open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Provinco Lambajeko

**Lambajeko** estas **provinco** de la departemento Lambajeko en Peruo. Najbaraj estas norde kaj okcidente la regiono Piura, oriente la provinco Ferreñafe kaj sude la provinco Chiclayo.

* Ĉefurbo: Lambayeque
* Areo: 9,346.63 km²
* Loĝantoj: 256,031

## Politiko organizo 
Provinco Lambajeko havas 12 distriktojn:
* Lambayeque
* Chochope
* Illimo
* Jayanca
* Mochumi
* Morrope
* Motupe
* Olmos
* Pacora
* Salas
* San Jose
* Tucume

## Reliefo 
La reliefo de la provinco estas diversa. Parte ĝi estas glata kun pampo, plaĝo, medano kaj duno. La oriento havas montojn.

## Klimato 
La klimato estas varma kaj seka; la suno estas forta. Malmulte pluvas.

Lambajeko
Departemento Kaĥamarkio

**Kaĥamarkio** aŭ **Kaŝamarkio** () estas unu el la 24 departementoj de Peruo. 

Laŭ la stato de  en la departemento vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La ĉefurbo estas la samnoma urbo Kaĥamarko (*Cajamarca*).

## Administra divido 
eta|250px|dekstra|Provincoj de Departemento Cajamarca.
La departemento estas dividita el dek tri provincoj:

## Gravaj lokoj 
* Ormino Ĝanakoĉo

## Eksteraj ligiloj 
* Gobierno Regional de Cajamarca

Kaĥamarkio
-550

En la jaro **550 antaŭ Kristo** okazis, interalie:

## Eventoj 
* Imperiestro Kiro la 2-a (Persio) surtroniĝis.
* Inter la jaroj 750 kaj 550 a.K. la antikvaj urboŝtatoj plimultiĝis per elmigrado de parto el la plimultiĝanta loĝantaro al novaj tiaj ŝtatetoj.
-530

En la jaro **530 antaŭ Kristo** okazis, interalie:

## Eventoj
** Ciro la 2-a estas mortigita en milito kontraŭ obskuraj triboj.
** Kambizo la 2-a komencas regi en Persio.
* ĉ. 530 a.K.: Templo de Apolono ĉe Delfo estas konstruita. 
* ĉ. 530 a.K.: la virina statuo *Peplos Kore*, de la Akropolo en Ateno, estas farita. Ĝi nun estas videblas en la Akropola Muzeo de Ateno.
* ĉ. 530 a.K.: la vira statuo *Kroisos Kuros*, de tombejo ĉe Anavisos proksime de Ateno estas farita. Ĝi nun estas elmontrita ĉe la Nacia Arkeologia Muzeo de Ateno.
* ĉ. 530 a.K.-525 a.K.: Sifna Trezorejo, de la Sanktejo de Apolono, Delfo, estas konstruita. El ĝi aparte konserviĝis fragmentoj de la norda friso, montrante Batalo inter la dioj kaj la gigantoj, kiu nun videblas en la Delfa Arkeologia Muzeo.

## Mortoj
*Imperiestro Ciro la 2-a de Persio
-521

En la jaro **521 antaŭ Kristo** okazis, interalie:

## Eventoj 
* Imperiestro Smerdis (Persio) surtroniĝis;
* Dario la 1-a (Persio) surtroniĝis.

## Mortoj 
* Kambizo la 2-a (Persio)
* Smerdis la 2-a (Persio)
-464

En la jaro **464 antaŭ Kristo** okazis, interalie:

## Eventoj
*Artaĥŝaŝt iĝis imperiestro;
* A. Postumius, A.f. Albus Regillensis kaj Sp. Furius Medullinus Fus(i)us iĝis konsuloj;
*Anaksagoro iris al Ateno;

## Naskiĝoj
## Mortoj
-404

En la jaro **404 antaŭ Kristo** okazis, interalie:

## Eventoj 
* Artaĥŝaŝt la 2-a iĝis imperiestro de Persio;
* Egiptio sendependiĝis de Persio, Armiteo iĝis faraono;

## Naskiĝoj 
## Mortoj 
* Dario la 2-a (Persio)
Anonimaj hispanaj verkoj

Multaj el la plej gravaj verkoj de la hispana literaturo (kastililingve) estas **sennomaj** kaj foje ne verkitaj de ununura aŭtoro. Inter ili estas menciendaj:
* popolaj rakontoj
* "Cantar de Mio Cid"
* Romancoj kaj alia popola liriko
* Mortodanco
* "La Celestina"
* "El Lazarillo de Tormes" (La Friponeto de Tormes)

Kategorio:Hispanlingva literaturo
Sankta Sebastiano (apartigilo)

La nomo **Sankta Sebastiano** povas signifi la jenajn:

*Sankta Sebastiano (sanktulo)
*Donostio (urbo ankaŭ nomata San Sebastián)

## Vidu ankaŭ
*Sebastiano
Religio de Amo

**Religio de Amo** estas originala verketo (8-paĝa) de Gustavo Froes pri spiritismo. Ĝi estas estas eldonita de EKOR, en Santa Cruz, Brazilo, kaj estas senpage disdonata de la aŭtoro.

Kategorio:Spiritismaj libroj
Kategorio:Ĝermoj pri spiritisma libro
Birdo de la jaro

**Birdo de la jaro** estas atentiga programo, kampanjo de la medioprotektaj organizoj, kiuj volas atentigi, rimarkigi la publikon pri danĝerigitaj birdoj aŭ ĝenerale pri birdoprotektado. Oni nomas unu aŭ pli da birdoj je **birdo de la jaro**.

## Germanio 
En Germanio elektas la birdojn ekde 1971 ĉiujare la Naturschutzbund Deutschland e.V. (NABU ~Medioprotekta Asocio de Germanio). Tiu asocio estis la ekanto de la penso pri ĉiujara elekto de birdoj de la jaro. Ĝin sekvis alilandaj asocioj.

## Hungario 
La programo ekis en Hungario en 1979; inter la birdoj elektas ĉiujare la Hungara Ornitologia kaj Medioprotekta Asocio (de 1979 ĝis 1990 *Magyar Madártani Egyesület* (fondita en 1974) poste *Magyar Madártani és Természetvédelmi Egyesület*; oni uzas por ambaŭ asocio la mallongigon de *MME*). La asocio elektis la sekvajn birdojn respektive birdogrupojn ekde 1979 por *birdo de la jaro*:

## Svislando 
En Svislando la birdojn elektas la Svisa Birdoprotekto (*Schweizer Vogelschutz (SVS) / BirdLife*).

Ĝis nun oni elektis la sekvajn birdojn:

## Eksteraj ligiloj 
* www.birdlife.ch  - Schweizer Vogelschutz (SVS) / BirdLife Schweiz]

Kategorio:Birdoj
Júlia Sigmond

**SIGMOND Júlia ** [ĵigmond] estis rumania hungara pupaktorino, verkistino en Esperanto kaj redaktorino. Ŝi estas naskita en Turda la  kaj forpasis pro COVID-19 en Piacenza la . Ŝi estis la fratino de la verkisto István Sigmond kaj la edzino de Sen Rodin.

## Kariero 
Júlia Sigmond estis pupaktorino de la hungarlingva sekcio de la pupteatro de Kluĵo, Rumanio, kunlaborintino ankaŭ en la internacia lingvo ĉe la prezentado de marionetteatraĵoj okaze de internaciaj renkontiĝoj. Ŝi esperantistiniĝis en 1956. Ŝi estis ĉefredaktorino de la revuo *Bazaro* (aperis 50 numeroj) kaj kunlaborantino regula de la magazino *Monato*.

## Premioj en la belartaj konkursoj 
* 1969 - Nova Talento: *Interdivido* (poemo)
* 1997 - Prozo, 2a premio: *Kiam mi pardonis al la kato?*
* 2000 - Prozo, 1a premio: *Mi ne estas Mona Lisa*
* 2009 - Prozo, 2a premio: *Viola*

## Verkoj 
* 2001 - *Mi ne estas Mona Lisa*, (eld. Bero, Berkeley, Kalifornio); 2a eld. 2024, ISBN 9781882251469
* 2008 - *Kiam mi estis la plej feliĉa en la vivo?* (kompilita de la aŭtorino), (eld. Triade, Cluj-Napoca)
* 2009 - *Novaj fabeloj pri Ursido Pu kaj Porketo* (kd)
* 2011 - *Nomoj kaj sortoj* (12 noveloj), (eld. Exit, Cluj-Napoca)
* 2013 - *Dialogo* (unu poemo en la originalo kaj 52 tradukoj), (eld. Exit, Cluj-Napoca)
* 2013 - ''Libazar' kaj Tero* (komuna verko kun Sen Rodin, ŝia edzo), (eld. Mondial, Novjorko) (La libro aperis ankaŭ en hungara, rumana kaj itala versioj.) 
* 2015 - *Kvodlibeto* (komuna verko kun Sen Rodin, ŝia edzo), (eld. Exit, Cluj-Napoca)
* 2016 - *Kvin geamikoj*, (eld. Exit, Cluj-Napoca)
* 2017 - *Fronto aŭ dorsko*, (eld. Dokumenta Esperanto-Centro, Đurđevac)
* 2017 - *Doloro* (unu poemo en la originalo kaj 54 tradukoj), (eld. Exit, Cluj-Napoca)
* 2018 - *Steĉjo-Fabeloj*, (eld. Exit, Cluj-Napoca) (La libro aperis ankaŭ en hungara versio.)
* 2018 - *Dankon* (unu poemo en la originalo kaj 62 tradukoj), (eld. Exit, Cluj-Napoca)
* 2019 - *90*, diversaj tekstoj okaze de la 90-jariĝo de la aŭtorino (eld. Exit, Cluj-Napoca)

## Fontoj 
* Somera numero de la revuo *Spegulo*, 2009.
* Júlia Sigmond (persone)

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Sep citronsemoj, novelo aperinta en *Monato''
* Legaĵoj el la lasta verko de Julia Sigmond, la rakontkolekto "90", publikigita en 2019 de la Eldonejo Exit, Cluj-Napoca. Voĉlegitaj de Sara Spanò.

Kategorio:Esperanto-verkistoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj aktoroj
Kategorio:Rumaniaj hungaraj esperantistoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj redaktoroj
Kategorio:Verkistinoj
Nord-Okcidenta Regiona Esperanto-Konferenco

eta|dekstra|300px|NOREKanoj ĉe la dediĉo de 16-lingva pacfosto por la centjara jubileo de Seatla Esperanto-Societo

**Nord-Okcidenta Regiona Esperanto-Konferenco** (**NOREK**) estas ĉiujara renkontiĝo kuntiranta Esperantistojn plejparte el nordokcidenta Usono kaj okcidenta Kanado. La unua NOREK okazis en 1981.

## Listo de konferencoj 
## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Norekio

Kategorio:Esperanto-renkontiĝoj en Nordameriko
Berengaro la 2-a (Italio)

**Berengaro de Ivrea** estis la lasta reĝo de Italio antaŭ la moderna erao. Lin detronigis la imperiestro Oto la 1-a kaj Italio restis sub rekta regado de Sankta Romia Imperio.

Post la morto de Lotaro la 2-a (Italio) en 950, Berengar prenis la okazon por igi sin deklarita reĝo. Li provis legitimi sian regon forcante Adelaide, vidvino de Lotario, al edziniĝo al lia filo Adalberto. Adelaide petis intervenon al imperiestro, tio rezultis invadon en 951, kiam Berengar devis "omaĝi" la imperiestron. Oto sin edzigis al Adelaide.

Berengar daŭris en sia posteno kiel feŭdulo de la imperio. Li intrigis la papon Johano la 12-a kontraŭ Oto, kaj estis kaptita kaj arestita en 963. Li iĝis ekzilita al Germanio kie li mortis en 966.
eta|maldekstra|180px|

Kategorio:Naskiĝjaro nekonata
Kategorio:Reĝoj de Italio
Carlos Gomes

**Antônio Carlos GOMES** (naskiĝis la 11-an de julio 1836 en Campinas; mortis la 16-an de septembro 1896 en Belemo) estis opera komponisto de Brazilo. Lia plejfama opero estas *Il Guarany* (en la itala lingvo) ("La Gvaranio"), kies enkondukon ĉiuj brazilaj radiostacioj devige ludas en la 19-a horo, de lundo ĝis vendredo, je la komenco de oficiala programo de la federacia registaro en radio-ĉeno.

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.bn.br/fbn/musica/eacervo.htm  

Kategorio:Brazilaj muzikistoj
Kategorio:Romantikaj komponistoj
Kategorio:Operkomponistoj
Sassenhein

eta|180ra|Statuo de Hein Aalderink ĉe la pavilono
eta|180ra|La pavilono
eta|maldekstra|500ra|Sassenhein en 2009

**Sassenhein** estas privata naturrezervejo en la komunumo Haren (Nederlando).

La areo konsistas el du lagetoj, la *Norda* kaj la *Suda* Lageto. Ĉe la Suda lageto estas la pavilono. La lagetoj estas tre ŝatataj de fiŝantoj kaj plonĝantoj.

La nomo deriviĝas de la nomoj de la unua posedantoj de la pavilono Hein Aalderink kaj lia edzino Saskia.
:Sas(kia) en (=kaj) Hein → Sassenhein

La areo ricevis la nomon kiel honoro por la strebado de la geedzoj por la konservado de la areo. Apud la pavilono staras statuon de Hein Aalderink

Ĉar la nomo similas al Sassenheim (urbo en Suda Holando) ĝi multfoje estas misprononcata.

La Pieterpad (Petropado) kondukas inter ambaŭ lagetoj.

## Eksteraj ligiloj 
*  Pavilono Sassenhein

Kategorio:Naturrezervejoj
Kategorio:Geografio de Groningo (provinco)
Roberto Jefferson

**Roberto Jefferson** MONTEIRO FRANCISCO estas politikisto de Brazilo. Li naskiĝis la 14-a de junio de 1953 en Petrópolis, Rio-de-Ĵanejrio. Li estas filo kaj nepo de politikistoj.

## Eksteraj ligiloj 
* http://www2.camara.gov.br/deputados 
* http://www.camara.gov.br/robertojefferson/Perfil.htm  
* http://vizinhodojefferson.blogger.com.br  
* http://observatorio.ultimosegundo.ig.com.br/artigos.asp?cod=330IPB002 

Kategorio:Brazilaj politikistoj
Leek (Groningo)

eta|300px|Topografia mapo de la municipo
Dosiero:Loudspeaker.svg**Leek** () (loĝantaro je la 1-a de junio 2005: 19.533) estas antaŭa municipo en norda Nederlando, en la regiono Westerkwartier de la provinco Groningen. La antaŭa municipo havas areon de 63,57 km² (de kiu 0,70 km² akvo). Ekde 2019 ĝi estas parto de nova municipo Westerkwartier, samnoma al la tradicia regiono.

La vilaĝo ekestis ĉe la reduto kiu estis konstruita dum la Okdekjara Milito.

La nomo venas de la rojo la Lek (aŭ Leke). La vilaĝo kelkfoje estas nomata *De Leek* (La Leek). La loĝantoj de Leek estas *Leeksters* (Leekanoj).

Ĉiujare je pentekosta lundo estas Pentekosta foiro kun kermeso kiu komenciĝas je vendredo. Ĉi tiu foiro altiras milojn da vizitantoj el la vasta ĉirkaŭaĵo.

## Subdivido 
La antaŭa municipo Leek enhavas krom la vilaĝo Leek la sekvajn vilaĝojn: Enumatil, Lettelbert, Midwolde, Oostwold, Tolbert kaj Zevenhuizen.

## Vidindaĵo 
Ĉefloko de la municipo estas la samnoma vilaĝo. Ĝi havas limon kun la provinco Drenthe kaj havas kiel plej konata vizitindaĵo la burgo Nienoord, kie establiĝis la Nationaal Rijtuigmuseum (Nacia Kaleŝomuzeo) kaj troviĝas la najbara distriĝa parko. Nordoriente de la vilaĝo situas la Lago de Leek (Leekstermeer) (la oficiala nomo estas "Zulthemeer").

La vilaĝoj Tolbert, Lettelbert kaj Midwolde havas vizitindajn malnovajn kirkojn.

## Publika transporto 
La sekvaj buslinioj prizorgas la publikan transporton en la municipo Leek:
* linio 38: Leek-Tolbert-Boerakker-Grootegast (nur je lernejaj tagoj)
* linio 81: Groningen-Leek-Tolbert
* linio 85: Groningen-Leek-Zevenhuizen-...-Oosterwolde
* linio 88: Groningen-Hoogkerk-Oostwold-Lettelbert-Midwolde-Leek-Tolbert-Marum
* Q-liner 316: Groningen-Leek-Tolbert
* linio 682: Roden-Leek-Groningen(Zernike) (nur je pinthoroj)

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.rijtuigmuseum.nl/index.htm  
* http://www.leek.nl/leek/website/instyle.nsf/Images/OverLeek/$File/wapen-leek.gif|
* Retejo de la municipo 

## Fotaro 

Borg Nienoord.jpg|Burgo Nienoord
Leekster Hoofddiep.JPG|La Leekster Hoofddiep (Ĉefkanalo de Leek)
Exterieur - Leek - 20129607 - RCE.jpg|La Pulvotura, antaŭa pulvomagazeno.
Pulvertoren, ingest. bouw en achterb. - Bedum - 20028771 - RCE.jpg|Ankoraŭfoje la Pulvoturo, post kolapso de la konstruaĵo. Foto el 1941

Kategorio:Vilaĝoj de Nederlando
Kategorio:Loĝlokoj en Groningo
Kategorio:Eksaj municipoj de Groningo
Jan Milíč

**Jan MILÍČ el Kroměříž** (mortis la 1-an de aŭgusto 1374) estis Praga reformacia predikisto, antaŭinto de Jan Hus.

Laŭ ekzemplo de la ŝatata Praga predikisto Konrad Waldhauser, mortinta en 1369, Jan Milíč rezignis pri ĉiuj ekleziaj rangoj kaj pensioj (li estis kanoniko en Kroměříž kaj ankaŭ kanoniko de la Praga katedralo de Sankta Vito ) kaj en malriĉeco dediĉis sin al la rolo de popola predikisto, strebanta reformi la eklezian kaj ĝenerale kristanan vivon. Liaj predikoj en la preĝejo de Sankta Egidio (ĉeĥe: *Jiljí*) atingis grandan popularecon ĉe la popolo, sed koleron de almozulaj ordenoj, kiuj akuzis lin ĉe la papo. Li foriris al Avignon, tie sin senkulpigis, sed ankaŭ tie mortis.

## Verkoj 
* **Abortivus** (Abortito)
* **Gratiae Dei** (Graco de Dio)
* **Libellus de Antichristo** (Libro pri Antikristo)

Konserviĝis ankaŭ liaj ĉeĥlingvaj kaj germanlingvaj preĝoj, atestantaj lian poezian talenton.

Li estas opiniata patro de ĉeĥa reformacio.

Kategorio:Naskiĝjaro nekonata
Kategorio:Ĉeĥlingvaj verkistoj
Kategorio:Latinlingva literaturo
Pieterpad

La **Pieterpad** (Petropado) (LAW 9) estas la plej konata promenitinero de Nederlando. La itinero kondukas de Pieterburen ĉe la vadobordo al la Sint Pietersberg (Sankt-Petromonto) apud Maastricht kaj havas longon de 492 kilometroj, subdividita en 26 etapoj. La itinero kondukas tra la plej diversaj pejzaĝoj. Sur ĉiu etapo preskaŭ ĉiutage laŭiras promenantoj de la Pieterpad.

La pado ekzistas ekde 1983 kaj estas projektita de Toos Goorhuis-Tjalsma el Tilburg kaj ŝia amikino Bertje Jens el Groningen. Ĝi estas prizorgata de laborgrupo.

La Pieterpad estas markita per la internacie konata blank-ruĝaj markoj de long-distanca-promenpado kaj estas detale priskribita en du Nivon-promengvidiloj.

## Etapoj 
## Vidu ankaŭ 
* Toos Goorhuis-Tjalsma

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo

Kategorio:Nederlando
Kategorio:Marŝpadoj en Nederlando
Adventkalendaro

eta|dekstra|180ra|La adventkalendaro
eta|maldekstra|180ra|La adventkalendaro
eta|dekstra|180ra|La adventkalendaro
eta|maldekstra|180ra|La adventkalendaro
Por ebligi al kristanaj infanoj fariĝi iom pli paciencaj en la monato decembro, kiam ili atendas la donacojn kiujn oferos al ili ĉu Jesueto, ĉu Avo Frosto, ĉu iliaj parencoj, ili disponas ekde la unua de decembro pri speciala **adventkalendaro** kun dudek kvar fenestretojn, kiujn ili malfermas po unu ĉiutage. La unuan fenestreton, la infano rajtas malfermi je la unua de decembro, la duan, je la dua, ktp.

Ekzemplo de kalendaro jula proponita de lorena mezlernejo en decembro 2005, por la infanoj de la Eŭropa Unio (kaj ceteraj!) videblas sur la paĝo :
http://www3.ac-nancy-metz.fr/clg-lmichel-etain/clg/article.php3?id_article=67  ĝi uzas ĉiujn oficialajn lingvojn de Eŭropa Unio krom aliajn, duonoficialaj aŭ tute ne, kiel la latina, ĉirkaŭ la ponto-lingvo Esperanto.

## Vidu ankaŭ 
* Advento
* Liturgia jaro
* Kristnasko
* Kalendaro

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.sellmer-verlag.de/history.htm  Historio de la adventa kalendaro
* http://groups.msn.com/965172qg02rbm4ek3a6e7udur5/christmascalendar.msnw  Ciferecaj adventaj kalendaroj
* http://www.liturgies.net/Advent/calendar/calendars.htm Retaj adventaj kalendaroj

Kategorio:Kristnasko
Kategorio:Germanaj inventoj
Noordlaren

La vilaĝo **Noordlaren** situas en la municipo Groningen, en la provinco Groningen, Nederlando norde de Zuidlaren kaj Midlaren.

Noordlaren kaj Zuidlaren situas en apartaj komunumoj, eĉ en apartaj provincoj.

Noordlaren havas la karakteron de vilaĝo en Drenthe, kiel la tuta areo inter Noordlaren kaj la urbo Groningen. Ĉi tiu areo ankaŭ nomiĝas Gorecht. En Noordlaren troviĝas la ununura kompleta dolmeno de la provinco Groningen.

La vilaĝo estas tutlande konata pro la sketado; laŭtradicie oni klopodas ke sur la sketejo de Noordlaren ĉiujare okazas la unua maratono sur naturglacio. Kelkfoje la loka sket-asocio de Haaksbergen aŭ Veenoord estas plifrua.

## Eksteraj ligiloj 
*Oficiala retejo de Noordlaren
*Stratvidaĵo
eta|400px|Dolmeno G1 en Noordlaren
[eta|maldekstra|400px|La [pramodomo ĉe la haveno]]
eta|maldekstra|400px|La Duinweg ĉe la Noordlaarderarbaro (maldekstre)
eta|400px|Noordlaarder es
[eta|480px|Sketkurejo (somere por [vicradaj glitiloj)]]
eta|maldekstra|400px|Naturamika domo
Kategorio:Vilaĝoj de Nederlando
Kategorio:Loĝlokoj en Groningo
Provinco Ascope

Provinco de La Libertad (Peruo) en Sudameriko.

* Fondas: Majo, 31 de 1984
* Metropolo: Ascope
* Areo: 2655,47 km2.
* Loĝantaro: 116447

## Distriktoj 
* Ascope
* Casa Grande
* Chicama
* Chocope
* Magdalena de Cao
* Paijan
* Razuri
* Santiago de Cao

## Historio 
## Geografio 
## Klimato 
## Ekonomio 
## Turismo 
* El Brujo
* Malabrigo Haveno (Chicama)

## Naturo 
## Gravaj personoj 
Ascope
Provinco Bolívar (Peruo)

**Bolivar** estas provinco de La Libertad (Peruo) en Peruo en Sudameriko.

* Fondita: 20-a de novembro 1916
* Metropolo: Bolivar
* Areo: 1718,86 km2
* Loĝantaro: 19.991

## Distriktoj 
* Bolivar
* Bambamarka
* Condormarka
* Longotea
* Uchumarka
* Ucuncha

## Historio 
## Geografio 
## Klimato 
## Ekonomio 
## Turismo 
## Naturo 
## Gravaj personoj 
Bolivar
Provinco Ĉepenio

eta|Situo de provinco Ĉepenio

Provinco de La Libertad (Peruo) en Sudameriko.

* Fondita: Septembro, 6 de 1984
* Metropolo: Chepen
* Nivelo: 131 metroj super la marnivelo
* Areo: 1142,43 Km2.
* Loĝantaro: 68.147

## Distriktoj 
eta|Distriktoj de provinco Ĉepenio
* Chepén
* Pacanga
* Pueblo Nuevo

## Historio 
## Geografio 
## Klimato 
## Ekonomio 
## Turismo 
* Chepen Altaĵo

## Naturo 
## Gravaj personoj 
Chepen
Provinco Gran Chimú

**Provinco Gran Chimú** estas provinco de La Libertad (Peruo) en Sudameriko.

* Fondita: Decembro, 8 de 1994
* Metropolo: Cascas
* Areo: 2658,96 km2.
* Loĝantaro: 31.739

## Distriktoj 
* Cascas
* Lucma
* Marmot
* Sayapullo

Gran Chimu
Provinco Julcán

**Julcán** estas provinco de La Libertad (Peruo) en Sudameriko.

* Fondodato: Junio, 20 de 1990
* Ĉefurbo: Julcán
* Areo: 1284,77&nbsp;km2
* Loĝantaro: 42.178

## Distriktoj 
* Julcán
* Calamarca
* Carabamba
* Huaso

Julcan
Departemento La Libertad

**La Libertad** estas departemento de Peruo. Ĝi situas ĉe la marbordo, limanta norde kun Lambajekio (Lambayeque) kaj Kaŝamarko (Cajamarca), sude kun Ankaŝio (Ancash), oriente kun San Martín kaj okcidente kun Pacifika Oceano. Oazo en la dezerto, havas marbordajn valojn tre fekundajn, ankaŭ la andinajn valojn. Plaĝo havas grandan marinan riĉecon, en la Marfluo de Humboldt. La danĝera rivero Marañón situas en la oriento.

Laŭ la stato de  en la departemento vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

* Fondita: 12-a de februaro 1821
* Ĉefurbo: Trujillo
* Suda latitudo: 6° 56´ 38"
* Okcidenta longitudo: inter 79° 27´ 9" kaj 79° 41´ 18".
* Provincoj: Trujillo, Ascope, Bolívar, Chepen, Gran Chimu, Julcan, Otuzco, Pacasmayo, Pataz, Sanchez Carrión, Santiago de Chuco kaj Viru.
* Distriktoj: 82

## Transporto 
* Flughaveno: Carlos Martínez de Pinimmos (Huanchaco) Internacia.

## Geografio 
eta|dekstra|150ra|Mapo de la Regiono La Libertad
* Riveroj: Jequetepeque, Chicama, Moche, Viru kaj Chao.
* Montoj: Bolivar (4.696 m.s.n.m.)
* Montopasejoj: Togana (4.255 m.s.n.m.), Pagrash (4.250 m.s.n.m.) kaj Alaska (4.200 m.s.n.m.)
en Pataz. La Condor (4.200 m.s.n.m.) en Santiago de Chuco.
* Insuloj: Guanapa Norte, Chao, Macabi kaj La Vidvino.
* Havenoj: Salaverry, Malabrigo (Chicama) kaj Pacasmayo.

## Politika Administro 
eta|200ra|dekstra|Chan Chan
* Trujillo
* Chepen
* Pacasmayo
* Ascope
* Viru
* Gran Chimu
* Otuzco
* Julcan
* Santiago de Chuco
* Sanchez Carrion
* Bolivar
* Pataz

## Klimato 
La marbordo kaj la anda regiono havas malsamajn klimatojn.

La marbordo havas varman klimaton, dum la jaro. Temperaturo inter 18 - 28 grados en la
somero. Malmultaj pluvoj en la vintro.

La Andoj sur la 3000 m. havas sekan klimaton, ne tre malvarma dum la tago, la
nokto estas malvarma. Inter Januaro - Marto granda malvarmo.

## Historio 
La teritorio estis okupita de la kulturoj Cupisnique, Salinar, Viru, Mochica kaj Chimu.

La Moĉika kulturo havas originalan ceramikon, kun homaj figuroj, bestoj kaj plantoj. Ili konstruis templojn grandajn kun peronoj.

Post la kulturo Moĉika, aperas la Chimu kulturo. Chan Chan, ĝia ĉefurbo, estis la plej granda urbo konstruita per koto en Sudameriko. Ili estis grandaj metalistoj kaj arkitektoj, konstruis grandajn akvokanalojn, ankoraŭ nun uzatajn.

## Ekonomio 
Oni plantas sukeron, rizon en la valoj. Ankaŭ vinberon kaj ananason. Fiŝo.
Troviĝas mineraloj, oro (Pataz), fero, lignokarbo.

## Turismo 
La Libertad havas multajn lokojn por koni.

## Edukado 
Lernejoj
* Bazlernejoj: 718
* Mezlernejoj: 1.730
* Gimnazioj: 460

Universitatoj
* Trujillo Nacia Universitato
* Antenor Orrego Universitato
* César Vallejo Universitato
* Nordo Universitato

## Personoj 
* César Vallejo
* Víctor Raúl Haya de la Torre
* Ciro Alegría
* José Faustino Sánchez Carrión

## Manĝo 
* *Cebiche*
* Kaprido kun faboj
* Shambar
* Teologa Supo
* Meleagro Pepian
* Trujillano Fiŝo

## Eksteraj ligiloj 
* Regiona registaro de La Libertad
* Provinco de Ascope
* Turismo en Peruo 

Libertad
Provinco Otuzco

**Otusco** (hispane: Otuzco) estis ona urbo kaj provinco de La Libertad (Peruo) en Sudameriko.

* Fondita: Aprilo, 25 de 1861
* Metropolo: Otuzco
* Areo: 1101,39 km2.
* Loĝantaro: 94.006

## Distriktoj 
* Otuzco
* Agallpampa
* Charat
* Huaranchal
* La Cuesta
* Mache
* Paranday
* Salpo
* Sinsicap
* Usquil

## Historio 
## Geografio 
## Klimato 
## Ekonomio 
## Turismo 
* Preĝejo
* Urbo

## Naturo 
## Gravaj personoj 
Otuzco
Provinco Pacasmayo

Provinco de La Libertad (Peruo) en Sudameriko.

* Fondas: Novembro, 23 de 1864
* Metropolo: San Pedro de Lloc
* Supraĵo: 2110.77
* Loĝantaro: 96.620

## Distriktoj 
* San Pedro de lloc
* Guadalupe
* Jequetepeque
* Pacasmayo
* San Jose

## Historio 
## Geografio 
## Klimato 
## Ekonomio 
## Turismo 
* San Pedro de LLoc Preĝejo
* Antonio Raimondi Muzeo
* Cañoncillo Arbaroj
* Pakatnamu
* Pacasmayo Plaĝo

## Naturo 
## Grava Persono 
Pacasmayo
Provinco Patáz

**Patáz** estas provinco de La Libertad (Peruo) en Sudameriko. Ĝi estis fondita la . La ĉefurbo estas Tayabamba. Sur 1127 kvadrataj kilometroj loĝas ĉirkaŭ 73 mil homoj.

## Distriktoj 
* Tayabamba
* Buldibuyo
* Chillia
* Huancaspata
* Huaylillas
* Huayo
* Ongon
* Parcoy
* Pataz
* Pias
* Santiago de Challas
* Taurija
* Urpay

Pataz
Provinco Santiago de Chuco

Provinco de La Libertad (Peruo) en Sudameriko.

* Fondita: Novembro, 13 de 1900
* Metropolo: Santiago de Chuko
* Areo: 2486,38 km2.
* Loĝantaro: 61.447

## Distriktoj 
* Santiago de Chuko
* Angasmarca
* Cachicadan
* Mollebamba
* Mollepata
* Quiruvilca
* Santa Cruz de Chuca
* Sitabamba

## Historio 
## Geografio 
## Klimato 
## Ekonomio 
## Turismo 
* Varmaj Banoj (Cachikadan)
* Calipuy Nacia Rezervo

## Naturo 
## Gravaj personoj 
Santiago de Chuco
Provinco Viruo

Provinco de La Libertad (Peruo) en Sudameriko.

* Fondas: Januaro, 5 de 1995
* Metropolo: Viru
* Supraĵo: 3214.54 Km2.
* Loĝantaro: 45.266

## Distriktoj 
* Viru
* Chao
* Guadalupito

## Historio 
## Geografio 
## Klimato 
## Ekonomio 
## Turismo 
* Chavimochic Projekto
* Guañape Insulo
* Urbo

## Naturo 
## Grava Persono 
Viruo
Provinco Sánchez Carrión

Provinco de La Libertad (Peruo) en Sudameriko.

* Fondiĝis: 12-an de Februaro 1821
* Metropolo: Huamachuco
* Areo: 4226,53 km2.
* Loĝantaro: 123.661

## Distriktoj 
* Huamachuco
* Cochorco
* Curgos
* Chugay
* Marcabal
* Sanagoran
* Sarin
* Sartimbamba

## Historio 
## Geografio 
## Klimato 
## Ekonomio 
## Turismo 
* Markahuamachuko
* Wirakochapampa

## Naturo 
## Gravaj personoj 
Sanchez Carrion
Trujillo (Peruo)

eta|300ra|
**Trujillo** estas urbo en provinco de La Libertad (Peruo) en Sudameriko. Ĝi estis fondita la 12-an de februaro 1821.

## Distriktoj 
* Trujillo
* El Porvenir
* Huanchaco
* La Esperanza
* Laredo
* Moche
* Poroto
* Salaverry
* Simbal
* Victor Larco Herrera

* Mayor Placo
* Katedralo
* Katedralo Muzeo
* Belen Preĝejo
* El Recreo Placo
* El Carmen Preĝejo
* San Agustin Preĝejo
* San Francisco Preĝejo
* La Merced Preĝejo
* Iturregui Palaco
* Mayorazgo de Facala Domo
* Bracamonte Domo
* Ganoza Chopitea Domo
* Mariscal de Orbegoso Domo
* Emancipacion Domo
* Calonge Domo
* Arkeologio Muzeo - Trujillo Nacia Universitato
* Cassinello Arkeologio Muzeo
* Ludilo Muzeo
* Zoologio Muzeo
* Chan Chan
* Suno Huako kaj Luno Huako
* Arco Iris Huako
* La Esmeralda Huako
* Huanchaco Plaĝo

## Gravaj personoj 
* Aldo Bartra

## Vidindaĵoj 
* Huakoj de la Suno kaj de la Luno

## Servoj
* Nacia Universitato de Trujillo
* Universitato Cezaro Vallejo

Kategorio:Urboj de Peruo
Tombejo

**Tombejo** estas loko (kutime ĉirkaŭbarita areo de tero) en kiu estas entombigitaj mortintaj korpoj en apartaj tomboj. 

[eta|maldekstra|ĉirkaŭpreĝeja tombejo Johanniskirchhof en [Nurenbergo]]
Tombejoj en la okcidenta mondo estas lokoj, kie oni celebras la finajn ceremoniojn de morto. Tiuj ĉi ceremonioj aŭ ritoj malsamas laŭ kulturaj praktikoj kaj religiaj kredoj. Tombejoj povas esti distingataj laŭ sia situo; en kelkaj lingvoj ekestis apartaj vortoj por tombejo troviĝanta ĉirkaŭ preĝejo (ekzemple ) kaj tombejo troviĝanta aparte de preĝejo (ekz. angle *cemetery*).

## Bildaro 

Dosiero:Crossesatclonmacnoise.JPG|Irlanda tombejo, graflando de Offaly
Dosiero:Upernavik_cemetery_2007-06-27_1.jpg|Tombejo de Upernavik, en Gronlando
Dosiero:Aître Saint Maclou1.jpg|Tombejareo Saint-Maclou en Rouen, tombejo de la pestuloj en la 14-a jc
Dosiero:Tombe anthropomorphe.jpg|Mezepoka tombejo, Hispanio
Dosiero:Cimetière Arlon juif 03.jpg|Juda tombejo de Arlon, (provinco Luksemburgo) Belgio, kreita en 1853
Dosiero:Szczecin Cmentarz Centralny kaplica.jpg|Tombejo en Szczecin, Pollando
Dosiero:Point Lookout I, old cemetery @ Angola..jpg|Tombejo Point Lookout, en *Louisiana State Penitentiary* en Paroĥo de Feliciana Ouest, Luiziano, Usono.
Dosiero:CrowdedgravesDoloresDF.JPG|Tombejo Panteón de Dolores en Meksikurbo, Meksiko.
Dosiero:SovietGravesSaaremaa.JPG|Sovetia milita tombejo en Saaremaa, Estonio.
Dosiero:Cimetiere de Nanterre Mont-Valerien1.jpg|Tombejo-parko de Mont Valérien en Nanterre.
Dosiero:Jerozolima, 23 X 2007 r., zachodnie zbocze Góry Oliwnej..JPG|Jerusalemo, Olivarba monto, juda tombejo.
Dosiero:Čakovečko groblje; grob Dr. Ivana Novaka - jugoistok.jpg|Tombejo en Čakovec, Kroatio

## Famaj tombejoj 
* Monumenta tombejo de Staglieno
* Tombejo Montjuic
* Tombejo Colón
* Tombejo La Chacarita
* Arlingtona nacia tombejo
* Nekropolo en la muro de la Kremlo
* Monto Herzl, Juda Tombejo de la Olivarba Monto

## Vidu ankaŭ 
* ĉerko
* funebro
* Kadavrejo
* kairno
* katakombo
* katalepsio
* kremacio
* kripto
* maŭzoleo
* mortintoj
* mumio kaj mumiigo
* nekropolo
* panteono
* piramido
* sarkofago
* sepulto
* tumulo
* tombofosto


Kategorio:Arkitekturo
Kategorio:Publika spaco
Sean Astin

[eta|Sean ASTIN kun sia edzino Christine kaj sia plejaĝa filino Alexandra en [Velingtono (Nov-Zelando) pro la premiero de la filmo La Reveno de l' Reĝo]]

**Sean ASTIN** (naskiĝis la 25-an de februaro, 1971) estas usona aktoro, reĝisoro kaj produkciulo. Mondfamon li gajnis pro sia rolo de Sam en
La Mastro de l'Ringoj (filmoj).

## Filmaro 
### Televido 
### Videoludoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  ()
* 
* 
* 

Kategorio:Usonaj aktoroj
Kategorio:Naskiĝintoj en 1971
Kategorio:Usonaj reĝisoroj
Kategorio:Usonaj kinproduktoroj
Kategorio:Usonaj televidaktoroj
Kategorio:Usonaj voĉaktoroj
La Mastro de l' Ringoj (apartigilo)

'''La Mastro de l' Ringoj''' povas esti

* La Mastro de l' Ringoj, la libra trilogio de J.R.R. Tolkien
* La Mastro de l' Ringoj (filma serio), la filma trilogio de Peter Jackson
* La Mastro de l' Ringoj (animacio), la desegnita filmo de Ralph Bakshi

Kategorio:La Mastro de l' Ringoj
Sándor Kőrösi Csoma

**KŐRÖSI CSOMA Sándor** (ŝandor koroŝi ĉoma) alinome: **Alexander Csoma de Kőrös**, estis hungara vojaĝisto en Azio, lingvisto, fondinto de la tibetologio, ano de la Hungara Scienca Akademio (1831) naskita **Csoma Sándor** la 27-an de marto 1784 en Csomakőrös (hodiaŭ Chiuruş, Rumanio) kaj mortinta la 11-an de aprilo 1842 en Darjeeling, Barato.

## Biografio 
Sándor Kőrösi Csoma post la studoj en la Kolegio Bethlen de Nagyenyed (hodiaŭ Aiud, Rumanio) daŭrigis siajn studojn en Göttingen, (Germanio). En 1819 li ekiris en Azion por malkovri la lingvajn parencojn de la hungaroj. Li pasigis dek jarojn en Okcidenta Tibeto. Tie li redaktis la unuan tibetan-anglan vortaron kaj la unuan tibetan gramatikon (1834). Poste li laboris en la biblioteko de Kolkato komisiite de la Bengala Azia Societo por klasifikadi la tibetajn manuskriptajn dokumentojn. En 1836 li decidis pluesplori la postsignojn de la hungara prahistorio kaj ekiris la tibetan Lasaon, sed survoje li malsaniĝis je malario kaj mortis. Lia tombo troviĝas en Darjeeling. Li regis deksep lingvojn. Sándor Újfalvi, lia kunlernejano, en siaj rememoraĵoj mencias, ke laŭ Kőrösi Csoma: per la fortega volo oni eblas ĉion superregi, ankaŭ la malriĉecon.

## Pli gravaj verkoj 
* Essays Towards a Dictionary Tibetan and English (Calcutta, 1834; Bp., 1984)
* A Grammar of the Tibetan Language in English (Calcutta, 1834; Bp., 1984)
* Körösi Csoma Sándor dolgozatai (1885, 1984)
* Sanskrit-Tibetan-English Vocabulary I-III. (Calcutta, 1910, 1916, 1944; Bp., 1984)
* Tibetan Studies (Calcutta, 1912; Bp., 1984)
* The Life and Teachings of Buddha (Calcutta, 1957) - Buddha élete és tanításai (Bukarest, 1972, 1982)

## Verkoj pri li 
* József Mihalik: *Aleksandro Csoma de Kőrös. La nelacigebla migranto de la malproksimaj landoj*. Budapeŝto: Hungara Esperanto-Asocio, 1942. 16 paĝoj.
* Ferenc Szilágyi: *La vivo de Sándor Körösi Csoma*. Tradukis Ervin Fenyvesi. Budapeŝto: Hungara Esperanto-Asocio, 1984. 151 paĝoj.
* Lajos Magyari: *La taglibro de Csoma Sándor (Csoma Sándor naplója)*. Tradukis Jozefo E. Nagy. Roterdamo: Eldonejo Bero, 2004. 35 paĝoj.

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon

## Eksteraj ligiloj 
* filmo faratas pri li

Kategorio:Hungaraj lingvistoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Kategorio:Hungaraj tibetologoj
Kategorio:Sikuloj
Departementoj de Peruo

eta|380ra|Mapo de la unuarangaj administraj dividoj de Peruo.
En Peruo, la unua administro divido estas la **departemento**. El administra vidpunkto ekzistas nuntempe la eblo formi superdepartementajn regionojn, sed tiu ebleco ankoraŭ ne estis efektivigita. La departementoj estis kreitaj post la naskiĝo de la Respubliko en 1821 kiel anstataŭantoj de la vicreĝlandaj dividoj (*intendencia*).

Ekzistas nuntempe 24 departementoj, plus unu *konstitucia provinco* (tiu de Callao). La ĉefurbo Limo havas statuson de departemento, eĉ se temas pri loka registaro.

Aktuale, ankoraŭ ne formiĝis regiono, precize dirite, en tiu sudamerika lando: La unua de la necesaj popolaj balotadoj por la kreado de regionoj, realigita en 2005, ne atingis la necesan elektan apogon. Post la kreado de la Regionaj Registaroj, oni aludas kutime kiel regiono neformale al iu ajn el la 24 departementoj aŭ al la Konstitucia Provinco Callao, 24 teritorioj kiuj havas propran Regionan Registaron, kiel jam oni menciis. La provinco sidejo de la lando, nome Lima, estis ekskludita el tiu procezo kaj ne igos parto de regiono.

## Historio 
## Registaro 
## Listo 
## Bibliografio 
* Monge, Carlos (2006). «Los gobiernos regionales del periodo 2003–2006: la primera promoción que se gradúa de la descentralización». Revista QueHacer (Lima): p.&nbsp;33.
* O'Neill, Kathleen (2005) (en inglés). Decentralizing the State: elections, parties, and local power in the Andes. Cambridge: Cambridge University Press. pp.&nbsp;286. ISBN 0-521-84694-3.
* Schönwälder, Gerd (2004) (en inglés). Linking Civil Society and the State: Urban Popular Movements, the Left, and Local Government in Peru, 1980-1992. Pensilvania: Penn State University Press. pp.&nbsp;258. ISBN 0-271-02534-4.
Edward Anseele

**Edward ANSEELE** (naskiĝis la 26-an de julio 1856 - mortis la 18-an de februaro 1938) estis flandra politikisto. Li naskiĝis en Gento. Kvankam liaj gepatroj apartenis al la "eta burĝaro " (la patro estis ŝuriparisto), Eward jam de junaĝo aktivis ene de la frua socialisma movado.

Edward iris al ateneo ĝis la aĝo de 17, kio por tiu tempo estis escepte longe. La socialisma kongreso de 1877 en Gento estis la komenco de lia socialisma engaĝiĝo. Li ekdeĵoris kiel ĵurnalisto ĉe la semajna ĵurnalo "De Volkswil", poste rebaptita kiel "Vooruit". Li ankaŭ kunorganizis la kooperativa bakejo Vooruit en 1880. Tiu ĉi estis la eko de tuta serio de entreprenoj kiuj poste iĝis industria imperio. Per ili Anseele volis fari "kontraŭpezilon" kontraŭ la kapitalismaj entreprenoj kaj danke al ili li povis ankaŭ subteni la laboristojn per materialoj. Dum la krizo de la 30aj jaroj de la pasinta jarcento multe perdiĝis. La Genta Vooruit ankoraŭ restas kiel pruvilo de tiu ĉi periodo.

Anseele dum multaj jaroj estis komunuma konsilanto kaj skabeno de Gento, anstataŭa urbestro kaj popola reprezentanto. Li ankaŭ kunfondis la Belga Laborista Partio. Dum la Unua mondmilito la germanoj al li ofertis la postenon de "prezidanto de Belgio", sed li rifuzis ĝin. Post la milito pro tio li estis rekompencita kaj dankita pro tio per kelkaj ministraj postenoj: de 1918 ĝis 1921 li estis ministro de publikaj laboroj kaj de 1925 ĝis 1927 ministro de Fervojoj kaj Telekomunikado. En 1930 oni al li aljuĝis la honoran titolon "Ministro de la Ŝtato".

Li mortis en Gento en 1938.

## Eksteraj ligiloj 
* Literair Gent 

Kategorio:Belgaj politikistoj
Jiří Pištora (verkisto)

**Jiří Pištora** (naskiĝis la 12-an de junio 1932 en Pardubice - mortis la 26-an de septembro 1970 en Praha) estis ĉeĥa poeto, felietonisto kaj literatura kritikisto.

Lia patro oficisto estis ekzekutita dum la milito. Jiří Pištora vivis kun la patrino, abiturientiĝis en 1951, laboris kiel laboristo en Orientbohemia Kemia Entrepreno. En 1952-1957 studis la ĉeĥan lingvon de la filozofia fakultato de Universitato Palacký en Olomouc, poste denove laboristo en elektrejo de Opatovice, en 1958-1961 kiel bibliotekisto en Pardubice, en 1962-1970 en administrejo de Asocio de Ĉeĥoslovakaj Verkistoj en Prago. Kunlaboris ankaŭ kun la gezetoj *Tvář* (Vizaĝo) kaj *Sešity* (Kajeroj).
Police persekutata post publikigo de poemo en infangazeto. Lian verkaron ordigis Jiří Gruša.

## Verkoj de Jiří Pištora 
* Hodiny v řece (Horoj en rivero, 1961)
* Země přibližných (Lando de proksimumaj, 1965)
* Léto na draka. O prázdninovém autostopu (Somero fuŝita. Pri feria petveturado. 1970)
* Mezery v paměti (Truoj en memoro, 1980)

Kategorio:Ĉeĥlingvaj verkistoj
Rik Daems

**Hendrik (Rik) DAEMS** (18-a de aŭgusto 1959) estas flandra politikisto kaj membro de la ĉambro de reprezentantoj por la liberala partio *Vlaamse Liberalen en Democraten* (VLD). Li studis Komercan Inĝenieradon en la lernejo por Surmerkatigo Solvay. Post liaj studoj li dum du jaroj laboris kiel asocia spertulo por la "Central American Institute for Public Administration" en Kostariko, anstataŭ servi en la armeo.

Ekde 1980 li iĝis la administranto de la vinkompanio "Daems & Zonen". Li ankaŭ administris artan kompanion, per kiu li vendis siajn proprajn pentraĵojn.

En 1987 li elektiĝis kiel popolreprezentanton kaj en tiu sama jaro li iĝis la vicprezidanto de la politika partio VLD. Li estis urbestro de la urbo Aarschot de 1985 ĝis 1994, postsekvinte sian patron Jos Daems.

Por la balotoj de 1999 Daems transloĝiĝis al Loveno. En 1999 li iĝis Ministro pri Telekomunikado kaj Publikaj Kompanioj. Dum li respondecis pri publikaj kompanioj, la granda flugkompanio Sabena bankrotis, kaj multaj homoj kritikis Daems ke li ne sufiĉe provis tion eviti.

En 2003 la ministra posteno de Daems ne estis renovigita. Li iĝis respondeculo por la partio VLD ene de la Ĉambro por Reprezentantoj, kaj membro de la urba konsilio en Loveno.

Je la 10-a de januaro 2006 Daems demisiis kiel respondeculo por la partio VLD, ĉar evidentiĝis ke li havas rilaton kun Sophie Pécriaux, membro de la franclingva socialisma partio PS. Ŝi estis graveda de li.

Kategorio:Belgaj politikistoj
Kategorio:Liberaluloj
Malsanulejo

[eta|Foto de granda malsanulejo en [Singapuro.]]
**Malsanulejo**, **sanigejo** aŭ **hospitalo** estas kuraca institucio destinita al kuracado de homoj. Malsanulejo estas parto de san-sistemo. Ekzistas kaj publikaj (ŝtataj), kaj privataj kaj duon-privataj malsanulejoj.

Laŭ Francisko Azorín **hospitalo** estas *Malsanulejo. Konstruaĵo por malsanuloj.* Li indikas etimologion el latina *hospitalis* el *hospes* (gasto).

Ilona Koutny, en interesa vortotrezora studo, proponpetis sondenkete alternativojn al cento da esperantistoj kaj ili kiel sinonimo de *hospitalo* "89 %-oj donis la kutiman nomon *malsanulejo*, krome *kuracejo*: 3 kaj *resanigejo*: 2. [...] El la respondoj vidiĝas, ke la plejmulto trovas la kutiman derivitan vorton kiel *malsanulejo* (89 %), kiu estas praktike enleksikiĝinta kaj konvencie uzata, kvankam ankaŭ la du aliaj solvoj - kuracejo, resaniĝejo - taŭgus (en la ĉina estus "kurac-ejo", en la hungara "malsan-domo")".

## Priskribo 
[eta|La [Universitata Kliniko de Aachen en Germanio estas unu el la plej grandaj hospitaloj en Eŭropo.]]
La plej kutima tipo de malsanulejo estas ĝenerala malsanulejo, kie oni traktas plej diversajn malsanojn kaj vundojn. Tre grandaj malsanulejoj estas nomataj en kelkaj lokoj *medicinaj centroj* kaj iĝis la preferata vojo de disvolviĝo de sanprotektado en multaj landoj.

Ekzistas ankaŭ specialaj malsanulejoj, kiuj, ekzemple, traktas nur malsanojn de infanoj aŭ nur vundojn.

En Usono plejparto de malsanulejoj estas fakte komercaj entreprenoj, dum en multaj aliaj landoj de la mondo malsanulejoj estas neprofitaj.

Malsanulejoj ofte havas volontulajn programojn, kadre de kiuj eblas helpi al flegado de malsanuloj.

## Referencoj 
## Bildaro 

Dosiero:Physician in hospital sickroom printed 1682.jpg|Kuracisto vizitanta la malsanulojn en malsanulejo, germana gravuraĵo de 1682.
Dosiero:Hospital room ubt.jpeg|Ĉambro de moderna malsanulejo en Danio.
Dosiero:Charité (Berlin).jpg|Malsanulejo *Charité* en Berlino.

## Kelkaj malsanulejoj 
* Malsanuleja ŝipo
* Universitata Kliniko de Aachen

## Vidu ankaŭ 
* Psikiatria hospitalo

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.buildinghistory.org/articles/heritagemercy.shtml 
* http://www.musee-mccord.qc.ca/en/keys/webtours/VQ_P2_10_EN.html 
* http://www.ap-hm.fr 
* http://fr.wikinations.be/Accueil  
*  *(vivhistorio de flegistino el Sovetunio)*


Kategorio:Sanservo
Kategorio:Konstruaĵoj
Jiří Pištora

La nomo **Jiří PIŠTORA** povas signifi la jenajn:
*Jiří Pištora (1931-2011) estis ĉeha esperantisto.
*Jiří Pištora (1932-1970) estis ĉeĥa verkisto.
Nikelo Naŭzo

**Nikelo Naŭzo** (originale ) estas bildstria persono kreita de la brazilano Fernando Gonsales. Ĝi estas rato, kiu loĝas en kloako, elpensas frenezajn planojn por akiri manĝaĵojn kaj esprimas ironian vidon pri la homaro. Nikelo Naŭzo ankaŭ nomas la kartunon, en kiu ĝi kaj ĝiaj amikoj aperas.

La kartuna humoro sarkasmas kaj plurfoje sensencas. Ĝi unue aperis je la jaro 1985 sur la ĵurnalo Folio de San-Paŭlo, kiam ĝia kreinto gajnis konkurson por novaj bildstriistoj. Temante ĉefe pri bestoj, la bildrakontetoj prezentas plurspecajn eventualajn personojn - de protozooj ĝis dinosaŭroj – kaj  fiksan personaron, kiun ĉefas Nikelo Naŭzo.  Fojfoje, homoj ankaŭ aperas  – eĉ pro tio, ke homoj ankaŭ estas bestoj.

La nomo de kelkaj personoj originiĝis per speciala inspiro: el pumpo *flit* (ŝprucilo por ĥemia fluaĵo por mortigi insektojn) venas la nomo Flito - narkotaĵema blato, kiu ĝuas ĥemiajn insektmortigantojn, kaj estas la plejkara amiko de Nikelo. La nomo de la rato Rutero - kiu pliŝajnas dika kato pro ĝia grandeco kaj obcede persekutas Nikelon - venas el entrepreno *Roto-Rooter*, kiu fakas pri malŝtopo de hidraŭlikaj tuboj.

Aliaj personoj estas ekzemple la ratino Katinjo – al kiu Nikelo enamiĝas kaj kiu mirinde kapablas naski multajn idojn - kaj Saĝo de la truo  - la plej maljuna el la ratoj, kiu alternigas saĝajn diraĵojn kaj sklerozajn.

Post pli ol 5000 bildstrioj kaj 20 jaroj de daŭriga kreado, Nikelo Naŭzo estas unu el la plej konataj brazilaj kartunoj. Publikigata, meze, sur 12 brazilaj ĵurnaloj - krom portugala ĵurnalo *Diário de Notícias* kaj la monatperioda britia revuo *Jungle Drums*,  ĝi konkeris al lia kreinto plurajn premiojn.

Inter neregulaj periodoj, 29 eldonaĵoj de la revuo *Níquel Náusea* estis publikigitaj de 1986 ĝis 1996. De 1999 ĝis 2005, 5 libroj kompilis parton de la kreado de Fernando Gonsales.

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retpaĝaro pri Nikelo Naŭzo (portugallingve): Níquel Náusea

* Retpaĝaro, kie oni trovas kelkajn bildstriojn esperantigitaj

Kategorio:Bildliteraturo
Kategorio:Fikciaj musoj kaj ratoj
Glimmen

**Glimmen** estas vilaĝo en la komunumo Groningen, provinco Groningen, Nederlando.

Ĝi situas proksimume dek kilometroj sude de la urbo Groningen kaj kvin kilometroj sude de Haren.

Glimmen havas ĉirkaŭ 1500 loĝantojn (2023).
La rivereto la Drentsche Aa laŭiras la vilaĝon, proksime de la monumenta bieno, la Huis te Glimmen (Domo en Glimmen). Sude de la vilaĝo situas la Nationaal Park Drentsche Aa. (Nacia Parko Drentsche Aa)

La Appèlbergen (Apelmontoj) estas arbaro oriente de la vilaĝo. Tra la arbaro kondukas malnova  vojo, la *Hereweg* (antaŭe Heirweg t.e. armea vojo). Alia arbaro estas la Quintus-arbaro.

## Loĝis en Glimmen 
* Johan Fabricius (1899-1981), fama verkisto, loĝis en ***De Moushörn***  (La Sabelikangulo) (Vidu foton sube dekstre). eta|de Moushörn
* Petrus van Oeckelen (1792-1878), orgenkonstruisto, loĝis en la domo 'Haaksbergen'. 
* Jhr. Roelof Antonius Quintus (1816-1894), eks-urbestro, eks-juĝisto kaj notario en Groningen, loĝis en la Huis te Glimmen kaj nomdonanto de la Quintus-arbaro.
* Egbert Reitsma (1892-1976), arkitekto, loĝis en la domo 'Heemstede (Oeckelenhof)'.
* Jan Vroom (1920-1945), rezistulo, pafekzekutita de la nazioj ĉe la Woeste Hoeve kiel reprezalio por la atenco je Hanns Rauter.

## Fotaro 

Dosiero:Huis te Glimmen 2.jpg|Huis te Glimmen (Domo en Glimmen)
Dosiero:Huis te Glimmen.JPG|Huis te Glimmen kun alveturaleo
Dosiero:De-witte-molen.jpg|La blanka muelejo en Glimmen
Dosiero:Buitenhuis in Glimmen.JPG|Biendomo *Welgelegen* en Glimmen
Dosiero:100605 Quintusbos Glimmen Gn NL.jpg|Quintus-arbaro en Glimmen
090627 Drentsche Aa near Glimmen NL.jpg|Drentsche Aa apud Glimmen
100720 Rijksstraatweg 77 (Brinkkamp) Glimmen Gn NL.jpg|Vilao *De Brinkkamp*, arkitekto A.R. Wittop Koning (1920)
Glimmen Rijksstraatweg 17.JPG|Domo de la forstisto
De Punt - veerhuis Groninger Punt.jpg|Former ferry house|Antaŭa Pramdomo
World War II memorial in Appelbergen.jpg|Memortabuloj pri la viktimoj de la Dua Mondmilito en Appelbergen
8401.OnnerEs.Glimmen.ZuidVeld.KoelenBergSteeg.Paviljoen.AppelBergen.jpg|Pavilono en Appelbergen

## Vidu ankaŭ 
* Haren, Zuidlaren, De Punt

## Eksteraj ligiloj
* Informoj pri Glimmen
* Tagaj novaĵoj el Glimmen
*Stratvidaĵo

Kategorio:Vilaĝoj de Nederlando
Kategorio:Loĝlokoj en Groningo
Lago de Zuidlaren

eta|300px|Naturareo Lago de Zuidlaren
eta|300px|Lago de Zuidlaren, strando ĉe Meerwijck
[eta|400px|Kablopramo trans la [Hunze (rivero)|Hunze apud Meerwijck (2012)]]
La **Lago de Zuidlaren** (nederlande: **Zuidlaardermeer** [ZOJtlardrmer]) estas sufiĉe granda lago 540 ha (5,4 km²), norde de Zuidlaren kaj sudokcidente de Kropswolde en Nederlando.

Ĝi situas por proksimume kvarono en la provinco Drenthe kaj por ĉirkaŭ trikvaronoj en la provinco Groningen. Escepte de la ŝaneloj la lago estas tre malprofunda, ofte ne pli ol 1 metro. Ĝi estas nutrata de la Hunze kiu je la suda flanko enfluas kaj elfluas je la norda flanko kiel la *Drentsche Diep*. Ankaŭ la Kieldiep enfluas la lagon.

La lago estas ŝatata de velantoj. Je la flanko de Drenthe situas la jakthavenoj *de Bloemert* kaj *Meerzicht*. Je la norda flanko troviĝas la jakthavenoj *De Rietzoom*, *De Leine* kaj la ripozamuza areo Meerwijck (kun jakthaveno). La vilaĝo Noordlaren estas atingebla tra la *Noordlaardervaartje* (Kanaleto de Noordlaren).

Je la nordflanko troviĝas distra strando kun pavilono.
Por piedirantoj kaj biciklantoj estas memserva prameto ĉe la komenco de la *Drentsche Diep* kiu ne funkcias dum la vintromonatoj.

Grandaj partoj de la lago kaj la apudaj polderoj estas prizorgataj de la fondaĵo Het Groninger Landschap (La Pejzaĝo de Groningen).

eta|770px|Panoramo

## Eksteraj ligiloj 
* zuidlaardermeer.nl (nederlande)

Kategorio:Lagoj en Nederlando
Kategorio:Geografio de Drento
Kategorio:Geografio de Groningo (provinco)
Garcilaso de la Vega

**Garcilaso de la VEGA** (1498-1536) naskiĝis en Toledo, Hispanio, nobelo kaj militista kavaliro ĉe imperiestro Karolo. Lia edziĝo okazis laŭ imperiestraj ordonoj, do li enamiĝis je alia nobelino, kiu poste edziniĝis siavice kaj poste mortis, do Garcilaso havis du diversajn kialojn kiuj malhelpis lian amon kaj tio aperos en liaj poemoj. Krome li estis militisto en Francio kaj ĉefe en Italio kie li ekkonis la renesancajn kulturon kaj literaturon. Li mortis sekve de militvundo kiam li estis nur 35-jara.

Ties **graveco** baziĝas en la fakto, ke li revoluciis la tiaman versfaradon ankoraŭ mezepokan per eniro en la **renesanca maniero** kie **amo** estas ne nur la ĉefa temo, sed ankaŭ ununura kaj krome tute aparta de spiritaj konfuzoj. Li enmodigis la strofaron soneto kiun jam uzis la Markizo de Santillana [santijana] jarcenton antaŭe. Por tio ĉio li kunlaboris kun sia amiko Johano Boskano, kies poemoj aperis kun liaj ĝis kiam posteuloj apartigis ilin omaĝe de la kvalito de tiuj de Garcilaso.

Liaj **sonetoj** estas almenaŭ 38. En ili troviĝas ofte **invitado je amo** kaj profito kaj ĝuo de juneco kaj beleco, kiel ekzemplo de renesanca nereligia spirito.

En liaj tri **eglogoj** aperas fikciegaj ŝafpaŝtistoj kiuj kantas sian amsenton. Ofte tiuj sentoj enhavas penon pro neakceptado farita de la virino aŭ eĉ morto de tiu ĉi, la du realaj spertoj kiuj kortuŝis la aŭtoron.

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.garcilaso.org Paĝaro pri Garcilaso de la Vega
* https://web.archive.org/web/20040914173159/http://es.geocities.com/alvarezamo/galatea.html Amo en la eglogoj de Garcilaso (hispane)
* http://www.delbarrio.eu/garcilaso.htm Soneto de Garcilaso tradukita al Esperanto

Kategorio:Hispanaj verkistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en 1498
Kategorio:Mortintoj la 14-an de oktobro
Kategorio:Homoj de la 15-a jarcento
Kategorio:Homoj de la 16-a jarcento
Harald Beijer

**Harald BEIJER** (naskiĝis la  en Stockholm; mortis la ) estis sveda verkisto kaj scenaristo.

## En Esperanto aperis 
*Liberigita,* novela, tradukis Ferenc Szilágyi, en Vespera ruĝo anoncas ventegon  .

Kategorio:Svedlingvaj verkistoj
Gustaf Rune Eriks

**Gustaf Rune ERIKS** (naskiĝis en 1918 en Stockholm; mortis en 1999) estis sveda verkisto, konata pro siaj kolektoj de noveloj.

La plejparton de sia vivo li pasigis en la sudo de Stockholm. Lia stilo havas lirikajn akcentojn; ĝi estas fajna kaj psikologie nuanca. Li publikigis sep novelarojn inter 1944 kaj 1965. Plej sukcese li laboris en la 1940-aj jaroj kaj komence de la 1950-aj jaroj. La ĉeftemo de liaj verkoj estis lia urbo. Plurajn verkojn pri li publikigis Olle Thörnvall.

## En Esperanto aperis 
*La neatingita ĝojo,* novelo, tradukis Ferenc Szilágyi, en Vespera ruĝo anoncas ventegon.

Kategorio:Svedlingvaj verkistoj