Liuvo la 1-a

**Liuvo la 1-a** aŭ **Flavius Liuvo Rex** aŭ gotike:**𐌻𐌹𐌿𐌱𐌰** estis visigota reĝo de Hispanio kaj Septimanio inter 567 kaj 573. Posteulo de Atanagildo, li estis Duko de Septimanio antaŭ ol esti elektita reĝo fare de la popolo de Narbono. Por eviti konfliktojn kun la visigotaj magnatoj, li asociis sian fraton Leovigildon, Duko de Toledo, kun la trono.

## Origino
Laŭ la hispana historiisto Rafael Altamira y Crevea (1866-1951), Liuvo kaj Leovigildo estis fratoj de sia antaŭulo, la visigota reĝo Atanagildo, kaj tial el nobla visigota familio el la urbo Sevilo, en Betika Hispanio, kies prapatroj estas nekonataj.

La Hispana Biografia Vortaro, de la Reĝa Akademio de Historio, asertas, ke Liuvo devenis de familio de orientgota origino, supozante, ke lia patro estis la orientgota generalo Liuvirito, kiu, inter 523 kaj 526, agadis inter Gotio kaj la Iberia Duoninsulo, parenca al noblaj visigotaj familioj, tre potencaj en Septimanio.

## Biografio
En decembro 567, denove laŭ Rafael Altamira y Crevea, aŭ en 568, laŭ Episkopo Johano de Biklaro (540-621) en sia [Kroniko](https://la.wikisource.org/wiki/Chronicon_(Iohannes_Biclarensis)), post kiam liaj kvar antaŭuloj estis murditaj de siaj korteganoj, la visigota reĝo Atanagildo (517-567) mortis en sia lito en Toledo, tiel kiel konfirmita de Episkopo Izidoro de Sevilo kaj la Chronicon Albeldense.

[eta|maldekstre|250px|Portreto de Liuvo la 1-a, [1855, Antonio Gisbert (1834-1901), Kronologia Serio de la Hispanaj Reĝoj, Prado-Muzeo.]]

[eta|dekstre|300ra|La Regnoj de la Frankoj kaj de [Septimanio ĉirkaŭ 587.]]

La Kroniko pri la Visigotaj Reĝoj mencias Atanagildon, konfirmante ke li estis reĝo dum dek kvin jaroj kaj ses monatoj aŭ dek kvar jaroj (Athanagildus regnavit annos XV et menses VI alias XIV); la Chronicon Albeldense konfirmas ke Atanagildo regis dum dek kvar jaroj, batalis kontraŭ la bizancanoj, kaj mortis per natura morto en Toledo.

Post la morto de Atanagildo, laŭ Izidoro de Sevilo, post kvinmonata de vaka regado, Liuvo estis elektita reĝo printempe de 568, kiel raportas la Kroniko de Johano Biklaro kaj Izidoro de Sevilo.

La Hispana Biografio, raportas, ke en 569 la frankaj reĝoj de Aŭstrazio, Sigeberto la 1-a kaj Gontrano de Burgonjo invadis Septimanion kaj sieĝis Arleson, kiun Gontrano atakis kaj prenis.

Liuvo tiam decidis resti en Septimanio por pli bone defendi ĝin. Li ankaŭ regis la provincon Taragona Hispanio sude de la Pireneoj, dum li konfidis la alian provincon Kartaĥena Hispanio, Luzitanio kaj parto de Betiko al sia frato Leovigildo, post kiam li ascendis al la trono, kiel ankaŭ konfirmas Izidoro de Sevilo.

Ĉar la visigota regno en la Iberia Duoninsulo, kun sia ĉefurbo en Toledo, estis regata de Leovigildo, la Kroniko de la Visigotoj raportas, ke Liuvo regis nur unu jaron (Liuvo regnavit annum I).

Episkopo Gregorio de Turo ankaŭ raportas, ke unu jaron post sia elekto, Liuvo la 1-a asociigis sian pli junan fraton Leovigildon al la regno.
xxx
Leovigildo sukcesis teni la regnon unuiĝinta en la Iberia Duoninsulo, kiel  ankaŭ konfirmas en sia verko Izidoro de Sevilo: Genezo kaj Originaleco de la hispana kulturo dum la epoko de la visigotoj, enhavante la atakojn de la bizancanoj, dum en la nordo li suferis atakojn el la vaskonoj de Eŭskio, la kantabroj kaj la asturoj. Fakte, laŭ Johano de Biklaro, kronikisto kiu vivis dum tiu periodo, li asertis ke Pliposta Hispanio ne estis en la manoj de la visigotoj, sed la sudo estis bizanca, dum la nordo (urboj kiel Oviedo, Leono, Palencio, Zamoro, Ciudad Rodrigo, ktp.) estis sendependaj, regataj de princoj kaj guberniestroj apartenantaj al la hispan-romia nobelaro.

Liuva, malgraŭ la militstato, sukcesis establi komercajn kaj kulturajn rilatojn kun la Bizanca Imperio kaj la tuta mediteranea areo.

Tiutempe, la visigota lingvo jam ne estis ĝermana, sed estis ŝanĝita de la latina parolata en la Iberia Duoninsulo, kiu poste fariĝus hispana, kataluna kaj portugala.

Liuvo mortis en sia lito en 573, kiel ankaŭ konfirmas Johano de Biklaro. La "Chronicon Albeldense" raportas ke Liuvo regis dum tri jaroj en Narbono, dum li transdonis la registaron de la Iberia Duoninsulo al sia frato Leovigildo. Lin sukcedis lia frato, Leovigildo, kiu fariĝis sola reĝo, kiel konfirmita de Gregorio de Turo.

## Idoj
Neniuj posteuloj de Liuvo estas konataj.

## Referencoj 
Kategorio:Naskiĝintoj en 527
Kategorio:Mortintoj en 573
Kategorio:Naskiĝintoj en la 6-a jarcento
Kategorio:Mortintoj en la 6-a jarcento
Kategorio:Naskiĝintoj en  Hispanio
Kategorio:Mortintoj en Francio
Kategorio:Visigotaj regantoj
Kategorio:Visigotaj militistoj