open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
A♭-minoro

**a♭-minoro** aŭ **a-bemola minoro** estas tonalo de la modalo minoro, baziĝanta sur la toniko a♭. La tonalon a♭-minoro oni indikas en la notacio per sep bemoloj (b♭, e♭, a♭, d♭, g♭, c♭, f♭). Ankaŭ la respektivan gamon kaj la bazan akordon de ĉi tiu tonalo (la toniko a♭-c♭-e♭), oni nomas a♭-minoro.

## Verkoj en a♭-minoro 
Pro la sep antaŭsignoj la tonalo ne ofte estas uzata; oni povus prezenti ĝin pli simple kiel enharmonia aliainterpretado kiel g♯-minoro.
Ekzistas tamen i.a. jenaj ekzemploj:
* funebromaŝo *(Marcia Funebre)* el pianosonato n-o 12 a♭-minoro de Ludwig van Beethoven
* fugo a♭-minoro por orgeno WoO 8 de Johannes Brahms
* 3-a movimento de la arĉkvinteto op. 97 de Antonín Dvořák
* *La campanella* – la tria el la Paganini-etudoj de Franz Liszt

## Vidu ankaŭ 
* C♭-maĵoro, G♭-maĵoro, D♭-maĵoro, A♭-maĵoro, E♭-maĵoro, B♭-maĵoro, F-maĵoro, C-maĵoro, G-maĵoro, D-maĵoro, A-maĵoro, E-maĵoro, B-maĵoro, F♯-maĵoro, C♯-maĵoro
* a♭-minoro, e♭-minoro, b♭-minoro, f-minoro, c-minoro, g-minoro, d-minoro, a-minoro, e-minoro, b-minoro, f♯-minoro, c♯-minoro, g♯-minoro, d♯-minoro, a♯-minoro

Kategorio:Tonaloj
B♭-maĵoro

**B♭-maĵoro** estas tonalo de la modalo maĵoro, baziĝanta sur la toniko b♭. La tonalon B♭-maĵoro oni indikas en la notacio per du bemoloj (b♭, e♭). Ankaŭ la respektivan gamon kaj la bazan akordon de ĉi tiu tonalo (la toniko b♭-d-f), oni nomas B♭-maĵoro.

Por multaj latunaj blovinstrumentoj ĉi tiu tonalo estas la plej simpla, ĉar multaj el ili havas B♭ kiel tonikon kaj ilia naturtona serio kongruas plejparte kun la B♭-maĵora gamo. Pro tio ĉi tiu tonalo ofte aperas en blovmuzika literaturo. Ankaŭ multaj naciaj himnoj tonalas en B♭-maĵoro.

## Verkoj 
* Johann Sebastian Bach: „Kapriĉo pri la forveturo de amata frato“; brandenburga konĉerto n-o 6
* Joseph Haydn: 102-a simfonio
* Ludwig van Beethoven: 4-a simfonio; 2-a pianokonĉerto; pianosonato n-o 29, granda fugo
* Felix Mendelssohn Bartholdy: -a simfonio B♭-maĵoro „laŭdokanto“
* Franz Schubert: 2-a simfonio, 5-a simfonio
* Robert Schumann: 1-a simfonio („printempa simfonio“)
* Johannes Brahms: 2-a pianokonĉerto
* Anton Bruckner: 5-a simfonio
* Sergej Prokofjev: 5-a simfonio
* Antonín Dvořák: 2-a simfonio

## Vidu ankaŭ 
* C♭-maĵoro, G♭-maĵoro, D♭-maĵoro, A♭-maĵoro, E♭-maĵoro, B♭-maĵoro, F-maĵoro, C-maĵoro, G-maĵoro, D-maĵoro, A-maĵoro, E-maĵoro, B-maĵoro, F♯-maĵoro, C♯-maĵoro
* a♭-minoro, e♭-minoro, b♭-minoro, f-minoro, c-minoro, g-minoro, d-minoro, a-minoro, e-minoro, b-minoro, f♯-minoro, c♯-minoro, g♯-minoro, d♯-minoro, a♯-minoro
* Notoj B♭, B kaj H

Kategorio:Tonaloj
Psophia

eta|maldekstre|240ra|
 *Psophia crepitans*  *Psophia viridis*  *Psophia leucoptera* 

***Psophia*** estas genro de birdoj limigita al malsekaj arbaroj de Amazonio kaj de Gujana Ŝildo en Sudameriko. Ĝi estas la nura genro en la familio *Psophiidae*. 

La birdoj de la genro estas ofte konata kiel *trumpetistoj*, pro la trumpeteca aŭ ridegeca minacalvoko de la maskloj. 

La tri specioj aspektas iom altaj, longkruraj kokoj laŭ grando kaj aspekto; ili estas 45 ĝis 52 cm longaj kaj pezas 1 ĝis 1.5 kg. kaj “ĝibeca” aspekto. Iliaj kapoj estas malgrandaj, sed iliaj okuloj estas relative grandaj, kio faras ilin aspekti scivolemaj kaj "bon-naturaj". La plumaro estas milda, simila al felo aŭ veluro en la kapo kaj en la kolo. Ĝi estas ĉefe nigra, kun purpura, verda, aŭ bronzkolora irizeco, aparte en flugilkovriloj kaj malsupra kolo. En la plej bone konataj taksonoj, la duarangaj kaj triarangaj flugilplumoj estas blankaj, grizaj aŭ verdec-nigraj kaj harecaj, falante super la malsupra dorso, kiu estas de sama koloro. Tiuj koloroj donas al la tri ĝenerale akceptitaj specioj iliajn nomojn. *(Psophia crepitans)*, tambura agamio, grizflugila trumpetbirdo
* Verda psofio *(Psophia viridis)*, verda agamio, verdflugila trumpetbirdo
* Blankflugila psofio *(Psophia leucoptera)*, blankflugila agamio, blankflugila trumpetbirdo

## Referencoj 
Kategorio:Gruoformaj
B♭-minoro

**b♭-minoro** aŭ **b-bemola minoro** estas tonalo de la modalo minoro, baziĝanta sur la toniko b♭. La tonalon b♭-minoro oni indikas en la notacio per kvin bemoloj (b♭, e♭, a♭, d♭, g♭). Ankaŭ la respektivan gamon kaj la bazan akordon de ĉi tiu tonalo (la toniko b♭-d♭-f), oni nomas b♭-minoro.

b♭-minoro estis antaŭ la apero de la egalŝtupa agordo malmulte uzata, tiel ke antaŭ ĉio verkoj de la romantismo ekzistas en ĉi tiu tonalo.

## Verkoj 
Klasika muziko:
* Frédéric Chopin:
** pianosonato n-o 2 op. 35
** mazurko op. 24.4
** nokturno Nr. 1 op. 9.1
** polonezo o.op. (1826)
** preludo op. 28.16
** skerco op. 31
* Pjotr Iljiĉ Ĉajkovskij: 1-a pianokonĉerto op. 23
* Antonín Dvořák: slava danco n-o 13 op. 72.5
* Sergej Rachmaninoff: pianosonato n-o 2 op. 36
* Kurt Atterberg: pianokonĉerto op. 37
* Albéric Magnard: simfonio n-o 3 op. 11
* Xaver Scharwenka: pianokonĉerto n-o 1 op. 32
* Wilhelm Stenhammar: pianokonĉerto n-o 1 op. 1
* Dmitrij Ŝostakoviĉ: 13-a simfonio op. 113 „Babi Yar“
* Samuel Barber: adaĝo por arĉinstrumentoj op. 11

Ĵazmuziko:
* Charles Mingus: The Black Saint and the Sinner Lady

## Vidu ankaŭ 
* C♭-maĵoro, G♭-maĵoro, D♭-maĵoro, A♭-maĵoro, E♭-maĵoro, B♭-maĵoro, F-maĵoro, C-maĵoro, G-maĵoro, D-maĵoro, A-maĵoro, E-maĵoro, B-maĵoro, F♯-maĵoro, C♯-maĵoro
* a♭-minoro, e♭-minoro, b♭-minoro, f-minoro, c-minoro, g-minoro, d-minoro, a-minoro, e-minoro, b-minoro, f♯-minoro, c♯-minoro, g♯-minoro, d♯-minoro, a♯-minoro
* Notoj B♭, B kaj H

Kategorio:Tonaloj
Himno di Kòrsou

**Himno di Kòrsou** estas la himno de Curaçao. La hodiaŭa himno en la lingvo Papiamento anstataŭis en 1978 "Dushi Kòrsou".

**Himno di Kòrsou - Himno de Curaçao**:

Nur la strofoj 1, 2, 7 kaj 8 estas kantataj dum oficialaj okazintaĵoj .

Kategorio:Naciaj himnoj
Kategorio:Nederlandaj Antiloj
Leda

**Leda** povas nomi:
***Leda**: Amatino de Zeŭso kaj patrino de Helena, Klitemnestro, Kastoro kaj Polukso. 
En astronomio, oni donis ŝian nomon al du kosmaj objektoj:
***Ledao (luno)**, satelito de Jupitero,
*'*38 *Leda***, asteroido.

La adjektivo ***leda''''' signifas "rilata al ledo".
Ledao (luno)

**Ledao** estas neregula satelito de Jupitero.

Ĝi estas malgranda objekto. Se ĝia albedo estas 0,04 kaj ĝia denso 2,6 g/cm3 (kiel la aliaj anoj de la himalia grupo) oni povas estimi ĝian grandon al 20 km kaj ĝian mason al 1,1 × 1016 kg.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de Charles T. Kowal en la Observatorio de la Monto Palomar en Usono, post ekzameno de fotoj faritaj de la 11-a ĝis la 13-a de septembro.

Ĝi estis maldaŭre nomata **Jupitero XIII** (La nuna sistemo de maldaŭraj nomoj ne estis tiam uzata).

## Nomo 
En 1975, Internacia Astronomia Unio aprobis la nomon **Ledao** proponita de Charles T. Kowal, laŭ Leda, amatino de Zeŭso kaj patrino de Helena,
Klitemnestro, Kastoro kaj Polukso.

## Orbito 
Ĝi estas ano de la himalia grupo, grupo de kvin satelitoj, kies orbitoj havas grandan duonakson inter 11 160 000 kaj 12 555 000 km, kaj klinangulon inter 25,8° kaj 30,7° rilate al la jupitera ekvatoro.

Dosiero:TheIrregulars JUPITER GROUPS.svg|Diagramo montranta la orbitojn de la neregulaj jupiteraj satelitoj. La himalia grupo estas videbla en centro-maldekstro.
Dosiero:TheIrregulars JUPITER Himalia.svg|Diagramo montranta la inklinacion de kvar ĉefaj anoj de la himalia grupo en funkcio de la granda duonakso.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  Ledao, el la paĝaro de Jean-Michel
*  Ledao (el: "Le système solaire à portée de votre souris" - *La Sunsistemo musklake atingebla*)
*  Ledao kaj la eksteraj lunoj de Jupiter (el "La Société d'astronomie de Montréal") 
*  La eksteraj jupiteraj lunoj, (el *naŭ8 planedoj*)
*  Ledao, el "Solar System Exploration" 
*  La himalia grupo (el *"Projekto Luno"*)

Kategorio:Lunoj de Jupitero
Heliornitedoj

eta|280px|
 *Heliornis fulica*  *Podica senegalensis*  *Heliopais personatus* 

La **Heliornitedoj** *(Heliornithidae)* estas birdofamilio en la ordo de la Gruoformaj *(Gruiformes)*. Ĝi konsistas el tri genroj kun po unu specio.

## Nomo 
La latina scienca nomo venas de la antikva greka ἥλιος = suno kaj ὄρνις = birdo. Do ĝi signifas: sunbirdoj.

## Aspekto 
Heliornitedoj estas birdoj kun longa korpo, longa kolo kaj mallongaj fortaj kruroj. La plumaro estas anassimila, la flugiloj pintaj kaj la vosto relative longa.

## Habitato kaj vivmaniero 
Heliornitedoj loĝas en marĉaj arbaroj, en lantaj riveroj, en arbaraj lagoj. Kvankam ili kapablas bone piediri, ili preferas naĝi. Kiam ili ekflugas, ili kiel fulikoj tretas la akvosurfacon. Ili vivas unuope kaj estas tre retiriĝemaj. Ofte oni rimarkas ilin nur pro ilia voĉo: basa murmurado aŭ bojado. Ilia nutraĵo estas ĉiuspecaj bestetoj kaj planteroj, kiujn ili serĉas naĝante kaj mergiĝante.

## Generado 
La neston ili konstruas en arboj aŭ arbustoj ĝis tri metrojn super la akvo. Ĝi entenas tri ĝis sep blanketaj, ruĝbrune aŭ malhelbrune makulitajn ovojn.

## Disvastiĝo 
Heliornitoj vivas de Meksiko ĝis Bolivio kaj Paragvajo, podikoj en tropikaj akvoj de Afriko, heliopajtoj en sudorienta Azio.

## Genroj kaj specioj 
* Podiko *(Podica)*
** Senegala podiko *(Podica senegalensis)*
* Heliopajto *(Heliopais)*
** Maska heliopajto *(Heliopais personatus)*
* Heliornito *(Heliornis)*
** Fulika heliornito *(Heliornis fulica)*

eta|280px|
*Heliornis fulica*

eta|maldekstra|240px|
*Podica senegalensis*


Kategorio:Gruoformaj
Kategorio:Birdoj de Ameriko
Novkaledonia megalurulo

La **Novkaledonia megalurulo** (***Megalurulus mariei***), konata ankaŭ kiel **Novkaledonia makisbirdo**, estas birdospecio iam lokata en la familio de Silviedoj, lastatempe ne ŝajnas proksima rilata al la tipaj silvioj; probable ili apartenas  al la ĵus agnoskata silvieca familio de Megaluredoj. Tiu specio estas endemia de Novkaledonio.

Tiu estas longvosta, mezgranda silvieca birdo kun distinge blanka superokula strio. La birda plumaro estas nestrieca, kun **olivecbrunaj supraj partoj** (inklude kronon kaj flugilojn) kaj kremoblankecaj subaj partoj.

La Novkaledonia megalurulo tipe loĝas areojn de arbustaro en malaltaj teroj kaj montetoj de Novkaledonio, ĉefe la nomataj *maquis minier* kun filikoj, sed ankaŭ en duaranga arbaro kaj herbejoj, kaj eĉ estis iam vidata en densa pluvarbaro. Ĝi estas ĝenerale solema aŭ vidata en paroj kaj ne estas migranta. La Novkaledonia megalurulo preferas densan kovrejon, estas retirema en siaj kutimoj kaj estas birdo malfacile observebla aŭ studebla.

Tiu antaŭe nebone konata specio ĵus estis trovata kiel komuna kaj disvastigata tra multe de Novkaledonio (centro, norda montara zono kaj iom sude, sed ne en la insuloj *des Pins* kaj *Loyalty*), kie ties favorata malferma herbeja habitato ne estas jam minacata; ĝi restas nombra en proksimeco al homaj setlejoj kaj ŝajne ne malpliiĝas pro supozata klopodo de predado fare de  (ratoj kaj katoj). Ĝi estis por tio listita kiel Malplej Zorgiga kvankam la populacio estas nur de 2,500 al 10,000, sed ĝi estas stabila en teritorio de ĉirkaŭ 16,890&nbsp;km².

## Fonto 
* En angla, pri statuso kaj konservado 
* BirdLife International 2004.  Megalurulus mariei.   2006 IUCN Ruĝa Listo de Minacataj Specioj. Konsultita la 10an de julio 2007.

Kategorio:Paseroformaj
Kategorio:Megaluredoj
Kategorio:Birdoj de Oceanio
Bismarka megalurulo

La **Bismarka megalurulo** aŭ Bismarka makisbirdo (***Megalurulus grosvenori***) estas birdospecio iam lokata en la familio de Silviedoj, lastatempe ne ŝajnas proksima rilata al la tipaj silvioj; probable ili apartenas  al la ĵus agnoskata silvieca familio de Megaluredoj. Tiu specio estas endemia de la tre rare vizitataj altaj teroj de la insulo de Novbritio en Papuo-Nov-Gvineo.

Tiu nebone konata specio estis dumlonge klasita kiel specio mankanta de informo fare de la IUCN, pro vera menko de fidinda informo pri ties distribuado kaj nombroj. Ĉar oni ne vidis ĝin post ties malkovro en 1959, ĵusa pruvo sugestas, ke la habitatodetruo ĉe la Bismarkoj prezentas pli grandan riskon ol ĝis tiam supozate, kaj pro tio la Bismarka magalurulo estas listata kiel Vundebla en la ruĝa listo de 2008. Oni supozas ke estas el 250 al 1,000 individuoj en teritorio de nur 440 km.

*Megalurulus grosvenori* estas konata **nur el du specimenoj** el la insulo de Novbritio, Papuo-Nov-Gvineo. Tiuj estis kolektita en 1959 en la Montoj Whiteman; post la elkolekto de la unua specimeno, oni trovis nur unu alian paron dum kvar tagoj de specifa serĉado. Aliaj historiaj kolektantoj kaj ĵusaj observantoj malsukcesis trovi tiun specion. Tamen tre malmultaj observantoj atingas la necesan altitudon kaj makisbirdoj estas sufiĉe kaŝemaj kaj rare estas vidataj sen alvoko. Tre verŝajne ĝi estas anstataŭata je pli malaltaj altitudoj de la Ruĝeca makisbirdo *Ortygocichla rubiginosa* kiu estis vidata ĝis 1,400 m kaj povus loĝi ankaŭ en Novirlando kvankam ĵusaj ekspedicioj malsukcesis trovi ĝin. Tiom alte la Bismarka makisbirdo ne riskas je senarbarigo, sed eble ja pro predado de enmetitaj mamuloj.

## Notoj 
## Referencoj 
* IUCN2006, BirdLife International (BLI), 2004, 12983, Megalurulus grosvenori, 10a Julio 2007.
* BirdLife International (BLI) (2008): 2008 IUCN Statusŝanĝoj en la Ruĝa Listo . Konsultita la 32an de majo 2008.

## Eksteraj ligiloj 
*BirdLife Species Factsheet. 

Kategorio:Paseroformaj
Kategorio:Megaluredoj
Kategorio:Birdoj de Oceanio
Montara Aŭtonoma Soveta Socialisma Respubliko

﻿La **Montara Aŭtonoma Soveta Socialisma Respubliko** (, parto de la Rusa Soveta Federacia Socialisma Respubliko) ekzistis ekde la 20-a de januaro 1921 ĝis la 7-a de julio 1924. Ĝi kreiĝis en la teritorio de la Nord-Kaŭkaza Montara Respubliko post kiam la Ruĝa Armeo de Sovetio invadis la teritorion. Ĝi okupis la areon de 73 000 km² kaj ĝia loĝantaro estis ĉ. 800 000 personoj. Ĝi administre dividiĝis en ses naciaj distriktoj. La Monta ASSR ampleksis la nunajn teritoriojn Kabardio-Balkario, Karaĉajio-Ĉerkesio, Ĉeĉenio, Nord-Osetio kaj Inguŝio. Tamen la aŭtonoma respubliko ekpartiĝis baldaŭ post ĝia fondiĝo: Jam en septembro 1921, Karbadio iĝis aŭtonoma distrikto, subigita rekte al Rusia SFSR, Sekvis Karaĉajio, kiu iĝis aŭtonoma distrikto en januaro 1922, Balkario, kiu iĝis aŭtonoma distrikto sammonate, kaj Ĉeĉenio, kiu iĝis aŭtonoma distrikto en novembro 1922. En julio 1924, la resto de la Monta ASSR estis dispartigita al Nord-Osetia kaj Inguŝa aŭtonomaj distriktoj. En januaro 1934, la Ĉeĉena kaj Inguŝa Aŭtonomaj Distriktoj estis unuigitaj en Ĉeĉena-Inĝuŝa Aŭtonoma Distrikto, kiu en decembro 1936 estis levita al statuso de Aŭtonoma Soveta Socialisma Respubliko.

Kategorio:Eksaj landoj de Azio
Kategorio:Aŭtonomaj respublikoj de Sovetunio
Kategorio:Rusia Soveta Federacia Socialisma Respubliko
Psofiedoj

eta|240ra|
 *Psophia crepitans*  *Psophia viridis*  *Psophia leucoptera* 


La **Psofiedoj** (*Psophiidae*), ankaŭ **agamiedoj** aŭ **trumpetbirdoj**, estas birdofamilio en la ordo de la Gruoformaj (*Gruiformes*). Ĝi konsistas el nur unu genro kun tri specioj.

## Nomo 
En PIV la psofioj nomiĝas agamioj laŭ la franca *Agami trompette*. Aliaj lingvoj havas *trumpetista birdo* kiel genran nomon, kvankam ĝia sonado similas pli precize al tamburado ol al trumpetado. Ni preferas transpreni kiel ĉefan la latinan sciencan nomon en esperantigita formo. Ĝi devenas de la greka ψόφος, kiu signifas ĉiuspecan bruon.

## Aspekto 
Psofioj aspektas laŭ grando kaj formo pli kiel kokoj ol kiel gruoj. Ilia beko similas al tiu de urogalo. La fortikaj kruroj havas stabilajn antaŭajn piedfingrojn kaj malgrandan, iom supre komenciĝantan malantaŭan piedfingron. La kapoplumaro estas velura, la ŝultro kaj la internaj supraj flugiloj estas strange ĉifonaj. La flugiloj kaj la vosto estas relative kurtaj. La plumaro estas ĝenerale grizabruna kun bluaj speguloj; malsamkoloraj estas la flugiloj laŭ la specio. La birdoj povas fariĝi grandaj ĝis duona metro kaj pezaj ĝis 1,5 kilogramoj.

## Vivmaniero 
Agamoj vivas en malgrandaj grupoj, kiuj dum la tuta jaro defendas sian teritorion. La birdoj tute ne ŝatas flugi, sed ili povas rapide, lerte kaj longe kuri, daŭre tikante per la flugiloj. Ili serĉas sian nutraĵon – fruktojn, semaĵojn, verdaĵojn kaj etajn bestojn – sub arboj, irante inter la arboj tien kaj reen en la rapideco de homa piediranto, averaĝe 3,7 kilometrojn tage. Pli larĝajn riverojn ili trapasas naĝante, sed nur se necese. En danĝero ili flugas sur arbojn, kie ili ankaŭ tranoktas.

## Generado 
Trumpetbirdoj kelkfoje montras grupan amorludan dancadon, kiu iomete memorigas tiun de gruoj. La neston ili konstruas en arboj. Ĝi entenas inter ses kaj dek senmakulajn verdete aŭ flavete blankajn ovojn, kiujn la femalo elkovas. La idoj baldaŭ forlasas la neston por nutri sin surgrunde.

## Disvastiĝo 
Psofiedoj vivas en Sudameriko, en la tropikaj pluvarbaroj de la amazona pelvo. La tri specioj estas limigitaj per grandaj riveroj: norde de Amazono la tambura psofio, okcidente de Rivero Madeira la verda psofio, oriente la blankflugila.

## Genro kaj specioj 
* Psofio *(Psophia)*, agamio, trumpetbirdo
** Agamio *(Psophia crepitans)*, tambura agamio, grizflugila trumpetbirdo
** Verda psofio *(Psophia viridis)*, verda agamio, verdflugila trumpetbirdo
** Blankflugila psofio *(Psophia leucoptera)*, blankflugila agamio, blankflugila trumpetbirdo

## Referencoj 
Kategorio:Gruoformaj
Buganvila megalurulo

La **Buganvila megalurulo** aŭ Buganvila makisbirdo (***Megalurulus llaneae***) estas birdospecio iam lokata en la familio de Silviedoj, lastatempe ne ŝajnas proksima rilata al la tipaj silvioj; probable ili apartenas  al la ĵus agnoskata silvieca familio de Megaluredoj. Tiu specio estas endemia de Papuo-Nov-Gvineo. Ties natura biotopo estas subtropikaj aŭ tropikaj sekaj herbejoj de malaltaj teroj.

Ĝi estas specio **ĝenerale bruneca**, tre malhelbruna al nigreca supre kaj ruĝecbruna sube kun malhela traokula strio kaj tre markata helbruna larĝa strio superokula.

*Megalurulus llaneae* estas endemia de Bougainville (kio nomigas la specion) en Papuo-Nov-Gvineo. La nuraj definitivaj vidaĵoj estis el ĉirkaŭ 1,500 m en la Teritorio de Kronprinco en la sudo de la insulo. Tamen kanto eble de tiu specio, estis aŭdata pli amplekse, inklude la Monton Balbi en la nordo kaj suben ĝis 900 m. Kvankam ĝi havas malgrandan teritorion kaj supozeble malgrandan populacion (2,500 al 10,000 sed malpliiĝante en teritorio de ĉirkaŭ 48 km²), tiu aŭstralazia specio ne estas minacata pro biotopoŝanĝoj, sed povus suferi riskon pro enmetitaj predantaj mamuloj (ĉefe ratoj kaj katoj). 

La nestoj ŝajne estas  konstruitaj el radiketoj kaj filikarbaj fibroj kun interno kovrita de pli palaj fibroj.

## Referencoj 
* BirdLife International 2004.  Megalurulus llaneae.   2006 IUCN Ruĝa Listo de Minacataj Specioj. Konsultita la 10an de julio 2007.

Kategorio:Paseroformaj
Kategorio:Megaluredoj
Kategorio:Bestoj el la Aŭstralazia ekozono
Kategorio:Birdoj de Oceanio
Brunegg

** Brunegg** estas komunumo en la distrikto Lencburgo de Kantono Argovio, Svislando. La komunumo limas en nordo al Birr, en nordoriento al Birrhard, en sudoriento al Mägenwil, en sudo al Othmarsingen, kaj en okcidento al Möriken-Wildegg. Ĝi havis 612 loĝantojn en 2008, kaj 847 en 2018.

## Geografio 
Brunegg situas ĉe la suda fino de la ebenaĵo Birrfeld. Okcidente de la vilaĝo leviĝas la monto *Chestenberg*, kiu apartenas al la Argovia Ĵuraso kaj sur kies orienta krestofino tronas la Kastelo Brunegg, kiu estis konstruita en la 13-a jarcento kaj donis sian nomon al la komunumo.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 1,55&nbsp;km², de kiuj 0,40&nbsp;km² estas kovritaj de arbaro kaj 0,46&nbsp;km² de konstruaĵoj. La plej alta punkto de la komunumo situas sur alteco de 590&nbsp;msm sur la kresto de la monto *Chestenberg,* dum la plej malalta punkto situas sur alteco de 409&nbsp;msm ĉe la nordorienta limo de la komunumo.

## Trafiko 
Kvankam la trajnlinio de Svisaj Federaciaj Fervojoj de Lencburgo al Brugg pasas rekte tra la vilaĝo, la komunumo ne disponas pri stacidomo aŭ trajnhaltejo. La komunumo estas konektita al la publika trafikreto per buslinio al Lencburgo kaj Mägenwil.

Tra la komunumo pasas la kantona ĉefvojo de Wohlen al Brugg kaj nur 1 kilometron sude de la vilaĝo centro situas la alveturejo Mägenwil al la svisa aŭtovojo A1.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Brunegg datiĝas el la jaro 1273 kiel *Brunegge.* La vilaĝo dankas sian ekziston al la samnoma kastelo, kies celo estis la protekto de la habsburga kernlando. En la kastelo loĝis habsburgaj vasaloj, kiuj ankaŭ posedis la malaltan jurisdikcion pri la vilaĝo.

En 1415, la Svisa Ĵurkomunumo konkeris Argovion kaj Brunegg fariĝis nun parto de la berna regejo, nome de Berna Argovio. Dintikon ek de tiam ĝis la Helveta Revolucio apartenis al la tribunala distrikto de Othmarsingen en la voktejo Lencburgo.

Kiam en la jaro 1798 okaze de la Helveta Revolucio francaj trupoj liberigis Argovion, Brunegg fariĝis komunumo de la distrikto Lencburgo en la nove fondita Kantono Argovio.

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Brunegg
* Brunegg en la Historia Leksikono de Svislando
Ruĝeca megalurulo

La **Ruĝeca megalurulo** aŭ Ruĝeca makisbirdo (***Megalurulus rubiginosus*** iam *Ortygocichla rubiginosa*) estas birdospecio iam lokata en la familio de Silviedoj, lastatempe ne ŝajnas proksima rilata al la tipaj silvioj; probable ili apartenas  al la ĵus agnoskata silvieca familio de Megaluredoj. Ĝi estas monotipa kaj estis iam lokata kiel membro de la jam neekzistanta genro *Ortygocichla*.

Tiu aŭstralazia specio estas endemia de malaltaj teroj de Novbritio en la Bismarkoj de Papuo-Nov-Gvineo. 

## Referencoj 
* BirdLife International 2004.  Megalurulus rubiginosus.   2006 IUCN Ruĝa Listo de Minacataj Specioj. Konsultita la 10an de julio 2007.

Kategorio:Paseroformaj
Kategorio:Megaluredoj
Kategorio:Bestoj el la Aŭstralazia ekozono
Kategorio:Birdoj de Oceanio
Gvadalkanala megalurulo

La **gvadalkanala megalurulo** aŭ **gvadalkanala makisbirdo** (***Megalurulus whitneyi***) estas birdospecio iam lokita en la familio de Silviedoj. Lastatempe ne ŝajnas proksima rilata al la tipaj silvioj; probable ili apartenas al la ĵus agnoskata silvieca familio de megaluredoj. 

Ĝi foje inkludas tre proksimajn speciojn nome Buganvila megalurulo kaj Bismarka megalurulo kiel subspecioj (kiukaze la 'kombinata specio' estu renomata kiel *Melanezia makisbirdo*). Krome ĝi estis iam enmetita en la nuntempe malaperinta genro *Cichlornis*.

Tiu specio estas endemia de la montoj de du insuloj de la Pacifika Oceano nome Guadalcanal (nur tri vidaĵoj je 1,200-1,550 m) en la Salomonoj kaj Espiritu Santo (700-1,500 m sed eventuale suben ĝis 150 m ) en Vanuatuo. 

La Gvadalkanala megalurulo estas ĉirkaŭ 16.5 cm longa, svelta birdo tre malhelbruna al nigreca supren kaj en traokula strizono kun longaj kruroj kaj longa vosto, kio nomigas la genron en la latina scienca nomo.

Ties natura habitato estas subtropikaj aŭ tropikaj humidaj muskarbaroj de malaltaj teroj kaj montararbaroj. Ĝi povus esti minacata de sovaĝigitaj katoj, ĉar temas pri surgrundema specio.

Oni agnoskas kvar subspeciojn kiuj estus la jenaj: *grosvenori* (Gilliard, 1960) - Novbritio (Montoj Whiteman), en Bismarkoj, *llaneae* (Hadden, 1983) - en Bougainville (Teritorio Kronprinco, en centra insulo, eble ankaŭ en Monto Balbi, en nordo), *turipavae* (Cain & Galbraith, 1955) - Guadalcanal (Turipava), en sudorientaj Salomonoj kaj *whitneyi* (Mayr, 1933) - Espíritu Santo, en norda Vanuatuo.

La rasoj *grosvenori* kaj *llaneae* estas foje konsiderataj separataj specioj, kaj malpli ofte, ankaŭ *turipavae*; ĉiukaze ĉiu taksono estas tre malmulte konata kaj necesas plia kampostudado kaj ĉefe pri voĉoj.

## Referencoj 
Kategorio:Megaluredoj
Kategorio:Birdoj de Oceanio
Ferenc Ille

**ILLE Ferenc** estas rumanuja hungara aktoro naskiĝinta en Cheşa la 3-an de julio 1929.

## Kariero 
Li estis ekde 1952 ano de la teatro Kolozsvári Állami Magyar Színház.

## El liaj roloj 
* Jakab Balázs (Kiss L.–Kovács D.: Vihar a havason);
* Gyuri (Ede Szigligeti: Liliomfi);
* Krupp (William Saroyan: Így múlik el az életünk);
* Voltimand (Shakespeare.: Hamlet).

## Fonto 
* Magyar Színházművészeti Lexikon

Kategorio:Rumanujaj hungaraj aktoroj
Kategorio:Rumanaj aktoroj
Golfeto de La Konko

[250px|eta|La Golfeto de La Konko ekde la [monto Igueldo]]
250px|eta|Ĝenerala vidaĵo de Donostio kun la du famaj plaĝoj kaj en la mezo la monto Urgulo

La **Golfeto de La Konko** estas golfeto kiu troviĝas en la urbo Donostio (Hispanio). Kiel la nomo diras ĝi similas al konko, kaj tie troviĝas du plaĝoj (Ondareto kaj plaĝo de La Konko) kaj insulo, la insulo Sankta Klara.

La golfeto okupas la spacon inter la montoj Igueldo (okcidente) kaj la Monto Urgull (oriente).
La mar-promenejo kiu ĉirkaŭas la golfeton konsistas el pluraj sekcioj kun malsamaj nomoj. Proksime de la promenejo troviĝas la Urbodomo de Donostio, eble la plej bela de Hispanio. La strandoj de la golfeto estas tre famaj internaciskale kaj okaze de la Internacia Filmfestivalo kiu okazas en la urbo ĉiujare ili disfamiĝis ne nur dum la somero sed ankaŭ en la cetero de la jaro malgraŭ la vintro.

## Vidu ankaŭ 
* San Sebastián
* Plaĝo de La Konko
* Monto Urgull
* Monto Igueldo
* Insulo Sankta Klara

## Eksteraj ligiloj 
* Retpaĝo de la Donostia Urbodomo pri la plaĝoj de la urbo

Kategorio:Hispanio
Kategorio:Donostio
Longvosta arbustosilvio

La **Longvosta arbustosilvio** (***Bradypterus caudatus*** aŭ ***Pseudotharrhaleus caudatus***) estas specio de birdoj de la familio de Megaluredoj iam lokataj en tiu de Silviedoj. Ĝi apartenas al genro de Arbustosilvioj aŭ bradipteroj kiu enhavas ĉefe speciojn de Afriko kaj Azio, kiel tiu ĉi.

Tiu orientalisa specio estas Endemio kiu troviĝas nur en la Montoj Lepantoj de norda Luzono en Filipinoj. Ŝajne estas proksima al *B. accentor*, al kiu similas kaj laŭ plumaro kaj kanto, sed ambaŭ diferenciĝas sufiĉe laŭ vosto kaj piedogrando. Plie, surbendigitaj voĉoj de la nomiga raso provokis malmultan reagon kiam aŭdis ilin *unicolor* en Mindanao; necesas priserĉado pri rilatoj inter tiuj taksonoj. Raso *malindangensis* estas enmetita en *unicolor* fare de kelkaj fakuloj.

Oni agnoskas tri subspeciojn, kiuj estas la jenaj: *caudatus* (Ogilvie-Grant, 1895) - Norda Luzono, en Filipinoj, *unicolor* (E. J. O. Hartert, 1904) – en Mindanao (escepte Zamboanga Duoninsulo), en sudaj Filipinoj kaj *malindangensis* (Mearns, 1909) – nordo de Zamboanga Duoninsulo (okcidenta Mindanao), en sudaj Filipinoj. 

## Referencoj
* BirdLife International 2004.  Bradypterus caudatus.   2006 IUCN Ruĝa Listo de Minacataj Specioj. Konsultita la 10an de julio 2007.

Kategorio:Paseroformaj
Kategorio:Megaluredoj
Kategorio:Orientalisa faŭno
Kategorio:Birdoj de Azio
Rainer Riehn

**Rainer Riehn** (* 12-an de novembro 1941 en Danzig) estas germana komponisto kaj dirigento samkiel kuneldonisto de muziksciencaj revuoj.

Riehn studis muziksciencon en Majenco, Zuriko kaj Berlino kaj kompozicion ĉe Gottfried Michael Koenig en Utreĥto. Li fondis en 1969 kune kun muzikteoriisto Heinz-Klaus Metzger la „Ensemblon Musica Negativa“, kies nomo kaj programo orientiĝis je la „negativa dialektiko“ de Theodor W. Adorno kaj kiu sin dediĉis al la prezentado de radikale Nova Muziko, i.a. de John Cage (1912–1992), Morton Feldman (1926–1987), Earle Brown (1926–2002), José Luis de Delás (*1928), Dieter Schnebel (*1930), Christian Wolff (*1934) kaj Hans-Joachim Hespos (*1938).

Ekde 1977 ĝis 2003 Metzger kaj Riehn eldonis la muziksciencan serion *Musik-Konzepte* en la munkena „edition text + kritik“; pro tio ili ricevis en 1984 la Germanan Kritikisto-Premion. Ilian vivoverkon ili daŭrigas nun per la serio *querstand. musikalische konzepte*. Ankaŭ en *edition text + kritik* ili eldonis du volumojn de la komponaĵoj de Adorno.

En 1987 Riehn kaj Metzger aktivis kiel ĉefdramaturgoj de la Opero je Frankfurto sub Gary Bertini, kie ili instigis la komponadon kaj prezentadon de „Europeras 1 & 2“ de John Cage.

## Komponaĵoj 
* *Chants de Maldoror*. elektrona komponaĵo realigita en Utreĥto
* *nichts - als das Kinderspiel eines Erwachsenen*. Arĉtrio (unua prezentado far trio recherche, Konstanco 2002)
* *Das Lied von der Erde von Gustav Mahler*, Aranĝaĵo por ĉambrorkestro far Arnold Schönberg, finfarita far Rainer Riehn (unua prezentado far Ensemble Musica Negativa, Toblach 1983)

## Eksteraj ligiloj 
* Homepage von Heinz-Klaus Metzger und Rainer Riehn 

* Durch Nicht-Komponieren ändert man auch nichts. Musik und politisches Engagement (Florian Neuner im Gespräch mit Heinz-Klaus Metzger und Rainer Riehn)

Kategorio:Germanaj komponistoj
Kategorio:Komponistoj de la 20-a jarcento
Kategorio:Elektronika muziko
Kategorio:Germanaj dirigentoj
Kategorio:Germanaj muziksciencistoj
Holderbank AG

## Pri la komunumo 
** Holderbank** estas komunumo en la distrikto Lencburgo de Kantono Argovio, Svislando. Ĝi havis 864 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.

## Geografio 
La komunumo Holderbank situas inter la rivero Aro, kiu formas ĝian okcidentan limon, kaj la kresto de la ĵurasa montoĉeno *Chestenberg*, kiu formas la orientan komunumlimon.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 2,33&nbsp;km², de kiuj 0,84&nbsp;km² estas kovritaj de arbaro kaj 0,71&nbsp;km² de konstruaĵoj. La plej alta punkto de la komunumo situas sur alteco de 647 m s.m. sur la kresto de la montoĉeno Chestenberg, dum la plej malalta punkto troviĝas sur alteco de 350 m s.m. ĉe la bordo de la rivero Aro, tute en la norda pinto de la komunumo.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Holderbank limas en nordo al Schinznach-Bad, en nordoriento al Scherz, en oriento al Lupfig, en sudo al Möriken-Wildegg, kaj en okcidento al Veltheim.

## Trafiko 
Holderbank disponas pri stacidomo ĉe la trajnlinio de Svisaj Federaciaj Fervojoj de Olten tra Araŭo al Brugg.

Tra la komunumo pasas la kantona ĉefvojo de Waldshut tra Brugg, Lencburgo al Lucerno. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A1 estas Araŭo-Okcidento en distanco de proksimume 5 kilometroj okcidente.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Holderbank datiĝas el la jaro 1259 kiel *Halderwange*.

Holderbank estis en mezepoko sub habsburga regado. La malaltan jurisdikcion posedis en tiu epoko la senjoroj de la Kastelo Wildegg.

En la jaro 1415 la Svisa Ĵurkomunumo konkeris Argovion kaj Hodlerbank fariĝis nun parto de la berna regejo, nome de Berna Argovio. Holderbank ek de tiam ĝis la Helveta Revolucio apartenis al la tribunala distrikto de Möriken en la voktejo Lencburgo.

Kiam en la jaro 1798 okaze de la Helveta Revolucio francaj trupoj liberigis Argovion, Holderbank fariĝis komunumo de la distrikto Lencburgo en la nove fondita Kantono Argovio.

## Vidu ankaŭ 
* Aliaj lokoj kun la nomo Holderbank
* Holderbank AG (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Holderbank
* Holderbank en la Historia Leksikono de Svislando
Polisemio

**Polisemio** (el la Antikva Greka Lingvo: πολυ-, poly-, "multaj" kaj σήμα, sêma, "signo") estas la eblo de vorto aŭ frazo havi multajn signifojn. En multaj lingvoj ekzistas kiel pruvo de la regulo de lingva ekonomio (ne konfuszenda kun lingvoekonomiko) aŭ malkosteco, tio estas, por esprimi diversajn signifojn sufiĉas ununura vorto. 

En la esenco de Esperanto kuŝas tendenco, ke ne ekzistu tiom da ebloj, kiuj povus konduki al konfuzo. Sed tamen ekzistas ankaŭ polisemio en ĝi (ekzemple paŝo).

Kategorio:Semantiko
Dezső Jakabffy

**JAKABFFY Dezső ** [pr. jakabfi] estis hungara aktoro, reĝisoro, teatrestro naskiĝinta en Szatmár la 19-an de februaro 1895 kaj mortinta en Sfântu Gheorghe la 2-an de oktobro 1965.

## Kariero 
Li debutis en 1914–15 en Miskolc, poste li studis reĝisoradon ĉe Max Reinhardt. Ekde 1918 li ludis ĝis 1925 en Arad, en jaroj 1925–28 li ludis kaj reĝisoris en trupo de Mihály Fekete (Temeŝvaro, Târgu Mureş Satu Mare). En 1929–32 li translokiĝis Hungarujon kaj dungiĝis al Pécs, en jaroj 1933–36 al Debrecen. Por du jaroj li estis victeatrestro kaj ĉefreĝisoro en Pécs. En 1938–39 li estis direktoro de teatra distrikto Mohács–Nagykanizsa–Szentes–Szombathely. En 1942–43 li prezentis spektaklojn en Szatmárnémeti, Máramarossziget, Dés kaj Nagybánya. Post la dua mondmilito ĝis 1948 li estis direktoro de la Városi Színház de Satu Mare, sed oni disigis la institucion. Poste ekde 1953 li estis reĝisoro de la teatro de Sfântu Gheorghe.

## El liaj reĝisoraĵoj 
* Jenő Huszka: Gül Baba;
* Géza Gárdonyi: A bor;
* Ottó Indig: A torockói menyasszony;
* Lajos Zilahy: Tűzmadár;
* Sándor Márai: Kaland.

## Fonto 
* Magyar Színházművészeti Lexikon

Jakabffy, D.

Jakabffy, D.
F-minoro

**f-minoro** aŭ estas tonalo de la modalo minoro, baziĝanta sur la toniko f. La tonalon f-minoro oni indikas en la notacio per kvar bemoloj (b♭, e♭, a♭, d♭). Ankaŭ la respektivan gamon kaj la bazan akordon de ĉi tiu tonalo (la toniko f-a♭-c), oni nomas f-minoro.

## Verkoj 
* Jan Ladislav Dusík: pianosonato nr-o 28 op.77 („L´invocation“)
* Ludwig van Beethoven: pianosonato op. 2 nr-o 1, pianosonato nr-o 23 op. 57 („Appassionata“), 11-a arĉkvarteto f-minora op. 95 („Quartetto serioso“)
* Frédéric Chopin: 2-a pianokonĉerto
* Pjotr Iljiĉ Ĉajkovskij: 4-a simfonio
* Anton Bruckner: studosimfonio

## Vidu ankaŭ 
* C♭-maĵoro, G♭-maĵoro, D♭-maĵoro, A♭-maĵoro, E♭-maĵoro, B♭-maĵoro, F-maĵoro, C-maĵoro, G-maĵoro, D-maĵoro, A-maĵoro, E-maĵoro, B-maĵoro, F♯-maĵoro, C♯-maĵoro
* a♭-minoro, e♭-minoro, b♭-minoro, f-minoro, c-minoro, g-minoro, d-minoro, a-minoro, e-minoro, b-minoro, f♯-minoro, c♯-minoro, g♯-minoro, d♯-minoro, a♯-minoro

Kategorio:Tonaloj
G-minoro

**g-minoro** estas tonalo de la modalo minoro, kiu baziĝas sur la toniko g. La tonalo g-minoro estas indikata en la notacio per du bemoloj (♭). (b♭, e♭). Ankaŭ la respektivan gamon kaj la bazan akordon de ĉi tiu tonalo (la toniko g-b♭-d), oni nomas b-maĵoro.

## Verkoj 
* Johann Sebastian Bach: enkondukĥoraĵo de la Johano-pasiono
* Joseph Haydn: simfonioj n-oj 39, 83
* Wolfgang Amadeus Mozart: simfonioj n-oj 25, 40
* Pjotr Iljiĉ Ĉajkovskij: 1-a simfonio
* Felix Mendelssohn Bartholdy: 1-a pianokonĉerto
* Max Bruch: 1-a violonkonĉerto op. 26
* Ramage: Ya Lil (Al Anisa Farah)

## Vidu ankaŭ 
* C♭-maĵoro, G♭-maĵoro, D♭-maĵoro, A♭-maĵoro, E♭-maĵoro, B♭-maĵoro, F-maĵoro, C-maĵoro, G-maĵoro, D-maĵoro, A-maĵoro, E-maĵoro, B-maĵoro, F♯-maĵoro, C♯-maĵoro
* a♭-minoro, e♭-minoro, b♭-minoro, f-minoro, c-minoro, g-minoro, d-minoro, a-minoro, e-minoro, b-minoro, f♯-minoro, c♯-minoro, g♯-minoro, d♯-minoro, a♯-minoro

Kategorio:Tonaloj
A-minoro

**a-minoro** estas tonalo de la modalo minoro, baziĝanta sur la toniko a. La tonalo a-minoro ne havas antaŭsignojn en la notacio. Ankaŭ la respektivan gamon kaj la bazan akordon de ĉi tiu tonalo (la toniko a-c-e), oni nomas a-minoro.

\new Staff {
  \relative c' {
    \key a \minor
    \override Staff.TimeSignature #'stencil = ##f
    \override Staff.BarLine #'stencil = ##f
     a1 b c d e f g a g f e d c b a
  }
}
\midi {
  \context {
    \Score
    tempoWholesPerMinute = #(ly:make-moment 120 1)
  }
}

La skalo pri natura a-minora estas: *la, si, do, re, mi, fa, sol, la* kun
*toniko : *la*
*medianto : *do*
*dominanto : *mi*
*strebotono : *fa*

kaj alteracioj : neniu 

Ĉi tiu tonalo estas kiel paraleltonalo de C-maĵoro tonalo tre ofte uzata en ĉiuj epokoj. Ĝi estas sentata ofte kiel helsonora, milda, nobla. Ankaŭ  "pia ineco" foje estis asociata.

a-minoro estis la favorita tonalo de Robert Schumann kaj havas en liaj verkoj ĉiam bazan pozicion.

## Verkoj 
* Johann Sebastian Bach: violonkonĉerto a-minora; triobla konĉerto
* Ludwig van Beethoven: *Für Elise*
* Wolfgang Amadeus Mozart: Rondeloo *Alla Turca* el pianosonato n-o 11 11 A-Dur KV 331
* Gustav Mahler: 6. Sinfonie
* Robert Schumann: pianokonĉerto (op. 54)
* Edvard Grieg: pianokonĉerto (op. 16)
* Ralph Vaughan Williams: konĉerto por hobojo kaj arĉinstrumentoj

## Vidu ankaŭ 
* C♭-maĵoro, G♭-maĵoro, D♭-maĵoro, A♭-maĵoro, E♭-maĵoro, B♭-maĵoro, F-maĵoro, C-maĵoro, G-maĵoro, D-maĵoro, A-maĵoro, E-maĵoro, B-maĵoro, F♯-maĵoro, C♯-maĵoro
* a♭-minoro, e♭-minoro, b♭-minoro, f-minoro, c-minoro, g-minoro, d-minoro, a-minoro, e-minoro, b-minoro, f♯-minoro, c♯-minoro, g♯-minoro, d♯-minoro, a♯-minoro

Kategorio:Tonaloj
E-minoro

**e-minoro** estas tonalo de la modalo maĵoro, baziĝanta sur la toniko e. La tonalon e-minoro oni indikas en la notacio per unu dieso (f♯). Ankaŭ la respektivan gamon kaj la bazan akordon de ĉi tiu tonalo (la toniko e-g-b), oni nomas e-minoro.

Ofte oni priskribas ĉi tiun tonalon kiel lamenta-malĝoja, mistika.

## Verkoj 
* Johann Sebastian Bach: Enkondukĥoraĵo al mateo-pasiono *Kommt ihr Töchter, helft mir klagen*
* Ludwig van Beethoven: arĉkvarteto op. 59 n-o 2, pianosonato n-o 27
* Felix Mendelssohn Bartholdy: violonkonĉerto e-minora op. 64
* Frédéric Chopin: 1-a pianokonĉerto
* Anton Bruckner: meso n-o 2
* Johannes Brahms: 4-simfonio
* Joachim Raff: 9-simfonio op. 208 *En somero*
* Pjotr Iljiĉ Ĉajkovskij: 5-a simfonio
* Antonín Dvořák:
** 9-a simfonio *El la nova mondo*
** pianotrio Nr. 4 e-minora op. 90 *Dumky*
* Edward Elgar: violonĉelkonĉerto op. 85
* Sergej Rachmaninoff: 2-a simfonio op. 27
* Dmitrij Ŝostakoviĉ: 10-a simfonio op. 93
* Jean Sibelius: 1-a simfonio op. 39
* Aram Ĥaĉaturjan: 2-a simfonio
* Ralph Vaughan Williams: 6-a simfonio
* Charles-Marie Widor: orgensimfonio n-o 3 op. 13,3

## Vidu ankaŭ 
* C♭-maĵoro, G♭-maĵoro, D♭-maĵoro, A♭-maĵoro, E♭-maĵoro, B♭-maĵoro, F-maĵoro, C-maĵoro, G-maĵoro, D-maĵoro, A-maĵoro, E-maĵoro, B-maĵoro, F♯-maĵoro, C♯-maĵoro
* a♭-minoro, e♭-minoro, b♭-minoro, f-minoro, c-minoro, g-minoro, d-minoro, a-minoro, e-minoro, b-minoro, f♯-minoro, c♯-minoro, g♯-minoro, d♯-minoro, a♯-minoro

Kategorio:Tonaloj
Jakab Jakobi

**JAKOBI Jakab** estis hungara dirigento, komponisto naskiĝinta en 1827 kaj mortinta en Koloĵvaro en oktobro 1882.

## Kariero 
Li estis germandevena instruita, klera muzikisto. Li debutis kiel dirigento en 1863 en la Népszínház de Buda. Li laboris ekde 1869 ĝis 1882 en Koloĵvaro (en 1873–74 ankaŭ en Kassa). Ekde 1871 li estis ankaŭ direktoro de la muzikkonservatorio.

## El liaj komponaĵoj 
* Cancan a törvényszék előtt (1864).

## Fonto 
* Magyar Színházművészeti Lexikon

Kategorio:Hungaraj dirigentoj
János Jánó

**JÁNÓ János** estas hungara aktoro naskiĝinta en Lunca de Jos la 15-an de aprilo 1930. 

## Kariero
Ekde 1954 li estas ano de la teatro Temesvári Állami Csiky Gergely Színház de Temeŝvaro.

## El liaj roloj
*Luka (Gorki: Éjjeli menedékhely); 
*Kányai (Ede Szigligeti: Liliomfi); 
*Kuligin (Ostrovskij: Vihar); 
*Molnár (Hacks: A sanssouci molnár); 
*Tiborc (József Katona: Bánk bán); 
*York hercege (Shakespeare: II. Richárd).

## Fonto
*Magyar Színházművészeti Lexikon

Jano, J.
Jano, J.
Ostrovskij

**Ostrovskij** estas slavdevena vira familinomo.

* Aleksandr N. Ostrovskij - elstara rusa dramaturgo;
* Ilja Ostrovskij - rusia esperantisto de 1892;
* Nikolaj Ostrovskij - soveta verkisto.
Eva Robin's

**Eva ROBIN’S** (vera nomo Roberto Maurizio Coatti), (naskiĝis la  en Bolonjo, Emilio-Romanjo, Italio) estas itala aktorino, transseksa kaj aktivula.

## Biografio 
Naskiĝinta en Bolonjo la , ŝi nature disvolvis ekstreman virinecon. Konsiderante sin kiel homon androginan prefere ol transseksan, kreskante kiel normalaspekta knabo ĝis la momento kiam kreskis ŝiaj mamoj dum pubereco, anstataŭ viriĝi kiel la ceteraj samaĝaj knaboj, indikante ŝian transseksan kondiĉon.

Konsekvence, ŝi rezigniĝis kongruigi sian artistan nomon kun ŝia videbla aspekto, inspirante sin el la persono Eva Kant de la itala bildrakonto titolita Diabolik kaj de la verkisto Harold Robbins.

## Filmografio 
* 1979: *La cerimonia dei sensi*
* 1980: *Eva man* (Due sessi in uno), Eva, (*Evaman, la máquina del amor*) (En la hispana: dublita versio)
* 1982: *Tenebre*, (Eva Robins), knabino sur strando, (''Sotto gli occhi dell'assassino*), (*Tenebrae*), (*Under the Eyes of the Assassin*) (*Unsane*) (Usono)
* 1983: *Le Avventure dell'incredibile Ercole*, (*The Adventures of Hercules*), (*Hercules*) (Sub la nomo de Eva Robbins), rolo de Dedalos.
* 1985: *Le Avventure di Ercole 2*, (*Hercules II*)
* 1987: *Lupo solitario* TV Serio
* 1987: *Mascara*, Pepper, *Make-up for Murder*
* 1989: *Gioco al massacro*, *Massacre Play* (internacia titolo)
* 1994: *Belle al bar*, Giulia/Giulio
* 1996: *Luna e l'altra*
* 1997: *Il Primo estratto*
* 1998: *I Miei più cari amici*
* 2002: *Il Bello delle donne*, Pola, tri sezonoj.
* 2003: *Cattive inclinazioni* de Nicole Cardente, (*Bad Inclination*) (titolo DVD Usono)
* 2007: *Di che peccato sei?* (TV) (kiel Eva Robins)

En propra rolo:
* 1985: *Il Mondo dell'orrore di Dario Argento*, (*Dario Argento's World of Horror''), ŝi mem

## Eksteraj ligiloj 
* Eva Robin’s en IMDb

Kategorio:Italaj aktoroj
A♯-minoro

**a♯-minoro** aŭ **a-diesa minoro** estas tonalo de la modalo minoro, baziĝanta sur la toniko a♯. La tonalon a♯-minoro oni indikas en la notacio per sep diesoj (f♯, c♯, g♯, d♯, a♯, e♯, b♯). Ankaŭ la respektivan gamon kaj la bazan akordon de ĉi tiu tonalo (la toniko a♯-c♯-e♯), oni nomas a♯-minoro.

Pro la sep antaŭsignoj (oni povus pli facile alia interpreti kiel la enharmonia ŝanĝiĝo de a♯-minoro, nome b♭-minoro) ĉi tiun tonalon ĝis nun supozeble nur uzis Johann Christian Heinrich Rinck en siaj 30 duvoĉaj ekzercoj tra ĉiuj tonaloj.

## Eksteraj ligiloj 
* Verkoj en a♯-minoro

## Vidu ankaŭ 
* C♭-maĵoro, G♭-maĵoro, D♭-maĵoro, A♭-maĵoro, E♭-maĵoro, B♭-maĵoro, F-maĵoro, C-maĵoro, G-maĵoro, D-maĵoro, A-maĵoro, E-maĵoro, B-maĵoro, F♯-maĵoro, C♯-maĵoro
* a♭-minoro, e♭-minoro, b♭-minoro, f-minoro, c-minoro, g-minoro, d-minoro, a-minoro, e-minoro, b-minoro, f♯-minoro, c♯-minoro, g♯-minoro, d♯-minoro, a♯-minoro

Kategorio:Tonaloj
G♯-minoro

**g♯-minoro** aŭ **g-diesa minoro** estas tonalo de la modalo minoro, baziĝanta sur la toniko g♯. La tonalon g♯-minoro oni indikas en la notacio per kvin diesoj (f♯, c♯, g♯, d♯, a♯). Ankaŭ la respektivan gamon kaj la bazan akordon de ĉi tiu tonalo (la toniko g♯-b-d♯), oni nomas g♯-minoro.

## Verkoj 
* Johann Sebastian Bach: preludo kaj fugo g♯-minora el la bontemperita klavarinstrumento
* Frédéric Chopin: etudo g♯-minora op. 25.6 kaj polonezo g♯-minora o.op. por piano
* Nikolaj Mjaskovskij: 17-simfonio g♯-minora op.41
* Sergej Rachmaninoff: preludo g♯-minora op. 32.12
* Max Reger: preludo kaj fugo g♯-minora o.op. por orgeno
* Aleksandr Skrjabin: pianosonato n-o 2 op. 19

## Vidu ankaŭ 
* C♭-maĵoro, G♭-maĵoro, D♭-maĵoro, A♭-maĵoro, E♭-maĵoro, B♭-maĵoro, F-maĵoro, C-maĵoro, G-maĵoro, D-maĵoro, A-maĵoro, E-maĵoro, B-maĵoro, F♯-maĵoro, C♯-maĵoro
* a♭-minoro, e♭-minoro, b♭-minoro, f-minoro, c-minoro, g-minoro, d-minoro, a-minoro, e-minoro, b-minoro, f♯-minoro, c♯-minoro, g♯-minoro, d♯-minoro, a♯-minoro

Kategorio:Tonaloj
C♯-minoro

**c♯-minoro** aŭ **c-diesa minoro** estas tonalo de la modalo minoro, baziĝanta sur la toniko c♯. La tonalon c♯-minoro oni indikas en la notacio per kvar diesoj (f♯, c♯, g♯, d♯). Ankaŭ la respektivan gamon kaj la bazan akordon de ĉi tiu tonalo (la toniko c♯-e-g♯) oni nomas c♯-minoro.

## Verkoj 
* Ludwig van Beethoven: pianosonato n-o 14 („lundbrilosonato“)
* Frédéric Chopin: *Fantaisie-Impromptu* op. 66, nokturno op. post.
* Franz Liszt: 2. hungara rapsodio
* Sergej Rachmaninoff: preludo c♯-minora
* Sergej Prokofjev: 7-a simfonio
* Gustav Mahler: funebra marŝo el la 5-a simfonio
* Joseph Haydn: pianosonato Hob.XVI:36
* Pjotr Iljiĉ Ĉajkovskij: pianosonato n-o 1 op. 80

## Vidu ankaŭ 
* C♭-maĵoro, G♭-maĵoro, D♭-maĵoro, A♭-maĵoro, E♭-maĵoro, B♭-maĵoro, F-maĵoro, C-maĵoro, G-maĵoro, D-maĵoro, A-maĵoro, E-maĵoro, B-maĵoro, F♯-maĵoro, C♯-maĵoro
* a♭-minoro, e♭-minoro, b♭-minoro, f-minoro, c-minoro, g-minoro, d-minoro, a-minoro, e-minoro, b-minoro, f♯-minoro, c♯-minoro, g♯-minoro, d♯-minoro, a♯-minoro

Kategorio:Tonaloj
Holderbank

**Holderbank** estas la nomo de du komunumoj en Svislando:

* **Holderbank AG** estas komunumo de la distrikto Lencburgo en Kantono Argovio en Svislando.
** **Holderbank AG (stacidomo)** estas fervoja stacio en Holderbank AG.

* **Holderbank SO** estas komunumo de la distrikto Thal en Kantono Soloturno en Svislando.
B-minoro

**b-minoro** estas tonalo de la modalo minoro, baziĝanta sur la toniko b. La tonalon b-minoro oni indikas en la notacio per du diesoj (f♯, c♯). Ankaŭ la respektivan gamon kaj la bazan akordon de ĉi tiu tonalo (la toniko b-d-f♯) oni nomas b-minoro.

Multaj komponistoj el la barokepoko kaj poste (ekz. Beethoven kaj Schubert) asociis ĉi tiun tonalon kun malhelo kaj morto. Beethoven onidire nomis ĝin „nigra tonalo“ (li verkis pri b-minora simfonio). ankaŭ la tono b ofte reprezentas morton (Schubert: „Die schöne Müllerin“, „Winterreise“).

## Verkoj 
Klasikuloj:
* Johann Sebastian Bach: meso b-minora; orkestrosuito n-o 2; franca uverturo (BWV 831)
* Carl Philipp Emanuel Bach: klavicenkonĉerto (Wq 30), triosonato (Wq 143), violonsonato (Wq 76)
* Johannes Brahms: klarnetkvinteto (op. 115)
* Edward Elgar: violonkonĉerto (op. 61)
* Sigfrid Karg-Elert: muziko por orgeno
* Franz Liszt: pianosonato
* Felix Mendelssohn Bartholdy: *Capriccio brillant* (op. 22)
* Wolfgang Amadeus Mozart: adaĝo por piano sola (KV 540)
* Franz Schubert: 7-a simfonio „la nefinita“, rondelo por violono kaj piano (D 895)
* Robert Schumann: alegro por piano (op. 8), etudo por piano (op. 56 Nr. 5)
* Richard Strauss: pianosonato (op. 5)
* Pjotr Iljiĉ Ĉajkovskij: 6-a simfonio („Pathétique“)
* Richard Wetz: violonkonĉerto
* Alban Berg: pianosonato op. 1

## Vidu ankaŭ 
* C♭-maĵoro, G♭-maĵoro, D♭-maĵoro, A♭-maĵoro, E♭-maĵoro, B♭-maĵoro, F-maĵoro, C-maĵoro, G-maĵoro, D-maĵoro, A-maĵoro, E-maĵoro, B-maĵoro, F♯-maĵoro, C♯-maĵoro
* a♭-minoro, e♭-minoro, b♭-minoro, f-minoro, c-minoro, g-minoro, d-minoro, a-minoro, e-minoro, b-minoro, f♯-minoro, c♯-minoro, g♯-minoro, d♯-minoro, a♯-minoro
* Notoj B♭, B kaj H

Kategorio:Tonaloj
F♯-minoro

**f♯-minoro** aŭ **f-diesa minoro** estas tonalo de la modalo minoro, baziĝanta sur la toniko f♯. La tonalon f♯-minoro oni indikas en la notacio per tri diesoj (f♯, c♯, g♯). Ankaŭ la respektivan gamon kaj la bazan akordon de ĉi tiu tonalo (la toniko f♯-a-c♯) oni nomas f♯-minoro.

## Verkoj 
* Ludwig van Beethoven: 3-a movimento el pianosonato n-o 29 (op. 106) („granda sonato pro la prapiano“)
* Dietrich Buxtehude: preludo BŭWV 146
* Carl Philipp Emanuel Bach: klavicensonato (Wq 52 Nr. 4)
* Jan Ladislav Dusík: pianosonato „Elégie Harmonique sur la Mort de Son Altesse Royale le Prince Louis Ferdinand de Prusse en Forme de Sonate pour le Piano-Forte“ (op. 61)
* Hector Berlioz: Uverturo al *La fuite en Égypte (L’Enfance du Christ)*
* Frédéric Chopin: polonezo f♯-minoro
* Felix Mendelssohn Bartholdy: fantazio „Sonate écossaise“ (op. 28), kapriĉo por piano sola (op. 5)
* Johannes Brahms: hungara danco n-o 5
* Sergej Rachmaninoff: konĉeto por piano kaj orkestro n-o (op. 1)
* Sigfrid Karg-Elert: orgensimfonio
* Heinrich Kaminski: arĉkvinteto
* John Williams: Across The Stars

## Vidu ankaŭ 
* C♭-maĵoro, G♭-maĵoro, D♭-maĵoro, A♭-maĵoro, E♭-maĵoro, B♭-maĵoro, F-maĵoro, C-maĵoro, G-maĵoro, D-maĵoro, A-maĵoro, E-maĵoro, B-maĵoro, F♯-maĵoro, C♯-maĵoro
* a♭-minoro, e♭-minoro, b♭-minoro, f-minoro, c-minoro, g-minoro, d-minoro, a-minoro, e-minoro, b-minoro, f♯-minoro, c♯-minoro, g♯-minoro, d♯-minoro, a♯-minoro

Kategorio:Tonaloj
Richard von Volkmann

**Richard von Volkmann** (* 17-an de aŭgusto 1830 en Lepsiko; † 28-an de novembro 1889 en Jena) estis kirurgiisto kaj verkisto de la *Träumereien an französischen Kaminen* (Revadoj ĉe francaj kamenoj). Por siaj literaturaj verkoj li uzis la kaŝnomon *Richard Leander*.

## Literaturo 
* Fedor Krause: *Zur Erinnerung an Richard von Volkmann (Richard Leander).* Hirschwald, Berlin 1890.
* Ute Söll: *Leben und Wirken des Hallenser Chirurgen Richard von Volkmann.* Univ. Dissertation, Halle 1996.
* Simone Trieder: *Richard von Volkmann - Chirurg und Literat.* Mitteldeutscher Verlag, Halle 2006, ISBN 3-89812-353-7
* Volkmann-Leander: *Träumereien an französischen Kaminen.* WFB-Verlagsgruppe, ISBN 978-3-86672-029-9

## Eksteraj ligiloj 
* 
* Träumereien an französischen Kaminen (Märchen) im Literaturnetz
* Texte von Richard von Volkmann (Projekt Gutenberg)
* Kurzbiografie zu Richard von Volkmann

Kategorio:Germanaj verkistoj de la 19-a jarcento
Kategorio:Homoj de la Francia-Prusia milito
Kategorio:Membroj de la Nacia Akademio de la Sciencoj Leopoldina
Kategorio:Viroj
Kategorio:Germanaj akademianoj