open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Károly Goldmark

*Károly/Karl GOLDMARK** [kAroj], hungare **Goldmark Károly*' estis hungara-aŭstra violonisto, pedagogo, figuro de hungara operoliteraturo.

Li naskiĝis en Keszthely, en la 18-a de majo 1830. Li mortis en Vieno, en la 2-a de januaro 1915.
eta|220px|Károly Goldmark

## Vivo 
La gepatroj estis malriĉaj judoj kaj apartenis ankaŭ al la germana minoritato. Li longe ne frekventis lernejon pro financaj problemoj. Baldaŭe li lernis muzikon en Sopron kaj en Vieno. Li apogis la revoluciojn en Vieno kaj same en Hungarujo. En 1850 en Buda li konatiĝis kun la opero. La debuta koncerto okazis en 1857 en Vieno, post 2 jaroj en Buda, dume li vivis mizere. Uverturo *Sakuntala* portis jam internacian sukceson en 1843. Poste sekvis opero *Reĝino de Ŝeba*.

## Verkoj (elekto) 
* 6 operoj
** *Die Königin von Saba*, op. 27 (1871)
** *Merlin* (1885)
** *Das Heimchen am Herd* (1895)
** *Das Kriegsgefangene (Briseis)* (1898)
** *Götz von Berlichingen* (sur la paŝoj de la dramo de Goethe, 1901)
** *Ein Wintermärchen* (William Shakespeare: *La Vintra Fabelo*, 1907)
** *Der Fremdling* (fragmentaj)
** *Der Verschwörer* (fragmenta skizo)
* simfonioj
* koncertaj uverturoj
* violonkonĉerto, op. 28 (1877)
* diversaj muzikaĵoj por violono kaj piano
* ĥoraĵoj, kantoj
* pianopecoj por du kaj kvar manoj

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Hungaraj violonistoj
Kategorio:Aŭstraj komponistoj
Kategorio:Hungaraj operkomponistoj
William Fox

**William Fox** [viliam foks] estis hungara-usona filmisto.

Li naskiĝis, kiel **Vilmos FRIED** judo-hungaro en Tolcsva, en la 1-a de januaro 1879. Li mortis en Novjorko, en la 8-a de majo 1952.

Post 9 monatojn de la naskiĝo la tuta familio migris al Usono kaj ili elektis anglan nomon Fox. William fondis entreprenon en 1900 en Novjorko, baldaŭ li vendis ĝin kaj li aĉetis kinejon. Ĝi estis sukcesa manovro, baldaŭe ili aĉetis ankaŭ aliajn kinejojn. Li estis la unua, kiu kune produktis kaj poste prezentis la filmojn. Liaj kunuloj ofte estis hungaroj. Li la unua disvastigis la nemutajn filmojn. Ankaŭ en Berlino kaj Parizo li havis kinejajn studiojn. Post sukcesoj li bankrotiĝis en la 1930-aj jaroj kaj li estis kondamnita. Li mortis malriĉa kaj forgesita. Firmao 20th Century Fox gardas la nomon Fox.

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Hungaraj filmistoj
Kategorio:Hungaraj judoj
Limanu

**Limanu** estas komunumo en la distrikto Constanța, la sudorienta Rumanio. Al ĝi apartenas administre la komunumoj: 2 Mai, Hagieni kaj Vama Veche. Ĝi situas 2&nbsp;km de la Nigra maro, en proksimo de la bulgara-rumana landlimo. Ĝin fondis en 1863 turkaj kaj tataraj setlintoj, ĝia turka nomo estis *Karaçuklu*, rumana *Caracicula*.

Ĝi estas turisme frekventata loko pro la proksimeco al la maro, grava vidindaĵo estas ankaŭ la 3,64&nbsp;km longa Limanu-groto.

Kategorio:Komunumoj en distrikto Constanța
Granda Jubileo 2000

**Granda Jubileo 2000** estis celebrado de eniro de la Romkatolika Eklezio en la 3-an jarmilon, iniciatita de Johano Paŭlo la 2-a kiel jubilea jaro. La celebrado daŭris de la 24-a de decembro 1999 (Kristnaska vespermanĝo) ĝis la 6-a de januaro 2001 (Epifanio).

## Meditaj etapoj de sinpreparo 
* 1997 Jesuo Kristo
* 1998 Sankta Spirito
* 1999 Biblia Javeo

En la jaroj 1996–2000 prezidanto de Landa Organiza Komitato en Pollando estis ĉefepiskopo de Gniezno Henryk Muszyński.

## Eksteraj ligiloj 
* Vatikana paĝo pri la Granda Jubileo
* News of the Great Jubilee Year 

Kategorio:Katolika liturgio
Kategorio:Romkatolika Eklezio
Kategorio:2000
Usona ministerio pri eksterlandaj aferoj

eta|280ra
La **Usona ministerio pri eksterlandaj aferoj** ( aŭ *State Department*, laŭvorte "Usona departemento de ŝtato") estas la parto de la plenuma povo de la usona registaro, kiu respondecas pri rilatoj inter Usono kaj la cetera mondo, precipe per diplomatio. Ĝi estas gvidata de la Usona ministro pri eksterlandaj aferoj, proponita de la prezidanto kaj konfirmita de la senato.

La ministerio asistas la prezidanton kaj la ministron rilate al la internacia politiko. Ĝi reprezentas Usonon en la ekstero, antaŭ aliaj landoj kaj internaciaj organizaĵoj, krom en tiuj pri kiuj aliaj ministerioj okupiĝas. Ĝi proponas kaj plenumas la internacian traktatojn de Usono kun aliaj landoj. Ankaŭ ĝi protektas la usonajn civitanojn, entreprenojn kaj instituciojn ekster Usono.

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retpaĝo 

## Vidu ankaŭ 
* Usona ministro pri eksterlandaj aferoj
Lipnița

**Lipnița** [lipnica] (ĝia malnova turka nomo estis *Lipniçe*) estas komunumo en la distrikto Constanța, sudorienta Rumanio. Al ĝi apartenas administre la komunumoj: Canlia, Carvăn, Coslugea, Cuiugiuc, Goruni kaj Izvoarele, entute kun 3 488 loĝantoj en 2002.

* hejma paĝo 

Kategorio:Komunumoj en distrikto Constanța
Lumina

**Lumina** estas komunumo en la distrikto Constanța (Rumanio). Ĝin fondis en 1650 tataroj.

La komunumo enhavas tri vilaĝojn:
* Lumina (historia nomo: *Valea Neagră* (ĝis 1965); *Cogealia*, *Kogea-Ali* (ĝis 1929) – turke *Kocaali*)
* Oituz – nomita laŭ Oituz (distrikto Bacău)
* Sibioara (historia nomo: *Cicrâcci*, turke *Çıkrıkçı*)

Kategorio:Komunumoj en distrikto Constanța
Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
András Szabó

**András Szabó**

* András Szabó (grafikisto, arthistoriisto)
* András Szabó (episkopo)
* András Szabó (filologo)
* András Szabó (juristo)
* András Szabó (literaturisto)
* András Szabó (violonisto)
Árpád Szabó

**Árpád Szabó**

*Árpád Szabó (filologo)
*Árpád Szabó (fizikisto-kemiisto)
*Árpád Szabó (ekonomikisto)
*Árpád Szabó (episkopo)
*Árpád Szabó (ministro)
*Árpád Szabó (turisma verkisto)
*Árpád Szabó (pentristo)
Teatro Vörösmarty (Székesfehérvár)

La **Teatro Vörösmarty** estas grava kultura konstruaĵo en Székesfehérvár, en la urbocentro.
eta|maldekstre|

## Historio 
En Székesfehérvár en la 18-a jarcento oni prezentis germanlingvajn teatraĵojn en provizora loko. La unua hungara stabo rolis en 1813. Jam tiam en provizora domo rolis kremo de tiutempaj hungaraj aktoroj. Ili prezentis sukcese teatraĵojn de Karolo Kisfaludy kaj de Ŝekspiro. En tiu jarcento tie aktoradis Sándor Petőfi, Déryné Széppataki Róza, Laborfalvi Róza kaj aliaj. Oni nomumis la jam stabilan teatron fare de Antal Szkalnitzky pri poeto Mihály Vörösmarty en 1913.

## Konstruaĵo 
Ĝi konstruiĝis inter 1872-1874. En la inaŭguro aperis Mór Jókai kaj Laborfalvi Róza. En 1945 la teatro ruiniĝis pro la konstantaj bataloj. Nur en 1962 la teatro denove funkciis kaj stabila stabo rolas ekde 1955. En 1962 kaj en 2004 la teatro estis renovigita. 633 sidlokoj estas en la teatro. La trupo prezentas tragediojn, prozaĵojn, operojn, aliajn muzikajn teatraĵojn kaj infanajn teatraĵojn.

En 1958 László Hornicsek kreis la internan fasonadon.

## Elektitaj teatrestroj 
* Nándor Alapi (1921-1923)
* Miklós Szurdi (2003-2008)
* Csaba Vasvári (aktoro) (2008-2011)
* János Szikora (2012-)
* Konrád Quintus

## Elektitaj aktoroj de la teatro 
* Gizi Bajor
* Márta Brunner
* György Cserhalmi
* Déryné Széppataki Róza
* Andrea Drahota
* István Hirtling
* Ilona Kállay
* Kántorné
* Rita Kerkay
* Kamill Kricsár
* Károly Kuna
* Róza Laborfalvi
* Margit Ladomerszky
* Hermin Rónai
* Kálmán Rózsahegyi
* Gyula Szabó (aktoro)
* Zsigmond Szentpétery
* Eszter Sára Váradi
* Irén Varsányi
* Kati Zsurzs

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Vörösmarty
Kategorio:Székesfehérvár
3930 Vasilev

'*3930 *Vasilev'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la ukraina astronomino Ljudmila Vasilievna Ĵuravljova elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio.

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la rusan pentriston Konstantin Aleksejeviĉ Vasiljev (cirile: *Константин Алексеевич Васильев'', 1942–1976).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Ljudmila Ĵuravljova
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1982
Tommaso Salvadori

Grafo **Adelardo Tommaso Salvadori Paleotti** (30an de septembro, 1835; 9an de oktobro, 1923, Torino) estis itala zoologo kaj ornitologo.

Salvadori estis naskiĝinta en Porto San Giorgio, filo de grafo Luigi Salvadori kaj Ethel. Li prenis fruan intereson pri birdoj kaj publikigis katalogon de la birdoj de Sardio en 1862. Li poste studis medicinon en Pizo kaj Romo.

## Referencoj 
Kategorio:Italaj ornitologoj
Kategorio:Italaj zoologoj
Ĉamoroj

eta|300ra|Ĉamoraj dancistinoj
La **Ĉamoroj**, *Chamorro-homoj*, aŭ *Chamoru-homoj*, estas la indiĝenaj homoj de la Marianoj, kio inkludas la usonan teritorion de Gvamo kaj Commonwealth of the Northern Mariana Islands nome la Ŝtatkomunumo de la Nord-Marianoj en Mikronezio. Hodiaŭ, ekzistas signifaj Ĉamoraj populacioj ankaŭ en pluraj usonaj ŝtatoj inkluzive de Havajo, Kalifornio, Vaŝingtonio, Teksaso kaj Nevado. Laŭ la Censo de 2000, ĉirkaŭ 65,000 homoj de Ĉamora deveno vivas sur Gvamo kaj aliaj 19,000 vivas en la Nordaj Marianoj. Aliaj 93,000 vivas ekster la Marianoj en Havajo kaj la okcidenta/pacifika marbordo de Usono. La Ĉamoroj estas ĉefe de aŭstronezia deveno.

La plej multaj Ĉamoroj estas katolikaj kaj malmultaj en la Marianoj daŭre konservas kelkajn kutimojn kaj kredojn de la tempo antaŭ la unuaj eŭropaj konkeroj; kelkaj loĝantoj de la Marianoj daŭre demandos permeson de praulaj spiritoj antaŭ eniri partojn de ĝangaloj. Tradiciaj resanigantoj nome *suruhanas* daŭre estas tre respektataj pro ilia kono pri herbaj traktadoj kaj spiritoj. Antaŭ hispana koloniigo, la Ĉamora vivo centris sur onia klano. La Ĉamora kulturo estas forte influita de hispanaj, filipinaj, japanaj, kaj usonaj kutimaroj; krome, ankaŭ la ĉamora kuirarto estas influita de la diversaj grupoj menciitaj antaŭe. Hodiaŭ, grandaj grandfamilioj restas centritaj al vivo en la Marianoj.

## Referencoj 
Kategorio:Oceanianoj
Kategorio:Marianoj
Kategorio:Gvamo
3931 Batten

'*3931 *Batten''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usona astronomo Edward L. G. Bowell elde la Stacio Anderson Mesa de la observatorio Lowell apud Flagstaff (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la kanadan astronomon Alan H. Batten.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
*  Asteroido (3931) Batten, de la Reĝa Astronomia Societo de Kanado 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Edward L. G. Bowell
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1984
Villiers NE

**Villiers** estis ĝis la 31-a de decembro komunumo en la distrikto Val-de-Ruz en Kantono Neŭŝatelo, Svislando. Kun efiko de la 1-a de januaro 2013 la ĝis tiam aŭtonomaj komunumoj Boudevilliers, Cernier, Chézard-Saint-Martin, Coffrane, Dombresson, Engollon, Fenin-Vilars-Saules, Fontainemelon, Fontaines, Le&nbsp;Pâquier, Les Geneveys-sur-Coffrane, Les Hauts-Geneveys, Montmollin, Savagnier, kaj **Villiers** estis kunigitaj al la nova komunumo **Val-de-Ruz**. Villiers havis 433 loĝantojn je la 31-a de decembro 2010.

## Geografio 
Villiers situas en la Neŭŝatela Ĵuraso ĉe la bordo de la rivero Seyon, kiu fontas en la komunuma teritorio. La komunumo situas proksimume 8 kilometrojn nordoriente de la kantonĉefurbo Neŭŝatelo. La komunumo konsistas el la vilaĝo Villiers kaj la setlejoj Clémesin kaj Sarreyer, kaj diversaj izolitaj bienoj. En oriento la komunumo etendiĝas al la okcidentaj deklivoj de la monto Chasseral, kie sur alteco de 1550 m s.m. situas la plej alta punkto de la komunumo kaj de la kantono.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 10,57&nbsp;km², de kiuj 53,1% estas kovritaj de arbaro, 44,4% servas por agrikulturo kaj 2,5 % por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Villiers limas en nordo al Le Pâquier. En nordnordoriento al Saint-Imier (BE) kaj al Villeret (BE), en nordoriento al Nods (BE), en orientnordoriento al Lignières, en oriento al Enges, en sudo al Savagnier, kaj en okcidento al Dombresson.

## Trafiko 
Villiers situas flanke de la gravaj trafikvojoj. Tra Villiers pasas la kantona vojo n-ro 1356 de Neŭŝatelo trans la montpasejo Col des Pontins al Saint-Imier. Per la buslinio de Neŭŝatelo tra Cernier al Villiers la komunumo estas konektita al la publika transportreto. De 1907 ĝis 1948 funkciis tramlinio de Villiers al Les Hauts-Geneveys.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Villiers datiĝas le la jaro 1191 kiel *Vilar*. Dum mezepoko Villiers apartenis al la Senjorujo kaj poste Majorujo Valangin. Kun efiko de la 1-a de januaro 2013 Villiers kun 14 aliaj komunumoj de la distrikto kuniĝos al la nova komunumo Val-de-Ruz.

## Vidu ankaŭ 
* Aliaj lokoj kun la nomo Villiers

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Villiers
László Szabó

**László Szabó**

* László Szabó (farmaciisto)
* László Szabó (ĵurnalisto)
* László Szabó (reĝisoro)
* László Szabó (skulptisto)
* László Szabó (teknikverkisto)
Hibridospeciiĝo

**Hibridospeciiĝo** estas la procezo per kiu hibridiĝo inter du diversaj parencaj specioj kondukas al klara fenotipo, nome nova specio, reprodukte izolata el la gepatraj specioj. Tiu fenotipo ĉe tre maloftaj kazoj ankaŭ povas esti aparta el la gepatra gentolinio (stirpo) kaj tiam la natura selektado povas preferi tiujn individuojn. Poste, se genera izoliteco estas atingita, ĝi povas konduki al aparta specio. Tamen, genera izoliteco inter hibridoj kaj iliaj gepatroj estas precipe malfacile atingebla kaj tiel hibridospeciiĝo estas konsiderita ekstreme malofta okazaĵo.

Hibridigo sen ŝanĝo en kromosoma nombro estas nomita homoploida hibridospeciiĝo. Ĝi estas konsiderita tre malofta sed estis montrita ekzemple ĉe papilioj *Heliconius* kaj ĉe sunfloroj. Poliploida speciiĝo, kiu implikas ŝanĝojn en kromosoma nombro, estas pli ofta fenomeno, precipe en vegetaĵaj specioj.

## Taksonoj 
* Klimena stenelo
* Larĝvosta rabmevo
* Mariana anaso
* Novmeksika vipvostulo

## Vidu ankaŭ 
* Genetika poluo
* Hibrida svarmo
* Specikomplekso

## Notoj 
## Referencoj 
* Mavarez, J., Salazar, C.A., Bermingham, E., Salcedo, C., Jiggins, C.D. , Linares, M. (2006) Speciation by hybridization in Heliconius butterflies. Nature.

Kategorio:Loĝantara genetiko
Kategorio:Specioj
Kategorio:Taksonomio
Kategorio:Evoluo
Alopatria speciiĝo

**Alopatria speciiĝo** (de la antikva greka *allos*, "alia" + greka *patra*, "patrujo") aŭ geografia speciiĝo estas speciiĝo kiu okazas kiam biologiaj populacioj de la sama specio iĝas izolaj pro geografiaj ŝanĝoj kiel ekzemple montofomiĝo aŭ sociaj ŝanĝoj kiel ekzemple elmigrado. La izolaj populacioj tiam spertas genotipan kaj/aŭ fenotipan diverĝon kiam: (a) ili iĝas submetitaj al malsamaj selektemaj premoj, (b) ili sendepende spertas genetikan funkciadon, kaj (c) malsamaj mutacioj ekestas en la genprovizoj de la populacioj.

La apartaj populacioj dum tempo povas evoluigi klare malsamajn karakterizaĵojn. Se la geografiaj baroj poste estas forigitaj, membroj de la du populacioj povas esti nekapablaj sukcese pariĝi kun unu la alin, ĉe kiu punkto, la genetike izolaj grupoj aperas kiel malsamaj specioj. **Alopatria speciiĝo** estas pivota faktoro en speciiĝo kaj ofta procezo preter kiuj novaj specioj ekestas. Adapta radiado, kiel observite fare de Charles Darwin ĉe la Galapagosaj fringoj, estas sekvo de alopatria speciiĝo inter diversinsulaj populacioj.

## Vidu ankaŭ
* Disa distribuado
* Habitata fragmentado
* Kriptaj specikompleksoj
* Simpatria
* Vikara taksono

Kategorio:Speciigo
Kategorio:Taksonomio
Filipinanoj

[250ra|eta|dekstra|[Emilio Aguinaldo]]
[250ra|eta|dekstra|[Benigno Aquino la 3-a]]
[250ra|eta|maldekstra|[Vanessa Minnillo]]
[250ra|eta|dekstra|[Imelda Marcos]]
[250ra|eta|maldekstra|[Ferdinand Marcos]]
La **filipinanoj** aŭ filipinaj homoj estas etno ĉefe situanta en Filipinoj. Ekzistas proksimume 94 milionoj da filipinanoj en Filipinoj, kaj proksimume 11 milionoj vivantaj ekster Filipinoj (inklude Guamon kaj Havajon).

La plej multaj filipinanoj nomigas sin mem konversacie "pinoy" (virine: "Pinay"), kiu estas slangvorto formita per prenado de la lastaj kvar literoj de "pilipino" kaj aldonado de la diminutivo "-y". La manko de la litero "F" en la antaŭ 1987-a filipina alfabeto, Abakada, kaŭzis ke la litero "F" estis anstataŭigita per "P". Tio estas kialo, ke kiam la 28-litera moderna filipina alfabeto fariĝis oficiala en 1987, la nomo filipinano estis preferita antaŭ Pilipino. La nomo filipinano estis elektita fare de la hispana esploristo Ruy López de Villalobos, kiu nomis la insulojn "Las Islas Filipinas" ("la Filipinaj Insuloj") laŭ Filipo la 2-a.

## Notoj 
Kategorio:Etnoj en Azio
Kategorio:Filipinoj
Rokŝirmejo

[eta|300ra|Rokŝirmejo ĉe [Malgrandaj Karpatoj]]
**Rokŝirmejo** aŭ Rokoŝirmejo estas malprofunda kaverno-simila malfermejo en la bazo de klifo.

Roko-ŝirmoj formiĝas ĉar roka tavolo kiel ekzemple grejso kiu estas rezistema al erozio kaj veterdisfalo formis klifon, sed pli mola tavolo, pli kondiĉigita de erozio kaj veterdisfalo, kuŝas sub la rezistema tavolo, kaj tiel subkavas la klifon.

Multaj rokorifuĝoj estas trovitaj sub akvofaloj.

Roko-ŝirmoj ofte estas gravaj arkeologie. Ĉar rokoŝirmoj formas naturajn ŝirmojn de la vetero, prahistoriaj homoj ofte utiligis ilin kiel loĝlokojn, kaj postlasis tie derompaĵojn, ilojn, kaj aliajn artefaktojn. En montaj areoj la ŝirmejoj ankaŭ povas esti gravaj por montogrimpantoj. En okcidenta Konektikuto kaj orienta Novjorkio, multaj rokŝirmejoj estas konataj per la parolturno "leatherman-kavernoj", ĉar ili estis enloĝitaj de la fama vagabondo Leatherman pli ol tri jardekojn en la fina 19-a jarcento.

En senpluvaj areoj, eolia erozio povas esti grava faktoro en rokeja formacio. En la plej multaj humidaj areoj, la plej grava faktoro en rokŝirma formacio estas frostado, kie la pli mola, pli pora roko sube estas forigita, laŭ malgrandegaj pecoj en tempo, per frostovastiĝo de akvo frostita ene de la poroj. Erozio de movado de akvo malofte estas signifa faktoro.

Kategorio:Geologio
Kategorio:Kavoj
Union Mundial pro Interlingua

**Union Mundial pro Interlingua**, UMI (esperante *Monda Unuiĝo por Interlingvao*) estas internacia organizaĵo fondita la 28-an de julio 1955 en Tours (Francio). Celo de la organizaĵo estas disvastigado de interlingvao.

La unua prezidanto de UMI estis Alexander Gode, kiu gvidis dum kelkaj lastaj jaroj laborojn de International Auxiliary Language Association kaj estis ĉefredaktoro de la vortaro "Interlingua-English Dictionary".

La 3-an de aŭgusto 2006, UMI estis jure registrita fare de Francio kiel internacia organizaĵo. Ĉi tiu rekono permesas al UMI formi internaciajn kunlaborojn kaj agi en sia propra nomo kiel ekzemple jura organo. La Union Interlinguiste de France estis tre instrumenta pri tiu registron.

UMI havas membrojn kaj reprezentantojn en ĉiuj kontinentoj. La prezidanteco de la plenumkomitato estas nune ne okupita, elektita ekde 2010 estis Sven Frank, ekde 2003 estis Barbara Rubinstein. La oficiala organo de UMI estas dumonata revuo *Panorama in Interlingua*.

UMI regule organizas konferencojn de la uzantoj de la lingvo. Tiuj konferencoj okazis ĝis nun en:
*Tours (Francio), 1955
*Bazelo (Svislando), 1957
*Tours (Francio), 1959
*Bazelo (Svislando), 1971
*Norwich (Britanio), 1974
*Sheffield (Britanio), 1983
*Taastrup (Danio), 1985
*Parizo (Francio), 1987
*Zwolle (Nederlando), 1989
*Helsingborg (Svedio), 1991
*Borne (Nederlando), 1993
*Prago (Ĉeĥio), 1995
*Strasburgo (Francio), 1997
*Focșani (Rumanio), 1999
*Gdansko (Pollando), 2001
*Lowecz (Bulgario), 2003
*Åsa/Göteborg (Svedio), 2005
*Kirchheimbolanden (Germanio), 2009
*Chepelare (Bulgario), 2011
*Åsa sude de Göteborg (Svedio) 2014

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*Oficiala retpaĝo de UMI
*Panorama in Interlingua

Kategorio:Interlingvao
Kategorio:Internaciaj neregistaraj organizaĵoj
Rota (insulo)

**Rota** (ĉamora: *Luta*) estas la plej suda insulo de la usonaj *Commonwealth of the Northern Mariana Islands* (CNMI, Unuiĝo de Nordaj Marianoj) kaj la dua plej suda de la Marianoj. Ĝi kuŝas proksimume je 40 mejlojn norde-nordoriente de la usona teritorio de Guamo. La vilaĝo Songsong estas la plej granda kaj plej loĝata sekve de la vilaĝo Sinapalo nome Sinapalu ĉamore.

Kategorio:Marianoj
Kategorio:Geografio de Oceanio
Kategorio:Usonaj teritorioj
3932 Edshay

'*3932 *Edshay''''' estas malgranda hela asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita 27-an de septembro 1984 de la usonaj geastronomoj Carolyn S. Shoemaker kaj Michael C. Nolan elde la Observatorio de la Monto Palomar, apud San-Diego (Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la usona instruisto Edwin L. Shay (1938–1998).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Carolyn S. Shoemaker
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1984
Kantono Conliège

La **kantono de Conliège** ( prononcu "Konlieĵe) estas franca kantono, kiu situas en la departemento Jura kaj en la regiono Franĉ-Konteo. Ĝi estas unu el la 19 kantonoj de la arondismento de Lons-le-Saunier. Ĝia ĉefurbo estas Conliège.

## Komunumoj 
**La kantono de Conliège** enhavas 17 komunumojn :

* Blye
* Briod
* Châtillon
* Conliège
* Courbette
* Crançot
* Mirebel
* Montaigu
* Nogna
* Pannessières
* Perrigny
* Poids-de-Fiole
* Publy
* Revigny
* Saint-Maur
* Verges
* Vevy

## Eksteraj ligiloj 
* Le canton de Conliège aŭ derniers recensements 

Conliège
Kantono Arinthod

La **kantono Arinthod** ( prononcu "arinto) estas franca kantono, kiu situas en la departemento Jura kaj en la regiono Franĉ-Konteo. Ĝi estas unu el la 19 kantonoj de la arondismento de Lons-le-Saunier. Ĝia ĉefurbo estas Arinthod.

## Komunumoj 
La **kantono Arinthod** enhavas 24 komunumojn :

* Arinthod
* Aromas
* La Boissière
* Cernon
* Cézia
* Charnod
* Chatonnay
* Chemilla
* Chisséria
* Coisia
* Condes
* Cornod
* Dramelay
* Fétigny
* Genod
* Lavans-sur-Valouse
* Légna
* Marigna-sur-Valouse
* Saint-Hymetière
* Savigna
* Thoirette
* Valfin-sur-Valouse
* Vescles
* Vosbles

## Eksteraj ligiloj 
*  Le canton d'Arinthod au recensement de 1999 
* rézultoj de la kantona voĉdono de 2004 
* persona retejo pri  "pays valousien et à Chatonnay" : Arkeologio, historio, legendoj, poemoj ... 

Arinthod
Lignaj preĝejoj en slovaka parto de Karpatoj

eta|maldekstra|250px|La historia eklezio de Sankt-Nikolo en Bodružal. La eklezio estis rekonstruita kun la helpo de la Usona Komisio por la Konservado de Usona Praulkulturo Eksterlanda, kaj estis benita je la 18-a de septembro, 2003 per Episkopo Ján Babjak de Prešov.
**Lignaj preĝejoj en slovaka parto de Karpatoj** estas nomo de kolekto de ok kulturaj memorindaĵoj, kiuj estis en la jaro 2008 enskribitaj en Liston de Monda heredaĵo de Unesko. Temas pri memorindaĵoj de ligna sakrala arkitekturo en Slovakio, kiuj estis konstruitaj fine de la 15-a jarcento ĝis la 18-a jarcento.

Je la 8-a de julio 2008 Konferenco de Komitato por Monda Heredaĵo de UNESKO dum sia kunsido en kanada Kebeko decidis pri la enskribo de 8 slovakaj lignaj preĝejoj en la listo de monda kultura heredaĵo.

## Listo de preĝejoj 
# Hervartov romkatolika preĝejo de Sankta Francisko el Asizo (no. 1273-001), (distrikto Bardejov);
# Tvrdošín romkatolika preĝejo de ĉiuj sanktuloj (no. 1273-002), (distrikto Tvrdošín);
# Kežmarok evanjelika artikulara preĝejo de la plej sankta triopo (no. 1273-003), (distrikto Kežmarok);
# Leštiny evanjelika ligna artikulara preĝejo (no. 1273-004), (distrikto Dolný Kubín);
# Hronsek evanjelika ligna artikulara preĝejo (no. 1273-005), (distrikto Banská Bystrica);
# Hronsek sonorilturo de ligna artikulara preĝejo (no. 1273-006), (distrikto Banská Bystrica);
# Bodružal grekokatolika preĝejo de Sankta Nikolao (no. 1273-007), (distrikto Svidník);
# Ladomirová grekokatolika preĝejo de Sankta Nikolao Arkanjelo (no. 1273-008), (distrikto Svidník);
# Ruská Bystrá grekokatolika preĝejo de transportado de restaĵoj de Sankta Nikolao (no. 1273-009). (distrikto Sobrance).

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Artikola preĝejo
* Ligna sakrala arkitekturo en Slovakio

Kategorio:Karpatoj
Kategorio:Kristanaj preĝejoj en Slovakio
Kategorio:Lignokonstruaĵoj
Batalo de Guamo (1944)

300px|eta|dekstra|Unua usona flago en Guamo post la batalo por rekonkero
La **Dua Batalo de Guamo** (21a de julio — 10a de aŭgusto, 1944) estis la usona rekapto de japankontrolata insulo de Guamo, antaŭe kaj poste usona teritorio (ĉe la Marianoj) dum la kampanjo de Pacifiko de la Dua Mondmilito.

Guamo estas la plej granda el la Marianoj kaj estis en posedo de Usono ekde ties konkero el Hispanio en 1898. Ekde 1941 ĝi estis okupata de la japana armeo post la atako kontraŭ Pearl Harbor. La usona atako estis planita el la pli orienta Marŝala Insularo.

La 21an de julio la usonaj trupoj elŝipiĝis sed la japana rezisto estis ege akra. La unua komandanto Takeŝi Takaŝina mortis post kelkaj tagoj kaj la anstataŭanto Hidejoŝi Obata estris la defendon; malmultaj japanoj (se okaze) kapitulacis kaj la propra Obata plenumis ritan memmortigon post la lasta malvenko en la nordo de la insulo.

Serĝento Ŝoiĉi Jokoi survivis 27 jarojn kaŝe en ĝangalo kaj loĝante en kavo ĝis januaro 1972.

Kategorio:Bataloj kaj operacoj de la Dua Mondmilito
Kategorio:Bataloj de Japanio dum la Dua Mondmilito
Kategorio:Bataloj de Usono dum la Dua Mondmilito
Kategorio:Marianoj
Kategorio:Gvamo
Kategorio:Bataloj en 1944
Sándor Szabó

**Sándor Szabó**

* Sándor Szabó (aktoro)
* Sándor Szabó (akvopilkisto)
* Sándor Szabó (docento)
* Sándor Szabó (gitaristo)
* Sándor Szabó (patologo)
* Sándor Szabó (poeto)
* Sándor P. Szabó
Tiniano

eta|dekstra|200ra|Saipano, Tiniano & Agiguano.
alternative=map of Japan and the Marianas Islands indicating the routes taken by the raids. One goes straight to Iwo Jima and Hiroshima and back the same way. The other goes to the southern tip of Japan, up to Kokura, down to Nagasaki, and the southwest to Okinawa befofore heading back to Tinian.|eta|La misio de la 6a kaj 9a de Aŭgusto, kun Hiroŝima, Nagasaki, kaj Kokura (originala celo de la 9a de Aŭgusto).
**Tinian** aŭ **Tiniano** estas unu el la tri ĉefaj insuloj de la "Commonwealth" de la Nordaj Marianoj.

Tiniano estas ĉirkaŭ 8 km sudokcidente de sia frata insulo, Saipano, el kiu ĝi estas separata pere de la Saipana Kanalo. Ĝi havas areon de 101.01 km²). Kune kun la neloĝata insulo Agijano (7.09 km²), ĝi formas la Tinianan Municipon, unu el kvar konstituaj municipoj de Nordaj Marianoj. La totala areo de la municipo estas 108.1 km²). La plej granda vilaĝo de Tiniano estas San Jose. La insulo havas varion de flaŭro kaj faŭno, same kiel kalkajn klifojn kaj kavojn. Estas ankaŭ vario de mara vivo kaj koralrifoj ĉirkaŭ la insulon. Ties klaraj, varmaj akvoj ege taŭgas por akvaj sportoj kiaj submergo aŭ sporta fiŝkaptado.

Dum la Dua Mondmilito la aerarmeo de Usono havis tie bazon por bombardi japanion, kaj specife la atomaj bombadoj kaj de Hiroŝima kaj Nagasaki eliris el tiu bazo.

Kategorio:Nordaj Marianoj
Rivero Talofofo

La rivero **Talofofo** estas unu el la plej longaj riveroj ĉe la Pacifika insulo de Gvamo. Pliiĝante sur la orientaj deklivoj de Monto Lamlam en la sudokcidento de la insulo, ĝi trapasas la insulon en nordorienta direkto, enfluante en la maron ĉe Talofofo Bay.

Gravaj ecoj de la kursofluo de la rivero inkludas la lagon Fena, la plej grandan lagon de Gvamo, kaj la Akvofalojn de Talofofo. La rivero havas unu gravan alfluanton, nome la riveron Ligum, kiu interligas ĝin proksime al ĝia elfluo.

Kategorio:Gvamo
Kategorio:Geografio de Oceanio
Cipero

Cipero (*Cyperus*) el ciperacoj estas unu- kaj plur-jaraj herboj kun malgrandaj, neokulfrapaj floroj aranĝitaj en spikojn kaj pli grandajn infloreskojn.

## Specioj
* Papiruscipero (*Cyperus papyrus*) estas plurjara herbo, alta plurajn metrojn. Ĝi kreskas en marĉoj, kun brak-dika tigo enhavante grandan, blankan medolon. Ĝi havas  surpinte de tigo, fadenformajn foliojn kaj grandajn infloreskojn el florspiketoj. Ĝia rizomo manĝeblas, el la tigo oni faris ŝipetojn, flosojn ĉe la supra parto de Nilo kaj Lago Ĉad (papiruso nomiĝas la papereca skribmaterialo, preparite precipe en antikva Egiptio el la internaj tavoloj de papirusa cipero.)
* Termigdalo (*Cyperus esculentus*) estas tropika herbo, kies rizomo formas stolonojn, kiuj pinte ŝvelas formante avelgrandajn tuberojn (unu planto povas havi pli ol 300–500 tuberojn), kiuj estas brunaj, bonodoraj, tre grasriĉaj kaj nutraj, manĝataj kiel krudaj aŭ rostitaj. Ĝi estas kulturata en mediteraneaj landoj kaj en tropikaj, subtropikaj landoj. (ankaŭ termigdalo nomiĝas la manĝebla tubero de la planto).
* Ronda cipero (*Cyperus rotundus*) estas tre disvastigita kaj en multaj regionoj de la mondo novplanto. La planto estas manĝebla kaj en prahistorio kaj fruhistorio la planto estis ofte manĝita. 

Kategorio:Ciperacoj
Privas Tchikpe

**Privas TCHIKPE** (naskiĝis en 1963) estas esperantisto el Benino. Li studis en la Universitato de Abomey-Calavi juron, merkatikon kaj komunikadon, diplomiĝis pri tiuj tri studobjektoj kaj estis oficisto en la ministerio pri komunikado en Kotonuo. Ekde la unua de januaro 2016 li estas emerita. Li parolas la aĝaan kaj la fonuan lingvojn, plie la francan, Esperanton kaj la anglan. De la benina ŝtato li ricevis la titolon de administranto.

## Esperanto-agadoj 
### Asocioj 
Li esperantistiĝis en 1981 kiel la unua persono en Benino. Kun kelkaj amikoj liaj, al kiuj li instruis Esperanton, li fondis en la jaro 1983 la landan asocion Benina Esperanto-Asocio agnoskita de la Ministerio pri Internaj Aferoj. Li daŭre instruis Esperanton en Lokossa, Aplahoué kaj Kotonuo.

En la jaro 2009 li fondis kun Mireille Grosjean el Svislando asocion, kiu nomiĝas “Scio Sen Bariloj” (SSB), neregistara organizo kiu laboras por ebligi aliron al lertigado. Kerna agado de “Scio Sen Bariloj” estas disvastigo de Esperanto, sed ekzemple ankaŭ virina kapabligo al gvidaj roloj. 

Plie, li estas ano de Internacia Rajtigita Ekzamenantaro (IRE).

### Kongresoj 
En 1991 li organizis kiel prezidanto de LKK sukcesan duan Afrikan Kongreson en Kotonuo kun partopreno de dekoj da eksterafrikaj esperantistoj. En 2013, Privas Tchikpe estis prezidanto de la Kongresa Organiza Komitato (KOKo) respondeca pri la okazigo de la Kvina Afrika Kongreso de Esperanto (AKE), kiu okazis ekde la 29-a de decembro 2013 dum 7 tagoj en Kotonuo.

Krom tiuj afrikaj kongresoj, en 1987 li partoprenis kun 12 aliaj afrikanoj en la jubilea Universala Kongreso en Varsovio, Pollando. Longa paŭzo okazis pro la fakto, ke Privas Tchikpe havis altnivelajn respondecojn en sia kariero, sed en 2008 li partoprenis la Konferencon de ILEI en Porto Novo, Benino.

### Distingoj 
Okaze de 104-a UK en Lahti, Finnlando en 2019, Privas Tchikpe ricevis Diplomon pri Elstara Agado de UEA en rilato kun sia gvidado de "Scio Sen Bariloj".

En 2023 UEA nomumis lin Honora Membro de UEA, kiel unua afrikano.

Kategorio:Beninaj esperantistoj
Kin Endate

.
Naskita en Iŭaizumi (Gubernio Iŭate), li studis dizajnon kaj fotarton en Hokajdo kaj komencis fari astronomiajn fotojn en altlernejo. Li komencis observi asteroidojn en 1986.

Li malkovris 625 asteroidojn inter 1987 kaj 2009 : 571 en kunlaboro kun Kazuro Watanabe kaj 54 sole.

Inter liaj malkovraĵoj estas la troja asteroido 5648 Axius (1990 VU1) kaj la marsrenkonta asteroido 6500 Kodaira.

Li estas la unua, kiu fotis la kometon Shoemaker–Levy 9, 10 tagojn antaŭ ties oficiala malkovro () : Kin serĉis asteroidojn, kaj tiam ne sciis, ke li fotis kometon.

Li uzas teleskopon kun 25 cm larĝa lenso.

La asteroido 4282 Endate estis nomita en lia honoro, kaj 4460 Bihoro ricevis la nomon de la urbo, kie li loĝas : Bihoro en Abaŝiri-subgubernio.

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* :Kategorio:Malkovrita de Kin Endate

Kategorio:Malkovrintoj de asteroidoj
Paidikion

***Paidikion*** estas 570-paĝa literatura manuskripto pri pederasta temo, verkita ĉirkaŭ la jaro 1917 de Kenneth Searight, kreinto de la internacia helplingvo sona.

Verkita en la angla, la manuskripton konsistigas kompilaĵo de prozaj kaj versaj erotikaĵoj, entenate 137-paĝa poezia seksa membiografio de la aŭtoro, titolita "The Furnace". En parto titolita "Paidiology", la aŭtoro inkludas liston de 129 knaboj kun kiuj li havis seksrilatojn inter 1897 kaj 1917 kaj priskribas detalojn kiel ilia nomo, aĝo kaj raso, naturo de la seksrilato, dato kaj loko de ĉiu renkontiĝo (la manuskripto montras, ke li havis seksrilatojn, krom en Britujo, ankaŭ en Italujo, Egiptujo kaj Hindujo), nombro da orgasmoj kiun li havis kaj aliaj informoj. La averaĝa aĝo de la knaboj estas po 15 jaroj.

La frontispico montras bildon de junulo en togo kaj sandaloj, fotografiita de Vicenzo Galdi. La ceteraj fotografaĵoj montras nudajn knabojn sidantajn sur brakseĝoj, surklinitaj en sofoj kaj stare en sugestaj pozoj, klare inspiritaj je Wilhelm von Gloeden kaj aliaj artistoj specialigitaj pri erotika fotografio de adoleskantoj; fakte, unu el la bildoj estas fotografio kaptita de Gloeden mem.

La verko estis neniam publikigita kaj malaperis. En 1966, Toby Hammond, londona aŭtoro kiu verkis 9-paĝan studon por la revuo *International Journal of Greek Love*, titolita "Paidikion: a paiderastic manuscript", asertis, ke li ĝin vidis "en privata kolekto en Londono, kies posedanto aĉetis ĝin kontraŭ konsiderinda monsumo al librovendisto kiu, laŭ onidiroj, pagis duonan kronon por ĝi". Ne estas sciata kio okazis poste al la manuskripto.

## Referencoj 
Kategorio:Libroj
Kategorio:Pedofilio
Ferenc Szász

**Ferenc Szász**
*Ferenc Szász (1880)
*Ferenc Szász (redaktoro)
*Ferenc Szász (1903)
*Ferenc Szász (poeto)
3933 Portugalio

**3933 Portugalio** estas asteroido de la ekstera asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la dana astronomo Richard Martin West elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita por celebri la aliĝon de Portugalio al la Eŭropa suda observatorio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Portugalio
Kategorio:Malkovrita de Richard Martin West
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1986
Abdon Batista (Sankta Katarino)

**Abdon Batista** estas municipo en la brazila subŝtato Sankta Katarino, kiu havis 2.653 loĝantojn en 2010 .

## Vidu ankaŭ  
* Municipoj de Sankta Katarino

## Referencoj 
Kategorio:Municipoj de Sankta Katarino
Mirko Beljanski

Li doktoriĝis en 1951. Li estis en CNRS de 1951 ĝis 1988. Li laboris en Institut Pasteur de 1948 ĝis 1978.

Li kreis kuracilojn kontraŭ kancero sed ili ne estas oficiale aprobataj.

## Notoj kaj referencoj
3934 Tove

'*3934 *Tove'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la dana astronomo Poul Jensen (kun, laŭ iaj fontoj, Karl Augustesen kaj Hans Jørn Fogh Olsen) elde la Observatorio Brorfelde en la municipo Holbæk.

## Nomo 
Ĝi ricevis la virinan antaŭnomon "*Tove*" en omaĝo al *Tove Augustesen'', edzino de la dana astronomo Karl Augustesen.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Poul Jensen
Kategorio:Malkovrita de Karl Augustesen
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1987
3935 Toatenmongakkai

'*3935 *Toatenmongakkai'''* estas malgranda, hela, malrapide rotacianta asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la japana astronomo Tsutomu Seki elde la observatorio de Geisei en la Gubernio Koĉi.

## Nomo 
Ĝia nomo aludas al la "*Toa Tenmon Gakkai''" ("Orienta Astronomia Asocio"), asocio de amatoraj astronomoj fondita de Issei Yamamoto en 1920.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Tsutomu Seki
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1987
Manhã de Carnaval

eta|maldekstra|Filmplakat von *Orfeu Negro*

**Manhã De Carnaval** (eo. *Karnavala mateno*) estas bosanovo-kanto komponita de Luiz Bonfá kaj Antonio Maria, kiu evoluis dum la dua duono de la 20-a jarcento al ĵaza normkanto.

## Historio 
La komponaĵo *Manhã De Carnaval* ekestis en 1959 kiel filmmuziko por la brazila filmo *Orfeu Negro*. Sekvatempe, kiam ĵazmuzikistoj reekprenis ankaŭ aliajn bosanovaĵojn, pluraj ĉefe brazilaj muzikistoj denove surdiskigis ĝin, per kio ĝi sukcesis eniri en la internacian ĵazmondeton. La kanto nuntempe estas pli konata sub la titolo *Orfeo Negro* aŭ anglalingve *Black Orpheus*, sub kiu ĝin ekzemple surdiskigis Don Cherry. Disvastiĝis ankaŭ la titolo *A Day in the Life of a Fool*, per kiu Carl Sigman publikigis la komponaĵon *Manhã De Carnaval* kun novverkita teksto.

Furorkantistino *Alexandra* kantis germanlingvan version de Ernst Bader kun la titolo *Das Glück kam zu mir wie ein Traum*, kiu baziĝas ja sur rumbo-ritmo, tamen alikaze havas nur malmultan rilaton al latinamerika kulturo. Georgette Dee siaflanke establis ĉi tiun version kiel kanzono.

Kategorio:Brazila muziko
Kategorio:Ĵazaj normkantoj
Soraya Sáenz de Santamaría

**María Soraya SÁENZ de Santamaría Antón** (naskiĝis la  en Valladolid) estas hispana politikistino, nuna Vic-Prezidentino, Ministrino pri la Prezidenteco kaj parolantino de la Hispana Registaro, de Mariano Rajoy, ekde la .

Ŝi estis parolantino de la parlamenta grupo de la konservativa Popola Partio dum la antaŭa leĝperiodo.

Kategorio:Hispanaj politikistoj
3936 Elst

'*3936 *Elst'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  en en la kadro de la "Tria enketo pri la Trojaj asteroidoj" *(Third Trojan Survey)'', per la Schmidt-teleskopo de 48 coloj (122&nbsp;cm) de la Observatorio de la Monto Palomar (apud San-Diego).

Ĝi estis fotita de la usona astronomo Tom Gehrels kaj malkovrita, sur la , de la nederlandaj geastronomoj kaj geedzoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la belga astronomo Eric Walter Elst (1936–2022).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Cornelis Johannes van Houten
Kategorio:Malkovrita de Tom Gehrels
Kategorio:Malkovrita de Ingrid van Houten-Groeneveld
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1977
Lanai

eta|dekstra|250px|Satelita bildo
**Lanai** aŭ **Lanajo** estas la sesa plej granda de la Havajaj Insuloj. Ĝi ankaŭ estas konata kiel la Ananas-Insulo pro ĝia pasinteco kiel kovrata de plantejoj de ananaso. La nura urbo estas Lanai-urbo, malgranda setlejo. La insulo estas iom kom-forma, kun larĝo de 29&nbsp;km en la plej longa direkto. La tuta areo estas 364&nbsp;km², igante ĝin la 42-a plej granda insulo en Usono. Ĝi estas separata de la insulo de Molokai pere de la Kalohi Kanalo norde, kaj de Maui proksime de la Aŭaŭa Kanalo oriente. La Usona Censoservo difinas Lanai kiel Censo-terpeco 316 el Maui-distrikto. Ĝia totala populacio estis 3,193 en la censo de 2000. al 3.102 en 2010. Multaj el la famaĵoj de la insulo kaj ejoj estas situantaj ĉe kampaj vojoj kie ajnagrunda aŭtomobilo estas postulata.

La 98 % de la insulo estas posedata de la entrepreno Castle & Cookes, de Larry Ellison, aĉetita en junio de 2012.

## Referencoj 
Kategorio:Geografio de Havajo
Kategorio:Insuloj en Usono
Peseux NE

**Peseux** estas komunumo en la distrikto Boudry en Kantono Neŭŝatelo, Svislando. Ĝi havis 5719 loĝantojn je la 31-a de decembro 2010.

## Geografio 
Peseux situas sur terena teraso ĉe la suda deklivo de la Neŭŝatela Ĵuraso rekte okcidente de la kantonĉefurbo Neŭŝatelo, proksimume 120 metrojn super la Lago de Neŭŝatelo kun bela vido al ĉi-lasta. La teritorio de la komunumo etendiĝas en nordo ĝis al la ĵurasa kresto, kiu ĝin limigas de la Valo de Ruz. Tie sur la kresto de *Serroue* sur alteco de 805 m s.m. troviĝas la plej alta punkto de la komunumo. La komunumo komplete kunkreskis kun la kantonĉefurbo, al kies aglomeraĵo ĝi apartenas.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 3,43 km², de kiuj 70,6% estas kovritaj de arbaro, 2,9% servas por agrikulturo kaj 27,1% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Peseux limas en nordo al Valangin, en oriento al la kantonĉefurbo Neŭŝatelo, en sudo al Milvignes, en okcidento al Corcelles-Cormondrèche, kaj en nordokcidento al Val-de-Ruz.

## Trafiko 
Tra Peseux pasas la kantona ĉefvojo n-ro 10 de Neŭŝatelo al Pontarlier. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A20 troviĝas 2 kilometrojn oriente en Neŭŝatelo proksime al ties vojnodo kun la svisa aŭtovojo A5. La komunumo disponas pri stacidomo ĉe la trajnlinio de Svisaj Federaciaj Fervojoj de Neŭŝatelo al La Chaux-de-Fonds. Tra la komunumo pasas ankaŭ la aŭtobuslinio de Neŭŝatelo al Le Locle kaj krome la komunumo estas konektita al la trolejbusreto de la urbo Neŭŝatelo.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Peseux datiĝas el la jaro 1195 kiel *Pusoz*. En
la jaro 1357 la vilaĝa kooperativo de Peseux ricevis de la Grafo Ludoviko de Neŭŝatelo gravajn privilegiojn pri la najbara arbaro, kiuj fariĝis la bazo de la bonfarto de la komunumo. En baloto de la jaro 2007 la loĝantaro de Peseux malakceptis kunigon de la komunumo kun la najbara komunumo Corcelles-Cormondrèche.

## Vidu ankaŭ 
* Aliaj lokoj kun la nomo Peseux
* Corcelles-Peseux (stacidomo)
* Les Deurres (stacidomo)

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Peseux
Peseux

**Peseux** estas la nomo de la sekvantaj lokoj:
* **Peseux (Jura)** estas komunumo de la departemento Jura en Francio.
* **Peseux NE** estas komunumo de la distrikto Boudry en Kantono Neŭŝatelo en Svislando.
* **Péseux** estas komunumo de la departemento Doubs en Francio.
Registaro de Hispanio

La **Registaro de Hispanio** (*Gobierno de España*,) estas la ekzekutiva povo de Hispanio, kies ĉefa organizo estas la ministraro, kiu nomiĝas ankaŭ tiel, aŭ Konsilio de Ministroj.

Laŭ 98-a artikolo de la Hispana Konstitucio, la Registaro de Hispanio estas la Prezidanto de la Registaro aŭ ĉefministro, elektita de la Parlamento, kaj la ministroj, kiujn li aŭ ŝi elektas. Unu aŭ pluraj ministroj povas esti vic-prezidantoj.

## Ministraro de 2011 
La nuna ministraro estis nomita de la presidanto de la registaro Mariano Rajoy la .

## Ministraro de 2018 
## Notoj
Daniella Monet

**Daniella MONET**, naskonome: **Daniella Monet Zuvic** (naskiĝis ) estas usona aktorino, kantistino, kaj dancistino. Ŝi estas plej bone konata pro ludoj en diversaj televidaj gast-roloj. Ŝi ankaŭ ĉefrolas kiel Trina Vega, la fratino de Tori Vega, en la Nickelodeon-a situacia komedio *Victorious*.[eta|200px|Daniella Monet kun la [Victorious-rolantaro en koncerta elfaro en Avalon Hollywood.]]

Kategorio:Usonaj aktoroj
József Székely

**József Székely**

* József Székely (aktoro)
* József Székely (aktoro, pli juna)
* József Székely (ĝardenkulturisto)
* József Székely (juristo)
* József Székely (skulptisto)
Kantono Beaufort (Jura)

La **kantono Beaufort** ( prononcu "Bofor) estas franca kantono, kiu situas en la departemento Jura kaj en la regiono Franĉ-Konteo. Ĝi estas unu el la 19 kantonoj de la arondismento de Lons-le-Saunier. Ĝia ĉefurbo estas Beaufort.

## Komunumoj 
**La kantono Beaufort** enhavas 18 komunumojn :

* Augea
* Augisey
* Beaufort
* Bonnaud
* Cesancey
* Cousance
* Cuisia
* Gizia
* Grusse
* Mallerey
* Maynal
* Orbagna
* Rosay
* Rotalier
* Sainte-Agnès
* Saint-Laurent-la-Roche
* Vercia
* Vincelles

Beaufort
Oscar Castro-Neves

**Oscar Castro-Neves** (* 15-an de majo 1940 en Rio-de-Ĵanejro) estas brazila gitaristo, aranĝisto kaj komponisto, kiu esence kontribuis al la establiĝo de bosanovo.

## Vivo kaj verkado 
Castro-Neves ludis komence *kavakinjon* (: cavaquinho) la kvarkordan brazilan gitareton, antaŭ ol li turnis sin al piano kaj klasika gitaro. Kiel dekdujarulo li lernis de sia onklo ĵazharmoniojn. Komence li koncertis kun siaj fratoj Mário (piano), Iko (baso) kaj Léo (frapinstrumentaro). Dekses-jara li surdiskigis sian unuan kanton *Chora Tua Tristeza*, kiu fariĝis tutlanda furorkanto kaj ankaŭ tutmonde estis novversiigata. Dum la sekvaj jaroj li kunlaboris je sonregistradoj kun Vinícius de Moraes, Dorival Caymmi kaj la ensemblo *Quarteto em Cy*. En 1962 li perezntis okaze de la bosanovo-koncerto en la novjorka koncertejo Carnegie Hall, kio kontribuis al tio, popularigi ĉi tiun ĝenron en Usono; poste li koncertvojaĝis kun Stan Getz. En 1971 li transloĝiĝis al Usono, kie li laboris kun Sérgio Mendes. Dum grandparto de la 1970-aj kaj 1980-aj jaroj li laboris kiel membro de la ensemblo de Paul Winter. Krome li laboris kun Antônio Carlos Jobim, Elis Regina, Flora Purim, Joe Henderson (*Double Rainbow: The Music of Antonio Carlos Jobim*, 1994), Yo Yo Ma, Michael Jackson, Herbie Hancock, Barbra Streisand, Stevie Wonder, João Gilberto, Lee Ritenour, Airto Moreira, David Darling, Toots Thielemans Quincy Jones, Ella Fitzgerald kaj Diane Schuur.

Li loĝas kaj laboras en Los-Anĝeleso, kie li ĉefe orkestre instrumentis filmmuzikon (ekz. *Blame It on Rio* aŭ *Sister Act 2: Back in the Habit*). Li ankaŭ produktis albumojn, ekz. por Carol Welsman. Castro-Neves instruis ĉe *Guitar Institute of Technology (GIT)* kaj *Dick Grove Music Workshops*.

Por siaj meritoj pri la brazila muziko oni honoris lin, nomumante lin oficiro de la ordeno *Ordem de Rio Branco*.

## Diskoj 
* *Brazilian Scandals* (1987)
* *Oscar!* (1987)
* *Maracujá* (1989)
* *More than Yesterday* (kun Teo Lima) (1991)
* *Tropical Heart* (1993)
* *The John Klemmer and Oscar Castro-Neves Duo* (1997)
* *Brazilian Days* (kun Paul Winter) (1998)
* *Playful Heart* (2003)
* *All One* (2006)

## Eksteraj ligiloj 
* Hejmpaĝo 

## Referencoj 
Kategorio:Ĵazgitaristoj
Kategorio:Brazilaj muzikistoj
Kategorio:Aranĝistoj
Kategorio:Kantverkistoj
Kategorio:Komponistoj de filmomuziko
Vilmos Zsigmond

**Vilmos ZSIGMOND** [vilmoŝ ĵigmond], hungare **Zsigmond Vilmos** estas hungara-usona kameraisto.
Li naskiĝis en Szeged, en la 16-a de junio 1930. Li mortis en Usono en la 1-a de januaro 2016 en Big Sur.

## Vivo 
Li finlernis la ĉeflernejon pri filmo en Budapeŝto en 1955. Li fotadis eventojn de la revolucio en 1956, poste kune kun la filmoj rifuĝis al Usono. Dank' al tio la tuta mondo konatiĝis kun tiuj filmoj. En 1990 Zsigmond resendis tiujn filmojn al la jam demokratia Hungario.

En 1962 li ricevis ŝtatanecon de Usono kaj li ricevis taskojn en la usona filmado. Li portis eŭropecan vidmanieron en la usonan filmon. Li komence laboris kun Peter Fonda, poste kun Robert Altman kaj Steven Spielberg. En 1978 li ricevis Oskar-premion. En la 21-a jarcento li elektis hungarajn temojn: en 2001 "Banuso Bánk (bamuso)", en 2006 "Trua flago" (pri la hungara revolucio de 1956).

En Szeged kinejo portas la nomon Zsigmond Vilmos.

## Fontoj 
* https://hu.wikipedia.org/wiki/Zsigmond_Vilmos

Kategorio:Hungaraj kameraistoj
Kategorio:Hungaraj rifuĝintoj en 1956
Kalvinana kirko (Luncani)

La **Kalvinana preĝejo** estas religia Monumento historia (ekde 2004) en Rumanio, en Transilvanio, en vilaĝo Luncani. Ĝis Traktato de Trianon la loknomo estis laŭ tiama oficiala hungara lingvo: Aranyosgerend.

## Historio 
La unua mencio pri la romkatolika preĝejo estis en 1290, tiam oni konstruis sakristion al la romanika kirko. Post 9 jaroj oni trakonstruis la preĝejon, tamen restis partoj el la romaniko. En 1529 transilvania parlamento kunvenis, sed la tiama celo ne sukcesis. Baldaŭe la kalvinanoj transprenis la preĝejon.

## Konstruaĵo 
La konstruaĵo situas sola. La unusola kvadratforma turo altiĝas super la ĉefenirejo. La preĝejo havas unu grandan navon. La absido estas kvadrata. Interne partoj de freskoj restis el la mezepoko.

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Dosiero:Az aranyosgerendi református templom szószéke.jpg|La predikejo
Dosiero:Gothic frescos of the calvinist church in Luncani, Cluj.jpg|Restaĵoj de freskoj
Dosiero:The Reformed Church.jpg|Flanka parto de la preĝejo
Dosiero:Tower of the Reformed Church in Luncani.jpg|Turo de la preĝejo

Luncani
Kalvinana preĝejo (Huedin)

La **Kalvinana preĝejo** estas religia Monumento historia en Rumanio, en Transilvanio, en urbo Huedin (ĝis Traktato de Trianon la loknomo estis laŭ tiama oficiala hungara lingvo: Bánffyhunyad).

## Historio 
Proksimume en 1200 en tiu loko malgranda katolika kirko estis, kiu estis pligrandigita en 1307. La nuna turo konstruiĝis en 1411, ankaŭ kiel bastiono. Baldaŭe oni konstruis aŭ pligrandigis la defendan muron kaj bastionojn. La renesanca predikejo estis farita el ŝtono en la 18-a jarcento. En 1765 la tertremo faris ruina la preĝejon. La nova baldakeno estas videbla ekde 1780.

## Konstruaĵo 
La unusola kvadratforma turo situas super la ĉefenirejo. La preĝejo havas unu grandan navon. En la preĝeja korto monumento pri la hungara krono kaj memorŝtono pri hungaraj herooj estas videblaj.

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Dosiero:Biserica Reformata Huedin-turnul.jpg|Parto de la preĝejo
Dosiero:Banffyhunyadi reformatus templom.jpg|La kvadratforma turo, ankaŭ bastiono

Huedin