Heraklono

**Konstanteno Heraklio la 2-a** aŭ greke:**Κωνσταντῖνος Ἡράκλειος** estis plej juna duonfrato de Heraklio Konstanteno (612-641), filo de Heraklio (575-641) kaj mallongatempe bizanca imperiestro de la Heraklida dinastio. Li estis 15-jara kiam lia patro mortis kaj li surtroniĝis. Liaj gepatroj havis 10 gefilojn sed la plejmulto el ili estis mense handikapitaj.

## Historia kunteksto
En la 6-a jarcento, sub la regado de imperiestro Justiniano la 1-a, la Bizanca Imperio estis ĉe sia zenito. La sekva jarcento, tamen, markis la komencon de teritoria malkresko por la imperio. Ekde la komenco de la 7-a jarcento, la Bizanca Imperio spertis politikan kaj militisman krizon, kiu signalis la komencon de ĝia malfortiĝo. Efektive, krom la multaj puĉoj, kiuj skuis la stabilecon de la imperio, ekzistis grava geopolitika defio prezentita de la Sasanidoj kaj la arab-islamaj fortoj de Arabio.

Fakte, la 7-a jarcento markis la finon de la proto-bizanca epoko, karakterizita per la perdo de afrikaj teritorioj kaj ilia posta rekonkero per amaraj luktoj, multekostaj kaj je vivoj kaj je oro, kontraŭ la Sasanidoj (Bizanca–Sasanida Milito de 602–628). Dum la unuaj jardekoj de la milito, la bizancanoj perdis signifan teritorion en Malgranda Azio, Levantenio, Mezopotamio kaj Judeo.

[eta|maldekstre|300px|Batalo inter la bizanca armeo kaj la persa armeo. Fresko de [Piero della Francesca.]]

[eta|dekstre|300px|Mapo de la Bizanca Imperio en 626, ĉe la fino de la milito kontraŭ la [Sasanida Imperio.]]

eta|maldekstre|300px|Mapo de Konstantinopolo, montrante maldekstre la imponajn Murojn de Konstantinopolo.

[eta|dekstre|300px|La [:en:Battle of Nineveh (627)|Batalo de Ninivo laŭ fresko en la Baziliko de Sankta Francisko de Asizo, en Areco, de Piero della Francesca.]]

Elĉerpita de la milito, Bizanco, kiel fina klopodo, sukcesis rekonkeri la perditajn teritoriojn kaj venki la Sasanidojn, revenante al la :en:status quo ante bellum (situacio antaŭa al la milito). Post ok jaroj da paŭzo, nova minaco aperis en 635. Arab-islamaj fortoj, celante konkeri novajn teritoriojn en la nomo de la naskiĝanta Islamo, sukcesis definitive konkeri la provincojn Afriko kaj Egiptio.

## Fondo de la Heraklida Dinastio
Komence de la 7-a jarcento, la Bizanca Imperio spertis plurajn sinsekvajn puĉojn pro la malkontento de la elitoj de la ĉefurbo. La unua estis organizita de Fokas, kiu estris la murdon de la imperiestro Maŭrico en 602 kaj kronis sin imperiestro de la Bizanca Imperio. La murdo kaj uzurpo de la trono provokis koleron en la Sasanida Imperio kaj la komencon de malamikaĵoj en la sama jaro. Fokas pruviĝis nekompetenta kaj suferis serion da malvenkoj. La Sasanidaj Persoj rapide antaŭeniris kaj havis la avantaĝon dum la fruaj jaroj de la milito kontraŭ la bizancaj fortoj.

Konsiderante la katastrofan situacion, la elitoj de la ĉefurbo ribelis, precipe la heraklida familio. Tiel, en 608, generalo nomita Heraklio enŝipiĝis al Egiptujo ĉe la kapo de floto al Konstantinopolo por fari puĉon kontraŭ imperiestro Fokas.

La 5-an de oktobro 610, li sukcese efektivigis sian planon, detronigante kaj ekzekutante Fokason, kaj en la sama tago, Heraklio estis kronita imperiestro de la Bizanca Imperio. Tiel komenciĝis, en 610, la nova heraklida dinastio, kiu daŭris ĝis 711.

Dum ĉi tiuj fruaj jaroj de sia regado, Heraklio ankaŭ suferis malvenkojn kontraŭ la Sasaniaj Persoj. Nur en 622 lanĉiĝis vera kontraŭofensivo.

En 626, li sukcesis savi la ĉefurbon de la Avaroj, aliancanoj de la Persoj, kaj stabiligi la limojn en Malgranda Azio danke al milita alianco kun la Gokturkoj. Ĉi tiu alianco estis forĝita per promeso de geedziĝo inter lia filino kaj la komandanto de la turkaj fortoj, rezultante en milita venko ĉe la Batalo de Ninivo en 627 kontraŭ la persaj fortoj.

Heraklio estis rigardata de la bizanca elito kiel imperiestro, kiu savis la imperion. Liaj grandaj militaj venkoj gajnis al li grandegan popularecon inter liaj subuloj, male al lia posteulo, Heraklono, kiu estis malaprobita de la bizanca elito.

## Biografio
### Infanaĝo de Heraklono
Lia patro, Heraklio, edziĝis kun du virinoj dum sia regado. La unua estis imperiestrino Fabia Eŭdokia (580-612), kiu naskis al li lian unuan filon, Konstanteno la 3-a. Lia dua edzino estis imperiestrino Martena, kiu ankaŭ estis lia nevino, kun kiu li havis sian filon, Heraklono. Tiu ĉi incesta geedzeco estis nepopulara dekomence kaj malobservis la civilajn leĝojn de la Imperio. Tiu ĉi malpopulareco, devenanta de la incesta naturo de la imperia paro, kreskis kaj influis la estontan imperiestron, Heraklonon.

Heraklio naskiĝis en Lazica aŭ Konstantinopolo en 626. En juna aĝo, lia patro donis al li la titolon Cezaro en 632 kaj la titolon Aŭgusto en la somero de 638. Tiu ĉi politika manovro celis firmigi kaj certigi la dinastian stabilecon de la Heraklidoj, nove akiritan kelkajn jardekojn antaŭe. Lia duonfrato, Hieraklio Konstanteno la 3-a, en la aĝo de unu jaro, ankaŭ heredis la titolon Konsulo de la Imperio la 22-an de januaro 613, tiel fariĝante kunimperiestro kun Heraklio, la patro.

Heraklono kreskis en infanaĝo markita de intrafamilia rivaleco inter sia duonpatrino, Martena, kiu provis promocii ŝiajn filojn, ĉefe Heraklonon, malprofite de Konstanteno la 3-a, la filo de Fabia Eudokia.

En 638, triumviraro estis establita. Heraklono kaj Konstanteno la 3-a estis titolitaj kunimperiestroj de Bizanco fare de sia patro, Heraklio, kaj kune ili plenumis la imperian potencon.

## Kunregado
Laŭ pluraj studoj, imperiestro Heraklio mortis en 641, la dato kalkulita uzante datan formulon bazitan sur papirusa dokumento el Egiptujo. Tiel, en februaro 641, Heraklono(15jara) kaj Konstanteno la 3-a (29-jara) regis kune, sed ĉi tiu periodo estis tre mallongdaŭra, ĉar Konstanteno la 3-a mortis kelkajn monatojn poste, inter aprilo kaj majo 641.

Dum sia kunregado kun Konstanteno la 3-a, Heraklono jam estis nepopulara ĉar li estis la produkto de parenca geedzeco, kio igis lin nelegitima en la okuloj de la elito de la ĉefurbo. Post la morto de Konstanteno la 3-a en majo 641, okazaĵo plu pliigis lian malpopularecon: Heraklono, tiam 15-jaraĝa, oficiale ekzercis imperian potencon, sed pro sia juna aĝo, estis lia patrino, Martena, kiu regis kiel regentino kaj vere tenis la ŝlosilojn de la potenco.

Onidiroj cirkulis pri la misteraj cirkonstancoj de la morto de Konstanteno la 3-a: la ebleco de murdo per venenigo, orkestrita de la regentino Martena, estis konsiderata de altrangaj ŝtataj oficistoj. Ĉi tiuj du faktoroj ekigis la detronigon kaj de la regentino kaj de la imperiestro.

## Detronigo de Heraklono
En ĉi tiu kunteksto de malpopulareco kaj onidiroj pri la reĝmortigo de kunimperiestro Konstanteno la 3-a, la elitoj kaj gvidaj familioj de la ĉefurbo ribelis. Tiel, kelkajn monatojn post la morto de Konstanteno la 3-a, la armeo, komandata de generalo Valentino kaj subtenata de la popolo, ribelis kontraŭ Heraklono kaj lia patrino. Sub premo de la Senato kaj la armeo, ili komence devigis la imperiestron Heraklono akcepti novan kunimperiestron, Konstanton la 2-an, filon de Konstanteno la 3-a.

Poste, generalo Valentino klopodis forigi Martena-n kaj la imperiestron Heraklono-n de la povo, kaj ili estis arestitaj en septembro 641. Iliaj vizaĝoj estis mutilitaj (la nazo de Heraklono estis fortranĉita, la lango de Martena estis fortirita), la celo de ĉi tiu mutilado estis malkvalifiki ilin de okupi potencajn postenojn. Generalo Valentino ekzilis ilin al la insulo Rodoso, kie ili mortis poste en la sama jaro.

## Referencoj 
Kategorio:Naskiĝintoj en 626
Kategorio:Mortintoj en 641
Kategorio:Naskiĝintoj en la 7-a jarcento
Kategorio:Mortintoj en la 7-a jarcento
Kategorio:Naskiĝintoj en Turkio
Kategorio:Mortintoj en Turkio
Kategorio:Bizancaj regantoj
Kategorio:Bizancaj militistoj
Kategorio:Imperiestroj de la Bizanca Imperio
Kategorio:Historio de Romo