open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
József Beély Fidél

**József Beély Fidél** [jOĵef bEli], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Beély Fidél József** estis hungara pastro (benediktano), profesoro, instruisto, esteto, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1839).

József Beély Fidél http://mek.oszk.hu/03600/03630/html/b/b01362.htm naskiĝis kiel *Briedl Fidél József* la  1807 en Székesfehérvár. Li mortis la  1863 en Kőszeg.

## Biografio 
József Beély Fidél frekventis mezlernejon en sia naskiĝurbo, poste lernis teologion en Pannonhalma, filozofion en Győr. Li pastriĝis en 1830, sed pro malsano li eklaboris post 2 jaroj en Bakonybél, kie li instruis kaj faris bibliotekan laboron. Inter 1833–1834 li vojaĝis en Habsburga Imperio. En 1855 li iris al Kőszeg, kie li ĝismorte gvidis la abatejon kaj la gimnazion.

## Verkaro (elekto) 
* *Költészeti képek* 1837–38
* *Alapnézetek a nevelés és leendő nevelő s tanítóról, különös tekintettel a tan történeti viszontagsága s literaturájára* 1848

## Fontoj 
* Hungarlingva Vikipedio
* http://mek.oszk.hu/03600/03630/html/b/b01362.htm

Kategorio:Hungaraj pastroj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj estetikistoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Dikto (mitologio)

**Dikto** - (helene *Δίκτυς*, latine *Dictys*) estis en la helena mitologio frato de la serifa reĝo Polidekto, post kiu li fariĝis reĝo.

Li estis fanatika fiŝisto. Foje li malmergis el la maro grandan kestoŝrankon kaj en ĝi preskaŭ mortan virinon kaj bebon. Ŝi estis Danaa, filino de la argolanda reĝo Akriso kaj ŝia fileto Perseo. La reĝo Akriso forigis ilin, ĉar Danaa estis adultigita de la plej alta dio Zeŭso kaj naskis al li la infanon kiel lia amantino.

Danaa kaj la infano ricevis azilon en la insulo Serifo, malgraŭ tie ili ne estis en tuta sekureco. Ili restadis tie dum multaj jaroj. Plenkreska Perseo foriris eksterlanden kaj plenumis malfacilan taskon. Kiam li revenis kun kapo de Meduzo, montris ĝin al la reĝo Polidekto kaj al liaj ebriitaj kompanoj kaj ili ĉiuj ŝtoniĝis.

Poste Perseo transdonis regadon en la insulo al la frato de la reĝo, Dikto, kaj kun sia patrino revenis Argolanden, kie li fariĝis ankaŭ reĝo.

*Transprenita kaj malstrikte tradukita de* 
:cs:Diktys

Kategorio:Roluloj de la helena mitologio
Epifanio de Salamis

**Epifanio de Salamis**,  (naskiĝis ĉ. 315 en Besanduk apud *Eleŭteropolo* en Judeo (hodiaŭ *Bet Guvrin*, Israelo); mortis la  surmare) estis palestina verkisto kaj episkopo de *Constantia* (Salamis) sur Kipro. Li estas honorata kiel sanktulo en la katolika kaj ortodoksa kaj orientaj eklezioj.

## Biografio 
**Sankta Epifanio**, edukita kristane de siaj gepatroj, orfis infanaĝe kaj estis adoptita de rabeno kiu lin instruos pri la hebrea lingvo kaj pri la juda kulturo kaj fine al li lasis siajn havaĵojn, pasigis tridek jarojn de sia vivo en monaĥejo de sia naskiĝa lando kaj en 367 estis elektita metropolita episkopo de Salamis de Kipro.

Li instruis ke oni devas ja jes, honori kaj kulti la sanktulojn de la Eklezio, sed en la ĝusta mezuro por ke nur Dio estas la fonto de la sankteco kaj inda je adoro.

Li luktis kontraŭ la doktrino de origenismo, kiu kredis je la antaŭekzisto de la animoj el supera mondo, el kiu ili venas animi la destinitan korpon; ankaŭ subtenis ke Jesuo Kristo estas adopta filo de Dio, ke la animo de homo pekis mem antaŭ ol ĝi unuiĝis al la korpo, ke la infera separo el Dio ne estas eterna. Lukto kontraŭ origenismo estas unu el liaj doktrinaj klopodoj.

Li estis akuzita, sed defendita sukcese de Sankta Hieronimo kaj Rufno el Aquileia, pri Antropomorfismo.
En 382 li partoprenis en koncilio en Romo kunvokita de papo Damaso la 1-a

## Verkoj de Epifanio 
* *Panarion adversus omnes haereses* (ujo de medikamentoj kontraŭ ĉiuj herezoj) estas lia verko plej konata, kie estas detale priskribitaj kaj batalataj ĉirkaŭ 80 malsamaj herezoj;
* "Ancoratus", aŭ la homo forte ankrita (en la kredo), verkita solecitite de la de sia pastraro, kie Epifanio informas pri du kredaj formuloj kies unu estas tiu de sia eklezio, kaj reasertas la kredon de Niceo kontraŭ Arianismo kaj origenismo.
* *De duodecim gemmis quae sunt in veste Aaron* (Pri la dekdu perloj starantaj sur la vesto de Aaron), kurioza greklingva verko, eble tute alegoria. Konservita latinlingve.
* *De ponderibus et mensuris* (greke : *Περì Μέτρων καì Σταϑμῶν*). Temas pri enkonduko al la legado de la Biblio, konata nur parte kaj integre malkovrita en du kodeksoj siriaj kaj nun konservitaj ĉe la Brita Muzeo
* Fragmentoj de leteroj, transdonitaj diverslingve.
*Aliaj verkoj estis al li atribuitaj de ikonoklastoj, senfundamente tamen.

## Kulto 
Li mortis 403, dumvojaĝe el Konstantinopolo al Kipro, en la Mediteranea Maro.

En la Roma Martirologio Sankta Epifanio estas rememorata la 12-an de majo.

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.tertullian.org/fathers/epiphanius_weights_03_text.htm anglalingva komento pro la verkoj de Epifanio.
* [Opera Omnia el Migne Patrologia Graeca(https://eo.wikipedia.org/wiki/Patrologia_Graeca) kun analizaj indekso] Volumoj 42-42.

## Notoj 
## Vidu ankaŭ 
*Aerio
*Antropomorfismo
*Origeno
*Tiranio Rufino

Kategorio:Kipraj episkopoj
Kategorio:Patroj de la Eklezio
Kategorio:Sanktuloj
7321 Minervahoyt

'*7321 *Minervahoyt''''' estas malgranda, tre hela kaj malrapide rotacianta asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usonaj geastronomoj Eleanor Francis Helin kaj Schelte J. Bus elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la usona activistino Minerva Hamilton Hoyt (1866–1945). Ŝi pledis por la dezertoj kaj la plantoj, por la eduko tra la nacioj. Dank'al ŝiaj streboj, Kalifornio kreis la dezertajn  Joshua Tree, Valo de la Morto kaj Anza-Borrego. Pli ol po 2,5 milionoj da homoj visitas la Nacian Parkon Joshua Tree ĉiujare.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Schelte J. Bus
Kategorio:Malkovrita de Eleanor Francis Helin
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1979
7326 Tedbunch

'*7326 *Tedbunch'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomo Schelte J. Bus elde la Observatorio de la Monto Palomar en kantono San Diego (Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Theodore E. Bunch'', fakulo pri meteorŝtonoj ĉe la Universitato de Norda Arizono. Li faris petrologiajn studojn de granda nombro da meteorŝtonoj por kompreni la metamorfismon kaj la diferenciĝon de asteroidoj kaj de Luno.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Schelte J. Bus
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1981
József Sándor

**József Sándor**

* József Sándor (matematikisto)
* József Sándor (peltisto)
* József Sándor (politikisto)
7324 Carret

'*7324 *Carret'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  elde la Observatorio de la Universitato Harvard en Kembriĝo (Masaĉuseco, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la usona investisto Philip L. Carret (1896–1998) je la okazo de ties 101-a naskodato kaj la 80-a datreveno de ties diplomiĝo de la Universitato Harvard. Interesita pri , Carret trakuris la terglobon dum preskaŭ jarcento, serĉante ilin, de Borneo al Siberio, de Baja al Kenjo kaj de Insulo de Princo Eduardo al Indonezio. Li kreis unu el la unuaj  en Usono : *Pioneer Investments'' en 1928.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Observatorio de la Universitato Harvard
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1981
Jack B. Child

**Jack B. CHILD** estas usona amatora astronomo.

Laŭ Minor Planet Center, li malkovris aŭ kunmalkovris 13 asteroidojn inter 1992 kaj 1999 en kunlaboro kun Greg Fisch, Eleanor Francis Helin, Robert H. McNaught kaj John E. Rogers.

La asteroido 4580 Child estis nomita en lia honoro.

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* :Kategorio:Malkovrita de Jack B. Child

Kategorio:Usonaj astronomoj
Kategorio:Malkovrintoj de asteroidoj
Ervin Mikó

**MIKÓ Ervin** estis rumania hungara gazetraportisto, redaktoro. Li naskiĝis en Szamosborhíd la 28-an de aŭgusto 1919 kaj mortis en Kluĵo la 23-an de aŭgusto 1997.
## Biografio
Ervin Mikó akiris ŝtatsciencan doktortitolon en Universitato Bolyai de Kluĵo (1945). Li debutis kiel kunlaboranto de gazeto *Szamos* de Satmaro (1938-39) , poste li estis redaktoro de *Igazság* de Kluĵo (1945-52). De 1953 li estis interna kunlaboranto, redaktora sekretario ĝis sia pensiuliĝo de gazeto *Utunk*. 
## Fontoj
*Romániai magyar irodalmi lexikon 
*Retpaĝo de verkistligo

Kategorio:Rumanujaj hungaraj redaktoroj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj ĵurnalistoj
Dixon Lanier Merritt

**Dixon Lanier Merritt** (1879 – 1972) estis poeto kaj humuristo. Li estis eldonisto de la matena ĵurnalo *Tennessean*, de Naŝvilo, Tenesio, Usono, kaj Prezidanto de la *American Press Humorists Association* (usona asocio de humuristaj ĵurnalistoj).

Li famiĝis pro tre konata limeriko pri pelikano en 1910:

:*A wonderful bird is the pelican,
:*His bill will hold more than his belican,*
:*He can take in his beak*
:*Enough food for a week*
:*But I'm damned if I see how the helican!''

Kies traduko povus esti io kia "Mirinda birdo estas la pelikano, Lia beko tenas pl iol lia belikano, Li povas preni en sia beko, Sufiĉe da manĝo por unu semajno, Sed diable se mi vidas kiel helikano".

Tiu limeriko, kiu poste ricevis multajn ŝanĝojn, estis inspirita de poŝtkarto sendita al li de legantino de lia ĵurnalo kiu estis vizitanta la strandojn de Florido. Ĝi estas ofte misatribuita al Ogden Nash kaj estis amplekse miscitata. Ĝi aperas en nombro de studaj verkoj pri ornitologio, inklude "Manual of Ornithology: Avian Structure and Function," de Noble S. Proctor kaj Patrick J. Lynch, kaj en kelkaj aliaj.

## Notoj 
Kategorio:Ornitologio
Kategorio:Limerikoj
Kategorio:Usonaj ĵurnalistoj
Kategorio:Usonaj humuristoj
Kategorio:Naskiĝintoj en 1879
Kategorio:Mortintoj en 1972
Penguin Books

**Penguin Books** (libroj Pingveno) estas eldonejo fondita en 1935 de Siro Allen Lane. Penguin revoluciis publikadon en la 1930-aj jaroj pro ties alta kvalito, malmultekostaj poŝlibroj, vendado pere de fama librovendejo Woolworths kaj de aliaj vendejoj de bonkvalitaj vendostratoj kontraŭ nur duono de ŝilingo. La sukceso de Penguin montris ke estas grandaj mendantaroj por seriozaj libroj. Penguin ege efikis super publikaj debatoj en Britio, tra siaj libroj pri politiko, arto, kaj scienco.

Penguin Books estas nune la emblema marko de la tutmonda Penguin Group kaj estas posedo de Pearson PLC, la tutmonda amaskomunikila entrepreno kiu posedas ankaŭ la gazeton Financial Times, negocinforman grupon kaj Pearson, nome la plej granda publikiga entrepreno pri edukado kaj teknologio en la mondo.

Viking Press estas usona eldonejo, kiu estas parto de la Penguin Group ekde 1975. 

## Vidu ankaŭ
* Penguin Random House

## Bibliografio 
* Baines, Phil (2007) *Penguin by Design: a Cover Story 1935-2005*. London: Allen Lane ISBN 0-7139-9839-3 (Published to accompany the exhibition "Penguin by design" held at the Victoria and Albert Museum, 8 Jun – 13 Nov, 2005).
* Baines, Phil (2010) *Puffin by Design: 70 years of imagination 1940-2010*. London: Allen Lane.
* Cinnamon, Gerald (1987) *Hans Schmoller, Typographer*, *The Monotype Recorder* (New Series), 6 April 1987.
* Graham, Tim (2003) *Penguin in Print - a Bibliography*. Penguin Collectors Society.
* Hall, David J. *King Penguins*, in *The Private Library* Winter 1977, published by the Private Libraries Association.
* Hare, Steve (1995) *Penguin Portrait: Allen Lane and the Penguin Editors, 1935–1970*. London: Penguin Books.
* Joicey, Nicholas (1993) "A Paperback Guide to Progress: Penguin Books 1935–c.1951", *Twentieth Century British History*, Vol.4, No.1, pp.&nbsp;25–56
* Lewis, Jeremy (2005) *Penguin Special: Life and Times of Allen Lane* ISBN 0-670-91485-1.
* Morpurgo, J. E. (1979) *Allen Lane: King Penguin*. London: Hutchinson.
* Aynsley, J., Lloyd Jones, L. (1985), *Fifty Penguin Years*. ISBN 0-14-008589-0.
* Cherry, B. (1983): The Buildings of England: A short History and Bibliography, Penguin Collectors Society, London.
* Edwards, R. (1997): A Penguin Collector's Companion, Penguin Collector's Society, London.
* Holland, S. (1993): Mushroom Jungle: A History of Postwar Paperback Publishing, Westbury.
* Pearson, J. (1996): Penguins March On: Books for the Forces During World War II, Penguin Collector's Society, London.
* Lane, A., Fowler, D. et al. (1960): Penguins Progress, 1935-1960, Harmondsworth.
* Ten Years of Penguins: 1935-1945, Harmondsworth.
* Williams, W.E., (1956): The Penguin Story, Harmondsworth.
* Wood, S., (1985): A Sort of Dignified Flippancy, Edinburgh University Library.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  

Kategorio:Britaj eldonejoj
Barracão (Suda Rio-Grando)

**Barracão** estas municipo en la subŝtato Suda Rio-Grando de Brazilo. Ĝi situas en la mezoregiono Nordokcidento de Rio-Grando (portugale *Noroeste Rio-grandense*), kaj apartenas al la mikroregiono *Sananduva*. Laŭ la stato de  en la municipo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km² - en 2010 estis 15 373 loĝantoj.

## Eksteraj ligiloj 
*  () 

## Vidu ankaŭ  
* Municipoj de Suda Rio-Grando

## Referencoj 
Kategorio:Municipoj de Suda Rio-Grando
(7325) 1981 QA1

**(7325) 1981 QA1** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la ĉeĥa astronomino Zdeňka Vávrová elde la Observatorio Kleť apud České Budějovice en tiama Ĉeĥoslovakio (de 1993, en Ĉeĥa Respubliko).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Zdeňka Vávrová
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1981
Paim Filho

**Paim Filho** estas municipo en la brazila subŝtato Suda Rio-Grando, kiu havis 4.243 loĝantojn en 2010 . 

## Vidu ankaŭ  
* Municipoj de Suda Rio-Grando

## Referencoj 
Kategorio:Municipoj de Suda Rio-Grando
Sándor Dénes

**DÉNES Sándor** estis hungara, rumania hungara ĵurnalisto, redaktoro. Li naskiĝis en Mikola la 5-an de septembro 1880 kaj mortis deportite en 1944.

## Biografio 
Sándor Dénes debutis en Debrecen, poste li estis kunlaboranto de radikalaj burĝaj gazetoj en Budapest. En 1907 li ekigis kun advokato Mihály Nagy la semajngazeton *Halmi*, de 1908 li estis redaktoro, ĉefredaktoro de gazeto *Szamos* de Satmaro. Li estis respondecredaktoro de porinfana gazeto *Cimbora* de 30-aj jaroj li estis kunlaboranto de *Brassói Lapok*.

## Libro 
* *Újságot írok* (Szatmár 1928, 2-a eldonaĵo 1930).

## Fonto 
* Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj redaktoroj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj ĵurnalistoj
Kategorio:Hungaraj redaktoroj
Ĝenerala malsanulejo de la urbo Vieno

La **ĝenerala malsanulejo de la urbo Vieno** ( aŭ , mallonge AKH) estas la universitata malsanulejo de la urbo  Vieno. Ĝi estas unu el la plej grandaj malsanulejoj de Eŭropo kaj la plej granda en Aŭstrujo.
Krom tio ĝi estas sidejo de la medicina universitato je Vieno.

]]
La malsanulejo interalie disponigas malgrandan sinagogon, konstruitan en 1903, detruitan en 1938 kaj restarigitan en 2005.

## Eksteraj ligiloj 
*Hejmpaĝo de AKH
*Hejmpaĝo de la pastro de AKH
*Hejmpaĝo de la Medicina Universitato je Vieno
*Hejmpaĝo de la patologia-anatomia federacia muzeo en Narrenturm

Kategorio:Sinagogoj en Vieno
Kategorio:Malsanulejoj en Vieno
Kategorio:Alsergrund
Szamos

**Szamos** hungarlingvaj gazetoj aperintaj en Satmaro. 
* 1. *Szamos* politika ĵurnalo inter 1869 kaj 1944. Respondecredaktoro ĝis 1937 Sándor Dénes, de aŭgusto 1937 Lajos Fekete; ĉefkunlaboranto Albert Figus; de oktobro 1940 respondecredaktoro (de 1941 Albert Figus-Illinyi). Redaktoroj:Aladár Farkas (ĵurnalisto) (1926–28), István Lengyel (1926–31),
István Opulschi (1929–31), Géza Berey (1931). La internaj kunlaborantoj de la ĵurnalo estis inter 1940–44 Sándor Antal, István Boros, László Koncsek.

* 2. *Szamos* 'burĝa gazeto' aperinta dusemajne de julio ĝis novembro de 1990 redaktita de Balázs Kőmíves.

* 3. *Szatmári Magyar Hírlap*

## Fonto
* Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Hungaraj gazetoj
Kategorio:Hungarlingvaj gazetoj en Rumanio
Nevado Sajama

La monto **Nevado Sajama** situas en Bolivio kaj estas parto de la Andoj. Ĝi havas altecon de 6 542 metroj super la marnivelo kaj sekve estas la plej alta punkto de la lando. Temas pri ne plu aktiva tavolovulkano. La monto unuafoje grimpiĝis en la jaro 1939 fare de Joseph Prem kaj Wilfrid Kühm.

Kategorio:Glaĉeroj en Bolivio
Kategorio:Vulkanoj en Bolivio
Kategorio:Plej altaj punktoj
Kategorio:Andoj
Kategorio:Stratovulkanoj
Kategorio:Mortaj vulkanoj
Kategorio:Montoj kun alteco inter 6000 kaj 6999 m
Huascarán

La monto **Huascarán** situas en Peruo kaj estas parto de la Andoj. Ĝi havas altecon de 6 768 metroj super la marnivelo kaj sekve estas la plej alta punkto de la lando. Aldone ĝi konsideriĝas la sume plej alta punkto de la tropika klimata zono de la tero. La monto unuafoje grimpiĝis en la jaro 1932.

Kategorio:Montoj en Sudameriko
Kategorio:Montoj en Peruo
Kategorio:Plej altaj punktoj
Kategorio:Andoj
Kategorio:Vulkanoj en Sudameriko
Kategorio:Montoj kun alteco inter 6000 kaj 6999 m
Trigonelo

**Trigonelo** estas planta genro kiu apartenas al la familio de la fabacoj.

La greka trigonelo (aŭ fenugreko) estas la plej konata specio.

La blua trigonelo estas uzata en la svisa fromaĝo Schabziger.

## Specioj 
* *Trigonella anguina* Delile 
* *Trigonella arabica* Delile 
* *Trigonella bicolor* (Boiss. & Balansa) Lassen 
* *Trigonella caerulea* (L.) Ser. Blua trigonelo
* *Trigonella calliceras* Fisch. ex M. Bieb. 
* *Trigonella coelesyriaca* Boiss. 
* *Trigonella coerulescens* (M. Bieb.) Hal. 
* *Trigonella corniculata* (L.) L. 
* *Trigonella cretica* (L.) Boiss. 
* *Trigonella cylindracea* Desv. 
* *Trigonella elliptica* Boiss. 
* *Trigonella emodi* Benth. 
* *Trigonella foenum-graecum* L., 1753 - Fenugreko
* *Trigonella geminiflora* Bunge 
* *Trigonella glabra* Thunb. 
** *Trigonella glabra subsp. glabra* 
** *Trigonella glabra subsp. uncata* (Boiss. & Noë) Lassen 
* *Trigonella gladiata* Steven ex M. Bieb. 
* *Trigonella gracilis* Benth. 
* *Trigonella grandiflora* Bunge 
* *Trigonella hierosolymitana* Boiss. 
* *Trigonella kotschyi* Boiss. 
* *Trigonella laciniata* L.
* *Trigonella laxiflora* Aitch. & Baker 
* *Trigonella occulta* Ser. 
* *Trigonella procumbens* (Besser) Rchb. 
* *Trigonella ramosa* L.
* *Trigonella rechingeri* Širj. 
* *Trigonella schlumbergeri* Boiss. 
* *Trigonella spicata* Sm. 
* *Trigonella spinosa* L. 
* *Trigonella spruneriana* Boiss. 
** *Trigonella spruneriana var. sibthorpii* (Boiss.) Hub.-Mor. 
** *Trigonella spruneriana var. spruneriana* 
* *Trigonella stellata* Forssk. 
* *Trigonella suavissima* Lindl. 
* *Trigonella velutina* Boiss. 
* *Trigonella verae* Širj.

Kategorio:Faboideoj
7327 Crawford

'*7327 *Crawford'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomo Edward L. G. Bowell elde la Stacio Anderson Mesa de la observatorio Lowell, sud-oriente de Flagstaff (Arizono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la usona astronomo *David L. Crawford'' de la Nacia Observatorio de Kitt Peak, agnoskita pro lia agado kontraŭ la luma poluo. Li estas kun-fondinto kaj direktoro de la Internacia Malluma-Ĉielo Asocio, tutmonda organizo celanta la protekton de la malluma ĉielo kontraŭ la luma poluo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
*  Asteroido (7327) Crawford, de la Reĝa Astronomia Societo de Kanado

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Edward L. G. Bowell
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1983
7329 Bettadotto

'*7329 *Bettadotto'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomo Edward L. G. Bowell elde la Stacio Anderson Mesa de la observatorio Lowell, sud-oriente de Flagstaff (Arizono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la itala planedologino * Elisabetta Dotto''. Ŝi studis la rotaciajn ecojn de multenombraj asteroidoj per preciza fotometriaj observoj. Ŝi helpis la superflugo de 243 Ida far'de Galileo per determino de la rotacia akso kaj de la referenca formo de la asteroido per mezuroj elde Tero, kaj ŝi kontribuis al la misio ISO per interpretado de infraruĝaj observoj.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Edward L. G. Bowell
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1985
Teorio de dependeco

**Teorio de dependeco** apartenas al marksismaj teorioj de regiona evoluo. Aŭtoroj de tiu ĉi teorio estas brazilaj geografo Teontonio Dos Santos kaj sociologo Andre Gunder Frank. Laŭ Dos Santos estis landoj de Latina Ameriko anigitaj en mondan kapitalisman ekonomian sistemon pere de iamaj koloniaj landoj Hispanio kaj Portugalio kaj pere de internacia merkato, ja tio havis jenajn gravajn sinsekvojn:
# Alkutimiĝo de parametroj de ekonomio en landoj de Latina Ameriko al bezonoj de Hispanio kaj Portugalio - malgraŭ tio, ke multaj regionaj ekonomiaj aktivaĵoj estis surloke kontrolitaj.
# Divido de societo al eta grupo de riĉaj regantaj elitatanoj, nomataj *comprador* kaj granda grupo de agrikulturistoj.
# Malgraŭ tio, ke en regiono estis elitatanoj, strategiaj kaj gravaj decidoj (reala povo) estis realigitaj ekster regiono de Latina Ameriko en metropoloj.
Frank laŭ historiaj analizoj venis al ideo, ke landoj, kiuj havis multajn naturajn fontojn (ekzemple mineraloj), estis pli forte kontrolitaj ol landoj, en kiuj estis malmulte da naturaj fontoj (kaj tiuj ĝuis pli da libereco kaj malkontrolo de koloniaj regnolandoj).

## Vidu ankaŭ 
* Samir Amin

## Literaturo 
* 
Kategorio:Ekonomio
Kategorio:Latinameriko
São João da Urtiga

**São João da Urtiga** estas municipo en la subŝtato Suda Rio-Grando de Brazilo. Ĝi situas en la mezoregiono Nordokcidento de Rio-Grando (portugale *Noroeste Rio-grandense*), kaj apartenas al la mikroregiono *Sananduva*. Laŭ la stato de  en la municipo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km² - en 2010 estis 4 726 loĝantoj.

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

## Vidu ankaŭ 
* Municipoj de Suda Rio-Grando

## Referencoj 
Kategorio:Municipoj de Suda Rio-Grando
7330 Annelemaître

'*7330 *Annelemaître'''* estas marsrenkonta asteroido, malkovrita la  de la usona astronomo Edward L. G. Bowell elde la Stacio Anderson Mesa de la observatorio Lowell, sud-oriente de Flagstaff (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la belga matematikistino *Anne Lemaître''. Ŝi faris analizan studon de la dinamiko de la asteroidoj en averaĝa movo de orbita resonanco. Ŝi ankaŭ studis la  de kaptado en resonanco kaj ŝi kalkulis la proprajn orbitajn elementojn de objektoj kun granda discentreco kaj klinangulo.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Edward L. G. Bowell
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1985
7331 Balindblad

'*7331 *Balindblad'''* estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomo Edward L. G. Bowell elde la Stacio Anderson Mesa de la observatorio Lowell, sud-oriente de Flagstaff (Arizono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la sveda astronomo *Bertil Anders Lindblad'' (1921-2010) de la Observatorio de Lund. Li laboris pri la orbitoj de meteoroj kaj establis datenbazoj por ĉiuj meteoraj orbitoj, nun ĝenerale uzata de ĉiuj esploristoj pri meteoroidoj. (Oni ne konfuzu lin kun la patro Bertil Lindblad, 1895-1965, eponimo de la asteroido 1448 Lindbladia.)

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
*  [Asteroido (7331) Balindblad, de la Reĝa Astronomia Societo de Kanado (kun konfuzo(https://eo.wikipedia.org/wiki/konfuzo) inter B. A. Lindblad kaj B. Lindblad ?] 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Edward L. G. Bowell
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1985
Robert Desnos

**Robert Desnos** (4a de julio 1900 – 8a de junio 1945), estis franca surrealista poeto kiu ludis gravan rolon en la tiama movado Superrealismo. Li mortis en la nazia koncentrejo Theresienstadt.

## Biografio 
Robert Desnos naskiĝis en Parizo la 4an de Julio 1900, kiel filo de viandovendisto ĉe la fama merkato Halles. Desnos studis en komercolernejo, kaj eklaboris kiel oficisto. Post tio li laboris kiel literatura kolumnisto por la ĵurnalo *Paris-Soir.*

La unuaj poemoj de Desnos aperis printitaj en 1917 en *La Tribune des Jeunes* (junulara tribuno) kaj en 1919 en la gazeto de avangardo nome *Le Trait d’union* (streketo), kaj ankaŭ samjare en la Dadaista gazeto *Littérature*. En 1922 li publikigis sian unuan libron, nome kolekto de surrealistaj aforismoj, laŭ la titolo Rrose Sélavy (baze sur la nomo (pseŭdonimo) de la populara franca artisto Marcel Duchamp).

## Rezistado kaj deportado 
## Heredo 
## Verkoj 
* *Deuil pour deuil* (1924) /*Funebra funebro*/
* *La Liberté ou l’amour!* (1927) /*Libero aŭ amo!*
* *Rrose Sélavy* (1923/1930)
* *Corps et biens* (1930) /*Korpo kaj havaĵo*/
* *The Night of Loveless Nights* (1930/31)
* *Youki 1930 Poésie* (1930/32)
* *La Ménagerie de Tristan* (1932)
* ''Le Parterre d'Hyacinthe* (1932)
* *La Grande Complainte de Fantômas* (1933)
* *La Géométrie de Daniel* (1939)
* *Fortunes* (1942)
* *État de veille* (1943) /*Singarde*/
* *Le vin est tiré* (1943) /*Vino ĵetita*/
* *Contrée* (1944)
* *Le Bain Avec Andromède* (1944) /*Bano kun Andromedo*/
* *Calixto (1944)
* *Chantefables* (1945)
* ''Chantefleurs (1945)

## Bibliografio 
* Waldberg, Patrick. Surrealism. Thames and Hudson, 1965.
* Durozi, Gerard. The History of the Surrealist Movement. University of Chicago Press, 2002.
* Pollizzotti, Mark. Revolution of the Mind. Da Capo, 1997
* Dada and Surrealist Film. Edited by Rudolf E. Kuenzli. MIT Press, 1996.
* Modern French Theatre. Edied & translated by Michael Benedikt and George E. Wellwarth. E.P. Dutton, 1966
* Desnos, Robert. Liberty or Love. Atlas Press, 1993
* Conley, Katharine (2003). Robert Desnos, surrealism, and the marvelous in everyday life. Lincoln, Neb.: University of Nebraska Press. ISBN 978-0-8032-1523-8.

Kategorio:Naziismo
Kategorio:Francaj poetoj
Kategorio:Superrrealismo
Kategorio:Francaj rezistantoj

Kategorio:Entombigitoj en la tombejo de Montparnasse
Preonzo

**Preonzo** estas komunumo de la komunumaro Tiĉino kaj la distrikto Belinzono en Kantono Tiĉino, Svislando. Ĝi havis 588 loĝantojn je la 31-a de decembro 2011.

## Geografio 
Preonzo situas sude de la Valo de Leventina ĉe la okcidenta bordo de la rivero Tiĉino, proksimume 5 kilometrojn nordokcidente de la kantonĉefurbo Belinzono. La plej alta punkto de la komunumo sur alteco de 2439 m s.m. estas la monto *Poncione di Piota*. La komunumo konsistas el la vilaĝo Preonzo kaj la frakcio Bosciarina, Nousett, Portino kaj Sgrussa en la valo kaj Casinetta sur la deklivo de la monto.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 16,44&nbsp;km², de kiuj 59,1% estas kovritaj de arbaro, 8,9% servas por agrikulturo kaj 3,7% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Preonzo limas en nordo al Cresciano, en oriento al Claro, en sudoriento al Gnosca, en sudo al Gorduno, en sudokcidento al Monte Carasso, en sudsudokcidento al Cugnasco, en sudokcidento al Vogorno, en okcidento al Lavertezzo, kaj en nordokcidento al Lodrino kaj en nordnordokcidento al Moleno.

## Trafiko 
Tra Preonzo pasas la kantona ĉefvojo n-ro 408 kaj la svisa aŭtovojo A2, kies plej proksima alveturejo Belinzono-Nordo situas 4 kilometrojn sudokcidente de la komunumo en Arbedo-Castione. Pere de poŝtaŭtolinio de Biasca al Belinzono la komunumo estas konektita al la publika transportreto.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Preonzo datiĝas el la jaro 1335 kiel *Prevonzo*. En la 14-a jarcento Preonzo formis najbararon kun Moleno. Sub la regado de Urio de 1403 ĝis 1422 al Preonzo estis koncedita la privilegio decidi mem pri sia tradicia juro, kvankam ĝi ne estis atribuita al Leventina. La komunumo regule estis trafita de montofaloj la ŝtonlavangoj. Lastfoje okazis montfalo la 15-an de majo 2012, kiam 300000 tunoj da ŝtonegoj falis al la valo, kaj la 25-an de septembro 2012 ŝtonlavango detruis la kantonan ĉefvojoj.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Informoj pri Preonzo en la retejo de Kantono Tiĉino

## Bildoj 

Dosiero:Frana Valegion cedimento 2012.JPG|La terglito de Valegión
Dosiero:Cantonale Preonzo.jpg|La detruita kantona ĉefvojo n-ro 408 en Preonzo la 25-an de septembro 2012
Dosiero:Chiesa Madonna della Cintura.jpg|Preĝejo Madonna della Cintura en Preonzo
Dosiero:Preonzo di giorno.JPG|Rigardo al Preonzo de supre
Katherine Paterson

**Katherine PATERSON** (31-an de oktobro 1932) estas usona aŭtoro plej bone konata pro siaj porinfanaj noveloj. Pro kvar diversaj libroj publikigitaj el 1975 al 1980, ŝi ricevis du medalojn Newbery kaj du premiojn *National Book* (nacia libro). Ŝi estas unu el tri homoj kiuj ricevis la du ĉefajn internaciajn premiojn pro "daŭra kontribuo al la porinfana literaturo", ŝi ricevis la dujaran premion Hans Christian Andersen pro verkado en 1998. Pro ŝia kariera kontribuo al "porinfana kaj porjunula literaturo en larĝa senco", ŝi ricevis la premion Astrid Lindgren el la Sveda Arta Konsilantaro en 2006, nome la mone plej alta premio en porinfana literaturo.

Kategorio:Usonaj porinfanaj verkistoj
Cadyer

**Cadyer** (naskiĝis la 6-an de januaro 1998 en Istanbulo, Turkio) estas usona kantistino popmuzika.

## Diskaro 
### Albumoj 
* 2012 - *YesterDay*

Kategorio:Turkaj kantistoj
Problemaj geknaboj el alia mondo

***Problemaj geknaboj el alia mondo*** (japane: 問題児たちが異世界から来るそうですよ? [Mondaiĝi-taĉi ga isekai kara kuru sō desu jo], laŭvorte: Problemaj geknaboj venas el alia mondo, ĉu ne?) estas japana mangailustrita romano verkita de Tacunoko Taro kaj ilustrita de Amano Ju. Laŭ verko de la romano estas produktataj samnomaj mangaoj kaj anime-serio.

## Intrigo 
Tri gejunuloj, nomataj Sakamaki Izajoi, Kudo Asuka kaj Kasukabe Jo kaj loĝantaj en malsamaj mondoj, posedas eksterordinarajn kapablojn. Ne trovante aplikon por siaj kapabloj, ili sentas sin solaj en siaj mondoj. Tamen ilia vivo draste ŝanĝiĝas, kiam ili trovas strangajn leterojn, senditaj al ĉiu el ili. Tuj post tiam ili trafas en alian mondon, nomatan Floranta Ĝardeno. Tie loĝas duonbestoj, demonoj, dioj, homoj kaj aliaj raciaj estaĵoj. Alveninte tien la gejunuloj renkontas duonkuniklo-junulinon, nomatan Kuro-usagi. Ŝi klarigas al ili, ke oni alvokis ilin en tiun mondon, por ke ili partoprenu en Premiaj Ludoj, en kiuj ili povas apliki siajn kapablojn.

## Roluloj 
* **Sakamaki Izajoi** (逆廻 十六夜 [Sakamaki Izajoi])
:Sejuo — Asanuma Ŝintaro
Danĝera altlernejaniĉo. En liaj manoj ŝtono iĝas forta armilo. Sed tio donas neniun ĝojon al li. 

* **Kudo Asuka** (久遠 飛鳥 [Kudō Asuka])
:Sejuo — Sara Emi Bridkatt
Riĉa junulino, kiu scipovas ordoni aliajn.
* **Kasukabe Jo** (春日部 耀 [Kasukabe Jō])
:Sejuo — Nakaĝima Megumi
Pli juna junulino, kiu scipovas paroli kun bestoj kaj uzi iliajn kapablojn. Ordinare ŝi estas akompanita de sia kato.
* **Kuro-usagi** (黒ウサギ [Kuro Usagi], laŭvorte: **Nigra Kuniklo**)
:Sejuo — Nomizu Iori
Duonkuniklo-junulino, loĝanta en Floranta Ĝardeno.

## Epizodoj 
* **01**: 問題児たちが箱庭にやって来たようですよ？ [Mondaiĝi-taĉi ga Hakoniŭa ni Jattekita jō desu jo?] — la 11-an de januaro 2013
* **02**: 和装ロリはいろいろブっ飛んだお方のようですよ？ [Ŭasō Rori ŭa Iroiro Buttonda Okata no jō desu jo?] —  la 18-an de januaro 2013
* **03**:  —  la 25-an de januaro 2013

Kategorio:Animeo
Kategorio:Mangao
Kategorio:Mangailustritaj romanoj
Kategorio:Japanaj televidaj serioj
Raymond Radiguet

**Raymond Radiguet** (naskiĝis la 18-an de junio 1903, mortis la 12-an de decembro 1923) estis franca aŭtoro kies du noveloj famiĝis pro sia malferme montritaj temoj kaj verkostilo kaj tono.

## Biografio 
Radiguet naskiĝis en Saint-Maur, Val-de-Marne ĉe Parizo, filo de karikaturisto. En 1917 li translokiĝis al Parizo, kie li studis kaj poste interesiĝis en ĵurnalismo kaj literaturo. Li asociiĝis al Modernismo nome kun Picasso, Max Jacob, Jean Hugo, Juan Gris kaj ĉefe Jean Cocteau, kiu iĝis lia arta tutoro. 

### Frua morto 
Radiguet mortis en Parizo en 1923 je aĝo de 20 jaroj pro tifoida febro, kiu venis al li dum veturo farita kun Cocteau. Krom la du noveloj, Radiguet lasis iom da poezio kaj unu teatraĵon.

## Du noveloj 
Komence de 1923 Radiguet publikigis sian unuan kaj plej faman novelon, *Le Diable au corps* (*La diablo korpe*). Nome la historio de juna edzino kiu havas amaferon kun junulo 16-jaraĝa dum ŝia edzo forestas lukte dummilite provokis skandalon en lando kiu ĵus eliris el la Unua Mondmilito. Kvankam Radiguet neis tion, oni certigis poste, ke la historio estis grandparte membiografia.

Lia dua novelo, ''Le bal du Comte d'Orgel*, ankaŭ temas pri adulto, kaj estis publikigita nur postmorte en 1924.

## Verkaro 
* *Les Joues en feu* (1920) -- poezio
* *Devoirs de vacances* (1921) -- poezio
* *Les Pelican* (1921) -- teatro
* *Le Diable au corps* (1923) -- novelo
* *Le Bal du comte d'Orgel* (1924) -- novelo
* *Oeuvres completes* (1952)
* *Regle du jeu* (1957)
* *Vers Libres & Jeux Innocents, Le Livre a Venir * (1988) --

## Aperis en Esperanto 
* *Kun diablo en la korpo* ĉe Mondial  2006.

## Kinadaptoj 
## Bibliografio 
* Benjamin Ivry (1996). *Francis Poulenc*. Phaidon Press Limited. ISBN 0-7148-3503-X
* Christina Steadman kaj Blake, William: *Modern Women in Love'', Garden City Publishing Co., New York, 1947 (first ed. Dryden Press, New York City, 1945) p.&nbsp;3

## Vidu ankaŭ 
* Jean Cocteau

Kategorio:Francaj verkistoj
Kategorio:Eldonaĵoj de Mondial
7328 Casanova

'*7328 *Casanova''''' estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Antonín Mrkos elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice en tiama Ĉeĥoslovakio, nun en Ĉeĥa Respubliko.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la itala verkisto, spiono kaj diplomatiisto Giacomo Casanova (1725–1798), aventuristo kaj arĥetipa amindumanto.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Antonín Mrkos
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1984
Kapelo Sankta Jozefo (Pápa)

**Kapelo Sankta Jozefo** estas nova, moderna romkatolika konstruaĵo en Hungario, en urbo Pápa.

## Historio 
Pli frue en tiu loko tombejo por soldatoj de Ruĝa Armeo funkciis. En la 2000-aj jaroj ĝi jam longe ne estis uzata, tial oni neniigis ĝin. En la malpena loko en 2003 komencis konstrui la kapelon, kiu religie apartenas al Preĝejo Sankta Anna (Pápa). En la sekva jaro jam 2 sonoriloj trovis lokon en la turo. La fina ceremonio okazis en 2005.

## Konstruaĵo 
La konstruaĵo situas sola kaj formas brikon. Meze situas malalta turo. Antaŭ la kapelo oni metis ŝtonan krucon. Interne estas apartaj ĉambroj por edukado de la religio.

## Fontoj 
* http://hu.wikipedia.org/wiki/Szent_J%C3%B3zsef-k%C3%A1polna_(P%C3%A1pa)

Papa
Papa
Kategorio:Kristanaj preĝejoj en Pápa
Torrance

**Torrance** estas marborda grandurbo en Usono, en subŝtato Kalifornio, en Kantono Los-Anĝeleso. Laŭ la stato de la censo  en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².        
eta|maldekstre|

## Geografio 
Torrance situas laŭ marbordo de Pacifiko en la sudokcidenta landparto de Usono, en la sudokcidenta parto de la subŝtato.

eta|
## Historio 
La nuna Torrance origine estis areo de indianoj. En 1784 jam la hispanoj havis la kampojn. En la 1900-aj jaroj *Jared Sidney Torrance* aĉetis la bienojn. La setlejo nomiĝis Torrance ekde 1912 kaj ĝi iĝis urbeto en 1921. Post la 2-a mondmilito oni komencis produkti aerspacajn konsistaĵojn kaj graviĝis ankaŭ la naftoindustrio.

## Ekonomio 
Torrance estas hejmoj de grandaj japanaj aŭtoproduktantoj: Toyota, Honda. Menciindas ankaŭ produktado de aerspacaj konsistaĵoj kaj helikopteroj. Rande de la urbego oni rafinas petrolon.

## Trafiko 
Loĝantoj de Torrance uzas la proksiman flughavenon de Los-Anĝeleso. La urbego havas ligojn voje kaj fervoje al la proksimaj urboj. Aŭtobusoj liveras la pasaĝerojn en la urbego.

## Klimato 
Torrance situas en mediteranea aŭ subtropika klimatozono. La temperaturo averaĝe estas en januaro , en julio . Jare pluvas po 345&nbsp;mm. La matenoj de junio estas ofte nebulaj.

## Vidindaĵoj 
* plaĝo 2400 metrojn longa
* Torrance Kultura Arto-Centro
* parkoj
* fervoja ponto de 1913

## Famuloj 
En Torrance naskiĝis usona-hungara tekvondisto Omar Salim.
 
## Ĝemelurboj 
*  Kaŝiva, Japanio (1973)

## Eksteraj ligiloj 
*  ()
eta|maldekstre|

Kategorio:Urboj de Kalifornio
Kategorio:Kantono Los-Anĝeleso (Kalifornio)
Zsuzsanna Hiripi

**HIRIPI Zsuzsanna** estas rumania hungara ceramikistino. Ŝi naskiĝis en Satmaro la 5-an de junio  1941. 
## Biografio
Zsuzsanna Hiripi pristudis skulptoarton en Arta Lernejo de sia naskiĝurbo. De 1969 ŝi komencis fari florpotojn en laborejo de Kooperativo Someș. De 2008 ŝi estas anino de Arta Ligo de Kreaĵdomo de Satmaro.
## Fonto
*Szatmar.ro
Kategorio:Rumanujaj hungaraj ceramikistoj
7333 Bec-Borsenberger

'*7333 *Bec-Borsenberger'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomo Edward L. G. Bowell elde la Stacio Anderson Mesa de la observatorio Lowell, sud-oriente de Flagstaff (Arizono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la franca astronomino kaj ĉiel-mekanikistino *Annick Bec-Borsenberger* de la *Bureau des longitudes'' (Agentejo pri la Longitudoj), famkonata pro ŝia analiza teorio pri la movo de Luno. Ŝi estas ekspertino pri la dinamiko de malgrandaj planedoj, aparte en la konverĝo de la algoritmoj uzataj por determini la perturbatajn orbitojn. Ŝi helpis analizi la datumojn kolektitaj per Hipparcos pri la asteroidoj kaj satelitoj, kaj kunlaboris al la misio ISO (kosma observatorio).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Edward L. G. Bowell
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1987
Remig Békefi

**Remig BÉKEFI,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Békefi Remig** estis hungara pastro, cisterciana monaĥo, abato, instruisto, profesoro, historiisto, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1908).
Remig Békefi http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC00523/01393.htm naskiĝis kiel *Bröckl József* la  1858 en Hajmáskér. Li mortis la  1924 en Eger.

## Biografio 
Remig Békefi frekventis gimnazion en Veszprém (urbo) (la lastan jaron en Zirc). Li pastriĝis en 1881, tiutempe monaĥiĝis, poste li ekinstruis en Pécs. Baldaŭe pro oftaj malsanoj li ne instruis, sed li ricevis administrajn taskojn, dume li verkadis. Baldaŭe li denove instruis, sed jam en la universitato. En 1912 li estis elektita abato de Zirc. En la sama jaro li fondis gimnazion en Budapeŝto.

## Verkaro (elekto) 
* *Keszthely és környékének néprajza* (Etnografio de Keszthely kun ties ĉirkaŭaĵo) 1884
* *A pásztói apátság története* (Historio de abatejo en Pásztó) 1898
* *III. Béla és a magyar nemzet művelődése* (Béla la 3-a kaj edukado de la hungara nacio) 1900
* *A Balaton környékének egyházai és várai á középkorban* (Eklezioj kaj fortikaĵoj en regiono de Balatono) 1907
* *Az iskolázás története Magyarországon 1000-1883-ig* (Historio de la edukado en Hungarujo inter 1000-1883) 1907

## Memorigiloj 
* En arboreto en Zirc monumento.

## Fontoj 
* Hungarlingva Vikipedio
* biografio hungare

Kategorio:Hungaraj pastroj
Kategorio:Hungaraj historiistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Hungaraj cistercianaj monaĥoj
Interamerika Banko por Disvolviĝo

La **Interamerika Banko por Disvolviĝo** (**IBD**) estas financa organizo internacia kun sidejo en la urbo Vaŝingtono (Usono), kaj kreita en 1959 cele financi fidindajn kaj eblajn projektojn de ekonomia, socia kaj institucia disvolviĝo kaj helpi la integriĝon komerca regiona en la areoj de Latinameriko kaj Karibio. Estas la institucio financa de regiona disvolviĝo plej granda tiutipa kaj ties origino datas el la Interamerika Konferenco de 1890.eta|dekstra|300px|Membroj de la IBD. En verda la propraj membroj, kaj en ruĝa la asociaj membroj.Ties centra celo estas malpliigi la malriĉon en Latinameriko kaj Karibio kaj helpi la elteneblan kaj daŭran kreskon. Aktuale la IBD estas la regiona banko de disvolviĝo plej granda je monda nivelo kaj utilis kiel modelo por aliaj similaj institucioj je niveloj kaj regiona kaj subregiona. Kvankam ĝi naskiĝis el la Organizaĵo de Amerikaj Ŝtatoj (OAŜ) ne havas rilaton kun tiu tutamerika institucio, nek kun la Internacia Monunua Fonduso (IMF) aŭ kun la Monda Banko. En la aktualo la ordinara kapitalo de la banko estas de 101.000 milionoj de usonaj dolaroj.

Estas 26 propraj membroj kaj 22 asociaj membroj.

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Financaj institucioj
Kategorio:Internaciaj institucioj
Kategorio:Ekonomio de Latinameriko
Kategorio:Bankoj en Usono
György Békésy

**György BÉKÉSY** [djordj bEkEŝi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Békésy György** estis hungara fizikisto, profesoro, membro de Hungara Scienca Akademio.

eta|Memortabulo de György Békésy
György Békésy http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/index.html naskiĝis la  1899 en Budapeŝto. Li mortis la  1972 en Honolulu.

## Biografio 
György Békésy frekventis lernejojn en Munkeno, Konstantinopolo, Pécs, gimnaziojn en Budapeŝto kaj Zuriko, universitatojn en Budapeŝto kaj Berno. En 1924 li eklaboris en Hungara Poŝto, kie li okupiĝis pri radiodissendoj. Pro tiu laboro li interesiĝis pri problemoj de la aŭdado, akustiko, poste pri la orelo. En 1933 li ekinstruis en la universitato ne forlasanta la pli fruan laboron. En 1946 li studvojaĝis al Svedio, en la sekva jaro en Universitato Harvard daŭris esplorojn pri la aŭdado. En 1966 li vojaĝis al Honolulu pro malsana problemo, kie li baldaŭe mortis. Li ricevis premion Nobel en 1961.

## Fontoj 
* Hungarlingva Vikipedio
* biografio hungare

Kategorio:Hungaraj fizikistoj
Kategorio:Usonaj fizikistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Dilong paradoxus

eta|250 px|*Dilong paradoxus* laŭ artista vido

**Dilong** (kiu signifas "imperiestro drako") estas genro de malgrandaj dinosaŭroj tiranosaŭredoj . La sola specio estas ***Dilong paradoxus***. Ĝi vivis antaŭ ĉirkaŭ 125 milionoj da jaroj. Ĝi estis priskribita de Xu Xing kaj liaj kolegoj en 2004.

Ĝi ŝajnis havi plumojn.

Dilong paradoxus
(7335) 1989 JA

**(7335) 1989 JA** estas malgranda sed neordinare hela duopa terrenkonta kaj marsrenkonta asteroido, de la klaso de la .

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usona astronomino Eleanor Francis Helin elde la Observatorio de la Monto Palomar, (Kantono San Diego, Kalifornio, Usono).

## Orbito 
Ĝi estas en orbita resonanco 4:5 kun Marso.

Ĝi estas rigardita kiel potence danĝera objekto: ĝia discentra orbito krucas tiun de la Tero danĝere proksime de sia malsuprenira nodo : ĝia tera MOID estas 0,0227965 astronomia unuo (3,410 milionoj da km), sed tiu distanco povas ŝanĝi en estonteco pro la perturboj, kiujn ĝi suferos fare de la tera gravita altiro.

* La  ĝi pasis al 0,03641 astronomia unuo (5,4470 milionoj da km) de Tero,
* la  ĝi pasis al 0,02690 astronomia unuo (4,0247 milionoj da km) de nia planedo,
* la  ĝi pasos al 0,07598 astronomia unuo (11,366 milionoj da km) de nia planedo.

Kvankam ĝia orbito krucas ankaŭ tiun de Marso, ĝi restas iom malproksima de la ruĝa planedo pro sia granda orbita klineco : ĝia marsa MOID estas 0,16963 astronomia unuo (25,376 milionoj da km).

## Satelito 
Ĝia satelito estis malkovrita en majo 2022 de P. Pravec kaj aliaj, ankaŭ identigita elde la Observatorio Goldstone, Kalifornio, Usono. Anoncita en majo 2002.

Tiu satelito havas diametron taksita al 0,1&nbsp;km, orbitan  de ĉirkaŭ 1,2&nbsp;km kaj orbitan periodon de 21,6 horoj (0,9 ± 0,1 tago). Ĝia rotacia periodo estas ankoraŭ nekonata.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 
*  (7335) 1989 JA; paĝo de Wm. Robert Johnston

Kategorio:Apolonaj asteroidoj
Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Terrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Kelkopaj asteroidoj
Kategorio:Potence danĝeraj objektoj
Kategorio:Malkovrita de Eleanor Francis Helin
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1989
(7339) 1991 RA16

**(7339) 1991 RA16** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomo Henry E. Holt elde la Observatorio de la Monto Palomar en kantono San Diego (Kalifornio, Usono).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Henry E. Holt
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
(7338) 1990 VJ3

**(7338) 1990 VJ3** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japanaj astronomoj Minoru Kizawa kaj Hitoshi Shiozawa elde Fuĵieda (gubernio Ŝizuoka, Japanio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Hitoshi Shiozawa
Kategorio:Malkovrita de Minoru Kizawa
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1990
(7340) 1991 UA2

**(7340) 1991 UA2** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japanaj astronomoj Sejĝi Ueda kaj Hiroŝi Kaneda elde la observatorio de Kuŝiro en Hokajdo (Japanio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Hiroŝi Kaneda
Kategorio:Malkovrita de Sejĝi Ueda
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
Gnosca

**Gnosca** estas komunumo de la komunumaro Tiĉino kaj la distrikto Belinzono en Kantono Tiĉino, Svislando. Ĝi havis 705 loĝantojn je la 31-a de decembro 2011.

## Geografio 
Gnosca situas sude de la Valo de Leventina, ĉe la okcidenta bordo de la rivero Tiĉino, poriksimume 4 kilometrojn nordnordokcidente de la kantonĉefurbo Belinzono. Al la komunumo apartenas krom la vilaĝo Gnosca en la valo la setlejoj Mondella, Pedena kaj Nàseri ĉe la norda montodeklivo de la Valo de Gnosca.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 7,45 km², de kiuj 77,3 estas kovritaj de arbaro, 12,1 servas por agrikulturo kaj 7,0% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Gnosca limas en nordoriento al Claro, en sudoriento al Arbedo-Castione, en sudo kaj sudokcidento al Gorduno, kaj en nordokcidento al Preonzo.

## Trafiko 
Tra Gnosca pasas la kantona ĉefvojo n-ro 408 kaj la svisa aŭtovojo A2, kies plej proksima alveturejo Belinzono-Nordo situas 3 kilometrojn sudoriente de la komunumo en Arbedo-Castione. Pere de poŝtaŭtolinio de Biasca al Belinzono la komunumo estas konektita al la publika transportreto.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Gnosca datiĝas el la jaro 1198 kiel *Niosca*. En la jaro 1198 la urbo Como kaj la katedrala kapitolo de Milano postulis la rajtojn pri Gnosca. La arbitra juĝo koncedis la preĝejojn San Giovanni kaj SS. Carpoforo e Maurizio en la Burgo Gnosca en Gorduno en la jaro 1202 al Como. En la jaro 1335 Gnosca estis menciita en la listo de la komunumoj de la Grafejo Belinzono, kun kiu ĝi en la 15-a jarcento venis sub la regado de la voktoj de la Svisa Ĵurkomunumo.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Gnosca
7336 Saunders

'*7336 *Saunders'''* estas tre malgranda marsrenkonta kaj terrenkonta asteroido de la klaso de la . Ĝi estis malkovrita la  de la usona astronomino Eleanor Francis Helin elde la Observatorio de la Monto Palomar, en la kantono San Diego, Usono.

Ĝia spektra klaso "Sq" indikas "ŝtonan" asteroidon, konsistanta ĉefe el silikatoj de fero kaj de magnezio. Tiaj asteroidoj havas ĝenerale grandan albedon; se oni hipotezas albedon de 0,15, ĝia diametro povas krude esti taksita je 600 m.

* La  ĝi pasis al 0,1903 AU (28,464 milionoj da km) de Tero.
* La  ĝi pasos al 0,2319 AU (34,689 milionoj da km) de Tero.
* La  ĝi pasos al 0,2351 AU (35,171 milionoj da km) de nia planedo.

## Nomo 
Ĝi estas nomita en honoro de *R. Stephen Saunders*, ĉefa sciencisto por la Oficejo pri Esplorado de la Sunsistemo ĉe *Jet Propulsion Laboratory''.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Amoraj asteroidoj
Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Terrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Eleanor Francis Helin
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1989
Blua trigonelo

[eta|*Trigonella caerulea* - [Muzeo de Tuluzo]]

La **blua trigonelo** (*Trigonella caerulea* (L.) Ser., sinonimoj: *Melilotus coerulea* (L.) Desr., *Melilotus coeruleus* (L.) Desr., *Trifolium caerulea* L., *Trifolium caeruleum* L., *Trigonella coerulea* (Desr.) Ser., *Trigonella melilotus-coerulea* (L.) Asch. & Graebn., *Trigonella melilotus-coeruleus* (L.) Asch. & Graebn.) estas planta specio, kiu apartenas al la familio de la fabacoj (fabaceae, leguminosae).

Ĝi origine venas el la orienta areo de la Mediteraneo kaj Kaŭkazo.

## Homa uzo 
Kiel spicherbo ĝi estas uzata en la svisa fromaĝo Schabziger.

Kategorio:Faboideoj
Kategorio:Spicoj