open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Kusín

eta|dekstra|330px|Kusín situas en la plej griza distrikto
eta|dekstra|300px|Preĝejo de Kusín

**Kusín,** hungare **Harapás** estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Michalovce. Ĝis 1899 la oficiala hungara nomo estis **Kuszin**.

## Bazaj informoj 
* Areo: 10&nbsp;km²
* Supermara alteco: 123 m
* Loĝantaro: 360
* Poŝtkodo: 072 32
* Aŭtokodo: MI
* Telefonprefikso: 56

## Situo 
Kusín situas inter monto 595 m-ojn alta kaj akvorezervujo Zemplínska šírava, laŭ traira flankovojo. Michalovce troviĝas 15&nbsp;km-ojn.

## Historio 
La unua mencio pri la vilaĝo devenis de 1418. En 1910 loĝis en Harapás 411 da homoj, (plejparte rutenoj). Ĝis Traktato de Trianon Harapás apartenis al Hungara Reĝlando, al Ung, al distrikto de Szobránc, poste al Ĉeĥoslovakio, fine dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 loĝis en Kusín 381 da homoj, (369 slovakoj).

## Vidindaĵo 
* katolika preĝejo omaĝe al Sepdolora Dipatrino

## Eksteraj ligiloj 
* Kusín en la mapo

Kategorio:Municipoj en distrikto Michalovce
Varniai

**Varniai** estas urbeto en la nordokcidento de Litovio. Ĝi situas en la urba komunumo Telšiai de samnoma distrikto. Dum la jaro 2005, la tuta urba komunumo havis 56&nbsp;000 enloĝantojn, el tio la urbeto mem 1.310. Varniai situas en la historia litova regiono Ĵemajtio.

## Historio 
[eta|maldekstra|Sidejo de la kristana [diocezo Ĵemajtio en Varniai]]
La urbo fondiĝis dum la 14-a jarcento, borde de la river *Varnelė*, proksime de grava mezepoka ĵemajtia kastelo. Kiam post longaj luktoj dum la 15-a jarcento la lokuloj, kiuj estis konvinkitaj anoj de la tradicia prakristana litova religio, fine cedis kristaniĝi, Varniai iĝis la centro de la katolika eklezio de Ĵemajtio: La episkopo de Ĵemajtio ricevis sian sidejon en la urbeto, inter la jaroj 1414 kaj 1416 la unua preĝejo konstruiĝis, kaj ĉirkaŭ la jaro 1464 la unua katedralo. Varniai restis la centro de la katolika diocezo ĝis la mezo de la 19-a jarcento, kiam la (mem ruse ortodoksaj, ne katolikaj) okupaj aŭtoritatoj de la Rusia Imperio ordonis translokigi ĝin al la urbo Kaŭnaso.

## Kulturo 
En Varniai translokiĝis kaj pretiĝis por publikigo la verko *Katechizmas* ("kateĥismo"), la unua libro en la litova lingvo printita en la Granda Duklando Litovio.

## Lingvoj 
Lingvistike, subdialekto de la ĵemajtia dialekto de la litova lingvo nomiĝas laŭ la urbeto.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* "Varniai – valora renesanca centro de la 16-jarcenta kultura kaj nacia ideologio" (teksto jen en angla traduko) 
* paĝoj pri la parko kaj urba historio de Varniai (litove) 
* retejo pri la muzeo de la Ĵemajtia katolika diocezo (litove) 

Kategorio:Distrikto Telšiai
Kategorio:Urboj de Litovio
Provinco Cankuzo

**Cankuzo** estas unu de la dek-ok provincoj de Burundo. Ĝi situas en la plej orienta parto de la lando. Norde ĝi limas al la provinco Muyinga kaj sude kun la provinco Ruyigi. Okcidente ĝi ankaŭ havas etan limon kun la provinco Karuzi. Oriente la provinco havas limon kun Tanzanio. Cankuzo havas areon de 1 965&nbsp;km² kaj en ĝi vivas proksimume 209 000 loĝantoj (taksita). La ĉefurbo nomiĝas Cankuzo.

## Komunumoj 
La provinco estas dividita en 5 komunumojn. Ĉiu komunumo estas regita de 25-kapa konsilantaro.

* Komunumo de Cankuzo
* Komunumo de Cendajuru
* Komunumo de Gisagara
* Komunumo de Kigamba
* Komunumo de Mishiba

Cankuzo
Hnojné

eta|dekstra|330px|Hnojné situas en la plej griza distrikto

**Hnojné,** hungare **Hanajna** estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Michalovce.

## Bazaj informoj 
* Areo: 7&nbsp;km²
* Supermara alteco: 108 m
* Loĝantaro: 240
* Poŝtkodo: 072 33
* Aŭtokodo: MI
* Telefonprefikso: 56

## Situo 
Hnojné situas sur ebenaĵo, laŭ akvorezervujo Zemplínska Šírava kaj laŭ ties elfluejo, laŭ traira flankovojo. Michalovce troviĝas 12&nbsp;km-ojn.

## Historio 
La loko estis loĝata dum la neolitiko. En la 9-a jarcento slavoj vivis tie. La unua mencio pri la vilaĝo devenis de 1390. En 1910 loĝis en Hanajna 434 da homoj, (slovakoj en majoritato, hungaroj en minoritato). Ĝis Traktato de Trianon Hanajna apartenis al Hungara Reĝlando, al Ung, al distrikto de Szobrámc, poste al Ĉeĥoslovakio, fine dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. Post la 2-a mondmilito la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš. En 2001 loĝis en Hnojné 228 da homoj, (207 slovakoj).

## Vidindaĵo 
* novbaroka preĝejo el la 19-a jarcento
* industria muzeo pri muelejo

## Eksteraj ligiloj 
* Hnojné en la mapo

Kategorio:Municipoj en distrikto Michalovce
Tezonapa

**Tezonapa** estas komunumo en la meksika subŝtato Veracruz. La ĉefurbo de la komunumo estas Tezonapa. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 30 173.

## Geografio 
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 47878 loĝantojn. El tiuj estis 23323 viroj kaj 24555 virinoj. La komunumo havas surfacon de 351 kvadratkilometroj. La komunumo situas je 18 gradoj kaj 36 minutoj norda latitudo kaj 96 gradoj kaj 43 minutoj okcidenta longitudo. La meza alteco estas 220 metroj super la marnivelo.

## Sociogeografio 
En la jaro 1995 en la komunumo vivis 49805 personoj. En la jaro 2000 temis pri 51006, do temis pri kresko / malkresko je 0.48 %. En la jaro 2000 (INEGI) en la komunumo vivis 44498 personoj, kiuj aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj 9377 personoj parolis indiĝenan lingvon. Tio egalas al % de la loĝantoj.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI

## Eksteraj ligiloj 
http://www.e-local.gob.mx/work/templates/enciclo/veracruz/municipios/30173a.htm

Kategorio:Komunumoj de Meksiko
Kategorio:Komunumoj de Veracruz
Wilhelma

eta|Enireja paviljono de **Wilhelma**
[eta|Manĝigo de la [otarioj (marleonoj)]]
**Wilhelma** estas la nomo de la zoologia-botanika ĝardeno en Stuttgart (Stutgarto), Germanujo, kiu estas konata pro sia plenkreskigodomo por idoj de homedoj („homsimioj“), kiujn ties patrinoj en iuj zooj de Eŭropo rifuzis akcepti.

La zoologia-botanika ĝardeno Wilhelma troviĝas en historiisma kastelparko samnoma, el la jaro 1846, en la urboparto Bad Cannstatt, kiun oni transformis kaj kompletigis por la bezonoj de la zoo kaj botanika ĝardeno. La ideon, uzi la historian parkon por zoo, iniciatis la stutgarta ĝardenisto kaj aŭtoro Albert Schöchle, kiu ankaŭ iniciatis la ĝardenon Blühendes Barock (Floranta baroko) en Ludwigsburg kaj fariĝis la unua direktoro de la zoo.

Wilhelma montras sur proksimume 30 hektaroj ĉirkaŭ 8.900 bestojn el la tuta mondo kaj kun siaj preskaŭ 1.100 specioj ĝi estas la dua plej speciriĉa zoo de Germanujo, post la Zoologia ĝardeno de Berlino. Krome Wilhelma prezentas ĉirkaŭ 5.800 plantospeciojn el ĉiuj klimatozonoj de la Tero.

Pli ol du milionoj da gastoj jare vizitas la zoologia-botanikan ĝardenon Wilhelma kaj en la jaro 2010 Wilhelma estis la dua plej populara vizitindaĵo de Baden-Virtembergo.

Dosiero:Wilhelma-1900.jpg|Wilhelma en "maŭra" stilo, ĉ. 1900
Dosiero:WilhelmaZooStuttgart.JPG|La granda verda domo de Wilhelma
Dosiero:Amorphophallus Wilhelma.jpg|Amorphophallus titanum en Wilhelma

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* paĝaro de la zoo Wilhelma kun specifaj informoj (ĉiuj en la germana) pri
** Novaĵoj pri blanka urso *Wilbär* (* 10.dec.2007)
** La fama gorilo-familio 
** Apartaj lernprogramoj por lernejoj 
** SWR: la plej popularaj vizitindaĵoj de Baden-Virtembergo 
* *Wilhelma* en la datumbenko *Zoo-Infos.de*
* Fotogalerio de vizito en *Wilhelma*

Kategorio:Bestoĝardenoj en Germanio
Wilhelma
Kategorio:Stutgarto
Eŭlera idento

eta|dekstra|250ra|Eŭlera formulo por ajna angulo. La eŭlera idento rezultiĝas se preni ke *φ=π*.
En matematiko, la **eŭlera idento** estas la idento

: *eiπ + 1 = 0*

kie *e* estas la bazo de la natura logaritmo,
: *i* estas la imaginara unuo, nombro kies kvadrato egalas al -1: *i2 = -1*
: *π* estas pi, la rilatumo de la cirkonferenco de cirklo al ĝia diametro.

L eŭlera idento estas ofte konsiderita kiel rimarkinda pro ĝia matematika belo. Tri bazaj aritmetikaj operacioj okazas akurate po unufoje: adicio, multipliko, potencigo. La idento kunligas kvin fundamentajn matematikajn konstantojn:

* Nulo 0
* Unu 1
* *π*
* *e*
* *i*

## Pruvo 
La idento estas speciala okazo de la eŭlera formulo el la kompleksa analitiko:
: e^{i x} = \cos{x} + i \sin{x}\quad
kun preno de x = \pi\quad:
: e^{i \pi} = \cos{\pi} + i \sin{\pi}\quad
Pro tio ke \cos{\pi} = -1\quad kaj \sin{\pi} = 0\quad rezultiĝas
: e^{i \pi} = -1\quad
kiu donas la eŭleran identon.

## Geometria interpretado 
: e^z = \lim_{n\to\infty} \left(1+\dfrac{z}{n}\right)^n 

aŭ  e^{i \pi} \simeq (1 + \dfrac{i\pi}{N})^N \simeq -1  por granda *N*.

Geometrie ĉi tio respektivas al algluo de *N* ortaj trianguloj kun angulo kies tangento estas *π/N* radianoj al la segmento [0, 1] sur la kompleksa ebeno. La lasta triangulo havas tiam lateron proksiman al segmento [0, -1]. La preciza rezulto estas ricevata per algluo de *N* cirklaj sektoroj kun angulo *α=π/N*.

Se *N* pligrandiĝas, la triangulo kaj la cirkla segmento iĝas pli similaj

## Ĝeneraligo 
Eŭlera idento estas speciala okazo de la pli ĝenerala idento ke por *n>1* sumo de ĉiuj *n*-aj radikoj de unu, egalas al 0:

:\sum_{k=0}^{n-1} e^{2 \pi i k/n} = 0 .

Eŭlera idento estas la okazo *n=2*, kun tio ke *e0 = 1*.

En alia matematika branĉo, uzante kvaternionan potencon oni trovas similan identitecon kiu ankaŭ funkcias por kvaternionoj. Kun la bazaj elementoj  oni havas:

:e^{\frac{1}{\sqrt 3}(i \pm j \pm k)\pi} + 1 = 0. 

## Atribuo 
Eŭlero skribis la formulon pri interrilato de eksponento al sinuso kaj kosinuso, sed ne estas sciate Eŭlero reale skribis la identon en ĉi tia simpla formo, la formulo estis verŝajne sciata antaŭ Eŭlero.

## Vidu ankaŭ 
* Leonhard Euler
* Eŭlera formulo
* Eŭlera funkcio
* Eksponenta funkcio
* Idento
* Trigonometriaj funkcioj
* Transcenda nombro - la idento estis uzata en pruvoj de transendeco de iuj gravaj konstantoj

## Eksteraj ligiloj 
* Eŭleraj plej grandaj furoroj", MAA surlinia, februaro de 2007.

Kategorio:Kompleksa analitiko
Kategorio:Matematikaj identoj
Kategorio:Leonhard Euler
Segmento

La termino **segmento** signifas parton de geometria figuro, kiu estiĝas je tranĉo per rektoj aŭ ebenoj; laŭ la figuro oni povas distingi plurajn signifojn:

* **Rektosegmento** estas parto de rekto enhava inter du ties punktoj kune ĉi tiuj punktoj.
* **Cirkla segmento** estas parto de disko (ebena figuro limigita per cirklo) limigita per ĝiaj ĥordo kaj arko.
* **Globsegmento** estas parto de globo situanta inter du paralelej sekcantaj ebenoj.

En biologio, **segmento** estas ĉiu el la laŭvice aranĝiĝintaj, pli-malpli egalaj partoj de la korpo de diversaj artropodoj kaj anelidoj.
Juĝo

**Juĝo** povas esti

* Juĝado, la ago juĝi, do
** laŭleĝa kaj jura decido; vidu Juĝejo
** taksi aferon aŭ objekton, kaj esprimi sian opinion pri tio; ekzemple juĝo en logiko.
* Rezulto de la ago juĝi, ia juĝaĵo.

## Vidu ankaŭ 
* Juĝo (filozofio)
* Lasta juĝo
* Juĝo de valoro
* Juĝo de Pariso
* Juĝo de Salomono
* Verdikto

## Fontoj 
* .
Kreditoro

**Kreditoro** aŭ **ŝuldato** estas natura aŭ jura persono, kiu posedas ŝuldon laŭ kontrakta aŭ leĝa devo. La ŝuldo povas estis mono aŭ alia devo (plenumo de io). La ŝuldato rajtas ricevi difinitan monpagon, devon de la debitoro.

Se temas pri kredito okaze de la ŝuldo, la ŝuldato estas pagita ĝenerale difinitan interezon por la kredito. Ŝuldato povas ricevi la laŭkontraktan devon ekz., ankaŭ per transdono de nemoveblaĵoj, moveblaĵoj.

Daŭre de la ekzisto de la ŝuldo, la kreditoro estas laŭleĝe rajtigita postuli pagon aŭ plenumon de antaŭe kontraktita kredito-devo. Tio estas, eĉ se unu el la partioj perdas la rimedojn plenumi sian devon, ĝi daŭras. Ekzemple, en kazo de bankroto de kompanio, ĝiaj kreditoroj konservas la rajton postuli plenumon de tiu devo.

## Vidu ankaŭ 
* postulo
* prunto kaj superkredito
* bankroto
* bilo 
* ŝuldokolekto
* kontrakto
* pruntoj
* debitoro
* dividendo

Kategorio:Ŝuldo
Kategorio:Kredito
Horovce (distrikto Michalovce)

**Horovce** (hungare *Horr*) estas vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Michalovce. La historia slovaka nomo estis *Thurovce*.
  
## Situo 
Horovce situas sur ebenaĵo, laŭ dekstra bordo de Ondava (kun ponto), laŭ ĉefvojo Sečovce-Michalovce. La lasta troviĝas 13&nbsp;km.
  
## Historio 
La unua mencio pri la vilaĝo devenis de 1437. En 1910 loĝis en Hór 920 da homoj, (slovakoj en majoritato, hungaroj en minoritato). Ĝis Traktato de Trianon Hór apartenis al Hungara Reĝlando, al Zemplén (reĝa departemento), al distrikto de Sečovce, poste al Ĉeĥoslovakio, fine dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. Post la 2-a mondmilito la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš. En 2001 loĝis en Horovce 873 da homoj, (829 slovakoj, 40 ciganoj).
 
## Vidindaĵo 
* moderna katolika preĝejo omaĝe al Dipatrino de 1994

Kategorio:Municipoj en distrikto Michalovce
Etiopia ŝako

**Etiopia ŝako** estas alternativoregula tipo de ŝako, kiu estas 500-jarojn malnova.

## Reguloj 
Etiopiŝake, ambaŭ ludantoj ludas samtempe, sen alternado. Ili ekalternas post la unua kapto. La tempo antaŭ la unua kapto estas movebliga fazo. Pecoj normale moviĝas, sed peono ne kaptas en passant, kaj peono movas nur unu fakon antaŭen el sia origina pozicio, anstataŭ du.

Kategorio:Kulturo de Etiopio
Karaktero

**Karaktero** (greke *χαρακτήρ * [ĥarakter]) estas aro da ecoj mensaj, kiuj konsistigas personecon de homo, kaj kiuj manifestiĝas en lia konduto. 

Same karaktero estas la sumo de la distingigaj, individuigaj trajtoj, do ecaro, ne nur de homo, sed ankaŭ de artaĵoj, bestoj aŭ objektoj.

## Vidu ankaŭ 
* Masko (psikologio)
* Rolo, Fikciulo, Rolulo
* Karaktro, neologismo
* karaktera murdo

## Fontoj 
* .
* "Etimologia Vortaro de Esperanto" fare de Ebbe Vilborg

Kategorio:Psikologio
Kategorio:Psikiatrio
Zbudza

**Zbudza** (hungare *Izbugya*) estas vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Michalovce.
  
## Situo 
Zbudza situas inter monto kaj Laborec, laŭ traira flankovojo. Michalovce troviĝas 7&nbsp;km.
  
## Historio 
La unua mencio pri la vilaĝo devenis de 1235. En 1910 loĝis en Izbugya 507 da homoj, (461 slovakoj, 44 hungaroj, po 1 germano kaj ruteno). Ĝis Traktato de Trianon Izbugya apartenis al Hungara Reĝlando, al Zemplén (reĝa departemento), al distrikto de Michalovce, poste al Ĉeĥoslovakio, fine dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. Post la 2-a mondmilito la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš. En 2001 loĝis en Zbudza 541 da homoj, (539 slovakoj, po 1  ukraino kaj ruteno).
 
## Vidindaĵo 
* katolika preĝejo omaĝe al Sepdolora Dipatrino el la 13-a jarcento
* greko-katolika preĝejo omaĝe al Senmakula Dipatrino

Kategorio:Municipoj en distrikto Michalovce
Listo de ĉefurboj kaj plej grandaj urboj

Tio estas **listo de naciaj ĉefurboj kaj plej grandaj urboj en la mondo.**

## A 
## B 
## C 
## Ĉ 
## D 
## E 
## F 
## G 
## Ĝ 
## H 
## I 
## J 
## K 
## L 
## M 
## N 
## O 
## P 
## R 
## S 
## T 
## U 
## V 
## Z 
## Listo de ĉefurboj laŭ kontinento 
## Vidu ankaŭ 
* Ĉefurbo
* Listo de ĉefurboj en alfabeta ordo

Kategorio:Listoj
*
Diabolo

eta|Du diaboloj kun bastonparo
**Diabolo** (el malnovgreka: διαβάλλειν / διαβάλλω flugigi aliaflanken / mi flugigas aliaflanken) estas ludilo, per kiu ĵongliĝas.

Normale ĝi estas el du duonsferoj konektataj de metala akso. La duonsferoj kutime estas plasta aŭ guma nun, kaj pasintece lignaj diaboloj estis pli ordinaraj. La akso estas tute ronda, por ke la diabolo povu turniĝi sur la ŝnuro, kiun oni uzas por la ludado. La finaĵoj de la ŝnuro estas kunigataj kun bastonoj, ĉe kies finoj ekzistas truetoj, tra kiuj la ŝnuro estas traigita kaj fiksita. Per la movado de la du bastonoj turniĝas la diabolo tiel, ke oni povas fari lertaĵojn.

Ankaŭ ekzistas fajrdiabolo, kies duonsferoj ankaŭ estas metala. Por flamigi ĝin, la duonsferoj enhavas kevlaran meĉon, kiun oni trasorbigas per keroseno. Por ke la ŝnuro ne brulas, ĝi devas ankaŭ esti kevlara.

## Vidu ankaŭ 
* Jojo

## Eksteraj ligiloj 
* Video diabolo tutoriales  
* Pordiabola manlibro 
* Ĵongladvidearego, parte kun diabolo(j)  (multlingve)

Kategorio:Ĵonglado
Kategorio:Lertecludoj
Kategorio:Ludiloj
Okcidenta Minlando

**Okcidenta Minlando** () estas regiono en Svedio, kiu ampleksas la komunumojn Ludvika kaj Smedjebacken. La paroĥo Säfsnäs tamen ne estas inkluzivita. Dum la 18-a kaj 19-a jarcentoj estis grava minado en la regiono. 

Kategorio:Geografio de Svedio
Kategorio:Minlando en Svedio
Kategorio:Dalekarlio
Anaheim

**Anaheim**, esperante Anahejmo, estas urbo en Kantono Orange (Kalifornio) en subŝtato Kalifornio (Usono). Ĝi situas ĉirkaŭ 60 km sudoriente de Los-Anĝeleso. Laŭ la stato de la censo  en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². 

## Historio 
eta|maldekstra|Anaheim en 1922

Anaheim ekestis en 1870 el setlejo de germanaj enmigrintoj fondita en 1857. Granda parto de tiuj unuaj setlistoj devenis el la ĉirkaŭaĵo de Rothenburg ob der Tauber (Bavario). La nomparto "-heim" ankoraŭ hodiaŭ montras al la germana deveno de la fondintoj, "Ana-" rilatas al la proksima rivero *Santa Ana*.

Je la fino de 19-a jarcento bakterioj de la specio *Xylella fastidiosa* detruis la vitejon.

Parto de la teritorio estas la amuzparko *Disneyland*, kaj ankaŭ muzeo kaj kultura centro nomata "MUZEO", kiu en siaj informiloj fiere elstarigas ke la nomo venas de la internacia lingvo Esperanto.

eta|center|775x775ra|Panorama vido de la urbo je januaro 2010

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo ()

## Referencoj 
eta|maldekstre|Komunumoj en Kantono Orange, kie estas trovebla ankaŭ Anaheim (citrone kolorigita)

Kategorio:Urboj de Kalifornio
Dama gambito

**Ofera malfermo de reĝino** (ECO D06–D69) estas ŝaka malfermo, kiu komencas per la movoj:
:1. **d4** **d5**
:2. **c4**
La ofera malfermo de reĝino estas unu el la plej konataj ŝakaj komencoj, ĉar Lucena skribis pri ĝi je 1497, kaj mencias en Göttingen manuskripto.

## Vidu ankaŭ 
* Gambito

Kategorio:Ŝakaj malfermoj
Ofera malfermo

**Ofera malfermo** aŭ **gambito** estas ŝaka malfermo, dum kiu la unua ludanto (foje la nigra) riskas aŭ oferas peco(j)n, ofte peonon, esperante gajni favoran pozicion.

Estas tri ĝeneralaj metodoj, en kiuj ofera malfermado povas helpi pozicion de ludanto:
* Gajni tempon.
* Ebligi moviĝeblon.
* Malfortigi pozicion de kontraŭulo.

## Kelkaj gambitoj
* Gambito Rousseau 
* Latva gambito
* ‎Gambito Evans
* Skota gambito ‎
* Reĝa gambito
* Malakceptita dama gambito

Kategorio:Ŝakaj malfermoj
Villebois-Lavalette

**Villebois-Lavalette** (prononco []) estas franca komunumo situanta en la departemento Charente, en la regiono Puatuo-Ĉarentoj. Ĝi havis proksimume 758 loĝantojn en 2014.

[eta|300ra|maldekstra|Kovrita vendejo de Villebois-Lavalette el la [17-a jarcento]]
[eta|200ra|meza|Fontano el la [19-a jarcento]]
eta|300ra|maldekstra|Pejzaĝo apud Villebois-Lavalette

## Geografio 
La areo de Villebois-Lavalette estas 7,2 km², la popoldenso 102 loĝantoj/km².

## Demografio 
Suba figuro montras la evoluon de la nombro da loĝantoj (fonto: INSEE-censoj).

ImageSize = width:250 height:200
PlotArea = left:40 right:10 top:10 bottom:20
TimeAxis = orientation:horizontal
AlignBars = justify
Colors = 
  id:gray1 value:gray(0.9)

DateFormat = yyyy
Period = from:1960 till:2010
ScaleMajor = unit:year increment:10 start:1960

PlotData = 
  bar:1200 color:gray1 width:1
  from:start till:end
  bar:800 color:gray1
  from:start till:end
  bar:400 color:gray1
  from:start till:end
  bar:0 color:gray1

LineData = 
  layer:front
  points:(48,115)(84,114) color:blue  width:2 #1962 tot 1968. Inwonertal 1962: 672 1968: 663
  points:(84,114)(100,129)    color:blue    width:2 #1975: 772
  points:(100,129)(128,126)   color:blue    width:2 #1982: 749
  points:(128,126)(160,128)   color:blue    width:2 #1990: 765
  points:(160,128)(196,123)   color:blue    width:2 #1999: 730
  points:(196,123)(228,130)     color:blue    width:2 #2004/5

300ra

## Eksteraj ligiloj 
* Situo de la komunumo (mapo kun skalo 1:100.000) je Mapquest
* Pli da statistikaj informoj pri la komunumo je www.insee.fr

Kategorio:Komunumoj de Charente
Schalke

eta|200ra|la futbalkluba stadiono
**Schalke** estas:
* Gelsenkirchen-Schalke, urboparto de Gelsenkirchen en Nordrejn-Vestfalio (Germanio)
* FC Schalke 04, la tiea futbal-klubo fondita en 1904
* Schalke (Harz), monto en la montaro Harco (Germanio)
Ludvika

**Ludvika** estas urbo en suda parto de la sveda historia provinco Dalekarlio. Ĝi estas parto de Okcidenta Minlando. La urbo situas plejparte en komunumo Ludvika. La plej orienta parto tamen situas en komunumo Smedjebacken. Ludvika estas centra loko de komunumo Ludvika. Fine de  en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Ĝi situas ĉe la lagoj Väsman, Gårlången kaj Haggen.

## Historio 
La sveda reĝo Gustavo Vasa lokigis ŝtatan feruzinon kun forĝejoj ĉe la rojo apud Ludvika ĉirkaŭ 1550 kaj ĝi longe fariĝis la ĉefa entrepreno de la distrikto. Ludvika ricevis urbajn privilegiojn en 1919. En 1981 Karin Värmefjord iĝis la unua ina policestro en Ludvika kaj en Svedio.

## Fervojoj 
La urbo longe estis grava fervoja nodo. 1858 la unua fervojo, grava ligilo al Smedjebacken kaj Strömsholms kanalo, estis konstruita. 1873 aliĝis Frövi-Ludvika Fervojo (FLJ), kaj 1877-1879 Bergslagens Fervojoj (BJ) inter Gävle kaj Göteborg. 1900 Stockholm-Västerås-Bergslagens Fervojo (SWB) anstataŭigis la unuan fervojon. Kune kun Björbobanan al Sälen konstruita 1900-1907, entute estis fervojoj en kvin direktoj. Post la dua mondmilito la trajna vojaĝado malkreskis kaj Borlänge iĝis la ĉefa nodo de Dalekarlio. Björbobanan ĉe la strando de la lago Väsman fariĝis bicikla vojo sed la ceteraj tri ankoraŭ funkcias por kaj vojaĝantoj kaj varoj.

## Entreprenoj 
La minoj, la feruzinoj, la forĝejoj kaj la arbaro estis ĉefaj entreprenoj de la distrikto ĝis 1900. Tiam la feruzino en Ludvika ĉesis kaj anstataŭe iuj noblaj viroj fondis Elektriska Aktiebolaget Magnet. La nova entrepreno tamen ricevis financajn problemojn kaj malgraŭ rekonstruado ĝi estis en 1916 vendata al Asea en Västerås. Tiam la vera ekspansio de la elektra entrepreno en Ludvika komenciĝis. 1988 Asea iĝis ABB Ltd kaj 2020 ABB Ltd vendis la Ludvika entreprenon al Hitachi. Ĝi hodiaŭe estas la plej granda entrepreno kun pli ol 3 000 dungitoj. Hitachi Energy en Ludvika ĉefe konstruas kaj fabrikas aparatojn kaj establojn por alttensia elektra transmisio (per kaj kontinua kaj alterna kurento).

## Urbopartoj 
Ludvika entenas 14 partojn:

* Ludvika Gård
* Notgården
* Hammarbacken
* Marnäs
* Hagalund
* Högberget
* Stensveden
* Rasfallet
* Lorensberga
* Nissbo
* Östansbo
* Jägarnäs
* Gamla Knutsbo
* Nya Knutsbo

## Vidindaĵoj 
### Ekomuzeo Minlando 
Ekomuzeo Minlando estas kolektaĵo de plenaeraj vidindaĵoj el la historio en sia natura medio.
La oficejo de Ekomuzeo Minlando situas en Ludvika Gammelgård.

### La Akvario 
Naturejo de remburitaj bestoj kaj birdoj kaj mineraloj. Akvarioj de fiŝoj el la lagoj najbaraj. Vendado de metiaĵoj el la regiono, mineraloj kaj fiŝoj.

### Ceteraj vidindaĵoj 
* Muzeo Dan Andersson
* Uzinmedio en Hammarbacken
* Ludvika Gammelgård (oldbieno) kun Gruvmuseum (minadmuzeo)

90px|eta|maldekstre|

## Konatuloj el Ludvika 
* Dan Andersson
* Stellan Engholm
* Karl-Erik Forsslund
* Uno Lamm

## Ĝemelurboj 
*  Bad Honnef, Germanio
*  Imatra, Finnlando

400px|eta|maldekstre|

Kategorio:Urboj de Svedio
Kategorio:Ludvika (komunumo)
The Maltese Falcon (jakto)

[eta|dekstra|300ra|The Maltese Falcon en [Montekarlo]]
***The Maltese Falcon*** (La Malta Falko) estas moderna luksa jakto (klipero) posedata de la usona kapitalisto Tom Perkins. Ĝi estas unu el la plej grandaj privatposeda velŝipoj en la mondo kun longo de 88 metroj (289,1 futoj).
Ĝi havas du Deutz motorojn de 1800 ĈP kaj povas atingi rapidon de 20 knotoj.
La tri mastoj, kiuj pezas po 60 tunojn, estas el karbonfibro kaj portas po kvin velojn, kun areo de 800 m² (la tuta areo do estas 2400 m²). La velaro estas elektronike regata.

## Vidu ankaŭ 
* The Maltese Falcon (filmo)

## Eksteraj ligiloj 
* The Maltese Falcon (retejo)

Kategorio:Ŝipoj
Gelsenkirchen-Schalke

eta|La urbopartoj de Gelsenkirchen kun Schalke kaj Schalke-Nord en la centro
eta|La koro de Schalke – la iama stadio de la futbala klubo Schalke 04
**Schalke** (prononcu *ŝalke*) estas urboparto de la germana urbo Gelsenkirchen en la federacia lando Nordrejn-Vestfalio. Ĝi havas areon de 7,35 kvadratkilometroj kaj 25.022 loĝantojn (stato 2004).

Administracie Schalke estas dividitaj en du urbopartoj, **Schalke** kaj **Schalke-Nord**.

Pro la loka futbal-klubo FC Schalke 04 Schalke en Germanio estas same konata kiel la urbo Gelsenkirchen, al kiu ĝi apartenas.

## Historio 
La nomo Schalke en la pasinteco havis diversajn formojn: *Scedelike, Sceleke, Scadelik, Schadelick, Schalicke, Schalecke, Schalcke*. Ĝi probable estis nomo de malgranda setlejo kaj signifas „regiono apud la kranio“ aŭ „setlejo ĉe krani-forma regiono“.

La unua skriba dokumento datiĝas de 1246.

En la 19-a jarcento la vilaĝo rapide fariĝis industria urbo pro malkovro de riĉaj karbo-trezoroj en 1848 kaj koro de la Ruhr-regiono. De 1903 la urbo estas urboparto de Gelsenkirchen.

En 1904 la futbal-klubo FC Schalke 04, konata en tuta Germanio, estis fondita je la iama nomo *Westfalia Schalke*.

## Esperanto en Schalke 
Wilhelm Heinrich Trompeter (mortis 63-jara la 7-an de novembro 1901 en Essen) estis termezuristo en Schalke. Estis li kiu finance savis la unuan Esperanto-periodaĵon "La Esperantisto" dum 1892-1894 kaj pro tio eble la tutan Esperanto-Movadon.

## Fontoj 
Kategorio:Gelsenkirchen
Kategorio:Loĝlokoj de Nordrejn-Vestfalio
Kategorio:Ruhr-regiono
Eŝnunna

**Eŝnunna** (Tell Aszmar, Ruĝa monteto) estis antikva urbo en la hodiaŭa Irako. La urbo troviĝis en Dijala-valo.

## Historio 
200px|maldekstra|eta|Esnunna en tempo de regado de Hammurapi
Tiu loko estis loĝita jam en la fino de 4-a jarmilo a. K. La urbo kreskiĝis dum fruaj dinastioj kaj dum 3-a urdinastio ĝi fariĝis sidurbo de la unua landestro. Post Ur-ruinigo ĝi fariĝis suverena kaj ĝi estis ĉefurbo de Warum.

En la jaron 1760-a a. K. okupis ĝin Hamurabi. Poste ĝia graveco malleviĝis kaj la urbo senpleniĝis de homoj.

## Reĝoj 
* 2026 a. K.: Iluŝu-ilia
* 1980 a. K.: Bilalama
* 1860 a. K.: Ibal-pî-El la 1-a
* 1810 a. K.: Naram-Sin
* 1780 a. K.: Daduŝa
* 1770 a. K.: Ibal-pî-El la 2-a

Kategorio:Historio de Irako
Kategorio:Antikvaj urboj
Kategorio:Listoj de monarĥoj laŭ landoj
Beggingen

**Beggingen** estas komunumo en Kantono Ŝafhaŭzo, Svislando. Ĝi havis 522 loĝantojn je la 9-a de februaro 2009.

## Geografio 
Beggingen estas kamparana vilaĝo, kiu situas en la regiono Klettgau ĉe la okcidenta flanko de la montarĉeno Randen.

## Najbaraj komunumoj 
La najbaraj komunumoj de Beggingen estas en nordo Blumberg (en Baden-Virtembergo en Germanio), en oriento Merishausen, en sudo Hemmental kaj en okcidento Schleitheim.

## Trafiko 
Beggingen estas ligita al la reto de la publika trafiko per la poŝtaŭtolinio H21 de Beggingen tra Schleitheim al Ŝafhaŭzo.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Beggingen datiĝas el la jaro 1278. En la romia epoko pasis strato strato tra Beggingen, de kiu estis trovitaj restaĵoj. En mezepoko Beggingen apartenis al la Monaĥejo Reichenau. Post longa kverelo la alta jurisdikcio pri Beggingen en la jaro 1491 transiris al la Monaĥejo Allerheiligen en Ŝafhaŭzo. La 4-an de aprilo 1499 Beggingen dum la Ŝvabaj Militoj kaj denove la 2-an de oktobro 1610 dum la 30-jara Milito estis bruligita.

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Beggingen
* Beggingen en la Historia Leksikono de Svislando
Jovsa

eta|dekstra|330px|Jovsa situas en la plej griza distrikto

**Jovsa,** hungare **Jósza** (jOsa) estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Michalovce.

## Bazaj informoj 
* Areo: 18 km²
* Supermara alteco: 134 m
* Loĝantaro: 820
* Poŝtkodo: 072 32
* Aŭtokodo: MI
* Telefonprefikso: 56

## Situo 
Jovsa situas inter monto 595 m-ojn alta kaj akvorezervujo Zemplínska šírava, laŭ flankovojoj. Michalovce troviĝas 17 km-ojn.

## Historio 
La unua mencio pri la vilaĝo devenis de 1418. En 1910 loĝis en Jósza 1091 da homoj, (934 slovakoj, 67 germanoj, 66 hungaroj, 17 rumanoj, 2 rutenoj). Ĝis Traktato de Trianon Jósza apartenis al Hungara Reĝlando, al Ung, al distrikto de Szobránc, poste al Ĉeĥoslovakio, fine dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 loĝis en Jovsa 838 da homoj, (753 slovakoj, 5 ciganoj, po 4 ukrainoj kaj ĉeĥoj).

## Vidindaĵo 
* greko-katolika preĝejo
* malvarma kuracbanejo kun enhavo de sulfuro kontraŭ podagro

## Eksteraj ligiloj 
* Jovsa en la mapo

Kategorio:Municipoj en distrikto Michalovce
Klokočov (distrikto Michalovce)

**Klokočov,** hungare **Hajagos** estas malgranda vilaĝeto en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Michalovce. Ĝis 1899 la oficiala hungara loknomo estis **Klokocsó**.
  
## Situo 
Klokočov situas laŭ norda bordo de akvorezervujo Zemplínska šírava, laŭ traira flankovojo. Michalovce troviĝas 12 km.

## Historio 
La unua mencio pri la vilaĝo devenis de 1358. En 1910 loĝis en Hajagos 648 da homoj, (plejparte rutenoj). Ĝis Traktato de Trianon Hajagos apartenis al Hungara Reĝlando, al Ung, al distrikto de Szobránc, poste al Ĉeĥoslovakio, fine dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 loĝis en Klokočov 392 da homoj, (388 slovakoj, 2 ĉeĥoj, 1 ruteno).
 
## Vidindaĵoj 
* grekokatolika pilgrimloka preĝejo ĉirkaŭ de 1670

Kategorio:Municipoj en distrikto Michalovce
Agado

**Agado** signifas eksterigi siajn kapablojn, produkti ian efikon, uzante sian forton aŭ kapablon. Ag(ad)i ankaŭ estas konduti iel kontraŭ iu aŭ trakti iun diversmaniere.

Agado estas en antropologia kaj ĉiutaga senco la konscia laborado, formado sed ankaŭ la konscia preterlaso de ago.

Agado  distingiĝas de konduto, ekigita per stimulo. Kelkaj punktoj de la distingo : Ĝi estas intenca, konscia, arbitra. La sinsekvo de la agado estas, almenaŭ parte, kontrolebla. El tio sekvas ke oni transprenu la respondecon por sia agado. Agado ofte okazas en fiksa regularo, ekz. dancado, piedpilko, kio plifaciligas al observantoj la taksadon de la koncerna agado.

Ĉiu homa agado povas esti priskribita el la vidpunkto fizika, medicina, psikologia, jura, ktp. 

## Vidu ankaŭ
* Interago
* AGO

## Fontoj 
* .

Kategorio:Psikologio
Kategorio:Antropologio
Kategorio:Sociologio
Kategorio:Filozofio
Kačanov

eta|dekstra|330px|Kačanov situas en la plej griza distrikto

**Kačanov,** hungare **Kácsánd** estas vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Michalovce.

## Bazaj informoj 
* Areo: 6 km²
* Supermara alteco: 100 m
* Loĝantaro: 380
* Poŝtkodo: 072 05
* Aŭtokodo: MI
* Telefonprefikso: 56

## Situo 
Kačanov situas sur mildaj deklivoj, Ondava preterfluas, laŭ flankovojoj, ĉefvojo Sečovce-Michalovce preteriras. La lasta troviĝas 18 km-ojn.

## Historio 
La unua mencio pri la vilaĝo devenis de 1304. En 1910 loĝis en Kácsánd 290 da homoj, (263 slovakoj, 19 hungaroj, 5 rutenoj, 1 germano). Ĝis Traktato de Trianon Kácsánd apartenis al Hungara Reĝlando, al Zemplén (reĝa departemento), al distrikto de Nagymihályi, poste al Ĉeĥoslovakio, fine dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 loĝis en Kačanov 393 da homoj, (386 slovakoj, 6 ciganoj, 1 ukraino).

## Vidindaĵo 
* katolika preĝejo omaĝe al Sanktaj Cirilo kaj Metodo

## Eksteraj ligiloj 
* Kačanov en la mapo

Kategorio:Municipoj en distrikto Michalovce
Krásnovce

eta|dekstra|330px|Krásnovce situas en la plej griza distrikto

**Krásnovce,** hungare **Karaszna** estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Michalovce. Ĝis 1899 la oficiala hungara nomo estis **Krásznóc**.

## Bazaj informoj 
* Areo: 5 km²
* Supermara alteco: 109 m
* Loĝantaro: 600
* Poŝtkodo: 072 01
* Aŭtokodo: MI
* Telefonprefikso: 56

## Situo 
Krásnovce situas sur ebenaĵo, laŭ flankovojoj, ĉefvojo Michalovce-Sečovce preteriras, laŭ fervojo Trebišov-Michalovce. La lasta troviĝas 4 km-ojn.

## Historio 
La unua mencio pri la vilaĝo devenis de 1403 en formo *"Crasna"*. En 1566 armeo de la Habsburgoj parte bruldetruis la vilaĝon. En 1831 la loĝantoj partoprenis en ribelo ĥolero. Fine de la 19-a jarcento multe migris al Ameriko. En 1910 loĝis en Karaszna 513 da homoj, (459 slovakoj, 44 germanoj, 9 hungaroj). Ĝis Traktato de Trianon Karaszna apartenis al Hungara Reĝlando, al Zemplén (reĝa departemento), al distrikto de Nagymihályi, poste al Ĉeĥoslovakio, fine dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 1942 la judoj estis deportitaj. En 2001 loĝis en Krásnovce 583 da homoj, (574 slovakoj, po 2 hungaroj, ĉeĥoj, rutenoj kaj ukrainoj).

## Vidindaĵoj 
* ligna sonorilstablo de 2000
* juda tombejo

## Eksteraj ligiloj 
* Községinfó
* Krásnovce en la mapo

Kategorio:Municipoj en distrikto Michalovce
Nasaŭo (Bahamoj)

**Nasaŭo** ( /ˈnæsɔː/) estas la plej granda kaj ĉefurbo de la Bahamoj, insula ŝtato en norda Atlantiko. Ĝi situas sur la insulo New Providence, havas 210 832 loĝantojn kaj estas la banka kaj komerca centro de la lando.

## Historio 
Nasaŭo estis fondita en 1656 de britaj kolonianoj kaj unue nomiĝis *Charlestown*, laŭ reĝo Karolo la 2-a. Samtempe piratoj uzis la kolonion kaj la apudajn insulojn kiel kaŝejoj. Pro tio hispana-franca ŝiparo detruis la urbon en 1684. Post rekonstruado en 1687 ĝi ricevis la nomon Nasaŭo en 1689, honore al la nederlanda-brita reĝo Vilhelmo la 3-a el la nobela familio Oranĝo-Nasaŭo. La pirata problemo tamen baldaŭ denove graviĝis, tiel ke la hispana armeo detruis la kolonion duan fojon en 1695.

En 1697 denove rekonstruita de la piratoj la urbo estis trian kaj lastan fojon detruita en 1703 de hispana-franca ŝiparo, ankoraŭ sen daŭra sukceso. La piratoj plian fojon rekonstruis la kolonion kaj de tie kontrolis la Bahamojn de 1706.
eta|dekstra|300px|Restaĵoj de fortikaĵo de Nasaŭo
Dum la usona sendependa milito la loko estis grava brita milita bivako, kiun Usono okupis en 1776, sed post la paco la insuloj denove apartenis al Britio. Poste dum milito de Usona Nordo kontraŭ Sudo la haveno denove graviĝis, kiel bivako de armilo-kontrabandistoj. Inter 1919-1934 denove alkoholo-kontrabandistoj regis la regionon. Poste ĝi estis paradizo de turistoj (pro la plaĝo) kaj bankistoj (pro la malaltaj impostoj).

## Vidindaĵoj 
eta|*Atlantis Paradise Island Casino & Resort*, unu el la plej grandaj hoteloj de la mondo.
Al la vidindaĵoj de Nasaŭo kun ĝia kolonia ĉarmo apartenas la parlamenta, juĝeja kaj registara konstruaĵo de 1801 kaj la Muzeo de Piratoj. Aliaj vidindaĵoj:
* fortikaĵo Fort Charlotte
* bestoĝardeno
* kasino
* Muzeoj Roselawn kaj Pompey

## Amaskomunikiloj 
* *The Nassau Guardian*

## Ĝemelaj urboj 
Nasaŭo havas tri ĝemelajn urbojn:
*  Albany, Novjorkio (Usono)
*  Detrojto, Miĉigano (Usono)
*  Winston-Salem, Norda Karolino (Usono)

## Eksteraj ligiloj 
* Retejo de la Muzeo de Piratoj (en la angla)
* *The College of the Bahamas*  (en la angla)

Kategorio:Urboj de la Bahamoj
Kategorio:Ĉefurboj de Karibio
*Nasaŭo (Bahamoj)
Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en 1690-1699
Kategorio:Aperis en 1695
Alena Esperanto-Kulturpremio

[dekstra|eta|280px|Solena transdono de la Esperanto-Kulturpremio 2024 al [Chiara Raggi]]
[dekstra|eta|280px|[Ĵomart kaj Nataŝa dankas pro la ricevo de la premio en 2022]]

La **Alena Esperanto-Kulturpremio** (germane: *Esperanto-Kulturpreis der Stadt Aalen und der Fame-Stiftung für internationale Verständigung*) ankaŭ konata kiel **FAME-premio** estas premio instalita de Alois Meiners en 1988 por distingi antaŭenirojn en la internacia kompreniĝo. Ĝi estas dotita per 3.000 €.

La premio estis aljuĝita unuan fojon en 1990 (dufoje) kaj poste (ĝenerale) en du-jara ritmo. Ĝi estas solene transdonata enkadre de la *festo de la Kulturpremio*, organizita de FAME, de Esperanto-Grupo Alena kaj subtenata de la urba administracio en Aalen (Aleno), kie ankaŭ situas la sidejo de Germana Esperanto-Biblioteko.

## Historio 
[eta|280px|Premiado 2008: [Ed Borsboom, la direktoro de la premiita IEI, dankas pro la premiado per transdono de freŝa eldonaĵo de la instituto.]]
En 1988 Alois Meiners starigis FAME-fondaĵon por subteni "*interkompreniĝon inter la popoloj, evoluhelpon, sciencon kaj esploradon, junularon kaj kulturon"*
. Grava kaj plej konata aktivado de la fondaĵo estas la du-jara aljuĝo de premio.

Aalen estis elektita kiel urbo por transdoni la premion pro la favora sinteno de la urbo al Esperanto danke al bonaj rilatoj de Esperanto-Grupo Alena kaj ties prezidanto Karl Heinz Schaeffer kun la urba administrado sub la tiama urbestro Ulrich Pfeifle.

Pro tiu kunlaboro jam en 1989 Germana Esperanto-Biblioteko venis en la urbon Aalen.

Ĝis 2018, oni solene transdonis la kulturpremion kutime en la urbodomo de Aalen. En 2022, oni elektis por la transdono alian tre taŭgan ejon, la kulturcentron KUBAA ("KulturBahnhof Aalen" - "Kultura Stacidomo Aalen"). En 2024 oni revenis al la urbodomo.

Prezidantoj de la fondaĵo estis:

* Werner Bormann (2000-2005)
* Herbert Mayer (2005-?)
* Andreas Emmerich

## Premiitoj 
* 2024 - Chiara Raggi
* 2022 - Ĵomart kaj Nataŝa
* 2018 - Ilona Koutny
* 2016 - Katalin Kováts
* 2014 - Utho Maier kaj Karl Heinz Schaeffer
* 2012 - Floréal Martorell
* 2010 - Aleksander Korĵenkov kaj Halina Gorecka (geedza paro)
* 2008 - Internacia Esperanto-Instituto
* 2006 - Interkultura Centro Herzberg
* 2004 - Kajto (muzikgrupo)
* 2002 - ADORU (Adolf Burkhardt, Bernhard Eichkorn kaj Albrecht Kronenberger)
* 2000 - William Auld
* 1998 - Marjorie Boulton
* 1996 - Fonto (eldonejo)
* 1994 - Heroldo de Esperanto kaj Spomenka Štimec (2 premiitoj)
* 1993 - Richard Schulz kaj Bruno Vogelmann (2 premiitoj)
* 1991 - Ito Kanzi (dua distribuo dum UK en Bergeno, samjare)
* 1991 - Kultura Centro Esperantista (unua distribuo en Aalen, al Claude Gacond)

## Fontoj, notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de FAME

Kategorio:Premioj
!
Kategorio:Esperanto-kulturo
Donaco de Cassels

eta|dekstra|250px|Donaco de Cassels.
**Donaco de Cassels**, svede *Cassels* [kasels], estas historia kulturdomo en Grängesberg en Ludvika komunumo, Svedio.

Eblas pririgardo en la belaj lokoj kaj ĝuado de la arton en la domo aŭ mendado de gvidado, kiam kultura kaj industria ĉirkaŭpiediro en la legendaj lokoj estas antaŭvidebla. La domo, kiu estis inaŭgurita jam 1900, estis konstruita post donaco al la minlaboristoj de Grängesberg de la prapatro de la Grängesberga uzino, S-ro Ernest (Cassel). En Cassels estas riĉa propono de koncertoj kaj muzikaj travivaĵoj, vidu la programon en hejmpaĝo de Cassels (www.cassels,com). En Cassels ankaŭ lokoj estas lueblaj por koncertoj, konferencoj, kunvenoj, ekspozicioj, festenaj aranĝoj, fonografado ktp. Tranoktado kaj manĝoreĝimo estas aranĝeblaj.

(Medio de Ekomuzeo Minlando)

Kategorio:Ludvika (komunumo)
Muzeo Dan Andersson

La **Muzeo Dan Andersson** estas muzeo pri la vivo de la sveda laborista verkisto kaj poeto Dan Andersson en la centro de la urbo Ludvika en Svedio. 

Troviĝas ĉambro, kiun Dan luis dum mallonga tempo purskribante i.a. ”Kolarhistorier” (Karbigist-rakontoj). Esplorĉambro ekzistas. Literaturo kaj muziko de Dan Andersson estas aĉeteblaj. 

Adreso: Engelbrektsgatan 8, meze de Ludvika.

Dan Andersson
Kategorio:Ludvika (komunumo)
Hammarbacken

**Hammarbacken** situas en Ludvika en Ludvika komunumo en Svedio.

Ĝi estas belega uzinmedio kun forĝistloĝejo kaj kafejo endome kaj eksterdome. Ekspozicioj en Sädesmagasinet (grenmagazeno), eksterdomaj koncertoj kaj diversaj infanaktivaĵoj. Mendebla estas propra kafokorbo en kafejo. Promenado laŭ Höjdarstigen (vojeto) al Ställviksberget (monto) kaj ĝuado de la panoramo al Ludvika. En Hammarbacken ankaŭ estas vendado de muziko, metiaĵoj, skribaĵoj kaj libroj de la regiono. Pli da informado pri eventoj laŭ venontaj lokaj gazetanoncoj aŭ kontaktu Ludvikan Turistoficejon. Hammarbacken estas medio de Ekomuzeo Minlando.

Loko: lau naciaj vojoj 245/247 en Ludvika.

Kategorio:Ludvika (komunumo)
Ludvika (komunumo)

dekstra|eta|180px|Mapo
**Ludvika komunumo**, svede *Ludvika kommun*, estas sveda komunumo en suda Dalekarlio, kies centra loko estas la urbo Ludvika. Plejparto de la komunumo situas en historia provinco Dalekarlio, sed parto de la komunumo, sude laŭ bordo al komunumo Ljusnarsberg, apartenas al historia provinco Västmanland, sed tuta komunumo apartenas al provinco Dalarnas län. Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

## Administra historio 
La paroĉo Ludvika ekde ĉirkaŭ 1652 estis kapela parto de Grangärde paroĉo. Per la komunuma reformo 1862 la kampara komunumo Ludvika estis kreita. Municipo Ludvika establiĝis 1901 kiel parto de la komunumo. Dum 1915 la municipo estis anstataŭita de la urbeto Ludvika, kiu jam 1919 fariĝis urbo. En partoj de la kampara komunumo Ludvika kaj en la komunumo *Norrbärke*, nova municipo *Marnäs* establiĝis en 1918. En 1925 *Marnäs* aliĝis al la urbo Ludvika. En 1963 ankaŭ la kampara komunumo Ludvika aliĝis al la urbo Ludvika. En 1971, el la urbo Ludvika kaj la kamparaj komunumoj Grangärde kaj *Säfsnäs* fondiĝis nuntempa **komunumo Ludvika**.

## Municipoj en la komunumo 
* Ludvika
* Grängesberg
* Sörvik
* Fredriksberg
* Nyhammar
* Saxdalen
* Sunnansjö
* Blötberget
* Håksberg
* Gonäs
* Grangärde
* Persbo

## Vilaĝoj en la komunumo 
ĉiuj de malpli ol 200 loĝantoj

* Saxhyttan
* Norrbo
* Skeppmora
* Klenshyttan
* Dröverken + Myrbacken
* Järnsta
* Burens
* Ickorrbotten

## Aliaj lokoj kaj vilaĝoj 
* Abborrberg
* Björnhyttan
* Brunnsvik
* Gensen
* Gravendal
* Gräsber
* Landforsen
* Laxsjön
* Norhyttan
* Norrvik
* Stensbo
* Strömsdal
* Tyfors
* Ulriksberg
* Västansjö
* Östanbjörka

## Vidindaĵoj en la komunumo 
* Popolaltlernejo en Brunnsvik
* Dometo de Bränntjärn
* Donaco de Cassels, Grängesberg
* Muzeo Dan Andersson
* Grangärde preĝejvilaĝo
* Grangärde kaj Säfsnäs: finnarbaroj
* Feruzinoj Gravendal kaj Strömsdal
* Trajnmuzeo en Grängesberg
* Uzinmedio en Hammarbacken
* Klenshyttan
* Ludvika Gammelgård (oldbieno) kun Gruvmuseum (minadmuzeo)
* Preĝejvojetoj de Mårten kaj Kullen
* Skattlösberg kun dometo Loussastugan
* Loĝejoj por minlaboristoj en Stora Hagen, Grängesberg

**Vidu ankaŭ** Ekomuzeo Minlando

## Kuriozaĵo 
Ludvika komunumo estas, unuavice pro la ĉeesteco de la entrepreno ABB, la sveda komunumo kun plej da universitataj inĝenieroj po loĝantoj.


Kategorio:Komunumoj de Svedio
Kategorio:Dalekarlio
Kategorio:Vestmanio
George Grigore

**George Grigore** (n. la 2-an de februaro 1958 en Grindu, Distrikto Ialomiţa (Rumanio), estas rumana poeto, verkisto, tradukisto, lingvisto, orientalisto, profesoro pri araba lingvo kaj islama civilizo ĉe la Bukareŝta universitato.

Kategorio:Rumanaj verkistoj
Kategorio:Rumanaj poetoj
Kategorio:Rumanaj lingvistoj
Kategorio:Rumanaj filologoj‎
Kategorio:Rumanaj tradukistoj
Kategorio:Rumanaj arabistoj
Kategorio:Tradukistoj el la araba lingvo
Kategorio:Tradukistoj al la rumana lingvo
Kategorio:Tradukistoj de la Korano
Friedrich Pillath

**Friedrich PILLATH**, pseŭdonimo **ZANONI** (naskiĝis la 9-an de februaro 1870 en Neustadt en la tiama Okcidenta Prusujo (nun apartenanta al Polujo) , mortis la  en Essen) estis germana esperantisto. Li estis oficejestro ĉe la firmo Krupp.

Antaŭ la unua mondmilito Pillath estis la animo de la Esperanto-movado en Rejnlando kaj aktiva en Rejnlanda-Vestfalia Esperanto-Ligo (Revelo). Li estis kunlaboranto de *La Revuo* kaj poste de *Esperanto Triumfonta* kaj de la Esperanto-Instituto por la Germana Respubliko. Li estis majstro en la buŝa kaj skriba uzo de Esperanto kaj aŭtoris stilistikon *Kiel akiri Bonan Stilon* (1920, 2-a eld. 1923).

Pillath tradukis tri verkojn de Heinrich Heine: *Elektitaj Poemoj*, en 1914, kie estas kolektitaj la plej rimarkindaj poeziaĵoj de la poeto; *Atta Troll*, somernokta sonĝo, en 1925; kaj *Elektitaj Prozaĵoj*, en 1930. La tradukoj laŭ la juĝo de Hilda Dresen en *Enciklopedio de Esperanto* (1934, sub kapvorto "Zanoni") estas "zorge faritaj, li ĉiam akcelis la modelecon de la stilo". Pillath ankaŭ kompilis la kolekton *Germanaj Kantoj Esperantigitaj*, el kiuj grandan parton li mem tradukis. Pillath estis membro de la Lingva Komitato. Lia lasta granda faro estis la kunaranĝado de la 10a Germana Esperanto-Kongreso, kiu en 1921 okazis en Essen .

## Verkoj 
* AB: 97 A 2 dl 5: Zanoni (pseud. van Friedrich Pillath). Kiel akiri bonan stilon? / de Zanoni. - Dresden : Ader & Borel, 1917. - 8 p. ; 14&nbsp;cm - Note: Overdr. uit: *Germana Esperantisto*, no. 5B. p. 55 ÖNB
* DAS DEUTSCHE LIED IN ESPERANTO (Germanaj Kantoj Esperantigitaj). Kompilis Friedrich Pillath Eldonis 1921: Fr. Ellersiek, Berlin. 82 paĝoj 15 X 11 cm.

Pliaj verkoj de 1917

### Tradukoj 
* *Elektitaj poemoj de Heinrich Heine*. TradFriedrich Pillath. Eld. Friedrich Ellersiek, Berlin, 1914.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Libroj  de kaj pri Friedrich Pillath (*Zanoni*) en la Kolekto por Planlingvoj kaj Esperantomuzeo

Kategorio:Germanaj esperantistoj
Kategorio:Akademio de Esperanto
Trajnmuzeo en Grängesberg

**Trajnmuzeo en Grängesberg**, svede *Lokmuseet i Grängesberg* estas muzeo pri trajnoj en la sveda Ludvika komunumo.

Troviĝas en la muzeo aro de lokomotivoj kaj vagonoj kiuj veturis la TGOJ-fervojojn. La objektoj, 135 unuoj, situas en sia propra medio en la erc-stacio de Grängesberg. Interalie estas videblaj 7 vaporlokomotivoj, unu el ili la sola funkcianta vaporturbinlokomotivo. Fotoekspozicio. Medio en Ekomuzeo Minlando.

La muzeo situas en la suda parto de Grängesberg. Ĝi estas malfermita de la 13-a de junio ĝis la 14-a de aŭgusto ĉiutage inter la 10h kaj la 17h. Gvidado post interkonsento.

Kategorio:Muzeoj en Svedio
Kategorio:Ludvika (komunumo)
Ludvika Gammelgård

**Ludvika Gammelgård** (oldbieno) kun Gruvmuseum (minmuzeo) estas ministmuzeo kaj minmuzeo en la sveda komunumo Ludvika.

La muzeo montras i.a. funkciantan stangaron, kiu transportas energion. Ĝi estas la plej malnova uzin-historia subĉiela muzeo en la mondo. Krome videblas herbolando kun malnovaj herbaĵoj, spicaĵoj kaj unikaj lokaj kulturkreskaĵoj. Ekzistas ŝafoj kaj kunikloj sur la tereno. La muzeo estas parto de Ekomuzeo Minlando.

La muzeo situas en la suda parto de Ludvika apud la nacia vojo 66.

Senpaga vizitado propramane ĉiam eblas. Gvidita montrado eblas post mendado per tel: 070-6455746 aŭ 0240-10019.

Kategorio:Muzeoj en Svedio
Kategorio:Ludvika (komunumo)