open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Haveno de Odeso

La **Haveno de Odeso** () estas la plej grandaj havenoj en Ukrainio kaj unu el la plej gravaj havenoj en la baseno de Nigra Maro, kun kapacito de totala ĉiujara trafiko de 40 milionoj da toneloj (15 milionoj da toneloj de solida kargo kaj 25 milionoj da toneloj de likva kargo). La haveno havas tujan aliron al fervojoj kiuj permesas rapidan transporton de kargo de maraj itineroj al surtera transporto. Kune kun siaj malgrandaj satelitaj havenoj de Iliĉevsk (Ĉornomorsk) (1958) kaj Juĵnij (1973) la haveno de Odeso estas unu el la ĉefaj transportaj naboj de varoj kaj servoj de Ukrainio. La haveno situas ĉe la okcidenta marbordo de la golfo de Odeso.

## Stivadaj kompanioj 
Ekzistas pluraj stivadaj kompanioj, kiuj priservas la havenon de Odeso:

* Brooklyn
* Prista-Oil
* Trans Service International
* Olimpex Coupe International
* MetalsUkraine Corp, Ltd
* Novolog
* Novotech Terminal
* HPC Ukraine
* OPPK (Odessa Port Transshipment Complex)
* UNTC (Ukrainian National Stevedore Company)
* BK Port

## Plusendaj kompanioj 
Ekzistas pluraj plusendaj kompanioj, kiuj priservas la havenon de Odeso:

* Euro terminal logistics company
* Formag
* Marine Transportation Center
* Global Trans Logistic
* Port Marine Group
* Exim Service
* Negociant
* Global Ocean Link
* London Sky
* Black Sea Shipping
* Laman Shipping Agency
* Arrant Service
* Illich Trans
* Panda Shipping
* DAO Logistics
* Stoles Logistic
* CMT Ltd
* Alpha Trans
* CSS Plus
* Mitridat Odessa
* Block Bug Systems
* MTA Service Ltd
* Ever Trans Logistic
* Green Integrated Logistics
* Fargo Shipping
* Algiya
* Farcont LTD

## Bildgalerio 

Територія Морського вокзалу (Одеса) 02.JPG|Pasaĝera terminalo
2011 - panoramio (303).jpg|Gruoj en haveno
Oděsa, přístav.jpg|Kontenera terminalo
Hafen von Odessa (BildID 15665692).jpg|Haveno en 1917

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Odeso
* Odesa-Port (stacidomo)
* Funikularo de Odeso
* Kirasŝipo Potjomkin
* Potjomkina ŝtuparo
* Listo de gravaj havenurboj
* Ŝip-terminoj
* Transporto en Ukrainio

## Eksteraj ligiloj 
* ВСП «Судноверф Україна» 

## Tradukfonto 
Kategorio:Transporto en Odeso
Odeso
Kategorio:Nigra maro
Máté Tóth-Tahi

**Máté Tóth-Tahi** [tOt-], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Tóth-Tahi Máté** estis hungara aktoro, voĉoaktoro. Lia frato estis László Tahi Tóth.

Máté Tóth-Tahi http://www.imdb.com/name/nm0879429/ naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Győr.

## Biografio 
Máté Tóth-Tahi frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste li akiris filmaktoran diplomon en Teatra kaj Filma Altlernejo en 1980. Post siaj studoj li aliĝis al trupo de Teatro de Kecskemét. Inter 1982 kaj 1984 li apartenis al Teatro József Attila, poste ĝismorte al Teatro Kisfaludy. Li ofte havis rolojn ankaŭ en filmoj. Li ricevis premiojn en 1996 kaj 1999.

## Elektitaj teatraj roloj 
* Georges Feydeau: *A női szabó* - Etienne
* Albert Szirmai: *Mágnás Miska* - titolrolo
* Károly Nóti: Hyppolit, la lakeo (teatra versio) - Schneider Mátyás (unu el la ĉefroloj)
* Nikolaj Gogol: *La revizoro* - Hlestakov

## Elektitaj kinaj filmaj roloj 
* *Mikor síel az oroszlán?*
* *A három testőr Afrikában*
* *Hamis a baba*

## Elektitaj televiziaj filmaj roloj (ĉiuj serioj) 
* *Komédiások*
* *Öregberény*
* *Kisváros*

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* nekrologo kun foto 
* http://port.hu/adatlap/szemely/toth-tahi-mate/person-21752

Kategorio:Hungaraj aktoroj
Zsuzsa Töreky

**Zsuzsa Töreky** [ĵuĵa toreki], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Töreky Zsuzsa** estas hungara aktoro.

Zsuzsa Töreky http://www.imdb.com/name/nm0879512/ naskiĝis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Zsuzsa Töreky frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste ŝi akiris pedagogian diplomon en altlernejo en 1979 en Budapeŝto, poste aktoran diplomon en Teatra kaj Filma Altlernejo en 1983. Ŝia ĉefinstruisto pri la aktorarto estis István Horvai. Post siaj studoj ŝi aliĝis al trupo de Teatro Petőfi (Veszprém). Inter 1989 kaj 1992 ŝi apartenis al Nacia Teatro (Pécs), poste al Nacia Teatro (Győr). Ŝi ricevis premiojn en 1992 kaj 2005.

## Elektitaj teatraj roloj 
* William Shakespeare:
** Hamleto - reĝino Gertrud
** Kiel plaĉas al vi - Rosalinda
** Somermeznokta sonĝo - Helena
* István Örkény: *Macskatájék* - Egérke
* Ferenc Molnár: *Az üvegcipő* – Adél

## Elektitaj kinaj filmaj roloj 
* ‘‘Cha-Cha-Cha’‘ (1982)
* ‘‘Szamba’‘ (1995)
* ‘‘Liza, a rókatündér’‘ (2015)

## Elektitaj televiziaj filmaj roloj 
* ‘‘Optimisták’‘ (1981)
* ‘‘Privát kopó’‘ (serio, 1993)
* ‘‘Könyveskép’‘ (2005)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto 
* hungarlingva biografio kun foto
* http://port.hu/adatlap/szemely/toreky-zsuzsa/person-15585

Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Johann Georg Schlosser

**Johann Georg SCHLOSSER** (naskiĝinta la  en Frankfurto ĉe Majno, mortinta samloke la ) estis germana verkisto kaj juristo. Li estis ano de la Iluminatoj.

## Vivo 
Estante amiko ekde junecaj jaroj de Johann Wolfgang von Goethe li edziĝis en aŭtuno 1773 kun ties fratino Cornelia. Li tiam estis ĉefa administranto (Oberamtsmann) en Emmendingen. Post la frua morto de la nefeliĉa edzino li denove edziĝis en 1778 kun la frankfurtanino Johanna Fahlmer, certa konatino goeta dum ties junaj ribelaj jaroj de Sturm und Drang (komparu la de Urlichs en Lepsiko en la jaro 1875-a eldonitajn leterojn interŝanĝitajn inter ŝi kaj Goethe en la libro »Goethes Briefe an Johanna Fahlmer«).

En 1787 Schlosser nomumitis Sekreta kortega konsilisto en Karlsruhe kaj en 1790 Sekreta konsilisto kaj direktoro de la Kortega tribunalo. Li demisiis en 1794 ĉar oni reprenis dekreton de li kiu estis favora por malriĉuloj. Poste li vivis kiel privatulo aŭ en Ansbach aŭ en Eutin ĉirkaŭ la rondoj de Friedrich Leopold zu Stolberg-Stolberg kaj Johann Georg Jacobi.

En 1789 li iĝis urbestro de Frankfurto. Kune kun Merck, Goethe kaj aliaj li fervore kunlaboris por la gazeto "Frankfurter gelehrte Anzeigen". Multaj artikoloj de li troviĝas ankaŭ ĉe »Deutsches Museum« de Boie. Krome li eldonis plurajn tradukojn de verkoj de Platono, Aristotelo kaj de aliaj antikvaj verkistoj. Li ankaŭ verkis pri literaturteorio, filozofio, politiko kaj politika ekonomio.

Parte li ankaŭ mem kolektisto estis: »Kleine Schriften« (Basel 1779–94, 6 vol.). Plej altvalora estas lia verkista agado tiam, kiam temis pri juristaj aferoj respektive administraciarto. Sed ofte li estis tro memkonfida verkante, ekz. kiam li polemikege atakis Immanuel Kant.

## Fonto 
*Meyers Großes Konversations-Lexikon*, vol 17. Leipzig 1909, p. 874 (tie ĉi interrete)

Kategorio:Germanaj verkistoj
Kategorio:Germanaj juristoj
Kategorio:Johann Wolfgang von Goethe
Kategorio:Germanaj eldonistoj
Kategorio:Framasonoj
Péter Trokán

**Péter Trokán,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Trokán Péter** estas hungara aktoro, voĉoaktoro, instruisto. Lia edzino estis Athina Papadimitriu.

Péter Trokán http://www.imdb.com/name/nm0873414/ naskiĝis la  en Újpest.

## Biografio 
Péter Trokán komencis sian aktoran karieron en studion de Nacia Teatro (Budapeŝto) en 1969. Inter 1970 kaj 1978 li apartenis al Teatro de Kecskemét, sed escepte en la teatra jaro 1972 al Teatro Csokonai (Debrecen). Liaj sekvaj, pli gravaj teatraj stacioj estis:
* denove Nacia Teatro en Budapeŝto (1981-1989, 2003-2008)
* Teatro Petőfi (Veszprém) (1990-1996)
* Teatro Petőfi (Sopron) (1996-1999)
* Teatro Madách (1999–2003)
* Teatro Weöres Sándor (2008-).
Li ankaŭ instruis en la aktorakademio. Li ricevis premiojn en 1977 kaj 2006. Li estas eksedziĝinta, dum la geedziĝo li havis 2 filinojn, nuntempe ili estas jam aktoroj.

## Elektitaj teatraj roloj 
* William Shakespeare:
** La ventego - Alonso
** Reĝo Lear - grafo de Kent
** Romeo kaj Julieta - Mercutio
** Hamleto - Horatio
** *Epifanio: aŭ kiel vi volas* - Orsino
** Rikardo la 2-a - Thomas Nowbray
** Rikardo la 3-a - grafo Rivers
** La Vintra Fabelo - Camillo
* Imre Madách: La tragedio de l' homo - Lucifer (unu el la ĉefroloj)
* Friedrich Schiller:
** *Kabale und Liebe* - Von Walter
** Wilhelm Tell - titolrolo
** Maria Stuart - grafo Leicester
* Andor Gábor: Dolarpaĉjo (teatra versio) - Iván

## Elektitaj kinaj filmaj roloj 
* ‘‘Jelbeszéd’‘ (1974)
* ‘‘Miss Arizona’‘ (1987)
* ‘‘Szamba’‘ (1996)

## Elektitaj televiziaj filmaj roloj 
* ‘‘Méz a kés hegyén’‘ (1974)
* ‘‘Széchenyi napjai’‘ (1985)
* ‘‘Fegyencek szabadságon’‘ (1993)
* ‘‘Tűzvonalban’‘ (serio, 2007-2009)

## Dubladaj roloj 
* en eksterlandaj filmoj hungaraj voĉoj de Roy Scheider kaj aliaj http://iszdb.hu/?szemely=10259

## Elektitaj disĉiploj 
* Attila Szatmári

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto 
* hungarlingva biografio kun foto 
* http://port.hu/adatlap/szemely/trokan-peter/person-18398

Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Hungaraj voĉoaktoroj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kamelpiedfingro

eta|Ekzemplo de kamelpiedfingro
[eta|Piedo de [kamelo]]
**Kamelpiedfingro** ( aŭ "") aŭ **kamelhufo** estas termino uzata por indiki, ke vestero tiel strikte estas ĉirkaŭ la seksorganoj de virino, ke ĝi tordas inter la vulvaj lipoj. Ĉar tio similas al kamela piedfingro, ĝi ricevis tiun nomon. Anatomia kondiĉo estas, ke la etaj vulvaj lipoj estas relative malgrandaj rilate al la grandaj, pro kio estas spaco por montri la *kamelpiedfingron*. La *kamelpiedfingro* plej bone videblas, kiam virino portas nur unu vesteron sur la seksorganoj, ekzemple bikinon, sportŝorton, streĉpantalonon, kruringojn aŭ tre striktan ĝinzon kaj estas plej prononcata se la ino havas razitan pubmonteton.

## Vidu ankaŭ 
* Merkino
* Balenvosto

Kategorio:Vestoj
Kategorio:Sekso
Kategorio:Erotiko
Polli

La itallingva vorto **Polli Dinastio** povas rilati al kokidoj:

## Kompanioj 
*** F.lli Polli**, itala fabriko, fondita en Milano de Pietro Polli en 1860
*** F.lli Polli (Milano)**, itala fabriko, fondita en Milano de Fausto Polli en 1872

## Palacoj kaj kasteloj 
* Palaco Polli, Piazza Scala, Milano

## Personoj 
***Gert-René Polli** (1960-), Estro de la agentejo de inteligenteco de la aŭstra registaro, **Federal Office for the Protection of the Constitution and Counterterrorism** (*Bundesamt für Verfassungsschutz und Terrorismusbekämpfung* aŭ BVT)
***Pietro Polli**, itala industriisto
***Giulia Brambilla Polli**, Nobla lombarda
***Gino Polli** (1893-1926), itala soldato kaj heroo de la Unua Mondmilito
***Giovanni Polli**, kaj Kolonelo Generalo de la itala armeo Sharpshooters
***Angelo Polli**, kaj Kolonelo Generalo de la itala armeo Sharpshooters
***Mara Polli**, Nobelanta milanesa
***Emilio Polli** (1901-1983), itala naĝisto, olimpia ĉampiono
***Carlo Polli** (1989-), futbalisto svisa
***Marie Polli** (1980-), marathoner svisa
***Laura Polli** (1983-), marathoner svisa
***Lou Polli** (1901-2000), ludanto de baseball italo - amerikana
***Feliciano Polli** (1946-), politikisto Italio
***Edoardo Polli** (1946-), komercisto kaj piloto de motonaŭtiko itala
***Maristella Polli**, Anoncisto de televido svisa
***Giovanni Polli** (1966-), ĵurnalisto kaj radio-televido-anoncisto itala
***Edoardo Polli** (1859-1928), verkisto itala
***Giovanni Polli** (1826-1861), pentristo  itala
***Carlo Polli** (1894-1931), arkitekto kaj desegnisto itala
***Giorgio Polli** (1862-1942), arkitekto kaj desegnisto itala
***Paolo Polli** (1948-), pentristo itala
***Pasquale Polli**, skulptisto Svisa
***Pietro Polli** (ca 1705-???), pentristo Svisa

Kategorio:Familiaj nomoj
Kategorio:Historio de Milano
Palisocirklo

[eta|la rekonstruitaj palisocirkloj de [Woodhenge.]]
**Palisocirkloj** estas grupo de monumentoj de la malfrua Neolitiko kaj la frua Bronzepoko. Palisocirkloj konsistas el vertikalaj palisoj, kiuj formas samcentrajn cirklojn. Kelkaj instalaĵoj estas nomataj henĝoj, malgraŭ henĝoj estas ŝtoncirkloj kun ringfosaĵoj. Formoj kaj grandecoj de palisocirkloj malsamas. La cirkloj ankaŭ povas esti ekstercentraj (palisocirklo de Bleasdale). Kelkfoje ligno kaj ŝtono estis kombinitaj. Palisocirklo estas parto de pli granda arĥitekturo, ekzemple palisocirklo en henĝo Stanton Drew en Somerset). La starigo de palisoj similas al la starigo de ŝtonoj, ekzemploj estas (Monto Pleasant, Poole Timber Circle kaj Conygar Hill Timber Circle en Dorset, *The Sanctuary* en Wiltshire), dum ekzemple la suda cirklo de Durrington Walls (en Wiltshire) havis alian arĥitekturon.

## Disvastigo 
Palisocirkloj ne „vivis“ ĝis hodiaŭ, ĉar la ligno havas limigitan vivdaŭron. Ili nur plej ofte estas konataj pere de arkeologiaj elfosaĵoj aŭ ĉar estis videblaj per elaeraj bildoj, ekzemple (Stoke Fields Farm). Palisocirkloj troviĝas plej ofte en Anglujo (palisocirklo de Bleasdale) kaj Kimrujo, sed ankaŭ en Irlando (palisocirklo de Knowth) kaj Nordirlando (palisocirklo de Ballygawley). Al la palisocirkloj, kiuj iomete estas konservita apartenas Seahenge ĉe la marbordo de Norfolk.

## Priskribo 
La palisotruoj enhavas ŝtonojn, kiuj fiksas la palisojn en la ĝusta pozicio. en la graflando Dublino en Irlando.
* en la palisocirklo de Ballygawley en Nordirlando,
* en la henĝo de Arminghall en Norfolk, en Anglujo,
* en la ŝtoncirklo de Machrie Moor sur la insulo Arran en Skotlando.

## Irlandaj palisocirkloj 
Per la radiokarbona datado oni scias ke la lignaj konstruaĵoj estis konstruitaj en la mezo de la 3a jarmilo a.K. Kelkaj partoj eĉ estas pli aĝaj.

## Literaturo 
* Alex M. Gibson: *Stonehenge and Timber Circles*. NPI Media Group 2000, ISBN 978-0-7524-1492-8
* Howard E. Kilbride-Jones: *The excavation of a composite early iron age monument with "Henge" features at Lugg*, Co. Dublin. Royal Irish Academy, 1950

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* priskribo kaj bildoj (elŝutita 08/03/14)

Kategorio:Arkeologiaj terminoj
Kategorio:Sanktejoj
Kategorio:Bronzepoko
Kategorio:Ŝtonepoko
Kategorio:Tipoj de monumentoj
Henĝo de monto Pleasant

eta|monto Pleasant
La **henĝo de monto Pleasant** apartenas al la kvin tiel nomataj neolitikaj *superhenĝoj* sur la Britaj Insuloj. Ĝi situas en la graflando Dorset, proksime de Dorĉestero en Anglujo. La de Stuart Pigott (1910–1996) malkovrita henĝo estas iom ovoforma kaj diametro de ĉ. 370 m oble 340 m (45.000 m²) kaj estas pli impona ol la Durrington Walls.

## Literaturo 
* Rodney Castleden: *The Stonehenge People. An Exploration of Life in Neolithic Britain, 4700-2000 B.C.* Londono: eldonejo *Routledge* 1990, ISBN 0-415-04065-5.

## Eksteraj ligiloj 
* priskribo  ()
* priskribo kaj bildoj

Kategorio:Henĝoj
Kategorio:Sanktejoj
Kategorio:Dorset
Kategorio:Arkeologiaj lokoj en Anglio
22406 Garyboyle

'*22406 *Garyboyle'''* estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la teamo de la astronomia kampanjo *Spacewatch* elde la Nacia Observatorio de Kitt Peak, proksime de Tucson (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la kanada amatora astronomio *Gary Boyle'', kiu gvidas klubajn aktivojn kaj komunikajn eventojn, donas al kolegoj kursojn kaj skribas rubrikon pri stela rigardo.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
*  Asteroido (22406) Garyboyle, de la Reĝa Astronomia Societo de Kanado

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Spacewatch
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1995
Motu One (Societa Insularo)

**Motu One** (ankaŭ nomata **Bellingshausen** laŭ Fabian Gottlieb von Bellingshausen) estas atolo en la Pacifika Oceano, kiu apartenas al la Deventaj Insuloj de Franca Polinezio. Ĝi situas proksimume 550 km nordokcidente de Tahitio kaj 72 km nordokcidente de Manuae. La atolo ne havas permanentajn loĝantojn.

Unu el la Markizinsuloj, en Franca Polinezio, ankaŭ nomiĝas Motu One.

## Eksteraj ligiloj 
* Listo de atoloj (france)

Kategorio:Insuloj en Franca Polinezio
Zsolt Trill

**Zsolt TRILL** [ĵolt], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Trill Zsolt** estas hungara aktoro, voĉoaktoro. Lia edzino estis Nelli Szűcs.

Zsolt Trill http://www.imdb.com/name/nm0872811/ naskiĝis la  en Sovetunio (Ukrainio), en Orosijevo.

## Biografio 
Zsolt Trill apartenis al la hungara minoritato en Ukrainio. Li akiris aktoran diplomon en teatra altlernejo en Kievo. Post siaj studoj li estis fondinta membro de hungarlingva teatro en Berehove. Inter 2003 kaj 2006 li apartenis al Nova Teatro  (Budapeŝto), poste al Teatro Csokonai (Debrecen). Ekde 2013 li estas membro de Nacia Teatro (Budapeŝto). Li ofte ricevas rolojn ankaŭ en filmoj. Li ricevis plurajn premiojn ekde 1996, en 2024 premion Kossuth. Lia edzino naskis 2 gefilojn.

## Elektitaj teatraj roloj 
* Anton Ĉeĥov: Tri fratinoj (2003 en Nacia Teatro)
* István Örkény: *Tóték* (2004 en Teatro de Berehove)
* Zsigmond Móricz: *Úri muri* (2008 en Teatro Csokonai)
* Imre Madách: La tragedio de l' homo (2008 en Teatro de Berehove; 2012 en Teatro Csokonai kaj subĉiela teatro de Szeged) 
* William Shakespeare:
** La dresado de la megero (2010 en Teatro Csokonai)
** Kiel plaĉas al vi (2014 en Nacia Teatro)
** Rikardo la 3-a (2017 en Nacia Teatro)

## Elektitaj kinaj filmaj roloj 
* *Észak - észak* (1996)
* *Állítsátok meg Terézanyut!* (2004)
* *A martfűi rém* (2016)

## Elektitaj televiziaj filmaj roloj 
* Mihály Csokonai Vitéz: *Dorottya* (2001)
* *Tranzitidő* (2015)

## Fontoj 
* http://port.hu/adatlap/szemely/trill-zsolt/person-23123
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Ukrainiaj hungaroj
Kategorio:Sovetuniaj hungaroj
Dénes Ujlaki

**Dénes Ujlaky** [dEneŝ ujlaki], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Ujlaki Dénes** estas hungara aktoro, voĉoaktoro. Liaj familiaj nomvariantoj estas erare *Ujlaky; Újlaky; Újlaki*.

Dénes Ujlaky http://www.imdb.com/name/nm0960359/ naskiĝis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Dénes Ujlaky frekventis benediktanan gimnazion en Győr, sed en 1960 li estis arestita, poste kondamnita pro kontraŭŝtata komploto (komprenu: apogo de la Hungara revolucio de 1956). Li liberiĝis pro la tutlanda amnestio en 1963, poste li povis esti nur simpla helplaboristo. En la jaroj 1968 kaj 1969 li lernis en studio de Nacia Teatro (Budapeŝto) (li ne rajtis lerni en la teatra altlernejo), poste li aliĝis al trupo de Teatro Csokonai (Debrecen). Baldaŭ li nelonge apartenis al diversaj teatroj (Teatro Petőfi (Veszprém), Teatro Kisfaludy, Nacia Teatro (Miskolc), Teatro Szigligeti (Szolnok)). En 1981 li membriĝis en la Nacia Teatro en Budapeŝto, sed en la sekva jaro li apartenis al la fondintoj de Teatro Katona József. Li ricevis plurajn premiojn inter 1990-2015.
eta|Dénes Ujlaky aĝas 70

## Elektitaj teatraj roloj 
* William Shakespeare:
** La ventego - Alonso
** Reĝo Lear - Kent
** Kiel plaĉas al vi - Charles
** Somermeznokta sonĝo - Egeus
** Henriko la 4-a - Falstaff
* István Örkény: *Tóték* - titolrolo
* Molière:
** La Avarulo - Anselme
** La mizantropo - oficiro en la juĝejo

## Elektitaj kinaj filmaj roloj 
* 1974 – *Hajdúk*
* 1987 – Kokluŝo (filmo)
* 1993 – Ni neniam mortos!
* 2010 – *Halálkeringő*

## Elektitaj televiziaj filmaj roloj 
* 1973 – *Kincskeresö kisködmön*
* 1985 – *Széchenyi napjai*
* 1997 – *A Szórád-ház*
* 2009 – *Hajónapló*

## Dubladaj roloj 
* en eksterlandaj filmoj hungaraj voĉoj de Telly Savalas, Bud Spencer kaj aliaj http://iszdb.hu/?szemely=10298
* hungaraj voĉoj en desegnofilmoj

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografieto

Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Hungaraj voĉoaktoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
László Ujréti

**László Ujréti** [lAslo], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Ujréti László** estas hungara aktoro, voĉoaktoro.

László Ujréti http://www.imdb.com/name/nm0880306/ naskiĝis la  en Szentes.
 
## Biografio 
László Ujréti akiris diplomon en Teatra kaj Filma Altlernejo en 1966. Post siaj studoj li aliĝis al trupo de Nacia Teatro (Miskolc). Ekde 1967 li apartenis al Teatro József Attila, kie li estis nomumita "eterna membro" en  2008. Li ricevis 5 premiojn inter 1983 - 2011.

## Elektitaj teatraj roloj 
* William Shakespeare:
** Otelo [2015)
** *Epifanio: aŭ kiel vi volas* - Malvolio
* Antoine de Saint-Exupéry: La Eta Princo - piloto
* Ferenc Molnár: *Játék a kastélyban* - lakeo

## Elektitaj kinaj filmaj roloj 
* *Zöldár* (1965)
* *Laura* (1986)
* *Ámbár tanár úr* (1998)

## Elektitaj televiziaj filmaj roloj 
* *A 0416-os szökevény* (1970)
* *Barbárok* (1989)
* *Barátok közt* (serio, 1998)

## Dubladaj roloj 
* en eksterlandaj filmoj hungaraj voĉoj de Terence Hill, Harvey Keitel, Ben Kingsley, Jean Reno kaj aliaj http://iszdb.hu/?szemely=10299

## Fontoj 
* http://port.hu/adatlap/szemely/ujreti-laszlo/person-21328
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Hungaraj voĉoaktoroj
Suvajk

**Suvajk,** laŭ aliaj literumoj *as-Suwayq*, *as-Suwaiq*, arabe: **لسويق‎‎** estas marborda urbego kaj provinco (vilaja) en Omano. Ĝi apartenas al la gubernio Ŝamal-al-Batina, شمال الباطنة, DMG Šamāl al-Bāṭina, ‚Norda al-Batina‘ kun ĉefurbo Suharo, en oktobro 2011 kreita per duonigo de la antaŭa gubernio al-Batina. La loknomo *Suvajk* arabe estas proksimume: bazarejo, ĉar longe tiu loko estas signifa loko por vendistoj. Nemirinde, la emblemo de la urbo estas dromedaro.

## Bazaj informoj 
* Areo: &nbsp;km²
* Supermara alteco: 18 m
* Loĝantaro: 107,143 (en 2012)
* Horzono: UTC +4
* Telefonkodo:

## Geografio 
Suvajk situas en nordorienta parto de la lando laŭ Persa Golfo. Sib (urbo) troviĝas 78, Suharo 91, Baŭŝar 103, Ibri 117, Maskato 120, Salalo 836 km.

## Historio kaj ekonomio 
Suvajk estis longe centro de merkato. Nuntempe oni okupiĝas ankaŭ pri terkultivo, helpe de irigacioj, de (bananoj, citronoj, mangoj, karotoj, ajloj, hordeoj, sorgoj, maizoj eĉ tritikoj). La urbego havas longan plaĝon.

## Trafiko 
Suvajk situas laŭ la marborda ŝoseo inter Maskato kaj Suhar.

## Klimato 
La klimato de Suvajk estas varma-dezerta. La temperaturo varias inter 14-45 °C. Inter marto kaj oktobro kulminas la varmo. Jare pluvas po 199 mm. La plej ofte en aprilo pluvas, en januaro ne pluvas aŭ apenaŭ pluvas iomete.

## Vidindaĵoj 
* proksimume 20 historiaj konstruaĵoj (fortikaĵoj, turoj, moskeoj, kasteloj)

Kategorio:Urboj de Omano
Kategorio:Banlokoj
Mario Kart 7

estas veturila konkursa videoludo kreita en 2011. Ĝi estas la sepa ĉefa ludo de la serio *Mario Kart*, kaj la tria ludo por porteblaj videoludiloj. Nintendo EAD kaj Retro Studios kreis ĝin por la videoludilo Nintendo 3DS. Kiel en la antaŭaj ludoj de la serio, ludantoj partoprenas en konkursoj de gokartoj sur diversaj lokoj de la universo de Mario. Ludanto povas elekti rolulon inter la 17 roluloj disponeblaj. Dum konkurado, ludantoj povas uzi diversajn aĵojn por helpi sin aŭ malhelpi aliajn ludantojn. Novaj ebloj en tiu ludo estas uzi manan glisilon, veturi subakve, vidi laŭ la okuloj de la kondukisto, kaj ŝanĝi partojn de onia gokarto. *Mario Kart 7* permesas ludi rete kun ĝis 7 aliaj ludantoj samtempe. La ludo aperis tutmonde je la komenco de decembro 2011.

*Mario Kart 7* estas la dua ludo por 3DS, kiu vendiĝis je pli ol 5 milionoj da kopioj, post *Super Mario 3D Land*. Nintendo anoncis ke la ludo relanĉiĝos kun aliaj pli fruaj ludoj por 3DS, kiel elŝutebla ludo por Nintendo eShop. La elŝutebla versio aperis la  en la PAL-regiono, la  en Nordameriko, kaj la  en Japanujo. Je la dato de la 31-a de marto 2017, la ludo vendiĝis je pli ol 15,22 milionoj da kopioj tutmonde. Ĝi estas unu el la plej venditaj ludoj por Nintendo 3DS, malantaŭ *Pokémon Sun* kaj *Moon* kaj *Pokémon X* kaj *Y*. La recenzistoj ŝatis la ludon, ĝi atingis la poentaron de 85% en Metacritic kaj de 84,96% en GameRankings.

## Referencoj 
Kategorio:Plej venditaj videoludoj
Kategorio:Mario Kart
Kategorio:Videoludoj de Nintendo
Kategorio:Videoludoj aperintaj en 2011
Kategorio:Videoludoj ludeblaj per Nintendo 3DS
Kategorio:Vetkuraj videoludoj
Kategorio:Videoludoj kreitaj en Japanio
Kojnotombo de Carraig an Bhruinnteora

[eta|idealtipa kojnotombo [Island (graflando Chorcaí)]]
La **kojnotombo de Carraig an Bhruinnteora** situas 1,5 km okcidente de Trá Mhór (Tramore) en la komunumparto Carraig an Bhruinnteora (Carrickavrantry) graflando Port Láirge en Irlando.
La kojnotombo de Carraig bhruinnteora (aŭ kojnotombo de Carrickavrantry) estas unu el du konservitaj kojnotomboj en Port Láirge (Waterford), La alia estas kojnotombo de Munmahoge. En Irlando estas konataj 505 kojnotomboj. Ili precipe troviĝas en la okcidenta duono de la insulo.

La tombo situas en arbuste kovranta parto de kampo, de kie eblas rigardi al la lago de Carraig an Bhruinnteora en la okcidento. La galerio de la tombo estas ĉ. 2,0 m longa kaj larĝas pli ol 1,0 m. Ĝi havas glatan kovroŝtonon ĉe la enira flanko. La plej granda kairno, kiu kovris la tombon, estas konservita.

## Vidu ankaŭ 
* megalita instalaĵo en Irlando

## Literaturo 
* Elizabeth Shee Twohig: *Irish Megalithic tombs*. Shire, Princes Risborough 1990, ISBN 0-7478-0094-4 (*Shire archaeology* 63).
* Jürgen E. Walkowitz: *Das Megalithsyndrom. Europäische Kultplätze der Steinzeit.* Beier & Beran, Langenweißbach 2003, ISBN 3-930036-70-3 (*Beiträge zur Ur- und Frühgeschichte Mitteleuropas*. 36).

## Eksteraj ligiloj 
* [http://www.prehistoricwaterford.com/products/carrickavrantry-wedge-tomb/ ] 
* http://www.megalithomania.com/show/site/347/carrickavrantry_wedge_tomb.htm

Kategorio:Port Láirĝge
Carraig an Bhruinnteora
Carraig an Bhruinnteora
Kategorio:Kultejo
Gemini 11

eta|dekstre|Lanĉo de Gemini 11.
**Gemini 11** (oficiale *Gemini XI*)) estis la naŭa homporta kosmofluga misio de la Projekto Gemini de la NASA, kiu flugis el la 12a al la 15a de Septembro, 1966. Ĝi estis la 17a homporta usona kosmoflugo kaj la 25a kosmoflugo ĝis tiam (tio inkludas flugojn per X-15 de ĉirkaŭ 100 kilometroj (54 nmi)). Astronaŭtoj Charles "Pete" Conrad, Jr. kaj Richard F. Gordon Jr. plenumis tiun unuan rektan ascendon (unua orbito) al rendevuo kun la celvehiklo *Agena Target Vehicle*, kunigante kun ĝi unu horon kaj tridek-kvar minutojn post lanĉo; uzis la rakedmotorn de Agena por atingi mondan rekordon de alto - apsida terorbito; kaj kreis malgrandan kvanton de artefarita gravito havante la du kosmoŝipojn konektitaj per ligilo. Gordon ankaŭ plenumis du eksterveturilajn agadojn dum totalo de 2 horoj kaj 41 minutoj.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* NASA Gemini 11 press kit - 2a Sep, 1966 
* 
* Spaceflight Mission Patches
* http://nssdc.gsfc.nasa.gov/database/MasterCatalog?sc=1966-081A 
* U.S. Space Objects Registry http://usspaceobjectsregistry.state.gov/search/index.cfm 

Kategorio:Kosmoflugo
11
Kategorio:1966
25159 Michaelwest

'*25159 *Michaelwest'''* estas malgranda malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la teamo de la astronomia kampanjo *Lowell Observatory Near-Earth-Object Search* (LONEOS) elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, en Flagstaff, (Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Michael West*, helpanta direktoro pri sciencoj de la Observatorio Lowell. Liaj esploroj centriĝas pri stelamasoj kaj galaksioj. Li estas Ĉefa Enketisto en ses projektoj por la Kosmoteleskopo Hubble kaj verkis du librojn, inklude * A Sky Wonderful with Stars*.

*Ne konfuzu kun la asteroido 29725 Mikewest''.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LONEOS
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
25160 Joellama

'*25160 *Joellama'''* estas  malgranda tre hela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la teamo de la astronomia kampanjo *Lowell Observatory Near-Earth-Object Search* (LONEOS) elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, en Flagstaff, (Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Joseph "Joe" Llama*, astronomo kun konstanta posteno en la Observatorio Lowell. Li komencis ĉe Lowell kiel postdoktora laboranto kun *Evgenya Shkolnik''. Lia esploro larĝe centriĝis pri steloj kaj . Joe estas ankaŭ amatora fotisto.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LONEOS
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Pokémon Red kaj Blue

***Pokémon Red Version*** kaj ***Blue Version***, kiuj origine aperis en Japanujo sub la nomoj , estas videoludaj rolludoj kreitaj de Game Freak kaj eldonitaj de Nintendo por la videoludilo Game Boy. Ili estas la unua paro de ludoj de la serio Pokémon. Ili unue aperis en Japanujo en 1996 kiel *Red* kaj *Green*. "Blue" aperis poste en tiu jaro kiel speciala versio nur por Japanujo. *Red* kaj *Blue* (*Green* en Japanujo) poste aperis en Nordameriko, Eŭropo kaj Aŭstralino en la tri sekvaj jaroj. *Pokémon Yellow*, speciala versio, aperis post jaro proksimume. *Red* kaj *Green* (japanuja) poste estis refaritaj por la videoludilo Game Boy Advance kiel *Pokémon FireRed* kaj *LeafGreen*, kiuj aperis en 2004.

La ludanto regas rolulon laŭ plafona vidpunkto (kamerao troviĝas super la rolulo, kaj oni vidas ĝin kaj ĝian ĉirkaŭon). La rolulo devas vojaĝi tra la fikcia regiono Kanto, kiu estas plena je strangaj bestoj nomitaj Pokémon-oj. La rolulo povas uzi diversajn pilkojn nomitajn Pokéball-oj por kapti ilin. Post kaptado, la rolulo povas uzi la Pokémonojn por batali kontraŭ aliaj Pokémonoj, kaj tiel plifortigi ilin. La celo de la ludoj estas iĝi la ĉampiono de la Pokémon-a konsilio. Por tio, la ludanto devas uzi Pokémonojn por venki la Pokémon-ojn de 8 aren-estroj, kaj de 4 konsilianoj. Alia celo estas kapti ĉiujn malsimilajn Pokémonojn por kompletigi la Pokédex, kiu estas enciklopedio pri Pokémonoj.

Ĉiu ludo ne havas ĉiujn Pokémonojn kiuj ekzistas. Kelkaj Pokémonoj aperas nur en *Blue* aŭ en *Red* (tio estas la ĉefa diferenco inter la du ludoj). Por kompletigi la Pokédex, aŭ malkovri novajn Pokémonojn, ludantoj devas interŝanĝi Pokémonojn kun aliaj ludantoj per Game Link Cable. Game Link Cable estas kablo kiu povas kunligi du Game Boy. Pro tio, ludantoj kiuj celas kompletigi la ludon estas kuraĝigitaj trovi aliaj ludantojn realvive.

Recenzistoj tre ŝatis la ludojn. Ili laŭdis la eblon ludi kun alia ludanto (per Pokémon-batalo) kaj la koncepton de Pokémon-a interŝanĝo. La ludoj ricevis la poentaron de 89% en GameRankings kaj ofte estas en la listo de la 100 plej bonaj ludoj de IGN. La lanĉo de tiuj ludoj ekigis la famegan markon Pokémon, kiu nun estas tre impona kaj diversmedia. Je la dato de la 19-a de marto 2017, pli ol 31 milionoj da kopioj estis venditaj (*Blue*, *Red* kaj *Green* sume), kaj pro tio ili troviĝas en la listo de la plej venditaj ludoj. En 2009, ili aperis en la *Guinness Book of World Records* kiel "Plej bone vendita rolludo en la Game Boy" kaj "Plej bone vendita rolludo". La ludoj ankaŭ aperis en la Virtual Console de Nintendo 3DS la  por festi la dudek-jariĝon de la serio.

## Referencoj 
Kategorio:Videoludoj
Kategorio:Plej venditaj videoludoj
Red kaj Blue
Kategorio:Videoludoj de Nintendo
Musa Manarov

**Musa Ĥiramoviĉ Manarov** (naskiĝis la 22-an de marto 1951 en Bakuo) estas sovetia kosmonaŭto, emerita kolonelo, Heroo de Soveta Unio (1988).

## Biografio 
Laŭ nacieco lako. Li finis ok-jaran lernejon en Ĥarkov (Ukraina SSR). Finis mezlernejon en la urbo Alatir (Ĉuvaŝio). En 1974 li diplomiĝis ĉe la Moskva aviado-Instituto (fakultato de radioelektroniko de aviadilo).

En 1974—1978 li laboris kiel inĝeniero ĉe NPO Energiya; partoprenis en la kampaj testoj de diversaj kosmoŝipoj, partoprenis trejnadon de operaciantoj.

En 1978—1992 — kosmonaŭto. Li plenumis du kosmajn flugojn. En 1979—1982 li pasis trejnadon en la kosmonaŭta grupo laŭ la programo „Buran“.

Loĝas en Moskvo. Ekde 1995 — Direktoro de akcia kompanio „Apartigitaj integraj retoj“ («Выделенные интегральные сети»).

Manarov elektiĝis deputito de la Ŝtata Dumao de la Rusia Federacio por la kvina kunvoko (2007-2011), de la frakcio „Unueca Rusio“.

## Notoj 
## Ligiloj 
* Musa Manarov. Kosma enciklopedio ASTROnote (en la rusa).
* Kosmonaŭto Musa Manarov. Video fare de Roskosmos.

Kategorio:Herooj de Sovetunio
Kategorio:Oficiroj de la Honora Legio
Kategorio:Sovetiaj kosmonaŭtoj
Kategorio:Azerbajĝananoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Bakuo
Aleksandr Daniloviĉ Aleksandrov

**Aleksandr Daniloviĉ ALEKSANDROV** (; n. la 4-an de aŭgusto 1912 — m. la 27-an de julio 1999) estis soveta-rusa matematikisto, fizikisto, filozofo kaj montogrimpisto.

Aleksandrov verkis multnombrajn librojn, sciencajn artikolojn, lernolibrojn por variaj niveloj (lernejoj al universitatoj). Li ankaŭ verkis ne-matematikajn tekstojn, memorojn pri famaj sciencistoj, kaj filozofiajn eseojn kiuj temas pri la moralaj valoroj de scienco.

Kategorio:Rusiaj matematikistoj
Kategorio:Rusiaj fizikistoj
Kategorio:Rusiaj filozofoj
Kategorio:Sovetiaj fizikistoj
Kategorio:Sovetiaj filozofoj
Kategorio:Sovetiaj matematikistoj
Kategorio:Teoriaj fizikistoj
Kategorio:Rusiaj montogrimpistoj‎
Kategorio:Sovetiaj montogrimpistoj‎
Kategorio:Geometroj
Kategorio:Membroj de la Akademio pri Sciencoj de Sovetunio
Kategorio:Membroj de Rusia Akademio de Sciencoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Rjazana provinco
Kategorio:Mortintoj en Sankt-Peterburgo
Kategorio:Sovetiaj komunistoj
Haveno Vostoĉnij

**Haveno Vostoĉnij** () estas intermoda frajtotransporta kontenera haveno ĉe la orienta fino de la Transsiberia fervojo. Ĝi estas la plej granda haveno en la rusa Fora Oriento. Ĝi situas en Vrangel (orienta antaŭurbo de Naĥodka),  Ĉemara Regiono. Profundakva haveno de la golfo de Naĥodka (parto de la Japana Maro), ĝi funkcias tra la tuta jaro kaj taŭgas por pritrakti grandtonelajn ŝipojn. Vostoĉnij estas nefrostiĝanta marhaveno en la rusa Fora Oriento.

La plej granda stivada kompanio en la haveno estas JSC Vostochny Port, specialiĝinta en pritrakto de karbo per transporta ekipaĵo.

Haveno Vostoĉnij ankaŭ konsistas el VostCo Dry Dock, kiu estis konstruejo de la gravitaj baz-strukturoj LUN-A kaj PA-B por disvolviĝo de la enmaraj petrol-kampoj de Saĥaleno.
eta|500px|Gravitaj baz-strukturoj LUN-A kaj PA-B

Alia divizio de Haveno Vostoĉnij estas la speciala petrola mar-terminalo kiu situas en Golfo de Kozmino, kun maksimuma kargo de preskaŭ 15 milionoj da tunoj.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  (/)

## Tradukfonto 
Kategorio:Naĥodka
Vostoĉnij
Júlia Ungár

**Júlia Ungár,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Ungár Júlia** estas hungara dramaturgo, tradukisto, altlerneja instruisto.

Júlia Ungár https://hu.wikipedia.org/wiki/Ung%C3%A1r_J%C3%BAlia naskiĝis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Júlia Ungár frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste ŝi akiris diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1976. Ŝi ricevis stipendion de la universitato kaj teatra instituto inter 1977-1979. Ŝi estis dramaturgo de Teatro Jókai (Békéscsaba) inter 1981-1992, dum ŝi akiris dramaturgian diplomon laŭ koresponda lernado en Teatra kaj Filma Altlernejo en 1985. Ŝiaj  sekvaj teatraj stacioj estis:
* Teatro Szigligeti (Szolnok) (1992–1995)
* Nacia Teatro (Miskolc) (1995–1998)
* Teatro Katona József (1998–2010).
Depost 2010 ŝi ne ligiĝas al teatro, ŝi estas memstara dramaturgo kaj tradukisto. Ŝi instruas en Universitato de Dramo kaj Filmo (Budapeŝto) kaj Kalvinana Universitato Gáspár Károli. Plej ofte ŝi okupiĝas pri Bertolt Brecht. Ŝi ricevis premion en 2003.

## Elektitaj tradukaĵoj 
* *Henschel fuvaros* (1997)
* *Adrienne* (2005)
* *A gömbfejűek és a csúcsfejűek* (2012)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio 

Kategorio:Hungaraj dramaturgoj
Kategorio:Hungaraj tradukistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
László Upor

**László UPOR** [lAslO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Upor László** estas hungara dramaturgo, tradukisto, altlerneja instruisto.

László Upor http://port.hu/adatlap/szemely/upor-laszlo/person-137824 naskiĝis la  en Pécs.

## Biografio 
László Upor akiris matematikan diplomon en Scienca Universitato József Attila en 1983, dramaturgian diplomon en Teatra kaj Filma Altlernejo en 1988. Post la dramaturgia diplomo li estis dramaturgo de Nacia Teatro (Miskolc). En la sekva jaro li ekinstruis en la menciita altlernejo, sed li estis ankaŭ dramaturgo de Nacia Teatro (Pécs) kaj Teatro Madách, inter 1991-1996 de Gaja Teatro, inter 2002-2004 de Nacia Teatro (Budapeŝto). En tiu periodo li havis stipendiojn en Britio en 1993, en Novjorko (1997-1999), en Dublino en 2002. En 2002 li estis ankaŭ gastoinstruisto en Portlando (Oregono). Li akiris sciencan gradon DLA en Universitato de Dramo kaj Filmo (Budapeŝto). Li ricevis memorringon en 1997, premiojn en 2001 kaj 2007.

## Elektitaj tradukaĵoj 
* J. Archer: *A tékozló lány* (1991)
* Noel Coward : *Ne nevess korán* (2005)
* Helen Edmundson : *Irtás* (2014)

## Elektitaj verkoj 
* Titkosírás (dramoj, 2000)
* Történet a hetediken (dramoj, 2007)

## Elektitaj disĉiploj 
* Martin Boross

## Fontoj 
* hungarlingva membiografio
* hungarlingvaj datenoj kun foto
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj dramaturgoj
Kategorio:Hungaraj tradukistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kaŭkaza sovaĝa kato

**Kaŭkaza sovaĝa kato** () - estas subspecio de sovaĝa kato kiu vivas en Kaŭkaza montaro kaj Turkio.

## Habitato 
Kaŭkazaj sovaĝaj katoj vivas ĉefe en Kaŭkazo ĝis la alteco de 2500-3000 m. Ili setlas en foraj arbaraj areoj (ĉefe en deciduaj arbaroj) kaj kondutas solecan vivstilon. Ili manĝas ĉefe rodulojn, malgrandajn birdojn, sed povas ataki pli grandajn bestojn - fazanojn, leporojn kaj eĉ junajn hufulojn. Kelkfoje ili instalas sin proksime al homaj setlejoj kaj povas ataki kortbirdojn.

Katoj bone naĝas, sed ne enprofundiĝas en akvon sen devigo.

## Reproduktado 
La neceso reproduktiĝi okazas en februaro - marto. Gravedeco daŭras 70 tagojn. Kutime, naskiĝas 3 katidoj. Nutrado per patrina lakto daŭras ĝis kvar monatoj, sed partopreno en la ĉasado komenciĝas pli frue.

## Protekto 
Kaŭkaza sovaĝa kato enestas en la ruĝa libro de Rusio de endanĝerigataj specioj.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Internacia Ruĝa Listo de Endanĝeritaj Specioj

## Tradukfonto 
Kategorio:Katoj
István Uri

**István URI** [iŝtvAn], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Uri István** estis hungara aktoro, voĉoaktoro.

István Uri http://www.imdb.com/name/nm0881880/ naskiĝis la  en Debrecen kaj mortis la .

## Biografio 
István Uri akiris diplomon en Teatra kaj Filma Altlernejo en 1967. Lia ĉefinstruisto estis Ottó Ádám. Post siaj studoj li aliĝis al trupo de Teatro Madách. Liaj sekvaj signifaj teatraj stacioj estis:
* Teatro de Kecskemét (1970–1973)
* Teatro Kisfaludy (1977–1987, 1988-).
Li ricevis premion en 1984.

## Elektitaj teatraj roloj 
* William Shakespeare: *Epifanio: aŭ kiel vi volas* - Malvolio
* *Cactus Flower* (2003)
* Ernő Szép: *Lila ákác* - Csacsinszky Pál

## Elektitaj kinaj filmaj roloj 
* Lumaj ventoj (1969) - Pista
* Ni neniam mortos! (1992)
* *Sorstalanság* (2005) - Csarnai
* *Gondolj rám* (2016)

## Elektitaj televiziaj filmaj roloj 
* *Vidám elefántkór* (1971) - ĉefkelnero
* *Csak a testvérem* (1986)
* *Julianus barát* (1991)
* *A Titkos háború* (2002)

## Dubladaj roloj 
* en eksterlandaj filmoj hungaraj voĉoj de David Carradine kaj aliaj http://iszdb.hu/?szemely=10318

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto
* http://port.hu/adatlap/szemely/uri-istvan/person-12721

Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Hungaraj voĉoaktoroj
Mortinta, sed senmorta!

***Mortinta, sed Senmorta!*** estas libro kompilita de Ito Kanzi. Tiu ĉi eldonis ĝin en 1981 en Tokio ĉe "Eldonejo Ludovikito". Temas pri la "Iam kompletigota plena verkaro de L.L. Zamenhof", kajero 9. 

## Recenzoj
## Eksteraj ligiloj 
* Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
* Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience 
* Katalogo "Erfgoedbib" en *LibraryThing*

Kategorio:Antverpena Nefikcio-libraro
Kategorio:Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
Kategorio:Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
Batalhakilo

200px|eta
**Batalhakilo** aŭ **bataltoporo** estas armilo kiun oni tenas unu- aŭ du-mane.

## Formoj 
La metalhakilo estis armilo por la kavalerio aŭ infanterio. La armilo havis diversajn longecojn, klingo-larĝecojn, klingoformojn (duonluna, kojnoforma, duobla kaj unuobla klingo, diverslongaj barboj) kaj tenillongeco. Batalhakiloj ekzistis el ŝtono, obsidiano (Sudameriko), bronzo, fero kaj ŝtalo.

Batalhakiloj estas ĝenerale pli malpezaj ol ila hakilo por ke la portanto ne fariĝu tro rapide laca. Batalhakiloj pezas inter 0,5&nbsp;kg kaj 3&nbsp;kg, kaj longas inter 30&nbsp;cm kaj 1,5 m. Parte la truoj en la klingo reduktas la pezon.

La plej konata neeŭropa batalhakilo estas la tomahoko, kiu ekzistas kun ŝtonklingo aŭ ferklingo. En Hindujo estas konata la tabarzino. Ĝi estis nur el ŝtalo kun duonlunforma klingo.

## Historio 
### Pra- kaj fru-historio 
[eta|batalhakilo en la [Dana Nacia Muzeo]]
[eta|avara-slava batalhakilo en la [arkeologia muzeo de Split (ĉ. 7a ĝis 8a jarcento)]]
[eta|hochkant|Rekonstruo de [vikingo|vikinga batalhakilo]]

La batalhakilo povas esti rigardata kiel unu el la plej malnovaj armiloj de la homaro.

Ĉe la keltoj, la ĝermanoj kaj aliaj popoloj de la antikvo la batalhakilo estis uzata de batalistoj, kiuj ne havas la sufiĉan monon aŭ povon por uzi glavon, sed batalhakiloj samtempe estas statusa simbolo de estroj.

### Mezepoko 
La frankoj de la frua mezepoko uzis la franciskon, nome granda ĵettoporo. En la alta mezepoko estis uzataj de piedsoldatoj (per du manoj) grandaj batalhakiloj. El tiuj evoluiĝis en la malfrua mezepoko la halebardo kaj aliaj similaj formoj (glefo, bardiŝo). La kavalerio uzis malgrandajn batalhakilojn.
[eta|princelektisto [Johano Frederiko la Grandanima|Johano Frederiko kun glavo kaj duko Morico kun batalhakilo (Guldengroschen 1543, monfarejo Buchholz)]]

Kiam la forĝisto en la mezepoko scipovis fari pli kaj pli bonajn glavojn el damaska ŝtalo ŝajnis, ke la tempo pasis por la batalhakiloj. La glavo estis tiam la armilo de la nobeloj, dum la simpla popolo uzis batalhakilojn aŭ aliaj armilojn kiel militmartelo, matenstelo kaj bataldraŝilo.

Je la fino de la 16a jarcento la batalhakilo malaperis iom post iom. Komencis la epoko de la nigra pulvo.

## Uzadio de la batalhakilo en batalo 
[eta| [dana hakilo sur tapiŝo de Bayeux]]

## Referencoj 
## Literaturo 
* Gustav Friedrich Klemm: *Handbuch der germanischen Alterthumskunde*. Dresden: Walthersche Hofbuchhdlg. 1836. (verfügbar unter http://books.google.com/books?id=e-kBAAAAYAAJ&pg=PA249&dq=streitaxt&as_brr=1&hl=de)

## Vidu ankaŭ 
* Berdiŝo

Kategorio:Hakiloj
Kategorio:Armiloj
Artézi fürdő (metrostacio)

La **Artézi fürdő** (=Arteza banejo) estis tersurfaca finstacio de la M1 metrolinio en Budapeŝto. La nomo venis de la apuda kuracbanejo (komence en tre provizora stadio).

## Historio 
La jam tersurfaca linio havis la finhaltejon apud la kuracbanejo, La konstruado ne diferencis de la kutimaj tramolinioj. La finhaltejo estis kapstacio, tamen post jaroj oni konstruis ligilajn relojn al la proksima tramo, ĉar la trafikanta kompanio strebis ĉiujn tramojn interligi. La haltejo funkciis ĝis 1973, poste ĝi plene neniiĝis, nuntempe eĉ la loko forgesiĝis.

## Finstacio 
La finstacio havis inter la reloj insulan peronon, kiu estis kovrita kontraŭ pluvoj. Kolonoj tenis la ŝirmilon. Superirejo (ponto) estis konstruita por la pasaĝeroj, ja sur la reloj homoj ne rajtis paŝi. La plena finstacio estis malkonstruita en 1973, eĉ la menciita trama linio plene malaperis kaj troleo ekfunkciis. Depost 1973 la metroo havis haltejon iomete for kaj la linio estis plilongigita al nova finstacio.

## Kontaktoj 
Komence la pasaĝeroj atingis diversajn distrajn lokojn en la parko, post jaroj la impona Kuracbanejo Széchenyi estis finkonstruita.

## Vidu ankaŭ 
* Metroo de Budapeŝto
* Metrostacioj de Budapeŝto
eta|maldekstre|Malnova fotokompilaĵo pri la kuracbanejo, kiu baldaŭ prenis la nomon Széchenyi
## Fontoj 
* http://metros.hu/sztori/foldalatti_sztori.html 
* hungare kun fotoj

Kategorio:Metrostacioj de Budapeŝto
Kategorio:Metrostacioj malfermitaj en 1896
Kategorio:1896 en Hungario
Preĝejo Ĉieliro de Maria (Andocs)

**Preĝejo Ĉieliro de Maria** estas romkatolika historia monumento kaj unu el la plej konataj pilgrimejoj en Hungario, en vilaĝo Andocs.
eta|maldekstre|Preĝejo Ĉieliro de Maria (Andocs)

## Historio 
En la 15-a jarcento en la vilaĝeto gotika kapelo estis konstruita, kiun la turkoj (laŭ la onidiro) ne tuŝis. En 1643 episkopo György Jakusics invitis jezuitajn misiistojn al Andocs kaj ties najbareco. (Memoru: tiu landparto tiam apartenis al la Osmana Imperio!) Laŭ raporto en Andocs etendiĝas ruina kapelo, sed interne troviĝas netuŝita skulptaĵo pri Sankta Maria, kiu faras miraklojn. Vatikano permesis aranĝi kermeson kun pilgrimadoj. En 1686 la turka armeo retiriĝis el la lando, la jezuitoj en Andocs devis servi plu jam en Pécs. Andocs restis sen pastroj, nur en 1716 alvenis franciskanoj. En 1721 antaŭ la kapelo ili konstruis monaĥejon, kiu forbruliĝis post 2 jaroj, sed la kapelo ne bruliĝis. En 1725 oni komencis konstrui pli novan monaĥejon. Inter 1739-1746 estis konstruita baroka preĝejo, la kapelo iĝis sanktejo, post kelkaj jaroj oni konstruis 6 flankajn altarojn. La orgeno funkcias ekde 1942. Ekde 2006 oni faras renovigajn laborojn.

## Konstruaĵoj 
La preĝejo kun la monaĥejo formas kvadrato, meze estas korto. La fasado de la preĝejo estas simetria, meze la kvadrata turo kun 3 enirejoj reliefas. En la ĉefaltaro estas videbla ne nur la menciita skulptaĵo, sed ankaŭ skulptaĵoj pri Sankta Agata kaj Sankta Dorotea el Caesarea, tiuj skulptaĵoj devenis el la malnova kapelo. Estas ankaŭ aliaj skulptaĵoj en la preĝejo pri Stefano la 1-a (Hungario), Ladislao la 1-a (Hungario), Sankta Francisko el Asizo, Sankta Antonio el Padovo. La flankaj altaroj estas dediĉitaj ekzemple al Sankta Antonio el Padovo, ambaŭ Sanktaj Johanoj, Sankta Francisko el Asizo, Koro de Jesuo, Barbara (Sankta).

Sub la preĝejo kriptoj troviĝas. Apud la preĝejo estas puto, kiu funkcias kiel sankta akvo. La ĉefa kermeso okazas en la 15-an de aŭgusto, krome estas ankaŭ 9 pilgrimaj kermesoj.
eta|Panoramo al la preĝejo
eta|La ĉefaltaro

## Vestoj de la skulptaĵo 
La skulptaĵo 160&nbsp;cm. longa ekde 1747 ricevas diversajn vestojn, nuntempe la vestoŝanĝo okazas dum la ĉefkermeso. La malnovaj vestos aldoniĝas al la muzeo, kiu funkcias en teretaĝo de la monaĥejo. La plej malnova vesto devenas el 1852. En 2016 oni gardas 338 vestojn, ofte alvenas vestoj de la pilgrimantoj.

## Apoteko 
La monaĥoj havis apotekon ekde 1723, kiu funkciis por la tuta departemento inter 1763-1796 (ĝis 1781 ĝi estis la sola apoteko en la departemento.

## Fontoj 
* hungare kun foto
* hungare kun fotoj
* hungare
* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj

Andocs
Andocs
Andocs
Andocs
25161 Strosahl

'*25161 *Strosahl'''* estas malgranda tre hela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la teamo de la astronomia kampanjo *Lowell Observatory Near-Earth-Object Search* (LONEOS) elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, en Flagstaff, (Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Susan Strosahl'', kiu estis dungita de la Observatorio Lowell de 2003. Ŝi estas diplomigita en komputila inĝenierarto. Ŝi komencis labori en la publika programo kaj poste laboris kiel observantino ĉe la preciza interferometro de la Usona Mararmeo de Lowell.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LONEOS
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Gura lingvaro

La **lingvoj gur** aŭ **gura lingvaro**, en pli fruaj tempoj nomitaj voltaikaj lingvoj, estas grupo de afrikaj lingvoj apartenantaj al la niĝerkonga lingvaro. Estas proksimume 85 lingvoj apartenante al tiu grupo. Ili estas parolataj en la sud-oriento de Malio, en Burkino, norde de Eburbordo, de Ganao kaj de Togolando, en Benino kaj nord-okcidente de Niĝerio.

## Etimologio 
**Gur** estas neologismo kiun la germana lingvisto Gottlob Krause konstruis en 1895 de la sama unua silabo kiu aŭdas sin en malsamaj etnonimoj de popoloj de kiuj li perceptis la lingvan parencecon, gurmaa, gurunsa, gurena...

## Lingvoj 
* Dagbania lingvo
* Kabijea lingvo

## Vidu ankaŭ 
* Lingvoscienco
** Listo de lingvoj
*** Lingva familio
**** Niĝerkonga lingvaro
***** Atlantik-konga lingvaro

## Eksteraj ligiloj 
(angla) Artikoloj pri gurlingvoj  (J*ournal of West African Languages*)