Pejzaĝa parko

[eta|La Anglaj Ĝardenoj de [Wörlitz (Germanio) estas inter la plej larĝaj anglaj parkoj de la 19-a jarcento]]
[eta|La parko *Sofijivski* en [Ukrainio ekestis dum la jaro 1796.]]

La termino **pejzaĝa parko** aŭ foje **pejzaĝa ĝardeno** ofte uziĝas por priskribi la parkodezajnan stilon de "angla ĝardeno", karakteriza por la 18-a jarcento, aparte por la laboro de la ĝardena arkitekto *Lancelot Brown*. La vorto tamen ne grandkvante uziĝis dum la 18-a jarcento, kaj populariĝis nur dum la 19-a jarcento, kiam la antaŭaj barokecaj parkoj iĝis malmodaj, kaj aparte multaj "anglaj parkoj" ekestis ĉie en Eŭropo.

## Anglaj parkoj 
La termino "angla parko" aŭ "angla ĝardeno" estas uzata en multaj lingvoj por priskribi la neformalan, pseŭdonaturecan stilon de la parkodezajnado moda en Britio de la mezo de la 18-a ĝis la mezo de la 19-a jarcento. Ekzemplo estas la "Englischer Garten" (angla ĝardeno" en la centro de Munkeno, suda Germanio. Aparte impresa kaj granda angla ĝardeno ekster Britio troviĝas en Wörlitz (Saksio), inter la urboj Lepsiko kaj Berlino en la oriento de Germanio. Alia pli modera ekzemplo estas Kastelparko Meiningen.

## Japanaj kaj ĉinaj parkoj 
Malsamaj tradicioj pri pejzaĝaj ĝardenoj evoluis en Japanio kaj Ĉino. Elementoj el japanaj kaj ĉinaj ĝardenoj ofte enplektiĝis en la eŭropajn pejzaĝajn ĝardenojn, kaj dum la 20-a jarcento ankaŭ kompletaj, stile originaj, japanaj kaj ĉinaj ĝardenoj ekestis en Eŭropo kaj Ameriko. Unu el multaj ekzemploj pri tio - ree el Germanio - estas la japana ĝardeno de la urbo Bonn.

## Literaturo 
* Julia Berger, Uta Hassler, Kilian Jost: Konstruierte Bergerlebnisse – Wasserfälle, Alpenszenerien, illuminierte Natur. Hirmer, München 2015, ISBN 978-3-7774-2579-5
* Julia Burbulla: *Das Prinzip des Lebens. Natur und Wissenschaft im frühen Landschaftsgarten in Deutschland.* En: *Die Gartenkunst* Bd. 21, Nr. 1, 2009, p. 99–116.
* Adrian von Buttlar: *Der Landschaftsgarten. Gartenkunst des Klassizismus und der Romantik.* DuMont, Köln 1989, ISBN 3-7701-2088-4.
* Günter Hartmann: *Die Ruine im Landschaftsgarten. Ihre Bedeutung für den frühen Historismus und die Landschaftsmalerei der Romantik* (= *Grüne Reihe.* 3). Wernersche Verlagsgesellschaft, Worms 1981, ISBN 3-88462-007-X
* Alfred Hoffmann: *Der Landschaftsgarten* (= *Geschichte der deutschen Gartenkunst.* Bd. 3). Broschek, Hamburg 1963, (represo: Koeltz, Königstein 1981, ISBN 3-87429-196-0.
* Kilian Jost: Felsenlandschaften – eine Bauaufgabe des 19. Jahrhunderts. Grotten, Wasserfälle und Felsen in landschaftlichen Gartenanlagen. Dissertation, Zürich 2015, ISBN 978-3-00-053146-0.
* Heinz-Joachim Müllenbrock: *Der englische Landschaftsgarten des 18. Jahrhunderts und sein literarischer Kontext. Als öffentlicher Vortrag der Joachim-Jungius-Gesellschaft der Wissenschaften gehalten am 5.11.1985 in Hamburg* (= *Veröffentlichung der Joachim-Jungius-Gesellschaft der Wissenschaften.* 54). Vandenhoeck & Ruprecht, Göttingen 1986, ISBN 3-525-86219-9.
* Eduard Petzold: *Fürst Hermann von Pückler-Muskau in seinem Wirken in Muskau und Branitz, sowie in seiner Bedeutung für die bildende Gartenkunst Deutschlands. Eine aus persönlichem und brieflichem Verkehr mit dem Fürsten hervorgegangene biographische Skizze.* Weber, Leipzig 1874.
* Andrea Siegmund: *Der Landschaftsgarten als Gegenwelt. Ein Beitrag zur Theorie der Landschaft im Spannungsfeld von Aufklärung, Empfindsamkeit, Romantik und Gegenaufklärung.* Königshausen & Neumann, Würzburg 2011, ISBN 978-3-8260-4612-4
* Andrea Siegmund: *Die romantische Ruine im Landschaftsgarten. Ein Beitrag zum Verhältnis der Romantik zu Barock und Klassik* (= *Stiftung für Romantikforschung.* 22). Königshausen & Neumann, Würzburg 2002, ISBN 3-8260-2347-1 (Zugleich: München, Technische Universität, Diplom-Arbeit, 1999).
* Andrea Siegmund: *Vier Typen von Ideallandschaft oder Spielereien mit einem Tetraeder.* In: *Laufener Spezialbeiträge.* 1, 2011, , p. 14–17.
* Andrea Siegmund: *Die Vieldeutigkeit der Bilder im Landschaftsgarten.* In: Thomas Kirchhoff, Ludwig Trepl (eld.): *Vieldeutige Natur. Landschaft, Wildnis und Ökosystem als kulturgeschichtliche Phänomene.* transcript, Bielefeld 2009, ISBN 978-3-89942-944-2, p. 163–177.
* Frank Maier-Solgk, Andreas Greuter: *Landschaftsgärten in Deutschland.* Deutsche Verlags-Anstalt, Stuttgart 1997, ISBN 3-421-03143-6.
* Ana-Stanca Tabarasi: *Der Landschaftsgarten als Lebensmodell. Zur Symbolik der „Gartenrevolution“ in Europa.* Königshausen & Neumann, Würzburg 2007, ISBN 978-3-8260-3753-5.
* Kerstin Walter: *Das Pittoreske. Die Theorie des englischen Landschaftsgartens als Baustein zum Verständnis von Kunst der Gegenwart* (= *Benrather Schriften.* 2). Wernersche Verlagsgesellschaft, Worms 2006, ISBN 3-88462-236-6
* Clark, H.F., *The English Landscape Garden.* London, Pleiades. 1948.
* Hussey, Christopher, *English Gardens and Landscapes 1700-1750.* London, Country Life. 1967.
* Prince, Hugh, *Parks in England.* Shalfleet Manor, Pinhorns Handbooks: Two. 1967.
* Hunt, John Dixon, *The Genius of the Place. The English Landscape Garden 1620-1820.* London, Elek. 1975.
* Jarret, David, *The English Landscape Garden.* London, Academy. 1978.
* Stuart, David C., *Georgian Gardens.* London, Hale. 1979.
* Jacques, David, *Georgian Gardens. The Reign of Nature.* London, Batsford. 1983.
* *The English Garden*, Phaidon Press, London, 2008.
* Yves-Marie Allain and Janine Christiany, ''L'art des jardins en Europe*, Citadelle at Mazenot, Paris, 2006
* Lucia Impelluso, *Jardins, potagers et labyrinthes'*, Mondatori Electra, Milan
* Philippe Prévôt, *Histoires des jardins*, Éditions Sud Ouest, Bordeaux 2008
* Michel Baridon, *Les Jardins - Paysagistes. Jardiniers, Poetes''. Editions Robert Laffont, Paris, 1998.

## Eksteraj ligiloj 
* Anglaj parko de la 18a jarcento - Arkadio remalkovrita 
* Eta superrigardo pri tiaj parkoj anglaj
* Magazino pri Anglaj ĝardenoj
* Prie Anglaj pejzaĝaj ĝardenoj de inter 1600 kaj 1818

Kategorio:Parkoj