open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
William James Pirrie

**William James PIRRIE** naskiĝis la 31-an de majo 1847, mortis la 6-an de junio 1924. Pirrie naskiĝis en Kebekio, sed li vivis kaj elkreskis en Belfast. En sia dekkvina jaro post nesukcesoj en sia studado li komencis kiel metilernanto en ŝipfarejo Harland and Wolff. Per sia propra laboremo li iom post iom tralaboris sin en ŝtupetaro de kariero pli alten kaj pli alten kaj li venis ĝis la nura pinto mem. Li fariĝis kompaniulo kaj pli poste eĉ plenumdirektoro kaj prezidanto de la firmao. Komence de la 20-a jarcento li faris grandan modernigon de la ŝipfarejo, kiu estis preparita konstrui ŝipojn ĝis tiu tempo de nevidata grandeco. En la jaroj 1899 ĝis 1907 li estis primatoro de Belfast kaj en la jaro 1907 li akiris titolon barono.

Tio estis Pirrie, kiu proponis al Ismay konstrui novajn ŝipojn, kiuj povus konkurenci al *Mauretania* kaj *Lusitania* de kompanio Cunard. Li ne nur elpensis *Titanic*-on kaj *Olympic*-on, sed ankaŭ li konstruis.
Ambaŭ liaj ŝipoj estis liaj infanoj. Malgraŭ tio li ne partoprenis la fatalan navigacion kaj lia neĉeesto dum la tragedio estas ĝishodiaŭ ŝpinita de mistero. Li nome revokis nur senpere antaŭ la fornavigacio pro sankaŭzoj. Sed en la tempo, kiam *Titanic* estis forlasanta Brition, li estis vidita en unu pariza kazino kun nekonata virino. Multaj historiistoj faris el tiu ĉi evento aferon kaj preskaŭ pruvon pri tio, ke la pereo de ŝipo estis preparita. Sed verŝajne temis nur pri sensignifa am-afereto, kiun Pirrie ne volis tro vidigi.

La tragedio de *Titanic* mirinde neniel ŝanĝis la vivon de Pirrie. Li restis la plej potenca homo en la ŝipfarejo, lia socia prestiĝo plu ascendis. En la jaro 1921 li estis avancita je vicgrafo. Sed kiel pruvas materialoj pri firmao Harland and Wolf, lastaj jaroj de lia vivo estis markitaj per financaj problemoj kaj ŝuldoj. Pirrie mortis en la jaro 1924 survoje sur maro, kiam li estis revenanta el inspektvojo el suda Afriko.

Kategorio:Britaj baronoj
Kategorio:Titanic
Bazaro (revuo)

eta
***Bazaro*** estas esperantlingva revuo, eldonita en Kluĵo, Rumanio. Ĝi aperis sezone, po kvar numeroj jare, inter la vintro 1997 kaj la aŭtuno 2009, entute 50 numeroj. Ĝia ĉefredaktorino estis Júlia Sigmond.

## Eksteraj ligiloj 
http://www32.brinkster.com/leslietoth/Ebazaro.htm Retpaĝo.

Kategorio:Esperanto-gazetoj
Kategorio:Kluĵo
Eta blanka ŝterno

La **Eta blanka ŝterno** (*Gygis microrhyncha*, laŭ kio ankaŭ Etbeka ŝterno) estas marbirdo de la subfamilio de Ŝternenoj, jam klasita foje ĉe la familio de Laredoj aŭ familio de mevoj. Ĝi troviĝas en tropika Pacifiko kaj nome ĉe Franca Polinezio kaj Kiribato.

Tiu ĉi specio foje estis konsiderata kiel unu el la kvar subspecioj de la Nigrokula blanka ŝterno nome la nomiga raso *G. alba alba*, *G. a. leucopes*, la Pacifika blanka ŝterno (*G. a. candida*) kaj la Eta blanka ŝterno aŭ *Feina blanka ŝterno* (*G. alba microrhyncha*) (sed oni ne devas konfuzi ĝin kun *la* Feina ŝterno, *Sternula nereis*).

## Aspekto 
eta|maldekstre|220ra|En Franca Polinezio.
La Eta blanka ŝterno estas, kiel sugestas ĝia nomo, eta kaj eleganta tutblanka ŝterno' kun nigraj longa beko (iomete suprenkurba kaj blueca) kaj grandaj okuloj kun okulringoj. Ŝajne tiuj grandaj okuloj utilas kiel adaptiĝo al nokta manĝado aŭ almenaŭ krepuska, kiam la predoj supreniras al la surfaco. La vosto estas noĉoforma iomete forkoforma. Estas unika ŝterno aŭ noĉoŝterno entute blanka, tiom blanka ke dumfluge la flugiloj aspektas travideblaj. Ambaŭ seksoj estas similaj.

## Kutimaro 
Tiu eleganta, svelta kaj milda ŝterno estas fama ĉar demetas la ovon sur eta truo inter branĉoj sed sen nesto entute. Tiu agado malhelpas eventualan predanton ĉar la elektitaj branĉoj estas tro etaj por grimpontaj ratoj. Sekuraj el eventualaj predantoj, tamen la ovo estas endanĝerita de fortaj ventoj. Ambaŭ gepatroj kovas dum pli ol unu monato. La idoj havas disvolvigitajn piedojn por elteni sin ĉe la “nesto” kaj estas manĝigataj dum du monatoj.

Krome la specio estas tute sentima kaj permesas alproksimigon kaj eĉ tuŝado fare de homoj. 

La Eta blanka ŝterno manĝas etajn fiŝojn (foje saltintajn) kaj kalmarojn kiujn ĝi kaptas per plonĝado. 

## Referenco 
## Fontoj 
* BirdLife International 2004. Gygis microrhyncha. 2006 IUCN Ruĝa Listo de Minacataj Specioj. 24a de Julio 2007.

Kategorio:Ŝternoj
Kategorio:Birdoj de Oceanio
Distrikto Rastatt

La **distrikto Rastatt**  situas en la federacia lando Baden-Virtembergo de Germanio. Ĝia administra sidejo estas la samnoma urbo Rastatt. La distrikto estas parto de la distriktaro Karlsruhe kaj de la regiona ligo Meza Supra Rejno. La distrikto kovras parton de la rejna valo kaj de la norda Nigra Arbaro; la rivero Rejno estas ĝia okcidenta limo kaj dividas Germanion oriente kaj Francion okcidente.

La distrikto havas areon de 738 km², kaj fine de  ĝi havis  loĝantojn. Najbaras la distriktoj Karlsruhe norde, Calw oriente, Freudenstadt sudoriente kaj Ortenau sude, krome en nordokcidento kun mallonga komuna limo la distrikto Germersheim de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. En la okcidento, la rivero Rejno konsistigas  al la najbara ŝtato Francio kun siaj arondismentoj Wissembourg kaj Haguenau ene de la departemento Bas-Rhin. La eksterdistrikta urbo Baden-Baden komplete ĉirkaŭiĝas de la distrikto.

## Administra divido 
La distrikto konsistas el 23 komunumoj, el kiuj 6 estas urboj. En la sekva listo inter krampoj aldoniĝas la respektiva nombro de loĝantoj laŭ la stato fino de septembro 2006.

**Urboj**:
# Bühl (29.499)
# Gaggenau (29.579)
# Gernsbach (14.621)
# Kuppenheim (7.617)
# Lichtenau (5.144)
# Rastatt (47.645)

**Neurbaj komunumoj**:
# Au am Rhein (3.362)
# Bietigheim (6.047)
# Bischweier (3.187)
# Bühlertal (8.148)
# Durmersheim (12.132)
# Elchesheim-Illingen (3.273)
# Forbach (5.520)
# Hügelsheim (4.698)
# Iffezheim (4.931)
# Loffenau (2.703)
# Muggensturm (6.234)
# Ötigheim (4.357)
# Ottersweier (6.347)
# Rheinmünster (6.526)
# Sinzheim (11.166)
# Steinmauern (2.908)
# Weisenbach (2.638)

Iuj urboj kaj/aŭ komunumoj interkonsentis kune oferti partojn de la publikaj servoj kadre de administraj komunumaroj. Tiuj grupigoj en la supra listo (laŭ la nuna stato) ne aparte listiĝas.

## Partneraj regionoj 
Partneraj regionoj en Eŭropo estas
* 20px la urbo Vantaa (Finnlando)
* 20px la provinco de Pesaro kaj Urbino (Italio)

## Eksteraj ligiloj 
* oficialaj paĝoj de la distrikto (germanlingvaj)

## Esperanto en la distrikto 
La distrikta Esperanto-grupo inkluzivas plurajn familiojn movade aktivajn - aparte el la urbo Rastatt kaj la iom pli norda komunumo Durmersheim. En seminariejo de la distrikta ĉefurbo okazis pluraj kongresoj de Germana Esperanto-Asocio, Germana Esperanto-Junularo kaj la Baden-Virtemberga Esperanto-Ligo, inkluzive de la Germana Esperanto-Kongreso de la movade "jubilea jaro" 1987, dum kiu la internacia lingvo centjariĝis. La distrikta grupo interalie ankaŭ organizis la tradukon kaj eldonon de la inter germanlingvaj infanoj tre konata libro La malgranda sorĉistino de la aŭtoro Otfried Preußler je Esperanto.

Dosiero:Bernhardusbrunnen Rastatt.JPG|Rastatt
Dosiero:Bad Rotenfels - Schloss.jpg|Gaggenau
Dosiero:Busbahnhof Bühl.jpg|Bühl
Dosiero:Maria-Bickesheim-Innenansicht.jpg|Durmersheim

## Eksteraj ligiloj 
* 


R
R
Onychoprion

***Onychoprion***, la **brundorsaj ŝternoj**, estas genro de marbirdoj de la familio de Laredoj kaj subfamilio de Ŝternenoj. Kvankam la genro estis unuafoje priskribita en 1832 fare de Johann Georg Wagler, la kvar specioj de la genro estis ĝis lastatempe retenitaj en la pli granda genro *Sterna*, la genro kun plej multnombraj specioj (Bridge *et al.*, 2005).

La genronomo devenas el la vortoj de Antikva greka *onuks*, "ungo", kaj *prion*, "segilo". 

Tri el la kvar specioj de la genro estas tropikaj, kaj unu havas subpolusan reproduktan teritorion. La Fulga ŝterno havas tuttropikan distribuadon; la Bridŝterno reproduktiĝas ankaŭ tra la tropika Atlantiko kaj la Hinda Oceano sed en la centra Pacifiko ĝi estas anstataŭita de la Grizdorsa ŝterno. La Aleŭta ŝterno reproduktiĝas ĉirkaŭ Alasko kaj Siberio sed vintras en la tropikoj ĉirkaŭ Sudorienta Azio.

* Genro ***Onychoprion*** - " brundorsaj" ŝternoj.
** Grizdorsa ŝterno, *Onychoprion lunatus*
** Bridŝterno, *Onychoprion anaethetus*
** Fulga ŝterno, *Onychoprion fuscatus*
** Aleŭta ŝterno, *Onychoprion aleuticus*

*Manutara* estas la nomo en la lingvo Rapa Nui por la Grizdorsa ŝterno kaj la Fulga ŝterno. Ambaŭ alvenas ĉe Paskinsulo kaj kovas siajn ovojn en la insulo Motu Nui, okazaĵo uzata por ĉiujara ceremonio nomita *Tangata manu*.

## Referencoj 
* Bridge, E. S.; Jones, A. W. & Baker, A. J. (2005): A phylogenetic framework for the terns (Sternini) inferred from mtDNA sequences: implications for taxonomy and plumage evolution. *Molecular Phylogenetics and Evolution* **35**: 459–469. PDF plena teksto
* Collinson, M. (2006). Splitting headaches? Recent taxonomic changes affecting the British and Western Palaearctic lists. *British Birds* **99**(6): 306-323.

Kategorio:Ŝternedoj
Lingvonormaligo

**Lingvonormaligo** en sociolingvistiko estas procezo, per kiu lingvo atingas disvolvadon kaj uzadon en ĉiuj sferoj, kiuj estis okupitaj de alia lingvo.

La termino "lingvonormaligo" (en Kebekio: *aménagement linguistique*; en Kataluna Landaro: *normalització lingüística*), ne havas la kontrolismajn kaj teknokratismajn kromsignifojn de la termino "lingvoplanado", kvankam ili praktike estas sinonimoj.

Lingvonormaligo konsistas ĉefe en la ellaborado kaj enkonduko de normoj de lingvouzo celantaj influi ĉiujn sferojn de la vivo de socio.

Ĝi tuŝas du flankojn: la lingvo-kulturan kaj la soci-politikan. En ĉi tiu dua aspekto ĝi bezonas la agadon de la regantaro.

Oni konsideras prioritataj la sferojn kun la plej granda komunika eĥo, kiel la instruado, sano, justico, amaskomunikiloj kaj komerco.

Oni ne devas konfuzi ĉi tiun termino kun "lingvonormigo".

Kategorio:Sociolingvistiko
Lingvonormo

**Lingvonormo** estas termino de la ordona gramatiko pri la uzado, parola aŭ skriba, kiujn oni konsideraj ĝustaj. Eblas difini ĝin ankaŭ kiel la principaro, per kiu oni volas reguligi la lingvan aktivecon de la parolantoj kaj skribantoj.

Foje oni diversigas la normon, surbaze de malsamaj lingvotavoloj aŭ lingvouzoj (klera, populara) kaj ankaŭ de la enhavo (scienca, ĉiutaga).

La normo povas havi malsamajn originojn: en kelkaj okazoj ĝi baziĝas sur dialekto, kiun oni konsideras pli prestiĝa, kiun oni promocias al modelo kaj trudas al la tuta lingvoareo per la eduka sistemo kaj la amaskomunikiloj; en aliaj, temas pri la vario de la tradiciaj universitataj centroj aŭ de la regurbo; fine, la normo povas esti la rezulto de konscia lingvoplanado.

Kategorio:Lingvoscienco
Kategorio:Sociolingvistiko
Lingvonormigo

**Lingvonormigo** (aŭ **lingvokodado**) estas procezo, per kiu oni establas normojn de lingvo, ĉefe ties ortografion, ordonan gramatikon kaj norman vortaron. Ekzemple, en la procezo de normigo de la kataluna lingvo, oni publikigis la *Ortografiajn normojn* en 1913 (kaj *Ortografian vortaron* en 1917), gramatikon en 1918 kaj vortaron en 1932.

## Vidu ankaŭ 
* Lingvonormo
* Lingvoplanado
* Lingvopolitiko
* Lingvonormaligo

Kategorio:Lingvoscienco
Kategorio:Sociolingvistiko
Porpác

**Porpác** estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Vas (Hungario), en Distrikto Sárvár.
eta|Preĝejo de Porpác

## Bazaj informoj 
* Poŝtkodo: 9612
* Telefonprefikso: 95
* Areo: 6 &nbsp;km²
* Loĝantaro: 150

## Situo 
Porpác situas sur ebenaĵo, fine de sakovojo, laŭ la fervojo inter Szombathely kaj Sárvár. Tiu lasta urbo troviĝas 12, Szombathely 17, Bük 20 km-ojn.

## Historio 
En tiu loko oni trovis tombojn el la ferepoko. La unua mencio pri la loko devenis el 1324. Post la mezepoko la regiono trovis sin en fronto de Osmana Imperio kaj Habsburga Imperio. Dum la historio 2 apudaj vilaĝoj formiĝis: Darázsporpác [darAĵporpAc] kaj Porporpác, kiuj unuiĝis en 1907. Vilaĝservoj estas biblioteko, kulturdomo, kuracejo, migra poŝto.

## Vidindaĵo 
* romkatolika preĝejo omaĝe al Senmakula Koro de Maria

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Vas
Grizdorsa ŝterno

La **Grizdorsa ŝterno**, *Onychoprion lunata* aŭ antaŭe *Sterna lunata*, estas marbirdo de la subfamilio de Ŝternenoj, jam klasita ĉe la familio de Laredoj aŭ familio de mevoj.

## Klasado 
Ĝi estas tre parenca de la Bridŝterno kaj de la Fulga ŝterno (kun kiuj ĝi foje estas konfuzata) kaj malpli komuna ol la aliaj membroj de la sama genro kaj ĝi estis malpli pristudita. La tri specioj, kune kun la Aleŭta ŝterno estis lastatempe disigita en nova genro *Onychoprion* disde *Sterna* (Bridge *et al.*, 2005).

## Aspekto 
250px|maldekstra|eta
250px|maldekstra|eta
La Grizdorsa ŝterno similaspektas kun la Fulga ŝterno sed kun griza dorso, kiel diras la nomo, anstataŭ nigra dorso. La brusto kaj la subaj partoj estas blankaj kaj ili havas nigrajn kronon kaj strion ekde la beko tra la nigraj okuloj ĝis la nuko. Inter ambaŭ nigraj partoj estas blanka strio, kio donas al la specio belan kapobildon. La flugiloj estas longaj kaj pli malhelgrizaj ĉepinte. Ankaŭ la pugo kaj vosto estas grizaj; la vosto tre forkoforma.

## Disvastiĝo 
La Grizdorsa ŝterno reproduktiĝas en insuloj de tropika Pacifiko kaj nome norde de sia teritorio ĉe la nordokcidentaj insuloj de Havajo (kun la plej multnombra populacio en insulo Lisianski) kaj en du etaj insuletoj ĉe Oahu; oriente tiom malproksime kiom ĉe insuloj Tuamotuo, kun aliaj kazoj de kolonio de marbirdoj en la insuloj Societaj, Liniaj, Phoenix, Marianoj kaj Usona Samoo. Estas nekonfirmitaj informoj pri reproduktado tiom sude kiom Fiĝio, kaj tiom oriente kiom Paskinsulo. Malmulte oni konas pri la populacioj for de Havajo. For de la reprodukta sezono la specio estas parte migranta, kun birdoj el la insuloj de Havajo flugante suden. Oni supozas, ke ankaŭ birdoj de aliaj partoj de la Pacifiko estas migrantaj kaj povas disigi tiom malproksime kiom ĝis Papuo-Nov-Gvineo, Filipinoj kaj Paskinsulo.

## Referencoj 
* Bridge, E. S.; Jones, A. W. & Baker, A. J. (2005): A phylogenetic framework for the terns (Sternini) inferred from mtDNA sequences: implications for taxonomy and plumage evolution. *Molecular Phylogenetics and Evolution* **35**: 459–469. PDF plena teksto
* Mostello, C. S.; Palaia, N. A. & Clapp, B. (2000). Gray-backed Tern (*Sterna lunata*). *In:* Poole, A. & Gill, F. (eld.): *The Birds of North America* **525**. The Birds of North America, Inc., Philadelphia, PA.

Kategorio:Onychoprion
Ovidi Montllor

**Ovidi Montllor i Mengual** (Alcoi, 4-an de februaro 1942 - Barcelono, 10-an de marto 1995) estis valencia kantisto kaj aktoro el la kataluna movado "Nova Cançó" (nova kanzono).

Li debutis en 1962 kun la teatro-grupo *La Cazuela*, de Alcoi. Kiam li estis 24-jara li foriris al Barcelono, kie li laboris kun sendependaj teatro-grupoj, kiel tiu de la CICF, kaj poste kun la kompanioj de Núria Espert kaj Adrià Gual. En 1968 li komencis elstaran karieron kiel kantisto, ofte akompaniita de Toti Soler, kun propra muziko pri tekstoj de Salvador Espriu, Vicent Andrés Estellés, Pere Quart kaj de li mem.

Li mortis en la jaro 1995 en Barcelono pro ezofaga kancero. Kvin monatojn antaŭe lia naskiĝvilaĝo (Alcoi) dediĉis al li kortuŝan omaĝon.

## Filmoj 
* 1975, Furtivos
* 1977, La oscura historia de la prima Montse
* 1988, Amanece que no es poco
* 1988, El aire de un crimen

Montllor, Ovidi
Montllor, Ovidi
Lingvovario

**Lingvovario** estas formo, kiu sisteme kaj kohere diferencas de la aliaj formoj de lingvo. Vario estas koncepto pli larĝa ol stilo.

Ekzemploj de varioj estas:

* dialektoj, t.e. varioj parolataj de geografie difinitaj komunumoj (vidu artikolojn Dialektologio kaj Dialekta komplekso)
* sociolektoj, t.e. varioj parolataj de socie difinitaj komunumoj
* norma lingvo, normigita por instruado kaj publika uzado
* idiolektoj, t.e. vario specifa al difinita homo
* tavoloj, t.e. la faka vortprovizo kaŭ gramatiko por difinitaj aktivaĵoj aŭ profesioj
* Konversacia lingvo

Kategorio:Lingvaj varioj kaj stiloj
Kategorio:Lingvoscienco
Kategorio:Sociolingvistiko
Jaroslav Krolupper

**Jaroslav Krolupper** (naskiĝis la 12-an de majo 1942) estas ĉeĥa esperantisto, tradukanto de ĉeĥa poezio al Esperanto.

Inter esperantistoj li aperis nur en 2005, jam kiel pensiulo, sed li baldaŭ komencis verki kaj traduki poemojn kaj kolekti premiojn. En la jaroj 2006 kaj 2007 li ricevis la unuajn premiojn en la literatura konkurso de EKRA.

## Originaloj
***Esperanta versado** (2011, KAVA-PECH, p.&nbsp;54)

## Tradukoj
***Ulrika** de Alena Melicharová (pri Ulrike von Levetzow, la amatino de Goethe)
***Vesmír zvoní hvězdami - Kosmo sonoras per steloj** dulingva eldono el la ĉeĥa poetino Zdenka Bergrová 
***Podzimní měsíc - Aŭtuna Luno** de Zdenka Bergrová
***Mia ŝato** de Ljubov Vondroušková
***Labirinto** de Ljubov Vondroušková
***S poutnickou holí - Kun pilgrimbastono** de (Čestmír Vidman, 2008)
***Sedmnáct slabik - Dek sep silaboj** de Čestmír Vidman (2009)
***Iluzio** Ljubov Vondroušková (2010)
***Laskavá fantazie - Karesa fantazio** de Čestmír Vidman (tr. Jaroslav Krolupper, Jiří Patera, Margit Turková, Praha 2010, p.&nbsp;117)
***Krajina s podpisy - Pejzaĝo kun signaturoj** de (Karla Erbová)

## Eksteraj ligiloj 
*Konkurso de EKRA 2006
*Konkurso EKRA 2007 
*Pri Krolupper en Literatura Foiro
*Pri traduko el Bergrová

Kategorio:Ĉeĥaj esperantistoj
Kategorio:Tradukistoj al Esperanto
Joseph Grove Boxhall

**Joseph Grove Boxhall** naskiĝis la 23-an de marto 1884, mortis la 25-an de aprilo 1967. Li naskiĝis en Hull, Yorkshire. Li estis tenanto de rajtigo Extra Master.

Li laboris en kompanio White Star Line kaj sur ŝipo *Titanic* dum ties katastrofo li deĵoris ĉe la kompanio la kvinan jaron. Sur *Titanic* li estis la kvara oficiro.

Boxhall
Kategorio:Mortintoj pro drono
James Paul Moody

**James Paul MOODY** naskiĝis la 21-an de aŭgusto 1887 en Scarborough en Anglio. Li estis filo de John Henry Moody kaj Evelyn Louise Lammin. La familio de Moody estis tre konata en Scarborough.

Li deĵoris sur *Titanic* en funkcio de la sesa oficiro. Tien li venis el ŝipo *Oceanic*. Li mortis la 15-an de aprilo 1912.

Moody
Kategorio:Mortintoj pro drono
Ják

**Ják** estas vilaĝo en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Vas (Hungario), en Distrikto Szombathely. Ják estas germane: **Jaak**.

## Bazaj informoj 
* Areo: 
* Loĝantaro: 2598 (stato: 2015)
* Poŝtkodo: 9798
* Telefonprefikso: 94

## Situo 
La vilaĝo estas ne tro for al la aŭstra landlimo, situanta laŭ la vojo kaj fervojo inter Szombathely kaj Körmend.

## Historio 
Ják estis loĝata jam en la bronzepoko kaj ferepoko. La vilaĝo havas tutlandan konatecon pro sia preĝejo. En 1896 konstruiĝis en Budapeŝto memora ekspozicio, kie faris tian fortikaĵon, kiu prezentis en unu fortikaĵo partojn de ĉiuj stiloj kaj gravaj hungaraj konstruaĵoj. Tie povas vidi rotondon de Ják. La origino en Ják konsistas el du, unue estis rotondo pri Sankta Jakobo, poste konstruiĝis apude la romanika preĝejo sur pinto de la plej alta punkto de Ják. Tiutempe en la preĝejo okazis nur meso, la baptado kaj aliaj en la rotondo. La preĝejo ne tute finkonstruiĝis dum la tatara invado en 1242. La rotondo kaj la preĝejo ankaŭ nun estas uzata.

## Vidindaĵoj 
* Preĝejo Sankta Georgo (Ják)
* Kapelo Sankta Jakobo (Ják)

## Famuloj 
En Ják naskiĝis:
* episkopo Lajos Bitnitz
* futbalisto Dezső Novák
* monaĥo Arnold Károly Börzsönyi.

## Famaj nomportantoj 
* Ferenc Jáki, esperantisto
* Gyula Jáki, kirurgo
* György Jáky, arkitekto
* József Jáky, inĝeniero
* Sándor Teodóz Jáki, monaĥo
* Szaniszló László Jáki, teologo

## Referencoj 
eta|maldekstre|Romanika preĝejo de Ják
eta|maldekstre|Rotondo Sankta Jakobo en Ják

Kategorio:Vilaĝoj de departemento Vas
Solonópole

**Solonópole** estas municipo en la brazila subŝtato Cearao. Ĝia nomo estas omaĝo al Manoel Solon Pinheiro, advokato, ĵurnalisto kaj profesoro, kiu devenis de la loĝloko.

## Eksteraj ligiloj 
Retejo de la Urbodomo de Solonópole

Kategorio:Municipoj de Cearao
Harold Godfrey Lowe

**Harold Godfrey LOWE** naskiĝis la 21-an de novembro 1882 en Eglwys Rhos, mortis la 12-an de majo 1944. Sur ŝipo *Titanic* li deĵoris en funkcio de la kvina oficiro.

Lowe havis la saman karakteron kiel Lightoller. Tio estis naskita maristo. Kiam li estis dekdujara, renversiĝis kun li ŝipeto kaj li ĝisnaĝis en ŝuoj kaj vestoj preskaŭ unu kilometro al bordo. Kiam li estis dekkvarjara, lia patro laŭvorte tiris lin tra la tuta Liverpool en metilernejon ĉe ŝipfareja firmao, sed la juna Lowe proklamis, ke li laboros por neniu senpage kaj ke li volas esti por sia laboro pagata. La patro persistis pri la sia, la knabo ankaŭ kaj la rezulto estis, ke li fuĝis el la hejmo sur maron. Poste li navigaciis sur pluraj ŝipoj, velŝipoj kaj fine sur vaporŝipoj.

Jam kun kvalifiko de kapitano li transiris de Okcidentafrika deĵoro al White Star Line. Li estis dudeknaŭjara, li estis svelta, malhelhara, bone aspektanta kaj nordan Atlantikon li tranavigaciis unuan fojon.

Lowe
Kategorio:Mortintoj pro drono
Pinkamindszent

**Pinkamindszent** [pinkamindsent] estas malgranda vilaĝo en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Vas (Hungario), en Distrikto Körmend. La loknomo signifas hungare: Pinka-Ĉiuj Sanktuloj. Pinka estas rojo en la regiono.
eta|maldekstre|230px|Preĝejo en Pinkamindszent
eta|150px|Blazono de Pinkamindszent

## Bazaj informoj 
* Poŝtkodo: 9722
* Telefonprefikso: 96
* Areo: 11 &nbsp;km²
* Loĝantaro: 140

## Situo 
Pinkamindszent situas sur malebenaĵo, laŭ rojo, laŭ la aŭstra landlimo, laŭ vojo Körmend-Aŭstrio. Ĝis 2008 estis tie limpasejo al la kontraŭa Strem, poste ambaŭ landoj apartenas al interna zono de Schengen, sekve la limo estas ie ajn trairebla senkontrole.

## Historio 
La unua skriba mencio okazis en 1221. En 1920 Pinkamindszent trovis sin ĉe la nova landlimo. Post 1945 ferkurteno konstruiĝis laŭ la limo. La vilaĝo estis vizitebla nur per permesilo. En 1989 la ferkurteno nuliĝis, oni trovis ĉe la limo netuŝitan zonon dum 40 jaroj. En Pinkamindszent migra poŝto servas.

## Vidindaĵoj 
* preĝejo

## Famuloj 
En Pinkamindszent naskiĝis József Orbán (muzikisto).

## Komunumoj pri *Ĉiuj Sanktuloj* en Hungara reĝlando 
Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Vas
Harland & Wolff

dekstra|eta|200ra|Edward Harland - fondinto de Harland & Wolff
dekstra|eta|200ra|Gustav Vilhelm Wolff - fondinto de Harland & Wolff

**Harland and Wolff** estas ŝipfarejo fondita en la jaro 1858 fare de Edward Harland, kiu aĉetis neprosperantan ŝipfarejon de Hickson en Queen´s Island en Belfast. Investisto, kiu donis al la nova entrepreno bezonatan financan subtenon, fariĝis Gustav Schwabe, amiko de Harland, onklo de Gustav Wolff, kiu fariĝis kompaniulo de la ŝipfarejo en la jaro 1861. Edward Harland havis grandajn planojn, kun kies helpo li volis konstrui fortan kaj grandan ŝipfarejon, kiu konstruus tiujn plej bonajn ŝipojn en la mondo. Investisto Gustav Schwabe, la proksima amiko de Thomas Ismay, verŝajne staris en fono de ekskluziva kontrakto inter la ŝipfarejo kaj White Star Line, kiu estis fermita somere de 1869.

En la jaro 1862 venis en ŝipfarejon Harland & Wolff kiel sennoma metilernanto William James Pirrie. Post dek du jaroj li fariĝis kompaniulo, kaj kiam Edward Harland en la jaro 1895 mortis, li estis nomita plendirektoro. Je dek unu jaroj pli poste, kiam Gustav Wolff foriris por ripozi, li fariĝis ankaŭ prezidanto kaj la plej potenca viro de la ŝipfarejo. En la jaro 1906 elkreskis en la ŝipfarejo du gigantaj portalaj arganoj. Sub ili estis en sekvantaj jaroj konstruitaj la plej konataj ŝipoj de ŝipfarejo Harland & Wolff - *Olympic* kaj *Titanic*. Ilia konstruisto Thomas Andrews fariĝis plenumdirektoro de la ŝipfarejo en la jaro 1911. Tiutempe en la ŝipfarejo estas okupitaj pli ol 40000 homoj.

Ŝipfarejon Harland & Wolff diference de White Star Line la tragedio de *Titanic* neniel trafis. Ĉe Harland & Wolff estis senĉese konstruataj kvalitaj kaj belaj ŝipoj. Kiel la tempo pasis, ŝanĝiĝis postuloj por iliaj aspektoj kaj celo. Nun oni ne konstruas en grandegaj kajoj luksaj personaj vaporŝipoj, sed ŝarĝaj industriaj ŝipoj kun dizelaj motoroj. La ŝipfarejo vivas ĝis hodiaŭ kaj de la tempoj de *Olympic* kaj *Titanic* ĝi eĉ ne tro ŝanĝiĝis. La unusola ŝipfarejo kun eksplicite hejma kapitalo en Granda Britio hodiaŭ okupas ion pli ol 6000 homoj.

Kategorio:Firmaoj
Natura Floro

La **Natura Floro** estis la precipa premio de la Floraj Ludoj, aljuĝita al la plej elstara am-poemo. 

La Floraj Ludoj estis enkondukitaj en la Esperanto-literaturon okaze de la 5-a Universala Kongreso en Barcelono (1909) kaj ekde 1911 organizitaj de Kataluna Esperantista Federacio sub la nomo *Internaciaj Floraj Ludoj*.
Kategorio:Okcitanlingva literaturo
Kategorio:Katalunlingva literaturo
Kategorio:Esperantlingva literaturo
Kategorio:Esperanto-movado en Katalunio
Patrocínio (mikroregiono)

La mikroregiono **Patrocínio** (esperante: *Patrocinjo*) estas unu de la 66 mikroregionoj de la brazila subŝtato de Minas-Ĝerajso. Ĝi enhavas 11 municipojn.

## Municipoj
* Abadia dos Dourados
* Coromandel
* Cruzeiro da Fortaleza
* Douradoquara
* Estrela do Sul
* Grupiara
* Iraí de Minas
* Monte Carmelo
* Patrocínio
* Romaria
* Serra do Salitre

## Vidu ankaŭ 
* Mezoregionoj de Minas-Ĝerajso
* Mikroregionoj de Minas-Ĝerajso
* Municipoj de Minas-Ĝerajso

Kategorio:Mikroregionoj de Minas-Ĝerajso
Loĝigo de homekipo de Titanic

Enŝipiĝinte la junaj oficiroj kaj asistantoj de ĉefoj venigis anojn de la homekipo en iliajn kajutojn.

La ceteraj anoj de la homekipo, kiuj certigis la plej diversajn helplaborojn - presistoj, portistoj, glatistoj de vestaro kaj tolaĵaro, personaro de turka baniĝejo kaj flegejoj, anoj de ŝipa polico, flegistoj de lampoj, poŝtaj okupitoj - estis disigitaj en multaj malgrandaj enklavoj tra la tuta ŝipo proksime de lokoj, kie ili plenumis siajn devojn. Tio rilatis precipe al stevardoj kaj stevardinoj de la unua klaso, kies kajutoj por du ĝis kvar anoj de homekipo troviĝis en anguloj de larĝaj koridoroj proksime de komforte aranĝitaj vicoj de ĉambroj por la vojaĝantoj de la unua klaso.

Kategorio:Titanic
Poŝtoficistoj de Titanic

Kiam *Titanic* kunpuŝiĝis kun la glacimonto, la **poŝtaj oficistoj** rapidis, por ke ili transportu poŝtajn sakojn el ferdeko G al ferdeko F. Bedaŭrinde en la poŝta ĉambro estis tiutempe jam 2 futojn da akvo.

Kategorio:Titanic
Kategorio:Poŝtistoj
Csákánydoroszló

**Csákánydoroszló** [ĉAkAnjdoroslO] estas unuigita vilaĝo en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Vas (Hungario), en Distrikto Körmend. Ĉakan estas turka nomo, Draslav estas slava nomo.
290px|dekstra|eta|Preĝejo de Csákánydoroszló kun la ornama puto
290px|dekstra|eta|Panoramo pri fortikaĵo-kastelo en Csákánydoroszló

## Bazaj informoj 
* Areo: 27 km²
* Loĝantaro: 1780
* Poŝtkodo: 9716
* Telefonprefikso: 94
* Koordinatoj: 46°58′22″N 16°30'16″E

## Situo 
Csákánydoroszló situas en valo de Rába, laŭvoje kaj laŭfervoje inter Körmend kaj Szentgotthárd, pli precize de Körmend la unua vilaĝo ĉe Rába. Körmend troviĝas je 9 km-oj.

## Historio 
Dum la historio estis tie du vilaĝoj: Nagy**csákány** (granda Ĉ.) kaj Rába**doroszló**. La unua mencio okazis en 1248. Dum la kontraŭturkaj bataloj familio Batthyány konstruis komence kasteleton, poste faris el tio burgon. Tiu kastelo ankaŭ nun estas uzata.

En 1920 la vilaĝo trovis sin apud la nova landlimo. En 1939 la du vilaĝoj unuiĝis. Post 1945 **fer-kurteno** konstruiĝis laŭ la aŭstra landlimo. La vilaĝo estis vizitebla nur per permesilo. En 1965 estis granda inundo de Rába. En 1989 la fer-kurteno nuliĝis, oni trovis ĉe la limo netuŝitan zonon dum 40 jaroj.

## Vidindaĵoj 
En 1765 romkatolika Preĝejo de Johano Nepomuka (Csákánydoroszló) konstruiĝis, kies turo estas 38 m-ojn alta. Alia vidindaĵo estis Kastelo de Csákánydoroszló.

## Famuloj 
* en la vilaĝo naskiĝis Joe Eszterhas


Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Vas
Distrikto Waldshut

La **distrikto Waldshut** situas en la pleja sudo de la federacia lando Baden-Virtembergo de Germanio. Ĝia administra sidejo estas la urbo Waldshut-Tiengen. La distrikto estas parto de la distriktaro Frajburgo kaj de la regiona ligo Alta Rejno-Konstanca Lago.

La distrikto havas areon de 1 131 km², kaj fine de  ĝi havis  loĝantojn. Najbaras la germanaj distriktoj Lörrach okcidente, Breisgau-Hochschwarzwald norde kaj Schwarzwald-Baar nordoriente, sed krome ankaŭ la svisaj kantonoj Ŝafhaŭzo oriente, Zuriko sudoriente kaj Argovio sude. En la sudo la rivero Rejno konsistigas la limon de la distrikto, sed ankaŭ inter Germanio kaj Svisio.

## Administra divido 
La distrikto konsistas el 32 komunumoj, el kiuj 7 estas urboj. En la sekva listo inter krampoj aldoniĝas la respektiva nombro de loĝantoj laŭ la stato fino de septembro 2006.

**Urboj**:
# Bad Säckingen (16.819)
# Bonndorf (6.862)
# Laufenburg (Badeno) (8.520)
# St. Blasien (4.032)
# Stühlingen (5.250)
# Waldshut-Tiengen (22.667)
# Wehr (12.998)

**Neurbaj komunumoj**:
# Albbruck (7.312)
# Bernau im Schwarzwald (1.911)
# Dachsberg (Nigra Arbaro) (1.407)
# Dettighofen (1.119)
# Dogern (2.327)
# Eggingen (1.729)
# Görwihl (4.479)
# Grafenhausen (2.335)
# Häusern (1.311)
# Herrischried (2.787)
# Höchenschwand (2.571)
# Hohentengen am Hochrhein (3.670)
# Ibach (396)
# Jestetten (5.186)
# Klettgau (7.445)
# Küssaberg (5.489)
# Lauchringen (7.415)
# Lottstetten (2.183)
# Murg (6.973)
# Rickenbach (3.888)
# Todtmoos (2.073)
# Ühlingen-Birkendorf (5.183)
# Weilheim (3.159)
# Wutach (1.243)
# Wutöschingen (6.646)

Iuj urboj kaj/aŭ komunumoj interkonsentis kune oferti partojn de la publikaj servoj kadre de administraj komunumaroj. Tiuj grupigoj en la supra listo (laŭ la nuna stato) ne aparte listiĝas.

## Eksteraj ligiloj 
* oficialaj paĝoj de la distrikto (germanlingvaj)

Dosiero:Waldshut WT Altstadt.JPG|Waldshut-Tiengen
Dosiero:BadSaeckingenMuenster.jpg|Bad Säckingen
Dosiero:Laufenburg Baden Kirche.jpg|Laufenburg (Badeno)
Dosiero:Bonndorfer Rathaus 3474.jpg|Bonndorf


W
W
Rudolfo

**Rudolfo** aŭ **Rodolfo**, vira antaŭnomo de ĝermana deveno, signifanta proksimume "gloro-lupo".

## Diverslingvaj variaĵoj 
* germane *Dolf, Ruddl, Radolf, Roff, Rolf, Rolli, Rollo, Rudi, Rudo, Rudolf, Rudolph, Rul, Ruodi, Rudloff*
* frise *Roele, Roelef, Roelf, Roelof, Rolef, Rolof, Roloff, Roluf, Roolof*
* angle *Rudolf, Rolph, Rudie, Rudy*
* france *Raulf, Rodolphe, Roux*
* itale *Ridolfo, Rodolfo, Rudolfo*
* latine *Rudolphus*
* svede *Rodulf*
* svis-germane *Radolf, Roff, Rolf, Rollo, Rudi, Rudo, Ruedi, Ruodi, Rüdi*
* hispane *Rodolfo, Rodufo*
* hungare *Rudolf, Rezső*
* nederlande *Ruud*

## Konataj nomportantoj 
### Regantoj 
Regantoj kun la nomo **Rudolfo**/**Rodolfo**:

* 923-934 Rodolfo (Francio), reĝo
* 1273-1291 Rudolfo la 1-a (Sankta Romia Imperio), imperiestro
* 1306-1307 Rudolfo la 1-a (Bohemio), reĝo, nepo de la samnoma imperiestro
* 1576-1611 Rudolfo la 2-a (Sankta Romia Imperio), imperiestro
* ...

Kategorio:Viraj personaj nomoj
Kategorio:Listoj de regantoj laŭ nomo
Uberaba (mikroregiono)

La mikroregiono **Uberaba** (prononcata ĝuste tiel) estas unu de la 66 mikroregionoj de la brazila subŝtato de Minas-Ĝerajso. Ĝi enhavas 7 municipojn.

## Municipoj 
* Água Comprida
* Campo Florido
* Conceição das Alagoas
* Conquista
* Delta
* Uberaba
* Veríssimo

## Vidu ankaŭ 
* Mezoregionoj de Minas-Ĝerajso
* Mikroregionoj de Minas-Ĝerajso
* Municipoj de Minas-Ĝerajso

Kategorio:Mikroregionoj de Minas-Ĝerajso
Bucsu

**Bucsu** [buĉu] estas malgranda vilaĝo en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Vas (Hungario), en Distrikto Szombathely. Bucsu estas nomo de hungara tribestro en formo Bulcsu.
eta|maldekstre|Romiana akvodukto
## Bazaj informoj 
* Poŝtkodo: 9792
* Telefonkodo: 94
* Areo: 17 &nbsp;km²
* Loĝantaro: 600

## Situo
Bucsu situas laŭvoje (kaj iam laŭfervoje) inter Szombathely kaj limpasejo al Aŭstrio. Tie komenciĝis akvodukto de romianoj al Savaria (nun Szombathely). 

## Historio
En 1920 la vilaĝo trovis sin apud la nova landlimo kaj iĝis limpasejo de Szombathely. Post 1945 Fera kurteno estis konstruita laŭ la aŭstra landlimo, Tamen la trapasejo havis viglan kongtrolitan trafikon. Depost la socialismo la fera kurteno estis malkonstruita. Ekde 2008 ambaŭ landoj apartenas al interna zono de Schengen, sekve la limo estas ie ajn trapasebla senkontrole.

## Vidindaĵoj 
* Preĝejo Sankta Mikaelo (Bucsu)
* romiana akvodukto

## Famuloj 
En Bucsu naskiĝis József Széll (departementestro).
Herbert John Pitman

**Herbert John Pitman** naskiĝinta la 20-an de novembro 1877 en vilaĝo Sutton Montis, mortinta la 2-an de decembro 1961 estis la tria oficiro deĵoranta sur *Titanic*.[eta|dekstra|Pitman, maldekstre, kun la dua oficiro [Charles Herbert Lightoller|Charles Lightoller.]]Li estis kromnomata ankaŭ kiel **Bert**. Li deĵoris ĉe White Star Line lastajn kvin el siaj preskaŭ dek jaroj de kariero de oficiro de komercŝiparo. Li havis kapitanan patenton.

Pitman
Ikervár

**Ikervár** estas vilaĝo en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Vas (Hungario), en Distrikto Sárvár. Ikervár signifas hungare: ĝemelo-fortikaĵo, temas pri fortikaĵoj ambaŭflanke de Rába.
eta|maldekstre|Meza parto de Ikervár
eta|Kastelo Batthyány en Ikervár
eta|La unua akvocentralo de Hungario en Ikervár
## Bazaj informoj 
* Poŝtkodo: 9756
* Telefonkodo: 95
* Areo: 35 &nbsp;km²
* Loĝantaro: 1900

## Situo 
Ikervár (iama kampurbo) situas en maldekstra flanko de Rába, poste laŭ la fluo troviĝas Sárvár.

## Historio 
Oni trovis objektojn, ilojn el la bronzepoko kaj romia epoko. Hungaroj sekvis la romianojn, estis konstruita fortikaĵo, kie en 1073 reĝo Salomono kaj princo Géza la 1-a paciĝis. La turkoj okupis la fortikaĵon en 1532. Fine de la 18-a jarcento la fortikaĵo malgraviĝis kaj neniiĝis, tiamaj posedantoj de la regiono familio **Batthyány** konstruis kastelon. En 1896 la unua hungara akvocentralo konstruiĝis laŭ Rába.  

## Vidindaĵoj 
* Kastelo de Ikervár
* Preĝejo Sankta Georgo (Ikervár)

## Famuloj 
En Ikervár naskiĝis pentristo Gyula Batthyány.
Uberlândia (mikroregiono)

La mikroregiono **Uberlândia** (esperante: *Uberlandja*) estas unu de la 66 mikroregionoj de la brazila subŝtato de Minas-Ĝerajso. Ĝi enhavas 10 municipojn.

## Municipoj 
* Araguari 109.876
* Araporã 6.002
* Canápolis 6.674
* Cascalho Rico 2.617
* Centralina 7.614
* Indianópolis 5.776
* Monte Alegre de Minas 18.070
* Prata 22.791
* Tupaciguara 23.850
* Uberlândia 615.345

## Vidu ankaŭ 
* Mezoregionoj de Minas-Ĝerajso
* Mikroregionoj de Minas-Ĝerajso
* Municipoj de Minas-Ĝerajso

Kategorio:Mikroregionoj de Minas-Ĝerajso
Katafa

**Katafa** estas malgranda vilaĝo en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Vas (Hungario), en Distrikto Körmend.

## Bazaj informoj 
* Areo: 5&nbsp;km²
* Loĝantaro: 400
* Poŝtkodo: 9915
* Telefonprefikso: 94
* Koordinatoj: 46°58′33″N 16°37'43″E

## Situo 
La vilaĝo situas laŭ rojo, laŭ ĉefvojo Szombathely-Zalaegerszeg apud Körmend. La lasta urbo troviĝas 6, Vasvár 19, Zalaegerszeg kaj Őriszentpéter po 27, Szombathely 30, Budapeŝto 221&nbsp;km-ojn http://www.tavolsag.hu/index.asp?go=tavolsag&i1=26620&i2=9566 .

## Historio 
Tie estis Vojo de Sukceno kaj fortikaĵo el la romia epoko. La unua skriba mencio pri la vilaĝo devenis el 1230. Vilaĝservoj estas la municipa administracio, vendejo kaj migra poŝto.

## Vidindaĵoj 
* romkatolika kapelo omaĝe al Kvar Sanktaj Evangelistoj

## Fontoj 
* oficiala paĝo

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Vas
Rafael Conde, el Titi

**Rafael Conde, el Titi**, estis varietea artisto naskita en Talavera de la Reina (Toledo; Hispanio) en la jaro 1938.

Kiam li estis 19-jara li alvenis al Valencio (Valencilando), kie li kantis unuafoje ĉe la teatro Alkazar kaj urbo el kie li sentis sin ĝis sia morto, en la jaro 2002, kaj kiu igis lin adoptivan filon. 

Kelkaj el siaj kanzonoj, kiel *Libérate* (depostulinta la samseksemaj liberoj) aŭ *Colorines* igis lin tre sukcesa en la spacon de la varietea kanzono en Valencilando, kaj neevitebla referenco de scenejoj kaj festoj. 

Kategorio: Kantistoj
Akvaturo (Maribor)

La **akvoturo** en Maribor estas tipa malfrurenesanca fortikaĵo, kiu gardis la urbon ĉe rivero Dravo sudoriente. Ĝi estis konstruita en 1555 en neregula kvinangula formo de ŝtonoj. Ĝiaj muroj estas ege dikaj kaj kun la paffenestretoj.

Nuntempe, la akvoturo servas al aliaj celoj. Ekde 1989 en ĝi troviĝas vino vendejo (slovena vinoteko), kiu ofertas slovenajn vinojn, kiuj estis produktitaj en tri slovenaj vinregionoj: la Drava regiono, la Sava regiono kaj la Primorska (ĉemara) regiono. Ĉe la muroj de la turo kreskas vito.

Kategorio:Kasteloj en Slovenio
Joan Mates i Soler

**Joan MATES i SOLER** (naskiĝis en Palma en februaro 1902, mortis la ) estis kataluna anarkiisto, tajloro kaj esperantisto. Naŭdekjara, li membriĝis en Ruĝa Kruco kaj, studinte en Barcelono, li aniĝis ankaŭ en la anarkiisma sindikato CNT. En la komenco de la 1920-aj jaroj li lernis Esperanton kaj aliĝis al la Esperantista Klubo Palma, en kiu li aktivis ekde 1925 kaj SAT. En 1926 li fariĝis estrarano de la Esperantista Klubo Palma kaj en 1927 kaj 1928, ties vicprezidanto. En 1927 li estis akceptita en la framasona loĝio de Palma kun la simbola nomo Zamenhof.

Post la armea ribelo en 1936 li estis arestita de faŝistoj. Post tio oni scias, ke li estis en malliberejo de Palma kun Antoni Coll i Sastre. Ne estas konate, kie kuŝas lia korpo.

## Fontoj 
* Margais, Xavier. *El moviment esperantista a Mallorca (1898-1938)*. Edicions Documenta Balear, 2002. ISBN 84-95694-29-8. [p. 261-262]
* Margais, Xavier. "El moviment esperantista a Mallorca: una víctima més de la repressió franquista". *Kataluna Esperantisto* n-ro 338, 2006, p. 11-14. http://www.esperanto.cat/ke/ke0602w.pdf 

## Vidu ankaŭ 
* Antoni Coll i Sastre
* Sebastià Crespí Valls
* Josep Salom i Nadal
* Gabriel Meneu i Piña
* Antoni Nadal
* Joan Mascaró i Fornés

Kategorio:Katalunaj esperantistoj
Kategorio:Laborista Esperanto-movado
Kategorio:Katalunaj anarkiistoj
Kategorio:Membroj de la CNT
Kategorio:Framasonoj
Jaume Aragay i Pujols

**Jaume ARAGAY i PUJOLS** (1905-1989) estis instruisto kaj esperantisto. Lerninte Esperanton en 1925, li organizis grupon en Castellar del Vallès. Vigla instruisto de Esperanto, en 1961 li fariĝis prezidanto de la Instituto de Esperanto de Barcelono, vicprezidanto de Hispana Esperanto-Federacio kaj kunfondinto kaj membro n-ro 1 de Kataluna Esperanto-Asocio. Dum 40 jaroj li estis Fakdelegito pri instruado.

## Referencoj 
* Marco Botella, Antonio. *Esperanto-Movado en Katalunio (1887-1987)*. Barcelona Esperanto-Centro, 2005. ISBN 84-933700-1-0.

Kategorio:Katalunaj esperantistoj
Brassói Lapok (semajngazeto)

Brassói Lapok (semajngazeto) (braŝoi) estas hungarlingva semajngazeto de Distrikto Braşov aperanta en Braŝovo, Rumanio. Ĝi aperas ekde 24-a de julio 1969. Ĝi estas la daŭrigado de semajngazeto Új Idő aperinta ekde 1-a de marto 1963. La ĉefredaktoro estis Sándor Albert kaj ĝiaj pli gravaj internaj kunlaborantoj la jenaj: János Ábrahám, Géza Apáthy, Albert Bartha, István Fazakas, Ferenc Irinyi Kiss, Péter Mag (ĝis 1972), Lázár Madaras,  Sándor Szenyei, Mária Váradi, János Ritoók (literatura redaktoro 1967-1969), Éva Lendvay (literatura redaktorino), András Sipos (literatura redaktoro).
## Fontoj
*Romániai magyar irodalmi lexikon

## Eksteraj ligiloj 
*Retpaxohttp://www.brasso.ro/blapok 
Kategorio:Hungaraj gazetoj
Kategorio:Braŝovo
Kategorio:Hungarlingvaj gazetoj en Rumanio
Rum (Vas)

**Rum** estas vilaĝo en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Vas (Hungario), en Distrikto Szombathely. Rum signifas hungare: rumo, sed verŝajne la loknomo originas de familio Ruhm.
eta|maldekstre|Preĝejo de Bezeredj en Rum
eta|Ponto ĉe Rum
## Bazaj informoj 
* Poŝtkodo: 9766
* Telefonkodo: 94
* Areo: 17 &nbsp;km²
* Loĝantaro: 1110

## Situo 
Rum situas laŭ la maldekstra bordo de Rába. Tie estis grava vojo (inter Savaria kaj Sophiane) kaj trapasejo de la romianoj. Szombathely troviĝas 21, Budapeŝto 196 km.

## Historio 
La unua mencio okazis en 1246 en latina formo *terra Rum*. Dum la mezepoko la komunumo estis kampurbo kun fortikaĵo. La turkoj okupis la fortikaĵon en 1532. En 1869 incendio okazis. Dum la fervojkonstrua epoko estis aparta fervojo al Szombathely, kiun oni jam nuligis.

## Vidindaĵoj 
Vidindaĵoj estas la Preĝejo Sankta Ladislao (Rum) kaj Kastelo de Rum.

## Famuloj 
En Rum naskiĝis akademia instruisto Antal Lencsés.

## Fontoj 
* WikiTrans
Fleet (rivero)

[eta|275px|Enfluejo de la rivero Fleet, fare de [Samuel Scott, ĉ. 1750.]]
La **rivero Fleet** estas la plej granda subsurfaca rivero de Londono. Ĝi malnovtempe fluis en libra aero. La rivero devenas de du fontoj en Hampstead Heath, kaj direktas al du akvujoj konstruitaj dum la 18-a jarcento : *Highgate Ponds* kaj *Hampstead Ponds*. Post la akvujoj, la akvo fluas subsurface dum 4 miloj, por kunigi la riveron Tamizon.

## Vidu ankaŭ 
* **Londono**

Kategorio:Riveroj en Britio
Acsád

**Acsád** [aĉAd], kroate **Aĉada** estas malgranda vilaĝo en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Vas (Hungario), en Distrikto Szombathely. La loknomo estas hungara praa nomo.
300px|dekstre|eta|Katolika preĝejo en Acsád
300px|dekstre|eta|Kastelo de Szegedy en Acsád

## Bazaj informoj 
* Areo: 14 km²
* Loĝantaro: 660
* Poŝtkodo: 9746
* Telefonprefikso: 94
* Koordinatoj: 47°19′22″N 16°44'04″E

## Situo 
Acsád situas sur tre mildaj deklivoj, laŭ flankovojoj, fervojo Sopron-Szombathely preteriras. La lasta urbo troviĝas 14 km-ojn.

## Historio 
En Acsád loĝis pli frue romianoj. La unua skriba mencio pri la vilaĝo devenis el 1255 laŭ tiama hungara ortografio *"Achad"*.

## Vidindaĵoj 
La mezepoka Preĝejo de Johano Baptisto (Acsád) trakonstruiĝis en baroka stilo. Alia vidindaĵo estas ankoraŭ Kastelo de Acsád. En la kasteloparko troviĝas maloftaj kaj malnovaj arboj.

## Famuloj 
* en Acsád naskiĝis:
** aktoro Rezső Harsányi
** arkeologo Nándor Fettich
** György Tóth (astronomo)
** jezuito János Szegedi
** kuracisto Béla Rákosi
** verkisto Jenő Rákosi

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio
Leó Frankel

**FRANKEL Leó** (, Óbuda–Újlak – , Parizo, Francio) estis revolucia politikisto, labormovada gvidanto, gvidanto en la Pariza Komuno de 1870–71. Oni elektis lin je gravaj pozicioj al la 1-a kaj 2-a Internacioj. Li estis proksima kunlaboranto kaj amiko de Karl Marks, li havis gravan rolon en fondo de la Hungaria Ĝenerala Laborpartio.

Li estis filo de patruj-senta kuracisto, li mem lernis juvelarton kaj kiel ŝilda submajstro, li ekmigris en 1861 en okcidenta Eŭropo, kie li konatiĝis kun la socialisma laborista movado. Li laboris en Germanio kiel oraĵisto, poste li migris plu en 1867 al Parizo, poste al Londono, kie li konatiĝis kun Markso. Oni enprizonigis lin pro antaŭpreparo de la pariza komuno.

Lin liberigis revoluciuloj en septembro de 1870, li iĝis membro de la Nacia Gvardio kaj batalis sur la barikadoj. Post venko de la komuno, en marto de 1871, oni elektis lin unu gvidanto de la komitato por labor-, industrio- kaj komercaj aferoj (*délégué unique*). Post malvenko de la komuno, li fuĝis en Svislandon. La franca juĝistaro kondamnis lin je morto, en ties neĉeesto. Li translokiĝis en aŭgusto de 1871 al Londono.

Li estis sekretario de Aŭstrio kaj Hungario en la dua konferenco de la 1-a Internacio (Londono, sept. 1871.). Li apogis Markson en la diskuto kontraŭ la anarkiistoj, oni elektis lin en la ĉefkonsilion de la Internacio. Li prezentis en ties kunsidoj la situon de la hungara, aŭstra kaj germana laboristaj movadoj. Li veturis en 1875 tra Germanio al Aŭstrio, kie oni arestis lin. Ĉar la akuzoj jure ne estis fortaj, oni transdonis lin al la hungara registaro (ĉar oni ne volis liberigi lin), kiu liberegigis lin en 1876 kontraŭ kaŭcio.

Frankel estis ekde 1876 redaktoro de la semajngazeto '** (aperis en Hungario) kaj politike batalis kontraŭ la Tisza-registaro, kiu volis uzi politikon de Bismarko. Li luktis por fondo de sendependa laborista partio kaj defendo de la rajtoj de la laboristoj. La laborista kongreso kunvenis en majo de 1880 kaj deklaris fondon de la Hungaria Ĝenerala Laborpartio kaj skizis marksisman partian programon.

Frankel estis arestita en junio de 1881 pro revolucia agado kaj estis enprizonigita ĝis 1883 en Vác. Post la liberiĝo, li veturis al Vieno, kie li partoprenis en antaŭpreparo de fondo de la la aŭstra laborista movado. Post kiam la franca registaro ĉesis la juĝproceson kontraŭ li, reveturis al Parizo.

Li prezidis en la establanta kongreso de la 2-a Internacio (1889), redaktis la monatan eldonaĵon **' (Nova Epoko). Li partoprenis en la Brusela kongreso de la 2-a Internacio (1891), kie li batalis apud Engels, kontraŭ la reviziistoj.

Li mortis en 1896, lian ĉerkon akompanis miloj da francaj laboristoj en la Parizan tombejon '''', kie memorigas pri li obelisko.

## Eksteraj ligiloj 
* Magyar Életrajzi Lexikon 1000-1990 / hungare 

Kategorio:Hungaraj politikistoj
Kategorio:Hungaraj komunistoj
Kategorio:Homoj de la Pariza komunumo
Kategorio:Aŭstraj socialistoj
Kategorio:Germanaj socialistoj
Kategorio:Entombigitoj en la tombejo Père-Lachaise
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj judoj
Kategorio:Germanaj judoj
Kategorio:Francaj judoj
Kategorio:Aŭstraj judoj
Kategorio:Francaj socialistoj
Kubokedra hiperprismo

{{Hiperpluredro
|nomo=Kubokedra hiperprismo
|bildo=Cuboctahedral prism.png
|bildo-priskribo=Figuro de Schlegel, unu kubokedra ĉelo estas montrita
|speco=Prisma uniforma plurĉelo
|ĉeloj=2 kubokedroj (3.4.3.4) 30px  8 triangulaj prismoj (3.4.4) 30px  6 kuboj (4.4.4) 30px
|edroj=16 *trianguloj {3}*  36 *kvadratoj {4}*
|lateroj=60
|verticoj=24
|vfiguro=briko
|grupo=[3,4]x[]
|Schl=t1{3,4}x{}
|propraĵoj=Konveksa
|B=Cope
}}
[eta|Travidebla [figuro de Schlegel]]
En geometrio, **kubokedra hiperprismo** estas konveksa uniforma plurĉelo. Ĉi tiu plurĉelo havas 16 pluredraj ĉeloj: 2 kubokedrojn koneksajn per 8 triangulaj prismoj kaj 6 kuboj.

Ĝi povas esti konstruita per kreo de du koincidantaj kubokedroj en 3-spaco, kaj movo de unu el ili en 4-spaco orte al la 3-spaco ĝis kiam distanco inter ili estas egala al ilia latera longo.

Ĝi estas unu el 18 uniformaj kvar-dimensiaj hiperprismoj ĉiu el kiuj estas kreita per uzo de uniformaj prismoj por koneksi paron de paralelaj platonaj solidoj aŭ arĥimedaj solidoj.

Alternativaj nomoj:
* Kubokedra prismo
* Kubokedra 4-hiperprismo
* Kubokedra duloka prismo
* Rombookedra prismo
* Rombookedra hiperprismo

## Eksteraj ligiloj 
* Figuro 50 prismaj konveksaj uniformaj plurĉeloj de George Olshevsky

Kategorio:Plurĉeloj
Kategorio:Prismosimilaĵoj
Meszlen

**Meszlen** [meslen] estas malgranda vilaĝo en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Vas (Hungario), en Distrikto Szombathely. Meszlen originas el la slava nomo **Mislen**.
maldekstre|eta|Ĉefstrato de Meszlen
dekstra|eta|Katolika preĝejo de Meszlen
dekstra|eta|Enirejo de katolika preĝejo de Meszlen

## Bazaj informoj 
* Areo: 12 km²
* Loĝantaro: 230
* Poŝtkodo: 9745
* Telefonprefikso: 94
* Koordinatoj: 47°19′54″N 16°42'00″E

## Situo 
Meszlen situas de Szombathely 15 km-ojn.

## Historio 
En Meszlen - kiel plej ofte en la regiono - pli frue romianoj loĝis. La unua mencio pri la vilaĝo devenis el 1255. En Meszlen migra poŝto servas.

## Vidindaĵoj 
Enirejo de la romanika romkatolika brika preĝejo similas al preĝejo de Ják. La ceteraj partoj estas trakonstruitaj dum la longa historio. Vidu ĝin pli detale: Preĝejo de Sankta Maria (Meszlen)!

La luterana preĝejo konstruiĝis en 1786.

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Vas
Hu Jun

**HU jun** () (naskiĝis la  en Pekino) estas ĉina aktoro (el Manĉurio). Li diplomiĝis en La Centra Akademio de Dramo en 1991.

## Filmoj 
* *Orienta Palaco, Okcidenta Palaco* (1996) - Xiao Shi
* *Lan Yu* (2001) - Chen Handong
* *Ping yuan qiang sheng* (Ĉina nomo) (2002) - Ma Ying
* *Ora Koko* (2002) - Ip Chi Kon
* *Infera Afero II* (2003) - SP Luk
* *Chang Hen Ge* (2005) - Oficiro Li
* *Curiosity Kills the Cat * (2006) - Zheng Zhong(John)
* *Luo ye gui gen* (2006) - Kamionisto
* *Ji jie hao* (2007)
* *The Battle of Red Cliff* (2008, ) - Zhao Yun

## TV serioj 
* *Demi-Gods and Semi-Devils* (2003) - Qiao Feng(as Xiao Feng)
* *Hua hun* (2003) - Pan Zanhua
* *Da han feng* (2004) - Xiang Yu
* *la Rivero Fluas Orienten* (2004) - Zhang Zhongliang
* *Zhu yuan zhang* (2005) - Hongwu Emperor
* *Wo xin chang dan* (2006) - King Fu Chai of Wu
* *Xi an shi bian* (2007) - Zhang Xueliang

Kategorio:Ĉinaj aktoroj