open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ŝuaĥ

**Ŝuaĥ** estas la nomo de unu el kvar minoraj figuroj de la Biblio. Krome ĝi estas foje uzata kiel nomo de kvina. Ties nomoj estas diferencaj en hebrea, sed ili estas ĉiuj transliterumita kiel "Ŝuaĥ" aŭ "Ŝuah" en la Versio de la Reĝo Jakobo.

## Abraham
**Ŝuaĥ** (en hebrea שׁוּחַ Ŝuaĥ: elfluejo, forfluejo, humiligo. estis laŭ la Hebrea Biblio filo de Abraham, nome patriarko de Izraelidoj, kaj Keturah, kun kiu li estis edziĝinta post la morto de Sarah. Ŝuaĥ havis kvin fratojn, nome Zimran, Medan, Jokŝan, Iŝbak, kaj Midjan.

Abraham, plej probable, klopodis teni ilin aparte el Isaak por eviti konflikton pri la dia ordono etendi kaj loĝigi la tutan mondon.

Krome li havis du duonfratojn: nome Iŝmael kaj Isaak. Li estis la sesa filo de Keturah kaj la oka de Abraham.

*Ŝuaĥ* en greka estas Σωυε, transliterumita Soie. Jozefo Flavio donis sian nomon kiel Σοῦος (Sous en Whiston).

## Aliaj
Estas aliaj Ŝuaĥ en Genezo 38, 1 Kronikoj 4, 1 Kronikoj 7.

## Referencoj
## Literaturo 
* Calmet, Augustin (1837). Calmet's Dictionary of the Holy Bible. Boston: Crocker & Brewster. LCC BS440.C3.

## Eksteraj ligiloj
*“Genezo 25:2”
*''Easton's Bible Dictionary'': Zimran

Kategorio:Toraaj personoj
Kategorio:Abrahamo
Fardis

**Fardis** () estas urbego en la Provinco Alborzo en norda Irano. Ĝi estas ankaŭ ĉefurbo de distrikto.
eta|maldekstre|Placo en Fardis

## Bazaj informoj 
* Supermara alteco: 1276 m
* Loĝantaro:  en 2016
* Horzono: UTC+3:30; somere UTC + 4:30
* Telefonkodo: 026

## Geografio 
Fardis situas sur altebenaĵo sude de Karaĝo (provinca ĉefurbo).

## Historio 
Fardis apartiĝis de Karaĝo en 2013. Tiam estis fondita la urba municipo. Kelkaj vilaĝoj apartenas al distrikto de Fardis.

## Klimato 
Fardis apartenas al la duonarida klimato (BSk) laŭ klimata klasifiko de Köppen. La meza jara temperaturo estas 15 °C. La meza temperaturo de la plej malvarma monato (januaro) estas 0,9 °C, la plej varma monato (aŭgusto) estas 27.6 °C. La jara precipitaĵo estas po 251 mm. 

## Vidindaĵoj 
* kultura centro

## Fontoj 
* interalie WikiTrans

Kategorio:Urboj de Irano
Opština Lipkovo

**Opština Lipkovo** () estas unu el la 6 komunumoj de la nordorienta regiono kaj ankaŭ unu el la 80 komunumoj en Norda Makedonio. En 2002 vivis 27 058 loĝantoj. La plejmulto de la loĝantaro, ĉirkaŭ 97% estas albanoj. Administra centro de la komunumo de la vilaĝo de Lipkovo.
eta|Opština Lipkovo
## Loko, priskribo 
Opština situas en la nordo de Norda Makedonio en la okcidenta parto de la regiono. La areo estas 267,82 km².
Ĉirkaŭ tra la centro de la teritorio fluas de okcidento al oriento la rivero Lipkovska Reka.
La centra parto de la teritorio situas en la malaltebenaĵo de tiu rivero je alteco de ĉirkaŭ 400 - 500 m sl. En la nordo proksime al la limo kun Kosovo en la monto Crna gora ĝi atingas ĝis 1350 m.
Okcidente en Skopska montaro Crna Gora ĝi atingas altecon de pli ol 1600 metroj super marnivelo.

Najbaraj municipoj estas: Opština Kumanovo  en la oriento, Opština Aračinovo en la sudo, Opština Butel kaj Opština Gazi Baba en la sudokcidento kaj Opština Chucher Sandevo en la okcidento. Krome, ĝi limas al la serba municipo de Preševo kaj al la municipo Vitino de Kosovo en la nordo.

Opština konsistas el 23 vilaĝoj, kiuj estas:

## Referencoj 
Statistikoj: http://www.citypopulation.de/php/northmacedonia-admin.php

http://www.stat.gov.mk/publikacii/knigaX.pdf
James Tissot

**Jacques Joseph Tissot** (franca prononco: [tiso]; 15a de oktobro 1836 – 8a de aŭgusto 1902), angligita kiel **James Tissot** (/ˈtɪsoʊ/), estis franca pentristo kaj ilustristo. Li estis sukcesa pentristo de gravuloj el Parizo antaŭ translokiĝi al Londono en 1871. Li famiĝis kiel ĝenropentristo de laŭmode bele vestitaj virinoj en variaj scenoj de la ĉiutaga vivo. Li pentris ankaŭ scenojn kaj rolulojn el la Biblio.

## Galerio

James Tissot - Hide and Seek.jpg|*Hide and Seek*, 1877
James Tissot - The Ball.jpg|*The Ball*, 1878
James Tissot, Octobre 02.jpg|*October*, 1877
Tissot Railway Carriage.jpg|*Gentleman in a Railway Carriage*, 1872

James Tissot - Chrysanthemums.jpg|*Chrysanthemums*, 1875
James Tissot - Seaside.jpg|*Seaside*, 1878
Tissot lilacs 1875.jpg|*Lilacs*, 1875
Tissot James Jacques The Fireplace.jpg|*The Fireplace*, 1869

James Tissot - Holyday.jpg|*Holyday*, 1876
James Tissot - The Gallery of HMS Calcutta (Portsmouth).jpg|''The Gallery of H.M.S. 'Calcutta' (Portsmouth)'', 1877
James Tissot - The Captain's Daughter.jpg|''The Captain's Daughter*, 1873
James Tissot - Kathleen Newton In An Armchair.jpg|*Kathleen Newton In An Armchair*, 1878
Tissot Garden Bench.jpg|*The Garden Bench*, 1882
James Tissot - Bad News.jpg|*Bad News*, 1872
James Tissot - Young Lady in a Boat.jpg|*Young Lady in a Boat*, 1870
James Tissot - A Passing Storm.jpg|*A Passing Storm*, 1876
James Tissot - The Thames.jpg|*The Thames*, 1867
James Tissot - Captain Frederick Gustavus Burnaby.jpg|*Captain Frederick Gustavus Burnaby*, 1870
James Tissot - La Partie carrée.jpg|*La partie carrée*, 1870
Ballonshipboard jamestissot 1874.jpg|*Ball on Shipboard*, 1874

James Tissot - La Japonaise au bain.jpg|*La Japonaise au bain*, 1864
James Tissot - Mavourneen.jpg|*Mavourneen*, Kathleen Newton, 1877
James Tissot - At the Rifle Range.jpg|*At the Rifle Range*, 1869
James Jacques Joseph Tissot - Women of Paris- The Circus Lover - Google Art Project.jpg|*Women of Paris – The Circus Lover*, 1885

James Tissot - Boarding the Yacht.jpg|*Boarding the Yacht*, 1873 
Tissot bridesmaid.jpg|*The Bridesmaid*, 1883-1885 
James Tissot - Young Ladies Looking at Japanese Objects.jpg|*Young Ladies Looking at Japanese Objects*, 1869 
James Tissot - A Woman of Ambition.jpg|*A Woman of Ambition'', 1885

Kategorio:Francaj pentristoj de la 19-a jarcento
Kategorio:Anglaj pentristoj
Kategorio:Homoj de la Francia-Prusia milito
Kategorio:Francaj militistoj
Two Rivers

eta|maldekstra|180ra|Urbodomo
**Two Rivers** estas loĝloko (urbo) en la usona ŝtato Viskonsino, kaj administre apartenas al Kantono Manitowoc.

## Demografio 
Dum la popolnombrado de 2000 la nombro da loĝantoj estis fiksita je 12 639.
En 2006 la nombro da loĝantoj estis taksita de la Usona Buroo de la Censo je 12 010, malpliiĝo de 629 (-5.0%).

## Geografio 
Laŭ la Usona Buroo de la Censo la loĝloko havas areon de 15,8 km², el kio 14,7 km² tero kaj 1,1 km² akvo. Two Rivers situas ĉe la bordo de Lago Miĉigano.

## Loĝlokoj en la proksima apudeco 
* Francis Creek (13 km)
* Kellnersville (20 km)
* Manitowoc (10 km)
* Maribel (23 km)
* Mishicot (10 km)
* Whitelaw (20 km)

## Famuloj 
En Two Rivers naskiĝis la aktorino kaj fotistino Lydia Clarke (edzino de Charlton Heston).

## Eksteraj ligiloj 
* Two rivers

Kategorio:Urboj de Viskonsino
Lydia Clarke

**Lydia Marie Clarke** (naskiĝis la , mortis la ) estis usona aktorino kaj fotistino. En 1944, ŝi edziniĝis de Oskar-premio-gajninto aktoro Charlton Heston. Ili havis du infanojn kaj restis geedziĝintaj ĝis la morto de Heston en 2008. Ŝi rolis en *The Atomic City*, *Bad for Each Other*, kaj *Will Penny*.

Ŝi naskiĝis en Two Rivers, Viskonsino kaj mortis en la Ronald Reagan UCLA Medical Center en Los Anĝeleso je la 3-a de septembro, 2018, je aĝo de 95.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Usonaj aktoroj
Kategorio:Usonaj televidaktoroj
Kategorio:Usonaj fotistoj
Olga Ladiĵenskaja

**Olga Aleksandrovna Ladiĵenskaja** (; 7-a de marto 1922 - 12-a de januaro 2004) estis rusa matematikistino kiu laboris pri partaj diferencialaj ekvacioj, fluida dinamiko kaj la finia diferenca metodo por la ekvacioj de Navier-Stokes. Ŝi ricevis la Lomonosov-Oran Medalon en 2002. Ŝi estas la aŭtoro de pli ol ducent sciencaj verkoj, inter kiuj estas ses monografioj.

Ladýzhenskaya naskiĝis en 1922 en Kologriv, Kostroma gubernio, kie lia patro, Aleksandr Ivanoviĉ Ladiĵenskaja estis profesoro pri matematiko. Apartenante al familio de malalta kampara nobelaro, Aleksandr Ladiĵenskaja estis deportita kaj arestita de la Stalina reĝimo en 1937; resume, li estis deklarita "malamiko de la popolo" kaj juĝita al morto. La du fratinoj de Olga estis forpelitaj de la lernejo, sed Olga rajtis fini siajn studojn.

## Notoj 
Kategorio:Analitikistoj
Kategorio:Fluaĵdinamikistoj
Kategorio:Sovetiaj matematikistoj
Kategorio:Rusiaj matematikistoj
Kategorio:Membroj de Rusia Akademio de Sciencoj
Kanuno

eta|350x350ra|Tipi turka kanuno.
**Kanuno** (, *qānūn*, pluralo , *qawānīn*; ; ; ; ) La araba , *qānūn * (**kanun**) signifas leĝo. 

Kanuno estas trapezoforma kordinstrumento kun 78 kordoj kiu ludas ŝlosilan rolon en la araba kaj turka klasika muziko. Ĝi ricevis tiun nomon ĉar ĝi determinas la tonalton por la aliaj instrumentoj kaj la kantisto en arabaj klasikaj ensembloj.

La kanuno datas de la 10-a jarcento ĝia origino estas la Mezoriento. Tamen ĝi estas ankaŭ populara muzikinstrumento en nordafrikaj landoj (Magrebo), Okcidentafriko, Centra Azio kaj en la sudoriento de Eŭropo.

## Populara kanun-artistoj 
### Armenia 
Elia Pehlivanian

Haytish Togian

Khachatur Avetisyan

* Ara Topouzian

Karine Hovhannisyan

### Egiptio 
Ibrahim Al-Aryan

Mohammed El Akkad

### Hispanio 
* Begoña Olavide 

### Israelo 
* Avraaam Salma 

Elad Gabbai

Victor Ida

* Sabina Hagayev
* Kasis

### Maroko 
* Abdel Aziz Samsaoui 
* Hicham Chami

### Sirio 
* Maya Youssef 

### Tunizio 
* Hamza M'raihi 

### Turkio 
Kanuni Ömer Efendi

Kanuni Haci Arif Bey (1862-1911)

* Hasan Ferit Alnar 

Vecihe Daryal

Ahmet Yatman

Erol Deran

Ahmet Meter

* Ruhı Ayangıl
* Tahir Aydoğdu
* Halil Karaduman 
* Göksel Baktagir 
* Ayla Varol Clark

Mumim Sesler

## Vidu ankaŭ 
* Tarabo

## Referencoj 
Kategorio:Citroj
Kategorio:Albanaj muzikinstrumentoj
Kategorio:Arabaj muzikinstrumentoj
Kategorio:Armenaj muzikinstrumentoj
Kategorio:Azeraj muzikinstrumentoj
Kategorio:Bulgaraj muzikinstrumentoj
Kategorio:Grekaj muzikinstrumentoj
Kategorio:Iranaj muzikinstrumentoj
Kategorio:Libanaj muzikinstrumentoj
Kategorio:Siriaj muzikinstrumentoj
Kategorio:Turkaj muzikinstrumentoj
Kategorio:Turkmenaj muzikinstrumentoj
Kategorio:Uzbekaj muzikinstrumentoj
Kategorio:Persa muziko
Kategorio:Kulturo de Mezoriento
Kalendaro de sanktuloj

[eta|Manuskripto el la [Mezepoko de Finna deveno, ĉirkaŭ 1340–1360, uzita en la Dominikana monaĥejo de Turku.]]
La **kalendaro de sanktuloj** estas kalendaro, nome tradicia kristana metodo organizi liturgian jaron asocianta ĉiun tagon al kun unu aŭ pliaj sanktuloj kaj referencanta al la tago kiel **festotago** aŭ simple **festo** de la koncerna sanktulo. La vorto "festo" en tiu kunteksto ne signifas "grandan manĝon, tipe celebratan", sed anstataŭe "ĉiujaran religian celebron, tagon dediĉitan al partikulara sanktulo".

La sistemo venas el la frua kristana kutimo rememori ĉiun martiron ĉiujare en la dato de ties morto, aŭ nasko en la ĉielo, dato referencata en Latino kiel *dies natalis* ('naskotago') de la martiro. En la Ortodoksa Kristana Eklezio, kalendaro de sanktuloj estas nomata *Menologio*. "Menologio" povas signifi ankaŭ serion de ikonoj en kiuj sanktuloj estas priskribitaj laŭ la ordo de la festodatoj, ofte farita en du paneloj.

## Notoj 
## Vidu ankaŭ 
* Evangelia nomkalendaro
* Ĝenerala Roma Kalendaro
* Kopta kalendaro
* Listo de sanktuloj
* Trenta liturgia kalendaro

sanktuloj
*
Synalpheus pinkfloydi

eta|*Synalpheus pinkfloydi*, ina ulo.
***Synalpheus pinkfloydi*** estas specio de krustulo de la familio Alfeedoj (*Alpheidae*).

Ĉi tiu rozkolora specio, malkovrita en Panamo, estis nomita honore al la rokgrupo Pink Floyd.

## Priskribo 
*Synalpheus pinkfloydi* havas pinĉilon, ke ĝi svingas por svenbati sian predon. Kiam ĝi uzas ĝin, ĝi kreas bobelon kies eksplodo produktas sufiĉe fortan sonon (ĝis 210 dB) por svenigi siajn predojn, aŭ eĉ mortigi ilin kiam temas pri malgrandaj fiŝoj.

## Referencoj 
Kategorio:Pink Floyd
Kategorio:Salikokoj
71461 Chowmeeyee

'*71461 *Chowmeeyee'''* estas tre malgranda, ne tre hela asteroido de la ĉefa asteroida zono. Ĝi estis malkovrita la  de la kanada amatora astronomo William Kwong Yu Yeung elde la Observatorio *Rock Finder* en Kalgario (Alberto, Kanado).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de *Chow Mee Yee* (1960–2005), klaskamarado de la malkovrinto ĉe la mezlernejo *Hong Kong'' en Honkongo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de William Kwong Yu Yeung
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Derk Wiersum

**Derk Wiersum** (naskiĝis la 30-an de aŭgusto 1975 en Amsterdamo, mortis la 18-an de septembro 2019 en Amsterdamo) estis nederlanda advokato.

## Kariero 
Wiersum studis inter 1995 kaj 2001 nederlandan juron kun specialigo pri kriminala juro ĉe la Regna Universitato de Groningen, kie li estis membro de Vindicat. Li komencis sian karieron ĉe Van Gessel Advocaten. En 2003 li estis ĵurita kiel advokato. Li komencis entreprenon kun Bart Stapert kaj fokusiĝis je gravaj krimoj. Post lia foriro ĉe Blaauw advocaten en Harlemo, kie li laboris ekde 2017, li starigis komence de 2019 propran advokato-oficejon en Amsterdamo. 

Wiersum defendis interalie la ĉefatestanton Nabil B., en la tiel nomata Marengo-proceso pro kvin murdoj kaj pluraj provoj murdi, pri kio oni suspektas 16 membrojn de la bando de la fuĝanta drogkrimulo Ridouan Taghi.

Krom tio li estis juĝisto-anstataŭanto ĉe Rechtbank Zeeland-West-Brabant en Breda kaj kasisto de Stichting Rechtshulp Terdoodveroordeelden.

## Morto 
Wiersum estis mortpafita la 18-an de septembro 2019 surstrate en Amsterdamo.

## Eksteraj ligiloj 
* Persona retejo 

## Fontoj 
Kategorio:Nederlandaj advokatoj
Medan (filo de Abraham)

**Medan** (en hebrea מְדָן Məḏān "disputo; sensenta; frapo;". estis laŭ la Hebrea Biblio filo de Abraham, nome patriarko de Izraelidoj, kaj Keturah, kun kiu li estis edziĝinta post la morto de Sarah. Zimran havis kvin fratojn, nome Zimran, Jokŝan, Midjan, Iŝbak, kaj Ŝuaĥ.

Abraham, plej probable, klopodis teni ilin aparte el Isaak por eviti konflikton pri la dia ordono etendi kaj loĝigi la tutan mondon.

Krome li havis du duonfratojn: nome Iŝmael kaj Isaak. Li estis la tria filo de Keturah kaj la kvina de Abraham.

Oni scias malmulte pri Medan, kaj oni ne konas konekton kun la Madanoj de Irano kaj Irako.

## Vidu ankaŭ 
* Medan

## Referencoj 
* Calmet, Augustin (1837). Calmet's Dictionary of the Holy Bible. Boston: Crocker & Brewster. LCC BS440.C3.
* “Genezo 25:2”

## Eksteraj ligiloj 
* ''Easton's Bible Dictionary'': Zimran

Kategorio:Toraaj personoj
Kategorio:Abrahamo
71480 Roberthatt

'*71480 *Roberthatt'''* estas malgranda, malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la *Catalina Sky Survey* : astronomia kampanjo plenumita elde la Stacio *Catalina* de la Observatorio Steward kaj elde la Observatorio de Monto Lemmon, proksime de Tucson (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la usona zoologo *Robert T. Hatt'' (1902–1989),, direktoro de la Instituto Cranbrook de sciencoj en Bloomfield Hills, Miĉigano (1935-1967). Membro de la Zoologia Societo de Londono, de la Novjorka Zoologia Societo kaj de la Usona Muzeo de Natura Historio, lia esploro pri la mamuloj de Usono rezultigis multenobrajn sciencajn publikaĵojn.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Catalina Sky Survey
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Tarabo

**Tarabo** estas muzika ĝenro populara en Orienta Afriko kaj partikulare en Zanzibaro, Tanzanio kaj Kenjo. Ĝi estas influata de muzikaj tradicioj el la afrikaj Grandaj Lagoj, Nord-Afriko, la Mezoriento kaj la hinda subckontinento. Tarabo atingis eminentecon en 1928 kun la alveno de unua stelo de la ĝenro, Siti binti Saad.

Ene de la larĝa araba tradicio, tarabo estas ŝlosila koncepto. Ĝi estas sperto de ekstazo kiam muziko, poezio, emocio kaj etoso, prezentistoj kaj spektantaro fariĝas unu. Centra por la taraba sperto estas la nobla formo de kantado, senmortigita de la mita Oum Kalthoum.

## Historio 
alternative=Zanzibara muzikensemblo Taarab Kidumbak|eta|Zanzibara muzikensemblo Taarab Kidumbak
Laŭ loka legendo, tarabo trovis sian komencon ĉe Sultano Seyyid Barghash ujo Diris (1870-1888). Li ĝuis de lukso kaj de la plezuroj de vivo. Estis ĉi tiu reganto kiu iniciatis tarabon en Zanzibaro kaj poste ĝi disvastiĝis tra la regiono de la afrikaj Grandaj Lagoj. La sultano importis taraban ensemblon el Egiptio por ludi en lia palaco Beit el-Ajab. Li poste decidis sendi al Egiptio Mohamed Ibrahim por ke tiu lernu ludi la kanunon. Ĉe lia reveno, li formis la orkestron *Zanzibar Taarab*. En 1905, dua muzika societo de Zanzibaro, *Ikwhani Safaa Musical Club*, estis establita.

La vorto tarab estas fremdvorto el la araba. La araba vorto **طرب** signifas "havante ĝojon kun muziko".

## Gvidaj tarabaj kantistoj 
Juma Bhalo, de Mombasa

Siti binti Saad, de Zanzibar

Saida Karoli, de Tanzanio

Bi Kidude, de Zanzibar

Asha Abdow Saleebaan "Malika", Bajuni kantisto de Somalio

Zuhura Swaleh, de Mombasa

## Vidu ankaŭ 
* Zanzibaro
* Kanuno

## Noto 
Tiu ĉi artikolo estas parta aŭ tuta traduko de la samtema artikolo en la angla vikipedio je la 27-a de septembro 2019.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Pli da informoj pri 'taarab'
* Influoj al tarabo kaj instrumentoj en tarabo

Kategorio:Tanzania muziko
Kategorio:Kulturo de Zanzibaro
Kategorio:Afrikaj muzikaj ĝenroj
Sarkofago de Junio Baso

[eta|Gipsaĵo de la 16a jarcento kiel kopio de malfruromana bildo de la [Ofero de Isaako en sarkofago. La mano de Dio origine venas haltigi la tranĉilon de Abraham (ambaŭ estas nun perditaj).]]
eta|maldekstre|Fronto (originalo).
La **Sarkofago de Junio Baso** priskribas serion de bibliaj historioj, kiel tiu de Abraham dum la Ofero de Isaako. Tiuj skulptitaj scenoj estas ekster marmora prakristana sarkofago uzita por entombigo de Junio Baso. Li mortis en 359. Tiu sarkofago estis priskribita kiel "probable la nura plej fama peco de prakristana reliefa skulptarto." Tiu sarkofago estis origine metita en aŭ sub la antikva baziliko Sankta Petro, estis remalkovrita en 1597, kaj estas nune sub la moderna baziliko en la *Museo Storico del Tesoro della Basilica di San Pietro* (Muzeo de la Baziliko Sankta Petro) en Vatikano. La bazo estas proksimume 4 × 8 × 4 futoj. La scenoj de la Malnova Testamento priskribitaj estis elektitaj kiel antaŭaĵoj de la memofero de Kristo kiu okazos en la Nova Testamento, laŭ frua formo de tiparo. Ĝuste dekstre de la mezo estas Danielo en la leonejo kaj maldekstre estas Abraham ĝuste antaŭ la buĉofero de Isaak.

## Notoj 
## Bibliografio 
* Elsner, Jaś, in: Catharine Edwards, Greg Woolf. Rome the Cosmopolis, Cambridge University Press, 2006, ISBN 0-521-03011-0, ISBN 978-0-521-03011-3 google books
* Hall, James. A History of Ideas and Images in Italian Art, p. 80, 1983, John Murray, London, ISBN 0-7195-3971-4
* Janson & Janson, History of Art: The Western Tradition, Horst Woldemar Janson, Anthony F. Janson, 6th edn., Prentice Hall PTR, 2003, ISBN 0-13-182895-9, ISBN 978-0-13-182895-7
* Kitzinger, Ernst, Byzantine art in the making: main lines of stylistic development in Mediterranean art, 3rd-7th century, 1977, Faber & Faber, ISBN 0-571-11154-8 (US: Cambridge UP, 1977)
* Lowrie, Walter. Art in the Early Church, 1947, Read Books reprint 2007, ISBN 1-4067-5291-6, ISBN 978-1-4067-5291-5
* Reece, Richard, in: Henig, Martin (ed), A Handbook of Roman Art, Phaidon, 1983, ISBN 0-7148-2214-0
* Rutgers, Leonard Victor (1993). "The Iconography of the Sarcophagus of Junius Bassus (review)". Journal of Early Christian Studies. 1 (1): 94–96. doi:10.1353/earl.0.0155. ISSN 1086-3184.

Kategorio:Romia kulturo
Kategorio:Tomboj
Kategorio:Jesuo en arto
Kategorio:Kristana ikonografio
Kategorio:Verkoj de la 4-a jarcento
Kategorio:Skulptaĵoj
Kategorio:Vatikano
Manuel Botelho de Oliveira

**Manuel Botelho de OLIVEIRA** [Manoel Boteljo de Oliveira] (naskiĝis la  en Salvador, mortis la  en Salvador) estis brazila verkisto, advokato kaj politikisto.

Manuel Botelho de Oliveira eble estas la unua verkisto kiu naskiĝis en Brazilo kaj publikigis libron. Li verkis ĉefe poemojn kaj estis ano de la brazila baroko. Li kapablis verki, kun sama sperteco, per kvar lingvoj: portugala, kastilia (hispana), itala kaj latino.

## Vivo 
Li naskiĝis en Salvador, Bahio kaj studis pri juro en la Universitato de Koimbro. Poste li fariĝis urba konsilanto. Lia unika dumviva libro estis publikigita en 1705, kiam li estis preskaŭ 70 jaraĝa. La libro estas kolekto de liaj poemoj.

## Verkoj 
* Música do Parnaso ("Muziko de Parnaso", 1705)

* Oitavas a Rosa ("Ok-versaĵoj al rozo", 1957)

* Lira Sacra ("Sankta Liro", 1971)

## En Esperanto 
* Je l'morto de Pastro Antônio Vieira, poemo (1994). En Brazila Antologio Poezia

* Al la klariono ludita en la silento de la nokto, poemo (1994)

* Florilégio brasileiro da infância ("Brazila Antologio por Infanoj", 1874)

* Parnaso brasileiro ("Brazila Parnaso", 1885)

## Vidu ankaŭ 
* Literaturo de Brazilo en Esperanto
* Literaturo
* Poezio

## Referencoj 
Kategorio:Patronoj de Brazila Beletristika Akademio
Kategorio:Sonetistoj
Kategorio:Barokaj poetoj
Kategorio:Brazilaj barokaj verkistoj
Kategorio:Brazilaj poetoj
Kategorio:Brazilaj politikistoj
Kategorio:Brazilaj advokatoj
Máté Pálhegyi

**Máté Pálhegyi** [pAlhedji], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Pálhegyi Máté** estas hungara flutisto, muziklerneja kaj altlerneja instruisto.

Máté Pálhegyi naskiĝis en 1975 en Hungario.

## Biografio 
Máté Pálhegyi edukiĝis en Budapeŝto, li konatiĝis kun la muziko jam en la infanĝardeno. Li unue studis en konservatorio, poste en Scienca Universitato de Szeged, kie li ricevis en 2000 pedagogian diplomon. Pli frue en 1999 li frekventis majstran klason de :en:Reinhard Goebel en la Baroka Akademio :de:Attersee am Attersee. Li akiris diplomon pri ĉambra muziko en Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt en 2002, lia ĉefinstruisto estis Lóránt Kovács. Fine li studis muzikologion en Universitato de Pécs en 2006 akirinta plian diplomon de Zoltán Gyöngyössy. En 2004 li partoprenis en fondo de orkestro kun 24 muzikistoj. Lia repertuaro konsistas el la baroka muziko ĝis la moderna ĵazo. Ekde 2007 lia muziko estas aŭdebla en la Hungara Radio. Li estis profesoro pri fluto en la konservatorio en Budapeŝto de 2002 ĝis 2007, poste en Muzikarta Universitato Ferenc Liszt, sed li instruas ankaŭ en Vieno. Pálhegyi estas edziĝinta, havas tri filojn kaj loĝas en Vieno.

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj flutistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Juda preĝado

**Juda preĝado** (en hebrea: תְּפִלָּה, tefillah [tefiˈla]; plurale תְּפִלּוֹת tefillot [tefiˈlot]; en jida: תּפֿלה, latinigita: tfile [ˈtfɪlə], plurale תּפֿלות tfilles [ˈtfɪləs]; en jingliŝ: davening /ˈdɑːvənɪŋ/ el jida דאַוון daven 'preĝo') estas la preĝa deklamado kaj judaj tradicioj de meditado kiuj formas parton de la praktiko de Rabena Judismo. Tiuj preĝoj, ofte kun instrukcioj kaj komentario, troviĝas en *sidur*, nome tradicia juda preĝolibro. Tamen, la termino "tefillah" kiel estas referencata en la Talmudo referencas specife al la *Ŝemoneh Esreh* aŭ *Amidah*.

Preĝado —kiel "servo de la koro"— estas principe Tora-bazita ordono. Ĝi ne dependas el tempo kaj estas deviga por judaj kaj viroj kaj virinoj.

Tamen ĝenerale nuntempe judaj viroj estas devigataj direktori *tefillah* ("preĝo") trifoje tage ene de specifaj tempoperiodoj (zmanim), dum, laŭ kelkaj "posekim" ("judaj juraj aŭtoritatoj"), virinoj estas devigitaj nur engaĝigi en *tefillah* unufoje tage, aliaj diras, ke almenaŭ dufoje tage.
Tradicie, ekde la periodo de la Dua Templo, tri preĝoservoj estas deklamitaj ĉiutage:
# Matenpreĝo: *Ŝaĥarit* (en hebrea שַחֲרִת), el la hebrea *ŝaĥar* aŭ *ŝahar* (שַחָר) "matena lumo",
# Posttagmeza preĝo: *Minĥa* aŭ *Minha* (מִנְחָה), nome posttagmezaj preĝoj nomitaj tiel pro la farun-propono kiu akompanas oferojn en la Templo de Jerusalemo,
# Aldona preĝo: *Arvit* (עַרְבִית, "vespera") aŭ *Maariv* (מַעֲרִיב, "noktuma"), el "noktiĝo".
Pliaj aldonaj preĝoj:
* *Musaf* (מוּסָף, "aldona") estas deklamita kaj de ortodoksaj kaj de konservativaj komunumoj dum la Ŝabato, gravaj Judaj festotagoj (kiel Ĥol HaMoed kaj Roŝ Ĥodeŝ.
* Kvina preĝoservo, ''Ne'ila'' (נְעִילָה, "fermo"), estas deklamata nur dum Jom Kipur, nome Pentotago.

## Notoj 
Kategorio:Judismo
Kategorio:Preĝoj
Muzeo Grévin

**Muzeo Grévin** () estas muzeo de vaksfiguroj en Parizo, situanta sur *Grands Boulevards* sur la dekstra bordo de Sejno.

Ĝi enhavas proksimume 500 figurojn el vakso aranĝitajn en scenoj, kiuj iras de la historio de Francio ĝis la nuntempo. Ĝia arĥitekturo estas baroka kaj inkluzivas optikan iluzion kaj teatron.

En ĉi tiu muzeo estis unue montrita animacia filmo fare de Charles-Émile Reynaud.

## Publikaj transportoj 
*  ''''

## Vidu ankaŭ 
* Charles-Émile Reynaud

## Eksteraj ligiloj 
* 

## Tradukfonto 
Grevin
Kategorio:Konstruaĵoj en la 9-a arondismento de Parizo
Kategorio:Organizaĵoj fonditaj en 1882
Kategorio:Kulturaj heredaĵoj de la 19-a jarcento
Gergely Ittzés

**Gergely Ittzés** [gergej icEŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Ittzés Gergely** estis hungara flutisto, muziklerneja kaj altlerneja instruisto. Lia patro estis Mihály Ittzés.

Gergely Ittzés naskiĝis la  en Győr.

## Biografio 
Gergely Ittzés estis edukita en Kecskemét. Li jam bekflutadis jam en la infanĝardeno. Li aĝis 9, kiam li prenis transversan fluton. En 1987 li ekstudis en Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt, kie li akiris diplomon en 1993. Liaj plej gravaj instruistoj estis Henrik Prőhle, György Kurtág kaj Ferenc Rados. Li plustudis jaron en Prago, krome li partoprenis kelkajn kursojn en la mondo. En la lernojaro 1995 li instruis en muziklernejo en Budapeŝto, ankaŭ en Universitato István Széchenyi, kie li habilitiĝis en 2007. En 2008 li disertaĵo estis akceptita. Ekde 1996 li instruis jardekon ankaŭ en muziklernejo de Vác, eĉ ekde 2019 en Novjorko. En 1998 kaj inter 2018 kaj 2021 li ricevis stipendiojn.

Jam dum la studentaj jaroj li aliĝis al diversaj klasikaj orkestroj. En 2003 li fondis propran orkestron. Malofte li estas ankaŭ ĵazmuzikisto, krome li komponas kadencojn. Li estis redaktoro de muzika revuo 5 jarojn. Li ricevis muzikkonkursajn premiojn inter 1982-1998, ŝtatajn inter 2001-2012.

## Lia libro 
* *Flautológia – Új- és korszerű fuvolamódszertan* (2018)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* oficiala paĝo 

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj flutistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Palaco de Aszód

La **palaco de Aszód** estas historia monumento en urbo Aszód.
eta|maldekstre|Aerfoto pri la palaco

## Historio 
La baroka palaco estis konstruita ekde 1727, poste ĝi estis biena centro de nobela familio Podmaniczky [podmanicki] dum 250 jarojn. Pli precize tiam konstruiĝis nur la teretaĝa parto en la centra parto. Baldaŭ la palaco plurfoje estis pligrandigita, ekzemple la meza etaĝo en 1738. La aloj estis konstruitaj inter 1767-1773. La plej fama posedanto estis Frigyes Podmaniczky. La palaco estis vendita en 1869, inter 1891-1948 ina kolegio funkciis en la palaco. Dum la socialismo ĝi estis ŝtata posedaĵo, kie lernejo funkciis, poste la palaco estas daŭre malplena, neuzita, eĉ nevizitebla.

## Konstruaĵo 
La konstruaĵo situas sur deklivo de monteto. La palaco mem estas komplika, la ĉefa parto estas U-forma kun du aloj. La aloj finiĝas en mansardaj pavilonoj. Brikoforma, preskaŭ aparta palaco estis konstruita en fino de la 18-a jarcento, sed la stilo kaj aspekto diferencas.

Interne la freskoj estis pentritaj en la 1770-aj jaroj.

## Fontoj 
* hungare kun fotoj
* hungare kun foto
* https://www.kastelyok.com/adatlap.php?details=606

Aszód, Podmaniczky Palace 01.jpg|Pordo
Címertartó ló szobra, Zöld kastély, 2019 Podmaniczky Mansion, aerial photo, Aszód.jpg|Ornamaĵo sur la pordo
Aszód, Podmaniczky Palace 04.jpg|Centra parto
Aszód, Podmaniczky Palace 05.jpg|Flanka parto
Aszód, Podmaniczky Palace 06.jpg|Flanka parto
Podmaniczky–Széchényi-kastély, Aszód, főldszinti folyoso.jpg|Koridoro
Podmaniczky-Széchenyi Mansion and Lutheran church, 2019 Podmaniczky Mansion, aerial photo, Aszód.jpg|Brikoforma kastelparto
Podmaniczky-Széchenyi-kastély Mély út felől nézve, 2019 Podmaniczky Mansion, aerial photo, Aszód.jpg|Brikoforma kastelparto
Zöld kastély és a Sándor-szárny, 2019 Podmaniczky Mansion, aerial photo, Aszód.jpg|

Aszod
Kategorio:Aszód
Molestado

**Molestado, ĉikanado,** **seksa** **ĝenado** aŭ **turmentado** (en: *harassement*, fr: *harcèlement*) estas vortoj por esprimi kondutojn kiuj okazas kiam persono agresas, ĝenas aŭ ĉagrenigas alian personon, kutime en ripeta maniero. Ĝi estas farita intence kaj faras ke la viktimo sentas sin timigita, maltrankviligita aŭ malsana de timo. Tuj ĉi kondutoj estas malaprobitaj.

Estas multaj tipoj de molestado: ĉikanado ĉe lernejo aŭ de najbaroj, seksa ĝenado ĉe laboro aŭ kiam iu depruntis monon aŭ rasa kaj religia diskriminacio. Estas leĝoj kontraŭ molestado en multaj landoj kaj dungantoj nun havas devon protekti dungitojn for de molestado.

## Vidu ankaŭ 
* Ĉikanado
* Mistraktado de infanoj
* Persekutado
* Retturmentado
* Seksoĝenado


Kategorio:Ĉikanado
Kategorio:Ekspluato
Aus Greidanus

**Aus Greidanus jr.** (naskiĝis la ) estas nederlanda aktoro kaj teatroverkisto.

## Persona vivo 
Greidanus estas ido de familio aktora, reĝisora kaj verkista. Li estas filo de aktoro kaj reĝisoro Aus Greidanus sr. kaj aktoro Sacha Bulthuis. Patrinflanke li estas nepo de nederlandlingva verkisto Rico Bulthuis kaj pranepo de konata esperantlingva verkisto Hendrik Bulthuis. Aktoroj Pauline Greidanus estas fratino kaj Kay Greidanus estas duonfrato. En 2001 Aus Greidanus jr. edziĝis kun damo Marguerite de Brauw, kiu ankaŭ estas aktoro.

## Profesia vivo 
### Filmo kaj televido 
* 1991 - *Goede tijden, slechte tijden*, kiel Ted
* 1992 - *Oppassen!!!*, kiel Joris Buys (epizodo 24 *Het internaat*)
* 1995 - *De Tasjesdief*, kiel Lucas
* 1996 - *Hugo*, kiel Hugo
* 1998 - *Combat*, kiel Peter Bouwhuis (epizodo *Open Huis* kaj *Afscheid*)
* 1999 - *Baantjer*, kiel Jan Masaryk (epizodo *De Cock en de moord op de schandknaap*)
* 2001 - *De Acteurs*, kiel Huub
* 2005 - *Keyzer & De Boer Advocaten*, kiel Luuk de Groot (epizodo *Het bloedbad*)
* 2009 - *Amsterdam*
* 2009 - *Vuurzee*, kiel Carl
* 2009 - *Flikken Maastricht*, kiel Sees Lambooy (epizodo 3.06 *Kameraden*)
* 2010 - *Bellicher: De Macht van meneer Miller*, kiel Pepijn Wildbredt
* 2011 - *Broeders*, kiel Sieger jr.
* 2016 - *Land van Lubbers*, kiel Onno Ruding (epizodo *Crisis in de polder*)
* 2016 - *Vlucht HS13*, kiel ĉefinspektoro Ronald Zwiers
* 2018 - *Flikken Rotterdam*, kiel Karel Wagenaar (epizodo 3.09 *Bij nader inzien*)
* 2019 - *Het irritante eiland*, kiel Burgemeester Middeleeuwen

### Teatrogrupo *Toneelgroep Amsterdam* 
* 2006-2008: *Oresteia*
* 2010-2011: *La grande bouffe*
* 2014-2018: *The Fountainhead*
* 2014-2019: *Medea*
* 2014-2015: *Nora*
* 2015-2018: *Kings of war*
* 2015-2017: *De stille kracht*
* 2016: *De Welwillenden*
* 2016: *Opgediept*
* 2016-2018: *De dingen die voorbijgaan*
* 2017-2018: *Ibsen Huis*
* 2018-2019: *Oedipus*
* 2018-2019: *Het hout*
* 2019: *Dood in Venetië*

Kategorio:Nederlandaj aktoroj
Muzeo de Moderna Arto de Parizo

La **Muzeo de Moderna Arto de Parizo** ( [myze daʁ mɔdɛʁn də la vil də paʁi]) estas muzeo situanta en Parizo, dediĉita al arto de la 20-a jarcento. Ĝi situas ĉe n-ro 11 de Avenuo du Président Wilson en la 16-a arondismento.

## Priskribo 
Situanta en la orienta alo de Palaco de Tokio, konstruita por la Internacia Ekspozicio de 1937, la muzeo estis malfermita en 1961. Ĝiaj kolektoj inkluzivas pli ol  verkojn, kiuj ilustras diversajn tendencojn de arto de la 20-a jarcento. Estas ekspozicioj pri ĉefaj movadoj kaj elstaraj artistoj de la eŭropa scenejo de la 20-a jarcento, kaj monografiaj kaj temaj ekspozicioj por prezenti la ĉefajn tendencojn de nuntempa arto.

## Kolektoj 
La kolektoj de la muzeo inkluzivas, inter aliaj, verkojn de Pablo Picasso, Henri Matisse, Raoul Dufy, Maurice de Vlaminck, Georges Rouault, Fernand Léger, Georges Braque, Francis Picabia, Amedeo Modigliani, Giorgio de Chirico, Kees van Dongen, Pierre Bonnard, Chaïm Soutine, André Derain, Suzanne Valadon, Maurice Utrillo, Robert kaj Sonia Delaunay, František Kupka, Juan Gris, Hans Bellmer, René Iché, Jean Fautrier, Jean Arp, Alberto Giacometti, Yves Klein kaj Pierre Soulages.

## Direktoroj 
* René Héron de Villefosse (1961-1968)
* Jacques Lassaigne (1971-1980)
* Bernadette Contensou (1981-1988)
* Suzanne Pagé (1988-2006)
* Fabrice Hergott (2007-)

## Publikaj transportoj 
*  '**, **'

## Vidu ankaŭ 
* Palaco de Tokio
* Nacia Muzeo de Moderna Arto (Francio)

## Eksteraj ligiloj 
* 

## Tradukfonto 
Kategorio:Artmuzeoj en Parizo
Kategorio:Muzeoj de la moderna arto
Kategorio:Konstruaĵoj en la 16-a arondismento de Parizo
Kategorio:Organizaĵoj fonditaj en 1937
Kategorio:Muzeoj fonditaj en 1960-1969
Lívia Vizsolyi

**Lívia Vizsolyi** [viĵoji], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Vizsolyi Lívia** estas hungara fagotisto, muziklerneja kaj altlerneja instruisto.

Lívia Vizsolyi naskiĝis la  en Ózd.
 
## Biografio 
Lívia Vizsolyi frekventis muziklernejon en Eger, poste ŝi maturiĝis en muzikarta mezlernejo de Miskolc, fine ŝi akiris fagotistan diplomon en Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt en 1975. Ŝia ĉefinstruisto estis Gábor Janota. Post siaj studoj ŝi aliĝis al simfonia orkestro de Győr, krome ŝi instruis en muziklernejo en Budapeŝto. Inter 1978 kaj 1991 ŝi instruis en muzikarta mezlernejo en Győr, poste ŝi translokiĝis al Szeged. Ŝi iĝis primara fagotisto en la urba orkestro, krome ŝi instruis en Scienca Universitato de Szeged kiel docento. Kun la orkestro, pli malofte kiel solisto ŝi turneis tutmonde. En 1993 ŝi fondis fagotistan triopon. Ŝi ricevis dufoje konkursajn premiojn, baldaŭ en Szeged dufoje urbajn premiojn.

## Aŭdu ankaŭ 
* https://www.youtube.com/watch?v=QmHle5bSwkA
* https://www.youtube.com/watch?v=L6-8yVvXNdQ

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj fagotistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Palaco de Tokio

La **Palaco de Tokio** () kies origina nomo estis « Palais des Musées d'art moderne », estas monumento dediĉita al moderna arto kaj nuntempa arto. Ĝi situas ĉe n-ro 13, Avenuo du Président-Wilson en la 16-a arondismento de Parizo.

Kunmetita el du aloj, la Palaco gastigas en la okcidenta alo centron de nuntempa arto, nome *Palais de Tokyo*, dum la orienta alo, posedaĵo de urbo Parizo, gastigas la Muzeon de Moderna Arto de Parizo. La ekstero de la konstruaĵo estas tute konstruita el marmoro.

La Palaco de Tokio estas unu el la tri konstantaj konstruaĵoj de la Internacia Ekspozicio de 1937 kaj celis, laŭ la projekto de 1934, anstataŭi la tiaman Muzeon Luksemburgo. Ĝi estis komence uzita por prezenti retrospektivon de franca arto ekde la mezepoko, sed ĝia vera inaŭguro datiĝas de 1947, post la reveno de la translokigitaj kolektoj dum la dua mondmilito.

La koncerna konstruaĵo nomiĝas « Palais de Tokyo » laŭ la nomo *Kajo de Tokio* (nuna Avenuo de New-York) al kiu rigardas ĝia suda fasado, ĉe la rivero Sejno.

Municipa dekreto de la  donis la nomon * Place de Tokyo* al parkumejo antaŭ la Palaco apud Avenuo Président-Wilson.

La ekspozicia areo estas unu el la plej grandaj por nuntempa arto sur la internacia scenejo.

## Publikaj transportoj 
*  '**, **'

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Muzeo de Moderna Arto de Parizo

## Eksteraj ligiloj 
* 
* Muzeo de Moderna Arto de Parizo

Kategorio:Internaciaj ekspozicioj en Parizo
Kategorio:Artmuzeoj en Parizo
Tokio
Kategorio:Konstruaĵoj en la 16-a arondismento de Parizo
Kategorio:Organizaĵoj fonditaj en 1937
Bence Bogányi

**Bence Bogányi** [bogAnji], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Bogányi Bence** estas hungara fagotisto, altlerneja instruisto. Lia frato estas Gergely Bogányi.

Bence Bogányi naskiĝis en 1976 en Vác (Hungario).

## Biografio 
Bence Bogányi devenis de hungara muzikema familio. Li akiris siajn unuajn muziklecionojn pri fagoto en la aĝo de 9 jaroj. Precipe pro lingvolernado li akiris diplomon en Helsinko (Sibelius Akademio), poste same en muzikakademio en Malmö, fine en muzikakademio de Berlino (en 2004). Intertempe li maturiĝis en piarista gimnazio en Kecskemét kaj li studis muzikon ankaŭ en kolegio en Detmold. En la periodo de 1997 ĝis 2006 li fariĝis laŭreato de pluraj internaciaj muzikaj konkursoj. De 1997 ĝis 2002 Bogányi estis solista fagotisto ĉe la Finna Nacia Opero, ekde 2002 ĉe la Helsinka Filharmonia Orkestro. En 2005 li fariĝis solista fagotisto ĉe la simfonia orkestro de Berlina Radio kaj ekde 2007 li estis en la sama pozicio ĉe la Munkena Filarmonio. Ekde 2009 Bogányi instruas en universitato de Nurenbergo. Intertempe kiel solisto li vojaĝis tra tuta Eŭropo  kun konataj orkestroj, krome kiel ĉambra muzikisto li akceptis multajn invitojn al gravaj festivaloj de Eŭropo. Li havas aŭstran hobojistan edzinon, kiu naskis 2 gefilojn.

## Fontoj 
* germanlingva biografio 
* germanlingva biografio
* ruslingva biografio
* hungarlingva intervjuo 

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj fagotistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Opština Kumanovo

**Opština Kumanovo**, , estas unu el ses komunumoj en la Nordorienta regiono de Norda Makedonio. Laŭ la censo de septembro 2021 en la komunumo loĝis entute 105 484 homoj sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administra centro de la komunumo estas Kumanovo.

## Loko, priskribo 
Ĝi prefere situas en la okcidenta parto de la regiono. La areo estas 509,48 km².

Opština situas en la valo ĉirkaŭ la rivero Pčinja kaj ĝiaj alfluantoj Kumanovka kaj Kriva Reka je alteco de ĉirkaŭ 280 ĝis 550 m.

Najbaraj vilaĝoj estas: Opština Staro Nagoričane en la nordoriento, Opština Rankovce kaj Opština Kratovo en la oriento, Opština Sveti Nikole kaj Opština Petrovec en la sudoriento, Opština Ilinden kaj Opština Aračinovo en la sudo kaj Opština Lipkovo en la okcidento. En la nordo, ĝi limas al la serba municipo de Preševo.

La komunumo konsistas el la urbo Kumanovo kaj 47 vilaĝoj, kiuj estas:

eta|maldekstra|280ra|Opština Kumanovo

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  ()

## Tradukfonto 
Kategorio:Komunumoj de Nord-Makedonio
Sacha Bulthuis

**Alexandra Paula Maria (Sacha) BULTHUIS** (naskiĝis la  en Doorn, mortis la  en Hago) estis nederlanda aktoro. Ŝi estis longtempe ligata al teatrogrupo Toneelgroep De Appel en Scheveningen. Ŝi ankaŭ rolis en kelkaj filmoj. En 2009 Bulthuis mortis pro pulmkancero. Ŝia patro, verkisto Rico Bulthuis, mortis dek unu taĝojn antaŭ ol ŝi. Sacha Bulthuis estis la nepo de konata esperantisto kaj esperantlingva verkisto Hendrik Bulthuis.

Sacha Bulthuis estis dum jaroj edziĝinta kun teatristo Aus Greidanus (1950) kaj estas la patrino de tri gefiloj, el kiuj du gefiloj, Aus Greidanus kaj Pauline Greidanus, estas ankaŭ teatristoj kaj aktoroj.

## Profesia vivo 
Sacha Bulthuis rolis en multaj teatraĵoj kaj radioteatraĵoj. Plie ŝi rolis en televidaj serioj kaj filmoj.

### Televidaj serioj 
* *Bed & Breakfast*, gastrolo kiel patrino Gans (2006)
* *Keyzer & De Boer Advocaten*, gastrolo kiel s-rino Sylvia van 't Hof (epizodo *De Eed*, 2007)
* *Baantjer* (1995-2006), kiel Karin Stalknegt (epizodo *De Cock en de moord met 43 messen*, 1997)
* *Baantjer* (1995-2006), kiel Maria van der Meulen (epizodo *De Cock en de moord met hulp van buitenaf*, 2001)

### Filmoj 
* *Komt een vrouw bij de dokter* (2009)
* *TBS* (2008)
* *Masterclass* (2005)
* *AmnesiA* (2001)
* *Kruimeltje*, rolo kiel s-rino Koster (1999)
* *Het Hoogste Streven* (1995)
* *Rooksporen* (1992)
* *Max Havelaar* (1976)

## Premioj 
* ''Theo d'Or* (1974)
* *Proscenium*-premio (1988)
* *Theo d'Or* (1993)
* Kandidato pri *Gouden Kalf* por ŝia rolo en *AmnesiA* (2001)

## Eksteraj ligiloj 
* Suzanne Kooloos, "Alexandra Paula Maria Bulthuis, (1948-2009)" en *Digitaal Vrouwenlexicon van Nederland*
* "Sacha Bulthuis" en *Theaterencyclopedie''

Kategorio:Nederlandaj aktoroj
György Lakatos

**György Lakatos** [djordj lakatoŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Lakatos György** estas hungara fagotisto, muziklerneja kaj altlerneja instruisto. Lia fratino estas Ágnes Lakatos.

György Lakatos naskiĝis la  en Kalocsa.

## Biografio 
György Lakatos interesiĝis pri ĉiuspecaj muzikoj dum la lernejaj jaroj. Li aĝis 17, kiam en Kalocsa ĝuste mankis fagotisto, tial li eklernis tiun instrumenton. Li studis lernojaron en muzikarta mezlernejo en Budapeŝto, poste li akiris diplomon en Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt en 1986. Liaj plej gravaj instruistoj estis Gábor Janota kaj László Hara (pli aĝa). Jam pli frue li estis fagotisto en la Budapeŝta Ŝtata Operejo (1983–2009, ekde 1985 primara fagotisto) kaj ankaŭ en multe da aliaj orkestroj (fagotisto malofte havas rolon en la muziko). Dum la studentaj jaroj ĝis 1987 li instruis en muziklernejoj. En 1987 li havis akcidenton, lia piedo preskaŭ perdiĝis, resume okazis 22  dum 3 jaroj. Post la parta resaniĝo li ekinstruis en la Muzikarta Altlernejo, iom poste li estis katedrestro kaj docento. En 1997 li ricevis stipendion en Parizo, en 2011 li fondis kvarteton. Li recitalis en Eŭropo kaj Usono. Li ricevis premiojn inter 1984-2012. Li havas edzinon, kiu naskis 2 filinojn.

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* [hungarlingva intervjuo(https://eo.wikipedia.org/wiki/intervjuo) kun fotoj]
* https://www.webbeteg.hu/cikkek/portre/23694/lakatos-gyorgy-fagottmuvesz

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj fagotistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kapitulaco de Varsovio

**Kapitulaco de Varsovio** (pole: Kapitulacja Warszawy) – subskribo de interkonsento la 28-an de septembro 1939 en fabrika konstruaĵo de Škoda en la kvartalo Ochota fare de generalo Tadeusz Kutrzeba kaj generalo Johannes Blaskowitz pri la kapitulaco de Varsovio. 

## Priskribo
Kondiĉoj de kapitulaco estis interkonsentitaj la 27-an de septembro 1939 dum la renkonto de generalo Tadeusz Kutrzeba kaj kolonelo Aleksander Pragłowski kun komandantaro de germana armeo en Bazlernejo n-ro 1 (nuntempe Urba Antaŭlernejo n-ro 1) ĉe la str. Paderewskiego 47 en Sulejówek. Pluaj interparoloj okazis la sekvan tagon, interalie kun partopreno de urbestro Stefan Starzyński; oni priparolis problemojn de transpreno de la urbo fare de germana administracio.

La kapitulaco estis subskribita je la 13:00 horo la 28-an de septembro 1939 de generalo Tadeusz Kutrzeba nome de komandanto de Armeo "Warszawa", kaj generalo Johannes Blaskowitz, komandanto de germana 8-a Armeo, en setlejo Rakowiec. Oni decidis, ke al mallibero iros nur polaj oficiroj, soldatoj estos liberigitaj.

Prezidanto Stefan Starzyński lastfoje parolis per radio. Loĝantoj de la urbo eksciis pri la subiĝo pere de afiŝoj.

Post la kapitulaco de Varsovio komence de oktobro 1939 germana komandanto de la Urbo Varsovio iĝis generalo Friedrich von Cochenhausen, kaj peranto inter prezidanto Starzyński kaj la generalo iĝis Stanisław Lorentz.

## Interesaĵoj
La konkeron de Varsovio malpacience atendis ambaŭ agresintoj: totalisma Germanio — por fini komencitan fulmomiliton, kaj totalisma reĝimo de Sovetunio — por havi pretekston invadi la Duan Polan Respublikon. 

## Vidu ankaŭ
* Invado en Pollandon
* Sieĝo de Varsovio
* Sekreta aldona protokolo

Kategorio:Historio de Varsovio
Kategorio:Invado en Pollando
Kategorio:1939 en Pollando
Károly Hibay

**Károly Hibay** [kAroj hibai], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Hibay Károly** estis hungara kuracisto. Lia nobela antaŭnomo estis *hubói*, lia nepo estis Éva Hibay.
eta|Memortabulo pri Károly Hibay
Károly Hibay naskiĝis la  en Szeged, li mortis la  en Eger.

## Biografio 
Károly Hibay frekventis cistercianan gimnazion en Eger, poste li akiris medicinan diplomon en Reĝa Universitato de Budapeŝto en 1913. Li batalis dum la 1-a mondmilito, poste li ekloĝis kaj laboris en Eger (ĉefe kiel akuŝisto). Li edziĝis en 1922. Lia famo disetendiĝis en la urbo, ĉar li kuracadis la malriĉulojn senpage, eĉ la kuraciloj estis senpagaj. Li kuracadis homon pro tifo, ankaŭ li kaptis la malsanon kaj post 10 tagoj li mortis.

## Memorigiloj 
* strato kaj infanĝardeno en Eger prenis la nomon Hibay Károly
* 2 memortabuloj en Eger

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Dirk Bouts

**Dieric** aŭ **Dirk Bouts** (n. ĉ. 1415 – 6a de majo 1475) estis pentristo de Flandraj Primitivuloj.

Oni konas malmulte pri la komenca vivo de Bouts, sed ja li estis ege influita de Jan van Eyck kaj de Rogier van der Weyden, kun kiuj li estis studinta. Li estis unuafoje dokumentita en Loveno en 1457 kaj laboris tie ĝis sia morto en 1475.
eta|maldekstre|*Lasta vespermanĝo*, 1464–1467.

Bouts estis inter la unuaj nordaj pentristoj kiuj montris la uzadon de unusola fonpunkto (elirpunkto, kiel videblas ilustrita en sia *Lasta vespermanĝo*). Lia verkaro havas certan primitivan rigidecon de desegno, kaj liaj figuroj estas ofte disproporcie longaj kaj angulecaj, sed liaj pentraĵoj estas tre esprimivaj, bone desegnitaj kaj kolorriĉaj, kun speciale bonaj pejzaĝaj fonoj.

[175px|maldekstre|*Kunsido de [Abraham kaj Melkicedek* (pentraĵo ĉ. 1464–1467 de Dirk Bouts la Maljuna).]]
## Notoj 
## Bibliografio 
* Paul Heiland, Dirk Bouts und die Hauptwerke seiner Schule (Potsdam, 1902).
* Max J. Friedländer, Die altniederländische Malerei, vol. 3 (Berlin, 1925).
* Ludwig von Baldass, "Die Enwicklung des Dieric Bouts," Jahrbuch der Kunsthist. Samml. Wien, n.s., 6 (1932): 77–114.
* Wolfgang Schöne, Dieric Bouts und seine Schule (Berlin kaj Leipzig, 1938).
* M. J. Schretlen, Dirck Bouts (Amsterdam, 1946).
* J. Francotte, Dieric Bouts (Leuven, 1951–52).
* Erwin Panofsky, Early Netherlandish Painting (Cambridge, MA, 1953).

Kategorio:Flandraj pentristoj
Kategorio:Renesancaj pentristoj
71482 Jennamarie

'*71482 *Jennamarie'''* estas asteroido de la ĉefa asteroida zono, malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo *Spacewatch* elde la Nacia Observatorio de Kitt Peak proksime de Tucson (Usono).

Ĝi estas proksima de la orbita resonanco 1:3 kun Marso. Kun granda duonakso de 3,197439  (kalkulita por la epoko de la ), ĝi orbitas ĉ. 383 000 km cis la arbitra limo de 3,2 AU inter la meza kaj la ekstera asteroida zono.

## Nomo 
Ĝi estas nomita en honoro de *Jennifer Marie Mayhew'' kajuga indianinoj naskiĝinta en Ontario, nun vivanta en Teksaso kaj fama pro ŝia donacemo : adoleskulino ŝi helpis malkapablajn infanojn por ke ili rajdis ĉevalojn. Nomita farde ŝia edzo depost ses jaroj, kvankam malĉeestanta dum plejparte el tiu tempo kiel armeano, por agnoski ĉiujn familiojn, kiujn disigis la milito.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Spacewatch
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Kedorlaomer

**Ĥedorlaomer**, literumita ankaŭ **Kedorlaomer** (en hebrea כְּדָרְלָעֹמֶר Kədarla'ōmer, Keḏārelā'ōmer,  antikve: *Keḏārelāġōmer*), estas reĝo de Elam en Genezo 14. Genezo portretas lin kiel aliancano de tri aliaj reĝoj, kampanjante kontraŭ kvin kanaanaj urboŝtatoj reage al ribelo en la tagoj de Abraham.

## Biblia rakonto pri Abraham 
Dum la ribelo de la urboj de la rivero Jordano kontraŭ Elam, la nevo de Abram, nome Lot, estis kaptita prizonulo kun sia tuta posedaĵo fare de la armeo de Elamanoj. Tiu venis kolekti la militrabadon, post esti venkinta super la armeoj de la reĝo de Sodomo. Lot kaj lia familio tiam estis setliĝintaj en la ĉirkaŭo de la regno Sodomo kio faris ilin tro videbla celo.

Iu fuĝinto venis kaj informis al Abram pri tio kio okazis. Kiam Abram ricevis tiujn novaĵojn, li tuj arigis 318 trejnitajn servistojn. La armeo de Abram iris norden persekuti la Elamidan armeon, kiu estis jam elĉerpita pro la Batalo de Siddim. Kiam ili kaptis ilin ĉe la urbo Dan, Abram planis batalplanon disigante sian grupon en pli ol unu unuo, kaj lanĉis noktan atakon. Ne nur ili kapablis liberigi la kaptitojn, sed la unuo de Abram persekutis kaj mortigis la reĝon Elaman Kedorlaomer ĉe Hobah, ĝuste norde de Damasko. Ili liberigis Lot, same kiel liajn personaron kaj posedaron, kaj rekuperis ĉiujn el la havaĵoj el Sodomo kiujn ili estis kaptintaj.

Post la reveno de Abram, la reĝo de Sodomo venis kunsidi kun li en la Valo de Ŝaveh, nome la "valo de la reĝo". Ankaŭ, Melkicedek reĝo de Salem (Jerusalemo), Moŝta Pastro de Dio, portis panon kaj vinon kaj benis Abram-on kaj Dion. Abram tiam donis al Melkicedek unu dekonon de ĉio. La reĝo de Sodomo tiam proponis al Abram teni la posedojn se li nuu deziris revenigi sian popolon. Abram malakceptis ajnan pakton kun la reĝo de Sodomo, nur pri tio ke ili havu la parton apartenantan al liaj aliancanoj.

## Notoj 
Kategorio:Genezo
Kategorio:Elamaj reĝoj
Kategorio:Abrahamo
Kategorio:Roluloj de la Malnova Testamento