open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Adolf Butenandt

**Adolf Friedrich Johann BUTENANDT** (Germanlingva prononco: [ˈaːdɔlf ˈbuːtənant]; 24a de Marto 1903 – 18a de Januaro 1995) estis germana biokemiisto. Oni atribuis al li la Nobel-premion pri kemio en 1939 pro lia "laboro pri seksaj hormonoj." Li dekomence malakceptis la premion kongrue kun la politiko de Nazia Germanio, sed akceptis ĝin en 1949 post la Dua Mondmilito. Li estis Prezidanto de la Max-Planck-Societo el 1960 ĝis 1972. Li estis ankaŭ la unua, en 1959, kiu malkovris la strukturon de la seksa feromono de silkovermoj kion li nomis *bombikol*.

## Referencoj
## Literaturo
* 
* 

## Eksteraj ligiloj 
* 1939 Nobel Premio pri Kemio
* Biografio
* MPG Biografio 
* Lindau Nobel Laureate Meetings: Background information on and historical lectures by Adolf Butenandt (mediatheque) 

Kategorio:Membroj de NSDAP
Kategorio:Germanaj biokemiistoj
Kategorio:Membroj de la franca Akademio de Sciencoj
Kategorio:Nobel-premiitoj pri kemio
Qatar National Convention Centre

La ***Qatar National Convention Centre*** (QNCC) (, "Katara Nacia Kongresejo" aŭ "Katara Nacia Centro de Konferencoj") situas en Gharafat Al Rayyan, sur Dukhan Highway apud Doho, Kataro. La Centro de Konferencoj estas membro de  Katara Fondaĵo por Eduko, Scienco kaj Komunuma Disvolviĝo kaj situas sur kampuso de  akreoj de *Qatar Foundation*, la Katara Fondaĵo, kune kun Sidra Medicina kaj Esplorcentro, Scienca kaj Teknologia Parko de Kataro, *Weill Cornell Medical College* en Kataro, *Texas A&M*, kaj Universitato Georgetown, inter aliaj.

QNCC estis oficiale malfermita la . Ĝi estis la unua el sia speco konstruita laŭ la ora atestadnormo de U.S. Green Building Council’s Leadership in Energy and Environment Design (LEED). Dezajnita fare de Arata Isozaki en partnereco kun RHWL Arkitektoj, la konstruaĵo estas dezajnita por funkcii efike kun inventoj kiel ekzemple akvokonservado kaj energiefikaj prizorgoj, kaj ĝi estas ĉirkaŭ 32 procentojn pli efika kompare kun simile dezajnita konstruaĵo al kiu mankas tiaj inventoj. Unu el la trajtoj estas la sunpaneloj de  kvadrataj metroj provizantaj 12.5 procentojn de la energibezonoj de la Centro. La ekspoziciejoj estas ekipitaj per energi-efika LED-lumigado. Multaj aliaj integrigaj dezajnelementoj estis inkluditaj en la konstruaĵo por atingi la plej altan nivelon de mediaj kaj daŭrigeblaj normoj. QNCC havas teatrostilan konferencsalonon kun kapacito de  sidlokoj, teatron kun kapacito de  sidlokoj, tri aŭditoriojn kaj totalon de 52 adapteblaj kunvenejoj por gastigi larĝan gamon da okazaĵoj. Ĝi ankaŭ enhavas ekspoziciejon de  kvadrataj metroj kun naŭ haloj, kaj estas adaptebla por sidigi  homojn por konferenco aŭ bankedo. Ĝi okazigis multajn koncertojn en la pasinteco, kelkaj famuloj inkludas The Script, Ed Sheeran kaj OneRepublic.

In 2013, QNCC gajnis la "Best Events Venue" de Middle East Event Awards 2013. La Centro ricevis "Middle East’s Leading Exhibition & Convention Centre" de World Travel Awards; "Best Congress and Convention Centre, Middle East" de Business Destinations Travel Awards (vanity award); kaj "Best Convention Centre in Middle East" de MICE Report Awards en 2012.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Qatar Foundation (Katara Fondaĵo)
* Scienca kaj Teknologia Parko de Kataro

## Eksteraj ligiloj 
* 

## Tradukfonto 
Kategorio:Konstruaĵoj en Kataro
Šabina

**Šabina** () estas municipo en Ĉeĥio troviĝanta en distrikto Sokolov en Regiono Karlovy Vary sur dekstra bordo de rivero Ohře proksimume 7&nbsp;km sudokcidente de Sokolov. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1309.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Burgejo Šabina
* Kapelo de sankta Anna
* Domo n-ro 9, plektita loĝkonstruaĵo kun trabfaka ŝildo kaj masonita stalo. Tipa ekzemplo de la loka popola arkitekturo el fino de la 18-a jarcento.
* Mineralakvo Šabina. Reguligita fonto de trinkakvo sude de la municipo.

## Pluaj fotoj 

Šabina březen 2020.jpg|Šabina
Šabina krucifix.jpg|Krucifikso en Šabina
Šabina penzion Stará hospoda březen 2021.jpg|Šabina, pensiono Stará hospoda
Šabina východní okraj vesnice březen 2021 (2).jpg|Šabina

Kategorio:Municipoj en distrikto Sokolov
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Sokolov
Kategorio:Setlejoj en Sokolova baseno
Kategorio:Setlejoj sur Ohře
Frosta baseno

[eta|Ekzemplo de frosta baseno estas [Jezerní slať en Šumava]]
**Frosta baseno** estas loko, kie pro la malebena tereno, la gravita efiko dreniĝas el la deklivoj kaj akumuliĝas malvarma aero, kiu estas pli peza ol varma aero. La gravita forfluo de malvarma aero sur la deklivoj nomiĝas katabata vento, kaj ĝi okazas en ĝenerale senventaj kaj klaraj noktoj en la valoj aŭ sur dekliva tereno. La malvarma aero inundas la basenon kaj kreas tiel nomatan *malvarmaeran lagon*, kaj se la sunlumo kaj vento ne havas sufiĉan intensecon, ĝi ne miksiĝas kun la pli varma aero, kiu estas pli alta. La kreado de la lago estas malkaŝita - post kiam la aero malvarmiĝis ĝis la rosopunkto - per malalta tera nebulo, kiu povas leviĝi poste. Ĉe la fundo de la frosta baseno, la tavolo de malvarma aero atingas plurajn metrojn aŭ pli. La malvarma aero en la baseno povas resti preskaŭ senmova dum pluraj tagoj. Frostbasenoj povas preni la formon de glaĉera vaporkaldrono, platigita kaj malprofunda valo kaj similaj. En la frostaj basenoj okazas vintre ekstremaj frostoj, kaj foje frostas somere, precipe en klaraj kaj trankvilaj noktoj, kio signifas temperaturon de du metroj super la grundo, ne nur surgrunda frosto. Frosto-epizodoj okazas dum la radiadspeco de nokta vetero, kiam la grunda tavolo de aero malvarmiĝas rapide kaj plenigas la basenon.

## Apero de frostaj basenoj 
La frostaj basenoj okazas en ĉiuj montaraj regionoj, precipe sur la ebenigitaj surfacoj de altebenaĵoj sub montopintoj kaj krestoj, en fermitaj malprofundaj valoj aŭ preskaŭ fermitaj per naturaj aŭ artefaritaj malhelpoj. Multaj frostbasenoj troviĝas en Alpoj, Karpatoj kaj la montoj de Balkana duoninsulo.

En Ĉeĥio al la frostbasenoj apartenas Jizerka en Jizera montaro, Jezerní slať, Rokytská slať, Lusena valo kaj Horská Kvilda en Šumava, Šindelová en Ercmontaro, Adršpachaj kaj Teplicaj rokoj (ravino Siberio).

Kategorio:Meteologio
Miklós Turek

**Miklós Turek** [miklOŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Turek Miklós** estis hungara deklamisto, aktoro, voĉoaktoro.
eta|
Miklós Turek naskiĝis la  en Gödöllő.

## Biografio 
Miklós Turek akiris aktoran diplomon en Altlernejo pri Teatro kaj Filmo en 2000. Liaj plej gravaj instruistoj estis Imre Kerényi kaj Péter Huszti. Komence li apartenis al Teatro Madách (1999-2000), Gaja Teatro (2000), Nacia Teatro (Győr) (2000-2004). En 2004 li prezentis memstaran spektaklon pri György Faludy, baldaŭ pri Attila József, Miklós Radnóti kaj Sándor Petőfi. Ili estis prezentitaj ankaŭ eksterlande antaŭ hungara publiko. Li ricevis kelkajn premiojn.

## Liaj teatraj roloj (elekto) 
* William Shakespeare: Romeo kaj Julieta - Paris
* Anton Ĉeĥov: Tri fratinoj - barono Tusenbach
* Jenő Heltai: *Néma levente* - Péter Agárdi
* Béla Zerkovitz: *Csókos asszony* - Pista Dorozsmai
* Oscar Wilde: *Bumbury* - Algernon
* Ferenc Molnár: *Ibolya* - komponisto
* Reginald Rose: *Dek du furiozaj homoj* - la 5-a ĵuriano

## Liaj filmaj roloj (elekto) 
* *Utolsó vacsora az Arabs Szürkénél* (2001)
* *Szabadság, szerelem* (2006) - tusanta viro
* en eksterlandaj filmoj hungaraj voĉoj ekzemple de Henry Ian Cusick, Pip Torrens

## Liaj televiziaj filmaj roloj (elekto) 
* *Kisváros* (serio, 1999)
* *Diplomatavadász* (serio, 2010) - Nikos Demopoulos
* *Jóban Rosszban* (serio, 2016) - Andor Szilasi
* *Bátrak földje* (serio, 2020) - Lőrinc Bakó

## Fontoj 
* oficiala paĝo kun foto 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* roloj

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj deklamistoj
Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Hungaraj voĉoaktoroj
Hrádek (Krajková)

**Hrádek** () estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Krajková, troviĝanta en distrikto Sokolov. Ĝi troviĝas proksimume 2,5&nbsp;km sude de Krajková. Estas ĉi tie registritaj 5 adresoj. En la jaro  ĉi tie daŭre vivis .

Konsisto de la vilaĝo estas ankaŭ teritorio de la eksa domaro Markvarec (), kiu situis apud ŝoseo el Krajková ĝis Hrádek. La domaro pereis en la jaro 1956.

Hrádek situas en katastra teritorio **Hrádek u&nbsp;Krajkové** kun areo 4,02&nbsp;km². En la katastra teritorio Hrádek u&nbsp;Krajkové situas ankaŭ Anenská Ves. Hrádek situas ankaŭ en katastra teritorio **Markvarec u&nbsp;Krajkové** kun areo 2,17&nbsp;km².

## Naturrilatoj 
Hrádek etendiĝas sur deklivoj de cismontaro de Ercmontaro sinkantaj direkte al Sokolova baseno. Komune kun ĉirkaŭaj domaroj ĝi situas sur mikaj ardezoj de ercmontara fundamento. Tra la vilaĝo trafluas rojo Dolinský potok.

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1300. Post la jaro 1945 okazis deviga ellandigo de la germana loĝantaro kaj la nombro de loĝantoj de la vilaĝo karakterize reduktiĝis. Plimulto de domoj estis deŝirita kaj la restintaj modernigitaj. El la devena plejparte trabfaka popola arkitekturo nenion konserviĝis.

En la jaro 1953 Hrádek fariĝis loka parto de Krajková.

## Loĝantaro 
## Pluaj fotoj 

Hrádek březen 2021 (1).jpg|Hrádek
Hrádek březen 2021 (7).jpg|Hrádek
Hrádek březen 2021 (3).jpg|Hrádek
Hrádek u Krajkové (4).jpg|Hrádek
Hrádek březen 2021 (6).jpg|Hrádek
Bývalá osada Markvarec březen 2021.jpg|Eksa domaro Markvarec

Kategorio:Krajková
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Sokolov
Kategorio:Setlejoj en Ercmontaro en Ĉeĥio
Kategorio:Eksaj municipoj en Ĉeĥio
Universitato de Ĥajfo

**La Universitato de Ĥajfo** (, ) estas publika esplora universitato situanta sur Monto Karmel en Ĥajfo, Israelo. La universitato establiĝis kiel universitata instituto en 1963, kaj en 1972 estis deklarita sendependa universitato, iĝante la sesa akademia institucio establita en Israelo, kaj la kvara universitato. Ĝi enhavas la plej grandan universitatan bibliotekon en Israelo.

Aktuale en 2019, proksimume 18,000 studentoj estis registritaj ĉe la Universitato. Inter israelaj altlernejoj la Universitato de Ĥajfo havas la plej grandan procenton (41%) de arab-israelaj studentoj.

La scienca stabo konsistis el 180 prelegantoj, dank'al ties dek fakultatoj: bibliaj studoj, hebreaj literaturo kaj lingvo, Israela historio, ĝenerala historio, franca literaturo kaj lingvo, angla literaturo kaj lingvo, araba literaturo kaj lingvo, geografio, sociologio, kaj politika scienco.

## Eksteraj ligiloj 
* La Universitata retejo
* La oficiala Retejo de Universitato de Ĥajfa Internacia Lernejo 

Kategorio:Universitatoj en Israelo
Kategorio:Ĥajfo
Propila izocianato

**1-Propila izocianato** aŭ **CH3-[CH2]2-N=C=O** estas kemia kombinaĵo, apartenanta al la funkcia grupo de la esteroj de la izocianata acido kaj propila alkoholo. Propila izocianato estas kemia reakciaĵo, uzata en la produktado de izocianatoj kaj en la fabrikado de kosmetikaĵoj kaj farmaciaĵoj. Kutime ĝi estiĝas per kondensiĝa reakcio aŭ per esterigo de Fischer-Speyer kun sulfata acido kiel katalizilo. Propila izocianato estas malmulte solvebla en akvo, sed tre solvebla en alkoholo, duetila etero, kloroformo kaj plejmulto el la organikaj solvantoj. Propila izocianato reakcias kun fortaj oksidigagentoj kaj fortaj bazoj kaj posedas antifungajn kaj antibakteriajn proprecojn.

## Reakcioj 
### Reakcio 1 
* Preparado de *1-propila izocianato* per interagado de *du1-propila karbonato* kun *ureo*:

### Reakcio 2 
* Preparado de *1-propila izocianato* per interagado de *izocianata acido* kun *1-propila alkoholo*:

### Reakcio 3 
* Preparado de *1-propila izocianato* per interagado de *kalia izocianato* kun *1-propila karbonato*:

### Reakcio 4 
* Preparado de *1-propila izocianato* per interagado de *1-propila alkoholo* kun *bromonitrilo*:

### Reakcio 5 
* Preparado de *1-propila izocianato* per interagado de *2-1-propila klorido* kun *kalia izocianato*:

### Reakcio 6 
* Preparado de *1-propila izocianato* per interagado de *cianogena klorido* kun *2-1-propila alkoholo*:

## Vidu ankaŭ 
* Metila izocianato
* Etila izocianato
* Izopropila izocianato
* Fenila izocianato
* Benzila izocianato
* Fenetila izocianato
* Miristila izocianato

## Referencoj
László Szabados (aktoro)

**László Szabados** [lAslO sabadoŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szabados László** estis hungara aktoro, teatrestro.

László Szabados naskiĝis la  en Adony, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
László Szabados komencis sian aktoran karieron en 1899 en teatra trupo de György Ferenc Micsei, post du jaroj de Imre Halmai. En 1906 li fondis migran teatran trupon. Liaj pli gravaj prezentaj stacioj estis urboj Késmárk (1908), Gyöngyös kaj Turócszentmárton (1910), Érsekújvár kaj Balassagyarmat (1911), Erzsébetváros (1913), Baja (1916), Nyitra (1917), Újpest (1918), Hódmezővásárhely, Szarvas (1919–1920). Lia trupo rolis en tiuj urboj, kie ne funkciis konstanta teatro. Lia edzino estis operetkantisto kaj rolis en la trupo. En 1923 li emeritiĝis.

## Liaj teatraj roloj 
* ne restis datenoj

## Lia libro 
* *Színházi Élet. Visszaemlékezések, mozaikképek a kecskeméti városi színház négyéves múltjából.* (kunaŭtoro, 1900)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Hungaraj teatrestroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Šindelová

**Šindelová** () estas municipo en Ĉeĥio troviĝanta en distrikto Sokolov en Regiono Karlovy Vary. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
Ĝis duono de la 20-a jarcento la loĝantaron de Šindelová kreis el granda plimulto germanoj. Post la dua mondmilito okazis ellandigo de devenaj malnovekloĝintoj. Oni jam neniam sukcesis la municipon ĝisloĝigi.

## Minado kaj prilaborado de fero 
La komencoj de minado kaj prilaborado de fererco en tiuj ĉi lokoj devenas de la 14-a jarcento. Ekde la 16-a jarcento, fero estas prilaborita ĉi tie en multaj ŝtonminejoj. En 1839 estis establita en Šindelová ferfabriko, kiu inkluzivis, krom la altforno, ankaŭ rulfabrikojn, moderigajn plantojn kaj martelmuelejon. Ĉi tie estis uzata vapormaŝino, unu el la unuaj en la ĉeĥaj landoj. Dum la unua mondmilito, tiuj ĉi ferfabrikoj estis monopolprovizanto de lado por la produktado de ladskatoloj ĉie en la aŭstro-hungara monarkio. Kelkaj armilkomponentoj ankaŭ estis produktitaj ĉi tie.

## Ekstrema klimato 
Šindelová situas en frosta baseno kaj en ĉi tiea meteorologia kaj fenologia stacioj estas registrataj unuj el la plej malaltaj temperaturoj en Ĉeĥio, kiuj sinkas sub nulon eĉ en kelkaj matenoj somere. Šindelová situas en refreŝigeja regiono, en la municipo estas natura baniĝejo sur fiŝlago Tajch.

## Loĝantaro
## Partoj de municipo 
La municipo konsistas el tri partoj kun ses bazaj setlejunuoj sur kvin katastraj teritorioj:
*(nombro de domoj kaj loĝantoj laŭ popolnombrado en 2001)*
* **Šindelová** (*Schindlwald*): k. t. Šindelová, BSU Šindelová (30 domoj kaj 85 loĝantoj) kaj U rybníka (9 d., 23 l.)
* Krásná Lípa (*Schönlind*):
** k. t. Krásná Lípa u Šindelové, BSU Krásná Lípa (37 d., 57 l.)
** k. t. Milíře u Šindelové, BSU Milíře (*Kohling*, 2 d., 15 l.)
** k. t. Ptačí, BSU Ptačí (*Vogeldorf*, 0 domoj kaj loĝantoj)
* Obora (*Hochgarth*): k. t. Obora u Šindelové, BSU Obora (36 d., 76 l.)

Sur la teritorio de municipo krom la menciitaj setlejoj troviĝis ankaŭ hodiaŭ jam pereintaj domaroj Břidlová *(Schieferhütten)* kaj Javořina *(Ahornswald).*

## Memorindaĵoj 
* Ĉasista kasteleto Favorit en arbarov proksimume 1,5&nbsp;km sude de Šindelová. Proksime troviĝas larika aleo ĉe Favorit kaj larika aleo ĉe Šindelová.
* Altforno en Šindelová, torzo de ferfabrika altforno en sudokcidenta rando de la municipo, restaĵo de gisejoj establitaj en la jaro 1839. Teknika memorindaĵo.
* Naturmemorindaĵo *Ŝtona fungo*, stranga grupiĝo de ŝtonegoj oriente de Šindelová, ekzemplo de disfalado de granito.
* Fiŝlago *Tajch* en sudorienta rando de Šindelová.
* Naturmemorindaĵo *Torfejo Haar* en la katastra teritorio de municipo.

## Pluaj fotoj 

Jagdschloss "Favorit" Šindelová.jpg|Kasteleto Favorit
Šindelová vysoká pec červenec 2020 (1).jpg|Altforno
Kamenný hřib.jpg|Ŝtona fungo
Teich Schindlwald.jpg|Fiŝlago Tajch
PP Rašeliniště Haar.jpg|Torfejo Haar

## Referencoj 

Kategorio:Municipoj en distrikto Sokolov
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Sokolov
Kategorio:Setlejoj en Ercmontaro en Ĉeĥio
Kategorio:Geoparko Egerio
École nationale des chartes

**École nationale des chartes** estas franca *grande école* kaj konsistiga kolegio ĉe la *Université PSL*, specialiĝanta pri historiaj sciencoj en Parizo. Ĝi estis fondita en 1821. La studentoj, kiuj estas rekrutitaj per konkurantaj ekzamenoj kaj havas la statuson de ŝtatoficistoj staĝantoj, ricevas la kvalifikon kiel arkivisto-paleografo post kompletigado de disertaĵo. Ili ĝenerale okupiĝas pri karieroj kiel kulturheredaj kuratoroj en la arkivoj kaj vidaj kampoj, kiel bibliotekkuratoroj aŭ kiel prelegantoj kaj esploristoj en la homscienco kaj sociosciencoj. En 2005, la lernejo ankaŭ lanĉis magistrojn, al kiuj studentoj estis rekrutitaj surbaze de aplikiĝpaperaro, kaj en 2011 doktorecoj.

## Famaj diplomiĝintoj 
* Marcel Aubert, franca historiisto kaj arthistoriisto
* Georges Bataille, franca filozofo
* Jean François Bergier, svisa sociala kaj ekonomia historiisto
* Alain Erlande-Brandenburg, franca arthistoriisto
* Roger Martin du Gard, Nobel-premiito
* Gabriel Hanotaux, franca diplomato, historiisto kaj politikisto
* Jules Quicherat, unu el la fondintoj de la franca arkeologio
* François Mauriac, franca verkisto

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Konstruaĵoj en la 2-a arondismento de Parizo
Kategorio:Aperis en 1821
Kategorio:Supera instruado en Parizo
Kategorio:Francaj superaj lernejoj
Kategorio:Grand établissement
113208 Lea

'*113208 *Lea'''* estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la 5-an de septembro 2002 de la itala astronomo Fabrizio Bernardi en la kadro de la astronomia kampanjo *Campo Imperatore Near Earth Object Survey'' elde la Stacio de Campo Imperatore de la Observatorio de Abruco (L'Aquila, Italio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Lea Bernardi*, filino de la malkovrinto kaj tre promesiva studentino, ĉefe en " STEM ".

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Campo Imperatore Near Earth Object Survey
Kategorio:Malkovrita de Fabrizio Bernardi
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2002
Arata Isozaki

**Arata Isozaki** (, *Isozaki Arata*) (naskiĝis , mortis ) estis japana arkitekto, urba dezajnisto, kaj teoriulo el Ōita. Li gajnis Reĝan Oran Medalon en 1986 kaj Pritzker-premion en 2019.

## Verkoj 
* Ōita Prefektura Biblioteko, (1962–1966) Ōita, Japanio
* Kitakyushu Municipa Muzeo de Arto (1972–1974) en Fukuoka, Japanio
* Kitakyushu Centra Biblioteko (1973–1974) en Fukuoka, Japanio
* Muzeo de Moderna Arto, Gunma (1974) en Takasaki, Japanio
* Muzeo de Nuntempa Aro (MOCA), (1981–1986) Los-Anĝeleso, Kalifornio, Usono
* Palau Sant Jordi por la Somera Olimpiko 1992, (1983–1990) Barcelono, Hispanio
* Ochanomizu Square Building – Casals Hall, (1984–1987) Tokio, Japanio
* Palladium nightclub - interno (1985) en Novjorko, Usono
* Lake Sagami Country Clubhouse (1987–1989), Yamanishi, Japanio
* Arta Turo Mito, Mito, (1986–1990) Ibaraki, Japanio
* Team Disney Orlando, (1987–1990) Florido, Usono
* Bond Universitato, (1987–1989) Gold Coast, Aŭstralio
* KitaKyushu International Conference Center (1987–1990) Fukuoka, Japanio
* Palafolls Sports Complex Pavilion, (1987–1996) Barcelono, Hispanio
* Muzeo de Japana Arto kaj Tekniko *Manggha*, (1990–1994) Krakovo, Pollando
* Nagi Muzeo de Nuntempa Arto, (1991–1994) Okajama, Japanio
* Kyoto Koncerta Halo, (1991–1995) Kioto, Japanio
* Nara Centennial Halo , (1992–1998) Nara, Japanio
* Domus: La Casa del Hombre, (1993–1995) Korunjo, Hispanio
* Shizuoka Performing Arts Center (SPAC), (1993–1998) Ŝizuoka, Japanio
* COSI Columbus, (1994–1999) Columbus (Ohio), Usono
* Shenzhen Kultura Centro, (1998–2007) Ŝenĵeno, Ĉinio
* Nova enirejo de CaixaForum Barcelona building, (1999–2002) Barcelono, Hispanio
* Isozaki Atea, (1999–2009) Bilbao, Hispanio
* Torino Palasport Olimpico, (2000–2006) Torino, Italio
* Muzeo de Central Academy of Fine Arts en Pekino, (2003–2008) Ĉinio
* Koncerta Halo de Tesaloniko, (2003–) Tesaloniko, Grekio, 2010
* Himalaja Centro, (2003–) Ŝanhajo, Ĉinio
* Pavilono de Japana Armeo en Dua Mondmilito, Jianchuan Museum Cluster, (2004–2015) Ĉengduo, Ĉinio
* Diamond Island, (2006–) Ho-Ĉi-Min-urbo, Vjetnamio (finita en 2012)
* Coliseum da Coruña, Korunjo, Galegio, Hispanio, 1991
* Weill Cornell Medical College en Kataro, Education City, apud Doho, Kataro
* Qatar National Convention Centre, malfermita en 2011, Kataro
* New Town Library (2012) en Maranello, Italio (Arata Isozaki kaj Andrea Maffei)
* D38 Office (2012) en Barcelono, Hispanio
* Allianz Tower (2015), en Milano, Italio (Arata Isozaki kaj Andrea Maffei)
* Harbin Koncerta Halo (2015), en Harbino, Ĉinio

## Referencoj 
Kategorio:Japanaj arkitektoj
Kategorio:Gajnintoj de la Pritzker-premio
Majno (franca rivero)

La **Majno** (, prononco: "men") estas rivero en Francio. Ĝi tute situas en la departamento Maine-et-Loire, kaj estas alfluanto de la rivero Luaro. La kunfluo de la riveroj Mayenne kaj Sarthe kreas la Majnon norde de la urbo Angers. Ĝi fluas per tiu urbo kaj trafas la Luaron sud-okcidente de Angers. La nomo de rivero venas el la antikva nomo *Meodena*.

Kategorio:Riveroj en Francio
Kategorio:Maine-et-Loire
Vicente Feliú

**Vicente Feliú Miranda** (naskiĝis  - mortis ) estis elstara muzikisto, gitaristo kaj kuba kantisto. Unu el la grandaj artaj eksponentoj de la Kuba Revolucio, inspirita de la "heroo de la barbuloj", parto de generacio, kiu kreskis kun la revolucia epoko, kiu estis reflektita en ĉiu el liaj kantoj. Membro fondinto de la movado de la "*Nueva trova*", apud Silvio Rodríguez, Paŭlo Milanés kaj Noel Nicola.

Lia kanzono "Kredu min" estas en Esperanto. Vicente tute malferme akceptis sin prezenti dum la 75-a UK, la unua kongreso internacia de la esperanta movado, kiu okazis en Kubo. Li kantis ĝin dum la Havana UK en 1990.

## Diskaro 
* *Créeme* (1978)
* *No sé quedarme* (1985)
* *Artepoética* (1990)
* *Aurora* (1995)
* *Ansias del alba - con Santiago Feliú* (1997)
* *Guevarianas* (1997)
* *Colibrí* (2000)

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Naskiĝintoj en Kubo‎
Kategorio:Kubaj muzikistoj
Kategorio:Kubaj kantistoj
Kategorio:Kubaj gitaristoj
Kategorio:Kantaŭtoroj
Blazono de la Dominika Respubliko

eta|desktre|300px|Blazono de Dominika Respubliko.
La Blazono de la Dominika Respubliko estas la heraldika emblemo kiu reprezentas la landon kaj kiu, kun la flago kaj la nacia himno, havas la kategorion de nacia simbolo. La ekzisto de la blazono estas registrita en la konstitucio de la respubliko.

La blazono de la respubliko estis oﬁciale adoptita okaze de la sendependiĝo en 1844, kvankam ĝi havis pli ol dudek etajn ŝanĝojn, ĝis la aktuala dezajno. La blazono, iamaniere, ripetas formojn kaj kolorojn de la nacia ﬂago. Centra blanka kruco, kiel en la standardo, formas kvar rektangulojn, bluajn kaj ruĝajn. Meze de la blazono aperas libro, temas pri Biblio malfermita en la Evangelio laŭ Johano, ĝuste ĉe la versiklo kiu proklamas: “kaj vi scios la veron kaj la vero vin liberigos”. Temas do, pri la sola blazono sur nacia ﬂago, kie aperas Biblio. Sur ĝi aperas alia kristana simbolo: flava kruco. La mencio de Dio ankaŭ kronigas la blazonon per la vortoj: Dio, Patrolando, Libereco. Ses lancoj aperas ĉe la bazo de la kruco, sub la Biblio. Kvar el ili utilas kiel mastoj de kvar naciaj ﬂagoj. Flanke de la blazono aperas, maldekstren, branĉo de laŭr-arbo, kies signifo estas sukceso kaj venko; dekstren, palmo memorigas la eternecon de la dominika nacio. Sube, ruĝa bendo kun oraj literoj sciigas pri la nomo de la nacio: *Dominika Respubliko*. La unuaj dezajnoj de la blazono baziĝis sur la haitia blazono, kie ankaŭ aperas naciaj flagoj. Sur la unuaj versioj de la blazono de la Dominika Respubliko aperis ankaŭ kanonoj, similaj al tiuj de Haitio, tamen iom post iom la blazono ŝanĝiĝis, la nuntempa versio estas adoptita en la jaro 1913.

## Vidu ankaŭ 
* Flago de la Dominika Respubliko

## Notoj 
Kategorio:Ŝtataj blazonoj
Kategorio:Naciaj simboloj de Dominika Respubliko
Mihály Szabados

**Mihály Szabados** [mihAj sabadoŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szabados Mihály** estas hungara-kanadana aktoro.

Mihály Szabados naskiĝis la  en Hungario.

## Biografio 
Mihály Szabados estis edukita en Debrecen, inter 1983-1990 li ludis en junularaj teatroj. En la 2000-aj jaroj li estis membro de Teatro Weöres Sándor. Ekde 2011 li vivis en Kanado, post jaroj en Toronto, kie li estis parte kelnero, parte aktoro, sed li faris ĉion en filmoj de la rolo ĝis la reĝisoro. En Kanado li studis la anglalingvan aktorteknikon. Li ricevis premion en 2009. Lia edzino naskis filinon en 2009.

## Liaj teatraj roloj (elekto) 
* Ferenc Molnár: *Liliom*
* Carlo Goldoni: *Két úr szolgája* - Truffaldino
* Ni neniam mortos! (teatra versio) - Balog 2
* Ronald David Laing: *Tényleg szeretsz*
* Georg Büchner: *Woyzeck*

## Liaj teatraj reĝisoraĵoj (elekto) 
* *Ni neniam mortos!* (teatra versio)
* Georg Büchner: *Woyzeck*
* Carlo Goldoni: *Két úr szolgája*
* Nicoletta Machiavelli: Mandragóra
* Ferenc Karinthy: *Gellérthegyi álmok*

## Liaj kinaj filmaj roloj (elekto) 
* *Iskolakerülők* (1989)
* Ni neniam mortos! (1993) - Imi
* *Szabadság, szerelem* (2006) - rusa tankisto
* *A vizsga* (2011) - Bolha
* *Stanleyville* (2021) - liveristo

## Liaj televiziaj filmaj roloj (elekto) 
* *A komáromi fiú* (1987) - Pali
* *Patika* (serio, 1995) - Tamás
* *Presszó* (serio, 2008) - rumania hungaro
* *Karádysokk* (serio, 2011) - direktoro
* *Unexpectedly Trans* (serio, 2019) - desegnanto

## Liaj scenarlibroj (elekto) 
* *The Legend of Iza* (mallonga filmo, 2015)
* *Bitter Hope* (mallonga filmo, 2021)

## Fontoj 
* roloj
* filmoj
* hungarlingva intervjuo kun fotoj

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Hungardevenaj kanadanoj
Kategorio:Kanadaj aktoroj
Kategorio:Kanadaj kinistoj
Ludvig Nobel

**Ludvig Immanuel NOBEL** (/noʊˈbɛl/ noh-BEL; en rusa: Лю́двиг Эммануи́лович Нобе́ль, latinalfabetigita: Ljúdvig Emmanuíloviĉ Nobél’; en sveda: Ludvig Emmanuel Nobel [ˈlɵ̌dːvɪɡ nʊˈbɛlː]; 27a de Julio 1831 – 12a de Aprilo 1888) estis sved-rusa inĝeniero, fama negocisto kaj humanitaristo. Unu el la plej elstaraj membroj de la Nobel familio, li estis la filo de Immanuel Nobel (ankaŭ li inĝeniera pioniro) kaj Andriette Nobel, kaj la plej aĝa frato de Alfred Nobel (fondinto de la Nobel-premio). Kun sia frato Robert, li funkciigis Branobel, naftokompanio en Bakuo, Azerbajĝano, kiu iam produktis 50% el la tutmonda nafto. Oni konsideras lin kreanto de la rusa naftindustrio. Ludvig Nobel faris la plej granda riĉon el ĉiuj el la Nobel-fratoj kaj estis unu el la plej riĉaj homoj de la mondo. Post la Bolŝevika revolucio, la komunistoj konfiskis la enorman riĉon de la Nobel familio en Rusio.

## Bibliografio 
* Yergin, Daniel (2003): *The Prize: the Epic Quest for Oil, Money and Power*, Free Press, p. 58. ISBN 0-671-79932-0
* Åsbrink, Brita (2001): Ludvig Nobel: "Petroleum har en lysande framtid!" Wahlström & Widstrand, p. 19. ISBN 978-91-46-18181-1

Kategorio:Rusiaj entreprenistoj
Kategorio:Svedaj inĝenieroj
Kategorio:Ekonomio de Svedio
Kategorio:Rusiaj inventistoj
Izocianatoj

**Izocianatoj** estas funkciaj grupoj kun formulo R-N=C=O. Organikaj kombinaĵoj kiuj entenas la izocianatan grupon estas raportataj kiel izocianatoj. Organika kombinaĵo kun du izocianataj grupoj estas konataj kiel duizocianatoj. Duizocianatoj estas produktataj por la fabrikado de poliuretanoj, klaso de polimeroj. Izocianatoj ne devas konfuziĝi kun cianidoj, cianatoj, tiocianatoj (aŭ R-S-C≡N) kaj izotiocianatoj (aŭ R-N=C=S) kiuj estas tre malsimilaj familioj de kombinaĵoj.

La tiocianatoj (aŭ R-S-C≡N) posedas atomon de sulfuro en la loko de la oksigenatomo. La izotiocianatoj (aŭ R-N=C=S) posedas nur duoblajn ligojn en la karbonatomo inter la nitrogena kaj la sulfuratomoj. Izocianatoj estas uzataj en la fabrikado de farboj. Ili estas klaso de komponaĵoj alte reakciemaj kiuj reakcias kun kunmetaĵoj surbaze de alkoholoj en la produktado de la poliuretano kaj certaj solvantobazajn farbojn.

La sanefektoj asociitaj kun izocianato-eksponiĝo povas inkluzivi haŭtiriton, okuliriton, brustan streĉecon kaj malfacilecon spiri. Izocianatoj ankaŭ havas la potencialon por severaj malfavoraj efikoj al la spirvojo en kelkaj individuoj. Dum ŝprucado de poliuretanaj farboj aŭ ŝaŭmo, la plej grava danĝero estas la dermo-ekspozicio, sed laboristoj ankaŭ devas eviti spiri la aerosolajn gutetojn (nebulon). Post kiam la produkto sekiĝas, la farboj enhavas neniujn liberajn izocianatojn.

## Vidu ankaŭ 
* Cianidoj
* Cianatoj
* Tiocianatoj
* Izotiocianatoj
* Alila izotiocianato
* Kalia izocianato

Kategorio:Izocianatoj
Kategorio:Esteroj
Robert Nobel

**Robert Hjalmar NOBEL** (svede: [nʊˈbɛlː]; 4a de Aŭgusto 1829 – 7a de Aŭgusto 1896) estis sveda negocisto, industriisto kaj investisto. Li estis la fondinto de la entrepreno Branobel, kaj pioniro en la naftindustrio de Rusio.

Li estis la filo de Immanuel Nobel (inĝeniera pioniro) kaj Andriette Nobel, kaj frato de Alfred (fondinto de la Nobel-premio), Ludvig kaj Emil Oscar Nobel. Kun sia frato Ludvig, li funkciigis Branobel, naftokompanio en Bakuo, Azerbajĝano, kiu iam produktis 50% el la tutmonda nafto.

En 1880, Ludvig ekkontrolis la familian negocon ĉar la sanstato de Robert ekmalboniĝis. Robert revenis al Svedio por klopodi kuracon. Li klopodis ĉe kelkaj ĉemarbordaj ripozejoj en suda Eŭropo antaŭ setliĝi en Getå en municipo Norrköping dum 1888. Li mortis dum 1896 kaj estis entombigita ĉe la *Norra begravningsplatsen* en Stokholmo.

## Notoj 
Kategorio:Rusiaj entreprenistoj
Kategorio:Svedaj inĝenieroj
Kategorio:Ekonomio de Svedio
Kategorio:Rusiaj inventistoj
Cianatoj

**Cianatoj** (aŭ R^+-{O-C≡N}^-) estas kemiaj komponaĵoj izomeroj de la fulminatoj kaj rilatas al la saloj kaj esteroj derivataj elde la cianata acido. Cianatoj rilatas al cianidoj kaj ofte trovatas en akvoj enhavantaj cianidon. Cianatoj originas en la oksidado de cianidoj tamen elmontras malsimilajn kemiajn, analizajn, traktadan kaj toksan proprecojn.

Traktado de solvaĵoj kun cianatoj estas nekutima ĉar ili estas tre malpli toksaj ol cianidoj, kaj ĝenerale ili ĉeestas en metalurgiaj solvaĵoj en malaltaj koncentriĝoj kaj ne restas en la vivmedio dum longaj tempoperiodoj.

En kelkaj kazoj, la cianata koncentriĝo en dekanta solvaĵo povas esti sufiĉe alta por garantii la efektivigon en la procezo de cianatoforigon, kaj tipe tio estas la rezulto de cianato produktita en la procezo de cianidodetruo. Tio estus limigita al situacioj kie la dekanta solvaĵo estus elŝutota en la medion kaj la koncentriĝo de cianato en la netraktita solvaĵo estus toksa por la akvaj organismoj.

Cianatoj povas funkcii kiel nitrogena kaj/aŭ karbona fonto por malsamaj mikroorganismoj kaj kiel energifonto por aŭtotrofaj amoniako-oksidantoj. Tamen, la amplekso de cianata havebleco kaj utiligo en surteraj ekosistemoj kaj ĝia rolo en biogeokemiaj cikloj estas malmulte konata.

Cianatoj (R-O-C≡N) estas organika nitrogena komponaĵo kiuj ĉefe interesas al medicina scienco pro ĝia negativa efiko al proteina informiĝo kaj enzima aktiveco, en kemia industrio kiel industria krudmaterialo, kaj en industria kloakaĵo-traktado, kie ili estas produktitaj en grandaj kvantoj, precipe dum forigo de cianidoj.

Tamen, en la lastaj jaroj, cianatoj ricevis pli da atento en mara biogeokemio kaj mikroba ekologio, kun la eltrovo pri la implikiĝo de cianato en cikligaj procezoj de centra nitrogeno (N), nome en nitrigo kaj ne-aeroba amonia oksidado. Malgraŭ la emerĝa rekono de la rolo de cianatoj en maraj ekosistemoj, la media rolo kaj signifo de cianato en surteraj ekosistemoj restas komplete nekonataj.

## Vidu ankaŭ 
* Cianidoj
* Izocianatoj
* Tiocianatoj
* Izotiocianatoj

## Referencoj 

Kategorio:Esteroj
Alila izotiocianato

**Alila izotiocianato** (AITC) estas la organosulfura kunmetaĵo kun la formulo **CH2CHCH2-N=C=S**. Ĉi tiu senkolora densa likvaĵo respondecas pri la akra gusto de mustardo, rafano, horserabo kaj wasabi. Tiu akra kaj la lakrima efiko de alila izotiocianato estas peritaj tra la TRPA1 kaj TRPV1-jonkanaloj. Ĝi estas iomete solvebla en akvo, sed pli solvebla en alkoholoj, eteroj kaj karbona dusulfido.

Alila izotiocianato povas esti akirita el la semoj de nigra mustardo (*Nigra brasiko*) aŭ bruna hinda mustardo (*Brassica juncea*). Kiam ĉi tiuj mustardaj semoj estas rompitaj, la enzimo **mirozinazo** estas liberigita kaj agas sur la **glukozinolato** konata kiel **sinigrino** por liberigi alilan izotiocianaton.

Alila izotiocianato servas al la planto kiel defendo kontraŭ herbomanĝuloj. Ĉar ĝi estas damaĝa al la planto mem, ĝi estas konservita en la sendanĝera formo de la glukozinolato, apartigita de la mirozinaza enzimo. Kiam la besto maĉas la planton, la alila izotiocianato estas liberigita, forpuŝante la beston. Ĉi tiu kemiaĵo lastatempe pruviĝis forte forpuŝi fajroformikojn.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Preparado de *alila izotiocianato* per interagado de *dualila sulfato* kun *baria izotiocianato*:

### Sintezo 2 
* Preparado de *alila izotiocianato* per interagado de *izotiocianata acido* kun *alila alkoholo*:

### Sintezo 3 
* Preparado de *alila izotiocianato* per interagado de *alila cianido* kun *tiosulfata acido*:

### Sintezo 4 
* Preparado de *alila izotiocianato* per interagado de *kalia izotiocianato* kun *alila alkoholo*:

### Sintezo 5 
* Preparado de *alila izotiocianato* per interagado de *alila klorido* kun *izotiocianata acido*:

### Sintezo 6 
* Preparado de *alila izotiocianato* per interagado de *alila merkaptano* kun *cianogena klorido*:

### Reakcio 7 
* Preparado de *alila izotiocianato* per interagado de *arĝenta (I) izotiocianato* kun *alila bromido*:

## Vidu ankaŭ 
* Alila cianido
* Alila izocianido
* Alila cianato
* Alila izocianato
* Alila tiocianato
* Izotiocianatoj
* Metila izotiocianato
* Etila izotiocianato
* Propila izotiocianato
* Izopropila izotiocianato
* Fenila izotiocianato
* Benzila izotiocianato
* Fenetila izotiocianato

## Referencoj
Frecciarossa

**Frecciarossa**, plennome: **Alta Velocità FrecciaRossa** (mallonge **FR AV**) estas kategorio de servoj de trajnoj de la itala fervoja kompanio Trenitalia, kiu ekde la horarŝanĝo en junio 2012 anstataŭigis, kune kun la nova kategorio *Alta Velocità Frecciargento*, la kategorion *Eurostar Italia Alta Velocità*, aliĝante al la familio *Frecce*. Antaŭe la trajnoj en kategorio *Eurostar Italia Alta Velocità* ricevis la aldonajn nomojn *Frecciarossa* kaj *Frecciargento*, nomoj kiuj ekde junio 2012 ne plu estas aldonaj sed propraj al la respektivaj kategorioj de servoj.

La trajnoj kiuj plenumas ĉi tiun servon estas ETR 1000 kaj ETR 500. Trajnoj Frecciarossa estas la pintaj servoj de Trenitalia, karakterizitaj per alta rapideco (ĝis 300 km/h sur altrapidaj linioj) kaj altnivela komforto ofertita entrajne, kie estas ofertitaj 4 niveloj de servo: "Standard", "Premium", "Business" kaj "Executive".

## Bildgalerio 

Bombardier ETR 1000 05 Innotrans 2014.JPG|Frecciarossa 1000
Frecciarossainterno.jpg|"Standard"
ETR 500 frecciarossa interior 02.jpg|"Business"
Executive, Frecciarossa1000.jpg|"Executive"

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Trenitalia
* Trenitalia France
* Serio ETR 500 de FS
* ETR 1000

## Tradukfonto 
Kategorio:Fervojo en Italio
Kategorio:Fervojo en Francio
István P. Szabó

**István P. Szabó** [iŝtvAn pE sabO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **P. Szabó István** estas hungara dancisto, scenaristo. Lia origina familia nomo estis *Gulyás* ĝis 2009, lia pseŭdonimo estis *Peet Goodman*.

István P. Szabó naskiĝis la  en Szolnok.

## Biografio 
István P. Szabó maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo, poste anstataŭ universitato li rekte studis dancarton ekzemple de Endre Jeszenszky, Ildikó Pongor, Gábor Keveházi, Gyula Sárközi, Iván Markó, Joe Alegado, Peter Darby, Pál Frenák, Katalin Lőrinc, Éva Gálik, Tamás Juronics, krome li frekventis kursojn:
* internacia danca centro en Angers (1993-1994 kun stipendio)
* pri scenarlibro (2003, 2005-2007)
* pri televiziaj serioj (2004)
* pri ĵurnalismo (2006-2007)
* pri filmreĝisorado (2008-2009)
* pri aktorado (2010)
* pri fotado (2011)
Inter 1990-1997 li estis profesia dancisto, en Francio li jam dancadis. Hejmenveninta li estis dancisto ekzemple en danctrupoj de Iván Markó kaj Yvette Bozsik. Inter 1998-2005 li instruis dancarton en pluraj lokoj. Inter 2014-2016 li vivis en Miami kaj Malto. Ekde 2011 li estis ankaŭ fotisto, pli poste ankaŭ trejnisto kaj dietisto. Ekde 2020 li vivis en Hispanio. Li ricevis premion en 2010.

## Liaj scenarlibroj (elekto) 
* *Halandó dallamok* (2007)
* *Game Over* (2009, ankaŭ aktoro kaj reĝisoro)
* *Victim* (2010, ankaŭ aktoro kaj reĝisoro)
* *Lány a sarokban* (2011, ankaŭ aktoro kaj reĝisoro)
* *Indián* (2012-2013, ankaŭ aktoro kaj produktoro)

## Liaj libroj 
* *Újra meg újra* (2000)
* *Arcok a sötétből* (2007)
* *Egyél rendesen!* (2018)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto 
* datenoj

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj dancistoj
Kategorio:Hungaraj scenaristoj
Furfurila izocianato

**Furfuila izocianato** aŭ **CH3-[CH2]2-N=C=O** estas kemia kombinaĵo, apartenanta al la funkcia grupo de la esteroj de la izocianata acido kaj furfurila alkoholo. furfurila izocianato estas kemia reakciaĵo, uzata en la produktado de izocianatoj kaj en la fabrikado de kosmetikaĵoj kaj farmaciaĵoj. Kutime ĝi estiĝas per kondensiĝa reakcio aŭ per esterigo de Fischer-Speyer kun sulfata acido kiel katalizilo. furfurila izocianato estas malmulte solvebla en akvo, sed tre solvebla en alkoholo, duetila etero, kloroformo kaj plejmulto el la organikaj solvantoj. Furfurila izocianato reakcias kun fortaj oksidigagentoj kaj fortaj bazoj kaj posedas antifungajn kaj antibakteriajn proprecojn.

## Reakcioj 
### Reakcio 1 
* Preparado de *furfurila izocianato* per interagado de *dufurfurila karbonato* kun *ureo*:

### Reakcio 2 
* Preparado de *furfurila izocianato* per interagado de *izocianata acido* kun *furfurila alkoholo*:

### Reakcio 3 
* Preparado de *furfurila izocianato* per interagado de *kalia izocianato* kun *dufurfurila karbonato*:

### Reakcio 4 
* Preparado de *furfurila izocianato* per interagado de *furfurila alkoholo* kun *bromonitrilo*:

### Reakcio 5 
* Preparado de *furfurila izocianato* per interagado de *2-furfurila klorido* kun *kalia izocianato*:

### Reakcio 6 
* Preparado de *furfurila izocianato* per interagado de *cianogena klorido* kun *2-furfurila alkoholo*:

## Vidu ankaŭ 
* Cianatoj
* Tiocianatoj
* Izocianatoj
* Izotiocianatoj
* Cianidoj
* Alila izotiocianato
* Metila izocianato
* Etila izocianato
* Propila izocianato
* Izopropila izocianato
* Fenila izocianato
* Benzila izocianato
* Fenetila izocianato
* Miristila izocianato

## Referencoj
Arthur Sanfourche

**Arthur SANFOURCHE**, Bordozo (Gironde), la 23-an de februaro 1898, li laŭdire estis ekzekutita en 1943, sed deklarita mortinta pro malsano enprizone la 7-an de junio 1945 en Limoĝo (Haute-Vienne), estis aviada mekanikisto kaj aktivulo de la Franca rezistado.

Aviadilmekanikisto ĉe Mérignac-bazo, estis la mekanikisto de Louis Bastié, testpiloto. Post morto en aviadila akcidento en 1925, Arthur Sanfourche iĝis la mekanikisto de Maryse Bastié, la edzino de Louis Bastié. Lia filo Jean-Joseph Sanfourche estis grava artisto.

## Referencoj 
## Bibliografio 
Kategorio:Francaj rezistantoj
Izotiocianatoj

**Izotiocianatoj** aŭ **R-N=C=S** estas kemiaj organikaj kombinaĵoj formitaj per anstataŭado de la oksigenatomo en la izocianata grupo per sulfuratomo. Multaj naturaj izotiocianataj derivaĵoj el plantoj estas produktitaj per enzima konvertado de metabolaĵoj nomataj **glukozinolatoj**.

Ĉi tiuj naturaj izotiocianatoj, tiaj kiaj alila izotiocianato, estas ankaŭ konataj kiel **mustardoleoj**. La artefarita izotiocianato, fenila izotiocianato, estas uzatas por determini la sekvantecon de aminoacidoj en la **Degradigo de Erdmann**.

Kruciferaj legomoj, kiel ekzemple ĉinia brasiko, brokolo, blanka brasiko, florbrasiko, krispa brasiko, kaj aliaj, estas riĉaj fontoj de glukozinolato antaŭaĵoj de izotiocianatoj. Kvankam ekzistas iu baza esplorado pri kiel isotiocianatoj povas ekzerci biologiajn efikojn en vivo, ekzistas neniu altkvalita evidenteco ĝis nun por ĝia efikeco kontraŭ homaj malsanoj.

Saloj kaj esteroj de la izotiocianata acido estas konataj kiel izotiocianatoj. Izotiocianatoj estas ĝenerale prepareblaj per reakcio inter primara amino (ekzemple: anilino) kaj karbona dusulfido en akva solvaĵo de amoniako. Ĉi kombinaĵo rezultas en precipitigo de iu solida amonia dutiokarbamato, kiu, traktita kun plumba (II) nitrato rezultas en la koresponda izotiocianato.

* Preparado de *fenila izotiocianato* per interagado de *anilino* kun *karbona dusulfido* en amoniaka akva solvaĵo:

## Vidu ankaŭ 
* Cianidoj
* Cianatoj
* Izocianatoj
* Tiocianatoj

## Referencoj 
Kategorio:Izotiocianatoj
Buteronitrilo

**Buteronitrilo** kies formulo estas **C3H7C≡N** organika kunmetaĵo apartenanta al la familio de la nitriloj aŭ cianidoj. Ĝi estas senkolora likvaĵo malmulte solvebla en akvo sed solvebla en alkoholo, etero, dumetilformamido kaj aliaj organikaj solvantoj. Ĝi estas toksa substanco kaj industrie ĝi produktatas per amoniakigo de la butanolo en ĉeesto de oksigeno.

## Reakcioj 
### Reakcio 1 
* Preparado de *buteronitrilo* per interagado de *propila klorido* kun *kalia cianido*:

### Reakcio 2 
* Preparado de *buteronitrilo* per senhidratigo de *buteramido* kun *tionila klorido*:

### Reakcio 3 
* Preparado de *buteronitrilo* per interagado de *propila klorido* kun *arĝenta (I) cianido*:

### Reakcio 4 
* Preparado de *buteronitrilo* per interagado de *buteramido* kun *fosfora pentaklorido*:

### Reakcio 5 
* Preparado de *buteronitrilo* per interagado de *buteramido* kun *fosfora pentoksido*:

### Reakcio 6 
* Preparado de **buteronitrilo** per traktado de **butila alkoholo** kun amoniako en ĉeesto de **oksigeno**:

### Reakcio 7 
* Preparado de **buteronitrilo** per traktado de **etileno** kun **acetonitrilo**:

## Vidu ankaŭ 
* Cianidoj
* Metila cianido
* Etila cianido
* Izopropila cianido
* Fenila cianido
* Benzila cianido
* Fenetila cianido

## Referencoj
Máté Szabó (aktoro)

**Máté Szabó** [sabO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szabó Máté** estas hungara aktoro, voĉoaktoro.

Máté Szabó naskiĝis la  en Kecskemét.

## Biografio 
Máté Szabó maturiĝis en muzika gimnazio en sia naskiĝurbo, dum la lernejaj jaroj li jam havis kelkajn rolojn en Teatro de Kecskemét. Li akiris aktoran diplomon en aktorstudio de Teatro Magyar en 2003. Liaj plej gravaj instruistoj estis Imre Szélyes kaj Áron Őze. Inter 2003-2011 li estis membro de la Teatro Magyar, poste li estis liberprofesiulo. Li ankaŭ kantas en ŝlagrorkestro. Li ricevis premion en 2019.

## Liaj teatraj roloj (elekto) 
* William Shakespeare:
** La gajaj edzinoj de Windsor - Robin
** *Dekdua Nokto aŭ Epifanio : aŭ kiel vi volas* - Curio
* Edmond Rostand: Cyrano de Bergerac -
* Carlo Goldoni: *Mirandolina* - la unua servisto
* Jenő Huszka: *Bob herceg* - Fred
* Mitch Leigh - Joe Darion: *La Mancha lovagja* - hararisto
* Ede Szigligeti: *Liliomfi* - titolrolo
* Ferenc Molnár:
** *Liliom* - unua policano
** *A hattyú* - Arzén

## Liaj filmaj roloj (elekto) 
* *Megszállottak* (2018)
* *Patthelyzet* (2020) - Roy
* *Magyar Golgota* (2021) - Ignác Török
* en eksterlandaj filmoj hungaraj voĉoj ekzemple de Luke Evans, Jim Parsons

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Hungaraj voĉoaktoroj
Olympischer Frühling

La **Olimpika Printempo** (germane: Olympischer Frühling) estas epopea poemego fare de la svisa verkisto Karl Spitteler. Tiu ĉi epopeo helpis al gajno de la Nobel-premio pri literaturo por sia aŭtoro en 1919.

## Intrigo 
"Olimpika Printempo", verkita inter 1900 kaj 1905, estas originala verko kiu transcendas la skolojn de tempo en sia programaro kaj metriko. Laŭ multaj, ĉi tio estas la idilio de la 20-a jarcento, en kiu Spitteler estis malkaŝita kiel romantika poeto, satiristo kaj naturalisto en diversaj formoj, poezia esprimkapablo kaj kompleta sendependeco de iuj literaturaj influoj. Spitteler fondis sian verkon "Olimpikan Printempon" sur la greka mitologio kaj ŝvebas inter la serioza kaj la ironia, inter portretado de grekaj dioj en ilia heroeco kaj montrado de ili kiel mortontoj kiuj descendis de Olimpo kaj vivas sur la tero.

Kategorio:Literaturo de Svislando
Kategorio:Epopeoj
Kalvinana preĝejo (Hajdúdorog)

La **Kalvinana preĝejo** estas religia monumento historia en urbo Hajdúdorog (Hungario).

## Historio 
Ĉirkaŭ 1550 la loĝantoj kalvinaniĝis en Hajdúdorog. La propra kalvinana kirko estis konstruita en 1901 laŭ eklektiko. Ĝi estis deklarita historia monumento en 1997.

## Konstruaĵo 
La konstruaĵo situas sola en korto. En mezo de la fasado la kvadrata turo plene reliefas, tie funkcias la ĉefenirejo. Supro de la turo estas piramida. Interne laŭ la kutimoj la muroj estas blankaj, la mebloj estas brunaj.

## Fontoj 
* http://www.muemlekem.hu/muemlek/show/-1930
* https://mapsus.net/HU/hajdudorogi-reformatus-egyhazkzseg-temploma-75109 

Hajdúdorog
Kategorio:Kristanaj preĝejoj en Hajdúdorog

Interior of Reformed Church in Hajdudorog.jpg|Interno
View of Reformed Church Hajdudorog.jpg|Aerfoto
Chłopi

**Kamparanoj** (pola: Chłopi) estas plej ampleksa romano de la pola verkisto Władysław Stanisław Reymont. Tiu ĉi romano helpis sian aŭtoron gajni la Nobel-premion pri literaturo en 1924.

"Kamparanoj", publikigita en kvar volumoj inter 1904 kaj 1909, estas larĝa romano pri kamparanoj kiu emfazas la multajn diferencojn inter vivo en naturo kaj vivo en la urbo. Joseph Lichtenbaum skribis pri tiu ĉi verko: "Granda kamparana spektaklo, kiam ĝi ne plu estis en monda literaturo ĝis nun, en kiu la dezajnpovo de Reymont estis preskaŭ tute resumita."

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Romanoj
Kategorio:Libroj aperintaj en 1904
Kategorio:Verkoj el la pollingva literaturo
Kategorio:Kamparanoj
Stanisław Pigoń

**Stanisław PIGOŃ** (naskiĝiS la 27-an de septembro 1885 en Kombornia, distrikto Krosno, mortis la 18-an de decembro 1968 en Krakovo) – historiisto de la pola literaturo, redaktoro, edukisto kaj pedagogo, en la jaroj 1926–1928 rektoro de la Universitato Stefan Batory en Vilno.

Profesoro de la historio de pola literaturo en Vilno (1921–1930), kaj poste en Jagelona Universitato (1931–1960; kun la paŭzo 1939–1945).

## Elektitaj publikaĵoj 
* 1911 *O „Księgach narodu i pielgrzymstwa polskiego” A. Mickiewicza* (Pri "Libroj de pola nacio kaj pola pilgrimado" de A. Mickiewicz), Krakovo
* 1922 *Z epoki Mickiewicza. Studia i szkice* (El la epoko de Mickiewicz. Studoj kaj skizoj), Lvovo
* 1929 *Z dawnego Wilna. Szkice obyczajowe i literackie* (El la malnova Vilno. Moraj kaj literaturaj skizoj), Vilno
* 1930 *Do źródeł „Dziadów” kowieńsko-wileńskich* (Pri la fontoj de kovnaj-vilnaj "Dziady"), Wilno
* 1932 *Adam Mickiewicz w kole Sprawy Bożej* (Mickiewicz en la rondo de la Dia Afero), Varsovio
* 1934 *„Pan Tadeusz”. Wzrost-Wielkość-Sława* ("Sinjoro Tadeo". Kresko-Grandeco-Famo), Varsovio
* 1936 *Na wyżynach romantyzmu. Studia historyczno-literackie* (Sur altaĵoj de romantikismo. Histori-literaturaj studoj), Krakovo
* 1938 *Zręby nowej Polski w publicystyce Wielkiej Emigracji* (Konturoj de nova Pollando en publikaĵoj de la Granda Elmigrantaro), Varsovio

## Memorigo 
En 1982 estis kreita Polonistika Laborejo Pigonianum, kiu en 2004 ŝanĝis sidejon al Biblioteko de Universitato de Rzeszów.

## Bibliografio 
* Czesław Kłak: *Słowo wstępne* (Enkonduka vorto). En: *Wokół Stanisława Pigonia. Nad warsztatem naukowym i literackim Uczonego* (Ĉirkaŭ Stanisław Pigoń. Pri scienca kaj literatura labormetodo de Sciencisto). Jolanta Barylanka (redakto). KAW, Rzeszów 1983. ISBN 83-03-00098-5.

Kategorio:Polaj literaturhistoriistoj
Kategorio:Polaj filologoj
Kategorio:Polaj polonistoj