Verdokoridoro

[eta|Verdokoridoro kaj plurfamiliaj loĝodomoj en [Berlino]]
Kiel **verdokoridoroj** aŭ **verdozonoj** teritoria kaj pejzaĝa planadoj nomas koherajn, ne surkonstruitajn terenojn, kiuj ili deklaras al biotoporeto por la daŭra apartigo disde koloniaj areoj.

En ĉiutaga lingvo kaj en la planado de liberaj spacoj „verdokoridoro“ nomiĝas plejparte longeca ne-surkonstruita, ofte parkeca tereno ene de surkonstruitaj areoj. Verdokoridoro povas kaj devas precipe alpreni unu aŭ plurajn funkciojn gravajn por la medio, ekz. kiel biotopo, kiel antaŭranga kaj protekta areo por la novformiĝo de grundakvo, kiel senkonstruaĵa areo por la ekesto de freŝa resp. malvarma aero.

## Regionaj verdokoridoroj en Germanujo 
***Regionale Grünzüge*** (Regionaj verdokoridoroj) nomiĝas grandareaj, fendoformaj, ĉefe naturecaj liberaj areoj en urbaj aglomeraĵoj, kiuj krome estas uzataj ankaŭ auch zusätzlich terkulture kaj arbarekonomie, sed ankaŭ povas enteni parkojn aŭ sportejon. Tiaj verdokoridoroj devas eviti la kunkreskadon de koloniaj areoj de certaj komunumoj aŭ komunumaj partoj kaj celas kiel klasika instrumento por la rezervado kaj protektado de liberaj areoj, kiuj transpasas la komunumajn landlimojn.

## Historio 
La malvolvo de la plana instrumento verdokoridoro ligiĝas kun la ideo aperinta fine de la 19a jarcento pri verdozono, kiu fermu urban regionon eksteren, kaj kun la ideo pri ĝardenurbo de Ebenezer Howard, kiu intencis la disvolvon de novaj koloniaj kernoj apartigitaj per terkulture uzataj areoj, kiuj estu aranĝotaj ĉirkaŭ kernurbo. Verdozonoj ekestis ekzemple en Vieno en la jaro 1905 kaj en Berlino, kie la Ligo Grand-Berlino ekzistanta inter 1912 kaj 1920 ricevis la taskon, akiri areojn sen surkonstruaĵoj kaj daŭre sekurigi ilin.

Unuafoje kiel teritorioplanajn instrumentojn en 1966 la Regiona Ligo Ruhr fiksis en sia regiona disvolvoplano. En 1978 la Planregiono Bavara Malsupra Majno konstatis en sia regiona plano, ke verdozonoj estas eroj de la kolonia strukturo. Sekve la planinstrumento verdozono eniĝis en germanaj leĝoj pri teritoria planado kaj naturprotekto kaj sur ferderacia kaj sur federaciera nivelo.

## Ekzemploj 
En la Ruhr-Regiono jam la Regiona Ligo Ruhr jam ekde 1923 rezervis al si plurajn nordsuden pasajn regionajn verdokoridorojn per aĉeto de terenoj, kiun ĝi tenis sen novaj surkonstruaĵoj, por eviti diskoloniadon de la tereno kaj la kunkreskado de la unuopaj urboj. Jure tio sekuriĝis en la regiona disvolvoplano de 1966. Kadre de la IBA Emscherpark tiuj ĉi verdokoridoroj estis interligataj ankaŭ en orientokcidentan direkton je la Emscher Landschaftspark.

La Regiona Parko Rejn-Majno interligas verdozonon de Frankfurto ĉe Majno ĉirkaŭantan la urbon kaj la liniajn verdokoridorojn libertenatajn de surkonstruo, etendiĝaj en la urboregionon, tiel ke ekestas reto da senkonstruaĵaj areoj, kiuj strukturas la surkonstruon, protektas biotopareojn kaj klimate gravajn kampojn kaj estas uzeblaj por la ripozumo.

## Fonto 
Tiu-ĉi artikolo estas parta tradukaĵo de la samtema artikolo :de:Grünzug en la germanlingva Wikipädie

## Literaturo 
* Klaus Dieter Bürklein: *Grünzüge/Grünzäsur*. En: *Handwörterbuch der Raumordnung.* 3a eldono, Akademie für Raumforschung und Landesplanung, Hanovro 1995, pj. 446–448, ISBN 3-88838-507-5
* Rob H. G. Jongman: *Ecological networks and greenways: concept, design, implementation.* Cambridge University Press, Kembriĝo 2004, ISBN 0-521-82776-0
* Österreichisches Institut für Raumplanung (eld.): *Freiflächenschutz in Stadtregionen.* Österreichische Raumordnungskonferenz, Vieno 2001, ISBN 3-85186-067-5

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Verda Promenejo

Kategorio:Urbaj studoj kaj planado
Kategorio:Teritoria dispozicio
Kategorio:Vojoj
Kategorio:Ekologio