open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Trachselwald (distrikto)

La '*distrikto Trachselwald* estis ĝis la 31-a de decembro 2009 administra unuo de la kantono Berno en Svislando. Ĝi havis 23 279 loĝantojn la 31-an de decembro 2008. Ĝia ĉefloko estis la samnoma komunumo Trachselwald.

## Geografio 
La distrikto Trachselwald situas en Emme-Valo oriente de la rivero Emme. La distrikto estas kampara kaj vivas de agrikulturo. Kun areo de 191,3 km² la distrikto havas loĝantardensecon de 122 personoj po kvadratkilometro.

## Najbaraj distriktoj 
La distrikto Trachselwald limas en nordo al la distrikto Aarwangen, en oriento al la distrikto Willisau (Kantono Lucerno), en sudo al la distrikto Signau, kaj en okcidento al la distrikto Burgdorf. En sudokcidento la eksklavo Oberried de la komunumo Lützelflüh limas ankaŭ al la distrikto Konolfingen.

## Historio 
En mezepoko Trachselwald estis la senjorujo de la baronoj de Trachselwald, kiuj residencis en la Kastelo Trachselwald. En la jaro 1408 la regejo post diversaj posedantŝanĝoj finfine estis vendita al la urbo Berno kaj fariĝis berna kamparvoktejo, kiun rolon ĝi konservis ĝis la Helveta Revolucio en la jaro 1798. Post la restaŭracio en la jaro 1803 Trachselwald fariĝis ĉefloko de la ĉefdistrikto kaj ek de 1831 de la distrikto Trachselwald.

## Komunumoj de la distrikto Trachselwald 
La distrikto Trachselwald konsistas (stato en 2009) el 10 komunumoj, el kiuj la ĉefloko Trachselwald estas la plej granda. Jen la listo:

## Eksteraj ligiloj 
* Retpaĝo de la prefektejo Trachselwald sur la retejo de Kantono Berno
Mentoro

**Mentoro** estas persono en universitato aŭ altlernejo, kiu okupiĝas pri instruado kaj helpa direktado de alia persono. Tiu vorto devenas de la nomo de la rolulo el la Odiseado (eposo de Homero), kiu iĝis simbolo de la saĝa konsilanto kaj gvidanto de junulo.

Tiu specifa formo de la kurso nomiĝas ankaŭ *mentorado*, en kiu la mentoro observas kaj, okaze de problemoj ĉe la studanto, ekhelpas. La mentoro mem povas esti same studanto, de pli posta studjaro. La mentoro tiel jam konas la postulojn kaj la solvojn. Li povas helpi okaze de eraroj aŭ trostreĉiteco. 

Reprezentantoj de socia konstruktivismo kritikas la mentorecon, ĉar tiu ne baziĝas je ekkona studado.

Pli ĝenerale, oni nomas "mentoro" helpeman pli spertan konsilanton en iu ajn profesio aŭ metio, precipe se ne temas pri formala estro aŭ trejnanto.

## Vidu ankaŭ 
* Mentoro (mitologio)
* Repetitoro

Kategorio:Universitatoj
Kategorio:Lernado
Kategorio:Instruado
Socia kritiko

**Socia kritiko** (kritikismo) celas analizon de sociaj strukturoj vidataj kiel problemaj kaj ties praktikan plibonigon per reformoj aŭ eĉ revoluciaj transformoj.

La socia kritiko estas diversa, kiel la komencaj punktoj kaj la kriterioj de la kritiko, tio estas  ligita al vidmaniero (ideologio). 

La moderna socia kritiko reiras al la epoko de klerismo, kies kerno estis la religiokritiko. Radikalaj kleristoj kiel ateista Jean Meslier kritikis ne nur la religion, sed en centro de lia kritiko estis la mizero de la kamparanoj. 

## Vidu ankaŭ 
* Literatura kritiko
* Socia ordo
* Socia teorio
* *Janko-Muzikanto*
* *La fera kalkanumo*
* *Brava Nova Mondo*
* *1984 (romano)*
* *Fahrenheit 451*

Kategorio:Sociologio
Azugi

**Azugi** aŭ *Azuki* estis urbo en la hodiaŭa Maŭritanio, kiu situis sur la altebenaĵo Adrar, nordokcidente de la urbo Atar. En la 11-a jarcento, la urbo estis ĉefsidejo de la islamismaj Almoravidoj, kiuj apartenis al popolo de la berberoj. Tiuj atakis el la urbo la imperion de Ganao kaj Maroko. Kiel elfosaĵoj atestas, la loko estis jam loĝata en la ŝtonepoko. Oni povas vidi ankoraŭ partojn de la malnova citadelo kaj de la nekropolo.

Kategorio:Historiaj urboj
Kategorio:Historio de Maŭritanio
Pisaflores

**Pisaflores** estas unu el la 84 komunumoj de la meksika subŝtato Hidalgo, kiu situas en la centra Meksiko norde de la urbo de Meksiko. La ĉefurbo de la komunumo estas Pisaflores. La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 13049.

## Geografio 
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 17214 loĝantojn. El tiuj estis 8601 viroj kaj 8613 virinoj. La komunumo havas surfacon de 159,3 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 260 metroj super la marnivelo.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

## Eksteraj ligiloj 
*Pisaflores  en *Enciclopedia de los Municipios de México* ()

Kategorio:Komunumoj de Hidalgo
Árpád Kemény

**KEMÉNY Árpád** [keme'nj] estis scenejdekoraciisto, pentristo naskita la 27-a de julio 1937 en Kluĵo kaj mortinta la   24-an de aprilo 1995 en Budapeŝto. Li estis la filo de verkisto barono János Kemény, la frato de operkantistino Klió Kemény kaj de ĵurnalistino Zsuzsanna Kemény. 

## Biografio
Árpád Kemény finis en 1954 la artliceon en Târgu Mureş kaj li estis scenejpentristo inter 1954-56 ĉe la Székely Színház. En 1962 li finis en la Belarta Altlernejo Ion Andreescu de Kluĵo kun majstroj Petre Abrudan, Sándor Mohy, Tibor Kádár, Aurel Ciupe. Li iĝis ekde 1963 scenejdekoraciisto de Szentgyörgyi István Színművészeti Intézet kaj de la Nacia Teatro Târgu Mureş. Li dizajnis scenejdekoraciojn ankaŭ al teatroj Sfântu Gheorghe, Oradea, Kluĵo kaj Satu Mare. En 1990 li transloĝiĝis Hungarujon kaj unue li laboris en Teatro Szigligeti (Szolnok), ekde 1992 en Nacia Teatro (Budapeŝto).

## Scenejdekoracioj iom gravaj
*Eŭripido-Sartre-Illyés Gy.: A trójai nők
*Tamási Á.: Énekes madár
*Kincses E.: Ég a nap Seneca felett
*Csiki L.: A nagypapa látni akar benneteket
*Madách I.: Mózes
*Székely J.: Irgalmas hazugság
*Illyés Gy.: Különc
*Sütő A.: Ugatómadár.

## Individuaj ekspozicioj
*1968 • Szentgyörgyi István Színművészeti Intézet, Stúdió előcsarnok, Târgu Mureş.

## Elektitaj grupaj ekspozicioj
*1955, 1962, 1963, 1967, 1970 • Artekspozicioj de Magyar Autonóm Tartomány
1999 • Hatvanas évek, Târgu Mureş • Asto de Maros-Magyar Autonóm Tartomány 1960-1968, Hatvany Lajos Múzeum, Hatvan.

## Fonto
*Artportal

Kategorio:Hungaraj pentristoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj pentristoj kaj grafikistoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj scenejdekoraciistoj
Kategorio:Hungaraj dekoraciistoj
Klió Kemény

**KEMÉNY Klió** [keme'nj] baronino estis rumanihungara/hungara kantistino, filino de verkisto barono János Kemény, fratino de ĵurnalistino Zsuzsanna Kemény kaj frato de pentristo Árpád Kemény naskita la ? en Kluĵo kaj mortinta la 29-an de marto 2000 en Budapest. 

## Biografio
La kantistino studis kanton ĉe kantmajstro Albert D'André en muzikakademio de Kluĵo. Inter 1948 kaj 1961 ŝi kantis en la Kolozsvári Állami Magyar Opera. Kiel koncertkantistino ŝi kantis en 1957 en Bukareŝto kaj plurfoje en Kluĵo kaj Târgu Mureş. En 1961 ŝi translokiĝis Hungarujon, kie kantis en oratorioj kaj en memstaraj recitaloj (arioj, kantoj). En somero 1965 ŝi kantis en Wigmore Hall en Londono. Ŝi estis entombigita en Brâncoveneşti en la familitombejo.

## Roloj plej gravaj
*Judit (A kékszakállú herceg), 
*Azucena (Trubadur),
*Eboli (Don Carlos), 
*Amnerisz (Aida). 

## Fonto
*Retpaĝo de familio Kemény

Kategorio:Rumanujaj hungaraj aktoroj
Kategorio:Hungaraj oratorikantistoj
Zsuzsanna Kemény

**KEMÉNY Zsuzsanna** [keMENJ ZXUzxanna] baronino, (verkistnomoj: Nagy Zsuzsa, Kemény Zsuzsa kaj (-y –a)), estis rumanuja hungara ĵurnalistino, verkistino naskita la 18-an de januaro 1934 en Kluĵo kaj mortinta la 18-an de junio 1979 en Sângeorgiu de Pădure. Ŝi estis la edzino de pentristo Pál Nagy, la patrino de arthistoriisto Zoltán Vécsi Nagy, filino de verkisto, barono János Kemény, fratino de Klió Kemény kaj fratino de pentristo Árpád Kemény.

## Biografio
Inter 1953 kaj 1956 Zsuzsanna Kemény laboris en artliceo de Târgu Mureş kiel magazenistino, kasistino kaj tajpistino. Ekde 1958 en redakcio de Új Élet ŝi estis tajpistino, teknikredaktorino. Ŝi publikis en gazetoj novelojn, intervjuojn, reportaĵojn kaj fabelojn. Ŝian morton okazigis aŭtakcidento kune kun ŝia edzo kaj la artredaktorino de gazeto A Hét, Katalin Varga.

## Volumo
**Szaggatott párbeszéd*, noveloj, Mentor Kiadó, Marosvásárhely, 2001.

## Fonto
*Retpaĝo de familio Keményhttp://www.kemenyinfo.hu/

Kategorio:Hungaraj verkistoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj poetoj kaj verkistoj
Socialdemokrata Partio

**Socialdemokrata Partio** aŭ **Socialdemokratia Partio** estas oftaj nomoj de socialdemokrataj kaj demokrate-socialistaj politikaj partioj.

* Socialdemokratia Partio de Aŭstrio (1888)
* Socialdemokratoj (Danio) (1871)
* Socialdemokratia Partio de Estonio (1990)
* Partio de Eŭropaj Socialdemokratoj (1992)
* Finnlanda Socialdemokratia Partio (1899)
* Socialdemokrata Partio de Germanio (1875)
* Sendependa Socialdemokrata Partio de Germanio (1917-1931)
* Socialdemokrata kaj Laborista Partio (1970)
* Socialdemokratia Partio de Kirgizio (1993)
* Socialdemokratia Partio de Kosovo (1990)
* Socialdemokratia Partio de Litovio (2001)
* Socialdemokrata Ligo (1881-1894)
* Socialdemokrata Laborista Partio (1894-1940)
* Socialdemokrata Partio (Orienta Timoro) (2000)
* Socialdemokratio Pola (2006)
* Socialdemokrata Partio (Portugalio) (1974)
* Socialdemokrata Partio (Rumanio) (2001)
* Rusia Socialdemokrata Partio (1898-1912)
* Sveda Socialdemokrata Laborista Partio (1889)
* Socialdemokrata Partio de Svislando (1888)

## Vidu ankaŭ 
* Komunista Partio
* Laborista Partio
* Socialista Partio
Kulicikapoj

La **Kulicikapoj** aŭ kanariaj muŝkaptuledoj aŭ ***Culicicapa*** estas genro de birdoj de la familio de Muŝkaptuledoj aŭ ĵus konsiderata de la familio Stenostiredoj (Beresford *et al.* 2005).  La genro estas limigita ene de Sudorienta Azio. Spite la nomon de “kanarioj” tute ne rilatas al la Kanariaj insuloj, sed al la birdoj kanarioj, ĉar vere estas iom similaj specioj kun tre flavaj subaj partoj kaj olivecaj supraj partoj.

La genro enhavas la jenajn nur du speciojn:
* Grizkapa kulicikapo, *Culicicapa ceylonensis*
* Kanaria kulicikapo aŭ Citrona kulicikapo, *Culicicapa helianthea*

Kiel sugestas ambaŭ nomoj temas pri similaj birdoj kiuj diferenciĝas facile kaj klare pro la fakto ke la Grizkapa kulicikapo havas malhelgrizan kapon anstataŭ olivgrizecan.

## Referencoj 
* **Beresford**, P.; Barker, F.K.; Ryan, P.G. & Crowe, T.M. (2005): African endemics span the tree of songbirds (Passeri): molecular systematics of several evolutionary 'enigmas'. *Proceedings of the Royal Society* **272**(1565): 849–858.  PDF plena teksto  Elektronika apendico
* **Del Hoyo**, J.; Elliot, A. & Christie D. (editors). (2006). *Handbook of the Birds of the World*. Volume 11: Old World Flycatchers to Old World Warblers. Lynx Edicions. ISBN 84-96553-06-X.

Kategorio:Muŝkaptuledoj
Kategorio:Birdoj de Azio
Horizorhino

La **Horizorhino** aŭ Santomea muŝkaptulo (***Horizorhinus dohrni***) estas mezgranda paserina birdo. Ĝi estis iam konsiderata parto de la familio Muŝkaptuledoj, sed lastatempe estas konsiderata parto de la Timaliedoj. Ĝi estas monotipa ene de la genro ***Horizorhinus*** tio estas ties ununura specio.

Ĝi estas endemia de Sao-Tomeo kaj Principeo.

Tiu birdo havas grizbrunajn suprajn partojn (kun blanka flugilzono) kaj **brustozonon** (kiu estas pli mallarĝa centre kaj estas la plej klara distingilo de la specio), dum la mentono, gorĝo kaj resto de subaj partoj estas blankaj.

## Referencoj 
* BirdLife International 2004. Horizorhinus dohrni. 2006 IUCN Ruĝa Listo de Minacataj Specioj. Konsultita la 26an de julio 2007.
* **Collar**, N. J. & Robson, C. 2007. Family Timaliidae (Babblers) pp.&nbsp;70 – 291 in; del Hoyo, J., Elliott, A. & Christie, D.A. eds. *Handbook of the Birds of the World*, Vol. 12. Picathartes to Tits and Chickadees. Lynx Edicions, Barcelona.

Kategorio:Muŝkaptuledoj
Kategorio:Birdoj de Afriko
Kategorio:Timaliedoj
István Kancsura

**KANCSURA István** [KANĉura IŜtvan] estas rumanuja hungara pentristo, grafikisto naskiĝinta la  18-an de aŭgusto 1941 Budapeŝto. 

## Biografio
István Kancsura studis inter 1959 kaj 1965 en la Belarta Altlernejo Ion Andreescu de Kluĵo. Inter 1995 kaj 1996 li estis prezidanto de Barabás Miklós Céh. Li publikis plurajn artikolojn pri arto en rumanujaj gazetoj (Korunk, Utunk).

## Individuaj ekspozicioj
*1967 • Kis Galéria, Kluĵo
*1989 • Nagy Galéria, Kluĵo
*1991 • Oberstotzingen (D)
*1992 • Niederstotzingen (D).

## Kreaĵoj en publikkolektoj
*Kolozsvári Művészeti Múzeum • Magyar Nemzeti Galéria, Budapest.

## Fonto
*Artportal.hu
János Abkarovits

**ABKAROVITS János** [abkaroviĉ] estas rumanuja hungara pentristo, fotoartisto naskita la 19-an de marto 1944 en Şimleu Silvaniei.  

## Biografio
Studoj: *Allgemeine Gewerbeschule* Basel; *Staatliche Werkkunstschule*, Kassel; *Academie Gerrit Rietveld*, Amsterdam. Li vivas en Barcelono. Lin interesas la afiŝarto, fotoilustrado kaj ankaŭ la tekstilarto. En 1982 li partoprenis la 2-an ekspozicion de la eksterlande vivantaj hungardevenaj artistoj en la Műcsarnok.

## Individuaj ekspozicioj
*Centro Cultural de la Villa, Madrid • 
*G. Vucholz, Lisbono •
*Galerie Bodo Glaub, Köln.

## Elektitaj grupaj ekspozicioj
*Biblioteca National, Bogoto
*1981 • Lis '81 - Bienal de Lisboa
*1982 • Honoro al naskiĝlando. Ekspozicio 2-a de hungaradevenaj artistoj, Műcsarnok, Budapest.

## Kreaĵoj en publikkolektoj
*Kolozsvári Művészeti Múzeum • Magyar Nemzeti Galéria, Budapest.

## Fonto
*Artportal

Kategorio:Hungaraj pentristoj
Kategorio:Hungaraj fotistoj
Kanaria kulicikapo

La **Kanaria kulicikapo** aŭ Citronkolora kulicikapo (***Culicicapa helianthea***) estas malgranda paserina birdo (11,4 cm). Ĝi estis iam konsiderata parto de la familio Muŝkaptuledoj, sed lastatempe estas konsiderata parto de la Stenostiredoj. Temus pri "muŝkaptuledoj" tre rilataj al la (Paruedoj). La termino “Citronokolora” aludas al la flava koloro kiu estas la plej klara karaktero de la specio, kiu havas semarkajn **citronkolorajn subajn partojn** ĝis el la gorĝo. Krome, kvankam la kapo kaj supraj partoj estas olivecaj (kun malhelbrunaj partoj en ŝultroj, flugilplumoj kaj centra vosto), estas ankaŭ flava koloro en ĉirkaŭokulaj ringoj, kolnuanco kaj en nuanco de flugiloj kaj vosto. Tia koloro estas kaŭzo de ambaŭ nomoj nome *Kanaria* kaj *Citronkolora* kaj same en la latina scienca nomo kie *helianthea* devenas el la vorto Helianto de la genro *helianthus*, el kiuj kelkaj specioj estas nomataj sunfloro, kiu havas saman flavan koloron en siaj petaloj.

Tiu specio troviĝas en Indonezio kaj Filipinoj, dum la samgenra Grizkapa kulicikapo etendas en pli ampleksa teritorio kontinenta. Ties natura habitato estas subtropikaj aŭ tropikaj humidaj montararbaroj.

La Kanaria kulicikapo estas insektovora specio, kiu ĉasas en subkreskaĵaro, ripoze sur videbla branĉo, el kiu gvatas insektojn. Ĝi havas agrablan kanton kaj ne estas timema el homoj. Ĝi ne estas konsiderata minacata specio.

## Referencoj 
* BirdLife International 2004. Culicicapa helianthea. 2006 IUCN Ruĝa Listo de Minacataj Specioj. Konsultita la 25an de julio 2007.

Kategorio:Muŝkaptuledoj
Kategorio:Birdoj de Azio
MI6

**MI6** [prononco "em-aj-siks" en la originala angla, sed "mo-i-ses" en Esperanto] aŭ **Secret Intelligence Service** (**SIS**, foje simple nomata *Secret Service*) estas la prieksterlanda sekreta servo de la ŝtato Britio. MI6 estas mallongigo por *"Military Intelligence, Section 6"*, do "armea informiĝa servo, sekcio ses".
Direktoro de la MI6 ekde novembro 2009 estas *John Sawers*.

Tre konata en reala vivo, la sekreta servo eĉ pli famiĝis en fikcio per la kinejaj filmoj kaj rilataj verkaĵoj pri la rolulo James Bond, fikcia agento de la servo, ofte simple nomata laŭ sia agenta numero "007", kiu havu nelimigitan "licencon pri mortigo" en sia tasko savi ne nur Brition, sed la tutan mondon ĉefe el la minaco de la Sovetunio.

## Historio 
La brita sekreta servo estis fondita de Francis Walsingham (1532–1590). La ŝtata oficisto starigis tre efikan kaj komplikan spionan sistemon kaj per ĝi malebligis plurajn atencojn al la angla reĝino Elizabeto la 1-a (1558–1603).

### Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo
* informoj pri la servo fare de la brita Oficejo pri Ekstera politiko kaj Komunumo de Nacioj

Kategorio:Sekretaj servoj
Kategorio:Politiko de Britio
Wangen (distrikto)

La **distrikto Wangen** estis ĝis la 31-a de decembro 2009 administra unuo de la kantono Berno en Svislando. Ĝi havis 26 853 loĝantojn la 31-an de decembro 2008. Ĝia ĉefloko estis la urbeto Wangen ĉe Aro. Kun efiko de la 1-a de januaro 2010 ĝi estis integrita al la nova administra distrikto Supra Argovio.

## Geografio 
La distrikto Wangen situas en la la Svisa Mezlando en la regiono Supra Argovio. Ĝi trafluas de okcidento al oriento la rivero Aro. Ĝian nordan limon formas la Ĵurasa montaro.

## Najbaraj distriktoj 
La distrikto Wangen limas en nordo al la distrikto Thal kaj la distrikto Gäu (ambaŭ en Kantono Soloturno), en oriento al la distrikto Aarwangen, en sudo al la distrikto Burgdorf, kaj en okcidento al la distrikto Wasseramt kaj la distrikto Lebern (ambau en Kantono Soloturno).

## Trafiko 
Tra la distrikto Wangen pasas la svisa aŭtovojo A1 kaj la du gravaj orient-okcidentaj transirlinioj de la Svisaj Federaciaj Fervojoj de Olten al Soloturno en la nordo kaj de Olten al Berno en la sudo.

## Historio 
La urbeto Wangen estis konstruita de la Grafoj de Kiburgo en mezepoko kiel protektejo por transirejo tra la rivero Aro (rivero) kaj transiris je la komenco de la 15-a jarcento al la posedaĵo de la urbo Berno. Wangen nun fariĝis berna kamparvojtejo. La urbeto Wangen estis ĝia ĉefloko kaj armea bazo, rolon, kiun Wangen gardis ĝis la nun tempo. Post la fino de la Helveta Respubliko el la iama voktejo fariĝis en la jaro 1803 berna ĉefdistrikto kaj ek da 1831 la distrikto Wangen. Per la nova administra ordo, kiu ekfunkcias en la jaro 2010, Wangen estas parto de la administra regiono Emme-Valo-Supra Argovio.

## Komunumoj de la distrikto Wangen 
La distrikto Wangen konsistas (stato en 2009) el 23 komunumoj, el kiuj la komunumo Herzogenbuchsee estas la plej granda. La ununura urbo en la distrikto estas la ĉefloko Wangen, ĉe Aro, kiu posedas historia urborajton. Jen la listo de la komunumoj:

## Eksteraj ligiloj 
* Retpaĝo de la prefektejo Wangen sur la retejo de Kantono Berno
Muscikapenoj

[eta|250px|Blua muŝkaptulo *[Cyornis tickelliae* - Masklo kun manĝaĵo ĉe Ananthagiri, en Distrikto Rangareddi de Andra-Pradeŝo, Barato. ]]
**Muscikapenoj** (*Muscicapinae* en la latina scienca nomo) estas unu el la du subfamilioj en kiuj oni subdividas plej ofte la birdan familion de Muŝkaptuledoj. Tiu subfamilio enhavas la **plej tipajn muŝkaptulojn** kiel tiuj de la genroj Muscicapa aŭ Ficedula, dum la alia subfamilio estas la Saksikolenoj, kiu enhavas la Najtingalojn, la Eritakojn, la Saksikolojn kaj aliajn.

* **Subfamilio Muscikapenoj** - tipaj muŝkaptuloj
** Genro *Empidornis*
*** Empidorno, *Empidornis semipartitus*
** Genro *Bradornis* aŭ Bradornoj - 4 specioj.
** Genro *Melaenornis* aŭ Nigraj muŝkaptuloj - 7 specioj.
** Genro *Fraseria* aŭ Fraserioj - 2 specioj.
** Genro *Sigelus*
*** Akuzista muŝkaptulo, *Sigelus silens*
** Genro *Rhinomyias* aŭ Ĝangalaj muŝkaptuloj - 11 specioj.
** Genro *Muscicapa* - 24 specioj. Plej tipaj muŝkaptuloj.
** Genro *Myioparus * - 2 specioj.
** Genro *Humblotia *
*** Komora muŝkaptulo, *Humblotia flavirostris*
** Genro *Ficedula* aŭ Ficeduloj - ĉ. 30 specioj (laŭaspektaj saksikolenoj, rilataj al *Tarsiger*).
** Genro *Cyanoptila * -
*** Blublanka muŝkaptulo, *Cyanoptila cyanomelana*
** Genro *Eumyias * - 5 specioj.
** Genro *Niltava* aŭ Niltavoj - 6 specioj.
** Genro *Anthipes* - 2 specioj (konsiderataj parto de *Ficedula* sed pli proksimaj al *Niltava*).
** Genro *Cyornis* aŭ Bluaj muŝkaptuloj - 19 specioj.
** Genro *Muscicapella* - ege rilata al 2 specioj de *Ficedula* kaj eble estu lokita en tiu genro
*** Pigmea blua muŝkaptulo, *Muscicapella hodgsoni*
** Genro *Culicicapa* aŭ Kulicikapoj - 2 specioj.
** Genro *Horizorhinus*
*** Horizorhino, *Horizorhinus dohrni*

Kategorio:Muŝkaptuledoj
Kategorio:Birdoj de Eŭropo
Kategorio:Birdoj de Azio
Kategorio:Birdoj de Afriko
Leamington Spa

eta|maldekstre|250px|Medicina banejo de Leamington Spa
**Leamington Spa** estas urbo de Warwickshire, Anglio. En 2001, laŭ la tiujara censo, ĝi enhavis iom pli ol 45,100 loĝantojn.

La romianoj sciis ke ĉe Leamington Spa troviĝas medicina akvo, sed tio estis forgesata. La unua post-romia mencio de la loko okazis en la 1086-a Domesday Book, kie ĝi nomiĝis *Lamingtone*. Ĝi estis posedaĵo de la priorejo (poste abatejo) de Kenilworth, kaj tial akiris la nomon *Leamington Priors* (*Leamington de la prioroj*).

En 1784 reeltroviĝis la medicinaj ecoj de la akvo, kaj poste du kuracistoj popularigis la lokon, kiu dum la 19-a jarcento rapide pligrandiĝis kaj iĝis grava kuracbanloko.

Viktoria (Britio) dufoje vizitis la urbon - kiel princino en 1838, kaj kiel reĝino en 1858. Ŝi donis al la urbo la titolon "Royal" ("Reĝa"), kaj la urbo oficiale nomiĝas "Royal Leamington Spa".

Leamington Spa gravas rilate la historion de teniso: la unua tenisklubo de la mondo fondiĝis tie en 1872.

Dum la dua mondmilito la urbo estis la bazo de la Libera Ĉeĥa Armeo, kaj estas monumento honore al la kuraĝo de ĉeĥaj paraŝutistoj.

En kaj proksime al Leamington Spa situas la sidejoj de pluraj videoludkompanioj.

Kategorio:Urboj de Warwickshire
Centra dogmo de molekula biologio

eta
La **centra dogmo de molekula biologio** estas la principo, kiu stabiligas, ke DNA transskribas al mesaĝa RNA, kaj ke mesaĝa RNA tradukas al proteino. Tio ĉi signifas, ke en biologio, informo iras de DNA al proteino, kaj ne male.

Ĝi estis proponita de Francis Crick en 1958, kaj re-redaktita en 1970-jara artikolo ĉe la scienca gazeto *Nature*.

## Referencoj 
Kategorio:Molekula biologio
Kompreno

La **kompreno** (el la latina *cum*: kun; kaj *prehendere*: preno; ago *kun-preni*, preni kun si) estas psikologia procezo per kiu pensanta estaĵo kapablas pensi pri objekto: (ulo, aĵo, evento, mesaĝo...) kiu prezentiĝas al la sensoj, havi en sia menso plej eble kiel kompletan scion pri tiu objekto kaj taŭge trakti ĝin.

Kompreno estas sekvo de konceptigo: por kompreni ion, necesas esti konceptiginta ĉi tion. Pli altaj niveloj de kompreno estas la abstraktado, la juĝo, la raciigo.

## Ekzemploj 
* Kompreni fenomenon estas koni ties kaŭzojn kaj antaŭvidi ties sekvojn, baziĝante sur konataj naturaj leĝoj, sen bezoni supernaturan hipotezon.
* Kompreni personon estas scii la kaŭzojn (konsciajn aŭ ne) de liaj aŭ ŝiaj agoj, voloj, timoj...
* Kompreni lingvon estas scipovi uzi ĝin parole aŭ skribe por ĝuste eldiri sian penson aŭ koni la ĝustan sencon de tion, kiun oni legas aŭ aŭdas en ĉi tiu lingvo.
* Kompreni matematikan koncepton estas kapabli solvi problemojn en kiu ĉi tiu koncepto aperas, eĉ problemojn ne jam renkontitaj.
* Kompreni situacion estas scii kion fari por eviti danĝerojn, kiujn ĉi tiu situacio kuntrenas, aŭ profiti de la oportunaĵoj, kiujn ĉi tiu situacio alportas.

## Eksteraj ligiloj 
*  La limoj de la racio 

Kategorio:Logiko
Kategorio:Filozofio
Kategorio:Psikologio
Kategorio:Scio
Komisiono Barroso 2

[eta|dekstra|170px|Prezidanto de la Eŭropa Komisiono [José Manuel Durão Barroso.]]
La **dua Komisiono Barroso** estas la dua Eŭropa Komisiono prezidata de José Manuel Durão Barroso.

## Membroj 
**Klarigo:** &nbsp; [&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;]&nbsp;Maldekstro/Socialistoj - [&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;]&nbsp;Dekstro/Konservativuloj - [&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;]&nbsp;Liberaluloj
George Lazenby

**George LAZENBY**  (naskiĝis la 5-an de septembro 1939 en Queanbeyan, Novsudkimrio, Aŭstralio) estas aŭstralia fotomodelo kaj aktoro. Li plej konatiĝis pro sia rolo de la agento James Bond en la kineja filmo ''On Her Majesty's Secret Service* de 1969.

## Kariero 
George Lazenby post siaj lernejaj jaroj unue estis vendisto de aŭtomobiloj en Aŭstralio. En 1964 li translokiĝis al Anglio. Ankaŭ tie li komence vendis aŭtomobilojn, ĝis li renkontis la modan fotiston *Chard Jenkins*, kiu juĝis la junan aŭstralianon tre bonaspekta kaj konvinkis lin labori kiel fotomodelo. Li akceptis kaj sukcese aperis interalie en varbaĵoj pri vestaĵoj, kosmetikaĵoj kaj ĉokolado, ne nur en Britio, sed ankaŭ en Germanio, Francio, Italio kaj Svislando.

### Rolo de James Bond 
Post la foriro de Sean Connery el la serio de kinejaj filmoj pri la brita fikcia agento James Bond la filmproduktisto *Albert R. Broccoli* urĝe serĉis posteulon por la titola figuro de la filmserio. La produktisto jam konis la tiam 29-jaran aŭstralianon, sed nur post kiam George Lazenby oficiale prezentis sian kandidatecon por la posteno, li akceptiĝis inter la eblaj kandidatoj. Lia bona aspekto kaj la fakto ke li pro multe da naĝado kaj atletiko havis tre sportecan korpon, fine kaŭzis ke li ricevis la rolon de la agento en la kineja filmo *On Her Majesty's Secret Service*, la unua kaj lasta filmo, en kiu la aktoro rolis la britan agenton. Pro tiu rolo li nomumiĝis por la filma premio *Golden Globe Award* en la kategorio "plej bona nova aktoro".

La filmprodukta firmao *Eon Productions* komence ofertis al li kontrakton pri sep jaroj kaj kvin kinejaj filmoj el la serio, sed li dumlonge ne subskribis, pro malinterkonsento pri kontraktaj detaloj. Nur post kiam la filmo jam estis finita, ĉiuj kontraktaj detaloj estis solvitaj, sed la aktoro pli kaj pli arogantis pro sia nova fameco kaj la ĉefoj de la filmprodukta firmao estis ĉagrenitaj pro la longega marĉandado, kaj decidis ke ili post tiu filmo serĉis plian, novan aktoron por la rolo. La fakto ke rezulte la aktoro ne akcentiĝis en la varbado pri la filmo, kaj ke la filma rolo estis kreita por la multe pli konata aktora kolego Sean Connery, kontribuis al ne tro granda sukceso de la filmo. Poste, George Lazenby aktoris en malpli konataj aventuraj filmoj, interalie en pluraj parodioj pri James-Bond-filmoj, kaj plu fotiĝis por varbaĵoj.

## Privata vivo 
George Lazenby havis unuan geedzecon kun la gazeta heredantino *Christine Townson*. El tiu geedzeco rezultis du infanoj. En 2002 li komencis duan geedzecon kun la eksa tenisistino *Pam Shriver''. El tiu geedzeco rezultis tri infanoj. Aŭguste 2008 Pam Shriver anoncis divorciĝon.

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Aŭstraliaj aktoroj
Kategorio:James Bond
Obersiggenthal

**Obersiggenthal** estas komunumo en la distrikto Baden de Kantono Argovio, Svislando. Ĝi havis 8174 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.

## Geografio 
La komunumo Obersiggenthal situas ĉe la norda bordo de la rivero Limato ĉe la sudorienta deklivo de la montoĉeno Lägern, kiu transiras en la sudo de la komunumo al *Siggerberg*. Ĝi apartenas al la aglomeraĵo de la urbo Baden. Al la komunumo apartenas la vilaĝoj kaj setlejoj Ebnet, Rieden, Hertenstein, Nussbaumen, kiu estas la centro de la komunumo, Kirchdorf, kaj Tromsberg.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Obersiggenthal limas en nordo al Endingen kaj Lengnau, en nordoriento al Freienwil, en oriento al Ennetbaden, en sudo aliflanke de Limato al Baden, en sudokcidento al Turgi, en okcidento al Untersiggenthal, kaj en nordokcidento al Würenlingen.

## Trafiko 
Obersiggenthal estas per la loka busreto de Baden kaj per poŝtaŭtolinioj konektita al la publika trafikreto

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Siggenthal datiĝas el la jaro 1303 kiel *Sikental*.

En mezepoko Obersiggenthal estis posedaĵo de la Grafoj de Kiburgo kaj apartenis al la voktejo Baden. Post la formorto de la Kiburgoj en la jaro 1273 ĝi fariĝis posedaĵoj de la Habsburgoj, kiuj atribuis ĝin al nove kreita voktejo Siggenthal, el kiu sub la okupado de la Svisa Ĵurkomunumo de 1415 ĝis la Helveta Revolucio en la jaro 1798 fariĝis la voktejo *Siggamt*. Dum la tempo de la Helveta Respubliko inter 1798 ĝis 1803 la komunumo Siggenthal apartenis al la tiama Kantono Baden. En la jaro 1803 la komunumo Sittenthal estis dividita en la du komunumoj Obersiggenthal kaj Untersiggenthal, kiuj estis atribuitaj al la distrikto Baden de la nove kreita Kantono Argovio.

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Obersiggenthal
* Obersiggenthal en la Historia Leksikono de Svislando
Hertenstein

**Hertenstein** estas la nomo de la sekvantaj lokoj:

* **Hertenstein (Obersiggenthal)** estas parto de la komunumo Obersiggenthal de la distrikto Baden en Kantono Argovio en Svislando.

* **Hertenstein LU** estas vilaĝo de la komunumo Weggis de la distrikto Lucerno en Kantono Lucerno en Svislando.
Wangen ĉe Aro

**Wangen ĉe Aro** estas historia urbeto komunumo en la distrikto Wangen en Kantono Berno, Svislando. Ĝi havis 2033 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.

## Geografio 
La mezepoka urbeto Wangen situas ĉe la bordo de la rivero Aro meze inter la urboj Soloturno kaj Olten. En Wangen troviĝas grava bazo de la svisa armeo. La komunumo konsistas el la historia urbeto Wangen kaj la vilaĝetoj kaj setlejoj Bärnerschachen en nordokcidento de la urbeto ĉe la norda bordo de Aro, kiu ĝis 1881 estis parto de Attiswil, Hofure okcidente de la urbeto ĉe la suda flanko de Aro, Pfaffenacher inter Hofure kaj la urbo, Allmend sude de la urbo, kaj oriente de la urbo Fridberg, kaj krome kelkaj izolitaj bienoj.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 5,23 km², de kiuj 27,9% estas kovritaj de arbaro, 41,3% servas por agrikulturo kaj 22,2% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo limas en nordo al Attiswil kaj Wiedlisbach, en oriento al Walliswil ĉe Wangen, en sudo al Wangenried, kaj en okcidento al Deitingen kaj Flumenthal (ambaŭ en Kantono Soloturno).

## Trafiko 
Wangen troviĝas ĉe la pli suda el la du fervojlinioj de Svisaj Federaciaj Fervojoj inter Olten kaj Soloturno. La urbeto disponas ankaŭ pri propra alveturejo al la svisa aŭtovojo A1.

## Vidindaĵoj 
En la mezepoka urbeto Wangen ĉe Aro troviĝas multaj vidindaĵoj. Inter ili rimarkindas:
* La ligna ponto trans Aro
* La selodomo
* La reformita preĝejo
* La malnova urbocentro
* La temposonorilturo
* La kastelo, kie hodiaŭ situas la administracio de la administra distrikto Supra Argovio

## Historio 
La urbeto Wangen estis konstruita de la Grafoj de Kiburgo en mezepoko kiel protektejo por transirejo tra la rivero Aro (rivero) kaj transiris je la komenco de la 15-a jarcento al la posedaĵo de la urbo Berno. Wangen nun fariĝis berna kamparvojtejo. La urbeto Wangen estis ĝia ĉefloko kaj armea bazo, rolon, kiun Wangen gardis ĝis la nun tempo. Post la fino de la Helveta Respubliko el la iama voktejo fariĝis en la jaro 1803 berna ĉefdistrikto kaj ek da 1831 la distrikto Wangen, la urbeto daŭre konservis sian rolon kiel ties ĉefloko.

## Vidu ankaŭ 
* Aliaj lokoj kun la nomo Wangen
* Distrikto Wangen
* Wangen an der Aare (stacidomo)

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Wangen ĉe Aro

## Bildoj 

Dosiero:2011-11-30-Mezlando (Foto Dietrich Michael Weidmann) 075.JPG|Ligna ponto trans Aro
Dosiero:Wangen an der Aare Salzhaus 01.jpg|Selodomo
Dosiero:Wangen an der Aare Reformierte Kirche 01.jpg|Reformita preĝejo
Dosiero:Wangen an der Aare Reformierte Kirche 05.jpg|Preĝejo de interne kun mezepokaj freskoj
Dosiero:Wangen an der Aare Reformierte Kirche 14.jpg|Freskoj en la preĝejo
Dosiero:2011-11-30-Mezlando (Foto Dietrich Michael Weidmann) 058.JPG|Malnova urbocentro
Dosiero:2011-11-30-Mezlando (Foto Dietrich Michael Weidmann) 053.JPG|Teposonoriloturo
Dosiero:2011-11-30-Mezlando (Foto Dietrich Michael Weidmann) 066.JPG|Kastelo Wangen

Kategorio:Urboj de Svislando
San Salvador (Hidalgo)

**San Salvador** estas unu el la 84 komunumoj de la meksika subŝtato Hidalgo, kiu situas en la centra Meksiko norde de la urbo de Meksiko. La ĉefurbo de la komunumo estas San Salvador. La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 13054.

## Geografio 
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 28637 loĝantojn. El tiuj estis 13749 viroj kaj 14888 virinoj. La komunumo havas surfacon de 200,4&nbsp;km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 1940 metroj super la marnivelo.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

## Eksteraj ligiloj 
* San Salvador  en *Enciclopedia de los Municipios de México* ()

Kategorio:Komunumoj de Hidalgo
Libera urbo Frankfurto

La **Libera urbo Frankfurto** estis de 1815 ĝis 1866 unu el la kvar urboŝtatoj de la Germana Federacio. Ĝi estis la sidejo de ties *Bundestag* (Federacia Asembleo, iusence antaŭulo de la nuna germana parlamento *Bundestag*) kaj eŭropskala financa centro. En la Prusia-Aŭstria milito ĝi estis okupaciita kaj la  aneksita de Prusio kaj aligita al ties provinco "Hesio-Nasaŭo".

Dum preskaŭ kvin jarcentoj la germana urbo Frankfurto ĉe Majno estis memrega urboŝtato ene de du gravaj germanaj ŝtatoj:
* en la Sankta Romia Imperio kiel libera regna urbo (de 1372 ĝis 1806), kaj
* en la Germana Federacio kiel "libera urbo" (de 1815 ĝis 1866).

Frankfurto estis grava urbo en la Sankta Romia Imperio, estante sidejo de imperiestraj elektoj ekde 885 kaj urbo por imperiestraj kronadoj ekde 1562 (antaŭe Aĥeno) ĝis 1792. Frankfurto estis deklarita libera regna urbo, , en 1372.

Pro sia imperia signifo Frankfurto travivis la germanan "mediatizon" en 1803 kaj restis libera urbo. Post la disfalo de la Sankta Romia Imperio en aŭgusto 1806, Frankfurto falis sub la regon de Napoleono, kiu donis la urbon al Karl Theodor von Dalberg; la urbo fariĝis princlando Frankfurto. En 1810 Dalberg unuigis Frankfurton kun la princlando Aschaffenburg, la graflando Wetzlar, Fulda kaj Hanau al la nova **grandduklando Frankfurto**.

Post la malvenko de Napoleono kaj la disfalo de la Rejna Federacio, la grandduklando estis disdividita kaj Frankfurto restarigita al sia antaŭ-napoleona stato de la Viena Kongreso en 1815. Frankfurto iĝis suverena ŝtato kaj membro de la Germana Federacio.

Kategorio:Frankfurto ĉe Majno
Frankfurto
Kategorio:Historio de Hesio
Frankfurto
Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en 1816
Kategorio:Administraj unuoj malfonditaj en 1866
Gerő Daday

**DADAY Gerő** [dadai] estis rumanuja hungara pentristo naskita la 21-an de marto 1890 en Gyulafehérvár kaj mortinta la 22-an de marto 1979 en Budapeŝto. 
## Kariero
Gerő Daday studis en instituto por desegninstruistoj, en 1912 en Libera Pentristlernejo de Nagybánya, poste li faris studvojaĝon en Munkeno. En la fino de la 20-aj jaroj li instruis desegnon en la Ŝtata Porinstruista Instituto de Cristuru Secuiesc de Cristuru Secuiesc kaj poste li transloĝiĝis Budapeŝton. Li pentris pejzaĝojn, portretojn, histori- kaj religitemajn kompoziciojn (Altarbildo, Tusnádfürdő, romia katolika preĝejo; en ELTE: Miklós Zrínyi ; Oni oferas al Stefano Báthory la tronon de Pollando; Liberiĝo de Buda el sub turkoj).

## Individuaj ekspozicioj
*1920 • Kluĵo
*1925, 1929 • Târgu Mureş
*1938 • Budapest

## Fonto
*Artportal

Kategorio:Hungaraj pentristoj
Unuiĝintaj Farmistoj de Alberto

**Unuiĝintaj Farmistoj de Alberto** (angle ***United Farmers of Alberta***) estas kanada agrokultura kooperativo, kies sidejo situas en Kalgario (Alberto). Ĝi estis fondita en 1909 kiel influgrupo de la provincaj agrokulturistoj. Ĝi fariĝis potenca politika partio inter la du mondmilitoj. Pluraj ĉefministroj de Alberto apartenis al tiu movado, interalie Herbert Greenfield, John E. Brownlee kaj Richard Gavin Reid.

La organizaĵo ĉesis politikan agadon en 1939 kaj fariĝis ekskluzive komerca kooperativo ĝis hodiaŭ.

Kategorio:Politikaj partioj de Alberto
Kategorio:Historio de Alberto
Kategorio:Politikaj partioj fonditaj en 1919
Vagina dentata

***Vagina dentata*** estas latina esprimo por "denthava", eventuale ankaŭ "dentigita" vagino. Temas pri mito kaj legendo ekzistanta en diversaj kulturoj, laŭ kiu ekzistas virinoj, kiuj havas interne de la vagino dentojn, per kiuj ili povas al eventuala amoranto mordi la penison. Tiuj ĉi okazintaĵoj estis multfoje avertoj antaŭ danĝero pro seksumado kun fremda virino kaj ties senco povis esti eĉ en malkonsilo de seksatenco.

La koncepto de *vagina dentata* estas karakteriza en klasika psikoanalizo, kie ĝi havas konekson kun nescianta timo pro maltrankviliĝo de kastrado.

Catherine Blackledge en sia libro *Vagino: Malfermado de skatolo de Pandora* priskribas *vaginon dentatan* jene:

Motivo de la *vagina dentata* aperis ekzemple en filmo *Teeth* el la jaro 2007.

## Eksteraj ligiloj 
*  BBC - Vagina Dentata
*  Health Central - Dr. Dean Edell: 'Vagina Dentata' - In Fact And Folklore

Kategorio:Latinaj esprimoj
Kategorio:Mitologio
Kategorio:Virino
Kategorio:Folkloro
Kategorio:Homa anatomio
Kategorio:Fikciaj korpopartoj
István Balázs (skulptisto)

**BALÁZS István** [bala'ĵ] estis hungara skulptisto. Li naskiĝis la 2-an de februaro 1908 en Koloĵvaro kaj li mortis la 5-an de majo 1995 en Budapeŝto.

## Biografio 
István Balázs studis en lernejo pri industriarto en Budapeŝto inter 1932-34 kun majstroj Jenő Haranghy, Antal Orbán. Li transloĝiĝis en 1930 en Hungarujon. En 1948-49 li estis instruisto de arta rondo de Tatabánya, poste gvidis la dekoracisekcion 7-a distrikto de partio de Budapeŝto. Li vivis kaj laboris en artistkolonio de Vojo Százados.

## Publikplacaj kreaĵoj 
* Kombumanta virino (ŝtonskulptaĵo, 1958, Budapest, Enirejo de banejo Széchenyi)
* Endre Ady-busto (1975, Budapest, IX., Antaŭĝardeno de Ĝenerala lernejo)
* Patrino kun infano (Baja).

## Fonto 
* Artportal

Kategorio:Hungaraj skulptistoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
István Balogh (grafikisto)

**BALOGH István** [balog] estas hungara grafikisto (21-an de novembro 1924 en Bancu (Rumanujo) – 3-a de junio 2016 en Budapeŝto (Hungario)).

## Studoj 
* 1947-48: Industriarta Altlernejo, majstro: István Köpeczi-Bócz;
* 1949-52: Hungara Belarta Altlernejo: György Kádár.

## Kariero 
* 1965-70: instruisto de gimnazio pri industriarto, poste de Altlernejo ĝis 1995.
* 1963-83: ano de grupo Papp,
* Grafikisto de *Hungarian Foreign Trade* kaj de *Hungarian Travel Magazine*.

## Elektitaj grupaj ekspozicioj 
* 1953, 1958 • Landa afiŝekspozicio, Ernst Múzeum, Budapest
* 1961, 1966, 1972 • Műcsarnok
* 1975 • Jubilea afiŝekspozicio, Szépművészeti Múzeum, Budapest
* 1960 • Hungara Afiŝhistoria Ekspozicio, Műcsarnok, Budapest
* 1974 • Ekspozicio de ĉeĥoslovaka, pola, hungara filmafiŝoj, Petőfi Irodalmi Múzeum, Budapest
* 1975 • Internacia kontraŭfaŝista afiŝekspozicio, Magyar Nemzeti Galéria, Budapest
* 100 politikaj afiŝoj, Szépművészeti Múzeum, Budapest
* 1978, 1984 • Landa Aplikita/Dizajna Grafika Bienalo, Békéscsaba
* 1978, 1984 • Internacia afiŝa bienalo, Varsovio
* 1986 • 100 + 1-jara la hungara afiŝo. La historio de hungara afiŝarto 1885–1986, Műcsarnok, Budapest
* 1995 • Plakát Parnasszus I., Szt. Korona Galéria, Székesfehérvár.

## Kreaĵoj en publikkolektoj 
* MAHIR Archívum, Budapest
* Magyar Nemzeti Galéria, Budapest
* Munkácsy Mihály Múzeum, Békéscsaba
* Országos Széchenyi Könyvtár, Budapest.

## Premioj, distingoj 
* 1955: Derkovits-stipendio;
* 1962, 1967: Munkácsy-premio;
* 1973: meritartisto;
* 1980: eminenta artisto;
* Ĉefpremio de konkurso pri plej bona afiŝo de la jaro (1975, 1979, 1982, 1983),
* nivelpremio (1959, 1961, 1964, 1965, 1966, 1967, 1970, 1972).

## Elektitaj disĉiploj 
* Margit Balla
* Katalin Rényi

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj grafikistoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Katolika Agado

**Katolika Agado** estas la nomo kiun ricevis eklezia asocio de katolikaj laikuloj disvastiĝanta ĉefe dum la mezo de la 20a jarcento. En diversaj landoj ĝi montris diferencajn stilojn.

* En Italio: Azione Cattolica Italiana.
* En Hispanio: *Acción Católica*, kiu havis bonajn rilatojn kun la reĝimo de Frsancisco Franco dum la 1940-aj jaroj kaj 1950-aj jaroj, sed el kiu disiĝis grupoj dum la 1960-aj jaroj kiuj iĝis maldekstremaj.
* En Pollando: Akcja Katolicka.

Kategorio:Katolikismo
Luciano Monari

.
Li estas emerita episkopo de Brescia ekde la .

## Biografio 
Naskiĝinta en Sassuolo, en la Provinco de Reggio Emilia, Luciano Monari studis en klasika liceo de Reggio nell'Emilia kaj, de 1961 al 1965, en la Gregoria Papa Universitato de Romo.
Li estis pastrigita la  de MS-ro Gilberto Baroni, episkopo de Reggio nell'Emilia.

De 1968 al 1970, li estis vic-asistanto de la Katolika Agado de la diocezo. De 1970 al 1980, li estis asistanto.

## Episkopo 
maldekstra|eta|160px|Blazono de MS-ro Monari.

Elektita episkopo de Piaĉenco la , li estis konsekrita la  de Kardinalo Camillo Ruini. Li alvenis al Piaĉenco la sekvan tagon kaj enoficiĝis dirante sian unuan meson.
Li ankaŭ estas vic-prezidanto de la Itala Episkopa Konferenco por la Nordo.

La  Papo Benedikto la 16-a transigis lin al la Diocezo de Brescia, kie li enoficiĝis la . Li emeritigis la .

## Moto kaj blazono 
**Evangelium non erubesco** («&nbsp;Mi ne ruĝiĝas pro la Evangelio&nbsp;»)

## Internaj ligiloj 
* Episkopo

## Eksteraj ligiloj 
* Retejo de Diocezo de Brescia

Kategorio:Episkopoj de Piaĉenco
Kategorio:Episkopoj de Breŝo
Fumsignalo

[eta|Indianoj farante fumsignalojn (pentraĵo de [Frederic Remington)]]
**Fumsignalo** estas komunikilo per nuboj da fumo. Ĝi estas uzebla sur grandaj distancoj. Malvolvis ĝin ĉefe la Indianoj kaj Ĉinoj. Sed ankaŭ en Eŭropo ekesto de fajro markis avertojn pri malproksimado de malamikoj ekzemple dum mezepokaj invadoj, transmaraj atakoj ktp.

Oni faras fumsignalojn kovrante kaj malkovrante fajron per granda peco da tuko. Eblas (post ekzercado) regi la formon, grandon kaj ritmon de la fumnubojn. Ili estas observeblaj al granda malproksimeco.

## Ĉinio 
La gardistoj de la Granda Ĉina Muro avertis de malamika atako per fumo de fajroj en kiuj ili almetis fekaĵojn de lupo. Tiel, kaj helpe de relajsoj, mesaĝo povis esti sendita al pluraj centoj da kilometroj en kelkaj horoj.

## Ameriko 
Ĉiu indiana tribo havis sian propran fum-kodon. La situo de la fajro portis mesaĝon: se la fumo supreniris el la mezo de deklivo de monto aŭ holmo, signis ke ĉiu estis bone; se ĝi supreniris el la kulmino de monto, ĝi signis danĝeron.

En Sudameriko, la Jahganoj uzis fumsignalojn, ekzemple por signali grundatan balenon kies viando estu partigota inter pluraj triboj.

## Eŭropo 
La Romkatolika Eklezio tradicie signas per fumoj la rezulton de la balotado de la kardinalo. Blanka fumo anoncas la elekton de nova papo.

## Notoj kaj referencoj 
Kategorio:Komunikado
Kategorio:Antropologio
István Balogh (miniaturpentristo)

**BALOGH István** [balog] estis rumanuja hungara grafikisto, miniaturpentristo naskita la 10-an de julio 1890 en Nagyvárad kaj mortinta  la 12-an de januaro 1956 en  Oradea. 

## Kariero
En 1911-1912 István Balogh studis en Bavara Reĝa Akademio de Munkeno, faris studvojaĝojn en Italujo, precipe en Romo (1913–1914). Li estis ano de la Holnap Irodalmi Társaság. Lia unua ekspozicio estis en 1910 en Kafejo Művészház. Liaj pli famaj unuekzempleraj volumoj estis la verkoj de Endre Ady, Mihály Babits, JUHÁSZ Gyula, Tamás Emőd, Géza Tabéry, Oscar Wilde (Ady Múzeum, Nagyvárad). Post la dua mondmilito kune kun Gábor Miklóssy, Tibor Cs. Erdős, József Fekete li partoprenis en la fondo de Artlernejo de Oradea, kiu antaŭ la estiĝo de Magyar Művészeti Intézet (1948) estis grava forumo de artinstruado en Transsilvanujo.

## Memorekspozicioj
*1956 • Ady Múzeum, Oradea
*1973 • Körösvidéki Múzeum, Oradea
*1974 • Kluĵo, Bukareŝto • Szépművészet Múzeum, Budapest
*1997 • Petőfi Irodalmi Múzeum, Budapest (retro., kat.)
*1998 • Déri Múzeum, Debrecen.

## Elektitaj grupaj ekspozicioj
*1942-1956 • Grupaj ekspozicioj en Oradea
*1997 • Libroilustracio secesia en Hungarujo 1895–1925, Miskolci Galéria, Miskolc

## Kreaĵoj en publikkolektoj
Ady Múzeum, Oradea
Iparművészeti Múzeum, Budapest
Magyar Nemzeti Galéria, Budapest
Petőfi Irodalmi Múzeum, Budapest.

## Fonto
*Artportalo.hu 
## Eksteraj ligiloj
*Pentraĵoj

Kategorio:Hungaraj pentristoj
József Fekete (skulptisto)

**FEKETE József** estis rumanuja hungara skulptisto naskita la 15-an de junio 1903 en Vajdahunyad kaj mortinta en 1979 en Oradea.

## Kariero 
József Fekete studis en Bukareŝto ĉe majstro D. Paciurea, I. Jalea, kaj Oscar Han inter 1921 kaj 1927. Li estis instruisto de Lernejo pri Industriarto de Oradea. Lia laborejo estis en Placo Nagyvásár en Palaco Ulmann.

## Kreaĵoj pli gravaj 
* Bukareŝto- Monumento de Flugistoj, kun Lydia Kotzebue (1928-1930)
* Bukareŝto - Reliefo sur pordego de Ministerio pri Justicafero (1932)
* Alba Iulia- Monumento Horea, Closca kaj Crişan (1933)
* Novisado Sankta Antonio de Padovo lignoskluptaĵo (1943)
* Mark Twain busto, en Parko Herăstrău (Bukareŝto) (1951)
* Iosif Vulcan busto, Oradea (1960)
* George Enescu busto, Püspökfürdő (1962)
* Erzsébet Fráter, Oradea, en tombejo Váradolaszi (1964)
* Endre Ady busto, Satu Mare (1970)

## Fonto 
* Artportalo.hu 

## Literaturo 
* Gazda József: *Fekete József*, Pallas-Akadémia Könyvkiadó, 2013.

## Eksteraj ligiloj 
* Skulptaĵoj 

Kategorio:Hungaraj skulptistoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj skulptistoj
Ferenc Kozma

**KOZMA Ferenc** estis hungara pedagogo, fakverkisto, ano korespondinta de la Hungara Scienca Akademio naskita en Csekefalva la 17-an de februaro 1844 kaj mortinta en Koloĵvaro la 12-a de majo 1920.

## Biografio 
Ferenc Kozma akiris diplomon de unitariisma pastro en Koloĵvaro. En 1870 li estis instruisto, pli poste inter 1873 kaj 1886 lernejestro de la Ŝtata Porinstruista Instituto de Cristuru Secuiesc. Ekde 1886 li estis inspektisto pri instruado de departemento Kolozs. Li organizis la unuan popolbankon en Transsilvanujo.

## Verkoj pli gravaj 
* A kolozsvári unitarium collegium ifjúsága olvasó és irodalmi körének multja. Kolozsvár, 1867.
* Temetési alapigék : Az ó- és új testamentomból összeszedegette Kozma Mihály. Szerk. Kozma Ferenc. Kolozsvár: Stein. 1875.
* Kozma Gergely unitárius pap és esperes életirata. Kolozsvár: Papp. 1876.
* A Székelyföld közgazdasági és közmívelődési állapota. Budapest: Franklin. 1879.
* Hasonmás kiadás: Csíkszereda: Státus. 2008. ISBN 973-1764-39-9
* Mythologiai elemek a székely népköltészet- és népéletben. Budapest: Magyar Tudományos Akadémia. 1882. (Akadémiai székfoglalója)
* Emlékbeszéd Fabritius Károly lev. tag fölött. Budapest: Magyar Tudományos Akadémia. 1883.
* Brassai Sámuel mint aesthetikus és műkritikus. Budapest: Magyar Tudományos Akadémia. 1890.
* A lelkészi hivatás jelentősége egyházi, vallási és nemzeti szempontból. Budapest, 1896.

## Fonto 
* Hungara vikipedio
* Magyar Életrajzi Lexikon

Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Hungaraj pastroj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
English Heritage

**English Heritage** (**Angla Heredo**) estas angla publika fondaĵo kiu havas du ĉefajn rolojn:
* konservi pli ol 400 arkeologiajn lokojn, historiajn ruinojn kaj historiajn konstruaĵojn posedatajn de la angla registaro, kaj laŭeble ebligi homojn viziti ilin, aŭ senpage aŭ kontraŭ enirpago,
* protekti arkeologiajn lokojn, historiajn ruinojn kaj historiajn konstruaĵojn posedatajn de aliaj: tion la fondaĵo faras per konsilo, ĝisdatigo de registro, kaj interveno kiam posedantoj deziras fari ŝanĝojn.

La fondaĵo estiĝis en 1983 kaj anstataŭis antaŭajn aranĝojn por konservi kaj protekti la historian medion de Anglio.

Eblas kotize aniĝi al *English Heritage* kaj tiel havi senpagan eniron al ĉiuj lokoj kiujn ĝi rekte respondecas.


Kategorio:Angla kulturo
Kategorio:Vizitindaĵoj en Britio
Kategorio:Konstruaĵoj en Anglio
Ivry-en-Montagne

**Ivry-en-Montagne** estis ĝis 2015 franca komunumo situa en la departemento Côte-d'Or kaj en la regiono Burgonjo. Nun ĝi apartenas al la komunumo Val-Mont.

maldekstra|100px|Blazono

## Geografio 
Fabrikejo fabrikas lignajn grajnetojn por fajrilara uzo.

## Historio 
La fratinoj de la "providence" zorgis pri la instruo de la knabinoj dum la 19-a jarcento.

Okaze de la eŭropaj balotoj, Eŭropo - Demokratio - Esperanto ricevis neniu voĉdonon.

## Vidindaĵoj 
La kastelo datiĝas de la 14-a jarcento.
La preĝejo enhavas romanikan Ĥorejon.

## Famuloj 
* La esploristo Maurice Thiney naskiĝis tie en 1942.
* La musikisto Paul de Richard d’Ivry naskiĝis tie en 1829.

## Vidu ankaŭ 
* Beaune
* Communauté d'agglomération Beaune-Chagny-Nolay

## Notoj kaj referencoj 
Kategorio:Malaperintaj komunumoj de Côte-d'Or
Péter Zolcsák

**ZOLCSÁK Péter** (zolĉa:k) (naskiĝis la 6-an de marto 1962 en Târgu Mureş) estas rumanuja hungara arkitekto, grafikisto. Li estas la filo de pentristo Sándor Zolcsák kaj de grafikistino Borbála Porzsolt.

## Studoj
Péter Zolcsák studis en 1991 en *Akademie der Bildenden Künste*, Stuttgart, kun Wolfgang Henning, Wolfgang Stadelnaier.

## Premioj
*1991: Rotary-premio.

## Elektitaj grupaj ekspozicioj
*1982 • Târgu Mureş
*1990 • Liederhalle, Stuttgart
*1991 • Akademie der Bildenden Künste, Stuttgart
*1996 • Artistoj de Transilvanujo (MKIT), Magyarok Világszövetsége
*1997 • Aŭtuna Ekspozicio, Kulturpalaco, Târgu Mureş.

## Konstruaĵoj
*Palaco Kongresa, Stuttgart (kunulo, gvidanto de farado)
*Studenthejmo, Tübingen (dizajnisto); projekto de urboaranĝo, Lisabono (kunulo).

## Fonto
*Artportal.hu

Kategorio:Hungaraj pentristoj

Kategorio:Hungaraj arkitektoj