open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Mordela pordego

eta|La mordela pordego (malantaŭa vido).
La **mordela pordego** ()  estas  enirkastelo, restaĵo de la remparoj de Rennes. Ĝia loko datiĝas de la 3-a jarcento, je la kreado de la remparoj, sed ĝia arkitekturo datiĝas ĉefe de la 15-a jarcento. Ĝi estis la ĉefa enirejo de la urbo Rennes.

Ĝi ŝuldas sian nomon al la urbo Mordelles, grava feŭdo ekde la 11-a jarcento al kiu direktiĝas la pordego. La fariĝontaj dukoj devis ĵuri antaŭ tiu enirejo, tial ĝi estis kelkfoje nomata *reĝa pordo", *duka pordo* aŭ "episkopa pordo*.

## Arkitekturo 
eta|La plena luno super la mordela pordego
La konstruaĵo konsistas el granda ĉarpordo kaj piedira pordeto, ambaŭ el ili ogivaj, inter du dikaj turoj. Super la granda pordo troviĝas ŝtono gravurita montranta blazonon: du leonoj ambaŭflanke de lanco. Tio estas la standardo de la dukoj de Monfort, kiuj regis Bretonion de 1364 ĝis 1514.

Ĝi havas plurajn defendajn konstruaĵojn : fosaĵo, levponto, ŝutotruoj same kiel restaĵoj de barbakano.

## Historio 
La unua ĉirkaŭmurego de Rennes datiĝas de la 3-a jc. La mordela pordego estis tiam unu el la kvar pordegoj de la urbo.

Ĝi estis renovigita plurfoje ekde 1418 por utili kiel rezidejo de la urboregisto, kaj tio ĝis la fino de la 16-a jc. Poste ĝi utilis kiel kunvenejo por la urbokomunumo.

La pordego estis ?? (fr: afféagée) en 1723, kvankam ĝi estis en tre malbona stato.

Post la franca revolucio, en 1793, ĝi fariĝis karcero sub la nomo « pordego Marat ». Kiel multaj revoluciaj loknomoj, ĝi reakiris sian originan nomon iomete poste. Oni trovis ankaŭ atestaĵon de « Morzelaise » por mordela.

La 11-an de Junio 1926, ĝi estis registrita kiel Monumento historia.

Ĝi nun enhavas urbajn servojn.

## Gravurita ŝtono de la 3-a jarcento 
Gravurita granita ŝtono, dediĉita al la imperiestro Gordiano la 3-a (ĉ. 224 - 244), estis uzata por la konstruado de la pordego. La skribo estis renversita, signo de uzo de ŝtono el malnova konstruaĵo kiel ordinara tranĉita ŝtono. En 1874, tiu ŝtono estis eltirita; ĝi estis donacita de S-ro Du Chatellier, tiama posedanto, al la muzeo de Bretonio en Rennes, kie ĝi estas konservata. temas pri vota steleo, starigita de la « senato » de Rennes en la 3-a jarcento. Ĝi surhavas la sekvantan skribon :

eta|maldekstra|Bildo de la ŝtono.

eta|Remparoj de Rennes, la mordela pordego situas supre maldekstre (A).

### Notoj 
### Referencoj 
### Bibliografio 
* 

* 

* 

Kategorio:Historiaj monumentoj de Rennes
mordela
Kategorio:Konstruaĵoj en Rennes
3758 Karttunen

'*3758 *Karttunen''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usona astronomo Edward L. G. Bowell elde la Stacio Anderson Mesa de la observatorio Lowell apud Flagstaff (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la finnan astronomo kaj matematikisto Hannu Karttunen.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Edward L. G. Bowell
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1983
3764 Holmesacourt

'*3764 *Holmesacourt''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  elde la Observatorio de Perto, en Bickley (Okcidenta Aŭstralio).

## Nomo 
Ĝi estas nomita en honoro de Robert Holmes a Court (1937–1990), aŭstralia miliardulo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Observatorio de Perto
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1980
3763 Qianxuesen

'*3763 *Qianxuesen'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  elde la Observatorio de Purpura Monto, apud Nankingo (Ĉinio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la ĉina inĝeniero Qian Xuesen (ĉine: 钱学森, pinjine *Qián Xuésēn*, 1911–2009). En la 1940-aj jaroj li laboris en Usono sub la nomo de *Hsue-Shen Tsien'' kaj estis unu el la fondintoj de la Jet Propulsion Laboratory. Forpelita el Usono pro la makartiismo, li reiris en Ĉinion kie li estis rigardita kiel "patro de la raketa programo en Ĉinio".

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Observatorio de Purpura Monto
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1980
Plavi Horizonti

**Plavi Horizonti,** serbe **Плави Хоризонти** estas loĝata loko en Serbio, en distrikto Beogrado (sed geografie en Srem (regiono)), en municipo de Zemun. La loknomo signifas: bluaj horizontoj.
eta|230px|Loko de la municipo en Serbio

## Bazaj informoj 
* Aŭtokodo: BG
* Loĝantaro: 20 000 (takso)

## Geografio 
Plavi Horizonti etendiĝas inter Zemun kaj Beogrado laŭ fervojo Beogrado-Novi Sad.

## Historio 
Ĝis la 1990-aj jaroj la areo estis neloĝata herbejo. Poste dum disfalo de Jugoslavio multe da serbaj rifuĝintoj alvenis. Post 2000 oni komencis konstrui pavimitajn stratojn.
eta|300px|Mapo pri municipo Zemun

## Vidindaĵoj 
## Vidu ankaŭ 
* Strukturo de Vojvodino

## Fontoj 
* Angla Vikipedio
* Mapo pri Plavi Horizonti

Kategorio:Loĝataj lokoj de Serbio
Curaçá

**Curaçá** estas municipo en la brazila subŝtato Bahio, kiu havis 32.168 loĝantojn en 2010 . 

## Vidu ankaŭ  
* Municipoj de Bahio

## Referencoj 
Kategorio:Municipoj de Bahio
3765 Texereau

'*3765 *Texereau'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la 16-an de septembro 1982 de la japana astronomo Kōichirō Tomita elde la *Observatorio de Calern'' en Caussols (Alpes-Maritimes, Francio), kiu nun dependas de la Observatorio de la Côte d'Azur.

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la francan inĝenieron pri optiko kaj  Jean Texereau, kiu famiĝis en la astronoma medio per sia gvidlibro « ''La construction du télescope d'amateur'' » (La konstruo de la teleskopo por amatoro).

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Kōichirō Tomita
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1982
3767 DiMaggio

'*3767 *DiMaggio'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usona astronomino Eleanor Francis Helin elde la Observatorio de la Monto Palomar, apud San-Diego (Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la usonan basbaliston Joe DiMaggio (1914–1999), kiu iĝis famkonata ankaŭ kiel edzo de Marilyn Monroe.

(*Rimarko: Marilyn Monroe donis sian nomon al la venonta asteroido''.)

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eleanor Francis Helin
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1986
3768 Monroe

'*3768 *Monroe''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la 5-an de septembro 1937 de la sud-afrika astronomo Cyril V. Jackson elde la Observatorio de la Unio en Johanesburgo.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la usona kantistino kaj aktorino Marilyn Monroe (1926–1962).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Marilyn Monroe
Kategorio:Malkovrita de Cyril V. Jackson
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1937
Grażyna Bacewicz

**Grażyna BACEWICZ** /graĴIna baCEviĉ/ (naskiĝis la 5-an de februaro 1909 en Lodzo, mortis la 17-an de januaro 1969 en Varsovio) estis pola komponistino, violonistino kaj instruistino.

## Elektitaj disĉiploj 
* Máté Victor

## Bibliografio 
* Ludomira Stawowy, *Bacewicz Grażyna*. En: Elżbieta Dziębowska, *Encyklopedia muzyczna PWM* (Muzika enciklopedio de Pola Muzika Eldonejo). 1-a volumo: ab biografia parto. Kraków: Polskie Wydawnictwo Muzyczne, 1979, p. 100-108. ISBN 83-224-0113-2. OCLC 468356768.

## Eksteraj ligiloj 
* Grażyna Bacewicz surpaĝe de Pola Muzika Eldonejo 
* Artikolo en germanlingva leksikono pri virinoj 
* 

Kategorio:Polaj komponistoj
Kategorio:Lodzanoj
Kategorio:Polaj violonistoj
Kategorio:Polaj instruistoj
Liberkreda

**Liberkreda** estas nomo donita per Zamenhofo en la Deklaracio pri homaranismo por tiuj, kiuj ne kredas je iu ajn kredo. La vorto "liberkreda" ne speciale identiĝas kun ateista, sed reservigas "plenan liberecon" al sia kredado.http://www.enxarxa.com/esperanto/ZAMENHOF%20Deklaracio%20pri%20homaranismo.pdf

Kategorio:Humanismo
Kategorio:Novaj religioj
Kategorio:Esperanto-movado
Halte

**Halte** estas la nomo de la sekvantaj lokoj:
* **Halte (Mörel-Filet)** estas vilaĝo de la komunumo Mörel-Filet de la Distrikto Orienta Rarono en Kantono Valezo en Svislando.
* **Halte (Koppigen)** estas setlejo de la komunumo Koppigen de la Distrikto Burgdorf en Kantono Berno en Svislando.
* **Halte (Weener)** estas parto de la komunumo Weener de la Distrikto Leer en Malsupra Saksio en Germanio.
Ey

**Ey** estas la nomo de la sekvantaj lokoj:

* **Ey (Oberried)** estas vilaĝo de la komunumo Oberried ĉe la Lago de Brienz de la administra distrikto Interlaken-Oberhasli en Kantono Berno en Svislando.

* **Ey (Utzenstorf)** estas setlejo de la komunumo Utzenstorf de la administra distrikto Emme-Valo en Kantono Berno en Svislando.

* **Ey (Wattenwil)** estas setlejo de la komunumo Wattenwil de la administra distrikto Thun en Kantono Berno en Svislando.

**EY** kiel mallongigo
* **EY** estas mallongigo por la entrepreno Ernst & Young.
Veliko Ratno Ostrvo

**Veliko Ratno Ostrvo,** serbe **Велико Ратно Острво,** Esperante **Insulo Granda Milito** estas riverinsulo en Serbio, en distrikto Beogrado (sed geografie en Srem (regiono)), en municipo de Zemun.
eta|230ra|Loko de la municipo en Serbio

## Bazaj informoj 
* Loĝantaro: neloĝata (tamen somere 12)
* Areo: 2.11 km²

## Geografio 
Veliko Ratno Ostrvo etendiĝas ĉe kunfluejo de Danubo kaj Savo. Novbeogrado troviĝas 200 metrojn. Ofte okazas inundoj, tial precipe kanoj, poploj, fraksenoj kaj sambukoj kreskas sur la insulo. La norda parto estas plaĝo.

## Historio 
Dum la historio la insulo estis uzata por armeaj celoj, ekzemple en 1521, 1806 kaj en 1915. Fine de la 20-a jarcento estis diversaj planoj por la insulo, sed ili fiaskis.
eta|300ra|Mapo pri municipo Zemun

## Vidindaĵoj 
## Vidu ankaŭ 
* Strukturo de Vojvodino
* Malo Ratno Ostrvo
* Lido (Beogrado)

## Fontoj 
* Angla Vikipedio
* Mapo pri Veliko Ratno Ostrvo
eta|260ra|Aerfoto pri la insulo

Kategorio:Insuloj en Danubo
Bethlehem Records

**Bethlehem Records** estas usona ĵaz- kaj blus-diskeldonejo.

Gus Wild fondis la eldonejon *Bethlehem Records* proksimume 1946, kiun poste transprenis la diskeldonejo *King Records*. Plej grava en la ĵazhistorio *Bethlehem Records* estis ĉefe pro la mitaj sonregistraĵoj de Duke Ellington (1957), de Charles Mingus kun Bill Evans (*East Coasting*, 1957) kaj de la lastaj registraĵoj de la pianisto Herbie Nichols, kiuj tiam aperis je la titolo *Love, Gloom, Cash, Love*.

## Eksteraj ligiloj 
* Diskoregistro de *Bethlehem Records* ĉe jazzdisco.org
*Arĥivo de Bethlehem ĉe birkajazz.com 

## Literaturo
* Bielefelder Katalog Jazz 1988 & 2001
* Ashley Kahn: *The House That Trane Build - The Story of Impulse Records*

Kategorio:Sondisko-eldonejoj
András Nagy (pastro)

**NAGY András** (nadj) estis hungara eklezia verkisto, redaktoro naskita en Magyarózd la 24-an de januaro 1889 kaj mortinta en Kluĵo la 9-an de septembro 1974. 

## Kariero
Nagy András finis teologion en Kluĵo, li studis en Bazelo, li privatprofesoriĝis en 1933, li prelegis en universitato de Bazelo, de 1936 en Kluĵo. Li doktoriĝis en Debreceno. Inter 1952-57 li estis dekano de la Protestanta teologia Instituto de Kluĵo.

## Volumoj
*Jeremia és kora (Kv. 1929); 
*A váltság gondolata az Ótestamentumban (Kv. 1945).

## Fontoj
*Romániai magyar irodalmi lexikon

Kategorio:Rumanujaj hungaraj ekleziaj verkistoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj pastroj
Vinnie Burke

**Vinnie Burke** (vere Vincent Bucci, * 15-an de marto 1921 en Newark (Nov-Ĵerzejo); † 1-an de februaro 2001 en Novjorko) estis usona ĵaza basinstrumentisto.

## Vivo 
Vinnie Burke ludis dum la unua duono de la 1940-aj jaroj ĉe Joe Mooney, Tony Scott kaj Cy Coleman, poste kun la orkestro de Eddie Sauter kaj Bill Finegan, Tal Farlow, Marian McPartland, Don Elliott, Vic Dickenson, Gil Melle, Bucky Pizzarelli kaj Bobby Hackett. Dum la 1950-aj jaroj Burke estris ankaŭ proprajn ensemblojn kaj sonregistris aron da albumoj. Krom tio li estis gastmuzikisto de Chris Connor, Joe Puma, Eddie Shu kaj multaj aliaj muzikistoj.

## Diskoj 
### Kiel bandestro 
* *Eddie Costa-Vinnie Burke Trio* (Jubilee/Fresh Sound, 1956) kun Nick Stabulas
* *Vinnie Burke All Stars* (Paramount/Fresh Sound, 1956) kun Eddie Costa, Joe Puma, Jimmy Campbell, Urbie Green, Al Cohn, Jimmy Raney, Joe Morello

### Kiel gastmuzikisto 
* Tal Farlow: *Jazz Masters 43* (Verve, 1955-58), *Finest Hour* (Verve, 1952-56)
* Marian McPartland: *On 52nd Street* (Savoy, 1953)
* Gil Melle: ''Gil's Guests* (OJC, 1956)
* Gerry Mulligan: *Songbook* (Blue Note, 1957))
* Chuck Wayne: *Tatsy Pudding* (Savoy, 153-54)

## Literaturo 
* Bielefelder Katalog Jazz 2001
* John Jörgensen & Erik Wiedemann: *Jazzlexikon'', Munkeno, Mosaik-Verlag

## Eksteraj ligiloj 
Nekrologo

Kategorio:Usonaj muzikistoj
Kategorio:Ĵazaj basinstrumentistoj
Sutjeska (Zemun)

250ra|eta|Sutjeska, Bačka - Meandri
**Sutjeska,** serbe **Сутјеска** estas loĝata loko en Serbio, en distrikto Beogrado (sed geografie en Srem (regiono)), en municipo de Zemun. La loknomo signifas: kliniĝo.
eta|230ra|Loko de la municipo en Serbio

## Bazaj informoj 
* Aŭtokodo: BG
* Loĝantaro: 7446 en 2002

## Geografio 
Sutjeska etendiĝas ĉe Zemun. Aŭtovojo estas proksime.

## Historio 
En 1943 batalo okazis inter faŝistoj kaj partizanoj. Servoj estas lernejo kaj kuracejo. Ankaŭ ciganoj vivas en tiu loko.

eta|300ra|Mapo pri municipo Zemun

## Vidindaĵoj 
## Vidu ankaŭ 
* Strukturo de Vojvodino

## Fontoj 
* Angla Vikipedio

Kategorio:Loĝataj lokoj de Serbio
Attila Nagy

**Attila Nagy**

*Attila Nagy (aktoro)
*Attila Nagy (kuracisto, poeto)
*Attila Nagy (Shakespeare-esploristo)
Attila Nagy (kuracisto, poeto)

**NAGY Attila** (nadj) estas hungara kuracisto, doktoro de medicinaj sciencoj (2001), poeto naskita en Aiud la 19-an de septembro 1954.

## Kariero 
Attila Nagy diplomitiĝis en OGYI de Târgu Mureș. Li laboris kiel kuracisto en Târgu Mureș (1980-83), en vilaĝo Râşca (Distrikto Suceava) (1984), inter 1984-86 Jódratosnya? en 1986 en Ogra; inter 1986-88 li estis uzinkuracisto en Târgu Mureș, poste en kliniko pri internaj malsanoj de 1880.

## Poemvolumoj 
* Mélyülő ablakok (poemoj, Székelyudvarhely 1994);
* Elhullatott jelen (Kv. 1995);
* Velence harangjai (Mv. 1999).
* A tübingeni asztalos. (Marosvásárhely, 2002)
* Sehol hely. (Marosvásárhely, 2005)
* Gazdátlan sorok. (Marosvásárhely, 2009)
* Időzz.Kriterion Könyvkiadó, 2012.

## Faklibroj 
* Belgyógyászati tünettan, kunulaŭtoro (Mv. 1996)
* A belgyógyászati diagnosztika kézikönyve. kunulaŭtoro ?

## Fontoj 
* Romániai magyar irodalmi lexikon

Kategorio:Rumanujaj hungaraj kuracistoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj poetoj kaj verkistoj
Don Abney

**Don Abney**, vere **John Donald Abney**, (* 10-an de marto 1923 en Baltimore, Marilando; † 20-an de januaro 2000 en Los-Anĝeleso, Kalifornio) estis usona ĵazpianisto.

## Vivo 
En la komenco Abney studis private en Baltimoro. Post la militservo, dum kiu li laboris kiel kornisto en la armebando, li ludis en 1946 komence ĉe Buddy Johnson kaj transloĝigis poste al Novjorko, kie li studis ĉe la Muziklernejo je Manhatano pianon kaj harmonisciencon. Sekve en 1948/49 li muzikis ĉe Wilbur de Paris diksilandon. En la 1950-aj jaroj li laboris kiel solopianisto (1950/51) kaj ĉe Bill Harris kaj Kai Winding, kun Chuck Wayne kaj kun Oscar Pettiford en 1952, post tio kun Sy Oliver, Thelma Carpenter kaj Louie Bellson. En 1955 Abney prezentis en la filmo ''Pete Kelly's Blues*. Per sia studio-orkestro, en kiu ludis i.a. Al Cohn, Joe Wilder, Barry Galbraith kaj Milt Hinton, li akompanis en 1957 Merilinon Monroe je ŝia albumo *Moody*.

Kun Jazz at the Philharmonic li plurfoje koncertvojaĝis tra Eŭropo. Li prezentis kun multaj grandaj ĵazmuzikistoj, ekz. Louis Armstrong, Ella Fitzgerald, Sarah Vaughan, Oscar Pettiford, Carmen McRae aŭ Betty Carter. Ekde 1960 li laboris kiel studiomuzikisto de la radiostacio NBC; en 1962 li transloĝiĝis al Los-Anĝeleso, kie li muzikis ĉe Benny Carter, Stan Kenton (1966) kaj en diversaj studiobandoj. Ekde 1969 ĝis 1971 li estris triopon, en la 1970-aj jaroj li laboris kiel muzikestro por Rosemary Clooney. En 1980 li transloĝigis al Japanujo, kiel li preskaŭ jardekon laboris kiel pianisto. Pro malsano li devis rezigni sian aktivan muzikistolaboron en 1993; nur mallonge antaŭ sia morto Abney reiris al Usono.

Don Abney ankaŭ kunverkis la sonregistraĵojn de Eddie South (1947), Al Sears (*Swings the Thing!*, 1960) kaj Carol Sloane (1982). Laŭ Leonard Feather kaj Ira Gitler lian ludon influis Nat Cole, Ellis Larkins kaj Art Tatum.

## Eksteraj ligiloj 
* Biografio ĉe www.jazzhouse.org

## Fontoj 
* Leonard Feather kaj Ira Gitler, *The Biographical Encyclopedia of Jazz''. Oksfordo/Novjorko, 1999, ISBN 978-0-19-532000-8

Kategorio:Ĵazpianistoj
Kategorio:Usonaj muzikistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Usono
Kategorio:Mortintoj en Usono
Preĝejo Bruna Skapulario (Angyalföld)

La **Karmelana preĝejo de Bruna Skapulario** estas religia konstruaĵo kun abatejo en Hungario, en ĉefurbo Budapeŝto, en distrikto Angyalföld.

## Historio 
En 1895 la karmelanoj aĉetis parcelon, kie post unu jaro kapelo 14 m. longa, 7 m. larĝa pretiĝis, kio estis la unua preĝejo de Angyalföld. Post 2 jaroj jam preĝejo kaj ankaŭ abatejo formiĝis spite la financajn problemojn. La kapelo iĝis parto de la abatejo.

## Konstruaĵo 
La preĝejo havas unusolan navon kun 3 enirejoj kaj flanke turojn. La plej granda turo estas 70 metrojn alta, la supro estas kovrita per kupro. La alia turo estas pli malalta, fine estas okangula tureto ĉe la sanktejo. La ĉefaltaro prezentas la brunan skapularion, la flankaj altaroj estas dediĉitaj al Koro de Jesuo, Sankta Antonio el Padovo, Dolora Dipatrino, Stefano la 1-a (Hungario), Terezo el Avila, Sankta Jozefo kun la malgranda Jesuo kaj Tereza de Lisieux.

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio
* hungare
eta|260ra|maldekstra|La abatejo

Kategorio:Kristanaj preĝejoj en Budapeŝto
Kategorio:Abatejoj
Kategorio:Karmelanaj preĝejoj
Kategorio:Preĝejoj sub patroneco de Bruna Skapulario
Julianna Holányi

**HOLÁNYI Julianna** (hola:nji) estas hungara pentristino, grafikistino naskita en Aiud la 20-an de aŭgusto 1947. 

## Kariero
Holányi Julianna akiris diplomon de inĝeniero en la Teknikuniversitato de Kluĵo. De oktobro de 1989 ŝi vivas en Hungario.

## Fonto
*Artportal.hu
*Persona retejo 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj pentristoj kaj grafikistoj
Kategorio:Hungaraj pentristoj
Nejĝjan

**Nejĝjan,** ĉine **内江** estas prefektujnivela urbego en provinco Siĉŭano en Ĉina Popola Respubliko. La loknomo signifas: raso de porko. Ĝi administras ankaŭ la 5 proksimajn distriktojn.

Laŭ la stato de  en la urbo  vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
   
## Geografio 
Nejĝjan etendiĝas en centra parto de la lando. Pli proksimaj urboj estas Zigong kaj Ĉongĉingo. 

## Historio 
En ĉirkaŭaĵo de Nejĝjan dum la historio oni minadis salon. En la 20-a jarcento oni kultivis sukerkanojn, tial la urbo iĝis ĉefurbo de la ĉina sukero.
 
## Ekonomio 
Nejĝjan en la 21-a jarcento jam partoprenas en la industria prospero. Oni okupiĝas pri elektronikoj, kemiaĵoj, konstrumaterialoj kaj konsumvaroj.

## Klimato 
En Nejĝjan jare pluvas po 945 mm. En ĉiuj monatoj pluvas, sed precipe inter junio-septembro. Tiam la temperaturo atingas 30 °C. Vintre tio falas preskaŭ al frostopunkto.

## Trafiko 
Nejĝjan havas ĉefvojon kaj fervojon.
  
## Fontoj 
* Angla Vikipedio

## Eksteraj ligiloj 
* Mapo pri Nejĝjan

Kategorio:Prefektujnivelaj urboj de Ĉinio
Koppigen

**Koppigen** estis ĝis la 31-a de decembro 2009 komunumo de la distrikto Burgdorf kaj ekde la 1-a de januaro 2010 komunumo de la administra distrikto Emme-Valo en Kantono Berno, Svislando. Ĝi havis 2080 loĝantojn je la 31-a de decembro 2009.

## Geografio 
Koppigen situas en la Svisa Mezlando en la flotebenaĵo de la rivero Emme. Tra la komunumo fluas la rivereto Oesch. Al la komunumo apartenas la vilaĝo Koppigen, kaj la setlejoj Halte, Sankt-Niklaus, Oeschberg, Weicheloch kaj Hubel. Koppigen estas la centro de la komunumasocio, al kiu apartenas Koppigen, Willadingen, Höchstetten, Hellsau kaj Alchenstorf.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 6,93 km², de kiuj 23,1% estas kovritaj de arbaro, 58,9% servas por agrikulturo kaj 17,1% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Koppigen limas en nordo al Recherswil (SO), en nordoriento al Willadingen, en oriento al Höchstetten, en sudoriento al Alchenstorf, en sudo al Niederösch, en okcidento al Utzenstorf, en nordokcidento en unu punkto al Zielebach, kaj en nordnordokcidento al Obergerlafingen (SO).

## Trafiko 
Tra la komunumo Koppigen pasas la kantona ĉefvojo n-ro 1 proksimume 2 kilometrojn sude de la vilaĝocentro. Tra la vilaĝo mem kondukas la kantona ĉefvojo n-ro 270 al Soloturno kaj 251 de Utzenstorf ĝis la kantona ĉefvojo n-ro 1, kiuj kruciĝas en la centro kaj la kantona vojo n-ro 1456 al Willadingen. La fervojlinio de Svisaj Federaciaj Fervojoj, kiu pasas tra la komunuma teritorio ne disponas pri haltejo sur ties teritorio, sed per diversaj buslinioj la komunumo estas bone konektita al la publika transportreto. En nordokcidento la komunumo disponas pri alveturejo al la svisa aŭtovojo A1. La aŭtovojo formas la okcidentan komunumlimon.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Koppigen datiĝas el la jaro 1139 kiel *Chopingen*. Dum mezepoko la vilaĝo Koppigen estis konstruita en formo de ringo ĉirkaŭ la iama burgo de la Grafoj de Zeringo kaj poste de la Grafoj de Kiburgo, respektive de ties vasaloj la Senjoroj de Thorberg. Post la Milito de Sempach en la jaro 1386 la bernanoj detruis la burgon. Petro de Throrbereg koncedis sian tutan havaĵon en la jaro 1397 al la karteziejo Thorberg. Post la reformacio en la jaro 1528 Koppigen fariĝis havaĵo de la urbo Berno kaj estis administrita de la berna vokto en la Kastelo Thorberg. En la jaro 1803 Koppigen estis atribuita al la distrikto Burgdorf, kiu en la jaro 2010 estis integrita al la administra distrikto Emme-Valo. En la jaro 1887 la vilaĝo Brechershäusern estis koncedita al la komunumo Wynigen. 

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Koppigen
Attila Nagy (Shakespeare-esploristo)

**NAGY Attila** (nadj) estas hungara teatra reĝisoro, Shakespeare-esploristo naskita en Sâncraiu la 15-an de marto 1955. Li mortis la 3-an de marto 2021 en Sfântu Gheorghe.
 
## Kariero
Nagy Attila apartenis al la hungara minoritato en Rumanio. Li akiris diplomon de inĝeniero en Braŝovo (1982), poste li fariĝis instruisto (1982-90). Li havigis diplomon de aktoro kaj reĝisoro en la loka arta popollernejo. De 1990 li estis gvidanto de Asocio Teatra Concordia, de 1991 prezidanto de la Unuiĝo de Rumaniaj Amatoraj Aktoroj (Romániai Magyar Nemhivatásos Színjátszók Egyesülete) *Jádzó Társaság*. En 1992 li fondis la Nemzetközi Shakespeare Alapítvány és Shakespeare Ház en Arcuş. Li doktoriĝis en 1998 pri universala historio de filmarto kaj teatroarto en la Universitato de Teatro- kaj Filmarto de Bukareŝto.

## Verko
*Ezerszer az évezred emberéről – Shakespeare (Sepsiszentgyörgy 2000).

## Fonto
*Aŭtobiografio

Kategorio:Rumanujaj hungaraj reĝisoroj
Zemunski Kej

**Zemunski Kej,** serbe **Земунски Кеј** estas loĝata loko en Serbio, en distrikto Beogrado (sed geografie en Srem (regiono)), en municipo de Zemun. La loknomo signifas: kajo de Zemun.
eta|230ra|Loko de la municipo en Serbio

## Bazaj informoj 
* Aŭtokodo: BG
* Loĝantaro: 3649 en 2002

## Geografio 
Zemunski Kej etendiĝas laŭ dekstra bordo de Danubo antaŭ Veliko Ratno Ostrvo.

## Historio 
En 1967 digo konstruiĝis laŭ la Danubo por defendi la domojn. Post la digo loĝdomoj, parkoj kaj " Hotelo Jugoslavija" troviĝas. En 1999 NATO bombardis ankaŭ la hotelon.
eta|300ra|Mapo pri municipo Zemun

## Vidindaĵoj 
## Vidu ankaŭ 
* Strukturo de Vojvodino

## Fontoj 
* Angla Vikipedio

Kategorio:Loĝataj lokoj de Serbio
7102 Neilbone

'*7102 *Neilbone'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la sud-afrika astronomo Cyril V. Jackson elde la Observatorio de la Unio en Johanesburgo.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la brita astronomo Neil Bone (1959–2009), direktoro de la departemento "Meteor" de la "*British Astronomical Association''".

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
*  Projekto Neilbone : granda sukceso 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Cyril V. Jackson
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1936
3769 Arthurmiller

'*3769 *Arthurmiller''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Luboš Kohoutek kaj de la astronomo A. Kriete elde la Observatorio de Hamburgo (Germanio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la usona verkisto Arthur Miller (1915–2005), kiu estis edzo de Marilyn Monroe. (Notinde, ankaŭ Marilyn Monroe lasis sian nomon al la pasinta asteroido.)

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Luboš Kohoutek
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1967
Stumbliga ŝtoneto

[eta|Stumbligaj ŝtonetoj en la Hallstrato en [Stendal.]]
eta|thumbtime=12|Video
[eta|Ŝtoneto al la esperantisto [Jakobo Ŝapiro en Bjalistoko]]

**Stumbligaj ŝtonetoj** (germane: *Stolpersteine*) estas memoriloj publikaj.

Tiaj pavimŝtonoj troviĝas en multaj germanaj urboj je la honoro de la lokaj viktimoj de la nazia teroro. Ili memorigu la preterirantojn pri la sorto de kuncivitanoj, kiuj estis deportitaj kaj ofte murditaj fare de naziaj sbiroj. Elpensis tiun ĉi projekton la germana artisto Gunter Demnig en la 1992-a jaro. Ekde 1992 estas jam pli ol 75.000 stumbligaj ŝtonetoj en Germanio kaj ankaŭ en aliaj landoj okupitaj fare de Nazia Germanio dum la milito.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Memorpinglo
* Holokaŭsto
* Max Josef Metzger

## Literaturo (germane) 
* Joachim Rönneper (eld.): *Vor meiner Haustür. Stolpersteine von Gunter Demnig. Ein Begleitbuch*, Eldonejo Arachne, Gelsenkirchen 2010.
* NS-Dokumentationszentrum der Stadt Köln (Hrsg.): *Stolpersteine. Gunter Demnig und sein Projekt*, Eldonejo Emons, Kolonjo 2007, ISBN 978-3-89705-546-9.
* Ulrike Schrader: *Die Stolpersteine oder Von der Leichtigkeit des Gedenkens. En: *Geschichte im Westen 21/2006, pp. 173–181.
* Kirsten Serup-Bilfeldt: *Stolpersteine. Vergessene Namen, verwehte Spuren. Wegweiser zu Kölner Schicksalen in der NS-Zeit*, Eldonejo Kiepenheuer & Witsch, Kolonjo 2003, ISBN 3-462-03535-5.
* Bettina Eisbrenner (Red.): *Stolpersteine für die von den Nazis ermordeten ehemaligen Nachbarn. Aus Friedrichshain und Kreuzberg. Dokumentation, Texte, Materialien*, Eldonejo Neue Gesellschaft für bildende Kunst, Berlino 2002, ISBN 3-926796-78-2.

## Eksteraj ligiloj 
* Pri la historio kaj la senco de la stumbligaj ŝtonetoj  
* Esperantlingva filmo pri la persekutoj de judoj (Michael Vrazitulis, TEJO)

Kategorio:Viktimoj de la naziismo
Kategorio:Monumentoj de la Dua Mondmilito
Kategorio:Holokaŭsto
Elek Nagy (verkisto, pastro)

**NAGY Elek** (nadj) estas hungara verkisto, reformita pastro naskita en Nagybacon la 20-an de decembro 1883 kaj mortinta en Reghin la 19-an de marto 1935. 
## Kariero
Nagy Elek laste estis pastro en Reghin (1921–35). Li verkis novelojn historitemajn. 
## Verko
*Erdély fénylő árnyékai (Mv. 1928);
*Erdély mosolya, könnye... (Torda 1930). 
## Fontoj
*Romániai magyar irodalmi lexikon

Nagy, E.
Nagy, E.
Elek Nagy (reformita pastro)

**NAGY Elek** (nadj) estas hungara reformita pastro naskita en Székelykeresztúr la 7-an de junio 1887 kaj mortinta en Băţanii Mari la 20-an de decembro 1957. 
## Kariero
Nagy Elek diplomiĝis pri reformita teologio en Koloĵvaro (1910). Li estis helppastro en Szilágysomlyó, Zsibó, parokestro en Kissolymos, Kányád, Băţanii Mari. Inter 1916-19 li estis prezidanto de la Konsum- kaj Kreditkooperativo de Kányád. Li verkis la historion de Kreditkooperatvo de sia naskiĝvilaĝo Bățanii Mari kaj publikigis ĝin en gazeto Erdővidéki Hírlap.

## Fontoj
*Romániai magyar irodalmi lexikon

Nagy, E.
Flago de la Komi Respubliko

eta|200ra|dekstra|La nuna oficiala flago de Komi Respubliko
**Flago de Komi Respubliko** estas oficiala ŝtatsimbolo de Komiio, subjekto de Rusia Federacio. La nuna flago estis akceptita je la 17-a de decembro 1997. Ĝi estas horizontala trikoloro de bluo, verdo kaj ruĝo. La proporcio de la flago estas 2:3.

## Historio de la flago 
Laŭ lasta modifiko de la Ŝtatflago de Komi Sovetia Socialisma Respubliko ĝi estis sama kiel flago de RSFSR kun aldonita skribaĵo *Komi ASSR* en ĝia supra maldekstra parto.

La unua flago de post-Sovetia Komi Respubliko estis laŭleĝe akceptita je la 27-a de novembro 1991. Ĝiaj proporcioj estis 1:2.

Unue tiu flago estis kreita kiel baŝkira nacia flago en la jaro 1917 kaj oni planis restaŭri ĝin kiel nacian flagon de Baŝkirio. Sed la parlamento de Komi Respubliko akceptis la flagon tri monatojn antaŭe ol tion faris la parlamento de Baŝkirio, tial Respubliko Baŝkortostano devis elekti alian varianton de trikoloro (la ordo de koloroj malsamas).

## Rimarkoj 
Komi
Kategorio:Kulturo de Komiio
Memorpinglo

[eta|Memorpinglo je la honoro de la murdita lernantino Naomi Rosenblüth (nask. en 1926, forpelita el Germanlando en la 28.10.1938, +1942), starigita apud la Evangelia [Konsilantargimnazio en Erfurto.]]
**MEMORPINGLO** (germane: *Denknadel*) okulfrape memorigas pri la sorto de kuncivitanoj persekutitaj dum la Dua Mondmilito respektive la jarojn antaŭajn ekde 1933.

Same kiel la stumbligaj pavimŝtonetoj en aliaj germanaj urboj ankaŭ la memorpingloj servas por honorigi la viktimojn de la nazia teroro. Tiaj memoriloj stariĝis sole en Erfurto, ekde 2009 sume naŭ, la lasta en 2013.

## Vidu ankaŭ 
* Stumbliga ŝtoneto

## Literaturo 
* Kathrin S. Seidel, "Opfern einen Namen geben: Die 6. Erfurter Denknadel erinnert an Naemi Rosenblüth", en: *Prima 2012* (=Jahrbuch des Evangelischen Ratsgymnasiums Erfurt, 14), p. 113-116.

## Eksteraj ligiloj 
* La memorpingla projekto en Erfurto
* Fotoj de la inaŭguro de la 6-a memorpingla monumenteto 

Kategorio:Holokaŭsto en Germanio
Kategorio:Viktimoj de la naziismo
Kategorio:Monumentoj de la Dua Mondmilito
Kategorio:Kulturo de Erfurto
Kategorio:Historio de Erfurto
Caravelas (Bahio)

**Caravelas** estas municipo en la brazila subŝtato Bahio, kiu havis 21.414 loĝantojn en 2010 .

Krom urbo, en municipo estas ankaŭ vilaĝoj Juerana, Santo Antônio de Barcelona kaj Ponta de Areia.

Tie naskiĝis Demócrito Rocha.

## Vidu ankaŭ  
* Municipoj de Bahio

## Referencoj 
Kategorio:Municipoj de Bahio
3770 Nizami

'*3770 *Nizami''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la rusa astronomino Ljudmila Ivanovna Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la azera poeto kaj filozofo Nizami Gianĝevi Abu Muĥammed Il'jas ibn Jusub (1141–1209).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Ljudmila Ivanovna Ĉerniĥ
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1974
Eŭrazia kotino

La **Eŭrazia kotino** aŭ **perukarbedo** (*Cotinus coggygria*, sin. *Rhus cotinus* ) estas specio indiĝena en granda areo de suda Eŭropo, oriente ĝi troviĝas tra tuta Mezazio kaj Himalajo ĝis norda Ĉinujo.

## Priskribo 
Ĝi estas multetrunka arbedo kiu altas ĝis 5–7 m, kun malferma, disvastiĝanta, neregula habito, nur malofte konsistigante malgrandan arbon. La folioj longas 3–8&nbsp;cm, kaj estas rondete ovalaj, verdaj kun vakseca bluverda brilo. La aŭtuna koloro ekstreme varias, ekde persikkolora kaj flava ĝis skarlata. La floroj estas multnombraj, prezentataj en grandaj infloreskoj kiuj longas 15–30&nbsp;cm; ĉiu floro diametras 5–10&nbsp;mm, kun kvin pale flavaj petaloj. La plej multaj el la floroj en ĉiu infloresko ne plene disvolviĝas, plilongiĝante en flavec-rozaj al roz-purpuraj plumecaj panikloj (se rigardate kiel amaso tiuj havas tufan "fum-similan" aspekton, tial la angla nomo *smoke tree*) kiuj ĉirkaŭas la malgrandajn ( 2–3&nbsp;mm ) drupecajn fruktojn kiuj jes disvolviĝas.

## Kultivado kaj uzo 
Tiu palearktisa specio ofte estas kreskigata kiel ornama planto, kun pluraj haveblaj kulturvarioj. Multaj el tiuj estis selektitaj por la purpura foliaro kaj por la floroj. La ligno antaŭe estis uzata por prepari flavan kolorigilon por farbi felojn kaj vestaĵojn.

## Vidu ankaŭ 
* Amerika kotino
* Iliraj deciduaj arbaroj

## Bildaro 

Dosiero:Cotinus coggygria0.jpg
Dosiero:Cotinus coggygria1.jpg
Dosiero:Cotinus coggyria.jpg
Dosiero:DaydreamSmokeTree.jpg 
Dosiero:Purple Smoke Bush1.jpg
Dosiero:Purple Smoke Bush2.jpg
Dosiero:Cotinus coggygria autumn leaf.jpg|Aŭtuna folio

## Eksteraj ligiloj 
*  *Flora Europaea* : Eŭropa distribuo
*  Eŭrazia kotino
*  Eŭrazia kotino ( *Tropicos* )
*  Eŭrazia kotino ( *TreeTopics* ) 

Kategorio:Anakardiacoj
Kategorio:Palearktisa flaŭro
Kategorio:Arbedoj
Kategorio:Ĝardenplantoj
3771 Alexejtolstoj

'*3771 *Alexejtolstoj'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la 20-an de septembro 1974 de la ukraina astronomino Ljudmila Vasilievna Ĵuravljova elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio.

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la rusan verkiston Aleksej Nikolajeviĉ Tolstoj (cirile: *Алексей Николаевич Толстой'', 1883–1945).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Ljudmila Ĵuravljova
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1974
Senioro

**Senioro** (latine *senior* = la pli aĝa) estas novvorto kun la ekzakta signifo **maljunulo**. Ĝi ne estas enlistigita ĉe Reta vortaro nek ĉe PIV kaj do superfluaĵo.

Foje la vorto, laŭ influoj de naciaj lingvoj, ankaŭ uzatas en la senco de "pli longe laborinta kaj pli sperta profesiulo" - en tiu senco "senioro" tute ne necese devus esti biologie maljuna.

## Fontoj 
* Henri Vatré: Neologisma vortaro, 1997, p. 45
* André Cherpillod: Nepivaj vortoj, 1988, p. 145
* Reta Vortaro ĉe la vorto Ĉefprinco
* Sergej Pokrovskij: Moskvo jubileas

## Vidu ankaŭ 
* Maljunaĝo

Kategorio:Neologismoj
Kategorio:Ne en PIV
Kategorio:Maljunaĝo
Fantasy Records

**Fantasy Records** estis usona diskeldonejo, kiun fondis en 1949 Max kaj Sol Weiss en San-Francisko, Kalifornio. Kiel subeldonejo aldoniĝis en 1951 Galaxy Records.

Komence ĝi publikigis ĉefe ĵazdiskojn, i. a. de Dave Brubeck, Gerry Mulligan, Chet Baker kaj Cal Tjader. Sed ankaŭ popolkantistino Odetta, la poetoj Lawrence Ferlinghetti, Allen Ginsberg kaj komikisto Lenny Bruce surdiskigis ĉe ĝi.

En la jaro 2004 konsorcio estrate de Norman Lear aĉetis la eldonejon *Fantasy*, kiu fandiĝis kun Concord Records.

## Literaturo 
* Frank W. Hoffmann, Howard Ferstler: *Encyclopedia of Recorded Sound.* vo. 1, CRC Press, 2005, ISBN 0-415-93835-X, paĝo 388

## Eksteraj ligiloj 
* Historio de la sondisko-eldonejo Fantasy ĉe jazzecho.de auf jazzecho.de

Kategorio:Sondisko-eldonejoj
Nova Viçosa

**Nova Viçosa** estas brazila municipo en la ekstrema suda de Bahio. La taksita loĝantaro en 2016 estis 43.648 personoj. Lia ekonomio estas esence bazita sur fiŝkaptado kaj turismo, kiel la urbo situas en la Baleno Marbordo. 

En 1720, setlantoj venis de la aktuala komunumo de Mucuri malsupren al la buŝo de Peruípe rivero, kie ili ekloĝis, fondante la vilaĝon de Campinhos.

Nova Viçosa havas en lia teritorio kvar distriktoj kaj Posto da Mata la plej granda unu.

## Vidu ankaŭ  
* Municipoj de Bahio

## Referencoj 
Kategorio:Municipoj de Bahio
Sam Wood

**Sam Wood** (naskiĝis la 10-an de julio 1883 en Philadelphia; mortis la 22-an de septembro 1949 en Hollywood) estis usona filmreĝisoro.

Sam Wood famiĝis pro siaj filmoj kun la Marx Brothers (Fratoj Marx). Entute li, inter 1940 kaj 1944, kvarfoje kandidatiĝis por la Oskaro kiel plej bona reĝisoro. Lia kariero jam komenciĝis en 1920 la periodo de la mutfilmo. Li kunlaboris en 1929 kiel asistanto de Erich von Stroheim je ties nefinita majstraĵo *Queen Kelly* (Reĝino Kelly). Unu el liaj plej bonaj filmoj estis la filmado de *For Whom the Bell Tolls* (Por kiu la sonorilo sonas) de Ernest Hemingway el 1943.

Sam Wood estis ekde 1908 ĝis sia morto la edzo de Clara L. Roush kaj mortis pro koratako en 1949.

## Filmaro 
* 1930: Way for a Sailor
* 1930: Paid
* 1931: The Man in Possession
* 1933: The Barbarian
* 1933: Christopher Bean
* 1933: Hold Your Man
* 1934: Stamboul Quest
* 1934: The Girl from Missouri
* 1935: A Night at the Opera
* 1935: Whipsaw
* 1936: The Unguarded Hour
* 1937: A Day at the Races
* 1937: Navy Blue and Gold
* 1938: Lord Jeff
* 1938: Stablemates
* 1939: Forigita per la vento
* 1939: Goodbye, Mr. Chips
* 1940: Raffles
* 1940: Our Town
* 1940: Kitty Foyle
* 1941: The Devil and Miss Jones
* 1942: Kings Row
* 1942: The Pride of the Yankees
* 1943: For Whom the Bell Tolls
* 1944: Casanova Brown
* 1945: Guest Wife
* 1945: Saratoga Trunk
* 1946: Heartbeat
* 1947: Ivy
* 1948: Command Decision
* 1949: The Stratton Story
* 1949: Ambush

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Usonaj reĝisoroj
Kategorio:Naskiĝintoj la 10-an de julio
Kategorio:Mortintoj la 22-an de septembro
Black Lion Records

**Black Lion** estis angla diskeldonejo priĵazo, kiun fondis Alan Bates en 1968. Ĝi publikigis usonajn ĵazmuzikistojn, kiuj precipe muzikis ĉeftendencan ĵazon, ekz. Ben Webster, Buck Clayton, Thelonious Monk (liaj lastaj sonregistraĵoj kiel bandestro, „The London Collection“ 1971), Earl Hines, Teddy Wilson, Dexter Gordon, Barney Kessel aŭ Oscar Pettiford, sed ankaŭ Sun Ra. Krome ĝi ankaŭ eldonis anglajn ĵazmuzikistojn kiel Humphrey Lyttelton, Alex Welsh kaj Chris Barber same kiel Stéphane Grappelli kaj Abdullah Ibrahim. La subeldonejo *Freedom* publikigis pli pionirajn ĵazmuzikistojn kiel Cecil Taylor, Albert Ayler, Archie Shepp, Julius Hemphill aŭ la Artan Ensemblon de Ĉikago. Freedom poste estis transprenata de *Arista*. En la 1990-aj jaroj DA Music (Deutsche Austrophon, parto de Pallas Group, Diepholz) noveldonis kelkajn titolojn.

Alan Bates transprenis en la 1980-aj jaroj diskeldonejon Candid Records.

## Eksteraj ligiloj 
*Black Lion ĉe da-music.de

Kategorio:Sondisko-eldonejoj
Entombigo en Ornans

[eta|dekstra|300px|*Entombigo en [Ornans*]]

**Entombigo en Ornans** estas pentraĵo de Gustave Courbet farita en la jaroj 1849 kaj 1850.

La pentristo havis 33 jarojn, kiam li verkis tiun grandan pentraĵon. Ĝi kaŭzis polemikon ĉe *Salon de peinture* (pentrosalono), la oficiala ekspozicio de la francaj pentristoj, en 1850. La kritikistoj nomis la pentraĵon "malbela", "triviala" kaj "malnobla". Tamen ĝi rapide fariĝis unu el la plej gravaj verkoj de realismo, kaj Courbet fariĝis unu el la ĉefaj realismaj pentristoj.

La intenco de tiu pentraĵo rilatas al la batalo de la verkisto por art-libereco kaj por la Respubliko.

Kategorio:Pentraĵoj de Gustave Courbet
orn
Centra Aŭstralio

**Centra Aŭstralio** aŭ **regiono de Alice Springs** estas unu el la kvin regionoj de la Norda Teritorio en Aŭstralio. La termino Centra Aŭstralio estas uzata por priskribi areon centre en Alice Springs en Aŭstralio. Ĝi estas foje menciata kiel *Centralia*; kaj tiele la lokanoj estas foje nomataj kiel *Centralians* (centralianoj). Tiu regiono estas situanta en la suda parto de la Norda Teritorio lime okcidente kun Okcidenta Aŭstralio kaj oriente kun Kvinslando.

Kategorio:Geografio de Aŭstralio
Kategorio:Norda Teritorio
Itacaré

**Itacaré** estas municipo en la brazila subŝtato Bahio, kiu havis 24.318 loĝantojn en 2010 .

## Vidu ankaŭ  
* Municipoj de Bahio

## Referencoj 
Kategorio:Municipoj de Bahio
Junioro

**Junioro** (latine *iunior* = pli juna) estas sportulo apartenanta al la aĝ-kategorio inter 16 kaj 20 jaroj.

La aĝogrupoj en sporto estas infanaj, adoleskulaj, junularaj, junioraj, plenkreskulaj, senioraj, veteranaj, sed ĉiu konkreta sporto difinas ilin diference.

## Fontoj
*Tibor Újlaky-Nagy: La sporta lingvo en Esperanto, 1972, p. 15
*Henri Vatré: Neologisma glosaro, 1997, p. 28
*André Cherpillod Nepivaj vortoj, 1988, p. 73
*Dictionnaire Francais-Esperanto, Léger-Albault, 1961
*Marinko Ĝivoje: Esperanto-Serbokroata Vortaro, 1958
*Esperanto-Hispana Vortaro, Tudela-Flores, 1959

Kategorio:Sporto
Pitjantjatjara lingvo

La **pitjantjatjara** (/pɪtʃəntʃəˈtʃɑːrə/; proks. *piĉenĉe-ĉaara*) **lingvo** estas dialekto de la okcidentdezerta dialektaro tradicie parolata de la Pitjantjatjaroj de Centra Aŭstralio. Ĝi estas interkomprenata kun aliaj variaĵoj de la okcidentdezerta lingvaro kaj estas partikulare tre rilata al la jankunitjatjara lingvo. Distingaj karakteroj de la pitjantjatjara inkludas finaĵojn *-pa* ĉe vortoj kiuj alimaniere finiĝus per konsonantoj, prefero al ne havi *y* komence de plej vortoj, kaj uzado de la vorto *pitjanitja* signife iri/veni (male al *jankunitja* ĉe jankunitjatjara). Tiu lasta distingo estas ankaŭ la tialo kial tiu lingvo nomiĝas.

Kategorio: Aŭstralia lingvaro
Kategorio: Lingvoj de Aŭstralio
Hartwig Bartz

**Hartwig Bartz** (* 21-an de februaro 1936 en Rammelsbach; † 2001) estis germana frapinstrumentisto de moderna ĵazo.

## Vivo kaj verkado 
Bartz, kiu devenis el okcident-palatinata muzikisto-familio, lernis kiel meminstruanto la frapinstrumentaran ludon. Kiel profesia muzikisto li laboris komence en la usona militisto-prizorgado en Baumholder kaj aliaj starejoj de la usona armeo en okcidenta palatinato. En 1958 li akompanis en Hamburgo Stenon Getz, poste li koncertvojaĝis kun Chet Baker kaj prezentis en Baden-Baden kun Oscar Pettiford. En 1960 li validis kiel malmolbopa specialisto kaj li muzikis kun Peter Trunk en la kvinopo de Albert Mangelsdorff, en kiu li restis ĝis 1961 kaj „kies stilan evoluigon li antaŭenigis per sia ritma varieco, unika en la germana ĵazo tiutempa.“ Bartz faris multatentatajn, kvankam pridisputitajn prezentadojn, interalie dum la Germana Ĵazfestivalo en 1960 kaj 1962. Je la festivalo de Antibes li estis distingita kiel plej bona frapinstrumentisto.. Li plue muzikis ce Fritz Münzer, Wolfgang Lauth, Don Cherry, Egon kaj Freddy Christmann, antaŭ ol li iris al Hamburgo kaj Berlino, kie li en 1965 ludis i.a. kun Leo Wright en la orienta parto de la urbo, sed ankaŭ prezentis ku kabaretisto Wolfgang Neuss en ties programo „Neuss Gericht“. Post tio li iris al Munkeno, kie li ĝis 1969 laboris en la ĵazklubejo *Domicile* kun Joe Haider, Pony Poindexter, Olaf Kübler aŭ Alexander von Schlippenbach. En Hamburgo li poste muzikis kun Michael Naura.

Pro drogomanio okazis kolapso kaj sendrogiĝo. Januaron de 1971 li mortbatis je neniam tute klarigitaj cirkonstancoj sian edzinon kaj devi pasigi la venontajn du jardekojn en fermita psikmalsanulejo.

## Referencoj 
## Diskoj 
* Oscar Pettiford: *Sessions 1958-60* ( interalie kun Monica Zetterlund, Lucky Thompson, Dusko Goykovich)
* Fritz Münzer: *Live 1962* (inter alie kun Manfred Schoof kaj Joe Haider)
* Clark Terry: *Wham. Live At the Jazzhouse* (MPS)
* Leo Wright: *Flute+Alto-Sax* (Amiga) 1965
* * Modern Jazz Studio Nr.4 * (Amiga) 1965/70
* Wolfgang Neuss: Neuss Testament-Die Villon Show (Fontana) 1966 (rec.1965)

## Literaturo 
* Claudia Gilcher: *Pfälzer Lebensläufe. Aufstieg und Fall der Jazz-Legende Hartwig Bartz*. In: *Die Rheinpfalz* vom 9. Februar 2008.

## Eksteraj ligiloj 
* Retpaĝo ĉe kuselermusikantenland.de 

Kategorio:Ĵazaj frapinstrumentistoj
Kategorio:Germanaj muzikistoj
Gyöngyi Bardócz

**BARDÓCZ Gyöngyi** (bardoc) estas hungara pentristino naskita en Bățanii Mari en 1951. 
## Kariero
Bardócz finis la Konstrualtlernejon en Târgu Mureș. Ŝi elmigris Germanion. 
## Fonto
*Kieselbach.hu
 Bardocz, Gy.
Amerika kotino

La **Amerika kotino** (***Cotinus obovatus***) estas nearktisa specio el la holarktisa genro  kotino de la familio de la anakardiacoj.

## Etimologio 
*Cotinus*, estas greka nomo por "arbedo". 
*Obovatus*, latine indikas la formon de la folio : ovoforma kun la plej mallarĝa finaĵo ligita al petiolo .

**Sinonimoj**:
* *Cotinus americanus* Nutt.
* *Cotinus cotinoides* Britt.

## Priskribo 
eta|maldekstre|220px|Foliaro.
Ĝi estas arbedo aŭ eta arbo, kiu kulture povas atingi altecon de 4 al  6 m. La arboŝelo estas griza kaj ĝi senŝeliĝas kiam la aĝo pligrandiĝas. La branĉetoj estas iome oranĝkoloraj. La folioj estas falfoliaj, alternaj, inverse ovoformaj; ili longas 7,5 ĝis 15&nbsp;cm, kun kojnoforma bazo kaj ronda apekso. Ilia koloro estas malhele verda aŭ bronz-kolora, sube iomete lanugaj kiam ili estas junaj. La petiolo larĝas  1,5 al 3,5&nbsp;cm. Aŭtune la folioj koloriĝas ruĝecaj kaj flavaj.

La floroj estas aranĝitaj kiel grandajn konus-formajn terminalajn paniklojn de 15 al 30 centimetroj kun etaj verdecaj floroj, kiuj abortiĝinte konstituas grizan fumo-similan amason. De tio derivas la angla nomo *american smoke-bush*.

La frukto estas eta drupo kun unu sola semo. En la pasinteca kotino estis klasifikita en la genron sumakon sed tiu ĉi distingiĝas per la folioj kiuj estas kunmetitaj kaj per la malsimilaj floraroj, ne havante aspekton de fumo-amaso.

## Disvastiĝo 
La amerika kotino estas hejma en la sudoriento de Usono, sude ekde  Tenesio tra la sudo al Alabamo kaj okcidente ĝis la oriento de  Teksaso.

## Kultivo kaj uzo 
Estas prefereble kultivi ĝin en sekaj kaj malriĉaj grundoj. Tio kreas pli fortikajn bonkreskajn plantojn kaj la koloro de la aŭtunaj floroj estas pli bela. Kiam ili estas plantitaj en iu fekunda kreskejo, ili estiĝas grandaj kaj krudaj, sed nelongvivaj kaj ili mortas pro *verticillium*-malsano.

Estas eble haki la kotinojn fru-printempe, por produkti kopsarbojn, kiuj la unuan jaron havas ŝosojn kun alteco ĝis 2 m kun grandaj kaj belaj folioj, sed sen fruktoformado.

Kelkaj el ĝiaj varioj plej konataj  :
* *Cotinus dummeri* 'Grace' estas hibrido de *Cotinus coggygria* en *Cotinus obovatus*;
* *Cotinus obovatus* 'Flame' kun oranĝkoloraj folioj.

## Eksteraj ligiloj 
* Amerika kotino (*Bioimages*).  

Kategorio:Anakardiacoj
Kategorio:Arbedoj
Kategorio:Nearktisa flaŭro
Buciumi (Bacău)

**Buciumi** [buĉumj] estas vilaĝo kaj komunuma sidejo en la distrikto Bacău (Rumanio), 5 km sude de Onești. La komunumo ekestis en 2005 per disiĝo de la vilaĝoj Buciumi kaj Răcăuți disde la komunumo Ștefan cel Mare, laŭ la leĝo n-ro 67 de 2005-03-23. Ĝi konsistas el la sidejo Buciumi kaj Răcăuți.

La orientan limon, kiu disigas ĝin de Ștefan cel Mare, formas la riveroj Trotuș kaj Bogdana.

## Eksteraj ligiloj 
* La komunuma retejo

## Notoj 

Dosiero: Stefan cel Mare jud Bacau.png|Iama situo de *Ștefan cel Mare* en la distrikto; Buciumi estas la okcidenta parto

Kategorio:Komunumoj de Rumanio
Kategorio:Komunumoj de distrikto Bacău
3773 Smithsonian

'*3773 *Smithsonian''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la teamanoj de la Observatorio Oak Ridge en Harvard (Masaĉuseco, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo aludas al la Smithsonian Institution, institucio por scienca esploro kun pluraj muzeoj en Vaŝingtono.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Observatorio Oak Ridge
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1984
Andrea Jánosi

**JÁNOSI Andrea** (ja:noŝi) estas rumania hungara grafikistino naskita en Reghin la 14-an de marto 1979.

## Kariero 
Andrea Jánosi studis inter 1993 kaj 1997 en Arta Liceo de Târgu Mureș, de 1998 en Arta Altlernejo Ion Andreescu de Kluĵo artpedagogion. Andrea Jánosi diplomiĝis en Arta Altlernejo Ioan Andreescu de Kluĵo en 2003, poste ŝi akiris diplomon de filmreĝisoro en 2008 en la Universitato Hyperion de Bukareŝto. Ŝi ilustracias librojn. Ŝi estis la desegnistino de *Mátyás, Mátyás* en 2010 de Cecília Felméri, kiu gajnis plurajn enlandajn kaj internaciajn premiojn.

## Libroj lustritaj 
* *Kincses Képeskönyv – Kolozsvár*, Projectograph, Koinónia 2007.
* Kányádi Sándor: *Volt egyszer egy kis zsidó*, Koinónia , 2010
* Voicu: *Bojan Hörcsögmesék*, fabeloj, 2012.

## Fonto 
* Memportreto
* http://www.erdelyimuveszet.ro/portfolio/jandi/PORTJANDI.htm Erdélyi Művészet]

Kategorio:Rumanujaj hungaraj pentristoj kaj grafikistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Rumanio
Ibicaraí

**Ibicaraí** estas municipo en la brazila subŝtato Bahio, kiu havis 24.272 loĝantojn en 2010 .

## Vidu ankaŭ  
* Municipoj de Bahio

## Referencoj 
Kategorio:Municipoj de Bahio
Máté Keresztes

**KERESZTES Máté** (keresteŝ) estis hungara ekleziverkisto, kalvinana episkopo naskita en Nagybacon en 1727 kaj mortinta en Nagyenyed la 4-an de decembro 1795.

## Kariero
Keresztes studis post Nadjenjedo kaj Koloĵvaro en Franeker kaj aliaj eksterlandaj universitatoj. De 1787 li estis ĉefnotario de la eklezidistrikto de Transilvanio, de 1793 episkopo kaj pastro en Nadjenjedo.

## Fonto
**Új magyar irodalmi lexikon*, Akadémiai Kiadó, Budapest, 1994.

Kategorio:Hungaraj pastroj
Kategorio:Hungaraj ekleziaj verkistoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Kategorio:Hungaraj kalvinanaj episkopoj