open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Chemenot

''''* estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento *Jura*, nomita laŭ la montaro Ĵuraso, en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (). Fine de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento Lons-le-Saunier kaj al la kantono Bletterans.

## Geografio 
La vilaĝo situas sur ebenaĵo de la *Bresse''.

## Demografio 
fonto: Insee

## Eksteraj ligiloj 
* [Chemenot sur la retejo de IGN(https://eo.wikipedia.org/wiki/IGN)]

## Notoj kaj referencoj 
Kategorio:Komunumoj de Jura
Naĝdo

**Naĝdo**, arabe نجد , estas regiono en la centro de la Araba Duoninsulo; altebenaĵo 1,1 milionojn km² granda, kiu enhavas la kernan regionon de Sauda Arabio kun la ĉefurbo Rijado kaj la urbo Afif.

Meze de la 18-a jarcento, Naĝdo iĝis centro por la vahabistoj, kiuj sub gvido de Ibn Saud grave pligrandigis la regnon. 1921 Naĝdo iĝis sultanlando, kaj 1927 reĝlando. Ekde 1925 ĝi estis en persona unio kun Heĝazo, ekde 1932 sub la nomo **Sauda Arabio**.

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Sauda Arabio
Kategorio:Geografio de Sauda Arabio
Kategorio:Eksaj landoj de Azio
Oceanites

***Oceanites*** estas genro de malgrandaj marbirdoj de la familio de ŝtormopetreloj nome Hidrobatedoj. 

Ĝi enhavas la jenajn speciojn:
* Vilsona ŝtormopetrelo, *Oceanites oceanicus*
* Novzelanda ŝtormopetrelo, *Oceanites maorianus*
* Blankapuga ŝtormopetrelo, *Oceanites gracilis*

Kategorio:Petreloj
Kategorio:Procelarioformaj
Kategorio:Birdoj de Azio
Kategorio:Birdoj de Afriko
Kategorio:Birdoj de Ameriko
Kategorio:Birdoj de Oceanio
Kategorio:Birdoj de Eŭropo
7485 Ĉangĉuno

**7485 Ĉangĉuno** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japana astronomo Masahiro Koishikawa, elde la stacio "Ajaŝi" de la observatorio de Sendai en gubernio Mijagi.

## Nomo 
Ĝi estis nomita laŭ la ĉina urbo Ĉangĉuno, ĝemelita kun Sendai.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Masahiro Koishikawa
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1994
Miktofedoj

eta
La **Miktofedoj** (el la greka *mykter*, "nazo" kaj *ofis*, "serpento") aŭ **Torĉofiŝoj** estas malgrandaj mezpelagiaj fiŝoj de la granda familio *Myctophidae* en latina scienca nomo kaj **Miktofedoj** en Esperanto. Ĝi estas unu el du familioj de la ordo Miktoformaj, kaj estas reprezentataj de 246 specioj en 33 genroj, kaj troviĝas en oceanoj tutmonde. Ili elstaras pri rimarkinda uzado de bioluminesko pro kio ili foje estas nomataj *torĉofiŝoj*. Ties frata familio, nome Neoskopeledoj, estas multe malplinombraj sed surface tre similaj; almenaŭ unu el la neoskopeledoj kunhavas saman komunan nomon 'torĉofiŝo': nome la Grandskvama torĉofiŝo, *Neoscopelus macrolepidotus*.

* *Electrona risso*

Kategorio:Fiŝoj
Amfipodoj

**Amfipodoj**, en latina scienca nomo *Amphipoda*, estas ordo de malakostrakaj krustuloj kiu ne havas karapacon sed ĝenerale havas laterale kunpremitajn korpojn. La nomo *amfipodo* aludas al diversaj formoj de membroj, malkiel izopodoj,kie ĉiuj torakaj kruroj estas similaj. El 7,000 specioj, 5,500 estas klasitaj en unu subordo, nome *Gammaridea*. La resto estas dividata en du aŭ tri pliaj subordoj. Amfipodoj gamas laŭ grando el 1 al 340 mm kaj estas ĉefe rubomanĝantoj aŭ kadavromanĝantoj. Ili vivas en preskaŭ ĉiaj akvaj medioj; 750 specioj vivas en kavoj kaj la ordo inkludas ankaŭ terajn animalojn kaj salikoketojn (talitroj) kiaj la *Talitrus saltator*.

Kategorio:Krustuloj
Oglethorpe Universitato

La **Oglethorpe Universitato** aŭ **Universitato Oglethorpe**, en angla origine kaj oficiale '**, estas privata subgrada universitato (**') en Brookhaven, interna ĉeurbo de Atlanta, en la usona ŝtato de Georgio. Ĝi estis fondita en 1835 kaj nomita laŭ James Edward Oglethorpe, la ŝtata fondinto. Ĝi lernigas ĉirkaŭ milon da studentoj.

La ŝtorma petrelo estas la maskoto de la Universitato Oglethorpe.

Kategorio:Universitatoj en Usono
Turo de Senmorteco

250ra|eta|dekstra|Turo de Senmorteco ĉe la Kumsong Strato
La "turo de senmorteco" estas monumento en Nord-Koreio por memorfesti la "eterna prezidanto" Kim Il-sung kaj la "Eterna Generalo" Kim Ĝong-il. Senmortecaj turoj ekzistas en diversaj lokoj tra la lando kaj estas esprimo de la idolkulto de Nord-Koreio.

## Turo de Senmorteca ŝtormo en Kumsong Strato kaj Sungri Strato 
250ra|eta|dekstra|Turo de Senmorteco ĉe la Sungri Strato
Tie skribatas:

" 위대한 김일성 동지 와 김정일 동지 는 영원히 우리 와 함께 계신다 "

" La granda Kamarado Kim Il-sung kaj Kim Jong-il restos kun ni eterne"

Kategorio:Monumentoj en Pjongjango
Oceanitenoj

**Oceanitenoj** aŭ en latina scienca nomo **Oceanitinae**, estas unu el du subfamilioj de ŝtormopetreloj. Ĉar la distribuado de la subfamilio estas ĉefe en la suda hemisfero ili estas foje konata kiel sudaj ŝtormopetreloj. La subfamilio enhavas kvin genroj en kiuj estas ok specioj. Ili estis la dua grupo de ŝtormopetreloj kiu disiĝis el la prapetrela grupo, kaj pro tiu tialo kelkaj fakuloj sugestis, ke ili konstituu separatan eĉ familion disde la familio de la ŝtormopetreloj de la subfamilio Hidrobatenoj.

## Specioj
* **FAMILIO HIDROBATEDOJ (ŝtormopetreloj)**
** **Subfamilio Oceanitenoj**
*** Buntpieda petrelo, *Oceanites oceanicus*
*** Novzelanda petrelo, *Oceanites maorianus*
*** Blankapuga petrelo, *Oceanites gracilis*
*** Nova proponita specio nome Pinkoja petrelo, *Oceanites pincoyae*
*** Grizdorsa petrelo, *Garrodia nereis*
*** Blankavizaĝa petrelo, *Pelagodroma marina*
*** Nigraventra petrelo, *Fregetta tropica*
*** Blankaventra petrelo, *Fregetta grallaria*
*** Polinezia petrelo, *Nesofregetta fuliginosa*

## Notoj
Kategorio:Petreloj
Kategorio:Procelarioformaj
Kategorio:Birdoj de Azio
Kategorio:Birdoj de Afriko
Kategorio:Birdoj de Ameriko
Kategorio:Birdoj de Oceanio
Kategorio:Birdoj de Eŭropo
7487 Toshitanaka

'*7487 *Toshitanaka'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japana astronomo Takao Kobayashi elde la Observatorio de Ooizumi en gubernio Gunma (Japanio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la japana fizikisto kaj amatora astronomo *Toshinari Tanaka''. Li konstruis elektronan akcelilon nomatan "duobla flanka mikrotrono". Li ankaŭ partoprenis al la disvastigo de astronomiaj konoj per la disvolvo de sistemo por defore regi teleskopojn per Interreto, kaj per mallongaj kursoj pri la regado de teleskopoj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Takao Kobayashi
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1994
Fay-en-Montagne

''''* estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento *Jura'', nomita laŭ la montaro Ĵuraso, en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (). Fine de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento Dole kaj al la kantono Poligny.  

## Geografio 
La vilaĝo situas sur la unua altebenaĵo de Ĵuraso, inter Poligny (Jura) kaj Champagnole.

## Demografio 
fonto: Insee

## Famuloj 
* Pentristoj Jean Vuillemey kaj Guy Breniaux.

## Eksteraj ligiloj 
* [Fay-en-Montagne sur le site de la retejo de IGN(https://eo.wikipedia.org/wiki/IGN)]

## Notoj kaj referencoj 
Kategorio:Komunumoj de Jura
Salvia hispanica

eta|maldekstre|hispana salvio ankoraŭ ne floranta

***Salvia hispanica***, populare konata kiel **ĉiao**, estas florplanto de la familio de mentoj. Ĝi originas el Meksiko kaj Gvatemalo. Dum la Azteka epoko, ĝi gravis same kiel maizo kiel manĝaĵo. Nuntempe, ĝi estas konata kiel unu el la plej riĉaj fontoj de omega-3 grasacidoj.
Minimume du specioj de Salvia estas kultivataj sub la nomo **ĉiao**. La etaj semoj, enhavas altan kvanton de omega-3 grasacidoj, proteinoj, vitaminoj, antioksidantoj kaj mineraloj.
eta|maldekstre|"Aguas frescas de chía", tradicia trinkaĵo kun ĉiao en Meksikio

## Nomo 
La epiteto *hispanica* signifas „hispana“. Linné donis tiun nomon erare, ĉar la planto estis importata el Meksiko kaj kreskis tiam ankaŭ en Hispanio. La esprimo ĉiao venis el la Nahuatla lingvo (*chian*, signifas „oleeca“) kaj estas uzata ankaŭ por aliaj specioj, kiuj estas uzataj simile, ekzemple kalifornia ĉiao (*Salvia columbariae*).

File:Salvia hispanica 0a.jpg
File:Semillas de Chía.jpg
File:Chia Seeds macro 1.jpg

## Enhavosubstancoj 
Semoj de ĉiao enhavas ĝis 38 % ĉiaoleo, 18 ĝis 23 % proteinoj, ĉ. 40 % karbonhidratoj kaj la vitaminoj A, niacino, tiamino, riboflavino kaj folacido. Krome haveblas la mineraloj kalcio, fosforo, kalio, zinko kaj kupro, krome antioksidantoj. La resto estas fibroj, kiuj parte fariĝas en akvo al ŝlimo. La ĉiaoleo enhavas α-linolenacidon kaj 55 % Omega-3, 18 % omega-6, 6 % omega-9 kaj 10 % saturitaj grasacidoj. Ĉiasemoj enhavas nur malmulte da natrio. Nigraj kaj blankaj semoj ne diferenciĝas laŭ la enhavo.

„Ĉiasemoj“ estas nomataj ofte kiel supernutraĵo. Oni privarbas la semon per diversaj salubaj promesoj. Ĝis nun tamen ekzistas malmultaj signoj de eblaj pozitivaj rezultoj. Fina scienca juĝo ankoraŭ ne eblis. Neniu studo povas ĝis nun pruvi, ke ĉiasemoj helpas redukti la pezon.

## Referencoj 
Kategorio:Botaniko
Kategorio:Plantospecioj
Kategorio:Nutraĵo
Ramzan Sebijev

**Ramzan SEBIJEV** (cirile: *Рамзан Вахаевич Себиев*; n. la ) estas konata ĉeĉena boksisto, dufoje ĉampiono de USSR, dufoje absoluta ĉampiono de USSR, arĝenta medalisto de Eŭropa Konkurso, bronza medalisto de la Mondpokalo, prezidanto de la klubo «Unua ganto».

Lia alteco estas 181 cm. Peza kategorio estis ĝis kaj super 91 kg. Lia instruisto estis Grigorij Vartanov.

En 1989 li transiris al profesia areno. Havis kvar luktojn kaj ĉiuj gajnis, du el ili per nokaŭto.

Nun (2013) Ramzan Sebijev estas prezidanto de la boksa klubo «Unua ganto» en Moskvo.

## Atingoj 
* Dufoje ĉampiono de USSR (Almato (1986), Kaŭno (1987);
* Dufoje absoluta ĉampiono de USSR (Ivanovo (1985), Grozno (1986);
* Ĉampiono de Unua Bonvola Ludoj en Moskvo (1986);
* Arĝenta medalisto de Eŭropa Konkurso en Torino (1987);
* Bronza medalisto de la Monda Kaliko 1987;
* Partoprenanto de Olimpikoj 1988 en Seulo.

## Eksteraj ligiloj 
* Боксер с большой буквы

Kategorio:Ĉeĉenaj sportistoj
Kategorio:Rusiaj boksistoj
Kategorio:Rusiaj olimpikaj atletoj
7486 Hamabe

'*7486 *Hamabe'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japana astronomo Takao Kobayashi elde la Observatorio de Ooizumi en gubernio Gunma (Japanio).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Masaru Hamabe*, profesoron en la Japana Virina Universitato (japane : 日本女子大学, *Nihon joshi daigaku*). Lia laboras precipe pri ekstergalaksia astronomio kaj astronomia komputado. Li estas ankaŭ inter la fondintoj de la "*JAIPA ''" (Japana Asocio por Komputado en Astronomio).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Takao Kobayashi
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1994
Ŝinkansena linio Tohoku

eta
**Ŝinkansena linio Tohoku** (, ) estas rapidega linio de fervoja reto Japana Fervojo. La linio apartenas al Orient-Japania Fervoja Kompanio. Ĝi etendiĝas je 674,9 km de Tokio ĝis Aomori.

## Stacioj 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Tohoku
Novzelanda petrelo

La **Novzelanda petrelo** (*Oceanites maorianus*) estas malgranda marbirdo de la familio de Hidrobatedoj.

## Historio 
eta|250px|maldekstra|Novzelanda petrelo fotita ĉe la Golfo Hauraki, Novzelando.

eta|250px|maldekstra|Ilustraĵo de Novzelandaj petreloj fare de John Gould.
Supozita formortinta ekde 1850, serio de vidaĵoj el 2003 al la nuntempo indikis la ekziston de nekonita kolonio. Ĝis 2010 ĝi estis taksita ĉe la IUCN Ruĝa Listo kiel draste endanĝerita. Ĝi estis foje konsiderata subspecio aŭ eĉ varianto de la Vilsona ŝtormopetrelo, *O. oceanicus*, sed ĝi estas tre distinga. En 2011 montroj de DNA el muzeaj specimenoj en Anglio kaj Francio kongruis kun tiuj de birdoj el la Golfo Hauraki. Tiu studo sugestis ankaŭ ke la specio estas probable pli proksime rilata al la ŝtormopetreloj de la genro *Fregetta* ol al tiuj de *Oceanites*.

For de la reprodukta sezono ĝi estas pelaga, restante ĉemare, kaj tio, kun la malproksimeco de ties reproduktejoj, malfaciligas ties observadon.

Ĝi estis supozate formortinta, sed la 25an de Januaro 2003 ebla vidaĵo fare de Sav Saville, Brent Stephenson kaj aliaj proksime al la insuloj Mercury ĉe Koromandela Duoninsulo de la Norda Insulo de Novzelando, kondukis al kelkaj necertaj fotoj kaj al publikigo de artikolo. La 17an de Novembro 2003 dum observado de Nigraventraj petreloj kaj de Blankavizaĝaj petreloj, Bob Flood kaj Bryan Thomas akiris bonkvalitajn fotojn kaj filmeton de 10 al 20 Novzelandaj petreloj ĉe la insuloj Granda Bariero kaj Malgranda Bariero ĉe la Golfo Hauraki. Sekve, kvar Novzelandaj petreloj estis kaptitaj kaj liberigitaj en simila areo fine de la jaro 2005 kaj komence de 2006, tri kun radiotransmisoroj ligitaj. Tiuj estis sekvataj nur en maro; klopodoj por trovi la birdajn reproduktejojn estis ĝis nun malsukcesaj. La plej verŝajna reprodukta areo estas ĉe la Golfo Hauraki kie la laborgrupo pri la Novzelanda petrelo koncentras siajn klopodojn. Turismaj agentoj estis regule vidintaj tiujn birdojn ĉe la Golfo Hauraki ekde tiam.

## Aspekto 
La Novzelanda petrelo estas malgranda marbirdo, malhelbruna al nigra supre, escepte pro sia blanka pugo. La subaj partoj estas nigraj el la gorĝo al la brusto, kun blanka ventro kiu havas nigran striecon, kaj la piedoj ege elstaras trans la vosto. Tiu ŝtormopetrelo estas strikte noktula ĉe la reproduktejoj por eviti predadon fare de mevoj kaj rabmevoj. Kiel plej petreloj, ties piedira kapablo estas limigita al mallonga trenado al la nestotruo. Ili diferencas el la pli komuna petrela specio troviĝanta en Novzelando, nome la Vilsona ŝtormopetrelo, pro sia pala strio en la supro de flugiloj, blanka ventro kun strieco, mallarĝa blanka areo en la subo de flugiloj, pli longaj kruroj, kaj malhelaj membranoj en la piedoj.

## Referencoj 
## Plia legado 
* 
* 
* 
* Dominic Couzens: *Seltene Vögel – Überlebenskünstler, Evolutionsverlierer und Verschollene.* Haupt Verlag, Bern 2011, ISBN 978-3-258-07629-4

## Eksteraj ligiloj 
* BirdLife Species Factsheet 

Kategorio:Petreloj
Kategorio:Procelarioformaj
Kategorio:Birdoj de Nov-Zelando
Kategorio:Birdoj de Oceanio
Heinrich Kuhl

**Heinrich KUHL** (17a de Septembro 1797 – 14a de Septembro 1821) estis germana naturalisto kaj zoologo.

## Biografio
Kuhl naskiĝis en Hanau. Li iĝis helpanto de Coenraad Jacob Temminck ĉe la muzeo de Leiden, Nederlando. En 1817 li publikigis studon pri vespertoj kaj en 1819 li publikigis *Conspectus psittacorum*. Li publikigis ankaŭ la unuan studon pri petreloj, kaj liston de ĉiuj birdoj ilustraciitaj en la verkoj *Planches Enluminees* kaj *Beiträge zur Zoologie und vergleichenden Anatomie* de Edme-Louis Daubenton|Daubenton en *English Contributions to Zoology and Comparative Anatomy* (Frankfurt am Main, 1820).

En 1820 li veturis al Javo, tiam parto de la kolonia Nederlanda Hindio, kun sia amiko Johan Coenraad van Hasselt (1797–1823) por studi la animalojn de la insulo, sendante al la muzeo en Leiden 200 skeletojn, 200 haŭtaĵojn de 65 specioj de mamuloj, 2000 de birdoj, 1400 de fiŝoj, 300 de reptilioj kaj amfibioj, kaj multajn insektojn kaj krustulojn.

Li priskribis multajn novajn speciojn kaj novajn genrojn de amfibioj kaj de reptilioj.

En 1821 li mortis en Buitenzorg (nune Bogor) pro hepata infekto kaŭzita de la klimato kaj de troa ekzercado. Li estis en Javo malpli ol unu jaro. Johan van Hasselt pluigis sian verkon kolekti specimenojn, sed mortis post du jaroj.

eta|*Limnonectes kuhlii*

eta|Maskla plenkreskulo de Baveana cervo, *Axis kuhlii*

La standarda aŭtora mallongigo **Kuhl** estas uzata por indiki tiun individuon kiel aŭtoro kiam oni citas botanika nomo.

Kelkaj specioj rememoras lian verkon kiel naturalisto kaj zoologo:

**Fiŝoj**
* Blupunkta rajo aŭ Rajo de Kuhl, *Neotrygon kuhlii*
* Karpo de Kuhl, *Pangio kuhlii*
* *Kuhlia*, nome genro de , flagvostuloj

**Herpetoogio**
* Rano de Kuhl, *Limnonectes kuhlii* troviĝanta en Sudorienta Azio
* Geko de Kuhl, *Ptychozoon kuhli* nome tre interesa geko troviĝanta en Sudorienta Azio

**Birdoj**
* Rimatara lorio aŭ Lorio de Kuhl, *Vini kuhlii* nome lorio de insuloj de Suda Pacifiko

**Mamuloj**
* Vesperto aŭ Pipistrelo de Kuhl, *Pipistrellus kuhlii*; vesperto
* Baveana cervo, *Axis kuhlii

## Referencoj 
* Walters, Michael. 2003. *A Concise History of Ornithology*. New Haven: Yale University Press. ISBN 0-300-09073-0

## Eksteraj ligiloj 
* BHL Teksto de *Beiträge zur Zoologie und vergleichenden Anatomie''

Kategorio:Hanau
Kategorio:Germanaj ornitologoj
Kategorio:Germanaj entomologoj
Kategorio:Germanaj zoologoj
Kategorio:Taksonomio
7505 Furusho

'*7505 *Furusho'''* estas malgranda sed tre hela marsrenkonta asteroido, malkovrita la  de la japana astronomo Takao Kobayashi elde la Observatorio de Ooizumi en gubernio Gunma (Japanio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la japana astronomino *Reiko Furusho'', kiu studas la fizikon de la kometoj kaj la ecojn de la kometa polvo, precipe la polarizadon pro la polvecoj. Ŝi ankaŭ estas popularigistino pri astronomio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Takao Kobayashi
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
Péter Pál Kerekes

**KEREKES Péter Pál** [kerekeŝ] estas rumania hungara fotisto, montgrimpanto. Li naskiĝis en Marosvásárhely la 29-an de oktobro 1941. 

## Biografio
Péter Pál Kerekes estas de 1965 ano de urba fotoklubo, de 1974 de Ligo de Rumana Fotoartistoj. En 2002 li fariĝis ano de Ligo Internacia de Fotoartistoj (AFIAP), poste de Mondligo de Hungaraj Fotoartistoj (MAFOSZ). Ĝia ĉeftemo estas la naturfoto. Li estas plurfoja distrikta ĉampiono de montgrimpado.

## Libroj
* *Marosvölgyi kalauz* (kunulaŭtoro);
* *Vármező és környéke* (kunulaŭtoro).

## Fontoj
* Retejo de fotoklubo 
* *Erdélyi magyar ki kicsoda*, 2010.

Kategorio:Rumanujaj hungaraj fotistoj
Kategorio:Montgrimpado
Sunnyvale (Kalifornio)

**Sunnyvale** (komprenu: Sunovalo) estas grandurbo en Usono, en subŝtato Kalifornio, en Kantono Santa Clara. Laŭ la stato de la censo  en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La urbo konsideriĝas esti la centro de la fama Silicia Valo.

## Bazaj informoj 
* Horzono: UTC-8h (en somero UTC-7h ) 
* Poŝtkodoj: 94085-94090
* Telefonkodoj: 408, 650

## Geografio 
eta|maldekstre|Strato en Sunnyvale
Sunnyvale situas sur la marborda ebenaĵo en la sudokcidenta landparto de Usono, en la okcidenta parto de la subŝtato. Ĝi troviĝas en proksimuma centro de Silicon Valley. Santa Clara troviĝas 5, San Jose (Kalifornio) 6, Palo Alto 12 km.

## Historio 
En la nuna Sunnyvale indianoj vivis dekomence. La unuaj hispanoj-meksikanoj alvenis en la 1770-aj jaroj. Ili establis mision en 1777 en la valo. En 1844 indiano havis la kampon, kiun oni nomis "Posolmi", poste "Ynigo". En 1850 usonano aĉetis ĝin por kulturi tritikojn. Li konstruis la unuan lignan kabanon tie. Ĝi estas nun videbla en la subĉiela muzeo. En 1860 fervojo alvenis kaj oni konstruis stacidometon. En la 1870-aj jaroj la tritikaj kampoj ŝanĝiĝis al fruktokampoj, oni establis ankaŭ ladskatolfabrikon por la fruktoj. Oni nomis la lokon "Ĝardeno de la Mondo". En la 1880-aj jaroj, ĉinaj laboristoj alvenis amase, kiuj laboris malmultekoste. Baldaŭe alvenis ankaŭ italoj, portugaloj, japanoj. En 1897 la unua lernejo ekfunkciis. En 1906 ferproduktejo ekfunkciis kiel la unua ne-agrikultura industrio de la urbo. En 1912 Sunnyvale iĝis oficiala urbo. Post la 2-a mondmilito la fruktokampoj ŝanĝiĝis al hejmoj, fabrikoj, vendejoj kaj oficoj. En 1956 la aviadofirmao Lockheed movis ĝian ĉefsidejon al Sunnyvale. Ekde tiam, multaj teknologio-firmaoj establis oficojn kaj ĉefsidejon en Sunnyvale, inkluzive de AMD, Ames Research Center kaj Yahoo.
eta|dekstre|Vojo en Sunnyvale
eta|dekstre|Akvoturo en Sunnyvale

## Trafiko 
En 3 proksimaj urboj flughaveno funkcias, la loĝantoj elektas el ili. El Sunnyvale aŭtovojoj kuras al la proksimaj komunumoj.

## Klimato 
Sunnyvale situas en mediteranea klimato. La temperaturo averaĝe varias inter 9-21 °C, en julio kun rekordo 42 °C, en novembro kun rekordo -9 °C. Jare pluvas po 399 mm. La pluvo kulminas en januaro, julie ne pluvas. Neĝado estas malofta, menciinda neĝo falis en 1962 kaj 1976. Granda ŝtormo okazis ekzemple en 1998.

## Fontoj 
* Képes Világatlasz ISBN 963 8475 38 2
* Tiu ĉi artikolo tradukiĝis helpe de WikiTrans, estis prenitaj nur tiuj frazpartoj, kiuj estis sencohavaj el anglalingva Vikipedio

Kategorio:Urboj de Kalifornio
Linio Aojmori

eta|dekstre|Serio 701 de Aojmori
eta|dekstre

**Linio Aojmori** (青い森鉄道線 [aoimori tecudō sen]) estas linio de Fervojo Aojmori.
Ĝi etendiĝas je 121,9 km de Sannohe ĝis Aomori.

## Stacioj 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* Karg-stacio Haĉinohe
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Fervojaj linioj en Japanio
Kategorio:Fervoja transporto en Gubernio Aomori
Gáspár Török

**TÖRÖK Gáspár** [toeroek] estis rumania hungara fotisto, inĝeniero pri mekaniko. Li naskiĝis en Braŝovo la 27-an de julio 1934 mortis la 26-a de aprilo 2019. 

## Biografio
Gáspár Török havis plurcentojn da ekspozicioj enlande kaj eksterlande kaj li ricevis 63 enlandajn kaj 21 internaciajn premiojn. De 1988 li estis Artist of FIAP (AFIAP), kaj Excelent Artist of FIAP (EFIAP) (1995). 

## Albumo
**Kivárt pillanatok*, 2004.

## Fontoj
*Retejo de fotoklubo 
**Erdélyi magyar ki kicsoda*, 2010.

Kategorio:Rumanujaj hungaraj fotistoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Preĝejo Johano Baptisto (Rákospalota)

**Preĝejo de Johano Baptisto** estas romkatolika preĝejo en Hungario, en Budapeŝto, en distrikto Újpalota, en loĝkvartalo *Pestújhely*.

## Historio 
Vilaĝo Pestújhely formiĝis en 1909, kie oni fondis katolikan grupon en 1911, el kio formiĝis paroĥo en post jardeko. Provizora kirko ekfunkciis en 1916. La nun videbla preĝejo konstruiĝis en la 1920-aj jaroj. Orgeno alvenis en 1952. En 1992 kaj ekstere kaj interne plena renovigo okazis, krome kriptoj kaj lernoĉambroj ekfunkciis sub la preĝejo. En 1994 oni metis memortabulon pri József Antall, kiu vivis proksime longe.

## Konstruaĵo 
La konstruaĵo situas sola laŭ malgranda placo. La preĝejo havas vastan turon flanke de la konstruaĵo. Interne la sanktejo estas duonronda.

Kermeso okazas en la 24-an de junio (naskiĝtago de Johano Baptisto).

## Fontoj 
* hungare kun bildo
* informoj hungare
* hompaĝo
eta|maldekstre|La interno

Rákospalota
Kategorio:Kristanaj preĝejoj en Budapeŝto
Neuvilley

**Neuvilley** (prononco proksimume "neŭvilje") estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento *Jura*, nomita laŭ la montaro Ĵuraso, en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (). Fine de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento Dole kaj al la kantono Bletterans. 

## Geografio 
La vilaĝo situas sur ebenaĵo de la *Bresse*.

## Demografio 
fonto: Insee

## Eksteraj ligiloj 
* [Neuvilley sur la retejo de IGN(https://eo.wikipedia.org/wiki/IGN)]

Kategorio:Komunumoj de Jura
The Esperanto-English Dictionary

***The Esperanto-English Dictionary*** estas vortaro angla-Esperanto kompilita de Edward Alfred Millidge.

Tiu vortaro jam en 1905 provizore estis komencita surbaze de kolekto de ĉiaj fontoj, precipe la verkoj de L.L. Zamenhof.

Ĝi speciale estas interesa, ĉar ĝi mencias ankaŭ multajn derivitajn vortojn kaj esprimojn kun ilia angla signifo. Ekzemple : **helpi**, *helpo, helpado, helpa, helpa mono, helpema, helpemeco, helpanto, helpisto, helpistino, helpistaro, helpilo, helpu!, helpon!, kunhelpi, kunhelpo, kunhelpanto, malhelpi, malhelpo, senhelpe, senhelpa*.

## Ekstera ligilo 
* The Esperanto-English dictionary (1912) compiled by Edward A. Millidge.

Kategorio:Anglalingvaj vortaroj
Kategorio:Esperanto-vortaroj
Kategorio:Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
István Plájás

**PLÁJÁS István** [pla:ja:ŝ] estas rumania hungara fotisto. Li naskiĝis en Târgu Mureș en 1953. Li estas la patro de fotistino, filmkritikistino Erzsébet Plájás.
## Biografio
István Plájás komencis fotadi en 1970. Inter 1974 kaj 1979 la revuo Opinia Studenteasca de Iași publikigis pli ol 250 da siaj fotoj. Inter 1980 kaj 1983 li estis ano de fotoklubo de Târgu Mureș. Liaj fotoj estis plurfoje premiitaj kaj ekspoziciitaj en pli ol 35 internaciaj salonoj.
## Fonto
*Retejo de fotoklubo 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj fotistoj
Jenő Cholnoky

**Jenő Cholnoky** [ĉolnoki], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Cholnoky Jenő** estis hungara geografo, verkisto, hidrologo, vojaĝisto, profesoro, membro de Hungara Scienca Akademio. Liaj filoj estis Béla Jenő Cholnoky kaj Tibor Cholnoky.
eta|Memortabulo de Jenő Cholnoky
Jenő Cholnoky http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC02469/02494.htm naskiĝis la  1870 en Veszprém (urbo). Li mortis la  1950 en Budapeŝto.

## Biografio 
Jenő Cholnoky frekventis mezlernejojn en urbo Veszprém kaj Pápa, universitaton en Budapeŝto. Li komencis sian karieron en la universitato apud Lajos Lóczy en 1894. Post 2 jaroj li studvojaĝis al Ĉinio por 2 jaroj. Hejmenveninta li ricevis rangon en la universitato kaj li edziĝis baldaŭe havanta 3 gefilojn. Li instruis en Universitato Kolozsvár ekde 1905, dume li okupiĝis pri geografio de Transilvanio. Post okupo de Transilvanio en 1919 li rifuĝis al Budapeŝto, kie li ekinstruis en la universitato ĝis la pensiuliĝo en 1940.

## Elektitaj disĉiploj 
* Lajos Glaser

## Memorigiloj 
* memortabulo en Budapeŝto

## Verkaro (elekto) 
* *A Balaton limnológiája* 1897
* *A sárkányok országából* (El lando de la drakoj) 1900
* *Magyarország földrajza* (Geografio de Hungario) 1929
* *Kőrösi Csoma Sándor életregénye* (Vivo de Sándor Kőrösi Csoma) 1940

## Fontoj 
* biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj geografoj
Kategorio:Hungaraj verkistoj
Kategorio:Hungaraj hidrologoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Ferenc Pálosi

**PÁLOSI Ferenc** [pa:loŝi] estas rumania hungara fotisto. Li naskiĝis en Ceuaș la 2-an de oktobro 1932. 
## Biografio
Ferenc Pálosi fotadas de 1969, de 1982 li estas ano de fotoklubo Târgu Mureș. De  1984 li ekspozicias ankaŭ eksterlande. De 1989 li estas ano de Rumana Fotoartista Ligo. En 2002 li ricevis la titolon fotoartisto (Artist FIAP) de Internacia Fotoartista Ligo  (FIAP). Li partoprenis 172 ekspoziciojn (85 enlande, 87 internacie). Li ricevis enlande 14, eksterlande 6 premiojn. Li havis 9 individuajn ekspoziciojn.
## Fonto
*Retejo de fotoklubo 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj fotistoj
Jenő Kucsera

**KUCSERA Jenő** [kuĉera] estas rumania hungara fotisto. Li naskiĝis en Marosvásárhely la 27-an de majo 1942. 
## Biografio
Jenő Kucsera laboris inter 1960 kaj 1990 kiel fergisista faklaboristo. Li estas de 1978 ano de fotoklubo de Târgu Mureș. Li ekspozicias kaj enlande kaj eksterlande de 1980 kaj li gajnis kelkajn premiojn. Li havis 14 individuajn ekspoziciojn. De 1985 li estas ano de Ligo de Rumanaj Fotoartistoj (AAFR), de 2001 de Ligo de Internacia Fotoartistoj (AFIAP). De 1996 li gvidas la Fortikaĵgalerion (Várgaléria) de Fotoklubo.
## Fontoj
*Retejo de fotoklubo 
**Erdélyi magyar ki kicsoda*, 2010.

Kategorio:Rumanujaj hungaraj fotistoj
Kornél Chyzer

**Kornél Chyzer** [ĉizer], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Chyzer Kornél** estis hungara kuracisto, zoologo, membro de Hungara Scienca Akademio. Lia edzino estis Jolán Mánn.

Kornél Chyzer http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC02469/02505.htm naskiĝis la  1836 en Hungara reĝlando, Aŭstra Imperio en Bártfa (nuntempa Bardejov en Slovakio). Li mortis la  1909 en Budapeŝto.

## Biografio 
Kornél Chyzer frekventis universitaton en Pest (urbo), poste li plulernis en Vieno en 1858. Li komencis sian karieron en 1860 en Hungara Nacia Muzeo, sed samtempe li ekinstruis en lernejo. En la sekva jaro li ekhavis kuracistan postenon en sia naskiĝurbo, poste pli gravan postenon en Sátoraljaújhely en 1869. Tie li partoprenis en kuracado de malsanuloj en epidemio pri ĥolero en 1872. Post 2 jardekoj li havis altan postenon en la ministerio, kie li okupiĝis ekzemple pri banokulturo.

## Verkaro (elekto) 
* *A pesti levéllábú héjjanczokról* (1861)
* *Magyarország gyógyhelyei és ásványvizei* (Kuracbanlokoj kaj fontoj de Hungario) (1885) ankaŭ germane kaj france)
* *Araneae Hungariae* (1892 latine)

## Fontoj 
* biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj zoologoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Hungaraj balneologoj
7488 Robertpaul

'*7488 *Robertpaul'''* estas asteroido de la interna asteroida zono, ano de la hungaria familio.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usona astronomo Carl W. Hergenrother elde la Stacio Catalina de la Observatorio Steward sur la Montaro Santa Catalina, ĉirkaŭ 29&nbsp;km nord-oriente de Tucson (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Robert Paul Hergenrother'', frato de la malkovrinto.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Carl W. Hergenrother
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1995
Ferenc Szegedi

**SZEGEDI Ferenc** [segedi] estas rumania hungara fotisto. Li naskiĝis en Târgu Mureș en 1960. 
## Biografio
Ferenc Szegedi estas ano de loka fotoklubo de 1993, poste de Rumana Fotoartista Ligo  de 1998. En 2001 li estas distingito de Internacia Fotoartista Ligo (AFIAP). Li havis 40 enlandajn kaj internaciajn ekspoziciojn.
## Fonto
*Retejo de fotoklubo 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj fotistoj
Auguste de Montferrand

**Henri Louis Auguste Ricard de MONTFERRAND**  estas granda francdevena arkitekto multjare laborinta en Rusio. Li naskiĝis en *Chaillot*  (nun parto de Parizo, Francio) la 23-an de januaro 1786, mortis la 10-an de julio 1858 en Sankt Peterburgo.

Montferrand studis arkitekturon en Parizo kaj poste militservis en la Napoleona armeo, en kiu li meritis prestiĝan nacian ordenon La Honora Legio.

En 1814, kiam la rusaj trupoj okupis la francan ĉefurbon, lin invitis imperiestro Aleksandro la Unua, kiu interesiĝis pri liaj arkitekturaj projektoj, por laboro en Rusio.

Montferrand translokiĝis al Sankt Peterburgo en 1816 kaj fruktodone kreadis tie dum kvardek unu jaroj ĝis morto okazinta en 1858.

Lin oni enterigis en la tombejo de Montmartre en Parizo.

## Kelkaj ĉefverkoj 
eta|Katedralo Sankta Isaako
### Katedralo Sankta Isaako de Sankt Peterburgo 
Ĝi estas plej grava kreaĵo de Montferrand konstruita en tiama ĉefurbo de Rusio dum kvardek jaroj laŭ iniciato de imperiestro Aleksandro la Unua.

### Aleksandrova Kolono en Sankt Peterburgo 
[eta|maldekstra|Aleksandrova Kolono surfone de [Vintra Palaco]]
Ideon, lokon kaj desegnaĵon aprobis imperiestro Aleksandro la Unua, sed decidon pri ĝia konstruado akceptis lia frato, sekva rusia imperiestro Nikolao la Unua. La grandioza monumento, kies malalta diametro egalas 3,66 metrojn kaj alta diametro = 3,19 metrojn, alteco de la granita fusto = 25,58 metrojn,  estas dediĉita al glora regado de Aleksandro la Unua. La monumenton kronas bronza skulptaĵo de anĝelo kun kruco. La kvarflanka bronza piedestalo prezentas venkojn kaj atingojn de la rusa armeo. Tuta pezo = 704 tunojn. Inaŭguro okazis la 11-an de septembro 1834.

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.monpherran.ru/  biografio, fotoj kaj kreaĵoj  
* http://www.cathedral.ru/monferran   Katedralo Sankta Isaako en Sankt Peterburgo    
* http://www.princeton.edu/~achaney/tmve/wiki100k/docs/Auguste_de_Montferrand.html  biografio  

Kategorio:Rusiaj arkitektoj
Kategorio:Personoj de Sankt-Peterburgo
Kategorio:Oficiroj de la Honora Legio
Kategorio:Francaj arkitektoj
7490 Babička

'*7490 *Babička'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Petr Pravec elde la Observatorio de Ondřejov en distrikto Prago-oriento, ĉirkaŭ 35&nbsp;km sud-oriente de Prago.

## Nomo 
Ĝia nomo aludas al la romano *Babička* (Avinjo) de la ĉeĥa verkistino Božena Němcová, bazita sur ties propra infanaĝo. Tiu nomo estas dediĉita al la memoro de *Marie Machácová* (1922–1998), *Marie Petrzelová* (1912–1998), avinoj de la edzino de malkovrinto ; *Emilie Dudková* (1914–1977) kaj *Aloisie Pravcová'' (naskita en 1917), avinoj de la malkovrinto. Ĝi ankaŭ estas dediĉita al ĉiuj avinoj, kiuj tradicie havas gravan rolon por la eduko de la infanoj en Ĉeĥio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Petr Pravec
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1995
7516 Kranjc

'*7516 *Kranjc'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  elde la Observatorio San Vittore en Bolonjo (Italio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la itala astronomo *Aldo Kranjc* (1919–1994), de la observatorioj de Napolo, Milano kaj Bolonjo. Li estis posteulo de *Francesco Zagar'' kiel direktoro de la Observatorio de Brera en 1971. Liaj studis, inter aliaj, pri la ĝenerala relativeco kaj la aplikoj de elektroniko al la astronomio kaj la spektroskopio. Li estis pioniro pri elektronika kalkulo en Italio. Li verkis plurajn programojn kaj artikolojn pri la orbita determinado.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Observatorio San Vittore
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1987
7491 Linzerag

'*7491 *Linzerag'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  elde la Observatorio San Vittore en Bolonjo (Italio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita okaze de la 50-jara jubileo de la "*Linzer Astronomische Gemeinschaft''" (Astronomia Societo de Linz), tre aktiva asocio de amatoraj astronomoj en Aŭstrio. La numero de la asteroido, skribita inverse, donas la jaron kiam la asocio estis fondita : 1947.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Observatorio San Vittore
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1995
7493 Hirzo

**7493 Hirzo** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la ĉeĥa astronomino Jana Tichá elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice en Ĉeĥa Respubliko.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la nobelo Hirzo de Klingenberg (? - 1275), kiu servis la reĝon Přemysl Otakar la 2-a de Bohemio. Hirzo estis fondinto de la urbo České Budějovice.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Jana Tichá
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1995
Koromandela Marbordo

La **Koromandela Marbordo** (, ) estas la nomo donata al la sudorienta marbordo de la Hinda Subkontinento inter Kanjakumari kaj Falsa Divio en Barato. Ĝi povas inkludi ankaŭ la sudorientan marbordon de la insulo de Srilanko.

## Etimologio 
## Priskribo 
Tiu marbordo estas ĝenerale malalta, kaj etanda laŭ la deltoj de kelkaj grandaj riveroj, kiaj la Kaŭveri, Palar, Penner, kaj Kriŝno, kiu ekas en la altaj teroj de la Okcidentaj Ghatoj kaj fluas tra la Dekkana Altebenaĵo por elflui al la Golfo de Bengalo. La aluviaj ebenaĵoj kreitaj de tiuj riveroj estas tre fruktodonaj kaj utilaj por agrikulturo. La marbordo estas ankaŭ konata pro siaj havenoj nome Pulikato, Ĉenajo, Sadras, Pondiĉeri, Karaikal, Kaddalor, Tarangambadi, Nagore, kaj Nagapatinamo, kiu profitas el proksimeco kun regionoj riĉaj en naturaj kaj mineralaj resursoj (kiaj la areo de Ĉatisgaro kaj la minoj de Golkonda kaj Kolar) kaj/aŭ bona transporta infrastrukturo. Ankaŭ la ebena geografio de la regiono favoras urban kreskon kaj aglomeraĵojn.

## Geografiaj elementoj 
La Golfo de Mannar estas granda neprofunda golfo kiu formas parton de la Lakadiva Maro. Ĝi kuŝas inter la okcidenta marbordo de Srilanko kaj la sudorienta pinto de Barato, en la regiono de la Koromandela Marbordo.

## Historio 
## Vidu ankaŭ 
* Franca Hindio

Kategorio:Geografio de Barato
Koromandela Duoninsulo

eta|dekstra|Loko de la Koromandela Duoninsulo.
[dekstra|eta|Insuloj Motukavao kaj [Golfo Hauraki el ĉe Colville.]]
dekstra|eta|Golfo Vaikavau ĉe la Koromandela Duoninsulo.
dekstra|eta|Tairua, Koromandela Duoninsulo.
eta|Vido el Golfo Mercury el ŝoseo Tairua-Whitianga ĉe Koromandela Duoninsulo.
eta|dekstra|Pluvarbara rezervejo, interne de la Koromandela Duoninsulo.
La **Koromandela Duoninsulo** () kuŝas en la Norda Insulo de Novzelando. Ĝi estas parto de la Regiono Vaikato kaj de la distrikto Thames-Coromandel kaj etendas 85&nbsp;kilometrojn norde el la okcidenta pinto de la Golfo Plenty, formante naturan barieron por protekti la golfajn areojn de la Golfo Hauraki kaj la Firth of Thames okcidente de la Pacifika Oceano al oriente. Je ties plej larĝa pinto, ĝi estas 40&nbsp;kilometrojn larĝa. Preskaŭ la tuta populacio loĝas en la mallarĝaj strioj laŭlonge de la marbordoj de la golfoj Hauraki kaj Plenty. La plej granda urbo el la lando nome Auckland, kuŝas ĉe la plej malproksima bordo de la Golfo Hauraki, 55&nbsp;kilometrojn okcidente. Tiu duoninsulo estas klare videbla el la urbo dum bona vetero.

## Origino de la nomo 
La **Koromandela Duoninsulo** estis nomata laŭ la ŝipo HMS *Coromandel*, nome ŝipo de la Britia Reĝa Mararmeo, kiu haltis ĉe la haveno de Koromandelo en 1820 por aĉeti produktojn el agatido kaj la ŝipo mem ricevis sian nomon el la Koromandela Marbordo de Barato.

## Geografio 
Tiu duoninsulo estas dekliva kaj monteteca, kaj estas tre kovrita de moderklimataj pluvarbaroj.

## Loĝantaro 
## Industrio kaj ekonomio 
## Transporto 
## Fiŝkaptado 
## Eksteraj ligiloj 
* Koromandela Informaro
* Koromandela Ŝoseinformaro
* Thames Informaro
* Retejo de la Koromandela Duoninsulo
* Bildoj el la Koromandela Duoninsulo

Kategorio:Geografio de Nov-Zelando
Coromandel (Novzelando)

800px|eta|dekstre|Koromandelo|**Coromandel** aŭ **Koromandelo** estas la nomo de urbo kaj haveno en la okcidenta flanko de la Koromandela Duoninsulo, kiu estas en la orienta marbordo de la Norda Insulo de Novzelando. Ĝi estas je 75 kilometroj oriente de la urbo Aŭklando, kvankam la ŝoseo inter ili, kiu ĉirkaŭ laŭlonge de la marbordoj de la golfoj Firth of Thames kaj Hauraki, estas 190&nbsp;km longa.

Tiu urbo estis nomita laŭ la duoninsulo, kiu siavice ricevis sian nomon el la ŝipo HMS *Coromandel*, kiu navigis al tiu haveno en 1820. Iam tiu haveno estis grava loko utila al la duoninsula minado de oro kaj industrio el agatido. Nune la ĉefaj industrioj de la urbo estas turismo kaj bredado de mituloj.

Kategorio:Urboj de Nov-Zelando
László Ipó (geologo)

**IPÓ László** [ipo:] rumania hungara geologo. Li naskiĝis en Cristuru Secuiesc la 10-an de januaro 1939 kaj mortis en Budapeŝto 2014. Li estas la filo de pentristo László Ipó.
## Biografio
László Ipó akiris diplomon pri geologio-geografio en UBB de Kluĵo (1965). De 1968 li estis muzeologo en Odorheiu Secuiesc, poste li estis akvogeologia esploristo de 1972 en Miercurea Ciuc, de 1977 en Târgu Mureș.
## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj geologoj
Lajos Ütő

**ÜTŐ Lajos** [ytoe:] estas rumania hungara unitariisma eklezia verkisto, redaktoro. Li naskiĝis en Küküllődombó la 20-an de aŭgusto 1885 kaj mortis en Cristuru Secuiesc la 1-an de julio 1977. 
## Biografio
Lajos Ütő akiris diplomon pri teologio en unitariisma teologio de Koloĵvaro en 1908. En 1908–10 li estis helppastoro en Torda, poste ĝis 1924 li servis en sia naskiĝurbo, pli poste ĝis sia pensiuliĝo en 1953 li estis pastro, dekano en Cristuru Secuiesc. 
## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj ekleziaj verkistoj
La Couarde-sur-Mer

**La Couarde-sur-Mer** [] estas franca komunumo de la insulo Ré, en la departemento Charente-Maritime, en la regiono Puatuo-Ĉarentoj. Ĝi havis  loĝantojn en la jaro 2010.

## Geografio 
eta|maldekstra|Situo de La Couarde-sur-Mer en la insulo
La Couarde-sur-Mer troviĝas meze de la insulo Ré kaj havas marbordojn norde kaj sude. Ĝi havas limojn kun Ars-en-Ré okcidente, Loix nordokcidente, Saint-Martin-de-Ré nordoriente kaj Le Bois-Plage-en-Ré oriente.

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
### Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Charente-Maritime

### Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo
* Turisma retejo 

Kategorio:Komunumoj de Charente-Maritime
Kategorio:Insulo Ré
Sparto (apartigilo)

La vorto **Sparto** havas plurajn signifojn:

*Sparto estis antikva urbo en Grekio.
*Sparto estas mita rolulino, eponima de tiu urbo.
*Sparto estas nuntempa urbo en Grekio.
*Sparto estas ĉiu membro de mita nobela dinastio en Tebo.
7497 Guangcaishiye

'*7497 *Guangcaishiye'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  en la kadro de la Beijing Schmidt CCD Asteroida Programo elde la Stacio Singlong de la Astronomia Observatorio de Beijing, en provinco Hebejo (Ĉinio).

## Nomo 
Ĝi estas nomita en honoro de la "Projekto Glorio" (*Guangcai Shiye''), agado kontraŭ la malriĉeco en Ĉinio. La projekto aktive helpas la edukadon de la malriĉuloj, la malfermon de entreprenoj kaj komercajn agadojn. Ĝi ankaŭ promocias la tradiciajn ĉinajn virtojn kaj antaŭirigas la perspektivoj de la malriĉuloj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de SCAP
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1995
Diferencialo (meĥaniko)

frame|En jena diferencialo la ringorado (viola) estas propulsata de la motoro. La viola kaĝo kunturniĝas. La en la kaĝo ŭmuntita flugilrado (verda) transdonas la povumon al ambaŭ radoj (ruĝa kaj flava), kiuj estas ligitaj kun la aksoj kaj do kun la radoj. Se la aŭto veturas rekte antaŭen, tiam la radoj turniĝas samrapide. La flugilrado turniĝas kun la kaĝo, sed ne turniĝas ĉirkaŭ sia akso.
250px|eta|Se unu rado (ruĝa) estas blokita, la flava rado nun turniĝas per duobla rapideco.
En meĥaniko, **diferencialo** estas sistemo de dentradoj per kio, de unu propulsanta akso, pliaj rotacioj kun diferencaj rapidecoj povas estis disbranĉigataj.

Unu apliko estas en aŭtomobiloj kaj traktoroj, kie estas diferencialo inter la propulsantaj radoj. Dum ĝirado la ´interna´ rado trairas pli mallongan vojon kaj do malpli rapide turnas ol la ekstera rado, sed tamen estas propulsanta.

Sur kota tereno kaj sur glita vojo tio estas malavantaĝo, ĉar unu rado povas ekjori kaj la alia resti senmova. Por preventi tion ekzistas t.n. *limigita jordiferencialo* kiu per kluĉilo dividas la fortojn denove al ambaŭ radoj. Alia ebleco estas la diferenciala blokilo, konstruita interne de multaj ĉiaterenaj aŭtoj. Ĝi estas kelktempe blokebla diferencialo (la verda dentrado en la desegnaĵo estas blokata).
eta|250px|maldekstra|Diferencialo de aŭtomobilo
eta|Klarigo kiel la diferencialo permesas al aŭtoj kurbigi sen la radoj gliti
## Vidu ankaŭ 
* Diferenciala blokilo
* Kompleta transmisio
* Transmisia rilatumo

Kategorio:Aŭtopartoj
Kategorio:Meĥaniko
Kategorio:Meĥanismoj
7494 Xiwanggongcheng

'*7494 *Xiwanggongcheng'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  en la kadro de la Beijing Schmidt CCD Asteroida Programo elde la Stacio Singlong de la Astronomia Observatorio de Beijing, en provinco Hebejo (Ĉinio).

## Nomo 
Ĝi estas nomita okaze de la dek-jara jubileo de la "Projekto Espero" (ĉine 希望工程, *Xiwang Gongcheng''), neprofitcela organizaĵo de sociala bonstato organizita de la Ĉina Junulara Fondaĵo de Malvolvo. La projekto estis iniciatita la  kun la celo helpi tiujn, kiuj rezignis studojn en la malriĉaj regionoj, por reveni al lernejo kaj elfini unuagradan edukadon.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de SCAP
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1995
Marian Langiewicz

**Marian LANGIEWICZ** (naskiĝis la 5-an de aŭgusto 1827 en Krotoszyn, mortis la 10-an de majo 1887 en Konstantinopolo) estis pola generalo kaj diktatoro de januara ribelo.

## Vivo 
Marian Langiewicz lernis en gimnazio en Trzemeszno. En 1860 partoprenis en ekspedicio de Giuseppe Garibaldi al Sicilio, kie distingiĝis pro braveco kaj necedemo. Li estis lekciisto de Pola Militista lernejo en Cuneo, kie fariĝis fervora kontraŭulo de Ludwik Mierosławski. Li mem estis ligita kun blanka partio.

Antaŭ eksplodo de la ribelo laŭ rajtigo de Centra Nacia Komitato venigis al Pollando pafilojn de Germanio kaj Belgio. La 9-an de januaro 1863 estis nomumita kolonelo de vojevodio de Sandomierz. Li devis koncentrigi fortojn de ribelantoj en Góry Świętokrzyskie (Santakrucaj Montoj) kaj fronte de ili ataki Varsovion. La 22-an de januaro lia grupiĝo faris tri venkajn batalojn kontraŭ rusaj fortoj en Jedlnia (proksime al Pionki), Bodzentyn kaj Szydłowiec (kie persone partoprenis), komencante - nomatan de historiistoj - Kampanjon de Langiewicz. En tendaro en monaĥejo en Wąchock kolektis 1400 virojn, formante taĉmentojn de kavalerio, infanterio kaj de servistaro. Li fondis tie staban kancelarion, ambulancon, presejon kaj fabriketon de armiloj. Rosoj komencis lin postkuri atakante samtempe en kelkaj lokoj. La 11-an de februaro li venkis rusojn en batalo apud Święty Krzyż (Sankta Kruco), akirante 1000 pafilojn kaj 8 kanonojn. Liaj fortoj daŭre kreskis. En Małogoszcz Langiewicz kunligis siajn fortojn kun taĉmento venanta de Mazovio. Nun li havis pli ol 2500 soldatojn. Tie li la 24-an de februaro 1863 ekbatalis kun plimulta nombro de rusoj. Danke al lerta komandado li eskapis de ĉirkaŭiro sen seriozaj perdoj, perdante 300 pafmortigitojn kaj 2 pafilegojn. La 11-an de marto 1863 li anoncis sin diktatoro de la ribelo. Unu semajnon poste post bataloj de Chroberz kaj Grochowiska (proksime al Pińczów), li trairis al Galicio.

Arestita de aŭstroj, dum du jaroj estis malliberigata en fortikaĵo Josefov, kaj poste restis inter elmigrintoj en Anglio kaj Svislando. Pliposte soldatservis en turka armeo kiel Langie Bey. Li mortis en Konstantinopolo la 10-an de majo 1887 kaj estis entombigita en tombejo Haidar Paŝa kune kun sia angla edzino Suzanne.

La 19-an de junio 1937 la Ministro pri Militistaj Aferoj donis al kazerno de la 56-a Regimento de Wielkopolska-Infanterio en Krotoszyn la nomon de Generalo Marian Langiewicz.

En Muzeo de Pola Militistaro en Varsovio troviĝas lia oficira sabro.

## Vidu ankaŭ 
* Manifesto de la 22-a de januaro

## Bibliografio 
* Zbigniew Ćwiek, *Przywódcy powstania styczniowego. Sześć sylwetek* (Gvidantoj de la januara ribelo. Ses siluetoj), Państwowe Wydawnictwo „Wiedza Powszechna”, Warszawa 1963.
* Stanisław Strumph-Wojtkiewicz, *Powstanie styczniowe* (La januara ribelo), Instytut Wydawniczy „Nasza Księgarnia”, Warszawa 1973.

Kategorio:Naskiĝintoj en Pollando
Kategorio:Mortintoj en Turkio
Kategorio:Partoprenantoj de la Januara Ribelo
Kategorio:Polaj generaloj
Kategorio:Polaj politikistoj
Kategorio:Diktatoroj
Preĝejo je Tragheim

eta|La preĝejo je Tragheim
La **preĝejo je Tragheim** - germane *Tragheimer Kirche* - estis luterana kirko en Kenigsbergo, tiutempe urbo en la Germana Regno.

La unua preĝejo en Tragheim ekestis en 1632 en la kenigsberga antaŭurbo Tragheim el brikogarbejo. En 1636 ĝi ekhavis apartan pastron. En 1707 enfalis la konstruaĵo, pro kio oni konstruis novan preĝejon en 1707-1710; la turon oni finkonstruis nur ĝis 1723. En 1743 kaj 1783 la preĝejo denove bruldetruiĝis kaj estis rekonstruita. En 1809 Ehregott Andreas Wasianski, prizorganto de Immanuel Kant, fariĝis post ties morto tie pastro.

La 24-an de novembro 1836 en la preĝejo de Tragheim okazis la geedziĝo de Richard Wagner kun Minna Planer. Fine de la Dua Mondmilito, dum printempo 1945 la kirko komplete ruiniĝis.

Kategorio:Eksaj kristanaj preĝejoj en Germanio
Kategorio:Luteranaj preĝejoj en Germanio
7496 Miroslavholub

'*7496 *Miroslavholub''''' estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Miloš Tichý elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice en Ĉeĥa Respubliko.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de ĉeĥa poeto kaj imunologiisto Miroslav Holub (1923–1998). Lia bela poezio kombinas la sciencan mondon kaj la mondon de la ĉiutaga homa sperto, kiel montras, ekzemple, sia verko "Supozita flugi".

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Miloš Tichý
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1995