open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Neŭtona pendolo

[dekstra|200px|eta|La pendolo [Movado (fiziko)|moviĝanta, montrante movon nur en la eksteraj globoj dum la tri internaj ŝajnas senmovaj.]]
eta|La **Neŭtona pendolo** kun po du moviĝantaj globoj.
**Neŭtona pendolo**, nomita laŭ Sir Isaac Newton, estas aparato kiu pruvas la konservadon de movokvanto kaj energio tra serio de svingiĝantaj globoj. Kiam globo en unu ekstremo estas levita kaj liberigita, ĝi frapas la apudan globon; tiu forto estas transdonita tra la apudaj globoj kaj pelas la lastan supren; ĉio poste ripetiĝas kun apenaŭa energiperdo. Tiu aparato estas konata ankaŭ kiel **Neŭtonaj globoj**.

## Bibliografio
* F. Herrmann: *Simple explanation of a well-known collision experiment*, DOI 10.1119/1.12407, en la gazeto *American Journal of Physics*, volumo 49, numero 8, paĝo 761, 1981.
* B. Brogliato: *Nonsmooth Mechanics. Models, Dynamics and Control*, Springer, 2-a eldono, 1999.

## Eksteraj ligiloj
* pli detala klarigo  ()
 
Kategorio:Ludiloj
Kategorio:Sciencaj eksperimentoj
Kategorio:Isaac Newton
18647 Václavhübner

'*18647 *Václavhübner''''' estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Petr Pravec elde la Observatorio de Ondřejov en distrikto Prago-oriento, proksime de Prago.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la fervora ĉeĥa amatora astronomo Václav Hübner (1922–2000), kiu multe kontribuis al la astronomia eduko kaj al amatoraj astronomiaj agadoj en Pardubice kaj aliloke en orienta Bohemio.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Petr Pravec
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
(18652) 1998 FD15

**(18652) 1998 FD15** estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la japanaj astronomoj Sejĝi Ueda kaj Hiroŝi Kaneda elde la observatorio de Kuŝiro en Hokajdo (Japanio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Hiroŝi Kaneda
Kategorio:Malkovrita de Sejĝi Ueda
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
(18651) 1998 FP11

**(18651) 1998 FP11** estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la japanaj astronomoj Yoshisada Shimizu kaj Takeŝi Urata elde la Observatorio de Naĉikacura en gubernio Ŭakajama (Japanio).

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Takeŝi Urata
Kategorio:Malkovrita de Yoshisada Shimizu
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Aĝotaŭgeco

**Aĝotaŭgeco** estas la progreso de prikutimaj normoj tre interkonsentitaj ene de socio aŭ inter sociologiaj kaj psikologiaj aŭtoritatoj taŭgaj por la infana disvolviĝo de sociaj kapabloj. Tiuj kutimoj estas dividataj en nombro de disvolvigaj stadioj bazitaj sur la infana aĝo.

Kategorio:Infanoj
Kategorio:Psikologio
Kategorio:Lernogradoj
Kategorio:Eduka psikologio
Kategorio:Aĝismo
François Félix Crousse

.

Li estis spertulo pri la tuberaj begonioj kaj pri la peonioj.

## Biografio 
Lia patro estis Louis Crousse de Épinal kaj lia patrino estis Françoise Morel de Dieulouard. Liaj gepatroj geedziĝis en 1839 kaj enloĝiĝis en Nancio. François Félix naskiĝis en 1840. En 1865 li edziĝis al Marie Clémentine Gillot. Ili havis tri infanojn. Lia edzino Marie Clémentine mortis en 1892. En 1903 li edziĝis al Marie Augustine Élisa Drouin.

Ĉagrenita de sinsekvaj funebroj kerne de sia familio, Crousse fariĝis talenta urbanizisto. Li malfermis tra siaj terenoj, la straton *des bégonias* (de la begonioj), kiuj estas hodiaŭ ankoraŭ, unu el la plej belaj stratoj de Nancio. Li mortis en 1925 kaj estis entombigita en la tombejo de Préville en Nancio.

## Kreado 
Pli ol 100 000 tuberaj begonioj estis ĉiujare en kulturo en lia establo.
Crousse ĝisdatigis tute plenan katalogon da ornamplantoj. Li posedis konsiderindan kolekton de peonioj, kies kelkaj estas ankoraŭ komercataj.

Krome Crousse prizorgis varmigitan forcejon, kie la plej bela kolekto de orkideoj de la epoko kreskas. Ĉi tiu forcejo ebligis same la kreskadon de palmoj, kiuj utilis kiel dekoracio dum la ekspozicioj.

En 1877 kun Victor Lemoine, Émile Gallé, Léon Simon, li fondis la *Société Centrale d’Horticulture de Nancy* (Centran Societon de Ĝardenkulturo de Nancio). Crousse insistis pri la kreo de bulteno, kiun li redaktis dumtempe, antaŭ ol lasi pri tio la zorgon al Émile Gallé. Li dediĉis sin tiam al la vica-prezidanteco de tiu juna societo.

Crousse konigis sin dum la universalaj ekspozicioj de Parizo en 1878 (medalo de oro por la peonoj) kaj en 1889 (medalo de arĝento por la begonioj)

En 1888, li kreis ekde specimenoj de poenio de Ĉinio la varion « monsieur Jules Élie » kun bombonrozkoloraj enormaj kaj parfumitaj floroj, nun ankoraŭ tre petata.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 2003, Disertaĵo de Étienne Dague sub la gvidado de Françoise Hinzelin
18643 van Rysselberghe

'*18643 *van Rysselberghe''''' estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la belga punktista pentristo Théo van Rysselberghe (1862–1926), influita de Georges Seurat. post la morto de Seurat (1891), van Rysselberghe iom post iom forlasis la punktismon kaj revenis al la klasika franca impresionismo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Géza Györgyi (kuracisto)

**Géza Györgyi** [djordji], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Györgyi Géza** estis hungara kuracisto, profesoro, radiologo. Lia filo estis Géza Györgyi (fizikisto), lia filino Magdolna Zimányi.

Géza Györgyi http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC04834/05666.htm naskiĝis la  en Budapeŝto. Li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Géza Györgyi akiris medicinan diplomon en Scienca Universitato Pázmány Péter en 1925. Inter 1923 kaj 1943 li laboris en la universitata kliniko, inter 1932 kaj 1943 li estis ankaŭ ĉefkuracisto en kuracejo. En 1944 li estis nomumita privata profesoro en la menciita universitato. Ĝis 1949 li estis ĉefkuracisto en hospitalo, poste 12 jarojn klinika laboratoriestro. En 1961 li iĝis trudemerito, tamen li laboris plu ĝis 1971.

## Elektitaj publikaĵoj 
* *A rákbetegek sugaras kezelésének javallatai* (1942)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio 

Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj radiologoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Konstantin Schuster

**Konstantin Schuster,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Schuster Konstantin** estis hungara pastro, episkopo, kanoniko, preposto, abato.

eta|Konstantin Schuster
eta|Episkopa blazono de Konstantin Schuster
Konstantin Schuster http://lexikon.katolikus.hu/S/Schuster.html naskiĝis la  en Hungara reĝlando en Szakolca (nuntempa Skalica en Slovakio). Li mortis la  en Vác.

## Biografio 
Konstantin Schuster frekventis gimnazion ekde 1825 en Nyitra, dum lernado li aliĝis al la piaristoj en 1831. Li plulernis en Vác, foje li instruis en diversaj lernejoj, poste li studis teologion en Nyitra, filozofion en Pest (urbo), eĉ li doktoriĝis. En 1840 li pastriĝis, poste ĝis 1857 li estis ĉefamilia edukisto, poste li havis postenojn en ĉefdiocezo de Kalocsa, ekzemple li estis notario, sekretario, bibliotekisto, arĥivisto. En 1866 li estis nomumita kanoniko, en 1873 abato, en 1875 preposto. Post 2 jaroj li iĝis episkopo de Kassa, en 1866 episkopo de Vác. Li multe okupiĝis pri la katolikaj konstruaĵoj, edukejoj. Li ricevis ŝtatajn premiojn en 1869, 1882, 1888, 1896, dume li ricevis la titolon vera interna sekreta konsilisto en 1881.

## Elektitaj publikaĵoj 
* *Földismeret mathematikai, physikai és pol. tekintetben* (1847) - lernolibro
* *Egyházi beszédei* (1888) - ekleziaj paroladoj

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun bildo
* http://www.biographien.ac.at/oebl/oebl_S/Schuster_Konstantin_1817_1899.xml 

Kategorio:Hungaraj pastroj
Kategorio:Hungaraj episkopoj
Kategorio:Hungaraj kanonikoj
Kategorio:Hungaraj prepostoj
Kategorio:Hungaraj abatoj
Kategorio:Hungaraj piaristaj monaĥoj
Liturgia kalendaro

eta|Liturgia kalendaro en manuskripto de la 13- a jarcento, Abatejo de *Abbotsbury*.

La **liturgia kalendaro** estas temposigna instrumento uzata en la liturgio de la Katolika Eklezio, de la Orientaj Eklezioj kaj aliaj kristanaj eklezioj.

Ĉar la liturgia kalendaro estas ligita al la liturgia jaro kaj tiu lasta estas ligita al la liturgia rito, kaj se konsideri ke ekzistas diversaj liturgiaj ritoj, okazas ke por ĉiu liturgia rito ekzistas liturgia kalendaro.

## Celo de la liturgia kalendaro 
La celo de la liturgia kalendaro estas tiu de alestiĝo de liturgiaj normoj kiuj reguligu aparte la datrevenojn kaj la liturgiaĵojn de ĉiuj tagoj de la liturgia jaro ene de ĉiu kristana konfesio.

La liturgia kalendaro, ligita al la liturgia jaro, kiel indikite plisupre, ne kontrastas la strukturon kaj la celon kaj la normojn de la liturgia jaro, male ĝi praktike helpas aktualgi siajn ordonojn.

## Rilatoj inter la liturgiaj jaro kaj kalendaro 
En multaj kristanaj ritoj la nocio pri la liturgia jaro ĝenerale estas malsama ankaŭ se ne disigita el tiu de la *liturgia kalendaro*: La manko de percepto pri tiu distingo en la komuna opinio certe ŝuldiĝas al la malmulta realeco aŭ neekzisto de la distingo ĉe iuj kristanaj konfesioj sed precipe al la doktrina subtileco.
Pro celoj de pritraktado, ĉi tie oni limiĝas koncepti la jaron kiel tempan periodon. La jaro, laŭ tiu senco, estas mezuro de la tempo sed ĝi povas esti intencita ankaŭ kiel listo de eventoj starigitaj kaj planitaj. Por pli klare kompreni, oni povas aserti ke la rilato inter la liturgia jaro kaj la liturgia kalendaro similas al tiu ekzistanta inter la leĝo kaj reglamento kiu aktualigas la samon.

## Senco de la sintagmo "liturgia kalendaro" 
Nepras precizigi, tamen, ke per la esprimo “liturgia kalendaro” estas indikataj, reale kaj ne pli ol tri diversajn oficialajn kalendarigojn, ĉiukaze interligitaj kun:
# universala katendaro entenanta la liturgiajn normojn regulantajn la liturgian jaron kaj validajn por la tuta liturgia jaro;
# aparta kalendaro entenanta la liturgiajn normojn koncernantajn la tutan liturgian jaron kaj validajn rilate al iu determinita eklezia jurisdicio, pli/malpli geografia, en medio de la universala kalendaro, kaj
# plenuma kalendaro entenanta la liturgiajn normojn regulantajn determinitan liturgian jaron, en medio de aparta kalendaro.

Ne ĉiuj liturgiaj ritoj posedas la supre indikitan trioblan kalendarigon.

Kategorio:Katolikismo
Sosva

**Sosva** () estas rivero en okcidenta Siberio, en la Sverdlovska provinco de Rusio. Kunfluo de riveroj Sosva kaj Lozva formas la riveron Tavda, maldekstra-flanka rivero de Tobol.

## Geografio 
Ĝi longas , ĝia akvokolekta areo estas , jara averaĝa akvolivero estas  (je 140 km de la riverfaŭko).

Ĝi fontas en la orientaj deklivoj de la Norda Uralo, en la nordokcidenta limo de la Sverdlovska regiono. La riveron nutras ĉefe degelakvo el neĝo.

La rivero frostas de komenco de novembro ĝis aprilo. Ĝi estas navigebla de la riverfaŭko tra 333 km. Ĝiaj ĉefaj alfluantoj estas Vagran, Turja, Kakva kaj Ljalja.

Sur ĝia fontoareo, oni formis mediprotektan areon sur 78.200 hektaroj (Djenjeĵkin Kamenj, '''').

Kategorio:Riveroj en Sverdlovska provinco
Kategorio:Alfluantoj de Tavdo
Meklenburga golfo

eta|300px|germanlingva mapo de la meklenburga golfo
La **meklenburga golfo** - germane *Mecklenburger Bucht* - estas parto de la sudokcidenta flanko de la Balta Maro. Temas pri la plej granda baltmara golfo ene de Germanio. La regiono malprecize limiĝas per linio de la orienta pinto de la insulo Fehmarn (loko nomata *Staberhuk*) en Ŝlesvigo-Holstinio ĝis la norda pinto de la duoninsulo Darß (loko nomata *Darßer Ort*) en Meklenburgo-Antaŭpomerio. La sudokcidenta parto de la meklenburga golfo aparte nomatas "lubeka golfo", kaj la plej suda parto de ĝi "vismara golfo" (aŭ "golfo de Wismar", laŭ la samnoma urbo).

## Insuloj 
En la meklenburga golfo situas la insulo Poel kaj la insuletoj *Walfisch* kaj *Langenwerder*.

## Marhavenoj 
La plej grandaj marhavenaj urboj ĉe la meklenburga golfo estas la Hansaj urboj Lubeko (germane *Lübeck*), *Wismar* kaj *Rostock*.

## Pliaj marbordaj komunumoj 
### Ŝlesvigo-Holstinio 
* insulo kaj urbo Fehmarn
* Großenbrode
* Dahme
* Kellenhusen
* Grömitz
* Neustadt (Holstinio)
* Sierksdorf
* Scharbeutz
* Timmendorfer Strand
* Lübeck-Travemünde

### Meklenburgo-Antaŭpomerio 
[eta|la komunumo [Graal-Müritz estas unu el multaj tradiciaj feriaj loĝlokoj ĉe la meklenburga golfo]]
* Boltenhagen
* Rerik
* Heiligendamm (urboparto de Bad Doberan)
* Kühlungsborn
* Warnemünde (urboparto de Rostock)
* Graal-Müritz
* Dierhagen
* Wustrow
* Ahrenshoop
* Darß

Kategorio:Balta maro
Kategorio:Geografio de Ŝlesvigo-Holstinio
Kategorio:Geografio de Meklenburgo-Antaŭpomerio
Lubeka golfo

[eta|300px|germanlingva mapo de la [meklenburga golfo, maldekstre la lubeka golfo]]
[420px|eta|300px|[Travemünde]]
La **lubeka golfo** - germane *Lübecker Bucht* - estas golfo en la sudokcidenta parto de la Balta Maro. La golfo, kiu komplete apartenas al Germanio, estas parto de la pli granda meklenburga golfo, kaj kvazaŭ konsistigas la "sudokcidentan angulon" de la Balta Maro.

## Geografio 
Ĉe la sudokcidenta pinto de la lubeka golfo en Travemünde, norda urboparto de Lubeko, la rivero *Trave* enfluas la Baltan Maron. Oriente la golfo limiĝas per la insulo Poel kaj la lumturo de Bastorf, norde per la duoninsulo *Wagrien*, do la kontinenta parto de la distrikto Orienta Holstinio, kaj la insulo Fehmarn. La golfaj marbordoj apartenas al la federaciaj landoj Ŝlesvigo-Holstinio kaj Meklenburgo-Antaŭpomerio de Germanio.

Profesiaj kargoŝipoj uzas la golfon precipe por trafikado inter la haveno de Lubeko-Travemünde tra markolo germane nomata *Kadetrinne* kaj dane *Kadetrenden* inter la suda germania duoninsulo Fischland-Darß-Zingst kaj la dania insulo Falster al la orienta Balta Maro.

Kategorio:Balta maro
Kategorio:Geografio de Ŝlesvigo-Holstinio
Kategorio:Geografio de Meklenburgo-Antaŭpomerio
Géza Györgyi (fizikisto)

**Géza Györgyi** [djordji], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Györgyi Géza** estis hungara fizikisto, profesoro. Lia patro estis Géza Györgyi (kuracisto).

Géza Györgyi http://tudosnaptar.kfki.hu/g/y/gyorgyi/gyorgyipant.html naskiĝis la  en Budapeŝto. Li mortis la  en Szeged.

## Biografio 
Géza Györgyi frekventis katolikan gimnazion en sia naskiĝurbo kun Zoltán Latinovits. Li akiris fizikistan diplomon en 1954 en Scienca Universitato Eötvös Loránd. Ekde 1953 li laboris en la centra fizika esplorinstituto. Dum la Hungara revolucio de 1956 li estis loke elektita revolucia sekretario, tial poste li havis malavantaĝojn, tamen li ne havis punojn. En 1959 li ricevis poliomjeliton, li paraliziĝis. En la sama jaro Universitato Kolumbio invitis lin parte por instrui, parte por resaniĝi, sed la hungara ŝtato malpermesis la vojaĝon. En la studjaro 1967 li esploris en Francio helpe de stipendio. Li doktoriĝis en 1971, iam li estis nomumita titulara profesoro. En 1973 li sinmortis. Li ricevis premiojn en 1955, 1972, 1973.

## Elektitaj publikaĵoj 
* *Relativitás- és kvantumelméleti problémák vizsgálata csoportelméleti módszerekkel* (1957)
* *Elméleti magfizika* (1961, 1965, pole: 1964)
* *Symmétrics et groupes en Mécanique Classique prérelativiste* (1972)

## Memorigiloj 
* premio "Györgyi Géza" fondita en 1995

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun fotoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* https://web.archive.org/web/20070706212749/http://www.rmki.kfki.hu/new/gyorgyige.htm 

Kategorio:Hungaraj fizikistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Sinmortigintoj
Travemünde

**Travemünde** (germane, platgermane *Travemünn*) estas urboparto de la hansa urbo Lubeko (germane *Lübeck*) la federacia lando Ŝlesvigo-Holstinio de Germanio. La loĝloko situas ekzakte tie kie la rivero *Trave* enfluas la lubekan golfon de la Balta Maro. Kiel urboparto en politika senco krom la centra urbodistrikto *Alt-Travemünde/Rönnau*, kiu ofte simple nomatas "Travemünde", ankaŭ apartenas la urbodistriktoj *Priwall, Brodten, Teutendorf* kaj *Ivendorf*. Brodten, Teutendorf und Ivendorf estas vilaĝetoj, kiuj en 1935 aldoniĝis al la teritorio de Travemünde.

## Geografio 
Travemünde situas proksimume 20 kilometrojn nordoriente de la urbocentro de Lubeko. La plej granda parto de la urboparto situas okcidente de la rivero *Trave*. La duoninsulo *Priwall* ĉe la orienta bordo de la rivera enfluejo en la Baltan Maron same apartenas al Travemünde.

La teritorio de la urboparto ampleksas 41,3 kvadratajn kilometrojn. En 2004  homoj vivis en Travemünde, do 337 homoj po kvadrata kilometro. La granda plimulto vivas en la centra urbodistrikto *Alt-Travemünde/Rönnau* - la tri vilaĝaj urbodistriktoj *Brodten, Teutendorf* kaj *Ivendorf* nur havas inter 100 kaj 300 loĝantojn. Kontraste al la statistiko de la tuta urbo Lubeko, kiu registras malaltiĝon en la nombro de loĝantoj, la loĝantaro de Travemündes inter la jaroj 1993 kaj 2003 signife kreskis.

## Galerio 
eta|maldekstra|300ra|Travemünde dumnokte

Travemünde Beach.jpg|la loka plaĝo kun multaj tipaj korboseĝoj
AltstadtTravemuende2009-05-11.JPG|tradiciaj loĝlokocentraj domoj
Passat nacht.JPG|velŝipo "Passat"dumnokte
Travemuende-Bailiwick-Building.JPG|la historia voktejo

Kategorio:Lubeko
18653 Christagünt

'*18653 *Christagünt'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la germanaj astronomoj Reiner Stoss, Felix Hormuth kaj Jens Rothermel elde la Observatorio Starkenburg, proksime de Heppenheim (Germanio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Christa* kaj *Günter Rothermel*, gepatroj de Jens Rothermel, unu el la malkovrintoj. Ili gvidis lin al la astronomio kiel ŝatokupo. Ili subtenis siajn ambaŭ infanoj (Thomas kaj Jens) en bonega vojo. La familio vivas en *Bergstraße'', belega regiono de Germanio.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Observatorio de Starkenburg
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
(18654) 1998 FR22

**(18654) 1998 FR22** estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Vyšehrad (montpinto en Žiar)

**Vyšehrad** () estas montpinto en Slovakio, kovrita per arbaro, sed sur pinto parte senarba. Ĝi situas sur eĝo de la montaro Žiar, apud la limo de distriktoj Turčianske Teplice kaj Prievidza, en geomorfologia regiono Vyšehrad.

Ĉe orienta antaŭmontaro troviĝas regiono Jasenovo, ĉe okcidenta Vyšehradné. Danke al sia oportuna situo proksime de Vyšehradské sedlo, renkontiĝo de la valoj Hornonitrianska kotlina kaj Turčianska kotlina, al la loko havis intereson kelkaj kulturoj, inkluzive de keltoj kaj slavoj. En tiu malfacile atingebla areo, daŭre konserviĝis restaĵoj de praslavoj de periodo de Grandmoravia imperio kiam Vyšehrad estis grava centro de imperio.

## Supreniro 
* Laŭ ruĝe markita turisma vojo el Vyšehradské sedlo ()

## Eksteraj ligiloj 
* Turista mapo

Kategorio:Montoj en Slovakio
Kategorio:Distrikto Prievidza
Kategorio:Distrikto Turčianske Teplice
Kategorio:Geografio de Regiono Trenčín
Kategorio:Geografio de Regiono Žilina
Urbodomo de Nagykőrös

La **Urbodomo de Nagykőrös** estas impona historia monumento en Nagykőrös, en angulo de placo.
eta|maldekstre|Urbodomo de Nagykőrös

## Historio 
La plej frua baroka urbodomo estis konstruita en 1705 kaj rekonstruita en 1738. La nun videbla postbaroka formo estiĝis inter 1804 kaj 1811. La turo ĉefe por la fajrobrigadistoj estis konstruita en 1811, poste fajrobrigadistoj kontrolis la regionon el rondbalkono de la urbodomo (pli frue tio okazis el la kalvinana preĝejoturo). La konstruaĵo estis trifoje pligrandigita en 1847, 1887 kaj 1950. Estas alia historia memoraĵo, ke en 1848 Lajos Kossuth el la balkono faris varban paroladon por la nova sendependa hungara armeo. Post jaroj en 1861 ribelo okazis, la kamparanoj kaptis financistojn pri tabakoj, nur la soldatoj povis liberigi la financistojn el la urbodomo.
eta|Enirejo de la urbodomo
La konstruaĵo estas dekomence urbodomo.

## Konstruaĵo 
La unuetaĝa urbodomo estas simpla, ĝi formas brikon, sed en mezo de la fasado turo altiĝas - kvazaŭ preĝejturo. La enirejo estas atingebla el la trotuaro post ŝtuparoj. Sur la unua etaĝo balkono estas videbla, la plej supre la turo altiĝas. Sur la eksteraj muroj memortabuloj estas videblaj.

## Fontoj 
* oficiala paĝo 
* hungare kun fotoj

Dosiero:Town Hall. Listed ID 7176. Tower (E). - Nagykőrös, Hungary.JPG|Turo de la urbodomo
Dosiero:Town Hall. Listed ID 7176. Balcony. - Nagykőrös, Hungary.JPG|Balkono de la urbodomo
Dosiero:Town Hall. Listed ID 7176. E. - Nagykőrös, Hungary.JPG|Angulo de la urbodomo
Dosiero:Református templom és Városháza. Műemlék ID 7173 és 7176. - Nagykőrös.JPG| Turoj de kalvinana kirko kaj urbodomo
Dosiero:Kossuth Lajos plaque (Nagykőrös Szabadság tér 5).jpg|Memortabulo pri Lajos Kossuth

Nagykőrös
Kategorio:Nagykőrös
Kila golfo

eta|
La **kila golfo** (, ) estas golfo de la Balta Maro, en kies centra parto, konsiderante la golfan marbordon al la eŭropa kontinento, la *kila fjordo* (germane *Kieler Förde*) kvazaŭ entranĉite en la kontinenton gvidas al la urbo Kilo (germane *Kiel*). En okcidento kaj sudo ĝi limiĝas per la marbordo de Ŝlesvigo-Holstinio, en sudoriento de la germania insulo Fehmarn kaj en nordo de la sudaj bordoj de la daniaj insuloj Als, Ærø kaj Langeland. En sia nordokcidento, en la *flensburga fjordo* (germane *Flensburger Förde*, dane *Flensborg Fjord*) situas la limo inter Germanio kaj Danio. La kila golfo havas pliajn golfojn kaj fjordojn, kiel *Schlei*, *Eckernförder Bucht* kaj *Hohwachter Bucht*.

La kila golfo per la Fehmarn-Markolo inter la insuloj Fehmarn kaj Lolland kaj la markoleto *Fehmarnsund* (dane *Femernsund*) Fehmarn kaj la kontinento sudokcidente estas ligata al la meklenburga golfo, aparte al ties sudokcidente parto, nomata lubeka golfo.

Kategorio:Balta maro
Kategorio:Geografio de Ŝlesvigo-Holstinio
Kategorio:Geografio de Danio
Ærø

**Ærø** (jen dane, laŭvorte "acera insulo", germane *Arrö*) estas insulo de Danio en la Balta Maro. Ĝi estas parto de la regiono Suda Danio kaj konsistigas administran komunumon. La insula teritorio de 88 kvadrataj kilometroj sume longas ĉirkaŭ 30 kaj larĝas ĉirkaŭ 6 kilometrojn. La suda bordo de la insulo konsistigas parton de la limaro de la kila golfo. La 1-an de januaro 2015 sur la insulo sume vivis 6 265 loĝantoj, tio rezultiĝas loĝdenson de 71 homoj po kvadrata kilometro. La plej granda loĝloko sur la insulo estas *Marstal*, sed la komunuma administrejo estas en la dua grava loĝloko *Ærøskøbing*.

eta|maldekstra|300ra|kampara domo en Ommel
eta|maldekstra|300ra|kirko de la insula ĉefloko *Ærøskøbing*
eta|maldekstra|300ra|historiaj akvopumpiloj
eta|maldekstra|300ra|marborda ban-dometo en *Marstal*

Kategorio:Insuloj en Danio
Kategorio:Ærø
Lando de Reĝino Elizabeto

eta|dekstra|La glaĉero en Lando de Reĝino Elizabeto
**Lando de Reĝino Elizabeto** estas parto de kontinenta Antarkto nomita fare de la registaro de Britio. Troviĝis sude de Maro de Weddel&nbsp;kaj inter longitudoj 20°W kaj 80°W, streĉante de Glacia Breto Filchner-Ronneĝis la Suda Poluso. Tiu teritorio estis nenomita ĝis 2012, kvankam la plej granda parto de ĝi estis neoficiale konata kiel Lando de Edith Ronne&nbsp;en 1947-68 kaj inkludas areojn postulitajn fare de Britio, Ĉilio kaj Argentino

## Historio 
Dum la vizito de Elizabeto la 2-a al la Oficejo de Britaj Fremdoj kaj Oftriĉecoj (British Foreign and Commonwealth Office) en Londono la 18a de decembro 2012, estis sciigite tie ke 169,000 kvadrata mejlo (437,000 kvadratkilometroj) areo de la Brita Antarkta Teritorio estis nomita Lando de Reĝino Elizabeto laŭ La Reĝino. La ministro por eksteraj aferoj por Britaj Fremdoj kaj Oftriĉecoj, William Hague, diris ke la nomado estis "deca tributo ĉe la fino de la jaro de Diamantjubileo de ŝia majesto".

## Referencoj 
Kategorio:Geografio de Antarkto
Kategorio:Geografiaj objektoj nomitaj laŭ personoj
Langeland

**Langeland** (dane: prononco []) estas insulo de Danio en la Balta Maro. Ĝi estas parto de la regiono Suda Danio kaj konsistigas administran komunumon. La insula teritorio de 283 kvadrataj kilometroj sume longas ĉirkaŭ 62 kaj larĝas ĉirkaŭ 11 kilometrojn. La suda bordo de la insulo konsistigas parton de la limaro de la kila golfo, oriente de la orienta bordo etendiĝas la markolo *Langelandsbelt*, suda plilongigo de la Granda Belto. La 1-an de januaro 2015 sur la insulo sume vivis 12 432 loĝantoj, tio rezultiĝas loĝdenson de 44 homoj po kvadrata kilometro. La plej granda loĝloko sur la insulo estas *Rudkøbing*. Ekde administra reformo de 2007 la insulo samtempe ankaŭ estas politika komunumo, kiu ekestis el la antaŭaj komunumoj *Rudkøbing, Sydlangeland* (do "suda Langeland") kaj *Tranekær*.

eta|maldekstra|300px|placeto *Gåsetorvet* en *Rudkøbing*
eta|maldekstra|300px|kirko de la loĝloko *Humble*
eta|maldekstra|300px|kastelo *Tranekær*


Kategorio:Insuloj en Danio
Flensburga fjordo

[eta|250px|historia mapo de [1650]]
La **flensburga fjordo** - germane *Flensburger Förde*, dane *Flensborg Fjord* - estas malvasta branĉo en la okcidenta parto de la Balta Maro ĉe la orienta flanko de Jutlando (geografie ĝi apartenas al la kila golfo, la sudokcidenta parto de la maro). El fake geologia vidpunkto malgraŭ la dana kaj germana terminoj ne vere temas pri fjordo, sed pri glaciepoka tunela valo - tamen pro la tradiciiĝintaj nacilingvaj nomoj kaj pro manko de konciza termino anstataŭ la malpraktike longa faktermino "glaciepoka tunela valo" sencas neformale uzi la vorton *fjordo* en priskribo de la marbranĉo. La flensburga fjordo konsistigas la ŝtatan limon inter Danio kaj Germanio, kaj per tiu limo la historia regno Ŝlesvigo duonigas je norda, dania kaj suda, germania partoj. Ĉe la okcidenta finaĵo de la flensburga fjordo situas la urbo Flensburg, kaj tiu okcidenta finaĵo samtempe estas la plej okcidenta punkto de la Balta Maro.
[eta|maldekstra|250px|la flensburga fjordo en [1910 (kun germanlingvaj loknomoj ankaŭ por la nun dania norda bordo]]
eta|300px|fota impreso de la fjordo, vidata de la germana flanko, fone la dania bordo

Kategorio:Balta maro
Kategorio:Geografio de Ŝlesvigo-Holstinio
Kategorio:Geografio de Danio
Toys "R" Us

[eta|dekstre|Toys "R" Us funkcias ĉe  vendejoj en 30 landoj kaj havas ĉiujaran enspezon de  mil milionoj da [Usona dolaro|usonaj dolaroj]]
**Toys "R" Us, Inc.** [tojsaRAS] estas usona vend-entrepreno de ludiloj kaj jundirektitaj produktoj, fondita en 1948 kun sidejo en Wayne, Nov-Ĵerzejo. La kompanio funkciigas 863 vendejojn de Toys "R" Us kaj de la filio Babies "R" Us en Usono, 740 internaciajn vendejojn kaj 245 permesigitajn vendejojn en 38 landoj kaj teritorioj.

Aldone, ĝi ekskluzive funkciigas la varmarkon *FAO Schwarz*. Ĝi ankaŭ funkciigas branĉon de retkomerco kiel per Toysrus.com, Babiesrus.com kaj FAO.com.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* Toys "R" Us - entreprena retejo
* Babies "R" Usona retejo
* eToys retejo
* FAO Schwarz retejo
* Tru Germania retejo
* Tru Aŭstralia retejo

Kategorio:Ludiloj
Kategorio:Ekonomio de Usono
18664 Rafaelta

'*18664 *Rafaelta'''* estas asteroido de la asteroida zono
malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko,
Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Rafael Andres Torrech-Antonetty*, kiu gajnis la trian rangon en la *Intel International Science and Engineering Fair* de 2003 pro sia projekto en teamo pri konduta kaj
socia sciencoj. Li estis lernanto ĉe la * Escuela Superior Isidro A Sánchez'' en Luquillo (Porto-Riko, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Paŝelkavatoro

eta|paŝelkavatoro taŭgas por laboroj en malfacile atingebla tereno.
eta|Kaiser SX - 2.jpg.
**Paŝelkavatoro ** , **paŝbagro** aŭ **araneelkavatoro** estas staranta elkavatoro. Ĝi laboras ofte nu staranta. Simile kiel tradicia hidraŭlika elkavatoro la paxelkavatoro havas turneblan supran parton (supra ĉaro) ĉe kiu troviĝas la grubrako kun la almuntaĵoj. La la malsupra parto estas malsama. La paŝelkavatoro ne havas ordinaran rulekipaĵon kun radoj, sed havas kvar „gambojn“. La „gamboj“ estas muntitaj aŭ sur radoj aŭ sur subtenpiedoj. helpe de tiuj sendepende stireblaj gamboj la fosmaŝinstiristo povas stiri la maŝinon ekzemple en riverfluejo kaj labori tie. Tiaj kapabloj faras , ke la maŝino ankaŭ taŭgas por laboroj en rokozaj deklivoj, arbara mastrumado kaj en pejzaĝflegado.

## Historio 
[eta|ĉefaj konstrupartoj de paŝbagro:1: gamboj kun radoj2: gamboj kun subtenpiedoj3: grubrako kun almuntaĵoj (profundkulerego)4: supra ĉaro kun [nacelo]]
Inventis la paŝbagro la svisa fabrikisto Ernst Menzi (1897–1984). La unua tipo enmerkatiĝis en la jaro 1966 kun la nomo “Menzi Muck“ . 

## Uzo 
eta|“Menzi Muck“ A91 kiel lignorikoltatoro
eta|entreprena foiro de la firmao “Menzi Muck“ 2012
La maŝino taŭgas por laboroj en malfacile atingeblaj terenoj, ekzemple en arbaro kaj sur deklivoj. Kun konvena ekipaĵo ĝi ankaŭ taŭgas kiel lignorikoltatoro.
La paŝbagro ankaŭ taŭgas kiel amfibia laborilo.
La paŝbagro ankaŭ taŭgas por savi homojn el montaro kaj post tertremoj. Ĝi jam ricevi la nomon „savaraneo“ en Germanujo. 

## Vidu ankaŭ 
* listo de konstrumaŝinoj kaj konstruiloj
* listo de produktantoj de konstrumaŝinoj

## Eksteraj ligiloj 
*Euromach

## Referencoj 
Kategorio:Elkavatoro
Kategorio:Konstrumaŝino
Mattel

**Mattel, Inc.** estas usona transnacia ludilfabrika kompanio fondita en 1945 kun sidejoj en El Segundo, Kalifornio. En 2014, ĝi rangis la 403a en la listo de Fortune 500. La produktoj kaj markoj kiujn ĝi produktas estas Fisher-Price, pupoj Barbie, Winx Club kaj Monster High, Hot Wheels kaj ludiloj Matchbox, Masters of the Universe, tabulludoj kaj ludiloj pri la usona federacio de spektakla luktado. En la komenco de la 1980-aj jaroj Mattel produktis videoludilojn, laŭ kaj siaj propraj markoj kaj laŭ permesiloj el Nintendo. La kompanio ĉeestas en 40 landoj kaj teritorioj kaj vendoproduktoj en pli ol 150 landoj.

La kompania nomo estas derivita el *Harold Matson* kaj *Elliot Handler*, kiu fondis la kompanion en 1945.

## Notoj 
## Referencoj 
* Kettelkamp, Sean; *Chatty Cathy and Her Talking Friends*, Schiffer Publishing (1998)

## Vidu ankaŭ 
* He-Man

## Eksteraj ligiloj 
*  ()
* Mattel Toys — bildoj de multaj ludiloj ĉe *Figure-archive.net*


Kategorio:Usonaj firmaoj
Kategorio:Ludiloproduktantoj
Kategorio:Ludilaj varomarkoj
Lincoln Logs

eta|220px|Segilejo farita el *Lincoln Logs*.

**Lincoln Logs** (Linkolnaj bastonoj) estas usona porinfana ludilo konsistanta el alkroĉigataj miniaturaj bastonoj, uzitaj por konstrui malgrandajn fortikaĵojn kaj konstruaĵojn. Ili estis inventitaj de John Lloyd Wright, dua filo de la arkitekto Frank Lloyd Wright.

## Referencoj 

Kategorio:Ludiloj
Bayko

**Bayko** estis angla konstrumodela ludilo inventita de Charles Plimpton, pionira plasta inĝeniero kaj entreprenisto en Liverpool. Unuafoje merkatigita en Britio ĝi estis tuje eksportita tra la tuta Brita Komunumo kaj iĝis tutmonda varmarko inter 1934 kaj 1967. La nomo derivas el Bakelito, unu el unuaj komercaj plastoj de la mondo kiu estis origine uzata por fabriki multajn el la partoj. Bayko estis unu el la plej fruaj plastaj ludiloj en la mondo kiu estis merkatigita.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Bayko Building retejo
* Binns Road Bayko 
* Pete Bradley's Bayko retejo
* Bayko Collectors Club
* Bayko (informo pri Bayko el la [V&A Museum of Childhood(https://eo.wikipedia.org/wiki/V&A_Museum_of_Childhood)])

Kategorio:Ludiloj
Konstruk-Tubes

**Konstruk-Tubes** (Konstrutuboj) estas tuba konstruludilo kreita en 2006 de Keith S. Lock de Bradenton, Florido, Usono. Keith Lock, sanlaboristo, inventis la ludilon post vivi siajn filojn ludantajn per kelkaj tuboj kaj aĵoj el PVC. La bazo de la serio estas simpla, nome tuboj kaj konektiloj el polipropileno.

## Eksteraj ligiloj
*The Konstruk-Tube Oficiala retejo 

Kategorio:Ludiloj
Erector Set

eta|Presafiŝo por Erector Set de ĉirkaŭ 1922.
[eta|En la [Muzeo de la Urbo Novjorko.]]
**Erector Set** (la varomarko estis ĉiam "ERECTOR") estas varomarko de metala konstruludilo, origine patentita de Alfred Carlton Gilbert kaj unuafoje vendita de sia kompanio, nome *The Mysto Manufacturing Company* de New Haven, Konektikuto, en 1913. En 1916, la kompanio estis reorganizita kiel A.C. Gilbert Company. Erector konsistas el diversaj metalaj traboj kun regulaj truoj por kunigado uzante ŝraŭbingojn kaj ŝraŭbojn. Ankaŭ aliaj mekanikaj partoj kiaj takeloj, dentradoj, radoj, kaj malgrandaj elektromotoroj estas parto de la sistemo. Kio distingas konstruludilon kiel Erector (kaj ties antaŭanton Meccano), estas la kapablo konstrui modelon, poste malkonstrui ĝin kaj konstrui ion plian, denove kaj denove. Erector tuj iĝis la plej populara konstruludilo en Usono, plej verŝajne ĉar ĝi estis la nura konstruludilo kiu je tiu tempo enhavis motoron. Erector estis komune aludita kiel *Erector Set*, kvankam *erector set* iĝis iome io kia ĝenra varomarko alude al vario de konstruludiloj, senrilate al marko. La varomarko por ERECTOR estas nuntempe posedata kaj merkatigita de Meccano.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo 
* Projekta retejo ĉe la retejo de Eli Whitney Museum dediĉita al Erector Sets 
* Photographs, Downloads, Patents, Aids to Restoration
* Movie: The Man Who Saved Christmas

Kategorio:Ludiloj
Ŝamano ŝtono

**Ŝamano ŝtono** () estas roko ĉe lago Bajkalo en fonto de rivero Angara. Tiu estas natura monumento de&nbsp; Apudbajkala nacia parko.

La ŝtono troviĝas je 800 metroj malsupre de linio prama transirejo «Haveno Bajkalo () — Listvjanka ()» (inter kaboj Ustjanskij () kaj Rogatka ()), en mezo de la rivero, ĉirkaŭ je 500 metroj de ambaŭ bordoj.
eta|Ŝamano ŝtono. Vidaĵo de rivero Angara

## Adorado kaj legendo pri Ŝamano ŝtono 
Ekde antikveco Ŝaman-ŝtonon oni havigis per ne ordinara forto. Laŭ la kredo de la burjatoj loĝantaj laŭlonge de Angara, Ŝamano ŝtono estis kiel loĝejo de mastro de la rivero — Ama Sagan Nojon (). La ŝtono estis preĝloko kaj ritloko. Al la roko oni viturigis krimulon kaj lasis lin por nokto kaj se akvoj de Bajkalo ne forportis lin tiam li estis senkulpa.

Legendo pri la roko rakontas, ke Bajkalo volis edzigi sian belan knabinon Angara kun juna militisto Irkut (). Sed Angara enamiĝis je alia heroo Jenisejo kaj forkuris al li. Kolera patro ĵetis al ŝi grandega roko Ŝaman-ŝtono.

## Homa influo 
Post konstruado de Irkuska akvoenergia centralo nivelo de akvo ĉe fonto de Angara supreniĝis kaj nun nur ĉe bona vetero eble vidi pinton de roko Ŝaman-ŝtono, kiu elstarita el akvo je 1—1,5 metro.

Inĝenieroj proponis detrui la rokon per eksplodo sed projekto havis multe da difektoj kaj kontraŭuloj tial ĝi lasis ne realigita.

## En moderna kulturo 
Ŝaman-ŝtono menciis en kanto "Ploro" () de Konstantin Kinĉev (), estas solisto de muzikgrupo "Alisa" ().

## Referencoj 
Kategorio:Bajkalo
Kategorio:Klifoj en Rusio
Géza Györgyi (arkitekto)

**Géza Györgyi** [djordji], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Györgyi Géza** estis hungara arkitekto, pentristo. Lia patro estis Alajos Györgyi Giergl, lia parenco estis Kálmán Giergl, same arkitekto.

Géza Györgyi http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC04834/05664.htm naskiĝis en 1851 en Pest (urbo). Li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Géza Györgyi studis arkitekton en sia naskiĝurbo kaj Berlino, sed jam pli frue en 1870 li laboris apud Alajos Hauszmann. Inter 1876 kaj 1881 li apartenis al arkitekta stabo de Miklós Ybl, poste en aliaj staboj, ekzemple li denove estis kolego de Alajos Hauszmann. Plej granda laboro de Györgyi (kun aliaj) estis Reĝa Palaco (Budapeŝto), krome li projektis hotelojn, domegojn, loĝdomojn. Li estis ankaŭ pentristo. Li ricevis hungaran kaj italan premiojn.

## Elektitaj projektoj 
* *Bayer-villa, Bp, XI. kerület Minerva u.* (1907)
* *Kereskedők Segélyegyletének Menháza, Bp, II. Tárogató út 2.* (1908-1909)
* *Viktória Biztosító Társaság lakóháza, Bp, VII. Károly körút 3.* (1912)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun bildo 
* hungarlingva biografio kun bildo 
 
Kategorio:Hungaraj arkitektoj
Kategorio:Hungaraj pentristoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Salamandreto

***Salamandrina*** Fitzinger, 1826 (esperante: **Salamandreto**, rekte el la scienca nomo, aŭ **Salamandr(et)o okulvitra**) estas genro de vostohavaj amfibioj de la sama familio kiel la Salamandro.

Ĝi enhavas nur du speciojn:
* *Salamandrina terdigitata* (Savi, 1821)
* *Salamandrina perspicillata* (Bonnaterre, 1789)

Ambaŭ specioj (kiuj estas tre similaj kaj estis ĝis 2005 nur unu specio) estas endemiaj de la okcidenta itala duoninsulo.

## Notoj 
Kategorio:Salamandroj
Kategorio:Endemiismoj
Kategorio:Faŭno de Italio
18672 Ashleyamini

'*18672 *Ashleyamini'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Ashley Ali Amini*, kiu gajnis la trian rangon en la *Intel International Science and Engineering Fair* de 2003 pro sia projekto en teamo pri biokemio. Ŝi estis lernantino ĉe la * Yorktown High School'' en Yorktown Heights (Nov-Jorkio, Usono).

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
József Györki

**József Györki** [jOĵef djorki], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Györki József** estis hungara kemiisto, profesoro, inĝeniero. Lia frato estis Imre Györki.

József Györki http://tudosnaptar.kfki.hu/historia/egyen.php?namenev=gyorki naskiĝis la  en Pusztakovácsi, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
József Györki akiris diplomon en Reĝa Teknikuniversitato József, dum la 1-a mondmilito li estis vicprofesoro en la menciita universitato. Inter 1920 kaj 1945 li estis privata inĝeniero, dume li akiris doktorecon en la universitato en 1933. Post la 2-a mondmilito li estis fabrikestro, poste li laboris en esplora instituto. En 1946 li estis nomumita privata profesoro en la menciita universitato. Li doktoriĝis en 1957. Li faris signifan laboron pri kaolinoj en Sárospatak kaj transformiĝo de karboj al artefarita sterko en Várpalota.

## Elektitaj publikaĵoj 
* *A magyarországi kaolinok különös tekintettel a sárospataki kaolinra* (1932)
* *A községi gázellátás hazai szenekkel* (1933-1936)
* *A szenek kokszosításának feltételeiről és a kokszosodás folyamatáról* (1954)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj kemiistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Dénes Györgyi

**Dénes Györgyi** [dEneŝ djordji], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Györgyi Dénes** estis hungara arkitekto, profesoro.
eta|Lernejo fare de Dénes Györgyi

Dénes Györgyi http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC04834/05663.htm naskiĝis la  en Budapeŝto. Li mortis la  en Balatonalmádi.

## Biografio 
Dénes Györgyi akiris diplomon en Reĝa Universitato József en 1908. Dum la studentaj jaroj li amikiĝis kun Károly Kós, ili ofte projektis kune en la estonteco. Ekde 1909 Györgyi ekinstruis en Industriarta Altlernejo, eĉ en 1943 li estis rektoro. Krom instruado li projektis diversajn konstruaĵojn, komence laŭ hungareca stilo, poste laŭ moderna stilo. En 1946 li pensiuliĝis, en 2010 li ricevis postmortan premion.

## Elektitaj publikaĵoj 
* *Új magyar építőművészet I-II.* (1935-38) - redaktoro

## Elektitaj projektoj 
* hungaraj pavilonoj en la mondekspozicioj (Torino, 1911; Philadelphia 1926; Barcelona 1929; Bruselo 1935; Parizo 1937)
* loĝdomo en Kolonio Wekerle (1914)
* muzeo "Déri" en Debrecen (1923-29)
* oficejo de fabriko Danuvia (1938)
* lernejo en Budapeŝto (1940-41)

## Elektitaj disĉiploj 
* László Hornicsek
* István Szabó (arkitekto)

## Memorigiloj 
* lernejo en Balatonalmádi portas la nomon Györgyi Dénes (lia lasta projekto en 1948)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj arkitektoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Irkut

eta|Skemo de akvokolektejo de Angara
**Irkut** () estas rivero en Burjatio kaj Irkutska provinco (Rusio), maldekstra alfluanto de Angara.

Ĝia longo estas 488&nbsp;km (kun rivero Nigra Irkut (ruse: '**), kaj akvokolektejo .

## Geografio 
La rivero fontas ĉe monta punkto Nuhu-Daban (ruse: **') en Orienta Sajano (ruse: '**) je alteco 1875 m super nivelo de maro, elfluis el lago Ilĉir (ruse: **'). Post kunfluo kun Meza Irkut kaj blanka Irkut oni nomigas ĝin kiel Irkut, antaŭ la kunfluo ĝi nomiĝas Nigra Irkut (ruse: '**). Enfluas en rivero Angara ĉe urbo Irkutsk.
maldekstra|eta|200x200px|Irkut ĉe Baklaŝi
La rivero ekglaciiĝas en fino de oktobro kaj degelas en fino de aprilo aŭ komenco de majo. La rivero kovriĝis per glacio dum 150—180 tagoj. Provizo de la rivero estas per neĝo (precipe per altmonta neĝo) kaj per pluvo. La akvokolekto areo de la rivero estas 15780&nbsp;km. La mezjaro trafluo de la rivero ĉe enfluejo estas 140 m³/s.

La meza multjara trafluo de la rivero estas 142 m³/s. La plej grandan trafluon observas en julio - aŭgusto kaj la malplej grandan trafluon observas dum monatoj februaro - marto.

La rivero estas flosigebla kaj oni uzas ŝin por akvo turismo. Laŭ ŝia akvonomo nomiĝis la centro de provinco.

## Loĝataj punktoj 
Loĝataj punktoj ĉe rivero estas: Mondi (ruse: **'), Mojgoti (ruse: '**), Turan (ruse: **'), Guĵiri (ruse: '**), Tori (ruse: **'), Dalahaj (ruse: '**), Ŝuluta (ruse: **'), Tibelti (ruse: '**), Ŝamanka (ruse: **'), Moti (ruse: '**), Vvedenŝĉina (ruse: **'), Pionersk (ruse: '**), Baklaŝi (ruse: **'), Smolenŝĉina (ruse: '**), Maksimovŝĉina (ruse: **'), Irkutsk.

## Referencoj 
Kategorio:Riveroj en Burjatio
Kategorio:Riveroj en Irkutska provinco
K'Nex

'''K'NEX'* (literuma variaĵo de *connects'') estas konstruludila sistemo inventita de Joel Glickman. Enmetita en Usonon en 1992 estas nune desegnita kaj produktita de K'NEX Industries Inc. de Hatfield, Pensilvanio, Usono. K'NEX estas en la sama ĝenro, kaj en konkurenco kun Lego, Fischertechnik, kaj Meccano.

Plej simila al Tinkertoy, la ludila konstrusistemo konsistas el interkroĉaj plastaj strioj, konektiloj, radoj, dentradoj, kaj aliaj komponantoj, kiuj povas esti pecigitaj kune por formi ampleksan varion de modeloj, maŝinoj, kaj arkitekturaj strukturoj. Malkiel Tinkertoy, tamen, K'NEX estas desegnita por pli aĝaj konstruantoj (5- al 12-jaraj).

La ludilo estis produktita kaj merkatigita en variaj vendejoj, same kiel per retejoj. K'NEX produktis variajn seriojn, edukajn ludilarojn, kaj modelojn konsistantajn el diversigitaj partoj, la lastaj el kiuj, inkludas partojn kaj instrukciojn specife pakigitaj por esti kunigitaj aŭ muntitaj en specifa modelo.

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo K'NEX
* K'NEX Komunumo
* Oficiala brita distribuanto K'NEX
* Calculator made from K'NEX
* K'Nex Roller Coasters 
* K'NEX Bi-Monthly Contest

Kategorio:Ludiloj
Ryszard Rubinkiewicz

**Ryszard Rubinkiewicz** (naskiĝis la  en Kielce, mortis la ) estis pola salesiano kaj bibliisto okupiĝanta pri apokrifoj, lekciisto de Katolika Universitato de Lublin, estinta membro de Pontifika Biblia Komisiono

## Vivo
Ryszard Rubinkiewicz abituriĝis en 1956 en la liceo je la nomo al Cyprian Kamil Norwid en Kielce. Samjare eniris al la ordeno de salesianoj en Kopiec (apud Kłobuck). En la jaroj 1959–1965 studis filozofion kaj teologion en Oświęcim kaj Krakovo. La 25-an de junio 1965 en Krakovo ordiniĝis. En la jaroj 1965–1970 studis en Katolika Universitato en Lublin, doktoriĝante pri biblia teologio. Laŭvicajn studojn en Papa Biblia Instituto en Romo en la jaroj 1970–1972 finiĝis en 1978 per doktoreco pri la bibliaj sciencoj. En la jaroj 1972–1973 ankaŭ studis en Franca Biblia kaj Arkeologia Lernejo de Jerusalemo, ricevinte la gradon ''eleve titulare de l'Ecole Biblique*.

De 1969 estis profesoro pri la Biblio en Supera Animzorgejo de pastroj Salesianoj en Krakovo. De 1977 laboris en la Katolika Universitato (KUL) kiel gvidanto de la Instituto de Bibliaj Sciencoj ĉe Katedro de Intertestamenta Literaturo kaj Helpaj Sciencoj de Bibliologio. En 1981 habilitiĝis, kaj en 1991 ricevis titolon kaj postenon de ordinara profesoro.

Li apartenis al pluraj societoj kaj komisionoj: estis prezidanto de la Sekcio de Polaj Bibliistoj ĉe la Konferenco de Pola Episkoparo, membro la Episkopara Komisiono pri Dialogo kun Judismo, Centra Komisiono pri Scienca Titolo kaj Sciencaj Gradoj ĉe prezidanto de Ministra Konsilio, Pola Orientalistika Societo, Catholic Biblical Association, Associazione Biblica Italiana, Asociazione Biblica Salesiana, Studiorum Novi Testamenti Societas, Scienca Societo de KUL (en la jaroj 1981–1986 ties ĝenerala sekretario). En la jaroj 1998–2008 membro de Pontifika Biblia Komisiono.

La kampo de scienca intereso de pastro Rubinkiewicz estis literaturo inter Malnova Testamento kaj Nova Testamento, kaj precipe apokrifoj.

## Publikaĵoj
Pastro Rubinkiewicz verkis ĉ. 120 publikaĵojn:
* *Die Eschatologie von Henoch 9-11 und das Neue Testament*, Klosternneuberg 1984
* *L'Apocalypse d'Abraham en vieŭ slave*, Lublin 1987
* *Geografia e archeologia biblica (flora e fauna biblica)*, Cremisan 1987
* *Apokryfy Starego Testamentu'' (Apokrifoj de Malnova Testamento); kolektiva verko sub la redakto de R. Rubinkiewicz, Vocatio, Warszawa 1999

## Vidu ankaŭ
* Libro de Ĥanoĥ
* Bel kaj la Drako
* Mirosław Wróbel

## Eksteraj ligiloj 
* informacje na stronie KUL Informoj en la paĝo de KUL
* notka bibliograficzna na stronach KUL Bibliografio

## Fonto
* Pollingva Vikipedio

Kategorio:Naskiĝintoj en 1939
Kategorio:Polaj teologoj
Kategorio:Bibliologoj
Kategorio:Polaj orientalistoj
Kategorio:Salesianoj
Kategorio:Mortintoj en 2011
18676 Zdeňkaplavcová

'*18676 *Zdeňkaplavcová'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Petr Pravec elde la Observatorio de Ondřejov, proksime de Prago.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la ĉeĥa radioastronomino *Zdeňka Plavcová'', kunplanistino de la meteora radaro de la Observatorio de Ondřejov, kiu estis operacianta ekde 1958. Post 1969 ŝi estis fakulino pri programaro en la departemento astronomio fako de la Universitato de Kalifornio ĉe Los-Anĝeleso.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Petr Pravec
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998