open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Kalia ricinoleato

**Kalia ricinoleato** aŭ **C18H33KO3** estas organika kalia salo de ricinoleata acido, flaveca likvaĵo uzata kiel herbicido, insekticido, surfaktanto, emulsiiganto, kaj plastiganto. La kemia strukturo de kalia ricinoleato estas simila al tiuj de certaj naturaj kemiaĵoj produktataj de superaj akvoplantoj kiuj inhibas kreskadon de blu-verdajn algojn. Aliaj uzoj inkludas plibonigon de la akvokvalito, kaj elimino de nedezirataj fiŝodoroj.

En akva solvaĵo ricinoleato de kalio produktas bazan karakteron kaj estiĝo de kaliaj katjonoj kaj ricinoleataj anjonoj.  La unuaj provoj prepari la ricinoleatan acidon okazis en 1888 de la germana kemiisto Friedrich Krafft (1852-1923).  Ricinoleata acido posedas kontraŭdolorajn kaj anti-inflamajn proprecojn. Kiel algicidoj, ricinoleatoj estas uzataj en la kontrolo de cianobakterio kiu donas blu-verdecan koloron al akvo.

## Sintezoj
### Sintezo 1
* Preparado de *kalia ricinoleato* ekde Ricinoleata acido kaj kalia hidroksido:

## Reakcioj
### Reakcio 1
* Ricinoleato de kalio reakcias kun *jodo-metano* por estigi *ricinoleaton de metilo* (CAS Numero 141-24-2). Ricinoleato de metila estas klara viskoza likvaĵo usata kiel surfaktanto, lubrikaĵo kaj plastiganto.:

## Literaturo
* Sigma Aldrich
* Chemical Book
* PAN Pesticides Database - Pesticide Products
* Channel Catfish Farming Handbook

## Referencoj
ricinoleato
Kategorio:Ricinoleatoj
Géza G. Fekete

**Géza G. Fekete** [gE], laŭ hungarlingve kutima nomordo kaj plena nomo **Galántai Fekete Géza** estis hungara skulptisto, restaŭristo. Lia nobela antaŭnomo estis (supozeble) *galántai*, lia filo estis Géza Dezső Fekete.
[eta|[Gyula Benczúr en Nyíregyháza fare de G. Fekete Géza]]
Géza G. Fekete  naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  (laŭ https://opac-nevter.pim.hu/ro/record/-/record/PIM53960;jsessionid=6357EA473270D8ABF4A03C01D0D6129C la mortotago estas la 7-a) en Budapeŝto.

## Biografio 
Géza G. Fekete abiturientis en industriarta mezlernejo en 1925 en sia naskiĝurbo, poste li akiris diplomon en Reĝa Belarta Altlernejo en 1932. Liaj plej gravaj instruistoj estis István Szentgyörgyi (skulptisto) kaj Ede Telcs. En 1935 li ricevis stipendion. En la 1950-aj kaj 1960-aj jaroj li ofte restaŭradis. Li ricevis premiojn ekde 1935.

## Elektitaj solaj ekspozicioj 
* Budapeŝto (1935, 1939, 1973)

## Elektitaj kolektivaj ekspozicioj 
* Arthalo Budapeŝto (1931, 1935, 1944, 1950-1954)
* Budapeŝto (1935, 1940, 1943, 1948, 1960)

## Elektitaj skulptaĵoj 
* Gyula Benczúr (ŝtono, 1940, Nyíregyháza)
* Úttörő (1950, Szeged)
* Hajóműszerész (ŝtono, 1955)
* Nő könyvvel (1962, Szikszó)
* Ülő, olvasó lány (ornamputo, ŝtono, 1975, Budapeŝto)
* tombomonumentoj

## Fontoj 
* hungarlingva biografio 

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj skulptistoj
Kategorio:Hungaraj restaŭristoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Perla Poeto

La **Perla Poeto**, en angla "Pearl Poet" aŭ la "Gawain Poet", estas la nomo, kiun oni donis al la aŭtoro de *Pearl* (Perlo), aliteracia poemo verkita en 14a-jarcenta mezangla. Ties aŭtoro ŝajne verkis ankaŭ la poemojn *Sir Gawain and the Green Knight*, *Patience*, kaj *Cleanness*; kelkaj fakuloj sugestas, ke tiu aŭtoro eble verkis ankaŭ *Saint Erkenwald*. Escepte pro tiu lasta (trovita en BL-MS Harley 2250), oni scias, ke ĉiuj tiuj verkoj estas konataj per sola transvivinta manuskripto de la Brita Biblioteko en la kolekto Cotton Nero A.x. Tiu verkaro inkluzivas kelkajn el plej bone konsiderata poezio verkita en la mezangla.

La **Perla Poeto** restas neidentigita. Kelkaj fakuloj argumentis por atribui la poemon al iu John Massey, membro de la terposedantaro de Cheshire. Tiu atribuo de poemoj de Cotton Nero A.x ne estas vaste akceptita.

## Bibliografio
* Bowers, John M. 2012. An Introduction to the Gawain Poet. University Press of Florida, Gainesville. ISBN 978-0-8130-4015-8.
* Perla Poeto. 2019. Perlo. Tradukita de Marjorie Boulton. Mondial. ISBN 978-1-59569-395-2.

Kategorio:Anglaj poetoj
Kategorio:Mezepokaj poetoj
Kategorio:Artura literaturo
Kategorio:Neidentigitaj homoj
Lolardismo

[eta|En tiu 19a-jarcenta ilustraĵo, [John Wycliffe estis montrita donante la Biblian tradukon kiu poste portos lian nomon al siaj Lolardaj sekvantoj.]]
**Lolardismo** (Lolarda movado) estis antaŭ-protestanta kristana religia movado kiu ekzistis el la mezo de la 14a jarcento al la Angla Reformacio. Ĝi estis dekomence estrita de John Wycliffe, nome romkatolika teologo kiu estis elpostenigita el la Universitato de Oksfordo en 1381 pro sia kritikaro kontraŭ la Romkatolika Eklezio. La postuloj de Lolardistoj estis ĉefe por reformo de la Okcidenta Kristanismo. Ili formulis siajn kredojn en la *Dekdu Konkludoj de la Lolardistoj*.

## Notoj 
Kategorio:Angla Reformacio
Kategorio:Kristana heterodokso
Kategorio:Katolikismo en Anglio
Kategorio:Historio de protestantismo
(41353) 2000 AB33

**(41353) 2000 AB33** estas malgranda, ne tre hela troja asteroido de Jupitero, ano de la tiel nomata « Greka Tendaro »; grupo da korpoj, kiuj orbitas proksime de la punkto de Lagrange L4 de la sistemo Suno-Jupitero.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  far'de la teamo de la astronomia kampanjo « LINEAR » (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Trojaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Kalia linoleato

**Kalia linoleato** aŭ **C18H31KO2** estas organika salo de ricinoleata acido, kemia substanco uzata kiel kosmetikaĵo, surfaktanto, emulsiigagento kaj viskoziganto. Linoleato de kalio posedas grandan potencialon kiel antibakteriagento kaj fungicido. En akva solvaĵo linoleato de kalio produktas bazan karakteron kaj estiĝo de kaliaj katjonoj kaj linoleataj anjonoj.

Linoleata acido estis unue priskribita en 1950. Linoleata acido estas uzata en oleoj kaj varnizoj, Ĉi-tiuj aplikoj ekspluatas la facilan reagon de la linoleata acido kun la oksigeno de la aero, kiu kondukas al krucligo kaj formado de stabila filmo konata kiel linoksino.

## Sintezoj
### Sintezo 1
* Preparado de linoleato de kalio per traktado de linoleata acido kaj kalia hidroksido:

## Reakcioj
### Reakcio 1
* Linoleato de kalio reakcias kun *klorido de metilo* por doni *linoleaton de metilo* kaj kloridon de kalio:

## Literaturo
* Symposium on the Pharmacological Effect of Lipids
* Functionality of Proteins in Food
* Modern Methods of Plant Analysis
* Bentley's Textbook of Pharmaceutics
* Antimicrobials in Food
* Barley

## Referencoj
linoleato
Kategorio:Linoleatoj
John Gower

**John GOWER** (/ˈɡaʊ.ər/; ĉ. 1330 – Oktobro 1408) estis angla poeto, samtempulo de William Langland kaj de la Perla Poeto, kaj persona amiko de Geoffrey Chaucer. Li estas memorata ĉefe pro tri ĉefaj verkoj, nome ''Mirour de l'Omme*, *Vox Clamantis*, kaj *Confessio Amantis'', tri longaj poemoj verkitaj en franca, latinea, kaj angla respektive, kiuj estas unuigitaj pere de komunaj moralo kaj politikaj temoj.

La amikeco de Gower kun Chaucer estas bone dokumentita. Kiam Chaucer estis sendita kiel diplomato al Italio en 1378, Gower estis unu el la homoj al kiuj li rajtigis por siaj aferoj en Anglio. Ambaŭ poetoj laŭdis unu la alian en siaj versoj.

La verso de Gower estas laŭvice religia, politika, historia, kaj morala — kvankam li estis foje difinita kiel "morala Gower" ĉefe ĉar Chaucer donis al li tian epiteton. Lia ĉefa stilo estas alegorio, kvankam li evitas abstraktaĵojn favore al la ebena stilo de la rakontisto.

## Verkaro (elektita) 
* Mirour de l'Omme, or Speculum Hominis, or Speculum Meditantis (france, ĉ.1376–1379)
* Vox Clamantis (latine, ĉ.1377–1381)
* Confessio Amantis (angle, ĉ.1386–1393)
* Traité (france, 1397)
* Cinkante Balades (france, 1399-1400)
* Cronica Tripertita (latine, ĉ.1400)
* In praise of peace (angle, ĉ.1400)

## Literaturo 
* Macaulay, G.C. (1908). 'John Gower', in Ward, A.W., and Waller, A.R., eds. The Cambridge History of angle Literature, vol. II The End of the Middle Ages, chapter VI. Cambridge University Press.
* Grey, Douglas. "John Gower." Oxford Dictionary of National Biography. Oxford UP, 2004

## Referencoj 
Kategorio:Anglaj kristanoj
Kategorio:Anglaj poetoj
Kategorio:Mezepokaj poetoj
Kategorio:Latinlingvaj poetoj
Castillon-la-Bataille

''''* - jen france, prononco [], okcitane respektive gaskone *Castilhon de la Batalha* aŭ *Castilhon de Dordonha* - estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Ĝirondio (france *Gironde* [] respektive okcitane kaj gaskone *Gironda*), en la administra regiono Nova Akvitanio (france *Nouvelle-Aquitaine* [], okcitane kaj gaskone *Nòva Aquitània*) kaj en la tradicia, historia regiono Akvitanio (france *Aquitaine* [], okcitane kaj gaskone *Aquitània*). Ene de la departemento, la komunumo apartenas al la arondismento Libourne (aŭ *Liborna*) kaj al la kantono *Les Coteaux de Dordogne'', nomata "bordoj de la rivero Dordogne".

Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun la najbaraj komunumoj .

eta|maldekstre|300ra|
Post la Reformacio, multaj protestantoj disvastigis la novan religian tendencon en la areo. La batalo de Castillon (kiu aperas kiel kromaĵo en la nomo de la vilaĝo) okazis en la 17a de julio 1453; venkis la francoj super angloj, kio finigis la konfliktojn de la Centjara milito. Tamen la religiaj konfliktoj ne finiĝis en la areo. En 1586, 1588, 1622 ktp., okazos novaj konfliktoj.

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Gironde
* Castillon (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
*  ()


Kategorio:Komunumoj de Gironde
Kategorio:Centjara milito
Formigny La Bataille

''''*  estas nova komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Kalvadoso, france *Calvados*) kaj en la regiono Normandio. Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento Bayeux kaj al la kantono *''. 

La teritorio havas komunan limon kun .

Post la Reformacio, multaj protestantoj disvastigis la novan religian tendencon en la areo. La batalo de Formigny (kiu aperas kiel kromaĵo en la nomo de la komunumo) okazis en la 15-a de aprilo 1450, kio finigis la konfliktojn de la Centjara milito en Normandio. Tamen la religiaj konfliktoj ne finiĝis en la areo.

eta|maldekstra|300px|La loĝloko inter la ĉirkaŭaj komunumoj

## Konsisto 
La nove kreita komunumo estas grupigo de la iamaj komunumoj:
* Formigny (sidejo)
* Aignerville
* Écrammeville
* 

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Calvados

## Eksteraj ligiloj 
*  ()
* Formigny La Bataille ĉe CdC Isigny-Omaha Intercom ()

Kategorio:Novaj komunumoj de Calvados
Kategorio:Centjara milito
Villepreux - Les Clayes (stacidomo)

**Villepreux - Les Clayes** (plennome **Villepreux - Les Clayes-sous-Bois**) estas franca stacidomo sur linio  - , situanta en  Les Clayes-sous-Bois, apud Villepreux, en departemento Yvelines, regiono Francilio.

Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF) priservata de trajnoj de linio N de Transilien.

Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK)  de la linio St-Cyr - Surdon (395000).

## Fervoja akcidento en 1910 
Vendredon, la , kolizio inter la eksprestrajno 477 de linio Parizo - Granville kaj omnibuso haltinta en stacidomo Villepreux rezultigis 16 mortintojn. Nur kelkaj veturiloj ne estas detruitaj de la kolizio aŭ de postsekva incendio.

## Interkonektoj 
*  Hourtoule 8 17 20 50
*  STAVO 44 45
*  CSO 23 27

## Vidu ankaŭ 
* Transilien
* Transilien N
* Stacidomoj de Transilien
* Les Clayes-sous-Bois
* Villepreux

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Stacidomoj de Francio
Kategorio:Transilien N
Kategorio:Fervojaj stacioj en Yvelines
Kategorio:Les Clayes-sous-Bois
Kategorio:Villepreux
Traktato de Picquigny

La **Pikinja traktato**, aŭ en franca *traité de Picquigny*, estis pactraktato subskribita la 29an de aŭgusto 1475 de la reĝo de Francio Ludoviko la 11-a kaj la reĝo de Anglio Eduardo la 4-a en Picquigny en Pikardio (situa nuntempe en la departemento Somme). Ĝi finigis definitive la konfliktojn de la Centjara milito kiu estis fakte «endormiĝinta» en 1453 post la batalo de Castillon.

## Ĉefaj decidoj 
La du reĝoj faris la jenajn decidojn:
* Ludoviko la 11-a donis al Eduardo la 4-a monkvanton de 75 000 orajn eskudojn kaj promesis ĉiujaran pension de 50 000 oraj eskudoj (tiele la totala promeso de 500 000 oraj eskudoj)
* Eduardo la 4-a akceptis reveni en Anglion kun sia armeo kaj rezignis pri sia alianco kun la duko de Burgonjo. Li same rekonis la postenon de Ludoviko la 11-a kiel nura legitima reĝo de Francio.
* Oni interkonsentis ke la daŭfeno Karlo edziĝos al la plej aĝa filino de Eduardo, Elizabeta (tamen finfine ŝi edziniĝis al Henriko la 7-a).
* Margareta de Anĵuo, enprizonigita en la Turo de Londono, estis liberigita kontraŭ elaĉeto de 50 000 oraj eskudoj.

## Notoj 
## Bibliografio 
* Jean-Marie Cauchies, *Louis XI et Charles le Hardi. De Péronne à Nancy (1468-1477): le conflit,* Bruxelles, De Boeck Université, coll. «Bibliothèque du Moyen Âge» (no 8), 1996, 184 p. (ISBN 2-8041-2128-3, rete http://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_1997_num_75_2_4181_t1_0517_0000_1), Alirita la 14an de Oktobro 2018.
* Pierre Champion, *Louis XI, t. Ier: Le Dauphin, t. II: Le Roi,* Paris, Honoré Champion, 1927.
* Jean Favier, *Louis XI,* Paris, Fayard, 2001, 1019 p. (ISBN 2-213-61003-7, rete https://www.cairn.info/article.php?ID_ARTICLE=RHIS_031_0127#s1n15) Alirita la 14an de Oktobro 2018.
* Pierre-Roger Gaussin, *Louis XI: un roi entre deux mondes,* Paris, A.-G. Nizet, 1988 (1a eld. 1976), 493 p. (ISBN 978-2-7078-0080-0).
* Jacques Heers, *Louis XI: le métier de roi,* Paris, Perrin, 1999, 430 p. (ISBN 2-262-01233-4). Reeldono kiel poŝlibro: Jacques Heers, *Louis XI,* Paris, Perrin, coll. « Tempus » (no 40), 2003, 430 p. (ISBN 2-262-02084-1, rete https://www.lisez.com/perrin/26), Alirita la 14an de Oktobro 2018.
* Paul Murray Kendall (trad. Éric Diacon), ''Louis XI: «l'universelle araigne»* Paris, Fayard, 1974, XXVIII-584 p. (ISBN 2-213-00038-7). Reeldono kiel poŝlibro: Paul Murray Kendall (trad. Éric Diacon), *Louis XI: l'universelle araigne* [« Louis XI: The Universal Spider »], Paris, Pluriel, coll. «Pluriel», 2014, 702 p. (ISBN 978-2-8185-0428-4).
* Amable Sablon du Corail, *Louis XI ou le joueur inquiet,* Paris, Belin, 2011, 491 p. (ISBN 978-2-7011-5245-5, rete https://journals.openedition.org/crm/12756) Alirita la 14an de Oktobro 2018. Reeldono: Amable Sablon du Corail, *Louis XI ou le joueur inquiet,'' Paris, Belin, coll. «Portraits», 2015, 597 p. (ISBN 978-2-7011-8943-7).

Kategorio:Picquigny
Kategorio:Centjara milito
Picquigny
Picquigny
Kategorio:Eduardo la 4-a (Anglio)
Kategorio:Rilatoj de Anglio kaj Francio
Kategorio:1475
Plaisir - Grignon (stacidomo)

**Plaisir - Grignon** (plennome **Plaisir - Thiverval-Grignon**) estas franca stacidomo sur linio  - , situanta en  Plaisir, apud Thiverval-Grignon, en departemento Yvelines, regiono Francilio.

Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF) priservata de trajnoj de linio N de Transilien.

Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK)  de la linio St-Cyr - Surdon (395000).

## Interkonektoj 
*  Hourtoule 6 7 8 9 10 12 17 19 50 TG
*  STAVO 44
*  CSO Express 4 1
*  Poissy - Les Mureaux 100
*  Gally-Mauldre

## Vidu ankaŭ 
* Transilien
* Transilien N
* Stacidomoj de Transilien
* Plaisir
* Thiverval-Grignon

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 

Kategorio:Stacidomoj de Francio
Kategorio:Transilien N
Kategorio:Fervojaj stacioj en Yvelines
Kategorio:Plaisir
Kategorio:Thiverval-Grignon
Marles-en-Brie (stacidomo)

**Marles-en-Brie** estas franca stacidomo sur linio  - , situanta en  La Houssaye-en-Brie, norde de Marles-en-Brie, en departemento Seine-et-Marne, regiono Francilio.

Ĝi estis malfermita en 1861 de "compagnie des chemins de fer de l'Est". Temas hodiaŭ pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF) priservata de trajnoj de linio P de Transilien.

Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK)  de la linio Gretz-Armainvilliers - Sézanne (002000).

## Interkonektoj 
*  SEME 02
*  Sol'R 10 17 21 33 309
*  Darche-Gros 39

## Vidu ankaŭ 
* Transilien
* Transilien P
* Stacidomoj de Transilien
* La Houssaye-en-Brie
* Marles-en-Brie

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 

Kategorio:Stacidomoj de Francio
Kategorio:Transilien P
Kategorio:Fervojaj stacioj en Seine-et-Marne
Kategorio:La Houssaye-en-Brie
Kategorio:Marles-en-Brie
Ĉarto de Bruselo

La **Ĉarto de Bruselo** estis internacia peticio redaktita de nombro de ne-ŝtataj organizoj kiuj havis komune ke ili luktas por pli bonaj vivkondiĉoj sur la tero.  La Ĉarto estis prezentita al la Eŭropa Parlamento la 30-an de januaro 2014. Ĝi koncentris la agadon precipe sur la jura kampo.

## Celo 
La Ĉarto de Bruselo proponis progresivan tripaŝan alproksimiĝon: subteno al morala tribunalo por levi la publikan konscion pri krimoj kontraŭ la naturmedio, la starigon de Eŭropa Puna Tribunalo pri medio kaj sano kaj la kreadon de Internacia Puna Kortumo pri medio kaj sano.

## Historio 
La Ĉarto estis prezentita al la Eŭropa Parlamento la 30-an de januaro 2014.

Ĝi demandis ke la krimoj kontraŭ la vivmedio estu rekonataj de la internacia juro analoge al la krimoj kontraŭ la homaro, kaj sekve povas enteni sankciojn por la ŝtatoj, la entreprenoj aŭ la personoj kiuj faras tiajn krimojn. 

Ĝi supozas la ekziston de neredukteblaj fundamentaj rajtoj al la rajtoj jam proklamitaj kaj luktas por ilia rekono.

## Eksteraj ligiloj 
(angla, franca, germana) www.endecocide.org

## Referencoj 
Kategorio:Internacia juro pri medio
Kategorio:Peticioj
Kategorio:Aperis en 2014
Kategorio:Naturmedio
Picquigny

**Picquigny** [pikiNJI] estas komunumo de la Norda Francio, situa en la departemento Somme, en la regiono Hauts-de-France. 

Picquigny estas burgo situa je deko da kilometroj okcidente de Amiens, sur la maldekstra bordo de la rivero Somme. 

La 29a de aŭgusto 1475, per la traktato de Picquigny Ludoviko la 11-a aĉetis al Eduardo la 4-a milithalton kio metis finon al la Centjara milito kontraŭ ĉiujara tributo de 50 000 oraj eskudoj.

La 5an de junio 1940, estis en la sektoro de Picquigny kie la 38a Armea Korpuso de Erich von Manstein trapasis la riveron Somme kaj tiele komencis la batalo de Francio, nome la invado de Francio komence de la Dua Mondmilito.

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Somme
* Picquigny (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* 


Kategorio:Komunumoj de Somme
Kategorio:Centjara milito
Kategorio:Premiitoj per la franca Militkruco 1939-1945
Tamás Gaál

**Tamás Gaál** [tamAŝ gAl], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Gaál Tamás** estas hungara abstrakta skulptisto, altlerneja instruisto.

Tamás Gaál  naskiĝis la  en Szombathely.

## Biografio 
Tamás Gaál abiturientis en arta mezlernejo de Pécs en 1980, poste li frekventis vesperan kurson de Belarta Altlernejo de Budapeŝto, fine li akiris diplomon en la sama altlernejo en 1987. En la sekva jaro li studis samloke en la majstrokurso. Liaj plej gravaj instruistoj estis Tamás Vígh kaj György Segesdi. Li ricevis stipendiojn inter 1988-1991, 1995-1996, en 1998 kaj 2013. Li partoprenis en laboroj de pluraj artistkolonioj. En 1991 li ekinstruis en artistkolonio de Villány, post 2 jaroj li instruis en la menciita altlernejo, ekde 1994 en Universitato Janus Pannonius. Li estis nomumita docento en 1997, inter 1997–2000 li estis katedrestro, li habilitiĝis en 2010, fine li akiris sciencan gradon DLA en 2011. Tiutempe li ankaŭ gvidis diversajn artistkoloniojn. Li ricevis premiojn inter 1988-2006.

## Elektitaj solaj ekspozicioj 
* Jászapáti (1987)
* Sárvár (1988, 1999, 2014)
* Budapeŝto (1990, 1998, 2003, 2010, 2015) Budapest
* Pécs (1998, 1999)
* Székesfehérvár (2004)

## Elektitaj kolektivaj ekspozicioj 
* Baja (1987)
* Budapeŝto (1988, 1991, 1994)
* Szombathely (1989, 1992)
* Lisbono (1989)

## Elektitaj skulptaĵoj 

Bust of Francis II Rákóczi by Tamás Gaál, 2017 Tatabánya.jpg|Francisko Rákóczi la 2-a
Memorial of the 1956 Hungarian Revolution by Tamás Gaál, 2018 Paks.jpg|Monumento de la Hungara revolucio de 1956
Ferenc Deák by Tamás Gaál (2003), 2018 Paks.jpg|Ferenc Deák
Nte-kir-batthyany.jpg|Lajos Batthyány

## Elektitaj disĉiploj 
* Richárd Juha

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio 

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj skulptistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
István Lipót Gách

**István Lipót Gách** [iŝtvAn gAĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Gách István Lipót** estis hungara skulptisto, pentristo.
[eta|Tombomonumento pri [Gyula Reviczky fare de Gách]]
István Lipót Gách  naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
István Lipót Gách frekventis mezlernejon en sia naskiĝurbo, poste li studis akiris diplomon en Industriarta Lernejo en 1900, fine li praktikadis 2 jarojn en ateliero de György Zala. Li studvojaĝis al Parizo, post 2 jaroj li hejmenvenis kaj luis atelieron. Dum la 1-a mondmilito li estis militkaptito en Taŝkento. Lia filo same estis pentristo kaj skulptisto.

## Ekspozicioj 
* Arthalo Budapeŝto (1928)

## Elektitaj skulptaĵoj 
* monumento pri la 1-a mondmilito, Szeghalom
* monumento pri la 1-a mondmilito, Hajdúböszörmény, 1927
* monumento pri la 1-a mondmilito, Szeged, 1943
* pluraj tombomonumentoj

## Elektitaj pentraĵoj 
* A lerombolt Erzsébet híd
* Téli hangulat
* Lovaskocsi

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun bildoj 
* hungarlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj skulptistoj
Kategorio:Hungaraj pentristoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Ramat

***Ramat*** (ajnue: ラマッ *ramat*; en Saĥaleno: ***ramu***) estas termino el la ajnua religio.

Ĝi havas multajn signifojn, depende de kunteksto, povas signifi ‘animo’, ‘penso’, ‘intelekto’ aŭ ‘koro’. Iafoje ĝi signifas esencon de tuta vivo. Laŭ la ajnua religio, ĉiuj estaĵoj, ĉiuj nevivigitaj elementoj de la naturo kaj ĉiuj objektoj kreitaj de homo havas *ramat*; perdo de *ramat* signifas la finon de la esto de estaĵo aŭ objekto.

Estas diversaj tipoj de *ramat*: *ramat* longa ĉe la homoj kiuj havas boneman karakteron, mallonga ĉe la homoj kun karaktero pasia kaj nerva, malforta ĉe la objektoj havitaj de homoj, forta ĉe tio kio ne estas havita de homoj.

*Ramat* povas abandoni la estaĵon kie loĝis; ĉi tio permesas kontakti kun spiritoj, vojaĝi al malproksimaj lokoj, implicite al tie kie loĝas mortintoj.

## Vidu ankaŭ 
* Ajnuoj
* Animismo

## Referencoj 
Kategorio:Ajnuoj
Kategorio:Religiaj konceptoj
Kategorio:Animismo
Kalvinana preĝejo (Kéttornyúlak)

La **Kalvinana preĝejo** estas religia historia monumento en Hungario, en urbo Pápa, en iama vilaĝo *Kéttornyúlak* (nuntempa urboparto de Pápa).

## Historio 
En la 13-a jarcento oni konstruis katolikan kirkon kun 2 turoj en tiun lokon. La vilaĝo prenis la loknomon mem de la kirko (Kéttornyúlak signifas: loĝejo kun 2 turoj). En 1683 la turkoj detruis la vilaĝon, kiu senhomiĝis. En 1698 la preĝejo estis rekonstruita. En la 17-a jarcento jam la kalvinanoj havis la preĝejon, ili renovigis ĝin en 1753, poste en 1818 kaj 1855. En 1860 Flóris Ferenc Rómer ekzamenis arkeologie la konstruaĵon kaj li konstatis, ke ankaŭ origine jam estis 2 turoj. Fulmo detruis unu el la turoj en 1889, poste oni rekonstruis ĝin laŭ novgotiko. En la 1960-aj jaroj arkeologoj trovis gravajn mezepokajn partojn.

## Konstruaĵo 
La turoj altiĝas ĉe la fronto flanke de la enirejo. La fasado estas simetria, meze estas la enirejo. 

## Fontoj 
* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* https://mno.hu/migr_1834/kettornyulaki-reformatus-templom-551440 
eta|maldekstre|Interno de la preĝejo
Kéttornyú
Papa
Regiono Zasavska

**Regiono Zasavska** () estas unu el la 12 statistikaj regionoj de Slovenujo (Slovenio). Ĝi estis establita en majo 2005. Ĝi situas en la centra parto de Slovenujo. Ĝi estas la plej malgranda regiono de Slovenujo, ĉar ĝi havas nur 4 municipojn. La areo de la regiono estas 485,1 km². La  ĝi havis 57 404 loĝantojn. La ĉefurbo de la regiono estas Trbovlje.

## Municipoj 
La regiono estas formita de ĉi tiuj municipoj:
Hrastnik, Trbovlje, Zagorje ob Savi, Litija.


Zasavska
Dekstrulo

**Dekstrulo** estas dusignifa vorto.
* Persono, **politike dekstra**
* **dekstramanulo** aŭ **mandekstrulo** estas persono, kiu prefere uzas la dekstran parton de la korpo.
Burgonjaj Malaltaj Landoj

eta|dekstre|Teritorioj de la dukoj de Burgonjo (kaj nordaj (Malaltaj) kaj sudaj).
La **Burgonjaj Malaltaj Landoj**, aŭ en franca *Les Pays-Bas bourguignons* estas la provincoj de Nederlando akiritaj de la dukoj de Burgonjo (dinastio de Valois) en la 14a kaj 15a jarcentoj. Oni nomis ilin tiam kiel «pays de par-deçà» enhavantaj Flandrion, Artezon, Duklandon Brabanton, Duklandon Limburgon, Henegovion, Namurion, Holandon, Zelandon kaj la aliajn nederlandajn teritoriojn, aŭ alinome «pays bas», nome **Malaltaj Landoj** por distingi ilin el la «pays de par-delà», nome la plej sudaj posedoj de Burgonjo kaj Franĉkonteo.

La dukoj de Burgonjo unuigis tiujn landojn kiuj formis princlandojn separitajn kaj foje eĉ malamikajn kiuj formis parton ĉe Flandrio de la Reĝlando Francio kaj ĉe Brabanto, Namurio, Henegovio de la duklandon Luksemburgion kaj aliajn teritoriojn de la Sankta Romia Imperio.

## Bibliografio 
* Anne Le Cam, *Charles le Téméraire, un homme et son rêve*, In Fine, 1992
* Évelyne Van den Neste, ''Tournois, joutes, pas d'armes dans les villes de Flandre à la fin du Moyen Âge (1300-1486)*, Droz, 1996 (lire en ligne [archive])
* Alain Derville, *L'Économie française au Moyen Âge'', Ophrys, 1995 (lire en ligne [archive])

Kategorio:Eksaj landoj de Eŭropo
Kategorio:Historio de Belgio
Kategorio:Historio de Nederlando
Kategorio:Aperis en 1384
Kategorio:Malaperis en 1482
Mortcerf (stacidomo)

**Mortcerf** estas franca stacidomo sur linio  - , situanta en  Mortcerf, en departemento Seine-et-Marne, regiono Francilio.

Ĝi estis malfermita en 1861 de "compagnie des chemins de fer de l'Est". Temas hodiaŭ pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF) priservata de trajnoj de linio P de Transilien.

Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK)  de la linio Gretz-Armainvilliers - Sézanne (002000).

## Vidu ankaŭ 
* Transilien
* Transilien P
* Stacidomoj de Transilien
* Mortcerf

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Stacidomoj de Francio
Kategorio:Transilien P
Kategorio:Fervojaj stacioj en Seine-et-Marne
Kategorio:Mortcerf
Fumaĵita kolbaso

[eta|[Sabeliko|Sabelika mikspoto kun fumaĵita kolbaso]]
[eta|[Saŭrkraŭto kun peco da fumaĵita kolbaso]]
eta|pecoj da fumaĵita kolbaso
**Fumaĵita kolbaso** (nederlande *rookworst*) estas fumaĵita ringokolbaso el Nederlando. Ekzistas du variantoj nome granda kaj fajna kolbaso. Ĝi estas konstanta ingredienco de la nederlanda kuirarto kaj antaŭ ĉio estas uzata en unupotaĵoj kiel mikspotoj.

La origina kolbaso estas farita el porkoviando sed nuntempe ankaŭ ekzistas vegetara alternativo.

Kategorio:Nederlanda kuirarto
Kategorio:Kolbasoj
Sangatte

**Sangatte** estas banloko en la franca norda departemento proksime de Calais, sur la Opala marbordo. La nomo de la vilaĝo estis en la 14-a jarcentro ankoraŭ konata sub la flandra nomo *zantgate* (1331), kiu estis francigita en la 17-a jarcento. La nomo estas derivata de la malnova nederlanda vorto *sanda* (sablo) sekvata de *gata* (aliro, malfermo) : «aliro al la sablo».
alternative=La Ĝangalo de Calais|eta|300x300ra|*La Ĝangalo* de Calais
En la oriento de la komunumo, proksime de Calais, situas la vilaĝeto Blériot-Plage. La antaŭa nomo estis Baraques, sed la nuna estis donita en honoro al Louis Bleriot.

Sangatte unuafoje kaptis la internacian atenton kiel rezulto de la konstruo de la manika tunelo inter Francio kaj Anglio. Sangatte denove kaj multege altiris la internacian atenton pro la proksima kaj kontestata rifuĝinta tendumejo, kiu estas populare konata ĉefe sub la nomo "Sans-gate" (franca por "sen barilo"), de kie mingrintoj daŭre provis atingi Anglion. En novembro 2002 Francio fermis tiun ĉi rifuĝintan tendumejon je instigo de Britio. Laŭ la franca Ruĝa Kruco, 67.611 migrintoj pasis tra la Sangatte-Centro dum la daŭro de ĝia malfermo.

Poste multaj migrintoj kaj rifuĝintoj restadis en improvizitaj tendoj en la dunoj. Tiu tendaro fariĝis konata sub la nomo *La Ĝangalo*. 

## Transporto 
La fervoja stacidomo , situas je kelkaj kilometroj de Sangatte, kie haltas la trajnoj Eurostar (al Anglio), TGV kaj TERGV (al Lille kaj Parizo), samkiel trajnoj TER Nord-Pas-de-Calais.

## Sangatte en filmoj 
* «Welcome» (2009) franca filmo priskribante kurdan rifuĝinton kiu sekvas naĝokursojn por povi transnaĝi la kanalon.
* «Sangatte, ville ouverte», dokumenta filmo
* «Voyage à Sangatte» 

## Ĝemela urbo 
Sandgate (Kent), Anglio

## Referencoj 
* Tiu ĉi artikolo estas parta traduko de la samnoma artikolo en la nederlanda je la 14-a de oktobro 2018.

## Vidu ankaŭ 
* Migrado
* Rifuĝinta krizo
* Senlandlimisma reto

Kategorio:Manika tunelo
Kategorio:Komunumoj de Pas-de-Calais
Thomas Moran

**Thomas Moran** (Bolton, 12-an de februaro 1837 - Santa Barbara (Kalifornio), 25-an de aŭgusto, 1926) estis usona pentristo. Artisto, kiu apartenas al la skolo de la rivero Hudson, la vido de Hudson de la pejzaĝo de la usona okcidento estis gravega instigo al la kreo de la usona Nacia Parko Yellowstone.
eta|maldekstre|*La Granda Kanjono de la Yellowstone (The Grand Canyon of the Yellowstone),* 1872, Nacia Muzeo de Arto de Usono.
eta|dekstre|*Farmisto* (el Kajero) de Thomas Moran

## Eksteraj ligiloj 
* Paĝo de la Usona Nacia Galerio de Arto pri Thomas Moran
* Galerio de la Pentraĵoj de Moran 
* thomas-moran.org  Centoj de imagoj de Thomas Moran kaj pli.
* *Usonaj pentraĵoj kaj historiaj art-presaĵoj de la kolekto Middendorf*, ekspozicia katalogo de la Metropola Muzeo de Arto (plene disponebla rete en PDF-formato), kiu enhavas materialon (angla-lingvan) pri Moran (n-ro 38-42)

Kategorio:Pentristoj de la 19-a jarcento
Kategorio:Pentristoj de la 20-a jarcento
Kategorio:Anglaj pentristoj
Kategorio:Usonaj pentristoj
Kategorio:Pejzaĝistoj
(41359) 2000 AG55

**(41359) 2000 AG55** estas malgranda, ne tre hela troja asteroido de Jupitero, kiu orbitas proksime de la punkto de Lagrange L4 de la sistemo Suno-Jupitero. Ĝi do estas ano de la tiel nomata « Greka Tendaro ».

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo « LINEAR » (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Trojaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Duklando Luksemburgo

La **Duklando Luksemburgo** aŭ **Luksemburgio** estis iama princlando de la Sankta Romia Imperio. Ĝi estis multe pli vasta ol la nuna grand-duklando, ĉar ĝi grupigis la nunan grand-duklandon, la belgan provincon Luksemburgon, parton de la provinco Lieĝo (ĉirkaŭaĵoj de Sankt-Vith), la ĉirkaŭaĵojn de Montmédy kaj de Carignan same kiel tiujn de Thionville ĝis Marange-Silvange en Francio (regiono Loreno), same kiel la regionon enhavantan Bitburg, Neuerburg, Kronenburg, Manderscheid kaj Schleiden en Eifel, sed ankaŭ la lokojn de Igel, la ĉirkaŭaĵon de Treviro, kaj de Saarburg sur la dekstra bordo de la Mozelo (federacia lando Rejnlando-Palatinato) en Germanio. 

Komence de la 14-a jarcento, la Luksemburga dinastio aliris al la imperia trono. En 1308, la grafo Henriko la 7-a estis elektita reĝo de Germanio fare de la princoj-elektistoj instigitaj de lia frato Baldueno, ĉefepiskopo de Treviro, kaj de Petro de Aspelto, ĉefepiskopo de Majenco, ĉiuj de luksemburga deveno. Papa delegito kronis lin imperiestro en Romo en 1312. Lia filo, Johano de Luksemburgo nomita *la Blindulo*, edziĝis al Elizabeto de Bohemio, nome la heredantino de la Reĝlando Bohemio kaj iĝis la reĝo de Bohemio. Li mortis kiel heroo je la servo de la reĝo de Francio en la Batalo de Crécy en 1346. Post Henriko la 7-a, tri aliaj membroj de la dinastio Luksemburga portos la reĝan kronon, nome imperian: Karolo la 4-a (1346-1378), Venceslao (1376-1400) kaj Sigismondo (1411-1437). 

## Vidu ankaŭ 
* Listo de regantoj de Luksemburgo


Kategorio:Historio de Valonio
Kategorio:Historio de Luksemburgo
Kategorio:Historio de Loreno
Kategorio:Teritorioj de la Sankta Romia Imperio
Kategorio:Germanaj duklandoj
Kategorio:Dek sep Provincoj
Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en 1350-1359
Kategorio:Aperis en 1353
Kategorio:Administraj unuoj malfonditaj en 1795
Tomoso

[eta|250ra|La tomoso de [Leono la 1-a al Flaviano de Konstantinopolo. Greka manuskripto. 111. La Brita biblioteko.]]
**Tomoso** ( <  — ; *tom* devenas de *tranĉi*, *dividi*) estas dekreto de gvidanto de aparta ortodoksa eklezio pri iu grava afero koncerne eklezian organizadon. Interalie per tomoso iu parto de la «patrina» eklezio povas ricevi aŭtonomion aŭ aŭtokefalion. Tomosoj havas pli solenan kaj plenan subskribon ol aliaj patriarkaj dekretoj.

## Tomosoj pri kredo 
* 449 — la papo Leono la 1-a eldonis tomoson al la patriarko de Konstantinopolo Flaviano rilate la kredon de la arkimandrito Eŭtiko.
* 1180 — tomoso de la Konstantinopola koncilio pri «dio Mohamedo».
* 1340 — tomoso de la Atosa monaĥejo helpe de la teologo Gregorio Palamas finverkis la tiel nomatan «Svjatogoran tomoson», komunan respondon al akuzoj de Varlaamo.

## Tomosoj pri eklezia organizado 
* 1686 — tomoso de la patriarko de Konstantinopolo Dionisio la 4-a pri aligo de Kieva mitropolio al la Moskva patriarkio.
* la  la patriarko de Konstantinopolo Meletio la 4-a eldonis tomoson pri akcepto de la Estona Apostola Ortodoksa Eklezio en jurisdikcion de la Konstantinopola patriarkato kaj donacado de la autonomia statuso al ĝi.
* la  la patriarko de Konstantinopolo Gregorio la 7-a eldonis la «Patriarkan kaj Sinodo-Kanonan Tomoson pri agnosko de la Pola Ortodoksa Eklezio kiel aŭtokefalia».
* la  estis eldonita tomoso pri agnosko de la Albana Ortodoksa Eklezio kiel aŭtokefalia.
* la  la patriarko de Konstantinopolo Benjamino la 1-a kaj ĉiuj anoj de la Sankta Sinodo de la Konstantinopola Ortodoksa Eklezio subskribis tomoson pri nuligo de skismo kaj agnosko de la Bulgara Ortodoksa Eklezio kiel aŭtokefalia.
* la  la Moskva patriarko Aleksio la 2-a eldonis tomoson pri donacado de aŭtonomia statuso al la Moldava Ortodoksa Eklezio.
* la  la patriarko de Konstantinopolo Bartolomeo la 1-a eldonis la «Patriarkan kaj Sinodan Tomoson pri donacado de aŭtokefalio al la Sankta Ĉeĥa-Slovaka Ortodoksa Eklezio».
* la  la Sinodo de la Konstantinopola Ortodoksa Eklezio akceptis por pritraktado peton, senditan de la prezidanto de Ukrainio Petro Poroŝenko al la patriarko de Konstantinopolo Bartolomeo la 1-a, koncerne donacadon de aŭtokefalio al la Ukraina Ortodoksa Eklezio, same kiel dekreton de la Verĥovna Rada subtene al tiu ĉi peto, kaj peton de la gvidantoj de la Ukraina Ortodoksa Eklezio de la Kieva patriarkato kaj Ukraina Aŭtokefalia Ortodoksa Eklezio. Komenciĝis preparado de la aŭtokefalia statuso.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 

## Vidu ankaŭ 
* Fatvo
* Buleo
* Encikliko

Kategorio:Eklezia juro
Kategorio:Grekaj vortoj kaj esprimoj
Éva Mária Gábor

**Éva Mária Gábor,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Gábor Éva Mária** estas hungara skulptisto, instruisto.
[eta|[Karolo Kisfaludy fare de Gábor]]
[eta|[Matiaso la 1-a (Hungario) fare de Gábor]]
Éva Mária Gábor  naskiĝis la  en Mohács.

## Biografio 
Éva Mária Gábor frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste ŝi akiris diplomon en Belarta Altlernejo en 1980, sed pli frue ŝi studis en belarta rondo. Ŝia ĉefinstruisto estis Tamás Vígh. Tiutempe ŝi edziĝis kaj naskis 2 filojn. Ŝi ricevis stipendiojn inter 1984-1987 kaj en 2002. Ŝi ekinstruis en 1994 en gimnazio de Gyömrő. Ŝi instruis en industriarta mezlernejo en Budapeŝto inter 2006-2016. Ŝi ricevis premiojn inter 1989-2003.

## Elektitaj solaj ekspozicioj 
* Kecskemét (1983)
* Mohács (1984, 1993)
* Budapeŝto (1995, 1999, 2002)

## Elektitaj kolektivaj ekspozicioj 
* Pécs (1981)
* Regensburg (1989)
* Berlino, Ateno (1995)
* Filadelfio (Pensilvanio) (2002)

## Elektitaj skulptaĵoj 
* Bálint Balassi (ŝtono, 1978, Hatvan)
* Karolo Kisfaludy (bronzo, 1985, Mohács, vidu la bildon!)
* monumento pri la 2-a mondmilito (ŝtono, 1993, Putnok)
* Stefano la 1-a (Hungario) (Gyál, 2000)
* Matiaso la 1-a (Hungario) (Ópusztaszer, 2001, vidu la bildon!)

## Fontoj 
* hungarlingva membiografio
* hungarlingva biografio 
* hungarlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj skulptistoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Domo de Montfort-l'Amaury

La '''domo aŭ dinastio de la senjoroj de Montfort-l'Amaury''' partoprenis en pluraj krizoj de la Mezepoko. Temas pri juna branĉo de la domo de Hainaut.

* Amaury la 1-a de Montfort (1028-1053), filo de Guillaume de Hainaut, estis la fondinto de la familio.
* Simon la 1-a de Montfort (1053-1087), pere de sia dua geedzeco, fakte kun Agnès d'Évreux, enirigis la Graflandon Évreux ene de la familion.
* Bertrade de Montfort, filino de Simon la 1-a, jam edziniĝinta al Foulques la 4-a de Anjou, estis celo de skandalo pro sia rabado fare de la reĝo de Francio Filipo la 1-a sekvita de ŝia geedzo kun tiu.

## Bibliografio
* Marie-Huguette Hadrot, Montfort l'Amaury : de l'an mil à nos jours, Paris, Somogy, 2002, 191 p. (ISBN 2-85056-563-6)
* Jean-Marie Guillouët, «L'iconographie de saint Yves et la politique dynastique des Montfort à la fin du Moyen Âge», en ''Annales de Bretagne et des pays de l'Ouest'', vol. 107, no 107-1, 2000, p. 23-40, rete .
Traktato de Brétigny

[eta|170ra|dekstre|Steleo de la Traktato de Brétigny, en la komunumo Sour ([Eure-et-Loir).]]
La **Traktato de Brétigny**, konata ankaŭ laŭ la nomo de **Traktato de Calais** (Kalezo), estis subskribita la 8an de majo 1360, en la kastelo de Brétigny, bieno de la komunumo Sours proksime de Chartres, inter la delegitoj de la reĝo Eduardo la 3-a de Anglio kaj de Karlo, filo de la reĝo Johano la 2-a de Francio.

La 24an de oktobro 1360, la reĝoj Johano la 2-a kaj Eduardo la 3-a, akompanitaj de siaj plej aĝaj filoj, ratifis tiun interkonsenton en Kalezo kio ebligis pachalton de naŭ jaroj en la Centjara milito.

## Notoj 
Brétigny
Brétigny
Kategorio:Centjara milito
Kategorio:Historio de Centro (Francio)
Kategorio:Eure-et-Loir
Kategorio:Eduardo la 3-a (Anglio)
Kategorio:1360
Batalo de la Kluzo

eta|
La **Batalo de la Kluzo** estas nomata evento okazinta la , kiam pere de la ŝipa batalo de ''L'Écluse* (en franca, nome *Sluis'' en Zelanda Flandrujo), la angla reĝo Eduardo la 3-a, kandidato al la krono de Francio, neniigis la ŝiparon de sia rivalo, la reĝo de Francio Filipo la 6-a, antaŭ la estuaro de la rivero Zwin, marbrako (nuntempe ensabligita) kiu fluas el Bruĝo.

Estis la unua grava batalo de la Centjara milito. Oni ĉirkaŭkalkulis 15 000 mortojn de la flanko de la francoj, dum 9 000 mortojn de la flanko de la angloj.

Kluzo
Kluzo
Kluzo
Kategorio:Historio de Flandrio
Kategorio:Eduardo la 3-a (Anglio)
Kategorio:1340
Kluzo
Batalo de Puatiero

Pluraj bataloj okazis ĉe la nomita *Seuil du Poitou* (Sojlo de Potevio, inter la pariza kaj la akvitana basenoj) atribuiĝis al la nomo de **batalo** aŭ **sieĝo de Puatiero**, , pron. [PŭatjE]:
* La **Batalo de Tours** aŭ **batalo de Poitiers (732)** kun venko de frankoj de Karolo Martelo super la Saracenoj. 
* La **sieĝo de Puatiero (955)**, fare de Hugo la Granda kontraŭ Vilhelmo la 3-a de Puatiero.
* La **batalo de Puatiero (1356)**, dum la Centjara milito, kun venko de angloj super la francoj. 
* La **sieĝo de Puatiero (1569)**, de julio ĝis septembro 1569, dum la francaj religiaj militoj.

Puatiero
Puatiero
Guérard - La Celle-sur-Morin (stacidomo)

**Guérard - La Celle-sur-Morin** estas franca stacidomo sur linio  - , situanta en  Guérard, okcidente de La Celle-sur-Morin, en departemento Seine-et-Marne, regiono Francilio.

Ĝi estis malfermita en 1863 de "compagnie des chemins de fer de l'Est". Temas hodiaŭ pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF) priservata de trajnoj de linio P de Transilien.

Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK)  de la linio Gretz-Armainvilliers - Sézanne (002000).

## Interkonektoj 
*  Darche-Gros 31 38 39

## Vidu ankaŭ 
* Transilien
* Transilien P
* Stacidomoj de Transilien
* Guérard (Seine-et-Marne)
* La Celle-sur-Morin

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 

Kategorio:Stacidomoj de Francio
Kategorio:Transilien P
Kategorio:Fervojaj stacioj en Seine-et-Marne
Kategorio:Guérard (Seine-et-Marne)
Kategorio:La Celle-sur-Morin
Endre Gádor

*La informkesto donas falsajn informojn!*

**Endre Gádor,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Gádor Endre** estis hungara rektoro.

Endre Gádor  naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Endre Gádor konatiĝis pri la ceramikaĵoj jam dum la mezlernejaj jaroj en ateliero de István Gádor. Li akiris diplomon en Hungara Belarta Altlernejo en 1946, plian (arthistorian) diplomon en Scienca Universitato Péter Pázmány en 1950. Liaj plej gravaj instruistoj estis (en la altlernejo) Béni Ferenczy kaj Zsigmond Kisfaludi Strobl, (en la universitato) Tibor Gerevich kaj István Genthon. Jam post la unua diplomo li eklaboris en la ĉefurba eduka centro. Liaj sekvaj laborejoj estis la ĉefurba galerio (1949-1953), inspektejo pri monumentoj (1953-1959), kultura ministerio (1959-1973). Li estis rektoro de la Industriarta Altlernejo inter 1973-1982. Libertempe li kreis skulptaĵojn kaj medalojn.

## Fontoj 
* hungarlingva biografio 

## Referencoj 
Kategorio:Budapeŝtanoj
Magda Gádor

**Magda Gádor,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Gádor Magda** estis hungara skulptisto. Ŝia patro estis István Gádor, ŝia edzo estis Sándor Nagy (skulptisto).

Magda Gádor  naskiĝis la  en Budapeŝto kaj mortis la 24-an de julio 2023.
[eta|Nutrado de ŝafido (terakota reliefo, [Tatabánya, 1957) fare de Magda Gádor]]
eta|Lavado fare de Magda Gádor
eta|Memortabulo pri Tamás kaj Ibolya Lossonczy fare de Magda Gádor en 2011

## Biografio 
Magda Gádor akiris diplomon en Hungara Belarta Altlernejo en 1954. Ŝiaj plej gravaj instruistoj estis Sándor Mikus, Pál Pátzay kaj Zsigmond Kisfaludi Strobl. Jam dum la studentaj jaroj ŝi konatiĝis kun la estonta edzo, baldaŭ ili aliĝis al Artistkolonio (Budapeŝto). Ekde 1967 la geedza paro kreis en familia domo en Zugló. Ŝi vidviniĝis en 2017. Ŝi kreas skulptaĵojn el bronzoj, ŝtonoj, argiloj, vitroj, plumboj, terakotoj, betonoj, krome ŝi kreas foje grafikaĵojn, kelkfoje ŝi poemadis. Ŝi ricevis premiojn inter 1972-2011.

## Elektitaj solaj ekspozicioj 
* Budapeŝto (1967, 1980, 1990, 1997, 2008)
* Nyíregyháza (2002)

## Elektitaj kolektivaj ekspozicioj 
* Budapeŝto (1955, 1960, 1974, 1994)
* Arthalo Budapeŝto (1958, 1969, 1978, 1989, 1997)
* Berlino (1968)

## Elektitaj skulptaĵoj 
* Anyám portréja (1940)
* Fekvő akt (1946)
* Ülő fiú (1961)
* Ivókút (1974)
* Csúcson (1988)
* Megkötözve (1994)
* Ellentét (2001)

## Elektitaj grafikaĵoj 
* Harc (1997, tuĉo)
* Lebegés (2002, tuĉo)

## Fontoj 
* hungarlingva membiografio kun foto kaj bildoj
* hungarlingva biografio 
* hungarlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj skulptistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Graflando Ĉampanjo

dekstra|eta|128 px|Blazono de la grafoj de Ĉampanjo :Lazura kun arĝenta dekstra balteo ...

La **graflando Ĉampanjo** naskiĝis per la fandiĝo de la graflandoj de Meaux kaj de Troyes, kunigitaj de la grafoj de Vermandois, poste transdonita al la grafoj de Blois. Ili provis aldoni al ĝi la graflandon de Reims, sed la ĉefepiskopoj de la urbo de la konsekroj sukcesis konservi ĝin, tiel limigante la feŭdan Ĉampanjon al la sudo de la nuna Ĉampanjo.

Kvankam unike kvalifikita per la titolo grafo de Troyes, Hugo 1-a de Ĉampanjo estis la unua, kiu deklaris sin grafo de Ĉampanjo ĉirkaŭ 1102.

La graflando Ĉampanjo estis ligita al la reĝa bienaro fare de la geedzeco de Johana la 1-a, grafino de Ĉampanjo, kun la daŭfeno Filipo la Bela en 1284. La ligilo definitiviĝis pere de ilia filo Ludoviko la 10-a.

## Vidu ankaŭ 
* Listo de grafoj de Ĉampanjo

## Bibliografio 
* Henriko de Arbois de Jubainville, *Histoire de ducs et comtes de Champagne depuis le 6e siècle à la fin du XIe*, 8 vols. (1859-69).
* Michel Bur, *La formation du comté de Champagne (v. 950-v.1150)*, Nancy, 1977.
* Arnaud Baudin, *Emblématique et pouvoir en Champagne. Les sceaux des comtes de Champagne et de leur entourage (fin XIe-début 14e siècle)*, eld. "Ed. Dominique Guéniot", Langres, 2012.
* Theodore Evergates, *Feudal Society in the Baillage of Troyes under the Counts of Champagne, 1152-1284* en la angla.
* Sánchez-Marco Carlos, *Casa de Champagne*

## Eksteraj ligiloj 
*  Mediaval Lands : Champagne nobility
* (fr) La graflandoj Ĉampanjo kaj Brio en la Mezepoko 

Kategorio:Ĉampanjo
Ĉampanjo
Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en 1100-1109
Kategorio:Aperis en 1101
Kategorio:Administraj unuoj malfonditaj en 1310-1319
Kategorio:1314
Ukraina Ortodoksa Eklezio (Moskva Patriarkeco)

La **Ukraina Ortodoksa Eklezio** (, ), antaŭ majo de 2022 ofte nomata la **Ukraina Ortodoksa Eklezio de la Moskva Patriarkeco** () estas unu el la du ĉefaj orientaj ortodoksaj eklezioj en moderna Ukrainio, apud la Ukraina Ortodoksa Eklezio. Ĝi estis ĝis majo 2022 parto de la Rusa Ortodoksa Eklezio; tamen, la Ekumena Patriarkato, la plej alta el ĉiuj ortodoksaj oklezioj kaj la patrina eklezio por la historia rusia eklezio, pridisputas la laŭleĝecon de la eklezia jurisdikcio de la Rusa Ortodoksa Eklezio super Ukrainio, kiu en la moderna epoko datiĝas de 1686. La nuna statuto de la Rusa Ortodoksa Eklezio difinas ĝin kiel "memreganta [eklezio] kun la rajtoj de ampleksa aŭtonomeco". La statuso de Ukraina Ortodoksa Eklezio ene de la Moskva Patriarkeco signifas, ke ĝi ĝuas plenan administran sendependecon de la Sankta Sinodo de la Rusa Ortodoksa Eklezio, dum kiu la patriarko de Kievo, la ĉefa postenulo de la Ukraina Ortodoksa Eklezio, estas gvida daŭra membro de la Sankta Sinodo de la Rusa Ortodoksa Eklezio kaj tiel signife kundecidas pri la cetero de la Rusa Ortodoksa Eklezio, inkluzive de ĝia ekonomia funkciado en la Rusa Federacio. Li havas sian rezidejon en la Monaĥejo de la Grotoj de Kievo.

## Aktualaj eventoj 
* La  2018, la Sankta Sinodo de la Konstantinopola Ortodoksa Eklezio nuligis tomoson (eklezian decidon) pri subiĝo de la Ukraina Ortodoksa Eklezio al la Rusa Ortodoksa Eklezio. 
* Sekve al tio, la  2018 la Sankta Sinodo de la Rusa Ortodoksa Eklezio decidis ĉesigi plenan komunion kun la Konstantinopola Ortodoksa Eklezio, akuzinte tiun pri invado en sian kanonan teritorion.
* La , la eklezio deklaris sian sendependecon disde la Moskva Patriarkeco, sekve al la invado de Rusio en Ukrainion (2022) kaj la subteno de tiu invado fare de la rusia patriarko Cirilo la 1-a.

## Referencoj 

Kategorio:Rusa Ortodoksa Eklezio
Kategorio:Ortodoksa Eklezio
Brentwood

**Brentwood** estas urbo en *Borough of Brentwood*, en la graflando Essex en Oriento de Anglio. Ĝi estas en la Londona metropola areo, 20 mejlojn (30 km) orient-nord-oriente de Charing Cross, kaj proksime de la aŭtoŝoeo M25. Lastaj ĉirkaŭkalkuloj sugestas, ke la urbo havas 79,000 loĝantojn.

Brentwood estas ĉegrandurba urbo kun malgranda sed etendiĝanta vendeja area kaj altnivela strataro. Trans tiu estas loĝejaj areoj ĉirkaŭataj de malferma kamparo kaj arbaroj; kelko el tiu kamparo estas nur je kelkaj centoj da jardoj de la urbocentro.

Brentwood ĝemeliĝis el 1978 kun Roth, Germanio, kaj el 1994 with Montbazon, Francio. Ĝi havas rilaton ankaŭ kun Brentwood, Tenesio, en Usono.

## Notoj 
Kategorio:Urboj de Essex
Domo de Blois

La **Dinastio de Blois**  (**Blezo**, en PIV) estis grafa kaj reĝa dinastio de la Mezepoko en Francio. Ties ĉefaj membroj estis grafoj de Blois, de Chartres, de Châteaudun, de Troyes, de Meaux, de Ĉampanjo, dukoj de Bretonio, unu duko de Normandio, reĝoj de Navaro, unu reĝo de Jerusalemo, unu reĝo de Anglio, same kiel grafoj de Aumale kaj de Bulonjo. Dinastio fondita en la 10-a jarcento, ĝi estis tre pova en la Mezepoko. Ties membroj kontrolis la graflandojn de Blois kaj de Ĉampanjo, same kiel la arkiepiskopejo de Bourges kaj ĉirkaŭis la kapetan reĝan teritorion, antaŭ akiri la kronon de Navaro. La plej aĝa branĉo finiĝis oficiale en 1305, pro la morto de la reĝino de Francio, Johana de Navaro.

## Notoj 
## Bibliografio 
* Philippe Le Bas, *France dictionnaire encyclopédique*, volume 3, Firmin Didot frères, 1841. https://books.google.fr/books?id=J9NIqJZdoGoC&pg=PA42&dq=%22maison+de+Blois%22&hl=fr&sa=X&ved=0CFsQ6AEwB2oVChMI_MuRureWyAIVAqSICh2UrQe7#v=onepage&q=%22maison%20de%20Blois%22&f=false
* Michel Bur, ''La Champagne Médiévale, Recueil d'articles*, Langres, Dominique Gueniot Éditeur, 2005.
* Jean Goubet, *Thierry Le Hete, les comtes de Blois et de Champagne et leur descendance agnatique, généalogie et histoire d'une dynastie féodale'', Généalogie et Histoire, 2004.


Kategorio:Mezepokaj nobelaj familioj
*