open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
3317 Pariso

**3317 Pariso** estas granda malhela troja asteroido.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usonaj geedzoj geastronomoj Carolyn S. Shoemaker kaj Eugene M. Shoemaker elde la Observatorio de la Monto Palomar, apud San-Diego (Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝi ricevis la nomon de Pariso, troja princo, kiu forkaptis Helena; tio, kiu okazigis la Trojan Militon.

## Orbito 
Ĝi estas troja asteroido ĉe la punkto de Lagrange L5 de la sistemo Suno-Jupitero. La asteroidoj de tiu grupo formas la tiel nomatan "".

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Trojaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Carolyn S. Shoemaker
Kategorio:Malkovrita de Eugene M. Shoemaker
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1984
Tertremo en Christchurch en 2011

La **tertremo en Christchurch en 2011** estis 6,3 grada tertremo kiu skuis la Sudan Insulon de Nov-Zelando je la 12:51 ptm de la 22-a de februaro 2011 (loka horo).

maldekstre|eta
La plej damaĝita urbo estis Christchurch, situante nur je 10 kilometroj de la epicentro de la tertremo.
Pluraj konstruaĵoj de la urbo detruiĝis kaj aliaj estis tre damaĝitaj, inter ili la Katedralo de Christchurch (anglikana) kaj la Katedralo de la Sanktega Sakramento (katolika).

Ĝi estis la tertremo kun pli da viktimoj en la historio de Nov-Zelando post la tertremo en Hawke's Bay en 1931, okazinta la 3-an de februaro 1931 kiu okazigis 256 mortintojn.

La damaĝo estas taksita je 12 mil milionoj de dolaroj

Kategorio:Tertremoj en Oceanio
Kategorio:Katastrofoj en 2011
Kategorio:Katastrofoj en Nov-Zelando
Kategorio:2011 en Nov-Zelando
Kategorio:Tertremoj en la 21-a jarcento
Islama Helpa Societo

La **Tutmonda Islama Helpa Societo** (angle: Islamic Relief Worldwide) estas muzulmana internacia helpa organizo konsistanta el aro da 15 helporganizoj kiuj laboras por mildigi la suferadon de la malriĉuloj. Ĝi estas inspirata sur la valoroj de Islamo, kaj estas aktiva en mondopartoj kie la komunumoj estas malriĉaj. Ĝi estas ne-registara organizaĵo fondita en Britio en 1984 de Hany El Banna.

Kategorio:Islamo
Kategorio:Internaciaj karitataj organizaĵoj
Katolika Helpa Societo

la **Katolika Helpa Societo** () estas internacia humanitara katolika agentejo fondita en 1943 de la katolika komunumo de Usono. Ĝi sidejas en Baltimoro, Marilando, kaj laboras tutmonde kun oficejoj en pli ol 100 landoj. Ĝia misio estas la asistado al malriĉuloj kaj mildigi la homan suferon, helpi por la evoluo de la homaro kaj akceligi la karitaton kaj justecon je tutmonda skalo.

Kategorio:Romkatolika Eklezio
Kategorio:Ne-registaraj organizaĵoj
3311 Podobed

'*3311 *Podobed'''* estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la rusa astronomo Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio.

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la rusan sovetan astronomon Vladimir Vladimiroviĉ Podobed (cirile *Владимир Владимирович Подобед'', 1918–1992).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1976
Corcelles-les-Monts

**Corcelles-les-Monts** estas franca komunumo situanta en departemento Côte-d'Or kaj en regiono Burgonjo-Franĉkonteo.

## Geografio 
La monto Afriko estas unu el la plej altaj en Côte-d'or.
 
### Demografio 
## Historio 
eta|maldekstra|Kastelo
La kastelo datiĝas el la 18-a jarcento la preĝejo el la 19-a jarcento.

## Esperanta vivo 
Okaze de la eŭropaj balotoj en 2004, Eŭropo - Demokratio - Esperanto ricevis 3 voĉdonon (0,96%).

## Vidu ankaŭ 
### Internaj ligiloj 
* Komunumoj de Côte-d'Or
* Flavignerot

### Eksteraj ligiloj 
* Kirko sankta Petro 
* Paĝaro écho des communes 

Kategorio:Komunumoj de Côte-d'Or
Bavnagar

**Bavnagar,** (, *Bhavnagar*) estas metropolo, havenurbo kaj universitata urbo en Barato, en subŝtato Guĝaratio.
eta|maldekstre|Flughaveno en Bavnagar
 
## Geografio 
Bavnagar etendiĝas laŭ la Araba Maro en okcidenta parto de la lando. Gandinagaro troviĝas 228 km-ojn.

## Historio 
Bavnagar fondiĝis en 1723. Ĝi estis kaj estas grava komerca haveno kaj longe estis ankaŭ ĉefurbo de loka regno. En 1705, 1938 kaj en 2000 tertremoj okazis.

## Klimato 
Bavnagar havas duone dezertan klimaton kun influo de musono. La varmegaj someroj daŭras de marto ĝis junio. Poste sekvas musono ĝis oktobro, nur tiam pluvas resume 550&nbsp;mm. La temperaturo varias inter 15-40&nbsp;.

## Trafiko 
Bavnagar estas bone ligita al aliaj gravaj grandurboj de Guĝaratio, kiel ekzemple Vadodara, Ahmadabado, Raĝkot kaj Surat. Ĝi estas same bone ligita per fervojo al Ahmadabado, Mumbajo, Surat kaj Vadodara. La urbo havas flughavenon kaj maran havenon.

## Vidindaĵoj 
* templo Takhteŝvar sur monteto (1893)
* templo Gangajalia (1893)  
* biblioteko kaj muzeo Barton (1895)
* palaco Nilambag, nun hotelo
* palacoj Mangalsinhji Mahal kaj Ŝiv Vilas
* urbodomo de 1932
* monumento kun biblioteko Gandhi Smriti

## Ĝemelurboj 
*  Loughborough, Anglio

## Vidu ankaŭ 
* Kambej-Golfo
* Katiavaro

Kategorio:Urboj de Guĝarato
Kategorio:Urboj de Barato
Kategorio:Metropoloj
Kategorio:Marhavenaj urboj
Antaŭekzistado

**Antaŭekzistado** estas la kredado je la ekzistado de ĉiu individuo antaŭ la koncipiĝo, en la koncipiĝo (aŭ post ĝi, laŭ la kredantoj). La mormonoj kredas je la antaŭekzistado de la homoj kaj ili estas unu el la malmultaj kristanaj grupoj kiuj kredas je ĝi.   

Kategorio:Mormonismo
Kategorio:Filozofio de menso
Kategorio:Metafiziko
Kategorio:Spiriteco
Kategorio:Esoterismo
Kategorio:Teologio
Maranjonaj sekaj arbaroj

La **maranjonaj sekaj arbaroj**  estas tersupraĵa ekoregiono el la nord-anda  ekoprovinco de la neotropisa ekozono laŭ la tipologio de la Monda Natur-Fonduso (WWF). Biome la ekoregiono apartenas al tropikaj kaj subtropikaj sekaj foliarbaroj de la nordokcidento de la peruaj Andoj. Kune kun la tumbesiaj kaj pjuriaj sekaj arbaroj ĝi estas  inkludita en la nocio de "ekvatora seka arbaro" kiu estas difinita de la perua ekologiisto kaj ministro Antonio Brack Egg. La maranjonaj sekaj arbaroj ankaŭ estas parto de la tutmondaj 200-regiono "sekaj arbaroj de Tumbesio kaj andaj valoj". La ekoregiono ankaŭ situas en la biodiverseco-riĉaĵejo Tropikaj Andoj laŭ la organizaĵo Naturprotekto Internacie.[eta|220|Galeriaj arbaroj en [Kanjono Pongo de Manseriche en nordokcidento Peruo.]]
## Priskribo 
La Maranjonaj sekaj arbaroj etendiĝas sur areo de 11 400 kvadrataj kilometroj en la alta valo de Supra Maranjono kaj de kelkaj de ĝiaj alfluantoj. La limoj de la ekoregiono estis difinitaj de la *Instituto Geográfico Nacional*. 

Estas ekoregiono kun multe da endemiaj birdoj.

## Flaŭro 
Kakto-superreganta kserofitaro, seka arbaro, galeria arbaro konsistigas tiun sekan tropikan arbara mozaiko. En la deciduaj duonarbaroj, dissemitaj prozopaj, akaciaj, ceibaj (*Ceiba*), kaj cesalpiniaj (*Caesalpinia*)  arboj estas alternitaj de stangecaj kaktoj. Laŭlonge de riveroj kaj riveretoj, tiu arbedaro estiĝas pli densa kaj malpli sezoneca, ofte restante verda tra la jaro. Je pli altaj altitudoj, la seka arbedaro transiras al herbejoj kaj veprejoj antaŭ ol estiĝi montarbaro.

## Bibliografio
* Instituto Geográfico Nacional 1987 : Ecoregiones del Peru. Map 1:5,000,000. *Atlas del Peru*, Lima, Peruo. 

## Vidu ankaŭ
* Depresio Huancabamba
*Ekologia klasifiko de la tersupraĵoj
*Konservada stato de ekoregiono

## Eksteraj ligiloj
*  Ekoregiono NT0223 : Maranjonaj sekaj arbaroj (WWF)
* Maranjonaj sekaj arbaroj (*WWF-Wildworld*)
* Maranjonaj sekaj arbaroj (*Wildworld*) - Nacia Geografia Societo 

* Maranjonaj sekaj arbaroj (*Globalspecies*) 
* Situo de la ekoregiono : tajpu *Marañón dry forests* 
* Tutmondaj 200;numero 57 : Sekaj arbaroj de Tumbesio kaj andaj valoj (WWF) 
* Tropikaj Andoj (Naturprotekto Internacie) 

Kategorio:Neotropisaj ekoregionoj
Kategorio:Tropikaj kaj subtropikaj sekaj foliarbaroj
Kategorio:Global 200
Kategorio:Biodiverseco-riĉaĵejoj
Kategorio:Geografio de Peruo
Bonneville International

**Bonneville International Corporation** estas radistacia societo kiu estas tute posedata de la Eklezio de Jesuo Kristo de la Sanktuloj de la Lastaj Tagoj, pere de la neprofitcela, Deseret Management Corporation . Ĝi situas en Sallaga Urbo, Utaho. Ĝia nomo aludas al Benjamin Bonneville kaj al la prahistoria lago Bonneville kiu iam kovris grandan parton de la nuna Utaho.
 

Kategorio:Mormonismo
Ernő Gyimesi Kásás

**GYIMESI KÁSÁS Ernő** djimeŝi kaŝaŝ estas hungardevena pentristo kaj grafikisto en Usono naskita en Gyergyószentmiklós en 1901 kaj mortinta en Novjorko? en 1988.

## Biografio 
Gyimesi Kásás studis ĉe Jenő Gyárfás en Sepsiszentgyörgy, li akiris diplomon de desegninstruisto en Belarta Altlernejo de Budapeŝto ĉe majstroj Oszkár Glatz kaj Ágost Benkhard en 1933, kaj poste li studvojaĝis okcident-Eŭropon. En 1934 li partoprenis la mondekspozicion de Chicago kun 12 metroj freskoprojekto, kiu alvenis al la lokan urban bibliotekon. Lian alian grandan pentraĵon oni lokigis en la konstruaĵo de la tribunalo de Chicago. Li instruis en Boston, poste li loksidiĝis en Novjorko. Li ricevis plurajn distingojn.

## Fonto 
* Hung-art.com
* Kieselbach.hu

Kategorio:Hungaraj pentristoj
Kategorio:Usonaj pentristoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
3318 Blixen

'*3318 *Blixen''''' estas malgranda, ne tre hela asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la danaj astronomoj Karl Augustesen kaj Poul Jensen elde la Observatorio Brorfelde en la dana municipo Holbæk.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en omaĝo al la dana verkistino Karen Blixen (1885–1962).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Poul Jensen
Kategorio:Malkovrita de Karl Augustesen
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1985
Kangaso

**Kangaso** (Portugallingve *Cangaço* /kan**ga**su/) estis socia fenomeno, kiu okazis en Nordorienta Regiono de Brazilo specife pro la malegala divido de teroj kaj ĝenerale pro la malbonaj vivkondiĉoj en multaj enlandaj urboj.

upright|eta|150px|Kie la Kangaso estis pli ofta

La Kangaso komenciĝis en la 18-a jarcento. Unue la terposedantoj ekvarbis rabistojn por elpeli indiĝenojn, kaj poste, ekde la granda trosekeco de la jaro 1877, utiligis tiujn por protekti siajn terojn kontraŭ invado fare de malsataj migrantoj, kiu forte trafis la tutan regionon. La rabistojn oni nomis cangaceiros (/kanga**sej**ruz/), esperante kangasanoj aŭ kangasistoj.

eta|maldekstra|150px|Statuo de Cangaceiro

Iom post iom la rabistoj fariĝis sendependaj kaj engrupe trakuris la Kaatingan regionon, kaŭzante grandajn timojn per rabado kaj amasa mortigado. Pro siaj bonaj konoj pri la Kaatingo – de kiu konis eĉ la medicinajn plantojn - ili ofte sin kaŝis en tiaspecaj arbaroj kaj malfacile atingeblis de la polico. En aliaj momentoj la rabistoj ricevis protekton de malriĉuloj aŭ eĉ de riĉuloj, kiuj loĝis ĉe la randoj de la enlandaj vojoj. Tiuj protektantoj havis la nomon *Coiteros* (/Koj**te**ruz/). Rekompence la rabistoj aŭ protektis ilin aŭ almenaŭ ne tuŝis iliajn bienojn.

Malgraŭ tiu krima sinteno ili famiĝis kiel kuraĝaj plenumantoj de la Dia justeco kontraŭ la potenculoj kaj kontraŭ la registaraj estroj, opinio iomgrade apogata de la populara cearaa mesiisma pastro Padre Cícero, al kiu la rabistoj iris por peti Dian protekton. La plej alta pinto de la fenomeno estis inter jaroj 1919 kaj 1927, dum kiuj ĉirkaŭ 25 grupoj da rabistoj agadis sur la Brazila Nordoriento. Virinoj ekpartoprenis en la Kangaso je 1930. La infanoj, kiuj naskiĝis ĉe la Kangaso, ĉiam estis lasitaj al pastroj, koloneloj, juĝistoj, militistoj kaj amikoj.

Ĉiuj grupoj havis sian propran ĉefon. La unua, kiu famiĝis en la tuta Brazilo estis Antônio Silvino, kaŝnomo de Manuel Batista de Moraes (1875-1944); sed plej konata kaj timata fariĝis Lampião, kies vera nomo estis Virgulino Ferreira da Silva (1900? – 1938), ankaŭ konata kiel *La Reĝo de la Kangaso* kaj kiel *La Reĝo de la Sertão* (Sertão estas geografia subregiono, kiun tute enhavas la Brazila Nordoriento). Lampião kaj Maria Bonita (la fama edzino de Lampião) estis kaptitaj kaj mortigitaj la .

La morto de Lampião ekkaŭzis la finon de la Kangaso, ĉar aliaj ĉefoj pro teruro estis senreziste ankaŭ kaptitaj. Aldone al la falo de la Reĝo de la Kangaso helpis la enkondukado de maŝinpafiloj en la militoj, kadre de la agoj efektivigitaj de la iama brazila prezidento Getúlio Vargas dum la Nova Ŝtato. La lasta Kangasa ĉefo estis Corisco (Ko**ris**ko) (Cristiano Gomes da Silva Cleto), mortigita de la polico la .

## Fontoj 
*  Seriacopi, Gislane Campos Azevedo. **História: volume único**. 1-a eldono. San-Paŭlo: Eldonejo *Fundação Demócrito Rocha*, 2005. 552 paĝoj. : ISBN 9788508112531
*  Cangaço, de Semira Adler Vainsencher

Kategorio:Historio de Brazilo
La Nederlanda Banko

[eta|500 [nederlanda guldeno|guldenoj de la Nederlanda Banko de 1930]]
**La Nederlanda Banko ** - nederlande *De Nederlandsche Bank NV* (NV signifas akcia kompanio) estas la centra banko de Nederlando.

La banko fondiĝis la 25-an de marto 1814 per dekreto de la nederlanda reĝo Vilhelmo la 1-a. Ĝi havas la monopolon pri produktigo kaj cirkuligo de monbiletoj en Nederlando. La nederlanda ŝtato estas sola akcioposedanto de la akcia kompanio.

Ekde la jaro 1999 ĝi apartenas al la Eŭropa Sistemo de Centraj Bankoj. Antaŭ tio ĝi produktigis kaj cirkuligis la nacian valuton de Nederlando, la nederlanda guldeno (NLD). La valutopolitikan rolon de la banko en 2001 transprenis la Eŭropa Centra Banko. Nun, inter alie, la banko produktiĝas la nederlandajn eŭro-monerojn. En 2005 la banko fuziis kun la *Pensioen- en Verzekeringskamer* ("pensia kaj asekura institucio").

La banka centralo situas en Amsterdamo (adreso *Westeinde 1*). Krome estas kvar bankaj agentejoj: en la centralo, en Eindhoven, Hoogeveen kaj en Wassenaar proksime de Hago.

## Bankaj prezidantoj 
La bankon gvidas prezidanto:
* 1814–1816: *Paul Iwan Hogguer*
* 1816–1827: *Jan Hodshon*
* 1827–1828: *Jaques Teysset*
* 1828–1835: *Jacob Fock*
* 1835–1844: *Willem Mogge Muilman*
* 1844–1858: *Abraham Fock*
* 1858–1863: *Hendrik Croockewit*
* 1863–1884: *Willem Mees*
* 1885–1891: *Nicolaas Pierson*
* 1891–1912: *Norbertus van den Berg*
* 1912–1931: *Gerard Vissering*
* 1931–1941: *Leonardus Trip*
* 1941–1945: *Meinoud Rost van Tonningen*
* 1946–1945: *Leonardus Trip*
* 1946–1967: *Marius Holtrop*
* 1967–1981: *Jelle Zijlstra*
* 1982–1997: *Wim Duisenberg*
* 1997-2011: *Nout Wellink*
* de julio 2011: *Klaas Knot*

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo (nederlande kaj angle)

## Fontoj 
Kategorio:Politiko de Nederlando
Kategorio:Ekonomio de Nederlando
Nederlando
Kategorio:Amsterdamo
Nederlando
Nederlando
Wilhelm Rudnigger

eta|La flago de Karintio, en kies dialekto verkis Rudnigger.
**Vilhelmo RUDNIGGER** (naskiĝinta en Klagenfurt la 9-an de majo 1921, mortinta samloke la 18-an de oktobro 1984) estis humorplena karintia dialekta poeto, lirikisto kaj aŭtoro de radioteatraĵoj.

Laŭ profesie li estis deĵoranta kiel financfakulo kaj amuzigisto en literaturaj kabaredoj. Spritoplenaj estas liaj artikoloj skribitaj por la fame konata humorgazeto *Simplicissimus*.

## Verkoj (elekto) 
* Frisch von der Feder weg, 1953
* Gedichtlan seind Gloggn, 1954
* In jeglichem Dunkel lebt Licht, 1954
* Wia a Joahr is das Lebn, 1959
* Gedichte mit doppeltem Boden, 1962
* Silvester Skurillo, 1963
* Mein Schildkrötenschlitten, 1964
* A Mensch ohne Lachn is a Schlaf ohne Tram, 1964
* Gebete aus dem Garten Gottes, 1964
* Kumm guat ham, 1965
* Liebesgedichte, 1965
* In der Bar der roten Spinne, 1977
* Stoßseufzer aus dem Garten Gottes, 1992
* Träume sind Schäume (aŭskultteatraĵo)

Kategorio:Aŭstraj verkistoj
Kategorio:Humuristoj
Kategorio:Karintio
Povina

**Povina** (hungare *Gerebes* [gerebeŝ]) estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.

## Situo 
Povina etendiĝas en valo de rojo, laŭ ĉefvojo Čadca-Žilina, sed fervojo en la sama direkto estas proksime. Žilina troviĝas je 12 km.

## Historio 
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1438 en formo *"Povina"*. En 1598 oni komputis tie 10 familiojn pagantajn impostojn kaj muelejon. En 1784 559 vilaĝanoj loĝis en 88 domoj, en 1828 920 vilaĝanoj loĝis en 104 domoj. En 1796 la tutlanda geografia libro taksis la vilaĝon duaklasa. Ĝis 1899 la oficiala hungara loknomo estis *Povina*, poste ĝi ricevis hungaran nomon pro la hungariga politiko. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Gerebes 715 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Trencsén (reĝa departemento), al distrikto de Kysucké Nové Mesto, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Povina 1122 homoj, (1103 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika kapelo omaĝe al Dipatrino el la 18-a jarcento, post 2 jarcentoj renovigita
* fonto havanta sulfuron

Kategorio:Municipoj en distrikto Kysucké Nové Mesto
Radoľa

**Radoľa** (hungare *Radola*) estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.

## Situo 
Radoľa etendiĝas en valo de rojo, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Čadca-Žilina. Kysucké Nové Mesto troviĝas en alia flanko de la rojo. Žilina troviĝas 11 km.

## Historio 
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1332, poste en 1439 en formo *"Radolie"*. En 1598 10 familioj pagis impostojn. En 1784 351 vilaĝanoj (51 familioj) loĝis en 50 domoj, en 1828 551 vilaĝanoj loĝis en 53 domoj. En 1796 la tutlanda geografia libro taksis la vilaĝon duaklasa. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Radola 447 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Trencsén (reĝa departemento), al distrikto de Kysucké Nové Mesto, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Radoľa 1332 homoj, (1318 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* kastelo el la 16-a jarcento

Kategorio:Municipoj en distrikto Kysucké Nové Mesto
Jenő László

**LÁSZLÓ Jenő** (pro. la:slo:) estis hungara advokato naskita en Satmaro la 5-an de marto 1878 kaj mortinta en Budapeŝto la 29-an de decembro 1919.

## Biografio 
László Jenő iĝis advokato en 1906, li estis prokuroro de la Vas- és Fémmunkások Országos Szövetsége kaj de la sindikato de veturigistoj. En 1907 li atakis en sia artikolserio en Népszava la publikadministracion. De 1907 li aliĝis al la maldekstra grupo gvidita de Gyula Alpári. En 1919 dum la unua respubliko li partoprenis la fondadon de la hungara komunista partio, li estis ano de la unua gvidantaro de la partio. Li estis prokuroro de partio, politika komisaro. Post la falo de la hungara sovetrespubliko oni kondamnis lin al morto kaj ekzekutis lin.

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon

Laszlo, J.
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Listo de urboj de Ganao

Jen listo de urboj de Ganao laŭ la loĝantaronombro:
eta|300px|Mapo pri Ganao
eta|300px|Akrao
eta|300px|Kumasi
* Akrao
* Kumasi
* Tamale
* Sekondi-Takoradi
* Ashiaman
* Tema
* Teshie
* Cape Coast aŭ Kabmarbordurbo
* Obuasi
* Madina
* Koforidua
* Wa (Ganao)
* Techiman
* Nungua
* Tema New Town aŭ Temanovurbo
* Sunyani
* Ho (Ganao)
* Bawku aŭ Bavku
* Dome
* Bolgatanga
* Lashibi
* Tafo
* Gbawe
* Agona Swedru
* Ejura
* Berekum
* Taifa
* Aflao
* Nkawkaw
* Oduponkpehe
* Winneba
* Akim Oda
* Yendi
* Hohoe
* Adenta Orienta
* Mampong
* Asamankese
* Kintampo
* Suhum
* Tarkwa
* Konongo
* Nsawan
* Prestea
* Agogo (Ganao)
* Wenchi
* Effiakuma
* Anloga
* Savelugu
* Abanze
* Aburi
* Ada (Ganao)

## Fontoj 
* Germana Vikipedio
Muktada al-Sadr

*Hoĝatoleslam* **Muktada al-Sadr** (, ankaŭ skribite Muqtada aŭ Moktada, as-Sadr aŭ as-Sader; naskiĝis la 12-an de aŭgusto 1973) estas radikala iraka religiestro, milicestro kaj ŝijaisma politikisto, nepo de la fama ŝijaisma klerulo Mohamed Sadek al-Sadr. Li estas *fakta* estro de la *Urbo Sadr*, la nord-orienta urbodistrikto de Bagdado, kaj gvidas milicon nomata Armeo de al-Mahdi. Li estas ankaŭ ĉefa estro de la politika partio Bloko Sadr, kiu estas politika branĉo de lia milico.

## Vidu ankaŭ 
* Milito de Irako
* Islama Daŭa-Partio

## Referencoj 
Kategorio:Naskiĝintoj en 1973
Kategorio:Irakaj politikistoj
Kategorio:Irakaj religiuloj
Kategorio:Ŝijaismo
3319 Kibi

'*3319 *Kibi''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la japanaj astronomoj Hiroki Kosaj kaj Kiiĉiro Furukaŭa (aŭ Kiichiro Hurukawa) elde la Stacio Kiso de la observatorio de Tokio sur la Monto Ontake (Gubernio Nagano, Japanio).

## Nomo 
Ĝi ŝuldas sian nomon al la iama gubernio Kibi (nun gubernio Okajama) en sudokcidento de Japanio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Hiroki Kosaj
Kategorio:Malkovrita de Kiiĉiro Furukaŭa
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1977
János Hám

**HÁM János** (ha:m) estis hungara arkiepiskopo de Esztergom naskita en Gyöngyös la 5-an de januaro 1781 kaj mortinta en Szatmárnémeti la 30-an de decembro 1857.

## Biografio 
János Hám estis kanoniko de Eger, poste de 1828 episkopo de Satmaro. En junio de 1848 oni nomumis lin arkiepiskopo de Esztergom. Li malferme kontraŭstaris la hungaran revolucion de 1848, tial la registaro konsideris lin perfidulo, kaj blokis liajn bienojn. En julio de 1849 li abdikis kaj denove li fariĝis episkopo de Satmaro. Li fondis plurajn ekleziinstitutojn.

## Verkoj 
* *H. J. szentbeszédei* (I–III. Szatmár, 1894);
* *H. J. emlékiratai* (Bp., 1927).

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon

Kategorio:Arkiepiskopoj de Esztergom
Kategorio:Hungaraj episkopoj
Fraŭlino Universo

eta|600px|Mapo kie montriĝas la landoj venkintaj en la konkurenco Miss Universo kaj kiom da fojoj ili venkis: oni notu hegemonion de Usono en usona kaj usoneca inventaĵo.

**Fraŭlino Universo** aŭ **Miss Universo** (oficiale en la angla *Miss Universe*) estas titolo de virina belo, nome Beleco-konkurso. Supozeble gravas ankaŭ eleganto, inteligento, sinteno, pozmaniero kaj certiĝo. La kandidatinoj devenas el diversaj mondopartoj.

La kandidatinoj reprezentas unike sian landon kaj la venkintino havas tiun titolon dum unu jaro.

Miss Universo estas populara konkurenco en multaj aziaj landoj kaj ĉefe ankaŭ en latinamerikaj. En plej parto de Karibio, Eŭropo kaj Afriko estas konata sed malmulte sekvata.

La aktualaj posedantoj de la konkurenco estas la usona televidkanalo NBC kaj la usona milionulo Donald Trump. Ili kune kunformas la *Miss Universe Organization L.P., LLLP* kie prezidantino estas Paula Shuggart.

## Kelkaj Fraŭlinoj Universo 
[eta|[Angela Visser, Miss Universo 1989]]
[eta|[Iris Mittenaere, Miss Universo 2016]]
* 1952 Armi Kuusela, Finnlando
* 1953 Christiane Martel, Francio
* 1954 Miriam Stevenson, Usono
* 1955 Hillevi Rombin, Svedio
* 1956 Carol Morris, Usono
* 1957 Gladys Zender, Peruo
* 1958 Luz Maria Zuluaga, Kolumbio
* 1959 Akiko Komija, Japanio
* 1960 Linda Bement, Usono
* 1961 Marlene Schmidt, Federacia Respubliko Germanio
* 1962 Norma Nolan, Argentino
* 1963 Idea Maria Fargas, Brazilo
* 1964 Corinna Tsopei, Grekio
* 1965 Apasra Hongsakula, Tajlando
* 1966 Margareta Arvidsson, Svedio
* 1967 Sylvia Hitchkock, Usono
* 1968 Martha vasconsellos, Brazilo
* 1969 Gloria Diaz, Filipinoj
* 1970 Marisol Malaret, Porto-Riko
* 1971 Georgia Risk, Libano
* 1972 Kerry Anne Wells, Aŭstralio
* 1973 Margarita Moran, Filipinoj
* 1974 Amparo Muñoz, Hispanio
* 1975 Anne Pohtamo, Finnlando
* 1976 Rina Messinger, Israelo
* 1977 Janelle Commisiong, Trinidad kaj Tobago
* 1987 Cecilia Bolocco, Chile
* 1988 Pornhip Nakhironkanok, Tailando
* 1989 Angela Visser, Nederlando
* 1991 Lupita Jones, meksiko
* 2011 Leila Lopes, Angola
* 2016 Iris Mittenaere, Usono.

## Referencoj 
Kategorio:Beleckonkursoj
Raĝpur Sonarpur

**Raĝpur Sonarpur** (bengale: **রাজপুর সোনারপুর**) estas metropolo en Barato, en subŝtato Okcidenta Bengalio.

## Geografio 
Raĝpur Sonarpur etendiĝas sur ebenaĵo, en orienta parto de la lando.

## Historio 
La loko estis sub hindua dominado inter 8-a kaj 13-a jarcentoj. Poste Islamo sekvis. Eŭropanoj alvenis en la 15-a jarcento, fine en la 18-a jarcento la urbo estis parto de la Brita Kompanio de Orientaj Indioj, poste kolonio de la Brita Imperio. Ekde 1883 Rajpur Solapur havas fervojan kontakton. Precipe en 1950 rifuĝintoj alvenis grandnombre.

## Klimato 
Raĝpur Sonarpur havas tropikan klimaton. La monataj averaĝaj temperaturoj varias inter 19-30 °C. La someroj estas varmaj (precipe majo ofte kun pli ol 40 °C). Dum januaro estas nur 12 °C. La musono portas pluvon inter junio kaj septembro. Jare pluvas po 1500 mm.

## Fontoj 
* Angla Vikipedio

Kategorio:Urboj de Okcidenta Bengalio
Kategorio:Urboj de Barato
Kategorio:Metropoloj
Gubernio Bagdado

La **gubernio Bagdado** (, latinliterigo laŭ DMG *Muḥāfaẓat Baġdād*) estas unu el sume 18 gubernioj de la ŝtato Irako. Laŭ la stato de jaro 2010 ĝi havis  loĝantojn. Administra centro estas la samnoma urbo Bagdado. La teritorio kovras areon de 734 kvadrataj kilometroj. Ĝi do samtempe estas la laŭ areo plej malgranda kaj laŭ loĝantaro plej granda iraka gubernio.

La gubernio konsistas el la sekvaj 8 distriktoj:

* Karĥ (respektive al-Karĥ, la urbopartoj de Bagdado okcidente de la rivero Tigriso)
* Rusafa (Bagdado oriente de la rivero Tigriso)
* Thaŭra (respektive al-Thaŭra, urboparto Sadr)
* Kadhimija (respektive al-Kadhimija)
* Mahmudija (respektive al-Mahmudija)
* Abu Ghraib
* Madain (respektive al-Madain)
* Adhamija (respektive al-Adhamija)

Kategorio:Gubernioj de Irako
3321 Dasha

'*3321 *Dasha'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la rusa astronomino Ljudmila Ivanovna Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio.

## Nomo 
Ĝi ricevis la virinan antaŭnomon *"Daŝa"* en honoro de *Darija Lavrentjevna Miĥajlova* (cirile: *Дарья Лаврентьевна Михайлова*, 1836–1892) konata sub la nomo Daŝa Sevastopoliskaja (*Даша Севастопольская'') milita flegistino, heroino de la sieĝo de Sebastopolo dum la Krimea milito.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Ljudmila Ivanovna Ĉerniĥ
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1975
Ŝovforta direktado

[eta|300ra|*eksperimenta, movebla blovtubo de [F–16*]]
[eta|300ra|*eksperimenta aviadilo [X–31 dum manovrado*]]
La **ŝovforta direktado** axu ŝovforta vektora direktado estas direktada metodo por aviadiloj kaj raketoj, kiuj estas movataj per ŝovforto. Tiam la ŝovforton dona gasfasko forlasas la motorn ne paralele al la akso, sed en vektoro al ĝi, tiel ĝi estigas turnomomanton.

Tiu direktada metodo estis unuafoje uzata en la dua mondmilito, ĉe direktado de la germana balistika raketo V-2. Poste oni uzis la ŝovfortan direktadon ĉe la „vertikale ekflugaj” aviadiloj (ekz. Harrier) en la 1950-aj jaroj, ĉe kiuj oni povis ŝanĝi la vektoron de la forlasanta gasfasko eĉ je 90°. Ekde la 1980-aj jaroj oni uzas tiun sistemon je eksperimentaj, poste je kvinageneraciaj aviadiloj (X–31, F–22, Su–35) por plibonigo de la manovra kapablo. Tiel la aviadiloj povas bone manovri sin ĉe malrapida flugo.

Kategorio:Aviado
Benjámin Szalai

**SZALAI Benjámin** (salai) estis hungara aktoro, dramverkisto naskita en Monor en 1824 kaj mortinta en Satmaro en decembro de 1890.

## Biografio
Benjámin Szalai debutis en teatro kiel vilaĝa instruisto antaŭ 1833. La lasta dato pri li estas el 1874. Li verkis du originalajn historitemajn dramojn.

## Roloj
**Hamzsabég* (Birch–Pfeiffer: Szapáry Péter);
**Simon* (Katona J.: Bánk bán).

## Fonto
*Magyar Életrajzi Lexikon

Szalai, B.
Szalai, B.
László Dévald

**DÉVALD László** (de:vald) estis rumania hungara ĵurnalisto, advokato naskita en Nagyvárad la 28-an de aŭgusto 1912 kaj mortinta en Oradea la 28-an de decembro 1974. 

## Biografio
László Dévald pristudis juron kaj li doktoriĝis pri juro en Kluĵo. Inter 1932 kaj 1940 li estis interna kunlaboranto de gazetoj Erdélyi Lapok,  Nagyvárad (gazeto) kaj Magyar Szó. Li publikigis novelojn en gazetoj Pásztortűz, Erdélyi Szemle, A Hírnök kaj en Vasárnap. De 1940 li estis advokato.

## Verkoj
**Gondolatok a szerelemről* (aforizmák, Bukarest, 1970); 
**Gondolatok a művészetről* (aforizmák, Bukarest, 1975).

## Fonto
*Magyar Életrajzi Lexikon

Devald, L.
Devald, L.
Géza Balás

**BALÁS Géza** (bala:ĵ, estis hungara inĝeniero pri ĝardenado naskita en Satmaro la 11-an de februaro 1914 kaj mortinta en Budapeŝto la 31-an de januaro 1987. Lia nobela antaŭnomo estis *sipeki*.

## Biografio 
Géza Balás diplomiĝis en 1936 en Budapeŝto en Instituto de Ĝardenado kaj li instruis tie kaj dume li faris entomologiajn esplorojn. En 1949 li fondis la Katedron de Entomologio, kie li ricevis en 1954 la titolon de universitata profesoro. En 1952 li kandidatiĝis. De 1961 li laboris en la Esplorinstituto de Ĝardenado.

## Verkoj (elekto) 
* *Szőlőműveléstan* (kun kunulaŭtoroj, Bp., 1961);
* *Kertészeti növények állati kártevői* (Bp., 1963);
* *Kertészeti kártevők* (Bp., 1982).

## Fontoj 
* Magyar Életrajzi Lexikon
* http://nevpont.hu/view/711 

Kategorio:Hungaraj agronomoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
László Középessy

**KÖZÉPESSY László** koeze:peŝi,  estis hungara kuracisto, ftizologo naskita en Nagyvárad la 11-an de februaro 1908 kaj mortinta en Gyula la 14-an de novembro  1969. 

## Biografio
László Középessy diplomitiĝis en la Scienca Universitato Pázmány Péter (1931) kaj li laboris en Malsanulejo  Szent János de Budapeŝto. Li kvalifikiĝis kiel kuracisto pri tuberkulozo. Inter 1940–45 li estis ĉefkuracisto en la infektsekcio en malsanulejo de Nagyvárad, inter 1945–47 en Cinkota distrikta kuracisto, de 1947 ĝis li estis ĉefkuracisto de la pulmosekcio de Ŝtata Malsanulejo de Gyula, de 1951 direktoro-ĉefkuracisto de la Instituto de Tuberkulozo de departemento Békés.

## Fonto
*Magyar Életrajzi Lexikon

Kozepessy, L.
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Kategorio:Hungaraj pulmonologoj
Wiktor Zin

**Wiktor ZIN** (naskiĝis la 14-an de septembro 1925 en Hrubieszów, mortis la 17-an de majo 2007 en Rzeszów) estis pola arkitekto kaj desegnisto, profesoro de Krakova Politekniko je la nomo de Tadeusz Kościuszko, ĝenerala konservisto de historiaĵoj (1977–1981), prezidanto de la Societo de Ŝatantoj de la Historio kaj la Antikvaĵoj de Krakovo; populariganto de scio pri historio de la pola arto, felietonisto, aŭtoro de televida programo *Piórkiem i węglem* (Plume kaj lignokarbe).

## Sciencaj verkoj 
Ĉirkaŭ 50 disertaĵoj kaj libroj
* *Geneza, rozwój i typy attyki polskiej* (Deveno, evoluo kaj tipoj de la pola atiko) (doktoriĝo de 1952 kun honora mencio)
* *Kościoły Lubelszczyzny na przykładzie badań kościoła w Uchaniach* (Preĝejoj de Lublina Provinco ekzemple de esploroj de la preĝejo en Uchanie) (habilitiĝo 1956)
* *Słownik krajobrazu polskiego* (Vortaro de la pola pejzaĝo)
* redaktoro de trivoluma verko *Konserwacja zabytków w Polsce* (Konservado de historiaj antikvaĵoj en Pollando)
* *Artykuły i rozprawy dotyczące wczesnośredniowiecznego Krakowa* (Artikoloj kaj disertaĵoj pri frumezepoka Krakovo) (1965)
* monografio de Nowy Targ kaj de la vilao de Decjusz en Wola Justowska en Krakovo

## Libroj 
* *Piękno nie dostrzegane* (Belo ne rimarkata), Wydawnictwo Arkady 1970 r. (ciklo "Plume kaj lignokarbe")
* *Piękno potężne* (Belo potenca), Wydawnictwo Arkady 1972 r. (ciklo "Plume kaj lignokarbe")
* *Piękno utracone* (Belo perdita), Wydawnictwo Arkady 1974 r. (ciklo "Plume kaj lignokarbe")
* *Półgłosem i ciszą* (Duonvoĉe kaj persilente, Państwowy Instytut Wydawniczy, 1998, ISBN 83-06-02650-0
* *Opowiadania najkrótsze o ludziach nader różnych* (Rakontoj plejkurtaj pri homoj sufiĉe diversaj), WZ-Film, 2004, ISBN 83-920951-0-3
* *Opowieści o polskich kapliczkach. Piórkiem i węglem* (Rakontoj pri polaj kapeloj. Plume kaj lignokarbe), Fundacja dla UJ, 2004, ISBN 83-920951-1-1
* *Krajobrazy Podkarpacia* (Pejzaĝoj de Antaŭkarpatio), WSIiZ, 2004, ISBN 83-87658-45-6
* *Narodziny krajobrazu kulturowego* (Naskiĝo de kultura pejzaĝo), WSIiZ, 2005, ISBN 83-87658-77-4

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala paĝo pri Wiktor Zin 

Kategorio:Polaj arkitektoj
Rudina

**Rudina** (hungare *Nagyrudas* [nadjrudaŝ]) estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.

## Situo 
Rudina etendiĝas en valo de rojo, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Čadca-Žilina. La lasta urbo troviĝas je 7 km.

## Historio 
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1359 en formo *"Rugyna"*. En 1602 la tuta vilaĝo cindriĝis pro incendio. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Nagyrudas (kune kun la najbara vilaĝo) 642 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Trencsén (reĝa departemento), al distrikto de Kysucké Nové Mesto, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Rudina 1597 homoj, (1563 slovakoj).

Kategorio:Municipoj en distrikto Kysucké Nové Mesto
László Heller

**HELLER László** estis hungara inĝeniero pri mekaniko, universitata profesoro, ano de MTA, laŭreato de Kossuth-premio (1951) naskiĝinta en Nadjvarado la 21-an de aŭgusto 1907 kaj mortinta en Budapeŝto la 8-an de novembro 1980.

## Biografio 
László Heller studis en Zuriko en *Eidgenössische Technische Hochschule*, kie li havigis diplomon en 1931. Li doktoriĝis tie en 1948. En 1933 li estis projektinĝeniero en Maŝinfabriko Farkas Sándor de Budapeŝto. En 1936 li malfermis privatinĝenieran oficejon, kaj de tiam li agadis precipe kiel teknika konsilanto. Li ellaboris la aermalvarmigan metodon, kiu pli poste iĝis konata sub nomo Heller System. De 1948 li estis teknika direktoro de *Energiagazdálkodási Intézet* (Energiekonomia Instituto).

## Verkoj 
* *Die Bedeutung der Würmepumpe bei thermischer Elektrizitäts erzeugung* (Bp., 1948);
* *Fejezetek a gyakorlati termodinamika köréből* (Bp., 1953)

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon

Kategorio:Hungaraj maŝininĝenieroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Newsweek

***Newsweek*** estas semajna magazino pri novaĵoj. Ĝi estas eldonata en Novjorko kaj estas distribuata en tuta Usono. Newsweek estas la dua semajna magazino plej disvastigata en Usono post la fama *Time*. *Newsweek* estas ĝenerale konsiderata kiel magazino el konservativa ideologio.

Komence nomata "News-Week", estis fondita de Thomas J.C. Martyn la 17-an de februaro 1933. Tiu numero enhavis sep fotojn ĉe la frontpaĝo pri la novaĵoj de la semajno. Kun la paso de la tempo ĝi ampleksigis la koncepton pri novaĵa magazino, rakontante personajn historiojn, analizojn kaj kritikojn. En 1961 * The Washington Post Company* aĉetis la revuon.

En 2003 oni kalkulis 4 milionojn da abonantoj, el ili 3,1 milionoj en Usono. Ĝi ankaŭ publikigas eldonojn en la japana, korea, pola, rusa, hispana kaj araba, krome Newsweek International en la angla.

La ĉefsidejo troviĝas en Novjorko sed havas 22 oficejojn: 9 en Usono kaj ankaŭ aliaj en
Pekino, São Paulo, Rio-de-Ĵanejro, Bonaero, Kaburbo, Frankfurto, Hongkongo, Jerusalemo, Londono, Meksikurbo, Moskvo, Parizo, Tokio kaj Varsovio.

## Lingvaj versioj 
Lokaj eldonoj inkluzivas japanan korean , polan, rusan, hispanan (eŭropan kaj sudamerikan hispanan), araban, serban kaj turkan eldonojn, same kiel ĉiumonatan ĉinan eldonon. 
Kategorio:Usonaj gazetoj
Kategorio:Anglalingvaj gazetoj
Cenzuro en Orienta Germanio

**Cenzuro en Orienta Germanujo** estis la tuto de cenzuraj agadoj, kies celo estis malhelpi liberan informadon de la popolo en orienta Germanujo, malebligi laboron de la opozicio kaj libera publika diskutado. 
La fino de orienta Germanujo finis ankaŭ la cenzuron.

## Bibliografio
* Simone Barck, Martina Langermann, Siegfried Lokatis: *„Jedes Buch ein Abenteuer!“ Zensursystem und literarische Öffentlichkeiten in der DDR bis Ende der sechziger Jahre (Ĉiu libro estas aventuro! Cenzurosistemo kaj literaturaj publikaĵoj en orienta Germanujo ĝis la fino de la sesdekaj jaroj)*; Berlino: Akademie-Verlag, 1997; ISBN 3-05-003118-2
* Falco Werkentin: *Politische Strafjustiz in der Ära Ulbricht (Politika punjustico en la erao de Ulbricht)*; Berlino: Links, 1995; ISBN 3-86153-069-4
* Siegfried Bräuer, Clemens Vollnhals (eld.): *In der DDR gibt es keine Zensur. Die Evangelische Verlagsanstalt und die Praxis der Druckgenehmigung. 1954–1989 (En orienta Germanujo ne ekzistas cenzuro. La protestanta eldoninstuto kaj la praktiko de printpermesoj)* Enhavo, Leipzig 1995, ISBN 3-374-01583-2.

## Referencoj 
Kategorio:Cenzuro
Kategorio:Germanio
Orienta Germanio
Tabula Hungariae

[200ra|eta|Tabula Hungariae, [Ingolstadt, 1528]]
***Tabula Hungariae*** aŭ **mapo de Lázár** ) estas la plej malnova konservita printita mapo de Hungarujo. Ĝi estis verŝajne verko de la hungaro Lazaro (sekretario) farita antaŭ 1528. En 2007 ĝi estis enlistigita en la memoron de la mondo de Unesko.

## Priskribo 
eta|maldekstra|200ra|Proksimuma areo kovrita de la *Tabula Hungariae*.
La mapo mezuras ĉirkaŭ 65 per 85&nbsp;cm kaj orientiĝas de sudokcidento al nordoriento. Ĝi montras la setlejojn kaj landmarkojn de la hungara reĝlando en la frua 16-a jarcento. La sudaj areoj okupitaj de la otomana imperio estas markitaj de malsamaj koloroj. Ĉar la nuraj kovritaj regionoj eksterlimaj troviĝas sude oni supozas ke la celuzo de tiu mapo estis prepariĝo por la milito kontraŭ la otomanoj. Kelkaj el la setlejoj videblaj sur la mapo malaperis dum la jaroj de otomanaj militoj kaj okupado.

La plej gravaj informoj sur la mapo estas la nomoj kaj priskriboj de setlejoj. Troviĝas pli-malpli 1400 geografiaj nomoj sur la mapo, el kiuj 1270 estas setlejaj nomoj (365 sur la teritorio de posttrianona Hungarujo).

Malsupre sur la mapo legeblas priskribo de la lando en la germana kaj en la latina.

### Nomoj de setlejoj 
La geografiaj nomoj estas skribitaj malkiel nun. La nuntempa *é* ekzemple estis skribita *ee*, la nuntempa *ö* estis *ew*. Foje la *c* estas skribita *tz*, kio estas eco de la malnovaltgermana ortografio. Eble tion faris kunlaborantoj, kiuj preparis la printadon de la verko. Tamen por kelkaj aliaj nomoj Lázár uzis la prononcadon de hungaraj dialektoj.

## Printado 
La mapo estis printita helpe de Georg Tannstetter, pagita de Johannes Cuspinianus, en la printejo de Petrus Apianus en Ingolstadt.

## Heredo 
Nur malmultaj mapoj estis printitaj, preskaŭ ĉiuj perdiĝis tra historio, tiel historiistoj sciis pri ili nur tra priskriboj. Tamen en la fruaj 1880-aj jaroj unu mapo estis hazarde trovita. Ĝi estis aĉetita de la kolektanto Sándor Apponyi en la jaro 1882. La mapo translokiĝis en 1924 al la *nacia biblioteko Széchényi*, kie ĝi ankoraŭ estas nun.

## Postaj versioj 
La originala mapo estis plurfoje kopiita antaŭ 1552, sed tiuj kopioj ne supervivis. Tamen ekzistas ankaŭ mapoj faritaj post 1552 laŭbaze de la mapo de Lázár, kiu titoliĝas *Tabula Hungariae*, illetve *Nova descriptio totius Hungariae*. Ses diversaj versioj estas konataj:

* Giovanni Andrea Vavassore (verkis en 1510-1572), Venecio, 1553
* Pirro Ligorio (1496-1583), Romo, 1558 (perdita), 1599
* Antonio Lafreri (1512-1577), Romo, 1558, 1559, 156?
* János Zsámboky (1531-1584), Vieno, 1566
* Claudio Duchetti (1554-1597), Romo, 1577
* Giovanni Orlandi (verkis en 1600-1604), Romo, 1602

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* A Tabula Hungariae és változatai  (OSZK)
* Dokumentumörökség lett Magyarország első nyomtatott térképe
* De nouvelles inscriptions pour le Registre de la Mémoire du monde – UNESCO portál (en:, fr:)
* Lázár térképe és változatai 
* Lázár deák 
* Wolfgang Lazius (Lázi Farkas)

Kategorio:Historio de Hungario
Kategorio:Mapoj
Divido per du

**Divido per du** estas nomata en matematiko ankaŭ **mezigo** aŭ **dimidiado** (duonigo). 
La taksado de divido per du kiel aparta matematika operacio, malsama de obligo kaj de divido per aliaj nombroj devenas de la antikvaj egiptoj, kies algoritmo de multiplikado uzas la dividon per du kiel unu de la fundamentoj etapoj.

Kelkaj matematikistoj daŭrigis ĝis la 16-a jarcento konsideri la dividon per du kiel aparta operacio,  kaj ĝi ekzistas ankoraŭ tia en modernaj komputilaj programoj.

Tiu operacio estas facile realigebla en la dekuma sistemo, la duuma sistemo kaj aliaj paraj bazoj.

## Referencoj 
Kategorio:Matematiko
Ulrike Meinhof

**Ulrike Meinhof** (naskita 7-a de oktobro 1934 en Oldenburg, mortinta 9-a de marto 1976 en Stuttgart) estis germana ĵurnalistino kaj pli malfrue radikala maldekstra teroristino estante membro de la terorista grupo Rote Armee Fraktion, kio estas konata ankaŭ laŭ la nomo Baader-Meinhof. Per sia radikalaj faroj ŝi funkciis en kontraŭnuklearmila asocio (1957) kaj estis redaktistino de la maldekstra ĵurnalo "konkret" (inter 1959-1969; ĉefredaktorino inter 1961-1964). Ŝi edziniĝis kun Klaus Rainer Röhl en 1961 kaj naskis ĝemelojn en 1962. Meinhof disde Röhl eksedziniĝis en 1968.

Meinhof komenciĝis moviĝi en radikalaj grupoj en Berlino. En 1970 ŝi helpis Andreas Baader fuĝi el malliberejo. Ŝi partoprenis en bombaj ekatakoj. Germania konservativa ĵurnalaro komencis nomi la grupon Baader-Meinhof, kvankam ĉefoj de la grupo estis Baader kaj Gudrun Eisslin, ne Meinhof. En 1972 Meinhof ricevis 8 jarojn de malliberejo. Ŝi pendumis sin en 1976 en sia ĉelo.

Ŝia avino estis filino de la eklezihistoriisto Julius Köstlin.

## Eksteraj ligiloj 
* Prie-ĉi ĉe IMDb
* Florian Jeßberger, Inga Schuchmann: Baader, Andreas, Ulrike Meinhof, Gudrun Ensslin, Holger Meins, Jan-Carl Raspe, ĉe: *Lexikon der Politischen Strafprozesse*. Eldonis Kurt Groenewold, Alexander Ignor und Arnd Koch, Online Stand 2018

;Biografio
* Prie ĉe FemBio
* Eckhard Jesse: *Biographisches Porträt: Ulrike Marie Meinhof* (Represitaĵo) (PDF 2,69&nbsp;MB). Ĉe: *Zeitgeschichte-online*, majo 2007
* Irmgard Zündorf: Biografie Etbiografio tabela

;Literaturo
* 
* Jutta Ditfurth: Listo pri la tekstoj de Ulrike Meinhof (PDF; 38&nbsp;kB)

;Sondokumentoj
* SWR2, Archivradio: 10. März 1976: Stammheim-Prozess: Ulrike Meinhof zum Ausschluss von Wahlverteidigern 
* Sybille Plogstedt (WDR5, 28.9.2014): *Erlebte Geschichten: Wienke Zitzlaff, geborene Meinhof*

;Artikolo
* *Der Spiegel*: Thema: Ulrike Meinhof

Kategorio:Germanaj teroristoj
Kategorio:Germanaj komunistoj
Kategorio:Germanaj ĵurnalistoj
Gubernio Anbar

La **gubernio Anbar** aŭ kun gramatika artikolo **gubernio al-Anbar** (, latinliterigo laŭ DMG *Muḥāfaẓat al-Anbār*, ) estas unu el sume 18 gubernioj de la ŝtato Irako. Laŭ la stato de jaro 2009 ĝi havis  loĝantojn. Administra centro estas la urbo Ramadi, la dua urbo estas Faluĝa. La teritorio kovras areon de  kvadrataj kilometroj. Ĝi do estas la laŭ areo plej granda iraka gubernio.

## La nomo 
La nomo al-Anbar estas formo de la origine persa nomo Anbār (), "arsenalo", al kiu aldonatis la araba gramatika artikolo "al". La regiono dum multaj jarcentoj estis la limo inter la persa imperio oriente kaj sinsekve la imperioj de Aleksandro la Granda, la romia, bizanca kaj osmanida okcidente.

## Distriktoj 
La gubernio konsistas el la sekvaj 9 distriktoj:

* Abu Ghraib
* Ana
* Faluĝa (kun ĉefurbo Faluĝa)
* Haditha
* Hit
* Al-Kazimija
* Ka'im
* Ramadi (kun ĉefurbo Ramadi)
* Rutba

Kategorio:Gubernioj de Irako
ISO 3166-2:IQ

**ISO 3166-2:IQ** estas subaro de la normo ISO 3166-2 rilate Irakon. La kodojn havas 18 gubernioj aŭ provincoj (*muḥāfażah*). Ĉiu kodo konsistas el du partoj, apartigitaj per streketo. La unua estas IQ, la ISO 3166-1 dulitera (alpha-2) kodo de Irako. La dua parto estas du literoj.

## Kodoj por Irako 
## Kodoj por najbaraj landoj 
* Irano — ISO 3166-2:IR (oriente),
* Kuvajto — ISO 3166-2:KW (sud-oriente),
* Sauda Arabio — ISO 3166-2:SA (sude),
* Jordanio — ISO 3166-2:JO (okcidente),
* Sirio — ISO 3166-2:SY (okcidente),
* Turkio — ISO 3166-2:TR (nord-okcidente).

## Vidu ankaŭ 
* Provincoj de Irako
* .iq

## Referencoj 
IQ
*
Armea Spaco Tockoje

**Armea Spaco Tockoje** () estas armea spaco situanta 40 km oriente de Buzuluk en la Orenburga provinco. Oni faris ĉi tie militekzercojn pri la atombombo *Sneĵok*. En la armea spaco troviĝas sekreta loko Tockoje-2, kaj ekster ĝi vilaĝo Tockoje.

## "Eksperimento" en la armea spaco 
La 14-an de septembro 1954 sur troviĝanta 215 km de Orenburg armea spaco Tockoje la sovetia armeo dum militekzercoj eksplodigis atombombon. Je la 9:53 strategia bombaviadilo Tu-4 faligis bombon kun povumo de 40 kilotunoj (pli ol duoble pli granda ol faligita super Hiroŝimo) sur la teritorion de la armea spaco, kie estis ĉirkaŭ 45 mil soldatoj, malliberigitoj kaj bestoj. La bombo eksplodis 350 m super la tero, kaj tuj post la eksplodo subtaĉmentoj de infanterio apogataj de 600 tankoj, 600 kirasitaj transportiloj kaj 320 aviadiloj iris direkte al la surcentro ĝis ŝajnigata atako. Celo de la "eksperimento", farita sub la gvido de marŝalo Georgij Konstantinoviĉ Ĵukov, estis kontrolo de taŭgeco de la ilaro kaj soldataro batali en la kondiĉoj de nuklea milito. La ekzercojn rigardis superuloj de Sovetunio kaj generaloj de la Orienta Bloko.

La nombro de la viktimoj de ĉi tiu ekzercado ne estas konata. Regopovoj de Sovetunio falsis enskribojn en la dokumentaro pri trapaso de la soldatservo, viktimoj de surradiado ne ricevis kuracistan helpon, kaj ĉiuj ligitaj al la "eksperimento" devis subskribi sindevigon pri respekto de la sekreto. Ankoraŭ hodiaŭ ekmalsaniĝo en Orenburg je karcinomo estas duoble pli granda kompare al viktimoj de la nuklea akcidento de Ĉernobilo. Orenburg estas unu el la plej malpurigitaj urboj de Rusio.

Sekvajn militekzercojn kun uzo de nukleaj armiloj sur la armea spaco Tockoje oni faris almenaŭ kelkfoje. Testoj pri influo de nukleaj armiloj kontraŭ vivaj homoj, ĉefe ĉe nekonsciaj pri danĝero soldatoj kaj arestitoj de gulagoj oni faris sur aliaj armeaj spacoj, interalie en Semej (Kazaĥio) kaj Nova Zemlo. Dokumentan filmon pri testado de atombomboj kontraŭ homoj en Sovetunio reĝisoris la pola ĵurnalisto Waldemar Milewicz.

Kategorio:Armitaj fortoj de Sovetunio
Tockoje
Tockoje
Kategorio:Armeaj spacoj en Rusio
Tockoje
Gubernio Kirkuk

La **gubernio Kirkuk** (, latinliterigo laŭ DMG *Muḥāfaẓat Kirkuk*) estas unu el sume 18 gubernioj de la ŝtato Irako. Laŭ la stato de jaro 2008 ĝi havis  loĝantojn. Administra centro estas la samnoma urbo Kirkuk. La teritorio kovras areon de  kvadrataj kilometroj. 

Inter la jaroj 1976 ĝis 2006 ĝi havis la nomon *Tamim* respektive kun gramatika artikolo *at-Taʿmīm* (, "ŝtatigo" - aludo al la ŝtatigo de la landa naftoindustrio, kies centro estas la urbo Kirkuk). 

## Etnoj 
La absoluta etna plimulto de la gubernia loĝantaro estas la kurdoj. Ekde la iraka milito de 2003 proksimume  araboj forlasis la gubernion, dum revenis pli-malpli  da kurdaj fuĝintoj. Krom la kurda plimulto en la gubernio ankoraŭ ekzistas etnaj grupiĝoj de araboj, turkmenoj kaj arameoj. La kurdoj parolas la kurdan dialekton sorana lingvo. Ili konsideras la teritorion parto de la kultura regiono Kurdio.

## Distriktoj 
La gubernio konsistas el la sekvaj 8 distriktoj:

* Haŭiĝa (respektive al-Haŭiĝa)
* Dakuk
* Kirkuk
* Maĥmur
Virgil Redlich

[eta|La korto de la abatejo Seckau malproksime de [Knittelfeld.]]
**Virgil REDLICH** (naskiĝinta la 16-an de aprilo 1890 en Insbruko, mortinta la 30-an de majo 1970 en Seckau) estis religia verkisto.

La filo de la fama historiisto Oswald Redlich (1858-1944) estis universitata profesoro en Salcburgo kaj Graz kaj abato de la benediktana monaĥejo Seckau en Stirio. Krome oni ŝatis lin kiel filozofon kaj gvidanton de kursoj kun ekzercoj spiritaj laŭ la modelo de Sankta Ignaco Lojola.

## Verkoj 
* *Religiöse Lebensgestaltung*, 1932
* *Bücher der Geisteserneuerung*, 10 volumoj, 1932 sekv. (eldoninto)
* *Zeitschrift für deutsche Geistesgeschichte*, 1935-38
* *Seckauer Hefte* , 1945 sekv. (redakcio)

## Literaturo 
* B. Roth: *Universitätsprofessor Dr. phil. Pater V. Redlich OSB 1890-1970*, 1970

## Ligiloj 
* Hejmpaĝo de la abatejo Seckau

Kategorio:Benediktanaj abatoj
Kategorio:Aŭstraj profesoroj
Kategorio:Aŭstraj verkistoj
Kategorio:Religiaj verkistoj