Terorisma atako en la metroo de Sankt-Peterburgo (2017)

**Terorisma atako en la metroo de Sankt-Peterburgo** okazis la  je 14:40 en tunelo inter la metrostacioj Sennaja ploŝĉad kaj Teĥnologiĉeskij institut de Sankt-Peterburgo, Rusio. Pereis 16 (inkluzive la teroriston). La eksplodaĵo estis taksita proksimume 200-300 gramojn je TNT-ekvivalento.

Samtempe en la metrostacio Ploŝĉad Vosstanija estis trovita plia eksplodaĵo, sendanĝerigita de la FSB-fakuloj. La memfarita bombo, farĉita per ŝtalaj globetoj estis maskita en fajroestingilo. Ĝi estis pova 1&nbsp;kg je TNT-ekvivalento.

Post la eksplodo oni decidis fermi la metrostaciojn ,  kaj Ploŝĉad Vosstanija. Poste estis fermitaj la metrostacioj , , , , Teĥnologiĉeskij institut, Sennaja Ploŝĉad, . En 15:40 estis fermitaj ĉiuj metrostacioj.
eta|250ra|maldekstre|Fermita metroo en Sankt-Peterburgo
La kompanio *Pasaĝiravtotrans* aranĝis pasaĝeran trafikadon laŭ itineroj, kiuj sekvas metroliniojn. Guberniestro de la urbo Georgij Poltavĉenko ordonis realigi la planon por ekstremaj situacioj.

La urba registaro ordonis al la tuta publika transporto transporti homojn senpage. Taksio Uber anoncis senpagan veturadon por homoj, kiuj troviĝas en la trafita areo de Nevskij prospekt. Yandex alvokis ĉiujn partnerojn de YandexTaxi sendi surstraten laŭeble pli da aŭtoj kaj deklaris la veturojn ene de la urbo senpagaj.

Je 20:44 oni anoncis partan refunkciigon de la metroo. Tamen veturado de la metrostacio Vladimirskaja al Baltijskaja kaj de Gorkovskaja ĝis Park Pobedi plu estis fermitaj. Ĉirkaŭ 22:00 trafikado je la 1a linio estis plene restarigita.

Je 15:50 komenciĝis  de du grave vunditoj. Superŝarĝita movtelefonio de la urbo kolapsis plurloke kaj en ĉiuj flughavenoj de la lando.

## Viktimoj 
[eta|250ra|Prezidanto [Vladimir Putin metas florojn ĉe la enirejo de la stacio Teĥnologiĉeskij institut]]
Pereis 16 homoj (11 surloke, 1 laŭvoje al hospitalo, 2 post atingi hospitalon, 2 dum kuracado), 87 estas vunditaj. Plejparto de la pereintoj estis gejunuloj. Inter la murditoj estis pupfaristino Irina Medjanceva, kovrinta per sia korpo filinon, ĉampiono de la urbo pri piedbatbokso kaj tiu de Rusio pri la armea luktoarto Denis Petrov.

La 5an de aprilo oni raportis pri 77 vunditoj, el kiuj 55 plu restis en malsanulejoj, inkluzive 3 en tre malbona stato, 6 en la malbona, 14 en la meza sanstato kaj 31 en la kontentiga. La  mortis plia vundito, do la nombro de la pereintoj atingis 15, tiu de la vunditoj — 89. Kelkaj vunditoj estas eksterlandanoj, po unu civitano de Belorusio, Taĝikio, Uzbekio. Inter la pereintoj estas po unu studento el Kazaĥio kaj Azerbajĝano.

## Enketado 
Je 16:30 Ĝenerala Prokurorejo de Rusio oficiale nomis la eksplodon terorisma atako. Gvatkameraoj registris la supozeblan teroriston kies foto estis publikigita en amaskomunikiloj, sed poste tiu homo mem venis al policejo por deklari sin senkulpa. Tio estis Andrej (islama nomo: Iljas) Nikitin. Li naskiĝis en Baŝkirio, finis la Rjazanan militlernejon, militservis en Ĉeĉenio kiel kapitano, poste eksiĝis kaj nun laboras kiel longvetura kamionŝoforo. Li dankis la policon pro komprenemo. Poste li flugis al Moskvo, sed malsukcesis reveni samtage, ĉar timigitaj pasaĝeroj ne enlasis lin en aviadilon en la Internacia flughaveno Vnukovo eĉ malgraŭ admonoj de sekurecservoj

La  La Enketa Komitato konfirmis, ke la atakon plenumis Akbarĵon Ĝalilov (naskiĝis en 1995) el la urbo Oŝo (Kirgizio) Lia DNA-spuroj estis trovitaj sur la dua, neeksplodinta bombo. Laŭ iuj informoj li laboris kiel kuiristo. En 2011 li ricevis la rusian civitanecon laŭ peto de lia patro, kiu ankaŭ estas la civitano de Rusio kaj sin turnis por tio al la Ĝenerala konsulejo de Rusio en Kirgizio, inkluzive de iuj ekstremismaj organizaĵoj ligitaj al Islama ŝtato.  Tamen malfruvespere ĵurnalistoj de la agentejo Rosbalt sukcese telefonis Akbarĵon Ĝalilov laŭ telefonnumero indikita sur lia paĝo en socia retejo VKontakte. Li diris ke tio estas eraro.

Ĵurnalo Kommersant reference al nenomita fonto asertas ke FSB antaŭ iom da tempo arestis rusianon, revenintan post batali por Islama ŝtato en Sirio kaj de li eksciis pri la okazonta atako, sed ne sukcesis ĝin preventi. Oni subaŭskultis telefonojn de la suspektatoj kaj blokis ilin post la eksplodo. Oni supozas ke la dua teroristo post perdi la telefonkonekton ekpanikis kaj lasis la bombon sen eksplodigi ĝin.

La  specnazoj de FSB kaj tiu de la Nacia Gvardio kaptis ok suspektatajn komplicojn de la teroristo (du en Moskvo kaj ses Sankt-Peterburgo). En apartamento en Sankt-Peterburgo oni konfiskis plian bombon kamuflitan kiel fajroestingilo, similan al tiu trovita en la Ploŝĉad Vosstanija, armilojn, municiojn kaj ekstremismajn eldonaĵojn. La elementoj de la bombo estis la samaj kiel tiuj trovitaj en apartamento de Akbarĵon Ĝalilov. Plejparto de la kaptitoj devenas de la sama regiono kiel la suspektata teroristo.

Oni supozas ke inter ili estas du neokazintaj kamikazoj. Laŭ tiu ĉi versio li devis alporti en la metroon du bombojn, aktivigotajn per butonpremo (unu por si, la alian por la kompliculo). Sed la dua kamikazo ial ne venis, do Akbarĵon Ĝalilov lasis la troan bombon en la stacio *Ploŝĉad Vosstanija* kaj kun la sia en la dorsosako envagoniĝis. Oni supozas ke liaj kompliculoj preparis novan eksplodon.

Turka ĵurnalo Yeni Akit informis ke fine de 2016 Akbarĵon Ĝalilov estis deportita el Turkio, kie li troviĝis ekde fino de 2015, pro rompo de la migroreguloj kaj oni enlistigis lin en la nigran liston. Tamen neniu konfirmis ke li vojaĝis al Sirio aŭ islamistaj trejnejoj.

Liaj gepatroj kaj frato asertas ke li montris neniajn signojn de radikalismo. Dum sia lasta vizito al Kirgizio li ne legis Kuranon, nek venis al moskeo. Li diris ke deziras reveni hejmen por alkonstrui pliajn ĉambrojn al la gepatra domo kaj enloĝiĝi tie kun edzino, kiun li planis trovi tie. Do ili supozas ke oni trompe engaĝis lin en la atakon, doninte al li sakon kies enhavon kaj celon li ne ĝuste konis. La Ŝtata Komitato pri Nacia Sekureco de Kirgizio konfirmis, ke nek Ĝalilov, nek liaj parencoj iam partoprenis kontraŭleĝan agadon aŭ estis ligitaj al la islamistoj.

Ekde la 4a de aprilo en Sankt-Peterburgo estis deklarita tritaga funebro.

The Independent raportis ke subtenantoj de Islama Ŝtato interrete aplaŭdis la eksplodon, kvankam tiu terorisma organizaĵo ankoraŭ ne prenis je si respondecon pri la atako. Hamaso kondamnis la atakon kaj nomis nepardonebla murdon de la civiluloj.

Nokte de la 4a al la 5a de aprilo pluraj urboj de la mondo montris sian solidarecon kun Sankt-Peterburgo. Meznokte por kelkaj minutoj estingiĝis lumoj sur la Ostankina televidturo en Moskvo. Unu horon poste tio okazis kun la Eiffel-Turo en Parizo. En ĝemelurbo Dresdeno Kulturdomo estis lumigita je koloroj de la rusia flago, same kiel la *Ĉambro Albanio* en Beogrado kaj la urbodomo de Tel-Avivo.

## Referencoj 
Kategorio:Terorismo en Rusio
Kategorio:Historio de Sankt-Peterburgo
Kategorio:Metroo de Sankt-Peterburgo
Kategorio:Terorismaj incidentoj en 2017