Karmenu Mallia

**Karmenu (Carmel) MALLIA** (naskiĝis la 9-an de novembro 1929 en Qormi) estas malta verkisto kaj esperantisto.

Li havas licencion pri Esperanto de la Brita Esperanto-Asocio, bakalaŭron kun honoroj pri la franca lingvo de la Universitato de Londono, kaj doktorecojn pri naturopatio, literaturo kaj bibliaj studoj.

## Lia esperantisteco 
Karmenu Mallia esperantistiĝis ĉirkaŭ 1960 kaj rapide fariĝis centra figuro en la malta esperanta movado. Iam li estis prezidanto de la Malta Esperanto-Societo.

Li ankaŭ instruis Esperanton en kursoj organizitaj de la Malta Esperanto-Societo. Li iam estis membro de la Esperanta Akademio. Li donis paroladojn pri la malta literaturo ĉe la 72-a UK en Varsovio, Pollando kaj pri la Historio de Malto ĉe la 83-a UK en Montpelier, Francio. Liaj artikoloj pri la malta literaturo aperis en diversaj esperantaj antologioj.

Li verkis originalajn poemarojn en Esperanto kaj plurajn librojn pri la lingvo, inkluzive de **"L-Esperanto"** (kurso/libro pri Esperanto, kun pluraj eldonoj, la tria eldonita de la Malta Esperanto-Societo).

Li tradukis multajn verkojn el la malta al Esperanto kaj inverse. Ekzemploj:

* Tradukis "La Malta Epopeo" (traduko de *L-Epopea ta’ Ġensna* de Vincenzo Maria Pellegrini).
* Tradukis la romanon *Il-Ħolma Maltija* de Frans Sammut kiel "La Malta Revo" (eldonita de Mondial en 2007).
* Tradukis hungaran klasikaĵon ''La Tragedio de l'Homo* de Imre Madách el Esperanto al la malta (*It-Traġedja tal-Bniedem*).
* Tradukis poemojn de diversaj maltaj poetoj al Esperanto (ekz. en antologio el 2010).
* Li verkis eseon en Esperanto pri la nacia poeto Dun Karm (kiu poste estis tradukita al la malta).
* Li esploris kaj verkis pri la frua historio de Esperanto en Malto (ekz. artikolo pri la pioniro Dr. Gustav Busuttil, estis eldonita en 1987).

## Verkaro-publikaĵoj (elektita) 
### En la malta 
#### Poezio 
* 2001: *Il-Ballata tal-Belt Pinto*; *Il-Ballata tal-Esperanto'';

#### Biografioj 
* 1994: Zamenhof, l-Awtur tal-Esperanto (Zamenhof, la Aŭtoro de Esperanto).
* 2004: Lidja Zamenhof.

### En Esperanto 
#### Originala poezio 
Kapricaj Raketoj (1981), la 2-a eldono aperis sub la nomo: Cent Kapricaj Raketoj (2000); Marionetoj (1999); Distre, libera (2005).

#### Romanco 
Ćielarka Estonto (2000), historia rakonto okazanta dum la lasta mondmilito en Malto. Ĉi tiu estas la unua romano de Mallia en Esperanto kaj la unua en la malta lingvo.

#### Dramo 
2012: Najbaroj, kiu gajnis la unuan premion en la internacia Esperanto-drama konkurso lanĉita ĉiujare de UEA.

#### Tradukoj el la malta lingvo en Esperanton 
(i) poemoj: Pluraj poemoj de maltaj aŭtoroj kiuj poste aperis tradukitaj en diversajn Esperanto-revuojn: 1973: Dun Karm: La 'Mio' Kaj Lia Pretero (Il-'Jien' U Lilhinn Minnu) kiu enhavas ankaŭ la tradukon de Il-Musbieħ tal-Mużew (La Pralampo en La Muzeo). 1981: Revija - n-ro 3, p. 41-49: poemoj de maltaj poetoj tradukitaj de Mallia en Eon kaj poste tradukitaj en jugoslavion. Ekzistas ankaŭ biografio de li. 1981: Malto, IKS, Zagrebo: poemoj de maltaj poetoj tradukitaj de li en Eon kaj poste tradukitaj en jugoslavon per lia traduko. 1983: Maż-żifna tar-Rebbiegħa/Printempa Danco (Mario F. Bezzina/Karmenu Mallia), paralela traduko. 1985: Antologio de Maltaj Poetoj (Ĉiuj poemoj estas tradukitaj de li). 2001: ''L-Epopea ta' Ġensna* de VM Pellegrini - La Malta Epopeo; 227 paĝoj. 2009: Malta Nuntempa Poezio -- Traduko de poemoj de membroj de la Malta Poeta Asocio. NB-2010 - Traduko el la hispana de la tri plej belaj poemoj de Sankta Johano de la Kruco: *Cántico Espiritual* (longa poemo), En Una Noche Oscura kaj Llama de Amor Viva.

(ii) Prozo: 2007: La Malta Revo (Il-Ħolma Maltija, romano de Frans Sammut) eldonita de Mondial, Novjorko, Usono. 2011: Proverboj (traduko de diversaj maltaj proverboj)

(iii) Biografio: 2011: Mi Manwel Dimech (mi, Manwel Dimech de P. Mark Montebello, OP).

d) Tradukoj el Esperanto al la malta:

*Kumewawa*, kolekto de rakontoj de la jugoslava esperanto-verkisto Tibor Sekelj pri liaj aventuroj en Amazonio. Ĉi tiu aperis en Sagħtar (1995-96); publikigita en libro de Wise Owl (2009) kaj poste de FARAXA (2014). En la franca, angla kaj itala: Poezio: Ombroj de Fajro (1986); Pâquerettes (2002); Lumoj kaj Ombroj (2004). Antologio de originala poezio en esperanto, franca, angla, malta kaj itala: Poe (2014). En la angla 2009: *That perturbing light on the way to Damascus''  (Magistra disertacio). 2012: Isaiah (Doktora disertacio). Gramatiko: 1976: Unua Kurso de Esperanto, Malta Esperanto-Societo; 1985: La Zagreba Esperanta Kurso, Malta Esperanto-Societo. Ĉi tiu kurso estas uzata en la Esperantaj kursoj organizitaj de la sama Societo. 2013: Esperanto (kurso de malta lingvo en esperanto), Malta Esperanto-Societo. 

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* L-Esperanto el Issuu
* Taħt il-Qoxra - Episodju 148 Mistieden Karmenu Mallia (Sub la Kovro - Epizodo 148 Gasto Karmenu Mallia)

Kategorio:Maltaj esperantistoj
Kategorio:Maltaj verkistoj