open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Hlavatce (distrikto České Budějovice)

**Hlavatce** estas municipo troviĝanta en distrikto České Budějovice en Ĉeĥio. La vilaĝo situas en milde ondiĝinta pejzaĝo de Zbudovská Blata, proksimume 5&nbsp;km nordoriente de Netolice kaj 19&nbsp;km nordokcidente de České Budějovice. Vivas ĉi tie  ().

## Geografia situo 
Hlavatce limas sudokcidente kun municipo Olšovice, direkte al sudo kun katastro de Mahouš sudoriente kun Vlhlavy, nordoriente kun Sedlec, direkte al nordo kun Lékařova Lhota kaj nordokcidente kun Podeřiště.

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1379.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Kapeleto en la vilaĝplaco
* Monumento al viktimoj de la 1-a mondmilito
* Du krucetoj
* Sur disvojiĝo al Netolice kaj Hláska estas kapeleto de sankta Johano Nepomuka

## Pluaj fotoj 

Hlavatce (CB), kaplicka 01.jpg|Kapeleto de sankta Johano Nepomuka
Hlavatce (CB) No 33 (01).jpg|Hlavatce, domo n-ro 33
Hlavatce (CB), memorial to 1957 aircraft accident 01.jpg|Monumento de aviadila akcidento inter Hlavatce kaj Lékařova Lhota kun aviadilo MiG-15UTI.

Kategorio:Municipoj en distrikto České Budějovice
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto České Budějovice
Kategorio:Setlejoj en Ĉeskobudejovica baseno
Qabala (urbo)

**Qabala** () estas urbo kaj la administra centro de la **Qabala** Distrikto de Azerbajĝano. La urbo konsistas de la urbo de Gabala kaj la vilaĝo de Küsnat. Antaŭe la urbo estis konata kiel **Kutkaŝen**, sed post la sendependeco de la Respubliko de Azerbajĝano la urbo estis renomita en honoro de la malnova urbo de Gabala, la eksa ĉefurbo de Kaŭkaza Albanio, kies la pra-epokstudejo situas proksimume 20 km sudokcidenten.
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Kategorio:Urboj de Azerbajĝano
Kategorio:Kaŭkaza Albanio
Komařice

**Komařice** (*Komářice*, ) estas municipo troviĝanta en distrikto České Budějovice en Ĉeĥio proksimume 8&nbsp;km nordokcidente de Trhové Sviny kaj 12&nbsp;km sudoriente de České Budějovice. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1278.

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
Municipo Komařice konsistas el kvar partoj sur tri katastraj teritorioj
* **Komařice** (ankaŭ nomo de k. t.)
* Pašinovice (ankaŭ nomo de k. t.)
* Sedlo (k. t. *Sedlo u Komařic*)
* Stradov (ĝi situas en k. t. *Sedlo u Komařic*)

## Memorindaĵoj 
* Kastelo Komařice
* Statuo de Virgulino Maria Nemakulita antaŭ la kastelo
* Niĉa kapeleto de sankta Johano Nepomuka
* En la katastro de Komařice troviĝis dek unu betonaj bunkroj, sed ĉiuj estis neniigitaj en aŭgusto de 1939.

## Naskiĝintoj 
* Jan Lenc, piloto de RAF
* Jakub Pavel (1903–1974), historiisto de arto
* Rafael Michael Pavel (1842–1900), cisterciano

## Pluaj fotoj 

Komařice12.jpg|Komařice
Komařice27.jpg|Komařice
Komařice14.jpg|Komařice
Komařice11.jpg|Komařice
Komařice -sýpka 4.JPG|Kadukiĝinta grenejo


Kategorio:Municipoj en distrikto České Budějovice
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto České Budějovice
Kategorio:Setlejoj en Novohrada cismontaro
Habří

**Habří** estas municipo troviĝanta en distrikto České Budějovice en Ĉeĥio proksimume 11&nbsp;km okcidente de České Budějovice. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1264.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Eksa burgejo n-ro 2 kaj 3, el la 15-a jarcento, kun bierfarejo n-ro 1
* Kapelo de sankta Johano Nepomuka
* Bienetoj n-ro 5 kaj 8 el la dua duono de la 19-a jarcento
* Ruino de preĝejo de sankta Vito, proksimume unu kilometro okcidente de la vilaĝo

## Pluaj fotoj 

Habří (ČB) čp30.jpg|Habří
Habří (ČB) čp36.jpg|Habří
Habří (ČB) kostel a kaple sv. Víta 01.jpg|Habří, preĝejo kaj kapelo de sankta Vito

Kategorio:Municipoj en distrikto České Budějovice
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto České Budějovice
Kategorio:Setlejoj en Šumava cismontaro
Kategorio:Setlejoj en PPR Blanska arbaro
Frank Drake

**Frank DRAKE** (la 28-an de majo 1930, en Ĉikago - la 2-an de septembro 2022) estis usona profesoro pri astronomio kaj astrofiziko.

## Kariero 
Drake laboris kiel profesoro pri astronomio kaj astrofiziko ĉe Universitato de Kalifornio en Santa Cruz, kie li ankaŭ estis dekano de natursciencoj inter 1984 kaj 1988. Li estis membro de la Nacia Akademio de Sciencoj de Usono, kaj eĉ funkciis kiel membro de la plenumkomitato de la Konsilio por Fiziko kaj Astronomio inter la jaroj 1989 ĝis 1992. Li ankaŭ estis la prezidanto de la Pacifika Astronomia Societo. Li estis profesoro pri astronomio kaj astrofiziko en Universitato Cornell en 1964-1984 kaj direktoro de la steloobservatorio de Arecibo.

## La formulo kaj la tabulo 
En 1961 li organizis, kune kun G. Peter Firman, la unua konferenco de la projekto SETI. En tiu modesta kunveno, en ĉeesto de nur dek du sciencistoj, li proponis la probablan formulon kiu portas lian nomon, formulo de Drake. La celo de la formulo estas determini la nombron da civilizacioj en  la Lakta Vojo, kiuj provus establi radiokomunikadon kun ni, atingante tiel takson de la ŝanco kontakti ekstertera vivo. En 1972, kune kun Carl Sagan, li desegnis la tabulo de la kosmosondiloj Pioneer, la unua mesaĝo sendita al inteligentaj eksterteraj civilizacioj, kaj estis ligita al la kosmoŝipoj Pioneer 10 kaj 11, senditaj ekster de la sunsistemo.

## Vidu ankaŭ 
* Paradokso de Fermi

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Ĉikaganoj
Kategorio:Membroj de la Usona Akademio de Artoj kaj Sciencoj
Kategorio:Membroj de la Usona Nacia Akademio de Sciencoj
Kategorio:Usonaj astronomoj
Kategorio:Usonaj astrofizikistoj
Kategorio:Studentoj de universitato Harvard
Kategorio:SETI
Habří (apartigilo)

Nomon **Habří** havas pluraj lokoj:

* Habří – municipo en distrikto České Budějovice
* Habří (Moravecké Pavlovice) – parto de municipo Moravecké Pavlovice (antaŭe parto de municipo Strážek) en distrikto Žďár nad Sázavou
* Habří (Řehlovice) – parto de municipo Řehlovice en distrikto Ústí nad Labem
* Habří (naturmemorindaĵo) – naturmemorindaĵo en distrikto Třebíč
* Habří (Blovice), ankaŭ *Sofienhof* – eksa mastruma korto ĉe urbo Blovice en distrikto Plzeň-sudo
Cuernavaca

**Cuernavaca** estas urbo de Meksiko, kiu funkcias kiel la ĉefurbo de la subŝtato Morelos.

## Historio 
Diversaj indiĝenaj triboj vivis en la areo kie la urbo situas ekde la 12-a jarcento. Cuernavaca estis fondita iam ek de tiam ĝis la konkero de Meksiko fare de Hispanio en la 16-a jarcento. Sojle de la hispana konkero, Cuernavaca jam estis granda, riĉa kaj fortika urbo.

Malgraŭ ĝia grandeco kaj fortikaĵoj, hispanaj trupoj, sub la gvidado de Gonzalo de Sandoval (komandita de Hernán Cortés ), okupis Cuernavaca ĉirkaŭ la jaro 1520. La hispanoj komencis ekloĝi en Cuernavaca plurajn jarojn poste.

En 1824, post la Meksika Milito de Sendependeco, Meksiko estis dividita en subŝtatojn kaj Cuernavaca estis elektita por esti parto de subŝtato Estado de México. En 1834 Cuernavaca ricevis oficialan urbostatuson. En 1869 la ŝtato Morelos estis kreita, kaj Cuernavaca estis elektita por esti ĝia ĉefurbo.

## Edukado 
Pluraj universitatoj kaj altlernejoj funkciigas en la urbo, inkluzive de la Aŭtonoma Universitato de la Ŝtato de Morelos.

## Transportado 
Cuernavaca estas servata de la Internacia Flughaveno General Mariano Matamoros, kiu estas 16 kilometrojn for de la urbo.

## Ĝemelaj urboj 
* Mineapolo, Minesoto
* Denvero (Koloradio)

## Vidu ankaŭ 
* *Under the volcano* (filmo de 1984)

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Urboj de Meksiko
Kategorio:Komunumoj de Morelos
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Lajos Szamosi

**Lajos Szamosi** [lajoŝ samoŝi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szamosi Lajos** estis hungara muzikinstruisto.

Lajos Szamosi naskiĝis en 1894 en Csenger, li mortis 1977 en Vieno.

## Biografio 
Lajos Szamosi devenis el juda familio. Li ne povis lerni muzikon, nur de juda kantoro. Post la 1-a mondmilito li translokiĝis al Budapeŝto, kie li lernis muzikon private. Iom poste li kontaktiĝis kun muzikistoj en Berlino kaj Parizo, sed lia tenora voĉo ne perfektiĝis. Li ricevis permeson en Munkeno en 1928 helpi instruadon de kantistoj, ĉar li komencis fari novan metodon, kiun li nomis "libera kantado". En 1930 li jam fondis studion en Budapeŝto, kie li instruis kantistojn. Post la 2-a mondmilito li instruis jaron en Bukareŝto, poste en Italio instruis private. En 1949 li ricevis instruan postenon, kaze de li rezignas pri la hungara ŝtataneco. Li prefere hejmenvenis kaj unue li instruis en koruso, ekde 1952 en muziklernejo. Li disidis dum la hungara revolucio de 1956 kaj ricevis instruan postenon en :de:Universität für Musik und darstellende Kunst Wien. Post la emeritiĝo en 1967 li instruis private ĝis sia morto. Lia edzino naskis kvarfoje.

## Liaj disĉiploj (elekto) 
* Oszkár Ascher
* Olga Sík

## Liaj kontribuoj (elekto) 
* gazetaj muzikkritikoj (1917)
* leksikonaj artikoloj (1928)
* *A hangszervek helyes működtetése* (studo, 1935)
* *La via al libero canto* (1946)
* *A művészi hangképzés módszertanának élettani alapjai* (1953)
* *Naturwissenschaft und künstlerische Technik am Beispiel der Gesangskunst* (nefinita, 1975)

## Fontoj 
* anglalingva biografio kun foto 

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Aŭstraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Hungaraj rifuĝintoj en 1956
Kategorio:Hungaraj judoj
Neplachov

**Neplachov** estas municipo troviĝanta en distrikto České Budějovice en Ĉeĥio netutaj 10&nbsp;km sudokcidente de Veselí nad Lužnicí kaj 20&nbsp;km nordoriente de České Budějovice. Tra Neplachov kondukas ŝoseo I/3 kaj fervojlinio 220, du ĉefaj kunigiloj de la suda Bohemio kun Prago; apud la suda rando de la vilaĝo situas fervoja haltejo *Neplachov*. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1323.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Kapelo de sankta Venceslao el la jaro 1929

## Pluaj fotoj 

Neplachov, obecní úřad.jpg|Municipa ofico
Neplachov, chalupa.jpg|Bieno
Neplachov, požární zbrojnice.jpg|Fajroestingista armilejo
Neplachov, pomník II.jpg|Monumento

Kategorio:Municipoj en distrikto České Budějovice
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto České Budějovice
Kategorio:Setlejoj en Baseno Třeboň
Roudné

**Roudné** () estas municipo troviĝanta en distrikto České Budějovice en Ĉeĥio sur maldekstra bordo de rivero Malše netutaj 5&nbsp;km sude de la centro de České Budějovice. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1411.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Domo n-ro 1 havas sur tegmento tureton kun sonorilo el la jaro 1874
* Tri niĉaj kapeletoj (en la vilaĝplaco, en Nové Roudné kaj ĉe ŝoseo ĝis Plav)
* Roudné estas konata pro sia brasiko de Roudné kaj en la najbara Vidov ĉiujare okazas solena rikolto de brasiko
* Ŝosea ponto en Roudné trans Malše konstruita en la jaroj 2008-9 estis nomumita por prezo de Konstruaĵo de la jaro 2010.

## Pluaj fotoj 

Roudné - kaplička.jpg|Niĉa kapeleto en vilaĝplaco
Roudné - selské baroko.jpg|Roudné, kampula baroko
Roudné č. 31.jpg|Roudné

Kategorio:Municipoj en distrikto České Budějovice
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto České Budějovice
Kategorio:Kampula baroko
Kategorio:Setlejoj en Ĉeskobudejovica baseno
Kategorio:Setlejoj sur Malše
Xalapa de Enríquez

**Xalapa de Enríquez** (**Jalapa-Enríquez**, aŭ mallonge **Xalapa** ) estas ĉefurbo de la subŝtato Veracruz en Meksiko.

## Historio 
En la loko kie Jalapa estas hodiaŭ, ekzistis pluraj malgrandaj setlejoj de indiĝenoj centojn da jaroj antaŭ la hispana konkero en la 16-a jarcento. Ĉirkaŭ la jaro 1313, la setlejoj kuniĝis en unu grandan vilaĝon nomitan Jalapapan. En la mezo de la 15-a jarcento, la areo estis konkerita fare de la azteka reganto Moktezumo la 1-a.

En 1519 Hernán Cortés konkeris la vilaĝon survoje al konkerado de la tuta Azteka Imperio. La hispanoj distordis la nomon de la vilaĝo en Ŝalpa, sed la sono Ŝ estis faligita de moderna hispana, kaj en tiu kazo, kiel en aliaj kazoj, ĝi estis ŝanĝita al Ĥ (J en la hispana lingvo).

Kiam la hispanoj alvenis en la vilaĝon ĝi havis relative malgrandan loĝantaron, kaj en la sekvaj jaroj la loĝantoj komencis forlasi la lokon kaj la loĝantaro estas eĉ pli malkreskis. La situacio ŝanĝiĝis kiam en 1720 komerco en la areo komencis, kaj kiel rezulto pluraj familioj ekloĝis en Jalapa kaj la graveco de la setlejo pliiĝis. La 18-an de decembro 1791, Karolo la 4-a, reĝo de Hispanio, donis al Jalapa la oficialan statuson de urbo laŭ peto de la loĝantoj.

En 1824, post la Meksika Milito de Sendependeco, la ŝtato Veracruz estis kreita kaj Jalapa estis deklarita la ĉefurbo de la ŝtato. En 1830 Jalapa ricevis la statuson de urbo. En 1892, la nomo de la urbo estis ŝanĝita al "Jalapa-Enriques" en rekono de la guberniestro de la stato de Veracruz tiutempe, Juan de la Luz Enríquez Lara.

## Ekonomio 
La ekonomio de Jalapa estas bazita sur komerco, financaj servoj, fiŝkaptado, agrikulturo, kiu inkludas kultivadon de maizo, sukerkano, oranĝoj, kapsiketo kaj kafo, kultivado de floroj, kultivado de kano kaj industrio.

## Edukado 
Pluraj universitatoj funkciigas en la urbo, inkluzive de Verakruzana Universitato kaj Jalapa Universitato.

## Transportado 
La urbo estas servita fare de El Lancero Flughaveno, kiu ofertas flugojn al Meksikurbo, la ĉefurbo de Meksiko.

## Ĝemelaj Urboj 
*

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Urboj de Meksiko
Kategorio:Komunumoj de Veracruz
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Lujza Szabó

**Lujza Szabó** [sabO], laŭ hungarlingve kutima nomordo kaj kun plena nomo **Szabó Lujza Gizella** estis hungara operkantisto (koloratursoprano). Ŝiaj 2 geedziĝaj nomoj estis *Unger Ernőné* kaj *Palik Frigyesné*, ŝia unua edzo estis Ernő Unger.

Lujza Szabó naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Lujza Szabó komence lernis violonadon de Jenő Hubay, dum ŝi violonadis en kineja orkestro. Ŝia voĉo estis malkovrita, tial ŝi akiris operkantistan diplomon en Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt en 1927. Ŝiaj plej gravaj instruistoj estis József Sík kaj Ernő Unger. Ŝi komencis sian kantistan karieron en Budapeŝta Ŝtata Operejo, kie ŝi restis ĝis sia tre frua morto. Ŝi havis 50 rolojn, krome ŝi kantis oratoriojn. En tiu periodo ŝi estis gastkantisto en Berlino kaj Amsterdamo.

## Lia repertuaro (elekto) 
* Léo Delibes: *Lakmé* — Don Pizarro
* Ferenc Erkel:
** *Bánk bán* (opero) — Melinda
** *Hunyadi László* — Mária Gara; Erzsébet Szilágyi
* Fromental Halévy: *La judino* — princino Eudoxia
* Jenő Hubay: *A cremonai hegedűs* — Giannina
* Pongrác Kacsóh: *János vitéz* — franca reĝidino
* Giacomo Meyerbeer: *Die Hugenotten* — reĝino Margit Valois
* Wolfgang Amadeus Mozart:
** Die Zauberflöte — reĝino de Nokto
** La geedziĝo de Figaro — 2-a knabino
** Così fan tutte — Fiordiligi
** *Die Entführung aus dem Serail* – Konstanza
* Giacomo Puccini:
** La Bohème — Musetta
** Gianni Schicchi — Nella
* Gioachino Rossini: La barbiro de Sevilo — Rosina
* Giuseppe Verdi:
** Rigoletto – Gilda
** La traviata — Violetta Valéry
* Richard Wagner:
** Die Walküre — Waltraute
** Parsifalo (opero) — unua florknabino
** Götterdämmerung — Wellgunde
** Das Rheingold — Wellgunde

## Aŭdu ankaŭ 
* https://www.youtube.com/watch?v=sFDLeDA5LQQ&ab_channel=Norina64

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografieto kun roloj
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla en la 884-a paĝo)

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj operkantistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
(156252) 2001 UV201

**(156252) 2001 UV201** estas troja asteroido de Jupitero, kiu orbitas ĉe la punkto de Lagrange L5 de la sistemo Suno-Jupitero, ĝi do estas ano de la tiel nomata « Troja Tendaro ».

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo *Near Earth Asteroid Tracking* elde la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono).

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Trojaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de NEAT
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2001
Chotýčany

**Chotýčany** (popole *Kotejcany,* ) estas municipo troviĝanta en distrikto České Budějovice en Ĉeĥio proksimume 11 kilometrojn nordoriente de České Budějovice. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la municipo estas el la jaro 1378.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Vilaĝplaco kun konstruaĵoj en stilo de kampula baroko. Inter la domoj eminentas eksa ekskursa gastejo n-ro 17, konstruita en la jaro 1470 kaj reguligita en la 19-a jarcento
* Kapelo de sankta Venceslao
* Monumento al falintoj en la 1-a mondmilito

## Pluaj fotoj 

Chotýčany, usedlost čp.5.jpg|Chotýčany, domo n-ro 5
Chotýčany, usedlost čp.22.jpg|Chotýčany, domo n-ro 22

Kategorio:Municipoj en distrikto České Budějovice
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto České Budějovice
Kategorio:Kampula baroko
Kategorio:Setlejoj en Tabora montetaro
Preĝejo Sankta Joakimo (Mélykút)

La **paroĥa preĝejo Sankta Joakimo** estas sakrala historia monumento en urbo Mélykút (Hungario).

## Historio 
La unua sakrala dateno devenis el 1734, tiam ekzistis kaduka kapelo Sankta Triunuo kun pendanta sonorilo sur arbo. Laŭ la onidiro pli frue nature kirko funkciis, sed iomete for de la nuna loko. Praktike la iama vilaĝo Mélykút post la senhomiĝo rehomiĝis en 1728. Nova kirko estis konstruita en 1750 anstataŭ la kapelo. La nun videbla preĝejo estis konstruita inter 1761 kaj 1768, sed la unua diservo okazis en 1764. Ĝi estis pligrandigita kaj trakonstruita en 1901, origine restis nur la turo, galerio kaj muroj. La statuoj estis metitaj en la kripton. La orgeno estis kreita en 1908, renovigita en 1992.
eta|

## Preĝejo 
La preĝejo situas sur monteto, longa ŝtuparo kuras al la enirejo. Antaŭ la fasado kruco estas videbla. La fasado estas simetria, meze al enirejo funkcias. Super la enireja pordo estas 3 malplenaj niĉoj, la plej supre la turo altiĝas, kiu havas 5 sonorilojn kaj horloĝon. La ĉefnavo havas 2 flankonavojn. La ĉefaltara bildo prezentas Sanktan Joaĥimon, surgenue sidas la infano Sankta Maria. La 4 flankaj altaroj estas dediĉitaj al Sankta Antonio el Padovo, Sankta Familio, Koro de Jesuo kaj Lourdes. Kelkaj statuoj estas ekzemple Maria kun Jesuo jam morta, Sankta Jozefo, Emeriko de Hungario, Sankta Vendelino, Rita de Cascia, Sankta Monika, Suferanta Jesuo, Margareta de Hungario, Elizabeto de Hungario, kelkaj bildoj estas Jesuo kun Sankta Tomaso, Sankta Familio, Kompatema Jesuo, Tereza de Lisieux.

Kermeso okazas en la 16-an de aŭgusto.

## Fontoj 
* hungare kun fotoj 
* hungare kun fotoj 
* hungare kun foto 
* http://lexikon.katolikus.hu/M/M%C3%A9lyk%C3%BAt.html

 eta|maldekstre|
Melykút
Melykút
Cojedes

**Cojedes** estas unu el la 23 subŝtatoj kiuj konsistigas Venezuelon. La subŝtato, situanta en la centro de Venezuelo, limas kun Yaracuy kaj Karabobo en la nordo, Guarico en la oriento, Barinas en la sudo, Portugasa en la okcidento kaj Lara en la nordokcidento.

La subŝtato kovras areon de  kvadrataj kilometroj. En la subŝtato loĝas  loĝantoj (ĝis 2011). Ĝia ĉefurbo kaj plej granda urbo estas San Carlos (Cojedes).

## Historio 
La hispanoj alvenis en la regionon en la 16-a jarcento, konkeris ĝin kaj ĝi restis sub ilia kontrolo ĝis la 19-a jarcento.

En la 1820-aj jaroj, la areo estis aldonita al la granda Respubliko de Kolombio kaj post ke ĝi diseriĝis en 1830, la areo estis transdonita al Venezuelo. Venezuelo estis dividita en provincojn kaj la regiono iĝis parto de la provinco de Karbobo. En 1855, la provinco de Cojedes estis kreita en la areo kie la hodiaŭa ŝtato ekzistas.

En 1864, post la federacia milito, Venezuelo iĝis federacia ŝtato kaj la provinco iĝis la ŝtato Cojedes. En la sekvaj jaroj, la subŝtato trairis kuniĝojn kun aliaj subŝtatoj ĝis, komence de la 20-a jarcento, ĝia statuso kiel aparta subŝtato estis establita.

## Ekonomio 
La ekonomio de Cojedes estas plejparte bazita sur agrikulturo, kiu inkludas, interalie, la kultivadon de maizo, ignamoj, ordinara manioko, kaj sorgo, same kiel la bestbredado.

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Subŝtatoj de Venezuelo
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Delta Amacuro

**Delta Amacuro** estas unu el la 23 subŝtatoj kiuj konsistigas Venezuelon. La subŝtato, situanta en la nordoriento de Venezuelo, limas la Golfon de Peria en la nordo, la Atlantika Oceano en la nordo kaj oriento, Gujano (en Esekiba Gujano) en la sudoriento, Bolivaro en la sudo kaj Mongues en la okcidento.

La subŝtato kovras areon de  kvadrataj kilometroj.  loĝantoj loĝas en la subŝtato (aktuale en 2011). Ĝia ĉefurbo kaj plej granda urbo estas Tokopita.

La delto de la rivero Orinoko situas en la subŝtato.

## Historio 
La unua kiu esploris la areon estis la hispano Diego de Ordes en 1531. Poste en la 16-a jarcento, kelkaj ekspedicioj alvenis en la areo kaj serĉis la legendan oran urbon El Dorado. La hispanoj regis la regionon ĝis la 19-a jarcento.

En la 20-aj jaroj de la 19-a jarcento, la  areo estis aldonita al la granda Respubliko de Kolombio, kaj post ke ĝi diseriĝis en 1830, la areo estis transdonita al Venezuelo. Venezuelo estis dividita en provincojn kaj la regiono iĝis parto de la provinco Gujano. En 1854 la nomo de la provinco estis ŝanĝita al Orinoko.

En 1864 Venezuelo iĝis federacia ŝtato kaj la provinco iĝis la ŝtato Gujano (nun la ŝtato Bolivar). La 27-an de februaro 1884, aparta federacia teritorio nomita la Amacuro Delta estis kreita, sed la 21-an de oktobro 1893, ĝi iĝis parto de la ŝtato Gujano. Kiel rezulto de internacia arbitracio inter Venezuelo kaj Britio en 1889, areo de proksimume 23,000 kvadrataj kilometroj de la iama federacia teritorio estis transdonita al la brita kolonio de Brita Gujano.

La 26-an de April, 1901, la federacia teritorio estis reestablita kun San José de Amacuro kiel sia ĉefurbo. La 16-an de majo 1905, la ĉefurbo estis translokigita al Tokopita.

La teritorio ricevis ŝtatiĝon la 3-an de aŭgusto 1991.

## Ekonomio 
La ekonomio de Delta Amacuro baziĝas sur naftoproduktado, agrikulturo, kiu inkluzivas, interalie, la kultivadon de rizo, maizo kaj kokoso, bredado kaj fiŝkaptado.

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Subŝtatoj de Venezuelo
Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en 1991
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Monagas

**Monagas** estas unu el la 23 subŝtatoj kiuj konsistigas Venezuelon. La subŝtato, situanta en la nordoriento de Venezuelo, limas Sukron kaj la Golfon de Peria en la nordo, Delta Amacuro en la oriento kaj sudo, Bolivaro en la sudo kaj Anzoátegui en la okcidento.

La subŝtato kovras areon de  kvadrataj kilometroj.  loĝantoj loĝas en la subŝtato (aktuale en 2011). Ĝia ĉefurbo kaj plej granda urbo estas Maturín.

## Historio 
La hispanoj alvenis en la regionon en 16-a jarcento, konkeris ĝin kaj ĝi restis sub ilia kontrolo ĝis la 19-a jarcento. La indiĝenaj loĝantoj de la areo batalis por sia sendependeco kaj malhelpis la franciskanojn establadi misiojn en la areo. La bataloj kun la indiĝenoj daŭris ĝis, en la 18-a jarcento, la hispanoj sukcesis forpeli la indiĝenojn.

En la 20-aj jaroj de la 19-a jarcento la areo estis aldonita al la Granda Respubliko de Kolombio, kaj post ke ĝi diseriĝis en 1830, la areo estis transdonita al Venezuelo. Venezuelo estis dividita en provincojn kaj la regiono iĝis parto de la Comana provinco. En 1856 la areo iĝis aparta provinco nomita Maturín.

En 1864, post la federacia milito, Venezuelo iĝis federacia ŝtato kaj la regiono iĝis la ŝtato Maturín. En 1881 la lando estis unuigita kun la ŝtatoj Comuna kaj Barcelono (hodiaŭ la ŝtatoj Sukro kaj Anzoátegui, respektive) por krei la "Ŝtato de la Oriento" (Estado de Oriente). En 1891 la nomo de la lando estis ŝanĝita al Bermudas.

Fine de la 19-a jarcento kaj la komenco de la 20-a jarcento okazis procezo en la fino de kiu Maturín denove fariĝis aparta ŝtato. Ĝi estis renomita Monagas, honore al la fratoj Jose Tadao kaj Jose Gregorio Monagas, kiuj ambaŭ funkciis kiel prezidantoj de Venezuelo.

## Ekonomio 
La ekonomio de Mongas baziĝas ĉefe sur naftoproduktado kaj agrikulturo, kiu inkludas, inter aliaj, la kultivadon de kafo, sukerkano, kakao, maizo kaj kotono.

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Subŝtatoj de Venezuelo
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Guárico

**Guárico** estas unu el la 23 subŝtatoj kiuj konsistigas Venezuelon. La subŝtato, kiu estas en la nordo de Venezuelo, limas Karabobo, Aragua kaj Miranda en la nordo, Anzoátegui en la oriento, Bolivaro kaj Apure en la sudo kaj Barinas kaj Cojedes en la okcidento.

La subŝtato kovras areon de  kvadrataj kilometroj.  loĝantoj vivas en la subŝtato (aktuale en 2011). Ĝia ĉefurbo estas San Juan de los Moros kaj ĝia plej granda urbo estas Calvoso.

## Historio 
La hispanoj alvenis en la regionon en la 16-a jarcento, konkeris ĝin kaj ĝi restis sub ilia kontrolo ĝis la 19-a jarcento.

Dum la Venezuela Milito de Sendependeco, pluraj gravaj bataloj okazis en la teritorioj de la hodiaŭa subŝtato. Post la milito, en la  1820-aj jaroj, la areo estis aldonita al la granda Respubliko de Kolombio kaj post ke ĝi diseriĝis en 1830, la areo estis transdonita al Venezuelo. Venezuelo estis dividita en provincojn kaj la areo iĝis parto de provinco Karakas. En 1848 la provinco de Guárico estis kreita. La origino de la nomo estas de la rivero Guárico kiu fluas en la areo.

En 1864, post la federacia milito, Venezuelo iĝis federacia ŝtato kaj la regiono iĝis la ŝtato Guárico, kies ĉefurbo estis Calaboso. En 1874 la ĉefurbo estis transdonita al Ortiz.

En 1881, la subŝtato estis unuigita kun pluraj aliaj subŝtatoj en sia regiono al la "Granda Miranda Ŝtato", sed ĝi estis disigita en ĝiaj komponentoj en 1899.

En 1934, la subŝtata ĉefurbo estis translokigita al San Juan de los Moros.

## Ekonomio 
La ekonomio de Guárico estas bazita sur agrikulturo, kiu inkludas, interalie, la kultivadon de rizo, maizo kaj sorgo, naftoproduktadon, bestbredado kaj minadon.

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Subŝtatoj de Venezuelo
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
(156466) 2002 CG10

**(156466) 2002 CG10** estas marsrenkonta asteroido, rigardita ankaŭ kiel ano de la hungaria familio.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la 25-an de septembro 2000 en la kadro de la astronomia kampanjo *LINEAR* elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Orbito 
Ĝi estas en  2:5 kun la Tero kaj 3:4 kun Marso.

Ĝia klinita orbito ekstere tanĝas tiun de Marso: ĝia marsa MOID estas 0,160165 astronomia unuo, tie estas 23,960 milionoj da km.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2002
156542 Hogg

'*156542 *Hogg'''* estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo *Sloan Digital Sky Survey*, elde la Observatorio de Apache Point en Sunspot (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la usonan astronomon *David W. Hogg*, kontribuanton al la *Sloan Digital Sky Survey'', konata pro lia laboro pri la galaksia evoluo kaj statistika konkludo.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Sloan Digital Sky Survey
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2002
(156293) 2001 WB59

**(156293) 2001 WB59** estas malgranda, malhela troja asteroido de Jupitero, kiu orbitas ĉe la punkto de Lagrange L5 de la sistemo Suno-Jupitero, ĝi do estas ano de la tiel nomata « Troja Tendaro ».

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo " LINEAR " (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Trojaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2001
Kaĥ (urbo)

**Kaĥ** (, ) estas la ĉefurbo de distrikto **Qakh** en la nordo de Azerio, kiu situas proksime al la landlimo kun Rusio.
Kategorio:Urboj de Azerbajĝano
Sveda ĝenerala baloto 2022

**Ĝenerala baloto** okazos en Svedio la 11-an de septembro 2022 por elekti la 349 membrojn de la nacia parlamento *Riksdag*. Ili siavice elektos la ĉefministron de Svedio. Laŭ la konstitucio, regionaj kaj municipaj elektoj ankaŭ okazos en la sama tago.

Kategorio:Politiko de Svedio
Kategorio:2022 en Svedio
96-a SAT-Kongreso 2023

eta|400px|96-a SAT-Kongreso 2023.
La 96a Kongreso de Sennacieca Asocio Tutmonda okazis en Kastelo Greziljono, situanta en Baugé-en-Anjou, Francio, inter la 18a kaj 25a de julio 2023. Ĝi estis la unua ĉeesta kongreso post tri retaj eventoj.

Estis 55 aliĝintoj el kvar  kontinentoj (neniu el Afriko). Ĉefaj organizantoj estis Bert Schumann, Bruno Henry kaj Vinko Markovo. Funkciis du libroservoj.

Dum laborkunsidoj okazis debatoj pri la asociaj informoj, elektoj de taskopostenoj, gazeto *Sennaciulo*, teknikaj rimedoj, asocia diskutlisto, proceduro por la ŝanĝo de statuto, kaj decidoj pri Deklaracio kaj Gvidrezolucio. Aparte la kongreso aprobis, ke la venonta SAT-kongreso okazu en Porto, Portugalio, komence de aŭgusto.

Krome okazis kunsidoj de la Poresperanta Fako, de la Liberecana Frakcio, de la Komunista Frakcio, de la LEA-Komitato, de Verduloj, de Vegetara Sekcio ktp.

Prelegoj starigis interesajn debatojn precipe pri Okcidenta Saharo (Roger Prieto), Rifuĝintoj en Eŭropo (Annie Grente), rabitaj beboj en Hispanio (Lola Pérez-Pérez), Julian Assange kaj similaj kazoj (Sandor Horvath), movado kontraŭ prezplialtigo en Portugalio (Xana Paz), Pentraĵoj el Norda Koreio (Nathalie Kesler), Esperanto-arkivoj (Pascal Dubourg-Glatigny kaj Bertrano Sajus), SAT en Svisio (Dieter Rooke) kaj Niepce kaj fotografio (J. Monneret).

Inter ekskursoj menciindas vizito al historia apoteko en Baugé, gvidita de Klodin' Pomirol; tuttaga ekskurso al Angers, gvidita de Laurent Vignaud (kastelo, Tapiŝo de la Apokalipso (14-a jarcento), Muzeo Jean Lurçat kaj Tapiŝo de la Kanto de la Mondo); kaj duontaga ekskurso al Muzeo pri Ardezo, en Trélazé.

Inter vesperaj distraĵoj okazis koncerto de Jean-Manu, prezentado de filmoj "Malpermesate al hundoj kaj italoj" kaj "ABC de Striko" (kun postaj debatoj), prezentado de la regionaj sociaj movadoj kaj finfine okazis vigla adiaŭa vespero kun revoluciaj kantoj.

## Referencoj 
Deklaracio kaj Gvidrezolucio de la kongreso en la SAT-retejo.

## Vidu ankaŭ 
* SAT-Kongreso

20
Kategorio:Esperanto-renkontiĝoj en 2023
Kategorio:Baugé-en-Anjou
Kategorio:2023 en Francio
Kategorio:Esperanto-renkontiĝoj en Francio
Adrien Proust

**Adrien PROUST** (Illiers, 18a de Marto 1834 - Parizo, 1903) estis franca kuracisto, konata pro sia profesia laboro kaj pro sia politika agado dum la Tria Respubliko kaj ĉar li estis la patro de la verkisto Marcel Proust.

Li laboris inter la hospitalo Hôtel-Dieu de Parizo, la Fakultato de Medicino de Sorbono kaj la Publika Administracio, kiu fidis al li kelkajn misiojn por eviti la pesto kaj la ĥoleron. En 1869, li estis sendita en misio al Rusio kaj Persio por fari studojn pri la ĥolero; tiukadre, li vizitis ankaŭ Atenon, Konstantinopolon, Mesinon kaj kelkajn lokojn en Germanio.

Gabriel García Márquez, en sia romano Amo en la tempoj de ĥolero citas Proust kiel "la plej bonkvalita epidemiologo siatempa".

Proust edziĝis en 1870 al Jeanne Weil, kaj la paro havis du filojn, nome Marcel (1871) kaj Robert (1873, same kuracisto kaj eldonisto de la korespondado de sia frato). Marcel portretis en "Reserĉe al la perdita tempo" sian patron kiel homo priokupita kaj severa, kontraŭa principe al la decido de sia filo dediĉi sin al la literaturo.

## Verkoj 
* *Des différentes formes de ramollissement du cerveau*. 1862
* ''De l'aphasie*. 1872
* *La défense de l'Europe contre le choléra*. 1873
* *Essai sur l'hygiène internationale, ses applications contre la peste, la fièvre jaune et le choléra asiatique*. 1873
* *Traité d'hygiène publique et privée*, 1877.
* *La défense de l'Europe contre le choléra*, 1892.
* *La défense de l'Europe contre la peste*, 1897.
* *L'hygiène du neurasthénique'' (1900)

## Notoj 
Kategorio:Marcel Proust
Kategorio:Francaj kuracistoj
Geneviève Halévy

**Marie-Geneviève Raphaëlle Halévy-Bizet-Straus** (26a de Februaro 1849 – 22a de Decembro 1926) estis franca *salonnière* (salonistino) kiu estis edzino de Georges Bizet. Ŝi inspiris al Marcel Proust kiel modelo por la roluloj de la Dukino de Guermantes kaj Odette de Crécy en *À la recherche du temps perdu*.

Ŝi estis filino de judaj gepatroj kaj suferis tragedian junaĝon, en kiu mortis lia patro kaj fratino, dum ŝia patrino suferis mensan nestabilecon. En 1869, ŝi edziniĝis al Georges Bizet, disĉiplo de sia patro, kaj naskis en 1871 ilian filon Jacques, kiu iĝis lerneja kolego de Marcel Proust. Bizet subite mortis pro koratako en 1875.

Geneviève ekloĝis kun sia onklo, Léon Halévy, kaj malfermis salonon por sia kuzo Ludovic Halévy, kie ŝi helpis lin akcepti la artistan societon de sia tempo. Tio estis konata kiel la Ludovikaj Ĵaŭdoj (*Les jeudis de Ludovic*). Post kelkaj jaroj, ŝi malfermis sian propran salonon kie distingitaj societanoj, kiel la gebaronoj de Rothschild, la grafino Potocka, la dukino de Richelieu, kaj la grafino de Chevigné (denaske de Sade, alia modelo por la rolulo de la dukino de Guermantes) renkontiĝis kun verkistoj kaj intelektuloj kiel Guy de Maupassant, Henri Meilhac, Georges de Porto-Riche, Paul Bourget, Paul Hervieu, Joseph Reinach, kaj ŝia kuzo Ludovic.

En 1886, ŝi edziniĝis al la advokato Émile Straus, konatulo de la familio Rothschild, kaj ŝia salono iĝis pli kaj pli enmoda: ŝi akceptis en ĝin la aristokraton Robert de Montesquiou kaj lian kuzinon la grafino Greffulhe, pentristojn kaj ĵurnalistojn. Multaj subtenantoj de Alfred Dreyfus sociiĝis ĉe la salono de Mme Straus, kiel Marcel Proust, kiu estis unu el la unuaj intelektuloj kiuj subskribis peticion en la gazeto ''L'Aurore* en la epoko de la Dreyfus-afero. Post la afero, la salono iĝis malplej elstara.

## Bibliografio 
* Andrée Jacob, *Il y a un siècle, quand les dames tenaient salon*, Paris, Ed. Arnaud Seydoux, 1991
* Painter, George Duncan: *Marcel Proust: a biography'', London, Chatto & Windus, 1959

Kategorio:Marcel Proust
Kategorio:Francaj judoj
Kategorio:Kultura historio de Francio
Kategorio:Homoj de Parizo
Kategorio:Famuloj
Irén Szecsődi

**Irén Szecsődi** [seĉOdi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szecsődi Irén** estis hungara operkantisto, oratorikantisto (soprano). Ŝia geedziĝa nomo estis *Korompai Béláné*.

Irén Szecsődi naskiĝis la  en Budapeŝto, ŝi mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Irén Szecsődi akiris operkantistan diplomon en Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt en 1947. Ŝia ĉefinstruisto estis Imre Molnár (muzikologo). Post la diplomo ŝi estis mebro de la Budapeŝta Ŝtata Operejo ĝis 1972, poste ŝi retiriĝis. Ŝi ricevis premiojn inter 1952-1993 kaj titolon "eterna membro de la Operejo" en 1990. Ŝi havis edzon.

## Ŝia repertuaro (elekto) 
* Georges Bizet: Carmen (opero) — Micaela
* Ferenc Erkel: *Bánk bán* — Melinda
* Károly Goldmark: *Sába királynője* — Szulamit
* Charles Gounod: Faŭsto (opero) — Margit
* Zoltán Kodály: *Háry János* — imperiestrino
* Wolfgang Amadeus Mozart:
** Don Giovanni — Zerlina
** Die Zauberflöte — Pamina; unua damo
* Giacomo Puccini:
** Turandot — Liu
** La Bohème — Mimi
** Madama Butterfly — Ĉo-Ĉo-San
* Sándor Szokolay: *Vérnász* — servistino
* Giuseppe Verdi:
** La traviata – Violetta
** Aida — ĉefpastro
** *Don Carlo* — ĉiela voĉo
** Simon Boccanegra — Amelia Grimaldi

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografieto kun foto kaj roloj 
* hungarlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj operkantistoj
Kategorio:Hungaraj oratorikantistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Lewiston

eta|
**Lewiston** estas la dua plej granda urbo de Majno. Ĝi havis  loĝantojn en 2020, kaj ĝia areo estis . Lewiston situas apud rivero Androscoggin. Ĝi faras multe kunlaboron kun najbara urbo Auburn. Ĝi estas inter la plej grandaj urboj en Majno kaj estas la ĉefurbo de kantono Androscoggin.

Kategorio:Urboj de Usono
(156581) 2002 FO

**(156581) 2002 FO** estas marsrenkonta asteroido, rigardita ankaŭ kiel hungaria asteroido.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo *LINEAR* elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Orbito 
Ĝi estas en  2:5 kun la Tero kaj 3:4 kun Marso.

Ĝia klinita orbito ekstere tanĝas tiun de Marso proksime de sia malsuprenira nodo: ĝia marsa MOID estas 0,1445 astronomia unuo, tie estas 21,617 milionoj da km.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2002
Ĉe Nemano

**Ĉe Nemano** (pole *Nad Niemnem*) – soci-morala pozitivisma romano de Eliza Orzeszkowa el 1888.

La trivoluma verko prezentas la panoramon de la pola socio en la dua duono de la 19-a jarcento, ankaŭ rilatante al la tempo de la Januara Ribelo. La romano unue estis publikigita en partoj en la *Ilustrita Semajngazeto* (Tygodnik Ilustrowany) de januaro ĝis decembro 1887. Libroforme, *Nad Niemnem* estis publikigita en la Varsovia eldonejo de Gebethner kaj Wolff la sekvan jaron.

Stanisław Brzozowski nomis Orzeszkowa „la pli juna fratino de Mickiewicz”. La populareco de la romano superis la atendojn de la aŭtorino, sed ĝi ankaŭ altiris la atenton de cenzuro: la unuaj eldonoj aperis sen riproĉoj, sed la planita kvara, en 1890, estis nuligita.

La  la prezidanto de Pollando Andrzej Duda anoncis, ke la romano *Ĉe Nemano* estos la libro de la Nacia Legado en la jaro 2023.

## Cirkonstancoj de la verkado 
ligilo=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/af/Nad_Niemnem_mapa.jpg/240px-Nad_Niemnem_mapa.jpg|eta|240x240ra| Mapo de la areoj kie la intrigo de *Ĉe Nemano okazas.* Miniewicze estas Korczyn de la romano. Bohatyrowicze okupas la orientan parton de la vilaĝo Samostrzelniki. Mapo el 1926
En 1884 Marian Gawalewicz, la tiama redaktisto de la *Universala Semajngazeto* (Tygodnik Powszechny), mendis ĉe Orzeszkowa verki sociteman romanon, kiu kovru la temon de intergeneraciaj rilatoj kaj rilatoj inter du sociaj tavoloj, la farmnobelaro kaj la vilaĝanoj. Fine de tiu jaro la redakcio anoncis la publikigon de romano titolita *Mezalianco*. Komence la aŭtorino intencis limigi la intrigon de la verko nur ĝis la problemo de geedziĝo inter altklasa fraŭlino kaj viro apartenanta al la farmnobelaro. Laŭ la tempopaso tamen la morala fono estis larĝigita kaj riĉigita, tiel ke Orzeszkowa rezignis pri la unue planita titolo. En 1886 daŭris intensa laboro super la teksto, plejparte en grandbieno de Jan Kamieński en Miniewicze, proksime de la vilaĝo Bohatyrowicze. La priskribo de la geedziĝo de Elżbieta el la tria volumo de la romano estis inspirita de vera geedziĝo, en kiu la aŭtorino partoprenis kiel gasto.

## Piednotoj 
Kategorio:Libroj de Eliza Orzeszkowa
Ferenc Szende

**Ferenc Szende** [sende], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szende Ferenc** estis hungara aktoro, operkantisto, oratorikantisto (basbaritono). Lia origina plena nomo estis (laŭ hungarlingve kutima nomordo) *Studer Ferenc Béla*.

Ferenc Studer (estas konataj ankaŭ aliaj datenoj) naskiĝis la  en Hant, li mortis en decembro de 1955 en Bonaero.

## Biografio 
Ferenc Szende estis edukita en Babarc, li lernis en Pécs, poste li akiris pedagogian licencon en Baja. Tamen li aktoriĝis en Szekszárd en 1903 ĉe tatra kompanio. Li ofte estis teatra pianisto. Baldaŭ li apartenis al kompanioj de Károly Somogyi kaj Béla Heves. Sen iu ajn kantlernejo li kantis en la Reĝa Operejo de Budapeŝta Ŝtata Operejo inter 1913–1938, pli poste li reĝisoris samloke ĝis 1944. En la sekva jaro li migris al Bonaero. Li ricevis la titolon "eterna membro de la Operejo" en 1932. Li edziĝis trifoje pro divorcoj (1908, 1918, 1935).

## Lia repertuaro (elekto) 
* Ludwig van Beethoven: Fidelio — Don Pizarro
* Georges Bizet: Carmen (opero) — Escarnillo
* Ferenc Erkel: *Hunyadi László* — Cilley
* Charles Gounod: Faŭsto (opero) — Mephisto
* Pietro Mascagni: *Cavalleria rusticana* — Alfio
* Giacomo Meyerbeer: *L’Étoile du Nord* — Petro la Granda
* Wolfgang Amadeus Mozart:
** Don Giovanni — Leporello
** La geedziĝo de Figaro — titolrolo
* Giacomo Puccini:
** Tosca — Scarpia
** La Bohème — Collín
* Ede Poldini: *Farsangi lakodalom* — Zoltán
* Camille Saint-Saëns: *Ŝimŝono kaj Dalila* — ĉefpastro
* Giuseppe Verdi:
** Aida — Amonasro
** La traviata — Germont
* Richard Wagner:
** Tristano kaj Izoldo — Kurwerial
** Lohengrin — reĝo
** Die Meistersinger von Nürnberg — Hans Sachs

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj operkantistoj
Kategorio:Hungaraj oratorikantistoj
Kategorio:Hungardevenaj argentinanoj
Kategorio:Hungaraj aktoroj
Norda Bahr el Ghazal

**Norda Bahr al-Ghazal** () estis unu el la dek subŝtatoj de Suda Sudano inter 2011 kaj 2015. Ĝia suma areo estis proksimume  kvadrataj kilometroj, la grandeco de ĝia populacio estis proksimume  (aktuale en 2008) kaj ĝi estis unu el la kvar subŝtatoj en Bahr al-Ghazal. La subŝtato estas limita fare de Suda Darfura subŝtato en la nordo, Okcidenta Bahr al-Ghazal subŝtato en la okcidento kaj sudo, kaj Warrap kaj Abay subŝtato en la oriento. La urbo Aŭeil estis la ĉefurbo de la subŝtato.

Pro ĝia proksimeco al la subŝtato Kurdufan, kiu apartenas al Sudano, kaj la fervojo kiu trairas ĝin al la grandurbo de Vav, la subŝtato multe suferis en la Dua Sudana Enlanda Milito. Norda Bahr al-Ghazal kaj subŝtatoj najbaraj al Okcidenta Kurdufan estas la plej politikaj sentemaj lokoj inter Suda Sudano kaj Sudano. De multaj jaroj, la membroj de la Missriya araba tribo kaj la Dinka tribo batalas unu la alian. Dum ili konservis relativan pacon dum la kolonia periodo, la lastatempa milito rebruligis malamikecojn inter la du flankoj.

Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Kategorio:Sud-Sudano
Erzsi Kőmíves

**Erzsi Kőmíves** [erĵi kOmIveŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kőmíves Erzsi** estis hungara operetkantisto, aktoro. Ŝiaj geavoj estis Imre Kőmíves kaj Anna Lukács, ŝia patro estis Károly Baumann, ŝia frato estis Sándor Kőmíves (1897).

Erzsi Kőmíves naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Erzsi Kőmíves akiris diplomon en Aktora Lernejo de la Tutlanda Aktora Societo en 1919. Ŝi havis rolojn province dum jardeko, poste ŝi rolis aŭ kantis ankaŭ en Budapeŝto: en Teatro Erkel (1929-1932), Teatro Madách (1953), Operetoteatro (Budapeŝto), Teatro Thália (Budapeŝto) (1957-?), Gaja Teatro (1972). Ŝi havis ankaŭ filmajn rolojn.

## Ŝiaj teatraj roloj (elekto) 
* William Shakespeare: Hamleto - Ophélia
* Johann Wolfgang von Goethe: Faŭsto - Margit
* Anton Ĉeĥov: Tri fratinoj - Anfisza
* Nikolaj Gogol: La revizoro - Anna Andrejevna
* Imre Madách: La tragedio de l' homo – Éva (ina ĉefrolo)
* Géza Gárdonyi: *Annuska* - Anna
* Zsigmond Móricz: *Légy jó mindhalálig* S-ino Török
* Ferenc Molnár: *A hattyú* - Beatrix
* Tibor Déry: *Tükör* - Karolin
* Magda Szabó: *Kígyómarás* - Özvegy Tóth Jánosné
* Klára Fehér: *Kevés a férfi* - Irén
* Emil Kolozsvári Grandpierre: *A ló két oldala* - Róza
* Henrik Berté - Franz Schubert: *Három a kislány* - Médi; Tschöllné
* Jenő Huszka: *Gül Baba* - Zulejka
* Ferenc Lehár: *A víg özvegy* - Praskovia
* Leo Fall: *Dollárkirálynő* - Miss Tompson
* Carl Zeller: *Madarász* - Adelaida
* Mihály Eisemann: *Fekete Péter* - Mme Lefebre

## Ŝiaj filmaj roloj (elekto) 
* *Ének a búzamezőkről* (1947)
* *Liliomfi* (1955)
* *Micsoda éjszaka!* (1958)
* *Szoba a hegyen* (1961) - purigistino
* *Tűzoltó utca 25.* (1973) - avino de Mária

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj operetkantistoj
Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Okcidenta Bahr el Ghazal

**Okcidenta Bahr al-Ghazal** (; elparolo: R'rab Bahr al-Razal ) estis unu el la dek subŝtatoj de Suda Sudano inter 2011 kaj 2015. La subŝtato kiu estis parto de Bahr al-Ghazal. Ĝia areo estis  kvadrataj kilometroj, ĝia populacio estis proksimume  (aktuale en 2008) kaj ĝia ĉefurbo estis la urbo Vav. La subŝtato estas dividita en tri sub-provincoj: Raja, Jur-rivero kaj Ŭau.

Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Kategorio:Sud-Sudano
Centra Ekvatorio

**Centra Ekvatorio** estis unu el la dek subŝtatoj de Suda Sudano de 2011 ĝis 2015. Ĝia totala areo estis proksimume 22,956 kvadrataj kilometroj, kio igis ĝin la plej malgranda el la dek subŝtatoj en la lando. La populaciograndeco estis proksimume 1,103,592 homoj (aktuale en 2008). Origine, la subŝtato estis parto de la Equatoria regiono, kiu estis dividita en pluraj subŝtatoj. Ĝia origina nomo estis Becher Al Jabal kaj ĝi estis provizore ŝanĝita per leĝaro la 1-an de aprilo 2005 al Centra Ekvatorio. Juba, la ĉefurbo de la antaŭa subŝtato estas ankaŭ la ĉefurbo de la ŝtato Suda Sudano.

Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Kategorio:Sud-Sudano
Jonglei

**Jonglei** estis unu el la dek subŝtatoj de Suda Sudano de 2011 ĝis 2015. Ĝia areo estis proksimume 122,479 kvadrataj kilometroj kaj ĝi estis la plej granda el la subŝtatoj de la lando kaj ankaŭ la plej loĝata, la populacio estis proksimume 1,358,602 homoj, laŭ la censo de 2008. La urbo Bor estis la ĉefurbo de la subŝtato.

## Historio 
Tiu ĉi subŝtato estas la fonto de la dua sudana enlanda milito kiu komenciĝis en 1983. Jonglei suferas de internaj tribaj militoj ĝis hodiaŭ. Lokaj loĝantoj kune kun 400 observantoj de UN provas ĉesigi la disputojn inter la triboj Nuer kaj Murle kiuj batalas pri brutaro.
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Kategorio:Sud-Sudano
Orienta Ekvatorio

**Orienta Ekvatorio** estis unu el la dek subŝtatoj de Suda Sudano inter 2011 kaj 2015. Ĝia areo estis proksimume  kvadrataj kilometroj, ĝia populacio estis proksimume  (aktuale en 2008) kaj ĝia ĉefurbo estis Torit.

## Geografio 
La subŝtato estas limita fare de Ugando en la sudo, Kenjo en la sudoriento kaj Etiopio en la nordoriento, Jonglei en la nordo kaj Centra Ekvatorio subŝtato en la okcidento. Tiel nomata Ilami Triangulo, kiu situis inter la orienta flanko de la distrikto kaj Lago Turkana, estas pridisputata areo inter Suda Sudano, Kenjo kaj Etiopio.

## Loĝantaro 
Orienta Ekvatorio estas hejmo de pluraj malsamaj etnoj. Toposoj, *Gaya* kaj njangatomoj plejparte loĝas en la orientaj distriktoj de la subŝtato. *Didanga, Dodus* kaj *Boya* loĝas en la distrikto Bodi ĉirkaŭ Chokodom kaj ĉe la okcidenta flanko plejparte loĝas *Otao, Lupit, Lango, Pari* kaj *Tenet. Akoli, Madi, Iria* kaj *Oparia* plejparte loĝas en Magui-distrikto.

La plimulto de la loĝantaroj loĝantaj en tiu ĉi distrikto vivtenas sin per administrado de bienoj kaj bredado de bovoj, ŝafoj kaj kaproj. La plej multaj el la agrikulturaj kultivaĵoj provizas la loĝantojn de la distrikto kaj la ŝtato kaj kelkaj el ili eksportas. La Didinga montoj en la distrikto Boda karakterizas per fekunda grundo kiu estas uzata por kultivi tabakon, terpomojn kaj maizon.

## Registaro 
En la distrikto, guberniestro estas nomumita kiu gvidas la plenuman aŭtoritaton kaj estas elektita en internaj elektoj. La guberniestro nomumis ministrojn, konsilistojn kaj nomumitojn kiuj gvidis la distriktojn en la distrikto.

Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Kategorio:Sud-Sudano
Supra Nilo (subŝtato)

**Supra Nilo Ŝtato** () estas unu el la dek subŝtatoj de Suda Sudano. Ĝi kreiĝis en 2011, en 2015 estis diserigita al tri partoj, nomataj Western Nile, Eastern Nile kaj Latjoor, sed en 2020 estis reunuigita kaj reoficialigita. Ĝia areo estas proksimume  kvadrataj kilometroj kaj ĝia populacio en 2008 estis ; laŭ takso de 2017 estis  loĝantoj. Ĝia ĉefurbo estis Malakal. La Blanka Nilo fluas tra la teritorio.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Sud-Sudano
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Lakes (subŝtato)

**Lagoj** (angle : Lakes ; araba : Al-Bahirat) estis unu el la dek subŝtatoj de Suda Sudano inter 2011 kaj 2015. Ĝia totala areo estis proksimume 40,235 kvadrataj kilometroj, la grandeco de ĝia populacio estis proksimume 695,730 homoj (aktuale en 2008) kaj ĝia ĉefurbo estis la urbo de Rumbek. La subŝtato de la Lagoj estis unu el la kvar subŝtatoj situantaj en la Bahr al-Ghazal regiono.

Bahar Al Jabal estis subŝtato en la lando de  Equatorio kiu estis apartigita de ĝi en 1948. Sur ĝia orienta flanko, la subŝtato limas al subŝtato Jonglei, per la itinerio de la Blanka Nilo. En la nordo estas subŝtato Unity, en la nordokcidento estas la subŝtato Warrap, en la sudoriento estas la subŝtato Okcidenta Ekvatoria, kaj sude ĝi limas al subŝtato Centra Ekvatorio.

Simila al la aliaj subŝtatoj en Suda Sudano, la Lagoj-subŝtato ankaŭ estis dividita en distriktojn. 
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Kategorio:Sud-Sudano
Warrap

**Warrap** ( araba : **وراب** ) estis unu el la dek subŝtatoj de Suda Sudano inter 2011 kaj 2015. Ĝia areo estis proksimume 31,027 kvadrataj kilometroj kaj ĝia populacio estis proksimume 920,045 aktuale en 2008. La ĉefurbo estis la urbo Koĵuk.
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Kategorio:Sud-Sudano