Daugavpils

eta|300ra|
**Daugavpils** (germane historie ''*, ruse historie /*Nevgin*, /*Borisoglebsk* kaj /*Dvinsk*, /*Dswinsk*, latgale *Daugpiļs'', , pole historie '** respektive **' kaj ''*, /*Denenburg*) estas urbo en la regiono Latgalio, la orienta parto de Latvio. Laŭ grandeco kaj graveco la urbo en Latvio havas la duan rangon post la ĉefurbo Rigo, kaj Daugavpils estas unu el la dek latvaj ŝtataj urboj kaj la administra centro de la ĉirkaŭa distrikto Augšdaugava, kiu ne inkluzivas la urbon mem. Ĝi situas borde de la rivero Daŭgavo, , , laŭ kiu ĝi havas sian nomon "Daugava-kastelo".

Daugavpils distancas 232 kilometrojn de la ĉefurbo Rigo, 25 kilometrojn de la limo al Litovio kaj 35 kilometrojn de la limo al Belorusio.

Laŭ la stato de la jaro  en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

eta|maldekstre|200ra|

## Historio 
La loko unuafoje skribe menciiĝis en dokumento de la jaro 1275. Dum la jaro 1278, sur monteto Naujene () 19&nbsp;km de la nuna loko de Daugavpils ekkonstruiĝis la fortikaĵo *"Dünaburg"* de la Ordeno de germanaj kavaliroj, ĉirkaŭ ĝi ekestis samnoma loĝloko, kaj la fortikaĵo, loĝloko kaj restis posedaĵo de la germana ordeno dum preskaŭ tri jarcentoj. Ĉiam en la urbo plu vivis germanaj baltoj (ĝis ili estis devige deportitaj okcidenten pro la sekreta aldona protokolo de la pakto Ribbentrop-Molotov post septembro 1939). Dum 1561 Dünaburg iĝis parto de Pollando-Litovio, sed en 1577 ĝi estis detruita de la trupoj de Ivano la 4-a kaj nova fortikaĵo estis konstruita en ĝia nuna loko. En 1582 nova setlejo, transitante sub pola-litovia kontrolo, ricevis urbajn rajtojn. Inter la jaroj 1656 kaj 1667 la urbo estis okupita de la Rusia Imperio kaj tiutempe havis la nomon *Borisoglebsk'' (Борисоглебск). Kadre de la unua dispartigo de la pola-litova imperio, la urbo dum 1772 duafoje kaj nun por pli longa tempo estis ruse okupita kaj integrita en la Rusian Imperion. Samtempe praktike la tuta juda loĝantaro de la urbo estis murdita de nazioj.

eta|
eta|
Dum 1944 la Ruĝa Armeo rekonkeris la baltajn ŝtatojn kaj Sovetunio okupis ilin ĝis 1991: Dum tiu tempo de deviga aparteno al Sovetunio, la loĝantaro de Daugavpils kiel en la tuta lando pere de la konscia loĝigo de homoj el aliaj partoj de Sovetunio ŝanĝiĝis tiel, ke la historiaj urbanoj iĝis malplimulto. Sekve de tiu evoluo nuntempe la plejparto de la loĝantoj de la urbo estas ne latvoj, sed ruslingvanoj.

## Loĝantaro 
Laŭ la stato de 2017 (en krampoj - de 1998) la loĝantaro de Daugavpils konsistis el:

* 50 (59) procentoj da rusoj,
* 19 (14) procentoj da latvoj,
* 14 (13) procentoj da poloj,
* 7 (8) procentoj da belorusoj,
* 10 (6) procentoj da ukrainoj kaj aliaj.

## Geografio 
Urbo situas en la Orienta Latvia malaltebenaĵo (). Tra la urbon fluas Daŭgavo kaj ĝiaj malgrandaj alfluantoj Laucesa, Meļņička kaj Šūņupe. Ĉirkaŭ 10 lagoj, la plej granda el kiuj - Šūņu norde kaj Stropu nordoriente.

Averaĝa temperaturo estas  en januaro kaj  en julio. Da precipitaĵo falas 650&nbsp;mm jare.

## Servoj 
* Universitato Daugavpils

## Vidindaĵoj 
* Frua 19-a jarcento armea fortikaĵo
* Muzeo de pentristo Mark Rothko
* La historia centro kaj preĝejoj

## Partneraj urboj 
Partneraj urboj de Daugavpils estas
* 20ra ekde 1993: Haderslevo (Danio)
* 20ra ekde 1993: Radom (Pollando)
* 20ra ekde 1997: Naro-Fominsk (Rusio)
* 20ra ekde 1998: Ferrara (Italio)
* 20ra ekde 1998: Motala (Svedio)
* 20ra ekde 1998: Vicebsko (Belorusio)
* 20ra ekde 2003: Ramla (Israelo)
* 20ra ekde 2003: Harbino (Ĉinio)
* 20ra ekde 2004: Panevėžys (Litovio)
* 20ra ekde 2004: Sankt-Peterburgo (Rusio)

## Bildoj 

Daugavpils shot factory.JPG|Kuglofabrika turo.
Dubrovin park's fountain 1.jpg|Parko de Dubrovin.
Берег пляжа "Спасалка" - panoramio.jpg|Bordo de lago Stropu.
Zdmost daugavpils.JPG|Fervoja ponto.
Daugavpils Multifunctional Sports Complex.jpg|Olimpika centro.

## Referencoj 
## Literaturo 
* Genovefa Barkovska / Josifs Šteimans, Daugavpils vēstures lappuses, Rēzekne 2005.
* Evrei v Daugavpilse. Istoričeskie očerki, T. 1-3, Daugavpils 1993–2006.
* Boris Volkovič, Ravviny v Daugavpilse 1920–1940 ("rabenoj en Daugavpils inter 1920 kaj 1940", ruslingve), Daugavpils 1996.
* Boris Volkovič, Evrejskie organizacii v Daugavpilse. 1920-1940, Daugavpils 1998 ("hebreaj organizoj en Daugavpils", ruslingve kun konciza angla resumo).
* Henrichs Soms, Latvieši Daugavpilī 20 gs. pirmajā pusā ("latvoj en Daugavpils dum la unua duono de la 20-a jarcento"), en: "Kurzeme, Vidzeme, Latgale. Regions un identitate vesture. Konferences materiali", eldonita latve de Ilgvars Misans k.a., Rigo 1999, paĝoj 75-82.
* Konrad Bobiatyński, Dyneburg i Inflanty Polskie podczas wojny Rzeczypospolitej z Moskwą w latach 1654-1655, en: Zapiski Historyczne volumo 70 parto 2/3 (2005), paĝoj 107-123 (pole kun koncizaj germana kaj angla resumoj).
* Irena Saleniece, Teachers as the Object and Subject of Sovietization in Latvia ("instruisto kiel objekto kaj subjektoj de la sovetuniigo de Latvio"): Daugavpils (1944-1953), en: The Sovietization of the Baltic States, 1940-1956 ("la sovetuniigo de la baltaj ŝtatoj"), eldonita anglalingve de Olaf Mertelsmann, Tartu 2003, paĝoj 197-206.

## Vidu ankaŭ 
* Tramtransporto en Daugavpils

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala urba retejo ()