Seleŭkia Imperio

eta|La seleŭkia regno, ĉ. 300 a.K.
La **Seleŭkia Imperio**, en Antikva greka: Βασιλεία τῶν Σελευκιδῶν, Basileía tōn Seleukidōn, en la persa Solukida Imperio) estis Helenisma ŝtato regata de la Seleŭkia dinastio, kiu ekzistis de 312 a.K. ĝis 63 a.K.; ĝi estis fondita de Seleŭko la 1-a Nikatoro sekve al la divido de Makedonia Imperio tiom ampleksege etendita fare de Aleksandro la Granda. Seleŭko ricevis Babilonon kaj, el tie, li etendis siajn teritoriojn ĝis inkludi multon de la orientaj teritorioj de Aleksandro. Je la pinto de sia povo, ĝi inkludis centran Anatolion, Persion, Levantenion, Mezopotamion, kaj kio estas nune Kuvajto, Afganio, kaj partojn de Pakistano kaj Turkmenio.

La imperio estis regata el la metropolo Seleŭkio-Ktesifono. Seleŭkio ripete militis kontraŭ la Ptolemeoj, la grekaj, post-aleksandraj reĝoj de Egiptio.

* **daŭro:** 312-64 a.K.
* **ĉefurbo:** Babilono, poste Antioĥio en Sirio
* **loĝantaro:** ĉirkaŭ 30 milionoj
* **teritorio:** 3,9 milionoj kvadrataj kilometroj: Persio, Mezopotamio, Sirio, Palestino, parton de Anatolio, Baktrio, Gedrosio, Araĥosio.
* **lingvo:** greka lingvo
* **religio:** greka religio

Seleŭkio floris de 300 ĝis 150 a.K., disvastiginte grekan civilizon kaj lingvon (iafoje perforte). De -150 ĝis -50, la imperio putriĝis pro dinastiaj militoj: provincoj sendependiĝis (ekzemple, Judio sub la Makabeoj) kaj finfine Seleŭkio estis konkerita de Partujo (en la oriento: Persio kaj Mezopotamio) kaj de Romio (en la okcidento: Sirio, Palestino kaj Anatolio). Romio konkeris per la armeoj de Lukulo kaj Pompejo.

Seleŭkio falis, sed Antioĥio kaj greka civilizo en la eks-seleŭkaj landoj prosperis sub la romia kaj bizanca imperio, dum la postaj sep cent jaroj, ĝis la alveno de islamo kaj la araba imperio en la 7-a jarcento, kaj ankaŭ en la parta imperio, kie la greka reste estis lingvo de kulturo, eĉ la unua Sasanida imperiestro, kiam li estis informita, ke lia generalo ĵus venkis la romianojn, estis spektanta grekan tragedion de Eŭripido.

Seleŭkio estas menciita en la Biblio, profete en la Libro de Danielo kaj historie en la Libroj de la Makabeoj. Tiuj rigardis ĝian grekan civilizon kiel minacon al judismo - minaco, kiun Antioĥo la 4-a Epifano realigis sange.

## Referencoj 
## Literaturo 
* G. G. Aperghis, *The Seleukid Royal Economy. The Finances and Financial Administration of the Seleukid Empire*, Cambridge, 2004.
* Laurent Capdetrey, ''Le pouvoir séleucide. Territoire, administration, finances d'un royaume hellénistique (312-129 avant J.C.).* (Collection "Histoire"). Rennes: Presses Universitaires de Rennes, 2007.
* A. Houghton, C. Lorber, *Seleucid Coins. A Comprehensive Catalogue, Part I, Seleucus I through Antiochus III, With Metrological Tables by B. Kritt*, I-II, New York - Lancaster - London, 2002.
* Paul J. Kosmin, *The Land of the Elephant Kings: Space, Territory, and Ideology in the Seleucid Empire* (Cambridge, MA: Harvard University Press, 2014).
* Michael J. Taylor, *Antiochus the Great* (Barnsley: Pen and Sword, 2013).

## Eksteraj ligiloj 
* Livius, The Seleucid Empire  by Jona Lendering
* Genealogy of the Seleucids 
* Seleukid Bibliography  maintained at the History Department of Utrecht University
* The Empire on Facebook
* Seleucid Research Bibliography, kompilita kaj eltenita de *Seleucid Study Group'' 

## Vidu ankaŭ 
* Partia Imperio
* Helenismo


Kategorio:Historio de Mezoriento
Kategorio:Antikvaj imperioj
Kategorio:Historio de Irako
Kategorio:Historio de Irano
Kategorio:Historio de Pakistano
Kategorio:Historio de Sirio
Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en la 4-a jarcento a.K.
Kategorio:Administraj unuoj malfonditaj en la 1-a jarcento a.K.
Kategorio:-63