Shinmura Izuru

estis japana lingvisto kaj eseisto. Li estas plej konata pro siaj multaj kontribuoj al japana lingvistiko kaj leksikografio. Honore al li, la Premio Ŝinmura Izuru estas ĉiujare aljuĝata pro kontribuoj al lingvistiko.

## Vivo kaj verkado 
Izuru vivis en Kioto sian tutan vivon kaj dediĉis sin al la kompilado de vortaroj, kaj estas konata kiel la kompilinto kaj aŭtoro de la vortaro "Kojien" (d:Q1192611), kies unua eldono estis publikigita en 1955. Lia filo, Takeshi Niimura , kunlaboris pri ĉi tiu projekto. 

Sekvante la tradicion de Ueda Kazutoshi, li klopodis adapti okcidentajn lingvajn ideojn, kiel tiujn rekomenditajn de Saussure, por uzo en Japanio. Li estis fakulo pri lingvoj, precipe la japana. Li ankaŭ studis la enkondukon de okcidenta kulturo en Japanion dum la Muromachi kaj Edo epokooj, konataj kiel Namban-kulturo. En 1935, li publikigis la terminovortaron "Jien" (辞苑), kaj en 1955, kune kun sia filo Ŝinmura Takeŝi (1905–1982), li publikigis pligrandigitan eldonon, la konatan " Kōjien " (広辞苑).

La lingvaj publikaĵoj de Ŝimmura inkludas "Reflektadojn pri la Historio de la Lingvoj de Orienta Azio" (東方言語史叢考, Tōhō gengo-shi sōkō) 1927, "Fontoj pri la Lingvoj de Orienta Azio" (東亜語, 東亜語源1-史叢考) publikigis verkojn pri Namban-kulturo, inkluzive de "Multkolora Namban" (南蛮更紗、Namban sarasa) 1924, "Reportoj Namban" (南蛮広記, Namban kōki) 1925, kaj "Kultura Historio de Kristanismo en Japanio" (日本吉利支丹文化史, Nihon Christian bunka-shi). 1940. Liaj kompletaj verkoj “新村出全集” estis publikigitaj en 15 volumoj de 1971 ĝis 1973.

Li ankaŭ faris gravajn kontribuojn al la studo de kristanaj misiistoj en Japanio de la 16-a–17-a jarcentoj.

Li estis dumviva amiko de la poeto Sasaki Nobutsuna, kiu estis de la sama generacio, kaj ekzistas kolekto de liaj verkoj titolita "Leteroj de Sasaki Nobutsuna al Shinmura Izuru" (*Takegashiwa Kaishin no Hana*, 2019).

## Lia esperantisteco 
eta|Izuru Niimura (maldekstre) partoprenis en la 4-a Universala Kongreso de Esperanto. Katsumi Kuroita estas maldekstre.|280x280ra

Li estis ankaŭ esperantisto. En 1908 li partoprenis la 4-an UK en Dresdeno (Germanio), kie li estis sendita kiel oficiala reprezentanto de la japana registaro. Oni diras, ke li lernis la lingvon Esperanton dum la vojaĝo al la kongreso kaj fariĝis entuziasma subtenanto de ĝi.

Jen kelkaj gravaj punktoj pri lia rilato kun Esperanto:

* Li aperas en historiaj fotoj de la kongreso 1908 en Dresdeno kune kun aliaj japanaj esperantistoj (ekz. Kunio Kuroda).

* Li estis aktiva en japanaj esperantistaj rondoj kaj eĉ fariĝis *konsilanto* (顧問) de la Japana Esperanto-Asocio en 1953.

* Lia partopreno helpis popularigi Esperanton en Japanio frue en la 20-a jarcento, kune kun aliaj intelektuloj kiel Nitobe Inazo aŭ Yanagita Kunio.

En Esperanto li estas ofte nomata Ŝimura Izuru aŭ simple Ŝinmura Izuru.

## Ĉefaj verkoj 
* *Nanban Sarasa*, Kaizōsha, 1924
* *Nanban Kōki*, Iwanami Shoten, 1925
* *Tōhō Gengoshi Sōkō*, Iwanami Shoten, 1927
* *Tōa Gogen Shi*, Oka Shoin, 1930
* *Genrin*, Zenkoku Shobō, 1949
* *Kōjien* (d:Q11926116), Iwanami Shoten, 1955

## Ĉefaj verkoj 
* *Nanban Sarasa*, Kaizōsha, 1924
* *Nanban Kōki*, Iwanami Shoten, 1925
* *Tōhō Gengoshi Sōkō*, Iwanami Shoten, 1927
* *Tōa Gogen Shi*, Oka Shoin, 1930
* *Genrin*, Zenkoku Shobō, 1949
* *Kōjien*, Iwanami Shoten, 1955

## Fontoj 
* Encyclopædia Britannica (japane). Encyclopædia Britannica, Inc. 2007.
* My Pedia (japane). Heibonsha. 2004.
* Nihon Kokugo Daijiten (japane). Vol. 7. Shōgakukan. 2000–2002. .
* Nihon Rekishi Daijiten (japane). Vol. 2. Shōgakukan. 2000–2001. .

## Referencoj 
Kategorio:Japanaj eseistoj
Kategorio:Japanaj lingvistoj
Kategorio:Japanaj esperantistoj