open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Tûranor PlanetSolar

**Tûranor PlanetSolar**, ankaŭ konata sub la projekt-nomo **PlanetSolar**, estas boato kiu estas movigita tute per suna energio. Ĝi estis enakvigita la 31-an de marto 2010 kaj ĉirkaŭŝipis la mondon dum 584 tagoj, realvenis al la eka loko, Monako, la 4-an de majo 2012.

Ŝipfarejo estis Knierim Yachtbau en Kiel, Germanio kaj estis desegnita de LOMOcean Design, antaŭe nomita Craig Loomes Design Group Ltd.. La boato estas la plej larĝa en la mondo movigita per suna povumo.

## teknikaj datoj 
## Vojaĝo ĉirkaŭ la mondo 
La 27-an de septembro 2010, la boato ekvojaĝis de Monaco por vojaĝi ĉirkaŭ la mondo. Ĝi estis la unua boato kiu ĉirkaŭvojaĝis la mondon nur per sunenergio.

Ĝi atingis unue la havenojn de Miami (27-an de novembro 2010), Cancún kaj San Francisco, pliaj celhavenoj estis Sidnejo, Singapuro kaj Abu Dhabi. La itinero proksime de la ekvatoro estis elektita, ĉar tie la sunradiado estas plej forta. La veturo celis atentigi pri la uzo de la mediosavanta sunenergio. La averaĝa rapideco estis laŭ kalkuloj preskaŭ 8 nodoj.

## La teamo 
Kapitano estas Patrick Marchesseau (franco), teknikistoj estas Christian Ochsenbein (Bern, Svisio) kaj Daniel Stahl (Kiel, germanio). Pri navigado deĵoras Mikaela von Koskull (Finnlando) kaj Jens Langwasser (Kiel, germanio), projekt-iniciatoro Raphael Domjan.

## Bildoj 

dosiero:2010 09 05 Planit Solar 1.JPG|*Planet Solar* dum la 821-a Hamburga Havenfesto
dosiero:PlanetSolar Frontansicht.jpg|vido de antaŭe
dosiero:PlanetSolar Heckansicht.jpg|vido de malantaŭe
dosiero:PlanetSolar Solarpanele.jpg|etendigitaj sunpaneloj
dosiero:PlanetSolar Propeller.JPG|helico
dosiero:PlanetSolar Gangway.jpg|ŝtuparo
dosiero:PlanetSolar-Construction-Kiel-20091106.jpg|*PlanetSolar* dum la fabrikado
dosiero:PlanetSolar Datenblatt.jpg|la oficiala datumara dokumento

## vidu ankaŭ 
* Solar impulse — aviadilo kiu celas flugi ĉirkaŭ la tero nur per suna energio.
* Sunenergio
* Sunpanelo

Kategorio:Ŝipoj
Mastersa lariko

La **Mastersa lariko** (***Larix mastersiana***) estas specio de konifero en la familio de la pinacoj.
Ĝi estas endemia en Siĉuano (Ĉinujo) kaj estas minacata de habitatodetruo. Oni trovas ĝin en duonarbaroj kaj miksaj arbaroj je altitudo de 2300-3500 metroj laŭlonge de diversaj riveraj sistemoj. 

Iuj aŭtoroj priskribas ĝin kiel *Larix griffithii* J. D. Hooker var. *mastersiana* (Rehder & E. H. Wilson) Silba.

La ligno de tiu palearktisa specio estas uzata por konstruligno, ŝpaloj, minligno, meblaro, kaj la arboŝelo produktas taninojn. La specio ankaŭ servas al rearbarigo. 
 
## Fonto 
*  Conifer Specialist Group 2000.  *Larix mastersiana*.   2006 IUCN Red List of Threatened Species. Elŝutita je 10 julio 2007.

## Eksteraj ligiloj 
* *Larix mastersiana* (*eFloras*) 

Kategorio:Pinacoj
Kategorio:Arboj
Kategorio:Palearktisa flaŭro
Kategorio:Endemiismoj
Linda McCartney

**Linda MCCARTNEY** (naskita **Linda EASTMAN** la 24-an de septembro 1941 en Novjorko; mortinta la 17-an de aprilo 1998 en Tucson) estis usona fotistino kaj muzikistino. Antaŭ ĉio ŝi estas konata pro ŝia edziniĝo kun eks-Beatle Paul McCartney.

## Biografio 
Linda elkreskis en la riĉula ĉirkaŭaĵo de Scarsdale en Westchester County, Novjorkio. Ŝi estis konata fotistino en la rokenrola mondo. Ŝi konatiĝis kun Paul McCartney en 1967 dum la fotado por la libro *Rock and Other Four Letter Words*. Ili renkontiĝis en la noktoklubo ''Bag o' Nails*. En 1969 ili geedziĝis kaj kune ili edukis kvar infanojn: Heather (el ŝia antaŭa edzineco), Mary, Stella kaj James.

[eta|maldekstre|300px|Linda kaj Paul en 1967 kun [Wings.]]
Post la disfalo de the Beatles en 1970 Paul instruis al Linda kiel ludi sur la klavaro. Kune kun aliuloj ili fondis novan bandon, Wings. Kvankam multaj muzikrecenzistoj kritikis la muzikajn talentojn de Linda, Wings fariĝis unu el la plej sukcesaj bandoj dum la 1970-aj jaroj. Linda plue disvolvis sian muzikan lertecon dum la jaroj kaj eĉ komencis verki kaj registri propran muzikon. Ŝia albumo *Wide Prairie'' eldoniĝis post ŝia morto en 1998.

Linda McCartney estis probatalanto por bestaj rajtoj. Linda konatigis sian edzon kun vegetarismo kaj popularigis senviandan dieton per siaj kuirlibroj kaj produktoserio de frostigitaj vegetaraj manĝaĵoj.

Kiam Linda en 1998 mortis pro mamokancero, Paul alvokis ŝiajn fanojn por memori ŝin per donaci monon al esplorado de mamkancero aŭ fariĝi vegetaran(in)o.

Kategorio:Usonaj fotistoj
Kategorio:Usonaj kantistoj
Kategorio:Usonaj judoj
Kategorio:Judaj muzikistoj
Kategorio:Rusdevenaj usonanoj
Kategorio:Usonaj vegetaranoj
Kategorio:Naskiĝintoj la 24-an de septembro
Kategorio:Mortintoj la 17-an de aprilo
716 Berkeley

'*716 *Berkeley''''' estas malgranda, meze hela asteroido de la ĉefa asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la aŭstra astronomo Johann Palisa elde la Observatorio de Vieno.

## Nomo 
Ĝi ŝuldas sian nomon al la usona urbo Berkeley, kie troviĝas la Universitato de Kalifornio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Berkeley (Kalifornio)
Kategorio:Malkovrita de Johann Palisa
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1911
Ŝvingo

eta|300ra|Luktantaj ŝvingistoj
**Ŝvingo** estas nomo de speciala "svinga" movo aŭ movado en la tre maljuna svisa sporto kun nomo "Ŝvingado".

La sportisto havas diversajn ĉefaŝvingojn kun specialaj svisaj dialektaj nomoj:
* *"Kurz"*, (fonetike: ***kurc***), tio estas **"mallonga"**;
* *"Übersprung"*, (fonetike: ***uberŝprung***), (supersalto aŭ transsalto);
* *"Brienzer"*, (fonetike: ***briencer***), nomo laŭ la svisa vilaĝo "Brienz";
* *"Hüfter"*, (fonetike: ***hufter***), **"kokso"**;
* *"Buur"* (fonetike: ***bur***), **"farmanto"** aŭ
* *"Wyberhaagge"* (fonetike: ***viberhake***), kun malgalanta nomo: **"ina hoko"** aŭ **"ina kroĉilo".**

En franca lingvo oni parolas pri *"Lutte suisse"* – (lukto svisa).
* En cirklo kun "ligna faruno" du personoj luktas kaj ne "malpeze svingas" sed forte "ŝvingas".
* La ĉampiono devas ĝuste premi la dorson de oponulo sur la lignan farunon.
* La sportisto uzas diversaj "ŝvingoj" kun specialaj nomoj, li devas ŝvingi laŭ komplika regularo.

## Eksteraj ligioj 
* « Lutte suisse  » Ĉe retejo de *Office fédéral du sport* en franca, itala kaj germana lingvoj
*  ''« Réglement technique 2008 »  de l'Association fédérale de lutte suisse,'' en franca lingvo
* Site de l'Association fédérale de lutte suisse  en germana lingvo
* Site de l'Association fédérale de lutte suisse (féminine) en germana lingvo
* pri ŝvingoj, en germana lingvo
* video pri ŝvingoj

Kategorio:Luktosporto
Kategorio:Sporto en Svislando

Kategorio:Kulturo de Svislando
717 Wisibada

'*717 *Wisibada''''' estas malgranda, malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la germana astronomo Franz Kaiser, elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.

## Nomo 
Ĝia nomo venas de tiu de Wiesbaden, naskiĝurbo de Franz Kaiser.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Franz Kaiser
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1911
Kategorio:Wiesbaden
Gyula Teghze

**TEGHZE Gyula** estis hungara juristo, universitata profesoro naskita en Satmaro la 13-an de aprilo 1867 kaj mortinta en Budapeŝto la 12-an de novembro 1939.

## Kariero 
Teghze post siaj studoj instruis en jurakademio de Kecskemét (1895 – 1910, punjuro). En 1904 li iĝis privatprofesoro de la Universitato de Budapeŝto (jur- kaj ŝtatfilozofio), de 1910 jurakademia profesoro en Debreceno, de 1914 ĝis 1937 pensiita ordinata profesoro (jur- kaj ŝtatfilozofio, poste internacia juro).

## Verkoj 
* *Szerves társadalomtani elméletek* (Bp., 1900);
* *Jogbölcselet* (Debrecen, 1910);
* *Ethika* (Kecskemét, é. n.);
* *Társadalom-, állam-, jogbölcselet* (Debrecen, 1924);
* *Nemzetközi jog* (Debrecen, 1925);
* *Nemzetközi jog* (Debrecen, 1930);
* *A munka nemzeti és nemzetközi védelme* (Bp., 1932);
* *Nemzetközi bíráskodás* (Kecskemét, 1932).

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon http://mek.niif.hu/00300/00355/html/index.htm 

Kategorio:Hungaraj juristoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Ruĝfrunta kanario

eta|*Serinus pusillus*

La **ruĝfrunta kanario**, aŭ **ruĝfronta serino** (*Serinus pusillus*), estas malgranda paserina birdo de la familio de Fringedoj kaj genro de Serinoj kiu enhavas la faman specion de kanario kaj aliajn similajn speciojn.

Tiu preferas sekajn malfermajn herbejojn de altamontaj regionoj kaj reproduktiĝas en Kaŭkazo (Armenio), Arabio kaj la plej altaj montoj de Turkio kaj Irano, kun vagantoj foje atingante Grekion en ties orientaj Egeaj Insuloj vintre. For de la reprodukta sezono, ĝi vivas en malgrandaj aroj, tipe vidata dum serĉado de kardejoj. Ĝi estas populara kaĝobirdo, kaj skapas el kaptiteco kaj troviĝas foje ie ajn en Eŭropo.

Tiu birdo varias laŭ plumaro, estas 11–12&nbsp;cm longa kaj plenkreskuloj similas al tre malhelaj flamkardeloj. La kapareo estas nigreca kaj nuanciĝas kaj svagas al malhelaj dorso kaj subaj partoj kiuj estas blankecaj kun malhela strieco. La plej rimarkinda karaktero, kiu nomigas la specion en la komuna nomo, estas klara **ruĝa marko kiu okupas la tutan frunton** kaj antaŭan kronon; foje tiu marko estas pli oranĝeca aŭ eĉ flaveca. Krome estas orflavecaj pli svagaj markoj en ŝultroj, supraj flankoj, flugilplumoj kaj eksteraj vostoplumoj. Okuloj, beko kaj kruroj estas nigrecaj. Junuloj havas sablobrunajn kapojn. La alvoko estas rapida krio "titihihihihihi", simila al tiu de Kanaba kardelo.

Tiu palearktisa specio reproduktiĝas en kaptiteco kaj per dieto de kanariaj herbosemoj, milio kaj aliaj malgrandaj semoj. Ili baniĝas ĉiutage se akvo disponeblas. Tiu specio, kaj multaj el tiu genro, estas foje uzata por produkti hibridajn kaĝobirdojn kun la kanario - tiaj hibridoj ne estas belaj sed kutime bele kantas. Malgranda porcentaĵo de tiu idaro povas esti fekunda.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Ruĝfrunta kanario el Turkio

## Vidu ankaŭ 
* Kaŭkaza biodiverseco-varmpunkto

Kategorio:Paseroformaj
Kategorio:Fringedoj
Kategorio:Palearktisa faŭno
Kategorio:Birdoj de Azio
Kategorio:Birdoj de Eŭropo
718 Erida

'*718 *Erida'''* estas mezgranda, malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita de la aŭstra astronomo Johann Palisa la 29-an de septembro 1911 elde la observatorio de Vieno.

## Nomo 
"*Erida''" estis la antaŭnomo de la filino de la usona astronomo Armin Otto Leuschner.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Johann Palisa
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1911
Listo de komunumoj en Nuevo León

En la meksika federacia subŝtato **Nuevo León** ekzistas entute 51 komunumoj.

La plej granda komunumo estas Monterrey, kiu samtempe estas la ĉefurbo de la provinco. Ekster la grandregiono de Monterrey al kiuj apartenas la komunumoj Apodaca, García, General Escobedo, Guadalupe, Juárez, San Nicolás de los Garza, San Pedro Garza García kaj Santa Catarina la komunumoj ĝenerale ne havas multajn loĝantojn. Krom Cadereyta Jiménez, Linares kaj Montemorelos neniu komunumo havas pli ol 50.000 loĝantojn. La plej granda komunumo estas Galeana, la plej malgranda Hualahuises. La komunumojn estras la komunumo prezidanto, kiu havas oficperiodon de 3 jaroj. La municipaj prezidentoj povas esti elektitaj por diversaj ne sinsekvaj periodoj.


Nuevo León
Letícia Medina

**Letícia Carota Medina** (Volta Redonda, 12-a de majo 1997) estas Brazila aktorino. Letícia fariĝis fama post formi parton de la televidserio *Prova de Amor* (Pruvo de amo), de Tiago Santiago.

## Kariero 
Kategorio:Brazilaj aktoroj
Ana Pauker

**Ana PAUKER** (naskiĝis kiel **Hannah Rabinsohn** la  en Codăeşti, mortis la  en Bukareŝto) estis rumana komunistino de juda deveno.

Ŝi devenis de ortodoksa, juda familio. Post la fino de la studoj en 1915 ŝi aliĝis al socialdemokratia partio, en kiu ŝi membris dum ses jaroj. En 1921 kune kun sia edzo, Marcel Pauker, transiris al Rumana Komunista Partio. En 1928 Ana Pauker forveturis al Moskvo por studi en unu el la lernejoj de Kominterno. En 1932, kiam ŝia edzo estis forigita el la posteno de ĝenerala sekretario de Rumana Komunista Partio, ŝi iĝis unu el sekretarioj de la Centra Partia Komitato. Post aresto de Marcel Pauker, dum lia restado en Sovetunio, Ana decidis kontraŭstari lin kaj akuzis lin pri subiĝo al trockiismaj tendencoj. En julio 1935 Ana Pauker estis arestita de rumanaj instancoj kaj punita per dekjara mallibero.

En 1940 ŝi estis interŝanĝita al rumanaj malliberuloj arestitaj en Sovetunio. Tiel ŝi povis forveturi al Moskvo kaj agi en la instancoj de Kominterno. Al Rumanio ŝi revenis en aprilo 1944, kun Ruĝa Armeo, kiel politika oficiro. Ana Pauker estis unu el la ĉefaj personoj, danke al kiuj komunistoj ekregis en Rumanio.

En novembro 1947 ŝi okupis la postenon de ministro pri eksterlandaj aferoj. Kelkajn monatojn poste ŝi denove eklaboris en la Centra Partia Komitato, kie ŝi respondecis pri terkulturo kaj realigo de kolektivigo. En 1949 ŝi iĝis vicĉefministro kaj ministro pri eksterlandaj aferoj.

Kaj pro ŝia juda deveno, kaj pro kontraŭo al monreformo en 1952 ŝi fariĝis neakceptebla kaj perdis ĉiujn ĝistiamajn postenojn. En 1953 Pauker estis arestita kaj restis en hejmaresto. En 1954 ŝi estis liberigita kaj ĝis la vivofino laboris kiel redaktisto en la eldonejo Editura Politică. Ana Pauker mortis pro kancero.

Ŝi havis kvin infanojn: tri kun la edzo Marcel (Tanio, Vlad, Tatiana), unu kun la amanto Eugen Fried (Masha) kaj unu adoptitan (Alexandru).

## Referencoj 
Kategorio:Ministroj pri eksteraj rilatoj de Rumanio
Kategorio:Rumanaj komunistoj
Kategorio:Rumanaj politikistoj
Kategorio:Rumanaj judoj
Kategorio:Rumanoj de la Dua Mondmilito
Maršová-Rašov

**Maršová-Rašov** (hungare *Marsófalva* [marŝofalva]) estas unuiĝinta municipo en Slovakio.

## Situo 
Maršová-Rašov situas laŭ ĉefvojo, fervojo kaj aŭtovojo Žilina-Považská Bystrica. Malantaŭ la aŭtovojo Váh fluas. Bytča troviĝas je 6&nbsp;km.

## Historio 
### Maršová 
La loko estis loĝata jam dum la antaŭhistoriaj tempoj. En la 8-a jarcento slavoj vivis tie. La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1400 laŭ tiama hungara ortografio *"Marsowafalwa"*. En 1784 loĝis tie 134 vilaĝanoj en 21 domoj, en 1828 139 vilaĝanoj en 63 domoj.

### Rašov 
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1439 en formo *"Rasov"*. En 1784 loĝis tie 340 vilaĝanoj en 47 domoj, en 1828 363 vilaĝanoj en 20 domoj.

### Urbanov 
La unua mencio okazis pri la vilaĝeto en 1269 laŭ tiama hungara ortografio *"Urbano"*. En 1784 loĝis tie 72 vilaĝanoj en 9 domoj, en 1828 75 vilaĝanoj en 7 domoj.

### Unuiĝo 
En la 19-a jarcento Marsófalva, Urbanó kaj Rassó unuiĝis. Ĝis 1899 la oficiala hungara loknomo estis *Rassó-Marsófalu-Urbanó,* poste ĝi ricevis mallongan nomon pro peto de poŝto. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Marsófalva 467 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Trencsén (reĝa departemento), al distrikto de Považská Bystrica, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En  1924, 1958 kaj en 1960 inundoj okazis. En 2001 vivis en Maršová-Rašov 764 homoj, (762 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika klasikisma tombeja kapelo de 1848
* laŭvoja kapelo el la 19-a jarcento
* kapelo el la 18-a jarcento en iama vilaĝeto Rassó
* sonorilostablo el la 19-a jarcento
* kastelo kun aleo de tilioj el la 18-a jarcento 

Kategorio:Municipoj en distrikto Bytča
Kategorio:Municipoj en Slovakio kun kunmetita nomo
Lukas-Passion (Bach)

La **Lukas-Passion** (**Pasiono laŭ Sankta Luko**) estas oratoria pasiono, kiu pli frue estis atribuata al Johann Sebastian Bach kaj pro tio ricevis en *Bach-Werke-Verzeichnis* la numeron 246. La esploro deiras nun plejparte de tio, ke Bach plejparte ne mem komponis la verkon, pro kio ĝi nun validas kiel apokrifa; pri eblaj komponistoj ekzistas diversaj supozoj.

Ekzistas, ekestinta proksimume 1730, manskribaĵo de *Lukas-Passion*, kiu laŭ analizoj de la manskribo parte estis surskribita fare de Bach. Supozeble Bach prezentis ĝin en Lepsiko aŭ almenaŭ intencis fari tion. Lia filo Carl Philipp Emanuel Bach kaj Johann Friedrich Agricola erare rigardis ĝin kiel verko de Bach kaj enprenis ĝin en la registron. Rilate la preferon de Bachs por kompletaj cikloj (je tiu tempo li jam estis komponinta la pasionojn laŭ Johano kaj Mateo) ŝajnas kredeble, ke li povus esti komponinta Luko-pasionon. Eble Bach prenis la Luko-pasionon de alia, ĝis nun ne malkovrita komponisto kaj aranĝis ĝin por kvar solovoĉoj, ĥoro, orkestro kaj ĝeneralbaso, por povi akurate pretigi ĝin ĝis la limdato sankta Vendredo de 1730, kaj sekve rezignis komponi propran Luko-pasionon kaj anstataŭe ekverkis la nun perdiĝintan Marko-pasionon, por kompletigi la pasionkvaropon.

## Literaturo 
* Erich Prieger, *Echt oder unecht? Zur „Lucas-Passion“*, Berlin 1889

## Eksteraj ligiloj 
* Text und Gliederung der Lukas-Passion
* [Eintrag bei ChoralWiki](http://www.cpdl.org/wiki/index.php/St._Luke_Passion,_BWV_246_(Anonymous)) 

Kategorio:Oratorioj
Lukas Bach
Kategorio:Verkoj de Johann Sebastian Bach
Parlamento de Uzbekio

eta|120px|la nacia blazono
eta|maldekstra|240px|la parlamentejo en Taŝkento
La **Oliy Majlis** (uzbeke, prononco *Olij Maĝlis*, ruse *Олий Мажлис* [Olij Maĵlis]), en Esperanto Supera Asembleo aŭ Nacia Asembleo, estas la parlamento de Uzbekio. La parlamentejo situas en la nacia ĉefurbo Taŝkento.

La parlamento sekvis la *Superan Soveton*, kiu funkciis kiel parlamento de Uzbeka SSR kaj ekde 1991 de la sendependiĝinta ŝtato Uzbekio. La nova parlamento starigita en 1995 estis unuĉambra ĝis la jaro 2005, kaj ekde tiam havas du ĉambrojn:

* La **Senato** (uzbeke *Senati*, ruse *Сенат*), la supra parlamenta ĉambro, havas 100 membrojn. 84 senatanoj estas nerekte elektataj por periodo de 5 jaroj fare per elekta komisiono, en kiu reprezentiĝas la 12 provincoj de Uzbekio, la ĉefurbo Taŝkento kaj la duonaŭtonoma respubliko Karakalpakio - ĉiuj el tiuj 14 regionaj administraj unuoj rajtas je po ses senatanoj. Pliaj 16 senatanoj estas rekte nomumitaj fare de la prezidanto de Uzbekio.

* La **Leĝdona Ĉambro** (uzbeke *Konunchilik palatasi*, cirile *Қонунчилик палатаси*, ruse *Законодательная палата*), la suba parlamenta ĉambro, havas 150 membrojn, el kiuj 135 estas elektataj en civitana baloto por periodo de 5 jaroj kaj pliaj 15 estas nomumita fare de la Ekologia Movado de Uzbekio.

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo de la Senato (en la uzbeka, rusa kaj angla lingvoj) 
* oficiala retejo de la Leĝdona Ĉambro (en la uzbeka, rusa kaj angla lingvoj)

Kategorio:Politiko de Uzbekio
Kategorio:Registaro de Uzbekio
Kategorio:Parlamento
Kategorio:Taŝkento
Predmier

**Predmier** (hungare *Peredmér*) estas vilaĝo en Slovakio.

## Situo 
Predmier situas laŭ ĉefvojo, fervojo kaj aŭtovojo Žilina-Považská Bystrica. Malantaŭ la aŭtovojo fluas Váh. Bytča troviĝas je 4&nbsp;km.

## Historio 
La loko estis loĝata jam dum la bronzepoko kaj ferepoko. La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1193, kiu menciiĝis, kiel kampurbo en 1525. La urbeto ricevis rajton pri bazarado en 1573. En 1783 loĝis tie 788 vilaĝanoj en 124 domoj, en 1828 794 vilaĝanoj en 123 domoj. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Peredmér 868 homoj, (slovakoj en majoritato, hungaroj en minoritato). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Trencsén (reĝa departemento), al distrikto de Považská Bystrica, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Predmier 1347 homoj, (1335 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika klasikisma preĝejo omaĝe al Sankta Galo de 1799, antaŭe baroka golgoto konstruiĝis en la sama jaro
* kapelo omaĝe al Dipatrino (Virga Maria) el la 19-a jarcento
* klasikisma kastelo el la 19-a jarcento
* skulptaĵoj pri Johano Nepomuko de 1797 kaj pri Sankta Vendelo el la 19-a jarcento
* lernejo, poŝto kaj stalo por ĉevaloj el la 18-a jarcento

Kategorio:Municipoj en distrikto Bytča
719 Albert

'*719 *Albert'''* estas tre malgranda marsrenkonta asteroido de la Amora familio.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita de la aŭstra astronomo Johann Palisa la  elde la observatorio de Vieno.

## Nomo 
Ĝi ricevis la antaŭnomon de la barono Albert Salomon von Rothschild, mecenato de la Observatorio de Vieno, kiu estis mortinta antaŭ nelonge.

Sed, pro malprecizo en la orbitaj mezuroj, la asteroido estis perdita, kaj retrovita nur en 2000, de Jeffrey A. Larsen, surbaze de datenoj de la projekto Spacewatch, en kiu ĝi estis ricevinta la provizoran nomon *2000 JW8''.

Oni tiam konstatis, ke ĝia orbita periodo estas 4,28 jaroj anstataŭ 4,1 jaroj, kalkulitaj en 1911; tio, kio estis la kialo de ĝia perdo.

## Ecoj 
En septembro 2001, 719 Albert pasis je malpli ol 0,3 astronomiaj unuoj de Tero. Oni tiam mezuris ĝian rotaciperiodon (5,802 h) kaj ĝian absolutan magnitudon.
Hipotezante ĝian albedon al 0,12, oni kalkulis ĝian diametron al 2,8&nbsp;km. Sur hipotezo de albedo de 0,15, ĝia diametro estus 2,4&nbsp;km.

## Proksimaj pasoj 
* La  ĝi pasis al 0,20548197 AU (30,740 milionoj da km) de Tero.
* La  ĝi pasos al 0,22007258 AU (32,922 milionoj da km) de nia planedo.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Amoraj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Johann Palisa
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1911
Zaragoza (San Luis Potosí)

**Zaragoza** estas unu el la 58 komunumoj de la meksika subŝtato San Luis Potosí, kiu situas relative centre en Meksiko, ĉirkaŭ 500&nbsp;km nordokcidente de la ĉefurbo Meksikurbo. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas *Zaragoza*, kaj ambaŭ evidente ricevis siajn nomojn fare de hispanaj alvenintoj memore al la hispana urbo Zaragoza. La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 24055.

## Geografio 
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 22425 loĝantojn. El tiuj estis 10896 viroj kaj 11529 virinoj. La komunumo havas surfacon de 625,33&nbsp;km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 1970 metroj super la marnivelo.

## Klimato 
En la komunumo jare falas averaĝe 352,0&nbsp;mm/m2 de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas .

## Sociogeografio 
En la jaro 2000 en la komunumo vivis 18881 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 39 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 0,21 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon.

El la 18881 loĝantoj pli aĝaj ol 5 jaroj, 18501 apartenis al la katolika religio kaj 67 al la evangelia religio. 313 personoj apartenis al aliaj religioj.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

## Eksteraj ligiloj 
* Zaragoza  en *Enciclopedia de los Municipios de México* ()

Kategorio:Komunumoj de San Luis Potosí
Kotešová

**Kotešová** (hungare *Kotessó* [koteŝO]) estas unuiĝinta vilaĝo en Slovakio.

## Situo 
Kotešová situas laŭ flankovojoj, laŭ dekstra bordo de Váh. Bytča troviĝas je 2&nbsp;km.

## Historio 
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1234 en formo *"Hotesou"*. Baldaŭe diversaj vilaĝoj fondiĝis tie. En 1598 Nagykotessó menciiĝis laŭ tiama hungara ortografio *"Nagy Kotessowa"* (=Granda). En 1784 loĝis tie 527 vilaĝanoj en 75 domoj, en 1828 767 vilaĝanoj en 91 domoj.

En 1598 ankaŭ Kiskotessó menciiĝis laŭ tiama hungara ortografio *"Kys Kotessowa"* (=Malgranda). En 1784 loĝis tie 123 vilaĝanoj en 21 domoj, en 1828 176 vilaĝanoj en 16 domoj. La 2 vilaĝoj unuiĝis en la 19-a jarcento.

En 1598 ankaŭ Nemeskotessó menciiĝis laŭ tiama hungara ortografio *"Nemes Kotessowa"* (=Nobela). En 1784 loĝis tie 123 vilaĝanoj en 21 domoj, en 1828 487 vilaĝanoj en 36 domoj. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Nemeskotessó 775, en Nagykotassó 541 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumoj apartenis al Hungara reĝlando, al Trencsén (reĝa departemento), al distrikto de Bytča, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 1943 la vilaĝoj unuiĝis. En 2001 vivis en Kotešová 1842 homoj, (1826 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo omaĝe al Reĝino de Anĝeloj el la 17-a jarcento, en 1641 turo alkonstruiĝis
* gotika kastelo el la 15-a jarcento, post 4 jarcentoj plene trakonstruiĝis
* renesanca kastelo de 1578, en la 18-a jarcento barokiĝis
* baroka paroĥo el la 18-a jarcento

Kategorio:Municipoj en distrikto Bytča
Béla Szakáts

**SZAKÁTS Béla** (saka:ĉ) estis rumanuja hungara skulptisto naskita en Odorheiu Secuiesc la 19-an de septembro 1938 kaj mortis la 4-an de junio 2022.

## Kariero 
Szakáts studis inter 1956 kaj 1962 en la Ĉefartlernejo Ion Andreescu de Kluĵo. Inter 1962 kaj 1994 li estis instruisto de la Belartliceo de Temeŝvaro, de 1994 docento de la ĉefartlernejo, katedrestro.

## Premioj 
* 1978: premio de Asocio de Rumanaj Belartistoj; 
* 1982: premio de skulptaĵo de belarta festivalo, Bukareŝto; 
* 1988: Dante Biennálé ormedalo, Ravenna.

## Individuaj ekspozicioj 
* 1968, 1980, 1987 • Temesvár
* 1986 • Craiova
* 1989 • Lugos.

## Grupaj ekspozicioj 
* 1990 • Euro-Ázsiai Biennálé, Ankara
* 1988, 1992 • Dante Biennálé, Ravenna.

## Publikplacaj verkoj 
* Monumento de rumana revolucio de 1989 (Temeŝvaro).

## Literaturo 
* Banner Z.: Erdélyi magyar művészet a XX. században. Budapest, 1990.

## Fonto 
* Artportal.hu  

Kategorio:Rumanujaj hungaraj skulptistoj
Ádám Teleki

**TELEKI Ádám** estis hungara grafo, poeto kaj tradukisto naskita en 1740? kaj mortinta en Koloĵvaro la 20-an de aprilo 1792.

## Kariero 
Grafo Teleki estis bienulo en Transilvanujo, kapitano de Kővár, reĝa komisaro de distrikto Koloĵvaro kaj administranto de la pluraj departementoj de Transilvanujo. Li estis prefekto de Doboka, gubernia konsilantaro.

## Tradukaĵo 
* *Czid*. Szomorú játék. Mellyet hajdan Corneille Péter Frantzia nyelven készített, Mostan pedig Magyar Versekbe foglalt Gróf T. Á. c. fordításában (Kolozsvár, 1773).

## Verkoj 
* *Emlékeztető oszlop…neje, Wesselényi Mária bárónő halálára* (poemo, Kolozsvár, 1786).

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon 

Kategorio:Hungaraj poetoj
Kategorio:Hungaraj grafoj
Kategorio:Hungaraj tradukistoj
Domokos Teleki (verkisto pri vojaĝo)

**TELEKI Domokos**, grafo, estis hungara privojaĝa verkisto naskita en Sáromberke la 5-an de septembro 1773 kaj mortinta en Marosvásárhely la 16-an de septembro 1798. Li estis la filo de grafo Sámuel Teleki.

## Kariero 
Grafo Teleki studis en Nagyenyed, de 1788 ĝis 1791 en Vieno, de 1791 en Pest. Li priokupiĝis mineralogion kaj jursciencon. Post siaj studoj li estis notario de departemento Bihar. De 1793 li multe vojaĝis. En 1796 li estis sekretario de gubernio, prezidanto de reĝa juĝejo de Marosvásárhely. Li heredigis sian mineralkolekton al la reformita ĉeflernejo de Marosvásárhely.

## Verkoj 
* *Egynehány hazai utazások leírása* (priskribo de kelkaj enlandaj vojaĝoj kun dek kuprogravuraĵoj. Bécs, 1796, germane: Pest, 1805).

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikonhttp://mek.niif.hu/00300/00355/html/index.htm 

Kategorio:Hungaraj verkistoj
Kategorio:Hungaraj grafoj
Kategorio:Hungaraj notarioj
720 Bohlinia

'*720 *Bohlinia'''* estas malgranda, hela asteroido de la ĉefa asteroida zono, ano de la Koronisa familio.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la germana astronomo Franz Kaiser, elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.

## Nomo 
Ĝi ricevis la nomon "*Bohlinia''", en honoro de la svedan astronomon Karl Petrus Theodor Bohlin, por celebri lian 65-an naskiĝdato.

## Ecoj 
720 Bohlinia kaj la aliaj Korionisaj familianoj estis studitaj inter 1998 kaj 2000 de teamo da astronomoj (en kiuj Lucy D’Escoffier Crespo da Silva kaj Richard P. Binzel) por determini la direktojn de la rotaciaj aksoj de tiuj asteroidoj.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Franz Kaiser
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1911
Petrovice (distrikto Bytča)

eta|250px|maldekstra|Panoramo el la tombejo al Petrovice
**Petrovice** (hungare *Trencsénpéteri* [trenĉEnpetri]) estas vilaĝo en Slovakio. Ankaŭ vilaĝeto apartenas al la municipo ekde 1960.

## Situo 
Petrovice situas laŭ rojo, laŭ flankovojoj. Bytča troviĝas je 4&nbsp;km.

## Historio 
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1312 en formo *"Petry villa"*. En 1784 loĝis tie 900 vilaĝanoj en 150 domoj, en 1828 725 vilaĝanoj en 160 domoj. Ĝis 1899 la oficiala hungara loknomo estis *Petrovicz,* poste ĝi ricevis hungaran nomon pro la hungariga politiko. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Trencsénpéteri 1005 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Trencsén (reĝa departemento), al distrikto de Bytča, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 1944 la germanoj bruldetruis parton de la vilaĝo. En 2001 vivis en Petrovice 1443 homoj, (1424 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika klasikisma preĝejo el la 18-a jarcento

Kategorio:Municipoj en distrikto Bytča
721 Tabora

'*721 *Tabora'''* estas mezgranda, malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono, ano de la Cibela grupo.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la germana astronomo Franz Kaiser, elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.

## Nomo 
Ĝi ricevis ĝian nomon dum kunveno en Hamburgo en 1913. Ĉar la kunveno okazis sur ŝarĝoŝipo de la "*Deutsche Ost-Afrika Linie*", ĝi ricevis la nomon de tiu ŝipo: "*Tabora''" (kiu, ĝi mem ŝuldas sian nomon al la urbo Tabora en la tiama Germana Orient-Afriko).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Franz Kaiser
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1911
722 Frieda

'*722 *Frieda'''* estas asteroido de la ĉefa asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la aŭstra astronomo Johann Palisa elde la observatorio de Vieno.

## Nomo 
Ĝi ricevis la inan nomon "*Frieda''", antaŭnomo de la filino de la aǔstria astronomo Karl Hillebrand.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Johann Palisa
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1911
Tanlajás

**Tanlajás** estas unu el la 58 komunumoj de la meksika subŝtato San Luis Potosí, kiu situas relative centre en Meksiko, ĉirkaŭ 500&nbsp;km nordokcidente de la ĉefurbo Meksikurbo. La ĉefurbo de la komunumo estas Tanlajás. La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 24041.

## Geografio 
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 19062 loĝantojn. El tiuj estis 9678 viroj kaj 9384 virinoj. La komunumo havas surfacon de 366,77&nbsp;km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 140 metroj super la marnivelo.

## Klimato 
En la komunumo jare falas averaĝe 2488,0&nbsp;mm/m2 de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas .

## Sociogeografio 
En la jaro 2000 en la komunumo vivis 15555 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 13346 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 85,8 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon.

El la 15555 loĝantoj pli aĝaj ol 5 jaroj, 14273 apartenis al la katolika religio kaj 894 al la evangelia religio. 388 personoj apartenis al aliaj religioj.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

## Eksteraj ligiloj 
*Tanlajás en *Enciclopedia de los Municipios de México* ()

Kategorio:Komunumoj de San Luis Potosí
Schüblersche Choräle

eta|dekstra|250ra|Titolpaĝo de la originala eldono el la jaro 1746
La **Schüblerschen Choräle** (**ĥoraloj de Schübler**) estas ses ĥoralaranĝaĵoj por orgeno de Johann Sebastian Bach (Originala titolo: *Ses ĥoraloj diversmanieraj*). Aparte *„Wachet auf“* kaj *„Kommst du nun, Jesu, vom Himmel herunter“* apartenas al la plej famaj orgenverkoj de Bach. La melodion de la pli lasta oni pli bone konas sub la teksto de *„Lobe den Herren“* – per la submetado de la nekonata teksto ĉi tiu kolekto estas alordigebla al la fino de la liturgia jaro kaj al advento.

## Ekesto kaj ludebleco 
La ekzakta ekestotempo de la kolekto estas nekonata; la originalan presadon prizorgis en 1748/1749 Johann Georg Schübler en Zella; al li ĝi dankas ankaŭ sian nomon. Kvin el la ses komponaĵoj estas aranĝaĵoj de konserviĝintaj kantatomovimentoj. Por la sesa oni supozis kiel fonton la nur fragmente konserviĝintan kantaton 188 ; ĉi tio tamen restas spekulado.

La komponaĵoj eble estis elektitaj komence laŭ la distingilo de facila ludebleco; la plej multaj komponaĵoj estas nur trivoĉaj, kaj ilia pedalbaso prezentas aŭ la kanton firman aŭ servas kiel ritme simple verkita harmonia apogilo por la suprovoĉoj. Iomete pli malfacilaj estas la kvarvoĉaj komponaĵoj *„Wer nur den lieben Gott lässt walten“* kaj *„Meine Seele erhebt den Herrn“*. – En ĉilasta ankaŭ la pedalaro partoprenas egalrajte kun la du voĉoj de la maldekstra mano je la trakondukado kaj prilaborado de la temoj.

## Superrigardo super la komponaĵoj 
## Pluaj gravaj kolektoj de ĥoralpreludoj 
* Orgelbüchlein (BWV 599–644)
* lepsikaj ĥoraloj (*„Dek ok ĥoraloj diversmanieraj“*, BWV 651-668)
* Clavierübung parto 3 (BWV 669-689)

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* Schübler-Choräle in the downloads-section of the website of Arno Rog (formerly free-sheetmusic.org)

Kategorio:Orgenkomponaĵoj de Johann Sebastian Bach
Noktoklubo

eta|Noktoklubo Felix en Berlino
**Noktoklubo** estas entrepreno gastiganta por komuna distro, kaj funkcias ĉefe en fermita halo je horoj de la malfrua nokto kaj semajnfine. Multaj kluboj havas ripetajn klubnoktojn en malsamaj semajnotagoj. Plej multaj kluboj fokusiĝas al aparta ĝenro aŭ sono por markaj efikoj.

Tiu tipo de distro estas forte asociita kun la liberala okcidenta kulturo. En multaj ne okcidentaj landoj tiuj entreprenoj estas laŭleĝe malpermesitaj kaj se okzistas devas esti kaŝitaj, kiel la Prohibicio dum la intermilita periodo en Usono. Je la komenco de la 21-a jarcento, inter la plej famaj estas en la ĉefurboj de eŭropo, kaj ankaŭ servas kiel allogaĵoj al, kutime junaj, eksterlandaj turistoj.

Akcepto al la klubo kutime implicas kotizon, kaj foje okazas selekcio ĉe la enirejo, kaj iuj noktoklubaj pordistoj, pli precize elĵetisto, ne enirigas homojn kun neformala vesto aŭ bandvesto kiel parto de vestregularo. Multaj noktokluboj funkciigas "gastliston", kiu permesas al iuj ĉeestantoj eniri la klubon senpage aŭ kun reduktita kotizo. Kutime fotiloj ankaŭ estas malpermesata, ĉar al la klientoj gravas sian privatecon kiam ili distriĝis aŭ eble estas kompromitaj.

Multaj noktokluboj brulege muzikumas, kaj inter la la oftaj kaj tipaj muzikstiloj estas elektronika muziko, trenco, hiphopo, dancmuziko kaj popmuziko, kiel en diskoteko. Sed ankaŭ povas esti pli trankvila kaj intima ĵazklubo. Tiuj kluboj estis sufiĉe gravaj en disvolviĝanta popola kulturo de usono en la 20-a jarcento.

La muziko povas esti prezentita vive aŭ miksita surbende de DJ, Diskĵokeo. Foje, ili ankaŭ inkluzivas starkomedio aŭ striptizon. La klubo ankaŭ havas dancejon, kutime situata en la centro, sur kiu vizitantoj dancas komune, kaj trinkejon, kiu provizas trinkaĵojn kaj manĝaĵojn, kutime kun aldona kosto.

Iuj noktokluboj estas fakte loko de erotika distro (kun gastigantinoj, putinoj aŭ kun striptizaj spektakloj), tiele ke tre ofte la termino *Noktoklubo* estas eŭfemismo por putinejo. Noktokluboj ĉefe troviĝas en pli grandaj urboj, sed pli porprostituaj seksumaj ejoj troviĝas ĉefe ĉe ŝoseoj, kie ili allogas ĉefe veturantojn kiaj kamionistoj aŭ aliaj, kiuj kompreneble veturas for de hejmo foje dumlonge.

Granda afero, kiu fontas de drinkado kaj drogmanio en noktokluboj, estas transportado. Privataj aŭtoj estas la plej elstara transportmaniero al kaj de noktokluboj, kaj la uzo de drogoj kaj alkoholo en noktokluboj laŭstatistikoj pliigas la nombron de riskaj kondutoj, kiel veturado sub la influo aŭ petveturado sub la influo. Parto de la veturantaj klientoj, malgraŭ trinki malpli ol ne-veturantaj klientoj, ankoraŭ observas, ke ili havas alkoholnivelojn super la laŭleĝa sojlo post nokto en noktoklubo.

## Vidu ankaŭ 
* Diskoteko
* Dancejo
* Max's Kansas City

Kategorio:Amuzo
Kategorio:Distrado
Opisthokonta

[eta|*Cordyceps* sur [himenopteroj|himenoptero (du *opistokontoj*)]]
***Opisthokonta*** estas klado, kie oni trovas kaj bestojn kaj fungojn.
La nomo devenas el la greka lingvo οπίσθω- *opisthō* = malantaŭe kaj κοντός *kontós* = flagelo).

## Priskribo 
* La flagelo antaŭenpuŝas la ĉelon.
* Ĥitino estas struktura proteino.
* Glikogeno estas provizaĵo.

## Sistematiko
Heinrich Vogt

Pluraj homoj havas la nomon **Heinrich Vogt** :
***Heinrich Vogt (neŭrologo)**  (1875 - 1936),  germana neŭrologo,
***Heinrich Vogt (astronomo)**  (1890 - 1968),  germana astronomo.
Lajos Telegdi-Róth

**TELEGDI-RÓTH Lajos** estis hungara geologo naskita en Braŝovo la 10-an de septembro 1841 kaj mortinta en Budapeŝto la 16-an de aprilo 1928.  

## Kariero 
Telegdi-Róth studis en Freiberg kaj Leoben, poste laboris en Witkovitz (Rothschild fabrikoj), en Vieno (Geologische Reichsanstalt) kaj en Koloĵvaro, de 1867 en la mineja sekcio de la financministerio. De 1870 li estis geologo, de 1883 ĉefgeologo de la Földtani Intézet (Instituto pri Geologio).

## Verkoj 
* *Kismarton vidéke* (Bp., 1883; 
* *Erdélyrészi Érchegység Keleti széle* (A Földtani Intézet évi jelentései, Bp., 1903 – 1906); 
* *Az erdélyrészi medence földtani alkotása* (A Földtani Intézet évi jelentései, Bp., 1907 – 1910). 

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon 

Kategorio:Hungaraj geologoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Súľov-Hradná

250ra|eta|maldekstra|Rokoj ĉe Súľov-Hradná
**Súľov-Hradná** (hungare *Szulyóváralja* [sujOvAralja]) estas unuigita vilaĝo en Slovakio.

## Situo 
Súľov-Hradná situas fine de sakovojo inter montoj 867 kaj 822 m altaj. Bytča troviĝas je 10&nbsp;km.

## Historio 
### Súľov 
La loko estis loĝata jam dum la neolitiko kaj bronzepoko. La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1193 en formo *"Sulo"*. En 1594 burgo ne konstruiĝis, sed estis konstruita. En 1784 loĝis tie 400 vilaĝanoj en 70 domoj, en 1828 358 vilaĝanoj en 60 domoj.

### Hradná 
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1408 laŭ hungara ortografio *"Hradna"*. En 1784 loĝis tie 196 vilaĝanoj en 35 domoj, en 1828 214 vilaĝanoj en 18 domoj.

### Burgo 
Sur montopinto burgo ne konstruiĝis, sed estis konstruita en la 13-a jarcento. Ĝis la 18-a jarcento ĝi estis loĝata, poste ĝi ne forlasiĝis, sed oni forlasis ĝin kaj pro incendio ĝi ne ruiniĝis, sed fariĝis ruino.

### Unuiĝo 
Szulyó kaj Hradna unuiĝis en la 19-a jarcento. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Szulyóváralja 726 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Trencsén (reĝa departemento), poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Súľov-Hradná 904 homoj, (897 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* komence luterana, ekde 1711 romkatolika preĝejo omaĝe al Sankta Mikaelo de 1616, en 1792 barokiĝis
* luterana preĝejo el la 19-a jarcento
* iama kapelo, nun kampanilo de 1708
* ruinoj de la burgo
* pitoreska valo kun rokoj
* 2 kasteloj en Súľov de 1594 kaj de 1608
* kastelo en Hradná supozeble de 1600, en la 20-a jarcento ne trakonstruiĝis, sed rekonstruiĝis

Kategorio:Municipoj en distrikto Bytča
Kategorio:Municipoj en Slovakio kun kunmetita nomo
Heinrich Vogt (astronomo)

Li komencis lerni pri astronomio en 1909 kun Max Wolf en la
Universitato de Hajdelbergo, tie li malkovris la asteroidon *735 Marghanna*
la .

La unua mondmilito ĉesigis lian lernadon, kiun li kompletigis nur en 1919. Li
donis sian inaŭguran lekcion "*Entwicklung der Sterne*" (*evoluo de la steloj*)
en 1921. En 1926 li estis nomumita asociata profesoro en Hejdelbergo kaj komencis
astronomajn observadojn en la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.

En 1929, li estis profesoro en la universitato de Jena kaj direktoro de la
Observatorio de la Universitato de Jena de 1929 ĝis 1933.

En 1931, li aniĝis al la nazia partio, kaj fariĝis "*Politischer Leiter*"
(politika gvidisto) kaj delegito de la lokala distrikto de la NSDAP en la Universitato
de Hajdelbergo. En 1933 li rekrutiĝi en la *Sturmabteilung* kun la rango de
*Obersturmführer*.

Li revenis al la Universitato kiel instruisto en 1933, kie li estis postanto de
Max Wolf post ties morto en 1932. De 1933 ĝis 1945 li estis direktoro
de la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuh.

En 1945, li estis eksigita de sia posteno de direktoro de la observatorio, sed gardis
sian katedron en la universitato, ĝis sia emeritigo en 1957.

Oni donis lian nomon al la asteroido 1439 Vogtia.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  Biografio 

Kategorio:Naziaj politikistoj
Kategorio:Germanaj astronomoj
724 Hapag

'*724 *Hapag'''* estas asteroido de la ĉefa asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la aŭstria astronomo Johann Palisa elde la observatorio de Vieno.

## Nomo 
Ĝia nomo venas de la akronimo HAPAG (*Hamburg-Amerikanische Packetfahrt-Actien-Gesellschaft*), hamburga ŝipa kompanio.

## Remalkovro 
Ĝi estis perdita nelonge post sia malkovro kaj retrovita nur en 1988 de la japanaj astronomoj Tsutomu Hioki kaj Nobuhiro Kawasato.
Ĝi tiam ricevis la provizoran nomon *1988 VG2''.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Johann Palisa
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1911
Agualeguas

**Agualeguas** estas unu el la 51 komunumoj de la meksika subŝtato Nuevo León, kiu situas en norda Meksiko, inter la subŝtatoj Coahuila kaj Tamaulipas. La ĉefurbo de la komunumo estas Agualeguas. Al Agualeguas apartenas entute 68 tiel nomataj loĝlokoj (statistike por urboj, vilaĝoj kaj domaroj). La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 19002.

## Geografio 
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 3537 loĝantojn. El tiuj estis 1791 viroj kaj 1746 virinoj. La komunumo havas surfacon de 917,6&nbsp;km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 180 metroj super la marnivelo.

## Klimato 
En la komunumo jare falas averaĝe 484&nbsp;mm/m² de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas .

## Sociogeografio 
En la jaro 2000 en la komunumo vivis 3801 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 4 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 0,11 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon.

En Agualeguas loĝis en la jaro 2000 3058 personoj, kiuj aĝis pli ol 15 jaroj. El tiuj 2941 scipovis legi kaj skribi, sed 191 personoj estis analfabetoj. Laŭ procentoj 6,1 % de la personoj pli aĝaj ol 15 ne scipovis legi kaj skribi. Inter la viroj 6,45 % ne scipovis legi kaj skribi kaj inter la virinoj estis 6,08 %.

El la loĝantoj (pli aĝaj ol 5 jaroj en la jaro 2000), 3232 personoj apartenis al la katolika religio kaj 275 personoj al la protestantisma religio. Neniu apartenis al la judisma religio kaj 294 personoj statistike apartenis al neniu religio.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

## Eksteraj ligiloj 
*Agualeguas  en *Enciclopedia de los Municipios de México* ()

Kategorio:Komunumoj de Nuevo León
Serino (apartigilo)

**Serino** povas esti:
* **Serino**, natura aminoacido.
* **Serino** estas komunumo de Italio.
* **Serino** estas birdo, nome specio Eŭropa kanario, *Serinus serinus*, plej tipa specio de sia genro, kaj pro tio ankaŭ termino uzebla por la membroj de la genro **Serinoj**.
726 Joëlla

'*726 *Joëlla'''* estas mezgranda, malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usona astronomo Joel Hastings Metcalf elde Winchester (Masaĉuseco).

## Nomo 
Ĝi estis nomita per la unua antaŭnomo de la malkovrinto, Joel Hastings Metcalf; laŭ kutime "inigita" en "*Joëlla''".

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Joel Hastings Metcalf
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1911
Eŭropa kanario

La **Eŭropa kanario**, aŭ simple Serino, kiel plej tipa specio de la genro, (*Serinus serinus*) estas la plej malgranda eŭropa paserina birdo de la familio de Fringedoj kaj genro de Serinoj kiu enhavas la faman specion de la Kanario kaj aliajn similajn speciojn. Ĝi fakte estas tre proksime rilata al la Kanario.

## Aspekto 
eta|maldekstra|Girlitz Serinus serinus|alt=Girlitz Serinus serinus.jpg
Ĝi estas malgranda mallongvosta birdo, 11–12&nbsp;cm longa. La supraj partoj estas malhelstriecaj grizecverdaj, kun tre rimarkinda **flava pugo**. La flava brusto kaj blankeca ventro estas ankaŭ tre striecaj ĉefe flanke. En kapo videblas flaveca superokula strio inter pli **grizeca krono kaj grizeca vizaĝo**, dum la mentono estas pli flava. La flugiloj estas verdegrizecaj. La masklo havas pli brilajn flavajn vizaĝon kaj bruston, du flavecajn flugilstriojn kaj flavajn vostobordojn. La kanto de tiu birdo estas virtuoza rapidega zumanta trilado, plej ofte elsendita el plej altaj arbopintoj, tre familia en la landoj ĉirkaŭ Mediteraneo. La masklo tion faras dumlonge sentime de proksimaj homoj.

Simila specio kaj koincida en multaj landoj estas la Verda kardelo, sed tiu estas pli granda, havas pli malhelajn kronon kaj mentonon kaj pli grandan bekon, krom diferencan vostobildon.

## Disvastiĝo 
Ili reproduktiĝas tra suda kaj centra Eŭropo kaj norda Nordafriko. La populacioj sudaj kaj de marbordo de Atlantiko (Iberio, Italio, Balkanio, sudokcidenta duono de Francio, mediteraneaj marbordoj de Turkio kaj Mezoriento kaj el norda Maroko al nordokcidenta Libio) estas tre loĝantaj birdoj, sed la nordaj reproduktuloj (de nordorienta Francio al Baltio kaj Ukrainio aŭ eĉ al Belorusio) migras suden de Eŭropo (inklude regionojn de Kurdistano, Sinajo, malsupra nila valo kaj nordorienta Libio) por vintro. Tiu specio ne estas minacata kaj ties eŭropa populacio estas ĉirkaŭkalkulita inter 17.000.000 kaj 40.000.000 ekzempleroj.

La disvastiĝo de tiu specio okazis en la 19a kaj 20a jarcentoj al la nordorientaj landoj el kiuj ili migras. Same en Mezorienton.

## Kutimaro 
[eta|ovoj de *Serinus serinus* - [Muzeo de Tuluzo]]
Ili preferas por reproduktiĝo malfermajn arbarojn kaj terkultivejojn, ofte kun iom da koniferoj. Ili konstruas sian neston en arbusto aŭ arbo; la ino demetas 3-5 ovojn. Ili formas arojn for de la reprodukta sezono, foje en miksitaj kunmanĝantaroj kun aliaj fringoj.

Ties dieto konsistas ĉefe el kombino de burĝonoj kaj semoj, kaj, en la reprodukta sezono, insektoj. Tiu malgranda membroj de la grupo de serinoj estas aktiva kaj ofte videbla birdo.

## Taksonomio 
Tiu specio estis priskribita de Linneo en 1766 laŭ la nomo de *Fringilla serinus*. Estas specio monotipa, tio estas, sen agnoskitaj subspecioj, kvankam kelkaj fontoj mencias subspecion *Serinus serinus flaviserinus*.

## Notoj 
## Referencoj 
*  Malplej Zorgiga

## Eksteraj ligiloj 
* Eŭropa serino, filmetoj, fotoj kaj sonoj ĉe Internet Bird Collection
* Diferencoj laŭ aĝo kaj sekso (PDF) fare de Javier Blasco-Zumeta
* Oiseaux Fotoj, teksto, mapo.

Kategorio:Paseroformaj
Kategorio:Fringedoj
Kategorio:Birdoj de Afriko
Kategorio:Birdoj de Azio
Kategorio:Birdoj de Eŭropo
Beninurbo

**Beninurbo** estas milionurbo kaj universitata urbo en suda parto de Niĝerio. Ĝi estas ĉefurbo kaj sidejo administra de la Edo.

## Bazaj informoj 
* 
* Areo: km²
* Supermara alteco: 
* Loĝantaro:  en 2006
* Horzono: UTC +1 (somere UTC + 2)

## Geografio 
Beninurbo situas sur ebenaĵo laŭ ĉefvojo Lagoso-Enugu.

## Historio 
La urbo fondiĝis en la 10-a jarcento kaj estis ĉefurbo de *reĝlando Benin*. Tiu lando prosperis precipe inter 14-a kaj 17-a jarcentoj pro la sklavokomercado. La portugaloj vizitis la lokon en proksimume 1485. La britoj okupis la regionon en 1852 kaj en 1897 la britoj oficiale havis la urbon. En 1967 oni proklamis "Respublikon Benin", kies ĉefurbo estis Beninurbo, sed ĝi havis efemeran vivon.

## Klimato 
 havas tropikan klimaton. Jare pluvas preskaŭ 2000&nbsp;mm. En ĉiuj monatoj pluvas. La averaĝa temperaturo estas ĉ. .

## Vidindaĵoj 
* Nacia muzeo
* katedralo
* reĝa palaco
* skulptaĵo pri Emotan (urba patrono)

## Vidu ankaŭ 
* Listo de milionurboj

Kategorio:Urboj de Niĝerio
Kategorio:Milionurboj