Kros-niĝeraj transiraj arbaroj

La **kros-niĝeraj transiraj arbaroj** estas tersupraĵa ekoregiono el la afrik-arbara ekoprovinco de la afrotropisa ekozono laŭ la tipologio de la WWF. Biome ĝi apartenas al tropikaj kaj subtropikaj humidaj foliarbaroj en sudorienta Niĝerio.

## Priskribo 
La ekoregiono situas inter la riveroj Niĝero okcidente kaj Kroso oriente. Iam riĉa miksaĵo de tropika arbaro kaj savanaj duonarbaroj okupis tiujn malaltajn, rondigitajn montetojn. Sed nuntempe tiu estas unu el la plej dense loĝatigitaj areoj de Afriko, plejparte da arbaro estas forigita kaj la areo nun estas herbeja.

La ekoregiono etendiĝas tra la niĝeriaj subŝtatoj Abiao (loke : *Abia*), Akva-ibomo (loke : *Akwa Ibom*), Anambrao (loke : *Anambra*), Ebonjio (loke : *Ebonyi*), kaj Imo, okupanta areon de 20 700 kvadrataj kilometroj. La Niĝero apartigas la kros-niĝerajn transirajn arbarojn de la niĝeraj malaltaĵaj arbaroj okcidente, kiuj verŝajne egaliĝas plej ekzakte al origina vivmedio de la kros-niĝera ekoregiono. Sude kaj sudoriente troviĝas marĉarbaroj de Niĝerodelto. Norde la kros-niĝeraj transiraj arbaroj cedas lokon al gvinea arbara-savana mozaiko de la pli seka landinterno.

La klimato estas humida, estiĝante pli seka pli fore landinterne, kun seka sezono de decembro ĝis februaro.

## Flaŭro 
La tradiciaj faŭno kaj flaŭro de la ekoregiono estas "transiraj", miksante elementojn unuflanke de la supra-gvineaj arbaroj de Okcidentafriko kaj aliflanke de la malsupra-gvineaj arbaroj kaj kongaj arbaroj de Centra Afriko, kiuj konstituas la plej grandajn partojn de la tropika humida arbaro je la afrika kontinento. Nuntempe abundas gresojn el la genro *Andropogon*, kiajn *Andropogon gayanus*, *Andropogon schirensis* kaj *Andropogon tectorum*. Gravaj arbedoj aŭ arboj estas senegala anono (*Annona senegalensis*), *Afzelia africana* (fabacoj) kaj *Borassus aethiopum* (arekacoj). *Afzelia* estas kultivata por konstruligno.

## Faŭno 
Etaj areoj de protektita arbaro restas en la herbejo kaj tiuj gastigas bestojn kiajn *Cercopithecus sclateri* (primatoj) kaj *Chamaeleo cristatus* (ĥameleonoj). La Niĝero ĉiam estis substanca obstaklo por la movado de la bestoj en kaj el la regiono. Grandaj mamuloj estas malaperintaj depost la 1940-aj jaroj kaj nuntempe tiom malmulte da bestoj postrestas en la ekoregiono kiom eĉ kiropteroj kaj ranoj estas kaptitaj kaj manĝataj.

## Minacoj 
La ekoregiono estas subteninta densan homan loĝantaron dum jarcentoj, kaj multe da origina arbaro estas senarbarigita por fajro, agrikulturo, forstaj plantejoj, kaj urbigaĵoj kiaj la olerafinejoj de Port Harcourt. La malmultaj enklavoj de hejma arbaro inkluzivas la Arbarrezervejon de Stubbs Creek en Akva-ibom kune kun iujn enklavojn de sankta arbaro, kiuj daŭre estas malaperintaj ĉar la vilaĝa etoso malantaŭeniras, kaj de galeri-arbareroj. Estas arbarrezervejoj en Anambrao kaj aliloke sed tiuj ĉi plejofte nur celas la produktadon de konstruligno prefere al konservado de la origina vivmedio.

## Vizitado de la regiono 
Estas alta nivelo de kriminaleco en tiu ĉi parto de la mondo, kaj en novembro de 2009 la Brita Registaro estis konsiliinta kontraŭ ĉiu sennecesa vojaĝado al Akva-ibomo, precipe laŭlonge de la riveroj, kaj estis avertinta pri risko de armita ŝtelado en Anambrao kaj ankaŭ en Abiao .

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Ekologia klasifiko de la tersupraĵoj
* Konservada stato de ekoregiono

## Eksteraj ligiloj 
*  Ekoregiono AT0106 : Kros-niĝeraj transiraj arbaroj (WWF)
*  Kros-niĝeraj transiraj arbaroj (*WWF-Wildworld*)
*  Kros-niĝeraj transiraj arbaroj (*Wildworld*) - Nacia Geografia Societo
*  Kros-niĝeraj transiraj arbaroj (*The Encyclopedia of Earth*)
*  Kros-niĝeraj transiraj arbaroj (*Globalspecies*) 
*  Situo de la ekoregiono : tajpu *Cross-Niger transition forests*

Kategorio:Afrotropisaj ekoregionoj
Kategorio:Tropikaj kaj subtropikaj humidaj foliarbaroj
Kategorio:Geografio de Niĝerio