Ribo

**Ribo** estas genro en la familio de Grosulariacoj *Grossulariaceae*. La fruktoj estas beroj. Tre gravaj, ofte ĝardene plantataj specioj estas ruĝa ribo (*Ribes rubrum*), nigra ribo (*Ribes nigrum*) kaj groso (*Ribes uva-crispa*).

## Sistematiko kaj disvastiĝo 
La familio Grossulariaceae estis difinita en la jaro 1805 de Augustin-Pyrame de Candolle en *Flore Française*, Troisième Édition, 4(2), S.&nbsp;405. Tipa genro *Grossularia* Mill.&nbsp;estis publikigita en la jaro 1754 de Philip Miller en *The Gardeners Dictionary&nbsp;... Abridged&nbsp;...*, 4.&nbsp;eldono kun la tipa specio *Grossularia hirsuta* Mill. Kelkaj ankoraŭ ĉe A.&nbsp;Cronquist 1981 al Grossulariaceae enordigitaj genroj kun kapselaj fruktoj nun estas propraj familioj: *Itea* kiel Iteaceae kaj *Escallonia* Mutis ex L.&nbsp;f.&nbsp;kiel Escalloniaceae.

La nomo de la genro *Ribes* estis la unuan fojon publikigita en la jaro 1753 de Carl von Linné en *Species Plantarum*, 1, S.&nbsp;200–202. Tipa specio estas *Ribes rubrum* L.. Sinonimoj por *Ribes* L.&nbsp;estas: *Botrycarpum* A.&nbsp;Rich., *Botryocarpium* Spach, *Calobotrya* Spach, *Cerophyllum* Spach, *Chrysobotrya* Spach, *Coreosma* Spach, *Grossularia* Mill., *Liebichia* Opiz, *Rebis* Spach, *Ribesium* Medik., *Rolsonia* Rchb..

[eta|*[Ribes aureum*.]]
[eta|*[Ribes bracteosum*.]]
[eta|*[Ribes cereum* var. *cereum*.]]
[eta|Floroj de *[Ribes divaricatum* var. *divaricatum* kun reen kurbigitaj kalikaj folietoj.]]
[eta|*[Ribes fasciculatum* var. *chinense*.]]
[eta|*[Ribes lacustre*.]]
[eta|Floraro de *[Ribes laxiflorum*.]]
[eta|Fruktoj de *[Ribes leptanthum*.]]
[eta|*[Ribes malvaceum* var. *veridifolium*.]]
[eta|Floraro de *[Ribes meyeri*.]]
[eta|*[Ribes petraeum*.]]
La genro *Ribes* estas dividita en subgenrojn kaj sekciojn, ĉi tie ĉiukaze kun elekto de specioj :
* Subgenro *Berisia*:
** Sekcio *Berisia*:
*** *Ribes affine* Kunth
*** Alpa ribo (*Ribes alpinum* L., Syn.: *Ribes dioicum* Moench)
*** *Ribes armenum* Pojark.
*** *Ribes brachybotrys* (Wedd.) Jancz.
*** *Ribes cuneifolium* Ruiz & Pav.
*** *Ribes fontaneum* Bochkarn.
*** *Ribes glaciale* Wall.
*** *Ribes heterotrichum* C.A.Mey.
*** *Ribes komarovii* Pojark.
*** *Ribes laciniatum* Hook. f. & Thomson (Syn.: *Ribes tenue* Jancz.)
*** *Ribes luridum* Hook. f. & Thomson
*** *Ribes maximowiczianum* Kom.
*** *Ribes maximowiczii* Batalin
*** *Ribes orientale* Desf.
*** *Ribes vilmorinii* Jancz.
** Sekcio *Davidia*:
*** *Ribes henryi* Franch.
*** *Ribes laurifolium* Jancz.
** Sekcio *Diacantha*:
*** *Ribes diacanthum* Pall.
*** *Ribes pulchellum* Turcz.
*** *Ribes saxatile* Pall.
** Sekcio *Hemibotrya*:
*** *Ribes fasciculatum* Siebold & Zucc.
* Subgenro *Grossularia* (Mill.) Pers. (Grosoj):
** Sekcio *Grossularia* (Mill.) Nutt.:
*** *Ribes aciculare* Sm.
*** *Ribes alpestre* Wall. ex Decne.
*** *Ribes binominatum* A.Heller
*** *Ribes burejense* F.Schmidt
*** *Ribes curvatum* Small
*** *Ribes cynosbati* L. (Syn.: *Ribes gracile* Micĥ. )
*** *Ribes divaricatum* Douglas
*** *Ribes formosanum* Hayata
*** *Ribes hirtellum* Micĥ.
*** *Ribes inerme* Rydb.
*** *Ribes leptanthum* A.Gray
*** *Ribes missouriense* Nutt.
*** *Ribes niveum* Lindl.
*** *Ribes oxyacanthoides* L.
*** *Ribes pinetorum* Greene
*** *Ribes quercetorum* Greene
*** *Ribes rotundifolium* Micĥ.
*** *Ribes sinanense* F.Maek. (Syn.: *Ribes grossularioides* Maxim.)
*** *Ribes stenocarpum* Maxim.
*** Groso (*Ribes urva-crispa* L., Syn.: *Grossularia reclinata* (L.) Mill., *Ribes grossularia* L., *Ribes reclinatum* L.)
*** *Ribes velutinum* Greene
*** *Ribes watsonianum* Koehne
** Sekcio *Robsonia*:
*** *Ribes amarum* McClatchie
*** *Ribes californicum* Hook. & Arn.
*** *Ribes echinellum* (Coville) Rehder
*** *Ribes lobbii* A.Gray
*** *Ribes menziesii* Pursh
*** *Ribes roezlii* Regel
*** *Ribes speciosum* Pursh
*** *Ribes thacherianum* (Jeps.) Munz
* Subgenro *Grossularioides*:
*** *Ribes horridum* Rupr.
*** *Ribes lacustre* (Pers.) Poir. (Syn.: *Ribes grossularioides* Micĥ. ex Steud., *Ribes oxyacanthoides* var. *lacustre* Pers.)
*** *Ribes montigenum* McClatchie
* Subgenro *Parilla*:
** Sekcio *Andina*:
*** *Ribes bolivianum* Jancz.
*** *Ribes cucullatum* Hook. & Arn.
*** *Ribes gayanum* (Spach) Steud. (Syn.: *Rebis gayanum* Spach, *Ribes villosum* Gay )
*** *Ribes incarnatum* Wedd.
*** *Ribes lehmannii* Jancz.
*** *Ribes pentlandii* Britton
*** *Ribes trilobum* Meyen
** Sekcio *Parilla*:
*** *Ribes magellanicum* Poir.
*** *Ribes punctatum* Ruiz & Pav.
*** *Ribes valdivianum* Phil.
* Subgenro *Ribes*
** Sekcio *Botrycarpum*:
*** *Ribes americanum* Mill.
*** *Ribes bracteosum* Douglas
*** *Ribes dikuscha* Fisch. ex Turcz. (Syn.: *Ribes appendiculatum* Krylov)
*** *Ribes fragrans* Pall. (Syn.: *Ribes graveolens* Bunge)
*** *Ribes* ×*fuscescens* (Jancz.) Jancz. (= *R. bracteosum* × *R. nigrum*, Syn.: *Ribes bracteosum* var. *fuscescens* Jancz.)
*** *Ribes hudsonianum* Richardson
*** *Ribes janczewskii* Pojark.
*** *Ribes japonicum* Maxim.
*** Nigra ribo (*Ribes nigrum* L.)
*** *Ribes pauciflorum* Turcz. ex Pojark.
*** *Ribes procumbens* Pall.
*** *Ribes turbinatum* Pojark.
*** *Ribes ussuriense* Jancz.
*** *Ribes viburnifolium* A.Gray
** Sekcio *Calobotrya*:
*** *Ribes* ×*bethmontii* Jancz. (= *R. malvaceum* × *R. sanguineum*)
*** *Ribes ciliatum* Humb. & Bonpl. ex Schult.
*** *Ribes howellii* Greene
*** *Ribes malvaceum* Sm.
*** *Ribes neglectum* Rose
*** *Ribes nevadense* Kellogg
*** Sangoruĝa ribo (*Ribes sanguineum* Pursh): Hejmregiono estas norda Ameriko.
*** *Ribes viscosissimum* Pursh (Syn.: *Ribes hallii* Jancz.)
*** *Ribes wolfii* Rothr. (Syn.: *Ribes mogollonicum* Greene)
** Sekcio *Cerophyllum*:
*** *Ribes cereum* Douglas
*** *Ribes mescalerium* Coville
** Sekcio *Fargesia*
** Sekcio *Heritiera*:
*** *Ribes erythrocarpum* Coville & Leiberg
*** *Ribes glandulosum* Grauer (Syn.: *Ribes prostratum* L'Hér.)
*** *Ribes laxiflorum* Pursh (Syn.: *Ribes affine* Douglas ex Bong., *Ribes coloradense* Coville)
*** *Ribes sachalinense* (F.Schmidt) Nakai
** Sekcio *Microsperma*:
*** *Ribes ambiguum* Maxim.
** Sekcio *Ribes*:
*** *Ribes altissimum* Turcz. ex Pojark.
*** *Ribes* ×*futurum* Jancz. (= *R. rubrum* × *R. warszewiczii*)
*** *Ribes griffithii* Hook. f. & Thomson
*** *Ribes himalense* Royle ex Decne.
*** *Ribes* ×*holosericeum* Otto & A.Dietr. (= *R. petraeum* × *R. spicatum*)
*** Ribes ×*koehneanum* Jancz. (= *R. multiflorum* × *R. rubrum*)
*** *Ribes latifolium* Jancz.
*** *Ribes longeracemosum* Franch.
*** *Ribes mandshuricum* (Maxim.) Kom.
*** *Ribes meyeri* Maxim.
*** *Ribes moupinense* Franch.
*** *Ribes multiflorum* Kit. ex Schult.
*** *Ribes palczewskii* (Jancz.) Pojark.
*** *Ribes pallidiflorum* Pojark.
*** Roka ribo (*Ribes petraeum* Wulfen: Hejmregiono estas suda kaj orienta Eŭropo, Azio, norda Afriko.
*** Ruĝa ribo (*Ribes rubrum*) L.: Hejmregiono estas Eŭropo.
*** Spika ribo (*Ribes spicatum*) E.Robson
*** *Ribes triste* Pall.
*** *Ribes warszewiczii* Jancz.
** Sekcio *Symphocalyx*:
*** Ora ribo (*Ribes aureum* Pursh, Syn.: *Ribes odoratum* H.L.Wendl. = Bone odoranta ribo): Hejmjregiono estas norda Ameriko.
eta|Fruktaro de la blanka ribo.
Mondvaste la genro enhavas ĉirkaŭ 140 ĝis 160 speciojn. La ĉefa teritorio de disvastiĝo estas la mezvarmaj klimataj regionoj de la norda duonglobo, sed ankaŭ en la Andoj ekzistas kelkaj specioj. En Ĉinujo aperas 59 specioj, en kiuj 25 nur estas tie. 53 specioj aperas en norda Ameriko. Kontraŭe nur malmulte da specoj estas hejmaj en suda Ameriko.

Ĝardenaj kultivaroj:
* :de:Jostabeere, aŭ germane Jochelbeere (*Ribes* ×*nidigrolaria* Rud.Bauer & A.Bauer): Estas ĝardena kruciĝo (hibrido) el *R. nigrum* × *R. divaricatum* × kaj *R. uva-crispa*.
* Kulturaj grosoj estiĝis de la du specioj *Ribes uva-crispa* kaj *Ribes hirtellum*.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Grosulariacoj