open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Metilamino

**Metilamino** estas primara organika amino konsistante je unu metila grupo (-CH3) ligita al alia amina grupo (NH2). Ĝi estas senkolora gaso kun fiŝodoro derivata el amoniako kie unu hidrogenatomo de la amoniaka grupo anstataŭiĝas de metila grupo (-CH3).

Ĝi estas la plej simpla amino komercebla en solvaĵoj de metanolo, etanolo, kvarhidrofurano aŭ akvo, aŭ sub gasa anhidra formulaĵo en metalaj ujoj kunpremitaj. Industrie, metilamino estas transportata en ĝia anhidra formo en motorvagonoj kaj kunpremitaj tankoj.

Metilamino uzeblas kiel konstrubloko por sintezo de multe da aliaj komerce disponeblaj komponaĵoj. Ĝi estas solvebla en akvo, etanolo, benzeno, acetono kaj etero.

## Sintezoj 
### Sintezo 1
* Preparado de la **metilamino** per traktado de **metanolo** kaj **amoniako**:

### Sintezo 2
* Preparado de la **dumetilamino** per traktado de **metilamino** kaj **metanolo**:

### Sintezo 3
* Preparado de la **trimetilamino** per traktado de **dumetilamino** kaj **metanolo**:

### Sintezo 4
* Preparado de la **etilamino** ekde la **metilamino**:

## Literaturo 
* Chemical Book
* Merck Millipore
* Sigma Aldrich
* Chemicals Used for Illegal Purposes, Robert Turkington
* Handbook of Forensic Drug Analysis, Fred Smith
* Handbook of Environmental Fate and Exposure Data For Organic Chemicals, Volume 2, Philip H. Howard

## Vidu ankaŭ 
* Trimetilamino
* Dumetilamino
* Aminoj
* Etilamino
* Duetilamino
* Trietilamino

## Referencoj 
Kategorio:Alkilaminoj
Kategorio:Organikaj kombinaĵoj kun 1 atomo de karbono
Kategorio:Aperis en 1849
Gaskonuso

**Gaskonuso** estas la deformita ebeno de limo inter gaso- kaj naftosaturita (akvosaturita) partoj de tavolo apud buŝo de nafta (akva) puto.

Ĝi formiĝas dum ekspluatado de la naftosaturita (akvosaturita) parto kaze de malkresko de premo ĉe la putbuŝo. Ŝanĝo de la komenca ebena surfaco de la limo *gaso — nafto/akvo* okazas pro influo de la vertikala gradiento de premo inter tiuj du komponantoj, plejparte dum ekspluatado de putoj situantaj kadre de gasohava tereno. La maksimuma deformiĝo de la ebeno okazas rekte sub putobuŝo. Ĝi dependas de tavola depresio, kolektujaj ecoj, konstrukcio de putbuŝo ktp. 

Se la depresio atingis kritikan nivelon, fluaĵoj intervenas el gasokonuso al puto, kio draste altigas gasfaktoron. Kaze de memflua elminigado de nafto, rompo de gaskonuso estas akompanata de hidraŭlikaj batoj, intermita eliĝo de nafto kaj gaso. Se naftoelminigado okazas per pumpiloj, la rompo de gasokonuso kaŭzas drastan falon de ilia produktiveco. 

Por eviti formiĝon de la gasokonuso oni enpumpas en la putbuŝan zonon specialajn reakciantojn, kiuj izolas partojn de la tavolo unu de la alia.

## Literaturo 
* 

Kategorio:Naftogasa geologio
Kategorio:Tergaso
Gasakva kontakto

**Gasakva kontakto** estas limo inter libera gaso kaj tavola akvo en gaskuŝejo.

Temas pri ebeno, kiu povas esti horizontala aŭ oblikva. Ĝia alteco dependas de litologiaj kaj fiziko-kemiaj ecoj de la tavoloj-kolektujoj, iliaj filtro-volumenaj ecoj, ktp. Dum prospektorado ekzistas komenca gasakva kontakto, dum ekspluatado formiĝas la aktuala gasakva kontakto.

## Literaturo 
* 

Kategorio:Naftogasa geologio
Kategorio:Akvo
Trimetilamino

**Trimetilamino** estas terciara organika amino kie tri metilaj grupoj (-CH3) ligiĝas al nitrogenatomo. Ĝi estas brulema senkolora higroskopa gaso kun malagrabla fiŝodoro en malaltaj koncentriĝoj kaj kvazaŭamoniaka odoro ĉe altaj koncentriĝoj. Ĝi estas gaso sub media temperaturo sed ĝenerale komercatas sub subpremataj cilindroj aŭ en akva solvaĵo 40%.

Trietilamino estas produkto je malkomponado de plantoj kaj bestoj. En homoj ĝi ekskluzive sintezatas de mikroorganismoj konataj kiel **gastrointestaj mikrobiotoj** kiu vivas en la digesta sistemo de homoj kaj aliaj bestoj, inkluzive de insektoj, ekde dietaj nutraĵoj tiaj kiaj kolino kaj karnitino.

En homoj, trimetilamino estas produktata en la intestoj, kaj poste ĝi transportiĝas al la hepato kie tiam konvertiĝas en trietilamina oksid (kiu cetere ne estas odorhava) de la enzimo trimetilamino oksidazo.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Metilamino estas preparata per interagado de la metanolo kaj amoniako:

### Sintezo 2 
* Duetilamino estas sintezebla per interagado de la **metilamino** kaj metanolo:

### Sintezo 3 
* Trimetilamino estas preparebla per agado de la **dumetilamino** kaj metanolo:

### Sintezo 4 
* Trimetilamino estas preparebla per agado de la amonia klorido kaj paraformaldehido laŭ la ekvacio:

## Literaturo 
* Chemical Book
* Science Direct
* Sigma Aldrich
* Merck Millipore
* Proctor and Hughes' Chemical Hazards of the Workplace, Nick H. Proctor, James P. Hughes, Gloria J. Hathaway
* Structural and Functional Relationships in Prokaryotes, Larry Barton

## Vidu ankaŭ 
* Dumetilamino
* Metilamino
* Aminoj
* Etilamino
* Duetilamino
* Trietilamino

## Referencoj 
Kategorio:Pesticidoj
Kategorio:Dimetilaminaj kombinaĵoj
Kategorio:Malbonodoraj kemiaĵoj
Raffaello

***Raffaello*** estas la sfera kokoso-migdala produkto de Ferrero.

## Komponado kaj ingrediencoj 
Laŭ la listo de ingrediencoj:
* Vegetaj grasoj
* Desiccated kokoso
* Sukero
* Senkremigita lakto en polvo
* Migdalojn
* Faruno de tritiko
* Dolĉa serumo en polvo
* Natura aromo
* Sojo
* Feĉo agento
* Salon
* Vanilino

Kategorio:Bombonoj
Kategorio:Italaj varomarkoj
Gasosatureco de la rokaĵoj

**Gasosatureco de la rokaĵoj** estas grado je kiu iliaj poroj, kavernaĵoj kaj fendoj, pleniĝis je tergaso. 

Ĝi dependas de sorba kapablo de mineraloj, kiuj formas rokaĵon, de poreco kaj fendeco de rokaĵoj, de gasopremo. Oni esprimas gasosaturecon per *koeficiento de gasosatureco Kg*, kiu estas rilatumo de volumeno de tergaso, pleniginta la rokaĵon, al volumeno de malfermaj poroj, kavernaĵoj kaj fendoj en ĝi.

En gaskuŝejoj gasosatureco karakterizas parton de volumeno de malfermaj rokaĵaj poroj, okupitaj de libera gaso en termobaraj kondiĉoj de tavolo. Kg de la rokaĵo estas taksata laŭ koeficiento de ĝia akvumeco Ka, surbaze de bilanco de neintermikseblaj fluaĵoj en rokaĵoj: Kg = (1 – Ka). Dum antaŭeniĝo de akvo kaj akvumiĝo de la tavolo observeblas resta gasosatureco, kiu konformas al kvanto de nemovebla gaso (kaptita en la poroj, disigita). Kg estas kalkulata en gasputo per geofizikaj metodoj kun uzado de informoj pri petrofizikaj ecoj de la rokaĵoj, ktp.

Esplorado de gasosatureco necesas por pritaksi rokaĵon kiel kolektujon, kalkuli gaskapaciton kaj kontroli ekspluatadon de gasminejo.

## Literaturo 
* 

Kategorio:Naftogasa geologio
Kategorio:Tergaso
Angreno

**Angreno** uzbeke **Ангрен** [angren], ruse kaj taĝike **Ангрен** [angren] estas urbo en orienta Uzbekio, en la Provinco Taŝkento. La loknomo origine estis persa nomo, kiu ruse estas *ohangaron* "(forĝistoj)". 
eta|Fervoja ponto en Angreno 
 
## Bazaj informoj 
* Areo: &nbsp;km²
* Supermara alteco: 961 m
* Loĝantaro: 175,400 (2014)  
* Horzono: UTC+5
* Telefonkodo: +998 7066
* Poŝtkodoj: 110200
* Aŭtokodo: 
* 

## Geografio 
eta|maldekstre|Preĝejo en Angreno
Angren situas sur altebenaĵo en la orienta parto de la lando laŭ la samnoma rivero. La montoj, kiuj ĉirkaŭas Angrenon estas 2,500-3,500 metrojn altajn. Ĉirĉik troviĝas 69, Taŝkento 82, Kokando 86, Namangano 128, Margilan 146, Fergano 154, Andiĝono 191, Ĝizaĥo 219, Samarkando 310, Navojo 416, Karŝio 441, Termezo 489, Buĥaro 503, Urgenĉo 797, Nukus 888 kilometrojn. 

## Historio 
En 1936 geologoj trovis en tiu valo karbonojn. Post 4 jaroj oni komencis konstrui la minejon, kiu en 1942 donis karbonon. Samtempe 4 minkolonioj estis fonditaj, sed apude ankaŭ gulago (trudlaborejo) funkciis. En 1946 ili estis unuigitaj kaj ĝi ricevis urban statuson. En 1956 Angreno estis movita al alia areo 7-8 km. Post kolapso de la Sovetunio plimulto de ĉi tiuj fabrikoj estis forlasitaj. Nuntempe ĝi donas impreson al forlasita urbo kaj ofte nomiĝas kiel fantoma urbo.

## Ekonomio 
Angreno konservis certan industrian gravecon. La urbo estas hejmo de iam konsiderinda kaj ankoraŭ funkcianta karbindustria industrio. La karbaj rezervoj de Angreno reprezentas preskaŭ unu kvaronon de karbaj provizoj de Centra Azio. Du trionoj de karbo devenas el surfaca minejo. Ĝi ankaŭ havas grandan konstrumaterialan kaj kaŭĉukan industriojn.

## Trafiko 
Angreno havas trairan ĉefvojon, en 1941 Angreno kaj Taŝkento estis konektitaj kun fervoja linio.

## Klimato 
Angreno situas en kontinenta klimato. La jara precipitaĵo estas averaĝe 524 mm. En ĉiuj monatoj pluvas aŭ neĝas. Inter novembro-marto foje frostas, inter julio-aŭgusto la temperaturo atingas 30 gradojn.

## Vidindaĵoj 
* Muzeo

## Fontoj 
* WikiTrans
* https://www.britannica.com/place/Angren 
* mapo, distancoj 

Kategorio:Urboj de Uzbekio
Erzsébet Korb

**Erzsébet KORB** [erĵEbet], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Korb Erzsébet** estis hungara pentristo. Ŝia patro estis Flóris Korb, ŝia fratino estis Flóra Korb.

Erzsébet Korb http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC07165/08376.htm naskiĝis la  en Budapeŝto, ŝi mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Erzsébet Korb aĝis 17, kiam ŝiaj 3 pentraĵoj estis videblaj en ekspozicio. En la sekva jaro ŝi lernis en liberaj lernejoj de Oszkár Glatz, Béla Iványi-Grünwald kaj Aladár Körösfői-Kriesch, krome ŝi estis en Artistkolonio de Nagybánya, fine ŝi lernis jaron en Belarta Altlernejo de Budapeŝto, kie ŝia instruisto estis István Réti. En 1919, kiam Róbert Berény estis arestita, ŝi transprenis la instruadon en la aktorlernejo de Berény. Tiutempe ŝi uzis komunan atelieron kun Vilmos Aba-Novák kaj Károly Patkó, baldaŭ ŝi aliĝis al rondo de István Szőnyi. En 1924 ŝi studvojaĝis al Italio, en la sekva jaro ŝi aranĝis ekspozicion en Romo.

## Ŝiaj ne menciitaj ekspozicioj 
* Muzeo Ernst (Budapeŝto) - 1923
* Muzeo Ernst (postmorta) - 1927

## Elektitaj pentraĵoj 
* *Danaidák* (1925) (vidu la bildon!)
* *Május (Emberpár)* (1923) (vidu la bildon!)
* *Alterego* (1920) (vidu la bildon!)
* *József Pécsi portréja* (1923) (vidu la bildon!)
* *Lány portréja* (1923) (vidu la bildon!)
* *Országrész* (1923) (vidu la bildon!)

Korb, Erzsébet - Danaidae (1925).jpg|Danaidák
Korb, Erzsébet - May (Human Couple, 1923).jpg|Május (Emberpár)
Korb, Erzsébet - Alterego (ca 1920).jpg|Alterego
Korb, Erzsébet - Portrait of a Man (József Pécsi, ca 1923).jpg|Portreto de József Pécsi
Korb, Erzsébet - Girl's Portrait (Thinker; Contemplation) ca 1923.jpg|Portreto de fraŭlino
Korb, Erzsébet - Landscape (ca 1923).jpg|Landparto

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj pentristoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Gasonafta kontakto

**Gasonafta kontakto ** estas limo inter libera gaso kaj nafto en gasonafta aŭ naftogasa kuŝejoj. 

Tio estas ebeno, kiu povas esti horizontala aŭ oblikva. Ĝia alteco dependas de litologiaj kaj fiziko-kemiaj ecoj de la tavoloj-kolektujoj, iliaj filtro-volumenaj ecoj, ktp. Nivelo de gasonafta kontakto estas difinata surbaze de geofizika esplorado de putoj, elprovado de la putoj, esplorado de kernaĵoj

## Literaturo 
* 

Kategorio:Naftogasa geologio
Geoterma gradiento

**Geoterma gradiento** estas fizika grando je kiu altiĝas temperaturo laŭ kresko de la tera fundeco (por 1 aŭ 100 m).

Averaĝe por ĉiuj 100 m temperaturo en B-horizonto de la terkrusto altiĝas je 3&nbsp;. Geoterma gradiento dependas de geologia strukturo, varmokonduktiveco de rokaĵoj, cirkulado de grundakvo, proksimeco de vulkanoj ktp. Ekzemple dum la superprofunda borado en Kola duoninsulo oni trovis, ke geoterma gradiento altiĝas de 1&nbsp; en superaj horizontoj ĝis 2,5&nbsp; je la fundo 5&nbsp;km, kaj poste malkreskas ĝis 1,6&nbsp; je la fundo 11&nbsp;km.

## Literaturo 
* 

Kategorio:Geodinamiko
Kategorio:Geofiziko
Ŝparkesto

eta|Mano kiu metas moneron en ŝparporkon
**Ŝparkesto**, **ŝparujo** aŭ **kolektujo** estas ujo uzata por ŝpari monon en doma rondo, sen meti la monon en ŝparkaso de banko.

Tradicia ŝparkesto estas farita el argilaĵo, malmultekosta materialo.
Ĝi havas fendon tra kio oni povas enmeti la monerojn aŭ falditajn monbiletojn, plej ofte oni devas rompi la ŝparujon por elpreni la monon.
La celo de tio estas ke oni ne rapide tentiĝas por uzi la enhavon.

Speciale konata kaj populara estas ŝparujo en formo de porko, la tiel nomata "ŝparporko".

Kategorio:Mono
Kategorio:Ujoj
Duetilamino

**Duetilamino** estas sekundara organika amino kie du etilaj grupoj (-CH2-CH3) anstataŭas du hidrogenatomojn en la amina grupo (NH2). Ĝi estas senkolora brulema koroda likvaĵo kun fiŝodoro, miksebla kun akvo, etanolo, kloroformo, etero kaj karbona tetraklorido.

Ĝi estas irita kaj toksa substanco, koroda al okuloj kaj haŭto. Ĝiaj vaporoj estas pli densaj ol aero kaj dum brulado ĝi eligas toksajn nitrogenajn oksidojn. Duetilamino uzatas kiel korodo-inhibanto. Ĝi same uzatas en la produktado de kaŭĉuko, rezinoj, farboj kaj farmaciaĵoj.

Ĝi estas deirmaterialo por la produktado de la duetilamido de la lizergata acido. Duetilamino estas malforte toksa sed ĝiaj vaporoj kaŭzas efemerajn vidado-perturbojn.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Etilamino estas preparata per agado de la etanolo sur amoniako en ĉeesto de katalizilo:

### Sintezo 2 
* Duetilamino estas preparebla per interagado de la **etilamino** kaj etanolo

### Sintezo 3 
* Trietilamino estas preparebla per interagado de la duetilamino kaj etanolo

### Sintezo 4 
* Etilamino estas preparebla per kataliza interagado de la etila jodido kaj amoniako

### Reakcio 5 
* Preparado de **duetilamino** per hidrolizo de la **duetiltrifluoroacetamido**:

## Reakcioj 
### Reakcio 1 
* Duetilamino reakcias kun klorida acido por doni **duetilaminan kloridon**:

### Reakcio 2 
* Duetilamino reakcias kun acetata acido por doni **duetilaminan acetaton**:

### Reakcio 3 
* Duetilamino reakcias kun nitroza acido donante **nitrozan duetilaminon** kaj akvon.

### Reakcio 5 
* Duetilamino reakcias kun karbona dusulfido en alkala medio donante *duetil-dutiokarbamatojn*:

### Reakcio 6 
* Duetilamino reakcias kun **butil-litio** donante **litian duetilaminon** kaj butanon:

## Literaturo 
* Merck Millipore
* Chemical Book
* Fisher Scientific 
* Sigma Aldrich
* Cameo Chemicals
* Handbook on Biodegradation and Biological Treatment of Hazardous Organic ..., M.H. van Agteren, Sytze Keuning, Jan Oosterhaven
* Handbook of Environmental Fate and Exposure Data For Organic Chemicals, Volume 2, Philip H. Howard

## Vidu ankaŭ 
* Trimetilamino
* Dumetilamino
* Aminoj
* Metilamino
* Etilamino
* Trietilamino

## Referencoj 
Kategorio:Alkilaminoj
Etilamino

**Etilamino** estas primara organika amino konsistante je unu etila grupo (-CH2-CH3) ligita al alia amina grupo (NH2). Ĝi estas senkolora brulema gaso kun forta fiŝodoro solvebla en akvo, etanolo kaj etero. Etilamino estas vaste uzata en kemia industrio kaj organikaj sintezoj.

Ĝi estas neakordigebla kun oksidigagentoj, alkalaj metaloj, teralkalaj metaloj kaj multaj reakciemaj organikaj kaj neorganikaj komponaĵoj. Ĝi reakcias aŭ dissolvas multajn tipojn de farboj, plastaĵoj kaj kaŭĉukoj.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Etilamino estas preparata per agado de la etanolo sur amoniako en ĉeesto de katalizilo:

### Sintezo 2 
* Duetilamino estas preparebla per interagado de la **etilamino** kaj etanolo

### Sintezo 3 
* Trietilamino estas preparebla per interagado de la duetilamino kaj etanolo

### Sintezo 4 
* Etilamino estas preparebla per kataliza interagado de la etila jodido kaj amoniako

### Sintezo 5 
* Alia metodo prepari etilaminon konsistas en la redukta aminigo de la acetaldehido:

### Sintezo 6 
* Alia metodo pli altkosta prepari etilaminon konsistas en la interagado de la etileno kaj amoniako en ĉeesto de sodamido:

### Sintezo 7 
* Kloroetano reakcias kun amoniako en ĉeesto de kalia hidroksido por doni etilaminon, kalian kloridon kaj akvon:

### Sintezo 8 
* **Nitroetano** reakcias kun hidrogeno en ĉeesto de stana/klorida acido por doni etilaminon kaj akvon:

### Sintezo 9 
* La aminoacido **L-teanino** hidroliziĝas sub alkalaj kondiĉoj estigante glutamatan acidon kaj etilaminon:

## Reakcioj 
### Reakcio 1 
* Konvertado al *etilamonia nitrato*:

### Reakcio 2 
* Konvertado al etileno:

### Reakcio 3 
* Konvertado al *etilamonia klorido*:

### Reakcio 4 
* Konvertado al kloroetano:

### Reakcio 5 
* Konvertado al etanolo:

## Literaturo 
* Chemical book
* Merck Millipore
* Handbook of Environmental Fate and Exposure Data For Organic Chemicals, Volume 2, Philip H. Howard
* Cellulose, Krassig
* Cambridge International AS and A Level Chemistry Coursebook with CD-ROM Lawrie Ryan, Roger Norris
* A Comprehensive Guide to the Hazardous Properties of Chemical Substances, Pradyot Patnaik

## Vidu ankaŭ 
* Aminoj
* Duetilamino
* Trietilamino
* Metilamino
* Dumetilamino
* Trimetilamino

## Referencoj 
Kategorio:Alkilaminoj
Kategorio:Organikaj kombinaĵoj kun 2 atomoj de karbono
Terry Handley

**Terry HANDLEY** (naskiĝis en 1952, mortis la ) estis usona amatora astronomo, profesie magazenisto.

Trafita de sindromo de Asperger, li estis agnoskita en la fino de la 1980-aj jaroj kiel la ununura amatora astronomo en Nordameriko, kiu mezuris poziciojn de kometoj kaj asteroidoj.

Laŭ Minor Planet Center, li malkovris 7 asteroidojn inter 1996 kaj 1998.

La asteroido 16695 Terryhandley estis nomita en lia honoro.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  Terry Handley : Nekrologo 

Kategorio:Usonaj astronomoj
Mansvingo

[eta|Mansvingantaj infanoj en [Somalio]]
[eta|[Cameron Diaz mansvingas]]
**Mansvingado** esta vida saluto. Mansvingi oni faras per svingi la mano(j)n plurfoje dekstren kaj maldekstren. Per tiu svingado, oni altiras la atenton de alia persono. Tio ofte okazas de granda distanco, ĉar mangesto estas pli bone perceptebla ol verba komunikado. Ankaŭ por bonvenigi aŭ adiaŭi iun oni mansvingas.

eta|meza|Mansvinganta knabo

Kategorio:Salutoj
Kategorio:Gestoj
Trietilamino

**Trietilamino** estas terciara organika amino kie tri etilaj grupoj (-CH3-CH2) ligiĝas al nitrogenatomo de la amina grupo (-NH2). Ĝi estas brulema senkolora likvaĵo kun forta fiŝodoro kaj aromo de planto konata kiel kratago.

Tiel kiel **du-izopropil-etilamino**, trietilamino uzatas en kemiaj sintezoj, ĉefe kiel bazo, sed ofte en la preparado de esteroj kaj amidoj de **acila klorido** (-COCl). Trietilamino estas forte brulema. Ĝi estigas eksplodajn miksaĵojn kun la aero kiel oni povas observi laŭ la ekflama temperaturo. Ĝi estas neakordigebla kun fortaj oksidigagentoj, acidoj, ketonoj, aldehidoj kaj halogenidohavaj hidrokarbonidoj

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Etilamino estas preparata per agado de la etanolo sur amoniako en ĉeesto de katalizilo:

### Sintezo 2 
* Duetilamino estas preparebla per interagado de la **etilamino** kaj etanolo

### Sintezo 3 
* Trietilamino estas preparebla per interagado de la duetilamino kaj etanolo

## Reakcioj 
### Reakcio 1 
* Trietilamino reakcias kun klorida acido por doni **trietilaminan kloridon**:

### Reakcio 2 
* Trietilamino reakcias kun acetata acido por doni **Trietilaminan acetaton**:

### Reakcio 3 
* Trietilamino reakcias kun nitroza acido donante **nitrozan trietilaminon** kaj akvon.

### Reakcio 4 
* :

### Reakcio 5 
* Trietilamino reakcias kun **karbona dusulfido** en alkala medio donante **trietil-dutiokarbamatojn**:

### Reakcio 6 
* Trietilamino reakcias kun karbonata acido donante **trietilamonia bikarbonato**:

## Literaturo 
* Sigma Aldrich
* Chemical Book
* Merck Millipore
* Purification of Laboratory Chemicals, W.L.F. Armarego, Christina Chai
* The Conversion of Liquid Rocket Fuels, Risk Assessment, Technology and ..., Wolfgang Spyra, Kay Winkelmann
* The Synthetic Organic Chemist's Companion, Michael C. Pirrung

## Vidu ankaŭ 
* Trimetilamino
* Dumetilamino
* Aminoj
* Metilamino
* Etilamino
* Duetilamino

## Referencoj 
Kategorio:Alkilaminoj
Kategorio:Tertiaraj aminoj
(29433) 1997 HC3

**(29433) 1997 HC3** estas malgranda malhela asteroido de la ekstera asteroida zono, ano de la Hilda grupo, malkovrita la  elde la Nacia Observatorio de Kitt Peak, proksime de Tucson (Arizono, Usono) en la kadro de la projekto *Spacewatch*.

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Hilda grupo
Kategorio:Malkovrita de Spacewatch
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
Trietanolamino

**Trietanolamino** aŭ **trolamino** estas viskoza organika kombinaĵo apartenanta al la familio de la aminoj kaj trioloj. Kiam pura ĝi estas senkolora higroskopa likvaĵo kun amoniaka odoro, forta bazo uzata en kemiaj sintezoj, kiel korodo-inhibaĵo, solvanto kaj deirpunkto por farmaciaĵoj.

Pro la malalta volatileco, ĝi estas malpli irita ol aliaj amoniako-bazaĵoj. Krom tio, ĝi uzatas kiel surfaktanto en vasta gamo da produktoj inklude de oleoj, brulaĵoj, farboj, tinkturoj, cemento krom kosmetikaĵoj kaj porhigienaĵoj tiaj kiaj kremoj kaj porhaŭtaj locioj. La enhavo de trietanolamino en tiaj produktoj estas malpli ol 1%. Saloj de trietanolamino uzatas kiel insekticidoj.

## Sintezo 
* Trietanolamino estas preparata per agado de la **etilena oksido** sur amoniako:

## Reakcio 
* Reakcio inter la **trietanolamino** kaj **etila jodido** estigas kvarternaran salon de amonio kaj jodo, konata kiel tetraetilaamonia jodido:

## Literaturo 
* Chemical Book
* Merck Millipore
* Sigma Aldrich
* Health Effects of Selected Chemicals: – Volume 2
* Nuclear Physics and Interaction of Particles with Matter, D. V. Skobel tsyn
* Fisher's Contact Dermatitis, Robert L. Rietschel, Joseph F. Fowler, Alexander A. Fisher

## Vidu ankaŭ 
* Aminoj
* Duetilamino
* Dumetilamino
* Etilamino
* Metilamino
* Trimetilamino
* Trietilamino
* Duetanolamino
* Etanolamino

## Referencoj 
Kategorio:Tertiaraj aminoj
Kategorio:Trioloj
Kategorio:Etanolaminoj
Kategorio:Kosmetikaj kemiaĵoj
Kategorio:Ligandoj
Kategorio:Betonaj aldonaĵoj
Falsterbo

eta|maldekstra|280ra|
**Falsterbo** estas urbo situanta ĉe la sudokcidenta pinto de Svedio en Vellinge Municipo en Skanio. Falsterbo estas situanta en la suda parto de la Falsterbo duoninsulo. Ĝi estas parto de Skanör med Falsterbo, unu el la historiaj urboj de Svedio.

Pri loĝantaro oni ĉartis ĉirkaŭ 1,200, dum estas 7,000 loĝantoj kun Skanör.

## Referencoj 
## Aliaj fontoj 
* Blomqvist, Ragnar *Falsterbohus* en (Lund, Sweden: Kulturen. 1950)

## Eksteraj ligiloj 
* Falsterbo Golf Club 
* Falsterbo Horse Show

Kategorio:Urboj de Svedio
Kategorio:Skåne län
Kategorio:Hansourboj
Zungenbecken

eta|Tollensesee, nome glacia fingrolago.
***Zungenbecken***, ankaŭ nomita **langobaseno** estas parto de serio de glaciepokaj geologiaj terformoj, konata kiel glacia serio. Ĝi estas truo lasita malantaŭ la glaciamaso, kiam la glaĉerlango (Germane: *Gletscherzunge*) retiriĝis, kio dekomence pleniĝis el fandakvo, formante proglacian lagon, kaj poste povas esti plenigita el surfaca akvo el rojo aŭ precipitaĵo. Kiam la glaĉero pli komplete retiriĝas, tio produktas fingrolagon aŭ glacian ĉemontan lagon (Germane: *Zungenbeckensee*, konata kiel *Gletscherendsee* de la glacia serio en la Alpa Antaŭlando). La termino *Zungenbecken* estas de Germana origino, sed uzata en anglalingvaj fontoj.

## Referencoj 
Kategorio:Glaciaj terformoj
Kategorio:Germanaj vortoj kaj esprimoj
Nordeŭropa Ebenaĵo

eta|dekstra|300px|Nordeŭropa Ebenaĵo kolorigita verde.
eta|300px|Topografio de Eŭropo.
**Nordeŭropa Ebenaĵo** (Germane: *Norddeutsches Tiefland* aŭ *Norddeutsche Tiefebene*), aŭ **Mezeŭropa Ebenaĵo** (Pole: *Nizina Środkowoeuropejska*) estas geomorfologia regiono en Eŭropo, ĉefe en Pollando, Danio, Germanio, Belgio, Nederlando kaj malgranda parto de norda Francio kaj Ĉeĥio.

La centra parto estas nomata Nordgermana Ebenaĵo.

Ĝi konsistas el malaltaj ebenaĵoj inter la Hercinia Eŭropo (Centreŭropaj Altebenaĵoj) sude kaj marbordoj de la Norda Maro kaj de la Balta Maro norde. Tiuj du maroj estas separataj de Jutlanda Duoninsulo (Danio). La Nordeŭropa Ebenaĵo estas konektita al la Orienta Eŭropa Ebenaĵo, ĉiuj kune formantaj la Eŭropan Ebenaĵon.

## Ekonomia uzado 
La ĉefa uzado de la Nordeŭropa Ebenaĵo estas industria farmado, kas restas malmulto de natura vegetaĵaro.

## Riveroj 
Ĉefaj river-kolektaj basenoj estas, el okcidento oriente, la jenaj: Rejno, Emso, Weser, Elbo, Odro kaj Vistulo.

Kategorio:Ebenaĵoj en Eŭropo
Gyula Kompóthy

**Gyula Kompóthy** [djula kompOti], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kompóthy Gyula** estis hungara aktoro. Lia origina familia nomo estis *Kompóti* la baldaŭa formo kun "thy" donis majestecon kaj arkaikecon.

Gyula Kompóti http://www.imdb.com/name/nm0464763/ naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Szolnok.

## Biografio 
Gyula Kompóthy komencis sian aktoran karieron en diversaj kabaredoj sen iu ajn aktoraj lernejoj. Baldaŭ li aliĝis al diversaj teatraj trupoj (Gaja Teatro, Nacia Teatro (Miskolc) (1928-1930), Nacia Teatro (Szeged) (1936), Teatro Városi, Operetoteatro (Budapeŝto) (1939), Nacia Teatro (Pécs) (1944)). Inter 1935-1941 li havis rolojn en 21 filmoj (pli frue ankaŭ en mutaj filmoj). Inter 1949 kaj 1967 li apartenis al Teatro Szigligeti (Szolnok). Li edziĝis en 1951.

## Elektitaj teatraj roloj 
* Pongrác Kacsóh: *János vitéz* - franca reĝo
* Molière: La malsanulo pro imago - Diafoirus
* Béla Zerkovitz: *Csókos asszony* - Dorozsmay Pista
  
## Elektitaj kinaj filmaj roloj 
* *A három árva* (1923) – grafo Miklóssy
* *Édes mostoha* (1935) – ŝoforo
* *Bob herceg* (1941) – gardisto

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio 
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
29419 Mládková

'*29419 *Mládková''''' estas malgranda, ne tre hela asteroido de la ekstera asteroida zono malkovrita la  de la ĉeĥa astronomino Lenka Kotková elde la Observatorio de Ondřejov (Prago-oriento, Ĉeĥio).

## Nomo 
Ĝi estis nomata en honoro de la ĉeĥa historiistino kaj kolektantino pri arto Meda Mládková. Eksa dancistino, ŝi diplomiĝis pri ekonomiko en la Universitato de Ĝenevo. Ŝi restis en ekzilo kaj aktive helpis la ĉeĥajn rifuĝintojn kaj artistojn. Pli malfrue, ŝi kreis la Muzeon Kampa en Prago kaj fondaĵon, kiu subtenas la ĉeĥan kulturon.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Lenka Kotková
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
(29407) 1996 UW

**(29407) 1996 UW** estas marsrenkonta asteroido malkovrita la  de la japana astronomo Takao Kobayashi elde la Observatorio de Ooizumi en gubernio Gunma (Japanio).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Takao Kobayashi
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
Erzsi Könyves Tóth

**Erzsi Könyves Tóth** [erĵi konjves tOt], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Könyves Tóth Erzsi** estis hungara aktoro, pupteatristo. Ŝia nobela antaŭnomo estis *váradi*, ŝiaj familiaj nomvariantoj estis *Könyves-Tóth* aŭ *Könyves (Tóth)*.

Erzsi Könyves Tóth http://www.imdb.com/name/nm1136904/ naskiĝis la  en Budapeŝto, ŝi mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Erzsi Könyves Tóth frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste ŝi akiris diplomon en Teatra Akademio en 1922. Post siaj studoj ŝi aliĝis al hungarlingva teatro en Cluj (Rumanio). Inter 1926 kaj 1930 ŝi apartenis al Nacia Teatro (Miskolc), poste al Teatro Csokonai (Debrecen), sed inter 1929-1935 ŝi ofte havis rolojn ankaŭ en Nacia Teatro (Szeged). Inter 1935 kaj 1944 ŝi estis membro de Nacia Teatro (Budapeŝto). Post la 2-a mondmilito ŝi laboris en Teatro Madách, poste en la filma produktejo, fine jardekon en Pupteatro (Budapeŝto). En 1960 ŝi pensiuliĝis. Ŝi ricevis premion en 1957. Ŝi edziniĝis en 1924.

## Elektitaj teatraj roloj 
* William Shakespeare:
** Hamleto - Ophelia
** Romeo kaj Julieta - ina titolrolo
** Otelo - Desdemona
* Imre Madách: La tragedio de l' homo - Éva (ina ĉefrolo)
* József Katona: *Bánk bán* - Melinda
* Sándor Bródy: *A tanítónő* - Tóth Flóra
* Rostand: Cyrano de Bergerac - Roxane

## Elektitaj kinaj filmaj roloj 
* *Hat hét boldogság* (1939) – edzino de bankestro
* *Erdélyi kastély* (1940) – Petrescu Mária
* *Déryné* (1951)

## Ŝia televizia rolo 
* *Mi újság a Futrinka utcában?* (1962-1964, pupteatra serio)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Hungaraj pupteatristoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
(29180) 1990 SW1

**(29180) 1990 SW1** estas marsrenkonta asteroido malkovrita la  de la usona astronomo Brian P. Roman elde la Observatorio de la Monto Palomar (Kantono San-Diego, Kalifornio, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Brian P. Roman
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1990
Imre Szigeti

**Imre Szigeti** [imre sigeti], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szigeti Imre** estis hungara aktoro, teatrestro. Lia origina familia nomo estis *Tripámer* aŭ *Tripammer*, lia frato estis József Szigeti (aktoro)

Imre Tripámer http://www.imdb.com/name/nm2787340/bio naskiĝis la  en Veszprém (urbo), li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Imre Szigeti komencis sian aktoran karieron en Nacia Teatro (Pécs) en 1855. Post 2 jaroj li aliĝis al Teatro de Kolozsvár. En 1860 li heredis grandan sumon, tial li iĝis teatrestro kun migranta trupo dum 8 jaroj. En 1868 li bankrotiĝis kiel teatrestro, poste li apartenis al Nacia Teatro de Pest ĝis la pensiuliĝo en 1902. Li edziĝis dufoje pro vidviĝo.

## Elektitaj teatraj roloj 
* William Shakespeare: Somermeznokta sonĝo - Theseus
* Károly Obernyik: *Brankovics György*
* Eugène Scribe: *Egy pohár víz* - Bolingbroke
* Pierre-Augustin Caron de Beaumarchais: *La Précaution inutile ou le Barbier de Séville* - Antonio

## Elektitaj trupanoj 
* Antónia Hetényi
* János Kápolnai
* József Tamássy

## Memorigiloj 
* memortabulo en urbo Veszprém (1902)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Hungaraj teatrestroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Sevran - Livry (pariza metrostacio)

**Sevran - Livry** estas estonta metrostacio sur linio 16 de la Metroo de Parizo, situanta en komunumo Sevran, en departemento Seine-Saint-Denis en regiono Francilio.

## Interkonektoj 
*   '''' (estonte)
*  RATP 147
*  TRA 605, 607, 618, 623
*  CIF 43
*  N41 N140

## Vidu ankaŭ 
* Listo de metrostacioj de Parizo
* Linio 16 de la metroo de Parizo
* Grand Paris Express

## Eksteraj ligiloj 
* Société du Grand Paris - Sevran – Livry

Kategorio:Stacioj de Grand Paris Express
Kategorio:Linio 16 de la metroo de Parizo
Kategorio:Estontaj stacioj de la metroo de Parizo
Kategorio:Metrostacioj en Sevran
29420 Ikuo

**29420 Ikuo** estas malgranda, malhela asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la japana amatora astronomo Naoto Sato elde la observatorio de Ĉiĉibu (gubernio Sajitama, Japanio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de *Ikuo Sato* (1935–1999), frato de la malkovrinto.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Naoto Sato
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
Kenĝi Goto

**Kenĝi Goto** (後藤 健二 Gotō Kenji) (naskiĝis la 29-an de novembro 1967, mortis la 31-an de januaro 2015) estis sendependa japana video-ĵurnalisto, kiu raportis  militojn kaj konfliktojn, rifuĝojn, malriĉecon, aidoson kaj infanan edukadon tra la tuta mondo.
En oktobro 2014, li estis kaptita kaj ostaĝigita en Sirio fare de aktivuloj de la Islama Ŝtato (IŜIL), kaj la 31-an de januaro 2015, estis raportite ke li estis senkapigita fare de liaj kaptintoj.​

## Referencoj 
Kategorio:Japanaj ĵurnalistoj
Kategorio:Japanaj protestantoj
Kategorio:Konvertitoj al kristanismo
Kategorio:Japanaj viktimoj de terorismo
Kategorio:Japanaj ostaĝoj
Kategorio:Ĵurnalistoj mortigitaj dum la Siria enlanda milito
Etanolamino

**Etanolamino** estas primara amino-alkoholo, viskoza senkolora likvaĵo kun malagrabla amoniaka odoro, solvebla en akvo, metanolo, acetono, glicerino kaj kloroformo, kaj nesolvebla en duetila etero, heksano kaj en multaj esencoleoj. Biologie, etanolamino trovatas en la lipidoj. Etanolamino estas krudmaterialo en la produktado de detergentoj, surfaktantoj, farmaciaĵoj, polurigaĵoj, korodo-inhibaĵoj kaj kemiaj perantoj.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Etanolamino estas preparata per agado de la **etilena oksido** sur amoniako:

### Sintezo 2 
* Etanolamino estiĝas biologie per senkarboksiligo de la serino:

### Sintezo 3 
* Etanolamino rezultas ekde interagado de etanolo kaj amoniako en acida medio:

## Reakcio 
### Reakcio 1 
* Preparado de la **kolina klorido** per trihidrogenigo de la **trietanolamino**:

### Reakcio 2 
* La sintezo de oksazolidinono kaj derivaĵoj estas preparebla per interagado de la ureo kaj **etanolamino**, uzante disradiadon de mikroondoj en pasta kemia medio kie amaso da katalizilo de **nitrometano** absorbas la mikroondojn generante reakciemajn regionojn:

### Reakcio 3 
* Piperazino sintezeblas per cikliga reakcio de du **etanolaminoj**:

## Kunrilataj kemiaĵoj 
* Kelkaj anti-histaminaĵoj estas derivaĵoj de la etanolamino:

Carbinoxamine.svg|Karbinoksamino
Dimenhydrinat1.svg|Dimenhidrinato
Diphenhydramin.svg|Difenhidramino
Doxylamin.svg|Doksilamino
Brompheniramine structure.svg|Bromofeniramino
3-(4-chlorophenyl)-N,N-dimethyl-3-(pyridin-2-yl)propan-1-amine_200.svg|Klorofeniramino

## Literaturo 
* Merck Millipore
* Chemical Book
* NCBI Resources
* Carbonyl Compounds 
* Laboratory Evaluations for Integrative and Functional Medicine, Richard S. Lord, J. Alexander Bralley
* Handbook of Environmental Fate and Exposure Data For Organic Chemicals, Philip H. Howard

## Vidu ankaŭ 
* Aminoj
* Duetanolamino
* Trietanolamino
* Etilamino
* Metilamino
* Duetilamino
* Noradrenalino

## Referencoj 

Kategorio:Primaraj alkoholoj
Sisante

[eta|dekstra|250ra|Situo de la [Provinco Kvenko en Hispanio.]]

**Sisante** estas municipo de Hispanio, en la Provinco Kvenko, regiono de Kastilio-Manĉo.

## Loĝantoj 
La loĝanto nomiĝas *Sisanteños*. La censita loĝantaro en 2016 estis de 1,698 loĝantoj kaj la denseco estas de 12,64 loĝ/km².

## Situo 
Sisante estas situanta en la orienta parto de Kastilio-Manĉo en la komarko aŭ distrikto Kvenka Manĉeto en la sudorienta parto de la Provinco Kvenko, je altitudo de 323 m; je 102 km el Kvenko, provinca ĉefurbo. La areo de ties teritorio estas de 134,36 km². La geografiaj koordinatoj estas 39°24′39″N 2°12′10″Ok.

## Historio kaj demografio 
Post la Hispana Enlanda Milito la loĝantaro falis el pinto pro diversaj tialoj: nome bataloj, prizono, politika persekutado, malsato ktp. Meze de la 20a jarcento la loĝantaro de multaj vilaĝoj de la regiono atingis pinton, kaj ĉe Sisante same, sed poste okazis elmigrado, senloĝigo kaj maljuniĝo de la loĝantaro, kaj ankaŭ ĉe Sisante kie oni falis al la nunaj 1,700.

## Ekonomio 
Agrikulturo kaj brutobredado tradicie. Servoj kaj loĝejoj. En agrikulturo elstaras kultivo de vitaro, olivarbaro, cerealoj kaj helianto. Lastatempe oni instalis stacion de ventogeneratoroj en teritorio kune kun tiuj de Vara de Rey, Tébar kaj Atalaya del Cañavate.

## Vidu ankaŭ 
* Municipoj de Provinco Kvenko

Kategorio:Municipoj de Provinco Kvenko
Preĝejo Emeriko de Hungario (Döbrököz)

**Preĝejo Sankta Emeriko de Hungario** estas romkatolika konstruaĵo (pli granda, ol kutime) en Hungario, en vilaĝo Döbrököz.

## Historio 
Supozeble estis kirko en la mezepoko, sed rektaj informoj mankas. Post dominado de turkoj estis konstruita pli nova preĝejo en 1740. En 1900 ĝi plene estis malkonstruita, sed en la sekva jaro estis konstruita la nun videbla, pli granda kirko. La orgeno funkcias dekomence (1902). En 1963 oni pentris la internan parton.

## Konstruaĵo 
La preĝejo situas en mezo de la vilaĝo sur malalta monteto. Ĉirkaŭ la konstruaĵo estas multe da arboj, antaŭe skulptaĵo pri Sankta Antonio el Padovo, flanke monumento pri falintoj dum la mondomilitoj. La fasado estas simetria, meze funkcias la enirejo, apude po unuj fenestrorozoj estas videblaj. Super la enirejo pli granda fenestrorozo situas. Estas 3 navoj: ĉefnavo kaj po unuj flanknavoj, tio estas antikva sistemo de baziliko. En fino de la ĉefnavo situas la duonronda absido, maldekstre estas la sakristio, dekstre kapelo Sankta Koro kaj la kvadrata, alta turo. Ankaŭ la flankonavoj finiĝas en duonrondaj absidoj. Interne super la ĉefaltaro granda pentrita fenestro (farita en 1912) prezentas Sanktan Emerikon. La plafono estas kasona plafono kun riĉaj ornamaĵoj.

Kermeso okazas en la 5-an de novembro.

## Fontoj 
* hungare kun fotoj
* hungare
* hungare kun 2 fotoj
* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* http://www.szeporszag.hu/R%C3%B3mai+katolikus+templom+-+D%C3%B6br%C3%B6k%C3%B6z.latnivalo

eta|maldekstre|Döbrököz kun la preĝejo

Dobrokoz
Dobroköz
Duetanolamino

**Duetanolamino** aŭ **DEA** estas sekundara amino-alkoholo, viskozaj delikvaj senkoloraj kristaloj kun amoniaka odoro, solvebla en akvo, metanolo, acetono, kloroformo kaj glicerino, kaj nesolvebla en duetila etero, hidrokarbonidoj kaj karbona dusulfido.

Tiel kiel aliaj aminoj, duetanolamino estas malforta bazo. Amidoj preparataj ekde la duetanolamino estas hidrofilaj. Duetanolamino estas karcinomogenagento uzata kiel surfaktanto kaj korodo-inhibaĵo. Ĝi uzatas por forigo de sulfida acido kaj karbona duoksido el la naturgaso. Duetanolamino estas neakordigebla kun karbona duoksido, fortaj acidoj, kaj fortaj oksidigantoj.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Duetanolamino estas preparata per agado de la **etilena oksido** sur amoniako:

### Sintezo 2 
* Duetanolamino estiĝas per agado de la amoniako sur **kloridrina etileno**:

## Reakcioj 
### Reakcio 1 
* DEA estas krudmaterialo uzata en la produktado de la morfolino:

### Reakcio 2 
* Duetanolamino reakcias kun **2-kloro-dufenil-oksazolo** donante **ditazolon**:

## Literaturo 
* Chemical Book
* Handbook of Environmental Fate and Exposure Data For Organic Chemicals, Volume 2, Philip H. Howard
* Some Industrial Chemicals, IARC Working Group on the Evaluation of Carcinogenic Risks to Humans, International Agency for Research on Cancer, World Health Organization
* A Comprehensive Guide to the Hazardous Properties of Chemical Substances, Pradyot Patnaik
* Handbook of Air Toxics: Sampling, Analysis, and Properties, Lawrence H. Keith, Mary Walker
* Air Toxics and Risk Assessment, Edward J. Calabrese, Elaina Kenyon
* Gas Purification, Arthur L Kohl, Richard Nielsen

## Vidu ankaŭ 
* Aminoj
* Etanolamino
* Trietanolamino
* Etilamino
* Metilamino
* Duetilamino
* Dumetilamino

## Referencoj 
Kategorio:Sekundaraj aminoj
Kategorio:Dioloj
Kategorio:Kancerigiloj
Boeing 367-80

La **Boeing 367-80** (ankaŭ nomata **Dash 80**) estas pasaĝeraviadilo de Boeing, ellaborita en 1954. Boeing 367-80 estis unua koncepta aviadilo por nova pasaĝeraviadilo, Boeing 707.

## Historio 
Dum la dua mondmilito, Boeing produktis bombaviadilojn kiel B-17 kaj B-29. La sukcesoj de tiuj aviadiloj donis iniciaton por prilabori civilan aviadilon. Malgraŭ Boeing lanĉis plurajn civilajn aviadilojn en merkato, Tiutempe usona civila aviadmerkato estis dominita de Douglas, kiu estis fama por Douglas DC-3.

En 1947, Brita aviadfabrikanto de Havilland prezentis De Havilland Comet, unua jetmotora pasaĝeraviadilo en la mondo. Kune kun prilaboro de jetmotora bombaviadilo B-47 Stratojet, Boeing komencis prilaboron de pasaĝeraviadilo kun jetmotoro. Surbaze de C-97 Stratofreighter (kies modelnomo estis **Modelo 367**), Boeing prilaboris novan dezajnon kun jetmotoro. En Boeing, La nova prototipo nomiĝis Boeing 367-80 aŭ Dash 80 (-80).

Boeing 367 unue flugis la 15-an de julio 1954. Post la sukcesa testflugo de 367-80, Boeing modifis modelon, inkluzive aldono de Kruger-flaperono. La unua produktada versio de 367-80, La **Boeing 707** unue flugis la 20-an de decembro 1957. Post la debuto de Boeing 707, 367-80 iĝis testa aviadilo por aerdinamika movado kaj novaj teknologioj. Boeing retirigis 367-80 en 1969 kaj donis al Nacia Aera kaj Kosmosa Muzeo (NASM). Nuntempe Boeing 367-80 montriĝas en Steven F. Udvar-Hazy centro.

## Prilaboro 
Boeing 367-80 uzis balaintan flugilon kaj podita motoro. Dum la prilaboro de 367-80, 367-80 suferis problemon el "Dutch Roll", kiu faras flugon nestabile. Boeing solvis tiun problemon kun aldono de Yaw damper sistemo.

## Specifaĵoj 
## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Boeing
* Boeing 707

Kategorio:Eksperimentaj aviadiloj
Kategorio:Aviadiloj de Boeing
Ledaña

[eta|dekstra|250px|Situo de la [Provinco Kvenko en Hispanio]]

**Ledaña** [LeDAnja] estas municipo de Hispanio, en la Provinco Kvenko, regiono de Kastilio-Manĉo.

## Loĝantoj 
La loĝanto nomiĝas *Ledañeses*. La censita loĝantaro en 2016 estis de 1 664 loĝantoj kaj la denseco estas de 27,87 loĝ/km².

## Situo 
Ledaña estas situanta en la orienta parto de Kastilio-Manĉo en la komarko aŭ distrikto Kvenka Manĉeto en la sudorienta parto de la Provinco Kvenko, je altitudo de 725 m; je 110 km el Kvenko, provinca ĉefurbo. La areo de ties teritorio estas de 59,70 km². La geografiaj koordinatoj estas 39°21′21″N 1°42′58″Ok.

## Geografio 

## Historio 
eta|maldekstre|Preĝejo de Sankta Andreo Apostolo.
Post la Hispana Enlanda Milito kaj ties postmilito la loĝantaro falis el pinto de 3,299 loĝantoj en 1950 al nuna malpli ol 2,000, tio estis oni perdis pli ol 1,000 loĝantoj pro diversaj tialoj: nome bataloj, prizono, politika persekutado, malsato ktp. Meze de la 20a jarcento la loĝantaro de multaj vilaĝoj de la regiono atingis pinton, kaj same ĉe Ledaña, sed poste okazis elmigrado, senloĝigo kaj maljuniĝo de la loĝantaro, kaj ankaŭ ĉe Ledaña kie oni falis al la nunaj 3,299.

Ekde la Hispana transiro al la demokratio la urbestro estis alterne inter la dekstra partio PP kaj la maldekstra PSOE.

## Ekonomio 
eta|Ventomuelejo.
Agrikulturo, ĉefe vitaro, cerealoj, kaj malpli migdalarboj, kaj brutobredado tradicie de ŝafoj, kaj lastatempe ankaŭ de kokoj kaj porkoj. Servoj kaj loĝejoj. Ioma industrio de safrano kaj olivoleo, kaj lastatempe de fungoj en klimatizitaj instalaĵoj.

## Vidu ankaŭ 
* Municipoj de Provinco Kvenko

Kategorio:Municipoj de Provinco Kvenko
Kalia kloroaluminiato

**Kalia kloroaluminiato** rilatas al la jenaj kemiaĵoj:
* Kalia kvarkloro-aluminiato
* Kalia heksakloro-aluminiato
Karbona disulfido

**Karbona disulfido** estas senkolora, toksa, volatila, brulema likvaĵo kun malagrabla odoro konsistanta je unu karbonatomo kaj du sulfuratomoj. Ĝi estas ne-polara solvanto kaj deirmaterialo por pluraj kemiaj sintezoj. Karbona disulfido estas danĝere brulema kaj ĝiaj ekflama kaj memsparka temperaturoj estas rimarkinde malaltaj.

Vaporoj de karbona disulfido estigas eksplodajn miksaĵojn en la aero kaj ĝiaj miksaĵoj kun fluoro aŭ kloro estas brulemaj ĉe mediaj temperaturoj. Grandaj kvantoj da karbona disulfido uzatas en la manufakturo de la rajona fibro, celofano kaj karbona tetraklorido.

Pli etaj kvantoj uzatas en procezoj je solvanto-ekstraktado aŭ konvertiĝas en aliaj kemiaĵoj, ĉefe kiel akceliloj en la kaŭĉuko-vulkanizado kaj agentoj uzataj en floto-procezoj por erco-koncentrigo. Karbona disulfido estas solvebla en etanolo, benzeno, kloroformo kaj karbona tetraklorido. Ĝi estas neakordigebla kun fortaj oksidigagentoj, azidoj, aluminio kaj zinko.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Karbona disulfido estas preparata per fandado de la karbono sur sulfuro:

### Sintezo 2 
* Per varma interagado de metano kaj sulfuro sub :

## Reakcioj 
### Reakcio 1 
* Natria tiokarbonato preparatas per agado de **karbona diulfido** kaj natria bisulfido:

### Reakcio 2 
* Natria tiokarbonato same prepareblas per traktado de karbona disulfido kaj natria hidroksido:

### Reakcio 3 
* Natria duetila-dutiokarbamato estiĝas per traktado de karbona disulfido kun duetilamino en la ĉeesto de natria hidroksido:

### Reakcio 4 
* Karbona disulfido reakcias kun kloro en ĉeesto de katalizilo por estigi karbonan kvarkloridon:

### Reakcio 5 
* Traktado de amonia bisulfido kaj karbona disulfido estigas amonian tiokarbonaton:

### Reakcio 6 
* Amonia tiokarbonato estiĝas per traktado de amonia kvinsulfido kaj karbona disulfido:

### Reakcio 7 
* Tioureo estiĝas per traktado de la amoniako kun **karbona disulfido**:

### Reakcio 8 
* Duetilamino reakcias kun **karbona disulfido** en alkala medio donante **duetil-dutiokarbamatojn**:

### Reakcio 9 
* Trietilamino reakcias kun **karbona disulfido** en alkala medio donante **trietil-dutiokarbamatojn**:

## Literaturo 
* Chemical Book
* Merck Millipore
* Encyclopedia.com
* Environmental and Occupational Medicine, William N. Rom, Steven B. Markowitz
* Comprehensive Organic Functional Group Transformations, Volume 6, Alan R. Katritzky, Thomas L. Gilchrist, Otto Meth-Cohn, Charles Wayne Rees
* A Comprehensive Guide to the Hazardous Properties of Chemical Substances, Pradyot Patnaik

## Vidu ankaŭ 
* Acetata acido
* Amonia tiocianato
* Amonia tiokarbonato
* Benzaldehido
* Bitumo
* Celofano
* Citrata acido
* Duetanolamino
* Duetilamino
* Dumetilamino
* Fenokso-acetata acido
* Karbona kvarklorido
* Kloroformo
* Natria duetila-dutiokarbamato
* Natria pikramato
* Natria tiokarbonato
* Tiokarbonata acido
* Tioureo
* Trietilamino

## Referencoj 
Kategorio:Neorganikaj solvantoj
Kategorio:Neorganikaj sulfuraj kombinaĵoj
disulfido
Kategorio:Ĥalkogenidoj
Kategorio:Sulfidoj
Kategorio:Malbonodoraj kemiaĵoj
Kategorio:Duonkonduktaj materialoj
Kategorio:Neŭrotoksinoj
Kategorio:Danĝeraj aerpoluiloj
Kalia kvarkloro-aluminiato

**Kalia kloroaluminiato** estas kalia salo de **tetrakloro-aluminiata acido**, senkolora aŭ blanka pulvoro, stabila ĉe meditemperaturo kaj rezultanta el fando de kalia klorido kaj **aluminia klorido**. Ĝi uzatas kiel katalizilo en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de organometalaj komponaĵoj.

## Sintezo
* Kalia kvarkloro-aluminiato estas preparata per fandado de la kalia klorido sur **aluminia klorido**:

## Literaturo
* Sigma Aldrich
* Chemical Book
* Advances in Chromatography, Volume 14, J. Calvin Giddings
* Molecular Structure by Diffraction Methods, Volume 1, G A Sim, L E Sutton
* The VSEPR Model of Molecular Geometry, Ronald J Gillespie, Istvan Hargittai
* Advances in Chromatography, Volume 14, J. Calvin Giddings

## Vidu ankaŭ
* Kalia hidroksido
* Natria aluminiato
* Kalia aluminiato
* Kalia heksafluoro-aluminiato
* Amonia heksafluoro-aluminiato
* Kombinaĵoj de aluminio

## Referencoj
kvarkloro-aluminiato
Kategorio:Aluminiatoj
Kategorio:Kloraj kombinaĵoj
Kategorio:Neorganikaj kombinaĵoj
Kalia heksakloro-aluminiato

**Kalia heksakloro-aluminiato** estas kalia neorganika salo de **heksakloro-aluminiata acido** kiu estiĝas per fando de la kalia klorido k **aluminia klorido**. 

## Sintezo
* Kalia heksakloro-aluminiato estas preparata per fandado de la kalia klorido sur **aluminia klorido**:

## Referencoj 
## Literaturo 
* NIST Webbook
* Caslab 

## Vidu ankaŭ 
* Kalia kloroaluminiato
* Natria kloroaluminiato

heksakloro-aluminiato
Kategorio:Aluminiatoj
La Pesquera

[eta|dekstra|250px|Situo de la [Provinco Kvenko en Hispanio.]]

**La Pesquera** [pesKEra] (fiŝkaptejo) estas municipo de Hispanio, en la Provinco Kvenko, regiono de Kastilio-Manĉo.

## Loĝantoj 
La loĝanto nomiĝas *pesquereño*. La censita loĝantaro en 2016 estis de 236 loĝantoj kaj la denseco estas de 3,27 loĝ/km².

## Situo 
La Pesquera estas situanta en la orienta parto de Kastilio-Manĉo en la komarko aŭ distrikto Kvenka Manĉeto en la sudorienta parto de la Provinco Kvenko, je altitudo de 793 m super marnivelo; je 83 km el Kvenko, provinca ĉefurbo. La areo de ties teritorio estas de 72,22 km². La geografiaj koordinatoj estas 39°34′29″N 1°34′59″Ok. Ĝi limas kun la jenaj municipoj: kun Mira nordoriente, kun Enguídanos norde, kun Puebla del Salvador okcidente, Minglanilla sude kaj Villargordo del Cabriel (Valencio) sudoriente.

## Historio 
Post la Hispana Enlanda Milito la loĝantaro falis el pinto al 236, tio estis oni perdis loĝantojn pro diversaj tialoj: nome bataloj, prizono, politika persekutado, malsato ktp. Meze de la 20a jarcento la loĝantaro de multaj vilaĝoj de la regiono atingis pinton, kaj ankaŭ ĉe La Pesquera, sed poste okazis elmigrado, senloĝigo kaj maljuniĝo de la loĝantaro, kaj ankaŭ ĉe La Pesquera kie oni falis al la nunaj 236.

Ekde la Hispana transiro al la demokratio la urbestro estis plej ofte dekstrulo, sed nuntempe estas de la maldekstra partio PSOE.

## Ekonomio 
Agrikulturo kaj brutobredado tradicie. Servoj kaj loĝejoj.

## Vidu ankaŭ 
* Municipoj de Provinco Kvenko

Kategorio:Municipoj de Provinco Kvenko