Septembro de 2011

----

Jen **listo de okazaĵoj en septembro 2011**.

## 1-a de septembro 
* Oni sciigis, ke la usonaj militistoj en Irako en aŭgusto ne havis eĉ unu pereintan soldaton — unuafoje dum la tuta milito.
* La ĉefministro de Libio Bagdadi al-Mahmudi deklaris en intervjuo al Al-Arabija, ke li starigis kontakton kun la Nacia Transira Konsilio. Li substrekis, ke li troviĝas en Libio.
* Rusio agnoskis la Nacian Transiran Konsilion sola laŭleĝa registaro de Libio.
* La Nacia Transira Konsilio decidis plilongigi por unu semajno ultimaton al defendantoj de Sirt.
* Eŭropa Unio decidis forigi sankciojn starigitajn kontraŭ 28 kompanioj de Libio.
* En kelkaj televidkanaloj aperis elpaŝo de la ĝenerala prokuroro de Sirio Adnan Bakkur, kiu deklaris pri sia demisio. Li diris, ke vidis propraokule kiel la  en Hamao estis pafmurditaj 72 manifestaciantoj, precipe pacaj. Ankaŭ li diris, ke en urbaj ĝardenoj estis enterigitaj 420 murditoj kaj 10 mil opoziciuloj troviĝas en malliberejoj. SANA tuj refutis tion, sciiginte ke la prokuroro estis kaptita de teroristoj, kiuj igis lin fari tiun elpaŝon.
* En la insulo Lido (Italio) malfermiĝis la Venecia filmfestivalo.
* En la fervojstaco de Ĉelabinsko (Rusio) okazis liko de bromo, pro kio veneniĝis almenaŭ 106 homoj, el kiuj 28 troviĝas en malsanulejoj.
* Ĉiuj 100 mil novlernantoj de mezlernejoj de Turkmenio ricevis donace tekkomputilojn. Laŭ la ordono de la prezidanto Gurbanguli Berdimuĥamedov por tio estis elspezataj 26 milionoj da usonaj dolaroj. En Kartvelio ĝis 60 mil novlernantoj ankaŭ ricevis tekkomputilojn faritaj en loka uzino de Intel.
* AFP sciigis, ke aŭstraliaj sciencistoj sukcesis identigi restaĵojn de la fama bandito de la 19-a jarcento Ned Kelly, ekzekutita en 1880.

## 2-a de septembro 
* Apud la Insularo Juan Fernández en Pacifiko kraŝis la aviadilo Casa-212 de la aerarmeo de Ĉilio. Ĉiuj 3 skipanoj kaj 18 pasaĝeroj pereis. Inter ili estis filmistoj de la televida programo "Buenos días a todos" (*Bonan tagon al ĉiuj*) kaj la tre populara televidprezentisto Felipe Camiroaga.
* Ekoficiĝis la nova ĉefministro de Japanio Joŝihiko Noda, kiu establis novan ministraron. La ministro pri financoj iĝis Ĝun Azumi, ministro pri eksteraj aferoj Koiĉiro Genba, ministro pri medio Goŝi Hosono, ministro pri defendo Jasuo Iĉikaŭa, ministro pri agrikulturo, frosto kaj fiŝkaptado daŭre estos Miĉihiko Kano.
* La Nacia Transira Konsilio de Libio prezentis planon de la transira periodo, kiu okupos ĝis 18 monatojn.
* En Alasko (Usono) okazis la tertremo forta je 7,1 gradoj laŭ la skalo de Richter. Ĝia epicentro troviĝis apud la Aleutaj insuloj.
* La prezidanto de Rusio Dmitrij Medvedev deklaris post la intertrakto en Duŝanbeo (Taĝikio) kun la taĝika prezidanto Emomalii Raĥmon, ke la tempo de ĉeesto de la rusia militbazo en ĉi lando estos daŭrigota por 49 jaroj. Antaŭa tempolimo finiĝos en 2014.
* Eŭropa Unio enkondukis embargon por liverado de nafto el Sirio. Laŭ la peto de Italio malpermeso por jam faritaj kontraktoj ekvalidos ekde la .
* La ministro pri eksteraj aferoj de Turkio Ahmet Davutoglu deklaris, ke turka ambasadoro en Israelo estos revokita, ĉar la registaro de Israelo rifuzis pardonpeti pro mortigo de 8 turkao civitanoj dum la ŝturmo de «La Ŝiparo de libereco». Laŭ la raporto de enketkomisiono de UN, ŝturmintoj estis igitaj uzi armilojn, sed faris tion troe.

## 3-a de septembro 
* Je 23:29 (loka horo) la atomstacio en Buŝehr (provinco Buŝehr, Irano) estis alkonektita al la nacia elektrosistemo. Tio estis la unua irana atomstacio.
* En Taĝikio estis kondamnitaj al po 14 jaroj da malliberigo 7 homoj, akuzitaj pri partopreno de la ribelo en 1998.
* En Israelo 460 mil homoj partoprenis manifestaciojn kontraŭ socia maljusteco.
* En Budapeŝto (Hungario) mortis Sándor Képíró, kiu estis konsiderata la plej serĉata nazia krimulo. Li havis 97 jarojn.

## 4-a de septembro 
* En Usono forpasis Bill Kunkel, konsiderata inter la unuaj ĵurnalistoj verkintaj pri videoludoj.
* En Taeguo (Sud-Koreio) finiĝis la ĉampionado pri malpeza atletiko. La unuan lokon gajnis la teamo de Usono, kiu akiris 25 medalojn, la duan — tiu de Rusio (19 medaloj), la trian — teamo de Kenjo (17 medaloj).
* Almenaŭ 20 homoj pereis en Japanio pro la tajfuno *Talas*, pli ol 50 malaperis, ĉirkaŭ 500 mil estis evakuitaj.

## 5-a de septembro 
* En Islando komenciĝis la juĝproceso kontraŭ la eks-ĉefministro Geir H. Haarde, akuzata pri pligrandigo de la financa krizo en 2008. Li estis unua politikisto en la mondo, juĝata pro tiu krizo.
* Oni sciigas, ke la emiro de Kataro Hamad bin Ĥalifa at-Tani estis vundita sekve de atenco. Nekonato pripafis aŭtojn de li kaj eskortantoj, kiam la emiro sekvis al renkonto kun ambasadoro de Rusio. Almenaŭ 8 homoj pereis.
* Judaj loĝantoj en Cisjordanio bruligis moskeon en la araba vilaĝo *Kusra* sude de Nabluso.
* Aperis sciigoj pri batalo en la aviada militbazo *Al-Maza* apud Damasko (Sirio).
* La ambasadorejo de Israelo en Kairo (Egiptio) estis ĉirkaŭita de 2,5 metrojn alta betona muro por defendi ĝin de atakoj de manifestaciantoj. Tion faris egiptaj aŭtoritatoj.
* En Parizo (Francio) rekomenciĝis la juĝproceso kontraŭ la eks-prezidanto Jacques Chirac.

## 6-a de septembro 
* La Nacia Transira Konsilio de Libio kaj la ĉefuloj de la tribo *varfalla* interkonsentis pri kapitulaco de la urbo Beni Valid.
* La ĉefministro de Rusio Vladimir Putin solene malfermis en Leningrada provinco la novan gaskondukilon Nord Stream ( *Norda fluo*).
* La eks-prezidanto de Pollando Lech Wałęsa rifuzis unu el la plej grandaj premioj de Litovio — grandan krucon de la ordeno de Vytautas. Li klarigis, ke ne povas akcepti la premion dum en Litovio plifortiĝas premado sur etnajn polojn.
* David Petraeus ekoficiĝis kiel ĉefo de CIA.
* La Internacia Pun-Tribunalo por Eksa Jugoslavio kondamnis la eksan komandestron de la ĝenerala stabo de la armeo de Jugoslavio *Momčilo Perišić* al 27 jaroj de malliberigo pro persekutado kaj atakado de civiluloj.
* La Nacia Transira Konsilio de Libio sciigis, ke karavano el pli ol 200 aŭtoj kun militistoj kaj ŝtatoficistoj, subtenantaj Muamar Kadafi, eniris Niĝeron. Laŭ ĝi, evakuataj estas ankaŭ mono, oro kaj aliaj valoraĵoj.
* La ĉefministro de Turkio Recep Tayyip Erdoğan deklaris, ke lia lando tute ĉesigas kunlaboron kun Israelo pri milita industrio kaj intencas haltigi ankaŭ komercajn rilatojn.

## 7-a de septembro 
* Je 16:02 (moskva horo) dum ekflugo de la flughaveno *Tunoŝna* (Jaroslavla provinco, Rusio) kraŝis la aviadilo Jak-42 sur kies ferdeko troviĝis la jaroslavla hokea teamo *Lokomotiv*. Ĝi ne sukcesis altiĝi, trafis antenon de lumturo kaj disfalis. El 45 homoj postvivis 2 — la hokeisto *Aleksandr Galimov* kaj la stevardo *Aleksandr Sizov*. La teamo sekvis al maĉo en Minsko (Belorusio).
* Inundo en sudo de Pakistano senhejmigis pli ol 5 milionojn da homoj, pli ol 130 pereis. Plej grande estis trafita de tiu plago la provinco Sindh.
* La tajfuno *Talas* pereigis 50 homojn en Japanio, pliaj 55 konsideratas malaperintaj.
* En Nov-Delhio apud la oficejo de la Supera kortumo de Barato je ĉirkaŭ la 10-a (loka horo) okazis eksplodo. 10 homoj pereis, 47 estis vunditaj. Respondecon prenis al si la islamisma grupo *Harkatul Ĝihad Islami*.
* La Federacia Konstitucia Kortumo de Germanio agnoskis laŭleĝaj financan helpon al Grekio kaj establon de la Tuteŭropa Financa Stabiliga Fonduso ( *European Financial Stability Facility, EFSF*).

## 8-a de septembro 
* Je ĉirkaŭ la 16-a horo okazis averio, pro kiu seniĝis je elektroprovizado ĉirkaŭ 6 milionoj da homoj en sud-okcidenta parto de Usono kaj Meksiko.
* Bolivia tribunalo decidis liberigi la eks-ministron pri laboro Adalberto Kuajara kaj la eks-ministron pri strategio disvolvigo Erick Reyes Villa, kiuj estis kondamnitaj la  al tri jaroj da malliberigo pro komplico je genocido.
* Laŭ oficialaj informoj, la malneta enlanda produkto de Grekio en la dua kvaronjaro falis je 7,3 % kompare al sama periodo antaŭjara. Dum la kvaronjaro eksporto falis je 1,4 %, importo je 7,6 %.

## 9-a de septembro 
* Oni sciigas, ke incendioj neniigis 1400 domojn en Teksaso (Usono).
* Apud marbordo de Brita Kolumbio (Kanado) je 12:41 (loka horo) okazis la tertremo forta je 6,4 gradoj laŭ la skalo de Richter. Ĝia epicentro troviĝis je 279&nbsp;km okcidente de Vankuvero. Damaĝoj kaj viktimoj mankas.
* Vespere trupoj de la Nacia Transira Konsilio de Libio ekŝturmis la urbon Bani-Valid.
* En Libio norde de Beni Valid kaj oriente de Sirto armeaj trupoj de Muamar Kadafi pripafis ribelulojn el reakciaj sistemoj tipe de BM-21 (rusa nomo *Grad* =  *Hajlo*), post tio komenciĝis batalo inter ili.
* La irana novaĵagentejo Fars sciigas, ke la brigada generalo de Pasdaran *Abbasali Jannesari* estis mortigita de kurdaj gerilanoj en okcidenta parto de la lando.
* Interpolo eldonis arestordonojn pri Muamar Kadafi, lia filo Sejf al-Islam kaj la direktoro de libia militskoltado Abdulla al-Senusi. Temas pri *ruĝaj noticoj*, kio indikas plej serĉatajn personojn.
* Vespere kontraŭisraelaj aktivuloj komencis disrompadi defendomuron, kiu ĉirkaŭas la ambasadorejon de Israelo en Kairo (Egiptio). Policanoj kaj armeanoj ne malhelpas al ili. Post disrompi muron protestantoj penetris la ambasadorejon, deŝiris israelan flagon kaj elĵetis surstraten milojn da dokumentoj. Ankaŭ estis bruligitaj kelkaj aŭtoj, inkluzive tiujn policajn. Polico uzis por dispelado larmogason. Almenaŭ 450 homoj estis vunditaj.
* Boliviaj savistoj trovis la aviadilon Fairchild SA227-DC de la flugkompanio Aerocon, malaperintan la . Li ekflugis el la urbo Santa Cruz de la Sierra al Trinidad kaj kraŝis en montaro. Ĉiuj skipanoj kaj pasaĝeroj (7 bolivianoj kaj 2 kolumbianoj) pereis.

## 10-a de septembro 
* La ĉefministro de Gvineo Bisaŭa Carlos Domingos Júnior deklaris, ke lia lando pretas «kun disetenditaj manoj» akcepti Muamar Kadafi.
* La ĉefministro de Egiptio okazigis urĝan kunsidon pri situacio ĉirkaŭ la ambasadorejo de Israelo en Kairo. La ministerio pri internaj aferoj deklaris la reĝimon de *pli alta danĝero*. Israela ambasadoro, ĉiuj kunlaborantoj de la ambasadorejo kaj ties familianoj forlasis la landon.
* En Tanzanio dronis superŝarĝita ŝipo, veturiginta de Unguĵo al Pembo pli ol 500 pasaĝerojn. Almenaŭ 163 homoj pereis, 325 estis savitaj, pli ol 100 estas konsiderataj malaperintaj.
* Forpasis la usona aktoro Cliff Robertson. Li havis 88 jarojn.

## 11-a de septembro 
* Forpasis la aŭstralia aktoro Andy Whitfield. Li havis 39 jarojn kaj mortis pro limfomo.
* Pluvegoj, hajlegoj kaj tornado plagis Saksio-Anhalton (Germanio). Pleje suferis la urboj sude de Bernburg. En Peissen, Preusslitz kaj Coermigk estis damaĝitaj ĉirkaŭ 80 % el la domoj.
* Savistoj levis el rivero korpojn de 240 pereintoj el de la pasaĝera pramo *MV Spice Island*, droninta antaŭtage. Oni diras ke kvanto de viktimoj kreskos. En Zanzibaro estis okazigita tritaga funebro.
* Forpasis Jurij Nejmark, fama rusia matematikisto. Li havis 90 jarojn.
* En Raveno (Italio) finiĝis la mondpokalo pri plaĝa futbalo. La unuan lokon gajnis la teamo de Rusio, la duan — tiu de Brazilo, la trian — la teamo de Portugalio.
* Libiaj ribeluloj arestis en Tripolo Abuzed Omar Dorda, ĉefon de la registara milico de Muamar Kadafi.
* Saadi Kadafi, unu el la filoj de Muamar Kadafi, alvenis en Niĝero.
* En Kairo (Egiptio) estis arestitaj pli ol 130 partoprenantoj de la tumultoj antaŭ la ambasadorejo de Israelo.
* Je 21:00 (loka horo) okazis eksplodo en subĉiela drinkejo en Jos (Niĝerio). Oni supozas, ke temas pri atako de Boko Haram.
* En Nov-Jorko (Usono) estis solene malfermita la memorialo al la viktimoj de la terora ago de la  2001.
* La nuna mondĉampiono Sebastian Vettel venkis la okan fojon en ĉi-sezono, gajninte la konkuron Granda Premio de Italio. La duan lokon okupis Jenson Button, la trian — Fernando Alonso.
* Almenaŭ 12 homoj pereis dum interpuŝiĝo de grupoj da libiaj ribeluloj el la urboj Garjan, Kikla unuflanke kaj Asabah aliflanke.
* Sekve de terglito, damaĝinta fervojon, apud Sankt Goar (Germanio) desurreliĝis lokomotivo kaj 4 vagonoj de pasaĝera trajno. Maŝinisto, 4 stevardoj kaj 10 pasaĝeroj estis vunditaj.

## 12-a de septembro 
* La junulino el Angolo Leila Lopes venkis en la beleckonkurso Miss Universo.
* Ĉinio agnoskis la Nacian Transiran Konsilion sola laŭleĝa reprezentanto de la libia popolo. Ĝi faris tion lasta el konstantaj anoj de la Konsilio de Sekureco de Unuiĝintaj Nacioj.
* En la provinco Anbar (Irako) estis trovitaj kadavroj de 22 pafmurditaj pilgrimantoj-ŝijaistoj. Ili veturis el Kerbela al Sirio.
* Bernard Hogan-Howe estis aprobita de Elizabeto la 2-a (Britio) kiel la ĉefo de Scotland Yard.
* La tenisisto Novak Ĝokoviĉ venkis en la Usona Malferma tenisturniro.
* En Najrobio (Kenjo) eksplodis naftkondukilo. Almenaŭ 102 homoj pereis, 80 estis metitaj en malsanulejojn.
* La gvidanto de irakaj ŝijaistoj Muktada al-Sadr alvokis siajn adeptojn ĉesigi atakojn kontraŭ usonaj militistoj por ne malhelpi al ili forlasi la landon. Tamen se ili ne faros tion, li promesis renovigi atakojn.
* La ministro pri ekonomio de Germanio Philipp Rösler deklaris, ke li ne plu ekskludas eblecon de bankroto de Grekio por savi eŭron.
* Je ĉirkaŭ 11:45 (loka horo) okazis eksplodo en unu el fornoj de la atomstacio Marcoule (Francio). Almenaŭ 1 homo pereis, 4 estis vunditaj.
* En Irano estis oficiale lanĉita la Buŝehra atomstacio — unua en Mezoriento.

## 13-a de septembro 
* En centro de Bonaero (Argentino) je ĉirkaŭ la 6-a (loka horo) koliziis du trajnoj kaj pasaĝera buso. 7 homoj pereis, 163 estis vunditaj, el ili 20 tre grave. Almenaŭ 7 homoj pereis kaj 19 estis vunditaj. ISAF-militistoj kaj kunlaborantoj de ambasadorejoj mankas inter ili.
* Talibanoj atakis en Kabulo (Afganio) kelkajn ambasadorejojn, ministeriojn, stabojn de ISAF kaj aliajn oficejojn.
* La ministro pri internaj aferoj de Turkio *Idris Naim Sahin* deklaris, ke lia lando pretigas si al surtera invado al Irako por batali kontraŭ la Kurdistana Laborista Partio.
* La rajtdefendanta organizaĵo SNAP petis la Internacian punan kortumon procesi kontraŭ la papo Benedikto la 16-a kaj tri pliaj altranguloj de la Romkatolika Eklezio pro krimoj kontraŭ homeco. Temas pri seksaj perfortaĵoj kontraŭ infanoj fare de katolikaj ekleziuloj, kiuj laŭ la petantoj, estis maskitaj de la akuzotaj.

## 14-a de septembro 
* Ambasadorejo de Israelo en Jordanio estis evakuita post apero de informoj pri atendataj kontraŭisraelaj tumultoj.
* Apelacia kortumo de Francio konfirmis absolvan decidon rilate al la eks-ĉefpremiero de la lando Dominique de Villepin. Li estis akuzata pri kalumnado kontraŭ Nicolas Sarkozy.
* Siriaj armeaj trupoj okazigis specialajn operacojn en 10 vilaĝoj en nord-okcidenta parto de la lando, ĉe la limo kun Turkio.
* Hamaso deklaris, ke ĝi negative rilatas al la ideo pri deklaro de sendependiĝo de Palestino en la limoj de 1967 ĉar tio samtempe signifus agnoskon de Israelo.
* Deputitoj de la opoziciaj germanaj partioj Alianco '90/La Verduloj, La Maldekstro kaj Socialdemokratia Partio de Germanio rifuzis ĉeesti en Bundestago dum elpaŝo de la papo Benedikto la 16-a.
* Ĉiuj 6 talibanoj, atakintaj antaŭtage oficejojn en Kabulo, estis mortigitaj. Pereis 11 (inkluzive 3 infanojn) kaj estis vunditaj 19 homoj (inkluzive 6 ISAF-militistojn).
* La eksa ĉefo de sklotado de Kolombio Jorge Noguera estis kondamnita al 25 jaroj de malliberigo pro kunlaboro kun dekstremismaj organizaĵoj, al kiuj li donadis informojn pri sindikataj gvidantoj kaj anoj de maldekstraj organizaĵoj.
* *El Tiempo* informas, ke pro lavango en orminejo en okcidenta parto de Kolombio pereis 7 el 10 ministoj, 3 estis vunditaj.

## 15-a de septembro 
* Matene en Suda Kimrio (Britio) okazis averio en karbominejo, inundita de akvo. Pereis 4 el 7 ministoj.
* Je la nokto al la 15-a de septembro okazis eksplodo apud stabo de skoltado kaj polica bazo en Adeno (Jemeno). Almenaŭ 1 homo pereis.
* Okazis la parlamenta balotado en Danio. Laŭ sciigoj de la televidradiokompanio *DR*, post kalkulo de 99,6 % da bultenoj, maldekstruloj gajnis 50,2 %, do ricevos 89 lokojn en la parlamento. La nova ĉefministro Helle Thorning-Schmidt iĝos unua virino en ĉi posteno.
* Armeaj trupoj de la Nacia Transira Konsilio de Libio batale eniris Sirton.
* Je la 17-a (loka horo) en nord-orienta parto de Japanio okazis tertremo forta je 6,2 gradoj laŭ la skalo de Richter. Damaĝoj kaj viktimoj mankas.
* En ŝoseo apud San-Paŭlo (Brazilo) ĉe malbonaj veterkondiĉoj koliziis ĉirkaŭ 300 aŭtoj. 1 homo pereis, pli ol 50 estis vunditaj.
* La prezidanto de Francio Nicolas Sarkozy kaj tiu de Britio David Cameron faris viziton al Bengazi por intertrakti kun la Nacia Transira Konsilio de Libio. Ili promesis daŭrigi aviadan opecon kaj helpi al Libio pri rekonstruo de la lando.
* Oni sciigas, ke pro inundoj en Pakistano jam pereis pli ol mil homoj.

## 16-a de septembro 
* Dum la aviada spektaklo *Reno Air Races*, okazinta en Nevado (Usono), falis la aviadilo P5-1 Mustang laŭ la kromnomo *Galloping Ghost* ( *Fluganta fantomo*), sekve de kio pereis 4 (inkluzive 74-jaran piloton) kaj estis vunditaj 56 homoj.
* Israelo revenigis en Jordanion sian ambasadoron *Daniel Nevo*, evakuitan la  pro supozataj tumultoj.
* Oni sciigas, ke la armeo de Israelo sendis pliajn trupojn al Cisjordanio por kontraŭstari eblajn tumultojn, okazontaj post ŝtatproklamo de Palestino.
* La Ĝenerala Asembleo de Unuiĝintaj Nacioj voĉdonis por inkludo al UN de la Nacia Transira Konsilio de Libio. 114 ŝtatoj voĉdonis por, 17 kontraŭ, 15 detenis sin.
* Trupoj de la Nacia Transira Konsilio ekŝturmis Bani-Validon, sed ĝi estis rebatita, inkluzive per misiiloj. Samtempe oni reŝturmis Sirton.

## 17-a de septembro 
* Forpasis la germana dirigento Kurt Sanderling. Li havis 98 jarojn.
* En Latvio okazis ekstervica parlamenta balotado, kiun partoprenis 55,37 % voĉdonantoj. Laŭ ĝisnunaj informoj venkis la alianco Centro de Harmonio, kiu defendas rajtojn de ruslingvanoj. La Reforma partio gajnis 20,28 %, la bloko Unueco 18,22 %.
* La usona boksisto Floyd Mayweather Jr. venkis Victor Ortiz kaj iĝis la mondĉampiono en la dua duonmeza pezo laŭ WBC.
* Kelkmiloj da opoziciuloj kaptis la teritorion de la universitato en Sanao (Jemeno).
* Ĉinio definitive decidis doni al Belorusio krediton je 1 miliardo da usonaj dolaroj je bonaj kondiĉo kaj senrepagan granton je ĉirkaŭ 11 milionoj da dolaroj.
* Je la nokto al la 17-a de septembro preskaŭ samtempe okazis tri eksplodoj en la urbo Sungaj Kolok (Tajlando) apud hotelo, policejo kaj ĉina-tajlanda kulturcentro. 4 homoj pereis, 118 estis vunditaj, el kiuj 43 estis metitaj en malsanulejojn. Laŭ aŭtoritatoj eksplodojn okazigis narkotikistoj, kiuj financas islamismajn ekstremulojn.
* La Konsilio de Sekureco de Unuiĝintaj Nacioj unuanime aprobis rezolucion pri Libio, kiu mildigas sankciojn kontraŭ ĝi kaj supozas kreadon de paciga misio por helpi al portema registaro. Estos malfrostigitaj aktivoj de la *Nacia nafta korporacio* kaj la nafta kompanio Zueitina. La rezolucio permesis liveradon de armiloj al la Nacia Transira Konsilio. Malpermeso pri flugado super la lando plu validas.

## 18-a de septembro 
* Je la 18-a (loka horo) en Sikimo (Barato) okazis tertremo forta je 6,9 gradoj laŭ la skalo de Richter, kun tri posttremoj je 5,7, 5,3 kaj 4,6 gradoj kaj du pliaj terpuŝoj je 4,8 kaj 4,6 gradoj. Epicentro troviĝis je 72&nbsp;km de la urbo Gangtok. Pereis 48 homoj (25 en Barato, aliaj en Nepalo kaj Tibeto).
* Dominique Strauss-Kahn rezignis pri partopreno en la onta prezidanta balotado en Francio.
* Trupoj de la Nacia Transira Konsilio de Libio okupis flughavenon de Sirto kaj apudan militbazon.
* Kvanto da pereintoj dum aviada spektaklo en Nevado atingis 9.

## 19-a de septembro 
* La nokton inter la 18a - 19a de septembro incendio grave damaĝis Vinilkosmon, kiu estas unu el la plej sukcesaj Esperanto-entreprenoj, starigita kaj administrata en Donneville, Francio.
* Pro inundoj en Tajlando jam pereis 112 homoj. 26 el 76 provincoj estis inunditaj, centoj da homoj detruitaj.
* Sekve de dispelado de kontraŭregistaraj tumultoj en Sanao (Jemeno) pereis 32 homoj.
* OPEL agnoskis la Nacian Transiran Konsilion de Libio plenrajta reprezentanto de la lando en la organizaĵo.
* Kipro komencis provboradon en gasminejo en Mediteraneo, sude de la insulo. La usona firmao *Noble Energy* jam traboris puton profundan je ĉirkaŭ 80 m. Turkio akre protestas, konsiderante tion kontraŭleĝa.
* La agentejo Standard & Poor's malaltigis ŝtatan rangpritakson de Italio de A+ ĝis A, prognozo "negativa". La prognozo pri kresko de MEP la itala ekonomio en 2011-2014 estis ŝanĝita de 1,3 al 0,7 %.
* En la militbazo *Camp Pendleton* en Kalifornio (Usono) je 13:00 (loka horo) dum trejna flugo kraŝis la helikoptero AH-1W Cobra de la Marista infanterio, kio kaŭzis grandan incendion.
* En Gvatemalo okazis je 12:34 (loka horo) okazis tertremo forta je 5,8 gradoj laŭ la skalo de Richter, kiun sekvis posttremo forta je 4,8 gradoj. La epicentro troviĝis je 52 sud-oriente de Gvatemalurbo. En la urbo Cuilapa estis damaĝitaj kelkaj konstruaĵoj, pereis almenaŭ 3 homoj.
* En la ŝtato Veracruz (Meksiko) dum 1,5 horoj okazis tri amasaj fuĝoj el prizonoj. 16 prizonuloj eskapis el Amatitlán, 12 el Coatzacoalcos kaj 4 el Cosamaloapan. 14 el ili estis rekaptitaj ene 12 horoj.

## 20-a de septembro 
* Je ĉirkaŭ 13:00  (loka horo) apud Bad Lausick (Germanio) trajno, veturinta el Chemnitz al Leipzig, trafis haltintan sur fervojo aŭton. 21 estis vunditaj, el kiuj 6 grave.
* Kadavroj de 23 viroj kaj 12 virinoj estis trovitaj en kamionoj apud Veracruz (Meksiko). Oni sciigas, ke temas pri anoj de la narkotika kartelo El Golfo murditaj de tiuj el rivala Los Zetas.
* La parlamento de Slovenio faris mocion de demisio rilate al la registaro de Borut Pahor. Por demisio voĉdonis 51 deputitoj, 36 kontraŭ kaj 1 detenis sin. Ĉeestis 88 el 90.
* Je la nokto al la 20-a de septembro okazis eksplodo en tribunalo de Amsterdamo (Nederlando). Tri etaĝoj estis damaĝitaj, neniu vundiĝis.
* La parlamento de Ukrainio abolis ĉiujaran transiron al vintra tempo kaj reen.
* La eks-prezidanto de Afganio Burhanuddin Rabbani pereis sekve de eksplodo en lia domo en Kabulo.
* Matene en centro de Ankara (Turkio) nemalproksime de rezidejo de ĉefministro okazis eksplodo, sekve de kio pereis 3 kaj estis vunditaj almenaŭ 15 homoj.
* Finiĝis limtempo de la malpermeso por malkaŝaj gejoj servi en armeo de Usono.
* En Sanao (Jemeno) daŭris interpuŝiĝoj inter subtenantoj de la prezidanto kaj opoziciuloj. Sekve de pripafado de opozicia tendaro per misiiloj pereis 3 kaj estis vunditaj 5 homoj.
* Trupoj de la Nacia Transira Konsilio de Libio okupis flughavenon kaj lastan fortikaĵon de Sabha.

## 21-a de septembro 
* Komencis elsendadon Jewish News One — la unua tutdiurna juda televidkanalo en la angla lingvo.
* La Registaro de Grekio prezentis renovigitan kontraŭkrizan planon.
* Eŭropa Unio malpermesis ekde la  investadon en naftoindustrion de Sirio.
* La fama usona muzikgrupo R.E.M. deklaris ĉesigon de sia koncertado.
* La ĉefministro de Turkio Recep Tayyip Erdoğan deklaris ke lia lando aliĝos al sankcioj kontraŭ Sirio.
* En Germanio estis malpermesita agado de la Organizaĵo por helpo al naciaj politikaj prizonuloj kaj iliaj proksimuloj ( *Hilfsorganisation für nationale politische Gefangene und deren Angehörige*). Ĝi estis konsiderata plej granda en la lando novnazia organizaĵo kaj ĝis la malpermeso havis 600 membrojn.
* Trupoj de la Nacia Transira Konsilio de Libio okupis preskaŭ la tutan urbon Sabha.
* Oni sciigas, ke pro tertremo, okazinta la  en Sikimo (Barato) pereis almenaŭ 130 homoj.
* Kvanto de viktimoj de akcidento dum aviada spektaklo en Nevado (Usono) atingis 11.
* Dekmiloj da palestinanoj manifestacias en Cisjordanio subtene al sendependiĝo de Palestino.
* La tajfuno *Roke* trafis Japanion. Almenaŭ 4 homoj pereis kaj 2 malaperis.

## 22-a de septembro 
* En centro de Maĥaĉkalo (Dagestano, Rusio) apud policejo eksplodis du aŭtoj: unua je ĉirkaŭ 00:45, la dua post 15 minutoj, kiam alvenis policanoj. Estis vunditaj 17 policanoj kaj 4 civiluloj.
* La papo Benedikto la 16-a alvenis al Germanio kun unua oficiala vizito.

## 23-a de septembro 
* Armeaj trupoj pripafis tendaron de opoziciuloj en la *Placo de Ŝanĝoj* en Sanao (Jemeno). Almenaŭ 5 protestantoj pereis. Samtempe atakintoj batalis kontraŭ trupoj de la ribelinta generalo *Ali Moĥsen al-Aĥmar*, kiuj de kelkaj monatoj gardas opozician tendaron.
* La Federacia Konsilio de Germanio rifuzis leĝoprojekton pri subtera konservado de la karbona dioksido. Laŭ ĝi ĝis 2017 okazus provado de la teknologio *CCS* (Carbon Capture and Storage), ebliganta eligadon de la menciita gaso el poluaĵoj de karbonaj elektrostacioj kaj ĝian subterigojn.

## 25-a de septembro 
* La prezidano de Bolivio Evo Morales deklaris pri onta okazigo de la referendumo pri konstruado de ŝoseo tra la valo de Amazonio. Voĉdonon partoprenos loĝantoj de la departementoj Koĉabambo kaj Beni. Tiu projekto elvokis gravajn protestojn kiel eventuale minaca por natura medio.
* Naŭ personoj pereis, inter ili unu infano, pro la aŭtokatastrofo en Ĉuvaŝio (eŭropa Rusio) dimanĉe. Buseto plena de pasaĝeroj koliziis kun kamiono je 14:55 laŭ loka tempo apud vilaĝo Ĉiriĉkasi en Civilska distrikto.
* Laŭ rezultoj de la elektoj al la Senato de Francio maldekstruloj havigis al si absolutan plejmulton, almenaŭ 175 deputitojn, unuafoje en la historio de la Kvina Respubliko (ekde 1958).
* Wangari Maathai forpasis en Nairobi, Kenjo.

## 26-a de septembro 
* En Panĝabo (Pakistano) lerneja buso falis de sur krutaĵo, sekve de kio pereis almenaŭ 26 kaj estis vunditaj ĉirkaŭ 50 homoj.
* La ĉefministro de Hispanio José Luis Rodríguez Zapatero eksigis la parlamenton kaj nomumis antaŭtempan parlamentan balotadon la .

## 29-a de septembro 
* En la Universitato Harvard okazis laŭvica enmanigo de Ig-Nobel-premio.

## 30-a de septembro 
* La kanada sciencisto Ralph M. Steinman forpasis pro kancero. La  li ricevus Nobel-premion pri fiziologio aŭ medicino — kune kun Bruce A. Beutler kaj Jules A. Hoffmann.
* La prezidanto de Jemeno Ali Abdula Saleh rifuzis rezigni je la posteno se ekzistas ebleco ties transiro al opoziciuloj.
* La prezidanto de Afganio Hamid Karzai deklaris rifuzon je daŭra intertraktado kun Talibano post murdo de la eks-prezidanto Burhanuddin Rabbani.
* Je 15:30 (loka horo) estis haltigita Tevatrono — dua laŭ poveco koliziigilo-partikla akcelilo, troviĝinta en Fermilab (Ilinojso, Usono).
* La prezidanto de Usono Barack Obama oficiale sciigis pri mortigo en Jemeno de Anŭar al-Aŭlaki, konsiderata gvidanto de Alkaido en Arabio.
* Kamikazo eksplodigis sin apud ĝendarmejo en Antalya (Turkio). Pereis nur li mem.
* En la provinco Hakkâri (Turkio) komenciĝis evakuado de loĝantoj de montaraj vilaĝoj pro baldaŭa operaco kontraŭ kurdaj gerilanoj.

## Referencoj 
Kategorio:Septembro laŭ jaroj
09