open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Nihonga

**Nihonga** (japane: 日本画, *japana pentrado*) estis enkondukita en 1890 de la usona orientisto *Ernest Francesco Fenollosa* kaj de la japana arthistoriisto *Tenŝin Okakura*. Ili celis revivigi la preskaŭ perditajn teknikojn de la malnova japana pentrarto kaj unuigi ilin samtempe kun la lastaj sciaĵoj de la okcidenta arto.

## Bildgalerio 

Hishida Shunsō 001.jpg|*Rakuyō* (落葉, falintaj folioj) de Hishida Shunsō (1909)
Kobayashi Fruit.jpg|*Fruktoj* de Kokei Kobayashi (1910)
Enbu by Hayami Gyoshu.jpg|*Enbu* (炎舞, flamdanco) de Gyoshū Hayami (1925)
Madaraneko by Takeuchi Seiho.jpg|*Madaraneko* (斑猫, striita kato) de Takeuchi Seihō (1924)
Jo-no-mai by Uemura Shoen.jpg|*Jo no Mai* (序の舞, dancado) de Uemura Shōen (1936)

## Bibliografio 
* Margit Brehm: *The Japanese Experience - Inevitable*. Hatje Cantz Verlag 2002, ISBN 3-7757-1254-2
* Emi Akamatsu: *Japanische Blumenmalerei*, München: Knaur 2005, ISBN 978-3-426-64191-0

Kategorio:Pentrado
Kategorio:Japana arto
Washi

eta|dekstra|300ra|Washi
eta|dekstra|300ra|Ekzemplo de washi: kyo chiyogami
**Washi** (japane: 和紙, わし ) aŭ **Wagami** estas manfarita papero el Japanio. La tekniko krei washi-paperon el iuj plantofibroj ekzistas de pli ol 1300 jaroj.

Kiam papero estis importita dum la Meiji-Restarigado (ekde 1868) tradicie kreita *washi* perdis sian rolon kaj estas hodiaŭ artaĵo.

Washi estas faritaj el longaj kruciĝintaj fibroj kaj famas pro sia malpezo, fleksebleco kaj solideco. Ekzistas pli ol 400 specoj de papero kun variaj motivoj kaj koloroj, kiujn oni uzas por krei invitilojn aŭ kartojn, kovri skatolojn aŭ donacojn aŭ por fabriki kajtojn.

La plej famaj fibroj nomiĝas *kozo*, *gampi* kaj *mitsumata*. Ĉiu inter ili donas specifan econ al la papero.

## Vidu ankaŭ 
* Origamio

## Eksteraj ligiloj 
* Pri washi (angle) 
* Fabrikado de washi (germane)

Kategorio:Paperoj
Kategorio:Japana arto
Hagoita

eta|dekstra|150px|Hagoita-kazari(羽子板飾り)
**Hagoita** (japane: 羽子板) estas japana ligna rakedo, kiu iam utilis por ludi *hanetsuki-on*, knabina ludo simila al badmintono.

Nuntempe *hagoita* estas nura artaĵo, kie montriĝas pentritaj aŭ el fajnaj ŝtofoj kudritaj bildoj de gejŝoj aŭ samurajoj.

Oni donacas *hagoita-ojn* okaze de naskiĝo kiel bonŝanchelpilo kiu fortenas malbonajn spiritojn.

Kategorio:Japana arto
Kategorio:Ludiloj
Dogu

[eta|Dogu el la malfrua Ĵomon-epoko (1000–400&nbsp;a.&nbsp;K.), nacia [muzeo de Tokio]]
**Dogu** (japane: 土偶) estas tradiciaj japanaj statuoj el terakoto.

Ili kutime prezentas inan figuron, sed foje ankaŭ virojn aŭ bestojn. Ili ekzistas ekde la mezo ĝis la fino de la Ĵomon-epoko.

*Dogu* havas vizaĝon, apartajn krurojn kaj relative malgrandajn brakojn kaj globformajn, foje per horizontala strio apartigitajn ran-okulojn, kiel neĝokulvitroj. Tiuj skulptaĵoj estas ofte ornamitaj de tre kompleksaj geometriaj desegnaĵoj.

Fine de la Ĵomon-epoko oni trovas pli simplajn formojn, nomitajn *doban*, laŭ kies modelo oni kreis ankaŭ maskojn, nomitajn *domen*.

Oni ankoraŭ ne scias pri ilia signifo kaj ebla rilato al *Hanivo*, tombdonaĵoj el la Kofun-epoko.

Kategorio:Japana arto
Kategorio:Historio de Japanio
Kategorio:Statuoj
Hugo Gunckel Luer

eta|350x|Gunckel
**Hugo GUNCKEL LÜER** (Elparolu: Ljer) (naskiĝinta la 10-a de aŭgusto 1901 en Valdivia – mortinta la 17-a de julio 1997 en Santiago) ĉilia natursciencisto kaj botanikisto.

eta|maldekstra|350x|Gunckel (sinistra)

Tiu botanikisto estas aludita en la Listo de botanikistoj per **Gunckel**.

## Verkoj 
* "Helechos de Chile" Monografías Anexos de los Anales de la Universidad de Chile, 245 pp. ("Chilena Filicoj")
* "Bibliografía Moliniana" Fondo Andrés Bello, 166 pp. ("Bibliografio Molina")

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Farmacia Chilena 

Kategorio:Botanikistoj
Kategorio:Ĉilianoj
Seiboku

**Seiboku** (japane: 青墨, *blua inko*) estas likva inko el Japanio. La pli malmultekostaj specoj estas faritaj el piniligno, la pli multekostaj el sesamoleo aŭ kamelioleo.

Kategorio:Japana arto
Kategorio:Skribiloj
Futono

eta|Japana futono
**Futono** aŭ **hutono** (japane: 布団, *futon*) estas tipo de matraco, kiu estas japana lito.

Japanaj futonoj estas plataj, 5 ĝis 10 cm dikaj kaj tegitaj de kotonaĵo. Futono (*shikibuton*) estas vendita kune kun: larĝa korpokuseno (*kakebuton*) kaj kapkuseno (*makura*). La kusenoj estas kutime plenigitaj de faboj aŭ plastaj perloj. Futonoj estas metitaj sur planko kovrita de tatamoj kaj tradicie ordigitaj en ŝrankoj dum la tago, por ke la tatamo spiru kaj ke la loko povas servi al aliaj celoj. Futonoj estu regule aerumitaj, ĉefe se ili ne estas ordigitaj dumtage.

## Okcidentaj futonoj 
eta|Futono en okcidento
Okcidentaj futonoj malsamas de japanaj futonoj. Ili kutime estas plenigitaj de ŝaŭmaĵo kaj estas pli dikaj kaj grandaj ol la japanaj modeloj. Ili kutime estas metitaj sur armaturo por utili kiel lito, sed ankaŭ kiel sofo.

Japanoj kutime ne agnoskas okcidentan "futonon" vera futono.

## Referencoj 
Kategorio:Kulturo de Japanio
Tatamo

[eta|300ra|Tipa japana ĉambro kun tatamo kaj [shoji]]
**Tatamo** (japane: 畳, plenigita) estas tradicia japana plankokovrilo en japanaj domoj, hejmoj, temploj, ktp.

Ĉie en la mondo tatamoj estas uzitaj por praktiki japanajn luktosportojn. La planko de la doĵo estas tute kovrita de tatamoj, aldonante elastecon al la planko.

Tradiciaj dimensioj de tatamoj estas 91 cm x 182 cm, sed tiuj dimensioj varias laŭ regionoj en Japanio. Ankoraŭ nuntempe oni forprenas ŝuojn antaŭ eniri japanan domon, kvankam ofte anstataŭis pli modernaj tapiŝoj la tatamojn.

La dimensio de tatamo estas samtempe unuo por mezuri ĉambrojn, nomita *jō* (畳, じょう): ankoraŭ nun oni diras, ke ĉambro estas 8-tatama, t.e. ke la planko povas ricevi 8 tatamojn. Tiel la larĝeco de tatamo iĝis referenco por tradicia konstruado: ĉambroj, sed ankaŭ pordoj, fenestroj, ŝutroj, ... estas dimensiitaj laŭ tiu unuo.

Por dormado, futonoj estas sternitaj ĉiuvespere sur la tatamojn kaj ĉiumatene ordigitaj en la *oshiire* por ke la ĉambro estu libera por aliaj uzoj.

eta|240ra|dekstra|Sekcio de tatamo
Tatamoj estas tradicie faritaj el tavoloj de rizopajlo krucigitaj kaj premitaj. La pezo varias inter 25 kaj 30 kg. Nuntempe ili estas el artefaritaj materialoj (ŝaŭmaĵoj kaj kartono).

## Aranĝo 
300ra|maldekstra|Aranĝoj de tatamoj
Jen kiel tatamoj povas esti aranĝitaj. En malgrandaj ĉambroj eblas uzi ankaŭ duontatamojn (90x90cm). Pro la dimensio de tatamoj la japana konstruaĵo havas tradicie mezurojn oblajn de 90 cm.

Kategorio:Japana arkitekturo
Kategorio:Japanaj batalartoj
Muro de Hadriano

[eta|Situo de la muroj de Hadriano kaj [Muro de Antonino|de Antonino]]

La **Hadriana Muro** (, ) estas ŝtona fortikaĵo konstruita de la Romia Imperio trans la larĝo de Britio (la tiuepoka romia provinco Britannia), kaj estas parto de la *Limeso"*, la fortikita linio, kiu en la hodiaŭaj ŝtatoj Britio kaj Germanio defendis la nordajn limojn de la Romia Imperio. La Hadriana Muro estis la dua el tri tielaj fortikaĵoj konstruitaj trans Britio, la unua estis *Gask Ridge* kaj la fina la *Antonina Muro*. Ĉiuj tri estis konstruitaj por malhelpi militistajn rastadojn de la Piktaj triboj (antikvaj loĝantoj de Skotlando) norde, por plibonigi ekonomian stabilecon kaj provizi pacajn kondiĉojn en la Roma provinco de "Britannia" sude, kaj fizike marki la landlimon de la Imperio. La **Hadriana Muro** estas la plej fama el la tri, ĉar ĝi restas la plej bone konservita kaj videbla hodiaŭ.

Krom sia uzo kiel militista fortikaĵo, oni kredas, ke la pordegoj tra la muro ankaŭ estis uzitaj por ebligi komercan impostadon. Granda parto de la muro ankoraŭ ekzistas, kaj ĝi povas esti sekvita piedire precipe en la meza sekcio. La muro estas la plej populara turisma vidindaĵo en Norda Anglio, kie ĝi estas ofte konata simple kiel la *Roma Muro*. Ĝi fariĝis Monda Kultura Heredaĵo de UNESKO en 1987, kaj en 2005 oni grupigis ĝin kun la Ĝermania Limeso en kuna, transnacia Monda Kultura Heredaĵo de UNESKO "Limeso de la romiaj provincoj Britannia, Germania Superior kaj Raetia".

La **Hadriana Muro** estis 80 Romajn mejlojn (73,5 anglajn mejlojn aŭ 117 kilometrojn) longa, ĝia larĝo kaj alto dependas de la konstruaj materialoj kiuj haveblis apude. La **Hadriana Muro** etendis okcidenten de Segedunum ĉe Wallsend sur la Rivero Tyne ĝis la marbordo de la Solway Firth. La Muro estas tute en Anglio kaj 15 kilometrojn sude de la landlimo kun Skotlando en la okcidento kaj 110 kilometrojn sude de la limo en la oriento.

La konstruado verŝajne komenciĝis en 122 kaj estis plejparte kompletigita post ok jaroj. Soldatoj de la tri okupantaj Romiaj legioj partoprenis en la laboro.

En la jaroj post la morto de Hadriano en 138, la nova imperiestro, Antoninus Pius forlasis la muron, tamen lasis ĝin okupita en subtena rolo, kaj komencis la konstruadon de nova muro 160 kilometrojn pli norde en Skotlando, la *Antonina Muro*. Antoninus Pius ne povis konkeri la nordajn tribojn kaj sekve, kiam Marcus Aurelius fariĝis imperiestro, li forlasis la Antoninan Muron kaj okupis la Hadrianan Muron refoje en 164. Ĝi restis okupita de Romiaj trupoj ĝis ilia retiriĝo el Britio dum la 5-a jarcento. Iom post iom la Muro kadukiĝis.
]]

## Vidu ankaŭ 
* Romia arkitekturo

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Hadrian's Wall.org 
* Hadrian's Wall National Trail Path 
* UNESCO Frontiers of the Roman Empire
* Hadrian's Wall & Housesteads Fort information at the National Trust 
* News on the Wall path
* Hadrian's Wall Photographs 

Kategorio:Romia Imperio
Kategorio:Historio de Britio
Kategorio:Mondaj heredaĵoj de UNESKO
Kategorio:Mondaj heredaĵoj en Anglio
Kategorio:Arkeologiaj lokoj en Anglio
Kategorio:Konstruaĵoj en Britio
Hadriano
Hadriano
Kategorio:Aperis en 122
Hanko (sigelo)

eta|250px|Plasta versio de hanko
eta|250px|Inkkuseno (朱肉 *shuniku*)
**Inkan** (japane: 印鑑) aŭ kutime **hanko** (判子) estas nomsigelo uzita en Japanio por subskribi kontraktojn. Kaj entreprenoj kaj privataj personoj povas pretigi al si *hankon*. En multaj kazoj hankoj estas necesaj por subskribi dokumentojn.

Tradicie *inkan* estas ĉizita en la ekstremaĵon de malgranda bloko el ligno, osto, ebeno aŭ marmoro. Tiu ekstremaĵo havas diametron inter 25 kaj 75 mm. Gumstampoj kiujn oni povas aĉeti kiel memoraĵojn ne uzeblas kiel oficiala sigelo. Oni kutime uzas, kiel jam de pli ol 3.000 jaroj) ĉinajn skribsignojn por indiki la nomon. Sigeloj por kutimaj familinomoj povas esti aĉetataj rekte, sed ĉar *hanko* estas tre persona aĵo, multaj japanoj iras al sigelisto por aĉeti personan modelon.

## Historio 
Imperiestra sigelo el pura oro el la jaro 57 estas unua atestaĵo de skribkulturo en Japanio. Tiam *hankoj* estis potencsimboloj kaj rajtis uzi ilin nur la rektaj vasaloj de la *tennō*.

Ekde la jaro 750 ankaŭ aliaj nobeloj posedis *hankojn*. Poste, samurajoj uzis *hankojn* kun ruĝa stampkoloro.

Dum la Meiji-Restarigado (1868), kiam ĉiu japana devis uzi nomon, la uzo de *hankoj* populariĝis en ĉiuj tavoloj de la popolo.

## Nuna uzo 
Nuntempe la plejmultaj japanoj havas plurajn sigelojn. Viraj sigeloj estas kutime pli grandaj ol virinaj, kaj estraj pli grandaj ol subulaj. Ĉefe sekurigitaj *hankoj* estas uzitaj por bankaj aferoj, dum la ĉiutagaj modeloj estas pli simplaj.

Ekzistas du sortoj da stampoj: personaj sigeloj (認め印 *mitome-in*) kaj registritaj (leĝaj) sigeloj (実印 *jitsu-in*, *vera sigelo*). Por lupreni apartamenton, aĉeti grundon aŭ aŭton, necesas registrita sigelo. Iuj bankoj eĉ postulas ĝin por malfermi konton. Registrado kaj certifikado de *inkan* estas farita ĉe la loka urba administrejo. Tie oni ricevas "certifikitan sigelostampon" (印鑑登録証明書 *inkan tōroku shōmeisho*, mallonge: *inkan techo*), kiu aŭtentigas sigelon por kontrakto, simile al aŭtentigita subskribo.

Eksterlandanoj kun *alien registration card* rajtas posedi aŭtentigitan sigelon, kiu gravas por kontraktoj. Eksterlandaj nomoj povas esti ĉizitaj per romaji (latina skribo), katakana, hiragana (silaba skribo) aŭ kanji (ĉinaj skribsignoj).

Por unuopaj oficialaj aferoj, ekzemple la aĉeto de aŭto kaj ties registriĝo, la eksterlandano povas atingi dokumenton de sia ambasadejo, kiu taŭgas kiel hanko.

Alia grava ilo por montri sin en Japanio estas "persona karto" (名刺 *meishi*).

## Sigeloj en aliaj landoj 
Subskribsigeloj estas uzitaj ankaŭ en aliaj landoj, inter ili Ĉinio. Ankaŭ iuj israelaj firmaoj uzas ilin.

## Eksteraj ligiloj 
* Japanaj sigeloj, estanteco kaj historio (germane)  (PDF, 2,5 MB)

Kategorio:Kulturo de Japanio
Kategorio:Skribiloj
Kokeshi

eta|200px|Kokeshi
**Kokeshi**-pupoj (japane: 小芥子) estas tradicia manfarita ludilo en Japanio.

## Eco 
Temas pri el fruktujligno turnitaj figuroj, ege simpligitaj, kiuj prezentas knabinojn. Kutime ili havas cilindran korpon sen brakoj nek kruroj kaj rondovalan kapon.

Ili estas farbitaj kaj foje havas rondajn ornamaĵojn, foje florajn. La ĉefaj koloroj estas ruĝa kaj nigra. Ankaŭ la vizaĝoj estas tre simpligitaj. Ĉiu artisto havis propran specifan formon, pentris laŭ propra stilo kaj aldonis subsignon piede de la figuro.

Por protekti kolorojn, *kokeshi-oj* estis maldike kovritaj de vakso.

Iuj apartaj figuroj havas moveblajn kapojn.

## Historio 
*Kokeshi-oj* devenas el Tohoko, la norda Japanio. Nuntempe Sendai estas la ĉefurbo de *kokeshi-oj*.

Bedaŭrinde la tradiciaj formoj maloftiĝis dum la lastaj jaroj. Ili estas anstataŭitaj de industrie produktitaj figuroj.

Kategorio:Japana arto
Kategorio:Pupoj
Borne (Overiselo)

**Borne** () estas municipo en la regiono Twente de la provinco Overijssel en Nederlando. Ĝi situas nordokcidente de Hengelo. Fine de  en la municipo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². 

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

eta|maldekstra|280ra|

Kategorio:Vilaĝoj de Nederlando
Kategorio:Loĝlokoj en Overiselo
Kategorio:Municipoj de Overiselo
Kategorio:Twente
Soforo

La **soforo**  (*Sophora*) estas genro el la familio de la fabacoj

## Specioj 
* *Sophora albescens* (Rehder)  C.Y.Ma
* *Sophora alopecuroides* L.  
* *Sophora cassioides* (Phil.)Sparre, sin. *Sophora macnabiana* Skottsb.
* *Sophora chathamica* Cockayne 
* *Sophora chrysophylla* (Salisb.)Seem. 
* *Sophora davidii* (Franch.)Skeels
* *Sophora fernandeziana* (Phil.)Skottsb. 
* *Sophora flavescens* Aiton
* *Sophora fulvida* (Allan)Heenan & de Lange 
* *Sophora godleyi* Heenan & de Lange 
* *Sophora howinsula* (Oliv.) P. S. Green 
* *Sophora inhambanensis* Klotzsch
* *Sophora koreensis* Nakai
* *Sophora lehmannii* (Bunge)Kuntze
* *Sophora longicarinata*  G.Simpson & J.S.Thompson
* *Sophora masafuerana* Skottsb. 
* *Sophora macrocarpa* Sm. 
* *Sophora microphylla* Aiton 
* *Sophora mollis* (Royle) Graham ex Baker
* *Sophora molloyi* Heenan & de Lange 
* *Sophora moorcroftiana* Benth.
* *Sophora nuttalliana* B. L. Turner
* *Sophora pachycarpa* Schrenk ex C. A. Mey.
* *Sophora prostrata*  Buchanan 
* *Sophora tetraptera* J.F.Muell.
* *Sophora tomentosa* L.  
* *Sophora tonkinensis* Gagnep.
* *Sophora toromiro* Skottsb.
* *Sophora velutina* Lindl.
* *Sophora violacea* Thwaites

## Referencoj
## Vidu ankaŭ
* Koŭhai
* Nitrogena fiksado

## Eksteraj ligiloj 
* Fabaceae 
* botanica Nomenklaturo
Krime-gota lingvo

La **krime-gota lingvo** estis dialekto de la Gota, kiu estis parolata de la krimeaj gotoj en iuj izolitaj lokoj en la preskaŭinsulo Krimeo (nun en Ukrainio) eble ĝis tiel malfrue kiel la 18-a jarcento.

Malmultaj fragmentoj de la krime-gota travivis: La tuta nia scio baziĝas sur letero de la 16-a jarcenta Flandra ambasadoro Ogier Ghiselin de Busbecq, kiu donas liston de ĉirkaŭ okdek vortoj kaj iom da vido pri ĝia gramatiko.

La Krime-gota estas preskaŭ universale agnoskita esti Gota surbaze de ĝiaj fonologiaj trajtoj: la vorto *ada* "ovo", ekzemple, montras la tipan Gotan "fortikigadon" de Pra-ĝermana **-jj-* → *-ddj-* (kiel en Ulfil-gota *iddja* ←PGmc. **ejjon*), ← PGmc. **ajja-*.

Estas kelkaj regulaj rilatoj inter la Ulfil-gota kaj la Krime-gota, inkluzivanta Ug /sk-/ → Kg /ʃ-/ (kiel en Kg *schedit*, *schietn*, ← *skeiniþ*, *skiutan* ["ĝi lumas", "ibid."])

La Vikingoj eble malkovris ilian ekziston, ĉar la *Gutasaga* rakontas, ke triono el la loĝantoj de Gotlando devis forlasi la insulon kaj setli en la lando de la Grekoj.

## Eksteraj ligiloj 
* Busbecq's (konto, kalkulo), en Latina
* Eroj de Crimean Gota Gramatiko
* Gotaj Paĝoj

Kategorio: Orientĝermana lingvaro
Kategorio: Lingvoj laŭ alfabeto
Distrikto Coesfeld

La **distrikto Coesfeld**  situas en la nordo de la germana federacia lando Nordrejn-Vestfalio. Ĝia administra sidejo estas la samnoma urbo Coesfeld. Ĝia administra sidejo estas la samnoma urbo Warendorf. Historie kaj kulture la teritorio apartenas al la regiono Monastera Lando. Fine de  la distrikto havis  loĝantojn.

Najbaras la distriktoj Steinfurt norde, Warendorf plus la eksterdistrikta urbo Monastero (Münster) oriente, Unna plus la eksterdistrikta urbo Hamm sude kaj Recklinghausen kaj Borken okcidente.

## Administra disdivido 
La distrikto konsistas el 11 komunumoj, el kiuj 5 estas urboj (inter krampoj la nombroj de loĝantoj laŭ stato fine de ).

## Eksteraj ligiloj 
* oficialaj paĝoj de la distrikto (germanlingvaj)

Dosiero:Coesfeld Sankt Lamberti 2.jpg|Coesfeld
Dosiero:Rorup Kloster Hamicolt.jpg|Dülmen
Dosiero:Lüdinghausen Burg Kakesbeck.jpg|Lüdinghausen
Dosiero:Ascheberg St Lambertus Pfarramt.jpg|Ascheberg


Kategorio:Distriktoj de Nordrejn-Vestfalio
Kategorio:Monastera Lando
Kategorio:Vestfalio
Nakamura Teruo

**NAKAMURA Kakuzo** (li mem uzis la personajn nomojn Teruo kaj Tazuo, pseŭd. **Teruo Mikami**; naskiĝis la  en Oocu, Ŝiga-ken (Japanio), mortis en 1983) estis japana diplomito de komerca altlernejo kaj profesia redaktoro de Esperanto-gazetoj. Li estis membro de la Lingva Komisiono de Japana Esperanto-Instituto kaj de la Akademio de Esperanto.

## Vivo 
Nakamura estis filo de etburĝa komercisto. En 1929 li diplomiĝis ĉe Komerca Altlernejo. Samjare li lernis Esperanton. Li estis membro de Oomoto, mondfederalisto kaj ano de la Japana Frataro por la Repacigo (FOR).

## Esperanta agado 
Antaŭ la dua mondmilito, Nakamura fondis la lokan Oocu Esperantoo-Propagandan Societon, gvidis kursojn kaj eldonis la revueton "Pacamo". Li estis kunredaktoro de la revuo "Oomoto Internacia" (ekde 1962) kaj de "La Verda Mondo" (Kameoka, 1932-1935) kaj redaktoro de "Tempo" (Kioto, 1937-1938). Post la milito, li de 1950 ĝis sia morto (nun ĉef-) redaktis la revuon "Oomoto".

En la -ata/-ita-disputo li en 1961 kontribuis al la ĉefverko de la "itistoj", nomita "La Zamenhofa Esperanto" (aŭ pli kutime "Simpozio"). En la sekvo li en 1963 estis elektita al la Akademio de Esperanto. Li loĝis en Kioto.

Sub la plumnomo "**Teruo Mikami**" Nakamura tradukis pli ol cent hajkojn, senrjuojn kaj tankaojn, krome plurajn novelojn el la japana al Esperanto. En Esperanto li verkis ĉefe recenzojn kaj prilingvajn eseojn. En 1959 li reviziis la 2an kaj 3an eldonojn de "Japanaj fabeloj". En 1964 li publikigis la libron "Enciklopedieto Japana", kie oni trovas la plej multajn aldonojn el la japana lingvo al Esperanto kaj en 1965 li publikigis kun Miyamoto Masao la libron "Japana kvodlibeto", kie oni kolektas tre diversajn tekstojn el japanaj verkistoj.
## Verkoj
En la japana Nakamura aŭtoris la libron "La internacilingvo kaj la homaranismo" (1950).

Tazuo Nakamura kuntradukis *La Infanoj de militbazoj* kun Miyamoto Masao.

Nakamura verkis komentarion pri la "Ekzercaro de Esperanto".

## Fontoj 
Kategorio:Japanaj esperantistoj
Kategorio:Akademio de Esperanto
Kategorio:Esperantologoj
El Jueves (hispana gazeto)

***El Jueves*** ('La ĵaŭdo') estas hispana humura gazeto eldonata en Barcelono. Ĝia plena titolo estas "El Jueves, la revista que sale los miércoles" ("La Ĵaŭdo, tiu gazeto publikita merkrede"), ankoraŭ dum en la komenca fazo ĝi estis "la gazeto publikita vendrede".

## Historio 
Ĉi tiu gazeto naskiĝis en 1977 kaj ekde tiam, ĉiusemajne estis eldonita.
En 2007 ĝi havis pli ol 15000 eldonaĵojn.

### Polemiko en 2007 
La 20an de julio, la gazeto estis retirita el la vendado pro ofendo al la hispana krono. En la ĉefpaĝo de la numero 1537 (publikita la 18an de julio tiujare) aperas viro kaj virino (tre similaj al la hispanaj geprincoj) seksumantaj. 

Estas homoj kiuj konsideras ke tio estas cenzuro, kvankam la juĝisto ĝin faris oficiale por protekti la kronon de la kalumnioj kiuj estis en la ĉefpaĝo.

## Enhavo 
Nuntempe ĝi enhavas 72 aŭ 80 paĝojn, kun ĉirkaŭ 20 paĝoj parolantaj pri nuntempaj politikaĵoj, ekonomiaĵoj aŭ sociaĵoj, ĉiam per humura etoso kaj komikse. La resto de la paĝoj estas semajnaj komiksoj.

## Refencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Hispanaj gazetoj
Kategorio:Humuraj bildstrioj
Discutindo língua portuguesa

***Discutindo língua portuguesa*** ("Diskutante la portugalan lingvon") estas brazila revuo, eldonata de Escala Educacional, kiu temas precipe pri la portugala lingvo kaj kelkfoje pri aliaj lingvoj aŭ ĝeneralaj lingvaj aferoj. 

La revuo ekpublikiĝis en 2006 kaj aperas po unu fojon je ĉiuj du monatoj ekde tiam. Ĝi atingas grandan publikon, kvankam ĉefe celas la studentan kaj instruistan arojn. Ĝiaj informoj priparolas la universon de la portugala, diskutante plurajn aspektojn kaj fakojn de la idiomo. La revuo ankaŭ prezentas intervjuojn, debatojn, pripensadojn, recenzojn pri iaj publikaĵoj kaj lingvajn kuriozaĵojn. 

## Esperanto
En junio 2007, okaze de 120 jaroj de Esperanto kaj 100 jaroj de Brazila Esperanto-Ligo, aperis ĉe la revuo informo pri Esperanto kaj Zamenhof, krom intervjuo kun Pedro Cavalheiro, tiama prezidanto de BEL.

## Eksteraj ligiloj 
* (**pt**) Discutindo língua portuguesa  oficiala paĝaro 
* (**pt**) Discutindo língua portuguesa n-ro 7  enhavo de la numero kun informo pri Esperanto kaj Zamenhof kaj intervjuo kun Pedro Cavalheiro
* (**pt**) Palavras de paz ("Vortoj pacaj")  ero de la informo pri Esperanto kaj Zamenhof ĉe la revuo

Kategorio:Brazilaj gazetoj
Kategorio:Portugala lingvo
Distrikto Siegen-Wittgenstein

La **distrikto Siegen-Wittgenstein** situas en la pleja sudoriento de la germana federacia lando Nordrejn-Vestfalio. Ĝia administra sidejo estas la urbo Siegen, kiu konsistigas duonon de la distrikta nomo. Origine temis pri du distriktoj, *Siegen* (la regiono *Siegerland*) kaj *Wittgenstein* (aŭ la regiono *Wittgensteiner Land*, la komunumo Erndtebrück kaj la kuracurboj Bad Berleburg kaj Bad Laasphe), kiuj estis kunigitaj dum la jaro 1975. Fine de  la distrikto havis  loĝantojn.

Najbaras la distriktoj Hochsauerland norde, Waldeck-Frankenberg, Marburg-Biedenkopf kaj Lahn-Dill oriente kaj sude, Altenkirchen kaj Westerwald okcidente kaj Olpe nordokcidente.

La pejzaĝo estas montareta kaj arbaroriĉa, pluraj valoj plenigitaj per akvo, tial ke ekestis grandaj naturaj akvorezervujoj. Historie la loĝantoj vivis precipe de produktado de ligno kaj de minado de ercoj.

## Administra disdivido 
La distrikto konsistas el 11 komunumoj, el kiuj 7 estas urboj.

(Nombroj de loĝantoj laŭ la stato fine de  inter krampoj)

## Eksteraj ligiloj 
* oficialaj paĝoj de la distrikto (germanlingvaj)

Dosiero:Dicker turm siegen.jpg|Siegen
Dosiero:Bad Berleburg 8.jpg|Bad Berleburg
Dosiero:Kreuztal Schloss Junkernhees.jpg|Kreuztal
Dosiero:Walpersdorf.jpg|parto de Netphen


S
S
Kategorio:Vestfalio
Koloruloj

En la kunteksto de Sud-Afriko, oni uzas la anglan vorton "Coloured" (Koloraj) por indiki homojn kiuj havas iom da afrika sango, sed ne sufiĉe por estis konsideritaj Nigruloj de la leĝoj de la Sud-Afrika registaro dum la epoko de Apartismo. Ili dividiĝas en multaj sub-grupoj, ekzemple la Grikvoj, kiuj estas la descendantoj de Buroj kaj Khoisan, kaj la "Cape Malay" aŭ Malajoj de Kaburbo, kiuj devenas parte de sklavoj kaj ribeloj portitaj al Sud-Afriko el Indonezio de la Nederlanda registaro antaŭ jar-centoj.

Dum la epoko de Apartismo, la registaro klasigis la homojn kiel Blankuloj, Koloraj, Hindoj aŭ Nigruloj, kaj ĉiu grupo havis malsamajn rajtojn. La registaro ofte uzis ne-klarajn metodojn por decidi kiu estis Kolora kaj kiu estis nigra aŭ blanka, kaj povis okazi ke membroj de la sama familio estu klasigitaj en malsamaj manieroj. La "kolora" populacio havis malpli da rajtoj ol la blankuloj kaj ne povis voĉdoni, sed ĝi havis pli da rajtoj ol la nigruloj.

Nuntempe la vorto "coloured" ne plu havas leĝan signifon, sed oni tamen ankoraŭ uzas ĝin. La "koloruloj" estas la plej multo de la populacio en la regionoj de Okcidenta Kablando kaj Norda Kablando. La plej multo el ili parolas la Afrikansan kiel unua lingvo, sed kelkaj parolas angle.

Ankaŭ en Namibio kaj Zimbabvo estas homoj de miksita raso kiuj estas nomataj "coloured".

## Vidu ankaŭ 
* Miksrasulo
* Mulato
* Malplimulto

Kategorio:Sudafrikanoj
Sudafrikanoj
Koloraj sudafrikanoj
Koloraj sudafrikanoj
James Curtis Hepburn

**James Curtis HEPBURN** ( 13-a de marto 1815 - 11-a de junio 1911 ) estas misiisto kaj doktoro naskita en Presbiterianismo. Elpensinto de Hepburn-transskribsistemo.

Kategorio:Japanaj skribsistemoj
Kategorio:Viroj
Kategorio:Usonaj lingvistoj
Kategorio:Misiistoj
Kategorio:Doktoroj
Kategorio:Usonaj presbiterianoj
Teknika-naturscienca universitato de Norvegio

eta|300ra|
**La teknika-naturscienca universitato de Norvegio** () estas universitato norvega, lokita en Trondheim, meza Norvegio. NTNU estas la dua plej granda universitato en Norvegio kaj fondiĝis en 1996. La universitato havas multajn studojn en sociaj sciencoj, humanaj sciencoj, arĥitekturo, medicino, naturscienco kaj matematiko; kun la ĉefa devo por la teknikaj altstudoj en Norvegio. Ĝi havas ĉirkaŭ 20000 studentojn kaj 4300 faritaj jarlaboraĵoj ĉiujare, 2500 uzita por instruado kaj esplorado scienca. La universitato ĉefe lokas je du ejoj, Gløshaugen kaj Dragvoll.

## Vidu ankaŭ 
* BIBSYS
* Kahoot!

## Eksteraj ligiloj 
* Retpaĝoj de NTNU ( kaj )

Teknika-naturscienca universitato de Norvegio
Trondheim
Avedis Aharonjan

**Avedis AHARONJAN** aŭ **AĤARONJAN** (armene Ավետիս Ահարոնյան; naskiĝinta en 1866 en Iğdır, Rusia Imperio [nun Turkio]; mortinta la  en Parizo, Francio) estis armena politikisto, verkisto kaj revoluciisto. Li partoprenis en la movado por la sendependiĝo de Armenio.

Avedis Aharonjan estis ege influita de la natura ĉirkaŭaĵo de Iğdır kun rivero Arakso kaj montaro Ararato. Lia patrino instruis lin legi kaj skribi. Li abiturientiĝis en Eĝmiacin (Էջմիածին), fariĝis instruisto kaj post kelkaj jaroj ekstduis historion kaj filozofion en la universitato de Laŭzano en Svislando. Dum tiu tempo li ekkonis Kristapor Mikajelean (Քրիստափոր Միքայէլեան), ĉefredaktisto de gazeto *Troŝag* (Դրօշակ). Li komencis verki por la gazeto. Post finstudado en 1901 li transloĝiĝis al Parizo por studi literaturon en Sorbono. En 1902 li revenis al Kaŭkazio; li fariĝis lernejestro kaj ĉefredaktisto de gazeto *Mourj.* En 1909 la cara registaro malliberigis lin. Li malsaniĝis en malliberejo Meteĥi (kartvele მეტეხი) en Tbiliso. Du jarojn poste donaco de 20&nbsp;000 rubloj ebligis al li fuĝi al Eŭropo.

En 1917 li revenis al Kaŭkazio kaj fariĝis estro de Armena Nacia Konsilio, kiu deklaris sendependiĝon de Armenio la . Li subskribis la traktaton de Batum kun la Otomana Imperio. Li kaj Boghos Nubar estris la armenan delegitaron ĉe la Pariza packonferenco en 1919; li tie subskribis la traktaton de Sèvres.

## En Esperanto aperis 
* Avedis Aĥaronjan: *La patrinoj,* rakonto. Esperantigis Andreo Fiŝer. Bukareŝto: Editura Esperanto, [proksimume 1910]. (*Esperanta biblioteko Danubo* 3.) 32 paĝoj.

## Vidu ankaŭ 
Historio de Armenio.

Kategorio:Liberecbatalantoj
Kategorio:Historio de Armenio
Kategorio:Armenoj
Kategorio:Lernejestroj
Hida montaro

eta|dekstra|250px|monto shirouma
La **Hida montaro** (, Hida Sanmyaku), aŭ **nordaj alpoj** (, Kita Arupusu) estas unu el la montaroj de Honŝuo, Japanio. areas Tojama, Gifu kaj Nagano prefektujojn.

## Montoj 
* Shiroumadake (2932 m)
* Kashima-yarigatake (2889 m)
* Tateyama (3015 m)
* Tsurugidake (2999 m)
* Nogushigorodake (2924 m)
* Yarigatake (3180 m)
* Hotakadake (3190 m)
* Nishihotakadake (2909 m)
* Norikuradake (3026 m)
* Ontakesan (3067 m)
Dalfsen

**Dalfsen** (Dosiero:Loudspeaker.svg **[//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/9/90/Nl-Dalfsen.ogg Dalfsen]**) estas nederlanda vilaĝo kaj municipo en la regiono Salland de la provinco Overiselo kaj situas ĉe la rivero Overijsselse Vecht. Fine de  en la municipo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La nuna Dalfsen ekestis je la 1-a de januaro 2001 el kunfandiĝo de la municipoj Nieuwleusen kaj Dalfsen.

## Komuna Nederlanda Esperanto-Kongreso 
De 24-a ĝis inkluzive 26-a de aprilo 1981 la Komuna Nederlanda Esperanto-Kongreso estis en Oudleusen, municipo Dalfsen. La temo de la kongreso estis 'Energio' kaj organizita de la Federacio de Esperanto-organizoj en Nederlando (FEN), antaŭira organizaĵo de Esperanto Nederland. Tiutempe FEN ekzistis el diversaj asocioj, kiuj partoprenis en la kongreso:

* Nederlanda Esperanto-Asocio (NEA)
* Federacio de Laboristaj Esperantistoj (FLE)
* Kristiana Unuiĝo de Nederlandaj Esperantistoj (KUNE)
* Nederlanda Katoliko (NK)
* Asocio Nederlanda de Sciencistoj Esperantistaj (ANSE)
* NoSoBe
* Nederlanda Grupo de Geinstruistoj pri Esperanto (NGGE)

La prezidanto de la kongreskomitato estis Karlo Ludoviko de Bruin. 

### FLE-kongreso 
Je sabato 25-a de aprilo 1981 ankaŭ okazis la 60-a kongreso de FLE. Tiujare FLE festis sian 70-an fondiĝtagon.

## Galerio 

Dalfsen.jpg|Dalfsen, vidata ekde la maldekstra bordo de la Vecht
Dalfsen Skyline.JPG|Dalfsen

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Vilaĝoj de Nederlando
Kategorio:Loĝlokoj en Overiselo
Kategorio:Municipoj de Overiselo
Pribylina

eta|250ra|maldekstra|Muzeo de liptova vilaĝo
eta|250ra|maldekstra|Muzeo de liptova vilaĝo

**Pribylina** (hungare *Pribilina*) estas vilaĝo en Slovakio en distrikto Liptovský Mikuláš. Ĝi apartenas al nuntempa regiono Liptov kaj situas ĉe montopiedo de Okcidentaj Tatroj ĉe kunfluo de rojoj Belá kaj Račkovský potok (Raĉkova rivereto).

## Historio 
Unua skriba mencio pri la vilaĝo estas de la jaro 1286 sub la hungara nomo *Perbenye*, kiel posedaĵo de Ondrej Pongrácz, kiu estis fondinto de la gento Pongrácz. La gento posedis la vilaĝon ĝis la jaro 1848 kiam estis forigita servuteco en Hungara reĝlando. En 1709 batalo okazis inter Habsburgoj kaj Francisko Rákóczi la 2-a. En 1784 968 vilaĝanoj loĝis en 103 domoj, en 1828 1622 vilaĝanoj loĝis en 132 domoj. En 1848 kelkaj batalis kontraŭ la hungaroj. En la jaro 1858 Pribylina havis 1547 loĝantojn.

## Esperanto en vilaĝo 
En vilaĝo troviĝas hotelo Esperanto en kiu okazis la unua kongreso de Slovakia Esperantista Asocio de la 9-a ĝis la 11-a de majo 1969 . Ekde la 21-a ĝis la 27-a de julio 2007 okazis SES (Slava Esperanto-Studado).

Kategorio:Municipoj en distrikto Liptovský Mikuláš
Kategorio:Liptov
Boriŝa Miliĉeviĉ

**Boriŝa MILIĈEVIĈ** (serbe *Бориша Милићевић*, latinliterigite ekster Esperanto *Boriša Milićević*, naskiĝinta en 1931 en *Pepeljevac* apud Kurŝumlija (Куршумлија) kaj mortinta la 2-an de februaro 2013, estis serba esperantisto kaj profesoro de franca lingvo.

Li esperantistiĝis en 1953, gvidis diversgradajn Esperanto-kursojn, faris multajn prelegojn pri kaj en Esperanto kaj aranĝis plurajn Esperanto-ekspoziciojn. Li estis direktoro de Esperanto-instituto en Beogrado kaj prezidanto de Esperanto-societo "Marko Neŝiĉ", Novi Sad. Li verkis dekon da artikoloj en Esperanto kaj serba lingvo kaj kelkajn librojn, inter kiuj estas lernolibro de Esperanto eldonita sesfoje. Krome li tradukis poezion kaj prozon.

En 1955 li edziĝis al Momirka Miliĉeviĉ.

## Fontoj 
Kategorio:Serbaj esperantistoj
IJK 1955

La **11-a Internacia Junulara Kongreso** (IJK), tiam ankoraŭ nomata **Internacia Junular-Kunveno**, de TEJO okazis de la 7-a ĝis la 14-a de aŭgusto 1955 en La-Aglo, Italio. Partoprenis proksimume 250 esperantistoj, el kiuj la plimulto estis junuloj. La Organizan Kongresan Komitaton prezidis Giorgio Bronzetti. Per itallingva parolado la kongreson salutis Lorenzo Natali, tiama subministro de Italio kaj posta vicprezidanto de la Eŭropa Komisiono; li finis sian paroladon per la esperantaj vortoj "Vivu Esperanto!".

## Fonto 
*La Juna Vivo* septembro/oktobro 1955 kun ampleksa raporto.

11-a IJK
Kategorio:Provinco L'Aquila
Kategorio:Esperanto-renkontiĝoj en Italio
Kategorio:Esperanto-renkontiĝoj en 1955
Kategorio:1955 en Italio
Ĥaribdo

**Ĥaribdo** (greka: Χάρυβδις) aŭ **Karibdo** estis senforma mara monstro en greka mitologio, kiu trifoje tage ensuĉas la marakvon kaj poste muĝegante reelŝprucas ĝin. Ŝipoj, kiuj venas sub ŝian influon, estas nesaveble pereantaj.

Ĥaribdo estas foje bildigita kiel giganta buŝo, foje kiel grandega akvokirlo. En greka mitologio Ĥaribdo estas filino de mara dio Posejdono kaj Geo, diino de la tero. Ŝi inundis teron por plivastigi la regnon de sia patro, ĝis kiam ĉefdio Zeŭso punante ŝin transformis ŝin en marmonstron.
Ĥaribdo ludas rolon en la sagao de Odiseo kaj en la sagao de la argonaŭtoj.

## Loko 
Ĥaribdo agas, kune kun alia monstro Scilo, en markolo por timigi ŝipistojn, kiuj volas veturi tra la malvastejo. Tradicie oni lokigas la malvastejon en la markolo de Messina, kie sur la kalabria flanko troviĝas roko *Scilla*, sed alternative oni proponis kabon *Skilla* en norda Grekio.

## Lingvo 
Kutime oni mencias **Ĥaribdon** nur rilate al **Scilo**: troviĝi *inter Scilo kaj Ĥaribdo* = troviĝi senespere en embaraso inter du potencaj vivdanĝeraj riskoj.

## Vidu ankaŭ 
* Scilo

## Eksteraj ligiloj
*Vollmer, Wilhelm: "Charybdis" - ĉe: *Wörterbuch der Mythologie*, Stuttgart 1874, p. 133 

## Referencoj 
Kategorio:Estaĵoj de la helena mitologio
Kategorio:Mitaj akvaj estaĵoj
Kamikoĉi

eta|dekstra|200px|monto hotakadake

**Kamikoĉi** (, Kamikōchi) estas naturrezervejo en la ĉubu-sangaku nacia parko de Nagano, Japanio. Ĝi situas 1500 metrojn alta super la marnivelo.

Kamikoĉi estas populara ripozloko kaj bazkampo de montogrimpado al Hida montaro (monto hotaka, monto jarigatake kaj aliaj montoj).

Kategorio:Valoj en Japanio
Kategorio:Hida montaro
Kategorio:Gubernio Nagano
Kategorio:Naturmonumentoj en Japanio
Kategorio:Japanaj Alpoj
Kiso montaro

**Kiso montaro** (木曽山脈, kiso Sanmyaku), aŭ **centraj alpoj** (中央アルプス, Chūō　Arupusu), estas unu el la montaroj de Japanio.lokiĝis en Nagano prefektujo.

eta|dekstra|250px|monto kiso montaro
eta|250px|dekstra|Minami-komagatake (2841m)

## Montoj 
* Kyogatake (2296 m)
* Komagatake (2956 m)
* Utsugidake (2864 m)
* Minami-komagatake (2841 m)
* Anbeijisan (2363 m)
* Enasan (2191 m)

Kategorio:Montaroj en Japanio
Kategorio:Gubernio Nagano
Akaiŝi montaro

La **Akaiŝi montaro** (赤石山脈, Akaishi Sanmyaku), aŭ **sudaj alpoj**(南アルプス, Minami Arupusu) estas unu el la montaroj de Honŝuo, Japanio. Ĝi kuŝas en prefektujoj Nagano, Jamanaŝi kaj Ŝizuoka.

eta|300px|Shirane-sanzan

## Montoj 
* Nokogiridake (2685 m)
* Kaikomagatake (2967 m)
* Senjogatake (3033 m)
* Kitadake (3193 m)
* Ainodake (3189 m)
* Notoridake (3051 m)
* Shiomidake (3047 m)
* Warusawadake (3141 m)
* Akaishidake (3120 m)
* Hijiridake (3013 m)
* Tekaridake (2591 m)

Kategorio:Montoj en Japanio
Tofalău

**Tofalău** [tofaləŭ] (hungare: **Tófalva**) estas vilaĝo en Rumanio apartenanta al Sângeorgiu de Mureş. Ĝi havis en 1992 21 hungarajn loĝantojn.
## Fonto
*Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.
*Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)
## Gravaj personoj 
*György Kristóf (2-a de oktobro 1878 - Cluj, 15-a de oktobro 1965): literaturhistoriisto, universitata profesoro.

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Mureș
Distrikto Steinfurt

La **distrikto Steinfurt** situas en la pleja nordo de la germana federacia lando Nordrejn-Vestfalio. Ĝia administra sidejo estas la samnoma urbo Steinfurt. Historie kaj kulture la okcidento de la teritorio apartenas al la regiono Monastera Lando, kaj la oriento konsistigas la regionon *Teklenburga Lando*. Fine de  la distrikto havis  loĝantojn.

Najbaras ene de la federacia lando Nordrejn-Vestfalio la distriktoj Warendorf kaj Coesfeld plus la eksterdistrikta urbo Münster sude, kaj la distrikto Borken okcidente. Krome de la najbara federacia lando Malsupra Saksio norde limas la distriktoj Graflando Bentheim kaj Emsland plus oriente la eksterdistrikta urbo Osnabrück kaj la distrikto Osnabrück.

## Administra disdivido 
La distrikto konsistas el 24 komunumoj, el kiuj 10 estas urboj (inter krampoj la nombroj de loĝantoj laŭ stato fine de ). Iuj el la sudaj komunumoj (ekzemple Greven) konsidereblas rektaj antaŭurboj de Münster, iuj el la nordaj komunumoj (ekzemple Lotte kaj Westerkappeln) rektaj antaŭurboj de Osnabrück. Pluraj el la distriktaj loĝlokoj havas mezepokajn historiajn urbocentrojn - inter ili elstaras ekzemple Tecklenburg.

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Dosiero:Burg Steinfurt 2.jpg|Steinfurt
Dosiero:Stadtkirche Sankt Dionysus Rheine.jpg|Rheine
Dosiero:Emshalle Emsdetten.jpg|Emsdetten
Dosiero:GrevenStMartinus.jpg|Greven
Dosiero:IbbenbuerenPanoramaAlterPosthof.jpg|Ibbenbüren
Dosiero:Gempt-Halle in Legerich spiegelt sich.jpg|Lengerich
Dosiero:Tecklenburg, alter Stadtkern.jpg|Tecklenburg
Dosiero:Wasserburg Haus Welbergen.jpg|Ochtrup


S
Kategorio:Monastera Lando
S
Kategorio:Vestfalio
Distrikto Heinsberg

La **distrikto Heinsberg** situas en la pleja okcidento de la germana federacia lando Nordrejn-Vestfalio. Ĝia administra sidejo estas la samnoma urbo Heinsberg.

Najbaras la distriktoj Viersen norde, Neuss oriente, Düren sudoriente kaj Aachen sude; krome limas la eksterdistrikta urbo Mönchengladbach nordoriente kaj la najbara ŝtato Nederlando okcidente.

## Administra disdivido 
La distrikto Heinsberg konsistas el 10 komunumoj. 7 el ili havas urbajn rajtojn. En la sekva listo inter krampoj aldoniĝas la respektiva nombroj de loĝantoj laŭ stato fine de .

## Eksteraj ligiloj 
* oficialaj paĝoj de la distrikto (germanlingvaj)

Dosiero:Heinsbergerland04.jpg|Heinsberg
Dosiero:Erkelenz Lambertuskirche.jpg|Erkelenz
Dosiero:Alte-Post.jpg|Hückelhoven
Dosiero:Wegberg Kirche.jpg|Wegberg


Kategorio:Distriktoj de Nordrejn-Vestfalio
Distrikto Unna

La **distrikto Unna** situas en la centro de la germana federacia lando Nordrejn-Vestfalio, ene de la tre industriigita Ruhr-regiono. Ĝia administra sidejo estas la samnoma urbo Unna, kvankam la laŭ loĝantoj plej granda urbo de la distrikto estas Lünen. Fine de  la distrikto havis  loĝantojn.

Najbaras la distriktoj Coesfeld norde, Soest oriente, Mark (germane *Märkischer Kreis*) sude kaj Recklinghausen okcidente. Krome limas la eksterdistriktaj urboj Hamm nordoriente, Hagen sudokcidente kaj Dortmund okcidente.

## Administra disdivido 
La distrikto konsistas el 10 komunumoj, el kiuj 2 estas urboj.

**Urboj**
# Bergkamen ()
# Fröndenberg (Ruhr) ()
# Kamen ()
# Lünen ()
# Schwerte ()
# Selm ()
# Unna ()
# Werne ()

**Pliaj komunumoj**
# Bönen ()
# Holzwickede ()

(loĝantoj laŭ la stato fine de )

## Geografio 
La Montaro Ardey estas plejparte arbarhava montoĉeno alta ĝis 273,80 metroj, kiu lokas sur la teritorio de la eksterdistrikta urbo Dortmund same kiel en la distriktoj Ennepe-Ruhr kaj Unna en la Ruhr-Regiono. Situanta norde de la Ruhr, ĝi apartenas al la orienta parto de la Rejnlanda Ardeza Montaro kaj etspace al la Malsuproberga-Marka Montetaro.

## Partnerecoj 
La distrikto havas partnerajn rilatojn kun la eŭropaj regionoj
* 20ra Kirklees Metropolitan Council en Britio,
* 20ra distrikto Uckermark en Brandenburgio (Germanio) kaj
* 20ra kun la eksterdistrikta urbo Nowy Sącz en Pollando.

## Eksteraj ligiloj 
* oficialaj paĝoj de la distrikto (germanlingvaj)

Dosiero:Unna Alter Markt (ohne Mobilfunkantennen).jpg|Unna
Dosiero:Luenen lippebruecke.jpg|Lünen
Dosiero:Schwerte - Sankt-Victor-Kirche.jpg|Schwerte
Dosiero:Rathaus-WQ-IMG 3285.JPG|Werne


U
U
Kategorio:Vestfalio
Mesina markolo

centra|775px

La **markolo de Mesino**, aŭ **Mesina markolo** (PIV1), estas markolo en la Mediteranea Maro, kiu disigas la italan regionon Kalabrio kaj insulon Sicilio; ĝi ligas la Tirenan Maron kaj la Ionan Maron. Ĝi longas 32 km kaj larĝas inter 3 kaj 8 km. Ĝiaj plej grava haveno estas Mesino (), en nordorienta Sicilio. Scilo kaj Ĥaribdo, la monstroj el la klasika sagao pri Odiseo, supozeble estis lokigataj ĉi tie.

La Kabo Peloro konsistigas la nordan enirejon de la Markolo de Mesino kaj tial estas indikita kiel tre grava lumturo por navigado.

Situo: 

## Konduktilo trans la markolo de Messina 
eta|maldekstra|Pilono de Torre Faro, 232 m alta
eta|La Markolo de Mesino
eta|Satelita foto
eta|Historia mapo
En 1957 oni konstruis konduktilon trans la markolon de Messina. La elektra tensio estas 220 kV.
Post finkonstruo oni testis la daŭron de propra oscilado kaj la amplitudon per lanĉo de tri raketoj (9.000 kiloNewton) de la pilonopintoj.

Pro teknikaj malfacilaĵoj (la konduktiloj pro la granda distanco devis esti el ŝtalo, kio kaŭzas malpli altan konduktancon ol en la aliaj partoj de la elektra reto) la konduktilo baldaŭ ne plu taŭgis por la pligrandiĝanta bezono kaj estis anstataŭita per markablo de 6,5 km longeco. La pilonoj estis konservitaj (tiu de Messina nokte eĉ estas lumigata), kvankam ili ne plu havas teknikan funkcion.

## Ponto trans la markolo de Messina 
Je la  la itala parlamento, dum regado de Silvio Berlusconi, decidis pri konstruado de 3,3 km longa ponto trans la markolo far la konstrukompanio Impregilo. La projekto devus esti realigata de 2006 ĝis 2012 je kostoj de 4 miliardoj da Eŭroj. En oktobro 2006 la itala registaro gvidita de Romano Prodi tamen haltigis la projekton.

Kiam Silvio Berlusconi denove gajnis la nacian balotadon, en 2008, li promesis reekigi la projekton.

## Birdomigrado 
En la monatoj aprilo kaj majo multaj birdoj flugas trans la markolo de Messina al siaj kovareoj en norda Eŭropo, inter ili cikonioj kaj 30.000 rabobirdoj (ĉefe vespobuteo, marĉa cirkuo, nigra milvo kaj 25 pliaj specioj).
Ĝis la 1990-aj jaroj oni multe, kvankam kontraŭleĝe ĉasis la birdojn ambaŭflanke de la markolo. Dank al la aktivado de naturprotektantoj kaj forstpolico tia ŝtelĉasado preskaŭ ne plu ekzistas.

## Fontoj 
## Eksteraj ligiloj 
* La alttensia kondukilo trans la markolo de Messina 
* Projekto de ponto trans la markolo de Messina 
* Fabio Spadi (2001), "The Bridge on the Strait of Messina: 'Lowering' the Right of Innocent Passage?" , *International and Comparative Law Quarterly* 50: 441. 

Kategorio:Markoloj
Kategorio:Mediteraneo
Kategorio:Geografio de Sicilio
Kategorio:Kalabrio
Deŭkaliono

**Deŭkaliono** (helene *Δευκαλίων*) estis filo de Prometeo kaj Pronojo.

Kiam Zeŭso furioziĝis pro la impertinento de la Pelasgoj, li decidis fini la bronzepokon per la diluvo. La decidiga fakto estis la agado de Likaono, reĝo de Arkadio, kiu oferis knabon al Zeŭso. Tio estis malpermesata, komplete nekonvena kaj krome abomeninda.

Tial Zeŭso elvokis diluvon, pro kio la riveroj fluis torente kaj la maro fluis rapide trans la bordo, englutante la montodorsoj kun ŝaŭmo kaj lavis tuton pure.

La titano Prometeo avertis sian filon Deŭkaliono, kiu tiam regis la regionon Ftiotido, pri tiu danĝero. Deŭkaliono konstruis arkeon kaj proviantis zorgeme (neniuj bestoj estis savitaj en tiu mito), tiel li kaj sia edzino Pirro estis, post naŭ tagoj, la solaj homoj kiuj postvivis.

Kategorio:Japetidoj
Kategorio:Diluvaj mitoj
Kategorio:Legendaj prapatroj
Kategorio:Mitaj reĝoj de Ftiotido
Distrikto Viersen

La **distrikto Viersen** situas en la okcidento de la germana federacia lando Nordrejn-Vestfalio, borde de la rivero Rejno kaj proksime al Nederlando, kun kiu ĝi dividas limon de 37 kilometroj. Administra sidejo de la distrikto estas la samnoma urbo Viersen. Ĝis la jaro 1975 la distrikto nomiĝis *Krefeld-Kempen* kaj havis sian administran sidejon en la urbo Kempen, kvin jarojn antaŭe, dum 1970, la distrikta teritorio administre komplete reorganiziĝis kaj la ĝis tiam eksterdistrikta urbo Viersen estis aligita al la distrikta teritorio. Geografie la distrikta teritorio apartenas al la regiono Malsupra Rejno.

Najbaras la distriktoj Kleve norde, Neuss oriente kaj Heinsberg sude; krome limas la eksterdistriktaj urboj Krefeld oriente kaj Mönchengladbach sude, kaj - kiel jam menciite - la najbara ŝtato Nederlando okcidente.

## Partnereco 
* 20px Ekde la jaro 1983 ekzistas partnereco inter la distrikto Viersen kaj la graflando Cambridgeshire de Britio.

## Administra divido 
La distrikto konsistas el 9 komunumoj, el kiuj 5 estas urboj. En la sekva listo inter krampoj aldoniĝas la respektiva nombroj de loĝantoj laŭ stato fine de .

## Eksteraj ligiloj 
* oficialaj paĝoj de la distrikto (germanlingvaj)

Dosiero:Pano remigiusplatz.jpg|Viersen
Dosiero:Schloss Neersen Festspiele.jpg|Willich
Dosiero:Kempen Kuhtor.JPG|Kempen
Dosiero:Muehlrather muehle2.jpg|Schwalmtal


Kategorio:Distriktoj de Nordrejn-Vestfalio
Distrikto Düren

La **distrikto Düren** situas en la okcidento de la germana federacia lando Nordrejn-Vestfalio, iom oriente de la urbo Akeno (Aachen). Ĝia administra sidejo estas la samnoma urbo Düren.

Najbaras la distriktoj Heinsberg norde, Neuss nordoriente, Rhein-Erft oriente, Euskirchen sude kaj Aachen okcidente.

## Administra divido 
La distrikto konsistas el 14 komunumoj, el kiuj 4 estas urboj. En la sekva listo inter krampoj aldoniĝas la respektiva nombroj de loĝantoj laŭ stato fine de .

## Eksteraj ligiloj 
* oficialaj paĝoj de la distrikto (germanlingvaj) 

Dosiero:Schlossburgau.jpg|Düren
Dosiero:Hexenturm jülich winter.jpg|Jülich
Dosiero:Boslar.jpg|parto de Linnich
Dosiero:BurgNideggen Wohnturm.jpg|Nideggen


Kategorio:Distriktoj de Nordrejn-Vestfalio
Granda Londono

**Granda Londono** (, *Pligranda Londono*) estas unu el la anglaj regionoj kaj entenas la urbegon Londonon.

Laŭ la stato de  en la regiono vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

## Distriktoj 
Pligranda Londono estas dividita en 32 urbodistriktojn aŭ municipojn (angle "") kaj la civito Londono ("").

Post 2000 Pligranda Londono havis elektitan urbestron ("Mayor of London").

La loĝantaro de Pligranda Londono kreskis de 1.1 miliono en 1801 ĝis 8.5 miliono en 1939, sed ĝi malkreskis ĝis 6.5 miliono en la 1980-aj jaroj.

## Galerio 

Dosiero:EnglandLondon.png|
Dosiero:Arms of the Greater London Council.svg|

## Vidu ankaŭ 
* Barieroj sur la Tamizo
* Loka regado kaj administrado en Britio
* Londono
* Docklands Light Railway
* London Trams

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.london.gov.uk 
* http://www.london.gov.uk/''
* https://archive.is/20121205090826/http://www.boundarycommittee.org.uk/your-area/ Mapoj de la regionoj


Kategorio:Regionoj de Anglio
Piranŝahr

**Piranŝahr** aŭ **Piranurbo**, perse  پیرانشهر, kurde پیرانشار, Pîranşar, estas irana urbego en Okcidenta Azerbajĝano. Ĝi estas la dua plej granda kurda urbo en ĉi tiu provinco (la plej granda kurda loĝloko en la provinco estas Mehabad, 80 kilometrojn pli oriente).

La loĝantoj de Piranŝahr je granda parto estas kurdoj kaj parolas kurdan lingvon.

 
Piranŝahr estas unu el la iranaj plej malnovaj urboj kaj ĝiaj fundamentoj datiĝas reen al la antaŭ-islama epoko de Irano kaj la apero de la reĝlando de Medio.

## Referencoj 
Kategorio:Urboj de Irano
Kategorio:Kurdio