open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Prosetín (distrikto Chrudim)

Municipo **Prosetín** situas en Ĉeĥio, regiono Pardubice, distrikto Chrudim, en montareto Železné hory, 3&nbsp;km okcidente de la urbo Skuteč, ĉe la ŝoseo n-tro 306 inter Skuteč kaj Miřetín. Prosetín estas fervoja haltejo sur linio Chrudim - Žďárec u Skutče. Vivas ĉi tie  ().

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
* **Prosetín**
* Malinné
* Mokrýšov

## Eksteraj ligiloj 
* Oficialaj paĝoj de la vilaĝo 
* Mapo


Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Chrudim
Kategorio:Municipoj en distrikto Chrudim
Kategorio:Setlejoj en Fera montaro
Usona enmigra akto de 1924

[dekstra|eta|Prezidento Coolidge subskribas la leĝon antaŭ la Blanka Domo; [John J. Pershing staras maldekstre de la prezidento.]]
La Usona enmiga leĝo de 1924 (angle **Immigration Act of 1924**, ankaŭ uzata en la angla **National Origins Act**, **Asian Exclusion Act** aŭ **Johnson-Reed Act**) estis federacia leĝo de Usono, kiu limigis la nombron de la enmigrantoj je 2% en proporcio de la usona loĝantaro laŭ devenlandoj. Tio celis rezervi la blankulan kaj protestantan superecon en la Usono.

## Enhavo kaj signifo 
La bazo de la proporcio, enmigraj kvotoj estis la popolnombrado de 1890. La leĝo ekskludis enmigradon de azianoj, precipe ĉinoj, ĉinaj prostituitoj. Tio plifortigis la efikon de *Alien Land Acts* en kelkaj okcidentaj usonaj federaciaj ŝtatoj, kiuj malebligis akiri agroposedaĵon fare de la usonaj japanoj.

La leĝo ŝanĝis la akton de 1921 (Emergency Quota Act). La leĝo celis malfaciligi nedeziritan enmigradon de sud-eŭropanoj kaj orient-eŭropanoj, kiuj amase enmigris ekde la 1890-aj jaroj. Por enmigrado el Latina Ameriko, la leĝo ne entenis limigon.

La leĝon kontraŭis 6 senatanoj kaj samgrando en domo de reprezentantoj. La plej forta kontraŭulo de la leĝo estis freŝelektita reprezentanto de
Brooklyn, Emanuel Celler. Li ofertis sian vivon dum kvar jardekoj por kontraŭbatali la leĝon.

Plej grava porparolanto de la leĝo estis Madison Grant, kiu preferis la nord-eŭropanojn pro rasismo.

## Sekvo 
En la unuaj dek jaroj post 1900 migris ĉiujare ĉ. 200.000 italoj en Usonon, post akcepto de la leĝo en 1921 nur 4.000 povis eniri la landon ĉiujare. La kvoto samtempe estis 57.000 por Germanio. La 86% de la 165.000 eblaj enmigrontoj povis alveni el Britaj Insuloj, Francio, Germanio kaj aliaj nord-eŭropaj landoj.

La kvotoj validis kun etaj modifoj ĝis usona enmigra akto de 1965.

Kategorio:1924
Kategorio:Migradoj
Kategorio:Historio de Usono
Kategorio:Demografio
Kategorio:Leĝoj de Usono
Kategorio:Demografio de Usono
Kategorio:Rasismo en Usono
Obejd-e Zakani

**Nezam od-din Ubeydollah Zâkâni** (aŭ **Nezam od-din Obejdollad Zakani**)(perse: خواجه نظام‌الدین عبیدالله زاکانی), aŭ simple **Obejd-e Zakani** (perse: عبيد زاکانى ĉ. 1370 PK), estis persa poeto kaj satiristo de la 14-a jarcento (Timurida Periodo) de la urbo Qazvin (Gazvoin).

## Vivo kaj verko 
Li studis en Ŝirazo, sub la gvido de la plej bonaj mastroj de sia epoko, sed poste reen venis al sia denaska urbo, al Gazvin. Li tamen preferis Ŝirazon al Gazvino, kie li estis tribunala poeto en Ŝiraz por Ŝaho Abu Ishaq, kie juna Hafez estis prezentita ankaŭ. Lia laboro estas konata pro siaj paskvilo kaj obscenaj versoj, ofte politikaj aŭ sekshumuraj, kaj ofte cititaj en debatoj rilate al samseksemaj praktikoj. Li skribis la epistolon *Delgoŝa* (korplaĉa), kaj ankaŭ *Akhlaq al-Ashraf* ("La etiko de la Aristokrataro") kaj la fama humura fabelo *Muŝ-o-Gorbe* (Muso kaj Kato), kiu estis politika pamfleto. Liaj nepamfletaj gravaj klasikaj versoj ankaŭ estas konsiderataj kiel tre bone skribitaj, en ligo kun la alia granda laboro de la Persa literaturo. Li estas unu el la plej rimarkindaj poetoj, satiristoj kaj sociaj kritikantoj de Irano (Persio), kies laboro ne estas ricevinta konvenan atenton en la pasinteco. Siaj libroj estas tradukitaj en la rusan, danan, italan, anglan kaj germanan lingvojn (ĉilasta fare de Joachim Wohlleben, 2009: ŝajne la unua traduko de la kompleta lia laboro en iu okcidenta lingvo).

## Aliaj transliteradoj de lia nomo 
* 'Ubaydī Zākānī
* 'Ubaydii Zaakaanii
* 'Ubayd-i-Zakani
* 'Ubaydï Zäkänï
* 'Ubaydi Zakani
* Obeid Zakani
* Obeid Zàkàni
* Obeid-e Zakani
* 'Obeid e Zakani
* 'Obeid-e Zâkâni
* Obeyd-e Zākāni
* Nejam od-Din Obeyd-e Zākāni
* Nezam al-din 'Obeid Allah Zakini

## Vidu ankaŭ 
* Perslingva literaturo

## Referencoj 
* E.G. Browne. *Literatura Historio de Persio*. (Kvar volumoj, 2,256 paĝoj kaj dudek kvin jaroj en la skribo). 1998. ISBN 0-7007-0406-X
* Jan Rypka, *Historio de irana Literaturo*. Reidel Eldona Firmao. 1968 ISBN 90-277-0143-1

## Eksteraj ligiloj 
* Zakani (prezento)

Kategorio:Perslingvaj verkistoj
Kategorio:Mortintoj en 1370
617 Patroklo

**617 Patroklo** estas granda, malhela, malrapide rotacianta troja asteroido.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la germana astronomo August Kopff elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.

## Nomo 
Ĝi ricevis la nomon de Patroklo, greka batalanto de la Troja milito.

## Orbito 
Ĝi estas la dua troja asteroido malkovrita; ĝi orbitas apud la punkto de Lagrange L5 de la sistemo Suno-Jupitero, tie estas "malantaŭ" Jupitero, en ĝia orbita movo.

Kiam pluraj el tiaj asteroidoj estis malkovritaj, la grupo da asteroidoj ĉe la punkto L5 esti nomita "Troja Tendaro", kie asteroidoj ricevu nomojn de trojaj batalantoj, sed 617 Patroklo, nomita antaŭ la stariĝo de tiu regulo, estas la ununura asteroido kun "greka" nomo en la "Troja tendaro" (Reciproke, 624 Hektoro estas la ununura "trojano" en la "Greka Tendaro").

## Duopa asteroido 
En 2001, astronoma teamo malkovris, ke 617 Patroklo estas duopa asteroido, kies ambaŭ partoj havas proksimume saman grandon.
En februaro 2006, Franck Marchis kaj sia teamo, per la sistemo de adaptiĝiva optiko de la observatorio W.M. Keck mezuris precize la orbiton de la sistemon. Ili taksis, ke ambaŭ korpoj estas disigitaj de 695 ± 10&nbsp;km kaj orbitas ĉirkaŭ komuna baricentro en 4,283 ± 0,004 tagoj, sur orbito preskaŭ cirkla pensigas, ke la konsistiĝo de 617 Patroklo estas pli proksima de tiu de kometo ol de tiu de roka asteroido. Oni hipotezis, ke pluraj el la trojaj asteroidoj estus eksteraj objektoj kuntrenitaj en la Jupiteraj punktoj de Lagrange dum la migrado de la giganta planedo.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
*  Troja asteroido estas fakte kometo

Kategorio:Trojaj asteroidoj
Kategorio:Kelkopaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de August Kopff
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1906
Trstín

**Trstín** ( [poĵonjnAdaŝ], ) estas vilaĝo en Slovakio. La historia slovaka loknomo estis Nadaš.
300ra|eta|Trstín situas en la plej griza parto

## Situo 
Trstín situas laŭ ĉefvojo kaj fervojo Leopoldov-Sereď. Trnava troviĝas je 20&nbsp;km-oj.

## Historio 
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1256, en 1773 menciiĝis, kiel kampurbo kun rajto de po 4 bazaradoj. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Pozsonynádas 1604 homoj, (slovakoj en majoritato, hungaroj en minoritato). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Pozsony (reĝa departemento), al distrikto de Nagyszombat, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Trstín 1270 homoj, (1254 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo omaĝe al Apostoloj Sankta Petro kaj Sankta Paŭlo de 1763
* baroka kastelo el la 18-a jarcento
* renesanca burgo el la 17-a jarcento
eta|Vojo en Trstín

## Famuloj 
En la iama Pozsonynádas naskiĝis hungara arkitekto Kornél Rados.

## Eksteraj ligiloj 
* Trstín sur mapo de Slovakio
* Fotoj pri la burgo de Trstín

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Municipoj en distrikto Trnava
Rabštejnská Lhota

Municipo **Rabštejnská Lhota** situas en Ĉeĥio, regiono Pardubice, distrikto Chrudim, sur norda rando de montareto Železné hory, 5&nbsp;km sude de urbo Chrudim, kaj 4&nbsp;km okcidente de urbo Slatiňany, ĉe ŝoseo n-ro 340 inter Chrudim kaj Seč. Vivas ĉi tie  (). Sudoriente de la vilaĝo troviĝas unika teritorio, protektata natura memoraĵo "Na Skalách" kaj en arbaro proksime de vilaĝa parto Rabštejn troviĝas ruinoj de la burgeto kun la sama nomo Rabštejn.

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
* **Rabštejnská Lhota**
* Rabštejn
* Smrkový Týnec

## Vidindaĵoj 
### Rabštejnská Lhota 
En centro de Rabštejnská Lhota estas herbokovrita vilaĝplaco kun popola kampanileto kaj monumento omaĝe viktimoj de la unua mondmilito. En la vilaĝo estas bonkvalitaj tenisludejoj kaj natura naĝejo.

### Protektata teritorio 
Oriente de la vilaĝo estas limo de protektata pejzaĝa regiono Železné hory kaj geologia naturmemoraĵo Na Skalách (*Sur Rokoj*) aŭ nove nomata Mořské pobřeží (*Marbordo*). Estas ĉi tie konservita manifestiĝo de mezozoika mara transgresio. Sur paleozoikaj kvarcitoj ĉi tie eksidas kretaceaj cenomanaj sabloŝtonoj. Interfaco de tiuj ĉi geologiaj eraoj, efektive inter si foraj ĉirkaŭ 200 milionoj da jaroj, estas ĉi tie tre akra. Kvarcitaj rulŝtonoj estas ŝlifitaj per ondoj de cenomana maro, kies bordo ĉi tie estis.

### Burgeto 
La malgranda burgo estis fondita en la 14-a jarcento sur rokaĵo super Markovický-rivereto. Longe ĝin posedis senjoroj el Orel, sed en la 16-a jarcento la burgeto estis neloĝata. El forta ĉirkaŭmuro preskaŭ ovoforma estas konservita ĉefe la okcidenta parto kaj romantika palaco kun restaĵoj de sgrafitoj. Estas ankaŭ videblaj altaj restaĵoj el duoncirkla bastiono kaj parto el muro de kvadrata turo.
Sub ruinoj de burgeto estas ravino de Rabŝtejn kun kvarcitaj roketoj.

### Turismo 
El Slatiňany ni povas iri al Rabštejn laŭ verde signita turisma pado, kiu plu gvidas al Heřmanův Městec. De Kočičí hrádek, porinfana maketo de romantika burgo, ni povas alternative iri laŭ bluaj signoj kaj viziti naturmemorejon Na Skalách. De la stacidomo en Chrudim ni povas iri al Rabštejn laŭ ruĝaj signoj. Tra Rabštejnská Lhota kaj Rabštejn gvidas kelkaj biciklismaj traceoj el Chrudim kaj el Slatiňany.

## Eksteraj ligiloj 
* Paĝaro de mikroregiono Chrudim 
* Paĝaro de mikroregiono okcidente de Chrudim 
* Militista pietloko 


Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Chrudim
Kategorio:Municipoj en distrikto Chrudim
Kategorio:Setlejoj en Fera montaro
Kategorio:Setlejoj en Ĉeĥio kun nomo Lhota
Šúrovce

**Šúrovce,** hungare **Súr** [ŝUr] estas unuigita vilaĝo en Slovakio.
300ra|eta|Šúrovce situas en la plej griza parto

## Situo 
Šúrovce situas laŭ dekstra bordo de Váh, laŭ flankovojoj, laŭ fervojo Leopoldov-Sereď. Trnava troviĝas je 11&nbsp;km-oj.

## Historio 
La loko estis loĝata jam dum la paleolitiko. La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1261. 4 vilaĝoj formiĝis: Nagysúr [nadjŝUr], Nemessúr [nemeŝUr], Valtasúr [valtaŝUr] kaj Várassúr [vAraŝUr], kiuj nun formas la vilaĝon. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Nagysúr 900, Nemessúr 314, Valtasúr 565, Várassúr 466 homoj, (ĉie plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumoj apartenis al Hungara reĝlando, al Pozsony (reĝa departemento), al distrikto de Nagyszombat, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Šúrovce 2211 homoj, (2170 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo omaĝe al Sankta Mikaelo de 1793 en vilaĝparto Nagysúr
* romkatolika preĝejo omaĝe al Koro de Jesuo de 1910 en vilaĝparto Valtassúr
* kapelo omaĝe al (Sepdolora) Dipatrino de 1869 en vilaĝparto Nemessúr
* kapelo omaĝe al Sankta Jozefo de 1884 en vilaĝparto Várassúr
* skulptaĵo pri Sankta Vendelo de 1759
* kolono pri Sankta Triunuo de 1781

## Eksteraj ligiloj 
* Šúrovce sur mapo de Slovakio

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Municipoj en distrikto Trnava
Károly Vécsey

**VÉCSEY Károly**, grafo (ve:ĉei ka:roj) estis hungara generalo, ĉambelano, unu el la 13 martiroj de Arad naskita en Pest 1807 kaj mortinta en Arad la 6-an de oktobro 1849.

## Kariero 
Grafo Vécsey estis majoro en imperiestra armeo; en somero 1848 li oferis siajn servojn al la hungara registaro. La 12-an de oktobro 1848 li estis kolonelo, komandanto de la korpuso de Bácska, de 26-a de decembro generalo, en 1849 urbokomandanto de Nadjvarado. De 25-a de aprilo 1849 gvidanto de la militaro sieĝanta Aradon, kies fortikaĵon li okupis la 1-an de julio. Li senarmiĝis la 21-an de aŭgusto antaŭ la trupoj caraj. Haynau ekzekutigis lin.

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon http://mek.niif.hu/00300/00355/html/index.htm 

Kategorio:Hungaraj nobeloj
Kategorio:Hungaraj generaloj
Kategorio:La 13 martiroj de Arad
Kategorio:Hungaraj grafoj
Kategorio:Hungaraj ĉambelanoj
Espéranto France-Est

**Espéranto France-Est** (**EFE**) estas franca regiona Esperanto-asocio, kies esperanta nomo estas **Orientfranca Federacio de Esperanto** (**OFE**). Ĝi grupigas esperantistojn en la orientfrancaj departementoj Meuse (55), Moselle (57), Meurthe-et-Moselle (54), Bas-Rhin (67), Haut-Rhin (68) kaj Vosges (88). OFE estas membro de la nacia asocio Espéranto-France.
	
## Historio 
Origino de la asocio troviĝis en Nancio. En decembro 1902, do mallonge post la apero de Esperanto, du gimnaziaj instruistoj kunvokis publikan kunvenon kaj fondis ''"la société française de propagation de l'Espéranto"*. Komence de
1903 komenciĝis Esperanto-kurso por grupo de la *touring-club de France*. En la jaroj 1903 kaj 1904 la grupo de Nancio kaj tiu de Epinal publikigis komunan jarlibron.

## Strukturo 
Aktuale la asocion prezidas Edmond Ludwig, kasisto estas André Grossmann kaj sekretario Robert Kueny.

## La informilo 
La asocia gazeto estas *"La informilo"*, aperanta kvarfoje jare. Estas intensa kunlaborado kun germana regiona asocio BAVELO. Redaktoro ekde la 1980-aj jaroj estas Pol Denis.
* ekzempla eldono de *La informilo'' el marto 2013, 28 koloraj paĝoj 

### Lokaj grupoj 
Enkadre de Esperanto France-Est kunlaboras lokaj Esperanto-kluboj en jenaj urboj:
* Nancio: Esperanto – Nancy 54
* Void-Vacon: Groupe Espéranto Meuse - G.E.M.
* Metz: Club d'Esperanto de Metz
* Sarreguemines: Esperanto-stelo
* Thionville: Esperanto Thionville (https://esperanto-france.org/france-est?departement=57)
* Betschdorf: Espéranto – Betschdorf
* Strasburgo: Centre culturel Espéranto
* Colmar: TAKE (http://take.esperanto.free.fr/)
* Mulhouse: Mulhouse Esperanto
* Gérardmer: Espéranto – Gérardmer
* Epinal: Spina klubo (de 2000 ĝis 2003)

## Eksteraj ligiloj 
Retpaĝo de *Espéranto France-Est*

Kategorio:Francaj Esperanto-asocioj
Kategorio:Esperanto-movado en Francio
Kategorio:Historio de Esperanto
Dezső Végh

**VÉGH Dezső** (ve:g) estis hungara redaktoro, vicurbestro naskita en Nadjvarado la 19-an de novembro 1882 kaj mortinta en Debreceno la 13-an de marto 1953.

## Kariero 
Végh kiel firmaopentristo, ŝmirfarbista helpinto travojaĝis en Okcidentan Eŭropon. Pro sia kontraŭmilitismo en armeo 21jare li estis malliberigita por du jaroj. En 1905 li iĝis ano de la Hungara Sociala Demokratia Partio en Nagyvárad. En 1907 li aliĝis al anarkiistoj direktite de Ervin Batthyány, poste li iĝis unu el redaktoroj de la gazeto de András Áchim aperinta en Békéscsaba (Paraszt Újság). En 1909 li translokiĝis al Kolozsvár, kie li kunrilatiĝis kun Béla Kun. En 1913 li aperigis kontraŭmilitistan flugfolion titolitan *Miért kell küzdeni a hadsereg ellen?* (Kial devas lukti kontraŭ la militaro?) sub pseŭdonimo Kárpáti, tial li estis malliberigita por ses monatoj. Li rifuĝis el la unua mondmilito kaj por 29 monatoj li vivis en neleĝeco, dum kiu li partoprenis la kontraŭmilitan movadon. En 1917 oni kaptis lin kaj malliberigis post unu jaro kaj duono, sed oni sendis lin al militservo. Tiam li konatiĝis kun junuloj kontraŭmilitistaj de la Galilei Kör kaj denove oni malliberigis lin. En novembro 1918 li partoprenis la fondadon de la hungara komunista partio. En februaro 1919 li aperigis la gazeton *Nagyváradi Vörös Újság*. Dum la hungara konsilantara respubliko li estis ano de direktorio kaj akuzkomisaro de la revolucia tribunalo en Nagyvárad. En la ruĝa regimento li fondis en Bihar la gazeton *Bihari Vörös Újság*. En 1920 oni kaptis lin kaj kondamnis je tri jara malliberejo. En 1933–34 li fondis revuon en Debreceno titolitan *A Mi Utunk*. De marto 1945 ĝis 1947 li estis vicurbestro de Debreceno.

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikonhttp://mek.niif.hu/00300/00355/html/index.htm 

Kategorio:Hungaraj politikistoj
Kategorio:Hungaraj ĵurnalistoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Madame Bovary (1991)

***Madame Bovary*** (***Sinjorino Bovary***) estas franca filmo de Claude Chabrol aperinta en 1991.

## Temo 
1837. Dum vizito al unu el siaj pacientoj, Charles Bovary, normanda kampara kuracisto, enamiĝas al Emma, filino de riĉa farmisto Rouault. Du monatojn poste, tiu ĉi, kiu scias ke la doktoro estas vidvo kaj deziras refari sian vivon, donas al li la manon de la juna virino.

Emma, kiu revis pri luksa kaj plezura vivo, malkovras la mornan ekziston de edzinoj de eminentuloj. Kaj la naskiĝo de eta knabino, tuj konfidita al vartistino, nenion ŝanĝas. Por rompi enuon, ŝi frekventas junan notarian asistanton, Léon Dupuis, kaj elspezas grandajn monsumojn per ŝtofoj kaj juveloj, akumulante ŝuldojn ĉe la minacanta Lheureux...

## Teĥnikaĵoj 
* Titolo: *Madame Bovary* 
* Reĝisoro: Claude Chabrol  
* Scenaro: Claude Chabrol fidele adaptita de romano *Madame Bovary* de Gustave Flaubert.
* Foto: Jean Rabier
* Muziko: Mathieu Chabrol
* Dekoroj: Michèle Abbe
* Kostumoj: Corinne Jorry
* Muntado: Monique Fardoulis
* Produkto:  Marin Karmitz
* Distribuo: MK2 Diffusion
* Lando: Francio
* Formato: Kolora
* Ĝenro: Dramo
* Daŭro: 160 minutoj
* Aperdato: 

## Rolularo 
* Isabelle Huppert: Emma Bovary
* Jean-François Balmer: Charles Bovary
* Christophe Malavoy: Rodolphe Boulanger
* Lucas Belvaux: Léon Dupuis 
* Jean Yanne: Homais, apotekisto
* Christiane Minazzoli: S-ino Lefançois
* Jean-Louis Maury: Merchant Lheureux
* François Périer: Rakontanto (voĉo)
* Florent Gibassier: Hippolyte 
* Jean-Claude Bouillaud: Rouault
* François Maistre: Lieuvain
* Thomas Chabrol: Vicgrafo
* Henri Attal: S-ino Hareng 
* Dominique Zardi: Blindulo
* Yves Verhoeven: Justin
* Marie Mergey: Patrino de Charles Bovary 
* Pierre-François Dumeniaud: Hivert 
* Do de Lencquesaing: Louis
* Jacques Dynam: Pastro Bournisien
* Pierre Martot

## Vidu ankaŭ 
* Madame Bovary: Romano de Gustave Flaubert aperinta en 1857.
* Madame Bovary (1933): kina adapto de Jean Renoir aperinta en 1933.
* Madame Bovary (1937): kina adapto de Gerhard Lamprecht aperinta en 1937.
* Madame Bovary (1949): kina adapto de Vincente Minnelli aperinta en 1949.

## Eksteraj ligiloj 
* Madame Bovary (1991) en IMDb 

Kategorio:Francaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1991
Kategorio:Filmoj adaptitaj de libroj
Kategorio:Filmoj de Claude Chabrol
Šelpice

**Šelpice** (hungare *Selpőc* [ŝelpOc]) estas malgranda vilaĝeto en Slovakio.

## Situo 
Šelpice situas laŭ ĉefvojo kaj fervojo Senica-Trnava. La lasta urbo troviĝas je 8&nbsp;km.

## Historio 
La loko estis loĝata jam dum la paleolitiko. La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1249. En 1530 la turkoj bruldetruis la vilaĝon. Poste ankaŭ rifuĝintaj kroatoj alvenis. Dum liberecbatalo de Francisko Rákóczi la 2-a estiĝis slovaka rimo:

„Rákóczy, Bercsényi bol naš stric, – Hodivau na hodi do Selpic”. (Rákóczi, Bercsényi estis niaj fratoj, ili vizitis Selpic-on por kermeso).

En 1831 pro ĥolero 34 vilaĝanoj mortis. Ĝis 1887 la oficiala hungara loknomo estis *Selpicz*. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Selpőc 550 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Pozsony (reĝa departemento), al distrikto de Trnava, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Šelpice 554 homoj, (550 slovakoj).

Meze de Šelpice kondukis en pasinteco grava eŭropa vojo – Bohemia vojo, kiu estas identa kun nuna ĉefstrato.
  
## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo omaĝe al Reĝo Kristo de 1946

Kategorio:Municipoj en distrikto Trnava
Antal Vékony

**VÉKONY Antal** (ve:konj) estis hungara verkisto naskita en Tiszaújlak la 20-an de junio 1848 kaj mortinta en Máramarossziget la 15-an de marto 1903.
## Kariero
Vékony ĝis 1866 studis en kolegio de Máramarossziget, poste li frekventis teologion en Pest. En 1870 li havigis diplomon de instruisto kaj de tiam li instruis ĝis sia morto en Máramarossziget. Li reverkis al moderna hungara lingvo la epopeon de Miklós Zrínyi *Szigeti veszedelem* (Sziget ostroma, Bp., 1892).
## Verkoj
**A kincskeresők* (rakontoj, Bp., é. n.);
**A dongó* (gaja rakonto en ses kantoj, Bp., 1886).
## Fonto
*Magyar Életrajzi Lexikonhttp://mek.niif.hu/00300/00355/html/index.htm
Madame Bovary (1949)

***Madame Bovary*** (***Sinjorino Bovary***) estas usona filmo de Vincente Minnelli aperinta en 1949.

## Temo 
Gustave Flaubert estas juĝata pro tio ke li verkis *Madame Bovary*, verkon juĝatan malmorala. Li rakontas sian romanon antaŭ la tribunalo kaj fariĝas advokato de sia heroino...

## Teĥnikaĵoj 
* Titolo: *Madame Bovary*
* Reĝisoro: Vincente Minnelli
* Scenaro: Robert Ardrey adaptita de romano *Madame Bovary* de Gustave Flaubert
* Produkto: MGM
* Foto: Robert H. Planck
* Muziko: Miklós Rózsa
* Dekoroj: Cedric Gibbons
* Kostumoj: Walter Plunkett kaj Valles
* Lando: Usono
* Formato: Nigra/blanka
* Ĝenro: Dramo
* Daŭro: 114 minutoj
* Aperdato:  Novjorko (Usono)

## Rolularo 
* Jennifer Jones: Emma Bovary
* Van Heflin: Charles Bovary
* Louis Jourdan: Rodolphe Boulanger
* James Mason: Gustave Flaubert
* Alf Kjellin (kreditita Christopher Kent): Léon Dupuis
* Gene Lockhart: J. Homais
* Frank Allenby: Lheureux
* Gladys Cooper: S-ino Dupuis
* John Abbott: Urbestro Tuvache
* Henri Letondal: Guillaumin
* George Zucco: Dubocage
* Paul Cavanagh: Markizo D'Andervilliers
* Edith Evanson: Supera patrino
* Eduard Franz: Rouault

## Vidu ankaŭ 
* Madame Bovary: romano de Gustave Flaubert aperinta en 1857.
* Madame Bovary (1933): kina adapto de Jean Renoir aperinta en 1933.
* Madame Bovary (1937): kina adapto de Gerhard Lamprecht aperinta en 1937.
* Madame Bovary (1991): kina adapto de Claude Chabrol aperinta en 1991.

## Eksteraj ligiloj 
* Madame Bovary (1949) en IMDb 

Kategorio:Usonaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1949
Kategorio:Filmoj adaptitaj de libroj
Robin Wright

**Robin Gayle WRIGHT** ( en Dallas, Teksaso; fakte *Robin Virginia Gayle Wright*, mallong.: Robin Wright) estas usona aktorino.eta|Robin Wright Penn (2017).

## Biografio 
Ŝi komencis sian karieron en sap-ludo (sap-opero) en rolo de „Kelly Capwell“ en *California Clan* en 1984. Tiu televida ludo alportis por ŝi tri Emmy-nomumojn. Post tio, ŝi ŝanĝis al filmo. Okazis ĉefroloj en *Fianĉino de la princo* (kun Peter Falk), *Denial* (kun Jason Patric) kaj *The Playboys* (kun Aidan Quinn).

Ŝi akiris trarompon do kun Tom Hanks en rolo de *Jenny Curran* en la sukcesega filmo *Forrest Gump* (1994). Pro la ludo, ŝi ricevis Golden Globe-nomumon.

Post tio, ŝi ludis kun holivudaj steluloj, kiel kun Kevin Costner (*Message in a Bottle*) kaj kun Michelle Pfeiffer (*White Oleander*).

## Privata vivo 
Ŝi vivas ekde 1996 retiriĝinta, edziniĝinta al Oskar-premiito Sean Penn. Ili havis du infanojn. Ili divorcis en 2010.

## Filmaro 
* 1984–1988: *California Clan* (*Santa Barbara*, televida serio)
* 1986: Hollywood Vice Squad
* 1987: *The Princess Bride*
* 1990: *State of Grace*
* 1992: *The Playboys*
* 1992: *Toys*
* 1994: *Forrest Gump*
* 1995: *The Crossing Guard*
* 1996: *Moll Flanders*
* 1997: *Loved*
* 1997: *She’s So Lovely*
* 1998: *Hurlyburly*
* 1999: *Message in a Bottle*
* 1999: *A Midsummer Night’s Dream*
* 2000: *Unbreakable*
* 2001: *The Pledge*
* 2002: *White Oleander*
* 2003: *The Singing Detective*
* 2003: *Virgin*
* 2004: *A Home at the End of the World*
* 2005: *Nine Lives*
* 2005: *Empire Falls*
* 2005: *Sorry, Haters*
* 2005: *Max*
* 2006: *Breaking and Entering*
* 2006: *Room 10*
* 2007: *Hounddog*
* 2007: *Beowulf*
* 2008: *What Just Happened?*
* 2009: *The Private Lives of Pippa Lee*
* 2009: *State of Play*
* 2009: *A Christmas Carol*
* 2009: *New York, I Love You*
* 2017: *Wonder Woman*

## Distingoj 
### Golden Globe 
**Nomumoj**
* 1995 – Plej bona neĉefrolanto (Forrest Gump)

### Chlotrudis Award 
**Distingoj**
* 2007 – Plej bona aktorino (Sorry, Haters)

Kategorio:Usonaj aktoroj
Provinco Talas

La **provinco Talas** (aŭ *regiono* respektive *oblasto Talas*, komparu la artikolon pri la neologismo oblasto - kirgize *Талас областы* ["Talas oblasti"], ruse *Таласская область* [Talaskaja oblast"]) estas unu el sep provincoj, kiuj aldone al la du eksterprovincaj urboj Biŝkeko kaj Oŝ administre dividas la teritorion de la ŝtato Kirgizio. La provinca areo kovras 11 400 kvadratajn kilometrojn, kaj en 2005 en la provinco vivis 219 800 konstantaj loĝantoj. Ĉefa urbo - administre, komerce kaj kulture - estas la samnoma urbo Talas. La provinco najbaras (laŭ horloĝa direkto) al la kirgiziaj provinco Ĵalalabat kaj provinco Narin, al la aŭtonoma regiono Ŝinĝango en Ĉinio, al Taĝikio, la kirgizia provinco Batken kaj al Uzbekio.

La provinco baze estas U-forma valo malferma en la okcidento. La norda limo estas difinita fare de la *Kirgiza Ala-Too*-montaro, kiu ankaŭ konsistigas la sudan limon de la provinco Ĉuj. Ĉe la orienta fino, la *Talas Ala-Too*-montoĉeno deflankiĝas kaj markas la sudan limon. La rivero *Talas* fluas tra la centro de la valo. La ĉefa aŭtoŝoseo (A361) eniras el la oriento tra la montopasejo *Ötmök* (fermita en vinto) kaj kondukiĝas suben en la valon al Taraz en Kazaĥio. Proksime de la vala "buŝo" en *Kizil-Adir*, plia ŝoseo kondukiĝas norden direkte al Taraz kaj alia suden sur la montopasejo *Kara-Buura* al la provinco Ĵalalabat. En la sovetunia epoko, antaŭ la ŝtata sendependiĝo kaj de Kirgizio kaj de Kazaĥio, la plej multaj komercaj ligoj de la provinco estis al la urbo Taraz. La historia "batalo de Talas" okazis ĉi-tie.

## Bazaj soci-ekonomiaj indikoj pri la provinco 
* Loĝantaro: 219 800 (takso de la 1-a de januaro 2009), el ili 16.3% - urbaj, kaj 83.7% - malurbaj loĝantaro
* laborpostenoj: 95,300 (2008) 
* Registitaj senlaboruloj: 2,136 (2008)
* eksporto: 14.6 milionoj da usonaj dolaroj (2008)
* importo: 193.3 milionoj da usonaj dolaroj (2008) 
* rektaj eleksterlandaj investoj: 30,4 milionoj da usonaj dolaroj (en 2008)

## Distriktoj de la provinco 
La provinco estas administre dividita en 4 distriktojn:

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* provincaj informoj en la retejo *welcome.kg* (ruse) 

Kategorio:Provincoj de Kirgizio
Madame Bovary (1933)

***Madame Bovary*** (***Sinjorino Bovary***) estas franca filmo de Jean Renoir, aperinta en 1933.

## Temo 
La adultaj amoj de la bela Emma Bovary, lacigita de sia teda edziniĝo, finiĝas per ruino kaj morto.

## Teĥnikaĵoj 
* Titolo: *Madame Bovary*
* Reĝisoro: Jean Renoir
* Scenaro: Adaptita de romano *Madame Bovary* de Gustave Flaubert
* Adapto: Jean Renoir, Anne Mauclair, Carl Koch
* Help-reĝisoroj: Jacques Becker, Pierre Desouches
* Bildoj: Jean Bachelet
* Operatoro: Alphonse Gibory, asistita de Claude Renoir
* Dekoroj: Robert Gys, Eugène Lourié, Georges Wakéviitch
* Kostumoj: Lazare Medgyès (roboj de Valentine Tessier faritaj de S-ino Cassegrain)
* Ŝminkado: Serge Gleboff
* Sono: Marcel Courmes, Joseph de Bretagne
* Muziko: Darius Milhaud - "Le printemps dans la plaine", gurdo kaj eltiraĵoj de «&nbsp;Lucie de Lammermoor&nbsp;» (Donizetti)
* Muntado: Marguerite Renoir
* Filmado: Dum aŭtuno 1933 en studioj de Billancourt kaj eksteraĵoj en Normandio (Rouen, Rys, Lyons la forêt kaj ĉirkaŭaĵoj)
* Produkto: N.S.F "Nouvelle Société de Films" (Gaston Gallimard)
* Direktoro de produkto: René Jaspard
* Administranto: Robert Aron
* Distribuo: C.I.D
* Daŭro: 120 minutoj
* Ĝenro: Dramo
* Formato: Nigra/blanka, 35mm
* Unua apero:  en kinejo Ciné-Opéra

## Rolularo 
* Pierre Renoir: Charles Bovary
* Alice Tissot: Sinjorino Bovary, patrino de Charles
* Valentine Tessier: Emma Bovary, edzino de Charles
* Héléna Manson: Héloïse, unua S-ino Bovary
* Max Dearly: S-ro Homais, apotekisto
* Daniel Lecourtois: Léon Dupuis
* Fernand Fabre: Rodolphe Boulanger
* Léon Larive: Prefekto de kunvenoj
* Pierre Larquey : Hippolyte Tautain, le pied-bot*
* Louis Florencie: Patro Bournisien
* Robert Le Vigan: S-ro Lheureux, ŝtof-vendisto*
* Romain Bouquet: Mastro Guillaumin, notario
* Georges Cahuzac: Patro Rouault
* Allain Dhurtal: Doktoro Larivière
* André Fouché: Justin, apotekisto
* Georges Deneubourg: Markizo de Vaubyessard
* Edmond Beauchamp: Binet
* Henri Vilbert: Doktoro Canivet
* Robert Moor: Asignisto
* Marthe Mellot: Maljuna Nicaise
* Monette Dinay: Félicité
* Maryanne: S-ino Homais
* René Blech: Koĉero
* Odette Dynès: F-ino Musette
* Christiane Dor: S-ino Lefrançois, estrino de "Lion d'Or"''
* Paulette Elambert: Eta Berthe Bovary
* Max Tréjean
* Albert Malbert
* Marguerite de Morlaye
* Marie-Jacqueline Chantal
* Jean Gehret
* Jacques Beauvais

## Vidu ankaŭ 
* Madame Bovary: romano de Gustave Flaubert aperinta en 1857.
* Madame Bovary (1937): kina adapto de Gerhard Lamprecht aperinta en 1937.
* Madame Bovary (1949): kina adapto de Vincente Minnelli aperinta en 1949.
* Madame Bovary (1991): kina adapto de Claude Chabrol aperinta en 1991.

## Eksteraj ligiloj 
* Madame Bovary (1933) en IMDb 

Kategorio:Filmoj de Jean Renoir
Kategorio:Francaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1933
Kategorio:Filmoj adaptitaj de libroj
Vitis

**Gastern** estas komunumo de Aŭstrio. Ĝi apartenas al la federacia lando Malsupra Aŭstrio kaj al la distrikto Waidhofen an der Thaya (germane: *Bezirk Waidhofen an der Thaya* ). La komunumo situas en la norda parto de la federacia lando, proksime de la limo al Ĉeĥio, kaj estas parto de la historia regiono *Waldviertel*  (arbara regiono). Komence de la jaro  en la komunumo vivis  loĝantoj. 

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Komunumoj de Malsupra Aŭstrio
Kategorio:Distrikto Waidhofen an der Thaya
618 Elfriede

'*618 *Elfriede''''' estas granda, malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la germana astronomo Karl Julius Lohnert elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.

## Nomo 
La deveno de ĝia nomo estas nekonata.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1906
Provinco Narin

La **provinco Narin** (aŭ *regiono* respektive *oblasto Narin*, komparu la artikolon pri la neologismo oblasto - kirgize *Нарын областы* ["Narin oblasti"], ruse *Нарынская область* [Narinskaja oblast"]) estas unu el sep provincoj, kiuj aldone al la du eksterprovincaj urboj Biŝkeko kaj Oŝ administre dividas la teritorion de la ŝtato Kirgizio. La provinca areo kovras 45 200 kvadratajn kilometrojn, kaj en 2009 en la provinco vivis 271 000 konstantaj loĝantoj. Ĉefa urbo - administre, komerce kaj kulture - estas la samnoma urbo Narin.

La provinco estis kreita en novembro 1939 je la nomo "provinco Tjanŝano". En decembro 1962 la provinco estis malfondita, sed en decembro 1970 rekreita. En oktobro 1988 ĝi estis unuigita kun la provinco Isik-Köl, kaj fine en decembro 1990 ĝi rericevis sian nunan nomon: provinco Narin.

La ĉefa aŭtoŝoseo kondukiĝas de la ĉinia limo ĉe la montopasejo *Torugart* norden al la urbo *Balikĉi* ĉe la lago Isik-Köl.

eta|maldekstra|300ra|pejzaĝa impreso pri la provinco
La provinca loĝantaro je 99 procentaĵoj konsistas el kirgizoj. La ekonomio estas dominita fare de bestobredado (ŝafoj, ĉevaloj, jakoj), kaj do ĉefe produktiĝas viando kaj lano. Minado de pluraj mineraloj evoluis dum la sovetunia epoko, sed nuntempe tre reduktiĝis kaj grandparte konsideratas neekonomia. Nuntempe la provinco konsideratas esti la plej malriĉa parto de Kirgizio, sed ankaŭ la plej tipe kirgiza. Ĝi prezentas belajn montarojn, alpo-similajn paŝtejojn, kaj la laton *Son-Kul* kiu dum la someraj monatoj altiras grandajn ŝafarojn kaj ĉevalarojn kun siaj paŝtistoj kaj ties jurtoj.

## Bazaj soci-ekonomiaj indikoj pri la provinco 
* Loĝantaro: 271 000 (takso de la 1-a de januaro 2009), el ili 17.4% - urbaj, kaj 82.6% - malurbaj loĝantaro
* laborpostenoj: 89 300 (2008)
* Registitaj senlaboruloj: 6 922 (2008)
* eksporto: 0,9 milionoj da usonaj dolaroj (2008)
* importo: 4,0 milionoj da usonaj dolaroj (2008)
* rektaj eleksterlandaj investoj: 1,1 milionoj da usonaj dolaroj (en 2008)

## Distriktoj de la provinco 
eta|dekstra|300ra|ĉevaloj paŝtiĝas ĉe la lago *Son-Kul*
La provinco estas administre dividita en 5 distriktojn:

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* provincaj informoj en la retejo *welcome.kg* (ruse) 

Kategorio:Provincoj de Kirgizio
Akvomarko

[eta|Akvomarko aŭ filigrano, Libro Concejo [1698-1772, Concejo de Navamorales, Salamanca.]]
La **akvomarko** (aŭ filigrano) estas travidebla desegno, marko en la papero de oficialaj dokumentoj, monbiletoj, poŝtmarkoj kaj valorpaperoj, kio estas grava rimedo kontraŭ falsado, kopiado. Se oni metas la paperon antaŭ lumon, oni povas vidi nudokule la akvomarkon, kiu alie ne ĝenas la presadon, skribadon. Hodiaŭ oni vastigis ties sencon kaj akvomarko aludas ankaŭ al markado de la elektronikaj fotoj.

## Sur skribpaperoj 
Oni uzas tiujn akvomarkojn jam ekde la 13-a jarcento. Oni presas la figurojn en la kaĉ-stata papermiksaĵo, sur loko de la marko, la papero iomete maldikiĝas. La akvomarko estas originale majstromarko, en kelkaj ŝtatoj ties uzo estis eĉ deviga.

## Sur banknotoj, valorpaperoj 
Ĝi estas tradicia protekta rimedo sur ili, hodiaŭ oni uzas la akvomarkon plej ofte en kombino kun aliaj protektiloj (ekz. metalfadeno, hologramo).

## Sur poŝtmarkoj 
La akvomarko aperis jam sur la unua poŝtmarko (Black Penny, 1840). La hungaraj poŝtmarkoj uzis akvomarkon inter 1881 kaj 1962.

## Kiel tolaĵo 
Laŭ Francisko Azorín **filigrano** estas kaj paperaĵo kaj tolaĵo nome *Tre delikata teksaĵo el oraj aŭ arĝentaj fadenoj; juvelo el simila teksaĵo. Travidebla desegno, marko, en papero.* Kaj li indikas etimologion el latina *filum + granum* (fadeno + grajno), kaj li aldonas terminon **filigrani**, por formi filigranon; prilabori delikate ion.

## Notoj 
Kategorio:Presado
Kategorio:Filatelo
Kategorio:Monbiletoj
Filigrano

Filigrano povas referenci al variaj konceptoj:
* Filigrano (artmetio), nome artmetia prilaboro farita el tre fajnaj metalfadenoj;
* Filigrano (papero) aŭ Akvomarko, travidebla marko farita en papero;

## Vidu ankaŭ 
* Filignano estas komunumo en italio
Rozflugila fringo

La **Rozflugila fringo** (*Rhodopechys sanguinea*), estas birdospecio de la familio de Fringedoj kaj genro de Rodopeĥoj, kiu enhavas tri speciojn, kiuj estas grizbrunecaj birdoj kun rozkoloraj areoj en flugiloj kaj plej subaj partoj.

maldekstra|eta|RhodopechysSanguineus|alt=RhodopechysSanguineus.jpg
Tiu estas birdo kun fortika, flaveca beko. La nomiga subspecio troviĝas el Turkio al NOr Pakistano. Alia subspecio, *alienus*, troviĝas en Atlasa Montaro de Maroko, kaj povus reprezenti separatan specion.

Ĝi havas averaĝan longon de 13&nbsp;cm kaj enverguron de ĉ. 32&nbsp;cm. Ĝi estas helbruna supre, kun pli malhelbruna vango, pli helbruna nukareo, blankeca meza ventro, nigreca krono kaj **rozkolorecan karminecan bildon en flugiloj kaj vosto**, kies plumoj estas ĉefe nigrecaj. La ino estas iom pli senkolora ol la ino. La rozkoloreca areo de flugiloj nomigas la specion kaj en la komuna nomo kaj en la latina scienca nomo kie *sanguinea* aludas al la ruĝa nuanco de tiu areo; tamen tiu karaktero estas komuna al la tri specioj de la genro.

Tiu specio loĝas en rokaj montodeklivoj, ofte je altaj altaĵoj. Ĝi povas troviĝi en sterilaj areoj kun malmulta vegetaĵaro, kaj foje nestumas en rokfendoj. Ili manĝas semojn, kaj vintre descendas en aroj al agrikulturaj kampoj serĉe de manĝo. La ino demetas kaj kovas 4 aŭ 5 bluajn, helmakulitajn ovojn.

## Referencoj 
Kategorio:Paseroformaj
Kategorio:Fringedoj
Kategorio:Birdoj de Afriko
Kategorio:Birdoj de Azio
Monda Organizaĵo de Intelekta Propraĵo

alternative=Wipo-logo.gif|eta|Wipo-logo
La **Monda Organizaĵo de Intelekta Propraĵo** (MOIP) ( (WIPO), ) estas internacia organizo, fondita en 1967, por "protekti la intelektan propraĵon en la tuta mondo kaj instigi, antaŭenmovigi la kreajn agadojn". En la organizo membras 193 landoj.

## Historio 
Ĝia agado baziĝas sur internaciaj konvencioj, subskribitaj en 1883 en Parizo (pri industria propraĵo) kaj en 1886 en Ĝenovo (pri intelektaj propraĵoj). La MOIP iĝis organo de UN sep jarojn post sia fondo.

## Taskoj 
Ĝi celas protekti la rajtojn pri patentoj, markoj, industria formokreado, teĥnologiaj antaŭskriboj, markigo de deveno, same la verkajn rajtojn en literaturo, muziko, arto, kino, nome aŭtorrajtoj.

## Oficiala paĝaro 
* retejo de WIPO / OMPI
** membroŝtatoj

Kategorio:Internaciaj organizaĵoj
Kategorio:Internacia komerco
József Misnay

**MISNAY József** [miŝnai jo:ĵef] kelkfoje, malĝuste *Misznay* (13-an de augusto 1904 en Budafok - 16-an de novembro 1968 en Tiszafüred) estis hungara oficiro, esploristo de eksplodaĵoj.

Post mezlernejo, li studis en la Ludovika Akademio (Militista akademio en Hungario), diplomiĝis en 1938 en la inĝeniera fako en la Hungara Reĝa Teknika Universitato de Palatino Jozefo. Li laboris inter 1938 kaj 1944 en la Hungara Reĝa Patrujdefenda Mili-teĥnika Instituto. Germanoj militkaptis lin en printempo de 1945 en germana teritorio pro spionado, usona armeo liberigis lin. La 10-an de oktobro 1945 anoncis sin je soldatservo en Hungario por la nova hungara armeo. Oni akceptis lin en decembro de tiu jaro. Li laboris ekde 1948 denove en la Militeĥnika Instituto. Li iĝis kolonelo en 1950. La komunistoj arestis lin en dua duono de la 1950-aj jaroj kaj elhejmigis, trudlokigis lin en hungara provinca urbo Tiszafüred. La hungara sekretpolico plurfoje "vizitis" lin ĉiusemajne, kio detruis liajn nervojn. En la lastaj vivjaroj, li krominstruis infanojn pri matematiko, fiziko.

## Vidu ankaŭ
Efiko de Misznay-Schardin (en tiu nomformo konata, aperas en la angla vikipedio)
Maria Kristina de Aŭstrio

eta|maldekstra|250px|Maria Kristina de Burbono
**Maria Kristina de Habsburgo-Loreno** (aŭ **Aŭstrio**), *Maria Christina Désirée Henriette Felicitas Rainiera von Habsburg-Lothringen* (aŭ *Österreich*) (naskiĝis en Gross-Seelowitz (aktuale Židlochovice), Moravio, la 21-an de julio 1858, mortis en Madrido la 6-an de februaro 1929) estis naskita arkidukino de Aŭstrio kaj princino de Hungario, de Bohemio, de Slavonio, Kroatio kaj Dalmatio; laŭedza reĝino kaj Regentino de Hispanio pro sia edziniĝo al reĝo Alfonso la 12-a de Burbono.

El patrina vojo estis familiano de la reĝaj familioj kaj hispana kaj aŭstria, ĉar ŝi estis prapranepino de Karlo la 3-a de Hispanio kaj pranepino de Leopoldo la 2-a de Aŭstrio.

Post la morto de Alfonso la 12-a, ŝi plenumis la postenon de regento dum la junaĝo de sia filo, la reĝo Alfonso la 13-a ekde 1885 ĝis 1902. Dum tiu regenteco okazis la Hispana-usona milito, per kiu Hispanio perdis siajn lastajn koloniojn en Ameriko.

María Cristina edziniĝis al reĝo Alfonso la 12-a la 29-an de novembro 1879 en Madrido. Ŝi iĝis lia dua edzino post la morto de la unua edzino María de las Mercedes de Orleans. La geedzoj ne multe simpatiis pro diferencaj karakteroj (li pli simpatia), sed kompreneble ŝi bedaŭris lian morton.

Kiam tio okazis, en 1885, ŝi estis graveda kaj devis iĝi regentino. Post monatoj naskiĝis ŝia filo Alfonso, kiu poste iĝos reĝo. La reĝino, sen sperto pri politiko, akceptis konsilojn de Sagasta, kun kiu ŝi amikiĝos. Por pluhavi politikan stabilon Sagasta faris interkonsenton kun Cánovas, kaj tio plitrankviligis la politikan medion. Sed okazis milita malstabilo en Maroko, naskiĝis la politika katalunismo kaj okazis sociaj problemoj. La situacio malpliboniĝis kiam okazis la malvenko en 1898 antaŭ Usono.

En 1902 Alfonso la 13-a atingis la plenaĝon kaj estis proklamata reĝo de Hispanio. De tiam Maria Kristina dediĉis sin al karitato kaj familio kaj, post 1906, kiam Alfonso edziĝis kun *Victoria Eugenia* de Battenberg, ŝi ekuzis la titolon «Patrina Reĝino».

Ŝi mortis en la Reĝa Palaco de Madrido la 6-a de februaro 1929 kaj estis entombigita en la Monaĥejo de El Escorial.

## Bibliografio 
* **María José Rubio**, *Reinas de España. Siglos XVIII al XXI. De María Luisa Gabriela de Saboya a Letizia Ortiz*. Madrid, La Esfera de los Libros, 2009. ISBN 978-84-9734-804-1

Kategorio:Hispanaj reĝedzinoj
Kategorio:Habsburgo-Loreno
Kategorio:Arkidukoj
⚭
Rodopeĥoj

**Rodopeĥoj** aŭ **Rhodopechys** estas genro de birdoj de la familio de Fringedoj kiu enhavas la jenajn tri speciojn:

* Rozflugila fringo, *Rhodopechys sanguinea*
* Trumpetofringo, *Rhodopechys githaginea*
* Mongolia fringo, *Rhodopechys mongolica*

Ĉiuj tri specioj estas grizbrunecaj birdoj kun rozkoloraj areoj en flugiloj kaj plej subaj partoj.

La Dezerta fringo, *Carduelis obsoleta* (iam *Rhodopechys obsoleta*), rezultis apartenanta al la (sub)genro *Chloris* en la genro *Carduelis* kiel indikis la analizoj per DNA, kanto kaj okulstria bildo; ĝi estas tre rilata al la membroj de la genro *Carduelis* (Zamora *et al.*, 2006). Vidu la specian artikolon por pli da detaloj.

Rhodopechys signifass "roza antaŭbrako" en antikva greka kaj kiel termo devenas eĉ el Homero, kiu uzis ĝin ofte kiel epiteto por aludi virinojn kaj diinojn.

## Referencoj 
* **Arnaiz-Villena**, A., Moscoso, J., Ruiz-del-Valle, V., Gonzalez, J., Reguera, R., Ferri, A., Wink, M., Serrano-Vela, J. I. 2008. Mitochondrial DNA Phylogenetic Definition of a Group of ‘Arid-Zone’ Carduelini Finches.  The Open Ornithology Journal, Volume 1: pp.1-7. (ĉe http://www.bentham.org/open/tooenij/openaccess2.htm )  

* **Cabanis**, Jean (1851): [Genro *Rhodopechys*] *In: Museum Heineanum. Verzeichniss der ornithologischen Sammlung des Oberamtmann Ferdinand Heine, etc.* **1**(20): 157 (note) [en germana] PDF fulltext available at Gallica: search for "Cabanis" 

* **Groth**, J. G. 1994. A mitochondrial cytochrome b phylogeny of cardueline finches. Journal für Ornithologie, 135: 31. 

* **Zamora**, Jorge; Lowy, Ernesto; Ruiz-del-Valle, Valentin; Moscoso, Juan; Serrano-Vela, Juan Ignacio; Rivero-de-Aguilar, Juan & Arnaiz-Villena, Antonio (2006): *Rhodopechys obsoleta* (desert finch): a pale ancestor of greenfinches (*Carduelis* spp.) according to molecular phylogeny. *Journal of Ornithology* **147**(3): 448–456.  (HTML resumo). Erratum, *Journal of Ornithology* **147**(3): 511–512 

## Eksteraj ligiloj 
*Rhodopechys, filmetoj, fotoj kaj sonoj ĉe Internet Bird Collection

Kategorio:Paseroformaj
Kategorio:Fringedoj
Kategorio:Birdoj de Afriko
Kategorio:Birdoj de Azio
Kate Capshaw

**Kate CAPSHAW** (3-an de novembro 1953 en Fort Worth, Teksaso kiel *Kathleen Sue Nail*), estas usona aktorino.

## Biografio 
Ŝi laboris longtempe kiel modelo kaj krom-lernistino, antaŭ ol li estis malkovrita en aĝo de 30 jaroj por la filma kaj televida industrio. Ŝi plej grava fila rolo estis en 1984 la virina ĉefrolo en *Indiana Jones kaj la templo de la morto*. La filmo estis la dua parto de la Indiana-Jones-tetralogio, reĝisoro estis Steven Spielberg. La negativaj kritikoj damaĝis ŝian pluan karieron, ŝi plu koncentris je sia familio.
 
Kate Capshaw geedziĝis en 1991 kun Steven Spielberg kaj havas kun li 3 proprajn kaj du adoptitajn infanojn. El la unua geedziĝo kun marketiga gvidanto **Robert Capshaw** venas la filino Jessica Capshaw (* 1976), kiu same iĝis aktorino.

Kategorio:Usonaj aktoroj
Kategorio:Usonaj judoj
Kategorio:Judaj aktoroj
Kategorio:Naskiĝintoj la 3-an de novembro
620 Drakonia

'*620 *Drakonia''''' estas granda, neordinare hela asteroido de la ĉefa asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita de la usona astronomo Joel Hastings Metcalf elde Taunton (Masaĉuseco) la .

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la Universitaton Drake en Des Moines (Iovao), kie ĝia orbito estis kalkulita.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Joel Hastings Metcalf
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1906
621 Werdandi

'*621 *Werdandi''''' estas granda, meze hela asteroido de la ĉefa asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la germana astronomo August Kopff elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.

## Nomo 
Ĝi ricevis la nomon de unu el la Nornoj de la nord-ĝermana mitologio: Verdandi, kiu personigas "tiun, kiu estas okazanta".

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Nord-ĝermanaj dioj
Kategorio:Malkovrita de August Kopff
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1906
Špačince

**Špačince,** hungare **Ispáca** [iŝpAca] estas vilaĝo en Slovakio.
300ra|eta|Špačince situas en la plej griza parto

## Situo 
Špačince situas laŭ rojo, laŭ flankovojoj. Trnava troviĝas je 7&nbsp;km-oj.

## Historio 
La loko estis loĝata jam antaŭ Kristo 8 jarcentoj. La unua mencio okazis pri la kampoj en 1111, pri la vilaĝo en 1275 en formo *"Spacha"*. La posedanto de la kampoj estis longe familio "Spáczay" [ŝpAcai], ĝis 1899 la oficiala hungara loknomo estis *Spácza*. La vilaĝo iĝis kampurbo en 1699 kun bazarada rajto. En 1828 vivis tie 1039 vilaĝanoj en 147 domoj. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Ispáca 1741 homoj, (slovakoj en majoritato, hungaroj en minoritato). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Pozsony (reĝa departemento), al distrikto de Nagyszombat, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Špačince 2026 homoj, (2009 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo omaĝe al Dipatrino (Virga Maria)
* tombeja kapelo omaĝe al Sankta Triunuo de 1717
* skulptaĵoj pri Sankta Vendelo de 1807 kaj pri Reĝo Kristo de 1678

## Famuloj 
En la iama Spáca naskiĝis aŭstra-hungara aktoro Zsigmond Feld.

## Eksteraj ligiloj 
* Špačince sur mapo de Slovakio

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Municipoj en distrikto Trnava
Ĉikaga transirejo

La **ĉikaga transirejo** estas konektejo inter la basenoj de la rivero Misisipo kaj la Grandaj Lagoj.

Kvankam la baseno de Misisipo proksimiĝas je malpli ol du kilometroj al lago Miĉigano, ĝi nature ne havas konekton al ĝi. Kelkloke la alteco de la apartiga ĉeno de montetoj estas nur 17 futoj (5,2 metroj) super la nivelo de la lago. Breĉo en tiu ĉi ĉeno povus kaŭzi, ke la Grandaj Lagoj fluu al la Golfo de Meksiko.

La transirejon malkovris eŭropanoj en 1637, kiam la francaj esploristoj Louis Joliet kaj Jacques Marquette kanote esploris Misisipon. Indianoj donis al ili konsilojn, laŭ kiuj ili iris laŭ la riveroj Ilinojso kaj Des Plaines. Proksime de la enfluejo de rivero *Des Plaines* al rivero Ilinojso ili trovis marĉejon; depende de la sezono ĝi estis jen malprofunda akva vojo, jen marĉa vojaĉo de dek tri kilometroj. Ĝi ligis riveron *Des Plaines* al rivero Ĉikago, kiu tiam fluis al lago Miĉigano.

Kategorio:Grandaj Lagoj
Voderady

**Voderady,** hungare **Vedrőd** estas vilaĝo en Slovakio.
300ra|eta|Voderady situas en la plej griza parto

## Situo 
Voderady situas sur ebenaĵo laŭ rojo, laŭ flankovojoj. Trnava troviĝas je 10&nbsp;km-oj.

## Historio 
La loko estis loĝata jam dum la paleolitiko. La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1113 en latina formo *"villa Wedrad"*. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Vedrőd 1143 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Pozsony (reĝa departemento), al distrikto de Nagyszombat, poste jam kiel Voderady al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Voderady 1321 homoj, (1283 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo omaĝe al Apostolo Sankta Andreo de 1674, en 1774 barokiĝis kaj turo alkonstruiĝis
* kastelo de Zichy [ziĉi] el la 18-a jarcento, en 1860 pligrandiĝis, nun ĝi estas lernejo
* golgoto de 1722

## Famuloj 
En la vilaĝo mortis hungara ministro József Zichy.

## Eksteraj ligiloj 
* Voderady sur mapo de Slovakio

## Fontoj 
http://www.voderady.wbl.sk  - info

Kategorio:Municipoj en distrikto Trnava
619 Triberga

'*619 *Triberga''''' estas granda asteroido de la ĉefa asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la germana astronomo August Kopff elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.

## Nomo 
Ĝi ŝuldas sian nomon al la germana komunumo Triberg im Schwarzwald.

## Orbito 
Ĝi ŝajnas esti en orbita resonanco 4:1 kun Tero: ĝi trakuras unufoje ĝian orbitondum Tero trakuras kvarfoje la sian. Pro tio estis sugestita, ke 619 Tribergo povus utili por kalkuli la mason de Luno.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de August Kopff
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1906