open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
17-a Kolombia Kongreso de Esperanto

La 17-a Kolombia Kongreso de Esperanto okazis el 8a al la 11a de decembro de 2011 en la Universidad Nacional de Colombia, en Bogoto, Kolombio.

Sinjoro Álvaro Cortés prelegis pri Germana Esperanto-Asocio kaj ties imitinda labormaniero.

Admirinda juna Esperantisto Adrián Martínez-Paris regalis per la deklamlegado de tri belsonaj kaj malsamstilaj poemoj: "Ek, ŝtelistoj" amuzega kaj iomete senkaŝa, "Kanzono de la vivo profunda" de Porfirio Barba-Jacob, fortemocia kaj muzikeca, en Esperantigo de Adrián mem, kaj "La Korvo" de Edgar Allan Poe, harstariga kaj mistera, en traduko de Kálmán Kalocsay.

Poste, li mem montris du videojn de Walt Disney, kun Esperantaj dubladoj siavoĉe: Belulino kaj la Besto, kaj Gargojloj.

Okasis interesa Diskutrondo cele al la elektado de la nova estraro de KEL, kaj S-ro Rubén Torres, estis elektita, kiel nova Prezidanto de Kolombia Esperanto-Ligo. Eksprezidanto Luis Jorge Santos Morales havis la honoron transdoni al li la Esperantan flagon, ankaŭ ĉar venontjare la 18a Kolombia Kongreso de Esperanto okazos en Kalio (Cali), ĝuste la urbo, kie Rubén loĝas.

Fine, Gonzalo Bermúdez, vestita en "charra" kostumo, kun larĝa-randa meksika ĉapelo, regalis orelojn per ritmaj kaj viglaj marjaĉaj Esperantigitaj kanzonoj. La aŭdantaro estis tiel feliĉa, ke preskaŭ neniu pretis adiaŭi. Tial la Kongreso ne finiĝis je tagmezo, kiel anoncite, sed je la 3:30 ptm.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* retpaĝaro de Kolombia Esperanto-Ligo, *esperanto.co* 

Kategorio:Kolombia Kongreso de Esperanto
Anggun

eta|Anggun en Parizo 2015|440x440ra

**Anggun** (naskiĝnome **Anggun Cipta Sasm**i; naskiĝis la  en Ĝakarto, Javo) estas indonezi-devena, nun franca kantistino.  En 1997, Anggun iĝis la unua azia kantisto kiu publikigis internacian albumon (Neĝo de la Saharo) en 33 landoj.

En 2006, Sony BMG Indonezio publikigis 'la plej bonan de tiu kantistino sur la indonezia merkato (inkluzive de tri sukcesoj en la indonezia, ŝia gepatra lingvo). Tri tagojn poste ŝi ricevis en Ĝakarto la *Legend Asian Artist Award.*

Sukcesinte sur scenejo en Indonezio, ŝi decidis okupiĝi pri internacia kariero kaj forlasis Indonezion en 1994 por iri loĝi en Londono dum proksimume unu jaro, poste ŝi transloĝiĝis al Parizo, kie ŝi renkontis la produktiston Eric Benzi, kiu poste helpis ŝin subskribi kontrakton kun Sony Music Francio. En Francio ŝi surbendigis ŝian unuan francan albumon  *Au Nom de la Lune (Nome de la luno)* en 1996. 

La 16-an de oktobro 2009 Anggun estis nomumita *Bonvola Ambasadoro de* la Organizaĵo pri Nutrado kaj Agrikulturo de Unuiĝintaj Nacioj (FAO). 

Elektita fare de la televidstacio France 3, ŝi reprezentis Francion ĉe la Eŭrovido-Kantokonkurso 2012 en Bakuo kun la kanto *Echo (You and I)*, vicigante dudek-duan.  

## Lingvoj 
Anggun parolas la indonezian, la javan, la nederlandan, la anglan, la francan kaj la italan.

La specifeco de Anggun estas kombini malsamajn muzikajn influojn kaj povi kanti en tri lingvoj. Ĉiu el ŝiaj albumoj aperas en almenaŭ tri versioj, unu franca, unu angla kaj unu indonezia. Anggun ĝenerale komponas en la angla, kaj ŝi tiam kuniĝas kun kunaŭtoroj (Jean Fauque,Tété, Lionel Florence, Evelyne Kral por la tria albumo, sed ankaŭ Erick Benzi aŭ Jacques Veneruso, Gildas Arzel) por readapti ilin en la franca. .

En 2007 ŝi uzis sian voĉon por la franca versio de la filmo *Un jour sur Terre*.

## Eŭrovido-Kantokonkurso 2012 
La , franca televido "France 3", konfirmis ke Anggun reprezentos Francion en Eŭrovido-Kantokonkurso okazonta la  en Bakuo, Azerbajĝano. Ŝi interpretis la kanzonon *Echo (You and I)* (Eĥo (Vi kaj mi)) kaj atingis la 22-an pozicion en la finalo.

## Diskaro 
### Indoneziaj albumoj 
* 1986: *Dunia Aku Punya*
* 1991: *Anak Putih Abu Abu*
* 1992: *Nocturno*
* 1993: *Anggun C.Sasmi... Lah!!!*
* 1994: *Yang Hilang*

### Francaj albumoj 
* 1997: *Au nom de la lune*
* 2000: *Désirs contraires*
* 2005: *Luminescence*
* 2008: *Élévation*
* 2011: *Échos*

### Anglaj albumoj 
* 1997: *Snow on the Sahara*
* 2000: *Chrysalis*
* 2002: *Open Hearts*
* 2005: *Luminescence*
* 2007: *Best of*
* 2008: *Elevation*
* 2011: *Echoes*

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
Multlingveco en muziko

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo 
* Paĝo pri Anggun en Retejo de Eŭrovido-Kantokonkurso 2012
*Anggunesia, indonesia fanretejo de Anggun

Kategorio:Indoneziaj kantistoj
Kategorio:Francaj kantistoj
Kategorio:Franclingvaj kantistoj
Kategorio:Eŭrovido-Kantokonkurso 2012
Miklós Ligeti

**Miklós LIGETI** [miklOŝ ligeti], hungare **Ligeti Miklós** estis elstara hungara skulptisto.
[eta|dekstra|250px|Skulptaĵo pri [Anonymus (hungara kronikisto)]]
eta|dekstra|200px|Skulptaĵo pri tronheredanto Rudolf
Li naskiĝis la 19-an de majo 1871 en Buda. Li mortis la 10-an de decembro 1944 en Budapeŝto.

## Vivo 
Li lernis la skulptadon de Alajos Stróbl, poste li lernis en Parizo, kie li studis teknikon de Auguste Rodin kaj iomete ankaŭ la pentradon. Post la hejmenveno li faris sukcesajn skulptaĵojn kaj ankaŭ ornamaĵojn de imponaj konstruaĵoj.

## Verkoj (elekto) 
* ĉefverko: **Anonymus** (hungara kronikisto) 1903, Budapeŝto bronzo
* Tronheredanto Rudolf en ĉasista unuformo 1908, Budapeŝto (bronzo)
* Elizabeto de Aŭstrio-Hungario 1907, Szeged (blanka marmoro)
* Kiso-Amo 1901 marmoro
* Róza Déryné Széppataki 1935 Budapeŝto (dum la 2-a mondmilito ĝi neniiĝis)

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Ligeti
Dorians

eta|250ra|dekstra|Dorians en Eŭrovido 2013
**Dorians** estas rokbando el Armenio. Ĝi estis fondita en junio 2008 de Vahagn Gevorgjan kiu estas la nuna produktanto de la muzikgrupo. En februaro 2009 la bando ludis en la unua klasifikado por Eŭrovido en Armenio, kaj post tio ĝi populariĝis. La bando kantas kaj angle kaj armene.

En aprilo 2009 ĝi gajnis la premion "Best Newcomer" en la Muzikpremio Taŝiro en Moskvo. En junio 2009 ĝi realigis grandan koncerton kaj celebris la unuan datrevenon en Erevano. Dorians ludis kun famaj muzikistoj Ian Gillan (Deep Purple) kaj Tony Iommi (Black Sabbath) kadre de projekto "Rokmuziko helpas Armenion" inspirita de la grupo por okazigi bonfaran koncerton kun la celo rekonstrui muziklernejon en Gjumri, Armenio.

En novembro 2010 la rokbando okazigis kvar koncertojn en Moskvo. En 2011, Dorians gajnis la premiojn "Plejbona Rokbando", "Plejbona Video" kaj "Plejbona Kantisto" dum la festivalo pri muziko (Nacia Premio de Muziko) de Armenio.

En aprilo 2011 la rokbando surdiskigis la unuan albumon, kiu estis realigita inter Bruselo, Parizo kaj Erevano. En aŭgusto 2011 ĝi estis invitita ludi en la malfermo de la koncerto de Serj Tankian (System of a Down) en Erevano.

La 13-an de decembro 2011, ĝi gajnis la premion "Rokmuziko", "Plej bona kantisto" en la "Premioj de la Muziko Van de 2011".

## Nunaj anoj 
* Gor Suĵjan - kantisto
* Gagik Ĥodavirdi - gitaro
* Arman Pahlevanjan - klavaro
* Edgar Sahakjan - baso
* Arman Ĝalaljan - drumo, perkutiloj.

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retpaĝo  angle, ruse, armene.
* kanto Sleepless Nights

Kategorio:Rok-muziko
Kategorio:Armena muziko
Kategorio:Muzikaj grupoj fonditaj en 2008
IKUE-Kongreso 2012

dekstra|200px|kongresa emblemo
[eta|300px|memortabulo de la Esperanto-parko en Pécs, inaŭgurita la 25-an de julio [1966]]
La **65-a Kongreso de IKUE** okazis ekde la 14-a de julio ĝis la 21-a de julio 2012 en Hungario inter la Esperanto-parko kaj la katedralo de urbo Pécs. Kongresejo estis cisterciana gimnazio kaj kolegio Nagy Lajos en la urbocentro proksime de la katedralo. Krom plurlitaj ĉambroj en la kolegio mem, la kongresanoj povis loĝi ankaŭ en proksimaj hoteloj.

## Programoj de la kongreso
La temo de la kongreso estis "Mi kredas je unu Dio".
 
**Prelegoj:**
* la kred-konfeso; doksologio
* Je kiu Dio ni kredas?
* En la komenco Dio kreis: debato inter kreismo kaj evoluciismo
* Unudiaj religioj kaj plurdiaj religioj: historia prezento kaj katolika distingo
* "Dio estas paĉjo: pli multe, li estas panjo": ĉu tiu frazo laste eldirita de Johano Paŭlo la unua havas bibliajn bazojn? Eble jes: Luko 15,1-3.11-32
* Kie estas Dio? Spirita Paradizo laŭ la poetoj, la teologoj, la verkistoj
* Kiu estas la homo por ke Dio zorgu pri li?
* Spiritismo: ĉu maniero por kredi je Dio, ankaŭ ĉe nekredantoj?
* Sinjoro, al kiu ni iru? Dio, fonto de vortoj de eterna vivo
* Ikonografio de Dio tra la jarcentoj (kultura prelego)
* Dio mortis: la historio de kanzono kiun la italaj ŝtataj radio kaj televido cenzuris sed Radio Vatikana elsendis
* Mia Dio, mia Dio, kial Vi forlasis min: doloro kaj morto laŭ la kristanismo 

### 1-a tago (14-a de julio 2012)
Bonvenigo, inaŭguro.

### 2-a tago (15-a de julio 2012)
Urborigardado, katedralo, episkopa palaco.

### 3-a tago (16-a de julio 2012)
Ekskursoj: Máriagyűd, Villány

### 4-a tago (17-a de julio 2012)
Ĝenerala kunveno de IKUE, muzika horo.

### 5-a tago (18-a de julio 2012)
Prelegoj, urborigardado perbuse.

### 6-a tago (19-a de julio 2012)
Prelegoj, urbeto Bátaszék, urbo Szekszárd.

### 7-a tago (20-a de julio 2012)
Prelegoj, Kalvaria vojo.

### 8-a tago (21-a de julio 2012)
Adiaŭa tago de la 65-a IKUE-Kongreso.

## Vidu ankaŭ
* IKUE-Kongreso
* IKUE-Kongreso 2010
* Kirsch János

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj
* La oficiala retpaĝo de IKUE
** kongresa paĝo

2012
Kategorio:Esperanto-renkontiĝoj en 2012
Kategorio:Pécs
Kategorio:2012 en Hungario
Kategorio:Esperanto-renkontiĝoj en Hungario
Ispell

eta|Ekzemplo pri aŭtonoma uzo de *Ispell* sur konzolo

**Ispell** (esperantlingve legu «ispel'»; de la angla
*International Spell*, «internacia literum(il)o») estas tre malnova
(ekde la 1971) universala literumilo, populara en
Uniksujo kaj precipe en la Emaksa mondo, kvankam uzebla sur
tre diversaj platformoj, kaj ankaŭ aŭtonome. Tamen la uzado el Emakso
estas pli oportuna, ĉar kombinebla kun ties diversaj reĝimoj,
ebligantaj forfiltri, ekz-e, la komandojn de HTML aŭ artikolon en Teĥo, aŭ la
ĉeftekston de programo (per la komando
`M-x ispell-comments-and-strings`).

## Uzo por Esperanto 
Ispell komprenas multajn lingvojn, inter ili Esperanton. Fakte
plimulto da modernaj literumiloj (kiel ekzemple Myspell aŭ
Hunspell, uzataj en la modernaj verkiloj) uzas por Esperanto
adaptaĵojn de la Esperanto-vortaro kiun Sergio Pokrovskij faris por
Ispell.

Alia apartaĵo de Ispell faras ĝin speciale interesa por Esperanto: ĝi
entenas rimedojn por trakti diversajn literprezentojn de la kontrolata
teksto; nuntempe Unikodo iĝis la preferata maniero prezenti
tekstojn en Esperanto, tamen en iuj okazoj (ekzemple, en retpoŝto) oni
ankoraŭ uzas la iksojn aŭ alian similan surogaton. La
*afiks-dosiero* de la indikita Esperanto-vortaro por Ispell konas la
ĉefajn surogatajn sistemojn, tiel ke eblas kontroli retleteron aŭ
afiŝon tajpitan surogate.

Tion ilustras la sekva konzola dialogo
(kompreneble, tio ne estas normala uzmaniero; ĝi simple ilustras kiel
aliaj programoj povas interagi kun Ispell, liverante al ĝi vortojn —
ĉi-okaze oni kontrolas la vorton *ĉiuĵaŭdajn*; la vortaron, ĉi-okaze
`eo`; kaj la prezentomanieron, kiuj estas en la ekzemplo: aŭ la
*cxirkaux*-konvencio iksisma; aŭ la TeX-stila, uzanta la ĉapelon `^`; aŭ la
nun norma prezento unikoda en la kodoprezento UTF-8):

```bash
% echo cxiujxauxdajn | ispell -d eo -T cxirkaux
@(#) International Ispell Version 3.3.02 12 Jun 2005
word: ok (derives from root ^JA^UDA)

word:
% echo ^ciu^ja^udajn | ispell -d eo -T tex
@(#) International Ispell Version 3.3.02 12 Jun 2005
word: ok (derives from root ^JA^UDA)

word:
% echo ĉiuĵaŭdajn | ispell -d eo -T utf8
@(#) International Ispell Version 3.3.02 12 Jun 2005
word: ok (derives from root ^JA^UDA)

word:
%
```

Menciindas, ke por la interna prezento la esperanta vortaro uzas la
TeX-konvencion, tial la rezulto de la analizo en ĉiuj ĉi tiuj okazoj
aperas Teĥe. Normale la uzanto ne bezonas vidi la radikojn se la
analizo sukcesas; dum okaze de eraro la sugestoj aperas en la sama
konvencio, kiel la enigaĵo:

```bash
% echo ĉiujaŭdajn | ispell -d eo -T utf8
@(#) International Ispell Version 3.3.02 12 Jun 2005
word: how about: ĉiuj-aŭdajn, ĉiuj aŭdajn, ĉiuĵaŭdajn

word:
% echo cxiujauxdajn | ispell -d eo -T cxirkaux
@(#) International Ispell Version 3.3.02 12 Jun 2005
word: how about: cxiuj-auxdajn, cxiuj auxdajn, cxiujxauxdajn

word:
%
```

## Referenco 
## Eksteraj ligiloj 
* International Ispell

Kategorio:Libera programaro
Zsigmond Kisfaludi Strobl

**Zsigmond KISFALUDI STROBL** [ĵigmond kiŝfaludi ŝtrobl], hungare **Kisfaludi Strobl Zsigmond** estis elstara hungara skulptisto, profesoro, membro de Societo Szinyei Merse Pál.

Zsigmond Kisfaludi Strobl naskiĝis la 1-an de julio 1884 en Alsórajk, li mortis la 14-an de aŭgusto 1975 en Budapeŝto.
[eta|maldekstre|Skulptaĵo pri [Lajos Kossuth]]
eta|Kisfaludi Strobl en blanko
eta|Monumento pri Libereco - ĉefverko de Strobl

## Biografio 
Zsigmond Kisfaludi Strobl lernis la skulptadon inter 1901-1904 en Budapeŝto. Li konatiĝis kun Alajos Stróbl, poste li lernis unu jaron en Vieno, poste en Belarta Altlernejo de Budapeŝto de Antal Lórántfi. Li unue ekspoziciis en 1909. Post 3 jaroj li rondvojaĝis en Eŭropo. Li faris la unuan gravan verkon en 1913. En la 1920-aj jaroj li faris monumentojn pri falintoj de la 1-a mondmilito. Inter 1921-1960 li instruis en la ĉeflernejo. Dum la socialismo li estis ŝatata skulptisto, eĉ Stalino li mendis skulptaĵon. Alia skulptaĵo pri Stalino en Budapeŝto estis detruita en 1956, laŭ opinioj tiu detruo estis la komenco de la revolucio. Li ricevis premion Kossuth en 1950 kaj 1953

## Verkoj (elekto) 
István Tisza 1926, Debrecen

Emeriko de Hungario 1930, Budapeŝto

*Libereco* sur Monto Gellért, ĉefverko, estis simbolo de Budapeŝto

Lajos Kossuth en Placo Kossuth Lajos, 1952

Lenino 1968 en Kecskemét kaj Szombathely

Diversaj tombejaj skulptaĵoj

## Elektitaj disĉiploj 
* Sándor Boldogfai Farkas
* Lajos Cziráki
* Endre Gádor
* Magda Gádor
* László Garami
* György Goldmann
* Dezső Győri
* Klára Herczeg
* István Kiss (skulptisto)
* Barna Megyeri
* Mihály Mészáros
* Sándor Nagy (skulptisto)
* Aurélia Németh
* Erzsébet Schaár
* György Segesdi
* István Szabó
* Ernő Szegedi (skulptisto)
* Sándor Tóth (skulptisto)
* Nándor Wagner
* Sándor Wrabel

## Rilata temo 
Muzeo Omero (Italio)

Benczúr Gyula Szeged.jpg|Gyula Benczúr
Budapest, Városmajor Park..JPG|Monumento pri mondomilito en Hegyvidék
Bust of Miklos Izso by Zsigmond Kisfaludi Strobl, 2017 Margaret Island.jpg|Miklós Izsó
Jókai 1842 Pápa.jpg|Mór Jókai
Nagykanizsa 013.jpg|Monumento pri mondomilito en Nagykanizsa
University debrecen tisza istvan.jpg|István Tisza
Wurttemberg hussars monument (1931). Listed -1809. - Gyöngyös, Hungary.JPG|Hungara husaro
38. gyalogezred Kecskemét.JPG|Monumento pri mondomilito en Kecskemét
Végvári vitézek monument by Zsigmond Kisfaludi Strobl (1967) in Eger, 2016 Hungary.jpg|Batalantoj kontraŭ la turkoj (Eger)
Rakoczi-HosokTere-Budapešť 0084.jpg|Francisko Rákóczi la 2-a
Archer statue in front of the City Park Ice Rink building. - Budapest, City Park. Olof Palme promenade.JPG|Sagisto

## Fontoj 
Hungara Vikipedio

Kisfaludi
Kisfaludi
Codru

**Codru** [kodru] estas vilaĝo en la distrikto Bihor en Rumanio. Ĝi situas 20 km okcidente de Beiuș. Ĝis 1956 ĝi estis parto de Dumbrăvița de Codru. Same kiel tiu ĉi ĝi apartenas al la komunumo Șoimi.

La teritorio de la vilaĝo ĝis 1919 apartenis al Hungario. Ĉar la vilaĝo tiam ne aparte ekzistis, ĝi ne havas hungaran nomon.

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Bihor
János Pásztor (skulptisto)

**János PÁSZTOR** [jAnoŝ pAstor], hungare **Pásztor János** estis elstara hungara skulptisto.
eta|dekstra|250px|Skulptaĵo pri Francisko Rákóczi la 2-a
eta|dekstra|250px|Skulptaĵo-grupo pri Tiso
János Pásztor naskiĝis la 29-an de januaro 1881 en Gyoma, li mortis la 7-an de januaro 1945 en Budapeŝto. Lia filo estas János Pásztor (aktoro).

## Biografio 
János Pásztor lernis la skulptadon en Budapeŝto, poste en Parizo inter 1903-1905. Li debutis, kiel skulptisto en 1905. Ekde 1910 li vivis en Budapeŝto, kie li mortis pro bombardado de Budapeŝto. Li ekspoziciis en 1911, 1918, 1925 kaj en 1930. En 1929 li atingis la unuan lokon en ''Grand Prix of the World's Fair'' en Barcelono.

## Verkoj (elekto) 
* pri Tiso 1905, Placo Széchenyi (Szeged)
* monumento pri falintoj dum la 1-a mondmilito, Makó, 1929
* monumento pri falintoj dum la 1-a mondomilito, Szentes, 1923
* Stefano Báthory, Budapeŝto, 1933
* Ferenc Kazinczy Budapeŝto, 1936
* Francisko Rákóczi la 2-a Budapeŝto, 1937
* Ludwig van Beethoven en Martonvásár
* Gyula Rudnay, videbla ekde 1966
* diversaj tombejaj skulptaĵoj

## Elektitaj disĉiploj 
* István Kamotsay
* Gyula Nyírő (skulptisto)

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Hungaraj skulptistoj
Zygmunt Janiszewski

**Zygmunt JANISZEWSKI** [janiŜEVski] (naskiĝis la 12-an de junio 1888 en Varsovio, mortis la 3-an de januaro 1920 en Lvovo) estis pola matematikisto, organizanto de scienco, kunkreinto de la unua matematika revuo, unu el ĉefaj reprezentantoj de la varsovia skolo matematika.

Li studis en Zuriko, Göttingen kaj Parizo. Doktorecan tezon titolitan *Sur les continus irréductibles entre deux points*, kies promociisto estis Henri Leon Lebesgue, defendis en 1911. Ekzamenan komisionon eniris: Henri Poincaré kaj Maurice Fréchet. En 1913 publikigis fundamentan laboraĵon *On cutting the plane by continua* (Pri distondo de surfaco per continua) pri la topologio de surfaco.

En la jaroj 1914–1915 estis soldato de Polaj Legioj. En 1918 iĝis profesoro de Varsovia Universitato. En 1920 mortis en la aĝo de 31 jaroj pro gripo, kies pandemio en la jaroj 1918-1920 estas ĝenerale konata kiel la hispana gripo. Hereditan familian bienon kaj parton de siaj enspezoj destinis al klerigaj kaj sociaj celoj.

Liaj laboraĵoj koncernis ĉefe topologion, pro tio estas konsiderata unu el kreintoj de la varsovia skolo topologia. Kiel aŭtoro de la evolu-programo de pola matematiko (kiu iĝis bazo de apero de la pola skolo matematika), postulis koncentriĝon de fortoj pri aroteorio, topologio kaj matematika logiko. Estis kunkreinto de la unua en la mondo specialiĝinta matematika revuo "Fundamenta Mathematicae" (kune kun Stefan Mazurkiewicz kaj Wacław Sierpiński).

## Eksteraj ligiloj 
* Pri Zygmunt Janiszewski - *Delta* (monatrevuo), 06/1982
* Laboraĵoj de Zygmunt Janiszewski alireblaj rete (Katalogo HINT)

Kategorio:Polaj matematikistoj
Mór Than

eta|center|600px|Husaroj
**Mór THAN** [mOr tan], hungare **Than Mór** estis elstara hungara pentristo.
eta|dekstra|220px|Mór Than
[eta|dekstra|270px|Batalo en [Tápióbicske]]
Li naskiĝis la 19-an de junio 1828 en tiama Óbecse (nun Beĉej, Serbio). Li mortis la 11-an de marto 1899 en Trieste, tiam apartenanta al Habsburga Imperio.

## Biografio 
Li frekventis gimnazion en Kalocsa, poste li lernis juron kaj ankaŭ pentradon de Miklós Barabás en Pest (urbo). En 1848-1849 li partoprenis la hungaran liberecbatalon, kiel milita pentristo. Baldaŭe li studadis pentradon en Vieno kaj en Parizo. Ekde 1864 li pentradis kun Károly Lotz. Inter 1885-1890 li vivis en Italio.

## Verkoj (elekto) 
* *la hungara pusto printempe* 1853
* *batalo en Mohács*, 1855
* *parlamento en Ónod*, 1864
* *Matiaso la 1-a inter sciencistoj*
* aliaj historiaj kaj ekleziaj bildoj
* freskoj en Hungara Nacia Muzeo, Budapeŝta Ŝtata Operejo
* portreto pri Francisko Jozefo la 1-a (Aŭstrio)
* Ferenc Deák, 1870
* memportreto

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Mór Than (1828–1899) selfportrait Hungarian painter - private collection.jpg|Memportreto
MorThanFeastofAttila.jpg|Festo en kortumo de Atila
Than Rákóczi.jpg|Rákóczi rifuzas la pacon
Than Vaci csata 1849 julius 17.jpg|Batalo en Vác
Than tapiobicskei utközet1 1849 aprilis 4.jpg|Batalo en Tápióbicske
Than Komaromi csata 1849 04 26.jpg|Batalo en Komárom
Than Buda ostroma.jpg|Sieĝo de Buda

Kategorio:Hungaraj pentristoj
Satu Nou (Bihor)

**Satu Nou** [satu noŭ] () estas vilaĝo en Rumanio norde de Oradea. Administre ĝi apartenas al Tămășeu. Tra Satu Nou pasas la nacia vojo DN 19, samtempe eŭropa vojo E 571. Sude de la vilaĝo pasas la aŭtovojo A3, la Transilvania Aŭtovojo.

## Historio 
Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (*Bihar vármegye*). Iam ĝi estis parto de Niuved.

## Loĝantaro 
En 1910 ĝi havis 203 loĝantojn (2 rumanoj, 201 hungaroj), en 1956 980. La censo de 2002 rezultigis 248 loĝantojn (13 rumanoj, 235 hungaroj).

## Fonto 
* Magyar nagylexikon

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Bihor
Aŭtovojo A3 (Rumanio)

dekstra|50px|A3
eta|Mapo de la itinero
**Aŭtovojo A3** ( autostrada A3) estas aŭtovojo 565 km longa, parte ankoraŭ konstruata, en Rumanio.

La aŭtovojo eliras de Bukareŝto norden, transiras la Orientajn Karpatojn kaj diagonale trairas Transilvanion de sud-oriento al nord-okcidento. Ĝi atingas la limon al Hungario ĉe Borș.

Administre la aŭtovojo estas dividita al du projektoj, oriente kaj okcidente de Braŝovo. Ĝia okcidenta parto nomiĝas ankaŭ **Transilvania Aŭtovojo** (*Autostrada Transilvania*).

Parte la vojo estas financata de la ŝtato Rumanio, parte de privatuloj, kiuj ricevas koncesion pri 25-jara ekspluatado. La planoj por la okcidenta parto ĝis nun antaŭvidas ŝtatan financadon, sed eble troviĝos privataj interesuloj. La datoj en la ĉi-suba tabelo montras la originan planadon; tamen okazis prokrastoj, kaj ĝis komence de 2012 ne ĉiuj sekcioj laŭplane progresis. Tion interalie kaŭzis funda ree-analizo kaj reviziado de la planoj por la okcidenta parto en 2005.

La aŭtovojo transprenas kaj transprenos multon de la trafiko de la nacia vojo DN1, kiu same ligas Bukareŝton kaj Borș, sed laŭ alia itinero.

Kategorio:Transporto en Rumanio
August Kościesza-Żaba

**August Kościesza-Żaba**, blazono Kościesza (naskiĝis en 1801 en Krasław, Latvio, mortis la 3-an de januaro 1894 en Izmiro) estis filo de Dominik Żaba kaj Anna Holownia - pola orientalisto kaj diplomato en la rusa servo.

Li studis orientajn lingvojn en Sankt-Peterburgo (1824-1828). Laboris kiel tradukisto en rusaj konsulejoj en Jafo kaj Smyrna (Izmiro), en la jaroj 1848-1866 estis rusa konsulo en Erzurum. De 1856 interkomprene kun Rusa Akademio de Sciencoj kolektis kaj esploris literaturaĵojn pri kurdoj. Parto de lia kolekto troviĝas en la Biblioteko de Sankt-Peterburgo. Kun la dua edzino Helena Giraud havis filinon, kiu estis edzino de barono Leopold de Testa.

Esplorante kutimojn de kurdoj, rezultojn de sia laboro publikigis en la franca lingvo: ''* (1861). Krome li prilaboris la unuan francan-kurdan vortaron (1879).

## Fonto 
* Marie de Testa & Antoine Gautier, *Auguste de Jaba (1801-1894), , '', éditions ISIS, Istanbul, 2003, pp. 441-461.

Kategorio:Rusiaj diplomatoj
Kategorio:Polaj orientalistoj
Kategorio:Kurdologoj
Colchester

**Colchester** (esperante *Kolĉestro)* estas grandurbo en Unuiĝinta Reĝlando, en Anglio.

## Bazaj informoj 
* Supermara alteco: m
* Poŝtkodo: CO1-CO7
* Telefonkodo: 01206
* Loĝantaro: 104.390 en 2001
* Areo: km ²

## Geografio 
Colchester etendiĝas sur ebenaĵo. La marbordo de la urbocentro distancas 14 kilometrojn, de la urba limo 10 kilometrojn. eta|230ra|maldekstre|
Londono troviĝas en distanco de 97 km.

## Historio 
En la nuna Colchester (tiam **Camulodunum**) keltoj vivis, poste romianoj, tial ĝi estas la plej malnova urbo en Britio. Camulodunum estis provinca romia ĉefurbo de Britio, sed icenoj detruis ĝin en -61. La saksoj nomumis la urbon **Colneceastre**. Dum la mezepoko Colchester evoluis rapide pro la lana ŝtofindustrio. En 1884 tertremo okazis.

## Vidindaĵoj 
* diversaj muzeoj
* fortikaĵo
* teatro de 1972
* preĝejoj
* bestoĝardeno

## Famuloj 
* Archibald Wavell

## Partneraj urboj 
Inter la partneraj urboj de  estas:
* 20ra Jangĝoŭ (ĉine 扬州市 / 揚州市), Ĉinio
*  Wetzlar, Germanio, 1969
*  Avignon, Francio, 1972
*  Imola, Italio, 1997

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

## Fontoj 
* anglalingva vikipedio

Kategorio:Urboj de Anglio
4012 Geballe

'*4012 *Geballe''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usonaj geastronomoj Eleanor Francis Helin kaj Schelte J. Bus elde la Observatorio de la Monto Palomar, apud San-Diego (Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la usonan astronomon T. R. Geballe, kreinton de la unua infraruĝa klasifiko de la sub-stelaj objektoj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Schelte J. Bus
Kategorio:Malkovrita de Eleanor Francis Helin
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1978
Literumilo

[eta|Literumado de redaktoj en [Firefox: du iksismaj vortoj aperas substrekite.]]

**Literumilo** estas programo aŭ programmodulo kontrolanta ortografion (literumon) de homlingva teksto. Ofte literumilon disponigas verkilo. Esperanta versio de plurplatforma literumilo Ispell estas enkonstruita en Emakson kaj en UniRed-on.

Interalie, la foliumilo Firefox disponigas vortaran kromaĵon por kontroli la ortografion de Esperanto en tekstokampoj de retpaĝoj (vd tie ekrankopiojn pri literumado).

En la kontrolata teksto la eraraj vortoj aperas iel apartigite (ĉiuj samtempe aŭ unu post alia). Alklakante (aŭ alimaniere elektante) tian mistajpitan vorton la uzanto povas ricevi sugestojn pri probablaj korektoj.

## Vidu ankaŭ 
* LanguageTool
* Sonnet

Kategorio:Redaktilaj rimedoj
Kategorio:Programaro
Tomnatic (Vadu Crișului)

**Tomnatic** [tomnatik] (: Tomnatek) estas vilaĝo en distrikto Bihor en Rumanio, 20&nbsp;km sude de Aleșd. Ĝi apartenas al la komunumo Vadu Crișului.

En 1910 Tomnatic havis 1060 loĝantojn; preskaŭ ĉiuj estis rumanoj.

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Bihor
4014 Heizman

'*4014 *Heizman'''* estas malgranda malhela asteroido de la ekstera asteroida zono, kies orbito kongruas kun tiuj de la Cibela grupo.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la rusa astronomo Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio (nun *de fakto* en Rusio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Leonie A. Heizman*, instruistino en la historia muzeo de la Misio de San Juan Capistrano, kaj *Charles L. Heizman'', teknikisto en firmao de komputilo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1979
4013 Ogiria

'*4013 *Ogiria'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la rusa astronomo Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio.

## Nomo 
Ĝia nomo, "*Ogiria*", honoras la rusan astronominon Maija Borisovna Ogir (cirile: *Майя Борисовна Огирь'', 1933–1991).

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1979
Aŭstralia nananaso

La **Aŭstralia nananaso** (*Nettapus pulchellus*) estas malgranda birdo de la grupo de la kairinenoj kiu reproduktiĝas en suda Novgvineo kaj norda Aŭstralio.

Ĝi estis unuafoje priskribata en 1842 de la ornitologo John Gould, ties specifa nomo devenas el diminutivo de la latina adjekto *pulcher* "bela". Ĝi estas unu el tri specioj de la neeŭropa malnovmonda genro *Nettapus*, antikva kaj nekutima grupo de anasoj. Ne estas agnoskitaj subspecioj.

Ĝi estas nur el 30 al 36&nbsp;cm longa, kaj tiele ĝi estas unu el plej malgranda specio de anaso. Ĝi havas enverguron de 48 al 60&nbsp;cm. Ĝi havas malgrandan bekon (kun iom hokeca hela pinto en la supra makzelo) kaj fortikan formon. La reprodukta masklo havas elstaran malhelverdajn dorson, kolon kaj kronon, blankajn vangojn kaj malhelverdajn, palgrizajn kaj blankajn makulecajn subajn partojn tre artorname undecaj ĉeflankoj. En kapo estas pli malhelaj krono kaj traokula strio kaj hela superokula strio. La vosto kaj unuarangaj flugoplumoj kaj unuarangaj kovriloj estas nigraj, dum la duarangaj flugoplumoj estas blankaj. La duarangaj kovriloj estas brile malhelverdaj.

Tiu brilo perdiĝas for de la reprodukta sezono kaj la plumaro iĝas pli senkolora (eklipsa plumaro). Estas specio de seksa dimorfismo, la ino havas striecan pli ol verda kolon kaj krome ŝi similas al nereprodukta masklo. Nematuruloj estas pli senkoloraj, kaj havas makulecajn malhelbrunajn kapojn.

La masklo havas altatonan fajfon kaj la ino malaltatonan alvokon. Ĝi estas specio de tre loĝantaj birdoj, krom disigo en la humida sezono. La habitato estas bone vegetalaj lagetoj de malaltaj teroj kaj aliaj konstantaj fluantakvaj akvejoj.

## Variaj vidoj kaj plumaroj 

Image:Green Pygmy Goose Sitting.jpg|Plenkreskulo en bestoĝardeno de Perth

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* BirdLife Species Factsheet 
* IUCN Ruĝa Listo

Kategorio:Anasenoj
Kategorio:Anasedoj
Kategorio:Anseroformaj
Kategorio:Birdoj de Oceanio
Kategorio:Birdoj de Papuo-Nov-Gvineo
Falklanda vaporanaso

[eta| *Tachyeres brachypterus* - [MHNT]]
La **Falklanda vaporanaso**, **Falklanda remanaso**, **Malvina vaporanaso**, aŭ **Malvina remanaso**, ***Tachyeres brachypterus***, estas birdospecio de la genro de vaporanasoj indiĝenaj de la Falklandoj aŭ Malvinoj en suda Atlantika Oceano. Ĝi estas unu el nur du birdospecioj endemiaj de la Falklandoj (*Malvinoj* laŭ la loka hispana), sudoriente de Argentino, dum la alia estas la Koba troglodito.

## Aspekto 
Temas pri ĝenerale malhelgrizaj birdoj.

La flugiloj de la Falklanda vaporanaso estas tre mallongaj (de tie la scienca nomo nome kunmetaĵo de du radikoj el la antikva greka: *braĥi* = "larĝa" (de tie mallonga), kaj *pteron* = "flugilo"), kaj ĝi estas nekapabla flugi. La plumaro de la Falklanda vaporanaso estas ĉefe malhelgriza, sed kun blanka strio postokula. Ĝi estas tre malfacile distingebla el la Fluganta vaporanaso en naturo ĉar ili okupas la saman habitato kaj, kvankam la Fluganta vaporanaso povas flugi, ĝi rare tion faras.

La maskloj estas pli grandaj ol la inoj. La longo totala varias de 61 al 74 cm, kaj ili pezas el 4,3 al 4,4 kg, ĉe la maskloj.

Oni ne konas subspeciojn.

## Ekologio 
Ili nestumas surgrunde, ne malproksime de akvo. La ino demetas 5 al 10 ovojn. Ili manĝas ĉefe moluskojn.

La populacio de tiu specio estis ĉirkaŭkalkulata el 27.000 al 48.000 individuoj. Ĝi loĝas en marbordoj. En ties areo ĝi estas abunda.

## Referencoj 
*  Kriterioj kial tiu specio estas Malplej Zorgiga

Kategorio:Anasenoj
Kategorio:Anasedoj
Kategorio:Anseroformaj
Kategorio:Birdoj de Ameriko
Blankakapa vaporanaso

La **Ĉubuta vaporanaso** aŭ pli precize laŭ la scienca nomo **Blankakapa vaporanaso** aŭ **Blankakapa remanaso** (*Tachyeres leucocephalus*) estas nefluga anaso endemia de Argentino.

Ĝi estas la plej ĵuse agnoskata specio inter la vaporanasoj, ĉar estis priskribata nur en 1981. Tio okazis ĉar ĝi troviĝas nur laŭlonge de tre malgranda kaj dise loĝata zono marborda ĉe la Golfo San Jorge en suda Ĉubutio kaj norda Provinco Santa Cruz, kaj ĉar vaporanasoj estas anasoj kiuj ĝenerale aspektas tre similaj laŭ plumaro.

Ĉiukaze ĝi estas konsiderata abunda en sia malgranda teritorio.

## Aspekto 
Kvankam temas pro nefluga specio, la ino similas al tiu de la Fluganta vaporanaso, dum la masklo estas kiu montras bankan kapon, kiu nomigas la specion ankaŭ en la latina scienca nomo kie *leucocephalus* estas kunmetaĵo de du radikoj el la antikva greka signife respektive “blanka” kaj “kapo”. La ino montras en malhelgriza al malhelgrizbruna kapo nur blankajn okulringon kaj postokulan strion, kiel ĉe aliaj samgenranoj. La masklo havas bluecgrizan bekopinton kun flava unua duono, la ino pli malhelgrizan bekon. Estas specio kun klara seksa duformismo. Ambaŭ seksoj havas flavecajn krurojn.

La totala longo estas de 61 al 74&nbsp;cm, kaj tiel temas pri granda specio de *Tachyeres*, kun pezo de 3,8&nbsp;kg proksimume. Oni ne konas subspeciojn.

## Habitato 
Ties habitato estas marbordoj de la menciita argentina provinco, kie estas rokoj en strando aŭ bordo. Ili ĉeestas ĉe la golfetoj kaj videblas ĉefe en la insuloj ĉe la kontinenta marbordo. Ne oftas ĉe la lagoj nesalaj. Kiel ĉiuj aliaj vaporanasoj temas pri agresemaj birdoj kiuj defendas sian teritorion. La populacio de tiu specio estas ĉirkaŭkalkulata je 5.000 individuoj.

## Reproduktado 
Nesto estas konstruita surgrunde ĉe akvo, en duoninsuloj aŭ insuloj, kaŝite inter vegetaĵaro, kaj kovrite per lanugo. La ino demetas 3-6 ovojn kiuj estas kovataj de la ino dum ĉirkaŭ unu monato. Junuloj ekflugas post ĉirkaŭ 120-130 tagoj. Ambaŭ gepatroj idozorgas post eloviĝo. Ili agreseme defendas malgrandajn teritoriojn dum reproduktado.

## Kutimaro 
Ili manĝas moluskojn, krustulojn kaj aliajn malgrandajn marbestetojn. Ili plonĝas dum 20 al 40 sekundoj, kaj peliĝas per flugiloj kaj kruroj.

## Referencoj 
* detala priskribo Planet of Birds
*  Kriterioj kial tiu specio estas Preskaŭ Minacata.

Kategorio:Anasenoj
Kategorio:Anasedoj
Kategorio:Anseroformaj
Kategorio:Birdoj de Ameriko
4016 Sambro

**4016 Sambro** estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la belga astronomo Henri Debehogne kaj de Edgar Rangel Netto elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi ŝuldas sian nomon al la franca-belga rivero Sambro, alfluanto de Mozo en Namuro.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Henri Debehogne
Kategorio:Malkovrita de Edgar Rangel Netto
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1979
Cibela grupo

[dekstra|eta|210px|
La Cibela grupo estas en la ekstera asteroida zono (blanka) sed
interne de la [hilda grupo (bruna)]]
La **Cibela grupo** estas grupo da asteroidoj de la ekstera
asteroida zono, kun granda duonakso inter 3,27 AU
kaj 3,7 AU, discentreco malpli granda ol 0,3 kaj klinangulo
malpli granda ol 25°.

Tiu grupo ŝuldas sian nomon al 65 Cibelo ; en 2010 estas opiniata, ke temas pri kolizia familio, kreita pro frakaso de pli granda korpo.

## Ĉefaj anoj 
* 65 Cibelo
* 76 Frejo
* 87 Silvio
* 107 Kamilo
* 121 Hermiono
* 225 Henrieto
* 229 Adelindo
* 260 Huberto
* 319 Leono
* 401 Otilio
* 414 Liriopo
* 420 Bertoldo
* 566 Stereoskopio
* 790 Pretorio

Kategorio:Grupoj kaj familioj de asteroidoj
Kairinenoj

La **Kairinenoj** (**"Cairininae"** aŭ **"Cairinini"**) estis iam traktataj kiel malgranda grupo de anasoj en familio de Anasedoj de anasoj, anseroj kaj cignoj, grupigitaj kune sur la bazo de ties preteco ripozi alte en arboj. Oni pruvis poste ke tiu grupigo estis parafiletika kaj ties ŝajna simileco rezultas el konverĝa evoluo, kaj la diversaj membroj fakte rilatas pli al diversaj aliaj anasoj ol unu al alia (Livezey 1986).

La specioj dekomence inkluditaj, kaj ties nunaj subfamiliaj lokigoj estas la jenaj:

**Plektropterenoj**
*Spronflugila ansero *Plectropterus gambensis*

**Tadornenoj**
*Salvadoria anaso *Salvadorina waigiuensis* (dekomence lokigita en Anasenoj)
*Blua anaso *Hymenolaimus malacorhynchos*
*Torentanaso *Merganetta armata*

**Anasenoj**
*Brazila anaso *Amazonetta brasiliensis*

Krome kelkaj specioj ne povas certige esti lokigitaj en subfamilio, kvankam ili ne formas distingan kladon. Pli bone ties karakteroj estas tro ambiguaj por permesi seneraran lokigon baze sur la disponebla informo (Livezey 1986, Sraml *et al.* 1996, Johnson & Sorenson 1999):

*Krestobeka anaso *Sarkidiornis melanotos*: ĉu Tadornenoj aŭ baza Anasenoj?
*Zebranaso *Malacorhynchus membranaceus*: ĉu Tadornenoj aŭ Oksiurenoj?
*Hartlaŭba anaso *Pteronetta hartlaubi*: ĉu Anasenoj aŭ tre distinga klado?
*Aŭstralia nananaso *Nettapus pulchellus*: ĉu Anasenoj aŭ Gondvana klado?
*Azia nananaso *Nettapus coromandellanus*: ĉu Anasenoj aŭ Gondvana klado?
*Afrika nananaso *Nettapus auritus*: ĉu Anasenoj aŭ Gondvana klado?
*Moskanaso *Cairina moschata*: ĉu Anasenoj aŭ Tadornenoj?
*Blankaflugila  anaso *Cairina scutulata*: ĉu Anasenoj aŭ pli proksime al Ajtienoj?
*Arbanaso *Aix sponsa*:  ĉu Anasenoj aŭ Tadornenoj?
*Mandarenanaso *Aix galericulata*:  ĉu Anasenoj aŭ Tadornenoj?
*Ringanaso *Callonetta leucophrys*:  ĉu Anasenoj aŭ Tadornenoj?
*Krinanaso *Chenonetta jubata*: ĉu Anasenoj aŭ Tadornenoj?

## Referencoj
* **Johnson**, Kevin P. & **Sorenson**, Michael D. (1999): Phylogeny and biogeography of dabbling ducks (genus Anas): a comparison of molecular and morphological evidence. *Auk* **116**(3): 792–805. PDF plena teksto 

* **Livezey**, Bradley C. (1986): A phylogenetic analysis of recent anseriform genera using morphological characters. *Auk* **103**(4): 737-754. PDF plena teksto 

* **Sraml**, M.; Christidis, L.; Easteal, S.; Horn, P. & Collet, C. (1996): Molecular Relationships Within Australasian Waterfowl (Anseriformes). *Australian Journal of Zoology* **44**(1): 47-58.  (HTML resumo)

Kategorio:Anasenoj
Kategorio:Anasedoj
Kategorio:Anseroformaj
Taglaboristo

[eta|Konstrulaborantoj en [Ĉitagongo, Bangladeŝo.]]
[150ra|eta|maldekstra|Monumento al taglaboristo, situa en [Archidona, Hispanio.]]
**Taglaboristo** estas ĉiu, kiu ne havas fiksajn laborajn kontraktojn, sed estas dungita por relative mallonga tempo, ofte nur je unu tago aŭ kelkaj tagoj. Se ĝi estas dungata por pli longa tempo, sezono, oni parolas pri sezona laboristo.

La nomo venas el tio, ke taglaboristo estas pagata ne laŭ laborhoroj, sed laŭ labortago. Ili plej ofte laboras en la agrikulturo, en la sezonaj laboroj (ĉefe rikolto) aŭ ĉe konstrulaboroj.

Kiam ne venas sufiĉe da dungoj taglaboristo ne povas enspezi por vivteni sin aŭ la familion. Tiel ili dependas el ŝtataj helpopagoj (subvencioj) aŭ devas lukti por premi ĉu dungistojn ĉu la ŝtaton ke ili estu dungata. Komence de la 20a jarcento ekzemple en suda Hispanio miloj da taglaboristoj kiuj estis dungataj por labori nur junie al julio kaj decembre al januaro (por rikolto de tritiko kaj olivoj) devis malsategi la reston de la jaro (ok monatoj).

## Vidu ankaŭ 
* Sendungado
* Laboristo

Kategorio:Laboro
Cadalso de los Vidrios

eta|dekstra|200px|Urbodomo.
**Cadalso de los Vidrios** estas loĝloko kaj municipo de Madrida Regiono, en la centro de Hispanio, je 80 km sudokcidente de la nacia ĉefurbo, ĉe la limo kun la provincoj Toledo kaj Ávila.

La vilaĝo apartenis al la muzulmanoj kaj estis konkerita en 1082 de la reĝo Alfonso la 6-a de Leono kaj Kastilio. Estas konata la fakto ke Izabela la Katolika pasis tra Cadalso post la proklamado kiel heredantino de la krono de Kastilio en 1468. En ĝi ankaŭ tranoktis Sankta Tereza el Avilo en 1569, ĉe parencoj, la familio Dávila, en la strato San Antón.

En 1833 Cadalso estis aliĝita al la provinco Madrido. Ĝis tiu momento ĝi apartenis al Toledo. Ĝi havas 2.906 loĝantojn sur teritorio de 47,64 km².

Kategorio:Municipoj de Madrida Regiono
Canencia

eta|250px|Placo de la vilaĝo, fone preĝejo kaj urbodomo.

**Canencia** estas municipo de la Madrida Regiono en Hispanio, situanta en la nordo de la Madrida provinco kaj en la suda flanko de la Gvadarama Montaro. Ĝi havas 52,7&nbsp;km², kun 521 loĝantoj laŭ kalkuloj de 2008. Ĝiaj originoj venas de la kristana reloĝado de la regiono, post la rekonkerado de la regiono fine de la 11-a jarcento.

Kategorio:Municipoj de Madrida Regiono
107P/Wilson-Harrington

**107P/Wilson-Harrington** estas perioda kometo malkovrita la  de la usonaj astronomoj Albert George Wilson kaj Robert G. Harrington elde la Observatorio de la Monto Palomar, apud San-Diego (Kalifornio, Usono).

Nur tri fotografiajn observojn ili kapablis fari, nesufiĉaj por kalkuli la orbiton de la kometo, kiu estis perdita.

La 15-an de novembro 1979, la usona astronomino Eleanor Francis Helin malkovris elde la observatorio de la Monto Palomar, marsrenkontan asteroidon kiu ricevis la provizoran nomon **1979 VA**. Ĝi estis reobservita la 20-an de decembro 1988 kaj ricevis la numeron **4015**. La  estis anoncita ke la asteroido **(4015) 1979 VA** kaj la perdita kometo de 1949 estas la sama objekto.

De tiam, aliaj observoj de la asteroido estis faritaj por precizi ties orbiton kaj ekzamenoj de malnovaj kliŝaĵoj konfirmis la fotojn de 1949. Kvankam ĉi-tiuj fotoj montris tipan kometon, la postajn bildoj montris nur punktan objekton, kiu povus esti ne-aktiva kometo montranta maloftajn elĵetojn da gaso.

Ĝia discentreco de 0,624 estas granda por asteroido de la asteroida zono, sed pli kutima por perioda kometo. Ĝia asteroida nomo '*4015 *Wilson-Harrington*** (aŭ **4015 Vilsono-Haringtono*') estas plej longa nomo de asteroido kun 17 literoj.

Oni konas nun sep aliaj objektoj ambaŭe kometoj kaj asteroidoj:
* 2060 Ĥirono, aŭ 95P/Ĥirono
* 7968 Elst-Pizarro, aŭ 133P/Elst-Pizarro
* 60558 Echeclus, aŭ 174P/Echeclus
* 118401 LINEAR, aŭ 176P/LINEAR (Linear 52)
* (300163) 2006 VW139, aŭ 288P/2006 VW139
* (323137) 2003 BM80, aŭ 282P/2003 BM80
* (457175) 2008 GO9898, aŭ 362P/2008 GO98

## Terrenkonta objekto
Ĝi estas klasifikata kiel apolona asteroido, do marsrenkonta kaj terrenkonta asteroido, ĝia orbito krucas tiujn de Marso kaj de la Tero sub febla orbita klinangulo: ĝi estas potence danĝera objekto.

* Ĝia tera MOID estas 0,04282 astronomia unuo (6,406 milionoj da km).
* Ĝia marsa MOID estas 0,04064 astronomia unuo (6,080 milionoj da km).
* La  ĝi pasis al 0,0524 AU (7,846 milionoj da km) de la Tero.
* La  ĝi pasos al 0,0573 AU (8,577 milionoj da km) de nia planedo.

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 
* 
*  107P/Wilson-Harrington

Kategorio:Apolonaj asteroidoj
Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Terrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Periodaj kometoj
Kategorio:Potence danĝeraj objektoj
Kategorio:Malkovrita de Eleanor Francis Helin
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1979
Eldomigo

La **eldomigo** aŭ **elhejmigo** estas perforta, truda plenumo de eldomiga procezo. Tiukaze la domo, loĝejo jam ne estas (aŭ neniam estis) en laŭjure proprietaĵo de la tie loĝanta persono, kiu aŭ nur luis la loĝejon aŭ perdis la posedajn rajtojn. La elhejmigo okazas, se la (originala aŭ nova) proprietulo volas akiri sian proprietaĵon neloĝata.

Pri eldomigo de la persono decidas juĝistaro, laŭ peto de la proprietulo. La kostojn de la juĝprocezo kaj kostojn de la seruroŝanĝo, elhejmigo, ktp. devas pagi poste la elhejmigita persono. La eldomigo okazas ofte kun ĉeesto de policanoj, ekzekuciistoj.

La ŝtato povas doni moratorion je eldomigo ekz. dum certa periodo (vintro), sed la tiurilataj leĝoj varias laŭ landoj.

## Kritikaro 
Tre ofte la eldomigo okazas kiel konsekvenco de malbona ekonomia situacio foje maljusta kaj foje sensolva. Bankoj ekzemple decidas eldomigojn se la ĝis tiam eĉ jura proprietulo kaj samtempe loĝanto ne povis finpagi la hipotekon, eĉ se la monkvanto jam pagita estus estinta sufiĉa por pagi dekomence la totalan valoron de la loĝejo. Tiukaze la banko, ne ĉiam justege, volas ricevi eĉ ĝis la lastan groŝon de prunto, interezoj kaj tarifoj, sen konsideri la malfacilan situacion de la loĝinta familio.

Tiakaze en kelkaj landoj sociaj movadoj klopodas malhelpi la juĝistan decidon kaj apogi la loĝintojn por malakcepti tian maljustan decidon. Ekzemple tio okazis en Hispanio per la agado de movado 15-M.

## Vidu ankaŭ 
*Senhejmeco

Kategorio:Loĝado
Kategorio:Juro
Gyula Rudnay

**Gyula RUDNAY** [djula rudnai], hungare **Rudnay Gyula** estis elstara hungara pentristo, grafikisto, profesoro, membro de Societo Szinyei Merse Pál.

Gyula Rudnay naskiĝis la 9-an de januaro 1878 en tiama Pelsőc (nun Plešivec, Slovakio), li mortis la 4-an de januaro 1957 en Budapeŝto.
eta|maldekstre|160px|Busto pri Gyula Rudnay
[eta|Memortabulo pri Rudnay en [Baja]]

## Biografio 
Gyula Rudnay studis en Hungara Belarta Altlernejo en Budapeŝto inter 1893–1894, poste ĝis 1902 en Munkeno, sed ĉiusomere li aliĝis al Artistkolonio de Nagybánya. Li vizitis ankaŭ Romon kaj Parizon. Komence de la 20-a jarcento li pentradis en Budapeŝto. Lia ekspozicio en 1918 portis sukcesojn, same en 1924 en Vieno. Ekde 1922 li instruis en la altlernejo, kie li estis rektoro en la studjaro de 1939. En 1947 li fondis artistkolonion en Baja. Post 2 jaroj li ricevis premion Kossuth.

## Verkoj (elekto) 
* Ripozanta virino *Pihenő nő* 1910-aj jaroj
* Memportreto (tempo nekonata)
* Strato en Bábony *Bábonyi utca*, 1942
* Monteta pejzaĝo *Dombos táj*, 1941

## Elektitaj disĉiploj 
* Sándor A. Tóth
* Erzsébet Bakay
* András Bordi
* Géza Boross (pentristo)
* Ferenc Chiovini
* József Csáki-Maronyák
* Balázs Diószegi
* István Eigel
* Lajos Feld
* Tibor Gallé
* Árpád Gecse
* Gyula Hincz
* Kálmán Istókovits
* Piroska Jakab (1894)
* János Jakuba
* Ödön Kaposy K.
* Károly Koffán
* István Kun (pentristo)
* András Kunovits
* Béla Mágori Varga
* János Martinszky
* László Mazán
* Gábor Miklóssy
* László Miskolczi (pentristo)
* Albert Nagy (pentristo)
* István Pekáry
* János P. Bak
* János Piroska
* Simon Sarkantyu
* János Seres
* István Somogyi (1897)
* Vladimir Szabó
* Géza Szegedi Molnár
* Lajos Szentiványi (pentristo)
* János Szurcsik
* Klára Tassy
* Lajos Tokácsli
* István Tóvári Tóth
* Erzsébet Udvardi
* Emil Vén
* Adolf Weinträger

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Hungaraj pentristoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Preĝejo Emeriko de Hungario (Gyomaendrőd)

**Preĝejo de Emeriko de Hungario** estas romkatolika preĝejo en Hungario, en urbo Gyomaendrőd, en urboparto *Endrőd*.

## Historio 
Pri la malnova preĝejo mankas informoj, nur estas fakto, ke ĝi estis renovigita en 1731. Poste nova preĝejo konstruiĝis inter 1751-1753 apud rivero Körös. Pro la oftaj inundoj denove nova preĝejo naskiĝis inter 1798-1804, jam iomete for de la rivero. Dum la 2-a mondmilito parte ĝi iĝis ruina. En 1947 oni riparis ĝin. En 1964 interne, en 1976 ekstere okazis riparoj.

## Konstruaĵo 
La unusola turo estas super la ĉefenirejo. Ekstere 2 skulptaĵoj estas videblaj pri Sankta Petro kaj Sankta Paŭlo.

Kermeso okazas en la 5-an de novembro.

## Fontoj 
* hungare
* hungare 

Gyomaendrőd
Gyomaendrőd
Péter Erőss

**ERŐSS Péter** (eroeŝ), plumnomo *Ősz Erőss Péter* instruisto pri la hungara lingvo kaj literaturo, ĉefbibliotekisto, redaktoro. Li estis naskita la 18-an de januaro 1934 en Pustiana. Li loĝas en Sfântu Gheorghe

## Kariero
Péter Erőss finis en la Universitato Bolyai en 1959, kaj li instruis ĝis 1972 en urbo Covasna, poste li laboris en Sfântu Gheorghe, inter 1974 kaj 1996 kiel ĉefbibliotekisto en la distrikta biblioteko. Li redaktis la gazeton Csángó Újság resp. Moldvai Magyarság.

## Fonto
* *Erdélyi magyar ki kicsoda*, 2010. 

Eross, P.
Eross, P.
Preĝejo Koro de Jesuo (Gyomaendrőd)

**Preĝejo de Koro de Jesuo** estas romkatolika preĝejo en Hungario, en urbo Gyomaendrőd, en urboparto *Gyoma*.

## Historio 
La unua mencio pri katolika kirko (de Ĉiuj Sanktuloj) okazis en 1412, pri la paroĥo en 1552. Dum dominado de turkoj la preĝejo estis forlasita. Inter 1836-1839 oni konstruis novan preĝejon. En 1848 la preĝejo bruldetruiĝis, denove oni konstruis novan novrenesancan kaj novromanikan preĝejon en 1862. Ekde tiam jam paroĥo funkciis tie.

## Konstruaĵo 
La unusola turo estas super la ĉefenirejo. La konstruaĵo konsistas el unu navo kaj el kapelo, kie en la kelo tombo troviĝas. La ĉefaltaro prezentas Koron de Jesuo. La flankaj altaroj gardas relikvojn pri martiroj. La plafono konsistas el kvadratoj pentritaj.

Pri kermeso mankas informoj.

## Fontoj 
* hungare
* hungare 
* hungare

Gyomaendrőd
Gyomaendrőd
Corpa

**Corpa** estas municipo de la Madrida Regiono en Hispanio, situanta en la subkomarko Alcarria de Alcalá, (Komarko de Alcalá). Ĝi havas 540 loĝantojn laŭ kalkuloj de 2008) kaj etendiĝas sur 25,91 km². Corpa troviĝas je 14 km de Alcalá de Henares.

Ĉirkaŭata de ebenaĵoj kun olivarboj kaj cerealoj, la vilaĝo famas pro la naturaj akvofontoj, kies akvo estis enboteligita kaj sendita al Flandrujo. Oni diras ke pluraj reĝoj uzis tiun akvon por persona uzo.

Kategorio:Municipoj de Madrida Regiono
Loeches

eta|dekstra|Monaĥejo en Loeches.
**Loeches** estas municipo de la Madrida Regiono en Hispanio. Laŭ kalkuloj de la NIS, je la 1-a de januaro 2009 ĝi havis 6.781 loĝantojn. Ĝi apartenas al la jura regiono de Arganda del Rey. Loeches situas oriente de la Madrida provinco, inter Alcalá de Henares kaj Arganda del Rey, en la subkomarko Alcarria de Alcalá. La spuroj de ĉi tiu loĝloko venas de la 12-a jarcento kaj oni supozas ke ĝia nomo estas eŭska pro la reloĝigado de la regiono per eŭskoj.

Kategorio:Municipoj de Madrida Regiono