open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Gintaras Steponavičius

**Gintaras Steponavičius** (naskiĝis  en Klaipėda) estas politikisto kaj juristo de Litovio. Li studis juron en la Universitato Vilno kaj poste plustudis en la universitatoj de Hago (Nederlando, 1990), Kopenhago (Danio, 1991), Birmingham (Britio, 1992) kaj Groningen (Nederlando, 1999). De 1994 ĝis 1999 li promociige plustudis en la Universitato Vilno. Ekde la 9-a de decembro 2008 li estas ministro pri edukado kaj scienco en la registaro de Litovio, ankaŭ post ties restrukturigo la 22-an de julio 2009.

Li estas membro de la Liberala Movado de la Respubliko Litovio.

Kategorio:Litovaj politikistoj
Kategorio:Litovaj juristoj
Kategorio:Litovaj ministroj pri edukado
Kategorio:Ministroj pri scienco
Kategorio:Liberaluloj
Gyöngyi Pál Ferenczi

**PÁL FERENCZI Gyöngyi** [pa:l ferenci] estas rumanuja hungara aktorino naskita en Târgu Mureş en 1976. 
## Kariero
La aktrino finis en la Színművészeti Egyetem Szentgyörgyi István Tagozat de Târgu Mureş en 1999 kaj ekde tiam ŝi estas anino de la teatro Sepsiszentgyörgyi Tamási Áron Színház de Sfântu Gheorghe.

## Eksteraj ligiloj
*Retejohttp://www.tamasitheatre.ro/hu/16.html?szemely_id=1213 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj aktoroj
Kategorio:Naskiĝintoj en Rumanio
Audronius Ažubalis

Audronius Ažubalis (naskiĝis la 17-an de januaro 1958 en Vilno) estas politikisto kaj ĵurnalisto de Litovio. Li studis ĵurnalistikon en la Universitato Vilno kaj poste politikon kaj ekonomikon en la universitato de Saint Paul, Minesoto (Usono). Ekde la komenco de februaro 2010 li estas ministro pri eksteraj rilatoj en la registaro de Litovio, do gvidas la ministerion nacilingve nomata *Lietuvos Respublikos užsienio reikalų ministerija*. Li estis nomumita nova ministro, post kiam la ŝtata prezidentino Dalia Grybauskaitė deklaris sian malfidon pri la ĝis-tiama ministro Vygaudas Ušackas, kiu mem ekoficis nur en julio 2009. ).

La politikisto reprezentas la konservativan partion Tėvynės Sąjunga (Patrolanda Unio).

## Notoj 
Kategorio:Ministroj pri eksteraj rilatoj de Litovio
Kategorio:Litovaj ĵurnalistoj
Aka-bo

**Aka-Bo** aŭ simple **Bo** estas formortinta lingvo, el la grandandamana lingvaro, el la norda grupo. Ĝi estis parolata en la orienta bordo de Norda Andamano kaj sur insulo Norda Klifo de la Andamanoj, kiu estas administrata fare de Barato.

**Sinjorino Boa**, la lasta parolanto de la lingvo ekde la 1970-aj jaroj, mortis en januaro 2010.

## Referencoj 
Kategorio:Lingvoj laŭ alfabeto
Kategorio:Antikvaj lingvoj
Kategorio:Andamanaj lingvaroj
Kategorio:Mortintaj lingvoj de Azio
Mariusz Pudzianowski

eta|dekstra|Mariusz Pudzianowski
**Mariusz Zbigniew Pudzianowski** naskiĝis la 7-an de februaro 1977 en Biała Rawska, pola rugbeisto, profesiulo en la nova kategorio „strongman” (fortulo).

La plej bona fortulo en la historio de ĉi tiu sporto. Okfoja Majstro de Pollando, sesfoja Majstro de Eŭropo, kvinfoja Majstro de la Mondo. Kiel profesia fortulo ekde 1999 atingis grandiozan popularecon en Pollando kaj eksterlande. La unua kaj ĝis nun unusola polo, kiu atingis la titolon de Plejforta Homo de la Mondo venkante usonanojn kaj okcidenteŭropanojn.

En 2000 pro interbatado li estis kondamnita al malliberejo, kie li pasigis 19 monatojn. En 2008 li bakalaŭriĝis en Socia Altlernejo de Entreprenado kaj Mastrumado en Lodzo per la diplomverko *Organiza kulturo en sporta merkatado en la mondo*. Li posedas preskaŭ idealajn antaŭpretojn fizikajn kaj psikajn por la nova sporto. Danke al rugbeo li estas rapida kaj entute ekstreme batalema ĝis la fino.

Sian plej grandan rivalon li konsideras la litovon Žydrūnas Savickas kaj la usonanon Derek Pundstone kaj sian malvenkon flanke de alia usonano Phil Pfister. Februare 2009 en la Kvina Duelo de Gigantoj li damaĝis sian bicepson. Post operacio li rekomencis la trejnadon sed ankoraŭ ne atingis pintan formon. Fini sian karieron li planas en 2011 por establi en Pollando teamon de la plej bonaj fortuloj en la mondo.

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala paĝo

Kategorio:Polaj sportistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Pollando
Erika Tankó

**TANKÓ Erika** [tanko:] estas rumanuja hungara aktorino naskita en Miercurea Ciuc la 8-an de julio 1982. 

## Kariero
La aktorino finis en la Színművészeti Egyetem Szentgyörgyi István Tagozat de Târgu Mureş en 2004 kaj ekde tiam ŝi estas anino de la teatro Temesvári Állami Csiky Gergely Színház de Temeŝvaro.

## Eksteraj ligiloj
*Retejohttp://www.theater-csikygergely.ro/home.php?page=tarsulat&person_id=112http://theater.hu/index.php?mode=portre&szemely_id=3946

Kategorio:Rumanujaj hungaraj aktoroj
Kategorio:Naskiĝintoj en Rumanio
Emília Borbély B.

**BORBÉLY B. Emília** [borbe:j:] estas rumanuja hungara aktorino naskita en Gheorgheni la 30-an de marto 1980. 

## Kariero
La aktorino finis en la Fiatal Színházművészeti Szakközépiskola de Békéscsaba en 2005 kaj ekde tiam ŝi estas anino de la teatro Temesvári Állami Csiky Gergely Színház de Temeŝvaro. Dum sia fakpraktiko ŝi ludis en Figura Stúdió Színház de Gheorgheni (1999 - 2000) kaj en Békés Megyei Jókai Színház de Békéscsaba (2001 - 2005).

## Eksteraj ligiloj
*Retejohttp://www.theater-csikygergely.ro/home.php?page=tarsulat&person_id=97
*Premioj
http://theater.hu/index.php?mode=portre&szemely_id=6467

Kategorio:Rumanujaj hungaraj aktoroj
Kategorio:Naskiĝintoj en Rumanio
Ayutla de los Libres

eta|300px|maldekstra|Situo de la regiono Costa Chica en Guerrero
**Ayutla de los Libres** estas unu el la 81 komunumoj de la meksika subŝtato Guerrero, kiu situas en la centra suda parto de Meksiko, ĉirkaŭ 400&nbsp;km sudokcidente de la ĉefurbo Meksikurbo. La ĉefurbo de la komunumo estas Ayutitla de los Libres. Ayutla de los Libres apartenas al la regiono Costa Chica , kiu estas unu el la sep regionoj de la subŝtato Guerrero kaj kiu situas en la sudokcidento de Guerrero kun limo al la pacifika oceano. Al ĝi krome apartenas dek-kvar aliaj komunumoj. Al Ayutla de los Libres apartenas entute 131 tiel nomataj loĝlokoj (statistike por urboj, vilaĝoj kaj domaroj). La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 12012.

## Geografio 
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 55974 loĝantojn. El tiuj estis 27301 viroj kaj 28673 virinoj. La komunumo havas surfacon de 735,4&nbsp;km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 380 metroj super la marnivelo.

## Klimato 
En la komunumo jare falas averaĝe 1400&nbsp;mm/m2 de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas .

## Sociogeografio 
En la jaro 2000 en la komunumo vivis 46120 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 15760 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 34,17 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon.

27414 de la loĝantoj de Ayutla de los Libres en la jaro 2000 aĝis pli ol 15 jaroj. El tiuj 10448 estis analfabetoj, do ne sciis legi kaj skribi. Tio signifas ke 38,11 % de la tuta loĝantaro (pli aĝa ol 15) ne sciis legi kaj skribi. Ĉe la virinoj estis 43,47 % (6520 el 14999 virinoj), kiuj ne sciis legi kaj skribi kaj ĉe la viroj 31,64 (3928 el 12415 viroj). Tio signifas ke konsiderinde pli da virinoj ne sciis legi kaj skribi ol la viroj.

El la 46120 loĝantoj (pli aĝaj ol 5 jaroj en la jaro 2000), 44380 apartenis al la katolika religio. 1740 personoj apartenis al aliaj religioj.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

## Eksteraj ligiloj 
*Ayutla de los Libres  en *Enciclopedia de los Municipios de México* ()

Kategorio:Komunumoj de Guerrero
Bronisława Wajs - Papuŝa

**Bronisława Wajs - Papuŝa** naskiĝis la 17-an de aŭgusto 1908 aŭ la 10-an de majo 1910 en Lublin, mortis la 8-an de 1987 en Inowrocław. Devenis de la etna grupo Polska Roma (polaj ebenaj ciganoj / romaoj). Poetino verkanta en la cigana lingvo / romaa lingvo, konata laŭ pseŭdonomo **Papuŝa** (t.e. "Pupo" en la romaa lingvo).

## Vivo 
Ŝi estis unu el kelkaj ciganaj virinoj, kiu memstare lernis skribi kaj legi. Neniam frekventis lernejon. En la aĝo de 16 jaroj edziniĝis al multe pli aĝa harpisto Dionizy Wajs.

Dum la Dua Mondmilito kaŝis sin kun sia grupo en arbaroj de Volinio antaŭ teroro de ukrainaj naciistoj.

Kiel poetino debutis en *Nowa Kultura* (Nova Kulturo) en 1951. Ŝia malkovrinto kaj tradukisto estis en 1949 Jerzy Ficowski. Siajn unuajn tradukaĵojn li sendis al Julian Tuwim, kiu publikigis ilin. Papuŝa post multe da jaroj de vagado kun la cigana tendaro en 1950 ekloĝis en Żagań. Ekde 1954 setlis kun la cigana tendaro en Gorzów Wielkopolski. En 1981 maljunan kaj malsanan prizorgis la familio en Inowrocław. En sia medio ŝi renkontiĝadis kun malaprobo pro malrespekto de tradicia rolo de virino. Ĉikanoj kaŭzis en ŝi psikan malsanon kaj neceson de perioda kuraco en psikiatriejoj. Ŝi apartenis al Asocio de Polaj Verkistoj de 1962. Ŝiaj versaĵoj estis tradukitaj al la germana, angla, franca, hispana, sveda kaj itala lingvoj.

En 1992 aperis filmo *Historio de ciganino* laŭ scenaro kaj reĝisorado de Greg Kowalski kaj muziko de Jan Kanty Pawluśkiewicz. Aŭtune 2010 Krzysztof Krauze komencis realigi aŭtoran filmon pri Papuŝa.
eta|Bronislawa Wajs "Papuŝa" / "Pupo" (1930)

eta|Bronislawa Wajs "Papuŝa" / "Pupo"

## Verkaro 
Danke al traduko de Jerzy Ficowski oni eldonis tri volumetojn:
* *Pieśni Papuszy* (Kantoj de Papuŝa), Wrocław 1956
* *Pieśni mówione* (Kantoj parolataj), Łódź 1973
* *Lesie, ojcze mój* (Ho vi, arbaro, mia patro), Warszawa 1990, 2013, p.&nbsp;96 ISBN 978-83-62795-23-9

## Literaturo 
* Magdalena Machowska, *Bronisława Wajs Papusza. Między biografią a legendą* (Bronisława Wajs Papusza. Inter biografio kaj legendo), Nomos, Kraków 2011, s. 364 ISBN 978-83-7688-058-7
* Angelika Kuźniak, Papusza, Wydawnictwo Czarne, Wołowiec 2013, p.&nbsp;199 ISBN 978-83-7536-501-6

## Vidu ankaŭ 
* Viki Gabor

## Eksteraj ligiloj 
Biografio laŭ Adam Bartosz  - en la pola

Biografio en la angla 

## La lokoj en Gorzów Wielkopolski memorigantaj poetinon Wajs Papuŝa 
eta|200px|maldekstra|Monumento omaĝe al Bronisława Wajs "Papuŝa" / "Pupo", en la Roza Parko

Dosiero:Papusza-.jpg|str. Sikorskiego – la memortabulo ĉe la muro de biblioteko
Dosiero:Gorzów Wielkopolski, pomnik Bronisławy Wajs (Papuszy).jpg|La Roza Parko, la ŝatata promenejo de la poetino
Dosiero:Dom Papuszy.jpg|str. Kosynierów Gdyńskich 20 – la domo de poetino en la jaroj 1953 – 1983
Dosiero:Papusza.-.jpg|str. Kosynierów Gdyńskich 20 – la memortabulo

Kategorio:Postvivintoj de Porajmos
Kategorio:Polaj ciganoj
Kategorio:Polaj muzikistoj
Kategorio:Polaj poetoj
Kategorio:Ciganaj muzikistoj
Kategorio:Ciganaj poetoj
Ilona Fall

**FALL Ilona** estas rumanuja hungara aktorino naskita en Târgu Mureş la 22-an de januaro 1940.

## Kariero
Ilona Fall ludis en la Sepsiszentgyörgyi Tamási Áron Színház de Sfântu Gheorghe (1961-1964), en Dramteatro de Braŝovo (1964-1968) en rumana lingvo, denove en la teatro Sepsiszentgyörgyi Tamási Áron Színház (1968-1975). Ekde 1975 ŝi estas anino de la teatro Temesvári Állami Csiky Gergely Színház de Temeŝvaro. Ekde 1989 Fall estas kunlaborantino de la hungara elsendo de Radio Temeŝvaro.

## Eksteraj ligiloj
*Retejohttp://www.theater-csikygergely.ro/home.php?page=tarsulat&person_id=102http://theater.hu/index.php?mode=portre&szemely_id=831

Kategorio:Rumanujaj hungaraj aktoroj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj ĵurnalistoj
Annamária Ferenczy

**FERENCZY Annamária** [ferenci] estis rumanuja hungara aktorino naskita en Târgu Lăpuş la , mortinta en Ciacova la .

## Kariero
Annamária Ferenczy akiris diplomon de aktorino en 1951 en Târgu Mureș kaj ŝi ludis en la Nagyváradi Állami Színház Szigligeti Társulat de Oradea (1952-1966). Ekde 1966 ŝi estas anino de la teatro Temesvári Állami Csiky Gergely Színház de Temeŝvaro kaj ekde 2003 de la pupsekcio. Ferenczy estas ekde 1988 eterna anino de la Nagyváradi Állami Színház Szigligeti Társulat de Oradea.

## Fontp
*Erdélyi magyar ki kicsoda, 2010.

## Eksteraj ligiloj
*Retejo de la teatro
*Roloj

Kategorio:Rumanujaj hungaraj aktoroj
Fitoplanktono

eta|300px|dekstra|fitoplanktono
La nocio **fitoplanktono** (laŭvorte „plantoplanktono“) signifas fotoaŭtotrofajn planktonojn, precipe diatomeoj (*Bacillariophyta*), verdalgoj, oralgoj, dinoflageluloj kaj cianobakterioj (blualgoj). Ĝi konstruas per helpo de fotosintezo biomason (sian korpon) el karbona dioksido kaj aliaj nutromaterialoj. La fitoplanktono staras sur la plej suba grado de la nutropiramido en la akvoj.

La fitoplanktonojn manĝas zooplanktonoj kaj multaj bestoj, kiuj vivas je tavolo de la interna akvo kaj maroj. Plankton-manĝaj bestoj evoluigis miraklan retforman strukturon por filtri la akvon. Plej grava, menciinda kaj rekta nutroĉeno estas: fitoplanktono, krilo, cetaco.

Oni kalkulas, ke fitoplanktono donas 70 % – 80 % de la oksigena produktado de la atmosfero.

## Vidu ankaŭ 
* Mara fitoplanktono

Kategorio:Botaniko
Kategorio:Limnologio
Kategorio:Oceanografia terminologio
Rita Lőrincz

**Lőrincz Rita Annamária** [løːrinc] estas rumanuja hungara aktorino naskita en Baraolt la 7-an de aŭgusto 1983.  
## Kariero
La aktorino ludas ekde 2005 en la teatro Temesvári Állami Csiky Gergely Színház de Temeŝvaro . Ŝi diplomiĝis en la Színművészeti Egyetem Szentgyörgyi István Tagozat de Târgu Mureş.

## Eksteraj ligiloj
*Retejohttp://www.theater-csikygergely.ro/home.php?page=tarsulat&person_id=107http://theater.hu/index.php?mode=portre&szemely_id=5819

Kategorio:Rumanujaj hungaraj aktoroj
Kategorio:Naskiĝintoj en Rumanio
Etelka Magyari

**MAGYARI Etelka** [madjari] estas rumanuja hungara aktorino, asistantino de reĝisoro naskita en Lugoj la 26-an de majo 1978. 
## Kariero
La aktorino ludas ekde 2005 en la Temesvári Állami Csiky Gergely Színház de Temeŝvaro. Ŝi diplomiĝis en la Okcidenta Universitato de Temeŝvaro en la fako pri aktoro en germana lingvo. 
## Eksteraj ligiloj
*Retejohttp://www.theater-csikygergely.ro/home.php?page=tarsulat&person_id=108http://theater.hu/index.php?mode=portre&szemely_id=968

Kategorio:Rumanujaj hungaraj aktoroj
Kategorio:Naskiĝintoj en Rumanio
Edith Mátray

**MÁTRAY Edith** [ma:trai] estas rumanuja hungara aktorino naskita en Arad la 29-an de januaro 1969. 
## Kariero
La aktorino ludas ekde 1998 en la Temesvári Állami Csiky Gergely Színház de Temeŝvaro. Ŝi diplomiĝis en Bukareŝto en 1998.

## Eksteraj ligiloj
* theater.hu

Kategorio:Rumanujaj hungaraj aktoroj
Enikő Szász

**SZÁSZ Enikő** [sas] estas rumanuja hungara aktorino naskita en Goagiu la 8-an de decembro 1953. Ŝi estis eksedzino de Péter Dukász.

## Kariero
Enikő Szász diplomitiĝis en Szentgyörgyi István Színművészeti Főiskola, de Târgu Mureș en 1976 kaj ŝi ludis ekde 1976 ĝis 1978 en la teatro Sepsiszentgyörgyi Tamási Áron Színház de Sfântu Gheorghe kaj inter 1978 kaj 1994 ekde 1996 denove en la teatro Temesvári Állami Csiky Gergely Színház de Temeŝvaro. Ŝi diplomiĝis en la Színművészeti Egyetem Szentgyörgyi István Tagozat de Târgu Mureş en 1976.

## Roloj
*Retejo de la teatro pri E. Sz. 

## Eksteraj ligiloj
*Retejohttp://www.theater-csikygergely.ro/home.php?page=tarsulat&person_id=184http://theater.hu/index.php?mode=portre&szemely_id=822

Kategorio:Rumanujaj hungaraj aktoroj
Ágota Szilágyi

**SZILÁGYI Ágota** [sila:dji] estas rumanuja hungara aktorino naskita en Satu Mare la 24-an de junio 1984.  
## Kariero
La aktorino ludas ekde 2007 en la teatro Temesvári Állami Csiky Gergely Színház de Temeŝvaro. Ŝi diplomiĝis en la Színművészeti Egyetem Szentgyörgyi István Tagozat de Târgu Mureş en 2007.
## Eksteraj ligiloj
*Retejohttp://www.theater-csikygergely.ro/home.php?page=tarsulat&person_id=181http://theater.hu/index.php?mode=portre&szemely_id=5267

Kategorio:Rumanujaj hungaraj aktoroj
Kategorio:Naskiĝintoj en Rumanio
Noémi Szűcs

**SZŰCS Noémi** [sy:ĉ] estas rumanuja hungara aktorino naskita en Săcueni la 15-an de oktobro 1986.

## Kariero
La aktorino ludas ekde 2008 en la teatro Temesvári Állami Csiky Gergely Színház de Temeŝvaro. Ŝi diplomiĝis en la aktorfako de la Universitato Babeş-Bolyai de Kluĵo en 2008.

## Eksteraj ligiloj
*Retejohttp://www.theater-csikygergely.ro/home.php?page=tarsulat&person_id=192http://theater.hu/index.php?mode=portre&szemely_id=7709

Kategorio:Rumanujaj hungaraj aktoroj
Kategorio:Naskiĝintoj en Rumanio
Mónika Tar

**TAR Mónika** estas rumanuja hungara aktorino naskita en Sângeorgiu de Pădure la 28-an de aŭgusto 1979.
## Kariero
Mónika Tar aktorino ludas ekde 2001 en la teatro Temesvári Állami Csiky Gergely Színház de Temeŝvaro. Ŝi diplomitiĝis en la aktorfako de la Universitato Babeş-Bolyai de Kluĵo en 2001.
## Eksteraj ligiloj
*Retejo de Teatro Csiky Gergely

Kategorio:Rumanujaj hungaraj aktoroj
Kategorio:Naskiĝintoj en Rumanio
Mikola Ŝmatko

**Mikola Ŝmatko** (, ; naskiĝis la 17-an de aŭgusto 1943 - mortis la 15-an de septembro 2020) estis ukraina pentristo kaj skulptisto. Lia naskiĝurbo estas vilaĝo Krasnohorivka en Donecka provinco de la Ukraina SSR, Sovetunio. Li laboris en Ukrainio kun 2 filoj.

Li kreis pli ol 750 skulptaĵojn kaj preskaŭ 500 bildojn. En la ekspozicio "Ŝmatko kaj filoj" estas 70 skulptaĵoj kaj preskaŭ 300 bildoj.

Ekde la 2000-a jaro li estas profesoro de la Katedro de Popola Arto en la Moskva Instituto de la Mondaj Civilizacioj.
250px|eta|maldekstra|"Sanktmontara Madono", la skulptaĵo de Mikola Ŝmatko
eta|*La Ukraina Aŭroro*, unu el la skulptaĵoj de Mikola Ŝmatko
[eta|[Ivan Soŝenko, unu el la skulptaĵoj de Mikola Ŝmatko]]
En la jaro 2004 (post la peto) Ŝmatko komencis krei la skulptaĵon "Sanktmontara Madono".

En 2005 la Epifania kirko estis fondita en la vilaĝo Keleberda en Poltava provinco, Ukrainio. Oni metis tien unu el la skulptaĵoj de Ŝmatko, nome "Krucifikso de Kristo".

## Ekspozicioj 
### La ekspozicio "Ŝmatko kaj filoj" 
* 1985—1991: Bolhrado, Odesa provinco

* 1991—2003: Luhanska provinco

* 2003—2004: Slavjansk, Donecka provinco

* 2004—2010: Luhansko

### Aliaj ekspozicioj 
* 1992: Luhansko

* 1993: Kievo

* 2000: Moskva Instituto de la Mondaj Civilizacioj, Moskvo

* 2003: Donecko

* 2007: Florenco, Italio

* 2009: Florenco, Italio

* 2012: Art Monaco 2012, Monaco, Francio

## Eksteraj ligiloj 
* Marmoraj skulptaĵoj de la Marmorreĝo Mikola Ŝmatko 
* The official website of HRH Princess Basmah Bint Saud. A Sculpture has been made in honour of HRH Princess Basmah 
* Italio atendas la apostolojn de Ŝmatko
* La Hipogea skulptoro Mikola Ŝmatko
* "Akcizistoj diras ke la vojaĝo ĉe Biennale en Italio estas mia privata afero sed mia premio estas ne nur por mi sed por ĉiu Ukrainio"
* Marmora homo

* «Mi vivis en hipogeo dum 13 jaroj», — diras la skulptoro Mikola Ŝmatko, hodiaŭ nomata "La Marmorreĝo"
* J. Timoŝenko restos en la historio nude

Kategorio:Ukrainaj skulptistoj
Kategorio:Ukrainaj pentristoj
Kategorio:Sovetiaj skulptistoj
Kategorio:Sovetiaj pentristoj
Emmanuelle Laborit

**Emmanuelle Laborit**, naskiĝinta la 18-an de oktobro 1971, estas franca aktorino kaj direktorino de la «International visual theatre».

## Biografio 
Naskiĝinta surda, Emmanuelle Laborit estas nepino de la sciencisto Henri Laborit (1914-1995). Ŝi sepjaraĝa lernis la signolingvon kaj instruis ĝin al sia juna fratino kiu iĝas ŝia konfidenculino.

Antaŭ ol lerni la francan signolingvon, ŝi parolis nur al sia patrino: ili havis «umbilikan lingvon».

Ŝia aŭtobiografia libro *Le Cri de la mouette* (La Krio de la mevo) verkita en 1993, priskribis ŝiajn infan-memoraĵojn, ŝian malfacilan adoleskantecon kaj la komencon de ŝia vojirado al memstara plenkreskulo.

Ŝi ricevis la premion «Molière de la révélation théâtrale» (Molière de la teatra ekbrilo) en 1993, pro sia rolo en *Les Enfants du Silence * (La Infanoj de la Silento) adaptita de la samnoma usona teatraĵo verkita de Mark Medoff: ŝi estas la unua surda komediistino ricevinta en Francio tian premion. Ŝi iĝis ankaŭ ambasadorino pri la franca signolingvo en Francio. Ŝi estas membro de la patron-komitato de la « franca Kunordigo por la Jardeko » de Pac- kaj Senperforta kulturo.

De longe membro de la IVT (International Visual Theatre, teatra kompanio specialiĝinta en lingva kaj pedagogia esplorado rilata al signolingvo), Emmanuelle Laborit postvenis ĝian direktoro-fondinton Alfredo Corrado kiel estro de la teatro en 2003. Post longaj nestabilaj jaroj, la centro estas loĝigita de januaro 2007 en la *Cité Chaptal*, en la naŭa pariza arondismento. Ĝi malfermiĝis per prezentadoj de «Reĝo Lear» en kiu Emmanuelle Laborit enpersonigas Cordelia.

Ŝi naskis filon en 2007.

## Noto 
Kategorio:Francaj aktoroj
Kategorio:Naskiĝintoj en Parizo
Kategorio:Surdaj aktoroj
Elle Macpherson

eta|Elle Macpherson (Vieno 2009)
**Elle Macpherson**, fakte *Eleanor Nancy Gow* (29-an de marto 1963, Killara, Aŭstralio) estas aŭstrala aktorino kaj fotomodelo. Ŝi estas konata ankaŭ sub la kromnomo **The Body** (La Korpo).

## Vivo 
Gepatroj de Elle divorcis post 14-jara geedzeco kaj ŝia patrino geedziĝis baldaŭ kun Neil Macpherson. Elle ŝanĝis sian pli fruan familian nomon Gow al tiu de la duonpatro, al Macpherson. Ŝi fruaĝe jam baletis, en aĝo de 18, ŝi ekstudis juron en Universitato de Sidnejo. Ŝi interrompis la studadon, kiam ŝin malkovris modela agentejo dum sia ferio en Aspen (Colorado).

Macpherson sukcesegi en 1982, kiam la virina gazeto Elle aperigis foton pri ŝi. Ŝi aperis sur la titolpaĝo plurfoje en la sekvaj ses jaroj. Ŝi geedziĝis en 1985 kun la franca fotografisto Gilles Bensimon, ili divorcis en 1989. Ŝi atingis en 1986 grandan konatecon pro fotoj aperintaj en usona fakmagazino Sports Illustrated. Samjare aperis en TIME-magazino mallonga biografio kun la titolo *The Big Elle*. En tiu artikolo de TIME oni nomumis lin „“ (*La Korpo*).

Ŝi aperis sur la titolpaĝo de *Sports Illustrated Swimsuit Edition* en 1994 kun topmodeloj kiel Kathy Ireland kaj Rachel Hunter. Samjare ŝi senvestiĝis por la maja eldono de Playboy. La magazino People elektis lin en 1995 inter la 50 plej belajn homojn (*50 Most Beautiful People*). Ŝi fondis en 1996 kun kvar pliaj topmodeloj (Cindy Crawford, Naomi Campbell, Christy Turlington kaj Claudia Schiffer) Fashion Café en Novjorko.

Ŝi filma debuto okazis en 1994 en filmo *Sirens* kun Hugh Grant kaj Tara Fitzgerald. Por la rolo, ŝi devis dikiĝi 10 kilogramojn. Ŝi ludis en 1996 en la amfilmo *Jane Eyre* de la itala reĝisoro Franco Zeffirelli, kiun sekvis roletoj en filmoj * If Lucy Fell* (1996), * The Mirror Has Two Faces* (1996) kaj la agfilmo Batman & Robin (1997) kun holivudaj steluloj kiel Arnold Schwarzenegger, George Clooney kaj Uma Thurman. Ŝi ludis en 1997 en la filmdramo * The Edge* sian unuan gravan rolon.

Ŝi aperis en 1999 en kvin sekvoj de usona televidserio Friends. En la serio ŝi ludis *Amikinon de Joey* *Janine Lecroix*.

Ŝia unua filo naskiĝis en 1998 (Arpad Flynn Busson), kies patro estis la svisa bankisto Arkie Busson. Dua filo de Macpherson (Aurelius Cy Andre) naskiĝis en 2003.

En sia patrujo Aŭstralio, Macpherson estas eminentulino. Ŝi estis la unua aŭstralia aktora stelulo, kiu aperis sur poŝtmarko en 1999.

## Filmaro 
* 1994: Sirens
* 1996: Jane Eyre
* 1996: *If Lucy Fell*
* 1996: The Mirror Has Two Faces
* 1997: Batman & Robin
* 1997: The Edge
* 1999: Televidserio Friends

Kategorio:Aŭstraliaj aktoroj
Kategorio:Aŭstraliaj fotomodeloj
Kategorio:Aŭstraliaj vegetaranoj
Kategorio:Skotaj aŭstralianoj
Ingrida Šimonytė

**Ingrida ŠIMONYTĖ** (naskiĝis la 15-an de novembro 1974 en Vilno) estas politikisto kaj ekonomikistino de Litovio, kaj ĉefministro de Litovio de 2020 ĝis 2024. Ŝi studis ekonomikon en la Universitato Vilno. Ekde 1997 ŝi laboris en la nacia ministerio pri financoj kaj ekde 2002 estis gvidantino de la departamento pri impostoj. De la 3-a de julio 2009 ĝis la 13-a de decembro 2012 ŝi estis ministrino pri financoj en la registaro de Litovio tiam gvidata de la ĉefministro Andrius Kubilius; ŝia tiama ministerio daŭre nacilingve nomatas *Lietuvos Respublikos finansų ministerija*. La antaŭulo de Ingrida Šimonytė, Algirdas Šemeta, iom antaŭe iĝis membro de la Eŭropa Komisiono kiel posteulo de Dalia Grybauskaitė, kiu la 17-an de majo 2009 estis elektita ŝtata prezidentino de Litovio.

Laŭ la stato de marto 2023, Ingrida Šimonytė ne estas edziniĝinta kaj ne havas infanojn. 

## Referencoj 
Kategorio:Litovaj politikistoj
Kategorio:Litovaj ekonomikistoj
Kategorio:Litovaj ministroj pri financoj
Kategorio:Litovaj vicministroj
Kategorio:Ĉefministroj de Litovio
Arvydas Sekmokas

**Arvydas Sekmokas** (naskiĝis la 26-an de decembro 1951 en Kaŭno) estas politikisto kaj ekonomikisto de Litovio. Li studis ekonomikon en la Universitato Vilno En 1991 kaj 1992 li estis vicministro pri ekonomio, kaj poste direktoro de la elektronika entrepreno UAB *DocLogix*. Ekde la 6-a de februaro 2009 li estas ministro pri energio en la registaro de Litovio, ankaŭ post ties restrukturigo la 22-an de julio 2009. Lia ministerio nacilingve nomatas *Lietuvos Respublikos energetikos ministerija*.

La politikisto reprezentas la konservativan partion Tėvynės sąjunga (Patrolanda Unio).

## Fontoj 
* „Ūkio ministro konsultantu energetikos klausimais paskirtas A.Sekmokas“, litovlingva artikolo de la gazeto *Lietuvos Rytas* 
* profilo en la retejo *manokarjera.lt*
* informo de la ministerio pri ekonomio
* artikolo el la retejo *vakarai.us*

Kategorio:Litovaj politikistoj
Kategorio:Litovaj ministroj pri energio
Kategorio:Litovaj vicministroj
Kategorio:Litovaj ekonomikistoj
Teknologia Gediminas-Universitato Vilno

275ra|eta|dekstra|konstruaĵo Saulėtekis ("sunleviĝo") de la Teknologia Universitato Vilno
eta|269x269ra|VILNIUS-TECH-LT
La **Teknologia Gediminas-Universitato Vilno** (litove *Vilniaus Gedimino technikos universitetas*, VGTU) estas teknologia universitato en Litovio, fondita en 1956.

La universitato havas 8 fakultatojn kun 88 diversaj studaj programoj: kvarjaraj bakalaŭraj studprogramoj, 2-jaraj magistraj programoj kaj kvarjaran doktorigan studadon. Alternative post al kvarjaraj bakalaŭraj programoj eblas en plia unujara specialiga studo ricevi la titolon de diplomita inĝeniero.

## Fakultatoj 
* Fakultato pri mediosciencoj
* Fakultato pri arkitekturo
* Fakultato pri elektrotekniko
* Fakultato pri informadiko
* Fakultato pri maŝinkonstruado
* Fakultato pri konstruado
* Fakultato pri loĝistiko kaj transportado
* Fakultato pri ekonomio kaj manaĝerado

## Listo de honoraj doktoroj 
* John Argyris, Stutgarto
* Kai Borre, Aalborg
* Sven Caspersen, Aalborg
* Peter Linnert, Vieno
* Jurgis Gimbutas, Usono
* Algirdas Brazauskas, Vilno
* Patrick Joseph Dowling, Surrey
* Friedel Peldschus, Lepsiko
* Valentinas Šernas, Nov-Ĵerzejo
* Oleg Kaplinski, Poznano
* Leonid Kuĥma, Kievo
* Algirdas Žukauskas, Vilno
* Gediminas Vagnorius, Vilno
* Andrej Shreiber, Moskvo
* Jerzy Wolanin, Varsovio
* Danielius Eidukas, Kaŭno
* Erich Weiss, Bonno
* Kazimieras Ragulskis, Kaŭno
* Brian Sloan, Edinburgo
* Ivan Leonovich, Minsko
* Babak Vitalij, Kievo

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo de la universitato (en la litova kaj angla)

## Vidu ankaŭ 
* la artikolon pri la - ne miksinda - Universitato Vilno

Vilno
Vilno
Kategorio:Vilno
Algis Čaplikas

**Algis Čaplikas** (naskiĝis la 27-an de januaro 1962 en Vilno) estas politikisto de Litovio. Li studis geodezion kaj inĝenieradon en la Teknologia Gediminas-Universitato Vilno. Inter 1985 kaj 1990 li laboris en konstrua departemento de sia hejmurbo, kaj inter 1990 kaj 1995 estis estro de la vilna urboparto Justiniškės. En 1993 li estis fondomembro de la politika partio Centra Unio de Litovio (litove *Lietuvos centro sąjunga*), kaj nome de ĝi en 1995 elektiĝis en la urban konsilantaron. En 1996 li iĝis membro de la nacia parlamento Seimas. Post la fuzio de la partio al nova partio Liberala kaj Centra Unio (*Liberalų ir centro sąjunga*), li inter 2004 kaj 2008 denove estis membro de la nacia parlamento Seimas. Inter oktobro 2006 ĝis novembro 2008 li estis parlamenta vicprezidanto. De decembro 1996 ĝis marto 1998 li estis ministro pri konstruado kaj urboplanado, kaj sekve ĝis aprilo 1999 ministro pri medio[protekto]. Ekde la 9-a de decembro 2008 li estas ministro pri san-protekto en la registaro de Litovio, ankaŭ post ties restrukturigo la 22-an de julio 2009. Lia ministerio nacilingve nomatas *Lietuvos Respublikos sveikatos apsaugos ministerija*.

La politikisto plu reprezentas la liberalisman partion Liberala kaj Centra Unio de Litovio.

Li kaj sia edzino Eglė havas filon, Karolis, kaj filinon, Saulė.

Kategorio:Litovaj politikistoj
Kategorio:Litovaj ministroj pri sano
Kategorio:Litovaj ministroj pri mediprotekto
Raimundas Palaitis

**Raimundas Palaitis** (naskiĝis la 23-an de oktobro 1957 en Palanga) estas politikisto kaj ekonomikisto de Litovio. Li studis ekonomikon en la Universitato Vilno. Poste li inter alie en 2000 estis urbestro de sia hejmurbo Palanga. Ekde la 9-a de decembro 2008 li estas ministro pri internaj aferoj en la registaro de Litovio, ankaŭ post ties restrukturigo la 22-an de julio 2009. Lia ministerio nacilingve nomatas *Lietuvos Respublikos vidaus reikalų ministerija*. 

La politikisto reprezentas la liberalisman partion Liberala kaj Centra Unio de Litovio.

Li kaj sia edzino Vilija havas du filojn, Povilas kaj Antanas, kaj filinon, Barbora.

Kategorio:Litovaj politikistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en 1957
Kategorio:Litovaj ministroj pri internaj aferoj
Andrea Tokai

**TOKAI Andrea** estas rumanuja hungara aktorino naskita en Şimleu Silvaniei la 8-an de septembro 1977.

## Kariero
La aktorino ludas ekde 2001 en la teatro Temesvári Állami Csiky Gergely Színház de Temeŝvaro. Ŝi diplomiĝis en la aktorfako de la Universitato Babeş-Bolyai de Kluĵo en 2001.

## Eksteraj ligiloj
*Retejohttp://www.theater-csikygergely.ro/home.php?page=tarsulat&person_id=113http://theater.hu/index.php?mode=portre&szemely_id=823

Kategorio:Rumanujaj hungaraj aktoroj
Kategorio:Naskiĝintoj en Rumanio
PARENA

**PARENA** povas esti mallongigo por
* la Partio de la nacia renaskiĝo (france *Parti pour le redressement national*, PARENA) - politika partio en 

aŭ
* samnoma "Partio de la nacia renaskiĝo" (france *Parti pour la renaissance nationale*, PARENA) - politika partio en
Remigijus Šimašius

**Remigijus Šimašius** (naskiĝis la 12-an de januaro 1974 en Tauragė) estas politikisto kaj juristo de Litovio. Li studis juron en la Universitato Vilno. Poste li doktoriĝis en la Mykolas-Romer-Universitato de Vilno kaj sekve iĝis docento pri jura teorio en tiu universitato, antaŭ ol li iĝis profesoro pri jura teorio kaj jura historio en la Universitato Vilno. Ekde la 9-a de decembro 2008 al 2012 laboris ministro pri justico en la registaro de Litovio, ankaŭ post ties restrukturigo la 22-an de julio 2009. Lia ministerio nacilingve nomatas *Lietuvos Respublikos teisingumo ministerija*. Cetere li estas la dua plej juna ministro pri justico en la historio de Litovio.

La politikisto reprezentas la liberalisman partion Liberala Movado de la Respubliko Litovio.

Kategorio:Litovaj juristoj
Kategorio:Litovaj ministroj pri justico
Kategorio:Liberaluloj
Partio de la nacia renaskiĝo

La **Partio de la nacia renaskiĝo** ( *Parti pour le redressement national*; *PARENA*) estas politika partio en Burundo, fondita en majo 1994 kaj gvidata de la eksa prezidanto de la lando Jean-Baptiste Bagaza. Ĝin subtenis precipe la tutsioj.

PARENA akre kritikis la prezidanton Pierre Buyoya, pacprocezon kaj aparte la Arushan interkonsenton de la  2000. En 2001 multaj partianoj estis arestitaj pro suspekto pri organizado de du malsukcesaj ŝtatrenversoj la  kaj la .

Post kiam la  kaj la  2002 iuj junuloj, konsideritaj esti anoj de PARENA, eksplodigis en Buĵumburo kelkajn grenadojn kaj provis konstrui barikadojn, la 4-an de novembro la prezidanto de la partio Jean-Baptiste Bagaza estis metita sub hejman areston. La  agado de la partio estis haltigita por ses monatoj.
La  tiu malpermeso estis aboliciita.

PARENA estis inter partioj, subskribintaj la  2004 la *Pretorian protokolon pri divido de potenco*.

PARENA partoprenis komunuman balotadon en 2005, dum kiu por ĝi voĉdonis 1,8 % de elektintoj, kio rezultiĝis al 75 postenoj de konsilistoj de komunumoj (la sesa loko inter la partioj). El ili 36 estis ricevitaj en la provinco Bujumbura Mairie, 2 — en la provinco Bujumbura Rural, 20 — en la provinco Bururi, 4 — en la provinco Cankuzo, 1 — en la provinco Gitega, 5 — en la provinco Makamba, 1 — en la provinco Muyinga, 2 — en la provinco Ngozi, 1 — en la provinco Rutana, 3 — en la provinco Ruyigi. Dum la balotado en la Nacian asembleon la  2005 por PARENA voĉdonis 42,223 elektantoj (1,74 %) kaj ĝi ne akiris eĉ unu lokon en la Nacia asembleo. (laŭ alia informo PARENA ricevis 41,700 voĉdonoj (1,72 %), sed tio ne ŝanĝas la situacion).

La  2009 PARENA kandidatigis sian gvidanton Jean-Baptiste Bagaza por prezidanta balotado de 2010.

## Referencoj 
Kategorio:Politikaj partioj de Burundo
Kategorio:Politikaj partioj fonditaj en 1994
Eligijus Masiulis

**Eligijus Masiulis** (naskiĝis la 15-an de oktobro 1974 en Klaipėda) estas politikisto de Litovio. Li inter 1993 kaj 1999 studis politikan sciencon en la Universitato de Klaipėda. Inter 1998 kaj 2000 li estis persona konsilisto de la urbestro de Klaipėda, kaj antaŭ kaj post tio po du jarojn membro de la urba konsilantaro. Inter 2000 kaj 2004, kaj denove ekde aŭtuno 2008, li estas membro de la nacia parlamento Seimas. Ekde la 9-a de decembro 2008 li estas ministro pri trafiko en la registaro de Litovio, ankaŭ post ties restrukturigo la 22-an de julio 2009. Lia ministerio nacilingve nomatas *Lietuvos Respublikos susisiekimo ministerija*.

La politikisto reprezentas la liberalisman partion Liberala Movado de la Respubliko Litovio, kies prezidanto li estas ekde februaro 2008.

Eligijus Masiulis estas edziĝinta kaj havas du infanojn.

Kategorio:Litovaj ministroj pri transporto
Kategorio:Liberaluloj
Ŝajna mespilujo

eta|Ilustración
La **ŝajna mespilujo** aŭ **ŝajn-mespiluja sorbuso** (*Sorbus chamaemespilus*) estas sorbuso hejma en la montaroj de centra aŭ suda Eŭropo, ekde Pireneoj oriente tra Alpoj ĝis Karpatoj kaj Balkano, vegetante je altitudoj ĝis 2500 m .

Ĝi estas decidua arbedo altante ĝis 2-3 m. La folioj estas spirale aranĝitaj, laŭ formoelipsa-ovala, 3-7 cm longaj, kun akrapinta apekso kaj segildenta rando; ili estas verdaj je ambaŭ flankoj, sen la blanka felteco trovita sur la plej multaj blankaj sorbusoj el la subgenro *Aria*. La floroj estas rozkoloraj, kun kvin antaŭen pintantaj petaloj kiuj 5-7 mm longas; ili troviĝas en korimboj kun diametro de 3-4 cm. La frukto estas ovala ruĝa sorpo kun diametro de 10-13 mm..

Ĝi estas la sola specio en la subgenro *Chamaemespilus*, diferencigita de aliaj subgenroj de *Sorbus* per la rozkoloraj (neblankaj) floroj kun la antaŭen pintantaj petaloj (ne plate malfermiĝante).

## Referencoj 
Kategorio:Rozacoj
Kategorio:Arbedoj
Kategorio:Palearktisa flaŭro
Liberala Movado de la Respubliko Litovio

La **Liberala Movado de la Respubliko Litovio** (litove *Lietuvos Respublikos liberalų sąjūdis*, LRLS) estas liberala politika partio en Litovio.

## Historio 
La partio ekestis la 20-an de oktobro 2005, kiam la "frakcio de Liberala Movado" forlasis la parlamentan frakcion de la Liberala kaj Centra Unio (litove *Liberalų ir centro sąjunga*). La 25-an de februaro 2006 formale fondiĝis la nova partio erfolgte LRLS. Partia prezidanto komence estis Petras Auštrevičius, kiu de 2001 ĝis 2002 reprezentis Litovion en la traktadoj pri aliĝo al la Eŭropa Unio. En la nova partio ankaŭ membriĝis la eksa partia prezidanto de la Liberala Unio de Litovio (*Lietuvos liberalų sąjunga*) kaj tiutempe unu el du liberalaj litovaj membroj de la Eŭropa Parlamento, Eugenijus Gentvilas.

La nova partio konsidereblas dekstre liberalisma, kaj havas subtenantojn aparte inter pli junaj, bone edukitaj kaj urbe loĝantaj litovoj. En la lokaj balotoj en februaro 2007 la partio entute atingis 4,7 procentaĵojn de la voĉoj, kaj iĝis la 10-a plej forta politika partio - tamen la rezultoj tre malsamis laŭ unuopaj regionoj.

En februaro 2008 Eligijus Masiulis iĝis nova partia prezidanto. En la Parlamenta baloto en Litovio 2008 la partio entute atingis 5,7 procentaxojn de la voĉoj, kaj estis la 6-a plej forta politika partio: rezulte ĝi ricevis 11 seĝojn en la nacia parlamento Seimas. Ĝi membriĝis en registara alianco sub gvido de la konservativa partio Tėvynės Sąjunga, en tiu alianco ankaŭ membras la Liberala kaj Centra Unio, kiu komence estis tiom kritikata de la LRLS-partianoj. En la registaro de la ĉefministro Andrius Kubilius la Liberala Movado de la Respubliko Litovio havas tri ministrojn, la ministron pri trafiko Eligijus Masiulis, la ministron pri edukado kaj scienco Gintaras Steponavičius kaj la ministron pri justico Remigijus Šimašius.

En la Eŭropaj balotoj 2009 la partio atingis 7,4 procentaĵojn de la validaj voĉoj kaj sekve nomumis unu membron de la Eŭropa Parlamento. Ĝi signife preterrapidis la konkurencan partion Liberala Unio de Litovio, kiu nur ricevis 3,5 procentaĵojn de validaj voĉoj. Membro de la Eŭropa Parlamento nome de la partio iĝis la profesoro pri filozofio kaj politika scienco Leonidas Donskis.

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo (litove) 

Kategorio:Politikaj partioj de Litovio
Kategorio:Liberalaj partioj
Kategorio:Politikaj partioj fonditaj en 2006
Johnny Carson

**John William "Johnny" CARSON** (naskiĝis , mortis la ) estis usona televida prezentisto kaj humuristo, plej konata kiel la prezentisto de *The Tonight Show Starring Johnny Carson* dum 30 jaroj (1962–92). Dum lia televida kariero, Carson gajnis sep Premiojn Emmy kaj Premion Peabody en 1985. Li ankaŭ estis premiita per la Prezidenta medalo de libereco en 1992.

Kategorio:Usonaj moderigistoj
Kategorio:Humuristoj‎
Meiningenbrücke

eta|Aera vido de la ponto
**Meiningenbrücke** [majninenbrike] estas ŝtala ponto en norda Germanio (Meklenburgo-Antaŭpomerio), ĉe la baltamara bordo. Ĝi ligas la duon-insularon Fischland-Darß-Zingst al la firma tero, ĉe la loĝloko Bresewitz. Ĝi situas ĉe la plej mallarĝa loko de la markoleto *Meiningenstrom*, proksimume en ties mezo.

La ponto origine estis fervoja ponto, konstruita inter 1908 kaj 1912. Post la dua mondmilito, en 1947, la trako estis demuntita kaj kiel reparacio donita al Sovetio. De tiam la ponto estas uzata kiel voja ponto. Pro mallarĝeco ĝi provizas nur unu aŭtolarĝan koridoron (3,75 m larĝan), do komence ĝi povis estis uzata nur alterne en du direktoj.

Por suplementi la ponton, pioniroj de la Nacia Popola Armeo de GDR konstruis flosponton, kiu estis finita la . Tiu ponto havas portivon de 60 tunoj. Ĝi servas por la trafiko direkte al sudo; la eksa fervoja ponto servas la alnordan trafikon. Dukoridora aŭta ponto estas planata; post ĝia konstruado oni eble rekonstruos la fervojon.

Por ebligi la trafikon de altaj ŝipoj tra la markolo la ŝtala ponto havas turneblan parton, kiu, turnite de elektraj motoroj, liberigas unuflanke ŝanelon 24,5 metrojn larĝan (10 metrojn profundan) kaj aliflanke malprofundan brakon 17,80 metrojn larĝan. La paralela flosponto havas leveblan klapon por permesi al ŝipoj la preterpasadon.

Kategorio:Pontoj en Germanio
Kategorio:Meklenburgo-Antaŭpomerio
Japeto

**Japeto**, en mitologio, estis titano (foje ankaŭ menciita kiel giganto).

Lian nomon oni donis al:
* **Japeto**, unu el la naturaj satelitoj de Saturno;
* **Japeto**, en paleogeografio, paleozoika oceano.
Luna ĉielarko

eta|fotaĵo de luna ĉielarko en la brumo de akvofalo

**Luna ĉielarko** estas optika fenomeno de la tera atmosfero. Kiel la normala (suna) ĉielarko, ĝi rezultas de la varianco de la lumo tra gutoj da akvo (pluvo aŭ gutetoj de akvofalo). La nura malsimileco estas ke ĝi devenas de la luna lumo.

Tia ĉielarko estas malmulte luma, la luna lumo estas malpli forta ol la suna. Ĝi aspektas blanka ĉar la febla lumo ne sufiĉas por eksciti la konusetojn, retinajn ĉelojn kiuj permesas la koloran vidon.

Oni povas tamen foti ĝin kolore kun sufiĉa eksponperiodo

## Notoj kaj referencoj 
Kategorio:Meteologio
Kategorio:Optiko
Ozio de Kordovo

**Ozio de Kordovo** (naskiĝis 256 en Kordovo, mortis 357 en Sirmio) estis hispana episkopo kaj Patro de la Eklezio, konsilisto de la imperiestro Konstantino la 1-a. Li naskiĝis en Kordovo en la sino de grava romia familio kaj elektata kiel episkopo de lia naskiĝurbo en 294. Dum la persekutado de la kristanoj fare de Diokleciano kaj de Maksimiano li suferis turmenton kaj estis ekzilata. Li ĉeestis la Koncilion de Elviro en Hispanio. Fama pro lia prudenco kaj politika talento, akompanis la imperiestron Konstantino al Milano en la jaro 313, kaj verŝajne li estis influiga en la redaktado de la Edikto de Milano kiun la Imperiestro proklamis en tiu loko. La rilatoj kun la Imperiestro estis tre profunda kaj oni konsideras ke estis Ozio kiu katekizis lin kaj kondukis lin al la bapto kiu kurioze estis realigata de la ariano (hereza kristana kredo) Eŭsebio de Nikomedio, en la momento de la forpaso.

La ĉefa aktiveco per kiu li estas konata estis la batalo kontraŭ la herezo de Ario, kiu neis la diecon de la Filo kaj la samsubstanteco kun la Patro, kaj kiu komencis flori en Aleksandrio. Ozio estis sendata de la Imperiestro kiel peranto inter la disputoj de Ario kaj sankta Atanazio. Ĉar ambaŭ pozicioj estis nepacigeblaj, li kunvokis per ordono de Konstantino la Unuan koncilion en Niceo (325), al kiu ĉeestis 318 episkopoj, prezidataj de Ozio mem, kiu subskribas la unuan, post la delegitoj de la Papo. Ozio mem redaktas la Nicean Kredon.

En 343 li kunvokis la Koncilion de Sardiko, al kiu ĉeestis 300 grekaj episkopoj kaj 76 latinoj, por fiksi la liniojn de la eklezia organizo kaj refirmigi la kondamnon de la arianismo. Revene al Hispanio, li arigis en Kordovo provincan koncilion, en kiu li akceptigis la decidojn de la Sardiko.

En la jaro 355 la proarianisma imperiestro Konstancio la 2-a decidis finigi kun la granda influo de Ozio kaj volis devigi lin kondamni sanktan Atanazion. Antaŭ la imperiaj insidoj, la kordova episkopo respondas lin per epistolo (356):

Konstanco devigis Ozion ĉeesti arianisman koncilion kiam li estas centjara, kie oni premis, azotis kaj turmentis lin pro firma neado ne kondamni Atanazion. Ozio estis ekzilita en Sirmio, en Panonio, kaj forpasis 101-jaraĝa, fore de Kordovo kaj lia diocezo, en 357.

La Ortodoksa Eklezio kaj la Katolika Eklezio el orienta ritaro kultas lin kiel sanktulo konfesinto kaj celebras lian feston la 27-an de aŭgusto.

Kategorio:Hispanaj episkopoj
Kategorio:Patroj de la Eklezio
Remigijus Vilkaitis

**Remigijus Vilkaitis** (naskiĝis la 24-an de majo 1950 en Vilkaviškis) estas politikisto kaj teatra aktoro de Litovio. Li studis aktoradon en la Litovia Muzika kaj Teatra Akademio kaj poste ĝis la jaro 2000 laboris en la "Junulara Teatro" (*Jaunimo teatras*) de Vilno. Krome li interalie aktoris en la litovlingvaj filmoj „Ties riba“ ("ĉe la limo", 1972), „Pasigailėk mūsų“ ("funebru pri ni", 1978), „Nebūsiu gangsteriu, brangioji“ ("mi ne 'stos krimulo, miaj karaj", 1978), „Mėnulio Lietuva“ ("luneta Litovio", 1997), „Mano tėvas“ ("mia patro", 2006) kaj „Broliai“ ("fratoj", 2008).

Ekde la 9-a de decembro 2008 li estas ministro pri kulturo en la registaro de Litovio, ankaŭ post ties restrukturigo la 22-an de julio 2009. Lia ministerio nacilingve nomatas *Lietuvos Respublikos kultūros ministerija*.

La politikisto reprezentas la Partion de la Nacia Restariĝo, aparte fonditan por la Parlamenta baloto en Litovio 2008, kaj konsistanta precipe el aktoroj kaj aliaj artistoj.

Kategorio:Litovaj politikistoj
Kategorio:Litovaj aktoroj
Kategorio:Litovaj ministroj pri kulturo
Kazimieras Starkevičius

**Kazimieras (Kazys) Starkevičius** (naskiĝis la 23-an de julio 1956 en la vilaĝo Rokai, subdistrikta komunumo Kaŭno) estas politikisto kaj juristo de Litovio. Li inter 1974 kaj 1979 studis historion de bibliotekoj kaj bibliografion en la Universitato Vilno kaj poste inter 1984 kaj 1989 studis juron tie. Ekde la jaro 1985 li laboris en diversaj pozicioj de la urba administrejo de Kaŭno. Inter ali li en 2000/2001 kaj 2003/2004 estis vicurbestro. Ekde 2004 li estas membro de la nacia parlamento Seimas. Ekde la 9-a de decembro 2008 li estas ministro pri ter-ekonomio (do agrikulturo) en la registaro de Litovio, ankaŭ post ties restrukturigo la 22-an de julio 2009. Lia ministerio nacilingve nomatas *Lietuvos Respublikos žemės ūkio ministerija*.

La politikisto reprezentas la konservativan partion Tėvynės sąjunga (Patrolanda Unio).

## Eksteraj ligiloj 
* persona retejo (litove)
* personaj datumoj en la parlamenta retejo (jen angle)
* biografio antaŭ la parlamenta baloto de 2008 (jen angle) 
* retejo de la litova ministerio pri agrikulturo (jen angle) 

Kategorio:Litovaj politikistoj
Kategorio:Litovaj juristoj
Kategorio:Ministroj pri agrikulturo
Géza Asztalos

**ASZTALOS Géza** [astaloŝ] estas rumanuja hungara aktoro naskita en Târgu Mureş la 22-an de septembro 1977.
## Kariero
La aktoro ludas ekde 2001 en la teatro Temesvári Állami Csiky Gergely Színház de Temeŝvaro. Li diplomiĝis en la aktorfako de la Universitato Babeş-Bolyai de Kluĵo en 2001.
## Eksteraj ligiloj
*Retejohttp://www.theater-csikygergely.ro/home.php?page=tarsulat&person_id=53http://theater.hu/index.php?mode=portre&szemely_id=865

Kategorio:Rumanujaj hungaraj aktoroj
Kategorio:Naskiĝintoj en Rumanio
Kalamonastoj

**Kalamonastoj** aŭ en la latina scienca nomo ***Calamonastes*** estas genro de birdoj de la familio de Cistikoledoj. Ĝi enhavas speciojn de arbaroj kaj dornarbaroj de Subsahara Afriko.

Tiuj specioj faras nestojn ene de kudritaj folioj. Ili estas insektovoraj.

Tiuj specioj havas longajn vostojn kaj striecajn subajn partojn.

## Specioj 
*Stria kalamonasto, *Calamonastes fasciolatus*
*Griza kalamonasto, *Calamonastes simplex*
*Stirlinga kalamonasto, *Calamonastes stierlingi*
*Miomba kalamonasto, *Calamonastes undosus*

## Referencoj 
*Catalogue of Birds in the British Museum* 7 p.94, 133 
 
***Ryan**, Peter (2006). Family Cisticolidae (Cisticolas and allies). Pp. 378-492 in del Hoyo J., Elliott A. & Christie D.A. (2006) *Handbook of the Birds of the World*. Volume 11. Old World Flycatchers to Old World Warblers* Lynx Edicions, Barcelona ISBN 978-84-96553-06-4

* **Nguembock B.**; Fjeldsa J.; Tillier A.; Pasquet E. (2007): A phylogeny for the Cisticolidae (Aves: Passeriformes) based on nuclear and mitochondrial DNA sequence data, and a re-interpretation of a unique nest-building specialization. *Molecular Phylogenetics and Evolution'' **42**: 272-286.

Kategorio:Paseroformaj
Kategorio:Cistikoledoj
Kategorio:Birdoj de Afriko
Zénó Faragó

**FARAGÓ Zénó** [farago:] estas rumanuja hungara aktoro naskita en Arad la 24-an de januaro 1986. 

## Kariero
Zénó Faragó ludas ekde 2008 en la teatro Temesvári Állami Csiky Gergely Színház de Temeŝvaro. Li diplomitiĝis en la aktorfako de la Színművészeti Egyetem Szentgyörgyi István Tagozat de Târgu Mureş en 2008. Nuntempe li ludas en Budapeŝto en Teatro Maladype.

## Fonto
* Biografiaj indikoj 

## Eksteraj ligiloj
* Retejohttp://www.theater-csikygergely.ro/home.php?page=tarsulat&person_id=193http://theater.hu/index.php?mode=portre&szemely_id=8563

Kategorio:Rumanujaj hungaraj aktoroj
Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Naskiĝintoj en Rumanio
Imre Higyed

**HIGYED Imre** [hidjed] estas rumanuja hungara aktoro naskita en Temeŝvaro la 14-an de februaro 1942. 
## Kariero
La aktoro ludis ekde 1965 en la teatro Kolozsvári Állami Magyar Színház de Kluĵo kaj ekde 1978 en la teatro Temesvári Állami Csiky Gergely Színház de Temeŝvaro. Li diplomiĝis en la aktorfako de la Színművészeti Egyetem Szentgyörgyi István Tagozat de Târgu Mureş en 1965.
## Eksteraj ligiloj
*Retejohttp://www.theater-csikygergely.ro/home.php?page=tarsulat&person_id=104http://theater.hu/index.php?mode=portre&szemely_id=880

Kategorio:Rumanujaj hungaraj aktoroj
Attila Kiss

**KISS Attila** [kiŝ] estas rumanuja hungara aktoro naskita en Târnăveni la 12-an de decembro 1980. 
## Kariero
La aktoro ludas ekde 2003 en la teatro Temesvári Állami Csiky Gergely Színház de Temeŝvaro. Li diplomiĝis en la aktorfako de la Színművészeti Egyetem Szentgyörgyi István Tagozat de Târgu Mureş en 2003.
## Eksteraj ligiloj
*Retejohttp://www.theater-csikygergely.ro/home.php?page=tarsulat&person_id=105http://theater.hu/index.php?mode=portre&szemely_id=3926

Kategorio:Rumanujaj hungaraj aktoroj
Kategorio:Naskiĝintoj en Rumanio
Pecka Péter László

**LÁSZLÓ ** [la:slo:] estas rumanuja hungara aktoro naskita en Târgu Mureş la 21-an de aŭgusto 1976.
## Kariero
Pecka Péter László ludas ekde 2002 en la teatro Temesvári Állami Csiky Gergely Színház de Temeŝvaro. Li diplomiĝis en la aktorfako de la Színművészeti Egyetem Szentgyörgyi István Tagozat de Târgu Mureş en 2002
## Eksteraj ligiloj
*Retejo de la teatroRoloj

Kategorio:Rumanujaj hungaraj aktoroj
Kategorio:Naskiĝintoj en Rumanio