open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
6043 Aurochs

'*6043 *Aurochs''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la 9-an de septembro 1991 de la japana astronomo Satoru Otomo elde Kijosato, loĝloko de la urbo Hokuto en la gubernio Jamanaŝi (Japanio); kie li establis sian privatan observatorion.

## Nomo 
Ĝi ŝuldas sian nomon al la Uro (), formortinta bovedo, kies nomo sonas "[Oroks]" en pluraj lingvoj. La uro estas rigarde kiel praulo de la moderna hejmbovo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Satoru Otomo
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
Tago de programisto

**Tago de programisto** (ruse: *День программи́ста*, angle: *Day of the Programmer*) estas festo de programistoj celebrata la 256-an tagon de la jaro (256 = 2^8, aŭ nombro de ĉiuj eblaj valoroj de unu bajto de informoj en ties plej populara 8-bita formo). Tradicie, programistoj strebas soleni la tagon laŭ nekonvencia maniero.

La tago estas la 13-a de septembro, sed en superjaro la 12-a de septembro laŭ Gregoria kalendaro.

Ĝi estas en Rusio festa tago, laŭ dekreto de Dmitrij Medvedev de la 11-a de septembro 2009.

## Tradukfonto 
Kategorio:Komputika kulturo
Kategorio:Programado
Kategorio:Sekularaj festoj
Kategorio:Septembro
András Kovács (ĵurnalisto)

**KOVÁCS András** [kova:ĉ] estas rumania hungara ĵurnalisto, redaktro, verkisto. Li naskiĝis en Bezidu Nou la 9-an de januaro 1926. Li estas la patro de ĵurnalisto András B. Kovács.

## Kariero 
András Kovács komencis sian karieron kiel memlernanto en 1945 en radakcio de gazeto *Igazság*, kies li iĝis ĉefredaktoro de 1949. Li akiris diplomon en la Partialtlernejo Ștefan Gheorghiu de Bukareŝto (1955), poste kiel senfrekventulo li finis la mezlernejon (1963). Li estis dume docento, lekciisto en la Universitato Bolyai de Kluĵo. De 1970 li estis respondecsekretario de la semajngazeto *A Hét* ĝis sia pensiuliĝo (1985).

## Libroj 
* *Szén és acél* (raportaĵlibro, 1949);
* *Vallomás a székely szombatosok perében* (Konfesio pri proceso de sikulaj sabatistoj), (1981, Bp. 1983).

## Fonto 
* Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj ĵurnalistoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj redaktoroj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj poetoj kaj verkistoj
Seidai Miyasaka

**Seidai MIYASAKA** (japane 宮坂 正大, *Miyasaka Seidai*) estas japana astronomo naskita en 1955.

La *Minor Planet Center* kreditas lin de la kun-malkovro de 4 asteroidoj, ĉiuj en kunlaboro kun Hiroshi Abe.

La asteroido 3555 Miyasaka estis nomita en lia honoro.

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* 3555 Miyasaka

Kategorio:Japanaj astronomoj
Kategorio:Malkovrintoj de asteroidoj
Árpád Venczel

**VENCZEL Árpád** [vencel] estas rumania hungara skulptisto. Li naskiĝis en Corund (Harghita) la 9-an de julio 1937. Li estas la patro de komponisto Péter Venczel kaj de scenejdekoraciisto Attila Venczel.
## Kariero
Árpád Venczel akiris diplomon de bazlerneja instruisto en Ŝtata Porinstruista Instituto de Cristuru Secuiesc en 1955, poste li diplomitiĝis en 1963 en la belarta fakultato de trijara Pedagogia Altlernejo de Kluĵo. Li estis instruisto, dizajnisto, liberprofesia skulptisto, restarigisto. Inter 1970 kaj 1976 li estis spacdizajnisto de urbo Kluĵo. Li estas membro de Barabás Miklós Céh.
## Fonto
**Erdélyi magyar ki kicsoda*, 2010.

Kategorio:Rumanujaj hungaraj skulptistoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj dezajnistoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj restaŭristoj
Mallongondo

[eta|Skalo de [radioricevilo kun valoroj en metroj (ne en herco). Sur la skalo estas indikitaj radiostacioj de la tuta mondo, kaj en la malsupra parto, stacioj kiuj estas ricevitaj per mallongaj ondoj]]
[eta|Disvastigo de ĉielaj ondoj (ruĝe) helpe de la [jonosfero (grize), kaj kompare kun la disvastigo de mezaj kaj longaj ondoj, kiuj nur atingas la horizonton (blue)]]
[eta|Disvastiĝo de malsamaj radiondoj tra la [tago kaj la nokto]]
**Mallongondo**, aŭ **kurta ondo**, estas la parto de la elektromagnetaj ondoj kun ondolongo de 10 m ĝis 100 m (frekvenco: 3&nbsp;MHz ĝis 30&nbsp;MHz). La frekvencoj de tiu gamo estas nomitaj frekvencoj **HF**, laŭ la angla literoj *HF, High Frekvency*. Mallongondo estas grava por radiofonio, precipe por transkontinenta sendado, ĉar eblas granda atingodistanco; krome mallongondo estas uzata por terapio.

## Ligiloj 
* EiBi Kurzwellen-Hörfahrplan (lasta alvoko: 2012-09-17); la tiea horaro (ĉe la ligilo nome “Text”) estas kontinue aktualigata kaj listigas ankaŭ elsendojn de Digital Radio Mondiale (ĉe ili aperas “DIGITAL”)

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Elektromagneta spektro
* Radia spektro

Kategorio:Radia spektro
Kategorio:Radio
Chicken Hawk: Men Who Love Boys

***Chicken Hawk: Men Who Love Boys*** ("Viroj kiuj amas knabojn") estas dokumenta filmo de 1994 produktita, verkita kaj reĝisorita de Adi Sideman. En ĝi, membroj de la *North American Man/Boy Love Association* (NAMBLA) diskutas kial ili subtenas la seksajn rilatojn inter viroj kaj knaboj sub la aĝo de konsento. La filmo kontribuis por levi la popularecon de la usona organizaĵo.

## Resumo 
La filmo temas pri NAMBLA kaj ties historio. Ĝi provas kuntekstigi pedofilion kadre de la pederastio en Antikva Grekio kaj prezentas serion de intervjuoj kun membroj de NAMBLA, kiuj klarigas ilian seksan preferon por knaboj kaj defendas la pederastiajn rilatojn. Kamerao akompanas grupon da membroj de la asocio, kiuj partoprenas marŝon por la rajtoj de la samseksemuloj en Vaŝingtono kaj klarigas kial NAMBLA devas esti laŭ ili inkludita en la movado por la gejaj rajtoj. La poeto Allen Ginsberg, la membro kaj defendanto plej eminenta de NAMBLA, aperas en la filmo kaj legas "grafikan odon al junularo".

## Premiero kaj reagoj 
La filmo estis premiere prezentita en la *Underground Film Festival* de Nov-Jorko. Ĝi kaŭzis ian polemikon kaj en iaj urbo eĉ estis malpermesita. Stephen Holden kvalifis ĝin "malfacile digestebla" kaj skribis en *The New York Times*: "Ĝi havas skandalan titolon, kiu kontrastas kun ĝia senpartia portreto de la *North American Man/Boy Love Association*". La reĝisoro, Adi Sideman, deklaris ke li ricevis multajn invitojn de naciaj departementoj pri psikologio, sociologio kaj krimologio por partopreni aranĝojn prezentontajn la filmon. En 2003 ĝi estis denove projekciita en la *Underground Film Festival* de Nov-Jorko.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* *Chicken Hawk: Men Who Love Boys* Retejo enhavanta la filmon 

Kategorio:Filmoj pri pedofilio
Longondo

**Longondo** estas la parto de la elektromagnetaj ondoj kun ondolongo de 1000 m ĝis 10000 m (frekvenco: 30 kHz ĝis 300 kHz).

## Ligiloj 
* Langwelliges Radio (lasta alvoko: 2012-09-17); listo de perlongondaj radiofoni-stacioj

## Notoj kaj referencoj 
Kategorio:Radio
Kategorio:Radia spektro
Hiroshi Abe (astronomo)

**Hiroshi ABE** (japane 安部裕史 *Abe Hiroshi*) estas japana astronomo naskita en 1958.

La *Minor Planet Center* kreditas lin de la malkovro de 28 asteroidoj
el kiuj 4 en kunlaboro kun Seidai Miyasaka kaj 4 en kunlaboro kun Robert H. McNaught. En 2007, li malkovris ankaŭ la novaon "*V 458 Vulpeculae*" en la konstelacio Vulpo.

La asteroido 5379 Abehiroshi  estis nomita en lia honoro.

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* :Kategorio:Malkovrita de Hiroshi Abe

Kategorio:Japanaj astronomoj
Kategorio:Malkovrintoj de asteroidoj
Péter Venczel

**VENCZEL Péter** [vencel] estas rumania hungara komponisto. Li naskiĝis en Kluĵo la 2-an de septembro 1964. Li estas la filo de skulptisto Árpád Venczel kaj pli aĝa frato de scenejdekoraciisto Attila Venczel.
## Kariero
Péter Venczel finis la muziklicen de Kluĵo kaj poste li akiris diplomon en fako de tetraologio en 2002 en UBB de Kluĵo. De 1986 li estas ano de Kolozsvári Állami Magyar Opera de Kluĵo. Li muzikigis  plurajn libretojn.

## Fonto
**Erdélyi magyar ki kicsoda*, 2010.
*hungarianopera.ro

Kategorio:Rumanujaj hungaraj komponistoj kaj muzikistoj
Mezondo

**Mezondo** estas la parto de la elektromagnetaj ondoj kun ondolongo inter 182 m ĝis 1000 m (frekvenco: 300 kHz ĝis 1650 kHz).

## Ligiloj 
* MEDIUMWAVE.DE (lasta alvoko: 2012-09-17); listo de permezondaj radiofoni-stacioj

## Notoj kaj referencoj 
Kategorio:Radio
Kategorio:Radia spektro
Sławomir Petelicki

**Sławomir Jan Petelicki** (naskiĝis la 13-an de septembro 1946 en Varsovio, mortis la 16-an de junio 2012 samloke) – en Pola Popola Respubliko – oficiro de Służba Bezpieczeństwa (Sekureca Servo); en Pola Respubliko – brigada generalo de Pola Militistaro, kreinto kaj la unua komandanto de Militista Unuo 2305 (GROM).

Sławomir Petelicki estis honora membro de la 5-a kaj 10-a US Army Special Forces, ĉiuflanke instruita kiel soldato pri specialaj agoj ankaŭ en ĉi tiuj taĉmentoj. Li posedis oran insignon GROM kun florkrono. Rajtiĝis pri paraŝutado kaj ŝoforado de militistaj veturiloj, iĝis snajpero, subakvisto, ricevis 5 dan en karateo fudokan. Fakulo pri helikoptera alterigado. En 2000 iĝis Ĝentilulo de la Jaro laŭ legantoj de la revuo "Gentleman". Membro de la Fondaĵo de Estintaj Soldatoj de Specialaj Unuoj G.R.O.M.

Li estis membro de Sendependa Eksperta Teamo (ZEN), kiu prilaboris raporton *Kial devis sekvi la katastrofo en Smolensk* pri la kraŝo de la pola prezidenta aviadilo en 2010, kun "faktoj kaj indikoj kion fari por rekonstrui rompitan sistemon de la sekureco de Pollando". Malgraŭ sia pasinteco iĝis membro de komitato de apogo por la Marŝo de Sendependeco en 2011.

En 2010 aperis libro "GROM. Siła i Honor" (GROM. Forto kaj Honoro) – intervjuo-rivero kun Sławomir Petelicki gvidata de Michał Komar.

Sławomir Petelicki mortis pro postkugla vundo; la korpon trovis edzino de la generalo en subtera garaĝo de la apartamento en kvartalo Mokotów, kie loĝis. Prokuroro kaj polico strebas klarigi cirkonstancojn de la morto.

La 26-an de junio 2012 estis entombigita en la Militista Tombejo en Powązki.

Lia edzino Agnieszka Petelicka estis i.a. filma produktorino (en 1996 iĝis bapto-patrino de la Standardo de Militista Unuo GROM.

Petelicki
Aĝo-diferenco en seksrilatoj

**Aĝo-diferenco en seksrilatoj** estas ordinara karakterizo en partneraj rilatoj, amoraj kaj seksaj. Socia akcepto pri aĝo-diferenco kaj la koncepto pri kio povas esti konsiderita signifa aĝo-diferenco variis kun la tempo kaj varias laŭ la diversaj kulturoj kaj juraj kaj etikaj sistemoj. Tio ofte dependas de la diversaj sintenoj al la sociaj kaj ekonomiaj diferencoj inter aĝo-grupoj kaj foje se la rilato estas aŭ ne parto de spirita aŭ jura unio.

**Intergeneracia geedziĝo** rilatas al geedziĝo de geedzoj kiuj estas aĝe apartigitaj de pli ol jardeko kaj duono (do 15 jaroj). Intergeneraciaj geedziĝoj kutime venas kun iuj malfacilaĵoj, sed kiel ĉiu alia geedziĝo, ĝia bazo estas kompreno inter la geedzoj.

Fama kazo de intergeneraciaj geedziĝoj estas la geedziĝo de Kris Jenner kaj Robert Kardashian; Kiel en la filmo *The Proposal* (La Propono).

## Tipoj de diferenco 
Ekzistas diversaj tipoj de rilatoj aŭ de seksaj orientiĝoj kiuj povas implici signifan aĝo-diferencon. Ili povas esti klasifikitaj per diversaj nomoj, laŭ la aĝo de la dezira seksobjekto:

* Efebofilio, hebefilio: Seksa altiro al adoleskantoj.
* Gerontofilio: Seksa altiro al homoj maljunaj aŭ kun matura aĝo.
* Pedofilio: Seksa altiro al infanoj antaŭpuberecaj infanoj aŭ en la komenco de pubereco.
* Infanofilio: Seksa altiro al malgrandaj infanoj.

Du aŭ pli el tiuj tendencoj povas kunekzisti en unu sama homo. Ilia klasifiko kiel parafilio estas polemika temo en psikologio.

## Historiaj gravuloj kaj aĝo-diferenco 
* La romia imperiestro Hadriano enamiĝis al la greka junulo Antinoo kiam tiu ĉi estis proksimume 13-jara.
* La aragona reĝo Ramon Berenguer la 4-a edziniĝis kun Petronila de Aragono kiam tiu ĉi estis apenaŭ bebino. Li posedis ŝin kiam ŝi estis 13-jara, kvankam li jam havis antaŭe alian specon de seksrilatoj kun ŝi.
* La hinda liberiginto Mahatma Gandhi komencis incestan rilaton kun sia nevnepino Manu kiam ŝi estis 19-jara kaj li 77-a.
* La angla verkisto Oscar Wilde konatiĝis en la aĝo de 37 jaroj sian estontan amanton, Alfred Douglas, kiam tiu ĉi estis 21-jara. Krom tiu ĉi, Duvert havis rilatojn kun multaj infanoj kaj adoleskantoj.
* La francaj poetoj Paul Verlaine kaj Arthur Rimbaud komencis amrilaton kiam la unua estis 27-jara kaj la dua 16-jara.
* La baletisto kaj koreografo nederlanda Rudi van Dantzig komencis en la aĝo de 12 jaroj amrilaton kun kanada soldato proksimume 20-jara.
* Laŭ registroj, la dua edzino de la profeto Mahometo, Aiŝa, estis 6-jara en la epoko de sia fidanĉeco kaj 14-jara kiam ŝi edziniĝis kun la profeto.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Listo de filmoj pri rilatoj kun granda aĝo-diferenco
* Sukerpaĉjo
* Sukerpanĵo

Kategorio:Pedofilio
Kategorio:Sekso
Ultramallongondo

**Ultramallongondo** aŭ **ultrakurta ondo** (angle **VHF**, pri *Very High Frequency*) estas la parto de la elektromagnetaj ondoj kun ondolongo inter 1 m ĝis 10 m (frekvenco: 30 MHz ĝis 300 MHz).

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* UKW/TV-Arbeitskreis der AGDX &#8211; Sender-Tabelle UKW/MW/LW/DRM (lasta alvoko: 2012-09-17); listo de interalie per-ultramallongondaj radiofoni-stacioj de kelkaj Eŭropaj landoj (ligo perdita)
* https://web.archive.org/web/20131031020427/http://www.itu.int/dms_pubrec/itu-r/rec/v/R-REC-V.431-7-200005-I%21%21PDF-E.pdf Nomenklaturo de frekvencoj kaj ondolongoj uzataj en telekomunikado; alirita en 2021.()

## Vidu ankaŭ 
* Elektromagneta spektro
* Radia spektro
 

Kategorio:Radio
Kategorio:Radia spektro
6068 Brandenburg

'*6068 *Brandenburg''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la germanaj astronomoj Freimut Börngen kaj Lutz D. Schmadel elde la Observatorio Karl Schwarzschild, en Tautenburg (Germanio).

## Nomo 
Ĝi ŝuldas sian nomon al la germana federacia lando Brandenburgio, kiu ĉirkaŭas Berlinon.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Brandenburgio
Kategorio:Malkovrita de Freimut Börngen
Kategorio:Malkovrita de Lutz D. Schmadel
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1990
Digital Radio Mondiale

eta|dekstra|Oficiala logo de DRM.
**Digital Radio Mondiale (DRM)** signifas ciferecan radion mondan kaj estas mallarĝbenda cifereca radiofonia sistemo por la dissendado de tutmondaj, naciaj, transregionaj kaj lokaj/regionaj radio-programoj kaj krome de datumservoj kaj filmdosieraj formatoj. La normo pri DRM origine ampleksis nur la ciferecan dissendadon de radiofoniaj servoj en amplitudmodulata longondo, mezondo kaj mallongondo (nomata “DRM30”) per la kvar transsendmodoj A-D.

Por la utiligado de la sistemo en ultramallongondo la normo pri DRM estis plivastigita je la modo E, nomata “DRM+”. Per ĉi tio DRM povas esti uzata en ultramallongondo kaj kune kun DAB/DAB+ (t.e. cifereca tersurfaca radiofonio) ankaŭ en la bendo III de ultramallongondo.

## Ligiloj 
* Digital Radio Mondiale
* EiBi Kurzwellen-Hörfahrplan - la tiea horaro (ĉe la ligilo nome “Text”) estas kontinue aktualigata kaj listigas ankaŭ elsendojn de Digital Radio Mondiale (ĉe ili aperas “DIGITAL”)

Kategorio:Radio
Abergement-le-Petit

**Abergement-le-Petit** (rononco proksimume "aberĵmen-le-peti") estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento *Jura*, nomita laŭ la montaro Ĵuraso, en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (). Fine de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento Dole kaj al la kantono Bletterans.

## Geografio 
La vilaĝo situas sur la ebenaĵo inter Poligny (Jura) kaj Dole.

## Demografio 
fonto :Insee
Ehess

## Historio 
## Arkitekturaj vidindaĵoj 
## Eksteraj ligiloj 
* [Abergement-le-Petit sur la retejo de IGN(https://eo.wikipedia.org/wiki/IGN)]

## Notoj kaj referencoj 
Kategorio:Komunumoj de Jura
(6045) 1991 RG9

**(6045) 1991 RG9** estas sennoma asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la 11-an de septembro 1991 de la usona astronomo Henry E. Holt elde la Observatorio de la Monto Palomar, norde de San-Diego (Kalifornio, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Henry E. Holt
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
Du er ikke alene

***Du er ikke alene*** [Vi ne estas sola] (1978) estas dana filmo verkita de Lasse Nielsen kaj Bent Petersen, reĝisorita de Lasse Nielsen kaj Ernst Johansen kaj produktita de Steen Herdel.

## Intrigo 
La historio okazas en porvira katolika internulejo de Danio en kiu la lecionojn oni donas inter preĝoj kaj referencoj al la kristana moralo. Unu el la knaboj, Bo (Anders Agensø), komencas rilaton kun Kim (Peter Bjerg), la filo de la direktoro. La intrigo elvolviĝas sekvante la evoluon de la rilatoj de la studantoj post la elpelo de unu el ili pro esti distribuinta pornografiajn bildojn en la banejoj. Paralele, kiel pruvo de kursfino, la instruistoj komisias al la studantoj fari filmeton pri la temo "amu vian proksimulon". Kelkaj decidas tamen ne ĉeesti plu la lecionojn kiel protesto pri la elpelo de ilia kompano kaj decidas produkti filmeton per si mem. Dume Bo kaj Kim estas pli kaj pli unuigitaj, kaj la naturo de ilia rilato estas akceptita de siaj kompanoj. Je la fino de la historio, en ĉeesto de la instruistaro kaj de la gepatroj, la knaboj projekcias filmeton produktita de ili mem kaj bazita sur la ordono "amu vian proksimulon", en kiu aperas Bo kaj Kim brakumante kaj kisante unu la alian.

La filmo temas ne nur pri Bo, Kim kaj ilia rilato, sed ankaŭ pri la interpersonaj rilatoj antaŭ la plenaĝo. Ĝi perfekte kaptas la seksecon kaj komencajn rilatojn de la studantoj, entenate tiuj de la junulinoj kiuj laboras en la kafejo kaj de grupo de adoleskantinoj.

## Literaturo 
* Murray, Raymond: *Images in the Dark*: An Encyclopedia of Gay and Lesbian Film and Video*. Nov-Jorko, TLA Publications, 1994.

## Eksteraj ligiloj 
* *You Are Not Alone'', Originala film-anonco en la dana 

Kategorio:Danalingvaj filmoj
Karlo Aŭgusto (Saksio-Vajmaro-Eisenach)

**Karlo Aŭgusto de Saksio-Vajmaro-Eisenach**, germane *Karl* (aŭ *Carl*) *August von Sachsen-Weimar-Eisenach* (naskiĝis la  en Vajmaro; mortis la  sur kastelo Graditz ĉe Torgau) estis ekde 1758 duko kaj ekde 1815 grandduko de Saksio-Vajmaro-Eisenach, sed ĝis 1775 sub la regenteco de sia patrino Anna Amalia von Braunschweig-Wolfenbüttel. En la kortego de Karlo Aŭgusto aktivis Johann Wolfgang von Goethe.

## Vivo
La filo de duko Ernst August la 2-a estis post la morto de la patro la  sub la tutoreco de la avo duko Karlo de Braunschweig-Lüneburg. Sub la gvidado de lia spritoplena patrino Anna Amalia, de la grafo Görtz, de Christoph Martin Wieland kaj de Karl Ludwig von Knebel la junulo jam frue maturiĝis.

Dum vojaĝo al Parizo kaj Svislando en 1774 li konatiĝis kun Goeto kun kiu li tuj amikiĝis. En 1775 li ekregis kaj edzinigis princinon Luise von Hessen-Darmstadt. Kontraŭ la konsilo de ministro von Fritsch li vokis Goeton ĉekortegen kaj restis mem ĉiam tre malfermita al spiritaj influoj de artoj, literaturo kaj filozofio. Tamen li neniam forgesis bone regadi. Li ankaŭ tre subtenis la Universitaton en Jena.

Li partoprenis la fondon de la Ligo de la princoj (france: *ligue des princes*, germane: *Fürstenbund*) en 1785 kaj esperis je reformo konstitucia kaj eble ankaŭ je renaskiĝo de Germanio disde kaj fare de Prusio. En 1791 li eksoldatis ĉe la prusoj kaj estis ĉe kampanjoj en Franclando en la jaroj 1792 kaj 1793. En 1797 li nomumitis generalleŭtenanto.

En 1806 li devis resti  apud Ilmenau dum la oktobraj decidaj bataloj sed transiris la riveron Elbo. Maldungigite fare de Frederiko Vilhelmo la 3-a li revenis laŭ la ordono de Napoleono Bonaparte al Vajmaro. Por povi daŭre regi li aliĝis al la Rejna Federacio. Esperante je germana unuiĝo li respektis la francan tiranon. Post la Batalo de Leipzig li eniris rusan militservon kaj gvidis taĉmenton en Belgujo konsistantan el rusoj, saksoj, heslandanoj. En Belgujo li ankaŭ iĝis guberniestro. Dum la Viena kongreso li gajnis pligrandiĝon teritorian kaj revenis patrujen kiel grandduko.

Li ankaŭ partoprenis la kampanjon de 1815. En 1816 li donis al siaj subuloj modernan konstitucion, garantiis la gazetaran liberecon kaj la memstarecon de la universitato en Jena - kion li lasis netuŝita kiel eble plej longe. Baldaŭ senteblis premo de pli grandaj alipensantaj potencoj.

Vajmaro sendube ĉiam dankeme ŝuldiĝos al li ke ĝi iĝis patrujo de la t.n. germanaj klasikaj poetoj kaj centro kultura ekde la komenco de la 19-a jarcento. La duko antaŭ apogis la floron de la Arbalesta societo vajmara.

## Verkoj
*»Niederschriften über den Schutz der Demarkationslinie, den Rennweg (1796) und die Defension Thüringens (1798)«, eldonis P. v. Bojanowski (Weimar 1902)

## Fonto
*Meyers Großes Konversations-Lexikon*, volumo 10. Leipzig 1907, p. 645 (tie ĉi interrete)

## Eksteraj ligiloj 
* 
* Biografie von Karl August (mdr)
* Karl-August-Platz Berlin Charlottenburg 

Kategorio:Granddukoj de Saksio-Vajmaro-Eisenach
Kategorio:Dukoj de Saksio
Kategorio:Dinastio Wettin
Kategorio:Framasonoj
Kategorio:Historio de Turingio
Kategorio:Homoj rilataj al Weimar
Ŝrenkena botaŭro

La **Ŝrenkena botaŭro** (*Ixobrychus eurhythmus*), konata ankaŭ kiel **Ŝrenkena malgranda botaŭro**, estas malgranda botaŭro.

## Disvastiĝo 
Ĝi reproduktiĝas en Ĉinio kaj Siberio el Marto al Julio, kaj en Japanio el Majo al Aŭgusto. Ĝi vintras en Indonezio, Filipinoj, Singapuro, Laoso, kaj pasas tra la resto de Sudorienta Azio. Ĝi estas escepte rara vaganto tiom for okcidente kiom ĝis Eŭropo, kun ununura vidoregistro el Italio tiom frue kiom ĝis 1912. Ĝi nomiĝas tiele laŭ Leopold von Schrenck, naturhistoriisto el Rusio el la 19a jarcento.

## Aspekto 
Temas pri malgranda specio 33 al 38 longa, kun mallonga kolo, longeca flava beko kaj flavaj kruroj. La masklo estas uniforme helbruna (ruĝecbruna) supre, kaj sablokolora sube kaj ĉe flugilkovriloj. La ino kaj la junulo estas helbrunaj (ruĝecbrunaj) ĝenerale kun blankaj makuletoj supre, kaj blanka strieco sube. Dumfluge, ĝi montras nigrajn flugoplumojn kaj voston.

## Kutimaro 
Ties reprodukta habitato estas malfermaj herbejoj, marĉoj, rizkampoj kaj kareksejoj, ankaŭ ĉe sekaj arbustaroj. Ili povas esti malfacile videblaj pro sia kaŝema vivostilo kaj karekseja habitato, sed tendencas aperi krepuske, kiam ili povas esti vidata grimpanta preskaŭ katece serxe de predoj. Ili manĝas fiŝojn, ranojn, krabojn kaj insektojn. Reproduktado okazas izole. La nesto estas je malpli ol unu metron supergrunde kaj ĉe akvo bone kamufla inter altaj herboj. La nesto estas konstruita el tigoj de sekaj herboj kaj kovrita kaj de herboj kaj de sekaj folioj. La ino demetas 3 al 5 ovojn. Kovado daŭras 16 al 18 tagojn.

Ĝi estas disvastigata tra ampleksa teritorio- La Ŝrenkena botaŭro estas taksata kiel Malplej Zorgiga ĉe la IUCN Ruĝa Listo de Minacataj Specioj.

## Referencoj 
*  Kriterioj kial tiu specio estas Malplej Zorgiga.

## Eksteraj ligiloj 
* BirdLife Species Factsheet 

Kategorio:Ardeoj
Kategorio:Ardeedoj
Kategorio:Pelikanoformaj
Kategorio:Birdoj de Azio
Krura roboto

eta|Seskrura roboto.
**Krura roboto** estas tipo de moviĝa roboto. Tio estas plej nova esplora temo en la robotiko. Plej ofte la dukruraj robotoj ne estas praktike uzeblaj, ĉar ili estas malrapidaj kaj malgraciaj. Plej sukcesaj kruraj robotoj havas 4 aŭ 6 krurojn, ebliganti pli stabilan formon. Tiuj kruraj robotoj estas planataj por ĉiuterena moviĝo, ĉar kruroj estas pli praktikaj tiuterene ol radoj.

Kruraj robotoj estas:
* Ludrobotoj, kiel dukruraj QRIO kaj ASIMO, kaj la kvarkrura AIBO.
* Armeaj robotoj estas LS3 kaj pli frua BigDog.
Leopold von Schrenck

**Leopold Ivanoviĉ von Schrenck** (; 1826 – 8a Januaro 1894) estis rusa zoologo, geografo kaj etnografiisto.

## Biografio 
Schrenck estis naskiĝinta baltogermana kaj alportita ĉer Ĉoteni, sudokcidente de Sankta Peterburgo. Li ricevis sian doktorecon el la Universitato Tartu, kaj poste studis naturan sciencon en Berlino kaj Kenigsbergo. Li aliĝis al ŝipanaro de *Aurora* por ĉirkaŭnavigado de la mondo.

En 1853 Schrenck estis sendata de la Rusia Akademio de Sciencoj por esplori plej sudorientan Siberion per skuno *Vostok*. Li atingis la elfluon de la rivero Amuro septembre de 1854 kun la botanikisto Karl Maksimowiĉ. Februare de 1855 li vizitis Saĥalenon kaj poste esploris la Amuron printempe kaj somero. En 1856 li revenis al Eŭropo, tra la Lago Bajkalo. Li publikis siajn trovojn en sia *Reisen und Forschungen im Amur-Lande* (1860). Li ricevis la Konstantenan medalon el la Rusia Geografia Societo.

En postaj jaroj Schrenck turnis sian atenton al la studo de la indiĝenaj popoloj de Rusio. La 10an de novembro 1879 li iĝis direktoro de la Muzeo de Antropologio kaj Etnografio de Sankta Peterburgo.

Nombraj animaloj nomiĝas kiel Schrenck, kiaj
* Ŝrenkena limpet *Notoacmea schrenckii*
* Amura sturgo *Acipenser shrenckii*
* Manĉura nigra serpento *Elaphe schrenckii*
* Ŝrenkena botaŭro *Ixobrychus eurhythmus*
kaj papilio *Apatura schrenckii*:ru:Переливница Шренка.

## Referencoj 
* Mearns kaj Mearns - *Biographies for Birdwatchers* ISBN 0-12-487422-3
* Kunstkamera

Kategorio:Germanaj baltoj
Kategorio:Germanaj zoologoj
Kategorio:Rusaj esploristoj
Kategorio:Rusaj geografoj
Kategorio:Germanaj geografoj
Kategorio:Rusaj antropologoj
Kategorio:Germanaj antropologoj
Kategorio:Teknologia Universitato Berlino
Kategorio:Naskiĝintoj en Ukrainio
Kategorio:Mortintoj en Sankt-Peterburgo
Anne Hathaway

**Anne Jacqueline HATHAWAY** (prononco []; 12-an de novembro 1982 en Brooklyn, Novjorko) estas usona aktorino.

## Biografio 
Ŝi naskiĝis kiel filino de juĝisto kaj sceneja aktorino, plenkreskis en New Jersey. Post kiam ŝia frato publike anoncis sian samseksamon, la familio ŝanĝiĝis de la romkatolika eklezio al la episkopa eklezio de Usono, ĉar ili ne interkonsentis pri rilato de la romkatolika eklezio al la samseksamo.

Ŝi studis en Vassar College kaj ŝanĝiĝis al *Gallatin School of Individualized Study* de Universitato de Novjorko. Jam dum sia studado atingis ŝi kelkajn premiojn.

La unuan fojon ŝi ludis en la televida serio *Get Real*. Mondkonatecon akiris ŝi en 2001 per la filmo *The Princess Diaries*, en kiu ŝi ludis kun Julie Andrews. En la komedio, ŝi ludas negravan usonan junulinon, kiu ekkonas, ke ŝi estas fakte princino de malgranda lando. La unua parto kostis 37 milionojn da USD, sed alportis pli ol 108 milionojn da USD en la nordamerikaj kinejoj. Tiun filmon sekvis tri jarojn poste la dua parto *The Princess Diaries 2* (2004).

## Filmaro 
### Televido 
### Teatro 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Usonaj aktoroj
Kategorio:Usonaj voĉaktoroj
Kategorio:Usonaj kantistoj
Kategorio:Usonaj sopranoj
Kategorio:Anglodevenaj usonanoj
Kategorio:Francaj usonanoj
Kategorio:Germanaj usonanoj
Kategorio:Irlandaj usonanoj
Kategorio:Premiitoj de Premio Emmy
Kategorio:Akademia Premio por plej bona subtena aktorino
Kategorio:Eksaj katolikoj
Destroyer

***Destroyer*** estis geja revuo dediĉita al la maskulena juna beleco, oficiale presita kaj publikigita en Ĉeĥio inter 2006 kaj 2010 kaj distribuita internaciskale pere de ĝia retejo.

Kontraŭe al la plejparto de gejaj revuoj, *Destroyer* fokusiĝis ekskluzive sur infanoj kaj adoleskantoj. Kun dezajno simila al tiu de magazinoj kiel *Playboy*, ĝi enhavis fotografiojn, eseojn, intervjuojn, recenzojn, reportaĵojn, artikolojn pri kulturo kaj rakontojn. Ĝi ne enhavis nudaĵojn de knaboj malpli ol 18-jaraj tiel, ke ĝi estis laŭleĝa en ĉiuj landoj kie samseksemo estas laŭleĝa.

La publikaĵo estis la frukto de la kreemo de Karl Andersson, sveda profesiisto de la revuoj. Entute aperadis 10 numeroj, la lasta el ili en januaro 2010. Ĝi havis legantojn en 37 landoj.

Ĝi estis tre kritikata de la amaskomunikiloj kaj de kontraŭpedofiliaj sektoroj pro "seksecigi" la infanojn, sed Andersson tuj stariĝis por defendi sian publikaĵon kaj donis intervjuojn por argumenti kontraŭ ĝiaj misfamigantoj.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo  

Kategorio:Pedofilio
Gergely Pongrátz

**PONGRÁTZ Gergely** [pongra:c] estis hungara ribelanto, komandanto, politikisto dum la hungara revolucio de 1956. Li naskiĝis en Gherla la 18-an de februaro 1932 kaj mortis en Kiskunmajsa la 18-an de majo 2005.

## Kariero 
Gergely Pongrátz estis la dua kaj samtempe la lasta ĉefkomandanto de la ribelantgrupo de Corvin köz elektita la 1-an de novembro 1956. Lia familio translokiĝis el Szamosújvár en 1945 en urbon Mátészalka, en 1946 en Soroksáron. Li forlasis Hungarion je la fino de novembro 1956. En 1957 oni elektis lin en Ĉikago vicprezidanto de Hungara Liberecbatalista Unuiĝo. En 1982 li demisiis. Reveninte Hungarion post 1990, li fariĝis prezidanto de Hungara Mondligo de 1956 de Budapeŝto, poste de Ligo de 56-anoj, honorprezidanto, poste vicpprezidanto de POFOSZ (Unuiĝo de Hungaraj Politikaj Malliberuloj). Li estis fondintano de ekstremdekstra politika movado Jobbik Magyarországért (Pli bona Hungario).

## Libro 
* *Corvin köz, 1956*, Ĉikago, 1982; Budapest, 1989, 1992.

## Fonto 
* Hungara vikipedio

Kategorio:Hungaraj politikistoj
Kategorio:Hungara revolucio de 1956
Kategorio:Hungaraj rifuĝintoj en 1956
János Bágyi

**BÁGYI JÁNOS** [ba:dji] estis hungara fabelrakontisto, kantisto. Li naskiĝis en Bözöd en 1876 kaj mortis en Bezid en 1953. 
## Kariero
János Bágyi estis analfabeta paŝtisto. Verkisto György Bözödi notis liajn 110 fabelojn. Liajn kantojn notis, res. sursondiskigis Zoltán Kodály. Li konis plurajn fabelojn de Elek Benedek kaj rerakontis ilin. 
## Literaturo
*Bözödi György: A tréfás farkas (Bp., 1942); 
*Bözödi György: Az eszös gyermök. Bágyi János meséi (kun desegnaĵoj de Béla Gy. Szabó kaj F. Júlia Ferenczy, Bukarest, 1958);

## Fonto
**Magyar néprajzi lexikon*

Kategorio:Rumanujaj hungaraj poetoj kaj verkistoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj kantistoj
6131 Towen

'*6131 *Towen'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usona astronomo Henry E. Holt elde la Observatorio de la Monto Palomar, 80&nbsp;km norde de San-Diego (Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la usona astronomo *Tobias C. (Toby) Owen'', de la Universitato de Havajo. Li uzis la kemian proporcion de izotopoj en la planedaj atmosferoj, meteorŝtonoj kaj kometoj por kompreni la formiĝon de la kometoj kaj planedaj atmosferoj en la praa sunsistemo. Li studis ankaŭ la diversajn tipojn de reflektajn spektrojn de la glacio sur la planedaj surfacoj.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Henry E. Holt
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1990
Somerset West

'*** aŭ **Somerset Okcidenta** estas grandurbo en Sud-Afriko, en provinco Okcidenta Kablando.
[eta|260ra| en la [19-a jarcento]]

## Bazaj informoj 
* Areo: 89&nbsp;km²
* Loĝantaro: 217.329 (en 2012)
* Supermara alteco: 39–85 m
* Horzono: UTC +2 h
* Telefonkodo: +27(0)21
* Aŭtokodo: CFM
* Poŝtokodo: 7130, 7129

## Geografio 
eta|260ra|maldekstre|Fora panoramo de
 situas en valo en suda parto de la lando. Hinda Oceano troviĝas 10, Kaburbo 44, Port Elizabeth 621, Durbano 1240, Johanesburgo 1247, **Pretorio** 1297 km.

## Historio 
En 1672 poŝto ekfunkciis en tiu loko. En la 18-a jarcento jam urbeto estis kun nederlandaj loĝantoj. La urbo estis nomita **Somerset*' post angla guberniestro *Lordo Charles Henry Somerset* en la 1800-aj jaroj. La alia nomparto "Okcidenta" estis aldonita post 1825 por diferencigi ĝin de alia urbo *Somerset Orienta*.

## Ekonomio 
 estas centro de vitejoj, kiu estas ankaŭ turismaj allogaĵoj. En la urbo granda fabriko pri dinamitoj funkcias.

## Klimato 
En  la temperaturo varias averaĝe 12-. En februaro regas la plej alta varmo, en julio la plej malalta varmo. Jare pluvas po 1079&nbsp;mm. La pluvo en januaro kulminas kaj februare malkulminas.
eta|260ra|Aerfoto pri

## Vidindaĵoj 
* Helderberg Naturrezervejo en la proksimeco

## Fontoj 
* Angla Vikipedio
* mapo, distancoj 
* loĝantaro
* vetero

Kategorio:Urboj de Sud-Afriko
István Ágh

**ÁGH István** [ag iŝtvan] (naskita **NAGY István** la  en Iszkáz, mortinta la 19-an de oktobro 2025) estis hungara verkisto, poeto, tradukisto kaj bibliotekisto. Li estas frato de la poeto László Nagy.

## Biografio 
István Ágh frekventis universitaton en Budapeŝto de 1956 ĝis 1961, poste li havis laborlokon en biblioteko. En 1967 li studvojaĝis al Jugoslavio. Ekde 1971 li estas liberprofesia verkisto kaj li redaktas revuojn. Li dufoje edziĝis kaj ekhavis po unu filinon. De 1975 li ricevis diversajn premiojn, interalie en 1992 la premion Kossuth.

## Verkaro (elekto) 
* 16 poemolibroj inter 1965 kaj 2005, ekzemple la debuta *Szabad-e énekelni*, 1965; *Boldog vérem*, 1979; *Napló és tulipán*, 1987; *Évfordulók* (Datrevenoj), 1994; *Válogatott versek* (Elektitaj poemoj), 2000
* porinfana poemaro: *Krumplinyomó-huszár*, 1977
* po unu romano kaj romaneto
* eseoj
* novelaro: *Árokból jön a törpe*, 1997
* diversaj porjunularaj verkoj
* tradukitaj poemoj precipe el slavaj lingvoj

Kategorio:Hungaraj verkistoj
Kategorio:Hungaraj poetoj
Kategorio:Hungaraj tradukistoj
Kategorio:Hungaraj bibliotekistoj
Ottó Orbán

**Ottó Orbán,** hungare **Orbán Ottó** estis hungara poeto, tradukisto kaj profesoro.

Ottó Orbán naskiĝis la  1936 en Budapeŝto. Li mortis la  2002 en Szigliget.

## Biografio 
Ottó Orbán ricevis abiturienton en Budapeŝto en 1954, baldaŭe li frekventis kelkajn jarojn en universitato. Ekde 1958 li estis liberprofesia verkisto-poeto. Baldaŭe li estis redaktoro en gravaj revuoj. Li studvojaĝis en Barato en 1968, en Usono en 1976. En 1987 li instruis en usona universitato. Li ricevis premion Kossuth en 195, inter 1992-1997 ankaŭ aliajn premiojn.

## Verkaro (elekto) 
* 32 poemlibroj inter 1960-2002, ekzemple *Fekete ünnep* (Nigra festo) debuta poemlibro, 1960; *Kati-patika* poemoj por infanoj 1973; *Az alvó vulkán* (La sonĝanta vulkano), 1981; *Összegyűjtött versek* (Kolektitaj poemoj), 1986; *Válogatott versek* (Elektitaj poemoj), 1998; *Ostromgyűrűben* 2002
* eseoj, ekzemple *Ablak a földre. Indiai útinapló* (Fenestro al la tero. Barata notlibro) 1973, 1989
* fabelaro: *Mese a csodálatos nyárról* (Fabelo pri la mirinda somero), 1984
* tradukaĵoj, ekzemple de Barbara Garson, Robert Lowell, Allen Ginsberg, José Hernández, Barbara Garson
* 5 teatraĵoj inter 1961-2009

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj poetoj
Kategorio:Hungaraj tradukistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Gyula Takáts

**Gyula Takáts** [djula takAĉ], hungare **Takáts Gyula,** Esperante ’’Julio Takáts’’ estis hungara poeto, verkisto, tradukisto kaj instruisto.

Gyula Takáts naskiĝis la  1911 en Tab. Li mortis la  2008 en Kaposvár.

## Biografio 
Gyula Takáts frekventis universitaton en Pécs, poste li plulernis en Graz. En 1937 li studvojaĝis al Finnlando. Inter 1939–1947 li edukis en mezlernejoj en Munkács kaj Kaposvár, inter 1949–1971 li estris muzeon. Li ricevis premion Kossuth en 1991, pli frue ekde 1941 ankaŭ aliajn premiojn.

## Verkaro (elekto) 
* 34 poemolibroj, ekzemple la debuta *Kút*, 1935; *Hold és hárs* (Luno kaj tilio), 1943; *Az emberekhez* (Al la homoj), 1955; *Évek, madarak* (Jaroj, birdoj), 1965; *Száz nap a hegyen* (Cent tagoj sur la monto), 1975; *Más távlat* (Alia perspektivo) (kolektitaj poemoj 1967-1983), 1987
* romanoj, romanetoj, ekzemple *Polgárjelöltek*, 1945
* eseoj, studoj
* noveloj
* leteroj al aliaj verkistoj
* tradukaĵoj, ekzemple de Janus Pannonius, Quintus Horatius Flaccus, Petrarca

Lia iama domo estas memordomo.

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Takáts
Takáts
Takáts
Takáts
László Dobos

**László Dobos** [lAslO doboŝ], hungare **Dobos László,** estis hungara verkisto, redaktoro, instruisto, profesoro, kritikisto kaj politikisto.

László Dobos naskiĝis la  1930 en Ĉeĥoslovakio, en Kráľovský Chlmec apartenanta al la hungara minoritato.

## Biografio 
László Dobos frekventis altlernejon en Hungario, en Sárospatak inter 1945-1949, poste en Bratislavo inter 1951-1955. En 1954 li edziĝis baldaŭe havanta 2 gefilojn. Poste li instruis en ĉeflernejo de Bratislavo kaj en Kráľovský Chlmec. Inter 1969-1970 li estis ministro de Slovakio. Li ricevis premion Kossuth en 1994, inter 1964-2003 parte hungarajn, parte (ĉeĥo)slovakiajn premiojn.

## Verkaro (elekto) 
* romanoj, ekzemple *Messze voltak a csillagok* (Estis for la steloj), 1963; *Földönfutók*, 1967; *Egy szál ingben*, 1976;
* eseo: *Gondok könyve*, 1982
* novelaroj: ekzemple *Engedelmével*, 1987

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Hungaraj verkistoj
Kategorio:Hungaraj kritikistoj
Kategorio:Hungaraj politikistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Slovakiaj hungaroj
Antal Gokler

**GOKLER Antal** estis hungara pedagogo, primuzika verkisto. Li naskiĝis en Zsombolya la 17-an de januaro 1859 kaj mortis en Temeŝvaro la 15-an de majo 1942. Li estis la patro de Gyula Gokler.

## Biografio
Antal Gokler Antal akiris diplomon de bazlerneja instruisto en Kiskunfélegyháza, poste diplomitiĝis pri germana-hungara lingvoj kiel senfrekventulo. Li redaktis lernolibrojn por lingvoekzercado (1873–1908). Li estis ano de Arany János Társaság. Liaj primuzikaj artikoloj aperis en gazetoj de Temeŝvaro Kluĵo kaj Braŝovo. Li gvidanto kiel ĥorestro dum 22 jaroj la Hungara Ĥoro de Temeŝvaro (1905–27). 

## Fonto
**Romániai magyar irodalmi lexikon*

Kategorio:Hungaraj dirigentoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj dirigentoj
Gyula Gokler

**GOKLER Gyula** estis hungara redaktoro, ĵurnalisto, teatrokritikisto. Li naskiĝis en Zsombolya la 12-an de aprilo 1882 kaj mortis la 7-an de aprilo 1955 en Temeŝvaro Li estis la filo de Antal Gokler. 

## Biografio
Gyula Gokler pristudis juron en Peĉo kaj de 1902 li fariĝis ĵurnalisto en Temeŝvaro, respondecredaktoro de Déli Újság, teknikredaktoro de *Temesvári Hírlap* kaj interna kunlaboranto de *Temesvári Újság*. Li redaktis ankaŭ la gazetojn Temesvári Színpad (1915–20), Új Színházi Újság (1922–23), Színház és Mozi (1922–35). Li estis respondesredaktoro de mallongvivinta Bánsági Hírlap (1931–32; 1935–36). Kun titolo Program li eldonis propran teatran gazeton (1936).

## Fonto
**Romániai magyar irodalmi lexikon*

Kategorio:Hungaraj redaktoroj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj redaktoroj
Pacopipo

eta|Pacopipoj
**Pacopipo** estas indiana ceremonio, per kiu oni montras, ke oni ne volas plu militi. La ceremonio estas tabakfumado, ĉe kiu saman pipon fumas anoj de ambaŭ flankoj de ĉesigita milito. La pipoj mem estis sanktaĵo por ĉiuj triboj. Oni faris tiajn pipojn el sankta ruĝa ŝtono (katlinito), elfosita el la ŝtonminejo de Minesoto, kie oni observis neŭtralecon. Indianoj havis ankaŭ pipojn por aliaj ceremonioj, sed oni faris ilin el aliaj materialoj.

Krome, ekzistis aliaj samcelaj ceremonioj: enterigi armilojn (arkojn, tomahokojn, ekzemple).

Nuntempe nomoj de la du ceremonioj estas uzataj en multaj lingvoj por metafore esprimi reamikiĝon.

En Eŭropo ekzistas ceremonio por simila celo: germana "Bruderschaft" (oni kune trinkas kaj oni per sia mano tenas la glason ne por si mem, sed por ke la kuntrinkanto el ĝi trinku).

Kategorio:Ceremonioj
Kategorio:Indianaj ceremonioj
Kategorio:Indiana kulturo
Kategorio:Indiana religio
Kategorio:Fumado
Kategorio:Pacsimboloj
Kategorio:Peltindustrio
Triacetato

200ra|dekstra|eta|

Per **triacetato** (aŭ ankaŭ per *acetilcelulozo* aŭ simple *acetato*), estas indikata la **triacetato de celulozo** (CTA, el la angla *Cellulose TriAcetate*), nome la materialo kiu anstataŭis, ĉirkaŭ 1940, la celuloidon (aŭ nitraton de celulozo aŭ nitrocelulozon), kiu pro sia ekstrema flamiĝemo, estis montriĝinta tro danĝera kiel por kinofilmo.

La triacetato naskiĝis kiel evoluo de la diacetato de celulozo, jam uzita kiel subportilo por amatoraj kinofilmoj.

La CTA, krom la neflamiĝemo, prezentas ankaŭ karakterizojn favorajn al uzo foto-kino-filmo: ekzemple, ĝia alta dimensia stabileco konsentas fabriki materiajn tavolojn tre maldeformeblajn. Duone de la 19-a jarcento tiu inventaĵo estis novaĵo tre grava en kinematografio; pruve de tio en la itala filmo *Nova kino paradizo*, la projekciisto Alfredo estis blindigita pro incendio de la celoloido kaj fariĝis angorplena kiam oni lin sciigis pri la nova triacetata membrano jam uzita en eksteraj landoj antaŭ la incendio.

Hodiaŭ la triacetato estas uzata ĉiam malpli ĉar anstataŭigita per la Polietilena tereftalato (PET).

## Uzo de triacetato en la tekstila industrio 
La triacetato prezentas fibron ne multe taŭgan por la tekstilo. Estas signife rimarkigi ke la kompleta anstatuigo de la hidroksilaj grupoj de la celulozo per acetitaj grupoj kunportas sur la fibro progresivan malplion da “celuloza” kaj plion da karaktero “sinteza” (redukto de la karakterizoj hidrofilaj kun malfacilaĵo en la tinkturado), eblecon de termofiksado).

La triacetato konstituas la produkton interan de la procezo produktanta acetaton kaj estas precipitaĵo de la maso de reago kun diluo en akvo, lavita kaj sekigita.

## Karakterizoj de triacetato 
* Rezista
* Facile lavebla
* Ĝenerale lavebla je altaj temperaturoj
* Konservas faldojn kaj facile fleksiĝas

## Vidu ankaŭ 
* Plasto
* Aceta acido
* Celulozo
* teknofibroj
* Celuloido

Kategorio:Kemio
Kategorio:Plasto
(6047) 1991 TB1

**(6047) 1991 TB1** estas tre malgranda apolona asteroido, malkovrita la  de la usona astronomo Perry Rose elde la Observatorio de la Monto Palomar en la kantono San Diego (norde de San-Diego, Kalifornio, Usono).

Laŭ ĝia spektra klaso S, ĝi estas ŝtona asteroido riĉa je silikatoj de fero kaj de magnezio. Ĝi ne ricevis nomon.

Ĝi estas marsrenkonta kaj terrenkonta asteroido, sed ĝia orbita klinangulo tenas ĝin malproksima de la Tero:

* La  ĝi pasis al 0,1411 AU (21,104 milionoj da km) de la Tero.
* La  ĝi pasos al 0,1401 AU (20,966 milionoj da km) de nia planedo.

Ĝi estus pli danĝera por Marso: la  ĝi pasis al 0,02109 AU (3,155 milionoj da km) de ĉi-tiu planedo.

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Apolonaj asteroidoj
Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Terrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
6644 Jugaku

'*6644 *Jugaku'''* estas asteroido de la ekstera asteroida zono, malkovrita la  de la japanaj astronomoj Atsushi Takahashi kaj Kazuro Watanabe elde la observatorio de Kitami en Abaŝiri-subgubernio sur la insulo Hokajdo.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de *Jun Jugaku'' (1927–2011), profesoro en la Universitato Tokai, direktoro de la Observatorio de Tokio kaj fakulo pri la stela fiziko.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Kazuro Watanabe
Kategorio:Malkovrita de Atsushi Takahashi
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
6049 Toda

'*6049 *Toda'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la japanaj astronomoj Atsushi Takahashi kaj Kazuro Watanabe elde la observatorio de Kitami en Abaŝiri-subgubernio sur la insulo Hokajdo.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Kojun Toda'' (1879–1951), observanto ĉe la Observatorio de Tokio. Li estis helpanto de Shin Hirayama por fotografia enketo pri la Lakta Vojo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Kazuro Watanabe
Kategorio:Malkovrita de Atsushi Takahashi
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
Temesvári Újság

**Temesvári Újság** (Temeŝva:ri U:jŝa:g) Gazeto de Temeŝvaro, estis hungara politika ĵurnalo aperinta en Temeŝvaro inter 1-a de februaro 1909 kaj decembro 1919. Liaj fratĵurnaloj en germana lingvo estis *Die Zeitung* (1909–17), *Temeswarer Neue Post* (de 1917).  
## Respondecredaktoroj
Béla Schweiger  (de 1-a februaro 1913), Mihály Martzy (de 30-a de julio 1914), Béla Schweiger (de 2-a de majo 1917), Ferenc Ströbl (de 15-a de majo 1917), Imre Réty (de aŭgusto 1918). 
## Kunlaborantoj
*Jenő Damó, Árpád Dinnyés, Béla Schiff. 
## Eldonisto
*Presejo Unió, Temesvári Újság Lapvállalat, de 2-a majo 1913 la Csanádegyházmegyei Könyvnyomda.

Kategorio:Hungaraj gazetoj
Botaŭroj

***Botaurus*** estas genro de birdoj, nome grupo de vadbirdoj de la ardea familio de Ardeedoj. Ĝi havas po ununuran reprezentantan specion en Nordameriko, Centrameriko kaj Sudameriko, Eŭrazio kaj Aŭstralazio. La du nordaj specioj estas parte migrantaj, kun multaj birdoj moviĝantaj suden al pli varmaj areoj vintre.

La termino *botaŭro* povas esti aplikata ĉu nur por la membroj de la genro *Botaurus* aŭ inkludante aliajn similajn speciojn kiaj tiuj de la genro *Ixobrychus* kaj eĉ kun la Zigzaga tigrardeo por la tuta subfamilio Botaŭrenoj (*Botaurinae*). Kiam uzata por nur la membroj de la genro *Botaurus* plej ofte oni precizigas al Grandaj botaŭroj, diference de la Malgrandaj botaŭroj de la genro *Ixobrychus*.

La kvar botaŭroj de la genro *Botaurus* estas ĉiuj grandaj kaj fortikaj, tre striecaj brunaj birdoj kiuj reproduktiĝas en grandaj kareksejoj. Preskaŭ ĉefe nur pro la predantaj birdoj, nur la ino idozorgas. Ili estas sekretemaj kaj bone kamuflaj, kaj spite sian grandon ili povas esti malfacile observeblaj escepte pro eventualaj flugoj.

Kiel ĉe aliaj botaŭroj, ankaŭ ili manĝas fiŝojn, ranojn, kaj similajn akvajn bestetojn.

## Specioj 
* Nordamerika botaŭro, *Botaurus lentiginosus*.
* Granda botaŭro, *Botaurus stellaris*
* Sudamerika botaŭro, *Botaurus pinnatus*
* Aŭstralazia botaŭro *Botaurus poiciloptilus*
* *Botaurus hibbardi* (fosilio)

## Notoj 
Kategorio:Ardeoj
Kategorio:Ardeedoj
Kategorio:Pelikanoformaj
Kategorio:Birdoj de Azio
Kategorio:Birdoj de Ameriko
Kategorio:Birdoj de Eŭropo
Kategorio:Birdoj de Oceanio
Gerber

**Gerber**, **Gärber**, **Gaerber**, **Garber** (, , , signifo "tanisto") estas germanlingva familia nomo.
200px|eta|mezepoka germana blazono de la gildo de tanistoj
La nomo povas interalie rilati al:
* Ferenc Teghze-Gerber (1872, Szinérváralja ( *Seini*)  1948, Budapeŝto), hungara financa fakulo, fakverkisto
* Franz Anton Gerber, kiu en 1790 proponis internacian planlingvon bazitan sur latinidaj lingvoj, kiu laŭ lia familia nomo titoliĝas gerbera lingvo (la aŭtoro mem ne donis nomon al la lingvo).

## Vidu ankaŭ 
* Gerbershausen

Kategorio:Germanaj familiaj nomoj
Kategorio:Judaj familiaj nomoj
Székely Közélet (1991)

Székely Közélet (1991)  estis hungarlingva gazeto en Odorheiu Secuiesc sub redaktado de István Koszta inter 29-a de aprilo kaj 1-a de julio 1991.  Aperis nur 9 numeroj.

## Fonto
* RMIL 

Kategorio:Odorheiu Secuiesc
Kategorio:Hungarlingvaj gazetoj en Rumanio
Digital Audio Broadcasting

dekstra|100ra
**Digital Audio Broadcasting** (**DAB**) signifas ciferecan aŭd-radiofonion kaj estas normo pri ciferecaj teraj sendado kaj ricevado de aŭd-radiofonio. DAB taŭgas por frekvencoj de 30&nbsp;MHz ĝis 3&nbsp;GHz. DAB estis evoluigita kadre de la Eureka-147-projekto de Eŭropa Unio de 1987 ĝis 2000. DAB+ estas versio pluevoluigita konsidere kanalkodadon kaj kompaktigan procedon.

## Eksteraj ligiloj 
* Sender-Tabelle DAB (lasta alvoko: 2016-03-25); listo de DAB-radiofoni-stacioj de kelkaj Eŭropaj landoj plus Tunizio
* DAB-Ensembles weltweit (lasta alvoko: 2016-03-25); listo de DAB-multipleksoroj tutmonde, ord-aranĝitaj laŭ landoj

Kategorio:Radio
István Zágoni

**ZÁGONI István** estis hungara redaktoro, ĵurnalisto. Li naskiĝis en 1887 kaj mortis en 1959.

## Biografio
István Zágoni estis inter 1913–15 ĉefredaktoro de *Az Újság* oficiala gazeto de  Függetlenségi Párt (Sendependa Parto). Inter 1919–25 li estis redaktoro de *Keleti Újság*, inter 1925–27 de *Az Újság*, poste denove kun laboranto de *Keleti Újság* subtenanto de politiko de OrMaP. Li havis plurajn presarprocesojn. Post 1940 li translokiĝis en Budapeŝton. 

## Fonto
**Romániai magyar irodalmi lexikon *

Kategorio:Hungaraj redaktoroj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj redaktoroj
6050 Miwablock

'*6050 *Miwablock'''* estas malgranda amora asteroido.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  elde la Nacia Observatorio de Kitt Peak (Arizono, Usono), en la kadro de la projekto *Spacewatch*.

## Nomo 
Ĝi estis unue nomita "*6050 Moritablock*"
en honoro de *Miwa Morita-Block*, astronoma observantino kaj programistino por *Spacewatch*. Ŝi kreis TTT-ejon pri la rapidmovaj objektoj, kiu permesis, ke bonvolemaj amatoraj astronomoj malkovru novajn  el la *Spacewatch*-aj mozaikaj bildoj en preskaŭ reala tempo.

Tiu nomo estis poste korektita en *6050 Miwablock''.

## Orbito
Ĝi estas marsrenkonta kaj teknike terrenkonta asteroido, sed ĝia orbito ne trairas tiun de Tero.

* La , ĝi pasis al 0,2787 AU (41,694 milionoj da km) de Tero.
* La , ĝi pasas al 0,2702 AU (40,422 milionoj da km) de Tero.
* La , ĝi pasos al 0,2681 AU (40,102 milionoj da km) de nia planedo.

Ĝi estus iom pli danĝera por Marso: la  ĝi pasis al 0,07266 AU (10,870 milionoj da km) de Marso kaj, la  ĝi pasos al 0,03222 AU (4,820 milionoj da km) de ĉi-tiu planedo.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Amoraj asteroidoj
Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Terrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Spacewatch
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1992