Universitato de Saskaĉevano

275ra|eta|dekstra|*Lilium University of Saskatchewan* lilispeco bredita far Donna Hay okaze de la centjariĝo de la Universitato de Saskaĉevano.
La **Universitato de Saskaĉevano** (, mallonge *U of S*) estas la plej granda altlernejo en la kanada provinco Saskaĉevano. Ĝi situas sur la orienta bordo de la Sud-Saskaĉevana rivero, en la urbo Saskatuno. La *Leĝon pri la Universitato de Saskaĉevano* (*University of Saskatchewan Act*), per kiu fondiĝis la provinca universitato, akceptis la Leĝdona Asembleo de Saskaĉevano la 3-an de aprilo 1907 "for the purpose of providing facilities for higher education in all its branches and enabling all persons without regard to race, creed or religion to take the fullest advantage" [por provizi altlernejajn instancojn en ĉiuj branĉoj kaj ebligi al ĉiuj persono - senkonsidere al raso, kredoj aŭ religio - havi plenajn avantaĝojn]. La Universitato festas la centjariĝon de sia fondado en 2007.

## Komencoj 
La Universitato kreiĝis la 3-an de aprilo 1907 per provinca leĝo konata kiel la *Universitata Leĝo* (*University Act*).

Battleford, Moose Jaw, Prince Albert, Reĝino, kaj Saskatuno ĉiuj petis la rajton gastigi la novan universitaton. Walter Murray preferis la provincan ĉefurbon, Reĝinon. Dum politike influita voĉdonado, oni elektis Saskatunon la 7-an de aprilo 1909.

## Fondado de Kolegioj 
275ra|eta|dekstra|Enirejo al la Konstruaĵo de Inĝenierarto sur la Ĉefa kampuso de la Universitato de Saskaĉevano
275ra|eta|dekstra|Verdejo *The Bowl* sur la Ĉefa kampuso de la Universitato de Saskaĉevano
[275ra|eta|dekstra|[Listo de Naciaj Historiejoj de Kanado|Nacia Historiejo Kolegia Konstruaĵo sur la Ĉefa kampuso de la Universitato de Saskaĉevano]]

Pli-malpli laŭ la originala plano de 1909, oni fondis plurajn kolegiojn:

Artoj kaj Sciencoj (1909), Agrikulturo - nun Agrikulturo kaj Biorimedoj (1912), Inĝenieriko (1912), Juro (1913), Farmakologio - nun Farmakologio kaj Nutroscienco (1914), Komerco(1917), Medicino (1926), Edukado (1927), Hejma Ekonomiko (1928), Flegado (1938), Postdiplomaj Studoj kaj Esplorado (1946), Korpa Trejnado - nun Kinezologio (1958), Veterinara medicino (1964), Dentomedicino(1965), and Lernejo de Fizioterapio (1976).

275ra|eta|dekstra|Enirejo al la Konstruaĵo de Antropologio kaj Arkeologio sur la Ĉefa kampuso de la Universitato
Oni ankaŭ fondis teologiajn kolegiojn filiiĝintaj al la Universitato:Kolegio Emmanuel - nun Kolegio de Emmanuel kaj Sankta Chad - Anglikana (1909), Kolegio Sankta Andrew (kiel *Presbiteriana Kolegio, Saskatuno*)- Unuiĝinta Eklezio de Kanado (1913), Luterana Teologica Seminario (1920), Kolegio Sankta Thomas More (1936), kaj Centra Pentekosta Kolegio (1983).

La Kolegio de Reĝino saviĝis de bankrotiĝo kaj fariĝis parto de la Universitato en 1934, kaj en 1959 oni donis al ĝi la privilegion sendepende doni diplomojn, kio faris el ĝi la dua kampuso de la Universitato de Saskaĉevano. Per alia leĝo de 1974 oni faris ĝin sendependan altlernejon, nun konata kiel la Universitato de Reĝino.

## Muzeoj kaj Galerioj (Vizitindaĵoj) 
### Kapelo Rugby 
eta|dekstra|275ra|Kapelo Rugby
Kapelo Rugby, translokigita de Prince Albert kie oni konstruis ĝin en 1912, deklariĝis Municipa Heredaĵejo de la Urbo Saskatuno. Kapelo Rugby, antaŭulo de Kolegio de Emmanuel kaj Sankta Chad konstruiĝis unue en 1883 sub la nomo *The University of Saskatchewan* (Saskatchewan Provisional District of the North West Territories), en Prince Albert.

### Lernejo Victoria 
Lernejo Victoria (Eta Ŝtona Lernejo) konstruiĝis en 1888 kaj poste estis translokigita al la kampuso de la Universitato de Saskaĉevano. Oni deklaris ĝin historiejo la 1-an de junio 1967
[275ra|eta|dekstra|[Unuĉambra Lernejo Victoria ĉe la Universitato de Saskaĉevano]]

### Famaj fakultatanoj kaj esploristoj de la Universitato 
* La Honorinda Gordon L. Barnhart, Universitata Sekretario, profesoro pri la Politiko de Kanado, kaj Leŭtenanta Guberniestro de Saskaĉevano (2006-nun)
* La Honorinda Sylvia O. Fedoruk, Kanceliero de la Universitato, profesoro pri onkologio, asocia membro pri fiziko, kaj Leŭtenanta Guberniestro de Saskaĉevano (1988-1994).
* La Honorinda J.W. Grant MacEwan, Direktoro de la Lernejo de Agrikulturo, profesoro pri Prizorgado de Bestoj, kaj Leŭtenanta Guberniestro de Alberto (1966-1974).
* Gerhard Herzberg, Nobel-premiito pri Kemio, 1970 - al li oni proponis postenon en 1935 por ke li povu fuĝi de nazia Germanio, kaj li restis ĉe la universitato dum dek jaroj.
* William Sarjeant, geologo kaj roman-verkisto.
* Thorbergur Thorvaldson, internacie konata sciencisto kaj unua dekano de postdiplomaj studoj ĉe la Universitato de Saskaĉevano.

### Famaj studentoj de la Universitato 
* La Tre Honorinda Ray Hnatyshyn, 24-a Guberniestro ĝenerala de Kanado
* La Honorinda D-rino Lynda M. Haverstock, Leŭtenanta Guberniestro de Saskaĉevano (2000-2006), Gvidanto de la Saskaĉevana Liberala Partio (1989-1995)
* La Honorinda Fredrick W. Johnson, 16-a Leŭtenanta Guberniestro de Saskaĉevano
* La Honorinda George Porteous, 14-a Leŭtenanta Guberniestro de Saskaĉevano
* La Tre Honorinda John G. Diefenbaker, 13-a Ĉefministro de Kanado
** Diefenbaker ankaŭ estis kanceliero de la universitato. Post kiam li mortis, oni entombigis lin kaj lian edzinon ĉe la universitato, proksime de Kanada Centro Diefenbaker.
* Henry Taube, Nobel-premiito pri Kemio, 1983
* John Hewson, aŭstralia politikisto

### Prezidantoj de la Universitato 
# Walter Charles Murray (1908-37)
# James Sutherland Thomson (1937-49)
# Walter Palmer Thompson (1949-59)
# John William Tranter Spinks (1959-74)
# Robert William Begg (1974-80)
# Leo Friman Kristjanson (1980-89)
# J.W. George Ivany (1989-99)
# R. Peter MacKinnon (1999- nun)

### Kancelieroj de la Universitato 
* Edward Ludlow Wetmore (1909-1917)
* Frederick W. A. G. Haultain (1917-1940)
* P. E. MacKenzie (1940-1946)
* Donald Maclean (1946-1947)
* F. H. Auld (1947-1965)
* E.M. Culliton (1965-1969)
* John Diefenbaker (1969-1979)
* Emmett M. Hall (1979-1986)
* Sylvia O. Fedoruk (1986-1989)
* E. K. Turner (1989-1995)
* Peggy McKercher (1995-2001)
* W. Thomas Molloy (2001- nun)

## Partneraj universitatoj 
* Universitato Ernst Moritz Arndt (Greifswald, Germanio)

## Referencoj 

Kategorio:Universitatoj kaj kolegioj en Saskaĉevano