open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Guahiboj

[eta|dekstre|250px|Guahiba [ŝamano ]]
La **guahiboj**, **gvahiboj**, **sikuani**, **guaĥiboj**, **jivi** aŭ **jivioj**, estas popolo de indianoj, kiu loĝas en Llanos de Orinoko, inter la riveroj Guaviare, Meta kaj Arauca, en la kolombiaj departementoj Vichada, Meta (Puerto Gaitán kaj Mapiripán), Arauca, Guaviare kaj Guainía, kaj en Venezuelo okcidente de la subŝtatoj Amazonio, Bolivaro kaj sude de Apure. Ili estas proksimume 40 miloj da personoj, nome 23 miloj en Kolombio kaj 14 miloj en Venezuelo en 2005.

Ili formas la plej nombran grupon de la zono influita de Orinoko. Ties lingvo, la guahiba lingvo, formas parton de la lingva familio de la guahiba lingvaro. Kelkaj fakuloj rilatigis tiun familion kun la aravaka lingvaro, ĉar elmigrintoj el Gujanoj. Kelkaj konsideras, ke estas la *sikuani* la ĉefa trunko, dum por aliaj temas pri subgrupo. Tamen Queixalós (1993) konsideras, ke la rilatoj inter guahibo kaj aravako estas nur vortotrezoraj kaj ne indikas genetikan parencecon.

## Bibliografio 
* Castro Agudelo, Luz Marina 2000 Guahibo-Sikuani ; *Geografía Humana de Colombia* III (1). Bogotá: Instituto Colombiano de Cultura Hispánica.
* Kondo, Riena W. 1978 "Guahibo"; *Aspectos de la Cultura Material de Grupos Étnicos de Colombia* I: 105-213. ILV. Lomalinda: Editorial Townsend.
* Kondo, Víctor y Riena 1979 "Fonemas del Guahibo"; *Sistemas Fonológicos de Idiomas Colombianos* I: 93-102. ILV. Lomalinda: Editorial Townsend.
* Metzger, J. Donald y V. Robert Morey 1983 "Los Hiwi (guahibo)"; Coppens, Walter ed. *Los Aborígenes de Venezuela* II: . Caracas: Instituto Caribe de Antropología.
* Ortiz G., Francisco 1976 "Taxonomía de los grupos guahibo"; *Revista colombiana de antropología* XX: 281-294 Bogotá.
:1977 "Un mito Guahibo: La historia Tsamani". *Revista de la dirección de Divulgación Cultural, Universal Nacional* 15: 71-76 Bogotá. 
* Queixalós, Francisco 1988 *Diccionario sikuani-español*. CCELA Universidad de los Andes, Bogotá. ISSN 0121-0963
:1993 "Lenguas y dialectos de la familia lingüítica guahibo"; *Biblioteca Ezequiel Uricoechea* 11: 189-217.
* Roberto, John Alexander. 2002. Análisis del término 'pariente' como forma de tratamiento en la comunidad sikuani de Puerto Gaitán (Colombia)http://www6.gencat.net/llengcat/noves/hm02tardor/internacional/roberto1_7.htm. Noves S.L.
* Landaburu, Jon. Clasificación de las lenguas indígenas de Colombia.  aprilo de 2008.
* Native American Indian cultures. Guahibo Indians.  aprilo de 2008.
* "Grupo Guahibo"; *Galeón*, januaro de 2008

Kategorio:Kolombio
Kategorio:Venezuelo
Kategorio:Indianaj etnoj en Kolombio
Kategorio:Indianaj etnoj en Venezuelo
Kategorio:Indianaj etnoj en Sudameriko
Kategorio:Lingvoj de Sudameriko
Mezurcilindro

Dosiero:Graduated Cylinder tall form 250ml.svg|alta formo
Dosiero:Graduated Cylinder low form 250ml.svg|malalta formo

**Mezurcilindro** estas mezurilo por volumeno, uzata en laboratorio de kemio kaj fiziko.

Ĝi estas tubo fermita ĉe unu de la ekstremaĵoj, kie ĝi havas plilarĝigon por stabila starado. La malfermita ekstremaĵo havas verŝbekon por faciligi elverŝadon de likvo. Sur la tubo troviĝas skalo por determini la volumenon de enhavita substanco.

Kutime mezurcilindroj estas faritaj el vitro aŭ plasto. Ekzistas cilindroj je alta kaj malalta formo.

Kategorio:Mezuriloj
Kategorio:Mezuro
Kategorio:Kemio
Kategorio:Fiziko
9385 Avignon

'*9385 *Avignon'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi ricevis la nomon de la franca urbo Avignon en departemento Vaucluse (regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura), iama ĉefurbo de la Romkatolika Papeco. Ĝi estas fama pro la Ponto de Avinjono (aŭ *Ponto Sankta Bénézet*), popularigita per la infana kanzono "*Sur le pont d'Avignon''"

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1993
Fervoja limpasejo Stožec-Haidmühle

eta|eta|Pedala drezino en ĉeĥa parto de limpasejo**Fervoja limpasejo Stožec-Haidmühle** funkciis en la jaroj 1910 - 1948. Tiam temis pri daŭrigo de fervoja linio numero 194 el České Budějovice - Černý Kříž / Nové Údolí - Volary. De jaro 1999 estis Ĉeĥio kaj Germanio rekonektita per mallonga simbola linio, sur kiu estas uzata pedala drezino.

## Jaroj 1910 ĝis 1948 
En la jaro 1910 fervojo venis al Nové Údolí de ambaŭ ŝtatoj: de ĉeĥa Stožec kaj de bavara urbo Haidmühle.

En tempo de plej granda populareco estis eĉ rektaj trajnoj en la parto Volary - Passau. Post la Dua mondmilito estis la trafiko haltigita. En la jaro 1948 estis forigitaj la reloj de Nové Údolí - Haidmühle kaj en la parto Stožec - Nové Údolí estis nuligitaj personaj tranoj kaj restis nur specialaj ŝarĝaj trajnoj por transporti lignon al Aŭstrio.

Dum longa tempo poste ĉiuj ĉeĥaj personaj trajnoj estis nur ĝis la stacio en Stožec, germanaj trajnoj nur ĝis Haidmühle. Pli malfrue estis en Germanio nuligitaj trajnoj en la parto Haidmühle - Jandelsbrunn kaj en la jaro 1974 estis la trakoj forigitaj.

## Jaroj 1989 - 1993 
Post la Velura revolucio en la jaro 1989 oni komencis pripensi eblan renovigon de trajnoj. Jam en la jaro 1990 denove estis personaj trajnoj ĝis Nové Údolí kaj oni komencis krei projektojn por renovigi la tutan linion ĝis Passau. Tio ja estis finance kosta por la germanoj kaj renovigo do ne okazis. Tial oni komencis diskuti, ke oni renovigus linion almenaŭ ĝis Haidmühle, kion elpensis la societo "Suda fervojo de Šumava".

## 1996 ĝis hodiaŭ 
En la jaro 1996 estiĝis la societo "Suda fervojo de Šumava" kaj tiu volis renovigi almenaŭ mallongan parton trans la landlimon.

Unue estis konstruitaj reloj sur la ĉeĥa parto, kie oni instalis tri vagonojn, en kiu estas hodiaŭ muzeo de Šumavaj regionaj fervojaj linioj, tranokto kaj de tempo al tempo ankaŭ vendejo de manĝaĵoj kaj suveniroj.

En la jaro 2001 estis konstruitaj ankaŭ reloj sur la germana parto, estis produktita pedala drezino „Gigant“ kaj tiel estis malfermita neoficiala fervoja limpasejo Stožec-Haidmühle kun sezona trafiko por turistoj.

Tiu ĉi linio kun ŝpuro de 1435 mm estas longa 105 m kaj estas konsiderata kiel la plej mallonga internacia fervoja linio en la mondo.

## Nové Údolí kiel trafika nodo 
En la jaro 2011 estis ĉe la finhaltejo de trajnoj en Ĉeĥio konstruita trafika nodo por ŝanĝo de trajno al buso kaj male. Tiel eblas veni de Ĉeĥio per trajno, poste ŝanĝi al buso, per kiu oni vojaĝas ĝis Waldkirchen, kie eblas ŝanĝi al trajno de la kompanio Ilztalbahn ĝis Passau. Por vojaĝo de Ĉeĥio al Passau kaj male estas akceptataj en trajnoj biletoj de Ĉeĥaj fervojoj kunlabore kun Germanaj fervojoj kaj Aŭstraj fervojoj.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Retejo de Suda fervojo de Šumava 

Stožec
Kategorio:Fervojlinioj en Ĉeĥio
Kategorio:Fervojaj linioj en Germanio
Kategorio:Transporto en Bavario
Kategorio:Transporto en distrikto Prachatice
Kategorio:Konstruaĵoj en Stožec
Kategorio:Landlimo de Ĉeĥio kaj Germanio
9389 Condillac

'*9389 *Condillac'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la *Observatorio de Calern* en Caussols (Alpes-Maritimes, Francio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la franca filozofo kaj abato Étienne Bonnot de Condillac (1715–1780), ĉefa defendanto en Francio de la ideoj de John Locke. En 1740 li konatiĝis kun la Enciklopediistoj, kaj establis sian pozicion kun sia unua libro : *Essai sur l'origine des connaissances humaines'' en 1746.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1994
9392 Cavaillon

'*9392 *Cavaillon''''' estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi ŝuldas sian nomon al la malgranda franca komunumo Cavaillon (departemento Vaucluse, regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura) sur la vojo de Avignon al Digne-les-Bains. Tiu urbeto estas konata pro ĝiaj bongustaj kultivaroj de melonoj (ĉefe la kantalupo).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1994
TEMPUS

eta|350ra|
La programo **TEMPUS** (mallonge por **Trans-Eŭropa Movebleca Programo por Universitataj Studoj**, iom nekutima vortumo por atingi la mallongigon, angle *Trans-European Mobility Programme for University Studies*) instigas altlernejojn en la membroŝtatoj de la Eŭropa Unio kaj en partneraj landoj partopreni en strukturita kunlaboro tra la starigo de edukaj "konsorcioj". Tiuj "konsorcioj" realigu "komunajn eŭropajn projektojn" kun klara aro de celoj. Tiaj projektoj ricevu financan helpon por du aŭ tri jaroj. La programo ankaŭ provizas "individuajn stipendiojn pri movebleco" por ebligi al altlernejaj instruistoj labori en iuj specifitaj agadoj en aliaj landoj.

La programo estas ordigita en intervaloj de sep jaroj, kies spertoj estas analizataj antaŭ ol fari adaptojn al la programo por la venonta intervalo. Momente aktualas la kvara programa intervalo de 2007 ĝis 2013, kaj antaŭvidatas sekva kvina intervalo de 2014 ĝis 2020. Krom oficejoj en la EU-membroŝtatoj, la programo laŭ la stato de aŭtuno 2013 havas naciajn oficejojn en Albanio, Alĝerio, Armenio, Azerbajĝano, Belorusio, Bosnio kaj Hercegovino, Egiptio, Israelo, Jordanio, Kartvelio, Kazaĥio, Kosovo, Kirgizio, Libano, Libio, Makedonio, Maroko, Moldavio, Montenegro, Maroko, Palestino, Rusia Federacio, Serba, Sirio, Taĝikio, Tunizio , Turkmenio, Ukrainio kaj Uzbekio.

## Eksteraj ligiloj 
* paĝaro pri la programo en la retejo de la Eŭropa Komisiono (nur en la angla, malkutime por la Eŭropa Unio, kiu krome atentas pri plurlingveco)

Kategorio:Eŭropa Unio
Médaille militaire

La **Médaille militaire** (esperantlingve: milita medalo) estas franca ordeno, fondita la  de Ludoviko-Napoleono Bonaparte por rekompenci la militistoj kaj asimilitoj, ne-oficiroj.

Ĝi estas kelkfoje nomata **Médaille des braves** (medalo de la bravuloj) aŭ **bijou de la nation** (juvelo de la nacio).

## Prezento 

Dosiero:Medaille Militaire 2e Empire France.jpg|Modelo de la Dua Imperio 1852 - 1870 (averso)
Dosiero:Medaille Militaire 3e Republique France.jpg|Modelo de la Tria Respubliko 1870 - 1940 (averso)
Dosiero:Medaille Militaire 3e Republique France REVERS.jpg|Modelo de la Tria Respubliko 1870 - 1940 (reverso)
Dosiero:Medaille Militaire dite de la 4e Republique, fabrication officielle Monnaie de Paris (France).jpg|Modelo de la Kvara Respubliko, 1946 - 1958 (averso)
Dosiero:Medaille Militaire dite de la 4e Republique, variante de fabrication privée (France).jpg|Modelo de la Kvina Respubliko, 1958 ĝis nun (averso)

## Karakteristiko kaj administrado 
eta|dekstra|Atestaĵo de la milita medalo, ricevita de "Grande Chancellerie".

### Ordenitaj virinoj 
La du unuaj virinoj, kiuj estis ordenitaj per la milita ordeno, la , estis :
* S-ino Rossini, naskiĝinta Barbe Jeanne Marie, kantinistino kun la zuavoj de la gvardio de la dua Imperio de Francio
* S-ino Trimoreau, naskiĝinta Dagobert Madeleine, kantinistino kun la dua regimento de zuavoj.

### Eksterlandaj ordenitoj 
Ankaŭ kelkaj famaj eksterlandanoj estis escepte ordenitaj, inter ili eblas citi :

* Generalo Alphonso La Marmora, ministro pri milito de la reĝlando de Sardio, la  ;
* Alberto la Unua, reĝo de Belgio, la  ;
* Victor-Emmanuel la Tria, reĝo de Italio, la  ;
* *Field Marshall* Siro Douglas Haig, ĉefkomandanto de la britaj trupoj, la  ;
* Generalo Otani Kikuso, ĉefkomandanto de la aliancaj trupoj en Vladivostoko, la  ;
* Alfonso la Dektria, reĝo de Hispanio, la  ;

## Notoj kaj referencoj 
### Eksteraj ligiloj 
*  TTT-ejo de la Kancelario de Honora Legio
*  TTT-ejo kaj pri la francaj militaj kaj civilaj ordenoj (Ordenoj kaj medaloj)

Kategorio:Militaj medaloj
Kategorio:Francaj militaj ordenoj
Kategorio:Meritaj medaloj
9384 Aransio

**9384 Aransio** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita laŭ la franca urbo Orange (Francio) en departemento Vaucluse (regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura). Origine la urbo estis famkonata romia kolonio nomata *Aransio*. Tie estas kelkaj romiaj restaĵoj kiel la triumfa arko kaj la antikva teatro de Orange, kie nuntempe ankoraŭ okazas ĉiujara teatra festivalo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1993
Llanto de un héroe

**Llanto de un héroe** (Esperante: Plorado de heroo) estas la dua albumo de la hispana potenca-metalroka muzikgrupo Avalanch, kaj la unua albumo en kiu la kantisto estis Víctor GARCÍA. La tekstoj de la kantoj estas epopeaj kaj mezepokaj, en ili aperas tre konataj personoj de la hispania kaj asturia kulturoj kiel "Rodrigo Díaz de Vivar (Cido), Don Pelayo aŭ la Inkvizitoro Tomás de Torquemada, kaj ankaŭ kantoj pri asturiaj legendoj kiel "Cambaral". La kanto "Vientos del Sur" (Ventoj el la sudo) estas omaĝa kanto al Jacques-Yves Cousteau.

## Trako-listo 
Krom la kantoj *Por Mi Libertad* (Por mia libereco) kaj *Aquí estaré* (Ĉi tie mi estos) faritaj de Victor García, la tekstoj kaj muziko de ĉiu alia kanto estis farita de Alberto RIONDA.

# *Intro*'
# *Torquemada*
# *Por Mi Libertad*
# *Pelayo*'
# *Vientos del sur*
# *Polvo, sudor y sangre*
# *Cid*
# *¿Días de gloria...? *'
# *No pidas que crea en tí*
# *Cambaral*
# *Aquí estaré*'
# *Llanto de un héroe*

## Anaro 
* Voĉo kaj ĥoroj: Víctor García
* Drumoj: Fernando ARIAS
* Flutoj: Xuacu AMIEVA
* Basgitaro: Francisco FIDALGO
* Ĉiu alia muzikilo: Alberto Rionda

Kategorio:Muzikalbumoj de Avalanch
Alfréd Pasternák

**Alfréd Pasternák,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Pasternák Alfréd** estis hungara-usona kuracisto, akuŝisto-ginekologo, membro ekstera de Hungara Scienca Akademio (2005).

Alfréd Pasternák https://hu.wikipedia.org/wiki/Pastern%C3%A1k_Alfr%C3%A9d naskiĝis la  1930 en Tállya kaj mortis la 22-an de februaro 2023.

## Biografio 
Alfréd Pasternák dum la 2-a mondmilito estis deportita al Auŝvico fare de nazianoj. Post la revolucio en 1956 li forlasis la landon kaj li migris al Usono. Li iĝis fakulo pri akuŝo kaj li laboras en hospitalo. Li ricevis usonajn kaj hungarajn premiojn inter 1976-2007.

## Verkaro (elekto) 
* *HOLOKAUSZT ÉS BIOETIKA* (2006)
* *Inhuman Research-Medical Experiments in German Concentracion Camps* (2006)
* *Embertelen Kutatás* (2007)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Usonaj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Hungaraj ginekologoj
Kategorio:Hungaraj obstetrikistoj
Kategorio:Hungaraj judoj
Kategorio:Hungaraj rifuĝintoj en 1956
Ruĝflugila tinamo

La **ruĝflugila tinamo** (), estas sudamerika birdospecio el la familio de Tinamedoj. Tiu mezgranda tinamo troviĝas en centra kaj orienta Sudameriko.

## Taksonomio
Laŭ AviList, jen ĉi-sube la listo de la akceptitaj taksonoj por tiu specio, kaj ties Esperantaj nomoj.

Coenraad Jacob Temminck unuafoje identigis la ruĝflugilan tinamon el specimeno el Sanpaŭlio, Brazilo, en 1815.

## Etimologio 
Ĝia komunlingva kaj scienca nomo aludas al la brila rufa koloro de la unuarangaj flugilplumoj, kiuj ĉefe videblas dumfluge.

## Aspekto 
eta|maldekstre|240ra|Ruĝflugila tinamo
La ruĝflugila tinamo estas proksimume 40 al 41&nbsp;cm longa, kaj pezas 830&nbsp;g, kaj la ino povas esti iomete pli granda. Ĝi havas nigran kronon, ruĝecajn unuarangajn flugilplumojn kaj helgrizajn al malhelbrunajn subajn partojn. Ĝi povas havi nigrajn striojn ĉe flankoj, abdomeno kaj subpugo. Ĝenerale ĝi preferas sekan savanon Ĝi havas loĝan teritorion de 5,700,000&nbsp;km².

## Referencoj 
## Literaturo 
* BirdLife International (2008(a)). "Red-winged Tinamou - BirdLife Species Factsheet". Data Zone. Konsultita 09 Feb 2009.
* Brands, Sheila (Aug 14 2008). "Systema Naturae 2000 / Classification, Rhynchotus rufescens". Project: The Taxonomicon. Konsultita Feb 09 2009.
* Clements, James (2007). The Clements Checklist of the Birds of the World (6 ed.). Ithaca, NY: Cornell University Press. ISBN 978-0-8014-4501-9.
* Davies, S.J.J.F. (2003). "Tinamous". In Hutchins, Michael. Grzimek's Animal Life Encyclopedia. 8 Birds I Tinamous and Ratites to Hoatzins (2 ed.). Farmington Hills, MI: Gale Group. pp.&nbsp;57–59, 64–65. ISBN 0-7876-5784-0.
* del Hoyo, J., Elliot, A., Sargatal, J., eds (1992) Handbook of the Birds of the World, Volume One Ostritch to Ducks, ISBN 84-87334-10-5
* Remsen Jr., J. V.; et al. (04 Oct 2000). "Proposal to South American Checklist Committee (#2000-01):". South American Classification Committee. American Ornithologists' Union. Konsultita 04 Feb 2009.

## Eksteraj ligiloj 
* BirdLife Species Factsheet 
* Ruĝflugila tinamo, filmetoj, fotoj kaj sonoj  ĉe Internet Bird Collection

Kategorio:Tinamoformaj
Kategorio:Tinamedoj
Kategorio:Tinamoj
Kategorio:Birdoj de Ameriko
Kategorio:Neotropisa faŭno
Stožec

**Stožec** () estas municipo en distrikto Prachatice en la Sudbohemia regiono de Ĉeĥio. La municipo kovras areon de 104.78&nbsp;km², kaj havas  ().

Stožec situas proksimume 22&nbsp;km sudokcidente de Prachatice, 50&nbsp;km sudokcidente de České Budějovice, kaj 143&nbsp;km sude de Prago.

## Partoj de la municipo 
* **Stožec** (katastra teritorio (k. t.) *Stožec*)
* České Žleby (k. t. *České Žleby*, *Horní Cazov* kaj *Radvanovice*)
* Dobrá (k. t. *České Žleby*)

La municipo plu konsistas el sep bazaj sidejunuoj: Černý Kříž, České Žleby, Dobrá, Horní Cazov, Nové Údolí, Radvanovice kaj Stožec. Krom la menciitaj setlejoj enkadre de la municipo troviĝas ankaŭ pereintaj domaroj Krásná Hora (en la katastra teritorio České Žleby) kaj Brod (*Grasfurth*).

## Loĝantaro 
## Vidindaĵoj en ĉirkaŭaĵo 
* Praarbaro Boubín
* Monto Plechý
* Pleĥa lago
* Triseĝa monto

## Pluaj fotoj 

Stozec.jpg|Kapelo de Virgulino Maria en Stožec
Stožec, Czech Republic - panoramio.jpg|Stožec


Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Prachatice
Kategorio:Municipoj en distrikto Prachatice
Kategorio:Setlejoj en Šumava
Kategorio:Setlejoj en Nacia parko Šumava
Kategorio:Setlejoj sur landlimo de Ĉeĥio kaj Germanio
9381 Lyon

'*9381 *Lyon'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belgaj astronomoj Eric Walter Elst kaj Henri Debehogne elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi ricevis la nomon de la franca urbo Liono en departemento Rhône. Origine ĝi estis la romia kolonio *Lugdunum'', ĉefurbo de Gaŭlio. En 1474 ĝi estis la plej aktiva centro de presarto en Eŭropo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Malkovrita de Henri Debehogne
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1993
Komunumaro Arguenon - Hunaudaye

**Komunumaro Arguenon - Hunaudaye** estas eksa franca komunumaro, situanta en departemento Côtes-d'Armor en regiono Bretonio. Ĝi ekzistis inter 1993 kaj 2016.

## Historio 
La , la komunumaro Arguenon - Hunaudaye estis kreita kaj konsistis el 6 komunumoj. La , la komunumaro Arguenon - Hunaudaye kaj apudaj komunumoj kuniĝis por naski la "komunumaron Lamballe Terre et Mer".

## Konsisto 
Ĝi konsistis el 6 komunumoj :
# '''Dolo (Côtes-d'Armor)'''
# Jugon-les-Lacs 
# Plédéliac 
# Plénée-Jugon
# Plestan 
# Tramain

## Vidu ankaŭ 
* Listo de la komunumaroj de Côtes-d'Armor

### Eksteraj ligiloj 
* Oficiala TTT-ejo de Komunumaro Arguenon - Hunaudaye
*   Geografio de Bretonio : geografia, mapa kaj statistika portalo 
* Datumbazo Aspic (**A**ccès des **S**ervices **P**ublics aŭ **I**nformations sur les **K**ollectivités) : Côtes-d'Armor 

Arguenon - Hunaudaye
József Palotai

**József Palotai** [jOĵef], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Palotai József** estis hungara teologo, pastro, piarista monaĥo, instruisto, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1853). Lia origina familia nomo estis *Purgstaller*.

József Palotai http://www.kislexikon.hu/palotai_jozsef.html naskiĝis la  1806 en Kőszeg. Li mortis la  1867 en Buda.

## Biografio 
József Palotai frekventis mezlernejon en sia naskiĝurbo. Li aliĝis al piaristoj en 1822, post 2 jaroj li ekinstruis en Temesvár, baldaŭe en Kolozsvár. Li plulernis unue en Kolozsvár, poste en Pest (urbo). En 1829 li pastriĝis en Vác. En 1833 li denove plulernis en Pest, kie li doktoriĝis. Li instruis en diversaj lernejoj, fine en Reĝa Universitato de Pest ekde 1848. Inter 1853-1855 li instruis en Szeged, kie estis ankaŭ rektoro. Inter 1858–1866 li estis estro de ĉiuj hungaraj piaristoj. Baldaŭe li instruis en aliaj urboj. Li ricevis premion en 1865.

## Verkaro (elekto) 
* *A bölcsészet elemei* (1843) - 6 libroj
* *Szépészet, azaz aesthetica* (1850, 1875)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero P kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)

Kategorio:Hungaraj teologoj
Kategorio:Hungaraj pastroj
Kategorio:Hungaraj piaristaj monaĥoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Imre Palugyai (statistikisto)

**Imre Palugyai** , laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Palugyay Imre**, estis hungara statistikisto, juristo, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1847). Liaj nobelaj antaŭnomoj estis *nagy-palugyai* kaj *bodafalvi*.

Imre Palugyai http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC11587/11727.htm naskiĝis la  1818 en Mád. Li mortis la  1866 en Hungara reĝlando en *Kispalugya* (nuntempa urboparto de Liptovský Mikuláš en Slovakio).

## Biografio 
Imre Palugyai frekventis mezlernejon en Sátoraljaújhely, poste li plulernis en Rozsnyó kaj Kassa. Post la necesa praktikado li iĝis advokato en 1840 kaj li ekhavis ŝtatan postenon. Post la revolucio en 1848 li eklaboris en la ĵus fondita statistika oficejo, baldaŭe li daŭre ricevis ŝtatajn laborlokojn ankaŭ dum dominado de Habsburgoj.

## Verkaro (elekto) 
* *Megye-rendszer hajdan és most* (Departemento-sistemo iam kaj nun), (1844-48) - 4 volumoj
* *Magyarország történeti, földirati s állami legújabb leírása* (1852-55) - 4 volumoj
* *A kapcsolt részek (Slavonia-Croatia) történeti s jogviszonyai Magyarországhoz* (1863, 1866)
* *Mátkaság és házasság* komedio en manuskripto

## Eksteraj ligiloj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero P kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)

Kategorio:Hungaraj statistikistoj
Kategorio:Hungaraj juristoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Calmont

[eta|[Bremm, Mosel, Calmont]]
[eta|[Monaĥinejo Stuben|monaĥeja ruino Stuben, Mozelo kaj la monto Calmont]]
eta|rigardo riversupren al la monto Calmont kun la vervoja ponto super la Mozelo
eta|rigardo rivermalsupren: Bremm, Calmont
eta|Calmont-deklivo

La **Calmont** (ankaŭ skribita **Calmond** ) estas akre super la rivero Mozelo altiĝanta montĉeno kun maksimuma alteco de 378.4 m super MN inter la vilaĝoj Bremm kaj Ediger-Eller en la distrikto Cochem-Zell, Rejnlando-Palatinato. Ĝi situas en la vinregiono Mozelo. La vitejo de la Calmont-deklivo havas inklinacion de pli ol 65° kaj estas unu el la plej akraj vitejoj de la mondo.

## Eksteraj ligiloj 
* Infos zum Calmont , auf calmont.info
* *Calmont und Klettersteig*, auf bremm.info
* *Der Bremmer Calmont*, auf bremmer-calmont.de

Kategorio:Vinareo (Mozelo)
Kategorio:Distrikto Cochem-Zell
Kategorio:Monto en la Ejfelo
Kategorio:Ediger-Eller
Kategorio:Bremm
Dolo (Côtes-d'Armor)

**Dolo** (jen france, bretone *Doloù*) estas loĝloko kaj eksa komunumo de Francio, kiu ekde 2016 apartenas al Jugon-les-Lacs kaj formale plu nomatas "delegita komunumo". Ĝi situas en la departemento ''Côtes-d'Armor'' (jen france, ), “marbordoj de la lando ĉe la maro”, en la regiono Bretonio (, ). Fine de  en la komunumo vivis . 

## Heraldiko 
## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Côtes-d'Armor

## Eksteraj ligiloj 
*  ()
* Dolo sur retpaĝo de Nacia Geografia Instituto

Dolo
Dolo
László Palotás

**László Palotás** [lAslO palotAŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Palotás László** estis hungara inĝeniero, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1992).

László Palotás http://www.betonopus.hu/notesz/palotas/palotas-laszlo.pdf naskiĝis kiel *Prokopecz László* la  1905 en Hungara reĝlando en Érsekújvár (nuntempa Nové Zámky en Slovakio). Li mortis la  1993 en Budapeŝto?.

## Biografio 
László Palotás lernis malriĉa, por plulerni li ĉiam instruis aliajn kontraŭ mono. Li ricevis diplomon en 1928 en Budapeŝto, poste ĝis 1936 li instruis samloke en la universitato, poste li ricevis postenon en la ministerio, tamen ne forlasinta plene la instruadon. Li doktoriĝis en 1937 en la universitato, li iĝis privata profesoro en 1944. Post la 2-a mondmilito li gvidis rekonstruadojn de la detruitaj pontoj, krome li gvidis konstruadon de Árpád-ponto. En 1949 li estis katedrestro en Budapeŝto, inter 1952-1957 en Szolnok. En 1952 li doktoriĝis el sciencoj.

Li edziĝis en 1935 baldaŭe havanta 5 filojn. En 1968 li pensiuliĝis. Li estis renoma inĝeniero pri la betonoj.

## Verkaro (elekto) 
* *Mérnöki Kézikönyv* (Porinĝeniera manlibro) eldonita 5-foje
* *A beton* (La betono), (1934)

## Memorigiloj 
* premio fondita en 2000
* busto en Budapeŝto de 2005

## Fontoj 
* hungarlingva teksto kun foto
* http://fib.bme.hu/fib/cikk/v05_1_teljes/cikk05-1.php3  
* hungarlingva biografio kun foto
* busto 

 

Kategorio:Hungaraj inĝenieroj pri pontoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
9387 Tweedledee

'*9387 *Tweedledee'''* estas asteroido de la interna asteroida zono, tie estas ano de la Hungaria familio.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la japanaj astronomoj Takeŝi Urata kaj Hitoshi Shiozawa elde Fuĵieda (gubernio Ŝizuoka, Japanio).

## Nomo 
Ĝi ricevis la nomon de *Tweedledee* : unu el la ĝemeloj, kiujn Alico renkontas dum siaj aventuroj trans la spegulo en la verko de Lewis Carroll. *Tweedledum* kaj *Tweedledee'' estis origine roluloj de infana kanzono de John Byrom.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Takeŝi Urata
Kategorio:Malkovrita de Hitoshi Shiozawa
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1994
Bofflens

**Bofflens** estas komunumo en la distrikto Vaŭda Nordĵuraso en Kantono Vaŭdo, Svislando. Ĝi havis 185 loĝantojn je la 31-a de decembro 2012.

## Geografio 
La komunumo Bofflens situas sur la tavolo inter la ebenaĵo de la rivero Orbe en okcidento kaj la suda piedo de la Ĵurasa Montaro en oriento. En oriento de la komunumo etendiĝas la arbara Kresto *Crêt des Fives*. La komunumo konsistas el la vilaĝo Bofflens kaj pluraj izolitaj bienoj.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 4,22 km², de kiuj 21,8% estas kovritaj de arbaro, 72,3% servas por agrikulturo kaj 5,7% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Bofflens limas en nordoriento al Agiez, en sudoriento al Arnex-sur-Orbe, en sudokcidento al Croy, en okcidento al Romainmôtier-Envy, kaj en nordokcidento al Bretonnières.

## Trafiko 
Tra Bofflens pasas la kantona ĉefvojo n-ro 130 de Orbe trans la montopasejo Pétra Félix al L'Abayye ĉe la bordo de la Lago de Joux. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A1 situas proksimume 6 kilometrojn oriente de la komunumo oriente de La Sarraz. Pere de poŝtaŭtolinio de Orbe al Vaulion la komunumo estas konektita al la publika transportreto.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Bofflens datiĝas el la jaro 1007 kiel *curte Bofflenis*. sur la komunuma teritorio estis trovitaj objektoj el la Hallstatt-epoko kaj la La-Tène-epoko kaj tombokampoj el la frua mezepoko. Dum mezepoko post diversaj donacoj la tuta vilaĝo apartenis al la Monaĥejo Romainmôtier. Dum la berna regado de 1536 ĝis la Helveta Revolucio de 1798 la komunumo apartenis al la Voktejo Romainmôtier. Post la revolucio ĝi apartenis ĝis la 31-a de decembro 2007 al la Distrikto Orbe, kiu tiam surbaze de la administra reformo de 2006 estis integrita al la nova Distrikto Vaŭda Nordĵuraso.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Bofflens
(9390) 1994 NJ1

**(9390) 1994 NJ1** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japanaj astronomoj Yoshisada Shimizu kaj Takeŝi Urata elde Observatorio de Naĉikacura en gubernio Ŭakajama (Japanio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Takeŝi Urata
Kategorio:Malkovrita de Yoshisada Shimizu
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1994
Serenado

eta|Serenado
[eta|200ra|*Serenado*, pentraĵo de [Judith Leyster]]
**Serenado** (it. *sereno* gaja, *al sereno* sub serena ĉielo; ankaŭ *sera* vespero) estas koncerteto ludata dumnokte aŭ -vespere de libera formo, kutime prezentata kiel subĉiela koncerteto (ekzemple sub la fenestroj de iu, kiel montro de amo aŭ respekto) de distra karaktero. La termino estas dokumentebla ekde la 17-a jarcento. Sendepende de la prezentmaniero oni komprenas ekde la viena klasiko sub serenado ankaŭ suitecan instrumentaĵon kun pli granda nombro da movimentoj, je kio la nomo **serenado** estas uzata nur koncerne la kompozician ideon de prezentado de vespermuziko.

## Evoluo 
La fruaj serenadoj de la klasikismo (i.a. de Haydn, Mozart kaj Salieri) ŝatis enkonduki kelkajn blovinstrumentojn (hobojojn, fagotojn, kornojn, klarnetojn), kiuj ja taŭgas por subĉiela muzikado. Per la eniro de la serenado en la koncertodomojn – tio jam okazis je Mozart – pli kaj pli arĉinstrumentoj aldoniĝis, kiuj kreis pli orkestrecan sonbildon.

Beethoven verkis du serenadojn por ĉambromuzika ensemblo, op. 8 por (violono, vjolo kaj violonĉelo), same kiel op. 25 por fluto, violono kaj vjolo, atribuenda al la serenadoj estas krome la trio op. 88 por du hobojoj kaj angla korno.

Karakterize por pli fruaj serenadoj estis krome, ke ĉiuj instrumentoj muzikis konĉerte, tio signifas, ke la komponistoj celis ekvilibron por ĉiuj uzataj instrumentoj; ankaŭ ĉi tiun distingilon oni ne plu trovas je serenadoj ekde la klasikismo respektive la romantismo.

Nur *du* tipaĵoj restis ĝis nun de la pli frua serenado: kutime ĝi havas pli movimentojn ol sonato, kaj ĉi tiuj movimentoj malvolviĝas pli minimumisme – do estas entute pli facilaj kaj liberaj ol en simfonio kaj suito. Kutime serenado havas plurajn menuetecajn movimentojn kaj kiel kerno unu aŭ du malrapidajn movimentojn. Komenco kaj fino havis kutime la movimentan formon de marŝmuziko.

## Komponistoj de serenadoj 
Jenaj komponistoj verkis serenadojn por diversgrandaj ensembloj kaj varia instrumentaro, ekde ĉambromuzika ĝis orkestra muzikistaro
* Antonín Dvořák (Op. 44, Op. 22)
* Joseph Haydn
* Wolfgang Amadeus Mozart (i.a. *Eine kleine Nachtmusik* KV 525, *Nacht Musique* c-minora KV 388, KV 361, KV 375,*Posthornserenade* KV320, *Haffnerserenade* KV 250)
* Antonín Rejcha
* Antonio Salieri (i.a. *Armonia per un tempio della notte* E♭-maĵoro)
* Max Bruch (*Serenade nach schwedischen Melodien* Op. posth.)
* Edward Elgar (Op. 20)
* Josef Suk (Op. 6)
* Pjotr Iljiĉ Ĉajkovskij (Op. 48)
* Robert Volkmann (Opp. 62, 63 und 69)
* Johannes Brahms (serenadoj n-ro 1 D-maĵora op. 11 kaj n-ro 2 A-maĵora op. 16)
* Walter Braunfels (Op. 20)
* Felix Draeseke (Op. 49)
* Max Reger (Op. 95)
* Ethel Smyth
* Wilhelm Stenhammar (Op. 31)

## Vidu ankaŭ 
* vesperaj muzikadoj
* ĉambromuziko

Kategorio:Muzikaj ĝenroj

## Fontoj 
Reta Vortaro, kapvorto *serenado*
* Musik-Glossar, Serenata 
* Thomas Schipperges: *Serenaden zwischen Beethoven und Reger. Beiträge zur Geschichte der Gattung.* Frankfurto ĉe Majno 1989.
* Christoph von Blumröder: *Serenade / Serenata* en *Handwörterbuch der musikalischen Terminologie.* Franz Steiner Verlag, Stutgarto 1984.
9391 Slee

'*9391 *Slee'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la aŭstralia astronomo Robert H. McNaught elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la pionira aŭstralia radioastronomo *Bruce Slee'', kiu sendepende malkovris la sunan radioelsendon en la 1940-aj jaroj. Poste li aliĝis al la Divido de Radiofiziko en Sidnejo kaj dum la sesdek sekvantaj jaroj, faris gravajn kontribuojn al la sunsistema, galaksia kaj ekstergalaksia radioastronomio.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Robert H. McNaught
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1994
Grumo

**Grumo** aŭ **stallaboristo** (antaŭe *stalknabo*) estas dungita bestoprizorgisto respondeca pri la bonfarto de la ĉevaloj de sia dunganto. La koresponda metia trejnado nomiĝas ĉevalbredisto, specialiĝanta pri ĉevalbredado kaj -servo.

La bazaj devoj de ŝevalisto inkluzivas teni la stalojn puraj, nutri, ekzerci kaj prizorgi la ĉevalojn. Pliaj devoj de ĉevalflegisto inkluzivas purigi la stalojn, forigi sterkon, nutri, ekzerci la ĉevalojn (aliro al paŝtejo, ĉevalpiedirigo) kaj zorgi pri ili.

La grumo nutrigas kaj trinkigas la ĉevalojn, prizorgas iliajn harmantelojn, kaj administras medikamentojn kaj suplementojn. Ilia laboro ankaŭ implikas simplajn mastrumajn taskojn ĉirkaŭ la ĉevalbredejo.

La patronsanktulo de edziĝantoj kaj stallaboristoj estas Sankta Marcelo.

## Vidu ankaŭ 
* Hufumisto

Kategorio:Okupoj rilataj al ĉevaloj
Kategorio:Ĉevalvetkuroj
9583 Clerke

'*9583 *Clerke''''' estas asteroido de la asteroida zono, proksima de la orbita resonanco 1:2 kun Marso.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la aŭstralia astronomo Robert H. McNaught elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la irlanda astronomino, historiistino kaj verkistino Agnes Mary Clerke (1842–1907). Ŝia klaraj eksplikoj pri nova scienco, precipe pri astronomio, estis vaste legataj kaj de la publiko, kaj de laborantaj esploristoj. Ŝia libro pri la nova scienco kaj la astronomia spektroskopio iĝis modelo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Robert H. McNaught
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1990
Granda Moskva cirko ĉe Vernadskij-avenuo

eta|Granda Moskva cirko, vido de sur la Placo de Ĝavaharlal Neru

**Granda Moskva cirko ĉe Vernadskij-avenuo** () estas cirko en Moskvo, Rusio.

Ĝi situas sud-okcidente de Moskvo en distrikto Gagarinskij ĉe la placo de Ĝavaharlal Neru, vojkruciĝo de Vernadskij-avenuo kaj Lomonosov-avenuo.

Tiu ĉi cirko estas la plej granda senmova cirko en la mondo. Tie estas 3310 sidlokoj, alteco de amfiteatro estas 36 metroj.

La cirko estis malfermita la .

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala paĝaro 

Kategorio:Cirkoj en Moskvo
Kategorio:Distrikto Gagarinskij (Moskvo)
9594 Garstang

'*9594 *Garstang'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la aŭstralia astronomo Robert H. McNaught elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la britdevena fizikisto *Roy Henry Garstang'' (1925–2009), kiu faris bazajn kontribuojn en atoma fiziko kaj astronomia spektroskopio. Pionero en la modeligo de la luma poluo, li promociis la protekton de la nokta ĉielo. Helpanta direktoro de la Universitato de la Observatorio de Londono (1959 - 1964), li tiam aliĝis al la fakultato de la Universitato de Koloradio en Boulder.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Robert H. McNaught
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
Bonvillars

**Bonvillars** estas komunumo en la distrikto Vaŭda Nordĵuraso en Kantono Vaŭdo, Svislando. Ĝi havis 506 loĝantojn je la 31-a de decembro 2012.

## Geografio 
La komunumo Bonvillars situas nordoriente de la urbeto Grandson kaj etendiĝas de la bordo de la Lago de Neŭŝatelo ĝis al la kresto de la Ĵurasa Montaro. Sur la deklivo de la Ĵurasa Montaro super la vilaĝo etendiĝas vastaj vitejoj. La komunumo konsistas el la vilaĝo Bonvillars, diversaj izolitaj bienoj kaj domgrupoj kaj industria zono apud la lagobordo.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 7,54 km², de kiuj 41,8% estas kovritaj de arbaro, 50,3% servas por agrikulturo kaj 6,4% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Bonvillars limas en nordo al Provence, en nordnordoriento al Concise, en nordoriento al Corcelles-près-Concise, en sudoriento al la Lago de Neŭŝatelo, en sudo al Grandson, en sudokcidento al Champagne, kaj en nordokcidento al Tévenon.

## Trafiko 
Tra Bonvillars pasas la kantona ĉefvojo n-ro 5, de kiu flanka vojo kondukas al la vilaĝo. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A5, kiu ankaŭ pasas tra la komunuma teritorio, situas proksimume 2 kilometrojn sudokcidente de la komunumo en Grandson. La stacidomo Bonvillars-Onnon ĉe la trajnlinio de Yverdon-les-Bains al Neŭŝatelo situas apud la komunumlimo sur la teritorio de Onnon. La komunumo estas rekte ligita al la publika transportreto pere de buslinio de Gorgier al Yverdon-les-Bains.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Bonvillars datiĝas el la jaro 1100 kiel *Binvilar*. En Bonvillars ekzistas menhiro el la neolitiko kaj ŝpuroj de romia bieno. Dum mezepoko la Senjorujo Bonvillars estis enklavo en la Senjorujo Grandson. Post la konkero fare de Berno en la jaro 1476 Bonvillars fariĝis ministrejo de la Voktejo Grandson. Post la Helveta Revolucio de 1798 ĝi estis atribuita al la Distrikto Grandson, kiu surbaze de la administra reformo de 2006 kun efiko de la 1-a de januaro 2008 estis integrita al la nova Distrikto Vaŭda Nordĵuraso.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Bonvillars
9393 Apta

'*9393 *Apta'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi ŝuldas sian nomon al la malgranda franca komunumo Apt (departemento Vaucluse, regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura). Ĝi estis origine romia kolonio nomita *Colonia Julia Apta''.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1994
Batalo de Grandson

eta|dekstra|300px|Batalo de Grandson, pentraĵo de la Lucerna Kroniko de Diebold Schilling
La **Batalo de Grandson** estis unu el la tri grandaj bataloj de la Burgonja Milito inter la Svisa Ĵurkomunumo kaj Karlo la Brava, duko de Burgonjo. Ĝi okazis la 2-an de marto 1476 norde de la vilaĝo Concise proksime de la urbo Grandson ĉe la bordo de la Lago de Neŭŝatelo. La batalo de Grandson okazis post rekonkero de Grandson kaj masakro de ĝiaj bernaj okupantoj fare de Princo Jakobo de Savojo la 13-a de januaro 1475. Post la masakro la dieto de la Svisa Ĵurkomunumo, kiu unue ne volis subteni la bernajn konkerojn en Burgonjo, decidis subtenon al Berno. Kiam unua kontingento de la Svisa Ĵurkomunumo alvenis apud Grandson Karolo la Granda pensante, ke jam alvenis la tuta svisa armeo atakis la svisajn trupojn per sia artilerio. Ĵus en tia momento alvenis la ĉefa svisa kontingento kaj la batalo finis per granda malvenko de la burgonjaj trupoj. La trupoj de la Svisa Ĵurkomunumo en Grandson konkeris grandan parton de la burgonja artilerio kaj la valore ornamitan dukan ĉapelon de Karolo la Granda. La duko formis novan armeon sed estis denove venkita dum la Batalo de Morato kaj fine la duko perdis sian vivon dum la Batalo de Nancio.

Grandson
Kategorio:1476
Grandson
Provinco Santa Fe

La **Provinco Santa Fe** (Sankta Fido) estas provinco de Argentino, situanta en centroriento de la lando. Najbaraj provincoj estas el norde laŭ horloĝa movo Ĉako (dividita de la 28a paralelo suda), Corrientes, Entre Ríos, Bonaero, Kordobo, kaj Santiago del Estero. kune kun Kordobo kaj Entre Ríos, la provinco estas parto de la ekonomi-politika asocio konata kiel Centra Regiono.

Plej gravaj urboj de la provinco Santa Fe estas Rosario (populacio 1 030 000 rondigite laŭ la censo de 2022), la ĉefurbo Santa Fe (369,000), Rafaela (111 000), Villa Gobernador Gálvez (93 000), Venado Tuerto (83 000), Reconquista (88 000), kaj Santo Tomé (75 000).

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala portalo de la provinco . 
* Konstitucio de Santa Fe . 
* Turismo en Santa Fe, Argentino
Pampa Provinco

**La Pampa** estas dise loĝata provinco de Argentino, situanta en areo de Pampo en la centro de la lando. Najbaraj provincoj estas el norde kaj laŭ horloĝa movo San Luis, Kordobo, Bonaero, Río Negro, Neŭkeno kaj Mendoza. Santa Rosa estas ties ĉefurbo.

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala registara retejo 
* Provinca Turisma Oficejo 
* Universidad Nacional de La Pampa 
* REGION Gvidilo al La Pampa 
* Mapo de La Pampa 

La Pampa
9395 Saint Michel

'*9395 *Saint Michel''''' estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝia nomo aludas al la franca komunumo Saint-Michel-l'Observatoire (departemento Alpes-de-Haute-Provence, regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura), je nur 2k de la Observatorio de Haute-Provence. La vilaĝo estas ĉirkaŭigita de la Natura Parko Luberon.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1994
Jules Schelvis

**Jules Schelvis** [Ĵül sĥElvis] (Amsterdamo, 7-a de januaro 1921 - Amstelveen 3-a de aprilo 2016) estas nederlanda kompetentulo pri la persekuto de judoj, mem de juda deveno kaj postvivanto de sep koncentrejoj kaj neniigejoj.

## Sobibor 
Dum la Dua Mondmilito li kiel 21-jaraĝulo estis kaptita en Amsterdamo fare de la nazioj, kune kun sia edzino Rachel Borzykowski kaj granda parto de sia familio. Escepte de lia fratino kaj patrino lia tuta familio estis murdita fare de la nazioj. Li men eskapis, kiel miraklo, de la morto, sed lia torturiro tra sep naziaj koncentrrejo daŭris du jarojn. Post lia pensiiĝo en 1982 li decidis priskribi la inferon kiun li trapasis. Li verkis kelkajn librojn, inter kiuj *Binnen de poorten* (interne de la pordegoj) kaj *Vernietigingskamp Sobibor* (la koncentrejo Sobibor /ekstermejo, neniigejo). En Sobibor, tuj apud la limo kun Ukrainio, la nazioj murdis, dum iom pli ol du jaroj, minimume 170 165 homojn, ĉefe judojn. De ili 34 313 venis el Nederlando. Schelvis estis unu el la nur dekok nederlandaj postvivantoj. Li postvivis Sobiboron, ĉar li estis elektita dum la alveno por labori en la germana trudlaborejo apud Dorohucza. Lia edzino Rachel kaj bogepatroj estis gasumitaj en la koncentrejo Sobibor.

## Civila akuzanto 
Li agis en Germanio kiel civila akuzanto kontraŭ koncentrejaj torturistoj kaj faris prelegojn, la lastaj jaroj antaŭ ĉio por la germana junularo. Li estis gvidanto en la antaŭaj koncentrejoj kaj konsilanto ĉe nombro da iniciatoj por teni la Holokaŭston en la memoro kiel averto. En la proceso (ekde 30-a de novembro 2009) kontraŭ la suspekto de militkrimoj John Demjanjuk kiu, kiel gardisto en Sobibor, respondecus por la murdado de judaj kaptitoj, li estis tiel nomata kun-akuzanto (Nebenkläger). Inter aliaj pro respekto por liaj humanismaj gepatroj Schelvis je la 13-a de aprilo 2011 petis la juĝistaron konstati la kulpon de la *maljunega viro* sed ne doni al li karceran punon.

## Distingoj 
* Je la 7-a de februaro 2007 li ricevis reĝan distingon kaj fariĝis oficiro en la Ordeno de Oranje-Nassau.
* Li ricevis je la 8-a de januaro 2008 por lia historia esplorado honoran doktorecon de la Universitato de Amsterdamo.
* En 2011 li ricevis la *Annetje Fels-Kupferschmidt* distingon de la Fondaĵo Sobibor.
* Je la 14-a de oktobro 2013 li ricevis en Sobibor - 70 jarojn post la tiea ribelo - polan distingon.

## Libroj 
* *Vernietigingskamp Sobibor*. 1993. Amsterdamo: eldonejo Bataafsche Leeuw. ISBN 978 90 6707 629 6
* *Binnen de poorten*. 1995. Amsterdamo: Bataafsche Leeuw. ISBN 978 90 6707 369 1
* *Sobibor. Transportlijsten*. 2001. Amsterdamo: Bataafsche Leeuw. ISBN 90 6707 516 7
* *Vernichtungslager Sobibór.* Münster, Unrast Verlag 2003. ISBN 3-89771-814-6 (Originalausgabe: Berlin, Metropol 1998. ISBN 3-926893-33-8.)
* *Eine Reise durch die Finsternis. Ein Bericht über zwei Jahre in deutschen Vernichtungs- und Konzentrationslagern.* Münster, Unrast Verlag 2005. ISBN 3-89771-815-4

## Eksteraj ligiloj 
* / Portreto pri Jules Schelvis 
* / Fondaĵo Sobibor

Kategorio:Holokaŭsto
Kategorio:Nederlandanoj
Othmar Reiser

**C. H. Othmar Reiser** (1861–1936) estis ornitologo de Aŭstrio.

Reiser estis zorganto de la Zemaljski Muzej de Sarajevo, kie eblas vidi lian kolekton de birdoj el Balkanio (ĉirkaŭ 10,000 specimenoj).

En 1903 li partoprenis en ekspedicio de la Aŭstria Akademio de Sciencoj al nordorienta Brazilo, dum kiu li estis la unua sciencisto kiu vidis la Spiksan blupapagon (*Cyanopsitta spixii*) en naturo ekde la origina malkovro de la specio antaŭ 84 jaroj.

## Verkoj 
* *Bericht über die Besichtigungen des Spix-Aras bei Paranaguá in Piauí während der Expedition der K.u.K Akademie der Wissenschaften im Jahre 1903*
* *Die VogelSammlung des bosnischhercegowin* Landesmuseums in Sarajevo, Budapest (1891)
* *Bericht über die botanische Ergebnisse meiner naturwissenschaftlichen Sammelreisen in Serbien in den Jahren 1899 u. 1900* (1905)
* *Materialen zu einer Ornis Balcanica* Annalen des Naturhistorischen Museums in Wien (1939)

Kategorio:Aŭstraj ornitologoj
Ĥangaj

**Ĥangaj** () estas alta montaro en centra Azio. Ĝi situas en la centra parto de Mongolio.

La plej alta monto estas la *Otgontenger* (laŭvorte "juna ĉielo"), kies alteco indikiĝas kiel 3 905, 4 021 kaj 4 031 m depende de la fonto. Ĝi estas unu el la kvar plej sanktaj montoj de Mongolio. Ŝtataj ceremonioj okazas tie.

*Suvraga Ĥajrĥan* (ankaŭ nomata *Stupa Ĥajrĥan*, alteco 3 117 m) estas alia sankta monto oriente de la loĝloko *Cecerleg* (Цэцэрлэг).

*Ĥorgo* estas formortinta vulkana kampo sur la nordaj deklivoj de la montaro Ĥangaj.

La montoj provizas per akvo la riverojn Orĥon, Selenge, Ider, Zavĥan kaj la lagojn *Orog*' kaj *Boon tsagaan*. En la okcidento la montaro Ĥangaj transiras en la malaltebenaĵon de Grandaj Lagoj.

## Panoramo 
maldekstra|600ra

Kategorio:Montaroj en Mongolio
Sajano

**Sajano** (, , plurale:  oriente kaj  okcidente) estas alta montaro kun orienta kaj okcidenta montaropartoj en centra Azio. Ĝi situas okcidente de la lago Bajkalo, en la nordokcidenta parto de Mongolio kaj en la sudo de Siberio, parto de la Rusia Federacio.

La orienta montaroparto etendiĝas 1 000 kilometrojn de la rivero Jenisejo Rivero je la longitudo 92° orienta ĝis la sudokcidento finaĵo de la lago Bajkalo je la longitudo 106° orienta. La okcidenta montaroparto konsistigas la orientan daŭrigon de la montaro Altajo, etendiĝinta je 500 kilometroj de la longitudo 89 ° orienta ĝis la mezo de la orienta montaroparto ĉe 96 ° orienta.

La altaj pintoj de la montaro kaj malvarmetaj lagoj en la sudokcidento de la respubliko Tuvio donas sian akvon al pluraj riveroj kiuj kunfluas al unu al la plej grandaj riveroj de Siberio, Jenisejo, kiu fluas norden pli  ol 2000 kilometrojn ĝis la Arkta Oceano. La regiono estas protektitaj kaj izolitaj areo, estante fermita laŭ ordono de la registaro de Sovetunio ekde la jaro 1944.

Kategorio:Terformoj en Burjatio
Kategorio:Terformoj en Ĥakasio
Kategorio:Terformoj en Krasnojarska regiono
Kategorio:Terformoj en Irkutska provinco
Kategorio:Terformoj en Tuvio
Kategorio: Montaroj en Mongolio
Kategorio:Montaroj en Rusio