How to solve it

***How to Solve It*** (*Kiel solvi ĝin*) (1945) estas malgranda libro de matematikisto György Pólya, kiu priskribas metodojn de problemsolvado.

## Kvar principoj 
*Kiel solvi ĝin* proponas jenajn paŝojn por solvi matematikan problemon:
# Unue, vi *komprenu la problemon*.
# Kompreninte, *faru planon*.
# *Efektivigu la planon*.
# *Retrorigardu* al via laboro. Kiel ĝi povus pliboniĝi?

Se tiu tekniko malsukcesas, Pólya konsilas: "Se vi ne povas solvi problemon, do estas pli facila problemo, kiun vi povas solvi: trovi ĝin." Aŭ: "Se vi ne povas solvi la problemon proponitan, provu solvi unue iun rilatan problemon. Ĉu vi povas imagi pli atingeblan rilatan problemon?"

### Unua principo: Komprenu la problemon 
"Komprenu la problemon" ofte neglektas kiel evidenta kaj eĉ ne mencias multajn matematikajn klasojn. Tamen studentoj ofte blokiĝas en siaj penoj por solvi ĝin, simple ĉar ili ne komprenas tute, aŭ eĉ parte. Por rebonigi ĉi tiun mankon de atento, Pólya instruis instruistojn kiel suflori al ĉiu studento taŭgajn demandojn, depende de la situacio, ekzemple:

* Kion vi petiĝas trovi aŭ montri?
* Ĉu vi povas reformuli la problemon per viaj propraj vortoj?
* Ĉu vi povas elpensi bildon aŭ diagramon, kiu povus vin helpi por kompreni la problemon?
* Ĉu estas sufiĉaj informoj por ebligi vin trovi solvon?
* Ĉu vi komprenas ĉiujn vortojn uzatajn en la deklaro de la problemo?
* Ĉu vi devas demandi demandon por trovi la respondon?

La instruisto devas selekti la demandon, kiu havas la taŭgan nivelon de malfacilaĵo por ĉiu studento konstati ĉu ĉiu studento komprenas ĉe sia propra nivelo, movante supren aŭ malsupren la liston por suflori ĉiun studenton, ĝis ĉiu povas respondi per io konstruema.

### Dua principo: konceptu planon 
Pólya mencias, ke estas multaj raciaj manieroj solvi problemojn.
* Faru ordan liston
* Forigu eblojn
* Uzu simetrion
* Konsideru specialajn kazojn
* Uzu rektan rezonon
* Solvu ekvacion

Ankaŭ sugestata:

* Serĉu ekzemplon
* Desegnu bildon
* Solvu simplan problemon
* Uzu modelon
* Laboru malantaŭen
* Uzu formulon
* Estu kreema
* Uzu vian kapon

### Tria principo: Efektivigu la planon 
Tiu paŝo estas kutime pli facila ol konceptado de la planon. Ĝenerale, oni nur bezonas zorgon kaj paciencon, supozinte, ke vi havas la necesajn kapablojn. Persistu kun la plano, kiun vi elektis. Se ĝi daŭras ne efiki, forĵetu ĝin kaj elektu alian. Ne trompiĝu; jen kiel matematikon faras eĉ profesiuloj.

### Kvara principo: Reviziu/etendu 
Pólya mencias, ke multo povas esti gajnita per dediĉo de la tempo por pripensi kaj retrorigardi al tio kion vi faris, kio efikis kaj kio ne. Farinte ĝin vi eblos antaŭdiri, kiun strategion vi uzu por solvi estontecajn problemojn, se tiuj rilatas al la originala problemo.

## Heŭristiko 
La libro enhavas vortar-stilan aron de heŭristiko, multaj el kiuj temas pri la produktado de pli atingebla problemo. Ekzemple:

La tekniko "ĉu mi uzis ĉion" estas eble plej aplikebla al formalaj edukaj ekzamenoj (ekz-e, *n* viroj, kiuj fosas *m* fosaĵojn) problemoj.

La libro atingis "klasikan" statuson pro lia konsiderinda influo (vidu la sekvan sekcion).

Aliaj libroj pri problemsolvado ofte rilatas al pli kreaj kaj malpli konkretaj teknikoj. Vidu lateralan pensadon, mensomapadon, cerboŝtormadon kaj krean problemsolvadon.

## Influo 
* Ĝi estis tradukita al pluraj lingvoj kaj ĝi vendis pli ol miliono da kopioj, kaj estas ade en presejo ekde sia unua publikigo.
* Marvin Minsky diris en sia artikolo *Steps Toward Artificial Intelligence* (Paŝoj Direkte al Artefarita Inteligenteco) ke "ĉiuj devas koni la laboron de George Pólya pri kiel solvi problemojn."
* La libro de Pólya havis grandan influon sur matematikaj lernolibroj, kiel pruvas la bibliografioj por matematikeduko.
* Rusia fizikisto Ĵores I. Alfjorov, (Nobel-premiito je 2000) laŭdis ĝin, dirante ke li estis tre kontenta kun la fama libro de Pólya.
* Rusia inventisto Genrich Altshuller evoluis ellaboritan aron de metodoj por problemsolvado kiu estas konata kiel TRIZ, kiu en multaj aspektoj reproduktas aŭ paraleligas la laboron de Pólya.

## Vidu ankaŭ 
* Heŭristiko
* *How to solve it by computer*
* Paradokso de inventanto

## Notoj 
## Citaĵoj 
* 

## Eksteraj ligiloj 
* **(angle)** Pli informo sur Pólya troviĝas ĉi tie. 
* **(angle)** Softpanorama paĝo pri la valoro de la libro en programado

Kategorio:Libroj aperintaj en 1945
Kategorio:Heŭristiko
Kategorio:Matematikaj libroj
Kategorio:Matematika edukado
Kategorio:Problem-solvado
Kategorio:Libroj de Princeton University Press
Kategorio:Memhelpaj libroj