Gurena lingvo

{
  "type": "FeatureCollection",
  "features":
  [
    {
      "type": "Feature",
      "properties":
      {
        "fill": "#8700FF",
        "fill-opacity": 0.5,
        "stroke": "#8700FF",
        "stroke-width": 1,
        "stroke-opacity": 1
      },
      "geometry":
      {
        "type": "Polygon",
        "coordinates": [[[-1.0144501,10.6469855,0],[-0.9615784,10.6004191,0],[-0.8740311,10.5582333,0],[-0.7916337,10.5531706,0],[-0.7500916,10.5778082,0],[-0.7157593,10.6135799,0],[-0.6965333,10.6571077,0],[-0.6903534,10.7056896,0],[-0.6900101,10.7721397,0],[-0.7167893,10.8776875,0],[-0.770691,10.9353352,0],[-0.7799607,11.0101595,0],[-0.8043366,11.0674444,0],[-0.8445054,11.0684553,0],[-0.898407,11.05801,0],[-0.963295,11.0519449,0],[-1.0065537,11.0317269,0],[-1.0401993,10.9909496,0],[-1.0182267,10.9599417,0],[-0.9928208,10.9285934,0],[-0.9646683,10.908704,0],[-0.963295,10.8577947,0],[-0.9790879,10.8405982,0],[-0.9976273,10.798783,0],[-1.0189133,10.7532518,0],[-1.0367661,10.7151352,0],[-1.0298996,10.6915207,0],[-1.0216599,10.6668922,0],[-1.0144501,10.6469855,0]]]
      }
    }
  ]
}

La **gurena lingvo** (ankaŭ nomata ***ninkare*** aŭ ***frafra*** kaj ***farefare***,  '''*gurenne*)'* estas lingvo apartenanta al la grupo gura de la niĝerkonga lingvaro, parolata de ĉ.  personoj en la nordoriento de Ganao kaj la apudaj landlimaj regionoj de Burkino. Estas kvin ĉefaj variantoj: *Gunene* (gurena), *nankani* (ninkare, naani), nabt (Nabde, Nabdug, Nabnam), *Talni* (Talensi, Talene) kaj *Booni*.

## Ortografio 
La gurena (*Frafra*) uzas la latinan alfabeton sen uzi la literojn c, j, q, x, sed kompletigite per la literoj ɛ , ɔ , ŋ , kaj ɣ.

Aldone al la literoj de la alfabeto, la gurena ortografio uzas tildon sur la vokaloj ‹ ã, ẽ, ɛ̃, ĩ, õ, ɔ̃, ũ  por indiki ilian nazaligon /ã, ẽ, ɛ̃, ĩ, õ, ɔ̃, ũ/. Kvankam la gurena estas tonlingvo, la tonoj kutime ne estas indikataj.

## Ekzemploj 
* *bulika*: bonan matenon
* *ŭuntenga*: bonan tagmezon
* *zanore*: bonan vesperon
* *Toma toma* (elp. to:.ma.to:ma/) ekvivalento por "saluto" iam ajn
* *la an ŭan*i: kiel vi fartas?
* *la an som*: (mi) bone (fartas)

## Uzado 
La gurena lingvo estas instruata en kampuso Ajumaku de la Universitato de Edukado (Ganao). Ekzistas gurena versio de Vikipedio kaj de la programo Khaya, instruanta afrikajn lingvojn. La lingvo ankoraŭ ne estas instruata en lernejoj.

## Bibliografio 
*  *Alphabet ninkare*, SIL Burkina Faso, 2007 (rete konsulebla arkivo)
*  Mary Esther Kropp Dakubu, *Parlons farefari (gurenè) : langue et culture de Bolgatanga (Ghana) et ses environs*, Paris, L’Harmattan, 2009, 180 paĝoj, (ISBN 978-2-296-10371-9, rete konsultebla arkivo)

## Vidi ankaŭ 
* Gura lingvaro

## Eksteraj ligiloj 
*  La gurena lingvo en la informtenejo de Ethnologue.
*  Leksiko ninkara-franca , SIL, 2007.
*  Akceptejo Ninkarse , Kassena-Ninkarse.Org
*  «*Les Ninkare et leurs couleurs*» (*La ninkaroj kaj iliaj koloroj*), Frafra-Ninkare.com
*  *Ninkare Frafra Dictionary - La ãn sõŋa.'' (Vortaro Ninkare Frafra) SIL International, 2016. Alirita 2024-04-14.

## Referencoj 
Kategorio:Lingvoj laŭ alfabeto
Kategorio:Gura lingvaro
Kategorio:Lingvoj de Ganao
Kategorio:Lingvoj de Burkino