open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Pjatigorsk

**Pjatigorsk** () estas urbo de la Stavropola regiono en Rusio, ĉefurbo de Nord-Kaŭkazia federacia distrikto (ekde 2010).

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 07427.

La urbo estis fondita en jaro 1780. Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1830. La interurba telefona kodo estas 87933, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

La urbo estas apud Norda Kaŭkazo sur maldekstra bordo de rivero Podkumok () (kiu enenfluas en riveron Kuma ()). En la urbo estas fervoja stacio. La urba transporto estas ĉefe tramoj (8 itineroj) kaj itineraj busetoj. En 1959 la urbo havis 70 mil loĝantojn,  en 2002 140,6 mil loĝantojn.

## Gefiloj
* Alexandru Bernardazzi, arĥitekto

## Vidu ankaŭ 
* Pjatigorsk (stacidomo)
* Tramtransporto en Pjatigorsk


Kategorio:Urboj de Stavropola regiono
Petergof

**Petergof** (, de la germana *Peterhof* "korto de Petro") estas urbo en Sankt-Peterburgo en Rusio. Administre ĝi estas distrikto de Sankt-Peterburgo. La urbo estas konata pro la **cara rezidejo Peterhofo** kaj pro la universitata urbeto de la Sankt-Peterburga Ŝtata Universitato.

Ekde julio 2006 la urbo ekhavis statuson de scienca urbo, kio ebligas por ĝi specialan financadon el la federacia buĝeto por subteni la sciencajn instituciojn. La ĉefaj esplordirektoj de la sciencurbo estas organika kemio, elektroniko kaj telekomunikado, inkluzive de militistaj teknologioj.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 40290501.

La urbo estis fondita en jaro 1709.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1762.

La urbo antaŭe estis nomita kiel:
* Petergof (Петергоф) ĝis 1944;
* Petrodvorec (Петродворец) en 1944 ... 1997

La interurba telefona kodo estas 812 (en jaro 2005).

La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).

La urbo estas sur suda bordo de la Finna golfo.

En la urbo estas fervoja stacio Novij Petergof (Новый Петергоф).

En jaro 1959 la urbo havis 21,7 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 64,8 mil loĝantojn.

## Partneraj urboj 
Inter la partneraj urboj estas
* 20px|Pollando Sopot en Pollando

Kategorio:Loĝlokoj de Sankt-Peterburgo
Kategorio:Sciencaj urboj
Revda

**Revda** () estas urbo en Sverdlovska provinco en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 65484.

La urbo estis fondita en jaro 1731 dum konstruado de karbonferproduktanta kaj ferproduktanta uzino. Kvankam oficiala jaro de fondo estas 1734, kiam la uzino ekfunkciis.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1935.

La interurba telefona kodo estas 34397, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

Diferenco de la loka kaj moskva tempoj estas 2 horoj (en jaro 2005).

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas .

La urbo estas sur okcidenta deklivo de meza Uralo, sur bordoj de rivero Revda (Ревда), ĉe ĝia enenfluo demaldekstre en riveron Ĉusovaja (Чусовая).

En la urbo estas fervoja stacio.

En jaro 1959 la urbo havis 54,9 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 62,7 mil loĝantojn.

Kategorio:Urboj de Sverdlovska provinco
Reutov (Moskva provinco)

**Reutov** () estas urbo en Moskva provinco en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 46464.

La urbo estis fondita en jaro 1573.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1940.

La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo.

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas .

En la urbo estas fervoja stacio Reutovo.

En jaro 1959 la urbo havis 24,3 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 76,8 mil loĝantojn.

Kategorio:Reutov
Kategorio:Sciencaj urboj
Rasskazovo

**Rasskazovo** () estas urbo en Tambova provinco en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 68425.

La urbo estis fondita en jaro 1698.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1926.

La interurba telefona kodo estas 07531, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas .

La urbo estas ĉe rivero Lesnoj Tambov (Arbara Tambov, ) (kiu dedekstre enenfluas en riveron Cna ()), ĉe enenfluo en ĝin de rivero Arĵenka ().

En jaro 1959 la urbo havis 33,8 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 46,5 mil loĝantojn.

Kategorio:Urboj de Tambova provinco
Rodniki

**Rodniki** () estas urbo en Ivanova provinco en Rusio.

La urbo estis fondita en 1606. Ĝi havas statuson de urbo ekde 1918. En 1959 la urbo havis 29,3 mil loĝantojn, en jaro 2002 estis nur 28,4 mil.

La urbo estas ĉe rivero Jukŝa (Юкша) inter riveroj Volgo kaj Klazjma. La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo. Geografiaj koordinatoj de la urbo estas .

La interurba telefona kodo estas 09336, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en 2005). Kodo de OKATO de la urbo estas 24223501.

## Esperantistoj 
* Oleg Kogelniĉanu

Kategorio:Urboj de Ivanova provinco
Mirjam Salet

[eta|Mirjam Salet faras alparoladon dum la [reĝinotago 2012]]
**Mirjam SALET** (1952) estas nederlanda urbestro por la Laborpartio PvdA.

Antaŭ ol ŝi fariĝis urbestro, ŝi estis skabeno de la komunumo Gorinchem. En 1993 ŝi fariĝis urbestro de 's-Gravendeel. En 2000 ŝi interŝanĝis tiun komunumon por Hoogezand-Sappemeer. Je la 1-a de aprilo 2007 ŝi fariĝis urbestro de Spijkenisse. Kiam la 1-an da januaro 2015 la komunumoj Spijkenisse kaj Bernisse kunfandiĝis al nova komunumo Nissewaard, Mirjam Salet iĝis ties urbestro.

Kategorio:Nederlandaj urbestroj
Kategorio:Nederlandaj politikistoj
Rubcovsk

**Rubcovsk** () estas urbo en Altaja regiono en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 01416.

La urbo estis fondita en jaro 1886.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1927.

La interurba telefona kodo estas 38557, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

Diferenco de la loka kaj moskva tempoj estas 3 horoj (en jaro 2005).

La urbo estas ĉe rivero Alej (Алей) (kiu enenfluas en riveron Obj (Обь)).

En la urbo estas fervoja stacio (ekde 1915).

En jaro 1959 la urbo havis 111 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 163,1 mil loĝantojn.

## Konataj lokanoj 
* Boris Eifman

## Vidu ankaŭ 
* Trolebusa transporto en Rubcovsk

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo


Kategorio:Urboj de Altaja regiono
Ruza (Moskva provinco)

**Ruza** () estas urbo en Moskva provinco en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 46249501.

La urbo estis fondita en jaro 1328.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1781.

La interurba telefona kodo estas 09627, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

Diferenco de la loka estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas .

La urbo estas ĉe rivero Ruza Руза.

En jaro 1959 la urbo havis 6 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 13,5 mil loĝantojn.

eta|maldekstra|180ra|

## Eksteraj ligiloj 
* http://ruza.ru  
* http://forum.ruza.ru  

Kategorio:Distrikto Ruza
Ruzajevka

**Ruzajevka** () estas urbo en Mordvio en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 89420.

La urbo estis fondita en jaro 1631.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1937.

La interurba telefona kodo estas 83451, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas .

La urbo estas ĉe rivero Insar (Инсар) (baseno de rivero Sura (Сура)).

En la urbo estas fervoja stacio.

En jaro 1959 la urbo havis 24,9 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 49,8 mil loĝantojn.

## Vidu ankaŭ 
* Ruzajevka (stacidomo)


Kategorio:Urboj de Mordvio
Pereslavl-Zalesskij

**Pereslavl-Zalesskij** () estas urbo en Jaroslavla provinco en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 78405.

Georgo la Longbraka fondis la urbo en jaro 1152.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1778.

La urbo antaŭe estis nomita kiel:
* Perejaslavl (Переяславль).

La interurba telefona kodo estas 08535, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas .

La urbo estas sur nord-orienta bordo de lago Pleŝĉejevo (Плещеево), ĉe enenfluo en ĝin de rivero Trubeĵ (Трубеж).

En jaro 1959 la urbo havis 23,1 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 43,4 mil loĝantojn.

## Historio 
En 1212 ... 1302 la urbo estis centro de princlando, ekde 1302 ĝi estis sub rego de Moskvo.

En 1600-aj jaroj la urbo estis damaĝita en milito kun poloj.

Dum kelkaj lastaj jarcentoj la urbo ne estis sufiĉe grava en ekonomia vivo, tie neniam estis fervojo. En la urbo restis multaj antikvaj preĝejoj kaj restaĵoj de antikva remparo.

Kategorio:Urboj de Jaroslavla provinco
Kategorio:Loĝlokoj fonditaj en 1152
Ribinsko

**Ribinsko** () estas urbo en Jaroslavla provinco en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 78415.

La urbo estis fondita en jaro 1071.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1777.

La urbo antaŭe estis nomita kiel:
* Ribinsko (Рыбинск) en 1778 ... 1946;
* Ŝĉerbakov (Щербаков) en 1946 ... 1957;
* Ribinsko (Рыбинск) en 1957 ... 1984;
* Andropov (Андропов) en 1984 ... 1989.

La interurba telefona kodo estas 0855, la enurbaj telefonnumeroj estas sesciferaj (en jaro 2005).

La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).

La urbo estas ĉe rivero Volgo (Волга).

En la urbo estas fervoja stacio.

En jaro 1959 la urbo havis 182 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 222,7 mil loĝantojn.

## Vidu ankaŭ 
* Trolebusa transporto en Ribinsko


Kategorio:Urboj de Jaroslavla provinco
Nitva

La vorto **Nitva** havas plurajn signifojn:
* **Nitva (urbo)** estas urbo en Rusio
* **Nitva (rivero)** estas rivero en Rusio
Rilsk

**Rilsk** () estas urbo en Kurska provinco en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 38234501.

La urbo estis fondita en jaro 1152.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1779.

La interurba telefona kodo estas 07152 (ĝis 2005), 47152 (ekde 2006). La enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj.

La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).

La urbo estas sur dekstra bordo de rivero Sejm () (baseno de rivero Dnepr ()).

En la urbo estas fervoja stacio.

En jaro 1959 la urbo havis 12,7 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 17,6 mil loĝantojn.

Kategorio:Urboj de Kurska provinco
Kategorio:Loĝlokoj fonditaj en 1152
Ribnoje

**Ribnoje** () estas urbo en la Rjazana provinco kaj en la Centra federacia regiono de Rusio. Laŭ la stato de  en la urbo vivis  sur areo de 12 kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

La urbo estis fondita en jaro 1597. Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1961.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 61227501. La interurba telefona kodo estas 09137, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj. La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo.

La urbo estas ĉe rivero Voĵa (), kiu enfluas en riveron Oka (). Geografiaj koordinatoj de la urbo estas .

En la urbo estas fervoja stacio.

En la jaro 1959 la urbo havis 10,2 mil loĝantojn, kaj en 2002 estis 19,2 mil loĝantoj.

Kategorio:Urboj de Rjazana provinco
Ozjorsk

**Ozjorsk** havas plurajn signifojn:
* **Ozjorsk (urbo en Kaliningrada provinco)** estas urbo en Kaliningrada provinco en Rusio
* **Ozjorsk (urbo en Ĉelabinska provinco)** estas urbo en Ĉelabinska provinco en Rusio
Pavlovsk

**Pavlovsk** havas plurajn signifojn:

* **Pavlovskij Posad** estas urbo en Rusio
* **Pavlovsk (Sankt-Peterburgo)** () estas urbo en Sankt-Peterburgo en Rusio.
* **Pavlovsk (Voroneĵa provinco)** () estas urbo en Voroneĵa provinco en Rusio.

## Vidu ankaŭ 
* **Pavlovo**
Salair

**Salair** () estas urbo en Kemerova provinco en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 32413504.

La urbo estis fondita en jaro 1780-aj jaroj.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1941.

Diferenco de la loka kaj moskva tempoj estas 4 horoj (en jaro 2005).

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas .

La urbo estas ĉe rivero Malaja Tolmovaja (Malgranda Tolmovaja, Малая Толмовая).

En jaro 1959 la urbo havis 17,3 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 9,5 mil loĝantojn.

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.websib.ru/~su/article.htm?281  

Kategorio:Urboj de Kemerova provinco
Pretora gvardio

eta|Nuntempa viro rolas kiel pretorgvardiano
La **Pretora gvardio** ( ) estis armea formacio en la antikva Romio. Ĝi formis la korpogardistaron de militestroj (ekde la 2-a jc a.K.), pli poste de la imperiestroj. 

## Historio 
Imperiestro Aŭgusto Cezaro organizis la gvardion en 27. a.K. al naŭ konstantaj kohortoj () kun staciejo en Romo aŭ en ties ĉirkaŭo. 

Pinte de la gvardio staris du prefektistoj, sed en 23 p.K., Lucius Aelius Seianus akiris solan gvidantan pozicion. Li estis ŝatatulo de imperiestro Tiberius kaj konstruigis apud muroj de Romo fortigitajn bivakojn por la Pretora gvardio, kiuj pli poste gravis en sorto de la imperio. 

Kelkfoje okazis, ke ili helpis surtroniĝon de iu aŭ ekzekutis imperiestron (tiel en 41 Caligula, 193 Pertinax, 222 Heliogabalus, poste en 238 Balbinus kaj Maximus). 

En 193 la nova imperiestro Septimius Severus dissolvis la gvardion pro murdo de sia antaŭulo Pertinax kaj forpelis ilin el Romo. Li reorganizis la gvardion el propraj legianoj. 

La gvardion malfondis imperiestro Konstanteno la Granda, post sia surtroniĝo, en 312.

## Referencoj
Salavat

**Salavat** () estas urbo en Baŝkirio en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 80439.

La urbo estis fondita en jaro 1948 kiel loĝejo dum konstruado de naftprilaboraj kaj kemiaj uzinoj.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1954.

La interurba telefona kodo estas 34763, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

Diferenco de la loka kaj moskva tempoj estas 2 horoj (en jaro 2005).

La urbo estas en okcidenta parto de suda Uralo, en valo de rivero Belaja (Белая) (kiu enenfluas en riveron Kama (Кама)).

En la urbo estas fervoja stacio.

En jaro 1959 la urbo havis 61 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 158,6 mil loĝantojn.

## Vidu ankaŭ 
* Tramtransporto en Salavat

Kategorio:Urboj de Baŝkirio
Svisa Gvardio

alternative=BandieraGuardiaSvizzeraGraf-PapaFrancesco.png|eta|La flago
La **Svisa Gvardio** () estas papa gvardio (gardistaro) konsistante el volontuloj el Svisio. Por povi esti volontulo oni devas esti minimume 174cm alta, aĝi inter 19 kaj 30, vivi fraŭle kaj esti katolika svisa ŝtatano. Gvardianoj servas por minimume du jaroj kaj dum tiu periodo loĝas en kazerno kaj ekhavas la ŝtatanecon de Vatikano. La salajro ne estas tre alta (en 2004 averaĝe € 1100-1300+plushoroj), sed loĝado estas senpaga kaj ili ne devas pagi impostojn. La gvardio konsistas el 120 oficiroj kaj soldatoj.eta|300raTiu ĉi palaca kaj persona gvardio de la Papo ekestis en 1505 kiam Papo Julio II petis al 200 svisaj helebardoj servi la eklezian ŝtaton. La gvardio oficiale fondiĝis en la jaro 1506. Ili defendis la papon Klemento la 7-a dum la prirabado de Romo fare de ribelantaj trupoj de la katolika imperiestro Karolo la 5-a, la 6-an de majo 1526. Mortis 142 gvardianoj; la 42 kiuj travivis sukcesis sekurigi la papon.

Ekzistas miskompreno pri la uniformo kiun ili portas. Ĝi malgraŭ la renesancecaj desegnaĵoj ne estas dezajnitaj de Michelangelo, sed de komandanto, kiu tie servis inter 1910 kaj 1921.

La svisa gvardio portas kaŝe modernajn armilojn, sed ĉiu gvardiano ankaŭ ekzercas la uzadon de la tradiciaj armiloj. Krom ili, cetere ankaŭ sekuraj funkciuloj kaj la itala polico zorgas en Vatikano pri la sekureco.

En la jaro 2006 okazas la 500-jara datreveno de alveno de la svisaj gvardianoj (la 22-an de januaro) al la Vatikano.

Ili ĵuras ĉiujare la 6-an de majo.

## Eksteraj ligiloj 
* Retpaĝo de la Svisa Gvardio, en lingvoj franca, germana, angla kaj itala 
* Svisa Gvardio, anglalingva

Kategorio:Vatikano
Kategorio:Militaj unuoj
Ivan Lendl

eta|dekstra|Ivan Lendl
**Ivan Lendl** estas ĉeĥoslovaka tenisisto. Li naskiĝis la 3-an de julio 1960 en Ostrava. Nun li vivas en Usono, kie li edziĝis kun usonanino, en Greenviĉo en Connecticut. Ekde la jaro 1992 li estas civitano de Usono. Li havas kvar filinojn. Li estas venkinto de Australian Open (2x), majstreco de Usono (3x), Roland Garros (3x), turniroj Masters (5x), trifoja majstro de la mondo, dufoja finalisto de Vimbledono, en la jaro 1986 la tria plej bona sportisto de la mondo kaj venkinto de 85 turniroj de Grand Prix.

Kategorio:Ĉeĥaj tenisistoj
Kategorio:Usonaj tenisistoj
Kategorio:Ĉeĥaj elmigrintoj kaj ekzilintoj
Lendl
Kategorio:Naskiĝintoj la 3-an de julio
La Mastro de l' Ringoj: La Reveno de l' Reĝo (filmo)

'''''La Mastro de l' Ringoj: La Reveno de l' Reĝo'''* (originale *The Lord of the Rings: The Return of the King'') estas novzelanda filmo reĝisorita de Peter Jackson laŭ la originala verko de J.R.R. Tolkien. Ĝi estas la tria kaj lasta parto de La Mastro de l' Ringoj kies epizodoj estas :

eta|250ra
# ''La Mastro de l' Ringoj: La Kunularo de l' Ringo (filmo) - 2001*
# *La Mastro de l' Ringoj: La Du Turoj (filmo) - 2002*
# *La Mastro de l' Ringoj: La Reveno de l' Reĝo (filmo) - 2003''

## Ĉefrolantoj 
* Elijah Wood : Frodo Baginzo
* Sean Astin : Samwise Gamegee
* Ian McKellen : Gandalf
* Billy Boyd : Pippin
* Dominic Monaghan : Merry
* Viggo Mortensen : Aragorno
* David Wenham : Faramiro
* Sean Bean : Boromiro
* Orlando Bloom : Legolaso
* Miranda Otto : Eowyn
* Karl Urban : Eomer
* Bernard Hill : Theoden
* Liv Tyler : Arwen Undomiel
* Andy Serkis : Golumo/Smeagol
* Ian Holm : Bilbo Baginzo
* John Noble : Denethor
* Cate Blanchett : Galadriel, elfa reĝino de Lothlórien
* Marton Csokas : Celeborn la saĝa, elfa reĝo de Lothlórien
* Hugo Weaving : Elrondo
* John Rhys-Davies 
* Christopher Lee : Sarumano

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Anglalingvaj filmoj
Kategorio:Usonaj filmoj
Kategorio:Novzelandaj filmoj
Kategorio:Mez-Tero
Kategorio:Fantastaj filmoj
Kategorio:Aventuraj filmoj
Kategorio:Filmoj adaptitaj de libroj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 2003
Kategorio:La Mastro de l' Ringoj
Paulus Utsi

**Paulus UTSI** (1918-1975) naskiĝis en Lyngseidet, Norvegio. Li ĉefe loĝis en Svedio, somere en Vaisaluokta kaj vintre en Porjus. Li estis boacbredisto, slojdisto kaj verkisto. Liaj poemoj estas plenaj de nostalgia melankolio pri la sorto de la samea popolo. Laǔ Utsi la teĥnika kaj ekonomia evoluo minacis la samean kulturon. La ĉefaj poemaroj de Utsi estas Giela giela (1974, ŝnurkaptu la lingvon) kaj la postmorta Giela gielajn (1980, ŝnurkaptu per la lingvo). Utsi verkis paralele en la nord-samea kaj la sveda.

## Esperanto-tradukoj 
Tri poemoj en esperanta traduko estas legeblaj ĉe:
* http://www.everk.it/index.php?id=19,107,0,0,1,0 

Kategorio:Samea lingvaro
Kategorio:Svedlingvaj verkistoj
Kategorio:Sameoj
Kategorio:Sameio
Gvardio

**Gvardio** estas militista taĉmento komisiita por observi kaj gardi. Alisence, gvardio estas grupo de plej bonaj regimentoj, speciale elektitaj por la gardo de regnestro.

esprimoj:
antaŭgvardio, postgvardio, ariergardo

tipoj:
* Blanka Gvardio
* Fera Gvardio, faŝisma organizaĵo de Rumanio antaŭ 1945
* Juna gvardio, junkomunisma movado (simile al la skoltoj)
* Kroata Gvardio
* Nacia Gvardio (Usono)
* Nacia Gvardio (Brazilo)
* pretora gvardio
* Respublika Gvardio de Irako
* Svisa Gvardio de Vatikano
* Laborista Gvardio en la stalinismaj landoj
* Ruĝa Gvardio
* Civilgvardio

eta|maldekstra|180px|

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.bya.se/vaktarskolan  
* http://www.bya.se 
* http://www.poliisi.fi/poliisi/home.nsf/pages/E8C74858D7D92CEDC2256B9E00399D74?OpenDocument  
* http://www.securitas.fi/lakiesite.asikas.pdf  

Kategorio:Profesioj
Kategorio:Milito
Gerard Walschap

**Gerard Walschap** (Londerzeel, 9a de julio 1898 - Antverpeno, 25a de oktobro 1989) estis flandra verkisto, precipe de romanoj.

Walschap ekstudis en Loveno por iĝi pastro, sed ne finstudis.

Kiel verkisto li debutis per romantikaj versoj kaj kelkaj katolikecaj teatraĵoj. Lia unua romano "Waldo" aperis en 1928. Lia plej bone konata kaj bona verko plej verŝajne estas la romano "Houtekiet", de 1938. La plej grava temo de lia verkaro estas la interna batalo inter kredo kaj malkredo.

Krom romanoj li ankaŭ verkis eseojn, teatraĵojn, tekstojn por pupteatroj kaj infanlibrojn. En la jaro 1968 Walschap ricevis la premion "De Prijs der Nederlandse Letteren", kaj en majo 1975 la honoran titolon "baron".

## Bibliografio 
Tiu ĉi listo nur enhavas la plej gravajn verkojn de Walschap
* Waldo (1928)
* Adalaïde (1929)
* Eric (1931)
* Carla (1933)
* Trouwen (1933)
* Celibaat (1934)
* Een mens van goede wil (1936)
* Sybille (1938)
* Het kind (1939)
* Houtekiet (1939)
* Bejegening van Christus (1940)
* De wereld van Soo Moereman (1941)
* Denise (1942)
* De consul (1943)
* Tor (1944)
* Ons geluk (1946)
* Zwart en wit (1948)
* Moeder (1950)
* Zuster Virgilia (1951)
* Oproer in Kongo (1953)
* Manneke Maan (1954)
* De Française (1957)
* De verloren zoon (1958)
* De ongelooflijke avonturen van Tilman Armenaas (1960)
* Nieuw Deps (1961)
* Celibaat (1963)
* Alter ego (1964)
* Het gastmaal (1966)
* Het avondmaal (1968)
* Het Oramproject (1975)
* De helige Jan Mus (1979)
* Rustoord (1979)

Kategorio:Nederlandlingvaj verkistoj
Kategorio:Flandraj verkistoj
M1 Garand

La **M1 Garand** (pli formale la **, Caliber .30, M1**) estis la unua duon-aŭtomata fusilo kiu fariĝis la norma infanteria fusilo de Usono. Ĝi oficiale anstataŭigis la Springfield 1903 fusilon kiel la norma fusilo en 1936, ĝis oficiala anstataŭigo per la M14, kiu estis derivita de ĝi, en 1957. Ĝi estis multuzata en la Dua mondmilito, Korea Milito, kaj limigita en la Vjetnama milito. Antaŭ ĉio ĝi estis uzata de Usono, sed ankaŭ de kelkaj aliaj landoj kiel Nederlando.

## Bildoj

Dosiero:Garand clip.jpg|
Dosiero:M1C.jpg|
Dosiero:M1D.jpg|

## Vidu ankaŭ
* Filmo Desierto

Kategorio:Pafiloj
Konstanty Ildefons Gałczyński

**Konstanty Ildefons GAŁCZYŃSKI**  (1905 - 1953) estis pola poeto. Li verkis etosajn lirikajn verkojn, kun eroj da humuro, groteskeco kaj fantasto.

Ekzemplo:

*Balado pri stratoj de Krakovo

:*Fratinoj miaj, stratoj,
:* - jen amodeklaro;
:*Mia neĝo, mia krudvento, mia pluvo,
:*Mia ununura patrujo estas vi.
:*Neĝo bonodoras tiel, kiel lilio,
:*kaj vino pluvas en pluvo,
:*kaj mi en mallum' aŭdas paŝi
:*tiun 20-an jarcenton furioziĝintan .
:...
:*Miaj fratinaj stratoj,
:*jen tio estas mia amdeklaro,
:*lunfreŝaj nokte,
:*sunebriaj tage.
:*Kiu scipovus luli nin senforlase,
:''nin instigi milde al rev'
:*nin mallaŭtenoreli kaŝe
:*"Ne ploru ja frato, ne ploru"?

## Eldonaĵo 
* *Zaczarowana dorożka. Ensorĉigita droŝko*, tradukis Georgo Handzlik, Kleks 1997, p. 34

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala paĝo de Konstanty Ildefons Gałczyński 

Kategorio:Pollingva literaturo
Kategorio:Polaj poetoj
Kategorio:Polaj tradukistoj
Kategorio:Polaj militistoj de la Dua Mondmilito
Josef Kajetán Tyl

**Josef Kajetán TYL** (naskiĝis la 4-an de februaro 1808 en Kutná Hora - mortis la 11-an de julio 1856 en Plzeň) estis ĉeĥa verkisto de rakontoj, poemoj kaj ĉefe dramoj. Aŭtoro de la ĉeĥa nacia himno.

Li estis vaganta aktoro, organizanto de kulturaj patriotismaj programoj, redaktoro de la gazeto *Květy* (Floroj), kiu ekzistas ĝis nun, aŭtoro de la unua ĉeĥa romano *La lasta ĉeĥo* kaj de multaj dramoj, el kiuj ĝis nun estas ŝatata *La sakfajfisto de Strakonice* (plurfoje filmita). De tempo al tempo la teatroj ludas liajn historiajn dramojn *Jan Hus*, *Sanga baptofesto aŭ Drahomira kaj ŝiaj filoj* (pri murdo de Sankta Venceslao) kaj *Ercministoj de Kutná Hora*. Aliaj dramoj, ekz. *Obstina virino, Arbara virgulino, Filino de bruligisto*, estas ŝatataj de amatoraj teatrogrupoj pro sia simpla popola naiveco.

Lia dramo *Fidlovačka* (ŝuista kermeso) estas duone skribita germane (tiam ĉiuj Praganoj estis dulingvaj), tial ĝi ne plu estas ludata. Sed en ĝi blinda almozulo kantas kanton Kie mia hejmo (kun muziko de František Škroup), kiu fariĝis jam en 1918 ĉeĥa nacia himno.

## Dramoj 
* *Fidlovačka aneb Žádný hněv a žadná rvačka* (Ŝuist-kermeso aŭ Nenia kolero kaj nenia interbatiĝo, 1834)
* **Paní Marjánka, matka pluku** (Sinjorino Marinjo, regimentpatrino, 1845)
* *Paličova dcera* (Filino de bruligisto, 1847)
* *Strakonický dudák* (La sakfajfisto de Strakonice, 1847)
* *Kutnohorští havíři* (Ercministoj de Kutná Hora, 1848)
* *Jan Hus* (Johano Hus, 1848)
* **Žižka z Trocnova** (Žižka de Trocnov)
* *Tvrdohlavá žena* (Obstina virino, 1849)
* *Jiříkovo vidění* (Vizio de Georgĉjo, 1849)
* *Krvavé křtiny aneb Drahomíra a její synové* (Sanga baptofesto aŭ Drahomira kaj ŝiaj filoj, 1849)
* *Lesní panna aneb cesta do Ameriky* (Driado aŭ vojaĝo al Ameriko, 1850)

## Prozo 
* **Dekret Kutnohorský** (La dekreto de Kutná Hora)
* **Rozina Ruthartová** (Rozina Ruthart)
* **Poslední Čech** (La lasta ĉeĥo)
* **České garanáty** (Ĉeĥaj grenatoj)
* **Kusy mého srdce** (Pecoj de mia koro)
* **S poctivostí nejdál dojdeš** (Kun honesto vi atingos plej alten)
* **Zloděj** (Ŝtelisto)
* **Karbaník a jeho milá** (Kartludanto kaj lia amatino)
* **Braniboři v Čechách** (Brandenburganoj en Bohemio)
* **Rozervanec** (Disŝirito)

Kategorio:Ĉeĥlingvaj verkistoj
Kategorio:Ĉeĥaj dramistoj
Kategorio:Ĉeĥaj verkistoj
Kategorio:Ĉeĥaj poetoj
Kategorio:Ĉeĥlingvaj poetoj
Kategorio:Ĉeĥaj ĵurnalistoj
Kategorio:Ĉeĥaj publicistoj
Kategorio:Ĉeĥaj politikistoj
Jef Geeraerts

**Jef GEERAERTS**, pseŭdonimo de Jozef Adriaan Geeraerts, estas flandra verkisto (naskiĝis la 23-an de februaro 1930 en Antverpeno, mortis la 11-an de majo 2015 en Gento (urbo)).

Li komencis sian literaturan karieron komence de la 60-aj jaroj kiam li notis siajn spertojn en la belga kolonio Kongo, kie li en la 50-aj jaroj laboris kiel asistanta regiona administranto. Lia tasko estis interalie zorgi pri tio, ke afrikaj triboj ne interbatalu.

Geeraerts ekestis konata post kiam li surmerkatigis la libron "Black Venus", la unua libro de la "ciklo Gangreen", kiu en Flandrio kaŭzis sensacion pro la supozata rasismo kaj pornografieco.

Poste li verkis ankoraŭ plurajn romanojn, inter kiuj krimromanojn kun la ĉefroluloj Vincke kaj Verstuyft kiel polica duo. La filmigo de la libro De zaak Alzheimer (La kazo Alchajmer) kun Jan Decleir kiel ĉefrolulo estis furoraĵo en la flandraj kinejoj.

Krom romanoj Jef Geeraerts verkis ankaŭ vojaĝorakontojn, ĵurnalismajn artikolojn, teatraĵojn, ktp.

La naturo, la ĉasado, fremdaj kulturoj kaj erotiko estas ĉiam revenantaj elementoj en lia verkaro.

## Bibliografio 
*Ik ben maar een neger* (1962, romano)
*Schroot* (1963, romano)
*Zonder clan* (1965, romano)
*Het verhaal van Matsombo* (1966, romano)
*De troglodieten* (1966, rakontoj)
*De zeven doeken der schepping* (1967, teatro)
*Gangreen 1. Black Venus* (1968, romano)
*Indian summer* (1969, rakontoj)
*Avondspelen* (verko por radio, 1970)
*Concerto* (1970, verko por radio)
*Tien brieven over liefde en dood* (1971, rakontoj)
*Avondspelen* (TV-spel, 1971)
*Gangreen 2. De goede moordenaar* (1972, romano)
*De fotograaf* (1972, romano)
*Ode aan Ignatius* (1972, verko por radio)
*rakontoj* (1973)
*Reizen met Jef Geeraerts* (1974, raportado)
*Gangreen 3. Het teken van de hond* (1975, romano)
*Kongo en daarna* (1975, rakontoj)
*Dood in Bourgondië* (1976, romano)
*De heilige kruisvaart* (1976, pamfleto)
*Gangreen 4. Het zevende zegel* (1977, romano)
*Gedachten van een linkse bourgois* (1977, aforisoj faskigitaj de G. de Ley)
*De zaak Jespers* (1978, raportado)
*Kodiak.58* (1979, romano)
*De coltmoorden* (1980, romano)
*Laatste brief rondom liefde en dood* (1980, leteroj)
*Jagen* (1981, romano)
*Diamant* (1982, romano)
*Over gedichten vol liefde en verukking* (1982, eseo)
*Drugs* (1983, romano)
*De trap* (1984, romano)
*Anovlar* (uit "rakontoj", 1973)* (en "Vlaamse verhalen na 1965", 1984)
*De zaak Alzheimer* (1985, romano)
*Marcellus* (1985, leteroj)
*Het Sigmaplan* (1986, romano)
*Romeinse suite* (1987, romano)
*Gesprekken* (1987, intervjuoj)
*Zand* (1988, romano)
*Schieten* (1988, romano)
*Het huis genaamd "Les Hêtres"* (1989, rakontoj)
*Sanpaku* (1989, romano)
*Double-face* (1990, romano)
*Z 17* (1991, romano)
*Het Rashomon-complex* (1992, romano)
*Op avontuur met jef Geeraerts* (1992, romano)
*Achttien rakontoj* (1992)
*De Cu Chi case* (1993, romano)
*De nachtvogels* (1994, romano)
*Goud* (1995, romano)
*De PG* (1998, romano)
*De ambassadeur* (2000, romano)
*Dossier K* (2001, romano)
*Geld'' (2004, romano)

## Eksteraj ligiloj 
* Neoficiala retpaĝo de Jef Geeraerts 

Kategorio:Nederlandlingvaj verkistoj
Kategorio:Flandraj verkistoj
Kategorio:Pseŭdonimoj
Nikaragva signolingvo

**Nikaragva signolingvo** (aŭ ISN de la hispana nomo *Idioma de Señas de Nicaragua*, ankaŭ *Idioma de Signos Nicaragüense*) estas signolingvo uzata de surduloj en Nikaragvo (ĉefe en la ĉefurbo). Ĝi estas aparte interesa pro tio, ke ĝi spontane aperis inter la lokaj surduloj en la jaroj 1970-1980. Kiel aliaj signolingvoj, neniu intence kreis tiun lingvon, sed la naskiĝo de tiu signolingvo estas la unua kiu iĝis observita.

## Historio 
Ĝis la 1970-aj jaroj surduloj apenaŭ renkontiĝis en Nikaragvo. Ili vivis plejparte izolitaj unu de la alia kaj uzis simplajn gestojn por komunikiĝi kun siaj familioj kaj amikoj.

Nur nur en 1977 evoluis la kondiĉoj tiel, kiel necesas por evoluado de lingvo. Tiam speciala lernejo en la centro en San Judaso, kvartalo de Managua, iniciatis trejnadan programon, en kiu partoprenis unue 50 junaj surduloj. Ĝis 1979, kiam la Sandinista-anoj atingis la potencon, altiĝis la nombron de lernantoj al 100. En 1980 estis malfermita en Villa Libertad, alia kvartalo de Managua, metia lernejo por surduloj. Ambaŭ lernejoj havis en la jaro 1983 kune 400 lernantojn.

Komence la komunikado uzis la parolitan hispanan lingvon, liplegadon kaj ankaŭ fingroalfabeton. La plano havis tamen malmulte da sukceso, ĉar la plejmultaj lernantoj ne sukcesis formi vortojn. Tiel distancigita de siaj instruistoj, la lernantoj evoluigis sistemon por komunikiĝi inter si dum la paŭzoj kaj la veturado en la lerneja aŭtobuso. Tiel el la gestoj kiujn ili uzis hejme rapide evoluis piĝina lingvo kaj tre baldaŭ kreola lingvo. La unua evolugrado de la piĝina lingvo nomiĝas poste 'Lenguaje de Signos Nicaragueense' (LSN) kaj estas ankoraŭ uzita de la pli malnovaj lernantoj, kiuj ne plu ĉeestis en la lernejon, kiam la lingvo daŭre plu-evoluis.

Kategorio:Signolingvoj
Kategorio:Lingvoj laŭ alfabeto
Kategorio:Lingvoj de Nikaragvo
Ferenc Deák (instruisto)

**DEÁK Ferenc** estis rumanuja hungara instruisto pri geografio kaj biologio, lokhistoriisto, turisma gvidlibroverkisto naskita la 25-an de oktobro 1926 en komunumo Avrămeşti kaj mortinta la 11-an de februaro 2006 en Odorheiu Secuiesc. 

## Kariero
Ferenc Deák studis en Ŝtata Porinstruista Instituto de Cristuru Secuiesc kaj akiris bazlernejan instruistan diplomon en Sfântu Gheorghe en 1951 kaj tiun de mezlernejan pri geografio kaj naturscienco en Universitato Bolyai de Kluĵo. Ekde la jaro 1951 li instruis en komunumo Zetea estinta ankaŭ direktoro de la loka mezlernejo. Per persita laboro li verkis monografion en du volumoj pri Zetea enhavantan pli ol 350 paĝojn kun statistikaj datoj, fotoj kaj kun la mapo de la komunumo.

## Verkoj 
** Zeteleka 1. Táj és ember*. Székelyudvarhely, 2000.
* *Zetelaka 2. Népélet és gazdasági éle*t. Székelyudvarhely, 2000.
** Barangolásaim Székelyföldön és környékén* (notoj de turistgvidanto), Székelyudvarhely, 2001.
*Deák Ferenc, László László: *Erdély útikalauz*. Erdélyi Gondolat Könyvkiadó, Székelyudvarhely, 2005
 	
## Fonto
*Biografio sur la malantaxua paĝo de la libroj de aŭtoro

Kategorio:Rumanujaj hungaraj lokhistoriistoj
-476

En la jaro **476 antaŭ Kristo** okazis, interalie:

## Eventoj
*Fino de periodo Printempo kaj Aŭtumno en Ĉinio.
* A. Verginius Tricostus Rutilus kaj Sp. Servilius (P.f?) Structus iĝis konsuloj en Romo.

## Naskiĝoj
## Mortoj
*Itoku Imperiestro de Japanio
-475

En la jaro **475 antaŭ Kristo** okazis, interalie:

## Eventoj 
* Kosho iĝis Imperiestro de Japanio;
* Publius Valerius P.f. Poplicola, Caius Nautius Sp.f. Rutilus (aŭ Rufus) iĝis konsuloj en Romo;
* Erupcio de Etno;
* Mikono komencis siajn verkojn "Batalo de la centaŭroj kaj la lapitoj" kaj "Morto de Tezeo".

## Naskiĝoj 
## Mortoj
Rjaĵsk

**Rjaĵsk** () estas urbo en la Rjazana provinco kaj en la Centra federacia regiono de Rusio. Laŭ la stato de  en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

La urbo estis fondita en jaro 1502. Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1778.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 61230501. La interurba telefona kodo estas 09132, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj. La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo.

La urbo estas ĉe rivero Ĥupta (), en la baseno de la rivero Oka (). Geografiaj koordinatoj de la urbo estas .

En la urbo estas fervoja stacio.

En la jaro 1959 la urbo havis 14,8 mil loĝantojn, kaj en 2002 estis 22,9 mil loĝantoj.

## Eksteraj ligiloj 
*  (, ne plu alirebla almenaŭ el ekster Rusio)

Kategorio:Urboj de Rjazana provinco
Avrămești (Harghita)

**Avrămești**  ( ) estas komunumo en Rumanio norde de Cristuru Secuiesc. Administre apartenas al la komunumo: Andreeni, Cechești, Firtănuș, Goagiu, Medișoru Mic, Laz-Firtănuș.

## Loĝantaro 
En 1992 ĝi enhavis 905 hungarajn loĝantojn.

## Historio 
Ĝi estas unue menciita skribe en 1334. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario (*Udvarhely*). Ĝia unitariisma preĝejo estis konstruita inter 1803 kaj 1811 sur la loko de la malnova preĝejo. En ĝi troviĝas la tabuloj kun 170 kasonoj faritaj en 1680. Ĝi havas mezepokan sonorilegon. La reformita preĝejo konstruiĝis en la jaroj 1912 kaj 1913.

## Fonto 
* Magyar nagylexikon, 1–18, 1993–2004, Budapest.

## Renomaj personoj 
* Pál Augusztinovics (1763 – Sibio, 6-a de oktobro 1837): konsilanto de ĉefgubernio de Transilvanio, prezidanto de ĉefkontrolrevizio
* József Báró (1892-1980): popolpoeto.
* Ferenc Deák instruisto pri geografio-biologio, lokhistoriisto, gvidlibredaktisto.
* János József instruisto, rakontisto, poeto
* Lajos Fekete, *Erdélyi Fekete* (25-a de junio 1897 – Braŝovo, 23-a de aprilo 1945): verkisto, poeto.
* Ferenc Koronka (n. 2-a de oktobro 1944): inĝeniero, universitata profesoro.
* Elek Rezi E. (n. 22-a de novembro 1954): unitariisma teologia profesoro.

## Eksteraj ligiloj 
* Popolnombrado 2002 
* Interaga mapo de distrikto

Dosiero:Avramesti jud Harghita.png|Situo de Avrămești

Kategorio:Komunumoj de distrikto Harghita
Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Harghita
Sfântu Gheorghe (apartigilo)

**Sfântu Gheorghe** estas nomo de multaj lokoj en Rumanio.

* Plej granda kaj grava el tiuj loĝlokoj estas Sfântu Gheorghe, la ĉefurbo de la distrikto Covasna.

Pri pliaj loĝlokoj ĝis nun ankoraŭ mankas ĉiaj esperantlingvaj paĝoj, tial efektive tiu ĉi apartigilo nun ankoraŭ tute ne necesas. Ekzemplo de pliaj eble estontaj tekstoj estus

*Sfântu Gheorghe (Băneasa)
*Sfântu Gheorghe (Crevedia Mare)
*Sfântu Gheorghe (Ialomița)
*Sfântu Gheorghe (Mureș) aŭ Sfântu Gheorghe (Iernut)
*Sfântu Gheorghe (Tulcea)
Rafał A. Ziemkiewicz

**Rafał Aleksander Ziemkiewicz** [*rafaŭ aleksander zjemkjewiĉ*] (naskiĝis la 13-an de septembro 1964 en Piaseczno) estas pola ĵurnalisto, politika kaj ekonomia komentaristo kaj sciencfikcia verkisto. Laŭreato de Premio Zajdel.

Li finstudis pri la pola lingvo en Varsovia Universitato. Li laboris kiel ĵurnalisto kaj publicisto interalie en "Radio Wawa", "Kwara Programo de Pola Radio", "Radio Tok FM", "Radio Vox FM". Li kunlaboras kun gazetoj: "Gazeta Polska", "Najwyższy Czas!", "Newsweek Polska", "Rzeczpospolita" kaj aliaj.

Ziemkiewicz estas sendependa publicisto, kvankam dum 90-aj jaroj li apartenis Unio de Realpolitiko (*Unia Polityki Realnej*) kaj nun li simpatias kun Juro kaj Justeco (*Prawo i Sprawiedliwość*). En 2002 li ricevis Premion de Kisiel por sia publicista agado. De aprilo de 2005 li estas honora membro de Asocio KoLiber.

Ziemkiewicz debutis kiel verkisto per novelo "*Z palcem na spuście*" ("Kun figro sur ĉano") en semajngazeto "Odgłosy" (julio 1982). Li ricevis Premion Zajdel por romanoj "*Pieprzony los kataryniarza*" ("Fikata sorto de gurdisto" - 1995) kaj "*Walc stulecia*" ("Valso de jarcento" - 1998) kaj por novelo "*Śpiąca królewna*" ("Dormanta reĝidino" - 1996).

## Novelaroj 
* *Władca szczurów* ("Reganto de ratoj" - 1987)
* *Skarby stolinów* ("Trezoroj de stolinoj" - 1990, renovigo 1993)
* *Zero złudzeń* ("Nulo iluzioj" 1991)
* *Czerwone dywany, odmierzony krok* ("Ruĝaj tapiŝoj, mezurata paŝo" - 1996)
* *Śpiąca królewna* ("Dormanta reĝidino" - 2001, libro sur aŭdkasetoj)
* *Cała kupa wielkich braci* ("Amaso de grandaj fratoj" 2002)

## Romanoj 
* *Wybrańcy bogów* ("Elektitoj de dioj" - 1991, renovigo 2000)
* *Pieprzony los kataryniarza* ("Fikata sorto de gurdisto" - 1995)
* *Walc Stulecia* ("Valso de jarcento" - 1998)
* *Ciało obce* ("Korpo fremda" - 2005)
* *Ognie na skałach* ("Fajroj sur rokoj" - 2005)

## Felietonaroj 
* *Zero zdziwień* ("Nulo miroj" - 1995, politika felietonoj)
* *Viagra mać* (2002, politika felietonoj)
* *Frajerzy* ("Naivuloj" - 2003, fantasta felietonoj)
* *Polactwo* ("Polaĉoj" 2004, politika felietonoj)
* *Michnikowszczyzna, zapis choroby* ("Michnikowszczyzna, registro de malsano" 2006, politika felietonoj)

## Eksteraj ligiloj 
* TTT-ejo de Ziemkiewicz (pole)

Ziemkiewicz, Rafał A.
Ziemkiewicz, Rafal A.
Ziemkiewicz, Rafal A.
Ziemkiewicz, Rafal A.
Misentea

**Misentea** ( ĉikmindsent) estas vilaĝo en Rumanio en la norda rando de Baseno de Subĉiko, sudoriente de Miercurea Ciuc.

## Loĝantaro 
En 1910 ĝi havis 1 190 loĝantojn, kaj en 1992 1 029. Ĝi estis ĉikseĝa vilaĝo kaj de 1976 ĝi apartenis al *Csík*.

## Historio 
Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 Csíkmindszent apartenis al Hungario. Ĝia gotika kaj baroka katolika fortikaĵpreĝejo konstruiĝis en la 15-a kaj 18-a jarcentoj.

## Fonto 
* Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.
* Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)

## Komunumoj pri *Ĉiuj Sanktuloj* en Hungara reĝlando 
## Renomaj personoj 
* Magdolna Csomortáni (n. 9-a de oktobro 1960): lingvistino, adjunktino.
* István Nagy: pentristo.

## Eksteraj ligiloj 
* Popolnombrado 2002 
* Interaga mapo de distrikto

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Harghita
Chiuruș

**Chiuruș**  (hungare: **Csomakőrös** , malnova nomo: **Kőrös**) estas vilaĝo en Rumanio, en la nordorienta rando de la Baseno Triseĝoj oriente de Sfântu Gheorghe. En 1910 ĝi havis 619 kaj en 1992 451 loĝantojn (hungaroj). Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario, al Háromszék. Tie troviĝas memormuzeo. La kalvinana preĝejo konstruiĝis en la 17-a jarcento.

En la censo de 2002 el la 433 loĝantoj 432 deklaris sin etnaj hungaroj kaj la hungaran sia precipa lingvo.

## Fonto 
# Magyar nagylexikon, 1–18, 1993–2004, Budapest.
# Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)

## Renomaj personoj 
* Sándor Kőrösi Csoma.

## Ĝemelkomunumo 
*  Zagyvaszántó, Hungario

## Eksteraj ligiloj 
* Fizografia mapo de la distrikto 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de distrikto Covasna
Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Covasna
Novovoroneĵ

**Novovoroneĵ** () estas urbo en Voroneĵa provinco en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 20427.

La urbo estis fondita en jaro 1958 dum konstruado de atoma elektrocentralo.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1987.

La urbo antaŭe estis nomita kiel:
*Novovoroneĵskij () ĝis 1987

La interurba telefona kodo estas 07364, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas .

La urbo estas sur maldekstra bordo de rivero Don ().

En la urbo estas fervoja stacio Kolodeznaja (Колодезная).

En jaro 2002 la urbo havis 37 mil loĝantojn.

Kategorio:Urboj de Voroneĵa provinco
Transmaraj departementoj (Francio)

La **transmaraj regionoj** kaj **transmaraj departementoj** ( ''Départements et Régions d'Outre-Mer*, ofte mallongita kiel *DROM''), estas teritoriaj subdividoj de la Franca Respubliko, same kiel la departementoj kaj regionoj de la ĉefa franca teritorio.

La kvin hodiaŭaj transmaraj departementoj estas:

* 971 Guadeloupe
* 972 Martinique
* 973 Guyane
* 974 La Réunion
* 976 Mayotte (ekde la )

Tiuj departementoj estas ankaŭ transmaraj regionoj ekde konstitucia revizio en 2003.
Tiuj departementoj apartenas, kiel la kontinenta Francio mem, al la Eŭropa Unio.

Ankaŭ Sankta-Piero kaj Mikelono estis transmara departemento inter 1976 kaj 1985, kun la kodo 975, antaŭ la ŝanĝo de sia statuso al transmara kolektivumo.

La kvin transmaraj regionoj/departementoj estas diferencaj de la transmaraj kolektivumoj, kiuj havas aliajn administrajn regulojn.

## Vidu ankaŭ 
* la superrigardan artikolon pri ĉiuj transmaraj teritorioj de Francio.
* Outremer

Departementoj
Novokujbiŝevsk

**Novokujbiŝevsk** () estas urbo en Samara provinco en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 36413.

La urbo estis fondita en jaro 1946.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1952.

La urbo antaŭe estis nomita kiel:
* Novokujbiŝevskij (Новокуйбышевский) en 1946 ... 1952

La interurba telefona kodo estas 84635, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

Diferenco de la loka kaj moskva tempoj estas 1 horo (en jaro 2005).

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas .

La urbo estas en 6 km de bordo de rivero Volgo, en 5 km de fervoja stacio Novokujbiŝevskaja (Новокуйбышевская).

En jaro 1959 la urbo havis  mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 113 mil loĝantojn.

## Vidu ankaŭ 
* Trolebusa transporto en Novokujbiŝevsk


Kategorio:Urboj de Samara provinco
Filozofio de scienco

La **filozofio de scienco** (aŭ scienca filozofio) estas fako de filozofio, kiu traktas la fundamentojn, supozojn kaj implicojn de scienco, inkluzive *formalajn sciencojn* kiel matematiko kaj statistiko; *naturajn sciencojn* kiel fiziko, kemio kaj biologio; kaj *sociajn sciencojn* kiel psikologio, sociologio, politika scienco kaj ekonomiko.

La filozofio de scienco parencas al la aliaj branĉoj de la filozofio kiel la sciteorio, la ontologio kaj la filozofio de lingvo. Ĝi penas klarigi: la naturon de sciencaj diraĵoj kaj konceptoj; la manieron, per kiu oni produktas ilin; kiel scienco klarigas, prognozas kaj, pere de teknologio, ekuzas la naturon; la manieron ekkoni pravecon de informoj; la formuladon kaj uzon de la scienca metodo; la tipojn de pensado, kiujn oni uzas por atingi konkludojn; kaj la implicojn de sciencaj metodoj kaj modeloj por socio ĝenerale kaj por la sciencoj mem.

## Filozofoj de scienco 
* Carl Gustav Hempel
* Thomas Kuhn
* Karl Popper
* Paul Feyerabend
* Max Planck

## Fakoj 
* Filozofio de biologio
* Filozofio de fiziko
* Filozofio de lingvo
* Filozofio de matematiko
* Epistemologio
* Historio de scienco
* Prascienco
* Razilo de Ockham

## Eksteraj ligiloj 
* Ĉu scienco estas universala (artikolo el Le Monde diplomatique en Esperanto)


Kategorio:Filozofio
Novoĥopjorsk

**Novoĥopjorsk** () estas urbo en Rusio. Ĝi situas sur la dekstra bordo de rivero Ĥopjor *(Хопёр),* kiu fluas en riveron Don *(Дон)*). En distanco de 5 km de la urbo troviĝas fervoja stacio *Novoĥopjorsk.*

En 1959 la urbo havis ankoraŭ proksimume 8&nbsp;900 loĝantojn.

Kategorio:Urboj de Voroneĵa provinco
Stelamaso

[eta|250ra|[Plejadoj (M45)]]
**Stelamaso** estas grupo de steloj gravite interligitaj.

La stelamasoj povas esti de du tipoj:

* Malfermita stelamaso - kie la grupo estas pli-malpli uniforme distribuata (ekz: la Plejadoj en nia galaksio)

[eta|250ra|Globa stelamaso [M92 en la Herkulo.]]
* Globa stelamaso - grupoj kun la denseco pli granda en centro (ekz: M92 en la konstelacio Herkulo).


Kategorio:Astronomiaj objektoj
Novoĉeboksarsk

**Novoĉeboksarsk** () estas urbo en Ĉuvaŝio en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 97410.

La urbo estis fondita en jaro 1960 kiel loĝejo dum konstruado de akva elektrocentralo.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1965.

La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).

La urbo estas sur dekstra bordo de rivero Volgo, en 5&nbsp;km suben laŭ rivero de urbo Ĉeboksari.

En la urbo estas haveno kaj flughaveno.

En jaro 2002 la urbo havis 125,9 mil loĝantojn.

## Vidu ankaŭ 
* Trolebusa transporto en Novoĉeboksarsk


Kategorio:Urboj de Ĉuvaŝio
Novoŝaĥtinsk

**Novoŝaĥtinsk** () estas urbo en Rostova provinco en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 60430.

La urbo estis fondita en jaro 1939 surbaze loĝlokoj Kominternovskij (*Коминтерновский*) (kiu estis fondita komence de la 20-a jarcento kiel loĝejo ĉe minkampo) kaj Molotovskij (*Молотовский*).

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1939.

La interurba telefona kodo estas 86369, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas .

La urbo estas ĉe fervoja stacio Miĥajlovo-Leontjevskaja (*Михайлово-Леонтьевская*).

En jaro 1959 la urbo havis 104 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 101,1 mil loĝantojn.

Kategorio:Urboj de Rostova provinco
Obluĉje

**Obluĉje** (, ) estas urbo en Hebrea Aŭtonomio en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 99220501.

La urbo estis fondita en jaro 1911 kiel loĝejo dum konstruado de fervojo.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1938.

La interurba telefona kodo estas 42666, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

Diferenco de la loka kaj moskva tempoj estas 7 horoj (en jaro 2005).

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas .

La urbo estas ĉe rivero Ĥingan (Хинган) (kiu demaldekstre enenfluas en riveron Amur (Амур)).

En la urbo estas fervoja stacio (malfermita en 1915).

En jaro 1959 la urbo havis 15,3 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 11,1 mil loĝantojn.

Kategorio:Urboj de Hebrea aŭtonomio
Oreĥovo-Zujevo

**Oreĥovo-Zujevo** () estas urbo en Moskva provinco en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 46457.

La urbo estis fondita kaj ekhavis statuson de urbo en jaro 1917.

La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas .

La urbo estas ĉe rivero Klazjma () (kiu enenfluas en riveron Oka ()).

En la urbo estas fervoja stacio.

En jaro 1959 la urbo havis 108,3 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 122,2 mil loĝantojn.

Kategorio:Oreĥovo-Zujevo
Novomiĉurinsk

**Novomiĉurinsk** () estas urbo en la Rjazana provinco kaj en la Centra federacia regiono de Rusio. Laŭ la stato de  en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

La urbo estis fondita en jaro 1968. Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1981.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 61225514. La interurba telefona kodo estas 09141, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj. La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo.

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas .

La urbo estas sur dekstra bordo de rivero Pronja (), kiu enfluas la riveron Oka ().

En jaro 2002 la urbo havis 20,7 mil loĝantojn.

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Urboj de Rjazana provinco
Oĉjor

**Oĉjor** () estas urbo en Permja regiono en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 57244501.

La urbo estis fondita en jaro 1759 kiel loĝejo dum konstruado de karbonferproduktanta kaj ferproduktanta uzino.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1950.

La interurba telefona kodo estas 34278, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

Diferenco de la loka kaj moskva tempoj estas 2 horoj (en jaro 2005).

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas .

La urbo estas apud Uralo, ĉe rivero Oĉjor (Очёр) (kiu enenfluas en riveron Kama (Кама)).

En jaro 1959 la urbo havis 14 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 15,6 mil loĝantojn.

Kategorio:Urboj de Permja regiono
Pavlovsk (Voroneĵa provinco)

**Pavlovsk** () estas urbo en Voroneĵa provinco en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo estas 20233501.

La urbo estis fondita en jaro 1709.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1779.

La interurba telefona kodo estas 07362, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).

La urbo estas sur maldekstra bordo de rivero Don (Дон) ĉe enenfluo en ĝin de rivero Oseredj (Осередь).

En jaro 1959 la urbo havis 12,1 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 26,4 mil loĝantojn.

## Vidu ankaŭ 
* Pavlovskij Posad

Kategorio:Urboj de Voroneĵa provinco
Ostrogoĵsk

**Ostrogoĵsk** () estas urbo en Voroneĵa provinco en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 20430.

La urbo estis fondita en la unua kvarono de la 17-a jarcento, kvankam oficiala jaro de la fondo estas 1652.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1765.

La interurba telefona kodo estas 07375, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas .

La urbo estas ĉe rivero Tiĥaja Sosna (Тихая Сосна) (kiu enenfluas en riveron Don (Дон)), en 3 km de fervoja stacio kun la sama nomo kiel la urbo (la stacio estas ekde 1895).

En jaro 1959 la urbo havis 28,4 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 34,6 mil loĝantojn.

Kategorio:Urboj de Voroneĵa provinco