open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Algyő

**Algyő** (aldjO) estas grandvilaĝo en Hungario, en regiono Suda Ebenaĵo, en departemento Csongrád, en subregiono de Szeged.
eta|maldekstra|Naftominado apud Algyő
## Bazaj informoj 
* Areo: 76&nbsp;km²
* Loĝantaro: 5300
* Poŝtkodo: 6750
* Telefonprefikso: 62

## Geografio 
Algyő situas sur ebenaĵo, laŭ dekstra bordo de Tiso havanta havenon kaj pontojn, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Békéscsaba-Szeged. La lasta urbo troviĝas je 10 km-oj.

## Historio 
La plej frue sarmatoj vivis tie. Algyő aperas en formo de *Villa Geu* en 1138 kun *Tápé*. Algyő estas malnova fiŝista vilaĝo ĉe la Tiso. La kampoj longe apartenis al la reĝo. La granda inundo en 1879 detruis la vilaĝon. Oni alligis la vilaĝon en 1973 al Szeged, sed sendependiĝis en 1997.

Algyő estas grava rivera trapasejo. La fervoja ponto estis konstruita en 1870, la publikvoja en 1974. Ĝi estas fama pro la tie trovita nafto kaj tergaskampoj, plej granda en Hungario. Pri la naftokampoj oni sciis jam en 1917, sed la ekspluato komenciĝis ekde  1965. Ĝi donas duonon de la tergaso minita en Hungario. Algyő aliĝis al Szeged en 1973, baldaŭe ĝi denove memstariĝis.

## Vidindaĵoj 
* romkatolika gotika Preĝejo Sankta Anna (Algyő) el la 14-a jarcento?, kiu barokiĝis en la 18-a jarcento, la turo estas 38 m-ojn alta
* banejo

## Famuloj 
En Algyő naskiĝis Mihály Kovács (piaristo, pli juna).

## Fontoj 
mapo 
eta|maldekstra|Preĝejo en Algyő
eta|Biblioteko en Algyő
Kategorio:Grandvilaĝoj en Hungario
Lispeszentadorján

**Lispeszentadorján** [liŝpesentadorja:n] estas unuigita malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Zala, en Distrikto Letenye. Szentadorján signifas: Sankta Adriano.

## Bazaj informoj 
* Areo: 9 km²
* koordinatoj de tutmonda loktrova sistemo: 46.5406/16.6917
* Loĝantaro: 330
* Poŝtkodo: 8888
* Telefonprefikso: 93

## Situo 
Lispeszentadorján situas en Montetaro Zala sur malebenaĵo, laŭ rojo, laŭ flankovojoj. Letenye troviĝas 15, Lenti 19, Nova 20, Nagykanizsa 30 km-ojn.

## Historio 
Komence 3 komunumoj fondiĝis: **Szentadorján** (la unua mencio devenis el 1024), **Lispe** (la unua mencio devenis el 1308) kaj **Erdőhát**, kiu baldaŭe fondiĝis. Dum la turka erao nur la lasta vilaĝo senhomiĝis. En rando de Lispe MAORT (=Hungara-Usona Olea Akcia Societo) boris naftoputojn en la 1930-aj jaroj. La 3 vilaĝoj en 1937 unuiĝis. Vilaĝservoj estas infanĝardeno, kulturdomo, interretejo, migra poŝto.

## Vidindaĵoj 
* romkatolika novromanika preĝejo omaĝe al Hadriano la 3-a de 1936
* muzeo pri naftoesploro
* ruinoj de abatejo
* keloj

## Eksteraj ligiloj 
memoraĵo pri la unua naftoputo en la post-Trianona Hungario 

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Zala
Trianon

**Trianon** povas esti mallongigita nomo de:
*Pactraktato de Trianon, traktato (1920) kiu post la Unua Mondmilito establis la landlimon de Hungario
*palacoj Malgranda Trianon, Granda Trianon, en Versailles, Francio
*Trianon, dokumentara filmo de Gábor Koltay
*Trianon (Frankfurto-ĉe-Majno), ĉielskrapulo en Germanio
*Parko Trianon, urba parko en San-Paŭlo, Brazilo
Szatmár

*Ne konfuzu pri Szakmár!*

**Szatmár**  estas la hungara nomo de lokoj, ofte esperantigitaj kiel **Satmaro**
* la historia departemento Szatmár 
* la rumana distrikto Satu Mare
* la urbo Satu Mare, hungare ankaŭ *Szatmárnémeti*
Uĵ

eta|300ra|dekstra|Rivero Uĵ
**Uĵ** (, , ) estas rivero en Ukrainio kaj Slovakio.

Ĝi devenas en alto de 850 m en Karpatoj ĉe la Uĵok-trapasejo. Uĵ fluas preter la slovaka-ukraina limo kaj ĉe Uĵhorod fluas al Slovakio. La tuta longo de la rivero estas 127 km, el kiu 21,3 km falas je Slovakio.

La akvokolekta areo estas 2750 km², 61% en Ukrainio, 31% en Slovakio. La rivero alfluas la ebenaĵon ĉe Ungvár. La averaĝa akvoporto de la Uĵ estas 32,3 m³/s.

La nomo Uĵ signifas en la slava serpento.

Gravaj apudriveraj urboj:Ungvár, Perecseny, Nagyberezna.

Akvonivela indikilo: Velikij Bereznij.

La valo de Uĵ estas grava en la Karpatoj pro trafika kaj ekonomia vidpunkto. Preter la rivero kuras la vojo al regiono Lviv kaj la elektra fervojo de Ungvár-Szambor. Ĉe Ungvár kaj Felsődomonya (Оноківці) funkcias akvocentralo sur Uĵ.

Ĝi alfluas en Slovakio la riveron Laborec.

Kategorio:Riveroj en Ukrainio
Kategorio:Riveroj en Regiono Košice
Kategorio:Akvokolekta areo de Bodrog
Kategorio:Distrikto Michalovce
Kategorio:Distrikto Sobrance
Kategorio:Geografio de Transkarpata provinco
Bujavica

**Bujavica** estas vilaĝo en Kroatio, kie oni trovis en 1918 (inter la riveroj Dráva kaj Száva ĉe Bujavica) tergason kaj nafton.

Ĝi situas en okcidenta Slavonio kaj la serboj akuzas la kroatojn pri etnaj purigoj en la vilaĝo.

Kategorio:Vilaĝoj de Kroatio
Újfalu

**Újfalu** estas hungara esprimo por novaj vilaĝopartoj (laŭvorte ĝi signifas Nov-vilaĝo). Ĝi estas ofte menciita kiel vilaĝoparto, sed ne kiel aparta vilaĝo, komunumo. Post vasta uzado de poŝto diversaj lokaj nomoj aldoniĝis al Újfalu por fari diferencon inter ili.

## Listo de iamaj Újfalu-j 
* Avas-Újfalu
* Bács-Újfalu
* Barca-Újfalu
* Bereg-Újfalu
* Berettyó-Újfalu
* Bözöd-Újfalu
* Bruck-Újfalu
* Csicsó-Újfalu
* Dabjon-Újfalu
* Dévény-Újfalu
* Gyergyó-Újfalu
* Ilonok-Újfalu
* Kászon-Újfalu
* Lajta-Újfalu
* Laksár-Újfalu
* Mikó-Újfalu
* Nyerges-Újfalu
* Pécs-Újfalu
* Réva-Újfalu
* Somos-Újfalu
* Somró-Újfalu
* Sziget-Újfalu

## En aliaj lingvoj 
La slavoj uzas la vorton Nová Ves, la germanoj Neudorf.

## Vidu ankaŭ 
* Neudorf

Kategorio:Hungario
Otakar Jaroš

**Otakar Jaroš** (* la 1-an de aŭgusto 1912 en Louny, + la 8-an de marto 1943 en Sokolove - Ukrainio) estis ĉeĥoslovaka oficiro, partoprenanto de kontraŭnaziisma rezistmovado.

Li travivis infanaĝon en Mělník, li ne finis studadojn en tiea gimnazio. Ekde la jaro 1933 li studis suboficiran lernejon en Trnava, pli poste lernejon por rezervistaj oficiroj en Turnov. En 1937 li finvizitis Armean akademion en Hranice na Moravě. Ĝis la jaro 1939 li estis komandanto de telegrafa taĉmento en Prešov. Post munkena diktaĵo li estis demobilizita kaj li laboris kiel poŝtoficisto en Náchod. En aŭgusto de 1939 li transiris en Pollandon kaj de tie en Sovetunion. En 1941 li aniĝis en ekzerctendaron en Buzuluk. Li fariĝis komandanto de la 1-a roto de la ĉeĥoslovaka memstara bataliono en Sovetunio.

La ĉeĥoslovakaj soldatoj intervenis en batalojn - enkadre de Ruĝa Armeo - unuafoje la 8-an de marto 1943 ĉe vilaĝo Sokolove en Ukrainio. La ĉeĥoslovaka taĉmento defendis la vilaĝon antaŭ sturmo de germanaj tankoj en la tagoj 4-a de marto ĝis 8-a de marto. Ĉi tie ĉefleŭtenanto Jaroš eminentiĝis dum heroa defendo kaj ĉi tie ankaŭ, anstataŭ por retiriĝi, li falis. Li estis avancita in memoriam je kapitano kaj li estis honorigita - kiel la unua nesoveta civitano entute - per titolo Heroo de Sovetunio.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Josef Buršík

Kategorio:Ĉeĥaj soldatoj
Kategorio:Personoj de la Dua Mondmilito
Kategorio:Personoj de ĉeĥoslovaka kontraŭnazia rezistmovado
Kategorio:Herooj de Sovetunio
Kategorio:Naskiĝintoj la 1-an de aŭgusto
Kategorio:Mortintoj la 8-an de marto
Internacia Esperanto-Kampadejo Primoŝteno

De 1961 ĝis 1980 estis E-feriejo sur duoninsulo apud la kroata urbeto Primoŝten. Tie miloj da esperantistoj feriis el diversaj landoj.
D-ro Gabrijel Divjanoviĉ iniciatis la E-feriejon kaj Hugo Kraus verkis fotolibron pri ĝi nomatan "Feliĉigaj Ferioj".
Rade Petković (delegito de Ŝibenik) laboris por la kampadejo dum multaj jaroj.
Nuntempe ne multe restas de la feriejo kaj Hotelo *Zora* okupas la plej grandan parton de la duoninsulo.
Nur unu konstruaĵo kaj du muelŝtonoj el Vallon-Pont-d'Arc (Francio) rememorigas pri la kampadejo.

300px|eta|maldekstra|Insuleto "Smokvica" (insuleto de la amo) vidata de la antaŭa E-feriejo ĉe Primoŝten
350px|eta|Primoŝten vidata ekde la antaŭa E-feriejo (hotelo Zora)
eta|center|Frontpaĝo de la libro de Hugo Kraus
360px|eta|Sciuro sur la antaŭa E-feriejo ĉe Primoŝten
[350px|eta|maldekstra|Muelŝtono el [Vallon-Pont-d'Arc sur la antaŭa E-feriejo ĉe Primoŝten]]

## Eksteraj ligiloj 
* [Telestirite dronea(https://eo.wikipedia.org/wiki/Droneo) vidaĵo de Primoŝten]
* Filmo (kroate)
* Historio de la kampadejo  (esperante/kroate)

Kategorio:Kroatio
Kategorio:Dalmatio
Kategorio:Esperanto
Mantes-la-Jolie

**Mantes-la-Jolie** [] estas franca komunumo kaj subprefektejo de la departemento Yvelines, en la regiono Francilio. Mantes estas mezgranda industria urbo ( loĝantojn en la jaro 2009), kiu troviĝas sur la maldekstra bordo de Sejno, 48 kilometrojn okcidente de Parizo.

La nomo “*Mantes*” devenas de gaŭla vorto *medunta* (kverko). La vortoj “*la-Jolie*” (“la beleta”) estas ofte atribuita al la franca reĝo Henriko la 4-a. En letero al sia amantino Gabrielle d'Estrées, kiu loĝis en Mantes, la reĝo skribis: “Mi venas al Mantes, beleta mia.” Sed laŭ alia teorio, tio simple devenas de la elstara situo de la urbo, ene de la valo de Sejno.

## Geografio 
eta|maldekstra|La stacidomo de
Mantes-la-Jolie troviĝas en la nordokcidento de la departemento Yvelines,  nordoriente de Versailles kaj  oriente de Évreux.

La najbaraj komunumoj estas Mantes-la-Ville sude, Buchelay sudokcidente kaj Rosny-sur-Seine okcidente; trans la rivero troviĝas Guernes nordokcidente, Follainville-Dennemont norde kaj Limay oriente.

Mantes-la-Jolie havas du stacidomojn:  (linio Transilien J) kaj  (Transilien J, Transilien N, normanda TER).

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
### Vidu ankaŭ 
* Arondismento de Mantes-la-Jolie
* Komunumoj de Yvelines
* Listo de urboj de Francio

### Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo 


Kategorio:Komunumoj de Yvelines
Kategorio:Subprefektejoj de Francio
Kategorio:Urboj de Francio
Kiscsehi

**Kiscsehi** [kiŝĉehi] estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Zala, en Distrikto Letenye. La loknomo signifas: malgranda-ĉeĥa. La nomo aludas pri ĉeĥaj enmigrintoj.

## Bazaj informoj 
* Areo: 11 km²
* koordinatoj de tutmonda loktrova sistemo: 46.5213/16.6736
* Loĝantaro: 200
* Poŝtkodo: 8888
* Telefonprefikso: 93

## Situo 
Kiscsehi situas en Montetaro Zala sur ties deklivoj, laŭ traira flankovojo. Letenye troviĝas 13, Lenti 19 km-ojn.

## Historio 
La loko estis unuafoje menciita en 1808. Post la 1-a mondmilito tie okazis la unua naftoesplorado de rest-Hungario. En la komunumo aŭtonomio de ciganoj funkcias kaj migra poŝto servas.

### Budafapuszta 
La loko estis unuafoje menciita en 1310. En 1926 ĉaskastelo kun parko konstruiĝis. En la 1930-aj jaroj tie malkovris nafton kaj tergason. Arboreto ekfunkciis ekde 1959, kie kverko kun diagonalo 507 cm-ojn prezentiĝas. La malnova vilaĝo estas nuntempe ekstera parto de Kiscsehi.

## Vidindaĵoj 
En rando de la vilaĝo troviĝas la alloga arboreto de Budafapuszta.
* romkatolika preĝejo omaĝe al Reĝino de Rozario (Dipatrino)

== Komunumoj pri *cseh* (= ĉeĥo) en Hungara reĝlando ==

## Eksteraj ligiloj 
memortabulo pri la unuaj provesploroj pri nafto, post la trianona pacdiktato 

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Zala
Copalnic

**Copalnic** [kopalnik] (hungare: **Szurdukkápolnok**) estas vilaĝo en Rumanio sude de Baia Mare. En 1910 ĝi havis 1 130 loĝantojn (rumanoj); en 1992 859 (rumanoj). Ĝia unua mencio skribe estas en 1405. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 apartenis al Hungario, (Szolnok-Doboka, poste Szatmár vármegye). Administre ĝi apartenas al Copalnic-Mănăştur.
## Fonto
*Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.
*Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)
## Eksteraj ligiloj 
* Administra mapo de distrikto 
* Mapo de distrikto 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Maramureș
Pigmea zapornio

La **Pigmea zapornio** (*Zapornia pusilla*, kaj ankaŭ *Nana zapornio*) estas tre eta akvobirdo de la familio de Raledoj kaj ordo de Gruoformaj.

Ties reprodukta medio estas junkejoj de Eŭropo en izolitaj lokoj de Hispanio, Francio, Nederlando, Germanio, Hungario, Balkanio kaj ĉefe en oriento (Rusio) kaj tra Azio ĝis Japanio. Ili reproduktiĝis eĉ en Britio ĝis la 19a jarcento, sed la eŭropa loĝantaro malpliiĝis troe pro sekigo de ties medio. Tiu specio estas migranta kaj vintras en orienta Afriko kaj suda Azio. Dum tiu migrado, ili povas perdi tro da pezo, sed ili rehavas ĝin poste. Ĝi estas ankaŭ loĝanta specio en Afriko kaj Aŭstralazio. Eksterordinarege okazis ununura vido en Norda Ameriko de tiu specio en insulo Attu en Septembro 2000.

## Aspekto 
eta|maldekstra|*Zapornia pusilla*
[eta|*Zapornia pusilla* - [MHNT]]
Ili estas 16-18 cm longaj (40 ĝis 50 g pezaj kaj kun enverguro de 33 ĝis 37 cm), kaj estas simila al la iomete pli granda Malgranda zapornio, pli bone dirite al ties masklo. Pigmea zapornio estas la plej eta zapornio en Eŭropo, eĉ pli eta ol sturno. Ĝi havas mallongan rektan bekon, verdan aŭ flavan sed sen ruĝa bazo. Plenkreskuloj havas ĉefe ruĝbrunajn suprajn partojn kun kelkaj blankaj markoj kaj grizbluajn vizaĝon kaj subajn partojn. La postaj flankoj estas striecaj blankonigre. Ili havas grizflavajn krurojn kun longaj fingroj kaj mallongan voston kiu estas strieca sube.

Junaj ekzempleroj de Pigmea zapornio estas similaj al plenkreskuloj, sed iom pli brunaj, pro tio similas inoj de Malgranda zapornio, sed ili havas tute striecajn malsuprajn partojn. Idoj estas nigraj, kiel tiuj de aliaj raledoj.

## Kutimoj 
Tiuj birdoj manĝoplukas per beko en koto aŭ sombra akvo, sed ankaŭ per rigardo. Ili manĝas ĉefe insektojn kaj akvajn bestetojn.

Pigmea zapornio estas tre sekretema dum la reprodukta sezono kiam ĝi estas pli aŭdata ol vidata. Tamen ili estas bruemaj birdoj per laŭta alvoko kiel iu “trer” de rano aŭ de marĉanaso dum kapobalancado kaj manĝoplukado. Ili estas pli facile vidataj dum migrado aŭ vintrado.

Ili konstruas etan kaj tre kaŝitan neston en seka lokiĝo de malseka junkaro, tie la ino demetas 4-8 ovojn malhelbrunajn kun flavaj makuletoj. Ambaŭ gepatroj kovas dum iom malpli ol tri semajnoj. La idoj ekflugas post unu monato kaj duono.

## Referencoj 
* 

Kategorio:Raledoj
Kategorio:Birdoj de Aŭstralio
Kategorio:Birdoj de Nov-Zelando
Kategorio:Birdoj de Eŭropo
Kategorio:Birdoj de Afriko
Kategorio:Birdoj de Pakistano
Curtuiușu Mic

**Curtuiușu Mic** [kurtujuŝu mik] (hungare: **Kiskörtvélyes**) estas vilaĝo en Rumanio sude de Baia Mare. En 1910 ĝi havis 430 loĝantojn (rumanoj); en 1992 235 (rumanoj). Ĝia unua mencio skriba estas el 1405. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 apartenis al Hungario (Szolnok-Doboka vármegye). Administre ĝi apartenas al la komunumo Copalnic-Mănăștur.

## Eksteraj ligiloj 
* Administra mapo de la distrikto 
* Mapo de la distrikto 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de distrikto Maramureș
Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Maramureș
Coștiui

**Coștiui** [koŝtjuj] (,  Коштіль [koŝtilj]) estas vilaĝo en Rumanio sudoriente de Sighetu Marmației. Administre ĝi apartenas al la komunumo Rona de Sus.

## Loĝantaro 
En 1910 ĝi havis 1 494 loĝantojn (hungaroj); en 1992 827 (6&nbsp;% da rumanoj, 53&nbsp;% da hungaroj, 41&nbsp;% ukrainoj (rusinoj)).

En la censo de 2002 la 782 loĝantoj deklaris jenajn etnecojn kaj preferatajn lingvojn:

## Historio 
Ĝia unua mencio skriba estas el 1474. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario (*Máramaros vármegye*).

## Fontoj 
## Renomaj personoj 
* Károly Deme (Rónaszék, 13-a de septembro 1857 – Pápa, 14-a de februaro 1926): instruisto, pedagogia verkisto.
* László Fritz, *Fejes* (Rónaszék, 1-a de aŭgusto 1889 – Kondoros, 20-a de januaro 1967): jura kaj statistika fakverkisto.
* Zoltán Kovács Borbereki (27-a de julio 1907 – Johannesburg, Sud-Afriko, 26-a de marto 1992): hungara pentristo, skulptisto.

## Fonto 
* Magyar Nagylexikon

## Eksteraj ligiloj 
* Mapo de la distrikto 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de distrikto Maramureș
Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Maramureș
Dănești (Șișești)

**Dăneşti** [dəneŝtj] () estas vilaĝo en Rumanio oriente de Baia Mare. En 1910 ĝi havis 404 loĝantojn (rumanoj); en 1992 646 (rumanoj). Ĝia unua mencio skribe estas en 1405. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario, (Szatmár vármegye). Administre ĝi apartenas al Şişeşti.

## Fonto 
* Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.
* Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)

## Eksteraj ligiloj 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Maramureș
Dealu Mare

Dealu Mare estas nomo de multaj lokoj en Rumanio.

*Dealu Mare (Cluj) Distrikto Cluj
*Dealu Mare (Vălişoara) Distrikto Hunedoara
*Dealu Mare (Coroieni) Distrikto Maramureş
Ĉefepiskopo de Canterbury

La **ĉefepiskopo de Canterbury** () estas la spirita estro de la Eklezio de Anglio. La nuna ĉefepiskopo estas Justin Welby, kiu ekhavis tiun oficon en 2013.

Hodiaŭ, la ĉefepiskopo de Canterbury ĉefe zorgas pri tri aferoj :
* Li estas la episkopo de la diocezo de Canterbury, kiu kovras la orientan parton de Kent kaj la nordorientan parton de Surrey. Fondita en 597, ĝi estas la plej malnova episkopujo de la Eklezio de Anglio.
* Li estas la metropolito de la provinco de Canterbury, kiu kovras la du plejsudajn trionojn de Anglio.
* Kiel primaso de la tuta Anglio (*Primate of All England*), li estas la plej grava religiulo de la Eklezio de Anglio. Li havas gravan rolon dum kelkaj ceremonioj, ekzemple la reĝaj kronigoj. La brita reĝo restas tamen la oficiala estro de la Eklezio de Anglio.

## Kelkaj postenuloj 
* Thomas Cranmer
* Rowan Williams
* Justin Welby


*Canterbury
Vermand

**Vermand**  (franca prononco: [vɛʁmɑ̃]) estas malgranda franca komunumo lokita en la departemento Aisne kaj en la regiono Pikardio. Ĝi estas la centro de la historia regiono "Vermandois".

*Augusta Viromanduorum* estis gaŭla urbo dum la romia periodo, kaj kelkaj ruinoj restas ĝis hodiaŭ. 

La komunumo, situanta je 11 km nord-okcidente de Saint-Quentin, estis preskaŭ tute detruita dum la Unua mondmilito.

Kategorio:Komunumoj de Aisne
Vexin

eta|dekstra|250ra|Situo de Vexin en Francio.
**Vexin** estas natura kaj geografia regiono de nordokcidenta Francio. Ĝi devenas de la apero de la reĝlando de Francio. Vexin estas fakte realaĵo pli geografia aŭ natura ol politika. Ĝi proksimume etendiĝas sur la regiono inter Pontoise kaj Rouen (Oriento-Okcidento) kaj inter Beauvais kaj la Sejno (Nordo-Sudo).

Vexin kovras kvin francajn departementojn : Val-d'Oise, Yvelines, Eure, Seine-Maritime kaj Oise.

## lokoj en Vexin 
* Gisors

Kategorio:Geografio de Francio
Kategorio:Francilio
Kroata aŭtovojo A4

dekstra
En Kroatio, **A4** (kroate *Autocesta 4*) estas aŭtovojo. Ĝi situas en la nordo de la lando. Pri la proksimuma situo vidu la mapon dekstre.

dekstra

## Eksteraj ligiloj 
* listo de elveturejoj de la aŭtovojo (angle)
* retejo de la kroata aŭtovoja kompanio 

Kategorio:Aŭtovojoj en Kroatio
Corni

**Corni** [kornj] (hungare: **Somfalu**) estas vilaĝo en Rumanio okcident-nordokcidente de Cehu Silvaniei. En 1910 ĝi havis 802 loĝantojn (rumanoj); en 1992 485 (rumanoj). Ĝia unua mencio skribe estas en 1451. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario (Szilágy vármegye). Administre ĝi apartenas al la komunumo Bicaz.

## Fonto
*Magyar nagylexikon, 1–18, 1993–2004, Budapest.

## Eksteraj ligiloj 
* Administra mapo de distrikto 
* Mapo de distrikto 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de distrikto Maramureș
Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Maramureș
Malgranda zapornio

La **Malgranda zapornio** (*Zapornia parva*) estas tre eta akvobirdo de la familio de Raledoj kaj ordo de Gruoformaj.

Ties reprodukta medio estas junkejoj de Eŭropo en izolitaj lokoj de Hispanio, Francio, Nederlando, Germanio, kaj ĉefe pli oriente, en Aŭstrio, Hungario, el Pollando ĝis Balkanio kaj Rusio kaj tra okcidenta Azio. Ili ne bezonas multe da akvo. La eŭropa loĝantaro malpliiĝis pro sekigo de ties medio. Tiu specio estas migranta kaj vintras en Afrikon. Entuta loĝantaro povas alproksimiĝi al 20 000 reproduktaj paroj, sed pro ties sekretemo kaj malfacileco pristudi, ĝi povus atingi la milionon da ekzempleroj.

## Aspekto 
maldekstra|eta|300px|
Ili estas 17-20 cm longaj, kaj la masklo estas simila al la iomete pli malgranda Pigmea zapornio kaj iomete pli malgranda ol la Makula porzano, sed tiu ĉi ne havas malantaŭajn flankojn striecajn blankonigre. Ĝi havas mallongan rektan bekon, verdan kun ruĝa bazo. Plenkreskuloj masklaj havas ĉefe olivecbrunajn suprajn partojn kun malmultaj blankaj markoj kaj grizbluajn vizaĝon kaj subajn partojn. Inoj siaflanke havas okrajn subajn partojn, blankan gorĝon kaj iome da grizbluo ĉevizaĝe. Ambaŭ havas verdajn krurojn kun longaj fingroj kaj mallongan voston kiu estas blankonigre strieca sube.

Junaj ekzempleroj de Malgranda zapornio estas similaj al inoj, sed ili havas blankajn vizaĝon kaj bruston kaj striojn ventre. Idoj estas nigraj, kiel tiuj de aliaj raledoj.

## Kutimoj 
thumb|maldekstre |*Zapornia parva*
Tiuj birdoj manĝoplukas per beko en koto aŭ sombra akvo, sed ankaŭ per rigardo. Ili manĝas ĉefe insektojn kaj akvajn bestetojn.

Malgranda zapornio estas tre sekretema -la plej inter zapornioj- dum la reprodukta sezono kiam ĝi estas pli aŭdata ol vidata. Tamen ili estas bruemaj birdoj per laŭta alvoko -sed ne tiom laŭta kiel tiuj de aliaj zapornioj- kiel iu “kva”. Ili estas pli facile vidataj dum migrado aŭ vintrumado.

Ili konstruas etan kaj tre kaŝitan neston en seka lokiĝo de malseka junkaro, tie la ino demetas 4-8 ovojn okrajn kun malhelbrunaj makuletoj. Ambaŭ gepatroj kovas dum tri semajnoj. La idoj ekflugas post unu monato kaj duono.
[eta|maldekstre | *Zapornia parva* - [MHNT]]
## Referencoj 
* 

Kategorio:Raledoj
Listo de riveroj en Piauí (Brazilo)

**Listo de riveroj en la subŝtato Piaŭio** (*Piauí*) de Brazilo:

*Canindé
*Gurguéia
*Longá
*Parnaíba
*Piauí (rivero)
*Poti (rivero)
*São Nicolau (rivero)
*Uruçuí-Preto ??

Kategorio:Riveroj en Brazilo
Kategorio:Piaŭio
Listo de riveroj en Rio de Janeiro (Brazilo)

'*Listo de riveroj en la subŝtato Rio-de-Ĵanejrio *(Rio de Janeiro)* de Brazilo*'.

*Botas
*Capivari (rivero)
*Dois Rios
*Faria
*Guandu
*Guaxindiba
*Iguaçu (Rio-de-Ĵanejrio)
*Itabapoana
*Macabu (rivero)
*Muriaé (rivero)
*Majé (rivero)
*Macaé (rivero)
*Maracanã (rivero)
*Paraibao
*Paraibuna
*Pati
*Piabanha
*Piabinha
*Piraí
*Pomba
*São João (rivero)
*Sarapuí
*Tinguá ??

Kategorio:Riveroj en Brazilo
Kategorio:Rio-de-Ĵanejrio
Kaho

**Kaho** (夏帆) (naskiĝis la  en Tokio) estas japana aktorino kaj modelino.

Ŝi estas lerneja knabino kaj maldekstrulo. Ŝi havas fraton, duovan ĝemelon. Ŝi lernis baleton en sia juneco kaj ŝia hobio estas legi librojn. Ofte ŝi surmetas okulvitrojn.

## Listo de filmoj 
* Poŝtelefona kaŝpolicano La kino (2006) ケータイ刑事 THE MOVIE
* Gamera la bravulo (2006)　 小さき勇者たち～GAMERA～

## Listo de televiddramoj 
* Poŝtelefona kaŝpolicano ZENIGATA Rei (2004-2005) ケータイ刑事 銭形零
* En centro de mondo, krii amon (2004) 世界の中心で、愛を叫ぶ
* La klasĉambro de reĝino (2005) 女王の教室

## Eksteraj ligiloj 
* La profilo de oficejo
* Ŝia reta taglibro

Kategorio:Japanaj aktoroj
Kategorio:Japanaj modeloj
Kategorio:Naskiĝintoj en Japanio
Becsvölgye

**Becsvölgye** [beĉvoldje] estas unuigita malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono **Okcidenta** Transdanubio, en departemento Zala, en subregiono de Zalaegerszeg. Völgy kaŝiĝanta en la vilaĝonomo signifas: valo.

## Bazaj informoj 
* Areo: 21 km²
* koordinatoj de tutmonda loktrova sistemo: 46.759/16.6822
* Loĝantaro: 860
* Poŝtkodo: 8985
* Telefonprefikso: 92

## Situo 
Becsvölgye situas sur malebenaĵo, laŭ laŭ flankovojoj, sudokcidente de Zalaegerszeg. Nova troviĝas 10, Zalaegerszeg 19, Lenti 23 km-ojn. La vilaĝo konsistas el 7 farmoj, simile al ĉirkaŭaĵo de Őriszentpéter.

## Historio 
Becsvölgye estis unuafoje menciita en 1387 laŭ tiama ortografio *"Beechwlgh"*. Poste la loko disiĝis al 7 apartaj farmoj, kiuj prosperis eĉ dum la turka erao. Ili unuiĝis en 1943 per kunfandiĝo de 7 setlejoj: *Kislengyel, Vargaszeg, Pajzszeg, Barabásszeg, Salomfa, Vörösszeg és Kereseszeg*. La lokaj loĝantoj uzas plu la malnovajn nomojn, kvankam oficiale aperas nur Becsvölgye. Vilaĝservoj estas infanĝardeno, lernejo, poŝto.

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo omaĝe al Elaĉetanto de Kaptitoj de 1950
* kalvinana preĝejo de 1787
* ligna sonorilostablo de 1900

## Eksteraj ligiloj 
situo sur mapo 

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Zala
Falknov

Nomon **Falknov** havas aŭ havis pluraj setlejoj:

* antaŭa ĉeĥa nomo por Sokolov (Falknov nad Ohří, germane *Falkenau an der Eger*)
* Falknov (Kytlice) – parto de municipo Kytlice en distrikto Děčín
* Dolní Falknov – parto de municipo Kytlice en distrikto Děčín
* antaŭa nomo por Sokolíčko, loka parto de Stonařov, distrikto Jihlava
Vallon-Pont-d'Arc

eta|maldekstra|Urbodomo
'''Vallon-Pont-d'Arc''' estas komunumo kun 2424 loĝantoj (2007) en la departemento Ardèche en la regiono Rhône-Alpes en Francio.

Atingebla ekde la aŭtoŝoseo A7 Montélimar - Orange, eliro al Pont-Saint-Esprit.
La urbo estas mondurbo de 22/12/1950.

## Vidindaĵoj 
Proksime situas la Pont d'Arc en la Gorges de l'Ardèche. Apude estas Grotte Chauvet Pont d'Arc kaj Aven d'Orgnac.

## Esperanto 
En Vallon-Pont-d'Arc estas, ekde la 1960-1970-aj jaroj, Esperanto-kampadejo, je la nomo *Camping Municipal Zamenhof*.

200ra

Okaze de la eŭropaj balotoj, Eŭropo - Demokratio - Esperanto ricevis 3 voĉdonojn (0,37% de voĉoj) en 2004, kaj 1 voĉdonon (0,13% de voĉoj) en 2009.

## Vidu ankaŭ 
* Aliaj lokoj kun la nomo Vallon

## Eksteraj ligiloj 
* Turistoficejo Vallon-Pont-d'Arc
* Mapo de Vallon-Pont-d'Arc 
* Kampadejo Zamenhof 

Kategorio:Komunumoj de Ardèche
Hahót

**Hahót** estas vilaĝo en Hungario, en regiono **Okcidenta** Transdanubio, en departemento Zala, en subregiono de Nagykanizsa.
300ra|eta|dekstra|Iama fortikaĵo de Hahót

## Bazaj informoj 
* Areo: 39&nbsp;km²
* koordinatoj de tutmonda loktrova sistemo: 46.648/16.9208
* Loĝantaro: 1230
* Poŝtkodo: 8871
* Telefonprefikso: 93

## Situo 
La vilaĝo situas sur tre mildaj deklivoj, laŭ ĉefvojo Zalaegerszeg-Nagykanizsa, sude de Zalaegerszeg. La lasta urbo kaj Nagykanizsa troviĝas po 25, Pacsa 14&nbsp;km-ojn. Hahót estas nekutime 6&nbsp;km-ojn longa laŭ la ĉefvojo.

## Historio 
La loko estis loĝata jam en la ferepoko, baldaŭe romianoj kaj avaroj vivis tie. La vilaĝo estis unuafoje menciita en 1234 en formo *Haholt*. La mezepokan benedikta abatejon fondis *Arnold comes* je estimo al martirino Sankta Margareta. En la abatejo estis skribita la kodekso de Hahót (111 folioj). Ĝi estas la dua mesolibro verkita en Hungario, ĝi nun troveblas en Zagrebo, en la episkopa arkivo. Dum la historio du apudaj vilaĝoj formiĝis: Suba kaj Supra Hahót, kiuj en 1901 unuiĝis. Vilaĝservoj estas infanĝardeno, lernejo, poŝto, kuracejo, apoteko, interretejo.

## Vidindaĵoj 
* romkatolika baroka preĝejo omaĝe al Margareta de Antioĥio el la 18-a jarcento
* baroka kapelo omaĝe al Maria el la 19-a jarcento
* tutlanda turista vojeto

## Famuloj 
* En Hahót naskiĝis ĉefabato Krizosztom Kelemen.
* En Alsófakos (ekstera apartenaĵo de Hahót) mortis juristo Imre Krajner.

## Eksteraj ligiloj 
* [http://www.vendegvaro.hu/5-939 ] 
* [http://www.hahot.hu ] 

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Zala
Sávoly

**Sávoly**  estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Somogy, en Distrikto Marcali.

## Bazaj informoj 
* Koordinatoj de tutmonda loktrova sistemo:
* Areo: 27&nbsp;km²
* Loĝantaro: 520
* Poŝtkodo: 8732
* Telefonprefikso: 85

## Situo 
Sávoly situas sur ebenaĵo, laŭ la orienta bordo de la Malgranda Balatono, laŭ ĉefvojo Budapeŝto-Rijeka, aŭtoŝoseo M7 kaj fervojo en la sama direkto preteriras. Marcali troviĝas 13, Balatonszentgyörgy 14, Zalakaros 15, Keszthely 25 km-ojn. La ĉirkaŭo de la vilaĝo estas riĉa je sovaĝaj bestoj, ofertanta bonajn ĉaseblecojn.

## Historio 
Sávoly estas mezepoka komunumo, unuafoje menciita en 1377 en formo de *"Sauol"*. Post la mezepoko la turkoj faris senhoma la vilaĝon, kiu refondiĝis en 1711. Inter 1952-1992 kolĥozo funkciis en Sávoly. La malkovrita kuracakvo estas ankoraŭ ne eluzita. Vilaĝservoj estas infanĝardeno, lernejo, kulturdomo, biblioteko, kuracejo, migra poŝto.

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo omaĝe al Sankta Triunuo
* "Balatonring" konkursejo por motoroj (konstruata)

## Famaj nomportantoj 
* Pál Sávoly, inĝeniero pri pontoj

## Eksteraj ligiloj 
* situo en Hungario

* 

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj en departemento Somogy
Keflavík

**Keflavík** estas havenurbo en sudokcidenta Islando. Keflavík unuiĝis en 1994 kun komunumoj Njarðvík kaj Hafnir al kunurbo *Reykjanesbær*. Keflavík estas la plej granda komunumo de duoninsulo *Reykjanesskagi*, kaj estas la ĉefurbo de la administra regiono Suðurnes, "suda duoninsulo". Laŭ la stato de  en la urbo vivis .

Apud la haveno funkciis inter 1951 kaj 2006 la usona armea bazo, proksime al la flughaveno. 
 
## Eksteraj ligiloj
*  (islande)

Kategorio:Urboj de Islando
Kategorio:Komunumoj de Islando
Listo de riveroj en Rio Grande do Norte (Brazilo)

**Listo de riveroj en la subŝtato Norda Rio-Grando** *(Rio Grande do Norte)* de Brazilo

*Apodi
*Cavalos
*Ceará-Mirim (rivero)
*Curimataú (rivero)
*Jacu (rivero)
*Japi
*Jundiaí (rivero)
*Maxaranguape (rivero)
*Mossoró (rivero)
*Parau
*Piranhas (rivero)
*Potengi
*Seridó (rivero)
*Trairi
*Umbuzeiro (rivero) ??

Kategorio:Riveroj en Brazilo
Kategorio:Norda Rio-Grando
Flago de la Afrika Unio

eta|dekstra|Nuna flago
eta|dekstra|Flago ĝis 2010
La **flago de la Afrika Unio** konsistas el du horizontalaj zonoj verdkoloraj supre kaj malsupre, larĝa blanka strio meze inter la verdaj, kaj mallarĝaj oraj strioj inter la verdaj kaj la blanka. Meze de la blanka strio troviĝas la Emblemo de la Afrika Unio.

## Simbolismo 
* La verdo simbolas la esperon de Afriko pri unueco.
* La orkoloro montras la riĉecon kaj la estontan brilecon de Afriko.
* La blanko reprezentas la purecon de la afrika sopiro havi sincerajn amikojn en la tuta mondo.

Kategorio:Afrika Unio
Afrika Unio
Nagylengyel

**Nagylengyel** [nadjlentjel] estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Zala, en Distrikto Zalaegerszeg kun ĉirkaŭ 480 loĝantoj.

## Geografio 
Nagylengyel situas en Montetaro Zala. Riĉiĝon de la vilaĝo komenciĝis en la 1950-aj jaroj kun la naftoekspluato. Loĝantoj de Nagylengyel hejtis jam ekde 1958 per tergaso.

## Historio 
Nagylengyel estis unuafoje menciita en 1407 en formo de *Lengel*, en 1462 kiel *Naghlengel* por disigi de *Kislengyel*.

Oni trovis tie nafton (per borputo NL-2 (Nagylengyel-2)) la 11-an de marto 1951. Kvar jarojn poste oni elminis jam 1,2 milionojn da tuno. La pinto estis en 1963 kun 1,3 milionoj da tuno.

En Nagylengyel migra poŝto servas. Gravas tie preĝejo el la 18-a jarcento.

## Famuloj 
* En Nagylengyel naskiĝis fizikisto József Dombi.
* En ekstera parto de Nagylengyel (Henyehegy) naskiĝis skulptisto László Szlávics (pli aĝa).

== Komunumoj pri *lengyel* (=polo) en Hungara reĝlando ==

situo en Hungario

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Zala
Krekso (genro)

**Krekso** (*Crex*) estas genro de birdoj de la familio de Raledoj kaj ordo de Gruoformaj kun ununura specio, nome Krekso, *Crex crex*. La tuta familio temas pri birdoj rilataj al akva medio, sed tiuj ĉi specio kaj genro rilatas pli al herbejoj kaj al terkulturejoj ol al marĉa medio, sed ĉiukaze en tiu medio preferas ne la plej sekajn lokojn, sed iom humidajn kaj malsekajn por havi pli da besteta manĝaĵo. Ili estas pli flavaj ol grizaj. Sed idoj estas nigraj kiel tiuj de aliaj raledoj.

Foje estis inkludita en genro *Crex* alia specio alimaniere inkludita en genro *Crecopsis*, nome *Crecopsis egregia*, tio estas Afrika krekso.

Kategorio:Gruoformaj
Porzano

***Porzana*** aŭ **porzanoj** estas genro de birdoj apartenantaj al familio de Raledoj kaj ordo de Gruoformaj. Ili estas tre etaj akvaj birdoj el ĉiu kontinento; ekzemple pli etaj ol plej konataj familioj inter raledoj. Temas pri tri specioj. Ĉiuj loĝas en akva medio inter junkaro kaj densa herbaro. Tie konstruas neston el vegetala materialo.

## Aspekto 
Ĉiu specio estas tre bone adaptita al ties medio: longaj kruroj kun longaj fingroj taŭgaj por piediri inter akva plantaro, mallongaj rondformaj flugiloj por ekflugi kaj fuĝi inter junkaro kaj kanaro kaj pli mallonga beko ol tiu de aliaj raledoj por preni semojn kaj etajn akvobestetojn.

Kutime maskloj kaj inoj estas similaj. Ili estas brunaj dorse kaj grizaj sube, sed kelkaj specioj estas pli bluecaj kaj kelkaj havas pli aŭ malpli striojn.

## Kutimoj 
Temas pri sekretemaj birdoj kiuj rapide fuĝas inter junkaro kiam aperas ebla danĝero. Ĉefe dum la reprodukta sezono, kiam kelkaj eĉ povus ataki invaduntojn spite al ties malgrandeco. Kelkaj specioj estas migrantaj vintre al tropikaj landoj dumnokte.

Plej ofte ili estas ĉiomanĝantaj, ĉefe vegetalan materialon kaj etajn akvajn bestetojn. Ili povas manĝopluki en akvo aŭ koto kaj sur tero.

## Specioj 
* Makula porzano, *Porzana porzana*
* Aŭstralia porzano aŭ Rivera porzano, *Porzana fluminea*
* Karolina porzano, *Porzana carolina*
* Punktoflugila porzano, *Porzana spiloptera*
* Blankkola porzano, *Porzana albicollis*

Kategorio:Raledoj
Roosevelt

**Roosevelt**  estas usona familia nomo, kiu devenas el la nederlanda *Rosenfeld* ("roza kampo"). Ĝin portis du prezidentoj de Usono kaj aliaj gravaj personoj:
* Franklin Delano Roosevelt (1882-1945), prezidento ekde 1933
* Theodore Roosevelt (1858-1919), prezidento 1901-1908
* Edith Roosevelt (1861–1948), dua edzino de Theodore
* Elliott Roosevelt, filo de Franklin Delano Roosevelt 
* Eleanor Roosevelt (1884–1962), edzino de Franklin D. Roosevelt
* James Roosevelt (1907-1991), filo de Franklin, usona generalo kaj politikisto
* Kermit Roosevelt (1889-1943), usona esplora vojaĝisto kaj komercisto
* Kermit Roosevelt 3-a (* 1971), usona profesoro pri juro
* Theodore Roosevelt juna (1887–1944) filo de Theodore kaj Edith, usona generalo

## Geografio 
* Roosevelt-insulo

Lokoj en Usono:

* Roosevelt (Arizona)
* Roosevelt (Louisiana)
* Roosevelt (New Jersey)
* Roosevelt (Novjorkio)
* Roosevelt (Oklahomo)
* Roosevelt (Teksaso)
* Roosevelt (Utaho)
* Roosevelt (Wisconsin)
Mitzi's Abortion

'''''Mitzi's Abortion''''' ("Aborto de Mitzi") estas anglalingva teatraĵo verkita de Elizabeth Heffron, usona verkistino loĝanta apud Seatlo. Ĝi debutis en la somero de 2006 ĉe A Contemporary Theatre en Seatlo. En ĝi Esperanto iom rimarkinde rolas, eĉ du kantojn rolantoj kantas en la internacia lingvo. La komploto temas pri la sekvoj de decido far Mitzi, laŭ la konsilo de sia kuracisto, malfrue en la gravedo abortigi sian feton pro tio, ke ĝi havas anencefalion. Unu rolo estas s-ta Tomaso de Akvino, kiu argumentas (kontraŭ postaj katolikaj nocioj) por la teorio, ke la feto homiĝas (akiras homan animon) nur tiam, kiam ĝi senteble ekmoviĝas en la utero. Rolas ankaŭ Malzorga Maria (Reckless Mary), la spirito de brulmortigita skota akuŝistino el la 17-a jarcento.

## Eksteraj ligiloj 
Paĝo ĉe la retejo de la Teatro ACT  (havas ligilojn al multaj recenzoj; anglalingva)

Kategorio:Dramoj
Mijazaki Aoj

**MIJAZAKI Aoj** (宮崎あおい [Mijazaki Aoi]) (naskiĝis la  en Tokio) estas fama japana aktorino.
eta|Mijazaki Aoj (2009)

## Listo de filmoj 
* EUREKA (2001) ユリイカ

## Listo de televiddramoj 
* Poŝtelefona kaŝpolicano ZENIGATA Aj (2002—2003) ケータイ刑事 銭形愛

## Eksteraj ligiloj 
* La profilo de oficejo  

Kategorio:Japanaj aktoroj
Kategorio:Naskiĝintoj en Japanio
Horikita Maki

**HORIKITA Maki** (堀北真希) (naskiĝis la  en Kijose, Tokia Metropolo) estas japana aktorino.
## Listo de filmoj 
* Poŝtelefona kaŝpolicano La kino (2006) ケータイ刑事 THE MOVIE

## Listo de televiddramoj 
* Poŝtelefona kaŝpolicano ZENIGATA Mai (2003) ケータイ刑事 銭形舞

## Eksteraj ligiloj 
* La profilo de oficejo 

Kategorio:Japanaj aktoroj
Kategorio:Naskiĝintoj en Japanio
LGM-30 Minuteman

eta|Lanĉo de Minuteman II ĉe Vandenberg
**LGM-30 Minuteman** estas usona trietaĝa interkontinenta balistika raketo, kapabla porti nuklean armilon, produktita de Boeing. ĝi estas ekipita per nuklea kapo kaj estas kerno de la usonaj raketaj fortoj.

Ĝi havas propran aŭtomatan direktan sistemon, pelita per solidaĵo.

La unua lanĉo de Minuteman-1 okazis la 15-an de septembro 1959, Minuteman-2 la 24-an de septembro 1964 kaj Minuteman-3 la 16-an de aŭgusto 1968. Minuteman-1 kaj -2 estas ne plu uzata, sed Minuteman-3-raketoj restas batalkapablaj ĝis 2020. Oni produktis el tiu tipo ekde 1977 plurmilojn.

## Teknikaj datenoj de Minuteman II 
* Maks. altiĝo: 1.300 km
* Starta ŝovforto: 780 kN
* Starta maso: 33.014 kg
* Diametro: 1,80 m
* Longo: 18,23 m
* larĝo kun flugiloj: 1,80 m
* Maso de eksplodkapoj: 680 kg
* Atingopovo: 12.600 km
* Nombro de eksplodkapoj: 1
* Eksplodaĵo: W56 (eksplodforto 1.200 kT TNT)
* Maks. rapido: 29.030 km/h

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.astronautix.com/lvs/mineman1.htm
* http://www.astronautix.com/lvs/mineman2.htm
* http://www.astronautix.com/lvs/mineman3.htm

Kategorio:Misiloj
Kurokawa Mei

**KUROKAWA Mei** (KUROKAŬA Mei, 黒川芽以) (naskiĝis la  en Tokio) estas Japana aktorino kaj kantisto.
eta|Kurokawa Mei (meze)

Ŝi debutis en televiddramo kiam ŝi havis naŭ jarojn. Ŝi ĉefe laboris dum knabinaĝo kiel juna idolo kaj kiel aktorino. Ŝi havas apartan talenton kaj absolutan sonsensivon, kaj ŝi estas japana belulino. Sed ŝiaj ĝisnunaj laboroj ne estis tre grandaj.

## Listo de filmoj 
* Fantomrakonto nova *mimibukuro* (2005) 怪談新耳袋
* Poŝtelefona kaŝpolicano La kino (2006) ケータイ刑事 THE MOVIE

## Listo de televiddramoj 
* Poŝtelefona kaŝpolicano ZENIGATA Mai (2004) ケータイ刑事 銭形泪

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de Kurokawa Mei 
* La profilo de oficejo 

Kategorio:Japanaj aktoroj
Kategorio:Japanaj kantistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Japanio
Durușa

**Durușa** [duruŝa] (hungare: **Durusa**, germane: **Dursdorf**) estas vilaĝo en Rumanio sude de Baia Mare. En 1910 ĝi havis 203 loĝantojn (rumanoj); en 1992 107 (rumanoj). Ĝia unua mencio skriba estas el 1570. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario (Szatmár vármegye). Administre ĝi apartenas al la komunumo Valea Chioarului.

## Fonto
*Magyar nagylexikon, 1–18, 1993–2004, Budapest.
*Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio).

## Eksteraj ligiloj 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de distrikto Maramureș
Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Maramureș
Drăghia

**Drăghia** [drəgia] (hungare: **Drágosfalva**) estas vilaĝo en Rumanio sudokcidente de Târgu Lăpuş. En 1910 ĝi havis 329 loĝantojn (rumanoj); en 1992 264 (rumanoj). Ĝia unua mencio skriba estas el 1393. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario, (Szolnok-Doboka vármegye). Administre ĝi apartenas al Coroieni.
## Fonto
*Magyar nagylexikon, 1–18, 1993–2004, Budapest.
## Eksteraj ligiloj 
* Administra mapo de distrikto 
* Mapo de distrikto 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de distrikto Maramureș
Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Maramureș
Szilvágy

**Szilvágy** [silvAdj] estas malgranda vilaĝo en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Zala, en Distrikto Lenti.
300ra|eta|dekstra|Szilvágy el la aero

## Bazaj informoj 
* Areo: 24 &nbsp;km²
* koordinatoj de tutmonda loktrova sistemo: 46.7342/16.6252
* Loĝantaro: 230
* Poŝtkodo: 8986
* Telefonprefikso: 92

## Situo 
Szilvágy situas en Montetaro Zala sur malebenaĵo en valo de rojo, laŭ traira flankovojo. La vilaĝon interligas kun Lenti etŝpura fervojo. La vilaĝon ĉirkaŭas apuda arbaro, kio ebligas ĉasadon dum sezono kaj kolektadon de fungoj. Nova troviĝas 8, Lenti 18, Zalaegerszeg 25&nbsp;km-ojn.

## Historio 
Szilvágy estis unuafoje menciita en 1343 en formo *"Ozyagh"*, laŭ la nuna ortografio en 1773. Sur deklivo havanta interesan formon hufofero (hufumo) oni kultivas vitojn. En Szilvágy migra poŝto servas.

## Vidindaĵo 
* romkatolika preĝejo omaĝe al Dekstra Brako de Stefano la 1-a (Hungario) de 1996

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Zala
Groape

**Groape** [grŭape] (hungare: **Haragoalja**, germane: **Grappendorf**) estas vilaĝo en Rumanio sude de Baia Mare. Administre ĝi apartenas al Târgu Lăpuş.

## Loĝantaro 
En 1910 ĝi havis 1 233 loĝantojn (rumanoj); en 1992 800 (rumanoj).

## Historio 
Ĝia unua mencio skribe estas en 1603. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario, (Szolnok-Doboka).

## Fonto 
* Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.
* Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)

## Eksteraj ligiloj 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Maramureș
Demjén

**Demjén** (demjEn) estas malgranda vilaĝo kun titolo vinvilaĝo en Hungario, en regiono **Norda Hungario**, en departemento Heves, en subregiono de Eger.

## Bazaj informoj 
* Areo: 25 &nbsp;km²
* koordinatoj de Tutmonda loktrova sistemo: 47.8329/20.3329
* Loĝantaro: 660
* Poŝtkodo: 3395
* Telefonprefikso: 36

## Situo 
La vilaĝo situas sur deklivoj, laŭ rojo, laŭ traira flankovojo. Eger troviĝas 10, Mezőkövesd 22, Parád 20 km-ojn.

## Historio 
Demjén estis unuafoje menciita en 1331 en formo *"Demyen"*. La vilaĝo apartenis laŭ dokumento el la 15-a jarcento al fortikaĵo de Szarvaskő. La vilaĝo estis detruita en 1552 fare de turkoj, reloĝiĝis inter 1558 kaj 1564. Ekde 1712 la vilaĝanoj okupiĝas pri vinkulturo. La vinvilaĝo apartenas al vinregiono de Eger. En ĉirkaŭo de la komunumo troviĝas vinkeloj, ŝtonminado, naftoputoj de MOL Rt..

## Vidindaĵoj 
* baroka katolika preĝejo omaĝe al Sankta Antonio de Padovo de 1732, turo pligrandiĝis en 1779
* abelokestoj, (malgrandaj kavoj, enigmo ankaŭ por arkeologoj), Tutmonda loktrova sistemo: 47.8503/20.335

## Fama nomportanto 
* ŝlagrokantisto Ferenc Demjén

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vinvilaĝoj
Dobricu Lăpușului

**Dobricu Lăpușului** [dobriku ləpuŝuluj] (hungare: **Láposdebrek**) estas vilaĝo en Rumanio sudoriente de Baia Mare. Administre ĝi apartenas al la urbo Târgu Lăpuș.

## Loĝantaro
En 1910 ĝi havis 548 loĝantojn (rumanoj); en 1992 140 (rumanoj).

## Historio
Ĝia unua mencio skriba estas el 1548. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario (Szolnok-Doboka).

## Fonto
*Magyar nagylexikon, 1–18, 1993–2004, Budapest.

## Eksteraj ligiloj 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de distrikto Maramureș
Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Maramureș
Altdorf

**Altdorf** en la germana lingvo signifas **malnova vilaĝo**. La vorto estas ofta nomo por setlejoj, vilaĝoj, municipoj kaj komunumoj en germanlingvaj regionoj.

eta|300px|Tell-Monumento en Altdorf, Urio, Svislando
## Svislando
***Altdorf (Urio)** estas la ĉefkomunumo de la svisa Kantono Urio.
** **Altdorf UR (stacidomo)** estas fervoja stacio en Altdorf (Urio).
***Altdorf SH** estas komunumo en Kantono Ŝafhaŭzo.
***Altdorf (Vitznau)** estas parto de la komunumo Vitznau de la Distrikto kaj Kantono Lucerno.

## Germanio
***Altdorf (apud Böblingen)** estas komunumo en distrikto Böblingen de la federacia lando Baden-Virtembergo.
***Altdorf (apud Nürtingen)** estas komunumo en distrikto Esslingen de la sama federacia lando Baden-Virtembergo.
***Altdorf (Malsupra Bavario)** estas komunumo en distrikto Landshut de la federacia lando Bavario.
***Altdorf (Palatinato)** estas komunumo en distrikto Südliche Weinstraße de la federacia lando Rejnlando-Palatinato.
***Altdorf apud Nürnberg** estas komunumo en distrikto Nürnberger Land ankaŭ de la federacia lando Bavario.
* Krome ankaŭ temas pri diversaj loĝlokoj ene de unuopaj administraj komunumoj, ekzemple parto de la urba komunumo Biessenhofen en la distrikto Ostallgäu de la federacia lando Bavario en Germanio.

## Rumanio
***Altdorf** estas germana nomo de vilaĝo Baba sudokcidente de Baia Mare.

## Aliaj eŭropaj landoj
* Altdorf estas la germana nomo de la komunumo *Altorf* en la departemento Bas-Rhin, Francio
* Altdorf estas parto de la komunumo *Alteckendorf* en la departemento Bas-Rhin, Francio
* Altdorf estas la germana nomo de la komunumo Stara Wieś en la distrikto Pleß (1816 ĝis 1922, pole nun *Pszczyna*), ekde 1946 distrikto Pszczyna, Pollando
* Altdorf estas la germana nomo de la urbo Spišská Stará Ves en la distrikto Kežmarok, Slovakio

## Vidu ankaŭ
* **Altendorf**
Fericea

**Fericea** [feriĉa] (hungare **Szamosfericse**) estas vilaĝo en Rumanio sudokcidente de Baia Mare. En 1910 ĝi havis 500 loĝantojn (rumanoj); en 1992 estis 489 (rumanoj). Ĝia unua mencio skribe estas en 1733. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario (departemento Szatmár). Administre ĝi apartenas al Valea Chioarului.

## Fonto 
* Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.
* Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)

## Eksteraj ligiloj 
* Administra mapo de distrikto 
* Mapo de distrikto 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Maramureș
Stefano la 3-a (Moldavio)

eta|dekstra|Stefano la Granda / Ștefan cel Mare kaj Sankta (Rumana ikono)
**Stefano la Granda**, , (naskiĝis ĉirkaŭ 1433 en Borzești; mortis la 2-an de julio 1504 en Suceava) estis la tria rumana "vojevodo" (Princo de Moldavio) de eŭropa rango, kiu famiĝis en Eŭropo pro sia longa rezisto kontraŭ la Osmanida imperio.

290ra|maldekstra|eta|Moldavio en 1483
Stefano la Granda, kiu regis de 1457 ĝis sia morto en 1504 estis la plej grava el la regnestroj de la Princlando Moldavio. Li apartenis al la malnova princa familio kaj akiris la tronon batalante kontraŭ sia onklo, kiu mortigis sian patron, la princon Bogdano la 2-a.

## Komerco 
Li restis en la memoro de la posteuloj ne nur pro siaj heroaĵoj, sed ankaŭ pro sia mastrado de la lando. Li kuraĝigis la komercon donante gravajn privilegiojn al la negocistoj el Hungario kaj
Pollando en epoko, kiam la moldavaj princoj ankoraŭ regis la faman vojon inter la Balta kaj la Nigra Maroj.

## Religia konstruado 
Tiu komerco permesis al li akiri grandajn enspezojn kaj havi senkomparan konstrulaboron en sia lando. Li konstruigis plurajn monaĥejojn, la ĉefa estis Putno, kaj rekonstruigis aliajn, kiel Voroneco, Humor', Njamco ktp. La tradicio atribuis al lia epoko ĉiujn malnovajn preĝejojn moldavajn al kiuj oni ne konis la devenon. Li helpis ankaŭ eksterlande la ortodoksan eklezion, konstruinte aŭ riparinte preĝejojn ĉe la monto Athos, en Valaĥio / (rumane: *Țara Românească, Valahia*) kaj Transilvanio.

## Ekstera politiko 
Tre agema li estis en la ekstera politiko. Li atentis ĉiam ne havi du samtempajn kontraŭulojn.

Komence de sia regado, li apogis sin sur la pola reĝo Kazimiro la 4-a kontraŭ la hungara reĝo Matiaso Korvin.

## Militoj kaj konfliktoj 
## Sanktigo 
Danke pro lia kristana agado, la rumana ortodoksa eklezio sanktigis Stefanon la Grandan en 1992 sub la nomo '**Stefano la Granda kaj Sankta**'.

## Fontoj 
* Es-To (Oficiala Informilo de Esperanto-Movado en Rumanio), julio–septembro 2004 laŭ la suba
* Marcel D. Popa, Nicolae Stoicescu, *Medieval History* en *Chronological History of Romania*, Bukareŝto. Edit. Enciclopedica Romana, 1974

Kategorio:Princoj
Kategorio:Ortodoksaj sanktuloj
Kategorio:Historio de Moldavio
Kategorio:Historio de Rumanio
Ferești (Maramureș)

**Ferești** [fereŝtj] (hungare: **Fejérfalva**) estas vilaĝo en Rumanio sude de Sighetu Marmației. En 1910 ĝi havis 441 loĝantojn (rumanoj, germanoj); en 1992 507. Ĝia unua mencio skriba estas el 1402. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario (Máramaros vármegye). Administre ĝi apartenas al la komunumo Giulești.

Ferești situas ĉe la kunfluejo de la riveroj Mara kaj Cosău.

## Fonto 
* Magyar nagylexikon, 1–18, 1993–2004, Budapest.
* Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio).

## Eksteraj ligiloj 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de distrikto Maramureș
Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Maramureș
Militistiko

**Militistiko** estas la scienco studanta la teknikojn, psiĥologion, praktikon kaj aliajn fenomenojn, kiuj konsistigas la militon aŭ armitan konflikton. Ĝi celas fari la studanton pli lerta kaj pli probable venkonta en iu ajn armita konflikto kontraŭ iu ajn malamiko. Tiucele ne esence gravas, ĉu la malamiko estas kontraŭanta armeo, gerilistoj aŭ aliaj neregulaj batalantoj, nek ĉu la malamiko konas aŭ praktikas militistikon siaflanke. Ses plej gravaj branĉoj de militistiko estas:

# Milita organizado
# Milita edukado kaj trejnado
# Milita historio
# Milita geografio
# Militaj teknologio kaj ekipaĵoj
# Militaj strategio kaj doktrino

## Vidu ankaŭ 
* Milito
* Militfortoj
* Militfilozofio
* Carl von Clausewitz
* *La Militarto*
* Strategio - taktiko

Kategorio:Milito