Pafado en Filozofia fakultato de Universitato de Karolo

**Pafado en Filozofia fakultato de Universitato de Karolo** okazis ĵaŭde la 21-an de decembro 2023 posttagmeze en sidejo de la fakultato en Placo de Jan Palach en Prago. Temis pri atako de aktiva pafisto, studento de la fakultato, kaj 25 vunditoj. La atakinto krimis memmortigon. Pro nombro de viktimoj la atako fariĝis la plej malbona amasa pafado sur la teritorio de Ĉeĥio kaj unu el la plej tragikaj lernejaj pafadoj en Eŭropo. Registaro en eksterordinara kunsido en la tago de atako decidis pri proklamo de ŝtata malĝojo sabate la 23-an de decembro.

## Paso de la eventoj 
[thumb|Polico dum la pafado iom post iom fermis grandan parton de Prago. Sur la fotografio fermaĵo de [Kajo de Smetana kelke da horoj post incidento.]]
La 21-an de decembro 2023 je la 12.20 horo la polico akiris informon, ke la 24-a jara studento de Filozofia fakultato de Universitato de Karolo David K. forveturis en Pragon kaj li havas memmortigajn pensojn. Mallongtempe post tio estis en ilia familia domo en Hostouň trovita murdita lia patro. La polico proklamis post la kriminto serĉadon, ĉar ili kunigis lin kun la kazo de murdo.

La polico plu akiris la informon, ke la menciito tiutage devas ekde la 14-a horo partopreni prelegon en konstruaĵo de Filozofia fakultato de Universitato de Karolo en Celetná strato, kie li studis. La tuta proksima ĉirkaŭaĵo de la sidejo de fakultato estis fermita, ĉar la atakanto troviĝis sur tegmento de la konstruaĵo kaj komencis pafi ankaŭ kontraŭ personoj en la placo kaj apuda strato. En la tempo de afado en la placo de Jan Palach ĉeestis ankaŭ ĵurnalisto Jiří Forman el portalo Akta.cz. Laŭ raportado de TV Nova li komune kun policistoj klopodis kateni la atentemon de la pafisto kontraŭ si, por ke homoj el la fakultato povu kiel eble plej rapide evakui sin.

La serĉadon pri la kriminto en la konstruaĵo de la fakultato unue komplikis la fakto, ke la pafadon oni ne povis aŭdi. La policistoj do unue, iom post iom gvidigataj de atestintoj, iris en pli superajn etaĝojn ĝis la tegmento.

En angorlinio la imformo pri la pafado estis anoncita mallonge antaŭ la 15-a horo. Je la 15.59 horo Polico de ĈR informis, ke la atakanto estis sur la irejo de konstruaĵo eliminita – dum alproksimiĝo de la policistoj li pafmortigis sin mem. 

Post la 17-a horo la savantoj finis la traŭmatologian planon, sed sur la loko el preventaj kaŭzoj restis malpli granda nombro de garnizonoj. La konstruaĵo de FF UK estis tute evakuita kaj subigita al piroteknika kontrolo, dum kiu la polico trovis pli granda arzenalon de armiloj kaj municio. Nur post tio povis esti alpaŝita al identigo de la viktimoj. Kunsidis ankaŭ kriza stabo de la universitato.

## Viktimoj 
[thumb|La konstruaĵo de [Filozofia fakultato de Universitato de Karolo|FF UK unu tagon post la pafado restis senĉese fermita]]
La polica pezidanto Martin Vondrášek en preskonferenco vespere post la evento indikis, ke la pafado havis sume 14 viktimoj, 25 homoj estis vunditaj, el kiuj 10 grave.. Unu tago post la atako ministro de enlando Vít Rakušan precizigis, ke la polico konas identecon de ĉiuj viktimoj, el kiuj 13 mortis rekte sur la loko de krimo, unu pli poste en malsanulejo kaj la dek kvina mortinto estis la atakinto mem. Inter la 25 vunditoj estis du personoj el Unuiĝintaj Arabaj Emirlandoj kaj unu el Nederlando. Plua konfirmita viktimo el pedagogiaj vicoj estis fakulo je finna-sveda literaturo Jan Dlask.

La viktimo publika konfirmita vendrede la 22-an de decembro estis Lucie Špindlerová, studentino de la 1-a jaro de ĉeĥa lingvo en komunikado de neaŭdantoj, kiu samtempe faris korektorinon en redakcio *Lidové noviny*. La saman fakon studis ankaŭ Magdaléna Křístková el Roztoky ĉe Prago. Redakcio de servero *PrahaIN* sen pli proksima precizigo sciigis, ke unu el viktimoj estis ankazŭ redaktorino de tiu ĉi servero sudanta el la fakultato. Ĉeĥa atletika asocio kondolis al pluvivantoj de 20-a jara globoĵetistino Klára Holcová, kiu en la fakultato studis fakon de arkivado kaj Bohemistikon. Korpuso de propravolaj fajroestingistoj de Velichovky anoncis en Facebook morton de Aneta Richterová.

## Atakinto 
La atakinto estis la 24-a jara studento de Filozofia fakultato de Universitato de Karolo David Kozák, kiu laŭ polica informo devis en la pasinteco kuraci sin kun psikaj problemoj.

Laŭ la polico la atako estis farita per laŭleĝe tenita longa armilo. La polico en preskonferenco indikis, ke la atakinto havis registritaj ok armilojn, du el ili longajn. Li havis sepm el ili printempe de la sama jaro. Li alportis en la konstruaĵon de la filozofia fakultato pli grandan kvanton de kartoĉoj en pli granda valizo. Laŭ la informo publikita de ČTK je la 20.49 horo la polica prezidento en la vespera presa konferenco indikis, ke la polico tre grave laboras kun varianto, ke la atakinto estis ankaŭ kriminto de duobla murdo en Arbaro en Klánovice je 6 tagoj antaŭe. Sen pluaj detaloj li sciigis,mke kunigo de ambaŭ kazoj koneksas kun tio, kion la polico trovis en Kladenio en la loko de morto de viro, kiu estis onidire patro de la pafisto el la filozofia fakultato. La sekvanta tago estis konfirmita, ke la armilo uzita dum la pafado en la arbaro estis trovita en la domo de pafisto. Pri la tekstoj el tiu ĉi kanalo informis vico da medioj. Ĵurnalisto Ondřej Soukup, okupiĝanta per Rusio kaj postsovetaj ŝtatoj, sed en la socia reto X post konzultado kun rusaj ĵurnalistoj David Frenkel kaj Timur Olevskij publikis sian konkludon, ke tiu ĉi konto en Telegram estis falsa. Gvidis lin al tio indiko, ke unu kontribuo estis redaktita post la morto de la kriminto, kaj la opinio, ke la kontribuojn verkis denaska parolanto de la rusa profunde enmergiĝinta en rusa junulara kunteksto kaj gramatikaj eraroj tipaj por rusaj lernantoj. La hipotezo de Soukup estas, ke iu skribis taglibron kun apartenanta temaro, kie li faciligis sin, kaj kiam li ekaŭdis pri la pafado en FF UK, li alinomis la kanalon al la nomo de atakinto kaj reguligis la unuan kontribuon en sia kanalo.

## Reagoj 
[thumb|Pieta loko antaŭ [Karolinum, la historia sidejo de Universitato de Karolo, unu tagon post la pafado]]
La prezidento de respubliko Petr Pavel esprimis sin al la evento en socia reto X kaj rapidigite li revenis el deĵora vojaĝo el Francio. Prezidanto de registaro Petr Fiala kondamnis la pafadon kaj esprimis sinceran kondolencon al postvivantoj. Ministro de enlando Vít Rakušan kondamnis la agadon kaj emfazis, ke al la kriminto ne havas esti donata media publicito kaj atentemo. Kondolencoj esprimis ankaŭ la prezidento de Usono Joe Biden kun tio, ke Usono estas preparita doni al Ĉeĥio okaze de bezono subtenon.

Vespere post la atako Fonduso de fondaĵo de Universitato de Karolo proklamis humanitaran retpaĝan kolekton Darujme.cz por helpo al trafitaoj de tiu ĉi tragedio. Simila kolekto estis publikigita ankaŭ en retpaĝaro Z nesnáze. Unu tago post la tragedio 25 mil homoj donacis pli ol 31 milionoj da kronoj.

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Atakoj en lernejoj
Kategorio:Masakroj en Ĉeĥio
Kategorio:Murdoj en Ĉeĥio
Kategorio:Filozofia fakultato de Universitato de Karolo
Kategorio:Eventoj en Prago 1
Kategorio:Amasaj pafadoj en Eŭropo 2023
Kategorio:2023 en Ĉeĥio
Kategorio:Historio de Universitato de Karolo
Kategorio:21-a jarcento en Prago
Kategorio:21-a de decembro