Choplifter

***Choplifter*** (stiligita kiel ***Choplifter!***) estas milit-tema ruluma pafa videoludo disvolvita de Dan Gorlin por Apple II kaj eldonita de Broderbund en 1982. Ĝi estis sekve adaptita al 8-bitaj Atari-komputiloj en la sama jaro, kaj ankaŭ al VIC-20, Commodore 64, Atari 5200 (publikigita en februaro 1984), ColecoVision, MSX, kaj Thomson-komputiloj.

En 1985, Sega publikigis refaron kiel arkada videoludo, kun aliaj adaptoj eldonitaj por Master System kaj NES en 1986. Grafike plibonigitaj versioj por 8-bitaj Atari-komputiloj kaj Atari 7800 ankaŭ estis eldonitaj en 1988 fare de Atari Corporation.

## Ludomaniero
En *Choplifter*, la ludanto havas la rolon de batalhelikoptera aviadisto. La celo estas savi ostaĝojn tenitajn en kazernoj ene de la teritorio kontrolata de la malbonfara Imperio Bungeling. La ludanto devas kolekti la ostaĝojn (priskribitajn en la fono kiel "*delegitoj al la Unuiĝintaj Nacioj-Konferenco pri Paco kaj Infana Edukado*") kaj sekure transporti ilin al la proksima konstruaĵo de la Usona Poŝta Servo, defendante ilin kontraŭ malamikaj tankoj kaj aliaj kontraŭbatalantoj. Laŭ la intrigo, la partoj de la helikoptero estis antaŭe kontrabanditaj en la landon, kaŝitaj kiel "poŝto-ordiga maŝino."

La helikoptero povas rigardi en tri direktoj : maldekstren, dekstren, aŭ antaŭen (fronte al la ludanto). Ĝi povas pafi al malamikoj en iun ajn el tiuj direktoj kaj ne estas devigata flugi en la saman direkton, kiun ĝi rigardas. Movado antaŭen estas ĉefe uzata por pafi al tankoj. La ludanto devas esti zorgema por protekti la ostaĝojn kontraŭ malamikaj pafoj kaj eviti trafi ilin per amikaj pafoj.

Por savi la kaptitojn, la ludanto unue devas pafi al unu el la ostaĝkonstruaĵoj por liberigi ilin, poste surteriĝi por permesi ilian eniron, kaj finfine revenigi ilin al la komenca punkto de la ludanto. Ĉiu el la kvar konstruaĵoj enhavas 16 ostaĝojn, kaj la helikoptero povas nur transporti ĝis 16 pasaĝerojn samtempe, kio signifas ke pluraj vojaĝoj estas necesaj. Post kiam la helikoptero pleniĝas, neniu plia ostaĝo provos eniri. Ili mansvingos la helikopteron for kaj atendos ĝian revenon. Ĉiu sinsekva vojaĝo kutime fariĝas pli danĝera ol la antaŭa, ĉar la malamiko konsciiĝas pri la agoj de la ludanto kaj komencas kontraŭataki.

Se la ludanto surteriĝas rekte sur ostaĝo aŭ tute blokas la elirejon de la konstruaĵo, la ostaĝoj mortos. En la versioj por Apple II kaj Atari 7800, ostaĝoj ankaŭ mortos, se la helikoptero ne estas ĝuste surteriĝita (ekz., se ĝi estas iomete klina). Surgrunde, la helikoptero povas esti atakata de malamikaj tankoj, kiujn ĝi povas nur pafi per reveno al la aero. Aldone, malamikaj ĉasaviadiloj povas aperi kaj ataki la helikopteron en la aero per aer-al-aeraj misiloj aŭ surtere per bomboj.

## Disvolvo
Post kunlaborado ĉe Rand Corporation, Dan Gorlin komence evoluigis *Choplifter* uzante Apple II-komputilon, pruntitan de sia avo. Komence, Gorlin imagis *Choplifter* kiel 3D-ludon, sed li ŝanĝis al tradicia 2D-medio pro teknikaj limigoj.

La ludo estis disvolvita en ses monatoj. Post kiam Gorlin komencis eksperimenti animadon de helikoptero sur la Apple II, li aldonis pejzaĝojn, tankojn, kaj aviadilojn, kun la ostaĝoj aldonitaj laste. Li rimarkis, ke, kiam la ludo kompleksiĝis, "*filmkameraaj teknikoj ekŝajnis taŭgaj*," inkluzive de la fina mesaĝo "*The End*" anstataŭ "*Game Over*." La unua demonstracio de Gorlin al Broderbund estis "*tro realisma, tro simila al helikoptera simulaĵo*," kaj la kompanio helpis lin fari ĝin pli facila por flugi. La koncepto de savado de ostaĝoj estis inspirita de la sperto de Gorlin kun la ludo *Defender*, en kiu la ludanto devas protekti homojn sur la tero. Kvankam la irana ostaĝkrizo finiĝis la jaron antaŭ ol la ludo estis publikigita, Gorlin diris, ke "*la rilato kun aktualaj eventoj estis io, kio neniam vere pasis mian menson ĝis ni publikigis ĝin*."

En la 1990-aj jaroj, Gorlin revenis al 3D-koncepto en malsukcesa provo refari la ludon. *II Computing* listigis *Choplifter* kiel la 7-an en la listo de popularaj ludoj por Apple II en malfrua 1985, bazite sur vendaj kaj merkataj datumoj.

En Japanio, *Game Machine* listigis la arkadan version de *Choplifter* de Sega en sia eldono de la 1-a de novembro 1985 kiel la plej sukcesan arkadan maŝinon dum la lastaj du semajnoj. Post kiam ĝi estis maltronigita de *The Legend of Kage* fare de Taito  la 15-an de novembro, *Choplifter* revenis al la pinto de la listo la sekvan 1-an de decembro.

*Softline* en 1982 nomis la ludon "*eble la unua interaga komputil-helpa animacia filmo. Fuzio de arkada ludado, simulaĵo, kaj filmeca vida estetiko, Choplifter estas destinita al loko en la Halo de Fameco de programaro*." La revuo laŭdis la animacion kaj la "*subtilan flugkontrolon*" de la helikoptero, kaj konkludis ke vidi la "*esperon kaj eksciton, ilian fidon je vi*" de la ostaĝoj faras la ludon "*malfacila ludi. Doloras vidi unu el tiuj vivaj homoj mortiĝi*." *BYTE* nomis *Choplifter* "*granda amuzo*". *Computer Gaming World*, *Creative Computing Video & Arcade Games*, kaj *The Commodore 64 Home Companion* laŭdis la grafikaĵojn kaj animacion, la lasta rimarkante ke "*la malgrandaj kaptitoj kurantaj trans la dezerto preskaŭ ŝajnas vivaj*."

La Apple II-versio de la ludo ricevis Merit-atestilon en la kategorio "Plej Bonaj Komputilaj Aŭdvidaj Efektoj" okaze de la 4-aj Arkie Awards, kaj iom poste, *Billboard* nomis ĝin "Komputila Ludo de la Jaro". La recenzlibro *Book of Atari Software 1984* donis al la ludo ĝeneralan rangon A+, nomante ĝin "*majstroverko*." La libro konkludis ke "*la koncepto, grafikaĵoj, kaj animacio faras tion ĝojiga ludo*." La recenzlibro ''InfoWorld's Essential Guide to Atari Computers* citis ĝin kiel "*noviga*" kaj "*venkinto*."

La magazino *Console XS* recenzis la version por Sega Master System, donante al ĝi poentaron de 85%. *Computer and Video Games* recenzis la version por Master System en 1989, donante al ĝi poentaron de 87%. Ili ankaŭ recenzis la versiojn por ColecoVision kaj Atari 7800, donante al ili poentarojn de 81% kaj 84% respektive.

## Heredaĵo
*Choplifter II*, subtitolita "Rescue Survive," estis publikigita por Game Boy en 1991, poste refarita por kaj Game Boy kaj Game Gear kiel *Choplifter III* en 1994. Senrilata *Choplifter III* estis publikigita por Super NES.

En malfrua 1997, Gorlin kaj lia disvolva teamo, Ariok Entertainment, disvolvis *Choplifter*-ludon por IBM PC-komputiloj, kiu estus tridimensia kaj havus multludantan funkcion. Tamen, la ludo neniam estis publikigita.

Sega ankaŭ publikigis paron da spiritaj posteuloj, sen la marko *Choplifter*:

**Air Rescue* (1991) por la arkadmaŝino Sega System 32 estas unua-persona, kvazaŭ-3D interpreto de la sama koncepto.
**Air Rescue* (1992) por Master System pli proksime similas la dudimensia *Choplifter,* sed enhavas nivelojn kun rulumado en ĉiuj direktoj.

Programisto Will Botti citis *Choplifter* kiel ĉefan inspiron por sia videoludo de 1996, *Black Dawn*.

En 2004, Xicat Interactive publikigis *ChopLifter: Crisis Shield* ekskluzive en Eŭropo. inXile Entertainment sekve publikigis *Choplifter HD'' por Xbox Live Arcade, PlayStation Network kaj Microsoft Windows en januaro 2012, cetere por Ouya en aŭgusto 2013.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Choplifter ĉe MobyGames ()

Kategorio:Videoludoj aperintaj en 1982
Kategorio:Horizontalrulumaj videoludoj
Kategorio:Pafaj videoludoj
Kategorio:Helikopteraj videoludoj
Kategorio:Videoludoj de Broderbund
Kategorio:Videoludoj de Ariolasoft
Kategorio:Videoludoj kreitaj en Usono
Kategorio:Videoludoj ludeblaj per Apple II
Kategorio:Videoludoj ludeblaj per 8-bitaj Atari-komputiloj
Kategorio:Videoludoj ludeblaj per Atari 5200
Kategorio:Videoludoj ludeblaj per Atari 7800
Kategorio:Videoludoj ludeblaj per ColecoVision
Kategorio:Videoludoj ludeblaj per Commodore 64
Kategorio:Videoludoj ludeblaj per NES
Kategorio:Videoludoj ludeblaj per FM-7
Kategorio:Videoludoj ludeblaj per Master System
Kategorio:Videoludoj ludeblaj per MSX
Kategorio:Videoludoj ludeblaj per SG-1000
Kategorio:Videoludoj ludeblaj per Thomson
Kategorio:Videoludoj ludeblaj per VIC-20