Iain Banks

[eta|dekstra|Banks subskribanta librojn ĉe 63a Monda Konvencio pri Sciencofikcio en [Glasgovo, Aŭgusto de 2005]]
**Iain Banks** (16a de februaro 1954 – 9a de junio 2013) estis skota aŭtoro. Li verkis ĝeneralan fikcion laŭ la nomo **Iain Banks**, kaj scienco-fikcio kiel **Iain M. Banks**, inkludante la komencan literon de lia adoptita meza nomo Menzies, (ˈ|m|ɪ|ŋ|ɨ|z aŭ "ming-iz"). Li studis anglan, filozofion, kaj psikologion en la Universitato de Stirling, kie li poste estos doktoro "honoris causa". Li veturis tra Eŭropo kaj dediĉis sin al diversaj metioj, nome konstruisto, laboristo por IBM, por advokatejo ktp.

## Verkaro 
Sekve de la publikigo kaj sukceso de *The Wasp Factory* (la vespa faktorio, 1984), Banks ekdediĉis sin al verkado. Tiu verko temas pri adoleska serimurdisto, kiu loĝas kun sia patro en kabano ĉe la skota marbordo. Lia venonta verko ''* montris la unuan fojon du karakterajn trajtojn de lia verkaro: nome intereso por scienca fikcio kaj uzado de historiaj fadenoj ŝajne nerilataj, kiuj fine kaj surprize interplektiĝas. Lia unua scienco-fikcia libro, nome *Consider Phlebas*, estis publikigita en 1987, kio faris la komencon de la populara serio *The Culture*. *Kulturo* estas utopia societo liberecana de bonvolemaj maŝinoj kiuj veturas tra la spaco.

Liaj libroj estis adaptitaj al teatro, radio kaj televido. En 2008, *The Times* nomis Banks en sia listo de "La 50 plej grandaj britaj verkistoj ekde 1945". Aprile de 2013, Banks anoncis, ke li havas neoperacieblan kanceron kaj plej verŝajne li ne vivos pli ol unu jaro. Fakte li mortis la 9an de junio 2013.

## Bibliografio 
### Fikcio kiel Iain Banks 
* 1984 *The Wasp Factory* ISBN 0-333-36380-9
* 1985 *Walking on Glass* ISBN 0-349-10178-7
* 1986 *The Bridge* ISBN 0-06-105358-9
* 1987 *Espedair Street* ISBN 0-333-44916-9 – adaptita por BBC radio en 1998 (reĝisorita de Dave Batchelor)
* 1989 *Canal Dreams* ISBN 0-333-51768-7
* 1992 *The Crow Road* ISBN 0-349-10323-2 – adaptita por BBC televido en 1996 (reĝisorita de Gavin Millar)
* 1993 *Complicity* ISBN 0-349-10571-5 – filmita en 2000 (reĝisorita de Gavin Millar), retitolita *Retribution* por usona DVD/video publikigo)
* 1995 *Whit* ISBN 0-349-10768-8
* 1997 *A Song of Stone* ISBN 0-349-11011-5
* 1999 *The Business* ISBN 0-316-64844-2
* 2002 *Dead Air* ISBN 0-316-86055-7
* 2007 *The Steep Approach to Garbadale* ISBN 0-316-73105-6
* 2009 *Transition* ISBN 0-316-73107-2 – publikita en Usono kiel Iain M. Banks
* 2012 *Stonemouth* ISBN 1408702509
* 2013 *The Quarry* (por la 20an de junio 2013 en Britio, 25an de junio 2013 en Usono)

### Scienc-fikcio kiel Iain M. Banks 
#### Romanoj 
##### La serio Culture 
* 1987 *Consider Phlebas* ISBN 0-333-45430-8
* 1988 *The Player of Games* ISBN 0-333-47110-5
* 1990 *Use of Weapons* ISBN 0-356-19160-5
* 1996 *Excession* ISBN 1-85723-394-8
* 1998 *Inversions* ISBN 1-85723-763-3
* 2000 *Look to Windward* ISBN 1-85723-981-4
* 2008 *Matter* ISBN 978-1-84149-417-3
* 2010 *Surface Detail* ISBN 978-0-316-12340-2
* 2012 *The Hydrogen Sonata* ISBN 978-0356501505

##### Aliaj romanoj 
* 1993 *Against a Dark Background* ISBN 1-85723-179-1
* 1994 *Feersum Endjinn* ISBN 1-85723-235-6
* 2004 *The Algebraist* ISBN 1-84149-155-1
* 2009 *Transition* ISBN 9780316071987

#### Novelaj kolektoj 
* *The State of the Art* (1991) ISBN 0-929480-06-6
* *The Spheres* (Birmingham Science Fiction Group, 2010)

### Ne-fikcio 
* *Raw Spirit'' (2003) ISBN 1-84413-195-5 — pri Skotlando kaj viskiaj distilejoj

## Notoj 
Kategorio:Britaj verkistoj