open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Kvar Sanktaj Urboj

[eta|upright=1.4|Mapo ([19-a jarcento) eksterskala de la kvar sanktaj urboj de la judismo, kun Jerusalemo al la alta dekstra angulo, Hebron tujpost, la rivero Jordano kiu fluas el alto al malalto, Safed en la maldekstra angulo kaj Tiberiado sube. Ĉiu el la kvar inkluzivas sanktajn lokojn kaj tombojn de venerataj rabenoj.]]
**Kvar Sanktaj Urboj** () (), estas kolektiva termino en la juda tradicio, uzita por indiki la urbojn “Jerusalemo, Hebron, Tiberiado kaj Safed:
"Ekde la 16-a jarcento la sankteco de la Palestino, aparte pro la merito de la entombigo, estis tute “translokigita” kaj rekonata al kvar urboj, Jerusalemo, Hebron, Tiberiato kaj Safed."

***Jerusalemo** estas la unuaranga sankta urbo de judismo kaj la spirita centro de la juda popolo ekde la 10-a jarcento a-K., kiam la situo estis elektita dum la vivo de reĝo David por esti la loko de la Sankta Templo. Jerusalemo estas asociita kun la elemento de la fajro (referenco al la seninterrompaj oferaj fajroj konservitaj, en la Templo, brulantaj).
***Hebron** estas la loko de la entombigo de la Patriarkoj de judismo: Abrahamo kaj Sara, Isaak kaj Rebeka, Jakobo kaj Lia (Biblio), la Groto de Patriarkoj). Kiel tia, Hebron estas konsiderata la dua sankta urbo de judoj, kaj estas unu el por la juda popolo de  la du urboj kiuj estis akiritaj de gravegaj bibliaj  figuroj (Abrahamo estis akirinta Hebron el la Hititoj. Reĝo David aĉetis Jerusaslemo el la Jebuseoj. Historie, Jerusalemo estis la unua ĉefurbo de ŝtato de reĝo David. 
Hebron estas asociita kun la elemento tero (referenco al la Groto kie estas entombigita Patriarkoj kaj iliaj edzinoj.

***Safed** (Tz'fat) estis konsiderita sankta urbo post la alfluo de judoj sekve de la forigo de la judoj el Hispanio en 1492 kaj fariĝis fama kiel centro kabala. Safed estas asociita kun la elemento aero (referenco al la mistika branĉo tie floranta,)
***Tiberiado** estis signifa en la juda historio kiel loko kie estis kompilita la Talmud de Jerusalemo kaj kiel la patrujo de la Masoretoj. Sed ĝia statuso de sankta urbo ŝuldiĝas al la alfluo ranenoj kiuj naskis en la urbo centron de juda kulturo en la 18-a kaj 19-a jarcentoj. Laŭ juda tradicio la “Elaĉeto” komenciĝoh en Tiberiado kie ankaŭ reformiĝos la Sinedrio

## Notoj 
## Vidu ankaŭ 
*Templo de Jerusalemo
*Israelo
*Izraelo
*Sanktaĵo de Sanktaĵoj
*Palestino
*Judismo

Kategorio:Sanktaj urboj
Kategorio:Urboj de Israelo
Kategorio:Sanktaj urboj de judismo
Kategorio:Judismo
(15380) 1997 QQ4

**(15380) 1997 QQ4** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  en la kadro de la kampanjo *OCA-DLR Asteroid Survey* (ODAS) elde la Observatorio de la altebenaĵo de Calern, en Caussols (Alpes-Maritimes, Francio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de OCA-DLR Asteroid Survey
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
Mumtaz Mahal

[eta|Cenotafo de Mumtaz Mahal en [Taĝ Mahalo, apud tiu de ŝia edzo Ŝaho Jahan]]
**Mumtaz Mahal** (1-a de septembro 1593 – 17-a de junio 1631) (en araba, en urdua ممتاز محل}; en hinda मुमताज़ महल prononce [mumˈt̪aːz mɛˈɦɛl]; signife "la elektita el la palaco") estis mogola imperiestrino kaj ĉefa edzino de la imperiestro Ŝaho Ĝahano. La Taĝ Mahalo en Agra, Barato, estis konstruita de ŝia edzo kiel ŝia fina ripozejo.

## Referencoj 
* 
* 

Kategorio:Historio de Barato
Kategorio:Imperiestrinoj
Mogola ĝardeno

[eta|maldekstra|Mogolaj ĝardenoj ĉe [Taĝ Mahalo.]]
[eta|La [Ĝardenoj de Ŝalimar, Lahore.]]
**Mogolaj ĝardenoj** estas grupo de ĝardenoj konstruitaj de Mogoloj laŭ persa stilo de arkitekturo. Tiu stilo estis tre influita de persaj ĝardenoj ĉefe laŭ strukturo de *ĉarbago*. Grava uzado de rektaliniaj dezajnoj estas faritaj ene de enmurigitaj areoj. Kelkaj el la tipaj trajtoj estas lagetoj aŭ basenoj, fontanoj kaj kanaloj ene de la ĝardenoj.

## Mogolaj ĝardenoj 
* Ŝalimaraj Ĝardenoj
* Ĝardenoj de Ŝalimar

## Notoj 
## Bibliografio 
* Lehrman, Jonas Benzion (1980). *Earthly paradise: garden and courtyard in Islam*. University of California Press. ISBN 0-520-04363-4.
* Ruggles, D. Fairchild (2008). *Islamic Gardens and Landscapes*. University of Pennsylvania Press. ISBN 0-8122-4025-1.
* Wescoat, James L.; Wolschke-Bulmahn, Joachim (1996). *Mughal Gardens: Sources, Places, Representations, and Prospects* Dumbarton Oaks, Washington D.C., ISBN 0-88402-235-8.

## Eksteraj ligiloj 
* Ĝardenoj de Mogola Imperio, Smithsonian Institution
* The Herbert Offen Research Collection de la Phillips Library ĉe Peabody Essex Museum 

Kategorio:Persa arkitekturo
Kategorio:Hindia arkitekturo
Persa ĝardeno

[eta|Placo Naĝŝ-i Jahan, nome [Ĉarbago|ĉarbaga Reĝa Placo (Maidan) en Isfahano, konstruita inter 1598 kaj 1629]]
[eta|dekstra|200px|[Erama Ĝardeno en Ŝirazo estas 18a-jarcenta konstruaĵo nome heredo de la Dinastio Zand.]]

La tradicio kaj stilo en la dezajno de **persaj ĝardenoj**, konataj ankaŭ kiel **iranaj ĝardenoj** en Irano (en persa باغ ایرانی *Bāgh-e Irāni*), influis la dezajno de ĝardenoj el Andaluzio al Barato kaj transe. La ĝardenoj de Alhambro montras la influon de la filozofio kaj stilo de persaj ĝardenoj ĉe maŭraj palacoj, el la epoko de Al-Andalus en Hispanio. La Taĝ Mahalo estas unu el plej grandaj interpretoj de persaj ĝardenoj en la mondo, el la epoko de la Mogola Imperio en Barato.

## Vidu ankaŭ 
* Ĉarbago

## Bibliografio 
* Rostami, Raheleh., Hasanuddin, Lamit., Khoshnava, S. Meysam., Rostami, Rasoul (2014). "The Role of Historical Persian Gardens on the Health Status of Contemporary Urban Residents". Journal of EcoHealth, 11 (3), 308-321.
* Rostami, Raheleh., Hasanuddin, Lamit., Khoshnava, S. Meysam., Rostami, Rasoul (2011). "Contribution of Historical Persian Gardens for Sustainable Urban and Environment: Lessons from Hot Arid Region of IRAN". American Transaction on Engineering and Applied Sciences 1(3), 281-294.
* Khonsari, Mehdi; Moghtader, M. Reza; Yavari, Minouch (1998). *The Persian Garden: Echoes of Paradise*. Mage Publishers. ISBN 0-934211-46-9.
* Encyclopædia Iranica, 2010, Garden, Multiple authors http://www.iranicaonline.org/articles/garden-index
* Newton Wilber, D (1979). *Persian Gardens and Garden Pavilions*. Washington.
* Michel Conan, Dumbarton Oaks (2007). *Middle East Garden Traditions: Unity and Diversity*.

## Eksteraj ligiloj 
* Isfahano, retejo "Persian Garden Design" . Konsultita la 3an de Januaro 2012.
* Babur's Garden - video el Asia Society, Usono
* Animacia filmo inspirita de Persa Arkitekturo
* Farnoush Tehrāni, *The Meaning of the Persian Garden*, en Persian, Jadid rete, 12a Novembre 2009.
** Audio slideshow: http://www.jadidonline.com/images/stories/flash_multimedia/Persian_garden_history_test/his_high.html (5 min 58 sek).
* Farnoush Tehrāni, *The Face of the Persian Garden*, en Persian, 13a Novembre 2009.
** Audio slideshow: http://www.jadidonline.com/images/stories/flash_multimedia/Persian_garden_design_test/des_high.html (6 min 16 sek).


Kategorio:Islama arkitekturo
Kategorio:Ĝardenoj
15381 Spadolini

'*15381 *Spadolini'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la itala astronomo Vittorio Goretti elde lia privata Observatorio de Pianoro, en Pianoro, ĉ. 17&nbsp;km sude de Bolonjo en Emilio-Romanjo (Italio).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Mauro* kaj *Barbara Spadolini'', delonge geamikojn de la malkovrinto kaj sindonemajn instruistojn en duagrada lernejo, kiuj kredas en la plur-faka laboro kaj en la disvolvio de la homa menso per ekscito de la pasio por kono kaj esploro.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Vittorio Goretti
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
MLT-3

eta|Ekzemplo de la enkodigo MLT-3. Hele koloritaj liniojn indikas du antaŭajn statojn.
La** enkodigo MLT-3**  (angle: Multi-Level Transmit, Esperante: Mult-Nivela Transsendado) estas linea kodo (signala metodo uzata en telekomunikada sistemo por dissendaj celoj) kiu uzas tri nivelojn de elektra tensio. La interfaco de MLT-3 produktas malpli da elektromagneta interferado kaj postulas malpli da kapacito ol plejparto de aliaj duumaj aŭ triumaj interfacoj kiuj funkcias ĉe la sama bita rapideco, kiel kodigo Manchester.

MLT-3 ciklas tra la tensiaj niveloj −1, 0, +1, 0. Ĝi moviĝas al la sekva stato por elsendi biton 1 kaj restas en la sama stato por elsendi biton 0. Simile al la simpla kodado NRZ, MLT-3 havas kodigan efikecon 1 bito/baŭdo, tamen ĝi postulas kvar transirojn (baŭdojn) por kompletigi plenan ciklon (de malalto al mezo, de mezo al alto, de alto al mezo, de mezo al malalto). Tiel, la maksimuma fundamenta ofteco estas reduktita al unu kvarono de la baŭda rapideco.

MLT-3 estis unue enkondukita de Crescendo Communications kiel koda skemo por kupra interkonekto FDDI (TP-PMD,  CDDI). Poste estis  la sama teĥnologio uzita en la subtavolo  dependa de fizika medio 100BAZO-TX , pripensante la konsiderindajn similecojn inter FDDI kaj 100BAZO-[TF]X (sekcio 25.3 de IEEE802.3-2002 specifas, ke ANSI X3.263:1995 TP-PMD devus esti konsultita, kun malgrandaj esceptoj).

Signalado specifita de 100BAZO-T4 Ethernet, ĉar ĝi havas tri nivelojn, ne estas kongrua kun MLT-3. Ĝi uzas elekteman konverton elde duuma sistemo al triuma sistemo  kun rekta mapado de triumaj ciferoj al lineaj nivelojn (kodo 8B6T).

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* [//www.google.com/patents/US5280500 Usona Patento 5,280,500]

## Tradukfonto 
Kategorio:Lineaj kodoj
Ĝanaho

**Ĝanaho** aŭ **Ĝanah** (en araba جنّة, angle latinliterigata *Jannah*), estas eterna loko por islamanoj, nome la islama koncepto de paradizo. La araba mondo *Ĝanah* estas mallongigita versio de vorto kiu signifas simple "ĝardeno"n. Laŭ islama eskatologio, post morto, oni loĝas en la tombo ĝis la promesita reviviĝo aŭ *jaŭm al-kijāmah*. Islamanoj kredas ke la traktado de individuo en la vivo de tombo estu laŭ lia aŭ ŝia agado en la monda vivo. Ĝanaho estas ofte komparata al la kristanaj konceptoj de ĉielo. Laŭ la islama kredo, ĉio kion oni deziras en tiu mondo estos en Paradizo.

## Vidu ankaŭ 
* Hurio
* Listo de islamaj terminoj

## Notoj 
Kategorio:Islamo
Kategorio:Islama terminaro
15382 Vian

'*15382 *Vian'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la ĉeĥa astronomino Lenka Kotková elde la Observatorio de Ondřejov (distrikto Prago-oriento), ĉirkaŭ 35 km sud-oriente de Prago.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la franca verkisto kaj kantisto Boris Vian (1920–1959), konata pro liaj romanoj (*L'ecume des jours*, *L'arrache-coeur*...) kaj lia kanzono *Le Déserteur''. Li interesiĝis ankaŭ pri astrofiziko, elektroniko kaj ekologio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Lenka Kotková
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
15392 Budějický

'*15392 *Budějický'''* estas asteroido
de la asteroida zono, malkovrita la  de la ĉeĥa astronomino Lenka Kotková
elde la Observatorio de Ondřejov (distrikto Prago-oriento), ĉirkaŭ 35&nbsp;km sud-oriente de Prago.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la ĉeĥa radioastronomo *Jaromír Budějický'' (1919–1991), estro de la Departemento Radio de la Observatorio de Ondřejov en la 1950-aj jaroj. Tie li gvidis servon de suna radio patrolo  kaj kontribuis al la disvolviĝo de la meteora radaro de Ondřejov.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Lenka Kotková
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
Arĥeologia Servo de Barato

La **Arĥeologia Servo de Barato** (, ) estas barata registara agentejo en la Ministerio pri Kulturo kiu estas responsa pri arĥeologiaj studoj kaj konservado de kulturaj monumentoj. Laŭ ties retejo la celo de ASB estas «esplori, elfosi, konservi kaj protekti la monumentojn kaj lokojn de Nacia kaj Internacia Gravo».

## Gravuloj 
* Braj Basi Lal
* Alexander Cunningham

## Eksteraj ligiloj 
* Archaeological Survey of India, Oficiala retejo
* World Heritage Site, Januaro 2007. 
* World Heritage, Tentative Lists, State : Barato.
* Dholavira: a Harappan City, Disstt, Kachchh, Gujarat, India, India (Asia and the Pacific), Date of Submission: 03/07/1998 , Submission prepared by : Archaeological Survey of India, Coordinates: 23°53'10" N, 70°11'03" E, Ref.: 1090

Kategorio:Arkeologio
Kategorio:Barato
Gare de l'Est (pariza metrostacio)

'''Gare de l'Est'* [ɡaʁ də lɛst] estas stacio de la Metroo de Parizo, situanta en la 10-a arondismento de Parizo. Ĝi estas priservata de linioj 4, 5 kaj 7. Kiel indikas ĝia nomo, la stacio estas konektita kun fervoja stacidomo *Gare de l'Est*.

## Stacio 
La stacio havas la nomon de *Gare de l'Est* sub kiu ĝi estis konstruita. Ĝia plena nomo estas *'Gare de l'Est - Verdun''', el la nomo de apuda Avenuo de Verdun.

La vojoj de linioj 5 kaj 7 konsistigas aron de tri kajoj kaj kvar vojoj: du flankaj kajoj kaj unu insula kajo komuna al linioj 5 (direkto ) kaj 7 (direkto ) inter la dua kaj tria vojoj.

La stacio de linio 4 prezentas apartaĵon: ĝia volbo estas interrompita en sia centra parto, pro la ĉeesto supre de la stacioj de du aliaj linioj. Tiuj ĉi trapasas sur «&nbsp;ponto&nbsp; » perpendikulara al linio 4, kio formas ebenan «&nbsp;plafonon&nbsp;».

## Alirejoj 
# Strato d'Alsace
# SNCF Gare de l'Est
# Strato du 11 Novembre 1918
# Strato du Faubourg Saint-Martin
# Strato du 8 Mai 1945
# Bulvardo de Strasbourg
# Inter-ŝoseo
# Bulvardo de Magenta

## Interkonektoj 
*   *Magenta*
*   ''Gare de l'Est''
*  RATP 30 31 32 35 38 39 46 47 56 65 350 OpenTour
*  N01 N02 N13 N14 N41 N42 N43 N44 N45 N140 N141 N142 N143 N144 N145

## Vidu ankaŭ 
* Listo de metrostacioj de Parizo
* Alinomitaj stacioj de la Metroo de Parizo
* linio 4 de la metroo de Parizo
* linio 5 de la metroo de Parizo
* linio 7 de la metroo de Parizo

## Eksteraj ligiloj 
*  (RATP)

Kategorio:Linio 4 de la metroo de Parizo
Kategorio:Linio 5 de la metroo de Parizo
Kategorio:Linio 7 de la metroo de Parizo
Kategorio:Stacioj de la metroo de Parizo
Kategorio:Metrostacioj en la 10-a arondismento de Parizo
Fidél Pálffy (ministro)

**Grafo Fidél Pálffy** [pAlfi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Pálffy Fidél** estis hungara politikisto, ministro, parlamentano. Lia origina baptonomo estis *Fidélió*.
eta|Fidél Pálffy staras meldekstre la dua
Fidél Pálffy http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC11587/11651.htm naskiĝis la  1895 en Hungara reĝlando en Pozsonyszentgyörgy (nuntempa Svätý Jur en Slovakio). Li mortis la  1946 en Budapeŝto.

## Biografio 
Fidél Pálffy frekventis militakademion, post disfalo de Aŭstrio-Hungario li estis en la okupita Szeged. En 1920 li forlasis la armeon kaj li okupiĝis pri la familia bieno en la ĵus formiĝinta Ĉeĥoslovakio, post jaroj li vivis plu en Hungario. Dum la Granda depresio li bankrotiĝis, tial li sekvis la naziajn ideojn. Li estis membro en la Sagokruca Partio, krome li havis bonajn kontaktojn kun la germanoj. En la jaroj 1944 kaj 1945 li estis ministro pri agrikulturo en Kabineto Szálasi. Post la 2-a mondmilito li estis kondamnita je morto.

## Liaj publikaĵoj (elekto) 
* *Szemelvények a nemzeti szocializmus eszmeköréből* (1933)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj politikistoj
Kategorio:Hungaraj ministroj pri agrikulturo
Kategorio:Hungaraj grafoj
Kategorio:Hungaraj militkrimuloj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Ĉarbago

[dekstra|eta|Kvaraksa centra akvovojoj difinas [Kvarlatero|kvarlateran dezajnon de la Ĉarbaga Ĝardeno ĉe la Tombo de Humajun, Delhi, 1572]]
[eta|dekstra|[Babur celebras la naskon de Humajun en la Ĉarbago de Kabulo.]]
[eta|La placo Naghŝ-i Jahan, la ĉarbaga Reĝa Placo (Maidan) en [Isfahano, konstruita inter 1598 kaj 1629]]
eta|Ĉarbago ĉe nekompleta persa "ĝardena tapiŝo", 17a jarcento.
**Ĉarbago** aŭ **Ĉahar Bago** (el persa: چهارباغ, *ĉahār bāgh*, "kvar bagoj (ĝardenoj)") estas strukturo de persa-stilaj ĝardenoj. La kvarlatera ĝardeno estas dividata per piedirejoj (promenejoj) aŭ fluakvejoj en kvar malgrandaj partoj. En persa, "*Ĉār*" signifas 'kvar' kaj "*bāgh*" signifas 'ĝardeno'.

## Notoj 
## Bibliografio 
* Lehrman, Jonas Benzion (1980). *Earthly paradise: garden and courtyard in Islam*. University of California Press. ISBN 0-520-04363-4.
* Ruggles, D. Fairchild (2008). *Islamic Gardens and Landscapes*. University of Pennsylvania Press. ISBN 0-8122-4025-1.

## Vidu ankaŭ 
* Mogola ĝardeno

## Eksteraj ligiloj 
* *Babura Ĝardeno* - filmeto el Asia Society, US
* Pronunciation

Kategorio:Ĝardenoj
Kategorio:Persa kulturo
Kategorio:Mogoloj
Emil Szakváry

**Emil Szakváry** [sakvAri], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szakváry Emil** estis hungara oficiro, ministro, inĝeniero. Lia plena nomo estis *Szakváry Emil Károly Mária*, lia origina nomo estis *Löffler Emil*.
eta|Emil Szakváry staras dekstre la dua
Emil Szakváry http://www.hdke.hu/tudastar/enciklopedia/szakvary-emil naskiĝis la  1896 en Pécs. Pri la morto mankas informoj.

## Biografio 
Emil Szakváry iĝis inĝeniero. Li edziĝis en 1926 en Budapeŝto. Ekde 1935 li laboris en la ŝtata administrado. Inter 1937 kaj 1939 li havis signifan postenon en la ministerio pri industrio. En la jaroj 1944 kaj 1945 li estis ministro pri industrio en Kabineto Szálasi, sed li ne estis membro de Sagokruca Partio. Post la 2-a mondmilito li estis kondamnita je ĝismorta mallibero. Dum la Hungara revolucio de 1956 li liberiĝis kaj li migris al Francio.

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* biografieto 

Kategorio:Hungaraj maŝininĝenieroj
Kategorio:Hungaraj ministroj pri industrio
Kategorio:Hungaraj militkrimuloj
Manuskriptoj de Freising

eta|La komenciĝo de la dua manuskripto de Freising
La '*manuskriptoj de *Freising*** (prononco ), laŭ la origina latina nomo laŭvorte **monumentoj de Freising*', latine *Monumenta Frisingensia*, germane *Freisinger Denkmäler*, slovene *Brižinski rokopisi* ("manuskriptoj...") aŭ *Brižinski spomeniki* ("monumentoj..."), foje ankaŭ nomataj "folioj de Freising" respektive "fragmentoj de Freising", estas la unua latin-alfabeta kontinua teksto en slava lingvo kaj la plej malnova dokumento en la slovena. La dokumentoj krome donas utilajn informojn pri la etimologio kaj la lingva strukturo de la tiutempaj loĝantoj de Karantanio.

La nomo de la manuskriptoj aludas al la bavaria urbo *Freising*; ilia enhavo estas partoj de latinlingva kodekso de la katolika episkopo *Abraham von Freising* (957-993), kiuj estis tradukitaj al la slovena. La tekstoj aperis inter la jaroj 972 kaj 1039, kaj uziĝis en la eklezia praktiko en la misia aktiveco de la diocezo de Freising en siaj posedaĵoj en Karintio. Kie ekzakte la manuskriptoj skribiĝis, ne estas klara, eble en la valo de la rivereto *Möll* en nordorienta Karintio proksime de ties enfluo en la riveron Dravo, kie la diocezo de Freising tiutempe posedis vastan teritorion.

Kategorio:Karintio
Kategorio:Historio de Slovenio
Kategorio:Slovena lingvo
Kategorio:Freising
Mahtab Bago

eta|dekstre|Taĝ Mahalo vidita el Mahtab Bago
**Mahtab Bago** aŭ **Mehtab Bagh** (en hinda मेहताब बाग़, urda مہتاب باغ, kun signifo: *Plenluna Ĝardeno*) estas kompleksa ĉarbago en Agra, Norda Barato. Ĝi kuŝas norde de la komplekso de Taĝ Mahalo kaj de Fortikaĵo Agra ĉe la mala flanko de la rivero Jamuna, ĉe inundaj ebenaĵoj. La ĝardena komplekso, kvadratforma, estas ĉirkaŭ 300 x 300 m kaj estas perfekte surliniigita kun la Taĝ Mahalo ĉe la mala riverbordo. Dum la pluvsezono, la grundo iĝas parte inundita.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* The Herbert Offen Research Collection de Phillips Library ĉe la Peabody Essex Museum 

Kategorio:Turismo en Barato
Kategorio:Agra
Kategorio:Ĝardenoj
Kategorio:Arkeologio
Tunelmuzeo Niederwillingen

eta|La tunela muzeo en Niederwillingen 
La **Tunelmuzeo** () troviĝas en Niederwillingen, urbokvartalo de Stadtilm, Germanujo (Unter dem Berge 6).

## Priskribo 
Ĝis la finkonstruo de la aŭtoŝoseo A 71 en la 2007-a jaro konstruitis 6 tuneloj kaj 31 pontoj. En marto 1997 ekis la konstruado de la tunelo de Behringen. Ĝi konsistas el du tuboj por aŭtoj kaj unu por trajnoj (novkonstruo de la fervojlinio inter Erfurto kaj Ebensfeld), kio estas unikaĵo en Germanlando.

Sube transpasas la tunelo *Osterberg*, etan kreston arborozan proksime de Behringen. La tunela muzeo troviĝas tre apude. Tie ĉi oni klarigas pere de enirebla tunelmodelo (en skalo de 1 por 4 kaj farita per originalaj materialoj) la hodiaŭan tunelkonstruteknikon originantan el Aŭstrio, *(Neue Österreichische Tunnelbauweise)*.

Krome ofertas la muzeo informojn pri geologiaĵoj kaj diversaj iloj kaj maŝinoj. Videofilmoj dokumentas la malfacilaĵojn dum tunelkonstruado en la regiono. Bone videblas kiel la pejzaĝoj ŝanĝiĝis de antaŭ la intervenoj kaj al poste. Diskutatas ankaŭ rimedoj kiel ripari eblajn damaĝojn kaŭzitajn al la natura medio.

## Literaturo 
Sparkassen-Kulturstiftung Hessen-Thüringen (eld.): *Kulturelle Entdeckungen. Thüringen. Band 3*, 2010, ISBN 978-3-7954-2461-9, p. 193-194

## Eksteraj ligiloj 
Hejmpaĝo 
*informoj sur la municipa paĝaro
Niederwillingen
Niederwillingen
Kategorio:Distrikto Ilm
Kategorio:Tuneloj
Imo (apartigilo)

**Imo** havas plurajn signifojn:

***Imo** estas subŝtato de Niĝerio. 
*En Niĝerio ankaŭ ekzistas rivero nomata ***Imo***. 
***imo** estas kodo de lingvo laŭ normo ISO 639-3.
***IMo** estas kutima prononco de literkombino **IM**.

Krome ankaŭ en majuskla formo IMO povas temi pri mallongigo; pri tio vidu la paĝon IMO.
Gunero

**Gunero** aŭ ***Gunnera***

## Eksteraj ligiloj 
* Steckbrief der Familie vom Botanischen Gartens Tübingen.
* Detailfotos (*Gunnera tinctoria*)

Kategorio:Unukotiledonaj
Kategorio:Ornamaj plantoj
La Chapelle (pariza metrostacio)

**La Chapelle** [la ʃapɛl] () estas stacio sur linio 2 de la Metroo de Parizo; ĝi situas sur Bulvardo de la Chapelle, inter la 10-a kaj 18-a arondismentoj de Parizo.

## Stacio 
La stacio estis malfermita en 1903. Ĝi estas supertera. Longa interkonekta koridoro kunligas ĝin, ekde 1993, al la subgrunda parto de *Gare du Nord*.

La vilaĝo "La Chapelle" (ankaŭ nomita "La Chapelle Saint-Denis", pro ĝia aparteno al Abatejo de Saint-Denis) situis inter la vilaĝoj Montmartre kaj Belleville. Ĝi ŝuldas sian nomon al kapelo dediĉita al "Sainte Geneviève" (Sankta Genoveva). Ĝi estis aneksita de Parizo en 1860. La stacio estis konstruita sude de la malnova komunumo en la loko de bariero de La Chapelle.

## Interkonektoj 
*    ''*
*    *Gare du Nord*,  *Magenta*
*    *Gare du Nord*
*  RATP 35 48 65 350
*  N43

## Proksime 
* Teatro "Bouffes du Nord"
* Skvaro "Louise de Marillac"

## Bildgalerio 

CLC 407 - PARIS - Le Métropolitain, Boulevard de la Chapelle.JPG|Bulvardo de la Chapelle, metrostacio kaj tramvojoj kiuj priservis ĝin ĉirkaŭ 1905
Metro_lachapelle_paris.jpg|Sprague-Thomson kaj MF 67 en metrostacio *La Chapelle'' (1979)
Station La Chapelle Ligne 2 - La gare aerienne 26-03-05.jpg|Ekstera vido en 2005
Station La Chapelle Ligne 2 - Entrée 26-03-05.jpg|Alirejo, en 2005
Metro de Paris - Couloir Paris-Nord - La Chapelle 2.jpg|Interkonekta koridoro al Gare du Nord

## Vidu ankaŭ 
* Listo de metrostacioj de Parizo
* linio 2 de la metroo de Parizo
* Viadukto de linio 2

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Linio 2 de la metroo de Parizo
Kategorio:Stacioj de la metroo de Parizo
Kategorio:Metrostacioj en la 10-a arondismento de Parizo
Kategorio:Metrostacioj en la 18-a arondismento de Parizo
Ŝalimaraj Ĝardenoj

**Ŝalimaraj Ĝardenoj** aŭ en angla **Shalimar Bagh**, en urdua شالیمار باغ) estas Mogola ĝardeno en Barato, ligita pere de kanalo al la nordoriento de Lago Dal, ĉe ties dekstra riverbordo situanta ĉe Srinagaro en Ĝamuo kaj Kaŝmiro. Ties aliaj nomoj estas Ŝalamaraj Ĝardenoj, Ŝalamaraj Bagoj, Farah Bakŝ kaj Faiz Bakŝ, kaj la alia fama liniĝardeno en la najbareco estas Niŝat Bago. Tiu Bago estis konstruita de Mogola Imperiestro Jahangir por sia edzino Nur Jahan, en 1619. Tiu Bago estas konsidereta grava punkto de Mogola hortikulturo. Ĝi estas nune publika parko.

## Referencoj 
Kategorio:Ĝamuo kaj Kaŝmiro
Kategorio:Turismo en Barato
Kategorio:Ĝardenoj
Financa Palaco (Miskolc)

**La Financa Palaco** estas impona konstruaĵo en Miskolc.
eta|Financa Palaco en Miskolc en 1923
eta|Financa Palaco en Miskolc en 2013

## Historio 
Tiu ĉi palaco estis konstruita en 1912, en la sekva jaro ĝi jam funkciis. En la palaco estis resume 130 ejoj, interalie 67 ĉambroj, 4 banĉambroj, 9 kuirejoj, 2 apartmanoj. En 1923 la konstruaĵo ricevis la trian etaĝon. Nuntempe sur la teretaĝo la departementa arĥivo, pli supre juĝejo funkcias.

## Konstruaĵo 
La palaco situas laŭ stratangulo. La ornama ĉefenirejo estas forĝita fero kun vitroj. Estas ankaŭ flankoenirejo por la aŭtoj. Post la ĉefenirejo troviĝas la ŝtuparejo al la etaĝoj kaj keloj, pli poste la korto. La plej signifaj ĉambroj havas freskojn.

## Fontoj 
* hungare kun foto 
eta|maldekstre|Enirejo de la palaco

Kategorio:Palacoj en Miskolc
Eterna pano

**Eterna pano** (, Veĉnij ĥleb) estas ruslingva sciencfikcia romano de sovetia verkisto Aleksander Belajev. Ĝi estas dediĉita al futuro de biologia tekniko.

La romano estas unuan fojon publikigita en 1928.

## Enhavo 
Profesoro *Brojer* — biologia kemiisto — forlasis universitaton de Berlino kaj vivas apud vilaĝeto de fiŝkaptantoj sur germania insulo en Norda maro. Por feliĉigi homaron li aperigis substancon de unuĉeluloj: ĝi estas manĝebla kaj bongusta kaj povas mem sin restarigi. Tiamaniere li volas venki malsaton. Por kontroli maldanĝerecon de sia invento li donis iom da "eterna pano" al malriĉa maljunulo *Hans* malpermesinte rakonti pri tio al aliuloj. Tamen pri lia invento ekkonis vilaĝanoj. La profesoro promesis donaci la "panon" al lokaj loĝantoj sed ili deziris aĉeti ĝin ĉe *Hans*; li vendas ĝin kaj riĉiĝas. La invento fariĝis konata en Berlino kaj jam ne estas de li kontrolata: komercistoj eksciis kiel funkcias la "pano" kaj amase disvendadas ĝin kontraŭ multe da mono; *Brojer* ankoraŭ ne finis siajn esploradojn pri ebla danĝereco kaj forte kontraŭas.

Venas printempo kaj vetero plivarmiĝas. Evidentiĝas ke dum varmo la "pano" kreskas ege pli rapide. Ĝi malmultekostiĝas kaj fariĝas senpaga; ĝi plenigas domojn en vilaĝo, poste oceanon. Pro tio pereas homoj kaj venas tutmonda katastrofo. La profesoro estas arestata; riĉularo kaj ŝtatestraro strebas aliĝi al li propran kulpon. Estante en malliberejo li penas inventi "kontraŭpanan" fungon kaj finfine sukcesas.

## Roluloj 
Ĉefaj roluloj de la romano estas jenaj:
* **Brojer** (germane: Breuer) — biologia kemiisto, profesoro de Berlina universitato
* **Hans** (germane: Hans), **Ludvig** (germane: Ludwig), **Fric** (germane: Fritz) — vilaĝanoj
* **Rodenŝtok** (germane: Rodenstock) — industria posedanto, riĉulo
* **Krigman** (germane: Kriegman) — germania bankisto
* **Majer** — agento de Rodenŝtok
* **Johann**, **Oskar**, **Robert** — laboristoj
* **Ŝmidt** (germane: Schmidt) — kemiisto

## Eksteraj ligiloj 
* Teksto ĉe lib.ru (ruse)

Kategorio:Verkoj de Aleksander Belajev
Kategorio:Verkoj el la ruslingva literaturo
Kategorio:Ruslingvaj romanoj
Kategorio:Sciencfikciaj romanoj
Kategorio:Romanoj de 1928
Kategorio:Germanio en fikcio
Kategorio:Fikciaj substancoj
Gare du Nord (pariza metrostacio)

**Gare du Nord** [ɡaʁ dy nɔʁ] () estas stacio de la Metroo de Parizo sur linioj 4 kaj 5, en la 10-a arondismento de Parizo.

## Stacio 
La stacio havas la nomon de *Gare du Nord*, stacidomo de SNCF sub kiu ĝi situas.

La stacio estis finstacio de linio 5 ĝis la , kiam ĝi estis plilongigita al ''*.

## Alirejoj 
* 9, Bulvardo de Denain
* 17, Strato de Dunkerque
* 18, Strato de Dunkerque
* Stacidomo SNCF

## Interkonektoj 
*  *Gare du Nord*,  *Magenta*
*  *Gare du Nord*
*  RATP 26 31 35 38 39 43 45 48 54 56 91 302 OpenTour
*  N01 N02 N14 N43 N44 N140 N143

## Proksime 
* Stacidomo SNCF *Gare du Nord''
* Liceo Lamartine
* Preĝejo Saint-Vincent-de-Paul

## Vidu ankaŭ 
* Listo de metrostacioj de Parizo
* Linio 4 de la metroo de Parizo
* Linio 5 de la metroo de Parizo

## Eksteraj ligiloj 
*  (RATP)

Kategorio:Linio 4 de la metroo de Parizo
Kategorio:Linio 5 de la metroo de Parizo
Kategorio:Stacioj de la metroo de Parizo
Kategorio:Metrostacioj en la 10-a arondismento de Parizo
Rovina (Brănișca)

**Rovina** ( *Bikótelep*) estas vilaĝo en la rumana distrikto Hunedoara. Administre ĝi apartenas al la komunumo Brănișca.

Rovina situas unu kilometron nord-oriente de Brănișca kaj estas voje ligita nur al ĝi.

Ĝis 1919 Rovina apartenis al Hungario.

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Vilaĝoj de distrikto Hunedoara
Kategorio:Distrikto Hunedoara
(15410) 1997 YZ

**(15410) 1997 YZ** estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la aŭstralia amatora astronomo Frank B. Zoltowski elde Woomera (Aŭstralio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Frank B. Zoltowski
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
Agoj de Tomaso

[eta|dekstra|250px|[Sankta Tomaso|Sankta Tomaso Apostolo en pentraĵo de Peter Paul Rubens.]]
La ***Agoj de Tomaso*** estas apokrifo de la Nova Testamento. Tiuj Agoj estis kompilitaj, eble, en siria lingvo en la unua duono de la 3-a jarcento en gnostika medio kaj estas konservata en diversaj versioj.

La verko priskribas la predikadon, flanke de la apostolo, pri asketa aŭ enkratista dum lia vojaĝo al Hindio, kulmininta per lia martiriĝo ordone de reĝo Misdaeus (Vasudeva I).

## Atestoj 
Inter la sirilingvaj manuskriptoj, la plej antikva estas fragmenta palimpsesto (Sinai 30) de la 5-a aŭ 6-a jarcentoj, dum la ekzemplero kompleta plej antikva reiras 936 (British , tiuj antikvaj Museum add. 14.654). Inter la greklingvaj manuskriptoj, tiuj plej antikvaj estas nur partaj kaj datas je la 10-a jarcento, dum tiuj plej antikvaj integraj (Paris. gr. 1510 and Vallicel. B 35) reiras al la 11-a jarcento

Ekzistas atestaĵoj de kristanaj verkistoj kiuj sciigas pri la vastiĝon de la *Agoj* ĉe la fino de la 4-a jarcento: pri tio informas Epifanio el Salamis, kiu parolas pri la uzo de la vero ĉe la enkratitoj (*Anac.* 47.1, 60.1.5), Aŭgusteno de Hipono laŭ kiu ĝi estis uzita ankaŭ de manikeoj (*De serm. dom. in monte* 1.20.65; *c. Adiamantium* 17; *c. Faustum* 14 e 22.79). Ili estis probable uzitaj ankaŭ en la ekvaj jarcentoj, ankaŭ se la atestoj ĉiam pli maloftas: (Fotio la 1-a (patriarko de Konstantinopolo), en la 9-a jarcento, kaj Niketo de Tesaloniko, 11-a jarcento).

## Kompilado 
Oni opinias ke la kompilado de la *Agoj* devas reiri al la unua kvarono de la 3-a jarcento. Ili estus, fakte, ankaŭ se de malmulte, sinsekvaj al la *Agoj de Petro*, al la *Agoj de Johano* kaj al la *Agoj de Paŭlo* kiuj estis legataj jam dum la 2-a jarcento.

Iuj esploristoj ne certas ĉu la unua kompilado estis sirilingva aŭ greklingva.

## Notoj 
## Bibliografio 
* Wilhelm Schneemelcher, tradotto da R. McL. Wilson, *New Testament Apocrypha: Writings Relating to the Apostles Apocalypses and Related Subjects* (Louisville: John Knox Press, 1992), pp. 322-411.
* Stevan Davies, *The Revolt of the Widows: The Social World of the Apocryphal Acts* (Southern Illinois Univ Pr 1980).

## Vidu ankaŭ 
* Apokrifoj de la Nova Testamento
* Sankta Tomaso
* Gondofaro

## Eksteraj ligiloj 
*  informoj el la retejo earlychristianwritings.com ()

Kategorio:Sirilingva literaturo
Kategorio:Gnostikismo
Kategorio:Apokrifoj de la Nova Testamento
Trocadéro (pariza metrostacio)

**Trocadéro** [tʁɔkadeʁo] estas stacio de la Metroo de Parizo sur linioj 6 kaj 9, en la 16-a arondismento de Parizo.

## Stacio 
La stacio estis malfermita en 1900.

Placo du Trocadéro ŝuldas sian nomon al Batalo de Trocadero, fortikigita loko de la golfo de Kadizo kiu estis prenita de la franca soldataro komandita de Duko de Angulemo, la .

Antaŭ 1914, la stacio estis ekipita de unu al la unuaj rulŝtuparoj kiu ekzistis ĝis 1959.

## Interkonektoj 
*  RATP 22, 30, 32, 63
*  N53

## Proksime 
* Korea kultura centro
* Palaco Chaillot
* Théâtre national de Chaillot
* Musée de l'Homme
* Musée national de la Marine
* Cité de l'architecture et du patrimoine
* Akvario de Trocadéro
* Ĝardenoj de Trocadéro
* Eiffel-Turo
* Tombejo de Passy

## Vidu ankaŭ 
* Listo de metrostacioj de Parizo
* Linio 6 de la metroo de Parizo
* Linio 9 de la metroo de Parizo

Kategorio:Linio 6 de la metroo de Parizo
Kategorio:Linio 9 de la metroo de Parizo
Kategorio:Stacioj de la metroo de Parizo
Kategorio:Metrostacioj en la 16-a arondismento de Parizo
Kategorio:Metrostacioj malfermitaj en 1900
Kategorio:1900 en Francio
Kabineto Szálasi

**Kabineto Szálasi** [sAlaŝi], aŭ memdeklare **Kabineto de Nacia Konspiro** estis la dektria (samtempe lasta) kabineto, kiun nomumis la hungara guberniestro Miklós Horthy. Ĝi gvidis la landon en la jaroj 1944 kaj 1945 proksimume duonjaron. Menciindas, ke en 1944 laŭvice 4 kabinetoj gvidis la landon, krome ekde la jarfino ankaŭ Provizora Nacia Kabineto jam funkciis en la orienta landparto. 
eta|Kabineto Ferenc Szálasi

## Historio 
En la 15-an de oktobro Horthy deklaris en la radio, ke la nova malamiko jam estas Germana Regno, la nova amiko estas Sovetunio. Tiu politika ŝanĝo fiaskis, Ferenc Szálasi profitis la okazon kaj li faris sukcesan puĉon. Horthy dufoje rifuzis nomumi Szálasi ĉefministro, sed Szálasi kaptis filon de Horthy, kaj Szálasi ricevis la nomumon. Samtempe fideluloj (konataj ankaŭ kiel hungaristoj) de Szálasi okupis Budapeŝton, la puĉo plene venkis. Post tagoj la hungara parlamento estis kunvokita, kie el la 372 nur 55 ĉeestis. Tamen Szálasi oficiale ricevis la titolon naciogvidanto kun plena rajto. La kabineto servis nur al la Tria Regno, krome la deportadoj de judoj daŭriĝis (en Budapeŝto komenciĝis). En la jarfino 1944 la kabineto translokiĝis al Transdanubio, fine al Germanio, samtempe Ruĝa Armeo okupis Hungarion. Kabineto Szálasi formis kruelan diktaturon.

## Listo de membroj 
* **Ferenc Szálasi – ĉefministro**
* Jenő Szöllősi – vicĉefministro
* Gábor Vajna  – ministro pri enlandaj aferoj
* Gábor Kemény - ministro pri eksteraj aferoj
* Lajos Reményi-Schneller – ministro pri financo
* László Budinszky - ministro pri justico
* Károly Beregfy - ministro pri defendo
* Ferenc Rajniss - ministro pri religio kaj eduko, se en la lastaj 3 semajnoj Ferenc Szálasi mem
* Fidél Pálffy (ministro) – ministro pri agrikulturo
* Lajos Szász - ministro pri komerco kaj transporto
* Emil Szakváry – ministro pri industrio
* Béla Jurcsek – ministro pri popolprovizo
* Emil Kovarcz – senpostena ministro
* Ferenc Kassai-Schallmayer – senpostena ministro
* Vilmos Hellebronth – senpostena ministro
* Árpád Henney – senpostena ministro

## Fontoj 
* http://www.valasztas.hu/nepszav03/hu/06/vf2/vf9503.htm 
* http://lexikon.katolikus.hu/N/Nemzeti%20%C3%96sszefog%C3%A1s%20Korm%C3%A1nya.html 

Szalasi
Porte de la Villette (pariza metrostacio)

**Porte de la Villette** [pɔʁt də la vilɛt] estas stacio de la Metroo de Parizo sur linio 7, en la 19-a arondismento de Parizo. Ĝi estis la finstacio de la linio de 1910 ĝis 1979, kiam la linio estis plilongigita al *.

## Stacio 
La stacio estis malfermita en 1910. Ĝi ŝuldas sian nomon al Pordo de la Villette, situanta super la stacio, mem nomita reference al malnova komunumo "La Villette" aneksita de Parizo en 1860.

100 metrojn norde de la stacio troviĝas la ununura konekto de la reto al Atelieroj de La Villette, specialistiĝintaj pri la prizorgo de la vojoj. Fine de la servo, multaj konstru-traktoroj trapasas la stacion.

Ĝi enhavas kvar vojojn alireblajn per du insulaj kajoj ŝirmataj per volbo. Fine de la servo, la vojoj estas uzataj por purigi la internon de vagonaroj. Kelkaj itineroj uzas tiun stacion kiel finstacion.

Ĉiu kajo havas aliron al po du elirejoj, norde kaj sude.

## Interkonektoj 
*   *''
*  RATP 139 150 152
*  N42 N140

## Proksime 
* Cabaret sauvage (spektaklejo)
* Cité des Sciences et de l'Industrie (Civito de Sciencoj kaj Industrio)
* Parko de La Villette
* La Géode
* Turo La Villette
* Glazart (spektaklejo, klubo)

## Bildgalerio 

Station-Villette-sortiesud.jpg|La stacio konsistas el du duon-stacioj
Metro de Paris - Ligne 7 - Porte de la Villette 01.jpg|MF 77 eliras el stacio en direkto al La Courneuve
Metro de Paris - Ligne 7 - Porte de la Villette 03.jpg|Nom-plato
Metro de Paris - Ligne 7 - Porte de la Villette 04.jpg|Tunelo en direkto al la Courneuve
Station-Villette-TME28.jpg|Traktoro TME
Paris 19e - Travaux T3 Boulevard Macdonald 06.2011 - 01.jpg|Enirejo en konekto kun tramvojo T3b

## Vidu ankaŭ 
* Listo de metrostacioj de Parizo
* Linio 7 de la metroo de Parizo
* Porte de la Villette (Tramtransporto en Parizo)

Kategorio:Linio 7 de la metroo de Parizo
Kategorio:Stacioj de la metroo de Parizo
Kategorio:Metrostacioj en la 19-a arondismento de Parizo
Sovaĝa blankulo

**Sovaĝa blankulo** (''''*, [Belij Dikarj]) estas ruslingva sciencfikcia rakonto de sovetia verkisto Aleksander Belajev pri supozebla praa antaŭhistoria homo travivinta ĝis nuna tempo (jetio).

La rakonto estis unuan fojon publikigita en 1926 kaj apartenas al unuaj verkoj de Belajev.

## Enhavo 
Riĉa industria posedanto promenante en Parizo kun sia edzino *Klotilda* renkontas strangan junulon: li neatendite forĵetis kaj disŝiris birdeton-plumaĵon de sur ĉapelo de Klotilda. Profesoro *Linkorn* petas al *Klotilda* ne komenci juĝprocezon. Li konatigas ŝin kun lia taglibro. Evidentiĝas ke la profesoro vojaĝante sur Himalajo trovis sovaĝan blankrasan junan viron-kromanjonon kaj savis lin de urso; li nomis la homon *Adam* kaj forveturis al Parizo. *Adam* aspektas simile al nuntempaj homoj sed estas pli forta. Li sukcese lernas francan lingvon, ekuzis veston kaj manĝilojn, okupiĝis pri sportludoj kaj stiras aŭtomobilon. *Klotilda* loĝigas lin en ŝia hejmo (tio poste kaŭzas multajn problemojn).

*Adam* poiome akceptis urban vivmanieron. Tamen li ofte kaŭzas skandalojn. En teatro li penas savi Dezdemonon de Otelo, li okazigas pogromon dum solena vespero de siaj mastroj. Samtempe li revas pri reveno al forlasitaj de li montoj. Li konvinkis nevon de la mastro forlasi Parizon kaj foriri al Alpoj.

Tiatempe *Adam* estas jam vaste konata en Parizo. Polico persekutas lin. *Adam* estas kaptita kaj malliberigita. Li ne povas travivi en urba malpura aero kaj rapide mortis pro tuberkulozo. Lia morto ĝojigas sciencistojn: ili detale esploras ilian korpon kaj lia ostaro estas almetita en muzeo kiel *Homo Himalajus''.

## Roluloj 
Ĉefaj roluloj de la verko estas jenaj:
* **Bernard de Trua** — riĉa industria posedanto
* **Klotilda** — lia edzino
* **Anatol** — knabo, nevo de Bernard
* **Avgust Linkorn** — profesoro de Sorbono
* **Adam** — sovaĝa homo trovita de profesoro Linkorn en Himalajo

## Eksteraj ligiloj 
* Sovaĝa blankulo (ruse)

Kategorio:Verkoj de Aleksander Belajev
Kategorio:Verkoj el la ruslingva literaturo
Kategorio:Sciencfikcia literaturo
Kategorio:Verkoj de 1926
Kategorio:Jetio en beletro
Kategorio:Parizo en beletro
Kategorio:Himalajo en beletro
Kategorio:Fikciaj sovaĝaj infanoj
Mathot

**Mathot** estas la familia nomo de jenaj personoj:
* Alain Mathot (* 1972), belga politikisto
* Guy Mathot (1941–2005), belga politikisto
* Léon Mathot (1886–1968), franca aktoro kaj filmreĝisoro 
* Olivier Mathot (1924–2011), franca aktoro

**Vidu ankaŭ:** 
* Mattot 
* Matteau
15384 Samková

'*15384 *Samková'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Petr Pravec elde la Observatorio de Ondřejov, ĉirkaŭ 35&nbsp;km sud-oriente de Prago.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Filomena Samková*, kuiristino por la ĉiujara astronomia somera tendaro *"Expedice"'', kiu okazas ĉe la Observatorio de Úpice en Ĉeĥio. La partoprenintoj al la tendaro bone memoras pri ambaŭ la nokta stelplena ĉielo kaj ŝia kuiraĵoj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Petr Pravec
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
Prihodiște (Boșorod)

**Prihodiște** [prihodiŝte] (hungare: **Prihodest**) estas vilaĝo en Rumanio sudokcidente de Orăștie. Ĝis 1956 ĝi estis parto de Luncani. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (Hunyad vármegye). Administre ĝi apartenas al la komunumo Boșorod.

Kategorio:Vilaĝoj de distrikto Hunedoara
Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Hunedoara
Prihodiște

**Prihodiște** estas la nomo de pluraj lokoj en Rumanio:
* Prihodiște (Boșorod) estas vilaĝo en la komunumo Boșorod.
* Prihodiște (Vața de Jos) estas vilaĝo en la komunumo Vața de Jos.
Koktelskuilo

eta|Koktelskuilo
**Koktelskuilo** estas ilo uzata dum la preparado de koktelo.
Ĝi plejofte konsistas el fermebla pokalo el rustimuna ŝtalo.
En la fermita pokalo oni skuas la ingredieojn de la koktelo.

Kategorio:Iloj
Kategorio:Kokteloj
Asparagacoj

La **asparagacoj**.

Tiu familio troviĝas mondvaste. La plej konara nutraĵplanto estas la legomasparago aŭ ĝardenasparago (*Asparagus officinalis*). El la suko de la agavoj estas farata tekilo aŭ agavbrando. Kelkaj specioj estas ornamplantoj en parkoj, ĝardenoj kaj domoj.

## Priskribo 
Asparagacoj estas multjaraj herbaj aŭ lignaj plantoj: arbustoj aŭ lianoj. Multaj specioj havas reduktitajn foliojn kaj la tigoj transprenas la taskon de fotosintezo. La plurjaraj herbaj specioj havas rizomojn kiel rezervorganoj. Se estas folioj, tiam ili sidas alternantaj kaj estas simplaj, paralelnervuraj kaj glatrandaj. Ofte la folioj estas skvamformaj kaj haŭtaj. Stipuloj mankas.

La floroj staras unuope sur tre diversmaniere konstruitaj infloreskoj. La malgrandaj, trinombraj floroj estas duseksaj aŭ unuseksaj. Se la floroj estas unuseksaj la plantoj povas esti aŭ monoikaj aŭ dioikaj apartseksaj. La ses involukroj estas samaj kaj verdaj, blankaj aŭ flavaj. La plantoj havas du cirkloj de po tri stamenoj. Ili estas inter si liberaj sed kunkreskintaj kun la bazo de la involukroj. En la duseksa kaj masklaj floroj ĉiuj stamenoj estas fekundaj. La inaj floroj havas staminodiojn kaj nektariojn. Tri karpeloj estis kunkreskintaj al epigina ovario. La pistilo havas maksimume la longecon de la ovario. La plantoj formas berojn.

## Taksonomio 
La molekulgena esploroj dum la lastaj dek jaroj kondukis al tio, ke la familioj ene de la ordo de la Asparagaloj (Asparagales) komplete ŝanĝiĝis. La Asparagaloj (Asparagaceae s.l.) nun entenas la taksonoj de la iamaj familioj Agavaceae, Aphyllanthaceae, Hiacintacoj (Hyacinthaceae), Laxmanniaceae, Ruskacoj (Ruscaceae) kaj Themidaceae., jen ĉi-sube la listo de la akceptitaj taksonoj, kaj ties Esperantaj nomoj:

:*genro akceptita en TPL sed ne en WFO, kiu tamen akceptas ĝiajn speciojn.
:**genro akceptita en WFO sed ne en TPL. Tamen laŭ WFO, estas neniu akceptita specio en ĝi.

## Bildaro 

Dosiero:Illustration Asparagus officinalis0b.jpg|ilustraĵo de la legomasparago aŭ ĝardenasparago (*Asparagus officinalis*)
Dosiero:Agave-chrysantha-20080330.JPG|*Agave chrysantha*
Dosiero:Agave July 2011-1.jpg|amerika agavo (*Agave americana*)

## Literaturo kaj fontoj 
* Mark W. Chase, James L. Reveal, Michael F. Fay: *A subfamilial classification for the expanded asparagalean families Amaryllidaceae, Asparagaceae and Xanthorrhoeaceae.* In: *Botanical Journal of the Linnean Society.* Band 161, Nr. 2, 2009, S. 132–136, .
* Die Familie der Asparagaceae bei der APWebsite. (angla)
* David John Mabberley: *The Plant Book. A portable dictionary of the higher plants*. Cambridge University Press 1987. ISBN 0-521-34060-8

### Referencoj 

Kategorio:Magnoliofitoj
Kategorio:Asparagacoj
Kategorio:Plantofamilioj
Kategorio:Ornamaj plantoj
Kategorio:Utilplantoj
15390 Znojil

'*15390 *Znojil'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Petr Pravec elde la Observatorio de Ondřejov en la vilaĝo Ondřejov (distrikto Prago-oriento) ĉirkaŭ 35 km sud-oriente de Prago.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la ĉeha astronomo *Vladimír Znojil'' (1941–2008), kiu disvolvis metodojn por studi la meteorfluojn per grandaj binoklojn ĉe pluraj observaj stacioj; li kondukis tiajn studojn ekde la 1960-aj jaroj. Pli freŝtempe li organizis pervidajn observojn de kometoj en Ĉeĥa Respubliko kaj estris la Ĉeĥa Socio pri Interplaneda Materio.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Petr Pravec
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
Sezamo malfermiĝu!

eta|dekstra|250ra|Ali Babo preteraŭdante unu el la ŝtelistojn diranta "Sezamo malfermiĝu".
**Sezamo malfermiĝu!** estas magia frazo el araba fabelo Ali Babo kaj kvardek rabistoj. Ĝi estis uzata por malfermado de pordoj.

La origina versio de "Sezamo malfermiĝu!" estas "إفتح يا سمسم" (Iftaḥ yā simsim).

## Origino 
Semoj de sezamo kreskas en semkapo kiu disiĝas kiam ĝi atingas maturecon, kaj la frazo eble aludas al malŝlosado de trezoroj, kvankam ne certas, ke la vorto "sezamo" fakte rilatas al la sezamo aŭ semo.

Aliaj teorioj inkludas:

* Sezamo estas duobligo de la hebrea *šem* 'nomo', t.e. dio aŭ kabalisma vorto reprezentanta la talmudan *šem-šāmayīm* ("ŝem- ŝamajim"), 'nomo de ĉielo'.
* Sezamo estas ligita al babilonaj magiaj praktikoj kiuj uzis sezaman oleon.

## Vidu ankaŭ 
* Sezamo, malfermiĝu!!! — samnoma rakonto de Aleksander Belajev

## Referencoj 
Kategorio:Mil kaj unu noktoj
Kategorio:Neologismoj
Sezamo, malfermiĝu!!!

**Sezamo, malfermiĝu!!!** (''''*, [Sezam otkrojsja]) estas ruslingva humura rakonto de sovetia verkisto Aleksander Belajev. Ĝi estis unuan fojon publikigita en 1928.

Nomo de la rakonto devenas de magia frazo el araba fabelo Ali Babo kaj kvardek rabistoj.

## Enhavo 
Riĉa germana maljunulo *Eduard Gane* dum longa tempo vivas apud Filadelfio kun sia servisto. La servisto estas eĉ pli maljuna; por li estas pli kaj pli malfacile servi al lia mastro. Hazarde al *Gane* venas homo prezentinta sin kiel aganto de firmao *Vestinhauz* kaj proponas starigi en lia hejmo utilajn teknikaĵojn farontajn hejman laboron kaj funkciantajn per voĉa kontrolo. *Gane'' ekinteresiĝis kaj konsentis. En lia hejmo estis starigitaj novaj pordoj povantaj malfermiĝi per ordono "Sezamo, malfermiĝu!" kaj aliaj utilaĵoj. Post kelkaj tagoj denove revenis la aganto kaj alportis "mekanikajn servistojn" — sammaniere funkciantajn robotojn por malsimpla laboro. Tamen sekvan tagon matene maljunuloj ekvidis ke el ilia hejmo malaperis ĉiuj valoraĵoj; evidentiĝis ke la "servistoj" estis vestitaj kunuloj de fiaferisto forŝtelintaj aĵojn el ŝranko kaj forkurintaj restiginte malplenajn kovraĵojn.

## Roluloj 
Ĉefaj roluloj estas jenaj:
* **Eduard Gane** — riĉa maljunulo
* **Iohann** — lia servisto
* **Ĝon Miĉel** — fiaferisto
* **Ŝtolc** — aganto de kompanio Vestinhauz

Kategorio:Verkoj de Aleksander Belajev
Kategorio:Verkoj el la ruslingva literaturo
Kategorio:Verkoj de 1928
Kategorio:Usono en beletro
15395 Rükl

'*15395 *Rükl''''' estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Petr Pravec elde la Observatorio de Ondřejov, ĉirkaŭ 35&nbsp;km sud-oriente de Prago.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la ĉeha astronomo Antonín Rükl, majstro en kartografio. Liaj precize retuŝitaj lunaj mapoj eliminis la malavantaĝojn de la fotoj, kaj li estis la unua, kiu kompilis bildojn de Luno elde diversaj anguloj de vido en komponigitaj mapoj. Li verkis kaj ilustris plurajn popularajn librojn pri astronomio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Petr Pravec
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
O Fortuna

**O Fortuna** aŭ **Fortuna Imperatrix Mundi** estas mezepoka latina poemo kiu estis skribita en la Carmina Burana en 13-a jarcento. Ĝi estas plendo pri sorto kaj Fortuno (diino de la fortuno en Romia mitologio).

En 1935-36, Carl Orff verkis muzikon por la kanto en sia Carmina Burana.

## La teksto 
## Referencoj 
*Articlo de O Fortuna en Angla Vikipedio

## Vidu ankaŭ 
* La Rado de Fortuno

Kategorio:Latinlingva literaturo
Kategorio:Ĥoraj komponaĵoj
József Rokaly

**József ROKALY** [rokaj] rumania hungara instruisto, lokhistoriisto, historiisto. Li naskiĝis en Ciumani la 15-an de februaro 1940. 
## Kariero
József Rokaly diplomitiĝis en 1962 en UBB de Kluĵo kaj li instruis en Toplița ĝis 1992 kaj poste en Gheorgheni. De 2011 li estas honorcivitano de urbo Gheorgheni.
## Libroj
**A kocka el van vetve*, 2006.
**A Gyergyószentmiklósi Gimnazium monografiája* (1908-2008), 2008.
**Városunk kiemelkedő személyiségei*, 2001.
**Maroshévíz iskolái 1989 előtt*, 1997.
**Gyergyócsomafalva monográfiája* I. Mark House, Gyergyószentmiklós, 2003
**Gyergyócsomafalva monográfiája*, II. kötet, Mark House, Gyergyószentmiklós, 2007.
**A SZÉKI-TA*, A székely eredetkérdés tisztázása, 2014.
**Halotti Beszéd helyes olvasata*, 2014.
## Fonto
*Erdélyi magyar kikicsoda, 2010.

Kategorio:Rumanujaj hungaraj historiistoj