open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Olga Szűcs

**Olga SZŰCS** [syĉ] estas rumanuja hungara ĵurnalistino, redaktorino, tradukistino. Ŝi naskiĝis la 6-an de januaro 1930 en Sărmașu. 

## Kariero
Olga Szűcs diplomitiĝis pri filozofio en la Universitato de Bukareŝto (1969). Ŝi laboris en la hungra redakcio de la radio de Bukareŝto (1952–70), poste ŝi estis eksterpolitika redaktorino kaj komentistino ĉe la gazeto Előre (1970–89), pli poste ĉefkunlaborintino de Romániai Magyar Szó, ties kontrakta redaktorino (1989–96).

## Libroj
*2500 kérdésre – 2500 felelet (kunulaŭtorino, Buk. 1974); 
*A világ országai. I–IV. (kunulaŭtorino, samloke, 1976).

## Tradukaĵoj
*D. Tănăsescu: Dinu Lipatti élete képekben (Buk. 1962); 
*N. Minei: A láthatatlan arcvonal (samloke, 1971); Az ateizmusról – fiataloknak (samloke, 1977);
*O. Lustig: Lágerszótár (Kv. 1984). 

## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon
Wolfram Steude

**Wolfram Steude** (naskiĝinta la 20-an de septembro 1931 en Plauen; mortinta la 9-an de marto 2006) estis germana muziksciencisto kaj muzikisto. Li estis kuneldonanto de la Schütz-Jarlibro.

## Vivo 
Steude estis nepo de la dresdena arĥitekto Martin Pietzsch. Li lernis ĉe la dresdena Kruco-Lernejo kaj kantis en la knaboĥoro Kreuzchor sub Rudolf Mauersberger. Li studis ĉe la eklezimuzika instituto de la Altlernejo por Muziko „Felix Mendelssohn Bartholdy“ en Lepsiko eklezian muzikon kaj orgenon kaj ĉe la eklezimuzika lernejo de la evangela-luterana landa eklezio de Saksujo. Post tio li studis ĝis 1958 muzikan kaj artan sciencojn. Ĉe Rudolf Eller li doktoriĝis en 1973 je Rostock. Ekde 1955 li laboris kiel ĉefprofesia kantoro komence en Lepsiko kaj pli malfrue ĝis 1976 en Dresdeno-Loschwitz. En la tempospaco de 1961 ĝis 1981 Steude laboris komence liber-, poste ĉefprofesie en la muzikseckio de la saksa landa biblioteko je Dresdeno. En 1985 li estis kunrespondeca por la Heinrich-Schütz-Honorado de la Germana Demokratia Respubliko. Ĝis 1996 li laboris komence kiel instruisto kaj helpsciencisto, ekde 1992 kiel profesoro ĉe la altlernejo je Dresdeno.

Wolfram Steude validis kiel unu el la plej eminentaj esploristoj pri Heinrich Schütz. La asocio „Heinrich Schütz en Dresdeno“ fondiĝis en januaro de 2006 sub lia direktado. Kadre de la sekcio muzikscienco li starigis la Heinrich-Schütz-Arĥivon, kiu en 1988 oficiale malfermiĝis. Lia esplorado ampleksis la mezgermanujan muzikon kaj muzikflegadon ekde la mezepoko ĝis la baroko. Krom tio li aktivis multjare por la ĥormuziko de la landa eklezio en Saksujo.

## Literaturo 
* Matthias Herrmann: *Wolfram Steude. Annäherung durch Distanz. Texte zur älteren mitteldeutschen Musik und Musikgeschichte*. Okaze de la 70-a naskiĝdatreveno de Wolfram Steude. Kamprad, Altenburg 2001, ISBN 3-930550-18-0 (p. 257–263: Bibliografio pri Steude).
* Matthias Herrmann: *in memoriam Wolfram Steude.* En: *Forum Kirchenmusik.* 57, 6, 2006, p. 36 sj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* http://www.qucosa.de/fileadmin/data/qucosa/documents/1833/1160133428025-8530.pdf 

Kategorio:Germanaj muzikistoj
Kategorio:Muzikeldonistoj
Kategorio:Muziksciencistoj
András Lipták

**András Lipták** [andrAŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Lipták András** estis hungara kemiisto, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1998).

András Lipták http://nol.hu/specialis/rss_valogatas/elhunyt_liptak_andras?ref=sso naskiĝis la  1935 en Székely. Li mortis la  2012 en Debrecen.

## Biografio 
András Lipták frekventis universitaton en Debrecen inter 1957-1961, poste li ekinstruis samloke en la universitato. En 1964 li edziĝis baldaŭe havanta filon. En 1983 li doktoriĝis el kemio, en la sekva jaro li instruis en Marilando. Inter 1988-1996 li estis katedrestro, inter 1990-1993 rektoro. Li okupiĝis precipe pri karbohidratoj. Li ricevis 5 premiojn inter 1989-2007.

## Verkaro (elekto) 
* *Hydrogenolysis of the Dioxolane-Type Benzylidene Derivatives* (1976)
* *Védőcsoportok jelentősége a szénhidrátkémiában: acetálok és észterek* (1991)
* *Effect of Temperature on Subsite Map of Bacillus Licheniformis (alpha-amylase)* (2006)

## Fontoj 
* biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto 
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj kemiistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Hans-Christoph Rademann

eta|Hans-Christoph Rademann with his brother Max Rademann
**Hans-Christoph Rademann** (naskiĝinta la 5-an de aŭgusto 1965 en Dresdeno) estas germana ĥordirektisto kaj altlerneja instruisto.

## Vivo 
Rademann alkreskis en Schwarzenberg (Ercmontaro). En la kantoraro direktata de sia patro Rolf Rademann li kolektis unuajn muzikajn spertojn kaj impresojn. Junaĝe li ricevis instruon pri ludo violona kaj piana kaj estis inter 1975 kaj 1983 membro de la dresdena knaboĥoro *Kreuzchor*. Post plenumi la lernejan tempon li studis ĝis 1990 ĉe la muzikaltlernejo je Dresdeno ĥoran kaj orkestran direktadon. En multaj kursoj i.a. ĉe Helmuth Rilling kaj Philippe Herreweghe li kolektis pluajn spertojn.

Ekde ĝia fondado en la jaro 1985 li direktas la dresdenan ĉambroĥoron, inter 1991 kaj 1999 li estis artisma direktisto de la Kantakademio je Dresdeno. Ekde 1999 ĝis 2004 Rademann estis ĥordirektisto de la norgermana radiostacio NDR. Komence de la sezono 2007/2008 Rademann transprenis kiel ĉefdirektisto aldone la direktadon de la ĉambroĥoro de radiostacio RIAS, kiun li jam plurfoje gaste direktis. Krom tio Rademann gastdirektas ĉefajn kantensemblojn kiel *Collegium Vocale Gent*, la Nacian Ĉambroĥoron de Irlando same kiel la radiostaciaj ĥoroj de ARD. En 1997 li direktis unuan fojon operon ĉe la landa migroteatro de Saksujo per „Entführung aus dem Serail“ de Mozart. Rademann fariĝis en 2000 profesoro por ĥordirektado ĉe la muzikaltlernejo je Dresdeno, ripete li tie ankaŭ direktas la prezentadojn de la operklaso (i.a. *La clemenza di Tito*) kaj oratoriajn, krome li iniciatis koncertaron kun kantatoj en Palaco Marcolini.

En 1994 li iniciatis la *Festivalon de Antikva Muziko en la Ercmontaro*, kiu ĝis 2008 okazis ĉiujare en la unua julia semajno je diversaj lokoj en la Ercmontaro. En 2010 unuafoje okazis la *Muzikfestivalo Erzcmontaro*, kies artisma estro estas Rademann.

La 1-an de junio 2013 li transprenis la direktadon de la *Internationale Bachakademie Stuttgart*.

## Sonregistraĵoj 
* kun Dresdner Singakademie: ĉe Thorofon (Max Bruch: Das Lied von der Glocke)
* kun la ĥoro de NDR: ĉe Carus (Bruckner, Reger)
* kun Dresdner Kammerchor: ĉe Carus, Raumklang (Bach, Bŭtehude, Hasse, Heinichen, Monteverdi, Reger, Schein, Schütz, Zelenka k. a.)
* kun RIAS Kammerchor: bei harmonia mundi (Mendelssohn: profanaj ĥorkantoj, Krenek: motetoj, J. L. Bach: funebra muziko)

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* Biografia portreto ĉe rias-kammerchor.de 

Kategorio:Orkestrestroj
Kategorio:Germanaj muzikistoj
Árpád Szurkos

**Árpád SZURKOS** [surkoŝ] estas rumanuja hungara kemiisto. Li naskiĝis la 29-an de aprilo 1932 en Târgu Mureș kaj mortis la 13-an de septembro 2005. 
## Kariero
Árpád Szurkos diplomitiĝis pri kemio en la Universitato Bolyai de Kluĵo (1954), poste li doktoriĝis en UBB. Inter 1954–57 li estis praktikanto samloke, inter 1958–61 lekciisto en OGYI, inter 1962–90 en la Pedagogia Altlernejo, resp. en Politeknika Altlernejo, de 1990 en Liceo Unirea de Târgu Mureș.
## Universitata prelegoj
*Szerves kémia. I–II. Mv. 1969–70; Kémiai kísérletek és feladatok. samloke, 1974). 
## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon
László Szűcs

**László SZŰCS** [syĉ] estas rumanuja hungara poeto, ĵurnalisto, tradukisto. Li naskiĝis la 4-an de majo 1965 en Oradea.

## Kariero
László Szűcs estis en la okdekaj jaroj kunlaboranto de Scenejo Kortárs, en 1986 ties literatura sekretario, inter 1986–88 gvidantarano de Ady Endre Irodalmi Kör. En 1988 li translokiĝis en Hungarujon kaj li fariĝis kunlaboranto de ĵurnalo Dátum de Budapeŝto. En 1990 li revenis en Oradean, li akiris diplomon de ĵurnalisto, estis kunlaboranto, de 1998 ĉefredaktoro de Bihari Napló, de 1991 redaktoro de Jelenlét, respondecredaktoro de porjunulara gazeto Sziget; inter 1994–96 redaktoro de Kelet-Nyugat.

## Volumoj
*Bolondok a parton (poemoj, Nv. 1988); Pótperencia (poemoj, Bp. 1995); Hátam mögött Észak (poemoj, Nv. 1996); Péntek esti szabadságunk (interjvolumo pri Ady Endre-körről, kune kun István Gittai kaj László Salló, uo. 1997); Százéves a Napló (kunulaŭtoro, uo. 1998); Időkút (romaneto, uo. 2000); Jézus kopogott, neki adtam. Egy ferencrendi nővér élete (uo. 2002).

## Fonto
* Romániai magyar irodalmi lexikon
Kusche

**Kusche** estas familia nomo de jenaj personoj:

* Benno Kusche (1916–2010), germana operkantisto
* Dominique Kusche (* 1990), germana aktorino
* Lothar Kusche (* 1929), germana felietonisto, verkisto kaj satiristo
* Ludwig Kusche (1901–1982), germana pianisto, ĉambromuzikisto, dirigento, komponisto kaj verkisto
* Reinhold Kusche (* 1968), german-itala aŭtoro
* Wendelin Kusche (1926–2003), germana pentristo
Erzsébet Ligeti

**Erzsébet Ligeti** [erĵEbet], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Ligeti Erzsébet** estas hungara kuracisto, imunologo, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (2013), membro de Academia Europaea (2003).

Erzsébet Ligeti http://elettan.eok.sote.hu/index.php?page=minta-25&hl=hu_HU  naskiĝis la  1950 en Budapeŝto.

## Biografio 
Erzsébet Ligeti frekventis universitaton en sia naskiĝurbo. Ŝi ricevis kuracistan diplomon en 1974, poste ŝi eklaboris samloke en la universitata esplora laboratorio. Ekde 1981 ŝi laboras en universitata instituto, dume ŝi esploris ankaŭ en Dundee, Grenoble, Heidelberg, Bostono. Ŝi doktoriĝis en 1990 antaŭ MTA. Ŝi profesoriĝis en 1994. Ŝi ricevis premiojn inter 1988-2006.

## Verkaro (elekto, ĉiam kiel kunaŭtoro) 
* *COMPETITIVE INHIBITION OF VALINOMYCIN-INDUCED K+-TRANSPORT BY MG2+-IONS IN LIVER-MITOCHONDRIA* (1977)
* *MITOCHONDRIAL PHOSPHATE CARRIER - FUNCTIONAL-ROLE OF ITS SH- GROUPS AND INTERRELATIONS WITHIN THE CARRIER UNIT* (1987)
* *Characterization of Rac GTPase activating proteins in neutrophil granulocytes* (1998)
* *Regulation of the Substrate Preference of p190RhoGAP by Protein Kinase C-Mediated Phosphorylation of a Phospholipid* (2009)
* *Changing world of neutrophils* (2013)

## Fontoj 
* biografio kun foto 
* hungarlingva biografio kun foto

 
Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj imunologoj
Port-d'Envaux

**Port-d’Envaux** [] estas franca komunumo en la departemento Charente-Maritime, en la regiono Puatuo-Ĉarentoj. Ĝi havis  loĝantojn en la jaro 2010.

## Geografio 
[eta|maldekstra|[Charente (rivero)|Charente en Port-d’Envaux]]
Port-d’Envaux situas  nordokcidente de Saintes, ĉe la rivero Charente.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Charente-Maritime

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo

Kategorio:Komunumoj de Charente-Maritime
Schiltigheim

**Schiltigheim** [] estas franca komunumo en la departemento Bas-Rhin, en la regiono Alzaco. Ĝi havis  loĝantojn en la jaro 2010. Ĝi apartenas al la urba areo de Strasburgo.

## Geografio 
eta|maldekstra|Strato en Schiltigheim
Schiltigheim situas en la nordo de la urba areo de Strasburgo, kelkajn kilometrojn okcidente de Germanio.

## Transporto 
Kvar haltejoj de la linio B de la tramo de Strasburgo troviĝas en Schiltigheim.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Bas-Rhin
* Listo de urboj de Francio
* Schiltigheim (stacidomo)
* Bischheim (stacidomo)
* Hausbergen (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo


Kategorio:Komunumoj de Bas-Rhin
Kategorio:Urboj de Francio
Kategorio:Komunumoj de la Eŭrometropolo Strasburgo
Pál Lichner

**Pál Lichner** [liĥner], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Lichner Pál** estis hungara filologo, instruisto, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1859).

Pál Lichner http://mek.oszk.hu/03600/03630/html/index.htm naskiĝis la  1818 en Hungara reĝlando en Modor (nuntempa Modra en Slovakio). Li mortis la  1892 en Pozsony (nuntempa Bratislavo en Slovakio).

## Biografio 
Pál Lichner frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, universitatojn en Lejpcigo kaj Göttingen. Hejmenveninta li ekinstruis en Pozsony. Inter 1861-1868 li estis lernejestro. Pro la oftaj malsanoj depost 1880 li ne plu instruis. Li okupiĝis precipe pri la greka literaturo.

## Verkaro (elekto) 
* *Hellen nyelvtan elemei* (1842, 1853)
* *Hellen nyelvtan* (Greka gramatiko), (1853)
* ''Johann Pogners's Verzeichniss über den Bau der evang. Kirche in Pressburg 1636-1683, und Johann Liebergott's Tagebuch von den Verfolgungen der evang* (1861)
* *Micae historico-chronologicae evangelico-pannonicae σκιαγραϕικϖς collectae et adumbratae opella Johannis Burii laureati poetae ... anno vero Christi 1685 et in sequentibus in ordine redigi coeptae'' (1864)

## Fontoj 
* biografio hungare (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero L kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)
* hungarlingva biografieto (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero L kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)
* hungarlingva biografieto
 

Kategorio:Hungaraj filologoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Péter Lévai

**Péter Lévai,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Lévai Péter** estas hungara fizikisto, profesoro, membro (korespondanta (2010), ordinara (2016)) de Hungara Scienca Akademio.

Péter Lévai http://www.rmki.kfki.hu/~plevai/currieng.html naskiĝis la  1962 en Miskolc.

## Biografio 
Péter Lévai frekventis universitaton en Budapeŝto, li diplomiĝis en 1986, poste li eklaboris en Centra Fizika Esplora Instituto. Inter 1990-1992 li esploris en Usono. Li doktoriĝis (D.Sc.) en 1999 antaŭ MTA. Li profesoriĝis en 2000 en ELTE. Li okupiĝas pri nuklea fiziko. Li havas edzinon, kiu naskis filinon. Li ricevis premiojn inter 1989-2007.

## Verkaro (elekto) 
* *Should the coupling constants be mass dependent in the relativistic mean-field models?* (1986)
* *Particle spectra from the ALCOR model* (1996)
* *Transverse momentum distribution and nuclear modification factor of charged particles in p+Pb collisions at √sNN=5.02 TeV* (2013)

## Fontoj 
* biografio 
* hungarlingva biografio kun foto
 
Kategorio:Hungaraj fizikistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Unuahelpa kesto

250ra|dekstra|eta|Granda kaj eta unuahelpaj kestoj uzataj de la Brita Ruĝa Kruco
**Unuahelpa kesto** aŭ *sukurkesto* (ekzistas ankaŭ varianto *sukurujo*) estas aro de iloj, kuraciloj kaj protektiloj uzataj por unua helpo.

## Aspekto 
Memfaritaj unuahelpaj kestoj povas aspekti iel ajn (sufiĉas kolekti ilojn kaj kuracilojn kaj meti ilin en ajnan sakon), sed industrie produktitaj por lernejoj, oficejoj, sekurservoj ktp. kaj aĉeteblaj unuahelpaj kestoj kutime surhavas krucforman signon por esti pli facile rekoneblaj.

## Enhavo 
Standarda unuahelpa kesto povas interalie enhavi:
* Risortan pinĉilon,
* Injektilon,
* Tondilon,
* Flamigilon,
* Desinfektilon,
* Termometron,
* Poŝlampon,
* Medicinajn gantojn,
* Aspirinon,
* Epinefrinon,
* Paracetamolon,
* Kodeinon, ktp.

## Aliaj uzoj 
En situacioj de survivo la enhavo de unauhelpa kesto uzeblas ankaŭ por aliaj celoj: alkoholo, kuraciloj baze de petrolo kaj flamigilo - por fari fajron, bandaĝoj - por riparado, ŝmiraĵoj - por funkciigi maŝinojn kaj tiel plu.

## Referencoj 
Kategorio:Unua helpo
Preĝejo Sankta Stefano

Por **preĝejo Sankta Stefano**, vidu:

* :Kategorio:Preĝejoj sub patroneco de Sankta Stefano

## Preĝejo Sankta Stefano 
**preĝejo Sankta Stefano** povas esti:

###  
* Preĝejo Sankta Stefano (Prago)

###  
* Preĝejo Sankta Stefano (Entrammes) d:Q23804984

###  
* Preĝejo Sankta Stefano (Majenco) d:Q661125

###  
* Preĝejo Sankta Stefano (Pápa)
* Preĝejo Sankta Stefano (Országút)

###  
* Preĝejo Sankta Stefano (Katowice) d:Q7591748

###  
* Preĝejo Sankta Stefano (San-Salvadoro) (:en:San Esteban, San Salvador)

###  
* Preĝejo Sankta Stefano (Istanbulo) d:Q2094950

## Baziliko Sankta Stefano 
**Baziliko Sankta Stefano** povas esti:
*  Baziliko Stefano la 1-a (Budapeŝto)
*  Baziliko Stefano la 1-a (Székesfehérvár)
*  Baziliko Sankta Stefano (Milano) (d:Q384032)
*  Baziliko Sankta Stefano (Bolonjo) (d:Q810107)
*  Baziliko Sankta Stefano (Jerusalemo) (d:Q1431922)

## Kapelo Sankta Stefano 
**Kapelo Sankta Stefano** povas esti:
*  Kapelo Stefano la 1-a (Esztergom)
*  Kapelo Stefano la 1-a (Nagylózs)
*  Kapelo Stefano la 1-a (Makó) (:hu:Szent István-kápolna (Makó))
*  Kapelo Sankta Stefano (Westminster) (d:Q7595468)

## Katedralo Sankta Stefano 
**Katedralo Sankta Stefano** povas esti:
*  Katedralo Sankta Stefano (Vieno)
*  Katedralo Sankta Stefano (Litoměřice)
*  Katedralo Sankta Stefano (Agde) (d:Q2561189)
*  Katedralo Sankta Stefano (Auxerre)
*  Katedralo Sankta Stefano (Bourges)
*  Katedralo Sankta Stefano (Sens)
*  Katedralo Sankta Stefano (Tuluzo)
*  Katedralo Sankta Stefano (Halberstadt)

## Vidu ankaŭ 
* Sankta Stefano (apartigilo)
* :Kategorio:Preĝejoj sub patroneco de Sankta Stefano de Hungario
* Sauris
Manfred Bukofzer

**Manfred** Fritz **Bukofzer** (naskiĝinta la 27-an de marto 1910 en Oldenburgo; mortinta la 7-an de decembro 1955 en Berkeley, Kalifornio, usono) estis germana muziksciencisto kaj humanisto, kiu rifuĝis el nazia Germanujo en Usonon.

## Vivo kaj verkado 
Li studis ĉe la universitato je Hajdelbergo kaj ĉe Stern'schen Konservatorium en Berlino. En 1933 li forlasis Germanujon kaj iris al Bazelo, kie li doktoriĝis. En 1939 li fuĝĝis al Usono, kie li ekloĝis kaj pli malfrue ricevis la usonan civitanecon. Li instruis ĉe la Universitato de Kalifornio en Berkeley ekde 1941 ĝis lia frua morto.

Bukofzer konatiĝis kiel historiisto de la frua muziko, precipe de la epoko de baroko. Lia libro *Music in the Baroque Era* ankoraŭ estas unu el la normaj referenclibroj pri ĉi tiu temaro, kvankam kelkaj modernaj historiistoj kulpigas lin, ke li estus verkinta ĝin el 'germana' vidpunkto, ĉar li ekzemple ne sufiĉe konsiderus la gravecon de la itala opero dum la evoluo de la muzikstilo de la 17-a jarcento.

Krom pri la barokmuziko Bukofzer estis specialisto pri angla muziko kaj por muzikteorio de la 14-a jarcento ĝis la 16-a jarcento. Liaj aliaj sciencaj interesoj koncernis la ĵazon kaj la popolajn muzikojn.

## Verkoj 
* *Geschichte des englischen Diskants und des Faŭbourdons nach den theoretischen Quellen*, Sammlung musikwissenschaftlicher Abhandlungen Band 21, Strasburgo: Heitz 1936
* *Music in the Baroque Era*, Novjorko: W.W. Norton & Co. 1947, ISBN 0-393-09745-5
* *The Place of Musicology in American Institutions of Higher Learning*, Novjorko: The Liberal Arts Press Inc. 1957

## Literaturo 
* David D. Boyden: *In Memoriam: Manfred F. Bukofzer (1910-1955)*, en: The Musical Quarterly, vol. 42, n-ro 3 (julion de 1956), pj. 291–301
* Bernhold Schmid: *Manfred Bukofzer im Briefwechsel mit Thomas Mann*, en: *Festschrift für Horst Leuchtmann zum 65. Geburtstag*, eldonita de Stephan Hörner kaj Bernhold Schmid, Tutzing: Hans Schneider 1993, pj. 311–321

Kategorio:Germanaj muziksciencistoj
Kategorio:Usonaj muziksciencistoj
Kategorio:Germanaj judoj
Kategorio:Usonaj judoj
Brühler Garten (Erfurto)

[eta|Enirejo al la ĝardeno, kontraŭe al la [Teatro de Erfurto|Nova operejo.]]eta|La Müffling-tombejo, kun kradoj kontraŭ vandalismo. eta|Restoj de la urbomuro. La **Brühler Garten** estas unu el la multnombraj ĝardenoj en la urbocentro de Erfurto.

## Historio kun ŝanĝiĝanta funkcio 
La ĉirkaŭfermejo () situanta inter Roßwehr kaj interna Brühler-pordego, sterniĝas sur 30-50 m larĝan areon inter la urbomuroj de 1168. Post la finkonstruo de la ekstera muraro, tiu ĉirkaŭfermejo iĝis tombejo. Jam en 1507 oni legas pri enterigoj sen eklezia akompanado. En 1717 ĝin transformigis en plezurĝardeno la majenca guberniestro Boyneburg.

De 1818-71 ĝi denove iĝis tombejo, la unua publika en la urbo. Tion atestas ĝis hodiaŭ kelkaj restintaj tomboslaboj. Inter ili menciindas la novgotika tombejo de la ŝtontajlisto Sahlender (+ en 1862) kaj la voluta sarkofago por A.W. Sucro (+ en 1868). Granda kruco el ŝtono ĉe la orienta enirejo memorigas la falintojn en la milito.

Klasicisma tombejo de 1853, planita de F.A. Stüler, adepto de Karl Friedrich Schinkel restaŭritis en 2001. Ĝi faritis omaĝe al la prusa generalfeldmarŝalo Karl Müffling.

## Nova funkcio en la 20-a jarcento 
En 1925 la tombejo por la unua fojo nomiĝis *Brühler Garten*; intertempe ĝi fariĝis ripozumĝardeno. Laŭ la planoj de ĝardenplanaddirektoro Multhaupt la kuracparko transformiĝis al urba parko. La unua monumentprotektita parko finifine estas produkto de 1961, farita de la potsdama arkitekto W. Funcke.

## Novaj aranĝoj 
Kun subteno de la *Allianz*-naturmedifondaĵo fariĝis en 2003 grandstila restaŭrado kaj aliigo laŭ planoj de la vajmara arkitekto Wittig. Ideo malantaŭa estis nova interpretado sub modernaj formoj: utiligi la jam ekzistintajn ĝardenelementojn por futurorientitaj kialoj, ĉiam kun strikta observado de monumentprotektadaj normoj. Tiaj novigoj ampleksas:
* Aleo 200-jaraĝa de etfoliaj tilioj
* 2 gazonaj podietoj
* Muzikkonko
* Pergolo kun la ĝiaj parteroj
* Enirejo ĉe Melanchthon-strato kun urba balkono
* Fragmentoj de la historia urbomuro
* Ludejo
* Nova alirebleco (liberaera ŝtuparo) al la bordeto de la rojo Walkstrom ĉe la vejro Roßwehr

En 2002 restaŭriĝis la restintaĵoj de la urba kaj la ĉirkaŭfermejaj muroj.

## Eksteraj ligiloj 
* Informoj sur la oficiala retpaĝaro de la urbo. 

Kategorio:Parkoj kaj ĝardenoj en Erfurto
Norda parko (Erfurto)

eta|La naĝejo *Nordbad*.

La **Norda parko** () estas unu el la multnombraj parkoj en Erfurto.

## Situo 
La parko estas 9 hektarojn granda kaj situas ĉe la rivero Gera en la urbokvartalo Andreasvorstadt norde de la centro. En la parko krome troviĝas la Luther-lernejo, sportejo, la *Norda naĝejo* (realigita sub la urbestrado de Bruno Mann) kaj kegloludejo.

## Historio 
Kiam ĉ. en la jaro 1900 oni cerbumadis pri la planado de la nordaj urbopartoj, la urba ĝardendirektoro Otto Linne ekaktivis. Li proponis krei popolan parkon inter la Nordhäuser-strato kaj la rivero: ne ornaman sed naturan kaj antaŭ ĉio vastan. Post lia forirado al Essen transprenis lian postenon Max Brommel. La Gera-riverujo translokiĝis por dreni la apudriverajn herbejojn.

Jam en 1912 la konsilantaro urba akceptis oficiala la planon, kiu tamen nur post la Unua mondmilito realiĝis, sub la estrado de Hermann Braband. Tiel la areo iĝis popola parko dum 1923-25.

Hodiaŭ ĝi servas kiel granda verda terpeco por la najbara malsanulejo. Somere ĝi estas lanĉejo por varmaerbalonoj por turismaj rondiradoj enaeraj kaj dum la tuta jaro ŝatata ripozumloko por la erfurtanoj.

## Eksteraj ligiloj 
Pri la parko sur *erfurt-web*.

## Literaturo 
Martin Baumann: "Der Nordpark. Ein Volkspark in Erfurt", en: *Mitteilungen des Vereins für die Geschichte und Altertumskunde von Erfurt* 69/2008, p. 140-159.

Kategorio:Parkoj kaj ĝardenoj en Erfurto
Erfurto
Heinrich-Schütz-Musikfest

La **Heinrich-Schütz-Muzikfestivalo** (ger.: **Heinrich Schütz Musikfest**) estas ĉiujare okazanta festivalo de antikva muziko honore al komponisto Heinrich Schütz. Ĝi okazas ĉiam en oktobro je la tri gravaj stacio de vivo kaj verkado (Bad Köstritz, Dresdeno kaj Weißenfels) de la muzikisto. La Heinrich-Schütz-Muzikfestivalon nun aranĝas la asocio *Mezgermanuja barokmuziko en Saksujo, Saksujo-Anhalto kaj Turingujo* (mallonge MBM) kunlabore kun la muzikasocio „Heinrich Schütz“ je Weißenfels, la Schütz-Akademio je Bad Köstritz kaj la asocio Dresdena Kortego-Muziko.

## Historio 
En 1998 diversaj institucioj interkonsentis kunlaboron por la celo, krei transfederacieran muzikfestivalon, kiu reprezentu la barokan kulturon de meza Germanujo. Dum kiam en la federacieroj Saksujo, Saksujo-Anhalto kaj Turingujo okazas apartaj festivaloj honore al Johann Sebastian Bach (Turingaj Bach-Semajnoj, Bach-Festivalo je Lepsiko, Bach-Festivalo je Köthen) kaj unuopaj festivaloj pri Georg Philipp Telemann kaj Georg Friedrich Händel, en 2010 unuafoje superregiona festivalo akcentis la gravecon de Heinrich Schütz por la barokmuziko de la regiono. La tri festivalaj urboj de la Heinrich-Schütz-Muzikfestivalo agordas siajn programojn.

## Postuloj kaj konceptado 
Heinrich Schütz estis la unua germana komponisto de internacia graveco. Sen liaj komponaĵoj la verkoj de Bach, Händel kaj Telemann preskaŭ ne estus imageblaj. La Heinrich-Schütz-Musikfestivalo honoras lin kiel muzikisto de internacia rango. Tutmonde renomaj ensembloj ludas liajn verkojn ĉe la vivolokoj de la komponisto. Same kiel Heinrich Schütz ĝis en la alta aĝo enprenis pli novajn kaj modernajn influojn en sia muzikon, la Heinrich-Schütz-Musikfestivalo ne sin kontentigas per tio, aŭdigi lian muzikon en koncertoj aŭ muzikaj diservoj. Ĝi metas liajn verkojn – laŭ la temo de la respektiva jaro – en la kuntekston de la muziko de liaj samtempuloj. La historiema koncertado peras la aŭtentan sonimpreson de la 17-a jarcento. El muzika kiel ankaŭ el sociohistoria vidpunkto je tio la komunaĵoj estas same interesaj kiel la diferencoj. La festivalo ankaŭ prezentas voĉlegadojn kaj ekspoziciojn.

## Referencoj 
## Literaturo 
* Heinz Krause-Graumnitz: *Heinrich Schütz. Sein Leben im Werk und in den Dokumenten seiner Zeit* (Lepsiko 1985)
* Martin Gregor-Dellin: *Heinrich Schütz. Sein Leben, sein Werk, seine Zeit* (Berlino 1985)
* Michael Heinemann: *Heinrich Schütz und seine Zeit* (Laaber 1993; ISBN 3-89007-116-3)

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.schuetz-musikfest.de/

Kategorio:Muzikfestivaloj en Germanio
Kategorio:Heinrich Schütz
Venedig (Erfurto)

eta|La centra verdaĵo de *Venecio*. **Venedig** (laŭvorte: *Venecio*) estas areo simila al parko en la urbocentro de Erfurto.

## Situo 
Ĝi estas la nordorienta limo de la urbokvartalo *Andreasviertel*, longa je 300 metroj kaj larĝa je 105 metroj maksimume. Karakterizas la areon la rivero Gera, kiu plurfoje dividiĝas kaj formas kelkajn insulojn.

Tie ĉi la rivera ĉefbranĉo nomita *Breistrom* enlfluas en la riveron Wilde Gera. Samtempe splitiĝas de ĝi la rivero Schmale Gera.

La parko etendiĝas inter la Gera-rivero okcidente, la Pfeiffers-strateto nordoriente, la Stein-strato oriente kaj la Venedig-strato sude.

## Historio 
La verda terpeco situas tie kie malantaŭe la fortikaĵoj transiris la riveron. En la 16-a jc. troviĝis tie sep mueliloj, kiuj bedaŭrinde aŭ malkonstruitis aŭ funde alikonstruitis. En 1666 estis la unua dokumenta mencio de la tinkturista domo *Zur kleinen Venedige* kaj ekde 1826 aperis surmape la nomo *Venedig*.

Depost 1998 la areoj paŝon post paŝo alikonstruatis kaj en 2004 finaranĝitis kun du novaj pontetoj, vastaj herbejoj kaj vojoj por biciklistoj kaj piedirantoj.

## Eksteraj ligiloj 
* Informoj sur la oficiala urba retpaĝaro. 

Kategorio:Parkoj kaj ĝardenoj en Erfurto
Luiza-parko (Erfurto)

eta|Vojo laŭlonge de la fluegfoso. eta|Skulptaĵo *La gitaristo* en la parko. La **Luisenpark** (alia nomo: *Dreienbrunnenpark*) estas unu el la multnombraj parkoj en Erfurto.

## Historio 
La ponto sur la fluegfoso kun la alegoriaj figuroj (Laboro, Rikolto, Beleco, Ĝuo) de Karl Mellwin estu komenco por promeno tra la parko. Post transiro de la Afred-Hess-strato ni atingas la en 1900 aranĝitan parkon, kiu pro la restado de reĝino Luiza kaj de lia reĝa moŝto Frederiko Vilhelmo la 3-a ricevis sian duan nomon. La prusa reganta paro vizitis la ĝardenojn de Weißenborn kaj Steinbrück ekzakte sur tiu ĉi loko. La reĝino ne nur ravis onin pro sia beleco sed ankaŭ pro sia reformemo sur la kampoj edukada administrada agrikultura. Pri la vizito ekzistas vandbildo en la festohalo de la urbodomo.

En 1908 la urbo starigis marmoran buston de la reĝino (modelo de Christian Daniel Rauch). Ties kopio estis restarigita en 1993 - kaj baldaŭ poste reŝtelita.

## Priskribo 
La parko estas markita per multo da malnovaj arboj. Mallonge post la enirejo dekstre oni povas admiri la t.n. *nazon*, starante sur la Loussius-ponto. Tie ĉi la Bergstrom-rivero (provizita de la Papier-vejro de la Gera-rivero), disiĝis en du vejnojn. La du riveretoj nomiĝas *Bergstrom* kaj *Walkstrom* kaj trafluis la urbon.

Tra eta tegmentita ponto, kies formo imitis iaman ĉe Dalbergs-strateto situantan ponteton kun la nomo *Vogelsbrücke*, ni alproksimiĝas al la Ĝardeno botanika-dendrologia. Ĝi aranĝitis de 1959-61 kaj famas pro siaj rozacoj.

Kontinuo de la promeno sur migradopado kondukas nin ĝis la Papier-vejro kaj la fonto *Dreiquellen*, kiun oni instalis jam en la jaro 1843-a. Je la alia flanko de la rivero troviĝas la naĝejo *Dreibrunnenbad*. Proksime en la direkto de la urbo troviĝas la Espach-parko. Proksime troviĝis ĝis 2015 la Kartuziana muelejo.

## Eksteraj ligiloj 
* Detaloj historiaj sur la retpaĝoj de *erfurt-web*.

Kategorio:Parkoj kaj ĝardenoj en Erfurto
Champagné-les-Marais

**Champagné-les-Marais** [] estas franca komunumo en la departemento Vendée, en la regiono Luarlandoj. Ĝi havis  loĝantojn en la jaro 2010.

## Geografio 
Champagné-les-Marais situas en la sudo de Vendée, apud la golfo de Aiguillon.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Vendée

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo 

Kategorio:Komunumoj de Vendée
Urba parko de Erfurto

[eta|La monumentprotektita ŝtuparo, rekte apud la [Stacidomo de Erfurto|ĉefa stacidomo, iama remparo.]] eta|Skatludantoj en la parko, foto de 1967. eta|Belegaj domoj malantaŭ la parko. 
La **Urba parko** () estas unu el la multnombraj parkoj en la urbocentro de Erfurto (Germanujo) kreita sub la urbestreco de Hermann Schmidt.

## Historio 
Antaŭ la pordoj de la urboj, rande de la Schwemmbach-valo, situas la monteto *Spielberg*. Unue tie ĉi estis la remparoj *Hohe Batterie* kaj *Daberstedter Schanze*. Alikonstruo kaj la malfortikigado de la urbo depost 1873 ebligis realigi 20 jarojn poste la modestan priplantadon de la areo. Ekde 1887 faritis surloke sportejo por erfurta futbalklubo (tia utiligo ĝis 1908). De la 1-a de majo ĝis la 30-a de septembro 1894 okazis granda metiada kaj industria ekspozicio surloke. Dum la planadoj pri la etendigo de la urbo oni pripensis ankaŭ eblan aranĝadon de la urboparka areo. Fundamentoj por tio estis la planoj de Otto Linne kaj Max Bromme.

La unua duono rigardanta urbocentren estas aranĝita de 1908-11, la suda parkduono de 1917-26 (sub la gvidado de Hermann Braband). En 1913 Henry Van de Velde planis konstruigi gigantan muzeon *Universalan Muzeon* meze de la parko, kio bedaŭrinde ne realiĝis

Post la forigo de la bombŝirmaj keloj en 1950 la parko submetitis al alia alikonstruo planita de la erfurta ĝardenarkitekto Gustav Allinger.

## Funkcio 
La urboparko, kiun karakterizas belega ŝtuparo monumentprotektita rigardanta al la stacidomo, gastigas multe da ĝardenaj kaj hortikulturaj ekspozicioj. Atentiĝo indas - krom al la ŝtuparo - ankaŭ al la pavilono kaj al la strikte geometriaj elementoj norden-suden ene de la verda terpeco. En la suda parto estas la puto *Sorgebrunnen* kun aranĝo simila al malsuprenigita ĝardeneto (*Senkgarten*). Krome multo da raraĵoj dendrologiaj kiel amuraj korkoarboj (Phellodendron amurense) kaj morusarboj (Morus alba) troviĝas en la parko.

Por la Tutgermana ĝardenekspozicio (*Bundesgartenschau - BUGA*) en 2021 la urboparko feliĉe integriĝis en la ekspozicikoncepto. Sed jam en 2014 finiĝis gravaj restaŭradlaboroj ĉe la impona ŝtuparo kontraŭe al la ĉefa stacidomo kaj ĉe fontanoj.

## Eksteraj ligiloj 
* ĉi-prie sur la oficiala urba paĝaro 

## Notoj 
Kategorio:Parkoj kaj ĝardenoj en Erfurto
Veysonnaz

**Veysonnaz** estas  komunumo en la distrikto Siono en Kantono Valezo, Svislando. Ĝi havis 565 loĝantojn je la 31-a de decembro 2011.

## Geografio 
La komunumo Veysonnaz situas en la franclingva Suba Valezo, sur la suda deklivo de la Valo de Rodano sude de la kantonĉefurbo Siono. La komunumo konsistas el la vilaĝo Veysonnaz kaj la vilaĝeto Beaupérier.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 1,10&nbsp;km², de kiuj 33,3% estas kovritaj de arbaro, 38,7% servas por agrikulturo kaj 26,1% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Veysonnaz limas en oriento al Siono, en sudoriento al Les Agettes, kaj en sudo, okcidento kaj nordo al Nendaz.

## Trafiko 
Veysonnaz situas flanke de la gravaj trafikvojoj. Al la komunumo kondukas kurboriĉa montarvojo ek de Siono. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A9 situas en distanco de proksimume 10 kilometroj de la komunumo apud Siono. Pere de poŝtaŭtolinio al Siono la komunumo estas konektita al la publika transportreto. De la centro de Veysonnaz kabinotelfero kondukas al Thyon.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Veysonnaz datiĝas el la jaro 1200 kiel *Veisona*. En la jaro 1264 Veysonnaz estis senjorujo de la episkopo de Siono kaj administrita de ministro. Fine de la 15-a jarcento la vilaĝo apartenis al la Dekono Siono. Post la Helveta Revolucio de 1798 ĝi estis atribuita al la Distrikto Hérémence, sed en la jaro 1802 ĝi estis reatribuita al la Deokono Siono, kiu en la jaro 1848 estis transformita al la Distrikto Siono.

## Ekonomio 
Veysonnaz apartenas al la skiregiono Kvar Valoj. Sur la skikurejo l'Ours du Vallais regule okazas mondpokalaj skikonkursoj. Somere en la regiono eblas migradi laŭlonge de la valezaj akvokondukiloj, kiuj parte datiĝas el la mezepoko.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Veysonnaz
Linthicum

**Linthicum** estas nomo de loko 
*Linthicum (Marilando), Usono

Ĝi estas familia nomo de jenaj personoj
*John Linthicum (1948–2008), german-usona aŭtoro
*John Charles Linthicum (1867–1932), usona politikisto
Malakologio

[eta|[Johannes Thiele (zoologo)|Johannes Thiele (1860-1935) estis fama germana malakologo.]]
**Malakologio** estas branĉo de la zoologio kiu okupas sin per la studado de moluskoj. La moluskoj formas per ĉirkaŭ 100.000 ankoraŭ vivantaj specioj la dua plej granda filumo en la animala regno. La termino malakologio estas kunmetaĵo el la antikva greka lingvo; μαλακός (*malakos*) mola kaj λόγος (*logos*) vorto, penso, racio.

## Kelkaj malakologoj 
* Jean René Constant Quoy
* Constantine Samuel Rafinesque
* Henry Augustus Pilsbry
* Thomas Say
* Victor Sterki
* Johannes Thiele
* Albert Vayssière
Berndt Wilde

[eta|rekta|[heinrich Schütz|Heinrich-Schütz-Steleo de Berndt Wilde en Dresdeno]]
Berndt Wilde (naskiĝinta en 1946 je Dessau en la federaciero Saksujo-Anhalto) estas germana skulptisto. Li studis en 1965 ĉe la altlernejo por bildartoj je Dresdeno. Poste, en 1980 li estis majstrolernanto de Werner Stötzer en la Akademio de la artoj je Berlino. En 1994 li ricevis profesorpostenon ĉe la arta altlernejo je Berlino-Weißensee. Li vivas kaj verkas en Berlino.

## Fonto 
Biografieto pri Berndt Wilde 

Kategorio:Germanaj skulptistoj
Kalvinana preĝejo (Székely)

La **Kalvinana preĝejo** estas religia historia monumento en Hungario, en vilaĝo Székely [sEkej].

## Historio 
La unua tiama katolika romanika kaj gotika kirko jam estis menciita kiel preĝejo dediĉita al Sankta Mikaelo en 1324. En la 18-a jarcento oni malkonstruis la sanktejon kaj oni konstruis pli novajn partojn. Interne la barokaj predikejo, mebloj estis faritaj en la sama jarcento. En 2007 arkeologio esploro okazis.

## Konstruaĵo 
La preĝejo etendiĝas sola en korto inter arboj. La konstruaĵo estas masonita, sed la malgranda turo estis farita el ligno. La enirejo troviĝas en suba mezo de la fasado. Kontraŭe estas la sanktejo, kiu estas direktita al oriento. Interne oni malkovris freskorestaĵojn el la 15-a jarcento.

## Fontoj 
* hungare kun fotoj
* hungare 
* hungare kun foto 

Szekely
Heinrich-Schütz-Domo (Bad Köstritz)

La **Heinrich-Schütz-Domo** en Bad Köstritz (Germanujo) estas la naskiĝdomo de komponisto Heinrich Schütz.

## Priskribo 
En 1931 la *Komitato Heinrich Schütz je Bad Köstritz* muntis ĉe la enirejo de la domo memortabulon. En 1954 oni instalis tie etan memorejon. Dum la internacia jaroj de la muziko 1985 sekvis okaze de la 400-a naskiĝdatreveno de Heinrich Schütz fundamenta alikonstruado de la domo al esplorejo kaj memorejo. La 15-an de oktobro la tutmonde unua domo por Heinrich Schütz malfermis siajn pordojn. Patronoj de la Heinrich-Schütz-Domo je Bad Köstritz fondis en 1991 la *Schütz-Akademion* kiel asocion, kiu taskigis sin unue per „Utiligo kaj disvastigo de la verkaro de Heinrich Schütz, de la muziko kaj kulturhistorio de lia epoko kaj ties kondiĉoj“ (regularo §1) kaj due per la antaŭenigo de la iniciatoj de la „esplorejo kaj memorejo en la naskiĝdomo de komponisto Heinrich Schütz je Bad Köstritz“.

## Kolektoj 
Krom la biografio de la geniulo oni informiĝas ankaŭ pri ties samtempa medio, pri ties amikoj, kolegoj, labordonintoj, komisiintoj, disĉiploj.

Dum la rondgvidadoj kaj atelieraj koncertoj sonas ofte la historie rekonstruitaj muzikinstrumentoj de la 16-a kaj 17-a jarcentoj. Krom ampleksa muzeopedagogia ofertaro por lernantoj de ĉiu aĝogrupo respektive lerneja tipo okazas ankaŭ pluraj aranĝoj en la kuro de la jaro, ekzemple: *Mezgermanaj Heinrich-Schütz-tagoj*, koncertoj, kursoj pri Malnova Muziko, pluklerigado de instruistoj, muzikemulaj interesrondetoj, kolokvioj, nedaŭraj ekspozicioj en la galerio *Schütz-Haus-Galerie*, muzikado kun infanoj kaj plenkreskuloj (*Köstritzer Flötenkinder*, *Köstritzer Spielleute*).

## Literaturo 
* Friederike Böcher und Ingeborg Stein: *Heinrich-Schütz-Haus Bad Köstritz*. Muzea gvidlibro, Regensburgo 1995.
* Museumsverband Thüringen (eld.): *Museen in Thüringen*, Edition Leipzig 2001, ISBN 978-3-361-00612-6, p.&nbsp;30

## Eksteraj ligiloj 
* Hejmpaĝo de la domo ()

Bad Köstritz
Bad Köstritz
Kategorio:Heinrich Schütz
Kategorio:Muzeoj pri famuloj
(8989) 1979 XJ

**(8989) 1979 XJ ** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Henri Debehogne kaj de la brazila astronomo Edgar Rangel Netto elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Henri Debehogne
Kategorio:Malkovrita de Edgar Rangel Netto
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1979
Welti

**Welti** estas familia nomo de jenaj personoj:
* Adolf Welti (1876–1951), svisa kuracisto kaj politikisto
* Albert Welti (1862–1912), svisa pentristo
* Albert J. Welti (1894–1965), svisa aŭtoro kaj pentristo
* Arthur Welti (1901–1961), svisa radiopioniro
* Emil Welti (1825–1899), svisa politikisto
* Friedrich Emil Welti (1857–1940), fondinto de la Welti-Prezo
* Johann Jakob Welti (1828–1900), svisa historiisto 
* Lydia Welti-Escher (1858–1891), edzino de Friedrich Emil Welti
* Ludwig Welti (1904–1971), aŭstra historiisto
* Myrtha Welti (* 1945), svisa juristino kaj politikistino
* Philippe Welti (* 1949), svisa diplomato
Schöggl

**Schöggl** estas familia nomo de jenaj personoj:

* Andreas Schöggl (* 1974), aŭstra ordena sacerdoto
* Ernst Reinhard Schöggl (* 1948), aŭstra verkisto
* Franz Schöggl (1930–1982), aŭstra muzikisto kaj komponisto
* Leopold Schöggl (* 1951), aŭstra politikisto 

**vidu ankaŭ:**
* Schöckl
* Schöckel
Muzika Terminaro

***Muzika Terminaro***   estas  verko  de Félicien Menu de Ménil eldonita en 1908 de Librejo Hachette el Parizo.

## Referencoj
## Kompleta teksto

Dosiero:1908 Muzika Terminaro 000.jpg
Dosiero:1908 Muzika Terminaro 00.jpg
Dosiero:1908 Muzika Terminaro 01.jpg
Dosiero:1908 Muzika Terminaro 02-03.jpg
Dosiero:1908 Muzika Terminaro 04-05.jpg
Dosiero:1908 Muzika Terminaro 06-07.jpg
Dosiero:1908 Muzika Terminaro 08-09.jpg
Dosiero:1908 Muzika Terminaro 10-11.jpg
Dosiero:1908 Muzika Terminaro 12-13.jpg
Dosiero:1908 Muzika Terminaro 14-15.jpg
Dosiero:1908 Muzika Terminaro 16-17.jpg
Dosiero:1908 Muzika Terminaro 18-19.jpg
Dosiero:1908 Muzika Terminaro 20.jpg
Dosiero:1908 Muzika Terminaro (lasta).jpg

## Eksteraj ligiloj 
* Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
* Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
* Katalogo "Erfgoedbib" en *LibraryThing*

Kategorio:Muzika terminologio
Kategorio:Esperanto-muziko
Kategorio:Antverpena Lingvo-libraro
Kategorio:Esperanto-fakvortaroj
Kategorio:Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
Kategorio:Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
René Schneider

**René Schneider** estas la nomo de jenaj personoj:

*René Schneider (generalo) (1913–1970), ĉilia generalo
*René Schneider (futbalisto) (* 1973), germana futbalisto
*René Schneider (politikisto) (* 1976), germana politikisto
Camilla Ravera

**Camilla RAVERA** (naskiĝis  en Acqui Terme, Piemonto, mortis  en Romo) estis itala partizanino, sindikatanino kaj politikistino, nomita dumviva senatanino de la Itala Respubliko en 1982 fare de la prezidanto Sandro Pertini.

Ŝi estis la unua virino en la historio de Italio kiu okupis tiun postenon, sekvata nur de Rita Levi-Montalcini en 2001 kaj Elena Cattaneo en 2013.

Si estis kun Antonio Gramsci, en 1921, unu el la fondintoj de la Itala Komunista Partio.

## Biografio 
Naskiĝinta en Acqui Terme en 1889, Camilla Ravera estis la filino de funkciulo en ministerio pri financoj. Ŝi fariĝis instruistino kaj aniĝis al PSI en 1918. De 1919 ĝis 1920, ŝi partoprenis en redaktado de politika revuo ''L'Ordine Nuovo* (La Ordo Nova) de Antonio Gramsci. Kun li, ŝi estis kunfondinto en 1921 de la Itala Komunista Partio (PCI). Ŝi estis ŝarĝita de la virina organizo kaj fondis la gazeton *La Compagna*.

Kiam Gramsci estis enkarcerigita de la faŝisma reĝimo, ŝi estis delegita al diversaj kongresoj de Kominterno kaj renkontis Leninon kaj Stalinon. En 1930, ŝi estis arestita en Arona kaj kondamnita al dek kvin jaroj da malliberejo fare de faŝismaj aŭtoritatoj. Ŝi restis kvin jarojn en karcero kaj poste estis asignita al restado en Ponza kaj Ventotene.

En 1939, ŝi alprenis pozicion kontraŭ Pakto Ribbentrop-Molotov pro kio ŝi estis eksigita el PCI kun Umberto Terracini. Ŝi estis reanigita en 1945 kaj elektita en la komunuma konsilio de Torino en 1946.

Ŝi estis elektita deputitino en la du unuaj respublikaj balotoj, por la parlamentaj sesioj de 1948 kaj 1953.

## Eksteraj ligiloj 
*  *Camilla Ravera la prima donna eletta senatrice a vita'' paĝo de Rai Storia

Kategorio:Italaj politikistoj
Kategorio:Italaj komunistoj
Kategorio:Italaj feministoj
Kategorio:Socialistaj feministoj
La Sono De Menso

**La Sono De Menso** (: 마음의 소리) estas Ĝosoka retkomikso el Sud-Koreio.

## Eksteraj ligiloj 
* La Sono De Menso  ()

Kategorio:Vivtranĉaĵaj bildstrioj
Kategorio:Sudkoreaj bildstrioj
MI 09

La **MI 09** estas **M**aterialo de **I**nterkonekto kun du etaĝoj kiun RATP mendis en 20**09** por anstataŭigi la MI 84 sur linio A de RER de Francilio (RER). La unua vagonaro de pra-serio estis liverita fine de 2010 por serio da provoj; la komerca enservigo de la nova materialo, antaŭvidita en aŭtuno 2011 okazis la  en La Défense, kun ĉeesto de Nicolas Sarkozy.

Finfine, tiu materialo anstataŭos ankaŭ materialojn MS 61 veturantajn sur linio A.

## Bildaro 

MI09.JPG|Vagonaro de tipo MI 09
Rame MI09 du RER A - DEF - IMG 1560.jpg|MI 09 en '**
Gare de Poissy - Avril 2013 - Quais (3).JPG|MI 09 en **'

## Video 

MI09 NanterreU.ogv|Vagonaro de tipo MI 09 en *Nanterre-Université*

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* RATP
* RER de Francilio
* RER de Francilio A

## Eksteraj ligiloj 
* 
* Vagonaro MI 09 prezentita en Parizo (artikolo de la 9-a de februaro 2011 de regiona gazeto *La Voix du Nord*) 

Kategorio:Fervojaj veturiloj de Alstom
Kategorio:RER de Francilio
Kálmán Lissák

**Kálmán Lissák** [liŝAk], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Lissák Kálmán** estis hungara kuracisto, fiziologo, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1956).

Kálmán Lissák http://aok.pte.hu/index.php?page=arckepcsarnok&act=leiras&id=7&nyelv=hun naskiĝis la  1908 en Szentes. Li mortis la  1982 en Győr.

## Biografio 
Kálmán Lissák frekventis universitaton en Budapeŝto, post la diplomo en 1930 li eklaboris en universitataj institutoj de Budapeŝto kaj Debrecen. Baldaŭe li pasis 4 jarojn helpe de stipendioj en Graz, Berlino kaj Harvard. Li profesoriĝis en 1937. En 1943 li iĝis katedrestro en universitato de Pécs. Post la 2-a mondmilito li partoprenis en restarigo de la medicina edukado. Li estis elektita rektoro en 1947. En 1957 la kabineto forprenis la titolon rektoro pro "kontraŭrevolucia konduto" sed lasis lin plue instrui kaj esplori. Li ricevis premion Kossuth en 1954.

## Verkaro (elekto) 
* *Élettani gyakorlatok* (1935)
* *Die neuroendokrine Steuerung der Adaptationstätigkeit* (1960), angle (1965), ruse (1967)
* *A magatartás idegi és hormonális szerveződése* (1964), slovake (1970)

## Fontoj 
* biografio kun foto
* hungarlingva biografio

 

Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Hungaraj fiziologoj
Majuskla skribo

[eta|400px|Specimeno de romiaj [majuskloj monumentaj (sur la triumfa arko de Tito)]]
**Majuskla skribo** ( — „iom pli granda“)
estas alfabeta skribsistemo uzanta nur majusklojn, t.e. literojn, kies signobildojn oni povas mense limigi per paro da horizontalaj paralelaj rektoj
— kontraste al la skriboj minusklaj, en kiuj tiaj limlinioj estas kvar.

Ĉi-suba bildo prezentas tiujn limliniojn por la vorto „kampo“, skribita tutmajuskle (KAMPO) kaj en du formoj minusklaj (latinliteraj minuskloj kaj en la Ŝava alfabeto):

eta|400px|center|alt=La vortoj KAMPO kaj kampo kun limaj horizontaloj

La antikvaj skribsistemoj (sumera (kojnoskribo), fenica, hebrea, malnovgreka, latina, cirila) estiĝis kiel senusklaj skriboj majusklaj (ĉar ĉiuj literoj ĉiam estis majusklaj, ilia uskleco estis sensignifa). La duusklaj skribsistemoj, kombinantaj literojn minusklajn kaj majusklajn, estiĝis en la Mezepoko.

## Majusklaj ciferoj 
La nuntempe plej ofte uzata formo de la ciferoj estas majuskla:
ĉiuj ciferoj estas samaltaj kiel la literoj majusklaj, kaj formas
majusklan signaron:
 0123456789 ABCDEF

Kontraste al tiu formo de la ciferoj, la minusjklaj ciferoj estas
malsame altaj kaj profundaj.

## Majuskla formo de la esperantaj literoj ĉapelitaj 
La eksterliniaj diakritiloj, kiel la ĉapeloj de la esperantaj ĈĜĤĴŜŬ,
plej ofte superas la normalan majusklan alton (vd ĉe
malpendaĵo). Tamen iam ankaŭ ilin oni malaltigas, obeante la
disciplinon de la majuskla skribo:

eta|400px|center|alt=La majusklaj signobildoj por ĉapelitaj literoj

Tiaj kaŭraj signobildoj estas malofte uzataj, ĉar ili aspektas malbele;
tamen oni povas vidi ilin ekz-e en la Enciklopedio de Esperanto
(la artikolo „Stratoj“, p. 517 de la unuvoluma HEA-reeldono), ĉar ilia uzo ebligas malgrandigi la interlinian spacon kaj ŝpari paperon per kompakta presado.

## Terminologia konfuzo 
La historie ĝustan uzon de la termino «majuskla skribo» oni trovas
precipe en la verkoj pri paleografio. En la praktika vivo nuntempa
tiu nocio malaktualiĝis, kaj kiam oni komunlingve parolas pri
«majuskla skribo», plej ofte temas pri skribo nomuskla (kiel
«Zamenhofo»). Tial, kiam oni tamen bezonas nomi la skribformon
«ZAMENHOFO», oni uzas la vorton «tutmajuskla». Ĝi tamen estus
pleonasma en la kunteksto paleografia.

## Vidu ankaŭ 
* Usklo
* Majusklo
* Majuskloj monumentaj
* Majuskloj rustikaj
* Uncialo
* Majuskleto

Kategorio:Skribo
Kategorio:Paleografio
Kategorio:Alfabeto
Sándor Lipthay

**Sándor Lipthay** [ŝAndor liptai], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Lipthay Sándor** estis hungara inĝeniero, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1896).

Sándor Lipthay http://mek.oszk.hu/03600/03630/html/l/l14178.htm naskiĝis la  1847 en Tata (Hungario). Li mortis la  1905 en Budapeŝto. Lia origina nomo (ĝis 1885) estis *Schwarzel Sándor*, kiu malofte aperis en formoj *Schwarzel, Schwarczel*, *Schwarzell*. Lia nobela antaŭnomo estis *Kisfaludi*.

## Biografio 
Sándor Lipthay frekventis mezlernejon ĉefe en Esztergom, poste li ricevis diplomon en Vieno. Li aliĝis al la aŭstra armeo kiel oficiro, poste li laboris en fervojaj konstruadoj de Habsburga Imperio. Ekde 1870 li faris la samon sed jam en la hungaraj fervojoj. Li ekinstruis en Universitato de Budapeŝto en 1875, kie dufoje li estis rektoro. Li ankaŭ studvojaĝis al duono de Eŭropo. Li ricevis titolon "reĝa kortega konsilanto" en 1899.

## Verkaro (elekto) 
* *A keskeny pályák mint a mellékforgalom hivatott eszközei* (1875)
* *Vasútépítéstan I–V.* (1885–1908) - elstara studenta lernolibro pri konstruado de reloj
* *A számítóléc alkalmazásának ismertetése* (1887)
* *Die Berechnung der Weichen und Geleisanlagen* (1892)

## Fontoj 
* biografio kun foto
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj trafikinĝenieroj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Vaucresson

**Vaucresson** [] estas franca komunumo kaj ĉirkaŭurbo de Parizo en la departemento Hauts-de-Seine, en la regiono Francilio. Ĝi havis  loĝantojn en la jaro 2010.

## Geografio 
eta|maldekstra|Situo de Vaucresson rilate al la ĉirkaŭparizaj departementoj
Vaucresson situas en la okcidento de Hauts-de-Seine,  okcidente de la centro de Parizo kaj  nordoriente de Versailles.

## Transporto 
eta|maldekstra|La stacidomo de
La stacidomo de  apartenas al la regiona linio Transilien L.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Hauts-de-Seine

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo


Kategorio:Komunumoj de Hauts-de-Seine