open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ensemblo (fiziko)

En statistika mekaniko kaj termodinamiko, **ensemblo** estas aro aŭ distribuo de sistemoj kun "sama" makroskopa stato sed kun malsama mikroskopaj statoj. Diferencaj specifoj de la makroskopa stato estigas diferencaj specoj de ensembloj.

## Specoj de ensembloj 
La litero N signifas la nombron de partikloj (ekvivalente moloj) en la sistemo; la litero \mu, la kemia potencialo; la litero V, la volumenon; la litero P, la premon; la litero T, la temperaturon; la litero E, la ekzaktan (*ne* sole averaĝan) energion.

* La **mikrokanona ensemblo** specifas N, V, kaj E. Do ĉiu mikrostato estas same probabla. La **dispartiga funkcio** \Omega(N,V,E) estas simple la nombro de mikrostatoj.
* La **kanona ensemblo** specifas N, V, kaj T. Alivorte, la sistemo tuŝas termikan rezervujon (interŝanĝas varmon kun la ekstero) sed ne interŝanĝas partiklojn kun la ekstero. La probablodistribuo sekvas la **distribuon de Boltzmann**: la probablo de mikrostato i kun energio E_i estas
::p_i=\exp(-E_i\beta)/Z,
:kie \beta=1/kT estas la **termodinamika beta**, k estas la konstanto de Boltzmann, kaj Z estas la **dispartigan funkcion**
::Z(N,V,\beta)=\sum_n\exp(-E_n\beta).
* La **granda kanona ensemblo** specifas \mu, V, kaj T. Alivorte, la sistemo interŝanĝas ambaŭ varmon kaj partiklojn kun la ekstero. La probablo de mikrostato i kun energio E_i kaj N_i partikloj estas
::p_i=\exp\left((N_i\mu-E_i)\beta\right)/\Xi
:kie la **dispartigan funkcion** \Xi estas
::\Xi(\mu,V,\beta)=\sum_n\exp\left((N_i\mu-E_i)\beta\right).
:Kutime oni difinas la **pasemon** z (angle *fugacity*, france *fugacité*, germane *Fugazität*) kiel
::z=\exp(\mu\beta).
* La **izobara ensemblo** specifas N, P, kaj T. Alivorte, la sistemo faras laboron kaj interŝanĝas varmon kun la ekstero. La probablo de mikrostato i kun energio E_i kaj volumeno V_i estas
::p_i=\exp\left(-(PV+E_i)\beta\right)/Z_P
kie la **dispartiga funkcio** estas
::Z_P=\sum_i\exp\left(-(PV+E_i)\beta\right).

Oni povas specifi aliajn arojn de makrostatoj: ekz., se oni specifus \mu, P, kaj T do la probablodistribuo estus
:p_i=\exp\left((N_i\mu-PV_i-E_i)\beta\right)/\sum_n\exp\left((N_n\mu-PV_n-E_n)\beta\right).

## Rilato al termodinamikaj potencialoj 
Ĉiu ensemblo havas naturan termodinamikan potencialon respondantan. Ekzemple: la mikrokanona ensemblo respondas al la entropio S (pli precize, al la kvanto -kTS):
:\Omega=\exp S=\exp(-\beta kTS).
La kanona ensemblo respondas al la helmholca libera energio A:
:Z=\exp(-\beta A).
La izobara ensemblo respondas al la gibsa libera energio G:
:Z_P=\exp(-\beta G).
La granda kanona ensemblo respondas al la granda potencialo \Phi=U-TS-\mu N:
:\Xi=\exp(-\beta\Phi).

## Referencoj 
* K Huang, *Statistical mechanics* (statistika mekaniko), 2a eld., Wiley, 1987. ISBN 0-471-81518-7
* RK Pathria, *Statistical mechanics* (statistika mekaniko), 2a eld., Butterworth-Heinemann, 1996. ISBN 0-7506-2469-8

Kategorio:Termodinamiko
Kategorio:Statistika mekaniko
Kastelo de Kronborg

La **Kastelo de Kronborg** estas historia burgo aŭ kastelo en Danio, kiu situas proksime de la urbo Helsingør en la nordorienta ekstremaĵo de la regiono Hovedstaden () kaj de la insulo Sjælland. Ĝi estas unu el la tri danaj monumentoj deklaritaj Monda heredaĵo de Unesko kune kun la Katedralo de Roskilde kaj la runoj kaj tomboj de la preĝejo de Jelling.

eta|maldekstre|Kastelo de Kronborg
Dum pluraj jarcentoj Danio havis gravajn enspezojn per imposto al la ŝipoj kiuj transiris la markolon de Sundo, markolo kiu disigas la danan insulon Sjælland de Svedio. La kastelo de Kronborg ludis gravan rolon en tiu tasko.

Nuntempe ĝi estas sidejo de la Mara kaj Komerca Muzeo de Kronborg. Kelkaj el ĝiaj dependaĵoj estas viziteblaj de la publiko. Ĝi estas la loko kie okazas *Hamleto*, la verko de Ŝekspiro. En tiu verko, la kastelo de Kronborg nomiĝas "Elsinore", laŭ la angla nomo de la proksima urbo Helsingør (dana prononco: [hɛlseŋˈøɐ̯ˀ]), en Esperanto **Elsinoro**.

## Referencoj 
Kategorio:Kasteloj en Danio
Obuasi

'''''' estas grandurbo kaj diocezo en Ganao.
eta|dekstre|240px|Fervoja mapo de Ganao, kie la nesignita  situas laŭ fervojo inter Kumasi kaj Takoradi

## Bazaj informoj 
* Koordinatoj: 
* Areo: 162&nbsp;km²
* Loĝantaro: 175.043 en 2012
* Supermara alteco: 280 m
* Horzono: UTC + 1
* Telefonkodo: +233 (582)

## Geografio 
 situas sur mildaj deklivoj en suda sekcio de la lando.

## Historio 
En la 17-a jarcento (aŭ pli frue) en tiu loko oni okupiĝis pri minado de oro.

## Ekonomio 
 estas ankaŭ nun centro de la orominado, kie estas grava intereso de Sud-Afriko.

## Trafiko 
 havas trairan fervojon inter Kumasi kaj Sekondi-Takoradi. La urbo havas 3 ĉefvojojn al diversaj urboj.

## Klimato 
 situas en zono de tropika savana klimato, kie la averaĝa temperaturo estas milda. La pluvo sufiĉas por la agrikulturo.

## Ĝemelurboj 
*  Riverside (Kalifornio) Usono 2008

## Fontoj 
* Angla, kroata kaj pola Vikipedioj
* mapo

Kategorio:Urboj de Ganao
It Could Happen to You

**It Could Happen to You** estas komponaĵo de Jimmy Van Heusen kun teksto de Johnny Burke el la jaro 1944. La kanto estis verkita por la filma kaj muzika komedio *And the Angels Sing* kaj evoluis pli malfrue al ĵaza normkanto.

La 32-takta, precipe maĵora kanto havas la kantoformon ABAB' kaj estas plej ofte muzikata je modera tempo.

La titolo populariĝis en 1944 pro la versio de Jo Stafford ĉe Capitol Records. Alia sukcesa registraĵo estis tiu de Bing Crosby el la sama jaro. En 1956 akordionisto Mat Mathews verkis en sonstudio novversion kun Art Farmer, Dave Amram kaj Herbie Mann. Ĵaza normkanto fariĝis *It Could Happen to You* pro la samjare surdiskigita versio de Miles Davis por sia albumo je diskeldonejo *Prestige*, *Relaxin’ with the Miles Davis Quintet*. En 1957 Sonny Rollins surdiskigis senakompanan version.

La kanto ankaŭ estis kantita, ekzemple de Chet Baker, Nat King Cole, *The Four Freshmen* kaj Dinah Washington; en 1986 Carmen McRae surbendigis sian version. Instrumentajn versiojn surdiskigis i. a. Chick Corea, Jim Pepper, Joe Pass, André Previn kaj Bud Powell. La „normkanta triopo“ de Keith Jarrett surdiskigis ĝin en 1996 dum koncerto en Tokio. Diana Krall enprenis la kanton en 2006 en sian albumon *From This Moment On*. La kanto servis al Dexter Gordon por fari biboptemon por lia peco *Fried Bananas*.

## Literaturo 
* Hans-Jürgen Schaal (eldonisto) *Jazz-Standards. Das Lexikon*; Bärenreiter, Kassel, 2004 (3-a eldono); ISBN 978-3-7618-1414-7

## Eksteraj ligiloj 
* Priskribo de „It Could Happen to You“ ĉe jazzstandards.com

## Referencoj 
Kategorio:Ĵazaj normkantoj
Jérôme Ruggiero

**Jérôme RUGGIERO** (naskiĝis la 13-an de septembro 1977 en Lieĝo; vera nomo Jérôme Joseph Nicole Lucien Ruggiero) estas itala tajloro kaj mododezajnisto.

## Biografio 
Jérôme Ruggiero naskiĝis en Lieĝo, en Belgio en familio de italaj enmigrintoj de Campora San Giovanni (en la komunumo de Amantea). Lia patro Bonaventura estis masonisto, poste fondinta malgrandan entreprenon de dom-konstruado en Wandre.

En 1996, Jérôme Ruggiero ĉesigis siajn studojn kaj forlasis la preparan liceon al Arĥitekturo sen akiri sian Bakalaŭron.

En 1999, li kreis propran societon kiu okupiĝis pri vendado de porviraj konfekciaj vestaĵoj, *Jerome Dess*, kunlabore kun sia frato Pietro (forpasinta en Campora San Giovanni la , pro strat-akcidento).

En 2006, en Parizo, li faris decidan renkontiĝon kun Riccardo Andreatini, kaj ekde tiam komenciĝis kunlaborado kun la firmao Tombolini.

Dum la periodo 2007-2008, li estis komerca agento por Thierry Mugler Homme, T-Concept Tombolini, Hilton, Emanuel Ungaro Homme, Gai Mattiolo, JCDC by Lee Cooper.

La , kreiĝis la internacia marko "JEROME RUGGIERO". Lia komenco kiel dezajnisto okazis en Florenco en Pitti 76, kie li ekspoziciis sian unuan propran kolekton de la 16-a ĝis la . En Pitti 76, li troviĝis inter la 14 plej bonaj estontaj dezajnistoj, la New Beat Area,, . En junio 2010, li prezentis sian kolekton en la salono Tranoï en Parizo, lia ĉeesto mirigis danke lian stilon kaj tre luksan medion.

Dum la monato de majo 2011 li prezentis sian kolekton titolitan «&nbsp;Edition French Riviera&nbsp;» en Festivalo de Cannes. Li eniris la tre fermitan rondon de la plej grandaj butikoj de lukso posedantaj siajn proprajn «&nbsp;showroom&nbsp;» en Hôtel Martinez dum la tuta daŭro de la festivalo. Liaj kreaĵoj estas surmetataj fare de diversaj personoj de la internacia «&nbsp;Jet-set&nbsp;».

## Vidu ankaŭ 
* Modo

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* / Oficiala paĝo 

Kategorio:Dezajnistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Belgio
Parlamenta respubliko

350px|eta|La ŝtatoj kun parlamenta respublika regformo estas oranĝkoloraj en la mapo 

Parlamenta respubliko (kontraste al prezidenta respubliko) estas respublika regformo kie la registaro respondecas al la parlamento kaj bezonas ĝian fidon por ofici.

Ĝenerale, la kandidata ĉefministro ricevas de la ŝtatestro la taskon formi registaron. Se li sukcesas, la registaro prezentas sin al la parlamento por ricevi fidvoĉon kaj ekofici. Simile, la parlamento povas esprimi sian malfidon kaj devigi la registaron demisii.

Ekzemploj de parlamenta respubliko estas Italio, Portugalio, Grekio kaj Germanio.

Kategorio:Politikaj sistemoj
4879 Zykina

'*4879 *Zykina'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la rusa astronomino Ljudmila Ivanovna Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la rusa kantistino Ljudmila Georgievna Zikina (cirile: *Людмила Георгиевна Зыкина'', 1929–2009).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Ljudmila Ivanovna Ĉerniĥ
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1974
Regformo

**Regformo** estas la organiza modelo laŭ kiu ŝtato plenumas sian superan povon.
Ĝenerale ĝi temas pri la maniero disdoni la povon inter la ĉefaj organoj de la ŝtato: Parlamento, Registaro kaj Ŝtatestro.

La regformo koncernas do la rilatoj kiuj ekzistas inter ili kaj la manieron kiel ĉies kompetencoj estas disdonitaj kaj kundividitaj.

La regformo distingiĝas disde la ŝtatformo.

Regformo estas la politika organiza formo de la ŝtato, dum la ŝtatformo estas ĝia landa divido (ekzemple: federacio).

Oni klasifikas la ŝtatojn laŭ nombro aŭ tipo de la regantoj au laŭ difino de la ŝtatcelo (ideologio).

Dum la historio elpensis la politikaj pensantoj multajn tipojn de la regformoj. La klasika divido al 6 tipoj de la ŝtatformoj originas de la greka filozofo Aristotelo: monarkio, aristokratio, politiko kaj ties derivaĵoj kiel tirano, oligarkio kaj demokratio. Makiavelo distingis inter la solregado kaj libera ŝtato (respubliko).

## Monda distribuado 
centre|800ra
**Registaroj de la mondo: respublikoj, monarĥioj kaj aliaj **
**Signifo de la koloroj**:
*  **oranĝa** – parlamenta respubliko
*  **verda** – prezidenta respubliko, prezidenteco ligita al parlamento
*  **flava** – prezidenta respubliko, duon-prezidenta sistemo
*  **blua** – prezidenta respubliko, kompleta prezidenta sistemo
*  **ruĝa** – parlamenta konstitucia monarĥio, en kiu la monarĥo ne persone praktikas potencon
*  **malva** – konstitucia monarĥio, en kiu la monarĥo persone praktikas potencon, ofte (sed ne ĉiam) kun malforta parlamento
*  **purpura** – absoluta monarĥio
*  **bruna** – respubliko kun dominanta partio laŭ la konstitucio
*  **beja** – ŝtatoj, kie konstitucia regulado de regado estas senvalidigita
*  **griza** – ŝtatoj, kiuj ne konformas al iu el la menciitaj sistemoj
:'*Notu: La bildo montras la *juran* staton, kiu ne nepre estas la *fakta* stato.*' 

## Notoj 
## Tipoj 
* Demokratio
* Diktatoreco
* Duonprezidenta sistemo
* Kakistokratio
* Monarkio
* Parlamenta respubliko
* Politika sistemo
* Prezidenta respubliko
* Respubliko

Kategorio:Konstitucia juro
Mito (Ibaraki)

**Mito** ( [mito-ŝi]; Hepburn: Mito-shi), estas urbo de Japanio. Ĝi situas en la suda centra parto de la gubernio Ibaraki, en la regiono Kanto, kaj geografie troveblas en la centro de la insulo Honŝuo, la plej granda el la insuloj de Japanio. Laŭ la stato de  en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². 

La teritorio havas komunan limon kun . 

## Geografio 
Mito lokas en orienta parto de insulo Honŝuo, en 140 kilometroj nordoriente de Tokio. Ĝi estas ĉefurbo de gubernio Ibaraki.

## Ekonomio 
Mito estas industria kaj administra centro de la gubernio. 

## Edukado 
En la urbo lokiĝas la *Universitato de Ibaraki*.

## Partneraj urboj 
*  Anaheim en Kalifornio, Usono
*  Ĉongĉingo en Ĉinio
*  Hikone en Japanio
*  Takamatsu en Japanio

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

 

Kategorio:Urboj de Japanio
Kategorio:Urboj de Gubernio Ibaraki
Morioka

**Morioka** ( [Morioka-ŝi]; Hepburn: Morioka-shi), estas urbo de Japanio, kun preskaŭ  loĝantoj. Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La urbo situas sur la insulo Honŝuo, en ties regiono Tohoku. Ĝi estas administra centro de la gubernio Iŭate. La teritorio havas komunan limon kun . 

## Historio 
La areo de aktuala Morioka estis kontinue loĝita de la paleolitiko. Tie estas trovitaj tomboj kaj aĵoj de Ĵomon-epoko, Jajoi-epoko kaj Kofun-epoko. La Emiŝoj loĝis en la areo de Morioka en la epoko Heian. Dum la regado de la imperiestro Kammu, Sakanoue no Tamuramaro konstruis kastelon tie en la jaro 803. La Abe klano regis tiun landon.

Post la komenco de la Mejĝi-reformo, iama Morioka-princujo iĝis Morioka gubernio en la jaro 1870, kaj iĝis parto de gubernio Iŭate en 1872. En la jaro 1889 Morioka estis igita ĉefurbo de gubernio Iŭate. Morioka estis ligita per trajno kun Tokio en la jaro 1890. La Dua mondmilito ne damaĝis la urbon multe.

## Edukado 
En la urbo lokiĝas la universitato kaj la medicina universitato de la gubernio. Ankaŭ, tie situas ok superaj lernejoj.

## Trafiko 
Tra la urbo kuŝas la Ŝinkansena linio Tohoku.

## Sporto 
* Konatas la futbala klubo *Iwate Grulla Morioka*.

## Vidindaĵoj kaj kulturo 
## Klimato 
## Ĝemelurboj 
*  Viktorio, Vankuvera Insulo, Kanado, de 1985.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  ()

eta|maldekstra|

Kategorio:Urboj de Japanio
Kategorio:Gubernio Ivate
Kategorio:Urboj de Gubernio Ivate
Prezidenta respubliko

350ra|eta|La landoj kun prezidenta respublika regformo estas bluaj en la mapo

**Prezidenta respubliko** aŭ **Prezidentismo** (kontraste al parlamenta respubliko) estas respublika regformo kie la registaron estras la prezidento kaj ne bezonas la fidon de la parlamento por ofici. Alimaniere ol en parlamentarismo samaj personoj ne povas esti samtempe membroj de registaro kaj membroj de parlamento. Normale ne ekzistas ofico de ĉefministro; pli malofte ankaŭ ĝi ekzistas kiel en Sud-Koreio kaj en iuj landoj de Afriko sed ankaŭ ĉefministro bezonas fidon de prezidanto kaj ne fidon de parlamento.

Ekzemploj de prezidenta respubliko estas Usono kaj preskaŭ ĉiuj ŝtatoj de latina Ameriko.

Rusio, Francio, Ukrainio kaj iuj landoj en Afriko, antaŭe ankaŭ Finnlando kaj Georgio, havas miksitan parlamentan kaj prezidentan regformon, duonprezidentan sistemon. Ekzemple Sudafriko kaj Botswana havas puran parlamentan sistemon, kion atentas prezidanto: prezidanto estas ankaŭ ĉefo de la registaro kaj ne ekzistas ĉefministro sed prezidanto kaj ministroj bezonas fidon de la parlamento.

Kategorio:Politikaj sistemoj
Ilona Tokody

**Ilona Tokody** [tokodi], hungare **Tokody Ilona,** Esperante **Helena Tokody** estas hungara operkantistino (soprano).

Ilona Tokody naskiĝis la  1953, Szeged.

## Biografio 
Ilona Tokody komencis lerni kantadon en la muzika akademio en Budapeŝto en 1971. Ŝi atingis la unuan lokon en kantokonkurso en la sekva jaro, poste same okazis tio en diversaj urboj. En 1976 ŝi aliĝis al trupo de Budapeŝta Ŝtata Operejo kaj ofte kantadis ankaŭ en Vieno. Ŝi debutis en Novjorko en 1988. Ŝi ofte kantadis kune kun Plácido Domingo aŭ José Carreras. Ŝi ricevis premion Kossuth en 1985, pli frue kaj poste ankaŭ aliajn premiojn.

## Ŝia repertuaro (elekto) 
* Giacomo Puccini: Manon Lescaut – *Manon*; Tosca - *Tosca*; Turandot - *Liu*
* Giuseppe Verdi: Aida – *Aida*; Otello - *Desdemona*
* Ferenc Erkel: *Bánk bán* (Banuso Bánk) - *Melinda*
* Pietro Mascagni: Iris - *Iris*

## Aliaj roloj 
* 2 televiziaj filmoj

## Referencoj 
Tokody
Takamaco

**Takamaco** ( [takamacu-ŝi], Hepburn: *Takamatsu-shi*, laŭvorte: "alta pino"), estas urbo en Japanio kun iom pli ol 400 000 loĝantoj. La urbo situas en la norda parto de la insulo Ŝikokuo. Ĝi estas administra centro de la gubernio Kagavo.

maldekstra|eta|300ra|

## Famuloj 
* Kikuĉi Kan

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Urboj de Japanio
Kategorio:Gubernio Kagaŭa
Katedralo de Roskilde

La **katedralo de Roskilde** () de la luteranisma eklezio de Danujo estas la unua gotika katedralo de Skandinavujo el briko. La konstruaĵo staranta en Roskilde sur la dana insulo Zelando konsiderinde kontribuis al la disvastigo de la brikogotiko. La preĝejo estis finkonstruita en 1280.

La Katedralo de Roskilde estas unu el la precipaj allogaĵoj de la urbo Roskilde kun 150.000 vizitantoj ĉiujare. En 1995 Unesko enlistigis la katedralon kiel monda heredaĵo. Ĝi estis la ĉefa preĝejo de la antikva episkopujo de Roskilde antaŭ la apero de luteranismo.

## Konstruhistorio 
Laŭ Saxo Grammaticus Haraldo la 1-a Bludenta konstruigis en 985 la unuan preĝejon sur la monteto de Roskilde super la golfo kaj tie li ankaŭ estis entombigita - vidu apude la foton de lia tombo. Tamen neniuj restaĵoj de tiu ĉi preĝejo estas pruveblaj. En la 11-a jarcento Estrid, fratino de Knuto la Granda kaj patrino de Sven Estridsson, konstruigis samloke ŝtonan preĝejon.
[eta|maldekstra|La tombo de [Harald la 1-a (Danio) / **Haraldo la 1-a Bludenta** en la Katedralo de Roskilde en (Danio)]]

La konstruo de la brikopreĝejo komenciĝis en la 1170aj jaroj laŭ romanika stilo kaj finiĝis proksimume 1280 per la gotika ĥorejo. En la sekvantaj jarcentoj oni alkonstruis plurajn kapelojn ene kaj ekstere de la preĝejo. Origine dediĉitaj kaj konsekritaj al diversaj sanktuloj, ili pli malfrue estis anstataŭataj per tombokapeloj kaj maŭzoleoj de la reĝoj laŭ stilo de la respektiva epoko. En ĝi troviĝas la tomboj de la plejparto el danaj gereĝoj, kaj pro tio ĝi estis adaptita al la gustoj de la malsamaj tempoj ĝis la 20-a jarcento, pere de malgrandaj flankaj ampleksiĝoj: aleroj kaj kapeloj. Tio igas ĉi tiu katedralon kronologia friso de la evoluado de la arkitekturo de la kristanaj konstruaĵoj en Skandinavujo. En 1690 Kristiano la 5-a konstruigis en la ĥorejo, antaue rezervita por la klerikaro, tombomonumenton por si kaj sia filo Frederiko la 4-a kaj iliaj edzinoj.
[eta|maldekstra|Detalo de la ŝtonĉerko de Margareta la 1-a, reĝino de [Danio, Norvegio kaj Svedio (1353–1412)]]
Arĥitekture je la katedralo temas pri volbita trinava baziliko kun ĥorĉirkaŭirejo (sen kapeloj), transversa domo kaj dutura fasado. Ĉe la ĉefa konstruaĵo estas alkonstruitaj multaj flankaj konstruaĵoj, kiu servas plejparte kiel tombokapeloj. Ekde 1413, la danaj reĝoj estas enterigitaj ĉiloke. Entute troviĝas 20 reĝoj kaj 17 reĝinoj, en kvar malsamaj kapeloj, en la centro de la katedralo aŭ en eksteraj tomboj. En konstruaĵo libere staranta antaŭ la preĝejo troviĝas la tombo de Frederiko la 9-a.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* – La katedralo de Roskilde
* http://www.organindex.de/index.php?title=Domkirke_(Roskilde)

Kategorio:Katedraloj en Danio
Kategorio:Mondaj heredaĵoj de UNESKO
Kategorio:Brikgotiko en Danio
Kategorio:Romanikaj preĝejoj en Danio
Kategorio:Gotikaj preĝejoj en Danio
Roskilde
Roskilde
Kategorio:Brikgotikaj preĝejoj
Kategorio:Religiaj konstruaĵoj finitaj en 1280-1289
Saga (urbo)

**Saga** (japane 佐賀市 [Saga-ŝi]; Hepburn: Saga-shi), estas urbo de Japanio, kun preskaŭ 240 000 loĝantoj. La urbo situas sur la insulo Kiuŝuo, okcidente de Fukuoka. Ĝi estas administra centro de la samnoma gubernio Saga.

maldekstra|eta|300ra|Kastelo Saga

Kategorio:Urboj de Japanio
Kategorio:Gubernio Saga
4918 Rostropovich

'*4918 *Rostropovich'''* estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la rusa astronomino Ljudmila Ivanovna Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la rusa violonĉelisto Mstislav Leopoldoviĉ Rostropoviĉ (cirile: *Мстислав Леопольдович Ростропович'', 1927–2007).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Ljudmila Ivanovna Ĉerniĥ
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1974
Günter Eichberger

**Günter EICHBERGER** (naskiĝinta la 15-an de septembro 1959 en Oberzeiring/distrikto Murtal) estas aŭstra verkisto.

Post kiam li finstudis germanistikon kaj anglistikon, li promociis en 1984. Ekde la 1987-a jaro li vivas kiel liberprofesia verkisto en Graz.

## Verkaro 
### Libroj 
* Der Wolkenpfleger. Prosa. Salcburgo, Vieno: Residenz, 1988.
* Gemischter Chor. Prosa. Salcburgo, Vieno: Residenz, 1990.
* Der Doppelgänger des Verwandlungskünstlers. Satirische Dichterporträts. Ill.: Günter Waldorf. Graz, Vieno, Köln: Styria.
* Ich Fabelwesen. Prosamosaik. Graz, Vieno, Kolonjo: Styria, 1996.
* Vom Heimweh der Seßhaften. Multiple Prosa. Graz, Vieno, Kolonjo: Styria, 1998.
* Gesicht aus Sand. Die unautorisierte Autobiographie. Aus dem österreichischen Deutsch von Erich Bünteggerer. Klaŭdiforumo, Vieno: Ritter, 1999.
* Überall im All derselbe Alltag. Remixes. Klaŭdiforumo, Vieno: Ritter, 2001.
* Aller Laster Anfang. Ansichten eines Flaneurs. Salcburgo, Vieno: Residenz, 2003.
* Nein. Klaŭdiforumo, Vieno: Ritter Verlag, 2006.
* Alias. Klaŭdiforumo, Graz, Vieno: Ritter Verlag, 2008.
* G-Punkt des Universums. Graz: Edition Keiper, 2009.
* Leere Abwesenheitsmitteilung. Versuche. Kun postparolo de Wilhelm Hengstler. Vieno: Sonderzahl, 2010.
* Halber Flügel. Gemischter Satz. Klaŭdiforumo: Ritter 2010.

### Teatraĵoj 
* Ausgeliefert oder Sex, Sucht und Dramentechnik. Reĝisorado: Dieter Haspel. Vieno: Ensembletheater, 1992.

### Radiodramoj 
* Mehr lernen - mehr wissen. Kurzhörspiel. Reĝisorado: Heinz Hartwig. ORF Steiermark, 1982.
* Peter und Paul. Kurzhörspiel. ORF Steiermark, 1982.
* Der Aufstieg. Reĝisorado: Heinz Hartwig. ORF Steiermark, 1983.
* Adrians Gewerbe. Reĝisorado: Fritz Zecha. ORF Steiermark, 1985.
* Ein Abendessen mit Kettermann. Reĝisorado: Heinz Hartwig. ORF Steiermark, 1986.
* Das schöne Leben. Reĝisorado: Reinhold Ulrych. ORF Steiermark, 1988.
* Kopfstimme. ORF, 1989.
* Der König, sein Narr, seine Königin und ihre Geliebte. Reĝisorado: Heinz Hartwig. ORF Steiermark, 1995.

## Premioj 
* 1980: Literaturförderungspreis des Forum Stadtpark Graz
* 1985: Lesezirkel-Preis für Kurzprosa des ORF, des Verlags der Österreichischen Staatsdruckerei und der "Wiener Zeitung"
* 1987: Literaturförderungspreis der Stadt Graz
* 1990: Theodor-Körner-Preis

## Stipendioj 
* 1980 kaj 1989: Dramatikerstipendium des Bundesministeriums für Unterricht und Kunst
* 1988 kaj 1989: Nachwuchsstipendium für Literatur des Bundesministeriums für Unterricht und Kunst
* 1989: Dramatikerstipendium der Stadt Graz
* 1992: Staatsstipendium des Bundesministeriums für Unterricht und Kunst für Literatur
* 1999 kaj 2000: Staatsstipendium für Literatur des BKA

## Eksteraj ligiloj 
* [En 2008 en Graz kune kun Alois Brandstetter(https://eo.wikipedia.org/wiki/Alois_Brandstetter).]
* Anonco pri laŭtlegad-spektaklo en aprilo 2012. 

Kategorio:Aŭstraj verkistoj
Kofu

**Kofu** ( [Kofu-ŝi], Hepburn: *Kōfu-shi*, mallongigo de "Koŝu-Fuĉu", laŭvorte: administra sidejo de Koŝu), estas urbo de Japanio, kun preskaŭ 200 000 loĝantoj. La urbo situas sur la insulo Honŝuo, la plej granda el la insuloj de Japanio, pli-malpli centre inter la urboj Nagojo kaj Tokio. Ĝi estas administra centro de la gubernio Jamanaŝi. 

maldekstra|eta|300px|Urbocentra panoramo
Laŭ la stato de  en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². 
	
La teritorio havas komunan limon kun .

## Sporto
* Ventforet Kofu estas sporta klubo, kies unua vira profesia futbalteamo post multaj jaroj konkuras alterne en la 1-a kaj 2-a divizioj de la Japana Profesia Futbala Ligo

## Partnera urbo 
*  Jamatokorijama (Japanio)

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Urboj de Gubernio Jamanaŝi
Planedaj Rimedoj

**Planedaj Rimedoj** (Planetary Resources, Inc. ) estas kompanio kiu fondiĝis en 2012 por pligrandigi la rimedaron de la Tero. Subtene ĉe la kompanio estas listo de konsiderinde gravaj investantoj kaj konsilantoj. Planedaj Rimedoj serĉas manierojn por ĉerpi krudajn materialojn el ne-Teraj fontoj, kaj tiel aldoni miliardojn da dolaroj al la tutmonda ekonomio. Temas pri gvatado kaj minado de proksimaj asteroidoj por akvo (do ankaŭ oksigeno kaj fuelo), plateno, oro, ks.

Videa klarigo (2012)

Kategorio:Organizaĵoj fonditaj en 2010
Kategorio:Usonaj firmaoj
Éva Marton

**Éva Marton,** hungare **Marton Éva,** Esperante **Evo Marton** estas hungara operkantistino (koloratursoprano).

Éva Marton naskiĝis la  1943, Budapeŝto.

## Biografio 
Éva Marton frekventis muzikan akademion, poste tuj ŝi komencis sian karieron en 1968 en Budapeŝta Ŝtata Operejo kaj ŝi ricevis eĉ ĉefrolojn. En 1972 ŝi debutis en eksterlando, unue en Germanio, poste en Italio. En 1976 ŝi kantis en Novjorko, kie resume ŝi rolis en 93 operoj. Ŝi kantis kune kun Plácido Domingo, José Carreras kaj aliaj. Ekde 2005 ŝi havas altan postenon en Muzika Universitato de Budapeŝto. Ŝi ofte faras diskojn kaj CD-ojn, sed ŝi finis la kantadon en 2008. Ŝi ricevis premion Kossuth en 1997, pli frue kaj poste ankaŭ aliajn premiojn.

## Ŝia repertuaro (elekto) 
* Giacomo Puccini: Turandot – titolrolo; Tosca - titolrolo
* Béla Bartók: Burgo de la duko Blubarbo — *Judit* 
* Ferenc Erkel: *Bánk bán* (Bánk (banuso)) – *Gertrúd*
* Charles Gounod: Romeo kaj Julieta - *Julieta*

## Fontoj 
*Hungara Vikipedio

Marton
Marton
Rauris

eta|La vilaĝokerno
**Rauris** estas komunumo en Salcburgio, en la distrikto de Zell am See. En la 1-a de januaro 2011 ĝi havis  loĝantojn.  

Surface ĝi estas la plej granda komunumo en la lando. Ĝi konsistas el la sekvontaj vilaĝopartoj: Bucheben, Fröstlberg, Grub, Hundsdorf, Marktrevier, Rauris, Seidlwinkl, Unterland, Vorstanddorf, Vorstandrevier, Wörth, Wörtherberg.

Ĉiujare okazas tie ĉi la raŭrisaj literaturtagoj. 

## Gefiloj
*Hieronymus von Bayer, juristo
## Literaturo 
* Josef Lahnsteiner: *Unterpinzgau*, Hollersbach 1980 (memeldono), p.302-389.

## Eksteraj ligiloj 
* Hejmpaĝo de la komunumo. 
 

Kategorio:Salcburgio
Kategorio:Komunumoj de Salcburgio
Kategorio:Geografio de Aŭstrio
Rauriser Literaturtage

La **Raŭrisaj Literaturtagoj** okazas ĉiujare, kiel alpa literaturfestivalo en la pincgaŭa komunumo de Rauris.

Iniciatinto estas Erwin Grimmelsberger, kune kun Hans Weigel kaj la Universitato de Salcburgo, kaj unuafoje spektaklo sursceniĝis de la 14-a ĝis la 21-a de februaro 1971. Poste estris ĝin Franz Mayrhofer kaj Brita Steinwendtner.

Ili daŭras de merkredo ĝis dimanĉo, je la fino de marto respektivo je la komenco de aprilo. En la 1974-a jaro oni unuafoje disdonas la raŭrisan literaturpremion (*Rauriser Literaturpreis*).

## Temoj (elekto) 
* 30.3.-3.4.2011:"... und ich begehre nicht schuld daran zu sein"
* 2010: jubilea festivalo
* 25.-29.3.2009: "Sprache: Lust.Spiel.Wut"
* 26.-30.3.2008: "Zwischen den Worten, zwischen den Welten"
* 21.-25.3.2007: "Über-leben"
* 29.3.-2.4.2006: "Don Juan"
* 30.3.-3.4.2005: "Worte und Orte"
* 17.-21.3.2004: "Lieben und leben"
* 2.-6.4.2003: "Versuchte Nähe"
* 3.-7.4.2002: Krimliteraturo
* 2.-6.4.1997: "Literatur & Musik"

## Literaturo 
* Brita Steinwendtner, Hildemar Holl: *30 Jahre Rauriser Literaturtage*, Eldonejo Kulturverein "Forum Rauris", Rauris 2000
* Sigurd Paul Scheichl: *„Wer schreibt heute einen guten Bergroman?“ Die Rauriser Literaturtage.* En: Friedbert Aspetsberger, Hubert Lengauer (eld.): *Zeit ohne Manifeste? Zur Literatur der 70er Jahre in Österreich.* Vieno: Bundesverlag 1987. p. 103-121.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Retpaĝaro de la literaturfestivalanoj.
* Historia superrigardo.

Kategorio:Literaturfestivaloj
Kategorio:Salcburgio
Kategorio:Kulturo de Aŭstrio
4871 Riverside

'*4871 *Riverside''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la japana astronomo Masahiro Koishikawa, apud Sendajo en Japanio.

## Nomo 
Ĝia nomo celebras la 35-jaran jubileon de la ĝemeliĝo de Sendajo kun Riverside en Kalifornio, Usono.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Masahiro Koishikawa
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1989
Kolham

**Kolham** estas vilaĝo en la komunumo Midden-Groningen en la provinco Groningen (Nederlando). La vilaĝo situas je la suda flanko de la komunumo, apud la A7. La vilaĝo havis, je la 1-a de aŭgusto 2004, 1 491 loĝantojn.

## Tergaso 
Je la 29-a de majo 1959 oni malkovris la unuan tergason en Kolham.
Sur la kulturkampo de terkultivisto K.P. Boon oni trovis la gasvezikon je profundeco de 2659 metroj. Nur post jaroj montriĝis kiel granda la veziko estis; minimume 2 700 miliardoj kubmetroj. Je la 22-a de julio oni elterigis la unuan gason. La trovaĵo estis la komenca paŝo al rapida kresko de la nederlanda ekonomio.

Tertremo je la 16-a de aŭgusto 2012 apud Huizinge en la komunumo Loppersum havis magnitudon de 3,6 (la plej forta iam en Norda Nederlando). En la tergasregiono de Groningen estas pliiĝo de la nombro da tertremoj. Tio estas rezulto de la pligrandiĝinta gasproduktado.

Je la 29-a de marto 2018 la nederlanda registaro decidis forte malpliigi la produktadon de tergaso kaj ke ne malpli frue ol en 2030 la produktado de tergaso finiĝos en Groningen.

[eta|maldekstra|*[Gaso|Gasmolekulo* (2009) de Marc Ruygrok mezostrio A7]]
eta|meza|300px|Antaŭa stacidomo de Kolham

## Eksteraj ligiloj 
* Retejo www.slochteren.nl 
* Koordinatoj: 

Kategorio:Vilaĝoj de Nederlando
Kategorio:Loĝlokoj en Groningo
Kategorio:Tergaso
Molekula antropologio

[eta|[Populacia botelkolo|Populaciaj botelkoloj en la homa historio estis malkovritaj per genetikaj esploradoj]]
**Molekula antropologio** estas branĉo de antropologio, en kiu oni uzas molekulan analizadon por trovi evoluajn ligojn inter antikvaj kaj modernaj homaj populacioj, kaj inter diversaj modernaj etnoj. Ĝenerale, kompariĝas molekulaj sekvencoj de DNA aŭ de proteinoj, tamen fruaj studoj de la fako uzis komparan serologion. 

Per la ekzameno de DNA-sekvencoj en malsamaj populacioj, sciencistoj povas precizigi la proksimecon de rilatoj inter (aŭ ene de) populacioj. Certaj similecoj en la genetika materialo permesas al molekulaj antropologoj esplori ĉu aŭ ĉu ne malsamaj homgrupoj apartenas al sama "haploida grupo", kaj eltrovi ĉu ili dividas komunan geografian devenon. Tio gravas, ĉar ĝi permesas al antropologoj spuri vojojn de migrado kaj setlado, kio donas helpajn informojn kiel formiĝis kaj progresis nuntempaj populacioj tra la jarcentoj.

Aparte gravan pozicion la molekula antropologio havas pro tio, ke ĝi permesas malideologiigi konceptojn de antropologio, kiujn en la unua duono de la 20-a jarcento, ofte cele al rasisma propagando, uzis ideologoj de faŝismo, nacional-socialismo kaj aliaj branĉoj de dekstra ekstremismo.

Kategorio:Antropologio
Kategorio:Homa evoluo
4872 Grieg

'*4872 *Grieg''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la germana astronomo Freimut Börngen elde la Observatorio Karl Schwarzschild, en Tautenburg (Germanio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la norvega komponisto Edvard Grieg (1843–1907).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Freimut Börngen
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1989
Cuo

[eta|250ra|Cunamŝirmilo en [Cu-Ŝi, Japanio.]]
**Tsu**, foje ankaŭ latinliterigata **Cu** (japane 津市 [Tsu-ŝi]; Hepburn: Tsu-shi), en Esperanto **Cuo**, estas urbo de Japanio. La urbo situas sur la insulo Honŝuo, proksimume 60 kilometrojn sude de la urbo Nagojo. Ĝi estas administra centro de la gubernio Mie. Laŭ la stato de la censo  en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Urboj de Japanio
Kategorio:Gubernio Mie
Ucunomija

**Ucunomija** ( [Ucunomija-ŝi], Hepburn: *Utsunomiya-shi*), estas urbo de Japanio, kun iom pli ol 500 000 loĝantoj. La urbo situas sur la insulo Honŝuo, en ties regiono Kanto. Ĝi estas ĉefurbo de la gubernio Toĉigi.

## Partneraj urboj 
Inter la partneraj urboj de Ucunomija estas:
* 20ra Orleano, Francio

## Referencoj 
maldekstra|eta|300ra|

Kategorio:Urboj de Gubernio Toĉigi
Kvartalo Ŝinĝuku

**Kvartalo Ŝinĝuku** aŭ **Ŝinĝuku-ku** ( [Ŝinĝuku-ku]; Hepburn: *Shinjuku-ku*) estas okcidenta kvartalo de Tokio (la ĉefurbo de Japanio) kun iom pli ol 300 000 loĝantoj. Ĝi situas sur la insulo Honŝuo kaj estas administra centro de la samnoma gubernio Tokio. Laŭ la stato de  en la urboparto vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun . 

maldekstra|eta|400px|

## Vidindaĵoj 
Ĉirkaŭ la samnoma stacidomo Ŝinĝuku, kie transportiĝas pli da pasaĝeroj ol ie ajn alie tutmonde, sur nur 2 kvadrataj kilometroj koncentriĝas:
* la plej signifa komerca kaj administra centro de Japanio kun la plej granda nuboskrapulo-kvartalo de la lando en Niŝi- Ŝinĝuku. Apud la plej grandaj hoteloj de Tokio troveblas ekzemple la centra oficejo de la konzerna konglomeraĵo Mitsui kaj la Tokia Metropola Registarejo, en kiu troviĝas la administrejo de la gubernio Tokio, krom la Turo Mode Gakuen Cocoon,
* la plej granda aĉetejaro de Japanio kun grupo da gigantaj ĉiovendejoj, inter ili la 15-etaĝa vendejo *Takaŝimaja*,
* la imperiestra parko Ŝiĵooku, unu el la plej konataj parkoj de Japanio, konata pro siaj florantaj sakuroj,
* *Kabukiĉo*, la plej granda amuza kvartalo de Japanio kun granda nombro da kinejoj, restoracioj, trinkejoj kaj ankaŭ bordeloj.

Krome en Ŝinĝuku troveblas pluraj signifaj universitatoj. Proksime de la stacidomo Ŝinĝuku situas la kvartalo Okubo, la centro de la koreaj loĝantoj de Tokio.

maldekstra|eta|300px|

## Esperanto en Ŝinĵuku 
En la strato Ŭaseda situas la sidejo de Japana Esperanto-Instituto.

## Internacia partnera urbo 
*  Berlin-Mitte, la centra urboparto de Berlino (Germanio)

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Szinĝuku
Nacia identeco

**Nacia identeco** estas individua sento de identeco kaj de aparteno je ŝtato aŭ nacio, sento dividata kun grupo da homoj, senrigarde de la persona stato de civitaneco.

Nacia identeco ne estas denaska trajto; pluraj studoj montris ke la nacia identeco de persono estas rekta rezulto de la ĉeesto de komunaj, grupidentigaj elementoj en la ĉiutaga vivo: naciaj simboloj kaj koloroj, lingvo, aludoj kaj memorigoj pri la nacia historio kaj pri nacia konscio, kulturaj elementoj kiel muziko, kuirarto, literaturo aŭ teatro, kaj amaskomunikiloj kiel radiofonio, televido, gazetaro aŭ grupidentigaj interretaj servoj.

La nacia identeco de multaj ŝtatanoj aŭ nacianoj tendencas fortiĝi se la ŝtato aŭ la nacio estas minacata milite. La senco aparteni al la nacio pliklariĝas kiam individuoj serĉas grupiĝon kun samnacianoj por protekti sin kaj lukti kontraŭ la komuna minaco.

Estas kazoj kiam nacia identeco kolizias kun la persona civitana identeco: ekzemple, multaj israelaj araboj identigas sin kun araba aŭ palestina identeco, dum formale ili estas civitanoj de la ŝtato Israelo kiu estas en konflikta stato kun la Palestina Aŭtonomio kaj multaj arabaj ŝtatoj. La civitanoj de Tajvano ankaŭ havas identecan krizon: la personaj identigiloj kaj pasportoj nomas la hejmlandon "Respubliko de Ĉinio", sed pro la jardeka minaco de la Popola Respubliko de Ĉinio aŭ Kontinenta Ĉinio kontraŭ la insulo de Tajvano, signifa parto de la insulanoj pli identigas sin "tajvananoj" ol "ĉinoj".

Krome kompreneble estas nemalmultaj kazoj en kiuj la nacia identeco de socia grupo estas subpremata fare de la registaro de la ŝtato en kiu la grupo vivas. Konata ekzemplo estis en Hispanio sub la aŭtoritata diktatoreco de Francisco Franco (1939-1975) kiu nuligis la oficialan rekonon de la eŭska, galega kaj kataluna lingvoj unuafoje en la historio de Hispanio, kaj deklaris la hispanan sola permesata lingvo de ŝtataj aferoj kaj de edukado, kvankam milionoj de la ŝtataj civitantoj parolis aliajn lingvojn.

Pozitiva esprimiĝo de nacia identeco estas patriotismo, dum negativa esprimiĝo nomatas ŝovinismo.

## Eksteraj ligiloj 
Nacia Identeco, Kontakto, 2016:5

## Referencoj 
Kategorio:Politiko
Kategorio:Sociologio
Kategorio:Nacieco
Leissigen

**Leissigen** estis ĝis la 31-a de decembro 2009 komunumo de la distrikto Interlaken kaj ekde la 1-a de januaro 2010 komunumo de la administra distrikto Interlaken-Oberhasli en Kantono Berno, Svislando. Ĝi havis 937 loĝantojn je la 31-a de decembro 2010.

## Geografio 
La komunumo Leissigen situas en Berna Oberlando ĉe la suda bordo de la Lago de Thun. La komunumo etendiĝas de la lagobordo en nordo ĝis la monto *Morgenberghorn* en sudo, kie sur alteco de 2249 m s.m. troviĝas la plej alta punkto de la komunumo. La komunumo konsistas el la vilaĝo Leissigen, la la setlejoj Fritzenbach (sur alteco de 666 m s.m. en okcidento, kie troviĝas la gipsofabriko) kaj Herbrig (tute en oriento de la komunumo ĉe la lagobordo), la alpopaŝtejo Meielisalp (sur alteco de 801 m s.m. sude de la vilaĝo), kaj diversaj izolitaj bienoj kaj alpopaŝtejdomoj.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 10,36 km², de kiuj 52,0% estas kovritaj de arbaro, 31,3% servas por agrikulturo kaj 5,9% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo limas en nordo al Lago de Thun, en oriento al Därligen, sen sudoriento al Saxeten, en sudo al Aeschi ĉe Spiez, en okcidento al Krattigen.

## Trafiko 
Tra la komunumo pasas la kantona ĉefvojo n-ro 6/11 de Interlaken al Thun. Per tunelo de la svisa aŭtovojo A8 la ĉefa trafiko estas kondukita ĉirkaŭ la komunumo. La komunumo disponas pri stacidomo ĉe la trajnlinio de Berno-Lötschberg-Sempiono-Fervojo de Interlaken al Spiez, kaj pri haltejo por la ŝiptrafiko sur la Lago de Thun.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Leissigen datiĝas el la jaro 1242 kiel *Lensengue*. Dum mezepoko Leissigen apartenis al la Senjorujo Unspunnen-Rothenfluh. Per divido de la heredaĵo ĝi fariĝis havaĵo de la Baronoj de Weissenburg, de kiuj ĝin akiris en la jaro 1334 la Monaĥejo Interlaken. Post la mondigo de la monaĥejo pro la reformacio en la jaro 1528 Leissigen fariĝis parto de la Voktejo Interlaken, kiu post la fino de la Helveta Respubliko en la jaro 1803 estis transformita al la distrikto Interlaken kaj en la jaro 2010 integrita al la nova administra distrikto Interlaken-Oberhasli.

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Leissigen (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Leissigen

## Bildoj 

Dosiero:Leissigen BE Kirche und Muehle.JPG|Preĝejo de Leissigen kaj muelejo
Dosiero:2011-07-22 Berna Oberlando (Foto Dietrich Michael Weidmann) 011.JPG|Leissigen vidita de la enirejo de la Sankt-Beato-Kaverno.
Insulo Prepariso

La **Insulo Prepariso** (birme: ပါလီပါလက်ကျွန်း; angle: *Preparis Island*), (birme: * Pali Palke*), estas birma insulo situanta inter la Bengala Golfo kaj la Andamanaj Insuloj, 77 km nordoriente de Kokosinsuloj (Birmo), kaj 133 km sudokcidente de la plej proksima punkto de la birma marbordo.
La insulo Prepariso estas ĉirkaŭ 7 km longa kaj maksimume 1.8 km larĝa.
Ĝi estas kovrita de densa arbaro, kun maksimuma alteco de 80m.

## Historio 
La insulo estis neloĝata ĝis la 19-a jarcento. Ĝi gastigis la 78-an "Highlanders" Regimenton, kiam ilia ŝipo *Frances Charlotte* sinkis proksime al ĝia marbordo.

## Vidu ankaŭ 
* Birmo

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Birmo
Kategorio:Geografio de Birmo
Prepariso
Helge Rosvaenge

**Helge ROSVAENGE** (naskiĝinta la 29-an de aŭgusto 1897 en Kopenhago, mortinta la 19-an de junio 1972 en Munĥeno) estis kantisto (tenorulo). Engaĝigite en Berlino, li kantis ekde 1930 regule ĉe la Viena Ŝtata Operejo kaj dum la Festivalo de Salcburgo (ĝis ĉirkaŭ 1960).

## Interrete aŭskulteblaj kantopartetoj 
eta|La tiel nomita "tenora C".
* http://www.bassocantante.com/opera/roswaenge.ram  Mozart, Die Zauberflöte 1-a akto: "Dies Bildnis ist bezaubernd schön"
* http://www.yleradio1.fi/mp3/mm_tos05A_yleradio1.mp3 Die Zauberflöte - Toscanini - Salzburg 1937 - 1-a akto
* http://www.yleradio1.fi/mp3/mm_tos05B_yleradio1.mp3 Die Zauberflöte - Toscanini - Salzburg 1937 - 2-akto

## Filmoj 
* "Der Knalleffekt" Germanlando (1932)
* "Verlieb dich nicht am Bodensee" Germanlando (1935)
* "Martha (Letzte Rose)" Germanlando (1936)
* "Salzburg, die Festspielstadt" Germanlando (1938/1939)
* "Die Landstreicher" Germanlando (1967/1968)
* "Walzertraum" Germanlando (1969)

## Libroj 
* *Lache Bajazzo*, Andermann, Munĥeno 1953 (aŭtobiografio)
* *Mach es besser mein Sohn*, Köhler&Amelang, Lepsiko 1963
* *Leitfaden für Gesangsbeflissene*, Obpacher, Munĥeno 1964

## Literaturo 
* Franz Tassié: *Helge Rosvaenge*, Schroff-Druck Verlagsgesellschaft, Augsburg 1975

Kategorio:Operkantistoj
Kategorio:Tenoroj
Kategorio:Membroj de NSDAP
Kategorio:Danoj
Macuo

**Macuo** (japane 松江市, proksimume [macue-ŝi], Hepburn: *Matsue-shi*), estas urbo de Japanio. La urbo situas sur la insulo Honŝuo, en ties regiono Ĉugokuo. Ĝi estas administra centro de la gubernio Ŝimane. Laŭ la stato de  en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². 
 
En Macuo vivis la verkisto kaj profesoro Lafcadio Hearn / Koizumi Yakumo.

maldekstra|eta|300ra|

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Urboj de Japanio
Kategorio:Gubernio Ŝimane
Bergheim (Haut-Rhin)

**Bergheim** estas malgranda franca komunumo kaj fortika urbo, lokita en la departemento Haut-Rhin kaj en la regiono Alzaco. Remparo ĉirkaŭas la urbon.

## Historio 
De la romania epoko oni trovis spurojn de vilao kaj de armea setlejo.

## Naturaj vidindaĵoj 
eta|maldekstra|Fluorito de Bergheim
Tie kiel mineralon oni trovas fluoriton. Tie ankaŭ oni ekstraktadis gipsoŝtonon.

En la plantaro oni trovas
*Aceras anthropophorum, Gymnadenia conopsea, Ophrys apifera, Orchis militaris, Orchis ustulata, Ophrys fuciflora, Anacamptis pyramidalis, Coeloglossum viride*,
*Dictamnus albus, Gentiana ciliata* kaj *Aster amellus*.

En la bestaro oni trovas
*Lanius collurio, Upupa epops, Lullula arborea, Emberiza cirlus, Lanius senator*,
*Anthus campestris*,
*Mantis religiosa, Cicadetta montana*,
*Coronella austriaca, Lacerta bilineata* kaj *Pordacis muralis*.

## Vino 
La surfacampleksoj pri produktado estas 280 ha.
Estas du *grands crus* : la *Kanzlerberg* kaj la *Altenberg de Bergheim*.

## Demografio 
## Esperanta vivo 
Okaze de la eŭropaj balotoj 2004, Eŭropo - Demokratio - Esperanto ricevis 2 voĉdonojn (0,36 %).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* Vinberista paĝaro
* paroĥo

Kategorio:Komunumoj de Haut-Rhin
Ni neniam mortos!

**Ni neniam mortos!,** origine hungare *Sose halunk meg!* apartenas al la plej sukcesaj hungaraj koloraj filmoj. Ĝi estis tiam prezentita, kiam la televizio fortiris la spektantaron, spite tion tiu filmo faris grandan sukceson.

Tiu filmo estas debuta verko de la reĝisoro, kiu ĉerpis la temon de la onklo. La ĉefa ŝlagro de la filmo estis la plej sukcesa filma melodio. La historio mem estis tiel sukcesa, ke oni faris ankaŭ muzikalon en 2007.

## Rolantoj 
* Róbert Koltai, la "onklo", kies elstara ludo kovris la ceterajn rolantojn
* Andor Lukáts, pastro
* Tamás Jordán, migranta komercisto
* Péter Blaskó, patro 
* Judit Pogány, patrino
* Lili Monori, Teréz
* Piroska Molnár, edzino
* Gellért Raksányi, onklo Titi
* Péter Kertész, kuracisto 
* László Csákányi, onklo Deutsch
* Éva Vári, Ancika
* Éva Kerekes, flegistino
* László Csurka, József Fonyó, Flóra Kádár, Jenő Kiss (aktoro), Dénes Kovács (aktoro), Tibor Kristóf, Ági Máhr, Gábor Máté (aktoro), Tünde Murányi, Zsolt Lipics, Béla Spindler, Tamás Szalma, Dénes Ujlaki, István Uri, László Vajda (aktoro) kaj aliaj

## Historio 
La historio estis okazanta en la 1990-aj jaroj en Budapeŝto. La historio komenciĝas per rememoroj: iam vivis onklo Juliĉjo, kies vivo konsistis el trotkonkursoj. Li anstataŭ somerumado  iris al la konkursejo kune kun 2 fraŭloj. Laŭ la kutimoj ili perdis ĉiujn monojn, tamen ambaŭ fraŭloj gustumis tute alian vivon. La rememoroj daŭriĝas: ili gajnis iam multon...

En 1992 la filmo aspiris al Oskar-premio.

Kategorio:Hungaraj filmoj
Judit Pogány

**Judit Pogány** [pogAnj], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Pogány Judit** estas hungara aktorino, voĉoaktoro.

Judit Pogány naskiĝis la  1944 en Kaposvár.

## Biografio 
Judit Pogány frekventis lernejojn en Budapeŝto kaj Békéscsaba, poste ŝi eklaboris en Kaposvár, kie ŝi komencis sian aktoran karieron en Teatro Csiky Gergely (Kaposvár) plej ofte, kiel muta flankorolanto. En 1968 ŝi ricevis menciindan rolon, dume ŝi konatiĝis kun Róbert Koltai, kiu poste estis ŝia edzo. En 1972 ŝi naskis filon. Poste la geedza paro apartenis al trupo de Nacia Teatro (Budapeŝto), poste inter 1980-1994 ili revenis al Kaposvár. Baldaŭe denove Budapeŝto sekvis en Teatro József Attila kaj Teatro Katona József. Ŝi ricevis premion Kossuth en 2008, precipe pli frue kaj poste ankaŭ aliajn premiojn.

## Ŝiaj roloj (elekto) 
* 47 filmo inter 1974-2011, ekzemple Ni neniam mortos!, 1993; *Zimmer Feri*, 1999; *Meseautó* (Sonĝoaŭto), 2000; *Zimmer Feri 2*, 2010
* 20 televiziaj filmo inter 1974-2000, ekzemple *Kisváros* (Urbeto), serio, 1997
* diversaj teatraĵoj, ekzemple Ferenc Molnár: *Liliom* (Lilio) - *Juli*; István Örkény: *Macskajáték* (Katoludo) - *Orbánné*
* diversaj voĉoaktoraj roloj

## Fontoj 
* http://port.hu/pls/pe/person.person?i_pers_id=5871

Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Hungaraj voĉoaktoroj
József Gregor

**József Gregor** [jOĵef], hungare **Gregor József,** Esperante **Jozefo Gregor** estis hungara operkantisto (baso kaj basbaritono) kaj reĝisoro. Lia filino estis Bernadett Gregor.

József Gregor naskiĝis la  1940 en Rákosliget - mortis la  2006, Szeged.

## Biografio 
József Gregor kantadis en preĝejo, kie muzikinstruisto ekaŭdis lin. Poste li frekventis muzikajn lernejojn kaj komencis kantadi en koruso. Li komencis sian aktoran karieron en 1963 en Nacia Teatro (Szeged). Ekde 1976 li ricevis rolojn ankaŭ en Budapeŝta Ŝtata Operejo, eĉ ankaŭ en Novjorko. Li estris operajn spektaklojn de teatro de Szeged. En 2003 li debutis, kiel reĝisoro. Li ricevis premion Kossuth en 1999, pli frue kaj poste ankaŭ aliajn premiojn.

## Memorigiloj 
* skulptaĵo en Szeged de 2010
* lernejoj en Rákosliget de 2007 kaj en Szeged de 2008
* memortabulo en la Nacia Teatro en Szeged
* premio "Gregor József"

## Lia repertuaro (elekto) 
* Giuseppe Verdi: Falstaff – *Falstaff*
* Wolfgang Amadeus Mozart: Die Zauberflöte – *Sarastro*
* Gaetano Donizetti: Don Pasquale – *Don Pasquale*
* Wolfgang Amadeus Mozart: Don Giovanni – *Leporello*
* Gaetano Donizetti: L'elisir d'amore – *Dulcamara*

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Gregor
Gregor
Demänova valo

eta|Demänovská dolina
**Demänova valo**,  estas la plej konata valo de Malaltaj Tatroj, longa 15 km. Ĉirkaŭ ĝi etendiĝas municipo Demänovská Dolina. En la meza parto de la valo estis en la jaro 1929 proklamita naturrezervejo, kies teritorio estas hodiaŭ parto de Nacia parko Malaltaj Tatroj.

## Naturkondiĉoj 
Fine la valo apartiĝas en du glaciajn valojn: Repiská dolina kaj Široká dolina, kiuj ĉirkaŭstarigas en sia mezo flankan montardorson Ostredok. Fine de la valo troviĝas montarlago Vrbické pleso. En la valo troviĝas kunligita komplekso Kavernoj de Demänová, kiuj estiĝis per karstigado de triasaj kalkoŝtonoj. Inter la plej konataj kavernoj apartenas Fenestro, Demänova Kaverno de Paco, Glacia kaverno Demänovská, Kaverno de Libereco de Demänová, glacia Draka kaverno, kaverno de Beník kaj Pordo, sed ankaŭ aliaj.

Kategorio:Valoj de Malaltaj Tatroj
Kategorio:Malaltaj Tatroj
Kategorio:Naturrezervejoj en Slovakio
Kategorio:Valoj en Slovakio
Kategorio:Distrikto Liptovský Mikuláš
Kategorio:Geografio de Regiono Žilina