open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Altkirch

**Altkirch** [] (germane: "malnova kirko") estas komunumo kaj subprefektejo de Francio. Ĝi situas en la departemento Haut-Rhin, kiu apartenas al la historia regiono Alzaco kaj al la en 2016 kreita administra regiono Grand Est. La komunumo etendiĝas sur  kaj havis  laŭ la lasta oficiala nombro de .

## Geografio 
eta|maldekstre|Area vido de Altkirch
Altkirch situas en la sudo de Alzaco, ĉe la rivero Ill,  sudokcidente de Mulhouse kaj  okcidente de Bazelo.

## Transporto 
eta|maldekstre|La stacidomo de
La stacidomo de  apartenas al la alzaca TER-reto.

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Haut-Rhin
* Altkirch (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo


Kategorio:Komunumoj de Haut-Rhin
Kategorio:Subprefektejoj de Francio
12288 Verduno

**12288 Verduno** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita laŭ la franca urbo Verduno, ĉe la bordo de Mozo en la departemento Meuse. Dum la unua mondmilito, la urbo estis malmilde damaĝita, sed kelkaj historiaj konstruaĵoj estis restarigitaj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Verdun
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
12289 Carnot

'*12289 *Carnot'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la franca fizikisto Nicolas Léonard Sadi Carnot (1796–1832), konata pro lia esploroj pri la varmo. En 1824 li publikigis *Réflexions sur la puissance motrice du feu'', kiu esence entenis la duan leĝon de termodinamiko.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
Okcident-konga arbara-savana mozaiko

eta|220px|Situo de la tropikaj kaj subtropikaj herbejoj, savanoj kaj arbedaroj en la mondo.
La **okcident-konga arbara-savana mozaiko** estas ekoregiono el la afrik-arbara ekoprovinco de la afrotropisa ekozono, laŭ la tipologio de la Monda Natur-Fonduso (WWF). Biome ĝi apartenas al la tropikaj kaj subtropikaj herbejoj, savanoj kaj arbedaroj de Angolo, Gabono, Kongo Brazavila kaj Kongo Kinŝasa. Ĝi ampleksas zonon de interplektataj arbaroj, savanoj, kaj herbejoj. 

## Priskribo 
Estas savana ekoregiono kiu okupas  413 500 da kvadrataj kilometroj ekde la sudo de Gabono, trairante la sudon de Kongo Brazavila kaj la okcidenton de Kongo Kinŝasa, ĝis la nordo de Angolo. Eta enklavo en la centro de Gabono ankaŭ apartenas al tiu ekoregiono.

Norde ĝi limtuŝas la nordokcident-kongajn malaltaĵajn arbarojn, nordoriente la okcident-kongajn marĉarbarojn, la orient-kongajn marĉarbarojn kaj la centra-kongajn malaltaĵajn arbarojn, oriente la sud-kongan arbaran-savanan mozaikon, sude kaj sudoriente la angolajn mjombarojn, kaj okcidente la angol-eskarpajn savanon kaj duonarbarojn, la centrafrikajn mangrovojn kaj la atlantik-marbordajn ekvatorajn arbarojn.

## Minacoj kaj konservado 
La ekoregiono estas krize endanĝerigata.

## Vidu ankaŭ
*Arbara-savana mozaiko
*Ekologia klasifiko de la tersupraĵoj
*Konservada stato de ekoregiono
*Listo de ekoregionoj en Demokratia Respubliko Kongo

## Eksteraj ligiloj
* Ekoregiono AT0723 : Okcident-konga arbara-savana mozaiko (WWF).
* Okcident-konga arbara-savana mozaiko (*WWF-Wildworld*)
* Okcident-konga arbara-savana mozaiko (*Wildworld*) - Nacia Geografia Societo 

* Okcident-konga arbara-savana mozaiko (*Globalspecies*) 
* Situo de la ekoregiono AT0723 : tajpu "Western Congolian forest-savanna mosaic"

Kategorio:Afrotropisaj ekoregionoj
Kategorio:Tropikaj kaj subtropikaj herbejoj, savanoj kaj arbedaroj
Kategorio:Savanaj ekoregionoj
Kategorio:Geografio de Angolo
Kategorio:Geografio de Gabono
Kategorio:Geografio de la Respubliko Kongo
Kategorio:Geografio de la Demokratia Respubliko Kongo
Distrikto Hatvan

La **Distrikto Hatvan** (hungare *Hatvani járás*) estas distrikto en Hungario, en regiono Norda Hungario, en departemento Heves. Ĝi situas ĉefe sur ebenaĵo laŭ Zagyva en la plej okcidenta parto de la departemento (en la norda parto de Hungario).
eta|Distrikto Hatvan en Hungario

La distrikta ĉefurbo estas Hatvan, kiu estas urbo, krome estas ankaŭ alia urbo, la ceteraj 11 komunumoj estas vilaĝoj.

La areo estas 352,16 km², kie loĝas 50 585 homoj. La loĝantoj okupiĝas precipe pri agrikulturoj, (fruktoj, legomoj, tritikoj, maizoj) kaj bredadoj.

## Historio 
Tiu distrikto funkciis jam inter 1886-1969. La distrikta sistemo ne funkciis en Hungario inter 1983-2013.

## Komunumoj 
* distrikta ĉefurbo kaj urbo: **Hatvan**
* alia urbo: Lőrinci
* vilaĝoj:
** Apc
** Boldog
** Csány
** Ecséd
** Heréd
** Hort
** Kerekharaszt
** Nagykökényes
** Petőfibánya
** Rózsaszentmárton
** Zagyvaszántó

## Fontoj 
* la datenoj venis el la Hungara Vikipedio

Kategorio:Distriktoj de Hungario
12291 Gohnaumann

'*12291 *Gohnaumann''''' estas asteroido de la ekstera asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la germana okulkuracisto Gottfried Naumann, direktoro de la Universitata Okulkuracada Kliniko de Erlangen - Nurenbergo kaj prezidento de la Internacia Konsilantaro pri Okulkuracado. Li estas rigardita kiel plej elstara okulkuracisto en la mondo kaj ricevis multenombrajn honorojn.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
Distrikto Tiszaújváros

La **Distrikto Tiszaújváros** [tisaUjvAroŝ] (hungare *Tiszaújvárosi járás*) estas distrikto en Hungario, en regiono Norda Hungario, en departemento Borsod-Abaúj-Zemplén. Ĝi situas laŭ riveroj Tiso kaj Sajó en Granda Hungara Ebenaĵo en la suda parto de la departemento (en la norda parto de Hungario).
eta|Distrikto Tiszaújváros en Hungario

La distrikta ĉefurbo estas Tiszaújváros, kiu estas urbo, la ceteraj 15 komunumoj estas vilaĝoj.
 
La areo estas 248,87 km², kie loĝas 31 837 homoj. La loĝantoj okupiĝas precipe pri agrikulturoj,  bredadoj kaj industrioj.

## Historio 
Ĝis 1981 la komunumoj apartenis al Distrikto Mezőcsát, poste 2 jarojn la distrikto prenis la nomon Distrikto Leninváros. La distrikta sistemo ne funkciis en Hungario inter 1983-2013. En 1983 oni establis 2 apartajn distriktojn: Distrikto Mezőcsát kaj Distrikto Tiszaújváros.

## Komunumoj 
* distrikta ĉefurbo kaj urbo: **Tiszaújváros**
* vilaĝoj:
** Girincs
** Hejőbába
** Hejőkeresztúr
** Hejőkürt
** Hejőszalonta
** Kesznyéten
** Kiscsécs
** Muhi
** Nagycsécs
** Nemesbikk
** Oszlár
** Sajóörös
** Sajószöged
** Szakáld
** Tiszapalkonya

## Fontoj 
* la datenoj venis el la Hungara Vikipedio

Kategorio:Distriktoj de Hungario
Distrikto Cigánd

La **Distrikto Cigánd** (hungare *Cigándi járás*) estas distrikto en Hungario, en regiono Norda Hungario, en departemento Borsod-Abaúj-Zemplén. Ĝi situas sur ebenaĵo inter riveroj Tiso kaj Bodrog en la sudorienta parto de la departemento (en la nordorienta parto de Hungario).
eta|Distrikto Cigánd en Hungario

La distrikta ĉefurbo estas Cigánd, kiu estas urbo, krome estas ankaŭ grandvilaĝo, la ceteraj 13 komunumoj estas vilaĝoj.
 
La areo estas 389,99 km², kie loĝas 15 118 homoj. La loĝantoj okupiĝas precipe pri agrikulturo, (fruktoj, tritikoj, maizoj) kaj bredadoj.

## Historio 
Tiu distrikto estis establita en 1983. Pli frue la komunumoj apartenis al Distrikto Ricse.

## Komunumoj 
* distrikta ĉefurbo kaj urbo: **Cigánd**
* grandvilaĝo, iama distrikta ĉefurbo: Ricse
* vilaĝoj:
** Bodroghalom
** Dámóc
** Karcsa
** Karos
** Kisrozvágy
** Lácacséke
** Nagyrozvágy
** Pácin
** Révleányvár
** Semjén
** Tiszacsermely
** Tiszakarád
** Zemplénagárd

## Fontoj 
* la datenoj venis el la Hungara Vikipedio

Kategorio:Distriktoj de Hungario
Ferenc Ajtay

**Ferenc AJTAY ** [ajtai] rumanai hungara redaktoro, geografia-biologia fakverkisto. Li naskiĝis en Roua la 6-an de marto 1932.

## Kariero 
Ferenc Ajtay vivas de 1939 en Kluĵo. Li diplomitiĝis pri geologio-geografio en Universitato Bolyai de Kluĵo en 1955. Li instruis ĝis sia pensiuliĝo en 1990. Li ekpublikigis en 1965. Li estis la respondecredaktoro de revuo Erdélyi Gyopár inter 1994 kaj 1999, kunlaboranto de la revuo ĝis 2008.

## Libroj 
* *Otthonunk a Föld*, Kolozsvár Tinivár, 2004.
* *Erdély természeti csodái*, 2005, 2007. Stúdium Könyvkiadó Kolozsvár, 2009
* *Kolozsvár környékének kirándulóhelyei*. Stúdium Könyvkiadó Kolozsvár, 2009

## Fontoj 
* Erdély magyar ki kicsoda, 2010.

Kategorio:Rumanujaj hungaraj geografoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj redaktoroj
Distrikto Ricse

La **Distrikto Ricse** [riĉe] (hungare *Ricsei járás*) estis distrikto en Hungario, en departemento Borsod-Abaúj-Zemplén. Ĝi situis sur ebenaĵo inter riveroj Tiso kaj Bodrog en la sudorienta parto de la departemento (en la nordorienta parto de Hungario).
eta|Distrikto Ricse en Hungario

Resume la distrikto konsistis el 12 komunumoj. La distrikta ĉefurbo estis Ricse.
 
La areo estis en 1956 237 km2, kie loĝas ĉ. 20000 homoj. La loĝantoj okupiĝis precipe pri agrikulturo, (fruktoj, tritikoj, maizoj) kaj bredadoj.

## Historio 
Tiu distrikto funkciis  inbter 1920-1956. Pli frue kaj poste la komunumoj apartenis precipe al Distrikto Sátoraljaújhely.

## Komunumoj 
** distrikta ĉefurbo: **Ricse**
** Cigánd
** Dámóc
** Kisrozvágy
** Lácacséke
** Nagyrozvágy
** Pácin
** Révleányvár
** Semjén
** Zemplénagárd

## Fontoj 
* la datenoj venis el la Hungara Vikipedio

Kategorio:Distriktoj de Hungario
Neymar

**Neymar da Silva Santos Júnior** (prononco ), kutime nomata nur **Neymar**, estas brazila futbalisto. Li naskiĝis  en *Mogi das Cruzes*, subŝtato San-Paŭlio, do nun estas -jara.

eta|maldekstra|300px|en gazetara konferenco de 2010

Ekde la jaro 2009 li profesie ludas futbalon en la unua vira teamo de la klubo FC Barcelona - antaŭe li profesiis de 2009 ĝis 2013 en la klubo *Santos FC*, kie li de 2003 ĝis 2009 ankaŭ estis junula futbalanto. Krome Neymar ekde la jaro 2010 estas membro de la brazila nacia teamo de futbalo. Kadre de ĝi li interalie kunkonkuris pri la Futbala Mondpokalo 2014 en Brazilo kaj pri la Futbala Mondpokalo 2018 en Rusio. Matĉe li en la nacia teamo rekoneblas per la numero "10".

 

Kategorio:Brazilaj futbalistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Brazilo
Joseph Kabila

[eta|300px|Kabila en 2002 kun [Thabo Mbeki, George W. Bush kaj Paul Kagame.]]
**Joseph Kabila Kabange** (konata plej komune kiel **Joseph Kabila**, naskiĝinta la 4an de junio 1971) estas Konga politikisto kiu estis Prezidanto de Demokratia Respubliko Kongo ekde Januaro de 2001. Li enposteniĝis dek tagojn post la murdo de sia patro, la ĝistiama Prezidento Laurent-Désiré Kabila. Li estis elektita prezidanto en 2006. En 2011, li estis re-elektita por dua regotempo.

Li iĝis la unua ŝtatestro en la mondo naskiĝinta en la 1970aj jaroj. Li restis la plej juna ŝtatestro ĝis Roosevelt Skerrit iĝis ĉefministro de Dominiko en januaro de 2004.

En oktobro 2021, Joseph Kabila defendis sian diplomiĝan tezon ĉe la Universitato de Johanesburgo. Magistro pri politika scienco kaj internaciaj rilatoj estis aljuĝita al li ĉe la fino de liaj studoj, kiuj daŭris kvin jarojn.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Joseph Kabila, The Untold Story
* Rape in the DRC
* Landa portreto fare de BBC
* Oficiala retpaĝo de la prezidanto de DRK 
* Joseph Kabila 2011, kampanja retejo
* Democratic Republic of the Congo – Permanent Mission to the United Nations 
* DR Congo presidential candidates face off in second round  Jane's Intelligence Watch Report, 22 August 2006
* For Congo's Leader, Middling Reviews by Jeffrey Gettleman, *The New York Times*, 4a de aprilo 2009

Kategorio:Politikistoj de Demokratia Respubliko Kongo
Kategorio:Prezidantoj de Demokratia Respubliko Kongo
Sud-konga arbara-savana mozaiko

eta|220ra|Situo de la tropikaj kaj subtropikaj herbejoj, savanoj kaj arbedaroj en la mondo.
La **sud-konga arbara-savana mozaiko** estas ekoregiono el la afrik-arbara ekoprovinco de la afrotropisa ekozono, laŭ la tipologio de la Monda Natur-Fonduso (WWF). Biome ĝi apartenas al la tropikaj kaj subtropikaj herbejoj, savanoj kaj arbedaroj de Angolo kaj Kongo Kinŝasa. Ĝi ampleksas zonon de interplektataj arbaroj, savanoj, kaj herbejoj.

## Priskribo 
Estas savana ekoregiono kiu okupas 569 700 da kvadrataj kilometroj en vasta zono de Kongo Kinŝasa kaj eta parto de la nordoriento de Angolo.

Norde ĝi limtuŝas la centra-kongajn malaltaĵajn arbarojn, la orient-kongajn marĉarbarojn kaj la nordorient-kongajn malaltaĵajn arbarojn, okcidente la okcident-kongan arbaran-savanan mozaikon, oriente la Albert-riftajn montarbarojn kaj sude la angolajn mjombarojn kaj la centra-zambezajn mjombarojn.

## Minacoj kaj konservado 
La ekoregiono estas endanĝerigata.

## Vidu ankaŭ 
* Arbara-savana mozaiko
* Ekologia klasifiko de la tersupraĵoj
* Kongaj arbaroj
* Konservada stato de ekoregiono
* Listo de ekoregionoj en Demokratia Respubliko Kongo

## Eksteraj ligiloj 
*  Ekoregiono AT0718 : Sud-konga arbara-savana mozaiko (WWF).
*  Sud-konga arbara-savana mozaiko (*WWF-Wildworld*)
*  Sud-konga arbara-savana mozaiko (*Wildworld*) - Nacia Geografia Societo

*  Sud-konga arbara-savana mozaiko (*Globalspecies*) 
*  Situo de la ekoregiono AT0718 : tajpu "Southern Congolian forest-savanna mosaic"

Kategorio:Afrotropisaj ekoregionoj
Kategorio:Tropikaj kaj subtropikaj herbejoj, savanoj kaj arbedaroj
Kategorio:Savanaj ekoregionoj
Kategorio:Geografio de Angolo
Kategorio:Geografio de la Demokratia Respubliko Kongo
Oscar dos Santos Emboaba Júnior

eta|Oscar en 2012
**Oscar dos Santos Emboaba Júnior** (prononco ), kutime nomata nur **Oscar**, estas brazila futbalisto. Li naskiĝis  en Santa Bárbara d'Oeste, subŝtato San-Paŭlio, do nun estas -jara. Ekde la jaro 2012 li profesie ludas futbalon en la unua vira teamo de la klubo *Chelsea F.C.*. Krome Oscar ekde la jaro 2011 estas membro de la brazila nacia teamo de futbalo - antaŭe li de 2009 ĝis 2011 membris en la nacia teamo de sub-20-jaruloj kaj en 2012, paralele al la membreco en la nacia teamo sen aĝlimo, ankaŭ partoprenis en la nacia teamo de sub-23-jaruloj. Kadre de la nacia teamo sen aĝlimo li kunkonkuris pri la Futbala Mondpokalo 2014 en Brazilo. Matĉe li en la nacia teamo rekoneblas per la numero "11".

 

Kategorio:Brazilaj futbalistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Brazilo
LinguaCamp

:*Ĉi tiu artikolo temas pri specialaĵo kiu ĉiujare ekde 2013 okazas en mez-okcidenta Eŭropo.*

**LinguaCamp** estas kunveno de homoj kiuj pro ĉiaj kialoj renkontiĝas pri la temo lingvo. Ĝi estas malferma al ĉiuj interesatoj (minimuma aĝo 14jara) kaj daŭras kutime semajnfinon. Antaŭ la komenco tute ne estas decidita kio estas okazonta. Tio dependas de la partoprenantoj el kiuj dum la komenca fazo kelkaj prezentas temojn volonte prelegotajn de si. La aliaj partoprenantoj laŭ tio decidas kiujn ili volos aŭskulti ĉar pluraj okazas samtempe. 

## LinguaCamp 2013 
La unua LinguaCamp estis en Berlino la 21an kaj 22an de septembro 2013. Ĉeestis 23 partoprenantoj la unuan tagon kaj 21 la duan tagon. Dank' al la sponsoroj estis la partopreno senkosta. Ili estis:

* German-Franca Junula Oficejo (Das Deutsch-Französische Jugendwerk)
* La agentejo pri plenkreskula kaj daŭriga eduko en Malsupra Saksio (Die Agentur für Erwachsenen- und Weiterbildung Niedersachsen)
* La libera universitato de Berlin-Dahlem (Die FU Berlin-Dahlem)

## LinguaCamp 2014 
La dua LinguaCamp estis en Hanovro la 10an kaj 11an de majo 2014. Ĉeestis 74 partoprenantoj la unuan tagon kaj 46 la duan tagon. Estis entute 34 prelegoj, ĉefe en germana lingvo. Inter ili eĉ unu pri Esperanto. Sube troviĝas ligilo al la faritaj prelegoj. Dank' al naŭ firmaaj sponsoroj estis la partopreno denove senkosta.

## LinguaCamp 2015 
La tria LinguaCamp estos en Parizo.

## Eksteraj ligiloj 
* Aliĝa retpaĝaro de LinguaCamp  (angle, germane)
* retpaĝaro pri la prelego dum LinguaCamp 2014  (germane, angle)

Kategorio:Renkontiĝoj
Kategorio:Aperis en 2013
Erdély (1892)

**Erdély (1892)**  (Transilvanio) (Erdélyi Gyopár) estis hungarlingva hejmlandkonatiganta revuo inter 1892-1917, poste 1930-1948 en Kluĵo, Hungario, sekve Rumanio eldonita de Erdélyi Kárpát-Egyesület. En jaroj 1936-37 ĝi estis titolita *Transilvánia*. Redaktoroj: Endre Orosz (1930-33), Sándor Ferenczi (1933-35), János Tulogdi  (1936-37), Attila Szabó T. (1937-38), István Bogdán (1939-40), Ernő Balogh (1941), János Xántus (1942-45), Géza Vámszer kaj Sándor Erdélyi(1946-48). Inter ĝiaj kunlaborantoj troviĝis: János Bányai, Emánuel Brüll , Sándor Tavaszy. Ĝi publikis la leterojn de László Sáska el Afriko, notaĵojn etnografiajn de Pál Péter Domokos, raportaĵojn pri popolkutimoj. Ĝi aperigis ankaŭ belestristikaĵojn de Ady, Sándor Reményik, Lajos Áprily, Zoltán Finta, József Nyírő kaj la vojaĝnotaĵojn de Elemér Jancsó el Okcident-Eŭropo.
## Fontoj
*Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Kluĵo
Kategorio:Hungarlingvaj gazetoj en Rumanio
Kategorio:Hungaraj gazetoj
Kamjanec-Podilskij

**Kamjanec-Podilskij** estas urbo en ĥmelnicka provinco en Ukrainio; ĉefurbo de Podolio, de la  ĝis novembro 1920 - ĉefurbo de Ukrainio. Grava ekonomia, kultura kaj turisma centro de la lando.

En Kamjanec-Podilskij funkcias 10 altlernejoj, inter ili du universitatoj: Nacia Universitato Ivan Ohijenko kaj Podolia Terkultura-Teknika Universitato. En ĝi troviĝas multaj historiaj objektoj, el kiuj la plej gravaj estas la Malnova Urbo kun najbara kastelo (konstruita en 14-16 jc., alikonstruita en 17-18 jc.), katedralo (16-a jc.), ligna preĝejo de Laŭdego de la Sankta Kruco (18-a jc.) kaj aliaj.
[eta|maldekstra|[Podolio (helblue) sur mapo de la nuntempaj ŝtatoj]]
Kamjanec-Podilskij troviĝas ĉe la rivero Smotriĉ ĉirkaŭ 20 kilometrojn antaŭ la loko, kie ĝia akvo enfalas la riveron Dnestro.

## Historio 
En la unuaj jarcentoj de nia erao, en la teritorio okupata nun de Kamjanec-Podilskij ekzistis fortreso nomata *Klepidava* (de *klepsis* - ŝtelisto) aŭ *Petridava* (de *petra* - roko), verŝajne detruita de hunoj.
La unua mencio pri la urbo en armenaj fontoj estis devenanta de 1062 kaj temis pri armena komercejo. Plej verŝajne fondintoj de la urbo estis litovoj kaj eble tuj poste ekregis ĝin pola reĝo Kazimiro la Granda. Kaj denove estis regata de litovaj princoj kune kun Podolio, strebantaj konservi maksimumon de sendependeco de sia princlando danke al politika balanco inter Krono de la Regno de Pollando, Grandprinclando Litovio (Litvo) kaj Hungara reĝlando.
[eta|240px|maldekstra|La teritorio de la [Krono de la Regno de Pollando kaj Grandprinclando Litovio (Litvo), dum la jaroj 1619–1622, post la armistico (batalhalto) en **Deulino** (Dywilin), vidata sur la nunaj limoj de la landoj en Eŭropo.
**Legendo:**

]]

## Konindaj personoj ligitaj kun la urbo 
* Tadeusz Krusiński

## Ĝemelurboj 
Kamjanec-Podilskij havas 17 ĝemelurbojn en 10 landoj:
* : Targówek (parto de Varsovio), Krakovo, Głogów, Przemyśl, Kalisz, Sanok (urbo kaj distrikto), Gniew kaj Zawiercie
* : Suĝoŭo
* : Ukmergė
* : Polack
* : Edineț
* : Zalău
* : Dolný Kubín
* : Ponte Lambro
* : Athens
* : Miĉurinsk

## Bibliografio 
* Kamieniec Podolski i Podole Kamieniec Podolski kaj Podolio. „Lwowianin”, kajero 1, p. 3–8, 1836

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Kamjanec-Podilskij (stacidomo)
* Malnova Urbo (Kamjanec-Podilskij)
* Kastelo de Kamjanec-Podilskij

## Eksteraj ligiloj 
* Historia Polskiego Kamieńca w I Rzeczypospolitej i pod zaborami, wirtualna mapa okolic – Rzeczpospolita wirtualna  Historio de la pola Kamieniec en la Unua Respubliko kaj sub dispartigoj de Pollando-Litovio
Erdély (1921-1922)

**Erdély (1921-1922)** erde:j (Transilvanio) estis hungarlingva literatura, scienca, eklezia kaj lerneja monatrevuo en Alba Iulia, Rumanio inter 22-a de decembro 1921 kaj 18-a de februaro 1923). Ĝia respondecredaktoro estis György Floznik. Sur ĝiaj paĝoj aperis la verkoj de de Károly Rass, Áron Tamási.
## Fontoj
*Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Kluĵo
Kategorio:Alba Iulia
Kategorio:Hungarlingvaj gazetoj en Rumanio
Erdély (1944-1948)

**Erdély (1944-1948)** erde:j (Transilvanio) estis la hungarlingva oficiala ĵurnalo de la kluĵa organizo de socialdemokrata partio inter decembro 1944 kaj februaro 1948. Ĝia respondecredaktoroj estis István Raffay, de marto 1946 Sándor Erdélyi; eksterpolitika redaktoro László Salamon. La kulturan rubrikon redaktis György Jánosházy, kaj la sportan László Boldis. Inter la redaktoroj troviĝis: Lili Marton, János Mátrai, János Perényi, Zsuzsanna Jakab kaj Miklós Bihari. Politikajn artikolojn verkis inter aliaj István Lakatos, Endre Goldner-Arányi kaj Sándor Erdélyi-Wolff. Inter novembro 1945 kaj aprilo 1946 ĝi eldonis kun titolo "Erdély vasárnapi képes melléklete" (Ilustrita aldonaĵo dimanĉa de Erdély) koloran literaturan-artan aldonaĵon kun verkoj de László Salamon, Andor Peterdi, Perényi János, Jánosházy György, István Nagy, Kálmán Tóth, Ottó Kornis, Béla Harasztosi, Béla Wagner, Aliz Szilágyi. László Salamon publikis artikolserion pri György Lukács, Gyula Déri-Deheleanu, Dobrogeanu-Gherea, Karl Kautsky, Max Adler, Dimitrov kaj Zsigmond Kunfi.
## Fontoj
*Romániai magyar irodalmi lexikon 
Kategorio:Kluĵo 
Kategorio:Hungarlingvaj gazetoj en Rumanio
Bazo (arkitekturo)

eta|Bazo de gotika kolono
**Bazo** (lat. *basis* = piedestalo; de greke: βάσις *básis* = piedo, bazo, fundamento) estas en la arĥitekturo la plej malsupra konstruero de kolono, sur kiu sidas la fusto. La bazo siaflanke povas stari sur soklo (lat. *socculus* = "ŝueto"), kiu plejparte havas la formon de senornama briko.

Laŭ Francisko Azorín **bazo** estas *Malsupra, subportanta parto de objekto, de konstruelemento.* Kaj li indikas etimologion el greka *basis* kaj el latina *basis*.

## Historio kaj diversaj formoj 
La bazo havas sian originon en la konstruo de domoj kun vertikalaj apogotraboj. Sub la lignaj apogiloj oni metis ŝtonplatoj, por eviti, ke supreniĝa grundmalsekaĵo detruus la lignoapogilon kaj por pligrandigi la premfacon de la apogilo, evitante per tio sinkadon de la apogilo en la grundon.

Jam la kolonoj de la egiptoj havis simplajn premdisdonaj ŝtonplatoj sub siaj komence unuŝtonaj fustoj. La kretaj kolonoj tiam havis elformitan kusenecan ŝtonplaton. Je la kolonaj ordoj de la greka arĥitekturo la bazo pluevoluis.
eta|maldekstre|Atika bazo
eta|Atika bazo de preĝejokolono
La ofte uzita *atika bazo* konsistas el du konveksaj kornicoj kaj intera konkavranda plato. Ili estas separatoj per maldikaj platetoj kun vertikala profilo. Ĝi troviĝas kaj je la ionika same kiel je la korintaj kolonoj. La sinsekvo de platoj kun diametroj laŭgrade pligrandiĝaj ĝis la tero kaj alternaj profiloj forkaptas laŭaspekte la transiron al la granda surstarofaco kaj mildigas ĝin estetike. Nur la dorika ordo ne uzis bazon kaj starigis la fuston tuj sur la plej supran ŝtupon de la templofundamento.

Dum kiam la bazoj komence nur havis glatajn surfacojn, pli novaj konstruaĵoj havas ornamitajn bazojn abunde ornamitajn per meandroj, foliaĵo kaj aliaj ornamaĵoj.

La romanika kaj frugotika arĥitekturoj mildigis la rigidan transiron de la plej malsupra bazoplato al la kvadrata piedoplato (plinto) per alformado de angulaj folioj aŭ angulaj spronoj. Tio ĉi estis foliecaj, tuberecaj aŭ spronecaj ornamaĵoj sur la kvar restfacoj de la plinto elstarantaj sub la bazo. En la romaniko tiuj ĉi ankaŭ estis ornamataj per fabelaj estaĵoj aŭ homkapoj.

## Bildaro 

dosiero:Attisk bas, gotisk stil, Nordisk familjebok.png|Atika bazo, gotika stilo
dosiero:Attisk bas, romersk stil, Nordisk familjebok.png|Atika bazo, romia stilo
dosiero:Attisk bas, grekisk stil, Nordisk familjebok.png|Atika bazo, greka stilo

## Vidu ankaŭ 
* Bazamento
* Fundamento (konstruado)
* Imoskapo
* Plinto
* Soklo

## Notoj 
Kategorio:Kolonoj
Preĝejo Naskiĝo de Maria (Nógrádsáp)

La **paroĥa preĝejo Naskiĝo de Maria** (hungare: *Kisboldogasszony*) estas romkatolika historia monumento en Hungario, en vilaĝo Nógrádsáp.

## Historio 
La preĝejo de vilaĝo „Sáp” menciiĝis en la 14-a jarcento (la vilaĝeto mem en 1219), tiam la preĝejo situis en mezo de la vilaĝeto. En la sekva jarcento oni konstruis defendan muron ĉirkaŭ la preĝejon. Dum dominado de turkoj la komunumo senhomiĝis, la preĝejo ruiniĝis kune kun la defenda muro. Ili estis renovigitaj en 1746, krome antaŭ la turon oni konstruis vestiblon, kiu estis forigita dum la plena renovigo en 1967.

## Konstruaĵo 
La konstruaĵo staras sola apud la tombejo sur monteto. Antaŭ la fasado situas la gotika ĉefenirejo tra la defenda muro. Interne dum la mezepoko la tombejo funkciis, sed nuntempe ĝi troviĝas ekster la muroj. Baldaŭe oni konstruis ankaŭ alian barokan pordon tra la muro. La preĝejo mem konsistas el plurangula sanktejo oriente. Antaŭe estas la pli larĝa brikoforma navo, fine la kvadrata turo, kiu pli supre estas okangula kaj la turosupro estas baroka. Ankaŭ sakristio (kun aparte enirejo) aliĝas al la sanktejo.

Interne ĉe la sakristio restis mezepokaj freskoj, kiuj prezentas Sanktan Nikolaon, Madonon kaj Krucumadon. En la navo restis murpentraĵo pri bapto de Kristo, krome diversaj fragmentoj. Menciindas gotika niĉo videbla en la sanktejo. La mebloj estis faritaj el la 18-a jarcento. La altara bildo estis pentrita en 1960.

Kermeso okazas en la 8-an de septembro.

## Fontoj 
* hungare kun 4 fotoj
* hungare
* hungare kun fotoj
* foto pri la preĝejo

Dosiero:Nógrádsáp - Temple.jpg|Aerfoto pri la preĝejo
Dosiero:Nogradsap-templom04.JPG|La sanktejo ekstere
Dosiero:Nogradsap-templom03.JPG|Mezepokaj freskoj
Dosiero:Nogradsap-templom02.JPG|Interna parto de la preĝejo

Nogradsap
Nogradsap
Erdélyi Híradó

**Erdélyi Híradó** estis hungaraj gazetoj
*Erdélyi Híradó (1827-1848) 
*Erdélyi Híradó (1838-1839)
Dezső Radnóti

**Dezső RADNÓTI ** [radnOti] hungara juristo, redaktoro. Li naskiĝis en Abrudbánya en 1865 kaj mortis en Koloĵvaro la 13-an de novembro 1903.

## Kariero
Dezső Radnóti pristudis juron en Universitato de Koloĵvaro, li partoprenis en la organizado de Erdélyi Magyar Közművelődési Egyesület. Li organizis en ties kadro la popolbibliotekojn Emke kaj la kantrondojn. Li fariĝis la ĉesekretario Erdélyi Kárpát-Egyesület kaj li havis gravan rolon en aranĝado de ties etnografia muzeo. Li publikigis en multaj gazetoj kaj estis redaktoro de turisma, banejafera kaj etnografia revuo Erdély (1892) en 1892 kaj de 1896 ĝis sia morto. Li estis redaktoro de kvarvoluma *Erdélyrészi Uti-Kalauz* (1895-1902) kun pluraj bildoj kaj mapoj, la politikan ĵurnalon *Erdélyi Híradó* de 1887 ĝis la fino de 1890 la *Erdélyi Díszalbum*on, *Emke Emléklap*on, *Kossuth Emléklap*on; li fondis la unuan ŝercgazeton de Transilvanio *Virgács* en Koloĵvaro.

## Fonto
*Hungara vikipedio

Kategorio:Hungaraj redaktoroj
Kategorio:Hungaraj juristoj
Pontault-Combault

**Pontault-Combault** [] estas franca komunumo en la departemento Seine-et-Marne, en la regiono Francilio. Ĝi havis  loĝantojn en la jaro 2011.

## Geografio 
eta|maldekstra|Situo de Pontault-Combault rilate al Parizo
Pontault-Combault situas  sudoriente de Parizo.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Seine-et-Marne
* Listo de urboj de Francio
* Émerainville - Pontault-Combault (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo


Kategorio:Komunumoj de Seine-et-Marne
Kategorio:Urboj de Francio
Erdélyi Híradó (1827-1848)

**Erdélyi Híradó** [erdEji hIradO] (Transilvanio Novaĵdonanto) estis hungara politika ĵurnalo en Koloĵvaro aperinta semajne dufoje (lundo kaj ĵudo) inter 1827 kaj 10-a de novembro 1848. De 1827 ĝi iriĝis kiel *Hazai Híradó*, de 1-a de junio 1848 kiel *Kolozsvári Híradó*. Ĝiaj suplementoj estis *Nemzeti Társalkodó (1830-1844)* kaj *Vasárnapi Újság (1834-1848)*.

## Redaktoroj
*Ferenc Pethe, de 1831 Sámuel Méhes, de majo 1848 Ferenc Ocsvay. De 1842 ĝi fariĝis la organo de nobela reformmovado sub mallonga redaktado de Zsigmond Kemény kaj Lajos Kovács, sed ili abdikis pro la registara enketo. La redaktadon transprenis de ili grafo Domokos Teleki. Zsigmond Kemény enkondukis la ĵurnalspecon de ĉefartikolo.

## Fonto
* Új magyar irodalmi lexikon I. (A–Gy). Főszerk. Péter László. Budapest: Akadémiai. 1994

## Eksteraj ligiloj
*Historio de la revuo (hungare)

Kategorio:Hungaraj gazetoj
Kategorio:Kolozsvár
12294 Avogadro

**12294 Avogadro** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la itala kemiisto Amedeo Avogadro (1776–1856), kiu sugestis, ke egalaj volumenoj de gasoj en la sama temperaturo kaj premo entenus la saman nombron da molekuloj. Preskaŭ tute ignorata en sia tempo, li estas nun honoritaj per la konstanto de Avogadro, determinita en 1865 fare de Johann Josef Loschmidt.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
12295 Tasso

**12295 Tasso** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la itala verkisto kaj poeto Torquato Tasso (1544–1595), konata pro lia *Gerusalemme liberata* (1575) : epopea poemo pri la unua krucmilito, kiu tre serioze konsideras la batalon inter bono kaj malbono. Lia muzika kaj lirika stilo treege influis postajn verkistojn kaj muzikistojn, kiel en la simfonia poemo *Tasso* de Franz Liszt.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
12301 Eötvös

'*12301 *Eötvös''''' estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la hungara fizikisto Loránd Eötvös (1848–1919), kiu ludis gvidan rolon en la hungara scienco dum preskaŭ duona jarcento. Li estas bone konata pro sia eksperimento de la tordometro, plibonigante la limoj de ajna devio el la proporcieco inter inercia kaj la gravita maso.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
Augustin Matata Ponyo

**Augustin Matata Ponyo Mapon** (5a de junio 1964) estas Konga politikisto kiu estis ĉefministro de la Demokratia Respubliko Kongo de aprilo 2012 ĝis novembro 2016. Antaŭe li estis ministro pri financoj de februaro 2010 ĝis aprilo 2012; kiel ĉefministro, li respondecis ankaŭ pri la financa ministerio.

Li estis nomumita kiel Ĉefministro fare de la Prezidento Joseph Kabila la 18-an de aprilo 2012.

Li havas 5 gefilojn.

La 25an de oktobro 2021 Matata Ponyo devis esti juĝita en la Konstitucia Tribunalo pro defraŭdo de publikaj financoj en la kazo Bukanga Lonzo.

La 15-an de novembro 2021, juĝisto de la Konstitucia Tribunalo anoncis, ke la Konstitucia Tribunalo deklaris sin nekompetenta por juĝi Augustin Matata Ponyo kaj la aliajn du akuzitojn. Tial, la kazo nun estas fermita en ĉi tiu jurisdikcio.

## Referencoj
Kategorio:Politikistoj de Demokratia Respubliko Kongo
Kategorio:Ĉefministroj de Demokratia Respubliko Kongo
12292 Dalton

'*12292 *Dalton'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la brita kemiisto John Dalton (1766–1844), konata pro lia *A new System of chemical Philosophy'' (1808) kaj honorata kiel ano de la Reĝa Societo de Londono. Li estas ankaŭ memorinda pro siaj laboroj pri la kolorblindeco, de kiu li estis trafita.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
(12296) 1991 PL13

**(12296) 1991 PL13** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomo Henry E. Holt elde la Observatorio de la Monto Palomar (Kantono San-Diego, Kalifornio, Usono).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Henry E. Holt
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
12320 Loschmidt

'*12320 *Loschmidt'''* estas asteroido de la
asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la *Observatorio de Calern'' en Caussols (Alpes-Maritimes, Francio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la aŭstra fizikisto Johann Josef Loschmidt (1821–1895, naskiĝinta en la regiono Karlovy Vary, nun en Ĉeĥio). Li uzis la  pri la gasoj por fari la unuan racian takson de la grando de la molekuloj. Por distingi ĝin de la konstanto de Avogadro, la termino "Konstanto de Loschmidt" estis rezervita por la nombro da molekuloj en unu kuba centimetro de gaso sub normaj kondiĉoj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1992
Erdélyi Híradó (1838-1839)

**Erdélyi Híradó** estis hungara semajna politika ĵurnalo en Braŝovo aperinta inter 1838 kaj 27-a de decembro 1848. Grandparte ĝi estis la tradukaĵo de artikoloj de loka germana gazeto Siebenbürger Tageblatt. Ĝia belestristika suplemento estis la *Mulattató*.
## Redaktoro
*János Köpe, de 1839 György Veress.
## Eldonisto
*Johann Gött, loka presisto.
## Kunlaborantoj
*Dániel Dózsa, Elek Jakab, Ferenc Kölcsey, Ferenc Szilágyi.

## Fonto
*Új magyar irodalmi lexikon I. (A–Gy). Főszerk. Péter László. Budapest: Akadémiai. 1994
Kategorio:Hungaraj gazetoj
Sriharikoto

**Sriharikoto** estas barila insulo en la Bengala Golfo proksime al marbordo de la ŝtato Andra-Pradeŝo, Barato. Ĝi enhavas la ununuran bazon por lanĉado de satelitoj de Barato. Sriharikoto separas la lagon Pulikato disde la Golfo de Bengalo, kaj estas la loko de la urbo Pulikato. Ĝi enhavas la distrikton Nellore de Andra-Pradeŝo. La plej proksima urbo estas Sullurpeta, kiu enhavas la plej proksiman trajnstacion je 80 km (50 mejloj) de Ĉenajo. La plej proksima negoca urbo estas Sri Urbo. Ĝi estas konektita ankaŭ per aŭtoŝoseo al Ĉenajo.

Kategorio:Insuloj en Barato
Neuilly-sur-Marne

**Neuilly-sur-Marne** [] estas franca komunumo kaj ĉirkaŭurbo de Parizo en la departemento Seine-Saint-Denis, en la regiono Francilio. Ĝi havis  loĝantojn en la jaro 2011.

## Geografio 
eta|maldekstra|Situo de Neuilly-sur-Marne en la ĉirkaŭparizaj departementoj
Neuilly-sur-Marne situas ĉe la dekstra bordo de la rivero Marne,  oriente de Parizo.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Seine-Saint-Denis
* Listo de urboj de Francio
* Neuilly-Fauvettes (pariza metrostacio)
* Neuilly-Hôpitaux (pariza metrostacio)
* Neuilly-sur-Marne (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo


Kategorio:Komunumoj de Seine-Saint-Denis
Kategorio:Urboj de Francio
(12304) 1991 SR1

**(12304) 1991 SR1** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japana astronomo Satoru Otomo elde Kijosato (vilaĝo de la urbo Hokuto en la gubernio Jamanaŝi, Japanio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Satoru Otomo
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
Rodalb

La rivereto **Rodalb**, ankaŭ nomata **Rodalbe**, estas apenaŭ 26&nbsp;km longa orografie maldekstra alfluanto de la rivereto Schwarzbach en la germana federacia lando Rejnlando-Palatinato.

## Rivervojo 
La Rodalb fontas en la sudokcidenta Palatinata arbaro sude de la urbo Pirmasens apud la domgrupeto Rodalberhof en alteco de ĉ. 380 m . Unue ĝi fluas odorienten kaj pasas la komunumoj Lemberg kaj Ruppertsweiler. ekde tie ĝi turniĝas norden kaj sekvas la federacian straton B10 por 2&nbsp;km. Ĝi pasas Münchweiler. En ties vilaĝparto *Riegelbrunnerhof* alfluas de dekstre la rojo Merzalbe. La rivereto Rodalb ŝanĝas denove sian direkton, ĉi foje al nordokcidento kaj trafluas la urbeton Rodalben. Ĉe la domgrupeto Biebermühle la Rodalb enfluas de maldekstre la rivereton Schwarzbach.

## Nomo 
La nomo de la rivereto ne estas tute klara. La keltoj de la La-Tène-epoko nomas per *alb* riverojn kaj rojojn. Por la silabo *Rod* aŭ *Roth* ekzistas du klarigprovoj: unue la ruĝa sablo ruĝa = rot en la germana) de la riverfluejo povas esti la nomdonanto. Due la nomo povas veni de “roden“ aŭ „rotten“, germane por senarbigi, ĉar la apudriveraj areoj estas ne plu arbaroj, sed herbejoj kaj agroj.

## Vidindaĵoj 
* Burgo Lemberg, konstruita ekde la jaro 1200, ekde 1689 ruino
* migropado laŭlonge de rokoj
* ursa kaverno, la plej granda natura kaverno en Palatinato
* Bruderfelsen, impona roko, signo de la urbeto Rodalben

## Referencoj 
Kategorio:Riveroj en Rejnlando-Palatinato
Turka kafo

[eta|Taso da turka [kafo, proponita en kafejo de Stambulo.]]

eta|Tipa "cezve" el kupro.
eta
La **Turka kafo**, konfirmita de UNESCO kiel Nemateria kultura heredaĵo, estas maniero kuiri kaj proponi kafon propran de turkoj. Oni preparas ĝenerale el la tipo de kafo konita kiel araba kafo muelita ĝis la konsisteblo kiel de faruno. La trinkaĵo estas kuirita tre koncentrita kaj estas proponita plej ofte en malgrandaj tasoj sen teniloj, kun aŭ sen sukero. Tiu trinkaĵo estas komuna tra Meza Oriento kaj la balkanoj landoj. Estas tradicia trinkaĵo en restoracioj turkaj, armenaj kaj balkanaj tutmonde. Ĉar turkoj hegemoniis en Grekio dum jarcentoj, ili metis tien siajn kutimojn kaj tiele la Turka kafo estas tie kaj en aliaj lokoj nomita *Greka kafo*.

## Notoj
Kategorio:Kafo
Kategorio:Turka kuirarto
Dante Bonfim Costa Santos

eta|Dante en 2013
**Dante Bonfim Costa Santos**, kutime nomata nur **Dante**, estas brazila futbalisto. Li naskiĝis  en Salvador-de-Bahio, do nun estas -jara. Ekde la jaro 2012 li profesie ludas futbalon en la unua vira teamo de la germana klubo *Bayern München*. Krome ekde la jaro 2013 li estas membro de la brazila nacia teamo de futbalo. Kadre de la nacia teamo li kunkonkuris pri la Futbala Mondpokalo 2014 en Brazilo. Matĉe li en la nacia teamo rekoneblas per la numero "13".

 

Kategorio:Brazilaj futbalistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Brazilo
Kongaj marbordaj arbaroj

La **kongaj marbordaj arbaroj** konstituas tutmondaj 200-regionon difinitan fare de la Monda Natur-Fonduso (WWF). Tiu signifas ke la regiono estas konsiderata kiel biologie tre grava kaj prioritata rilate al la naturprotekto. Ĝi konsistas el tri ekoregionoj kiu troviĝas en la humidaj tropikaj marbordoj kaj insuloj de Gvinea Golfo :
* la marbordaj arbaroj de Kroso,  Sanago kaj  Bioko ;
* la humidaj malaltaĵaj arbaroj de  Sao-Tomeo, Principeo  kaj Annobón ;
* la atlantik-marbordaj ekvatoraj arbaroj.

## Vidu ankaŭ
## Eksteraj ligiloj 
*  Kongaj marbordaj arbaroj (WWF) 

Kategorio:Global 200
12306 Pebronstein

'*12306 *Pebronstein'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la francdevena usona astronomo Charles P. de Saint-Aignan elde la Observatorio de la Monto Palomar en kantono San Diego (Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Peter Bronstein'', bopatron de la malkovrinto. Fervora maristo, Bronstein estas ĉiam feliĉa dividi sian tempon kaj sian boaton kun aliaj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Charles P. de Saint-Aignan
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
Akuzisto

**Akuzisto**, ankaŭ nomata **prokuroro** estas kutime supera justica advokato, kiu akuzas en la nomo de la ŝtato. Ĝi estas la ĉefa laŭleĝa reprezentanto de la procesigo en landoj kun ĉu el ambaŭ la ĝeneraljura konfliktosistemo, aŭ la civilkoda inkvizicia sistemo. La procesigo estas la laŭleĝa parto respondeca por prezentado de la kazo en puna juro kontraŭ individuo akuzita je malobeado de la leĝo. 

## Civilaj juraj landoj 
Prokuroroj estas kutime ŝtatoficistoj kun universitata diplomo pri jurisprudenco kaj estas agnoskitaj kiel profesiaj advokatoj de la tribunalo en kiu ili intencas reprezenti la interesojn de la ŝtato. En kelkaj landoj, kiel Francio, ili apartenas al la sama kategorio de ŝtatoficistoj kiel juĝistoj.

## Brazilo 
En Brazilo, la ĉefa tasko de prokuroroj estas antaŭenigi justecon, kio signifas, ke ili estas devigataj ne nur procesi krimprocesojn, sed ankaŭ, se dum la proceso ili estas konvinkitaj pri la senkulpeco de la akuzito, peti la juĝiston absolvi lin.

## Francio 
En Francio , la prokuroro, nomata Prokuroro de la Respubliko (france: *Procureur de la République*) aŭ la Ĝenerala Prokuroro (france: *Procureur Général*) en la Apelacia Kortumo aŭ Ĝenerala Advokato (france: *Avocat Général*) en la Kasacia Kortumo, estas helpataj de deputitoj ( anstataŭantoj ).
[eta|Robert Jackson, helpjuĝisto de la kasacia kortumo kaj ĉefa usona akuzisto ĉe la [Nurenbergaj procesoj|Nurenbergaj Procesoj, faras sian malferman paroladon.]]

## Germanio 
En Germanio, la oficejo de la publika prokuroro (germane: *Staatsanwaltschaft*) havas la rajton determini la antaŭenketon (germane: *Vorverfahren*). Estas la respondeco de la prokuroro (germane: *Staatsanwalt*) fari la leĝan takson de la faktoj kiuj aperis, normale per polica esploro. Ĉi tio signifas, ke la prokuroro decidas kiel la antaŭesplorado estu finita. La prokuroro povas tiel nuligi la kazon, alporti pagendaĵojn aŭ peti al la tribunalo pri "*Strafbefehl*" (punordono). Se la stato de la enketo ne permesas al la prokuroro fari kontentigan leĝan takson, ĝi povas decidi, ke la polica esploro daŭrigu. Se la kazo iras al la ĉefa demandosesio ĉe tribunalo, la prokuroro partoprenas kiel reprezentanto de la akuza aŭtoritato. La prokuroro preparas la akuzon, partoprenas en la preno de indico kaj okazigas finan deklaron.

## Kanado 
En Kanado, estas la federacia prokuroro (*Federal Crown Attorney*) kiu procesigas drogkazojn kaj impostkazojn ĉar ili estas pritraktitaj laŭ federacia leĝaro. Tiuj ĉi prokuroroj ne estas elektitaj kaj respondecaj antaŭ la homoj, sed nomumitaj de la ŝtato. En ĉiu el la provincoj ekzistas prokuroroj nomitaj *Crown Attorney* aŭ *Crown Counsel*.

## Usono 
En Usono la *United States Attorney* estas ĉefa prokuroro kiu reprezentas la federacian registaron en federaciaj kazoj.

## Vidu ankaŭ 
* Internacia asocio de akuzistoj
* *Magistrats Européens pour la Démocratie et les Libertés* (mallonge MEDEL estas asocio de eŭropaj magistratoj por la demokratio kaj la liberecoj)
* Ombudsmano


Kategorio:Politikaj postenoj
Kategorio:Puna juro
Islama mondo

eta|dekstra|300px|La Islamo en la mondo.

Oni komprenas kiel **Islama mondo** la aron de tiuj landoj kiuj havas Islamon kiel majoritata religio. Temas pri grupo de tre variaj landoj kiuj gamas el konstituciaj monarkioj kiaj Maroko, tra absolutismaj monarkioj kiaj Saŭdarabio, al demokratiaj respublikoj kiaj Turkio kaj Sirio kaj teokratiaj rxegimoj kiaj Irano. Inter tiuj estas landoj kiuj havas juron de okcidenta stilo inspirita en Islamo kaj landoj kies ununura juro estas la ŝario. Problemo en kelkaj el tiuj landoj estas la Islama fundamentismo kiu defas la ordon laŭleĝe establita.

La termino *Islama mondo* enhavas la majoritaton de la landoj kie setlis la klasika islamo dum la Mezepoko kaj la Moderna Epoko. Tiu landoj estas tute aŭ parte islamaj. En **Afriko** estas: Alĝerio, Benino, Burkino, Kameruno, Ĉado, Komoroj, Eburbordo, Ĝibutio, Egiptio, Gabono, Gambio, Gvineo-Bisaŭa, Libio, Malio, Maŭritanio, Maroko, Mozambiko, Niĝero, Niĝerio, Senegalo, Sieraleono, Somalio, Sudano, Togolando, Tunizio kaj Ugando. En **Ameriko**: Gujano kaj Surinamo. En **Eŭropo**: Albanio, Kosovo kaj Bosnio-Hercegovino. En **Azio**: Afganio, Saŭdarabio, Azerbajĝano, Barejno, Bangladeŝo, Brunejo, Unuiĝintaj Arabaj Emirlandoj, Indonezio, Irano, Irako, Jordanio, Kazaĥio, Kuvaito, Kirgizio, Libano, Malajzio, Maldivoj, Omano, Pakistano, Kataro, Sirio, Taĝikio, Palestino, Turkmenio, Turkio, Uzbekio kaj Jemeno, krom etendaj loĝantaroj de subŝtatoj de Barato.

La islama mondo apartenas preskaŭ komplete al medio de la Evolulandoj, kvankam kelkaj estas ege riĉaj kiel Brunejo, Saŭdarabio, Unuiĝintaj Arabaj Emirlandoj, Kuvaito, Malajzio, Kataro ktp., dum majoritato estas ege malriĉaj aŭ kun markitaj diferencoj. Tiele en multaj islamaj landoj aperis konfliktoj kontraŭ kelkaj okcidentaj Evoluiĝintaj lando.

Estas similar la araba esprimo *Dar al-Islam* (Tero aŭ Hejmo de Islamo), kvankam tiu havas valoron pli postuleman kaj religian. En familiara babilado foje oni konfuzigas la esprimojn *islama mondo* kun *araba mondo*, kvankam el la 60 menciitaj landoj estas de arabaj popoloj nur 21.

## Eksteraj ligiloj 
* IQRAA | Recursos sobre el mundo araboislámico Retejo enhavanta informaron kaj resursojn pri la araba kaj la islama mondo.

## Bibliografio 
* LARROQUE, Enrique, "El Poder del Islam", Madrid, Biblioteca Universitaria, 1991.

Kategorio:Islamo
Kafofiltrilo

eta|210px|Uzo de Kafofiltrilo.
**Kafofiltrilo** estas kuirilo kiu havas la funkcion filtri la varman akvon el muelitaj grajnoj el kafo por la kuirado de trinkebla kafo. Tiu filtrilo kutime fabrikatas el papero, kaj estas uzataj ĝenerale unusolan fojon, sed ekzistas versioj de rustorezista ŝtalo, kiaj tiuj uzataj por kuiri kafon en Barato.

La unua Kafofiltrilo estis inventita en 1908 de la entreprenistino Melitta Bentz en Dresdeno (Germanio). La intenco de tiu inventistino estis forigi la amaran guston de kafo kaŭzita de la troa boligado dum ties kuirado.

Estas variaj grandoj kaj similaj dezajnoj; sed ekzistas ankaŭ Kafofiltriloj kiuj, kiel pakaĵeto, envolvas kvanton da kafo jam antaŭdifinita.

## Eksteraj ligiloj 
eta|210px|Kafofiltrilo.
* Historio de kafo

Kategorio:Kafo
Kategorio:Kuiriloj
Kategorio:Germanaj inventoj
Nacia plado

[eta|250px|Tradicia [bigoso, nacia plado el Pollando.]]
[dekstra|eta|Suŝio el [salmo; Suŝio estas nacia plado el Japanio.]]
**Nacia plado** estas plado, manĝaĵo aŭ trinkaĵo kiu reprezentas la partikularajn gustosentojn de nacio, regiono aŭ komunumo. Plej ofte la nacia plado estas kuirita el ingrediencoj facile prilaboritaj aŭ kultivitaj en la regiono, aŭ ĉiukaze el ingrediencoj kun kiuj sentiĝas identigitaj la loĝantoj de tiuj nacioj. Oni konsideras ilin kiel kliŝo aŭ simbolo de difinita kulturo aŭ popolo.

## Sociologio 
La koncepto estas neformala kaj svaga, kaj en multaj kazoj la rilato inter teritorio kaj la konsumantoj estas ambigua. La tipaj pladoj varias el regiono al regiono, kaj la uzado de la esprimo "Nacia plado" ne nepre necese okazigas la ekziston de nacio aŭ lando en la leĝa senco, ekzemple pri katalunaj naciaj pladoj kiaj *pantumako* aŭ *butifaro*, aŭ paelo en Valencilando. Estas ekzemploj de naciaj pladoj kiuj trapasas la landlimojn de landoj, kiaj ekzemple la nacia plado de Aŭstrio, de la federala ŝtato de Bavario en Germanio kaj de Ĉeĥio estas tre similaj; krome la bigoso, la barĉo, kaj la pierogo estas tre popularaj en diversaj landoj de Orienta kaj Centra Eŭropo. Estas tre konataj la moruo kiel nacia plado de Portugalio (kun supozataj 365 diversaj receptoj kiuj permesas manĝi ĝin ĉiujare sen ripeti la saman kuiradon en unu jaro), la kuskuso en Maroko, la *empanada* en Argentino kaj Ĉilio, la *cebiĉe* en Peruo, la *feijoada* en Brazilo, la *mole* en Meksiko, la *pabellón* en Venezuelo, la *sancocho* en Domingo, la gazpaĉo en Hispanio, la hamburgoj en Usono aŭ la Suŝio kaj Saŝimo en Japanio. Preskaŭ ĉiuj el tiuj iĝis poste internaciaj danke al ties popularecoj kiel naciaj pladoj.

Ankaŭ la trinkaĵoj estas ekzemplo de atribuo al nacio kiel plado kiaj la tekilo de Meksiko, la biero en Germanio aŭ Ĉeĥio, la vino en Francio, Hispanio kaj Portugalio, la vodko en Pollando kaj Rusio ktp.

## Vidu ankaŭ 
* Kuirarto

## Notoj 
Kategorio:Kuirarto
Nervokrizo

**Nervokrizo**, *Mensa kolapso* (ankaŭ konata kiel *nerva krizo*) estas familiara esprimo (ne medicina) por akuta, temp-limigita psika malsano kiu manifestiĝas ĉefe tiel severa kiel stres-induktita depresio, timo aŭ disocio en antaŭe funkciinta individuo, laŭ la mezuro ke ĝi jam ne povas funkcii sur daŭra bazo ĝis la malsano estas solvita. Mensa kolapso estas difinita memstare kiel de provizora naturo, kaj ofte proksime ligita al psikologia ellaciĝo, severa trostreĉiĝo, maldormiĝemo kaj similaj stresoj, kiuj kombinas por provizore superforti individuon kun alie solida intelekto. Mensa kolapso ankaŭ partumas multajn simptomojn kun la akuta fazo de post-traŭma stresmalsano.

## Vidu ankaŭ
* Psikozo
* Neŭrastenio

Kategorio:Psikaj malsanoj