open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Subjekto (frazmembro)

En duparta frazo, **subjekto** estas unu el la du ĉefaj frazmembroj (la alia estas predikato). En prezento de sintaksa analizo de frazo la subjekto estas substrekata per unu linio.

Se la predikata verbo estas en aktiva voĉo, tiam la subjekto indikas tion aŭ tiun, kies agon aŭ staton esprimas la predikato. Ekz‑e
* La filo  apud la patro. (FE §8)
* La birdoj . (FE §9)
* La knabo  la birdojn. (FE §9)
* Leono .

Se la predikata verbo estas en pasiva voĉo, tiam la subjekto indikas la trafaton de la ago:
* Mi . (FE §25).

## Subjekta vortgrupo 
Subjekto povas esti simpla (unuvorta), aŭ kompleksa, t.e. esprimita per vortgrupo. Tia vortgrupo estas nomata **subjekta vortgrupo**. Ĉi-sube la ĉefelementoj de subjekta vortgrupo aperos grasigite.

* Longa **konsidero**  de sufero. (Proverbaro)

## Vortospecoj 
Subjekto povas esti vortgrupo de diversaj vortospecoj:
# Nomo aŭ noma vortgrupo en nominativo:
#* SubstantivoAntaŭ la domo  arbo. (FE §8)La **botisto**  botojn kaj ŝuojn. (FE §37)Tiuj ĉi du **amikoj**  ĉiam duope. (FE §14)
#* Adjektivo:Pli bona  de bona. (Proverbaro)**Perdinta** la kapon pri haroj .
#* Substantiva pronomo:Mi  libron. (FE §9)**Ĉio** supermezura .
#* NumeraloTri . (FE §14)
# Adverbo:Hodiaŭ , kaj morgaŭ . (FE §20)
# Infinitivo:**Rigardi** kaj **aspiri** . (Proverbaro)
# Citaĵo:La «**tuj**» de sinjoroj . (Proverbaro)«**Da**» post ia vorto , ke tiu ĉi vorto havas signifon de mezuro. (FE §32)

## Subjekto kaj fraztemo 
Multaj tradiciaj difinoj de subjekto fakte pli konvenas al fraztemo. Pli detale tiu konfuzo estas priskribita en Predikato (frazmembro)§Predikato kaj remao.

Ĉar la vortordo en Esperanto ne havas sintaksan funkcion, tial la pozicio de subjekto precipe dependas je la tema-remaa dispozicio: interalie ĝi aperas komence de frazo, se ĝi estas la temo:
* Kie estas la libro? — La libro (temo)  (remao) (FE §6);
aŭ fine de frazo, se ĝi estas la remao:
* *Sur la tero* (temo)  ŝtono (remao) (FE §6);
aŭ meze, se ĝi estas nek temo, nek remao:
* *Lernolibron* (temo) oni  (remao) (FE §6).

En la lingvoj rigidordaj (la angla, la franca ktp) oni ne povas tiel facile movi la subjekton; tie oni aplikas kromajn gramatikilojn, kiel estas priskribite ĉe Tema-remaa dispozicio§La pasiva voĉo kaj Tema-remaa dispozicio§Ŝtopsubjekto. En Esperantaj frazoj tiuj komplikaĵoj estas malnecesaj kaj evitindaj.

Kategorio: Gramatiko
Kategorio: Sintaksaj unuoj
Edith Pásztor

'*** [pAstor], laŭ la hungarlingve kutima nomordo kaj ortografio **Pásztor Edit*' estis hungara-itala historiisto, altlerneja instruisto.

Edit Pásztor naskiĝis  en Budapeŝto, ŝi mortis  en Romo.

## Biografio 
 maturiĝis en katolika gimnazio en sia naskiĝurbo en 1943, poste ŝi studis 4 jarojn en Scienca Universitato Péter Pázmány kaj Universitato 'Sapienza' de Romo. Ekde 1946 ŝi vivis en Romo, ĉar ŝia edzo ekhavis postenon tie. En 1953 ŝi akiris paleografian, diplomatikan kaj arkivistan diplomojn kaj doktoriĝis el historio. Inter 1951-1968 ŝi laboris en :it:Scuola vaticana di paleografia diplomatica e archivistica. La geedza paro akiris italan civitanecon en 1968, ekde la sama jaro ŝi instruis en la Universitato 'Sapienza'. Ekde 1982 ŝi estis levita katedrestro. Ŝi instruis ankaŭ en aliaj du universitatoj en Romo. En 1997 ŝi vidviniĝis, en 2003 ŝi ricevis premion.

## Elektitaj kontribuoj 
* ''Intentio beati Francisci. Il percorso difficile dell'Ordine francescano (secoli XIII-XV)* (2008)
* *Onus apostolicae Sedis. Curia romana e cardinalato nei secoli XI-XV* (1999)
* *S. Elisabetta d'Ungheria. 1207-1231* (1986)
* *Ricostruzione parziale di un registro pontificio deperdito del sec. XIII* (1964)
* *Il processo di Andrea da Gagliano, 1337-38'' (1955)

## Fontoj 
* biografio hungare kun foto
* biografio hungare legebla pli malsupre

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj historiistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Italaj historiistoj
Kategorio:Italaj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Z 6400

La **Z 6400** estis trajnunuoj de SNCF, kiuj cirkulis en Francilio de 1976 ĝis 2020 komence asignitaj al la ĉeurba fervojo de la nova Flughaveno Parizo-Charles-de-Gaulle (servo "Roissy-Rail") poste etenditaj sole por servi la antaŭurbon de Parizo-Saint-Lazare. Menditaj en sepdek kvin ekzempleroj, tiuj trajnunuoj kun kvar veturiloj el rustorezista ŝtalo kaj ununura nivelo funkciis sub unufaza kurento 25 kV-50 Hz. Kun sia karakteriza rustorezist-ŝtala griza kaj blua livreo, sia sufiĉe potenca motorizado kaj siaj grandaj vitrofenestroj, ili ebligis forigi la malnovajn trajnojn «Standard» kaj profunde modernigis la fervojan pejzaĝon de la reto de Saint-Lazare.

## Bildgalerio 

Gco nois mareil2.jpg|"Z 6400" - livreo "GCO"
Z6400 Intérieur 5.JPG|"Z 6400" - interno
Cabine Z 6400 N02.jpg|"Z 6400" - stirejo

## Vidu ankaŭ 
* Z 1500 (SNCF)
* Société nationale des chemins de fer français (SNCF)
* Transilien

Kategorio:Fervojaj veturiloj en Francio
Kategorio:Fervojaj veturiloj de Société Nationale des Chemins de fer Français (SNCF)
Kunčice (distrikto Hradec Králové)

**Kunčice** () estas municipo en Ĉeĥio, en Regiono Hradec Králové, en distrikto Hradec Králové du kilometrojn sude de Nechanice kaj dek kvar kilometrojn okcidente de Hradec Králové. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1382.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj
* Unuetaĝa baroka kasteleto konstruita sur loko de devena burgejo
* Kapeleto en vilaĝplaco, el fino de la 18-a jarcento
* Baroka statuo de sankta Johano Nepomuka kaj grejsa piramido rememoriganta prusian-aŭstrian militon el la jaro 1866 sub la kastelo
* Baroka statuo de sankta Venceslao

## Pluaj fotoj 

Kunčice, castle.jpg|Kadukiĝinta kasteleto
Pomník č 253.JPG|Baroka statuo de sankta Johano Nepomuka kaj monumento pri batalo ĉe Hradec Králové
Kunčice, west pond.jpg|Unu el tri fiŝlagoj en Kunčice
Kunčice, chapel.jpg|Kapeleto sub tilio

Kategorio:Municipoj en distrikto Hradec Králové
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Hradec Králové
Kategorio:Setlejoj en Orientelba tabulo
Suna fiziko

**Suna fiziko** estas la branĉo de astrofiziko, kiu specialiĝas pri la studo de la suno. Ĝi traktas detalajn mezurojn, kiuj eblas nur por nia plej proksima stelo. Ĝi intersekcas kun multaj fakoj de pura fiziko, astrofiziko kaj komputiko, inkluzive de fluidodinamiko, plasmofiziko inkluzive de magnetofluidodinamiko, sismologio, partikla fiziko, atomfiziko, stela evoluo, spektroskopio, radiativa translokigo, aplikata optiko, signal-prilaborado, komputila fiziko, stela fiziko kaj suna astronomio.

Ĉar la suno estas unike situanta por proksima intervala observado (aliaj steloj ne povas esti observataj kun io ajn en spaca aŭ tempa rezolucio kiel la suno), ekzistas signifa diferenco inter la rilata disciplino de observa astrofiziko (de malproksimaj steloj) kaj observa suna fiziko.

La studo de suna fiziko ankaŭ estas grava ĉar ĝi disponigas "fizikan laboratorion" por la studo de plasmofiziko.

## Vidu ankaŭ 
* Suna partikla okazaĵo

Kategorio:Fiziko
Kategorio:Astronomio
Kategorio:Suno
Kategorio:Fluaĵa dinamiko
Kategorio:Plasma fiziko
Mamá cumple cien años

***Mamá cumple cien años*** (Panjo iĝas centjaraĝa, 1979) estas hispana filmo reĝisorita de Carlos Saura, kiu estis ankaŭ scenaristo kun Rafael Azcona. Temas pri komedia filmo kiu sekvas la serion startigita per *Ana y los lobos* kiun la sama Saura estis reĝisorinta en 1973. Samas ankaŭ la roluloj sed plias la fantazia karaktero de la rakonto. La filmo estis ege sukcesa.

## Intrigo
Temas pri maljunulino preskaŭ centjaraĝa; por la datreveno kuniĝas la tute familio, krom la guvernistino, Ana, en la malnova domego. Ana alvenas tien kaj renkontiĝas la diversajn familianojn organizantajn la feston, nome ĥora renkonto en kiu revenas la pasinteco, konflikta, tensia kaj interrilata. Super ĉiuj el ili pezas la familia strukturo. 

## Geaktoraro kaj roluloj 
* Geraldine Chaplin... Ana
* Amparo Muñoz	... Natalia
* Fernando Fernán Gómez... Fernando
* Norman Briski... Antonio
* Rafaela Aparicio... Mamá
* Charo Soriano... Luchi
* José Vivó... Juan
* Ángeles Torres... Carlota
* Elisa Nandi... Victoria
* Rita Maiden... Solange
* Monique Ciron... Anny
* José María Prada... José

## Eksteraj ligiloj 
* 
Kategorio:Hispanaj komediaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1979
Suna partikla okazaĵo

eta|
En suna fiziko, **suna partikla okazaĵo**, ankaŭ konata kiel *sunenergia partikla okazaĵo*, pli koncize *sunpartikla okazaĵo* aŭ *suna radiada ŝtormo*, estas suna fenomeno kiu okazas kiam partikloj elsenditaj de la suno, plejparte protonoj, akceliĝas aŭ en la atmosfero de la suno dum "suna ekflamo", forta loka erupcio de elektromagneta radiado, aŭ en interplaneda spaco per ŝokondo de amasa elĵeto de plasmo el la korono en la heliosferon. Aliaj atomkernoj kiel ekzemple heliumo kaj jonoj de alta atomnumero kaj energio ankaŭ povas esti akcelitaj dum la evento. Tiuj partikloj povas penetri la magnetan kampon de la tero kaj kaŭzi partan jonigon de la jonosfero. Energiaj protonoj estas grava radia danĝero por kosmoŝipo kaj astronaŭtoj.
​
## Historiografio de sunaj partiklaj okazaĵoj 
La astrofizikistoj cetere povis eltrovi, ke ekzakte en la finaj jaroj de la 660-aj jaroj antaŭ nia erao, do en la 17-a jarcento antaŭ nia erao, antaŭ pli-malpli 3800 jaroj, okazis ekstrema suna partikla okazaĵo okazanta pli-malpli nur unufoje en jarmilo kaj komparebla kun la okazaĵo detektita por la jaroŝanĝo 774/775 de nia erao. Ke oni povas spuri eventojn ĝis tiom frua pasinteco, estas informo surpriziga.

## Vidu ankaŭ 
* STEREO

## Referencoj 
Kategorio:Fiziko
Kategorio:Astronomio
Kategorio:Suno
Kategorio:Fluaĵa dinamiko
Kategorio:Plasma fiziko
Svíb

**Svíb** (331&nbsp;m&nbsp;s.&nbsp;m.) estas monto en distrikto Hradec Králové en Regiono Hradec Králové. Ĝi situas proksimume 1,5&nbsp;km okcidente de municipo Máslojedy sur ĝia katastra teritorio. La arbarita monto kun vico da monumentoj, rememorigantaj eventojn de Prusia-Aŭstria milito, estas konsisto de Mikroregiono de municipoj Memoriga zono 1866.

## Aliro 
Tra arbaro Svíb, inkluzive de la samnomata monto, kondukas ruĝe  markita turisma vojo, kuniganta municipojn Máslojedy kaj Čistěves. Tiu ĉi vojo estas identa kun la centra parto de Instrupado "Arbaro Svíb".

## Pluaj fotoj 

Pomník 408.JPG|Monumento al soldatoj falintaj en Svíb la 3-an de julio 1866
Svíb.jpg|Monumento ĉe vojo el Máslojedy en arbaron Svíb
Swiepwald.JPG|Vojo meze de arbaro Svíb - la tn. Aleo de mortintoj
Pomník152.JPG|Unu el multaj militaj tomboj en ĉirkaŭaĵo de Aleo de mortintoj
Pomníky Máslojedy (Svíb).jpg|Monumento sur batalkampo de prusia-aŭstria milito en Aleo de mortintoj

## Referencoj 
Kategorio:Montoj en Orientelba tabulo
Kategorio:Montoj en distrikto Hradec Králové
Kategorio:Montoj kun alteco inter 0 kaj 999 m
Kategorio:Máslojedy
Kategorio:Prusia-Aŭstria milito
Kategorio:Teritorio de batalkampo ĉe Hradec Králové
El abuelo (filmo)

***El abuelo*** (La avo, 1998) estas hispana filmo reĝisorita de José Luis Garci, protagonistigita de Fernando Fernán Gómez kaj kandidata al Oskar-premio. Temas pri la kvara kinadaptaĵo de la samnoma romano de Benito Pérez Galdós. La antaŭa premieris en 1972 laŭ la titolo *La duda* (La dubo), reĝisorita de Rafael Gil kaj protagonistigita de Fernando Rey. La filmo estis ege sukcesa. La projekto iĝis dekomence serieto por televido, kaj la filmo estis derivita muntaĵo, pli mallonga por kinejoj. La serio estis premierita en 2001.​

## Intrigo 
Don Rodrigo de Arista, nobela hidalgo el Asturio revenas el Ameriko, precize el Peruo. Lia ekonomia situacio estas tre malbona kaj li estis ankaŭ tre maljuna; sed li ankoraŭ kuraĝas kaj baraktas por ke oni respektu lian auperan statuson. Akompanas lin samaĝa amiko, eks-instruisto kaj ĉasemulo. Don Rodrigo malkovras, ke unu el liaj du nepinoj estas ekstergeedzeca, rezulto de amafero inter lia bofilino kaj artisto. Kvankam li ege bone rilatas kun siaj nepinoj, scivolemas pri kiuj el ili certe ne estas lia vere biologia nepino kaj tiel vera heredantino de la nobela titolo. La bofilino retenas la sekreton kaj tio rezultas en plia konflikto, ĉar ŝi deziras, ke la avo amas ambaŭ same kaj senprefere.

Dua intrigero temas pri klopodoj de lia etoso por enfermigi la avon en monaĥejon pro lia maljuneco, kontraŭ kio li baraktas kuraĝe kaj venkas.

## Geaktoraro kaj roluloj 
* Fernando Fernán Gómez ... Don Rodrigo de Arista Potestad
* Rafael Alonso ... Don Pío Coronado
* Cayetana Guillén Cuervo ... Doña Lucrecia Richmond
* Agustín González ... Senén Corchado
* Cristina Cruz ... Dolly
* Alicia Rozas ... Nelly
* Fernando Guillén ... Urbestro de Jerusa
* Francisco Piquer ... Prioro de Zaratay
* María Massip ... Gregoria
* José Caride ... Venancio
* Francisco Algora ... Don Carmelo
* Emma Cohen ... Vicenta, la urbestredzino

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Muziko de la filmo fare de Manuel Balboa
* Ĉapitro 1 en *RTVE a la carta*
* Ĉapitro 2 en *RTVE a la carta*

* 

Kategorio:Hispanaj dramaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1998
Kategorio:Filmoj adaptitaj de libroj
Europa Press

**Europa Press** estas hispana privata novaĵagentejo. Ĝi estis fondita en 1953 fare de Torcuato Luca de Tena Brunet kaj aliaj gravuloj de la dua frankismo.​ En 1968 la posedo de Europa Press pasis al la entreprenisto Francisco Martín Fernández de Heredia, kiu mortis en 2011.​ La familian karakteron de la agentejo plifortigis la aliĝo de Luis Martín Cabiedes, de Asís Martín Cabiedes en 1994​ kaj de Rosario Martín Cabiedes en 2006.

Ĝi estas unu de la plej grandaj novaĵagentejoj de Hispanio,​ elsendas ĉefe en hispana lingvo dum la 24 horoj kaj disponas de informantoj en ĉiuj regionoj de Hispanio.

Tamen inter 2012 kaj 2020 okazis krizo, amasaj maldungoj kaj malaltigo de la nivelo de la agentejo.

## Referencoj 
## Fontoj 
* Frías Alonso, Jesús, *De Europa a Europa: 30 años de historia vividos desde la noticia*, Ediciones Palabra, 2012, 656 pp. ISBN 9788498407457
* Apezarena Armiño, José, *Los periodistas del pisotón: la epopeya de Europa Press*, Pamplona, Eunsa, 2016, 1ª, 381 pp. ISBN 978-84-313-3116-0.

## Eksteraj ligiloj 
* Portalo de Europa Press

* 

Kategorio:Novaĵagentejoj en Hispanio
Atraco a las tres

***Atraco a las tres*** (Ŝtelatako je la tria) estas hispana komedia filmo reĝisorita de José María Forqué en 1962. Temas pri mita filmo de la hispana kino, en kiu José María Forqué kunigas kritikon de la tiama hispana socio, parodion de la nigraj filmoj kaj nigran humuron.

La filmo estis adaptita al teatro,​ kaj la 20an de junio 2003 oni premieris kinadaptaĵon de la filmo laŭ la titolo *Atraco a las tres... y media*, kun geaktoroj Iñaki Miramón, Josema Yuste kaj Elsa Pataky.

## Intrigo
Fernando Galindo, kasisto de banko, sukcesas konvinki siajn laborkolegojn por ŝteli sian propran bankoficejon ŝajniniginte veran ŝtelatakon, kiel reprezalio pro la maldungo de don Felipe, estimata malnova vicdirektoro, kaj krome kiel kompenso al siaj malbonaj salajroj kaj laborkondiĉoj. Ili preparas detale dum tagoj la ŝtelatakon laŭ la stilo de la nigraj filmoj, sed finfine ili malsukcesas, ĉar en la komento de la ŝtelatako aperas veraj ŝtelistoj, kiuj estis ricevintaj la informon el Katia Durán, kantistino de kiu Galindo estis enamiĝinta kaj al kiu li malkovris la sekreton de la plano. 

## Roluloj kaj geaktoroj
* José Luis López Vázquez kiel Fernando Galindo.
* Cassen kiel Martínez, pedelo.
* Gracita Morales kiel Enriqueta.
* Katia Loritz kiel Katia Durán.
* Manuel Alexandre kiel Benítez.
* Agustín González kiel Cordero.
* Manuel Díaz González kiel don Prudencio, nova vicdirektoro.
* José Orjas kiel don Felipe, nova vicdirektoro.
* Alfredo Landa kiel Castrillo.
* Rafaela Aparicio
* Lola Gaos

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Hispanlingvaj filmoj
Kategorio:Hispanaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1962
Kategorio:Komediaj filmoj
Kategorio:Madrido
Kategorio:Nigrablankaj filmoj
Kategorio:Ŝtelaj filmoj
Stříbrná Skalice

Municipo **Stříbrná Skalice** (), eksa urbo, troviĝas en Ĉeĥio, regiono Mezbohemia, distrikto Prago-oriento en montetoriĉa pejzaĝo proksime de rivero Sázava kaj ĝi etendiĝas proksimume dek naŭ kilometrojn sudoriente de Říčany. Ĉi tie vivas  (). 

## Historio 
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1361.

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
* **Stříbrná Skalice**
* Hradec
* Hradové Střimelice
* Kostelní Střimelice

## Memorindaĵoj 
* En strato Na Hradě situis en la 14-a kaj la 15-a jarcentoj skalica burgo. En la 17-a jarcento ĝia ruino estis disprenita kaj la akirita materialo uzita dum konstruado de preĝejo de sankta Johano Nepomuka 
* Preĝejo de sankta Jakobo pli Granda

## Interesaĵoj 
La vilaĝo aperas en ĉeĥa ludo Kingdom Come: Deliverance.

## Rilataj artikoloj
* Samechov

## Pluaj fotografioj 

Stříbrná Skalice IMG 3522.JPG|Stříbrná Skalice
Stříbrná Skalice IMG 3535.JPG|Stříbrná Skalice
Stříbrná Skalice IMG 3576.JPG|Stříbrná Skalice
Stříbrná Skalice IMG 3644.JPG|Stříbrná Skalice
Stříbrná Skalice náměstí 4.jpg|Baza lernejo en Stříbrná Skalice


Kategorio:Municipoj en distrikto Prago-oriento
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Prago-oriento
Kategorio:Eksaj urboj de Ĉeĥio
Kategorio:Setlejoj en Beneŝova montetaro
Kategorio:Setlejoj sur Sázava
-670

En la jaro **670 antaŭ nia erao** okazis, interalie:

eta|maldekstra|250ra|
## Eventoj 
* Reĝo Gigeso de Lidio monfaras la unuajn grekajn monerojn.
* Mileto komencas establi koloniojn en la Nigra Maro kaj Mediteranea Maro.
* Metalurgio estis inventita.

## Naskiĝoj 
## Mortoj 
* *Metius Fufetius*, latia reĝo de Alba Longa
Grek-katolika preĝejo Demetrio de Tesaloniko (Vásárosnamény)

La **grek-katolika preĝejo Demetrio de Tesaloniko** estas sakrala konstruaĵo en urbo Vásárosnamény (Hungario).

## Historio 
En Vásárosnamény longe mankis grek-katolika kirko, oni aranĝis la diservojn en la katolika kirko. Eklezie la grek-katolikoj apartenis al Beregdaróc. En 2005 episkopo Szilárd Keresztes fondis paroĥon, la paroĥo kun komuna ĉambro kaj kapelo estis konstruita en 2011. La preĝejo mem estis konstruita inter 2011-2016. Viktória Monostory kreis ikonojn de la porĉo, kupolo kaj ikonostazo. Tiu lasta estis konsekrita en 2021 fare de Ábel Szocska. 

## Konstruaĵo 
La preĝejo situas sola en korto, sed la enireja parto rekte tuŝas la trotuaron. La fasado estas simetria, meze la duparta porĉo reliefas. Post la porĉo ĉirkaŭ kuboforma navo altiĝas.

Kermeso okazas en la lastan dimanĉon de oktobro. 

## Fontoj 
* oficiala paĝo 
* hungare kun fotoj
* hungare kun foto
eta|maldekstre|
Kategorio:Kristanaj preĝejoj en Vásárosnamény
Vasárosnamény
Kategorio:Preĝejoj sub patroneco de Demetrio de Tesaloniko
-671

En la jaro **671 antaŭ nia erao** okazis, interalie:

eta|maldekstra|200ra|
## Eventoj 
* Asarĥaddon denove invadas Egiption, ĉi-foje sukcese, konkerante Memfison same kiel kelkajn el la reĝa familio.

## Naskiĝoj 
## Mortoj
-673

En la jaro **673 antaŭ nia erao** okazis, interalie:

eta|maldekstra|175ra|
## Eventoj 
* *Tullus Hostilius* fariĝas la tria reĝo de Romo.

## Naskiĝoj 
## Mortoj 
* *Numa Pompilius*, dua el la reĝoj de Romo, posteulo de Romulo
eta|centra|150ra|
2-Heksenolo

**2-Heksenolo** aŭ **2-heksen-1-olo** estas organika kombinaĵo rezultanta per reduktado de **2-heksen-1-alo**. Ĝi estas senkolora likvaĵo kun fruktodoro, iomete solvebla en akvo. 2-Heksenolo posedas 6 karbonatomojn, 10 hidrogenatomojn kaj 1 oksigenatomon. 2-Heksenolo uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de farmaciaĵoj kaj solvantoj.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Preparado de la **2-heksenolo** per oksidado de **2-hekseno**:

### Sintezo 2 
* Preparado de la **2-heksenolo** per reduktado de **2-heksen-1-alo**:

### Sintezo 3 
* Preparado de la **2-heksenolo** per reduktado de **2-heksenata acido**:

## Vidu ankaŭ 
* Hidrokarbonido

## Referencoj 
H
Laura (filmo)

***Laura*** estas usona filmo de 1944 reĝisorita de Otto Preminger bazita sur samnoma romano de la verkistino Vera Caspary. En la filmo geaktoras Gene Tierney, Dana Andrews kaj Clifton Webb kun Vincent Price kaj Judith Anderson.

La filmo kandidatiĝis al kvin Oskar-premioj, kaj ricevis tiun de la plej bona fotografio blanknigra.​

Ĝi formis parton de la 10 Pintoj de AFI en la kategorio de "misteraj filmoj".​ En 1999, la filmo estis konsiderata «kultura, historia kaj estetike grava» fare de la Kongresa Biblioteko de Usono kaj elektita por sia konservado en la *National Film Registry*.

## Intrigo
Novjorka policano Mark McPherson (Dana Andrews) esploras la murdon de Laura Hunt (Gene Tierney), bela kaj sukcesa estrino de reklamado murdita per pafo al vizaĝo, ĝuste ĉe la enirejo al sia hejmo. Li pridemandas Waldo Lydecker (Clifton Webb), ĵurnalisto kaj amiko, la fianĉon Shelby Carpenter (Vincent Price), amanto pro interesoj de Ann Treadwell (Judith Anderson), la riĉan onklinon de Laura, kaj Bessie Clary (Dorothy Adams), ŝia servistino. Pere de la atestoj de ŝiaj amikoj kaj de la legado de ŝiaj leteroj kaj taglibro, McPherson ekobsedas pri Laura. 

## Roluloj kaj geaktoroj
* Gene Tierney kiel Laura Hunt
* Dana Andrews kiel Mark McPherson
* Clifton Webb kiel Waldo Lydecker
* Vincent Price kiel Shelby Carpenter
* Judith Anderson kiel Ann Treadwell

## Vidu ankaŭ 
* Nigra filmo

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Anglalingvaj filmoj
Kategorio:Usonaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1944
Kategorio:Dramaj filmoj
Kategorio:Nigrablankaj filmoj
Kategorio:Misteraj filmoj
-676

En la jaro **676 antaŭ nia erao** okazis, interalie:

## Eventoj 
* Reĝo Hui de Zhou, *Zhou Hui Wang* iĝas imperiestro de la dinastio Zhou de Ĉinio.
* Sporto: Kallisthenes de Lakonio venkas en la stadiona vetkuro ĉe la 26-a Olimpikaj Ludoj.

## Naskiĝoj 
## Mortoj
-677

En la jaro **677 antaŭ nia erao** okazis, interalie:

eta|maldekstra|200ra|
## Eventoj 
* Asarĥaddon gvidas la armeon de Asirio kontraŭ ribelemaj triboj de la okcidenta araba duoninsulo, antaŭeniras ĝis la "uedo de Egiptio", probable la uedo de El Ariŝ.

## Naskiĝoj 
## Mortoj
-674

En la jaro **674 antaŭ nia erao** okazis, interalie:

eta|maldekstra|200ra|
## Eventoj 
* Asarĥaddon subigas ribelon en Aŝkelon subtenata de Taharko, reĝo de Kuŝ kaj Egiptio. En respondo, la trupoj de la Nov-Asiria Imperio invadas Egiption, sed Taharko kapablas forteni ilin.

## Naskiĝoj 
## Mortoj
Esperantigo de vortoj el itala fonto

La transskribo de itallingvaj nomoj estas kutime fonetikisma, kun la aldono de la ĝeneralaj normoj de la internacia lingvo Esperanto. Do, duoblaj literoj, kio estas tre uzataj en la itala lingvo, ne estas portataj en la esperantlingvan version, kaj la fina vokalo ŝanĝiĝas laŭ la esperanta gramatiko (ekzemple por ambaŭ reguloj, Ravenna → Raveno).

“J” kaj “ŭ” ĉeestas en la diftongoj anstataŭ “i” kaj “o”.

Multaj literoj ne okazigas problemojn en la transskribo. Ĝenerale, **a**, **b**, **d**, **e**, **f**, **i**, **l**, **m**, **n**, **o**, **p**, **r**, **t** kaj **v** ne havas ŝanĝojn inter la du versioj.

## Transskribo de liter(kombin)oj 
Kategorio:Itala lingvo
Kategorio:Esperantigo de vortoj
-608

En la jaro **608 antaŭ nia erao** aŭ **antaŭ Kristo** okazis, interalie:

## Eventoj 
* Sporto: Pasas la 43-aj antikvaj Olimpiaj Ludoj.
Juan Tomás Ávila Laurel

**Juan Tomás ÁVILA Laurel** (naskiĝinta la  en Malabo) estas verkisto kaj poeto el Ekvatora Gvineo).
## Vivo kaj agadoj 
Estante filo de hispanaj setlintoj de la insulo de Annobón li rakontis en la historio *Arde el Monte de Noche* la tie pasigintan tempon (ĝis la aĝo de 13 jaroj). Laurel trapasis la maturiĝekzamenon en gimnazio de Malabo kaj trejniĝis en Batao vartisto por malsanuloj.

Verkas Laurel poemojn, romanojn kaj eseojn estante ĉefredaktoro de la gazeto *El Patio*. Nombriĝas li inter la plej gravaj reprezentantoj de la modernaj aŭtoroj kies publikigitaĵoj datumas ne antaŭ 1990. Karakteriza estas por liaj verkoj la kritikaado de politikistoj kaj en sia patrujo kaj en tuta Afriko.

En siaj blogoj li ja atakis la diktaturan registaron de Ekvatora Gvineo. En 2021 li internacie konatiĝis pro fastostriko kontraŭ la enlanda politikistaro kaj konkrete la prezidanto Teodoro Obiang Nguema Mbasogo kaj senespera sociala, ekonomia kaj politika situacioj. Sekve li sentis la devon ekziliĝo; hodiaŭ Laurel vivas en Barcelono.

## Verkoj 
* 1994 – *Poemas* (Ediciones del Centro Cultural Hispano-Guineano, 1994)
* 1994 – *Los hombres domésticos* (Ediciones CCHG)
* 1998 – *Rusia se va a Asamse* (Ediciones CCHG)
* 1999 – *La carga* (Editorial Palmart, 1999)
* 1999 – *Historia íntima de la humanidad* (Ediciones Pángola, Malabo, 1999)
* 2000 – *El derecho de pernada* (Editorial Pángola, Malabo)
* 2000 – *Áwala cu sangui* (Editorial Pángola, Malabo)
* 2009 – *Arde el Monte de Noche* (Calambur Editorial, marto 2009)
* 2012 – *Letras transversales: obras escogidas (Biblioteca Hispanoafricana)* (Editorial Verbum, 29.8.2012)
* *Los elefantes en la luna*. - Tiu ĉi rakonto ankau filmiĝis: *One day I saw 10.000 elephants*.

## Eksteraj ligiloj 
* Recenzo *World Literature Today*, septembro 2012
* *andotherstories.org*, oktobro 2012
* *Erich Hackl und Juan Tomás Ávila Laurel bei der Literaturwoche Äquatorialguinea*, majo 2013

## Notoj 
Kategorio:Hispanlingvaj verkistoj
Kategorio:Ekvatorgvineaj verkistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en 1966
Stará Voda (distrikto Hradec Králové)

**Stará Voda** () estas municipo en Ĉeĥio, en Regiono Hradec Králové, en distrikto Hradec Králové troviĝanta proksimume 5 km oriente de Chlumec nad Cidlinou, 10 km sude de Nový Bydžov kaj 22 km okcidente de  Hradec Králové. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1369.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj
* Baroka, devene gotika preĝejo de sankta Venceslao el la 14-a jarcento
* Ligna sonorilejo el la 16-a jarcento kun sonorilo de sankta Venceslao
* Kamparana bieneto n-ro 16
* Kamparana domo n-ro 43 kun tradicia barilo

## Pluaj fotoj 

Kostel Svatého Václava ve Staré Vodě.jpg|Gotika preĝejo de sankta Venceslao
Stará Voda čp. 58.JPG|Domoj en Stará Voda

Kategorio:Municipoj en distrikto Hradec Králové
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Hradec Králové
Kategorio:Setlejoj en Orientelba tabulo
-2589

En la jaro **2589 antaŭ nia erao** okazis, interalie:

eta|maldekstra|200ra|
## Eventoj 
* Ekregas la faraono Ĥufu de Egiptio. Kiam li mortos en 2566, li entombiĝos en la piramido de Ĥufu, la plej granda el la piramidoj de Gizo.

## Naskiĝoj 
## Mortoj 
Kategorio:Jaroj de la 26-a jarcento a.K.
-2570

En la jaro **2570 antaŭ nia erao** okazis, interalie:

eta|maldekstra|250ra|
## Eventoj 
* En Mezopotamio ekregas la reĝoj Uhub en la urboŝtato Kiŝ kaj En-hegal en la urboŝtato Lagaŝ.

## Naskiĝoj 
## Mortoj 
Kategorio:Jaroj de la 26-a jarcento a.K.
-2560

En la jaro **2560 antaŭ nia erao** okazis, interalie:

eta|maldekstra|200ra|
## Eventoj 
* En Mezopotamio ekregas reĝo Mesannepada (sumere 𒈩𒀭𒉌𒅆𒊒𒁕) en la urboŝtato Ur: La urbo, kiu tiam havis nur 4 000 civitanojn, fariĝos granda ĉefurbo dum la 40 jaroj de la regado de Mesannepada. Ĝian opulecon kaŭzis sia komerca agado: la suda riverhaveno de Ur koncentris la komercon de Mezopotamio kun klientoj laŭ la bordoj de la Persa Golfo. En unu de liaj sigeloj, trovitaj en la Reĝa tombejo de Ur, li ankaŭ titoliĝas reĝo de la urboŝtato Kiŝ.

Kategorio:Jaroj de la 26-a jarcento a.K.
Hradové Střimelice

**Hradové Střimelice** estas vilaĝo en Ĉeĥio, en distrikto Prago-oriento, ĝi estas parto de municipo Stříbrná Skalice. Vivas ĉi tie  (). Estas ĉi tie registritaj 60 adresoj.

**Hradové Střimelice** estas ankaŭ nomo de katastra teritorio kun areo 4,89 km².

## Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1320.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Pereinta burgo Hradové Střimelice el la 14-a jarcento en la nordorienta rando de la vilaĝo.

## Naskiĝintoj
* Karel Pavlík - soldato, kapitano de Ĉeĥoslovaka armeo, avancita in memoriam je kolonelo. Li komandis al defendantoj dum batalo je kazerno de Czajanek la 14-an de marto 1939.

## Pluaj fotoj 

Statky s rybníkem - Hradové Střimelice.JPG|Bienoj kun fiŝlago en Hradové Střimelice
Velký dům na návsi v Hradových Střimelicích.JPG|Domo en Hradové Střimelice
Zvonička, hostinec a autobusová zastávka v Hradových Střimelicích.JPG|Gastejo kaj kapelo de Virgulino Maria alikonstruita en aŭtobusan atendejon.

Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Prago-oriento
Kategorio:Stříbrná Skalice
Kategorio:Setlejoj en Beneŝova montetaro
Kategorio:Eksaj municipoj en Ĉeĥio
-2558

En la jaro **2558 antaŭ nia erao** okazis, interalie:

eta|maldekstra|200ra|
## Eventoj 
* Ekregas la faraono Ĥafra aŭ Ĥefren de Egiptio. Ekkonstruiĝas la piramido de Ĥafra aŭ Ĥefren, la dua plej granda el la piramidoj de Gizo, kaj la monumenta granda sfinkso en Gizo.

## Naskiĝoj 
## Mortoj 
Kategorio:Jaroj de la 26-a jarcento a.K.
-2525

En la jaro **2525 antaŭ nia erao** okazis, interalie:

eta|maldekstra|200ra|
## Eventoj 
* Ekregas reĝo A'annepada (sumere 𒀀𒀭𒉌𒅆𒊒𒁕) en Sumero (li mortos en 2485). 

## Naskiĝoj 
## Mortoj 
Kategorio:Jaroj de la 26-a jarcento a.K.
-2503

En la jaro **2503 antaŭ nia erao** okazis, interalie:

eta|maldekstra|200ra|
## Eventoj 
* Mortas la faraono Menkaure kaj ekregas la sekva faraono, lia filo Ŝepseskaf. Dum sia relative mallonga regotempo, probable ĝis 2496, Ŝepseskaf kompletigas la piramidon de Menkaure por la mortokulto de sia patro.

## Naskiĝoj 
## Mortoj 
* la egiptia faraono Menkaure - vidu supre.

Kategorio:Jaroj de la 26-a jarcento a.K.
-2485

En la jaro **2485 antaŭ nia erao** okazis, interalie:

eta|maldekstra|200ra|
## Eventoj 
## Naskiĝoj 
## Mortoj 
* reĝo A'annepada (sumere 𒀀𒀭𒉌𒅆𒊒𒁕) de Sumero

Kategorio:Jaroj de la 25-a jarcento a.K.
Basic Instinct

***Basic Instinct*** (Baza instinkto) estas usona filmo de 1992 reĝisorita de Paul Verhoeven kun ĉefa aktorado de Sharon Stone kaj Michael Douglas. 

## Intrigo
Catherine Tramell (Sharon Stone), riĉa romanistino vivanta ĉirkaŭita de iamaj murdistoj, estas supozita murdisto de amanto, nome la rok-stelulo Johnny Boz. Tiu estis murdita per frapoj de glacipikilo en cirkonstancoj similaj al tiuj priskribitaj en unu de la policromanoj kiujn ŝi verkis. La romanoj de Catherine estas miksaĵoj de sekso kaj krimo kun la bazaj instinktoj. Nick Curran (Michael Douglas), policano zorgita pri la esplorado, luktanta kontraŭ peza procesa pasinteco, devas fronti tiun «manton». Ŝi ne dubas uzi siajn ĉarmojn por alveni al siaj celoj. Li siaflanke sentas sin seksaltirita de la bela romanisto. Komplikas la situacion diversaj roluloj. Beth Garner (Jeanne Tripplehorn) estas psikologino de la polico kiu devas kontroli la regeneradon de la iama konflikta policano. Ŝi siaflanke ĝuas samsekseman rilaton kun amikino Roxy (Leilani Sarelle). Finfine Nick kaj Catherine seksumas, for de la scio de ĉiuj policestroj, kiuj suspektas pri tiu maltaŭga rilato. Siaflanke Roxy pro ĵaluzo baraktas por murdi la policanon Nick, sed tio malsukcesas.   

Cinquième advanced GPA Stéphane Schmutz se pendt pour Michael Douglas dans BASIC INSTINCT.   

## Roluloj kaj geaktoroj
* Michael Douglas - Det. Nick Curran
* Sharon Stone - Catherine Tramell
* George Dzundza - Gus Moran
* Jeanne Tripplehorn - Drino. Beth Garner
* Denis Arndt - Lt. Philip Walker
* Leilani Sarelle - Roxy
* Bruce A. Young - Andrews
* Chelcie Ross - Kapt. Talcott
* Dorothy Malone - Hazel Dobkins

## Komentoj
En la kinhistorio la filmo iĝis mejloŝtono. Same oni povas diri ankaŭ pri aparta sceno en kiu oni pridemandas la romanistinon, pri kiu la policanoj suspektas, ke ŝi estas la murdisto; dume ŝi svingas siajn krurojn montrante intimajn partojn, okazigante gapadon de la multaj ĉeestantoj.

## Vidu ankaŭ 
* Nigra filmo

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* En imdb

* 

Kategorio:Anglalingvaj filmoj
Kategorio:Usonaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1992
Kategorio:Dramaj filmoj
Kategorio:Trileraj filmoj
Kategorio:Misteraj filmoj
Kategorio:Erotikaj filmoj
L.A. Confidential

***L.A. Confidential*** estas usona trilera filmo de 1997 reĝisorita de Curtis Hanson kun ĉefa aktorado de Guy Pearce, Kevin Spacey kaj Russell Crowe kiel ĉefaj esploristoj, Kim Basinger kiel prostitutino, James Cromwell kiel policestro kaj Danny DeVito kiel klaĉĵurnalisto.

## Intrigo
En 1953, la urbo Los-Anĝeleso suferas ondon de konto-reguligoj post la falo de la malicestro Mickey Cohen. La krimpolico LAPD mobiliziĝas tute por la afero de La Noktobirdo, masakro en kiu falis iama policisto. Tri policistoj de stiloj tute diferencaj esploras la aferon. Tio kio dekomence ŝajnis simpla ŝtelo fare de tri afrikusonanoj kiu komplikiĝis, kaj rezultis en la murdo de la nigrusonanoj, montriĝas kiel reto de trompoj kaj perfidoj ene de la propra polica forto. Dum la esplorado, eniras en la intrigo prostitutino (Kim Basinger), eks-policano nun elpelita kaj kelkaj krimuloj. 

## Roluloj kaj geaktoroj
* Russell Crowe: agento Wendell "Bud" White.
* Guy Pearce: leŭtenanto Edmund Jennings "Ed" Exley.
* Kevin Spacey: serĝento Jack Vincennes.
* Kim Basinger: Lynn Bracken.
* James Cromwell: kapitano Dudley Liam Smith.
* Danny DeVito: Sid Hudgens.
* David Strathairn: Pierce Morehouse Patchett.
* Ron Rifkin: distrikta akuzisto Ellis Loew.
* Graham Beckel: policano Richard Alex "Dick" Stensland.

## Vidu ankaŭ 
* Nigra filmo

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* En imdb

* 

Kategorio:Anglalingvaj filmoj
Kategorio:Usonaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1997
Kategorio:Dramaj filmoj
Kategorio:Trileraj filmoj
Kategorio:Misteraj filmoj
Kategorio:Agfilmoj
Kategorio:Filmoj adaptitaj de libroj
Kategorio:Krimaj filmoj
-2737

En la jaro **2737 antaŭ nia erao** okazis, interalie:

eta|maldekstra|140ra|
## Eventoj 
* Laŭ ĉina legendo, en 2737 antaŭ nia eraro la antikva tribestro ĉine nomata , proksimuma prononco , en pinjina nomo latinliterigita Shénnóng, inventas teon kiel trinkaĵon, kaj ankaŭ malkovras multajn aliajn kuracajn efikojn de plantoj.

## Naskiĝoj 
## Mortoj 

|
|

Kategorio:Jaroj de la 28-a jarcento a.K.
Batman (filmo)

***Batman*** (tradukebla al Vespertulo) estas usona trilera filmo de 1989 reĝisorita de Tim Burton. Ĝi apartenas al la ĝenro de superherooj kaj estis bazita sur la samnoma rolulo de DC Comics. Ĝi estas la unua de la kvar filmoj kiuj formas la unuan serion de Batman. Ĝi estas protagonistigita de Michael Keaton, Jack Nicholson kaj Kim Basinger. 

La sukceso de la filmo generis tri sekvaĵojn: nome *Batman Returns* en 1992 (en kiu denove Burton reĝisoris kaj Keaton protagonistis), *Batman Forever* en 1995 kaj *Batman & Robin* en 1997, tiuj du lastaj reĝisoritaj de Joel Schumacher kaj protagonistigitaj de Val Kilmer kaj George Clooney, respektive, en la rolo de Batman. En 2005 restartis la serion per *Batman Begins*, reĝisorita de Christopher Nolan. 

## Intrigo
La malhela kaj danĝera urbo Gotham estas protektita nur fare de sia korupta polico. Spite al la klopodoj de la distrikta akuzisto Harvey Dent kaj la polickomisaro Jim Gordon, la urbo estas pli kaj pli nesekura ĝis aperas Batman. Fama ĵurnalistino Vicky Vale klopodos por malkovri la sekreton kiu kaŝiĝas sub la mantelo de la vespertulo. 

## Roluloj kaj geaktoroj
* Jack Nicholson kiel Jack Napier/The Joker
** Hugo E. Blick kiel juna Jack Napier
* Michael Keaton kiel Bruce Wayne / Batman
** Charles Roskilly kiel juna Bruce Wayne
* Kim Basinger kiel Vicki Vale
* Robert Wuhl kiel Alexander Knox
* Pat Hingle kiel Commissioner Gordon
* Billy Dee Williams kiel Harvey Dent
* Michael Gough kiel Alfred Pennyworth
* Jack Palance kiel Carl Grissom
* Jerry Hall kiel Alicia Hunt
* Tracey Walter kiel Bob the Goon
* Lee Wallace kiel Mayor Borg
* William Hootkins kiel Lt. Max Eckhardt
* David Baxt kiel Thomas Wayne
* Sharon Holm kiel Martha Wayne
* Garrick Hagon kiel Tourist Dad
* Liza Ross kiel Tourist Mom
* Adrian Meyers kiel Tourist Son

## Vidu ankaŭ 
* Nigra filmo

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo de la serio 
* En imdb

* 

Kategorio:Anglalingvaj filmoj
Kategorio:Usonaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1989
Kategorio:Dramaj filmoj
Kategorio:Trileraj filmoj
Kategorio:Misteraj filmoj
Kategorio:Agfilmoj
Kategorio:Filmoj adaptitaj de libroj
Kategorio:Krimaj filmoj
-2773

En la jaro **2773 antaŭ nia erao** okazis, interalie:

eta|maldekstra|200ra|
## Eventoj 
* Ĉirkaŭ la jaro 2773 la 365-taga egipta kalendaro enkondukiĝas en antikva Egiptio. Ĉiuj postaj kalendaroj baziĝas je ĝi.

## Naskiĝoj 
## Mortoj 

|
|

Kategorio:Jaroj de la 28-a jarcento a.K.
-2775

En la jaro **2775 antaŭ nia erao** okazis, interalie:

eta|maldekstra|200ra|
## Eventoj 
* Inter la jaroj 2775 kaj proksimume 2650 en antikva Egiptio ardas militoj de la dua dinastio. Komence de tiu periodo ankoraŭ regas la faraono Senedi. Post la morto de Senedi, Egiptio ne plu estis regata de nur unu faraono, almenaŭ ĝis la komenciĝo de la tria egipta dinastio, do ĝis la regado de faraono Ĝoser komence/meze de la 27-a jarcento antaŭ nia erao.

## Naskiĝoj 
## Mortoj 

|
|

Kategorio:Jaroj de la 28-a jarcento a.K.
-2334

En la jaro **2334 antaŭ nia erao** okazis, interalie:

eta|maldekstra|200ra|
## Eventoj 
* Laŭ la meza kronologio, komenco de la regado de Sargono (akade 𒈗𒁺, *Šarru-kīnu*), plena nomo Sargono de Akado, laŭ regno de li fondita. La famo de Sargono estas miksita kun multnombraj okazaĵoj el legendoj. Li regis sufiĉe longe - ĉirkaŭ 56 jarojn, fondis la unuan ŝemidan dinastion en la regiono kaj estas kreanto de militista tradicio de Mezopotamio.

* Fino de la periodo konata kiel Arkaika Dinastio III en Mezopotamio.

## Naskiĝoj 
## Mortoj 
* Lugal-zagesi (sumere 𒈗𒍠𒄀𒋛), reĝo de Sumero. 

|
|

Kategorio:Jaroj de la 24-a jarcento a.K.
Z 23000

La **Z 23000** estis veturanta materialo de la Compagnie du chemin de fer métropolitain de Paris (CMP). Ili estis menditaj ekde 1934 por disponigi servon al la Linio de Sceaux en la sudaj antaŭurboj de Parizo kaj estis tre modernigitaj kaj elektrizitaj en 1937. Konsistante sole el motorvagonoj, ĉiuj identaj, la Z&nbsp;23000 konsistigis la unuan generacion de moderna trajnunuo dezajnita por la estonta regiona metroo, kiu nur kvardek jarojn poste estos kreita sub la nomo de regiona ekspresreto. Ili restas nedisigeblaj de ĉi tiu linio, pli konataj dum siaj kvindek jaroj da servo sub la nomo "**automotrices Z**".

## Bildgalerio 

SNCF Class Z 23000 1.jpg|"Z 23000" en 
SNCF Class Z 23000 3.jpg|"Z 23000" en 
Z 23237 2nd classe.jpg|"Z 23000" - interno de 2-a klaso

## Vidu ankaŭ 
* Linio de Sceaux
* RER de Francilio B

Kategorio:Fervojaj veturiloj en Francio
Metroo de Nantong

La **Metroo de Nantong** () estas metroa sistemo en Nantong, provinco Ĝjangsuo, Ĉinio.

centra|450px|eta|Mapo

## Vidu ankaŭ 
* Nantong
* Listo de metrooj en la mondo

## Eksteraj ligiloj 
* 
* UrbanRail.Net

Nantong
Nantong
Nantong
-2550

En la jaro **2550 antaŭ nia erao** okazis, interalie:

eta|maldekstra|200ra|
## Eventoj 
* En Mezopotamio ekregas la reĝoj Ur-Nanŝe (sumere 𒌨𒀭𒀏) de la urboŝtato Lagaŝ kaj Mesilim (sumere 𒈨𒁲) de la urboŝtato Kiŝ.

## Naskiĝoj 
## Mortoj 
Kategorio:Jaroj de la 26-a jarcento a.K.
-678

En la jaro **678 antaŭ nia erao** okazis, interalie:

## Eventoj 
## Naskiĝoj 
## Mortoj 
* proksimuma dato de morto de Perdikas la 1-a (en antikva greka Περδίκκας, Perdíkkas), reĝo de antikva Makedonio
Ángela Nzambi

**Ángela María NZAMBI Bakale** (naskiĝinta la  en Batao-Lia) estas verkistino kaj aktivulino por homaj rajtoj kaj virinaj rajtoj. Publikigis ŝi tri librojn kaj ricevis ŝi en 2019 la Internacian Boleká-premion pri afrika literaturo.

## Vivo 
Studis Nzambi en Batao ĉe *Carlos Lwnga High School* kaj poste en Malabo ĉe *Rey Malabo High School*. Poste ŝi komencis trejniĝon superan ĉe la Nacia altlernejo pri agrikulturo (ENA) en Malabo. Poste ŝi ekstudis ekonomion ĉe la Universitato de Valencio. Pli malfrue ŝi troviĝis je Houston (Teksaso) ĉe Tomaso-universitato por partopreni kurson titolitan *Literacy Initiative for Today* por engaĝiĝantaj skribantoj.

Komence de la 2020-aj jaroj laboris ŝi kiel manaĝero pri laboro de volontuloj por la ne-registara organizaĵo *Spanish Commission for Refugee Assistance* (CEAR). Krome ŝi membras ĉe la burĝa konsilio de la valencia branĉo de la partio Podemos.

## Verkistece 
Publikigis Nzambi sian unuan verkon *Ngulsi* en 2012 kun intrigo el buŝaj tradicioj. Ĉar ĝi baziĝas sur novinterpreto de diversaj historioj kiujn ŝi aŭdis dum la lernaj jaroj en sia patrujo, parte de parencoj de la patrina flanko el sia tribo (Bisao). Poste ŝi kunlaboris ĉe du kolektoj, *Navidad dulce, Navidad* (2012) kaj *23 Relatos sin fronteras* (2015).

Ŝia dua libro *Biyaare* aperis en 2015. Eseastile kun influoj de buŝa tradici-transfero ŝi meditas pri homoj brilantaj kiel steloj; ilin ŝi flegis kuraĝigi dum ŝia profesia agado kulturaktivula.

La tria libro *Mayimbo* ricevis en 2019 la internacian Justo-Bolekia-Boleká-premion pri afrika literaturo. Ĝi intence konfuzas la limojn inter nuntempo kaj estinteco, inter Afriko kaj Hispanujo prenante kiel elirpunkton la internan sentaron de virino kun ŝtataneco de ambaŭ landoj.

## Agitadoj 
Nzambi propagandas kontraŭrasisman feminismon batalante kontraŭ du stigmojn, nome esti kaj virino kaj de nigra haŭtkoloro. Ŝi ankaŭ tre engaĝiĝis pri necesoj de rifuĝintoj en Hispanujo. Partoprenis ŝi konferencojn tiurilatajn, ekz. ĉe "III Foro Mundial de Migraciones" (de CEAR) aŭ "Africa y los pueblos de ascendencia africana: problematicas actuales y acciones para el future" (de Universitato Howard).

## Notoj 
Kategorio:Ekvatorgvineaj verkistoj
Kategorio:Hispanlingvaj verkistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en 1971
Kategorio:Virinoj
Kategorio:Virinrajtaj aktivuloj
Kategorio:Ekonomikistoj
Kategorio:Hispanaj politikistoj
Kategorio:Socialdemokratoj
Urbanice (distrikto Hradec Králové)

**Urbanice** () estas municipo en Ĉeĥio, en Regiono Hradec Králové, en distrikto Hradec Králové troviĝanta proksimume 7 km sudokcidente de Hradec Králové. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1465.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj
* Dia torturo el la jaro 1860

## Pluaj fotoj 

Urbanice čp. 87.JPG|Urbanice
Urbanice čp. 39.JPG|Urbanice
Urbanice památník padlých1.JPG|Monumento de falintoj

Kategorio:Municipoj en distrikto Hradec Králové
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Hradec Králové
Kategorio:Setlejoj en Orientelba tabulo
Dániel Pázmány

'*** [pAzmAnj], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Pázmány Dániel*' estis hungara kalvinana pastro, instruisto, notario, arkivisto. Liaj nobelaj antaŭnomoj estis *szilasi kaj laki* [silaŝi].

 naskiĝis  en Csallóközaranyos (Hungara reĝlando, Aŭstra Imperio, nuntempa Zlatná na Ostrove en Slovakio), li mortis  en Szentes.
 
## Biografio 
 frekventis mezlernejojn en Pozono kaj Pápa, poste li akiris diplomon en kalvinana teologia akademio en Pápa. Inter 1859–1865 li estis lernejestro en Kenese, poste li akiris pastoran licencon kaj estis kalvinana pastro en Komárom kaj Csilizradvány. En 1870 li akiris ekonomian diplomon en Karlsruhe, post 2 jaroj li havis ekonomian postenon. Inter 1875—1886 li estis notario en pluraj lokoj, inter 1885–1914 arkivisto en Szentes, poste li pensiuliĝis.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Jegyzetek Svájczról* (1871) 
* *Nyitramegyei gazdasági egyesület* (1873)
* *A mezőgazda általános tulajdonságai* (1874)

## Fontoj 
* biografio hungare
* biografieto hungare
* biografio hungare legebla en la 16-a paĝo

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj kalvinanaj pastroj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Hungaraj notarioj
Kategorio:Hungaraj arkivistoj
Divec

**Divec** () estas municipo en Ĉeĥio, en Regiono Hradec Králové, en distrikto Hradec Králové. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1306.

## Loĝantaro 
## Pluaj fotoj 

Divec čp. 70.JPG|Konstruaĵo n-ro 70
Divec čp. 6.JPG|Konstruaĵo n-ro 6
Divec hasičská zbrojnice.JPG|Fajroestingista armilejo
Divec čp. 11.JPG|Konstruaĵo n-ro 11
Divec zvonička a křížek.JPG|Sonorilejo kaj kruceto
Divecký vodník.JPG|Nikso en Divec

Kategorio:Municipoj en distrikto Hradec Králové
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Hradec Králové
Kategorio:Setlejoj en Orlica tabulo
Veturanta materialo

**Veturanta materialo** aŭ **Rulmaterialo**, en la kampo de fervoja transporto rilatas al ĉiuj specoj de veturiloj ekipitaj per radoj kapablaj veturi sur fervojo, konsiderante ilin kiel izolitajn veturilojn.

Trajna konsisto - ankaŭ nomata vagonaro kaj, ekster la fervoja kampo, trajno - estas unu aŭ pluraj veturiloj, kiuj formas trajnon.

## Bildgalerio 

Funiculaire pau.jpg|Kablotramo de Paŭo
Station Maison Blanche Métro Paris Ligne 7 - Paris XIII (FR75) - 2022-07-04 - 10.jpg|Metroo de Parizo
ST SN5000 20061102 001.jpg|Metroo de Saporo
Viaduc Rocade Ligne A du métro de Toulouse.JPG|Metroo de Tuluzo
Monorail-timiryazevskaya03.jpg|Monorelo de Moskvo
Wuppertal-100522-13412-Tasto.jpg|Pendotrajno de Wuppertal
Rhune electric system.jpg|Trajneto de La Rhune
Trambesós T5.jpg|Tramtransporto en Barcelono

## Vidu ankaŭ 
* Fervojo
* Lokomotivo
* Navettrajno
* Rela transporto
* Vagono
Třesovice

**Třesovice** () estas municipo en Ĉeĥio, en Regiono Hradec Králové, en distrikto Hradec Králové. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1412.

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
* Třesovice
* Popovice

## Memorindaĵoj 
* Monumento al falintoj en la 1-a mondmilito el la jaro 1922.
* Statuo de Madono kun Jesuo transprenita el kastelo en Sadová en la jaro 1831, kiu tiutempe forbrulis.
* Dia torturo (1875)
* Du monumentoj al falintoj en milito prusia-aŭstria en la jaro 1866. La unua en la vilaĝplaco, dediĉita al ĉiuj falintoj en regiono de la municipo, kaj la alia en la proksima arbaro sur tombo de tri ulanoj de vestfala ulana regimento n-ro 5.

## Pluaj fotoj 

Třesovice - boží muka.jpg|Dia torturo
Poník padlím v první světové válce v Třesovicích.JPG|Monumento al falintoj en la 1-a mondmilito
Obecní úřad v Třesovicích.JPG|Municipa ofico


Kategorio:Municipoj en distrikto Hradec Králové
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Hradec Králové
Kategorio:Setlejoj en Orientelba tabulo
Kategorio:Teritorio de batalkampo ĉe Hradec Králové
Šaplava

**Šaplava** () estas municipo en Ĉeĥio, en Regiono Hradec Králové, en distrikto Hradec Králové proksimume 9 kilometrojn nordokcidente de Nový Bydžov. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1381.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj
* Statuo de sankta Johano Nepomuka

## Pluaj fotoj 

Šaplava čp. 14 01.jpg|Šaplava
Šaplava čp. 14 02.jpg|Šaplava
Šaplava čp. 22 01.jpg|Šaplava

Kategorio:Municipoj en distrikto Hradec Králové
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Hradec Králové
Kategorio:Setlejoj en Orientelba tabulo
Iván Pető

**,** laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Pető Iván** estas hungara politikisto, arkivisto, historiisto, altlerneja instruisto.

 naskiĝis  en Budapeŝto.
 
## Biografio 
 maturiĝis en gimnazio en Eger en 1964, poste li akiris pedagogian diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1970, baldaŭ li doktoriĝis en 1978. De la diplomo ĝis 1990 li estis arkivisto en Hungara Tutlanda Arkivo, sed inter 1978 kaj 1989 li ankaŭ instruis en Ekonomia Universitato Károly Marx. Jam ekde 1979 li apartenis al la sekreta (subtera) opozicio. Antaŭ fino de la socialismo li estis unu el la plej gravaj kontraŭuloj de la socialismo, poste li estis parlamenta deputito ĝis 2010, poste li retiriĝis. Li edziĝis dufoje, la unua edzino naskis dufoje, la dua unufoje.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Dokumentumok a magyar szénbányászat történetéből (1945–1949)* (kunaŭtoro, 1975)
* *A hazai gazdaság négy évtizedének története 1945–1985* (kunaŭtoro, 1985)
* *Befejezetlen szocializmus* (kunaŭtoro, ankaŭ angle, 1998)
* *Politikai curriculum vitae* (kolektitaj kontribuoj, 2000)

## Fontoj 
* biografio hungare
* intervjuo kun biografio kaj fotoj
* datenoj kun foto
* datenoj kun foto 

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj politikistoj
Kategorio:Hungaraj arkivistoj
Kategorio:Hungaraj historiistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj