open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Naomi Mataʻafa

'''Naomi Mata'afa''' (naskita la 29-an de aprilo 1957 )  estas samoa politikisto kaj ĉefo de tribo (Matai) kiu funkcias kiel la estro de la partio Fa'atuatua i le Atua Samoa ua Tasi (FAST) .

Post mallarĝa balota venko en la baloto de 2021 postulis la postenon de ĉefministro, ekigante konstitucian krizon. Ŝi transprenis la postenon de ĉefministro la 27an de julio 2021 de la tiama enpostenita ĉefministro Tuilaepa Aiono Sailele Malielegaoi.

[maldekstre|eta|267x267ra|Fiamē Naomi Mataʻafa (staranta, malproksima dekstre) ĉe renkontiĝo de gvidantoj de Pacifikaj Insuloj kun [Usona Sekretario de Ŝtato Condoleezza Rice (centro), en Samoo, la 26an de julio 2008]]
Antaŭe, Mata'afa estis la unua virino se temas pri funkcii kiel ministro en la samoa registaro. De 2016 ĝis 2020 ŝi funkciis kiel Vicministroprezidento de Samoo, la unua virino kiu okupis ĉi tiun postenon.

La 24-an de majo 2021, Mata'afa estis ĵurkonfirmita enen kiel Ĉefministro de Samoo, kiam la aktuala ĉefministro, Tuilaepa Aiono Sailele Malielegaoi, rifuzis rekoni la legitimecon de la lastatempe elektita registaro, asertante ke li estis "nomumita fare de Dio." La 27-an de majo Palaŭo iĝis la dua lando se temas pri oficiale rekoni la registaron de Mata'afa.  La Marŝala Insularo deklaris ke ĝi "aprecias kaj apogas la deklaron de sia prezidanto David W. Panuelo (kaj agnoskas la venkon de Mata'afa), kaj ke ĝi, kune kun Mikronezio, "vidas grandan gravecon en konservado de la jurŝtateco kaj la demokrataj valoroj de la Pacifikaj Insuloj." 

## Referencoj 
Kategorio:Vivantaj homoj
Kategorio:Naskiĝintoj en 1957
Kategorio:Politiko de Samoo
Francesc Bellmunt

**Francesc BELLMUNT** (Sabadell, 1-a de februaro 1947) estas hispana (kataluna) kinreĝisoro, verkisto, scenaristo kaj produktoro.

## Biografio 
El 1974 li partoprenis en kinpolitiko rilata al kataluna kino, kiel ĉe la fondo de la *Institut del Cinema Català* (1974), de la *Col·legi de Directors de Cinema*, de la produktorasocio *Barcelona Audiovisual* kaj de la ''Col·legi de l'Audiovisual de Catalunya* formante parton de ties estraro el 2004.

Li partoprenis kiel reĝistoro kaj scenaristo en du dek filmoj el kiuj elstaras la dokumentaj filmoj *La Nova Cançó*, *Canet Rock* kaj *La torna*, la komedioj *La orgía*, *Radio speed*, *La quinta del porro* kaj *Un parell d'ous*, krom historiaj fikcioj *El complot de los anillos* kaj *Monturiol, el senyor del mar*. Li reĝisoris ankaŭ la kinadaptaĵojn de la noveloj de Ferran Torrent nome *Un negro con un saxo* kaj *Gracias por la propina*. Lia plej ĵusa filmo, *Lisístrata* (*Lysistrata*), estas adaptaĵo de la bildolibro, kiun la germana desegnisto Ralf König kreis inspirite en la kontraŭmilita teatraĵo de Aristofano.

## Filmoj 
### Kiel reĝisoro 
* 1975, *Canet Rock.*
* 1975, *La Nova Cançó.*
* 1977, *La torna.*
* 1978, *La orgía.*
* 1979, *Salut i força al canut.*
* 1980, *La quinta del porro.*
* 1983, *Pan de ángel.*
* 1984, *Un parell d'ous.*
* 1985, *La ràdio folla* (*Radio speed*).
* 1988, *El complot del los anillos.*
* 1988, *Un negro con un saxo.*
* 1990, *Ratita, ratita.*
* 1993, *Monturiol, el senyor del mar.*
* 1995, *Escenas de una orgía en Formentera.*
* 1996, *Gracias por la propina.*
* 2002, *Lisístrata* (*Lysistrata*).

### Kiel produktoro 
* 1988, *El complot de los anillos.*
* 1988, *Un negro con un saxo.*
* 1990, *Ratita, ratita.*
* 1993, *Monturiol, el senyor del mar.*
* 1995, *Escenas de una orgía en Formentera.*
* 1996, *Gracias por la propina.*
* 2000, *Lisístrata* (*Lysistrata*).

### Kiel produktoro de televido 
* 1994, *Quin curs, el meu tercer, TV movie (TVC).*
* 1996, *Juntos, TV movie, (TVC).*
* 1999, *Happy House, serie, (RTVE Cataluña).*
* 2001, *Muñecas rusas, TV movie, (TVC).*
* 2006, *Àngels i Sants, serie, (TVC).''

* 

Kategorio:Hispanaj reĝisoroj
Kategorio:Katalunoj
Preĝejo Sankta Anna (Tiszafüred)

La **preĝejo Sankta Anna** estas sakrala konstruaĵo en urbo Tiszafüred (ĝis 1968 en aparta vilaĝo *Tiszaörvény* (Hungario).

## Historio 
La unua mencio okazis en 1038, nuntempe arkeologoj trovis restaĵojn de la iama kirko. Oni supozas, ke ĉirkaŭ 1570 la turkoj bruldetruis ĝin. La vilaĝo senhomiĝis kaj denove estis loĝata ekde la 1770-aj jaroj. La loĝantoj tiutempe estis ankaŭ kalvinanoj. En 1846 la katolikoj konstruis lernejon kun kapelo, kiu kadukiĝis en la frua 20-a jarcento. La kirko videbla nun estis konstruita en 1914. En la sekva jaro la orgeno estis kreita. Dum la 2-a mondmilito la preĝejo difektiĝis, poste kelkfoje renovigaj laboroj okazis, lastfoje plene en 2009. La paroĥo mem estis refondita en 1945, sed ekde 1988 la apuda paroĥejo ĉesis, la zorganto estas la Preĝejo Ĉieliro de Maria (Tiszafüred).

## Konstruaĵo 
La konstruaĵo situas sola ĉe stranangulo en korto. En la korto troviĝas krucifikso kaj arboj, sed arkeologoj trovis tombojn inter jarcentoj inter 11-a kaj 17-a. La fasado estas malsimetria, ĉar maldekstre altiĝas la kvadrata turo kun plurlatera piramida turpinto. La navo finiĝas en rektangula absido, malpli larĝa kaj alta, ol la navo. La altara bildo estas kopiaĵo de pentraĵo de Petro Paŭlo Rubens pri Sankta Anna, kiu ornamas per floroj Sanktan Marian. 

## Vidu, aŭdu ankaŭ 
* sonorado

## Fontoj 
* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj 
* datenoj hungare 

Tiszafüred
Tiszafüred
Pocheň

Nomon **Pocheň** havas du setlejoj en Ĉeĥio:

* Pocheň (Široká Niva), parto de municipo Široká Niva en distrikto Bruntál
* Pocheň (Brumovice), parto de municipo Brumovice en distrikto Opava
Abracadabra (filmo)

***Abracadabra*** [abrakaDAbra] estas hispan-belg-franca filmo de 2017 reĝisorita de Pablo Berger kaj ĉefrolulita de Maribel Verdú, Antonio de la Torre Martín kaj José Mota. Ĝi premieris la 4an de aŭgusto 2017. 

## Intrigo
Carmen (Maribel Verdú) estas dommastrino de la madrida kvartalo Carabanchel, kie ŝi loĝas kun sia edzo Carlos (Antonio de la Torre), konstrulaboristo, kaj sia filino Toñi (Priscilla Delgado). Post spektaklo de hipnoto fare de ŝia kuzo Pepe (José Mota) dum nupto, al kiu Carlos venas volontulo, Carmen malkovras, ke ŝia edzo ŝajnas posedita de malica spirito. Tiam startas terura kaj stranga esplorado klopode al lia rekuperado.​ 

## Geaktoraro kaj roluloj
* Maribel Verdú kiel Carmen
* Antonio de la Torre Martín kiel 	Carlos
* José Mota kiel 	Pepe
* Priscilla Delgado kiel 	Toñi
* Josep Maria Pou kiel Dro. Fumetti
* Quim Gutiérrez kiel 	Tito
* Saturnino García kiel 	Mariano
* Javivi kiel 	Agustín
* Julián Villagrán kiel 	Pedro Luis
* Ramón Barea kiel 	Taksiisto

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Hispanlingvaj filmoj
Kategorio:Hispanaj filmoj
Kategorio:Belgaj filmoj
Kategorio:Francaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 2017
Kategorio:Dramaj filmoj
Kategorio:Nigra humuro
Kategorio:Fantastaj filmoj
Kategorio:Hipnoto
La Lasta Imperiestro

**La Lasta Imperiestro** (; ) estas anglalingva biografia drama filmo el 1987 reĝisorita de Bernardo Bertolucci, ĉefrolita de John Lone, Joan Chen kaj Peter O’Toole.

Kiel kunproduktado inter Italio, Francio, Britio kaj Ĉinio, la filmo gajnis naŭ Oskarojn, inkluzive de Plej Bona Filmo, kaj kvar Orajn Globojn .

La filmo estis produktita de Jeremy Thomas, kaj estis filmita en Ĉinio (inkluzive en la Malpermesita Urbo - kie la produktado ricevas plenan artan liberecon) kaj en Italio kun buĝeto de 25 milionoj da dolaroj. Ĉi tiu estis la unua filmo kiun la registaro de Ĉinio permesis esti filmita en la Malpermesita Urbo .

## Resuma intrigo 
La filmo malfermiĝas en 1950, kun la alveno de Pu Ji en malliberejo en Foŝan en la ĵus establita Popola Respubliko, kiel politika kaptito kaj militkrimulo, post esti kaptita fare de la Ruĝa Armeo kiam Sovet-Unio eniris la militon en la Pacifiko en 1945. Baldaŭ antaŭ lia alveno en malliberejo li provis sinmortigon.

Nun ni revenas en retromemoro al 1908, kiam Pu Ji (tiam 3-jaraĝa knabeto) estas alvokita al la Malpermesita Urbo, kaj tie li renkontas la mortantan imperiestrinon Ciŝji, kiu informas al li ke li estos la venonta imperiestro. Post lia kronado, Pu Ji havas problemon alkutimiĝi al sia reĝa medio, kaj esprimas sian deziron reveni hejmen multajn fojojn.

En la venonta parto de la filmo, ni vidas la vivon de Pu Ji - partojn de lia infanaĝo kaj juneco, sub la konsilado de lia instruisto, Reginald Johnston (Peter O’Toole). Alia parto estas lia regado kiel pli matura reĝo, priskribante lian funkciadon en la japana marioneta ŝtato de Manĉukuo. Krome, ni vidas partojn de la kaptiteco de Pu Ji en la komunista reĝimo (kie li spertas travivaĵo de "reedukado") ĝis tiam li estas liberigita en 1958.

La lasta parto de la filmo okazas meze de la 1960-aj jaroj, dum la jaroj de la Kultura Revolucio. Ĉi-jare Pu Ji estas simpla ĝardenisto en la ĉefurbo, Pekino. Post taga laboro, li vizitas la Malpermesitan Urbon kiel ordinara turisto kaj vizitas la palacon. Ni tiam vidas grupon de turistoj promeni tra la palaco. La ĉiĉerono parolas pri la vivo de Pu Ji en kelkaj mallongaj frazoj kaj diras ke li mortis en 1967.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 
* 
* "La Lasta Imperiestro aŭ La Manchuria Kandidato"—eseo de David Thomson ĉe la Kriteria Kolekto

Kategorio:Filmoj pri malliberejoj
Kategorio:Italaj epokfilmoj
Kategorio:Akademia Premio por plej bona filmo
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1987
Kategorio:Filmoj laŭ veraj faktoj
Kategorio:Dramaj filmoj
Kategorio:Anglalingvaj filmoj
Sin rodeos

***Sin rodeos*** [sinroDEos] (Senĉirkaŭe) estas hispana filmo de 2018 reĝisorita de Santiago Segura kaj ĉefrolulita de Maribel Verdú. Ĝi premieris la 2an de marto 2018. Temas pri nova versio de la komedio *Sin filtro* (2016) verkita kaj reĝisorita de la ĉilia Nicolás López.

## Intrigo
eta|maldekstre|La aktorino Maribel Verdú.
eta|maldekstre|La reĝisoro Santiago Segura.

Paz havas vivon ŝajne perfekta. Ŝi havas laborpostenon, partneron, amikinojn… sed ŝi sentas, ke io ne glatas. Ŝi sentas angoron kaj premon: io ne bone funkcias. Malespere ŝi venas al konsultejo de barata “sanigito” nome Amil Narayan, kiu proponas al ŝi la solvon por ŝiaj problemoj: nome magia trinkaĵo preparita el jarmilaj plantoj kiu liberigos sian streĉiĝon. La trinkaĵo aspektas pli forta ol atendite. Paz trafas surprizan rezulton: post engluti akcidente la tutan trinkaĵon, ŝi iĝas virino "senfiltra". Ŝi diras ĉion kio venas al ŝia kapo, ĉu ĝi konvenas ĉu ne. 

## Geaktoraro kaj roluloj
* Maribel Verdú kiel Paz
* Candela Peña - Ŝoforino
* Diego Martín - Gabriel
* Rafael Spregelburd - Roberto "Dante"
* Cristina Pedroche - Alicia García
* Santiago Segura - Manolo Ramos "Amil Narayan"
* Cristina Castaño - Vanessa
* Bárbara Santa-Cruz - Alejandra
* David Guapo - Borja
* Toni Acosta - Beatriz González "Bea"
* Enrique San Francisco - Kiko
* Florentino Fernández - interreta teknikisto
* El Gran Wyoming - Psikiatro
* Alaska - Ŝi mem

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
*Ŝlipo en acontracorrientefilms.com

* 

Kategorio:Hispanlingvaj filmoj
Kategorio:Hispanaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 2018
Kategorio:Komediaj filmoj
Ola de crímenes

***Ola de crímenes*** [Ola deKRImenes] (Krimondo) estas hispana filmo de 2018 reĝisorita de Gracia Querejeta, ĉefrolulita de Maribel Verdú kaj produktorita de Telecinco Cinema. 

## Intrigo
Asier (Asier Rikarte) la filo de Leyre Blanco (Maribel Verdú), dommastrino bone divorcita, mortigas sian patron Cosme (Luis Tosar) dum kolera kverelo. Ŝi baraktas por kaŝi tion, kio rezultas nevole en kaosa krimondo en la urbo Bilbao. Dume, la nova edzino de la jam mortinto (Paula Echevarría) kaj ŝia insistema advokatino Susana Salazar (Juana Acosta) siavice klopodas kaŝi la enspezigan reton de korupto el kiu ili vivtenis sin. Sed neniu kalkulis la persekutlertecon fare de la eŭskaj policanoj Andoni kaj Juantxu (Antonio Resines kaj Raúl Peña) kiuj esploras la kazon.​ 

## Geaktoraro kaj roluloj
eta|maldekstre|170px|La aktorino Maribel Verdú.
* Maribel Verdú kiel Leyre Blanco
* Juana Acosta: Susana Salazar, advokata de Cosme
* Paula Echevarría: Vanesa, nova edzino de Cosme 
* Antonio Resines: Inspector Andoni Galartza 
* Raúl Peña: Inspector Juantxu
* Miguel Bernardeau: Julen, amiko de Asier kaj fianĉo Leyre.
* Asier Rikarte: Asier, filo de Leyre
* Montse Pla: Evelyn, Zorgistino de Paqui 
* Teresa Lozano: Paqui, patrino de Leyre
* Raúl Arévalo: Taksiisto
* Luis Tosar: Cosme, patro de Asier kaj eksedzo de Leyre 
* Nora Navas: Ikerne, patrino de Julen
* Javier Cámara: pastro

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Hispanlingvaj filmoj
Kategorio:Hispanaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 2018
Kategorio:Komediaj filmoj
Kategorio:Nigra humuro
Kategorio:Dramaj filmoj
Kategorio:Bilbao
L'Abergement-de-Varey

''''*  estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento *Ain'', en la regiono Aŭvernjo-Rodano-Alpoj ( []. Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Ene de la departemento, la komunumo apartenas al la arondismento Belley kaj al la kantono Ambérieu-en-Bugey. 

La teritorio havas komunan limon kun . 

## Vidu ankaŭ 
* komunumoj de Ain

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

eta|centre|300ra|

Kategorio:Komunumoj de Ain
Juana Acosta

**Juana ACOSTA Restrepo** (Cali, Valo de Kaŭko, Kolombio, 28a de novembro 1976) estas kolombi-hispana aktorino. ŝi loĝas en Hispanio, kie ŝi faris sian aktorinkarieron. Ŝi estas fratino de Valentina Acosta, same aktorino. 

## Biografio kaj kariero
Ŝi studis belartojn en Kolombio, kaj ekkarieris kiel aktorino en kolombia televido, kiel en serioj *Es mejor ser rico que pobre* (1999), *La dama del pantano* (1999) kaj *La reina de Queens* (2000), inter aliaj. En 2000 ŝi instaliĝis en Hispanio por labori kiel aktorino. En Madrido ŝi konis la aktoron Ernesto Alterio, kiu poste iĝis ŝia edzo kaj patro de ŝia nura filino. En Hispanio ŝi dekomence partoprenis en diversaj televidaj serioj per duarangaj roloj kiel ĉe *Policías, en el corazón de la calle* (2001-2002) kaj *Javier ya no vive solo* (2002).

thumb|maldekstre|Juana Acosta en 2018.
En 2014 ŝi aliĝis al la dua sezono de la populara televida serio *Velvet*. Ŝi ludis la rolon de Sara Ortega dum ok epizodoj de la dua kaj tria sezonoj de la serio. Ŝia rolulo estis negocista virino en vira mondo, nome pioniro en sia tempo.​

2015 estis granda profesia jaro por Juana, ŝi premieris eĉ tri filmojn. En aprilo ŝi protagonistis en televida filmo *Santuario*, nome franca produktoraĵo en kiu ŝi ludis la rolon de Yoyes, estrino de ETA, murdita de siaj eks-kolegoj ĉar foriris de la organizaĵo. Tiu ludado havigis al ŝi la premion al la plej bona protagonistino en la Internacia Festivalo de Biarritz.​ Samjare ŝi ankaŭ protagonistis kun Adriana Ugarte *Tiempo sin aire*, reĝisorita de Samuel Martín Mateos kaj Andrés Luque Pérez. Krome ŝi revenis al Kolombio kiel protagonisto de la franc-kolombia filmo *Anna* reĝisorita de Jacques Toulemonde. Pro tiu filmo ŝi ricevis diversajn premiojn. 

En 2016 Juana Acosta premieris *Acantilado*, filmo reĝisorita de Helena Taberna bazita sur la romano de Lucía Etxebarria nome *El contenido del silencio*, kiun ŝi protagonistis kun Daniel Grao kaj Ingrid García-Jonsson.​ En septembro oni premieris dum la Donostia Kinfestivalo la filmon *Vientos de La Habana* de la reĝisoro Félix Viscarret.

## Kinaj filmoj
eta|dekstre|230ra|Juana acosta en 2917 ĉe Goya-premioj.

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj
* [www.juana-acosta.com oficiala retejo]

* 

Kategorio:Kolombiaj aktoroj
Superlópez (filmo)

***Superlópez*** [Superlópez] estas hispana komedia filmo de 2018 reĝisorita de Javier Ruiz Caldera, ĉefrolulita de Dani Rovira. Ĝi estas bazita sur samnoma rolulo de bildoliteraturo fare de Jan, kiu siavice estas parodio de superheroo nome Superman.

## Intrigo
En fora planedo sciencisto kreis infanon kun superpovoj. La maliculo Skorba ekkonis tion, kaj lia filino Agata klopodas kapti la infanon. Alvenante al la tera orbito, la ŝipo de la infano akcidentas kontraŭ hispana satelito Hispasat kaj devojiĝas: dum la ŝipo de Ágata falas en Usono, tiu de la infano falas en Hispanio, kie la infano estas adoptita de la familio López, kiu tuj malkovras, ke Juan havas grandajn povojn: la gepatroj instruas al li malelstariĝi por havi facilan vivon. 

## Geaktoraro kaj roluloj
* Dani Rovira kiel Juan López "Superlópez" 
* Alexandra Jiménez kiel Luisa Lanas
* Julián López kiel Jaime González Lidenbrock
* Pedro Casablanc kiel la patro de López en la Tero
* Gracia Olayo kiel la patrino de López en la Tero
* Maribel Verdú kiel Ágata Müller.

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Hispanlingvaj filmoj
Kategorio:Hispanaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 2018
Kategorio:Komediaj filmoj
Kategorio:Agfilmoj
Kategorio:Filmoj adaptitaj de bildlibroj
Kategorio:Fantastaj filmoj
Interna lago (Tihany)

La **Interna lago,** origine hungare *Belső-tó* estas vulkana kratero en Tihany.

## Priskribo 
La lago situas rande de vilaĝo Tihany en interno de la duoninsulo en aparta kaldero, tial venis nomo de la lageto. Ĝi havas neniun kontakton kun Balatono. (Balatono estas 25 metrojn pli malalte.) Post formorto de la vulkano argila tavolo estiĝis, tial la precipitaĵo restis kiel akvo. La akvo estas riĉa en saloj, tial la loĝantoj neniam uzis ĝin por trinki. En la 1930-aj jaroj la lageto estis kovrita plejparte per kano kaj similaj kreskaĵoj. En la sekva jardeko plejparto de la kano neniiĝis. Ekde la 1960-aj jaroj la lago estas paradizo de fiŝkaptistoj, estas lueblaj boatoj. Oni kaptas silurojn, ezokojn, karpojn, herbovora karpo. Estas aparta loko por hundobanejo. Vintre la lago estas konvena glitkuri (se estas glacio).

## Faŭno 
eta|maldekstre|
La bestoj ne estas tiel oftaj pro la fiŝkaptistoj kaj turistoj, kiel en la Ekstera Lago, tamen plejparto de la faŭno estas la sama pro la proksimeco.

## Fontoj 
* hungare kun foto
* hungare kun foto
* hungare kun foto

Kategorio:Krateraj lagoj en Hungario
El asesino de los caprichos

***El asesino de los caprichos*** [elaseSIno delosKaPRIĉos] (La murdisto de la kapricoj) estas hispana trilera filmo de 2019 reĝisorita de Gerardo Herrero, ĉefrolulita de Maribel Verdú kaj Aura Garrido. 

## Intrigo
En urbocentro de Madrido, nome en la kvartalo Salamanko, aperas mortinta virino. La murdisto artiste muntis murdoscenejon kiu kopias detale unu el la bildoj de la fama serio *Los caprichos* de la hispana pentristo Francisco de Goya. Oni komisias policaninon Eva González por akompani la spertan policanino Carmen Lobos dum la esplorado por serĉi novajn ŝlosilojn kiuj ebligu trovi la murdiston.

Tamen, la murdisto sukcesas sekvi sian ludon trompante la policon kaj opoziciigante ambaŭ virinojn. Dum unu opinias, ke eble temas pri iu tipo de amafera krimo, la alia vidas indikojn al io kia seria murdisto. Balfaŭ oni konfirmas tiujn suspektojn kaj startas senhaltan persekutadon.​ 

## Geaktoraro kaj roluloj
eta|maldekstre|170px|La aktorino Maribel Verdú.
* Maribel Verdú kiel Inspectora Carmen Cobos
* Aura Garrido kiel Subinspectora Eva González
* Roberto Álamo kiel Comisario Julián Vargas
* Daniel Grao kiel Adrián Iglesias
* Antonio Velázquez kiel Alberto
* Tamar Novas kiel Iván Santaolalla
* Ruth Gabriel kiel Alicia Márquez, regiona prezidantino de la *Comunidad de Madrid*
* Ginés García Millán kiel Eduardo Gil

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Hispanlingvaj filmoj
Kategorio:Hispanaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 2019
Kategorio:Dramaj filmoj
Kategorio:Krimaj filmoj
Kategorio:Trileraj filmoj
Kategorio:Francisco Goya
El faro de las orcas

***El faro de las orcas*** (La lumturo de la orkoj) estas hispan-argentina filmo de 2016 reĝisorita de la hispano Gerardo Olivares. Kaj la agado kaj filmado okazis en la duoninsulo Valdés, Provinco Ĉubutio, en la nordo de Patagonio, Argentino.​

Tute filmita en 2016, *El faro de las orcas* premieris en Hispanio la 16an de decembro samjare.​

Kun la du antaŭaj filmoj de Olivares, nome *Entrelobos* (2010) kaj *Hermanos del viento* (2015), *El faro de las orcas* formas trilogion en kiu la kondukfadeno estas la rilato hom-animalo. 

## Intrigo
Lola (Maribel Verdú) havas filon suferanta pro aŭtismo nome Tristán (Joaquín Rapalini Olivella) por kiu la vidaĵo de orkoj, ŝajne, iĝas stimulo kiu eble gravas por la kompreno de lia patologio. Cele al plibonigo de la stato de sia filo, Lola decidas porti Tristán al Argentino, kie estas Beto (Joaquín Furriel), nome bestogardisto kiu laboras ĉe la marbordoj de la Argentina Patagonio kaj kiu ankaŭ li, propramaniere, havas specialn rilaton kun la orkoj. 

## Geaktoraro kaj roluloj
* Maribel Verdú kiel Lola.
* Joaquín Furriel kiel Beto Bubas
* Joaquín Rapalini Olivella kiel Tristán (listigita kiel «Quinchu Rapalini»)
* Ana Celentano kiel Marcela
* Ciro Miró kiel Manolo
* Osvaldo Santoro kiel Bonetti

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* El faro de las orcas, oficiala retejo en Argentino

* 

Kategorio:Hispanlingvaj filmoj
Kategorio:Hispanaj filmoj
Kategorio:Argentinaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 2016
Kategorio:Dramaj filmoj
Kategorio:Cetacoj
Jince

**Jince** estas kampurbo en distrikto Příbram en Ĉeĥio proksimume 11 km norde de Příbram. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la municipo devenas el komenco de la 14-a jarcento.

Statuso de kampurbo estis al la municipo redonita la 10-an de oktobro 2006.

## Loĝantaro 
## Partoj de kampurbo 
Kampurbo Jince konsistas el kvar partoj situantaj sur kvar katastraj teritorioj:
* Jince (k. t. *Jince*, malgranda parto *Jince v Brdech*)
* Běřín (k. t. *Běřín*)
* Rejkovice (k. t. *Rejkovice*)
* Velcí (k. t. *Jince v Brdech*)
Al la kampurbo apartenas ankaŭ domaroj Kopáčov, Evženov kaj Královky.

En konekso kun pereo de armea spaco Brdy estis al la 1-a de januaero 2016 alligita al la municipo katastra teritorio Jince v Brdech, kiu estiĝis al la 10-a de februaro 2014.

## Memorindaĵoj 
* monto Plešivec
* Preĝejo de sankta Mikolao
* Kastelo Jince

## Pluaj fotoj 

Vysoká pec Barbora 2021 01.jpg|Altforno Barbora (2021)
Jince (1).JPG|Kastelo (stato 2011)
Plešivecký Viklan.JPG|Ŝancelŝtono sur monto Plešivec


Kategorio:Municipoj en distrikto Příbram
Kategorio:Kampurboj en distrikto Příbram
Kategorio:Kampurboj en Bohemio
Kategorio:Setlejoj en Brda montetaro
El año de la furia

***El año de la furia*** [eLAnjo delaFUrja] (La jaro de la kolero) estas hispan-urugvaja drama filmo de 2021 reĝisorita de Rafa Russo, kaj ĉefrolulita de Maribel Verdú kaj sudamerikaj aktoroj. 

## Intrigo
Kun agado okazanta en la Montevideo de 1972, unu jaron antaŭ la puĉo de 1973, la intrigo sekvas la vivon de kelkaj roluloj: nome la scenaristoj de televido Diego kaj Leonardo, la militisto kaj torturisto Rojas, la prostitutino Susana, la hispana kontraŭfrankistino kaj gastejistino Emilia, kaj ŝia filino, la politika aktivulino Jenny. 

## Geaktoraro kaj roluloj
eta|maldekstre|170px|La aktorino Maribel Verdú.
* Maribel Verdú kiel Emilia.
* Alberto Ammann: Diego
* Joaquín Furriel: Leonardo
* Daniel Grao: Rojas
* Martina Gusmán: Susana
* Sara Sálamo: Jenny
* Paula Cancio: Lidia
* Miguel Ángel Solá: Silveira

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Hispanlingvaj filmoj
Kategorio:Hispanaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 2020
Kategorio:Dramaj filmoj
Kategorio:Politikaj filmoj
El doble más quince

***El doble más quince*** [elDOble masKINze] (La duoblo plus dek kvin) estas hispana drama filmo de 2020 reĝisorita de Mikel Rueda, kaj ĉefrolulita de Maribel Verdú. 

## Intrigo
La filmo rakontas la historion de Ana (Maribel Verdú) kaj Eric (Germán Alcarazu), du personoj  kun vivoj ŝajne tute diferencaj, kiuj unu tagon ekkonversacias per interreta babilado. Ana estas plenkreska virino kun solvita vivo, sed kiu suferas ekzistadan krizon. Eric estas adoleskulo komencanta sian vivon, al kiu venas multaj demandoj. Ambaŭ ekrilatas dum svarmas la demandoj kiujn faras al si mem ĉiu en sia aĝo, rimarkinde pro la aĝodiferenco inter ambaŭ roluloj. Multas la sopiroj, deziroj, celoj, la nesciado kaj sendirekto por iliaj vivoj; ĉio estas maltrankviloj de du personoj kiuj estas perdiĝintaj kaj trafas sin unu la alian survoje.​ 

## Geaktoraro kaj roluloj
eta|maldekstre|170px|La aktorino Maribel Verdú.
* Maribel Verdú kiel Ana.
* Germán Alcarazu kiel Eric.
* Mario Plágaro kiel la juna paciento.

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Hispanlingvaj filmoj
Kategorio:Hispanaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 2020
Kategorio:Dramaj filmoj
Kategorio:Psikologiaj filmoj
Magnieu

''''*  estas komunumo de Francio, kiu konsistas el du historia loĝlokoj, Magnieu kaj St Champ. Ĝi situas en la departemento *Ain*, en la regiono Aŭvernjo-Rodano-Alpoj ( []. Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Ene de la departemento, la komunumo apartenas al la arondismento Belley kaj al la kantono *''. 

La teritorio havas komunan limon kun . 

## Vidu ankaŭ 
* komunumoj de Ain

eta|maldekstra|300ra|

eta|centre|300ra|

Kategorio:Komunumoj de Ain
Třtí

Nomon **Třtí** havas pluraj setlejoj:

* Třtí (Sychrov), parto de municipo Sychrov en distrikto Liberec
* Třtí (Dolní Hbity), parto de municipo Dolní Hbity en distrikto Příbram
Novo Nordisk

**Novo Nordisk** (komercita en la Novjorka Borso (NYSE): NOVO B, OMX NVO) estas internacia dana farmacia firmao kun ĉefaj oficejoj en Bagsværd, Danio . La firmao havas fabrikojn en sep landoj, operaciojn en pli ol 75 landoj, vendojn en proksimume 180 landoj, kaj pli ol 50,000 dungitojn tutmonde . Ĝi estas la plej granda listigita firmao en Danio, kaj por 2023 la plej granda produktanto de insulino en la mondo, kaj konsiderata la plej valora kompanio de Eŭropo.

La firmao estas precipe konata pro sia komerco en la kampo de diabetotraktado. La kompanio ofertas diabetajn produktojn, inkluzive de dozaj sistemoj de insulino. Novo Nordisk ankaŭ havas preparojn por sangado kaj kreskhormono-traktado same kiel hormon-preparojn por la traktado de klimakteraj malsanoj.

La emblemo de la firmao, taŭro kun cirkclo inter ĝiaj kornoj, estas prenita de la egipta mitologio.

## Historio 
La firmao kreiĝis kiel kunfandiĝo de du malgrandaj danaj kompanioj: Nordisk Insulinlaboratorium, fondita en 1923, kaj Novo Terapeutisk Laboratorium, fondita en 1925. Ĉi tiuj kompanioj estis la unuaj en la mondo se temas pri komenci produkti la novan kaj revolucian medikamenton - insulino. La hormono estis malkovrita de paro da kanadaj esploristoj en 1921.

En 1989 la kompanioj decidis kuniĝi kaj tiel naskiĝis Novo Nordisk. La firmao estas fama pro vasta gamo de farmaciaj agadoj kiel ekzemple medikamentoj kaj aparatoj por la traktado de diabeto kaj en la areoj de hemostazo, kreskhormonoj, HRT (hormona anstataŭiga terapio kaj injekto por la traktado de obezeco (Wegovy) .

## Famaj medikamentoj 
* Levemir
* NovoLog
* Novolin R
* NovoSeven
* NovoOk
* Victoza
* Wegovy

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* Novo Nordisk Inc
* Novo Nordisk Pharmatech A/S

Kategorio:Farmaciaj firmaoj
Kategorio:Danaj firmaoj
The Flash (filmo)

***The Flash*** estas usona filmo pri superherooj de 2023 bazita sur la samnoma rolulo The Flash (Barry Allen) de DC Comics. Produktorita de DC Studios, The Disco Factory kaj Double Dream kaj distribuita de Warner Bros. Pictures, estas la dekkvara kaj lasta filmo de la Etenda Universo de DC (DCEU). La filmo estis reĝisorita de Andrés Muschietti el scenaro de Christina Hodson kaj estas protagonistigita de Ezra Miller kiel Barry Allen / Flash, kun Ron Livingston, Michael Keaton, Kiersey Clemons, Michael Shannon, Antje Traue, Sasha Calle kaj Ben Affleck. En *The Flash*, Allen veturas al la pasinteco por eviti la murdon de sia patrino, kio rezultas en nedezirataj konsekvencoj.

## Intrigo 
La superheroo Flash, Barry Allen, baskulas inter sia sekreta identeco kaj sia laborposteno en laboratorio pri jura identeco. Nekapabla elteni kelkajn pasintajn okazaĵojn (la morto de sia patrino pri kio lia patro estis erare akuzita), li malkovras la kapablon por tempovojaĝado kaj li uzas ĝin kiel klopodoj por eviti la murdon de sia patrino Nora. Sed nevole li okazigis ankaŭ ŝanĝojn kiuj rezultas en la kreado de universo alternativa. Tiam li retroviĝas fermita en tiu nova universo sen homoj en kiu versio de la Generalo Zod revivigita minacas denove la sorton de la Homaro. Tiam li alvokas sian junan *alter-ego*, pli aĝan Batman kaj Supergirl, vrakita kriptonia retenita prizonula por savi la mondon el tiu minaco kaj reveni en sian propran universon.

## Geaktoraro 
* Ezra Miller kiel Barry Allen / Flash,
* Ron Livingston
* Michael Keaton
* Kiersey Clemons
* Michael Shannon
* Antje Traue
* Sasha Calle
* Ben Affleck (kameo)
* Maribel Verdú (kameo)
* Jeremy Irons (kameo)
* Gal Gadot (kameo)
* Nicolas Cage (kameo)
* Christopher Reeve (kameo)
* George Clooney (kameo)

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Anglalingvaj filmoj
Kategorio:Usonaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 2023
Kategorio:Dramaj filmoj
Kategorio:Fantaziaj filmoj
Kategorio:Sciencfikciaj filmoj
Kategorio:Agfilmoj
Kategorio:Aventuraj filmoj
Paula Ortiz

**Paula ORTIZ Álvarez** (Zaragozo, 8a de januaro 1979) estas hispana reĝisorino, scenaristino kaj produktorino. Per sia unua filmo, nome *De tu ventana a la mía*, ŝi estis nomumita al Goya-premio 2011 al plej bona nova reĝisoro kaj ricevis la premion Pilar Miró 2011 en la Seminci de Valadolido.​

Ŝi gradiĝis en la Universitato de Zaragozo, tie eklaboris en kinaj fakoj kaj doktoriĝis per doktoriga disertacio pri scenaroj nome *El guion cinematográfico: actualización de sus bases teóricas y prácticas*, direktorita de Agustín Sánchez Vidal kaj prezentita la 31an de januaro 2011 en la Universidad de Zaragoza. Poste ŝi daŭrigis siajn kinstudojn en la Universitato de Novjorko kaj en la Universitato de Kalifornio en Los-Anĝeleso.

Ŝi instruis en diversaj universitatoj kaj laboris ankaŭ por reklamado. En 2010, Paula Ortiz fondis produktoran kompanion Amapola films kun Kike Mora, Raúl García kaj Jesús Bosqued.

## Filmoj 
* De tu ventana a la mía
* La novia
* Al otro lado del río y entre los árboles
* Teresa
* Hildegart

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Ŝlipo de Paula Ortiz (en angla) Paula Ortiz en IMDb.
* Intervjuo al Paula Ortiz en La Tuerka.

* 

Kategorio:Hispanaj reĝisoroj
Pablo Berger

**Pablo BERGER** (Bilbao, 1963) estas hispana kinreĝisoro.

## Kariero 
Per stipendio de la Provinco Biskajo li povis studi magistrigon en kino en la Universitato de Novjorko, kie li jam reĝisoris kurton “Truth and Beauty” pro kio li estis nomumita al premio Emmy. Doktoriĝinta, li profesoris pri reĝisorado en la New York Film Academy (NYFA). Ekde tiam, li ekkarieris paralele por reklamado kaj filmetoj. Lia unua verko, kunproduktoraĵo hispan-dana “Torremolinos 73” (2003), kun Javier Cámara, Fernando Tejero kaj Candela Peña, ricevis plurajn premiojn kaj enlandajn kaj internaciajn, inter kiuj la *Biznaga de Oro* en la Festivalo de Malago, same kiel kvar nomumoj al Premioj Goya.

En 2012 li premieris siam duan filmon, Blancanieves, kiu prezentita en la Oficiala Fako de la Donostia Internacia Kinfestivalo akiris la Specialan Premion de la Ĵurio, estis la filmo elektita de Hispanio por la Oskar-premio al la kategorio de plej bona fremdlingva filmo (finfine ĝi ne estis nomumita de la Akademio) kaj por la Premioj Ariel (ja ĝi akiris tiun premion). En la 27a okazo de la Goya-premioj (2012) ĝi akiris dek premiojn, inter kiuj tiun de plej bona filmo.

En 2017 li premierigis sukcese Abracadabra, nome komedio protagonistigita de Maribel Verdú, kaj produktorita de Arcadia Motion Pictures (Ibon Cormenzana, Ignasi Estapé, Sandra Tapia kaj Ángel Durández).

## Filmoj 
* Torremolinos 73 (2003)
* Blancanieves (2012)
* Abracadabra (2017)
* Robot Dreams (2023)

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Hispanaj reĝisoroj
Paco Plaza

**Francisco PLAZA Trinidad** (Valencio, 8a de februaro 1973), plej ofte konata kiel Paco Plaza, estas hispana kinreĝisoro.

## Kariero 
Li studis en Valencio kaj Madrido. Kvankam li estas konata ĉefe kiel reĝisoro, li estas ankaŭ scenaristo, produktoro, eldonisto, kaj foje eĉ aktoro kaj dezajnisto de vestaĵaro (*Tropismos* (1995)). Paco estas konata en la hispana kino ĉefe pro siaj terurfilmoj kaj la kreado de la trilogio *[REC]*. En la unua filmo de tiu serio oni imitas stilon de dokumenta filmo pri la nokta vivo en stacio de fajrestingistoj. Tio estis la bazo por refarado kiel usona filmo.

## Filmoj 
* 2022 Hermana muerte
* 2021 La abuela
* 2019 Quien a hierro mata
* 2017 Verónica
* 2014 Requisitos para ser una persona normal
* 2012 [REC]³ Génesis
* 2009 [REC]²
* 2009 Spanish Movie
* 2007 [REC]
* 2004 Romasanta, la caza de la bestia
* 2002 El segundo nombre

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Hispanaj reĝisoroj
Pál Wallaszky

**Pál Wallaszky** [valaski], slovake **Pavol Valaský,** laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Wallaszky Pál** estis hungaria slovaka luterana pastro, literaturhistoriisto. Lia familia nomvarianto estis *Vallaszky*.

 naskiĝis  en Bagyan (Hungara reĝlando, Aŭstra Imperio, nuntempa Baďan en Slovakio), li mortis  en Jolsva (Hungara reĝlando, Aŭstra Imperio, nuntempa Jelšava en Slovakio).
eta|

## Biografio 
 apartenis al la slovaska minoritato en la reĝlando. Li lernis en Selmecbánya inter 1753-1756 kaj Pozono inter 1757–1767, en sia naskiĝurbo, poste li studis 3 jarojn en diversaj germanaj universitatoj. Hejmenveninta li estis luterana pastoro en Tótkomlós (1769-1780), Cinkota (1780-1783), poste en Jolsva. Li okupiĝis ankaŭ pri literaturo, li estis verkinto de la unua sistema hungara literaturhistorio, krome li verkis latinajn ekleziaĵojn kaj slovakajn predikaĵojn.

## Elektitaj kontribuoj 
* *De Stephano Werbőczyo jurisconsulto Hungariae celeberrimo dissertatio historico epistolica...* (1768)
* *Tentamen Historiae Literarum sub Rege Gloriosissimo Mathia Corvino de Hunyad in Hungaria* (1769)
* *Vindiciae opusculi Pestiensis inscripti Fundata B. Tolerantialis Decreti sequela...* (1782)
* *Conspectus Reipublicae Litterariae in Hungaria, ab initiis Regni ad nostra usque tempora delineatus* (1785, 1808)
* *Těžkost a nebezpečnost úradu biskupského* (1792)
* *De bibliothecis quibusdam veterum memorabilibus* (1816)

## Memorigiloj 
* busto en Tótkomlós (1996, donaco de Slovakio, vidu la foton!)
* placo en Tótkomlós

## Fontoj 
* biografio hungare kun bildo
* biografio hungare kun bildo
* biografio hungare kun bildo
* biografio hungare
* biografio hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj luteranaj pastroj
Kategorio:Slovakaj luteranaj pastroj
Kategorio:Hungaraj literaturhistoriistoj
Kategorio:Hungariaj slovakoj
Antal Wéber

**Antal Wéber** [vEber], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Wéber Antal** estis hungara kritikisto, literaturhistoriisto, altlerneja instruisto.

 naskiĝis  en Vértesboglár, li mortis  (pri la mortotago estas ankaŭ aliaj datenoj!) en Budapeŝto.

## Biografio 
 frekventis mezlernejojn en Pécs kaj Székesfehérvár, poste li akiris pedagogian diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1952. Post la diplomo li estis akademia aspiranto, ekde 1955 li estis lektoro en la universitato, ekde 1961 docento, fine profesoro inter 1975-1999. Intertempe li estis katedrestro inter 1983 kaj 1994. Li kandidatiĝis (CSc) en 1958, li doktoriĝis (DSc) en 1975 antaŭ la Hungara Scienca Akademio. Li ankaŭ redaktis revuojn inter 1958-1971. Li edziĝis en 1957, lia edzino naskis filinon en 1963. Li ricevis premiojn inter 1970-1992.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Az elbeszélő próza néhány sajátossága a reformkor elején* (1959)
* *La prose hongroise et l’influence de la littérature sentimentale d’Europe occidentale* (1964)
* *Irodalmi irányok, távlatból. Fejezetek a felvilágosodás és a reformkor irodalmának történetéből* (1974)
* *Kolozsvári Grandpierre Emil* (1986)
* *Katona József és a „gótikus” irodalom* (1992)
* *Jókai Mór* (2001)
* *Magyarország 1514-ben és 1848-ban. Történelmi regény vagy regényes történelem* (2011)

## Fontoj 
* biografio hungare kun foto
* biografio hungare
* biografio hungare
* datenoj hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj kritikistoj
Kategorio:Hungaraj literaturhistoriistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Cessy

''''*  estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento *Ain'', en la regiono Aŭvernjo-Rodano-Alpoj ( []. Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Ene de la departemento, la komunumo apartenas al la arondismento Gex kaj al la kantono. 

La teritorio havas komunan limon kun . 

## Vidu ankaŭ 
* komunumoj de Ain

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

eta|maldekstra|300ra|

eta|centre|300ra|

Kategorio:Komunumoj de Ain
Arthur Weber

**Arthur Weber** [veber], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Weber Arthur** estis hungara ataŝeo, mezlerneja kaj altlerneja instruisto,  literaturhistoriisto. Lia persona nomvarianto estis *Artúr,* lia pseŭdonimo estis *Német Ákos*.

 naskiĝis  en Késmárk (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario, nuntempa Kežmarok en Slovakio), li mortis  en Berlino.

## Biografio 
 maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo, poste li akiris diplomon en Scienca Universitato de Budapeŝto en 1910. Inter 1911 – 1919 li instruis en kalvinana gimnazio en Budapeŝto, sed en la lernojaro 1918 li instruis ankaŭ en la universitato. Inter 1919-1923 li laboris en ministerio, poste li estis ataŝeo en Berlino ĝis sia frua morto. Li kontribuis hungare kaj germane.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Zrinyi halála* (1910)
* *Shakespeare hatása a vígjátékíró Vörösmartyra* (1911)
* *Don Juan en Hongrie* (1912)
* *Viharvirágok* (teatraĵo, 1915)
* *A szepesi nyelvjárás-tanulmányozás története* (1916)
* *Rauch, Erinnerungen eines Offlziers aus Altösterreich* (1918)
* *Die Zipser-Deutschen* (1919)
* *Német fonetikus társalgási nyelvkönyv* (lernolibro, 1921) 
* *Einsame und Verkannte* (noveloj, 1925)
* *Graf Tisza und der Eintritt in den Weltkrieg* (1927)

## Fontoj 
* biografio hungare
* biografio hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj ataŝeoj
Kategorio:Hungaraj literaturhistoriistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Senfunda lago

La **Senfunda lago,** origine hungare *Feneketlen-tó* estas mineja lago en Budapeŝto, en distrikto Újbuda. La nomo mem estas falsa, ja la lago havas fundon, sed oni konas legendojn pri la senfundeco.

## Historio 
Antaŭ la 18-a jarcento tiu loko estis neloĝata, marĉa areo. Tamen la proksima Danubo dum inundoj alportis signifan argilan tavolon al la areo. Fine de la 18-a jarcento oni establis brikan uzinon. La laboristoj minis la argilojn el loko de la nuna lago. En 1877 subtera akvofonto estis trovita kaj la akvo komencis plenumi la fosaĵon. En 1889 la argila minado jam ne povis okazi pro la akvo, tial la uzino fermis. La areo estis forlasita.

En 1912 cistercianoj alvenis, kiuj ricevis el la areo parton. Ili konstruis kirkon (nun Preĝejo Emeriko de Hungario (Újbuda)) kaj lernejon nun videblajn. Supozeble la superfluaj grundoj estis metitaj en la lagon. Post la 2-a mondmilito la ruinoj same estis metitaj en la lagon. Tiutempe jam kanoj kaj kareksoj kreskiĝis ĉe rando de la lago. En fino de la 1950-aj jaroj proksime domoj konstruiĝis, aranĝo de la lago estis necesa. Apude oni konstruis subĉielan scenejon, baldaŭ hotelon.

Akvokvalito de la lago en la 1980-aj jaroj malboniĝis, tial oni instalis akvocirkuladan aparaton kun fontano, kiu provizis la lagon per oksigeno. En 2010 la fiŝkaptado estis malpermesita, boatado neniam okazis. Tamen la lago estas impona kune kun parko por ripozi ĉe la bordoj. Menciindas pluraj statuoj apude.

Intertempe la subtera akvofonto elĉerpiĝis, la lago ricevas akvon nur de la precipitaĵoj.

## Faŭno 
Plej ofte la platbeka anaso naĝas en la akvo, pro proksimeco de la domoj la faŭno estas malriĉa. Pro fiŝbredado la lago havas ankaŭ fiŝojn.

## Fontoj 
* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj kaj mapo
* hungare kun fotoj

Budap
Kategorio:Budapeŝto
Crozet

**Crozet** povas interalie rilati al
* la Krozet-Insuloj (france *Îles Crozet*), parto de la Francaj Sudaj kaj Antarktaj Teritorioj (TAAF), kiuj formas sub-antarktan arkipelagon en la sudo de Hinda Oceano, 
* la komunumo Crozet (Ain) en okcidenta Francio, proksime al Ĝenevo en Svislando, kaj
* la komunumo Le Crozet en la departemento Luaro en centra Francio.

Krome ankoraŭ ekzistas loĝloko Crozet de malpli ol 3000 loĝantoj en Virginio, Usono.
Ĉefministro de Danio

La **Ĉefministro de Danio** (, laŭvorte: "Ministro de Ŝtato") estas la estro de la registaro de Danio. La ĉefministro estas nomumita fare de la monarko, sed ĉar Danio estis konstitucia monarkio ekde 1849, la nomumo estas bazita sur la politika kunmetaĵo de la Folketing.

La ĉefministro kaj la Ŝtata Ministerio havas oficejojn en Christiansborg, kune kun la Folketinget.

Antaŭ la kreado de la pozicio, tiu pozicio ne ekzistis en Danio aparte de la ŝtatestro, t.e. la reĝo, kiu funkciis kiel la kapo de la plenuma aŭtoritato. Kiel parto de la konstitucio de 1849, Danio iĝis konstitucia monarkio, la potenco de la reĝo estis limigita kaj la rolo de la ĉefministro estis kreita. La unua persono kiu okupis ĉi tiun postenon estis Adam Wilhelm Moltke .

Ekde la frua 20-a jarcento, neniu ununura partio havis plimulton en la Folketinget. La ĉefministro estas do la gvidanto de koalicia registaro. Ekde 1945, ankaŭ ne estis ofta por koalicioj havi plimulton en parlamento, tiel ke la registaro devis fidi je pluraj partioj krom la koaliciaj partioj.

Ekde junio 2019, Mette Frederiksen funkcias kiel ĉefministro.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* La Oficejo de la Ĉefministro ()
* Oficiala Dania Konstitucio, de la Reĝa dana Ministerio de eksteraj rilatoj.
Acción mutante

***Acción mutante*** (Mutacia agado) estas hispana filmo de 1993, la unua se reĝisorita de Álex de la Iglesia, kiu en ĝi adoptas estetikon de Kiberpunko por fari komedion kun humorsenco tre karaktera. Tiel, inter grandaj korporacioj, mutacintoj kaj spacaj kolonioj, oni trafas ankaŭ kantojn de Massiel kaj praeŭskoj navigantaj per spacaj ŝarĝoŝipoj kiuj transportas fiŝaĵojn el merluĉo.

## Intrigo 
Bilbao, jaro 2012. Stranga bando de teroristoj nome “Acción Mutante” (Mutacia agado) semas teruron en la lando. Ĝi estas formita de misformitaj estaĵoj kiuj klopodas revenĝi de la riĉuloj kaj beluloj. La cerbulo de la grupo estas la maliculo Ramón Yarritu, estaĵo tute senskrupula.

## Geaktoraro kaj roluloj 
* Antonio Resines estas Ramón Yarritu
* Álex Angulo estas Álex Abadie
* Frédérique Feder estas Patricia Orujo
* Juan Viadas estas Juan Abadie
* Karra Elejalde estas José Óscar Tellería 'Manitas'
* Saturnino García estas César Ravestein 'Quimicefa'
* Fernando Guillén estas Orujo
* Jaime Blanch estas la freneza prezentisto
* Ion Gabella estas 'Chepa', la ĝibulo
* Bibiana Fernández estas invititino
* Rossy de Palma estas invititino
* Enrique San Francisco estas la insultita fianĉo
* Feodor Atkine estas Kaufmann
* Alfonso Martínez estas M.A.
* Santiago Segura estas Ezequiel

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Hispanlingvaj filmoj
Kategorio:Hispanaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1993
Kategorio:Komediaj filmoj
Kategorio:Sciencfikciaj filmoj
Kategorio:Nigra humuro
Paris Aéroport

**Paris Aéroport**, antaŭe **Aéroports de Paris**, estas la pasaĝer-marko de "Groupe ADP" sub kiu la flughavenoj de Parizo kaj ĝia regiono, inkluzive de Parizo-Orly, Paris-Charles-de-Gaulle kaj Paris-Le Bourget, estas funkciigitaj.

La prefekto respondeca pri la sekureco de la tri flughavenaj platformoj estas Jérôme Harnois ekde la .

## Vidu ankaŭ 
* Flughaveno Parizo
* Flughaveno Parizo-Orly
* Flughaveno Parizo-Charles-de-Gaulle
* Flughaveno de Paris-Le Bourget

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Flughavenoj en Francio
Salamon Widder

'*** [ŝalamon vider], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Widder Salamon*' estis hungara hebreisto, instruisto. Lia frato estis János Giszkalay.

 naskiĝis  en Nitro (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario, nuntempe en Slovakio), li mortis  en Ĥajfo (Israelo).

## Biografio 
 devenis el juda familio. Li akiris pedagogian diplomon en Scienca Universitato de Budapeŝto. Li ekinstruis en 1908 en judaj bazlernejoj, inter 1919-1947 en judaj gimnazioj, dum li partoprenis en redaktoj de judaj gazetoj. Li kompilis la kompletan sciencan katalogon de la poezia materialo de la Genizah-libroj. Li postvivis la holokaŭston kaj enmigris al Israelo en 1950. Li edziĝis en 1912, lia edzino naskis filinon post 2 jaroj.

## Liaj elektitaj verkoj 
* *Csokonai mint nyelvújító* (1908)
* *Hákkria haivrith* (lernolibro, 1923)
* *Praeparációk a haftórákhoz* (1928)
* *A héber nyelvújítás* (1933)

## Fontoj 
* biografio hungare
* biografio hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj hebreistoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Hungaraj judoj
Uĵupis

eta|maldekstra|280ra|
eta|maldekstra|280ra|
eta|maldekstra|280ra|
eta|maldekstra|280ra|
**Uĵupis** ( kun akcento sur la unua vokalo; , Zarétŝe, , Zaréĉa, , Zaréĉe, , Zaréĉe, , Uĵupis) estas kvartalo en Vilno, ĉefurbo de Litovio, nome en la malnova parto de Vilno, tuj oriente de la historia kerna urbocentro, kaj Monda heredaĵo de Unesko. Užupis signifas "transrivere" aŭ "la alia bordo de la rivero" en la litova kaj referencas al la rivero Vilnia; dum la litova nomo Vilnius deriviĝis el Vilnia. Tiu ĉi distrikto populariĝis fare de artistoj dum iome da tempo, kaj estis komparita kun Montmartre en Parizo kaj kun Christiania en Kopenhago,

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de Respubliko Uĵupis ( kaj )
* la esperanta ret-radio 3ZZZ en elsendo de la 10-a de oktobro 2022 amplekse raportis pri la respubliko kaj la koncerna artikolo en revuo Kontakto - tut-hora programo, pri Uĵupis ekde minuto 24 ()
* Filmetoj pri Vilno, kun scenoj filmitaj en Uĵupis: pontoj, Respubliko kaj Konstitucio
* 1a de Aprilo, sendependeca tago! artikolo en la retejo VilNews.com la 5-an de februaro 2019 ()

eta|centra|330ra|

Kategorio:Vilno
Kategorio:Mikronacioj
Billiat

''''*  estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento *Ain'', en la regiono Aŭvernjo-Rodano-Alpoj ( []. Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Ene de la departemento, la komunumo apartenas al la arondismento Nantua kaj al la kantono. 

La teritorio havas komunan limon kun . 

eta|maldekstra|200ra|

## Vidu ankaŭ 
* komunumoj de Ain

## Eksteraj ligiloj 
* prezenteto en retejo de la komunumaro  ()
 

eta|centre|300ra|

Kategorio:Komunumoj de Ain
Béla Vihar

**,** laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Vihar Béla** estis hungara poeto, instruisto, redaktoro. Lia origina familia nomo estis *Weisz* [vejs], lia bopatro estis Félix Bódog Widder, lia filino estis Judit Vihar.

 naskiĝis  en Hajdúnánás, li mortis  en Budapeŝto.
eta|
eta|
 
## Biografio 
 devenis el juda familio. Li estis edukita en Szécsény, Törökszentmiklós kaj Debrecen, poste li akiris pedagogian diplomon en Budapeŝto. Li debutis poeto jam en sia aĝo 16, baldaŭ li apartenis al la 3-a generacio de Nyugat. Li unue instruis en Hajdúsámson, poste en Miskolc. Li aliĝis al la socialdemokratoj. Dum la 2-a mondmilito li estis trudlaboristo. De 1945 ĝis 1948 li estis lernejestro de juda lernejo en Budapeŝto, poste li havis postenon en la edukministerio, inter 1954-1956 li estis liberprofesiulo, fine redaktoro. Lia edzino naskis dufoje. Li ricevis premiojn en 1965 kaj 1966.

## Elektitaj libroj 
* *Út önmagadtól* (poemoj, 1933)
* *Betűk békességében* (poemoj, 1941)
* *Bibliai történet. Mózes születésétől a Tóra befejezéséig.* (juda lernolibro, 1948)
* *A szovjet katona a magyar irodalomban* (gvidlibro, 1954)
* *A szerelem születése* (poemoj, 1958)
* *A négy felelet* (poemoj, 1965)
* *Egy katona megy a hóban* (kolektitaj poemoj, 1978)
* *Elröppent lakodalom* (elektitaj poemoj, 1984)
* *A szíjak között* (elektitaj poemoj, 1998)

## Memorigiloj 
* memortabuloj en Hajdúnánás kaj Budapeŝto

## Fontoj 
* biografio hungare kun foto
* biografio hungare kun foto
* biografio hungare
* biografio angle

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj poetoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Hungaraj redaktoroj
Kategorio:Hungaraj judoj
Kategorio:Budapeŝtanoj