open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Bonaventura Carles Aribau

**Bonaventura Carles Aribau i Farriols** (Barcelono, 4-a de novembro de 1798 - 17-a de septembro de 1862) estis verkisto, politikisto kaj ekonomikisto hispana kaj kataluna, konsiderita iniciatanto de la katalunisma movado *Renaixença*.

Li studis retorikon kaj poetikon en seminario, same kiel hidrostatikon, elektrostatikon kaj eksperimentan fizikon en la *Junta de Comercio*.

Fondinto de la *Sociedad Filosófica* de Katalunio, li publikigis *Ensayos* (eseoj) en 1817. En 1820 li aliĝis al la liberala revolucio kaj kunlaboris en *Diario Constitucional*. Publikigis himnon titole *Libertad libertad sacrosanta*. Li estis sekretario de la municiparo *Diputación de Lérida* (1822 1823). Post la Liberala Jartrio, li rifuĝiĝis en Barcelono. Membro de la *Acadèmia de les Bones Lletres* el 1820, fondis kun Ramón López Soler la gazeton disvastigan de la literatura eŭropa etoso *El Europeo* en 1823. En 1826 li translokiĝis al Madrido por administri la negocojn de la Markizo Gaspar de Remisa al kiu li dediĉis en 1833 sian faman *Oda a la Patria*, nome lia majstroverko. Li laboris por gazetoj *La nación*, *La España* kaj *El corresponsal*, fondita en 1839 de Gaspar Remisa; en la du laste menciitaj li aperas kiel fondinto. En La Nación li redaktoris la sekcion pri ekonomiko. Li apogis kun la eldonisto Manuel Rivadeneyra, la *Biblioteca de Autores Españoles*. Li estis nomumita altrangan funkciulon pri trezoro (1847), pri doganoj (1850), pri mono (1852) kaj denove trezoro (1857).

## Ĉefaj publikitaj verkoj 
* Ensayos poéticos (1817)
* Libertad, libertad sacrosanta, himno revolucionario (1820)
* La libertad restaurada, kunlabore (1820).
* A la señora Leticia Cortesi (1821).
* Oda a la Patria (1833).
* All'eximia artista cantante Manuela Oreira Lema de Vega, che dimorava nella casa contigua a quella dell'autore (1840)
* A la virgen de los Dolores (1845)
* A la Srta Maria Dolors de Belza

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Hispana literaturo de la Romantismo
* Hispanlingvaj verkistoj
* Romantikismo
* Hispana literaturo

## Eksteraj ligiloj 
* Loko dediĉita al Bonaventura Carles Aribau en la ''Associació d'Escriptors en Llengua Catalana''. katalune, kastilie kaj angle.
* Loko dediĉita al Bonaventura Carles Aribau, en lletrA, la loko de kataluna literaturo de la Universitat Oberta de Catalunya, katalune.

Kategorio:Romantikaj verkistoj de Hispanio
Kategorio:Katalunaj verkistoj
Kategorio:Hispanaj politikistoj
Kategorio:Hispanaj ĵurnalistoj
Kategorio:Hispanaj ekonomikistoj
Kategorio:Hispanaj verkistoj de la 19-a jarcento
9917 Keynes

'*9917 *Keynes'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la ĉilia astronomo Carlos Torres elde la observatorio de Cerro el Roble en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la brita ekonomikisto John Maynard Keynes (1883–1946), kiu establis la fundamenton de la makroekonomiko kun sia *General Theory of Employment, Interest and Money'' (Ĝenerala Teorio pri Dungado, Intereso kaj Mono, 1936). Kvankam liaj ideoj ne plu estis estimataj en la 1970-aj jaroj, ili revigliĝis en 2007 - 2008 kiel rimedo al la tutmonda recesio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Carlos Torres
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
Liturgia mantuko

eta

La **liturgia mantuko** estas utiligata de la ĉefcelebranto de la katolika Meso por sekigi la manojn post la "rita sinlavado" momente de la Ofertorio. antaŭ ol la komenciĝo de la eŭkaristio liturgio vera kaj propra. Dum la lavado de la fingroj (ĉar praktike pri fingroj temas) la sacerdoto recitas establitan preĝon.

La **liturgia mantuko** (dirita ankaŭ **manuterĝjo**) estas do liturgia objekto uzita en la Katolika Eklezio. Foje ĝi estas uzata por purigi la fingron tuj antaŭ la distribuado de la komunio.

Ĝi konsistas en malgranda blanka lina mantuko, retangulforma. Ĝi povas esti ĉirkaŭe garnita per puntoj kaj centre per brodaĵa kruco. Kutime ĝiaj dimensioj ne superas 30x40 centimetrojn.

Laŭ la lastaj liturgiaj reformoj, la liturgia mantuko revestas neniun sanktecon ĉar la funkcio de mansekigo povas esti efektivigita ankaŭ per iu ajn mantuko.

La mescelebranto purigas siajn manojn ankaŭ antaŭ ol li komencas la celebron, en sakristio ĉe la Lavabo, sed estas ago tute malasama kaj por la funkcio kaj por la momento.

## Bibliografio 
* *Thesaurus del corredo ecclesiastico di culto cattolico,* voĉo "Manutergio", URL konsultita la 23/11/2008.

## Vidu ankaŭ 
* Liturgia purigilo
* Meso
* Katolika liturgio

Kategorio:Katolika liturgio
Kategorio:Katolika liturgiaj objektoj
Mihály Benke

**Mihály BENKE** hungara reformita eklezia verkisto, altlerneja instruisto naskita en Kézdioroszfalu ĉ. 1757 kaj mortinta en 1817
## Kariero
Mihály Benke studis en Kézdivásárhely, Nagyenyed, poste en Jena kaj Göttingen. De 1791 li instruis en Nagyenyed filozofion kaj latinon.
## Verkoj
*Erkölcsi tudomány. Nagyenyed, 1798. Magyar. Prelegoj laŭ notado de Lajos Gidófalvi Csiszér, 1799. manuskripte en libraro de reformita eklezio de Zágon.
*A háladatos fiúnak, hív férjnek és jó atyának rövid rajzolatja. Kolozsvár, 1810. (Halotti beszéd egykori tanítványa gr. Teleki Lajos felett.)

## Fonto
*Hungarlingva vikipedio

Kategorio:Rumanujaj hungaraj ekleziaj verkistoj
Neue Galerie New York

eta|La muzeo *Neue Galerie* en la "muzea mejlo" de la urboparto *Upper East Side*
[eta|[Gustav Klimt: pentraĵo pri *Adele Bloch-Bauer I*, 1907, oleofarboj, arĝeno kaj olo sur tolo]]
La muzeo ***Neue Galerie New York*** - la unuaj du vortoj germanlingvas: en Esperanto **"Nova Galerio Novjorko"** - estas ekspoziciejo pri pentraĵoj de la unua duono de la 20-a jarcento el Germanio kaj Aŭstrio. Ĝi situas ĉe la "muzea mejlo" de la urboparto *Upper East Side*, en la sudo de la kvartalo *Carnegie Hill*, en la urbodistrikto Manhatano de Novjorko, proksime de la kruciĝo de la Kvina Avenuo kaj 86-a strato.

## Historio 
La muzeo baziĝas je arta galerio, kiun en 1968 fondis la artkomercisto kaj muzea gvidanto *Serge Sabarsky*, kaj ties proksima amiko, la entreprenisto kaj filantrofo *Ronald Lauder* - la origina institucio havis la nomon „Serge Sabarsky Gallery“ kaj situas ĉe la urba adreso *987 Madison Avenue*.

En 1994 ambaŭ komercistoj aĉetis la nunan muzean konstruaĵon de la instituto *YIVO Institute for Jewish Research* (jide Yidisher visnshaftlekher institut) pri esploro de judismo. Antaŭa posedantino estis *Grace Wilson Vanderbilt*, edzino de la entreprenisto *Cornelius Vanderbilt III*. La domego elegante konstruita en novklasikisma stilo laŭ planoj de la arkitektoj *John Mervin Carrère* kaj *Thomas Hastings* unuafoje uziĝis ekde 1914 per la industria entreprenisto *William Starr Miller*.

Post kiam Serge Sabarsky mortis en 1996, Ronald Lauder komencis integrigi sian valoran personan artkolekton en la muzeon kaj levi ĝian signifon al internacie aparte altgranga muzeo.

Komence de la 3-a jarmilo la muzeo laŭ planoj de la germana arkitektino *Annabelle Selldorf* singarde renoviĝis, kaj en 2001 remalfermiĝis. La ekspoziciejoj taŭgas por maksimume 350 vizitantoj. Krome en la muzeo situas librovendejo, bibliotekstila vendejo de artaĵoj kaj du kafejoj.

## Kolekto de artaĵoj 
La kolekto de artaĵoj de la muzeo dividiĝas en du partojn. En la unua etaĝo de la konstruaĵo videblas verkaĵoj de aŭstraj pentristoj de la komenco de la 20-a jarcento - interalie de Gustav Klimt, Egon Schiele kaj Oskar Kokoschka. En la dua unua etaĝo de la konstruaĵo videblas verkaĵoj de germanaj pentristoj de tiu epoko, aparte de ekspresionismo - interalie de Paul Klee, Ernst Ludwig Kirchner, Otto Dix, George Grosz, Lyonel Feininger kaj Vasilij Kandinskij.

En junio 2006 Ronald Lauder por la galerio aĉetis la pentraĵon *Adele Bloch-Bauer 1* fare de Gustav Klimt je prezo de 135 milionoj de usonaj dolaroj - la plej alta prezo ĝis tiu momento pagita por pentraĵo.

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo de la muzeo *Neue Galerie*
* anglalingva artikolo „Neue Galerie Scraps a $50 Offer to See Its New Klimts“ de la 19-a de julio 2006 el la gazeto *New York Times*
* germanlingva artikolo „Ein Schatzkästchen für Adele“ de la 19-a de julio 2006 el la gazeto *Die Welt*

Kategorio:Artmuzeoj en Usono
Kategorio:Manhatano
Sándor Schmidt (mineralogo)

**Sándor Schmidt** [ŝAndor ŝmit], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Schmidt Sándor** estis hungara mineralogo, profesoro, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1891).

Sándor Schmidt http://tudosnaptar.kfki.hu/historia/egyen.php?namenev=schmidts naskiĝis la  1855 en Szeged. Li mortis la  1904 en Budapeŝto.

## Biografio 
Sándor Schmidt frekventis universitatojn en Budapeŝto kaj Strassburg. Inter 1876-1894 li laboris en Hungara Nacia Muzeo, kie li okupiĝis pri mineraloj. Ekde 1885 li ankaŭ instruis en teknikuniversitato en Budapeŝto. En 1894 li ricevis la instruan rangon eksterordinara profesoro. Li partoprenis en redaktadoj de 2 geologiaj periodaĵoj. Li okupiĝis precipe pri kristaloj.

## Verkaro (elekto) 
* *A kristályokról* (Pri la kristaloj), (1890)
* *Adatok a Pyroxen-csoport egyes ásványainak pontosabb ismeretéhez* (1891)
* *A kristálytan története* (1911)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero S kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero S kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla pli malsupre)

Kategorio:Hungaraj mineralogoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
9925 Juliehoskin

'*9925 *Juliehoskin'''* estas tre malgranda hela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomo Schelte J. Bus elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Candace Julie Hoskin*. direktorino de la kolekto da meteorŝtonoj por la *Smithsonian Institution''. Ŝi estas responsulino pri la bonteno de la kolekto kaj disponigas la specimenojn por la esploristoj, kiun studas la devenon kaj evoluon de la asteroidoj.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Schelte J. Bus
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1981
Henrik Schmidt

**Henrik Schmidt** [ŝmit], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Schmidt Henrik** estis hungara lingvisto, germanisto, altlerneja instruisto, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1923).

Henrik Schmidt http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/index.html naskiĝis la  1877 en Hungara reĝlando en Újverbász (nuntempa Vrbas en Serbio). Li mortis la  1953 en Szeged.

## Biografio 
Henrik Schmidt akiris diplomon en 1899 en Universitato de Budapeŝto, poste li estis edukisto ĉe grafa familio, tamen foje-foje li plulernis en germanaj universitatoj. Ekde 1907 li instruis en komerca akademio en Budapeŝto, baldaŭe en ĉeflernejo de Debrecen. Inter 1911-1946 li instruis en Universitato Kolozsvár (post la transloĝigo en Szeged). Li iĝis rektoro en la studjaro 1932. Li okupiĝis pri lingvo de hungariaj germanoj. Li ricevis premion en 1907.

## Verkaro (elekto) 
* *A hangváltozás törvényszerűségéről a középfelnémet nyelvjárások alapján* (1906)
* *Die deutschen Mundarten* (1928)
* *Haus und Hof der Donauschwaben Deutsch-Ungarische Heimatsblätter* (1930)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero S kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero S kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)

 
Kategorio:Hungaraj lingvistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Hungaraj germanistoj
József Schmidt

**József Schmidt** [jOĵef ŝmit], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Schmidt József** estis hungara lingvisto, instruisto, profesoro, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1911).

József Schmidt http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC13280/13575.htm naskiĝis la  1868 en Vác. Li mortis la  1933 en Budapeŝto.

## Biografio 
József Schmidt akiris diplomon en universitato en Budapeŝto en 1899, poste li ekinstruis en gimnazio. En 1908 li iĝis privata profesoro, post 2 jaroj li instruis jam en Universitato de Budapeŝto. Post falo de Hungara Sovetrespubliko li ne plu rajtis instrui. Li pensiuliĝis en 1924. Li okupiĝis precipe pri la germana lingvo.

## Verkaro (elekto) 
* *Nasalis infixum névszókban* (1904)
* *Kísérlet az indogermán gutturális probléma megoldására* (1912)
* *A szanszkrit irodalom története* (Historio de la sanskrita literaturo), (1923)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografieto (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero S kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj lingvistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj framasonoj
10019 Wesleyfraser

'*10019 *Wesleyfraser''''' estas malgranda malhela kaj malrapide rotacianta asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usonaj geastronomoj Eleanor Francis Helin kaj Schelte J. Bus elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de Westley C. Fraser, esploristo ĉe la Reĝina Universitato de Belfast, kies studoj inkludas la disdono en grando de la kujperzonaj objektoj por pli bona devigo pri ties formiĝo.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Schelte J. Bus
Kategorio:Malkovrita de Eleanor Francis Helin
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1979
Andoraj eŭro-moneroj

**Krome** jam pli longan tempon la ŝtatoj Monako, San-Marino kaj Vatikanurbo ekster la Eŭropa Unio havas valutan interkonsenton kun la Unio, kaj produktas proprajn naciajn Eŭro-monerojn. La **1-an de januaro 2014** al tiu listo ankaŭ aldoniĝas **Andoro**, kiu la 30-an de junio 2011 subskribis valutan interkonsenton kun la Unio. Antaŭe, en Andoro ĝis la enkonduko de la komuna eŭropa valuto validis la naciaj valutoj de Francio kaj Hispanio, franca franko kaj hispana peseto, kaj ekde la 1-a de januaro 2002 fakte validis la valuto Eŭro, rekta sekvaĵo de la antaŭaj valutoj de Francio kaj Hispanio, sen aparta konsento inter Andoro kaj la Unio.

La **andoraj eŭro-moneroj** havas kvar desegnaĵojn por la unuopaj moneroj.

## Vidu ankaŭ 
* Bildoj de komunaj flankoj de eŭro-moneroj.
* Pri Eŭro (monunuo)

## Eksteraj ligiloj 
* Eŭropa Centra Banko (www.euro.ecb.int)

Kategorio:Eŭro-moneroj laŭ landoj
Kategorio:Andoro
Grek-katolika preĝejo Anunciacio (Újfehértó)

**Preĝejo Anunciacio** estas grekokatolika historia monumento en Hungario, en urbo Újfehértó.

## Historio 
La preĝejo konstruiĝis inter 1806-1832, sed la ligna turo estis farita nur en 1858. La turo renoviĝis en 1896 kaj 1907. La sakristio estis konstruita nur en 1906. En 1946 la preĝejo ekstere, en 1965 interne renoviĝis.

## Konstruaĵo 
La preĝejo situas sola en korto. La apuda strato paralelas kun la flanko de la preĝejo. En mezo de la fasado troviĝas la enirejo, pli supre la turo altiĝas. La navo havas 2 flankajn altarojn dediĉitaj al Sankta Nikolao kaj Sankta Antonio el Padovo. La ĉefaltaro estis kreita en 1913, la impona ikonostazo en 1869.

Kermeso okazas en la 25-an de marto.

## Fontoj 
* hungare kun interna bildo
* http://www.muemlekem.hu/muemlek?id=18142
* hungare

Ujfehértó
Kategorio:Preĝejoj sub patroneco de Anunciacio
Ujfehértó
10031 Vladarnolda

'*10031 *Vladarnolda'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la ukraina astronomino Ljudmila Georgijevna Karaĉkina elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en tiama Sovetunio (de 1992 en Aŭtonoma Respubliko Krimeo).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la rusa sovetunia matematiko Vladimir Igoreviĉ Arnold (cirile: *Владимир Игоревич Арнольд'', 1937–2010), eminentulo pri la teorioj de la dinamikaj sistemoj, funkcioj,  kaj matematikaj metodoj de klasika mekaniko.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Ljudmila Georgijevna Karaĉkina
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1981
Bioley-Orjulaz

**Bioley-Orjulaz** estas komunumo en la Distrikto Centro de Vaŭdo en Kantono Vaŭdo, Svislando. Ĝi havis 457 loĝantojn je la 31-a de decembro 2012.

## Geografio 
La komunumo Bioley-Orjulaz situas meze en la regiono Centro de Vaŭdo, proksimume 3,5 kilometrojn okcidentsudokcidente de la distriktĉefurbo Echallens kaj 10 kilometrojn nordnordokcidente de la kantonĉefurbo Laŭzano.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 3,11&nbsp;km², de kiuj 17,4% estas kovritaj de arbaro, 70,7% servas por agrikulturo kaj 10,6% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Bioley-Orjulaz limas en nordo al Saint-Barthélemy, en oriento al Assens, en sudo al Etagnières, en sudokcidento al Boussens, kaj en okcidento al Bettens.

## Trafiko 
Bioley-Orjulaz situas flanke de la gravaj trafiklokoj. Tra la komunumo pasas konekta vojo de Assens al Bettens, kiu kruciĝas kun la vojo de Echallens al Boussens. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A1 estas La Sarraz, kiu situas proksimume 3 kilometrojn nordokcidente de la komunuma centro. Pere de la poŝtaŭtolinio de Echallens al Chavornay la komunumo estas konektita al la publika transportreto.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Bioley-Orjulaz datiĝas el la 12-a jarcento kiel *Oriola*. Dum mezepoko la Abatejo Lago de Joux posedis uzorajtojn de la arbaro de Orjulaz. De 1475 ĝis la Helveta Revolucio de 1798 Bioley-Orjulaz estis parto de la komuna berna kaj friburga Senjorujo Orbe kaj Echallens. Post la revolucio ĝi apartenis al la Distrikto Echallens, kaj surbaze de la administra reformo de 2006 ĝi kun efiko de la 1-a de januaro 2008 ĝi estis integrita al la nova Distrikto Centro de Vaŭdo.

## Vidu ankaŭ 
* Aliaj lokoj kun la nomo Bioley

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficialaj informoj pri la komunumo Bioley-Orjulaz 

## Bildoj 

Dosiero:Bioley-Orjulaz - Village.JPG|Vilaĝa strato de Bioley-Orjulaz
Dosiero:Bioley-Orjulaz - Salle communale.JPG|Komunuma domo de Bioley-Orjulaz
Phan Bội Châu

**Phan Boi Chau** (潘佩珠, 26-a de decembro 1867, 29-a de septembro 1940) estis vjetnama naciista gvidanto.

La filo de malriĉa klerulo ricevis doktorecon en 1900, en kiu tempo li jam estis forte naciisma. Kontraŭante al la franca registaro en Vjetnamio, li organizis klopodojn por meti la naciisman princon Cuong De (1882-1951) sur la trono. En 1905 li translokiĝis sian rezisto-movadon al Japanio, kie li renkontis Sun Yat-sen, Phan Chau Trinh kaj Tsuyoshi Inukai. Li sendis multajn vjetnamajn studentojn al Japanio (200 studentoj en la pinta jaro) kaj tio estis nomata *Đông Du* (Studo en la Oriento [nome, Japanio]). Li skribis la verkon *Việt Nam Vong Quốc Sử* (Historio de la perdo de Vjetnamio).

Liaj monarkiaj skemoj malsukcesis, ĉar li faris planon por murdi la ĝeneralan guberniestron de Franca Hindoĉinio kaj estis enprizonigita de 1914 ĝis 1917. Centoj da vjetnamoj protestis, kiam li estis arestita denove en 1925, poste estis liberigita kaj pasigis la reston de sia vivo en izoliteco.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Hồ Chí Minh

Kategorio:Vjetnamaj politikistoj
Bioley

**Bioley** estas la nomo de la sekvantaj lokoj:

* **Bioley-Magnoux** estas komunumo de la Distrikto Vaŭda Nordĵuraso en Kantono Vaŭdo en Svislando.
* **Bioley-Orjulaz** estas komunumo de la Distrikto Centro de Vaŭdo en Kantono Vaŭdo en Svislando.
(9928) 1981 WE9

**(9928) 1981 WE9** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  elde la Observatorio de Perto, en Bickley (Okcidenta Aŭstralio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Observatorio de Perto
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1981
Erzsébet P. Ütő

**Erzsébet PÉTER ÜTŐ** [YtOE] rumania hungara tekstilartistino, grafikistino naskita en Valea Crișului (Covasna) la 28-an de decembro 1933 kaj mortinta Sighetu Marmației la 1-an de marto 2012.

## Kariero 
Erzsébet P. Ütő diplomitiĝis en la tekstilfako en 1957 en la Arta Altlernejo Ion Andreescu de Kluĵo kaj ŝi instruis inter 1961 kaj 2001 en Sighetu Marmației. De 1998 ŝi ekspoziciis en ĉiu tri jaroj en Kluĵo. Ŝi havis ekspoziciojn en Baia Mare; en Hungario, Germanio.
Interalie ŝi estis instruistino de pentristino Krisztina Bocsák.

## Fonto 
* Biografiaj indikoj 
* Biografiaj indikoj, pentraĵoj 
* Novaĵo pri la morto de artisto 
* Pentraĵoj

Kategorio:Rumanujaj hungaraj pentristoj kaj grafikistoj
Ferenc Hitter

**Ferenc HITTER** rumania hungara ĵurnalisto, redaktoro, lokhistoriisto naskita en Baia Sprie la 19-an de januaro 1945. 

## Kariero
Ferenc Hitter diplomitiĝis pri ekonomiko en 1978 en Ekonomiscienca Akademio de Bukareŝto, en 2000 en Presarkolegio Ady Endre de Oradea. Li estis post 1989 konsilanto, vicurbestro en sia naskiĝurbo. De 2000 ĝis 2003 li estis ĉefredaktoro de Radio Galaxia de Baia Mare, inter 2004-2008 ĉefredaktoro de gazeto *Gutinmelléki Friss Újság*, en 2007-2008 ĉefredaktoro de TL plusz TV studió de Baia Mare.

## Volumoj
*Felsőbánya – monografieto, 1993,
*Felsőbányai Kalauz – 1998 kunulaŭtoro,
*Felsőbányai arcképcsarnok – 2002,
*Tiszteljétek őseinket – 2004,
*150. éves a Felsőbányai Római Katolikus templom – 2008 (kolora albumo).

## Fonto
*Erdélyi magyar ki kicsoda, 2010.
*Persona retejo

 
Kategorio:Rumanujaj hungaraj redaktoroj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj lokhistoriistoj
Gyula Miholcsa

**Gyula MIHOLCSA** [miholĉa] estas rumanuja hungara kameraisto, reĝisoro. Li naskiĝis la 21-a de marto 1956 en Târgu Mureş. Li estas la pli juna frato de skulptisto József Miholcsa.

## Biografio
Gyula Miholcsa diplomitiĝis pri fiziko en Universitato de Temeŝvaro en 1980, poste li instruis en sia naskiĝurbo, laboris en la kalkulcentro de Akvoafera Oficejo Mureș-Banat. Li ekkomencis 1983 konatiĝi kun la mondo de la filmo en filmklubo de Ervin Béla Schnedarek. En 1990 li partoprenis en Budapeŝto fakkurson pliperfektivan kurson (MTV, DUNA TV). De 1991 li estas kamaraisto, kelkfoje reĝisoro de Hungara Elsendo de la Rumana Televido.

## Historiaj dokumentfilmoj
* Egy az Isten; 40 év után; A költő és a tábornok; Jókai és Erdély; Marosvásárhely fekete márciusa. 

## Naturfilmoj
* Kalendárium, Barangolás a Kökény-folyó mentén, Oltország, Az aranyos Aranyos.

## Kondisvastigintaj filmoj
* A fogathajtás története, Az erdélyi üveg, A vasgyártás Erdélyben, Aurum problematicum, Vízimalmok Erdélyben, Az erdélyi földgáz, A mezőmadarasi légkövek.

## Libroj
* Labirintus – logikai fejtörők, 2001, dua, plilarĝita eldonaĵo, 2010.
* Ember és környezet – fizika a természetben, 2003.

## Fonto
* Retejo de televido

Kategorio:Rumanujaj hungaraj kameraistoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj reĝisoroj
9934 Caccioppoli

'*9934 *Caccioppoli'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomo Edward L. G. Bowell elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, sud-oriente de Flagstaff (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoroj de *Francesco Caccioppoli'' (1855–1944), estro la Naŭtan Instituton Navale di Procida, proksime de Napolo kaj fervora observanto de la ĉielo ; kaj de la itala matematikisto Renato Caccioppoli (1904–1959), kiu faris fundamentan laboron pri la linearaj kaj ne-linearaj .

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Edward L. G. Bowell
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1985
9926 Desch

'*9926 *Desch'''* estas tre malgranda sed tre hela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomo Schelte J. Bus elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Steven Desch'', profesoro pri astronomio ĉe la Ŝtata Universitato de Arizono. Lia teoria laboro pri astrofiziko centriĝas je modeloj de la deveno kaj evoluo de la asteroidoj kaj planedoj, inklude la formiĝon de kondroj, la evoluon de protoplaneda disko kaj la devenon de mallong-vivaj radionuklidoj.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Schelte J. Bus
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1981
9930 Billburrows

'*9930 *Billburrows'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomo Edward L. G. Bowell elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, sud-oriente de Flagstaff (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras William E. Burrows, de la Universitato de Novjorko, supera aŭtoritato pri kosmonaŭtiko, nacia sekureco, spionaj satelitoj kaj aviadiloj. Liaj libroj, vaste esploremaj kaj detalemaj, restas tamen gaje legeblaj. Ili inkluzivas, inter aliaj * Deep Black* (Profunda Nigro) kaj *Exploring Space'' (Esplorante Kosmon)

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Edward L. G. Bowell
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1984
Guy Breniaux

. 13-jaraĝa, li iĝis lernanto de la pentristo de Franĉ-Konteo Jean Vuillemey. Poste, il studis ĉe École des Arts Décoratifs en Ĝenevo. Unuiĝintaj Nacioj elektis pentraĵojn de li, ekzemple "Le Droit à la Vie", kiun UN uzis kiel afiŝo okaze de la 40-jariĝo de Universala Deklaracio de Homaj Rajtoj.

## Bildaro 

|Kasteloj de Revermont
|Kolombo de Paco
|Himno al la Vivo
|Venuso
|Druido
|Paco

## Libraro en la franca lingvo 
* "La Mythologie des Mots", Guy Breniaux kaj Claude Luezior (2003)
* "Mythologie", Guy Breniaux (2004)
* "L'Encyclopédie des Arts en Franche Comté", Jacques Rittaud-Huttinet kaj Chantal Leclerc (2005)
* "Harmonie = Lumière", Guy Breniaux (2007)

## Eksteraj ligiloj 
* retejo de Guy Breniaux

Kategorio:Unuiĝintaj Nacioj
10027 Perozzi

'*10027 *Perozzi'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomo Edward L. G. Bowell elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, sud-oriente de Flagstaff (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la italan astronomon *Ettore Perozzi''  de Telespazio (Romo). Li laboras pri la dinamiko de la sunsistemo kaj la analizo de interplanedaj misioj. Li partoprenis al la misio Cassini-Huygens kaj en la proponitaj misioj al kometoj kaj asteroidoj.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Edward L. G. Bowell
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1981
Boulens

**Boulens** estas komunumo en la Distrikto Centro de Vaŭdo en Kantono Vaŭdo, Svislando. Ĝi havis 297 loĝantojn je la 31-a de decembro 2012.

## Geografio 
La komunumo Boulens situas en nordoriento de la regiono Centro de Vaŭdo (france *Gros-de-Vaud*), proksimume 18 kilometrojn nordnordokcidente de la kantonĉefurbo Laŭzano kaj 3 kilometrojn nordokcidente de la distriktĉefurbo Echallens, ĉe la orienta bordo de la rivero Mentue. La komunumo konsistas el la vilaĝo Boulens, la setlejo Moulin de l'Augine, kaj kelkaj izolitaj bienoj.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 3,44&nbsp;km², de kiuj 32,3% estas kovritaj de arbaro, 61,6% servas por agrikulturo kaj 4,9% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Boulens limas en nordoriento oriento kaj sudo al Montanaire, en sudokcidento al Fey, kaj en okcidento kaj nordokcidento al Bercher.

## Trafiko 
Tra Boulens pasas la kantona ĉefvojo n-ro 150 de Echallens al Thierrens. La vilaĝocentro de Boulens mem situas flanke de la kantona vojo kaj atingeblas pere de mallarĝa konekta vojo de la kantona vojo al Bercher. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A1 situas 10 kilometrojn okcidente de la komunumo apud La Sarraz.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Boulens datiĝas el la jaro 1142 kiel *Bollens*. Dum mezepoko Boulens estis grejnbieno de la Abatejo Montheron, kiu estis la plej granda bienposedanto en la vilaĝo. Post la reformacio la havaĵoj kaj la jurisdikcio en Boulens transiris al la urbo Laŭzano. Sub la berna regado de 1536 ĝis la Helveta Revolucio de 1798 Boulens apartenis al la Voktejo Moudon. Post la revolucio ĝi apartenis al la Distrikto Moudon, kaj surbaze de la administra reformo de 2006 ĝi kun efiko de la 1-a de januaro 2008 ĝi estis integrita al la nova Distrikto Centro de Vaŭdo.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Boulens
Victor Harbor (Suda Aŭstralio)

**Victor Harbor** (Viktorhaveno) estas urbo de la marbordo de Duoninsulo Fleurieu, je ĉirkaŭ 80 km sude de Adelajdo, Suda Aŭstralio. La urbo estas la plej granda setlejo sur la duoninsulo, kun ekonomio bazita sur agrikulturo, fiŝkaptado kaj variaj industrioj. Ĝi estas ankaŭ populara turisma loko, kio pligrandigas la urban populacion dum la someraj ferioj. Ĉefa allogo estas la apuda Insulo Granita kie eblas vidi etan populacion de Blua pingveneto.

## Historio 
Antaŭ la eŭropa setlado, la loko estis loĝita fare de indiĝena tribo. La golfeto sur kiu situas la urbo estis malkovrita de Matthew Flinders en 1802. En 1837, ŝipo de la Brita Reĝa Mararmeo, HMS Victor, albordiĝis tie kaj ĝia kapitano nomis la lokon laŭ ŝi. Ĉirkaŭ la sama tempo, du balenkaptaj stacioj estis establitaj en la areo. Balengrasaĵo estis tiam la unua eksporta industrio de Sudaŭstralio. La urbo estis establita en 1863 sub la nomo de **Port Victor** kaj balenĉasado okazis en la areo ĝis 1872. En 1921 la nomo de la urbo estis ŝanĝita de **Port Victor** al **Victor Harbor**, por eviti konfuzon kun la urbo Port Victoria kiu estas 160 km nordokcidente de Victor Harbor. Kvankam en la angla la vorto **harbour** estas literumita kun la litero **u**, la nomo de la urbo estas skribita **Victor Harbor**, sen la litero **u**. Tio literumado estas trovita en la nomoj de aliaj lokoj en Sudaŭstralio pro historia eraro de la Surveyor General de Sudaŭstralio. Kontraste la nomo de la fervoja stacidomo de la urbo estas literumita ĝuste.

## Turismo 
Populara altiro por turistoj en Victor Harbor estas Granita Insulo, kiu estas ligita al la ĉeftero per mallarĝa piedira ponto kaj laŭ kiu veturas kaleŝo vojaĝanta sur relo kaj tirata de ĉevalo. Ĝis antaŭ nelonge, la insulo estis la vivejo de granda kolonio de junaj pingvenoj. La pingvenoj pasigus la nokton sur la insulo kaj matene ili eliris por ĉasi fiŝojn kaj reveni ĉe sunsubiro. En 2012 estis nur sep individuoj sur la insulo kaj la suspekto estas ke la fenomeno rilatas al la reproduktado de la forstera arktocefalo.

Alia altiro estas malnova vaportrajno vojaĝanta sur fervojo sur historia itinero kiu estas la unua fervoja linio en Aŭstralio.

Inter la monatoj da junio kaj septembro, baleno-observado ankaŭ estas altiro. aŭstralaj balenoj venas marborden por reproduktado kaj naskosezono. La South Australian Marine Mammal Center situas en Victor Harbor kaj disponigas informojn pri ŝancoj de baleno-observado. Krome, ekzistas granda amuzparko kaj ekzistas akvosportoj kaj fiŝkaptaj agadoj en la areo.

## Referencoj
* Charles R. Hodge, *Guide-book to Victor Harbour (the miniature Naples of Australia) and the South Coast*, Adelaide: The Advertiser, 1930, OCLC 37077169.

## Eksteraj ligiloj
*Urbo Victor Harbor
*Steamranger Turisma Fervojo
*Suda Aŭstralio Centra
*Turismo Suda Aŭstralio

Kategorio:Geografio de Aŭstralio
Pingveninsulo (Okcidenta Aŭstralio)

eta|dekstre|Pingveninsulo el Okcidenta Aŭstralio
**Pingveninsulo** aŭ en angla *Penguin Island* () estas 12.5 ha insulo ĉe la marbordo ĉe Perto, Okcidenta Aŭstralio, je 700 m el Rockingham. Ĝi estas hejmo de kolonio de Blua pingveneto, la plej granda populacio de tiuj birdoj en Okcidenta Aŭstralio. La akvoj ĉirkaŭ la insulo formas la Marparkon Shoalwater Islands. (mapo tie).

Gravaj areoj de la insulo estas North Rock, Pelican Bluff, North Beach, McKenzies Well, South Beach, Abalone Point, kaj Surfers Beach.

## Referencoj 
## Literaturo 
* Crane, Kevin, Carolyn Thomson kaj Peter Dans. *Discovering Penguin Island and the Shoalwater Islands Marine Park*. Como, W.A. Dept. of Conservation and Land Management, 1995. ISBN 0-7309-6971-1

## Eksteraj ligiloj 
* *Shoalwater Islands Marine Park* ĉe *Department of Conservation and Land Management*
* Rockingham Penguins-- retejo por naturamikoj

Kategorio:Geografio de Aŭstralio
9931 Herbhauptman

'*9931 *Herbhauptman''''' estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Antonín Mrkos elde la Observatorio Kleť apud České Budějovice, en tiama Ĉeĥoslovakio (nun en Ĉeĥa Respubliko).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la usona matematikisto Herbert A. Hauptman (1917–2011), iama prezidento de la Instituto Hauptman-Woodward de Medicina Esploro de Bufalo (Nov-Jorkio), kun-ricevinto de la Nobel-premio pri kemio 1985 kun Jerome Karle, pro lia disvolvo de matematika modelo por determini la kristalan strukturon de malsimplaj molekuloj per Ikso-radia difrakto.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Antonín Mrkos
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1985
Naturparko Filipinsulo

**Naturparko Filipinsulo** (; PINP) estas konservadparko situanta ĉe Filipinsulo, Viktorio, Aŭstralio. Kreita en 1996, la parko estas posedo de la viktoria registaro, tamen ĝi estas memzorga komerca allogo por la celo de animala konservado kaj esplorado.

Oni preparis rigardejon ĉe la Naturparko Filipinsulo por permesi vizitantojn vidi la noktan "pingvenan paradon". Oni starigis lumojn kaj ejojn el cemento por permesi vizitantojn vidi sed ne foti la pingvenojn interage en ties kolonio.

La *Koala Conservation Centre* estas dediĉita la esplorado pri koaloj, kies konservado permesas oportunon vidi koalojn en ties natura habitato arbopinte danke al altirejoj.

Multo el la parko kuŝas ene de la Filipinsula Grava Birdareo, tiele identigita de BirdLife International pro ties gravo ĉar eltenas gravajn populaciojn de Blua pingveneto, Fajnbeka pufino kaj Pacifika mevo.

## Bildaro 

Image:Nobbies zz.JPG|El Nobbies Centre
Image:Nobbies Phillip Island b.JPG|Alia vido el Nobbies Centre
Image:Koala Phillip Island z.JPG|Detalo de Koalo en la Konservadejo

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo

## Referencoj 
Kategorio:Geografio de Aŭstralio
Kategorio:Naturo en Aŭstralio
Kategorio:Protektitaj areoj en Aŭstralio
Totally Wild

***Totally Wild*** (tute nature) estas aŭstralia porinfana televidserio. Ĝi estis produktita ekde 1992, elsendita per Network Ten el la 12a de julio 1992 al la 30a de oktobro 2013, kaj poste estis elsendita per Eleven el 4a de novembro 2013. Ĝi temas pri indiĝena aŭstralia flaŭro kaj faŭno, ekstremaj sportoj, medio, scienco kaj teknologio. Ĝi estis elsendita en multaj landoj kaj konsiderita majstroverka porinfana televidprogramo en Aŭstralio. 

## Stabanaro
Proparolantoj de Totally Wild estis: 
* Seamus Evans
* Alissa Smith
* Stacey Thomson
* Duane Strauss
* Pip Russell
* Alex Battye
* Natalie Hunter

## Eksteraj ligiloj
* Oficiala retejo 
* 
*Totally Wild at the National Film and Sound Archive

Kategorio:Televidaj programoj
Kategorio:Naturo de Aŭstralio
Kategorio:Porinfana televido
Casa de la Vall

eta|300px|la *Casa de la Vall*
La konstruaĵo **Casa de la Vall** en Andoro Malnova *(Andorra la Vella)*, laŭ vorta traduko el la kataluna "Domo de la Valo", estas la sidejo de la parlamento de Andoro, nomata "Consell General de les Valls" (Konsilo Ĝenerala de la Valoj).

La domo konstruiĝis en 1580 kiel nobela vilao kun fortikita turo de la familio *Busquets*. En 1702 ĝin aĉetis la antaŭaĵo de la Konsilo Ĝenerala, tiutempe titoligata *Consell de la Terra* ("Konsilio de la Teritorio").

La duetaĝa domo el masivaj ŝtonoj ne mortere ligitaj, en du anguloj havas historiajn kolombejojn en formo de turetoj. En parketo antaŭ la domo troveblas la modernisma skulptaĵo "La Danco" de *Francesc Viladomat*. Sur placo ĉe la norda flanko de la konstruaĵo poziciiĝas monumento de *Emili Armengol* pri la ŝtata sendependeco de Andoro el 1993 kaj la ekfunkcio de ŝtata konstitucio.

[eta|maldekstra|150px|[andoraj eŭro-moneroj|andora monero de 1 Eŭro, oficiala ekde
januaro 2014, bildigas la domon]]
[eta|150px|[blazono de Andoro ĉe la fasado]]
En la teretaĝo troveblas la justica administracio de Andoro kun la apelacia juĝejo. En la supra etaĝo situas la kunsidejo de la Konsilio Ĝenerala, la kapelo *Sant Ermengol* kaj la "ŝranko de sep ŝlosiloj", kiu servas kiel arkivo por la plej gravaj historiaj dokumentoj de Andoro, kaj nur povas malfermiĝi aŭ fermiĝi per la ŝlosiloj de la reprezentantoj de ĉiuj sep katolikaj kaj administraj paroĥoj de Andoro. Apud la parlamenta kunsidejo krome situas historia kuirejo, ĉar la konsilianoj en la pasinteco devis resti en la konstruaĵo ĝis trovo de decidoj, kaj dum tiu tempo ricevis manĝaĵojn.

Super la ĉefa enirejo videblas la nacia blazono de Andoro, kaj la blazono de la familio *Busquets*.

La 1-an de januaro 2014 ekcirkulas naciaj andoraj eŭro-moneroj: la monero de 1 Eŭro bildigas la historian parlamentejon.

## Literaturo 
* ''Diccionari Enciclopèdic d'Andorra'', Àlvar Valls Oliva, Fundació Crèdit Andorrà, Andorra la Vella 2006, ISBN 978-99920-1-629-9

## Eksteraj ligiloj 
* vituala vizitejo  , ,  kaj 

Kategorio:Parlamento
Kategorio:Andoro
Kategorio:Politiko de Andoro
Kategorio:Andoro Malnova
Sea World

**Sea World** (Marmondo) estas marmamula parko, oceanario, kaj amuzparko situanta en Ora Marbordo, Kvinslando, Aŭstralio. Ĝi inkludas rajdadon, animalajn montrojn kaj aliajn allogojn, kaj helpas konservadon pere de edukado kaj savado kaj rehabilitado de malsanaj, vunditaj aŭ orfaj bestoj. La parko estas komerce ligita al *Warner Bros. Movie World* kaj al ''Wet'n'Wild Water World'' kiel parto de la parkodivido de Village Roadshow.

## Blua pingveneto 
eta|280ra|Bluaj pingvenetoj ĉe Sea World (foto de 2005)
Estas kolonio de Blua pingveneto ĉe Sea World. Komence de Marto 2007, 25 el 37 pingvenoj mortiĝis pro nekonata toksino sekve de ŝanĝo de gruzo en ties ejo. Ankoraŭ oni ne konas tion kio kaŭzis la mortojn de la Bluaj pingvenetoj, kaj oni decidis ne revenigi la 12 survivantajn pingvenojn al la sama loko kie la pingvenoj malsaniĝis. Oni malfermis novan pingvenejon por la kolonio de Blua pingveneto ĉe Sea World en 2008.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* Nature Works – Zoos and Animals – ĉe Sea World

Kategorio:Publikaj akvarioj
Kategorio:Kvinslando
Kategorio:Geografio de Aŭstralio
Forstera arktocefalo

alternative=Fur seal posing on top of the rocks.jpg|eta
eta
La **Forstera arktocefalo**, en latina scienca nomo ***Arctocephalus forsteri***, konata ankaŭ kiel **Aŭstralia ledofoko**, **Novzelanda ledofoko** aŭ **suda ledofoko**, estas specio de foko troviĝanta ĉe la suda marbordo de Aŭstralio, la marbordo de la Suda Insulo de Novzelando, kaj ĉe kelkaj malgrandaj insuloj sude kaj oriente de tiuj lokoj. Kolonioj nur de maskloj estas en la marbordo de la Kuka Markolo ĉe Norda Insulo ĉe Wellington kaj vagantoj troviĝas tiom norde kiom ĝis Nov-Kaledonio. En Novzelando Maorioj nomigas ilin ***kekeno***. Kvankam la populacioj de Aŭstralio kaj de Novzelando montras iome da genetikaj diferencoj, ties morfologioj estas tre similaj, kaj tiele ili restas klasitaj kiel sola specio.
alternative=Arctocephalus forsteri distribution.png|eta|Arctocephalus forsteri distribution

Kategorio:Fokoj
Sheila (kantistino)

**Sheila** (naskonomo: Annie Chancel) (naskiĝis  en Créteil, Francio) estas franca kantistino aktiva ekde 1962. Ŝi havas repertuaron de kanzonoj en kvin lingvoj: krom la franca, ŝi fakte kantis en la angla, germana, hispana kaj itala lingvoj, kaj ŝi etendiĝis tra diversaj muzikaj ĝenroj, de la varietea kanzono al muzikalo ĝis franca kanzono por alveni al diskoo, precipe en la lastaj 1970-aj jaroj.

Ekde 1977 Sheila estis aktiva ankaŭ en la bando *Sheila & B. Devotion* konsistanta krom ŝi, el la tri afro-amerikaj muzikistoj Dany Mac Farlane, Freddy Stracham kaj Arthur Wilkins. Dum sia kariero ŝi vendis pli ol dudek milionojn da diskoj.

## Diskaro 
### Albumoj 
* 1963: *Le Sifflet Des Copains*
* 1964: *Ecoute Ce Disque*
* 1965: *Tous Les Deux*
* 1965: *Toujours Des Beaux Jours*
* 1966: ''L'Heure De La Sortie*
* 1967: *Dans Une Heure*
* 1968: *Long Sera L'Hiver*
* 1969: *Oncle Jo*
* 1970: *Reviens Je T'Aime*
* 1971: *Love*
* 1972: *Poupée De Porcelaine*
* 1973: *Les Gondoles A Venise*
* 1974: *Sheila & Ringo*
* 1975: *Quel Tempérament De Feu*
* 1976: *L'Amour Qui Brûle En Moi*
* 1977: *Singin' in the Rain* aŭ *Love Me Baby* (en iuj landoj)
* 1979: *Sheila & B. Devotion*
* 1980: *King of the World*
* 1980: *Pilote Sur Les Ondes*
* 1981: *Little Darlin'*
* 1983: *On dit*
* 1984: *Je suis comme toi*
* 1985: *Zenith 85*
* 1988: *Tendances*
* 1989: *Olympia – Je Suis Venue Te Dire Que Je M'En Vais*
* 1998: *Le Meilleur*; re-registrado de ŝiaj plej grandaj ŝlagroj kaj novaj kanzonoj
* 1999: *Live At The Olympia*
* 1999: *Dense*
* 2002: *Seulement pour toi*
* 2002: *Jamais Deux Sans Toi (Live at the Olympia)*
* 2007: *Enfin Disponible (Live at the Cabaret Sauvage)*
* 2012: *Solide*
* 2021: *Venue d'ailleurs''

## Referencoj 
## Tradukfonto 
Kategorio:Popkantistoj
Kategorio:Francaj kantistoj
Kategorio:Francaj popkantistoj
Krisztina Bocsák

**Krisztina BOCSÁK** [bocsAk], fraŭlinnomo *Takács*, hungara pentristino naskita en Sighetu Marmației la 27-an de aŭgusto 1964. 

## Kariero
Krisztina Bocsák post okjara studado en loka pentristlernejo diplomitiĝis 1982. Ŝia instruistino estis Erzsébet P. Ütő. De 1990 ŝi vivas en Debreceno.

## Ekspozicioj ĉefaj
*1999. Bank Center Galéria, 2000. Hotel Gellért Budapest, 2000. Hotel Korona Budapest, 2001. 
## Fontoj
*Biografiaj indikoj 
*Biografiaj indikoj 

 
Kategorio:Rumanujaj hungaraj pentristoj kaj grafikistoj
Kategorio:Hungaraj pentristoj
Krucifikso de Antonello el Mesina

La **Krucifikso** estas oleo-pentraĵo sur tilia ligna tabulo en dimensioj de 41,9x25,4 cm, de Antonello el Mesino, datita je 1475 kaj konservata en la Nacia Galerio de Londono.

## Priskribo kaj stilo 
La verko estas subskribita kaj datita *1475 / Antonellus Messaneus / me pinxit* (Antonello el Mesino min pentris) sur la kartuŝo kiu troviĝas sur la ŝajna malsupera ligna kornico. La trankvila komponaĵo estas konstruita en ora proporcio kaj montras *Kriston en kruco* sur la fono de fora pejzaĝo konstruita laŭ punkto-fuĝo mallevita, dum sube troviĝas du dolorantoj, Maria kaj Sankta Johano la Evangeliisto, kiuj silente kontemplas la scenon. Plifore videblas la Tri Mariaj.

La ikonografia tipo reiras al flandraj ekzemploj, ankaŭ en la traktado de la pejzaĝo, kiu milde lontane malintensiĝas en la lazurecaj koloroj de la montetoj ĉirkaŭataj de malklareco. La markaj linioj de la lagaj akvoj distancigas la figuron de Kristo, kies okuloj fiksas la rigardon sur la cirklo formita de la Virgulino kaj de la apostolo johano.

En la sama jaro Antonello pentris la version de krucifikso, la Krucifikso de Anteverpeno, dimensie pligrandan, kie tamen plievidentas la adheron al la norda modelo, kun personoj pli aktivaj en la sceno kaj kun uzo de la detaloj pli akurataj kaj, iamaniere, pli distrintaj.

## Vidu ankaŭ 
* Pentrarto
* Mesino
* Krucumo
* Krucumita Kristo en arto
* Krucifikso

## Eksteraj ligiloj 
* Priskribilo en la oficiala reto de la Muzeo

Kategorio:Krucumado
Kategorio:Pentrado
Kategorio:Krucumo kun plorantoj
Vorto kaj Vortelemento en Esperanto

***Vorto kaj Vortelemento en Esperanto*** eldonita en 1976  en  Kuopio de  Librofako de Literatura Foirio  estas broŝuro verkita de István Szerdahelyi. 

## Vidu ankaŭ
* *La Gramatika Karaktero de la Esperantaj Radikoj*
* *La Structure Logique des Mots*
* *Kompleta Gramatiko kaj Vortfarado de Esperanto*
* *Pri la Vortfarado en Esperanto*
* *Skizo por Racia Teorio de Vortigado*
* *Sur la Vojoj de la Analiza Skolo*
* Vortfarado

## Eksteraj ligiloj 
* Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
* Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience 
* Katalogo "Erfgoedbib" en *LibraryThing*

Kategorio:Gramatiko de Esperanto
Kategorio:Vortoj
Kategorio:Vortfarado
Kategorio:Antverpena Lingvo-libraro
Kategorio:Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
Kategorio:Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
Zoltán Schréter

**Zoltán Schréter** [ŝrEter], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Schréter Zoltán** estis hungara geologo, hidrologo, paleontologo, profesoro, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1931).

Zoltán Schréter http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC13280/13629.htm naskiĝis la  1882 en Dombóvár. Li mortis la  1970 en Budapeŝto.

## Biografio 
Zoltán Schréter frekventis universitaton en Budapeŝto inter 1901-1908. Li doktoriĝis en 1909. Pli frue jam en 1906 li helpis instrui al Ferenc Schafarzik en la teknikuniversitato. Li eklaboris en geologia instituto en 1909, kie li laboris 33 jarojn. Li faris esplorojn ekzemple en Bükk, Cserhát, Bakony, Gerecse. Dum la 1-a mondmilito li serĉis naftojn en Máramaros. Li ricevis memormedalon en 1966.

## Verkaro (elekto) 
* *Az esztergomi szénmedence földtani viszonyai* (1922)
* *A Bükk hegység geológiája* (1943)
* *A Bükk hegység felsőpermi brachiopodái* (1963)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
 
Kategorio:Hungaraj geologoj
Kategorio:Hungaraj hidrologoj
Kategorio:Hungaraj paleontologoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Bicheno (Tasmanio)

**Bicheno** () estas urbo ĉe la orienta marbordo de Tasmanio, Aŭstralio, je 185 km nordoriente de Hobart ĉe la Tasmana Aŭtoŝoseo, kun populacio de 853 loĝantoj. Ĝi estas parto de la municipo Glamorgan/Spring Bay. La urbo estas ĉefe haveno por fiŝkaptado kaj turisma allogo pro sia strando.

La urbo nomiĝas tiele laŭ James Ebenezer Bicheno, Britia Kolonio Sekretario de Van Diemen's Land el 1843 al 1851.

En Bicheno vesperaj pingvenpromenoj estas proponitaj de loka turismagento ĉe birdarejo de privata tero.

## Notoj 
Kategorio:Urboj de Tasmanio
9938 Kretlow

'*9938 *Kretlow''''' estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la germana astronomo Werner Landgraf elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝia nomo honoras Mike Kretlow, amikon kaj kunlaboranton de la malkovrinto en la Universitato de Siegen, kie li verkis disertaĵon pri la ne-gravitaj fortoj sur la kometoj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Werner Landgraf
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1988
(9939) 1988 VK

**(9939) 1988 VK** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japana astronomo Takuo Kojima elde Ĉijoda (Gubernio Gunma, Japanio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Takuo Kojima
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1988
Aviadila akcidento apud Mendelejevo (1982)

**Aviadila akcidento apud Mendelejevo (1982)** estas kraŝo de pasaĝera aviadilo Il-62 de flugkompanio "Aeroflot", okazinta la  en Moskva provinco (RSFSR) je 1,5 km oriente de loĝloko Mendelejevo. La katastrofo pereigis 90 homojn (ĉiujn, kiuj estis en la aviadilo).

## Katastrofo 
La aviadilo ekflugis nokte, en bonaj veteraj kondiĉoj. Post kaŝo de ĉasio aperis signalo pri incendio en unu motoro, poste - en la dua. Laŭ reguloj tiuj motoroj estis malŝaltitaj. La personaro decidis alteriĝi, sed ne sukcesis tion fari pro nesufiĉa alteco. La flugo daŭris 2 min 35 sek, post tio la aviadilo falis en arbaron inter Mendelejevo kaj vilaĝo Kluŝino kaj forbrulis.

Unuaj sur la lokon de tiu katastrofo trafis loĝanloj de Mendelejevo. Informo pri la katastrofo laŭ tiamaj reguloj de Sovetunio estis sekretigita. Oni rapide forigis ĉiujn fragmentojn de la aviadilo.

## Pereintoj 
Pro la katastrofo pereis 90 homoj (85 plenkreskuloj kaj 5 infanoj).

Ŝtataneco de pasaĝeroj:

## Kialoj 
Laŭ oficiala konkludo, la katastrofon kaŭzis erara informo pri incendio en motoroj, aperinta preskaŭ tuj post ekflugo. Por eviti incendion, estis malŝaltitaj du motoroj el kvar, sed malgranda atingita alteco ne permesis kontinui flugon.

## Loko 
Sur la loko de ĉi tiu katastrofo nun estas triangula arbarkampeto kun abioj, kie staras tri etaj monumentoj: unu estas dediĉita al aviadilanoj, kaj du aliaj - al sovetiaj pasaĝeroj-maristoj.

## Vidu ankaŭ 
* Aviadila akcidento apud Ŝeremetjevo (1976)

## Eksteraj ligiloj 
* Pli detala informo (ruse)
* Artikolo sur la paĝaro de Mendelejevo  (ruse)

Kategorio:Aviadilaj akcidentoj en 1982
Kategorio:Aviadilaj akcidentoj en Rusio
Kategorio:Historio de Sieraleono
Kategorio:Distrikto Solneĉnogorsk