Konuro de Hellmayr

**Konuro de Hellmayr** (*Pyrrhura amazonum*) estas malgranda papago el genro *Pyrrhura*, konata ankaŭ kiel *Papago de Hellmayr* estas specio de papago en la familio *Psittacidae*. Ĝi estas endemio de Brazilo, kie ĝi troviĝas en oriento kaj centro de la Amazona baseno suden de la Amazona rivero, ĝuste trans la norda riverbordo.

La nomo *Konuro de Hellmayr* honoras la ornitologon Carl Edward Hellmayr, kiu priskribis la unua la birdospecion.

## Taksonomio
Estas tri subspecioj agnoskitaj de la Internacia Ornitologia Kongreso:

* *P. a. amazonum* Hellmayr, 1906 - norde de la Amazona Rivero inter Monte Alegre, Pará, kaj Obidos, sude de Amazono inter la riveroj Tapajós kaj Tocantins
* *P. a. pallescens* Miranda-Ribeiro, 1926 (iam *P. a. snethlageae*) - baseno de la Rivero Madeira en sudokcidenta Brazilo kaj norda Bolivio
* *P. a. lucida* Arndt, 2008 - ĉe riveroj Teles Pires kaj Cristalino, en Mato Grosso

Tipe ĝi estis konsiderata subspecio de la Pentrita konuro. Reviziante ĉi tiun grupon, Joseph (2002) malkovris, ke nepriskribita populacio ekzistis en centra Brazilo (poste trovita ankaŭ en nordorienta Bolivio). Ĝi estis priskribita kiel *Pyrrhura snethlageae* (Joseph kaj Bates, 2002). Neniu diagnoza diferenco estis trovita inter la taksonoj *amazonum* kaj *microtera*; tial oni rekomendis, ke ĉi-lastaj estu konsiderataj kiel junaj sinonimoj de la unuaj. Kiel ĉe plej multaj aliaj taksonoj de la komplekso *Pyrrhura picta*, oni rekomendis, ke *amazonum* estu agnoskita kiel monotipa specio, *P. amazonum*, anstataŭ subspecio de *P. picta*.

Ribas *et al.* (2006) konfirmis per mitokondria DNA, ke *P. amazonum* devus esti konsiderata specio aparta de *P. picta* (alie, *P. picta* estus parafiletika), sed ankaŭ montris ke *snethlageae* estas tre proksima al, kaj verŝajne pli bone konsiderata subspecio de, *P. amazonum* (kiel jam estis atendita pro kelkaj intermezaj specimenoj sugestantaj, ke hibridoj ekzistas).
 Sekve, SACC voĉdonis rekoni *P. amazonum* kiel specion kun *snethlageae* kiel subspecio. Arndt (2008) priskribis ankoraŭ plian taksonon el ĉi tiu komplekso, nome *lucida*, kiel subspecion de *P. snethlageae*, sed laŭ la taksonomio uzata de la IOC, ĝi fariĝas subspecio de *P. amazonum*. La taksonomia statuso rilate al la Konuro de Deville restas neklara.

En 2016, revizio de nomoj trovis, ke *snethlageae* aplikiĝas al antaŭe priskribita subspecio, *pallescens*, kaj tial estas sinonima kun tiu subspecio. Ĉi tiun sinonimigon sekvis la IOC.

## Aspekto
Totala longo ĉ. 22 cm. Kiel aliaj membroj de la komplekso *Pyrrhura picta*, ĝi estas longvosta plejparte verda papago kun malhelruĝa ventro, pugo kaj vostpinto (vosto tute malhelruĝa de sube), blankeca aŭ obtuza flavbruna makulo sur la oreloj kaj bluetaj flugilplumoj. La vangoj kaj okula regiono estas malhele kaŝtanbrunaj. La nomiga subspecio (*P. a. amazonum*) havas mallarĝan bluan fruntobendon kaj palgrizan skvamecon ĝis la brusto. La ceteraj subspecioj, *P. a. snethlageae* kaj *P. a. lucida*, havas malmulte aŭ neniun bluon ĉe la antaŭa krono kaj iliaj brustoj estas, unike por la komplekso *P. picta*, ĝenerale palaj kun relative mallarĝaj, malhelaj pintaj markoj. *P. a. lucida* estas iomete pli malgranda kaj pli pala ol *P. a. snethlageae*. Kelkaj *P. a. snethlageae* havas flavecan okulringon (la bazo por ĉi tiu vario restas nekonata), sed ĝi estas pli ofte malhelgriza kiel ĉe la ceteraj subspecioj. Ĉiuj subspecioj havas malhelgrizecajn krurojn.

## Habitato kaj kutimaro
Ĝi estas limigita al Brazilo kaj Bolivio. Ĝi troviĝas en tropikaj humidaj arbaroj de malaltaj teroj kaj apudaj vivejoj. Ĝi estas sociema kaj tipe vidata en paroj aŭ grupoj. Ĝi manĝas fruktojn, semojn kaj florojn. La nesto estas lokita en arba kavaĵo. Ĝi estas sufiĉe ofta en plejparto de sia teritorio kaj troviĝas en pluraj protektitaj areoj, ekz. *P. a. amazonum* troviĝas en la Nacia Parko Amazônia, Parao, Brazilo, dum *P. a. lucida* troviĝas en la Ŝtata Parko Cristalino, Mato Grosso, Brazilo.

## Referencoj
* Arndt, T. (2008). *Anmerkungen zu einigen Pyrrhura-Formen mit der Beschreibung einer neuen Art und zweier neuer Unterarten.* Papageien 8/2008.
* Arthur Grosset (2003): Photos of *Pyrrhura (amazonum) snethlageae* and *Pyrrhura (amazonum) lucida*
* Joseph, L. (2002). *Geographic variation, taxonomy and distribution of some Amazonian Pyrrhura parakeets.* Ornitologia Neotropical 13(4): 337–363.
* Juniper, T., kaj M. Parr (1998). *A Guide to the Parrots of the World*. Pica Press, East Sussex. 
* Remsen, J. V., Jr., C. D. Cadena, A. Jaramillo, M. Nores, J. F. Pacheco, M. B. Robbins, T. S. Schulenberg, F. G. Stiles, D. F. Stotz, kaj K. J. Zimmer. Version 6 September 2007. ''A classification of the bird species of South America. American Ornithologists' Union.*
* Ribas, C. C., L. Joseph, C. Y. Miyaki (2006). *Molecular systematics and patterns of diversification in *Pyrrhura* (Psittacidae), with special reference to the *picta-leucotis* complex.'' Auk 123(3): 660–680.

## Eksteraj ligiloj
Kategorio:Papagedoj
Kategorio:Birdoj de Brazilo