open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Marlén Muñiz García

**Marlén MUÑIZ García**, naskiĝinta en 2001 en Corvera de Asturias, Hispanio, estas poliglota filologo kaj tradukistino kun alta lingva konscio. 

Studinte pri Modernaj Lingvoj kaj Tradukado ĉe la Universitato de Alcalá de Henares, ŝi decidis verki sian bakalaŭran disertaĵon pri la konsekvencoj de uzado de la angla kaj de Esperanto kiel lingvafrankaoj. Ŝi parolas la hispanan, la anglan, la germanan, la francan kaj la italan kaj nuntempe lernantas Esperanton kaj la eŭskan. Tiom ŝatante diversajn lingvojn kaj konsciante la gravecon de konservado de ĉiuj lingvoj, ŝi konstatis, ke nuntempe la angla lingvo malbon-influas la lingvan diversecon en la mondo, kaj tial ŝi decidis verki sian disertaĵon pri Esperanto kaj helpo, kiun ĝi povas kontribui por taŭga konservado de la lingvo-diverseco tutmonde. Ŝia disertacio titolita *Could Esperanto Be the Lifeline that Linguistic Diversity Needs?: Implications of Using Both English and Esperanto as Lingua Francas* (Ĉu Esperanto povas esti la vivŝnuro, kiun bezonas la lingva diverseco?: Konsekvencoj de uzado de la angla kaj Esperanto kiel lingvofrankaoj) disponigas analizon de la nuna lingva situacio kie la angla estas uzata kiel la tutmonda lingvo, kaj analizas la fareblecon de efektivigo de Esperanto kiel pli taŭga lingvofrankao. Ŝi intervjuis diverslingve plurajn fakulojn kaj esperantistojn por atingi siajn konkludojn.

Ŝi nun (nov. 2023) studas por magistriĝi pri Instruado kaj studas por magistriĝi pri Tradukado kaj Interpretado venontjare.

Kategorio:Hispanaj esperantistoj
Jasenná (distrikto Náchod)

**Jasenná** () estas municipo de Ĉeĥio situanta en distrikto Náchod. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1305.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Memorŝtono de familio Smiřický surrande de arbaro
* Romkatolika preĝejo de sankta Georgo
* Penta kruco ĉe tombeja muro

## Pluaj fotoj 

Jasenná hospoda.JPG|Gastejo
Jasenná pošta.JPG|Poŝto
Jasenná čp. 68.JPG|Domo en Jasenná
Jasenná čp. 205.JPG|Jasenná

Kategorio:Municipoj en distrikto Náchod
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Náchod
Kategorio:Setlejoj en Orlica tabulo
BTS Skytrain

**BTS Skytrain** () estas metroo kunmetita el du superteraj linioj: la linio Sukhumvit kaj la linio Silom. Ili funkcias ekde decembro 1999, post iometa prokrasto pro la financa krizo de 1997 en Azio). La loĝantaro ofte nomas ĝin  (ĉieltrajno) aŭ  (BTS).

Ne konfuzu kun la metroo de Bankoko, ankaŭ nomita MRT, subtera metroo malfermita en 2004.

centra|450px|eta|Mapo

## Linioj 
## Vidu ankaŭ 
* Bankoko
* Metroo de Bankoko
* Flughavena Fervoja Ligo Suvarnabhumi
* Listo de metrooj en la mondo

## Eksteraj ligiloj 
*  (BTS Skytrain) (/)
*  (MRTA) (/)
* UrbanRail.Net

Kategorio:Transporto en Bankoko
Bankoko
Bankoko
Bankoko
Preĝejo Apoteozo de Sankta Kruco (Vásárosnamény)

La **preĝejo Apoteozo de Sankta Kruco** (origine hungare *Szent Kereszt felmagasztalása*) estas sakrala historia monumento (deklarita en 1991) en urbo Vásárosnamény (Hungario).

## Historio 
La unua mencio okazis pri la paroĥo en 1300, ŝajnas, la kirko mem konstruiĝis en la 13-a jarcento. La loĝantoj kalvinaniĝis ĉirkaŭ 1550. La katolika grupo estis refondita nur en 1928, pli frue la katolikoj eklezia apartenis al la najbara Vitka. La grupo ricevis paroĥan rajton en 1931. Pli nova preĝejo videbla ankaŭ nun estis konstruita en 1936. En la sekva jaro la malnova estis malkonstruita. La orgeno estis kreitra en 1939.

## Konstruaĵo 
La konstruaĵo situas sola en korto, kiu kuŝas ĉe stratangulo. La fasado estas malsimetria, maldekstre la kvadrata turo kun aparta enirejo altiĝas. La turpinto estas piramida. En la turo 2 sonoriloj loĝas.

Kermeso okazas en la 14-an de septembro.

## Fontoj 
* hungare kun fotoj
* hungare kun foto
* datenoj

Vasarosnamény
Vasarosnamény
Flughavena Fervoja Ligo Suvarnabhumi

La **Flughavena Fervoja Ligo Suvarnabhumi** (, ) estas ĉeurba fervojo kiu konektas la centron de Bangkoko al la Flughaveno Suvarnabhumi. La linio servas Makassan, en la distrikto Ratchathewi, same kiel Phaya Thai, ĝia nuna finstacio.

La linio  kilometrojn longa, estis enservigita la . Ĝi estas posedata de la Ŝtata Fervojo de Tajlando, kaj estas funkciigata ekde 2021 de la kompanio "Asia Era One Co Ltd".

Aliaj linioj ligas al la Flughavena Fervoja Ligo, inkluzive de la Linio Sukhumvit, kaj la Bluaj kaj Flavaj Linioj de MRT.

centra|450px|eta|Mapo

## Stacioj 
## Vidu ankaŭ 
* Flughaveno Suvarnabhumi
* Bankoko
* BTS Skytrain
* Metroo de Bankoko
* Listo de metrooj en la mondo

## Eksteraj ligiloj 
*  (/)
* UrbanRail.Net

Kategorio:Transporto en Bankoko
Bankoko
Bankoko
Bankoko
Chvalkovice (distrikto Náchod)

**Chvalkovice** () estas municipo de Ĉeĥio situanta en distrikto Náchod. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1350.

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
* **Chvalkovice**
* Kopaniny
* Malá Bukovina
* Miskolezy
* Střeziměřice
* Velká Bukovina
* Výhled

## Memorindaĵoj 
* Kastelo Chvalkovice
* Preĝejo de sankta Egidio
* Statuo de sankta Egidio
* Statuo de sankta Linharto
* Statuo de sankta Vincenco
* Statuo de sankta Johano Nepomuka

## Ĉirkaŭaĵo
* Újezdec

## Pluaj fotoj 

Chvalkovice castle street 2011 1.jpg|Strato Zámecká
Image:Kaplica cmentarna w chvalkovicach (Czechy) 3.JPG|Kapelo en tombejo en Chvalkovice
File:Chvalkovice castle 2011 2.jpg|Kastelo kaj fiŝlago
Chvalkovice obecní úřad.JPG|Municipa ofico
Zámek (Chvalkovice) 04.jpg|Kastelo


Kategorio:Municipoj en distrikto Náchod
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Náchod
Kategorio:Setlejoj en Karkonoŝa cismontaro
Kategorio:Setlejoj en Orlica tabulo
Huberto (nomo)

**Huberto** estas germandevena virnomo.

La unua parto de la nomo, origine : *hug-* (vidu ankaŭ: Hugo), signifas proksimume: pensanta spirito, menso, memoro. Komparu en la nederlanda: *geheugen* = memoro; *heuglijk*= gaja (kion oni ŝatas memori).

La dua parto de la nomo, origine: *-berht*, *-brecht*, (vidu ankaŭ: Alberto, Roberto) signifas proksimume: brila (en rekta kaj figura senco). Komparu en la angla: *bright* = brila.

La tuta nomo signifas do: brila per sia menso. La nomo estis latinigita al *Hubertus*.

Fama nomportanto estis Sankta Huberto de Lieĝo.

Kategorio:Viraj personaj nomoj
Gardistaro de defendo de ŝtato

**Gardistaro de defendo de ŝtato** (GDŜ) (ĉeĥe: *Stráž obrany státu* (SOS)) estis speciala sekureca korpuso fondita en Ĉeĥoslovakio surbaze de  registara regularo n-ro 270/1936 sb. (aprobita la 23-an de oktobro 1936), kiu ekzistis kaj agadis en la jaroj 1936 ĝis 1939. Dum paca stato funkciis taĉmentoj de Gardistaro de defendo de ŝtato nur kadre, dum kio membroj (laŭ mallongigo SOS kromnomataj "sosanoj") plenumis sian kutiman deĵoron ĉe ĝendarmaro, financa gardistaro kaj ŝtata polico, sed okaze de endanĝerigo de la sekureco de respubliko ili estis aktivigitaj kaj plenigitaj kun rezervistoj kun daŭra loĝloko proksime de la aktivigo. Dum bataloj inter septembro 1938 kaj marto 1939 perdis la vivon 84 membroj de GDŜ kaj 270 suferis vundiĝojn.

## Rilataj artikoloj 
* Bataloj je Ŝluknova terlango
* Atako kontraŭ doganejo en Habartice
* Munkena interkonsento
* Ĝenerala mobilizo en la jaro 1938
* Financa gardistaro
* Batalo je Moravská Chrastová
* Sudetgermana ribelo

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Armitaj fortoj de Ĉeĥoslovakio
Kategorio:Landlimoj de Ĉeĥoslovakio
Kategorio:Organizaĵoj fonditaj en 1936
Kategorio:Organizaĵoj malfonditaj en 1939
Kategorio:Limgardistaro
Eberhard von Neuhaus

**Eberhard von NEUHAUS** (mortinta la  en Salcburgo) estis inter 1403 kaj 1404 administranto de la enkorpigita regna prelatujo Berchtesgaden kaj - fakte - inter 1406 kaj 1427 ĉefepiskopo salcburga. 
## Vivo
Originante el dinastio de ministroj el Karniolo iĝis en 1395 dekano de la katedralo de Salcburgo, poste preposto katedralo. Kanone li elektiĝis arkiepiskopo jam en la 22.5.1403. Malgraŭ la apogo de reĝo Rupreĥto, papo Bonifaco la 9-a nomumis kontraŭ li samoficen Berthold von Wehingen, episkopo de Freising. Nur en januaro 1406 papo Inocento la 7-a konfirmis la elekton de Eberhard. Li sendis ulojn al la koncilio de Pizo en 1409 kaj estis persone en 1414/15 kaj 1417 ĉe la koncilio de Konstanco.

Eberhard konatigis la konstancajn reformdekretojn okaze de provinca sinodo en Salcburgo en novembro 1418. Iliaj decidoj pri altigo de la moralo de eklezia vivo kaj la batalo kontraŭ la husanoj renoviĝis dum dua sinodo en 1420 en maniero eĉ pli severa. Intertraktadoj de Eberhard laŭkomisie de reĝo Sigismondo kun senditoj el Venecio en la jaro 1418-a fiaskis. En 1420 Eberhard partoprenis kampanojn kontraŭ la husanoj.
## Graveco
Kvankam Eberhard internpolitike serĉis harmonion kun la en la ligo *Igelbund* unuiĝintaj grafoj kaj kavaliroj konfirmante multajn privilegiojn (en majo 1403) kaj promesante plibonigon de la financa ĥaoso enlanda, li suferis pli kaj pli da internacia neglekto. Ĉi-kuntekste ne forgesotas de li ordonitaj persekutoj de judoj en 1404. Estante aliancano de Leopoldo la 4-a (Habsburgo) kaj Sigismondo (Sankta Romia Imperio) - kontraŭ Vilhelmo kaj Ernesto - kaj de Ludoviko la 7-a (Bavario) li ja sukcese plurfoje peradis en kvereloj inter habsburgoj kaj vitelsbaĥoj. 

Oni ŝatis lian pacemon, bonfaremon kaj mildecon kiel ankaŭ sian klaran piecon. Krome li ŝatis konstruigi multajn aferojn (i.a. someran rezidejon Kastelo Neuhaus apud Gnigl, 1424/26). Oni entombigis lin en la de li starigita Anno-kapelo de la salcburga katedralo.
## Fonto
*Leuschner, Joachim: "Eberhard III." - ĉe: *Neue Deutsche Biographie* 4 (1959), p. 232
Financa gardistaro

[thumb|Monumento al falintaj membroj de financa gardistaro, respiciento Jan Teichmann kaj kontrolisto Václav Kozel, en [Dolní Podluží]]

**Financa gardistaro** estiĝis en Habsburga monarkio antaŭ duono de la 19-a jarcento kaj apud gardado de limoj kaj konservado de ordo ĝi devis ankaŭ alfronti al la plej diversaj provoj pri mallongigado de impostoj kaj pluaj financaj trompoj kaj maĥinacioj. Ĝi agadis tamen sur ŝtatlimoj, kie krom alia ĝi persekutis kontrabandistoj kaj plu en enlando, kie ekzemple ĝi kontrolis tion, por ke ne okazu vendado de neimpostita varo. En la tempo de  Ĉeĥoslovaka respubliko temis pri armita korpuso de ministerio de financoj, kiu kontrolis sole al gardado de la ŝtatlimo.

## Rilataj artikoloj
* Gardistaro de defendo de ŝtato

## Eksteraj ligiloj 
* 
* Financa gardistaro - laŭtempaj fotografioj

Kategorio:Armitaj fortoj de Ĉeĥoslovakio
Kategorio:Ŝtatlimo
James Hadley Chase

**James Hadley CHASE** (1906 - 1985) estis angla krimverkisto kaj suspensverkisto. Lia naskiĝnomo estis **René Lodge Brabazon Raymond**, sed ankaŭ estis konata per kelkaj aŭtoraj pseŭdonimoj kiel **James L. Docherty**, **Raymond Marshall**, **R. Raymond** kaj **Ambrose Grant **. Li estas konsiderita unu el la plej eminentaj verkintoj de la suspensfilmĝenro de ĉiuj tempoj kaj pli ol 50 el liaj libroj estis transformitaj en filmojn .

Granda nombro da romanoj estis publikigita sub la nomo de Chase, plejparte kiel kioskaj krimrakontoj. La verkoj de Chase estas karakterizitaj per konciza, rapida intrigo kun malmultaj mediaj priskriboj kaj neniu nenecesa dialogo.

La ago en la plej multaj libroj okazas en fikciaj usonaj urboj, kiel Paradise City, kiu situas proksimume kvin mejlojn sude de Miamo, laŭ la libro *Consider Yourself Dead*. La urbo kaj ĝia komunuma polictrupo kun ĉefo Terrell kaj tro fervora detektivo Lepski aperas en, inter aliaj, *The Soft Center* (1964), *The Way the Cookie Crumbles* (*1965*), *Well Now, My Pretty* (*Dangerous double play*) (1967) kaj ''There's Hipio sur la Aŭtovojo* (*There's a Hippie on the Highway*) (1970).

El la listo La 100 libroj de la 20-a jarcento laŭ Le Monde, lia *No Orchids For Miss Blandish'' (1938) atingis la 89-an lokon.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Mortintoj en 1985
Kategorio:Naskiĝintoj en 1906
Kategorio:Britaj verkistoj
Edgar P. Jacobs

**Edgar Félix Pierre Jacobs** (la 30-a de marto ‏, 1904 - la 20-an de februaro 1987), konata sub la plumnomo **Edgar P.** **Jacobs**, estis belga komiksa artisto kaj pentristo, kiu estas konsiderita unu el la fondopatroj de belgaj bildstrioj, plejparte dank'al siaj Blake kaj Mortimer komiksaj serioj kaj lia fruktodona kunlaboro kun Hergé ''*.

## Kariero 
Jacobs estis ia multfaranto. Ekzemple, li laboris dum kvinjara periodo en la 1930-aj jaroj kun opero kiel baritona kantisto ĉe la Opéra de Lille.

Aldone al sia propra *Blake kaj Mortimer* (ilustritaj fare de Jacobs 1946-1972; poste transprenite per aliaj) kaj asistanto desegnante *Tinĉjon*, li ankaŭ produktis belgan aprobitan version de *Blixt Gordon *. Krome, li faris la memstaran albumrakonton *Le Rayon U* ( *La U-radio)*.

En kontrasto, la produktado de la ĉefa serio de Jacobs ne estis precipe lerta. Dum tri jardekoj, nur dek *Blake kaj Mortimer* -albumoj estis produktitaj de la plumo de Edgar P. Jacobs. La serio, kiu estas aventurserio kun elementoj de krimromano kaj Jules Verne inspirita sciencfikcio, estis karakterizita per granda ŝato por detaloj kaj multvorta prozo. Multaj franc-belgaj karikaturistoj de postaj generacioj estis influitaj per la stilo de Jacobs, inkluzive de kelkaj gravaj nomoj de la 1980-aj jaroj el la "klara linio" lernejo.

## Jacobs en kulturo 
Edgar P. Jacobs figuras en iomete kaŝvestita formo - kaj tre envolvita kondiĉo - en la Tinĉjo albumo *Pharaoh's cigars*. Sur paĝo 8 de la redesegnita versio (origina 1955 franca eldono) li aperas kiel mumio numero 14 en la tombo de Kih-Oskh. Jacobs estas prezentita ĉi tie kiel la egiptologo "EP Jacobini", kompleta kun okulvitroj kaj la ofte fotita bantkravato de Jacobs.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* E.P. Jacobs 2004 centjara memora retejo (france)
* *Blake et Mortimer'' oficiala ejo ĉe Dargaud (france)
* Edgar Pierre Jacobs biografio ĉe Lambiek Comiclopedia

Kategorio:Tinĉjo
Kategorio:Mortintoj en 1987
Kategorio:Naskiĝintoj en 1904
Kategorio:Ilustristoj
Kategorio:Belgaj pentristoj
Albert Cohen

**Abraham Albert COHEN** (, la 16a de aŭgusto 1895 – la 17a de oktobro 1981) estis svisa franclingva poeto, romanverkisto kaj dramisto. Lia laboro estas tre influita de lia juda kredo (li devenis de romaniotaj judoj de Grekio). Lia nomo iam estis menciita kiel premioto de la Nobel-premio pri Literaturo .

## Vivo 
Li naskiĝis en 1895 sur la greka insulo Korfuo. Li apartenis al la plej grava juda (sefarda) komunumo de kiu lia avo estis prezidanto. Kiam li estis kvinjaraĝa, liaj gepatroj decidis translokiĝi al Marsejlo post persekuto de judoj. Li estis diplomiĝinto de mezlernejo en Marsejlo kaj poste faris siajn universitatajn studojn en Ĝenevo. Li fariĝis svisa civitano en 1919 kaj laboris en la diplomatia departemento de la Internacia Organizaĵo de Laboro en Ĝenevo. Li estis cionisto. Dum la Dua Mondmilito, li servis kiel jura konsilisto de la Interregistara Komitato por Rifuĝintoj en Londono.

La plej bonega laboro de Cohen estas konsiderita kiel la nova tetralogio, kiu konsistas el *Solal* (1930), *Mangeclous* (1938), *Belle du Seigneur* (1968), *kaj Les Valeureux* (1969). Inter tiuj libroj, *Belle du Seigneur* estas aparte aprezata, aljuĝita la Grand Prix du Roman de l'Académie Française (Granda Premio de la Franca Akademio por Romano) en 1968. Tiu verko estis ankaŭ vicigita en la 32-an lokon en la listo La 100 libroj de la 20-a jarcento laŭ Le Monde.

## Verkaro 
* *Paroles juives* (poemoj), 1921
* *Solal*, 1930
* *Mangeclous*, 1938
* *Le livre de ma mère* (aŭtobiografia rakonto, kinigita), 1954
* *Ezekiel* (teatraĵo), 1956
* *Belle du Seigneur*, 1968 (''Grand prix du roman de l'Académie française*)
* *Les valeureux*, 1969
* *Ô vous, frères humains*, 1972
* *Carnets* 1978, 1979

## Bibliografio 
* C Auroy, *Albert Cohen, une quête solaire*, Presses universitaires de la Sorbonne, Paris, 1996
* B Cohen, *Albert Cohen, mythe et réalité*, Gallimard, 1991
* Goitein-Galperin, *Visage de mon peuple. Essai sur Albert Cohen*, Nizet, Paris, 1982
* Alain Schaffner, *Le Goût de l'absolu. L'enjeu sacré de la littérature dans l'œuvre d'Albert Cohen*, Champion, Paris, 1999
* Alain Schaffner, Philippe Zard, *Albert Cohen dans son siècle*, Le Manuscrit, 2003 ISBN 2748155637
* Gérard Valbert, *Albert Cohen, ou le Pouvoir de vie, L'Âge d'homme'', Lausanne-Paris, 1981

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* (france) Atelier Albert Cohen

Kategorio:Postmodernaj verkistoj
Kategorio:Grekaj judoj
Kategorio:Judaj verkistoj
Kategorio:Franclingvaj verkistoj
Kategorio:Mortintoj en 1981
Kategorio:Naskiĝintoj en 1895
Kategorio:Personoj de Unuiĝintaj Nacioj
Lualhati Bautista

**Lualhati Torres Bautista** (2a de decembro, 1945 - la 12-an de februaro 2023) estis filipina verkisto, romanverkisto, liberala aktivulo kaj politika kritikisto. Ŝiaj plej popularaj romanoj inkludas Dekada '70; Bata, Bata, Pa'no Ka Ginawa?; kaj ‘GAPÔ.

Bautista mortis ĉe ŝia hejmo la 12-an de februaro 2023, en la aĝo de 77.

## Referencoj
Kategorio:Filipinaj verkistoj
999 (kriza telefonnumero)

[eta|dekstra|Kriza telefono sur la kimra marbordo ĉe la vilaĝo [Trefor kun ŝildo montranta la numeron 999]]
**999** estas kriza telefonnumero uzata en pluraj landoj por alvoki krizajn servojn (ambulancon, fajrobrigadistojn, policon). La telefonnumero servas por alvoki la krizajn servojn en la kazo de bezono kaj neceso. Intenca misuzado de la numero povas esti punebla laŭ lokaj leĝoj. Ĝi estas uzata en Bangladeŝo, Barejno, Bocvano, Ganao, Gernezejo, Honkongo, Irlando, Ĵerzejo, Kataro, Kenjo, Makao, Malajzio, Manksinsulo, Maŭricio, Pollando, Sauda Arabio, Sejŝeloj, Singapuro, Sudano, Svazilando, Trinidado kaj Tobago, Ugando, Unuiĝintaj Arabaj Emirlandoj, Unuiĝinta Reĝlando kaj Zimbabvo.

## Tradukfonto 
Kategorio:Porkrizaj servoj
Kategorio:Telefono
Korea Centra Zoo

La **Korea Centra Zoo** (koree: 조선중앙동물원), ankaŭ konata kiel la Pjongjanga Centra Zoo, estas la nacia zoologia ĝardeno de Nord-Koreio. Ĝi situas apud Monto Taesong en Pjongjango kaj kovras areon de ĉirkaŭ unu kvadrata kilometro. Fondita en 1959, la zoo gastigas pli ol 5 000 bestojn el proksimume 650 specioj. Krome, ĝi enhavas ĉirkaŭ 400 bestojn donacitajn de eksterlandaj ŝtatestroj kaj civitanoj.

## Publika transporto 
*  Hyoksin-linio ''''

## Bildgalerio 

Pyongyang Central Zoo - Alligator.jpg|Aligatoro
Pyongyang Central Zoo - Elephant 01.jpg|Elefanto
Pyongyang Central Zoo - Lion.jpg|Leono
Pyongyang Central Zoo - Monkey.jpg|Simioj
Pyongyang Central Zoo - Lemur.jpg|Lemuro
Pyongyang Central Zoo - Parrot.jpg|Papagoj

Kategorio:Bestoĝardenoj
Kategorio:Konstruaĵoj en Pjongjango
Shichirigahama

**Ŝiĉirigahama** ( japane : 七里ヶ浜 ) estas strando apud Kamakuro, gubernio Kanagava, Japanio. Ĝi etendiĝas de la kabo Koyurigimisaki, apud Fujisawa, al la kabo Inamuragasaki, okcidente de Kamakuro. Ĉar oni povas ĝui klaran vidaĵon de Fuĵi-monto kaj de insulo Enoŝimo samtempe, dum la Edo-periodo, tie jam estis tre populara.

eta|Ŝiĉirigahama
La nomo de la strando signifas "Ses Ri Plaĝo", la vorto "ri" estas antikva mezurunuo en Japanio por 3,9 km, kaj tial Ŝiĉirigahama devus esti proksimume 27 km longa.

Kategorio:Terformoj en Japanio
Port Authority Trans-Hudson

**Port Authority Trans-Hudson** (mallonge **PATH**) estas metroa reto kiu ligas la kantonon Manhatano de Novjorko al najbaraj urboj en la ŝtato Nov-Ĵerzejo kiel ekzemple Jersey City, Hoboken, Harrison kaj Newark kie troviĝas la Internacia Flughaveno Libereco de Newark. Funkciigata de "Port Authority of New York and New Jersey" (PANYNJ), ĝi estas unu el la solaj metrooj en la mondo kiu funkcias 24 horojn tage. Kvankam kelkaj stacioj de PATH ebligas konekton kun stacioj sur la retoj de Metroo de Novjorko, Newark kaj Hudson Bergen (Jersey City), ilia administrado estas sendependa.

centra|450px|eta|Mapo de PATH (regula servo)

centra|450px|eta|Mapo de PATH (nokto, semajnfino kaj festotagoj)

## Vidu ankaŭ 
* Novjorko
* Nov-Ĵerzejo
* Listo de metrooj en la mondo

## Eksteraj ligiloj 
*  ()
* UrbanRail.Net

Kategorio:Transporto en Novjorko
Novjorko
Novjorko
Novjorko
Kabo Irōzaki

**Kabo Irōzaki** (石廊崎, Irōzaki) estas terkapo de la plej suda punkto sur la Izu-duoninsulo de Honŝuo en Japanio. Ĝi situas en urbo Minami-izu, Ŝizuoka.
eta|Kabo Irōzaki
La kabo estas la limoj inter Golfo Sagami kaj Golfo Suruga, kaj la Filipina Maro kaj la Pacifiko. 
Kaj la kabo ankaŭ enhavas ŝintoan sanktejon, nome Imuro Ĵinĵa, kiu laŭ aserto fondiĝis en la Epoko de Nara.

Kategorio:Terformoj en Japanio
Horton Hears a Who! (filmo)

***Horton Hears a Who!*** (anglalingve por *Horton Aŭdas "Kiu"on!*) estas usona komputile animaciita komedia filmo el 2008 produktita de la filmstudioj *Blue Sky Studios* kaj publikigita de 20th Century Fox. La filmo estas bazita sur samnoma libro de Theodor Seuss Geisel, kiu ofte uzis la pseŭdonimon *Dr. Seuss*. Ĝi estis reĝisorita de Jimmy Hayward kaj Steve Martino kaj produktorita de Bob Gordon kaj Bruce Anderson. La ĉefaj voĉoj en la angla versio estas de Jim Carrey, Steve Carell, Carol Burnett, Will Arnett, Seth Rogen, Dan Fogler, Isla Fisher, Jonah Hill kaj Amy Poehler.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Anglalingvaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 2008
Kategorio:Usonaj animaciaj filmoj
Kategorio:Usonaj komediaj filmoj
Kategorio:Fikciaj elefantoj
Golfo Suruga

La **Golfo Suruga** (駿河湾, Suruga-wan) estas golfo en Japanio de la Pacifika Oceano situanta en la centra parto de la suda marbordo de la granda insulo Honŝŭo. Ĝi situas en la gubernio Ŝizuoka, sude de Fuĵi-monto kaj okcidente de la Duoninsulo Izu. La ĉefaj riveroj, kiuj fluas en la golfon, estas la riveroj Abe, Fuĵi, Kano kaj Ōi.
eta|Golfo Suruga
Ĝi estis formita per tektona subdukcio de la Filipina Plato kaj la Eŭrazia Plato en la Suruga Tranĉo.

Kategorio:Terformoj en Japanio
Staten Island Railway

**Staten Island Railway** (mallonge **SIR**) estas metroo servanta la kantonon Staten-Insulo de Novjorko. Kvankam konsiderata klasika fervojreto, SIR uzas vagonarojn de tipo R441, kiuj estas identaj al tiuj uzataj sur parto de la metroo de Novjorko.

SIR estas funkciigata fare de "Metropolitan Transportation Authority" (MTA), la funkciigisto de publika transporto en Novjorko.

centra|450ra|eta|Mapo

## Vidu ankaŭ 
* Staten-Insulo
* Novjorko
* Listo de metrooj en la mondo

## Eksteraj ligiloj 
*  (, tradukebla per Google-Tradukilo)
* UrbanRail.Net

Kategorio:Transporto en Novjorko
Staten-Insulo
Staten-Insulo
Staten-Insulo
Adrienne Körmendy

'*** [kormendi], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Körmendy Adrienne*' estis hungara historiisto, arkivisto, altlerneja instruisto, diplomato.

 naskiĝis  en Külsővat.

## Biografio 
 ŝi akiris bibliotekistan-arkivistan diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1969, ŝi plulernis en Universitato de Varsovio en 1972 kaj 1973 helpe de stipendio. Inter 1968-1986 ŝi laboris en arkivo de Hungara Scienca Akademio. En 1986 ŝi habilitiĝis, en la sekva jaro ŝi kandidatiĝis. Ekde 1990 ŝi estis diplomato en Pollando. En la 2000-aj jaroj ŝi ankaŭ prelegis pri la hungara historio en Varsovio. Ŝi edziniĝis al polo en 1975. Ŝi ricevis premion en 2012.

Kiel historiisto, ŝi okupiĝis ĉefe pri historio de Mezeŭropo dum la mezepoko.
 
## Elektitaj kontribuoj 
* *Melioratio terrae ; vergleichende Untersuchungen über die Siedlungsbewegung im östlichen Mitteleuropa im 13.-14. Jahrhundert* (1995)

## Fontoj 
* biografio hungare
* biografio pole

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj historiistoj
Kategorio:Hungaraj arkivistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Hungaraj diplomatoj
Nacia Parko Chūbu-Sangaku

eta|Montoj Tate kaj Tsurugi
La **Nacia Parko Chūbu-Sangaku** ( 中部山岳国立公園 , Chūbu-Sangaku Kokuritsu kōen ) estas japana nacia parko situanta en la regiono Chūbu . La parko estis oficiale fondita per leĝo en 1934 kaj kovras areon de 1 743,23 km2.

Kategorio:Naciaj parkoj en Azio
Kramolna

**Kramolna** () estas municipo de Ĉeĥio situanta en distrikto Náchod proksimume du kilometrojn okcidente-nordokcidente de Náchod. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1415. En la 1950-aj jaroj ĝi estis konsisto de urbo Náchod.

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
* **Kramolna** (katastra teritorio (k. t.) *Kramolna* kaj *Městská Kramolna*)
* Lhotky (k. t. *Lhotky*)
* Trubějov (k. t. *Trubějov*)

## Memorindaĵoj 
* Kapelo de Virgulino Maria
* Kapelo de Nomo de Virgulino Maria 

## Pluaj fotoj

Kramolna - čp. 113.jpg|Kramolna
Kramolna - čp. 121, 122 a 123.jpg|Kramolna
Kramolna - čp. 23 (2).jpg|Kramolna


Kategorio:Municipoj en distrikto Náchod
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Náchod
Kategorio:Setlejoj en Karkonoŝa cismontaro
Křinice

**Křinice** () estas municipo de Ĉeĥio situanta en distrikto Náchod proksimume 2&nbsp;km sudokcidente de Broumov. Vivas ĉi tie  (). Okcidente de la vilaĝo troviĝas nacia naturrezervejo Broumovaj muroj.

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1395.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj
* Statuaro de Krucumo kun statuoj de Johano Baptisto kaj sankta Barboro.
* Sur montodorso de Broumovaj muroj (Hvězda) situas jam sur la katastro de Hlavňov mariana kapelo (Virgulino Maria Neĝa), konstruita dum abato Otmar Daniel Zinke laŭ plano de Kilian Ignaz Dientzenhofer.
* Kamparanaj bienetoj n-ro 43, 91, 106, 116, 140, 152, 159, 194. Ekde la jaro 1995 ili kreas vilaĝan memorindan rezervejon.

## Vidu ankaŭ
* Vultura nesto

## Pluaj fotoj 

Dosiero:Křinice 116.jpg|Křinice n-ro 116
Dosiero:Křinice 38.jpg|Křinice n-ro 38
Dosiero:Křinice 194.jpg|Křinice n-ro 194
Dosiero:Křinice 140.jpg|Křinice n-ro 140
Dosiero:Křinice 89.jpg|Křinice n-ro 74
Dosiero:Křinice č.p. 43.jpg|Křinice n-ro 43
Dosiero:Křinice č.p 43 - vstup.jpg|Křinice n-ro 43 - enirejo
Dosiero:Křinice 91.jpg|Křinice n-ro 91
Dosiero:Křinice č.p. 91.jpg|Křinice n-ro 91 detalo
Dosiero:Křinice č.p. 91 - pohled zprava.jpg|Křinice n-ro 91 - dekstra vido


Kategorio:Municipoj en distrikto Náchod
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Náchod
Kategorio:Setlejoj en Broumova montetaro
Tomonoura

**Tomonoura** (鞆の浦) estas fiŝkaptista urbo en Japanio, situanta ĉe Fukujama, en Hiroŝimo, 14 kilometrojn sude de Fukujama Stacio per aŭtobuso.

Tomonoura estis prospera haveno ekde antikva tempo. Ĝia unika cirkla haveno estis konservita eĉ post kiam tempo de la modernigo.

Ĉirkaŭe de Tomonoura estas Tomo-kōen Parko (鞆公園), parto de Nacia Parko Setonaikai, kaj pluraj historiaj temploj. En 2007, la haveno estis inkludita en la listo de la 100 plej pitoreskaj municipoj en Japanio.
eta|Haveno Tomo
Tomonoura estas konata pro ĝia pagra fiŝkaptado.

Kategorio:Gubernio Hiroŝima
Metroo de Bostono

La **Metroo de Bostono** (, **MBTA**, ***The T***) estas reto de 3 metrolinioj kaj 2 malpezaj fervojlinioj servantaj la urbon Bostono kaj ĝiajn antaŭurbojn, en Masaĉuseco.

centra|450px|eta|Mapo

## Linioj 
## Vidu ankaŭ 
* Bostono
* Granda Bostono
* Listo de metrooj en la mondo
* CRRC
* Hitachi Rail Italy
* Kinki Sharyo
* Trolebusa transporto en Granda Bostono

## Eksteraj ligiloj 
*  (plurlingva)
* UrbanRail.Net

Kategorio:Bostono
Bostono
Bostono
Bostono
Lhota pod Hořičkami

**Lhota pod Hořičkami** () estas municipo de Ĉeĥio situanta en distrikto Náchod. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1405.

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
* **Lhota pod Hořičkami**
* Světlá
* Újezdec

## Pluaj fotoj 

Kříž (Lhota pod Hořičkami).JPG|Kruco
Lhota pod Hořičkami čp. 13.jpg|Lhota pod Hořičkami
Lhota pod Hořičkami čp. 59.jpg|Lhota pod Hořičkami
Lhota pod Hořičkami čp.7.jpg|Lhota pod Hořičkami


Kategorio:Municipoj en distrikto Náchod
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Náchod
Kategorio:Setlejoj en Karkonoŝa cismontaro
Kategorio:Setlejoj en Ĉeĥio kun nomo Lhota
Ikebe Ryō

**IKEBE Ryō** (池部 良) estas japana aktoro naskiĝis la 11-an de februaro 1918 en Tokio kaj mortis la 8-an de oktobro 2010.

## Biografio
Ikebe Ryō eniris Tōhō por lerni la profesion de scenarplanistoj, sed Shimazu Yasujirō rimarkis lin kaj turnis lin kiel aktoro; li rapide populariĝis ĉe juna spektantaro. Li aperas en multaj filmoj de Ichikawa Kon kaj Toyoda Shirō.

Ikebe Ryō aperis en preskaŭ 170 filmoj inter 1941 kaj 1988.

## Parta filmografio 
*Akatsuki no dasso
*Bōryoku no Machi

Kategorio:Japanaj aktoroj
Kelonikolumo

eta|Kelonikolumo
La **Kelonikolumo** aŭ **testudkolumo** estas ofte uzanta por pulovero kun alta kolumo , foje turnita supren, proksime al la kolo de la vestiĝintaj homoj.

Kategorio:Vesteroj
Zsolt Kövy

'*** [ĵolt kovi], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Kövy Zsolt*' estis hungara kalvinana pastro, arkivisto.

 naskiĝis  en Lučenec (Ĉeĥoslovakio, nun en Slovakio), li mortis  en Hungario.

## Biografio 
 apartenis al la hungara minoritato de Ĉeĥoslovakio. Li maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo en 1944, poste li studis en Kalvinana Teologia Universitato de Debrecen, sed inter 1945–1947 li estis militkaptito. Fine li akiris diplomon en 1950 en kalvinana kolegio en Pápa. Inter 1949-1953 li estis pastoro en Enying, poste ĝis 1992 en Kéttornyúlak (nun jam urboparto de Pápa). Li estis ankaŭ bibliotekisto kaj arkivisto en eklezia kolektaĵo en Pápa inter 1956-1970, baldaŭ inter 1981-1993 li estis ties gvidanto. Inter 1990-1993 li estis ankaŭ kolegiestro kaj suburbestro, poste li pensiuliĝis. Li edziĝis en 1950 kaj vidviĝis en 2000. Li ricevis premiojn inter 1987-1998.

## Elektitaj libroj 
* *A Pápai Református Gyűjtemény* (kunaŭtoro, 1987)
* *A Pápai Református Egyház szerepe Pápa város életében (1520-tól napjainkig)* (1994)
* *Álom és valóság* (membiografia romano, 2002)

## Fontoj 
* membiografio hungare kun foto
* biografio hungare kun foto
* biografio hungare
* biografio hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj kalvinanaj pastroj
Kategorio:Hungaraj arkivistoj
Kategorio:Ĉeĥoslovakiaj hungaroj
Duflo

eta|Dufo-mantelo
La **Duflo** estas speco de mantelo. Ĝia origino estis unu  etna kostumo nomita *Czamara*, kiu eniris al Pollando kaj Litovio el Turkio trapasinte Hungarion ĉirkaŭ la 16-a jarcento, kaj populariĝis kiel kostumo de pollandanoj. ĉirkaŭ la 19-a jarcento, kaj poste ekpopulariĝis en cetera Eŭropo en la 1850-aj jaroj. Ĝi estis vaste utiligita kiel vintra vestaĵo de la Brita Reĝa Mararmeo dum la Dua Mondmilito, kaj post la milito pli populariĝis.

Kvar ĉefaj trajtoj estas kapuĉo, dika teksaĵo propra por vintra ŝirmado, subŝtofo el tartano kaj batonformaj kvazaŭbutonoj ligeblaj per maŝ-formaj agrafingoj.

Kategorio:Vestoj
Sándor Koncz

**Sándor Koncz** [ŝAndor], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Koncz Sándor** estis hungara kalvinana pastro, arkivisto, altlerneja instruisto.
eta|

 naskiĝis  en Diósgyőr, li mortis  en Sárospatak.

## Biografio 
 maturiĝis en kalvinana gimnazio en Miskolc en 1931, poste li akiris pastoran diplomon en kalvinana teologia akademio en Sárospatak en 1936, dum li studis en Bazelo (1933), Glasgovo (1936) kaj Berlino (1937). Li estis pastro en Marosvásárhely inter 1938–1943, dum en 1939 li doktoriĝis en Scienca Universitato István Tisza (kie li instruis inter 1943-1945, sed li estis ankaŭ milittendara pastro). Inter 1947-1951 li instruis en la kalvinana teologia akademio en Sárospatak, poste dum la frua socialismo li ne rajtis instrui. Tiam inter 1952–1965 li estis pastoro de Alsóvadász, poste ĝismorte li estis eklezia arkivestro de Sárospatak. Lia edzino naskis 3 gefilojn.

## Elektitaj kontribuoj 
* *A theológiai dualizmus Barth theológiájában* (1936)
* *Kierkegaard és a világháború utáni theológia* (ankaŭ disertaĵo, 1938)
* *Hit és vallás. A magyar református vallástudományi teológia kibontakozása és hanyatlása.* (studoj, 1942)
* *Pál és a római impérium. Pál apostol európai missziói munkája.* (1952)
* *Látogatás a Bázeli Levéltárban* (1969)
* *A gyülekezetek szervezése, életük és szolgálati rendjük a páli levelekben* (1979)
* *A filozófia és teológia oktatása 1703–1849 között Sárospatakon* (1981)

## Fontoj 
* biografio hungare
* biografio hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj kalvinanaj pastroj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Hungaraj arkivistoj
Rychnovek

**Rychnovek** () estas municipo de Ĉeĥio situanta en distrikto Náchod proksimume 3,5&nbsp;km oriente de Jaroměř. Ĝi etendiĝas norde de Orlica tabulo, en spaco inter riveroj Úpa kaj Metuje. Vivas ĉi tie  (). 

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1497.

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
* **Rychnovek**
* Doubravice u České Skalice
* Zvole

## Pluaj fotoj 

Rychnovek pošta.JPG|Rychnovek
Rychnovek čp. 37.JPG|Rychnovek
Rychnovek kříž.JPG|Rychnovek


Kategorio:Municipoj en distrikto Náchod
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Náchod
Kategorio:Setlejoj en Orlica tabulo
Kategorio:Setlejoj sur Úpa
Nový Hrádek

**Nový Hrádek** () estas kampurbo en Ĉeĥio situanta apud landlimo kun Pollando en distrikto Náchod en Regiono Hradec Králové. Ĝi havas  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1362.

Ekde la 10-a de oktobro 2006 estis al la municipo redonita statuso de kampurbo.

## Loĝantaro 
## Partoj de kampurbo 
* **Nový Hrádek**
* Dlouhé
* Krahulčí
* Rzy

## Vidu ankaŭ
* Artileria fuortaro Skutina

## Pluaj fotoj 

Nový Hrádek od Bydla - panoramio.jpg|Nový Hrádek de Bydlo
Nový Hrádek - pomník padlým a sloup se sochou Panny Marie na náměstí.jpg|Placo kun monumento al falintoj kaj mariana kolono
Nový Hrádek - základní škola.jpg|Baza lernejo
Nový Hrádek - obecní úřad.jpg|Infanĝardeno
Kostel svatého Petra a Pavla (Nový Hrádek) 01.jpg|Preĝejo de sanktaj Petro kaj Paŭlo
Šibeník - rozhledna nad Novým Hrádkem (1).jpg|Belvedero Šibeník


Kategorio:Kampurboj en Bohemio
Kategorio:Kampurboj en distrikto Náchod
Kategorio:Municipoj en distrikto Náchod
Kategorio:Setlejoj en Suborlica montetaro
Rzy

Nomon **Rzy** havas pluraj setlejoj:
* Rzy (Nový Hrádek) – parto de kampurbo Nový Hrádek en distrikto Náchod
* Rzy (Dobříkov) – parto de municipo Dobříkov en distrikto Ústí nad Orlicí
Norda Dumdum

**Norda Dumdum** bengale: **উত্তর দমদম** estas urbego kaj municipo en orienta Barato, en sudorienta parto de subŝtato Okcidenta Bengalio, en distrikto Norda 24 Parganas. La urbego apartenas al Urbaro de Kolkato. La loknomo estas derivita de iama brita armilejo nomita Dum Dum Arsenal.
eta|maldekstre|

## Demografio 
En 2011 Norda Dumdum havis  da loĝantoj kun legopovo 91%, signife pli alta, ol la tutlanda mezumo.

## Geografio 
Norda Dumdum situas sur ebenaĵo en averaĝa alteco ĉirkaŭ 10 m super la marnivelo. Suda Dumdum troviĝas nur 3, Haora 7, Balli 8, subŝtata ĉefurbo Kolkato 10, Barakpur 12, Serampore 15, Maheŝtala 25, distrikta sidejo Barasat 28, Basirhat 47, tutlanda ĉefurbo Delhio 1304, Mumbajo 1670 kilometrojn (aere) https://www.distancefromto.net/.

## Historio 
La municipo estis establita en 1870 el pluraj vilaĝoj. Norda Dumdum travivis rapidan loĝantarkreskon dum la sekcio de Bengalio en 1947, tiam multaj rifuĝintoj alvenis el Orientpakistano. En 1998 la municipo estis pligrandigita.

## Lingvoj 
La oficialaj lingvoj en Norda Dumdum estas la bengala kaj la angla lingvoj.

## Religio 
En Norda Dumdum vivas plejparte hinduoj (93%), krome islamanoj (6%), iomete aliaj religioj. 
eta|
eta|

## Klimato 
La klimato de Norda Dumdum estas la sama, ol la proksima Kolkato.

## Eduko 
Norda Dumdum havas 56 bazlernejojn kaj 18 mezlernejojn.

## Trafiko 
Norda Dumdum havas bonan trafikon voje kaj fervoje, eĉ Metroo de Kolkato trafikas ĉi tie. La flughaveno (ankaŭ internacia) funkcias tre proksime.

## Vidindaĵoj 
* pluraj preĝejoj

## Fontoj 
* WikiTrans

eta|maldekstre|

Kategorio:Urboj de Barato
Kategorio:Urboj de Okcidenta Bengalio
Hynčice (distrikto Náchod)

**Hynčice** () estas municipo de Ĉeĥio situanta en distrikto Náchod. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1255.

## Loĝantaro 
## Pluaj fotoj 

Overview of hotel in Hynčice, Náchod District.jpg|Municipa ofico
Hynčice, kříž za železniční zastávkou 02.jpg|Kruco malantaŭ fervoja haltejo
Detail of World Wars memorial in Hynčice, Náchod District.jpg|Monumento al viktimoj de la mondmilitoj
Hynčice 05.jpg|Ponto trans rivero Stěnava

Kategorio:Municipoj en distrikto Náchod
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Náchod
Kategorio:Setlejoj en Broumova montetaro
Urbaro de Kolkato

La **Urbaro de Kolkato** estas urba aglomeraĵo de Kolkato en orienta Barato, en sudorienta parto de subŝtato Okcidenta Bengalio. Ĝi estas la tria plej popolriĉa areo en Barato post Delhio kaj Mumbajo. La areo kovras kvar municipajn entreprenojn kune kun 37 municipoj.

## Fontoj 
* WikiTrans

Kategorio:Kolkato
Marie-France Conde Rey

**Marie-France CONDE REY** naskite PIGEON (naskiĝis la 6-an de aŭgusto 1946 en Parizo, mortis la 2-an de novembro 2023 en Angulemo) estis franca instruistino, patrino de tri infanoj, tre aprezata pro sia ekvilibro kaj interrilata talento. Ŝi oficis kiel la unua Konsulino de la Esperanta Civito.

## Persona vivo 
### Esperantisteco 
Ŝi naskiĝis en unu el la esceptaj kamparaj lokoj de la franca ĉefurbo, kie ankoraŭ kreskas vito kaj oni produktas vinon. Elementa instruistino, ŝi edziniĝis al galega enmigrinto kaj akuŝis tri infanojn; graveda je la tria, ŝi vidviniĝis pro aŭtomobila akcidento. 

Jam diplomito por specialaj lernejoj, ŝi sola kreskigis kaj edukis la geﬁlojn, el kiuj fontos kvin genepoj. Esperanton ŝi eklernis en 1992, kaj tre baldaŭ aktivis en la medio de la kulturcentroj kaj de LF-koop, kiun ŝi prezidis en la 2010-aj jaroj. 

### Civita aktiveco 
Senatano de la Esperanta Civito ekde 2001, kadre de la Verda Listo, ŝi fariĝis Unua Vickonsulo en la dua mandato 2007-2011, sub la konsuleco de Giorgio Silfer. Ŝi mem poste iĝis Konsulino en 2012-2016: unuafoje por virino en la Civito. 

Aldone, ŝi estis aktiva redakciano en Literatura Foiro, Heroldo de Esperanto kaj Femina. Publicisto kaj poeto, ŝi ofte agis kiel delegito ĉe la mondkongresoj de PEN Internacia. Ŝiaj cindroj estas konservataj en la Esperanta Panteono de Ĉaŭdefono.

## Verkoj 
* *Ĉu mi malplaĉis al vi?*, Ĉarenta Esperanto, Angulemo 2008, 20 p.
* *Chien de feu - Fajra hundo*, Charente Esperanto, Angoulême 2013, 160 p. (dulingva poemaro en la franca kaj Esperanto)

## Eksteraj ligiloj
*Nekrologo ĉe *Heroldo komunikas*

Kategorio:Francaj esperantistoj
Abrahamo Zbar

**Abrahamo Sender Zbar** -  - naskiĝis proksimume en 1900, mortis la 5-a de novembro 1991 en Melburno) estis esperantlingva eldonisto kaj juda bjalistoka esperantisto. Li almenaŭ post la unua mondmilito fervore aktivis en la Esperanto-societo en Bjalistoko, fondita en 1910, kaj funkciigis librejon por esperantaj verkoj en la strato Sienkiewicza 20. En tio li proksime kunlaboris kun la ĵurnalisto kaj same eldonisto Jakobo Ŝapiro, malmultajn jarojn pli aĝa, kiu estis proksima amiko. Dum la 1930-aj jaroj Aleksandro sukcesis elmigri al Aŭstralio, kontraŭe al multaj aliaj judaj esperantistoj de Bjalistoko, kiuj iĝis viktimoj de la Holokaŭsto. Tie li interalie en Melburno starigis "Bjalistokan Centron".

eta|maldekstra|280px|
Danke al fervora agado de li kaj multaj aliaj bjalistokanoj la lingvo en la 1920-aj kaj 1930-aj jaroj iĝis populara kaj videbla en Bjalistoko. En pola esperanta adresaro de tiu periodo oni trovas 300 adresojn de Bjalistokanoj, pro tio Bjalistoko iĝis la tria - post Varsovio kaj Krakovo - centro de Esperanto. Propagando funkciis ankaŭ inter komercistoj, kiuj metis en vitrinojn de siaj entreprenoj tabuletojn kun la surskribo *Ĉi tie oni parolas Esperanton* kaj publikigis reklamojn en la lingvo internacia. 

En la nova murpentraĵo ĉe la strato Zamenhofa, montranta bjalistokajn esperantistojn en fenestro kaj sur balkonoj, troviĝas ankaŭ li sidanta sur la fenestrobreto kun sia amiko kaj spektanta preterpasantojn. La murpentraĵon oni faris surbaze de malnova, samaspekta foto.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Juda heredaĵa vojo tra Bialistoko  ( kaj )

Kategorio:Bjalistokanoj
Kategorio:Polaj esperantistoj
Kategorio:Judaj esperantistoj
Kategorio:Esperanto-movado en Bjalistoko
Metroo de Miamo

La **Metroo de Miamo** () estas la ĉefa sistemo de publika transporto en Miamo kaj Kantono Miami-Dade, Florido. Ĝi estas funkciigata fare de "Miami-Dade Transit" (MDT), agentejo de Kantono Miami-Dade. Malfermita la , ĝi estas la sola metroo en Florido.  longa kaj konsistanta el 23 stacioj sur du linioj (oranĝa kaj verda), la metrosistemo estas ligita kun la Metromover ĉe stacioj Government Center kaj Brickell kaj kun la ĉeurba fervojo Tri-Rail ĉe stacioj Tri-Rail kaj Miami International Airport. En 2017, preskaŭ 20 milionoj da homoj uzis la metroon de Miamo ĉiujare.

centra|450px|eta|Mapo

## Vidu ankaŭ 
* Miamo
* Kantono Miami-Dade
* Listo de metrooj en la mondo

## Eksteraj ligiloj 
*  ()
* UrbanRail.Net

Miamo
Miamo
Miamo
Rožnov

**Rožnov** () estas municipo de Ĉeĥio situanta en distrikto Náchod. Vivas ĉi tie  (). La municipo troviĝas 5&nbsp;km okcidente de Jaroměř, 16&nbsp;km sude de Dvůr Králové nad Labem kaj 19&nbsp;km norde de Hradec Králové.

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1387.

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
* **Rožnov**
* Neznášov

## Pluaj fotoj

Rožnov (2lq).jpg|Rožnov
Rožnov čp. 37.JPG|Rožnov


Kategorio:Municipoj en distrikto Náchod
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Náchod
Kategorio:Setlejoj en Orientelba tabulo
Rožnov (apartigilo)

Nomon **Rožnov** havas pluraj setlejoj:
* 1. Rožnov, municipo en distrikto Náchod
* 2. Rožnov (České Budějovice), municipo englutita de urbo České Budějovice
* 3. Rožnov (Český Rudolec), parto de municipo Český Rudolec en distrikto Jindřichův Hradec
* 4. Rožnov pod Radhoštěm, urbo en&nbsp;distrikto Vsetín
Ben & Jerry's

'''Ben & Jerry's''' estas varmarko de glaciaĵo, frosta jogurto kaj ŝorbeto produktita fare de Ben & Jerry's Homemade Holdings, Inc.

La ĉefsidejo estas en South Burlington, Vermonto, Usono. La ĉeffabriko situas en Waterbury, Vermonto. La firmao nun estas posedata fare de la konglomerato Unilever .

Ben & Jerry's estas konata por iliaj originalaj gustoj, multaj de kiu inkluzivas manĝaĵojn kaj desertojn miksita kun glacia kremo. Kelkaj de ĉi tiuj gustoj estis temigitaj honore al muzikistoj, komediistoj kaj publikaj figuroj, kiel Jerry Garcia, Stephen Colbert, Colin Kaepernick kaj Phish. La firmao kaj ties du fondintoj ankaŭ estis notita por ilia politika aktivismo kaj lobiado por socia justeco. Tio ĉi inkluzivas la manierojn laŭ tiuj iliaj produktoj estis fabrikitaj, merkatumitaj kaj distribuitaj .

## Historio 
[maldekstre|eta|200ra|montra fridujo de Ben & Jerry ĉe vendejo de [Domino’s Pizza|Domino's]]
[eta|glaciejo de Ben & Jerry's ĉe butikcentro en [Singapuro|281x281ra]]
[dekstra|eta|Tipa vido de ujo en kvanto unu [pajnto de glaciaĵo krema de Ben & Jerry's]]
En 1977, deinfanaĝaj amikoj Ben Cohen kaj Jerry Greenfield sekvis kurson pri glaciaĵo en Pensilvania Ŝtata Universitato . Ili malfermis glaciaĵbudon en forlasita benzinstacio en Burlington, Vermonto la 5-an de majo 1978 . En 1980, Ben kaj Jerry luis malnovan kudrofabrikon en Burlington kaj komencis enpaki la glaciaĵon en pajlskatoloj. En 1981, la unua Ben & Jerry's franĉizkiosko malfermiĝis en Shelburne, Vermonto.

En 1988, Ben and Jerry's gajnis la titolon de *Usonaj malgrandaj komercaj personoj de la jaro*, kaj ricevis la titolon de la tiama prezidanto Ronald Reagan.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Baskin-Robbins
* Häagen-Dazs

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Nutraĵfirmaoj en Usono
Kategorio:Kulturo de Vermonto
Kategorio:Maldekstrema politiko
Heinrich von Pirnbrunn

**Heinrich von PIRNBRUNN** (mortinta la ) estis inter 1338 kaj 1343 ĉefepiskopo salcburga. 

## Vivo 
Komence de aprilo 1338 Heinrich estis elektita kiel lasta reprezentanto de la bavara nobelaro - kiu vere estis elektita kaj ne nur altrudita sur la salcburgan episkoptronon.

Li estis tre klerita persono, iam eble eĉ skolastiko. Dum sia mallonga regado li donis en la 1339 al la anoj de Friesach la urbajn rajtojn kaj ordonis minejan regularon por Gastein kaj Rauris. Iom pridubinda pieco igis lin en 1340 ne malhelpi bruligon de sakrilegi-farinta katedralano (kiu estis psike handikapita). Pro lia nelonga regado la okaze de tronŝanĝo pagotaj sumoj al la roma kurio evidentiĝis granda financa perdo por Salcburgio.

En sia regularo por la minejoj aperas la unuan fojon la termino *Land Salzburg*, do Salcburgio. Oni entombigis Heinrich en la katedralo de Salcburgo, antaŭ la Nikolao-altaro.

## Literaturo 
* Heinz Dopsch, Hans Spatzenegger (eld.): *Geschichte Salzburgs, Stadt und Land.* Pustet, Salzburg 1988, ISBN 3-7025-0243-2

Kategorio:Ĉefepiskopoj de Salcburgo 
Kategorio:Mortintoj en 1343
Anasaĵa saŭco

alternative=Salsa de pato|eta|Saŭco en tipaj pakaĵoj por individua servo
**Anasaĵa saŭco** () estas dolĉa flava saŭco servata en ĉinaj restoracioj en Eŭropo kaj Usono kiel saŭco por spicado de ovorulaĵoj kaj printempaj rulaĵoj. La saŭco estas farita el prunoj, abrikotoj aŭ persikoj same kiel sukero, vinagro, zingibro kaj kapsiketo.

## Origino de la nomo 
La nomo de la "anasaĵa saŭco" devenas de ĝia angla nomo: "anasaĵa saŭco". Ekzistas neniu anaso en tiu saŭco, tamen ĝi estis servita en ĉinaj restoracioj en Usono  kie ĝi estis servita kiel kondimento al pekin-stila anaso anstataŭe de la tradicia hoisin-saŭco .

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Hojsin saŭco
* Ostrosaŭco
* Pruna saŭco
Kategorio:Saŭcoj
Ostrosaŭco

[eta|Versado de la saŭco el botelo al [kulero]]
**Ostrosaŭco** (, vjetname *dầu hào*, , malaje *sos tiram*) estas malhela kaj dika saŭco kiu estas ofta en suda ĉina kaj filipina kuirarto. La saŭco estas preparita el ostroj kuiritaj en sala akvo, monosatria glutamato kaj konservativaĵoj . 

La saŭco estas sala kaj iomete dolĉa. Ĝi estas vaste uzata en ĉina , tajlanda kaj filipina kuirado. Ĝi povas esti uzata simile al sojo por frititaj legomoj, viando kaj fiŝaj pladoj. La komuna uzo de la saŭco estas riĉigi la guston de diversaj pladoj kiel vaporitaj aŭ frititaj legomoj.

## Historio 
La saŭco laŭdire estis inventita en 1888 fare de Lee Kam Sheung en Gŭangdongo, Ĉinio. Li kuiris ostrosupon kaj forgesis ĝin sur la fajro, ĝis kiam li malkovris kiam li revenis, ke la supo reduktiĝis al bruna saŭco, riĉa kaj bonodora. Sheung komencis produkti la saŭcon komerce, translokiĝis al Makao kaj de tie al Honkongo, kaj lia saŭcfirmao "Lee Kum Kee" produktas ostrosaŭcon kaj aliajn aziajn saŭcojn tie ĝis hodiaŭ.

## Preparo 
Altkvalita ostrosaŭco estas preparita reduktante la ostran buljonon (stoko?) per kuirado kaj vaporigado de la akvo ĝis la dezirata dikeco estas atingita. Ne aldonu spicojn, eĉ ne salon, ĉar la ostroj devas doni la tutan guston. La saŭco devas esti bonodora kaj havi fortan umami- guston. Ĉi tiu metodo estas longa kaj multekosta, do nur eta malplimulto de fabrikantoj de ostra saŭco sekvas ĝin.

Industriaj ostrosaŭcoj estas kutime ostra kuirakvo kiu estis dikigita per amelo, karameligita kaj diversaj konservativaĵoj estis aldonitaj. En kelkaj el ili, la proporcio de la ostra ingredienco estas minimuma aŭ neekzistanta, interalie pro limigoj al la importado de manĝaĵoj de marfruktoj. Ekzistas ankaŭ vegetara versio de la saŭco produktita ĉefe el fungoj.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Anasaĵa saŭco
* Fiŝsaŭco
* Hojsin-saŭco
* Pruna saŭco
Kategorio:Tajlanda kuirarto
Kategorio:Filipina kuirarto
Kategorio:Saŭcoj
Velké Poříčí

**Velké Poříčí** () estas kampurbo en Ĉeĥio situanta apud landlimo kun Pollando en distrikto Náchod en Regiono Hradec Králové. Ĝi havas  (). Tra la municipo kondukas fervojlinio 026.

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1496.

Ekde la 10-a de oktobro 2006 estis al la municipo redonita statuso de kampurbo.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Preĝejo de Vizito de Virgulino Maria
* Baza lernejo
* Flughaveno Velké Poříčí (LKVP)

## Pluaj fotoj 

Térův statek.jpg|Bieno de Tér

Kategorio:Kampurboj en Bohemio
Kategorio:Kampurboj en distrikto Náchod
Kategorio:Municipoj en distrikto Náchod
Kategorio:Setlejoj en Suborlica montetaro
Kategorio:Setlejoj sur Metuje