open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Miksa Natter-Nád

**Miksa Natter-Nád** [mikŝa], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Natter-Nád Miksa** estis hungara ĵurnalisto, biologo.

Miksa Natter-Nád http://tudosnaptar.kfki.hu/historia/egyen.php?namenev=natter naskiĝis la  en Hungara reĝlando en Zólyombrézó (nuntempa Podbrezová en Slovakio). Li mortis la  en Budapeŝto.
 
## Biografio 
Miksa Natter-Nád frekventis mezlernejon en Selmecbánya, poste li studis en Reĝa Universitato de Budapeŝto. Jam ekde 1913 liaj agrikulturaj artikoloj ofte aperis en gazetoj. Dum la 1-a mondmilito li soldatiĝis, poste li estis militkaptito en Siberio. Post la hejmenveno li daŭris la verkadon, eĉ liaj artikoloj aperis parole en la Hungara Radio. Li ricevis premion en 1981. Temoj de liaj artikoloj estis la botaniko.

## Elektitaj libroj 
* *Virágos könyv* (1939)
* *Új virágos könyv* (1942)
* *Újabb virágos könyv* (1964)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
 

Kategorio:Hungaraj ĵurnalistoj
Kategorio:Hungaraj biologoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Noah Webster

**Noah Webster** (naskiĝinta la  – mortinta la ) estis usona klerulo, leksikografiisto, verkisto de lernolibroj, redaktoro, polemikisto, kaj ortografia reformisto.

Li estis pioniro de sekulara edukado en Usono. Lia plej granda verko, *An American Dictionary of the English Language* (1828), faris lian nomon sinonimo de "vortaro" en la usonangla lingvo.

Liaj pozicioj estis federismaj kaj li eĉ reprezentis la partion en la Konektikuta Ĉambro de Reprezentantoj en 1800 kaj 1802–1807.

Webster laboris por la abolicii kaj forigo de sklaveco. Liaj klopodoj protekti liajn verkojn kontraŭ piratado kontribuis al la disvolviĝo de usona kopirajtleĝo.

## Fonto 
Bazita sur la angla Vikipedio, tre koncizigite.

Kategorio:Usonaj verkistoj
Kategorio:Vortaroj
Kategorio:Angla lingvo
Kategorio:Usonaj ĵurnalistoj
Kategorio:Leksikografoj
Kategorio:Membroj de la Usona Akademio de Artoj kaj Sciencoj
Kategorio:Lingvoreformistoj
(20716) 1999 XG91

**(20716) 1999 XG91** estas troja asteroido de Jupitero malkovrita la  en la kadro de la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

Ĝi orbitas, kun granda klinangulo, en la najbaraĵo de la punkto de Lagrange L4 de la sistemo Suno-Jupitero, do estas ano de la Greka Tendaro.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Trojaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
Hohle Fels

eta|dekstre|250px|Enirejo al la kaverno Hohle Fels.
***Hohle Fels*** (ankaŭ ***Hohlefels***, ***Hohler Fels***, germane por "kava roko") estas kaverno en la Ŝvabiaj Alpoj de Germanio kiu havigis nombrajn gravajn arkeologiajn trovaĵojn datintaj el Supra Paleolitiko. Artefaktoj trovitaj en la kaverno reprezentas kelkajn el la plej fruaj ekzemploj de prahistoria arto kaj de prahistoriaj muzikaj instrumentoj iam malkovritaj. La kaverno estas ĝuste ekster la urbo Schelklingen en la federacia lando Baden-Virtembergo, ĉe Ulm.

## Bibliografio 
* Jill Cook: *Ice Age Art: the Arrival of the Modern Mind*; [... akompano de ekspozicio de la Brita Muzeo de la 7a de februaro ĝis la 26a de majo 2013]. London: British Museum Press, 2013. ISBN 978-0-7141-2333-2

## Eksteraj ligiloj 
* loka muzeo
* fako de prahistoria kaj mezepoka esploro de la Tubingena Universitato 

Kategorio:Paleolitiko
Kategorio:Kavernoj
Pekina anaso

eta|Rostita Pekina anaso, tranĉita kaj preta
**Pekina anaso** ( 北京烤鴨, *Běijīng kăoyā*) estas fama anasaĵa plado de Pekino, kiu estas preparita ekde la imperia epoko. La forta nutrado de la anasoj kondukis al alterna nomo por la plado, *běijīng tián yā* (北京填鸭, "Pekina plenigita anaso").

La haŭto de la rostita anaso estas servita trempite en sukero kaj ajla saŭco. La viando tiam estas servita per vaporita patkuko, printempocepoj kaj dolĉa fazeola saŭco. Pluraj vegetalaj pladoj estas provizitaj por akompani la viandon, tipe bastonoj de kukumo. La manĝantoj disvastigas saŭcon, kaj laŭvole sukeron, super la patkuko. Nun, la patkuko estas volvita ĉirkaŭ la viando kun la legomoj kaj manĝata mane.
eta|Pekina anaso
La cetero de la viando estas kuirita aparte. Oni ne malŝparas tion.

## Vidu ankaŭ 
* Anasaĵa saŭco

## Eksteraj fontoj 
* Ĉinaj Pladoj
* Pekino, antikva kaj vivoplena urbo 

Kategorio:Ĉina kuirarto
Kategorio:Kulturo de Ĉinio
Gerzson Nemes

**Gerzson Nemes** [gerĵon nemeŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Nemes Gerzson** estis hungara hidrologo.

Gerzson Nemes http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC10888/11169.htm naskiĝis la  en Jászkisér. Li mortis la  en Szolnok.

## Biografio 
Gerzson Nemes akiris diplomon en Reĝa Teknika Universitato József en 1928. Post siaj studoj li laboris en ŝtataj laborejoj, kies tasko estis protektado de grundoj kontraŭ inundoj. Li projektis digojn, sed li havis solvojn pri la irigacio. Liaj ĉefaj laborterenoj estis Tiso, suda Balatono, marĉo ĉe Nagyecsed, Fertő. Aparte menciindas kanaloj ĉe Kisköre kaj defenda arbaro kontraŭ inundoj ĉe Szolnok. Li ricevis premion en 1978.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Az ősi ártéri gazdálkodás és a vízi munkálatok kezdetei 895-1846* (1975)
* *A rendszeres szabályozások kora 1846-1944* (1975)
* *A vízgazdálkodás eredményei 1945-1975* (1976)
* *A Zagyva- és a Tarna-völgy jászkerületi vízügyeinek krónikája 1279-1876* (1981)

## Memorigiloj 
* memortabuloj en Jászkisér kaj Szolnok http://www.kosakaroly.hu/panteon/p_nemes-gerzson.html

## Fontoj 
* hungarlingva teksto (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre) 
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj hidrologoj
Geissenklösterle

eta|Geißenklösterle.
**Geisenklösterle** (*Geißenklösterle*) estas kaverno ĉe Blaubeuren, en la Ŝvabiaj Alpoj de Suda Germanio. Ĝi estas grava loko por la eŭropa Supra Paleolitiko. Geisenklösterle estis unuafoje arkeologie esplorita en 1963. Sistemaj elfosaĵoj ekis en 1973, el 1974 al 2002 sponsoritaj de la lando Baden-Virtembergo. Oni trovis tie restojn de prahistoria arto. Estas ses tavoloj el Aŭrinjaka kulturo kaj aliaj ses el Gravetia kulturo.

## Notoj 
## Literaturo 
* Nicolas Conard, Maria Malina: *Abschließende Ausgrabungen im Geißenklösterle bei Blaubeuren, Alb-Donau-Kreis.* in: *Arch. Ausgr. Bad.-Württ.* Theiss, Stuttgart 2001, 17-21. 
* J. Hahn: *Die Geißenklösterle-Höhle im Achtal bei Blaubeuren*. in: *Forsch. u. Ber. Vor- u. Frühgesch. Bad.-Württ.* Theiss, Stuttgart 21,1988,262. ISBN 3-8062-0794-1 

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.urgeschichte.uni-tuebingen.de/index.php?id=49
* http://www.showcaves.com/german/explain/Archaeology/Menschendarstellung.html

Kategorio:Paleolitiko
Kategorio:Kavernoj
Tihamér Nemes

**Tihamér Nemes** [nemeŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Nemes Tihamér** estis hungara inventisto, inĝeniero. Li estis pioniro de la hungara kibernetiko.
eta|Unu el la inventaĵoj de Tihamér Nemes
Tihamér Nemes http://tudosnaptar.kfki.hu/n/e/nemest/nemestpant.html naskiĝis la  en Budapeŝto. Li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Tihamér Nemes akiris diplomon en Reĝa Teknika Universitato József en 1917. Komence li laboris en fabriko pri flugmaŝinoj, ekde 1921 li ingteresiĝis pri la telekomunikado, li havis postenojn en tiaj laborejoj. Li aĝis 30, kiam li estis jam ĉefinĝeniero kaj fabrikestro. Li apartenis al stabo, kiu kreis modernan telefonon en la 1930-aj jaroj, sed tiutempe li okupiĝis ankaŭ pri la televizio. En 1938 li havis patenton pri la kolora televizio. Liaj aliaj petentoj estis pri skribilo de la parolo, aŭtomata iro-maxino, praa komputilo por ŝako. Ekde 1951 li partoprenis en kreo de la hungara televizio-dissendo. Li ankaŭ instruis longe en la menciita universitato. En 1953 li pensiuliĝis, en 1957 li doktoriĝis antaŭ la Hungara Scienca Akademio.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Über momentane Frequenzanalyse von Lichtschwankungen mittelsrotierenden Scheiben* (1932)
* *Colour television with electrical colour filters* (1939)
* *Mechanical solution of diophantic problems* (1949)
* *The chessplaying machine* (1951)
* *Kibernetikai gépek* (1962,  1967) - postmorta kompilado el liaj notoj

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio 
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj inventistoj
Kategorio:Hungaraj maŝininĝenieroj
Kategorio:Hungaraj elektroinĝenieroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
(20729) 1999 XS143

**(20729) 1999 XS143** estas troja asteroido de Jupitero malkovrita la  de la usona amatora astronomo Charles W. Juels elde la Observatorio de Fountain Hills, proksime de Fountain Hills (Arizono, Usono).

Ĝi orbitas (kun sufiĉe granda klinangulo) proksime de la punkto de Lagrange L4 de la sistemo Suno-Jupitero, en la grupo tiel nomata "Greka Tendaro"

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Trojaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Charles W. Juels
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
20740 Sémery

'*20740 *Sémery'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la programo *Lowell Observatory Near-Earth-Object Search* (LONEOS) elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, sud-oriente de Flagstaff (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la franca inĝeniero *Alain Sémery'' de la Observatorio de Parizo, kiu partoprenis al la disvolvo de multenombraj instrumentoj en kosmosondiloj por la esploro de la sunsistemo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LONEOS
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
20658 Bushmarinov

'*20658 *Bushmarinov'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Ivan Buŝmarinov*, gajninto de la dua rango en la *Intel International Science and Engineering Fair* de 2004 pro lia projekto pri kemio. Li estis lernanto ĉe la *Moskovksij Ĥimiĉeskij Licej* (*Московский химический лицей'' ; Moskva Kemia Liceo) de Moskvo (Rusio).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
(20738) 1999 XG191

**(20738) 1999 XG191** estas troja asteroido de Jupitero, kiu orbitas proksime de la punkto de Lagrange L4 de la sistemo Suno-Jupitero: ĝi do estas ano de la Greka Tendaro.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  en la kadro de la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Trojaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
Domo de la tegoloj

La **Domo de la tegoloj** estas arkeologia loko el la frua bronzepoko sur la sudorienta parto de Lerna (Grekio). Hodiaŭ ĝi situas sub protekta tegmento kaj estas malfermita al la publiko.

La konstruaĵo *Domo de la tegoloj* montras specialajn arkitekturajn ecojn, kiel ekzemple la el bruligitaj tegoloj konstruita tegmenton, kiu estis nomdona. 

La konstruaĵo estas datita je la fru-helada periodo (2500-2300 a.K.) kaj konsiderita kiel proto-palaco aŭ administra centro, sed oni supozas ankaŭ funkcion de komunuma domo. 

La domo de tegoloj havis kelkajn karakterizaĵojn de altaj teknikaj normoj, inkluzive de unu ŝtuparo kondukanta al la dua etaĝo kaj la tegolkovrita tegmento, kiu disvastiĝis nur en la 7-a jarcento a.K. en Grekujo, kvankam tegolaj tegmentoj estis trovitaj en la la fruaheledika Akovitika kaj pli poste en la mikenaj lokoj Gla kaj Midea. En la loka kultur-rubaĵo (alŝutaĵo ĉe domo de la tegoloj), oni trovis milojn de tegoloj, kiuj kovris la tegmenton. La muroj de la domo estis el adobo sur ŝtona fundamento.

Radiokarbonaj mezuradoj montris, ke la lokon detruis fajro en la 22-a jarcento a.K.. Iomete pli poste, oni faris el la restaĵoj etan tumulon.

Kategorio:Arkeologiaj lokoj en Grekio
Kategorio:Peloponezo
Kampara komunumo de Iisalmi

**Kampara komunumo de Iisalmi** estas eksa komunumo de Finnlando en provinco Norda Savonio. Ĝi estis ligita al Iisalmi 1970. En fino de jaro 1969 la komunumo havis 13 371 loĝantojn. Ĝia terareo estis 734.2 km².

Kategorio:Eksaj komunumoj de Finnlando
Luiz Portella

**Luiz Portella** (naskiĝis en la jaro 1975) estas brazila esperantisto kaj verkisto.

## Listo de verkoj 
* *13 oktobro 1582* (2003)
* *Ŝi estas mia amiko* (2007)

Kategorio:Brazilaj esperantistoj
Ĉefpreposta palaco (Eger)

La **Ĉefpreposta palaco** estas eklezia baroka historia monumento - nun biblioteko - en Eger.
eta|maldekstre|Ĉefpreposta palaco en Eger

## Historio 
En tiu loko estis domo el la 18-a jarcento. La nun videblan konstruaĵon konstruigis ĉefpreposto kaj grafo Ignác Batthyány laŭ projekto de Jakab Fellner inter 1774–1776. Batthyány mem mortis ĝuste antaŭ finkonstruo de la palaco.

En la frua 1849 en la palaco okazis kunveno de Henryk Dembiński, Artúr Görgey kaj György Klapka, poste ili iris al la batalejo de Kápolna.

## La konstruaĵo 
La unuetaĝa palaco situas laŭ stratangulo kaj ĝi formas brikon. La fasado estas simetria, meze troviĝas la ornamriĉa enirejo. En la unua etaĝo balkono etendiĝas, kiun 4 kolonoj tenas; la ferajn partojn kreis Henrik Fassola. Ankaŭ kradoj antaŭ la teretaĝaj fenestroj estas laboraĵoj de Fassola.

## Fontoj 
* hungare kun mapo kaj fotoj hungare
* http://www.eger.hu/hu/turizmus/latnivalok/c/nagypreposti-palota-465  
* hungare kun foto 
* oficiala paĝo de la biblioteko 
eta|Memortabulo pri okazintaĵo en 1849

Kategorio:Palacoj en Eger
Kategorio:Eger
Haller Lake (Seatla kvartalo)

**Haller Lake** (**Lago Haller**) estas malgranda lago kaj ĉirkaŭanta kvartalo en la norda parto de Seatlo. Ĝin limas norde strato North 145th, sude North 110th, oriente la ŝoseego I-5, kaj okcidente la ŝoseo/strato SR-99 (Aurora Avenue North). Krom la limaj stratoj, la kvartalo estas preskaŭ tute loĝata.

Kategorio:Kvartaloj en Seatlo
János Nemeskéri

**János Nemeskéri** [jAnoŝ nemeŝkEri], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Nemeskéri János** estis hungara antropologo, profesoro.

János Nemeskéri http://members.iif.hu/ibisz/hazai/lexi/nemeskeri.html  naskiĝis la  en Budapeŝto. Li mortis la  en Budapeŝto.
 
## Biografio 
János Nemeskéri doktoriĝis en Scienca Universitato Péter Pázmány en 1939. Inter 1937 kaj 1945 li laboris en Hungara Nacia Muzeo, poste en alia muzeo. Li ankaŭ instruis en la menciita universitato ekde 1947, poste inter  1971-1983 en Universitato Lajos Kossuth. En 1952 li kandidatiĝis el biologiaj sciencoj en 1952. Ekde 1965 li havis postenon en esplora instituto. Li ricevis akademiajn premiojn en 1962 kaj 1977. Li pensiuliĝis en 1983.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Ivád község – Ivády család* (1944)
* *Honfoglaláskori magyarság – Árpádkori magyarság* (1947)
* *Ivád község népességének embertani vizsgálata* (1953)
* *A csontvázleletek életkorának meghatározási módszereiről és azok alkalmazhatóságáról* (1958)
* *History of human life span and mortality* (1970) - fundamenta verko
* *A székesfehérvári királysírokról. Pro memoria az 1936-1937. évi ásatásról* (1983)
* *Principles of paleodemography* (1986)  

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj antropologoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
20730 Jorgecarvano

'*20730 *Jorgecarvano'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la programo *Lowell Observatory Near-Earth-Object Search* (LONEOS) elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, sud-oriente de Flagstaff (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la brazila planedsciencisto *Jorge Márcio Ferreira Carvano'', kiu laboras ĉe la Nacia Observatorio de Rio-de-Ĵanejro. Li studas la asteroidojn kaj la stelitojn de planedoj kaj estas fakulo pri termala modeligo.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LONEOS
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
20778 Wangchaohao

'*20778 *Wangchaohao'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Wang Chaohao*, kiu gajnis la duan rangon en la *Intel International Science and Engineering Fair'' de 2004 pro sia projekto en teamo pri scienco de la Tero kaj kosmo. Li estis lernanto ĉe la Mezlernejo de Ŝanhajo (Ĉinio).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Odora kanango

***Odora kanango*** () estas unu el la plej konataj specioj de la *Anonacoj*, familio de la Magnoliedoj.

La arbo venas el Orient-Azio kaj nuntempe ankaŭ troviĝas en Mez- kaj Sud-Ameriko. La floroj tre bonodoras.

El la floroj oni faras volatilan oleon. La oleo kiu estas entute ekstraktita nomiĝas kananga oleo. Interalie sur la Komoroj, Madagaskaro kaj Reunio la volatila oleo estas frakcie ekstraktita kaj ĉiuj iomete diferencas en odoro. Tiuj frakcioj konatiĝas sub la nomo Ilang-Ilangoleo.

La unua frakcio nomiĝas *ekstra*, la tri postaj oni numeras per la romiaj ciferoj I, II kaj III. Ilang-ylango III estas la restfrakcio.

eta|maldekstra|300px|La floro de la odora galango
eta|meza|200px|Ilang-ilangoleo

Kategorio:Anonacoj
Kategorio:Oleoj
Urukagina

**Urukagina** (la literumo de la nomo estas diskutata, alia formoj estas ankaŭ *Irikagina* aŭ *Uruinimgina*) de Lagaŝ estis sumera reganto en la tria antaŭkrista jarmilo. Li estis la lasta reĝo de la 1-a dinastio aŭ Ur-Nanŝe-dinastio, kiu estas relistigebla ĝis ĉ. 2550 a. K.. Li regis laŭ la meza kronologio en ĉ. 2350 a. K.

Lian sepjaran regadon karakterizas la rivalado al Lugal-Zagesi (Lugalzagisi) de Umma. Historie gravaj estis la konataj reformaj leĝoj de Urukagina: je „komisio de Ningirsu“ (urba dio de Lagaŝ), la malnovaj kutimoj estis forĵetitaj kaj novaj enkondukitaj. Unua, la prerogativo (privilegioj de la regantoj) kontraŭ la temploj estis restarigitaj; la loĝantoj estis liberigitaj el kvazaŭsklavigo pro ŝuldoj kaj la miskutima ekspluatado de ekonomie malfortaj estis malpermesita fare de la pli alt-ranguloj.

Social-historie grava estas la abolicio de biandrio (edziĝo de virino ku du viroj), grava signo je la iam praktikita poliandrio en la sumera socio, kio ĝenis la sam-epokanojn.

Li nomas sin en memprediko protektisto de vidvinoj kaj orfoj.

Tamen, gravis en liaj dekretoj la ŝuldo-malpliigo kaj -neniigo.

Fine de regado de Urukagina alvenis, kiam Lugalzagisi de Umma detruigis la urbon Lagaŝ kaj ties templon. Tiun fiagon kondamnis Urukagina en skribaĵo per vortoj:
::„*Tiu ago, kiun Lugalzagisi, Ensi de Umma faris, alportas lian diinon Nisaba je lian kolon.*“

Lagaŝ do atingis novan florepokon ĉe fino de la akada regado dum la dua dinastio (kun Gudea de Lagaŝ, ĉ. 2144–2124 a.K.).

Kategorio:Sumero
Shimura Takashi

**Shimura Takashi** (; vera nomo: Shimazaki Shōji , naskiĝinta la  en Ikuno, Hjogo, Japanio, mortinta la  en Tokio, Japanio) estis japana aktoro.

*Ebria Anĝelo* (1948) estas filmo de Akira Kurosawa en kiu Ŝimura ludas la rolon de alkoholema doktoro kiu klopodas savi banditon (el jakuza) kiu suferas pro tuberkulozo. La aktoro jam estis aperinta en aliaj filmoj de Kurosawa. Alia menciinda filmo estis *Bōryoku no Machi* de 1950.

Kategorio:Japanaj aktoroj
Kategorio:Pseŭdonimoj
Fluto de Divje Babe

[eta|210px|La plej antikva muzika instrumento iam trovita. Temas pri fluto farita el osto de juna [kavernurso kaj trovita en Divje Babe, Slovenio.]]
La **Fluto de Divje Babe** estas peco de femuro de kavernurso traborita de spacigitaj truoj kiu estis trovita en 1995 ĉe arkeologia kuŝejo Divje Babe ĉe Cerkno en nordokcidenta Slovenio. Oni sugestis ke ĝi estis farita de Neandertaloj kiel formo de muzika instrumento, ĉar ties truoj kaj liniigo kondukas al fakto ke oni konsideris ĝin "Neandertala fluto". Slovenia arkeologo Mitja Brodar, tamen, asertas ke ĝi estis farita de Kromagnonoj kiel elemento de la centreŭropa Aŭrinjaka kulturo culture.

Ĝi estas formo de fluto, kaj eble la plej antikva konata muzika instrumento en la mondo. Spite la alternativajn hipotezojn, la artefakto restas en elstara publika ekspozicio kiel montro de fluto en la Nacia Muzeo de Slovenio (Narodni Muzej Slovenije) en Ljubljana. La broŝuro por la muzea vizitanto eltenas ke la faro de Neandertaloj "estas fidinde pruvita".

## Notoj 
Kategorio:Prahistorio
Kategorio:Arkeologio
Kategorio:Neandertaloj
Kategorio:Kromagnonoj
Kategorio:Flutoj
Kategorio:Slovenio
Prerogativo

**Prerogativo** (PIV) aŭ *antaŭjuro*, *privilegio* (latine *praerogatio* ‚antaŭjuro‘) signifas ŝtatjuran preferon aŭ similan privilegion.

## Prerogativo en la monarkio 
Ĝenerale, la termino signifas jurajn privilegiojn, kiujn  multaj eŭropaj monarkoj ĝuis ĝis en la 20-a jarcento. En la strikta kaj vera senco, ĝi estas komprenita kiel privilegia rajto de reĝaj regantoj en konstituciaj monarkioj kontraŭ parlamentoj aŭ aliaj ŝtataj instancoj. Al tiu apartenis la rajto je kunvoko, malfermo kaj fermo aŭ prokrasto de la parlamento kaj same la reguloj pri la daŭro de la kunsido. La monarkoj rajtis eĉ dissolvi la nacian asembleon, parlamenton, eĉ antaŭ finiĝo de la laŭleĝa parlamenta periodo kaj ordeni novajn elektojn.

La monarko havis la protekton kontraŭ la rajto de iniciato, tio estas la rajto je la ĉambroj fari leĝdonajn proponojn.

Ekzemple, la imperiestro havis en la Germana Imperia Konstitucio de 1871 konsiderindajn privilegiojn. Liaj prerogativoj restriktis la jurojn de Reichstag forte. Inter la prerogativoj de la germana imperiestro estis:
* Komandado de la armeo
* Decido pri milito kaj paco
* Reprezentado de Germanio eksterlando
* Gvido de ekstera politiko
* Nomumo de kancelieroj

Kategorio: Monarkio
Manowar

**Manowar** estas usona metalroka muzikbando el Auburn, Nov-Jorkio. Kreita en 1980, la grupo estas konata pro kantotekstoj surbaze de fantasto kaj mitologio (aparte norena mitologio). La grupo ankaŭ estas konata pro aparte laŭta kaj bombasta sonaro. En intervjuo por la primuzika televida kanalo MTV en februaro 2007, kontrabasisto *Joey DeMaio* lamentis ke "nuntempe, ekzistas vera manko de granda, epopea metalroko saturita per disbatataj gitaroj kaj korusoj kaj orkestroj ... do estas agrable esti unu el la malmultaj muzikgrupoj kiuj fakte tion faras."

## Diskaro 
* ***Battle Hymns** / Batalaj Himnoj* (1982)
* ***Into Glory Ride** / En Gloran Vojaĝon* (1983)
* ***Hail to England** / Saluton al Anglio* (1984)
* ***Sign of the Hammer** / Signo de la Martelo* (1984)
* ***Fighting the World** / Batalante kontraŭ la Mondo* (1987)
* ***Kings of Metal** / Reĝoj de Metalroko* (1988)
* ***The Triumph of Steel** / La Triumfo de Ŝtalo* (1992)
* ***Louder than Hell** / Pli Laŭte ol Inferno* (1996)
* ***Warriors of the World** / Batalistoj de la Mondo* (2002)
* ***Gods of War** / Dioj de Milito* (2007)
* ***Battle Hymns MMXI** / Batalaj Himnoj MMXI* (2011)
* ***The Lord of Steel** / La Lordo de Ŝtalo* (2012)
* ***Kings of Metal MMIV** / Reĝoj de Metalroko* MMIV (2014)

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Usonaj rokmuzikaj grupoj
Kategorio:Muzikaj grupoj fonditaj en 1980
Endre Németh

**Endre Németh** [nEmet], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Németh Endre** estis hungara inĝeniero pri hidrologio, profesoro.

Endre Németh http://jelesnapok.oszk.hu/prod/unnep/nemeth_endre_szuletesnapja__1891 naskiĝis la  en Pécs. Li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Endre Németh akiris diplomon en Reĝa Teknika Universitato József en 1913. Supozeble li soldatiĝis dum la 1-a mondmilito. Inter 1918 kaj 1922 li projektis konstruaĵojn, fervojojn kaj li faris geodeziajn laborojn, poste li havis postenon en la agrikultura ministerio. Inter 1932 kaj 1935 li laboris en hidrologia oficejo, kie li okupiĝis pri irigacio. Li studis tiun teknologion en Francio kaj Italio. Inter 1940 kaj 1962 li estis katedrestro en la menciita universitato. Li estis dekano dufoje (1946-1948, 1950-1952). Li doktoriĝis antaŭ Hungara Scienca Akademio en 1952. Li ricevis premiojn en 1965, 1974, 1975.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Vízépítési enciklopédia* (sen eldonjaro)
* *A korszerű mezőgazdaság vízi feladatai* (1941)
* *Hidrológia és hidrometria* (1954)
* *Les recherches hydrologiques en Hongrie 1957–1959* (1960)
* *Vízgazdálkodás és vízügyi államigazgatás* (1963)

## Memorigiloj 
* memortabulo en lernejo de Göd https://www.kozterkep.hu/~/18900/

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj hidrologoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Loïc Wacquant

**Loïc Wacquant** (naskiĝinta en 1960 en Montpellier) estas franca sociologo, antropologo, ekonomikisto kaj universitata profesoro je la Universitato de Kalifornio en Berkeley, kiu precipe verkas pri malriĉeco kaj etna marginaligo, la efikoj de la novliberalismo por la sociala politiko kaj la puna sistemo, malriĉaj urbopartoj en Usono, Eŭropo kaj Sud-Ameriko, la ligiloj inter geto kaj malliberejo kaj la signifo de la homa korpo. Li ĉefe laboras de vidpunkto de la adaptita sociologio de Pierre Bourdieu, sed estas ankaŭ influita fare de Karl Marx kaj Max Weber.

Wacquant estas ankaŭ ŝatokupa boksisto kaj uzis lian boksadon por skribi etnografion pri la afrik-usona vivo en geto de Ĉikago.

## Geto, hipergeto kaj anti-geto
Wacquant distingis inter tri tipoj de malriĉaj urbopartoj. La geto estas aparta parto por socie unu etna grupo, enhavante diversajn ekonomiajn klasojn de tiu grupo. Rezultante ĝi havas siajn proprajn kompleksajn socialajn strukturojn kaj instituciojn. La hipergeto estas la rezultinta produkto de la geto post la ekonomia emancipiĝo de la riĉaj kaj riĉetaj membroj de unu etna grupo kaj nun enhavas la plej malriĉajn homojn en etna grupo. Ĝi perdis siajn kompleksajn strukturojn, kiu malfaciligas estontan emancipiĝon. Laŭ Wacquant la hipergeto estas precipe usona fenomeno en la okcidenta mondo. La anti-geto estas etne diversa loko en kelkaj eŭropaj urboj, kie mankas la solidareco de la geto kaj la hipergeto, sed estas pli emancipiĝanta ol la geto kaj la hipergeto.

## Politiko
Wacquant estas subtenanto de la franca Socialista Partio, sed kritikas la nunan politikon de la partio, kiun li konsideras tro dekstra kaj ne sufiĉa por malriĉuloj.

Kategorio:Studentoj de Universitato Parizo la 10-a
Kategorio:Francaj sociologoj
Kategorio:Baza enspezo
Kategorio:Lernintoj de HEC (Parizo)
Petro la 2-a (Aragono)

'*Petro la 2-a de Aragono *la Katoliko'''* (naskiĝis en julio 1178, mortis ) estis reĝo de Aragono kaj grafo de Barcelono de 1196 ĝis 1213.

Sukcedis li al sia patro Alfonso la 2-a kaj sukcedis lin lia filo Jakobo la 1-a.

## Genealogio 
## Referencoj 
## Bibliografio 
* Sumption, Jonathan. *The Albigensian Crusade*. 2000.
*  Martín Alvira-Cabrer, *12 de Septiembre de 1213: El Jueves de Muret*, Universitat de Barcelona, Barcelona, 2002.
*  Martín Alvira-Cabrer, *Muret 1213. La batalla decisiva de la Cruzada contra los Cátaros*, Ariel, Barcelona, 2008 and 2013.
*  Martín Alvira-Cabrer, *Pedro el Católico, Rey de Aragón y Conde de Barcelona (1196-1213). Documentos, Testimonios y Memoria Histórica'', 6 vols., Zaragoza, Institución Fernando el Católico (CSIC), 2010 (on line).

## Tradukfonto 
Kategorio:Reĝoj de Aragono
Kategorio:Grafoj de Barcelono
Kategorio:Kronlando de Aragono
Kategorio:Infantoj de Aragono
20780 Chanyikhei

'*20780 *Chanyikhei'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Chan Yik Hei*, kiu gajnis la duan rangon en la *Intel International Science and Engineering Fair* de 2004 pro sia projekto pri inĝenierarto. Li estis lernanto ĉe la Memoriala Mezlernejo *CCC Tam Lee Lai Fun''de Honkongo (Ĉinio).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
(20786) 2000 RG62

**(20786) 2000 RG62** estas marsrenkonta asteroido malkovrita la  en la kadro de la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Orbito 
Ĝi tanĝas, sed ne trairas, la orbiton de Marso.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Kokŝetau

**Kokŝetau** (kazaĥe: Көкшетау, *Kökşetaw*, ruse: Кокчетав ĝis 1993) estas urbo en Kazaĥio. Ĝi estas la administra centro de la Provinco Akmola. Kokŝetau estis fondita en 1824 kaj ricevis urbajn rajtojn en 1862.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

eta|maldekstra|300px|la urba fervoja stacidomo
eta|maldekstra|300px|kampara impreso proksime de la urbo

Kategorio:Urboj de Kazaĥio
20760 Chanmatchun

'*20760 *Chanmatchun'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la kanada amatora astronomo William Kwong Yu Yeung elde la Observatorio *Rock Finder* en Kalgario (Alberto, Kanado).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Mat Chun Chan'', patrino de la malkovrinto.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de William Kwong Yu Yeung
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
József János Nemetz

**József János Nemetz** [jOĵef jAnoŝ nemec], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Nemetz József János** estis hungara fizikisto, inventisto, profesoro.

József János Nemetz http://portal.debrecen.hu/varosunk/kikicsoda/nemetzjozsefjanos_kikicsoda.html  naskiĝis en 1753? en Buda?. Li mortis la  en Debrecen.

## Biografio 
József János Nemetz frekventis jezuitan gimnazion, poste li akiris diplomon en Reĝa Universitato de Buda. Inter 1784-1788 kaj 1795-1805 li instruis en la menciita universitato, kiu jam prenis la novan nomon Reĝa Universitato de Pest kaj li instruis ankaŭ en la alia universitato Institutum Geometricum. En la intervalo 1788-1795 li laboris en diversaj bienoj, kie li okupiĝis pri inventado de diversaj maŝinoj. En 1805 li emeritiĝis, ĉar li havis konflikton kun alia profesoro Keresztély János Horváth. Li havis 67 inventaĵojn (vinpremilo, diversaj mueliloj, draŝ-maŝino, aŭtomata pordo, pafilo (1790), lampo kun aŭtomata (elektra) ŝaltilo, fajrobrigada ŝprucigilo (1807), falĉmaŝino, segmaŝino). 

## Elektitaj kontribuoj 
* *Vorrath neuer Beyträge zur Physik, Oekonomie, Mechanik und Technologie… (1784)
* *Vorläufige Beschreibung einer elektrischen Lampe… (1801)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj fizikistoj
Kategorio:Hungaraj inventistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Omloop Het Nieuwsblad 2016

La Omloop Het Nieuwsblad 2016 estis la kurkonkurenco por biciklistoj nome 71-a Omloop Het Nieuwsblad. Ĝi okazis la 27-an de februaro de 2016. La gajninto estis la belgo Greg Van Avermaet.

Kategorio:Sporto en Belgio
Kategorio:Biciklaj konkursoj
Tibor Neugebauer

**Tibor Neugebauer,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Neugebauer Tibor** estis hungara fizikisto, profesoro.

Tibor Neugebauer http://www.fizikaiszemle.hu/archivum/fsz0410/Megemlekezesek.pdf  naskiĝis la  en Budapeŝto. Li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Tibor Neugebauer akiris diplomon en Scienca Universitato Péter Pázmány en 1928. Inter 1930 kaj 1940 li instruis en la universitato kaj li doktoriĝis en 1931. En 1935 li estis nomumita privata profesoro. Li laboris en la alia universitato en la biblioteko inter 1942-1950. En 1950 li estis nomumita docento, en 1953 universitata profesoro en la origina universitato. En 1952 li doktoriĝis antaŭ la Hungara Scienca Akademio. Li pensiuliĝis en 1974. Li ricevis premion Kossuth en 1950, alian premion en 1964.

## Elektitaj kontribuoj 
* *A Kerr-effektus elmélete a hullámmechanika alapján* (1931)
* *Elektrodinamika és optika* (1951) - kun Károly Novobátzky
* *Válogatott fejezetek a ferromágnesség köréből* (1958)
* *Zu der quantenmechanischen Theorie des Kugelblitzes* (1975)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj fizikistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Omloop Het Nieuwsblad

Omloop Het Nieuwsblad estas bicikla unutaga voja kuro en Flandrio. La kuro estas fondita en 1945 sub la nomo "Omloop van Vlaanderen". Poste ĝi nomiĝis "Omloop Het Volk" kaj finfine ekde 2009 "Omloop Het Nieuwsblad". Komencloko kaj alvenloko estas Gento.

## Venkintoj 
Kategorio:Sporto en Belgio
Kategorio:Biciklaj konkursoj
Aktobe

**Aktobe** (, *Aqtöbe*,  ĝis 1993, antaŭe iam * / Aktjubinsk*, laŭ traduko "blanka monteto") estas urbo en Kazaĥio. Ĝi estas la administra centro de la samnoma provinco Aktobe. Aktobe estis fondita en 1869.

## Eksteraj ligiloj 
* 

eta|maldekstra|300px|
eta|maldekstra|300px|

Kategorio:Urboj de Kazaĥio
(20691) 1999 VY72

**(20691) 1999 VY72** estas marsrenkonta asteroido malkovrita la  de la aŭstralia astronomo Robert H. McNaught elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Robert H. McNaught
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
Alfonso la 3-a (Aragono)

**Alfonso la 3-a de Aragono** (naskiĝis , en Valencio, mortis ) kromnomita **la Liberala** (*el Liberal*) ankaŭ **la Sincera** (*el Franc*), estis reĝo de Aragono kaj grafo de Barcelono (kiel **Alfonso la 2-a**) ekde 1285. Li konkeris la Reĝlandon de Majorko inter sia sukcedo kaj 1287.

## Genealogio 
## Bibliografio 
* Alighieri, Dante, *Purgatorio*, Canto VII, l. 115ff.
* Nelson, Lynn. *The Chronicle of San Juan De LA Pena: A Fourteenth-Century Official History of the Crown of Aragon* (University of Pennsylvania Press, 1991) ISBN 0-8122-1352-1
* O'Callaghan, Joseph. *A History of Medieval Spain* (Cornell University Press, 1983) ISBN 0-8014-9264-5

## Referencoj 
## Tradukfonto 
Kategorio:Reĝoj de Aragono
Kategorio:Grafoj de Barcelono
Kategorio:Reĝoj de Valencio
Kategorio:Kronlando de Aragono
Kategorio:Infantoj de Aragono
20784 Trevorpowers

'*20784 *Trevorpowers'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Trevor Powers*, kiu gajnis la unuan rangon en la *Intel International Science and Engineering Fair* de 2004 pro sia projekto pri inĝenierarto. Li estis lernanto ĉe la *James 1:5 Home School'' de Louisville (Kentukio, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Atirau

**Atirau** (kazaĥe kaj ruse: Атырау, en iuj okcidenteŭropaj lingvoj transliterigata *Atyrau*) estas havenurbo en Kazaĥio. Ĝi estas la ĉefurbo kaj la administra centro de la samnoma provinco Atirau. Atirau estis fondita en 1640. Komence de la jaro 2014 ĝi havis  loĝantojn. Atirau havas riverhavenon. Neoficiale ĝi estas la naftoĉefurbo de Kazaĥio.

## Geografio 
### Geografia Loko 
La urbo situas en la nordokcidenta parto de Kazaĥio ĉe la rivero Uralo, 45 km de la norda bordo de la Kaspia Maro. Ĝiaj geografiaj koordinatoj estas 47,12 ° N kaj 51,88 ° E.

Laŭ la kutima difino de la limoj de Eŭropo, Atirau situas parte en Azio kaj parte en Eŭropo. La rivero Uralo dividas la urbon  en eŭropan kaj azian distriktojn. La urbo situas proksimume egale sur eŭropa kaj azia teritorioj. Dum la flughaveno Atirau situas sur eŭropa teritorio, la du stacidomoj de la urbo estas jam sur azia teritorio.

## Historio 
Atirau estis fondita en 1640 de la fratoj Gurjew, rusaj komercistoj. La setlejo nomiĝis *Jaick* (*Niĵnij Jaick*) ĝis 1708. Ĝi poste estis nomita *Gurjev* laŭ siaj fondintoj ĝis ĝi ricevis sian nunan nomon post la sendependiĝo de Kazaĥio.

## Loĝantaro 
Komence de 2020, la urbo havis  loĝantojn. La distrikto Atirau, kiu inkluzivas ankaŭ aliajn, pli malgrandajn komunumojn, havis 201 924 loĝantojn la 1-an de oktobro 2005.

### Religioj 
La urbo estas la sidejo de la Romkatolika Apostola Administranto de Atirau.

### Ekologio 
Estas 3 ĉefaj fokusoj, kiuj venenas la urbon. La unua estas naftokompanioj. La dua estas rubodeponejo por hejmaj ruboj de la urbo. La tria estas vaporiĝa lageto ambaŭflanke de la urbo.

## Edukado kaj Kulturo 
Atirau estas la sidejo de la Universitato de Atirau kaj diversaj altlernejoj. Ekzistas pluraj muzeoj kaj la urbo ankaŭ ofertas teatron, filharmonian orkestron, du kinejojn kaj 84 bibliotekojn.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
Oficiala retejo de la urbo Atirau 

Fotoj pri Atirau  (rusa)
## Fotogalerio 

Dosiero:Atyrau new Palace for newlyweds.jpg|La nova "nuptopalaco"
Dosiero:Atma Atyrau Airport.jpg|La flughaveno de Atirau

Kategorio:Urboj de Kazaĥio
Taldikorgano

**Taldikorgano** (, ruse tradukata , transliterigata *Taldikorgan*, historie ankaŭ *Талды-Курган*, en iuj okcidenteŭropaj lingvoj transliterigata *Taldykorgan*) estas urbo en Kazaĥio. Ĝi estas la administra centro de la regiono aŭ provinco Almato. Taldikorgano estis fondita en la 19-a jarcento. Komence de la jaro 2014 ĝi havis  loĝantojn.

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo 

eta|maldekstra|300ra|

Kategorio:Urboj de Kazaĥio
Sabhal Mòr Ostaig

eta|Novaj konstruaĵoj de Sabhal Mòr en Skye
**Sabhal Mòr Ostaig** estas gaellingva kolegio bazita sur la insulo Skye, Skotlando. Ĝi fondiĝis en 1973. Ĝi estas filia kolegio de la Universitato de la Altlandoj kaj Insuloj.

## Vidu ankaŭ 
* Sorley MacLean

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo en la gaela 
* Oficiala retejo en la angla 

Kategorio:Universitatoj en Britio
Domenico Ghirlandaio

**Domenico GHIRLANDAIO** ([doˈmeːniko ɡirlanˈdaːjo]; naskiĝis en 1449, mortis la 11-an de januaro 1494) estis italrenesanca pentristo el Florenco. Ghirlandaio estis parto de la tiel nomata "tria generacio" de la Florenca Renesanco, kun Verrocchio, la fratoj Pollaiolo kaj Sandro Botticelli. Ghirlandaio estis la estro de granda kaj efika ateliero kiu inkludis liajn fratojn Davide Ghirlandaio kaj Benedetto Ghirlandaio, lian bofraton Sebastiano Mainardi el San Gimignano kaj poste lian filon Ridolfo Ghirlandaio. Inter multaj metilernantoj kiu pasos tra lia ateliero, la plej fama estis Mikelanĝelo.

## Verkoj
* Sankta Hieronimo en sia studejo

## Galerio

Domenico_Ghirlandaio_-_St_Jerome_in_his_study.jpg|*Sankta Hieronimo en sia studejo* (1480)
Cappella Sassetti Adoration of the Shepherds.jpg|*La adorado fare de la paŝtistoj*, Kapelo Sassetti, enhavas portreton de Ghirlandaio kiel unu el la paŝtistoj.
Ghirlandaio, Domenico - An Old Man and His Grandson - Louvre - Google Art Project.jpg|Maljunulo kaj lia nepo (ĉirkaŭ 1490).
Tornabuoni_Adoration_of_the_Three_Kings_by_Domenico_Ghirlandaio.jpg|Adoro de la Tri Reĝoj ĉe la Uffizi Galerio

## Referencoj 
* Vidu ankaŭ *Codex Escurialensis, ein Skizzenbuch aus der Werkstatt Domenico Ghirlandaios* (tekstoj kaj platoj), de Christian Hülsen, Adolf Michaelis kaj Hermann Egger en *Sonderschriften des österr. archäol. Instituts in Wien* (2 vol., 1906)

## Bibliografio 
* Jean K. Cadogan, Domenico Ghirlandaio: Artist and artisan, Yale University Press, (2000), ISBN 9780300087208
* André Chastel, Art of the Italian Renaissance, Alpine Fine Arts Collection (UK) Ltd., (1983) ISBN 0 88168 139 3
* John T. Paoletti kaj Gary M. Radke, Art in Renaissance Italy, Laurence King Publishing, 3rd edition (2005) ISBN 9781856694391
* Artur Rosenauer, Review of Domenico Ghirlandaio: Artist and Artisan by Jean K. Cadogan, Mutual Art.com, [1] (Sept 2003)
* Giorgio Vasari, ''Le Vite de' più eccellenti architetti, pittori e scultori italiani'' (1550, 1568) Domenico Ghirlandaio, http://members.efn.org/~acd/vite/VasariGhirl.html  en angla

Kategorio:Italaj pentristoj
Kategorio:Itala Renesanco
Kizilordo

**Kizilordo** (, en iuj okcidenteŭropaj lingvoj transliterigata *Kyzylorda*, foje ankaŭ *Qyzylorda*) estas urbo en Kazaĥio. Ĝi estas la administra centro de la samnoma regiono aŭ provinco Kizilordo. Kizilordo estis fondita en 1820, kaj en 1867 ricevis urbajn rajtojn. Komence de la jaro 2014 ĝi havis  loĝantojn. En la ruse dominitaj epokoj de aparteno al la Rusia Imperio kaj de Sovetunio ĝi dumtempe ankaŭ havis la nomojn Кзыл-Орда (Kzil-Orda), Ак-Мечеть (Ak-Meĉet), Перовск (Perovsk) kaj Форт-Перовский (Fort-Perovskij).

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo de la provinco 

eta|maldekstra|300px|
eta|maldekstra|300px|

Kategorio:Urboj de Kazaĥio
Tombo de Markizo Ji de Zeng

[dekstra|400ra|eta|[Sonorilo|Sonorilaro *Bianzhong* de la Markizo Ji de Zeng.]]
eta|210ra|maldekstre|Bronza statuo de "kornohava gruo" el la tombo.
La **Tombo de Markizo Ji de Zeng** (ĉine 曾侯乙 Zēng Hóu Yǐ) estas grava arkeologia loko en Suizhou, Hubejo, Ĉinio, datita el iam post 433 a.K. Tiu tombo enhavis la restojn de la Markizo Ji de Zeng (foje "Duko Ji"), kaj estas unu el areto da antikvaj ĉinaj reĝaj tomboj kiuj estis malkovritaj sentuŝaj kaj poste elfositaj uzante modernajn arkeologiajn metodojn. Zeng estis minora ŝtato subigita al sia pova najbaro, nome Ĉu. La tombo estis farita ĉirkaŭ 433 a.K., ĉu fine de la Periodo de Printempo kaj Aŭtuno aŭ komence de la Militŝtata periodo. La tombo devenas el fino de miljardaŭra periodo de enterigoj de grandaj serioj de ĉinaj ceremoniaj bronzaĵoj en elitaj tombejoj, kaj estas ankaŭ malkutima pro la fakto ke ĝi enhavas grandajn nombrojn de muzikaj instrumentoj, kiaj la granda serio de sonoriloj pro kio ĝi estas plej fama.

## Referencoj 
## Literaturo 
* Rawson, Jessica (eld). *The British Museum Book of Chinese Art*, 2007 (2nd edn), British Museum Press, ISBN 9780714124469
* So, Jenny F., (2000), *Music in the Age of Confucius*, Washington, Smithsonian, ISBN 0-295-97953-4
* Kwan, Simon, *Early Chinese Glass.*
* von Falkenhausen, Lothar. (1993). *Suspended Music: Chime Bells in the Culture of Bronze Age China.* Berkeley, University of California Press.

Kategorio:Historio de Ĉinio
Kategorio:Bronzaĵoj
Kategorio:Tomboj
Kategorio:Nobeloj
Kategorio:Muzikaj instrumentoj
(20790) 2000 SE45

**(20790) 2000 SE45** estas tre malgranda marsrenkonta amora asteroido malkovrita la  en la kadro de la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

Ĝia spektra klaso "S" indikas "ŝtonan" asteroidon, konsistanta ĉefe el silikatoj de fero kaj de magnezio.

Ĝia tre discentra orbito etendiĝas preskaŭ ĝis tiu de Jupitero : ĝi povas proksimiĝi al 0,8830 AU (132,095 milionoj da km) de tiu gasgiganto.

Kvankam klasifikata ankaŭ kiel terrenkonta asteroido, ĝi restas sufiĉe malproksima de Tero:
* La  ĝi pasis al 0,2036 AU (30,464 milionoj da km) de Tero.
* La  ĝi pasos al 0,2552 AU (38,176 milionoj da km) de nia planedo.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Amoraj asteroidoj
Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Terrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Cantigas de Santa Maria

La ***Cantigas de Santa Maria*** ("Ĉantoj de Sankta Maria"; en galega [kanˈtiɣa̝s ðe̝ ˈsanta̝ maˈɾi.a̝], en portugala [kɐ̃ˈtiɣɐʒ ðɨ ˈsɐ̃tɐ mɐˈɾi.ɐ], estas 420 poeziaĵoj kun muzika notacio, verkitaj en mezepoka galega lingvo dum la reĝado de Alfonso la 10-a *La Saĝulo* (1221–1284) kaj ofte atribuitaj al li mem.[eta|[Pajnfluto|Pajnflutaj ludantoj. *Cantigas de Santa Maria*, mezo de la 13a jarcento, Hispanio.]]Ĝi estas unu el la plej grandaj kolektoj de unusonaj (soloaj) kantoj el la Mezepoko kaj estas karakterizata per la mencio de Virgulino Maria en ĉiu kanto, dum ĉiu deka kanto estas himno.

La *Cantigas* survivis en kvar manuskriptaj kodeksoj: el kiuj du ĉe El Escorial, unu ĉe la Nacia Biblioteko de Madrido, kaj unu en Florenco, Italio. La kodekso E el El Escorial estas ilustraciita per multkoloraj miniaturoj montranta parojn de muzikistoj ludantaj ampleksan varion de instrumentoj. La kodekso *Códice Rico* (T) el El Escorial kaj tiu de la *Biblioteca Nazionale Centrale* de Florenco (F) estas tre riĉa ilustraciita per rakontaj bildoj.

## Referencoj 
## Literaturo 
* *The Songs of Holy Mary by Alfonso X, the Wise: A Translation of the Cantigas de Santa Maria.* Translated by Kathleen Kulp-Hill. Arizona Center for Medieval and Renaissance Studies, Tempe 2000. ISBN 0-86698-213-2
* *Studies on the "Cantigas de Santa Maria": Art, Music, and Poetry: Proceedings of the International Symposium on the "Cantigas de Santa Maria" of Alfonso X, el Sabio (1221–1284) in Commemoration of Its 700th Anniversary Year–1981*. Co-Editors Israel J. Katz & John E. Keller; Associate Editors Samuel G. Armistead & Joseph T. Snow. Hispanic Seminary of Medieval Studies, Madison, 1987. ISBN 0-942260-75-9
* *Cobras e Son: Papers on the Text Music and Manuscripts of the "Cantigas de Santa Maria".* Edited by Stephen Parkinson. European Humanities Research Centre, University of Oxford, Modern Humanities Research Association, 2000. ISBN 1-900755-12-2
* (Gal) Pena, Xosé Ramón, "Historia da litratura medieval galego-portuguesa", Santiago de Compostela, 2002, 199-210.

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.pbm.com/~lindahl/cantigas/ (facsimiles, illuminations, links to transcriptions)
* Cantigas de Santa Maria for Singers (full text with syllable marks, pronunciation guide and concordance)
* http://www.medieval.org/emfaq/composers/cantigas.html (a comprehensive database of the released Cantigas recordings)
* http://csm.mml.ox.ac.uk/ (the Centre for the Study of the Cantigas de Santa Maria of Oxford University)
* Portuguese wikisource (the same inaccurate texts as the French site above).
* 

Kategorio:13-a jarcento
Kategorio:Manuskriptoj
Kategorio:Muzikaj verkoj
Kategorio:Hispana muziko
Kategorio:Galega lingvo
Kategorio:Portugala lingvo
Kategorio:Kantaroj
Kinnor

**Kinnor** () estas antikva muzika instrumento de Israelanoj, kies preciza identigo estas neklara, sed en modernaj tempoj estas ĝenerale tradukita kiel "harpo" aŭ "liro", p.&nbsp;440, kaj asociata kun tipo de liro priskribita en israela imagaro, partikulare de moneroj de Bar Koĥba. kaj modernaj muzikilfabrikantoj kreis reproduktajn lirojn "kinnor" bazite sur tiu imagaro.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Bo Lawergren, “Distinctions among Canaanite, Philistine, and Israelite Lyres, and Their Global Lyrical Contexts,” *Bulletin of the American Schools of Oriental Research*, No. 309 (Feb., 1998), pp.&nbsp;41–68.

Kategorio:Liroj
Kategorio:Historiaj muzikaj instrumentoj
Kategorio:Historio de Israelo
Kategorio:Kulturo de Israelo
20793 Goldinaaron

'*20793 *Goldinaaron'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Aaron Goldin*, kiu gajnis la unuan rangon en la *Intel International Science and Engineering Fair* de 2004 pro sia projekto pri inĝenierarto. Li estis lernanto ĉe la *San Dieguito High School Academy'' de Encinitas (Kalifornio, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Petropavlo

**Petropavlo** (; ) estas urbo en Kazaĥio. Ĝi estas la administra centro de la provinco Norda Kazaĥio. Petropavlo estis fondita en 1752. Komence de la jaro 2014 ĝi havis  loĝantojn.

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo 

Kategorio:Urboj de Kazaĥio
Bukedo

eta|*Bukedo antaŭ arka fenestro*, Ambrosius Bosschaert, ĉirkaŭ 1618-1620. La plej formalaj floraranĝoj en Eŭropo estis nederlandaj, kiel oni montras en multaj pentraĵoj de la 17a jarcento.

**Bukedo** laŭ PIV estas kunligaĵo de deŝiritaj floroj. **Florbukedo** estas kolekto aŭ aro de floroj laŭ kreiva aranĝo. Florbukedoj povas esti aranĝitaj por la ornamo de hejmoj aŭ publikaj konstruaĵoj, aŭ povas esti porteblaj. Porteblaj bukedoj estas klasitaj laŭ kelkaj diferencaj popularaj formoj kaj stiloj, kiaj puntenhavaj, duonlunaj kaj akvofalaj bukedoj. Florbukedoj estas ofte donacitaj por specialaj okazoj kiaj naskiĝtagoj aŭ datrevenoj. Ili estas ankaŭ uzataj etende en nuptoj. Bukedoj estas aranĝitaj en vazoj aŭ bukedujoj por la hejmornamo ĉu en tradiciaj aŭ modernaj stiloj. Simbolismo povas esti ligata al la tipoj de floroj uzitaj, laŭ la diversaj kulturoj.

## Vidu ankaŭ 
* Floroj en arto

## Notoj 
Kategorio:Floroj
Kategorio:Hejmo