open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Mastturo KVLY-TV

eta| Komparo de la alteco de la plej altaj konstruaĵoj en la mondo. (Noto: KXJB-TELEVIDO poste estis ŝanĝita al KRDK-TELEVIDO. )
La **Mastturo KVLY-TV** (antaŭe **mastturo** **KTHI-TV**) estas elsendomasto situanta en Blanchard, distrikto Trail, Norda Dakoto, Usono, kaj altas je  futoj (629 metroj ). La masto estas uzata de KVLY-TV- stacio de Fargo kaj de Kanalo 11. La konstruaĵo estis finkonstruita dum 1963, kaj estis la plej alta konstruaĵo en la mondo ĝis la finkonstruo de la Varsovia radioanteno je 1974 . La kraŝo de la anteno en 1991, reestigis al ĝi la titolon denove, kaj ĝi tenis ĝin ĝis Burĝ Ĥalifa kaptis la titolon en 2008 . Aktuale je 2020 ĝi restas la kvara plej alta strukturo en la mondo (kun la Turo Ĉiela Arbo en Tokio kaj la Ŝanhaja Turo); same kiel la plej alta strukturo en la Okcidenta Hemisfero; same kiel la plej alta dissenda masto en la mondo.

## Konstruado 
La turo estis konstruita dum proksimume tridek tagojn, je kosto de proksimume $  (ĉirkaŭ $  milionoj en la hodiaŭaj valoroj). La konstruado estis finita la 13-an de aŭgusto 1963. 

Kiam la masto estis konstruita, la legadsignaloj de la relevidstacio por kiu ĝi estis konstruita estis ŝanĝitaj al KTHI, kie la "HI" rilatas al la alteco de la masto. La pinto povas esti atingita per dupersona servolifto  aŭ ŝtupetaro .

## Specifoj 
La turo konsistas el du partoj: krada turo  futojn (590 metroj) alta; la totala alteco de la du kune estas  futoj (629 metroj). La maso de la anteno estas  funtoj ( kilogramoj), la maso de la krada turo staras je  funtoj ( kilogramoj), donante totalan mason de  funtoj ( kilogramoj). La strukturo kovras ĉirkaŭ 160 akreojn ( kvadrataj kilometroj) kune kun siaj fiksaj ankroj. Ĝia meza alteco super marnivelo estas  futoj (926 metroj).

## Galerio 

Dosiero:KVLYDistance.jpg| KVLY-turo de distanco de 1.6 km (1.6 kilometroj)
Dosiero:KVLYPylon.jpeg|Drato-ankro
Dosiero:KVLYFromBase.jpeg|Parto de la turo, montras ĝian dratreton
Dosiero:KVLY-TV tower, North Dakota 019.jpg|
Dosiero:KVLY-TV mast.jpg|
Dosiero:Base of KVLY-TV mast.jpg|
Dosiero:Base of KVLY-TV tower.jpg|

## Konstruaĵoj de simila alteco 
* KRDK-TELEVIDA masto (2 060 futoj (628 metroj))
* KXTV/KOVR Turo (2 049 futoj (625 metroj))

## Vidu ankaŭ 
## Eksteraj ligiloj 
## Referencoj 
Kategorio:Norda Dakoto
Kategorio:Dissendoturoj
Kategorio:Antenoj
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Višňová (distrikto Jindřichův Hradec)

**Višňová** () estas municipo en Ĉeĥio situanta en distrikto Jindřichův Hradec. En la jaro [[]] ĉi tie vivis .

En distanco 10&nbsp;km okcidente situas urbo Veselí nad Lužnicí, 10&nbsp;km nordokcidente urbo Soběslav, 15&nbsp;km sudoriente urbo Jindřichův Hradec kaj&nbsp;21&nbsp;km nordokcidente urbo Sezimovo Ústí.

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo estas el la jaro 1340.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Kapelo de sankta Paŭlo
* Kruceto ĉe kapelo
* Kruceto ĉe futballudejo

## Vidu ankaŭ 
* Listo de municipoj en Ĉeĥio kun la plej malalta nombro de loĝantoj

## Pluaj fotoj 
Kategorio:Municipoj en distrikto Jindřichův Hradec
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Jindřichův Hradec
Kategorio:Setlejoj en Baseno Třeboň
Ĉielarka Ponto

eta|Ĉielarka Ponto nokte
La **Ĉielarka Ponto** () estas pendoponto trans la norda Golfo de Tokio, inter Ŝibuja en Minato, kaj la artefarita insulo Odaiba .

Konstrulaboroj sur la ponto komenciĝis en 1987 kaj finiĝis en 1993 . La longo de la ponto estas 798 metroj. Ĝia oficiala nomo estas "Tokio konektanta ponto - Daiba vojo 11 de la Ŝoto Ŝoseo", sed ĝia nomo estas "Ĉielarka Ponto" donita al ĝi de la publiko. La bazkoloro de la turoj subtenantaj la ponton estas blanka, kiu estis elektita por krei ekvilibron kun la urbosilueto de centra Tokio, kiel vidite de Odaiba. Lampoj estas munitaj sur dratoj kiuj subtenas la ponton, kaj lumas ĉiunokte en tri malsamaj koloroj: ruĝa, blanka kaj verda. La energio necesa por funkciigi la lampojn estas akirita per suna energio kiu estas akumulita dum la tago.

La ponto povas esti atingita piede per Tamachi Stacio (Orienta Japana Fervoja Kompanio ) aŭ per Ŝibuja-Poto Stacio ( Eurikamomi ).

## Uzado 
La Ĉielarka Ponto inkluzivas tri transportvojojn sur siaj du niveloj. La supra nivelo portas la aŭtovojon, dum la subaĵo inkludas la eurikamomi, la piedirandan vojon, kaj parton de la tokia distrikta ŝoseo 482. Antaŭe, vojo 482 estis pagvojo, sed pro opozicio la paspago estis aboliciita. Bicikloj kaj malpezaj motorcikloj ne estas permesitaj sur la piedira vojo kaj ĝenerale sur la malsupra vojo. Simila malpermeso validas ankaŭ por motorcikloj ĝenerale.
centra|eta|520x520ra| Panorama vido de la ponto

## Vidu ankaŭ 
* Ponto Akaŝi-Kaikjō

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Pendopontoj
Kategorio:Konstruaĵoj en Tokio
Kategorio:Pontoj en Japanio
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Ulrychów (metrostacio)

**Ulrychów** estas metrostacio de la dua linio de metroo de Varsovio.

La stacio estis malfermita al vojaĝantoj la .

Kategorio:Stacioj de la metroo de Varsovio
Kategorio:Metrostacioj malfermitaj en 2022
Kategorio:2022 en Pollando
Peč

**Peč** () estas municipo en Ĉeĥio, antaŭe kun germana loĝantaro kun forta ĉeĥa minoritato, post la jaro 1945 kun ĉeĥa loĝantaro. Ĝi situas en distrikto Jindřichův Hradec 4&nbsp;km nordoriente de Dačice. En la jaro [[]] ĉi tie vivis .

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo estas el la jaro 1305.

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
Municipo Peč konsistas el tri partoj sur tri samnomataj katastraj teritorioj.
* Lidéřovice
* **Peč**
* Urbaneč

## Pluaj fotoj 

Peč, kaplička na návsil 3.jpg|Peč
Peč, centrum 01.jpg|Peč
Peč, hasičárna 01.jpg|Peč


Kategorio:Municipoj en distrikto Jindřichův Hradec
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Jindřichův Hradec
Kategorio:Setlejoj en Křižanova montetaro
Peter Sasdy

**Peter Sasdy** laŭ hungarlingve kutima nomordo kaj ortografio **Sásdy Péter** [ŝAsdi pEter], estas hungardevena brita reĝisoro, produktoro, ĵurnalisto. Liaj pseŭdonimoj estis *Sömjén Sasdy, Peter; Barlay, Stephen.*

Peter Sasdy naskiĝis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Peter Sasdy disidis dum la hungara revolucio de 1956 al Britio. Komence li laboris en kafejo dum li studis reĝisoradon ĉe BBC. Inter 1959 kaj 1993 li reĝisoris pli ol cent kinajn filmojn kaj epizodojn en televidaj filmoj. Li edziĝis en 1965, lia edzino naskis dufoje.

## Liaj kinaj filmaj reĝisoraĵoj (elekto) 
* *Taste the Blood of Dracula* (1970)
* *Countess Dracula* (1971) - ankaŭ scenaristo
* *Hands of the Ripper* (1971, lia plej ŝatata filmo)
* *Welcome to Blood City* (1977)
* *The Lonely Lady* (1983) "meritis" premion plej aĉa reĝisoro

## Liaj televidaj filmaj reĝisoraĵoj (elekto) 
* *Emergency-Ward 10* (serio, 30 epizodoj, 1959-1960)
* *Story Parade* (serio, 3 epizodoj, 1964-1965)
* ''Orson Welles' Great Mysteries* (serio, 7 epizodoj, 1973-1974)
* *The Secret Diary of Adrian Mole, Aged 13¾* (serio, 6 epizodoj, 1985) - ankaŭ produktoro
* *Omnibus* (serio, 1993)
 
## Elektitaj filmaj produktaĵoj 
* *Drama 61-67* (televida serio, 1962-1963) - ankaŭ reĝisoro
* *Making News* (televida serio, 1990)
* *Ending Up'' (televida filmo, 1989)

## Fontoj 
* anglalingva biografio kun foto

## Referencoj 
Kategorio:Britaj reĝisoroj
Kategorio:Britaj produktoroj
Kategorio:Hungardevenaj britoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Barato en la Somera Olimpiko 2008

Kunordigis la teamon la *Barata Olimpika Asocio*, provizore fondita post la olimpiko de 1920 kaj oficialiĝinta en 1927.

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

 

Kategorio:Landoj en la Somera Olimpiko 2008
Kategorio:Barato en Someraj Olimpikoj
Somera Olimpiko
Turo de la Banko de Ĉinio

dekstra|eta|397x397ra| Vido de malsupre
La **Turo de la Banko de Ĉinio** estas nubskrapulo situanta en la centro de  Honkongo. La turo enhavas la ofiĉejon de la Banko de Ĉinio (Honkongo), unu el la plej grandaj kaj plej gravaj bankoj en Honkongo. Ĝi estis dezajnita fare de la arkitekto I. M Pei kaj konstruita inter ‏ 1989 kaj 1990.

La konstruaĵo havas 70 etaĝojn kaj altiĝas al 315 metroj. Dank' al du pliaj radioantenoj supre ĝi atingas altecon de 369 metroj. Ĝis 1992 ĝi estis la plej alta nubskrapulo en Azio sed ekde tiam altaj nubskrapuloj estis konstruitaj en multaj gravaj urboj.

La tuta strukturo estas konstruita kiel kompleta krada herniobandaĝo alkroĉita al la planko, kiu donas al ĝi grandan stabilecon. Ĝiaj ĉefaj traboj formas strukturon konsistantan el spacaj formoj proksimaj al la kvaredro kaj kvadrataj piramidoj kiuj formas ĝian kompletan strukturon. Vidite de supre ĝi aspektas kiel 'X', kies ĉiu kvarono, kiu aspektas kiel ortangula kaj izocela triangulo, atingas malsaman altecon ĉiuflanke. La formo de la turo simulas la kreskon de bambuzoideoj, kiel simbolo de vivado kaj prospero.

Fakuloj de fengŝuo kritikis la strukturon de la turo kaj asertis ke la turo radias negativajn energiojn pro sia formo rememoriga pri tranĉilo kaj ĝiaj "X" formoj. Antaŭ la komenco de konstruo, Pei faris malgrandajn ŝanĝojn al la anguloj de la konstruaĵo sekvante tiun revizion sed tio ne dispelis asertojn ke la formo de la tranĉilo direktita kontraŭ la konstruaĵo de la HSBC estis supozeble intencita por malbeni la rivalan bankon kaj honkongan registaran konstruaĵon (la registara konstruaĵo antaŭ ol Honkongo estis transdonita al Ĉinio en 1997).

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Bankoj de Ĉinio
Kategorio:Nubskrapuloj en Azio
Kategorio:Konstruaĵoj en Honkongo
Turo Central Park

**Turo Central Park**, konata ankaŭ kiel **Nordstrom Tower**, estas nubskrapulo konstruita de Extell kaj la Ŝanhaja Municipa Investa Grupo  ĉe la linio de Miliarduloj, la 57-a Strato en meza Manhatano, Novjorko. Dezajnite fare de la firmao *Adrian Smith and Gordon Gill Architecture*, la konstruaĵo altiĝas al alteco de 472 metroj.  Ĝi estas la plej alta loĝkonstruaĵo en la mondo, la dua plej alta nubskrapulo en Usono kaj en la okcidenta hemisfero, kaj la 15-a en la mondo, (la Burĝ Ĥalifa, kiu estas signife pli alta ol ĝi, enhavas 900 loĝsekciojn, sed estas por miksa uzo kaj ne estas difinita kiel loĝdomego). 

## Vidu ankaŭ 
## Eksteraj ligiloj 
## Referencoj 
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Kategorio:Konstruaĵoj en Novjorko
Kategorio:Nubskrapuloj en Usono
Mastturo de Varsovia Radio

dekstra|eta|250x250ra| Restaĵoj de la anteno post la kolapso
La **Mastturo (Anteno) de Varsovia Radio** () estis elsendomasto  metrojn alta, kio estis la plej alta konstruaĵo en la mondo (la eksa estis la mastturo KVLY-TV), ĝis ĝi disfalis en 1991 .

La anteno, dezajnita fare de Jan Pollack kaj konstruita inter 1970 kaj 1974, komencis dissendi la 22-an de julio 1974 . Ĝi situis en Konstantinov proksime de Varsovio, kaj estis uzita fare de la Pola Radio kaj Televido (Polskie Radio i Telewizja) por dissendi la "Varsovio 1" ĉanalon. Tiu ĉi dissendilo povus esti ricevita en tuta Eŭropo, en Nordafriko kaj eĉ en Nordameriko .

La dissendilo havis potencon de  kilovattoj, kaj la dissendo estis je frekvenco de 227 kilohercoj, ondolongo 1321 metroj, en la gamo de longaj ondoj (LW).  La alteco de la anteno estas proksimume duono de la longo de la elsendita ondo ( metroj). La elektra povumo de la transmisiostacio estis proksimume  kilovattoj. Por la celo de bonorda elektroprovizo, transformatorejo estis konstruita por liveri elektron al tiu dissendejo.

## Strukturo 
La bazo de la anteno estis izocela triangulo en kiu ĉiu flanko estis  metrojn longa. La metalaj tuboj el kiuj ĝi estis konstruita estis 245 milimetroj en diametro, varianta en dikeco de 34 mm ĉe la fundo al 8 mm ĉe la supro. Por supreniri al la supro de la anteno, oni uzis lifton, kiu moviĝas kun rapideco de maksimume 0,35 metroj je sekundo, kaj por supreniri al la supro de la anteno de la malsupro helpe de ĉi tiu lifto, necesis ĉirkaŭ duonhoro.

## La kolapso 
La 8-an de aŭgusto 1991, je la kvara posttagmeze, la anteno kolapsis pro nezorgema restaŭrlaboro. Ekzistis neniuj viktimoj post la kraŝo. La substacio kiu disponigis potencon al la anteno ne estis difektita.

Enketo de la pola polico konkludis ke la kulpuloj estas la ĉefoficisto de la pola firmao "Mostostel" kaj la konstruestro de la firmao, kiuj respondecis pri la prizorgado de la turo. Ili estis kondamnitaj al du jaroj kaj duono en malliberejo, kiuj poste estis mallongigitaj al du jaroj.

## Eksteraj ligiloj 
## Referencoj 
Kategorio:Komunikado en Pollando
Kategorio:Turoj en Eŭropo
Kategorio:Dissendoturoj
Kategorio:Antenoj
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Kategorio:Konstruaĵoj en Mazovia provinco
Jin Mao

**Jin Mao konstruaĵo** aŭ **Jin Mao turo** (, signifanta: "Ora Prosper-Konstruaĵo") estas ĉielskrapulo situanta en la Pudong distrikto de Ŝanhajo en Ĉinio. La konstruaĵo estas proksimume 420 metrojn alta kaj havas 88 etaĝojn. Ĝi estas loĝigita de la oficejoj kaj hotelo de la Hyatt hotelĉeno (Grand Hyatt Shanghai).

Kiam ĝi estis inaŭgurita en 1999 ĝi estis la tria plej alta en la mondo kaj ĝis 2008 ĝi estis la plej alta turo en Ĉinio, kiam ĝi estis inaŭgurita apud la Monda Financa Centro en Ŝanhajo. Kune kun la Orienta Perla Turo kaj la centra Ŝanhaja Turo, Jin Mao estas unu el la plej elstaraj trajtoj de la Pudong distrikta silueto. Ĝi estis dezajnita fare de Skidmore, Owings & Merrill (SOM) de Ĉikago, doninte al ĝi dezajnon kiu aludas la strukturon de la tradicia pagodo, same kiel la bambuzoideoj, kiu simbolas kreskon kaj renovigon en la ĉina tradicio.

## Propraĵoj 
* La proporcio de partoj de la konstruaĵo rondiras ĉirkaŭ la numero 8, kiu simbolas prosperon en ĉina kulturo (88 etaĝoj estas dividitaj en 16 partojn).
* La turo povas elteni uraganojn je rapidoj de ĝis 200 km/h kaj tertremojn kun grando ĝis 7 laŭ la Richter-skalo.
* La ĉiutaga kosto de bontenado kaj mastrumado de la konstruaĵo estas $ pli ol  USD.
* La konstruaĵo havas 61 liftojn, fare de Mitsubishi.
* La ĉefa loĝanto de la konstruaĵo estas la Ŝanhaja Grand Hyatt Hotelo, kiu enhavas etaĝojn de la 53-a ĝis la 87-a. Ĝi estis la hotelo kun la plej altaj ĉambroj en la mondo, ĝi estis inaŭgurita en 2008 la apuda Monda Financa Centro kiu enhavas alian Hyatt Hotelon. La plej alta konstruaĵo en la mondo uzita ekskluzive kiel hotelo estas Burĝ al-Arab.
* En la komputila ludo "Tom Clancy Splinter Basket: Double Agent" estas scenejo, kie la heroo de la ludo devas ŝteliri en la turon.

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Kategorio:Nubskrapuloj en Ĉinio
Kategorio:Ŝanhajo
Barato en la Somera Olimpiko 1900

La du arĝentajn medalojn en 200-metra kuro kaj 200-metra hurdo-kuro gajnis la laŭ familia deveno brita sportisto *Norman Pritchard*, tiam 25-jara, el la urbo Kolkato en la tiutempa kolonio brita Hindio (nun Barato).
 
Cetere la *Barata Olimpika Asocio* provizore fondiĝis nur post la olimpiko de 1920 (la dua en kiu partoprenis barata teamo) kaj oficialiĝis en 1927, do en 1900 kompreneble ankoraŭ ne ludis rolon.
 
## Eksteraj ligiloj 
*  (de la posta *Barata Olimpika Asocio*, )

## Notoj 
Kategorio:Landoj en la Somera Olimpiko 1900
Kategorio:Barato en Someraj Olimpikoj
Somera Olimpiko
Orienta Perla Turo

La **Orienta Perla Turo** () estas elsendomasto en Ŝanhajo, Ĉinio.

La Orienta Perla Turo situas ĉe la bordo de la rivero Huangpu, en la komerca distrikto Lu Jia Dzwai, en la distrikto Pudong. Sur la kontraŭa bordo de la rivero estas la Bund-areo, fakto kiu igas la turon elstara orientilo en la areo.

La turo estis dezajnita fare de moderna arkitektura dezajnfirmao por Ŝanhajo. Ĝia konstruado komenciĝis en 1990, kaj finiĝis en 1994.

La turo altiĝas ĝis 468 metroj kaj ekde la tempo kiam ĝia konstruado estis finita ĝis 2007 ĝi estis la plej alta en Ĉinio. En 2007 finiĝis la konstruado de la Monda Financa Centro-Turo en Ŝanhajo, kiu forprenis la titolon de la plej alta konstruaĵo en Ĉinio. En 2010, la Kantona Turo estis inaŭgurita en la urbo Kantono, kiu altiĝas ĝis 600 metroj, kaj estas la plej alta konstruaĵo en Ĉinio ekde 2013.

En la turo estas observejaj ferdekoj en ĉiu sfero, kaj en la sfero kiu altas 267 metrojn estas ankaŭ turniĝanta restoracio. La turo ankaŭ havas malgrandan 20-ĉambran hotelon (Space Hotel).

La Orienta Perla Turo apartenas al la Monda Federacio de Altaj Turoj. 

En 2007, koncerto en la serialo Live Earth okazis apud la turo.

## Eksteraj ligiloj 
## Referencoj 
Kategorio:Dissendoturoj
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Kategorio:Nubskrapuloj en Ĉinio
Kategorio:Ŝanhajo
Pál Schiffer

**Pál Schiffer** [ŝifer], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Schiffer Pál** estis hungara reĝisoro, produktoro, scenaristo. Lia avo estis Árpád Szakasits.
eta|
Pál Schiffer naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Pál Schiffer akiris reĝisoran diplomon en Altlernejo pri Teatro kaj Filmo en 1962. Lia ĉefinstruisto estis Márton Keleti.Inter 1964–1975 li laboris en studio pri dokumentaj filmoj de filma produktejo. Li interesiĝis pri homaj sortoj (ciganoj, fabrikanoj, kamparanoj). Ekde 1986 li havis postenon en filma societo, inter 1994–2001 li estis filma produktoro. Li ricevis premiojn inter 1971-1999.

## Liaj kinaj filmaj reĝisoraĵoj (elekto) 
* *Talpon maradni* (dokumenta filmo, 1961)
* *Fekete vonat* (dokumenta filmo, 1971)
* *Cséplő Gyuri* (dokumenta filmo, 1978) - ankaŭ scenaristo
* *A Dunánál* (dokumenta filmo, 1988)
* *A Videoton sztori* (dokumenta filmo, 1991) - ankaŭ scenaristo
* *Elektra, avagy bevezetés a kapitalizmus politikai gazdaságtanába* (dokumenta filmo, 2003) - ankaŭ scenaristo

## Liaj televidaj filmaj reĝisoraĵoj (elekto) 
* *Semmelweis Ignác* (1967)
* *Fazekak* (1982) - ankaŭ scenaristo

## Liaj scenarlibroj (elekto) 
* *Vasárnap* (1964) - ankaŭ reĝisoro
* *Várjuk Erikát* (1975) - ankaŭ reĝisoro
* *A pártfogolt* (1983) - ankaŭ reĝisoro

## Liaj filmaj produktaĵoj (elekto) 
* *Wesselényi utca 13.* (1996)
* *Magyar útlevél* (2001)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kaj intervjuo kun foto
* filmoj
* filmoj

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj reĝisoroj
Kategorio:Hungaraj scenaristoj
Kategorio:Hungaraj produktoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Ĉielarba Turo

La **Ĉielarba Turo** () estas komunika turo, restoracio kaj observejo en Kvartalo Sumida, Tokio. Ĝi iĝis la plej alta strukturo en Japanio en 2010, atingante sian maksimuman altecon, 634 metrojn, en marto 2011. Ĝi tiel iĝis la plej alta turo en la mondo, anstataŭigante la Kantonan Turon, kaj la dua plej alta strukturo en la mondo post Burĝ Ĥalifa, kiu altiĝas al alteco de 829.8 metroj.

La turprojekto, gvidata de la konstrufirmao Tobu Trajnoj kaj grupo de ses lokaj dissendantoj, gviditaj de NHK, estas la centra parto de la disvolviĝo de granda komerca areo, kiu etendiĝas de la stacidomo Ĉielarbo ĝis la stacidomo Oŝiag, 7 kilometrojn nordoriente de stacio Tokio. Unu el la ĉefaj celoj de la turo estas dissendi televidon kaj radion. La antaŭa elsendinstalaĵo, la 333 metrojn alta Turo de Tokio, ne disponigis plenan priraportadon por elsendoj ĉar ĝi estis ĉirkaŭita de nubskrapuloj. La projekto estis kompletigita la 29-an de februaro 2012, kaj malfermita al publiko la 22-an de marto 2012.

## Planado 
La bazo de la turo estas konstruita kiel tripiedo; de alteco de 350 metroj aŭ pli, la konstruaĵo prenas la formon de cilindro por permesi panoraman vidadon de la rivero kaj la grandurbo. Estas observejoj je alteco de 350 metroj, kun kapacito por 2 000 spektantoj, kaj je alteco de 450 metroj, kun kapacito por 900. La supra observejo inkluzivas promenadon sur vitroplanko kie vizitantoj grimpas kvin metroj al la plej alta punkto de la surfaco. Parto de la vitra planko permesas al vizitantoj rektan vidon de la stratoj malsupre.

La turo estas sismorezista, kaj havas centran ŝafton faritan el gisita betono. Ankaŭ skusorbiloj  estas fiksitaj al la skeleto de la konstruaĵo, kiu, laŭ la planistoj, povas redukti la energion de la tertremo je 50%.

La konstruaĵo estas lumigita en du malsamaj padronoj, unu blua kaj unu purpura kiuj ŝanĝiĝas de tago al tago. La turo estas lumigita per LED-lumoj.

La nomo de la turo estis elektita post kiam sugestoj estis kolektitaj de la publiko. La alteco de la konstruaĵo estis elektita pro sia signifo. La sinsekvo de la ciferoj 6,3,4 reprezentas la vorton "Musaŝi", malnovan nomon por la areo kie la turo staras.

Kiam la konstruaĵo alproksimiĝis al la malfermo, kolono da homoj kolektiĝis semajnon anticipe por aĉeti biletojn. En la malfermtago, la turo estis vizitita fare de homamaso de dekoj de miloj, malgraŭ la pluvo kiu ĝenis la videbleckondiĉojn ĉe la gvatejoj. Fortaj ventoj eĉ kaŭzis la fermon de du el la 13 liftoj kaj lasis spektantojn blokitaj ĉe observejoj por mallonga tempo. Laŭ Tubo, 1,6 milionoj da vizitantoj vizitis la turon en la unua semajno de ĝia funkciado.

## Galerio 

Tokyo Skytree Silhouette.svg|Geometria sekcio de la konstruaĵo. La bazo estas izocela triangulo, kiu turnas 320 metrojn en cirklo

## Vidu ankaŭ 
* Turo de Tokio

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Turoj en Azio
Kategorio:Nubskrapuloj en Japanio
Kategorio:Konstruaĵoj en Tokio
Kategorio:Dissendoturoj
Kategorio:Elsendomastoj
Kategorio:Tobu
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Pramisto

**Pramisto** estas persono laboranta sur malgrandaj ŝipoj, boatoj kaj pramoj, kiuj regule vojaĝas inter bordoj de la riveroj aŭ lagoj.
eta|maldekstre|

## Priskribo 
En lokoj kun malpli da trafiko tiun laboron plenumas unu persono, sed en pli okupataj lokoj, ankaŭ 2-3-4 pramistoj estis dungitaj. Inter ili estas la respondeca. La pramistoj faris sian laboron por salajroj; ofte la paganto estas la plej proksima municipo. Dum la historiaj tempoj - kiam la mono ne estis plene disvastiĝanta - oni pagis en naturo (manĝaĵo, fuelo, salo, libera rajto de fiŝkaptado, ktp). En la mitologio la mortintoj mem pagis, tial oni metis moneron sub la langon de la mortinto.
eta|

## Pramistoj en mitologio kaj literaturo 
* En la epopeo de Gilgameŝ reĝo Gilgameŝ serĉanta senmortecon, estas portita trans la maron de morto fare de Sursunabu, la pramisto.
* En la "Egipta Libro de la Mortintoj" Mahaf, la pramisto portas la animojn de la mortintoj en papirusa boato.
* En la greka mitologio Karono la pramisto prenas la animojn de la mortintoj trans la riveron Stikso al la pordegoj de la submondo.
* En la Dia Komedio Phlegias, la pramisto, prenas Danton kaj Vergilion trans la rivero Stikso.
* En la hungara muzikalo *Padlás* Pramisto prenas la kvar spiritojn al la planedo de sonĝoj kaj memoroj.
* Kiu pagas la pramiston?: brita televida serio

## Fontoj 
* https://mek.oszk.hu/00000/00060/html/087/pc008722.html#8

Kategorio:Profesioj
Elsie Maud Wakefield

**Elsie Maud WAKEFIELD** ( 1886 – 1972 ) estis angla natursciencisto, pli konkrete mikologo kaj fitopatologo. Ŝi priskribis multajn novajn vegetalajn speciojn. 
## Biografio
Wakefield naskiĝis en Birmingham, filino de instruisto de sciencoj. Ŝi edukiĝis en Swansea High School for Girls kaj en Somerville College de Oksfordo, kie ŝi ricevis gradon de unua grado kun honoroj en botaniko. Post ol kompletigi sian gradon, ŝi laboris kun la Profesoro Karl von Tubeuf en Munkeno, kie ŝi efektivigis studojn pri la plej grandaj fungoj, eldonante sian unuan laboron tie, en germana lingvo. Post sia reveno en 1910, ŝi iĝis helpanto de George Massee, estro de mikologio kaj kriptogamoj en la Reĝa Botanika Ĝardeno de Kew. Post lia emeritiĝo en 1915, ŝi prenis la postenon kiel estro de mikologio.

En 1920, ŝi prenis avantaĝon de stipendio de vojaĝo por pasigi ses monatojn laborante kiel mikologo en Okcidentaj Indioj. Poste ŝi restis en Kew Gardens ĝis sia emeritigo en 1951, laborante pri tropikaj kaj britaj fungoj. Dum tiu tempo, ŝi ankaŭ eldonis plurajn artikolojn pri patologio de plantoj.

Dum sia kariero, Wakefield publikigis preskaŭ 100 artikolojn pri fungoj kaj patologio de plantoj, kune kun du kampgvidiloj por la plej grandaj fungoj britaj. Ŝi priskribis multajn novajn speciojn, de Britio kaj aliaj landoj.

## Kelkaj publikaĵoj 
* Wakefield, E M. 1912 . *Nigerian Fungi. *Kew bulletin of miscellaneous information 1912: 141 - 144
* Cotton, Al. D.; Wakefield, E.M. 1919. *Al revision of the British Clavariae*. Trans. Of the British Mycological Soc. 6: 164-198
* Wakefield, E.M. 1921. *Mosaic diseases of plants. *West Indian Bulletin 18: 197-206
* Buddin, W. & Wakefield, E.M. 1927. *Studies on* *Rhizoctonia* *crocorum and Helicobasidium purpureum*. Trans. Of the British Mycological Soc. 12: 116-140
* Wakefield, E.M.; Dennis, R.W.G. 1950. *Common British fungi*. Londono: Gawthorn
* ------------. 1954. ''The observers' book of common fungi*. Londono : Warne
* ------------. 1969. *Tomentelloideae in the British Isles. ''Trans. Of the British Mycological Soc. 53: 161-206

### Libros 
* 1954. The Observer's book of Common Fungi, &c. Ed. Warne & Co. Ltd. 118 pp.

## Honoroj 
* 1929: elektita prezidanto de la Brita Mikologia Societo
* 1950: nomita kiel membro de la Ordeno de la Brita Imperio

## Eponimoj 
; Genroj de fungoj
:

* *Wakefieldia*
* *Wakefieldiomyces*

; Specioj
:

## Referencoj 
Kategorio:Mikologio
Kategorio:Britaj sciencistoj
Kategorio:Britaj botanikistoj
Barato en la Somera Olimpiko 2020

Pro la kronvirusa pandemio la evento, kiu tenis en sia oficiala nomo la jaron "2020", estis fakte prokrastita al la 23-a de julio ĝis la 8-a de aŭgusto 2021.

Kunordigis la teamon la *Barata Olimpika Asocio*.

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

 

Kategorio:Landoj en la Somera Olimpiko 2020
Kategorio:Barato en Someraj Olimpikoj
Somera Olimpiko
Barato en la Somera Olimpiko 1928

La *Barata Olimpika Asocio*, kiu oficialiĝis en 1927, subtenis la baratan teamon.

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

 

Kategorio:Landoj en la Somera Olimpiko 1928
Kategorio:Barato en Someraj Olimpikoj
Somera Olimpiko
Barato en la Somera Olimpiko 1924

La *Barata Olimpika Asocio* provizore fondiĝis nur post la olimpiko de 1920 kaj oficialiĝis en 1927, sed en la Pariza olimpiko jam subtenis la baratan teamon.

La teamo de 1924 konsistis el sep atletoj kaj el same sep tenisistoj, el ili estis du virinoj.

## Eksteraj ligiloj 
*  (de la posta *Barata Olimpika Asocio*, )

 

 

Kategorio:Landoj en la Somera Olimpiko 1924
Kategorio:Barato en Someraj Olimpikoj
Somera Olimpiko
(152679) 1998 KU2

**(152679) 1998 KU2** estas tre malgranda, malhela kaj malrapide rotacianta marsrenkonta kaj terrenkonta apolona asteroido.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo *Lincoln Near-Earth Asteroid Research* elde observatorio de la Laboratorio Lincoln en la situejo de Socorro (Nov-Meksiko, Usono).

## Ecoj 
Ĝi estas asteroido de spektra klaso "Cb": karboneca korpo simila al la meteorŝtonoj tiel nomataj , kies kemiaj konsistoj similas tiun de la Suno, escepte koncerne al hidrogeno, heliumo kaj vaporiĝemaj elementoj.

## Orbito 
Ĝi estas en orbita resonanco 7:2 kun Jupitero.

Ĝia discentra orbito krucas tiujn Marso kaj ekstere tanĝas tiun de la Tero kun febla orbita klineco.

* Ĝia marsa MOID estas 0,11865 astronomia unuo (17,750 milionoj da km).
* Ĝia tera MOID estas 0,05959 astronomia unuo (8,914 milionoj da km).
* La  ĝi pasis al 0,06265 astronomia unuo (9,372 milionoj da km) de Marso.
* La  ĝi pasos al 0,07132 AU (10,669 miliono da kilometroj) de ĉi tiu planedo.
* La  ĝi pasis al 0,07186 astronomia unuo (10,750 milionoj da km) de la Tero.
* La  ĝi pasos al 0,06891 astronomia unuo (10,309 milionoj da km) de nia planedo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Apolonaj asteroidoj
Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Terrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Ŝanhaja Turo

**Ŝanhaja Turo** () estas nubskrapulo en la distrikto Pudong de Ŝanhajo. Ĝi estis inaŭgurita en 2015 kaj ekde tiam estas la plej alta konstruaĵo en Ĉinio kaj la tria plej alta konstruaĵo en la mondo post Burĝ Ĥalifa en Dubajo.

La alteco de la konstruaĵo estas 632 metroj, kiuj estas dividita en 128 etaĝojn kun totala areo de 380 000 kvadrataj metroj.  Konstruado komenciĝis en 2008 kaj estis kompletigita en 2015. La bazo de la turo estas larĝa kaj ĝi iĝas pli mallarĝa kun alteco. La formo de la konstruaĵo estas rotacia, simila al tiu de la Turniĝanta Torso turo en Svedio, sed kontraste la flankoj de la Ŝanhaja turo estas rondetaj kaj kovritaj per klara vitro. La konstruaĵo estis dezajnita fare de la  Arkitekta kaj Inĝeniera oficejo Gensler, kiu ankaŭ dezajnis la Jin Mao kaj la apudan Mondan Financan Centron en Ŝanhajo. La tordaĵo, la rondetaj profilanguloj kaj la reduktita etaĝa spaco havas inĝenieristiksignifon - la dezajno helpas la turo elteni la uraganajn ventojn kiuj estas oftaj en la areo. 

Antaŭ la konstruado de la turo, la turmodelo estis enkondukita en bildigan (simulacian) sistemon kiu imitas la fortojn kiuj agos sur ĝi en realeco. La konkludo estis ke la plej bona tordaĵo por ventorezisto estus 120-grada rotacio de la unua etaĝo ĝis la lasta etaĝo, kaj ke la  plankgrandeco de la supra etaĝo estus reduktita al nur 55% de la areo de la plej malsupra etaĝo.

Post kompletigo de la skeletkonstruo en aŭgusto 2013, la Ŝanhaja Turo iĝis la plej alta strukturo en Ĉinio, prenante la titolon de la Kantona Turo en Kantono. La Ŝanhaja Turo povus perdi la titolon de la plej alta konstruaĵo en Ĉinio al la Ŝanhaja ĉiela urba konstruaĵo, kiu altiĝos ĝis 838 metroj (ĝia konstruado estas antaŭvidita fini en 2021).

## Galerio 

Dosiero:Shanghai_skyscrapers_5166285.jpg
Dosiero:Shanghai_Tower_20150517_163710.jpg
Dosiero:Shanghai_tower_dec_26,_2014.jpg
Dosiero:Shanghai,_China,_December_2015_-_044.JPG

## Eksteraj ligiloj 
## Referencoj 
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Kategorio:Konstruaĵoj en Ĉinio
Kategorio:Nubskrapuloj en Ĉinio
Monda Financa Centro en Ŝanhajo

La **Monda Financa Centro en Ŝanhajo** (en simpligita ĉina skribo :**上海 环球 金融 中心**) estas nubskrapulo situanta en la distrikto Pudong de Ŝanhajo en la Ĉina Popola Respubliko. La alteco de la konstruaĵo estas proksimume 492 metroj, kaj ĝi havas 101 etaĝojn. Ĝi enhavas oficejojn kaj hotelon de la Hyatt hotela ĉeno. Kiam inaŭgurite je 2008 ĝi estis la dua plej alta en la mondo kaj la plej alta turo en Ĉinio. En 2014 ĝi iĝis la dua plej alta konstruaĵo en Ĉinio post la Ŝanhaja Turo.

Konstruado de la turo komenciĝis en 1997 kun la intenco kroni ĝin kiel la plej alta en la mondo, je altitudo de 460 metroj, sed ĝi estis ĉesigita kelkajn monatojn poste pro la financa krizo en Azio kiu erupciis tiun jaron. Konstrulaboro estis rekomencita en 2003 ĝisdatigante la altecon de la konstruaĵo ĝis 492 metroj por venki Taipei 101, sed nur mezurante la tegmentalton de la konstruaĵo, ĉar la ornamo sur la pinto de Tajpeo 101 metis ĝian altecon je 509 metroj. Laŭ la malplej akceptita mezurado, kiu konsideras nur la altecon de la tegmento kaj ne arkitekturajn ornamojn, en 2008 la Monda Financa Centro en Ŝanhajo fariĝis la plej alta konstruaĵo en la mondo. En januaro 2010 la konstruaĵo perdis tiun titolon kiam Burĝ Ĥalifa estis inaŭgurita.

La konstruaĵo enhavas la Ŝanhajan Hyatt Park Hotelon, kiu fariĝis la plej alta hotelo en la mondo anstataŭe de la Grand Hyatt Ŝanhajo situanta en la proksima Jin Mao turo. 

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Kategorio:Nubskrapuloj en Ĉinio
Kategorio:Ŝanhajo
Bimbo (virino)

[eta|[Marilyn Monroe estis konata *bimbo*.]]**Bimbo** estas slango por konvencie alloga, volupta, naiva, kaj neinteligenta virino. La esprimo estis origine uzita en Usono jam en 1919 por neinteligenta aŭ bruta viro.

Ekde la frua 21-a jarcento, la "stereotipa bimbo" aspekto iĝis tiu de alloga virino. Ĝi estas ofte uzata por priskribi virinon, kiu estas blonda, havas kurbecan figuron, multan ŝminkon kaj malkaŝan provokan vestaĵon. Ĝi estas ofte rilata al "la stulta blondulino" stereotipo.

Ĉiuokaze la stereotipo devenas el maĉismaj antaŭjuĝoj per kiuj oni klasigas partikulare negative diversajn tipojn de virinoj.

Kategorio:Psikologio
Kategorio:Antaŭjuĝoj
Kategorio:Virinoj
Kategorio:Pejorativoj
Skafopodoj

eta|Konko de *Calliodentalium semitracheatum* (Boissevain, 1906) (specimeno ĉe la MNHN, Parizo).
**Skafopodoj**, laŭ scienca nomo *Scaphopoda* (el greka lingvo σκᾰ́φης skáfē "boato" kaj πούς poús "piedo"), nomitaj foje ankaŭ kaninkonkoj aŭ dentokonkoj, estas membroj de klaso de konkohavaj mar-moluskoj kun tutmonda distribuado, kaj estas la nura klaso de ekskluzive profundzonaj marmoluskoj. Konkoj el la specioj de tiu klaso gamas el ĉirkaŭ 0.5 ĝis 18&nbsp;cm (por *Fissidentalium metivieri*) laŭlonge. Membroj de la ordo *Dentaliida* tendencas esti pli grandaj ol tiuj de la ordo *Gadilida*.

Tiuj moluskoj vivas en molaj subtavoloj ĉe marbordoj (kutime ne intertajde). Pro tiu subtajda habitato kaj la malgrando de plej specioj, multaj strandoserĉuloj ne konas ilin; iliaj konkon ne estas tiom oftaj aŭ facile videblaj en la strandaj drivaĵoj kiel la konkoj de marhelikoj kaj tapiŝkonkoj.

Molekula informaro sugestas, ke skafopodoj estas frata grupo de cefalopodoj, kvankam pli altnivela moluska filogenio restas nesolvita.

## Klasigo 
eta|Konko de *Antalis vulgaris*.
Laŭ la Tutmonda Registro pri Maraj Specioj:
* *Dentaliida* da Costa, 1776
** familio *Anulidentaliidae* Chistikov, 1975 – 3 genroj
** familio *Calliodentaliidae* – 1 genus
** familio *Dentaliidae* Children, 1834 – 14 genroj
** familio *Fustiariidae* Steiner, 1991 – 1 genro
** familio *Gadilinidae* Chistikov, 1975 – 3 genroj
** familio *Laevidentaliidae* Palmer, 1974 – 1 genro
** familio *Omniglyptidae* Chistikov, 1975 – 1 genro
** familio *Rhabdidae* Chistikov, 1975 – 1 genro
* *Gadilida* Starobogatov, 1974
** subordo *Entalimorpha* Steiner, 1992
*** familio *Entalinidae* Chistikov, 1979  – 9 genroj
** subordo *Gadilimorpha* Steiner, 1992
*** familio *Gadilidae* Stoliczka, 1868 – 8 genroj
*** familio *Pulsellidae* Scarabino in Boss, 1982 – 3 genroj
*** family *Wemersoniellidae* Scarabino, 1986 – 2 genroj

## Referencoj 
## Literaturo 
* 
* Scarabino V. 1995. — Scaphopoda of the tropical Pacific and Indian Oceans, with description of 3 new genera and 42 new species, in BOUCHET P. (eld.), Résultats des Campagnes MUSORSTOM, Volume 14. Mémoires du Muséum National d’Histoire naturelle 167: 189-379
* Steiner G. & Kabat A. 2004. *Catalog of species-group names of Recent and fossil Scaphopoda (Mollusca).* Zoosystema 26 (4): 549-726
* Steiner, G.; Kabat, A. R. (2001). Catalogue of supraspecific taxa of Scaphopoda (Mollusca). Zoosystema. 23(3): 433-460

Kategorio:Moluskoj
Polyplacophora

[eta|dekstre|Izolaj valvoj aŭ platoj de *Chiton tuberculatus* el strandodrivaĵo en [Neviso, Karibio, kapoplatoj supre, vostoplatoj malsupre.]]
***Polyplacophora*** estas maraj moluskoj de varia grando en la klaso **Poliplakoforoj**, kun la signifo "portanta plurajn platojn", tiel ankaŭ *Plurplatportantoj* kaj iam konataj kiel **Amphineura**. Ĉirkaŭ 940 nuntempaj taksonoj kaj 430 fosiliaj specioj estas agnoskitaj.

Poliplakoforoj havas konkon komponitan de ok apartaj konkojplatoj aŭ valvoj.

## Referencoj 
Kategorio:Moluskoj
Konservativa popola partio (Estonio)

**Konservativa popola partio** estas estona politika partio, kiu estis fondita en 2012. Ĝiaj plej esencaj membroj estas verŝajne Mart Helme, Martin Helme kaj Henn Põlluaas. La partio apogas ekzemple rektan demokration kaj estonian naciismon. Ĝi estas populisma partio. En komunuma baloto 2017 ĝi ricevis 39 011 voĉojn, kio estis 6,7 % el ĉiuj voĉoj. En parlamentelekto 2019 ĝi ricevis 17,8 % el la ĉiuj voĉoj. Nun ĝi havas 19 parlamentanojn.

Kategorio:Politikaj partioj de Estonio
Kategorio:Naciismaj partioj
Kategorio:Konservativaj partioj
Monoplacophora

***Monoplacophora***, kun la signifo "portanta ununuran platon", tiel ankaŭ monoplakoforoj aŭ unuplatforoj, estas polifiletika superklaso de moluskoj kun kaskedformaj konkoj nuntempe vivantaj ĉe la fundo de maro. Nuntempaj reprezentantoj ne estis rekonataj ĝis 1952; antaŭe ili estis konataj nur el fosilia registro, kaj oni supozis, ke ili estis formortintaj antaŭ 375 milionoj da jaroj.

Kvankam la konko de multaj monoplakoforoj estas simila al tiu de *pateloj* laŭ formo, ili ne estas gastropodoj, nek ili havas proksiman rilaton al gastropodoj.

## Notoj 
Kategorio:Moluskoj
Kebnekaise

La monto **Kebnekaise** (jen svedigita formo de la origine samea nomo *Giebnegáisi* aŭ *Giebmegáisi*, en Esperanto "kaldrona kresto") estas la plej alta monto de Svedio je alteco de 2097 metroj super la marnivelo (norda pinto, konsistanta el roko). La glacikovrita suda pinto kutimis esti pli alta ol la norda pinto; ĝi estis mezurita ekde 1880. En 2018, pro mondvarmiĝo kaj la rezulta glaĉera fandado, ĝi unuafoje estis pli malalta ol la norda pinto. El pinto de Kebnekaise dum klara vetero oni povas vidi ca 9 % de areo de Svedio .

La monto estas la centro kaj plej alta punkto de la samnoma montmasivo Kebnekaise en la norda parto de la Skandinava Montaro. La monto kaj la ĉirkaŭa masivo situas en Laponio, proksimume 150 kilometrojn norde de la Arkta Cirklo kaj proksimume 70 km okcidente de la urbo Kiruna.

## Referencoj 
Kategorio:Montoj en Svedio
Jüri Ratas

**Jüri RATAS** (naskiĝinta 2-a de julio 1978 en Talino) estas estona politikisto. Li estis ĉefministro de sia lando ekde novembro 2016 ĝis januaro 2021. Li estis kondamnita pro korupto. Ekde 2021 li estas prezidanto de parlamento de Estonio. Antaŭe li estis urbestro de Talino. Lia partio estas Estonia Centra Partio. En 2016 li estis elektita prezidanto de sia partio. Li havas edzinon kaj kvar infanojn, el kiuj la plej juna naskiĝis en 2018.

Kategorio:Estonaj politikistoj
Kategorio:Ĉefministroj de Estonio
Planorbedoj

eta|dekstre|250px|*Planorbarius corneus*.
**Planorbedoj**, laŭ scienca nomo *Planorbidae*, laŭ ordinara nomo *kornohelikoj*, estas familio de aer-spiraj nesalakvaj helikoj, akvaj pulmohavaj gastropodaj moluskoj. Malkiel ĉe plej moluskoj, ili estas aer-spiraj helikoj kiuj uzas fer-bazitan hemoglobinon anstataŭ la kupro-bazitan hemocianinon por porti la oksigenon tra sia sango. Kiel rezulto, planorbedoj kapablas spiri oksigenon pli efike ol aliaj moluskoj. La ekzisto de hemoglobino havigas al la korpo ruĝecan koloron. Tio estas speciale videbla ĉe albinaj animaloj.

Estante aerspiraj kiel aliaj *Panpulmonata*, planorbedoj ne havas brankojn, sed anstataŭe havas unu pulmon. La piedo kaj kapo de planorbedoj estas malgrandaj, dum iliaj fadenecaj tentakloj estas relative longaj. Multaj el la specioj de tiu familio havas spiralajn konkojn kiuj estas ebenspiralaj, alivorte, la konkoj estas pli malpli spiralaj kaj ebenaj, anstataŭ havi altan spiralon kiel ĉe plej el la konkoj de gastropodoj.

## Notoj 
Kategorio:Moluskoj
(152680) 1998 KJ9

**(152680) 1998 KJ9** estas marsrenkonta, terrenkonta kaj venusrenkonta apolona asteroido, rigardita kiel potence danĝera objekto.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo *Lincoln Near-Earth Asteroid Research* elde observatorio de la Laboratorio Lincoln en la situejo de Socorro (Nov-Meksiko, Usono).

## Orbito 
Ĝi estas en orbita resonanco 4:7 kun la Tero.

Ĝia tre discentra orbito krucas tiujn de Marso, de la Tero kaj de Venuso. Ĝia suprenira nodo estas danĝere proksima de la tera orbito

* Ĝia marsa MOID estas 0,14157 astronomia unuo (21,179 milionoj da km).
* Ĝia tera MOID estas 0,005478 astronomia unuo (819 500 kilometroj).
* Ĝia venusa MOID estas 0,0055 astronomia unuo (822 800 kilometroj).
* La  ĝi pasis al 0,00156 astronomia unuo (233 400 kilometroj) de la Tero.
* La  ĝi pasos al 0,02982 astronomia unuo (4,461 milionoj da km) de nia planedo.
* La  ĝi pasis al 0,01658 astronomia unuo (2,480 milionoj da km) de Venuso.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Apolonaj asteroidoj
Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Terrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Venusrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Potence danĝeraj objektoj
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Terijoki

**Terijoki** povas signifi:

*Zelenogorsk (urbo en Sankt-Peterburgo), en finna *Terijoki*, urbo de Rusio
*Terijoki, eksa komunumo de Finnlando en areo de nuna Zelenogorsk.
Amonia heksanato

**Amonia heksanato** aŭ **amonia kaproato** estas organika kombinaĵo apartenanta al la familio de la esteroj, rezultanta el interagado de la heksanata acido kaj amonia hidroksido. Amonia heksanato estas senkolora solidaĵo, nesolvebla en akvo sed solvebla en alkoholoj kaj aliaj nepolaraj organikaj solvantoj. Amonia heksanato prezentas heksanatan grupon ligitan al amonia grupo. Ĝi konsistas je 6 karbonatomoj, 15 hidrogenatomoj, 2 oksigenatomoj kaj posedas antifungajn kaj antimikrobajn proprecojn.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Preparado per agado de heksanata acido kaj **amonia hidroksido**:

### Sintezo 2 
* Preparado per traktado de *heksanata anhidrido* kaj **amonia hidroksido**:

### Sintezo 3 
* Preparado per reakcio de heksanata acido kaj *amonia klorido*:

### Sintezo 4 
* Preparado per interagado de natria heksanato kaj *amonia klorido*:

## Vidu ankaŭ 
* Heksanatoj

## Referencoj 
Kategorio:Heksanatoj
Árpád Schilling (reĝisoro)

**Árpád Schilling** [ŝiling], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Schilling Árpád** estis hungara reĝisoro.
eta|
Árpád Schilling naskiĝis la  en Cegléd.

## Biografio 
Árpád Schilling inter 1991-1993 apartenis al teatreto en Gödöllő, poste al alia teatreto. En 1995 li fondis teatron, en la sama jaro li komencis studi en Altlernejo pri Teatro kaj Filmo. Li akiris reĝisoran diplomon en 2000. Lia ĉefinstruisto estis Gábor Székely (reĝisoro). Li laboris en la memfondita teatro ĝis 2008, poste li transformis ĝin en aktoran atelieron. En 2018 pro politikaj vidpunktoj li translokiĝis al Francio. Li ricevis premiojn inter 1997-2015. Lia edzino naskis filinon.

## Liaj teatraj reĝisoraĵoj (elekto) 
* *Leonce és Léna* (2002)
* *La Mizantropo* (2004)
* *Feketeország* (2006)
* *Anyalógia* (2010)
* *Mobil* (2011)

## Liaj filmaj reĝisoraĵoj (elekto) 
* *Nexxt* (2001)
* *Határontúl* (2004) - ankaŭ scenaristo

## Liaj filmaj scenarlibroj (elekto) 
* *Jött egy busz...* (2003) - ankaŭ kunreĝisoro
* *Balázs (18) filmje - jp.co.de* (2012)

## Lia filma rolo 
* *Békeidő* (2020)

## Liaj libroj 
* István Tasnádi: *Taigetosz csecsemőotthon. Drámák* kun aldonaĵoj de Schilling, 2004
* *Egy szabadulóművész feljegyzései. Körszerű gondolatok*, 2007

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj reĝisoroj
Henn Põlluaas

**Henn Põlluaas** estas estona politikisto. Li estis ĉefministro de Estonio en 2019–2021. Li anoncis en 2021, ke li estos prezidantkandidato samjare. La kandidateco ne realis. Lia partio estas Konservativa popola partio (Estonio). Põlluaas estis urbestro de Saue ekde 2012 ĝis 2015, kiam li estis elektita membro de parlamento de Estonio. Li estas vicprezidanto de sia partio ekde la jaro 2017.

Kategorio:Estonaj politikistoj
Aplacophora

eta|dekstre|*Epimenia babai*, membro de la grupo *Solenogastres*.
***Aplacophora*** kaj *aplakoforoj* (kun signifo senplata) estas supozeble parafiletika taksono. Tiu estas klaso de malgrandaj, profundakvaj, ekskluzive bentaj, mar-moluskoj troveblaj en ĉiuj oceanoj de la mondo.

Ĉiuj konataj modernaj formoj estas senkonkaj: nur kelkaj formortintaj primitivaj formoj posedis valvojn. La grupo enhavas du kladojn nome *Solenogastres* (*Neomeniomorpha*) kaj *Caudofoveata* (*Chaetodermomorpha*), kiuj inter ili ambaŭ enhavas 28 familiojn kaj ĉirkaŭ 320 speciojn. La aplakoforoj estas tradicie konsiderataj prauloj de la aliaj moluskaj klasoj. Tamen, la rilato inter ambaŭ aplakoforaj grupoj kaj la aliaj moluskaj klasoj kaj de unu al alia estas ankoraŭ neklara.

Aplakoforoj estas cilindraj kaj vermoformaj, kaj plej el ili estas tre malgrandaj, estante ne pli ol 5 centimetrojn longaj; kelkaj specioj, tamen, povas atingi longon de 30 centimetroj.

## Notoj 
Kategorio:Moluskoj
Imre Schuller

**Imre Schuller** [ŝuler], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Schuller Imre** estis hungara kameraisto, reĝisoro, scenaristo.
eta|
Imre Schuller naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Imre Schuller studis ekde 1937 en tekstila altlernejo en Francio, sed antaŭ la 2-a mondmilito li hejmenvenis. Li estis oficisto, tamen plej ofte trudlaboristo. En 1947 li komencis labori en filma produktejo. Inter 1950–1982 li estis en alia filma produktejo pri sciencaj kaj edukaj filmoj, poste li pensiuliĝis. Intertempe en 1961 li partoprenis en ekspedicio en Afriko. Li ricevis premiojn inter 1965–2002. Lia edzino naskis 2 gefilojn.

## Liaj filmoj kiel kameraisto (elekto) 
* *Lombok alatt* (mallonga filmo, 1954)
* *A budai hegyekben* (mallonga filmo, 1957)
* *Afrikában jártunk* (mallonga filmo, 1961) - ankaŭ reĝisoro
* *Az erdők királya* (mallonga filmo, 1964) - ankaŭ reĝisoro, scenaristo
* *Erdő, adj menedéket!* (mallonga filmo, 1977) - ankaŭ reĝisoro, scenaristo
* *Átkelés a Granicuson* (mallonga filmo, 1980) - ankaŭ reĝisoro, scenaristo, filmomuntisto
* *Requiem* (mallonga filmo) - ankaŭ scenaristo

## Liaj filmaj reĝisoraĵoj (elekto) 
* *Vakon követnek* (mallonga filmo, 1979) - ankaŭ kameraisto, scenaristo
* *Itt éltem...* (mallonga filmo, 1984) - ankaŭ kameraisto, scenaristo

## Liaj scenarlibroj (elekto) 
* *Város a völgyben* (mallonga filmo, 1980) - ankaŭ kameraisto, reĝisoro
* *A tiszta levegőért* (mallonga filmo, 1981) - ankaŭ kameraisto, reĝisoro

## Fontoj 
* hungarlingva intervjuo kun fotoj
* https://filmtett.ro/hir/885/elhunyt-schuller-imre
* filmoj
* filmoj

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj kameraistoj
Kategorio:Hungaraj reĝisoroj
Kategorio:Hungaraj scenaristoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Heksanato

**Heksanatoj** aŭ  **kaproatoj** estas saloj kaj esteroj de la heksanata acido, organikaj kombinaĵoj prezentantaj kaproatan grupon ligitan al metala aŭ alia radikala grupo. Ili rezultas el interagado de la heksanata acido kun alkoholoj aŭ kloridoj, kiuj povas esti alkilaj, ciklaj aŭ aromataj derivaĵoj. En akvaj solvaĵoj ili povas esti alkalaj (ekz:natria heksanato aŭ acidaj (ekz:metila heksanato). 

## Listo de heksanatoj 

## Vidu ankaŭ
* Acetatoj
* Buteratoj
* Izobuteratoj
* Formiatoj
* Ftalatoj
* Izoftalatoj
* Tereftalatoj
* Heptanatoj
* Laktatoj
* Oktanatoj
* Propionatoj
* Valeratoj
* Izovaleratoj
Royal Shakespeare Company

[dekstra|eta|250x250ra| La teatrokonstruaĵo de la grupo renovigita ĉe [Stratford-upon-Avon en 2011]]
dekstra|eta|250x250ra| La teatrokonstruaĵo ĉe Stratford-upon-Avon en 2003
La **Reĝa Ŝekspira Kompanio** (angle **Royal Shakespeare Company**, aŭ RSC, estas renoma teatra ensemblo funkciiganta en Stratford-upon-Avon, la hejmurbo de William Shakespeare en Wickshire, Anglio.

La teatro havas 700 dungitojn, kaj ĝi prezentas proksimume 20 produktadojn jare, en Stratford-upon-Avon, Londono kaj Novkastelo ĉe la Rivero Tyne.

La grupo prezentas teatraĵojn de William Shakespeare kaj liaj samtempuloj, kune kun teatraĵoj de novaj kreintoj.

La 20-an de marto 1961, la teatro ricevis permeson porti la titolon "Reĝa".

## Konataj aktoroj 
Multaj tre famaj aktoroj aperis en la grupo, inkluzive de Kenneth Branagh, Tim Curry, Judi Dench, Mia Farrow, Albert Finney, Michael Gambon, John Gielgud, Nigel Hawthorne, Dustin Hoffman, Jeremy Irons, Derek Jacobi, Ben Kingsley, Jude Law, Vivien Leigh, John Lithgow, Calvin Lockhart, Ian McKellen, Ian McDiarmid, Helen Mirren, Gary Oldman, Peter O’Toole, Laurence Olivier, Vanessa Redgrave, Ian Richardson, Alan Rickman, Michael Sheen, Patrick Stewart, David Tennant.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* Partoprenantoj de la teatraj produktaĵoj
* Datumbazo de la teatro

Kategorio:Teatro en Britio
Kategorio:William Shakespeare
Ediakario

**Ediakario** estas geologia periodo kiu daŭris 96 milionojn da jaroj el la fino de la Kriogenio antaŭ 635 milionoj da jaroj (Mya), ĝis la komenco de Kambrio 538.8 Mya. Ĝi markas la finon de la Proterozoiko, kaj la komenco de la Fanerozoiko. Ĝi estas nomita laŭ la montetoj Ediacara de Suda Aŭstralio.

## Notoj 
Kategorio:Terhistorio
Kategorio:Geologio