open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Hieronim Derdowski

**Hieronim Derdowski** (Kaŝube: *Hieronim Derdowsczi* aŭ *Jarosz Derdowsczi*) (n. la 9-an de marto, 1852, en Wiele (nun en distrikto Kościerski), mortis la 13-an de aŭgusto, 1902, en Winona (Minesoto) en Usono) - pola-kaŝuba verkisto. Ekde 1885 li loĝis en Usono. Li havis edzinon kaj du filinojn. Li emfazis, ke li estas polo kaj samtempe kaŝubano en regiona senco.

## Biografio
Li devenis de riĉa kamparana familio. Onklo kaj edukisto de Derdowski estis pastro Jan Derdowski, paroĥestro en Polskie Brzozie (distrikto Brodnica) en la jaroj 1836-1851 kaj en Kazanice (distrikto Iławski) (1851-1886). Derdowski frekventis al kelke da lernejoj, interalie en antaŭgimnazio en Kurzętnik (distrikto Nowomiejski) kaj gimnazio en Olsztynek, kiun finis en 1870. Poste laboris en librovendejo en Poznań, kaj ankaŭ kiel privata instruisto en Grandpolujo kaj Kaŝubio. De 1876 publikigis artikolojn kaj literaturaĵojn en „Gazeta Toruńska”. En 1879 ekloĝis en Toruń. Tiam eniris la redaktejon de la gazeto kaj ankaŭ ligis kontakton kun la revuo „Przyjaciel” (Amiko). Pro ĉikanoj flanke de prusaj regopovoj elmigris en 1885 al Usono, kie inter elmigrantaro de la pola diasporo gvidis socian agadon kaj ĵurnalistan. En Detrojto redaktis „Gazeta Narodowa” (Nacia Gazeto) kaj „Pielgrzym Polski” (Pola Pilgrimanto), kaj en Winona de 1886 „Wiarus”.

Hieronim Derdowski estas aŭtoro de la diraĵo "Nie ma Kaszub bez Polonii, a bez Kaszub Polski" (Ne estas Kaŝubio sen Pola Diasporo kaj sen Kaŝubio Pollando) kaj aŭtoro de patriota kanto *Marsz Kaszubski* (Kaŝuba Marŝo), rekonita de parto de kaŝuboj kiel neoficiala himno. Li estas patrono de la 1-a Ĝeneralkleriga Liceo en Kartuzy.

## Bibliografio
* Stanisław Janke, *Derdowski*, Oficyna Czec, Gdańsk 2002, ISBN 83-87408-32-8
* *O życiu i twórczości Hieronima Derdowskiego (1852-1902)* (Pri la vivo kaj verkado de Hieronim Derdowski (1852-1902)) Frukto de konferenco el 2002. Kolektis, prilaboris kaj verkis enkondukon Józef Borzyszkowski, Gdańsk: Instytut Kaszubski; Wejherowo: Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej, 2004, ISBN 83-89692-07-4, ISBN 83-89079-33-X
* Henryk Markiewicz: *Pozytywizm* (Pozitivismo). 7-a eldono, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2008, p. 328-329, 453, serio: Wielka Historia Literatury Polskiej, ISBN 978-83-01-13849-3

## Aperis en Esperanto
*Dediĉo al Kraszewski, trad. de Antoni Grabowski, El Parnaso de Popoloj, 1913.

Kategorio:Kaŝuboj
Kategorio:Kaŝubaj verkistoj
Kategorio:Usonaj verkistoj
Kategorio:Pollingvaj verkistoj
Edith Weide

**Edith Nielsine WEIDE** (naskita NIELSEN la 8-an de decembro 1912 en Arhuzo, Danio, mortis la 26-an de aŭgusto 1982 en Hamburgo, Germanio) estis dana esperantisto. Ŝi lernis Esperanton en kurso, kiun gvidis August Weide en Arhuzo. Ili geedziĝis la 8-an de februaro 1937. Edith Weide gvidis Esperanto-kursojn en Danlando. Edith kaj Aŭgust Weide estas la gepatroj de Eliza Kehlet kaj Peter Weide. En decembro 1948 ŝi kun la du infanoj translokiĝis de Ringkøbing en Danio al Hamburgo por sekvi la edzon, kiu post la Hitlera tempo, kiun li pasigis plejparte en Danio, en 1947 reiris al Hamburgo, ĉar li deziris denove labori kiel policisto tie. En la Hamburga Esperanto-Societo (HES) Edith Weide en 1966 fariĝis la unua virina prezidanto.

Kategorio:Danaj esperantistoj
6798 Couperin

'*6798 *Couperin''''' estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la franca familio Couperin, kies anoj estis famaj barokaj muzikistoj, inter kiuj :
* Louis Couperin (1626–1661) komponisto, klavicenisto kaj orgenisto ;
* François Couperin (1668–1733) kromnomita "la Granda", klavicenisto kaj orgenisto ;
*Marguerite-Louise Couperin (~1676–1728) , soprano kantistino ;
*Armand-Louis Couperin (1727–1789), komponisto por orgeno ;
*Pierre-Louis Couperin (1755–1789), orgenisto ;
*Gervais-François Couperin (1759–1826), orgenisto.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1993
6789 Milkey

'*6789 *Milkey'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomino Eleanor Francis Helin elde la Observatorio de la Monto Palomar (kantono San Diego en Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Robert Milkey'', adjunktan estron de la Usona Astronomia Societo de 1995 al 2006.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eleanor Francis Helin
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
Jenni Rivera

**Jenni Rivera** (2-a de julio 1969 - 9-a de decembro 2012) estis meksika, usona kantistino. Aktiva en la muziksceno ŝi estis ekde 1992. Dum sia vivo ŝi kreis plej diversajn kantojn. Multaj el ili rilatis al sociaj temoj, kaj ankaŭ al aliaj kiel ekzemple malfideleco aŭ personaj rilatoj. Entute ŝi kreis 10 albumojn. Je la 9-a de decembro 2012 la meksika gazetaro raportis unue la malaperon de la aviadilo. Posttagmeze oni devis raporti la morton de la kantistino, kiu estis reveninta de koncerto en Monterrey al la urbo Toluca.

## Vivo kaj kariero 
Ŝi naskiĝis en Long Beach, Usono, kiel filino de meksikaj enmigrintoj. Tre june ŝi havis kontakton kun muziko. Estante ankoraŭ en la supera lernejo ŝi fariĝis graveda kaj naskis la unuan de entute kvin gefiloj. Ĉe la komenco de la kariero ŝi adoptis la nomon "Jenni Rivera". En 1996 ŝi eldonis la unuan albumon *Chacalosa*. Entute oni vendis pli ol 1 miliono da ŝiaj albumoj.

## Diskaro 
* 2003: *Homenaje A Las Grandes*
* 2004: *Simplemente La Mejor*
* 2005: *Parrandera, Rebelde y Atrevida*
* 2006: *En Vivo Desde Hollywood*
* 2006: *Besos y Copas Desde Hollywood*
* 2007: *Mi Vida Loca*
* 2007: *La DIva En Vivo*
* 2008: *Jenni*
* 2009: *Jenni: Super Delŭe*
* 2009: *La Gran Señora*
* 2010: *La Gran Señora En Vivo*
* 2011: *Joyas Prestadas*
* 2011: *Joyas Prestadas*

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo 
* paĝo pri Jenni Rivera (Universal Music Latin Entertainment) 
* 

Kategorio:Meksikaj kantistoj
Kategorio:Meksikaj usonanoj
6790 Pingouin

'*6790 *Pingouin'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japana astronomo Satoru Otomo elde la observatorio de Kijosato, en kvartalo de la urbo Hokuto (gubernio Jamanaŝi, Japanio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la granda aŭko, (latine : *Pinguinus impennis*), formortinta birdo nomita en franca « *Grand Pingouin'' ».

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Satoru Otomo
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
Aleo Osuna

**Aleo Osuna** aŭ en hispana kaj oficiale **Alameda de Osuna** (21.1) estas unu el kvin kvartaloj apartenantaj al distrikto Barajas (nº 21), en la periferia nordoriento de la urbo Madrido (Hispanio). Ties proksimeco al la Flughaveno Madrido-Baraĥo kaj ties pekuliara geografia situo igas ĝin senegala kvartalo de Madrido.

## Geografio 

### Situo kaj limoj 
Tre proksima al la Flughaveno Madrido-Baraĥo, ĝi limas okcidente kun la fervojo kaj M-40, nordokcidente kun la Avenuo Logroño, nordoriente kun la stratoj San Severo kaj Riaño, tre proksimaj al la strato Ariadna (Aŭtoŝoseo M-11), sudoriente kun la Avenuo Hispanidad (Aŭtoŝoseo M-14) kaj sude kun la Avenuo Ameriko (A-2).

### Morfologio 
La kvartalo enhavas 197,03 ha. Laŭmape ĝi havas formon de ŝipo, orientita ties pruo al la sudoriento. Ties plej granda longo estas de 2,3 km kun averaĝa larĝo de 800 metroj. Ĉar ties limoj estas majoritate aŭtoŝoseoj la kvartalo estas konsiderata **“urba insulo”**, kun malgranda kvanto de piedirantoj alveninta el apudaj kvartaloj, escepte el Corralejos (Birdokortetoj) ĉefe en la zono nome “Coronales”.

## Vidu ankaŭ 
* Kaprica Parko
* Alameda de Osuna (metroo de Madrido)

## Notoj 
Kategorio:Kvartaloj de Madrido
Károly Kiss (oficiro)

**Károly KISS** [kAroj kiŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kiss Károly** estis hungara oficiro, milithistoriisto, poeto, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio, membro de Societo Kisfaludy.

Károly Kiss naskiĝis la  1793 en Buda. Li mortis la  1866 en Pest (urbo).

## Biografio 
Károly Kiss frekventis lernejojn en Buda kaj Szeged. En 1809 li komencis sian soldatan karieron, en 1813 li partoprenis en la kontraŭ-Napoleonaj militoj en Germanio. En 1815 li batalis en Francio kaj Italio. Baldaŭe la Habsburga Imperio ne militadis, li estis en diversaj taĉmentoj en Hungara reĝlando. En la 1820-aj jaroj li okupiĝis ankaŭ pri poemado, la unua poemo aperis en 1823. Li havis kontaktojn kun András Fáy, Mihály Vörösmarty, József Bajza (poeto) és Ferenc Toldy. En 1837 li emeritiĝis, ĉar li interesiĝis pri reformaj ideoj. Poste li vivis en Pest, kie li aliĝis al kulturaj kaj sciencaj rondoj. Liaj amikoj estis Lajos Kossuth, Ferenc Deák, József Eötvös. Post la revolucio en 1848 li kreis la novan hungaran armeon. Post fiasko de la liberecbatalo li estis kondamnita, poste li okupiĝis pri milithistorio. Li komencis uzi hungarajn fakvortojn en tiu ĉi temo.

## Verkaro (elekto) 
* *Hadi műszótár: Magyar-németül és német-magyarul.* (Milita vortaro hungara-germana, germana-hungara) 1843
* *A hadi történészet* (La milita historio) 1856
* *Hunyadi János utolsó hadjárata Bolgár- és Szerbországban 1454-ben s Nádorfehérvár fölmentése a török háborításától 1456* (Lasta militiro de Johano Hunyadi en Bulgarujo kaj Serbujo kaj repuŝo de turkoj en 1456 en Nándorfehérvár) 1857
* *Magyar alvitézek hőstettei az újabb üdőszakban* 1984

## Fontoj 
* Hungarlingva Vikipedio
* http://mek.oszk.hu/03600/03630/html/k/k11216.htm
* http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC07165/08020.htm

Kategorio:Hungaraj oficiroj
Kategorio:Hungaraj poetoj
Kategorio:Hungaraj verkistoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Černošice

:*Eble vi serĉas: Černožice.*

**Černošice** estas urbo de Ĉeĥio. Ĝi situas 16&nbsp;km sude de la centro de Prago. Vivas ĉi tie  ().

## Geografio 
Tie estas la sidejo de la firmo Alfarma , kiu produktas ergotoalkaloidojn.

## Loĝantaro 
## Ĉirkaŭaĵo
* Lipence

## Notoj kaj referencoj 
Kategorio:Urboj en distrikto Prago-okcidento
Kategorio:Municipoj en distrikto Prago-okcidento
Kategorio:Urboj en Bohemio
Kategorio:Setlejoj en Praga plataĵo
Kategorio:Setlejoj en Hořovica montetaro
Kategorio:Setlejoj sur Berounka
Komitato por publika savado

eta|266px|Komitato por publika savado, 1794. Anonima franca presaĵo, 18a jarcento.
La **Komitato por publika savado** (en franca *Comité de salut public* estis kreita en aprilo 1793 de la Nacia Konvencio kaj poste restrukturita en julio 1793, formante *de facto* plenuma registaro en Francio dum la Terorepoko (1793–1794), nome epoko de la Franca Revolucio. La Komitato por publika savado sukcedis al la antaŭa Komitato de Ĝenerala Defendo (establita en januaro 1793) kaj prenis ties rolon protekti la ĵus starigitan respublikon kontraŭ fremdaj atakoj kaj internaj ribeloj. Kiel militepoka decido, la Komitato – komponita dekomence el 9, kaj poste el 12 membroj – ricevis ampleksajn povojn super la militistaj, juĝaj kaj leĝodonaj aferoj. Ĝi estis formata de administra stabanaro por kontroli la laboron de la plenumaj staboj de la Nacia Konvencio kaj de registaraj ministroj elektitaj de la Konvencio. Dum la Komitato klopodis fronti la danĝerojn de koalicio de eŭropaj ŝtatoj kaj kontraŭ-revoluciaj fortoj ene de la lando, ĝi iĝis pli kaj pli povega.

Kategorio:Historio de Francio
Kategorio:Franca Revolucio
Norda Altebenaĵo

[eta|300px|Norda Altebenaĵo nordokcidente de la Iberia Duoninsulo ĉirkaŭata de tri montoĉenoj kaj de la nordorienta angulo de [Portugalio.]]
[eta|300px|Tipa pejzaĝo de la Norda Altebenaĵo en la [provinco Avilo.]]
**Norda Altebenaĵo** () estas la norda parto de la Hispana Centra Altebenaĵo, situanta norde de la Centra Sistemo. Ĝi enhavas plej el la regiono Kastilio-Leono. Ĝi karakteras pro klimato mediteranea kun trajtoj de kontinenteco: longaj kaj malvarmaj vintroj kaj mallongaj kaj varmaj someroj. Ties pekuliara pejzaĝo, relative ebeneca kaj sen multa vegetaĵaro estas kerno de la tradicia bildo de la interna Hispanio.

Ĝis antaŭ nelonge la neirigacia agrikulturo estis la ĉefa ekonomia resurso de tiu regiono. Tamen ekde la eniro en 1986 de Hispanio en la tiam nomita Eŭropa Ekonomia Komunumo (aktuala Eŭropa Unio), la agrikulturo devis lasi spacon al aliaj aktivadoj kaj nun la laboristaro dediĉita al la unuaranga sektoro ege malpliiĝis.

Tiu ebenaĵo limiĝas norde kun la Kantabra Montaro, kun misniveloj de ĝis 500 m., oriente kun la altebenaĵoj de la Iberia Sistemo, kun misniveloj de ĝis 100-200 m, sekve al areoj de Burgo de Osma kaj Almazán kaj poste kun la montoĉenoj de la Centra Sistemo. Okcidente la misniveliĝo ne estas tiom markata.

## Vidu ankaŭ 
* Suda Altebenaĵo
* Hispana Centra Altebenaĵo

Kategorio:Geografio de Hispanio
Monto Pardo

[eta|250px|Situo de la Monto Pardo (rozkolora) en la municipa teritorio de [Madrido.]]
eta|250px|Kverkaro de la Monto Pardo.
eta|250px|Pejzaĝo de la Monto Pardo.

[eta|250px|La ŝoseo inter [Torrelodones kaj Pardo enhavas tiun punkton, nome Puerta del Hito, situanta en la barilo kiu ĉirkaŭas la perimetron de la monto.]]
[eta|250px|Fervoja ponto super la [rivero Manzanares, en la Monto Pardo.]]

**Monto Pardo** aŭ en hispana origine **Monte de El Pardo** (grizbruna aŭ de la Grizbrunulo) estas arbara zono situanta norde de la municipo de Madrido (Hispanio), kie ĝi tute integriĝas, kun ties plilongiĝo nome Monto Viñuelas. Ĝi enhavas pli ol kvarono (26,4%) de la municipa teritorio de la ĉefurbo.

Ĝi estas konsiderata la plej grava mediteranea arbaro de la Regiono Madrido kaj unu el plej bone konservataj de Eŭropo, kaj pro ties flaŭro, kun 120 specioj katalogitaj, kaj pro ties faŭno, kun proksimume 200 specioj de vertebruloj. Ĝi etendas ĉirkaŭ la meza fluejo de la rivero Manzanares, laŭlonge de 16.000 hektaroj, kaj troviĝas integrata en la Regiona Parko de la Alta Baseno de Manzanaro, kie ĝi ricevas la plej altan laŭleĝan protekton. 

## Notoj 
Kategorio:Geografio de Madrido
(6791) 1991 UC2

**(6791) 1991 UC2** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japanaj astronomoj Sejĝi Ueda kaj Hiroŝi Kaneda elde la observatorio de Kuŝiro en Hokajdo (Japanio).

Laŭ ĝia absoluta magnitudo de 14,1, oni povas krude taksi ĝian diametron inter 4 kaj 9&nbsp;km.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Hiroŝi Kaneda
Kategorio:Malkovrita de Sejĝi Ueda
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
Piloro

[eta|Pylorus (piloro) kaj oesophagus ([ezofago)]]
**Piloro** (latine: *pylorus*) estas orifico en la stomako, tra kiu manĝaĵoj pasas al duodeno. Ĝi estas parte de la digesta sistemo. Ĝi regulas la eniron de manĝaĵoj.

Kategorio:Digesta sistemo
Kategorio:Stomako
6792 Akiyamatakashi

'*6792 *Akiyamatakashi'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japanaj astronomoj Makio Akiyama kaj Toshimasa Furuta elde la observatorio de Susono (apud Miŝima en gubernio Ŝizuoka, Japanio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Takashi Akiyama'', edukisto en Kanaya. Interesita pri sciencoj, li instruis la junulojn de tiu urbeto pri la mirindaĵoj de la bestoj, de la plantoj kaj ĉefe de la kosmo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Toshimasa Furuta
Kategorio:Malkovrita de Makio Akiyama
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
Gábor Kazinczy (politikisto)

**Gábor Kazinczy** [kazinci], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kazinczy Gábor** estis hungara politikisto, tradukisto, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio, membro de Societo Kisfaludy.

Gábor Kazinczy naskiĝis la  1818 en Hungara reĝlando, en Berettő (nuntempa Bracovce en Slovakio). Li mortis la  1864 en Bánfalva.

## Biografio 
Gábor Kazinczy frekventis lernejojn en Sárospatak, Késmárk, Eperjes. En 1835 li vojaĝis al la tiama hungara ĉefurbo Pozsony, kie li interesiĝis pri la parlamenta laboro. Poste li vojaĝis al Pest (urbo), kie li edziĝis kaj aliĝis al redakta stabo de revuo. Tie li konatiĝis kun Pál Szemere, András Fáy, Mihály Vörösmarty, Ferenc Toldy. En 1848 li estis elektita deputito de parlamento, kie li politikadis kontraŭ Lajos Kossuth. Post fiasko de la liberecbatalo li ricevis amnestion. En 1861 li denove estis parlamentano.

## Verkaro (elekto) 
* *Malvina* 1838
* *Műcsarnok* - tradukita dramo - 1840
* *A fricska* - tradukita komedio - 1842
* *Finn népmesék* *Finnaj popolfabeloj* 1856

## Fontoj 
* Hungarlingva Vikipedio
* biografio hungare

Kategorio:Hungaraj politikistoj
Kategorio:Hungaraj tradukistoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Televido Belsat

eta|Emblemo de Belsat.
**Televido Belsat** (, ) estas televidkanalo de satelita televido en la [belorusa kaj la rusa lingvoj. La kanalo estas financata kiel parto de Telewizja Polska. Inaŭguro de la agado okazis la 10-an de decembro 2007, datrevene de Tago de Homaj Rajtoj. Direktoro iĝis Agnieszka Romaszewska-Guzy. Kreon de la programo helpas registaro de Litovio.

## Misio
Belsat certigas al belorusoj aliron al sendependa informo pri situacio en ilia lando kaj en la ŝtatoj de estinta Sovetunio, al vera scio pri la propra historio kune kun kultura kaj distra oferto en ilia gepatra lingvo. Ĝi servas al konstruo de ligiloj inter demokratiaj socioj de Eŭropo kaj Belorusio kun aliaj postsovetaj landoj, kaj apogo de demokratiigaj procesoj en tiuj landoj.

## Maniero de dissendo
**Satelito kaj kabla televido**

Belsat disaŭdigas pere de satelito Astra 4A, kiu atingas eŭropan parton de malnova Sovetunio. En Ukrainio alireblas en kabla televido, sed en Pollando nur ĉ. 20%. En Belorusio ekzistas neoficiala malpermeso de la regopovoj.

**Interreto**

La programo estas disaŭdigata en la paĝoj de belsat.eu, YouTube, kaj en retaplikaĵo VOD BelsatSmart por televidiloj kun operaciumoj Android kaj IOS.

## Skipo
Junie 2008 la stacio laborigis ĉ. 100 personojn en Pollando kaj Belorusio. Nuntempe la skipo nombras ĉ. 290 laborantojn kaj kunlaborantojn: poloj, belorusoj, ukrainoj, rusoj, kazaĥoj kaj aliaj. La kanalo havas du reprezentejojn - en Minsko kaj Kievo kune kun reto de korespondantoj, i.a. en Berlino, Bruselo, Vilno, Prago kaj Erevano.

## Eksteraj ligiloj
* Interreta paĝo de Biełsat
* Biełsat en Twitter
* Biełsat en livejournal

Kategorio:Aperis en 2007
Kategorio:Televidkanaloj en Pollando
Kategorio:Televidkanaloj en Belorusio
Kategorio:Ruslingvaj televidkanaloj
Kategorio:Beloruslingvaj televidkanaloj
Kategorio:Anglalingvaj televidkanaloj
Kategorio:Satelita televido
István Szász (ĵurnalisto)

**SZÁSZ István** [sa:s] estis rumania hungara ĵurnalisto, rakontisto. Li naskiĝis en Cécke la 7-an de februaro 1910 kaj mortis en Kluĵo la 31-an de majo 1981. 
## Kariero
István Szász pristudis francan lingvon kaj literaturon en Kluĵo, poste en Dijon kaj Besançon (1928–31). Inter 1929–40 li estis kunlaboranto de gazeto *Ellenzék*, sed li publikis ankaŭ en pluraj aliaj gazetoj. Post 1945 li laboris en presarsekcio de MNSZ, poste ĉe la gazeto ''Utunk. 

## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj ĵurnalistoj
Bredfosto

[eta|Bredfostoj en golfeto de Wissant, [Pas-de-Calais, Francio]]

dekstra|eta|100px|Bredfostoj komence de dikiĝo
**Bredfosto** estas portilo por la bredado de mituloj kaj aliaj konkoj. Temas ĝenerale pri fostoj el kverko aŭ el kaŝtanarbo longaj je 2 ĝis 6 metroj, ne senŝeligitaj, mezlonge plantitaj en sablo aŭ sedimentoj, metitaj laŭ vicoj 50 ĝis 100&nbsp;m longajn sur areoj, kiuj tute aŭ ne tute malkovriĝas en malalta tajdo. Antaŭlonge la formoj de la vicoj estis kelkfoje laŭ *V* aŭ *W*.

En Oléron trideko da ekspluatejoj produktas  da mituloj ĉiujare.

## Origino de la bredfostoj 
Legendo asertas ke ĝi estis inventita kiel kulturmetodo de Patrice Waltonun kiu priskribis ĝin. Li estis irlandano en golfeto de Aiguillon en 1235. Ne volante foriri el Francio, kaj serĉante nutri sin per kaptado de flugantaj marbirdoj, li starigis longajn fostojn sur la flusejo por alkroĉi siajn retojn. Li rapide konstatis ke li kaptis pli da konkoj ol da birdoj, la mituloj nature fiksiĝis sur liaj fostoj kaj donis al li la ideon multobligi ilin ligante ilin per hurdoj, kiuj ankaŭ kovriĝis per mituloj (Tiu strukturo kies nomo en irlanda lingvo estus estinta *bout choat*, kiu estus misformita al **bouchot** en la franca lingvo). La tekniko estis de tiu tempo uzata por la bredado kaj la plukado de mituloj kaj aliaj konkoj, kaj krustuloj allogataj de tiuj novaj portiloj.

Lokitaj en strategiaj lokoj, kiel la retoj trairantaj la estuarojn por kapti salmojn, tiuj kaptadsistemoj jam kontribuis al la troekspluato de la fiŝresurco. Ili estis ĝenerale forlasitaj post kelkaj jardekoj, kiam la kaptadkvanto malkreskis pro manko de reproduktantoj.

## Metio 
La ekspluatantoj kaj laboristoj de bredfostoj estas mitulkulturistoj.

La du plej konataj produktadareoj estas tiuj de la golfeto Mont-Saint-Michel kaj de Charron en la golfeto Aiguillon.

Tamen, estas aliaj produktadareoj laŭ la tuto de la Atlantika marbordo, kiuj produktis, en 1999,  por norda Bretonio (precipe Mont-Saint-Michel),  por Île-de-Ré kaj centra okcidento (precipe Charron),  por suda Bretonio,  por Normandio kaj Norda Maro kaj  por Marennes-Oléron.

En la Manika Markolo, la sektoro de la Golfeto de Somme produktas proksimume  jare.

## Vidu ankaŭ 
* Mitulkulturo

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Akvokulturo
Kategorio:Mara vorttrezoro
Mitulbredado

eta|Ŝipoj kun plata fundo de bretonaj mitulbredistoj.
**Mitulbredado** estas la bredado de filtromanĝaj moluskoj nomataj *mituloj*.

## Bredmetodoj 
[eta|[Bredfostoj en golfeto de Wissant en la manika Markolo, en departemento Pas-de-Calais, en Francio]]

Tri bredmetodoj estas uzataj ĉe la eŭropaj marbordoj :
* per disŝuto,
* per bredfostoj,
* per surlevitaj bredtabloj en Mediteraneo.

## Mitulbredado kaj medio 
La mitulbredado diverse rilatas al la medio :
* la mituloj necesigas akvon sufiĉe bonkvalitan, precipe por surmerkatigo (organoleptaj, kemiaj, biologiaj kvalitoj, enhavo el planktono kaj vivesencaj nutrimentoj, malalta enhavo el poluantoj, ktp.). Iuj specioj povas paraziti aŭ eĉ konsumi mitulojn kaj la mitulbredistoj esploras kiel eviti tion.
* Inverse, la mitulbredejoj povas havi konsekvencojn al la medio ; pozitivajn per la filtrado de akvo, sed loke kelkfoje negativajn pro la okupo aŭ artefarigo de la loĝejoj (aŭ kuŝejoj), kiuj ne plu estas eblaj por aliaj specioj, kaj precipe pro la kreskigo de la enhavo el iuj elementoj (el kiuj la ekskrementoj (fekaĵoj, pseŭdofekaĵoj de la mituloj), kiuj pro la fenomeno de « biodepono » modifas la lokan medion. 

## Specioj 
Du specioj estas bredataj :
* *Mytilus edulis* : ĉe la marbordoj de departementoj Charente-Maritime, Vendée kaj de regiono Bretonio same kiel en la tuta nordo de Eŭropo,
* *Mytilus galloprovincialis* : ĉe Mediteraneaj, portugalaj, hispanaj kaj bretonaj marbordoj.

Naturaj kruciĝoj okazas ĉe la francaj marbordoj, tiu fenomeno estas nomata introgresio.
eta|center|800px|Mitulbredejo sur fostoj en la rivero de Daoulas en Finistère (Bretonio)

## Produktado 
eta|En la golfeto de Mont-Saint-Michel la mitulbredistoj uzas amfibiajn barĝojn.

Kun produktado de  tunoj jare, Francio rangas je la 6-a pozicio en la mondo kaj je la 3-a en Eŭropo. La franca konsumado ( jare) estas parte certigata per importoj de Nederlando, Irlando kaj Hispanio.

## Aldonaĵoj 
### Vidu ankaŭ 
* Akvobredado kaj konkobredado

### Eksteraj ligiloj 
### Referencoj 
Kategorio:Akvokulturo
Kategorio:Marfruktoj
Rudolf Christoph Eucken

**Rudolf Christoph Eucken** (naskiĝinta la 5-an de januaro 1846 en Aurich, mortinta la 16-an de septembro 1926 en Jena) estis instruisto kaj filozofo. En 1918 li fondis la Lutersocieton.

## Vivo kaj agado 
Li deĵoris kiel gimnazia instruisto en Husum, Berlino kaj Frankfurt am Main kaj iĝis profesoro ĉe la universitato de Bazelo, en 1871, de 1874-1920 en Jena. Li estis reprezentanto de postkanta *nova ideismo, kiun li perceptis socialetike kaj nomis "kreanta aktiveco" ("schöpferischer Aktivismus").

Li kontraŭis la intelektismon de filozofio por kleruloj kaj kulturon ŝajnan tro enradikitan en la tekniko. Kontraŭe li postulis etike radikitan regnon de la spirito kaj orientitan je la unueco. Ties absolutan formon li vidas en la diaĵoj.

Ligite al siaj pensadoj estis liaj klopodoj por la spirita kunlaboro de ĉiuj popoloj.

## Pensado 
Oiken atakis la kritikan kaj pozitivan aliron kaj preferis idealisman, metafizikan aliron al la serĉado de la homa vivkondiĉioj, laŭ la spirito de protestanta teologio siatempe. Li ne malpliigis la valoron de la naturalismo, sed kredis, ke ĝi ne permesas filozofian precizan studon de la fenomenoj de la vivo. Oiken provis pruvi, en siaj libroj, la ekziston de pli alta spirita mondo. Laŭ li, homoj povas malkovri la ekziston de la dia spirito per psikologio, sed estas ilia devo malkovri ĝin de la libera esprimo de sia personeco. Tiel li argumentis, ke la homo kontribuas al la disvolviĝo de sia "kosma animo". Laŭ li, kristanismo estas la supera formo de religio. Malgraŭ tio, li rekomendis la disiĝon de religio kaj ŝtato.

## Premio 
En 1908 oni aljuĝis al li la nobelpremion pri literaturo "pro serioza serĉado de la vero, ĉionpenetranta pensoforto, vasta erudicio, viveco kaj konvinkigeco, kun kiuj li defendadis kaj evoluigadis idealisman filozofion".

La 5-an de januaro 1916, en la tago de sia 70-jariĝo, li iĝis honora civitano de la urbo Jena, kie li loĝis dum la lasta tempoperiodo de sia vivo kaj mortis.

## Verkoj (elekto) 
* Geschichte und Kritik der Grundbegriffe der Gegenwart (1878;
* Die Einheit des Geisteslebens in Bewusstsein und That der Menschheit (1888)
* Grundlinien einer neuen Lebensanschauung (1907)
* Der Sinn und Wert des Lebens (1908)
* Mensch und Welt (1918)

## Literaturo 
* Jens Aden: *Rudolf Christoph Eucken: Grundlinien einer neuen Weltanschauung.* En Walter Jens (eld.): *Kindlers neues Literaturlexikon.* 1988 sekv., vol. 5.
* Wolfgang Beutin: *Rudolf Eucken.* en: *Preisgekrönte: Zwölf Autoren und Autorinnen von Paul Heyse bis Herta Müller. Ausgewählte Werke, sprachkritisch untersucht.* Peter Lang Verlag, Frankfurt am Main 2012, ISBN 978-3-631-63297-0, p. 55–76.
* Peter Hoeres: *Der Krieg der Philosophen. Die deutsche und britische Philosophie im Ersten Weltkrieg.'' Schöningh, Paderborn 2004, ISBN 3-506-71731-6.

Kategorio:Nobel-premiitoj pri literaturo
Kategorio:Germanaj filozofoj
Kategorio:Germanaj verkistoj
Kategorio:Filozofoj de la 19-a jarcento
Kategorio:Filozofoj de la 20-a jarcento
Kategorio:Germanaj pedagogoj
6804 Maruseppu

'*6804 *Maruseppu'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japana astronomo Akimasa Nakamura elde la Observatorio Kuma Kogen (gubernio Ehime).

## Nomo 
Ĝi ŝuldas sian nomon al la urbeto Maruseppu (japane 丸瀬布町, *Maruseppu-chō'') en Abaŝiri-subgubernio (Hokajdo). En 2005, tiu urbo estis kunfandita kun Engaru.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Akimasa Nakamura
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1995
Suda Altebenaĵo

eta|270ra|Orografio de la Suda Subplataĵo.
**Suda Altebenaĵo** aŭ en la hispana origine '*** aŭ ***' estas la parto de la Hispana Centra Altebenaĵo troviĝanta sude de la Centra Sistemo de Hispanio (separata el la Norda Altebenaĵo). Ĝi etendiĝas al Sierra Morena sude kaj ĝis la Iberia Sistemo oriente. La okcidenta parto estas dividata en la valoj de la riveroj Taĵo kaj Gvadiano fare de la Montoj de Toledo. Ĝi enhavas la regionojn Madrida Regiono, Kastilio-Manĉo kaj Ekstremaduro. Ĝi estas pli seka ol la Norda Altebenaĵo.

## Vidu ankaŭ 
* Hispana Centra Altebenaĵo
* Norda Altebenaĵo
* Alkario

Kategorio:Geografio de Hispanio
Kategorio:Regionoj de Hispanio
István Szász (agronomo)

**SZÁSZ István** [sa:s], szövérdi estis hungara, poste rumania hungara agrikultura fakverkisto. Li naskiĝis en Pusztakamarás la 14-an de februaro 1865 kaj mortis en Năoiu la 11-an de septembro 1934. Li estis la patro de Ferenc Szász (redaktoro) kaj István Szász (filo).

## Kariero
István Szász diplomitiĝis en Magyaróvár, poste kompletigis siajn studojn en Lepsiko. Li administris la bienegojn de Dezső Bánffy. De 1898 li estis ekonomia inspektisto, de 1907 ŝtata jura fakinspektisto de filio por Transilvanio de la Hungara Reĝa Bienaŭtoritata Instituto. 

## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj agronomoj
Kategorio:Hungaraj agronomoj
István Tas Szász

**SZÁSZ István Tas** [sa:s] estas hungara kuracisto, publicisto, redaktoro. Li naskiĝis en Kluĵo la 15-an de julio 1938. Li estis la filo István Szász kaj Ida Hort.

## Kariero
István Tas Szász komencis siajn studojn en OGYI, sed oni eligis lin el la universitato en 1959 kaj li tial povis diplomitiĝi nur en 1962. Li pli poste translokiĝis en Hungarion, kie li estis distrikta kuracisto en Leányfalu ĝis sia pensiuliĝo. 

## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj redaktoroj
István Szász (1899-1973)

**SZÁSZ István** [sa:s], szövérdi estis rumania hungara agrikultura fakverkisto. Li naskiĝis en Segesvár la 24-an de junio 1899 kaj mortis en Kluĵo la 16-an de februaro 1973. Li estis la pli juna frato de Ferenc Szász kaj la filo István Szász, la patro de kuracisto István Tas Szász.

## Kariero
Szász István akiris diplomon en Debreceno en 1921, doktoriĝis en 1945 en Agrikultura Akademio de Kluĵo. De 1923 li laboris en la filio de Kluĵo de Central Agency Ltd. de Glasgow, de 1930 li estis deputito, poste inspektisto ĉe Romanofir Rt., de  1940 sekciestro de EMGE; pli poste direktoro, afergvidanta vicprezidanto.

## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj agronomoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj politikistoj
6801 Střekov

'*6801 *Střekov'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Zdeněk Moravec elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice, en Ĉeĥa Respubliko.

## Nomo 
Ĝia nomo aludas al la Kastelo Střekov (ĉeĥe *Hrad Střekov''), apud la urbo Ústí nad Labem. Střekov estas ankaŭ la nomo de kvartalo de Ústí nad Labem, kie naskiĝis la malkovrinto.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Zdeněk Moravec
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1995
6802 Černovice

'*6802 *Černovice''''' estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Miloš Tichý elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice, Ĉeĥa Respubliko.

## Nomo 
Ĝi ricevis la nomon de la urbeto Černovice, en la Bohemia-Moravia montetaro, kie la malkovrinto vivis en sia junaĝo. 

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Miloš Tichý
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1995
On

La literkombino **ON** havas plurajn signifojn:
* **-on-** estas sufikso en Esperanto.
* **ON** estas mallongigo de Ontario.
Cheyres

**Cheyres** estas komunumo en la distrikto Brojo en Kantono Friburgo, Svislando. Ĝi havis 1240 loĝantojn je la 31-a de decembro 2011.

## Geografio 
Cheyres situas en la friburga eksklavo Estavayer ĉe la suda bordo de la Lago de Neŭŝatelo. Sude de ĝi leviĝas la molasaj montetoj, kiuj disigas la basenon de la Lago de Neŭŝatelo de la ebenaĵo de la rivero Brojo. La komunumo konsistas el la vilaĝo Cheyres, kaj la setlejoj Le Moulin kaj Crevel apud la lagobordo, kaj Champs d'Amont kaj Granges de Cheyres sur la altigita tavolo en sudo de la komunumo supre de la foso de Combodon.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 5,13 km², de kiuj 35,7% estas kovritaj de arbaro, 42,5% servas por agrikulturo kaj 14,2% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Cheyres limas en nordo al la Lago de Neŭŝatelo, en oriento al Châbles, en sudoriento al Murist, en sudo al Chavannes-le-Chêne (VD), en sudokcidento al Rovray (VD), kaj en okcidento al Yvonand (VD).

## Trafiko 
Tra la komunumo Cheyres pasas la kantona ĉefvojo n-ro 152 de Estavayer-le-Lac al Yverdon-les-Bains. La svisa aŭtovojo A1 pasas la komunuman teritorion parte en tunelo. La plej proksima alveturejo al la aŭtovojo situas proksimume 5 kilometrojn oriente de la komunumo apud Estavayer-le-Lac. Pere de stacidomo ĉe la trajnlinio de Estavayer-le-Lac al Yverdon-les-Bains la komunumo estas konektita al la publika transportreto.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Cheyres datiĝas el la jaro 1230 kiel *Cheres*. Apud la lagobordo jam ekzistis setlejoj dum la neolitiko kaj la bronzepoko. En la jaro 1778 estis trovita mozaiko el la romia epoko kun la bildo de Orfeo. Ek de 1441 Chyeres formis kune kun Bollion kaj Seiry malgrandan senjorujon kiu estiĝis per la divido de la antaŭa Senjorujo Font-La Molière. En la jaro 1536 Cheyres estis konkerita de la urba ŝtato Friburgo, kiu ĝin atribuis al la Voktejo Estavayer, kiu post la Helveta Revolucio fariĝis distrikto kaj en la jaro 1848 estis atribuita al la nuntempa distrikto Brojo.

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Cheyres (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Cheyres

## Bildoj 

Dosiero:2014-05-18-Yverdon (Foto Dietrich Michael Weidmann) 267.JPG|Eniro al la vilaĝeto Les Granges de Cheyres
Glazuro

eta|Glazurprovaĵoj.
[eta|maldekstre|Ĉina bovlo, [Dinastio Song|Norda Dinastio Song, 11a aŭ 12a jarcento, porcelana ceramiko kun celadona **glazuro**.]]
**Glazuro** estas maldika vitreca tavolo metita sur tegoloj, brikoj, kaheloj, kaj aliaj bakitaj materialoj por protekti aŭ ornami ilin. Per glazurado argilaĵo fariĝas malpli pora, tial ĝi taŭgas por konservi likvon en ĝi. La glazuro per kiu objekto estas glazurita, oni faras el diversaj kemiaj materialoj en pulvora formo. La kvanto de certa pulvoro povas ŝanĝi la koloron de la glazuro.

Laŭ Francisko Azorín **glazuro** estas *Rapide malmoliĝanta fandaĵo per kiu oni kovras diversajn objektojn por fari ilin pli fortikaj, pli belaj, pli glataj, pli brilaj.* Li indikas etimologion el latina *glacies* (glacio), kaj li aldonas terminon **glazuri**, por kovri per glazuro.

## Vidu ankaŭ 
* Emajlo
* Vitro

## Notoj 
Kategorio:Ceramiko
Kategorio:Industrio
Coignières

**Coignières** [] estas franca komunumo en la departemento Yvelines, en la regiono Francilio. Ĝi havis  loĝantojn en la jaro 2009.

## Geografio 
eta|maldekstra|La stacidomo de
Coignières troviĝas proksimume  okcidente de la centro de Parizo,  okcidente de Versailles kaj  nordoriente de Rambouillet.

La najbaraj komunumoj estas Maurepas nordoriente, Le Mesnil-Saint-Denis oriente, Lévis-Saint-Nom sude, Les Essarts-le-Roi sudokcidente kaj Saint-Rémy-l'Honoré okcidente.

Coignières havas stacidomon, kiu estas haltejo de la linio Transilien N, kiu ebligas iri al Parizo kaj Rambouillet.

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Yvelines
* Saint-Quentin-en-Yvelines

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo


Kategorio:Komunumoj de Yvelines
6775 Giorgini

'*6775 *Giorgini'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomino Eleanor Francis Helin elde la Observatorio de la Monto Palomar (kantono San Diego en Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la usonan scienciston *Jon D. Giorgini'', kiu notinde kontribuis al la radara astrometrio de la malgrandaj planedoj per malvolvo de programaro sur TTT-ejo por determino de la orbitoj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eleanor Francis Helin
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1989
Cheiry

**Cheiry** estas komunumo en la distrikto Brojo en Kantono Friburgo, Svislando. Ĝi havis 357 loĝantojn je la 31-a de decembro 2011.

## Geografio 
Cheiry situas sur la ebenaĵo de Brojo en la friburga eksklavo Surpierre sudokcidente de la urbo Payerne. La komunumo konsistas el la vilaĝo Cheiry kaj la vilaĝetoj Chapelle (Brojo), Coumin-Dessous kaj Coumin-Dessus, kaj kelkaj izolitaj bienoj.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 6,48&nbsp;km², de kiuj 27,2% estas kovritaj de arbaro, 65,6% servas por agrikulturo kaj 6,9% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Cheiry limas en nordo al Sassel (VD), en oriento al Granges-près-Marnand (VD), sen sudoriento al Surpierre, en sudo al Forel-sur-Lucens (VD), en sudokcidento al Prévondavaux, en okcidento al Combremont-le-Petit (VD), kaj en nordokcidento al Combremont-le-Grand (VD).

## Trafiko 
La komunumo Cheiry situas flanke de la gravaj trafikvojoj. Tra la komunumo kondukas flanka vojo de Marnand al Prévondavaux. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A1 situas proksimume 8 kilometrojn nordoriente apud Payerne. Per poŝtaŭtolinio al Granges-près-Marnand la komunumo estas konektita al la publika transportreto.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Cheiry datiĝas el la jaro 1184 kiel *Chirie*, kiam la tiama episkopo de Laŭzano, Roger de Vico Pisano, donacis la preĝejojn de Surpierre kaj Cheiry al la priorejo Saint-Maire en Laŭzano. Sur la teritorio de Cheiry estis trovitaj objektoj el la La-Tène-epoko kaj tompokampo el la frua mezepoko. Dum mezepoko Cheiry estis parto de la Senjorujo Surpierre, kiu fariĝis en la jaro 1536 friburga voktejo kaj post la Helveta Revolucio estis atribuita al la distrikto Estavayer. En la jaro 1848 Cheiry sub la nova konstitucio de Kantono Friburgo estis atribuita al la distrikto Brojo.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Cheiry
Minoraj Fratoj

* Ordeno de la Minoraj Fratoj
* Ordeno de la Minoraj Fratoj Konventualaj
* Ordeno de la Minoraj Fratoj Kapucenaj
* Minoraj Fratoj Reformitaj
* Minoraj Fratoj Renoviĝintaj

## Vidu ankaŭ 
* Franciskana Familio
* Franciskana Ordeno
* Ordeno de la Minimuloj
Prezidanta baloto de 2013 en Ĉeĥio

eta|Flago de prezidanto de la Ĉeĥa respubliko
**Prezidanta baloto de 2013 en Ĉeĥio** okazis vendrede kaj sabate la 11-an kaj la 12-an de januaro 2013, la dua raŭndo okazis du semajnojn poste la 25-an kaj la 26-an de januaro. La ofico de la ĝisnuna prezidanto de Ĉeĥio, Václav Klaus, finiĝos la 7-an de marto 2013. Temis pri la unua rekta baloto de prezidanto de Ĉeĥio, ĉar la antaŭajn prezidantojn elektis la parlamento.

El 20 submetitaj aliĝiloj valide kandidatiĝis por la baloto 11 personoj, kiuj deklaris plenumi la necesan kondiĉon: subteno de minimuma nombro de parlamentanoj aŭ petskribo kun subskriboj de almenaŭ 50.000 balotontoj. Post kontrolo de valideco de la subskriboj, la ministerio de internaj aferoj tamen la 23-an de novembro 2012 pro alta kvanto de nevalidaj subskriboj eksigis tri kandidatojn. La Supera administra kortumo tamen la 13-an de decembro 2012 pravigis la plendon de Jana Bobošíková kaj revenigis ŝin inter la validajn kandidatojn, kies nombro tiel finiĝis ĉe naŭ.

## Rezultoj 
En la unua raŭndo, en kiu voĉdonis 61,31 % da rajtigitaj voĉdonantoj, la plej altajn kvantojn da voĉoj ricevis Miloš Zeman (24,21 %) kaj Karel Schwarzenberg (23,40 %), kiuj avancis en la duan raŭndon.
En la dua raŭndo, en kiu voĉdonis 59,11 % da rajtigitaj voĉdonantoj, gajnis Miloš Zeman (54,80 %).

## Kandidatoj 
### Rifuzitaj pro malsufiĉa nombro de validaj subtenaj subskriboj 
## Referencoj 
### Vidu ankaŭ 
* Listo de prezidantoj de Ĉeĥio
* Ĉeĥio
* Václav Klaus

## Eksteraj ligiloj 
* Prezidanta baloto ĉe volby.cz, la oficiala paĝo funkciigata de la Ĉeĥa statistika oficejo

Kategorio:Balotoj en 2013
2013
Kategorio:2013 en Ĉeĥio
Rojo Abroñigal

La rojo **Abroñigal** (aŭ **Valnegral**) estas akvofluaĵo en la Regiono Madrido (Hispanio), apartenanta al la baseno de la rivero Manzanares —alfluanto siavice de la rivero Jarama kaj tiu de Taĵo—, en kiu ĝi elfluas dekstre.

## Fluo 
Tiu rojo estas subterigita preskaŭ entute kaj fluas tra la urbo Madrido, Hispanio. La malgranda depresio kiun ĝi formas estis uzata kiel kontraŭsona natura barilo dum la konstruo de la ĉirkaŭa aŭtoŝoseo M-30 (nune strato 30), en la 1970-aj jaroj. Granda parto de la orienta zono de tiu vojo korespondas kun ties akvofluejo. La rojo Abroñigal nomigis la fervojan stacion Madrid-Abroñigal, dediĉata al transporto de varoj kaj situanta sudoriente de la ĉefurbo.

## Notoj 
Kategorio:Geografio de Madrido
Rojo Butarque

La rojo **Butarque** [butarke] (aŭ Butarko) estas akvofluaĵo en la Regiono Madrido (Hispanio), apartenanta al la baseno de la rivero Manzanares —alfluanto siavice de la rivero Jarama kaj tiu de Taĵo—, en kiu ĝi elfluas dekstre.

## Fluo 
Ĝi ekfluas okcidente de la urbo Madrido, ĉe Boadilla del Monte, pasante poste tra la municipaj teritorioj de Alcorcón, Leganés kaj Madrido. En tiu lasta elfluos en la rivero Manzanares en la areo de la Parko *Lineal* de Manzanares, en la distrikto Vilaverdo, kie ĝi nomigas kvartalon.

La rojo estas kanaligita dum granda ero en Alkorkono kaj Madrido, kvankam fluas libere ekde la Parko Presillas, nordoriente de Alkorkono, ĝis ties eniro en la municipa teritorio de Madrido. En Leganés ĝi pasas tra la areo de la kvartalo Fortuna por alveni kelkajn metrojn poste al lago Butarque, kaj plue kelkajn kilometrojn ĝis industria zono Prado Overa, antaŭ eniri en kanaligejo kiu alportos ĝin ĝis la rivero Manzanares. Inter la kvartalo Fortuna kaj la ŝoseo de Leganés al Carabanchel, la rojo trapasas malgrandan riverarbaron konata kiel *Parque Lineal Arroyo Butarque*.

En la rojobordoj troviĝis nombraj kuŝejoj de aĵoj el loĝantoj de tiuj bordoj, ekde la Paleolitiko ĝis la Mezepoko, kiam la vilaĝoj troviĝis ĉe la rojo, kiaj Butarque aŭ Overa, kiuj poste estos abandonataj pro malbonaj sankondiĉoj de la zono, kaj kies loĝantoj fondos kun aliaj setlantoj la domaron de Leganés, en 1282.

La rojo enhavas abundan populacion de karpoj, kvankam estas programo por anstataŭi ilin per trutoj, kiuj ege malpliiĝis.

Kategorio:Geografio de Madrido
BC

La literkombino **BC** havas plurajn signifojn:
* En geografio, **BC** interalie estas 
** kodo de la provinco Brita Kolumbio de  (angle *British Columbia* , france *Colombie Britannique* ), 
** kaj de la subŝtato *Baja California*  (hispane, esperantigite: Malsupra Kalifornio) de .

* En kulturo, la kodo **BC** interalie signas 
** la organizaĵon *British Council* (angle, Britia Konsilio).
Otto Skorzeny

**Otto Skorzeny** (naskiĝis la 12-an de junio 1908, mortis la 5-an de julio 1975) estis germana militisto kaj granda spertulo pri spionado, terorismo kaj farado de specialaj atakoj. La plej fama kaj sukcesa lia operacio estas, ke li estris germanajn paraŝutistojn, kiuj liberigis Musolinion, kiam itala registaro arestis lin.

Lia familio estis pola, aŭstrigita, kaj lia familinomo sonas "Skoĵenı", ne "Skorceni", kiel lin kutimis nomi liaj germanaj kamaradoj (krom Hitlero, kiu estis same aŭstriano).

La fama vundo sur lia vizaĝo estis rezulto de tio, ke li ŝatis dum sia studenteco dueli.

Unu el liaj ideoj estis murdi estrojn de Britio, Sovetunio kaj Usono dum ilia unua renkontiĝo en 1943 Teherane, sed la preparita tasko ne komencis pro bona laboro de sovetaj kontraŭspionaj teamoj, kiuj ŝanĝis kondiĉojn post ekscii pri la preparoj. Dum la fama provo murdi Hitleron en 1944 (operacio "Walküre") Skorzeny ne malfidelis Hitleron kaj helpis al hitlera estraro resti enpovo.

En 1944 Skorzeny ĉantaĝe ŝtelis filon de hungara estro, kiu volis malfideli Germanion kaj pacumi kun Sovetunio. Pro danĝero pereigi la filon la estro daŭris fideli al Germanio. Pro ĉi tiu sukcesa operacio (operacio "Panzerfaust") la spiono Skorzeny iĝis *Obersturmbannführer*.

Post la milito Skorzeny fuĝis la agadon de la venkintaj demokratiaj reĝimoj kaj vivis en Hispanio, kie liaj naziaj kulpoj eskapis punon danke al la diktatoreca reĝimo de la generalo Francisco Franco.

Skorzeny verkis kelkajn librojn pri siaj aventuroj. Mortis li pro kancero.

Kategorio:Naziismo
Kategorio:Spionoj
Kategorio:Teroristoj
Ignác Kont

**Ignác KONT,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kont Ignác** estis hungara literaturhustoriisto, profesoro, membro de Societo Petőfi, membro de Societo Kisfaludy.

Ignác Kont naskiĝis kiel *Kohn Ingác* la  1856 en Tét. Li mortis la  1912 en Parizo.

## Biografio 
Ignác Kont devenis el malriĉa juda familio. Li frekventis gimnazion en Győr, universitatojn en Vieno kaj Budapeŝto. En 1882 li lernis en Sorbonne, en la sekva jaro li ekinstruis en Auxerre. Baldaŭe li doktoriĝis en Sorbonne, kie li instruis la hungaran lingvon. Li verkis studojn hungare, france, germane.

## Verkaro (elekto) 
* *Lessing mint philologus* (Lessing kiel filologo) 1881
* *Seneca tragédiái* (Tragedioj de Seneca) 1884
* *A görög tragédia* (La greka tragedio) 1884
* *Choix de ballades allemandes* 1891
* *La Hongrie litéraire et scientifique* 1896
* *Histoire de la littérature hongroise* 1900
* *Geschichte der ungarischen Literatur* 1906

## Fontoj 
* Hungarlingva Vikipedio
* hungara biografio

Kategorio:Hungaraj literaturhistoriistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Rojo Meaques

[eta|240ra|Ponto Kulebra, en la [Casa de Campo (Madrido), dezajnita de Francesco Sabatini en la 18a jarcento.]]
La rojo **Meaques** [meAkes] estas akvofluaĵo en la Regiono Madrido (Hispanio), apartenanta al la baseno de la rivero Manzanares —alfluanto siavice de la rivero Jarama kaj tiu de Taĵo—, en kiu ĝi elfluas dekstre.

## Fluo 
Ĝi ekas en la loko konata kiel Venta de la Rubia (gastejo de la blondulino), en Alcorcón. Ĝi eniras poste en la municipa teritorio de Pozuelo de Alarcón, kie ĝi trapasas la ĉirkaŭan aŭtoŝoseon M-40. Sen eliri el tiu municipo, ĝi flankas sude la komplekson kaj entreprenaj kaj distran Ciudad de la Imagen, norde la ĝardenkolonion de militistoj nome Arroyo de Meaques (kiun ĝi nomigas) kaj sude la kvartalon Los Ángeles.

Eniras en la municipa teritorio de urbo Madrido tra la kolonio Santa Mónica, integrata ene de la distrikto Latina. Sekvas poste tra la forsta zono Casa de Campo, kie ĝi trapasas malgrandajn konstruaĵojn de la 18a jarcento, en la kunteksto de la urbaniza agado entreprenita de la hispanaj reĝoj ene de tiu parko. Ĝi estas la ĉefa akvofluaĵo kiu havigas akvon al la lago de la Casa de Campo. Ĝi elfluas en la rivero Manzanares, sude de la Ponto de la Reĝo.

La rojo fluas, laŭlonge de zonoj de mediteranea arbaro, kaj de kverkaroj kaj de pinaroj. Krome estas ĉe la riverbordoj fraksenoj, poploj kaj ulmoj, krom kelkaj specioj tipaj de parkoj kaj ĝardenoj, kiaj platanarboj.

Kategorio:Geografio de Madrido
AY

La literkombino **AY** havas plurajn signifojn. Interalie ĝi uziĝas jene:
* **ay** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la ajmara lingvo.
* *Ay* respektive *ay* estas la ĝusta transliterigo de la volapukaj literoj Ä kaj ä al skribsistemoj sen diakritaj signoj.
* **AY** estas la IATA-kodo de la finna aviada kompanio *Finnair*.
* **Ay (Marne)** estas malaperinta franca komunumo en departemento Marne.
** **Ay (stacidomo)** estas fervoja stacio en Ay (Marne).
* **Aÿ-Champagne** estas nova franca komunumo en departemento Marne.
BQ

La literkombino **BQ** havas plurajn signifojn. Interalie ĝi uziĝas jene:

* En geografio, **BQ** estas laŭ kodo de Kariba Nederlando, tri insul(ar)oj kiuj konsistigas specialajn komunumojn de la ŝtato Nederlando en la regiono Karibio.
* En fiziko, **Bq** estas la simbolo de Bekerelo, la derivita unuo pri radioaktiveco kadre de la Sistemo Internacia de Unuoj.
BU

La literkombino **BU** havas plurajn signifojn. Interalie ĝi uziĝas jene:
* **BU** estas kodo de la malnova mezurunuo buŝelo, uzata precipe por mezuri ĉefe la grenojn. Ĝi estas samtempe volumena kaj masa mezurunuo.
* Aldone la majuskla mallongigo *BU* aparte signas plurajn universitatojn tutmonde.
* En mezurado de longo, **bu** estas japana mezurunuo ekvivalenta al 3,03 milimetroj, kaj "bù" ĉina mezurunuo ekvivalenta al 1,66 metroj.
* Krome interalie temas pri korea tradicia muzikilo.
Kariba Nederlando

**Kariba Nederlando** (nederlande *Caribisch Nederland*, papiamente *Hulanda Karibe*) kolektive aludas al la tri specialaj komunumoj de la Reĝlando de Nederlando kiu lokalizas en la geografia regiono Karibio: la insuloj de Bonaire, Sint Eustatius kaj Saba, ankaŭ konata kiel la "BES-insuloj". Kvankam parto de la ŝtato de Nederlando, la specialaj komunumoj restos transmaraj teritorioj de la Eŭropa Unio almenaŭ ĝis la jaro 2015.

220px|maldekstra|eta|Mapo de Bonaire
300px|center|eta|Situo de Saba kaj Sint Eustatius

Kategorio:Nederlando
Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en 2010