open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Aniela Zagórska

**Aniela Zagórska** (naskiĝis la 26-an de decembro 1881 en Lublin, mortis la 30-an de novembro 1943 en Varsovio) - pola tradukistino. Parencigita kun Joseph Conrad, en la jaroj 1923–1939 tradukis preskaŭ ĉiujn liajn verkojn. Pro tio en 1929 ricevis premion de la pola PEN-klubo.

## Bibliografio 
* Ewa Głębicka [E.G.], *Aniela Zagórska*, [en:] *Współcześni polscy pisarze i badacze literatury. Słownik biobibliograficzny* (Nuntempaj polaj verkistoj kaj esploristoj de literaturo. Biobibliografia vortaro), volumo IX: W–Z (redakte de Jadwiga Czachowska kaj Alicja Szałagan), Warszawa 2004, p. 346–349.
* Zdzisław Najder, *Conrad w przekładach Anieli Zagórskiej* (Conrad en tradukoj de Aniela Zagórska), [en:] *Przekład artystyczny. O sztuce tłumaczenia. Księga druga* (Artisma traduko. Pri arto traduki. La dua libro), redakto Seweryn Pollak, Vroclavo 1975, p. 197-210.

Kategorio:Polaj tradukistoj
Kategorio:Tradukistoj el la angla lingvo
Kategorio:Tradukistoj al la pola lingvo
Astarto

**Astarto** aŭ **Astartea** (en fenica 𐤀‏𐤔‏𐤕‏𐤓‏𐤕‏ [ʔštrt], *ʾAŝtart*) estas la asimiligo fenic-kananea de diino mezopotamia kiu estis konata de sumeroj kiel Inano, de akadoj, asirianoj kaj babilonanoj kiel Iŝtar kaj de israelanoj kiel Astarot.eta|250px|Moneroj reprezentataj Iŝtar.
[eta|*Siriaka Astartea*. [1877. Rossetti.]]Ŝi reprezentis la kulton al la natura patrino, la vivo kaj la fekundeco, same kiel la elstarigo de amo kaj de volupto. Laŭlonge de la tempo, ĝi iĝis ankaŭ diino de milito kaj ricevis sangelverŝan adoradon fare de siaj sekvantoj. Ŝi estis fote reprezentata nuda aŭ apenaŭ kovrita per fajna zono, staranta sur leono.

Francisko Azorín faras detalan priskribon de Astartea jene:

## Notoj 
Kategorio:Mezopotamio
Kategorio:Historio de arto

Kategorio:Dioj pri amo kaj sekso
Kategorio:Dioj pri ĉasado
Kategorio:Dioj pri fekundeco
Kategorio:Dioj pri infanaĝo
Kategorio:Dioj pri tempo kaj destino
Kategorio:Dioj pri vetero
Kategorio:Mezopotamiaj dioj
Kategorio:Militaj dioj
Kategorio:Fenicio
Komercaviadilo

La **Komercaviadilo** estas aviadilo, uzata por transporti pasaĝerojn aŭ ŝarĝojn. Komercaj aviadiloj estas ofte operaciitaj de aerlinioj. Oni povas klasifiki ilin laŭ celo kaj skalo.

## Historio 
[eta|300px|Nuntempe la transportaviadilo kun [jetmotoro kiel Boeing 777 estas konsiderita la plej ĝenerala formo de komerca aviadilo.]]
La komerca aviado aperis post la unua mondmilito, sed rapide evoluis post la dua mondmilito. La unua sukcese operaciita komercaviadilo estis Douglas DC-3. Dum la dua mondmilito pli ol 10,000 aviadiloj estis fabrikitaj. Post la milito, multaj aerlinioj konvertis aviadilojn C-47 en tiuj komercaj. De la 1950-aj ĝis 1970-aj jaroj, internacia aviadmerkato estis dominata de usonaj fabrikantoj kiel Lockheed kaj Douglas, Boeing.

Inter la 1960-aj kaj 1980-aj jaroj larĝkorpaj aviadiloj estis aperitaj kaj uzataj por transporti plimulton de pasaĝeroj kaj ŝarĝoj. Tiutempe aermotoroj ne eblis longdistancan flugon, do aviadiloj kun 4 motoroj estis popularaj por mezkontinentaj flugoj. Ankaŭ aerlinioj enkondukis aŭtomatan administran sistemon por administri ĉiun operaciadon, kaj instrumentoj iĝis elektronikaj danke al disvolviĝo de komputila tekniko. Speciale disvolviĝo de satelita komunikado kaj navigado ebligis altiĝon de la efikeco de aviadiloj.

Ekde la 1980-aj jaroj, aerlinioj preferis pli efikajn mezdistancajn komercajn aviadilojn kiel Boeing 757. Speciale la Boeing 777 kaj Airbus A330 estis grande sukcesaj danke al efika rendimento, kio malpopularigis larĝkorpajn aviadilojn. En la 2000-aj jaroj, la reguloj iĝis pli striktaj kaj la aviadmerkato koncentriĝis al grandaj fabrikantoj. Tra 1990-aj jaroj, tradiciaj fabrikantoj kiel McDonnell Douglas estis aneksita en grandaj fabrikantoj kiel Boeing kaj Airbus.

Nuntempe aerlinioj preferas plibonigi regularan aviadilon por savi koston. Fabrikantoj ankaŭ oferas konvertajn opciojn kiel NEO serio (A320, A330) de Airbus aŭ MAX (B737, B787), Nova motora opcio (B747, B777, B787) de Boeing.

## Tipoj 
### Larĝkorpa aviadilo 
Larĝkorpa aviadilo estas grandskala komercaviadilo. La Boeing 747 estas la plej konata larĝkorpa aviadilo.

### Mallarĝkorpa aviadilo 
Mallarĝkorpa aviadilo estas regulara komercaviadilo, kiu havas unu pasaĝerkoridoron kaj fuzelaĝon, malpli ol 4m (13 ')). Aviadiloj kiel Boeing 737 kaj Airbus A321, kapablaj plenumi mezdistancajn flugojn, ofte estis nomataj mallarĝkorpaj aviadiloj.ii

### Regiona aviadilo 
Regiona aviadilo nomiĝas malgrandskala aviadilo, kapabla transporti malpli ol 100 pasaĝerojn. Regiona aviadilo estas uzata por mallongdistanca aŭ komuta flugo (ofte enlanda).  La aviadiloj el Bombardier aŭ Embraer kiel Embraer Lineage 1000 estas preferita al malaltkostaj aerlinioj.

## Regulo 
La komercaviadilo necesas plenumi normon kaj ricevi kvalifikon de nacia aviada aŭtoritato (NAA). Sed kiam operacianto planas operacii internacian flugon, operacianto devas plenumi normon de ICAO. Ankaŭ la kvalifiko de FAA kaj EASA necesas por operacii internacian flugon.

## Vidu ankaŭ 
* Aviadilo
* Flugkompanio
30200 Terryburch

'*30200 *Terryburch'''* estas tre malgranda treege hela asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Terry Burch*, mentoron de unu finalist(in)o de la *Broadcom MASTERS* de 2014, matematika kaj scienca konkurso por gestudentoj de mezlernejo. Li estis instruisto ĉe la *International Connections Academy'' de Baltimore (Marilando).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Aso (monero)

eta|200px|Romia aso.
**Aso** (de la greka, *eis*, unu aŭ de la latina *aes*, bronzo) estis la pramoneroj de la romianoj kaj tiuj kiuj sekvis kiel moneraj unuoj el bronzo. En tempo de la Romia monarkio ne havis Romo, ĝis la fino de tiu epoko, aliajn proprajn monerojn ol asoj aŭ onoj, ĉiuj de maldelikata fabrikado, ne stampitaj sed fanditaj. Tiuj plej antikvaj ne havis ajnan markon aŭ signalon kaj ili estas konataj de la numismatikistoj kaj historiistoj per la nomo de *aes rude*. Multe poste, venis alitipaj pecoj, kun marko kiel seka branĉeto nomitaj *aes signatum*. Sed novaj kaj malnovaj estis de formo, pezo kaj grando variaj kaj ili postulis la uzadon de pesilo por ĝia precizigo en komerco ĝis la epoko de la reĝo Servio Tulio meze de la 6-a jarcento a.K. (aŭ unu jarcento poste laŭ la leĝo de la Respubliko, laŭ aliaj) oni establis veran sistemon monunuan sur la bazo de la *funta aso* (pezo de unu romia funto de 293 gramoj) kiu estis nomita *aes grave*. Tiu sistemo komponiĝis el kvin onoj de la *funta aso*, kaj ĉiuj pecoj estis disko- aŭ lento-formaj (pli dikaj en la centra zono ol ĉe la bordoj) kaj ĉiu montris specialan figuron aŭ distingilon en anverso kun unuforma reverso kaj kun la signalo aŭ marko de ĝia mona valoro ambaŭflanke.

Laŭ Francisko Azorín **aso** estas *Kupra romana monero.*

## Notoj 
Kategorio:Moneroj
Kategorio:Antikva Romo
Dondurma

eta|250px|dekstra|
**Dondurma** (en turka: "Maraş dondurması" signifas "la glaciaĵon de la urbo "Maraş", ankaŭ nomata *Dövme dondurma*, signifanta "batita glaciaĵo") estas turka elmastika glaciaĵo. Ĝi estas simila al la Siria recepto booza.

Dondurmo tipe inkluzivas la ingrediencojn, kremo, Batita kremo, salep, mastiko, kaj sukero. Oni kredas ke ĝi devenas de la urbo kaj regiono "Maraş" kaj de tie ankaŭ konita kiel glaciaĵo de Maraş.

## Historio 
Origine, ekzistis mastika glaciaĵo nur en Turkio kaj ĝia recepto estis sekreta dum 300 jaroj de la Otomana Imperio, sed meze de la 19-a jarcento komercisto de Sirio venis al Istanbulo kaj alportis la sekretan recepton al Damasko, kie li disvolvis lokan version de la turka glaciaĵo nomata booza. La siria versio estis pli malpeza kaj pli manĝebla ol la turka versio de la glaciaĵo. Poste la glacia kremo, kiu estis nomita "Bastani Sonnati", estis farita fine de la 19-a jarcento por la persa reĝo kaj ĝi okazigis persan deserton.

## Eksteraj ligiloj 
* The Tears of Chios – Mastic ice cream adventures
* Greek Mastic Ice Cream
* Ice Cream of Kahramanmaraş 
* [SBS food - Dondurma (Turkish Ice-cream)](http://www.sbs.com.au/food/foodart/152/Dondurma_(Turkish_Ice-cream)) 

Kategorio:Desertoj
Kategorio:Bakaĵoj
Kategorio:Turkaj vortoj kaj esprimoj
Kategorio:Turka kuirarto
Kolonia Steleo de Touros

eta
La **Kolonia Steleo de Touros** estas steleo starigita en 1501 en la marbordo de la nuntempa brazila urbo Touros, federacia ŝtato Rio Grande do Norte, kun la celo signi Portugalion kiel malkovrinton kaj posedanton de tiu lando, kiu poste ricevos la nomon Brazilo.

[eta|maldekstra|Flago de la [Ordeno de Kristo]]

La ŝtono, skulptita kiel kolono (1,62 metrojn alta kaj 32,5 cm larĝa), kun la reliefoj de la kruco de Ordeno de Kristo kaj la blazono de la portugala regno, estas la plej antikva kolonia monumento de Brazilo kaj unu el la plej fruaj portugalaj registraĵoj en la lando. Ĝi estas parto de la Nacia Historia Posedaĵo de Brazilo kaj troviĝas en muzeo, instalita en unu el la konstruaĵoj ene de la historia Fortikaĵo de la Tri Reĝoj, en la federaciŝtata ĉefurbo Natalo.

[eta|Situo de la urbo [Touros en la marbordo de Rio Grande do Norte, nordoriento de Brazilo]]

Touros
Kategorio:Touros
Kategorio:Konstruaĵoj en Norda Rio-Grando
Kategorio:Aperis en 1501
Booza

[eta|250px|dekstra|Booza vendita en la [Bakdash (glaciaĵejo) frostitaĵejo en la Malnova Urbo Damasko]]
eta|300px|dekstra|
**Booza** (الآيس كريم واللبن en araba: "araba glaciaĵo") estas mastik-bazita glaciaĵo. Ĝi estas elasta, glueca kaj imuna al fandado en la plej varmaj klimatoj de la araba mondo, kie ĝi plej ofte troviĝas.

La glaciaĵo estas kutime kaj tradicie farita kun ingredienco nomata "sahlab (سحلب) aŭ salep (orkida pulvoro)", kiu provizas ĝin per la kapablo rezisti fandado. Salep ankaŭ estas primara ingredienco en la turka versio de ĉi tiu stilo de glaciaĵo nomata dondurma.

## Konsumo kaj kulturo 
La preparado de la frostitaĵo estas vera arto, kiam la vendistoj preparas glaciaĵon en profundaj ujoj kaj kiam la teksturo fariĝas malmola preparado fariĝas per granda mortaro el ligno dum baterado kaj ludado sur la glaciaĵo ĝis la glaciaĵo estas preta.

## Vidu ankaŭ 
* Bakdash (glaciaĵejo)
* Mastik-glaciaĵo

## Eksteraj ligiloj 
* recipe for Arabic Ice Cream 
* filmeto kiel prepari la glaciaĵon 

Kategorio:Desertoj
Kategorio:Bakaĵoj
Kategorio:Turkaj vortoj kaj esprimoj
Kategorio:Siria kuirarto
Renera (Guadalajara)

**Renera** estas municipo en Hispanio, en la aŭtonoma komunumo, do regiono Kastilio-Manĉo kaj la provinco Gvadalaĥaro. Laŭ la stato de  en la municipo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². 

## Situo kaj geografio 
Renera situas en la nordorienta parto de Kastilio-Manĉo en la komarko aŭ distrikto Alkario en la sudokcidenta kvarono de la provinco Gvadalaĥaro, je altitudo de 751 m super marnivelo; je 32 km el Gvadalaĥaro, la provinca ĉefurbo. La geografiaj koordinatoj estas 40°29′32″N 3°00′55″Ok. Najbaras la municipoj .

Renera troviĝas sur mallarĝa koridoro inter la deklivo kiu descendas el la alkaria paramo kaj la dekstra bordo de la rojo de la Vega (Valo), alfluanto de la rivero Tajuña. Ĝi havas pro tio karakteran disponon longecan ĉar evitis la lokanoj, ekde longe, la konstruadon sur la malsupra parto de la valo por protekti per tio la loĝejojn for de la danĝeraj riverinundoj de la zono.

La municipa teritorio limas kun la najbaraj urbetoj Fuentelviejo, Moratilla de los Meleros, Hueva, Hontoba, Loranca de Tajuña, Aranzueque kaj Armuña de Tajuña.

## Historio 
La loĝantaro falis el pinto de 514 loĝantoj en 1920 al 97 en 2016, tio estis oni perdis pli ol 400 loĝantojn pro diversaj kialoj: nome militoj, bataloj, prizono, politika persekutado, malsato ktp. Meze de la 20a jarcento la loĝantaro de multaj vilaĝoj de la regiono atingis pinton, kaj ankaŭ ĉe Renera, sed post la Hispana Enlanda Milito okazis elmigrado, senloĝigo kaj maljuniĝo de la loĝantaro ĉefe dum la 1960-aj kaj 1970-aj jaroj, kaj ankaŭ ĉe Renera kie oni falis eĉ al 37 en 1981, sed poste la nombro de loĝantoj rekreskis al la nunaj  en .

## Ekonomio 
Agrikulturo kaj brutobredado tradicie. Servoj kaj loĝejoj.

## Vidu ankaŭ 
* Municipoj de provinco Gvadalaĥaro

Kategorio:Municipoj de Provinco Gvadalaĥaro
Pozo de Almoguera

**Pozo de Almoguera** [POzo dealmoGEra] ("puto de A.", la puto aperas en la maldekstra vertikala duono de la blazono) estas municipo en Hispanio, en la aŭtonoma komunumo, do regiono Kastilio-Manĉo kaj la provinco Gvadalaĥaro. Laŭ la stato de  en la municipo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La loĝantoj nomiĝas *poceros* [po*Z*Eros] respektive *poceras* [po*Z*Eras], same kiel tiuj de la samprovinca municipo Pozo de Guadalajara. 

## Situo 
Pozo de Almoguera situas en la nordorienta parto de Kastilio-Manĉo en la komarko Alkario en la sudokcidenta kvarono de la provinco Gvadalaĥaro, je altitudo de 800 m super marnivelo; je 48 km el Gvadalaĥaro, la provinca ĉefurbo. La geografiaj koordinatoj estas 40°20′37″N 3°01′41″Ok. Najbaras la municipoj .

## Historio 
Post la Hispana Enlanda Milito la loĝantaro falis el pinto en 1950 al 97 en 2016, tio estis oni perdis loĝantojn pro diversaj tialoj: nome bataloj, prizono, politika persekutado, malsato ktp. Meze de la 20a jarcento la loĝantaro de multaj vilaĝoj de la regiono atingis pinton, kaj ankaŭ ĉe Pozo de Almoguera, sed poste okazis elmigrado, senloĝigo kaj maljuniĝo de la loĝantaro ĉefe dum la 1960-aj kaj 1970-aj jaroj, kaj ankaŭ ĉe Pozo de Almoguera kie oni falis al la nunaj 97. Fakte dum la lastaj 15 jaroj oni malaltiĝis el 200 la nombro de loĝantoj falis de 200 al 97 en 2016 kaj al la nunaj  en , tio estas la nombro pli malpli duoniĝis.

## Ekonomio 
Agrikulturo kaj brutobredado tradicie. Servoj kaj loĝejoj.

## Vidu ankaŭ 
* Municipoj de provinco Gvadalaĥaro

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Municipoj de Provinco Gvadalaĥaro
Álvaro Figueroa

**Álvaro Figueroa y Torres Mendieta**, plej konata laŭ sia titolo de **grafo de Romanones** aŭ, pli mallonge kaj simple, **Romanones**, (Madrido, 9a de aŭgusto 1863 - Samloke, 11-a de septembro 1950) estis hispana politikisto.

Li estis prezidanto de la Senato, prezidanto de la Kongreso de la Deputitoj, ofte ministro kaj trifoje prezidanto de la Hispana Registaro dum la regado de Alfonso la 13-a. Li formis parton de la Liberala Partio de Sagasta kaj Canalejas. Li havis la titolon de 1a grafo de Romanones.

## Bibliografio 
* Cambronero, Carlos (1900). «Cosas de antaño. El ayuntamiento de Madrid». En: Rafael Álvarez Sereix (Ed.). Revista Contemporánea (Madrid) (117): 386-411. ISSN 0213-8654.
* Moreno Luzón, Javier (1988). Romanones, caciquismo y política liberal. Madrid: Alianza Editorial.
* Moreno Luzón, Javier (1996). «El conde de Romanones y el caciquismo en Castilla (1888-1923)». Investigaciones históricas: Época moderna y contemporánea 16: 145-166. ISSN 0210-9425.
* Moreno Luzón, Javier (2000). «Romanones, cara y cruz de la Restauración». La Aventura de la Historia (25): 28-35.
* Padilla, Antonio (1970). «El Conde de Romanones». Historia y Vida (23): 8-9.
* Rivera de la Cruz, Marta (2004). «El Conde de Romanones». Grandes de España (Madrid: Aguilar): 251-265.
* Romanones, Conde de (s.f.). Notas de una vida (1868-1901). Tomo Primero. Renacimiento.
* Ruiz, Julius (2005). Franco's Justice: Repression in Madrid After the Spanish Civil War. Oxford: Oxford University Press. ISBN 0-19-928183-1.

Kategorio:Hispanaj politikistoj
Kategorio:Hispanaj nobeloj
Kategorio:Hispanaj grafoj
Kategorio:Ĉefministroj de Hispanio
Kategorio:Ministroj pri eksteraj rilatoj de Hispanio
Kategorio:Homoj de la Hispana Enlanda Milito
Kategorio:Liberalismo
Kategorio:Hispanaj deputitoj
Romanones

**Romanones** estas municipo en Hispanio, en la aŭtonoma komunumo, do regiono Kastilio-Manĉo kaj la provinco Gvadalaĥaro. Laŭ la stato de  en la municipo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². 

## Situo 
Romanones situas en la nordorienta parto de Kastilio-Manĉo en la komarko aŭ distrikto Alkario en la sudokcidenta kvarono de la provinco Gvadalaĥaro, je altitudo de 755 m super marnivelo; je 25 km el Gvadalaĥaro, provinca ĉefurbo, je 31 km el Brihuega, kaj je 75 km el Madrido. La geografiaj koordinatoj estas 40°34′14″N 2°59′34″Ok. Najbaras la municipoj . Ili distribuiĝas laŭ la sekva skemo:

## Geografio 
La urbo kuŝas sur la valo de la rivero San Andrés, ĉe la monto Grande, el kies montopinto videblas kelkaj vilaĝoj kaj la valoj de la riveroj San Andrés kaj Tajuña.

### Faŭno kaj flaŭro 
Inter la faŭno de la medio menciindas la nizagloj, la sovaĝaj katoj, la turfalkoj, kapreoloj, aproj kaj vulpoj.

Inter la flaŭro elstaras pinoj, kverkoj, poploj kaj anzinoj.

## Historio 
Romanones estis dum la Mezepoko domaro de la teritorio *alfoz de la ciudad de Guadalajara*. Ĝi apartenis al ĝia foruo kaj jurisdikcio ĝis 1560, kiam la lokanoj aĉetis al la reĝo Filipo la 2-a la rajton de *villazgo*, nome de urbeto, kontraŭ po 6 500 maravedoj, tio estis tiam 1 072 000 maravedoj.

Romanones estis akirita meze de la 17-a jarcento, kun la najbara setlejo Irueste, fare de Juan Morales Barnuevo, lokano de Guadalajara, kiu faris ĝin senjorlando.

En 1893 oni donis la titolon de grafo de Romanones fare de la reĝino Maria Kristina al Álvaro de Figueroa.

Post la Hispana Enlanda Milito la loĝantaro falis el pinto en 1950 al 120 en 2016, tio estis oni perdis loĝantojn pro diversaj tialoj: nome bataloj, prizono, politika persekutado, malsato ktp. Meze de la 20a jarcento la loĝantaro de multaj vilaĝoj de la regiono atingis pinton, kaj ankaŭ ĉe Romanones, sed poste okazis elmigrado, senloĝigo kaj maljuniĝo de la loĝantaro ĉefe dum la 1960-aj kaj 1970-aj jaroj, kaj ankaŭ ĉe Romanones kie la nombro de loĝantoj falis al la nunaj  en .

## Ekonomio 
Agrikulturo kaj brutobredado tradicie. En la agrikulturo oni kultivas ĉefe hordeon kaj sunflorojn krom kelkaj terpecoj de maizo, kaj estas ankaŭ kelkaj fruktoĝardenoj kaj aliaj cerealoj pli malgrandkvante. Estas ankaŭ kelkaj vitoj kaj juglandarboj.

Servoj kaj loĝejoj.

## Vidindaĵoj 
* Preĝejo de Sankta Petro, de la 17-a jarcento.
* Domegoj Añil kaj de la familio Figueroa.

## Vidu ankaŭ 
* Municipoj de provinco Gvadalaĥaro

Kategorio:Municipoj de Provinco Gvadalaĥaro
Le Guichet (stacidomo)

**Le Guichet** estas franca stacidomo de Linio de Sceaux, situanta en komunumo Orsay (departemento Essonne). 

Temas pri stacidomo de Régie autonome des transports parisiens (RATP) priservata de trajnoj de linio B (branĉo **B4**) de RER.

La nomo *Le Guichet* estas tiu de kvartalo en Orsay.

## Interkonektoj 
*  Mobicaps 9
*  Albatrans 91.08

## Vidu ankaŭ 
* RER de Francilio
* RER de Francilio B
* Stacidomoj de RER de Francilio
* Linio de Sceaux
* Orsay

Kategorio:Stacidomoj de Francio
Kategorio:RER de Francilio B
Kategorio:Fervojaj stacioj en Essonne
Kategorio:Orsay
Sacedón

**Sacedón** estas municipo en Hispanio, en la aŭtonoma komunumo, do regiono Kastilio-Manĉo kaj la provinco Gvadalaĥaro. Laŭ la stato de  en la municipo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La loĝantoj nomiĝas *sacedonenses*. 

## Situo 
Sacedón situas en la nordorienta parto de Kastilio-Manĉo en la komarko aŭ distrikto Alkario en la sudokcidenta kvarono de la Provinco Gvadalaĥaro, je altitudo de 740 m super marnivelo; je 56 km el Gvadalaĥaro, provinca ĉefurbo. La geografiaj koordinatoj estas 40°28′56″N 2°43′54″Ok. La municipo limas sude kun la provinco Kvenko. Najbaras la municipoj . Ili distribuiĝas laŭ la sekva skemo:

## Historio 
La loko ricevis la privilegion de *villazgo* (urbeto) en marto 1553 dum la regado de Karlo la 1-a, kiam ĝi sendependiĝis el Huete.​ Ene de ĝia municipa teritorio estis situa la banloko *Real Sitio de La Isabela y Baños de Sacedón*, fondita de Fernando la 7-a kaj malaperinta en 1950 sub la Akvorezervejo de Buendía,​ kun aliaj lokoj, kiel Poyos, kies municipa teritorio restis aligita al tiu de Sacedón.​ La loko estis banloko uzita de la reĝoj de Hispanio.

Post la Hispana Enlanda Milito la loĝantaro falis el pinto de 2 565 loĝantoj en 1950 al 1 572, tio estis oni perdis 1 000 loĝantojn pro diversaj tialoj: nome bataloj, prizono, politika persekutado, malsato ktp. Meze de la 20a jarcento la loĝantaro de multaj vilaĝoj de la regiono atingis pinton, kaj ankaŭ ĉe Sacedón, sed poste okazis elmigrado, senloĝigo kaj maljuniĝo de la loĝantaro ĉefe dum la 1960-aj kaj 1970-aj jaroj, kaj ankaŭ ĉe Sacedón kie oni falis al la nunaj 1 572.

## Ekonomio 
Agrikulturo kaj brutobredado tradicie. Servoj kaj loĝejoj.

## Histori-arta Heredaĵo 
eta|Interno de la preĝejo de la Asunción (Ĉieliro).
Elstaras kiel parto de la heredaĵo de Sacedón:
* Preĝejo, verko de la 16-a jarcento (1591, laŭ surskribo en la ĉefa pordego);
* Ermitejo de la Sankta Vizaĝo de Dio, verko de la 18-a jarcento;
* Monaĥejo de Monsalud (Córcoles), verko de la 12-a jarcento;
* Preĝejo de Córcoles, verko de la 13-a jarcento;
* Skulptaĵo de la Mariblanca, verko devena de la reĝaj kolektoj el la Reĝa Loko de la Isabela;
* Pilorio de Trujillo, nome kopio de la fama pilorio gotika de la ekstremadura urbo;
* Sacedón, kun aliaj alkariaj setlejoj, formas parton de turisma-literatura vojo kreita el la romano de la verkisto Camilo José Cela nome *Viaje a la Alcarria*.

eta|La akvorezervejo de Bolarque, ĉe Sacedón.

## Notoj 
## Bibliografio 
* Hurtado Maqueda, Jorge (2008-2009-2010). «Vexilología Local en Guadalajara» (pdf). En Universidad de Castilla-La Mancha. Wad-al-Hayara: Revista de estudios de Guadalajara (35-36-37). ISSN 0214-7092.
* Mercado Blanco, Jesús; Moya Benito, María José; Herrera Casado, Antonio (2003). Historia de Sacedón: Patrimonio y costumbres. Guadalajara: AACHE Ediciones. ISBN 84-95179-98-9.

## Vidu ankaŭ 
* Municipoj de Provinco Gvadalaĥaro

Kategorio:Municipoj de Provinco Gvadalaĥaro
Ĉokobo

dekstra|eta|Aspekto de ĉokobo

La **ĉokobo** (チョコボ, *Chokobo*?) estas fikcia specio el la videoluda serio *Final Fantasy* fare de *Square* kaj poste *Square Enix*. La besto estas kutime nefluga birdo, kvankam iuj tre specialigitaj rasoj en kelkaj ludoj retenas la kapablon flugi. Ĝi similas al kazuarformuloj kaj strutoformaj birdoj, rajdebla kaj alie uzebla de ludantaj roluloj dum la ludoj. Ĝia bleko estas *kŭe* (クエ).

Ĉokoboj unue aperis en *Final Fantasy II* kaj aperis en preskaŭ ĉiuj postaj ludoj de *Final Fantasy*, ankaŭ farante kameojn en multaj aliaj ludoj. Ili rolas kiel maskoto de la serio ĝenerale, sed ankaŭ propra kromserio de *Ĉokobo*-ludoj estis kreita. Ĉokoboj havas propran muzikan temon, tre konatan al ŝatantoj de la serio.

## Desegno 
La ĉokobo estis kreita kaj desegnita de Kojĉi Iŝii, videoluda direktoro, kiu prilaboris diversajn ludojn de *Final Fantasy*. La ĉokobo aspektas rimarkinde simila ol, kaj verŝajne inspiriĝis de, la prahistoria birdo *Gastornis*. Hiromiĉi Tanaka hipotezis, ke la ĉokoba koncepto eble devenis de Kjoroĉan, birdo el televidaj reklamoj por ĉokolada bombono de la entrepreno Morinaga; ankaŭ ties bleko estas "kŭe". Alia verŝajna inspiro estis la *toriuma* (トリウマ) el Naŭsika el la Venta Valo, kiun la kreanto de *Final Fantasy*, Hironobu Sakaguĉi, iam referencis kiel influo al sia serio. Siavice, la *toriuma* estis inspiritaj de la formortinta specio *Gastornis*.

## Trajtoj 
### Personeco 
La ĉokoboj estas konataj pro siaj intelekto kaj amikemo. Ili asistas geheroojn kaj aliajn rolulojn en iliaj aventuroj, lasante sin esti rajditaj kiel ĉevaloj. Ili ankaŭ foje montras kapablon komuniki kun aliaj raciaj bestoj. Ili foje estas uzataj ankaŭ por milito kaj povas esti ferocaj en batalo.

### Ekstera aspekto 
Kvankam la plimulto da ĉokoboj, kiuj aperas en la ludoj, estas flavaj, iuj raraj rasoj havas aliajn kolorojn kaj specialajn kapablojn, inkludante flugkapablon aŭ magiajn kapablojn. Ĉokoboj ankaŭ estas foje uzataj kiel malpeze kirasitaj militaj rajdbestoj, asistante siajn rajdantojn en batalo per siaj beko kaj ungegoj. Variaĵo estas la *Dika Ĉokobo*, tre obeza flava aŭ blanka ĉokobo, kiu povas manĝi la havaĵojn de la ludanto por pliigi konservan spacon.

## Tradukfonto 
## Eksteraj ligiloj 
* Diversaj variaĵoj de la fama ĉokobo-muziko de 1988 ĝis 2016

Kategorio:Fikciaj birdoj
Kategorio:Final Fantasy
Kategorio:Aperis en 1988
30209 Garciaarriola

'*30209 *Garciaarriola'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Alfonso Garcia Arriola*, kiu mentoris unu finalist(in)on de la *Broadcom MASTERS* de 2014, matematika kaj scienca konkurso por gestudentoj de mezlernejo. Li estis instruisto ĉe la *ACCESS Academy'' en Portlando (Oregono).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Tibor Bercsényi

**Tibor Bercsényi** [berĉEnji], laŭ hungarlingve kutima nomordo kaj plena nomo **Bercsényi Tibor Szilveszter László** estis hungara dekoraciisto.

Tibor Bercsényi http://www.imdb.com/name/nm1715746/ naskiĝis la  en Jászberény, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Tibor Bercsényi akiris diplomon en Industriarta Altlernejo, poste inter 1921-1927 li apartenis al Reĝa Operejo de Budapeŝto apud Jenő Kéméndy. Inter 1930 kaj 1939 li laboris eksterlande (Hungara Teatro de Košice, Slovaka Nacia Teatro (Bratislavo), Prago, Vieno). Hejmenveninta li laboris en diversaj teatroj (Operetoteatro (Budapeŝto), Gaja Teatro), krome li partoprenis en fondo de filma produktejo kun ĉefo de Emil Martonffy. Li faris ankaŭ filmajn dekoraciojn. Post la 2-a mondmilito li faris dekoraciojn al Teatro Belvárosi, Teatro Madách, Teatro Magyar, Teatro Ifjúsági, Teatro József Attila, Operetoteatro (Budapeŝto), Teatro Csokonai (Debrecen), Teatro de Kecskemét. Li pensiuliĝis en 1961.

## Elektitaj teatraj dekoraciaj laboroj 
* Eugène Scribe: *Egy pohár víz*
* Jacques Offenbach: *La Belle Hélène*
* Karel Čapek: *Fiaim*

## Elektitaj filmaj dekoraciaj laboroj 
* *A cigány* (1941)
* *Egy bolond százat csinál* (1942, kun Imre Sőrés)
* *Kerek Ferkó* (1943, kun Imre Sőrés)
* *A színház szerelmese* (1944, kun Mátyás Varga)

## Lia kontribuo 
* *Díszlettan* (1954, manuskripto, lernolibro por dekoraciistoj)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj dekoraciistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Bálint Benkó

**Bálint Benkó,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Benkó Bálint** estis hungara aktoro.

Bálint Benkó http://www.imdb.com/name/nm8854232/ naskiĝis la  en Oroszka (Hungara reĝlando, nuntempa Pohronský Ruskov en Slovakio), li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Bálint Benkó komencis sian aktoran karieron en Gyula en 1923. Ekde la sekva jaro li apartenis al Teatro de Kecskemét, inter 1928 kaj 1931 al Nova Teatro (Budapeŝto), inter 1933-1938 al Teatro Belvárosi. En 1940 li nelonge estis teatrestro de Teatro Városi. Oni supozas, ke li laboris en Hungara Ŝtatfervojo post la 2-a mondmilito.

Li edziĝis en 1922, 1928 kaj 1954.

## Lia sola filma rolo 
* *Megvédtem egy asszonyt* (1938) - kuracisto

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kangje

**Kangje** (, ) estas universitata urbego, ankaŭ  provinca ĉefurbo de Ĉagang en meza kaj nordokcidenta parto de Nord-Koreio. La loknomo signifas: urbo ĉe kurbiĝo de la rivero.
## Bazaj informoj 
* Areo: 
* Supermara alteco: 
* Loĝantaro:  (2008)  
* Horzono: UTC+8:30
* Telefonkodo: 
* Poŝtkodo: +850 67хххххх 
* 

## Geografio 
Kangje situas ĉe kunfluaĵoj de 4 tiveroj en meza kaj nordokcidenta parto de la lando. Pjongjango troviĝas 226 km https://www.distancefromto.net/.

## Historio 
Ĉirkaŭaĵo de Kangje estis strategia (armea) teritorio ekde la 14-a jarcento. La urbo mem estis fondita en 1401 (tiam *Sokĉu* (석주; 石州)). Post 2 jaroj la urbo prenis la nunan nomon. La konfucea akademio estis fondita proksime de Kangje en la 16-a jarcento. En 1949 Kangje havis kantonan, en 1952 urban rajtojn. Dum la Korea milito la registaro provizore movis la ĉefurbon al Kangje.

## Ekonomio 
Ekonomio de Kangje evoluis rapide depost 1945. En la apudaĵo oni minadas kuprojn, zinkojn, karbojn kaj grafitojn. En la urbo mem grava uzino pri mebloj funkcias.

## Trafiko 
Kangje havas trairan ĉefvojon, fervojan kontakton kaj flughavenon. 

## Klimato 
En Kangje la averaĝa jara temperaturo estas 7,3 °C. Inter novembro-februaro plej ofte frostas.

## Fontoj 
* WikiTrans
* https://www.britannica.com/place/Kanggye

Kategorio:Urboj de Nord-Koreio
Kariatido

[eta|Originalaj kariatidoj de la Ereĥteiono, eksponitaj en la [Muzeo de la Akropolo de Ateno, protektitaj per vitro.]]
[maldekstre|eta|La [Portiko de la Kariatidoj.]]
**Kariatido** (antikva greka *Καρυάτις*, pluralo: *Καρυάτιδες*) estas ina figuro skulptita, kun funkcio de kolono aŭ pilastro, kun entablemento kiu kuŝas sur ŝia kapo. La plej tipa ekzemplo estas la Portiko de la Kariatidoj en la Ereĥteiono, unu el la temploj de la akropolo de Ateno.

Laŭ Francisko Azorín **kariatido** estas *Virina statuo servanta kiel kolono.* Kaj li indikas etimologion el Kario, *propra nomo de greka urbo*.

## Notoj 
## Vidu ankaŭ 
* Astragalo
* Kaneforo

## Eksteraj ligiloj 
* Resumo de traktaĵo pri Arkitekturo de Vitrubio pri la origino de la skulptaĵoj de Kariatidoj

Kategorio:Arkitekturo de Antikva Grekio
Kategorio:Arkitekturaj eroj
Kategorio:Akropolo (Ateno)
Kategorio:Virinoj en arto
Atributo

[eta|[Talio (mitologio)|Talio kun la masko de komedio.]]
**Atributoj** estas tiuj simbolaj akcesoraĵoj situaj ĉe dioj, kiuj karakterizas ilin kaj utilas por ilin distingi. Ĉiuj tiuj distingiloj estas atributoj, kiel la klabo de Heraklo, la pavo de Juno, la blindiga bendo, la pafarko kaj la torĉo de Kupido.

Laŭ PIV **Atributo** estas *Distingilo, insigno, emblemo de iu metio, korporacio, dio ktp, uzata precipe en belartoj*: kaj tiudirekte oni proponas ekzemplojn: *pesilo estas la atributo de la juĝpovo; rado k globo estas atributoj de Fortuno*.

Laŭ Francisko Azorín **atributo** estas *Distingilo; objekto, bildo karakterizanta personon aŭ arton. Spado k. pezilo [tiele] de la Justeco; Sceptro de la Realeco [tiele]; liro de la Muziko.* Li per bildo montras ankaŭ la ekzemplon de la kaduceo, atributo de Merkuro.

## Notoj 
Kategorio:Mitologio
Kategorio:Pentrado
Kategorio:Skulptado
Tamera

**Tamera** estas pacesplora vilaĝo kiu celas iĝi "memsufiĉa, daŭrebla, kaj imitebla komunuma modelo por neviolenta kunlaborado kaj kunvivado inter homoj, bestoj, kaj la kreado por estonteco de paco por ĉiuj."  Ĝi ofte nomiĝas "saniganta bioloko."  Senmetafora tradukata, "bioloko" (la angla: "biotope") simple signifas lokon kie vivo vivas.  En Tamera, tamen, "saniganta bioloko" estas alia priskribata kiel "forcejo de fido," "akupunktura punkto de paco," kaj "memsufiĉa estonteca komunumo."  Ĝi estas lokata je 335 akreoj (1.36 kvadratajn kilometrojn) en la Alentejo regiono de sudokcidenta Portugalio.

Kategorio:Ekovilaĝoj
Kategorio:Intencaj komunumoj
Kategorio:Urbetoj de Portugalio
Kategorio:Novepokaj organizaĵoj
Aŭreo

[eta|300px|Aŭreo de la [193 reprezentanta bildon de Septimo Severo kiel omaĝo al la Legio XIV Gemina, kiu estis proklaminta lin kiel romia imperiestro.]]
**Aŭreo** (*aureus*, en latino, plurale *aurei*) estis monero en la antikva Romo el oro, samvalora al 25 denaroj el arĝento. Ĝi estis stampita regule el la 1-a jarcento a.K. ĝis la 4-a jarcento p.K., kiam ĝi estis anstataŭita de la bizanca solido (*solidus*). La aŭreo havis proksimume la samajn dimensiojn de la denaro, kvankam multe pli peza pro la denseco de la oro.

Laŭ Francisko Azorín **aŭreo** estas *Ora monero uzata ĉe la antikvaj romanoj k. moderne ĉe aliaj popoloj. La romana aŭreo pezis 8,17 gr.*

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Exposición numismática en línea. *La fascinación del oro en las monedas antiguas* (itale).

Kategorio:Oraj moneroj
Kategorio:Moneroj de la Roma Imperio
Kategorio:Moneroj de la Bizanca imperio
Azteka arto

[300px|eta|**Huastec. Vivo-Morto Figuro, 900–1250**. Tiu skulptaĵo de homo portanta homan skeleton dorse estas ekzemplo de la duismo de vivo kaj morto en la Azteka arto. [Broklina Muzeo.]]
**Meksika** aŭ **azteka arto** inkludas la artajn montrojn de aztekoj, inter kiuj estas literaturo, muziko, arkitekturo, skulptarto, pentrarto kaj danco.

Laŭ Francisko Azorín **azteka arto** estas *Arto disvolviĝinta en Meksikio de X-XIV jc.*

## Arkitekturo 
La fakto ke la aktuala ĉefurbo de Meksiko kovras la iaman Tenoĉtitlanon, malhelpas havi klaran vidon kompletan de la arkitekturaj strukturoj kaj ĉefe de la organizado de la spaco en la ceremoniejoj, aŭ de la rilato inter templaj strukturoj kaj la loĝejaj konstruaĵoj. Fakte, la sciaro pri tiu zono limiĝas al kelkaj sektoroj en kiuj oni povis realigi elfosaĵojn nur de limigita karaktero aŭ kie okazis hazardaj trovoj. Tiel la nomita Placo de la Tri Kulturoj, en la kerno de Tenoĉtitlano; la elfosaĵoj en la Ĉefa Templo, en la subgrundo de la Katedralo, aŭ en la laboro por la konstruado de la Metroo, krom kelkaj izolitaj temploj, kiel tiuj de Tenaĝuko aŭ de Sankta Cecilia Akatitlano, kiuj havigas ideon pri kiel estis la temploj en la centra zono de la valo de Meksiko. Al tio aldonendas kelkaj aliaj setlejoj, kiel tiuj de Malinalko, Cempoala, Teopanzolko uax Kalikstlahuaka, kie oni trovis gravajn meksikajn strukturojn.

## Pentrarto kaj skribarto 
## Teksarto 
## Plumarto 
## Muziko 
## Skulptarto 
## Notoj 
## Vidu ankaŭ 
* Aztekoj

Arto
Kategorio:Antaŭkolumba arto
30222 Malecki

'*30222 *Malecki'''* estas tre malgranda, hela asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Eva Malecki*, mentorino de unu finalist(in)o de la *Broadcom MASTERS* de 2014, matematika kaj scienca konkurso por gestudentoj de mezlernejo. Ŝi estis instruistino ĉe la *Dorseyville Middle School'' de Pittsburgh (Pensilvanio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Antonio Segni

**Antonio SEGNI** [*antonjo senji*] (Sassari, la  — Romo, la ) estis itala politikisto kaj la kvara prezidanto de Italio. Iama ministro pri agrikulturo, publika instruado, defendo, internaj aferoj, eksterlandaj aferoj, li ankaŭ en du okazoj rolis kiel ĉefministro.

Kiel Ministro pri Publika Instruado, li ĉeestis la inaŭguron de la Itala Kongreso de Esperanto en Pisa (1951) kaj eldonis cirkuleron kiu rajtigis la instruadon de Esperanto en la italaj lernejoj; en 1954 li ĉeestis la inaŭguron de la Itala Kongreso de Esperanto en Sassari; kaj en 1959, kiel ĉefministro, li varme aliĝis al la internacia Komitato por la celebrado de la jarcenta datreveno de la naskiĝo de Zamenhof.

## Teksto de la Cirkulero Segni pri la Instruado de Esperanto 
(Neoficiala traduko)

Prot. N. 12411 – Gab.
Romo la 21-an de februaro 1952

TEMO: Kursoj de lingvo Esperanto.

AL LA PROVINCAJ STUDESTROJ

Ĉi tiu Ministerio, konsciante pri la utileco kaj intereso kiuj povas deveni de la kono kaj disvastigo de Esperanto, opinias, ke devas esti favorata ĝia studo en tiuj centroj, minimume, kie jam troviĝas elementoj taŭgaj por doni la diritan instruon.

Kun la celo, do, faciligi la konon de tiu helpa lingvo, ĉi tiu Ministerio neniel kontraŭas, ke estu kuraĝigataj iniciatoj celantaj akceli la studon de Esperanto, per la konsento, ankaŭ, de la utiligo de lernoĉambroj por la starigo de kursoj.

Oni atentigas, ĉi-okaze, ke pri la teknikaj manieroj de la instruado, la lernejaj instancoj povos starigi taŭgajn kontaktojn kun la Itala Instituto de Esperanto – Florenco, Strato de’ Neri 6, aŭ kun la lokaj reprezentantoj de la dirita Studo-Centro.

Oni petas Liajn Moŝtojn konstante informi ĉi tiun Ministerion, siatempe, pri la rezultatoj atingitaj de la diritaj kursoj.

-- *Ministro Segni*

## Referencoj 
Kategorio:Ĉefministroj de Italio
Kategorio:Prezidantoj de Italio
Kategorio:Italaj politikistoj
Kategorio:Ministroj pri eksteraj rilatoj de Italio
Kategorio:Italaj ministroj pri defendo
Kategorio:Italaj ministroj pri agrikulturo
Kategorio:Italaj ministroj pri edukado
Kategorio:Grandaj Krucoj de la Federacia Meritkruco (Germanio)
Kategorio:Italaj ministroj pri internaj aferoj
Kategorio:Italaj romkatolikoj
Salmerón

**Salmerón** estas municipo en Hispanio, en la aŭtonoma komunumo, do regiono Kastilio-Manĉo kaj la provinco Gvadalaĥaro. Laŭ la stato de  en la municipo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Salmerón estas survoje de la lanvojo *Ruta de la Lana*, inter Valdeolivas kaj Villaescusa de Palositos. La loĝantoj nomiĝas *salmeronenses*. 

## Situo 
Salmerón situas en la nordorienta parto de Kastilio-Manĉo en la komarko aŭ distrikto Alkario en la nordorienta parto de la sudokcidenta kvarono de la provinco Gvadalaĥaro, do en ties sudo, je 80 km el Gvadalaĥaro, la provinca ĉefurbo. La geografiaj koordinatoj estas 40°32′44″N 2°29′35″Ok. Najbaras la municipoj .

## Historio 
Post la Hispana Enlanda Milito la loĝantaro falis el pinto de 1950 al 171, tio estis oni perdis pli ol 300 loĝantojn pro diversaj tialoj: nome bataloj, prizono, politika persekutado, malsato ktp. Meze de la 20a jarcento la loĝantaro de multaj vilaĝoj de la regiono atingis pinton, kaj ankaŭ ĉe Salmerón, sed poste okazis elmigrado, senloĝigo kaj maljuniĝo de la loĝantaro ĉefe dum la 1960-aj kaj 1970-aj jaroj, kaj ankaŭ ĉe Salmerón kie oni falis al la nunaj 171.

## Ekonomio 
Agrikulturo kaj brutobredado tradicie. Servoj kaj loĝejoj.

## Vidindaĵoj 
* Kastelo de Salmerón
* Kastelo de Albaráñez
* Preĝejo de Nia Sinjorino de la Asunción (Ĉieliro) kun markoj de ŝtonĉizistoj.

## Vidu ankaŭ 
* Municipoj de Provinco Gvadalaĥaro

Kategorio:Municipoj de Provinco Gvadalaĥaro
Mezopotamia arto

[eta|Masko de [Sargono]]
**Mezopotamia arto** estas kronologia kaj geografia dividaĵo de la historio de arto kiu temas pri Mezopotamio dum la Antikva Erao. Ĝi referencas al la artaj montroj de la kulturoj kiuj floris ĉe la bordoj de la riveroj Tigriso kaj Eŭfrato el la Neolitiko (ĉirkaŭ la 6-a jarmilo a.K.) ĝis la falo de Babilono antaŭ la persoj en la jaro 539 a.K.

Inter ambaŭ datoj disvolviĝis la civilizacioj de sumeroj, akadianoj, Babilono (aŭ ĥaldeoj), kasitoj, huritoj (Mitano) kaj Asirio (Asira arto).

Post jarmiloj oscile inter la hegemonio de la Supra kaj Malsupra Mezopotamio, la regiono, kiam formiĝis la persa imperio, aliĝis al spaca areo de pli supera ordo, kiun la imperio de Aleksandro la Granda kaj la helenismo konektis kun la Romia Imperio (persa arto, helenisma arto). Eĉ en la epoko antaŭa al la persoj, la Mezopotamia arto havis kelkajn kontaktovojojn, pere de militoj, diplomatio kaj komerco longdistanca, kun la arto de la ceteraj civilizoj de la Antikva Proksima Oriento (arto de la civilizacio de hititoj kaj aliaj de Malgranda Azio; fenica arto, de la antikva Israelo kaj de aliaj civilizacioj de la mediteranea Levantenio; kaj la arto de la Antikva Egipto), eĉ kun la arto de Hindio kaj de Centra Azio.

## Babilona, ĥaldea artoj 
Laŭ Francisko Azorín **Babilona arto** estas *Azia arto de 2.000 j.; fama pro la Babela turo, citata de la Biblio k. de Herodoto, kiu ruiniĝis dum la persa regado(V-IV jc.) k. kiun findetruis Aleksandro la granda k. la araboj.*

Laŭ Francisko Azorín **Ĥaldea arto** estas *Arto disvolviĝinta en azia lando de la 30-6 jc. a.K. La arkitekturo estis elvolba k. ĉefaj verkoj estis grandegaj palacoj k. temploj similantaj ŝtuparigitaj turoj.* Li indikas etimologion el greka *ĥaldaios* kaj de tie la latina 'chaldaei''.

## Bildaro 

 File:Female Statuette Halaf Culture 6000-5100 BCE.jpg|Ina figureto devena el Samarra, ĉ. 6000 a.K.
 File:Stele of Vultures detail 02.jpg|Fragmento de la Steleo de la gipoj, komenco de la periodo de la 3a dinastio, 2600–2350 a.K.
 File:Nimrud ivory lion eating a man.jpg|Unu el la eburaĵoj de Nimrud, periodo nov-asira, 9-a al 7-a a.K.
 File:Ishtar gate Pergamon Museum.JPG|Rekonstruaĵo de la Iŝtar-pordo (Babilono, 575 a.K.) en la Pergamo-muzeo (Berlino).

## Notoj 
## Vidu ankaŭ 
* Asira arto

Kategorio:Historio de arto
Tajuña

La **rivero Tajuña** ([taĤUnja] de la latina *Tagonius*) estas rivero de la interno de Hispanio, estas la dua rivero de pleja longo en la baseno de la rivero Taĵo, post la Taĵo mem. Ĝi trafluas la provincojn Guadalajara kaj Madrido. Ĝi estas alfluanto maldekstre de la rivero Jarama kaj pro tio subalfluanto de la rivero Taĵo. Ĝi elfluas ĉe Maranchón (Guadalajara), en la *Fonto de la ĉaro* ĉe la vilaĝo Clares. Estas rivero difinita kiel de paramoj, enkojnigita en profundaj valoj de kalkoŝtonoj de la Mioceno, karakterizitaj de argilo kaj kalkoŝtonoj dolomitaj.

Ĝi havas ununuran akvorezervejon: La Tajera, 409 ha, kiu inundis la valojn de Torrecuadrada de los Valles kaj El Sotillo, ĉe Cifuentes. Ĝi pasas ĉe Ciruelos del Pinar; Luzón; Anguita; Luzaga; Cortes de Tajuña; Abánades; Brihuega; Armuña de Tajuña; Aranzueque kaj Loranca de Tajuña. Ĝi eniras en Madrido tra Pezuela de las Torres kaj elfluas en la riveron Jarama ĉe Titulcia (Madrido).

## Kuriozaĵoj 
Laŭlonge de ĝia fluado ĝi nomigis kelkajn setlejojn, en la du provincoj trapasataj:
eta|265ra|Akvorezervejo de la Tajera.

* Provinco Gvadalaĥaro
** Armuña de Tajuña.
** Cortes de Tajuña.
** Loranca de Tajuña.
** Masegoso de Tajuña.
** Valfermoso de Tajuña antikva Valfermoso de las Sogas.

* Regiono Madrido
** Tielmes de Tajuña.
** Morata de Tajuña.
** Orusco de Tajuña.
** Perales de Tajuña.

## Eksteraj ligiloj 
* La Guerra Civil en el valle del Jarama y el Tajuña.
* Mancomunidad de Aguas del Río Tajuña (Pueblos) .
* *Embalse de La Tajera* (situación hídrica).
* Lista de LIC en la región biogeográfica mediterránea. Archivo en PDF.
* Sistema Automático de Información de la Cuenca del Tajo (La Tajera) .

Kategorio:Riveroj en provinco Gvadalaharo
Kategorio:Alfluantoj de Jaramo
Kategorio:Geografio de Madrido
Gif-sur-Yvette (stacidomo)

**Gif-sur-Yvette** estas franca stacidomo de Linio de Sceaux, situanta en komunumo Gif-sur-Yvette (departemento Essonne).

Temas pri stacidomo de Régie autonome des transports parisiens (RATP) priservata de trajnoj de linio B (branĉo **B4**) de RER.

## Interkonektoj 
*  Mobicaps 10 11
*  N122

## Vidu ankaŭ 
* RER de Francilio
* RER de Francilio B
* Stacidomoj de RER de Francilio
* Linio de Sceaux
* Gif-sur-Yvette

Kategorio:Stacidomoj de Francio
Kategorio:RER de Francilio B
Kategorio:Fervojaj stacioj en Essonne
Kategorio:Gif-sur-Yvette
Lídia Beöthy

**Lídia Beöthy** [boti], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Beöthy Lídia**, estis hungara aktoro, radioparolisto. Ŝia origina nomo estis (laŭ hungarlingve kutima nomordo) *Beöthy Szidónia,* ŝia nobela antaŭnomo estis *szlováni* [slovAni], ŝia karesnomo aŭ pseŭdonimo estis *Baba*, ŝia patro estis László Beöthy (teatrestro), ŝia avo estis Zsolt Beöthy, ŝia avino estis Szidi Rákosi.

Szidónia Beöthy http://www.imdb.com/name/nm0080138/ naskiĝis la  en Budapeŝto, ŝi mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Lídia Beöthy frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste ŝi laboris en la infanprotekta asocio. En la fruaj 1930-aj jaroj ŝi estis radioparolisto de la Hungara Radio. En 1935 ŝi debutis kiel aktoro en Nacia Teatro (Szeged). En la sekva teatra jaro ŝi havis rolojn en Teatro Belvárosi. En 1938 pro aŭtoakcidento finiĝis ŝia aktora laboro. En la sekva jaro ŝi estis dramaturgo de Metro-Goldwyn-Mayer, en 1940 ŝi okupiĝis pri vendado de tekstiloj, inter 1942-1948 ŝi gvidis restoracion, fine ŝi denove estis radioparolisto en la radio.

Ŝi edziniĝis en 1946 kaj en la sama jaro ŝi naskis filon.

## Elektitaj teatraj roloj 
* William Shakespeare: *La Venecia Komercisto* - Nerissa
* János Bókay: *Megvédtem egy asszonyt* - Marcsi
* László Lakatos: *A királyné*

## Elektitaj filmaj roloj 
* *Budai cukrászda* (1935) – radioanoncisto
* *A kölcsönkért kastély* (1937) – Tekla

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Hungaraj radioparolistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
László Lakatos

**László Lakatos** [lAslO lakatoŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Lakatos László** estis hungara verkisto, ĵurnalisto, tradukisto, dramisto, framasono https://hu.wikipedia.org/wiki/Lakatos_L%C3%A1szl%C3%B3_(%C3%ADr%C3%B3). Lia origina familia nomo estis *Kellner*.

László Kellner http://mek.niif.hu/02100/02139/html/sz14/34.html  naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Nico (Francio).

## Biografio 
László Lakatos devenis el juda familio. Komence li laboris en banko, ekde 1903 li estis ĵurnalisto (baldaŭ redaktoro) en pluraj gazetoj, ĵurnaloj. En 1910 li framasoniĝis. Lia unua teatraĵo estis prezentita en 1916 en Nacia Teatro (Budapeŝto). En la teatra jaro 1923 li estis dramaturgo en kelkaj teatroj, poste li denove iĝis redaktoro. En 1939 li migris al Francio pro la kontraŭjudaj leĝoj. Li sinmortis.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Panoptikum* (noveloj, 1912)
* *Az idegen leány* (komedio, 1916)
* Dario Niccodemi: *Tökmag* (tradukaĵo, 1923)
* *A teve* (romano, 1925)
* *Láz* (teatraĵo, 1937)
* *Bosszú* (romaneto, 1941)
* Guglicimo Ferrero: *Római Birodalom nagysága és hanyatlása* (tradukaĵo, unua volumo)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj verkistoj
Kategorio:Hungaraj ĵurnalistoj
Kategorio:Hungaraj tradukistoj
Kategorio:Hungaraj dramistoj
Kategorio:Hungaraj framasonoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
József Bécsi

**József Bécsi** [jOĵef bEĉi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Bécsi József** estis la unua hungara kameraisto.

József Bécsi http://www.imdb.com/name/nm0126723/ naskiĝis la  en Mosonszentmiklós aŭ en la apuda Lébény, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
József Bécsi lernis en industria lernejo, poste li estis projekciisto en kafejo en Budapeŝto. Ekde 1908 li estis kameraisto, lia unua longa filmo estis farita en 1912. Dum la 1-a mondmilito li faris ankaŭ batalajn filmojn, same dum la Hungara Sovetrespubliko. Post la mutaj filmoj (1931) li okupiĝis pri problemoj de sonoj, sed kelkfoje li havis ankaŭ kameraajn taskojn. Li estis membro de Sagokruca Partio, tial depost 1945 li estis malpermesita de la filmoj.

Li edziĝis en 1908, baldaŭ 2 gefiloj naskiĝis.

## Elektitaj filmoj kiel kameraisto 
* *Be vagyok én csudálkozva* (1908, mallonga filmo)
* *Tavaszi vásár* (1911)
* *A fekete szivárvány* (1916)
* *Az eltűnt angyal* (1921)
* *A bor* (1933)
* *Isten rabjai* (1942)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj kameraistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
30248 Kimstinson

'*30248 *Kimstinson'''* estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Kim Stinson*, mentorino de unu finalist(in)o de la *Broadcom MASTERS* de 2014, matematika kaj scienca konkurso por gestudentoj de mezlernejo. Ŝi estis instruistino ĉe la *Joaquin Miller Middle School'' de San Jose (Kalifornio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Tirradiko

**Tirradikoj** aǔ **kontraktilaj radikoj**  tiras grundŝosojn – do bulboj, cepoj aǔ rizomoj – per radikkontraktado pli profunde en la teron. La arboŝelaj ĉeloj verŝajne estas laŭlonge (aksiale) etenditaj, la fibroj de la celvandoj ankaŭ iras laŭlonge. Kiam la planto altigas la turgoron, la ĉeloj mallongiĝas kaj dikiĝas. Per la dikiĝo la radikoj fiksiĝas, kaj la plantoj tiriĝas profunden. Tiu afero okazas ofte ĉe geofitoj. La preciza mekanismo ankoraŭ ne estas konata. 

Kategorio:Radikoj