open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Basel St. Johann (stacidomo)

**Basel St. Johann** estas fervoja stacidomo en Bazelo, Svislando.

## Vidu ankaŭ 
* Bazelo
* Listo de fervojaj stacioj en Svislando
* Tramtransporto en Bazelo

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Fervojaj stacioj en Svislando
Kategorio:Bazelo
Chimillas

**Chimillas** [ĉiMIljas] (en aragona *Chimiellas*) estas loĝloko kaj municipo de Hispanio, en la centro de la komarko *Hoya de Huesca* (kies ĉefurbo estas la provinca ĉefurbo mem nome Ŭesko) apartenanta al la okcidenta parto de la Provinco Huesko (regiono Aragono).

## Geografio 
Ĝia municipa teritorio estas en la centro de la komarko *Hoya de Huesca*. Ĝi estas ĉe la valo de la rivero Isuela proksime al provinca kaj komarka ĉefurbo, sur la dekstra bordo iom sude de Banastás. La loĝloko Chimillas mem (520 msm) estas je 10 km nordokcidente de Huesca (laŭ ŝoseo A-132).

## Historio 
Plej frua mencio estas el marto 1098 en dokumento pri heredaĵoj en 'Gimellas'. Chimillas iĝis loĝloko kun minoritato de kristanoj kaj majoritato de mudeĥaroj. En 1495 estis 12 islamaj familioj kaj nur unu estis kristana. Samjare Chimillas akiris kategorion de *lugar*; inter 1488 kaj 1495 de *sobrecudilla* de Huesca; en 1646 de *vereda* de Huesca kaj inter 1711 y 1833 de *corregimiento* de Huesca. En 1834 jam posedis propran municipon, ene de la jurisdikcia partio de Huesca.

Pri la terposedo, en 1414 la tero apartenis al la Ordeno de la Hospitalo, en 1566 de la *Encomienda* de Sankta Johano de la Hospitalo, en 1610 ankoraŭ de la Ordeno de la Hospitalo kaj Senjorlando de Ordenoj en 1785.

La Enlanda Milito estis sangelverŝa en la areo pro la atakoj de la respublikaj fortoj kontraŭ la provinca ĉefurbo Huesca, kiu estis kontrolita de la insurekciuloj ekde la komenco de la milito.

Multaj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento pro rura elmigrado, kaj same ĉe Chimillas akrigita pro la detruo de la milito: oni malaltiĝis el 734 loĝantoj en 1900 ĝis 150 en 1986 kaj poste oni plialtiĝis ĝis nunaj 402 loĝantoj (2022) pro proksimeco al la provinca ĉefurbo.

## Aktualo 
La loka ekonomio evoluis el la tradiciaj agrikulturo (migdaloj, olivarboj kaj fruktarboj) kaj brutobredado (ŝafoj, porkoj, kortobirdoj kaj bovoj) al irigaciaj kultivoj, plus natura, kultura kaj rura turismo, krom servoj propraj de dormurbo.

Ĉefaj vidindaĵoj estas la preĝejo kaj ekstere naturaj lokoj.

## Vidu ankaŭ 
* Municipoj de la provinco Ŭesko

## Referencoj 
## Bibliografio 
* *Aragón constante histórica*. Publicaciones de la Caja de Ahorros de Zaragoza, Aragón y Rioja. 1979.
* Ubieto Arteta, Antonio (1981-1989). *Historia de Aragón*. 6 vol. Zaragoza: Anubar.
* Ubieto Arteta, Antonio, "Historia de Aragón". Los pueblos y los despoblados 1 (Eld. Anubar. Zaragoza, 1984)
* CONTE OLIVEROS, Jesús. “Personajes y Escritores de Huesca y Provincia”. Eld. Librería General (Zaragoza 1981)

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Municipoj de la provinco Ŭesko
Adrián Juhász

**Adrián Juhász** [juhAs], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Juhász Adrián** estas hungara remisto, mondĉampiono, komercisto.

 naskiĝis la  en Szolnok.

## Biografio 
 studis en Universitato István Széchenyi. Lia edzino estis same remisto.

### Sporta kariero 
 ekde sia aĝo 12 ĝis 2016 estis remisto en Szolnok sur Tiso, poste en alia sportklubo. Li estis hungara ĉampiono 20-foje inter 2006-2015 duope, kvarope aŭ okope, krome en Universiado li estis ĉampiono en 2015 duope. En mondĉampionumo li estis la unua en 2017 duope. Lia ofta sportpartnero estas Béla Simon (remisto), sed samtempe ili havas komunan vendejon.

## Fontoj 
* datenoj kun foto
* rezultoj
* datenoj
* datenoj kun foto

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj remistoj
Kategorio:Hungaraj komercistoj
Kategorio:Hungaraj mondĉampionoj
Le Locle Le Chalet (stacidomo)

**Le Locle Le Chalet** estas fervoja stacidomo en Le Locle, Svislando.

## Vidu ankaŭ 
* Le Locle
* Listo de fervojaj stacioj en Svislando

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Fervojaj stacioj en Svislando
Kategorio:Le Locle (distrikto)
Péter Baczakó

**Péter Baczakó** [bacakO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Baczakó Péter** estis hungara halterlevisto, dufoja olimpiano, olimpika kaj monda ĉampiono, trejnisto, sportinstruisto.

 naskiĝis la  en Ercsi, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
 akiris licencon pri elektristo en 1969, post jardeko li maturiĝis, li akiris trejnistan diplomon en instituto de Gimnastika Altlernejo de Budapeŝto en 1984.

### Sporta kariero 
 inter 1963-1984 estis halterlevisto en ĉefurba sportklubo. Li estis hungara ĉampiono naŭfoje inter 1974-1983 en tri pezkategorioj. Li estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 1976 kaj Hungario en la Somera Olimpiko 1980 kun ora medalo (en 1980), krome en mondĉampionumo li estis la unua trifoje en 1980 en ŝiro, puŝo kaj kompleksa branĉoj. Li finis sian aktivan sportan karieron en 1984, poste li estis trejnisto, samtempe sportinstruisto en gimnazio.

## Memorigiloj 
* memortabulo en 2008 en sportejo de Budapeŝto

## Vidu, aŭdu ankaŭ 
* olimpika venko en video

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* datenoj angle

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj halterlevistoj
Kategorio:Hungaraj olimpianoj
Kategorio:Hungaraj olimpikaj ĉampionoj
Kategorio:Hungaraj trejnistoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj mondĉampionoj
Isol

**Marisol MISENTA** (la 6-an de marto 1972) konata sub la plumnomo **Isol,** estas ilustristo de infanlibroj kaj bildstrioj, grafikisto, verkisto, kantisto kaj komponisto.

Ŝia laboro estas distingita pro esti multidisciplina kaj unu kiu rigardas la mondon tra la vidpunkto de infano. La unua verko, kiun ŝi publikigis estis **vida de perros** en 1997. Ŝi partoprenas multajn ekspoziciojn tra la mondo kaj tra la jaroj gajnis multajn premiojn, inkluzive de la Premio Astrid Lindgren, kiu estas konsiderata la plej grava premio en la mondo por infana kaj infana kaj junulara literaturo, kiun ŝi gajnis en 2013.

## Vivo 
Marisol "Isol" Misenta naskiĝis en Bonaero, Argentino en 1972. Ŝi komencis siajn artstudojn ĉe la Escuela de Bellas Artes "Rogelio Yrurtia" kaj de tie ŝi daŭrigis siajn studojn ĉe la Akademio de Arto en Bonaero  . En sia junaĝo, ŝi laboris kiel reklamartisto kaj komiksa ilustristo en la argentina gazeto Clarín .

En 1997 ŝi partoprenis konkurson pri ilustritaj libroj en Meksiko kun sia unua verko: **vida de perros**, rakonto pri knabeto kiu trovas similecon inter li mem kaj sia hundo. Multaj el la postaj trajtoj de ŝiaj verkoj jam estis reflektitaj en tiu ĉi verko . Isol serĉas originalajn kaj novigajn ŝablonojn por sia biblioteko . Isol estas la unua gajninto de ĉi tiu premio kiam neniu el ŝiaj verkoj estis tradukitaj en la svedan antaŭ la konkurso .

Isol estis invitita por prezenti ŝiajn verkojn en pluraj internaciaj ekspozicioj, inkluzive ĉe la Artbienalo en Bratislavo (2003) kaj la brita konsulejo en Bonaero (2004).

## Por plia legado 
### Verkoj tradukitaj en la anglan 
* **Nocturne : Dream recipes varied and easy to make (in just 5 minutes)** Groundwood books, Toronto 2012 (Original title: "Nocturno : Recetario de sueños variados y fáciles de hacer (en sólo 5 minutos)
* **Beautiful Griselda** Groundwood books, Toronto 2011 (Original title: "La bella Griselda")
* **Doggy slippers** Author: Jorge Luján, with the contribution of Latin American children Groundwood books, Toronto 2010 (Original title: "Pantuflas de perrito")
* **Petit, the Monster** Groundwood books, Toronto 2010 ( Original title: "Petit, el Monstruo")
* **It’s useful to have a duck : It’s useful to have a boy** Groundwood books, Toronto 2009 Allen & Unwin, Crows Nest N.S.W. 2009 (Original title: "Tener un patito es útil : Tener un nene es útil")

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Premio Astrid Lindgren
* absurdo
* Dikotomio
* ambivalenco
* Ekspresionismo

## Eksteraj ligiloj 
* 
* Isol blogo
* Isol/Zypce ĉe Myspace
* Isol ĉe Groundwood Libroj
* Isol libroj en Amazono.Com
* Isol ĉe Library of Congress Authorities, with 0 catalog records

Kategorio:ALMA-premiitoj
Kategorio:Vivantaj homoj
János Bagócs

**János Bagócs** [jAnoŝ bagOĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Bagócs János** estas hungara halterlevisto, olimpiano, mondĉampiono, trejnisto.

 naskiĝis la  en Szigetszentmiklós.
 
## Biografio 
 komencis sportadi en Csepel, samtempe li akiris tornistan licencon. Baldaŭ li estis halterlevisto en Oroszlány, dum inter 1962-1974 li apartenis al la hungara nacia halterlevista teamo. Li estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 1968 sen medalo, sed en mondĉampionumoj li estis la unua dufoje en 1970. Li finis sian aktivan sportan karieron en 1974 pro ŝultrodoloro, poste li estis trejnisto.

## Vidu, aŭdu ankaŭ 
* video

## Fontoj 
* membiografio kun foto
* hungarlingva datenoj angle
* hungarlingva datenoj angle
* hungarlingva medaloj

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj halterlevistoj
Kategorio:Hungaraj olimpianoj
Kategorio:Hungaraj trejnistoj
Kategorio:Hungaraj mondĉampionoj
Arthur Batut

**Arthur BATUT** estis franca fotisto, pioniro de aera fotado. Li naskiĝis en Castres (Tarn) la 9-an de februaro 1846, kaj mortis la 19-a de Januaro 1918 en Labruguière (Tarn).

Li unue inventis *tipan portreton*, per kombinado de pluraj portretfotoj de homoj el sama grupo (urbo, lando) en unu sola portreto kaj tiel montri la ĝeneralajn vizaĝtrajtojn de tiu homgrupo.

Poste li ekhavis la ideon uzi kajton por foti el aero. Li ekipis kajton, konstruitan de li mem, per fotilo aŭtomate funkciigita per brulado de tindra meĉo. Li tiel sukcesis fari sian unuan aerfoton en la printempo de 1888.
La 1-an de aprilo 1907 li ankaŭ sukcesis fari la unuan aeran stereofoton.
eta|maldekstra|Aervidaĵo de Labruguière, fotita la 29-an de marto 1889.
Rimarku la kajtoŝnuron, kiu ligas la kajton al la fotisto.

Kategorio:Aerfotografio
Kategorio:Francaj fotistoj
Tngri

En la panteono de mongola ŝamanismo kaj tengrismo, *tngri* (ankaŭ *tengri, tegrí*) konsistigas la plej altan klason de diaĵoj kaj estas atestitaj en fontoj jam en la 13-a jarcento. Ili estas gviditaj fare de malsamaj ĉefaj diaĵoj en malsamaj dokumentoj kaj estas dividitaj en kelkajn malsamajn grupojn - inkluzive de nigra (terura) kaj blanka (bonintenca), kaj orienta kaj okcidenta. Dum ĝenerale ŝajnas esti 99 *tngri*, kelkaj dokumentoj proponas tri aliajn (de la nordo), kaj dum ili estas ĝenerale la plej altaj diaĵoj, kelkaj liturgiaj tekstoj proponas plian grupon de 33 ĉefaj dioj kune kun la *tngri*. Ili estis alvokitaj nur de la plej altaj ŝamanoj kaj gvidantoj por specialaj okazoj; ili daŭre estas venerataj precipe en nigra ŝamanismo. Ĉefoj inter la *tngri* estas *Kormusata Tngri* kaj (ĥano) *Mengke Tngri* (mongole *Möngke Tngri*).

La esprimo *tngri* estas parenca kun la tjurka teonimo tengri "ĉielo" (𐱅𐰭𐰼𐰃), mongola taŋɣaraɣ "ĵuro" kaj tenger "ĉielo" ().

Kategorio:Ŝamanismo
Kategorio:Tengrismo
Tengri

eta|280ra|

**Tengri** (malnovtjurke 𐱅𐰭𐰼𐰃 () aŭ plene 𐰚𐰇𐰚:𐱅𐰭𐰼𐰃, Gök/Kök Teŋri/Teŋiri (), praturke **teŋri / *taŋrɨ*; mongola tradicia alfabeto , mongole moderne Тэнгэр, *Tenger*, malnov-ujgure 10ra *tengri*, ujgure moderne تەڭرى *tengri*, meztjurke تآنغرِ; turke moderne , , , , , , ''T'ngri*) estas la ĉio-ampleksa (panteisma) Dio de la Ĉielo en la tradiciaj turko-mongolaj religiaj kredoj. Ĝi ankaŭ estas unu el la nomoj por la primara ĉefdiaĵo de la fruaj tjurkaj kaj mongolaj popoloj.

eta|maldekstra|250ra|
eta|dekstra|210ra|
Kultadon de *Tengri'' praktikas la tengrismo. La kernestaĵoj en tengrismo estas la "ĉiela patro" (Tengri/Tenger Etseg) kaj la "tera Patrino" (Eje/Gazar Eej). Ĝi implikas ŝamanismon, animismon, totemismon kaj kultadon al prauloj.

## Vidu ankaŭ 
* Tngri

## Referencoj 
Kategorio:Ŝamanismo
Kategorio:Tengrismo
Vincento

**Vincento** estas vira antaŭnomo de latina deveno: *Vincentius*, referenca al la vorto *vincens*, kun signifo "venkanto" aŭ "venkinto".

## Diverslingve 
## Sanktuloj 
* Vincento de Paul
* Vincento de Zaragozo
* Vincento el Lerino
* Vincento Ferrer
* Vincenzo Pallotti

## Lokoj 
* La hispanlingva nomo de tiuj sanktuloj estus *San Vicente* (*São Vicente* en portugala jingvo). Tiel estas multnombraj loknomoj en Iberlingvio kun tiu deveno. Ekzemple jenaj:
** Kabo de Sankta Vincento, en sudokcidenta Portugalio
** El Real de San Vicente, en Toledo, Hispanio
** Hinojosa de San Vicente, en Toledo, Hispanio
** Puerto de San Vicente, en Toledo, Hispanio
** San Vicente de Alcántara, en Badajoz, Hispanio
** San Vicente de Arévalo, en Avilo, Hispanio
** San Vicente de la Barquera, en Kantabrio, Hispanio
** San Vicente de la Cabeza, en Zamoro, Hispanio
** San Vicente del Palacio, en Valadolido, Hispanio
** San Vicente del Valle, en Burgos, Hispanio
** Sankta Vincento kaj la Grenadinoj
** Sant Vicent del Raspeig, en Alikanto, Hispanio
** São Vicente (Kabo-Verdo)
** São Vicente (São Paulo)
** Similaj literumadoj estus Saint-Vincent, Saint-Vincent, St. Vincent kaj San Vincenzo.

## Notoj 
Kategorio:Personaj nomoj
Barmer

**Barmer** () estas urbego kaj municipo en nordokcidenta Barato, en sudokcidenta parto de subŝtato Raĝastano, en la samnoma distrikto, kie ĝi estas la sidejo. Ĝi apartenas al grupo "C" laŭ vivnivela klasifiko.
eta|maldekstre|

## Demografio 
Barmer havis populacion de  en 2011. 

## Geografio 
Barmer situas sur ebenaĵo 173 metrojn super la marnivelo en Dezerto Tar. Ŝtatlimo de Pakistano troviĝas 60, Ĝajsalmer 138, Ĝodpur 173, Disa 185, Pali (Raĝastano) 193, Udaipur 266, subŝtata ĉefurbo Ĝajpuro 457, tutlanda ĉefurbo Delhio 659, Mumbajo 768, Kolkato 1757 kilometrojn (aere) https://www.distancefromto.net/.

## Historio 
Onidire Barmer estis fondita en la 13-a jarcento fare de "Bar Rao" sub loknomo Bahadamer. Post jarcentoj ĝi apartenis al sultanlando de Guĝarato, ekde la 18-a jarcento al brita Hindio. Post disfalo de Hindio la urbeto estis tuj grava garnizono.

## Ekonomio 
Ekonomio de Barmer konsistas el komercado, manfaradoj, servadoj.

## Lingvoj 
En Barmer la oficialaj lingvoj estas la hindia, :en:Marwari language kaj :en:Rajasthani languages.

## Religioj 
En Barmer plejparto de la populacio estas hinduoj (81%), ĝainistoj (12%), krome islamanoj (6,5%), iomete aliaj.

## Klimato 
En Barmer la vetero ĝenerale estas varma kaj senpluva, ja situas en duondezerto. La jara averaĝa pluvo estas 276 mm, inter junio-septembro pluvas pro la musonoj. En la ceteraj momnatoj apenaŭ pluvas. La temperaturo varias inter 20-35 °C.

## Trafiko 
Barmer havas trairan fervojan linion inter Ĝodpur-Pakistano. 4 ĉefvojoj kaj unu flankovojo kuras al la urbego. La plej proksima flughaveno funkcias en Ĝajsalmer.

## Vidindaĵoj 
* pluraj preĝejoj, sed la historiaj preĝejoj troviĝas en la proksimaj loĝlokoj
* natura parko pri dezerto
* festivaloj, foiroj

## Fontoj 
* WikiTrans

Kategorio:Urboj de Barato
Kategorio:Urboj de Raĝastano
Alerre

**Alerre** [aLEre] estas loĝloko kaj municipo de Hispanio, en la centro de la komarko *Hoya de Huesca* (kies ĉefurbo estas la provinca ĉefurbo mem nome Ŭesko) apartenanta al la okcidenta parto de la Provinco Huesko (regiono Aragono). 

## Geografio 
Ĝia municipa teritorio estas en la centro de la komarko *Hoya de Huesca*. Ĝi estas okcidente de la valo de la rivero Isuela proksime al provinca kaj komarka ĉefurbo, tute sude de Chimillas. La loĝloko Alerre mem (505 msm) estas je 10 km nordokcidente de Huesca (laŭ ŝoseo A-132 kun Esquedas (La Sotonera) nordokcidente).

## Historio 
Plej frua mencio estas el januaro-februaro 1104 pri kunveno inter la episkopo de Huesca kaj la abato de Montearagón.  

Laŭ legendo, francaj trupoj klopodis por alveni al Alerre dum la Milito de Hispana Sendependigo, sed lokanoj montris la flagon de Francio kredigante la francajn soldatojn, ke la loko jam estis konkerita, pro kio la populara an-nomo de Alerre-anoj estus "francoj". 

La Enlanda Milito estis sangelverŝa en la areo pro la atakoj de la respublikaj fortoj kontraŭ la provinca ĉefurbo Huesca, kiu estis kontrolita de la insurekciuloj ekde la komenco de la milito. 

Multaj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento pro rura elmigrado, kaj same ĉe Alerre akrigita pro la detruo de la milito: oni malaltiĝis el 238 loĝantoj en 1900 ĝis 113 en 1970 kaj poste oni plialtiĝis ĝis nunaj 213 loĝantoj (2022) pro proksimeco al la provinca ĉefurbo.

## Aktualo 
La loka ekonomio evoluis el la tradiciaj agrikulturo (migdaloj, olivarboj kaj fruktarboj) kaj brutobredado (ŝafoj, porkoj, kortobirdoj kaj bovoj) al irigaciaj kultivoj, plus natura, kultura kaj rura turismo, krom servoj propraj de dormurbo. 

Ĉefaj vidindaĵoj estas la preĝejo kaj ekstere naturaj lokoj. 

## Vidu ankaŭ 
* Municipoj de la provinco Ŭesko

## Referencoj 
## Bibliografio
* *Aragón constante histórica*. Publicaciones de la Caja de Ahorros de Zaragoza, Aragón y Rioja. 1979.
* Ubieto Arteta, Antonio (1981-1989). *Historia de Aragón*. 6 vol. Zaragoza: Anubar.
* Ubieto Arteta, Antonio, "Historia de Aragón". Los pueblos y los despoblados 1 (Eld. Anubar. Zaragoza, 1984)
* CONTE OLIVEROS, Jesús. “Personajes y Escritores de Huesca y Provincia”. Eld. Librería General (Zaragoza 1981)

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Municipoj de la provinco Ŭesko
Oksalila klorido

**Oksalila klorido** aŭ **oksalila klorido** estas organika kombinaĵo rezultanta el interagado de la duetila oksalato kaj fosfora pentaklorido. Ĝi estas senkolora, toksa likvaĵo kun tranĉa odoro, nesolvebla en akvo, sed solvebla en etanolo, kloroformo kaj nepolaraj organikaj solvantoj. Oksalila klorido posedas 2 karbonatomojn, 2 kloratomojn kaj 2 oksigenatomojn . Oksalila klorido uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de oksalilaj derivaĵoj.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Oksalila klorido estis unue preparita en 1892 far la franca kemiisto Adrien Fauconnier, kiu reakciigis duetila oksalato kun fosfora pentaklorido.

### Sintezo 2 
* Preparado de la **oksalila klorido** per traktado de **oksalata anhidrido** kaj **fosforila pentaklorido**:

### Sintezo 3 
* Preparado de la **fosgeno** per malkomponado de **oksalila klorido**:

### Sintezo 4 
* Preparado de la **hidroksoetila oksalato** per traktado de **oksalila klorido** kaj **etanolo**:

### Sintezo 5 
* Preparado de la **oksalata acido** kaj klorida acido per hidratigado de **oksalila klorido**:

## Vidu ankaŭ 
* Kloridoj

## Referencoj 
Kategorio:Organikaj kloridoj
Mongola ŝamanismo

**Mongola ŝamanismo** ( — kutime latinliterigite *Böö mörgöl*) rilatas al la animisma kaj ŝamanisma etna religio kiu estis praktikita en Mongolio kaj ĝiaj ĉirkaŭaj regionoj (inkluzive de Burjatio kaj Interna Mongolio) almenaŭ ekde la aĝo de registrita historio. Ĝi proksime rilatas al la tengrismo de tjurkoj aŭ tjurk-mongolaj popoloj. En la plej fruaj konataj stadioj ĝi estis malsimple ligita al ĉiuj aliaj aspektoj de societa vivo kaj al la triba organizado de la mongola socio. Survoje, ĝi fariĝis influita de kaj miksita kun budhismo. Dum la socialisma jaroj de la 20-a jarcento, ĝi estis forte subpremita, sed poste revenis.

Mongola ŝamanismo disvolviĝas ĉirkaŭ la kultado de la "Tngri" (prapatraj spiritoj) kaj devoteco al "Patro ĉielo" alie konata kiel "Tenger" () aŭ "Kormusta Tengri" en la mongola. En la mongola tradicia religio, Ĝingis-Ĥano estas konsiderita unu el la mortintoj, se ne la ĉefa formado, de la Tenger-spirito. La Maŭzoleo de Ĝingis-Ĥano en la urbo Ordos (urbo), en Interna Mongolio, tial estas grava centro de tiu kulta tradicio.

Kategorio:Ŝamanismo
Kategorio:Tengrismo
Oksamido

**Oksamido** aŭ **oksalamido** estas organika kombinaĵo rezultanta el interagado de la oksalata acido kaj amoniako. Ĝi estas kristalblanka solidaĵo, solvebla en akvo, sed solvebla en etanolo, kloroformo kaj nepolaraj organikaj solvantoj. Oksamido posedas 2 karbonatomojn, 4 hidrogenatomojn kaj 2 nitrogenatomojnoksigenatomojn. Oksamido uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de  cianidaj  derivaĵoj. Oksamido estis unue sintezita en 1830 fare de Jean Baptiste Dumas. En 1859 Justus von Liebig preparis ĝin elde cianogeno kaj akvo, uzante acetaldehidon kiel katalizilon. En 1913 la germana biokemiisto Walter Löb akiris ĝin traktante formamidajn vaporojn per elektra malŝarĝo.

## Sintezoj
### Sintezo 1
* Supre de 350°C oksamido senhidratiĝas kun formado de cianogeno.

### Sintezo 2
* Preparado de la **dutioksamido** per traktado de **cianogeno** kaj **hidrogena sulfido**:

### Sintezo 3
* Preparado de la **oksamido** per traktado de **cianida acido** kaj **hidrogena peroksido**:

### Sintezo 4
* Preparado de la **oksamido** per traktado de **oksalata acido** kaj **amoniako**:

## Vidu ankaŭ
* Oksalatoj

## Referencoj 
Kategorio:Amidoj
Franz Valentin Zillner

**Franz Valentin ZILLNER** (naskiĝinta la  en Salcburgo, mortinta samloke la ) estis aŭstra kuracisto, historiisto kaj etnografo.

## Vivo 
Post studado de medicino en Vieno li venis en 1844 kuraci ĉe la Johano-hospitalo de Salcburgo. Pli malfrue li deĵoris en la salcburga frenezulejo (la nuna *Christian-Doppler-kliniko* en la kvartalo Lehen).

Zillner gravis inter la aro de etnografoj de Salcburgo kaj influege kontribuis al la intelektuala kaj materiala ekfloro de la urbo siatempe. Li eldonis medicinajn fakaĵojn kaj aktivis regionpolitikiste.
eta|memortabulo por Zillner ĉe Rudolfskai-fasado de la salcburga urbodomo
Li treege interesiĝis krome pri la historio de Salcburgio. Liaj monografioj ĉi-rilataj porĉiamigis lian historiistan renonom. Ekde 1856 li flegis esti en rondoj de historiemuloj kio rezultigis en 1860 la fondon de la Societo pri Salcburgia Regionhistorio. Li estis en ĉiuj gravaj pozicioj de tiu ĉi societo, iĝis ankaŭ honora membro kaj publicis 45 historiajn laboraĵojn ĉe *Mitteilungen der Gellschaft für Salzburger Landeskunde*.

En 1857 li iĝis membro de Leopoldino.

## Verkoj 
Monografioj:
* *Kurze Landesgeschichte von Salzburg.* 1896, Permalink *Österreichischer Bibliothekenverbund*.
* *Salzburgische Kulturgeschichte in Umrissen.* 1871, Permalink *Österreichischer Bibliothekenverbund*.
* *Geschichte der Stadt Salzburg.* 3 volumoj, 1885–1890, Permalink *Österreichischer Bibliothekenverbund*, faksimilo 1985: Permalink *Österreichischer Bibliothekenverbund*, katalogslipo de *Österreichische Nationalbibliothek*.

Artikoloj (elekto):
* *Über den Einfluß der Witterung auf die Entstehung gastrischer Krankheiten in der Salzburger Stadtbevölkerung und über die Ursachen der Typhusepidemie des Jahres 1865 zu Salzburg.* Ĉe: *Mitteilungen der Gesellschaft für Salzburger Landeskunde.* Volumo 6, 1866, p. 71–168
* *Streifzüge auf dem geschichtlichen Quellengebiete des Christenthumes in Baiern. Ein Beitrag zur Beleuchtung der Rupertusfrage.* Ĉe: *Mitteilungen der Gesellschaft für Salzburger Landeskunde.* Volumo 34, 1878, p. 1–80
* *Zur Geschichte des salzburgischen Salzwesens. Volkswirtschaftliche Rückblicke und ortsgeschichtliche Erläuterungen.* Ĉe: *Mitteilungen der Gesellschaft für Salzburger Landeskunde.* Volumo 20, 1880, p. 1–64
* *Die salzburgischen Marktflecken. Eine geschichtliche Studie.* Ĉe: *Mitteilungen der Gesellschaft für Salzburger Landeskunde.* Volumo 34, 1894, p. 153–216

## Literaturo 
* biografio ĉe BLKÖ
* [Art. „Zillner, Franz Valentin“ de Willibald Hauthaler ĉe: *Allgemeine Deutsche Biographie*, volumo 45 (1900), p. 231–233 (ĉi tie interrete)

## Eksteraj ligiloj 
* Vikifontaro
* *Franz Valentin Zillner.* Ĉe: Salzburgwiki.

## Notoj 
Kategorio:Psikiatroj
Kategorio:Salcburgio
Kategorio:Regionhistoriistoj
Kategorio:Akademianoj
Kategorio:Etnografoj
Kategorio:Aŭstraj kuracistoj
Ungulani Ba Ka Khosa

**Ungulani Ba Ka Khosa**, pseŭdonimo de **Francisco Esaú Cossa** (naskiĝis la 1-an de aŭgusto 1957 en Inhaminga, provinco Sofalan, centre en Mozambiko) estas mozambika verkisto, kiu verkas en la portugala. Lia plej grava verko estas *Ualalapi*, vicigita inter la 100 plej bonaj afrikaj romanoj de la 20-a jarcento.

## Biografio 
Li studis ĉe la Universitatoj de Zambezi kaj Maputo, studentiĝis ĉe la Fakultato de Edukado de la Universitato Eduardo Mondlane, ricevis bakalaŭron en historio kaj geografio. Kiel universitata profesoro en 1982 li laboris por la edukministerio dum unu jaro. Li membriĝis en la Asocio de Verkistoj de Mozambiko (AEMO) kaj partoprenis en la fondo de la revuo *Charrua* de AEMO.

Li vivis en la provinco Cabo Delgado kaj ankaŭ en Lichinga en la provinco Niassa, kie ekzistis areoj de reedukaj tendaroj kio instigis lin pli okupiĝi pri literaturo kaj skribi por paroli kaj elmontri tiun realecon.

## Kreado 
Kiel verkisto, li estis influita fare de usonaj verkistoj (Faulkner, Hemingway), latin-amerikaj verkistoj (Garcia Marquez, Vargas Llosa), afrikaj romanverkistoj (Chinua Achebe, Ngugi Wa Thiongo, Usman Semben, Mongo Beti). Plej konata pro lia historia romano *Walalapi* (1987), kiu gajnis la Grandan Mozambikan Literaturan Premion. En 2002, aŭtoritata tutafrika ĵurio en Akrao nomis ĝin unu el la 100 plej bonaj afrikaj libroj de la 20-a jarcento .

## Verkaro 
* *Ualalapi*, 1987 (reeldonita multajn fojojn en Mozambiko kaj Portugalio)
* *Orgia dos Loucos*, 1990
* *Historias de Amor e Espanto*, 1999
* *No Reino dos Abutres*, 2002
* *Os sobreviventes da noite*, 2007 (Premio Jose Craveirinha)
* *Choriro*, 2009
* Entre as Memórias Silenciadas, 2013
* O Rei Mocho, 2016
* Orgia dos Loucos, 2016
* Cartas de Inhaminga, 2017
* Gungunhana , 2018

## Tradukoj 
La libroj de la verkisto estis tradukitaj en la anglan, la katalunan, la hispanan kaj la italan.

## Literaturo 
* Matusso G. *A construção da imagem de moçambicanidade em José Craveirinha, Mia Couto e Ungulani Ba Ka Khosa*. Maputo: Universidade Eduardo Mondlane, 1998
* Afolabi N. Ora kaĝo: *regeneration in Lusophone African literature and culture*. Trenton: Africa World Press, 2001
* *Emerging perspectives on Ungulani Ba Ka Khosa*/ Niyi Afolabi, red. Trenton: Africa World Press, 2010

## Eksteraj ligiloj 
(pt) Biografio, intervjuo 

## Referencoj 
Kategorio:Historiaj romanistoj
Kategorio:Pseŭdonimaj verkistoj
Kategorio:Mozambikaj verkistoj
Dutioksamido

**Dutioksamido** aŭ **dutioglioksalo** estas organika kombinaĵo rezultanta el interagado de la **dutiooksalata acido** kaj amoniako. Ĝi estas oranĝokolora, sukcenokolora aŭ malhelruĝa solidaĵo, malmulte solvebla en akvo kaj eteroj, sed solvebla en etanolo. Dutioksamido posedas 2 karbonatomojn, 4 hidrogenatomojn, 2 nitrogenatomojn kaj 2 sulfuratomojn. Dutioksamido uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de dutiooksalataj derivaĵoj.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Dutiooksamido uzatas en la produktado de la **cikleno** aŭ 1,3,7,10-Tetraazociklodekano:

### Sintezo 2 
* Preparado de la **dutioksamido** per traktado de **dutiooksalata acido** kaj **amoniako**:

### Sintezo 3 
* Preparado de la **dutioksamido** per traktado de **hidrogena sulfido** kaj **cianogeno**:

### Sintezo 4 
* Preparado de la **dutioksamido** per traktado de **kloroformiamido** kaj **formiamido**:

## Vidu ankaŭ 
* Amidoj

## Referencoj 
Kategorio:Amidoj
Francis Kéré

**Francis KÉRÉ** (n. la 10-an de aprilo 1965) estas burkina arĥitekto. En 2022 li ricevis la Pritzker-premion. Li ricevis ŝtatanecon de Germanio, kaj loĝas en Berlino. Li specialiĝis en desegnado de lernejoj.

Kategorio:Arkitektoj
Kategorio:Burkinanoj
Tripura Bani

***Tripura Bani*** (, IAST: *Tripurā Bāṇī*, ) estas la bengallingva gazeto de la komitato de la barata partio Tutbarata Antaŭa Bloko en ŝtato Tripuro. *Tripura Bani* estas semajnĵurnalo. Ĝi estas eldonata de Agartalo. En 1983, *Tripura Bani* cirkulis en 1 900 kopioj. En 2007 ĝi asertis havi ĉiusemajnan cirkuladon de 5 895 kopioj.

## Referencoj 
* 

Kategorio:Gazetoj de Barato
David Chipperfield

**David Chipperfield** (Londono, la 18-an de decembro 1953) estas brita arĥitekto. En 2023 li ricevis la Pritzker-premion.

Lia verkaro estas plej ofte komprenata ene de la tendenco konata kiel minimumismo.

Kategorio:Britaj arkitektoj
20722 Aaronclevenson

'*20722 *Aaronclevenson'''* estas asteroido de la ĉefa asteroida zono, malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo *Catalina Sky Survey*, elde la Stacio Catalina de la Observatorio Steward proksime de Tucson (Arizono, Usono).

Ĝia nomo honoras *Aaron Clevenson*, emeriĝinta profesoron pri astronomio ĉe la *Lone Star College*-Montgomery en Teksaso kaj direktoro de la Observatorio *Insperity'' en la Lerneja Sendependa Distrikto de Humble. Li ricevis la premion de la Astronomia Ligo (AL) pro dumviva kontribuoj al la Observaj Programoj de la AL kiel Direktoro de Nacia Observa Programo.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Catalina Sky Survey
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
Uttarbanga Sambad

***Uttarbanga Sambad*** (, IAST: *Uttarabaṅga Sambāda*, ) estas bengallingva grandgazeto eldonata de Siliguri.

*Uttarbanga Sambad* estis starigita la 19-an de majo 1980 en  malgranda eldonejo en Siliguri. Pro ties grandega populareco, en 1981 oni instalis alian presilon. Komputila skribmaŝino estis enkondukita en 1985. Poste, la eldonejo ankaŭ aĉetis rapidan 4-koloran presilon.

*Uttarbanga Sambad* estas nun presata samtempe de Siliguri, Koĉ-Bihar, Malda, Alipurduar. La fondinta redaktoro de *Uttarbanga Sambad* estis Suhaŝ Ĉandra Talukdar. Aktuale ĝin administras lia filo, nome Sabjasaĉi Talukder.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

* 

Kategorio:Gazetoj de Barato
Sesa

**Sesa** [SEsa]  estas loĝloko kaj municipo de Hispanio, en la sudo de la komarko *Hoya de Huesca* (kies ĉefurbo estas la provinca ĉefurbo mem nome Ŭesko) apartenanta al la okcidenta parto de la Provinco Huesko (regiono Aragono). 

## Geografio 
Ĝia municipa teritorio estas en la sudo de la komarko *Hoya de Huesca*. Ĝi estas ĉe la rivero Guatizalema sudoriente de la provinca kaj komarka ĉefurbo. La municipa teritorio limas kun tiuj de Salillas, Novales kaj Tramaced.

La loĝloko Sesa mem (437 msm) estas je 22 km sudoriente de Huesca inter Novales nordokcidente kaj Huerto sudoriente.

## Historio 
Plej frua mezepoka mencio estas de inter januaro kaj februaro de la jaro 1104, en la kunsido inter la episkopo de Huesca kaj la abato de Montearagón.​ En oktobro 1103 la reĝo Petro la 1-a de Aragono donis al la katedralo de Huesca la kastelon de Sesa. La ekzistado de mezepoka kastelo atestas pri mezepoka gravo de la loko.

Jam en romia epoko oni stampis monerojn (oni trovis maalmultajn) en la monerstampejo de *Sesars*. Islamanoj florigis la areon per instalado de irigacia reto kaj linio de defendaj kasteloj. Tamen la kastelo ruiniĝis laŭlonge de la jarcento ĝis fina nuligo fine de la 20-a jarcento. Ekde la konkero de la kastelo de Sesa en 1103 fare de Petro la 1-a konserviĝis multa dokumentaro ĉe la "cartulario" de la episkopeco de Huesca. La loĝantaro restis islama dum generacioj. En tiamaj dokumentoj aperas konstante islamaj nomoj en vend-aĉetaj operacioj, kiaj Alboacir-Albinceid, Ablazbaĉ, ben-Massot kaj Abdalá.​ Dum la 12-a jarcento oni redaktis diversajn dokumentojn pri la impostopagado.

En 1592 kaj 1650 okazis intervenoj de la Inkvizicio. Meze de la 17-a jarcento okazis epidemio de pesto.

La Enlanda Milito estis sangelverŝa en la areo pro la atakoj de la respublikaj fortoj kontraŭ la provinca ĉefurbo Huesca, kiu estis kontrolita de la insurekciuloj ekde la komenco de la milito. 

Multaj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento pro rura elmigrado, kaj same ĉe Sesa akrigita pro la detruo de la milito: oni malaltiĝis el 836 loĝantoj en 1910 ĝis nunaj 160 loĝantoj (2022).

## Aktualo 
La loka ekonomio evoluis el la tradiciaj agrikulturo (migdaloj, olivarboj kaj fruktarboj) kaj brutobredado (ŝafoj, porkoj, kortobirdoj kaj bovoj) al irigaciaj kultivoj, plus natura, kultura kaj rura turismo. 

Ĉefaj vidindaĵoj estas la preĝejo, la ermitejo, gotika fontano je 1 km kaj ekstere naturaj lokoj. 

## Vidu ankaŭ 
* Municipoj de la provinco Ŭesko

## Referencoj 
## Bibliografio
* *Aragón constante histórica*. Publicaciones de la Caja de Ahorros de Zaragoza, Aragón y Rioja. 1979.
* Ubieto Arteta, Antonio (1981-1989). *Historia de Aragón*. 6 vol. Zaragoza: Anubar.
* Ubieto Arteta, Antonio, "Historia de Aragón". Los pueblos y los despoblados 1 (Eld. Anubar. Zaragoza, 1984)
* CONTE OLIVEROS, Jesús. “Personajes y Escritores de Huesca y Provincia”. Eld. Librería General (Zaragoza 1981)

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Municipoj de la provinco Ŭesko
Kristin Tytgat

**Kristin Tytgat** – prononco , naskiĝis en 1955 – estas belga esperantistino, fakte flandra. Esperanton ŝi parolas denaske, kaj kun sia fratino Ite ŝi estas la tria generacio en esperantista familio – intertempe ekzistas kvara generacio. Kristin tre aktivis jam en la 1970-aj jaroj en FLEJA kaj TEJO, kiam ŝi ankoraŭ estis lernejano kaj poste studis filologion de ĝermanaj lingvoj en la Universitato de Antverpeno kaj filologion de slavaj lingvoj en la Katolika Universitato de Loveno, nun estante Magistro (“Master of Arts”) de la Interuniversitata Centro por Orienteŭropaj Studoj en Flandrio (Belgio). Post la studentaj jaroj ŝi daŭre restis aktiva en la Esperanto-movado, kontribuante aparte al la funkciado de Flandra Esperanto-Ligo kaj la Esperanto-domo de Antverpeno. Samtempe ŝi okazigis multajn Esperanto-kursojn kaj prelegojn pri lingvaj temoj en pluraj eŭropaj landoj, kaj tiucele kunlaboras ankaŭ en ILEI.

Ŝi loĝas en Antverpeno, havas rusan edzon kaj ĝis sia emeritiĝo fine de 2018 instruis la germanan lingvon kaj kursojn pri tradukado kaj interpretado en la Libera Universitato de Bruselo en la sekcio de aplikata lingvistiko. Krome ŝi ankaŭ respondecis pri internaciaj rilatoj en la fakultato de literaturo kaj filozofio. Kadre de la labortagoj en Bruselo ŝi ankaŭ kontribuis al la Esperantista Brusela Grupo kaj aldone ŝi daŭre reprezentas la Belgan Esperanto-Federacion en la Komitato de UEA, ankaŭ en la laborperiodo 2022-2025.

## Eksteraj ligiloj 
* paĝo pri Kristin Tytgat en la Panteono de Edukado.net ()
* jen ekzempla anonco pri prelego de ŝi pri interkultura komunikado ()
* EsKu - Epizodo 12 - Kristin Tytgat, jutuba filmeto en la kanalo EsKu - Esperanto-Kulturo - aperinta la 2022-03-18

Kategorio:Flandraj esperantistoj
Kategorio:Belgaj esperantistoj
Libera Universitato de Bruselo

**VUB** aŭ **Libera Universitato de Bruselo** (nederlande: *Vrije Universiteit Brussel*) estas nederlandlingva universitato lokita en Brusela Ĉefurba Regiono. Ĝi komenciĝis ekde 1935 kiel nederlandlingva parto de la unue ekskluzive francparolanta universitata institucio *ULB* aŭ *Universitato Libera de Bruselo* (france: *Université Libre de Bruxelles*), kaj en 1969 tute sendependiĝis. Ekde tiam en la urbo ekzistas du "Liberaj Universitatoj de Bruselo".

La komuna origina universitato estis fondata en 1834 kiel la unua universitato de la grandurbo de Bruselo kaj. Ĝia nomo referencas al libereco de penso kaj esplorado rilate al registaro kaj la eklezio - do ĝi estis kaj restis laika kaj neŝtata. Ambaŭ "Liberaj Universitatoj de Bruselo" daure sekvas tiun gvidlinion.

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Libera de Bruselo
Kategorio:Bruselo
Janmabhoomi (guĝarata ĵurnalo)

***Janmabhoomi*** (, IAST: *Janmabhūmi*) estas barata guĝaratlingva vespera taggazeto, posedata de la *Saurashtra Trust*. Ĝi havas ĉefsidejon en Mumbajo, en ŝtato Maharaŝtro. *Janmabhoomi* estis lanĉita en 1934 kiel vespera gazeto. La ĵurnalo eldonas po 10-12 paĝojn ĉiun tagon, inkluzive de redakcia paĝo kaj paĝo de ekstera ĵurnalisto.

## Historio 
*Janmabhoomi* estis fondita de barata libereca batalanto Amritlal Ŝet, kiu ankaŭ fondis la firmaon *Saurashtra Trust* en 1931. Komence, Amritlal kreis anglalingvan periodaĵon nome *The Sun*, kiu malsukcesis. La 9-an de junio 1934, Amritlal ekeldonis la gazeton *Janmabhoomi* en la guĝarata kiel naciista eldono. La periodaĵo subtenis Gandismon kaj starigis politikon kiu evitis sensacian ĵurnalismon.

## Referencoj 
* 

Kategorio:Gazetoj de Barato
Isaac Gosschalk

**Izak (Isaac) Gosschalk** (Amsterdamo, la 18-an de aprilo 1838 - Bruselo, la 10-an de oktobro 1907) estis nederlanda arkitekto kaj inĝeniero, prezidanto de la Amsterdama sekcio de la *Maatschappij tot Bevordering der Bouwkunst* (Societo por la Antaŭenigo de Arkitekturo) kaj membro de la Amsterdama municipa konsilantaro. Li estis honora membro de, inter aliaj, la *Society for the Promotion of Architecture* (Socio por la Antaŭenigo de Arkitekturo), la Socioj *Architectura et Amicitia* kaj *Koninklijk Oudheidkundig Genootschap* (Reĝa Arkeologia Socio). Kiel la plej frua propagandisto de la arkitektura reviviĝo de la periodo 1560-1630, li estas konsiderata unu el la plej influaj arkitektoj de la lasta kvarono de la deknaŭa jarcento.
[eta|meza|300px|[Groningo (stacidomo) Unu el la famaj verkoj de Gosschalk]]

Kategorio:Nederlandaj arkitektoj
22251 Eden

'*22251 *Eden'''* estas asteroido de la ĉefa asteroida zono, malkovrita la 2-an de septembro 1978 de la sveda astronomo Claes-Ingvar Lagerkvist elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.

Ĝia nomo honoras *Eden Lagerkvist'' (naskiĝintan en 2017), nepinon de la malkovrinto.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Claes-Ingvar Lagerkvist
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1978
Jai Hind (ĵurnalo)

***Jai Hind*** [ĝai hind] (, IAST: *Jaya Hinda*, ) estas ĵurnalo eldonata ĉiutage en la guĝarata en Raĝkot, en ŝtato Guĝaratio de Barato. Ĝin posedas la eldonejo *Jai Hind Publications*.

Ĝi cirkulas en la regionoj de Raĝkot, Ahmedabado, Ĝamnagar, Ĝunagad, Porbandar, Bavnagar, Amreli, Surendranagar kaj Kutĉ, en la barata ŝtato Guĝaratio. N. L. Ŝah estis la fondinto de *Jai Hind*. Ĝi estis la unua taggazeto en la guĝarata eldonata en Raĝkot.

*Jai Hind* estis fondita en 1948 en Raĝkot Ĝi estas la unua ĵurnalo en la guĝarata kiu adoptis modernan presan teĥnologion kaj rapidan disdonadan sistemon. Ĝi ankaŭ estis la unua taggazeto en Guĝaratio kun du diversaj eldonejaj centroj.

## Juraj disputoj 
En 1950, la Ĉefa Sekretario de la Registaro de Sauraŝtra postulis, ke pluraj ĵurnaloj, inkluzive de *Jai Hind*, kiuj pritraktis la tumultojn en Raĝkot tiun jaron, devis ricevi aprobon de distrikta magistrato antaŭ esti presataj. Tamen, la alta kortumo de Guĝaratio taksis ĉi tiun ordenon kontraŭleĝan, la 11-an de septembro 1950.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  ()

## Vidu ankaŭ 
* Ĝai Hind

* 

Kategorio:Gazetoj de Barato
Mumpf (stacidomo)

**Mumpf** estas fervoja stacidomo en Mumpf, Svislando.

## Vidu ankaŭ 
* Mumpf
* Listo de fervojaj stacioj en Svislando

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Fervojaj stacioj en Svislando
Kategorio:Rheinfelden (distrikto)
Katerina (Ŝevĉenko)

***Katerina*** estas pentraĵo de Taras Hrihoroviĉ Ŝevĉenko, farita de li sur la temo de la samnoma poemo en la somero de 1842 en Sankt-Peterburgo.

T. H. Ŝevĉenko raportis pri la kreado de ĉi tiu pentraĵo en letero datita de la  al H. S. Tarnovskij:

Malsupre dekstre, la dato kaj subskribo de la aŭtoro per nigra inko: 1842. T. Ŝevĉenko. Sub ili estas la subskribo de la dua aŭtoro en ruĝa farbo: 1842. T. Ŝevĉenko.

La pentraĵo estas konservita en la Nacia Muzeo Taras Ŝevĉenko (inv. n-ro 100). Antaŭaj lokoj de konservado: H.S. Tarnovskij -kolekto , V.V. Tarnovskij Muzeo de Ukrainaj Antikvaĵoj en Ĉernihivo (n-ro 427), Ĉernihiva Regiona Historia Muzeo, T.H. Ŝevĉenko Bildgalerio, (Ĥarkivo), T.H. Ŝevĉenko Centra Muzeo, (Kievo).

En 1939, la pentraĵo estis ekspoziciita ĉe la Respublikana Jubilea Ŝevĉenko-Ekspozicio en Kievo; 1951 - ĉe la ekspozicio de belartoj de la Ukraina SSR en Moskvo.

La kapo de Katerina estis prezentita sur la antaŭa flanko de la 100-hrivan monbileto de la modelo de 2005..

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* litopys.org.ua

## Tradukfonto 
Kategorio:Pentraĵoj de Taras Ŝevĉenko
Kategorio:Virinaj portretoj
Károly Bakos

**Károly Bakos** [kAroj bakos], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Bakos Károly** estas hungara halterlevisto, olimpiano, ĉampiono, trejnisto.

 naskiĝis la  (laŭ WikiData la naskiĝtago estas la 3-a) en Budapeŝto.

## Biografio 
 akiris licencon pri remburado, poste li maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo. Li akiris trejnistan diplomon en Gimnastika Altlernejo de Budapeŝto. Li edziĝis kaj la paro vivas en Zámoly.

### Sporta kariero 
 inter 1957-1974 estis halterlevisto en diversaj ĉefurbaj sportkluboj. Li estis hungara ĉampiono sesfoje inter 1963-1971, dum li apartenis al la hungara nacia teamo inter 1963-1972. Li estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 1968 kun bronza medalo, krome en mondĉampionumo li estis la unua en 1969. Li finis sian aktivan sportan karieron en 1974, poste li estis trejnisto en Székesfehérvár. Baldaŭ li havis plurajn okupiĝojn, ekzemple li instruis remburadon.

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun fotoj
* hungarlingva biografio kun fotoj 
* hungarlingva biografio kun foto

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj halterlevistoj
Kategorio:Hungaraj olimpianoj
Kategorio:Hungaraj trejnistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Lausanne-Triage (stacidomo)

**Lausanne-Triage** estas ranĝostacio en Denges, Svislando.

## Vidu ankaŭ 
* Denges
* Listo de fervojaj stacioj en Svislando

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Fervojaj stacioj en Svislando
Kategorio:Morges (distrikto)
Nacia Muzeo Taras Ŝevĉenko

La **Nacia Muzeo Taras Ŝevĉenko** () estas muzeo en Kievo, ĉefurbo de Ukrainio, dediĉita al la vivo kaj verko de la pentristo kaj nacia poeto, Taras Ŝevĉenko.

## Bildgalerio 
### Ekstero 

National MuseumTaras Shevchenko (annotation label).jpg|Muzea ŝildo
Будівля музею Т.Г. Шевченка увечері.jpg|Muzeo nokte
Музей Т.Г. Шевченка.jpg|Korto
Музей Шевченка 16 09 15.JPG|Muzeo surstrate

### Interno 

Taras Shevchenko National Museum, Kyiv 2.JPG|Ŝtuparo
Taras Shevchenko National Museum, Kyiv 7.JPG|Galerio kun lustro
Taras Shevchenko National Museum, Kyiv 5.JPG|Interna galerio
Ілля Рєпін. Портрет Тараса Шевченка.jpeg|Portreto de Ŝevĉenko

## Vidu ankaŭ 
* Katerina (Ŝevĉenko)
* Pitoreska Ukrainio

## Eksteraj ligiloj 
*  (//)

Kategorio:Muzeoj en Kievo
Kategorio:Taras Ŝevĉenko
László Barsi

**László Barsi** [lAslO barŝi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Barsi László** estas hungara halterlevisto, olimpiano, ĉampiono, trejnisto.

 naskiĝis la  en Miskolc.

## Biografio 
 ĝis 1996 estis halterlevisto en sportklubo de Diósgyőr. Li estis la tria en hungara ĉampionumo sesfoje inter 1983-1996. Li estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 1988 kaj Hungario en la Somera Olimpiko 1996 sen signifa rezulto, krome en mondĉampionumoj li estis la unua trifoje en 1987 kaj 1993. Li finis sian aktivan sportan karieron en 1996, poste li estis presisto kaj politikisto.

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* datenoj
* medaloj

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj halterlevistoj
Kategorio:Hungaraj olimpianoj
János Benedek

**János Benedek** [jAnoŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Benedek János** estis hungara halterlevisto, olimpiano, mondĉampiono, trejnisto.

 naskiĝis la  en Kiskunmajsa. 

## Biografio 
 akiris maŝinistan licencon en 1963, trejnistan diplomon en instituto en 1968, agronomian diplomon en 1977 en kampuso en Gyöngyös. En Oroszlány li estis ne nur halterlevisto-trejnisto, sed ankaŭ maŝinisto. Lia filino same estis halterlevisto. 

### Sporta kariero 
 inter 1960-1978 estis halterlevisto komence en Szeged, poste en Oroszlány. Li estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 1968 kaj Hungario en la Somera Olimpiko 1972 kun bronza medalo, krome en mondĉampionumo li estis la unua en 1973. Li finis sian aktivan sportan karieron en 1978, poste li estis trejnisto en Oroszlány, Tata (Hungario) kaj Budapeŝto.

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* datenoj kun foto

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj halterlevistoj
Kategorio:Hungaraj olimpianoj
Kategorio:Hungaraj trejnistoj
Kategorio:Hungaraj mondĉampionoj
People (revuo)

**People** estas usona revuo, kiu traktas famulojn kaj popolkulturajn novaĵojn kaj estas posedata de la kompanio Time Warner. Sur la kovrilo de la unua eldono de "People", kiu estis publikigita la 4-an de marto 1974, aperis portreto de la aktorino Mia Farrow, post ŝia apero en la filmo The Great Gatsby. En 1997, la revuo komencis eldoni revuon por knaboj nomita People Boys. En Aŭstralio, la revuo aperas sub la nomo **WHO,** kaj tio estas ĉar ekzistas alia vira revuo nomita People.

Ĉiujare la revuo publikigas tri specialajn publikaĵojn:

* "50 plej belaj homoj en la mondo"
* "Plej malbone vestita ulo"
* "La plej seksalloga viro en la mondo" ekde 1985. Tra la jaroj elstaraj figuroj estis elektitaj kiel: Sean Connery, Keanu Reeves, Brad Pitt, Matthew McConaughey, George Clooney, Ryan Reynolds, David Beckham, Michael B. Jordan (2020), Paul Rudd (2021), Chris Evans (2022) kaj pli.

## Plej seksalloga viro vivanta 
## "Number Ones of Most Beautiful People" 
## 100 Plej Belaj Homoj 
"Popole's 100 Plej Belaj Homoj" estas ĉiujara listo de 100 *homoj* juĝita esti la plej belaj individuoj en la mondo. Ĝis 2006, ĝi estis la 50 Plej Belaj Homoj.

Julia Roberts tenas la rekordon por plejpartoj de tempoj nomita, kun kvin.  Michelle Pfeiffer, Jennifer Aniston kaj Kate Hudson aperis dufoje.

En 2020, Goldie Hawn, Kate Hudson kaj la filino de Hudson Rani faris historion fariĝanta la unua multigeneraciaj kovrilaj steloj. Krome, Hawn kaj ŝia nepino samtempe fariĝis la plej malnova kaj plej juna kovri la Belan Aferon.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*

Kategorio:Usonaj gazetoj
Kategorio:Famuloj
Benedek (familia nomo)

La **Benedek** estas hungara familia nomo (ankaŭ persona nomo). Ĝi devenis de la latina vorto *benedictus*, kiu signifas benita. La nomo havas variantojn ankaŭ en aliaj lingvoj.

## Aliaj lingvoj 
Nomformoj en aliaj lingvoj:
* Benedikto 
* Benedikt, Baruch, Bendik, Benedito, Bendix, Benz, Ben, Benedict, Barak, Bennet, Benito, Benoît, Benedicto, Bent, Bennett, Beno, Benedetto, Benno, Bento, Benoit, Barack

## Famaj Benedekoj 
* Ágnes Benedek, aktoro
* Aladár Benedek, poeto
* Áron Benedek, pastro
* Árpád Benedek, reĝisoro
* Attila Benedek, inĝeniero
* Botond Benedek, aktoro
* Dalma Benedek, kajakisto
* Dezső Benedek (antropologo)
* Dezső Benedek (pupaktoro)
* Elek Benedek, verkisto
* Ferenc Benedek (juristo)
* Ferenc Benedek, kuracisto
* Fidél P. Benedek, historiisto
* Gábor Benedek, arkitekto
* Gábor Benedek (bestokuracisto)
* Gábor Benedek (moderna pentatlonisto)
* Géza Benedek, kuracisto
* György Benedek, pentristo
* Imre Benedek, grafikisto
* István Benedek (psikiatro, verkisto)
* János Benedek, halterlevisto
* Jenő Benedek, pentristo
* Jenő Benedek (1939), pentristo
* József Benedek (aktoro)
* József Benedek (geografo)
* József Benedek (inĝeniero)
* József Benedek (skulptisto)
* Lajos Benedek (aktoro)
* Lajos Benedek (oficiro)
* László Benedek (biokemiisto)
* László Benedek (kuracisto)
* László Benedek (reĝisoro)
* László Benedek (violonisto)
* Levente Benedek, grafikisto
* Mari Benedek, dekoraciisto
* Marcell Benedek, verkisto
* Mihály Benedek, episkopo
* Miklós Benedek, aktoro
* Nándor Benedek, aktoro
* Pál Benedek, kemiisto
* Pál Benedek (hidrologo)
* Sándor Benedek, kalvinana pastro
* Tibor Benedek (akvopilkisto)
* Tibor Benedek (aktoro)

## Papoj 
* Vidu: Benedikto

## Personaj nomoj 
* Vidu: Benedek (persona nomo)

## Fontoj 
* kompilaĵo el artikoloj en Vikipedio

Kategorio:Hungaraj familiaj nomoj