open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Mihály Csikós

**Mihály Csikós** [mihAj ĉikOŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Csikós Mihály** estis hungara arkitekto, arkitekto pri internaj spacoj.

Mihály Csikós naskiĝis la  en Szeged.
 
## Biografio 
Mihály Csikós maturiĝis en gimnazio en Budapeŝto, poste li estis simpla laboristo 2 jarojn. Li akiris arkitekturan diplomon en Teknika kaj Ekonomia Universitato de Budapeŝto en 1982. Post siaj studoj li havis sola arkitekturajn laborojn, inter 1988-1990 li gvidis arkitekturan kooperativon. Depost fino de la socialismo (1990) li fondis propran arkitekturan atelieron. Li specialiĝis pri planoj de distrejoj. En 1999 li kreis projekton por Pekino, krome li vizitis ankaŭ la gravajn aziajn landojn.  

Gefiloj naskiĝis jam en 1981 kaj 1984, li edziĝis en 1998 poste 3 filoj naskiĝis.

## Elektitaj planitaj konstruaĵoj 
* pluraj distrejoj en Budapeŝto
* restoracio en Pekino (1999)
* luksaj vilaoj
* pluraj konstruaĵoj ekzemple en Germanio, Nederlando, Rumanio, Ukrainio, Rusio, Vjetnamio, Francio, Cipro, Saud-Arabio
 
## Vidu, aŭdu ankaŭ 
* https://www.youtube.com/watch?v=Bx9k8F925yc

## Fontoj 
* [hungarlingva biografio kun foto](https://hu.wikipedia.org/wiki/Csik%C3%B3s_Mih%C3%A1ly_(%C3%A9p%C3%ADt%C3%A9sz))

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj arkitektoj
Kategorio:Hungaraj arkitektoj pri internaj spacoj
Povrly

**Povrly** () estas municipo en Ĉeĥio situanta en distrikto Ústí nad Labem sur maldekstra bordo de rivero Elbo en valo de rojo Královský potok. Kondukas tra ĉi tie fervoja koridoro Děčín – Břeclav kaj ŝoseo I/62. Kun municipo Velké Březno sur la dekstra bordo de Elbo kunigas ĝin rivera pramŝipo. Vivas ĉi tie  (). Okcidente de la municipo troviĝas naturrezervejo Kozí vrch.

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1186.

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
* **Povrly** (katastra teritorio (k. t.) *Povrly*, *Český Bukov*, *Lužec u Petrova Mlýna*, *Lysá* kaj *Šachov*)
* Mírkov (k. t. *Mírkov*, inkluzive de baza sidejunuo Blansko)
* Neštědice (k. t. *Neštědice* kaj *Mašovice pod Vysokým kamenem*)
* Roztoky (k. t. *Roztoky nad Labem*)
* Slavošov (k. t. *Slavošov*)

## Pluaj fotoj 

Kozi vrch from Velke Brezno CZ 0016.jpg|Kozí vrch
Zřícenina Blansko - panoramio.jpg|Ruino Blansko
Usedlost, Kovářská 1, Povrly, okr. Ústí nad Labem, Ústecký kraj 01.jpg|Povrly
Dům, ul. 5. května 3, Povrly, okr. Ústí nad Labem, Ústecký kraj 01.jpg|Povrly


Kategorio:Municipoj en distrikto Ústí nad Labem
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Ústí nad Labem
Kategorio:Setlejoj en Bohemia mezmontaro
Kategorio:Setlejoj sur Elbo
Pasay

**Pasay,** tagaloge **Lungsod ng Pasay** estas marhavena urbego (1-aklasa) en Filipinoj. Ĝi estas parto de urbaro Manila Metropolo.
eta|maldekstre|Aerpanoramo en Pasay
## Bazaj informoj 
* loĝantaro:  (2015) 
* horzono: UTC+8 (PST)
* poŝtkodoj: 1300–1309  
* telefonkodo:  +63 (0)2 
* Supermara alteco:  m
* Areo: 13,97 km2

## Geografio 
Pasay situas laŭ la Sudĉina Maro sur la marborda ebenaĵo https://www.google.com/maps/d/viewer?mid=1yNkuiTNDXgwrBmoQIdpifBRd5pk&ll=14.51075651218645%2C120.98610350830074&z=12. Makatio troviĝas 4, Manilo 5, Mandaluyong 6, Tagigo kaj Paranjako po 8 kilometrojn (aere) https://www.distancefromto.net/. La urbego enhavas ankaŭ flughavenajn areojn. Pasay estas kunmetita de sep distriktoj.

## Historio 
Tiu areo apartenis al loka reĝlando, kiu atingis sian zeniton ĉirkaŭ 1175. La portugala ŝipisto Ferdinand Magellan malkovris la teritorion por Eŭropo en 1521. Alia ŝipisto fondis reĝlandon por la hispana krono en 1571. Dum 250 jaroj la insuloj estis regitaj fare de la  Vicreĝo de Meksiko, sed praktike katolikaj klerikoj regis la lokan politikon. En 1727 la aŭgustenanoj formale transprenis Pasay kaj nomumis ĝin Pineda. En 1863 la loko iĝis indianvilaĝo. Pro malfermo de la Sueza Kanalo en 1869 multe da hispanoj alvenis, ili portis  politikajn kaj socialajn reformojn. La demokrataj reformoj finiĝis pro kolapso de la liberala registaro en Madrido. Dum la revolucio en 1898 Pasay partoprenis en la movado. Pro ĝia loko ĵus sude de Manilo Pasay rapide iĝis urbo dum la usona kolonia periodo. Dum la 2-a mondmilito la japanoj okupis la landon, sed fine Usono rekaptis ĝin.
eta|maldekstre|Urbodomo de Pasay
## Ekonomio 
En Pasay troviĝas ĉefsidejoj de pluraj firmaoj, precipe flughavenaj. La urbego estas hejmo de kampusoj.

## Trafiko 
Pasay havas bonajn ĉefvojojn al la najbaraj urbegoj. La loĝantoj ofte uzas busojn, busetojn, triciklojn, rikiŝojn, sed estas ankaŭ relaj kontaktoj. En Pasay funkcias la internacia flughaveno, krom estas loka kaj milita flughavenoj. 
eta|Preĝejo en Pasay
## Religio 
La katolikismo estas la domina religio en Pasay.

## Klimato 
Pasay havas tropikan musonklimaton. Jare pluvas po 1823 mm. En ĉiuj monatoj estas precipitaĵoj, tamen pli ofte pluvas inter majo-novembro. La averaĝa jara temperaturo 27 °C. Ne estas grandaj diferencoj inter la monatoj laŭ la temperaturoj.

## Vidindaĵoj 
* katolikaj preĝejoj
* urba teatro

## Eksterlandaj ĝemelurboj 
* Unionurbo Kalifornio, Usono
* Sakramento (Kalifornio), Usono
* Ĉeĉon, Sud-Koreio
* Tajnano, Tajvano  

Roxas Boulevard in Pasay City 02.jpg|ĉefvojo
AIMS Maritime College.jpg|kolegio
ArellanoUniversityjf1839 04.JPG|kampuso
Aliw Theater.JPG|teatro

## Fontoj 
* WikiTrans
* https://www.britannica.com/place/Pasay

Kategorio:Urboj de la Filipinoj
Litochovice nad Labem

:*Estas ankaŭ Litochovice.*

**Litochovice nad Labem** () estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Prackovice nad Labem en distrikto Litoměřice. Ĝi troviĝas proksimume 1&nbsp;km sude de Prackovice nad Labem sur maldekstra bordo de rivero Elbo. En la jaro 2011 ĉi tie estis registritaj 68 adresoj. En la jaro  ĉi tie daŭre vivis . En la vilaĝo troviĝas fervoja haltejo sur fervojlinio 090 (sektoro Lovosice-Ústí nad Labem).

**Litochovice nad Labem** estas ankaŭ nomo de katastra teritorio kun areo 3,98&nbsp;km².

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1272.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Kamparana domo n-ro 9
* Kapelo de sankta Johano Nepomuka

## Pluaj fotoj 

Litochovice nad Labem, rozcestí.jpg|Litochovice nad Labem
Litochovice nad Labem, silnice.jpg|Litochovice nad Labem

Kategorio:Prackovice nad Labem
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Setlejoj en Bohemia mezmontaro
Kategorio:Setlejoj sur Elbo
Norda marelefanto

**Norda marelefanto** (*Mirounga angustirostris*) estas unu de du specioj de marelefantoj (el kiuj la alia estas la Suda marelefanto). Ĝi estas membro de la familio Fokedoj, *Phocidae* (veraj fokoj). Marelefantoj derivigas sian nomon el sia grando kaj el la granda rostro de la maskloj, kiu estas uzata por fari eksterordinare laŭtan rorajn bruojn, speciale dum la pariga konkurenco. Seksa dimorfismo en grando estas grava. Koresponde, la pariĝsistemo estas tre poliginia; sukcesa masklo kapablas gravedigi ĝis 50 inojn en unu sezono.

## Priskribo 
eta|200px|maldekstre|Luktantaj
La granda masklo de Norda marelefanto tipe pezas 1,500–2,300 kg kaj estas 4–5 m longa, kvankam kelkaj maskloj povas pezi ĝis 3,700 kg. Inoj estas multe pli malgrandaj kaj povas gami el 400 ĝis 900 kg en pezo, aŭ ĉirkaŭ unu triono de la maso de la masklo, kaj longas el 2.5 ĝis 3.6 m. La sudaj marelefantoj estas averaĝe pli grandaj ol tiuj de la norda specio, sed la inoj de ambaŭ specioj estas samgrandaj, kio indikas pli altan nivelon de seksa dimorfismo en la suda specio. Norda marelefanto tipe vivas ĉirkaŭ 9 jarojn. Kaj plenkreskuloj kaj junuloj de marelefantoj estas striecaj kaj nigrecaj antaŭ mudo. Postmude, ili ĝenerale havas arĝentecan al malhelgrizan mantelon kiu fadiĝas al brunec-flava kaj bruneca. Masklaj plenkreskuloj havas senharajn kolojn kaj brustojn makulitaj je rozkoloro, blanka kaj helbrunaj. Idoj estas ĉefe nigraj naske kaj mudas al arĝentgriza post elmamigo.

## Bildaro 

Male elephant seal.jpg
Elephant seal p1070818.jpg
California Elephant Seals (4889357155).jpg
Mirounga angustirostris calling 1 edit.jpg
Sanc0823 - Flickr - NOAA Photo Library.jpg
Northern Elephant Seal, San Simeon2.jpg
E-seal Mom and pup, Piedras Blancas 2009.jpg|Patrino kaj ido, Marrezervejo Piedras Blancas (Blankaj Ŝtonoj).

## Notoj 
Kategorio:Fokuloj
Kategorio:Bestoj el la Antarkta ekozono
Kategorio:Mamuloj de la Arkto
Kategorio:Mamuloj de Kanado
Kategorio:Mamuloj de Meksiko
Kategorio:Mamuloj de Usono
Kategorio:Nearktisa faŭno
Kategorio:Internacia Ruĝa Listo de Endanĝeritaj Specioj
Herbord von der Marthen

**Herbord von der Marthen**, (naskiĝinta ĉ. 1480 en Erfurto, mortinta en 1529 en Majenco) estis germana juristo kaj humanisto katolika.

## Vivo 
Herbord von der Marthen ekstudentis en 1496 ĉe la Universitato de Erfurto kie li bakalaŭriĝis en 1500 kaj magistriĝis *(magister artium)* en 1504. Poste li dediĉis sin al juraj studoj kaj iĝis en la vintra semestro 1507 bakalaŭro de kanona kaj malkanona juroj. En somero 1512 li iĝis licenciulo kaj samjare doktoro jurscienca. Sekve li dungitis kiel profesoro en Erfurto.

Li posteulis la pro simpatio kun la saksoj en 1514 ekzekutitan urban ĉefadvokaton; ĉi tiun deĵoron li plenumis por la daŭro de du jaroj. En 1515 li iĝis rektoro altlerneja. Tiufunkcie li denuncitis pro ŝtatperfido pro falsa ĵuro de tribunale defendatoj (denove temis pri kvereloj kun saksoj) kaj sukcesis fuĝi en 1517 al Majenco. Tie li eklaboris por Albrecht von Brandenburg kaj iĝis imperiestra konsilisto sub la imperiestroj Maksimiliano la 1-a (Sankta Romia Imperio) kaj Karlo la 5-a (Sankta Romia Imperio).

Danke al siaj ligoj al la erfurta humanista rondaro inter 1506 kaj 1516 ĉirkaŭ Mutianus Rufus kaj Eobanus Hessus li ankaŭ verkistis. Rimarkeblas en la verkoj vere altkvalita klereco lia. Rufus ankaŭ zorgis ke Herbord iĝu posteulo de Georg Spalatin kiel instruisto de klasikaj lingvoj ĉe Monaĥejo Georgenthal. Kelkfoje li taksitis *modelo de moderna juristo* kiel aludo al humanisma jurscienco kie renovigitis ĉefe disde Franclando.

## Literaturo 
* Franz Wilhelm Kampschulte: *Die Universitat Erfurt*, 1858–60
* K. Krause: *Helius Eobanus Hessus. Sein Leben und seine Werke*, 1879
* Erich Kleineidam: *Universitas Studii Erfordernsis*, Teil II: 1460–1521, 1969.

Kategorio:Germanaj juristoj
Kategorio:Germanaj romkatolikoj
Kategorio:Germanaj rektoroj
Kategorio:Germanaj humanistoj
Kategorio:Homoj rilataj al Erfurto
Mírkov

**Mírkov** () estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Povrly en distrikto Ústí nad Labem. Ĝi troviĝas proksimume 6,5&nbsp;km nordoriente de Ústí nad Labem. En la jaro 2011 ĉi tie estis registritaj 22 adresoj. En la jaro  ĉi tie daŭre vivis . Mírkov konsistas el propra Mírkov kaj solejo Blansko sub samnomata burgo (1&nbsp;domo kun 6&nbsp;loĝantoj).

**Mírkov** estas ankaŭ nomo de katastra teritorio kun areo 4,39&nbsp;km².

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1411.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Kapelo el la jaro 1800 en Mírkov. Kapelo kun tureto situas en vilaĝplaco ĉe fiŝlago. Estadis ĉi tie ankaŭ sonorilo el la jaro 1728, hodiaŭ ne trovita.
* Torzo de pilgrima roka kapelo de Vizito de Virgulino Maria

## Pluaj fotoj 

MirkovCedule.JPG|Komenco de la vilaĝo
MirkovKaple.JPG|Kapelo el la jaro 1800
MirkovRozcestnik.JPG|Turisma vojmontrilo
MirkovCesta.JPG|Ŝoseo el Mírkov ĝis Neštěmice

Kategorio:Povrly
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Ústí nad Labem
Kategorio:Setlejoj en Bohemia mezmontaro
Stacidomo de Tiraspolo

**Stacidomo de Tiraspolo** () estas la ĉefa stacidomo de urbo Tiraspolo, ĉefurbo de neagnoskata ŝtato Ĉednestrio. La stacidomo estis fondita en 1867 jaro. Responsas pri ĝi la societo *Fervojoj de Ĉednestrio*.

## Historio
En 1846 jaro, belga inĝeniero Zuber komencis tralaboradon de origina projekto de fervojo inter urboj Odeso kaj Tiraspolo, kaj vilaĝo Parcani. La konstruado de fervojo en Tiraspolo estis komencita en la dua duono de 1860-aj jaroj. En 1867 jaro estis kreita la fervojo inter stacidomo Rozdilna kaj Tiraspolo. 

Komence de 20-a jarcento, pasaĝera trafiko grave rolas en fervoja trafiko de la regiono. La fervojo inter Odeso kaj Kiŝinevo estis uzata por pasaĝeraj kaj ŝarĝaj vagonoj, ankaŭ por poŝtpreno.

En aprilo de 1944 jaro, dum la Dua mondmilito, tiraspola stacidomo estis bruligita de retiriĝantaj germanaj kaj rumanaj trupoj. La stacidomo estis restaŭrita post la milito.

Nuntempe, kaŭze de ĉednestria konflikto kaj malsimplaj rilatoj inter fervoraj kompanioj de Moldavio kaj Ĉednestrio, ekde 2006 jaro nur ekspresa trajno № 65 «Moskvo — Kiŝinevo» navedas trans stacidomo de Tiraspolo dum la tuta jaro, kaj trajno «Saratov — Varno» navedas trans la stacidomo somere. Ekde 1-a de oktobro de 2010 jaro estis reekigita movado de trajno № 641\642 «Kiŝinevo-Odeso»..

La stacidomo havas 2 kajojn kaj 12 trakojn.

## Linioj de trajnoj inter stacidomo 
* Moskvo — Kiŝinevo (Rusiaj Fervojoj)
* Saratov — Varna (Rusiaj Fervojoj) 
* Kiŝinevo — Odeso (Fervojo de Moldavio)

## Bildaro

File:Станция Тирасполь рано утром.jpg|Stacidomo de Tiraspolo frumatene
File:Станция Тирасполь.jpg|Kajo kaj lokomotivo en la tiraspola stacidomo somere
File:Станция Тирасполь диспетчерская.jpg|Komandoturo de la tiraspola stacidomo
File:Станция Тирасполь и тепловоз 2ТЭ10М.jpg|Dizellokomotivo apude de la stacidomo
File:TiraspolStation.JPG|Enirejo de la stacidomo
File:Станция Тирасполь общий вид.jpg|Fervojaj trakoj de la tiraspola stacidomo
File:Авто и ж.д. вокзал г.Тирасполь - Донор.jpg|Stacidomo en la 2011-a jaro

## Referencoj
Kategorio:Aperis en 1867
Tiraspolo
Kategorio:Tiraspolo
Kalorino

eta|Detalo de vizaĝo kaj oreloj.
alternative=Nördlicherseebär-Callorhinus ursinus-World.png|eta|Nördlicherseebär-Callorhinus ursinus-World
La **norda felfoko** aŭ **kalorino** (*Callorhinus ursinus*) estas Otariedo kiu vivas laŭlonge de la nordo de la Pacifika Oceano, la Beringa Maro, kaj la Oĥotska Maro. Ĝi estas la plej granda membro de la felfoka subfamilio Arktocefalenoj (*Arctocephalinae*) kaj la nura vivanta specio en la genro *Callorhinus*. Krome oni konas unusolan fosilian specion, nome *Callorhinus gilmorei*, el la Plioceno de Japanio kaj de okcidenta Nordameriko.

[eta|280px|Homoj mortigantaj kalorinojn sur la [Insulo Sankta Paŭlo (Alasko)|Insulo Sankta Paŭlo, Alasko, en la 1890-aj jaroj.|alt=A group of seal hunters surround a small group of sea lions with their clubs in the air]]
Kalorino havas tre rimarkindan seksan dimorfismon, laŭ kiu maskloj estas 30–40% pli longaj kaj pli ol 4.5 fojojn pli pezaj ol plenkreskaj inoj. La kapo estas ne tre pinta en ambaŭ seksoj pro la tre mallonga, suben-kurba muzelo, kaj malgranda nazo, kiu etendiĝas iome trans la buŝo en inoj kaj modere en maskloj. La felo estas dika kaj brila, kun densa subfelo de krema koloro. La subfelo estas malheligita per la pli longaj gvardharoj, kvankam ĝi estas parte videbla kiam la animaloj estas malsekaj. Trajtoj de kaj antaŭaj kaj malantaŭaj naĝiloj estas unikaj kaj diagnozaj de la specio. Felo porestas el la pinto de la antaŭaj naĝiloj kaj klara "pura linio" estas videbla tra la pojno kie finas la felo. La malantaŭaj naĝiloj estas proporcie la plej longaj inter otariedoj pro la tre longaj, kartilagaj etendoj de ĉiuj fingroj. Malgrandaj ungoj estls en la digitoj 2a–4a, tre malantaŭ la klap-eca pinto de ĉiu digito. La orelaj aŭrikloj estas longaj kaj rimarkindaj, kaj nudaj el malhela felo en la pinto en pli aĝaj animaloj. La vibrisoj estas tre longaj, kaj regule etendan trans la oreloj. Plenkreskuloj havas ĉiuj blankajn vibrisojn, junuloj kaj preskaŭplenkreskuloj havas mikson de blankaj kaj nigraj vibrisoj, inklude kelkajn kiuj havas malhelajn bazojn kaj blankajn pintojn, kaj idoj kaj preskaŭjunuloj havas ĉiuj nigrajn vibrisojn. La okuloj estas proporcie grandaj kaj rimarkindaj, speciale en inoj, preskaŭplenkreskuloj kaj junuloj.

## Notoj 
Kategorio:Fokuloj
Kategorio:Mamuloj de Azio
Kategorio:Mamuloj de Nordameriko
Kategorio:Mamuloj de la Arkto
Kategorio:Vundeblaj specioj
Muŝo (estetiko)

[eta|[Princess Bee kun muŝo]] 
eta|Victoria Koblenka kun muŝo
En la estetika muŝo indikas la imitaĵon de nevuso kiu plej ofte troviĝas sur la supra flanko de la buŝo aŭ je la loko de la kolo. Ĉe plivastigo tiu esprimo ankaŭ indikas naturan nevuson sur komparebla loko, kiu pli ofte nomiĝas belecmakulo.

En la vortaro de la Franca Akademio la priskribo estas "eta rondo el tafto aŭ nigra veluro, aŭ farita per speciala krajono, kiu imitas nevuson, kion virinoj kelkfoje metas sur la vizaĝo aŭ kolregiono". La muŝo ankaŭ fareblas per permanenta ŝminko aŭ per tradiciaj tatupigmentoj.

## Vidu ankaŭ 
* Cindy Crawford
* Victoria Koblenko
* Marilyn Monroe
* Dolly Parton

## Eksteraj ligilo 
* Ingrid Steeger kun muŝo

Kategorio:Kosmetiko
Kategorio:Estetiko
Kategorio:Haŭto
Moratorio

**Moratorio** en juro estas termino por permeso al ŝuldantoj prokrasti siajn repagojn ĝis difinita tempo kaj por decido, ke provizore ĉesu iu agado.

Moratorio estas suspendo de agado aŭ leĝo. En jura kunteksto, ĝi povas referenci al provizora suspendo de leĝo por permesi la plenumon de agado.

Por ekzemplo, la aktivuloj por la animalaj rajtoj kaj konservaŭtoritatoj povas decidi moratoriojn por fiŝkaptado aŭ ĉasado por protekti minacatajn kaj endanĝerigatajn bestospeciojn. Tiuj suspendoj evitas, ke la homoj plue ĉasos aŭ fiŝkaptos la koncernajn animalojn kaj tio ebligu ties kreskon, reproduktadon kaj eventuale rekuperon de la specio.

Alia ekzemplo estas suspendo de juraj devigoj aŭ pagoj (Pagĉesigo). Jura funkciulo povas ordoni pagosuspendon pro difinitaj cirkonstancoj, kiuj povas fari, ke unu parto estu malkapabla pagi al la alia. Ekzemple dum la tutmonda pandemio pro la Covid-19 en kelkaj landoj oni studis eblojn apliki moratorion por haltigi lupagojn kaj aliajn elspezojn kiujn multaj personoj kaj entreprenoj ne povas plenumi pro la ekonomia krizo rezultinta.

## Vidu ankaŭ 
* Balenĉasado

## Notoj 
Kategorio:Financoj
Kategorio:Juraj terminoj
Tafto

eta|Detalo de virina jupo, farita el unukolora tafto
**Tafto** estas silka aŭ artefarite silka teksaĵo en unukolora simpla plektaĵo. La nomo derivitus de la persa vorto ‘taftâ’. Tiu persa vorto estas tradukebla diversmaniere: ‘ŝpinado’, ‘turnite teksita’, ‘teksitaĵo’.

Krom silko diversaj kombinaĵoj de teksaĵfibroj uzatas kiel:
* 58% poliestro kun 42% poliamido
* 65% poliestro kun 35% nilono
* 58% poliestro kun 42% kotono
* 100% poliestro

Kategorio:Materialoj
Kategorio:Teksaĵoj
Kategorio:Teksaĵindustrio
Ftiro

**Ftiro** estas speco de laŭso, kiu kutime vivas unike ĉe la pubhararo de homo. Temas pri genro (*Phthirus*) de insektoj el la ordo de anopluroj, parazitaj sur la ingvena regiono de homoj.

## Vidu ankaŭ 
* Pediko

## Notoj 
Kategorio:Insektoj
Kategorio:Parazitoj
Bons-en-Chablais

''''* estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento alta Savojo (france *Haute-Savoie*, arpitane *Savouè d'Amont*), en la regiono Aŭvernjo-Rodano-Alpoj (france *Auvergne-Rhône-Alpes''). Fine de  en la komunumo vivis . 

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

## Vidu ankaŭ 
* komunumoj de Haute-Savoie
* Bons-en-Chablais (stacidomo)


Kategorio:Komunumoj de Haute-Savoie
Internacia Komisiono pri Balenĉaso

La **Internacia Komisiono pri Balenĉaso** ( (mallongigite **IWC**) estas internacia organismo kreita la 2an de decembro 1946 fare de la Internacia Konvencio por la Regulado de la Balenkaptado, subskribita en Vaŝingtono, kaj fondita kun la celo reguli la balenkaptadon kaj la komercon de cetacoj. La centra sidejo de la IKB estas en Brighton, Anglio. La organizo konsistas de tri ĉefaj komitatoj: nome scienca, teknikaj kaj financo/administrado.

Tradicie, la IBK kunsidas jare en majo aŭ junio. Ĉiu membro-ŝtato partoprenanta estas reprezentata de po unu komisionano, kiu povas esti akompanata de fakuloj kaj konsilistoj.

## Historio 
En la 1970-aj jaroj ekis forta kampanjo por protekti balenspeciojn kaj por tio malpermesi ties kaptadon. En 1982 la IBK proklamis la finon de la komerca balenkaptado, pere de internacia moratorio kiu ekvalidiĝis en la sezono 1985-1986. Dum Islando kaj Sud-Koreio uzis la regularon por atingi specialajn permesilojn, Japanio, Norvegio, Peruo kaj Sovetunio defiis la decidon plukaptante, ĉar la moratorio ne baziĝis sur la konsilado de la Scienca Komitato. Japanio kaj Peruo finfine ŝanĝis siajn sintenojn pro premoj fare de Usono.

Spite la moratorion, la artikolo VIII de la Konvencio kiu regulas la balenkaptado permesas la kaptadon por sciencaj celoj. Profitante tion, Japanio finfine agnoskis la komercan malpermeson, sed trompas ĝin farante "sciencan" kaptadon. Japanio kaptas ĉirkaŭ 400 balenojn jare.

La IKB estas formata de 88 landaj membroj. Inter la landaj membroj de la IBK estas du sintenoj: landoj kiuj intencas protekti kaj konservi la cetacojn kaj landoj kiuj stimulas kontrolitan balenkaptadon por komerca uzado, kiel estas Norvegio, Islando kaj Japanio. En decembro 2018 Japanio anoncis sian retiron de la Komisiono por refari komercan balenkaptadon.

## Notoj 
Kategorio:Balenkaptado
Kategorio:Internaciaj organizaĵoj
Kategorio:Maraj organizaĵoj
Kategorio:Krudmaterialaj organizaĵoj
Kategorio:Organizaĵoj fonditaj en 1946
Konojedy (Úštěk)

:*Estas ankaŭ: Konojedy.*

**Konojedy** estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de urbo Úštěk en distrikto Litoměřice. Ĝi troviĝas proksimume 4&nbsp;km norde de Úštěk. En la jaro 2011 ĉi tie estis registritaj 58 adresoj. En la jaro  ĉi tie daŭre vivis .

Konojedy situas en katastra teritorio **Konojedy u Úštěku** kun areo 5,69&nbsp;km².

## Historio 
eta|maldekstra|Mapo de Konojedy de 1842.
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1057.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* En la vilaĝo situas ampleksa komplekso de monaĥejo de servitoj de Mario, kiu estis en la jaroj 1739–1758 alikonstruita al baroka kastelo. Ĉe la kastelo situas preĝejo de Ĉielpreno de Virgulino Maria el la aroj 1747 až 1762.
* En valo de rojo Úštěcký potok situas rino de baroka muelejo por nigra pulvo. Verŝajne post tridekjara milito fondis ĝin generalo Jan Špork. Post lia morto la produktado de nigra pulvo finis kaj la objekto estis uzata kiel deponejo kaj kiel loĝigejo por brutaro.
* Sur rando de la vilaĝo troviĝas minejo protektata kiel nacia naturmemorindaĵo Dubí hora.

## Pluaj fotoj 

Konojedy 8a.JPG|Konojedy
Konojedy.JPG|Konojedy
Konojedy 54.JPG|Konojedy
Konojedy 31.JPG|Konojedy
Areál kláštera Konojedy 7.JPG|Konojedy, areo de monaĥejo Konojedy

Kategorio:Úštěk
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Setlejoj en Bohemia mezmontaro
Akrapinta baleno

**Akrapinta baleno** (*Balaenoptera acutorostrata*) estas specio de Balenoptero ene de la subordo de Lamencetacoj.
alternative=Dwarf minke whale (30694501214).jpg|eta|Dwarf minke whale (30694501214)
Ĝi estas la plej malgranda membro de Balenopteroj kaj la dua plej malgranda specio de Lamencetacoj. Kvankam dekomence ignorita de balenkaptistoj pro sia malgrando kaj malalta ole-produktado, ĝi ekestsis ekspluatita de kelkaj landoj dekomence en la komenco de la 20a jarcento. Dum aliaj specioj malpliiĝis, pli grandaj nombroj de akrapintaj balenoj etis kaptitaj, ĉefe por ties viando. Ĝi estas nuntempe unu el la ĉefaj celoj de la balenindustrio. Estas nana formo en la Suda Hemisfero.

Tiu specio estas konata el fosilia registro el Plioceno ĝis la Kvaternaro (3.6 milionoj da jaroj ĝis nun). 

## Vidu ankaŭ
* Balenopteroj

## Referencoj 
Kategorio:Cetacoj
Kategorio:Faŭno de la Atlantiko
Kategorio:Mamuloj de la Arkto
Kategorio:Faŭno de la Pacifiko
Kategorio:Internacia Ruĝa Listo de Endanĝeritaj Specioj
Mastik-glaciaĵo

eta|250px|dekstre|Turka glaciaĵo kun "Kanafeh" sur telero.
**Mastik-glaciaĵo** (rezinbazita glaciaĵo) estas populara nomo por glueca glaciaĵo, nomita laŭ la spico - Mastiko (*Pistacia lentiscus*-rezino). Ĉi tiuj glaciaĵoj estas bazitaj sur "salep" aŭ "florento", rozakvo, kaj la "Mastika rezino" kiu kontribuas al la teksturo (kontraste al la teksturo de aliaj glaciaĵoj kiuj havas pli aerecan teksturon) kaj estas ofte uzataj en mezorienta kuirarto. Hodiaŭ, pro la tre alta prezo de la goma spico kaj la malfacileco akiri ĝin, ekzistas glaciaj vendistoj, kiuj kutime anstataŭas ĝin per glukozo aŭ aliaj glaciaĵoj kiuj aperas kiel glueca plado.

## Historio 
Mastik-glaciaĵo unue estis elpensita en Turkio dum la Otomana Imperio kaj estis nomata: *Dondurma* kaj dum ĉirkaŭ 300 jaroj lia recepto estis konservita sekreta dum multaj jaroj. Estas lokoj en Turkio, kie estas kutimo meti la glaciaĵon en grandan ujon ekipitan per grandegaj kuleroj por konstanta agado, por ke ili ne tro firmiĝu, kaj servu ĝin sur telero kun tranĉilo kaj forko. La glaciaĵoj estas tre ŝatataj en Turkio kaj ekzistas eĉ strataj butikoj precipe por mastikaj glaciaĵoj, kie ili verŝas bolantan ĉokoladan siropon sur glaciaĵan tason. Estas vendistoj de glaciaĵoj, kiuj praktikas ludadon kaj stratajn spektaklojn por turistoj kun glaciaĵoj pro ĝia granda fleksebleco kaj rezisto al fandiĝo. La amasa diskonigo de la glaciaĵo en Turkio konigis la kvartalon de Istanbulo kiel "Dondorma".

### Siria glaciaĵo 
Meze de la 19a jarcento komercisto siriano alportis la sekretan recepton de glaciaĵo el Turkio al Damasko, kie li disvolvis pli molan lokan version de glaciaĵo nomata "Booza", kiu estas pli malpeza kaj aereca ol la turka versio, kaj de tie ĝi estis distribuita al arabaj landoj. En la Proksima Oriento oni vendas nur la araban version de la glaciaĵo, dum en la Malproksima Oriento nur la turka versio de la glaciaĵo vendiĝas.

## Vidu ankaŭ 
* Bakdaŝ (glaciaĵejo)
* Kulfi
* Bastani sonnati
Registaro de Kanado

La **Registaro de Kanado** (en franca *Le gouvernement du Canada*, pli oficiale *Le gouvernement de Sa Majesté*, en angla *Government of Canada*, pli oficiale ''Her Majesty's Government*), estas la titolo de la plenuma povo, je federacia nivelo, por la tuto de la kanada teritorio. Kanado estas konstitucia monarkio, kaj pro tio la Reĝo de Kanado, reprezentata de la Ĝenerala Guberniestro, estas la ŝtatestro. La registarestro estas la Ĉefministro. La registaro de Kanado fakte estas komponita de la Privata Konsilio de la Reĝo por Kanado, de la ministraro kaj de la federacia publika funkciularo. La Privata Konsilio estas organo ĉefe simbola, kaj tiel la plenuma povo estas plenumita de la ministraro, kaj estrate de la Ĉefministro.

La plenuma povo de Kanado estas regata grandparte per la Konstitucia Leĝo de 1867. Tiu Leĝo atribuas al la monarko aŭ al ties reprezentanto, kun la helpo de la Privata Konsilio, la plenuman povon. Ĉiuokaze, la principo de la ministrara respondeco kadre de la Westminster-sistemo faras, ke la Ĉefministro estas la vera ministrarestro kaj reganto de la lando. Krome, la ministroj de la Krono kaj la ministroj de Ŝtato estas ĝenerale ĉiuj membroj de la Parlamento de Kanado. Pro la federalismo, la Registaro de Kanado plenumas sian plenuman povon sur en siaj kompetencaj sferoj. La plenuma povo de provincaj kompetencoj estas plenumitaj de la provincij registaroj.

La nuna Ĉefministro estas Mark Carney, estro de la Liberala Partio de Kanado. Li estis nomumita por tiu posteno fare de la Ĝenerala Guberniestro de Kanado, nome de la Reĝo de Kanado

## Bibliografio 
* André Bernard, *Les Institutions politiques au Québec et au Canada'', Montréal, Éditions du Boréal, 1995, 122 p.


Kategorio:Politiko de Kanado
Populacia botelkolo

eta|dekstra|Populacia botelkolo sekvata de rekupero (supren) aŭ formorto (malsupren).
**Populacia botelkolo**, aŭ *genetika botelkolo*, estas akra malpliigo en la grando de populacio pro okazaĵoj en la medio (kiel malsategoj, tertremoj, inundoj, incendioj, malsanoj aŭ sekegoj) aŭ pro homa agado (kiel genocido). Tiuj okazaĵoj povas malpliigi la variadon en la genprovizo de populacio; tiel, pli malgranda populacio, kun pli malgranda genetika diverseco, pasas genojn al estontaj generacioj de idoj tra seksa reproduktado. Genetika diverseco restas malalta, pliiĝante nur kiam la genprovizo el alia populacio okazas aŭ tre malrapide pliiĝas nur kiam okazas hazardaj mutacioj laŭ la tempopaso. Tio rezultas en malpliigo en la fortikeco de la populacio kaj en ĝia kapablo adaptiĝi al kaj survivi mediajn ŝanĝojn por selektado, kiel klimata ŝanĝo aŭ ŝanĝo en disponeblaj rimedoj. Alternative, se survivantoj de botelkolo estas la individuoj kun la plej granda genetika bonfarto, la frekvenco de pli bonfartaj genoj ene de la genprovizo estas pliigita, kvankam la provizo mem estas malpliigita.

La genetika drivo okazigita de populacia botelkolo povas ŝanĝi la proporcian hazardan distribuadon de aleloj kaj eĉ konduki al perdo de aleloj. La ŝancoj por enkruciĝo kaj genetika homogeneco povas pliiĝi, eble konduke al enkruciĝa depresio. Ankaŭ pli malgranda populacigrando povas okazigi akumuladon de damaĝaj mutacioj.

Iomete diferenca formo de botelkolo povas okazi sed malgranda grupo iĝas reprodukte (ekz. geografie) separata el la ĉefa populacio, kiel pere de fondefiko, ekz. se kelkaj membroj de specio sukcese koloniigas novan izolatan insulon, aŭ el malgranda kaptivreproduktaj programoj kiel de animaloj en bestoĝardeno. Alternative, invadaj specioj povas suferi populacian botelkolon pere de fondefikoj kiam estas enkondukitan en sia invadoteritorio.

Populaciaj botelkoloj ludas gravan rolon en konserva biologio (prie la koncepto de "minimuma eltenebla populacigrando") kaj en la kunteksto de agrikulturo (biologia kaj plagokontrolo).

## Notoj 
Kategorio:Loĝantara genetiko
Kategorio:Homa evoluo
Plagokontrolo

[eta|upright=1.35|Agrikultura [aviadilo aplikas malalte insekticidon kontraŭ Diabrotiko maizdamaĝiga.]]
**Plagokontrolo** estas la reguligado aŭ administrado de specio difinita kiel plago, nome membro de la animala regno kiu efikas damaĝe al homa agado. La homa reago dependas el la gravo de la farita damaĝo, kaj ĝi gamos el tolero, tra diskonvinko kaj administrado, ĝis klopodoj tute elimini la plagon. Decidoj por plagokontrolo povas esti plenumitaj kiel parto de integrita lukto kontraŭ plagoj.

En agrikulturo, plagoj estas retenitaj per kulturaj, kemiaj kaj biologiaj rimedoj. Plugado kaj kultivado de la grundo antaŭ semado malpliigas la plagoŝarĝon kaj estas moderna tendenco limigi la uzadon de pesticidoj tiom kiom eblas. Tio povas esti plenumita per rekta kontrolo de la plago, nur aplikante insekticidojn se necese, kaj per kreskigo de variaĵoj kaj kultivaroj kiuj estu rezistantaj al plagoj. Se eble, biologiaj rimedoj estas uzataj, kuraĝigante naturaj malamikoj de la plagoj kaj enkondukante taŭgajn predantojn aŭ parazitojn.

En hejmoj kaj urbaj medioj, la plagoj estas de roduloj, birdoj, insektoj kaj aliaj organismoj kiuj kunhavas la habitaton kun homoj, kaj kiuj manĝas aŭ detruas iliajn posedojn. Kontrolo de tiuj plagoj estas klopoditaj pere de forigo, forpelo, fizika forigo aŭ kemiaj rimedoj. Alternative, variaj metodoj de biologia kontrolo povas esti uzata inklude steriligajn programojn.
Latour-de-France

**Latour-de-France** (, ) estas franca  situanta en departemento Pyrénées-Orientales, regiono .

Ĝiaj loĝantoj nomiĝas *Tourils*.

eta|maldekstra|300px|La loĝloko inter la ĉirkaŭaj komunumoj

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Pyrénées-Orientales

## Eksteraj ligiloj 
* 
* Latour-de-France ĉe Communauté de Communes Agly-Fenouillèdes 

Kategorio:Komunumoj de Pyrénées-Orientales
Kategorio:Municipoj de Fenolleda
Artigues (Aude)

**Artigues** (, ) estas franca  situanta en departemento Aude, regiono .

Ĝiaj loĝantoj nomiĝas *Artigois*.

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Aude

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Komunumoj de Aude
Kategorio:Municipoj de Fenolleda
Claudine Rinner

**Claudine RINNER** (naskiĝis en 1965) estas franca teknika desegnistino kaj amatora astronomino. En sia hejmo en Ottmarsheim (Haut-Rhin, Alzaco, Francio), ŝi defore observas per aŭtomata teleskopo de 0,5 m en Atlasa Montaro, Maroko.

## Observoj 
Interesita pri astronomio ekde sia infanaĝo, ŝi komencis observi per refraktoro de 5 cm, kaj poste, aĝa je 14-jaroj, per teleskopo de 11,5 cm.. En 1996, ŝi eksciis la ekziston de la ŝargkuplitaj fotiloj kaj rekomencis observi elde sia hejmo per teleskopo de 20 cm ekipita de ŝargkuplita fotilo.

### Deforaj observoj 
Sed la atmosferaj kondiĉoj de Alzaco ne taŭgas por observoj : ŝi movigis sian instrumentaron en la Observatorion de Dax kaj poste en la Observatorion *Chante-Perdrix* de Dauban, proksime de Banon (Alpes-de-Haute-Provence).. Tie, ŝi konstruigis defore regatan teleskopon de 50 cm, per kiu ŝi observas elde sia alzaca hejmo.

### Observatorio MOSS 
La projekto MOSS (*Morocco Oukaimeden Sky Survey*), komencita en oktobro 2011, estas kontribuo de Claudine Rinner, de la ''Société Jurassienne d'Astronomie* (Svislando) kaj de la laboratorio pri Altenergia Fiziko kaj Astrofiziko (LPHEA) de la Universitato Cadi Ayyad de Marakeŝo. La konstruado de la konstruaĵo estis plenumita de la firmao AGM (*Atlas Golf Marrakech*). La projekto MOSS estis sponsorita de la fondaĵo *Schoch* (Svislando), la romandia komisiono pri fiziko, la Premio Edgar-Wilson de la SAO (Bostono) kaj la Planeda Societo.

La observatorio situiĝas en la nacia parko Toubkal, je altitudo 2 750 metroj. Ĝi estas ekipita de neŭtona teleskopo kun ĉefa spegulo de 500 mm, ĝi vidis sian  la .

## Malkovroj 
Claudine Rinner malkovris 3 kometojn.

*Minor Planet Center* kreditas ŝin de la malkovro de 58 numerotitaj asteroidoj inter 2004 kaj 2007, el kiuj 3 en kunlaboro kun François Kugel.

## Honoroj 
Ŝi ricevis en 2012 la Premion Edgar-Wilson pro la malkovro de la kometo P/2011 W2 (Rinner) kaj en 2012 pro la malkovro de la kometoj MOSS.

La asteroido 23999 Rinner estis nomita en ŝia honoro.

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* :Kategorio:Malkovrita de Claudine Rinner

## Eksteraj ligiloj 
*  Bonvenon en la paĝon astro de Claudine, el *Astrosurf*
*  Claudine Rinner : neredukteblulino ĉe la asteroidaj ĉasistoj, el *Sciences et Avenir''

Kategorio:Francaj astronomoj
Kategorio:Malkovrintoj de asteroidoj
Kategorio:Malkovrintoj de kometoj
Bossey (Haute-Savoie)

**Bossey** estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento alta Savojo (france *Haute-Savoie*, arpitane ''Savouè d'Amont*), en la regiono Aŭvernjo-Rodano-Alpoj (france *Auvergne-Rhône-Alpes''). Fine de  en la komunumo vivis . 

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

## Vidu ankaŭ 
* komunumoj de Haute-Savoie

eta|maldekstra|300px|la loka kirko pli detale

Kategorio:Komunumoj de Haute-Savoie
Roztoky (Povrly)

**Roztoky** () estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Povrly en distrikto Ústí nad Labem. Ĝi troviĝas proksimume 2&nbsp;km nordoriente de Povrly. Kondukas tra ĉi tie ŝoseo I/62. En la jaro 2011 ĉi tie estis registritaj 42 adresoj. En la jaro  ĉi tie daŭre vivis .

Roztoky situas en katastra teritorio **Roztoky nad Labem** kun areo 1,8&nbsp;km².

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1186.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Kamparana domo n-ro 28
* Paroĥo n-ro 38
* Historiaj galerioj en monteto nomata Vysoká hora (nealireblaj)

Kategorio:Povrly
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Ústí nad Labem
Kategorio:Setlejoj en Bohemia mezmontaro
Kategorio:Setlejoj sur Elbo
Kaspia foko

[eta|dekstre|270px|Kaspiaj fokoj (patrino kaj ido) en [poŝtmarko de Azerbajĝano.]]
alternative=Caspian Seal area.png|eta|Arealo
**Kaspia foko** (*Pusa caspica*) estas unu el la plej malgrandaj membroj de la senorelfoka familio de Fokedoj kaj unika en tio ke ĝi troviĝas nur en saleta Kaspia Maro. Ili troviĝas ne nur laŭlonge de la marbordoj, sed ankaŭ sur la multaj rok-insuloj kaj flosblokoj de glacio kiuj formiĝas en la Kaspia Maro. Vintre, kaj en pli malvarmaj partoj de printempo kaj aŭtuno, tiuj marmamuloj loĝas en Norda Kaspio. Kiam la glacio fandiĝas en la pli varma sezono, ili povas troviĝi sur la elfluejoj de la riveroj Volga kaj Uralo, sa kiel en la sudaj latitudoj de Kaspia Maro kie pli malvarmaj akvoj povas troviĝi je pli granda profundo.

## Aspekto 
Plenkreskuloj estas ĉirkaŭ 126–129 cm longaj. Maskloj estas pli longaj ol inoj je frua aĝo, sed inoj spertas pli rapidan kreskon ĝis ili atingas dek jarojn de aĝo. Maskloj povas kreskiĝi laŭgrade ĝis ili atingas aĝon de ĉirkaŭ 30 aŭ 40 jaroj. Plenkreskuloj pezas ĉirkaŭ 86 kg; maskloj estas ĝenerale pli grandaj kaj fortikaj.

La strukturo de la kranio de la Kaspia foko sugestas, ke ĝi estas tre proksime rilataj al la Bajkala foko. Krome, la morfologiaj strukturoj de ambaŭ specioj sugestas, ke ili descendis el la ringofoko kiu migris el pli grandaj akvejoj antaŭ ĉirkaŭ du milionoj da jaroj.

## Notoj 
Kategorio:Mamuloj de Okcidenta Azio
Kategorio:Mamuloj de Centra Azio
Kategorio:Mamuloj de Proksima Oriento
Kategorio:Mamuloj de Azerbajĝano
Kategorio:Mamuloj de Eŭropo
Kategorio:Maraj mamuloj
Kategorio:Fokuloj
Kategorio:Faŭno de la Kaspia maro
Kategorio:Endanĝeritaj specioj
Nago

[eta|Statuo de la nago [Muĉalindo ŝirmanta la budhon Gotamon ĉe la bikŝuejo Wat Phra That Doi Suthep en Ĉiang Mai, Tajlando.]]

**Nago** estas mitologia estaĵo, duone homo, duone vipero. Ili aperas en rakontoj en hinduismo, budhismo kaj ĝajnismo, kaj estas gravaj en pluraj mitologiaj tradicioj en Sudazio kaj sudorienta Azio.

## Reprezentado
Ili estas reprezentitaj aŭ kiel homoj kun viperoj ĉe la hararo aŭ ĉirkaŭ la kolo, aŭ kiel gigantaj viperoj, aŭ kiel duone homoj de la kokso supren kaj duone viperoj de la kokso malsupren.

## Loĝloko
En hinduismo, ili loĝas en la subtera paradizo Patalo, kie ili estas regataj de la reĝo de la nagoj. En budhismo, ili ofte loĝas en riveroj, lagoj kaj kavernoj.

## Etimologio
En Sanskrito, la vorto *nāga* () estas la ordinara nomo de hindia kobro (*Naja naja*). Ĝi ankaŭ estas uzita por nomi viperon ĝenerale, ne nur kobron.

## Referencoj
András Csókay

**András Csókay** [andrAŝ ĉOkai], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Csókay András** estis hungara neŭrokirurgo, arkitekto, altlerneja instruisto.

András Csókay naskiĝis la  en Budapeŝto.
 
## Biografio 
András Csókay akiris arkitekturan diplomon en Teknikuniversitato de Budapeŝto en 1980. Post la diplomo li estis arkitekto 3 jarojn, sed poste li ŝanĝis profesion. Li akiris medicinan diplomon en Universitato Semmelweis en 1989. Post la dua diplomo li laboris en pluraj medicinaj institutoj, intertempe en 1994 li akiris nervokirurgian fakdiplomon, en 2002 ankaŭ sciencan gradon Ph.D. Inter 2003-2007 li vivis en Szombathely kaj laboris en la urba hospitalo, poste li denove laboris en Budapeŝto. Inter 2010-2013 li vivis kaj laboris en Miskolc, poste denove en Budapeŝto. Libertempe li servis ekzemple en malsanulejoj de Niĝerio, krome li verkas katolikenajn librojn. Li ricevis premiojn inter 2005-2018. Li havas edzinon, kiu naskis kvarfoje.

## Elektitaj libroj 
* *A hit nem elméleti kérdés* (2005)
* *Művészet és idegsebészet együtt a hitben* (2011)
* *Idegsebészet és hétköznapi misztika. "Jól látod, apu!"* (2016)

## Vidu, aŭdu ankaŭ 
* https://katolikus.tv/tanusagtetel-mariarol-dr-csokay-andras/

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva intervjuo kaj biografio kun foto 

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj neŭrokirurgoj
Kategorio:Hungaraj arkitektoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Ličenice

**Ličenice** () estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de urbo Úštěk en distrikto Litoměřice. Ĝi troviĝas proksimume 3&nbsp;km norde de Úštěk. En la jaro 2011 ĉi tie estis registritaj 20 adresoj. En la jaro  ĉi tie daŭre vivis .

**Ličenice** estas ankaŭ nomo de katastra teritorio kun areo 1,59&nbsp;km².

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1268.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Kamparana domo n-ro 12 kun garbejo

## Pluaj fotoj 

Ličenice náves.JPG|Ličenice, vilaĝplaco
Ličenice čp. 13.JPG|Ličenice, domo n-ro 13

Kategorio:Úštěk
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Setlejoj en Doksa montetaro
(89766) 2002 AO62

**(89766) 2002 AO62** estas marsrenkonta asteroido malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo *Lincoln Near-Earth Asteroid Research* elde la observatorio de la Laboratorio Lincoln en Socorro (Nov-Meksiko, Usono).

Ĝia discentra orbito malproksime ekstere tanĝas tiun de Marso. Ĝia marsa MOID estas 0,238511 astronomia unuo, tie estas 35,681 milionoj da km.

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2002
Listo de studentoj en Universitato Semmelweis

Jen listo de pli **gravaj lernintoj en Universitato Semmelweis** (memoru: la fondo okazis en 1951):

*

## A 
* Oszkár Alánt
* Piroska Anderlik
* Géza Arató
* Attila Árvay

## B 
* Judit Balázs
* Márta Balázs
* Zoltán Balog
* Éva Bánáty
* Mihály Csaba Bánki
* Miklós Baranyai
* Lajos Barcza
* Zoltán Bárdosi
* Ervin Bellák
* Zsuzsa Beney
* Ernő Berentey (filo)
* János Boda
* András Bodnár (akvopilkisto)
* József Borsy
* Mátyás Börzsönyi
* Sándor Bozsóky
* Béla Buda
* Sándor Buglya

## C 
* György Csaba
* M. György Csákány
* Gyula Császár
* András Csókay

## E 
* Károly Eke

## F 
* János Fehér
* György Fekete (kuracisto)
* Tamás Felkai
* Csaba Fenyvesi (skermisto)
* Jenő Forrai
* János Frühling
* Márta Fülöp

## G 
* Sándor Pál Gábor
* Ágnes Geréb
* Ferenc Gimpl
* Kinga Göncz
* Judit Gönczi
* György Gosztonyi
* Ákos Görgényi
* György Götz
* Andrea Gyarmati
* László Gyarmati

## H 
* Tamás Hacki
* Pál Hadházy
* Géza Haits
* György Hajnóczky
* László Hammerl
* Balázs Hankó
* László Harsányi
* Eleonóra Hotovy
* Csilla Hegedűs
* Gábor Herendi
* György Hidas
* Ágnes Horváth
* Ferenc Horváth (radiologo)
* Zsolt Horváth (1964)
* Gábor Béla Huszár
* Ilona Huszár
* Kálmán Hüttl

## I 
* László Iván

## J 
* Tivadar Jakab

## K 
* Antal Káldor
* Péter Kálmán (kardiologo)
* Jenő Kamuthy
* Alice Károlyi
* György Kárpáti (reĝisoro)
* István Kausz
* Gábor Kendrey
* Imre Kenyeres (patologo)
* Éva Kis (radiologo)
* László Levente Kocsis
* János Kóka
* Mihály Kökény
* Tamás Kolos
* Ferenc Konrád
* Mária Kopp
* Aladár Kovácsi
* Zoltán Kőváry

## L 
* Mária Lengyel
* Attila Lipcsey
* László Littmann
* Dénes Lukács (psikologo)
* László Gergely Lukács
* Elvira Lux
* György Luzsa

## M 
* Ágnes Marik
* László Medve
* Tamás Mendelényi
* Béla Merkely
* László Mihóczy
* István Mikola

## N 
* Ambrus Nagy
* Zoltán Nemere
* Éva Novák

## O 
* Magda Osztovics
* István Osztrics

## P 
* Ervin Paraicz
* András Payer
* Tamás Pentelényi
* Rezső Pertorini

## R 
* Antal Renner
* Lajos Romsauer (psikiatro)
* Botond Roska

## S 
* Tibor Schvarcz
* István Seri
* András Sirák
* Endre Somogyi (kuracisto)
* Beáta Sperlágh
* Attila Sudár
* László Surján
* László Szabó (farmaciisto)
* László Gyula Szabó
* István Szára
* Marianna Szatmári
* Tamás Székely
* Béla Szende (patologo)
* Gábor Szendi
* Péter Szentmiklósi
* Imre Szlovencsák
* Albert Szobor
* Csaba Szummer

## T 
* Károly Tagányi (anestezisto)
* Gergely Tapolczai
* Péter Tariska
* Judit Temes
* József Tímár (patologo)
* István Török (kuracisto)
* Szabolcs Tóth (kuracisto)
* Béla Töttössy
* László Tringer
* Zsolt Tulassay

## U 
* József Urbán

## V 
* András Veér
* György Vikár
* János Vizúr

## W 
* György Wéber (kirurgo)

## Z 
* Viktor Zsódi

## Vidu ankaŭ 
* Listo de instruistoj en Universitato Semmelweis

## Fontoj 
* La listo estas elekto el datenoj de la biografioj en Vikipedio.

Kategorio:Listoj de homoj
Debendranath Tagore

**Debendranath TAGORE** (15-a de majo de 1817 – 19-a de januaro de 1905) estis bengala filozofo kaj religiulo, aktiva en la societo Brahmo Samaj kaj fondinto de la religio Brahmoismo en 1848, dek jarojn post la forpaso de Ram Mohan Roy.

Li estis la patro de Rabindranath Tagore.

## Referencoj
Kategorio:Barataj verkistoj
Kategorio:Barataj aŭtobiografoj
Kategorio:Barataj filozofoj
Kategorio:Bengalia Renesanco
Kategorio:Bengaloj
Kategorio:Barataj hinduistoj
Kategorio:Familio Tagore
Zsófia Csomay

**Zsófia Csomay** [ĵOfia ĉomai], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Csomay Zsófia** estas hungara arkitekto, arkitekto pri internaj spacoj. Ŝia edzo estas same arkiteko Péter Reimholz.
eta|Oficejo fare de Zsófia Csomay
Zsófia Csomay naskiĝis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Zsófia Csomay maturiĝis en gimnazio en Veszprém (urbo), poste ŝi akiris arkitekturan diplomon en Arta Altlernejo Moholy-Nagy en 1967. Ŝia plej grava instruisto estis Frigyes Pogány. Inter 1967-1985 ŝi laboris en ŝtata laborejo (tiam privataj ne ekzistis). Inter 1970-1972 ŝi studis en majstra kurso, ŝia ĉefinstruisto estis György Jánossy (arkitekto). Ekde 1985 ŝi laboras en arkitekta studio kaj instruas en la altlernejo. En 2009 ŝi vidviniĝis. Ŝi ricevis premiojn inter 1986-2017.

## Elektitaj planitaj konstruaĵoj 
(ofte kiel kunarkitekto)
* drinkejo-amuzejo en Budapeŝto (1970, arkitekto pri internaj spacoj)
* hospitalo en Szombathely (1979, arkitekto pri internaj spacoj)
* biblioteko en Békéscsaba (1985, arkitekto, arkitekto pri internaj spacoj)
* lernejo en Budapeŝto (1995, arkitekto, arkitekto pri internaj spacoj)
* luterana preĝejo en Pásztó (2000, arkitekto, arkitekto pri internaj spacoj)
* oficejo en Budapeŝto (2002, vidu la foton!)
* loĝkolonio (290 loĝejoj) en Budapeŝto (2011)

## Elektitaj disĉiploj 
* Tibor Farkas (arkitekto pri internaj spacoj)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre) 

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj arkitektoj
Kategorio:Hungaraj arkitektoj pri internaj spacoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kalvinana preĝejo (Tiszabura)

La **Kalvinana preĝejo** estas religia historia monumento en vilaĝo Tiszabura (Hungario).

## Historio 
Konstrujaro de tiu ĉi (tiam gotika) kirko estas disputata - eble en la 13-a aŭ 14-a jarcentoj. Laŭ supozo la husanoj havis longe la kirkon. La kalvinanoj akiris ĝin en 1734 kaj ili pligrandigis la kirkon inter 1799-1806, eĉ ili konstruis turon. La orgeno estis farita en 1898. En 1958 renovigaj laboroj okazis.

## Konstruaĵo 
La preĝejo situas sola en mezo de la vilaĝo en korto. En la fasado la kvadrata turo plene reliefas. La enirejo funkcias tra la turo. La turopinto estas bulboforma. La navo havas flanke vestiblon, kie alia enirejo funkcias. La gotika absido estas oklatera kaj iomete pli mallarĝa, ol la navo. Interne feraj pilieroj tenas la lignan galerion. La mebloj estis faritaj en la 19-a jarcento.

## Fontoj 
* hungare kun fotoj
* hungare kun foto 
* hungare kun foto
* hungare kun foto 

Tiszabura
Kategorio:Tiszabura
Pagofilo

alternative=Harp seal at False Cape.jpg|eta|Harp seal at False Cape
eta|Sattelrobbe-Phoca groenlandica-World
**Pagofilo** konata ankaŭ kiel **Gronlanda foko**, (*Pagophilus groenlandicus*), estas specio de Fokedo, aŭ veraj fokoj, indiĝena de plej norda Atlantika Oceano kaj de Arkta Oceano. Origine en la genro *Phoca* kun nombraj aliaj specioj, ĝi estis reklasita en la monotipa genro *Pagophilus* en 1844. En Latino, ĝia scienca nomo tradukeblas al "glaciemulo el Gronlando," kaj ĝia taksonomia sinonimo, *Phoca groenlandica* tradukeblas kiel "Gronlanda foko."

La plenkreska pagofilo havas pure nigrajn okulojn. Ĝi havas arĝent-grizan felon kovrantan ĝian korpon, kun nigra marko dorse kun formo de harpo (el kio la anglalingva nomo **Harpofoko**) aŭ de forketo. Plenkreskuloj kreskas de 1,7 ĝis 2,0 m longe kaj pezas de 115 ĝis 140 kg. La pagofilido ofte havas flavec-blankan mantelon naske pro makuloj el amniota fluaĵo, sed post unu ĝis tri tagoj, la mantelo blankiĝas kaj restas blanka dum 2–3 semajnoj, ĝis la unua mudo. Junuloj havas arĝent-grizan mantelon makulitan je nigra.

## Bildaro 

Blanchon-idlm2006.jpg
Harp seal mother and pup.jpg
Juvenile Harp Seal (8590145751).jpg
Harp seal.jpg
Harp seal at False Cape2.jpg
Juvenile Harp Seal (8591250154).jpg

## Notoj 
Kategorio:Internacia Ruĝa Listo de Endanĝeritaj Specioj
Kategorio:Fokuloj
Kategorio:Mamuloj de Eŭropo
Kategorio:Mamuloj de Nordameriko