open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ivan Rakitić

**Ivan Rakitić** estas kroata futbalisto. Li naskiĝis  en Rheinfelden, Svislando, do nun estas -jara. Laŭ stato de la jaro 2012 li profesie ludas futbalon en la unua vira teamo de la klubo *Sevilla FC* - antaŭe li en 2005-2007 estis profesia futbalisto de la svislanda klubo *FC Basel*, en 2007-2011 de la germania klubo Schalke 04 kaj de tiam de la klbuo Sevilla FC. [150px|eta|Ivan Rakitić ludanta por la germania klubo *[FC Schalke 04|Schalke 04*]]Krome Ivan Rakitić ekde la jaro 2007 estas membro de la kroata nacia teamo de futbalo, kaj ekde la jaro 2009 krome ankaŭ membris en la kroatia teamo de sub-21-jaruloj. Antaŭe li laŭ sia tiutempa aĝo kaj sia naskiĝlando en 2006 kaj 2007 jam membris en la svislanda nacia teamo de sub-21-jaruloj.

## Referencoj 
Kategorio:Kroataj futbalistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Svislando
Darijo Srna

**Darijo Srna** estas kroata futbalisto en la pozicio de defendisto. Li naskiĝis  en Metković, do nun estas -jara. Laŭ stato de la jaro 2012 li profesie ludas futbalon en la unua vira teamo de la ukrainia klubo *Ŝaĥtar Donecko* - antaŭe li en 1999–2003 estis profesia futbalisto de la klubo *Hajduk Split*, kaj jam de tiam profesias en la ukrainia klubo. Antaŭ la plenkreskiĝo, li membris en junulaj teamoj de la kluboj *GOŠK Gabela, Neretva* kaj *Hajduk Split*. eta|Darijo SrnaKrome Darijo Srna ekde la jaro 2002 estas membro de la kroata nacia teamo de futbalo. Kadre de ĝi li kunkonkuras pri la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2012, post kiam li jam partoprenis ankaŭ la matĉojn pri la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2004, Futbala Mondpokalo 2006 kaj Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2008.

Kategorio:Kroataj futbalistoj
Mats Hummels

**Mats Hummels** estas germana futbalisto en la pozicio de defendisto. Li naskiĝis  en Bergisch Gladbach proksime de Kolonjo, do nun estas -jara. Laŭ stato de la jaro 2012 li profesie ludas futbalon en la unua vira teamo de la klubo *Borussia Dortmund* - antaŭe li en 2006-2009 estis profesia futbalisto de la klubo *Bayern München* de Munkeno, unue en ties dua kaj ekde la jaro 2007 en ties unua vira teamo.eta|Mats HummelsKrome Mats Hummels ekde la jaro 2010 estas membro de la germana nacia teamo de futbalo. Kadre de ĝi li kunkonkuris pri la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2012, partoprenis la matĉojn pri la Futbala Mondpokalo 2014, en kiu la germana teamo atingis la ĉampionecon, ankaŭ aktivis en la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2016 kaj en la Futbala Mondpokalo 2018. Matĉe li en la nacia teamo inter 2012 kaj 2021 rekoneblis per la numero "5". Antaŭe li laŭ sia tiutempa aĝo jam membris en la naciaj teamoj de sub-20- kaj sub-21-jaruloj.

## Eksteraj ligiloj 
* Mats Hummels Twitter 
* Mats Hummels Facebook

Kategorio:Germanaj futbalistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Germanio
André Schürrle

eta|André Schürrle en 2011
**André Schürrle** estas germana futbalisto en la pozicio de sturmisto kaj mezkampisto. Li naskiĝis  en Ludwigshafen, do nun estas -jara. Ekde la jaro 2013 li profesie ludas futbalon en la unua vira teamo de la angla klubo *Chelsea F.C.* - antaŭe li en 2011-2013 estis profesia futbalisto de la klubo *Bayer 04 Leverkusen* kaj inter 2009 kaj 2011 de la klubo *Mainz 05*.

Krome André Schürrle ekde la jaro 2010 estas membro de la germana nacia teamo de futbalo. Kadre de ĝi li kunkonkuras pri la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2012. Antaŭe li laŭ sia tiutempa aĝo jam membris en la naciaj teamoj de sub-19-, sub-20- kaj sub-21-jaruloj.

Matĉe en la ĉampionado de 2012 li rekoneblis per la ĉemiza numero "9". Ankaŭ en la Futbala Mondpokalo 2014, en kiu la germana teamo atingis la ĉampionecon, li partoprenis per tiu ĉemiza numero, kaj same en la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2016.

[eta|maldekstra|300px|jen maldekstre en foto pri la finala matĉo de la [Futbala Mondpokalo 2014]]

Kategorio:Germanaj futbalistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Germanio
İlkay Gündoğan

**İlkay Gündoğan** estas germana futbalisto de turka deveno. Li naskiĝis  en Gelsenkirchen, do nun estas -jara. Ekde 2011 ĝis 2016 li profesie ludis futbalon en la unua vira teamo de la klubo *Borussia Dortmund* - antaŭe li en 2008-2009 estis profesia futbalisto en la dua vira teamo de la klubo *VfL Bochum* kaj en 2009 ĝis 2011 de la klubo *FC Nurenbergo*, antaŭ ol li transiris al Dortmund. Ekde 2016 li sukcese apartenis al la pinta teamo de la brita klubo *Manchester City*, en la sezono 2023-24 unu jaron ludis en *Barcelona*, la sekvan jaron denove en Manĉestro kaj ekde 2025 estas membro de la klubo *Galatasaray Istanbul*.

Krome İlkay Gündoğan ekde la jaro 2011 estis membro de la germana nacia teamo de futbalo. Kadre de ĝi li kunkonkuris pri la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2012 kaj post longa paŭzo denove membris en la nacia teamo dum la matĉoj pri la Futbala Mondpokalo 2018, pri la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2021 kaj pri la Futbala Mondpokalo 2022. Antaŭe li laŭ sia tiutempa aĝo jam membris en la naciaj teamoj de sub-18-, sub-19-, sub-20- kaj sub-21-jaruloj. Li eksiĝis el la Nacia teamo en aŭtuno 2024, post la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2024.

Kategorio:Germanaj futbalistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Germanio
Hédi Zsolnai

**Hédi ZSOLNAI** [ĵolnai], hungare **Zsolnai Hédi** (malofte Zsolnay Hédi) estis hungara aktorino kaj kantistino.

Hédi Zsolnai naskiĝis, kiel *Zirner Hedvig* la  1924 en Budapeŝto - mortis la  2004 en Munkeno.

## Biografio 
Hédi Zsolnai ricevis kantan rolon en filmo jam en 1935. Post la 2-a mondmilito ŝi faris ekzamenon pri kantado en Budapeŝto, poste ŝi komencis sian veran karieron. Ŝi kantadis ŝlagrojn kaj ŝi ricevis rolojn en diversaj malgrandaj teatroj. En la 1960-aj jaroj ŝi gastroladis ankaŭ en okcidenta Eŭropo. En 1977 ŝi forlasis la landon, tiu ago tiutempe estis malpermesita. Baldaŭe ŝi vivis ĝismorte en Munkeno, tie ŝi verkis unusolan romanon.

## Ŝiaj roloj (elekto) 
* diversaj teatraj roloj, ekzemple József Romhányi: *Piroska valamint a farkas* - avino; Pál Ábrahám: *Bál a Savoyban* (Balo en Savoy), (opereto) - Bébé

## Ŝiaj ŝlagroj (elekto) 
* *Mindig Pestről álmodom* (Mi sonĝas ĉiam pri Peŝto)
* *Nagykörút* (Granda bulvardo)
* *Néha az kell, hogy dédelgess* (Kelkfoje dorlotu)
* *Későre jár* (Malfruas)
* *Halló, ha ráér* (Ha-lo, se vi havas tempon)

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Hungaraj operetkantistoj
Kategorio:Hungaraj kanzonistoj
Barbara Xantus

**Barbara XANTUS,** hungare **Xantus Barbara** estas hungara aktoro kaj kantisto. Ŝia edzo estas Miklós Szurdi.

Barbara Xantus naskiĝis kiel *Kalász Barbara* la  1967 en Budapeŝto.

## Biografio 
Barbara Xantus frekventis universitaton kaj aktoran lernejon de Mária Gór Nagy. Poste ŝi komencis sian aktoran karieron en televizia serio. Baldaŭe ŝi edziniĝis kaj naskis filon kaj filinon. Ŝi apartenas al Teatro Vörösmarty (Székesfehérvár). Ŝi ankaŭ kantadas. Ĝis tiam ŝi ricevis premiojn en 1966 kaj en 2005.

## Ŝiaj roloj (elekto) 
* 2 kinejaj filmoj en 2001 kaj 2008
* 11 televiziaj filmoj (ankaŭ serioj) inter 1991-2011, ekzemple *Barátok közt* (Inter geamikoj), 2007
* diversaj teatraj (ofte kantaj) roloj, ekzemple Ŝekspiro: Romeo kaj Julieta; Rikardo la 3-a; *Hair* (muzikalo)
* en eksterlandaj filmoj hungaraj voĉoj

## Fontoj 
*Hungara Vikipedio

Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Hungaraj kantistoj
Land and Freedom

***Land and Freedom*** (aŭ ***Teron kaj Liberon*** estas filmo de 1995 reĝisorita de Ken Loach kaj verkita de Jim Allen. Tiu filmo rakontas la historion de David Carr, sendunga laboristo kaj membro de la Komunista Partio de Granda Britio, kiu decidas lukti por la respublika flanko en la Hispana Enlanda Milito. Tiu filmo ricevis diversajn premiojn kiaj ekzemple ĉe la Festivalo de Cannes.

## Historio 
La filma rakonto sekvas laŭ salta retrosceno. David Carr estis mortinta maljunaĝe kaj lia nepino malkovras malnovajn leterojn, ĵurnalojn kaj aliajn dokumentojn en lia ĉambro: kion oni vidas en la filmo estas kion li vivis.

Carr, juna sendunga laboristo kaj membro de la Komunista Partio de Britio, eliras el Liverpool kaj veturas al Hispanio por aliĝi al la Internaciaj Brigadoj. Li trapasas la limon de Katalunio kaj hazarde li estas enlistata en milica roto de la maldekstra komunisma partio POUM estrata de Lawrence, en la fronto de Aragono. En tiu roto, kiel ĉe ĉiuj milicoj de la POUM, kunluktas kaj viroj kaj virinoj — kiaj la juna kaj entuziasma. En venontaj semajnoj kaj monatoj li amikiĝas kun aliaj eksterlandaj volontuloj, kiaj la franca Bernard, kaj enamiĝas kun Blanca, membro de la POUM, kiu estas ankaŭ la ideologiisto de lia grupo.

Post esti vundita kaj resanigita en hospitalo en Barcelono, li fine aliĝas — laŭ sia origina plano kaj kontraŭ la opinio de Blanca — al la registaraj Internaciaj Brigadoj, kaj li konstatas la stalinisman propagandon kaj subpremadon kontraŭ la membroj de la POUM kaj la anarkistoj; li tiam revenas al sia malnova roto, kie li vidas la milicanojn ĉirkaŭitaj de registara roto postulante ties kapitulacon: dum rapida konflikto Blanca estas mortigita. Post ŝia funebro li revenis al Britio kun ruĝa naztuko plena je hispana tero.

Fine la filmo revenas al nuntempo, kaj oni vidas la funebron de Carr, kie lia nepino ĵetas la hispanan teron sur lia tombo post legi versojn el "The Day Is Coming"http://www.marxists.org/archive/morris/works/1885/chants/poems/poem1.htm, nome poemo de William Morris. Poste ŝi realigas saluton per levita pugno, honore liajn kredojn.

## Rolularo 
* Ian Hart - David Carr
* Rosana Pastor - Blanca
* Frederic Pierrot - Bernard
* Tom Gilroy - Lawrence
* Iciar Bollain - Maite

## Notoj 
Kategorio:Britaj filmoj
Kategorio:Filmoj pri la Hispana Enlanda Milito
Levita pugno

eta|150px|dekstra|Pentrita simbolo de Levita pugno

La **levita pugno** estas simbolo de solidaro kaj subteno. Ĝi estas uzata ankaŭ kiel saluto por esprimi unuecon, forton, defion aŭ reziston. La saluto datas el antikva Asirio kiel simbolo de rezisto antaŭ violento. Levita pugno estis uzata kiel logoo fare de Industrial Workers of the World en 1917. La grafikan simbolon estis popularigita inter aliaj en 1948 fare de la Taller de Gráfica Popular, printejo en Meksiko kiu uzis arton por helpi la revoluciajn socialajn ideojn. Tiu simbolo estis prenata kaj uzata tutmonde de tre diversaj grupoj luktantaj kontraŭ subpremado.

## Bildaro 

Image:Plakat Suetterlin96.jpg|Industria Ekspozicio en Berlino, Germanio 1896
Image:Да здравствует пятая годовщина великой пролетарской революции (плакат).jpg|Oktobra Revolucio 1922
Image:Civil Liberties in War Times by Max Lerner 1940.jpg|Afiŝo pri Civilaj liberoj de 1940
Image:Womanpower logo.jpg|Radikala feminismo
Image:Radical feminism.svg|Radikala feminismo
Image:Otpor-serbian.jpg|Otpor
Image:LibrariansAgainstDRM.svg|Bibliotekistoj kontraŭ DRM
Image:Cyberright.png|Bildo kontraŭ Clipper
Image:Piotr Uklanski - Untitled (Fist).jpg|Piotr Uklanski, Sentitola (Pugno) 2008
Image:Broken rifle.svg|Internacia Kontraŭmilito
Image:Free Revolution zone.jpg|Araba Printempo
Image:Anarchist black cross logo.svg|Anarkista Nigra Kruco
Image:Raised Fist at antiwar demo.jpg|Pacisma movado
Image:Green Fist with five-pointed star.tif|Verda levita pugno kun stelo
Image:Red_stylized_fist.svg|Internacia socialisma tendenco

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Mallonga historio de la bildo de la 'fermita pugno' 
* Bitter price of Olympics' ikona bildo  - el Los Angeles Daily News
* India Faces Maoist 'Red Salute' - el BBC World News
* Aryan Fist article  - el Anti-Defamation League
* Race row over 'Black Power' statue el Mail Online News

Kategorio:Politikaj simboloj
Kategorio:Salutoj
Kategorio:Gestoj
Julián Zugazagoitia

**Julián ZUGAZAGOITIA Mendieta**, prononce [ĥuliAn zugazagOjtja mendjEta] (naskiĝis en Bilbao la 5-an de februaro 1899, mortis en Madrido la 9-an de novembro 1940) estis politikisto, ĵurnalisto kaj verkisto de la socialisma partio hispana. Konata populare kiel *Zuga* en la politikaj medioj, li uzis ankaŭ la pseŭdonimojn de Fermín kaj Julián Mendieta. Li postenis ĉe la Ĝenerala Sekretario de Nacia Defendo je la fino de la Hispana Enlanda Milito.

## Biografio 
Li estis filo de metalurgia laboristo, Fermín Zugazagoitia (en kelkaj artikoloj uzis kiel seŭdonimo *Fermín Mendieta*), aliĝis al la Socialisma Junularo de la grupo de Bilbao iom post ties kreo, el kiu li iĝis prezidanto en 1920. Ekde tiu posteno Kontraŭstaris la disigan konflikton kiu rezultis en la kreo de la Komunista Partio de Hispanio. Li estis tre influata de Tomás Meabe, la propra socialisma fondinto Pablo Iglesias kaj Indalecio Prieto.

Membro de la Partido Socialista Obrero Español, lia alproksimiĝo al plej moderaj tendencoj ene de la socialismaj organizoj rilatis al fakto ke lia elekto estis tre markata de humanismo. Dum la diktaturo de Primo de Rivera li estis kondamnita al ekzilo en Santoña, kie li komencis sian literaturan karieron.

## Dua Respubliko
## Enlanda Milito
## Ekzilo
Li eliris fine de la milito ekde Katalunio al Francio kaj setlis en Parizo, kie li estis arestita la 27-a de julio 1940 fare de la Gestapo (dum la nazia okupado de Francio) kaj sendita al la frankistaj aŭtoritatoj kun la same ĵurnalisto socialista Francisco Cruz Salido, la anarkiista kaj ministro de Industrio en la registaro de Largo Caballero Juan Peiró, la reĝisoro Cipriano Rivas Cherif (bofrato de Manuel Azaña) kaj la estro de Esquerra Republicana kaj prezidento de la Generalitato de Katalunio Lluís Companys. Post kontraŭjura juĝado la generalo Arroyo finis la proceson la 16-a de oktobro, kaj kvalifikis la faktojn kiel ribelkrimo. En apliko de la faŝisma kodo li estis kondamnita je morto kaj sekve mortpafita en Madrido antaŭ la muroj de la Tombejo la Almudena.

## Literatura kariero
## Notoj
Kategorio:Hispanaj politikistoj
Kategorio:Hispanaj socialistoj
Kategorio:Hispana literaturo de la 20-a jarcento
Kategorio:Hispanaj deputitoj
Kategorio:Ekzekutitaj personoj de Hispanio
Kategorio:Viktimoj de frankismo
Mariska Vízváry

**Mariska VÍZVÁRY** [mariŝka vIzvAri], hungare **Vízváry Mariska** estis hungara aktoro. Ŝiaj gepatroj estis Gyula Vízvári kaj Jolán Szigeti, ŝiaj edzoj estis György Kürthy kaj Dezsö Tapolczai, ŝia filo estis Gyula Tapolczai.
eta|Mariska Vízváry en 1900
Mariska Vízváry naskiĝis, kiel *Viszkidenszky Mária* la  1877 en Budapeŝto - mortis la  1954 en Budapeŝto.

## Biografio 
Mariska Vízváry devenis el aktora familio, tial, kiel filino, ŝi ricevis roletojn en teatro. Ŝi frekventis aktoran akademion en Budapeŝto, poste ŝi komencis sian veran aktoran karieron en Nacia Teatro (Budapeŝto) en 1896. Ŝi restis tie ano ĝismorte. Ŝi emeritiĝis en 1935, sed poste ŝi gastroladis en aliaj teatroj, ekzemple en Teatro Madách. En 1902 ŝi verkis dramon, baldaŭe furoran kuirlibron.

## Ŝiaj roloj (elekto) 
* 28 kinejaj filmoj inter 1935-1948, ekzemple *Légy jó mindhalálig* (Ĝismorte estu bona), 1936; *Az én lányom nem olyan* (Mia filino ne estas tia), 1937
* diversaj teatraj roloj, ekzemple Johann Wolfgang von Goethe: Faust - Martha; Zsigmond Móricz: *Légy jó mindhalálig* (Ĝismorte estu bona), onklino Török

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Hungaraj infanaj aktoroj
Tvøroyri

**Tvøroyri** (dane Tverå) estas dua plej granda komunumo sur insulo Suðuroy, Ferooj. Ĝi situas en centro de la insulo, tiel ĝi havas centran rolon. 

Laŭ la stato de  en la urbo vivis . 

## Geografio 
eta|250ra|maldekstre|Preĝejo de Tvøroyri
eta|250ra|maldekstre|Strato
eta|250ra|maldekstre|Deponejaj domoj
La komunumo situas sur orienta parto de Suðuroy, sur norda parto de **Trongisvágsfjørður**. Ĝi apartenas administre al distrikto **Tvøroyri**, kiu estas la plej loĝata inter la distriktoj.

## Historio 
Oni fondis la komunumon en 1836, poste tie funkciis unu deponejo de reĝa komerca monopolo ĝis 1856. La komunumo povas danki sian establon same al tiu depono.

La preĝejo situas supre de la vilaĝo, tiel ĝi estas bone videbla eĉ el malproksimo. Ĝin planis la kopenhaga konstruisto **Viggo Bertram**, oni antaŭkonstruis ĝin en 1907 en Norvegio, poste oni transportis ties pecojn en la nunan lokon, kie oni plenkonstruis kaj konsekris ĝin en 1908. Oni transportis la malnovan preĝejon -konstruitan en 1856 – al Sandvík.

## Ekonomio 
Tvøroyri havas grandan fiŝ-prilaboran uzinon, kiu ekfunkciis en 1975.

## Trafiko 
La pramo de Tórshavn alvenas ĉe Drelnes, kiu situas ĉe alia flanko de la insulo, tiel la veturo al la ĉefurbo daŭras du horojn.

## Turismo 
En la centro, super la haveno situas **Hotel Tvøroyri**. Inter ili troviĝas placo pavimita per plataj ŝtonoj, kie oni pli frue sekigis la fiŝojn per la suno, vento. La malnovajn domojn ĉirkaŭ ĝi konstruigis la reĝa komerca monopolo.

Supre la haveno funkcias muzeo.

## Kulturo 
En ĉiu nepara jaro, oni organizas, aranĝas tie la festivalon Jóansøka; en la paraj jaroj, la festivalon gastigas Vágur. Tie sporta, kultúra, muzika festivalo en junio estas la plej grava aranĝo de Suðuroy.

## Sporto 
La futbala teamo de la komunumo estas **TB Tvøroyri**, kiu ludas la matĉojn en la **Stadiono de Sevmýri**.

## Personoj 
* Tie vivis kaj mortis Kristian Djurhuus (1895–1984), politikisto, iama ĉefministro de Ferooj
* Tie laboris kiel instruisto Peter Mohr Dam (1898–1968), politikisto, iama feroa ĉefministro
* Tie naskiĝis Atli Pætursson Dam (1932–2005), politikisto, iama feroa ĉefministro*
* Tie naskiĝis Jóannes Eidesgaard (1951–), politikisto, iama feroa ĉefministro

Kategorio:Urboj kaj vilaĝoj de Ferooj
5389 Choikaiyau

'*5389 *Choikaiyau'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  elde la Observatorio de Purpura Monto, apud Nankingo (Ĉinio).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Choi Kaiyau*, honoran direktoron de la Centro pri Sciencoj de Zhongshan kaj ĝeneralan direktoron de la Fonduso por Eduko *Choi''.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Observatorio de Purpura Monto
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1981
5390 Huichiming

'*5390 *Huichiming'''* estas malrapide rotacianta asteroido de la interna asteroida zono, ano de la Hungaria familio.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  elde la Observatorio de Purpura Monto, apud Nankingo (Ĉinio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la ĉina filantropo *Hui Chi Ming''.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Observatorio de Purpura Monto
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1981
Anton Poschacher

[eta|La ŝtonminejo en Perg en [Supra Aŭstrio.]]
**Antonio POSCHACHER** (naskiĝinta la 1-an de novembro 1841 en Mauthausen, mortinta samloke la 26-an de marto 1904) estis aŭstra ŝtontajlisto, arĥitekto kaj entreprenisto.

Li estis la filo de Anton Poschacher la maljuna (1812-1873), kiu estis fondinta la granitindustrion en Mauthausen. En la 1876-a jaro la filo transprenis kiel sola posedanto la plej grandan granitentrepreno de Aŭstrio-Hungario kun diversaj ŝtonminejoj por gvidi ilin al ekonomia apogeo. Sociale li konstruigis loĝejojn por laboristoj kaj eĉ prizorgis iliajn pensiojn.

## Premioj 
* Civitano honora de Perg
* Kavaliero de la ordeno Franz-Joseph

## Literaturo 
* Historio de la firmao.
* Ernst Gusenbauer: *Im Steinbruch is a Leb´n - Aufstieg und Niedergang der Mühlviertler Steinindustrie am Beispiel Mauthausens (1870 bis 1910)*, en: Oberösterreichische Heimatblätter 4/1990, Linzm, p.&nbsp;298 ss. PDF
* Familie Poschacher - Unverwüstlich wie Granit, en: OÖN de la 25-a de septembro 2010 Artikel
* Anton Poschacher, Carl Costenoble: *Architektur und öffentliche Bauten, Malerei und Skulptur. Bericht über die Weltausstellung in Philadelphia 1876*, vol. 14, 1877

Kategorio:Aŭstraj entreprenistoj
Kategorio:Aŭstrio-Hungario
Kategorio:Granito
Distrikto Leoben

La **Distrikto LEOBEN** (germane: *Bezirk Leoben*) troviĝas en la centra parto de la aŭstria federacia lando Stirio. Distrikta ĉefurbo estas Leoben. Areo: 1.099,16 km², loĝantaro: 62.728 (en 2012). Kun la distrikto Bruck-Mürzzuschlag ĝi nun konsistigas la turisman kaj statistikan regionon *Hochsteiermark*.

## Komunumoj en la distrikto 
500px

## Eksteraj ligiloj 
* Distrikta administracio.


Kategorio:Distriktoj de Aŭstrio
Kategorio:Stirio
UHP

**Uníos Hermanos Proletarios** (**UHP**) aŭ **Uníos Hijos del Proletariado**, tradukite *Unuiĝu, Proletaraj Fratoj*, aŭ *Unuiĝu, Filoj de la Proletararo*, estis moto simbola en la laborista alianco subskribita de la Asturiaj socialistoj, la Unión General de Trabajadores kaj la Confederación Regional del Trabajo de Asturio, Leono kaj Palencio de la CNT, en Hispanio en februaro de 1934.

Origine la moto naskiĝis spontane inter la bazoj de la sindikataj grupoj kun kurioza signifo, nome «Union Horse Power» aŭ UHP, kiu estis marko kiu aperis angle en la diversa maŝinaro per kiuj oni laboris en tiu areo por teknika identigo pri ties kapabloj rilate al la ĉevalpovo kiun enhavis (*Horse Power* signifas tion laŭlitere en angla). La tiama ĝenerala malkono de la angla inter la laboristoj kondukis ilin al serĉado de novaj signifoj al nekompreneblaj sigloj. Poste la moto estis reformulata konservante la komencaj literoj «UHP» kiel «Uníos Hermanos Proletarios» laŭ ideo de Amador Fernández, elstara estro socialista. Al tiu alianco aliĝis poste du organizoj trockiistaj: la *Bloque Obrero y Campesino* kaj la *Izquierda Comunista* de Manuel Grossi. Septembre ankaŭ la PCE petis la aliĝon.

La moto estis adoptata de la revoluciuloj en la Revolucio de Asturio oktobre de 1934, serĉe reprezenti la agadunuecon de la proletaroj asturiaj kaj ties diversaj tendencoj.

Poste temis pri kutima proklamo de la respublika flanko kaj ties defendantoj en la Enlanda Milito.

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Hispanio en 1934
Kategorio:Hispana Enlanda Milito
Kategorio:Politiko de Hispanio
Kategorio:Historio de Asturio
Kategorio:CNT
Kategorio:Politiko en 1934
Distrikto Weiz

La **Distrikto WEIZ** (germane: *Bezirk Weiz*) troviĝas en la orienta parto de la aŭstria federacia lando Stirio. Distrikta ĉefurbo estas Weiz. Areo: 1.097,94&nbsp;km², loĝantaro: 92.373 (en 2023). Kun la distrikto Hartberg-Fürstenfeld ĝi nun konsistigas la turisman kaj statistikan regionon *Oststeiermark*, do orienta Stirio.

## Komunumoj en la distrikto 
eta|500px
# Albersdorf-Prebuch
# Anger
# Birkfeld
# Fischbach
# Fladnitz an der Teichalm
# Floing
# Gasen
# Gersdorf an der Feistritz
# Gleisdorf
# Gutenberg
# Hofstätten an der Raab
# Ilztal
# Ludersdorf-Wilfersdorf
# Markt Hartmannsdorf
# Miesenbach bei Birkfeld
# Mitterdorf an der Raab
# Mortantsch
# Naas
# Passail
# Pischelsdorf am Kulm
# Puch bei Weiz
# Ratten
# Rettenegg
# Sankt Kathrein am Hauenstein
# Sankt Kathrein am Offenegg
# Sankt Margarethen an der Raab
# Sankt Ruprecht an der Raab
# Sinabelkirchen
# Strallegg
# Thannhausen
# Weiz

## Eksteraj ligiloj 
* Distrikta administracio.

Kategorio:Distriktoj de Aŭstrio
Kategorio:Stirio
5268 Černohorský

'*5268 *Černohorský'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Luboš Kohoutek elde la Observatorio de Hamburgo-Bergedorf (Hamburgo, Germanio).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la ĉeĥan fizikiston *Martin Černohorský'', kiu donis bazan kurson pri fiziko al pluraj generacioj de studantoj de la Fakultato de Scienco de Masaryk-Universitato kaj estis la unua rektoro de la Silezia Universitato en Opava (establita en 1989).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Luboš Kohoutek
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1971
Tegeler See

**Tegeler See** estas la dua plej granda el la berlinaj lagoj. Ĝi situas en la urbodistrikto Reinickendorf de la germania urbego Berlino (konkrete en ties kvartalo Tegel), en la nordokcidento de la urba teritorio. Temas pri pli ol 4 kilometrojn longa golfo de la rivero Havel, en kiu situas sep insuloj. Jure la lago apartenas al la akvovojo *Havel-Oder-Wasserstraße* (HOW). La laga surfaco kovras areon de 4,539 kvadrataj kilometroj - 4,041 km² se oni ne kalkulas la insulojn. La maksimuma longo de la lago estas 4,2 kilometrojn kaj la maksimuma larĝo 1,6 kilometrojn.

Kvankam nur malgranda parto de la lagobordo taŭgas je komforta en- kaj eliro de la lago por banado, la lago de pli ol averaĝa akvopureco bone taŭgas por banado. Krom naĝantoj, precipe hobiaj akvosportantoj, velantoj kaj bretaj velantoj, frekventas ĝin.

Parto de la lago estas la insulo *Scharfenberg*, sur kiu situas la internuleja gimnazio *Schulfarm Insel Scharfenberg*, kiu historie konsideratas unu el la modelaj ekzempleroj de progresema eduko.

## Eksteraj ligiloj 
*  de la urbodistrikto Reinickendorf ()

eta|maldekstra|300ra|banantoj ĉe plaĝo *Reiswerder*

Kategorio:Lagoj en Berlino
Kategorio:Reinickendorf
5270 Kakabadze

'*5270 *Kakabadze''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la dana astronomo Richard Martin West elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la kartvela artisto David Kakabadze (kartvele: დავით კაკაბაძე, 1889–1952); avangarda pentristo kaj fotisto, li estis ankaŭ instruisto pri fiziko kaj matematiko.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Richard Martin West
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1979
Wannsee

**Wannsee** - prononco pli-malpli  - aŭ plennome **Großer Wannsee** - do "granda Wannsee", prononco proksimuma  - estas la tria plej granda el la berlinaj lagoj. Ĝi situas en la urbodistriktoj Spandau kaj Steglitz-Zehlendorf de la germania urbego Berlino, en la sudokcidento de la urba teritorio. Temas pri 2,5 kilometrojn longa golfo de la rivero Havel. La laga surfaco kovras areon de 2,732 kvadrataj kilometroj.

La lago bone taŭgas por banado, kaj ĉe la norda parto de la orienta bordo estas vasta plaĝa naĝejo, kiu en la tempo de fermiteco de Okcidenta Berlino inter la jaroj 1961 kaj 1989 estis esence grava ripozejo kaj feriejo por la okcidentberlinanoj. Krom naĝantoj, precipe hobiaj akvosportantoj, velantoj kaj bretaj velantoj, frekventas ĝin.

Internacie la lago aparte konatiĝis per la fifama *Wannsee-konferenco*, en kiu la 20-an de januaro 1942 kunvenis 15 altrangaj funkciuloj de Nazia Germanio en lagoborda vilao por detale organizi la Holokaŭston, do la amasmurdon de la eŭropaj judoj kaj certigi pri tio la kunlaboron de ĉiuj naziaj instancoj.

## Referenco 
eta|maldekstra|300ra|ekskursa ŝipo sur la lago

Kategorio:Lagoj en Berlino
Kategorio:Steglitz-Zehlendorf
5273 Peilisheng

'*5273 *Peilisheng'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  elde la Stacio Singlong de la Observatorio de Purpura Monto, en provinco Hebejo (Ĉinio).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la ĉinan scienciston *Pei Lisheng'' (1906–2000), kiu partoprenis al pluraj projektoj en la laborkampoj de la artefaritaj satelitoj kaj de la oceanografio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Observatorio de Purpura Monto
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1982
Lago Wairarapa

eta|dekstre|160px|Lago Wairarapa en la Norda Insulo
eta|dekstre|Lago Wairarapa estas la granda hela areo dekstre de tiu satelita bildo de la areo de Wellington
**Lago Wairarapa** estas lago en la suda pinto de la Norda Insulo de Novzelando, je 50 kilometroj oriente de Velingtono. La lago kovras areon de 78 km², kaj estas la tria plej granda el la Norda Insulo, nome iome pli malgranda ol la Lago Rotorua. La plej proksima urbo al la lago estas Featherston, kiu situantas je 5 km el ties norda bordo.

## Eksteraj ligiloj 
* Humidejoj de la Lago Wairarapa 
* NZ Department of Conservation, informaro pri la humidejoj de la Lago Wairarapa

Wairarapa
Dawlish

eta|dekstre|250px|Marbordo de Dawlish
**Dawlish** (prononce ˈd ɔː l ɪ ʃ) estas urbo kaj municipo en Teignbridge ĉe la suda marbordo de Devon en Anglio, je 19&nbsp;km el la kantona urbo Exeter. Ĝi havas populacion de 12,819 loĝantoj. Dum la 18a jarcento, ĝi kreskis el malgranda fiŝkapta haveno kaj iĝis tre bone konata marborda feriejo.

## Referencoj
Kategorio:Geografio de Anglio
Kategorio:Feriejoj
Gyula Péterffy

**PÉTERFFY Gyula** (pe:terfi) rumania hungara aktoro naskita en Târgu Mureș la 9-an de julio 1935 kaj mortinta en Budapeŝto la 11-an de februaro 1980. Li estis edzo de verkistino, sufleristino Éva Medgyessy.

## Kariero 
Gyula Péterffy diplomitiĝis en instituto Szentgyörgyi István Színművészeti Intézet en 1961 kaj dungis lin la Kolozsvári Állami Magyar Színház.

## Literaturo 
* Éva Medgyessy: *Mindhalálig színész*, 2011.

## Fonto 
* *MAGYAR SZÍNHÁZMŰVÉSZETI LEXIKON*

Kategorio:Rumanujaj hungaraj aktoroj
Distrikto Murau

La **Distrikto MURAU** (germane: *Bezirk Murau*) troviĝas en la sudokcidenta parto de la aŭstria federacia lando Stirio. Distrikta ĉefurbo estas Murau. Areo: 1.384,11 km², loĝantaro: 29.243 (en 2012).

## Komunumoj en la distrikto 
500px

Ĝis **administra reformo de la 1-a de januaro 2015** ankoraŭ estis signife pli:

900px

## Eksteraj ligiloj 
* Distrikta administracio.

!
Kategorio:Distriktoj de Aŭstrio
Kategorio:Stirio
Lajos Péterffy

**PÉTERFFY Lajos** (pe:terfi) estas hungara aktoro naskita en Sibio la 12-an de oktobro 1937. 
## Kariero
Lajos Péterffy diplomiĝis en instituto Szentgyörgyi István Színművészeti Intézet en 1961 kaj dungis lin por du jaroj la teatro de Sfântu Gheorghe, poste ĝis 1968 li ludis en Braŝovo, poste denove en Sfântu Gheorghe ĝis 1975. De 1975 ĝis 1989 li ludis en Temeŝvaro, poste ĝis 1982 en Kluĵo. De aŭtuno 1982 li estas ano de teatro Békés Megyei Jókai Színház de Hungario. 
## Fonto
*Magyar színházművészeti lexikon ''
peterffy, L.
Vinelz

**Vinelz** (malnova franclingva nomo: **Fenil**) estis ĝis la 31-a de decembro 2009 komunumo de la distrikto Erlach kaj ekde la 1-a de januaro 2010 komunumo de la administra distrikto Seeland en Kantono Berno, Svislando. Ĝi havis 814 loĝantojn je la 31-a de decembro 2010.

## Geografio 
Vinelz situas en la Berna Lagolando, sude de la Lago de Bielo, 25 kilometrojn sudokcidente de la urbo Bielo. Krom la vilaĝo Vinelz al la komunumo apartenas la setlejoj Untere Budlei, Obere Budlei, Seewil kaj Gostel. Tra la komunumo fluas la rojo *Ruelbach*, kiu alfluas en nordokcidento de la komunumo al la Lago de Bielo. Okcidente de la alfluejo de Ruelbach al la lago situas kampadejo.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 4,57&nbsp;km², de kiuj 35,0% estas kovritaj de arbaro, 51,0% servas por agrikulturo kaj 13,8% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Vinelz limas en nordo al la Lago de Bielo, en oriento al Lüscherz, en sudoriento en unu punkto al Brüttelen, en sudo al Ins, kaj en okcidento al Erlach.

## Trafiko 
Vinelz situas flanke de la gravaj trafikvojoj. Laŭlonge de la lago kondukas la vojo n-ro 237.2 de Lüscherz al Erlach. De la vilaĝocentro de Vinelz kondukas suden la vojo n-ro 1320 al Ins. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A5 situas 6 kilometrojn nordokcidente en Le Landeron, kaj al la svisa rapidvojo H10 sude apud Ins. Per la poŝtaŭtolinio de Lüscherz al Vinelz la komunumo estas konektita al la publika transportreto.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Vinelz datiĝas el la jaro 1228 kiel *Fenis*. Apud la lagobordo ekzistas restaĵoj de pluraj prahistoriaj setlejoj el la neolitiko kaj la bronzepoko. Dum mezepoko Vinelz estis parto de la Senjorujo Erlach. En la jaro 1474 la jurisdikcio kaj en la jaro 1528 post la reformacio ankaŭ la eklezia interezo de Vinelz transiris al Berno, kaj la komunumo estis integrita al la Voktejo Erlach.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Vinelz
Lars Bender

eta|150px|Lars Bender
**Lars Bender** estas germana futbalisto. Li naskiĝis  en Rosenheim, do nun estas -jara. Laŭ stato de la jaro 2012 li profesie ludas futbalon en la unua vira teamo de la klubo *Bayer 04 Leverkusen* - antaŭe li inter 2006 kaj 2009 estis profesia futbalisto de la klubo *TSV 1860 München*. Krome Lars Bender ekde la jaro 2011 estas membro de la germana nacia teamo de futbalo. Kadre de ĝi li kunkonkuras pri la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2012. Antaŭe li laŭ sia tiutempa aĝo jam membris en la naciaj teamoj de sub-17-, sub-19-, sub-20- kaj sub-21-jaruloj.

Kategorio:Germanaj futbalistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Germanio
5279 Arthuradel

'*5279 *Arthuradel'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la astronomo Tim A. Rodriquez elde la Observatorio de la Monto Palomar, apud San-Diego (Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Arthur Adel'' (1908–1994), pioniro de la studo de la alta atmosfero per infraruĝa spektroskopio.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1988
Mario Götze

**Mario Götze** estas germana futbalisto. Li naskiĝis  en Memmingen, do nun estas -jara. Ĝis la jaro 2012 li profesie ludis futbalon en la unua vira teamo de la klubo *Borussia Dortmund* - antaŭe li jam aktivis en junulaj teamoj de la sama klubo. Poste ĝis 2016 li apartenis al la 1-a vira teamo de la klubo *FC Bayern München*, sekve ĝis 2022 denove estis en la hejma klubo *Borussia Dortmund*, ĝis 2022 en la unua vira teamo de la nederlanda klubo *PSV Eindhoven* kaj ekde aŭgusto 2022 apartenas al la pinta teamo de la klubo *Eintracht Frankfurt*. Krome Mario Götze ekde la jaro 2010 estas membro de la germana nacia teamo de futbalo. Kadre de ĝi li kunkonkuras pri la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2012. Antaŭe li laŭ sia tiutempa aĝo jam membris en la naciaj teamoj de sub-15-, sub-16-, sub-17- kaj sub-21-jaruloj. Matĉe li en la ĉampionado de 2012 rekoneblis per la ĉemiza numero "19". Ankaŭ en la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2012 kaj la Futbala Mondpokalo 2014, en kiu la germana teamo atingis la ĉampionecon per golo farita fare de li en la finala matĉo, li partoprenis per tiu ĉemiza numero, kaj same en la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2016. La sekvajn pintajn ĉampionadojn de 2018 kaj 2021 li ne partoprenis, kaj en la Futbala Mondpokalo 2022 li en la germana teamo rekoneblis per la ĉemiza numero "11".

eta|maldekstre|280ra|

Kategorio:Germanaj futbalistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Germanio
Marco Reus

**Marco Reus** estas germana futbalisto. Li naskiĝis  en Dortmund, do nun estas -jara. Laŭ stato de julio 2012 li profesie ludas futbalon en la unua vira teamo de la klubo *Borussia Dortmund* - antaŭe li aktivis en la teamo de la klubo *Borussia Mönchengladbach*. Krome Marco Reus ekde la jaro 2011 estas membro de la germana nacia teamo de futbalo. Kadre de ĝi li kunkonkuras pri la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2012, kaj devintus kunkonkuri pri la Futbala Mondpokalo 2014 - tamen en la lasta prepara matĉo, kontraŭ Armenio, antaŭ la unua pokala turniro li vundiĝis kaj devis lastmomente esti anstataŭigata. Antaŭ la aktivado en la vira nacia teamo li laŭ sia tiutempa aĝo jam membris en la nacia teamo de sub-21-jaruloj. Same li partoprenas la nacian teamom en la Futbala Mondpokalo 2018.eta|Marco Reus

Kategorio:Germanaj futbalistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Germanio
Ron-Robert Zieler

**Ron-Robert Zieler** estas germana futbalisto en la pozicio de golisto. Li naskiĝis  en Kolonjo, do nun estas -jara. Laŭ stato de julio 2012 li profesie ludas futbalon en la unua vira teamo de la klubo *Hannover 96* - antaŭe li de 2008 ĝis 2010 profesie aktivis en la teamo de la britia klubo *Manchester United*, en kies junulaj teamoj li jam membris ekde la jaro 2005. Krome Ron-Robert Zieler ekde la jaro 2011 estas membro de la germana nacia teamo de futbalo. Kadre de ĝi li kunkonkuras pri la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2012. Antaŭe li laŭ sia tiutempa aĝo jam membris en la nacia teamo de sub-16-, sub-17, sub-18-, sub-19 kaj sub-20-jaruloj.

Matĉe en la ĉampionado de 2012 li rekoneblis per la ĉemiza numero "12". Ankaŭ en la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2012 kaj la Futbala Mondpokalo 2014, en kiu la germana teamo atingis la ĉampionecon, li partoprenis per tiu ĉemiza numero.

Kategorio:Germanaj futbalistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Germanio
Samseksemo ĉe bestoj

Por Samseksemo ĉe homoj vidu la artikolon Samseksemo.

**Samseksemo ĉe animaloj** aŭ **Samseksema konduto en bestoj** plusendas al la dokumentitaj indikoj de samseksemo kaj ambaŭseksema konduto ĉe bestoj. Tiaj kondutoj inkludas sekson, amindumadon, amoron, pariĝadon, kaj eĉ gepatradon inter sam-seksaj bestoj. Revizio de 1999 de esploristo Bruce Bagemihl montras ke samseksema konduto estis observita en proksimume 1 500 specioj, game el primatoj al vermoj *Acanthocephala*, kaj estas bone dokumentata por 500 el ili. La besta seksa konduto montras multajn malsamajn formojn, eĉ ene de la sama specio. La instigoj por kaj implicoj de tiaj kondutoj ankoraŭ devas esti plene komprenitaj, ĉar la plej multaj specioj ankoraŭ devas esti plene studataj. Laŭ Bagemihl, "bestregno [faras] ĝin kun multe pli granda seksa diverseco - inkluzive de samseksemo, duseksemo kaj nereprodukta sekseco - ol la scienca komunumo kaj socio ĝenerale estas pretaj akcepti." Nuna esplorado indikas ke diversaj formoj de sam-seksa konduto estas trovataj ĝenerale en bestregno. Nova revizio farita en 2009 el ekzistanta esplorado montris ke sam-seksa konduto estas preskaŭ universala fenomeno en bestregno, ordinara trans specioj. Samseksemo estas plej konata ĉe sociaj specioj.

La observado de samseksema konduto en bestoj povas esti vidata kiel kaj argumento por kaj kontraŭ la akcepto de samseksemo ĉe homoj, kaj estis uzitaj precipe kontraŭ la aserto ke ĝi estas *peccatum contra naturam* ("peko kontraŭ naturo"). Ĉu bestosekseco havas logikan, etikajn, aŭ moralajn implicojn en homa sekseco estas ankaŭ fonto de debato.

## Genetika kaj fiziologia bazo 
### Birdoj 
#### Nigraj cignoj 
Kiel ĉe aliaj specioj de cignoj, la Nigra cigno estas strikte monogama, do paroj fidele restas paroj dumvive (estas nur ĉirkaŭ 6% de divorcindico).. Ĵusaj studoj montris tamen ke ĉirkaŭ triono el ĉiuj ovaroj montris eksterparajn patrecojn. Ĉirkaŭ kvarono el ĉiuj paroj estas samseksemaj, ĉefe inter maskloj. Ili ŝtelas nestojn, aŭ formas portempajn triunuojn kun inoj por akiri ovojn, forpelante la inon post ŝi ovodemetis.

#### Pingvenoj 
En 2004, du maskloj de Antarkta pingveno nome Roy kaj Silo en la Centraparka Bestoĝardeno, Novjorko, formis parligon kaj laŭvice klopodis “kovi” rokon; tiu estis anstataŭata de zorgisto pere de fruktodona ovo, kaj la paro sekve elovigis kaj zorgis la idon. Pingvenoj nature kovas ovojn kaj estas sociaj bestoj. Porinfana libro nome *And Tango Makes Three* estis verkita baze sur tiu okazo.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* biologists' view
* National Geographic
* Homosexual Behaviour in Animals An Evolutionary Perspective
* Driscoll, E.V. (2008), Bisexual Species, Scientific American Mind, 19(3), p. 68-73.

Kategorio:Sekso
Kategorio:Etologio
Kategorio:Animala sekseco
Organisation Consul

La **Organisation Consul** (germane, en Esperanto **organizaĵo "Konsulo"**) estis naciisma terorisma organizaĵo en la epoko de la Vajmara Respubliko, la demokratia reĝimo de Germanio inter la fino de la Unua Mondmilito ĝis la instalo de Nazia Germanio en 1933. La organizaĵo estis strukturigita kiel sekreta societo: ĝi provis per murdoj de altrangaj politikistoj malstabiligi la demokratian sistemon de la juna respubliko kaj havis la politikan celon neniigi la rezultojn de la Unua Mondmilito, aparte la Traktaton de Versajlo.

La averaĝa aĝo de la organizaĵanoj estis inter 20 kaj 30 jaroj. La membroj motiviĝis per subjektiva sento de malŝato kontraŭ burĝoj, personoj de alta edukiteco kaj demokratoj, en kombino kun ideologio de ekstrema naciismo. La organizaĵo havis kontaktulojn en la tuta Germana Regno kaj elkerno de pli-malpli 5000 aktivuloj prenis la anojn de siaj grupoj de murdistoj.

La sekreta societo estis kamuflita kvazaŭ "societo pri lignokomerco" kun sidejo en Munkeno, kaj en pluraj lokoj de la Germana Regno havis stokejojn de armiloj.

La 26-an de aŭgusto 1921 membroj de la organizaĵo murdis la centrisman politikiston Matthias Erzberger apud la loĝloko Bad Griesbach en la Nigra Arbaro. La policaj enketoj rapide malkovris la du studentajn atenculojn kaj ankaŭ police konatigis la organizaĵon. Post pliaj policaj enketoj en tuta Germanio malliberiĝis pliaj 34 organizaĵanoj. Plej multaj el ili tamen tre rapide reliberiĝis, ĉar la pruvoj pri tiom multmembre organizita murdo de Matthias Erzberger montriĝis jure ne sufiĉe fortaj. La 24-an de junio 1922 pliaj organizaĵanoj murdis la germanian ministron pri eksteraj rilatoj Walther Rathenau. Ankaŭ la provo murdi la politikiston Philipp Scheidemann 4-an de junio 1922 estis kunorganizita de la organizaĵo.

La policaj enketoj pri la murdo de Walther Rathenau kaŭzis la malpermeson de la organizaĵo. La eksaj anoj tamen organiziĝis en novaj similcelaj organizaĵoj, interalie la societo *Bund Wiking*.

En Nazia Germanio inter la jaroj 1933 kaj 1945 la membroj de la organizaĵo estis honorigitaj "herooj de la nacia rezisto", kvankam inter la jaroj 1920 kaj 1922 la organizaĵo fakte estis naciisma konkurenco al la nazia partio NSDAP de Adolf Hitler. Unu el la regionaj gvidantoj de la organizaĵo, *Friedrich Wilhelm Heinz*, kun samideanoj en 1938 planis puĉon kaj se necese murdon de Adolf Hitler.

Kategorio:Historio de Germanio
Kategorio:Naciismo
Lüscherz

**Lüscherz** (malnova franclingva nomo **Locras**) estis ĝis la 31-a de decembro 2009 komunumo de la distrikto Erlach kaj ekde la 1-a de januaro 2010 komunumo de la administra distrikto Seeland en Kantono Berno, Svislando. Ĝi havis 531 loĝantojn je la 31-a de decembro 2010.

## Geografio 
Lüscherz situas en la Berna Lagolando, ĉe la suda bordo de la Lago de Bielo, proksimume 20 kilometrojn sudokcidente de la urbo Bielo. En nordokcidento al komunumo etendiĝas ĝis al la alfluejo de la Hagneck-Kanalo al la Lago de Bielo. La komunumo konsistas el la vilaĝo Lüscherz kaj la vilaĝeto Gurzelen.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 5,46&nbsp;km², de kiuj 45,8% estas kovritaj de arbaro, 44,3% servas por agrikulturo kaj 7,7% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Lüscherz limas en nordo al la Lago de Bielo, en oriento al Hagneck, en sudoriento al Siselen, en sudsudoriento al Finsterhennen, en sudo al Brüttelen, , en sudokcidento en unu punkto al Ins, kaj en okcidento al Vinelz.

## Trafiko 
En oriento tra la komunuma teritorio pasas la kantona ĉefvojo n-ro 237.1 de Bielo al Ins laŭlonge de la lago kondukas la vojo 237.2 al Erlach. Per la tramlinio de Nidau al Ins kaj la poŝtaŭtolinio de Lüscherz al Erlach la komunumo estas konektita al la publika transportreto.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Lüscherz datiĝas el la jaro 1271 kiel *Luschiers*. Apud la lago estis trovitaj ampleksaj setlejoj el la neolitiko. Pro la tipaj ceramikaĵoj Lüscherz fariĝis nomdona por la Lüscherz-kulturo. Dum mezepoko Erlach estis parto de la Senjorujo Erlach. En la jaro 1474 la jurisdikcio transiris al Berno, kaj la komunumo estis integrita al la Voktejo Erlach.

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Lüscherz (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Lüscherz
Suðuroy

**Suðuroy** () estas plej suda insulo de Ferooj. La nomo signifas *Suda insulo*. Sur la insulo loĝas ĉirkaŭ 5000 homoj.

## Geografio 
maldekstre|eta|Mapo de Suðuroy
Suðuroy situas sude de Sandoy, tiel ĝi estas la plej suda insulo de Ferooj. Ĝi estas ties kvara plej granda insulo, kun areo de 163,7&nbsp;km². Tie estas 55 montopintoj, el kiuj la plej alta estas Gluggarnir (610 m), sed la plej fama certe Beinisvørð, kiun prikantis eĉ la feroa poeto, Nólsoyar Páll. Su la plej suda loko de la insulo troviĝas la lumturo Akraberg.

La okcidenta parto konsistas el kruraj rokmuroj, birdorokoj, nur ĉe du lokoj interrompas ilin – ĉe Hvalba kaj Vágur – plata terolango. Pro tio, plimulto de la komunumoj troviĝas sur la orienta parto.

La plej malnova komunumo de la insulo estas Froðba, la plej grava Tvøroyri.

## Trafiko 
La insulo estas atingebla post duhora ŝipado el aliaj partoj de Ferooj.

Kategorio:Insuloj de Ferooj
5282 Yamatotakeru

'*5282 *Yamatotakeru''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la japana astronomo Yoshiaki Oshima elde la Observatorio Gekko apud Kannami (Gubernio Ŝizuoka, Japanio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la legenda princo Yamato Takeru (ĉine skribita: 日本武尊, japane: ヤマトタケル) tria filo de la imperiestro Keiko kaj patro de la imperiestro Chuai. Li estas unu el la ĉefaj roluloj de la Koĝiki kaj de la Nihon Ŝoki.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Yoshiaki Oshima
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1988
5353 Baillié

'*5353 *Baillié'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la 20-an de decembro 1989 de la japana astronomo Yoshiaki Oshima elde la Observatorio Gekko, apude de Kannami (Gubernio Ŝizuoka, Japanio).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la francan astronomon *Kevin Baillié'', de la Observatorio de Parizo - IMCCE, kies esploroj koncentriĝas sur la kompreno pri la formiĝo de la planedoj kaj satelitoj. Li disvolvis ciferecaj modeloj pri la evoluo de la praplaneda disko kaj la formiĝo de planedoj, kaj li studis la interagon ringo-satelito en la ringoj de Saturno uzinte datumojn de Cassini-UVIS.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Yoshiaki Oshima
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1989
Beinisvørð

eta|Beinisvørð desur la maro
[eta|okcidenta parto de [Suðuroy el Beinisvørð]]
**Beinisvørð** estas la dua plej alta monto de Ferooj, altante 470 m super la maro sur okcidenta parto de Suðuroy. La monto estas grava nutraĵa fonto pro la lokanoj, ĉar la loĝantoj de la proksima Sumba vizitas la birdorokojn por kapti birdojn kaj kolekti ovojn. Kelkaj el ili mortis jam sur la krutaj rokoj. En 1975, parto de la monto falis en la maron.

## Vizitebleco 
Ĝi estas alproksimebla sur malnova montara vojo inter Sumba kaj Lopra. Norde de ĝi disbranĉiĝas la vojo al Víkarbyrgi.

## Kulturo 
Beinisvørð estas la plej adorata monto de Ferooj kaj ĝi havis/havas egan respekton inter la poetoj. En poemo de Janus Djurhuus (1881-1948) pri Nólsoyar Páll, ĝi aperas kiel simbolo de la nacia sendependeco. Poul F. Joensen (1898-1970) poeto el Sumba uzas ĝin kiel simbolon de la Patrujo, kiel ties gardanta spirito.

Kategorio:Montoj en Ferooj
Gluggarnir

[eta|dekstra|300px|La vilaĝo [Fámjin sur okcidenta bordo de Suðuroy, sub la monto.]]
**Gluggarnir** estas monto sur insulo Suðuroy de Ferooj. Ĝi estas la plej alta monto de la insulo, sed rilate al la tuta insularo de Ferooj, ĝi altas nur kiel 106-a. Ĝi situas inter Fámjin kaj Trongisvágur.

Kategorio:Suðuroy
Kategorio:Montoj en Ferooj
Juan Ignacio Molina

**Juan Ignacio Molina** (24an de junio 1740 – 12an de septembro 1829) estis ĉilia jezuito, pastro, naturalisto, historiisto, botanikisto, ornitologo kaj geografo. Li estas kutime aludata kiel **Abate Molina**, kaj estas foje konata laŭ la itala formo de sia nomo, **Giovanni Ignazio Molina**.

## Biografio 
Molina naskiĝis ĉe Guaraculén, granda bieno situanta ĉe Villa Alegre, en la teritorio de la nuna provinco Linares, en la Regiono Maule. Liaj gepatroj estis Agustín Molina kaj Francisca González Bruna.

Li edukiĝis ĉe Talca kaj ĉe la Jezuita Lernejo de Koncepciono. Li estis devigita eliri el Ĉilio en 1768 kiam la Jezuitoj estis forpelitaj. Li setlis en Bolonjo, Italio, kaj iĝis profesoro de naturaj sciencoj tie. Li verkis *Saggio sulla Storia Naturale del Chili* (1782), kiu estis la unua priskribo de la natura historio de tiu lando, kaj de multaj specioj al la scienco la unuan fojon.

## Scienca verko 
## Botaniko 
## Notoj 
## Fontoj 
* Hellwig, H. F. (1993). The genera Pingraea Cassini and Neomolina Hellwig Candollea. 48. Santiago, Chile. p. 212
* Reiche, K. F. (1902) (in Spanish). Estudios críticos sobre la flora de Chile. Anales de la Universidad de Chile. 111. Santiago, Chile. pp. 153–183
* "Juan Ignacio Molina". Catholic Encyclopedia. New York: Robert Appleton Company. 1913.

Kategorio:Ĉiliaj sciencistoj
Kategorio:Botanikistoj
Kategorio:Ĉiliaj geografoj
Kategorio:Herpetologoj
Nova Olinda (Tokantinso)

**Nova Olinda** estas municipo en la brazila subŝtato Tokantinso, kiu havis 10.686 loĝantojn en 2010 .

## Vidu ankaŭ  
* Municipoj de Tokantinso

## Referencoj 
Kategorio:Municipoj de Tokantinso