open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Riedikon

**Riedikon** estas vilaĝo kaj iama civilkomunumo respektive municipo de la komunumo Uster en la distrikto Uster, Kantono Zuriko, Svislando. Ĝi havis proksimume 800 loĝantojn je la 31-a de decembro 2011.

## Geografio 
Riedikon estas unu el la tiel nomitaj *Aussenwachten* (eksteraj gardejoj) de la komunumo, fakte vilaĝo, kiu estas en absoluta kontrasto kun la industria urbo Uster. La vilaĝo situas ĉe la sudorienta bordo de la lago Greifensee. Tra la vilaĝo fluas la rojo Tüfenbach, kiu nordokcidente de la vilaĝo alfluas al la lago. Al tiu rojo alvluas la rojeto Klusbach. La okcidentan limon al la komunumo Mönchaltorf formas la rivero Mönchaltorfer Aa. Riedikon limas en nordo al Niederuster, en oriento al Nossikon, en sudo kaj sudokcidento al Mönchaltorf, kaj en nordokcidento al la lago Greifensee.

## Trafiko 
Tra Riedikon pasas la kantona ĉefvojo n-ro 716 de Uster al Egg, kiu ankaŭ kondukas al la svisa aŭtovojo A52 al Zuriko. Krome kondukas vojoj al Mönchaltorf kaj al Niederuster kaj flanka vojo al Oberuster. Al la publika transportreto la komunumo estas konektita per la buslinio 842 de la stacidomo de Uster al Oetwil ĉe la lago. Tiu buslinio anstataŭis kamparan tramlinion, kiu funkciis ĝis 1953.

## Ekonomio 
Granda parto de la loĝantaro de Riedikon estas personoj, kiuj laboras aŭ en Zuriko aŭ en la urbocentro de Uster. La vilaĝo mem konservis sian kamparan karakteron kaj ekzistas pluraj kamparaj bienoj en Riedikon. Krome apud la orienta trafikcirklo situas benzinejo kun vendejo, kiu funkcias ĉiutage ĝis la 10-a vespere. Norde de la vilaĝo apud la limo al Niederuster funkcias gruzominejo. Ankaŭ ĉe la limo al Niederuster oriente de la kantona ĉefvojo troviĝas golfejo.

## Historio 
La unua skriba mencio de Riedikon datiĝas el la jaro 741 en donacdokumento al la Monaĥejo Sankt-Galo. Tiel do Riedikon estas efektive historie la unue menciita parto de Uster.

Ĝis komence de la 19-a jarcento Riedikon ekzistis kiel aparta civilkomunumo. La 9-an de julio 1927 la iamaj civilkomunumoj de Uster estis kunigitaj al la hodiaŭa politika komunumo Uster. 

## Vidindaĵoj 
Ĉefa vidindaĵo de Riedikon estas la naturprotekta zono kun vastaj kanejoj ĉirkaŭ la lagobordo. Tiu teritorio estas grava rezervejo por sovaĝaj birdoj, precipe por cikonioj.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la loka asocio de Riedikon 

## Bildoj 

Dosiero:2010-05-23-Riedikon (Foto Dietrich Michael Weidmann) 101.jpg|Vilaĝa puto en Riedikon
Dosiero:2010-05-23-Riedikon (Foto Dietrich Michael Weidmann) 094.jpg|Malnova fajrobrigada deponejo
Dosiero:2012-02-12-Lagofrostigho (Foto Dietrich Michael Weidmann) 024.JPG|Frostiĝinta lago Greifensee en februaro 2012
Dosiero:2010-05-23-Riedikon (Foto Dietrich Michael Weidmann) 095.jpg|La vilaĝocentro de Riedikon
Dosiero:2010-05-23-Riedikon (Foto Dietrich Michael Weidmann) 105.jpg|Faktrabdomo

Kategorio:Uster
Werrikon

**Werrikon** (prononcu *verikon*; en la alemana lingvo: *Werrikä*') estas kvartalo kaj iama civila komunumo de la komunumo kaj urbo Uster en la distrikto Uster, Kantono Zuriko, Svislando. Ĝi havis proksimume 250 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.

## Geografio 
Werrikon situas inter la efektiva urbo Uster kaj la vilaĝo Nänikon en nordo de la komunumo Uster. Inter ĝi kaj la urbo troviĝas vasta naturprotekta areo kun lagetoj kaj marĉo. La vilaĝo konservis sian kamparan aspekton. Sude de la vilaĝo pasas la fervojlinio, je kies suda flanko troviĝas malgranda industrizono, kiu ankaŭ apartenas al la vilaĝo. En Werrikon situas la preskaŭ unikaj konstruterenrezervoj de la komunumo Uster.

## Blazono 
Sur blua ŝildo, troviĝas du oraj glanoj, kiuj estas disigitaj per arĝenta rivero, kiu diagonale dividas la ŝildon. La blazono de Werrikon ne estas tradicia sed ĝi estis nove kreita en la jaro 1975 ĝis 1976.

## Trafiko 
Tra Werrikon kondukas la kantona ĉefvojo n-ro 340 de Uster tra Hegnau-Volketswil al Zuriko. La teritorio de la vilaĝo estas dividita de la grava loka trajnlinio de Svisaj Federaciaj Fervojoj de Uster al Zuriko, kiu tamen ne disponas pri haltejo sur la teritorio de Werrikon, kiu ankaŭ ne disponas pri bushaltejo. De Werrikon la stacidomo de Uster atingeblas piede en 10 minutoj. La fervoja bariero disigas la vilaĝon de la industria zono sude de la fervojlinio. Tiu bariero pro la granda trajntrafiko estas pli ofte fermita ol malfermita kaj tial la temo de multnombraj politikaj diskutoj. Jam de jardekoj estas postulita la konstruo de subpasejo, kiu tamen pro manko de mono ĝis nun ne realiĝis.

## Naturprotekta zono 
Oriente de Werrikon etendiĝas vasta naturprotekta zono kun diversaj malgrandaj lagetoj kaj marĉo, kiu disigas la vilaĝon de la urbo Uster. La naturrezervejo estas rifuĝejo de multnombraj minacitaj amfiboj kaj birdoj, kiel ekzemple la blanka cikonio.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Werrikon datiĝas el la jaro 1250 el bienolisto de la Monaĥejo Rüti. La 9-a de julio 1927 Werrikon kun la ceteraj iamaj civilaj komunumoj de Uster estis kunigitaj al la nova politika komunumo Uster..

## Bildoj 

Dosiero:2014-04-13-Uster (Foto Dietrich Michael Weidmann) 067.JPG|Lageto en la naturrezervojo de Werrikon
Dosiero:2014-04-13-Uster (Foto Dietrich Michael Weidmann) 076.JPG|Trabfaka kamparandomo en Werrikon
Dosiero:2014-04-13-Uster (Foto Dietrich Michael Weidmann) 090.JPG|La fama fermita bariero de Werrikon

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Retejo de la Loksocieto Werrikon

Kategorio:Uster
Kategorio:Uster (distrikto)
Mark Felt

**William Mark Felt** (n.  en Twin Falls, Idaho – m.  en Santa Rosa, Kalifornio) estis altranga agento de la usona sekretagentejo FBI (Federacia Oficejo de Enketado).

En 2005 malkovriĝis lia gravega rolo en skandalo Watergate (1974 - 1975), ĉar estis li, kiu rolis kiel **Profunda Gorĝo**, la informanto de la du ĵurnalistoj de Washington Post, kiuj malkovris la skandalon, kio fine gvidis al la demisio de prezidento Nixon.

## Vidu ankaŭ 
*  Deep Throat (Watergate), artikolo de la angla vikipedio pri *"deep throat"* (profunda gorĝo) kaj la esploroj por ekkoni ties identecon.
*  artikolo de la angla **Wikinews** pri la malsekretigo en *Vanity Fair*.

Kategorio:Usonaj politikistoj
Kategorio:Agentoj
Kategorio:Skandalo Watergate
Bakovci

**Bakovci**, hungare **Barkóc** estas vilaĝo en Slovenio, en provinco **Prekmurje**, en statistika regiono **Pomurska**, en Urba municipo Murska Sobota.
279x279px|dekstra|eta|Municipo Murska Sobota en Slovenio
* Areo: 9 &nbsp;km²
* Alto super marnivelo: 186 m
* Loĝantaro: 1580
* Poŝtkodo: 9000
* Aŭtokodo: MS
* Telefonprefikso:

## Situo 
La vilaĝo situas sur malebenaĵo, laŭ rojo kaj iama branĉo de Mura, ĉefvojo kaj fervojo preteriras. Murska Sobota troviĝas 5 km-ojn for.

## Historio 
La unua mencio devenis el 1428 en formo *Balkoch*. Longe estis 2 apartaj vilaĝoj Granda kaj Malgranda Barkóc, kiuj fine de la 19-a jarcento unuiĝis. Ĝis fine de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Hungario, al Vas (reĝa departemento), al distrikto de Muraszombat, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj. En 1941 la germana armeo okupis la regionon kaj post 10 tagoj transdonis al Hungario. Ĝis 1945 tio estis parto de Hungario, ekde 1991 de Slovenio.

## Vidindaĵo 
* preĝejo omaĝe al Sankta Anna de 1890

## Tradukfonto 
Statistikoj: http://www.citypopulation.de/php/slovenia-pomurska.php

Geografia loko: http://www.geopedia.si/#T1257_F410:10115523_x589582.405_y164312.6015_s14_b4 

Bakovci
Murska Sobota

Bakovci
Zoltán Török (geologo)

**TÖRÖK Zoltán** (toeroek) estis rumanuja hungara geologo, universitata profesoro. Li naskiĝis en Marosvásárhely la 23-an de novembro 1893 kaj mortis en Kluĵo la 2-a de aprilo 1963.

## Biografio 
Zoltán Török la universitaton li finis en Koloĵvaro. Li partoprenis la unuan mondmiliton. Ekde 1919 li estis instruisto en Déva, pli poste en Segesvár. Elde 1942 li instruis en la praktikanta gimnazio de Koloĵvaro kaj samtempe en la universitato kaj li estis ekstera kunlaboranto de la *Geologia Instituto* de Budapeŝto. Post la dua mondmilito oni nomumis lin profesoro de la geologia katedro de Universitato Bolyai de Kluĵo.

## Verkoj ĉefaj 
**A komplex fáciesek módszerének elméleti és gyakorlati kérdései Kelemen-havasok* (Kolozsvár, 1944). 

## Literaturo 
*Székyné Fux Vilma: T. Z. emlékezete (Földtani Közl. 1964. 4. sz.).

## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon 
*Magyar Életrajzi Lexikon

Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Tibor Talpassy

**TALPASSY Tibor** (talpaŝi), ĝis 1945 *Kabdebó* estis hungara verkisto, poeto naskita en Gyergyótölgyes la 1-an de septembro 1904 kaj mortinta en Budapeŝto la 5-an de marto 1988.

## Biografio 
Tibor Talpassy pristudis juron por du jaroj en Peĉo kaj pli poste li iĝis poŝtficisto, ĵurnalisto, kunlaboranto de Endre Bajcsy-Zsilinszky. Ekde 1945 li laboris en ministerio por kooperativaj aferoj, ekde 1949 li subtenis sin per okazaj laboroj. Ekde 1952 li estis entreprena produktgvidanto. Li pensiuliĝis en 1962

## Verkoj 
* *Én is vagyok*, poemoj, 1927;
* *A jampec*, romano, 1935;
* *Fekete vihar*, romano, 1942;
* *Egy éjszaka Capriban*, romano, 1943;
* *A föld gazdát cserél*, sociografiaĵo pri sikuloj de Bukovino, 1945;
* *A holtak visszajárnak*, memoraĵo, 1971;
* *Betöltötte hivatását*, Memoraĵo al Endre Bajcsy-Zsilinszky, 1981;
* *A magyar színjátszás hőskora*, aktorportretoj, 1983;
* *Elsüllyedt sziget*, rakontoj, romaneto, 1987.

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon

Talpassy, T
Martjanci

eta|dekstra|300px|Preĝejo de Martjanci
**Martjanci**, hungare **Mártonhely** estas vilaĝo en Slovenio, en provinco **Prekmurje**, en statistika subregiono **Pomurska** en municipo Moravske Toplice. La oficiala hungara loknomo estis ĝis 1887 **Martyáncz**. La nova nomo riceviĝis pro la hungariga politiko.

## Bazaj informoj 
* Areo: 4 &nbsp;km²
* Alto super marnivelo: 194 m
* Koordinatoj: 
* Loĝantaro: 490
* Poŝtkodo: 9221
* Aŭtokodo: MS
* Telefonprefikso:

## Situo 
Martjanci situas sur malebenaĵo, inter 2 rojoj, laŭ flankovojoj, ĉefvojo Murska Sobota-Hungario kaj fervojo preteriras. Murska Sobota troviĝas 4 km-ojn for.

## Historio 
La preĝejo konstruiĝis en 1392, kiun la luteranoj uzis en la 17-a jarcento. En la 19-a jarcento la komunumo havis la titolon kampurbo. En 1910 loĝis en Mártonhely 426 homoj (plejparte slovenoj). Ĝis fine de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Vas (reĝa departemento), al distrikto de Muraszombat, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio. En 1941 la germana armeo okupis la regionon kaj post 10 tagoj transdonis al Hungario. Ĝis 1945 tio estis parto de Hungario, ekde 1991 de Slovenio. En 1924, 1927 kaj en 1935 vilaĝaj festegoj okazis.

## Vidindaĵo 
* preĝejo omaĝe al Sankta Marteno

## Fontoj 
* hungara kaj slovena Vikipedioj
* w.ms.sik.si
* w.geopedia.si

Kategorio:Vilaĝoj de Slovenio
Domokos Zeyk

**ZEYK Domokos** (zeik) estis hungara kapitano naskita en Marosvásárhely en junio 1816 kaj mortinta en Ŝegeŝvaro la 31-an de julio 1849.

## Biografio 
Domokos Zeyk studis en Nadjenjedo, Koloĵvaro kaj Magyaróvár. En aŭtuno de 1848 li aliĝis al sikulaj milittrupoj. En 1849 li iĝis la helpoficiro de Jozefo Bem. Li estis unu el la plej bravaj soldatoj de la hungara armeo en Transilvanujo. La 31-an de julio 1849 en batalo de Ŝegeŝvaro (en kiu Sándor Petőfi malaperis) post heroa lukto vidinte ke li ne povas eskapi, li sinmortigis.

## Literaturo 
* Jókai Mór: *Csataképek* (Pest, 1861).

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon

Zeyk, D
Zeyk, D
Zeyk, D
Zeyk. D.
Sulzbach ZH

**Sulzbach** (prononcu *sulcbaĥ*) estas periferia vilaĝo kaj iama civila komunumo de la komunumo kaj urbo Uster en la distrikto Uster, Kantono Zuriko, Svislando. Ĝi havis proksimume 300 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.

## Geografio 
Sulzbach situas ekstere de la ĉefa setlejzono de la urbo Uster proksimume 3,5 kilometroj sudoriente de la urbocentro. Ĝi estas vilaĝo, kiu konservis la kamparan karakteron, sed en la lastaj jaroj estiĝis en Sulzbach ankaŭ kelkaj loĝsetlejoj kun unufamiliaj domoj de homoj laborantaj en Uster aŭ eĉ en Zuriko. En la vilaĝo fontas rojo, de kiu ĝi ricevis sian nomon kaj kiu alfluas en Riedikon al Mönchaltorfer Aa. Tiu rojo post la vilaĝocentro fluas tra marĉeto, kiu estas naturprotekta zono. Inter Sulzbach kaj Riedikon ekzistas arbaro, la cetera regiono estas plej parte kampoj uzataj por agrikulturo.

## Trafiko 
Sulzbach situas flanke de la gravaj trafikvojoj. Tra ĝi pasas flanka vojo de Oberuster al Gossau, la tiel nomita *Sulzbachstrasse*. La vilaĝo estas konektita al la publika transportreto per la loka aŭtobuslinio 845 de la stacidomo de Uster al Gossau. La buso cirkulas de lundo ĝis vendredo en duonhora kadenco, vespere kaj dum la semajnfino hore. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A53 estas Uster-Oriento, kiu situas en Oberuster.

## Historio 
Ĝis komence de la 19-a jarcento Sulzbach ekzistis kiel aparta civilkomunumo. La 9-an de julio 1927 la iamaj civilkomunumoj de Uster estis kunigitaj al la hodiaŭa politika komunumo Uster. 

## Vidu ankaŭ 
* Aliaj lokoj kun la nomo Sulzbach

## Notoj kaj referencoj 
## Bildoj 

Dosiero:Sulzbach vilagheniro 020.jpg|Vilaĝeniro de Sulzbach
Dosiero:Sulzbach (Uster) 023.jpg|Rigardo al Sulzbach venante de Oberuster
Dosiero:Sulzbach (Uster) gastejo Loewen 033.jpg|Gastejo Löwen en Sulzbach
Dosiero:Sulzbach (Uster) gastejo Loewen 029.jpg|Gastejo Löwen en Sulzbach
Dosiero:Sulzbach (Uster) 032.jpg|Strato en Sulzbach
Dosiero:Sulzbach (Uster) 034.jpg|Vilaĝocentro de Sulzbach
Dosiero:Sulzbach (Uster) 036.jpg|Nova kvartalo de Sulzbach
Dosiero:Sulzbach (Uster) 046.jpg|Marĉo ĉe la rojo Sulzbach

## Eksteraj ligiloj 
* Retejo de la Vilaĝa Asocio Sulzbach

Kategorio:Uster
Vilmos Apor

**APOR Vilmos**, barono, estis hungara romia katolika episkopo naskita en Segesvár la 29-an de februaro 1892 kaj mortinta en Győr 2-an de aprilo 1945.
eta|Skulptaĵo pri Vilmos Apor en Gyula

## Biografio 
Vilmos Apor finis la teologion en Innsbruck kaj ankaŭ tie li doktoriĝis. Oni ordinis pastro lin en 1915 en Nagyvárad. Li estis tie por unu jaro teologia instruisto, pli poste en Gyula li estis unue helpopastro kaj inter 1937 kaj 1941 parokestro. Ekde 1941 li estis episkopo de Győr. La 15-an de julio 1944 li adresis leteron al kardinalo Jusztinián Serédi por peti lin kontraŭstari al engetigo kaj deporto de judoj. Por evitigi Győr li intervenis ĉe la germana militestraro. La 30-an de marto 1945 en la kelo de episkopfortikaĵo de Győr soveta majoro per maŝinpistolserio vundis lin morte. Li mortis pro siaj vundoj. La 9-an de novembro 1997 Johano la 2-a (papo) beatigis lin. Oni verkis plurajn librojn pri lia vivo kaj martirmorto.

## Memorigiloj 
* Katolika Altlernejo Vilmos Apor
* placo en Budapeŝto
* memortabulo en Gyula

## Fontoj 
* *Magyar Életrajzi Lexikon*

Kategorio:Hungaraj episkopoj
Kategorio:Hungaraj beatuloj
Kategorio:Hungaraj baronoj
Kategorio:Hungaraj pastroj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Freudwil

**Freudwil** (prononcu *frojdvil*; en la alemana lingvo: *Froidwyl*) estas vilaĝa kvartalo kaj iama civila komunumo de la komunumo kaj urbo Uster en la Distrikto Uster, Kantono Zuriko, Svislando. Ĝi havis proksimume 1200 loĝantojn je la 31-a de decembro 2013.

## Geografio 
Freudwil situas sur monteto en nordnordokcidento de la urbo Uster. Ĝi estas kampara vilaĝo disigita de la cetera komunumo de arbaro. En nordokcidento Freudwil limas al Fehraltorf en sudokcidento al Wermatswil, en sudo sude de la arbaro aliflanke de la aŭtovojo al Kirchuster kaj Winikon-Gschwader, en sudoriento Werrikon, en oriento al Nänikon, kaj en nordoriento al Volketswil.

## Blazono 
Sur la pinto de la lerneja turo ekzistas veterflago, sur kiu videblas la abia simbolo de la flago de Freudwil. Ĝia ŝildo estis origine blua, sed per la decido pri la akcepto de la novaj kvartalaj blazonoj fare de la urbestraro de Uster en la jaro 1976 estis ŝanĝita la koloro de la ŝildo al la nuna arĝenta formo. La aktuala blazono do montras verdan abion kun ruĝa trunkon sur arĝenta ŝildo, kiu staras sur verda trimonto, por eviti intermiskon kun la blazono de la komunumo Bauma.

## Trafiko 
Freudwil situas flanke de la gravaj trafikvojoj. En sudo de la vilaĝo troviĝas la alveturejo Uster-Nord al la svisa aŭtovojo A53. De tie la vojo de Freudwil kondukas al Freudwil. De la vilaĝocentro alia vojo kondukas al Wermatswil. Al la publika transportreto la vilaĝo estas konektita pere de la poŝtaŭto- kaj loka buslinio n-ro 827 tra Wermatswil al la stacidomo de Uster.

## Vidindaĵoj 
Vidinda estas la trabfakaj kamparanaj domoj de la vilaĝo, kiu konservis sian kamparan aspekton, kaj la malnova lernejo kun la sonoriloturo, kiu estas la rekonilo de la vilaĝo.

## Infrastrukturo 
En la vilaĝo troviĝas restoracio kaj baza lernejo. En Freudwil troviĝas grava gruominejo, kies rezervoj sufiĉos por ankoraŭ proksimume 15 jaroj.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Freudwil datiĝas el la jaro 1264 en bienlistoj de la habsburganoj kaj kiburganoj.

Ĝis komence de la 20-a jarcento Freudwil ekzistis kiel aparta civilkomunumo. La 9-an de julio 1927 la iamaj civilkomunumoj de Uster estis kunigitaj al la hodiaŭa politika komunumo Uster. 

## Bildoj 

Dosiero:2014-05-21-Freudwil (Foto Dietrich Michael Weidmann) 049.JPG|Trabfakdomo en Freudwil
Dosiero:2014-05-21-Freudwil (Foto Dietrich Michael Weidmann) 012.JPG|Rigardo al la vilaĝocentro
Dosiero:2014-05-21-Freudwil (Foto Dietrich Michael Weidmann) 023.JPG|La lernejo de Freudwil
Dosiero:2014-05-21-Freudwil (Foto Dietrich Michael Weidmann) 008.JPG|Siloj en Freudwil

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Reto pri Freudwil 

Kategorio:Uster
Kategorio:Uster (distrikto)
Dobrovnik

eta|dekstra|300px|Lago de Dobrovnik
**Dobrovnik**, hungare **Dobronak** estas vilaĝo kaj samtempe municipo en Slovenio, en provinco **Prekmurje**, en statistika regiono **Pomurska**.

Administre apartenas al Dobrovnik ankoraŭ 2 vilaĝoj. En la vilaĝo ankaŭ la hungara lingvo estas oficiala.

## Bazaj informoj 
* Areo: &nbsp;km²
* Alto super marnivelo: 174 m
* Loĝantaro: 940
* Poŝtkodo: 9223
* Aŭtokodo: MS
* Telefonprefikso:

## Situo 
Dobrovnik situas sur mildaj deklivoj, laŭ la hungara landlimo, laŭ flankovojoj. Murska Sobota troviĝas 20, Lendava 13 km-ojn for.

## Historio 
La unua mencio devenis el 1322, en 1334 la komunumo havis preĝejon, en 1389 ricevis la rangon kampurbo. Antaŭ la turkaj atakoj la urbeto estis pli granda, ol Lendava. Brikofarejo ekfunkciis ekde 1911. En 1910 loĝis tie 1478 da homoj, plejparte hungaroj, ankaŭ nun. Ĝis fine de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Hungario, al Zala (reĝa departemento), al distrikto de Alsólendva, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj. En 1922 segila uzino, en 1935 vaporomuelejo ekfunkciis. Oni disdonis parcelojn el la grandbieno, sed la hungaroj ricevis nenion. En 1941 la Germana regno okupis la regionon, poste transdonis ĝin al Hungario, tial la vilaĝo ĝis 1945 estis parto de Hungario. En 1983 kulturdomo konstruiĝis.

En la vilaĝo dulingva lernejo funkcias.

## Vidindaĵoj 
* preĝejo de 1796, en 1963 la turo pligrandiĝis
* artefarita lago 3 km-ojn for de la vilaĝo
* muzeo pri la vilaĝo

## Famuloj 
En la iama Dobronak naskiĝis hungara jezuito, unua rektoro de Reĝa Universitato de Nagyszombat György Dobronoki.

Kategorio:Vilaĝoj de Slovenio
Kategorio:Municipoj de Slovenio
Portospeno

**Portospeno** (Haveno de Hispanio; angle: **Port of Spain**) estas la ĉefurbo de Trinidado kaj Tobago.

Tobago estis nomata de Kristoforo Kolumbo en 1498 pro haitia vorto *tambaku* (pipo) - ĉar li remarkis la indiĝenan kutimon fumi tabakon en pipoj.

Ankaŭ Trinidado estis nomata de Kristoforo Kolumbo en 1498, aŭ pro Triunua dimanĉo, aŭ pro tri montoj videblaj sur la insulo de la maro.

## Amaskomunikiloj
* *Trinidad and Tobago Guardian*

eta|776x776ra|Nokta Panorama vido de la urbocentro

Kategorio:Ĉefurboj de Karibio
Kategorio:Urboj de Trinidado kaj Tobago
Fino de la mondo

La **fino de la mondo** en multaj kulturoj estas evento venonta, kaj la veno estas aŭgurita en la sanktaj tekstoj aŭ en folkloro.

Tiu ideo estas, verŝajne, tiel antikva, kiel la homaro mem. Antaŭ kristanismo, tiu ideo aperis en zoroastrismo, frua hinduismo, de ĝi estas portita en budhismo (kvankam en budhismo ĝi ne ludas grandan rolon). Tiu ideo estis ĉe majaoj kaj aliaj diversaj civilizitaj kaj indiĝenaj popoloj. Ragnarök estas versio de monda fino por ĝermanaj popoloj tre konata kaj kiu influis la okcidentajn filozofion kaj arton.

Se ni parolos pri mondofino(j), ekzemple, de vidpunkto de hinduismo kaj budhismo, ni ekvidos ke temas ĝuste pri tutmondaj katastrofoj (t.e. tutplanedaj), kiuj okazas tre rare, eble, unufoje en kelkaj milionoj da jaroj (tio dependas de certa kuranta epoko). Ankaŭ hinduismo diras pri fino de la mondo en senco de naskiĝo kaj fino de tuta universo, kiel oni vidas en scienco. Tiu vidpunkto estas tre proksima al vidpunkto de mondernaj sciencistoj.

Moderna scienco asertas, ke tutmondaj katastrofoj estas eblaj (ekz. pro falo de meteoritoj, ekologiaj, glaciaj epokoj ktp.), kvankam ekstreme raraj. Malgraŭ tio, la ideo pri fino de la mondo estas tiel populara, ke multaj homoj kredas ke la nuna mondo alproksimiĝas al iu "fino", per ekologiaj "krimoj" de moderna socio, per kreskigo de loĝantaro, per militoj, ktp. Eĉ kino ofte faras popularajn filmojn pri tiuj nereligiaj "finoj de la mondo".

En abrahamaj religioj, la fino de la mondo estas ligita al lasta juĝo.

Ideoj pri fino de la mondo estas studataj de eskatologio.

## En literaturo
**La fino de la mondo* (Camille Flammarion, 1893)
**La milito de la muŝoj* (Jacques Spitz, 1938)
**La vojo* (Cormac McCarthy, 2006)
**Fino de la mondo* (Jan Filip, 1938)

## Vidu ankaŭ
* *Annus mirabilis*
* Armagedono
* Apokalipsa horloĝo
* Apokalipso de Johano
* Eskatologio
* Fino de historio
* Nord-ĝermana mitologio
* Tempofiniĝo
* Ragnarök

## Bibliografio
* André Cherpillod: Kaj la suno haltis. Katastrofismo en la folkloro de la popoloj. Livres: 1993.

Kategorio:Filozofio
Kategorio:Estonteco en fikcio
Kategorio:Verkoj pri katastrofoj
Kalisto

* **Kalisto** estas persono el la helena mitologio,
* **Kalisto** estas unu el la ĉefaj naturaj satelitoj de la planedo Jupitero,
* '''204 Kalisto estas asteroido.
Hypocreomycetidae

**Hypocreomycetidae** estas fungoj el la klaso de *Sordariomycetes*. Ekzemple *Claviceps purpurea*.

## Priskribo 
Peritecioj estas ofte iomete koloraj, ili ne havas verajn parafizojn. La pinta ringo de la asko, kiam ĝi ĉeestas, estas ne amila.

## Sistematiko 
* Ordo Coronophorales
* Ordo Hypocreales
* Ordo Melanosporales
* Ordo Microascales

## Notoj kaj referencoj 
### Eksteraj ligiloj 
* Hypocreomycetidae. Versio de la 14-an de januaro 2008 , in: The Tree of Life Web Project
* Ning Zhang et al.: *An overview of the systematics of the Sordariomycetes based on a four-gene phylogeny*. In: *Mycologia*, Band 98, 2006, S. 1076-1087.

Kategorio:Sordariomycetes
Kategorio:Mikologio
Ananko (luno)

**Ananko** (jupitera luno XII) estas unu el la eksteraj lunoj de la planedo Jupitero.

Ananke estis malkovrita je la 28-a de septembro 1951 de la astronomo Seth Barnes Nicholson ĉe la observatorio Mount Wilson en Kalifornio.

Ĝi nomiĝis laŭ Ananko, baza diino el la greka mitologio. La nomo oficialiĝis en
1975, antaŭe oni nomis ĝin simple *jupitera luno XII*, estante la dekdua malkovrita luno de Jupitero.

Ananko estas nomdonanto de grupo de lunoj, kiuj rivoluas ĉirkaŭ Jupitero sur similaj orbitoj.
La ananka grupo ampleksas inter ok kaj dek ses lunojn depende de la difino, kaj Ananko estas ĉiukaze ĝia
plej granda ano.

Kategorio:Lunoj de Jupitero
Kategorio:Kosmo
Kategorio:Ĝermoj pri kosmo
Anttola

**Anttola** [] estas vilaĝo kaj antaŭa komunumo en la suoma provinco Suda Savonio. Anttola situas 22&nbsp;km sudokcidente de la centro de Mikkeli. La komunumo Anttola aliĝis komence de 2001 al Mikkeli.

La komunumo Anttola havis areon de 363&nbsp;km², de kiu preskaŭ triono estas akvo. La nombro da loĝantoj estis je la fino preskaŭ 1900. Krom la kirkovilaĝo (do ĉefa  setlejo) Anttola, al la komunumo apartenis la vilaĝoj Hauhala, Huttula, Ikola, Kähkölä, Kääriälä, Maljala, Montola, Nurhola, Piskola, Pitkälahti, Pulkkila, Ruokola, Siiskola kaj Ylivesi.

eta|meza|300px|Ĉefvojo 62 en Anttola

Kategorio:Eksaj komunumoj de Finnlando
Moravske Toplice

**Moravske Toplice**, hungare **Alsómarác**, estas vilaĝo kaj samtempe municipo en Slovenio, en provinco **Prekmurje**, en statistika regiono **Pomurska**. En la vilaĝo ankaŭ la hungara lingvo estas oficiala.

Administre apartenas al Moravske Toplice ankoraŭ la jenaj 27 vilaĝoj: Andrejci, Berkovci, Bogojina, Bukovnica, Čikečka vas, Filovci, Fokovci, Ivanci, Ivanjševci, Ivanovci, Kančevci, Krnci, Lončarovci, Lukačevci, Martjanci, Mlajtinci, Motvarjevci, Noršinci, Pordašinci, Prosenjakovci, Ratkovci, Sebeborci, Selo, Središče, Suhi Vrh, Tešanovci, Vučja Gomila.

## Bazaj informoj
* Areo: 9 &nbsp;km²
* Alto super marnivelo: 203 m
* Loĝantaro: ĉirkaŭ 700
* Poŝtkodo: 9226
* Aŭtokodo: MS
* Telefonprefikso:

## Situo 
La vilaĝo situas sur malebenaĵo, laŭ rojo, traira flanka vojoj.

## Historio 
Ĝis fine de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio. Inter 1941-1945 Alsómarác denove apartenis al Hungario, fine ekde 1991 al Slovenio.

## Vidindaĵo 
* preĝejo

Kategorio:Vilaĝoj de Slovenio
Kategorio:Municipoj de Slovenio
Piroska B. Gergely

**B. GERGELY Piroska**, *Benedekné* (gergej) estis rumanuja hungara lingvisto. Ŝi estis la filino de Jenő Gergely.

Piroska Gergely naskiĝis en Kluĵo la 6-an de novembro 1932, ŝi mortis la 1-an de aŭgusto 2019.
 
## Biografio 
Piroska B. Gergely finis la mezlernejon en sia naskiĝurbo, pli poste unu jaron ŝi studis medicinon. Ŝi havigis diplomon de instruisto pri la hungara lingvo kaj literaturo en la Bolyai Tudományegyetem. Ŝi pasigis unu jaron per stipendio en 1969-70 en Finnlando. Ekde 1956 ŝi estis universitata lektorino. Ŝi publikis ekde 1957 en NyIrK, *Studia Universitatis Babeş-Bolyai*, en *Magyar Nyelvjárások* en Debrecen kaj en la finna revuo *Virittaja*. 

## Verkoj 
**Anyanyelvünk művelése* [kunulaŭtorino], Bk., 1975; 
**A kalotaszegi magyar ragadványnevek rendszere* (1977).
**Nyelvészeti tanulmányok* [kunulaŭtorino], Bk., 1980.

## Literaturo 
*J. Kovács Magda: Első személynévmonográfiánk. Korunk 1978/10.

## Fontoj
* Romániai magyar irodalmi lexikon
Šalovci

**Šalovci**, hungare **Sal** estas vilaĝo kaj samtempe municipo en Slovenio, en provinco **Prekmurje**, en statistika regiono **Pomurska**. En la vilaĝo ankaŭ la hungara lingvo estas oficiala. Administre apartenas al Šalovci vilaĝoj Budinci, Čepinci, Dolenci, Domanjševci kaj Markovci.

* Areo: 58 &nbsp;km²
* Alto super marnivelo: 242 m
* Loĝantaro: 1710
* Poŝtkodo: 9204
* Aŭtokodo: MS
* Telefonprefikso:

## Situo 
La vilaĝo situas en valo, laŭ ĉefvojo Lendava-Hungario, laŭ fervojo Murska Sobota-Hungario.

## Historio 
Ĝis fine de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Vas (reĝa departemento), al distrikto de Szentgotthárd, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio. En 1941 la germana armeo senbatale okupis la komunumon kaj post 10 tagoj transdonis ĝin al Hungario. Ĝis 1945 tio estis parto de Hungario, ekde 1991 de Slovenio.

Kategorio:Vilaĝoj de Slovenio
Kategorio:Municipoj de Slovenio
Mária Vendl

**Mária VENDL**, *Dudich Endréné* estis hungara mineralogino. Ŝi naskiĝis en Gyergyóditró la 26-an de majo 1890 kaj mortis en Ŝoprono la 17-an de aŭgusto 1945.

## Biografio 
La universitaton Mária Vendl finis en Budapeŝto en 1913. Ŝi instruis en Lőcse, ekde 1919 en Szombathely. Ekde 1920 ŝi laboris en la mineralkolektejo de la MNM. En 1938 oni pensiigis ŝin al ŝia peto. Ŝi estis la unua virino en Hungarujo, kiu atingis sciencan gradon. Ekde 1930 ŝi estis privatprofesorino de la kristalscienco en Debrecen, ekde 1941 titolita pensiigita eksterordinara profesorino. Al ŝia memoro la *Magyarhoni Földtani Társulat* en 1964 establis *Memorfondaĵon Vendl Mária*.

## Verkoj 
* *A vaskői aragonit kristályalakja* (Ann. Mus. Nat. Hung. 1926);
* *Kristálytani vizsgálatok magyarországi kalcitokon* (MTA Matem. és Term. tud. Közl. 1927);
* *Neuere Untersuchungen an Calciten aus dem Komitat Krassó-Szörény* (Zentralblatt f. Mineralogie, 1930);
* *Adatok a hazai kalcitok kristálytani ismeretéhez* (MTA Matem. és Term. tud. Ért. 1932);
* *A drágakövek, különös tekintettel a mesterséges drágakövekre* (kun Koch Sándor, Rauer-premio, Bp., 1935);
* *Magyarország meteorit gyűjteményei* (kun Tokody László, Bp., 1951).

## Literaturo 
* Jankovitsné Steinert Katalin: V. M. emlékezete (Földtani Közl. 1945 – 46); Koch Sándor: A magyar ásványtan története (Bp., 1952).

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon

Kategorio:Hungaraj mineralogoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Tišina

**Tišina**, hungare **Csendlak** estas vilaĝo kaj samtempe municipo en Slovenio, en provinco **Prekmurje**, en statistika regiono **Pomurska**. Administre apartenas al Tišina ankoraŭ la jenaj 11 vilaĝoj: Borejci, Gederovci, Gradišče, Krajna, Murski Črnci, Murski Petrovci, Petanjci, Rankovci, Sodišinci, Tropovci, Vanča vas. Ĝis 1887 la oficiala hungara loknomo estis **Tissina**, poste pro hungariga politiko uziĝis la nova nomo.

## Bazaj informoj 
* Areo: 3 &nbsp;km²
* Alto super marnivelo: 196 m
* Loĝantaro: 450
* Poŝtkodo: 9251
* Aŭtokodo: MS
* Telefonprefikso:

## Situo 
La vilaĝo situas sur malebenaĵo, laŭ rojo, laŭ traira flankovojo. Murska Sobota troviĝas 8 km-ojn for.

## Historio 
En 1910 loĝis tie 372 da homoj (slovenoj en majoritato, hungaroj en minoritato). Ĝis fine de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Hungario, al Vas (reĝa departemento), al distrikto de Muraszombat, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj. En 1941 la germana armeo okupis la regionon kaj post 10 tagoj transdonis ĝin al Hungario. Ĝis 1945 tio estis parto de Hungario, ekde 1991 de Slovenio. En 2002 loĝis en la municipo 3990 homoj, (3889 slovenoj, 85 ciganoj, 5 hungaroj).

## Vidindaĵo 
* katolika preĝejo el la 14-a jarcento

## Famuloj 
* En la iama Csendlak naskiĝis hungara politikisto Zsigmond Batthyány.
* En la iama Csendlak mortis pastro, slovena patrioto Ferenc Ivanóczy.

Kategorio:Vilaĝoj de Slovenio
Kategorio:Municipoj de Slovenio
Hipokrealoj

**Hipokrealoj**, science latinlingve **Hypocreales**,  estas ordo de fungoj el la subklaso de *Hypocreomycetidae*. Ekzemplo de membro el la hipokrealoj estas *Claviceps purpurea*, la ergotfungo.

**Hypocreales** ampleksas kreskaĵoparazitojn, insektoparazitojn, fungoparazitojn, nematodoparazitojn, simbiozoorganismojn kaj saprofitojn.

Kelkaj specioj estas uzataj pri biologia luktado: *Hirsutella rhossiliensis* (Ophiocordycipitaceae) estas parazito de nematodoj, *Acremonium alternatum* (Hypocreomycetidae) estas parazito de erisifacoj, *Cordyceps bassiana* (Cordycipitaceae) kaj *Metacordyceps taii * (Clavicipitaceae) estas parazitoj de insectoj.

*Paleoophiocordyceps coccophagus* estis parazitoj de insektoj (koĉo) en malsupra kretaceo (albien).

## Priskribo 
Askujoj estas peritecioj kun mola strukturo kaj ofte hela, frapanta koloro. Askoj estas unutunikaj. En la hamatecio la parafizoj estas desupraj. Askosporoj estas senkoloraj.

## Sistematiko 
* Familio Bionectriaceae
* Familio Nectriaceae
* Familio Hypocreaceae
* Familio Clavicipitaceae
* Familio Cordycipitaceae
* Familio Ophiocordycipitaceae
* Familio Niessliaceae
* Familio Stachybotriaceae

## Notoj kaj referencoj 
### Eksteraj ligiloj 
* Hypocreales en The Tree of Life Web Project
* 

Kategorio:Fungoj
Kategorio:Mikologio
Erzsébet Bajkó

**BAJKÓ Erzsébet**, edzina nomo *Tauffer*, estis rumanuja hungara verkistino naskita en Ditró la 9-an de decembro 1909 kaj mortinta en Ditrău en 2008.

## Biografio 
Erzsébet Bajkó la mezlernejon finis en Sibio. Inter 1932 kaj 1936 ŝi estis interna kunlaborantino de gazeto Keleti Újság. Ŝiajn artikolojn publikigis la gazetoj Erdélyi Fiatalok, Erdélyi Szemle, Pásztortűz kaj Független Újság. Ekde 1942 ŝi vivis en Hungarujo.

## Verkoj 
**Szánjatok kősziklák*, romano (Kv. 1940) kun ksilografaĵoj de Béla Gy. Szabó. Ĝia tria eldonaĵo: Székelyudvarhelyi Közösségi Alapítvány, 1992.

## Fontoj
*Romániai magyar irodalmi lexikon

Kategorio:Rumanujaj hungaraj poetoj kaj verkistoj
Gornja Radgona

eta|maldekstra|200ra|Preĝejo de Gornja Radgona
**Gornja Radgona**, germane **Oberradkersburg** estas urbo kaj samtempe municipo en Slovenio, en provinco **Stajerska**, la historia regiono suda Stirio, kaj en statistika regiono **Mura**. Administre apartenas al Gornja Radgona ankoraŭ 29 vilaĝoj.

* Aŭtokodo: MS

## Situo 
La komunumo situas sur malebenaĵo, laŭ Muro (rivero), laŭ landolimo de Aŭstrio (iam kun limotrapasejo), laŭ ĉefvojo kaj fervojo. Kontraŭe troviĝas Bad Radkersburg.

## Historio 
La loko estis loĝata dum la neolitiko, poste romianoj loĝis tie, poste formiĝis Stirio, parto de Habsburga Imperio. Post fine de la 1-a mondmilito la loko trovis sin ĝuste ĉe la nova ŝtatlimo de Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj. Inter 1941-1945 la germana armeo okupis la tutan regionon. Ekde 2008 Aŭstrio kaj Slovenio apartenas al interna zono de Schengen, sekve la limoj estas senĝene trapaseblaj.

## Vidindaĵoj 
* preĝejo
* fortikaĵo

## Partnera urbo 
*  Bruchsal en Germanio

eta|maldekstra|260ra|Fortikaĵo de Gornja Radgona

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Urboj de Slovenio
Mátyás Bajkó

**BAJKÓ Mátyás** estis hungara edukhistoriisto, doktoro de edukscienco, universitata profesoro naskita en Ditró la 1-an de marto 1925 kaj mortinta en Debrecen la 3-an de oktobro 1999.

## Biografio 
Bajkó studis en *Porinstruista Instituto* en Ĉikŝomjo kaj en universitato de Kluĵo, pli poste li havigis diplomon de instruisto pri la fakoj de hungaro-historio. Lia ĉefa esplorkampo estis la historio de la kolegioj dum la klerismo en Transilvanujo kaj Hungarujo. Li aperigis pli ol 170 publikaĵojn kaj 5 volumojn. Li estis redaktoro ekde 1989 de la gazeto Erdélyi Tükör.

## Verkoj 
* *Kerekes Ferenc felsőoktatási szisztémája* (1957);
* *Nemzeti nevelésügyünk a reformkorban* (1969);
* *A főbb iskolakollégiumok belső életének fejlődése a reformkorban* (1972);
* *Kollégiumi iskolakultúránk a felvilágosodás idején és a reformkorban* (1976);
* * Kálvin és a református iskolakultúra* (1986);
* *A magyarországi és az erdélyi református kollégiumok 1777 és 1848 között* (1992).

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon

Bajko, M
Bajko
Kobilje

**Kobilje**, hungare **Kebeleszentmárton** estas vilaĝo kaj samtempe municipo en Slovenio, en provinco **Prekmurje**, en statistika regiono **Pomurska**. Administre neniu alia loko apartenas al Kobilje.

## Bazaj informoj
* Areo: &nbsp;km²
* Alto super marnivelo: 186 m
* Loĝantaro: 570
* Poŝtkodo: 9227
* Aŭtokodo: MS
* Telefonprefikso:

## Situo 
La vilaĝo situas sur malebenaĵo, laŭ la hungara landlimo, laŭ rojo, laŭ traira flankovojo. Kontraŭe en Hungario troviĝas Szentgyörgyvölgy.

## Historio 
Ĝis fine de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Hungario, al Zala (reĝa departemento), poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio. La vilaĝo trovis sin ĝuste apud la nova limo. En 1941 la germana armeo okupis la regionon kaj post 10 tagoj transdonis al Hungario, ĝis 1945 tio estis parto de Hungario, ekde 1991 de Slovenio. Depost 2007 Slovenio kaj Hungario apartenas al interna zono de Schengen, sekve la limoj ne estas gardataj, ili estas trapaseblaj senkontrole.

## Vidindaĵo 
* preĝejo

## Ĝemelkomunumo 
* Nemesnép, Hungario

## Komunumoj de Sankta Marteno en Hungara reĝlando
(Pro longeco en Transilvanio vidu ilin aparte: Csíkszentmárton!)  

Kategorio:Vilaĝoj de Slovenio
Odranci

eta|dekstra|285px|Municipo Odranci en Slovenio

**Odranci**, hungare **Adorjánfalva** estas vilaĝo kaj samtempe municipo en Slovenio, en provinco **Prekmurje**, en statistika subregiono **Pomurska**. Administre neniu alia loko apartenas al Odranci. La hungara historia nomo estis **Adriánc**.

## Bazaj informoj 
* Areo: 7 &nbsp;km²
* Alto super marnivelo: 173 m
* Loĝantaro: 1610
* Poŝtkodo: 9233
* Aŭtokodo:
* Telefonprefikso:

## Situo 
La vilaĝo situas sur malebenaĵo, laŭ ĉefvojo Murska Sobota-Lendava.

## Historio 
Ĝis fine de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Zala (reĝa departemento), al distrikto de Lendva, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj. Inter 1941-1945 Adorjánfalva denove apartenis al Hungario, fine ekde 1991 al Slovenio.

## Vidindaĵo 
* impona preĝejo

Kategorio:Vilaĝoj de Slovenio
Uesugi Harunori

**UESUGI Harunori** (japane: 上杉 治憲; naskiĝis en 1751 en Edo; mortis en 1822) estis japana daimio, la 9-a estro de la *Yonezawa*-bieno en la nuntempa Yonezawa (Yamagata) kaj Okitama regionoj.

Li estis la dua filo de daimio de la Akizuki-klano, kiu kontrolis parton de la provinco Hyuga. Lia patrino estis nepino de la kvara estro de Yonezawa. Liaj infanaj nomoj estis *Matsusaburo* (松三郎) kaj *Naomatsu* (直松). Li estis adoptita de Uesugi Shigesada, daimio de Yonezawa, kaj en 1767 sukcedis al Shigesada. Post retiriĝo li uzis la artistan nomon Yozan (鷹山).

Nuntempe oni plej ofte memoras lin pro liaj financaj reformoj. Li estas ofte citita kiel ekzemplo de bona bienestro. Yonezawa havis ŝuldojn dum ĉirkaŭ cento da jaroj kiam Harunori ekestris ĝin; Shigesada eĉ konsideris redoni la bienon al la ŝoguno. Harunori enkondukis striktajn disciplinaĵojn kaj ordonis mortigon de pluraj konsilantoj, kiuj kontraŭstaris liajn planojn. Fine Yonezawa iĝis prospera kaj ne plu suferis pro la malsato, kiu regis en Japanio dum la Tenmei-erao (1781-1789).

## Bibliografio 
* Frederic, Louis (2002). "Japan Encyclopedia." Cambridge, Massachusetts: Harvard University Press.
* Gordenker, Alice. "So, what the heck is that? Mistletoe," *Japan Times.* December 18, 2007.
* Sansom, George (1963). "A History of Japan: 1615-1867." Stanford, California: Stanford University Press.

Kategorio:Daimioj
Radenci

**Radenci**, hungare **Regede**, germane **Radein** estas urbo kaj samtempe municipo en Slovenio, en provinco **Štajerska**, en statistika regiono **Pomurska**. Administre apartenas al Radenci ankoraŭ 21 vilaĝoj.

* Areo: 3 &nbsp;km²
* Alto super marnivelo: 202 m
* Loĝantaro: 2160
* Poŝtkodo: 9252
* Aŭtokodo: MS
* Telefonprefikso:

## Situo 
La urbeto situas sur malebenaĵo, laŭ maldekstra flanko de Muro (rivero) kun ponto, laŭ ĉefvojo kaj fervojo. Kontraŭe de la rivero troviĝas Petancji kaj iomete tuŝas la aŭstra landolimo la komunumon.

## Historio 
En 1869 oni faris puton, el kio fama minerala akvo fluas, ŝatata en la tuta lando. Ĝis fine de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Habsburga Imperio, al Stirio, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj. En 1941 la germana armeo okupis la regionon ĝis 1945. Ekde 1991 la urbeto apartenas al Slovenio.

Kategorio:Urboj de Slovenio
Eferding

**Eferding** estas komunumo en Aŭstrio. Ĝi apartenas al la federacia lando Supra Aŭstrio, al la regiono *Hausruckviertel* kaj estas la ĉefurbo de la distrikto Eferding. Laŭ stato de la jaro  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².  
 
La historia nibelunga urbo Eferding, kiu jam 1222 ricevis la urborajton, per tio estas la tria urbo de Aŭstrio laŭ aĝo kaj estas pro la amindaj specialaĵoj volonte vizitata . En la centro situas la urboplaco, ĉe kies norda flanko troviĝas la bela kastelo Starhemberg. La nibelunga urbo Eferding posedas karakteran urboplacon kun imponaj burĝodomoj, kiu estas el mezepoko ne ŝanĝita. 

La **kastelo Starhemberg**, 1255 unuafoje dokumentita, estis la ĉefa loĝloko de historie elstara gento kaj ankaŭ hejmo de la fama defendanto de Vieno de 1683, Ernst Rüdiger Graf von Starhemberg. En la kastelo troviĝas ankaŭ la princa starhemberga familia muzeo kaj la muzeo de la nibelunga urbo Eferding. Prave ĝi estas nomata "montrofenestro" de la mondhistorio". Jen oni sentas, kiel forte enskribiĝis la nomo "Starhemberg" kaj ankaŭ tiu de la "Schaumburger" [Ŝaŭmburger] en la foliojn de la historio. La Starhemberger estas la sekvantoj de la Schaumburger gento. La iama Schaumburg estas hodiaŭ konata kiel la plej potenca burgruino de Supra Aŭstrio. La gentoj de la Schaumburger kaj Starhemberger pregis dum jarcentoj la politikan kaj la kulturan okazaĵojn de la urbo Eferding kaj de Supra Aŭstrio. Valora unikaĵo estas tablo, sur kiu Mozart skribis en la jaro 1791 la operon "Zauberflöte" (Magia Fluto) en la tielnomata Schikaneder[Ŝikaneder]-dometo. La Schikaneder-dometo kaj la tablo staris pli frue en la ĝardeno de la *Starhemberger Freihaus* (Libera domo) en Vieno. Kirasoj kaj armiloj memoras pri la kruelaj bataloj de la supra aŭstriaj kamparanaj militoj 1626.

1451-1505 estiĝis la en malfrugotika stilo konstruita paroĥa preĝejo Eferding *Katedralo de Eferding* kun duobla helika ŝtuparo kaj renesanca alttombo de la lasta grafo de Schaumburg.

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Komunumoj de Supra Aŭstrio
Kategorio:Distrikto Eferding

Eferding
Razkrižje

eta|dekstra|270ra|Municipo Razkrižje en Slovenio
**Razkrižje**, hungare **Ráckanizsa** estas vilaĝo kaj samtempe municipo en Slovenio, en provinco **Štajerska**, en statistika regiono **Pomurska**, en Intermurejo.

Administre apartenas al Razkrižje ankoraŭ la jenaj 5 vilaĝoj: Gibina (Razkrižje), Kopriva (Razkrižje), Šafarsko, Šprinc, Veščica (Razkrižje).

## Bazaj informoj 
* Areo: 2 &nbsp;km²
* Alto super marnivelo: 180 m
* Loĝantaro: 240
* Poŝtkodo: 9240
* Aŭtokodo:
* Telefonprefikso:

## Situo 
La vilaĝo situas sur malebenaĵo, inter dekstra bordo de Muro (rivero) kaj Kroatio, laŭ flankovojoj. La komunumo havas 2 limo pasejojn.

## Historio 
Ĝis fine de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Habsburga Imperio, al Hungara reĝlando, al Zala (reĝa departemento), al distrikto de Csákvár, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio. En 1941 la germana armeo okupis la komunumon kaj post 10 tagoj transdonis ĝin al Hungario. Ĝis 1945 tio estis parto de Hungario, ekde 1991 de Slovenio.

## Vidindaĵo 
Kategorio:Vilaĝoj de Slovenio
Turnišče

**Turnišče**, hungare **Bántornya** estas vilaĝo kaj samtempe municipo en Slovenio, en provinco **Prekmurje**, en statistika regiono **Pomurska**. La historia hungara loknomo estis **Turnisa**.

Administre apartenas al Turnišče la jenaj 3 vilaĝoj: Gomilica, Nedelica, Renkovci.
## Bazaj informoj
* Areo: 8 &nbsp;km²
* Alto super marnivelo: 170 m
* Loĝantaro: 1550
* Poŝtkodo: 9224
* Aŭtokodo: MS
* Telefonprefikso:

## Situo
La vilaĝo situas sur malebenaĵo, laŭ traira flankovojo.

## Historio
La unua mencio devenis el 1322 en formo *"Toronhel"*, kiu kampurbiĝis en la 16-a jarcento. La urbeto longe apartenis al fortikaĵo de Lenti. Ĝis fine de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Zala (reĝa departemento), al distrikto de Lendva, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio. En 1941 la germana armeo senbatale okupis la komunumon kaj post 10 tagoj transdonis ĝin al Hungario. Ĝis 1945 tio estis parto de Hungario, ekde 1991 de Slovenio.

## Vidindaĵoj
* pilgrimloko
* preĝejo omaĝe al Dipatrino el la 14-a jarcento
* kapelo omaĝe al Sankta Antonio

## Famuloj 
En la iama Turnisa naskiĝis hungaria slovena pastro Ferenc Sbüll.

== Komunumoj pri *bán* (= banuso) en Hungara reĝlando ==

== Komunumoj pri *torony* (= turo) (ankaŭ deklinacie) en Hungara reĝlando ==

Kategorio:Vilaĝoj de Slovenio
Kategorio:Municipoj de Slovenio
Sándor Erőss

**ERŐSS Sándor** (eroeŝ) estis hungara okulkuracisto, fakverkisto naskita en Ditro la 22-an de septembro 1907 kaj mortinta en Budapest la 11-an de februaro 1974.

## Biografio 
Post havigo de kuracistdiplomo ĝis 1940 Sándor Erőss laboris en Ŝtata Okulmalsanulejo ĉe József Imre en Budapeŝto. Ekde 1940 li laboris en la Okulkliniko numero 1-a. Ekde 1954 li estis adjunkto ĉe profesoro István Csapody en okulsekcio de la *Malsanulejo János*. Ekde 1962 ĝis 1974 li estis direktoro de ambulatoriinstituto de la *Malsanulejo János*. Lin interesis ĉefe la malsanoj de retino (tumoroj) kaj ties kuracigo per iksradio.

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon

Eross, S
Eross, S.
Lőrinc Csiby

**CSIBY Lőrinc** [ĉibi] hungara inĝeniero pri arbaroj, altlerneja profesoro: Ditró, 6-a de aŭgusto 1849 - Selmecbánya, 23-a de marto 1903 http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/index.html.

## Biografio 
Lőrinc Csiby akiris inĝenieran diplomon en Akademio de Selmec en 1873. Li enpaŝis ŝtaservon en 1874 en Besztercebánya, poste en aliaj lokoj. Ekde 1895 ĝis sia morto li estis profesoro en la menciita akademio en Selmecbánya. Liaj studoj aperis en la revuo *Erdészeti Lapok*. En 1897 li estis nomumita arbarkonsilisto. Li havis inventaĵojn servantajn la malfaciligon de taskoj pri praktika geodezio. Li estis unu el tiuj, kiuj aplikis en la arbarmastrumado la fotogrametrion.

## Elektitaj kontribuoj 
* *A sark-térmérõ (polar planiméter) elméleti és gyakorlati alkalmazása* (1883)
* *Delejtû nélküli szögrakók és új egyetemes felrakó-mérõmûszer* (1895)
* *A vízfogó gátak vastagságának elmélete és viszonylagos anyagszükséglete* (1899)

## Fontoj 
* hungara biografio (la koncerna teksto estas legebla en la 48-a paĝo)

Kategorio:Hungaraj arbarinĝenierojL
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Alajos Gaál

**GAÁL Alajos** [ga:l] estis hungara kuracisto, redaktoro, publicisto en Ditró la  kaj mortinta en Budapeŝto la .

## Biografio 
Alajos Gaál finis la romian katolikan ĉefgimnazion en Székelyudvarhely kaj li havigis diplomon de kuracisto en la Universitato de Koloĵvaro. Ekde 1918 li estis kuracisto en Gyergyóalfalu, ekde 1924 en Gyergyószentmiklós. Inter 1925–1930 li estis redaktoro de la semajngazeto Székely Szó. Liaj noveloj, okazaj teatraĵoj aperis en la Keleti Újság, Erdélyi Szemle, Független Újság, Pásztortűz.

## Verkoj 
* *Jegyzetek Gyergyó gazdasági csődjéhez*;
* *Székely guzsalyos*, muzikteatraĵo, (kune kun István Dávid), 1935. (Prezentis la Ŝtata Hungara Teatro Kluĵo).

## Fontoj 
* Romániai magyar irodalmi lexikon

Kategorio:Hungaraj ĵurnalistoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj kuracistoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj ĵurnalistoj
Endre Gaál

**GAÁL Endre** [ga:l] estis rumanuja hungara redaktoro, publicisto naskita en Ditró la 11-an de majo 1882 kaj mortinta en Ditrău la 12-an de septembro 1950.

## Biografio 
Endre Gaál pristudis juron en Budapest kaj Vieno. Ekde 1910 li estis subnotario, pli poste ĉefnotario de departemento Csík, redaktoro de la gazeto Székelység. Post 1918 li estis advokato, havaĵadministranto de la Csíki Magánjavak (ĉika privathavaĵoj) ĝis 1923. Li priokupiĝis en siaj verkoj ekonomiajn problemojn.

## Verkoj 
* *Harc Borszék-fürdőért* (Csíkszereda 1922);
* *Magánjavakhoz jogosult csíki családok panasza...* (Csíkszereda 1923).

## Fontoj 
* Romániai magyar irodalmi lexikon

Kategorio:Hungaraj ĵurnalistoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj ĵurnalistoj
Ólavsøka

eta|Ólavsøka
eta|Ólavsøka
**Ólavsøka** estas plej grava festotago en la Ferooj. Ties dato estas la 29-a de julio. Ĝi estas la tago, kiam okazas la unua kunsido de la nova feroa parlamento.

La senco de la vorto Ólavsøka esperante estas *La Viglo de Sankta Olafo* au latine *Vigilia Sankti Olavi*.

Ólavsøka estas la tago, kiam venas multaj feroaj popoloj al la ĉefurbo Tórshavn (esperante: Torshaveno). Jen okazas multaj grandaj festoj.

La saluto por Ólavsøka feroe estas *Góða Ólavsøku!* (bona viglo de Sankta Olafo!).

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Festoj
Kategorio:Ferooj
Marcus Gheeraerts la malpliaĝa

**Marcus GHEERAERTS** (aŭ **Gerards**, **Geerards**) estis artisto de la tudora reĝa kortego. Li naskiĝis en Bruĝo en 1561 aŭ 1562, kaj estis kondukita al Anglio en 1568 de sia patro kaj pentristo Marcus Gheeraerts la pliaĝa, kies verkaro ni apenaŭ konas hodiaŭ. Li estis trejnita de sia patro kaj eble ankaŭ fariĝis lernoknabo ĉe Lucas de Heere. Marcus verkis sian unuan konitan, subskribitan portreton en 1593. Li edziĝis en 1590 kun Magdalena, fratino de la pentristo John de Critz. La geedzoj naskis ses infanojn, el kiuj nur du ŝajne vivis.[eta|dekstra|200px|*Portreto de Elizabeto la 1-a*, ĉ. [1592, 241 x 152 cm.]]Gheeraerts estis la plej eminenta kaj laŭmoda portretisto de la 1590-aj jaroj, kio li restis eĉ post la morto de la reĝino Elizabeto la 1-a. Li fariĝis la preferata pentristo de la edzino de Anna de Danio, la edzino de Jakobo la 1-a. Dum la dua duono de la 1610-aj jaroj, la bonfamo de Gheeraerts tamen malgrandiĝis pro la konkurenco de novaj elmigritaj rivaloj. Li mortis la 19-an de januaro 1627.

Kategorio:Flandraj pentristoj
Kategorio:Britaj pentristoj
Kategorio:Mortintoj en 1627