open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Egberto de Treviro

**Egbert von Trier** (ankaŭ *Egberto, Grafo de Holando*; naskiĝinta proksimume 950; mortinta la 8-an de decembro 993) estis ĉefepiskopo de Treviro ekde 977 ĝis 993.

La gepatroj de Egberto estis Grafo Ditriĥo la 2-a de Holando kaj Hildegarda de Flandrujo, filino de Grafo Arnulfo la 1-a de Flandrujo. Post sia edukiĝo en monaĥejo Egmondo li fariĝis 976 kanceliero de Oto la 2-a. Tiu ĉi instalis lin en 977 kiel ĉefepiskopo de Treviro, kie li gardu la interesojn de la otida imperio. En 983 Egberto partoprenis reĝan kongreson en Verona. En 984 li aliĝis al Henriko la 2-a de Bavarujo, sed en 985 li resubmetiĝis al la imperiestro.

Li estis patrono de scienco kaj arto. Sub Egberto en Treviro ekzistis, supozeble en la abatejo Sankta Maksimino tre produktema skribejo, inter kies kunlaborantoj troviĝis per la tiel nomata Majstro de la Registrum Gregorii unu el la plej elstaraj libropentristoj de la otida libropentrado. Laŭ Egberto ankaŭ nomiĝas la tiel nomata metiejo de Egberto, kiu validas kiel unu el la plej gravaj oraĵisto-metiejoj de la otida epoko kaj famis aparte pro siaj emajlaĵoj. De ĝi ankaŭ devenas la emajloj por la Oto-Matilda-Kruco kaj de la Ora Madono en Essen. Ĉar post la morto de Egberto ne plu ekestis verkoj en la metiejo de Egberto, la esploro supozas, ke abatino Matilda de Essen post la morto de Egberto irigis metiistojn el Treviro al Essen, kie malmulte poste per la emajloj de la perdiĝinta Marso-Relikvujo kaj de la kruco kun la grandaj profundemejloj estas dokumentebla emajloproduktado.

## Literaturo 
* Franz J. Ronig (eldoninto): *Egbert - Erzbischof von Trier 977–993. Gedenkschrift der Diözese Trier zum 1000. Todestag.* 2 Bände. Rheinisches Landesmuseum Trier, Trier 1993, ISBN

## Eksteraj ligiloj 
* Egberto en la portalo pri rejnlanda historio 
* Egberto en la sarlandaj biografioj 

Kategorio:Princoj-elektistoj de Treviro
Kategorio:Ĉefepiskopoj de Treviro
Kategorio:Viroj
Simon Hantai

**Simon HANTAI** [ŝimon], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Hantai Simon,** france **Simon Hantaï** estis hungaria-franca pentristo. Lia origina nomo estis *Handl Simon*.

Simon Hantai http://artportal.hu/magazin/kozugy/elhunyt-hantai-simon  naskiĝis la  1922 en Bia. Li mortis la  2008 en Parizo.

## Biografio 
Simon Hantai apartenis al la germana minoritato en Hungario. Li lernis pentroarton ĉefe de Vilmos Aba-Novák en altlernejo en Budapeŝto inter 1941-1948, poste li migris al Francio. Komence li sekvis stilon de Henri Matisse, poste li pentris superrealismajn bildojn. Ekde la 1960-aj jaroj li eltrovis tute novan pentran teknikon, kiun la francoj nomas *pliage*. Tio estas: li plene ĉifis la tolaĵon aŭ la paperon, poste li pentris supron de la ĉifaĵo, post iom da tempo li glatigis ĝin kaj aperis senformaj makuloj.

Li faris ilustraĵojn al poemlibro de lia amiko Ferenc Juhász (poeto). Li ricevis francan premion en 1967.

## Liaj ekspozicioj solaj (elekto) 
* inter 1954-1982 preskaŭ en ĉiuj jaroj en Parizo
* inter 1960-1975, en 1982 en Novjorko
* en 1979 en Zuriko
* en 1984 en Hannover

## Liaj ekspozicioj grupaj (elekto) 
* en 1943 en Pécs
* en 1945, 1947, 1948 en Budapeŝto
* inter 1955-1997 ofte en Parizo
* en 1958 en Londono

## Fontoj 
* hungarlingva biografio 
* hungarlingva biografio 

Kategorio:Hungaraj pentristoj
Kategorio:Francaj pentristoj
Kategorio:Personoj de Biatorbágy
Rafael Castillo

**Rafael Castillo** [kasTIjo] estas urbego en Argentino en Provinco Bonaero. Ĝi apartenas al urbaro de Granda Bonaero.
eta|Ekstera vojo en Rafael Castillo

## Bazaj informoj 
* Areo: 14&nbsp;km²
* Loĝantaro: 103 992 en 2001
* Supermara alteco: 23 m
* Horzono: UTC-3h
* Poŝtkodo: B 1755
* Telefonkodo: +54 11

## Geografio 
Rafael Castillo situas sur la apudmara ebenaĵo en proksimeco de González Catán. Bonaero troviĝas 15, Quilmes 32, La Plata 65, Rosario	273, Mar del Plata 377, San Miguel de Tucumán 1081, Saltaurbo 1284 km.

## Historio 
Terposedanto Rafael Castillo havis plurajn bienojn en la areo. Li donacis teron por konstruis la fervojon. En 1911 la fervoja haltejo ekfunkciis. En la frua 20-a jarcento estis konstruita ankaŭ kirko. En 1930 la vilaĝo havis ne pli ol 3.000 loĝantojn kaj restis pure kampara areo. En la 1960-aj jaroj alvenis multe da homoj el la regiono. En 1974 Rafael Castillo oficiale urbiĝis.

## Klimato 
Rafael Castillo situas en subtropika klimato, kie jare pluvas ĉ. 1100 mm. La temperaturo varias inter 6-32 °C.

## Vidu ankaŭ 
* Rafael Castillo (stacidomo)

## Fontoj 
* hispana Vikipedio helpe de Guglo
* http://www.fallingrain.com/world/AR/01/Rafael_Castillo.html
* mapo, distancoj
* http://www.mininterior.gov.ar/municipios/masinfo.php?municipio=BUE065


Kategorio:Urboj de Argentino
Kategorio:Urboj de Provinco Bonaero
11704 Gorin

'*11704 *Gorin'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Michael Adam Gorin*, finaliston de la *Intel International Science and Engineering Fair* 2002 pro lia projekto pri biokemio. Li estas lernanto ĉe la *Lynbrook High School'' en Hewlett (Nov-Jorkio, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Tombejo malnova de Arnstadt

eta|Iama tombejo; dekstre restoj de la t.n. *Fürstengruft*. La **Tombejo malnova** () estas historiplena parko situanta inter urbokerno kaj stacidomo en Arnstadt, Germanujo.

## Historio 
Post fermo de la urbokernaj tombejoj de ĉirkaŭ la preĝejoj (ilia nomoj ofte ĝis la 19-a jc konserviĝis!) oni ekaranĝis en 1537 antaŭ la Erfurta pordego unu novan grandan. En 1567 kaj aparte en 1582 (kun 1762 pestuloj mortintoj) kiel ankoraŭfoje en 1832 necesis pligrandigi la tombejon.

Inter 1738-43 oni konstruis la Tombejan kirkon. Fermitis la tombejo en 1894 kun ĉ. 8000 tomboj kaj modifitis je parko en la 1924-a jaro. Sume ĉ. 57000 personoj estis tie ĉi entombigitaj.

Laŭlonge de la tombejaj muroj (sude) staris ostejetoj por la nobeloj kaj altranguloj: ilin oni forigis en 1923 por plilarĝigi la Krappgarten-straton.

## Spuroj de iama uzo 
Surtombeje enterigitis ankaŭ 25 anoj de la Bach-klano, por kiuj oni metis memorigsteleon en la jaro 2002. La solaj restintaj tomboŝtonoj estas de Willibald Alexis, E. Marlitt, Ernst John kaj Emilie von Linsky. Krome restis modestaj eroj de la t.n. Princa maŭzoleo *(Fürstengruft)*.

Apude troviĝas pordego de Augustenburg; post ties kompleta malkonstruo (1765) ĝi uzitis kiel pordego tombeja kaj translokitis al sia nuna loko en 1923. Kelkaj belaj tomboŝtonoj elmontratas ĝis hodiaŭ en la Kastela muzeo.

## Aliaj vidindaĵoj 
En 1965 estis metita ĉe la nordokcidenta parto de la parko la bronza plastiko *La vokanto* el la plastikaro de Fritz Cremer de Buchenwald. Ĉe Bahnhof-strato estis denove de 1992 monumento omaĝe al la verkistino Marlitt, dume en 1988 jam faritis monumento memoranta la forbrulon de la najbara sinagogo en 1938.

La eta domo el la 1841-a jaro apud la kirko estis la loĝejo de la tombeja ĝardenisto kaj uzitis kelkajn jarojn kiel Bach-memorigejo.

## Vidu ankaŭ 
* Bach en Arnstadt
* Nova tombejo

## Fonto 
Andrea Kirchschlager, Ulrich Lappe, Peter Unger (eld.): *Chronik von Arnstadt. Zeittafel/Chronik. Festschrift zur 1300-Jahrfeier der Stadt Arnstadt* (=Veröffentlichungen des Historischen Vereins für Schwarzburg, Gleichen und Hohenlohe in Thüringen, 3),
eldonejo Kirchschlager, 1-a eldono, Arnstadt 2003, (ISBN 3-934277-07-1), p. 181-182.

## Eksteraj ligiloj 
* Pri la loko sur privata retpaĝaro de regionŝatantulino.

Arnstadt
Kategorio:Arnstadt
Arnstadt
Amt Schenkenländchen

**Amt Schenkenländchen**  estas komunumaro en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Dahme-Spreewald de la federacia lando Brandenburgio kaj ekestis en 1992. Fine de  ĝi havis  loĝantojn. La administra centro de la komunumaro situas en la urbo Teupitz .

## Membraj komunumoj 
(inter krampoj la nombro de loĝantoj fine de )
# Groß Köris ()
# Halbe ()
# Märkisch Buchholz, urbo ()
# Münchehofe ()
# Schwerin ()
# Teupitz, urbo ()

## Referencoj 
Kategorio:Distrikto Dahme-Spreewald
S
S
Hessischer Rundfunk

**Hessischer Rundfunk** (mallonge **hr**) estas aŭtonoma ŝtata radiostacio kaj televida sendostacio por la federacia lando Hesio kun centra oficejo en Frankfurto ĉe Majno kaj pluraj filioj en aliaj urboj de Hesio. Krome ĝi estas membro de ARD, federacia unuiĝo de la publikaj sendostacioj de la germaniaj regionoj - de la unuopaj federaciaj landoj respektive en iuj kazoj ligoj el pluraj landoj. La stacio ekestis en 1948.

eta|maldekstra|300ra|*Sendesaal*

## Literaturo 
* *hr - Hier kommt Hessen. 60 Jahre Radio und Fernsehen für alle.* Frankfurt: Societäts-Verlag, 2008. ISBN 978-3-7973-1118-4

## Eksteraj ligiloj 
* stacia retejo *hr-online*

Kategorio:Hesio
Kategorio:Frankfurto ĉe Majno
Kategorio:Germaniaj radiostacioj
Kategorio:Germana televido
Kategorio:Organizaĵoj fonditaj en 1924
Okcidenta Transdanubio

**Okcidenta Transdanubio,** origine hungare *Nyugat-Dunántúl* estas unu el la 7 regionoj de Hungario. Komence de 2019 en la statistika regiono vivis 989 343 loĝantoj sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

## Geografio 
Regiono Okcidenta Transdanubio situas en la okcidenta parto de Transdanubio (aŭ de la lando). Ĝi konsistas el departementoj Győr-Moson-Sopron, Vas (Hungario) kaj Zala. Ĉefurbo, samtempe la plej granda urbo estas Győr. Aliaj pli gravaj urboj estas Szombathely, Zalaegerszeg, Nagykanizsa kaj Sopron. La teritorio konsistas ĉefe el montetaroj. krome el montaroj, montoj, fine el ebenaĵo. Norde la Danubo fluas, alfluanto estas Rába, Zala (rivero) fluas al Balatono.

## Historio 
La regionoj (pli frue nekonataj en Hungario) estis kreitaj post la aliĝo de Eŭropa Unio. Ĝi estis postulo, sed ankaŭ nun la regionoj havas rolojn nur en la statistiko. Tiu landoparto evoluis jam dum la Romia Imperio. Post la mezepoko la regiono estis batalejo kontraŭ la turkoj dum pli ol jarcento. Pro la montetoj en Zala ofte nur vilaĝetoj kreiĝis. La agrikulturo evoluis en ĉirkaŭaĵo de Győr, kie ankaŭ la industrio establiĝis, nuntempe oni produktas aŭtojn.

## Trafiko 
Aŭtovojo kaj fervojo trairas la regionon el Budapeŝto al Vieno tra Győr. Pli sude aŭtovojo kaj fervojo atingas urbon Nagykanizsa el Budapeŝto.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* oficiala hompaĝo 

Kategorio:Regionoj de Hungario
11706 Rijeko

**11706 Rijeko** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la kroataj astronomoj Korado Korlević kaj Marino Dusić elde la Observatorio de Višnjan en Kroatio.

## Nomo 
Ĝi ŝuldas sian nomon al la urbo Rijeko, ĉefa havenurbo de Kroatio ĉe la Golfo Kvarner, parto de Adriatiko. La urbo estas kultura, ekonomia kaj eduka centro, konata pro siaj ŝipfarejoj. En 1866, la unua vera mempelata torpedo estis tie inventita fare de la maroficiro Giovanni Luppis.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Korado Korlević
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Marie Favart

. Ŝi estis tre fama, ŝi rolis en la franca teatro. Je la epoko de sia morto ŝi estis forgesita kaj ŝi iĝis freneza.

## Fontoj 
* Teksto de Gérald Charlin
* Marie Favart  En la paĝaro de la urbo Bono.
Johannes Roggenkamp

**Johannes Christian Karl ROGGENKAMP** (naskiĝinta la 22-a de januaro 1850 en Anker (Lankau), mortinta la 24-a de novembro 1919 en Arnstadt) estis urba ĉefarkitekto.eta|La arnstadt-a hospitalo en Bärwinkel-strato, verko de Roggenkamp.

## Vivo 
La filo de la ventmuelisto Johann Georg Friedrich Roggencakamp kaj de lia edzino Christiane Henriette Elisabeth (fraŭl.: Frank) edziĝis al Helene Dölle kaj iĝis en la 1870-aj jaroj arkitekto en Holzminden.

De 1894-1904 li estis ĉefo de la urba fajrobrigado de Arnstadt. Lia tombo troviĝas sur la Nova tombejo.

## Verkoj (elekto) 
* Malsanulejo (1892)
* Porknabina alta lernejo en Rosen-strato (1892)
* Naĝohalo (1895)

## Fonto 
Andrea Kirchschlager, Ulrich Lappe, Peter Unger (eld.): *Chronik von Arnstadt. Zeittafel/Chronik. Festschrift zur 1300-Jahrfeier der Stadt Arnstadt* (=Veröffentlichungen des Historischen Vereins für Schwarzburg, Gleichen und Hohenlohe in Thüringen, 3),
eldonejo Kirchschlager, 1-a eldono, Arnstadt 2003, (ISBN 3-934277-07-1), p. 409.

Kategorio:Germanaj arkitektoj
Kategorio:Homoj rilataj al Arnstadt
Kategorio:Mortintoj en 1919
Amt Lieberose/Oberspreewald

**Amt Lieberose/Oberspreewald**  - malsuprasorabe *Amt Luboraz/Górne Błota* - estas komunumaro en Germanio. Ĝi troviĝas en la orienta parto de la distrikto Dahme-Spreewald en la federacia lando Brandenburgio kaj ekestis en 2003 el fuzio de la antaŭe sendependaj komunumaroj *Lieberose* kaj *Oberspreewald* ("supra Spree-arbaro"). Fine de  ĝi havis  loĝantojn. La administra centro de la komunumaro situas en la urbo Straupitz , malsuprasorabe Tšupc.

## Membraj komunumoj 
(inter krampoj la nombro de loĝantoj fine de )
# Alt Zauche-Wußwerk ()
# Byhleguhre-Byhlen – malsuprasorabe Běła Góra-Bělin ()
# Jamlitz ()
# Lieberose, urbo ()
# Neu Zauche – Nowa Niwa ()
# Schwielochsee ()
# Spreewaldheide ()
# Straupitz – Tšupc ()

## Referencoj 
Kategorio:Distrikto Dahme-Spreewald
L
L
Werner Rose

**Werner ROSE** (naskiĝinta la 4-a de marto 1897 en Neudietendorf, mortinta la 17-a de julio 1963 en Bad Godesberg) estis germana teologo.

## Vivo 
Li pastoriĝis en 1925. De 1933-56 li estis evangelia pastoro en Angelhausen-Oberndorf. Li apartenis al la Konfesanta Eklezio kiu estis opozicia al la NS-reĝimo, kiel ankaŭ Gotthelf Kummer kaj Friedrich Behr.

En majo 1945 li fariĝis la unua superintendanto kaj gvidis la riparlaborojn postmilitajn ĉe kirkoj en Arnstadt. Li pensiuliĝis en 1956.

## Fonto 
Andrea Kirchschlager, Ulrich Lappe, Peter Unger (eld.): *Chronik von Arnstadt. Zeittafel/Chronik. Festschrift zur 1300-Jahrfeier der Stadt Arnstadt* (=Veröffentlichungen des Historischen Vereins für Schwarzburg, Gleichen und Hohenlohe in Thüringen, 3),
eldonejo Kirchschlager, 1-a eldono, Arnstadt 2003, (ISBN 3-934277-07-1), p. 409.

Kategorio:Germanaj teologoj
Kategorio:Superintendantoj
Kategorio:Homoj rilataj al Arnstadt
Kategorio:Rezisto kontraŭ la naziismo
11711 Urquiza

'*11711 *Urquiza'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  en la kadro de la programo *Lowell Observatory Near-Earth-Object Search* (LONEOS) elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, sud-oriente de Flagstaff (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de *Luis Urquiza del Valle* (1906–2000), la tre amata avo de *L. Levy'', observanto por LONEOS.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LONEOS
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Brunnenkunst (Arnstadt)

eta|Brunnenkunst, antaŭa fasado. 
eta|Fone la turoj de la Mario-kirko. 
**Brunnenkunst** (tradukite: *Fonta artaĵo*) estas nomo de okulfrapa konstruaĵo situanta okcidente apud la Kirko Nia kara Sinjorino en Arnstadt.

## Historio 
Estante parto de la ĉirkaŭfortikaĵo ĝi konatiĝis ankaŭ sub la nomoj *Sprachhaus* estante fakte latrino de monakinoj. En imposta libro de 1412 menciitis ĝi latine kiel *necessarium claustralium*, germanaj ŝercnomoj estis *Gemach der Jungkfraŭen* (1430: dormoĉambro de virginoj) aŭ *Heymlichkeit bey beate virginen* (1442: sekretejo ĉe la Sankta Virgulino).

En 1540 oni raportis unuafoje pri akvorado ĉe fonta domo; kvar jarojn poste oni malkonstruis ĝin kaj konstruis novan ejon. Mankas novaĵoj el la mezo de la 16-a jc kaj la situacio de transiro al fontodomo tial tute malklaras. En 1559 akiris ĝin, post la sekulariĝo kaj vendo al privatulo, la urbo. Ĝi servis kiel akvoprovizejo de la pli supraj partoj de la urbo.

La konstruaĵo ricevis pluan etaĝon en la 1876-a jaro kaj historiisme alikonstruitis. En 1900 nova akvocentralo igis tiun ĉi konstruaĵon superflua. Post mallonga uzo kiel oficejo por la mezuradokontrolo *(Eichamt)* en 1904, ĝi estis vendejo por laktaĵoj ĝis 1964. Post restaŭrado ĝi iĝis loĝejo (ekde 1980).

## Literaturo 
* Manfred Donhof: *Stadtführer durch Arnstadt*, Arnstadt 1990, p. 14
* Ulrich Lappe: "Die Arnstädter Stadtmauer", en: *AVAU 12/2002*, p. 9-11.

## Fonto 
Andrea Kirchschlager, Ulrich Lappe, Peter Unger (eld.): *Chronik von Arnstadt. Zeittafel/Chronik. Festschrift zur 1300-Jahrfeier der Stadt Arnstadt* (=Veröffentlichungen des Historischen Vereins für Schwarzburg, Gleichen und Hohenlohe in Thüringen, 3),
eldonejo Kirchschlager, 1-a eldono, Arnstadt 2003, (ISBN 3-934277-07-1), p. 219-220.

Kategorio:Konstruaĵoj en Arnstadt
Osteogenesis imperfecta

**Osteogenesis imperfecta** (ostogenezo malperfekta) (**OM** kaj alinome **OI**, **la sindromo de Lobstein** kaj **malforta osto malsano**) estas malsano de osto denaska. Ĝi karakteriziĝas pro ostoj malfortaj kiuj facile rompiĝas. Homoj kun OM naskiĝas kun kuniga histo mankohava, aŭ sen la kapablo produkti ĝin, kutime kaŭztaas de deficito de kolageno de tipo I. Ok tipoj de OM povas distingiĝi. La plimulto de kazoj estas kaŭzata per mutacioj en la COL1A1 kaj COL1A2 genoj.

OM diagnoziĝas per la simptomoj kaj povas esti konfirmata per DNA-testado kaj testado de kolageno. Ne ekzistas resanigo. Tamen, kuracado povas fortigi la ostojn, preventi la ostrompon kaj konservi la moveblecon. La incideco de OM estas unu de dudek mil naskiĝoj.

## Simptomoj 
Inter la ok malsamaj tipoj de OM, la tipo I estas la plej kutima, kvankam la simptomoj diferencas de homo al homo. La simptomoj de OM estas ostoj malfortaj, artikoj malfirmaj, muskoltono malalta, skleroj bluaj, grizaj aŭ purpuraj, triangulo-forma vizaĝo, tendenco evoluigi skoliozon, surdeco, kaj dentoj malfortaj (*dentinogenesis imperfecta*).

## Tipoj de OM 
## Kuracadoj 
La kuracadoj de OM enhavas bisfosfonatojn (kuraciloj kiel pamidronato kaj risedronato), kirurgio por rektigi la ostojn, kaj la fizioterapio. Se la malsanulo ne povas marŝi, lambastonoj aŭ rulseĝoj ankaŭ estas uzata.

## Historio 
La malsano, aŭ tipoj de ĝi, nomiĝas variajn nomojn tra la jaroj kaj en malsamaj landoj. Inter la plej kutimaj alternativaj nomoj estas **la sindromo de Ekman-Lobstein**, **la sindromo de Vrolik**, kaj la komunuza **vitra osto malsano**. La nomo **osteogenesis imperfecta** datiĝas almenaŭ al jaro 1895 kaj estas la kutima nomo medicina en la dudeka jarcento.

La malsano estis trovita en mumio antikva Egipta de 1000 a.K.E. La normana reĝo Ivano la Senosta povus havi la malsanon.

La studoj plej malnovaj de OM komencis en 1788 fare de la sveda Olof Jakob Ekman. Li priskribis la malsanon en sia tezo doktoriga kaj priskribis kazojn antaŭ la jaro 1678. En la jaro 1831, Edmund Axmann priskribis la malsanon je mem kaj lia du fratoj. Jean Lobstein kuracis tuŝitajn plenkreskulojn en la jaro 1833. Willem Vrolik ankaŭ studis la malsanon en la 1850-aj jaroj. La ideo ke la malsano estis la samo inter infanoj kaj plenkreskuloj venis en la jaro 1897 fare de Martn Benno Schmidt.

## Referencoj 
Kategorio:Muskoloskeletaj malsanoj
Kategorio:Maloftaj malsanoj
Rettungsverein bei Feuers-Gefahr

La **Rettungsverein bei Feuers-Gefahr** (tradukite: *Incendia helpo-societo*) estis reciproka helposocieto en Arnstadt.

## Historio 
Ĝi fondiĝis en 1829. La unua komandanto estis la vendisto W. Müller. Celo estis, en kazo de fajregoj helpi la kuncivitanojn kaj eventuale fortiri helpobezonantajn personojn el la danĝeraj zonoj, krome savi nemoveblaĵojn kaj gardi ilin.

En 1841 fariĝis reorganizo de tiu ĉi societo kaj renovigo de la statutoj. Artikolo nr. 1, § 1 tekstis: *La savosocieto jes ja estas parto de la publikaj fajrobrigadoj kaj tiufunkcie submetita al ties ordonoj. Tamen temas pri memstara kaj sendependa instituto.* En tiu jaro apartenis al la societo ĉ. 100-150 homoj.

## Fino 
En 1864 la societanoj ankoraŭ aktivis. En septembro de la sama jaro la *Steiger-korpuso* forlasis la societon kaj aliĝis al la *Turner-fajrobrigadistoj*. Inter 1864-67 iĝis la malestiĝo de la societo.

## Fonto 
Andrea Kirchschlager, Ulrich Lappe, Peter Unger (eld.): *Chronik von Arnstadt. Zeittafel/Chronik. Festschrift zur 1300-Jahrfeier der Stadt Arnstadt* (=Veröffentlichungen des Historischen Vereins für Schwarzburg, Gleichen und Hohenlohe in Thüringen, 3), 
eldonejo Kirchschlager, 1-a eldono, Arnstadt 2003, (ISBN 3-934277-07-1), p.&nbsp;405.

## Piednotoj 
## Eksteraj ligiloj 
Pri la societo en libro de A. H. A. Hatham: *Arnstadt nach seinen gegenwärtigen Verhältnissen*, Eupel 1841, p. 375-376.

Kategorio:Fajrobrigadoj
Kategorio:Arnstadt
Saint-Pierre-des-Corps

''''* [] estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento *Indre-et-Loire*, prononco [], en la regiono Centro-Valo de Luaro, , prononco []. Fine de  en la komunumo vivis . Administre la komunumo apartenas al la arondismento *Tours*, al la kantono ** kaj al la komunumaro *Tours Métropole Val de Loire*. Franclingve, ĝiaj loĝantoj nomiĝas *Corpopétrussiens* (viroj) kaj *Corpopétrussiennes* (virinoj). Ĝi estas aktuale grava komunika centro danke al la fervoja stacio kie haltas grandrapidaj trajnoj el Parizo al Tours, Bordozo kaj Tuluzo.
Saint-Pierre-des-Corps iĝis sendependa komunumo en 1794.

## Toponimo 
*Saint-Pierre-des-Corps* esperantiĝas "Sankta Petro de la Korpoj". Tial tombejo probable asociiĝas kun ĉi tiea preĝejo, dediĉita al Sankta Petro, sekvante la determinanton *des Corps'' ("de la Korpoj"). 

## Geografio 
eta|maldekstra|Mapo de Saint-Pierre-des-Corps
La areo de Saint-Pierre-des-Corps estas granda je 11.3 km². La komunumo havis 15227 loĝantojn en 2010. Saint-Pierre-des-Corps situantas oriente de Turo, inter Luaro norde kaj Cher sude.

### Ĉirkaŭaj lokoj 
## Blazono 

Dosiero:Blason de la ville de Saint-Pierre-des-Corps (37).svg|Blazono de Saint-Pierre-des-Corps

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Indre-et-Loire
* arondismento Tours
* Saint-Pierre-des-Corps (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
*TTT-ejo de la komunumo


Kategorio:Komunumoj de Indre-et-Loire
Administra divido de Moskva provinco

senkadra|dekstra

Moskva provinco estis fondita  kaj dekomence konsistis el 10 arondismentoj kaj 144 distriktoj. En 1939 Moskvo estis apartigita el la provinco. En 1940-aj jaroj teritorio de Moskva provinco fariĝis simila al nuntempa. Poste okazis ankaŭ aliaj reformoj.

Ekde 2015 Moskva provinco konsistas el 36 administraj distriktoj kaj 34 urboteritorioj (29 sub-provincaj urboj + 5 fermitaj administraj unuoj).

## Distriktoj 
**Listo de distriktoj de Moskva provinco:**

## Urboteritorioj 
Urba municipo plejparte konsistas el urbo (administra centro) kaj — iam — kelkaj proksimaj loĝlokoj (administra teritorio).

**Listo de urboteritorioj de Moskva provinco (laŭ sub-provincaj urboj):

**Fermitaj administraj unuoj de Moskva provinco:'''
* urbo Krasnoznamensk;
* urbotipa loĝloko Vlasiĥa;
* urbotipa loĝloko Vosĥod;
* urbotipa loĝloko Zvjozdnij Gorodok;
* urbotipa loĝloko Molodjoĵnij.

## Vidu ankaŭ 
* Administra divido de Moskvo
* Administra divido de Rusio

Kategorio:Moskva provinco
Moskva
11708 Kathyfries

'*11708 *Kathyfries'''* estas tre malgranda sed treege hela asteroido de la ĉefa asteroida zono en orbita resonanco 3:5 kun Marso.

Ĝi estis malkovrita la  en la kadro de la kampanjo *Lincoln Near-Earth Asteroid Research* (LINEAR) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Kathy Fries*, kiu mentoris finaliston de la *Regeneron Science Talent Search* de 2019, scienca konkurso por gelernantoj en lasta jaro de mezlernejo. Ŝi instruas ĉe la *duPont Manual High School'', Louisville (Kentukio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Tragabuches

**Tragabuches** (* Arcos de la Frontera, 1780 - nekonata morto) estis bandito, taŭrludisto kaj kantisto andaluza.

Naskiĝinta kiel **José Mateo Balcázar Navarro** ŝanĝis sian nomon al tiu de **José Ulloa Navarro** laŭ reĝa permeso per kiu Karlo la 3-a rajtigis la ciganojn ekhavi la deziratan familinomon. La kromnomo Tragabuches estis heredo el lia patro kiu siavice ricevis ĝin post manĝi ĵus naskitan azenidon (*buche* en Andaluzio).

Li ekkarieris kiel toreisto profite ke lia baptopatro, Bartolomé Romero, estis parenco de Pedro Romero kaj liaj fratoj kiuj estis fondintaj toreskolon en la urbo Arundo. Kiel membro de la toreistaroj de Gaspar kaj José Romero intervenis kiel banderilisto kaj helpanto el 1800 al 1802 kiam li ektoreistis en la taŭrludejo de Salamanko.

Instalita en Arundo li tuj abandonis sian torekarieron kaj ekagadis kiel kontrabandisto kun dancistino konita kiel María “La Nena”. José Ulloa “Tragabuches” akiris la varojn en la apuda enklavo Ĝibraltaro kaj lia kunulino distribuis la kontrabandon. Tiele li vivtenis sin ĝis 1814 kiam iama kunulo ĉe la Romero invitis lin torei ĉe la ludoj kiuj omaĝe la reveno al Hispanio de la reĝo Fernando la 7-a, estis okazontaj en Malago. Kiam li estis survoje, falis el sia ĉevalo kaj rompetis sian brakon pro kio li devis reveni al Arundo kie li malkaŝis ke María havas seksan rilaton kun amato nome Pepe “El Listillo”. Tiun li gorĝotranĉis kaj la malfideluninon ĵetis el la balkono pro kio ŝi mortiĝis; tiele li devis fuĝi al la arunda montaro integrinte en unu el la bandoj kie li koincidis kun la ekbanditiĝo de El Tempranillo aŭ kun la roto de La sep infanoj de Écija kun kiuj li restis ĝis 1817, kiam ĉiuj la bandanoj, escepte Tragabuches kies kono perdiĝis ekde tiam, estis kaptitaj kaj ekzekutitaj.

Kategorio:Banditoj
11710 Nataliehale

'*11710 *Nataliehale'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Natalie Adele Hale*, finalistinon de la *Intel International Science and Engineering Fair* 2002 pro ŝia projekto en scienco pri la medio. Ŝi estas lernantino ĉe la *Juneau Douglas High School'' en Juneau (Alasko, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Anhalt-Köthen

eta|maldekstra|Blazono de la duklando (1846)

La **princlando Anhalt-Köthen**, ekde 1806 **duklando Anhalt-Köthen**, estis historia germana ŝtateto kiu ekzistis de 1396 ĝis 1552 kaj denove de 1603 ĝis 1847. Ĝi ekestis en la jaro 1396 kiam Anhalt-Zerbst estis dividita inter Anhalt-Dessau kaj Anhalt-Köthen. En 1552 la duko mortis, kaj Anhalt-Köthen estis unuigita kun Anhalt-Dessau. Ĝi ekestis denove en 1603 kiam Anhalt-Zerbst (denove) estis dividita. En 1847 duko Henriko mortis, kaj Anhalt-Köthen (denove) estis unuigita kun Anhalt-Dessau. Pli poste la teritorio eniris en la komunan duklandon Anhalto, kaj hodiaŭ en la federacian landon Saksio-Anhalto.

Kiel ĉiujn partoŝtatojn de Anhalto, ĝin regis la germana dinastio *Askanier*. La princo Leopold (1694-1728) eniris la historion kiel patrono kaj dumviva amiko de Johann Sebastian Bach.

Kategorio:Anhalto
Kategorio:Historio de Saksio-Anhalto
Kategorio:Teritorioj de la Sankta Romia Imperio
Kategorio:Germanaj princlandoj
Kategorio:Germanaj duklandoj
Neniuseksemo

**Neniuseksemo**, **neniseksemo, aseksemo**, estas seksa orientiĝo de iu, kiu spertas malmulte aŭ neniom da seksuma deziro por aliaj homoj. Ĝi ankaŭ estas difinita kiel neemo al seksumado aŭ kiel manko de seksa orientiĝo. Studo de Anthony Bogaert taksas ke ĉirkaŭ 1% de la brita loĝantaro estus senseksemuloj.

Senseksemo malsamas al fraŭleco aŭ abstinado, kiuj ne rilatas al seksa orientiĝo kaj povas ŝanĝiĝi tra ies vivo, male al seksa orientiĝo kiu plejofte restas same tra ies tuta vivo. Krome senseksemulo ja povas seksumi, ekzemple por kontentigi sian partneron aŭ havi infanon. Pli kaj pli da studoj pri ĝi estas faritaj de la 2000-aj jaroj, iuj asertas ke ĝi ne estas seksa orientiĝo. Ĝenerale, oni ne konfuziĝu inter seksa orientiĝo kaj ama orientiĝo.

## Tradukfonto 
### Literaturo 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:GLAT
Kategorio:Seksa orientiĝo
Tom Neuwirth

**Thomas NEUWIRTH** (naskiĝinta la 6-a de novembro 1988 en Gmunden) estas aŭstra kantisto kaj transvestisma artisto, kiu famiĝis internacie sub la nomo *Conchita Wurst*. Li venkis en 2014 en Danujo la Eŭrovido-Kantokonkurson per la kanto *Rise Like A Phoenix*.

## Vivo kaj kariero 
Li pasigis siajn junajn jarojn en Bad Mitterndorf. En 2006 li partoprenis la trian eldonon de la televida artistotrovanta serio *Starmania* de la Aŭstra televido kaj sukcesis havigi la duan rangon. En 2007 li fondis kune kun Falco De Jong Luneau, Johannes K. Palmer kaj Martin Zerza la knaban bandon *Jetzt anders* — kiu tamen disfalis jam la saman jaron. En 2011 li trapasis finan ekzamenon ĉe la faklernejo pri modo kaj vesto en Graz.

### Kaŭzoj por la artista "alia egoo" Conchita Wurst 
La kreadon de la artefarita reĝinja figuro de *Conchita Wurst* Neuwirth taksis reago al diskriminacio kiun li suferis junule pro samseksemo. Lia transvestismo pensigu la homojn pri siaj estimoj kaj pri toleremo por aliaj opinioj ĝenerale: do fariĝu pli facile aparte por junuloj trovi sian vojon. La nomon *Conchita* li ricevis de amikino el Kubo; *Wurst* signifu la negravecon de ies origino. Conchita havas fikcian biografion kiu komenciĝas en la montoj de Kolombio kaj kontinuiĝas kun junuljaroj en Germanlando.

Granda publiko atentis lin unuafoje kiam Neuwirth prezentis sin en la talentotrova televidspektakto *Die große Chance* (la 6-a rango).

Tiufigure li kandidatiĝis ankaŭ por la Eŭrovido-Kantokonkurso 2012: oni asignis al li la duan premion malantaŭ *Trackshittaz* (51 %). Sekvis aperoj surekranaj en 2013 en serio pri specialaj laborlokoj *Die härtesten Jobs Österreichs* (kie li laboris en fiŝfabriko) kaj en somero 2013 ĉe la germana televidkanalo RTL ĉe *Wild Girls — Auf High Heels durch Afrika*.

La saman jaron li donacis la kanton ''That's What I Am* (kun aliaj artistoj el Aŭstrio) kontribue al bonfara kristnaska albumo *Licht ins Dunkel 2013*.

### Sendodecido kaj venko 
En septembro 2013 ĵurianoj de ORF deklaris lin aŭstra kandidato por la menciita kantokonkurso de 2014, kiun li venkis. Li estas — post Udo Jürgens (en 1966) — la dua venkinto el Aŭstrio.

## Diskaro 
* *Conchita* (2015)
* *From Vienna with Love* (2018)
* *Truth Over Magnitude'' (2019)

## Fonto 
Artikolo en la Germanlingva Vikipedio.

## Eksteraj ligiloj 
* Hejmpaĝo
* Rerigardi la konkurson.
* Pri la venko sur la retpaxaro de orf.at.
* Historio de la kandidato de Wurst. 

## Piednotoj 
Kategorio:Aŭstraj kantistoj
Kategorio:Anglalingvaj kantistoj
Kategorio:Eŭrovido-Kantokonkurso 2014
Kategorio:GLAT-artistoj
Kristana animpuriĝo

**Kristana animpuriĝo** koncernas la pardonpeton kaj redonon de la amikecon kun la Dio ofendata per leko. Ĝi supozas la konscion pri peko: la pardonpentanto estas vere pentanta kaj ekpraktikanta la purigajn religiajn ilojn nur pro tio ke mem konscias pri sia peko kaj pri sia devo pardonpeti.

La evangelio kaj la eklezia tradicio instruas pri la momenton de la puriga trairo kaj la rimedoj, kiuj ĝenerale estas la:
# Sakramento de la konfeso aŭ repacigo
# Sakramento de la Eŭkaristio
# transtomba animpuriĝo

## Sakramento de la pento 
En la konfeso la baptito, pentinta kaj engaĝiĝinta eviti la pekon, sin akuzas ĉe sacerdoto pri kulpoj plenumitaj, ricevas kaj akceptas la trudordonon de punago por akiri la pardonon. Per tio efektiviĝas la repacigo kun Dio kaj do la pardono, la repacigo kun la Eklezio, la rekupero, se jam perdita pro la mortopekoj, de la dia graco.

Kondiĉo por ke ĉio tio efektiviĝu estas la sincera pento kaj sinkondamno pro la peko. Tiu dolorpleneco estas vidata de Dio kaj juĝata ankaŭ de la konscienco de la pentinto mem.

## Oleo de la malsanuloj 
Por tiu kiu estas serioze malsana aŭ liaj fortoj grave febliĝis pro maljuneco, la Sinjoro aktualigas alian vojon por atingi la purigadon: la sakramento de la oleoj por la malsanuloj. Ĝi provizas per aparta animgraco kiu unuigas pli intime la malsanulon al la pasiono de Kristo donante konsolon, pacon, kuraĝon, kaj la pardonon pri la pekoj se la malsanuloj ne povis aliri konfeson. Ĉiukaze tiu unkto, anoncita kaj ordonita de la apostolo aŭtoro de la Epistolo de Jakobo, pretigas al la alproksimigo al la Domo de la Patro. 

## Sakramento de la Eŭkaristio 
Per la ricevo de tiu sakramento realiĝas la plej intima unuiĝo al Dio kaj Kristo kiu estos la celo de la pasaĵo el tio vivo al tiu de Dio mem. Ĉi-kaze Eŭkaristio ricevas la nomon de viatiko (necesaĵo por la vojaĝo).

## Transtomba purigado 
La transtomba purigado, laŭ la kristanaj eklezioj ĝin konfesantaj, kiel la katolika, baziĝas sur la neceso aliri Dion en postulita morala perfekteco, kiun neniu kapablas atingi en ĉi tiu mondo, kvankam la ricevo de la sakramentoj kiuj donas la repacigon kun Dio. Laŭ la eklezioj konfesantaj la ekzisto de Purgatorio, ĝi estas donaco de la mizerikordo de Dio ankaŭ se ne eblas pliscii pri ĝia naturo.

La apogon pli fortan rilate la ekziston de la purgatorio, la Katolika Eklezio ricevas de la Koncilio de Trento kiu deklaris Purgatorion kredenda dogmo kaj certigis ke la animoj puriĝantaj en purgatorio povas esti perpreĝe helpataj de la vivantaj fideluloj. Por tio la la katolika eklezio urĝe sugestas la mesan oferon kaj la akiron de la Indulgenco aplikebla, laŭ la dia volo, al la animoj puriĝantaj: indulgenco devas ĉiam esti akompanatan de la preĝo kaj de la sincera pento pro la pekoj kaj de amo al Dio. Indulgencon oni ne povas akiri sen tiuj amindispozicioj.

## Animpuriĝo en religioj nekristanaj 
## Vidu ankaŭ 
* Katarso
* Purgatorio
* Infero
* Paradizo

## Notoj 
Kategorio:Animpuriĝo
Kategorio:Sakramentoj
Kategorio:Protestantismo
Kategorio:Ortodoksismo
Distrikto Jánoshalma

La **Distrikto Jánoshalma** (hungare *Jánoshalmai járás*) estas hungara distrikto en departemento Bács-Kiskun. Ĝi situas sur ebenaĵo en la suda parto de la departemento (same en la suda parto de la lando).
eta|Distrikto Jánoshalma en Hungario
eta|dekstre|Muelejo en Jánoshalma
La distrikta ĉefurbo estas Jánoshalma, kiu estas urbo, krome estas ankaŭ alia urbo, la ceteraj 3 estas vilaĝoj.
 
La areo estas 439,03 km², kie loĝas 17 297 homoj. La loĝantoj okupiĝas precipe pri agrikulturo, (fruktoj, tritikoj kaj ties prilaborado).

## Historio 
Tiu distrikto funkciis jam en la historio, tamen ĝi ne funkciis inter 1983-2013. El la komunumoj nur 2 havas memstarajn administradojn. En la ceteraj komunaj administradoj funkcias.

## Komunumoj 
* distrikta ĉefurbo kaj urbo: **Jánoshalma**
* alia urbo: Mélykút
* vilaĝoj kun memstara administrado: Borota, kiu administras ankaŭ la malsuprajn vilaĝon:
** Kéleshalom
** Rém
## Fontoj 
* la datenoj venis el la Hungara Vikipedio

Kategorio:Distriktoj de Hungario
Distrikto Bácsalmás

La **Distrikto Bácsalmás** (hungare *Bácsalmási járás*) estas hungara distrikto en departemento Bács-Kiskun.
eta|Distrikto Bácsalmás en Hungario

La distrikta ĉefurbo estas Bácsalmás, kiu estas urbo, krome estas unusola grandvilaĝo, fine 8 vilaĝoj. La distrikto etendiĝas sur ebenaĵo laŭ la landlimo.

La areo estas 522,54 km², kie loĝas 19 983 homoj. La loĝantoj okupiĝas precipe pri agrikulturo, la fruktoj maturiĝas frue en la lando, la kamparanoj liveras la fruktojn precipe al Budapeŝto.

## Historio 
Tiu distrikto funkciis jam en la historio, tamen ĝi ne funkciis inter 1962-2013. El la komunumoj nur 2 havas memstarajn administradojn. En la ceteraj komunaj administradoj funkcias.

## Komunumoj 
* distrikta ĉefurbo kaj urbo: **Bácsalmás**
* grandvilaĝo: Bácsbokod
* vilaĝoj kun memstara administrado:
** Katymár, kiu administras ankaŭ vilaĝon Bácsborsód
** Kunbaja, kiu administras ankaŭ vilaĝon Tataháza
** Madaras
* vilaĝoj Bácsszőlős, Csikéria, Mátételke havas la administradon en Bácsalmás

## Fontoj 
* la datenoj venis el la Hungara Vikipedio

Kategorio:Distriktoj de Hungario
Muzeo Joaquín Peinado

La **Muzeo Joaquín Peinado** estas kolekto centrita en la verko de la pentristo Joaquín Peinado, situanta en la Palaco de la Markizoj de Moktezumo de Arundo, Provinco Malago, Andaluzio, Hispanio. Ĝi montras la diversajn kreivajn etapojn de la pentristo tra 190 grafikaj verkoj, olepentraĵoj, akvareloj kaj enkaŭstikoj. Ĝi estis konstruita komence de la 20a jarcento kaj tievideblas elementoj de baroka, hispan-islama kaj renesanca stiloj. Ĝi havas du kortojn kun toskaniaj kolonoj sur kiuj apogiĝas la balkonoj de la unua etaĝo. Unicaja investis pli ol 830.000 € en la Muzeo Peinado por rekuperi la instalaĵoj, kie troviĝas la verkoj de la arunda pentristo.

La muzeo organiziĝas en 7 salonoj, kie estas ekspoziciataj verkoj pri diversaj temoj:
* Salono 1 Pejzaĝoj
* Salono 2 Meksiko
* Salono 3 Animaloj
* Salono 4 Portretoj
* Salono 5 Nudaĵoj kaj erotikaj
* Salono 6 Kiĥoto
* Salono 7 Mudeĥara

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Retejo de la muzeo
Kategorio:Muzeoj en Hispanio
Kategorio:Arundo
Eugenia stipitata

**Eugenia stipitata** aŭ **arazo** estas plantspecio el la familio de Mirtacoj.
eta|240px|maldekstre|folioj kaj frukto
Ĝi estas ĉiamverda arbedo aŭ ĝis 8 m alta arbo kun rondigita krono. La folioj estas simplaj, unuopaj, glatrandaj, kontraŭsidaj, malhelverdaj, elipsaj ĝis ovalaj, pintaj kaj 6-18 × 3,5-9,5&nbsp;cm grandaj. La floroj estas foliakselaj grapoloj, kiuj konsistas el du ĝis kvin floroj. La kremblankaj floroj estas ĝis 1,5&nbsp;cm larĝaj kaj konsistas el kvar sepaloj kaj kvin petaloj. Meze de la floro estas stiluso kaj multnombraj stamenoj.

La frukto estas rondigita bero, kiu estas depende de la vario ĝis 12&nbsp;cm larĝa kaj ĝis 750 g peza. La ŝelo estas flava kaj ĉ 1&nbsp;mm dika. La fruktokarno estas flava. En la frukto estas multaj longecaj ĝis 2,5&nbsp;cm longaj semoj.

La beroj povas esti uzataj por fari fruktsukojn, trinkaĵojn, glaciaĵojn, marmeladon kaj deserton. Pro la acida gusto la frukto ne estas manĝata freŝe.

Arazo estas idiĝena en la pluvarbaro de la Amazonio. La planto estas kultivata en Mezameriko kaj Karibio.

## Fontoj 
* *Neglected Crops: 1492 from a Different Perspective*. 1994. J.E. Hernándo Bermejo and J. León (eds.). *Plant Production and Protection Series* No. 26. FAO, Rome, Italy. p.&nbsp;229-237.
* *Tropische Früchte*; Bernd Nowak & Bettina Schulz; BLV (1998), ISBN 3405151686
** Nederlandse vertaling: *Tropische vruchten*; Tirion (1999); ISBN 9052103399
* *Farbatlas Exotische Früchte: Obst und Gemüse der Tropen und Subtropen*; Rolf Blancke; Verlag Eugen Ulmer (2000), ISBN 3800135205
* *Farbatlas Pflanzen der Karibik und Mittelamerikas*; Rolf Blancke; Verlag Eugen Ulmer (1999); ISBN 3800135124

Kategorio:Manĝeblaj sovaĝaj plantoj
Kategorio:Arboj
Void-Vacon

**Void-Vacon** [] estas franca komunumo en la departemento Meuse, kaj do en la regiono Loreno.

## Geografio 
eta|maldekstra|Mapo de Void-Vacon
La komunumo **Void-Vacon** troviĝas sur la maldekstra bordo da la rivero Mozo, ĉe la elirejo de la valeto de la Vidus.

## Historio 
En 1972 Void kaj Vacon asociiĝis, en 1977 Void estis tute kunigita kun Vacon.

## Famuloj 
* Nicolas-Joseph Cugnot

## Esperanta vivo 
Okaze de la eŭropaj balotoj, Eŭropo - Demokratio - Esperanto ricevis 3 voĉojn (0,65 %) en 2004, 16 (3,53 %) en 2009 kaj 6 (1.26 %) en 2014.

Kategorio:Komunumoj de Meuse
Peĥorka

**Peĥorka** () aŭ **Peĥra** () estas rivero en Moskva provinco kaj Moskvo, maldekstra alfluanto de rivero Moskva. Ĝia longo estas 42&nbsp;km, akvokolekta baseno okupas 513&nbsp;km2.

Peĥorka havas fonton je 1,5&nbsp;km norde de urboparto Lukino (Balaŝiĥa) en apudmoskva parto de nacia parko Alka Insulo. Ĝi fluas tra la urboj Balaŝiĥa kaj Ĵeleznodoroĵnij, urbotipaj loĝlokoj Tomilino kaj Kraskovo industria kvartalo de moskva distrikto Nekrasovka. Peĥorka alfluas al rivero Moskva apud urbo Ĵukovskij.

Dosiero:Река Пехорка. Лосиный Остров. Москва.jpg|Peĥorka apud sia fonto (Alka Insulo)
Dosiero:Алексеевский пруд. Лосиный Остров. Москва.jpg|Ponto Aleksejevskij
Dosiero:Tomilino pehorka river.png|Vido de sur fervoja ponto apud stacio "Kraskovo"

Kategorio:Riveroj en Moskva provinco
Kategorio:Riveroj en Moskvo
Kategorio:Balaŝiĥa
Kategorio:Ĵeleznodoroĵnij
Kategorio:Distrikto Luberci
Kategorio:Distrikto Ramenskoje
Sankta Semajno de Arundo

La **Sankta Semajno en Arundo**, deklarita de *Interés Turístico Andaluz* (regiona turisma intereso), estas, el religia vidpunkto, unu el ĉefaj eventoj kiuj okazas ĉiujare en la urbo, nome la semainon de la unua plenluno de la printempo.

La semajno enhavas ekde la **Palma Dimanĉo** ĝis la venonta dimanĉo kiu estas la **Dimanĉo de Resurekto**, kaj okazas procesioj, escepte marde kaj sabate, montrante bildojn kiuj reprezentas la Pasion de Kristo en tute ĝis 15 defiloj procesiaj fare de 14 frataroj.

Kelkaj ĝuas la akompanon muzikan de Muzikbandoj, Muzikaj Grupoj aŭ Kapeloj, sed estas frataroj kiuj malhavas tiuj muzikan akompanon.

La tutan semajnon pliiĝas la kutima turisma alvenado.

Kategorio:Arundo
Kategorio:Sankta Semajno
Ugni molinae

***Ugni molinae***, **Ĉilia mirto** aŭ **Ĉilia gujavo** (sinonimoj: *Myrtus ugni* Mol., *Eugenia ugni* (Mol.) Hooker et Arnott, *Ugni poeppigii* Berg, *U. philipii* Berg; *U. ugni* (Mol.) Macloskie, *U. myrtus* Macloskie) estas plantspecio el la familio de Mirtacoj.
En la mapuĉa lingvo ĝi havas la nomon *Uñi* kaj en la hispana *murta* aŭ *murtilla*. Ĝi estas malproksime parenca al la gujavo.

## Priskribo 
La ĉilia gujavo estas ĉiamverda arbedo, kiu atingas alton de 1 ĝis 2 m. La kruce kontraŭsidaj simplaj folioj estas brile malhelverdaj ovo- ĝis lancetformaj kun bone videbla ensinkinta meza ripo. La planto odoras arome, kiam ĝi estas disfrotita. La limbo estas 1,4 ĝis 3,6 cm longa kaj 0,8 cm ĝis 2 cm larĝa. 

Sub la floroj staras du etaj, mallarĝaj brakteoj. La floroj aperas en la malfrua printempo. La pendantaj, duseksaj, malgrandaj kvar- ĝis kvinnombraj floroj havas grandecon de 5 ĝis 8 mm. La kaliko estas kunkreskinta. La blankaj ĝis purpurkoloraj petaloj estas sonorilformaj. Ekzistas 40 ĝis 60 de 2 ĝis 4 mm longaj stamenoj. La stiluso estas 4 ĝis 5 mm longa. Ĝi havas hipoginan ovarion.

La amaso de la floroj kaj la riĉeco de nektaro allogas multegajn abelojn, li estas la ĉefa polenadiganto.
eta|maldekstre|fruktoj
La malgrandaj, duonglobaj beroj havas diametron de 5 ĝis 15 mm. Ili maturiĝas meze de somero kaj havas malhelruĝan ĝis purpuran koloron. La kaliko restas kiel ĉe vera gujavo. La semoj havas diametron de 1,5 ĝis 2 mm. Por superi la dormancon la semoj devas trapasi fazon de malsekeco kaj malvarmeco (stratifikado), la ĝermado estas epigea.

## Disvastigo 
La planto estas indiĝena en suda Ĉilio kaj la apudlimaj regionoj de Argentino. Ĝi estas plantita kiel frukt- kaj ornamarbusto i.a. en Britio, Aŭstralio (Tasmanio) kaj Novzelando.

## Utiligado 
Oni utiligas la fruktojn en Ĉilio. Tie oni metas la fruktojn en *aguardiente* (ĉilia brando) por spici ĝin. Eblas fari marmeladon kaj kune kun cidonio deserton. La gusto similas al cidonio aŭ arbara fragoj.

En 1844 la botanikisto kaj plantokolektanto William Lobb enkondukis la planton en Anglio. Ĝi estas kultivata en Novzelando kaj Tasmanio. La surmerkatigo okazas sub la nomoj „New Zealand cranberry“ aŭ „Tazziberry“.

## Fontoj 
* Flora Chilena 
* www.eFloras.org 

## Referencoj 
Kategorio:Manĝeblaj sovaĝaj plantoj
Kategorio:Arbedoj
Joaquín Peinado

**Joaquín Ruiz-Peinado Vallejo** (Arundo, Andaluzio, 19a de julio de 1898 - Parizo, 13a de februaro de 1975) estis fama hispana pentristo de la kubisma tendenco, unu el plej elstaraj reprezentantoj de la hispana pariza skolo.

En 1915 eniris en la *Escuela Superior de Comercio* (Komerca Altlernejo) de Sevilo kie restis ĝis 1918, kiam li abandonis la studojn pri komerco por eniri en la Reĝa Akademio de Beletroj de Sankta Fernando de Madrido, kie li estis disĉiplo de Julio Romero de Torres kaj de Cecilio Plá.

En 1923 li veturis al Parizo, kie li konatiĝis kaj amikiĝis kun la samprovincano Picasso kaj la aragonano Luis Buñuel inter aliaj membroj de la hispana kolonio. Tie li studis en la akademioj Ranson, Colarossi kaj La Grande Chaumière, enirante en la kubisma pentrarto kio el tiam markos lian verkadon.

Post partopreni en diversaj ekspozicioj li veturis al Amsterdamo en 1926 kie li kunlaboris por la dekoracio de la verko de Manuel de Falla, *"El retablo de maese Pedro"* kiun reĝisoras lia amiko Buñuel.

En 1927 post ricevi la premion de pentrarto de la *Diputación de Málaga* (malaga municiparo) li revenis al Hispanio kie li partoprenis kiel ilustracianto en diversaj revuoj, inter ili *"Litoral"*, de Malago, kaj *"La Gaceta Literaria"* de Madrido; kaj partoprenis en du grandajn kolektivaj ekspozicioj pri avangarda pentrarto: nome La "Exposición de Pinturas y Esculturas de Españoles Residentes en París" en Madrido kaj la "Exposición Regional de Arte Moderno" en Granado.

Liaj respublikemaj ideoj faras ke li partoprenis, ekde Parizo, en taskoj de propagando por la registaro de la Dua Hispana Respubliko dum la jaroj de la Enlanda Milito. Tie li restos dum plej parto de la Dua Mondmilito, post kies fino, en 1946 partoprenis, kiel delegito de la fako de hispanaj pentristoj de la Pariza Skolo, en la internacia ekspozicio organizita de la Unesco kaj krome ĉeestoss en la ekspozicio okazinta en la Nacia Galerio de Prago titolita "Arto de la Respublika Hispanio. Artistoj de la Pariza Skolo".

Post veturi kaj ekspozicii tra tuta Ameriko, revenis al Hispanio en 1969 kie li estis nomumita membro de la Reĝa Akademio San Telmo de Malago.

Li mortiĝis al 13an de februaro de 1975 en Parizo.

Arundo, lia naskurbo, estas sidejo de la Muzeo Joaquín Peinado.

## Eksteraj ligiloj 
* Muzeo Joaquín Peinado

Kategorio:Hispanaj pentristoj
Kategorio:Andaluzaj artistoj
Kategorio:Arundo
Kategorio:Kubismo
Kategorio:Andaluzoj
Libertad (Bonaero)

**Libertad** (signifanta Liberecon) estas urbego en Argentino en Provinco Bonaero. Ĝi apartenas al urbaro de Granda Bonaero.
eta|180px|Blazono de Libertad

## Bazaj informoj 
* Areo: &nbsp;km²
* Loĝantaro: 100 124 en 2001
* Supermara alteco: 28 m
* Horzono: UTC-3h
* Poŝtkodo: B 1716
* Telefonkodo: +54 220

## Geografio 
eta|maldekstre|Tombeja enirejo en Libertad
Libertad situas sur la apudmara ebenaĵo en orienta Argentino.

## Historio 
En la 1870-aj jaroj en tiu ĉi loko nur vendejo-gastejo "Libertad" funkciis, kiun la preterirantoj profitis. En 1871 tombejo establiĝis pro granda epidemio. En 1889 lernejo ekfunkciis. En 1893 la gastejo bankrotiĝis. Tiutempe enmigrantoj kaj terkultivistoj vivis tie sporade. Komence de la 20-a jarcento oni konstruis fervojan linion kune kun fervoja uzino, kiu portis homojn amase. Tiutempe vilaĝo kreiĝis.

## Klimato 
Libertad situas en subtropika klimato, kie jare pluvas ĉ. 1100&nbsp;mm. La temperaturo varias inter 6-32&nbsp;°C.

## Vidu ankaŭ 
* Libertad (stacidomo)

## Fontoj 
* hispana Vikipedio helpe de Guglo
* http://www.ciudaddelibertad.com.ar/  
eta|maldekstre|Tombeja interno en Libertad
eta|dekstre|Maŭzoleo en Libertad


Kategorio:Urboj de Argentino
Kategorio:Urboj de Provinco Bonaero
Kavalkado de la Tri Reĝoj

[eta|Kavalkado de la Reĝo Baltazaro en [El Puerto de Santa María.]]
La **Kavalkado de la Tri Reĝoj** estas defilo de veturiloj tipa, en urboj de Hispanio, Andoro, Ĉeĥio, Pollando, en kelkaj urboj meksikaj de la subŝtato Guanajuato kiaj ĉe la municipo Irapuato kaj en la portugala urbo Monção, en kiuj aktoroj kiel la Tri Reĝoj (nome Melkioro, Gasparo kaj Baltazaro) kaj ties helpantoj ĵetas dolĉaĵojn aŭ ludiletojn al rifargantaj geinfanoj kiuj observas surstrate. Tio okazas plej ofte la vesperon de la 5-a de januaro. Tiu de Alcoy, Alikanto (Hispanio) estas konsiderata la plej antikva de Hispanio kaj eble de la mondo.

Tio okazas tradicie la vesperon de la 5-a de januaro kio supozigas malvarman veteron en la Norda Hemisfero. Laŭ tradicio la geinfanoj devas tuj enlitiĝi ĉar frumatene ili ricevas la donacojn alportitajn de la Tri Reĝoj kiujn ili jam mendis per letero. Laŭ la tradicio se la infanoj malbone kondutis dum la pasinta jaro ili ricevas karboforman dolĉaĵon.
[eta|Kavalkado de la Tri Reĝoj de 1956, en [Churra (Murcio).]]

## Notoj 
## Vidu ankaŭ 
* Tri Reĝoj
* Belŝacaro

## Eksteraj ligiloj 
* Cabalgata de Reyes Magos de Pamplona
* Envía tu Carta a los Reyes Magos 
* Cabalgata de Reyes en Varsovia

Kategorio:Kristnasko
Kategorio:Evangelio
Kategorio:Katolikismo
Kategorio:Kristanaj festoj