Pinakoteko de Brera

La **Pinacoteca di Brera** ("**Pinakoteko de Brera**") estas la ĉefa publika galerio por pentraĵoj en Milano, Italio. Ĝi enhavas unu el plej gravaj kolektoj de italaj pentraĵoj, kiel produkto de la kultura programo de la Brera Akademio, kiu kunhavas sidejon en la *Palazzo Brera* (Palaco Brera).

## Historio
La Palaco Brera ŝuldas sian nomon al la ĝermana "braida", indikante herban malfermaĵon en la urba strukturo: komparu la "Bra" de Verono. La monaĥejo sur la loko transiris al la jezuitoj (1572), poste spertis radikalan rekonstruon fare de Francesco Maria Richini (1627–28). Kiam la jezuitoj estis dissolvitaj en 1773, la palaco restis la sidejo de la astronomia observatorio kaj la Braidense Nacia Biblioteko fondita de la jezuitoj. En 1774 la herbario de la nova botanika ĝardeno estis aldonita. La konstruaĵoj estis pligrandigitaj laŭ projektoj de Giuseppe Piermarini, kiu estis nomumita profesoro en la Akademio kiam ĝi estis formale fondita en 1776, kun Giuseppe Parini kiel dekano. Piermarini instruis ĉe la Akademio dum 20 jaroj, dum li estis kontrolisto de la urbaj projektoj de la urbo, kiel la publikaj ĝardenoj (1787–1788) kaj placo Fontana (1780–1782).

Por pli bona instruado de arkitekturo, skulptarto kaj la aliaj artoj, la Akademio iniciatita de Parini estis provizita per kolekto de muldaĵoj laŭ la Antikvaĵo, esencaĵo por enstampi rafinitan Novklasikismon en la studentojn. Sub la posteuloj de Parini, la abato Carlo Bianconi (1778–1802) kaj la artisto Giuseppe Bossi (1802–1807), la Akademio akiris la unuajn pentraĵojn de sia Pinakoteko dum la reasigno de verkoj de itala arto, kiuj karakterizis la napoleonan epokon. La *Sposalizio* (nome la Geedziĝo de la Virgulino) de Rafaelo estis la ŝlosila pentraĵo de la frua kolekto, kaj la Akademio pligrandigis sian kulturan amplekson per akcepto de kolegoj tra la Unua Franca Imperio: David, Pietro Benvenuti, Vincenzo Camuccini, Antonio Canova, Bertel Thorvaldsen kaj la arkeologo Ennio Quirino Visconti.

En 1805, sub la direkto de Bossi, la serio de ĉiujaraj ekspozicioj estis iniciatita per sistemo de premioj, ekvivalento de la Parizaj Salonoj, kiuj utilis por identigi Milanon kiel la kulturan ĉefurbon por nuntempa pentrarto en Italio tra la 19-a jarcento. La arta komitato de la Akademio, nome *Commissione di Ornato*, ekzercis stirantan influon sur publikaj monumentoj, antaŭulo de la hodiaŭa *Sopraintendenze Delle Belle Arti*.

La malfermo de la nova "Reale Pinacoteca" okazis la 15-an de aŭgusto 1809, nome la naskiĝtago de Napoleono. La pentraĵoj estis montrataj en tri el la kvar napoleonaj haloj kun pavilonaj volboj. Fundamentaj pentraĵoj de Bellini, Mantegna, Vittore Carpaccio, Tiziano, Veronese kaj Tintoretto eniris la galerion.

La Romantika epoko atestis la triumfon de akademia historia pentrarto, gvidata ĉe la Akademio fare de Francesco Hayez, kaj la enkondukon de pejzaĝoj kiel akceptebla akademia ĝenro, inspirita de Davias de Williamo kaj lia pli konata kuzo Giuseppe Bisi, dum la Akademio moviĝis por iĝi institucio por instruado de la arthistorio.

En 1882, la Pentraĵgalerio estis apartigita de la Akademio kaj Giuseppe Bertini estis nomumita kiel ĝia unua direktoro. Bertini estis sukcedita de Corrado Ricci, kiu, dum sia direktorado de 1898–1903, establis la Fotobibliotekon kaj sisteme reorganizis la Pentrogalerion laŭ skoloj kaj periodoj.

En 1903, la Pinakoteko malfermis 19 novajn ĉambrojn, kiuj ebligis la ekspozicion de pli ol 100 nove akiritaj verkoj, kiel ekzemple la freskoj de Bramante el la domo Visconti Panigarola. La arthistoriisto kaj kritikisto Antonio Morassi, kiu funkciis kiel direktoro ĉe la Pinakoteko de 1934 ĝis 1939, malfermis la kolekton al 19a-jarcenta pentrarto kaj nova ekspozicio dominita de pentraĵoj de Hayez estis kreita. Ankaŭ okazis antaŭa malfermo al la aĉeto de 20a-jarcentaj pentraĵoj, kiel ekzemple la Portreto de Alberto Moravia fare de Guttuso kaj "Modelli nello studio" de Mario Mafai.

## Bildaro 

Dosiero:Andrea Mantegna - The Madonna of the Cherubim - WGA13979.jpg|*Keruba Madono* de Andrea Mantegna ĉirkaŭ 1485
Dosiero:Lamentación sobre Cristo muerto, por Andrea Mantegna.jpg|*Lamento de Kristo* de Andrea Mantegna. ĉirkaŭ 1480
Dosiero:Bramantino - Crucifixion - WGA03068.jpg|Krucumado de Bramantino. ĉirkaŭ 1515
Dosiero:Raffaello - Spozalizio - Web Gallery of Art.jpg|*La edziniĝo de la Virgulino* de Rafaelo. ĉirkaŭ 1504
Dosiero:Giovanni-Bellini-Pietá (1465).jpg|*Pieta* de Giovanni Bellini. ĉirkaŭ 1460
Dosiero:Piero, Pala di Brera.jpg|*Brera Madono* de Piero della Francesca. ĉirkaŭ 1472–1474
Dosiero:Francesco Hayez - The Kiss - WGA11218.jpg|*La kiso* de Francesco Hayez. ĉirkaŭ 1859
Dosiero:Guercino Abramo ripudia Agar.jpg|*Abrahamo foriganta Hagaron kaj Iŝmaelon* de Guercino. ĉirkaŭ 1657
Dosiero:Donato Bramante - Christ at the Column - WGA3050.jpg|*Kristo ĉe kolono*, de Donato Bramante. ĉirkaŭ 1490
Dosiero:Guido Cagnacci - The Death of Cleopatra - WGA3757.jpg|*Morto de Kleopatra* de Guido Cagnacci.
Dosiero:Angelo Bronzino - Portrait of Andrea Doria as Neptune - WGA3261.jpg|*Andrea Doria kiel Neptuno* de Agnolo Bronzino. ĉirkaŭ 1550-1555
Dosiero:St. Lucas altarpiece.jpg|*La Sanktaluka Retablo* de Andrea Mantegna, 1453
Dosiero:Jacopo Tintoretto - Finding of the body of St Mark - Yorck Project.jpg|*Trovo de la korpo de Sankta Marko* de Tintoretto. ĉirkaŭ 1548
Dosiero:Annibale Carracci - The Samaritan Woman at the Well - WGA4446.jpg|*Samarianino ĉepute*, de Annibale Carracci.
Dosiero:Peter Paul Rubens - Last Supper - WGA20255.jpg|*Lasta Vespermanĝo* de Peter Paul Rubens, 1630–1631
Dosiero:Correggio 002.jpg|*Adorado de la Tri Saĝuloj*, de Correggio. ĉirkaŭ 1518
Dosiero:Jan de Beer - Triptych - WGA1559.jpg|*Brera Triptiko* de Jan de Beer. ĉirkaŭ 1515
Dosiero:Anthony van Dyck - Portrait of a Lady - WGA07402.jpg|*Portreto de sinjorino*, de Antoon van Dyck. ĉirkaŭ 1634-1635
Dosiero:Lorenzo Lotto 040.jpg|*Portreto de Laura da Pola*, de Lorenzo Lotto. ĉirkaŭ 1543
Dosiero:Supper at Emmaus-Caravaggio (1606).jpg|*Vespermanĝo ĉe Emaus* de Caravaggio, 1606
Dosiero:Titian - Saint Jerome in Penitence.jpg|*Sankta Hieronimo en naturo*, de Ticiano. ĉirkaŭ 1560
Dosiero:Titian - Portrait of Count Antonio Porcia - WGA22968.jpg|*Portreto de Grafo Antonio Porcia*, de Ticiano. ĉirkaŭ 1548
Dosiero:Giovanni bellini, madonna di brera, 1510, 01 adjusted.JPG|*Madono kaj infano*, de Giovanni Bellini. ĉirkaŭ 1510
Dosiero:Jacopo Tintoretto - Sts Helen and Barbara Adoring the Cross - WGA22434.jpg|*Sankta Heleno kaj Barbara ĉe la kruco*, de Tintoretto

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  ( kaj )
* Accademia di Brera, oficiala retejo ( kaj )

Kategorio:Muzeoj en Italio
Kategorio:Milano