open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Vladimír Brejník

**Vladimír Brejník** (naskiĝis la 5-an de aŭgusto 1899 en Malá Dobrá apud Kladno - mortis la 13-an de septembro 1961 en Prago) estis ĉeĥa esperantisto kaj redaktoro.

En la historion kaj literaturon de Esperanto li enskribiĝis per unu sola verketo, kiun li proprakoste eldonis en 1923 en Libochovice kiel 24-jara junulo. 

La libreto havas titolon **Tri rakontetoj** kaj konsistas el rakontoj: **Unua neĝo, Joĉjo, Hieraŭ kaj hodiaŭ**. 

La rakontoj per si mem ne estas malbonaj, sed enhavas gramatikajn erarojn (mankantajn akuzativojn, pasivan participon anstataŭ aktiva k.s.), kiuj montras, ke la aŭtoro ankoraŭ nesufiĉe regas la lingvon kaj ne submetis la tekstojn al kontrolo de pli sperta esperantisto. Pro tio la verketo estis rifuzita de la kritikantoj, kio la aŭtoron fortimigis de plua verkado. 

Rimarkigo. En Starto 6/1989 (135) estas jena nekrologo: *La 16-an de aprilo 1989 mortis en Libochovice s-ano Vladimír Brejník, membro de la viena veteran-klubo. Li naskiĝis la 31-an de julio 1905.*

La datoj en la komenco de la artikolo estis prenitaj el la retejo de Nacia Biblioteko en Prago, kie estas indikita fonto "familiaj informoj", nome en traduko el la ĉeĥa: *Brejník, Vladimír (1899-1961, Naskita 5.8.1899 en Malá Dobrá apud Kladno, mortis 13.9.1961 en Prago. Redaktoro, esperantisto. Familiaj informoj.* 

Ĉu ekzistis du esperantistoj kun la sama neordinara nomo?

Kategorio:Ĉeĥaj esperantistoj
Nikolajevko (Simferopola distrikto)

**Nikolajevko** (, , ) estas urbotipa loĝloko de la Simferopola distrikto de Aŭtonoma Respubliko Krimeo (Ukrainio). La loĝloko situas sur la okcidenta bordo de la Krimea duoninsulo ĉe la Nigra Maro, ĉirkaŭ 40 kilometrojn for de la Krimea ĉefurbo kaj estas fama kiel "plaĝo de Simferopolo".

Administre Nikolajevko estas centro de la Nikolajevka komunumo de la Simferopola distrikto; ĝi havas la statuson de urbotipa loĝloko ekde la jaro 1988. La ĉefaj aktivaĵoj de la loĝantaro (ĉ. 2,5 miloj) estas agrikulturo kaj ripoza industrio (somere). En la loĝloko estas mez-lernejo kaj kelkaj privataj ripozejoj.

Pro tio, ke Nikolajevko estas la plej proksima ĉemara loĝloko al Simferopolo, somere ĝi estas ĉiutage amase invadata de simferopolanoj ("plaĝo de Simferopolo"). Malgraŭ tio, ke iuj interesaj vidindaĵoj en la loĝloko mankas kaj la kvalito de priservado ne estas bona, ĝi daŭre estas la plej facile vizitebla ĉemara loĝloko por la loĝantoj de la Krimea ĉefurbo.

La loĝloko estas ligita al Simferopolo per busa trafiko.

Kategorio:Urbotipaj loĝlokoj de Krimeo
Kategorio:Loĝlokoj de la Simferopola distrikto
Dúbhglás de hÍde

**Dúbhglás de hÍde** (17-a de januaro 1860 – 12-a de julio 1949), , fondis la movadon por savi la irlandan lingvon, *Conradh na Gaeilge* en 1893.

Li estis angladevena protestanto, filo de anglikana pastro, sed li pli faris por la irlanda lingvo ol iu ajn alia. Pro tiu granda laboro oni unuvoĉe elektis lin unua prezidento de Irlando en 1937.

Li estis ankaŭ irlandlingva verkisto, universitata profesoro de la irlanda lingvo kaj spertulo pri la irlanda literaturo.

Kategorio:Irlandaj politikistoj
Kategorio:Prezidantoj de Irlando
Kategorio:Akademianoj
Kategorio:Irlandaj verkistoj
Kategorio:Irlandlingvaj verkistoj
Michael Hartnett

**Michael HARTNETT** (18-a de septembro, 1941 - 13-a de oktobro, 1999) estis irlanda poeto kiu verkis kaj irlande kaj angle. Lia unua lingvo estis la angla sed li pli kaj pli emis al sia irlandlingva tradicio, kaj fine verkis la poezikolekton, 'A Farewell to English' (Adiaŭ al la angla) en 1975.

Liaj ĉefaj verkoj:

* *A Farewell to English* (1975)(Adiaŭ al la angla)
* *Adharca Broic* (1978)(La Kornoj de Melo)
* *An Phurgóid* (1983)(Purgatorio)
* *Do Nuala: Foidhne Chrainn* (1984) (Por Nuala: Ligna Pacienco)
* *An Lia Nocht* (1985) (La Nuda Kuracisto)

## Eksteraj ligiloj 
*  kun foto (angla)

Hartnett
Hartnett
Hartnett
Aŭtonomeco

Oni parolas pri **aŭtonomeco** (el la malnovgreka αυτονομία, (αὐτονομία) *autonomía = donante memstare leĝojn*) laŭ fakbranĉoj ankaŭ en senco de "memstareco", "sendependeco", "memadministrado" aŭ "decidlibireco". Autonomeco signifas pli-malpli sendependecon de eksteraj cirkonstancoj. [*aŭtonomio=aŭtonomeco]

## Politologio 
### Totala aŭtonomeco 
Ŝtatoj aŭ teritorioj estas konsiderataj *aŭtonomaj,* se ili estas interne memstaraj, sed ekstere alia ŝtato reprezentas ilin. Tio validas ĉefe por teritorioj ene de ŝtato, kie vivas fortaj malplimultoj:

* Sud-Tirolo (Italio)
* Gagauzio (Moldavio)
* Aŭtonoma Respubliko Naĥiĉevan (Azerbajĝano)
* Karakalpakio (Uzbekio)
* Ferooj kaj Gronlando (Danio)
* multaj respublikoj de Rusio
* parte iamaj kolonioj, ekzemple tiuj de Britio kaj Francio

### Netotala aŭtonomeco 
La ŝtato povas doni aŭtonomajn rajtojn por areo nur parte. Tiel plej ofte la ŝtato kreas, permesas kulturan aŭtonomecon de iu areo, samloka popolgrupo. Ankaŭ la departementoj, kantonoj, subŝtatoj, lokaj komunumoj havas iasence aŭtonomecon en certaj aferoj.

### Aŭtonomeco kiel protesto 
La nocio „aŭtonomeco“ iĝis marko de la italaj politikaj kaj kulturaj protestoj en la 1970-aj jaroj. Tio disvastiĝis en la 1980-aj jaroj al Germanio, al aliaj landoj. Oni nomas tiujn movadanojn „aŭtonomoj“.

## Vidu ankaŭ 
* Afrika naciismo
* Aŭtonomigo
* Leĝo
* Libereco
* Moralo
* Paul Lafargue
* Aŭtarkio
* Enpovigo
* Emancipado
* Rajto de memdetermino
* Suvereneco
* *Sui iuris*

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.marxists.org/francais/lafargue/works/1881/12/lafargue_18811225.htm 
* http://www.fondation-besnard.org/article.php3?id_article=258  

Kategorio:Internacia juro
Kategorio:Bazaj terminoj de juro
Kategorio:Memstareco
Kategorio:Teknologio
Kategorio:Filozofio
Kategorio:Politiko
Áine Ní Ghlinn

**Áine Ní Ghlinn** naskiĝis en Tiobraid Árann (Tipperary) en 1955, kaj estas irlanda poetino, ĵurnalistino, instruistino kaj elsendisto.

Ŝiaj ĉefaj verkoj:

* *An Chéim Bhriste* (1984)(La rompita ŝtupo)
* *Gairdín Pharthais* (1988) (La paradiza ĝardeno)

## Eksteraj ligiloj
* Biografieto (angla kaj irlanda lingvoj)

Ghlinn
Ghlinn
Ghlinn
Ghlinn
Cathal Ó Searcaigh

**Cathal Ó Searcaigh** naskiĝis en Tír Chonaill en nordokcidenta Irlando en 1956. Li fariĝis unu el la plej bone konataj irlandlingvaj poetoj.

Liaj ĉefaj verkoj:

* *Súile Shuibhne* (1983)(La Okuloj de Suibhne)
* *Suibhne* (1987)

eta|maldekstra|300px|Cathal Ó Searcaigh (7-a de septembro 2016)

Kategorio:Irlandaj poetoj
Kategorio:Irlandlingvaj verkistoj
Distrikto Gießen

La **distrikto Gießen** [G**i**sn] situas en la samnoma distriktaro de la germana federacia lando Hesio. Ĝia administra sidejo estas la samnoma universitata urbo (Gießen), kiu havas specialan statuson.
La distrikto apartenas al la ekonomia regiono Rejno-Majno.

Najbaras la hesiaj distriktoj Marburg-Biedenkopf, Lahn-Dill, Vogelsberg kaj Wetterau.

## Urbaj kaj neurbaj komunumoj 
*(inter krampoj la nombroj de loĝantoj fine de )*

## Eksteraj ligiloj 
* paĝoj de la distrikto, germanlingvaj 

Dosiero:2005-08_Gießen_-_WS02.jpg|19-jarcenta domo
Dosiero:2005-09_Gießen_Stadtkirchenturm.jpg|la urba preĝejo
Dosiero:2005_-_Lahn_Gießen_-_Wetzlar_mit_Schwänen.jpg|rivero Lahn inter Gießen kaj Wetzlar
Dosiero:2004-JLU Gießen Sicherlich.jpg|la universitato

G

G
Eszperantó magazin

eta|
**Eszperantó magazin** estis hungarlingva Esperanto-populariga revuo (magazino), eldonita de Hungara Esperanto-Asocio ekde 1973 oktobro (n-ro 3) ĝis 1976 junio (n-ro 3). Poste la titolo de la revuo fariĝis Világ és Nyelv, kiu aperis ĝis 1987. Ĝia ĉefredaktoro estis Imre Szenes, Mihály Gergely. El la 20 paĝoj estis unua paĝo kaj kelkaj artikoloj en Esperanto.

Kategorio:Hungaraj gazetoj
Kategorio:Esperanto-gazetoj
Toltekoj

[eta|Statuoj de toltekaj militistoj en [Tula]]
La **Toltekoj** estas mezamerikana kulturo, kiu regis inter la 10-a kaj la 12-a jarcento super la plej granda parto de Meksiko. Kiel ankaŭ la Aztekoj, ili parolis la navatlan. En tiu lingvo la nomo "Toltecah" signifas *grandaj artmetiistoj* - ili estis la kultura idealo de la Aztekoj.

## Vidu ankaŭ 
* Ĉakmool

Kategorio:Ameriko
Kategorio:Etnoj
Oswald Mosley

**Siro Oswald (Ernald) MOSLEY** (n. 16-an de novembro 1896, Londono, Britio – m. 3-an de decembro 1980, Orsay, proksime al Parizo, Francio) estis brita politikisto, gvidanto de la Brita Faŝista Unio ekde 1932 ĝis 1940, poste tiu de ties posteulo la Unia Movado ekde 1948 ĝis sia morto. Tiuj movadoj faris antisemitisman propagandon, manifestaciis en la juda kvartalo de orienta Londono kontraŭ la judoj kaj vestis sin kiel la nazioj, kun simila insigno.

Mosley estis reprezentanto en la malsupra Ĉambro de 1918 ĝis 1931 kaj estis membro de la Konservativa, poste de la Sendependa, fine de la Laborpartio. Li laboris en 1929–30 en ministerio de la laborpartia registaro. Li provis fondi en 1931 socialistan partion, sed li ne sukcesis eniri denove la parlamenton. En la sekva jaro, li fondis la Britan Faŝistan Union. Per sia elstara oratora kapablo kaj financa apogo de gazetposedanto vicgrafo Rothermere li akiris ioman apogon.

Li estis dum la dua mondmilito internita, en 1943 li estis liberigita pro lia malsano. Li fondis en 1948 la Unio-Movadon, kiu estis - laŭ lia aserto - unuiĝo de 51 asocioj, dekstraj librokluboj.

Li havis tri infanojn kun Cimmie, inter ili Nicholas Mosley, kiu verkis biografion pri vivo de sia patro. Kun alia edzino Diana havis li du infanojn, inter ili Max Mosley, prezidanto de FIA.

Kategorio:Britaj faŝistoj
Kategorio:Britaj politikistoj
Morso (trinkaĵo)

eta|Glaso da morso
**Morso** (ruse морс) estas rusa dolĉa refreŝiga nealkohola trinkaĵo, farata el freŝaj aŭ sukerigitaj beroj. Ĝi similas al kompoto, sed kompare al ĝi oni ne kuiras berojn, sed forte dispremas ilin, aŭ simple lasas ilin sukeriĝi kaj poste aldonas akvon al ili sen aldoni plian sukeron. 
Kvankam eblas uzi multajn fruktojn por morso, oni plej kutime faras nur "bierajn morsojn" (ruse ягодный морс), ekzemple el oksikoko, frago, sorpo kaj aliaj sovaĝe kreskantaj beroj.

Kategorio:Trinkaĵoj
Kategorio:Fruktaj trinkaĵoj
Veterán Autó és Motor

**Veterán Autó és Motor** estas hungarlingva monata eldonaĵo por ŝatantoj de la malnovaj motoraj veturiloj. Ĝi aperas ekde 1997. 

## Eksteraj ligiloj
*oficiala paĝaro

Kategorio:Hungarlingvaj gazetoj
Kategorio:Hungaraj gazetoj
Mary McAleese

**Mary Patricia McAleese** en la angla aŭ **Máire Pádraigín Mhic Giolla Íosa** en la irlanda (naskiĝis la 27-an de junio 1951 sub la nomo de *Mary Leneghan / Máire Ní Lionnacháin* en Belfasto, Nord-Irlando) estis la 8-a prezidento de la Respubliko de Irlando, oficanta ĝis la 11-a de novembro 2011.

## Biografio 
Dum sia adolesko ŝi vivadis en Dublino. Ŝi poste revenos al sia loko de naskiĝo por studi juron, fariĝi advokato kaj instrui en la universitato. Ankaŭ ŝi instruis en Dublino juron kaj kriminologion en la Kolegio Triunuo kaj debutis en 1975 kiel radifonia ĵurnalisto.

Ŝi ankaŭ regis, interalie, televidkanalon kaj elektran firmaon en Nord-Irlando, dum ŝi iĝis aktivulo por la handikapojn. Ŝi revenas universitaten en 1981. En 1987, ŝin oni petas regi la Instituto de Profesiaj Juraj Studoj kie lernas la Nord-Irlandaj advokatoj. Dum la sama jaro, ŝi kandidatiĝis en la partio Fianna Fáil por la prezidenta baloto kaj malgajnis.

Grave katolikisto, ŝi subtenas unuigon de la insulo Irlando kaj estas rigardita kiel strikta konservativulo. Post sia politika malsukceso en la baloto en 1987, ŝi prezidentiĝas unu jardeko poste, en 1997, tiel anstataŭigante la antaŭ prezidento Mary Robinson. Ŝi estas la unua prezidento de la Respubliko de Irlando kiu naskiĝis en Nord-Irlando.

La 1-a de oktobro 2004 je la 12-a precize, ŝi estas reelektita por dua mandato, sen kontraŭulo. Post baloto de la 27-a de oktobro, la 11-an de novembro 2011 ŝi transdonas la postenon al la posteulo Michael D. Higgins.

Kategorio:Irlandaj politikistoj
Kategorio:Prezidantoj de Irlando
Kategorio:Registarestroj
Kistermelők Lapja

***Kistermelők Lapja*** estas hungarlingva monata eldonaĵo en Hungario por la bestobredistoj. 

Ĝi aperas ekde 1956 kaj komence celis apogi la ekster-kooperativajn bredistojn per konsiloj, prezento de la plej modernaj teknologioj, informoj pri la merkato, vendeblecoj ktp. Hodiaŭ ĝi - krom la antaŭe skizitaj - celas ĉiujn bestobredistojn, posedantojn de dorlotbestoj, prilaborantojn de la bestoj. 

Ĝin eldonas la *Magyar Mezőgazdaság Kft*.

## Eksteraj ligiloj 
*oficiala paĝo 

Kategorio:Hungarlingvaj gazetoj
Kategorio:Hungaraj gazetoj
Hans Staden

**Hans STADEN** (Homberg, ĉ. 1525 — Wolfhagen, 1576) estis germana pagsoldato, kiu vivis en Brazilo, tre eble la unua germano en tiu lando.[eta|dekstra|300px|Hans Staden (barba, ĉe fono) rigardas tribon dum [kanibalismo]]Staden estis en Brazilo en komenco de 16-a jarcento, kiel pagsoldato de Portugalio. Li kombatis en Pernambuko kaj en San-Vicento kontraŭ francaj korsaroj kaj indiĝenoj. Li estis komandanto de malgranda trupo en fortikaĵo en nuna Guarujá, antaŭ Santos. Tupinambaoj el Bertioga atakis la fortikaĵon kaj kaptis lin.

Laŭ indiĝena moro, li ne estis tuj mortigita, ĉar kaptitoj devis pasigi periodon por "purigo" antaŭ morto. Krome, ĉar li ne estis portugalo, li diris al indiĝenoj, ke li estas franco, tiam aliancanoj de tupinambaoj. Kiam francoj alvenis al la vilaĝo, ili diris al la indiĝenoj, ke Staden ne estis franco, sed kunulo de portugaloj. Malgraŭ tio, li pluvivis kaj, tuj poste, li estis reprenita de portugala ŝipo. Li vivis preskaŭ unu jaron inter la indiĝenoj.

Li reiris al Eŭropo, kie li verkis libron pri siaj aventuroj en la Nova Mondo, unu el la unuaj priskriboj de Ameriko al vasta publiko. La libro nomiĝas "*Warhaftige Historia und Beschreibung eyner Landtschafft der wilden, nacketen, grimmigen Menschfresser Leuthen in der Newenwelt America gelegen*", sed hodiaŭ oni nomas ĝin simple "Du vojaĝoj al Brazilo". Oni eldonis ĝin en Marburg, Germanio, fare de Andres Colben en 1557.

Ĝi havis multajn eldonojn kaj estis fonto de antaŭjuĝoj kontraŭ Sudameriko dum la 16-a kaj 17-a jarcentoj. Pro tio, en la 20-a jarcento multaj homoj volis kontraŭi la libron kaj akuzis Staden je mensogo aŭ, minimume, misaĵoj. Sed pli profundaj studoj de la verko, male, montras, ke li priskribis realajn aferojn; ilustraĵoj, ekzemple, rigarditaj kiel fantaziaj, montras detale ujojn, kiuj oni konas nur arĥeologie. Komparo de ceramikaĵoj priskribitaj en la libro de Staden kaj arĥeologiaj restaĵoj tre helpis la komprenon de ĝiaj kuntekstoj. Vere, Staden estis ne antropologo, sed pagsoldato, kaj homo de sia tempo. Sekve, li skribis laŭ sia vidpunkto, ne laŭ "neŭtrala" postuloj de nuna scienco, tamen liaj observoj estis tre ĝustaj.

Literature, la libro estas tre bone verkita kaj leginda vojaĝaventuro. Ekzemple, Hans Staden skribis: "(...) Cunhambebe havis antaŭ si grandan keston plenan je homa karno. Li manĝis kruron, levis ĝin antaŭ mian buŝon kaj demandis al mi ĉu mi volas manĝi. Mi respondis 'malracia besto ne manĝas sian kunulon, ĉu homo devas manĝi alian homon?' Li mordis ĝin tiam kaj diris: *Jauára iche*' (Mi estas jaguaro)".

Kategorio:Historio de Brazilo
Kategorio:Germanaj esploristoj
Kham

eta|dekstra|350px|Kham en orienta Tibeto
**Kham** (tibete: ཁམས་ *khams*, ) estas unu el la tri tradiciaj provincoj de Tibeto, la aliaj estante Ü-Tsang kaj Amdo. Fakte Kham estas tibeta provinca nur kultursence, sed ne politike, ĉar la tuto de Kham neniam estis administrita per unu nura estraro, aŭ tibeta aŭ ĉina.

eta|maldekstra|350px|La monto Minya Konka en orienta Kham
La kultura sfero de Kham estas unu el la plej gravaj kaj diversaj de la alta ebenaĵo de Tibeto.
La dialektoj de Kham estas la ĉefaj dialektoj de la tibeta lingvo. La loĝantoj nomas sin ne *Böpa* [bod pa], la kutima nomo de la tibetaj loĝantoj laŭ la estraro de Lasao, sed *Khampa* [khams pa].

## Literaturo 
* Tsering Shakya: *The Dragon in the Land of Snows. A History of Modern Tibet Since 1947*, London 1999, ISBN 0-14-019615-3
* Andreas Gruschke: *The Cultural Monuments of Tibet’s Outer Provinces: Kham*, 2 vols, Bangkok 2004 ff. ISBN 974-480-049-6

## Eksteraj ligiloj 
* Ttt-ejo de orienta Tibeto (angle) 
* Materialoj pri la tibeta lingvo de Kham (angle) 
* Kham Aid Foundation - helpprogramoj kaj informoj por vojaĝoj (angle)

Kategorio:Geografio de Tibeto
Lasao

eta|Palaco Potala, kiu kreas dominaĵon kaj ĉefmemorindaĵon de Lasao
**Lasao** (tibete: ལྷ་ས་; transliterite: lha sa; ĉine: 拉萨 ; pinjine: Lāsà) estas prefektujnivela milionurbo, nuntempe la ĉefurbo de la aŭtonoma regiono de Tibeto en Ĉinio.

Historie ĝi estas la ĉefurbo de la reĝ-lando de Tibeto, kies regnestro estis la Dalai-lamao. La palaco de Potala, iama palaco de la dalai-lamao estas monda heredaĵo de UNESKO.

Ekde julio 2006 la Ĉinghaj-Tibeta fervojo ligas la urbon al la cetera parto de Ĉinio.

## Geografio kaj klimato 
[eta|250px|maldekstra|La [Tibeto|tibeta valo de Lasao.]]
maldekstra|eta|250px| Situo de Lasao en Himalajo
Lasao kaj ĝia prefekturo havas areon de 30.000 km² kaj 500.000 loĝantojn, el kiuj pli ol duono vivas en la urba centro, kiu okupas 54 km². La loĝantaro kreskas rapide.

Situanta en valo ĉirkaŭita de montoj, Lasao altas je 3.650 metroj super la marnivelo. Ĝi situas en la centro de la lando. La ĉirkaŭaj montoj altas ĝis 5.500 metroj kaj la rivero Kyi, kiu fluas al la riverego Bramaputro, estas la akvorezervujo de la tuta urbo.

## Nuntempaj bildoj de Lasao 

Dosiero:The Barkhor, both a place for walking meditation and shopping.jpg|Barkhor, loko por meditado kaj butikumado.
Dosiero:Lhasa from Potala.JPG|Lasao vidita de la palaco Potala.
Dosiero:Lhasa from Potala place.JPG|La ĉefstrato de Lasao.

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala ttt-ejo (ĉine) 
* Historio de Lasao ekde 1950 (france)
* Informoj pri Lasao (angle)
* Lasao (angle) 
* Lhasa Travel Guide 
* Lhasa - Asia Harvest 

Kategorio:Loĝlokoj de Tibeto
Kategorio:Budhismaj pilgrimejoj
Kategorio:Prefektujnivelaj urboj de Ĉinio
Fludiagramo

eta|
**Fludiagramo** aŭ fluskemo estas grafika aperigo de iu proceso (ekz. produktada aŭ komputada proceso), kiu vidigas la unuopajn paŝojn, kiel la produkto trairas la procesvojon aŭ kiel la komputilo faras la programon.

Oni skizas la unuopajn paŝojn plej ofte en kvadratoj kaj per konektaj sagoj montras la procesan fluon.

## Vidu ankaŭ 
* Programstruktur-diagramo

Kategorio:Programado
Lalitpur

eta|180px|Durbar placo
**Lalitpur** (लालितपुर) aŭ
**Patan** (पातन) estas la kvara plej granda urbo de Nepalo post Katmanduo, Biratnagar kaj Pokhara. Ĝi situas en la valo de Katmanduo je la suda bordo de la Bagmati rivero en la distrikto Lalitpur kaj formas kun Katmanduo duoblurbon. Ĉirkaŭ la jaro 1000 ĝi estis kun proksimume 100 000 loĝantoj la deka plej granda urbo de la mondo. En 2001 la urbo havis 166 674 loĝantojn.

## Vidindaĵoj 
* **Patan Durbar Parking Lot**, la burgparkejo
* **Hiranya Varna Mahaa Vihar**, la Templo de mil Budhoj
* **Kumbeshwar Tempel**, kvinetaĝa Pagodo.

Patan-Ratnakar Mahavihar-08-2015-gje.jpg|
Patan-Menschen-40-zwei Maenner-2013-gje.jpg|
Patan-Menschen-20-Palastplatz-sieben Patanesen-2015-gje.jpg|
Patan-Bhimsen-12-Baustelle-gje.jpg|
Patan-Bhimsen-10-Baustelle-gje.jpg|
Patan-Palast-02-2015-gje.jpg|
Patan-Palast-Sundhara Chowk-02-Brunnen-gje.jpg|
Patan-Hiranyabarna Mahavihar-38-Kloster-2013-gje.jpg|
Atpatandurbarsquare.jpg|Nevaro atendas por turistoj sur la Durbar placo

## Vidu ankaŭ 
Listo de urboj de Nepalo
Koordinatoj: 

Kategorio:Nepalo
Kategorio:Geografio
Sendependa kunlaboristo

**Sendependa kunlaboristo**, **libera kunlaboristo** aŭ **liberprofesiulo** estas tiu profesiulo, kiu grandparte kunlaboras en aŭ por iu projekto de diversaj entreprenoj. La esprimo estas uzata por la reklama kaj informadika branĉo. Oni uzas ĝin ankaŭ en senco de **libera profesiulo**. Tipa rekompenso por la donita laboro aŭ servo estas honorario.

Tipaj profesioj estas ĵurnalisto, verkisto, aktoro, grafikisto, reteja dezajnisto.

## Vidu ankaŭ 
* Cifereca nomado

Kategorio:Profesioj
Laborista benefico

**Laborista benefico** aŭ aldona (akcesora) gajno (avantaĝo) signifas en la financaferoj enspezon, kiu konsistas ne el mono. Tiuj estas ĝenerale apogoj pri servoj, naturaĵoj.

**Ekzemploj:**
* malmultekostaj manĝeblecoj ĉe la entrepreno
* uzo de entreprena aŭtomobilo
* varojn, kiuj la laboristo povas aĉeti pli malmultekoste aŭ ricevas senpage
* loĝejo, luita senpage aŭ malmultekoste
* akcioj, venditaj al la laboristo pli malmultekoste ol la kurso.

Tiuj naturaj gajnoj estas laŭ leĝo impostdevaj,

## vidu ankaŭ 
* benefico

Kategorio:Labora juro
Plentempa laboro

La **plentempa laboro** signifas plej ofte en la okcidentaj landoj, ke la laboristo plej verŝajne ricevas laboristan beneficon (ankaŭ sansekurigon) kaj havas eblan ŝancon por kariero. 

La plentempa laboristo lukras pli ol iu en part-tempa laboro. La normala laborsemajno en Usono kaj Svedio konsistas el 40 laborhoroj. En Francio, en la registaro tiu estas 35 horoj po semajno.

Kategorio:Laboro
Kategorio:Ekonomika sociologio
Akordo (muzikgrupo)

**Akordo** estas muzikgrupo de nederlandaj kantistoj, kiuj kantas nurvoĉe, sen muzikila akompano.

Ĝia repertuaro konsistas el plurvoĉaj kantoj de diversaj landoj kaj diversaj stiloj: de mezepokaj ĝis modernaj, de folkloraj ĝis roko. Ĉiuj kantoj estas en Esperanto kaj preskaŭ ĉiuj ricevis tradukon aŭ - pli libere - Esperantan version verkitan speciale por la grupo. Malofte ili kantas muzikajn originale verkitajn en Esperanto.

La grupo ekzistas ekde 1988 kaj en 1989 okazis ĝia unua koncerto,  dum la Nederlanda Esperanto-Kongreso en Zeist. La Internacian Junularan Kongreson de 1989 en Kerkrade, kie okazis dua granda koncerto, entute gvide organizis pluraj akordanoj. En 1992 Akordo faris la unuan koncerton en eksterlando kaj en 1996 estis lanĉita la unua KD, *Muzikpluvo*. Poste, en 2003 la muzikgrupo publikigis sian duan muzikalbumon *Kristnaska kordo*. La grupo finis aktivajn koncertojn en 2008. Tamen ankoraŭ daŭras publikigoj de sondosieroj. Ekzemple en aprilo 2018 el la eldonejo Vinilkosmo en suda Francio lanĉiĝis bita reeldono de la unua albumo de la bando, *Muzikpluvo,* kun du kromaj trakoj.

## Anaro 
* Rineke Hoens - soprano (en la dekstra foto en helruĝa ĉemizo)
* Saskia Idzerda - soprano/aldo (en la foto en helflava ĉemizo)
* Marwine van der Molen, aldo (foto ĉi-tie)
* Jeroen Balkenende, tenoro ekde 1999 (en la foto en helblua ĉemizo)
* Sander van Huijzen, tenoro (en la foto en viola ĉemizo)
* Danny ten Haaf - baso ekde 1992 (en la foto en oranĝa ĉemizo)
* Arjen-Sjoerd de Vries - tenoro (en la foto en mezruĝa ĉemizo)

Aldoniĝis Ineke Bourguignon-Slis inter 1991 kaj 2001, kaj *Hansa Krijgsman* inter 2004 kaj 2008.

## Diskaro 
* 1996 - *Muzikpluvo* (dua, cifereca eldono en 2018)
* 2003 - *Kristnaska kordo*

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo ()
* prezento ĉe MusicExpress, arkivigite fine de 2007 en la retejo *archive.org* ()
* prezento en la retejo *vinilkosmo*, jen esperante (arkive), france (arkive)  kaj angle (arkive)

## Referencoj 

Kategorio:Esperantaj muzikaj grupoj
Kategorio:Esperanto Nederland
Saw (filmo)

**Saw** (angle *Segilo*) estas usona horora filmo aperinta en 2004. Regita de la aŭstrala reĝisoro James Wan, la filmado daŭris dek-ok tagojn kaj kostis iom pli ol unu miliono da usonaj dolaroj. Rolante nefamajn aktorojn kaj aperante sen grava reklamo, la filmo ja trafis teruran sukceson kaj staras nun inter la klasikaj teruraj filmoj. Ĝi unue aperis en la Filmfestivalo de Sundance en januaro 2004 kaj poste montriĝis al la tuta usona publiko la 29-an de oktobro 2004.
Saw trafis 55 milionojn da dolaroj nure sur usona grundo, kaj tiu rezulte instigis la produktorojn krei plurajn sekvaĵojn : **Saw II** en 2005, **Saw III** en 2006, **Saw IV** en 2007 **Saw V** en 2008 kaj **Saw VI** en 2009.

## Scenaro 
Adam kaj Lawrence, du plenkreskuloj, ne konas unu la alian, sed tamen, ambaŭ vekiĝas en malpura kaj ŝlosita ĉambro. Ĉiu el ili estas katenita al akvokondukilo je la du malaj anguloj de la ĉambro. Meze de tiu-ĉi kuŝas sangokovrita viro, verŝajne morta. Baldaŭ aŭdeblas robota voĉo kiu diras al ili ke la ŝlosilo por eskapi troviĝas ie en la ĉambro. Dum ili serĉas, Adam komencas kompreni kiu ilin malliberigis ĉi tie. Temas pri iu sadisto kiu neniam mortigas siajn viktimojn sed metas ilin en angoran situacion kies finaĵo estas morto kaj donas al ili la manieron eskapi, kiu estas kelkfoje pli terura ol morto. La filmo tiel temas pri homaj reagoj kaj interagoj fronte al terura elekto en fermitaj ĉambroj.

## Ĉefrolantoj 
[eta|maldekstra|250ra|Amanda alfrontas teruran elekton : Aŭ ŝi mortas pro [makzelo dispecigita de la aparato kiun ŝi surhavas, aŭ ŝi trovas la ŝlosilon kiu troviĝas en la ventro de sia kunulo por ke ĝi malfermu la aparaton kaj ebligu ŝin eskapi]]

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo (angle)

Kategorio:Usonaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 2004
Kategorio:Hororaj filmoj
Taktser

[400ra|eta|La [vilaĝo Taktser en Amdo]]
**Taktser** estas la tibeta nomo de la vilaĝo **Hongya** (红崖村 *Hongya cun*, *Hongaizi* en loka dialekto), kiu, kune kun 13 aliaj vilaĝoj estas la komunumo Shihuiyao. Shihuiyao troviĝas en Ping'an (平安县), kiu estas parto de la distrikto Haidong de la provinco Ĉinghajo en la popola respubliko de Ĉinio.

Malgraŭ la jam de jarcentoj ĉine parolanta loĝantaro, la regiono estas parto de la tibeta kulturregiono Amdo. Taktser situas ne (kiel oni kredas ofte) proksime de la budhisma Kumbum-monaĥejo (ĉine ''Ta'er Si''), sed ĉirkaŭ 50 km sudoriente de ĝi, ĉirkaŭ 20 km sudokcidente de la komunumo Ping'an (平安镇, tibete *Bayan khar*).

[200ra|maldekstra|eta|La naskiĝdomo de la [Tenzin Gyatso|14-a dalai-lamao]]
La vilaĝo famiĝis, ĉar tie naskiĝis la mondfama Tenzin Gyatso, 14-a Dalai-lamao. Tiam la vilaĝo nomiĝis *Qijiachuan* aŭ *Qijiazhuang*, kiu signifas "rivero (aŭ hejmo) de la familio Qi" (Ch'i). Tio, ŝajne estis la triba nomo de la familio de la dalai-lamao, ĉar la knabo respondis tion kiam oni demandis lian nomon.

## Literaturo 
* Matthias Hermanns, Mythologie der Tibeter. Magie. Religion. Mysterien, 1955, Neuausgabe *Mythen und Mysterien, Magie und Religion der Tibeter*, Essen o. J., S. 202. ISBN 3884001124
* Andreas Gruschke: *The Cultural Monuments of Tibet’s Outer Provinces: Amdo*, Band 1, Bangkok 2001, ISBN 9-7475-3459-2 - http://www.tibetinfopage.de/Amdo.htm 
* Andreas Gruschke: *Diederichs kompakt - Dalai Lama*. Kreuzlingen - München 2003, ISBN 3720524612

Kategorio:Loĝlokoj de Tibeto
Alien: Resurrection

***Alien: Resurrection*** estas la kvara filmo de la **sagao Alien**. Reĝisorita de la franca sciencfikcisto Jean-Pierre Jeunet, tiu usona horora filmo kies rakonto troviĝas en spacoŝipo aperas kvin jaroj post la tria epizodo de la serio, en kiu la heroino, Ellen Ripley, mortis. Estis do granda surprizo por la ŝatantoj ekvidi tiun novan epizodon. La filmo havas neerareble la stampon de sia reĝisoro, kaj verŝajne celas junan publikon kun heroaro tre ĉarmaj. Ĝi estis la malplej sukcesa epizodo de la serio, kun 161,8 milionoj de dolaroj tutmonde.

## Ĉefrolantoj 
## Intrigo 
Ĉirkaŭ 1379, en la spacoŝipo *USM Auriga*, sciencistoj strebas eligi beban ksenomorfon el la korpo de Ripley. Ili sukcesis kloni ŝin kaj ŝia gasto post retrovi sangsamplon de ŝia korpo sur la planedo *Fiorina 161* en 2356. Ripley (alinome 8-a provo de klono), kiu nun estas parte *alien-a* pro ne kontrolita miksado de DNA vekiĝas do 200 jaroj post la memmortiĝo de sia modelo. Ŝlosita for de sia "bebo", la *alien*, kiu estas la vera kialo de ilia klonado, Ripley disvolvas predantan lertecon kaj perceptan konscion pri la sorto de la aliaj *aliens*. Du jaroj poste, spacoŝipo nomita la *Betty* kies grupanoj estas kontrabandistoj, kunportas plurajn forrabitajn malliberulojn en stazstato. La kontrabandistoj poste ekscios ke la kompatinduloj estas nutronta ksenomorfan embrion. Dumtempe, la *aliens* sukcesas eskapi el sia ĉelo, mortigante unu el ili. La ksenomorfa flava kaj acida sango de la mortulo fandas la ĉelan parieton kaj ebligas eskapvojon. La defio por la kontrabandistoj, baldaŭ reatingitaj de Ripley, estos reveni bonfarte al la *Betty*. Homforma roboto, Call, modifas la vojiron de la *USM Auriga* (kiu normale iris al Tero) kaj programas eksplodon de la ŝipo. Ripley 8 retrovas siajn ksenomorfajn gefratojn kaj malkovras ke pro la interŝanĝo de DNA, la *alien-a* reĝino heredis de homa graveda sistemo kaj naskas krucaĵon inter ksenomorfo kaj homo. Sed tiu nova infano mortigas sian patrinon kaj montras korinklinon por Ripley. Ripley hastas forfuĝi al la *Betty* sed la kreitaĵo silente sekvas ŝin, kaj kiam ŝi retroviĝas interne de la spacoŝipo malproksimiĝanta de la *USM Auriga*, Ripley devas alfronti sian "idon" kaj kaĉigas kaj sendas ĝin en la spaco malvarmon. Post eksplodo de la *USM Auriga*, la *Betty* surteriĝas apud dezertiga Parizo kun kvar ŝipanoj.

Kategorio:Usonaj sciencfikciaj filmoj
Kategorio:Hororaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1997
Kategorio:Klonado en fikcio
Kategorio:Eksterteranoj en fikcio
Avril Lavigne

**Avril LAVIGNE** (naskiĝis la  en Belleville, Ontario, Kanado) estas kanada rok-muzika kantistino, muzikistino kaj aktorino. Ŝia vera nomo estas Avril Ramona Lavigne, iu franca nomo. Ŝi estas de Napanee, Ontario, Kanado. Ŝi estas edziniĝinta kun Deryck Whibley, kiu estas ankaŭ kanadano, kaj li estas gvidanto de popmuzikgrupo Sum 41. En 2006 la revuo Canadian Business Magazine nomis ŝin "la sepa plej potenca kanadano en Holivudo". Pli ol 16 milionoj da ekzempleroj de ŝia unua albumo, "Let Go", estis venditaj, kaj ĝis nun, Avril vendis pli ol 30 milionoj da albumoj tutmonde.

## Diskografio 
### Albumoj 
* 2002 *Let Go*
* 2004 *Under my skin*
* 2007 *The Best Damn* Thing*
* 2011 *Goodbye Lullaby*
* 2013 *Avril Lavigne
* 2019 *Head Above Water*
* 2022 *Love Sux*

### Unukantaj diskoj 
* 2002 *Complicated*
* 2002 *Sk8er Boi*
* 2002 ''I'm with you*
* 2002 *Losing Grip*
* 2004 *Don't tell me*
* 2004 *My happy ending*
* 2004 *Nobody's home*
* 2004 *He wasn't
* 2007 *Keep Holding on*
* 2007 *Girlfriend*
* 2007 ''When you're gone*
* 2007 *Hot*
* 2008 *The Best Damn Thing*
* 2010 *Alice* (aŭdebla fine de la filmo *Alice in Wonderland*)
* 2011 *What The Hell*
* 2011 *Smile*
* 2011 *Wish You Were Here''

## Filmoj 
Lavigne aktoris en kelkaj filmoj:

* Over the Hedge — la voĉo de Heather
* The Flock — la koramikino
* Fast Food Nation
* Going the Distance

## Eksteraj ligiloj 
*  Retejo oficiala

Kategorio:Kanadaj kantistoj
Kategorio:Popkantistoj
Kategorio:Francaj ontarianoj
Kategorio:Gitaristoj
Kategorio:Kanadaj aktoroj
Glatglacio

eta|180px|Glatglacio sur vojo
eta|180px|Glatglacio sur vojo
eta|180px|Glatglacio sur vojo
eta|180px|
eta|180px|

**Glatglacio** (aŭ **glatiso**) estas maldika tavolo de glacio sur la grundo aŭ sur vojo, kiu estas tre glata kaj pro tio glitiga. Ĝi estiĝas, kiam pluveroj aŭ nebulo glaciiĝas sur la malvarmega grundo aŭ vojo. Glatglacio estas aparte danĝera por la trafiko, kiam ĝi estiĝas sur stratoj aŭ aŭtovojoj.

Kategorio:Precipitaĵoj
Kategorio:Ŝosea transporto
Palaco Mollard

**Palaco Mollard** (kompleta nomo **Palaco Mollard-Clary**) estas baroka urbopalaceto en la centro Vieno. Ĝi troviĝas en la Herrengasse 9 en la unua distrikto.

eta|maldekstra|La Palaco Mollard en Vieno

Jam en mezepoko ekzistis la parcelo kun domo sur ĝi. De 1696 ĝis 1698 oni konstruis tie palacon laŭ ordono de regnestra grafo Mollard. La grafo Franz Wenzel Clary-Aldringen aĉetis ĝin en la jaro 1760. Imperiestro Jozefo la 2-a organizis en ĝi la famajn "tablajn rondojn", t.e. kunvenoj de tre influhavaj personoj de la monarkio. En 2004 oni funde renovigis ĝin kaj ekde 2005 troviĝas tie la Esperantomuzeo, la Kolekto por Planlingvoj, la Globusa muzeo kaj la fama Muzika Kolekto de la Aŭstria Nacia Biblioteko kun la manuskripto de la rekviemo de Mozart

## Eksteraj ligiloj 
* Aŭstria Nacia Biblioteko
* Kolekto por Planlingvoj kaj Esperantomuzeo 
*  *(inkluzivas historian skizon pri la palaco)*

Mollard
Kategorio:Konstruaĵoj en Interna urbo (Vieno)
Kategorio:Aŭstria Nacia Biblioteko
Kategorio:Barokaj konstruaĵoj en Vieno
Golfa milito (apartigilo)

En la regiono de la Persa Golfo post la irana revolucio en 1979 okazis tri gravaj militoj, kiun kelkaj vidas kiel unu solan militon, sed kiun kronologie eblas trakti aparte:
* La 1-a Golfa Milito, milito inter Irano kaj Irako de 1980 ĝis 1988; ĝi estas ankaŭ nomata **irana-iraka milito** aŭ la 8-jara milito.
* La 2-a Golfa Milito, invado de Kuvajto fare de Irako en 1990, kaj liberado per koalicio en 1991; ĝi estas antonomazie nomata la **Golfa Milito**.
* La 3-a Golfa Milito aŭ milito de Irako de 2003 ĝis 2007 fare de Usono kaj kelkaj aliancanoj en 2003; ĝi estas ofte nomata simple la **Iraka Milito**

En arabaj landoj oni nomas foje la 2-an golfan militon ankaŭ 1-an militon kontraŭ Saddam Hussein, kaj la 3-an golfan militon, la duan kontraŭ li.
Rusa Ortodoksa Eklezio

La **Rusa Ortodoksa Eklezio** aŭ la **Ortodoksa Eklezio de Rusio** estas aŭtocefala eklezio, kies estro portas la titolon *Patriarko de Moskvo kaj de la tuta Rusio* kaj loĝas en Moskvo. La nuna patriarko estas Cirilo la 1-a (ekde 2008).

eta|maldekstra|
La Patriarkeco de Moskvo inkluzivas entute 164 lokajn areojn nomitajn ekzarkejoj en la Rusia Federacio. Laŭ sia propra kompreno, la kompleta aga teritorio de la eklezio inkluzivas la teritorion de la antaŭa Sovetunio (escepte de Kartvelio kaj Armenio, do ankaŭ la baltajn ŝtatojn kiuj dumlonge estas integra parto de la Eŭropa Unio), same kiel Ĉinio, Japanio kaj Mongolio, kun la ekleziaj partoj en multaj sendependaj ŝtatoj havante aŭtonomian statuson. La Rusa Ortodoksa Eklezio ankaŭ rilatas al ekzarkejoj de la diasporo (aŭtonoma Rusa Ortodoksa Eklezio eksterlande) kaj, en la plej larĝa signifo, ankaŭ komprenas sin respondeca por kelkaj disigitaj eklezioj, aparte la Malnovritanoj. Laŭ la Nicea-Konstantinopola Granda Kredokonfeso, la Ortodoksaj Eklezioj de la Patriarkeco de Moskvo, kune kun la aliaj Ortodoksaj Eklezioj, formas tion kion la kredokonfeso nomas la *unu, sankta, katolika kaj apostola eklezio*. La plej granda rusa ortodoksa preĝejo estas la katedralo de Kristo Savinto en Moskvo.

## Episkopoj 
* Cirilo la 1-a

## Aktualaj eventoj 
* La  2018, la Sankta Sinodo de la Konstantinopola Ortodoksa Eklezio nuligis tomoson (eklezian decidon) pri subiĝo de la Ukraina Ortodoksa Eklezio al la Rusa Ortodoksa Eklezio. 
* Sekve al tio, la  2018 la Sankta Sinodo de la Rusa Ortodoksa Eklezio decidis ĉesigi plenan komunion kun la Konstantinopola Ortodoksa Eklezio, akuzinte tiun pri invado en sian kanonan teritorion.
## Vidu ankaŭ 
* Raskol

## Eksteraj ligiloj 
* Nuntempaj patriarkoj (angle)
Aleksio la 2-a

**Aleksio la 2-a** (naskiĝis **Aleksej Miĥajloviĉ RIDIGER** la 23-an de februaro 1929 en Talino, Estonio - 5-a de decembro 2008 en Moskvo) estis la 15-a patriarko de la Rusa Ortodoksa Eklezio kun la titolo *Patriarko de Moskvo kaj de la tuta Rusio* (ekde 1990 ĝis lia morto).

La nomo **Von Ridiger** devenas de malnova nobela familio de germana deveno. Prauloj de Aleksio la Dua konvertiĝis al ortodoksismo en la 18-a jarcento.

En la ofico de patriarko de Moskvo sekvis lin patriarko Cirilo la 1-a per elekto de la 6-a de decembro 2008.

## Vidu ankaŭ 
* Rusa Ortodoksa Eklezio

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Biografio oficiala (angle)

Kategorio:Religio
Kategorio:Patriarkoj de Moskvo
Kategorio:Naskiĝintoj en 1929
Kategorio:Mortintoj en 2008
Nepalganĝ

eta|200px|Vido de la urbo Nepalganj
**Nepalganj** (nepale: नेपालगञ्ज, estas unu el la plej grandaj urboj en okcidenta Nepalo (en 2001 ĝi havis 57 535 loĝantojn) kaj la plej grava trafiknodo de la regiono.

Ĝi havas flughavenon, de kie Katmanduo kiel ankaŭ aliaj alteriĝejoj en okcidenta Nepalo estas aere atingeblaj. Estas limtransirejo al Hindio (ĉ. ses kilometroj for de la urbo), kiu ankaŭ estas malfermita por eksterlandanoj. Krom tio estas ankaŭ bushaltejo, kun regulaj busligoj al la ĉefurbo kaj antaŭ ĉio al la montaj distriktoj kiel Surkhet, Dailekh aŭ Sallyan.

La distrikto Banke, kies ĉefurbo estas Nepalganj tamen estis ekde 1816 (laŭ la traktato de Segauli) en posedo de la britoj, en 1858 oni redonis ĝin al Nepalo, ĉar la nepala armeo donis valoran servon al la britoj dum la terenbato de la hinda ribelo de 1857.

En la granda malnova urboparto troviĝas ampleksaj bazaroj kun tre varia oferto da varoj. La arkitekturo de la malnova urboparto estas tre hinda, kio por Nepalo estas rara.

La majoritato de la loĝantaro tradicie estas islamana kaj porolas hinde. Intertempe tie tamen petolas buntan popolmiksaĵon, la plejmulto de la grandaj etnoj de Nepalo estas reprezentataj.

Koordinatoj: 

Vidu ankaŭ: Listo de urboj de Nepalo

Kategorio:Urboj de Nepalo
Masakro de Bolonjo

eta|dekstra|400px
La **Masakro de Bolonjo** estis terora atako per bombo, kiu eksplodis la 2-an de aŭgusto 1980 en atendejo de la stacidomo de la itala urbo Bolonjo; 85 homoj estis murditaj, ĉirkaŭ 200 vunditaj.

Deponita en valizo la bombo eksplodis je la 10a horo kaj 25 minutoj.

Tiutempe la atendejo estis plenplena de vojaĝantoj.

## La viktimoj 
220px|eta|dekstra|Memortabulo por la *viktimoj de terorismo faŝista*

## Vidu ankaŭ 
* Somera Olimpiko 1980

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala ttt-ejo de la viktimoj (itale)
* Il testo integrale della sentenza di cassazione del 23 novembre 1995 (itale) 
* concorso2agosto.it (itale)
* unattimoventanni.it (itale)
* Oficiala ttt-ejo de la stacidomo de Bolonjo
* BBC Overview of the events (angl)
* Memorinda masakro - 25 jarojn poste (angle)
* Olivier Bonnet : L'attentat de la gare de Bologne (france) 
* 1980 : carnage à Bologne, 85 morts (france)

Bolonjo
Kategorio:Bolonjo
Kategorio:1980 en Italio
Tikal

eta|Detalo de la tegmenta konstruaĵo de la Templo 2
[eta|Du [steleoj en Tikal]]
**Tikal** (fakte **Mutal**) estas antikva urbo de la Majaoj en la pluvarbaro de El Petén (norda Gvatemalo). Ĝi estis unu el la ĉefaj urboj de la klasika majaa erao (3-a ĝis 9-a jarcento). La unuaj konstruaĵoj estas el la 7-a jarcento a.K.. Dum la 2-a jarcento komencis la vera urba evoluo kun la konstruado de temploj, steleoj kaj palacoj. La kulmnio okazas dum la 5-a jarcento kiam potenca dinastio submetas la apudajn urboŝtatojn. La granda malamiko estis la 100 km fora Calakmul. Dum la 6-a kaj 7-a jarcento perdiĝis la potenco de Tikal, konstruado ĉesis.

## Literaturo 
* Nikolai Grube: *„Lady Ti“ und die Liebe. Die „Frau von Tikal“ genannte Herrscherin gibt der Forschung Rätsel auf...* en: *Abenteuer Archäologie*. Spektrum der Wissenschaft Verlagsgesellschaft, Heidelberg 2005,1. ISSN 1612-9954

## Vidu ankaŭ 
* Majaa Biosfera Rezervejo
* Majaoj
* Listo de majaaj ruinoj

## Eksteraj ligiloj 
* Mapo kaj fotoj de la temploruinoj
* Ttt-ejo de la Tikal-parko 
* Historio de Tikal
* Tikal-portalo 
* Historio kaj fotogalerio

Kategorio:Majaaj ruinoj en Gvatemalo
Kategorio:Arkeologio
Kategorio:Malaperintaj urboj
El Mirador

**El Mirador** estas la plej granda metropolo majaa el la antaŭklasika erao. La ruinoj troviĝas en El Petén, la plej norda departemento de Gvatemalo. La urbo estis forlasita de la loĝantaro ĉirkaŭ la jaro 50, malkovrita denove nur en 1926.

Troviĝas en El Mirador du tre grandaj piramidoj: la ĉirkaŭ 55 metrojn alta "El Tigre" kaj "La Danta", kiu estas 72 metrojn alta kaj kronita de templo. Oni trovis multajn prezentaĵojn de la birda dio Vucub Caquix.

## Vidu ankaŭ 
* Majaa Biosfera Rezervejo
* Majaoj
* Listo de majaaj ruinoj

## Eksteraj ligiloj 
* Video de la germana televido ZDF pri El Mirador 
* Mallonga artikolo kaj bildo de El Mirador 
* Mirador Basin - Foundation for Anthropological Research and Enviromental Studies

Kategorio:Majaaj ruinoj en Gvatemalo
Kategorio:Arkeologio
Cuello

**Cuello** estas majaa ruino en la provinco Orange Walk en Belizo (Mezameriko). Ĝi estas unu el la plej malnovaj majaaj urboj kun loĝantepoko ĉirkaŭ la jaroj -2000 kaj 1000.

Cuello havas templojn, placojn, malgrandan palacon, loĝejoj kaj du subteraj konservejoj. Trovaĵo de jadperloj el 400 km fora regiono montris ke komerco ekzistis (ĉ. 600 a.K.).

Cuello estis denove malkovrita en la jaro de 1973 de Norman Hammond. La nomo "Cuello" estas ne majaa nomo, sed devenas de la proksima rumfabriko "Cuello Brothers Distillery", sur kies grundo oni trovis la majaajn ruinojn.

## Vidu ankaŭ
* Majaoj
* Listo de majaaj ruinoj

## Eksteraj ligiloj 
* Cuello ĉe Belizeexplorer.com (germane) 
* Cuello ĉe Ambergriscaye.com (angle)

Kategorio:Arkeologio
Kategorio:Majaaj ruinoj en Belizo
Mir (televid-radia kompanio)

**Interŝtata Televid-Radia Kompanio „Mir“** () estis fondita en 1992 laŭ akordo inter la ŝtatestroj de la ŝtatoj-membroj de la Komunumo de Sendependaj Ŝtatoj (KSŜ; organizo, liganta plejparton de la eksaj sovetiaj respublikoj).

Ĝiaj celoj estas:
* rakonto pri la politika, ekonomia kaj kultura kunlaboro;
* formado de komuna informa spaco de la Komunumo;
* subteno de la internacia inform-interŝanĝo.

La kompanio „Mir“ produktas televidajn programerojn, kiujn poste reuzas diversaj televidaj kanaloj kaj kablaj televidaj retoj en la landoj de KSŜ kaj ĝiaj najbaroj.

Kategorio:Aperis en 2003
Kategorio:Televidkanaloj en Rusio
Kategorio:Televidkanaloj en Armenio
Kategorio:Televidkanaloj en Azerbajĝano
Kategorio:Televidkanaloj en Belorusio
Kategorio:Televidkanaloj en Kazaĥio
Kategorio:Televidkanaloj en Kartvelio
Kategorio:Ruslingvaj televidkanaloj
Kategorio:Rusiaj radiostacioj
Kategorio:Belorusaj radiostacioj
Kategorio:Kirgizaj radiostacioj
Kategorio:Komunumo de Sendependaj Ŝtatoj
Kategorio:Satelitaj televidkanaloj
Fred Pratt Green

Pastro **Fred[erick] Pratt Green** (1903-2000), CBE [KBI], anglo, estis metodisma pastoro kiu fariĝis unu el la plej gravaj verkistoj de novaj kristanaj himnoj en la lasta duono de la dudeka jarcento. Liaj himnoj plej multnombre aperas en metodismaj kantaroj, sed kelkaj troviĝas ankaŭ en anglalingvaj kantaroj de multaj aliaj eklezioj. Unu, ''Christ is the World's Light* (1968), aperas per Esperanta traduko de Adolf Burkhardt en la ekumena diserva libro Adoru (*Kristo, la lum' de l' mond','' n-ro 422).

Kategorio:Anglaj poetoj
Kategorio:Pastoroj
Charles Wesley

**Charles WESLEY** [ĉaalz ŭezli] esperantigite **Karlo VESLIO** (18-a de decembro 1707 - 29-a de marto 1788) estis kunfondinto, grava frua gvidanto, kaj la ĉefa kantoverkisto de la metodisma movado en 18-a-jarcenta anglikanismo. Li estis pli juna frato de John Wesley, kaj intime kunlaboris kun sia frato, kvankam ili ne ĉiam plene akordis pri doktrinaj kaj politikaj demandoj.

Charles Wesley estas memorata nuntempe ĉefe pro siaj himnoj. Li verkis pli ol 6000 himnajn tekstojn. El tiu nombrego, ĉ. 150 ankoraŭ troviĝas en aktualaj himnaroj (plej multenombre en la kantaroj de la britaj metodistoj); kaj eble deko el ili trovis lokon en la kerna kantaro de la monda kristanismo, komune kantate de ĉiuj konfesioj en multaj lingvoj kaj landoj. Tri estas en *Adoru*.

Kategorio:Anglaj metodistoj
Kategorio:Anglaj kristanaj teologoj
Kategorio:Anglaj verkistoj
Kategorio:Protestantaj himnoverkistoj
Kategorio:Protestantaj verkistoj
Federico Jiménez Losantos

**Federico Jiménez Losantos** naskiĝis en 1951 en Teruel, ĵurnalisto kaj verkisto de Hispanio.

Direktoro kaj prezentanto de la matena programo *La Mañana* ('La mateno') en la hispana radio COPE, nuntempe unu el la plej popolaj programoj. Li skribas ankaŭ artikolejojn en *El Mundo* ('La mondo'). Eldonisto kaj kunlaboranto de la interreta ĵurnalo *Libertad digital* kaj la revuo *La ilustración Liberal*.

## Biografio 
### Juneco 
Lia patro kaj patrino estis ŝu-isto kaj instruistino, respektive. Dankon al stipendio li povis studi en la mezlernejo, kie liaj instruinstoj estis, inter aliaj la politikisto kaj kantaŭtoro José Antonio Labordeta kaj la verkisto José Sanchis Sinisterra – kaj poste, la du unuaj jaroj pri Filozofio en Zaragozo.

En 1971 li iris Barcelonon por daŭrigi lia universitato kaj ĝin fingis tie.

### Kantraŭfrankismo kaj maldekstra partoprenado 
Dum la frankismo, li partoprenis en maldekstraj kontraŭfrankisma neleĝaj organizoj, kaj kunlaboris kun kelkaj revuoj kaj artaj grupoj de ekstrema maldekstra, ĝis la fino de la 70-a dekjaro, tiam li moderiĝis post vojaĝo al Ĉinio, dum li vidis faktoj ne kongruaj kun lia ideologio.

### ABC kaj Antena3 
En 1982, li iris loĝi en Madrido kaj ekslaboras en El País por labori en Diario 16, samtempe li instruas literaturo en mezlernejo. Unu jaro poste, li ĉefiĝis pri la opicio en tiu ĵurnalo, kaj opiniartikolisto en Cambio 16. En 1987 li eklaboris kiel opiniartikolisto por ABC.

Je la komenco de la 90-a jardeko li eklaboris en la radio Antena 3, kaj poste, kiam la privataj televidoj komencis elsendi en Hispanio, en la televidnovaĵoj de Antena 3 televido kiel politika komentisto. Samtempe, li konservis sian kolumnon en ABC, kaj kunlaboris en noktaj radiaj programoj.

En 1992, la grupo de komunikado Antena 3 (partoprenis Antena3 Radio kaj Antena3 Televido) estis
aĉtetita de Grupo Prisa.

### COPE kaj Libertad digital 
Pro la tuja malaperigo de Antena3, grupo de ĵurnalistoj (José María García, Luís Herrero, Antonio Herrero kaj Federico Jiménez Losantos, eniris en Cadena COPE. Ili montriĝis ekde tiam tre agresema kontraŭ PRISA, kaj kontraŭ la PSOE

## Ideologio 
## Verkoj 
## Ĵurnala stilo 
Kategorio:Hispanaj ĵurnalistoj
Kategorio:Hispanaj verkistoj
Kategorio:Hispanlingvaj verkistoj
Pernambuka Spiritisma Federacio

**Pernambuka Spiritisma Federacio** (portugallingve **Federação Espírita Pernambucana**) estis fondita en la 8-a de decembro 1904 de Clodoaldo Fernandes Viana, kiu estis ties unua prezidanto.

Ĝian centjariĝon oni festis kun Solena Evento, kie Divaldo Pereira Franco, fama brazila spiritisto, prelegis. Tio okazis la 8-an de decembro 2004.
Pernambuka Spiritisma Federacio troviĝas ĉe la Avenuo João de Barros, 1629, kvartalo Espinheiro, en Recife, Pernambuco.
En ĝi estas Esperanta Grupo Porto Carreiro Neto, kreita la 10-an de marto 2007. Tiu grupo renkontiĝas ĉiusabate matene.

## Eksteraj ligiloj 
*Retejo

Kategorio:Spiritismo en Brazilo
Esperanta Grupo Porto Carreiro Neto

**Esperanta Grupo Porto Carreiro Neto** estas esperanta grupo, kies partoprenantoj renkontiĝas ĉiusabate matene en Pernambuka Spiritisma Federacio, Recife en Brazilo. Tiu grupo estis kreita la 10-an de marto 2007, sed antaŭ ol tio, diversaj esperanto-movadaj agoj tra la lastaj jaroj estis realigitaj de tiu grupo.

Kategorio:Brazilaj Esperanto-asocioj
Ota Dub

**Ota Dub** (naskiĝis la 8-an de februaro 1909 en Hradec Králové - mortis la 17-an de majo 1987 en Prago) estis ĉeĥa verkisto, laŭprofesie kuracisto.

Post gimnazio en la naskiĝurbo li studis medicinan fakultaton en Prago (1933). Post la dua mondmilito li laboris kiel ĉefkuracisto de la interna fako en la Praga hospitalo Bulovka, poste en la urboj Liberec kaj Ústí nad Labem.

Li verkis fakajn studaĵojn pri medicino, sed ankaŭ multajn beletraĵojn el la kuracista medio, kontribuis al pluraj revuoj. Li uzis ankaŭ pseŭdonimojn **Jan Tomš, Michal Dudek, Zdeněk Wagner**.

Li amikis kun Eva Seemannová, kiu prezentis lian rakonton **Ĉu mi estas bestio?** ankaŭ esperantlingve. La rakonton inspiris rememoroj de la edzino de poeto Jiří Karen.

## Verkoj 
* **Jenom já** (Nur mi, 1931, rakonto)
* **Soucitem spoutaný** (Per kompato katenita, 1946, romano)
* **Hrdina v civilu** (Heroo en la civila vivo, 1949, romano)
* **Vavřín a růže** (Laŭro kaj rozo, 1953, dramo)
* **Chytrák** (Ruzulo, 1958, dramo)
* **Lékař Viktora** (Kuracisto Viktora, 1963, romano)
* **Sentimentální milenec** (Sentimenta amanto, 1973)
* **Karolína Světlá** (1975, eseo pri verkistino)
* **Skulina** (Fendeto, 1976, romano)
* **Přísahám a slibuji** (Mi ĵuras kaj promesas, 1977, romano)
* **Profesoři** (Profesoroj, 1980, romano)
* **Mimořádný případ** (Eksterordinara kazo, 1980, romano)
* **Doktorka** (Doktorino, 1982, romano)
* **Fantastické operace** (Fantazienhavaj transplantoj, 1982, romano sciencfikcia)
* **Doktorské a jiné příběhy** (Kuracistaj kaj aliaj okazaĵoj, 1984, rakontoj)
* **Byt na Vinohradech** (Loĝejo en la kvartalo Vihohrady, 1986, romano)
* **Lásky z vděčnosti a jiné příběhy** (Amoj pro dankemo kaj aliaj historietoj, 1987)
* **Rytíř ducha** (Kavaliro de la spirito, 1993, postmorte eldonita romano pri kuracisto kaj verkisto Josef Thomayer)

### Fakaj verkoj 
* **Cukrovka od A do Z** (Diabeto de A ĝis Z)

### En Esperanto aperis 
* **Ĉu mi estas bestio?** (Paco 1982 - alia traduko de la sama rakonto ekzistas manuskripte sub titolo **Estas mi aŭ ne estas bestio?** en traduko de Eva Seemannová)

Kategorio:Ĉeĥlingvaj verkistoj