open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Asizo

**Asizo** (; IFA: , loka prononco: ) estas urbo en la itala regiono Umbrio.

Ĝi situas proksime de la provinca ĉefurbo Peruĝo ĉe monto Subazio. La komunumo etendiĝas sur areo de 186 kvadrataj kilometroj kaj havis  laŭ la lasta oficiala nombro de .

En Asizo estis fonditaj la katolikaj monaĥaj ordenoj de la franciskanoj kaj de la klaraninoj. La fondintoj, Sankta Francisko kaj Sankta Klara, estas entombigitaj en preĝejoj dediĉitaj al ili: la Baziliko Sankta Francisko kaj la Baziliko Sankta Klara. En 1756 la Baziliko Sankta Francisko nomumiĝis kvina granda baziliko de la Latina Eklezio, kaj en 1906 la la Baziliko Sankta Maria de la Anĝeloj en Asizo nomumiĝis sesa Granda Baziliko (ĉiuj aliaj kvar estas en Romo). Pro tiuj preĝejoj Asizo iĝis la dua plej grava pilgrimejo de katolikismo post Romo.

La Baziliko Sankta Francisko kun la du pliaj bazilikoj kaj aliaj franciskanejoj de la urbo ekde la jaro 2000 apartenas al la monda kultura heredaĵo laŭ UNESKO.

Kristanisma patrono de la komunumo estas la katolika sanktulo , kies religia memortago sekve estas la komunuma festotago.

## Esperanto 
En 1997 la Internacia Junulara Kongreso de TEJO okazis en la urbo, kaj la kongresanoj spektis esperantlingvan muzikalon pri la vivo de Francisko de Asizo.

En 2016 la jara kongreso de la Itala Unuiĝo de Katolikaj Esperantistoj estis en Asizo.

En 2020 la Itala Esperanto-Federacio okazigos la Italan Kongreson de Esperanto en Asizo.

## Famuloj 
* Propercio, romia poeziisto
* sankta Rufino, episkopo kaj martiro (3-a jarcento)
* sankta Francisko
* sankta Klara
* Tullio Cianetti

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Assisi (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* 
* http://www.assisi.com 
* http://www.porziuncola.org/tedesco/ted.htm  
* http://www.assisionline.net/assisideno4.mv  
* http://www.assisi.com 
* http://www.calendimaggiodiassisi.it 
* http://www.tordandrea.com 


Kategorio:Komunumoj de Italio
Kategorio:Komunumoj de Umbrio
Kategorio:Komunumoj de Provinco Perugia
Kategorio:Urboj de Italio
Kategorio:Mondaj heredaĵoj de UNESKO
Aglutina lingvo

**Aglutina lingvo** estas lingvo, kies vortoj estas formataj ĉefe per aldono de unusignifaj sufiksoj. Tiu termino estis enkondukita de Wilhelm von Humboldt en 1836 por klasifiki la lingvojn. La vorto estas derivaĵo de la latina verbo *agglutinare*, kiu signifas „kunglui“.

La aglutina lingvo estas formo de sinteza lingvo, kie ĉiu afikso tipe reprezentas unu signifon (kiel pasinto, pluralo, loko ktp.).

Ekzemploj de la aglutinaj lingvoj estas urala lingvaro, altaja lingvaro, japana lingvo, korea, dravida lingvaro, inuktituto, svahila lingvo, malaja lingvo, kaj kelkaj mezamerikaj lingvoj (navatla lingvo, vasteka lingvo, kaj totonaka lingvo). La keĉua lingvo, kiu estas la nuntempe plej parolata indiana lingvo, kun parolantaro kiu varias de 8 ĝis 12 milionoj, ankaŭ estas aglutina. En la pasinto sumera lingvo, elamita lingvo, huria lingvo, urarta lingvo.

La aglutinaj lingvoj ne estas grupigitaj al unu lingvofamilio (kvankam la urala lingvaro estas karakterizita pri tio).

La aglutinaj lingvoj estas tre logikaj, kun malmultaj esceptoj. Ekz. japana lingvo havas nur tri neregulajn verbojn, navatla lingvo nur du, turka lingvo havas nur unu, kaj Esperanto entute ne havas esceptojn.

## Internaj ligiloj 
* Aglutina karaktero de Esperanto


Kategorio:Lingvoscienco
Kategorio:Lingvotipoj
Neiva

**Neiva** [ˈnejβa] estas urbo de Kolombio. Ĝi estas la ĉefurbo de la departemento Ujlao (Huila). Laŭ la stato de  en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

La urbo situas en la orienta bordo de la rivero Magdalena, en la samnoma valo. Ĝin fondis en 1539 Sebastián de Belalcázar dum sia vojaĝo por serĉo de la mita urbo de Eldorado. La urbo estis poste detruita de la indianoj, kaj rekonstruita en 1612. Ankoraŭ estas viziteblaj diversaj konstruaĵoj de la kolonia epoko.

## Rilatoj al Esperanto 
De la 3-a ĝis 5-a de novembro 2007 en la urbo okazis la Kolombia Kongreso de Esperanto. En Neiva interalie aktivis la juna esperantisto kaj vikipediisto Gustavo Ariza, kiu tute subite forpasis 35-jara la .

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Urboj de Kolombio
Langvedoko (vinoj)

Vinoj de la franca regiono Languedoc-Roussillon, kies nomoj de kontrolita deveno estas:

* Cabardès
* Clairette du Languedoc
* Coteaux du Languedoc
* Corbières
* Faugères
* Fitou
* Limoux
* Malepère
* Minervois
* Minervois La Livinière
* Muscat de Frontignan
* Muscat de Mireval
* Muscat de Lunel
* Muscat de Saint Jean de Minervois
* Saint Chinian

## Les Appellations 
* Cabardès
* Clairette du Languedoc
* Collioure
* Corbières
* Costières de Nîmes
* Coteaŭ du Languedoc
* Côtes du Roussillon
* Côtes du Roussillon Village
* Faugères
* Fitou
* Limoŭ
* Malepère
* Minervois
* Minervois La Livinière
* Saint-Chinian

## Eksteraj ligiloj 
*  detalaj mapoj kaj adresoj el la regiono venberejoj kaj turismaj vidindaĵoj

Kategorio:Francaj vinoj
Dessau

**Dessau** ĝis la 1-a de julio 2007 estis eksterdistrikta urbo en la germana federacia lando
Saksio-Anhalto kaj ekde tiam estas urboparto de la fuziiĝinta urbo Dessau-Roßlau.
eta|maldekstra|Bauhaus Dessau
Ĝi situas ĉe rivero *Mulde*.

Dessau iĝis konata per la konstruaĵo *Bauhaus Dessau*, en kiu instruis la arta skolo Bauhaus. Ĝi estis konstruita en 1925 kaj 1926 de Walter Gropius post fermo de la *Bauhaus*-domo en Vajmaro kaj de 1996 apartenas al la Monda Kulturheredaĵo de UNESKO. La Bauhaus Muzeo Dessau estas muzeo dediĉita al la Bauhaus-skolo.

Plia monda kulturheredaĵo estas la ĝardena regno Dessau-Wörlitz - germane *Dessau-Wörlitzer Gartenreich*, fasko da kasteloj kaj parkoj inter Dessau kaj la parko de Wörlitz - ĝardenego, kiun konstruigis princo Leopold la 3-a de Anhalt-Dessau ĉirkaŭ la jaro 1750.

En Dessau naskiĝis la komponisto Kurt Weill.

## Elstaruloj 
* Anno Sofio de Anhalto, princino modernigema
*Holger Reinhardt
*Klara May, eldonistino

## Vidu ankaŭ 
* Philanthropinum
* Tramtransporto en Dessau

Kategorio:Urboj de Saksio-Anhalto
Kategorio:Iamaj eksterdistriktaj urboj de Saksio-Anhalto
Departemento Atlantiko

eta
**Departemento Atlantiko** estas departemento de Kolombio.  Laŭ la stato de  en la departemento vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun . Ĉefurbo estas la urbo Barranquilla.

**Komparu kun:** Atlantiko (oceano)

## Eksteraj ligiloj 
*  ()
* paĝoj de la departementa registaro 

Kategorio:Departementoj de Kolombio
Charles Lyell

**Sir Charles LYELL** (naskiĝis la 14-an de novembro 1797, mortis la 22-an de februaro 1875) de Britio estis la plej grava geologo de la 19-a jarcento.

Dum la Dua vojaĝo de la Beagle Darvino legis la libron de Charles Lyell pri la tero, *Principles of Geology,* kiu profunde influis lin, kaj studis la plantojn kaj bestojn de Sudameriko. Li miris kaj pensis pri la granda varieco de vivo, kiun li renkontis—precipe en la insuloj de Galapagoj, kie ĉiu insulo havas sian propran specon de testudo, fringo kaj marigvano. Darvino pensis pri la varieco laŭ la ideoj de Lyell. Lyell diris ke la nuna Tero estas la sama kiel la antikva Tero: la kaŭzoj kiuj formis la teron, ankoraŭ agas nun, iom post iom, daŭre kaj malrapide tra la epokoj. Kiel rivero formas sian vojon. Ĉi tiu estas la skolo de unuformismo, kontraŭa al la katastrofismo. Tiel laŭ Lyell, se vivo evoluis antaŭe, ĝi ankoraŭ evoluas nun, kvankam tre malrapide kaj per malgrandaj paŝoj.

Li iĝis honora membro de Hungara Scienca Akademio en 1861.

Kategorio:Skotaj geologoj
Kategorio:Skotaj diistoj
Distrikto Orienta Antaŭpomerio

La distrikto **Orienta Antaŭpomerio** estas parto de la germana federacia lando Meklenburgo-Antaŭpomerio.

## Urbaj kaj malurbaj komunumoj 
(nombroj de loĝantoj laŭ la stato fino de decembro 2006)

**Komunumoj** sen aparteno al komunumaro:
* **Anklam**, urbo (14.092)
* **Heringsdorf** (9.426)

**Komunumaroj:**
administra sidejo*

## Kuriozaĵoj 
Vidu la artikolon pri la imprese longa germana vorto
Rindfleischetikettierungsüberwachungsaufgabenübertragungsgesetz de landa leĝo.


O
Kategorio:Administraj unuoj malfonditaj en 2011
Artao (urbo)

**Artao** () estas urbo de nord-okcidenta Grekio kaj ĉefurbo de la provinco Artao. Dum la jaro 2001 ĝi havas proksime 23.863 loĝantojn.

## Esperanto en Artao 
Laŭ la Enciklopedio de Esperanto de 1934, la urbo estas naskiĝloko de G. Demetrio KONSTANTOPOULOS. Jam dum la jaro 1909 en la urbo ekzistis Esperanto-grupo.

eta|maldekstra|180ra|

## Vidu ankaŭ 
* Epira despotlando

## Eksteraj ligiloj 
* oficialaj statistikaj informoj pri la urbo 
* konciza priskribo germanlingva de la urbo kaj sia historio, iuj fotoj

Kategorio:Urboj de Grekio
Gospelo

[eta|dekstra|[Aretha Franklin (kun gospela radikoj) kantante la 21an de aprilo, 2007, ĉe Nokia Teatro en Dallas, Teksaso.]]
**Gospelo** kombinas usonan kristanan religian muzikon kun melodioj kaj ritmoj, kiuj disvolviĝis kune kun frua bluso kaj ĵazo. La vorto "gospelo" venas de angla termino signifanta "evangelion" (de malnovangla "gōdspel", "gōd" = "bona" kaj "spel" = "rakonto", "mesaĝo"). Modernaj gospelaj artistoj jam inkludas elementojn de soula muziko, kiu originale leviĝis de sekulara formo de gospelo. Gospelo unue populariĝis inter afrik-usonanoj kaj blankaj sudusonanoj, sed poste populariĝis ĉirkaŭ la mondo.

Gospelo unue populariĝis dum la 1930-aj jaroj, kiam la blusulo Thomas A. Dorsey fabrikis la terminon *gospela muziko* kaj montris la vojon per kantoj kiel "Precious Lord Take My Hand" ("Altvalora Sinjoro prenu mian manon") kaj "Peace in the Valley" ("Paco en la valo"). Kelkaj radikoj troviĝas en la eldonitaj verkoj kaj lernejoj de Aldine Kieffer (n 1 aŭg 1840) kaj lia bofrato Ephraim Ruebush en Virginio. Gospelo estis antaŭenigita de instruistoj de vojaĝantaj lernejoj, sudusonaj gospelaj kvaropoj kaj eldonejoj de formnota muziko, tiel kiel la eldonejo A. J. Showalter (1879, Georgio), la eldonejo James D. Vaughn (1901, Tenesio), kaj la eldonejo kaj muzika kompanio Stamps-Baxter (1924, Teksaso) de V. O. Stamps.

Inter la plej bone konataj gospelaj kantistoj estas Mahalia Jackson, Linda Hopkins, la Blind Boys of Alabama, la Jordanaires, kaj la Oak Ridge Boys. Nigrula kaj blankula gospelaj muzikoj jam restas ĝenerale apartaj ĝenroj.

La Gospel Music Association de Usono estas grava grupo de gospelaj artistoj. Aretha Franklin, filino de pastro, estas ekzemplo de populara kantistino kun gospelaj radikoj. Multaj blusaj kaj kontreaj prezentistoj, de Solomon Burke ĝis Elvis Presley, montris sian amon por gospelo.

## Eksteraj ligiloj 
* Gospel Music Association retejo
* James D. Vaughan Publishing and School of Music 
* Handbook of Texas Online: Gospel Music
* The Tennessee Encyclopedia of History and Culture: Music 

Kategorio:Kristana muziko
Kategorio:Muzikaj ĝenroj
Rindfleischetikettierungsüberwachungsaufgabenübertragungsgesetz

**Rinderkennzeichnungs-** kaj **Rindfleischetikettierungsüberwachungsaufgabenübertragungsgesetz** (mallonge: *RflEttÜAÜG*, esperantlingve: *bovidentig-kaj bovaĵetikedadkontroltasktransdonleĝo*, elparolata:[ˌʁɪnt.flaɪʃ.ʔeti.kɛ.ˌtiː.ʁʊŋs.ʔyˑbɐ.ˌva.xʊŋs.ˌʔaʊf.ɡaː.bn̩.ʔyˑbɐ.ˌtʁ̥aː.gʊŋs.ɡə.ˈzɛts/])  estis leĝpropono kiu estis traktata en la jaro 1999 en la parlamento de la germana federacia lando Meklenburgo-Antaŭpomerio.

Havante 63 literojn, la vorto *Rindfleischetikettierungsüberwachungsaufgabenübertragungsgesetz* estas la plej longa oficiale uzata vorto de la germana lingvo.

En 1999 Gesellschaft für deutsche Sprache (Asocio por la germana lingvo) proponis ĝin kiel vorton de la jaro (la germana "vorto de la jaro 1999" tamen fariĝis "Millennium").

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Kunmetado
* Plej longaj vortoj en diversaj lingvoj

## Eksteraj ligiloj 
* Gesellschaft für deutsche Sprache, germane

Kategorio:Plej longaj vortoj
Kategorio:Germanaj vortoj kaj esprimoj
Kategorio:Nomoj
Kvartalo Isogo

**Kvartalo Isogo** aŭ **Isogo-ku** ( [isogo-ku]) estas kvartalo de Jokohamo (Japanio).

## Historio 
* 1-a de oktobro 1927: Kvartalo Isogo estis fondata.
* 15-a de aprilo kaj 29-a de aprilo 1945: en Pacifika Milito Usonaj bomb-aviadiloj detruis sume 692 domojn.

Isogo
Isogo
Ĉilia muziko

eta|200ra|dekstra|Violetta Parra
Norda Ĉilio estis gravan kulturan centron en malnovan Tahuantinsuyu (Inkaa imperio), kaj post dominita per Hispanio.

La cueca (resumo por *zamacueca*) estas konsiderita kiel "plej populara muziko en Ĉilio" http://www.users.bigpond.com/apertout/Chile.htm; ĝi aperis la unua foje en 1824.

La Tonada estas alian gravan formon de tradician ĉilian kanton, farita kun muzikon venonta el hispanian laborantojn. La diferencoj kun cueca estas melodio intera sekcio kaj unu plej nuntempa ĝenerala; Tonada ne estas uzita por danci. Pluraj grupoj uzas Tonada kiel lian elpreman formon, kiel Los Huasos Quincheros, Los Huasos de Algarrobal, Los De Ramón ktp. Aliajn stylon kiel : the Sirilla, the Sajuriana, Refalosa, Polka estas malpli konita ke tiun.

La **Ĉilia muziko** muziko estas internacie konata pro la movado *Nova ĉilia kanto*, kun forta socia enhavo, inter kies reprezentantoj troviĝas :
* Víctor Jara
* Violeta Parra
* Quilapayún
* Inti-Illimani
* Los Jaivas

!
Departemento Bolivaro

180ra|dekstra
**Departemento Bolivaro** (en hispana lingvo *Bolívar*) estas departemento de Kolombio. Ĝia nomo venas de Simón Bolívar. Laŭ la stato de  en la departemento vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun .

* Ĉefurbo: Kartageno (*Cartagena de Indias*, 903 000 loĝantoj).
* Pliaj urboj: *Magangué* (94 000), *Turbaco* (53 000).
(nombroj de loĝantoj laŭ la stato de 2005)

La departementa flago cetere hazarde preskaŭ samas al la flago de Litovio en Eŭropo - nur ke la departementa flago elektis pli brilajn kolorojn kaj la litova flago pli malhelajn nuancojn.

## Vidu ankaŭ 
* Cordillera Central (Kolombio)
* Kalamaro (Bolivaro)
* Serranía de San Lucas

## Eksteraj ligiloj 
*  ()
Departemento Kundinamarko

180px|dekstra
**Departemento Kundinamarko** (, ) estas departemento en la centro de Kolombio. La departemento ekestis je la 1-a de januaro 1886. Ĝi ĉirkaŭas la ĉefurban distrikton de Bogoto. Laŭ la stato de  en la departemento vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun . 

* Ĉefurbo: Bogoto (6 850 000).
* Pliaj urboj:  Soacha (400 000), Chía (132 000), Girardot (123 000), Zipaquirá (112 000), Facatativá (100 000), Fusagasugá (84 000), Mosquera (82 750), Madrid (80 622), Funza (75 350).
* Municipoj: Guasca
(nombroj de loĝantoj laŭ la stato de 2005)

## Eksteraj ligiloj 
*  ()
Paul Blaschke

**Paul BLASCHKE** estis muzikkomponisto, kiu naskiĝis la 24-an de majo 1885 en Hlučín, li mortis la 10-an de marto 1969 en Anholt (entombigita en Muenster).

Li estis filo de ŝuista majstro kaj terkulturisto Richard Blaschke en Hlučín. Jam ekde junaĝo li havis karakterizan muziktalenton.

Ekde la jaro 1898 li fariĝis ano (kun siaj du fratoj) de Infanatemple ĥoro en Vroclavo, kie li vizitis gimnazion de Sankta Matiaso kaj pli malfrue Vratislavan universitaton, kie li sukcese finstudis filozofion kaj teologion. En la jaro 1909 li estis ordinigita kiel pastro kaj ekde la jaro 1911 li fariĝis vikario ĉe sankta Maŭricio en Vroclavo. Krom tio li dediĉis sin ankaŭ al studado de muziko, li studis orgenludon kaj aldoviolonludon kaj post tio, kiam li estis nomita en la jaro 1918 vikario kaj predikanto de vratislava katedralo, ankaŭ pianludon kaj kompozicion.

Ankaŭ li dediĉis sin al ĥoraj studoj, li finstudis eĉ Instituton de muziksciencoj de Vroclava universitato kaj ekde la jaro 1925 ĝis la jaro 1945 li estis kapelestro de Vratislava katedralo. Li realigis en repertuaron eĉ komponiston de la tn. „silezia lernejo“ de katolika templa muziko. Li estis lasta prezentanto de la germana „vratislava lernejo“.

En la jaro 1945 li estis ekzilita el la urbo, li vivis ĉe la frato (kiu estis ankaŭ pastro), poste kiel pastro en kastelo en Darfel kaj en malsanulejo de sankta Aŭgustus en Aubolteo. Fine li finis kiel pastro en hejmo por maljuniĝintoj, kie li ankaŭ mortis.

## Muzikaĵoj 
*6 mesoj
*requiem
*gradualioj, ofertorioj
*kantoj de Dia korpo por militjaro 1943

Kategorio:Ĉeĥaj komponistoj
Kategorio:Ĉeĥaj dirigentoj
Kategorio:Romkatolikaj pastroj
Pavel Josef Vejvanovský

eta|dekstra|Pavel Josef Vejvanovský

**Pavel Josef VEJVANOVSKÝ** naskiĝis en la jaro 1640 en Hlučín kaj li mortis la 24-an de julio 1693 en Kroměříž.

Liaj gepatroj vivis plej baldaŭ en Hlučín, kie lia patro Václav estis antaŭ la jaro 1642 muskedisto en servoj de hlučína superularo. Pli malfrue en la jaroj 1641 – 1642 ili transloĝiĝis ĝis Moravia Ostrava kaj ofte ili restadis ankaŭ en burgo Hukvaldy, kie li eble akiris eĉ spertojn de trobadora arto sub gvidado de burga trobadoro. Fininte studojn en jezuita gimnazio en Opava en la jaroj 1656 – 1660 kaj mallongan restadon en Vieno li estis ekde la jaro 1665 ĝis sia morto okupita en episkopa kapelo de kastelo en Kroměříž kaj samtempe li agadis kiel direktoro de ĥoro ĉe preĝejo de sankta Moriso en Kroměříž. Li edziĝis al filino de urbestro de Kroměříž kaj li fariĝis posedanto de trinkejdomo en la placo, kie estas ĝis hodiaŭ lokigita lia memortabulo. Pavel Vejvanovský, la kampa trobadoro kaj signifa porinstrumenta komponisto de muziko de templa kaj profana karaktero, estas post Adam Michna rekonata kiel la plej signifa personeco de la ĉeĥa muziko de la 2-a duono de la 17-a jarcento. Liaj muzikverkoj estas ĝis hodiaŭ eldonataj kaj ludataj.

## Diskografio 
### Stereo gramofonaĵoj SV 8163 G 
* Sonata vespertina in C kaj 8
* Sonata in D kaj 5
* Offertur ad duos chorus, serenada in C (ingressus – sarabanda – Gavotte – Minuett – Gigue)
* Sonata natalis
* Sonata venatoria in D

### Kompaktdiskoj 
* **Complete set of orchestral pieces** - Serenate e sonate per orchestra, Compositions for Orchestra I, Compositions for Orchestra II, Compositions for Orchestra III (3 CD); Lupulus
* **Czech Music For Trumpet** - Sonata a 8 Sancti Petri et Pauli Do maggiore per tromba, tre trombone, archi e basso continuo, Sonata a 4 for trumpet, strings and continuo, Sonata a 5 Do maggiore per tromba, archi e basso continuo; 1992
* **Christmas Brass Music ** - Harmonia Romana, Serenada, Baletti a 5 ; Supraphon, 1998
* **Czech Baroque Music ** - Serenada, Sonata vespertina, Regina coeli I/II; 1998
* **Vesperae Sancti Venceslai** (Svatováclavské nešpory), Supraphon; 2002
* **Vejvanovský / Rittler / Biber** - Serenada, Regina coeli, Congregati sunt imici nostri, Sonata tribus quadrantibus, Sonata vespertina, Offertur, Sonata sancti Petri et Pauli, Salve regina, Balletti per il carnuale; 1996
* Pavel Josef Vejvanovský: Sonáty a serenády, Pražský komorní orchestr, řídí Libor Pešek, Supraphon 1986
* Pavel Josef Vejvanovsky: Trumpet & Organ, Suite in C major, Multisonic 1993

Kategorio:Ĉeĥaj barokaj komponistoj
Kategorio:Ĉeĥaj muzikistoj
Kategorio:Ĉeĥaj komponistoj
Jan Bochenek

**Jan (Johannes) Bochenek** (legu Boĥenek) naskiĝis la 2-an de majo 1831 en Hlučín, li mortis la 3-an de decembro 1909 en Berlino.

Li ellernis lignaĵistan metion de sia patro. Ekde la junaĝo li montris eminentan belartistan talenton. Li pentris portretojn, pejzaĝojn eĉ ekleziajn bildojn laŭmende kaj por ŝparita mono li foriris en la jaro 1849 por studi akademion de belartoj ĝis Berlino, kie li studis en sekcio de antiko.

En la paso de la studoj li akiris kelkajn prezojn kaj stipendion kaj en la jaro grandan ŝtatan prezon kaj 1 500 tolarojn, por kiuj li entreprenis en la jaro 1859 vojaĝon ĝis Italio, kie li restadis kun malpli longaj paŭzoj ĝis la jaro 1873.

Li edziĝis en Berlino al Agnes v. Rolland. En Italio li interamikiĝis kun grupo da germanaj nazarenistoj – F. Overbeck, A. Feuerbach, P.Carnelius, J. Schnor kaj la pola pentristo J. Maleński. Reveninte el Berlino li okupiĝis per studo de formalaj leĝoj de kreado, li prelegis en diversaj societoj, li verkis teoriaj dosierojn. En la jaroj 1900, 1904 kaj 1908 li vizitis denove Romon. Kiam lia vivo proksimiĝis al fino, li ofte vizitadis la naskan Hlučín kaj ties ĉirkaŭaĵon, por kiuj li pentris vicon da ekleziaj bildoj. Jan Bochenek estas karakterizebla kiel unu el la lastaj konfesantoj de nazarenismo.

## Verkoj 
teoriaj dosieroj:
* *Die männliche und weibliche Normalgestalt.* Berlino 1875.
* *Canon aller menschlichen Gestalten und der Thiere*, Berlino 1885. http://peter-gerlach.eu/propindex.php?cont=1885a.html
* *Das Gesetz der Formschönheit. Allgemeine Verhältnis-Lehre, erfunden und ausführlich dargestellt.*, Leipzig 1903 http://peter-gerlach.eu/propindex.php?cont=1903.html

## Pentraĵoj 
* sankta Dominiko, paroĥa preĝejo en Bohuslavice,
* La morto de sankta Josefo, 1890, Portreto de paroĥestro, 1907, paroĥa preĝejo en Dolní Benešov,
* Bapto de Sinjoro, Sankta Anna, paroĥa preĝejo en Hlučín,
* Sankta Terezie, Krucumo, 1890 en Chwałowice (Pollando),
* Ascendotago de Virgulino Maria, sankta Emilio, Krucvojo, paroĥa preĝejo en Kobeřice,
* Portreto de dekano, paroĥa preĝejo en Krzanowice (Pollando),
* Sankta Emilio, privata posedaĵo, Opava,
* Virgulino Maria kun sankta Dominiko, paroĥa preĝejo en Opava – Kateřinky,
* Sankta Barbora, Virgulino Maria kun sankta Dominiko, Sankta Franciso el Asissi, Pieto, La plej sankta koro de Jesuo, suferanta Kristo, paroĥa preĝejo en Sudice,
* Sankta Katarina, paroĥejo en Štěpánkovice,
* Sankta Lauricio, paroĥa preĝejo en Zagacola (Italio),
Laŭ literaturo li pentris pluajn bildojn por Germanio (Berlino), Italio, Galicio, Aŭstralio, Pollando (Nysa), Racibórz, Baborów, Tarnowice, Trzebnica, Rybnik.

Kategorio:Ĉeĥaj pentristoj
Tomáš Xaverius Laštůvka

**Tomáš Xaverius LAŠTŮVKA** (legu TomAŝ Ksaverius LaŝtUvka) estis katolika pastro, predikanto kaj verkisto. Li naskiĝis la 6-an de marto de 1688 en Hlučín kaj mortis en la jaro 1747 en Brno.

Fininte la teologiajn studojn li agadis en kelkaj lokoj, ekde la jaro 1720 kiel paroĥestro en Radíkov kaj ekde la jaro 1726 kiel pastro kaj dekano kun titolo notario de apostola papa kurio en Uherské Hradiště, kie li ankaŭ mortis kaj kie li estas ankaŭ entombigita.

Nur kiam li estis mortinta, lia unusola origina ĉeĥa verko **„La kvara artikolo de katolika kredo“** aperis en la jaro 1748 en Trnava presmaniere. *„Li suferis sub Ponta Pilato, krucumita, li mortis kaj entombigita li estas“*, kio estis malĝuste konsiderata kiel traduko de verko de la belga jezuito Wiliam Stanyhurst (1601 – 1663). Ke ne temas pri la traduko, tion konstatis J. Vašica, tamen eĉ ne per lia konstato estas klarigite, kial estas la nomo de Stanyhurst notita sur titola ĵurnalo de presaro en Trnava. Temas pri dekduparta ciklo de predikaĵoj, ĉiu kun sep predikaĵoj al ĉiuj ĵaŭdoj en fastotempo. Lia stilo eminentas per tipaj barokaj simboloj, en kio ajn ŝajnigantaj al Bohumil Hynek Bílovský, ekz. al inklino al satiro, en sento por detalo, en uzado de trivialaj esprimoj. Kulturhistoriisto ĉi tie trovos ankaŭ multon el karakterizeco de la tempo. Ĉi tie eminentas emfazo de Laštůvka al egaleco de ĉiuj homoj antaŭ Dio, li plendas mastrojn, ke ili toleras pro sia posedaĵprospero, por ke „privilegiitaj kanajloj ŝtelu kaj rabu homojn, gvidu militojn kaj murdu senkulpan popolon. Li plendas dekadencon de kristana regularo, malobeadon de jura sentado, anstataŭ kiu pliintensiĝas maljusteco permesanta subaĉetojn en juĝoj, uzuron, duelojn...“ Ĉi tie jam Laštůvka parolas kiel juristo kaj J. Vašica alskribas al Laštůvka ankaŭ aŭtorecon de la latina jura dosiero De iure et iustitia el la jaro 1713, kion Vašica mem motivigas per nenio kaj kio estas ĝis nun dokumentita per nenio. Sed la dosiero apartenas per sia enhavo kaj formo inter antaŭajn verkojn de la ĉeĥa baroko.

Laštůvka konsciis, ke lia misio estas inter malriĉuloj, kiuj prezentis ĉefan parton de lia aŭskultantaro, kaj tiel malbona socia posteno de la provinca popolo en la 1-a duono de la 18-a jarcento reflektiĝas ankaŭ en liaj predikaĵoj. La kvara artikolo de Laštůvka fariĝas tiel plastika bildo de mizero de la provinca servutula popolo kaj eĉ de parvenueco kaj orgojleco de superularo el kasteloj, kiel tiu ĉi bildo estas konata el popola kaj duonpopola kreado, kaj des pli multe ĝi estas rimarkinda en oficiala literaturo.

## Bibliografio 
La kvara parto de katolika kredo, Trnava 1748.

Kategorio:Ĉeĥlingvaj verkistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Hlučín
Departemento Ĉokoo

**Departemento Ĉokoo** estas departemento de Kolombio, en la okcidento de la lando. La nordokcidenta limo de la departamento estas la limo inter Centra kaj Suda Ameriko. Kiel multaj ŝtatoj de Centra Ameriko, ankaŭ la departemento Ĉokoo havas marbordojn kaj ĉe la Atlantika kaj ĉe la Pacifika Oceanoj. Laŭ la stato de  en la departemento vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun . 

La departemento ekestis je la 1-an de januaro 1947.

* Ĉefurbo: Quibdo (ĉ. 75 000 loĝantoj)
* Pliaj urboj: *Istmina* (13 000), *Riosucio* (7 000)
(nombroj de loĝantoj laŭ la stato de 2005)

## Ekologio 
Ĉokoo estas unu el la regionoj plej riĉaj en la mondo pro botanika diverseco. Biogeografie la departemento apartenas al la Centramerika ekoprovinco de la Neotropika ekozono laŭ la sistemo de la Monda Natur-Fonduso (WWF). Ĝi entenas la Humidajn arbarojn de Ĉokoo kaj Darieno, kiuj konstituas ekoregionon de la biomo "Tropikaj kaj subtropikaj humidaj foliarbaroj".

### Vidu ankaŭ 
* Ĉokotinamo
* Ĉokoa tukano
* Ĉokoa parulio
* Ĉokoa vireo
* Ĉokoa psarokolio

## Geografio 
* Cordillera Occidental (Kolombio)

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Departementoj de Kolombio
Dancisto

dekstra|eta|316x316ra| Paro de dancistoj
**Dancisto** estas artisto, kiu prezentas dancpecojn . Agado kiel dancisto okazas kiel profesio, en kiu la ĉefa agado de la dancisto estas en ĉi tiu agado, kontraŭ pago, kaj kiel ŝatokupo, en kiu la dancisto okupiĝas pri ĉi tiu agado kiel parto de amatora bando, sen mona kompenso.

Persono, kiu okupiĝas pri danco, por distraj aŭ ritaj celoj (en sociaj, tradiciaj aŭ religiaj ceremonioj ), estas ankaŭ nomata dancisto dum ĉi tiu agado. La eniro antaŭ ni traktas la signifon de dancisto kiel persono, kiu prezentas dancpecojn antaŭ spektantaro.

Dancisto prezentas la koregrafiojn donitajn al li de la koreografo, kaj tio postulas multjaran trejnadon. Ensemblo de profesiaj dancistoj nomiĝas dancotrupo, dancgrupo aŭ baleto.

Grava distingo estas farenda inter la kuntekstoj de teatra kaj partoprena danco, kvankam ĉi tiuj du kategorioj ne ĉiam estas tute apartaj; ambaŭ povas havi specialajn funkciojn, ĉu sociajn, ceremoniajn, konkurencajn, erotikajn, militemajn aŭ sanktajn / liturgiajn. Aliaj formoj de homa movado foje laŭdire havas dancecan kvaliton, inkluzive luktosporton, gimnastikon, huraistinon, artan glitkuradon, sinkronigitan naĝadon, marŝantajn grupojn, kaj multajn aliajn atletikajn formojn.

Kategorio:Artaj profesioj
Kategorio:Dancistoj
Departemento Tolimo

**Departemento Tolimo** estas departemento en la centro de Kolombio. Ĝin ĉirkaŭas la departementoj Kaldaso, Kundinamarko, Ujlao, Kaŭko, Kindio kaj Risaraldo. Laŭ la stato de  en la departemento vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun . 

Sur 23 562 kvadrataj kilometroj la departemento havas 1,3 milionojn da loĝantoj. Preskaŭ triono el ili (410&nbsp;000) loĝas en la ĉefurbo, Ibageo. La aliaj urboj estas multe pli malgrandaj, ekzemple El Espinal (55&nbsp;000 loĝantoj), Melgar (25&nbsp;000), Mariquita, Armero, Honda kaj Lérida.
(nombroj de loĝantoj laŭ la stato de 2005)

## Geografio 
* Nevado del Huila
* Nevado del Tolima
* Nevado del Quindío
* Vulkano Santa Isabel

## Ekonomio 
La plej grava branĉo de la ekonomio estas la agrikulturo. Oni kultivas rizon, sorgon, kotonon, kafon kaj fruktojn. Kelkaj fabrikoj prilaboris tiujn agrikulturajn produktojn. Aliaj industrioj apenaŭ ekzistas.

## Historio 
Tolimo fariĝis departemento de Kolombio je la 1-a de januaro 1886.

## Esperanto-movado 
Antonio Herrera en Ibageo estas delegito de Kolombia Esperanto-Ligo.

## Vidu ankaŭ 
* Tolima kolombo

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Departementoj de Kolombio
Lunpaŝado

eta
alt=|eta|*Lunpaŝado*
**Lunpaŝado**, krom la ago de "paŝi sur la Luno" (kion faris la astronaŭtoj en la programo Apollo inter 1969 kaj 1972), estas nomo de rompdanca movo (angle *moonwalk* [MUNŭok]), "signatura" dancmovo de Michael Jackson. Ĉu Jackson mem inventis ĝin, pridiskutatas, sed ĉiukaze ĝi populariĝis kun li post lia unua spektaklo kun ĝi en 1983, kantante "Billie Jean". Nun la danco estas forte ligita al Jackson, kaj laŭdire ĝi estas eĉ protektata per kopirajto. Jackson en 1988 nomis sian biografion *Moonwalker* - "Lunpaŝanto". En tiu libro li asertas, ke li inventis lunpaŝadon dum kelkaj tagoj en sia hejmo.

## La efiko 
La ideo de lunpaŝado estas doni iluzion de dancanto antaŭenpaŝanta sed samtempe mistere moviĝanta malantaŭen. Tio aspektas kvazaŭ la dancanto kontraŭnature glitas malantaŭen eĉ se li devus antaŭeniĝi.

En Usono kelkaj fruaj kritikistoj ne kredis je siaj propraj okuloj, lanĉante teorion ke lunpaŝado estus filma truko.

## Kiel fari 
Kiel jam dirite, dum ĝusta lunpaŝado la dancanto ŝajnas normale antaŭeniri. Tamen tio ne veras: Neniu piedo devas esti tute levata de la grundo. La efekton kreas la metado de onia tuta pezo sur la antaŭaĵon/fingrojn de unu piedo, dum la alia piedo metitas ebene surgrunden, antaŭ la levita piedo. La dancanto poste komencas glitigi sian piedon malantaŭen dum ŝi aŭ li ete levas kaj mallevas la alian piedon, kvazaŭ je "paŝdanco". Se ĝuste farite, aspektas kvazaŭ la levita piedo paŝus antaŭen kaj la ebena piedo aspektas esti surgrunde, "preteriranta" la levitan piedon. Jam farite la piedoj interŝanĝas rolojn kaj la dancanto faras novan paŝon. Kiam oni ĝuste ligas la paŝojn kun naturaj korpomovoj, la iluzio povas esti mirinda.

Eĉ se lunpaŝado povas soni facila, ĝi estas dancomovo nekredeble malfacile regebla, kaj eĉ kiam oni kapablas fari la ĝustajn movojn, oni ankoraŭ riskas malsukcesi pri la fajnaj movetoj, kiuj fakte donas la iluzian efekton. Ankaŭ la ŝuoj de la dancanto povas influi la rezulton. Kaj aldone al tio, lunpaŝado komence sentiĝas kiel tre kontraŭnatura movo, kaj ofte estas bezonataj pluraj monatoj por finlerni ĝin. Malgraŭ ĉio: Dancistoj, kiuj finlernis la movon, konstatis, ke oni vere sentas sin malantaŭengliti, kiam oni lunpaŝas.

Kategorio:Danco
Departemento Amazonio (Kolombio)

La **departemento Amazonio** estas departemento de Kolombio. Ĉefurbo de la teritorio estas Leticia. La teritorio situas en la pleja sudoriento de la lando, borde de Brazilo oriente kaj Peruo sude. Laŭ la stato de  en la departemento vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun . 

La departemento Amazonio ĝis departemento de Kolombio je la 1-a de januaro 1991.

* Urboj: Leticia (), *Puerto Narino* ().
(nombroj de loĝantoj laŭ la stato de 2005)

**Komparu kun:** Amazono (rivero)

## Eksteraj ligiloj 
*  ()
* turismaj informoj, arkivigitaj en septembro 2008 ()
* pliaj faktoj pri la departemento, arkivigitaj en septembro 2007 ()

Kategorio:Departementoj de Kolombio
Departemento Magdalena

180px|dekstra
**Departemento Magdalena** iĝis departemento de Kolombio la 1-an de januaro 1886. Ĉi situas en la nordo de la lando, borde de la Atlantika Oceano. Laŭ la stato de  en la departemento vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun . 

* Ĉefurbo: Santa Marta (406 000)
* Pliaj urboj:  *Fundacion* (56 000), *Aracataca* (27 000)
(nombroj de loĝantoj laŭ la stato de 2005)

## Vidu ankaŭ 
* El Banco
* Tenerife (Magdalena)

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Departementoj de Kolombio
Departemento Kordovo

180px|dekstra
**Departemento Kordovo** estas departemento de Kolombio, en la nordokcidento de la lando, borde de la Atlantika Oceano. La departemento de Kolombio ekestis je la 1-a de januaro 1951. Laŭ la stato de  en la departemento vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun . 

* Ĉefurbo: Monteria (264 000).
* Pliaj urboj: *Sahagun* (56 000), *Cerete* (53 000).
(nombroj de loĝantoj laŭ la stato de 2005)

## Geografio 
La golfo de Morrosquillo [morosKIjo] estas golfo situa en la sudo de la Kariba Maro, en la norda marbordo de Kolombio, apartenanta al la departementoj Sukreo kaj Kordovo. Ĝi ampleksas, de okcidento al oriento, proksimume ĉirkaŭ 80 kilometroj, el la pinto Mestizos, la golfeto Cispatá kaj la elfluo de Tinajones, elfluo de la rivero Sinú, en Kordovo, ĝis la pinto San Bernardo, en Sukreo.

## Vidu ankaŭ 
* Kaŭko (rivero)
* Sinú (rivero)
* Cordillera Occidental (Kolombio)

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Departementoj de Kolombio
Departemento Araŭko

eta|
**Departemento Araŭko** estas departemento de Kolombio. Laŭ la stato de  en la departemento vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun . 

La departemento Araŭko iĝis departemento de Kolombio la 1-an de julio 1991.

* Ĉefurbo: Araŭko (85 000).
* Pliaj urboj:  *Saravena* (31 000), *Tame* (27 000).
(nombroj de loĝantoj laŭ la stato de 2005)

La Kornokriulo (*Anhima cornuta*) estas la oficiala birdo de la Departemento Araŭko kaj de la municipo Araŭko. La departemento kaj ties ĉefurbo nomiĝas laŭ tiu birdo, kiu estas nomata *Arauco* en la hispana.

## Vidu ankaŭ 
* Guahiboj

## Eksteraj ligiloj 
*  ()
* paĝoj de la departementa registaro

Kategorio:Departementoj de Kolombio
Listo de urboj de Azerbajĝano

**Listo de urboj de Azerbajĝano**.

* Agdamo
* Askerano
* Astara
* Bakuo (ĉefurbo)
* Damcılı
* Ganĝa
* Hadrut
* Kelbaĝaro
* Lenkoran
* Mingacevir
* Salyan
* Sumgait
* Ŝarur
* Ŝuŝo
* Xankendi


Azerbajĝano
Listo de urboj de Armenio

Jen **listo de urboj kaj urbaj komunumoj en Armenio ordigita laŭ loĝantaro** de la Statistika Komitato de Armenio (ArmStat). Armenio havas 46 komunumojn kiuj estas nomataj *urbaj komunumoj* (armene : քաղաքային համայնքներ *kaghakajin hamaynkner*). Tamen, *urbo* (քաղաք, *kaghak* ) en Armenio ne estas difinita laŭ la grandeco de ĝia loĝantaro. La aliaj 457 komunumoj en Armenio estas konsiderataj kamparaj komunumoj (գյուղական համայնքներ, *gjughakan hamaynkner* ). Du trionoj de la loĝantaro nun estas urbanoj. Statistike 63,6% de la armenoj loĝas en urbaj areoj kompare kun 36,4% en kamparo, ĝis 2017.

Erevano , Gjumri , kaj Vanadzor estas la tri plej grandaj urbaj loĝlokoj de la respubliko, nuntempe havante pli ol 50,000 loĝantojn. Ili estis konsiderataj kiel "urboj de respublika subigo" (հանրապետական ​​ենթակայության քաղաքներ) dum la sovetia periodo. La resto de la urboj havas malpli ol 50,000. homojn

Agarak, Dastakert kaj Ŝamlugh estis malpligrandigitaj de urboj al vilaĝoj rezulte de la administraj reformoj okazintaj dum 2017.

## Listo 
Source: 2001 census; 2011 census; 2020 estimate

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* http://www.armstat.am 
* http://docs.armstat.am/census/pdfs/11.pdf  
* http://gazetteer.de
Sønderborg

180ra|eta|La komunumo Sønderborg (de 2007)
eta|maldekstra|150ra|Sønderborg: La haveno
150ra|eta|maldekstra|Sønderborg: La reĝa jaĥto Dannebrog antaŭ la kastelo

eta|Kastelo Sønderborg
**Sønderborg** (), estas urbo en la regiono *Syddanmark* en Danio, ĉe la Fjordo de Flensburg, proksime de la landlimo al Germanio. La historia urbocentro kaj la orientaj urbopartoj situas sur la insulo Als, dum la okcidentaj urbopartoj situas en la proksima kontinenta parto de Jutlando.

De 1970 Sønderborg estas parto de la komunumo Sønderborg, kiu estis unuigita en 2007 kun ses najbaraj komunumoj al grandkomunumo. La ĝisnuna komunumo Sønderborg havas areon de 54,4&nbsp;km² kaj 30.555 loĝantojn (2005).

## Esperanto en Sønderborg 
Laŭ Enciklopedio de Esperanto, la urbo estas naskiĝloko de Lorenz Friis. La germana juristo Adolf Eduard Wilhelm Gödecke fariĝinta senŝtatulo pro la distranĉo de Sonderburg de Germanio post la unua mondmilito kunfondis tie Esperanto-societon en 1925. En 1927 okazis la Dana Esperanto-Kongreso en Sønderborg. Vd. ankaŭ la artikolon Esperanto-Movado en Danio

Kategorio:Urboj de Danio
Accrington

**Accrington** estas urbo de Anglio en la kantono/graflando Lancashire. Ĝi havas proksime 35.203 loĝantojn (en 2001). Laŭ Enciklopedio de Esperanto, ĝi estas naskiĝloko de *"reĝino"* Lizzie Iddon.

Kategorio:Urboj de Lancashire
Majusklo

**Majusklo** (aŭ **grandlitero** aŭ **ĉeflitero**) estas unu el du formoj, kiujn povas havi ĉiu litero de la Esperanta alfabeto kaj de aliaj duusklaj alfabetoj (novlatinaj, cirilaj, novgreka). La dua formo estas minusklo aŭ „malgranda litero“.

Jen la majuskloj de Esperanto (en la tabelo ĉe la dekstra rando):

## Nomuskla skribo 
La nomojn proprajn oni komencas per majusklo kaj daŭrigas per minuskloj: „Petro“, „Ŝekspiro“, „Ĉinio“, „Unesko“. Tio estas la **nomuskla skribo**.
La titoloj de literaturaj verkoj, filmoj, la nomoj de artaĵoj aŭ muzikgrupo apartenas al la sama klaso: „Hura!“, „Amplifiki“ ktp.

Tian skribon oni uzas ankaŭ por marki la komencon de frazo.

Krom tiuj tute internaciaj uzmanieroj en diversaj lingvoj ekzistas pli specialaj reguloj pri nomusklo; la regulojn esperantajn vd en la paĝo pri la Alfabeto de Esperanto.

## Skribo tutmajuskla 
En la siglaj nomoj ofte aperas la skribo tutmajuskla: UEA, UNO.

Tutmajuskligon oni ofte uzas por emfazi parton de teksto, precipe kiam la mankas la normalaj emfazaj rimedoj (per kursivo ktp — ekz-e en retpoŝto). Oni tamen ne trouzu tiun rimedon, kutime oni perceptas ĝin kiel miskondutan „kriadon“.

Speciala okazo de tia emfazo estas apartigo de la familinomo disde aliaj nomoj de persono, precipe kiam mankas la pli konvenaj majuskletoj.

## Historio 
Historie la majuskloj de la nunaj usklohavaj alfabetoj estas ĉerpitaj el la majusklaj skriboj antikvaj, kie ili estis la sola literspeco (do, tiuj alfabetoj estis senusklaj). Diversaj alfabetoj antikvaj restas tiaj ekz-e la hebrea aŭ la kartvela alfabeto. Fakte, en la kartvela siaspeca majusklo ekzistas: en titoloj literoj estas skribitaj sen vostetoj supren kaj suben, kvazaŭ inter du paralelaj linioj (vidu, ekzemple, la supran maldekstran parton de la tbilisa forumo [Forum.ge http://forum.ge/]).
eta|maldekstra|180px|
eta|maldekstra|180px|

## Vidu ankaŭ 
* Usklo
* Majuskla skribo
* Tipografio

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.orakel.dk/typografiskordbog  
* http://www-user.uni-bremen.de/~wie/Vaticanus/index.html  
* http://hubel.sfasu.edu/courseinfo/SL03/email_study.htm  
* Lingua::EN::NameCase, Perl-modulo por okcidenteŭropa nomuskligo

Kategorio:Skribo
Kategorio:Ortografio
Kategorio:Alfabeto
Provinco Sancti Spíritus

[alternative=Memortabulo al Julio Mangada, Sancti Spíritus|eta|Memortabulo al [Julio Mangada, Sancti Spíritus]]
**Sancti Spíritus** estas provinco ĉe la centro de Kubo. 

Laŭ la stato de  en la provinco vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

Ĝi estis fondita en la jaro 1976 pere de dekreto de la kuba registaro kiu redistribuis la limojn de la antaŭaj ses provincoj formante 14 kaj specialan municipon Isla de la Juventud. La ĉefurbo de la provinco ankaŭ same nomiĝas .

Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en 1976
Kategorio:Provincoj de Kubo
Kvartalo Kanazava

**Kvartalo Kanazava** aŭ **Kanazawa-ku** (金沢区 [kanazaŭa-ku], Hepburn/Kunrej: *Kanazawa-ku*) estas kvartalo en Jokohamo (Japanio).

## Naskitoj de la kvartalo 
* KOIZUMI Mataĵiroŭ
* ODA Kazumasa
* TABUSE Juŭta

Kanazauza
Kanazauza
Listo de urboj de Ĉado

eta|dekstra|240px|Mapo de Ĉado
Jen **listo de** la dek plej grandaj **urboj de Ĉado.**
# Nĝameno - 704,200
# Moundou - 136,900
# Sarh - 100,100
# Abéché - 72,500
# Kélo - 41,500
# Koumra - 35,400
# Palao - 34,600
# Am Timan - 28,200
# Bongoro - 27,100
# Mongo - 27,100

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.primature-tchad.com/ambau.php  
* http://gazetteer.de 
* http://www.citypopulation.de/Chad_d.html 

*
Listo de urboj de Barejno

Geografio > Azio > Barejno > Listo de urboj de Barejno <Urboj
----

* Al Manamah

Kategorio:Urboj de Barejno
eta|maldekstra|180px|
Listo de urboj de Belizo

Geografio > Ameriko > Nordameriko > Mezameriko > Belizo > Listo de urboj de Belizo <Urboj
----

* Belmopano
* Punta Gorda

eta|maldekstra|180px

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.cso.gov.bz  
* http://gazetteer.de 
* http://www.citypopulation.de/Egypt_d.html 

Kategorio:Urboj de Belizo
Belmopano

**Belmopano** estas la ĉefurbo de mezamerika ŝtato Belizo kun ĉirkaŭ 8130 loĝantoj.

Belmopano situas oriente de rivero Belizo en alto de 76 metroj super marnivelo.

La urbo situas ĉirkaŭ 97&nbsp;km en la landa interno. La pli frua ĉefurbo Belizurbo ĉe la bordo de Hondura Golfo estis la 31-an de oktobro 1961 far uragano *Hattie* tute detruita.

La registara sidejo de Belizo estis translokita en 1970 al Belmopano. La nova registareja konstruaĵo estis konstruita en stilo de la maja arkitekturo.

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.belmopan.de  

Kategorio:Ĉefurboj de Ameriko
Kategorio:Urboj de Belizo
Kategorio:Planitaj urboj
Southport

eta|250ra|Amuzejo *Pleasureland*
[eta|250ra|[Velboatoj sur lago *Marine*]]
**Southport** estas urbo en nord-okcidenta Anglio, ĉe la bordo de la Irlanda maro, norde de Liverpool kaj sudokcidente de Preston. Historie parto de la graflando Lancashire, ĝi estas hodiaŭ la plej granda urbo de la metropola distrikto de Sefton en Merseyside.  Ĝi havas ĉirkaŭ 100 000 loĝantojn, el kiuj 40% aĝas pli ol 55 jaroj. Turismo ludas gravan rolon por la ekonomio de la urbo kaj Southport havas multajn turistajn allogaĵojn, inkluzive de la plej longa surtera marponto en Britio.

## Esperanto en Southport 
En Southport Lizzie Iddon fondis Esperanto-grupon komence de la 20-a jarcento. Nuntempe la Sudlankaŝira Esperanto-Grupo kunsidas tie.

En 1911, 1932, 1948, 1962 kaj ankaŭ en majo 2008 Southport estis la loko de la Brita Kongreso de Esperanto.

Kategorio:Urboj de Merseyside
Listo de urboj de Brunejo

Jen **listo de urboj en Brunejo:**
eta|180px|Mapu de Brunejo
* Bandar-Seri-Begavano (ĉefurbo)
* Bangar
* Kula Belait (28,400)
* Seria (23,500)
* Tutong (17,500)

Kategorio:Urboj de Brunejo
Listo de urboj de Birmo

Jen listo de urboj de Birmo:
eta|320px|Mapo pri signifaj urboj de Birmo

## Pluraj ĉefurboj 
* Ranguno / Jangono (malnova ĉefurbo)
* Nepjido (nova ĉefurbo)
* Pjin U Lin (iama brita somera ĉefurbo)
* Mandalajo - milionurbo, ĉefurbo de Mandalaja Regiono
* Taunĝi - ĉefurbo de Ŝano (subŝtato)
* Bago - ĉefurbo de Regiono Bago
* Molamjajn - ĉefurbo de Mon (subŝtato)
* Mjiĉina - ĉefurbo de Kaĉino
* Moniva - ĉefurbo de Regiono Ŝangaing
* Patejn - ĉefurbo de Regiono Iravadio
* Loikaŭ - ĉefurbo de Kajaho
* Hpaan - ĉefurbo de Kajino
* Haĥao - ĉefurbo de Ĉin (subŝtato)
* Sitŭe - ĉefurbo de Raĥine
* Davej - ĉefurbo de Regiono Tanintari

## Aliaj urbegoj 
* Laŝio
* Mejktila
* Pji
* Kalej
* Mjejk
* Mjavadi
* Taungu

## Vidu ankaŭ 
## Eksteraj ligiloj 
* http://gazetteer.de 
* http://www.citypopulation.de/Myanmar_d.html
Listo de urboj de Kataro

eta|180px|

**Listo de urboj de Kataro**

* Al Khor
* Al Wakrah
* Doho (ĉefurbo)
* Lusail
* Rajan

## Eksteraj ligiloj 
* la pagoj de la konsilio pri urboplanado de Kataro 
* la aktualaj nombroj de loĝantoj por la urboj de Kataro (paĝoj germanlingvaj)
* historiaj nombroj de loĝantoj por la urboj de Kataro (paĝoj germanlingvaj)

Kategorio:Kataro
Listo de urboj de Laoso

Geografio > Azio > Laoso > Listo de urboj de Laoso <Urboj
----

* Vjentiano

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.nsc.gov.la  
* http://gazetteer.de 
* http://www.citypopulation.de/Laos_d.html
Listo de urboj de Mongolio

eta|Mapo de Mongolio
**Listo de urboj de Mongolio**.

* Ĉoibalsan
* Erdenet
* Karakorumo (Mongolio)
* Ulaanbaataro
* Ulaangom
* Zamiin Uud
* Zuunmod

## Vidu ankaŭ 

Kategorio:Listoj de urboj laŭ lando
Listo de urboj de Tajlando

Jen **listo de urboj de Tajlando**:
eta|400px|Mapo pri Tajlando

## Urbegoj 
* Bangkoko
* Nonthaburi
* Nakhonratĉasima
* Ĉiang Maj
* Hatjaj
* Udontani
* Pak Kret
* Khonken
* Ubonratĉathani
* Nakhonsithamarat
* Nakhonsavan
* Nakhonpathom
* Surathani
* Ĉaofraja Surasak
* Pataja

## Urboj 
* Samut Prakan
* Ĉonburi
* Si Raĉa
* Phra Pradaeng
* Lampang
* Thanjaburi
* Khlong Luang
* Rajong
* Phitsanulok
* Ĉanthaburi
* Jala (Tajlando)
* Songkhla

## Eksteraj ligiloj 
* https://web.archive.org/web/20041015004947/http://www.nso.go.th/index0.html 
* http://gazetteer.de 
* http://www.citypopulation.de/Thailand_d.html 


Tajlando
Buleo

**Buleo** havas jenajn signifojn:
* Origine, en antikveco Buleo estis metala sigelilo kiu estis stampita sur argiltabuleto kaj tiel uzata por konfirmo de aŭtentikeco.
* **Buleo** estas speco de mezepoka dokumento kun metala sigelo (ofte plumbo aŭ oro), eldonita ekzemple de iu imperiestro aŭ papo. Interalie:
** Ora buleo de imperiestro Karolo la 4-a de 1536, aŭ aliaj Oraj buleoj
** Papa buleo estas en la katolika eklezio papa dekreto.
** Buleo, konsilio de 400 homoj, kreita en la Antikva Grekio por administrado de la urbo.
* Buleo estas la esperantigita nomo de George Boole, matematikisto, formulinto de bulea algebro.
George Boole

eta|dekstra|140px|G. Boole
**George BOOLE** , esperantigata kiel **Georgo Buleo** (naskiĝis la  en Lincoln, Lincolnshire, Anglio,
kaj mortis la  en Ballintemple, Irlando) estis brita aŭtodidakta matematikisto
kaj filozofo.

Buleo formulis la bulean algebron, poste nomitan laŭ li, kiu formaligas logikajn deduktojn.

Laŭ li oni nomis ankaŭ ver-valoran bulean datumtipon en pluraj programadlingvoj,
ekz. **bool** en Algol 68 kaj C++, kaj **boolean** en Java.

Buleon, pro lia laboro, honoris per medalo la
Reĝa Societo kaj li ricevis profesorecon ĉe la Reĝina Kolegio
en Cork, Irlando,
kie li instruis ĝis sia morto.
Li mortis, nur 49-jara, pro la sekvoj de malvarmumo.

George Boole estis edzo de Mary Everest kaj havis kvin filinojn. La lasta Etelo famiĝis poste kiel verkistino Ethel Lilian Voynich.

## Verkoj 
* *The Mathematical Analysis of Logic (La Matematika Analizo de la Logiko) (1847)*
* *An Investigation of the Laws of Thought, on Which are founded the Mathematical Theories of Logic and Probabilities (Investigacio pri la Leĝoj de la Penso, en kiu troviĝas la Matematikaj Teorioj pri Logiko kaj Probablokalkulo)(1854)*
* *Treatise of Differential Equations (1859)*
* *Treatise of the Calculus of Finite Differences (1860)*

## Vidu ankaŭ 
*17734 Boole

## Eksteraj ligiloj 
* http://homepages.enterprise.net/rogerp/george/boole.html  
* http://www-groups.dcs.st-and.ac.uk/~history/Mathematicians/Boole.html
* http://www-gap.dcs.st-and.ac.uk/~history/Mathematicians/Boole.html 
* http://www.ucc.ie/academic/undersci/pages/sci_georgeboole.htm 

Kategorio:Britaj matematikistoj
Kategorio:Pioniraj komputikistoj
Listo de urboj de Benino

eta|Mapo de Benino
**Listo de urboj en Benino**
* Abomey-Calavi
* Kotonuo
* Porto Novo
* Lokossa

## Eksteraj ligiloj 
* http://gazetteer.de 
* http://www.citypopulation.de/Benin_d.html 


Benino