open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Emil Lederer

**Emil Lederer** (naskiĝis la 22-an de julio 1882 en Pilzeno, Aŭstrio-Hungario, mortis la 29-an de majo 1939 en Novjorko) estis bohema-aŭstra ekonomikisto kaj sociologo. Li estas konsiderata grava germanlingva socia sciencisto en la unua duono de la 20-a jarcento.

## Vivo 
Lederer naskiĝis en 1882 kiel filo de komercistos. Li studis kun kunstudantoj kiel ekzemple Ludwig von Mises, Joseph Schumpeter, Otto Bauer kaj Rudolf Hilferding, juron kaj ekonomikon en la Universitato de Vieno kun famaj instruistoj kiel Heinrich Lammasch, Carl Menger kaj Eugen Böhm von Bawerk​​​. Li jure doktoriĝis 1905 en la Universitato de Vieno kaj 1911 politikscience doktoriĝis en la universitato de Munkeno. En la sekva jaro de habilitiĝo li studis en la Universitato de Hajdelbergo. Lia habilitiga studo titoliĝis *La privataj dungitoj en moderna ekonomia evoluo* ("Die Privatangestellten in der modernen Wirtschaftsentwicklung"), la unua ampleksa studo de laborkondiĉoj kaj politikaj dungitoj.

Dum la unua mondmilito, Lederer estis la respondeca redaktoro de la faka gazeto *Archiv für Sozialwissenschaft und Sozialpolitik* ("Arĥivo por Socia Scienco kaj Socia Politiko"), en kiu li ankaŭ publikiĝis sian traktaĵon *Zur Soziologie des Weltkrieges* ("Pri la Sociologio de la Monda Milito"), kun la ĉefa tezo, ke la organiza modelo de la armeo ŝanĝiĝos dum la milito socie ĝeneraligita.

En 1918 li unue estis nomumita lektoro ĉe la Universitato de Hajdelbergo, sed restis en Aŭstrio ĝis 1920. En 1920 li iĝis docento de socia politiko ĉe la Universitato de Hajdelbergo, kaj en 1920 plena profesoro pri sociala politiko ĉen la universitato. En 1921 Lederer iĝis gvida redaktisto de la "Arkivo por Socia Scienco kaj Socia Politiko". De 1923 ĝis 1925 li estis vizitanta profesoro ĉe la Universitato de Tokio. De 1923 ĝis 1931 Lederer estis, kune kun *Alfred Weber*, direktoro de la Instituto por Sociaj kaj Politikaj Sciencoj. En 1931 li sekvis post *Werner Sombart* al la fama germana katedro pri ekonomiko kaj financa scienco ĉe la Universitato *Frederiko Vilhelmo* en Berlino. Pro lia politika orientiĝo, li estis preferita al Joseph Schumpeter.

Kiel preskaŭ ĉiuj ekonomikistoj de la "Hajdelberga skolo", Lederer estis suspendita de la nacisocialistoj la 14-an de aprilo 1933. Lederer estis denuncita de la universitato ĉar li estis membro de la Socialdemokratia Partio de Germanio ekde 1925 kaj ankaŭ estis juda, do "ne-arja".

Lederer elmigris unue al Japanio kaj poste al Usono. En 1933, Lederer estis unu el la kunfondintoj de la unika *Universitato en Ekzilo* ĉe la Nova Lernejo por Socia Esploro en Novjorko, kiu poste iĝis la privata universitato *The New School* (La Nova Lernejo), kiel ĝia unua dekano li laboris ĝis sia subita morto en 1939 kiel rezulto de operacio.

Lederer estis la redaktisto de la teoria revuo *Die Neue Zeit* ("La Nova Tempo") de la Socialdemokratia Partio de Germanio.

## Referencoj 
Kategorio:Aŭstraj sociologoj
Kategorio:Usonaj sociologoj
Kosmo (Šumavské Hoštice)

:*Estas ankaŭ Kosmo.*

**Kosmo** () estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Šumavské Hoštice, en distrikto Prachatice. Ĝi troviĝas proksimume 1,5&nbsp;km nordoriente de Šumavské Hoštice. Kondukas tra ĉi tie ŝoseo II/145. Estas ĉi tie registritaj 26 adresoj. En la jaro  ĉi tie daŭre vivis .

**Kosmo** estas ankaŭ nomo de katastra teritorio kun areo 2,25&nbsp;km².

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1383.

## Loĝantaro 
## Pluaj fotoj 

Kosmo - čp. 12.jpg|Kosmo, n-ro 12
Kosmo - čp. 15.jpg|Kosmo, n-ro 15
Kosmo čp 21.jpg|Kosmo, n-ro 21
Kosmo - čp. 2.jpg|Kosmo, n-ro 2

Kategorio:Šumavské Hoštice
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Prachatice
Kategorio:Setlejoj en Šumava cismontaro
(148480) 2001 FE155

**(148480) 2001 FE155** estas marsrenkonta asteroido malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo *LINEAR* elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Orbito 
Ĝi estas proksima de la orbita resonanco 4:7 kun Marso.

Ĝia discentra orbito ekstere proksime tanĝas tiun de Marso kun malgranda orbita klineco: ĝia marsa MOID estas 0,0232384 astronomia unuo, tie estas 3,476 milionoj da km.

* La  ĝi pasis al 0,04605 astronomia unuo (6,889 milionoj da km) de Marso.
* La  ĝi pasos al 0,04066 astronomia unuo (6,083 miliono da kilometroj) de la ruĝa planedo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2001
148384 Dalcanton

'*148384 *Dalcanton'''* estas asteroido de la ĉefa asteroida zono proksima de la orbita resonanco 1:3 kun Marso.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la 26-an de septembro 2000 en la kadro de la astronomia kampanjo *Sloan Digital Sky Survey*, elde la Observatorio de Apache Point en Sunspot (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la usonan astronominon Julianne Dalcanton, kontribuantinon de *Sloan Digital Sky Survey'', bone konatan pro ŝia laboro pri la ecoj de proksimaj galaksioj kiel trudo por modeloj de galaksiaj formiĝo kaj evoluo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Sloan Digital Sky Survey
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Nea Filadelfeia-Nea Ĥalkidona

**Filadelfeia-Ĥalkidona** (), ekde 2017 oficiale **Nea Filadelfeia-Nea Ĥalkidona** (), do Nova Filadelfeia-Nova Ĥalkidona, estas municipo en la historia regiono Atiko, Grekio. Ĝi estas norda antaŭurbo de Ateno, kaj situas en la administra regiono Atiko kaj la regiona unuo centra Ateno. Tiel ĝi apartenas al la centra parto de la Atena Metropola Areo (). Laŭ la stato de , en la municipo vivis  loĝantoj sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Urboj de Grekio
Kategorio:Atiko
148604 Shobbrook

'*148604 *Shobbrook'''* estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la 11-an de septembro 2001 de la usona astronomo Chris Wolfe elde la Observatorio Oakley de la Instituto de Teknologio *Rose-Hulman* en Terre Haute (Indianao, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *John Shobbrook*, amikon kaj lojalan subtenanton de la Observatorio Oakley de *Rose-Hulman'', elde kiu tiu asteroido estis malkovrita.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Chris Wolfe
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2001
Red Hat Enterprise Linux

**Red Hat Enterprise Linux** (**RHEL**) estas Linuksa distribuaĵo evoluigita de Red Hat por la komerca merkato. Red Hat Enterprise Linux estas publikigita en servilaj versioj por x86-64, Power ISA, ARM64, kaj IBM Z kaj laborstacia versio por x86-64. La tuta oficiala subteno kaj trejnado de Red Hat, kune kun *Red Hat Certification Program*, fokusiĝas al platformo de Red Hat Enterprise Linux.

## Referencoj 
## Bibliografio 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Vidu ankaŭ 
* Red Hat
* Red Hat Linux
* Fedora

## Eksteraj ligiloj 
* 
* Red Hat Developer
* DistroWatch

## Tradukfonto 
Kategorio:Linuksaj distribuaĵoj
Wilhelm August Lampadius

eta|Memortabulo por Lampadius en Göttingen
**Wilhelm August LAMPADIUS** (naskiĝinta la  en Hehlen, mortinta la  en Freiberg) grava metalurgo germana estis.

## Vivo 
Li ellernis farmacion inter 1785 kaj 1791 en Göttingen, antaŭ samloka studado de natursciencoj. En 1793 li vojaĝis al Rusio kaj iĝis en 1794 profesoro ĉe Monta akademio je Freiberg. Danke al li emancipiĝis metalurgio kaj promociiĝis je memstara kaj ĝenerale agnoskita scienco.

En la 1796-a jaro li unue trovis kaj difinis karbonan disulfidon. Li verkis, krom multaj etaj fakeseoj pri kvazaŭ ĉiuj eroj de teknika ĥemio, la jenajn verkojn: »Handbuch der Hüttenkunde« (dua eldono, Göttingen 1817–18, kvar volumoj; kun suplementoj inter 1818 kaj 1826); »Grundriß einer allgemeinen Hüttenkunde« (Göttingen 1827). Aldone li aktivis beletre, ekz. per »Reise zu den sieben Schwestern« (Freiberg 1811).

## Fonto 
*Meyers Großes Konversations-Lexikon*, tomus 12. Lipsae 1908, p. 83 (hic in interreti)

## Eksteraj ligiloj 
* Ligiloj ĉe DDB
* Vikifontaro
* Dietrich, Richard, "Lampadius, Wilhelm August" ĉe: Neue Deutsche Biographie 13 (1982), p. 456-457 (tie ĉi interrete)

## Notoj 
Kategorio:Germanaj profesoroj
Kategorio:Metalurgio
Kategorio:Freiberg (Saksio)
Kategorio:Germanaj verkistoj
Kategorio:Germanaj agronomoj
Kategorio:Germanaj kemiistoj
Kategorio:Farmaciistoj
Béla Dóra

**Béla Dóra,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Dóra Béla** estas hungara aktoro, infana aktoro.

Béla Dóra naskiĝis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Béla Dóra aĝis dek, kiam li ricevis filman rolon, baldaŭ li rolis en alia filmo, eĉ en teatro. Li studis en privata aktorlernejo de Margit Földessy, poste li akiris aktoran diplomon en Altlernejo pri Teatro kaj Filmo en 2016. Liaj plej gravaj instruistoj estis László Bagossy, Réka Pelsőczy kaj Roland Rába. Li komencis sian aktoran karieron en Teatro István Örkény. Lia vivkunulino naskis filinon en 2021.

## Liaj teatraj roloj (elekto) 
* William Shakespeare:
** Hamleto - Fortinbras
** Rikardo la 3-a - Buckingham
** *Timono la viro de Ateno* - titolrolo
* Molière:
** *Don Juan* - Don Alonso
** Tartufo - Damis
* Anton Ĉeĥov: Tri fratinoj – Rode; Fedotjik
* Ferenc Molnár:
** *Liliom* - Angyal
** *A hattyú* - koloneko Wunderlich
* Ede Szigligeti: *Liliomfi* - Uracs
* Ernő Szép: *Patika* - Fábián

## Liaj kinaj filmaj roloj (elekto) 
* *Sorstalanság* (2005) – Dohányos
* *Tüskevár* (2012) - Wallenberg
* *A hattyú* (2022) - koloneko Wunderlich

## Liaj televidaj filmaj roloj (elekto) 
* *A Pál utcai fiúk* (2003)
* *A színésznő* (2018) - policano
* *Keresztanyu* (serio, 2022) - Zénó Török

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva intervjuo kun fotoj
* roloj

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Hungaraj infanaj aktoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Bavara Ŝtata Biblioteko

dekstra|eta|250x250ra| Interna ŝtuparoLa **Bavara Ŝtata Biblioteko** () estas la ĉefa deponejo de la Bavara Ŝtato ekde 1663. La biblioteko situas en la urbo Munkeno kaj enhavas pli ol 10 milionojn da libroj, fakto kiu faras ĝin unu el la plej grandaj kaj gravaj bibliotekoj en la mondo. Interalie, la biblioteko enhavas la plej grandan kolekton de Inkunabloj (libroj presitaj proksime de la invento de la presejo, antaŭ la jaro 1500) kaj grandan kaj gravan kolekton de antikvaj manuskriptoj. La biblioteko havas la due plej grandan kolekton de periodaĵoj en Eŭropo (post la Brita Biblioteko).

## Historio 
La biblioteko estis fondita en 1558 kiel la biblioteko de la palaco de Albrecht la 5-a, Duko de Bavario. La duko aĉetis privatajn kolektojn kiuj inkludis librojn kaj manuskriptojn en la kampoj de teologio, filozofio kaj juro kolektitaj en Italio, Hispanio kaj la malaltaj landoj, inter aliaj. Lia posteulo, Wilhelm la 5-a, Duko de Bavario, daŭre evoluigis la kolekton, kaj en 1600 la biblioteko inkludis 17,000 librojn. En 1663, Ferdinando Maria, princo de Bavario, iniciatis la leĝigon postulata deponi kopion en la biblioteko por ĉiuj publikaĵoj publikigitaj en sia teritorio.

En 1803 la biblioteko iĝis ŝtata biblioteko kaj estis kunfandita kun la Palaca Biblioteko de la Elekto-Palatinato, kiu inkludis pli ol duonmilionon da libroj kaj manuskriptoj. En tiu tempo la posedaĵo de preĝejoj kaj monaĥejoj estis naciigitaj, kaj iliaj trezoroj estis transdonitaj al la biblioteko.

La biblioteka konstruaĵo, kiu situas sur Ludwigstrasse, estis inaŭgurita en 1831. Antaŭe estis planoj konstrui ĝin apud la Gliptoteko Muzeo.

En 1970, la pligrandigita bibliotekkonstruaĵo estis inaŭgurita, post renovigadoj kaj pligrandigoj kiuj komenciĝis en 1953. En 1988, malproksima bibliotekstokejo estis inaŭgurita en la antaŭurbo Garching bei München.

En 1997, la biblioteko komencis grandskalan ciferecigan projekton, en kiu pli ol 2 milionoj da aĵoj liberaj de kopirajtoj estis alŝutitaj al la Interreto (aktuale de 2017).  En 2007, la deklarita kunlaboro kun Google Books por la prilaborado kaj cifereca distribuado de la materialo.

Serio de enketoj de la fruaj 2000-aj jaroj rivelis ke la biblioteko estis implikita en la aĉeto de antikvaj libroj kaj manuskriptoj prirabitaj fare de nazi-germanaj trupoj en la okupitaj teritorioj. Kelkaj estis resenditaj al siaj posedantoj. 

dekstra|eta|363x363ra| Paĝo de Carmina Burana

## Ĉefaj kompetentecoj 
* Antikva historio, inkluzive de prahistorio
* Klasikaj studoj, la latina, romia juro, bizanca
* Historio de Germanio, Aŭstrio, Svislando, Italio, Francio kaj Rumanio
* la rumana kaj albana lingvo kaj literaturo
* Moderna Grekio (Historio, Lingvo kaj Literaturo)
* Muzikologio
* Informadiko
## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Nacia biblioteko

## Eksteraj ligiloj 
## Referencoj 
Kategorio:Kulturo de Bavario
Kategorio:Naciaj bibliotekoj
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Kategorio:Konstruaĵoj en Munkeno
Kategorio:Edukado en Munkeno
György Dora

**György Dora** [djordj], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Dora György** estas hungara filma produktoro, altlerneja instruisto.

György Dora naskiĝis en 1969 en Vác.

## Biografio 
György Dora maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo en 1987, en la sama jaro li atingis la unuan lokon en konkurso pri deklamistoj. Jam pli frue ekde 1986 li studis en aktorstudio de Nacia Teatro (Budapeŝto). Lia ĉefinstruisto estis Sándor Bodnár. En 1991 li ricevis aktoran statuson en la teatrejo. Post 2 jaroj li kune kun 2 reĝisoroj fondis eldonejon, kiu estis kunigita al alia firmao en 1995. Li partoprenis en produktado de ses cent televidaj programoj, kie oni kuiris manĝaĵojn. En la jaroj 1997-1998 li produktis reklamajn filmojn, poste jam distrajn filmojn. Ekde 2021 li instruis en Universitato de Pécs.

## Liaj filmaj roloj (elekto) 
* *Vörös vurstli* (1992)
* *Rendőrsztori* (televida serio, 2002) - Gyuri; ankaŭ scenaristo kaj produktisto

## Liaj scenejlibroj (elekto) 
* *Európa expressz* (1999); ankaŭ produktoro
* *Szerelem első látásra* (2017)

## Liaj filmaj produktaĵoj (elekto) 
* *Szőke kóla* (2005)
* *ZooKids - Mentsük meg az Állatkertet!* (2011)
* *Login* (2013)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* https://howwikihr.com/wiki/Dora_Gy%C3%B6rgy
* https://port.hu/adatlap/szemely/dora-gyorgy/person-131827
* https://www.mafab.hu/people/gyorgy-dora-511789.html

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj produktoroj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Pisejo

eta|233x233ra| pisejo
**Pisejo** aŭ **urinilo** estas sanitara aparato uzata de viroj por urini starante. Pisejoj estas instalitaj ĉefe en publikaj necesejoj, kelkaj el kiuj estas destinitaj nur por la uzo de viroj. Estas pluraj modeloj de pisejoj:

* persona pisejo, por la uzo de ununura viro. Kutime pluraj pisejoj estas lokitaj unu apud la alia, tiel ke pluraj viroj povas uzi ilin samtempe.
* larĝa pisejo, en la formo de porcelana muro (aŭ alia materialo) por la uzo de pluraj viroj samtempe.
* moviĝebla publika pisejo. Simile al moveblaj publikaj necesejoj situantaj proksime de publikaj okazaĵoj kiel foiroj. Ekzistas ankaŭ malfermaj publikaj pisejoj. La grado de modesteco, kiun ili provizas, estas malpli ol necesejo kun pordo, sed pro tio ili estas pli efikaj, kaj en multaj kazoj ili estas metitaj proksime de plenaj necesejoj, por malpezigi la ŝarĝon de la homa trafiko.
* En diversaj partoj de la mondo, precipe en Eŭropo, ekzistas publikaj pisejoj por virinoj. Simile al pisejoj por viroj, tiuj pisejoj ne estas enfermitaj en ĉeloj sed alkroĉitaj al muro. Post uzado kaj persona purigo la tukoj estas ĵetitaj en la rubujo staranta proksime, kaj ne estas flulavita kiel en necesejo.

La pisejo ne donas la privatecon, kiun donas fermita necesejo, sed ĝia uzo estas pli rapida. foje estas instalita aŭtomata aparato por lavado ĉe la fino de uzo de la pisejo. Tiu malfermeco utilis en kelkaj lokoj kaj epokoj kiel renkontigejo por samseksemuloj, kiuj ne povis uzi aliajn pli taŭgajn lokojn por tiu celo.

Ekzistas ankaŭ uniseksaj pisejoj, kiujn povas uzi kaj viroj kaj virinoj, sed ili estas malordinaretaj.

## Pisejo kiel artaĵo 
[eta|154x154ra| Statuo de [Marcel Duchamp, " Fontano]]
En 1917 la franca skulptisto Marcel Duchamp kreis sian verkon "Fontano", kiu estas nenio pli ol pisejo el blanka porcelano, sur kiu Duchamp subskribis la nomon de la fabrikisto de la pisejo "R. Mutt, 1917".
[eta|Publika pisejo en la Keizersgracht en [Amsterdamo (monumento)]]

Ĉi tiu verko estas konsiderata unu el la plej elstaraj verkoj de moderna arto, ĉar ŝajnas ke al ĝi manki reala enhavo. Ĝi turnas la rigardon de la spektanto al la demando "Kio estas arto?" aŭ "Kio meritas esti arto?". La maniero kiel Duchamp elektas fari tion estas helpe de la koncepto trovita objekto "preta al uzado" () kiu signifas preni ĉiutagan industrifabrikitan objekton kaj igi ĝin artverko.

Femaleurinal.jpg|Publika pisejo por virinoj. Simile al la pisejo por viroj, la diversaj pisejoj estas apartigitaj per vandoj, sen kupeoj kaj pordoj
080117cc-nieuwjaarsborrel30.jpg|Publikaj pisejoj por pluraj homoj en Amsterdamo
20111128 Urinoir Hoge der A Groningen NL.jpg|Publika pisejo en Groningo (monumento)

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Fiziologio
Kategorio:Urino
Kategorio:Necesejoj
École du personnel navigant d’essais et de réception

La ''''* (*EPNER'') estas la franca testpilotolernejo bazita en Istres, Francio. Kiel unu el la supraj kvin testpilotolernejoj en la okcidenta hemisfero, EPNER konservas proksimajn rilatojn kun tri lernejoj: la '** (ETPS), la **' (USAFTPS) kaj la '''' (Unuiĝinta States Naval Test Pilot) Lernejo (USNTPS).

EPNER disponigas trejnadon por testpilotoj, flugtestinĝenieroj, fluginĝenieroj kaj teknikistoj implikitaj en flugtestoj, same kiel aertrafikkontrolistoj implikitaj en flugtestadministrado.

## Famaj diplomiĝintoj 
* Jacqueline Auriol, franca aviadistino.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo

Kategorio:Supera instruado en Francilio
Kategorio:Inĝenierartaj lernejoj en Francio
László Dózsa

**László Dózsa** [lAslO dOĵa], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Dózsa László** estas hungara aktoro, voĉoaktoro.

László Dózsa naskiĝis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
László Dózsa studis en privata aktorlernejo de Kálmán Rózsahegyi, poste li akiris aktoran diplomon en Altlernejo pri Teatro kaj Filmo en 1967. Lia ĉefinstruisto estis Ottó Ádám. Dum la studentaj jaroj li maturiĝis post koresponda lernado en Baleta Instituto. Li komencis sian aktoran karieron en Teatro Csokonai (Debrecen). Inter 1970–1980 li estis membro de Teatro Madách, inter 1982-1991 de Nacia Teatro (Budapeŝto), poste li revenis al Teatro Madách. Li ricevis premiojn inter 2005-2019. Lia filo estis same aktoro.

## Partopreno en la revolucio 
Laŭ lia konfeso li partoprenis en la hungara revolucio de 1956, sed pri tio atestantoj jam ne vivas kaj pruvoj perdiĝis. En 2016 oni kreis eksteran murpentraĵon en Budapeŝto, pri kio Dózsa diris, ke li estas videbla sur tio. Post juĝeja ceremonio la juristaro deklaris, ke ne li estas sur la bildo. Anstataŭ ĝustigo de la nomo la plena bildo estis neniigita. (La bildo videblas en la hungara versio.)

## Liaj teatraj roloj (elekto) 
* William Shakespeare: La Dresado de la Megero - Baptista
* Eugene O’Neill:
** *Amerikai Elektra* - Orin
** *Hosszú út az éjszakába* - Edmund
* Ede Szigligeti: *Liliomfi* - profesoro Szilvai
* Tennessee Williams:
** *Amíg összeszoknak* - policano
** *A vágy villamosa* - Stanley
* László Németh (verkisto): *Bodnárné* - Lali
* Ambaŭ vivoj de onklino Mici (teatra adapto) - detektivo

## Liaj kinaj filmaj roloj (elekto) 
* *Ezek a fiatalok...* (1967)
* *Álljon meg a menet!* (1973) - Kántor
* *Az utolsó futam* (1983) - trejnisto
* en eksterlandaj filmoj hungaraj voĉoj ekzemple de Jean-Paul Belmondo, Adriano Celentano, Tony Curtis, Robert Duvall, Klaus Kinski, Herbert Lom

## Liaj televidaj filmaj roloj (elekto) 
* *Budai Nagy Antal* (1971) - Vajdaházy
* *Baleset* (1978) - Dénes Kádár
* *Üvegvár a Mississippin* (1987) - Helmuth
* *Szent Gellért legendája* (1994) - Vatha
* *Tea* (serio, 2003)

## Lia libro 
* *Bohóc vérben és vasban* (2007, denove en 2016)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* roloj

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Hungaraj voĉoaktoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Karl Bonhoeffer

**Karl Ludwig Bonhoeffer** (naskiĝis la 31-an de marto 1868 en Neresheim, Reĝlando Virtembergo, mortis la 4-an de decembro 1948 en Berlino) estis germana kuracisto, psikiatro kaj neŭrologo.

Li laboris kiel Privata Medicina Konsilanto, profesoro pri Psikiatrio kaj Neŭrologio ĉe la universitato *Frederiko-Vilhelmo* en Berlino, la nuna Humboldt-Universitato en Berlino, kaj estis direktoro de la kliniko por mensaj kaj nervaj malsanoj de la la universitata klinikaro Charité [] de Berlino. Interalie, li kiel profesoro doktorigis la kuracistan psikoanalizistinon Karen Horney.

Karl Bonhoeffer perdis siajn filojn Dietrich Bonhoeffer kaj Klaus Bonhoeffer kaj siajn bofilojn Hans von Dohnanyi kaj Rüdiger Schleicher pro ekzekutoj nome de la nazia reĝimo de Hitlero.

Kategorio:Germanaj kuracistoj
Kategorio:Germanaj psikiatroj
Sublimada printilo

eta|Sublima Printilo
**Sublimada printilo** estas komputila flankaparato permesanta printi sur pluraj formatoj per sublimado.

La sublimado estas la rekta paso de korpo de la solida stato al la gasa stato sen trapasi la likvan staton. En printilo al termika sublimo, la vakso, kiu anstataŭas la inkon, estas varmigita je 200 gradoj per mikrorezistancoj distribuitaj sur la kapo de premilo, poste tuj pasas de la solida stato al la gasa stato. Fine, projektita sur la folio, ĝi malvarmigas je kontakto kaj refariĝas solida.

Tiu procedo ekspluatas la karakterizaĵojn de la vakso. Tiel, por presi punkton de iu koloro, la printilo supermetas tri tavolojn da vakso de variemaj densoj (flava, magenta kaj cejana), kiu kune kunmetas la koloron, tra la 16,7 milionoj da koloroj.

## Funkciado 
; La bildo estas diserigita en primaraj koloroj:

eta|Ekzemplo
La kliŝo en la formato RVB stokita en la fotilo estas sendita al la printilo (per la ligo USB aŭ vifio). Specialigita procesoro konvertas ĝin en CMJ (cejana, magenta, flava, la tri koloroj uzitaj por la presado) diseriĝante ĝin en tri malsamaj bildoj, unu po bazkoloro. La informoj estas poste senditaj, unu post la alia, al la preskapo.

Kategorio:Teknologioj de printado
Peredmostova (stacidomo)

**Peredmostova** (, ) estas varstacidomo en Severodonecko (Luhanska provinco), urbo en Ukrainio.

## Vidu ankaŭ 
* Listo de fervojaj stacioj en Ukrainio
* Transporto en Ukrainio

## Eksteraj ligiloj 
* OpenStreetMap

Kategorio:Severodonecko
Kategorio:Fervojaj stacioj malfermitaj en 1951
Kategorio:Fervojaj stacioj en Luganska provinco
Kategorio:1951 en Ukrainio
Novi-Rozdil

''''* (, fondita nur en 1953, tial sen oficiala pola nomo) estas urbo en la nuna Lviva provinco (, *Lvivska oblast''') de Ukrainio. Laŭ la stato de , en la urbo vivis  loĝantoj sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

## Vidu ankaŭ 
* Listo de urboj en Ukrainio
* Lviva provinco

Kategorio:Urboj en Lviva provinco
Ongole

**Ongole** () estas urbego kaj municipo en orienta Barato, en subŝtato Andra-Pradeŝo, kie ĝi estas sidejo de la distrikto Prakasam. Ongole-brutaro (indiĝena raso de bovoj) derivis sian nomon de Ongole (vidu la foton!).
eta|maldekstre|

## Geografio 
Ongole etendiĝas sur la marborda ebenaĵo en alteco de 10 metrojn de la marnivelo kaj 15 kilometrojn de la Bengala Golfo. Ĉilakaluripet troviĝas 67, subŝtata ĉefurbo Amaravatio 118, Nellore 122, Vijayawada 130, Maĉilipatnam 138, Nandjal 170, Proddatur 182, Kurnul 211, Mumbajo 859, Kolkato 1175, tutlanda ĉefurbo Delhio 1489 kilometrojn (aere) https://www.distancefromto.net/.
eta|

## Demografio 
Laŭ la stato de  en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La legopovo estas , signife pli alta, ol la ŝtata mezumo.

## Historio 
La historio de Ongole originas de 230 antaŭ Kristo. Ekde tiam diversaj dinastioj regis. La municipo estis deklarita en 1876 dum erao de britoj, la distrikto Ongole en 1970, sed estis renomita kiel Prakasam-distrikto post 2 jaroj. En 1946 fervoja akcidento okazis proksime de Ongole: la persona rapidtrajno koliziis kun vartrajno. 36 homoj mortis kaj 81 estis vunditaj.

## Ekonomio 
La agrikulturo estas la primara industrio de Ongole. Ĝi estas grava centro por la tabaka komerco en Andra-Pradeŝo. Komence oni minada granitojn.

## Lingvoj 
La telugua estas la oficiala lingvo en Ongole. La alia instrua lingvo estas la angla.

## Edukado 
En pluraj institutoj kaj kolegioj okazas la plej altnivela edukado en Ongole.

## Klimato 
La temperaturo en Ongole varias averaĝe inter 24-34 °C. Jare pluvas po 1009 mm. Inter julio-oktobro pli ofte pluvas, en februaro apenaŭ pluvas.

## Trafiko 
Ongole havas trairantan fervojan linion kaj 5 vojoj kuras al la urbego. Enurbe estas ankaŭ aŭtobusa stacidomo.

## Vidindaĵoj 
* preĝejoj

Saibaba Temple, Santhapeta, Ongole.jpg|Templo
Jmbchurch.jpg|Baptista kirlo
Ongole.png|Stacidomo

Kategorio:Urboj de Andra-Pradeŝo
Kategorio:Urboj de Barato
Salcia Landmann

**Salcia Landmann** (naskiĝis la 18-an de novembro 1911 kiel *Salcia Passweg* en Ĵovkva/Żółkiew/ז'ובקבה, Galicio, Aŭstrio-Hungario; mortis la 16-an de majo 2002 en Sankt-Galo, Svislando) estis svisa verkisto, ĵurnalisto kaj fondinta membro en la PEN-klubo Liĥtenŝtejno.

## Vivo 
Salcia Landmann venis de juda familio. Ŝi estis la filino de Israel Passweg kaj Regina Passweg, naskita Gottesmann. En 1914, kiam Saskia do estis 2-jara, la familio translokiĝis al Sankt-Galo en Svislando. Post fino de humanisma mezlernejo, Salcia Landmann unue studis juron kaj poste filozofion en la universitato de Berlino. Samtempe ŝi lernis la profesion de moda grafikisto. Post 1933 ŝi daŭrigis siajn filozofiajn studojn en la Universitato de Bazelo kaj finis ilin en 1939 en la Universitato de Zuriko kun disertaĵo pri fenomenologio kaj ontologio. En 1939 ŝi edziĝis kun la filozofo *Michael Landmann*, en 1950 naskiĝis ilia filo *Valentin*. En 1960 estis publikigita ŝia unua libro, *Der jüdische Witz* ("la juda ŝerco"), kiu iĝis furorlibro kaj norma verko kaj estis tradukita en diversajn lingvojn. En 1978, kune kun dek naŭ samideanoj, ŝi fondis la PEN-klubon de Liĥtenŝtejno.

## Verkaĵoj 
Landmann vidis ŝian laboron kiel *silenta rekviemo por la malaperinta orientjuda kultura mondo*. En la antaŭparolo de la libro *Marxismus und Sauerkirschen* ("Marksismo kaj Acidaj ĉerizoj") de 1979 ŝi priskribis kiel la gamo de temoj pligrandiĝis: "Miaj venontaj libroj traktis la saman gamon da temoj: la jida lingvo kaj literaturo, juda raso, koŝera kuirarto." La turniĝo al politikaj aferoj rezultiĝis el ŝia deziro fari kontribuon al la konservado de la juda kultura heredo: " Intense traktante la tiel brutale detruitan mondon de la orientaj judoj mi estis dume sentivigita al ĉiu speco de minaco ekster la juda mondo.»

Por ŝi, la libro*Marksismo kaj Acidaj ĉerizoj* estis provo "klarigi tiun racie eviteblan, eble neripareblan kaj nemaligeblan tendencon al memdetruo en la libera parto de la Okcidento, uzante ekzemplojn de politiko, edukado,  arto, religio, psikologio, ekonomio kaj literaturo por ilustri justecon».

## Kritiko 
Friedrich Torberg kritikis la antologion de Salcia Landmann *La juda Ŝerco* kaj akuzis ŝin je promocio de antisemitaj antaŭjuĝoj. Malgraŭ ĉi tiuj kritikoj, la libro iĝis furorlibro kaj ekde 1979 vendiĝis je pli ol 800 000 ekzempleroj en diversaj eldonoj kaj lingvoj.

## Referencoj 
Kategorio:Svisaj verkistoj
Kategorio:Svisaj ĵurnalistoj
Kategorio:Judaj verkistoj
Propilformiamido

**N-Propilformiamido** aŭ **N-propila formilamido** estas organika kombinaĵo kaj sekundara amino, konsistante je formila grupo kaj propila grupo ambaŭ ligitaj al nitrogenatomo. Propilformiamido estas senkolora likvaĵo, solvebla en akvo, uzata en kemiaj sintezoj kun fungicidaj proprecoj. Formiligaj komponaĵoj estas gravaj peraĵoj en la sintezoj de drogoj, insekticidoj, pesticidoj, pigmentoj kaj parfumoj. Propilformiamido ankaŭ estas antaŭaĵo en la produktado de la propila izocianato.

## Reakcioj 
### Reakcio 1 
* Preparado de **propilformiamido** per traktado de **formiila klorido** kun **propilamino**:

### Reakcio 2 
* Preparado de **propilformiamido** per traktado de **N-metil-formiamido** kun **kloroetano**:

### Reakcio 3 
* Preparado de **propilformiamido** per traktado de **formiamido** kun **kloropropano**:

### Reakcio 4 
* Preparado de **propilformiamido** per traktado de **N-klorometil-formiamido** kun **etano**:

## Vidu ankaŭ 
* Amidoj

## Referencoj 
Kategorio:Amidoj
148707 Dodelson

'*148707 *Dodelson'''* estas asteroido de la ĉefa asteroida zono proksima de la orbita resonanco 4:9 kun Marso.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la 19-an de septembro 2001 en la kadro de la astronomia kampanjo *Sloan Digital Sky Survey*, elde la Observatorio de Apache Point en Sunspot (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la usonan fizikiston *Scott Dodelson,* kontribuanton de *Sloan Digital Sky Survey*, bone konatan pro lia laboro pri la kosma fona radiado kaj aŭtoron de la libro *"Modern Cosmology"''.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Sloan Digital Sky Survey
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2001
Lčovice

**Lčovice** (loka elparolo *Elčovice*) estas municipo en Ĉeĥio, en Sudbohemia regiono, en distrikto Prachatice, proksimume 9&nbsp;km nordoriente de Vimperk kaj 6&nbsp;km sudokcidente de Volyně. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1321.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Kastelo Lčovice
* Kapelo de sankta Antonio de Padovo
* Kapelo de Johano Nepomuka
* Kapelo de Virgulino Maria Sepdolora

## Pluaj fotoj 

Lcovice portal.JPG|Pordego de la kastelo
Lcovice oranzerie.JPG|Oranĝejo
Lcovice S Vaclav.JPG|Kapeleto de sankta Venceslao


Kategorio:Municipoj en distrikto Prachatice
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Prachatice
Kategorio:Setlejoj en Šumava cismontaro
Etilformiamido

**Etilformiamido** aŭ **N,N-Etilformilamido** estas organika kombinaĵo kaj sekundara amino, konsistanta je etila grupo kaj formila grupo ligitaj al nitrogenatomo. Etilformiamido estas senkolora likvaĵo, solvebla en akvo, uzata en kemiaj sintezoj kun fungicidaj proprecoj. Formiligaj komponaĵoj estas gravaj peraĵoj en la sintezoj de drogoj, insekticidoj, pesticidoj, pigmentoj kaj parfumoj. Etilformiamido ankaŭ estas antaŭaĵo en la produktado de la etila izocianato. Per senkarboniligo (-CO) etilformiamidoj iĝas en etilaminojn kaj karbonan unuoksidon.

## Reakcioj 
### Reakcio 1 
* Preparado de **etilformiamido** per traktado de **etila formiato** kun **etilamino**:

### Reakcio 2 
* Preparado de **etilformiamido** per traktado de **etilamino** kun **formiila klorido**:

### Reakcio 3 
* Preparado de **etilformiamido** per traktado de **N-kloroetilamino** kun **formaldehido**:

### Reakcio 4 
* Preparado de **etilformiamido** per traktado de **kloroetano** kun **formiamido**:

## Vidu ankaŭ 
* Amidoj

## Referencoj 
Kategorio:Amidoj
Eŭropa Kontraŭfraŭda Oficejo

La **Eŭropa Kontraŭfraŭda Oficejo** (EKFO) estas agentejo kreita en 1999, respondeca por protekti la financajn interesojn de la Eŭropa Unio.

EKFO esploras fraŭdon kontraŭ la eŭropa buĝeto, kazojn de korupto kaj gravan miskonduton ene de la eŭropuniaj institucioj. Ĝi ankaŭ evoluigas kontraŭfraŭdan politikon por la Eŭropa Komisiono.

Kategorio:Instancoj de Eŭropa Unio
Eŭropa Komisionano

**Eŭropa Komisionano** aŭ **Eŭropa Komisaro** estas membro de la Eŭropa Komisiono, la institucio de Eŭropa Unio kun plenuma povo kaj respondeca por certigi plenumon de la Unia juro. Ĉiu komisionano ricevas areon de politika respondeco ene de la Komisiono, kiu estas determinita kaj distribuata de ĝia Prezidanto. Ĉiuj, inkluzive de la Prezidanto de la Komisiono, la Alta Reprezentanto por la komuna ekstera kaj sekureca politiko de la Eŭropa Unio kaj la vicprezidantoj kiujn ili povas nomumi, kunvenas en la Kolegio de Komisionanoj. Estas tiom da Komisionanoj kiom da Ŝtatoj en la Unio, do nuntempe estas 27 inkluzive de la Prezidanto.

Sen konsidero de la prezidanto, oni povas starigi klaran paralelecon, konservante certajn distancojn, inter la eŭropaj komisionanoj kaj naciaj ministroj.

## Vidu ankaŭ 
* Komisaro
* Prezidanto de la Eŭropa Komisiono
* Eŭropa Konsilio
* Eŭropa Parlamento
* Institucioj de la Eŭropa Unio
* Konsilio de la Eŭropa Unio


Kategorio:Eŭropa Komisiono
Kategorio:Politikistoj de Eŭropa Unio
Kategorio:Politiko de la Eŭropa Unio
Ŝtata Biblioteko de Virtembergo

La **Ŝtata Biblioteko de Virtembergo** ( aŭ **WLB**) estas unu el la du deponaĵbibliotekoj de Baden-Virtembergo, Germanio kaj situas en Stutgarto (la alia estas la Ŝtata Biblioteko de Badeno en Karlsruhe). Ĝiaj radikoj estas en la ĉefbiblioteko de la historia Duklando de Württemberg. La biblioteko havas 3.8 milionojn da ekzempleroj kaj estas la kvara plej granda en la federacia ŝtato de Baden-Virtembergo, post la bibliotekoj de la Universitato Alberto Ludoviko de Frajburgo, la Universitato de Hajdelbergo kaj la Universitato de Tübingeno. La biblioteko havas grandan kaj gravan kolekton de manuskriptoj de la Mezepoko, inkluzive de proksimume 7,000 inkunabloj (libroj presitaj sufiĉe proksime post la invento de la presejo ĝis la jaro 1500) same kiel la plej granda kolekto en la mondo de Biblioj.

## Historio 
eta|La centra halo, legejo
La biblioteko estis establita en 1765 fare de Karlo la 2-a Eugen, Duko de Württemberg kiel la ĉefa publika biblioteko de la Duklando, sub la aŭspicioj de la Duko de Ludwigsburg. En 1777 la biblioteko estis translokigita al Stutgarto. Carl Eugen mem interesiĝis pri kolektado de libroj kaj ankaŭ de moneroj kaj artefaktoj kaj persone okupiĝis pri pligrandigo kaj plibonigo de la kolekto ĝis sia morto en 1793. En 1803, dum la konkero fare de Napoleono, la grandaj bibliotekoj de religiaj institucioj kiel katedraloj kaj monaĥejoj estis translokigitaj al la biblioteko. En 1820 la biblioteko estis translokita al la *Invalidenhaus* (iama militista hospitalo) kaj estis nomita la " *Königliche Landesbibliothek* ".

La konstruaĵo estis preskaŭ tute detruita dum la Dua Mondmilito. Granda parto de la trezoroj de la biblioteko estis konservita, sed proksimume 400,000 eroj estis detruitaj en la nokta bombado inter la 12 -a kaj la 13 -a de decembro 1944, la plej granda parto de kiuj estis presita post 1930.

La nuna strukturo de la biblioteko, en la stilo de brutalismo, estis inaŭgurita en sia historia loko en 1970.

## La kolekto 
* Manuskriptoj: Proksimume 15,000 mezepokaj manuskriptoj, inkluzive de kronikoj de la *Zimmerische Chronik*, grava fonto por la historia kaj etnografia esplorado de la regiono en la tempo de la finmezepoko.
* Inkunablo: Ĉirkaŭ 7,000 eroj, la kvina plej granda kolekto en la mondo.
* Biblia Kolekto: 16,000 presitaj libroj de la Biblio kaj la Nova Testamento. Inkluzive de la Biblio de Gutenberg aĉetita en 1978, kaj la sola kompleta kopio de la Biblio tradukita al la angla de William Tyndale.
* Muzika kolekto
* Kolekto de mapoj, proksimume 136,000, granda parto de kiuj estas regionaj mapoj
* Portretoj, proksimume 120,000
* Poŝtkartoj, proksimume 31,500
* Historio de baleto aparte kaj danco ĝenerale, proksimume 2,700 volumoj
* Arkivo kaj Kolekto de Frederick Halderlin 
* Arkivo de Stefan George 

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Kulturo de Baden-Virtembergo
Kategorio:Stutgarto
Virtembergo
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Riofrío de Riaza

**Riofrío de Riaza** [rioFRIo deRJAza] estas municipo en la oriento de la provinco Segovio, lime al la provinco Gvadalaĥaro, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la distrikto *Partido Judicial de Riaza*. La loknomo *Riofrío de Riaza* estas komprenebla etimologie kiel Malvarma Rivero de Riaza.

180ra|eta|maldekstra|Riofrío de Riaza en la provinco Segovio.

## Geografio 
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 27,04 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 34 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte preskaŭ 300 el jaro 1900.

Ĝi distas 79 km de Segovio, provinca ĉefurbo; ĝi limas kun municipoj Riaza, Comunidad de Sepúlveda-Riaza, Cantalojas (Guadalajara), Cerezo de Arriba kaj El Cardoso de la Sierra (Guadalajara). Ĝi estas sur la deklivaro de la Sierra de Ayllón, ĉe la montopasejo Quesera kaj en tiu teritorio elfluas la rivero Riaza. Estas belaj naturaj lokoj, kiel la fagejo *Hayedo de la Pedrosa*, heredo de la homaro.

## Historio 
La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado eble je la 12-a jarcento, rilate al brutobredado. Ĝi apartenis al la *Comunidad de villa y tierra de Fresno de Cantespino*.

Riofrío kaj la najbara Hontanares estis donitaj la 4an de junio 1286 fare de Sanĉo la 4-a kiel loĝlokoj al la *Comunidad de Villa y Tierra de Fresno de Cantespino*, separante ilin el Sepúlveda. En 1453 tiu situacio ŝanĝiĝis. En 1558 Bernardino de Cárdenas Pacheco, 2-a duko de Maqueda, akiris el sia frato Alonso de Cárdenas Riaza kaj Riofrío.

## Aktualo 
Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (terpomoj) kaj brutobredado (ŝafoj) kaj rilata komercado. Lastatempe funkciado de servoj plej ekgravis, kune kun piedirado tra naturaj lokoj. De la historia pasinteco restis diversaj vizitindaj vidindaĵoj kiel la baroka preĝejo de Sankta Mikaelo kaj fonto.

## Vidu ankaŭ 
* Municipoj de la provinco Segovio

## Notoj 
Kategorio:Municipoj de Segovio
Duetilformiamido

**N,N-Duetilformiamido** aŭ **formiil-duetilamino** estas organika kombinaĵo konsistanta je du etilaj grupoj kaj unu karbonila grupo ĉiuj ligitaj al nitrogenatomo. Temas pri terciara amido, senkolora likvaĵo kun amoniaka odoro, solvebla en akvo, benzeno, acetono, etero kaj uzata en kemiaj sintezoj. En la ĉeesto de natria hidroksido duetila formiamido konvertiĝas al formiato kaj duetilamino. Duetilformiamido uzatas en la produktado de trifluoroetano-metilamino kaj per katalizilo ĝi iĝas en etilan izocianaton kaj etanon.

## Reakcioj 
### Reakcio 1 
* Preparado de **duetilformiamido** per traktado de **N,N-dukloro-karboksamido** kun **etano**:

### Reakcio 2 
* Preparado de **duetilformiamido** per traktado de **N,N-dukloro-karboksamido** kun **etila natrio**:

### Reakcio 3 
* Preparado de **duetilformiamido** per traktado de **dumetilamino** kaj **formiila klorido**:

### Reakcio 4 
* Preparado de **duetilformiamido** per traktado de **kloroetano** kun **formiamido**:

## Vidu ankaŭ 
* Amidoj

## Referencoj 
Kategorio:Amidaj solviloj
Etil-acetamido

**Etilacetamido** aŭ **formil-etilamino** estas organika kombinaĵo konsistanta je unu etila grupo kaj alia acetila grupo ambaŭ ligitaj al nitrogenatomo. Ĝi estas sekundara amido, senkolora likvaĵo aŭ blanka solidaĵo, solvebla en akvo, etanolo, acetono, kloroformo kaj benzeno. Etil-acetamido estas brulema substanco neakordigebla kun forta oksidigagentoj.

## Reakcioj 
### Reakcio 1 
* Preparado de **etilacetamido** per traktado de **etila acetato** kun **etilamino**:

### Reakcio 2 
* Preparado de **etilacetamido** per traktado de **etilamino** kun **acetila klorido**:

### Reakcio 3 
* Preparado de **etilacetamido** per traktado de **N-kloro-acetamido** kun **etilnatrio**:

### Reakcio 4 
* Preparado de **etilacetamido** per traktado de **acetamido** kun **kloroetano**:

## Vidu ankaŭ 
* Amidoj

## Referencoj 
Kategorio:Amidoj
Valdevacas de Montejo

***Valdevacas de Montejo*** [baldeBAkas demonTEĥo] estas municipo en la nordoriento de la provinco Segovio, proksima al la provinco Burgoso, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la distrikto *Partido Judicial de Riaza*. La loknomo *Valdevacas de Montejo* estas komprenebla etimologie kiel Valo de Bovinoj de Montejo (Monteto).

180ra|eta|maldekstra|Valdevacas de Montejo en la provinco Segovio.

## Geografio 
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 17,53 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 28 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte 10 el jaro 1991.

Ĝi distas 101 km de Segovio, provinca ĉefurbo; ĝi limas kun municipoj Montejo de la Vega de la Serrezuela, Villaverde de Montejo, Maderuelo kaj Moral de Hornuez.

## Historio 
La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado.

## Aktualo 
Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj kaj vitejoj) kaj brutobredado (ŝafoj) kaj rilata komercado. Lastatempe funkciado de servoj plej ekgravis, kune kun piedirado tra naturaj lokoj. De la historia pasinteco restis diversaj vizitindaj vidindaĵoj kiel la preĝejo de Sankta Kristoforo.

## Galería de imágenes 

Valdevacas de Montejo, Casa Consistorial.jpg|Urbodomo
Valdevacas de Montejo, Iglesia de San Cristobal, 01.jpg|Preĝejo de Sankta Kristoforo
Valdevacas de Montejo, Iglesia de San Cristobal, interior, 02.jpg |Preĝejo de Sankta Kristoforo
Valdevacas de Montejo, Albergue Sendas del Riaza.jpg|Gastejo Sendas del Riaza
Valdevacas de Montejo, cartel informativo Parque Natural Hoces del Río Riaza, 02.jpg|Natura Parko Hoces del Río Riaza

## Vidu ankaŭ 
* Municipoj de la provinco Segovio

## Referencoj 
Kategorio:Municipoj de Segovio
Krommarĝeno

eta|Negativa krommarĝeno.
eta|dekstra

**Krommarĝeno** aŭ **deŝovo** (, ) estas teksta aranĝo aplikata al la unua linio de paragrafo.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Alineo
* Marĝeno

Kategorio:Tipografio
Laktamido

**Laktamido** aŭ **2-Hidrokso-propanamido** estas organika kombinaĵo aŭ amido de la laktata acido. Ĝi estas senkolora aŭ blanka solidaĵo, solvebla en akvo, uzata en kemiaj sintezoj en la fabrikado de kosmetikaĵoj kaj en produktoj por hararzorgoj.. Laktamido estas primara amido kaj antaŭaĵo en la produktado de laktataj derivaĵoj. N-N-Dumetillaktamido estiĝas per agado de laktamido kun klorometano.

## Reakcioj
### Reakcio 1
* Preparado de **laktamido** per traktado de **sodamido** kun **laktila  klorido**:

 
### Reakcio 2
* Preparado de **laktamido** per traktado de **amoniako** kun **laktila  klorido**:

 
### Reakcio 3
* Preparado de **laktamido** per traktado de **kloramino** kun **laktata acido**:

 
### Reakcio 4
* Preparado de **laktamido** per traktado de **kloramino** kun **laktaldehido**:

 
## Vidu ankaŭ
* Amidoj
 
## Referencoj 
Kategorio:Amidoj
Birutė Galdikas

**Birutė Marija Filomena Galdikas** (naskiĝis la  en Wiesbaden, Germanio; mortis la 24-an de marto 2026 en Los-Anĝeleso) estis etologo, kun kanada ŝtataneco kaj litova deveno, specialiĝinta pri primatologio, fizika antropologio kaj konservado de la naturo. Ŝi estas konsiderata kiel la ĉefa spertulo pri la konduto de la orangutanoj.

## Esploroj 
Ŝi esprimis al la arkeologo Louis Leakey sian deziron studi la orangutanojn en ilia habitato. Kun lia apogo kaj kun la sponsorado de National Geographic Society, en 1971 Galdikas kaj ŝia edzo, la fotisto Rod Brindamour, atingis la Naturan Rezervon de Tanjung Puting, en la praarbaroj de Borneo (Indonezio), kie ili disvolvis detalajn kampesplorojn pri la orangutanoj.

Ŝi laboris kiel esploristo de la Universitato Simon-Fraser en Kanado.

Ŝi publikigis plurajn verkojn pri la rezultoj de sia intensa kamplaboro, inter kiuj: *Miaj orangutanoj: 20 jaroj inter la timemaj personoj de la praarbaro* (1995); *Edenaj pripensoj: Miaj jaroj kun la orangutanoj de Borneo* (1996); *Odiseado Orangutano* (1999) kaj ŝi antaŭenpelis internacian kampanjon por eviti la estingon de la orangutano. Ŝi fondis la *Orangutan Foundation International*.

## Eksteraj ligiloj 
* Orangutan Foundation International. Bio d-ro Biruté Mary Galdikas (, arkivigite laŭ stato de majo 2013)

Kategorio:Primatologio
Kategorio:Torontanoj
Kategorio:Membroj de la Ordeno Kanada
Kategorio:Kanadaj sciencistoj
Kontisto

**Kontisto** estas profesia titolo por homoj, kiuj laboras en kontado. Kontistoj povas plenumi siajn devojn kiel dungitoj, ekzemple, en impostkonsulta firmao aŭ pli grandaj industriaj aŭ komercaj entreprenoj, aŭ sendepende. La necesa trejnado kaj kvalifikoj varias de lando al lando. Specialigitaj kontistoj havas specifajn labortitolojn, kiel ekzemple kontisto pri aktivaĵoj, kontisto pri bilanco aŭ kontisto pri salajroj.

Por redukti la riskon de fraŭdo, oni provas teni la funkciojn de kontisto apartaj inter malsamaj homoj se la kompanio, por kiu la kontoj estas tenataj, estas de certa grandeco. Kiel superulo, kontisto povas havi kontadan manaĝeron/financan direktoron. Kiel subulo, kontisto povas havi helpkontiston aŭ kontadan asistanton.

Ĝenerale dirite, publika **kontisto** laboras en la kampoj de kontado, juro, statistiko, impostoj, financa raportado kaj revizio. Rilata tasko estas plenumata de kasisto.

La vorto "kontisto" - librotenisto ekestis fine de la Mezepoko. En 1498, la imperiestro de la Sankta Romia Imperio de la Maksimiliano la 1-a nomumis Christoph Stecher kiel "kontiston". 

## Referencoj 

Kategorio:Librotenado
Kategorio:Kontado
Duetilacetamido

**Duetilacetamido** aŭ **acetilduetilamino** estas organika kombinaĵo konsistanta je du etila grupoj kaj alia acetila grupo ambaŭ ligitaj al nitrogenatomo. Ĝi estas terciara amido, senkolora aŭ flaveca likvaĵo, solvebla en akvo, metanolo, acetono, kloroformo kaj benzeno. Duetil-acetamido estas brulema substanco neakordigebla kun forta oksidigagentoj kaj uzata en kemiaj sintezoj.

## Reakcioj 
### Reakcio 1 
* Preparado de **duetilacetamido** per traktado de **kloroetano**, **kloroetilamino** kaj acetaldehido:

### Reakcio 2 
* Preparado de **duetilacetamido** per traktado de **N,N-Dukloroetilamino** kun **etano**:

### Reakcio 3 
* Preparado de **duetilacetamido** per traktado de **N-kloro-acetamido** kun **etilnatrio** sekvata per traktado kun **kloroetano**:

### Reakcio 4 
* Preparado de **duetilacetamido** per traktado de **acetamido** kun **kloroetano**:

### Reakcio 5 
* Preparado de **duetiltrifluoroacetamido** per traktado de **duetilacetamido** kun **acetiltrifluoroacetate**:

## Vidu ankaŭ 
* Amidoj

## Referencoj 
Kategorio:Amidoj
Okcident-mezlanda Esperanto-Federacio

La ** Okcident-mezlanda Esperanto-Federacio** estas unu el la regionaj federacioj de la Esperanto-Asocio de Britio. Ĝi agas en la administra regiono Okcidentaj Mezlandoj, do la teritorio de laceremoniaj graflandoj Herefordŝiro, Ŝropŝiro, Stafordŝiro, Varikŝiro kaj Vorsesterŝiro.

## Eksteraj ligiloj
* oficiala retejo, arkivigita lastfoje en julio 2012

Kategorio:Britaj Esperanto-asocioj
Sudmezlanda Esperanto-Federacio

eta|
La ** Sudmezlanda Esperanto-Federacio** tradicie estis unu el la regionaj federacioj de la Esperanto-Asocio de Britio. Ĝi agis en la tradicia regiono *South Midlands* ĉirkaŭ la urbo Northampton, do esence la areo nordokcidente de Granda Londono, nun parto de la administra regiono orientaj Mezlandoj kaj la plej norda parto de sudorienta Anglio. Ekzemple, post la unua mondmilito la federacia prezidanto estis Albert Edward Smith.

Kategorio:Britaj Esperanto-asocioj
Dupropilformiamido

**Dupropilformiamido** aŭ **dupropila formilamido** estas organika kombinaĵo konsistanta je du propilaj grupoj kaj unu karbonila grupo ĉiuj ligitaj al nitrogenatomo. Temas pri terciara amido, senkolora likvaĵo kun amoniaka odoro, solvebla en akvo, benzeno, acetono, etero kaj uzata en kemiaj sintezoj. En la ĉeesto de natria hidroksido dupropila formiamido konvertiĝas al formiato kaj dupropilamino. Dupropilformiamido uzatas en la produktado de dupropiltrifluorometilamino kaj per katalizilo ĝi iĝas en propilan izocianaton kaj etanon.

## Reakcioj 
### Reakcio 1 
* Preparado de **dupropilformiamido** per traktado de **N,N-dukloro-karboksamido** kun **propano**:

### Reakcio 2 
* Preparado de **dupropilformiamido** per traktado de **N,N-dukloro-karboksamido** kun **propila natrio**:

### Reakcio 3 
* Preparado de **dupropilformiamido** per traktado de **dupropilamino** kaj **formiila klorido**:

### Reakcio 4 
* Preparado de **dupropilformiamido** per traktado de **kloropropano** kun **formiamido**:

### Reakcio 5 
* Preparado de **N-trifluorometil-N,N-dupropilamino** per traktado de **dupropilformiamido** kun **karbono-tetrafluorido**:

## Vidu ankaŭ 
* Amidoj

## Referencoj 
Kategorio:Amidoj