Klio

**Klio** (en la antikva greka lingvo Κλειώ [Kleio], eble el κλέω [kleo] «celebri, kanti»), en la helena mitologio estas unu el Muzoj. Muzo de historio kaj plue de etiko kaj epopea poezio, ŝi prikantas la estintecon de homoj kaj iliaj farintoj sub la egido de Apolono. [eta|Κλειώ - Klio, parto de la pentraĵo *[:commons:File:Jan_Vermeer_van_Delft_011.jpg|La alegorio de pentrarto* de Vermeer (ĉirkaŭ 1666)]]

Klio estas ofte prezentata pli aŭ malpli juna virga knabino, pli kutime kiel filino de Zeŭso kaj la memoreca diino Mnemozina. Ŝi estas unu el naŭ muzoj kune kun siaj fratinoj, Eŭterpo, Talio, Melpomeno, Terpsiĥoro, Erato, Polimnio, Uranio kaj Kaliopo kiu estas la sola pli aĝa ol ŝi .

Ŝi naskiĝis en Pierio (historia regiono de Antikva Makedonio) kiam Zeŭso, malproksime de la senmortuloj, naŭfoje vizitis Mnemozina kiu fine akuŝis ĉe la finjaro la naŭ muzojn, interalie Klio. Ŝi vivis en montoj, en Pieiro, ĉe la monto Olimpo, aŭ ĉe la monto Helikono (Ἑλικών) en Beotio.

En la helena mitologio oni atribuas al ŝi esti la inventistino de la gitaro.

## En mitologio 
Kiel la aliaj muzoj, Klio ne tre rekte ŝi mem intervenis en la mitologiaj eventoj kvankam ŝi kuniĝas reĝojn kaj heroojn tra la rakontoj. La verkisto Apolodoro tamen speciale raportis tion.
Unufoje, Klio parolis malrespekte pri la amo el diino Afrodito por Adoniso. Tiam, Afrodito, kiel la ameca diino, venĝis, amigegante Klio-n por Pieroo, filo de Magneteso (eponima heroo el regiono Pierio). El li, ŝi haviĝis la belegan junan viron Hiakinto, en kiun Apolono kaj Zefiro enamiĝis. La eksterordinara beleco de Hiakinto laŭdire vekis ankaŭ la amon de la trakia aedo, Tamiriso. Tial laŭ Apolodoro naskiĝis la pederastio. Hazarde Hiakinto mortiĝis de Apolono kaj transformiĝis en floron.

[eta|dekstra|[Hiakinto ; François Joseph Bosio, 1817, Luvro]]
Ankaŭ, kelkaj poetoj faras ŝin la patrino de Himeneo (greke *Ὑμέναιος*, latine *Hymenaeus*). Oni trovas ankoraŭ ke ŝi havu filinon, kiu nomiĝas Polyboea kaj kiun oni kelkfoje vidis kiel la patrino de la fama heroo Orfeo.

## Reprezentado 
Klio estas kutime knabino, sed ŝia aĝo ne estas tre preciza: iafoje ŝi certe estas juna knabino, alia foje ŝi estas juna virino. Neniam ŝi aperas pli maljuna ol tio.
Ŝi estas reprezentadita pli aŭ malpli serioza. Ŝi estas rekte aŭ sidigite perceptita en siaj portretoj.
Ŝi havas ofte helan hararon, eĉ blondan kaj buklan.
Ŝiaj atributoj evoluiĝis tra la tempo.

### Kutimaj atributoj 
* **Trumpeto**, (tenita ofte en la dekstra mano) kio sonas al ĉiuj la gloron
* **Laŭrokrono**, kiel simbolo de venkisto
* **Libro** (aŭ Volvolibro) en la maldekstra mano, por la grava koneco kaj sperto (speciale akumulite el estinteco) ; Sur ĝin kelkafoje estas skribite la nomo de la fama greka historiisto Tucidido
* **Argiltabuleto** kaj **grifelo** por noti okazaĵojn
* **Globuso** aŭ pli simpla globo, (kie iafoje Klio lokas sur ĝin) signifante la historio ĉirkaŭprenas ĉiujn lokojn
* Iu simbolo pri **tempo** kiel **klepsidro** (akvohorloĝo) kio diras la historion ĉirkauprenas ankaŭ ĉiujn epokon
* **Cigno** proksimiĝas ŝin
* **Gitaraĵo** en unu mano, kaj **plektro** en la alia; ŝi laŭmitologie inventis la gitaron

### Artaĵo 
Klio bildiĝas ofte en la artoj: en beletro, en skulptarto, pentrarto... sole aŭ kune siaj fratinoj.

Dosiero:Château de Versailles, salon de la guerre, Clio écrivant l'histoire du Roi, Antoine Coysevox.jpg|Kastelo de Versailles, militeca ĉambro, ''Clio écrivant l'histoire du Roi* (Klio skribante la historion el Reĝo), Antoine Coysevox
Dosiero:Kaendler Apoll und die Musen makffm 06.jpg|Apolono kaj la Muzo sur la Parnaso, porcelano, ĉirkaŭ 1775, Muzeo de Aplikitaj Artoj de Frankfurto
Dosiero:Clio-Mignard.jpg|Klio, pentraĵo de Pierre Mignard (1689)
Dosiero:Solis,_Virgil_-_Les_neuf_muses-_Clio_-_1562.jpg| Klio el *la naŭ muzoj*, aro da gravuraĵoj far la germana ilustristo Virgilius Solis, ĉirkaŭ 1562 ; Universitato de Lieĝo en Belgio, n°9371 plu
Dosiero:Gyzis 006 (Ηistoria).jpeg|Alegorio pri la historio ; *Historia* (Ιστορία), greka pentraĵo de Nikolaos Gizis (Νικόλαος Γύζης), 1892

## Sugestigo 
* Asteroido, 84 Klio, trovita en la 25-a de aŭgusto 1865 ricevis ŝian nomon.
* La franca aŭtomovilproduktisto Renault kreis aŭtomarkon de nomo Clio.
* La unuo libro de *Historio* de Herodoto kutime oni nomiĝas *Klio*.

## Fontoj 
### Klasike 
* Apolodoro, *Biblioteko* (Speciale I, 3, 1 ; I, 3, 3) franca traduko de Ugo Bratelli
* Diodoro Sicilia, *Historia biblioteko*, IV, 7 interreta franca versio
* Heziodo, *Teogonio*, 75 france kaj klasikgreke
* *La Orfeaj himnoj*, 75-Por Muzoj angle

#### speciale poeziaj referencoj 
* Pindaro, *Odoj* (*Nemeaj 3*) france kaj klasikgreke
* Bakĥulideso, fragmentoj 3, 12 & 13 anglaj ekstraktoj ; greke/angle : 3, 12, 13
* Simonido el Kea, fragmento 577 angla ekstrakto
* Kalimako, *Aetia*, fragmento 43 angla ekstrakto france
* Valerius Flaccus, *Argonautica*, libro 3 [15] angle latine
* Statius, *Thebais'', libro 10 [630] angle latine

### Nuntempe 
*  Mythologie grecque et romaine  (eo: Mitologio greka kaj romia), Pierre Commelin
*  http://www.theoi.com/Ouranios/MousaKleio.html
*  http://olympos.fr/les-muses/ 

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Muzo
* Hiakinto
* Himeneo

Kategorio:Etiko
Kategorio:Historio
Kategorio:Muzoj