open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Kastelo Ursino

eta|Kastelo Ursino
La **Kastelo Ursino **(itale ***Castello Ursino***) estas kastelo de la 13-a jarcento situanta en Katanio (Sicilio, suda Italio, kaj antaŭe konsiderata "nekonkerebla". Konstruita ĉirkaŭ la jaro 1239, ĝi estas ĉefe konata pro la rolo, kiun ĝi ludis dum la Sicilia vespro-epizodo, kiam ĝi fariĝis la sidejo de la sicilia parlamento, kaj tiam la loĝejo de reĝo Frederiko la 2-a. Ĝi estis unu el la malmultaj konstruaĵoj en Katanio, kiuj rezistis la tertremon de 1693. La kastelo estas organizita laŭ rektangula plano, kun nuda centra korto kaj larĝaj cirklaj turoj sur ĉiu angulo.

En la tempo kiam la kastelo estis konstruita, ĝi situis sur klifo super la maro. Pro la sinsekvaj vulkanaj erupcioj kaj tertremoj, la kastelo nuntempe situas unu kilometron interne. Aliflanke, la malnovaj fosaĵoj de la kastelo estis plenaj de lafo komence de la 17-a jarcento, pro erupcio de Etna.

La konstruaĵo nuntempe enhavas la municipan muzeon de Katanio, kaj ankaŭ artan galerion.

Ursino
Ursino
Kategorio:Muzeoj en Sicilio
Kategorio:Mezepoka arkitekturo de Italio
Kategorio:Konstruaĵoj finitaj en la 13-a jarcento
Kategorio:Konstruaĵoj en provinco Katanio
Kastelo de Schisò

eta
La **kastelo de Schisò** (itale ***Castello di Schisò***) estas fortikaĵo konstruita en la 16-a jarcento sur Kabo *Schisò* en Giardini-Naxos, Sicilio, Italio.

La kastelo Schisò, kiu preteratentas la golfon de Giardini-Naxos, estis origine konstruita en la 13-a kaj 14-a jarcentoj. Ĝi estis rekonstruita en la 16-a jarcento, kun aldonita militista rigardejo kiu servis por patroli kaj la kastelon Schisò kaj la golfon kontraŭ rejdoj de barbaraj piratoj gviditaj de la turka korsaro Hajredin Barbarosa por prirabi multajn malgrandajn marbordajn fiŝkaptistajn vilaĝojn, en la marbordo sude de Haveno Schisò. Ene de la kastelo estis sukerkana produktejo de ĉi tiu kultivaĵo kiu estis enspeziga aktiveco en 16-a-jarcenta Sicilio.

Ĝi estas konstruita sur malgranda monteto formita de lafa roko, kaj ĝia nomo Schisò devenas de la araba vorto Al Qusus, kiu signifas buston aŭ bruston. Ĝi estis renovigita en la malfrua 19-a jarcento, kun la aldono de balkonoj kiuj vicigas la fasadon. Ĝia unua posedanto en la 16-a jarcento estis Cesare Statella, nobelulo el la urbo Katanio. Postaj posedantoj inkludis la aristokratan familion De Spuches, Giovanni Conti, Lombardo Alonco, kaj komence de la 20-a jarcento la kastelo pasis al la familio de Paladino, kiu daŭre posedis ĝin ĝis la nuna tago.

Schisò
Kategorio:Provinco Messina
Kategorio:Konstruaĵoj finitaj en la 13-a jarcento
Kastelo de Caccamo

eta|maldekstre|300ra|
eta|maldekstre|300ra|
La ** kastelo de Caccamo** (itale: **castello di Caccamo**) estas kastelo en Caccamo, prononco , Sicilio. Ĝi estas inter la plej grandaj kaj plej konservitaj normandaj kasteloj en Sicilio, kaj unu el la plej grandaj en Italio.

La kastelo estis konstruita sur kruta klifo, 521 metrojn super marnivelo. Ĝi preteratentas la ĉirkaŭan kamparon, inkluzive de la river-valo San Leonardo kaj la artefaritan Rosmarina lago.

La kastelo kiel ĝi hodiaŭ aspektas, estis konstruita de Matteo Bonnello en la 12-a jarcento. Ĝi poste estis modifita de la familio Chiaramonte en la 14-a jarcento, kaj de aliaj regantoj ĝis la 17-a jarcento. La kastelo estas granda strukturo konstruita el blanka ŝtono, havanta neregulan planon. Ĝi havas murojn kun kreneloj V-formaj, turoj, ĉirkaŭfosaĵo kaj korto. La interno konsistas el labirinto de ĉambroj kaj ŝtuparoj.

La plej rimarkinda ĉambro en la kastelo estas la *Sala della Congiura*, ankaŭ konata kiel la Konspira Salono. En 1160, iuj normandaj baronoj kunvenis en ĉi tiu ĉambro por konspiri kontraŭ Vilhelmo la 1-a, sed la ribelo malsukcesis.

Partoj de la kastelo disfalis dum tertremo en 1923.  La kastelo estis loĝita de posteuloj de la Dukoj de Caccamo ĝis ĝi estis aĉetita de la Regiono de Sicilio en oktobro 1963. Ekde tiu momento, la kastelo estis en ruinoj. Restariga laboro financata de la Regiono de Sicilio komenciĝis en 1974.

Caccamo
Kategorio:Konstruaĵoj en provinco Palermo
Kategorio:Normana arkitekturo en Italio
Kategorio:Konstruaĵoj finitaj en la 12-a jarcento
Kastelo Maniace

eta|Kastelo Maniace
La **Kastelo Maniace** () estas citadelo kaj kastelo en Sirakuzo, Sicilio, suda Italio. Ĝi situas ĉe la fora punkto de la  terpozicio de la Ortiĝa insulo, kie ĝi estis konstruita inter 1232 kaj 1240 fare de la imperiestro Frederiko la 2-a. Ĝi portas la nomon de Georgo Maniako, la bizanca generalo, kiu sieĝis kaj prenis la urbon en 1038. Origine, oni nur povis eniri en la kastelon per ponto inter fosejo (nun plenigita). Karakterizaĵo de la kastelo estas la ornamita portalo. Hodiaŭ la kastelo estas malfermita al publiko kaj estas loka turisma allogaĵo en Sirakuzo.

En la 15-a jarcento ĝi estis uzata kiel malliberejo. En la sekva jarcento ĝi estis inkluzivita en la fortikaĵo defendanta la havenon kaj la urbon. Granda eksplodo damaĝis ĝin en 1704, post kio ĝi estis renovigita kaj adaptita al la uzo de pafiloj.

Maniace
Kategorio:Konstruaĵoj finitaj en la 13-a jarcento
Kategorio:Aperis en 1240
Kategorio:Sirakuzo
Kategorio:Normana arkitekturo en Italio
Sebestyén Pécsi

**Sebestyén Pécsi** [ŝebeŝtjEn pEĉi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Pécsi Sebestyén** estis hungara orgenisto, altlerneja instruisto.

Sebestyén Pécsi  naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
eta|260 px|Tombo
Sebestyén Pécsi akiris diplomon en Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt en 1936. Liaj plej gravaj instruistoj estis Zoltán Kodály kaj Aladár Zalánfy. Post siaj studoj li instruis en muziklernejo, kie iom poste li estis lernejestro. Ekde 1940 li instruis 4 jardekojn en la Altlernejo, krome inter 1940-1965 li estis orgenisto de Baziliko Stefano la 1-a (Budapeŝto). Li koncertis enlande kaj en multe da landoj, lia muziko estis aŭdebla ankaŭ en Hungara Radio. Li registris resume 14 muzikdiskojn. En 1980 li pensiuliĝis. Li edziĝis en 1948, lia edzino naskis dufoje. Li ricevis 4 premiojn inter 1957-1980.

## Elektitaj komponaĵoj 
* István király szimfonikus költemény (1938)
* Bánatos órák – dalciklus (1942)

## Liaj libroj 
* Orgonaiskola
* Az orgonajáték művészete
* Organológia
* Magyar orgonazene I-II.
* Az orgona
* Párhuzam az egyetemes és a magyar orgonakultúra fejlődése között
* Elméleti és gyakorlati harmónium-orgona iskola kezdők és önképzők számára

## Elektitaj disĉiploj 
* Frigyes Hidas
* Melinda Kistétényi
* György Kurtág
* Gábor Lehotka
* György Ligeti
* László Lukin
* Ákos Rózmann

## Memorigiloj 
* lernejo en Újpest prenis la nomon *Pécsi Sebestyén* en 1995

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj orgenistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Christian Blauvelt

**Christian Blauvelt** estas verkisto kaj kritikisto pri sciencofikcio. Li estas redaktisto de BBC Culture, verkis multajn artikolojn pri Star Wars por revuo Entertainment Weekly kaj diskutis pri la sagao en BBC World News TV kaj en CBS New York, kie li estas ofta komentaristo pri pop-kulturo kaj spertulo pri filmpremioj. Li loĝas en Novjorko.

## Verkoj
*Star Wars™ Character Encyclopedia;
*Star Wars™ Encyclopedia of Starfighters and Other Vehicles;
*Star Wars: Be More Yoda: Mindful Thinking from a Galaxy Far Far Away;
*Star Wars: Be More Leia;
*Star Wars: Be More Lando;
*Star Wars: How Not to Get Eaten by Ewoks and Other Galactic Survival Skills;
*Star Wars: Be More Vader;
*Star Wars: Be More Yoda;
*Star Wars: Made Easy;

Kategorio:Sciencfikcio
Botargo

eta
La ***Botargo*** (itale: bottarga, okcitane: potarga, france: poutargue, arabe: بطارخ batarej, greke: αυγοτάραχο avgotaraho) estas tipa manĝaĵo de kelkaj marbordaj regionoj de Mediteraneo kiu konsistas el la salumitaj kaj sekigitaj fiŝovoj de kelkaj fiŝoj.
Jam antikvaj egiptanoj konsumis fiŝovojn sekigitajn ĉirkaŭ 3.500 jarojn antaŭ la nuntempo. Tamen lia disvastigo tra la marbordoj de la Mediteranea Maro estis danke al la fenicoj. Tradicie ĝi estis nutraĵo de la dieto de fiŝkaptistoj dum la tagoj sur maro. Nuntempe, en ĝiaj tradiciaj areoj, ĝi iĝis luksa manĝaĵo konsumitaj kiel aperitivo (ekzemple antaŭmanĝo) aŭ kiel aldonaĵo de pastaĵoj.

En Italio estas plejparte manĝataj la ovoj de platkapa mugilo, poste la tinusovoj, trie spadofiŝovoj kaj eĉ korvofiŝovoj, kvankam multaj italoj nur perefas la botargon el platkapa mugilo, laŭ kiuj, nur el ĉi fiŝo, rajtus nomiĝi botargo. Ĝi estas precipe produktita en  Sardio, tamen ĝi tre oftas en aliaj regionoj de Italio. En Sicilio la botargo kutime estas farita el la tinusaj ovoj, kaj eĉ en la regiono marborda de Toskanio nomita *Maremma grossetana* elstarante tie la botargoj de Orbetello.  

La aliaj mediteraneaj marbordaj areoj kiuj karakteriziĝas por la produktado de botargoj estas Provenco, la marbordoj de Grekio, Kipro, Turkio, Egiptio, Tunizio, en Japanio estas tre simila preparado nomita *karasumi*. En Hispanio, ili estas produktitaj kaj konsumitaj ĉefe en la sudoriento, en Murcio kaj Alakanto.

Kategorio:Sardia kuirarto
Kategorio:Hispana kuirarto
Kategorio:Turka kuirarto
Kategorio:Mediteranea kuirarto
Kategorio:Frajaĵoj
518523 Bryanshumaker

'*518523 *Bryanshumaker'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la kanadaj astronomoj David H. Levy kaj Tom Glinos elde la Observatorio Jarnac en Vail (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la usonan urologon *Bryan Shumaker*, kiu helpis plani sistemon sensiva al la kolorigiloj por kuraci kancerojn. Kiel plenumita kaj entuziasma amatora astronomo, li ludis gravan rolon en la disvolvo de programoj de popularigo en la norda Miĉigano, ĉefe ĉe la teia *Headlands International Dark Sky Park''

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2006
Náci Erdélyi

**Náci Erdélyi** [erdEji], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Erdélyi Náci** estis hungara violonisto, orkestrestro, komponisto. Lia origina persona nomo estis *Ignác*, la formo Náci estas karesnomo kaj kvazaŭ pseŭdonimo.

Ignác Erdélyi  naskiĝis la  en Szeged, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Náci Erdélyi devenis el muzikista cigana familio, li frue lernis violonadon hejme. Li studis en konservatorio de Vieno, poste laŭ la familiaj konvencioj li estis violonisto kaj orkestrestro. Li ludis precipe popolmuzikon. Laŭ datenoj li instruis ankaŭ en muziklernejo de Szeged. Inter 1886 kaj 1890 li violonadis en Usono, ĉefe en restoracioj, pli malofte en teatroj. En Szeged foje li ludis dum tagmanĝo al reĝo Francisko Jozefo la 1-a (Aŭstrio).

## Elektitaj disĉiploj 
* Pista Dankó

## Fontoj 
* hungaralingva biografio
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj violonistoj
Kategorio:Hungaraj orkestrestroj
Kategorio:Hungaraj komponistoj
Kategorio:Hungaraj ciganoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Jay D. Jones

**Jay D. JONES** ankaŭ konata kiel **Jay Jones**, **Jimmy Jay Jones** kaj **Jimmy Jones** (naskiĝinta en 1943) estas aktoro kaj riskaktoro kiu laboris pri pluraj projektoj en la 1960-aj kaj 1970-aj jaroj inkluzive de pluraj epizodoj de Star Trek: The Original Series.

Li komencis sian karieron per The Man from U.N.C.L.E. en 1967. Samjare li laboris en Star Trek. Jones tute ne konis la televidserion kiam li ricevis sian unuan rolon en Star Trek (kiel Crewman Jackson en "Catspaw"), kaj devis demandi la knabon de la najbaro kia estas lia sola linio ("mi pretas transsendi, sinjoro ") efektive signifis. Li estis dungita por la epizodo ĉar la rolo bezonis iun, kiu povis fari sian propran riskagaĵon. Post lia unua apero, li ofte estis vokita reen al la serio por pli malgrandaj partoj kaj riskagaĵo en naŭ epizodoj, ŝajne ĉar Gene Roddenberry ŝatis lin.

Poste li aktoris en televidserioj Chaparral, Bonanza, *The F.B.I.* kaj Kung Fu. Lia lasta laboro estis en filmo A Wedding.

## Notoj 
Kategorio:Usonaj aktoroj
Kategorio:Aktoroj de Star Trek
Občina Šmartno ob Paki

**Občina Šmartno ob Paki** estas unu el 212 municipoj en Slovenio. Ĝi situas en la Regiono Savinj. La municipo konsistas el 10 komunumoj kovrante areon de 18,2 km². Komence de 2018 tie loĝis 3224 homoj. Administra centro de la municipo estas la vilaĝo Šmartno ob Paki.

## Loko, priskribo 
eta|276x276ra|Občina Šmartno ob Paki
Občina situas 21 km nordokcidente de Celje. Rivero Paka fluas tra la areo de nordo al sudo. I fluas dekstren al la rivero Savinja. La alteco estas ĉirkaŭ 315 - 652 m.

La apudaj municipoj estas:   Občina Šoštanj nordo, Občina Polzela oriente, Občina Braslovče en la sudokcidento kaj Občina Mozirje okcidento .

## Komunumoj 
La municipo konsistas el la sekvaj 10 vilaĝoj:

Gavce, Gorenje, Mali Vrh, Paška vas, Podgora, Rečica ob Paki, Skorno, Slatina, **Šmartno ob Paki**, Veliki Vrh

## Tradukfonto 
Statistikoj: http://www.citypopulation.de/php/slovenia-savinjska.php

Geografia loko: http://www.geopedia.si/#T1257_F408:125_x503974.5_y132260.5_s13_b4 

Šmartno ob Paki
Šmartno ob Paki
Flago de Sicilio

eta|Flago de Sicilio.
La **flago de Sicilio** (sicilie:** Bannera dâ Sicilia**, itale: **Bandiera della Sicilia**) estis unuafoje adoptita en 1282, post la sukcesa ribelo de Sicilio antaŭ la reĝo Karlo la 1-a de Sicilio. Ĉi tiu flago similas al la flago de la Manks-insulo.

La flago estas karakterizita per la ĉeesto de la triskelo en ĝia centro, la (flugila) kapo de Meduzo (Gorgono) kaj tri tritikaj oreloj. La tri fleksitaj kruroj supoze reprezentas la tri pintojn de la triangula formo de la insulo Sicilio, aŭ la historiajn tri valojn de la insulo. La nuna desegno fariĝis la oficiala publika flago de la Aŭtonoma Regiono Sicilio la 4-an de januaro 2000, post la aprobo de certa leĝo, kiu rekomendas ĝian uzon en publikaj konstruaĵoj, lernejoj, urbodomoj, kaj en ĉiuj aliaj lokoj, kie Sicilio estas reprezentita.

La flago estas dividita diagonale en regionojn ruĝan kaj flavan, en kiu la ruĝa koloro reprezentas la municipon Palermo, kaj la flava reprezentas Korleonon, kiu en mezepokaj tempoj estis agrikulturaj urboj. Palermo kaj Corleone estis la unuaj du urboj se temas pri fondado de konfederacio kontraŭ la anĵua regado. Hodiaŭ, la triskelo ankaŭ estas vaste konsiderata kiel reala simbolo de Sicilio. La simbolo ankaŭ estas konata kiel la *trinakrio*, kiu ankaŭ estas malnova nomo de Sicilio. La nomo ankaŭ estis revivigita kaj uzata dum la aragona periodo de la reĝlando Sicilio tuj post la Sicilia vespro (1282) kiu metis finon al la dinastia regado de la anĵuoj.

Sicilio
Kategorio:Grek-romia mitologio en arto kaj kulturo
Kategorio:Meduzo (mitologio)
Classic 21

**Classic 21** (eo: "Klasik' 21") estas belga francparolanta komunservada radiostacio fundita la  2004 el la disiĝo de la radiostacio *Radio 21* al *Pure FM* kaj *Classic 21*. Ĝi estas orientata al rok-muziko kaj pop-muziko de la 50-aj jaroj ĝis nuntempo. Ĝi ankaŭ dissendas aktualaĵojn kaj trafikajn informojn de Franclingva Komunumo de Belgio.
Kaŭze de sia geografia situo, *Classic 21* estas aŭskultebla ankaŭ de norda Francio.
## Disdono per FM 
* Brusela Ĉefurba Regiono / Valona Brabanto : 93.2 MHz
* Luksemburgo (Belgia provinco) / Luksemburgo (lando) : 87.6 MHz
* Beaumont : 89.6 MHz
* Charleroi / Mons (Belgio) : 99.1 MHz
* Houffalize : 98.6 MHz
* La Roche-en-Ardenne : 89.4 MHz
* Lieĝo / Verviers : 95.6 MHz
* Marche-en-Famenne : 90.0 MHz
* Namuro : 90.8 MHz
* Tournai / Nordo-Kaleza Markolo : 104.6 MHz

## Eksteraj ligiloj 
* Retejo

Kategorio:Franclingvaj radiostacioj
Kategorio:Belgaj radiostacioj
Kategorio:Organizaĵoj fonditaj en 2004
Norberto el Xanten

**Norberto el Xanten** (naskiĝinta ĉirkaŭ 1085 en Gennep aŭ Xanten, mortinta la ) estis germana sanktulo kaj ordenfondinto.

## Vivo 
Estante el la dinastio de la Gennep-oj li diboĉe pasigis kiel kanoniko kaj kapelpastro de imperiestro Henriko la 5-a siajn junajn jarojn. Nur post saviĝo el mortodanĝero li tiom impresigitis ke li preferis marŝi tra Franclando kaj Nederlando kiel pentofaranta predikisto ekde 1118. En 1119 finfine li fondis la ordenon de la Premonstratoj. Lia unua monaĥejo fonditis la arbaro de Coucy apud Reims en humida prato (latine *pratum monstratum*, do sur *montrita prato*). Papo Honorio la 2-a konfirmis la ordenon kies regulo similas al la Regulo de Sankta Aŭgusteno.

En 1126 li ordinitis ĉefepiskopo de Magdeburgo, kie li malharmoniis ofte kun la kapitulanoj katedralaj.

Ĝenerale li tre influis pri la evoluo de aferoj enekleziaj konvinkinte la germanan reĝon Lotaron agnoski la legitimecon de papo Inocento la 2-a kaj malagnoski la rolon de Anakleto la 2-a. Lia sanktuliĝo fariĝis en la jaro 1582-a. Liaj relikvoj venis en 1626 en la abatejon de Strahov (Prago) kaj en Bohemio li honoratas kiel landa patrono.

## Literaturo 
* Rosenmund: *Die ältesten Biographien des heiligen Norbert*, Berlino 1874
* Madelaine: *Histoire de saint Norbert*, Lille 1886
* "Leben des heiligen Norbert, Erzbischofs von Magdeburg", ĉe: *Geschichtschreibern der deutschen Vorzeit«, vol. 64, Lepsiko 1895
* Zák: *Der heilige Norbert*, Vieno 1900

## Fonto 
*Meyers Großes Konversations-Lexikon'', Band 14. Leipzig 1908, p. 736, kio relegeblas interrete tie ĉi.

Kategorio:Germanaj romkatolikaj sanktuloj
Kategorio:Fondintoj de katolikaj ordenoj
Kategorio:Premonstratoj
Kategorio:Ĉefepiskopoj de Magdeburgo
Kategorio:Ksanteno
Vermiĉelo

[eta|240ra|Vermiĉeloj uzitaj fari [Meksiko|meksikan supon.]]
La termino **vermiĉelo** signifas italian pastaĵon el sekigita malmola tritiko, kies formato estas longa kun ronda sekcio kun diametro pli dika ol spageto; dum ekzistas tamen vermiĉelo pli maldika ol spageto, kiu estas nomita *fajna vermiĉelo*. Vermiĉelo ankaŭ uzatas malsame kaj estis adoptita en diversaj landoj, tial tutmonde oni trovas malsamajn preparojn por formo kaj komponaĵo. Ĝi estas tipa en la itala kuirarto.

La termino *vermiĉeloj* jam ĉeestas en iuj judaj tekstoj devenantaj de la 11-a jarcento (*vermishelsh*), tial ŝajnas esti atribuebla al itala origino pro ĝia implicita signifo je "*eta vermo*". Poste ĝi aperas en la latina "Liber de coquina" kiel "uermiculi", kuirlibro kompilita de nekonata aŭtoro de la napola areo inter la 13-a kaj 14-a jarcentoj  .

La **vermiĉeloj** uzatas ofte por fari supojn.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Celofannudeloj
* Riznudeloj
* Vermiĉelaĵo

Kategorio:Kampania kuirarto
Kategorio:Itala kuirarto
Kategorio:Pakistana kuirarto
Kategorio:Tipoj de pasto
Los Altos

**Respubliko de la sesa ŝtato de Los Altos** aŭ **Los Altos** () estis respubliko centramerika, parto de la Unuiĝintaj Provincoj de Centra Ameriko. La respubliko situis en oriento de Gvatemalo. Parto malgranda de la iama respubliko hodiaŭ estas meksikia.

## Historio 
La respubliko estis memstara ŝtato de la UPCA inter jaroj 1838 kaj 1840. Ankaŭ la respubliko estis memstara en jaro 1848, poste ĝi iĝis parto de Gvatemalo.

## Vidu ankaŭ 
* Unuiĝintaj Provincoj de Centra Ameriko

Kategorio:Eksaj landoj de Nordameriko
Kategorio:Rafael Carrera
Kategorio:Historio de Gvatemalo
Kategorio:Unuiĝintaj Provincoj de Centra Ameriko
Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en 1838
Kategorio:Administraj unuoj malfonditaj en 1840
Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en 1848
Kategorio:Administraj unuoj malfonditaj en 1849
Michael Barrier

**Michael BARRIER** (naskita  1933) estas usona emerita aktoro. Li havis tre mallongan televidan kaj filman karieron, kiu daŭris dum la 1960-aj jaroj.

Li komencis sian karieron per televidserio *The Law and Mr. Jones* (1960). Li partoprenis televidaĵojn kiel The Untouchables, Gunsmoke, Ripcord, My Favorite Martian, Voyage to the Bottom of the Sea, Gomer Pyle: USMC, Bonanza, Combat!, Mission: Impossible, Star Trek krom filmojn The Satan Bug kaj Angel in My Pocket. 

Post forlasi la aktoran profesion, li diplomiĝis pri juro kaj iĝis advokata oficiro de la Usona Marborda Gardistaro en Long Beach, Kalifornio.

Kategorio:Aktoroj de Star Trek
Kategorio:Usonaj aktoroj
Kategorio:Usonaj advokatoj
Turo Cabrera (Pozzallo)

La ***Turo Cabrera*** (, ) estas gvatoturo en Pozzallo, Sicilio. Ĝi estis origine konstruita en la 15-a jarcento, kaj estis pligrandigita kaj rekonstruita en la sekvaj jarcentoj. Hodiaŭ ĝi estas en bona stato kaj estas malfermita al la publiko kiel muzeo.

En la 15-a jarcento, la loko de Pozzallo havis naturajn fontojn konatajn kiel "Pozzofeto" kaj "Senia", kiuj estis markitaj per naŭtikaj furorlistoj kaj estis bone konataj inter maristoj. Kiam la  Grafoj de Chiaramonte de Modica konstruis stokejon, kompleksan havenon kaj rampon por transportado de varoj sur ŝipoj, fariĝis necesa la konstruado de fortikaĵoj por defendi la areon. En la frua 15-a jarcento, reĝo Alfonso la 5-a de Aragono rajtigis la grafon Giovanni Bernardo Cabrera konstrui turon, kiu portis lian nomon. La blazono de la Domo de Cabrera estas skulptita sur la turo.

La turo fariĝis impresa strukturo kaj ĝi havis grandan militan gravecon, ĉar ĝi estis uzita por defendi Pozzallon kontraŭ atakoj de piratoj. La turo estis garnita fare de soldatoj kaj artileriistoj, kaj pafiloj el malsamaj kalibroj estis metitaj sur ĝiajn terasojn. Kaptitaj piratoj aŭ aliaj krimuloj estis ekzekutitaj ĉe la turo metinte ilin en ĉambron ĉe la rokoj kaj poste dronitaj dum la alta tajdo.

Cabrera (Pozzallo)
Kategorio:Muzeoj en Sicilio
Kategorio:Konstruaĵoj finitaj en la 15-a jarcento
Kategorio:Provinco Ragusa
Spegula terapio

eta|Terapiisto uzantas spegulan terapion, celante trakti fantoman doloron
La **spegula terapio** estas terapio, kiu uzas spegulon, komence por mildigi fantoman doloron de membro.

## Historio 
eta|Ramachandran (dekstre) kun lia originala spegula skatoloVilayanur S. Ramachandran kaj Dina Rogers-Ramachandran prezentis unuafoje en scienca publikaĵo en 1996 la uzadon de spegula skatolo por mildigi dolorojn. Ili celis mildigi fantomajn dolorojn de pacientoj, kies brakon aŭ kruron oni amputis antaŭ kelkaj semajnoj aŭ jaroj. En tiu publikaĵo la aŭtoroj raportis nur kazostudojn kaj ne komparis la efikecon de la spegula terapio kun aliaj kutimaj kontraŭdoloraj terapioj aŭ kuraciloj.

Je la fino de la 19-a jarcento, la psikologo George Malcom Stratton jam priskribis la uzadon de spegulo por pli bone konscii la korposentojn.

## Priskribo 
maldekstra|eta|150x150ra|Skemo de spegula skatolo. Paciento enigas tutan manon en unu truon kaj la "fantoman" manon en la alian. Tiel, la pacienta cerbo vidas bildon kun du plenaj manoj.Movoflegisto aŭ alia terapiisto proponas tiun terapion al paciento. Post la unua uzado kun terapiisto, la paciento mem povas uzi la terapion, sen ia ajn homa helpo. Oni ĝenerale uzas skatolon, en kiun la paciento eniras sian flegindan membron. La paciento samtempe rigardas la spegulon, en kiu staru la respeguliĝo de sia sana membro. La paciento movu sian sanan membron. Tiel la pacienta cerbo vidas bildon kun du sanaj kaj plenaj membroj. Por flegi malsupran membron, kiel piedo aŭ kruro, oni ĝenerale uzas piedospegulon.

## Mekanismo 
Malgraŭ multaj esploroj, la fundamentaj neŭronaj mekanismoj de spegula terapio estas ankoraŭ neklaraj.

## Efikeco 
La spegula terapio estas uzata ekde la 1990-aj jaroj por pluraj kialoj dum reedukado. Recenzoj de esploradoj duoble blindaj kaj kontrolataj kun placebo pri spegula terapio ekzistas. Ili montras la efikecon de tiu terapio precipe por apopleksio ĉe la plenkreskuloj, kaj cerba paralizo ĉe la infanoj .

Ekde la 2000-aj jaroj, spegula terapio ankaŭ estis havebla tra virtuala realeco aŭ robotoj. Tamen, ĉi tiuj multekostaj teknologioj ne pruvis plian efikecon ol tradiciaj spegulaj skatoloj.

## Referencoj 
Kategorio:Terapio
Kategorio:Doloro
Kategorio:Speguloj
Vila do Bispo

**Vila do Bispo** (signife Urbo de la episkopo) estas portugala komunumo en la distrikto Faro.
La komunumo havas areon de 178 km2 kaj havis 5349 loĝantojn en 2001.

## Loĝlokoj en la komunumo 
* Barão de São Miguel
* Budens
* Burgau
* Raposeira
* Sagres
* Vila do Bispo

[eta|maldekstra|Map de la setlejoj laŭlonge la marbordo de [Kabo de Sankta Vincento]]
[eta|maldekstra|La fiŝisthaveno je la marbordo de [Sagres]]
[eta|maldekstra|La *Fino de la mondo*, la rando de la Kabo de Sankta Vincento, montrante porcion de la [Fortreso de Sagres]]

Kategorio:Komunumoj de Portugalio
Kategorio:Algarve
Kategorio:Distrikto Faro
Katedralo de Noto

eta
La **katedralo de Sankta Nikolao** estas la plej grava katolika kirko en Noto, kaj ankaŭ episkopa sidejo de la diocezo de la sama nomo, en Sicilio. Ĝi situas sur la supro de larĝa ŝtuparo, sur la norda flanko de la placo Municipio, kaj estas dediĉita al Sankta Nikolao, Episkopo de Mira.

La konstruado de la templo komenciĝis en 1694, kaj estis finita en 1703, jaro en kiu ĝi estis malfermita por kultado kun solena dediĉo. Dum jarcentoj, tamen, kaj la fasado kaj la interno spertis multajn ŝanĝojn, kiuj donis al ĝi la aktualan aspekton nur fine de la 19-a jarcento, kun la konstruado de la nova kupolo, verko de Netino Cassone.

La interno, kun tri navoj, enhavas multajn artajn verkojn, el kiuj kelkaj venas de Noto Antica, inkluzive de la arĝenta urno enhavanta la mortigajn restaĵojn de Sankta Konrado Confalonieri. Tamen la katastrofa kolapso de 1996 kaŭzis la perdon de la tuta ikonografia aparato, kies rekonstruo, ankoraŭ en progreso, faras la templon unu el la lastaj grandaj lokoj de nuntempa sankta arto. La 21-an de januaro 2012 la papo Benedikto la 16-a levis la katedralon al malgranda baziliko.

Noto
Noto
Kategorio:Konstruaĵoj en provinco Sirakuzo
Kategorio:Itala baroko
Kategorio:Religiaj konstruaĵoj finitaj en 1770-1779
Kategorio:Aperis en 1776
Kabo Peloro

eta|dekstra|220px | Pinto de la Lumturo, el Kalabrio.
**Kabo Peloro** (ankaŭ nomata **Pinto de la Lumturo** kaj konata de la mesinanoj nur kiel Faro -Lumturo-) estas la ekstrema nordorienta pinto de Sicilio, kies teritorio estas parto de la municipo Mesino, distrikto Torre Faro, proksime al la lagoj de Ganzirri.

Ĝi konsistas el malalta sabla lango situanta sude de la sudokcidenta parto de Kalabrio, preskaŭ kontraŭ la vilaĝeto Cannitello, kaj kiu finiĝas preskaŭ ĉe loĝloko Santa Trada, kie troviĝas la kalabria turo de la elektrodukto de la markolo. La sicilia kolono situas tuj apud la ekstrema pinto de Kabo Peloro, kie situas Cariddi.

Ĝi konsistigas la nordan enirejon de la Markolo de Mesino kaj tial estas indikita kiel tre grava lumturo por navigado. Ĝi estas la renkontejo inter la Ionia Maro kaj la Tirena Maro, tial ĝiaj marbordoj estas trairitaj de tre fortaj fluoj, pro kiuj la formo de la strandoj ŝanĝiĝas ĉiujare.

La lageto de Kabo Peloro ankaŭ estas loko de internacia graveco, inkluzivita en la Akvo-projekto de Unesko ekde 1972, kaj loko de nacia graveco agnoskita de la Itala Botanika Socio. Pli ol 400 akvaj specioj vivas en la naturrezervejo, el kiuj almenaŭ dek estas endemiaj.

Peloro
Antonello da Messina

[eta|"[Portreto de viro (Antonello da Messina)|Portreto de viro", eble memprotreto de li. ]]
**Antonello da Messina**, kromnomo de **Antonio di Giovanni de Antonio** (Mesino, 1430 - Mesino, februaro 1479, Sicilio), estis itala pentristo. Li estis la ĉefa sicilia pentristo de la 15-a jarcento, unue en la malfacila ekvilibro de miksado de lumo, atmosfero kaj atento al detaloj en flandra pentrarto kun la monumenteco kaj racia spaceco de la itala skolo. Liaj portretoj estas famaj pro viveco kaj psikologia profundo.

Dum lia kariero li montris konstantan dinamikan kapablon korpigi ĉiujn artajn stimulojn de la urboj kiujn li vizitis, ĉiufoje proponante gravajn aŭtonomajn kontribuojn, kiuj ofte iris por riĉigi lokajn lernejojn. Ĉefe en Venecio li revoluciis lokan pentradon, admirante liajn atingojn, poste reprenitajn de la grandaj mastroj, kaj tial ĝi kondukis la vojon al tiu dolĉa kaj homa "tona pentraĵo", kiu karakterizis la venecian renesancon.

Dosiero:Antonello_da_Messina_-_Virgin_Annunciate_-_Galleria_Regionale_della_Sicilia,_Palermo.jpg|Virgulino de la Anunciacio
Dosiero:Antonello da Messina 004.jpg|Ecce homo (1473), Collegio Alberoni Placentiae
Dosiero:Antonello da Messina 067.jpg|Pentraĵo *La Anunciacio*. Sirakuzo en *Galleria Regionale di Palazzo Bellomo*
Dosiero:Antonello da Messina 018.jpg|Sankta Sebastiano (1476), *Gemäldegalerie* Dresdeno

Kategorio:Pentristoj de Quattrocento
Kategorio:Italaj portretistoj
Kategorio:Italaj pentristoj de la 15-a jarcento
Barão de São Miguel

**Barão de São Miguel** estas loĝloko  (freguesia) en la portugala komunumo Vila do Bispo kaj havis 440 loĝantojn (2001).

## Geografio
La loĝloko situas en la valo de Barão je la vojo inter Budens kaj Barão de São João. Ĝi situas 5 km norde de la fiŝista vilaĝo  Burgau kaj 18 km de Vila do Bispo, ĝia administra centro. Barão de São Miguel situas tuj ekster la limo kun la naturparko Parque Natural do Sudoeste Alentejano e Costa Vicentina.

Kategorio:Urbetoj de Portugalio
Kategorio:Algarve
Kategorio:Distrikto Faro
Budens

**Budens** estas loĝloko (freguesia) en la portugala komunumo Vila do Bispo kaj havis 1573 loĝantojn (2001).
Ĝi situas en la Naturparko Parque Natural do Sudoeste Alentejano e Costa Vicentina.

La popoldenseco estas 33,3 loĝantoj/km², pro kio ĝi povas esti klasifikata kiel areo kun malalta  denseco.

## Vidu ankaŭ 
*Praia da Salema

Kategorio:Urbetoj de Portugalio
Kategorio:Algarve
Kategorio:Distrikto Faro
Burgau (Portugalio)

**Burgau** situas en la regiono Algarve, komunumo Vila do Bispo ĝi estis fiŝista vilaĝo, nuntempe ĝi ekzistas ĉefe de turismo. Ĝia plej grava allogaĵo estas la mallarĝa strando Praia de Burgau ĉirkaŭite de montetoj kiuj protektas ĝin kontraŭ la frekventa forta lofa vento karakteriza por alventa Algarve.

En Burgau estas hotelo kaj granda nombro da etaj apartamentoj lueblaj dum la somero. La vilaĝo havas proksimume 450 loĝantojn.
En 2010, Burgau estis elektita fare de gelegantoj de Lonely Planet kiel la  "quaintest beachside village" (plej kurioza strandvilaĝo) de Eŭropo.

## Eksteraj ligiloj
* Burgau vilaĝoretejo 
* Burgau portalo

Kategorio:Urbetoj de Portugalio
Kategorio:Algarve
Kategorio:Distrikto Faro
Renato Guttuso

**Renato Guttuso**, naskiĝis kiel **Aldo Renato Guttuso** (Bagheria, 26-an de decembro 1911 - Romo, 18-an de januaro 1987), estis itala pentristo kaj politikisto neĝuste aludata kiel reprezentanto de socialisma realismo, ĉefrolulo de la itala novrealisma pentrarto, kiu esprimis sin ĉe la artistoj de la *Nova Fronto de la artoj*.  

Influita de la hobio de lia patro kaj vizitante la studion de la pentristo Domenico Quattrociocchi kaj ankaŭ la metiejon de la ĉar-pentristo Emilio Murdolo, la juna Renato ekde 13 jarojn komenciĝis kaj subskribis siajn pentraĵojn. Ili estis plejparte kopioj 19-jarcentaj siciliaj pejzaĝaj pentristoj sed ankaŭ francaj pentristoj kiel Millet aŭ nuntempaj artistoj kiel Carrà), sed originalaj portretoj ne mankis. Dum lia adoleskeco li ankaŭ komencis ĉeesti la studon de la futurisma pentristo Pippo Rizzo kaj la artaj rondoj de Palermo. En 1928 apenaŭ dek sep jarojn aĝa li partoprenis sian unuan kolektivan ekspozicion en Palermo.

Lia arto, ligita al ekspresionismo, ankaŭ estis karakterizita per forta socia devontigo, kiu ankaŭ kondukis lin al politika sperto kiel senatano de la Itala Komunista Partio por du mandatoj, dum la sekretariado de Enrico Berlinguer.

Kategorio:Italaj pentristoj
Kategorio:Italaj akvarelistoj‎
Kategorio:Italaj rezistantoj
Kategorio:Italaj komunistoj
Kategorio:Italaj politikistoj
Ernesto Basile

**Ernesto BASILE**, naskiĝis en Palermo la 31-an de januaro 1857 kaj mortinta en Palermo la 26-an de januaro 1932, estas itala arkitekto de la movado Art Nouveau.

Filo de Giovan Battista Filippo Basile, arkitekto de la Teatro Massimo en Palermo, studis arkitekturon kun sia patro post eniro en la* Regia Scuola di Applicazione per Ingegneri e Architetti* aŭ la Reĝa Lernejo de Civila Inĝenierado kaj Arkitekturo. Ĝi situas en la urbo Palermo. Li iĝis instruisto ĉe la Universitato de Romo post akirado de la diplomo pri arkitekturo en 1878. La plejparto el liaj konstruaĵoj troviĝas en Sicilio.

Kategorio:Italaj arkitektoj
Kategorio:Arkitektoj de secesio
Kategorio:Palermanoj
Furfurila tioformiato

**Furfurila tioformiato** aŭ **C6H6O2S** estas kemia kombinaĵo, apartenanta al la funkcia grupo de la esteroj de la *tioformiata acido* kaj furfurila alkoholo. Furfurila tioformiato estas flava likvaĵo uzata kiel gustigagento kaj odorigagento en la nutrondustrio kaj en la fabrikado de kosmetikaĵoj. Kutime ĝi estiĝas per kondensiĝa reakcio aŭ per esterigo de Fischer-Speyer kun sulfata acido kiel katalizilo. Furfurila tioformiato estas malmulte solvebla en akvo, sed tute solvebla en alkoholo, duetila etero, kloroformo kaj plejmulto el la organikaj solvantoj. Furfurila tioformiato reakcias kun fortaj oksidigagentoj kaj fortaj bazoj kaj posedas antifungajn kaj antibakteriajn proprecojn. Krom tio ĝi uzatas kiel konservaĵo.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Preparado per agado de *tioformiata acido* kaj furfurila alkoholo:

### Sintezo 2 
* Preparado per traktado de *tioformiata anhidrido* kaj furfurila alkoholo:

### Sintezo 3 
* Preparado per reakcio de klorometano kaj *tioformiata acido*:

### Sintezo 4 
* Preparado per interagado de *natria tioformiato* kaj klorometano:

### Sintezo 5 
* Preparado per transesterigo inter *furfurila benzoato* kaj *cinamila tioformiato*:

### Sintezo 6 
* Preparado per acida transesterigo inter *furfurila salikato* kaj *tioformiata acido*:

### Sintezo 7 
* Preparado per alkohola transesterigo inter *izopropila tioformiato* kaj furfurila alkoholo:

## Reakcioj 
### Reakcio 1 
* Hidrolizo de la *furfurila tioformiato*:

### Reakcio 2 
* Sapigo de la *furfurila tioformiato*:

### Reakcio 3 
* Reakcio per acida transesterigo inter *furfurila tioformiato*:

### Reakcio 4 
* Reakcio per alkohola transesterigo inter *izopropila tioformiato* kaj cinamila alkoholo:

### Reakcio 5 
* Reduktigo de la *furfurila tioformiato*:

### Reakcio 6 
* Reakcio kun NH3:

### Reakcio 7 
* Reakcio kun HCl:

## Literaturo 
* The Good Scents Company
* ChemSrc
* InChem
* Chemicalland21
* Dictionary of Food Compounds
* Compendium of Food Additive Specifications
* 2-Furaldehyde
* Chemistry of the Upper and Lower Atmosphere

## Referencoj 
tioformiato
Kategorio:Tioformiatoj
Sicilia ĉaro

eta|Sicilia ĉaro eluzita.
La **sicilia ĉaro **(itale: ***carretto siciliano***, sicilie: ***carrettu sicilianu***) estas ĉevalĉaro uzata por la transportado de varoj kiu uziĝis ekde la 19-a jarcento ĝis la dua duono de la 20-a jarcento en Sicilio. Ĝi iĝis malaktuala pro la kreskanta uzado de motormaŝinoj por la kamparaj laboradoj. Konstruita kun malsamaj kvalitoj de ligno, ofte ornamitaj per bukolaj ĉizadoj kaj krudaj bildaj ornamaĵoj, nuntempe ĝi fariĝis objekto de metiista manfaritaĵo, kaj ankaŭ unu el la simboloj de la populara ikonografio de Sicilio. 

La malnovaj grekoj enkondukis la ĉarojn en la insulon. Ĉaroj atingis la pinton de populareco en la 1920-aj jaroj, kiam multaj miloj estis sur la insulo. Miniaturaj ĉaroj, aŭ *Carrettini Siciliani*, ofte vendiĝas en Sicilio (aŭ en italaj butikoj kaj restoracioj en aliaj landoj) kiel memoraĵoj. La Muzeo de la Sicilia Ĉaro, en Terrasini, en la provinco Palermo, estas muzeo dediĉita al la ĉaroj.

George Petralia, ligno-skulptisto, asertas, ke ĉevaloj plejparte estis uzataj en la urbo kaj ĉirkaŭaj ebenaĵoj, dum azenoj aŭ muloj estis pli ofte uzataj en malglata tereno por transporti pezajn ŝarĝojn. La ĉaro havas du radojn kaj estas ĉefe farita mane el ligno kun feraj metalaj komponantoj. Ĉaroj nomataj "Carretto da Lavoro" estas uzataj por transporti diversajn malpezajn ŝarĝojn, kiel produktojn, lignaĵojn, vinojn kaj homojn, kaj "Carretto da Gara" estas ĉaroj por festaj okazoj kiel geedziĝoj kaj parado. Ili estas kiel la "taksio" aŭ "kamiono" de la nuntempo.

En nuntempa Sicilio, la tradicio daŭras sed per malgrandaj veturiloj kun tri radoj (nomitaj Simio), kiuj povas esti trovitaj pentritaj kaj ornamitaj laŭ la tradicia maniero kaj ĉefe celas allogi turistojn.

Kategorio:Kulturo de Sicilio
Kategorio:Transporto en Sicilio
Kategorio:Ĉaroj
Domspirito

**Domspirito** () en slava mitologio estas spirito de domo. Oni imagas lin kiel homon, ofte aspektantan same kiel mastro de domo, aŭ kiel etan maljunulon, kies vizaĝo estas kovrita per blankaj haroj.
## Referencoj 
Kategorio:Protektantaj dioj
Kategorio:Slava paganismo
Kategorio:Dioj, spiritoj kaj mitaj estaĵoj
Amasmurdo ĉe Via dei Georgofili

eta|
La **masakro de Via dei Georgofili** estis terorisma atako farita de Cosa Nostra dum la nokto inter la 26-a kaj 27-a de majo 1993 per la eksplodo de bombaŭto en Via dei Georgofili en Florenco, proksime al la historia Galerio Uffizi.

La eksplodo de la remburita bombaŭto kun ĉirkaŭ 277 kilogramoj da eksplodaĵoj kaŭzis la morton de kvin homoj: la geedzoj Fabrizio Nencioni (39) kaj Angela Fiume (36) kun iliaj filinoj Nadia Nencioni (9 jaroj), Caterina Nencioni (50 tagojn da vivo) kaj la studento Dario Capolicchio (22 jaroj), kaj ankaŭ la vundadon de ĉirkaŭ kvardek homoj. Ĉi tiu atako sekvis la atakojn de 1992-1993, kiuj kaŭzis la morton de 21 homoj (inkluzive de la juĝistoj Falcone kaj Borsellino) kaj gravajn damaĝojn al la arta heredaĵo.

En Corleone, la 17-an de novembro 2018, estis inaŭgurita la urba infanvartejo, renovigita kaj nomita omaĝe al Caterina kaj Nadia Nencioni.

Kategorio:Historio de la Sicilia mafio
Kategorio:Masakroj en Italio
Kategorio:1993 en Italio
Kategorio:Florenco
Kategorio:Terorismo en Italio
Carlo Alberto dalla Chiesa

**Carlo Alberto dalla Eklezio** (Saluzzo, 27-an de septembro 1920 - Palermo, 3-an de septembro 1982) estis itala generalo kaj prefekto.

Filo de generalo de la Karabenistoj, diplomiĝis pri juro kaj poste ankaŭ pri politikaj sciencoj, li aliĝis al la armeo dum la Dua Mondmilito kaj partoprenis la Reziston.

Post la milito li batalis kontraŭ banditeco unue en Kampanio kaj poste en Sicilio; post diversaj periodoj en Florenco, Komo, Romo kaj Milano, inter 1966 kaj 1973 li denove estis en Sicilio, kie kun la rango de kolonelo, komandanto de la Karabenistoj de Palermo, li esploris Cosa Nostra. Li fariĝis brigadgeneralo en Torino de 1973 ĝis 1977, li estis la ĉefrolulo de la batalo kontraŭ la Ruĝaj Brigadoj; li estis la fondinto de la Speciala Kontraŭ-Terorisma Divizio, "la speciala kerno de juĝa polico", aktiva inter 1974 kaj 1976. Promociita al ĝenerala divizio, li estis nomumita en 1978 kunordiganto de Policanoj kaj Informadaj Agentoj por la batalo kontraŭ terorismo, kun specialaj potencoj. De 1979 ĝis 1981 li komandis la Divizion Pastrengo en Milano; inter 1981 kaj 1982 li estis ĝenerala komandanto de la armeo.

En 1982 la registaro de Spadolini nomumis lin prefekto de Palermo kun la intenco akiri la saman brilan rezulton en la lukto kontraŭ teroro kontraŭ Cosa Nostra. Li mortis en Palermo kelkajn monatojn post kiam li iris kontraŭ la mafio, per atako, kie ankaŭ lia edzino kaj akompananto, Domenico Russo, pereis.

Kategorio:Italaj generaloj
Kategorio:Italaj policistoj
Kategorio:Murditoj
Kategorio:Karabenistoj
Bernardo Provenzano

**Bernardo PROVENZANO** (n. la 31-an de januaro 1933 - m. la 13-an de julio 2016) estis membro de la sicilia mafio (Cosa Nostra) kaj oni suspektis ke li estis la ĉefulo (kapo) de la *Corleonesi*, mafia frakcio kiu devenis de la urbo Corleone, kaj *de fakto* *capo di tutti i capi* (estro de ĉiuj estroj) de la tuta sicilia Mafio ĝis sia aresto en 2006.

Lia kromnomo estis *Binnu u tratturi* (en sicilia lingvo, esperante "Binnie la traktoro") ĉar, laŭ vortoj de unu informanto, "li faligas homojn."

Kategorio:Siciliaj mafianoj
Kategorio:Italaj mafiestroj
Kategorio:Italaj romkatolikoj
Matteo Messina Denaro

**Matteo MESSINA Denaro** (Castelvetrano, la 26-an de aprilo 1962 - La-Aglo , 25-an de septembro 2023) estas itala mafiano, ligita al Cosa Nostra. Li estis moknomita 'U siccu ("la magra"), pro sia fizika konstitucio, aŭ eĉ Diabolik, kaj estas konsiderata inter la plej serĉataj kaj danĝeraj fuĝantoj en la mondo.

Nediskutebla gvidanto kaj reprezentanto de la Trapania mafio, li estas nuntempe la plej riĉa kaj potenca estro el la Cosa Nostra, kies potenco kaj influoj preterpasis kaj transiris la limojn de sia propra provinco, kiel tiuj de Agriĝento kaj eĉ Palermo. Kvankam tradicie absoluta potenco super la tuta organizaĵo ne povas koncentriĝi en la manoj de baptopatro fremda al Palermo, kaj kvankam la aresto de Bernardo Provenzano estis neita pruvo de piramido de Cosa Nostra, kelkaj esploristoj aludis al li kiel la nuna absoluta gvidanto. Aliaj fontoj, nuntempe pli realismaj, vidas la estron nun nur per sia propra neakordaĵo, eble eĉ malproksime de Sicilio, formale nur kun la rolo de mafia referenco de la Provinco Trapanio, sed sen aktiva rolo en Cosa Nostra.

Mesino estis arestita la 16-an de januaro 2023.

## Referencoj 
Kategorio:Siciliaj mafianoj
Kategorio:Italaj mafiestroj
Amasmurdo ĉe Via d'Amelio

eta|Strato kie okazis la amasmurdo.
La '''amasmurdo ĉe Via D'Amelio''' estis terorisma-mafia atako en Italio la 19-an de julio 1992, dimanĉon, ĉe numero 21 de Via Mariano D'Amelio en Palermo, en kiu pereis la itala juĝisto Paolo Borsellino kaj la kvin eskortuloj Agostino Catalano, Emanuela Loi (unua virino kiu partoprenis eskorton kaj ankaŭ unua virino de la Ŝtata Polico kiu pereis en la servo), Vincenzo Li Muli, Walter Eddie Cosina kaj Claudio Traina. La sola postvivanto estis la agento Antonino Vullo, vekiĝis en la hospitalo post la eksplodo, en grava stato.

La 19-an de julio 1992, je la 16:58, ŝtelita Fiat 126 enhavanta proksimume 90 kilogramojn da eksplodaĵo de la tipo Semtex-H (miksaĵo de PETN, TNT kaj T4) kontrolita de malproksime, eksplodis en Via Mariano D. Amelio 21 en Palermo, sub la konstruaĵo, kie Maria Pia Lepanto kaj Rita Borsellino loĝis (respektive patrino kaj fratino de la juĝisto), kiujn la juĝisto vizitis tiun dimanĉon. La pluviva agento Antonino Vullo priskribis la eksplodon jene: *"La juĝisto kaj miaj kolegoj jam eliris el la aŭto, mi veturis, mi manovris, mi parkis la aŭton kiu estis ĉe la procesio. Mi ne aŭdis bruon, nenion suspektindan, absolute nenion. Subite ĝi estis infero. Mi vidis grandan flamon, mi aŭdis la kirasan veturilon. La ŝoka ondo forĵetis min el la seĝo. Mi ne scias kiel mi eliris el la aŭto. Ĉirkaŭ mi estis restaĵoj de homa karno disigitaj ĉie ... "* La scenaro priskribita de dungitoj de la loka Squadra Mobile kiuj alvenis al la scenejo parolis pri "dekoj da aŭtoj detruitaj de la flamoj, aliaj, kiuj daŭre brulas, kugloj, kiuj eksplodas sole pro varmo, homoj kriantaj helpon, kaj kelkaj terure disŝiritaj korpoj".  La eksplodo ankaŭ kaŭzis, flanken, gravajn damaĝojn al la konstruaĵoj kaj komercoj de la strato, damaĝaĵoj falintaj sur la loĝantojn. Sur la scenejo de la masakro, kelkajn minutojn post la okazaĵo, venis la deputito kaj eks-juĝisto Giuseppe Ayala kiu loĝis tuj proksime.

La agentoj de la eskortoj deklaris, ke la Via D'Amelio estis konsiderata danĝera vojo, ĉar ĝi estis tre mallarĝa, tiom, ke, kiel rivelita en intervjuo donita al RAI de Antonino Caponnetto, oni petis al la aŭtoritatoj de Palermo malpermesi parkadon de veturiloj antaŭ la domo, peto restis tamen sen sekvaĵo.

Via d'Amelio
Kategorio:Historio de Palermo

Kategorio:1992 en Italio
Kategorio:Terorismo en Italio
Salvatore Lo Piccolo

**Salvatore Lo Piccolo** (naskiĝis en Palermo la 20-an de julio 1942), ankaŭ konata kiel Barono (*il Barone*), estas siciliano de la Mafio kaj unu el la plej potencaj estroj de la Cosa Nostra en Palermo, Sicilio. Li estis la estro de la familio Cardillo-Tommaso Natale Mafio ekde la 1970-aj jaroj kaj la Ordono San Lorenzo ekde la komenco de la 1990-aj jaroj. Li anstataŭigis Salvatore Biondino kiam li estis sendita al malliberejo. LoPiccolo estis fuĝinto ekde 1983 ĝis sia aresto la 5-an de novembro 2007.

Lo Piccolo ankaŭ estas konata kiel "u vascu," sicilia lingvo por "il vecchio" (la maljuna). Salvatore Lo Piccolo kutimis identigi sin per la numero 30 laŭ kaŝa korespondado kun la iama mafiestro Bernardo Provenzano.

La riĉaĵo de Lo Piccolo devenis de internacia kokain-komercado, ĉantaĝo al entreprenoj kaj la ŝtelo de mono destinita por projektoj pri publikaj verkoj. Li investis la plej grandan parton de siaj enspezoj en nemoveblaĵoj. Lo Piccolo longe aprobis la politikon de Provenzano ne direkti perforton al la ŝtato kaj preferis arbitracion kiel rimedon solvi konfliktojn inter rivalaj frakcioj de la mafio.
 

Kategorio:Siciliaj mafianoj
Kategorio:Italaj mafiestroj
Antonino Saetta

**Antonino SAETTA ** (Canicattì, la 25-an de oktobro 1922 - Kaltaniseto, 25-an de septembro 1988) estis itala juĝisto, viktimo de la Mafio kune kun sia filo Stefano.

En la periodo 1976-78, partoprenis en Ĝenovo en procesoj kontraŭ la maldekstraj Ruĝaj Brigadoj. Poste, en la periodo 1985-86, partoprenis en Caltanissetta en grava proceso kontraŭ mafio, nome tiu en kiu mortis la juĝisto Rocco Chinnici, kaj en kiu oni pligravigis la punojn.

Saetta estis murdita, kun sia filo Stefano, la 25an de septembro 1988, sur ŝoseo kiam li estis reveninta al Palermo.

Kategorio:Batalo kontraŭ mafio
Kategorio:Italaj juĝistoj
Kategorio:Murditoj
L'Aigle (stacidomo)

'''L'Aigle''' estas franca stacidomo sur linio  - , situanta en  L'Aigle, en departemento Orne, regiono Normandio.

Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF) priservata de trajnoj de Intercités Normandio kaj  Normandio.

Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK)  de linio St-Cyr - Surdon (395000).

## Fervojlinioj 
### Intercités 
* Parizo - 

### TER 
* Parizo -  kaj  -  - 

## Interkonektoj 
*  Cap'Orne 50, 51, 60, 61
*  Réseau interurbain de l'Eure 370
*  Aŭtoĉaroj TER ( - L'Aigle)

## Vidu ankaŭ 
* L'Aigle

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 

Kategorio:Stacidomoj de Francio
Kategorio:Stacidomoj en Normandio
Kategorio:Fervojaj stacioj en Orne
Kategorio:L'Aigle
Rosario Livatino

**Rosario Livatino** (Canicattì, la 3-an de oktobro 1952 - la 21-an de septembro 1990), estis itala juĝisto kaj katolika praktikanto, li estis aktive engaĝita en la batalo kontraŭ la mafio, kaj estis murdita de la grupo Stidda. Papo Johano la 2-a priskribis lin kiel "martiro de justeco kaj, nerekte, de la Kredo". La kaŭzo de la beatigo estis entrepreno de la Katolika Eklezio.

Kategorio:Batalo kontraŭ mafio
Kategorio:Italaj juĝistoj
Kategorio:Murditoj
Kategorio:Italaj Servistoj de Dio
Cesare Terranova

**Cesare Terranova** (n. la 25-an de aŭgusto 1921 en Petralia Sottana - m. la 25-an de septembro 1979 en Palermo) estis itala juĝisto kaj politikisto el Sicilio rimarkinda pro sia kontraŭmafia sinteno. De 1958 ĝis 1971 Terranova estis enketa juĝisto ĉe la prokurorejo de Palermo. Li estis unu el la unuaj, kiuj serioze persekutis la Mafion kaj la financajn operacojn de Cosa Nostra. Li estis mortigita de la Mafio en 1979. Cesare Terranova povas esti konsiderata la antaŭulo de la juĝistoj Giovanni Falcone kaj Paolo Borsellino, kiuj ankaŭ estis mortigitaj de la mafio en 1992.

Kategorio:Italaj juĝistoj
Kategorio:Italaj politikistoj
Kategorio:Murditoj
Totò Riina

**Salvatore RIINA**, konata kiel **Totò** (Corleone, la 16-an de novembro 1930 - Parmo, la 17-a de novembro 2017), estis itala mafiano, ligita al *Cosa Nostra* kaj konsiderita la estro de la organizo de 1982 ĝis lia aresto, kiu okazis la 15-an de januaro 1993. Li ankaŭ estis konata per la kromnomoj *û curtu* (la malaltulo), pro sia mallonga staturo, kaj La Belva (la sovaĝbesto), por indiki lian sangoplenan kruelegon.

Kategorio:Siciliaj mafianoj
Kategorio:Italaj mafiestroj
Folligny

**Folligny** estas franca  situanta en departemento Manche, regiono Normandio.

Ĝiaj loĝantoj nomiĝas *Follignais*.

eta|maldekstra|300px|La loĝloko inter la ĉirkaŭaj komunumoj

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Manche
* Folligny (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* 


Kategorio:Komunumoj de Manche
Sydney Brenner

**Sydney BRENNER** (13-a de januaro 1927 - Singapuro, 5-a de aprilo 2019) estis sudafrika biologo kaj 2002 Nobel-Premio pri Fiziologio aŭ Medicino premiito, dividita kun Bob Horvitz kaj John Sulston. Brenner faris gravajn kontribuojn por labori pri genetika kodo kaj aliaj areoj de molekula biologio dum laborado en la Laboratorio pri Molekula Biologio en Medicina Esplorada Konsilio (MRC) en Kembriĝo (Britio). Li establis la nematodon *Caenorhabditis elegans* kiel model-organismo por la enketo de evolua biologio, kaj fondis la Molekulan Sciencan Instituton en Berkeley, Kalifornio, Usono.

## Notoj 
Kategorio:Sudafrikaj ateistoj
Kategorio:Sudafrikaj genetikistoj
Kategorio:Sudafrikaj biologoj
Kategorio:Sudafrikaj judoj
Kategorio:Bioteknologoj
Kategorio:Membroj de la Usona Nacia Akademio de Sciencoj
Kategorio:Anoj de la Reĝa Societo de Londono
Kategorio:Membroj de la franca Akademio de Sciencoj
Kategorio:Judaj sciencistoj
Kategorio:Membroj de la Nacia Akademio de la Sciencoj Leopoldina
Kategorio:Nobel-premiitoj pri fiziologio aŭ medicino