open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
12277 Tajimasatonokai

'*12277 *Tajimasatonokai'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japana astronomo Tsutomu Seki elde Geisei en la gubernio Koĉi (Japanio).

*Tajimasatonokai* estas astronomia grupo kiu delonge partoprenas je la popularigo de astronomio per publikaj vidindaj okazaĵoj kaj prelegoj ĉirkaŭ Tojooka, gubernio Hjogo. La agadoj de tiu grupo okazas ofte sur la proksima plaĝo *Tajima-kaigan'', fama turismejo.

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Tsutomu Seki
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1990
12281 Chaumont

'*12281 *Chaumont''''' estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi ricevis la nomon de la urbo Chaumont, ĉefurbo de la departemento Haute-Marne en Francio. De la kastelo de la Grafoj de Ĉampanjo restas nur unu turo. La urbodomo de la 18-a jarcento estas bela artaĵo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1990
Distrikto Heves

La **Distrikto Heves** [heveŝ] (hungare *Hevesi járás*) estas distrikto en Hungario, en regiono Norda Hungario, en departemento Heves. Ĝi situas inter Mátra kaj Tiso sur ebenaĵo en la plej suda parto de la departemento (en la norda parto de Hungario).
eta|Distrikto Heves en Hungario

La distrikta ĉefurbo estas Heves (urbo), krome estas ankaŭ alia urbo, la ceteraj 15 komunumoj estas vilaĝoj.
 
La areo estas 697,68 km², kie loĝas 33 382 homoj. La loĝantoj okupiĝas precipe pri agrikulturoj, (fruktoj, legomoj, tritikoj, maizoj), fremdultrafiko kaj bredadoj.

## Historio 
Tiu distrikto funkciis daŭre inter 1886-1983. La distrikta sistemo ne funkciis en Hungario inter 1983-2013.

## Komunumoj 
* distrikta ĉefurbo kaj urbo: **Heves**
* alia urbo: Kisköre
* vilaĝoj:
** Átány
** Boconád
** Erdőtelek
** Erk
** Hevesvezekény
** Kömlő
** Pély
** Tarnabod
** Tarnaméra
** Tarnaörs
** Tarnaszentmiklós
** Tarnazsadány
** Tenk
** Tiszanána
** Zaránk

## Fontoj 
* la datenoj venis el la Hungara Vikipedio

Kategorio:Distriktoj de Hungario
Listo de ekoregionoj en Demokratia Respubliko Kongo

Jen listo de ekoregionoj en  Demokratia Respubliko Kongo, laŭ la tipologio de la Monda Natur-Fonduso (WWF).

## Tersupraĵaj ekoregionoj
*laŭ biomo*

### Tropikaj kaj subtropikaj humidaj foliarbaroj
* Albert-riftaj montarbaroj 
* Atlantik-marbordaj ekvatoraj arbaroj
* Centra-kongaj malaltaĵaj arbaroj
* Nordokcident-kongaj malaltaĵaj arbaroj
* Nordorient-kongaj malaltaĵaj arbaroj
* Okcident-kongaj marĉarbaroj
* Orient-kongaj marĉarbaroj

### Tropikaj kaj subtropikaj herbejoj, savanoj kaj arbedaroj
* Angolaj mjombaroj
* Centra-zambezaj mjombaroj
* Itigiaj-sumbuaj densaĵoj
* Nord-konga arbara-savana mozaiko
* Okcident-konga arbara-savana mozaiko
* Orient-sudana savano
* Sud-konga arbara-savana mozaiko, 
* Viktori-basena arbara-savana mozaiko

### Montaraj herbejoj kaj arbustaroj
* Ruvenzoriaj-virungaj montaraj arbustetaroj

### Inunditaj herbejoj kaj savanoj
* Zambezaj inunditaj herbejoj

### Mangrovoj
* Centrafrikaj mangrovoj

## Nesalakvaj ekoregionoj
*laŭ ekoprovinco*
### Okcidenta ekvatora marbordo
### Kongo-Rivero
### Nilo-Baseno
### Grandaj Lagoj
* Eduardo
* Kivuo
* Tanganjiko
* Viktorio

## Maraj ekoregionoj
* Suda Gvinea Golfo

## Bibliografio
* Burgess, Neil, Jennifer D’Amico Hales, Emma Underwood (2004). *Terrestrial Ecoregions of Africa and Madagascar: A Conservation Assessment*. Island Press, Washington DC.
* Spalding, Mark D., Helen E. Fox, Gerald R. Allen, Nick Davidson *et al.* "Marine Ecoregions of the World: A Bioregionalization of Coastal and Shelf Areas". *Bioscience* Vol. 57 No. 7, July/August 2007, pp.&nbsp;573–583.
* Thieme, Michelle L. (2005). *Freshwater Ecoregions of Africa and Madagascar: A Conservation Assessment*. Island Press, Washington DC.
* Toham, Andre Kamdem *et al.*, eds. (2006). *A Vision for Biodiversity Conservation in Central Africa: Biological Priorities for Conservation in the Guinean-Congolian Forest and Freshwater Region*. World Wildlife Fund, Washington DC. Page A-52.

## Eksteraj ligiloj
* Nilo-Viktorio (WWF) 
* Riveroj kaj riveretoj en la Supra Kongo-Baseno (WWF) 
* Kongo-Rivero kaj ĝiaj inund-arbaroj (WWF) 

Kategorio:Afrotropisaj ekoregionoj
Kategorio:Geografio de la Demokratia Respubliko Kongo
Preĝejo Mario Magdaleno (Hévíz)

**Kirko Mario Magdaleno** estas religia historia monumento en Hungario, en urbo Hévíz, en urboparto (iama vilaĝo) **Egregy**. Ĝi apartenas al la plej gravaj mezepokaj restintaj konstruaĵoj de la lando.

## Historio 
La unua mencio pri la preĝejo okazis en 1341. Dum dominado de turkoj ĝi parte ruiniĝis, en 1731 renoviĝis, sed la mezepoka arkitekturo restis. Tiam la kirko prenis novan patronon Mario Magdaleno. En 1860 oni konstruis novan enirejon ĉe la turo, sed en 1912 tiu enirejo estis nuligita. En 1964 la kirko denove renoviĝis. En 1990 la tegmento bruliĝis, sed en la sekva jaro nova tegmento estis farita.

## Konstruaĵo 
La kirko situas sola en rando de la urbo sur monteto en mezo de tombejo. La fasado komenciĝas je kvadrata turo. La navo estas preskaŭ kvadrata (tie funkcias la jam baroka enirejo), 4,5 metrojn longa. La sanktejo estas kvadrata 2,3 metrojn longa. Interne la murpentraĵoj devenis el la 18-a jarcento. En la sanktejo kruco estas videbla el la mezepoko.

## Fontoj 
* hungare kun fotoj
* hungare
* hungare kun fotoj

Heviz
Hévíz
Krakova zloto

eta|Maldekstre: 5 krakovaj groŝoj Dekstre: 1 pola zloto
**Krakova zloto** () estis valuto uzata en Respubliko Krakovo ekde 1835. Krakova zloto dividiĝis al 30 groŝoj.

eta|Projekto de pola zloto el la tempo de novembra ribelo
Respubliko Krakovo (Libera Urbo Krakovo), kreita laŭ decido de viena kongreso en 1815, ricevis la rajton stampi propran monon, tamen pro mona unio kun Kongresa Pollando ne uzis tiun privilegion ĝis 1835. Ekde 1815 en la teritorio de Respubliko Krakovo oni uzis la valuton de Kongresa Pollando, polan zloton. Dum la novembra ribelo en Respubliko Krakovo funkciis ankaŭ polaj zlotoj stampitaj de ribela pola registaro. En tiuj moneroj troviĝis blazono kun blanka aglo kaj rajdanto, kiu anstataŭis la blazonon kun rusa dukapa aglo.

## Vidu ankaŭ 
* zloto, monunuo de Pollando

Kategorio:Historiaj monunuoj
Kategorio:Krakovo
Sándor Bíró (ŝakisto)

**Sándor BÍRÓ** [bIrO] rumania hungara ŝakisto, internacia ŝakmajstro. Li naskiĝis en Ditrău la 18-an de julio 1957. 
## Kariero
Sándor Bíró studis en lignoindustria fakmezlernejo de Miercurea Ciuc (1972-1977). Li ekkonkursis jam en sia naskiĝvilaĝo de 1970. De 1985 li estis konkursarbitracianto, de 1987 konkursorganizanto, de 1990 internacia ŝakmajstro, ŝaktrejnisto, ŝakfigurfaranto. Inter 1990—96 li estis gvidantarano de Rumana Ŝakunuiĝo. Inter 1974—1989 li havis ŝakrubrikon en gazeto Hargita, kiun li rekomencis en 1995 en la sama gazeto kaj en Új Sport. En 1998 li fondis ŝakklubon sub nomo Ŝakklubo Caissa en Miercurea Ciuc, kies li estas prezidanto. Li prizorgas la malkovron de junaj talentoj kaj de iliaj evoluigoj. En 2009 li fondis ŝaklernejon funkciantan kaj en Miercurea Ciuc kaj reteje.

## Premioj, distingoj
*Junulara ŝakĉampiono de Bukareŝto, 1977.
*Arĝentmedalisto en teamoj hungaraj (Kecskeméti Dutép, 1991, Budapesti Elektromos, 1998, Zalaegerszegi Csuti SK, 1996) 
*Premio Pro urbe, Miercurea Ciuc, 1999. 
*Honorcivitano de Ditrău, 2001.

## Fontoj
*Erdélyi magyar ki kicsoda, 2010.
*Intervjuo 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj ŝakistoj
12282 Crombecq

'*12282 *Crombecq''''' estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio de Haute-Provence en Saint-Michel l'Observatoire (Alpes-de-Haute-Provence, Francio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Michelle Crombecq*, sekretariino en la haveno de Antverpeno. Ŝi estis ankaŭ unu el la unuaj anoj en 2001, de la antverpena filozofia "Cercle Holbach", metante multe da strebo kaj entuziasmo en tiu humanitara fondaĵo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
Bickenalb

La rivereto **Bickenalb** (francigite *Bickenalbe*) estas ĉirkaŭ 23&nbsp;km longa alfluanto de la rivereto Hornbach, kiu havas sian fonton en Loreno kaj fluas tra Sarlando al la germana federacia lando Rejnlando-Palatinato. La Bickenalb senakvigas kune kun siaj flankrojoj la Biĉan Landon (*Pays de Bitche / Bitscher Land*) en la nordokcidento de la departemento *Moselle* kaj la sudorienton de la distrikto Saarpfalz.

## Fluejo 
La *Bickenalb* fontas apud Petit-Réderching kaj fluas nordorienten tra Bettviller (Bettweiler) kaj preter Erching (Erchingen) laŭlonge de la ŝtatlimo. Poste ĝi enfluas la distrikton Saarpfalz kaj fluas laŭlonge de la strato L 110 trala vilaĝo *Peppenkum* en la komunumo Gersheim kaj la vilaĝo *Altheim*  en la komunumo Blieskastel al la federacia landlimo. La rivereto tiam en la teritorio de la urbo Zweibrücken post paso de la kvartalo *Mittelbach*, mallonge antaŭ la kvartalo *Ixheim*, de maldekstre enbuŝiĝas en la rivereton *Hornbach*, kiu ĉ. 2&nbsp;km pli poste enfluas la rivereton Schwarzbach.

## Alfluantoj 
* Marxbach (*maldekstre*)
* Ruisseau de la Dorfwiese (*maldekstre*)
* Linschelbach (*dekstre*)
* Ehrelbach (*maldekstre*)
* Sauerbach (*maldekstre*)
* Kotbach (*maldekstre*)
* Utweiler Bommersbach (*dekstre*)
* Bach aus dem Hochrechsklamm (*dekstre*)
* Herschbach (*maldekstre*)
* Imbach (*dekstre*)
* Medelsheimer Mühlbach (*maldekstre*)
* Simbach (*maldekstre*)
* Becher Bach (*dekstre*)
* Neualtheimer Rohrbach (*maldekstre*)
* Altheimer Brühlbach (*maldekstre*)
* Rußtalbach (*dekstre*)
* Wallenbach (*dekstre*)
* Schreckelbach (*maldekstre*)
* Sußenbach (*maldekstre*)
* Hengstbach (*maldekstre*), 1,6&nbsp;km
* Rechentaler Bach (*maldekstre*), 1,7&nbsp;km
* Langentalbach (maldekstre), 0,8&nbsp;km

Kategorio:Riveroj en Rejnlando-Palatinato
Kategorio:Riveroj en Francio
Viktori-basena arbara-savana mozaiko

eta|220ra|Situo de la tropikaj kaj subtropikaj herbejoj, savanoj kaj arbedaroj en la mondo.
La ** Viktori-basena arbara-savana mozaiko** estas tersupraĵa ekoregiono el la orientafrik-savana ekoprovinco de la afrotropisa ekozono, laŭ la tipologio de la Monda Natur-Fonduso (WWF). Biome la ekoregiono apartenas al tropikaj kaj subtropikaj herbejoj, savanoj kaj arbedaroj de Orienta Afriko en la akvokolekta areo de Viktorio.

## Priskribo 
eta|maldekstra|Hipopotamoj en Ugando.
La ekoregiono kovras areon de 165 800 da kvadrataj kilometroj en zono kiu ĉirkaŭas Viktorion norde kaj okcidente, ekde la okcidento de Kenjo, trairante la centron de Ugando, la orienton de Demokratia Respubliko Kongo, la nordokcidenton de Tanzanio kaj la orienton de Ruando, ĝis la nordoriento de Burundo. Norde ĝi limtuŝas la orient-sudanan savanon, nordoriente la kenjan arbedan savanon, oriente la orientafrikajn montarbarojn kaj la tanzanian arbedaran savanon, sude la centra-zambezajn mjombarojn kaj okcidente la Albert-riftajn montarbarojn. Plie ekzistas enklavo situanta nordoriente, ĉe la landlimoj de Sud-Sudano kaj Etiopujo, ĉirkaŭata de la orient-sudana savano norde kaj oriente, de la etiopa montana arbaro oriente, de la somala arbeda savano sudoriente kaj de la kenja arbeda savano sude.

## Faŭno 
Abundas la hipopotamo , la afrika bubalo (*Syncerus cafer*), reptilioj kiaj la nila krokodilo, kaj fiŝoj kiaj la konataj cikledoj.

## Minacoj kaj konservado 
La ekoregiono estas krize endanĝerigata.

## Vidu ankaŭ 
* Arbara-savana mozaiko
* Ekologia klasifiko de la tersupraĵoj
* Konservada stato de ekoregiono
* Listo de ekoregionoj en Demokratia Respubliko Kongo

## Eksteraj ligiloj 
*  Ekoregiono AT0721 : Viktori-basena arbara-savana mozaiko (WWF).
*  Viktori-basena arbara-savana mozaiko (*WWF-Wildworld*)
*  Viktori-basena arbara-savana mozaiko (*Wildworld*) - Nacia Geografia Societo
*  Viktori-basena arbara-savana mozaiko (*Globalspecies*) 
*  Situo de la ekoregiono AT0712 : tajpu "Victoria Basin forest-savanna mosaic"
*  Ekoregionoj de Burundo (*The Encyclopedia of Earth*)
*  Ekoregionoj de Tanzanio (*The Encyclopedia of Earth*) 
*  Ekoregionoj de Ugando (*The Encyclopedia of Earth*) 

Kategorio:Afrotropisaj ekoregionoj
Kategorio:Tropikaj kaj subtropikaj herbejoj, savanoj kaj arbedaroj
Kategorio:Savanaj ekoregionoj
Kategorio:Geografio de Burundo
Kategorio:Geografio de Etiopio
Kategorio:Geografio de Kenjo
Kategorio:Geografio de la Demokratia Respubliko Kongo
Kategorio:Geografio de Ruando
Kategorio:Sud-Sudano
Kategorio:Geografio de Tanzanio
Kategorio:Geografio de Ugando
Smotriĉ

eta|La rivero Smotriĉ
eta|La smotriĉa kanjono
**Smotriĉ** () estas rivero en ĥmelnicka provinco en Ukrainio, maldekstra alfluanto de Dnestro (akvokolekta areo de Nigra Maro). La rivero trafluas la urbon Kamjanec-Podilskij.

Smotriĉ estas longa je 169 kilometroj, ĝia fluejo averaĝe larĝas je 10-15 metroj, en la plej larĝa loko havas 40 metrojn.

10 kilometrojn antaŭ Kamjanec-Podilskij komenciĝas smotriĉa kanjono. Ĝiaj kalkŝtonaj krutaĵoj estas altaj je 50 metroj. Sur la krutaĵoj troviĝas konstantaj kaj sezonaj akvofaloj.

Kategorio:Riveroj en Ukrainio
Kategorio:Akvokolekta areo de la Nigra maro
Kategorio:Geografio de Ĥmelnicka provinco
Metroo-ponto en Kievo

**Metroo-ponto** () estas ponto en Kievo en Ukrainio super la rivero Dnepro. Ĝi estis konstruita en 1965 dum pligrandigado de la metroo de Kievo. Ĉefa arkitekto de tiu projekto estis Heorhij Fuks.
La ponto estas uzata ankaŭ de aŭta trafiko.

Kategorio:Pontoj en Ukrainio
Kategorio:Metrooj en Ukrainio
Kategorio:Konstruaĵoj en Kievo
Kategorio:Konstruaĵoj finitaj en 1965
Kategorio:Dnepro
Kategorio:Transporto en Kievo
Esav

**Esav** estis persono de la Malnova testamento, filo de Isaak kaj Rebeka kaj ĝemela frato de Jakobo, kies famaj agoj estas rakontataj en la Biblio, pliprecize en la libro Genezo.

Hebrelingve Esav sugnifas “harplena" aŭ "raspa, kruda".

## Biblia rakonto 
[eta|upright=1.4|[Isaak forpuŝas Esav. (Pentraĵo de Giotto, Asizo).]]
La geneza libro rakontas ke kiam naskiĝis, antaŭ ol lia ĝemela frato Jakobo, Esav estis ruĝeca kaj harplena (Gn 25,25).

Plijariĝante, Esav sin montris lerta kiel ĉasisto kaj kiel stepano, kaj pro tio li estis preferata de la patro. (Gn 25, 27-28).

Iam, reveninte elĉerpita el la kamparo, li vidis sian fraton antaŭ telero plenplena de lentoj. Kiam li de tiu petis ion manĝeblan ĉar senforta, Jakobo petis interŝanĝe la unuenaskitecon: Ezav tion konsentis. (Gn 25, 29-34).

Sekve li perdis ankaŭ la benon de la mortanta Isaak, rezervitan al la unuenaskito. Fakte Jakobo, antaŭ ol li, estis surmetinta liajn vestojn kaj trompinta la patron, kiu estis preskaŭ blinda kaj rekonis la filojn nur ilin flarante, kaj estis kuirinta beston de la grego ĝin prezentante kiel sian ĉasaĵon. (Gn 27, 1-29).

Kiam Esav konsciiĝis ke mem perdis la unuenaskitecon, obtenis de la patro duagradan benon. (Gn 27, 30-40).

Sin proponinte, dekomence, mortigi la fraton kiu lin trompis, multajn jarojn poste Esav repacigis kun la frato forfuĝinta por eviti ties koleron.

## Juda ekzegezo 
Tiu ekzegezo apogiĝas ofte sur la signifo de la nomoj: Esav, ekzemple, estas ankaŭ nomata Edomo kaj liaj posteuloj “Edomitoj” ĉar “Edom” signifas “harruĝa” (ĝuste kiel Esav). Laŭ la Genezo (26) Esav edzinigis ititan virinon kontraŭ la volo de siaj gepatroj.

Laŭ la dia volo Jakobo, kies nomo signifas “truanstataŭanto” (laŭlitere, “tiu kiu tenas la kalkanon): kiam Esav estis akuŝita unua, Jakobo estis konsiderita unuenaskita ĉar tenanta la kalkanon de la ĝemela frato.

Jakobo havos la nomon ŝanĝita al Izraelo post lukto kun la anĝelo interpretita de la juda ekzegezo kiel la anĝelo de Esav.

Laŭ la juda ekzegezo, la Torao pentras Esav “judo apostata”.

## Literaturaj citaĵoj 
En la Dia Komedio, laŭ iuj kritikistoj, Esav povus esti "colui / che fece per viltade il gran rifiuto" de la Kanto III (tiu kiu pro malkuraĝo faris la grandan rifuzon). Tamen, kutime en tiu persono oni opinias rekoni la papon Celesteno la 5-a.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Abrahamo
* Gojo
* Hebreaj patriarkoj
* Ŝemidoj
* Torao

Kategorio:Tanaĥo
Kategorio:Biblio
Kategorio:Personoj cititaj en La Dia Komedio (Infero)
Kategorio:Ĝemeloj
Merefa-ĥersona ponto

**Merefa-ĥersona ponto** () estas fervoja ponto en Dnipro, Ukrainio. Laŭ la grandeco, ĝi estas dua en la urbo. En la momento de konstruado ĝi estis la plej granda arka ponto en Eŭropo. Pro sia arteco, teknika kvalito kaj kontrolita tempo-rezisto ĝi estas protektata kiel monumento de arkitekturo. Ĝi estas unika pro tio, ke temas pri unusola en Eŭropo fervoja ponto kun kurba trajektorio.

## Ligiloj 
* Historio de la ponto (ruse)

Kategorio:Pontoj en Ukrainio
Kategorio:Konstruaĵoj finitaj en 1932
Kategorio:Konstruaĵoj en Dnipro
Pontoise

**Pontoise** [] estas franca komunumo en la regiono Francilio. Ĝi havis  loĝantojn en la jaro 2011.

Pontoise estas la ĉefurbo de la departemento Val-d'Oise, sed la prefektejo troviĝas en la najbara urbo Cergy. Tio estas unika kazo en Francio. Aldone, Pontoise estas la subprefektejo de la arondismento Pontoise.

## Geografio 
eta|maldekstre|Situo de Pontoise rilate al Parizo
Pontoise situas  nordokcidente de Parizo, ĉe la rivero Oise.

## Transporto 
eta|maldekstra|La stacidomo de
Pontoise havas stacidomon, kiu estas haltejo en tri regionaj linioj: Transilien H, Transilien J kaj RER C.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Cergy-Pontoise
* Komunumoj de Val-d'Oise
* Listo de urboj de Francio

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo


Kategorio:Komunumoj de Val-d'Oise
Kategorio:Subprefektejoj de Francio
Kategorio:Urboj de Francio
12284 Pohl

'*12284 *Pohl''''' estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomino Eleanor Francis Helin elde la Observatorio de la Monto Palomar, (kantono San-Diego, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la usona verkisto de sciencfikcio Frederik Pohl (1919–2013), kies vigla imago kaj efika rakontado gvidis la legantojn al Luno, Venuso, Marso , la Oorta nubo kaj la .

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eleanor Francis Helin
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
József Vurum

**József Vurum** [jOĵef], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Vurum József** estis hungara pastro, abato, episkopo, kanoniko.
[eta|170px|Blazono de József Vurum, [Žilina]]
eta|180px|La blazono de Vurum en Žilina antaŭ rekonstruo
eta|180px
eta|180px|Episkopa vesto de József Vurum
József Vurum http://www.lexikon.katolikus.hu/V/Vurum.html naskiĝis la  1763 en Hungara reĝlando en Nagyszombat (nuntempa Trnava en Slovakio). Li mortis la  1838 en Nyitra (nuntempa Nitra en Slovakio).

## Biografio 
József Vurum komencis frekventi porpastran lernejon en Nyitra inter 1781. Li pastriĝis en 1781. Liaj baldaŭaj ĉefaj postenoj kaj titoloj estis:
* instruisto pri teologio en 1791 en Nyitra
* kanoniko en Eger en 1805; ankaŭ abato
* titulara episkopo en 1810
* episkopo en Székesfehérvár en 1816, en 1821 en Nagyvárad, en 1827 en Nyitra.
En 1833 li establis orfejon.

## Elektitaj publikaĵoj 
* ’’’Dictio... episcopi Magno-Varadinensis latini ritus:::’’ (1822)
* ’’Dictio... episcopi Nitriensis... dum regimen suae dioecesis ritu solemni capesseret…’’ (1827)
* ’’Schematismus Dioec. Nitriensis’’ (1829)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero V kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj pastroj
Kategorio:Hungaraj episkopoj
Kategorio:Hungaraj kanonikoj
Kategorio:Hungaraj abatoj
Kategorio:Episkopoj de Nitro
Kategorio:Episkopoj de Oradea
Béla Kromer

**Béla KROMER** rumania hungara grafikisto. Li naskiĝis en Torda en 1941.  
## Kariero
Béla Kromer studis en Arta Akademio de Bukareŝto.
## Fonto
*Biografiaj indikoj 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj pentristoj kaj grafikistoj
Mihály Tompa (pentristo)

**Mihály TOMPA** (naskiĝis en Turda en 1931 kaj mortis en Oradea en 1984) estas rumania hungara pentristo.

## Kariero 
Mihály Tompa akiris diplomon en Arta Altlernejo de Kluĵo sub direktado de Sándor Mohy. Li instruis en Oradea kaj li partoprenis en pluraj ekspozicioj ĉefe en Transilvanio.

## Literaturo 
*Biografiaj indikoj

Kategorio:Rumanujaj hungaraj pentristoj kaj grafikistoj
(12285) 1991 FN2

**(12285) 1991 FN2** estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la belga astronomo Henri Debehogne elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Henri Debehogne
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
Croix (Nordo)

**Croix**, jen france, prononco [], nederlande *Kruis*, estas franca komunumo en la departemento Nord, en la regiono Nordo-Kaleza Markolo. Ĝi havis  loĝantojn en la jaro 2011.

## Geografio 
eta|maldekstra|Situo de Croix en siaj kantono kaj arondismento
Croix situas  nordoriente de Lillo kaj  okcidente de la landlimo kun Belgio.

## Transporto 
Croix havas du metrostaciojn ( kaj ) de la linio 2 de la metroo de Lillo, kaj du haltejojn (La Marque kaj Villa Cavrois) de la linio R de la tramo de Lillo.

La stacidomo  estas TER-haltejo, dum en la stacidomo  (en Wasquehal) haltas rapidaj trajnoj kaj belgaj trajnoj.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Nord
* Listo de urboj de Francio
* Croix-L'Allumette (stacidomo)
* Croix - Wasquehal (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo 


Kategorio:Komunumoj de Nord
Kategorio:Urboj de Francio
Wiesbach (Schwarzbach)

La rojo **Auerbach** estas ĉ. 17&nbsp;km longa alfluanto de la rivereto Schwarzbach. Ĝi senakvigas kun siaj flankrojoj la okcidenton de la Sickinger Höhe. Parte la meta rojovojo havas la nomon **Wiesbach**.

La rojo „Auerbach“ ekestas el pluraj fontrojoj, kiuj fontas sudokcidenten de la vilaĝo Martinshöhe por flui trans la muelejo „Pletschmühle“ en arbaroriĉa valo suden. Sur la rivervojo al Winterbach troviĝas multajn stagnojn. Survoje situas du muelejoj, la *Etzenbachermühle* kaj la *Stampermühle*.
Antaŭ la vilaĝo Winterbach, kie de maldekstre alfluas la samnoman rojon, la Auerbach nurnas sin al okcidento kaj trafluas la komunumparton Niederhausenen herbejan valon kun multaj boskoj kaj marĉarbaro. Apud Niederauerbach la Auerbach enfkuas la rivereton Schwarzbach, post kiam ĝin alfluas de dekstre la rojo *Heilbach*.

## Referencoj 
http://www.geoportal.rlp.de/portal/karten.html?WMC=2896

Kategorio:Riveroj en Rejnlando-Palatinato
Champagne-au-Mont-d'Or

'''Champagne-au-Mont-d'Or''' (esperante:Ĉampanjo en la Ora monto) estas komunumo en la metropolo Liono en Francio.

## Geografio 
• Areo: 259 hektaroj

• Alteco: varias inter 200 kaj 308 m

• Situo: 8 km norduesto de Liono

eta|maldekstra|300px|La loĝloko inter la ĉirkaŭaj komunumoj

### Najbaraj komunumoj 
:norde: Limonest
:oriente: Saint-Didier-au-Mont-d'Or
:okcidente: Dardilly kaj Écully
:sude: Liono

## Demografio 
## Historio 
## Administrado kaj politiko 
Ĝi estas parto de la metropolo Liono.

La municipa konsilio enhavas 29 membroj.

### Partnera urbo 
20px Villanueva de Castellón en Valencilando en Hispanio.

## Notoj kaj referencoj 
Kategorio:Komunumoj de Metropolo Liono
Zumstein

**Zumstein** estas familia nomo:
* Charles Zumstein (1867–1963), franca, germanparolanta poeto kaj kantisto
* Hansjürg Zumstein (* 1957), svisa dokumentarfilmisto
* Jörg Zumstein (1923–1997), svisa generalstabestro

**Zumstein** estas la nomo de ...
* Zumstein-Pinto, montpinto en la limregiono inter Italio kaj Svislando
Distrikto Pétervására

La '*Distrikto Pétervására’* [pEtervAŝAra] (hungare *Pétervásárai járás*) estas distrikto en Hungario, en regiono Norda Hungario, en departemento Heves. Ĝi situas en partoj de montaroj Mátra kaj Bükk en la norda parto de la departemento (same en la norda parto de Hungario).
eta|Distrikto Pétervására en Hungario

La distrikta ĉefurbo estas Pétervására, kiu estas urbo, krome estas 2 grandvilaĝoj, la ceteraj 17 komunumoj estas vilaĝoj.

La areo estas 475,07 km², kie loĝas 20 702 homoj. La loĝantoj okupiĝas precipe pri agrikulturol kaj bredadoj, iomete pri fremdultrafiko kaj arbaraj laboroj.

## Historio 
Tiu distrikto daŭre funkciis inter 1886-1966. La distrikta sistemo ne funkciis en Hungario inter 1983-2013.

## Komunumoj 
* distrikta ĉefurbo kaj urbo: **Pétervására**
* grandvilaĝoj:
** Parád
** Recsk
* vilaĝoj:
** Bodony
** Bükkszék
** Bükkszenterzsébet
** Erdőkövesd
** Fedémes
** Istenmezeje
** Ivád
** Kisfüzes
** Mátraballa
** Mátraderecske
** Parádsasvár
** Sirok
** Szajla
** Szentdomonkos
** Tarnalelesz
** Terpes
** Váraszó

## Fontoj 
* la datenoj venis el la Hungara Vikipedio

Kategorio:Distriktoj de Hungario
Mussolini (apartigilo)

**Mussolini** staras por

* obelisko en Romo, vidu  Mussolini-Obelisko

**Mussolini** estas la familia nomo de:

* Alessandra Mussolini (* 1962), itala politikistino
* Benito Mussolini (1883–1945), itala diktatoro
* Rachele Mussolini (1890–1979), vidvino de  Benito Mussolini
* Romano Mussolini (1927–2006), itala ĵazmuzikisto
* Vittorio Mussolini (1916–1997), itala filproduktanto
Wallhalb

La rivereto **Wallhalb** (ankaŭ *Wallhalbe“, „Wallalbe“ aŭ „Wallalb*) estas orografie dekstra flankrivereto de la rivereto Schwarzbachs en Rejnlando-Palatinato. Ĝi havas longecon de apenaŭ 18 km.
[eta|hochkant|maldekstre|plej forta alfluanto: la rojo [Odenbach (Wallhalb)|Odenbach]]

## Rivervojo 
La Wallhalb havas du fontrojoj norde de la Sickinger Höhe: la dekstra nomiĝas Stuhlbach, kiu fontas sur alteco de 339 m s.m. sude de Landstuhl apud Mittelbrunn, la maldekstr nomiĝas Arnbach, kies fonto troviĝas 3 km nordoriente de Oberarnbach. Post 10 km ambaŭ kunfluas je la norda rando de Wallhalben al Wallhalb, kiu trafluas por 8 km la „Sickinger Höhe“ en suda direkto. 2,5 km antaŭ ĝia enfluo en la rivereto Schwarzbach ĝin alfluas de maldekstre la rojo Odenbach. En Thaleischweiler-Fröschen la Wallhalb enfluas de dekstre la rivereton Schwarzbach.

## Historio 
En la franka tempo la rivereto fariĝis limon laŭ la kontrakto de Verduno. La nepoj Karolo la Granda dividas inter si la frankan regnon en la jaro 843. La regiono okcidente de la Wallhalb iĝis regno de Lotaro la 1a, nomata „Lotharii Regnum“ aŭ Lotaringo. La orienta parto ricevis Ludoviko la Germano, nomata orientfranka regno.

## Vidindaĵoj 
 [eta|maldekstre|ruino de la kapelo „ Verena“ en [Mittelbrunn]]
La meza valo de la rivereto Wallhalb estas distingita kiel *pejzaĝe belega itinero*.

## Referencoj 
Kategorio:Riveroj en Rejnlando-Palatinato
Distrikto Mezőkövesd

La **Distrikto Mezőkövesd** [mezOkoveŝd] (hungare *Mezőkövesdi járás*) estas distrikto en Hungario, en regiono Norda Hungario, en departemento Borsod-Abaúj-Zemplén. Ĝi situas en rando de Granda Hungara Ebenaĵo inter Tiso kaj Bükk en la suda parto de la departemento (en la norda parto de Hungario).
eta|Distrikto Mezőkövesd en Hungario

La distrikta ĉefurbo estas Mezőkövesd, kiu estas urbo, krome estas ankaŭ alia urbo kaj grandvilaĝo, la ceteraj 20 komunumoj estas vilaĝoj.
 
La areo estas 723,86 km², kie loĝas 41 867 homoj. La loĝantoj okupiĝas precipe pri agrikulturoj, (fruktoj, legomoj, tritikoj, maizoj) kaj bredadoj.

## Historio 
Tiu distrikto daŭre funkciis inter 1886-1983. La distrikta sistemo ne funkciis en Hungario inter 1983-2013.

## Komunumoj 
* distrikta ĉefurbo kaj urbo: **Mezőkövesd**
* alia urbo: Mezőkeresztes
* grandvilaĝo: Szentistván
* vilaĝoj:
** Bogács
** Borsodgeszt
** Borsodivánka
** Bükkábrány
** Bükkzsérc
** Cserépfalu
** Cserépváralja
** Csincse
** Egerlövő
** Kács
** Mezőnagymihály
** Mezőnyárád
** Négyes
** Sály
** Szomolya
** Tard
** Tibolddaróc
** Tiszabábolna
** Tiszavalk
** Vatta

## Fontoj 
* la datenoj venis el la Hungara Vikipedio

Kategorio:Distriktoj de Hungario
James M. Roe

**James M. ROE** (naskiĝis en 1943) estas usona inĝeniero kaj amatora astronomo.

Li vivis en Oaxaca de Juárez (Meksiko) de 1995 ĝis 2003. Elde tie li malkovris 101 asteroidojn inter 1998 kaj 2002, laŭ Minor Planet Center.

Reveninte en Usonon, li fondis kaj estis plenumanta direktoro de la *Alliance for Astronomy* (Alianco por Astronomio), neprofitcela organizaĵo kreita en 2004 por la disvastigo de astronomio kaj rilataj sciencoj.

Li estis nomumita Amatora Astronomo de la Jaro fare de la Mez-Ŝtata Regiono de la *Astronomical League* en 2006.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* :Kategorio:Malkovrita de James M. Roe

## Eksteraj ligiloj 
*  Paĝo de "Jim" Roe, el *Astronomical Society of Eastern Missouri*
*  Persona paĝo de Jim kaj Yvonne Roe

Kategorio:Usonaj astronomoj
Kategorio:Malkovrintoj de asteroidoj
Distrikto Mezőcsát

La **Distrikto Mezőcsát** [mezOĉAt] (hungare *Mezőcsáti járás*) estas distrikto en Hungario, en regiono Norda Hungario, en departemento Borsod-Abaúj-Zemplén. Ĝi situas sur Granda Hungara Ebenaĵo laŭ Tiso en la suda parto de la departemento (en la norda parto de Hungario).
eta|Distrikto Mezőcsát en Hungario

La distrikta ĉefurbo estas Mezőcsát, kiu estas urbo, la ceteraj 7 komunumoj estas vilaĝoj.
 
La areo estas 351,27 km², kie loĝas 14 130 homoj. La loĝantoj okupiĝas precipe pri agrikulturoj, (fruktoj, legomoj, tritikoj, maizoj) kaj bredadoj.

## Historio 
Tiu distrikto funkciis jam inter 1886-1983, sed ekde 1981 la ĉefurbo estis Leninváros (nuntempa Tiszaújváros). La distrikta sistemo ne funkciis en Hungario inter 1983-2013. Post la rekreiĝo kaj Mezőcsát kaj Tiszaújváros havas apartan distrikton.

## Komunumoj 
* distrikta ĉefurbo kaj urbo: **Mezőcsát**
* vilaĝoj:
** Ároktő
** Gelej
** Hejőpapi
** Igrici
** Tiszadorogma
** Tiszakeszi
** Tiszatarján

## Fontoj 
* la datenoj venis el la Hungara Vikipedio

Kategorio:Distriktoj de Hungario
Lannion

''''* (jen france, prononco , bretone *Lannuon*) estas urba komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento *Côtes-d'Armor* (jen france, ), “marbordoj de la lando ĉe la maro”, en la regiono Bretonio (, ). Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Ene de la departemento, la komunumo apartenas al la arondismento Lannion kaj al la kantono *''. La teritorio havas komunan limon kun . 

## Geografio 
[eta|maldekstra|[Léguer en Lannion]]
Lannion situas ĉe la rivero Léguer,  oriente de ĝia enfluejo en la Manikan Markolon.

## Transporto 
[eta|maldekstra|La [Flughaveno Lannion - Côte de Granit|flughaveno de Lannion]]
En Lannion troviĝas malgranda flughaveno, la flughaveno Lannion - Côte de Granit. Estas oftaj flugoj inter Lannion kaj Parizo-Orly.

En la stacidomo de  haltas TGV (rapidaj trajnoj).

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Côtes-d'Armor
* Lannion (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo ()


Kategorio:Komunumoj de Côtes-d'Armor
Kategorio:Subprefektejoj de Francio
Bazoges-en-Pareds

**Bazoges-en-Pareds** estas unu el la 282 komunumoj de la franca departemento Vendeo, en la okcidenta regiono Luarlandoj.

## Geografio 
eta|maldekstra|Limoj de la komunumo
eta|maldekstra|Loĝantara evoluo
Bazoges-en-Pareds situas sur relative alta arbarkovrita ebenaĵo de la orienta heĝa parto de Vendeo, je meza alteco de 90 m.

## Historio 
eta|maldekstra|La preĝejo
La preĝejo ĉeestis jam en 1090 sed en ĝia nuna aspekto ĝi datiĝas el 19-a jarcento.

Johano Girard, la sinjoro de Bazoge, fortigis la ĉefa turo de la kastelo en 1380 dum la centjara milito. La kastelo apartenas al la komunumo ekde 1989.

## Esperanta vivo 
Okaze de la eŭropaj balotoj, Eŭropo - Demokratio - Esperanto ricevis 3 voĉojn (0,88 %) en 2004, 2 voĉojn (0,59 %) en 2009 kaj 1 voĉon (0,34 %) en 2014.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Vendée

Kategorio:Komunumoj de Vendée
Millowitsch

**Millowitsch** estas familia nomo de:

*Cordy Millowitsch (naskita Dugne aŭ Dugue; 1890-post 1960), germana aktorino kaj kantistino
*Lucy Millowitsch (1905–1990), germana aktorino kaj teatrestrino
*Mariele Millowitsch (* 1955), germana aktorino
*Peter Wilhelm Millowitsch (1880–1945), germana aktoro
*Peter Millowitsch (* 1949), germana aktoro kaj sceneja aŭtoro
*Willy Millowitsch (1909–1999), germana aktoro kaj teatrestro

**Millowitsch** estas la nomo de:
* Millowitsch-Theater, privata teatro en la germana urbo Kolonjo
* Willy-Millowitsch-Platz, placo en la germana urbo Kolonjo

## Vidu ankaŭ
*Milović
Higüey

eta|600ra|centre|Larĝa panoramo pri turisma celloko en Higüey

** Higüey** [igŭEi] aŭ pli komplete **Salvaleón de Higüey** estas urbego kaj universitata urbo en orienta Domingo. Ĝi estas ankaŭ provinca ĉefurbo.
eta|190ra|Blazono de Higüey
eta|Mapo pri Domingo, kie estas videbla Higüey la plej oriente

## Bazaj informoj 
* Loĝantaro: 288990 (en 2012)
* Supermara alteco: 106 m
* Areo: 2029,14 km²
* Telefonkodo:
* Poŝtkodo:
* 

## Geografio 
Higüey situas laŭ rivero en la orienta parto de la lando. La Romana (urbo) troviĝas 36, San Pedro de Macorís 66, Sankta Domingo 128, San Cristóbal (Dominga urbo) 149, Concepción de la Vega 202, San Felipe de Puerto Plata 246 km.

La Kabo Engaño (trompo) estas kabo ĉe la plej orienta pinto de la insulo Hispaniolo kaj sekve de ties orienta duono nome ŝtato Domingo. La nomo aludas al la danĝeroj de proksimaj rifoj kaj de la Mona Markolo, kiu separas tiun insulon el la najbara Puerto-Riko.

## Historio 
eta|maldekstre|Stratobildo en Higüey
Kiam hispanoj invadis la tiaman Hispanola, tiu orienta sekcio apartenis al la Caíçimu-Higüey-regno de Taíno indianoj. La nomo Higüey eble signifos teron, kie la suno naskiĝas. Higüey estis fondita en 1503 fare de hispanoj. Post mallonga sed heroa rezisto la indiĝenoj estis grandparte buĉitaj. Baldaŭe ja hispanoj alportis afrikajn sklavojn. En 1508 la areo iĝis limigita aŭtonomio. La urbeto iĝis grava pilgrima celo de katolikoj. En 1801 Hispanio cedis la insulon al Francio, sed baldaŭe hispanaj trupoj reakiris la kontrolon. En 1822 haitiaj trupoj rekaptis Higüey-on. La sklaveco finiĝis sub kaj haitia kontrolo. En 1844 municipo kreiĝis en Higüey. Usono okupis la regionon de 1965 ĝis 1966.

## Ekonomio 
La ekonomio de Higüey estas bazita sur tropika agrikulturo (sukerkano, kafo, tabako, kakao, rizo, maizo), bredado de bovinoj kaj porkoj), turismo.

## Klimato 
Higüey situas en musona tropika klimato, kie la temperaturoj varias averaĝe inter 24-26 °C. Inter julio-oktobro averaĝe oni mezuras 26 °C, inter decembro-marto averaĝe nur 24 °C. En la urbego jare falas 1288 mm, en ĉiuj monatoj pluvas. Lia plej seka monato estas marto, plej ofte pluvas en oktobro. Ofte okazas uraganoj.

## Vidindaĵoj 
eta|Baziliko de Higüey
* baziliko de Higüey

## Trafiko 
Higüey havas flughavenon. Pavimita vojo kuras tra la urbego de la marbordo al la ĉefurbo.

## Fontoj 
* Angla Vikipedio helpe de WikiTrans
* http://www.britannica.com/EBchecked/topic/265591/Higuey 
* mapo, distancoj 
* vetero

Kategorio:Urboj de Dominika Respubliko
Senirisafekcio

**Senirisaj** homoj ne havas (aŭ ne plene havas) irisojn en la okuloj, do la okulokoloro estas tute nigra. Ĉirkaŭ kvin mil homoj havas ĉi afekcion en Nordameriko. Se la afekcio estas eta, la okuloj havas iomete koloron.

eta|homo senirisa

Ĉi malsano igas grandan kunluman doloron. Ĉar la iriso ne ekzistas, la okuloj ne povas ŝanĝiĝi laŭ la lumokvanto, kaj la nigroj en la okulaj (la pupiloj) ne iĝas pli malgrandaj kiam la homo vidas lumon, sunon, ekbrilon ktp. Plejofte loĝas aliaj afekcioj samtempe la seniriseco, ekz. eble la homa okulakvo (ploreroj) ne bone funkcias, kaj do la okuloj ofte malsekiĝus kaj dolorus. La havantoj eble havos verdajn aŭ grizajn kataraktojn, kaj ĉi malsanoj pli ofte venas dum maljuneco. Seniriseco plej ofte venas el la gepatroj, kaj ne ofte okazas ne-atendite ĉe la naskiĝotempo.

Senirisuloj haveblas tre malbonan vidpovecon, kiam vidpoveblas nur ombroj, sed *parte* senirisafekciuloj vidpovas pli bone, eĉ se ankoraŭ ne povas vidi sufiĉe por kontroli (veturi) aŭton.

## Kuracado kaj deveno 
Plej ofte, priokulaj malsanoj naskiĝas ĉare la gepatroj (kaj ĉefparte, la patrino) ne manĝis kaj nutris sufiĉe dum la tempo kiam la infaneto loĝis enkorpe. Ekzemple, nutromanko igas blindecon al bovoj. Nutromanko ankaŭ igeblas trofruan naskiĝon, kaj ankaŭ aliajn malsanojn (kiel cerbaĉecon). Multaj senirisuloj naskiĝas tro frue, kaj cerbaĉecon ofte venas samtempe la seniriseco. Plie, la vidpovo aŭ okulodoloro de suferanto ofte iĝas pli bona post manĝiĝas nutroplenaj manĝaĵoj (fermentitoj, fiŝoleo, kokosoleo ktp).

Pri la ĉarluma doloremo, ekzistas kirurgio por enmeti anstataŭirison (lumsensa disko) sed ĉi kirurgio nur eblas al homoj kun ambaŭ kataraktoj kaj seniriseco samtempe. Multaj senirisuloj ne havas kataraktojn, kaj kirurgii la okulojn de junulon ne estas bona ideo. Ankaŭ, nur malmultaj kirurgiistoj povas kaj rajtas kirurgi tiel, ĉar diversaj landoj havas nesamajn regulojn. Ekzemple, Usone, oni bezonas pli grandan provosumon ol eblas atingiĝi, ĉar ne ekzistas tiom senirisuloj por provuliĝi.

Estonte, enokula fluidaĵo eble kuracos ĉi senirisecon.

## Senirisaj Esperantistoj 
La esperantisto »lusentoj« havas ĉi malsanon: http://lusentoj.neocities.org/  (Tvitera konto ĉi tie)

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* http://news.ubc.ca/2013/12/20/ubc-vch-scientists-use-drug-to-repair-a-rare-birth-defect/ 

Kategorio:Sindromoj en oftalmologio
Kategorio:Denaskaj misformoj
Malnova Urbo (Kamjanec-Podilskij)

eta|Malnova Urbo en Kamjanec-Podilskij
La **Malnova Urbo** (ukraine *Старе місто*, *Stare misto*) estas la plej malnova kvartalo de Kamjanec-Podilskij, Ukrainio. Ĝi troviĝas en meandro de Smotriĉ, oriente de la Malnova Kastelo.

La Malnova Urbo troviĝas sur duoninsulo, fortranĉita de la ceteraj urbopartoj per profunda ravino de Smotriĉ, kaj ĝis 1874 estis konektita nur per kastela ponto (t.n. Turka ponto) kun la Malnova Kastelo. Ĝis 1790 Kamjanec-Podilskij estis dividita al tri kvartaloj: pola, rutena kaj armena, kaj ĉiuj ili havis siajn proprajn magistratojn.

Kamjanec-Podilskij ricevis urbajn rajtojn laŭ la magdeburga juro de podolia duko Koriatoviĉ en 1374. Tiam estis markita la pola urboplaco, en kies angulo en 1375 oni konstruis lignan preĝejon (postan Katedralon de Sanktaj Apostoloj Petro kaj Paŭlo). Ĉe la norda urborando kreiĝis la rutena urboplaco, kaj sude de la pola - la armena urboplaco.

En la jaroj 1941-1943 en la Malnova Urbo ekzistis geto ().

## Vidu ankaŭ 
* Kamjanec-Podilskij
* Kastelo de Kamjanec-Podilskij

Kategorio:Kamjanec-Podilskij
Kategorio:Kvartaloj
Kategorio:Administraj unuoj de Ukrainio
Orientafrikaj arbustetaroj

La **orientafrikaj arbustetaroj**  estas disa kaj relative etsurfaca regiono difinita de la Monda Natur-Fonduso (WWF) kaj inkludita en la listo de la tutmondaj 200 -regionoj. Biome la regiono apartenas al la montaraj herbejoj kaj arbustaroj. Ĝi konsistas el du ekoregionoj:

*La orientafrikaj montaraj arbustetaroj
*La ruvenzoriaj-virungaj montaraj arbustetaroj

## Maparo 

AT1005 map.png|La orientafrikaj montaraj arbustetaroj
AT1013 map.png|La ruvenzoriaj-virungaj montaraj arbustetaroj
Biome map 10.svg|Situo de la montaraj herbejoj kaj arbustaroj en la mondo

## Vidu ankaŭ 
*Afromontano
*Arbustetaro
*Paramo

## Eksteraj ligiloj 
* Tutmondaj 200; numero 104 : Orientafrikaj arbustetaroj (WWF) 

Kategorio:Global 200
Kategorio:Afrotropisaj ekoregionoj
Kategorio:Montaraj herbejoj kaj arbustaroj
Melkomaŝino

eta|Melkomaŝino konektita al la mamoj de bovino

**Melkomaŝino** aŭ **melkilo** estas maŝino uzata por aŭtomata melkado de bovinoj. Ĝi funkcias alterne en du cikloj:
* suĉado, en kiu okazas elsuĉo de lakto je la premo de ĉirkaŭ 44-55 kPa,
* premado de la mamo.

La elpremita lakto transiras al kolektujo (tiel nomata baseno), kiu estas siaspeca malvarmigilo tenanta la lakton en la temperaturo de kelkaj gradoj super nulo.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* laktouzino

Kategorio:Laktoprilaboro
Kategorio:Iloj
Marignane

**Marignane** (franca elparolo: [], okcitane: *Marinhana* []) estas franca komunumo en la departemento Bouches-du-Rhône, en la regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura. Ĝi havis  loĝantojn en la jaro 2011.

## Geografio 
Marignane situas ĉe la lago Berre,  nordoriente de Marsejlo kaj apenaŭ  norde de Mediteraneo.

La internacia flughaveno Marsejlo-Provenco situas en Marignane.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Bouches-du-Rhône
* Listo de urboj de Francio
* Pas-des-Lanciers (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo


Kategorio:Komunumoj de Bouches-du-Rhône
Kategorio:Urboj de Francio
ALMA (radioteleskopo)

**ALMA** estas tre granda radioteleskopo en Atakama-Dezerto, norda Ĉilio. Ĝi konsistas el 66 tre precizaj antenoj, kiuj observas je ondolongoj inter 0,3 kaj 9,6&nbsp;mm. La interferometro havas multe pli altan sensivecon kaj dissolvon ol ĉiuj aliaj submilimetro-teleskopoj. La alta sensiveco estas atingita per la granda nombro de unuopaj teleskopoj.

La antenoj povas esti movigitaj tra la ebeno de Chajnantor. Ili povas esti metitaj en poziciojn kun distancoj de 150&nbsp;m ĝis 16&nbsp;km. Tio ebligas, uzi ALMA kiel variebla zoma teleskopo, simile kiel ĉe la *Very Large Array* (VLA) en New Mexico, USA.

Treege kapabla komputilo kunŝaltas la signalojn de la unuopaj antenoj.

[eta|ALMA dumnokte sub la [Magelanaj Nuboj]]
eta|4 ALMA-antenoj dumnokte
eta|unu de la 12m-antenoj de ALMA sur la transportilo „Lore“
[eta|Der ALMA-[Korrelator, ein Rechner mit 134 Millionen Prozessoren, welche die empfangenen Signale mit 17 PetaFLOPS aufarbeiten können.]]
eta|ESOcast 51: 6-minütiger Videobericht über den ALMA-Korrelator. (HD; englisch)

Kategorio:Radioteleskopoj
Kategorio:Astronomio
Béla Hatvani

**Béla HATVANI** hungara pentristo. Li naskiĝis en Satmaro en 1878 kaj mortis ?.  
## Kariero
Hatvani Béla studis en Mintarajziskola de Budapeŝto. Li pentris sub influo de Mihály Munkácsy ĝenrojn kaj pejzaĝojn.
## Fonto
*Biografiaj indikoj

Kategorio:Hungaraj pentristoj
12286 Poiseuille

'*12286 *Poiseuille'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la franca kuracisto kaj fizikisto Jean-Léonard-Marie Poiseuille (1797–1869), kiu, pro sia laboroj pri la sangopremo, interesiĝis pri la rezisto de fluo de viskozaj likvoj en mallarĝaj tuboj. Tiu, kiu gvidis al la leĝo de Hagen-Poiseuille. La mezurunuo de dinamika viskozeco estis nomita la *poise''.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
Osek (distrikto Strakonice)

**Osek** () estas municipo en distrikto Strakonice de Sudbohemia regiono de Ĉeĥio. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1392.

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
Municipo Osek konsistas el kvin partoj sur kvin katastraj teritorioj.

* **Osek** (k. t. *Osek u Radomyšle*)
* Jemnice (k. t. *Jemnice u Oseka*)
* Malá Turná (ankaŭ nomo de k. t.)
* Petrovice (k. t. *Petrovice u Oseka*)
* Rohozná (k. t. *Rohozná u Rovné*)

En la jaroj 1961–1990 apartenis al la municipo ankaŭ Velká Turná.

## Memorindaĵoj
* Kastelo Osek 

## Literaturo 
* Ĉeĥa Statistika Oficejo: Municipoj de Distrikto Strakonice 

## Pluaj fotoj 

Osek castle 03.JPG|Kastelo
Osek commons 02.JPG|Osek
Osek castle 01.JPG|Kastelo


Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Strakonice
Kategorio:Municipoj en distrikto Strakonice
Kategorio:Setlejoj en Blatna montetaro
Árpád Fülöp

**Árpád FÜLÖP** [Fyloep] hungara instruisto, poeto, dramisto. Li naskiĝis en Nyárádszentbenedek la 9-an de marto 1863 kaj mortis en Uĵhorodo en 1953.
## Kariero
Árpád Fülöp akiris diplomon en Koloĵvaro en 1888, li instruis en Ĉikŝomjo, Marosvásárhely, poste inter 1892-1918 en Uĵhorodo. Li publikigis poemojn, dramojn, studaĵojn, tekstojn.

## Verkoj
**Hunyadi*, epopeo, 1943
*KÖLTEMÉNYEK
## Fonto
*Új magyar irodami lexikon, 1997.

Kategorio:Hungaraj poetoj
Kategorio:Hungaraj dramistoj
Moise Dragoș

**Moise Dragoș ** [mojse dragoŝ], hungare: Mózes Drágossy (mOzeŝ dragoŝi) rumana grekokatolika episkopo. Li naskiĝis en Torda en aŭgusto 1725 kaj mortis en Nagyvárad la 16-an de aprilo 1787.

## Kariero 
Moise Dragoș estis konsekrita pastro la 26-an de aprilo 1751. Li estis pastro kaj dekano en Nagyvárad, de 23-an de junio 1777 la unua episkopo grekokatolika de Nagyvárad. Li konstruigis kvin preĝejojn. Li strebadis certigi por la grekokatolikaj pastroj la saman salajron, kiun ricevis la pastroj de la aliaj religioj.

## Fonto 
* Germana vikipedio
* Magyar Katolikus Lexikon

Kategorio:Rumanaj pastroj
Kategorio:Rumanaj grekokatolikaj episkopoj
Bemowo

**Bemowo** estas administra parto de Varsovio:
* Lotnisko]
* Fort Radiowo
* Boernerowo
* Bemowo Lotnisko
* Fort Bema
* Groty
* Górce
* Chrzanów
* Jelonki Północne
* Jelonki Południowe

## Partneraj urboj 
* Óbuda 
* Solna 
* Niĵnij Novgorod 

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Administraj partoj de Varsovio
Abergement-la-Ronce

**Abergement-la-Ronce** estas franca komunumo lokita en la kantono '''', en la departemento Jura kaj en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo.

## Geografio 
eta|maldekstra|Limoj de la komunumo
La Atlantiko-Nigra Maro EuroVelo vojo trapasas tra la komunumo.

## Demografio 
## Historio 
## Arkitekturaj vidindaĵoj 
## Eksteraj ligiloj 
## Notoj kaj referencoj 
Kategorio:Komunumoj de Jura
Menestrela poezio germana

eta|Sceno el *Salman und Morolf*.
**Menestrela poezio** (germane: *Spielmannsdichtung*) estas faktermino por ĉiu ajn maniero de parole tradita etpoezio germana, kiu ekde la 9-a jarcento kaj aparte en la 12-a kaj la 13-a jarcentoj prezentata estis fare de vagadaj kantistoj kaj menestreloj.

## Difinoj 
Nombriĝas inter tiaj tekstoj lirikoj popola, religia, didaktika, krome baladoj, proverbaĵoj kaj anekdotoj. La rolo de menestrelo kiel peranto kaj propaganto de fremdaj temoj, buŝe traditaj heroaj epopeoj aŭ malfruantikvaj temoj - kiel la parto de propra invento en tio - apartenas al la plej pridiskutitaj problemoj de mezepoka literaturhistorio.

En pli strikta senco la menestrela poezio estas grupo de kvin anonimaj mezaltgermanlingvaj epopeoj pri fianĉinaj vojaĝoj, nome:
* *König Rother* (ĉ. 1150)
* *Herzog Ernst* (ĉ. 1180)
* *Oswald*
* *Orendel*
* *Salman und Morolf*.

Ilia komuna strukturo, ekzota kolornuanco kaj senzorga traktado de lingvo kaj versado profunde diferencas tiel de la kortegaj epopeoj kiel de la ekleziula epiko en la 12-a kaj la 13-a jarcentoj.

## Vidu ankaŭ 
Menestrela metio

## Fonto 
Fischer, Cornelia: "Spielmannsdichtung", en: *Microsoft Encarta*, 2007 (DVD).

## Literaturo 
* Michael Curschmann: *Spielmannsepik – Wege und Ergebnisse der Forschung 1907–1965*, Stuttgart 1968
* Gretel und Wolfgang Hecht: *Deutsche Spielmannsdichtung des Mittelalters*, Leipzig 1977
* Walter Johannes Schröder: *Spielmannsepik*, Stuttgart 1967
* H. Kästner: *Harfe und Schwert. Der höfische Spielmann bei Gottfried von Strassburg*, Max Niemeyer, 1981.
* W. Näser: *Die Sachbeschreibung in den mittelhochdeutschen Spielmannsepen. Untersuchungen zu ihrer Technik*, Elwert, 1972.

Kategorio:Literaturo de Germanio
Kategorio:Mezepoka literaturo
Pupo Kewpie

eta|Kewpie-bebo.
La **Pupo Kewpie** nomatas laŭ la romia dio Kupido (Amoro).

## Historio 
Ĝi famiĝis je la komenco de la 20-a jarcento post kiam ĝi produktitis unuafoje en Ohrdruf en la 1913-a jaro. La skizoj estas de la usona desegnistino Rose O'Neill (1874-1944), kiu komisiis produktadon en Germanio. Kiel materialon oni tiam uzis porcelanon kaj celuloido..

Pro facila ekflamiĝemo kaj post brulo de vendejo la produktado laŭ la origina maniero finiĝis. Ekde la fino de la 1940-aj jaroj reekis la fabrikado el malmola plasto. La pupo fariĝis populara en okupita Japanio post la Dua mondmilito, kie ĝi ankaŭ produktitis. De tiam konserviĝis ekzempleroj kun la enskribo "Made in occupied Japan".

## Ekspozicio 
Ĉe *Kastelo Ehrenstein* en Ohrdruf multaj ekzempleroj kaj informoj videblis ĝis tragika incendio en la 2013-a jaro. Pioniro pupfabrika en Ohrdruf estis ankaŭ Johann Daniel Kestner el Waltershausen kiu havis porcelanfabrikon surloke.

## Literaturo 
* *Kewpies Dolls & Art With Value Guide: Dolls & Art, With Value Guide * September 2001, ISBN 978-0-87588-589-6
* *Bum Rap In Branson* Kewpie dolls and Rose O'Neill play a prominent part in this mystery novel by J.R. Ripley (Glenn Meganck), Beachfront Publishing, 2004, ISBN 978-1-892339-89-8
* *Kewpies And Beyond* Shelley Armitage, University Press of Mississippi, ISBN 978-0-87805-711-5

## Eksteraj ligiloj 
* Kolektado de pupoj kiel ŝatokupo.
* Pri kewpie-manio. 
* Bildoj de la pupoj Kewpie.

## Subnotoj 
Kewpie
Kategorio:Ohrdruf