open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Patrinonomo

**Patrinonomo** estas parto de klana nomo donata al homo laŭ la nomo de ties patrino.

Patrinonomo estas kontraŭaĵo al patronomo.

En skandinavaj landoj dua nomo laŭ patrino estis konstruata per aldono al la nomo de la patrino de sufikso *-son* (filo) por knaboj kaj *-dotter* (filino) por knabinoj. Moderna islanda nomo konsistas plej ofte el persona nomo kaj patronomo, sed foje aldone al aŭ anstataŭ patronomo uzata estas patrinonomo.

Interesa ekzemplo de patrinonomo estas Sven Estridsson (reĝo de Danio en 1047—1074), filo de la dana princino Estrid Svendsdatter (filino de Sven Forkbarba) kaj skania jarlo Ulf Thorgilsson. En la Kieva Regno estis en la 12-a jarcento duko Olég Jarosláviĉ ankaŭ konata kiel Olég Nastásjiĉ; Jaroslaviĉ estas patronomo (filo de Jarosláv) kaj Nastasjiĉ estas patrinonomo (filo de Anastasíja ).

## Familiaj nomoj 
En Unuiĝinta Reĝlando ekzistas familiaj nomoj formitaj iam el patrinonomoj, ekzemple , , .

En Hispanio kaj aliaj hispanlingvaj landoj ĵusnaskito ricevas du familiajn nomojn (aldone al unu aŭ pli multaj personaj nomoj); la unua estas la (unua) familia nomo de ties patro, kaj la dua estas la (unua) familia nomo de la patrino. Se la familia nomo de la patro estas tre vaste renkontata, artistoj ofte uzas duan (do, patrinan) familian nomon; ekzemple Pablo (Ruiz) Picasso, Federico (García) Lorca, Antonio (Domínguez) Banderas. La moderna leĝaro de Hispanio permesas al gepatroj elekti ordon de la familiaj nomoj de infano ĉe ties naskiĝo.

Familiaj nomoj, devenantaj el patrinonomoj, ekzistas ankaŭ ĉe rumanoj; ekzemple , , ,  (ĉi tie la prefikso *a-* indikas apartenon).

Rusaj familiaj nomoj, devenantaj el patrinonomoj, estas malmultaj sed tamen ekzistas; ekzemple Kátin, Ánnuŝkin, Aljónin, Alénin, Tatjánin, Maŝkóv kaj aliaj.

Ekzistas ankaŭ ukrainaj familiaj nomoj formitaj el patrinonomoj; ekzemple Kateríniĉ, Ĥívriĉ, Maríniĉ, Ivaníŝin.

Familiaj nomoj, formitaj el virinaj personaj nomoj, estas oftaj ĉe judoj; ekzemple Sórin, Dvórkin, Dvorkóviĉ, Ĥájkin, Éstrin, Rívkin, Róĥlin, Léjkin, Gítlin, Rájkin, Féjgin, Féjglin kaj multaj aliaj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Virino
Kategorio:Nomoj
Kategorio:Genealogio
Kastelo de Pusztazámor

La **Kastelo de Pusztazámor** (konata ankaŭ pri la iama posedanto **Kastelo de Barcza** [barca]) estas malgranda konstruaĵo en vilaĝo Pusztazámor.
eta|maldekstre|Aerfoto pri kastelo de Pusztazámor

## Historio 
Oni supozas, ke en tiu loko jam estis ia domo en la 18-a jarcento, ĉar arboj de la parko aĝas tiom. Ŝajnas, ke inter 1859 kaj 1877 estis konstruita kasteleto supozeble post malkonstruo de la pli frua domo. La nun videbla formo estiĝis inter 1884 kaj 1922 pro longaj trakonstruoj. Post la 2-a mondmilito la kastelo ŝtatiĝis, poste lernejo funkciis interne. Depost la socialismo privato aĉetis la kasteleton, poste ĝi estis rekonstruita, la kastelo rericevis la 19-jarcentan aspekton. Nun la konstruaĵo estas gastejo-hoteleto pri *Malnova Kverko* (origine "Öreg Tölgy").

## Konstruaĵo 
La teretaĝa kastelo ekster la vilaĝo situas sola en tre granda parko. Ĝi formas 2 alojn en orto. En mezo de la ĉefalo rizalito estas videbla, tio estas la enirejo. Simila rizalito troviĝas ankaŭ en alia flanko de la alo. Interne 6 ĉambroj kun banĉambroj servas, kiuj estas konvenaj por gastigi ĉefe grupon.

## Parko 
La bela protektita parko ne estis detruita dum la socialismo. La nomdonanto de la hoteleto estas kverko 25 metrojn alta kaj diagonala. Ankaŭ lago kun pavilono apartenas al la parko. La parko konsistas ĉefe el eskuloj, elaeagnoj, ulmoj, eŭropaj taksusoj, tilioj, platanoj, aceroj, piceoj.

## Fontoj 
* http://www.kastelyok-utazas.hu/Lap.php?cId=1180  
* http://www.pusztazamor.hu/index.php/hu/nevezetessegek-latnivalok 
* http://www.szallaskiado.hu/oreg-tolgy-kastely-fogado-pusztazamor/  

Pusztazamor
Vulkana saluto

eta|Leonard Nimoy montras la vulkanan saluton.
La **Vulkana saluto** (angle: **Vulcan salute**) estas gesto el Stela Vojaĝo. La gesto servas kiel saluto kaj ĉefe uzatas de la ekstertera popolo de la Vulkananoj. La saluto por la unua fojo videblis en la epizodo Amok Time en la originala serio de Stela Vojaĝo.

La gesto estas levita plata mano kun la polmo antaŭen direktita kaj la fingroj disetenditaj inter la mezfingro kaj la ringofingro. La Vulkana saluto ofte estas akompanata de la vortoj *live long and prosper* (traduko: *Longe vivu kaj prosperu*).

La Vulkana saluto estas elpensinta de Leonard Nimoy, kiu rolis kiel Spock en la originala Stela Vojaĝo-serio en la 1960-aj jaroj; ĝi estis inspirita de la benoj de rabeno.

## Referencoj 
Kategorio:Salutoj
Kategorio:Gestoj
Kategorio:Sciencfikcio
Skorbutherbo

**Skorbutherbo** (*Cochlearia officinalis*) estas plantspecio, kiu apartenas al la Brasikacoj (*Brassicaceae*).

## Priskribo 
eta|links|floraro.
La skorbutherbo kreskas kiel dujara ĝis multjara herba planto kaj atingas kreskoalton de 20 ĝis 50&nbsp;cm. La superteraj plantpartoj estas kalvaj. La  folioj staras  en baza rozeto. La bazah folioj estas plejofte renformaj. La suprau folioj ĉe la tigo ne havas pedunklon kaj kreskas ĉirkaŭ la tigo. La formo estas korforma.

La floroj staras ĉe  grapolaj floraroj. La odorantaj, duseksaj floroj estas kvarnombraj. La kvar liberaj petaloj longas  3 ĝis 5,5&nbsp;mm kaj estas blankaj.

La  siliketoj estas ovformaj ĝis globaj. La semoj longas 1,5&nbsp;mm.

La kromozomnombro estas 2n = 24., sinapa glikozido glukokoĥlearino, isotiocianatoe, amaraĵoj, mineraloj, taninoo, Volatilaj oleoj.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Listo de legomoj

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* Verbreitung auf der Nordhalbkugel nach: Eric Hultén, Magnus Fries: *Atlas of North European vascular plants* 1986, ISBN 3-87429-263-0

Kategorio:Legomoj
Kategorio:Brasikacoj
Gejerlejero

dekstra|eta|Gejerlejero.

La **gejerlejero** (}) estas kordinstrumento germana, nome speco de gitaro. Ĝi havas ok ŝtalajn kordojn en kvar kordoĥoroj. La tonoj estas E3 E2, B3 B2, E3 E3, B3 B3 aŭ D3 D2, A3 A2, D3 D3, A3 A3.
 

## Notoj 
Kategorio:Kordinstrumentoj
Esraĝo

dekstra|eta|La **esraĝ** aŭ **dilruba** .
La **esraĝo** aŭ **dilrubao** (hindia: **इसराज** aŭ **दिलरुबा**) estas kordinstrumento barata aŭ bangladeŝa. Ĝi estas sufiĉe nova instrumento laŭ barataj terminoj nome nur el 200 jaroj. Origine afgana instrumento, ĝi unue aperis en la regiono dum la regado fare de Paŝtunoj ĉe Norda Barato.

## Referencoj 
Kategorio:Kordinstrumentoj
Kategorio:Muzikaj_instrumentoj
Portugala gitaro

eta|Du portugalaj gitaroj.
La **portugala gitaro** () estas portugala kordinstrumento, nome speco de gitaro. Ĝi havas dekdu ŝtalajn kordojn en ses kordoĥoroj. Ĝi estas tre populara akompana instrumento de fado, nome tre populara portugala kanto.

## Referencoj 
Kategorio:Kordinstrumentoj
Kategorio:Gitaroj
Huobusio

dekstra|eta|Huobusio.
La **Huobusio** (ĉina: **火不思**) estas kordinstrumento ĉina, nome speco de gitaro. Ĝi havas kvar ŝtalajn aŭ silkajn kordojn en kvar kordoĥoroj. La nomo estas transliterumaĵo en ĉina de turkmena nomo de la instrumento. Ĝi estis disvolvigita kiel raciigaĵo de pli frua turkmena instrumento samnoma. 

## Referencoj 
Kategorio:Kordinstrumentoj
Kategorio:Kulturo de Ĉinio
Kategorio:Ĉina muziko
Kabosio

dekstra|eta|Kabosio.
La **Kabosio** (malagase: **kabosy**) estas madagaskara kordinstrumento. Ĝi havas nilonajn aŭ ŝtalajn kordojn. Ĝi origine estis farita el karapaco de testudo kovrita el felo de zebuo, sed nuntempe ĝi havas la formon de gitaro de 70 cm longa, kun resonila skatolo rektangula (fojo ovalforma). 

eta|Kabosia partoj

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Kordinstrumentoj
La verda radio

**La verda radio** (Le Rayon vert) estas romano de la franca verkisto Julio Verne eldonita per pecoj en *Lin Temps* de la 17-a de majo (numero 7003) ĝis la 23a de junio (numero 7030) kaj integre la 24an de julio 1882. Estas konsiderita kiel la plej romantika el la vernaj eksterordinaraj vojaĝoj.

La romano estas bazita sur optika fenomeno de la realo, nomita verda radio pro sia koloro, kiu okazas sub iaj apartaj atmosferaj kondiĉoj: kiam la suna disko kaŝas sin super tre ebena surfaco (ekzemple la maro), ĝiaj lastaj radioj restas tre refraktitaj pro la malalta atmosfero, tiel ke nur alvenas ĝis la okulo de la observanto la flava kaj verda koloroj; oni vidas kiel verd-flava ekbrilo ĝuste en la momento kaŝi sin la supera parto de la suno.

Estas pli strange kontempli la bluan radion kaŭzitan de la malfacilo atingi taŭgajn atmosferajn kondiĉojn, sed ekzistas fotoj kiuj montras ĝin kiel bluverda ekbrilo.

## Intrigo 
Raportas sin la malfacila serĉo de optika fenomeno, nome la verda radio, kiun oni povas vidi en iuj kondiĉoj en la momento kiam la suno malaperas en la horizonto de la maro, fare de Sam kaj Sib Melville, por klopodoj por geedziĝo de sia nevino Elena Campbell kun Aristobulus Ursiclos, pro tio ke diras la legendo ke du personoj kiuj vidas ĝin samtempe estos aŭtomate enamiĝintaj unu de la alia. Estas magia momento ke du personoj malkovras la amon samtempe. Al la serĉo kuniĝas la pentristo Olivier Sinclair.

## Listo de ĉapitroj 
* **1a** La frato Sam kaj la frato Sib.
* **2a** Elena Campbell.
* **3a** La artikolo de la *Morning Post*.
* **4a** La malsupreniro por la Clyde.
* **5a** De ŝipo al alia.
* **6a** La golfo de Corryvreckan.
* **7a** Aristobulus Ursiclos.
* **8a** Nubo en la horizonto.
* **9a** Opinioj de la sinjorino Bess.
* **10a** Partio de *kroketo*.
* **11a** Olivier Sinclair.
* **12a** Novaj projektoj.
* **13a** Grandaĵoj de la maro.
* **14a** La vivo en Iona.
* **15a** La ruinoj de Iona.
* **16a** Du pafoj.
* **17a** Sur la *Clorinda*.
* **18a** Staffa.
* **19a** La groto de Fingal.
* **20a** Por la sinjorino Campbell!
* **21a** Tempesto en groto.
* **22a** La verda radio.
* **XXIII** Konkludo.

## Kinaj versioj 
* **1986**: "**La verda radio**" ("Le rayon vert"). Les Films du Losange. Francio.
** **Skripto**: Marie Rivière, Éric Rohmer.
** Konita en la anglosaksa mondo kiel "***Summer***" ("**Somero**").
** Dir.: Éric Rohmer.
** Int.: Marie Rivière, Vincent Gauthier, Sylvie Richez, Virginie Gervaise, René Hernández, Dominique Rivière, Claude Jullien, Alaric Jullien, Laetitia Rivière, Isabelle Rivière.

## Referencoj 
Kategorio:Libroj aperintaj en 1882
Kategorio:Libroj adaptitaj al kino
Kategorio:Verkoj el la franclingva literaturo
Kategorio:Francaj romanoj
Kategorio:Franclingvaj romanoj
Junia festo

[eta|300px|Tipa brazila junia festo, fotita en [Salvador de Bahio]]

**Junia festo** (portugale: *Festa junina*), aŭ **Festo de Sankta Johano** (*Festa de São João*) pro sia celebrado de la naskiĝo de Johano la Baptisto, estas jara brazila festo rilata al la eŭropaj somermezaj festoj dum la monato Junio, eko de vintro en la suda duonglobo. Tiaj festoj, alportitaj al la lando de la portugaloj dum la kolonia periodo (1500-1822), estas celebrataj junie ĉiujare tutlande.

Pro la trosekeco de la Nordorienta Brazilo, ĉi tiuj popularaj festoj okazas dum la fino de la pluvaj sezonoj, kaj homoj profitas tion por danki Sanktan Johanon kaj Sanktan Petron pro la pluvado. Ili ankaŭ celebras malurbanan vivon kaj montras tradiciajn vestaĵojn, manĝaĵojn kaj dancojn. Tiel kiel somermezaj festoj en Eŭropo, ĉi tiu festo celebras edziĝon. La kvadrilja-danco (*quadrilha*) inkluzivas parojn ĉirkaŭ malvera edziĝ-ceremonio kies edziĝantoj estas la centra parto de la danco. Pro la bona epoko por maizo-rikoltado, la manĝaĵojn ofte estas faritaj el maizo, kiel *canjica*, *pamonha*, *curau*, krevmaizo, kajpira farunaĵo kaj maizkuko. Aliaj tradiciaj pladoj estas dolĉa rizo, maizpano, *cocada*, *bom-bocado*, *quentão*, varma vino, *pé-de-moleque*, dolĉa terpomo, arakidkuko, kaj kuko el araŭkaria pinsemo.

La festo kutime okazas en *arraial* [ahajaŭ], granda spaco sub tendo kun budoj ene. Oni ornamas la festejon kun buntaj paperflagetoj supere, balonoj kaj pajlo el bambuo aŭ kokoso. Viroj vestiĝas kiel bienknaboj kun grandaj pajlaj ĉapeloj kaj inoj vestas kvadraditajn robojn, vizaĝlentugojn, nigrigitajn "breĉajn" dentojn kaj harligaĵojn, omaĝe al la historiaj devenoj de kamparaj brazilanoj. Tia festo estas popularega en ĉiaj urbaj areoj kaj inter ĉiuj sociaj klasoj. En la Nordoriento, la festo estas tiel populara kiel karnavalo. Same kiel la originalaj eŭropaj somermezaj festoj, oni ekbruligas festofajron dum la dusemajna celebro.

eta|maldekstra|250px|Kajpira junia festo

En la sudorientaj subŝtatoj San-Paŭlio kaj Minas-Ĝerajso kaj sudaj subŝtatoj Paranao, Sankta Katarino kaj Suda Rio-Grando, la portugalaj celebroj de Sankto Antonio, Sankta Johano kaj Sankta Petro fandiĝis kun agoj de aliaj eŭropaj tradicioj danke al la enmigrintoj de diversaj partoj. La kajpira dancostilo estas ofte trovebla en la regiono kaj dancata al kontrea muziko per geedzoj (infanaj kaj adultaj) ŝajnigante edziĝan feston, kiel simbolo de grunda fekundeco, simile al festoj en Portugalio, Norvegio kaj Svedio. Hodiaŭe, la festivalo ŝajnas la devenoj de somermezaj paganaj festoj pro sia centrigo de kampara vivo, terkulturo, grandaj festofajroj kaj laŭdo de internlandaj pladoj videblaj en la *arraial*.

## Referencoj 
Kategorio:Festoj en Brazilo
Festo
Bandurio

dekstra|eta|bandurio hispana.
La **bandurio** estas nomo kiu utilas por nomigi multajn diversajn kordinstrumentojn. Ĉiuj estas similaj specoj de gitaroj.

## Hispana bandurio 
[eta|bandurio (dekstre) kun [mandolino en Horniman museo, Londono, Britio.]]
La **hispana bandurio** (hispane: **bandurria**) estas kordinstrumento tradicia hispana. Ĝi havas dekdu kordojn ŝtalajn en ses kordoĥoroj.

## Filipina bandurio 
La **Filipina bandurio** (tagaloga: **banduria**) estas kordinstrumento filipina. Ĝi havas dekkvar kordojn ŝtalajn en ses kordoĥoroj.

## Perua bandurio 
La **Perua bandurio** (hispana: **bandurria peruana**) estas kordinstrumento perua kaj bolivia. Ĝi havas dekdu aŭ dekses kordojn ŝtalajn en kvar kordoĥoroj.

## Kuska bandurio 
La **Kuska bandurio** (hispana: **bandurria cusqueno** aŭ **bandurria marimacho**) estas perua kordinstrumento. Ĝi havas dekdu aŭ dekses ŝtalajn kordojn en kvar kordoĥoroj.

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Kordinstrumentoj
Meksika vihuelao

*Ne konfuzi kun vihuelao*

dekstra|eta|Meksika vihuelao.
La **Meksika vihuelao** () estas meksika kordinstrumento, nome speco de gitaro. Ĝi havas kvin nilonajn kordojn en kvin kordoĥoroj. La tonoj estas A3, D4, G4, B3, E4.

## Referencoj 
Kategorio:Gitaroj
Kategorio:Meksika muziko
Kobozo

dekstra|eta|Kobozo farita per Jo Dusepo.
La **Kobozo** (hungaria: **koboz**, rumania **cobză**) estas hungara kaj rumana kordinstrumento, nome speco de gitaro. Ĝi havas ok nilonajn aŭ ŝtalajn kordojn en kvar kordoĥoroj. La tonoj estas D D, A A, D D, G G.

dekstra|eta|Kobozo.

## Notoj 
La vorto kobozo ne troviĝas en PIV.

## Referencoj 
Kategorio:Kordinstrumentoj
Kategorio:Hungaraj muzikinstrumentoj
Kategorio:Rumanaj muzikinstrumentoj
Kategorio:Moldavaj muzikinstrumentoj
Urba Respubliko Mulhaŭzo

La **Urba Respubliko Mulhaŭzo** - germane *Stadtrepublik Mülhausen* - estis historia urbo-ŝtato de Okcidenta Eŭropo, kiu situis en la suda parto de la kultura regiono Alzaco, ĉirkaŭ la urbo Mulhaŭzo (germane *Mülhausen*, france *Mulhouse*). Ĝi ekestis el la statuso de libera regna urbo de la germanlingve dominita Sankta Romia Imperio, kaj adoptis respublikan reĝimon en 1347 per la elekto de la unua urbestro (alemane *Bürgrmoaschtr*, germane *Bürgermeister*). Ekde ĝia fondo en 1354, la urbo estis membro de la Ligo de Dek Urboj, ligo de dek liberaj urboj de la Sankta Romia Imperio de Germana Nacieco en Elzaso (hodiaŭ Alzaco). Ĝi estas devigita laŭgrade rompi rilatojn al la resto de Alzaco kaj armee ligiĝi al la Svisa konfederacio post la "Milito de la Ses Dinaroj" de 1466-1468. En tiu ŝlosila okazaĵo en la urba historio, la Ligo de Dek Urboj ne kapablis alfronti la armeojn de la nobelaro. En 1529 la Reformacio gvidis al kompleta kaj ekskluziva protestantismo en la urba respubliko. En 1746, ĝi iĝis pioniro en la industria revolucio. Sub milita premo de la postrevolucia najbara Franca Respubliko ĝi post voĉdono de la urbanaro la 15-an de marto 1798 estis aligita al la  Francia Respubliko. Tiutempe Mulhaŭzo estis potenca kaj prospera industria urbo, motoro de la industria revolucio en Eŭropo.

Kategorio:Mezepoka historio de Alzaco
Kategorio:Moderna historio de Alzaco (1492-1648)
Kategorio:Malaperintaj administraj unuoj
Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en 1270-1279
Kategorio:Aperis en 1275
Kategorio:Administraj unuoj malfonditaj en 1798
Komuzo

dekstra|eta|Komuĉo.
La **Komuzo** (kirgize: **комуз**, azere: **gopuz**, turke: **kopuz**) estas centrazia kordinstrumento, nome speco de gitaro. Ĝi havas tri nilonajn kordojn en tri kordoĥoroj. La tonoj estas A, E, A.

## Vidu ankaŭ 
* Agaĉkumuzo

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Gitaroj
Laudo

eta|Hispana laŭdo.
La **Laudo** (hispana: **Laúd** [laUD]) estas hispana kordinstrumento, nome speco de gitaro. Ĝi havas dekdu ŝtalajn kordojn en ses kordoĥoroj. La tonoj estas G#2 G#2, C#3 C#3, F#3 F#3, B3 B3, E4 E4, A4 A4. 

## Kuba laudo 
La **Kuba laudo** (hispana: **Laúd cubano**) havas dekdu ŝtalajn kordojn en ses kordoĥoroj. La tonoj estas D3 D3, F#3 F#3, B3 B3, E4 E4, A4 A4, D5 D5.

## Filipina laudo 
La **Filipina laudo** (tagaloga: **Laud**) havas dekkvar ŝtalajn kordojn en ses kordoĥoroj. La tonoj estas F#2, B2 B2, E3 E3, A3 A3 A3, D4 D4 D4, G4 G4 G4. 

## Referencoj 
Kategorio:Kordinstrumentoj
22162 Leslijohnson

'*22162 *Leslijohnson'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Leslie Johnson*, kiu mentoris unu finalist(in)on de la scienca konkurso por lernantoj en lasta jaro de mezlernejo *The Discovery Channel Young Scientist Challenge (DCYSC)* de 2005. Ŝi estis instruistino ĉe la *Dunbar Middle School'' de Fort Worth (Teksaso).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Meĥoranero

dekstra|eta|Meĥoraneroj.
La **Meĥoranero** (, kun la signifo **majorano**) estas panama kordinstrumento, nome speco de gitaro. Ĝi havas kvin nilonajn kordojn en kvin kordoĥoroj. La tonoj estas D4, A4, A3, B3, E4 aŭ D4 G4 G3 B3 E3.

Ankaŭ ekzistas simila muzikilo kun 4 kordoj, kiu nomiĝas **Sokavono** *Socavon (Hispana), Bocona (Hispana)*. Ĝi havas 4 kordojn en 4 kordohxoroj. Ĝi estas agordata je G3, D4, A4, B3. La mezuro estas 400-440 mm.

## Referencoj 
Kategorio:Kordinstrumentoj
Kategorio:Muzikaj_instrumentoj
Kategorio:Gitaroj
22168 Weissflog

'*22168 *Weissflog''''' estas marsrenkonta asteroido malkovrita la  de la germanaj amatoraj astronomoj Jens Kandler kaj Gerhard Lehmann elde la Publika Observatorio de Drebach, en Drebach (Saksio, Germanio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la germana skisaltisto Jens Weißflog, naskiĝinta en la Ercmontaro (Saksio). Li gajnis  en Sarajevo en 1984 kaj Lillehammer en 1994. Li fariĝis plurfoje monda ĉampiono. De malgranda staturo, li estis kromnomita " La pulo de Fichtelberg ".

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Jens Kandler
Kategorio:Malkovrita de Gerhard Lehmann
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Saint-Pierre-en-Vaux

**Saint-Pierre-en-Vaux** estas franca komunumo lokata en la departemento de Côte-d'Or en regiono Burgonjo-Franĉkonteo.

## Geografio 
eta|maldekstra|Limoj de la komunumo
La komunumo etendiĝas sur  kaj havis &#160;loĝantojn laŭ la lasta oficiala nombro de , tiel ke la loka loĝdenso estas po  homoj kilometre alt du.

Ĝiaj najbaraj komunumoj estas .

## Historio kaj vidindaĵoj 
La preĝejo Sankta Petro datiĝas el la karolida epoko.

## Referenco 
## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Côte-d'Or

## Eksteraj ligiloj 
* Paĝaro de écho des communes

Kategorio:Komunumoj de Côte-d'Or
Kubuta saluto

eta|Kubuta saluto
eta|Kanadaj kaj britaj ĉefministroj Justin Trudeau kaj Boris Johnson farante kubuton ĉe la 47-a G7-pintkunveno en 2021.
La **kubuta saluto** estas alternativa saluto. Tiu saluto estas enkondukita fare de la Monda San-Organizo por preventi kontaĝon per la eboloviruso. La kaŭzo por tio estas ke la manoj surhavas grandan nombron da bakterioj kaj virusoj kaj per manpremo oni povas transdoni ilin. La ŝanco de transdono per la kubutoj estas multe pli malgranda.

La uzo de kubuta saluto estis renovigita en la 21-a jarcento kiel rezulto de eksplodoj de infektaj malsanoj: birda gripo en 2006, porka gripo en 2009, Ebolo en 2014 kaj koronvirusa malsano ekde 2020. La motivo de ĉi tiu gesto anstataŭ manpremo estas redukti kontakton por redukti la disvastiĝon de virusoj. La Monda San-Organizo proponas dum la birda gripo enkonduki tiun salutformon.

## Referencoj 
Kategorio:Salutoj
Kategorio:Gestoj

Kategorio:Higieno
Beatrice d'Este

'''Beatrice d'Este**, kun diversaj skribvariaĵoj, ekz-e **Béatrice**, **Beatrix**, en Esperanto ankaŭ **Beatriks**, **Beatrico**, **Beatrica** ktp., estas la nomo de pluraj virinoj el la itala nobela familio Este. Inter ili estas:

* **Beatrice d'Este** (ĉ.1085-1108) - edzino en 1105
* **Beatrice d'Este''' (1192–1226) - filino de Azzo la 6-a d'Este, monaĥino, beatulino de la Katolika eklezio
* '''Beatrice d'Este''' (1215-1245) - filino de Aldobrandino la 1-a d'Este, reĝino de Hungario, edzino de reĝo Andreo la 2-a (Hungario), nevino de la antaŭa
* '''Beatrice d'Este''' (ĉ.1226-1262) - filino de Azzo la 7-a d'Este, monaĥino, beatulino de la Katolika eklezio, alia  nevino de la sama onklino, kuzino de la hungara reĝino
* '''Beatrice d'Este''' (1268-1334) - filino de Obizzo la 2-a d'Este, edzino de Galeazzo la 1-a Visconti
* '''Beatrice d'Este''' (1475-1497) - filino de Herkulo la 1-a d'Este kaj Eleonora de Aragono, edzino de Ludoviko Sforza
* '''Anna Beatrice d'Este** (1626-1690) - nobelino de Modena
* **Maria Beatrice d’Este** aŭ Maria de Modena (1658-1718) - edzino de Jakobo la 2-a, reĝino de Anglio, Skotlando kaj Irlando
* **Maria Beatrice d'Este** (1750-1892) - dukino de Massa

## Aŭstrio-Este 
Similan nomon havis ankaŭ pluraj virinoj el la pli posta nobela familio **Aŭstrio-Este**, branĉo de Habsburgo-Loreno. Inter ili:
* **Maria Beatrix de Aŭstrio-Este** (1824-1906) - arkidukino, princino de Modena
* **Maria Ludovika Beatrix de Aŭstrio-Este''' (1787-1816) - aŭstria imperiestrino

Kategorio:Este
Kategorio:Hungaraj reĝedzinoj
Kategorio:Beatigitoj
Gábor Szász

**Gábor Szász** [sAs], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szász Gábor** estis hungara matematikisto, profesoro.

Gábor Szász http://www.nyf.hu/mattan/node/3 naskiĝis la  en Szeged. Li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Gábor Szász frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste li akiris diplomon en Scienca Universitato de Szeged en 1948. Post siaj studoj li laboris en la universitata fizika instituto. En 1955 li kandidatiĝis, post 6 jaroj li atingis la titolon docento. Inter 1962 kaj 1968 li estis katedrestro de Pedagogia Altlernejo de Nyíregyháza. En 1967 li doktoriĝis. Inter 1968-1994 li instruis en Teknika kaj Ekonomia Universitato de Budapeŝto, kie ĝis 1991 li estis katedrestro. Li estis vicdekano en du periodoj. En 1994 li pensiuliĝis. Li ricevis premiojn inter 1966-1991.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Hálóelmélet* - premiita studo

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto 

Kategorio:Hungaraj matematikistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
22177 Saotome

'*22177 *Saotome'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la programo BATTeRS elde la observatorio de Bisei (Okajama, Japanio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Masatoshi Saotome*, unu el la direktoroj de la Japana Kosma Forumo. Li grave kontribuis al la konstruo de la *Spaceguard''-Centro de Bisei.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de BATTeRS
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
(22180) 2000 YZ

**(22180) 2000 YZ** estas troja asteroido de Jupitero, orbitanta (kun sufiĉe granda klinangulo) proksime de la punkto de Lagrange L5 de la sistemo Suno-Jupitero, do en la asteroida grupo tiel nomata "Troja Tendaro".

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  en la kadro de la programo *Lowell Observatory Near-Earth-Object Search* (LONEOS) elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, sud-oriente de Flagstaff (Arizono, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Trojaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de LONEOS
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
22174 Allisonmae

'*22174 *Allisonmae'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Allison Mae Gardner*, finalistino en 2006 de la *Intel Science Talent Search*, scienca konkurso por lernantoj en lasta jaro de mezlernejo, pro ŝia projekto pri bestoscienco. Ŝi estis lernantino ĉe la *Byram Hills High School'' de Armonk (Nov-Jorkio).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Rubabo

eta|Rubabo.
La **rubabo** (en paŝtuna: رباب‎, en urdua: رباب‎, en azera: rübab, en turka: rübab, en persa: رُباب‎‎ rubāb, en taĝika aŭ uzbeka рубоб) estas kordinstrumento, nome speco de gitaro. Ĝi havas tri aŭ kvar kordojn.
 Ĝi estas origina el centra Afganio.

## Referencoj 
Kategorio:Kordinstrumentoj
Kategorio:Muzikaj_instrumentoj
Kategorio:Gitaroj
Ŝamiseno

eta|Du ŝamisenoj.|maldekstra
eta|Utamaro: Floroj de Edo
La **ŝamiseno** () estas japana kordinstrumento, nome speco de gitaro.

## Priskribo 
Ĝi havas tri silkajn aŭ nilonajn kordojn en tri kordoĥoroj. Estas tri tipaj tonoj: la ekzemplo de *honchōshi* estas D, G, D; *ni-agari* D, A, D; kaj *san-sagari* D, G, C. Ĝi havas longan kolon kaj kvadratecan sonorilan ĉambron.

## Referencoj 
Kategorio:Kordinstrumentoj
Kategorio:Muzikaj_instrumentoj
Kategorio:Kulturo de Japanio
Yacolt (Vaŝingtonio)

**Yacolt** /ˈjækoʊlt/ estas urbeto en Kantono Clark, Vaŝingtonio, Usono. La nomo Yacolt signifas "hantloko", "loko de malbonaj spiritoj". en la lingvo klikitata, aŭ eble "loko de perditaj infanoj". En 1902, do ses jarojn antaŭ la municipiĝo, la urbeto Yacolt (tiam nur 15 konstruaĵoj) preskaŭ detruiĝis en la plej granda incendia evento en la historio de Vaŝingtonio, la t.n. "Yacolt Burn".
eta|maldekstra|Fervoja stacio "Chelatchie Prairie" en Yacolt; la fervojo estas uzata por turismaj ekskursoj

## Fontoj
Bazita sur la angla Vikipedio, plus foto el la Komunejo.

Kategorio:Urbetoj en Vaŝingtonio
Kategorio:Kantono Clark (Vaŝingtonio)
Woodway (Vaŝingtonio)

**Woodway** estas urbo en Kantono Snohomish, Vaŝingtonio, Usono. Ĝi estas la plej riĉa municipa komunumo de la kantono, laŭ meza individua enspeznivelo.

## Fontoj 
Bazita sur la angla Vikipedio.

Kategorio:Urboj en Vaŝingtonio
Kategorio:Kantono Snohomish (Vaŝingtonio)
Pál Szász (matematikisto)

**Pál Szász** [sAs], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szász Pál** estis hungara matematikisto, profesoro.

Pál Szász http://www.versenyvizsga.hu/hun/eletrajzok/szaszpal.html naskiĝis la  en Budapeŝto. Li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Pál Szász akiris diplomon en Scienca Universitato Péter Pázmány. Ekde 1924 li samloke helpis la instruadon de Lipót Fejér. Li estis nomumita privata profesoro en 1933, post jardeko eksterordinara profesoro, en 1952 docento, en 1952 universitata profesoro. Li doktoriĝis el matamatikaj sciencoj en 1957. Li okupiĝis precipe pri la klasika analizo, aproksimacio, hiperbola geometrio.

## Elektitaj kontribuoj 
* *A differenciál- és integrálszámítás elemei I–II.* (1935; denove en 1951)
* *Bevezetés a Bolyai–Lobacsevszkij-féle geometriába* (1973) 

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj matematikistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Ottó Szász

**Ottó SzÁSz** [sAs], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szász Ottó** estis hungara-usonana matematikisto, profesoro. Lia familia nomo estis **Schlesinger** [ŝlezinger] ĝis 1904.
eta|Ottó Szász
Ottó Szász http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC14240/14556.htm naskiĝis la  en Hungara reĝlando en Alsószúcs (nuntempa Dolná Súča en Slovakio). Li mortis la  en Svislando en Montreux VD.

## Biografio 
Ottó Szász devenis el juda familio. Li studis en ambaŭ universitatoj de Budapeŝto inter 1903-1907, en 1908 li studis en Göttingen. En 1911 li doktoriĝis en Budapeŝto, poste li plulernis ĝis 1914 en Parizo, Munkeno kaj Göttingen. Li estis nomumita privata profesoro en universitatoj de Frankfurto ĉe Majno en 1914, post 3 jaroj en Budapeŝto. Inter 1920 kaj 1933 li denove instruis en Frankfurto, poste pro la nazioj li rifuĝis al Usono, kie li longe instruis en Cincinnati. Li mortis dum somerumado en Svislando. Li ricevis hungaran premion en 1930.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Collected mathematical papers* (1955)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto
* http://www-history.mcs.st-andrews.ac.uk/Biographies/Szasz.html 

Kategorio:Hungaraj matematikistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Gábor Szabó (inĝeniero)

**Gábor Szabó** [sabO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szabó Gábor** estas hungara inĝeniero, profesoro. Lia nomvarianto estas *Keszthelyi-Szabó Gábor* [kestheji-sabO].

Gábor Szabó http://media.bibl.u-szeged.hu/linklap/images/cikkek/linklapold/regyetem/r_szabo.htm naskiĝis la  en Karcag.
 
## Biografio 
Gábor Szabó studis en nutraĵteknologia universitato en Moskvo inter 1971–1976, poste li akiris maŝininĝenieran diplomon en Teknika kaj Ekonomia Universitato de Budapeŝto en 1976. Inter 1980–1982 li daŭris la lernadon en la laste menciita universitato, kie li akiris plian ekonomian diplomon en 1982. En la sekva jaro li doktoriĝis pri hortikulturo. Jam en 1976 li ekinstruis en altlernejo de Szeged, ekde 2003 en Scienca Universitato de Szeged. Li kandidatiĝis en 1988, li doktoriĝis antaŭ la Hungara Scienca Akademio en 2008. Li estis katedrestro ekde 1989, vicrektoro inter 2000-2003, poste rektoro ĝis 2010. Li studvojaĝis al Ateno (2002), Leuven (2003), Dublino (2004).

Li ricevis diversajn premiojn (ankaŭ eksterlandan) ekde 1996. Li okupiĝas pri rilatoj inter nutraĵoj kaj mikroondo, fridigitaj nutraĵoj. Li havas edzinon.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Designed Experiments for Reducing Antinutritive Agents in Soybean by Microwave Energy* (1997) - kunaŭtoro 
* *Aero-vibrofluidizációs agglomeráló berendezés mikrohullámú szárító egysége* (2002) - kunaŭtoro
* *Recent Developments of Combined Microwave-assisted Hot-Air Vibrfluidised Bed Dryer with Homogenius Distribution of Electromagnetic Field* (2003) - kunaŭtoro

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj maŝininĝenieroj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
22183 Canonlau

'*22183 *Canonlau'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la kanada amatora astronomo William Kwong Yu Yeung elde la Observatorio *Desert Beaver* en Eloy (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Canon Lau'', amatora astronomo en Honkongo de la 1980-aj jaroj. Profesie eldonisto de libroj, li konsiderinde klopodis en planedaj observoj kaj bildigoj. Li dediĉas sian energion al la eduko de la publiko pri astronomio.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de William Kwong Yu Yeung
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Preĝejo Marteno de Tours (Balatonudvari)

**Kirko Marteno de Tours** estas romkatolika historia monumento en Hungario, en vilaĝo Balatonudvari.

## Historio 
La origina malgranda romanika preĝejo estis konstruita iam en la 13-a jarcento. Dum la turka erao la kalvinanoj uzis la kirkon, baldaŭ la katolikoj reakiris ĝin. En la 1840-aj jaroj ĝi estis trakonstruita al klasikismo.

## Konstruaĵo 
La konstruaĵo situas sola en korto. La fasado estas simetria, meze la enirejo funkcias, la plej supre la kvadrata turo altiĝas. Inter la enirejo kaj la turo granda timpano etendiĝas. La navo finiĝas en orto, absido mankas. Interne estas altvalora altara bildo, kiu estas donaco de Márton Bíró en 1754. Ĝi prezentas episkopon Marteno de Tours, kiu preĝas antaŭ bildo pri Sankta Maria.

Kermeso okazas en la 11-an de novembro.

## Fontoj 
* hungare kun 2 fotoj
* hungare kun fotoj
* http://www.viasanctimartini.eu/telepulesek/balatonudvari  
eta|maldekstre|Katolika kirko de Balatonudvari

Balatonudvari
Balatonudvari
Valdcistro

dekstra|eta|Valdcitero.
La **valdcitero** (, kun la signifo **arbara cistro**) estas germana kordinstrumento, nome speco de gitaro. Ĝi havas naŭ ŝtalajn kordojn en kvin kordoĥoroj. La tonoj estas C3, G3 G3, C4 C4, E4 E4, G4 G4. Ĝi rilatas al Portugala gitaro.

## Referencoj 
Kategorio:Kordinstrumentoj
Venlo Fon

**Venlo FON** (Wén-luò Féng) (vivodatoj ne konataj) estis ĉina Esperanto-vortaristo.

## Verkoj 
* **1944**: Plena Vortaro Esperanta-ĉina, Chóngqīng (Chungking), 1944. 2 vol. — ĉ. 30.000 kapvortoj. 2a eld. 1952, 3a 1984.

## Referencoj 
Kategorio:Ĉinaj esperantistoj
Kategorio:Esperanto-vortaristoj
Eilífr Goðrúnarson

**Eilífr Goðrúnarson** estas skaldo, vivinta en la fino de la 10-a jarcento kaj konsiderata kiel aŭtoro de la poemo . Oni ankaŭ atribuas al li la verkon . Li estis kortega poeto de Håkon Sigurdsson.

## Eksteraj ligiloj 
* Þórsdrápa  (norena teksto kun angla traduko kaj struktura kaj lingva analizo)

Kategorio:Islandaj poetoj
Kategorio:Mezepokaj poetoj
Kategorio:10-a jarcento en Eŭropo
22184 Rudolfveltman

'*22184 *Rudolfveltman'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la programo *Lowell Observatory Near-Earth-Object Search* (LONEOS) elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, en Flagstaff (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de *Rudolf Veltman* (1951–2009), fondinta ano de la Nederlanda Societo pri Meteoroj. Pro akcidento de subakvado, li estis paralizita kaj ligata al rulseĝo. Ne malkuraĝigite, li fariĝis gvidanto de la sekcio de NSM pri videblaj meteoroj kaj verkis artikolojn pri meteorfluoj kaj videblaj meteoroj por la revuo de la societo : *Radiant''.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LONEOS
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
János Szilárd

**János Szilárd** [jAnoŝ silArd], laŭ hungarlingve kutima nomordo (kaj pli komplete) **Szilárd János András** estis hungara kuracisto, profesoro, neŭrologo, psikiatro.

János Szilárd http://www.u-szeged.hu/sztehirek/2015-oktober/elhunyt-szilard-janos naskiĝis la  en Tiszaföldvár. Li mortis la  en Szeged.

## Biografio 
János Szilárd frekventis gimnazion en Budapeŝto, poste li akiris medicinan diplomon en Medicina Universitato de Szeged en 1952. Post siaj studoj li laboris en la psikiatria kliniko, poste en la urba hospitalo, fine li revenis al la kliniko. En 1964 li studvojaĝis al Ĉeĥoslovakio, poste li ricevis stipendion al Okcidenta Germanio. En 1974 li kandidatiĝis. Inter 1977 kaj 1993 li estis katedrestro, inter 1978-1984 li estis vicrektoro, inter 1986-1991 rektoro de la universitato. En 1 li estis o. Li ricevis 4 premiojn. Li havis edzinon, kiu naskis 5 gefilojn. 

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto 

Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj neŭrologoj
Kategorio:Hungaraj psikiatroj
22185 Štiavnica

'*22185 *Štiavnica''''' estas asteroido de la ekstera asteroida zono malkovrita la  de la ĉeĥaj geastronomoj Ulrika Babiaková kaj Peter Kušnirák elde la Observatorio de Ondřejov, en Ondřejov, proksime de Prago.

## Orbito 
Por la epoko 2457600.5 ( TDB), ĝia orbita granda duonakso estis 3,20083326 , ĝi do tiam orbitis ĉirkaŭ 124&nbsp;700 km trans la konvencia limo de 3,2 AU inter la meza kaj la ekstera asteroida zono.

## Nomo 
Ĝi ŝuldas sian nomon al la slovakia urbo Banská Štiavnica en la montaro Štiavnické vrchy; konata pro la tiea mineja historio kaj Monda heredaĵo de Unesko de 1993. La Mineja Akademio, fondita en 1762, estis la unua tiatipa en la mondo. La urbo estas la naskiĝloko de Ulrika Babiaková.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Peter Kušnirák
Kategorio:Malkovrita de Ulrika Babiaková
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Mandragola

**Mandragola** (*La Mandragoro*) estas teatraĵo verkita en 1518 kaj unuafoje publikigita en 1524, fare de italo Niccolò Machiavelli.eta|Frua reeldono de *La Mandragoro* (Florenco, 1556)Ĝi rakontas pri la florenca junulo Kalimako, kiu pro veto, ekkonas kaj furioze deziras edzinon, kiu ne sukcesas naski infanon al la edzo. Por delogi ŝin per la helpo de juna trompemulo, de senskrupula monaĥo kaj la patrino de la pruda edzino, li pretendas esti kuracisto kaj preskribas mandragoron, laŭdire afrodiziiga planto.

*La Mandragoro* estas konsiderata mejloŝtono de la okcidenta teatro. Machiavelli ellaboras tekston, en kiu la amkonkero estas preteksto por disvolvi praktikan kaj sukan traktaton pri politika strategio, la arto logi, manipuli, konvinki kaj fine atingi celon. 

En Esperanton ĝi estis tradukita de Kiril Draĵev kaj surscenigita en 1971 de BET (Bulgara Esperanto-Teatro), laŭ reĝisorado de Krestju Mirski).

Kategorio:Mezepokaj literaturaj verkoj de Italio
Kategorio:Teatraĵoj
Mandragoro

[eta|Gravuraĵo pri Mandragoro en *[Hortus Sanitatis, 1497*|dekstra]]
**Mandragoro** (*Mandragora*) estas genro de plantoj de la familio solanacoj. 

## Priskribo
La radikojn karakterizas stranga forko, kiu similas al la homa figuro (vira aŭ ina). Krom la anesteziaj propraĵoj de la planto, ankaŭ tio verŝajne kontribuis al la supernaturaj povoj atribuataj al ĝi en multaj popolaj tradicioj.

## Historio
Ĝi estis unu el la ĉefaj ingrediencoj por multaj el la mitologiaj kaj legendaj pocioj. La nomo probable estas de persa deveno (*mehregiah*), kaj ĝin menciis la greka kuracisto Hipokrato. Oni ĝin konsideris afrodizia kaj estis ankaŭ uzata en la traktado de fekundeco.

Al la mandragoro estis atribuataj magiaj ecoj en la Mezepoko. En alkemiaj tekstoj ĝi estis prezentata kun aspekto de homo aŭ infano, pro la homforma aspekto, kiun ĝiaj radikoj akiras en printempo. De tio venas la legendo, laŭ kiu la ploro de mandragoro kapablas mortigi homon. Kiel notite Niccolò Machiavelli en lia samnoma teatraĵo, la plej sekura maniero por kapti kaj mortigi ĝin estus ligi ĝin per hunda kolŝnuro.

La mandragoro ne nur figuras kiel titolo de la teatraĵo de Makiavelo precize nome La Mandragoro, sed ankaŭ troviĝas inter la magiaj plantoj de fantazia romano pri Harry Potter kaj en multaj aliaj modernaj kulturaj referencoj.

## Bildaro

Dosiero:Mandragora_autumnalis1432.JPG|*Mandragora autumnalis*
Dosiero:Mandragore_officinale_fruits.jpg|Fruktoj de mandragoro
Dosiero:NaplesDioscuridesMandrake.jpg|Radikoj priskribitaj en manuskripto de Dioscurides
Dosiero:Tacuinum_Sanitatis_Mandrake_Dog.jpg|Mandragoro en manuskripto Tacuinum Sanitatis (ca. 1390)

## Bibliografio 
 Tonishi, Yôko 1997 : *Seishu Hanaoka*

Kategorio:Nervotransigiloj
Kategorio:Solanacoj
Kategorio:Kuracplantoj
Kategorio:Mitaj plantoj
Kategorio:Magio
Kategorio:Homaj hibridoj en helena mitologio
Kategorio:Venenaj plantoj
Tipleo

La **tipleo**j (hispane: **tiple**, kun la signifo **soprano**) estas multaj kordinstrumentoj, nome specoj de gitaroj.

## En Kolombio 
dekstra|eta|Kolombia Tipleo.

La **Kolombia tipleo** (hispane: **tiple Colombiano**) estas kolombia taj tuta sudamerika kordinstrumento. Ĝi havas dekdu ŝtalajn kordojn en kvin kordoĥoroj. La tonoj estas D4 D3 D4, G4 G3 G4, B4 B3 B4, E4 E4 E4 aŭ C4 C3 C4, E4 E3 E4, A4 A3 A4, D4 D4 D4.

La **Kolombia rekinta tipleo** (hispane: **tiple Colombiano requinto**) estas malgranda kordinstrumento. Ĝi havas la tonojn D4 D4 D4, G4 G4 G4, B4 B4 B4, E4 E4 E4. 

## En Portoriko 
maldekstra|eta|Portorika Tipleo.

La **Portorika Tipleo** aŭ **Dolienta Tipleo** (hispane: **tiple doliente**) estas malgranda portorika kordinstrumento. Ĝi havas kvar ŝtalajn kordojn en kvar kordoĥoroj. La tonoj estas E3, A3, D4, G4, C5.

La **monta rekinta tipleo** (hispana: **Tiple requinto de la montaña**) taj la **marborda rekinta tipleo** (hispana: **Tiple requinto costanero**) estas malgrandaj portorikaj kordinstrumentoj. Ili havas nur tri ŝtalajn kordojn en la tonoj D4, G4, B4.

La **tiplono** aŭ **masklisma tipleo** (hispana: **tiplón** aŭ **tiple con macho**) estas portorika kordinstrumento. Ĝi havas kvar ŝtalajn kordojn en kvin kordoĥoroj taj unu mallongan kordon. La tonoj estas G5, D5, G4, B4, E5 aŭ A5, D5, A4, B4, B5.

## En Hispanio 
dekstra|eta|Timpleo.

La **timpleo** (hispane: **timple**) estas malgranda kanaria kordinstrumento. Ĝi havas kvin nilonajn kordojn en kvar kordoĥoroj. La tonoj estas G4, C5, E4, A4, D5.

La **Minorka tipleo** (hispane: **Tiple de Menorca **) havas kvin nilonajn kordojn en kvin kordoĥoroj. La tonoj estas D4, G4, C5, E5, A5.

## Havaja Tipleo 
La **Havaja Tipleo** aŭ **Usona Tipleo** aŭ **Tipleo Ukelelo** (angle kaj havaje: **tiple** aŭ **tipple** aŭ **tiple ukelele** aŭ **Martin tiple**) havas dek ŝtalajn kordojn en kvar kordoĥoroj. Ĝi samgrandas kiel ukulelo. La tonoj estas A4 A3, D4 D3 D4, F#4 F#3 F#4, B3 B3. 

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Gitaroj
22189 Gijskatgert

'*22189 *Gijskatgert'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomo Tom Gehrels de la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono) kaj de la nederlandaj geedzoj geastronomoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten de la Observatorion de Leiden (Nederlando) en la kadro de la *Palomar–Leiden survey*.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la nederlanda fizikisto *Gijs Katgert* (1981–2011), filo de la
geastronomoj *Peter Katgert*, kaj *Jet Katgert-Merkelijn'' de la Observatorio de Leiden. Li estis unu el la pioniroj en la esploro pri la fluado de la ŝaŭmoj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Cornelis Johannes van Houten
Kategorio:Malkovrita de Tom Gehrels
Kategorio:Malkovrita de Ingrid van Houten-Groeneveld
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1960
Essarois

**Essarois** estas franca komunumo situanta en la departemento de Côte-d'Or en regiono Burgonjo-Franĉkonteo.

## Geografio 
eta|maldekstra|Limoj de la komunumo
La komunumo etendiĝas sur  kaj havis &#160;loĝantojn laŭ la lasta oficiala nombro de , tiel ke la loka loĝdenso estas po  homoj kilometre alt du.

Ĝiaj najbaraj komunumoj estas .

## Historio kaj vidindaĵoj 
Proksime de la fonto de la rivereto '** estas spuro de speco de eta templo, kiu oni nomas **'. Ĝi datiĝas el la gaŭlia kaj poste el la romia epoko. Oni trovis tie pluraj eksvotoj.

## Referenco 
## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Côte-d'Or

## Eksteraj ligiloj 
* Paĝaro de écho des communes

Kategorio:Komunumoj de Côte-d'Or
Biblia pauperum

eta|Folio pri la resurekto de Kristo
**Biblia pauperum** aŭ **Biblio de Malriĉuloj** estas la titolo de mezepoka kolekto da ilustritaj folioj pri bibliaj temoj. Grandparte la folioj prezentas bildon pri novtestamenta sceno kaj ĉirkaŭas ĝin per scenoj kaj tekstoj el la Malnova testamento. Ili estis popularaj precipe en Francio, Germanio kaj Nederlando.

La strukturo de la folioj ĝenerale montras naŭ partojn:
* Centre bilde aperas aŭ sceno el la vivo de Jesuo Kristo, aŭ prezento de la komenca tempo de kristanismo, aŭ la fino de la mondo.
* Super kaj sub ĉi tiu sceno aperas kvar bildoj pri iuj personoj el la Biblio, kun po klariga teksteto.
* Maldekstre kaj dekstre de la centra bildo estas bildo pri sceno malnovtestamenta.
* Tute supre aŭ malsupre staras tekstoj, kiuj klarigas ĉi tiujn du bildojn.
La tekstoj de la folioj plej ofte estas en la latina lingvo, sed ekzistas alilingvaj ekzempleroj.

Foje la Malriĉula Biblio aperas sub la latina titolo *Figuræ typicæ Veteris Testamenti atque antitypicæ Novi Testamenti* (tipaj figuroj de la Malnova Testamento kaj respond-tipaj de la Nova Testamento). La nomo "biblio de la malriĉuloj" ne estas originala, sed donita verŝajne nur en la 20-a jarcento. Laŭ iuj ĝi devenas de la fakto, ke kolekto de 40 ĝis 50 folioj estis malpli kosta ol kompleta biblio. Pli probabla estas rilato al la homoj "malriĉaj en spirito" (Mat 5, 3; latine *pauperes spiritu*), kiuj ne sciis legi kaj tamen povis kompreni laŭ la bildoj la enhavon.

En kelkaj romanikaj preĝejoj scenoj de la Malriĉula Biblio estis uzataj por freskaroj ornamantaj la internajn murojn.
La ideon pri la Malriĉula Biblio oni atribuas al Ansgar, kiu vivis en la 9-a jarcento. La disvastiĝo komenciĝis en la 14-a jarcento. Komence la biblioj estis manskribitaj, ekde la 15-a jarcento lignopresitaj.

Ĉirkaŭ 80 ekzempleroj de la Malriĉula Biblio estas konservitaj, kun malsama kompleteco.

## Eksteraj ligiloj 
* Instituto Warburg  
* La biblio de Wolfenbüttel , 

Pauperum
Kategorio:Mezepoka literaturo
Venuso de Dolní Věstonice

La **Venuso de Dolní Věstonice** (en ĉeĥa Věstonická Venuše) estas Venusfiguro, nome ceramika statueto de nuda virino datita el 29,000–25,000 a.K. (gravetia industrio). Ĝi estis trovita ĉe la arkeologia kuŝejo de Paleolitiko nome Dolní Věstonice en la Malsupramoravia valego sude de Brno, ĉe la bazo de la montoj Děvín, je 549 m. Tiu statueto kaj kelkaj aliaj el najbaraj lokoj estas el la plej konataj ceramikaj varoj en la mondo.

## Bildaro 

Image:Vestonicka venuse.jpg|Venuso de Dolní Věstonice
Image:Vestonicka venuse back.jpg|Venuso de Dolní Věstonice (dorse)
Image:Vestonicka venuse left.jpg|Venuso de Dolní Věstonice (maldekstra flanko)
Image:Vestonicka venuse right.jpg|Venuso de Dolní Věstonice (dekstra flanko)

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Trarigardo 
* Bildoj
* Detaloj kaj kronologio
* Jihomoravske venuse - South Moravian Venuses - filmeto ( 2010 )''

Kategorio:Paleolitiko
Kategorio:Arkeologiaj trovaĵoj en Ĉeĥio
Kategorio:Historio de Ĉeĥio
Kategorio:Venusoj
Venusfiguroj

eta|Venuso el Willendorf.
**Venusfiguro**, ankaŭ **Venusaĵo** aŭ pli simple **Venuso** estas statueto ĉefe de Supra Paleolitiko reprezentanta figuron de virino. Krome ankaŭ kelkaj figuroj kiuj montras virojn aŭ figuroj de necertaj seksoj, kaj kelkaj reliefaj aŭ gravuritaj sur roko aŭ ŝtonoj estas ofte studataj kune.

Plej el ili havas malgrandajn kapojn, ampleksajn taliojn, kaj krurojn kiuj kuniĝas ie. Variaj figuroj troigas la ventron, taliojn, brustojn (mamojn), femurojn aŭ vulvojn, kvankam multaj ne. Tio pensigis pri la ebla uzado de tiaj figuroj. Kontraste, brakoj kaj piedoj estas ofte forestaj, kaj la kapo estas kutime malgranda kaj senvizaĝa. Male reprezento de harfrizado povas esti detala, kaj ĉefe en ekzemploj el Siberio, same kiel povas esti indikitaj ankaŭ vestoj aŭ tatuaĵoj.

## Ekzemploj 
* Venuso de Dolní Věstonice
* Venuso de Hohle Fels
* Venuso de Willendorf

## Notoj 
Kategorio:Paleolitiko
Kategorio:Skulptaĵoj
22199 Klonio

**22199 Klonio** estas troja asteroido de Jupitero, kiu orbitas proksime la punkto de Lagrange L4 de la sistemo Suno-Jupitero, en la tiel nomata "Greka Tendaro".

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usona astronomo Tom Gehrels de la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono) kaj de la nederlandaj geedzoj geastronomoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten de la Observatorion de Leiden (Nederlando) en la kadro de la *Palomar–Leiden survey*.

## Nomo 
En la helena mitologio, Klonio estis unu el la unuaj herooj, kiuj aliĝis al la greka armeo kontraŭ Trojo. Li venis el Beotio kiel Arkesilao kaj Protoenoro.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Trojaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Cornelis Johannes van Houten
Kategorio:Malkovrita de Tom Gehrels
Kategorio:Malkovrita de Ingrid van Houten-Groeneveld
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1960