open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Trusnov

Municipo **Trusnov** situas en Ĉeĥio, regiono Pardubice, distrikto Pardubice, sur teraso super valo de la rivero Loučná, 20&nbsp;km oriente de la urbo Pardubice kaj 16&nbsp;km okcidente de la urbo Choceň. Vivas ĉi tie  ().

Administran teritorion de la komunumo kreas kvar nomitaj vilaĝoj. Domaroj Franclina kaj Žíka estis al Trusnov alligitaj jam post nuligo de feŭda administrado en la jaro 1850, Opočno aliĝis nur okaze de la reformo en la jaro 1960. Sidejo de komunuma oficejo kaj pluaj ekipaĵoj de la komunumo estas Trusnov.

## Historio 
La plej malnova raporto pri Trusnov estas el la jaro 1407, la unua atestaĵo pri ekzisto de Franclina estas el la jaro 1683 kaj pri domaro Žika devenas nur el la jaro 1525. La unua historia raporto pri vilaĝo Opočno estas ligita kun evento de la jaro 1308, kiam inter vilaĝoj Trusnov kaj Opočno okazis batalo inter du kavaliraj grupoj.

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
* **Trusnov**
* Franclina
* Opočno
* Žíka

## Naturo kaj vivo 
Trans teritorio de la vilaĝoj kondukas la ĉefa fervojlineo Prago - Česká Třebová kaj fluas la rivero Loučná. Norde situas fiŝlago Lodrant, kiu kun apuda arbaro estas naturscience valora loko proponita al ŝtata protektado.

El birdoj oni povas ĉi tie vidi Grizan ardeon (*Ardea cinerea*), Grandan botaŭron (*Botaurus stellaris*), Riveran grilbirdon (*Locustella fluviatilis*), habroptilon (*Habroptila*), Barbopanuron (*Panurus biarmicus*) kaj multajn pliajn.

El kreskaĵoj aperas ĉi tie Laktoflora violo (*Viola stagnina*), Longfolia stelario (*Stellaria longifolia*) kaj pliaj raraĵoj.

Proksime troviĝas ankaŭ natura memoraĵo "Stráň u Trusnova" *(Deklivo apud Trusnov)*. Tuta teritorio de la vilaĝoj havas kamparan karakteron sen industriaj produktejoj. La ĉefa ekonomia aktivado estas en agrikulturo okazanta de la entrepreno Moras en Moravany, kies sekcia centro estas en Trusnov.

Ĉiuj domoj estas bele aranĝitaj kaj prizorgataj. La ĉirkaŭaĵo de la vilaĝoj prezentas al la loĝantoj kaj vizitantoj sanan vivmedion, belan pejzaĝon, trankvilon kaj ripozon.

## Bibliografio 
* Marek Podhorský: *Pardubický kraj*. Eldonis freytag & berndt, eldonejo en Prago en 2004.

## Eksteraj ligiloj 
* Oficialaj paĝoj de la vilaĝo 
* Paĝoj de mikroregiono Ĉirkaŭaĵo de Holice 
* Mapo


Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Pardubice
Kategorio:Municipoj en distrikto Pardubice
Kategorio:Setlejoj en Orientelba tabulo
83 Beatrix

'*83 *Beatrix''''' estas mezgranda asteroido de la interna parto de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la itala astronomo Annibale de Gasparis.

## Nomo 
Ĝia nomo memorigas Beatrice Portinari, amatino de Dante Alighieri.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Annibale de Gasparis
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1865
88 Thisbe

'*88 *Thisbe'''* estas unu el plej grandaj asteroidoj de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita de la usona astronomo Christian Heinrich Friedrich Peters la  en la observatorio de Clinton (Nov-Jorkio, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo estas inspirita de la antikva tragedio « Piramo kaj Tizba » (greke *Πύραμος καὶ Θίσϐη''), kiun Ovidio konatigis al ni.

## Noto kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Christian Heinrich Friedrich Peters
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1866
Henri Perruchot

**Henri PERRUCHOT** (naskiĝis la 27-an de januaro 1917 en Montceau-les-Mines, mortis la 17-an de februaro 1967) estis franca verkisto, kiu famiĝis per biografiaj libroj pri impresionismaj pentristoj.

Li studis en Marseille kaj Aix-en-Provence historion de literaturo kaj literaturan sciencon. En 1946 li debutis per romano „Maître d'Homme“ (Mastro de Homo). En 1961 la Franca Akademio atribuis al li la premion Charles-Blanca por la „Vivo de Manet“ kaj en 1962 la saman premion por la verko pri Gauguin. En 1963 Parizo atribuis al li Grandan Premion. Li laboris kiel direktoro de institucio „Jardin des Arts“.

Liaj biografioj ne estas romanoj, li nenion elpensas, sed rakontas nur faktojn, tamen per viva kaj interesa stilo, laŭ simila maniero kiel André Maurois kaj Stefan Zweig rakontis pri verkistoj.

## Verkoj 
* Maître d'Homme (1946, Mastro de Homo)
* Patrice (1947)
* Les Grotesques (1948, La Groteskuloj)
* Sous la Lumiere noire (Sub la nigra lumo)
* Port-Royal (1947)
* Nous voulons sauver l'Homme (1949, Ni volas savi la homon)
* La Haine des Masque (1955, La malamo de maskoj)
* La France et sa Jeunesse (1958, Francio kaj junularo)
* Montefeltro duc d'Urbin (1960, Montefeltro, duko de Urbino)
* La Peinture, notex et maximes (1965, Pentroarto)
* Gauguin (1948)
* Douanier Rousseau (1957, Doganisto Rousseau)
* Le Corbusier (1958)
* Dix Grands Peintres (1961, Dek grandaj pentristoj)
* L'Art moderne à travers le Monde (1963, La monda moderna arto)
* La vie de van Gogh (1955, La vivo de van Gogh)
* La vie de de Cézanne
* La vie de Toulouse-Lautrec (1958)
* La vie de Manet (1959)
* La vie de Gauguin (1961)
* La vie de Renoir (1964)
* La vie de Seurat (1966)
* La vie de Rodin (1964)

## Fontoj 
* Henri Perruchot: Cézannův život, 1965, ĉeĥa traduko enhavas medalionon pri la aŭtoro
* Henri Perruchot: Život Toulouse-Lautreca, 1969 (postparolo enhavas informon pri la morto de la aŭtoro)

Kategorio:Francaj verkistoj
Kategorio:Francaj eldonistoj
Gvineaj montarbaroj

La **gvineaj montarbaroj** estas tersupraĵa ekoregiono el la afrik-arbara ekoprovinco de la afrotropisa ekozono laŭ la tipologio de la Monda Natur-Fonduso (WWF). Biome ĝi estas ekoregiono kiu apartenas al tropikaj kaj subtropikaj humidaj foliarbaroj de la montara zono de Okcidentafriko.

Ĝi konstituas, kune kun la orient-gvineaj arbaroj kaj la okcident-gvineaj malaltaĵaj arbaroj, la tutmondaj 200-regionon nomita gvineaj humidaj arbaroj kaj situas en biodiverseco-riĉaĵejo "Gvineaj arbaroj de Okcidentafriko" laŭ la organizaĵo Naturprotekto Internacie.

## Priskribo 
eta|220px|maldekstra|Panoramo de montarbaroj en Futa Ĝalon.
eta|220px|maldekstra|Pejzaĝo apud Monto Nimbao.
La ekoregiono okupas 31 100 kvadratajn kilometrojn en diversaj montarmasivoj de Ebur-Bordo, Gvineo, Liberio kaj Sieraleono: Loma-Monto, kaj Tingi-Monto en Sieraleono, la masivoj de Simandú, Ziama kaj Futa Ĝalon en Gvineo, Dutova-Monto en Liberio, Peko-Monto kaj Man-Masivo en Ebur-Bordo, kaj Monto Nimbao, apud la landlimo inter Liberio, Gvineo kaj Ebur-Bordo.

La ekoregiono leviĝas super la gvinea arbara-savana mozaiko, en la nordo, kaj la okcident-gvineaj malaltaĵaj arbaroj, en la sudo.

## Flaŭro 
## Faŭno 
## Endemioj 
Oni nombras tridek kvin endemiajn plantospeciojn kaj dek kvin vertebrulojn; kelkaj el ili estas limigitaj al unu sola montarmasivo, kiel la orkideo *Rhipidoglossum paucifolium* kaj la anuro *Nimbaphrynoides occidentalis* de Monto Nimbao.

## Minacoj kaj konservado 
La ekoregiono estas krize endanĝerigita. La situacio ne estas klara kaŭze de la seninterrompaj internaj militoj en la regiono.

La Total-Naturrezervejo de Monto Nimbao, en Ebur-Bordo kaj Gvineo, estas proklamita Mondan heredaĵon de Unesko.

## Vidu ankaŭ 
* Afromontano
* Ekologia klasifiko de la tersupraĵoj
* Konservada stato de ekoregiono
* Listo de ekoregionoj en Ebur-Bordo

## Eksteraj ligiloj 
*  Ekoregiono AT0114: Gvineaj montarbaroj (WWF)
*  Gvineaj montarbaroj (*WWF-Wildworld*)
*  Gvineaj montarbaroj (*Wildworld*) – Nacia Geografia Societo
*  Gvineaj montarbaroj (*The Encyclopedia of Earth*)
*  Gvineaj montarbaroj (*Globalspecies*) 

*  Tutmondaj 200; numero 1 : Gvineaj humidaj arbaroj (WWF) 
*  Gvineaj arbaroj de Okcidentafriko (Naturprotekto Internacie) 

Kategorio:Afrotropisaj ekoregionoj
Kategorio:Global 200
Kategorio:Biodiverseco-riĉaĵejoj
Kategorio:Mondaj heredaĵoj de UNESKO
Kategorio:Geografio de Ebur-Bordo
Kategorio:Geografio de Gvineo
Kategorio:Liberio
Kategorio:Geografio de Sieraleono
Verdavosta parulio

La **Verdavosta parulio** (*Microligea palustris*), konata ankaŭ kiel **Verdavosta grundoparulio**, estas specio de kantobirdo endemia de la insulo de Hispaniolo (Dominga Respubliko kaj Haitio) kaj apudaj insuletoj.

Tiu birdo estas 12–14 cm longa, kun longa vosto, olivverdecaj supraj partoj, grizaj kapo, vizaĝo kaj gorĝo. Subaj partoj estas blankecaj al helgrizaj, pli grizaj ĉe flankoj kaj pli blankeca ĝe gorĝareo. La okulo, kiu estas ruĝa ĉe plenkreskuloj kaj bruna ĉe junuloj, estas ĉirkaŭata de nekompleta blanka okulringo duonsubdividita. La longeca beko kaj kruroj estas malhelgrizaj. Populacioj de pli altaj teroj tendencas esti pli grandaj kaj pli malhelaj ol tiuj de malaltaj teroj.

maldekstra|eta|Ligea palustris, ilustración en la descripción original, The Auk, 1884.
Ĝenerale lokigita en la familio de Paruliedoj, ĝi konstituas monotipan genron ***Microligea***. Ĵuse rezultis tro malproksima el Paruliedoj por esti taŭge inkludata en ĝin, dum inkludon en Traŭpedoj konfirmis analizoj de DNA kaj same enmeton en la saman kladon de la frata genro *Xenoligea*, kaj la palmotanagroj de *Phaenicophilus*.

Tiu neotropisa specio estas insektovora kaj kutime manĝas ĉe grunda nivelo kaj en subkreskaĵaro. Ties natura biotopo estas subtropikaj aŭ tropikaj sekaj arbaroj, humidaj montarbaroj kaj tre degraditaj iamaj praarbaroj, kun teritorioj laŭ altitudoj el marnivela al montara de ĉirkaŭ 2,500 metroj. La populacio de la Insulo Beata estas konsiderata endemia subspecio nome: *M. palustris vasta*.

## Referencoj 
* S. Latta, et al. *Aves de la República Dominicana y Haití*. Princeton University Press, 2006.

* BirdLife International 2004. Microligea palustris. 2006 IUCN Ruĝa Listo de Minacataj Specioj. Konsultita la 26an de julio 2007.
* WHAT IS A WOOD-WARBLER? MOLECULAR CHARACTERIZATION OF A MONOPHYLETIC PARULIDAE. I. J. Lovette and E. Bremingham. The Auk, nº 119, 2002.

Kategorio:Paseroformaj
Kategorio:Paruliedoj
Kategorio:Neotropisa faŭno
Kategorio:Birdoj de Ameriko
Teretistris

**Kubaj parulioj** (*Teretistridae*) estas malgranda familio de paseroformaj birdoj, endemiaj sur insulo Kubo kaj apudaj insuletoj. La familio havas nur unu genron ***Teretistris*** kaj du speciojn:  kaj . Ambaŭ specioj vivas en arbaroj kaj arbustaroj ne malproksime de la maro, sed iliaj arealoj estas disaj: flavkapa parulio vivas en uestaj partoj de la insulo kaj orientkuba parulio en la eostaj.

## Priskribo 
Ambaŭ specioj de Kubaj parulioj estas malgrandaj birdoj ĉirkaŭ 13&nbsp;cm longaj kaj havas similajn flavajn-grizajn plumarojn kun plej alta koncentriĝo de la flava sur kapo kaj vizaĝo. Ili ankaŭ similas ekologie: ambaŭ estas insektovoruloj, kaj granda pliparto el ilia dieto konsistas je skaraboj. Okaze ili fortikigas sian dieton per malgrandaj reptiloj kaj ankaŭ per semoj kaj fruktoj. Ili furaĝas pare aŭ formas malgrandajn birdarojn, kaj ekster la reprodukta sezono ofte estas la koraj specioj de  kun migrobirdoj, kiuj estas alflugintaj al Kubo el Norda Ameriko por vintrumi.

## Taksonomio
Dum tre longa tempo oni apartenigis la genron *Teretistris* al Novmonda familio Paruliedoj, de tie, cetere, venas la vorto "parulio" en iliaj . Sed en 2002 esploro de mitoĥondria kaj nuklea DNA de 25 genroj, tiam konsiderataj Paruliedoj, montris, ke *Teretistris* (kaj 5 aliaj genroj) ne estas vere parencaj al tiu ĉi familio kaj devas esti eligitaj el ĝi.
La aliaj 5 genroj estis jam longe suspektataj, ĉar ili ankaŭ havis rimarkeblajn morfologiajn kaj bioĥemiajn diferencojn kun aliaj paruliedoj, sed pri la Kubaj parulioj neniu antaŭe supozis, ke ili ne estas vere parulioj.

Esploro de 2013 subtenis apartigon de *Teretistris* disde Paruliedoj, sed ne trovis ĝustan sistematikan sidejon por tiu ĉi genro inter aliaj 9-primaraj kantobirdoj.
Tiu ĉi familio estas enmetita en la 58-an aldonaĵon al kontrola listo de jaro 2017 de American Ornithological Society (AOC),
kaj ĝin ankaŭ akceptis la fundamentaj birdotaksonomiaj aŭtoritatoj  *Birds of the World: Recommended English Names* de International Ornithological Congress (IOC),
*"HBW Alive"* de *Handbook of the Birds of the World*,
kaj *The Clements Checklist of Birds of the World*.
Tiuj ĉi kvar aŭtoritatoj ankaŭ proponis terminon *"Cuban warblers"* ("Kubaj parulioj") kiel kutiman anglalingvan nomon por la familio.

La nune akceptata familio *Teretistridae* enhavas du vidaspekte similajn kaj proksime parencajn speciojn:
Iuj aŭtoritatoj akceptis la subspecion,

## Referencoj
Kategorio:Paseroformaj
Kategorio:Paruliedoj
Kategorio:Birdoj de Ameriko
Julio (apartigilo)

**Julio** () povas esti:
*Julio : vira nomo ;
*Julio : monato (nomata laŭ Julio Cezaro) ;
*Juliopasejo : Montpasejo en Svislando
*Julio (rivero) : Rivero en Kantono Grizono en Svislando

## Vidu ankaŭ 
* Julio la 1-a, papo
* Julia, virina nomo
* Personaj nomoj en Esperanto
24-hora sistemo

eta|Vekhorloĝo kun cifera 24-hora indiko de la horo, indikanta la 13-an horon 38 minutojn kaj 7 sekundojn.
La **24-hora sistemo** estas konvencio pri tempomezuro, en kiu la tago komenciĝas je noktomezo kaj estas dividita en 24 horojn. La horo estas indikita per la horoj, kiuj pasis ekde noktomezo de 0 ĝis 23.

## Priskribo 
### Ecoj 
En tiu sistemo horo estas indikita sub la formo hh:mm (ekzemple 01:23) aŭ hh:mm:ss (ekzemple 01:23:45), kie hh (00 ĝis 23) estas la nombro de horoj kompletaj pasiĝintaj ekde noktomezo, mm (00 ĝis 59) la nombro de minutoj kompletaj pasiĝintaj ekde la lasta kompleta horo kaj ss (00 ĝis 59) la nombro de sekundoj ekde la lasta kompleta minuto.

Por la nombroj malpli grandaj ol 10, komenca zero estas aldonita. Tamen por la horoj, tiu zero estas foje forlasita. Se necesas eblas aldoni precizaĵon post la sekundo (ekzemple 01:23:45.678)

### Simbolo 
La simbolo disiganta la horojn, minutojn kaj sekundojn estas ofte la dupunkto (vidu la normon ISO 8601 por reprezenti daton kaj horon).

#### Franclingve 
En Francujo kaj Kebekio, la litero *h* estas ofte uzata, se oni indikas nur horojn kaj minutojn (ekzemple 18h45).

#### Aparte 
En kelkaj apartaj medioj, kiel ekzemple usona militista aŭ informatika, neniu disiga simbolo estas uzata (ekzemple 1845).

### Noktomezo 
La diurno komenciĝas je noktomezo, indikita per 00:00, kaj finiĝas je 23:59. Tamen, kiam utilas, la indiko 24:00 povas celi noktomezon de la sekva tago. Tiel ekzemple malfermhoraro de vendejo povas esti jena: "07:00-24:00". Simile iuj trajnhoraroj uzas 24:00 por alvenoj kaj 00:00 por foriroj.

Indikoj super 24:00 (kiel 24:01 aŭ 25:59) ne estas kutimaj, sed troveblas foje, ekzemple en Japanujo aŭ Hongkongo, kiam malfermhoroj etendiĝas trans noktomezo aŭ ĉe televido. En Kopenhago oni uzas la sistemon por transportbiletoj: bileto valida ĝis 03:45 indikas 27:45.

## Uzo 
[eta|Horloĝo de [Venecio indikanta dufoje la horojn de la 1-a ĝis 12-a.]]
La 24-hora sistemo estas la nuntempe en la mondo plej uzata horsistemo. Temas pri la normo ISO 8601 por reprezenti daton kaj horon.

Aŭstralio, Kanado (krom Kebekio) kaj Usono uzas ĉefe la 12-horan sistemon. Tamen en Nordameriko uzatas la 24-hora sistemo en medioj militista kaj medicina.

## Rilato 
La sekva tabelo montras la rilaton inter la 24-hora kaj la 12-hora sistemo:

## Vidu ankaŭ 
* Tempo
* Horloĝo
* Dato
* 12-hora sistemo

## Fonto 
* Tradukado de la franca artikolo

## Eksteraj ligiloj 
* Military Time 

## Referencoj 
Kategorio:Tempo
Cruz

''''''  estas municipo de Brazilo. Ĝi situas en la nordorienta regiono de Brazilo kaj en la subŝtato Cearao. Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj. Tio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun la najbaraj municipoj . 

## Vidu ankaŭ 
* Listo de la municipoj de Cearao

## Eksteraj ligiloj 
*  () 

eta|maldekstra|260ra|
eta|maldekstra|260ra|

Kategorio:Municipoj de Cearao
Flavkapa parulio

La **Flavkapa parulio** (***Teretistris fernandinae***) estas specio de birdoj el genro *Teretistris* de monotipa familio *Teretistridae*. Ĝi estas endemia de la okcidenta duonparto de la insulo de Kubo dum la alia ununura specio de la sama genro distribuiĝas en la mala parto de tiu insulo.

Ties natura habitato estas sekaj arbaroj kaj humidaj arbaroj de malaltaj teroj, kie ĝi estas komuna, ĉefe en subaj kaj mezaj tavoloj kaj pli malofte eĉ en altaj. En Kubo oni nomas ĝin kiel “chillina” [ĉijIna], tio estas “krietuletino”.

Kiel la komuna nomo sugestas, tiu specio ja havas tre **flavajn kapon kaj kolon** (pli helflava ĉe la gorĝareo kaj kun iomete da oliveca nuanco kape), dum la tuta resto de **la korpo estas griza**, iom pli hela sube kaj iom pli malhela ĉe flugiloj kaj vosto. La beko estas longa, pintakra, iom subenkurveca kaj metalecgriza. En la flava kapo ege videblas tre helflava okulringo ĉirkaŭ malhela okulo. Ankaŭ la kruroj estas grizaj.

## Referencoj 
* BirdLife International 2004.  Teretistris fernandinae.   2006 IUCN Ruĝa Listo de Minacataj Specioj. Konsultita la 27an de julio 2007.

Kategorio:Paseroformaj
Kategorio:Paruliedoj
Kategorio:Birdoj de Ameriko
Álvaro Vargas Llosa

**Álvaro Vargas Llosa** (Lima, 1966) estas ĵurnalisto, politikologo kaj eseisto perua de tendenco liberala kaj kontraŭsocialisma sed kritika de novliberalismo latinamerika de la 1990-aj jaroj. Aktuale li estas Direktoro de la Centro por Tutmonda Prospero en la Independent Institute, kolumnisto de *Washington Post Writers Group* kaj aŭtoro de kelkaj libroj.

Li estas filo de la romanisto Mario Vargas Llosa kaj frato de Gonzalo Vargas Llosa kaj Morgana Vargas Llosa. Li estas perua kaj hispana civitano. Li loĝas en Vaŝingtono, kun sia edzino Susana Abad kaj siaj du gefiloj Leandro kaj Aitana.

## Verkoj 
* *El diablo en campaña* (1991).
* *La contenta barbarie* (1992).
* *Manual del perfecto idiota latinoamericano* (1996) (kunlabore).
* *Fabricantes de miseria* (en coautoría).
* *Tiempos de resistencia* (2000).
* *En el reino del espanto* (2000)
* *La mestiza de Pizarro* (2003).
* *Rumbo a la Libertad* (2005).
* *The Che Guevara Myth and the Future of Liberty* (2006).
* *El regreso del idiota* (en coautoría, 2007).
* *Las lecciones de los pobres: el triunfo del espíritu emprendedor* (eldonisto, 2008)

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Slipo de la aŭtoro en la retejo de Independent Institute 
* Slipo de la aŭtoro Álvaro Vargas Llosa en Diario de América 
* Premio Juan Bautista Alberdi 2006 al Alvaro Vargas Llosa

Kategorio:Peruaj ĵurnalistoj
Kategorio:Peruaj verkistoj
Kategorio:Peruaj politologoj
Guanahacabibes

eta|dekstra|250px|Mapo de Kubo en kies plej okcidenta pinto estas Guanahacabibes.
**Guanahacabibes** [gŭanahakabibes] estas duoninsulo kiu situas en la plej okcidenta ointo de la insulo de Kubo, apartenanta al municipo de Sandino en la provinco de Pinar del Río.

Tiu duoninsulo estas krome Nacia Parko kaj Biosfera rezervejo deklarata de Unesco en 1987. En ĝi situas la plej okcidenta punkto de la kuba insularo nome: Kabo de San Antonio.

Ties akvoj antaŭ la Golfo de Meksikio estas riĉaj je omaroj kaj aliaj marproduktoj. Pro ties geografia situo ĉe la Kariba Maro suferas ofte terurajn uraganojn; la ciklono Ivan en 2004 kaj Vilma en 2005, okazigis grandajn detruojn en ties arbaroj.

Kategorio:Duoninsuloj en Kubo
Kategorio:Pinar del Río (provinco)
Kategorio: Naciaj parkoj de Kubo
Sempera parulio

La **Sempera parulio** (*Leucopeza semperi*) estas tre rara aŭ eble formortinta birdospecio de la familio de Paruliedoj kiu estas aŭ estis endemia de Sankta Lucio en Malgrandaj Antiloj de Karibio.

## Aspekto 
Tiu birdo estas ĉirkaŭ 14.5 cm longa. La plumaro de plenkreskuloj estas malhelgriza je supraj partoj kaj grizecblanka je subaj partoj. Nematuruloj estas brunecgrizaj supre kaj havas sablokolorajn subajn partojn, kaj la longaj kruroj estas helflavaj. En ĉiu plumaro videblas svagaj malhela traokula strio kaj **hela superokula strio**. La suba makzelo de la beko estas pli hela.

Ili loĝas en subkreskaĵaro de montaraj kaj nanaj arbaroj. La alvoko konsistas de bruaĵoj kiaj “tuck-tick-tick-tuck”. Oni ne scias ion ajn pri ties ekologio, sed ĝi estas probable grundonestumanta birdo.

## Statuso 
Ĝi estis abunda en la 19a jarcento, sed estas nur malmultaj vidaĵoj de tiu specio en la 20a jarcento. Laŭ la karibia birdofakulo James Bond ĝi estis laste kolektita en la montopinto de Piton Flores en 1934, alia vidaĵo estis el marto de 1947 kiam ĝi estis vidata inter Piton Lacombe kaj Piton Canaries.  La lasta fidinda vidaĵo okazis en 1961. Kvankam nekonfirmataj vidaĵoj eble okazis en 1965, 1972, 1989, 1995 kaj eĉ 2003 estas milda espero de rediskovro ĉar taŭga habitato ankoraŭ restas. La kaŭzo de la malpliiĝo estas probable enmetitaj herpestoj. Pro la ebla grundonestumanata kutimaro tiu specio estis facila predo por herpestoj. Alia kaŭzo povus esti habitatodetruo.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* BirdLife International (2006) Species factsheet: Leucopeza semperi . Elŝutita el http://www.birdlife.org on 25/10/2006
*  Draste Endanĝerita

Kategorio:Paseroformaj
Kategorio:Paruliedoj
Kategorio:Birdoj de Ameriko
Orientkuba parulio

**Orientkuba parulio** (*Teretistris fornsi*) estas specio de birdoj el genro *Teretistris* de monotipa familio *Teretistridae*. Ĝi estas endemia de la centra kaj orienta duona parto de la insulo de Kubo dum la alia ununura specio de la sama genro distribuiĝas en la mala parto de tiu insulo.

Ties natura habitato estas sekaj arbaroj, humidaj arbaroj de malaltaj teroj, montararbaroj kaj ksera arbustaro.

Tiu specio havas **flavajn vizaĝon kaj tutan bruston**, kiu nuanciĝas al helgriza aŭ blankeca ventro. Estas tre flava kaj rimarkinda okulringo ĉirkaŭ malhela okulo kaj super tio tre griza kapo; ankaŭ estas grizaj la nuko, kolflankoj kaj resto de supraj partoj. Same la kruroj kaj beko (iom pli longa kaj kurveca ol tiu de la samgenrano) estas grizaj.

## Referencoj 
* BirdLife International 2004.  Teretistris fornsi.   2006 IUCN Ruĝa Listo de Minacataj Specioj. Konsultita la 27an de julio 2007.

Kategorio:Paseroformaj
Kategorio:Paruliedoj
Kategorio:Birdoj de Ameriko
Saltego Antaŭen

eta|La Granda Salto Antaŭen produktis signifan pikilon en la tutmonda nombro da mortoj (1950-2017)
[eta|Saltego Antaŭen formas parton de la [Historio de la Popola Respubliko Ĉinio]]

La **Saltego Antaŭen** (simpligita ĉina:大跃进, tradicia ĉina:大躍進, Pinyin:Dà yuè jìn) estis serio de ekonomikaj, socialaj kaj politikaj decidoj realigitaj en la Popola Respubliko Ĉinio fare de la registaro de la Komunista Partio de Ĉinio (KPĈ) fine de la 1950-aj jaroj kaj komenco de la 1960-aj jaroj intence profiti la enorman homokapitalon de la lando por industriiĝo. Malsukceso en la preparado de tiuj decidoj, kun serio de naturaj katastrofoj kaj veterproblemoj, produktis malsategon kiu, laŭ la registaro, okazigis la morton de 15 milionoj de personoj. Laŭ neoficiala informisto, Yang Jisheng, la malsatego okazigis eble 36 milionojn da mortoj. Multan manĝon la registaro donis al Sovetunio por pagi sian ŝtatan ŝuldon.

## Vidu ankaŭ 
* Granda paserkampanjo
* Movado Alkamparena
* Kultura Revolucio

Kategorio:Historio de Ĉinio
Paca kunekzisto (politiko)

**Paca kunekzisto** estis principo proponita de la ŝtatestro de Sovetunio Nikita Ĥruŝĉov kiel bazo por kunlaboro kaj paca konkurado inter Sovetunio kaj Usono. Okcidenta historiografio datas ĝin je 1955-1962, la sovetia je 1955-1984.

Ties origino estas je 1955, kiam Ĥruŝĉov iniciatis la proceson de malstalinigo de Sovetunio kaj apoge sur ekonomia kresko kiun la sovetoj deziris profiti por alproksimiĝi al okcidenta vivnivelo pere de la modernigo de la infrastrukturoj, kun garantioj, ĉar ili posedis atomarmilojn, ke ili estis sekuraj.

La *Paca kunekzisto* baziĝis sur la doktrino ke dum ia periodo, oni kunvivu kapitalismaj landoj samtempe kun komunismaj landoj, kaj ke por eviti mondmiliton necesas pluhavi tiun Pacan kunekziston.

## Vidu ankaŭ 
* Monda Konsilio de Paco

## Notoj 
Kategorio:Historio de Ĉinio
Kategorio:Ekstera politiko de Sovetunio
Kategorio:Malvarma milito
Kategorio:Nikita Ĥruŝĉov
Armand Caumont

**Armand CAUMONT** (ĉ. 1842-1925) estis svisa esperantisto, profesoro (instruisto) en Lausanne.

Li esperantistiĝis antaŭ la unua mondmilito, kunlaboris kun Friedrich Uhlmann kiel esperantista redaktoro de Monda Poŝto, dum la unua mondmilito li kontribuis al la revuo *Esperanto* per artikoloj kaj helpis tiel al la jam malsaneta Hector Hodler.

Lia plej grava verko estas esperantigo de la romano *For la Batalilojn!* de Bertha von Suttner en la jaro 1914, kiun li prezentas en riĉa kaj tamen klara kaj facile legebla lingvo - neniaj lingvaj eksperimentoj deturnas la atenton de la leganto for de la enhavo de la libro kaj agado de la herooj, kies militaj suferoj estas draste priskribitaj.

## Eksteraj ligiloj 
* Nekrologo de Caumont  en Esperanto : revuo internacia : oficiala organo de Universala Esperanto Asocio. Jaro 21, no 10=302 (Oktobro 1925)
* Nekrologo

Kategorio:Svisaj esperantistoj
Draĉino

**Draĉino,** ukraine **Драчино** hungare **Újtövisfalva** [Ujtoviŝfalva] estas malgranda, ne memstara vilaĝeto en Ukrainio, en Transkarpata provinco, en distrikto kaj municipo Svaljava.
eta|dekstra|180px|Transkarpata provinco en Ukrainio
eta|dekstra|160px|Distrikto de Svaljava en Transkarpatio

## Bazaj informoj 
* 
* Areo: &nbsp;km²
* Alto super marnivelo:
* Loĝantaro: 920
* Poŝtkodo: 89307
* Telefonprefikso: +380 3133

## Situo 
Draĉino situas apud Svaljava.

## Historio 
Ĝis Traktato de Trianon Újtövisfalva apartenis al Hungara reĝlando, al Bereg, al distrikto de Szolyva, poste al Ĉeĥoslovakio. En 1939 la plej orienta regiono de disfalanta Ĉeĥoslovakio deklaris malgrandan sendependan respublikon. Poste Hungario okupis la respublikon kaj tuj aranĝis aŭtonomion, kies apartaĵo estis ankaŭ Draĉino/Újtövisfalva. Ekde 1945 ĝi apartenis al Sovetunio, fine ekde 1991 al Ukrainio.

## Vidindaĵoj 
Kategorio:Vilaĝoj de Transkarpatio
89 Julia

'*89 *Julia''''' estas granda asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la franca astronomo Édouard Jean-Marie Stephan en la observatorio de Marsejlo (Francio).

## Nomo 
Ĝi ŝuldas ĝian nomon al Sankta Julia de Korsiko, patronino de Korsiko.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1866
Edward James Olmos

**Edward James OLMOS** (naskiĝis la 24a de februaro de 1947) estas usona aktoro.

Li estis 'Gaff' en la filmo "Blade Runner" kie kreis artefaritan slangon per la hungara kaj aliaj lingvoj.eta|dekstra|Edward James OlmosOlmos ankaŭ estis 'Castillo' en la televida programo "Miami Vice". Li povis gajni premion Oscar en 1988 danke al "Stand and deliver" sed finfine malvenkis.

Aliaj roloj:

* "El pachuco"
* "Wolfen"
* "Gregorio Cortez"
* "Selena"
* "The wonderful ice cream suit"
* "Battlestar galactica"

Kategorio:Usonaj aktoroj
Kategorio:Meksikaj usonanoj
Tria leĝo de termodinamiko

Laŭ la tria leĝo de termodinamiko:
"*Neeblas ke iu sistemo atingu la temperaturon de absoluta nulo (0 K).*"

Tiun aksiomon en 1905 proponis Walther Nernst.

En 1911, Max Planck deklaris ke entropio *S* estas sendependa de termodinamikaj variabloj, kiam la absoluta temperaturo nulas, kaj formuligis ĝin:

:\lim_{T\to 0}S (T, p, V, \dots) = S (T=0) = S_0 = k_\mathrm{B} \cdot \ln (g),

kie *k*B estas la konstanto de Boltzmann, ln la natura logaritmo kaj *g* la nombro de kvantumaj statoj de la fundamenta stato de sistemo.

Pri pura kristalo estas nur unu kvantuma stato, do *g* = 1 kaj *S*0 = 0. Tial la entropio de la sistemo malkreskas, kiam temperaturo proksimiĝas 0 K. Sed por respekti la duan leĝon de termodinamiko la entropio de la ĉirkaŭaj sistemoj kreskas.

Kategorio:Termodinamiko
David Warren

**David Ronald de Mey Warren** (20-a Marto 1925 – 19a Julio 2010) estis aŭstralia sciencisto, plej bone konata pro invento kaj disvolvigo de la nigra skatolo.

Warren naskiĝis en Groote Eylandt, insulo de la Norda Teritorio. Li estis la unua filo de eŭropaj gepatroj en la insulo kaj estis sendita al lernejo *Launceston Church Grammar School* de Tasmanio kaj al *Trinity Grammar School* de Sidnejo. Li diplomiĝis ĉe la Universitato de Sidnejo kiel *Bachelor of Science* (bakalaŭro).

## Premioj 
D-ro Warren iĝis Oficiro de la Ordeno de Aŭstralio (AO) en la Aŭstralia Honortago de 2002.

Novembre de 2008, Qantas nomis unu el siaj Airbus A380 laŭ d-ro Warren omaĝe pri liaj servoj al aviado.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Biografio ĉe *Defence Science and Technology Organisation*

Kategorio:Aŭstraliaj inventistoj
Sulajmanija

**Sulajmanija** (en kurda سلێمانی [latinigo; silêmanî]), arabe: السليمانية, latinigo *as-Sulaymāniyyah*), estas grandurbo en la oriento de la Kurdio (Iraka Kurdistano), malproksime de la Iran-Iraka landlimo. La urbo ĉiam estis centro de grandaj poetoj, verkistoj, historiistoj, politikistoj, akademiuloj kaj kantistoj, kiel ekzemple Nalî, Mehwî kaj Piramerd.

Ĝi estas la ĉefurbo de la samnoma gubernio Sulajmanija. Sulajmanija estas ĉirkaŭata de la Azmar Teritorio, Goizja Teritorio kaj Kaiŭan Teritorio nordoriente, la Barananaj Montoj sude kaj la Taslujaj Montetoj okcidente. La urbo suferas duonaridan klimaton kun tre varmaj kaj sekaj someroj kaj tre malvarmaj vintroj. Sulejmanijo estis historia ĉefurbo (el 1784 al 1850) de la kurda princlando de Baban, fondita de la otoman-kurda princo Ibrahim Pasha Baban. Ĝi havas 759 508 loĝanton.

## Kulturo 
Sulajmanija estas la nura urbo en duda Kurdio kiu regule festas Mondan Muzikan Tagon. Dum ekskurseto al la urbo, ĵurnalisto laboranta por la BBC diris pri la klara kulturo de Sulaymaniyah la jenon: "Kulturo estas ege grava por la kurda popolo, precipe en Sulajmanija (سلێمانی ), sed ekzistas forta emo al okcidenta kulturo - modernigo kaj konsumismo - ekigite eble per la satelitajn televidojn, al kiuj ili havas aliron depost kiam la kurdoj tie komencis prizorgi siajn proprajn aferojn

## Referencoj 
Kategorio:Urboj de Irako
Louis Ducos du Hauron

eta|150px|Louis Ducos du Hauron
**Louis Ducos du Hauron** (naskiĝis la 8-an de decembro 1837 en *Langon*, departemento Gironde, Francio; mortis la 31-an de decembro 1920 en Agen) estis francia pioniro de kolorfotografio.

Jam en 1862 li inventis plurajn metodojn por fari kolorfotografaĵojn kaj per **adicia** (RVB-kolormodelo) kaj per **subtraha** (CMFN-kolormodelo, t.e. cejana-malva-flava) kolormiksado. En 1868 li patentigis plurajn metodojn, kaj en 1869 li publikigis sian libron *"Les couleurs en photographie"* ("La koloroj en fotografio"). Lia fotografaĵo de la francia urbo Agen estas inter la entute unuaj fotoj en subtraha kolormiksado.
[eta|maldekstra|250px|fotografaĵo de la francia urbo [Agen en 1877]]
Li prezentis la unuajn kolorajn pigmentpresaĵojn laŭ la principo de subtraha kolormiksado: se oni fote lumigis tri negativaĵojn per ruĝa, blua kaj verda vitra filtrilo, faras travideblajn fotografaĵojn el ili kolorigitajn en la komplementaj koloroj cejana, flava kaj malva, kaj fine metas la tri travideblajn fotografaĵojn unu super la alia, montratas la originaj koloroj de la vidaĵo.

Komune kun *Charles Cros* li prezentis priskribon de simila procedo al la Societo Franca de Fotografiado (*Société Francaise de Photographie*). La du fotografiaj pioniroj sekve kunlaboris en pluaj esploroj.

## Literaturo 
* Brian Coe: *Colour Photography. The first hundred years 1840–1940*. ("Kolora fotografio. La unuaj cent jaroj 1840–1940".) eldonejo Ash & Grant, 1978, ISBN 0-904069-24-9

Kategorio:Francaj fotistoj
Kategorio:Kolorsciencistoj
Laurent Kabila

**Laurent Kabila** aŭ **Laurent-Désiré Kabila** (Moba eksa-Baudouinville, 27-an de novembro 1939 - Kinŝaso, 18-an de januaro 2001) estis Prezidento de la Demokratia Respubliko Kongo ekde majo de 1997 ĝis ties murdo en januaro de 2001. Tiam lia filo Joseph Kabila enposteniĝis kiel sukcedanto.

Li ricevis surloke la nomon de *Mzee*, laŭlitere *maljunulo*, *saĝulo* en Svahila lingvo.

Laurent-Désiré Kabila havas la titolon de «héros national» (nacia heroo), same kiel Patrice Émery Lumumba.

Kategorio:Politikistoj de Demokratia Respubliko Kongo
Kategorio:Prezidantoj de Demokratia Respubliko Kongo
Opulo

alternative=Viburnum opulus Sturm43.jpg|eta|Viburnum opulus Sturm43
La **Opulo** *(Viburnum opulus)* estas planto el la genro Viburno (*Viburnum*). 

La planto fariĝas ĝis 3 m alta. Ĝi floras en majo kaj junio per blankaj floretoj kiuj aperas en plataj korimboj. La randfloroj estas nefekundaj, la ceteraj floroj estas fekundaj. La randfloroj havas la funkcion por logi insektojn. Post la florado aperas grapoloj de pendantaj beroj, kiuj estas venenaj.

## Vidu ankaŭ 
* Okcident-siberiaj subborealaj arbaroj

300px

Kategorio:Dipsakaloj
Kategorio:Arbedoj
Kategorio:Palearktisa flaŭro
Juan Vitalio Acuña Núñez

**Juan Vitalio Acuña Nuñez**, «Vilo» aŭ «Joaquín» (1925-1967) estis kamparano de la zono de Purial de Vicara, montareto de la Sierra Maestra. Li estis unu el la kamparanoj kiu helpis la ribelulojn estratajn de Fidel Castro, kiam ili estis luktante kontraŭ la registaro de Batista. Post la venko de la Kastrisma revolucio li akompanis al Che Guevara por iniciati gerilan revolucion en Bolivio, sed tie li trafis la morton.

Li naskiĝis la 27an de januaro de 1925 en bieneto de sia avo kaj kie lia patro, Jesús Acuña, formis familion kun Lydia Núñez. Li loĝis en malriĉa kabano de kamparanoj. Li ne multe iris al la lernejo ĉar devis helpi la patron ĉefe dum la rikoltado de kafo kaj sukerkano. Tuj kiam li eksciis pri la elŝipiĝo de la kastristoj, li decidis aliĝi al ili, tiel la 24-a de aprilo de 1957 eliris serĉe de la gerilanoj kaj tiuj eklernis el Fidel, Raúl kaj Che, kiu kiel kuracisto devis zorgi pri la vunditoj dum la batalo de El Uvero, dum Juan Acuña kiel konanto de la teritorio helpis lin. Ĉar li pruvis sian konon de la agado kaj la zono Che konfidi lin la regadon de avangarda roto kaj en julio de 1957 Fidel Castro ascendigis ne Che al rango de komandanto kaj na Vilo al tiu de leŭtenanto.

Vilo Acuña partoprenis en la bataloj de El Uvero, El Hombrito, Mar verde, Oro de Guisa, Las minas. En la batalo de Pino del Agua li salvis la vivon al Camilo Cienfuegos, kiam tiu estis vundita. Li preparis transportilon kaj ŝarĝis li sola ĝis La Pata de la Mesa la vunditan korpon de la gerilano. Poste li iĝis kapitano kaj poste komandanto de sia propra kolumno en la ariergardo de la ribela armeo de Sierra Maestra. En 1959 triumfas la Kuba Revolucio. Fidel eniras en Havanon la 8-an de januaro kaj Vilo Acuña akompanas lin.

Post la venko Acuña prepariĝas kiel politika dirigento, sed ne elposteniĝas. En 1966 Che rekrutas lin por sia gerila aventuro en Bolivion, kie Acuña respondecos pri la zorog de ariergardo kie estas vunditoj kaj amikino de Che nome Tamara Bunke. La 31-an de aŭgusto de 1967 lia roto suferis embuskadon pro perfido de la gvida kamparano kaj li mortis pafita trapasanta riveron kune kun Tamara Bunke, alinome Tania.

## Eksteraj ligiloj 
*La Gerilo de Che en Bolivio
*La perfido kiu permesis la morton de Vilo Acuña kaj lia grupo gerila
Invado de la Porkogolfeto

300px|eta|dekstra|Mapo de Kubo kie videblas la Porkogolfeto sudokcidente kaj ĉefurbo Havano nordokcidente.

**Invado de la Porkogolfeto** aŭ en hispana **Invado de Bahía de Cochinos**, konata ankaŭ kiel **Invado de Playa Girón**, estis milita operaco en kiu kontraŭkastristaj trupoj, trejnataj kaj estrataj de la CIA, klopodis invadi Kubon aprile de 1961. La riska ago finis per malsukceso post malpli da 72 horoj kaj majoritato de la atakintoj estis kaptitaj de la Kuba Armeo kaj de la Nacia Milico.

## Kunteksto 
Januare de 1959 la kastrisma revolucio triumfis en Kubo kaj la unuan fojon Usono vidis, ke tiu tiom proksima lando ekapartiĝis de sia kontrolo. Kiam la nova reĝimo komencis eksproprietigi kamparposedaĵojn de usonaj entreprenoj, Usono deklaris ekonomian bojkoton per ne aĉeto de sukero kaj ne vendo de nafto, kion Kubo ege bezonis. Tiele Kubo decidis alproksimiĝi al Sovetunio kiu favore respondis. Tiam la usona prezidento Dwight Eisenhower apogis decidege la klopodojn de la kubanaj elmigrintoj kontraŭkastrismaj. Dum la tuta jaro 1960 la CIA preparis en diversaj lokoj diversajn rotojn de militistoj kiuj partoprenos en la invado, kiu intencis translokigi al Kubo provizoran registaron de kontraŭkastristaj politikistoj. Kiam enposteniĝis la nova usona prezidento John F. Kennedy, tiu klare plusekvis la politikon de la antaŭa prezidento per klopodoj elpovigi la kastrisman reĝimon.

## La operaco 
La 15-a de aprilo komencis la operaco per bombardado de kubaj flughavenoj, sed oni planis tri tiaj atakoj, sed oni faris finfine nur unu. Tio utilis al la kuba registaro por prepari la reagon, aresti la eventualajn opozicantojn kiuj povus apogi la invadon kaj esti preta. La 17-a de aprilo okazis la invado de 1,200 atakantoj, kiuj sukcesis dekomence konkeri malgrandan terenon, dum unue la Nacia Milico malhelpis tiun invadeton, dum la kuba aerameo bombardis la ŝipojn kiuj klopodis transporti militan materialon por la invadintoj, kiuj malsukcese ne ricevis ĝin.

La 18-a de aprilo okazis la kontraŭatako de la kuba armeo, nun per artilerio, kio devigis la invadintojn reeniri al la plaĝo, kie komencis la invadon. La 19-a de aprilo multaj invadintoj estis kaptitaj, aliaj klopodis fuĝi kaj ĉio finis per malsukceso de la atakintoj, dum la kuba registaro sukcesis finigi ĉion eĉ antaŭ kiam la usona registaro havu tempon por agnoski la eventualan provizoran kuban registaron instalontan en la invadita zono por permesi postan invadon fare de regulaj usonaj trupoj.

## Vidu ankaŭ 
* Operaco Mungoto

Kategorio:Konfliktoj en 1961
Kategorio:Kuba Revolucio
Kategorio:CIA
Kategorio:1961 en Usono
Kategorio:1961 en Kubo
Kategorio:John F. Kennedy
Kategorio:Invadoj fare de Usono
Rosoŝ

**Rosoŝ** estas pluraj komunumoj en Eŭropo.

* Rosoŝ (Svaljava) estas vilaĝo en Ukrainio
* Rosoŝ (Taĉiv) estas vilaĝo en Ukrainio
* Rosoŝo estas urbo en Rusio
91 Egino

**91 Egino** estas granda malhela asteroido de la asteroida zono, kun praa, karboneca komponiĝo.

## Malkovro 
Malkovris ĝin la franca astronomo Édouard Jean-Marie Stephan la  en la observatorio de Marsejlo (Francio).

## Nomo 
Ĝi ricevis la nomon de la nimfo Egino, kiun Zeŭso forkaptis kaj portis sur insulon, de tiam nomata insulo Egino en la Sarona Golfo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1866
Fuji Speedway

eta|dekstre|Mapo de Fuji Speedway
**Fuji Speedway** estas cirkvito por konkursoj de Formulo 1 sur Fuĵi-Monto en Japanio.

* **Longo**: 4,563 km
* **Kurbiĝoj**: 16
* **Plej rapida giro**: 1:18:426 de Felipe Massa (2008)

## Ora listo 
Kategorio:Kurejoj de Formulo Unu
Rodnikivka

**Rodnikivka,** ukraine **Родниківка** hungare **Beregforrás** [beregforAŝ] estas malgranda vilaĝeto en Ukrainio, en Transkarpata provinco, en distrikto Svaljava.
eta|dekstra|180ra|Transkarpata provinco en Ukrainio
eta|dekstra|160ra|Distrikto de Svaljava en Transkarpatio

## Bazaj informoj 
* 
* Areo: &nbsp;km²
* Alto super marnivelo:
* Loĝantaro: 860
* Poŝtkodo: 89310
* Telefonprefikso: +380 3133

## Situo 
Rodnikivka troviĝas de Svaljava je 22 km-oj.

## Historio 
La vilaĝo fondiĝis en 1600. En 1910 vivis en Beregforrás 503 loĝantoj, (445 rutenoj, 21 germanoj, 31 hungaroj). Ĝis Traktato de Trianon Beregforrás apartenis al Hungara reĝlando, al Bereg, al distrikto de Munkács, poste al Ĉeĥoslovakio. En 1939 la plej orienta regiono de disfalanta Ĉeĥoslovakio deklaris malgrandan sendependan respublikon. Poste Hungario okupis la respublikon kaj tuj aranĝis aŭtonomion, kies apartaĵo estis ankaŭ Rodnikivka/Beregforrás. Ekde 1945 ĝi apartenis al Sovetunio, fine ekde 1991 al Ukrainio. Ĝis 1948 la oficiala slava loknomo estis **Ізвор** [izvor].

## Vidindaĵoj 
Kategorio:Vilaĝoj de Transkarpatio
Istanbul Park

dekstra|230px
**Istanbul Park** estas cirkvito por konkursoj de Formulo 1 en Istanbulo (Turkio).

**Longeco**: 5,338 km

**Kurbiĝoj**: 14

**Plej rapida giro**: 1:24:770 de Juan Pablo Montoya (2005)

## Ora listo 
Kategorio:Kurejoj de Formulo Unu
Kategorio:Istanbulo
90 Antiope

'*90 *Antiope'''* estas asteroido de la asteroida zono, ano de la Temisa familio. En 2000 oni konstatis, ke ĝi estas duopa asteroido kies ambaŭ komponantoj havas preskaŭ saman mason.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la germana astronomo Karl Theodor Robert Luther elde Duseldorfo (Germanio).

## Nomo 
Ĝia nomo, *Antiopo* estas tiu de pluraj virinoj aŭ nimfoj de la helena mitologio, inter kiuj unu amatino de Zeŭso, unu amazono, la edzino de Laokoonto kaj de Antiopa de Makedonio.

## Duopa sistemo 
La , astronoma teamo de la observatorio W.M. Keck
de Mauna Kea, per sistemo de adaptiva optiko malkovris ke la asteroido komponiĝas el du komponantoj de preskaŭ sama maso. La "satelito" estis nomita **S/2000 (90) 1**.

La komponantoj havas respektive 87,8 ± 1&nbsp;km kaj 83,8 ± 1&nbsp;km de diametro, iliaj centroj estas disigataj de ĉirkaŭ 171&nbsp;km.
Ĉiu korpo orbitas, en orbito de malgranda discentreco, en 16,5051 horoj ĉirkaŭ la komuna baricentro (aŭ 16,509 horoj laŭ *JPL Small-Body Database Browser*).

Kaŝadoj de unu korpo far de la alia estas observeblaj elde Tero, per la Leĝoj de Kepler estis precize kalkulitaj la masoj kaj densoj de la korpoj. La malgrandeco de iliaj densoj pensigas, ke ili estas porhavaj (30 % da malpleno) aŭ eĉ estas rubamasoj.

Observoj per adaptiva optiko kaj analizo de luma kurbo montris iliajn ovalajn formojn, proksimaj de tiuj de la loboj de Roche. Tio, kiu montras ke ili ne estas monolitaj, sed konsistiĝas el amasojn da ŝtonetoj.

## Noto kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
*  Karakteriziloj de la ĝemelaj asteroidoj 90 Antiope (el la paĝaro de la observatorio de Parizo)
*  *Astronomy Picture of the Day'' Duopa asteroido 90 Antiope

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Kelkopaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Karl Theodor Robert Luther
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1866
92 Undino

**92 Undino** estas granda kaj tre hela asteroido de la asteroida zono, kun granda albedo.

## Malkovro 
Malkovris ĝin, la  la usona astronomo Christian Heinrich Friedrich Peters en la observatorio de Clinton (Nov-Jorkio, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo, Undino, estas tiu de riveraj feinoj, en la nord-ĝermana mitologio (iel ekvivalentoj de la grekaj najadoj). Tiu nomo konatiĝis pro la rakonto pri Undino, de Friedrich de la Motte Fouqué, verkita en 1811.

## Ecoj 
92 Undino estas ano de la Verita familio.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Christian Heinrich Friedrich Peters
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1867
Aŭtokurejo de Aintree

**Aŭtokurejo de Aintree** (pron. ejntri; angle *Aintree Motor Racing Circuit*) estas konstruita por vetkuroj de aŭtoj en la kategorio Formulo 1. La kurejo estas 4828 metrojn longa kaj havas 8 kurbojn. En la jaroj 1955, 1957, 1959, 1961 kaj 1962 tie okazis Formulo-1-konkursoj pri la Brita Grandpremio. La plej rapidan rondveturon faris Jim Clark en 1962, kun la rezulto 1:55.0.

dekstra|eta|230ra|La aŭtokurejo de Aintree en Britujo kaj ĝiaj ok kurboj

## Listo de venkintoj 
Kategorio:Kurejoj de Formulo Unu
Úhřetická Lhota

Municipo **Úhřetická Lhota** situas en Ĉeĥio, regiono Pardubice, distrikto Pardubice, sur deklivo apud valo de la rivero Novohradka, 10&nbsp;km sudoriente de la urbo Pardubice kaj 8&nbsp;km nordoriente de la urbo Chrudim. Vivas ĉi tie  ().

La vilaĝo sternas sur milda deklivo sur dekstra flanko de la rivero Novohradka, kiu kelkcent metroj sub Úhřetická Lhota enfluas en riveron Chrudimka. Nordoriente de la vilaĝo situas domaro Háje, kiu havas ses domojn kaj apartenas al Úhřetická Lhota. Laŭlonge de kanalo Zmínka situas malgranda inundarbaro, en kiu aperas raraj kreskaĵoj.

## Loĝantaro 
## Bibliografio 
* Marek Podhorský: *Pardubický kraj*. Eldonis freytag & berndt, eldonejo en Prago en j. 2004.

## Eksteraj ligiloj 
* Paĝaro de mikroregiono Loučná  
* Mapo

Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Pardubice
Kategorio:Municipoj en distrikto Pardubice
Kategorio:Setlejoj en Svitava montetaro
Kategorio:Setlejoj sur Chrudimka
Kategorio:Setlejoj en Ĉeĥio kun nomo Lhota
93 Minerva

'*93 *Minerva'''* estas granda kaj malhela triopa asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Malkovris ĝin, la  la usona astronomo James Craig Watson el la observejo de Ann Arbor (Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo estas tiu de la romia diino Minerva, filino de Jupitero kaj romia ekvivalentino de la helena diino Atena.

## Satelitoj 
La , la sistemo de adaptiva optiko de la observatorio W.M. Keck montris ke 93 *Minerva* havas du naturajn satelitojn de 3 kaj 4&nbsp;km de diametro, orbitantaj respektive je 630&nbsp;km kaj 380&nbsp;km de la centra korpo.

Tiuj asteroidaj satelitoj estis respektive nomitaj *'S/(93) 1 *Aegis*** kaj **S/(93) 2 *Gorgoneion*'*. En la helena mitologio, la *Aegis* (aŭ Egido) estis la simbolo de la dia povo de Atena: haŭto de kaprino aŭ magia ŝildo laŭ la mitoj; kaj la *Gorgoneion* estas la kapo de gorgono (aŭ figuro de ĝi) fiksita sur la egido.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
*  Ĉu la triopa asteroido *Minerva'' estas beba-Cereso ?
*  (93) Minerva, S/2009 (93) 1, and S/2009 (93) 2; paĝo de Robert Johnston

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Kelkopaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de James Craig Watson
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1867
Cirkvito de Bremgarten

230ra

Bremgarten estas cirkvito por konkursoj de Formulo 1 en Svisio.

**Longeco**: 7,280 km

**Kurbiĝoj**: 13

**Plej rapida giro**: 2:39:700 de Juan Manuel Fangio (1954)

## Ora listo 
Kategorio:Kurejoj de Formulo Unu
94 Aurora

'*94 *Aurora''''' estas tre granda kaj malhela asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Malkovris ĝin la  la usona astronomo James Craig Watson el la observejo de Ann Arbor (Usono).

## Nomo 
Ĝi ricevis la nomon de la romia diino Aŭroro, personiĝo de la matena krepusko.

## Ecoj 
Mezuroj per stelaj kaŝadoj donis dimensiojn de 225×173&nbsp;km, kaj infraruĝaj observoj donis mezan diametron de 209,4&nbsp;km.

## Noto kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de James Craig Watson
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1867
Granatellus

alternative=GranatellusSallaeiWolf.jpg|eta|GranatellusSallaeiWolf
***Granatellus*** estas genro de birdoj iam lokitaj en la familio de Paruliedoj, kvankam biokemiaj analizoj sugestas ties apartenon al la familio de la Kardinaledoj., movo sekvata de la American Ornithologists' Union en 2009.

## Specioj 
* Rozbrusta kardinalo (*Granatellus pelzelni*)
* Grizgorĝa kardinalo (*Granatellus sallaei*)
* Ruĝbrusta kardinalo (*Granatellus venustus*)

Kiel plej parto de la nomoj sugestas, ĉiuj havas **ruĝajn al rozkolorajn ampleksajn kaj rimarkindajn areojn ĉe brustoj**.

## Referencoj 
Kategorio:Paseroformaj
Kategorio:Paruliedoj
Kategorio:Birdoj de Ameriko
Ain-Diab Circuit

230px

Ain-Diab Circuit estis kurejo por konkursoj de Formulo 1 en Maroko.

**Longeco**: 7,618&nbsp;km

**Kurbiĝoj**: 4

**Plej rapida giro**: *nekonata*

## Ora listo 
Kategorio:Kurejoj de Formulo Unu
Grizgorĝa kardinalo

La **Grizgorĝa kardinalo** (***Granatellus sallaei***) estas specio de birdo de la familio de la Kardinaledoj iam lokitaj en la familio de Paruliedoj. 

Ĝi troviĝas en Belizo, Gvatemalo kaj Meksiko en teritorio sufiĉe aparta el tiu de la Rozbrusta kardinalo en Orinoko kaj Amazono, sed pli proksime al tiu de la alia samgenra specio nome Ruĝbrusta kardinalo, kiu estas nur iom pli norda kun teritorio ĉe pacifika Meksikio. Ties natura habitato estas subtropikaj aŭ tropikaj sekaj arbaroj.

Ĝi estas specio tre simila al la proksima taksonomie sed malproksima geografie nome Rozbrusta kardinalo, sed sen blanka gorĝareo, kiu ĉe tiu ĉi estas malhelgriza kiel la supraj partoj, kaj kun ne tiom ampleksaj nek tiom ruĝaj subaj partoj kiuj havas pli ampleksajn blankajn flankojn. Ĝiaj supraj partoj estas malhelgrizaj kun iom da blueca nuanco escepte ke nigriĝas en vizaĝo kie rimarkindas tre kontrasta kaj blanka superokula strio malantaŭen, tute malkutima almenaŭ inter parulioj kaj ĉe tiu ĉi specio eĉ pli markata kaj pli malantaŭ aol ĉe la Rozbrusta kardinalo. La beko kaj kruroj estas same malhelgrizaj.

## Referencoj 
* BirdLife International 2004.  Granatellus sallaei.   2006 IUCN Ruĝa Listo de Minacataj Specioj. Konsultita la 26an de julio 2007.

Kategorio:Paseroformaj
Kategorio:Paruliedoj
Kategorio:Birdoj de Ameriko