open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
4-Tridekanono

**4-Tridekanono** aŭ **propila nonila ketono** estas organika kombinaĵo rezultanta el interagado de la butanalo kaj **kloro-nonano**. Ĝi estas blanka, brulema solidaĵo, nesolvebla en akvo. 4-Tridekanono posedas 13 karbonatomojn, 26 hidrogenatomojn kaj 1 oksigenatomon. 4-Tridekanono estas nature okazanta ketono kiu apartenas al la klaso de la neciklaj ketonoj. Ĝi estas volatila kunmetaĵo kun intensa odoro, kiu troviĝas en pluraj plantoj, inkluzive de tomato, franca fabo, maizo kaj rizo. La kunmetaĵo ankaŭ estas sintezita per kelkaj insektoj, kiel ekzemple la luzerna larvo, kiel defenda mekanismo kontraŭ predantoj.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Preparado de la **4-tridekanono** per traktado de **butila klorido** kaj **nonano**:

### Sintezo 2 
* Preparado de la **4-tridekanono** per oksidado de la **4-tridekanolo**:

### Sintezo 3 
* Preparado de la **4-tridekanono** per traktado de **butanalo** kaj **klorononano**:

### Sintezo 4 
* Preparado de la **4-tridekanono** per traktado de **dekanalo** kaj **propila klorido**:

## Vidu ankaŭ 
* Ketonoj

## Referencoj 
T
Pokojov

**Pokojov** () estas municipo de Ĉeĥio troviĝanta en&nbsp;distrikto Žďár nad Sázavou en&nbsp;Regiono Vysočina. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1483.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Dia torturo en vilaĝplaco

Kategorio:Municipoj en distrikto Žďár nad Sázavou
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Žďár nad Sázavou
Kategorio:Setlejoj en Křižanova montetaro
Silabkanto

**Silabkantado** estas kantado nevorta, ĉe kiu oni kantas per unu aŭ pluraj vokaloj (ofte /a/) aŭ malpli simplaj silaboj (ofte *la la la* aŭ solfeĝo). Silabkantadon oni povas praktiki kiel voĉan ekzercon, aŭ prezenti kiel muzikaĵon.

**Silabkanto** estas tia silabkantada komponaĵo, destinita por publika plenumo.

En popola kulturo, ekster klera muzika kaj foje kiel infanludo, eblas preni frazon aŭ tutan kanton kaj anstataŭi ĉiujn vokalojn per unusola, tiel ke la rezulto iĝas monotona. Ekzemple en Hispanio oftas preni precizan frazon "Cuando Fernando Séptimo usaba paletó" (Kiam Ferdinando la 7-a uzis palton) kaj konverti ĝin en "Kandá Farnanda Sáptama asaba palatá palatá asaba palatá, Kendé Fernende Septeme esebe peletá peletá esebe peleté", kaj tiel plu.  

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* Silabkanto de Maurice Ravel (etudo en formo de habanero). Kantas Cecilia Bartoli.
* Silabkanto de Sergej Raĥmaninov. Kantas Veronika Ĝioeva.
* Silabkanto de A.I. Ostrovskij. Kantas Eduard Ĥil (s-ro Trololo).

Kategorio:Voĉa muziko
Geraldine Ferraro

**Geraldine Anne FERRARO** (la 23-an de aŭgusto 1935 - la 26-an de marto 2011) estis advokato kaj politikisto de la Demokrata Partio, membro de la Usona Ĉambro de Reprezentantoj kaj la unua virino elektita por esti kandidato por la pozicio de vicprezidanto nome de unu el la plej grandaj partioj en Usono.

## Vivo 
Ferrero, kiu kreskis en Nov-Jorkio, instruis en bazlernejo, kaj samtempe studis juron en vesperaj studoj en Fordham University, kiun ŝi diplomiĝis en 1960. En 1974, ŝi komencis labori kiel advokato en la Kvinza ''District Attorney's Office*, kie ŝi gvidis la Specialajn Viktimojn-Agentejon kiu traktis sekskrimojn, infanmistrakton kaj hejman perforton. Ŝi estis elektita al la Kongreso en 1978, kie ŝi malrapide laboris supren ene de la partihierarkio, temigante leĝaron por alporti egalecon al virinoj en la kampoj de salajroj, pensioj kaj emeritiĝplanoj.

En 1984, iama Vicprezidanto Walter Mondale, tiutempe kandidato por la prezidanteco de Usono, elektis ŝin kiel sian balotpartneron, kiel kandidaton por Vicprezidanto, en la venontaj elektoj. Akceptante tiun nomumon, ŝi ankaŭ iĝis la unua amerikano de itala deveno estanta nomumita por la pozicio de Vicprezidanto de unu el la plej gravaj partioj. La pozitiva balotenketrespondo sekvanta la nomumon de Ferrero kiel vicprezidanto ne daŭris ĝis la parlamentaj balotadoj en novembro de tiu jaro kaj ŝi kaj Mondale estis venkitaj en la elektoj fare de la aktuala prezidanto Ronald Reagan kaj lia vicprezidanto, George H. W. Bush.

Ferrero kuris dufoje en la antaŭbalotoj de la Demokrata Partio por la Usona Senato, en 1992 kaj 1998, sed perdis ambaŭ fojojn. Ŝi ankaŭ funkciis kiel la usona ambasadoro ĉe la Komisiono de Unuiĝintaj Nacioj pri Homaj rajtoj inter 1993 kaj 1996, dum la periodo de la prezidanto Bill Clinton, krome ŝi ankaŭ disvolvis karieron kiel ĵurnalisto, verkisto kaj entreprenisto kaj partoprenis en la kampanjo por La prezidanta nomumo de Demokrata Hillary Clinton en - 2008.

En siaj lastaj jaroj, ŝi luktis kontraŭ la multipla mjelomo malsano kiu estis malkovrita en ŝia korpo. Komence de marto 2011, ŝi estis akceptita en la Masaĉuseca Ĝenerala Hospitalo, por trakti la doloron de la malsano, kaj tie ŝi disvolvis pneŭmoniton, kiu kaŭzis komplikaĵojn en la malsano. Ŝi mortis en la hospitalo la 26-an de marto 2011.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* Text of speech accepting Democratic Party nomination for Vice President of the United States, , 1984
* FBI file on Geraldine Ferraro
* "Geraldine Ferraro" – Video produced by *Makers: Women Who Make America*
* *Geraldine Ferraro: Paving the Way* – Documentary film about Geraldine Ferraro
* "Geraldine A. Ferraro collected news and commentary" at *The New York Times''

Kategorio:Usonaj politikistoj
Kategorio:Italaj usonanoj
Kategorio:Usonaj ambasadoroj
Kategorio:Usonaj feministoj
Kategorio:Usonaj aŭtobiografoj
Kategorio:Mortintoj en 2011
Kategorio:Naskiĝintoj en 1935
Kategorio:Personoj de Novjorko
5-Tridekanono

**5-Tridekanono** aŭ **butila oktila ketono** estas organika kombinaĵo rezultanta el interagado de la pentanalo kaj kloro-oktano. Ĝi estas senkolora aŭ blanka solidaĵo kun malalta fandopunkto, nesolvebla en akvo. 5-Tridekanono posedas 13 karbonatomojn, 26 hidrogenatomojn kaj 1 oksigenatomon. 5-Tridekanono uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de insekticidoj kaj farmaciaĵoj.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Preparado de la **5-tridekanono** per traktado de **pentila klorido** kaj **oktano**:

### Sintezo 2 
* Preparado de la **5-tridekanono** per oksidado de la **5-dekanolo**:

### Sintezo 3 
* Preparado de la **5-tridekanono** per traktado de **pentanalo** kaj **klorooktano**:

### Sintezo 4 
* Preparado de la **5-tridekanono** per traktado de **nonanalo** kaj **butila klorido**:

## Vidu ankaŭ 
* Ketonoj

## Referencoj 
T
41661 Heathercraig

'*41661 *Heathercraig'''* estas asteroido de la ĉefa asteroida zono, en orbita resonanco 7:2 kun Jupitero.

Ĝi estis malkovrita la 22-an de septembro 2000 en la kadro de la astronomia kampanjo *Lowell Observatory Near-Earth-Object Search* (LONEOS) elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, sudoriente de Flagstaff (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Heather Craig'', fakulinon pri merkatikaj operacioj por la Observatorio Lowell kaj kun-fondintinon de Astronomio el Krano Flagstaff, Usono. Ŝi kontribuis por grandigi la videblon de la komunumo kaj kreskigi la frekventon de la Observatorio per disvolvo de la merkatikaj sistemoj kaj analizoj.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LONEOS
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
2-Tridekanono

**2-Tridekanono** aŭ **2-tridekanono** estas organika kombinaĵo rezultanta el interagado de la acetaldehido kaj **kloroundekano**. Ĝi estas blanka, flava aŭ oranĝokolora, brulema solidaĵo kun herbeca odoro, preskaŭ nesolvebla en akvo. 2-Tridekanono posedas 13 karbonatomojn, 26 hidrogenatomojn kaj 1 oksigenatomon. 2-Tridekanono aspektas tipe grasan profilon kun iomete spica karaktero kaj laktecaj, ketonaj kaj fromaĝaj nuancoj. Ĝi bone funkcias kiam aldonata al fromaĝo, butero, nukso, viando kaj tropikaj fruktoj. 2-Tridekanono estis detektita, sed ne kvantigita en pluraj malsamaj manĝaĵoj, kiel ĝardenaj cepoj (Allium cepa), ruĝa cepo, verda cepo, ĉiamverdaj rubusoj (Rubus laciniatus), kaj kimraj cepoj (Allium fistulosum).

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Preparado de la **2-tridekanono** per traktado de **acetila klorido** kaj **undekano**:

### Sintezo 2 
* Preparado de la **2-tridekanono** per oksidado de la **2-Tridekanolo**:

### Sintezo 3 
* Preparado de la **2-tridekanono** per traktado de **acetaldehido** kaj **kloroundekano**:

### Sintezo 4 
* Preparado de la **2-tridekanono** per traktado de **dodekanalo** kaj **klorometano**:

5

## Vidu ankaŭ 
* Ketonoj

## Referencoj 
T
6-Tridekanono

**6-Tridekanono** aŭ **pentila heptila ketono** estas organika kombinaĵo rezultanta el interagado de la heksanalo kaj kloroheptano. Ĝi estas senkolora aŭ blanka, brulema solidaĵo kun malalta fandopunkto, nesolvebla en akvo. 6-Tridekanono posedas 13 karbonatomojn, 26 hidrogenatomojn kaj 1 oksigenatomon. 6-Tridekanono povas esti sintezita per diversaj metodoj, inkluzive per ekstraktado de tomatofolioj, kemia sintezo kaj mikroba fermentado. La plej ofta metodo de sintezo estas ekstraktado el tomatofolioj, kiu implikas la uzon de solviloj por ĉerpi la kunmetaĵon el la folioj. Kemia sintezo implikas la uzon de kemiaj reakcioj por produkti 6-Tridekanonon, dum mikroba fermentado implikas la uzon de mikroorganismoj por produkti la kunmetaĵon.

6-Tridekanono pruviĝis havi diversajn biokemiajn kaj fiziologiajn efikojn. En agrikulturo, ĝi montriĝis kapabla redukti insektan manĝadon kaj ovodemetadon, kiuj povas kaŭzi redukton de damaĝo al kultivado. Ĝi ankaŭ pruviĝis kapabla redukti fungan kreskadon, kio povas konduki al redukto de plantmalsanoj. En medicino, ĝi pruviĝis forte malhelpi la kreskon de kanceraj ĉeloj, reduktas inflamon kaj induktas apoptozon. Ĝi ankaŭ pruviĝis havi antioksidigajn propriecojn, kiuj povas helpi protekti ĉelojn kontraŭ oksidiga damaĝo.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Preparado de la **6-tridekanono** per traktado de **heksanoila klorido** kaj **heptano**:

### Sintezo 2 
* Preparado de la **6-tridekanono** per oksidado de la **6-tridekanolo**:

### Sintezo 3 
* Preparado de la **6-tridekanono** per traktado de **heksanalo** kaj **kloroheptano**:

### Sintezo 4 
* Preparado de la **6-tridekanono** per traktado de **heksanalo** kaj **heptila klorido**:

## Vidu ankaŭ 
* Ketonoj

## Referencoj 
T
3-Tridekanono

**3-Tridekanono** aŭ **3-tridekanono** estas organika kombinaĵo rezultanta el interagado de la propanalo kaj **kloro-dekano**. Ĝi estas senkolora aŭ blanka solidaĵo, preskaŭ nesolvebla en akvo. 3-Tridekanono posedas 19 karbonatomojn, 30 hidrogenatomojn kaj 1 oksigenatomon kaj 1. 3-Tridekanono uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de gustigaĵoj kaj diluaĵoj. 3-Tridekanono estas grava kunmetaĵo en la biokemiaj procezoj de multaj organismoj, inkluzive de homoj. Ĝi funkcias kiel peranto en la metabolaj vojoj de grasacido sintezo kaj degenero. Aldone, 3-tridekanono ludas rolon en la formado de ketonaj korpoj, kiuj estas gravaj energifontoj por multaj organismoj.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Preparado de la **3-tridekanono** per traktado de **propanoila klorido** kaj **dekano**:

### Sintezo 2 
* Preparado de la **3-tridekanono** per oksidado de la **3-Tridekanolo**:

### Sintezo 3 
* Preparado de la **3-tridekanono** per traktado de **propanalo** kaj **klorodekano**:

### Sintezo 4 
* Preparado de la **3-tridekanono** per traktado de **undekanalo** kaj **kloroetano**:

## Vidu ankaŭ 
* Ketonoj

## Referencoj 
T
Zetzwil (stacidomo)

**Zetzwil** estas fervoja stacidomo en Zetzwil, Svislando.

## Vidu ankaŭ 
* Zetzwil
* Listo de fervojaj stacioj en Svislando

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Fervojaj stacioj en Svislando
Kategorio:Kulm (distrikto)
Krásněves

**Krásněves** () estas municipo de Ĉeĥio troviĝanta en&nbsp;distrikto Žďár nad Sázavou en&nbsp;Regiono Vysočina proksimume 11 km norde de Velké Meziříčí. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La municipo devene apartenis al burgo Tasov. En la jaro 1350 translasis Jan z Tasova la municipon al sia bofilo Václav, kiu en la jaro 1358 kunigis ĝin kun senjorujo de sia frato Ratibor.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Voktejo, n-ro 3
* Statuo de sankta Johano Nepomuka

Kategorio:Municipoj en distrikto Žďár nad Sázavou
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Žďár nad Sázavou
Kategorio:Setlejoj en Křižanova montetaro
3-Tetradekanono

**3-Tetradekanono** aŭ **propila dekila ketono** estas organika kombinaĵo rezultanta el interagado de la propanalo kaj **kloroundekano**. Ĝi estas blanka aŭ flava solidaĵo, 0,00146 g/l en akvo. 3-Tetradekanono posedas 14 karbonatomojn, 28 hidrogenatomojn kaj 1 oksigenatomon. 3-Tetradekanono uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de farmaciaĵoj kaj insekticidoj.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Preparado de la **3-tetradekanono** per traktado de **propanoila klorido** kaj **undekano**:

### Sintezo 2 
* Preparado de la **3-tetradekanono** per oksidado de la **3-tetradekanolo**:

### Sintezo 3 
* Preparado de la **3-tetradekanono** per traktado de **propanalo** kaj **kloroundekano**:

### Sintezo 4 
* Preparado de la **3-tetradekanono** per traktado de **dodekanalo** kaj **kloroetano**:

## Vidu ankaŭ 
* Ketonoj

## Referencoj 
T
Oslavička

**Oslavička** () estas municipo de Ĉeĥio en distrikto Žďár nad Sázavou. En  vivis en la vilaĝo . Al la 1-a de januaro 2007 la municipo estis transgvidita el distrikto Třebíč.

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo estas el la jaro 1360.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Aleo laŭlonge laŭ vojo kondukanta al arbaristejo Majerova hájenka
* Restaĵo de senjora burgejo Oslavička
* Monumenteto al Emil Mikyska kaj Jan Uhlíř, partizanoj, kiuj falis en bataloj kontraŭ germanoj
* Sonorilejo de Naskiĝo de Virgulino Maria

Kategorio:Municipoj en distrikto Žďár nad Sázavou
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Žďár nad Sázavou
Kategorio:Setlejoj en Křižanova montetaro
Ernő Czóbel

**Ernő Czóbel** [ernO cObel], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Czóbel Ernő** estis hungara politikisto, altlerneja instruisto, framasono ekde 1915. Liaj familiaj nomvariantoj kun nehungaraj ortografioj estis *Czobel, Žóbel, Zobel*. Lia frato estis Béla Czóbel, lia edzino Sarolta Lányi kaj ilia filino estis Anna Czóbel.

 naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
 devenis el juda familio. Li maturiĝis akiris pedagogian diplomon kun doktoriĝo en Scienca Reĝa Universitato de Budapeŝto en 1911. Pli frue jam li estis membro de Hungarlandana Socialdemokrata Partio. Post la diplomo li ekinstruis en lernejo, krome li kontribuis politikajn artikolojn. Dum la Hungara Sovetrespubliko li batalis, krome li havis plurajn postenojn. Post fiasko de la respubliko li estis kondamnita je prizono, sed en 1922 li liberiĝis en Soveta Rusio kiel ŝanĝita arestito. En Moskvo li laboris en instituta biblioteko, krome li instruis en universitato. Pro falsaj pretekstoj li estis deportita 9 jarojn, li liberiĝis en 1945, hejmenvenis post 2 jaroj. En Budapeŝto li laboris en eldonejo, krome li instruis en universitato. Li edziĝis en 1915, lia edzino naskis en post 3 jaroj. Li ricevis hungaran ŝtatan premion en 1951. 
   
## Elektitaj kontribuoj 
* *Heltai Gáspár dialógusa a részegségről és tobzódásról* (1911)
* *Berzeviczy Gergely javaslata a kontinens vámuniójáról* (1916)
* *Zur Geschichte des Kommunistenbundes* (1925)
* *Karl Marx, Chronik seines Lebens in einzeldaten* (1934)
* *Engels politikai tevékenységének fő szakaszai* (1954)
* *Marx és a magyar proletariátus* (1958)
* *Czóbel Ernő válogatott írásai* (1963)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj politikistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Hungaraj judoj
Kategorio:Hungaraj framasonoj
Kategorio:Hungaraj socialdemokratoj
Kategorio:Hungaraj komunistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kuklík

**Kuklík** () estas municipo de Ĉeĥio troviĝanta en&nbsp;distrikto Žďár nad Sázavou en&nbsp;Regiono Vysočina, 8 km norde de Nové Město na Moravě. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1534. 

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
La municipo estas kreata de unu parto de municipo, kiu konsistas el du bazaj setlejunuoj: Kuklík kaj Bořina. Al la municipo plu apartenas domaroj Balkán, Dědina, Chobot, Chobotský Dvůr, Kopec, U&nbsp;Křížku kaj V&nbsp;Koutě.

## Memorindaĵoj
* Domo n-ro 31
* Domo n-ro 37

## Pluaj fotoj 

Kuklík - č. 18.jpg|N-ro 18
Kuklík čp. 31 (02).jpg|N-ro 31 (kultura memorindaĵo)
Kuklík čp. 33.jpg|N-ro 33 (kultura memorindaĵo)
Kuklík čp. 34 (01).jpg|N-ro 34 (eksa kultura memorindaĵo)
Kuklík čp. 37 (02).jpg|N-ro 37 (kultura memorindaĵo)
Dvorská lípa 01.jpg|Tilio Dvorská lípa en Chobotský Dvůr


Kategorio:Municipoj en distrikto Žďár nad Sázavou
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Žďár nad Sázavou
Kategorio:Setlejoj en Suprasvratka montetaro
Dávid Czvittinger

'*** [cvitinger], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Czvittinger Dávid*' estis hungara bibliografo. Lia familia nomvarianto estis *Czwittinger*.
eta|

 naskiĝis  en Selmecbánya, konata ankaŭ *Schemnitz* (Hungara reĝlando, Habsburga Imperio, nuntempa Banská Štiavnica en Slovakio), li mortis  en sia naskiĝurbo.

## Biografio 
 ekde 1696 li studis teologion kaj filozofion en universitatoj de Berlino, Strasburgo, Tubingen kaj Altdorf apud Nürnberg. En Altdorf li verkis la unuan hungaran biografian leksikonon en 1711. Dum verkado li havis malfacilaĵojn, kiuj kaŭzis ŝuldojn, eĉ li estis en malliberejo por ŝuldistoj. En 1713 li rifuĝis kaj hejmenvenis. Hejme li ne povis akiri postenon, ĉar tiam estis erao de kontraŭreformacio, dum li estis luterano. Li ne havis idon.

## Lia ĉefverko 
* *Specimen Hungariae literatae* (1711); laŭ aboco-ordo 296 hungaraj, transilvanianaj, kroataj kaj dalmataj biografioj

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj bibliografoj
41671 Benhardesty

'*41671 *Benhardesty'''* estas meze granda, hela asteroido de la ĉefa asteroida zono, en orbita resonanco 1:3 kun Marso.

Ĝi estis malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo "LONEOS" (*Lowell Observatory Near-Earth-Object Search*)  elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, sudoriente de Flagstaff (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Benjamin Hardesty'', Instrumentan Scienciston ĉe la Observatorio Lowell, responsulon pri la bontenado kaj kreo de astronomia esplora instrumentaro. Li estis kerna en la konstruo de la Teleskopo de 4,3 m. de la Observatorio Lowell en Usono, kaj li daŭre puŝas la instrumentaron de Lowell al novaj estontecoj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LONEOS
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Marianne Czeke

'*** [ceke], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Czeke Marianne*' estis la unua hungara bibliotekistino, esploristo pri vivo de Teréz Brunszvik. Ŝiaj nobelaj antaŭnomoj estis *szentgyörgyi* kaj *szentgyörgyvölgyi*.

 naskiĝis la  en Sopron, ŝi mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
 depost lernado en Hungarlando ŝi plulernis en Londono (1896-1897) kaj en Kolegio de Francio (Parizo, 1898). Ŝi faras staĝon en Nacia Biblioteko de Francio. Hejmenveninta ŝi doktoriĝis en 1905, en la sekva jaro ŝi akiris pedagogian diplomon en Reĝa Universitato de Budapeŝto. Ŝi instruis jaron en lernejo, poste inter 1906-1927 ŝi estis bibliotekisto en la Universitata Biblioteko (ELTE) kiel la unua virino. Inter 1928-1934 ŝi laboris en pedagogia biblioteko, fine ĝis la emeritiĝo en 1935 en Tutlanda Biblioteko Széchényi. 

## Elektitaj kontribuoj 
* *Lessing és Shakespeare* (disertaĵo, 1905)
* Walter Raleigh: *Shakespeare* (tradukaĵo, 1909)
* *Lemouton Emilia Shakespeare összes drámai műveinek első magyar fordítója* (1911)
* *Shakespeare-könyvtár* (katalogo, 1920) 
* Alexandre Dumas (patro): *Bragelonne vicomte. A Három testőr trilógia befejező része. 1-6. köt.* (kuntradukisto, 1924)
* Edgar Rice Burroughs: *Tarzan visszatérése* (tradukaĵo, 1924)
* *Czeke Marianne–H. Révész Margit: Gróf Brunsvik Teréz élet- és jellemrajza, emlékirata* (kunaŭtoro, biografio, 1926) 
* *Wilsontól–Rooseveltig. Értekezés a történet és a politika köréből* (studo, 1939)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio legebla en la 5-a paĝo
* hungarlingva biografio legebla en la 221-a paĝo

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj bibliotekistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Taneli

**Taneli** estas finna vira nomo.

## Konataj Taneli-oj 
* Taneli Mäkelä, filmefikanto
* Daniel Cajanus, "Pitkä-Taneli", giganto.

Kategorio:Finna lingvo
Le Reymond (stacidomo)

**Le Reymond** estas fervoja stacidomo en La Chaux-de-Fonds, Svislando.

## Vidu ankaŭ 
* La Chaux-de-Fonds
* Listo de fervojaj stacioj en Svislando

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Fervojaj stacioj en Svislando
Kategorio:La Chaux-de-Fonds
7-Tetradekanono

**7-Tetradekanono** aŭ **duheksilketono** estas organika kombinaĵo rezultanta el interagado de la heptanalo kaj kloroheptano. Ĝi estas blanka aŭ flava, brulema solidaĵo, 0,00146 g/l en akvo. 7-Tetradekanono posedas 14 karbonatomojn, 28 hidrogenatomojn kaj 1 oksigenatomon. 7-Tetradekanono uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de farmaciaĵoj kaj insekticidoj.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Preparado de la **7-tetradekanono** per traktado de **heptanoila klorido** kaj **heptano**:

### Sintezo 2 
* Preparado de la **7-tetradekanono** per oksidado de la **7-tetradekanolo**:

### Sintezo 3 
* Preparado de la **7-tetradekanono** per traktado de **heptanalo** kaj **kloroheptano**:

### Sintezo 4 
* Preparado de la **7-tetradekanono** per traktado de **oktanalo** kaj **heksila klorido**:

## Vidu ankaŭ 
* Ketonoj

## Referencoj 
T
Finnlanda mararmeo

La **Finnlanda Mararmeo** (, ) estas unu el la branĉoj de la defenda armeo de Finnlando. La mararmeo laborigas 2300 homojn kaj proksimume 4300 junaj finnoj kadre de la deviga militservo estas trejnitaj ĉiujare. La Finna Mararmeo ankaŭ inkludas marbordajn fortojn kaj marbordan artilerion.

## Organizado 
Laŭ la stato de somero 2023, la komandanto de la Mararmeo estas la malfronta admiralo ("kontraŭadmiralo") *Jori Harju*. La mararmeo estas organizita en la mararmea komando, tri brigado-nivelaj unuoj kaj la maroficira akademio. Ekde 1998 la mararmeo ankaŭ inkludas la brigadon *Nyland* en Dragsvik, kie finnaj marsoldatoj aŭ "marbordaj ĉasistoj" estas trejnataj. La brigado estas la nura svedlingva unuo en la lando kaj ĝi pluportas la tradiciojn kaj batalhonorojn de la regimento *Nyland* (Uusimaa) de la Svedia armeo.

## Eksteraj ligiloj 
*  (,  kaj ) 

Kategorio:Mararmeo
Kategorio:Mararmeoj laŭ landoj
Mararmeo
Svedia armeo

La **Svedia armeo** () estas la terarmea branĉo de la defenda armeo de Svedio. 

## Historio
La unua ĝermo de la nuna armeo devenas de la jaro 1521, kiam la viroj de Dalarna elektis 16 junajn kapablajn virojn kiel Reĝa gvardio por la ribela nobelo Gustav Vasa en la Sveda Milito de Liberigo kontraŭ la Unio de Kalmar tiam regata fare de la monarkio de Danio, tiel farante la nuntempajn gvardianojn unu el la plej aĝaj regimentoj tutmonde ankoraŭ nun aktive deĵorantaj.

## Eksteraj ligiloj 
*  () 

eta|maldekstra|320ra|

Kategorio:Armeo
Kategorio:Armeoj laŭ landoj
Kategorio:Armeo de Svedio
Unčín

**Unčín** () estas municipo de Ĉeĥio troviĝanta en&nbsp;distrikto Žďár nad Sázavou en&nbsp;Regiono Vysočina. Vivas ĉi tie  (). Tra Unčín trafluas rivero Svratka, kiu fontas sur deklivoj de montoj Křivý javor kaj Žákova hora en Žďárské vrchy.

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1379. 

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj
Ĉe ŝoseo al Ubušín situas monumento de Jan Dobiáš kaj František Kovář, kiuj falis dum la dua mondmilito.

## Pluaj fotoj 

Údolí Svratky mezi Unčínem a Dalečínem.jpg|Valo de Svratka inter Unčín kaj Dalečín
Svratka mezi Unčínem a Dalečínem.jpg|Svratka inter Unčín kaj Dalečín

Kategorio:Municipoj en distrikto Žďár nad Sázavou
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Žďár nad Sázavou
Kategorio:Setlejoj en Suprasvratka montetaro
Kategorio:Setlejoj sur Svratka
Konsonanta-vokala skribo

**Konsonanta-vokala skribo** estas skribsistemo en kies alfabeto disponeblas literoj kaj por konsonantoj, kaj por vokaloj.

Supozeble la historie unua konsonanta-vokala skribo estas la greka, bazita sur la konsonanta fenica alfabeto, al iuj el kies literoj la grekoj atribuis vokalan valoron. De la greka tiun koncepton pruntis la alfabetoj kaj skribsistemoj etruska, latina kaj novlatinaj (inter ili la Esperanta), cirilaj, armena, kartvela kaj multaj aliaj.

Ĉiuj skribsistemoj Eŭropaj estas konsonanta-vokalaj, tial ofte, kvankam malĝuste, oni rezervas la terminon *alfabeta skribo* speciale por tiu tipo (kvankam ankaŭ la skriboj konsonantaj kaj silabaj egale estas alfabetaj). Eĉ pli konfuze, iuj misuzas tiusence la terminon *alfabeto*. En la precizema lingvo Esperanto tio estas evitinda.

Kategorio:Tipoj de skribsistemoj
Segunda piel

***Segunda piel*** (Dua haŭto) estas hispana filmo de 1999 reĝisorita de Gerardo Vera. La scenaron verkis la propra Vera kaj Ángeles González Sinde. La titolo *Dua haŭto* estas aludo al la duobla vivo de Alberto kaj al la profesio de Diego, kiel haŭtkuracisto. La filmo ricevis kelkajn premiojn.

## Intrigo 
La filmo rakontas la historion de Alberto (Jordi Mollá), edzo de Elena (Ariadna Gil). Ambaŭ kunulas el mezlernejo kaj havas filon, sed ilia rilato malbonas. Samtempe, Alberto sekvas amrilaton kun Diego (Javier Bardem), samseksema kuracisto pli malferma.

Elena malkovras, ke Alberto malfidas, sed dekomence ŝi ne scias, ke la malfido okazas kun viro, kion poste ŝi malkovros, kio okazigos al ŝi profundan deprimon kaj maltrankvilon. Alberto dubegas: li amas sian edzinon, sed ne kapablas kontroli siajn amsentojn por Diego, li vivas la stereotipan konflikton de edzo kun fortaj samseksemaj klinoj.

La tragedia fino enhavas kroman mesaĝon de amo kaj toleremo, kiam la perfidita edzino kaj la kuracisto interkonatiĝas.

## Geaktoraro kaj roluloj 
* 

Kategorio:Hispanaj filmoj
Kategorio:Dramaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1999
Kategorio:GLAT-filmoj
7-Tridekanono

"**7-Tridekanono** aŭ **enantono** estas organika kombinaĵo rezultanta el interagado de la heptanalo kaj kloroheksano. Ĝi estas senkolora likvaĵo aŭ blanka solidaĵo, 0,00453 g/l en akvo. 7-Tridekanono posedas 13 karbonatomojn, 26 hidrogenatomojn kaj 1 oksigenatomon. 7-Tridekanono uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de gustigaĵoj kaj diluaĵoj. 7-Tridekanono, ankaŭ konata kiel 7-TDC, estas volatila organika komponaĵo derivata el la oksigenado de grasaj acidoj. Ĝi estas senkolora likvaĵo kun milda odoro kaj estas uzata en diversaj industriaj kaj sciencaj aplikoj. 7-TDC estas ŝlosila komponaĵo en la sintezo de multaj organikaj komponaĵoj, kaj ĝiaj unikaj propraĵoj igas ĝin valora ilo en esploraj laboratorioj.

7-Tridekanono estas sintezita el la oksigenado de grasaj acidoj, specife de la oksigenado de tridekanata acido. La oksigenadprocezo implikas la uzon de oksigena agento kiel **kroma trioksido**, kiu kutime konvertas la grasacidon en aldehidon. La aldehido tiam konvertiĝas en 7-Tridekanonon per aldono de bazo kiel ekzemple natria hidroksido. Ĉi tiu metodo de sintezo estas relative simpla kaj kostefika, igante ĝin alloga elekto por esploristoj.

7-Tridekanono estas multflanka komponaĵo kaj estas uzata en ampleksa variado de sciencaj esploroj, inkluzive de la sintezo de aliaj organikaj komponaĵoj, la studo de biokemiaj procezoj kaj la esploro de fiziologiaj efikoj. Ĝi ankaŭ estas uzata kiel insekto-forpuŝilo kaj kiel konservanto en manĝaĵoj. Krome, 7-Tridekanono estis uzita en la sintezo de aliaj kunmetaĵoj, kiel ekzemple poliuretanoj, poliesteroj, kaj poliamidoj."

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Preparado de la **7-tridekanono** per traktado de **heptanoila klorido** kaj **heksano**:

### Sintezo 2 
* Preparado de la **7-tridekanono** per oksidado de la **7-tridekanolo**:

### Sintezo 3 
* Preparado de la **7-tridekanono** per traktado de **heptanalo** kaj **kloroheksano**:

### Sintezo 4 
* Preparado de la **7-tridekanono** per traktado de **heksanalo** kaj **heptila klorido**:

### Sintezo 5 
* Preparado de la **7-tridekanono** per pirolizo de la **kalcia heptanato**:

## Vidu ankaŭ 
* Ketonoj

## Referencoj 
T
Ķekava (rivero)

La rivero **Ķekava** (kontraŭflue ankaŭ nomiĝas **Ķekaviņa** kaj **Bakāne**) estas rivero de meza Latvio, kiu longas 29 kilometrojn kaj enfluas la Daŭgavo. Plej grandaj alfluantoj: Sūnupīte (8 km), Butleru strauts, Zites strauts. La Upmalnieki-fosaĵo proksime de Jenči disbranĉiĝas de Ķekaviņa, kiu ligas ĝin al Misa. Misa ankaŭ estas ligita al Ķekava per la Daŭgavo-Misa kanalo, kiu kuniĝas kun la rivero post transiro de la Riga pretervojo A5 kaj, dum inundoj, drenas la akvojn de Ķekava kaj parte de Daŭgavo al Misa.

La plej grandaj setlejoj ĉe la marbordo estas urboj Baldone kaj Ķekava. La riveron transiras aŭtovojoj A5, E67/A7 (Rigo-Varsovio), P89, P91.

## Turismo 
La ĉefa navigebla itinero de la rivero estas 12 km longa de Jenči baldaŭ antaŭ la transiro de vojo A7, al Ķekaviņa golfo en urbo Ķekava. La dua vojo de Ķekava ĝis Daŭgavo estas navigebla nur kelkajn horojn jare, kiam la kluzoj de la Ķekaviņa digo estas malfermitaj. Slalomaj kuroj estas organizitaj ĉi tie ekde la 1980-aj jaroj.

Tiu sama Ķekaviņa digo estas malhelpo al la generado de salmonedoj fiŝoj, ĉar la Riga HEC blokis ilian vojon supren laŭ la Daŭgavo.

## Dimensioj 
* kompleta longeco: 
* diferenco de alteco: 31 m (1.0 m/km)

## Bildoj en urbo Ķekava 

  Dosiero:Ķekavas upīte pie Ķekavas.jpg
  Dosiero:Ķekaviņa Ceriņu parkā.jpg|En Ceriņu parko
  Dosiero:Ķekaviņa pie Līču ielas - panoramio.jpg|Apud Līču strato
  Dosiero:River Ķekava in town Ķekava, February 2022 (1).jpg|Printempo

## Referencoj 
Kategorio:Riveroj en Latvio
Kastelo de Fáy (Sáta)

La **kastelo de Fáy en Sáta** estas historia monumento en vilaĝo Sáta. Tiu kastelo tre similas al Kastelo de Bánhorváti.
eta|maldekstre|Aerfoto pri la kastelo de Fáy en Sáta

## Historio 
La loka bienulo konstruis etaĝan kastelon en la 1730-aj jaroj. La lasta privata posedanto estis familio Fáy, tial lia nomo restis nomdonanto de la kastelo. Dum la longa historio pluraj trakonstruoj okazis, la plej gravan ĝuste tiu Fáy. En 1952 la kastelo estis ŝtatiĝita, poste ĝis 1993 ŝtata infanhejmo funkciis ene. Baldaŭ la kastelo estis vendita, samtempe neuzita, tamen la tegmento estis perfekte riparita.
eta|Aerfoto pri la kastelo de Fáy en Sáta

## Kastelo 
La unuetaĝa kvarangula kastelo situas sola en mezo de la vilaĝo ĉe deklivo de monteto, sed ĉirkaŭita per parko, kvazaŭ korto, ĝardeno, agrikultura kampo. La fasado estas simetria, la meza parto kun la enirejo iomete reliefas. Same reliefas la du anguloj, kie kvadrataj, jam duetaĝaj turoj estas videblaj. En la malantaŭa parto el la unua etaĝo al la alia konstruaĵo estas ponto, praktike kovrita koridoro. Tie estis iam la kuirejo, manĝejo kaj aliaj servaj ĉambroj.

## Vidu la videon 
* https://www.youtube.com/watch?v=OQwfC2l4zqY&ab_channel=%C3%89lm%C3%A9nyekV%C3%B6lgye

## Fontoj 
* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj 
* hungare kun foto
* hungare kun foto

Sata
Uhřínov (apartigilo)

Nomon **Uhřínov** havas pluraj setlejoj:
* Uhřínov, municipo en distrikto Žďár nad Sázavou
* Uhřínov (Liberk), parto de municipo Liberk en distrikto Rychnov nad Kněžnou
* Uhřínov (Hranice) (Hranice IX-Uhřínov), parto de urbo Hranice en distrikto Přerov
Uhřínov

**Uhřínov** () estas municipo de Ĉeĥio troviĝanta en&nbsp;distrikto Žďár nad Sázavou en&nbsp;Regiono Vysočina situanta 6&nbsp;km okcidente de urbo Velké Meziříčí. Vivas ĉi tie  (). Tra la vilaĝo trafluas rivero Balinka.

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1348. 

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
* Uhřínov
* Šeborov

En la jaroj 1869–1900 apartenis al la municipo ankaŭ Baliny.

## Memorindaĵoj 
* Preĝejo de Avanco de sankta Kruco
* Granda krucŝtono kun reliefo de kruco kaj ponardo
* Ŝtona kruco

## Pluaj fotoj 

Uhřínov, church.jpg|Preĝejo de Avanco de sankta Kruco
Uhřínov, municipal office.jpg|Municipa ofico
Uhřínov, middle part.jpg|Super la preĝejo
Uhřínov, lower part.jpg|Malsupra parto ĉe rivereto Balinka


Kategorio:Municipoj en distrikto Žďár nad Sázavou
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Žďár nad Sázavou
Kategorio:Setlejoj en Křižanova montetaro
Soldados de Salamina

***Soldados de Salamina*** (Soldatoj de Salamino) estas hispana filmo de 2002 reĝisorita de David Trueba. La scenaron verkis la propra Trueba baze sur samnoma novelo de la verkisto Javier Cercas, kun agado en la Hispana Enlanda Milito.

La filmo faris kelkajn intrigajn modifojn, kiel ĉe la ĉefrolulo, kiu estas virino anstataŭ viro (Ariadna Gil, kiel Lola, samnome kiel en ŝia unua filmo; ankaŭ lernanto helpas ŝin verki (Diego Luna, kiel Gastón, anstataŭ la verkisto Roberto Bolaño). Krome oni enprofundigas en la rolo de Rafael Sánchez Mazas (falangisto), La filmo estis elektita de Hispanio por la Oskar-premio al plej bona neanglalingva filmo, super *Al sur de Granada* kaj *Hotel Danubio*. La filmo ricevis krome kelkajn premiojn.

## Intrigo 
La novelisto Lola Sánchez ricevas mendon de gazeto pri la Hispana Enlanda Milito. Ŝi ekesploras, kaj trafas realan okazaĵon de malsukcesa mortpafo al falangisto Rafael Sánchez Mazas kaj ekinteresiĝas prie. Dum la malvenko de la respublikana armeo kaj ties retiriĝo tra la lasta provinco al Francio, roto mortpafas kontraŭ aro da frankismaj malliberuloj. RSM fuĝas kaj respublika milicano trovas lin, sed lasas lin foriri, kion finfine li sukcesas kun helpo de kelkaj arbaranoj. RSM iĝos altrangulo de la frankisma reĝimo, parte pro sia historio de persekutito de la respublika tendaro. Jardekojn poste Lola klopodas ekkoni kiu estis tiu milicano, intervjuante kelkajn survivintojn de la afero.

## Geaktoraro kaj roluloj 
* Ariadna Gil (Lola)
* Ramon Fontserè (Rafael Sánchez Mazas)
* Joan Dalmau (Miralles)
* María Botto (Conchi)
* Diego Luna (Gastón)
* Alberto Ferreiro (juna milicano)

Aperas en la filmo ankaŭ kelkaj personoj kiel ili mem, iel rilataj al reala historio, nome la jenaj:
* Chicho Sánchez Ferlosio, filo de Rafael Sánchez Mazas.​
* Daniel Angelats, Joaquim Figueras, Jaume Figueras, filo de Pere Figueras kaj nevo de Joaquim Figueras, du de «la arbaranoj» kiuj helpis la fuĝinton Sánchez Mazas kaj posedanto de la kajero en kiu Sánchez Mazas priskribis sian fuĝon.​

## Referencoj 
## Bibliografio 
* Cercas, Javier; Trueba, David (2003). Alegre, Luis, eld. *Diálogos de Salamina: Un paseo por el cine y la literatura* (1a eldono). Madrido kaj Barcelono: Plot Ediciones kaj Tusquets Editores. p. 220. ISBN 84-8310-809-7.

* 

Kategorio:Hispanaj filmoj
Kategorio:Dramaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 2003
Kategorio:Filmoj pri la Hispana Enlanda Milito
43803 Wakakinosakura

'*43803 *Wakakinosakura'''* estas meze, granda meze hela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la japana astronomo Tsutomu Seki elde la Observatorio de Geisei (gubernio Koĉi, Japanio).

## Nomo 
Ĝi ŝuldas sian nomon al la specio de sovaĝa ĉerizarbo *Wakaki no Sakura*, malkovrita en 1889 de la japana botanikisto Tomitaro Makino (japane 牧野富太郎, *Makino Tomitarō*) en la Kastelo Ogawa en sia urbo Sakaŭa (gubernio Koĉi). En 2008, semoj de tiu arbo estis forportitaj per la japana modulo Kibo al la Internacia Kosmostacio, kaj la arboj, kiuj kreskis el la revenitaj semoj, estis karesnomitaj *Uchu-Zakura'' (“ kosmaj ĉerizaj floroj ”).

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Tsutomu Seki
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
Kumzaria lingvo

La **kumzaria lingvo** (, elp. *kumzari*) aŭ la **larakia** (perse لارکی, elp. *laraki*) estas ne skribita lingvo, apartenanta al la irana lingvaro parolata de la kumzaroj ĉe la marbordo de la eksklavo Musandam, en norda Omano. Ĝi estas la sola irana lingvo parolata nur en la Araba Duoninsulo. La kumzaroj ankaŭ vivas en la urboj Al-Ĥasab (arabe: الخصب - Al-Khasab) kaj Dibba, same kiel en diversaj vilaĝoj kaj sur la insulo Larak (perse: **ج**زیره لارک). Ili estas posteuloj de fiŝkaptistoj kiuj loĝis laŭlonge de la marbordoj de la persa kaj omana golfoj.

La lingvo devenas de la frua persa lingvo kaj estas proksime rilatita al la minabia, dialekto en suda Baluĉio. Surbaze de la metodoj de kompara historia lingvistiko, oni povas konkludi ke la kumzaria estis distribuita en tiu ĉi teritorio eĉ antaŭ la disvastiĝo de Islamo en la 7-a jarcento . La plej granda parto de la vortprovizo, gramatika kaj sintaksa strukturoj de la lingvo estas irana, kvankam ekzistas granda nombro da arabaj vortoj kiuj ekzistas en la ĉiutaga parolado. Kvankam parolate de la fiŝkaptistoj de la Persa Golfo, ĝia fonologio estas pli proksima al la araba. La kumzaroj malgraŭ sia izolita geografia situo en la musandaman regnitecon, nek petis nek estis permesitaj havi lingvajn rajtojn.

## Endanĝerita lingvo 
Laŭ Ethnologue , la totala nombro de parolantoj estas taksita je 2 400; laŭ aliaj fontoj, temus pri 3000 aŭ pli da parolantoj. Proksimume 2 000 kumzaroj vivas en Kumzar kaj plian 1000 kumzaroj vivas kaj laboras en Khasab kaj Dibba kaj tial konsiderata kiel tre endanĝerita lingvo pro tiu malalta kvanto da parolantoj.

Junuloj kutime studas la araban kaj ne sian gepatran lingvon.

## Referencoj 
Kategorio:Lingvoj de Omano
Kategorio:Irana lingvaro
48773 Davidrowe

'*48773 *Davidrowe'''* estas mezgranda, malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono  malkovrita en la kadro de la astronomia kampanjo *OCA-DLR Asteroid Survey* (ODAS), la  elde la Observatorio de la altebenaĵo de Calern, en Caussols (Alpes-Maritimes, Francio).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *David Rowe*, usonan elektronikan, optikan kaj mekanikan inĝenieron, inventiston de la teleskopo CKD, de la larĝ-kampa astrografo RASA kaj de la larĝ-kampaj optikaj sistemoj Cassegrain *Delta Rho*.

Vidu ankaŭ : *48838 Markackermann''

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de OCA-DLR Asteroid Survey
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
2-Tetradekanono

**2-Tetradekanono** aŭ **metila dodekila ketono** estas organika kombinaĵo rezultanta el interagado de la acetaldehido kaj **klorododekano**. Ĝi estas senkolora, blanka, flava aŭ oranĝokolora solidaĵo, 0,00146 g/l en akvo. 2-Tetradekanono posedas 14 karbonatomojn, 28 hidrogenatomojn kaj 1 oksigenatomon. 2-Tetradekanono uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de farmaciaĵoj kaj insekticidoj.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Preparado de la **2-tetradekanono** per traktado de **acetila klorido** kaj **dodekano**:

### Sintezo 2 
* Preparado de la **2-tetradekanono** per oksidado de la **2-tetradekanolo**:

### Sintezo 3 
* Preparado de la **2-tetradekanono** per traktado de **acetaldehido** kaj **klorododekano**:

### Sintezo 4 
* Preparado de la **2-tetradekanono** per traktado de **tridekanalo** kaj **klorometano**:

## Vidu ankaŭ 
* Ketonoj

## Referencoj 
T
Ubušín

**Ubušín** () estas parto de kampurbo Jimramov en distrikto Žďár nad Sázavou en Ĉeĥio. Ĝi troviĝas 3,5 km sudoriente de Jimramov. En la jaro 2011 ĉi tie estis registritaj 60 adresoj. En la jaro  ĉi tie daŭre vivis .

**Ubušín** estas ankaŭ nomo de katastra teritorio kun areo 5,17&nbsp;km².

## Loĝantaro
## Memorindaĵoj 
* domo n-ro 1
* domo n-ro 4
* domo n-ro 17
* domo n-ro 27
* domo n-ro 22

## Vidu ankaŭ 
* Ubušínek

## Pluaj fotoj

File:Ubusin 1 b.jpg|Domo n-ro 1
File:Ubusin 4.jpg|Domo n-ro 4
File:Statek č.p. 17 v Ubušíně..jpg|Bieno n-ro 17
File:Ubusin 27.jpg|Domo n-ro 27
Ubusin 24.jpg|Domo n-ro 24

Kategorio:Jimramov
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Žďár nad Sázavou
Kategorio:Setlejoj en Suprasvratka montetaro
48838 Markackermann

'*48838 *Markackermann'''* estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo *OCA-DLR Asteroid Survey* (ODAS) elde la Observatorio de la altebenaĵo de Calern, en Caussols (Alpes-Maritimes, Francio).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Mark Ackermann*, optikan fasoniston kaj kun-inventiston de la larĝ-kampa Astrografo *Rowe-Ackermann Schmidt* (RASA) de *Celestron*, kiu permesis, ke multenombraj amatoraj kaj profesiaj astronomoj malkovris asteroidojn kaj kometoj, kaj spuris sateliojn.

Vidu ankaŭ: *48773 Davidrowe''.

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de OCA-DLR Asteroid Survey
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
3-Pentadekanono

**3-Pentadekanono** aŭ **etila dodekila ketono** estas organika kombinaĵo rezultanta el interagado de la propanalo kaj **klorododekano**. Ĝi estas blanka aŭ flava, brulema solidaĵo facile fandebla, nesolvebla en akvo. 3-Pentadekanono posedas 15 karbonatomojn, 30 hidrogenatomojn kaj 1 oksigenatomon. 3-Pentadekanono uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de farmaciaĵoj kaj aromataĵoj.

3-Pentadekanono estas ketona komponaĵo, kiu apartenas al la klaso de organikaj komponaĵoj konataj kiel ketonoj. Ĝi estas senkolora, olea likvaĵo kun malforta odoro, kiu estas ofte uzata en la farmaciaj kaj manĝaj industrioj. La kunmetaĵo estas sintezita per diversaj metodoj, kaj ĝiaj aplikoj en scienca esplorado estas vaste studitaj.

La sintezo de la 3-Pentadekanono povas esti atingita uzante plurajn metodojn. Unu el la plej oftaj metodoj estas la oksidigo de 3-pentadekanolo uzanta oksigenajn agentojn kiel ekzemple kalia permanganato, krom trioksida aŭ natria dukromato. Alia metodo implicas la reakcion de 1-pentadekeno kun ozono, sekvata per la redukto de la ozonido kun zinko aŭ natria borohidrido.

La mekanismo de ago de 3-Pentadekanono ankoraŭ ne estas plene komprenata. Tamen, studoj sugestas, ke la kunmetaĵo povas funkcii kiel neŭrotransmisiilo aŭ neŭromodulatoro en la nervaj sistemoj de la insektoj. Estis ankaŭ proponite ke 3-Pentadekanono povas influi la flarsistemon de la insektoj, kaŭzante interrompon en sekspariĝa konduto.

Studoj montris, ke 3-Pentadekanono havas diversajn biokemiajn kaj fiziologiajn efikojn al insektoj. Ekzemple, la kunmetaĵo povas influi la esprimon de certaj genoj en la ruĝa farunskarabo. Aldone, 3-Pentadekanono pruviĝis ŝanĝi la nivelojn de certaj neŭrotransmisiiloj en la nervaj sistemoj de la insektoj.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Preparado de la **3-pentadekanono** per traktado de **propanoila klorido** kaj **dodekano**:

### Sintezo 2 
* Preparado de la **3-pentadekanono** per oksidado de la **3-pentadekanolo**:

### Sintezo 3 
* Preparado de la **3-pentadekanono** per traktado de **propanalo** kaj **klorododekano**:

### Sintezo 4 
* Preparado de la **3-pentadekanono** per traktado de **tridekanalo** kaj **kloroetano**:

## Vidu ankaŭ 
* Ketonoj

## Referencoj 
P
4-Pentadekanono

**4-Pentadekanono** aŭ **propila undekila ketono** estas organika kombinaĵo rezultanta el interagado de la butanalo kaj **kloroundekano**. Ĝi estas blanka aŭ flava, brulema likvaĵo, nesolvebla en akvo kun malalta fandopunkto. 4-Pentadekanono posedas 15 karbonatomojn, 30 hidrogenatomojn kaj 1 oksigenatomon. 4-Pentadekanono estas ketona komponaĵo, vaste uzata en scienca esplorado. Ĝi estas senkolora likvaĵo kun agrabla odoro, kiu estas nesolvebla en akvo sed solvebla en organikaj solvantoj.

4-Pentadekanono povas esti sintezita per diversaj metodoj, inkluzive de la oksidigado de 1-pentadekanolo, la redukto de 4-pentadeken-2-ono, kaj la reakcio de 1-bromopentadekano kun kalia tert-butoksido. La plej ofte uzata metodo estas la oksidigado de 1-pentadekanolo kun kalia permanganato aŭ kromiata acido.

4-Pentadekanono estas uzata en diversaj sciencaj esplor-aplikoj, inkluzive kiel gustiga agento, en parfumoj kaj kosmetikaĵoj, kaj kiel feromono en insektoj. Ĝi ankaŭ estas uzata en la sintezo de aliaj organikaj komponaĵoj kaj kiel solvaĵo en kemiaj reakcioj.

4-Pentadekanono pruviĝis havi diversajn biokemiajn kaj fiziologiajn efikojn. Oni trovis, ke ĝi havas anksiolitikan efikon, reduktante angorajn nivelojn en musoj. Ĝi ankaŭ pruviĝis havi kontraŭdepresian efikon, pliigante nivelojn de serotonino kaj dopamino en la cerbo. Aldone, ĝi pruviĝis havi kontraŭkonvulsiajn propriecojn, reduktante la oftecon kaj severecon de epilepsiatakoj en musoj.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Preparado de la **4-pentadekanono** per traktado de **butila klorido** kaj **undekano**:

### Sintezo 2 
* Preparado de la **4-pentadekanono** per oksidado de la **4-pentadekanolo**:

### Sintezo 3 
* Preparado de la **4-pentadekanono** per traktado de **butanalo** kaj **kloroundekano**:

### Sintezo 4 
* Preparado de la **4-pentadekanono** per traktado de **undekanalo** kaj **propila klorido**:

## Vidu ankaŭ 
* Ketonoj

## Referencoj 
P
Les Ponts-de-Martel (stacidomo)

**Les Ponts-de-Martel** estas fervoja stacidomo en Les Ponts-de-Martel, Svislando.

## Vidu ankaŭ 
* Les Ponts-de-Martel
* Listo de fervojaj stacioj en Svislando

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Fervojaj stacioj en Svislando
Kategorio:Le Locle (distrikto)
Evgenij Prigoĵin

**Evgenij Viktoroviĉ Prigoĵin** (, scienca transliterumo Evgenij Viktorovič Prigožin, prononco ; naskiĝis la 1-an de junio 1961 en Sankt-Peterburgo, Rusa SFSR, Sovetunio — mortis la 23-a de aŭgusto 2023 en Bologoje distrikto, Tverja provinco, Rusio) estis rusia entreprenisto kaj privatmilitisto, estro de la Grupo Wagner. Krom sia manĝoservo *Konkord*, li administris la solan privatan restoracion en la konstruaĵo de la Rusia Parlamento; ĝia ekonomia sukceso estis rilata al patroneco fare de la prezidanto Vladimir Putin. Li estis akuzita je implikiĝo en sekretaj propagandaj agadoj de la rusa registaro; li ankaŭ estis la estro de la grupo Wagner, paramilitista (aŭ kvazaŭarmea) rusia organizaĵo fondita en 2014 de *Dmitrij Utkin*, do konsideriĝas gvida soldulo aŭ dungosoldato.

En la invado de Rusio en Ukrainion dum 2022-2023, en kiu Prigoĵin estis implikita kun siaj Wagner-trupoj, li venis en konflikton kun la ministerio pri Defendo de la Rusia Federacio. La 23-an de junio 2023 li alvokis al ribelo kontraŭ la armea gvidado kaj baldaŭ post noktomezo marŝis kun la Wagner-trupoj en la urbojn Rostovo ĉe Dono kaj Voroneĵ; vespere de la 24-a de junio li interrompis la ribelon de la Wagner-grupo supoze post la mediacio de la belorusa prezidento Aleksandro Lukaŝenko.

## Morto 
Laŭ informoj de TASS, Prigoĵin pereis dum aviadila akcidento la 23-an de aŭgusto 2023 en la Tvera provinco de Rusio.

## Referencoj 

:: En unua versio de tiu teksto la 26-an de junio 2023 uziĝis traduko de la komenco de la koncerna germanlingva vikipedia teksto.

Kategorio:Grupo Wagner
Kategorio:Rusiaj entreprenistoj
Kategorio:Kvazaŭarmeaj organizaĵoj
Kategorio:Invado de Rusio en Ukrainion (2022)
Sándor Csanda

**Sándor Csanda** [ŝAndor ĉanda], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Csanda Sándor** estis ĉeĥoslovakia hungara altlerneja instruisto, literaturhistoriisto. Lia filo estis Gábor Csanda.

 naskiĝis la  en Nová Vieska, li mortis la  en Bratislavo.

## Biografio 
 apartenis al la hungara minoritato de Ĉeĥoslovakio. Li maturiĝis en Nové Zámky, poste li akiris pedagogian diplomon en :en:Comenius University en 1952. Jam en 1951 li partoprenis en establo de nova katedro, eĉ li estis asistanto tie dekomence. Li estis levita lektoro (1954–1962), docento (1962–1974), fine li estis profesoro ekde 1974. Li doktoriĝis en 1975. Inter 1975–1986 li estis katedrestro. Interrompe li estis katedrestro en altlernejo en Nitro inter 1960–1968. Li ricevis premiojn inter 1969-1986. 

## Elektitaj kontribuoj 
* *Magyar-szlovák kulturális kapcsolatok* (1959)
* *Hidak sorsa* (1965)
* *Első nemzedék - A csehszlovákiai magyar irodalom keletkezése és fejlődése* (1968, 1982)
* *Balassi Bálint költészete és a közép-európai szláv reneszánsz stílus* (studo, 1973)
* *Szülőföld és irodalom* (studo, 1977)
* *Szülőföldünk régebbi irodalmi hagyományai* (studo, 1986)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Hungaraj literaturhistoriistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Boudry Littorail (stacidomo)

**Boudry Littorail** estas fervoja stacidomo en Boudry, Svislando.

## Vidu ankaŭ 
* Boudry NE
* Boudry (stacidomo)
* Boudry Tuilière (stacidomo)
* Listo de fervojaj stacioj en Svislando

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Fervojaj stacioj en Svislando
Kategorio:Boudry (distrikto)