open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Karl Baedeker

**Karl BAEDEKER** (naskiĝinta la  en Essen, mortinta la  en Koblenz) estis germana libra eldonisto kaj vendisto. En 1829 li edzinigis Emilie Heintzmann, kiu naskis dek infanojn inter ili Fritz Baedeker.

## Vivo 
Post jaroj da metilernado ĉe la Universitato de Hajdelbergo kaj en la librovendejoj J. C. B. Mohr kaj C. F. Winter (Hajdelbergo) respektive ĉe Georg Andreas Reimer (Berlino) fonditis en Koblenz la firmao *Karl Baedeker* en la 1827-a jaro. Ĉi tie estis centro de la kreskanta turismo (ekz. danke al Sturm und Drang, romantikismo) kaj ekde 1827 floris la cirkulo de pasaĝeraj vaporŝipoj sur Rejno. Sekve Baedeker specialigis la eldonogamon al tiuj ĉi fenomenoj. En 1828 li aĉetis la eldonrajtojn de la verko *Rheinreise von Mainz bis Köln, Handbuch für Schnellreisende* de Johann August Klein kaj transprenis la revizion mem post la morto de la verkinto (dua eldono en 1835, tria eldono en 1839). Farante tion li baldaŭ donis al la manlibro ĝis nun nekonatan utilecon gvidante la fremdulon rekte al la vidindaĵoj bazitaj sur siaj propraj vojaĝoj kaj liberigante la vojaĝantojn de multekosta kuratoreco fare de surlokaj gvidistoj. Tio kreis novan vojaĝgvidilon, per kiu la eldonejo establis sian tutmondan reputacion en la tempo, kiam turismo komencis tuŝi ĉiujn eŭropajn landojn kaj ĉiujn sociajn klasojn

Baedeker senlace propraokule kaj migrade havigis al si informojn utiligante la modernajn vojaĝrimedojn: en 1838 estis lia unua trajnvojaĝo sur la itinero Antverpeno-Meĥleno-Bruselo). Krome, la plej bonaj fontoj estis elxcerpataj kaj bonegaj fakuloj estis konsultataj: ekz. Theodor Mommsen kontribuis informojn pri la romiaj urboj en Svislando en 1852). Ĉe la morto de Baedeker estis jam disponeblaj la jenaj volumoj: Rejnlando, Belgio, Nederlando, Parizo, Germanujo kaj Aŭstria Imperio.

eta|maldekstra|gvidlibro pri Parizo, 20 eldono de 1931.

## Fonto 
* Lülfing, Hans, "Baedeker, Karl" ĉe: *Neue Deutsche Biographie* 1 (1953), p. 516-517 (tie ĉi interrete)

## Eksteraj ligiloj 
* ligiloj ĉe DDB
* Maren Gottschalk: "Der Todestag des Verlegers Karl Baedeker". Ĉe: WDR, ZeitZeichen, 4.10.2014
* paĝaro de gvidlibro-kolektantoj

Kategorio:Germanaj eldonistoj
Kategorio:Vojaĝlibroj
Kategorio:Homoj ligitaj al Essen
Club Alpino Italiano

***Club Alpino Italiano*** estas la itallingva nomo de la unuiĝo de asocioj por montogrimpado en Italio. Ĝia fondodato estas la  kaj la nuna centra oficejo situas en [[]]. **Alpaj kluboj** aŭ **alpaj asocioj** estas unuiĝoj plej diversspecaj, kies hodiaŭa celo estas antaŭ ĉio subteni montogrimpadon, montaran migradon kaj la mediprotekton. La lokaj aŭ regionaj asocioj de montogrimpado, kiuj precipe rilatas al la Alpoj, nomiĝas plej ofte **alpoklubo**, **alpa asocio** aŭ **montara asocio**. Origine la landa unuiĝo kaj la lokaj asocioj havis kiel precipajn taskojn la sciencan esploradon de la Alpoj kaj la *turisman* evoluadon per la konstruado de alpaj kabanoj kaj montaraj vojoj.

Kategorio:Montogrimpado
Kategorio:Organizaĵoj en Italio
Kategorio:Ekologia turismo
Kategorio:Sporto en Milano
Tramtransporto en Nancy (TVR)

**Tramtransporto en Nancy (TVR)** () konsistas el unulinia tramvojo sur pneŭoj (aŭ gvidata buso) kiu priservas la francajn urbojn Nancy, Essey-lès-Nancy, Saint-Max, Vandœuvre-lès-Nancy.

## Vidu ankaŭ 
* Bombardier TVR
* Nancio
* Trakbuso
* Tramtransporto
* Tramtransporto en Caen (TVR)
* Listo de urboj kun tramtransporto

## Eksteraj ligiloj 
*  (STAN)
* UrbanRail.Net

Kategorio:Transporto en Nancy
Nancy
Nancy
Planinska Zveza Slovenije

***Planinska Zveza Slovenije*** (Montgrimpada Asocio de Slovenio) estas la slovenlingva nomo de la unuiĝo por montogrimpado en Slovenio. Ĝia fondodato estas la  kaj la nuna centra oficejo situas en [[]]. Ĝi kalkuliĝas inter la **alpaj asocioj**, unuiĝoj plej diversspecaj, kies hodiaŭa celo estas antaŭ ĉio subteni montogrimpadon, montaran migradon kaj la mediprotekton. Origine la landa asocio, kiu fondiĝis kiel regiona asocio kiam Slovenio formale estis kultura regiono ene de la Habsburga Imperio, samkiel la samspecaj asocioj en la aliaj landoj de la alpa regiono havas kiel precipajn taskojn la sciencan esploradon de la Alpoj kaj la *turisman* evoluadon per la konstruado de alpaj kabanoj kaj montaraj vojoj.

Laŭ stato de la jaro 2018, la asocio havis 287 sekciojn kaj sume 58 000 membrojn.

 

Kategorio:Montogrimpado
Kategorio:Ekologia turismo
Kategorio:Organizaĵoj en Slovenio
Tivadar Kanizsa

**Tivadar Kanizsa** [kaniĵa], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kanizsa Tivadar** estis hungara akvopilkisto, naĝisto, olimpiano, olimpika ĉampiono, trejnisto, policano, oficiro.

 naskiĝis la  en Debrecen, li mortis la  en Jászkisér (laŭ alia informo en Jásztelek).
eta|
eta|

## Biografio 
Pri lernejaj jaroj de  mankas informoj, sed li estis polica oficiro, li mortis dumvoje pro akcidento. Lia edzino naskis filon. Li ricevis premiojn inter 1955-1996.

### Sporta kariero 
 dum la lernejaj jaroj estis sportisto en pluraj branĉoj, inter 1951-1975 li estis akvopilkisto en signifa sportklubo de Szolnok. Lia trejnisto estis Béla Rajki. Li estis hungara ĉampiono sesfoje (1954- 1964) resume en 300 matĉoj kun 288 goloj, dum li apartenis al hungara nacia teamo inter 1955-1965. Li estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 1956, Hungario en la Somera Olimpiko 1960 kaj Hungario en la Somera Olimpiko 1964 kun 2 oraj kaj bronza medaloj, krome en eŭropaj ĉampionumoj li estis la unua en 1958 kaj 1962. Kiel naĝisto li estis hungara ĉampiono trifoje (1954, 1957 (dufoje)). Ekde 1965 li estis ankaŭ trejnisto ĝis sia frua morto.

## Memorigiloj 
* busto en Szolnok (2013) https://www.kozterkep.hu/21615/kanizsa-tivadar-vizilabdazo-uj-mellszobra
* memortabulo
* naĝejo prenis la nomon "Kanizsa Tivadar"

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj akvopilkistoj
Kategorio:Hungaraj naĝistoj
Kategorio:Hungaraj olimpianoj
Kategorio:Hungaraj olimpikaj ĉampionoj
Kategorio:Hungaraj trejnistoj
Kategorio:Hungaraj policanoj
Kategorio:Hungaraj oficiroj
Frank Auerbach

**Frank Helmut AUERBACH** (n. la 29-an de aprilo 1931, Berlino; m. la 11-an de novembro 2024, Londono) estis germana pentristo kiu ŝtatiĝis brita en 1947.​

Estante knabo, li estis sendita al Anglio en 1939​ por fuĝi el persekutado fare de Nazia Germanio. Li eliris el Hamburgo al Southampton. Neniam li revidis siajn gepatrojn kiuj mortis en koncentrejoj.​

Li studis en Kent, kaj ekkarieris kiel aktoro kaj pentristo, partoprenis en teatraĵoj de Peter Ustinov en St Pancras. Li studis en la *Royal College of Art* de 1952 ĝis 1955.

Lia unua individua ekspozicio okazis en 1956, kaj poste oni organizis gravajn ekspoziciojn en la *Marlborough Gallery* de Novjorko, en 1969, 1982, 1994, 1998 kaj 2006.​

En 1986 li reprezentis Anglion en la Bienalo de Venecio en kiu li ricevis premion kun Sigmar Polke. Estis gravaj kompilekspozicioj en la *Kunstverein* de Hamburgo; *Centro de Arte Reina Sofia* de Madrido, en 1987; *Van Gogh Museum* de Amsterdamo en 1989; *Yale Center for British Art*, New Haven, kaj la *National Gallery*, Londono, en 1995.​ 

## Notoj
Kategorio:Britaj pentristoj
Bernardino Ramazzini

**Bernardino RAMAZZINI** (Carpi, 4-a de oktobro 1633 – Padovo, 5-a de novembro 1714) estis itala kuracisto, konsiderita fondinto de la labormedicino. Liaj studoj pri profesiaj malsanoj kaj la promocio de protektado por laboristoj akcelis la malfermon de la industria sekureco, kaj de la leĝaro pri laborakcidentoj. En 1700 li verkis la unuan gravan libron pri profesiaj malsanoj kaj industria higieno. Li ekvivis en tumulta periodo de la historio de Eŭropo; en Italio, la tribunalo de la Inkvizicio ĵus malpermesis la instruadon de la teorioj de Galileo Galilei kaj norde de Alpoj, Eŭropo estis detruita de la Tridekjara Milito.

## Biografio 
Li naskiĝis en la municipo Carpi, Provinco Modeno, la 4-an de oktobro 1633 (nask- kaj bapt-atestilo) kiel filo de Bartolomeo kaj Catarina Ramazzini. Li ekedukiĝis ĉe jezuitoj kaj, en 1652, li eniris en la Universitato de Parmo. Studinte filozofion dum tri jaroj, li ekstudis medicinon en 1655. En 1659 li doktoriĝis en filozofio kaj medicino en Parma.

Li translokiĝis al Romo por pluigi siajn studojn kun Antonio Maria Rossi (1588-1671), filo de Girolamo Rossi, kuracisto de la papo Klemento la 8-a. Pri tio oni konas malmulte, nur ke la konoj kiujn li akiris el la ĉefurbaj vendejoj ludis gravan rolon por lia posta verko, nome *De morbis Artificum Diatriba*. Li ricevis edukon por estis kuracisto en Canino kaj Marta, en la Duklando Kastro, ĉirkaŭ 1663. Li eksuferis malarion, kio devigis lin reveni al naskurbo. En 1665 li edziĝis al Francesca Righi, kun kiu havis kvar filojn. Li prakctikis medicinon kaj aktive partoprenis en la kultura vivo de la urbo kiel membro de la *Accademia degli Apparenti*.

eta|maldekstre|250px|*De Morbis Artificum Diatriba* - dua eldono (1713).
En 1671 li translokiĝis al Modeno, kie li iĝis helpanto de Antonio Ferrarini, persona kuracisto de Francesco la 2-a d’Este. En 1682 li estis dungita kiel profesoro de ‘Medicinaj Institucioj kaj Teorio de la Medicino’ en la refondita Universitato de Modeno, kie li restis dumlonge. En 1700 li translokiĝis al Padovo, kie li estis dungita kiel helpoprofesoro de ‘Medicina Praktiko’ de la Universitato de Padovo.

Lia plej konata verko, *De Morbis Artificum Diatriba* (Diskurso pri artmetiaj malsanoj, aŭ Traktato pri profesi-laboraj malsanoj) publikiĝis en 1700 kaj konstituas la unuan studon de malsanoj rilataj kun la diversaj metioj.

Kategorio:Italaj kuracistoj
Kategorio:Universitato de Parmo
Kategorio:Naskiĝintoj la 3-an de novembro
Kategorio:Naskiĝintoj en 1633
Kategorio:Naskiĝintoj	en Carpi
Kategorio:Mortintoj la 5-an de novembro
Kategorio:Mortintoj en 1714
Kategorio:Mortintoj en Padovo
Zoltán Kásás

**Zoltán Kásás** [kAŝAŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kásás Zoltán** estas hungara akvopilkisto, olimpiano, mondĉampiono, trejnisto. Lia filo estis Tamás Kásás.

 naskiĝis la  en Alpár.

## Biografio 
 lernis jam en Budapeŝto, kie li maturiĝis en gimnazio. Li akiris trejnistan diplomon en Gimnastika Altlernejo de Budapeŝto en 1981. Li edziĝis en 1974, lia edzino naskis filon post 2 jaroj. Li ricevis premiojn inter 2004-2013.

### Sporta kariero 
 inter 1958-1977 estis akvopilkisto en ĉefurba sportklubo, poste en provinco ĝis 1984. Li estis hungara ĉampiono en 1968, dum li apartenis al la hungara nacia teamo inter 1966-1975 91-foje. Li estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 1972 kun arĝenta medalo, krome en mondĉampionumo li estis la unua en 1973. Li estis trejnisto ekde 1973, ankaŭ eksterlande.

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun fotoj
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto 
* hungarlingva biografio kun foto

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj akvopilkistoj
Kategorio:Hungaraj olimpianoj
Kategorio:Hungaraj trejnistoj
Kategorio:Hungaraj mondĉampionoj
Labormedicino

**Labormedicino** estas fako en medicino kiu okupiĝas pri la studo de la malsanoj kaj akcidentoj kiuj okazas kiel konsekvenco de la labora aktiveco, same kiel pri la rimedoj por eviti ilin kaj devas esti adoptitaj por ĉu eviti ĉu malpliigi iliajn konsekvencojn. Oni konsideras Bernardino Ramazzini kiel patro de la labormedicino.

La agadkampo de la labormedicino estas en la interno de la entrepreno (laborloko), aplikita al ĉiuj laboristoj pere de okupekzercado, enirtestoj, kontroltestoj kaj interkonsentoj kun aliaj eksteraj entoj kiuj plenumu kontrolon de la procezoj per danĝerindicoj kiuj povas endanĝerigi la sanon de la laboristoj, kaj tiel serĉi solvojn por reteni bonfarton de la sano de la laboristoj.

Ĝi havas plurfakan karakteron, ĉar en ĝi intervenas fakoj kiel toksologio, sekureco, higieno, ergonomio, statistiko, administracio, psikologio, juro, sociologio, aŭdologio, industria inĝenierarto inter aliaj.

## Vidu ankaŭ 
* Laborakcidento

Kategorio:Medicinaj fakoj
Kategorio:Laboro
Universitato de Modeno kaj Reggio Emilia

eta|dekstre|250ra|Rektorejo de la Universitato de Modeno kaj Reggio Emilia.
La **Universitato de Modeno kaj Reggio Emilia** () estas universitato organizita laŭ modelo de reto de sidejoj (kampusoj). Ĝia singulareco estas la fakto, ke ĝi estas eltenita per projekto de komplementa disvolviĝo inter du diversaj akademiaj polusoj: nome Modeno (sidejo de la dua universitato plej antikva de Italio, naskiĝinta en 1175 kaj disvolvigita ĉirkaŭ la historia *Studium mutinensis*) kaj Reggio Emilia ekde 1998.

Ĝi servas por 25 705 studentoj (en 2018). En Modeno estas tri kampusoj kaj en Reggio Emilia du.

## Docentoj 
* Ermanno Tarracchini, pedagogo kaj esperantisto

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Universitatoj en Italio
Kategorio:Modeno
Kategorio:Reggio Emilia
Universitato de Parmo

[eta|desktre|250ra|Fakultato de [Matematiko de la Universitato de Parmo.]]
La **Universitato de Parmo** () estas unu de la ŝtataj universitatoj plej antikvaj de Italio.

La Universitato de Parmo estis fondita per imperia dekreto de la jaro 962. Laŭlonge de la historio ĝi estis fermita kaj malfermita en diversaj okazoj. Nuntempe la universitato organiziĝas en 18 departementoj kun dekdu fakultatoj:
* Fakultato de Agrikulturo
* Fakultato de Arkitekturo
* Fakultato de Arto kaj Filozofio
* Fakultato de Ekonomiko
* Fakultato de Inĝenierado
* Fakultato de Juro
* Fakultato de Matematiko, Fiziko kaj Naturaj sciencoj.
* Fakultato de Medicino kaj Flegado
* Fakultato de Farmacio
* Fakultato de Politika scienco
* Fakultato de Psikologio
* Fakultato de Veterinara medicino

## Historio
La Universitato de Parmo havas siajn radikojn antaŭ la jaro mil: la imperia dekreto el la 13-a de marto 962 (konservita en la arkivo de la episkopo), transigita de imperiestro Oto la 1-a al Uberto, episkopo de Parmo, sankciis la instituciigon de mezlernejo pri juro en Parmo, celanta al trejnado de la notaria profesio.

En la Mezepoko la urbo estis fama studloko kaj altiris studentojn eĉ el landoj trans Alpoj. La diversaj projektoj de la mezepokaj municipaj statutoj reguligis la agadojn de la akademiuloj, instruistoj kaj kuracistoj en pluraj lokoj, atestante la enradikiĝon de la Parma Studium en la urbo.

La Studium estis subpremita en 1387 fare de Gian Galeazzo Visconti ĉar li preferis tiun en Pavio. Ĝi poste estis refondita en 1412 fare de Niccolò la 3-a d'Este (1383-1441), konfirmante ĝin kiel universitaton. Kun la advento de la Farneze-familio en la urbo, en 1545, la kolegio de la nobeluloj, la Palatina biblioteko, la Akademio de Belartoj kaj la botanika ĝardeno estis establitaj. Post la napoleona periodo, la universitato revenis al sia tradicia formacio dum la duklando de Maria Luigia de Aŭstrio, evoluinte konstante ekde la fino de la deknaŭa jarcento.

## Referencoj 
Kategorio:Universitatoj en Italio
Kategorio:Parmo
Karl Ernst Abicht

**Karl Ernst ABICHT** (naskiĝinta la  en Clausthal, mortinta la  en Berlino) estis germana klasika filologo kaj pedagogo.

## Vivo 
Post gimnazifrekvento en sia naskiĝurbo li studentis ĉe la Universitato de Göttingen kaj estis ekde 1855 instruisto respektive ĉefinstruisto ĉe *Bendersĉes Institut* en Weinheim, ekde 1857 ĉe *Johanneum* en Lüneburg, ekde 1863 en Aurich kaj ekde 1865 en Emden. Inter 1867 kaj 1870 li estis instruisto ĉe Landesschule Pforta antaŭ ol iĝi estro de la Reĝa gimnazio de Oleśnica. Li famiĝis per eldono de pluraj libroj por lerneja uzo, ĉefe de aĵoj de Herodoto. Lia lasta loĝejo estis en Groß-Lichterfelde.
Li nuptis Juliane Schweckendieck kiu naskis tri filojn.

## Verkoj 
* *Quaestionum de dialecto Herodotea specimen primum*, disertaĵo. Göttingen 1859
* *Die Weltgeschichte in einem leicht überschaulichen, in sich zusammenhängenden Umrisse für den Schul- und Selbstunterricht*, Winter, Heidelberg 1859
* *Herodotos für den Schulgebrauch erklärt*, Leipzig, Teubner
** Bd. I, Heft 1, Buch I: 1861
** Bd. I, Heft 2, Buch II: 1869
** Bd. II, Heft 1, Buch III: 1862
** Bd. II, Heft 2, Buch IV: 1862
** Bd. III, Buch V–VI: 1863
** Bd. IV, Buch VII: 1865
** Bd. V, Buch VIII und IX: 1866
* *Herodoti Historiae*, Lipsiae, Tauchnitz
** Vol. I, Lib. I–IV: 1869
** Vol. II, Lib. V–IX, Index: 1869
* *Arrian’s Anabasis erklärt*, Leipzig, Teubner
** Heft I, Buch I–III: 1871
** Heft II, Buch IV–VII: 1875
* *Die Wiener Handschrift des Herodot*, Programm Oels 1888
* *Arriani Anabasis*, Leipzig, Teubner 1903
* *Herodot in Auswahl*, Leipzig, Teubner, 1913, tria nova eldono (fare de Reinhold Agahd)

## Referencoj 
## Literaturo 
* ''Wer ist's?'', kvara eldono, 1909, p.&nbsp;2

## Eksteraj ligiloj 
* ligiloj ĉe DDB 
* Vikifontaro

Kategorio:Germanaj klasikaj filologoj
Kategorio:Germanaj pedagogoj
Kategorio:Herodoto
Tombejo por nord-koreaj militistoj

eta|Tomboj de nord-koreaj militistoj kaj agentoj
**Tombejo por nord-koreaj militistoj** (; ankaŭ estas konata kiel *Kontraŭula tombejo*) lokiĝas en Jajang-Ro, Papyeong-myeon (파평면), Paĝu, Sud-Koreio, estas tombejo por nord-koreaj militistoj, mortintaj dum la Korea milito kaj nord-koreaj agentoj, mortintaj en Sud-Koreio post la fino de milito. En la tombejo estis entombigitaj ankaŭ 437 ĉinaj volontuloj, kies restaĵoj estis revenigitaj en Ĉinion en Marto 2014.
## Konataj entombigitaj
* 29 de membroj de la Ekipo 124, kiuj estis likviditaj dum la atako al sidejo de sud-korea prezidanto en 1968 jaro
* Kim Sung-il, nord-korea agento, kiu faris terorizman atakon en sudkorea pasaĝeraviadilo Boeing 707 en 1987 jaro

## Eksteraj ligiloj 
* BBC News March 2016 report on repatriation of Chinese remains with video filed at the Cemetery

Kategorio:Sud-Koreio
Kategorio:Tombejoj
Johanino de Aragono (reĝino de Napolo)

**Johanino de Aragono**, edzin-reĝino de Napolo (en hispana *Juana de Aragón*, en itala *Giovanna*; 16a de Junio 1455 – 9a de Januaro 1517) estis reĝino de Napolo kiel la dua edzino de la reĝo Ferdinando la 1-a. Ŝi estis fratino de Ferdinando la Katolika.

Ŝi servis kiel regento (General-Leŭtenanto) de Napolo inter la abdikado kaj foriro de la reĝo Alfonso la 2-a en la 22a de Februaro 1495 ĝis la formala sukcedo fare de Ferdinando la 2-a.

Naskiĝinta en Barcelono, Johanino estis la dua filo de la reĝo Johano la 2-a de Aragono kun lia dua edzino, Juana Enríquez de Córdoba, kaj lia plej juna legitima filo.

Johanino  montris tendencon solvi politikajn aferojn. En Aŭgusto 1485, ŝi ekveturis tra Italio, probable por certigi fidelecon al si edzo en la ondo de ribeloj estritaj de la Barono Antonello Sanseverino kaj apogis la papon Inocento la 8-a kaj la tiam kardinalon Giulio della Rovere. Kelkajn jarojn poste, post la konspiro estis nuligita, Johanino revenis al Abruzzo, akompanata de sia filino Johanino. Ili vizitis plej granda parto de la monaĥejoj en L'Aquila tiun jaron.

## Notoj
Kategorio:Reĝoj de Napolo
Kategorio:Italaj reĝedzinoj
Kalvinana preĝejo (Ózd-Susa)

La **kalvinana preĝejo de Ózd** estas sakrala konstruaĵo en urbo Ózd (Hungario), ĝis 1979 en vilaĝo Susa [ŝuŝa].

## Historio 
La kalvinanoj en tiama vilaĝo Susa fondis grupon en 1598 kiel filio de Rimaszécs ĝis 1922, poste al Ózd. Ili konstruis propran lignan kirkon en nekonata jaro. Ĝi estis malkonstruita en 1897, sed en la sama jaro oni konstruis jam ŝtonan kirkon. Ambaŭ sonoriloj estis kreitaj en 1913. La preĝejo estis renovigita en 1983.

## Konstruaĵo 
La konstruaĵo situas sola sur monteto ĉe rando de la tombejo. La fasado estas simetria, meze la kvadrata turo plene reliefas. En la turo 2 sonoriloj loĝas. Interne la kasona plafono estas kolora. 

## Fontoj 
* https://tirek.hu/turizmus/telepulesek/ozd-susa/a-susai-reformatus-templom/
* https://www.boon.hu/helyi-kozelet/2014/07/susan-is-szol-a-harang 

Ozd
Kategorio:Kristanaj preĝejoj en Ózd
Tramtransporto en Montpellier

**Tramtransporto en Montpellier** () konsistas el kvarlinia tramvojo kiu priservas la francan urbon Montpellier.

Ekde la  je la 18:30 horo, busoj kaj tramoj fariĝas senpagaj por loĝantoj de la metropolo de Montpellier.

## Mapo 
centra|450ra

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Montpellier
* Tramtransporto
* Listo de urboj kun tramtransporto

## Eksteraj ligiloj 
*  (TaM)
* UrbanRail.Net

Kategorio:Transporto en Montpellier
Montpellier
Montpellier
Montpellier
Kialo

**Kialo** en Esperanto unuavice estas substantivigo de la tabelvorto (korelativo) `kial`, kaj estas sinonimo al la vorto kaŭzo.

**Vidu ankaŭ:**
* kaŭzeco
* etiologio, la studo de kaŭzigo, aŭ origino
* La kialo de l' vivo, libro verkita de Léon Denis, al Esperanto tradukita de *Affonso Soares*

Aliflanke, la nomo ankaŭ ankaŭ povas aludi al
* la diskutretejo **kialo.com**
** jen anglalingva filma prezento de *kialo*
** la diskutretejo *kialo* en *facebook*
* Kialo, vilaĝo en Respubliko Kongo, en vikidatumoj: 109511624, parto de la Tanganjika Provinco kaj proksimume 250 km okcidente de Kalemio
* Kialo, rivero en Suda Sudano, en vikidatumoj: 20910716

Kategorio:Kaŭzeco
Kategorio:Gramatiko de Esperanto
Kromiila klorido

**Kromiila (VI) klorido** aŭ **klorido de kromiilo** estas neorganika kombinaĵo apartenanta al la familio de la kloridoj, rezultanta el interagado de la **kromia (VI) hidroksido** kaj **klorida acido**. Kromiila (VI) klorido estas solvebla en karbona tetraklorido, karbona dusulfido, benzeno, nitrobenzeno, kloroformo, glacia acetata acido, duklorometano, duetila etero kaj fosforila klorido. Kromiila (VI) klorido prezentas du klorajn jonojn ligitajn al kromiila grupo. Ĝi konsistas je 1 kromiatomo, 2 oksigenatomoj, 2 kloratomoj, kaj uzatas en kemiaj sintezoj. Reakcias kun akvo, alkoholoj, tolueno.

## Reakcioj 
### Reakcio 1 
* Preparado de **kromiila (VI) klorido** per traktado de **kromia (VI) dukromiato** kun **klorida acido**

### Reakcio 2 
* Preparado de **kromiila (VI) klorido** per traktado de **kromia (VI) oksido** kun **klorida acido**:

### Reakcio 3 
* Preparado de **kromiila klorido** per traktado de **natria klorido** kun **kromia (VI) dukromiato** en ĉeesto de sulfata acido:

### Reakcio 4 
* Preparado de **benzaldehido** per oksidado de la **tolueno**:

### Reakcio 5 
* Preparado de **acetaldehido** per oksidado de la **etileno**:

## Vidu ankaŭ 
* Kloridoj
* Natria bifluorido
* Benzaldehido

## Referencoj 
Kategorio:Kloridoj
Ostara (gazeto)

**Ostara** estis serio de publikaĵoj publikigitaj ekde 1905 ĝis 1917 fare de la aŭstria monaĥo Jörg Lanz von Liebenfels, kiu estis la ĉefa aŭtoro, kiu karakteriziĝis per alta grado de rasismo kaj estis almenaŭ iom distribuita en Vieno. Pro la tezo prezentita de Wilfried Daim en 1958 ke Adolf Hitler estis leginta ĝin kaj tiel la gazeto estus ludante gravan rolon kaj influon pro sia enhavo, tiuj tekstoj ricevis foje grandan historian elstarecon. 

La gazeto ricevis sian nomon el la diino de la ĝermana mitologio pri la printempo nome Ostara. Inter 1905 kaj 1917 oni publikigis 89 numerojn de *Ostara*. Oni publikigis ĝis la numeron 64 (1913) en Rodaun, kaj ekde la numero 65 en Mödling proksime de Vieno. La unua eldonejo estis "Akademischen Verlag Wien-Lpz", la postaj numeroj en Ostara-Verlag. Lanz verkis la plej grandan parton de la artikoloj de *Ostara* estis Liebenfels mem: ĝis la numero 25 (1908) oni publikigis totalon de 15 artikoloj kiuj ne devenis de li mem; ekde tiam li estis la nura aŭtoro de la publikigitaj artikoloj. 

## Bibliografio
* Daim, W. (1994). Der Mann, der Hitler die Ideen gab [La homo,kiu donis al Hitler idearon] (en germana) (3a eld.). p. 123. ISBN 9783800035748.

Kategorio:Rasismo
Kategorio:Naziismo
Kategorio:Aperis en 1905
Kategorio:Antisemitismaj eldonaĵoj
Kategorio:Aŭstriaj gazetoj
Kategorio:Politikaj gazetoj
Österreichischer Alpenverein

***Österreichischer Alpenverein*** estas la germanlingva nomo de la unuiĝo de asocioj por montogrimpado en Aŭstrio. Ĝia fondodato estas la  kaj la nuna centra oficejo situas en [[]]. **Alpaj asocioj** estas unuiĝoj plej diversspecaj, kies hodiaŭa celo estas antaŭ ĉio subteni montogrimpadon, montaran migradon kaj la mediprotekton. La lokaj aŭ regionaj asocioj de montogrimpado, kiuj precipe rilatas al la Alpoj, nomiĝas plej ofte **alpoklubo**, **alpa asocio** aŭ **montara asocio**. Origine la landa unuiĝo kaj la lokaj asocioj havis kiel precipajn taskojn la sciencan esploradon de la Alpoj kaj la *turisman* evoluadon per la konstruado de alpaj kabanoj kaj montaraj vojoj.

Kategorio:Montogrimpado
Kategorio:Organizaĵoj en Aŭstrio
Kategorio:Ekologia turismo
Ibrahim Parlak

**İbrahim Parlak** (1962 en la vilaĝo Emîrler, Kurudere, Entab) estas iama membro de la Kurdistana Laborista Partio kaj kurda ĵurnalisto.

## Edukado 
Parlak kreskiĝis en kurda familio kaj havas 9 gefratojn.  Lia patro estis farmisto.  Li studis en mezlernejo en Gaziantep, kie li organizis kampanjojn por la kurda dekstra movado. 

## Notoj
Kategorio:Kurdaj ĵurnalistoj
Kategorio:Kurdaj politikistoj
Kromia (II) klorido

**Kromia (II) klorido** aŭ **kromioza klorido** estas neorganika kombinaĵo apartenanta al la familio de la kloridoj, rezultanta el interagado de la **kromia hidroksido** kaj **klorida acido**. Kromia (II) klorido estas solvebla en akvo sed nesolvebla en alkoholo kaj etero. Kromia (II) klorido prezentas du klorajn jonojn ligitajn al kromiatomo. Ĝi konsistas je 1 kromiatomo, 2 kloratomoj, kaj uzatas en kemiaj sintezoj.

## Reakcioj
### Reakcio 1
* Preparado de **kromia (II) klorido** per traktado de **kromia (III) klorido** kun **hidrogeno**

 
### Reakcio 2
* Preparado de **kromia (II) klorido** per traktado de **litia aluminia hidrido** kun **kromia (III) klorido**:

 
### Reakcio 3
* Preparado de **kromia (II) klorido** per traktado de **zinko** kun **kromia (III) klorido**:

 
### Reakcio 4
* Preparado de **kromia (II) klorido** per traktado de **klorida acido** kun **kromia (II) acetato**:

 
### Reakcio 5
* Preparado de **kromia (II) klorido** per traktado de **klorida acido** kun **kromio**:

## Vidu ankaŭ
* Kloridoj
* Kromia (III) klorido
* Kromia (IV) klorido
* Kromia (VI) klorido

## Referencoj 
Kategorio:Kloridoj
Georges Vacher de Lapouge

Grafo **Georges Vacher de Lapouge** (Franclingva prononco: [vaʃe də lapuʒ]; 12a de Decembro 1854 – 20a de Februaro 1936) estis franca antropologo kaj teoriulo de eŭgeniko kaj rasisma scienco. Li estis konata kiel fondinto de la *antroposociologio*, nome antropologia kaj sociologia studo de raso kiel rimedo por establi la superecon de apartaj popoloj.

Ekde 1886 Vacher de Lapouge instruis antropologion en la Universitato de Montpellier, defendante la tezojn de Francis Galton pri eŭgeniko, sed estis forpelita en 1892 pro sia socialista aktiveco (li kunlaboris kun Jules Guesde en la fondado de la *Parti Ouvrier Français* (Franca Laborista Partio) kaj kampanjis dum 1888 kiel kandidato al la urbestreco de Montpellier. Li poste laboris kiel bibliotekisto en la Universitato de Rennes ĝis sia retiriĝo en 1922.

## Verkoj 
* (1878). *Essai Historique sur le Conseil Privé ou Conseil des Parties*. Poitiers: Pres. de A. Dupré.
* (1879). *Du Patrimoine en Droit Romain et en Droit Français*. Poitiers: Pres. de Marcireau et Cie.
* (1879). *Essais de Droit Positif Généralisé. Théorie du Patrimoine*. Paris: Ernest Thorin.
* (1885). ''Études sur la Nature et sur l'Évolution Historique du Droit de Succession*. Paris: Ernest Thorin.
* (1896). *Les Sélections Sociales*. Paris: A. Fontemoing ("Social Selections").
* (1899). *L'Aryen: Son Rôle Social*. Paris: Albert Fontemoing ("The Aryan: his Social Role").
* (1909). *Race et Milieu Social: Essais d'Anthroposociologie''. Paris: Marcel Rivière.

## Notoj 
Kategorio:Francaj socialistoj
Kategorio:Eŭgenikistoj
Kategorio:Francaj antropologoj
Piedratajada

**Piedratajada** [pjedrataĤAda] () estas hispana municipo en la jurisdikcia distrikto de Ejea de los Caballeros, en provinco Zaragozo. Ĝi apartenas al komarko Cinco Villas, en la regiono Aragono, Hispanio.  

## Loknomo 
La loknomo estas etimologie kompreneble kiel "Trnĉita Ŝtono", kaj tiukadre aperas flava simbolo en la municipa blazono.

Dum la lastaj jardekoj de la 19-a jarcento kaj la plej granda parto de la 20-a jarcento, tiu municipo inkludis la nunan municipon Marracos. 

## Geografio 
La urbo Piedratallada havas alton de 423 metroj super la marnivelo, kaj ĝi distas 50 km al Zaragozo, kiu estas ĉefurbo de la provinco kaj de la regiono Aragono. La etendo de la komunumo estas  kvadrataj kilometroj. 

En 1940 ĝi havis 849 loĝantojn, sed ekde tiam ĝi ne ĉesis malpliiĝi kun rapideco de ĉirkaŭ cent homoj ĉiun jardekon: 

## Historio 
Tiu ĉi municipo estis ligita dum jaroj al la ŝtonlaboro kaj ankaŭ al la vitejoj, konservante multajn malnovajn vinkelojn elfositajn en la roko. Tiuj keloj ebligis konservi la vinon, ĉar, estante fosita subtere, la temperaturo estis konstanta, io ideala por la fermentado de la mosto. 

## Monumentoj 
* **Preĝejo Sankta Sebastiano**.: 
:Ĝi estas antikva preĝejo konstruita laŭ romanika kaj gotika stiloj kaj dediĉita al la martiro Sankta Sebastiano, kiu dependas de la diocezo de Jaca. 
:La loka paroĥa preĝejo havas romanikan planon el la 14-a jarcento, kaj orient-gotikan absidon el la 16-a jarcento, kiu enhavas retablon de Sankta Sebastiano, pentritan en la 15-a jarcento. Dum reestigado de ĝia ĉefenirejo, tri krucoj estis inkluditaj kiel Kalvario, kiu iam ekzistis ĉirkaŭ la preĝejo. 

## Estas menciinde 
* **Peirón de San Isidro**. (Kruco sur kolono dediĉita al Sankta Isidro).  
* **Pozo de hielo**. (Glaciputo: kovrita per ŝtonkonstruaĵo en formo de duona ovo, kiu estis plenigita per neĝo vintre, por havi glacion en la varma sezono)
* **Bodegas viejas**. (Malnovaj keloj) 
* **Mina de cobre "San Jorge"**. (Forlasita kuprominejo "Sankta Georgo"). 
* **Yacimiento arqueológico de "San Melorge"**. (Arkeologia loko "Sankta Melorge"). 

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 

Kategorio:Loĝlokoj de provinco Zaragozo
Kategorio:Historio de Aragono
Kategorio:Municipoj de la provinco Zaragozo
Parseierspitze

**Parseierspitze** - prononco  - estas monto en Aŭstrio. Ĝi altas  metrojn kaj situas en la federacia lando Tirolo. La monto apartenas al la Nordaj Kalkŝtonaj Alpoj, la montaro de la Orientaj Alpoj norde de la Centraj Orientaj Alpoj.

Kategorio:Montoj de la Alpoj
Kategorio:Montoj en Aŭstrio
Kategorio:Montoj kun alteco inter 3000 kaj 3999 m
James Cowles Prichard

**James Cowles PRICHARD**, membro de RSL (11a de Februaro 1786 – 23a de Decembro 1848) estis brita kuracisto kaj etnologo kun ampleksaj interesoj en fizika antropologio kaj psikiatrio. Lia influa verko *Researches into the Physical History of Mankind* temis pri evolucio. El 1845, Prichard servis kiel Medicina Komisiano *in Lunacy*. Li enkondukis la terminon "senila demenco".

Li decidis al kariero de medicino kaj kiel kvakero li ne rajtis iĝi oficiala kuracisto en la Reĝa Kolegio de Kuracistoj, sed li plue studis. Li doktoriĝis en Edinburgo, kaj lia doktoriga disertacio de 1808 estis lia unua klopodo pri la demando de lia vivo: la origino de homaj variaĵoj kaj rasoj. Poste, li instruis dum unu jaro en la Trinity College (Kembriĝo).

Li aliĝis al la Eklezio de Anglio kaj poste eniris en la St John's College (Oksfordo) kaj poste en la Trinity College, Oksfordo, sed li ne gradiĝis. En 1813 li publikigis *Researches into the Physical History of Man*, en du volumoj, pri centra konkludo pri la unueco de la homa specio, kiu pro diversaj tialoj estis dividitaj en permanenta variaĵoj aŭ rasoj. Tiu verko estas dediĉita al Johann Friedrich Blumenbach, kies kvin proponitaj homrasoj estis adoptitaj.

## Kelkaj verkoj 
* 1819: *Analysis of Egyptian Mythology*
* 1829: *A Review of the Doctrine of a Vital Principle*
* 1831: *On the Treatment of Hemiplegia*
* 1839: *On the Extinction of some Varieties of the Human Race*

## Notoj 
Kategorio:Anglaj antropologoj
Kantono San Benito

La **kantono San Benito** aŭ **kantono Sankta Benedikto** - angle *San Benito County* - estas kantono de Usono en la subŝtato Kalifornio. Ĝia administra centro estas la urbo Hollister. La kantono estis fondita la . 

Laŭ la stato de la jaro  en la kantono vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun .

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

## Vidu ankaŭ 
* la liston de kantonoj de Kalifornio.

Kategorio:Kantonoj de Kalifornio
Julien Piron

**Julien PIRON** (ĉ. 1901-1986) estis franc-belga esperantisto aktiva en la SAT-movado.

## Biografio 
Belgidevena loĝanto de Parizo, akirinta la francan ŝtatanecon, Julien Piron naskiĝis ĉirkaŭ 1901 kaj fariĝis profesie kontoristo. Li estis unu el la fondintoj de SAT (matrikulo 114) kaj membro de la «iniciatora komitato» en 1921. Post paŭzeto li denove fariĝis membro de la Direktora Komitato (administra) en 1924 kaj de la Ekzekutiva Komisiono kiu postsekvis ĝin en 1925.

En la 1930-aj jaroj, li kunlaboris kun Valo, fondinto de esperanto-grupo en la najbaraj urboj Joinville-le-Pont kaj Champigny-sur-Marne, kaj instigis lin ligi ĝin al FEO. Inter 1936 kaj 1939, li estis membro de la Plenum-Komitato de SAT. En 1937, li plie partoprenis la fondon de SAT-Amikaro, kaj rakontis poste pri tiu sperto.

Post la dua mondmilito li denove iĝis PK-ano, kaj ankaŭ lia edzino Lucienne, profesie vendistino, fariĝis SAT-anino (matr. 21683). Dum la jaroj 1949-1956 li ankaŭ estis aktiva kabaredisto en la Tri koboldoj. Inter 1969 kaj 1972, li plenumis sian lastan mandaton en la Plenum-Komitato, fariĝante ties prezidanto post Lucien Bannier. 

Post forlaso de asociaj respondecoj, li plu restis regula vizitanto de kongresoj, ekzemple tiun de SAT-Amikaro en Avinjono en 1976. Li mortis en 1986.

## Fontoj 
* Historio de SAT, 1921-1953 kaj 1953-1981
* Valo, 70 jaroj sub la verda stelo, 1980, p. 41-42 (pri la aktivado de la grupo en Joinville-Champigny)

## Eksteraj ligiloj 
* Tio estis antaŭ 25 jaroj, memoraĵoj pri la fondo de SAT-Amikaro (1962)
* Foto de Piron dum la malfermo de la 43a SAT-Kongreso en Aŭgsburgo, 1970

Kategorio:Membroj_de_SAT
Kategorio:Francaj esperantistoj
Sociologio de sciaro

La **sociologio de sciaro** konsistas en la studo de la sociaj originoj de la ideoj kaj de la efiko kiun la hegemoniaj idearoj havas super la socioj (kompare kun la historio de la ideoj). La celo studota estas la influo inter socio kaj pensaro, tio estas, kiel influas la socio sur la pensaro kaj kiel influas la pensaro sur la socio, kaj partikulare kiel la produktitaj ideoj influas sur la socio, kio okazigas transformadojn. La preciza celo studenda estas la ĉiutaga vivo, tio estas la konduto de la personoj kaj kiel ĝi adoptas sian propran kriterion rilate al la socio.

La esprimo *sociologio de sciaro* ekĝeneraliĝis en la 1920-aj jaroj, kiam kelkaj germanlingvaj sociologoj verkis pri la temo: inter ili elstaras Karl Mannheim, per sia verko *Ideologio kaj utopio*, kaj Max Scheler. La fako funkciismo meze de la 20-a jarcento rezultis en la fakto, ke la sociologio de sciaro restu en duaranga loko ene de la sociologia pensaro. Grandmezure, ĝi estis reinventita kaj aplikita al studoj pri la ĉiutaga vivo en la 1960-aj jaroj, speciale fare de Peter L. Berger kaj Thomas Luckmann en *La socia konstruado de la realo* (1966) kaj plue estas en la bazo de la metodoj de kvalitativa kompreno de la homaj socioj.

Kvankam tio estas tre influa en la nuntempa sociologio, la sociologio de la sciaro havis pli grandan efikon super la scienco, speciale pro sia kontribuo al la diskuto kaj kompreno de la propra naturo de la scienco, ĉefe pere de la verko Thomas Kuhn, pri *La Strukturo de Sciencaj Revolucioj* (vidu ankaŭ la koncepton de paradigmo).

## Notoj 
Kategorio:Sociologio

Kategorio:Sciteorio
Kategorio:Studfakoj de sociologio
Thomas Luckmann

**Thomas LUCKMANN** (/ˈlʌkmən/; 14a de Oktobro, 1927 – 10a de Majo, 2016) estis uson-aŭstria sociologo de germana kaj slovena deveno kiu instruis ĉefe en Germanio. Naskiĝinta en Jesenice, tiam Reĝlando Jugoslavio, Luckmann studis filozofion kaj lingvistikon en la Universitato de Vieno kaj en la Universitato de Innsbruck. Liaj kontribuoj estis ŝlosilaj por studioj pri sociologio de komunikado, sociologio de sciaro, sociologio pri religio, kaj filozofio de scienco. Liaj plej bone konataj titoloj estas la libro de 1966 nome *The Social Construction of Reality: A Treatise in the Sociology of Knowledge* (kunaŭtorita kun Peter L. Berger), *The Invisible Religion* (1967), kaj *The Structures of the Life-World* (1973) (kunaŭtorita kun Alfred Schütz). 

Luckmann dekomence ne intencis iĝi sociologo. Liaj dekomencaj akademiaj interesoj estis lingvistiko, historio kaj filozofio. Luckmann en Novjorko ĉefe studis filozofion kaj elektis studi sociologion kun kiel duaranga fako admirinte kiel liaj instruistoj specialiĝis en tiuj aferoj. Por ekzemplo, Luckmann estis enkondukita al la sociologio de religio kiam lia tiama instruisto, Carl Meyer, konsilis al li fari kampolaboron pri eklezioj en Germanio post la Dua Mondmilito. Kaptita de tiu sperto en Germanio, Luckmann uzis sian kampolaboron por atingi doktorigon en sociologio.

Kategorio:Usonaj sociologoj
Kategorio:Germanaj sociologoj
Boris Podolskij

**Boris Jakovleviĉ Podolskij** (; la 29an de junio 1896 – la 28an de novembro 1966) estis rus-usona fizikisto de juda deveno, notinda pro sia laboro kun Albert Einstein kaj Nathan Rosen pri interplektitaj ondofunkcioj kaj la EPR paradokso. Tiu laboro stimulis debaton pri la interpretado de kvantuma mekaniko, kulmine en la Teoremo de Bell kaj en la alveno de la teorio pri kvantuma informado.

Ĵusaj esploroj rezultis en libro publikigita en 2009 fare de John Earl Haynes, Harvey Klehr kaj Alexander Vassiliev, nome *Spies: The Rise and Fall of the KGB in America*, kiu identigis Podolskij kiel kontakto (nome QUANTUM) kiu renkontiĝis dufoje kun la soveta spionaro precize en 1942 kaj 1943.  

Kategorio:Rusiaj fizikistoj
Kategorio:Usonaj fizikistoj
Intelekta historio

**Intelekta historio** (ankaŭ *historio de ideoj*) estas la studo de la historio de homa pensado kaj de intelektuloj, nome tiuj kiuj konceptigas, studas, verkas kaj rilatas kun ideoj. La esplora premiso de intelekta historio estas, ke ideoj ne disvolviĝas izole el la pensuloj kiuj konceptigas kaj aplikas tiujn ideoj; tiel la intelekt-historiisto studas ideojn en du kuntekstoj: (1) kiel abstraktaj propozicioj por kritika aplikado; kaj (2) en konkretaj terminoj de kulturo, vivo, kaj historio.

Kiel fako de intelekta esploro, la historio de ideoj aperis el la eŭropaj fakoj *Kulturgeschichte* (Kulturhistorio) kaj *Geistesgeschichte* (Intelekta historio) el kiuj historiistoj povus disvolvigi tutmondan intelektan historion kiu montras la paralelojn kaj la interrilatojn en la historio de kritika pensado en ĉiu socio. Tiel, la historio de legado, kaj la historio de libroj, pri la materiaj aspektoj de libroproduktado (desegno, fabrikado, distribuado) disvolviĝis el la historio de ideoj.

Temoj de la intelekta historio estas la inteligencio kaj la kritika studo de ideoj esprimitaj en la tekstoj produktitaj de intelektuloj; tiel la diferenco inter intelekta historio el aliaj formoj de kulturhistorio kiu studas vidajn kaj neparolajn formojn de evidento. En la produktado de sciaro, la koncepto de intelektulo kiel politika civitano de publika socio datiĝas el la 19-a jarcento, kaj identigas viron aŭ virinon kiu estas profesie engaĝiĝinta en kritika pensado kiu estas aplikebla al plibonigo de socio. Iu ajn kiu esploras ĝiajn pensojn sur papero povas esti celo de la intelekta historio. Por ekzemplo, *Il formaggio e i vermi* (1976), verko de Carlo Ginzburg pri 16a-jarcenta itala muelisto Menocchio (1532–1599) kaj lia kosmologio, falas ene de la ĝenro de intelekta historio (same kiel ĉe kulturhistorio, la historio de pensmanieroj, kaj mikrohistorio).

## Vidu ankaŭ 
* Kulturhistorio
* Pensado
* Sociologio de sciaro
* Precepto
* Filozofio de religio

## Notoj 

Kategorio:Kultura historio
Kategorio:Studfakoj de historio
Kategorio:Historio de filozofio
Tramtransporto en Grenoblo

**Tramtransporto en Grenoblo** () konsistas el kvinlinia tramvojo kiu priservas la francan urbon Grenoblo.

[centra|280ra|eta|Tramo [Tramway Français Standard|TFS sur linio B]]

## Mapo 
centra|500ra
centra|100ra

## Vidu ankaŭ 
* Grenoblo
* Tramtransporto
* Listo de urboj kun tramtransporto

## Eksteraj ligiloj 
*  (TAG)
* UrbanRail.Net

Kategorio:Transporto en Grenoblo
Grenoblo
Grenoblo
Grenoblo
Tramway Français Standard

**Tramway Français Standard** aŭ **TFS** estas tramo kun parte malalta planko konstruita de GEC Alsthom en la 1980-aj kaj 1990-aj jaroj.

Vendita en 162 ekzempleroj, la TFS estis dezajnita por kontentigi la bezonojn de francaj urboj, kiuj volis ekipi sin per moderna tramreto. Tiel, ĝi konsistigas simbolon de la reenkonduko de tramoj en Francion ekde la fino de la 1980-aj jaroj.

Unua versio, nome TFS-1, estis liverita al Nanto inter 1984 kaj 1990. Ĝi estis sekvita de dua serio, nome TFS-2, kiu ekipis la tramvojojn de Grenoblo kaj Rueno same kiel la unuan linion de Parizo. Derivita versio kun metra ŝpuro estis ankaŭ enkondukita por la reto de Saint-Étienne.

## Bildgalerio 

Alsthom TFS - Réseau TAG - Grenoble.JPG|Grenoblo
19880722 Nantes TFS 01.jpg|Nanto
141011 T1 Saint-Denis IMG 5722.JPG|Parizo
Tramway-de-Rouen.jpg|Rueno
Alsthom Vevey Düwag n°923 + 929 Place Carnot STAS.jpg|Saint-Étienne

## Vidu ankaŭ 
* Alstom
* Alstom Citadis

Kategorio:Alstom
Kategorio:Fervojaj veturiloj de Alstom
Kategorio:Tramvojo
Tramtransporto en Avignon

**Tramtransporto en Avignon** () konsistas el unulinia tramvojo kiu priservas la francan urbon Avignon.

## Mapo 
centra|450ra

## Vidu ankaŭ 
* Avignon
* Tramtransporto
* Listo de urboj kun tramtransporto

## Eksteraj ligiloj 
*  (Orizo)
* UrbanRail.Net

Kategorio:Transporto en Avignon
Avignon
Avignon
Avignon
György Kárpáti (akvopilkisto)

**György Kárpáti** [djordj], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kárpáti György** estis hungara akvopilkisto, naĝisto, kvarfoja olimpiano, trifoja olimpika ĉampiono, trejnisto. Lia plej konata edzino estis Éva Tímár.

 naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
 maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo en 1949. Li disidis depost la hungara revolucio de 1956, sed post kelkaj monatoj li profitis la amnestion kaj hejmenvenis. Li akiris trejnistan diplomon en 1964 en filio de Gimnastika Altlernejo de Budapeŝto, krome juran diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös same en 1964. Li edziĝis trifoje, la meza edzino naskis 2 gefilojn. Li ricevis premiojn inter 1960-2013.

### Sporta kariero 
 inter 1945–1969 estis akvopilkisto kaj naĝisto en populara ĉefurba sportklubo. Li estis hungara naĝista ĉampiono kvarfoje inter 1956-1960, sed kvinfoje kiel akvopilkisto (1956-1968). Li apartenis al la hungara nacia akvopilkista teamo inter 1952–1969 162-foje. Li estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 1952, Hungario en la Somera Olimpiko 1956, Hungario en la Somera Olimpiko 1960 kaj Hungario en la Somera Olimpiko 1964 kun 3 oraj kaj bronza medaloj, krome en universiado li estis la unua en 1963. Li finis sian aktivan sportan karieron en 1969, poste li estis trejnisto ankaŭ eksterlande.

## Liaj libroj (elekto) 
* *Melbourne - Miami - Margitsziget : két olimpiai bajnok élményei* (kunaŭtoro, 1957, 1982)
* *Itt állok megfürödve* (1981)
* *Medencék, gólok, pofonok* (1982, 2012)
* *Cini és a többiek* (kunaŭtoro, 1985)
* *Három testőr Ausztráliában* (1988)
* *Mennyei lábtengó* (kunaŭtoro, 1997)
* *Chaplintől Pókemberig - Filmműfajok társadalomtörténete*
* *Star Wars-tól a Bosszúállókig - Hollywood a franchise bűvöletében*
* *A büntetőeljárásról szóló 1998. évi XIX. törvény magyarázata - VII. kötet - A különleges eljárások - A határozatok végrehajtása* (kunaŭtoro)

## Fontoj 
* oficiala paĝo
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj akvopilkistoj
Kategorio:Hungaraj olimpianoj
Kategorio:Hungaraj olimpikaj ĉampionoj
Kategorio:Hungaraj naĝistoj
Kategorio:Hungaraj trejnistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kantono Tehama

La **kantono Tehama** - angle *Tehama County* - estas kantono de Usono en la subŝtato Kalifornio. Ĝia administra centro estas la urbo Red Bluf. La kantono estis fondita la . 

Laŭ la stato de la jaro  en la kantono vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun .

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

## Vidu ankaŭ 
* la liston de kantonoj de Kalifornio.

Kategorio:Kantonoj de Kalifornio
Tamás Kásás

**Tamás Kásás** [tamAŝ kAŝAŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kásás Tamás** estis hungara akvopilkisto, kvarfoja olimpiano, trifoja olimpika ĉampiono, mondĉampiono. Lia moknomo estis *Kása*, lia patro estis Zoltán Kásás.

 naskiĝis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
 maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo en 1994 en centra sportlernejo, poste li estis profesia sportisto, poste li estis restoraciestro en Budapeŝto. Lia edzino naskis en 2014. Li ricevis premiojn inter 2000-2015. 

### Sporta kariero 
 komencis akvopilkadi en sia aĝo 6. Inter 1994-2012 li estis akvopilkisto en hungaraj aŭ italaj sportkluboj. Li estis itala ĉampiono sesfoje inter 2000-2009, sed li estis neniam hungara ĉampiono. Li apartenis al la hungara nacia teamo inter 1994-2012. Li estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 2000, Hungario en la Somera Olimpiko 2004, Hungario en la Somera Olimpiko 2008 kaj Hungario en la Somera Olimpiko 2012 kun 3 oraj medaloj, krome en mondĉampionumo li estis la unua en 2003. Li finis sian aktivan sportan karieron en 2012.

## Lia libro 
* *Kása avagy egy pólós világsztár életének első harminchat éve* (2012, kunaŭtoro)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj akvopilkistoj
Kategorio:Hungaraj olimpianoj
Kategorio:Hungaraj olimpikaj ĉampionoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj mondĉampionoj
Tramtransporto en Clermont-Ferrand

**Tramtransporto en Clermont-Ferrand** () konsistas el unulinia tramvojo sur pneŭoj Translohr kiu priservas la francan urbon Clermont-Ferrand.

## Mapo 
centra|448ra

## Vidu ankaŭ 
* Clermont-Ferrand
* Tramtransporto
* Listo de urboj kun tramtransporto

## Eksteraj ligiloj 
*  (T2C)
* UrbanRail.Net

Kategorio:Transporto en Clermont-Ferrand
Clermont-Ferrand
Clermont-Ferrand
György Kenéz

**György Kenéz** [djordj], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kenéz György** estas hungara akvopilkisto, olimpiano, olimpika ĉampiono, trejnisto.

 naskiĝis la  en Budapeŝto.
 
## Biografio 
 maturiĝis en 1974 en centra sportlernejo en sia naskiĝurbo. Li akiris trejnistan diplomon en Gimnastika Altlernejo de Budapeŝto en 1983. Li edziĝis en 1979, lia edzino naskis filon. Li ricevis signifan ŝtatan premion en 2019.

### Sporta kariero 
 inter 1968-1974 estis akvopilkisto en centra sportlernejo, poste en signifa ĉefurba sportklubo, fine en itala sportklubo, kie li finis sian aktivan sportan karieron en 1990. Li estis hungara ĉampiono naŭfoje inter 1975-1984, dum li apartenis al la hungara nacia teamo inter 1975-1986 128-foje. Li estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 1976 kun ora medalo, krome en mondĉampionumoj li estis la dua en 1978 kaj 1982. Jam ekde 1988 li estis trejnisto ankaŭ eksterlande.

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj akvopilkistoj
Kategorio:Hungaraj olimpianoj
Kategorio:Hungaraj olimpikaj ĉampionoj
Kategorio:Hungaraj trejnistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj