Borox

[eta|Situo de la [provinco Toledo en Hispanio]]
[eta|eta|Situo de Borox en la [provinco Toledo kaj en Hispanio]]
**Borox** [borOks] estas municipo de Hispanio, en la Provinco de Toledo, regiono de Kastilio-Manĉo. 

## Toponimio 
La termino "Borox" devenas el araba "*burug*" kiu signifas la turojn.

Alia eblo estas ke la termino "Bórox" (kun akcento en la unua silabo) devenas el "ruĝ koto" kio estas la koloro de la koto en la zono.

## Loĝantoj 
La loĝantoj nomiĝas *Borojeños*. La censita populacio en 2010 estis de 3.307 loĝantoj kaj la denseco estas de 54,88 loĝ/km².

## Situo 
Borox estas situa en la okcidenta parto de Kastilio-Manĉo en la komarko aŭ distrikto La Sagra en la norda parto de la provinco de Toledo, je altitudo de 580 m; je 47 km el Toledo, provinca ĉefurbo. La areo de ties teritorio estas de 60.26 km². La geografiaj koordinatoj estas 40°4′11″ N 3°44′24″ Ok.

## Geografio 
La municipo troviĝas situanta inter du valoj, unu oriente kaj alia de nordo suden inter do deklivoj. Ĝi apartenas al la komarko de La Sagra kaj limas kun la municipaj teritorioj de Esquivias, Seseña, Aranjuez, Añover de Tajo, Alameda de la Sagra, Pantoja kaj Numancia de la Sagra, ĉiuj de la provinco de Toledo escepte Aranjuez kiu apartenas al la Madrid.

## Ekonomio 
Agrikulturo kaj brutobredado tradicie. Nune proksimeco al Madrido, ŝtata ĉefurbo, ebligas proponi loĝejon al madridanoj nekapablaj trovi ĝin tie je malalta kosto. La populacio dum la 20-a jarcento, plus la unua jardeko de la 21-a, duobliĝis.

## Historio 
La deveno estis de araboj inter la 8-a jarcento kaj la 9-a jarcento, el la konstruo de la kastelo de Mahul. En 1179 Alfonso la 8-a donis la duonon de la vilaĝo al sia servisto Rodrigo Rodríguez kaj la alian duonon, kun la vilaĝo de Mocejón, al la Ordeno de Kalatrava. Post jarojn en 1191 la sukcedanto, Domingo Gutiérrez, donis sian parton al la menciita Ordeno, kaj tiel restis Borox ĝis 1378.

Borox estis gastejo situanta en loko konata kiel "La Alhóndiga" por veturantoj al Toledo el la teroj de La Alcarria. La gravo de la urbo de la Taĵo (Toledo) pliiĝis en la islama Hispanio kaj samtempe la kvanto de veturantoj. pro kio pliiĝis gastejoj, merkatoj kaj la unuaj loĝejoj, kaj tiele formiĝis setlejo, kiu poste pro inundoj ĉar ĝi troviĝis ĉe la rivero, moviĝis al la parto plej alta de la valo, zono kie aktuale estas Borox. 

Meze de la 19-a jarcento ties industrio estis konstituita de du fabrikoj de sapo, du ledo-tinkturejoj kaj naŭ olemuelejoj.

## Monumentoj 
Elstaras la arkoj de la urbodomo de stilo araba, la Ermitejo de *Nuestra Señora de la Salud* (sanvirgulino) de stilo baroka, kaj la *plaza de la Constitución* (Konstituciplaco).

## Elstaraj roluloj 
* Matías de los Reyes, dramaturgo kaj novelisto de la Hispanaj Oraj Jarcentoj.
* Domingo Ortega, taŭrludisto de la 20-a jarcento.
* Juan Balbín González Vallejo, industriisto pri viandosaligo en Montevideo kolonia.

## Festoj 
* 9-a de marto: kamparfesto de Sankta Johanino.
* Dua semajnfino de majo: *Nuestra Señora de la Salud*.
* 26-a de aŭgusto al 31-a de aŭgusto: Festoj de Sankta Aŭgusteno.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Municipoj de la provinco de Toledo

Kategorio:Kastilio-Manĉo
Kategorio:Municipoj de Toledo
Kategorio:Provinco Toledo