Ŝtonĉizado

[thumb |Ĉizisto laborante en la Katedralo de Sankta Johano la Dieca de [Novjorko en 1909.]]
[eta|250ra|[Mogola Imperio|Mogola ponardo-tenilo el jado kun oro, rubenoj, kaj smeraldoj.]]
eta|dekstre|300ra|Plado el serpenteno kun inkrustigitaj orfiŝoj, unua jarcento a.K. aŭ CE, kun 9-ajarcentaj aldonaĵoj
**Ŝtonĉizado** estas ĝenerala esprimo por ĉizado de ŝtonoj. Ĝi estis grava fako de la artoj el la Antikveco, kaj ĉefe por skulptarto kaj arkitekturo ekzemple de preĝejoj kaj katedraloj. Ŝtonĉizistoj estis unue el unuaj metiistoj kiuj asociiĝis en gildoj kaj prilaboris teknikojn, kiuj poste rezultos en la moderna scienco, tekniko kaj arto de arkitekturo.

**Ŝtonĉizado** estas ankaŭ partikulara esprimo en arthistorio kaj arkeologio por la ĉizado por artaj celoj de duongemoj, ankaŭ de gemoj, kiel ekzemple jado, kvarco (klara kvarco), agato, onikso, jaspo, serpenteno aŭ karneliano, kaj por objekto farita laŭ tiu maniero. Normale la objektoj estas malgrandaj, kaj la kategorio parte koincidas kun kaj juvelarto kaj skulptarto. Foje estas uzita la itala esprimo *pietra dura*; kio estas kaŭzo de ia konfuzo.

De la Neolitika periodo ĝis ĉirkaŭ la 19-a jarcento tiaj objektoj estis inter la plej altagrade aprezitaj en multaj kulturoj, ofte atribuis specialajn potencojn aŭ religian signifon, sed hodiaŭ priraportado en ne-specialista arthistorio tendencas esti forigita al ĉia dekoracia arto aŭ "duaranga arta" kategorio. La specoj de objektoj ĉizitaj inkludis tiujn kun ritaj aŭ religiaj celoj, gravuritaj gemoj kiel sigelringoj kaj aliaj specoj de sigelo, teniloj, zonbukoj kaj similaj eroj, ujoj kaj pure dekoraciaj objektoj.

## Referencoj 
## Literaturo 
* Angold, Michael, *The Fourth Crusade: Event and Context*, Pearson Education, 2003. ISBN 0-582-35610-5, ISBN 978-0-582-35610-8
* Campbell, Gordon, *The Grove Encyclopedia of Decorative Arts, Volume 1*, Oxford University Press US, 2006, ISBN 0-19-518948-5, ISBN 978-0-19-518948-3 (links in notes)
* Clark, Grahame, *Symbols of excellence: precious materials as expressions of status*, Cambridge University Press, 1986, ISBN 0-521-30264-1, ISBN 978-0-521-30264-7, Google books
* 
* Howard, Angela Falco, *Chinese sculpture*, Yale University Press, 2006, ISBN 0-300-10065-5, ISBN 978-0-300-10065-5. Google books
* Jones, Dalu & Michell, George, eds.; *The Arts of Islam*, Arts Council of Great Britain, 1976, ISBN 0-7287-0081-6
* Keene, Manuel, *Old World Jades outside China, From Ancient Times to the Fifteenth Century*, in: Gülru Necipoğlu, Doris Behrens-Abouseif, Anna Contadini (eld), Muqarnas Series 21: *Essays In Honor Of J.M. Rogers* BRILL, 2005, ISBN 90-04-13964-8, ISBN 978-90-04-13964-0
* Kornbluth, Genevra Alisoun. *Engraved gems of the Carolingian empire*, Penn State Press, 1995, ISBN 0-271-01426-1. Google books
* Luchs, Alison, *Western decorative arts, Volume 1*, The Collections of the National Gallery of Art Systematic Catalogue, Oxford University Press US, 1995, ISBN 0-521-47068-4, ISBN 978-0-521-47068-1 Google books
* Markel, Stephen Asian Art article: "Mughal Jades, A Technical and Sculptural Perspective.
* "MMA": Department of Arts of Africa, Oceania, and the Americas. "Jade in Mesoamerica". In Heilbrunn Timeline of Art History. New York: The Metropolitan Museum of Art, 2000–. link (October 2001)
* Pope-Hennessy, Una, *Early Chinese Jades*, reprint edn. READ BOOKS, 2008, ISBN 1-4437-7158-9, ISBN 978-1-4437-7158-0 Google books
* Thoresen, Lisbet. "On Gemstones: Gemological and Analytical Studies of Ancient Intaglios and Cameos." In Ancient Glyptic Art- Gem Engraving and Gem Carving. http://ancient-gems.lthoresen.com  (Februaro 2009)
* Watson, William, & Ho, Chuimei. *The arts of China after 1620*, Yale University Press Pelican history of art, Yale University Press, 2007, ISBN 0-300-10735-8, ISBN 978-0-300-10735-7

## Vidu ankaŭ 
* Pietra dura

## Eksteraj ligiloj 
* Buckton, David, et al., *The Treasury of San Marco Venice*, 1984, Metropolitan Museum of Art, (rete kiel PDF el MMA)
* *Art of the Royal Court: Treasures in Pietre Dure from the Palaces of Europe* Ekspozicio ĉe Metropolitan Museum of Art
* Faberge in the British Royal Collection - 277 pieces; see in particular pages 3–7

Kategorio:Ĉizado