García Sánchez la 1-a de Pamplono

{{Informkesto verkisto
|nomo                =García Sánchez la 1-a(Pamplono}(919-970)
|dosiero             =Garcia_Sanchez_I.jpg
|priskribo           =García Sánchez la 1-a de Navaro (919-970)| grandeco de dosiero = 300px
|dato de naskiĝo     =1012
|loko de naskiĝo     =Pamplono, Navaro, Hispanio
|dato de morto     =22-an de februaro  970
|loko de morto     =:pt:Castelo de San Esteban de Deyo, Villamayor de Monjardín, Hispanio
| alma_mater          =
}}
**Garcia Sanĉez la 1-a (Navaro)** estis Reĝo de Pamplono inter 925-a kaj 970-a kaj edzografo de Aragono ekde 943-a.

## Biografio
Filo de la reĝo Sanĉo Garcês la 1-a kaj la Reĝino Toda, nepo de reĝo :pt:Fortunio Garcês, post la morto de sia patro la 10-an de decembro 925, li heredis la tronon kun la aĝo de ses jaroj, sub la kuratoreco de sia onklo :en:Jimeno Garcés. La morto de ĉi tiu lasta provokis krizon pro la kontrolo de la kuratoreco, kiu estis sub la interveno de lia patrino, la reĝino Toda, kaj la mediacio de Abd ar-Rahman la 3-a. La interveno de la reĝino en la ŝtataferoj kontribuis por ke la Reĝlando de Pamplono atingus ŝlosilan pozicion inter la kristanaj regnoj en la sekvaj jaroj.

Tri el la fratinoj de reĝo Garcia edziniĝis kun reĝoj de Leono: Urraka edziĝis kun Ramiro la 2-a, Sanĉa (900-959) edziniĝis kun Ordoño la 2-a, kaj Oneka edziĝis kun Alfonso la 4-a. Danke al tiuj aliancoj, la navaranoj intervenis en la civilaj militoj de Leono. Kiam Ramiro la 2-a mortis, la navaranoj helpis al Sanĉo la 1-a (nepo de la reĝino Toda) okupi la tronon kaj, poste, kiam Sanĉo estis forpelita fare de Ordoño la 2-a "la Malbona", la reĝino propetis tiel ke Abd ar-Rahman helpis ŝian nepon Sanĉo por reakiri la tronon.
[eta|maldekstre|400px|García Sanches venkobatis [Abd ar-Rahman la 3-a en la Batalo de Simanko, en la 19-a de julio 939-a.]]
En 939 li partoprenis kune kun Ramiro la 2-a, Fernán González (910-970) kaj la asturiaj kaj galegaj trupoj la grandan venkon sur Abderrahman la 3-a en la Batalo de Simanko.

En 961 li partoprenis en la disputoj inter la Graflando de Kastilio kaj la Regno de Leono kaj malliberigis Fernão González, Grafo de Kastilio, sed rifuzis transdoni lin al la islamanoj.

En 963 li formis kristanan aliancon kontraŭ Allahum la 2-a kaj estis venkita fare de la islamanoj.

García Sanchez mortis la 22-an de februaro 970 kaj estis entombigita en la enirhalo de la ermitejo de la Kastelo de San Esteban de Deyo proksime al Villamayor de Monjardín.

## Edziĝoj kaj posteuloj
Lia unua edziĝo estis kun :pt:Andregoto Galíndez, filino de la aragona grafo Galindo la 2-a Aznárez kaj la grafino Sancha Garcês (875-960). Grafo Galindo havis neniujn legitimajn infanojn, tiel ke la Graflando de Aragono estis heredita fare de sia filino Andregoto kaj poste de sia filo Sanĉo Garcez. Garcia kaj Andregoto estis la gepatroj de:

# Sanĉo Garcês "Abarca", reĝo de Pamplono kaj grafo de Aragono. Tiu edzeca kuniĝo estigus la postan kuniĝon de ambaŭ teritorioj.
# Toda Garcês

La Reĝo Garcia edziĝis duanupte kun Teresa de Leono (930-952), filino de reĝo Ramiro la 2-a kaj Ausenda Guterres, kun kiu li havis:

# Ramiro Garcês de Viguera, unua reĝo de Viguera. Li mortis la 9-an de julio 981 batalante kontraŭ Almanzoro kaj estis entombigita en la Monaĥejo de Lejre.
# Jimeno Garcês, grafo, aperas kun siaj fratoj en 978, kiam ili estis invititaj de la grafo Garcia Fernandes por fondi la Infanterion de Covarrubias.
# Urraca Garcês, edziĝinta unuafoje kun Fernán González (910-970), grafo de Kastilio, kaj la duan fojon kun Guilherme Sanches, grafo de Gaskonio. En 1008, ŝia filo, Bernardo Guillem, diris ke lia patrino jam estis mortinta.

## Referencoj 
Kategorio:Naskiĝintoj en 919
Kategorio:Mortintoj en 970
Kategorio:Naskiĝintoj en la 10-a jarcento
Kategorio:Mortintoj en la 10-a jarcento

Kategorio:Mortintoj la 22-an de februaro 
Kategorio:Hispanaj regantoj
Kategorio:Hispanaj nobeluloj
Kategorio:Hispanaj grafoj