August von Platen-Hallermünde

**Karl August Georg Maximilian Grafo von Platen-Hallermünde** (naskiĝis la 24-an de oktobro 1796  en Ansbach, Ansbach-Bayreuth (d:Q569011); - mortis la 5-an de decembro 1835 en Sirakuzo, Reĝlando de la du Sicilioj) estis germana poeto kaj dramisto. Li estas kutime nomita *August von Platen* aŭ *August Graf von Platen*, foje simple *Graf Platen*.

## Vivo kaj verkaro 
Oficiro laŭ familia tradicio kaj malkaŝe samseksema viro, li tre frue rekonis sian literaturan vokon, al kiu li dediĉis sin kun preskaŭ religia fervoro.

Li publikigis poemaron en (mez)orienta spirito, "Gazeloj" (1821), similan al similaj verkoj de Rückert. Ĉi tiu kaj postaj libroj altiris la atenton de Goethe. Dum la poemoj de Platen estas, iel aŭ alie, ene de la ĉeftendenco de romantikaj tradicioj, kvankam diversaj kaj komplekse sintezitaj (kaj, krome, ili ĉiam klare fokusiĝas al establitaj kulturaj formoj kaj stiloj - odoj, sonetoj, gazaloj kaj similaj), liaj satiraj dramoj de la sama periodo estas klare direktitaj kontraŭ rigida Romantikismo.

La malvarmeco de liaj kolegaj poetoj, kritikistoj kaj la publiko puŝis Platen foriri al Italio en 1826. Li loĝis en Florenco, Romo kaj Napolo, sed pro limigitaj financoj li vivis tre mizeran vivon. Li verkis abunde. Lia nova dramo, *Romantika Edipo* (1829), provokis malamikan reagon de Immermann kaj Heine, kiuj dediĉis al li akrajn paĝojn en siaj *Vojaĝbildoj*. En 1832, Platen revenis al Germanio por entombigi sian patron kaj pasigis la vintron de 1832–33 en Munkeno. En la somero de 1834 li revenis al Italio; en 1835, fuĝante de ĥolero, li translokiĝis al Sicilio, kie li baldaŭ mortis pro febro.

Li donas sian nomon al la bavara literatura premio August-Graf-von-Platen-Preis.

Inter la amantoj de Platen en 1822 estis Justus von Liebig (1803-1873), la fama kemiisto. En sia taglibro, kie pli ol du mil paĝoj li priskribas siajn samseksemajn spertojn, dezirojn kaj emociojn kaj detaligas siajn renkontojn kun multaj junaj viroj dum siaj vojaĝoj en Italio, Platen uzas ekskluzive la francan lingvon por paroli pri ĉi tiuj amoj.

Thomas Mann parte bazigis la rolon de Gustav von Aschenbach en sia romano *La morto en Venecio* sur la figuro de Platen. La nomo de la rolulo mem enhavas neklarajn aludojn al Platen (August = Gustav; Ansbach, naskiĝloko de von Platen = Aschenbach); la paralelo plue eksplicitas pro la fakto, ke Platen mortis pro ĥolero en Italio, kiel la ĉefrolulo, superfortita de la deziro kontentigi sian samseksemon. Mann dediĉis eseon al Platen en 1930,  kaj tie li atribuas la finfinan kaŭzon de sia morto al lia samseksemo. Ĉi tiu eseo tial influis nuntempajn interpretojn de Platen.

## Verkaro 
### Poezio 
* *Ghaselen* (1821; 1823)
* *Spiegel des Hafis* (1822; *La Spegulo de Hafiz*)
* *Sonette aus Venedig* (1825; *Veneciaj Sonetoj*)
* *Vermischte Gedichte* (1828; *Diversaj Poemoj*)
* *Der Pilgrim vor St. Just* (1819; *La pilgrimo antaŭ Sankta Just* , balado)
* *Das Grab im Busento* (1820; *La Tombo en Busento*)

### Komedioj 
* *Der Schatz des Rhampsinit* (1824, *La Trezoro de Rampsinito*)
* *Die Verhnängnissvolle Gabel* (1826)
* *Der romantische Oedipus* (1827-1828; *La Romantika Edipo*)

### Taglibro 
Platen verkis taglibrojn alterne en la germana kaj la franca.

* August von Platen, *Tagebücher* , eldono de Rüdiger Görner, Zuriko 1990.
* August von Platen, *Journaux: mémorandum de ma vie, 1813-1835* , Editions de la différence, Parizo 1995.

Kategorio:Germanaj verkistoj
Kategorio:Germanaj dramistoj
Kategorio:Germanaj poetoj
Kategorio:GLAT-verkistoj
Kategorio:Bavaraj militistoj