open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Zurzach (distrikto)

La **distrikto Zurzach** estas administra unuo de Kantono Argovio. Ĝi havis 31420 loĝantojn la 31-an de decembro 2007. Ĝia ĉefloko estas la komunumo kaj kuracloko Bad Zurzach.

## Geografio 
La distrikto Zurzach, kiu en la loka alemana lingvo ankaŭ nomiĝas *Zurzibiet* situas en nordoriento de Kantono Argovio, ĉe la suda bordo de la rivero Rejno. Ĝi entendiĝas en la valo de la rivero Surbo, kiu alfluas en Döttigen al la rivero Aro kaj en la nordokcidento de la distrikto inter la komunumoj Koblenz kaj Leuggern situas la alfluejo de Aro al Rejno.

## Ekonomio 
Dum la distriktĉefloko Bad Zurzach mem vivas preicipe pri la kuracturismo en Leibstadt en okcidento de la distrikto situas la plej granda nuklea centralo de Svislando, kiu liveras preskaŭ 20% de la svisa elektro. Krome en Döttingen troviĝas sur artefarita insulo de la rivero Aro aliaj nukleaj centraloj, nome la du nukleaj centraloj de Beznau. Beznau 1 estas la plej malnova ankoraŭ funkcianta nuklea centralo en Svislando, kiu utiligas malnovan reaktortipon kaj estas ofte kritikita pro sekurecaj mankoj. La 4-an de decembro 2008 la elektroindustrio deponis permespeton por konstruo de 3-a nuklea reaktoro en Beznau. Se oni konsideras, ke en Würenlingen apud la limo de la distrikto Zurzach krome situas la nuklea esplorcentralo, kie ankaŭ troviĝas la provizora nuklea rubdeponejo de Svislando, oni povas diri, ke tiu regiono estas regiono kun tre alta "nuklea denseco".

## Trafiko 
Tra la distrikto pasas laŭlonge de la Rejno trajnlinio de Svisaj Federaciaj Fervojoj, de Bazelo ĝis Eglisau, kiu tamen inter Koblenz kaj Laufenburg nuntempe estas uzata nur por vartransporto. Alia linio konektas la komunumon Koblenz kun Brugg. La linio de Zurzach al Eglisau estas servata de la turgovia fervojkompanio THURBO.

La distrikto Zurzach konsistas el 23 komunumoj (stato 2009). Jen la aktuala listo:

## Komunumoj de la distrikto Zurzach 

## Eksteraj ligiloj 
* Retportalo de la regiono *Zurzibiet*
* Retejo de la distriktoficejo Zurzach
Trnje

**Trnje**, hungare **Tüskeszer** estas malgranda vilaĝo en Slovenio en provinco Prekmurje, en statistika regiono Pomurske, en Občina Črenšovci.
300ra|eta|Municipo Črenšovci en Slovenio, kie troviĝas Trnje

## Bazaj informoj 
* Areo: 4 &nbsp;km²
* Alto super marnivelo: 168 m
* Koordinatoj: 
* Loĝantaro: 550
* Poŝtkodo: 9232
* Aŭtokodo:

## Situo 
Trnje situas laŭ rojo, laŭ flankovojoj.

## Historio 
Ĝis Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Zala (reĝa departemento), al distrikto de Lendva, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, depost 1928 al Jugoslavio. Inter 1941-1945 Tüskeszer denove aparternis al Hungario, fine ekde 1991 al Slovenio. En 1977 vilaĝa festego okazis.

## Fontoj 
* slovena Vikipedio
* w.geopedia.si

Kategorio:Vilaĝoj de Slovenio
Mefistofele

**Mefistofele** estas la titolo de opero en kvar aktoj, prologo kaj epilogo; verkita de itala verkisto kaj komponisto Arrigo Boito inspirata de Faŭsto de Goethe.

La unua prezentado okazis en la Teatro alla Scala de Milano la 5-an de marto 1868. Estis fiasko.

La libreto estis relaborata de la verkisto, nova versio estis prezentata en la komunuma teatro de Bolonjo la 4-an de oktobro 1875, kun sukceso.

Kategorio:Opero
Kategorio:Itala muziko
Gančani

**Gančani**, hungare **Lendvarózsavölgy** estas malgranda vilaĝo en Slovenio en provinco Prekmurje, en statistika regiono Pomurske, en municipo de Beltinci. La historia hungara loknomo estis **Gancsán**. Pro la hungariga politiko la vilaĝo ricevis pli hungarecan nomon.
eta|dekstra|280px|Municipo Beltinci en Slovenio, kie Gančani troviĝas

## Bazaj informoj 
* Areo: 14&nbsp;km²
* Alto super marnivelo: 178 m
* Koordinatoj: 
* Loĝantaro: 990
* Poŝtkodo: 9231
* Aŭtokodo: MS

## Situo 
Gančani situas sur deklivoj, laŭ flanka vojoj.

## Historio 
Ĝis fine de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Zala (reĝa departemento), al distrikto de Lendva, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj. Inter 1941-1945 Lendvarózsavölgy denove apartenis al Hungario, ekde 1991 al Slovenio.

## Vidindaĵo 
* kapelo

## Fontoj 
* slovena Vikipedio
* w.geopedia.si

Kategorio:Vilaĝoj de Slovenio
Doña Mencía

**Doña Mencía** estas urbeto kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco Córdoba, sude de Hispanio.
La areo de la municipo estas 15 km2 kie loĝas 5002 geloĝantoj, do loĝdenso estas 333.5 loĝ./km2.
Doña Mencía situas je 71 km de la provinca ĉefurbo Córdoba.

## Demografio 
Laŭ statistikoj de la andaluza registaro (SIMA , 2007) la 5002 geloĝantoj de la municipo **Doña Mencía** estas 2521 inoj kaj 2481 viroj. En la 15-kvadratkilometra teritorio estas 1 setlejoj, kie loĝas 5002 geloĝantoj, kaj aliaj 0 geloĝantoj loĝas dise en kamparo. Lasta konata nombro de naskiĝoj po jaro estis 47, 17 inoj kaj 30 viroj, kaj mortis 37, 19 inoj kaj 18 viroj. Tiel la natura kresko estis 10 (0.2%). La laborkapabla loĝantaro estis 2267 homoj (45.3%).

## Ĝemelurbo 
* 

## Eksteraj ligiloj 
* Doña Mencía  - Statistikoj en *Sistema de Información Multiterritorial de Andalucía*.

## Referencoj 
Kategorio:Municipoj de Andaluzio
Lipa (Beltinci)

**Lipa**, hungare **Kislippa** estas malgranda vilaĝo en Slovenio en provinco Prekmurje, en statistika regiono Pomurske, en municipo de Beltinci.
eta|dekstra|280px|Municipo Beltinci en Slovenio, kie Lipa troviĝas

## Bazaj informoj 
* Areo: 6&nbsp;km²
* Alto super marnivelo: 172 m
* Koordinatoj: 
* Loĝantaro: 630
* Poŝtkodo: 9231
* Aŭtokodo: MS

## Situo 
Lipa situas sur deklivoj, laŭ traira flanka vojo.

## Historio 
La unua mencio pri Kislippa devenis de 1322. Ĝis fine de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Zala (reĝa departemento), al distrikto de Lendva, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio. En 1941 la germana armeo senbatale okupis la komunumon kaj post 10 tagoj transdonis ĝin al Hungario. Ĝis 1945 tio estis parto de Hungario, ekde 1991 de Slovenio. Ĉiujare oni aranĝas festenon de terpomaj manĝaĵoj.

## Fontoj 
* slovena Vikipedio
* w.geopedia.si

Kategorio:Vilaĝoj de Slovenio
Dos Torres

**Dos Torres** estas vilaĝo kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco Córdoba, sude de Hispanio.
La areo de la municipo estas 129 km2 kie loĝas 2601 geloĝantoj, do loĝdenso estas 20.2 loĝ./km2.
Dos Torres situas je 96 km de la provinca ĉefurbo Córdoba.
Dos Torres (*Du turoj*, ) devenas de unuiĝo, en 1839, de du loĝlokoj nomitaj laŭ turoj: Torrefranca kaj Torremilano.

## Demografio 
Laŭ statistikoj de la andaluza registaro (SIMA , 2007) la 2601 geloĝantoj de la municipo **Dos Torres** estas 1309 inoj kaj 1292 viroj. En la 129-kvadratkilometra teritorio estas la vilaĝo, kie loĝas 2597 geloĝantoj, kaj aliaj 4 geloĝantoj loĝas dise en kamparo. Lasta konata nombro de naskiĝoj po jaro estis 29, 22 inoj kaj 7 viroj, kaj mortis 32, 20 inoj kaj 12 viroj. Tiel la natura kresko estis -3 (-0.1%). La laborkapabla loĝantaro estis 912 homoj (35.1%).

## Eksteraj ligiloj 
* Dos Torres  - Statistikoj en *Sistema de Información Multiterritorial de Andalucía*.

## Referencoj 
Kategorio:Municipoj de Andaluzio
Biripilkado

[eta|Biripilka matĉo en [San-Paŭlo (subŝtato)|San-Paŭlio.]]

**Biripilkado** (aŭ **biribalado**) estas enakva pilkoludo simila al flugpilkado kaj akvopilkado. Ĝi estis inventita en Birigui, Brazilo, en 1968.

Biripilkado estas ludita en banejo kun du teamoj de du aŭ kvar personoj. Ĝi ankaŭ uzas reton kaj specialan pilkon.

## Vidu ankaŭ 
* Akvopilkado

Kategorio:Akvaj sportoj
Kategorio:Sporto en Brazilo
Elektrofornelo

[eta|dekstra|300px|Elektra fornelo kun [gisfero|gisferaj kuirplatoj]]
eta|dekstra|300px|Elektrofornelo kun vitroceramika supraĵo

**Elektrofornelo** estas kuirilo, servanta por prepari manĝaĵon.

## Ĝenerala nocio 
De vidpunkto de la elektrotekniko, elektrofornelo estas varmiga elektroaparato, ĉar trairo de la kurento tra rezistiloj (varmigaj elementoj) laŭ la Ĵula leĝo estas akompanata de eliĝo de varmiga energio, uzata por kuiri manĝaĵon.

## Tipoj de forneloj 
### Laŭ variaĵo de preparo 
* La forneloj kun klasika rezista varmiga elemento;
* La induktaj forneloj.

### Laŭ maniero de konekto al elektroreto 
* Unufazaj
* Trifazaj

## Principo de funkciado 
### Klasikaj 
De vidpunkto de la elektrotekniko, la principo baziĝas sur eliĝo de varmiga energio dum trairo de la kurento tra rezista varmiga elemento (Ĵula leĝo). Varmiga elemento estas kondukilo el metalo kun altgrada specifa rezisto, plenumita ordinare en la formo de spiralo.

### Induktaj 
Ĉi tiuj forneloj ne havas varmigan elementon kiel tia. Anstataŭ ĝi aplikiĝas induktilo, radianta elektromagnetan kampon, kiu senpere varmigas la fundon de kuirvazo.

## Prevento de akcidentoj 
* Laboroj por konekti elektrofornelon devas fari specialisto, havanta necesan kvalifikon.
* Korpo de la fornelo devas esti terkonektita, se tio estas antaŭzorgita de konstrukciaĵo de la fornelo.
* Konektado al la elektroreto devas esti plenumita laŭ validaj reguloj.
* Ne tuŝi varmigitajn partojn por preventi brulvundojn.

## Vidu ankaŭ 
* Gasfornelo
* Indukta kuirplato
* Vitroceramika kuirmaŝino

Kategorio:Elektrotekniko
Kategorio:Kuiriloj
Kategorio:Hejmo-maŝinoj
Neordinaraĵo (matematiko)

En matematiko, **neordinaraĵo** estas ĝenerale punkto, en kiu matematikaĵo estas ne difinita, aŭ punkto de neordinara aro, kie ĝi ne estas plu bonkondutanta en io speciala maniero, kiel nederivebleco.
Ekzemple, la funkcio 

: f(x)=\frac{1}{x} 

sur la reela linio havas neordinaraĵon en la punkto *x* = 0, kie ĝi ŝajnas "eksplodi" al ±∞ , kaj ne estas difinita. La funkcio *g*(*x*) = |*x*| (rigardu absolutan valoron) ankaŭ havas neordinaraĵon en *x* = 0, ĉar ĉi tie ne estas derivebla. Simile, la grafikaĵo difinita per *y*2 = *x* ankaŭ havas neordinaraĵon en (0,0), ĉi-foje ĉar ĝi havas "angulon" (vertikalan tanĝanton) en tiu punkto.

La algebra aro difinita per *y*2 = *x*2 en la (*x*, *y*) koordinata sistemo havas neordinaraĵon (specialan punkton) en (0, 0), ĉar ĝi ne permesas tanĝanton tie.

Kategorio:Funkcioj
Kategorio:Matematiko
Antošovice

**Antošovice** (, ) estas historia municipo en Ĉeĥio situanta sur teritorio de Ostrava. Nuntempe ĝi estas ekde la 24-a de aprilo 1976 parto de urboparto Silezia Ostrava. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua mencio devenas el la 21-a de junio 1714, sed en mortmatrikulo en Hať estas la 21-an de januaro 1709 referita pri nova vilaĝo (). Temas pri la plej juna municipo, kiu estis aligita al Ostrava. La malgranda dometara vilaĝo estis fondita komence de la 18-a jarcento sur teritorio de ŝilherĵovica senjorujo. La origina nomo sonis Jantoschowitio (Jantošovice), verŝajne laŭ tiama administranto de la senjorujo, Jan Jantosch. Sed la ĉeĥaj vilaĝanoj iom ŝanĝis la nomon je por ili pli akceptebla Antošovice (dokumentita ekde la jaro 1719). Proksime de la vilaĝo fondis administranto Jantosch korton Paseky, kiu ĝis la jaro 1850 kreis parton de Antošovice. Poste Paseky estis aligita al Šilheřovice. Post malvenkita milito je Silezio Antošovice estis donita en la jaro 1742 al Prusio. Al Ĉeĥoslovakio ĝi estis denove aligita reen la 9-an de februaro 1920. La lokaj infanoj vizitadis lernejon en Šilheřovice, ekde la jaro 1873 la germanan lernejon en Annaberg (la hodiaŭa pola Chałupki) kaj ekde 1920 la lokan ĉeĥan lernejon (sed la propran konstruaĵon la lernejo akiris nur en la jaro 1932). Ekde la 1933 ĉi tie estis establita ankaŭ infanvartejo. La distrikta ŝoseo en proksiman Koblov-on estis konstruita en la jaro 1926. Novan kapelon konstruis antoŝovicanoj en la jaro 1935. Post unua parcela reformo en 1932 la municipo akiris en sian katastron 28&nbsp;hektaroj el katastro de Šilheřovice. Post la Munkena interkonsento Antošovice fariĝis ekde oktobro de 1938 parto de Tria regno ĝis liberigo la 1-an de majo 1945. En la jaro 1955 komencis sur la teritorio de la municipo intensa minado de gruzsablo. Areo de la gruzminejo estas nuntempe elserĉata refreŝiga loko, troviĝas ĉi tie ankaŭ nudisma strando.

## Loĝantaro 
## Rilataj temoj 
* Heřmanice
* Hrušov
* Koblov
* Kunčice
* Kunčičky
* Muglinov
* Silezia Ostrava
* MO S-8 "Dvůr Paseky"

## Pluaj fotoj

Kaple Petra a Pavla, Antošovice.jpg|Kapelo de sanktaj Petro kaj Paŭlo

Kategorio:Partoj de Ostrava
Kategorio:Silezia Ostrava
Kategorio:Setlejoj sur landlimo de Ĉeĥio kaj Pollando
Kategorio:Setlejoj en Ostrava baseno
Kategorio:Setlejoj sur Odro
Kategorio:Eksaj municipoj en Ĉeĥio
Libera danco

**Libera danco** estas formo de danco populariĝinta dum la unua duono de la 20-a jarcento, kiu antaŭis la formo de moderna danco. Ribelante kontraŭ la rigidaj limigoj de la klasika baleto, la teatraj artistoj  *Loie Fuller*, Isadora Duncan kaj *Ruth St. Denis* en Usono dum sia laboro en teatraj scenejoj evoluigis siajn proprajn stilojn de libera danco kaj tiel fundamentigis la koreografion kaj instruon de la usona stilo de libera danco. En Eŭropo, *Rudolf Laban, Emile Jaques-Dalcroze* kaj *François Delsarte* evoluigis siajn proprajn teoriojn pri arta homa movado kaj trovis instruajn metodojn, kiuj gvidis al eŭropa stilo de moderna danco kaj (aparte en Germanio) al ekspresionisma danco (germanlingve nomata *Ausdruckstanz*, "esprima danco").

Libera danco populariĝis precipe en centra kaj orienta Eŭropo, kie kreiĝis pluraj naciaj akademioj (kaj skoloj) de la danca formo - interalie la "Lernejo pri Muzika Movado *Geptaĥor*" en Rusio kaj la Danca "Lernejo *Orkesztika*" en Hungario.

## Eksteraj ligiloj 
*"Historio de Muzika Movado", artikolo anglalingva el la retejo de la "Lernejo pri Muzika Movado *Geptaĥor*" en Rusio 
*"Fruaj Tagoj de Moderna Danco en Hungario", artikolo ankaŭ anglalingva el la sama retejo 

Kategorio:Danco
Plage du Prado

[eta|[breta velado ĉe la plaĝo du Prado]]
**Plages du Prado** - "plaĝoj de Prado" - estas la kutima nomo de la plaĝoj de la Mediteranea Maro en Marseille, Francio.

La *Plages du Prado* estis la loko de la monda ĉampionado pri plaĝa futbalo de la internacia federacio FIFA en 2008. Dum la ĉampionado la plaĝoj rebaptiĝis *Stade du Prado* - "stadiono de Prado". En la ĉampionado konkuris la 16 plej bonaj naciaj teamoj de plaĝa futbalo. Unuafoje la turniro okazis ne en Brazilo, kie plaĝa futbalado tradicie aparte popularas.

## Referenco 
* retpaĝaro de la federacio FIFA pri la monda ĉampionado 2008 pri plaĝa futbalo (anglalingve) 

Kategorio:Plaĝoj en Francio
Muri AG

## Pri la komunumo 
**Muri** estas komunumo kaj ĉefloko de la samnoma distrikto de Kantono Argovio, Svislando. Ĝi havis 6778 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.

## Geografio 
Muri situas ĉe la supra fino de la valo de la rivero Bünz, kies fonto troviĝas sur ĝia tereno. La komunumo konsistas el tri partoj, kiuj situas ĉirkaŭ la monaĥejo, nome Wey, Langdorf kaj Egg, kaj diversaj etaj setlejoj.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Muri limas en nordokcidento al Boswil, en nordoriento al Aristau, en oriento al Merenschwand, en sudoriento al Benzenschwil, en sudo al Beinwil, en sudokcidento al Geltwil, kaj en okcidento al Buttwil.

## Trafiko 
Muri situas ĉe la trajnlinio de la Svisaj Federaciaj Fervojoj de Araŭo tra Rotkreuz al Zugo. Krome ekzistas ek de Muri diversaj poŝtaŭtolinioj ekzemple al Zuriko kaj Affoltern ĉe Albis.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Muri datiĝas el la jaro 924 kiel *Murahe*. En la jaro 1027 fondiĝis la Monaĥejo Muri. La komunumo fariĝis en la jaro 1798 distriktĉefloko en la helveta Kantono Baden, kaj konservis tiun-ĉi funkcion, kiam la distrikto integriĝis en la jaro 1803 al la nova Kantono Argovio.

## Famuloj 
* Áron Balázs, hungara aktoro naskiĝis en Muri.

## Vidu ankaŭ 
* Aliaj lokoj kun la nomo Muri
* Muri AG (stacidomo)
* Distrikto Muri

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Muri
* Muri en la Historia Leksikono de Svislando
Katastrofismo

**Katastrofismo** estas scienca teorio, kiu provas klarigi la biologiajn kaj geografiajn ŝanĝojn kaj evoluojn de la Mondo per mallongdaŭraj kaj brutalaj katastrofoj.

Tiu nomo aperis en la 19-a jarcento, rebate al la **uniformitarismo**, teorio laŭ kiu la fenomenoj, kiuj okazas hodiaŭ, okazis idente ĉiam en la estinteco.
[maldekstra|eta|200px|Tiel [Gustave Doré bildigis la Diluvon]]

## Historia katastrofismo 
Antaŭ la 19-a jarcento, la pli komune konsentitaj teorioj pri la deveno de la vivo, en Eŭropo, estis influataj de la regiliaj tekstoj, kaj ideo de granda inundo estis popularigita de la mito pri Tutmonda diluvo. Cetere, iuj geologiaj kaj paleontologiaj observoj konfirmis tiun vidpunkton.

Plej fama subtenanto de katastrofisma teorio estis Georges Cuvier (1769 - 1832). Laŭ li, la bestoj (kaj la homoj) neniam evoluas, (fiksismo) sed periodikaj katastrofoj formortigas ĉiujn estaĵojn el Tero, post kiu nova kreado aperigas novajn vivajn estaĵojn. Tio kialigis la ĉeeston de fosilioj laŭ la simpla ideo ke estus restaĵoj de bestoj, kiuj ne povis enbarkiĝi en la Arkeo de Noa.

Je la komenco de la 19-a jarcento, aperis nova teorio: la **transformismo** de Jean-Baptiste Lamarck, sur kiu baziĝos la teorio pri evoluismo, kiuj anstataŭigos la katastrofajn teoriojn.

## Nova katastrofismo 
Ekde la 1850-aj jaroj, plejparto el la geologoj kaj paleontologoj konsentis sur teorioj pri malrapidaj kaj iom-post-iomaj ŝanĝoj. Tamen la grandskalaj formortoj kaj apero de novaj specioj.

Tial, la teorio de Luis Walter Alvarez pri la Kretacea-Terciara Formorto, supozas la impakton de granda meteorŝtono. La Triasa-Ĵurasia Formorto estas klarigebla per longdaŭraj vulkanaj erupcioj.

Tiuj teorioj, kvankam bazitaj sur katastrofo, ne kongruas kun la historia katastrofismo, ĉar ili ne emas malkonfirmi la evoluismon.

## Vidu ankaŭ
* Cain (teatraĵo)

Kategorio:Evolua biologio
Kategorio:Ismoj
Espiel

**Espiel** estas vilaĝo kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco Córdoba, sude de Hispanio.
La areo de la municipo estas 436 km2 kie loĝas 2447 geloĝantoj, do loĝdenso estas 5.6 loĝ./km2.
Espiel situas je 50 km de la provinca ĉefurbo Córdoba.

## Demografio 
Laŭ statistikoj de la andaluza registaro (SIMA, 2007) la 2447 geloĝantoj de la municipo **Espiel** estas 1203 inoj kaj 1244 viroj. En la 436-kvadratkilometra teritorio estas 4 setlejoj, Espiel kaj la kvartaloj El Vacar, Fuente Agria kaj Puente Nuevo, kie kune loĝas 2310 geloĝantoj, kaj aliaj 137 geloĝantoj loĝas dise en kamparo. Lasta konata nombro de naskiĝoj po jaro estis 15, 8 inoj kaj 7 viroj, kaj mortis 38, 19 inoj kaj 19 viroj. Tiel la natura kresko estis -23 (-0.9%). La laborkapabla loĝantaro estis 941 homoj (38.5%).

## Vidu ankaŭ 
* Alhondiguilla-Villaviciosa (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Espiel - Statistikoj en *Sistema de Información Multiterritorial de Andalucía*.

## Referencoj 

Kategorio:Municipoj de Andaluzio
Kategorio:Geografio de Andaluzio
Dejmo (mitologio)

En la greka mitologio, **Dejmo** (en greka Δειμος) estas la personigo de la *teruro*.

Filo de Areso, (dio de la milito) kaj Afrodito, li akompanis sian patron al la milito, kune kun sia frato Fobo kaj la diino Enjo.

Laŭ Cicerono (en sia *De Natura Deorum*), li estas filo de Erebo kaj Nikso dum ke Hyginus diras lin filo de Etero kaj Geo.

La romianoj identigis lin kun la romiaj dioj Fuga, Metus, Formido, Timor aŭ Pavor.

Asaph Hall nomis **Dejmo** la lunon de Marso kiun li malkovris la 12-a de aŭgusto 1877.

Kategorio:Personigoj de la helena mitologio
Bukovnica

**Bukovnica,** hungare **Bakónak** estas tre malgranda vilaĝo en Slovenio en provinco Prekmurje, en statistika regiono Pomurske, en municipo de Moravske Toplice.
eta|dekstra|280px|Municipo Moravske Toplice en Slovenio, kie Bukovnica troviĝas

## Bazaj informoj 
* Areo: 4&nbsp;km²
* Alto super marnivelo: 204 m
* Koordinatoj: 
* Loĝantaro: 48
* Poŝtkodo: 9222
* Aŭtokodo: MS

## Situo 
Bukovnica situas flanke de monto 258 m-ojn alta, laŭ flankovojoj.

## Historio 
Ĝis fine de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Zala (reĝa departemento), al distrikto de Lendva, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj. Inter 1941-1945 Bakónak denove apartenis al Hungario, ekde 1991 al Slovenio.

## Vidindaĵo 
* preĝejo de 1905

## Fontoj 
* slovena Vikipedio
* w.geopedia.si

Kategorio:Vilaĝoj de Slovenio
Muri

**Muri** havas diversajn signifojn:
* **Muri AG** estas komunumo kaj ĉefloko de la distrikto Muri en Kantono Argovio en Svislando.
** **Muri AG (stacidomo)** estas fervoja stacio en Muri AG.
* **Muri ĉe Berno** estas komunumo de la administra distrikto Berno-Mezlando en Kantono Berno en Svislando.
* **Muri (Riggisberg)** estas vilaĝeto de la komunumo Riggisberg de la administra distrikto Berno-Mezlando en Kantono Berno en Svislando.
* La **distrikto Muri** estas administra unuo de Kantono Argovio en Svislando.
* La **Monaĥejo Muri** estas mondigita monaĥejo en la komunumo Muri en Kantono Argovio en Svislando.
Andrejci

**Andrejci,** hungare **Andorhegy** estas malgranda vilaĝo en Slovenio en provinco Prekmurje, en statistika regiono Pomurske, en Občina Moravske Toplice.
eta|dekstra|280px|Municipo Moravske Toplice en Slovenio, kie Andrejci troviĝas

## Bazaj informoj 
* Areo: 5&nbsp;km²
* Alto super marnivelo: 290 m
* Koordinatoj: 
* Loĝantaro: 220
* Poŝtkodo: 9221 Martjanci
* Aŭtokodo: MS

## Situo 
Andrejci situas sur deklivoj, laŭ traira flanka vojo.

## Historio 
La unua mencio okazis en 1344, poste ĝi aperis en formoj "Endryech", "Endrich", "Endricz, Endrecz, Endrich". Dum la hungara regado oni nombris en Andorhegy 50 domojn kaj 302 homojn. Laŭ klasifiko de András Vályi la bienoj apartenas al la tria klaso. Ĝis Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Vas (reĝa departemento), al distrikto de Muraszombat, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj. Inter 1941-1945 Andorhegy denove apartenis al Hungario, ekde 1991 al Slovenio. En 1955 kaj en 1983 vilaĝa festego okazis.

## Fontoj 
* slovena Vikipedio
* w.vasidigikonyvtar.hu
* Geografia loko: http://www.geopedia.si/#T1257_F410:10115515_x593971.875_y175972.613_s14_b4 

Kategorio:Vilaĝoj de Slovenio
Encinas Reales

**Encinas Reales** estas vilaĝo kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco Córdoba, sude de Hispanio.
La areo de la municipo estas 33 km2 kie loĝas 2438 geloĝantoj, do loĝdenso estas 73.9 loĝ./km2.
Encinas Reales situas je 87 km de la provinca ĉefurbo Córdoba.

*Encinas Reales* signifas en la hispana "Reĝaj anzinoj" aŭ kverkoj, kiuj videblas en la blazono.

## Demografio
Laŭ statistikoj de la andaluza registaro (SIMA, 2007) la 2438 geloĝantoj de la municipo **Encinas Reales** estas 1227 inoj kaj 1211 viroj. En la 33-kvadratkilometra teritorio estas 2 setlejoj, kie loĝas 2395 geloĝantoj, kaj aliaj 43 geloĝantoj loĝas dise en kamparo. Lasta konata nombro de naskiĝoj po jaro estis 33, 19 inoj kaj 14 viroj, kaj mortis 28, 19 inoj kaj 9 viroj. Tiel la natura kresko estis 5 (0.2%). La laborkapabla loĝantaro estis 1196 homoj (49.1%).
 
## Eksteraj ligiloj
*Encinas Reales, turisma TTT-ejo de *La Subbética*.
*Encinas Reales - Statistikoj en *Sistema de Información Multiterritorial de Andalucía*.
 
## Referencoj
Kategorio:Municipoj de Andaluzio
Kategorio:Geografio de Andaluzio
Emeljan Pugaĉov

[eta|maldekstra|'Pugaĉov juĝas'; pentris [Bazilo Perov]]
**Emeljano Ivanoviĉ PUGAĈOV** () estis rusa kozako, kiu famiĝis kiel hetmano de plej granda popola ribelo okazinta en 1773-1775 en Rusio. Li naskiĝis en la vilaĝo Zimovejskaja-sur-Dono en 1742 (proksimume).

Li partoprenis la Sepjaran militon en 1756-1763 kaj en rusa-turka milito en 1768-1770. Pro militsukcesoj li meritis rangon de standardisto. Poste li provis lasi la militservon, kiu estis nepra por kozakoj, kaj rifuĝis en Volgio kaj Suda Uralo, kie okazis oftaj popolaj eferveskoj kontraŭ feŭdomastroj.

En 1772 kaj en 1773 li estis arestita, sed ambaŭ fojojn li sukcese eskapis el prizonoj.

Aŭguste de 1773 li kolektis grupon de kozakoj apud Jaickij, urbeto (nun Uralsko, Kazaĥio), por okazigi grandan ribelon. Li rezonis, ke al lia milittrupo aliĝos servutuloj kaj reprezentantoj de iuj naciaj minoritatoj malkontentaj pro la interna politiko de la imperiestrino Katerina la 2-a.

Por altigi sian propran aŭtoritaton Emeljano Pugaĉov eknomiĝis inter analfabeta amasiĝo kiel "saviĝinta" caro Petro la 3-a (t.e. post dek jaroj de lia reala morto en 1762). Li same subskribis siajn ordonojn.

Decembre de 1773 la armeo grave pligrandiĝis kaj kalkulis jam 25 000 soldatojn kaj 86 kanonojn. Ĝi kaptis kelkajn fortresojn kaj komencis sieĝi la grandan urbon Orenburgo.

Sukcesoj de la popola armeo sub gvido de Pugaĉov devigis la rusan registaron direkti la regulan militistaron al la ribela regiono.
Helpe de perfido de siaj asistantoj Emeljan Pugaĉov la 8-an de septembro 1774 estis arestita kaj ekzekutita la 10-an de januaro 1775 en Moskvo.

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.hrono.info/biograf/pugach00.html biografio 
* http://www.logoslibrary.eu/pls/wordtc/new_wordtheque.w.t?w=spado&l=eo 'La filino de la kapitano' far Aleksandro Puŝkin 
* http://intv.ru/view/?film_id=64038&playNow=1  duparta filmo 'Emeljano Pugaĉjov' 

Kategorio:Mortintoj en Moskvo
Kategorio:Rusianoj
Kategorio:Kozakoj
Kategorio:Ribelestroj
Kategorio:Homoj de la Sepjara milito
Kategorio:Ekzekutitoj per senkapigo
Kategorio:Anatemitoj
Kategorio:Kamparanaj ribeloj
Kategorio:Militistoj de la 18-a jarcento
Kategorio:Impostoroj
Aleksander Wolszczan

**Aleksander Wolszczan** (naskiĝis la 29-an de aprilo 1946 en Szczecinek, Pollando) - pola astronomo.
eta|maldekstra|150ra|Aleksander Wolszczan (2007)
Septembre 1990 helpe de radioteleskopo en Arecibo malkovris la unuajn tri planedojn ĉirkaŭantaj la pulsaron PSR 1257+12 en la konstelacio de Virgulino.

Kategorio:Malkovrintoj de ekstersunsistemaj planedoj
Kategorio:Polaj astronomoj
Fokovci

**Fokovci**, hungare **Úrdomb** estas malgranda vilaĝo en Slovenio en provinco Prekmurje, en statistika regiono Pomurske, en municipo de Moravske Toplice.
eta|dekstra|280px|Municipo Moravske Toplice en Slovenio, kie Fokovci troviĝas

## Bazaj informoj 
* Areo: 6&nbsp;km²
* Alto super marnivelo: 317 m
* Koordinatoj: 
* Loĝantaro: 230
* Poŝtkodo: 9208
* Aŭtokodo: MS

## Situo 
Fokovci situas sur deklivoj, laŭ ĉefvojo Hungario-Murska Sobota.

## Historio 
Dum la hungara regado oni nombris en Úrdomb 103 domojn kaj 518 homojn. Ĝis fine de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Vas (reĝa departemento), al distrikto de Muraszombat, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj. Inter 1941-1945 denove apartenis al Hungario, ekde 1991 al Slovenio. En 1934, 1952, 1969, 1976 vilaĝaj festegoj okazis.

## Fontoj 
* slovena Vikipedio
* w.vasidigikonyvtar.hu
* w.geopedia.si

Kategorio:Vilaĝoj de Slovenio
Cenwalh

**Cenwalh** (m. probable en 671) estis reĝo de Wessex, Anglio, de 643 al 645 kaj denove de ĉirkaŭ 648 al sia morto.

## Familio kaj frua vivo
Laŭ la anglosaksa historiisto Bede li estis filo de Cynegils kiu regis Wessex de 611 al 643. Kvankam Cynegils konvertiĝis al kristanismo en 636, ŝajne Cenwalh restis pagano. Bede diris ke li rifuzis "akcepti la misterojn de la religio".

## Altroniĝo
Cenwalh altroniĝis post la morto de sia patro en 643.

## Ekzilo
Li edziĝis al fratino de Penda, reĝo de Mercia, sed disiĝis de ŝi kaj reedziĝis al Seaxburh. Sekvis milito en 645 dum kiu Penda forpelis Cenwalh de sia regno kaj portempe regis Wessex. Cenwalh fuĝis al Anna, reĝo de East Anglia, kie li fine baptiĝis. Ne certas kiom longe daŭris la ekzilo de Cenwalh, sed eble li regajnis Wessex ĉirkaŭ 648.

## Regado
Kiam Cenwalh revenis al Wessex, la episkopo estis Agilbert, kies bazo estis Dorchester-on-Thames kaj kiu estis franko kiu ne scipovis la anglosaksan. Cenwalh dividis Wessex en du diocezojn. La baze de la dua diocezo estis Winchester kaj Cenwalh nomumis Wini episkopo.

En 658 Cenwalh venkis la britojn de Dumnonia kaj konkeris parto de Dorset kaj Somerset. Tamen ŝajne liaj rilatoj kun Dumnonia ne estis tute malamika: ekzemple Cenwalh dotis la abatejon de Sherborne, kiu situis en regiono regata de la britoj.

Estis plua militado inter Wessex kaj Mercia. Ĉirkaŭ 661 Wulfhere konkeris teritorion en Hampshire, kiun li donis al sia baptofilo Aethelwalh, reĝo de Sussex. Dum la resto de la regado de Cenwalh, Wulfhere dominis sudan Anglion.

De 665 al 668 Cenwalh kverelis kun Wini, kiu fuĝis al Wulfhere.

Cenwalh mortis, verŝajne en 674. Post lia morto lia vidvino Seaxburh mallonge regis Wessex, eble kiel regento por nekonata filo.

Kategorio:Anglosaksoj
Kategorio:Reĝoj de Wessex
Kategorio:Mortintoj en 671
El Carpio

**El Carpio** estas vilaĝo kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco Córdoba, sude de Hispanio.
La areo de la municipo estas 46&nbsp;km2 kie loĝas 4516 geloĝantoj, do loĝdenso estas 98.2 loĝ./km2.
El Carpio situas je 30&nbsp;km de la provinca ĉefurbo Córdoba.

## Demografio 
Laŭ statistikoj de la andaluza registaro (SIMA , 2007) la 4516 geloĝantoj de la municipo **El Carpio** estas 2279 inoj kaj 2237 viroj. En la 46-kvadratkilometra teritorio estas 3 setlejoj, El Carpio kaj kvartaloj Maruanas kaj San Antonio, kie kune loĝas 4502 geloĝantoj, kaj aliaj 14 geloĝantoj loĝas dise en kamparo. Lasta konata nombro de naskiĝoj po jaro estis 48, 22 inoj kaj 26 viroj, kaj mortis 39, 21 inoj kaj 18 viroj. Tiel la natura kresko estis 9 (0.2%). La laborkapabla loĝantaro estis 1931 homoj (42.8%).

## Vidu ankaŭ 
* Carpio
* El Carpio de Córdoba (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* El Carpio  - Statistikoj en *Sistema de Información Multiterritorial de Andalucía*.

## Referencoj 

Kategorio:Municipoj de Andaluzio
Kategorio:Geografio de Andaluzio
Elektra potencialo

La **Elektra potencialo** estas unu el la fizikaj grandoj, kiuj difinas la elektran econ de iu punkto el la spaco. Ĝia mezurunuo estas volto (simbolo V).

La elektra tensio inter du punktoj estas la diferenco de la potencialoj de tiuj du punktoj. Ĝi estas algebra grando, tie estas, ke ĝi povas esti aŭ negativa aŭ pozitiva.

Oni mezuras la potencialon kiel la elektran tension per voltmetro aŭ osciloskopo. Tiu-ĉi mezuro povas esti nur relativa (inter du punktoj). Ofte oni elektas kiel referencan potencialon tiun de la tero, aŭ tiun de la elektra maso, tie estas de la metala framo aŭ ŝirmilo de la aparato, kies potentialo estas difinata kiel "*0 Volt*".

Kategorio:Elektrotekniko
Kategorio:Elektro
Genprovizo

**Genprovizo** estas la tutaĵo de ĉiuj genvariaĵoj en populacio. Temas pri termino el la populacigenscienco. La populacio povas uzi ĉiujn genvariaĵojn el la genprovizo por adapti sin kiel eble plej bone al la medio.

Se okazas multe da interparenca seksumo en populacio, tiam por pli kaj pli da genoj estas nur unu genvariaĵo.

Per bredado oni povas forbredi certajn genvariaĵojn el la genprovizo. Per enbredado de individuoj el ekster la populacio, oni povas pligrandigi la genprovizon.

Kategorio:Genetiko
Know Nothing

La movado ***Know Nothing*** (anglalingve por "scias nenion") estis naciista usona politika partio kaj movado de la 1840-aj jaroj kaj 1850-aj jaroj. Ĝi estis povigita de popularaj timoj ke la lando estis inundita de irlandanaj katolikaj enmigrantoj, kiuj estis ofte rigarditaj kiel kontraŭaj al usonaj valoroj kaj kontrolitaj de la Papo en Romo. Ĉefe aktiva ekde 1854 al 1856, ĝi klopodis halti enmigradon kaj civitanigadon, kvankam ĝiaj penoj faris malmultan sukceson. Estis malmultaj elstaraj estroj, kaj la pliparte mezklasaj kaj protestantaj membraroj disiĝis pro la decido pri sklaveco. Multaj partianoj finfine aliĝis la Respublikana Partio por la prezidenta voĉdonado de 1860.

La movado originis en Novjorko en 1843 kiel **Amerikana Respublikana Partio**. Ĝi disvastiĝis al aliaj ŝtatoj kiel la **Denaska Usonana Partio** kaj iĝis tutlanda partio en 1845. En 1855 ĝi renomiĝis al **Amerikana Partio**. La origino de *"Know Nothing"* estis la duonsekreta organizado de la partio. Kiam partiano estis demandita pri ĝi aktiveco, li devis respondi, "Mi scias nenion."

Kategorio:Politikaj partioj de Usono
Kategorio:Politikaj partioj fonditaj en 1845
Kategorio:Politikaj partioj malfonditaj en 1860
Bruo (video)

[eta|250px|dekstra|Sur malplena videokanalo, analoga TV montras "neĝa" brua figuro. Simila figuro estas vidita se sur diĝita videokanalo kiam ne estas uzita a [DTV dekodanto.]]
**Bruo** en analoga video kaj televido estas perceptita kiel hazarda punktigita figuro kiu estas surmetita al la videobildoj kiel rezulto de elektronika bruo kaj radiata elektromagneta bruo kiu estas kaptata per la televida anteno — ĝi estas la neĝo (blanka bruo) kiu estas vidita kun malbona analog-televida ricevo aŭ sur VHS.

Kiam ne estas dissendo, nome ne estas signalo, la bruo aŭ "neĝo" estas ŝuldata plejparte al termika bruo de la televido mem, vagantaj elektromagnetaj kampoj de aliaj hejma-elektraj aparatoj, kaj aliaj elektromagnetaj signaloj, ĉiu interpretata kiel luma signalo.

Per la algoritma funkciado de diĝitaj televidoj, aroj de elektronikaj cirkvitoj kaj la kvantumeco de la iliaj ekranoj, la "neĝo" vidita sur la diĝitaj televidoj estas malpli hazarda.

## Referencoj 
* WonderQuest: Fast answers

## See also 
* Bruo

Video
Ignacy Mościcki

**Ignacy Mościcki** (naskiĝis la 1-an de decembro 1867 en Mierzanowo (Distrikto Ciechanowski), mortis la 2-an de oktobro 1946 en Versoix ĉe Ĝenevo) estis pola politikisto kaj kemiisto. Tria kaj fina prezidento de la Dua respubliko. Post lia eksiĝo Pollandon okupis armeoj de Nazia Germanio kaj Sovetunio.

Komence li estis ligita kun socialista movado. En la jaroj 1912–1922 profesoro de Politekniko de Lvovo, aŭtoro de noviga metodo ricevi nitratan acidon de la aero. En 1925 iĝis rektoro de la Lvova Politekniko kaj en la jaroj 1925–1926 profesoro de Varsovia Politekniko. En 1926 li iĝis prezidento de Pollando, en 1933 elektita por la dua oficperiodo. Proksime ligita al partio de Józef Piłsudski. En 1930 li iniciatis i.a. konstruon de granda kemia fabriko en **Mościce** apud Tarnów.

Post eksplodo de la Dua Mondmilito Ignacy Mościcki ektroviĝis en Rumanio, kie estis internigita. La 30-an de septembro 1939 rezignis pri prezidanteco. Decembre 1939 translokiĝis al Svislando, kie restis ĝis la morto. Entombigita en varsovia ĉefkatedralo (liajn postrestaĵojn oni alvenigis en 1993).

## Literaturo 
* Henryk Cepnik: *Ignacy Mościcki. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej. Zarys życia i działalności* (Ignacy Mościcki. Prezidento de Pola Respubliko. Skize pri vivo kaj agado). Warszawa: Instytut Propagandy Państwowo-Twórczej, 1933.
* Ludwik Stolarzewicz: *Włodarz Rzeczypospolitej Polskiej Ignacy Mościcki, człowiek-uczony* (Reganto de Pola Respubliko Ignacy Mościcki, homo-sciencisto). Warszawa-Katowice: Książnica Polska, 1937.

## Eksteraj ligiloj 
* Kolekto pri Ignacy Mościcki en Instituto de Piłsudski

Kategorio:Prezidantoj de Pollando
Kategorio:Kavaliroj de Ordeno de Blanka Aglo
Kategorio:Polaj kemiistoj
Kaĵuna kuirarto

eta|Kelkaj kaĵunaj manĝaĵoj
eta|Jambalaya
La **kaĵuna kuirarto** (en la franca *cuisine cadienne* aŭ *cuisine cajun*) estas kuirarto tipa de la francaj enmigrintoj el Akadio, en Luiziano kaj orienta Teksaso.

La manĝaĵoj estas karakterizataj per ilia simpla preparado kaj la uzo de ruraj ingrediencoj.
Kapsikoj, gomboj, rizo, maizo kaj salikokoj estas multuzataj.

## Pladoj 
* *Crevettes* (salikokoj)
* *Écrevisses* (kankretoj)
* *Étouffée* (stufaĵo el marfruktoj)
* *Dirty rice* (malpura rizo)
* *Arroz sucio* (malhela rizo)
* Jambalaya (mikspoto, vidu dekstre)
* Gumbo (Gombo-raguo)
* *Andouille*, en Esperanto andujo (kolbaso)
* *Boudin*, en Esperanto budeno (sangokolbaso)

## Eksteraj ligiloj 
* Kaĵuna fiŝorecepto (angle) 
* Receptoj (angle)

Kategorio:Kuirarto
Kategorio:Usona kuirarto
Leĝo de Wien pri radiado

La **leĝo de Wien pri radiado** estas fizika leĝo, kiu priskribas la spektron de termoradiado elsendita de nigra korpo depende de ĝia temperaturo.
La leĝo nomiĝas laŭ la germana fizikisto Wilhelm Wien, kiu
eltrovis ĝin en la jaro 1896.

eta|350px|dekstra|Komparo inter leĝoj pri radiado de Wien kaj de Planck.
Laŭ la leĝo, la spektra intenseco u(\lambda) de termoradiado de nigra korpo sur ĝia surfaco rilatante al iu ondolongo estas:

:u(\lambda) = 
\frac{C_{1}} {  \lambda^5 \exp(\frac{c_{2}}{\lambda kT})  }
, kun nur empire konataj konstantoj C_{1}, \; c_{2}.

Tio estis la origina formulo de Wien. Kun la konstantoj eltrovitaj poste la leĝo estas:
:u(\lambda) =
\frac{2\pi hc^2} {  \lambda^5 \exp(\frac{hc}{\lambda kT})  },

:kun
:u(\lambda): intenseco, unuo W/m2,
:\lambda: ondolongo de elsendita radiado en vakuo,
:h: konstanto de Planck,
:c: rapideco de lumo en vakuo,
:k: konstanto de Boltzmann,
:T: korpotemperaturo, unuo K.

Nuntempe la leĝo estas malofte uzata, ĉar ĝi estas simile al pliekzakta leĝo de Planck.
Tamen la leĝo estas pli maljuna ol la Planck'a leĝo. Tial estis grave por la evoluo de fiziko
pri termoradiado.

## Vidu ankaŭ 
* Nigra korpo
* Termoradiado
* Leĝo de Stefan-Boltzmann
* Leĝo de Planck
* Leĝo de Wien pri ŝoviĝo

## Referencoj 
Kategorio:Termodinamiko
Kategorio:Elektromagneta radiado
Kategorio:Elektrodinamiko
Rebredado

[eta|220ra|Rebreditaj ĉevaloj en [Haselünne, Germanio, 2004.]]
**Rebredado** estas bredado kiu celas rekrei beston similan al formortinta bestospeco. Plej ofte temas pri **sovaĝiga rebredado**, kiu celas el hejmbesto krei beston similan al la formortinta praspeco de la hejmbesto. Por tio oni devas ligi unuopajn ecojn, kiuj ankoraŭ troviĝas ĉe iuj el la rasoj de la hejmbesto, tiumaniere kiel oni supozas ke ili estis en la praspeco. Simile ekzistas ankaŭ rebredado de formortintaj sovaĝaj bestoj el parencaj sovaĝaj bestoj, ekzemple ĉe la kvago.

Relative facila estas la rebredado de la ekstera aspekto. Pli malfacile estas rebredi la kondut-ecojn kiel la inteligentecon, la naturajn instinktojn kaj la fortikecon. Ĉar ekzistas nur malmulte da scio pri la genprovizo de la formortintaj praspecoj, kaj ĉar eventuale ne plu ekzistas ĉiuj aleloj de la praspeco, rebredado kutime limiĝas al aspektaj kaj kondutaj ecoj. La formortinta populacio ne plu estas revivigeblaj el genscienca vidpunkto. La rebredado do nur povas krei bestojn similajn al la formortinta speco, sed sufiĉe grandaj populacioj de sovaĝaj bestoj enhavas ne-restarigeble diversan genprovizon, kiu malaperos ĉe formortiĝo de bestospeco.

## Funkcio 
Kiam oni resovaĝigas la rebreditajn bestojn, ili denove ekvivas en mediaj cirkonstancoj similaj al tiuj de la praspeco, kun malmulta influo de la homoj. Pro tio la rebredado povas kontribui al restarigo de variaj genprovizoj. Aldone, estas verŝajne ke la rebreditaj bestoj povas alpreni similan funkcion en la ekologia sistemo kiel la praspeco. Pro tio la rebredado estas grava rimedo en la restarigo de alimaniere ne restarigeblaj ekologiaj sistemoj.

## Ekzemploj 
Sovaĝiga rebredado estas provata ĉe bovoj kaj ĉevaloj. La kvago, kiu parencas al la zebro, estas ekzemplo de rebredo-provoj el sovaĝaj bestoj.

La dingo estas ekzemplo de besto kiu mem resovaĝiĝis sen ke temis pri bredado gvidata de homoj.

Kategorio:Bredado
Kategorio:Ekologio
Helbrova mokbirdo

La **Helbrova mokbirdo**, *Mimus saturninus*, estas birdo de la familio de Mimedoj kiu troviĝas en plej parto de Brazilo, kaj partoj de Bolivio, Urugvajo, Paragvajo, Argentino, kaj Surinamo.

Kiel aliaj membroj de la grupo, estas **grizeca birdo**, pli malhela en flugiloj kaj vosto kie nigrecaj plumoj abundas. Ankaŭ estas **helbruna nuanco** en flugiloj kaj ventro. La beko kaj gamboj estas nigrecaj. La krono estas tre griza, dum la hela superokula strio en tiu ĉi specio estas pli hela kaj markata ol en alia parencaj specioj, kio nomigas la specion kiel **Helbrova mokbirdo**; same estas tre markata nigreca traokula strio.

Temas pri birdo de malfermaj arbaraj areoj, inklude urbajn kaj ĉeurbaj ĝardenoj. Ili manĝas fruktojn, insektojn kaj etajn vertebrulojn.

Ili havas grandan teritorion (ĉirkaŭ 7,200,000&nbsp;km²), kaj kvankam ties populacio ne estis jam trakalkulita, oni supozas, ke estas sufiĉe granda por konsideri ĝin kiel "komuna" en partoj de sia teritorio. Ĝi estas klasta kiel Malplej zorgiga de IUCN. (BLI 2004)

## Referencoj
## Literaturo 
*  Malplej zorgiga

Kategorio:Mimedoj
Kategorio:Birdoj de Ameriko
Kapuĉa mokbirdo

La **Kapuĉa mokbirdo** (***Nesomimus macdonaldi***) aŭ **Espanjola mokbirdo** estas birdo de la familio de Mimedoj kiu troviĝas kiel Endemismo en la insulo Española de Galapagoj, Ekvadoro kaj estas membro de la Galapagoaj mokbirdoj, kvar tre rilataj specioj endemiaj de la insularo. Ĝi troviĝas en sekaj arbaroj kaj estas ĉiomanĝanta, kvankam unuarange estas ĉu karnovora ĉu kadavromanĝanta. Tiu specio havas tre teritorian socian strukturon kaj ne timas homojn.

## Aspekto 
Kiel ĉe aliaj specioj de Galapagaj mokbirdoj, tiu specio havas makulitan **grizbrunan plumaron** kun **blanka subventro**. La **longaj vosto kaj gamboj** donas al la birdo ĝian distingan aspekton. Tiu specio havas longan, maldikan bekon, utilan por frapi la ovojn de marbirdoj. Tiu specio havas la **plej grandan bekon** inter ĉiuj galapagaj mokbirdoj. Krom la malhelaj (preskaŭ nigraj) beko kaj gamboj, tiu specio estas tre nigreca en flugiloj, sed estas ankaŭ tre bruna en dorso, flugilplumoj kaj ĉefe vosto. La krono estas tre griza kaj la hela superokula strio kiu aperas en aliaj membroj de la familio ne estas tiom markata, dum la nigreca traokula strio estas tre markata kaj ampleksas suben kiel vizaĝa nigreca zono kio kompletas la **malhelan kapon** de kie devenas la nomo de la specio kiel *Kapuĉa mokbirdo*.

La specio, kun la aliaj galapagaj mokbirdoj, ŝajne estas descendaj de la kontinenta specio de alia genro *Mimus longicaudatus*, la ekvadora Longvosta mokbirdo.

## Habitato 
Ties natura habitato estas subtropikaj aŭ tropikaj sekaj arbaroj kaj subtropikaj aŭ tropikaj sekaj arbustejoj. Troviĝanta nur en la insulo Española, tiu birdo povas troviĝi tra la tuta seka arbustejo de la insulo.

## Dieto 
Tiu specio havas ĉiomanĝan dieton, sed estas ĉefe predanta aŭ kadavromanĝanta. kaj same manĝas el mortintaj bestoj kaj el mortigitaj de aliaj predantoj, kiaj la Galapaga akcipitro.

Tiuj birdoj havas fortan socian strukturon organizitan en familiaj grupoj. Tre teritoria, tiu grupo kooperative ĉasas en sia areo kaj defendas ĝin kontraŭ aliaj grupoj. Membroj duarangaj de la grupo helpas en la idozorgado. Oni ĉirkaŭkalkulas, ke estas malpli da 2,500 en naturo.

## Vidu ankaŭ 
* Galapaga mokbirdo
* Floreana mokbirdo
* Sanktakristofora mokbirdo

## Fontoj 
Kategorio:Mimedoj
Kategorio:Birdoj de Ameriko
Descargamaría

**Descargamaría** (Elŝarĝu, Maria) estas municipo de Hispanio, en la provinco de Cáceres, regiono de Ekstremaduro.

La loĝantoj nomiĝas *parrilleros*. La censita populacio en 2008 estis de 209 loĝantoj.

## Situo 
Descargamaría estas situa en la norda parto de Ekstremaduro en la komarko aŭ distrikto Sierra de Gata, inter Las Hurdes kaj la landlimo kun Portugalio, je altitudo de 481 m; je 117&nbsp;km de Cáceres, provinca ĉefurbo kaj je 177&nbsp;km de Mérida, la regiona ĉefurbo. La surfaco de ties teritorio estas de 49,2&nbsp;km².

Ĝi limas norde kun El Sahugo kaj Robledillo de Gata, sude kun Santibáñez el Alto kaj Cadalso, oriente kun Pinofranqueado kaj okcidente kun Villasrubias kaj Robleda.

La tereno estas kruta kaj montara, kaj trapasas ĝin multnombraj rojoj kiuj enfluas en la rivero Árrago, ĉefa akso de la vilaĝo. Tiu kun Robledillo de Gata, estas la unikaj municipoj de la regiono kies akvoj fluas al la baseno de la rivero Doŭro, norde de la regiono, tra la bela valo de La Malena.

## Ekonomio kaj historio
Agrikulturo kaj brutobredado. La microklimato de tiu parto de la montaro inter Ekstremaduro kaj Kastilio, kun atlantikaj ventoj kaj protekte de la proksimaj deklivoj, favoras varion de kultivoj (vito, olivarbaro, kaŝtanarbaro, legomoj, fruktoj ktp) kio mankis en la najbaraj teroj kastiliaj. Samtempe proksime estis la kastiliaj kultivoj (tritiko, hordeo, sekalo, aveno, cerealoj).

Tia ekonomio permesis tradician komercon inter du komarkoj kiuj interŝanĝis siajn produktojn. La manko de ĉefe vino kaj oleo en kastiliaj teroj kaj de cerealoj en ekstremaduraj helpis ekon de komerco el kiu Descargamaría estus iam simpla ejo por tia interŝanĝo de produktoj, kaj la vilaĝo naskiĝus ĉirkaŭ tiu neceso kaj kreskis laŭlonge de la ankoraŭ konata kiel *Calle Real*, tio estas *Reĝa strato*, kio estas simpla vojo kiu trapasas la vilaĝon. La unua parto de la nomo de la vilaĝo aludus al tiu komerco kun la nordaj zonoj post supreniro de la deklivoj, kie oni devus malŝarĝi la ŝarĝobestojn ĉu por helpi la supreniradon ĉu por interŝanĝo.

## Eksteraj ligiloj 
* Retejo pri Descargamaría 
* Retejo pri Descargamaría
* Amikaro "Los Parrilleros" 

Kategorio:Ekstremaduro
Kategorio:Municipoj de Cáceres
Escurial

**Escurial** [eskurjAl] (Rubejo) estas municipo kaj loĝloko de Hispanio. Ĝi apartenas al la aŭtonoma komunumo aŭ regiono Ekstremaduro, al ties pli norda provinco Kacereso *(Cáceres)* kaj al la komarko *Tierra de Trujillo*. Laŭ la stato de  en la municipo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La loĝantoj nomiĝas *escurialegos*. 

## Situo 
Escurial estas situa en la centra parto de Ekstremaduro en la komarko aŭ distrikto Tierra de Trujillo, sed tre sude de tiu kaj tre proksima de la komarko Vegas Altas; je 65&nbsp;km de Cáceres, provinca ĉefurbo kaj je 50&nbsp;km de Mérida, la regiona ĉefurbo. La surfaco de ties teritorio estas de 100,71&nbsp;km².

## Ekonomio
Enspezofontoj estas precipe agrikulturo kaj brutobredado.

## Historio 
Escurial estas eta vilaĝo ege proksima al la urbeto Miajadas. Dum la Hispana Enlanda Milito okazis batalo rilate tiun proksimecon. Miajadas estis kun Santa Amalia urbetoj jam konkeritaj de la armeo de Francisco Franco, dum la sudaj urboj Don Benito kaj Villanueva de la Serena estis ankoraŭ en la flanko de la respublika registaro. De Villanueva de la Serena venis roto de respublikanoj intence konkeri la urbon Miajadas kaj fortranĉi la pason de la frankisma armeo al Madrido. Ili alvenis ĝis Escurial kaj konkeris ĝin, sed ne profitis la avantaĝon de surprizo por klopodi konkeri Miajadas kaj la frankismaj trupoj organiziĝis kaj masakris la rezistantojn en Escurial; la batalo okazis ĉefe ĉirkaŭ la preĝejo.

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Municipoj de Cáceres
Fresnedoso de Ibor

**Fresnedoso de Ibor** (Fraksinejo) estas municipo de Hispanio, en la provinco de Cáceres, regiono de Ekstremaduro.

La loĝantoj nomiĝas *usías*. La censita populacio en 2008 estis de 332 loĝantoj.

## Situo 
Fresnedoso de Ibor estas situa en la orienta parto de Ekstremaduro en la komarko aŭ distrikto Ibores; je 109&nbsp;km de Cáceres, provinca ĉefurbo. La surfaco de ties teritorio estas de 54,66&nbsp;km².

## Ekonomio
Agrikulturo kaj brutobredado.

## Demografio 
Kategorio:Ekstremaduro
Kategorio:Municipoj de Cáceres
Lukačevci

**Lukaševci,** hungare **Lukácsfa** estas tre malgranda vilaĝo en Slovenio en provinco Prekmurje, en statistika regiono Pomurske, en municipo de Moravske Toplice. En la loknomo en ambaŭ lingvoj troviĝas Luko. La hungara historia nomo estis **Lukasóc**.
eta|dekstra|280px|Municipo Moravske Toplice en Slovenio, kie Lukaševci troviĝas

## Bazaj informoj 
* Areo: 1&nbsp;km²
* Alto super marnivelo: 184 m
* Koordinatoj: 
* Loĝantaro: 54
* Poŝtkodo: 9226
* Aŭtokodo: MS
·

## Situo 
Lukaševci situas sur deklivoj, laŭ traira flankovojo.

## Historio 
Dum la hungara regado oni nombris en Lukácsfa 11 domojn kaj 61 homojn. Ĝis fine de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Vas (reĝa departemento), al distrikto de Muraszombat, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio. En 1941 la germana armeo okupis la regionon kaj post 10 tagoj transdonis al Hungario. Ĝis 1945 tio estis parto de Hungario, ekde 1991 de Slovenio.

## Vidindaĵo 
* kapelo omaĝe al Sankta Petro kaj Sankta Paŭlo de 1872

## Fontoj 
* slovena Vikipedio
* w.vasidigikonyvtar.hu
* w.ms.sik.si
* w.geopedia.si

Kategorio:Vilaĝoj de Slovenio
Noršinci (Moravske Toplice)

**Noršinci,** hungare **Újtölgyes** estas malgranda vilaĝo en Slovenio en provinco Prekmurje, en statistika regiono Pomurske, en municipo de Moravske Toplice. La historia hungara loknomo estis **Norsinc(z)**. Pro la hungariga politiko la vilaĝo ricevis hungarecan nomon.
eta|dekstra|280px|Municipo Moravske Toplice en Slovenio, kie Noršinci troviĝas

## Bazaj informoj 
* Areo: 4&nbsp;km²
* Alto super marnivelo: 186 m
* Koordinatoj: 
* Loĝantaro: 240
* Poŝtkodo: 9221
* Aŭtokodo: MS

## Situo 
Noršinci situas laŭ rojo, laŭ flankovojoj.

## Historio 
Ĝis fine de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Vas (reĝa departemento), al distrikto de Muraszombat, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio. En 1941 la germana armeo okupis la regionon kaj post 10 tagoj transdonis al Hungario. Ĝis 1945 tio estis parto de Hungario, ekde 1991 de Slovenio.

## Famuloj 
En la iama Norsinc naskiĝis hungaria slovena pastro János Kardos.

## Fontoj 
* slovena Vikipedio
* www.ms.sik.si
* www.geopedia.si

Kategorio:Vilaĝoj de Slovenio