open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Juda tombejo de Vajmaro

La **Juda tombejo de Vajmaro** (germane: *Jüdischer Friedhof*) el la 1774-a jaro situas en Vajmaro, Germanujo, ĉe Rothäuser Berg, ĉe la angulo de la stratoj Leibnizallee kaj Musäusstraße (areo 38/grundo 244). Ĝi iam estis multe pli granda: de 9,26 aroj restis nur 2,35 aroj. 

## Historio 
Sub la regado de Anna Amalia venis la unuaj judaj familioj al Vajmaro. Verŝajne bona oferto al la bankisto, komercisto kaj tukisto Jacob Elkan estis la kaŭzo. Elkan ankaŭ iĝis kortega ĉefekonomikisto. Johann Wolfgang von Goethe en la elegio "Auf Miedings Tod" porĉiamigis Elkan tiel: *Der tätige Elkan läuft mit manchem Rest, und diese Gärung deutet auf ein Fest.*

En 1774 Elkan iniciatis la starigon de tombejo por judoj Vajmare, kiuj tiam ne rajtis entombiĝi sur kristanaj tombejoj. La dukino aprobis tion cedante grundon. Kun najbara teritorio (kiun akiris en 1776 la familio Ulmann) estiĝis 1808 granda kadavrokampo. La unuaj entombigitoj estis el la familioj Elkan, Löser, Callmann, Moritz, Ulmann kaj Lichtenstein. La lasta ceremonio estis en 1892. Judoj vajmaraj estis entombigitaj ankaŭ sur aliaj tombejoj (ekz. en Erfurto), de la 19-a jarcento ankaŭ sur la normala tombejo (ekz. la kortega kapelestro Eduard Lassen). 

Pro nekresko de la juda komunumo en Vajmaro (la lastaj judoj jam en la komenco de la 20-a jarcento elmigris) la tuto kadukiĝis: la muraro parte detruiĝis, tomboŝtonoj terenfalis aŭ surŝutiĝis tere. Nesakrala uzo nature sekvis, ekz. kiel fruktarba zono. En 1952 dek trovitaj tomboŝtonoj kun apenaŭ legeblaj epitafoj estis restarigitaj kaj en 1982 estiĝis la nuna ordigo de ili. Tre engaĝiĝis la instruistino kaj historiistino Eva Schmidt.

Antaŭ kelke da jaroj la tuto deklariĝis kulturmonumento kaj nun informtabulo klarigas la lokon al oni. En 1983 aldoniĝis holokaŭsta memorŝtono (de la artisto Kurt Stiefel). Rekonsekriĝo sukcesis en la 20-a de novembro 1983. Ankaŭ la originala gisfera portalo estas tie.
Post militofino kelkaj eksaj koncentrejanoj de Buchenwald estis surloke entombigitaj, ekz. Josef Cygler kiu mortis en la 1.8.1945.

## Literaturo 
* Roland Dressler, Jochen Klauss: *Weimarer Friedhöfe.* Böhlau, Weimar u. a. 1996, ISBN 3-412-00496-0, p. 32-33
* Eva Schmidt: *Jüdische Familien im Weimar der Klassik und Nachklassik* (=Weimarer Schriften des Stadtmuseums, 48). Weimar 1993. ISBN 3-910053-24-6

## Eksteraj ligiloj 
* ĝeneralaj informoj pri la juda komunumo de Vajmaro ĉe *Alemannia Judaica* 
* porturisma paĝaro pri vidindaĵoj Vajmare
* historio de la tombejo
* Ŝilero kaj la judoj
* Goeto kaj la judoj
* *Juda tombejo de Vajmaro*, *The Bezalel Narkiss Index of Jewish Art*

## Notoj
Vajmaro
Kategorio:Konstruaĵoj en Vajmaro
Tramtransporto en Oslo

**Tramtransporto en Oslo** () estas la tramreto de la urbo Oslo, ĉefurbo de Norvegio. Kun entuta longo de  kilometroj, la reto havas 6 liniojn kaj 99 staciojn.

centra|450px|eta|Mapo el 2010

## Itineroj 
## Vidu ankaŭ 
* Tramtransporto
* Oslo
* Metroo de Oslo
* Listo de urboj kun tramtransporto

## Eksteraj ligiloj 
*  (Trikken) ()
*  (Ruter) (/)
* UrbanRail.Net

Kategorio:Oslo
Oslo
Oslo
Oslo
Ferenc Forgó

**Ferenc Forgó** [forgO], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Forgó Ferenc** estis hungara matematikisto pri teorio de ludoj kaj matematika programado, altlerneja instruisto.

 naskiĝis  en Pécs.

## Biografio 
 maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo, poste li akiris diplomon en Universitato Károly Marx en 1965. Post la diplomo li instruis en la universitato  kiel asistanto 1965–1969, lektoro 1970–1975, docento 1976–1990, profesoro 1991–2012. Interrompe en 1970 li pasigis jaron en la Universitato de Suda Kalifornio. Inter 1989–1995 li estis ankaŭ institutestro, inter 1996-2000 katedrestro. Intertempe li kandidatiĝis (CSc) en 1974, li doktoriĝis (DSc) en 2015 antaŭ la Hungara Scienca Akademio. Lia edzino naskis 2 gefilojn en 1968 kaj 1969. Li ricevis premiojn inter 1998 - 2015.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Egészszámú programozási feladatok néhány transzformációja* (1974)
* *Einführung in die Spieltheorie* (kunaŭtoro, 1983)
* *Introduction to the theory of games: Concepts, methods, applications* (kunaŭtoro, 1999)
* *Az L-Nash megoldás implementációjáról kétszemélyes alkuproblémák esetén* (2006)
* *Measuring the power of soft correlated equilibrium in 2-facility simple non-increasing linear congestion games* (2014)
* *On Random Symmetric Bimatrix Games* (kunaŭtoro, 2020)

## Fontoj 
* datenoj hungare kun foto
* membiografio hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj matematikistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Benzilacetono

**Benzilacetono** aŭ **fenilbutanono** estas organika kombinaĵo rezultanta per traktado de etilbenzeno kaj acetila klorido. Ĝi estas senkolora aŭ palflava likvaĵo kun agrabla aromo, nesolvebla en akvo sed solvebla en nepolaraj organikaj solvantoj. Benzilacetono posedas 10 karbonatomojn, 12 hidrogenatomojn kaj 1 oksigenatomon.

Benzilacetono estas organika substanco apartenanta alla familio de la aromataj ketonoj. Ĝi estas senkolora likvaĵo kun dolĉa, frukta odoro kaj uzata en la sintezo de pluraj drogoj, inkluzive de amfetaminoj kaj aliaj stimuliloj. Benzilacetono ankaŭ estas uzata kiel solvanto en la fabrikado de parfumoj kaj gustigaĵoj.

Benzilacetono estas utiligata en scienca esplorado kiel substrato por la enzimo monoaminoksidazo (MAO). MAO estas enzimo respondeca pri la metabolo de monoaminoj, kiel dopamino kaj serotonino, en la korpo. Benzilacetono povas esti uzata por studi la agadon de MAO kaj ĝian rolon en la metabolo de monoaminoj.

Benzilacetono ankaŭ estas uzata en vitro por studi la efikojn de malsamaj kunmetaĵoj sur la metabola agado de MAO. Ĉi tio povas esti uzata por studi la eblajn terapiajn efikojn de malsamaj kunmetaĵoj sur la agado de MAO.

La preciza mekanismo de ago de Benzilacetono ne estas konata. Tamen, oni kredas, ke Benzilacetono agas kiel inhibicianto de MAO, kio rezultas en pliigo de la koncentriĝo de monoaminoj en la korpo. Ĉi tiu pliigo de monoamino povas konduki al la terapiaj efikoj de Benzilacetono.

Benzilacetono pruviĝis havi diversajn biologiajn agadojn. Ĝi estas konsiderata havi kontraŭkonvulsiajn, anksiolizajn, kaj kontraŭdepresiajn efikojn en bestaj modeloj. Krome, Benzilacetono pruviĝis havi kontraŭinflamajn kaj kontraŭ-tumorajn agadojn en bestaj modeloj.

Benzilacetono pruviĝis influi diversajn biokemiajn kaj fiziologiajn procezojn. Oni pruvis, ke ĝi pliigas la nivelojn de monoaminoj, kiel dopamino kaj serotonino, en la korpo. Krome, Benzilacetono pruviĝis redukti la nivelojn de inflamaj perantoj, kiel citokinoj, en la korpo.

La avantaĝoj de uzado de Benzilacetono en laboratoriaj eksperimentoj inkluzivas ĝian haveblecon, malaltan koston kaj facilecon de sintezo. Krome, Benzilacetono estas relative ne-toksa kunmetaĵo, kio faras ĝin sekura uzi en laboratoriaj eksperimentoj. La ĉefa limigo de uzado de Benzilacetono en laboratoriaj eksperimentoj estas, ke ĝi ne estas tre stabila kaj povas degradiĝi kun la tempo.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Preparado de la **benzilacetono** per traktado de **benzila klorido** kaj **kloroacetono** en ĉeesto de zinko:

### Sintezo 2 
* Preparado de la **benzilacetono** per traktado de **benzila alkoholo** kaj **acetono**:

### Sintezo 3 
* Preparado de la **benzilacetono** per reduktado de **benzilidenoacetono**:

### Sintezo 4 
* Preparado de la **benzilacetono** per traktado de **etilbenzeno** kaj **acetila klorido**:

## Vidu ankaŭ 
* Ketono

## Referencoj 
Kategorio:Ketonoj
Mezitilamino

**Mezitilamino** aŭ **2,4,6-trimetilamino** estas organika kombinaĵo rezultanta per traktado de **2,4,6-trikloroanilino** kaj **metano**. Ĝi estas verdeco-flava likvaĵo, nesolvebla en akvo sed solvebla en nepolaraj organikaj solvantoj. Mezitilamino posedas 9 karbonatomojn, 13 hidrogenatomojn kaj 1 nitrogenatomon.

2,4,6-Trimetilanilino (TMA) estas organika kombinaĵo apartenanta al la familio de aromataj aminoj. Ĝi estas aromata amino vaste uzata en la sintezo de diversaj organikaj kombinaĵoj, kiel tinkturfarboj, farmaciaĵoj kaj agrokemiaĵoj. TMA ankaŭ estas utiligata kiel antaŭaĵo en la sintezo de diversaj polimeroj kaj kiel reakciaĵo en analiza kemio. Ĝi ankaŭ estas uzata kiel katalizilo en diversaj industriaj procezoj.

2,4,6-Trimetilanilino havas ampleksan gamon de sciencaj esploroj. Ĝi estas uzata kiel reakciaĵo en la sintezo de diversaj organikaj kombinaĵoj, kiel tinkturfarboj, farmaciaĵoj kaj agrokemiaĵoj. Ĝi ankaŭ estas uzata kiel katalizilo en diversaj industriaj procezoj. Krome, ĝi estas uzata kiel reakciaĵo en analiza kemio kaj kiel antaŭaĵo en la sintezo de diversaj polimeroj.

2,4,6-Trimetilanilino estas aromata amino, kaj ĝia mekanismo de ago baziĝas sur sia kapablo formi hidrogenajn ligojn kun aliaj molekuloj. La hidrogenaj ligoj formiĝas inter la nitrogenatomoj de la amino kaj la oksigenatomoj de aliaj molekuloj. Tiu interagado permesas al la amino ligi al aliaj molekuloj, rezultante pliiĝon en la stabileco de la molekulo.

2,4,6-Trimetilanilino estas relative ne-toksa kunmetaĵo. En laboratoriostudoj, ĝi estas konsiderata havi relative malaltan akutan toksecon kaj ne produktas iujn ajn signifajn adversajn efikojn en homoj. Tamen, longdaŭra eksponiĝo al altaj koncentriĝoj de 2,4,6-Trimetilanilino povas kaŭzi iriton de la haŭto kaj okuloj, same kiel aliajn malfavorajn efikojn.

La ĉefa avantaĝo de uzado de 2,4,6-Trimetilanilino en laboratoriaj eksperimentoj estas ĝia malalta tokseco kaj relative malalta kosto. Ĝi ankaŭ estas relative facile sintezebla kaj estas vaste havebla. Tamen, estas grave noti, ke 2,4,6-Trimetilanilino estas aromata amino, kaj kiel tia, ĝi povas reakcii kun aliaj molekuloj kaj formi potenciale danĝerajn kunmetaĵojn. Ankaŭ gravas noti, ke 2,4,6-Trimetilanilino estas volatila kombinaĵo, kaj kiel tia, ĝi povas facile vaporiĝi el solvo.

## Sintezoj
### Sintezo 1
* Preparado de la **mezitilamino** per traktado de **mezitileno** kaj **amoniako**:

### Sintezo 2
* Preparado de la **mezitilamino** per traktado de **jodomezitileno** kaj **sodamido**:

### Sintezo 3
* Preparado de la **metano** per traktado de **4-chloro-2,6-dumetilanilino** kaj **metano**:

### Sintezo 4
* Preparado de la **mezitilamino** per traktado de **2,4,6-trikloroanilino** kaj **metano**:

## Vidu ankaŭ
* Amino

## Referencoj 
Kategorio:Aminoj
Velké Všelisy

**Velké Všelisy** estas municipo en Ĉeĥio troviĝanta en distrikto Mladá Boleslav, en Mezbohemia regiono. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1180.

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
Post forŝiro de Nemyslovice estas ekde la 1-a de julio 1990 ĝis nuntempo Velké Všelisy kreataj de la sekvantaj partoj de municipo:
* **Velké Všelisy**
* Krušiny
* Malé Všelisy
* Zamachy

## Memorindaĵoj 
* Kastelo Velké Všelisy 

## Pluaj fotoj 

Velké Všelisy, dům číslo 39.jpg|Domo n-ro 39
Velké Všelisy, pobořený dům.jpg|Domo


Kategorio:Municipoj en distrikto Mladá Boleslav
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Mladá Boleslav
Kategorio:Setlejoj en Jizera tabulo
Veselice

**Veselice** estas municipo en Ĉeĥio troviĝanta en distrikto Mladá Boleslav, en Mezbohemia regiono. Ĝi etendiĝas proksimume 18 km oriente de Mladá Boleslav. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1397. 

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Statuo de sankta Johano Nepomuka en kampoj sude de la vilaĝo
* Juda tombejo en Veselice norde de la vilaĝo

## Pluaj fotoj 

Socha svateho Jana Nepomuckeho-II-07-2019-veselice.jpg|Statuo de sankta Johano Nepomuka 

Kategorio:Municipoj en distrikto Mladá Boleslav
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Mladá Boleslav
Kategorio:Setlejoj en Jiĉina montetaro
Semčice

**Semčice** estas municipo en Ĉeĥio troviĝanta en distrikto Mladá Boleslav, en Mezbohemia regiono, proksimume 10 kilometrojn sudoriente de urbo Mladá Boleslav. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1297.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj
* Preĝejo de sankta Prokopio, meze de la vilaĝo

## Pluaj fotoj 

Semčice, kostel svatého Prokopa.jpg|Preĝejo de sankta Prokopio

Kategorio:Municipoj en distrikto Mladá Boleslav
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Mladá Boleslav
Kategorio:Setlejoj en Jiĉina montetaro
Kategorio:Setlejoj en Jizera tabulo
Tamás Fricz

**Tamás Fricz** [tamAŝ fric], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Fricz Tamás** estas hungara politologo, altlerneja instruisto. Li estis konata pri politika apoganto de Fidesz.

 naskiĝis  en Budapeŝto.

## Biografio 
 maturiĝis en ekonomika mezlernejo en sia naskiĝurbo en 1977, poste li akiris diplomon en Financa Altlernejo en 1981. Li akiris ankaŭ filozofian diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1989, fine li doktoriĝis el politologio en Ekonomia Universitato de Budapeŝto en 1993. Pli frue inter 1990-2012 li laboris en politika instituto, inter 2000-2012 li estis institutestro en alia instituto. Inter 1994-2002 li instruis en altlernejo, krome inter 1997-2008 li estis docento en Universitato de Miskolc. Inter 1994-2013 li ankaŭ redaktis politikan revuon. Li kandidatiĝis (CSc) en 1994 antaŭ la Hungara Scienca Akademio. Li ricevis premiojn inter 2005-2013.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Az MSZMP és a tömegkommunikáció. A párt hivatalos nézetei a tömegkommunikáció politikai intézményrendszerben betöltött, illetve társadalmi szerepéről az 1957–1986 közötti tájékoztatáspolitikai témájú dokumentumok tükrében.* (1988)
* *A magyarországi pártrendszer 1987–1995. Kialakulástörténet és jellemzők. Politológiai elemzés.* (1996)
* *Az árok két oldalán. A magyar demokrácia természetrajza* (monografio, 2006)
* *A „felülírt” demokrácia. Közép- és Kelet-Európa politikai rendszerei, illetve a globális elit és a nemzetállamok közötti törésvonal a 21. században* (monografio, 2019)

## Vidu aŭdu ankaŭ 
* video

## Fontoj 
* biografio hungare
* biografio hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj politologoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Mila 23

eta|Mila 23
**Mila 23** estas (turisma) fiŝkaptista vilaĝo en Rumanio situanta en la Danuba Delto, 53 km de Tulcea. Laŭ la rivero Brațul Sulina *(kie troviĝas Mila 23)*, oni alvenas en la Nigran Maron ĉe la vilaĝo Sulina. Mila 23 estas tipa lipovena (ru: *Lipoveni*) vilaĝo  kaj estas atingebla nur per boato.

## Eksteraj ligiloj 
Informoj pri la vilaĝo

Kategorio:Distrikto Tulcea
Kategorio:Rumanio
Kategorio:Turismo en Rumanio
Sucevița

**Sucevița** [suĉevica] estas rumana municipo en Distrikto Suceava. Sucevița havas 2 750 loĝantojn.

La municipo estas hejmo de la monaĥejo kun la sama nomo, kiu formas parton de la ĉeno de la moldavaj monaĥejoj, troviĝanta en la listo de Monda Heredaĵo de Unesko ekde 2010.
eta| Monaĥejo Sucevisa|centra|500x500ra
Kategorio:Rumanio
Kategorio:Turismo en Rumanio
Kategorio:Moldavio
Kategorio:Ortodoksaj ikonoj
Nemyslovice

**Nemyslovice** () estas municipo en Ĉeĥio troviĝanta en distrikto Mladá Boleslav, en Mezbohemia regiono, proksimume 13 kilometrojn sudokcidente de urbo Mladá Boleslav. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1292.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj
* Grenejo ĉe bieno n-ro 2 

## Pluaj fotoj 

Nemyslovice, brána (2).jpg|Pordego
Nemyslovice, dům číslo 18 (1).jpg|Domo n-ro 18

Kategorio:Municipoj en distrikto Mladá Boleslav
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Mladá Boleslav
Kategorio:Setlejoj en Jizera tabulo
Kovanec

**Kovanec** estas municipo en Ĉeĥio troviĝanta en distrikto Mladá Boleslav, en Mezbohemia regiono. Ĝi etendiĝas proksimume 10 km okcidente de Mladá Boleslav. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1546. 

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj
* Evangelia preĝejo
* Niĉa kapeleto surrande de la vilaĝo
* Masonita akvoturo

## Pluaj fotoj 

Kovanec, middle part.jpg|meza parto de la municipo
Kovanec, výklenková kaplička při silnici na Horní Cetno proti vodojemu.jpg| niĉa kapeleto
Kovanec, vodojem (2).jpg|akvoturo
Kovanec, fara.jpg|paroĥestrejo

Kategorio:Municipoj en distrikto Mladá Boleslav
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Mladá Boleslav
Kategorio:Setlejoj en Jizera tabulo
Tramtransporto en Arĥangelsko

**Tramtransporto en Arĥangelsko** () estas fermita tramsistemo kiu ekzistis en la urbo Arĥangelsko de 1916 ĝis 2004. Longtempe ĝi estis la plej norda tramsistemo en la mondo (nun tio estas la tramreto en la norvega urbo Trondheim). Dum la Granda Patriota Milito ĝi estis uzata por transporti armean kargon. La , la tramsistemo estis fermita pro ekonomiaj kialoj; la prizorgado de la tramfloto estis konsiderita neprofita. La tramoj baldaŭ estis malmuntitaj.

La likvido de la arĥangelska tramo estis rezulto de intenca politiko de la urba gvidantaro kaj tiama urbestro Oleg Nilov, kiu fermis la nuran profitan tramon n-ro 1 la . Post tio, la fermo de la tuta sistemo fariĝis neevitebla.

La tramsubstacio ĉe 13 Strato Suvorov estis konstruita en 1914 kaj estas arĥitektura monumento de Arĥangelsko.

La sumlongo de tramtrakoj ĉe la pinto de la evoluo de la sistemo estis proksimume 30&nbsp;km.

centra|450px|eta|Mapo

## Vidu ankaŭ 
* Tramtransporto
* Arĥangelsko
* Trolebusa transporto en Arĥangelsko
* Listo de urboj kun tramtransporto

Kategorio:Arĥangelsko
Arhxangelsko
Arhxangelsko
Arhxangelsko
Lusotropikismo

eta|dekstre|220ra|Skema mapo pri la Portugala kolonia milito en Esperanto
**Lusotropikismo** estas koncepto aprobita de la Salazar-diktaturo por elvoki fieron pri portugala historia identeco kaj reteni ĝiajn afrikajn koloniojn. 

La termino "lusotropikismo" (pt: *lusotropicalismo*) estas kombinaĵo de Luzitanio kaj *trópico*, la portugallingva termino por tropika. Tiu ideologio propagandis historian kaj moralan superecon de la portugala koloniigo kompare al la aliaj eŭropaj koloniaj potencoj.

## Opozicio 
Lusotropikismo servis la politikajn interesojn de la *Estado Novo* kaj helpis intelekte legitimi portugalan koloniigon, fariĝante la celo de kelkaj naciliberigaj movadoj. 

Eduardo Mondlane, unu el la fondintoj de la Mozambika Liberiga Fronto (FRELIMO), deklaris ke la portugala koloniigo baziĝis sur rasa diskriminacio. Tial la pozitiva perspektivo de la "komplika teorio de lusotropikismo" ne kongruis kun la realo. 

Amílcar Cabral, gvidanto de la Afrika Partio por Sendependeco de Gvineo kaj Kabo-Verdo (PAIGC), mencias lusotropikismon kiel malhelpo al la kontraŭkolonia lukto. Pri la temo Cabral deklaris jenon:

## Referencoj 
Kategorio:Kultura asimilo
Kategorio:20-a jarcento en Portugalio
Kategorio:Portugala imperio
Kategorio:Koloniismo
Loukov (distrikto Mladá Boleslav)

**Loukov** estas municipo en Ĉeĥio troviĝanta en distrikto Mladá Boleslav, en Mezbohemia regiono. Ĝi etendiĝas proksimume 21 km nordoriente de Mladá Boleslav kaj 7 km nordoriente de urbo Mnichovo Hradiště. La katastra teritorio kaj fervoja stacio sur fervojlinio 070 portas nomon **Loukov u Mnichova Hradiště**. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1352. 

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Preĝejo de La plej sankta Triunuo
* Statuo de sankta Johano Nepomuka
* Ĉasista kasteleto Bažantnice
* Kripto de Rohanidoj
* Memoriga zono - popola arkitekturo

## Pluaj fotoj 

Loukov (u Mnichova Hradiště) - pohledy na kostel Nejsvětější Trojice (stav květen 2023) (2).jpg|Preĝejo de La plej sankta Triunuo
Loukov 2017-04 05.jpg|Loukov
Loukov 2017-04 04.jpg|Loukov

Kategorio:Municipoj en distrikto Mladá Boleslav
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Mladá Boleslav
Kategorio:Setlejoj en Jiĉina montetaro
Kategorio:Setlejoj sur Jizera
Ferenc Kapcsándi

eta|Francisko Kapcsándi
eta|En 1987 li ricevis la Honorsignon de HEA (Hungara Esperanto-Asocio).
eta|Pro fidela kaj seninterrompa membreco de pli ol 50 jaroj ĉe UEA.
**KAPCSÁNDI Ferenc** [kapĉa:ndi] (02. 11. 1938 - 27. 01. 2026) estis hungara esperantisto. Laŭprofesie li estis fervojisto, diplomita instruanto de Esperanto. Li dediĉis sian tutan vivon al Esperanto.
 
Li estis esperantisto ekde 1960, kaj lernis Esperanton de Julio Baghy. 
De 1962 li estis la loka prezidanto de la Hungara Fervojista Esperanto-Unuiĝo.
Li estis voluntulo en la Universalaj Kongresoj en Budapeŝto en 1966 kaj en 1983.
Li estis de 1972 ĝis lia morto la gvidanto de la Juna Koro, nome Esperanto-metiejo en urbo Zalaegerszeg, Hungario.Li estis la prezidanto de Hungara Esperanto-Asocio en departamento Zala. 
En la jaroj 1974, 1990, 2001 li organizis la Tutlandan Fervojistan Renkontiĝon, en 1978 la Junularan Esperantan Renkontiĝon (JER) en Zalaegerszeg.
Dum la okdekaj jaroj plurfoje (en 1981, 1982, 1983, 1984) li organizis la urban fremdultrafikan programeron ŜER (Ŝohollara Esperanto-Renkontiĝo).

En 1987, okaze de centjariĝo de Esperanto, Ferenc Kapcsándi estis invitita en la hungaran Parlamentejon, kaj ricevis la Honorsignon de HEA (Hungaria Esperanto-Asocio).
En 1997 la postkongreson de KELI li organizis en Zalaegerszeg.

Li verkis kaj eldonis en 1997 Esperantan poŝ-lernolibron, okaze de la 25 jara jubileo de la fondo  de Juna Koro Esperanto-klubo. En 2011 li aperigis la hungarlingvan scienc-popularigan libreton pri Esperanto „Amit az eszperantóról tudni jó…”. Li faris kovertojn kun Esperanto-emblemo, esperant- kaj nacilingvaj surskriboj (en 13-lingvoj). Li partoprenis multajn UK-ojn, kaj la kunsidojn de Alp-Adria Asocio. 

Li laboris en fervoja tereno, kunlaboris en la Esperanto-parto de la plurlingva fervoja fakvortaro. Li estis organizanto/helpanto de IFEF-Kongresoj en Balatonfüred, Pécs, Budapest, kaj Sopron-Eisenstadt. Li estis faka (fervojista) delegito de UEA. 
2021. Universala Esperanto-Asocio per diplomo dankis al sinjoro Francisko Kapcsándi pro fidela kaj seninterrompa membreco de pli ol 50 jaroj ĉe UEA.

## Eksteraj ligiloj 
* Juna Koro Esperanto-metiejo Zalaegerszeg  https://junakoro.gportal.hu/
* urbo Zalaegerszeg en Esperanto Zalaegerszeg

Kategorio:Hungaraj esperantistoj
Nagoan

**Nagoan,** asame: **নগাঁও** estas urbego, municipo en orienta Barato, en subŝtato Asamo, kie ĝi estas sidejo de distrikto.
eta|maldekstre|

## Demografio 
En 2011 Nagoan havis  (laŭ Germanlingva Vikipedio ) da loĝantoj kun legopovo 91%, signife pli alte, ol la landa averaĝo.

## Geografio 
Nagoan situas sur ebenaĵo laŭ rivero, kiu distranĉas la urbegon en averaĝa alteco de 69 metrojn 20 km sude de la Bramaputro. Tezpur troviĝas 35, Dimapur 76, Guvahati respektive Dispur 91, Ŝilongo 117, Ĝorhat 160, Kohimo 162, Silĉar 170, Imfalo 214, Kolkato 606, tutlanda ĉefurbo Delhio 1544, Mumbajo 2193 kilometrojn (aere) https://www.distancefromto.net/.

## Historio 
En tiu loko la britoj establis Nagoan en 1832.

## Lingvoj 
En Nagoan la oficiala lingvo estas la asama lingvo. Oni parolas asame (45%), bengale (22%), hindie (10%), krome en plurajn aliajn lingvojn.

## Eduko 
En Nagoan universitato kaj altlernejoj funkcias.

## Klimato 
Laŭ la klimata klasifiko de Köppen Nagoan situas en humida subtropika klimato (Cwa) kun influo de musono.

## Trafiko 
Nagoan havas 2 stacidomojn kaj 3 fervojajn liniojn, krome 6 ĉefvojoj kaj sola flankovojo kuras al la urbego. Enurbe la taksioj estas oftaj. La plej proksima enlanda flughaveno funkcias en Tezpur, la internacia en Guvahati.
eta|

## Vidindaĵoj 
* pluraj preĝejoj
* biblioteko
* horloĝa turo

## Fontoj 
* WikiTrans

Kategorio:Urboj de Barato
Kategorio:Urboj de Asamo
Nepřevázka

**Nepřevázka** estas municipo en Ĉeĥio troviĝanta en distrikto Mladá Boleslav, en Mezbohemia regiono, proksimume 4 kilometrojn sude de urbo Mladá Boleslav. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1340.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj
* Pereinta mezepoka burgo Chlum

## Pluaj fotoj 

Nepřevázka, ze silnice 38.jpg|Suma vido al la municipo el ŝoseo I/38
Nepřevázka - pomník padlým v jižní části vsi (3).jpg|Monumento al falintoj
Nepřevázka - bývalá škola čp. 57.jpg|Eksa lernejo
Nepřevázka - rybníček v severní části vsi.jpg|Fiŝlageto en la norda parto de la vilaĝo
Nepřevázka - kříž v severozápadní části vsi (poblíž čp. 154) (3).jpg|Kruco proksime de n-ro 154
Nepřevázka - hostinec U Myslíků (čp. 36).jpg|Gastejo U Myslíků
Nepřevázka - čp. 11.jpg|Popola arkitekturo n-ro 11
Nepřevázka - čp. 44 a 43.jpg|Domoj n-ro 44 kaj 43
Nepřevázka - čp. 38.jpg|Popola arkitekturo n-ro 38
Nepřevázka - vila čp. 112.jpg|Vilao n-ro 112
Nepřevázka - železniční zastávka.jpg|Fervoja haltejo
Terénní pozůstatky hradu Chlum u Nepřevázky a Chloumku (14).jpg|Terenaj restaĵoj de burgo Chlum
Slovanské hradiště Chlum u Nepřevázky a Chloumku (7).jpg|Slava burgejo Na Hrádku
PP Chlum u Nepřevázky (střední část chráněného území severně od Nepřevázky) (6).jpg|Protektita teritorio Chlum ĉe Nepřevázka

Kategorio:Municipoj en distrikto Mladá Boleslav
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Mladá Boleslav
Kategorio:Setlejoj en Jiĉina montetaro
Kategorio:Setlejoj en Jizera tabulo
Johann Martin Mieding

**Johann Martin MIEDING** (naskiĝinta la  en Erfurto, mortinta la  en Vajmaro) estis germana ĉarpentisto kaj scenaranĝisto. 

## Vivo
Estante filo de lignaĵisto li lernoknabis en la patra ateliero; poste li translokiĝis Vajmaron kaj loĝis ĉe Herder-placo. Tre ŝatis lin Johann Wolfgang von Goethe por teatraj aranĝoj, eble ankaŭ pro lia modesteco. Mieding krome gastis ĉe la teatraj rondoj de ĉe Kastelo Tiefurt. En septembro 1768 li nuptis la vajmaraninon Johanna Dorothea Schreiber en la Dominikana preĝejo (Erfurto). 

Okaze de la morto Goethe verkis elegion por li, kun la titolo *Auf Miedings Tod*. Ĝi estis citata en letero skribita dum la vojaĝo al Italujo. Krome en la komenco de la akto pri revo je Valpurga Nokto (de ĉe Faŭsto) teatrulo diras: *Heute ruhen wir einmal, Miedings wackre Söhne*. Sen Goethe la nomo de Mieding hodiaŭ apenaŭ estus konata! 

Mieding estas ankaŭ kortega ĉarpentisto. En la citita elegio estas mencio ankaŭ pri la kortega ĉefekonomikisto Jacob Elkan kaj aludo pri la aktorino Corona Schröter. Ĝi aperis la unuan fojon je Gazeto de Tiefurt. Memkompreneble la elegio ne havas rektan kuntekston kun la funebraj ceremonioj por Mieding. Tre verŝajne neniu kortegano nek Goethe mem ĉeestis la entombigon de Mieding.

Mieding ankaŭ liveris la scenejan teknikon por la premiero de Die Fischerin. Li mem jam ne povis sekvi la okazigon.

## Honoroj
Kromelegie ekzistas ankaŭ alia videbla memorigilo por Mieding, nome sur la tombejo de Jakobo-kirko. Surstelee troviĝas ankaŭ tekstero el la goeta elegio; la aĵo fariĝis de la skulptisto Josef Heise. Ĉu temas ankaŭ pri la vera tomboloko de Mieding ne estas klare: Effi Biedrzynski pensas ke jes. La kontraŭon supozas Hannelore Henze kaj Doris-Annette Schmidt, ĉar en la 19-a jarcento la Jakoba tombejo estis malplenigita grandparte kaj la tombo de Mieding verŝajne troviĝis en la sudokcidenta ero de la tombejo.

## Eksteraj ligiloj 
* elegia teksto
*etbiografio de Mieding 
* Klaus Oettinger: *Trauer um einen guten Mann. Zu Goethes Gedicht „Auf Miedings Tod“.* Ĉe: Klaus-Jürgen Grundner: *Exzerpt und Prophetie: Gedenkschrift für Michael Landmann (1913–1984).* Königshausen & Neumann, 2001, p. 59 ss.
* Siegfried Seifert: *Der ‚gute Mann‘ und der ‚Staatsmann‘. Was hat der Weimarer Tischler Mieding mit der Erziehung eines ‚aufgeklärten Herrschers‘ zu tun?* Ĉe: Marina Moritz: *Goethe trifft den gemeinen Mann: Alltagswahrnehmungen eines Genies.* Böhlau, Köln/Weimar 1999, p. 84–93.
* Eva Horn: *Trauer schreiben: die Toten im Text der Goethezeit.* München 1998, p. 84, noto 154.

## Notoj 
Kategorio:Ĉarpentistoj
Kategorio:Germanoj
Kategorio:Naskiĝintoj en 1725
Kategorio:Mortintoj en 1782
Kategorio:Homoj rilataj al Erfurto
Kategorio:Homoj rilataj al Weimar
Sedlec (distrikto Mladá Boleslav)

**Sedlec** estas municipo en Ĉeĥio troviĝanta en distrikto Mladá Boleslav, en Mezbohemia regiono. Vivas ĉi tie  ().

En distanco 4&nbsp;km sudoriente situas urbo Benátky nad Jizerou, 11&nbsp;km sude urbo Milovice, 12&nbsp;km sude urbo Lysá nad Labem kaj&nbsp;15&nbsp;km sudokcidente urbo Brandýs nad Labem-Stará Boleslav.

## Historio 
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1227.

## Loĝantaro 
## Pluaj fotoj 

Sedlec (okres Mladá Boleslav), dům číslo 1.jpg|Domo n-ro 1
Sedlec (okres Mladá Boleslav), dům číslo 22.jpg|Domo n-ro 22

Kategorio:Municipoj en distrikto Mladá Boleslav
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Mladá Boleslav
Kategorio:Setlejoj en Jizera tabulo
Hamlet (Ĉajkovskij)

La tragedio Hamleto de Shakespeare estis inspiro por du verkoj de Pjotr Iljiĉ Ĉajkovskij: nome uverturo-fantazia *Hamlet*, Op. 67, kaj teatromuziko por la teatraĵo, Op. 67a. 

Ĉajkovskij verkis la Hamlet uvertur-fantazion, Op. 67, inter Junio kaj la 19a de Oktobro 1888, koincide kun la partiturigo de sia Kvina Simfonio. La Hamlet uvertur-fantazio estis dediĉita al Edvard Grieg, kun kiu Ĉajkovskij estis renkontiĝinta en Leipzig komence de 1888 en la sama okazo en kiu li renkontis ankaŭ kun Johannes Brahms. Li priskribis Grieg kiel "eksterordinara ĉarma homo". 

## Bibliografio
* Alexander Poznansky, *Tchaikovsky: The Quest for the Inner Man*, pp.&nbsp;485, 492, 494, 523, 525
* John Warrack, *Tchaikovsky* pp.&nbsp;214, 217-218, 244.
* *Groves’ Dictionary of Music and Musicians*, 5a eld.

## Eksteraj ligiloj
* [Tchaikovsky Research– Overture-Fantasia](http://en.tchaikovsky-research.net/pages/Hamlet_(overture-fantasia))
* [Tchaikovsky Research – Incidental music](http://en.tchaikovsky-research.net/pages/Hamlet_(incidental_music))
* MusicWeb International

* 
Kategorio:Verkoj de 1888
Kategorio:Verkoj de 1891
Kategorio:Komponaĵoj de Ĉajkovskij
Kategorio:Uverturoj
Kategorio:Hamleto
Loukovec

**Loukovec** estas municipo en Ĉeĥio troviĝanta en distrikto Mladá Boleslav, en Mezbohemia regiono. Ĝi etendiĝas proksimume 20 km nordoriente de Mladá Boleslav kaj 6 km nordoriente de urbo Mnichovo Hradiště. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1225. 

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
* **Loukovec**
* Hubálov

## Memorindaĵoj 
* Kastelo Loukovec
* Preĝejo de Avanco de sankta Kruco
* Statuo de sankta Johano Nepomuka
* Statuo de sankta Jozefo
* Kruco sur disvojiĝo en Loukovec

## Pluaj fotoj 

Loukovec (1).jpg|Loukovec
Náves, Loukovec.jpg|Vilaĝplaco


Kategorio:Municipoj en distrikto Mladá Boleslav
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Mladá Boleslav
Kategorio:Setlejoj en Jiĉina montetaro
Kategorio:Setlejoj sur Jizera
Unua Pianokonĉerto (Ĉajkovskij)

La **Pianokonĉerto No. 1** en B♭-minoro, Op. 23, estis komponita de Pjotr Iljiĉ Ĉajkovskij inter Novembro 1874 kaj Februaro 1875. Ĝi estis reviziita en 1879 kaj en 1888. Ĝi estis premierita la 25an de Oktobro, 1875, en Bostono fare de Hans von Bülow post la dezirita pianisto de Ĉajkovskij, nome Nikolai Rubinstein, kritikis la pecon. Rubinstein poste retiris sian kritikon kaj iĝis arda defendanto de la verko. Ĝi estas unu el la plej popularaj komponaĵoj de Ĉajkovskij kaj inter la plej konataj el ĉiuj pianokonĉertoj.

El 2021 ĝis 2022, ĝi utilis kiel sporta himno de la Rusia Olimpika Komitato kiel surogato de la Nacia Himno kiel rezulto de dopa konflikto kiu malpermesis la uzadon de la rusaj naciaj simboloj.

Tiu konĉerto estis partiturigita por du flutoj, du hobojoj, du klarnetoj, du fagotoj, kvar kornoj, du trumpetoj, tri trombonoj, timbaloj, soloa piano, kaj kordinstrumentoj. 

La konĉerto sekvas la tradician formon de tri movimentoj, nome la  jenaj:
* Allegro non troppo e molto maestoso – Allegro con spirito (B♭-minoro – B♭-maĵoro)
* Andantino semplice – Prestissimo – Tempo I (D♭-maĵoro)
* Allegro con fuoco – Molto meno mosso – Allegro vivo (B♭-minoro – B♭-maĵoro)

Normala ludado daŭras inter 30 kaj 36 minutoj, la plimulto en la unua movimento. 

## Referencoj
## Bibliografio
* Borg-Wheeler, Phillip (2016). Tchaikovsky: Piano Concerto No 1 & Nutcracker Suite – Pyotr Tchaikovsky (1840–1893) (CD). Hyperion Records. SIGCD441.
* Brown, David, Tchaikovsky: The Crisis Years, 1874–1878, (New York: W.W. Norton & Company, 1983). ISBN 0-393-01707-9.
* Friskin, James, "The Text of Tchaikovsky's B-flat-minor Concerto," Music & Letters 50(2):246–251 (1969).
* Frivola-Walker, Marina (2010). Pyotr Tchaikovsky (1840–1893): Piano Concerto No 1 in B-flat minor, Op 23 (CD). Hyperion Records. W10153.
* Maes, Francis, tr. Arnold J. Pomerans and Erica Pomerans, A History of Russian Music: From Kamarinskaya to Babi Yar (Berkeley, Los Angeles and London: University of California Press, 2002). ISBN 0-520-21815-9.
* Norris, Jeremy, The Russian Piano Concerto (Bloomington, 1994), Vol. 1: The Nineteenth Century. ISBN 0-253-34112-4.
* Poznansky, Alexander Tchaikovsky: The Quest for the Inner Man (New York: Schirmer Books, 1991). ISBN 0-02-871885-2.
* Serotsky, Paul (2000). Piano Concerto No. 1 in B-flat minor, Op. 23 (CD). Round Top Records. RTR006.
* Steinberg, M. The Concerto: A Listener's Guide, Oxford (1998). ISBN 0-19-510330-0.
* Warrack, John, Tchaikovsky (New York: Charles Scribner's Sons, 1973). ISBN 0-684-13558-2.

## Eksteraj ligiloj
* Tchaikovsky Research

* 
Kategorio:Verkoj de 1875
Kategorio:Komponaĵoj de Ĉajkovskij
Kategorio:Pianokonĉertoj
Kvara Simfonio (Ĉajkovskij)

La **Kvara Simfonio** en F-minoro, Op. 36 de Pjotr Iljiĉ Ĉajkovskij, estis verkita inter 1877 kaj 1878. Ĝia unua ludado okazis ne koncerto de la Rusa Muzika Societo en Moskvo la 22-an de Februaro (aŭ 10an laŭ tiama kalendaro), 1878, kun Nikolai Rubinstein kiel dirigento.

Tiu simfonio estis partiturigita por fluteto, du flutoj, du hobojoj, du klarnetoj, du fagotoj, kvar kornoj, du trumpetoj, tri trombonoj, tubjo, timbaloj, bastamburo, cimbaloj, triangulo kaj kordinstrumentoj.

Ĝia strukturo jenas:
* 1.- Andante sostenuto — Moderato con anima (F-minoro) — Moderato assai, quasi Andante (B-maĵoro – F-maĵoro) — Allegro vivo (F-minoro) 
* 2.- Andantino in modo di canzona (B♭-minoro – F-maĵoro – B♭-minoro) 
* 3.- Scherzo: Pizzicato ostinato — Allegro (F-maĵoro – Trio in A-maĵoro kaj D♭-maĵoro) 
* 4.- Finale: Allegro con fuoco (F-maĵoro) 

## Referencoj
## Bibliografio
* Brown, David, *Tchaikovsky: The Early Years, 1840–1874* (New York, W.W. Norton & Company, Inc., 1978)
* Holden, Anthony, *Tchaikovsky: A Biography* (New York: Random House, 1995)
* Keller, Hans, eld. Simpson, Robert, *The Symphony, Volume One* (Harmondsworth, 1966)
* Maes, Francis, tr. Arnold J Pomerans kaj Erica Pomerans, *A History of Russian Music: From *Kamarinskaya *to* Babi Yar (Berkeley, Los Angeles and London: University of California Press, 2002). .
* Poznansky, Alexander, *Tchaikovsky: The Quest for the Inner Man* (New York, Schirmer Books, 1991)
* Strutte, Wilson, *Tchaikovsky, His Life and Times* (Speldhurst, Kent, United Kingdom: Midas Books, 1979)
* Warrack, John, *Tchaikovsky* (New York: Charles Scribner's Sons, 1973)
* Warrack, John, *Tchaikovsky Symphonies and Concertos* (Seattle: University of Washington Press, 1971, 1969)
* Weinstock, Herbert, *Tchaikovsky* (New York: Albert A. Knopf, 1944)
* Zhitomirsky, Daniel, eld. Ŝostakoviĉ, Dmitrij, *Russian Symphony: Thoughts About Tchaikovsky* (New York: Philosophical Library, 1947)

## Eksteraj ligiloj
* Tchaikovsky Research
* Kvara Simfonio en Jutubo

* 
Kategorio:Verkoj de 1878
Kategorio:Komponaĵoj de Ĉajkovskij
István Levente Garai

**István Levente Garai** [iŝtvAn], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Garai István Levente** estis hungara kuracisto, internisto, politikisto kaj parlamentano.

 naskiĝis  en Berettyóújfalu, li mortis  en Szeged.

## Biografio 
 frekventis bazlernejon en Szank, li maturiĝis en gimnazio en 1973 en Kiskunfélegyháza, poste li akiris medicinan diplomon en Medicina Universitato Albert Szent-Györgyi en 1979. Post la diplomo li laboris en hospitalo de Kiskunfélegyháza. Li akiris licencojn pri internaj malsanoj en 1985, pri sportaj malsanoj en 1992, pliajn diplomojn en Ekonomia Universitato de Budapeŝto en 1998 kaj 2009, en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 2004.

Ekde 1990 li komencis politikadi en municipo de Kiskunfélegyháza, li estis parlamenta deputito inter 1994-1998 kaj 2004-2014. Li edziĝis en 1982, lia edzino naskis filon kaj filinon en 1973 en alia geedziĝo. Li ricevis premiojn inter 1985-2011.

## Lia libro 
* *Mitgyógyít a busa?*

## Fontoj 
* biografio hungare kun foto
* biografio hungare kun foto
* datenoj hungare kun foto
* biografio hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj internistoj
Kategorio:Hungaraj politikistoj
Kurt Stiefel

**Kurt STIEFEL** (naskiĝinta en 1926) estas germana skulptisto. 

Post trejniĝo ĉe la Faklernejo por (ŝton)skulptisto je Königslutter am Elm kaj ĉe Leo Wagner en Treffurt li troviĝis ekde 1963 en Vajmaro. kie li transprenis la atelieron de Rudolf Schwarz (de ĉe strato Haeckelstraße). 

Lia fokuso estas sur la kampo de ŝtonrestaŭrado kaj monumentflegado. La geologo Walter Steiner akurate listigis ties renoviglaborojn. Por la juda tombejo de Vajmaro li kreis en la jaro 1983-a admonŝtonon pri holokaŭsto. 

## Laboraĵoj de Stiefel (restaŭrado/kompletigo)
* 1971: Konkoputo (Vajmaro), grejso el Cotta (Dohma) 
* 1972: tombo de la Bertuch-oj ĉe Vajmarhaloparko, konka kalko el Oberdorla 
* 1972/73: kompletigoj ĉe Cranach-domo (Vajmaro), grejso el Reinhardtsdorf-Schöna 
* 1974: Sächsischer Hof (Vajmaro), gabloornamoj, ruĝa bunta grejso  el Uder 
* 1974: domo *Deutschritterhaus*, gabloornamoj kaj figuroj 
* 1985/86: puto *Löwenbrunnen*, grejso el Cotta 
* Kastelo Belvedere, kvar gablovazoj, konka kalko el Oberdorla 
* Kastelo Kromsdorf: kompletigoj ĉe ne tute 60 bustoj, grejso el Seebergen 
* karesplastiko por Diesterweg-lernejo (dizajno de Ulrich König) 
* 1987: puto *Geleitbrunnen*, nova dekoraci-vazo surkolona, grejso el Cotta 
* memortabuloj por Walter Gropius, Henry Van de Velde, Alfred Ahner 
## Notoj

Kategorio:Germanaj skulptistoj
Kategorio:Homoj rilataj al Weimar
Kategorio:Naskiĝintoj en 1926
Tramtransporto en Berno

**Tramtransporto en Berno** (, )  estas reto de tramoj formantaj parton de la publika transportsistemo en Berno, la ĉefurbo de Svislando. Funkcianta ekde 1890, ĝi nuntempe havas kvin liniojn, el kiuj unu asimilas la fervojan linion Bern–Worb Dorf.

centra|450px|eta|Mapo

## Linioj 
## Vidu ankaŭ 
* Tramtransporto
* Berno
* Trolebusa transporto en Berno
* Listo de urboj kun tramtransporto
* :de:Bahnstrecke Bern–Worb Dorf ()

## Eksteraj ligiloj 
*  (//)
* UrbanRail.Net

Kategorio:Berno
Berno
Berno
Berno
Heinrich Martens

**Heinrich MARTENS** (ruse: *Генрих Генрихович Мартенс*eta|emblemo de *Moskauer Deutsche Zeitung*; eldonisto estas Martens
 naskiĝinta en 1956 en Donecko) estas rusia kulturaktivulo kaj eldonisto. Li apartenas al la minoritato de la rusiaj germanoj. Li fondis *Internationaler Verband der deutschen Kultur* (IVDK), prezidantis ĝis 2022 ĉe *Föderale Nationale Kulturautonomie der Rußlanddeutschen* (FNKA) kaj eldonas la gazeton *Moskauer Deutsche Zeitung* (MDZ).

## Vivo 
Heinrich Martens originas el menonitisma familio. En 1974 li finis la lernejajn studojn kaj laboris ĝis 1981 i.a. ĉe la esplorsekcio pri teknikaj trejnigiloj de ĉe la Donecka universitato. En 1986 li trapasis ekzamenon por mineja inĝenierado ĉe la Donecka politekniko kaj laboris ĝis 1991 por la karbo-industrio de Sovetio. Poste Martens engaĝiĝis kaj Rusie kaj internacie por la rajtoj kaj kulturo de la rusiaj germanoj. Li vivas en Moskvo; lia edzino Olga Martens ankaŭ engaĝiĝas kulture.

## Engaĝiĝo porminoritata 
Fondis li en 1989 la doneckan filion de la sovietgermana klubo *Wiedergeburt* kaj en 1991 *Internationaler Verband der deutschen Kultur*. De tiam li organizis multajn tutrusiajn kaj interregionajn kulturfestivalojn kaj klerigajn respektive lingvajn spektaklojn. Ŝtata apogo oftis por ĉio tia. De 1992 li membras ĉe interŝtata komitato *Zwischenstaatliche deutsch-russische Kommission für die Probleme der Rußlanddeutschen*. Meze de la 1990-aj jaroj li instigis la fondon de la porjunulara ne-registara organizaĵo *Jugendring der Rußlanddeutschen*.

En 1997/98 sukcesis la renaskiĝo de la germanlingva gazeto *Moskauer Deutsche Zeitung*; li ankaŭ establis la eldonejon *IVDK-Press* kaj la porinfanan periodaĵon *Schrumdirum* kiu ja taŭgas ankaŭ kiel lingvolernilo.

De 2004 li partoprenis ĉe Peterburga Dialogo, ŝatata dialogforumo inter germanaj kaj rusaj politikistoj. De 2005 Martens membras ĉe la laborgrupo de la komisiono pri naciaj aferoj de Duma-parlamento kaj ricevis en 2007 honoron fare de la Ministerio pri regiona evoluigo de la Rusia Federacio pro liaj meritoj pri plibonigo de internaciaj kontaktoj. En 2018 Vladimir Putin nomumis lin komisiito dum la balotado por la ruslanda prezidanteco. En 2019 elmigrintaj aktivuloj en Germanujo protestis kontraŭ duba utiligo de germanaj monrimedoj fare de diversaj enrusiaj organizaĵoj.

## Eksteraj ligiloj 
* intervjuo kun Bernd Fabritius, kun mencio de Martens, marto 2022

## Notoj 
Kategorio:Eldonistoj
Kategorio:Inĝenieroj
Kategorio:Rusiaj germanoj
Kategorio:Donecko
Kategorio:Menonitoj
László Garai

**László Garai** [lAslO], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Garai László** estis hungara psikologo, altlerneja instruisto. Lia patro estis János Garai, lia edzino estis Margit Köcski.

 naskiĝis  en Budapeŝto, li mortis  en Budapeŝto.

## Biografio 
 devenis el juda familio. Li maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo 1954, poste li akiris filozofian-psikologian diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1959. Li kandidatiĝis (CSc) en 1968, li doktoriĝis (DSc) en 1988 antaŭ la Hungara Scienca Akademio, lia habilitiĝo okazis en 1998. Li laboris en pluraj institutoj kaj instruis en enlandaj kaj eksterlandaj universitatoj. Ekzemple inter 1994-2005 li estis katedrestro en Scienca Universitato Attila József, inter 2001-2004 ankaŭ en universitato en Nico. Li edziĝis en 1971.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Személyiségdinamika és társadalmi lét* (1969)
* *Szabadságszükséglet és esztétikum* (1980)
* *„…kis pénz –> kis foci”?* (1990)
* *Általános gazdaságpszichológia: Egyetemi tankönyv* (1997)
* *Elméleti pszichológia* (2005)
* *Egyáltalán, minek nekünk gazdaságpszichológia?* (2015)

## Fontoj 
* biografio hungare kun foto
* biografio hungare
* memintervjuo hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj psikologoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Hungaraj judoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Tramtransporto en Zuriko

**Tramtransporto en Zuriko** () (nomita *Züri Tram* en Svislando) estas la ĉefa publiktransporta provizanto en la svisa urbo Zuriko. Ĝi estis malfermita en 1882 kiel normalŝpura ĉevaltira fervojo kaj kelkajn jarojn poste la ŝpuro estis ŝanĝita. La de tiam metroŝpura reto nun estas servita per 18 linioj.

La transportentreprenoj respondecaj por tramoperacioj estas Verkehrsbetriebe Zürich (VBZ), *Verkehrsbetriebe Glattal* (VBG), Aargau Verkehr (AVA) kaj Forchbahn (FB), kiuj estas integritaj al la Zürcher Verkehrsverbund (ZVV). La Forchbahn-linio estas oficiale parto de la Zurika S-Bahn reto kiel S18.

La akumulita longo de la tramlinioj estis  kilometroj en 2018, kaj la totala trakolongo kun funkciigaj trakoj estis 168 kilometroj. Ĉiujare,  milionoj da pasaĝeroj estas transportitaj.

centra|450px|eta|Mapo

## Linioj 
## Vidu ankaŭ 
* Tramtransporto
* Zuriko
* Zurikaj Trafikentreprenoj
* Zurika Trafik-Unio
* Aargau Verkehr
* Forch-Fervojo
* Trolebusa transporto en Zuriko
* Listo de urboj kun tramtransporto

## Eksteraj ligiloj 
*  (VBZ) (/)
* UrbanRail.Net

Kategorio:Zuriko
Zuriko
Zuriko
Zuriko
Mortiga injekto

**Mortiga injekto** estas ekzekuta metodo per kiu la morto de personoj, kondamnitaj al mortpuno, estas plenumata tra la injekto de intravejnaj substancoj. Tio konsistas en kontinua injektado de mortiga kvanto de diversaj kombinitaj kemiaĵoj, kiuj produktas sinsekve senkonscion, spiran paralizon kaj korhaltigon. Ties uzado estas laŭleĝa en Ĉinio, Vjetnamio kaj Usono.​ 

Kategorio:Ekzekutaj metodoj
Tramtransporto en Ĝenevo

**Tramtransporto en Ĝenevo** () estas reto de tramoj formantaj la kernelementon de la publika transportsistemo en Ĝenevo, Svislando. Ĝi estas funkciigata fare de "Transports Publics Genevois" (TPG), kaj estas kompletigita per la Ĝeneva trolebussistemo kaj la Ĝeneva bussistemo.

centra|450px|eta|Mapo

## Linioj 
## Vidu ankaŭ 
* Tramtransporto
* Ĝenevo
* Léman Express
* Trolebusa transporto en Ĝenevo
* Listo de urboj kun tramtransporto

## Eksteraj ligiloj 
*  (TPG) (/)
*  (unireso) ()
* UrbanRail.Net

Kategorio:Ĝenevo
Gxenevo
Gxenevo
Gxenevo
Tramtransporto en Bazelo

**Tramtransporto en Bazelo** () estas reto de tramvojoj formantaj parton de la publika transportsistemo en Bazelo, Svislando, kaj ĝia aglomeraĵo - ĝi atingas ankaŭ apudajn antaŭurbojn en Germanio kaj Francio. La nuraj du aliaj tramretoj kiuj transpasas internacian limon estas la tramoj de Ĝenevo kaj Strasburgo. La bazela tramsistemo konsistas el 12 linioj. Pro sia longviveco (la reto nun aĝas pli ol jarcenton), ĝi estas parto de la heredaĵo de Bazelo kaj, kune kun la Katedralo de Bazelo, estas unu el la simboloj de la urbo.

centra|450px|eta|Mapo

## Linioj 
[280ra|dekstra|eta|Tramo sur linio 6 en livreo de [Eŭrovido-Kantokonkurso 2025|Eŭrovido 2025]]

## Vidu ankaŭ 
* Tramtransporto
* Bazelo
* Basler Verkehrs-Betriebe
* Baselland Transport
* Saint-Louis (Haut-Rhin)
* Saint-Louis (stacidomo)
* Weil am Rhein
* Trolebusa transporto en Bazelo
* Listo de urboj kun tramtransporto

## Eksteraj ligiloj 
*  (BVB) (//)
*  (BLT) ()
*  (TNW) (/)
* UrbanRail.Net

Kategorio:Bazelo
Bazelo
Bazelo
Bazelo
Katusice

**Katusice** estas municipo en Ĉeĥio troviĝanta en distrikto Mladá Boleslav, en Mezbohemia regiono. Ĝi etendiĝas proksimume 11 km nordokcidente de Mladá Boleslav. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1352. 

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
* **Katusice**
* Doubravice
* Spikaly
* Trnová
* Valovice

## Memorindaĵoj 
* Preĝejo de Ĉielpreno de Virgulino Maria
* Statuo de sankta Johano Nepomuka
* Kamparana bieno n-ro 12, la eksa korto de Krouskidoj

## Pluaj fotoj 

Kříž na křižovatce silnic v Katusicích (Q66565079).jpg|Kruco ĉe ŝoseo en la municipo
Katusice nádraží 2020 (2).jpg|Stacidomo sur fervojlinio Mělník - Mladá Boleslav
Katusice plůtek u sochy sv. Jana Nepomuckého.jpg|Placo Náměstí Budovatelů
Katusice, náměstí Budovatelů 12.jpg|Klasicisma domo en la placo
Pomník Jana Krouského na náměstí v Katusicích (Q66565078) 02.jpg|Monumento de Jan Krouský


Kategorio:Municipoj en distrikto Mladá Boleslav
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Mladá Boleslav
Kategorio:Setlejoj en Jizera tabulo