Migra turdo

La **migra turdo**, ankaŭ nomata **Nordamerika Robino** aŭ **Nordamerika Ruĝgorĝulo** () estas migranta kantobirdo de la familio de turdedoj. 

Ĝi estas amplekse distribuata en Nordameriko, kaj vintre migras de Kanado al Florido kaj centra Meksiko. Ĝi estas la ŝtata birdo de Konetikuto, Miĉigano kaj Viskonsino. Ĝi havas 7 subspeciojn, sed nur *T. m. confinis* en sudokcidento estas specife distinga, kun palgrizbrunaj subaj partoj.

La migra turdo estas aktiva precipe dumtage kaj kuniĝas en grandaj aroj nokte. Ĝia dieto konsistas el senvertebruloj (kiaj skarabaj larvoj kaj raŭpoj), fruktoj kaj beroj. Ĝi estas unu el la unuaj birdospecioj kiuj ovodemetas, komencante reprodukton tuj post la reveno al la somerteritorioj el la vintrejoj. Ĝia nesto konsistas el herberoj, bastonetoj, papero kaj plumoj, kaj ĝi estas kovrita el koto kaj ofte kuzenata per herbo aŭ aliaj mildaj materialoj. Ĝi estas inter la unuaj birdoj kiuj kantas mateniĝe, kaj ties kanto konsistas el kelkaj diskretaj unuoj kiuj estas ripetataj.

Plenkreskuloj estas predataj de akcipitroj, katoj kaj grandaj serpentoj, sed kiam ili manĝas are ili povas vigli kaj rigardi aliajn birdoj por reagi al eventualaj predantoj. Okazas nestoparazitado fare de la Brunkapa molotro, sed ĝi raras ĉar la turdo kutime malakceptas ties ovojn.

## Taksonomio
Laŭ AviList, jen ĉi-sube la listo de la akceptitaj taksonoj por tiu specio, kaj ties Esperantaj nomoj La dunoma scienca nomo devenas el du latinaj vortoj: *Turdus*, "turdo", kaj *migratorius* por *migranta*. Estas ĉirkaŭ 65 specioj de mezgrandaj al grandaj turdoj en la genro *Turdus*, karakteraj pro rondoformaj kapoj, longecaj pintecaj flugiloj, kaj kutime melodiaj kantoj. Tio konfliktas kun studo de 2007 pri DNA de 60 al 65 specioj de *Turdus* kiu lokigas la migran turdon kiel tre proksima parenco de la rufkola turdo (*T. rufitorques*) de Centrameriko. Kvankam havantaj diferencajn plumaron, la du specioj estas similaj en voĉo kaj kutimaro. Ili estus en eta grupo de 4 specioj de centramerika distribuado, sugeste ke ĝi ĵus disis norden en Nordamerikon.

Estas agnoskataj **7 subspecioj** de migra turdo. Tiuj subspecioj interreproduktiĝas kaj estas nur svage difinitaj.
* *T. m. migratorius*, la nomiga subspecio, reproduktiĝas en Usono kaj Kanado, laŭ la okcidenta marbordo al la limo de tundro el Alasko kaj norda Kanado orienten al Nov-Anglio kaj de tie suden al Marilando, Norda Karolino kaj nordokcidenta Virginio. Ili vintras en suda marborda Alasko, suda Kanado, plej parto de Usono, Bermudo, Bahamoj kaj orienta Meksiko.
* *T. m. phillipsi* loĝas en Meksikio suden al centra Oaxaca. Ĝi estas iom pli malgranda ol la *propinquus* sed kun pli granda beko; la subaj partoj de la masklo estas malpli brikruĝaj ol tiuj de la du nomiga subspecio, kaj havas pli rustan nuancon. La kapo varias el nigra al griza, kun **blankaj okularkoj** supre kaj sube. La gorĝo estas blanka kun nigraj strioj, kaj la ventro kaj subvostokovriloj estas blankaj. Tiu turdo havas **grizbrunan dorson kaj ruĝecoranĝan bruston**, varie el tre ruĝa grenatokoloro al persika oranĝo.. Dum tiu turdo eventuale vintras en norda parto de Usono kaj suda Kanado, tiu specio estas fakte tre rara vaganto en okcidenta Eŭropo, kie majoritato de vidaĵoj, pli da 20, okazis en Britio. kvankam unu el ili estis predata de Nizo. La plej ĵusa vidaĵo en Britio okazis en januaro de 2007.

Tiu specio estis kiel vaganto ankaŭ ĉe Gronlando, Jamajko, Hispaniolo, Portoriko kaj Belizo. Vagantoj en Eŭropo, kie estis identigitaj en subspecio, estis la nomiga *T. m. migratorius*, sed la gronlandaj birdoj inkludis ankaŭ la *T. m. nigrideus*, kaj kelkaj el la sudaj vidaĵoj povus esti *T. m. achrusterus*. Iam tiu birdo estis mortigata por ties viando, sed nuntempe ĝi estas protektata en sia teritorio de Usono de la Migratory Bird Act. En studo de 105 junaj migraj turdoj, 77.1 % estis infektitaj de unu aŭ pliaj specioj de endoparazitoj, el kiuj la specioj *Syngamus* estis la plej komune trafita, trovata en 57.1 % de la birdoj.

### Reproduktado 
La nesto estas ĉirkaŭ 13 cm.|eta
Nesto ĉe homa habitato en Bellevue,WA.|maldekstra|eta

La migra turdo ekreproduktiĝas tuj post la reveno al la somera teritorio. Ĝi estas unu de la unuaj nordamerikaj birdospecioj kiuj ovodemetas, kaj kutime faras 2 aŭ 3 ovodemetadon ĉiun reproduktan sezonon, kio daŭras el aprilo al julio.
eta|Ĵus eloviĝintaj idoj

Ĉiu ovodemetado konsistas el 3 al 5 helbluaj ovoj kaj la kovadon faras nur la ino. La idoj eloviĝas post 14 tagoj, kaj elnestiĝo okazas post du pliaj semajnoj. Ĉiu ido forlasas la neston du tagojn post la antaŭa. Dum la idoj estas ankoraŭ junaj, la patrino jam komencas rereproduktiĝi konstante. Kiam ili estas pli aĝaj, la patrino zorgas ilin nur dumnokte aŭ dum malbona vetero. Eĉ post elnestiĝo, la junuloj ĉirkaŭsekvos siajn gepatrojn kaj petos al ili manĝaĵojn. Junuloj kapablas flugi du semajnojn post elnestiĝo. La kanto varias laŭregione, kaj ties stilo varias laŭ tagopartoj. La kantoperiodo estas el frua marto en Kalifornio al malfrua julio aŭ frua aŭgusto; kelkaj birdoj, ĉefe en oriento, kantas foje en septembro aŭ malfrue. La migra turdo estas ofte inter la unuaj kantobirdoj kantantaj je mateniĝo kaj inter la lastaj je sunsubiro. Ili kutime kantas el alta ripozejo en arbo. Ĝi aperas ankaŭ en la monbileto de 2 dolaroj en la serio pri kanadaj birdoj de 1986 de kanadaj dolaroj, sed tiu monbileto estis jam retirita. *Turdova bluo* estas koloro nomita laŭ la ovoj de tiu turdo.

La popolo Tlingitoj de Nordokcidenta Nordameriko konsideras tiun turdon kiel kultura heroo kreata de korako por kontentigi la popolon per ties kanto.

La migra turdo estis konsiderata simbolo de printempo. Konata ekzemplo estas poemo de Emily Dickinson, "I Dreaded That First Robin So". Inter aliaj poemoj de la 19a jarcento pri la unua turdo de la printempo estas "The First Robin" (La unua turdo) de Dro. William H. Drummond, kiu laŭ lia edzino baziĝis sur superstiĉo de Kebekio laŭ kiu tiu kiu vidas la unuan turdon de la printempo havos bonan sorton.

Usonaj popolaj kantoj aperigantaj tiun birdon estus "When the Red, Red Robin Comes Bob, Bob, Bobbin' Along", de Harry M. Woods, sukceskanto de Al Jolson kaj aliaj, kaj "Rockin' Robin", de Roger Thomas kaj sukceskanto de Bobby Day kaj aliaj.

Kvankam la superheroo de Bildliteraturo nome Robin (*robin* estas Turdo aŭ Ruĝgorĝulo en angla) estis inspirita de bildo de N. C. Wyeth pri Robin Hood, posta versio montris, ke la patrino kromnomis lin Robin ĉar li naskiĝis la unuan tagon de la printempo. Lia ruĝa ĉemizo sugestas la birdan ruĝan bruston.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Ruĝgorĝulo
* Petroica

## Eksteraj ligiloj 
* eNature.com profile 
* Albinismo ĉe migra turdo 
* Faktoj pri migra turdo  - natura historio, mapoj kaj fotoj
* Faktoj kaj fotoj pri migra turdo
* Nestokutimo ĉe migra turdo – fotoj kaj observado
* Informaro kaj fotoj de migra turdo - Suddakotaj Birdoj kaj Birdumo
* Fotoj de migra turdo - masklo, ino, ido kaj elnestiĝo
* Voĉo de migra turdo 
* Filmoj de migra turdo ĉe Interreta Birdokolekto
* [American_Robin.wav](http://www.vivanatura.org/sounds/American%20Robin%20(Turdus%20migratorius).wav)  -
* https://web.archive.org/web/20061202224547/http://lakecounty.typepad.com/life_in_lake_county/2006/08/immediate_occup.html – Eseo pri la etimologio de la nomo.
* http://www.learner.org/jnorth/images/graphics/n-r/RobinNestBoxPlans_Henderson.jpg 
* foto kaj kanto: Migra turdo  - Audio clip 
* Nesting Journal de Migraj turdoj – Fotoblogo pri nestumado
* Kanto de migra turdo 

Kategorio:Turdedoj
Kategorio:Nearktisa faŭno
Kategorio:Birdoj de Ameriko
Kategorio:Birdoj de Eŭropo