open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
133P/Elst-Pizarro

**133P/Elst–Pizarro** estas malgranda korpo de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst kaj de la ĉilia astronomo Guido Pizarro elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

Ĝi montras ecojn ambaŭe de asteroido kaj kometo kaj estas la prototipo de la . Ĝia orbito estas ene de la ĉefa asteroida zono, tamen ĝi montris polvan  dum sia paso ĉe perihelio en 1996, 2001, kaj 2007.
*Kiel kometo, ĝi estas formale nomita **133P/Elst–Pizarro**, laŭ la nomoj de ĝiaj kun-malkovrintoj.
*Kiel asteroido, ĝi estas formale nomita '*7968 *Elst-Pizarro'''''

Ĝi estas ano de la temisa familio.

Elst-Pizarro estis unuafoje observita la  de M. R. S. Hawkins kaj Robert H. McNaught
elde la Observatorio de Siding Spring kiel asteroido sub la nomo de 1979 OW7, ĝia bildo sur fotografia plato aspektis tute punkta. Ĝia orbito restas tute inter la orbitoj de Marso kaj de Jupitero, kun discentreco 0,165, tipa de la ĉefzonaj asteroidoj. Tamen, fotografioj faritaj de Eric Walter Elst kaj Guido Pizarro en 1996 kiam la objekto estis proksime de sia perihelio , klare montras . Ĉar ĉi-tiu ne estas normala por asteroidoj, ili suspektis ke Elst-Pizarro havas malsaman, probable glacian, komponiĝon. La kometo de Elst-Pizarro estis unue malkovrita la  kiam linio da polvo estis observita.

Poste, je la sekvanta perihelio en novembro 2001, la kometa aktiveco aperis denove, kaj daŭris dum 5 monatoj.

Oni konas nun sep aliaj objektoj ambaŭe kometoj kaj asteroidoj :
* 2060 Ĥirono, aŭ 95P/Ĥirono
* 107P/Wilson-Harrington, aŭ 107P/Wilson-Harrington
* 60558 Echeclus, aŭ 174P/Echeclus
* 118401 LINEAR, aŭ 176P/LINEAR (Linear 52)
* (300163) 2006 VW139, aŭ 288P/2006 VW139
* (323137) 2003 BM80, aŭ 282P/2003 BM80
* (457175) 2008 GO9898, aŭ 362P/2008 GO98

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Periodaj kometoj
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Malkovrita de Guido Pizarro
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
Ernő Fináczy

**Ernő Fináczy** [ernO finAci], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Fináczy Ernő** estis hungara profesoro, instruisto, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1914).

Ernő Fináczy http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC03975/04474.htm naskiĝis la  1860 en Buda. Li mortis la  1935 en Budapeŝto.

## Biografio 
Ernő Fináczy frekventis gimnaziojn en Pécs kaj Pest (urbo), poste universitaton en Pest. Li komencis sian karieron en praktika lernejo de la universitato, kie li instruis. En 1888 li studvojaĝis en Francio kaj Germanio. En 1901 li ekinstruis ankaŭ en la universitato, kie li estis ankaŭ rektoro. Li estis fondinto de *Hungara Pedagogia Societo*.

## Verkaro (elekto) 
* *A francia középiskolák múltja és jelene* (Paseo kaj hodiaŭo de la francaj mezlernejoj) (1890)
* *A magyarországi középiskolák múltja és jelene* (Paseo kaj hodiaŭo de la hungarlandaj mezlernejoj) (1896)
* *Az ókori nevelés története* (1906), (1922), (1926), (1984)
* *A középkori nevelés története* (Historio de la mezepoka edukado) (1914), (1926), (1985)

## Fontoj 
* biografio hungare

Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
József Lázár (poeto)

**József LÁZÁR** [la:za:r] szárhegyi gr. estis hungara poeto. Li naskiĝis en Erked la 19-an de marto 1782 kaj mortis en Marosvásárhely la 13-an de marto 1865.
## Kariero
József Lázár elektis la soldatkarieron en 1802, sed en 1812 li eliĝis kiel kapitano, kaj li mastrumadis en Meggyesfalva. En 18834 li aliĝis al opozicio en la landkunveno de Transilvanio. En 1848 li ekparolis en la sikula kunveno de Agyagfalva kaj pro tio oni arestis lin. Li liberiĝis la 11-an de marto 1949, kiam Bem okupis Sibion. E 1850 oni arestis lin denove por mallongtempo.
## Volumo
**Mi voltam?* versa aŭtobiografio
## Fonto
*Új magyar irodalmi lexikon, 1994.

Kategorio:Hungaraj poetoj
Megatherium americanum

alternative=Csontváz a londoni Természettudományi Múzeumban|eta|Skeleto en la Naturhistoria Muzeo, Londono
***Megatherium americanum*** (en latina: el grekaj radikoj *mega*, granda kaj *therium*, besto) estas specio formortinta de mamuloj placentaj kaj sendentaj de la ordo Pilosa kiu vivis dum la Pleistoceno (ekde antaŭ 15 milionoj da jaroj) en Ameriko, kaj pli precize certe en la argentinaj pampoj kie oni trovis la ĉefajn konatajn skeletojn. Ĝi estas formortinta ekde antaŭ 9.000 jaroj, kaj oni supozas, ke ties plej proksima parenco vivanta estas la bradipoj. Ĝi estis priskribita en 1796 de Georges Cuvier.

## Karakteroj 
Plenkreskulo superis la 6 metrojn el kapo al vosto kaj estis preskaŭ 2 m el grundo al dorso. Ĝi havis ostojn pli fortikajn ol tiuj de elefanto, korpon tre grandan kaj kapon relative malgrandan, sen dentoj aŭ dentegoj, sed kun 4 mueldentoj ĉiuflanke de ambaŭ makzeloj kiuj kreskis kontinue, sen emajlo kaj kun formo prisma. Per tiuj ili muelis branĉojn, foliojn, fruktojn kaj florojn, sed ili uzis ankaŭ ungojn por elfosi la teron serĉe de radikoj kaj tuberoj. Ties enorma korpo estis kovrita el densa hararo kies koloro variis laŭ aĝo kaj sekso. Ĝi havis mallongajn krurojn, tre grandajn piedojn, fortikajn krifojn kurbecajn kaj voston de 50 cm de diametro en komenco. El tio kion oni deduktas el ties grando kaj soleca kutimaro, ĝi ne estis arbarloĝanto kaj manĝis dum sinteno sur siaj malantaŭaj kruroj. Tamen ĝi kutimis al piedirmaniero de kvarpiedulo apoge sur fingrartikoj.

## Malkovro 
## Distribuo kaj ekologio 
## Bildogalerio 

E - Megatherium americanum 2.jpg|Kapo kaj antaŭaj kruroj
E - Megatherium americanum 3.jpg|Spino kaj ripoj
E - Megatherium americanum 4.jpg|Osta pelvo
E - Megatherium americanum 5.jpg|Vosto
E - Megatherium americanum 6.jpg|Kapo kaj piedfingroj

## Notoj 
Kategorio:Formortintaj mamuloj
Zsigmond Bazsó

**Zsigmond BAZSÓ** [baĵo:] estis rumania hungara ĵurnalisto, novelisto. Li naskiĝis en Vlaha la 15-an de septembro 1938 kaj mortis en Cozmeni la 24-an de januaro 1997. 

## Kariero
Zsigmond Bazsó akiris diplomon pri historio en UBB de Kluĵo. De 1963 li estis interna kunlaboranto de gazeto *Igazság* de Kluĵo. 

## Verkoj
* *Bolond ősz* (romaneto, Kv. 1970). 

## Fonto
* RMIL 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj ĵurnalistoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj poetoj kaj verkistoj
Ferenc Finkey

**Ferenc Finkey** [finkei], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Finkey Ferenc** estis hungara juristo, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1929).

Ferenc Finkey http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC03975/04479.htm naskiĝis la  1870 en Sárospatak. Li mortis la  1949 en Sárospatak.

## Biografio 
Ferenc Finkey studis juron en sia naskiĝurbo, sed li doktoriĝis en Universitato Francisko Jozefo (Kolozsvár), poste li ekinstruis en jura akademio de Sárospatak. Baldaŭe li instruis en diversaj universitatoj. Inter 1923-1930 li estis prokuroro en grava pozicio. En 1939 li estis elektita senatano, baldaŭe li denove aktivadis en juraj aferoj. Li okupiĝis precipe pri (juraj) kondamnoj kaj pri la malliberejoj.

## Verkaro (elekto) 
* *Az egység és többség tana a büntetőjogban* (1895)
* *A magyar büntetőeljárás tankönyve* (1899)
* *A börtönügy jelen állapota és reformkérdései* (1904)
* *A magyar büntető perjog tankönyve* (1916)
* *Büntetéstani problémák* (1933)

## Fontoj 
* biografio hungare
* hungara biografio kun bildo

Kategorio:Hungaraj juristoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Hungaraj prokuroroj
Nándor Filarszky

**Nándor Filarszky** [filarski], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Filarszky Nándor** estis hungara botanikisto, membro de Hungara Scienca Akademio (korespondanta en 1917, ordinara en 1932, honora en 1940).

Nándor Filarszky http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC03975/04461.htm naskiĝis la  1858 en Hungara reĝlando, en urbo Késmárk (nuntempa Kežmarok en Slovakio). Li mortis la  1941 en Budapeŝto.

## Biografio 
Nándor Filarszky frekventis universitaton en Budapeŝto, poste en 1885 li ekinstruis samloke en la universitato. En 1899 li ekhavis postenon en Hungara Nacia Muzeo, inter 1919-1929 li estis tie direktoro. Li okupiĝis ĉefe pri la algoj.

## Verkaro (elekto) 
* *Adatok a Cleomeae rendszertani állása, szövettani szerkezete és fejlődéséhez* (1884)
* *A Charafélékről* (1893)
* *Növénymorphológia* (1911)
* *A Charafélék monográfiájának kísérlete* (1941)

## Fontoj 
* biografio kun foto
* biografio hungare 

 
Kategorio:Hungaraj botanikistoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Hungaraj algologoj
Monaĥejo de la Reĝaj Senŝuistinoj

eta|260px|dekstra|Vidaĵo de la Monaĥejo de la Reĝaj Senŝuistinoj el la sudorienta angulo (Placo de Sankta Marteno, Madrido).
La **Monaĥejo de la Reĝaj Senŝuistinoj**, en hispana *monasterio de Nuestra Señora de la Visitación*, situanta en Madrido, Hispanio, plej konata kiel *Descalzas Reales* (Reĝaj Senŝuistinoj) estas monaĥejo de enfremitaj monaĥinoj, klaraninoj, fondita en 1559 de Johanino de Aŭstrio, vidvino de la princo Johano Manuel de Portugalio, fratino de la reĝo de Hispanio Filipo la 2-a kaj patrino de la estonta reĝo portugala Sebastiano la 1-a. Ĝi troviĝas situanta en kerna centro de Madrido: nome ĉe la aktuala Placo de las Descalzas (Senŝuistinoj), zono tre proksima al la Sunpordo.

Temas pri klasikisma konstruaĵo de la 16a jarcento kiu gastigas interne gravajn artaĵojn. Parto de la monaĥejo estas aktuale dediĉita al muzeo vizitebla.

Kategorio:Religiaj konstruaĵoj en Madrido
Kategorio:Monaĥejoj en Hispanio
Kategorio:Klasikismaj konstruaĵoj
Diplodoko

eta|dekstre|450px|Komparo de grandoj kun homo.
eta|Skeleto muntita en la muzeo Carnegie
**Diplodoko** aŭ ***Diplodocus*** (el greka "duobla trabo"), estas genro de dinosaŭroj de la subordo saŭropodoj kaj familio de diplodokedoj, kiuj vivis fine de la geologia periodo Ĵurasio, antaŭ proksimume 150 ĝis 147 milionoj da jaroj, nome dum la Kimeriĝano kaj Titoniano, kie nun estas Nordameriko.

## Ĝeneralaĵoj 
La unuaj fosilioj estis malkovritaj en 1877 de S. W. Williston. La genra nomo, stampita de Othniel Charles Marsh en 1878, estas la formo en novlatina deriva de la greka διπλόος (*diploos*) "duobla" kaj δοκός (dokos) "trabo",

La *Diplodocus* estas inter la dinosaŭroj plej facile identigeblaj, pro sia klasika formo, kun longaj kolo kaj vosto kaj kvar fortikaj kruroj. Dum multaj jaroj, ĝi estis la dinosaŭro plej granda konata. Ties grando eble malhelpis la predantojn *Allosaurus* kaj *Ceratosaurus* kies restoj estis trovitaj en la samaj tavoloj, kio sugestas, ke ili kunekzistis kun la *Diplodocus*.

## Priskribo 
## Historio 
## Klasigo 
## Paleobiologio 
## Paleoekologio 
## Notoj 

Kategorio:Formortintaj bestoj
József Lázár (publicisto)

**József LÁZÁR** [la:za:r] estis rumania hungara publicisto, redaktoro. Li naskiĝis en Temeŝvaro la 25-an de oktobro 1908 kaj mortis en Kluĵo la 9-an de februaro 1972.

## Kariero 
József Lázár aliĝis junaĝe al laborista movado. Li debutis en 1934 en Déli Hírlap. Dum la dua mondmilito li estis laborkampulo. Post la milito li estis ĉefredaktoro de *Szabad Szó* de Temeŝvaro (1945-48), vicprezidanto de reorganizita Arany János Társaság (1946-48), komitatano de MNSZ, deputito en rumana parlamento, ĉefredaktoro de gazeto *Világosság* (1949-52). Li estis interna kunlaboranto de *Romániai Magyar Szó (1952), de *Dolgozó Nő* (1953-57), de 1957 de revuo *Korunk''

## Fonto 
* RMIL 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj ĵurnalistoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj redaktoroj
Blanot

**Blanot** estas la nomo de du komunumoj en Francio:
* Blanot, en la departemento Côte-d'Or,
* Blanot, en la departemento Saône-et-Loire.
Blanot (Côte-d'Or)

**Blanot** [] estas franca komunumo en la departemento Côte-d'Or, en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo. Ĝi havis 131 loĝantojn en la jaro 2010.

## Geografio 
Blanot estas malgranda vilaĝo en la montetaro Morvan, en la sudokcidento de la departemento Côte-d'Or (ĉe la limoj kun Nièvre kaj Saône-et-Loire),  okcidente de Dijon. La najbaraj komunumoj estas Saint-Martin-de-la-Mer, Liernais, Brazey-en-Morvan, Villiers-en-Morvan, Chissey-en-Morvan, Moux-en-Morvan kaj Alligny-en-Morvan.

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Côte-d'Or

Kategorio:Komunumoj de Côte-d'Or
7971 Meckbach

'*7971 *Meckbach'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomo Tom Gehrels en kunlaborado kun la nederlandaj geastronomoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten, de la observatorio de Leiden (Nederlando), en la kadro de la *Palomar–Leiden survey*.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita sur fotografiaj platoj eksponitaj per la Schmidt-teleskopo de la Observatorio de la Monto Palomar, senditaj en Nederlandon kaj ekzamenitaj de la geedzoj Ingrid kaj Cornelis van Houten dum la sekvantaj jaroj.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la germana spektroskpiisto *Wolfgang Meckbach* (1919–1998), kiu elmigris de Germanio al Argentino en 1951, kie li estis kunfondinto de la *Centro Atómico Bariloche'' kaj fondinto de la lernejo Bariloche pri la fiziko de la atomaj kolizioj. Spit'al malfacilaj tempoj, li estis bonega instruisto kaj esploristo pri fiziko de la atomaj kolizioj fiziko uzante penetrado de jonoj en materio. Pro trista koincido, la nomo estis proponita ĵus tiam, kiam Meckbach suferis mortigan koratakon dum skiado.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Cornelis Johannes van Houten
Kategorio:Malkovrita de Tom Gehrels
Kategorio:Malkovrita de Ingrid van Houten-Groeneveld
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1960
Roberto Cláudio

**Roberto Cláudio RODRIGUES BEZERRA** aŭ politike **Roberto Cláudio** (naskiĝis en Fortalezo, la 15-an de aŭgusto 1975) estas brazila kuracisto kaj politikisto de la subŝtato Cearao, nordorienta regiono de Brazilo, aliĝinta al la Brazila Socialista Partio (en la portugala *Partido Socialista Brasileiro* aŭ PSB). Li jam estis subŝtata deputito dum la periodo 2006-2012 kaj prezidanto de la Leĝofara Asembleo de Cearao (en la portugala, *Assembleia Legislative do Ceará*) dum la periodo 2011-2012. Nuntempe Cláudio estis elektita kiel urbestro de la ĉefurbo Fortalezo por la periodo 2013-2016. Filo de la eks-rektoro de la Federacia Universitato de Cearao, li estas sanitara kuracisto kaj Ph.D. pri publika sano ĉe la Universitato de Arizono, Usono.

## Vivo 
Roberto Cláudio Rodrigues Bezerra naskiĝis la 15-an de aŭgusto 1975 en la tradicia kvartalo Papicu de la marborda urbo Fortalezo, unu el plej grandaj urboj de Brazilo, ĉefurbo de la brazila subŝtato Cearao, en la nordorienta regiono de la lando. Li kreskis en mezklasa familio ligita al edukado. Lia patro, Roberto Cláudio Frota Bezerra, estis rektoro de la Federacia Universitato de Cearao (UFC), lia patrino, Maria das Graças, ankaŭ estis laboristo de la universitato, dum lia avo estis instruisto.

Dum la junaĝo li sukcese trapasis la abiturientan ekzamenon por eniri UFC-on, kies rektoro estis lia patro, por studi medicinon. Finiĝinte siajn studojn en Brazilo, li gajnis stipendion por studi en Usono. Pro tio Cláudio transloĝiĝis al Tucson, kiel li magistriĝis kaj doktoriĝis pere de la Universitato de Arizono pri la temo publika sano.

Reveninte al Brazilo, li efektive decidis sin dediĉi al la politika kariero. Cláudio estas edziĝinta kun Carolina Bezerra (ankaŭ nomata Carol Bezerra, pro la karesnoma formo de Carolina) kaj havas du filinojn, Isabela kaj Roberta.

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala paĝo, en la portugala

Kategorio:Brazilaj politikistoj
7972 Mariotti

'*7972 *Mariotti'''* estas asteroido de la ekstera asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomo Tom Gehrels, de la Observatorio de la Monto Palomar (Kantono San Diego, Kalifornio) en kunlaborado kun la nederlandaj geastronomoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten, de la observatorio de Leiden (Nederlando) en la kadro de la "Palomar-Leiden Enketo pri Trojanoj" ().

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la franca astronomo *Jean-Marie Mariotti'' (1955–1998), de la Eŭropa suda observatorio. Li gvidis la projekton de optika interferometrio per la nova Tre Granda Teleskopo kiel grava antaŭiro en astronomiaj instrumentoj por la venonta jarcento. Li interesiĝis pri la alta angula distingokapablo, li partoprenis al interferometiaj projektoj kaj elde grundo (ekz. FLUOR kaj VLTI) kaj en la kosmo (DARVIN). Li esperis per tiuj teknikoj trovi stelajn akompanantojn de malgranda maso kaj .

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Cornelis Johannes van Houten
Kategorio:Malkovrita de Tom Gehrels
Kategorio:Malkovrita de Ingrid van Houten-Groeneveld
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1971
7974 Vermeesch

'*7974 *Vermeesch'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomo Tom Gehrels, de la Observatorio de la Monto Palomar (Kantono San Diego, Kalifornio) en kunlaborado kun la nederlandaj geastronomoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten, de la observatorio de Leiden (Nederlando) en la kadro de la "Dua Enketo pri Trojanoj" (angle : *Second Trojan Survey*).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la nederlanda astronomo *Theo Vermeesch*, de 1968 la unua direktoro de la Popola observatorio Simon Stevin (*Volkssterrenwacht Simon Stevin'') en Hoeven. Li havis grandan rolon por popularigi astronomion kaj la kosmajn esplorojn en Nederlando, laborante kun kaj profesiaj institucioj kaj la publiko.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Cornelis Johannes van Houten
Kategorio:Malkovrita de Tom Gehrels
Kategorio:Malkovrita de Ingrid van Houten-Groeneveld
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1973
Monge

**Monge** estas familia nomo de jenaj personoj:

* Gaspard Monge (1746–1818), franca matematikisto, fizikisto kaj kemiisto
* Luis Alberto Monge Álvarez (* 1925), kostarika  politikisto kaj ŝtatprezidento
* Manuel Sánchez Monge (* 1947), hispana klerikulo, episkopo de Mondoñedo-Ferrol

Krome:
* Monge (Q 144), franca boato de la Redoutable-klaso en la Dua Mondmilito
* Monge (A601), franca kleriga ŝipo
* Monge (lunkratero), nomita laŭ Gaspard Monge

## Vidu ankaŭ
* Monge-Ampèra ekvacio 
* Monge-punkto, objekto de la spacgeometrio
Sylva

**Sylva** estas nomo de jenaj geografiaj objektoj:
* Sylva (Norda Karolino), urbo en la usona ŝtato Norda Karolino
* Sylwa (Ĉusovajo), flankrivero de la rivero Ĉusovajo en Rusujo

**Sylva**estas la familia nomo de jenaj personoj:
* malnova iberia nobela gento:  Sylva (gento)
* individua nomo de viro aŭ virino Silva (nomo) 

* Johann Gomez da Sylva (1671–1738), portugala deputito en Vieno
* Toni Sylva (* 1884), germana aktorino
* Tony Sylva (* 1975), senegala futbalisto 
* Carmen Sylva (1843- 1916), pseŭdonimo de princino Elisabeth Pauline Ottilie Luise zu Wied, nomata ankaŭ Elizabeta, reĝino de Rumanio

* Sylva Autokits, brita aŭtomobilproduktanto

## Vidu ankaŭ
*Silva 
*Sylwa
(7975) 1974 FD

**(7975) 1974 FD** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la ĉilia astronomo Carlos Torres elde la observatorio de Cerro el Roble en Ĉilio.

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Carlos Torres
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1974
Saldo

**Saldo** estas librotena termino kiu signifas la diferencon inter debeto kaj kredito.  Ĝi gravas por la ekonomia stato de la entreprenoj kaj rilatas al grado de enspezo de la posedanto.

## Vidu ankaŭ 
* Kontado

## Referencoj 
Kategorio:Ekonomio
Kategorio:Ekonomiko
Károly Lőwi

**Károly LÖWI** [loevi] estas rumania hungara kuracisto. Li naskiĝis en Temeŝvaro la 24-an de novembro 1925 kaj mortis en Kluĵo la 6-an de decembro 2018. Li estas la patro de kemiisto, lokhistoriisto Dániel Lőwy.

## Kariero 
Károly Lőwi akiris diplomon de kuracisto en sia naskiĝurbo (1951). Li estas pediatria ĉefkuracisto en Kluĵo.

## Tradukaĵo 
* *Az élet egysége* (pri Claude Bernard, Téka, 1975);

## Redaktaĵo 
* Dr. Fialla Lajos *Háborús emlékek 1877-78-ból* (1977).

## Memstara libro 
* *Halló, Doktor bácsi!* (Konsiloj la patrinoj. 1990).

## Fonto 
* RMIL 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj kuracistoj
Okulkovraĵo

eta|146px|dekstra|Knabino kun okulkovraĵo

**Okulkovraĵo** estas vestaĵo por kovri la okulojn tiel, ke la portanto portempe ne povas vidi.

Kiel okulkovraĵon oni povas uzi pecon da ŝtofo, ekzemple ŝalo aŭ rubando, sed ekzistas ankaŭ dormmaskoj, kiuj havas la saman funkcion.

Okulkovraĵoj havas diversajn aplikojn:

maldekstra|eta
[eta|maldekstra|350px|La gallina ciega, [Francisco de Goya, 1788-1789]]
[miniatur|eta|Alegorio de justico kun okulkovraĵo ([Maarten van Heemskerck, 1556)]]
* Forbari lumon por dormi, ekzemple en aviadilo.
* Infanludoj, kiel blindludo, aŭ batado sur pinjato.
* Kiel helpilo dum BDSM.
* Oni povas teni okulojn de kidnapo-viktimo, ostaĝo, kaptito ktp kovritaj por preventi, ke tiu rekonu la lokon aŭ homojn.
* Dum ekzekuto de mortpuno per ekzekuta plotono.

## Vidu ankaŭ 
* Okulŝirmilo

Kategorio:Vestoj
Kategorio:Vesteroj
Zoltán Kántor

**Zoltán KÁNTOR** [ka:ntor] estas hungara sociologo. Li naskiĝis en Temeŝvaro la 16-an de januaro 1968.

## Kariero
Zoltán Kántor d-ro diplomitiĝis pri sociologio en Universitato de Temeŝvaro en 1995. Li laboris inter 1999-2006 en Instituto László Teleki de Budapeŝto, poste ĉe la Nacipolitika Instituto same en Budapeŝto, kies nuntempe estas direktoro.
## Libroj
**Nemzetpolitikai alapismeretek* (Bazkonoj pri nacipolitikoj) redaktoro, kunulaŭtoro, Nemzeti Közszolgálati Egyetem, Budapeŝto, 2013.

## Eksteraj ligiloj
*Listo de publikaĵoj 
## Fontoj
*Nacipolitika Instituto 
*adatbank.transindex.ro 

Kategorio:Hungaraj sociologoj
Giuncheto

**Giuncheto** (korsike: *Ghjunchetu*) estas franca komunumo en la departemento Corse-du-Sud, en la regiono Korsiko. Ĝi havis 86 loĝantojn en la jaro 2010.

## Geografio 
Giuncheto estas malgranda vilaĝo en la sudokcidento de la insulo Korsiko,  nordokcidente de Bonifacio. Ĝia teritorio estas komplete ĉirkaŭata de Sartène.

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Corse-du-Sud

Kategorio:Komunumoj de Corse-du-Sud
Brione sopra Minusio

**Brione sopra Minusio** estas komunumo de la Komunumaro Navegna kaj la Distrikto Locarno en Kantono Tiĉino, Svislando. Ĝi havis 525 loĝantojn je la 31-a de decembro 2011.

## Geografio 
Brione sopra Minusio situas 5 kilometrojn nordoriente de la urbo Locarno supre de Minusio ĉe la suda fino de la montoĉeno, kiu disigas la valojn de la riveroj Maggia kaj Verzasca. De Brione oni havas belan vidon al la Majora Lago kaj Locarno kaj Ascona. La komunumo konsistas el la vilaĝo Brione kun la kvartaloj Carmine kaj Pedroi.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 3,84 km², de kiuj 74,7% estas kovritaj de arbaro, 4,9% servas por agrikulturo kaj 8,59% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Brione sopra Minusio limas en nordo kaj oriento al Mergoscia, en sudoriento al Tenero-Contra, en sudo kaj okcidento al Minusio, kaj en nordokcidento al Avegno.

## Trafiko 
Brione sopra Minusio situas flanke de la gravaj trafikvojoj. La svisa aŭtovojo A13, kies plej proksima alveturejo situas 1 kilometron okcidente de Minusuio en Orselina pasas en tunelo sub la komunuma teritorio. La komunumo atingeblas pere de flankaj vojoj kaj kvartalaj vojoj de Minusio kaj de Contra. Pere de la loka busreto de la urbo Locarno la komunumo estas konektita al la publika transportreto.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Brione sopra Minusio datiĝas el la jaro 1313 kiel *Briono*. Ĝis 1479 Brione estis parto de la Najbararo Minusio. Ek de tiam ĝis 1577 Brione iom post iom sendependiĝis de Minusio kaj fariĝis aparta komunumo.

## Vidu ankaŭ 
* Aliaj signifoj de **Brione**

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Brione sopra Minusio
Sartène

**Sartène** [] (korsike: *Sartè*, itale: *Sartena*) estas franca komunumo kaj subprefektejo de la departemento Corse-du-Sud, en la regiono Korsiko. Ĝi havis  loĝantojn en la jaro 2010.

## Geografio 
eta|maldekstra|Sartène
Sartène troviĝas en la sudo de la insulo Korsiko kaj la komunuma teritorio (la plej granda en Korsiko: ) havas marbordon sudokcidente, proksimume  for de la urbocentro. Ĝi havas limojn kun Belvédère-Campomoro, Grossa, Bilia, Propriano, Viggianello, Arbellara, Olmiccia, Granace, Foce, Levie, Pianottoli-Caldarello, Monacia-d'Aullène kaj Giuncheto (ĉi tiu lasta estas enklavo en Sartène).

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
### Vidu ankaŭ 
* Arondismento de Sartène
* Komunumoj de Corse-du-Sud

### Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo 
* Turismo en Sartène kaj najbaraj urboj 

Kategorio:Komunumoj de Corse-du-Sud
Kategorio:Subprefektejoj de Francio
7978 Niknesterov

'*7978 *Niknesterov'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la 27-an de septembro 1978 de la rusa astronomino Ljudmila Ivanovna Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio (en tiama Sovetunio, nun en Krimeo).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la rusa radioastronomo *Nikolaj Semjonoviĉ Nesterov'' (1947–2002) estro dum pluraj jaroj de la departemento radioastronomio de la Krimea astrofizika observatorio. Li estis konata pro siaj laboroj pri Suno, la , la fajna strukturoj de la galaksioj kaj la molekula komponiĝo de la .

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Ljudmila Ivanovna Ĉerniĥ
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1978
Christopher McCandless

.
Li estis inspirata de la filozofioj de Henry David Thoreau, Lev Tolstoj kaj Jack London.

Jon Krakauer skribis libron pri Christopher en 1996: Into the Wild.

## Biografio 
Li estis unua el du gefiloj kiuj pasis infanaĝon en Annandale, Virginio. Lia patro laboris komence ĉe NASA kaj kverelas multajn fojojn kun sia edzino.

Kiam Christopher malkovris ke sia patro havis alian edzinon (kaj aliajn ses gefilojn), li komencis havi grandan malamon por siaj gepatroj. En la majo de 1990, post atingo de bakalaŭro (pri historio kaj antropologio ĉe universitato Emory, Atlanta), li donis sian monon al Oxfam kaj komencis vojaĝi en la Sovaĝa okcidento de la Usono eble por serĉi ian feliĉecon.

Dum liaj vojaĝoj Christopher loĝis kie li trovis amikajn personojn kaj laboris. Liaj ĉefaj geamikoj estis agrikulturisto de Carthage (Suda Dakoto), maljunulo el Salton City (Kalifornio) kaj loĝveturilantino el Kalifornio.

En la printempo de 1992 li komencis vojaĝon ĝis Alasko kun malmulta furaĝo kaj ekipo. Tie li vivis plurmonate, sed mortis meze de aŭgusto pro malsato aŭ, pli probable, pro manĝo de malmanĝeblaj semoj de manĝebla planto (*Hedysarum alpinum*).

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  Oficiala TTT-ejo pri McCandless

Kategorio:Usonanoj
Nándor Fettich

**D-ro Nándor FETTICH** [fetiĥ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Fettich Nándor** estis hungara arkeologo, juvelisto, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1938).

Nándor Fettich http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC03975/04438.htm naskiĝis la  1900 en Acsád. Li mortis la  1971 en Budapeŝto.

## Biografio 
Nándor Fettich frekventis universitaton en Budapeŝto, krome li lernis muzikon en muzikakademio. En 1926 li eklaboris en Hungara Nacia Muzeo. Li lernis ruse, poste li studvojaĝis en Sovetunio en 1929 kaj 1935. Ekde 1941 li okupiĝis pri juveloj. En 1945 li emeritiĝis, tamen li faris juvelojn. Li ricevis finnan premion en 1969.

## Verkaro (elekto) 
* *Az avarkori műipar Magyarországon* (1926)
* *Bronzeguss und Nomadenkunst* (1929)
* *A honfoglaló magyarság fémművessége* (1935)
* *Győr története a XIII. század közepéig* (Historio de Győr ĝis mezo de la 13-a jarcento) (1943)
* *Régészeti tanulmányok a késői hun fémművesség történetéhez* (1951)

## Fontoj 
* biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj arkeologoj
Kategorio:Hungaraj juvelistoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
7982 Timmartin

'*7982 *Timmartin'''* estas tre malgranda, treege hela asteroido de la ĉefa asteroida zono, malkovrita la  de la usonaj geastronomoj Eleanor Francis Helin kaj Schelte J. Bus elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Timothy A. Martin*, kiu kontribuis al la misio *Lucy'' de la NASA kiel Estro pri Propulso. Estas la 13-a interplaneda misio al kiu Tim partoprenis.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Schelte J. Bus
Kategorio:Malkovrita de Eleanor Francis Helin
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1979
7981 Katieoakman

'*7981 *Katieoakman'''* estas malgranda, hela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la usonaj geastronomoj Eleanor Francis Helin kaj Schelte J. Bus elde la Observatorio de la Monto Palomar, en kantono San Diego (Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Katie Oakman*, kontribuantinon de la NASA-a misio *Lucy* al la  kiel Estrino pri Kosmoveturilaj Strukturoj kaj Mekanismoj. Ŝi gvidas teamon da mekanikaj inĝenieroj por plani, analizi, konstrui kaj provi la strukturojn kaj mekanismojn de la kosmosondilo *Lucy'' kaj inspekti la disvolvon de la sunpaneloj de 7,3 m.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Schelte J. Bus
Kategorio:Malkovrita de Eleanor Francis Helin
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1978
Bostriko

**Bostriko** havas diversajn signifojn:

* Bostriko (floraro) - cuma floraro.
* Bostriko (genro) - genro de skaraboj.
8005 Albinadubois

'*8005 *Albinadubois'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomino Eleanor Francis Helin elde la Observatorio de la Monto Palomar en kantono San Diego (Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de Albina du Boisrouvray, filino de la grafo Guy du Boisrouvray kaj *Luz Mila Patiño Rodríguez''. Ŝi estis ĵurnalistino, eldonistino kaj produktorino en Parizo en la 1960-aj kaj 1970-aj jaroj. Kiam ŝia ununura filo François-Xavier Bagnoud mortiĝis pro akcidento de helikoptero en 1986, ŝi vendis plej grandan parton de sia posedaĵoj kaj komencis apogi kaj partopreni je projektoj por savi infanojn en bezono.

## Noto 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eleanor Francis Helin
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1988
7980 Senkevich

'*7980 *Senkevich'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la rusa astronomo Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno, en tiama Sovetunio (nun *de facto* en Rusio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la rusa sovetunia kuracisto Jurij Aleksandroviĉ Senkeviĉ (cirile: *Юрий Александрович Сенкевич'', 1937–2003), de la Instituto pri Medicinaj kaj Biologiaj Problemoj de la Rusa Akademio de Sciencoj. Li preparis kosmajn biologiajn eksperimentojn, laboris en la antarkta stacio "Vostok", partoprenis al tri el la ekspedicioj de Thor Heyerdahl kaj estas populara televida ĵurnalisto. Pro siaj esploroj en Antarkto li ricevis la Ŝtatan Premion de Sovetunio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1978
Bostriko (genro)

**Bostriko** (*Bostrichus*, kelkfoje *Bostrychus*) estas genro de skaraboj el la familio de bostrikedoj (*Bostrichidae*). La specioj troveblas en Palearkta ekozono (inklude de Eŭropo), proksima Oriento kaj Nord-Afriko.

Kategorio:Insektoj
Sōugǒu Pīnyīn

**Sōugǒu Pīnyīn Eniga Metodo** (ĉine: 搜狗输入法) estas populara eniga metodo por maŝinskribi ĉinan per komputilaj klavaroj. Laŭ raporto de *Marbridge Consulting*, enigan metodon de Sōugǒu uzas pli ol 300 milionoj da uzantoj. La raporton oni eldonis la 12-an de julio 2011.

## Nelokdependa eniga metodo 
Microsoft IME, Google Pinyin, iBus kaj aliaj ĉefaj enigaj metodoj por ĉina estas lokdependaj. La pīnyīna eniga metodo de Sōugǒu sin oferas en du variantoj. Unu varianto, kiel aliaj ĉefaj ĉinaj enigaj metodoj, estas lokdependa. Dua varianto utilas novan komputekan teĥnologion, konata kiel nelokdependa komputado. La dua varianto ebligas al oni tajpi ĉinan en sia retumilo sen instali iun programaron.

## Informfontoj 
## Retejoj oficialaj 
* 搜狗输入法 (Sōugǒu Pīnyīn eniga metodo)
* 搜狗云输入法  (Sōugǒu Pīnyīn nelokdependa eniga metodo)

Kategorio:Enigaj metodoj por la ĉina
Mikael Agricola

**Mikael Olavi AGRICOLA** (naskiĝis proksimume en 1507 en Pernå (fi. Pernaja) en suda Finnlando, mortis la  en Nykyrka/Uusikirkko (nun Poljani en Rusio) proksime al Viborg) estis episkopo kaj tradukinto de la Nova Testamento al la finna lingvo. Li estas konsiderata la patro de la finna skriblingvo.

## Biografio 
Mikael Agricola estis filo de sudfinnlanda bienulo, kaj komencis sian lernejan karieron en Viborg. Li frue transiris al protestantismo kaj en 1529 iĝis sekretario de la episkopo Martin Skytte en Åbo/Turku. Li studis teologion kaj lingvojn en Wittenberg ĉe kaj Marteno Lutero kaj Filipo Melanktono dum 1536-39. Post ekzameniĝo kiel magistro li revenis al Åbo/Turku por iĝi rektoro ĉe la katedrala lernejo. Tiun postenon li havis ĝis 1548, kiam li eklaboris kiel helpanto de episkopo Skytte ĝis ties forpaso en la fino de 1550. En 1554 li mem ricevis la postenon de episkopo en Åbo/Turku, kaj tiel iĝis la unua protestantisma episkopo en Finnlando.

## Patro de la finna skribolingvo 
eta|maldekstra|La ABC-libro
Li estas ofte nomata la patro de la finna skribolingvo, ĉar li publikigis la unuajn presitajn librojn en la finna. Tiuj naŭ verkoj estis presitaj en la reĝa presejo en Stokholmo dum la periodo 1543-1552, kaj starigis normon por la skriba lingvo. La unua libro estis *ABCkiria* ("ABC-libro"), kiu enhavis kelkajn gravajn tekstojn pri la kristana religio, interalie la dek ordonojn, la preĝon Patro nia kaj la Kredon. Poste venis la proksimume 900-paĝa preĝolibro *Rucouskiria* en 1544, kaj post ĝi lia traduko de la Nova Testamento, *Se Wsi Testamenti* en 1548.

Ne estas klare, ĉu lia hejmlingvo estis la sveda au la finna. Plu en lia tempo Pernaja estis grandparte finnparolanta. Aliflanke iuj svedlingvanoj diras, ke liaj tekstoj inkludas tiajn lingvajn erarojn, kiujn tipe faras svedlingvano, kiu skribas la finnan. Kelkaj trajtoj en lia lingvaĵo aludas al infanaĝa influo de la enlanda dialekto, sed ankaŭ de la estona, eĉ se lia finna lingvaĵo ĉefe baziĝas sur la dialektoj en la sudokcidento. Estas klare, ke li facile lernis lingvojn, do povas esti ke lia flua kaj idiome riĉa finna lingvo estis lernita post la frua infanaĝo.

Lia mortotago, la 9-a de aprilo, estas festata kiel la tago de la finna lingvo en Finnlando.

## La paco en Novgorod 
Post la milito de Gustavo Vasa en Rusio ĉirkaŭ la jaroj 1555-1556 Mikael Agricola en februaro 1557 estis sendita kiel ano de delegacio al Rusio por interkonsenti pri kondiĉoj de paco. La intertraktadoj estis sukcesaj kaj la pactraktato estis subskribita en Novgorod la 2-an de aprilo 1557, sed Mikael Agricola forpasis la 9-an de aprilo en sia sledo, dum la revena vojaĝo.

Kategorio:Episkopoj de Turku
Kategorio:Universitato de Wittenberg
József Finkey

**József FINKEY** [jOĵef finkei], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Finkey József** estis hungara inĝeniero pri minado, pedagogo, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1940).

József Finkey http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/index.html naskiĝis la  1889 en Sárospatak. Li mortis la  1941 en Sopron.

## Biografio 
József Finkey frekventis mezlernejon en sia naskiĝurbo, poste akademion en Selmecbánya (nuntempa Banská Štiavnica en Slovakio) inter 1907-1911. Li eklaboris en minejo en tiam grava minejo de Hungara reĝlando en Drenkova (nuntempa Berzasca en Rumanio), sed en 1914 li revenis por instrui en la akademio, post la 1-a mondmilito jam en Sopron. Li okupiĝis ĉefe pri prilaborado kaj antaŭpreparado de karboj kaj diversaj ercoj ekzemple en Recsk, Gyöngyösoroszi, Úrkút, Létavértes.

## Verkaro (elekto) 
* *Bányatelepítések tervezése* (1918)
* *Nedves úton való ércelőkészítés tudományos alapjai* (1924); ankaŭ germane; angle (1930); ruse (1932]; hispane (1941)
* *Ásványszenek brikettezése* (1930)
* *A flotációs ásványelőkészítési eljárás* (1937)

## Fontoj 
* biografio hungare (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero F kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)
* hungarlingva biografio kun foto (la koncerna teksto estas legebla en la 67-a paĝo)

Kategorio:Hungaraj inĝenieroj pri minejoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Adolf Laky

**Adolf LAKY** [laki], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Laky Adolf** estis hungara juvelisto kaj mecenato.

Adolf Laky http://www.mek.iif.hu/porta/szint/egyeb/lexikon/eletrajz/html/ naskiĝis la  1829 en Pest (urbo). Li mortis la  1910 en Budapeŝto.

## Biografio 
Patro de Adolf Laky estis juvelisto, kiu jam frue instruis sian filon pri juvelado. Li partoprenis en liberecbatalo inter 1848–1849, post la fiasko li rifuĝis al Parizo. En 1855 li transprenis la metiejon kaj tiutempe li iĝis fama juvelisto. Lia metiejo estis renkontejo de la riĉuloj. Lia ĉefverko estas riparado de la hungara krono en 1867. Li vivis modeste, li ofte donacis monon al diversaj patriotaj kaj ekleziaj celoj, ekzemple por preĝejokonstruado. Li rifuzis ĉiujn premiojn.

## Memorigilo 
Strato en Zugló gardas lian nomon.

## Fontoj 
* biografio hungare (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero L kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)
 

Kategorio:Hungaraj oraĵistoj
Kategorio:Hungaraj mecenatoj
Maria de Habsburgo

**Maria de Habsburgo** aŭ **Maria de Aŭstrio** estas la nomo de pluraj personoj:

* Maria de Aŭstrio (1505-1558), filino de Filipo la Bela kaj de Johana de Kastilio, edzino de hungara reĝo Ludoviko la 2-a.
* Maria de Aŭstrio (1531–1581), edzino de duko Vilhelmo (Jülich-Kleve-Berg)

* ... (pluraj aliaj – kompletigenda)

## Vidu ankaŭ 
* Maria Ana de Aŭstrio (apartigilo)
* Maria Tereza de Habsburgo (apartigilo)
Ernő Desbordes

**Ernő DESBORDES** estis hungara politikisto, publicisto. Li naskiĝis en Koronka la 13-an de septembro 1874 kaj mortis la 21-an de januaro 1939 en Deĵo.

## Kariero 
Ernő Desbordes estis bienulo en Sajóudvarhely. Li pristudis juron en Budapeŝto, akiris diplomon de inĝeniero pri agrikulturo en Magyaróvár. Inter 1910 kaj 1918 li estis deputito de distrikto Deĵo, pli poste prezidanto de organizo de distrikto Someș de la OrMaP.

## Artikolo 
* *Magyarpárti egységbontás?* (*Ellenzéki Közlöny* 23-a de majo 1933.)

## Fonto 
* RMIL 

Kategorio:Hungaraj politikistoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj politikistoj
Maria de Aŭstrio (1505-1558)

**Maria de Habsburgo** aŭ **Maria de Aŭstrio** aŭ **Maria de Hungario** (palaco de Coudenberg, Bruselo, 18-a de septembro 1505 - Cigales, provinco Valladolid, Hispanio, 18-a de oktobro 1558) estis la tria filino (kaj kvina descendanto laŭ naskordo) de Filipo "la Bela", arkiduko de Aŭstrio kaj duko de Burgonjo, kaj de Johana de Kastilio, heredantino de la regnoj de Aragono kaj Kastilio, konita kiel "Johana la Freneza". Ŝi estis edzino de la reĝo de Hungario kaj Bohemio (11-a de decembro de 1521 – 29-a de aŭgusto de 1526), nome de Ludoviko la 2-a de Hungario.

Post la morto de Ludoviko, Maria akceptis la oficon de guberniestro de la Hispana Nederlando kaj havis tiun inter 1531 kaj 1555.

Ŝi estis virino de tre alta moralo kaj elstara politika kaj administra valoro, amplekse rekonita ene de la familio Habsburgo kiel plej inteligenta en la familio. Danke al ŝi, ĉar ŝi estis perantino inter siaj fratoj Karlo la 5-a kaj Ferdinando la 1-a, oni evitis la ruinigon de la dinastio, ĉar ŝi vivigis la ligon inter ambaŭ.

## De Hungario al Valadolido 
## Artokolektanto 
## En Nederlando 
Kategorio:Hungaraj reĝedzinoj
Kategorio:Habsburgoj
⚭Maria
Kategorio:Historio de Hispanio
Kategorio:Historio de Hungario
Kategorio:Historio de Aŭstrio
Kategorio:Guberniestroj de la Habsburga Nederlando
Dava Sobel

**Dava SOBEL** (naskiĝis en Novjorko la 15-an de junio 1947) estas usona scienca vulgarigantino.
Ŝi naskiĝis el patro medicinisto kaj el patrino kemiistino; kaj edziniĝis al spertulo pri merkato kun kiu ŝi almondigis du infanojn.
Ŝi diplomiĝis ĉe *Bronx High School of Science*, publika lernejo de New York, kaj magistriĝis ĉe la State University of New York at Binghamton. Sobel debutis en la universitata instruado en 2006 ĉe la Universitato de Ĉikago, kie ŝi seminariis pri la "Verkado pri scienco".

Ŝiaj verkoj inkluzivas:

* *Longitudo* (*Longitude: The True Story of a Lone Genius Who Solved the Greatest Scientific Problem of His Time*, 1995, ISBN 1-85702-571-7 – priskribas la travivaĵojn de John Harrison, lian malkovron pri la metodo por la sekura kalkulo de longitudo (la metodo pri latitudo jam tiam ne prezentis problemojn), la malfacilaĵojn alfrontitajn por konvinki Admiralitaton de Unuiĝinta Reĝlando de la valido de la rezulto akirita.– La libro gajnis la premion por *Brita libro de la jaro* en 1997. En 1999 el *Longitudo* estis eltirita fikcia scenigitaĵo vidigita en Usono.

* '' Galileo's Daughter: A Historical Memoir of Science, Faith, and Love (2000) ISBN 0-14-028055-3 (La filino de Galileo. Historio de scienco, kredo kaj amo. (2000). Tie estas ekzaltita la sindediĉo, pro fila kaj religia motivoj, de filino por la persekuta patro.

* *The Best American Science Writing* 2004.

* *Planedoj* (*The Planets*) (2005) ISBN 1-85702-850-3 – estas teksto kie oni priskribas la malkovron, la historion kaj la mitologion de la planedoj de la Sunsistemo kun ĉapitro dediĉita al unuopulo el ili.

* ''A More Perfect Heaven, How Copernicus Revolutionised the Cosmos, 2011, ISBN 978-88-17-05512-3. La tezo de tiu libro estas:

"Unu el la timoj de Koperniko – skribas lia biografiistino Dava Sobel – estis ke “astronomoj liaj kolegoj (ligitaj al la aristotela-ptolemea sistemo [Ndt] – observintus ke la tero juste okupis la centron de ĉio ne pro tio ke la loĝejo de la homa genro meritus honorpostenon, sed male, pro tio ke en la centron falas kaj akumuliĝas ĉiuspeco da materiaĵoj kaj pro tio ke falo, ŝanĝo, kaj morto estas la destino de la loĝantoj de la tero. Mallonge, la tero estis la centro ne pro tio ke ĝi estis la kulmino sed la spurejo de la krejtaro, kaj oni ne aŭdacu loki la sunon, kiun multaj epitetas la ĉelan lumon, en la infera posteno poziciita centren de la kosmo. La perdo de la fizika centreco de la tero absolute ne signifis, do, por Koperniko perdo de la vera centreco de la homo ligita prefere al lia spirita naturo, al liaj eksterordinaraj apartaĵoj kaj unikaj (penso, libero, racio, amo...), kaj ne certe al li geografia pozicio."

## Aliaj projektoj 
Commons: Dava Sobel http://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Dava_Sobel?uselang=it

## Vidu ankaŭ 
Formulo de Drake

## Eksteraj ligiloj 
*  Membiografio 
*  Pri la aŭtorino Dava Sobel .
*  Pri “Longitudo”  .

Kategorio:Usonaj sciencistoj
Giovanni Battista Crescenzi

**Giovanni Battista Crescenzi** (Romo, 17-a de januaro de 1577 - Madrido, 17-a de marto de 1635), markizo de la Torre, konita en Hispanio kiel **Juan Bautista Crescenci** aŭ **Juan Bautista Crescenzi**, estis pentristo kaj arkitekto itala de la frua Baroko, aktiva en Romo kaj poste setliĝinta en la hispana kortego ekde 1617, kie li helpis al la ornamado de la Monaĥejo de El Escorial.

La familio Crescenzi estis antikva kaj elstara familio romana. Lia frato estis kardinalo. Giovanni edziĝis al Anna Massima kaj ankaŭ ties filo, Alessandro Agostino, faris la karieron eklezia, iĝante kardinalo en 1675. Ankaŭ kelkaj aliaj membroj de la familio estis same kardinaloj.

Li studis pentrarton ĉe Cristoforo Roncalli. Crescenzi elstaris kiel artisto dum la papoperiodo de la papo Paŭlo la 5-a. En 1617 estis alvokita de la reĝo Filipo la 3-a de Hispanio kaj venis al Madrido. Ekde 1620, lia fundamenta laboro okazis ĉe El Escorial, kie li projektis kaj dekoris la Reĝan Panteonon. La sukcedanto de Felipe la 3-a, nome Filipo la 4-a, kiel rekono al lia laboro artista, havigis al li la markiztitolon de La Torre kaj nomumis lin membro de la Ordeno de Santiago.

Crescenzi laboris ankaŭ por la projekto de la Parko Retiro kaj de la Kortega Prizono de Madrido (aktuala Palaco Sankta Kruco, sidejo de la Ministerio de Eksteraj Aferoj de Hispanio).

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Biografio en Artehistoria 
* Biografio en Biografías y Vidas
* Baglione, Giovanni (1641). Giovanni Battista Passari. ed. Le Vite de’ Pittori, Scultori, Architetti, ed Intagliatori dal Pontificato di Gregorio XII del 1572. fino a’ tempi de Papa Urbano VIII. nel 1642. (Vivoj de la pentristoj, skulptistoj, arkitektoj kaj gravuristoj dum la papoperiodoj de Gregorio la 12-a en 1572 al Urbano la 8-a en 1642). Napolo, eldono de 1731; Digitaligita de Googlebooks. pp. paĝoj 249-252.

Kategorio:Italaj artistoj
Kategorio:Arto de Hispanio
7983 Festin

'*7983 *Festin'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la sveda astronomo Claes-Ingvar Lagerkvist elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la astrofizikisto *Leif Festin'', por celebri la plenumadon de ties disertaĵo de Ph.D titolita "La luma funkcio de la  kaj M-klasaj nanoj uzante  kiel opakaj eksteraj ekranoj" . Li helpis al fotometriaj observoj de asteroidoj dum li laboris per la Nordia Optika Teleskopo de La Palma. Li kunverkis plurajn artikolojn pri  de asteroidoj.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Claes-Ingvar Lagerkvist
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1980
Vilmos Bálint

**Vilmos BÁLINT** estis rumania hungara pastro, popolkultivinto. Li naskiĝis en Braŝovo la 11-an de septembro 1877 kaj mortis en Cozmeni la 30-an de januaro 1949. 

## Kariero
Vilmos Bálint finis teologion en Alba Iulia. Li estis pastro en Acățari, Tomeşti (Harghita), poste en Cozmeni. Li konstruigis lernejon, kulturdomon, establis orkestron, teatran grupon. 
## Teatraĵo
**A dúsgazdag* biblia teatraĵo (Kv. 1932, 1938).
## Fonto
*RMIL 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj pastroj
Borago

La **borago** (*Borago*) estas genro, kiu botanike apartenas al la boragacoj (*Boraginaceae*).

## Nomo 
La nomo de la genro Borago devenas de la araba ''abū 'araq* "patro de ŝvito", pro ties kuracoplantaj virtoj.

## Priskribo 
La specioj estas unujaraj aŭ plurjaraj herboj. La plantoj kutime kreskas rekte. Iliaj folioj estas lancetaj kaj staras je la grundo. Printempe formiĝas rapide disbranĉiĝantaj tigoj kun floroj. La floroj estas stelecaj, purpurbluaj aŭ blankaj.

## Specioj 
La plej grava specio de la genro estas Oficina borago (*Borago officinalis*).

## Referencoj 
## Literaturo 
* , paĝo 172, kapvorto *Borago*
* Nova PIV, paĝo 166, kapvorto *Borago'' 

Dosiero:Borage starflower Rohtopurasruoho 02.jpg|Floroj de oficina borago
Dosiero:Borago officinalis, two blossoms.jpg|Detaloj de la floraro de oficina borago
Dosiero:Borago officinalis. Locatie, De Kruidhof.jpg|Floroj de oficina borago
Dosiero:Borago officinalis in late september 2009.JPG|Oficina borago

Kategorio:Boragacoj
József Fodor (kuracisto)

**József FODOR** [jOĵef] laŭ hungarlingve kutima nomordo **Fodor József** estis hungara kuracisto, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1885).

József Fodor http://mek.oszk.hu/03600/03630/html/f/f05736.htm naskiĝis la  1843 en Lakócsa. Li mortis la  1901 en Budapeŝto.

## Biografio 
József Fodor frekventis gimnazion en Pécs, poste universitatojn en Vieno kaj Budapeŝto. En 1866 li ekinstruis en Universitato de Budapeŝto, poste ankaŭ en Malsanulejo Rókus. Helpe de stipendio inter 1866-1868 li studvojaĝis en okcidenta Eŭropo. Li iniciatis lernejan reton de la kuracado, li strebis por la sano, por la sana akvo. Li estis rektoro en 1894. Li longe redaktis diversajn kuracistajn revuojn. En 1901 li estis kandidato pri Nobel-premio.

## Verkaro (elekto) 
* *Az árnyékszékrendszerekről* (Pri la necesejaro) (1869)
* *Budapest csatornázása* (1884)
* *Az egészséges házról és lakásról* (Pri la sana domo kaj loĝejo) (1877)
* *Hygiene des Bodens* (1893)

## Memorigiloj 
* bustoj en Budapeŝto (1909) kaj Lakócsa
* skulptaĵo en Kaposvár
* memortabulo en Lakócsa

## Fontoj 
* biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Hungaraj higienistoj
Lajos Nikássy

**Lajos NIKÁSSY** [nika:ŝi] estis hungara pentristo, restarigisto. Li naskiĝis en Temeŝvaro en 1897 kaj mortis en 1959 en Budapeŝto. 

## Kariero
Lajos Nikássy studis eksterlande, laboris en Budapeŝto. Li laboris kiel restarigisto interalie en Esztergom.

## Fonto
*kieselbach.hu

Kategorio:Hungaraj pentristoj
Kategorio:Hungaraj restaŭrigistoj