Diego Marani

**Diego Marani** (naskiĝis en 1959 en Tresigallo proksime de Ferrara, Italio) estas itala interpretisto, ĵurnalisto, verkisto kaj kolumnisto por diversaj gazetoj. Li ricevis ĉefe famon pro la premiita libro Nova Finna Gramatiko kaj la ŝerca kaj provoka lingva eksperimento kiun li lanĉis en 1996 : Europanto, hibrida eŭropa lingvo sen gramatikaj reguloj kaj kun senlima vorttrezoro de vortoj miksitaj el diversaj oficialaj lingvoj de la Eŭropa Unio, sen konsideri ĝin kiel serioza klopodo krei komunan lingvafrankaon (*lingua franca*) por uzo en la Eŭropa Unio sed kiun li konsideris kiel *lingva ĵazo* de kiu li kredas ke ĝi eventuale povus "okazigi implodon de internacia angla"(sic)

## Biografio 
Post la mezgrada edukado en Ferrara li daŭrigis studojn por interpretisto en Triesto (*Scuola per Interpreti di Trieste*). Krom la franca li ekstudis la germanan kiun tiutempe jam sufiĉis suspekti lin estri dekstrulo (en tempo kiam la angla ne estis tiom populara). Li antaŭe deĵoris ĉe la Konsilio de Ministroj kaj ĉe la Eŭropa Komisiono, kie lia postenpriskribo tekstis jene: "Politiko de multlingveco - evoluigi kaj apliki strategian direkton, aktivaĵojn kaj agadojn en la kampo de lingvoj kaj interkultura dialogo kaj socia inkluzivigo, kiel parto de la nova tutaĵa aliro al lingvoj, multlingveco, interkulturaj kapabloj kaj lingva diverseco".

Li estis ankaŭ konsilisto de la itala ministro de kulturo. Li gajnis la *Premio Stresa* en 2002.

## Multlingveco kaj eŭropa identeco  
Post la libroj *Nova Finna Gramatiko* kaj *La Lasta de la Vostyachs*, lia libro '*La Interpretisto* estas la tria en trilogio de romanoj sur la temo de lingvo kaj identeco en kiu li esploras kio estas la identeco de la 'eŭropano' 

Europanto celintus esti provoko kontraŭ la lingva fundamentalismo de tiuj kiuj predikas la purecon de la lingvoj, invitante ankaŭ lerni lingvojn por rigardi preter tiujn lingvojn kaj malkovri la lingvokomunumojn kiuj parolas tiujn lingvojn li esprimas sin kritike rilate al la naciŝtato de kiu li diras ke ĝi kunigas elementojn ne kunigeblajn :

"*Lo stato nazione è però una perversione perché fa coincidere cose che non possono stare insieme. territorio disegnato artificialmente dall’uomo e una lingua che invece è un fenomeno naturale"*.

### Kritiko 
Se Eŭropo ne devas preni la lingvojn por sia identeco oni sin demandu ĉu ankaŭ la ne-altruda, kvazaŭa spontanea evoluo al ĉiam pli ofta uzo kaj instruado de unusola lingvo (nuntempe la angla) pli kaj pli forpelante aliajn lingvojn el la lernejaj sistemoj ne kondukos al "malŝato de la komuna EU pro tio ke ĝi ŝajnas devigi ilin identiĝi kiel eŭropanoj per la angla lingvo kiu povus pretigi la terenon por ĝia disfalo kiam politika, religia aŭ ekonomia krizo fortos" . La ebla disfalo de la EU jam ŝerce estis pritraktita en la vojaĝanta ekspozicio '''Domo de Eŭropa Historio kaj Ekzilo'* de dramaturgo Thomas Bellinck.

"*La komunikado-problemo nur povas esti solvata en demokratia maniero se ĈIUJ parolas sian denaskan lingvon aŭ se NENIU parolas sian denaskan lingvon. La unua solvo estas nur ebla se ĉiuj pasive regas la denaskan lingvon de ajna alia parolanto. Se tiu ĉi ne estas la kazo, oni povas ankaŭ uzi komunan lingvon, kiu estas nenies gepatra lingvo. Ambaŭ opcioj nur eblas en limigita nombro da kazoj, plejparte en elitaj rondoj. En ĉiuj aliaj kazoj ekzistas nur unu demokratia, ne-diskriminacia solvo: uzante relative simplan (por "ĉiuj" lernebla) kaj neŭtralan (akceptebla al ĉiuj) pontolingvon kiel Esperanto''".

## Kosmopolita verkaro 
Marani estas ankaŭ verkisto de 'kosmopolitaj' kaj 'prilingvaj' romanoj en la itala lingvo, tradukitaj jam en 14 lingvoj. Diego Marani kunlaboras kun la kultura suplemento de la itala financa taggazeto *Sole 24 Ore*, kun la reta revuo *Piazza Enciclopedia Magazine* kaj kun la retejo *eunews.it*
# *Caprice des Dieux* (romano, 1994)
# *Zanzare* (romano, 1995)
# *Las adventures des inspector Cabillot* (rakontoj en la lingvo Europanto, 1999)
# *Nuova grammatica finlandese* (romano, 2000) (Premio Grinzane Cavour 2001),
# ''L'ultimo dei Vostiachi* (romano, 2001). (Premio Campiello 2002).
# *A Trieste con Svevo* (romano, 2003)
# *L'interprete* (romano, 2004)
# *Il compagno di scuola* (romano 2005)
# *Come ho imparato le lingue* (2005)
# *Enciclopedia tresigallese* (romano, 2006)
# *La bicicletta incantata* (romano, 2007)
# *L'amico delle donne* (romano, 2008)
# *Il cane di Dio* (romano, 2012)
# *Il cacciatore di talenti* (romano, 2013)
# *Lavorare manca* (romano, 2014)
# *Vita di Nullo, La Nave di Teseo*, (romano, 2017) ISBN 9788893441353

## Bibliografio 
"Literatura Foiro" numero 287 (junio 2017) : eseo de Giorgio Silfer kiu analizas la romanon de Marani kie aperas ankaŭ nia lingvo : "*La interpretisto''" (2004), el kies ĉapitro tria la eseinto tradukis la fragmenton kun la protagonisto kaj kolonelo Kwiatkowski.

"Europanto", **revuo Esperanto**, Jaro ?, numero ?, paĝo ?

(itala) Ubaldo Stecconi, "La solitudine di Diego Marani" (La soleco de Diego Marani, intervjuo), Inter@lia, bulteno de la italaj tradukistoj, traduka servo de la Eŭropa Komisionon, numero 18, septembro 2001.

(angla) Nicoletta Pireddu, "Scribes of a Transnational Europe: Travel, Translation, Borders." "The Translator" 12 (2), 2006: 345-69.

(angla) Nicoletta Pireddu, "Linguistic Transvestism and Transnational Identities in Diego Marani's "Nuova grammatica finlandese", Eld. Rossella Riccobono kaj Federica Pedriali. Ravenna: Longo, 2007: 31-41.
## Eksteraj ligiloj 
(esperanto) Eŭropanto kaj Esperanto en anglalingva rusa televido, Libera Folio, 11-a novembro 2009.

(franca) Marani's European Commission Expolangues, prelego, 2009.

(europanto) *Cabillot und el Mysterio des Exotisches Pralinas* (novelo)

(esperanto) Zlatko Tiŝljar, Slovenio, Eŭropa identeco mallonge , 9-a oktobro 2010.

## Vidu ankaŭ 
* Europanto
* Multlingveco
* Interkultura komunikado
* En Beletra Almanako 45 Federico Gobbo recenzas la verkaĵon *L’uomo che voleva essere una minoranza* de Diego Marani ()

## Referencoj 
Kategorio:Italaj tradukistoj
Kategorio:Italaj verkistoj
Kategorio:Lingvokreintoj