open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Karl Seitz

**Karl SEITZ** (naskiĝinta la 4-an de septembro 1869 en Vieno, mortinta samloke la 3-an de februaro 1950) estis aŭstra politikisto.
## Infan- kaj Junaĝo
Naskita la 4-an de septembro 1869 en Wien, li perdis baldaŭ siajn gepatrojn kaj estis edukata en orfejo. Li studis en instruista seminario, fariĝis popolinstruisto. Liaj filozofaj kaj ekonomiaj studoj lin kondukis al socialismo. Li partoprenis junularajn asociojn kaj baldaŭ lia nomo estis konata.
## Aŭstro-Hungara Imperio
La instruisto kaj membro de la Socialdemokratia Partio de Aŭstrio estis de 1901-18 deputito en la *Reichsrat*, la parlamento de Cislajtio. En 1900 li estis elektata deputito en la regna parlamento kaj 1901 kiel socialdemokrato en la landa parlamento. Li fariĝis vicprezidanto de la parlamento. 

## Grava politikisto dum la unua respublika tempo de ŝrumpita Aŭstrujo 
Post la kolapso de Aŭstrio-Hungario en oktobro 1918 li estis ĝis februaro 1919 unu el tri samrajtaj prezidantoj de la provizora Nacia Konsilio. De februaro 1919 ĝis decembro 1920 li fariĝis ĉefprezidanto de la konstituanta nacia konsilio kaj tiel kvazaŭ ŝtatestro. De 1919-34 li estis partiestro. Kiel urbestro de Vieno (1923-34) li instigis la konstruon de socialaj loĝejoj kaj pligrandigis la prizorgadon por malriĉuloj.

## Malŝato fare de du flankoj 
En 1934 li estis arestita fare de la registaro de Engelbert Dollfuß. Pro liaj koneksoj al germanaj rezistadgrupoj dum la Dua mondmilito (ekz. ĉirkaŭ C.F. Goerdeler, W. Leuschner, J. Kaiser) ankaŭ la nazioj malliberigis lin en 1944 kaj transportis lin eĉ al la koncentrejo de Ravensbrück.

## Rolo dum la Dua Respubliko 
Post la restarigo de la Respubliko Aŭstrio li estis ekde 1945 deputito de la Nacia Konsilio kaj honora prezidanto de la partio SPÖ.
## Esperanto
Karl Seitz estis membro de »Internacian Honoran Komitaton« de
»Internacia Esperanto-Muzeo «  kaj en 1929, kiel urbestro nomis novan straton en Vieno inter Rauchgasse kaj Wilhelmstraße en la 12.a distrikto laŭ la elpensinto de Esperanto »D-ro Zamenhof-strasse«.

## Literaturo 
* Harald D. Gröller: *Karl Seitz. 1869–1950. Ein Leben an Bruchlinien.* Schmid, Wien 2005, ISBN 3-900607-45-1
* Rudolf Spitzer: *Karl Seitz. Waisenknabe – Staatspräsident – Bürgermeister von Wien.* Deuticke, Wien 1994, ISBN 3-7005-4643-2, (=Forschungen und Beiträge zur Wiener Stadtgeschichte, 25)
* Gerda Irene Wondratsch: *Karl Seitz als Schulpolitiker. Die Zeit bis zum Ersten Weltkrieg.* Wien 1978
* Anton Tesarek (eld.): *Unser Seitz. Zu seinem achtzigsten Geburtstag. Beitrag zu einer Biographie.* Volksbuchhandlung, Wien 1949.

## Eksteraj ligiloj 
* Artikolo en la gazeto Wiener Zeitung pri Seitz kiel viena urbestro.
* Biografio sur la parlamenta retpaĝaro.
## Referencoj
Kategorio:Aŭstraj politikistoj
Kategorio:Prezidantoj de Aŭstrio
Kategorio:Aŭstraj instruistoj
Kategorio:Socialdemokratoj
10040 Ghillar

'*10040 *Ghillar'''* estas tre malgranda sed neordinare hela asteroido de la ĉefa asteroida zono, en orbita resonanco 4:7 kun Marso.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la ĉeĥa astronomino Zdeňka Vávrová elde la Observatorio Kleť apud České Budějovice en tiama Ĉeĥoslovakio (nun, en Ĉeĥa Respubliko).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Ghillar Michael Anderson* de Goodooga, Aŭstralio. Li estas aŭtoktona pliaĝulo, altranga juristo kaj estro de la etno *Euahlayi*, ĉe la norda rando de Novsudkimrio kaj la sudo de Kvinslando. Li dividis profundajn konojn pri la astronomiaj scioj de la *Kamilaroi* kaj la *Euahlayi'' kaj publikigis plurajn universitatajn artikolojn pri tiu temo.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Zdeňka Vávrová
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1984
Gary Jules

**Gary JULES** (naskiĝis  en Fresno (Kalifornio)), estas usona aŭtoro-komponisto-interpretisto.

## Mad World 
Gary Jules registris kun sia amiko Michael Andrews version de la kanzono *Mad World* de la grupo Tears for Fears por la filmo *Donnie Darko*.

En decembro 2003, du jarojn post la apero de tiu ĉi filmo, unuopaĵo estis reeldonita en Anglio, okaze de Kristnasko, kie ĝi fariĝis grandega ŝlagro rangiĝante numero unu dum tri sinsekvaj semajnoj; poste ĝi disvastiĝis al Kanado kaj al Usono kie ĝi ofte troviĝis en televidaj serioj (*Smallville* kaj ankaŭ *Jericho* kaj eĉ *CSI: Crime Scene Investigation* kaj *Without a Trace*) kaj ankaŭ en la reklam-filmeto de videoludo *Gears of War*, kaj nun estas filmmuziko de reklam-filmeto de *The Crazies* (2010).

Tiu versio ankaŭ havis grandan sukceson en kontinenta Eŭropo, interalie en Germanio, Aŭstrio, Danio, Nederlando kaj Svedio, atingante "Top 20" en tiuj landoj.

Li ĉeestis en turneo "Timeless" de Mylène Farmer, ekde la  en POPB. Li interpretis kun ŝi *Mad World* kaj *Les Mots*.

## Diskaro 
### Albumoj 
## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo 
* Myspace

## Tradukfonto 
Kategorio:Usonaj kantistoj
Kategorio:Kantaŭtoroj
Heidenmauer (Palatinato)

eta|la malkonstruita muro
La **Heidenmauer** aŭ **Pagana Muro** apud la distrikturbo Bad Dürkheim en la germana federacia lando Rejnlando-Palatinato estas ½ km longa ringremparo de la keltoj. Ĝi verŝajne estis konstruita ĉirkaŭ la jaro 500 a.K. kaj delonge malstarigita. La lignopartoj forputriĝis dum la jaroj, nur la ŝtonoj konserviĝis.

La „Pagana Muro“ estas kulturmonumento laŭ la leĝo pri kulturmonumentoj (Rejnlando-Palatinato).

## Geografio 
### Geografia Situo 
La instalaĵo situas unu kilometron nordokcidente de Bad Dürkheim 170 m super la urbo. Ĝi ĉirkaŭas 300 m altan montpinton kaj la sudan deklivon de la monto Kästenberg. Sude fluas la rivereto Isenach, maldekstra alfluanto de la rivero Rejno.

### Ĉirkaŭo 
Maldekstre de la iama enirejo de la Pagana Muro troviĝas la iama ŝtonminejo Krimhildenstuhl uzita de la romianoj. Sur la nur kelkaj metroj fora pinto de la Teufelsstein staras la samnoma Monolito, kiu servas al la keltoj kiel religia objekto. Sekvas du aliaj ruinoj el la mezepoko, la Hardenburg, kaj poste monaĥejo de benediktana abatejo Limburg.

## Historio 
## Esplorhistorio 
## Priskribo 
eta|malgranda rekonstruo de la Pagana Muro

## Literaturo 
* Helmut Bernhard, Thomas Kreckel: Frühe Kelten im Raum Bad Dürkheim, Rheinland-Pfalz. Tübingen 2006 (Digitalisat, mit weiteren Literaturhinweisen).
* James Fenimore Cooper: Die Heidenmauer oder die Benediktiner. Roman um die Zerstörung der Limburg. Neu übersetzt und herausgegeben von Paul Johann Klebs. Pro Message, Ludwigshafen am Rhein 2001, ISBN 3-934845-07-X.
* Walter Eitelmann: Rittersteine im Pfälzerwald. 4., überarb. und wesentlich erw. Auflage. Pfälzerwald-Verein, Neustadt an der Weinstraße 1998, ISBN 3-00-003544-3.
* Arndt Hartung, Walter Hartung: Pfälzer Burgenbrevier. Aufbaustudien. 6., erg. Auflage. Pfälzische Verlagsanstalt, Ludwigshafen am Rhein 1985, ISBN 3-9801043-0-3.
* Thomas Kreckel: Die frühkeltische Befestigungsmauer „Heidenmauer“ bei Bad Dürkheim, Kreis Bad Dürkheim. In: Archäologie in Rheinland-Pfalz 2004. S. 29–32.

## Eksteraj ligiloj 
* archaeopro.de: *Heidenmauer – keltische Höhensiedlung* (mit Luftbildern und Rekonstruktionszeichnungen)
* Deutsche Forschungsgemeinschaft: *Frühe Zentralisierungs- und Urbanisierungsprozesse* (Menüpunkt *Bad Dürkheim*)
* Generaldirektion Kulturelles Erbe Rheinland-Pfalz, Landesarchäologie-Außenstelle Speyer  (Menüpunkt *Projekte*, Unterpunkt *DFG-Schwerpunktprogramm »Frühkeltische Fürstensitze« – Archäologische Ausgrabung auf der Heidenmauer*)

## Referencoj 
Kategorio:Arkelologiaj trovlokoj en Rejnlando-Palatinato
Kategorio:Burgoj en Rejnlando-Palatinato
Kategorio:Konstruaĵoj en Bad Dürkheim
Kategorio:Kulturmonumentoj en Bad Dürkheim
10060 Amymilne

'*10060 *Amymilne'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la usonaj geedzoj geastronomoj Carolyn S. Shoemaker kaj Eugene M. Shoemaker elde la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Amy Rae Milne'', juna kanadanino kiu sindediĉis por krei la feliĉon por la aliaj, kaj gvidis sian vivon kun spirito. La amo por la scienco kaj ties rilato al la kompreno kaj protekto de la medio alportis al ŝi nacian dankemon.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Carolyn S. Shoemaker
Kategorio:Malkovrita de Eugene M. Shoemaker
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1988
Haute-Sorne

**Haute-Sorne** estas  komunumo en la distrikto Delemonto en Kantono Ĵuraso, Svislando. Ĝi havis 7918 loĝantojn je la 1-a de januaro 2013.

## Geografio 
La komunumo Haute-Sorne situas en la Ĵurasa Montaro en la supera valo de la rivereto Sorne, alfluanto de Birs. La komunumo konsistas el la vilaĝoj Bassecourt, Berlincourt, Courfaivre, Glovelier, La Jacoterie, Sceut, Soulce kaj Undervelier.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 71,06 km², de kiuj 53,3% estas kovritaj de arbaro, 38,5% servas por agrikulturo kaj 7,2% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Haute-Sorne limas en nordo al Boécourt kaj Develier, en oriento al Courtetelle, en sudoriento al Châtillon, en sudo al Moutier (BE), Perrefitte (BE), Souboz (BE), Sornetan (BE), Monible (BE) kaj Rebévelier (BE), en sudokcidento al Saulcy, en okcidento al Saint-Brais, kaj en nordokcidento al Clos du Doubs.

## Trafiko 
Tra Haute-Sorne pasas la kantona ĉefvojo n-ro 18 de Delemonto al La Chaux-de-Fonds kaj grava konekta vojo de Bassecourt al Porrentruy. Tra la komunumo pasas ankaŭ la svisa aŭtovojo A16, al kiuj ekzistas alveturejoj sur la komunuma teritorio en Glovelier kaj Bassecourt. Tra la komunumo kondukas la trajnlinio de Svisaj Federaciaj Fervojoj de Bazelo al Delemonto, kaj de Glovelier kondukas mallarĝspura fervojlinio de la Ĵurasaj Fervojoj tra Saignelégier al La Chaux-de-Fonds.

## Historio 
La komunumo Haute-Sorne estis fondita kun efiko de la 1-a de januaro 2013 pere de la kunigo de la ĝis tiam aŭtonomaj komunumoj Bassecourt, Courfaivre, Glovelier, Soulce kaj Undervelier.

Origine ankaŭ la komunumoj Boécourt kaj Saulcy devintus fariĝi parto de la nova komunumo. Kadre de la baloto tamen la civitanoj de Boécourt kaj Saulcy malakceptis la kuniĝon, kial nur la aliaj 5 komunumoj integriĝis al la nova komunumo Haute-Sorne.

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Bassecourt (stacidomo)
* Combe-Tabeillon (stacidomo)
* Courfaivre (stacidomo)
* Glovelier (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Haute-Sorne
10108 Tomlinson

'*10108 *Tomlinson''''' estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la usonaj geedzoj geastronomoj Carolyn S. Shoemaker kaj Eugene M. Shoemaker elde la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la usonan inĝenieron Ray Tomlinson. Li disvolvis programaron, kiu permesas sendi mesaĝojn de unu komputilo al alia kun la certeco, ke ili bone iras al la celata maŝino per la simbolo por "ĉe". Tiel, li inventis la retpoŝton kaj revoluciis niajn vivojn.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Carolyn S. Shoemaker
Kategorio:Malkovrita de Eugene M. Shoemaker
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1992
Araŭko (Kolombio)

**Araŭko** aŭ en hispana **Arauca** estas municipo kaj politika ĉefurbo de la Departemento Araŭko de centrorienta Kolombio. Ties kompleta nomo oficiale estas *Villa de Santa Bárbara de Arauca*, kaj ĝi situantas ĉe N 07° 05′ 25″ - W 70° 45′ 42″. La municipo Araŭko havas totalan populacion de 82,149 (censo de 2005).

## Ekonomio 
Komenca resurso estis brutobredado, ekde 1984 ekspluatado el nafto kaj poste konstruado de ponto al Venezuelo kaj sekva ŝoseo akcelis la ekonomion.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de Araŭko
* Arauca News
* Araŭka muziko

Kategorio:Geografio de Kolombio
10044 Squyres

'*10044 *Squyres''''' estas tre malgranda sed treege hela duopa asteroido de la asteroida zono malkovrita la 15-an de septembro 1985 de la usonaj geedzoj geastronomoj Carolyn S. Shoemaker kaj Eugene M. Shoemaker elde la Observatorio de la Monto Palomar (Kantono San Diego, Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la usonan profesoron pri astronomio Steven W. Squyres de la Universitato Cornell. Li uzis sian scion pri fiziko por la studo de la solidaj planedoj kaj satelitoj de la sunsistemo. Li partoprenis al multenombraj kosmaj misioj studantaj la akvan glacion sur Marso, Ganimedo, Kalisto kaj Eŭropo.

## Satelito 
Ĝia satelito estis malkovrita la  de V. Benishek, P. Pravec kaj R. Durkee per observoj de  elde diversaj observatorio, anoncita la .

Tiu satelito havas diametron de almenaŭ 1,24 ± 0,057 km, orbita  estimata je 8,3 km kaj  de 0,7779 ± 0,0004 tago (18,67 ± 0,01 horoj). Ĝia rotacia periodo estas ankoraŭ nekonata.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
*  (10044) Squyres ; paĝo de Wm. Robert Johnston

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Kelkopaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Carolyn S. Shoemaker
Kategorio:Malkovrita de Eugene M. Shoemaker
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1985
Jeane Kirkpatrick

**Jeane KIRKPATRICK**, naskonome **Jeane Duane JORDANIO** (naskiĝis  en Duncan (Oklahomo), mortis  en Bethesda (Marilando), Usono) estis usona politikistino kaj diplomato.

## Biografio 
Diplomiĝinte pri politika scienco ĉe Universitato Kolumbio, komence Kirkpatrick aliĝis al la Demokrata Partio, sed pro sia fervora antikomunismo ŝi disiĝis de ĝi en la 70-aj jaroj, ne dividante ĝian pacisman linion; tiam ŝi venis por partopreni en la novkonservativismo formita ĉirkaŭ Reagan. Ĝuste tiu lasta fariĝis eksterlanda politika konsilisto okaze de la prezidanta kampanjo de 1980 kaj poste aliĝis al la Respublikana Partio. Post la venko de Reagan en la prezidantaj balotoj, ŝi estis nomumita ambasadoro de Usono ĉe la Unuiĝintaj Nacioj, posteno kiu daŭris de 1981 ĝis 1985 kaj ŝi estis la unua virino kiu ludis ĉi tiun rolon.

Kirkpatrick famiĝis pro la t.n. *Kirkpatrick Doktrino*, kiu distingis inter "rekupereblaj reĝimoj" kaj "nerekupereblaj reĝimoj", la unuaj estis dekstremaj diktaturoj, la duaj komunismaj diktaturoj. Laŭ Kirkpatrick, Usono devas subteni ĉiujn reĝimojn kiuj estis antikomunismaj, eĉ diktaturojn, ĉar ili estis pli facile konverteblaj al demokratioj, ol la marksismaj reĝimoj.

Jeane Kirkpatrick estis dekoraciita per Prezidenta medalo de libereco en 1985.

## Tradukfonto 
Kategorio:Usonaj politikistoj
Kategorio:Usonaj diplomatoj
Kategorio:Kontraŭkomunismo
Serba ortodoksa preĝejo (Grábóc)

La **serba ortodoksa preĝejo** aŭ **Preĝejo arkianĝeloj Sankta Mikaelo kaj Sankta Gabrielo** estas religia Monumento historia en Hungario, en vilaĝo Grábóc. La preĝejo kun la apuda monaĥejo estis longe centro de hungaria serba pastro-edukado (ekde 1585) kaj centro de hungaria serba kulturo.

## Historio 
En 1580 serbaj monaĥoj alvenis el la Osmana Imperio, kie nun estas Serbio, ĉar pli frue jam serbaj rifuĝintoj alvenis sen pastroj. Ili konstruis komence lignan preĝejon, poste en la malfruaj 1580-aj jaroj ŝtonan preĝejon, ĉar ili havis permeson de la turkoj. En 1610 pro la konstanta militado la monaĥejo senhomiĝis, en 1619 denove alvenis monaĥoj, en 1663 jam 60 monaĥoj vivis tie. En 1667 la turkoj denove rabadis kaj murdis monaĥojn, spite tion poste denove la preĝejo kaj la monaĥejo funkciis. En 1703 hungaraj liberecbatalantoj faris la samon, ol pli frue la turkoj. En 1712 iomete oni renovigis la preĝejon. En la 1730-aj jaroj oni plene rekonstruis la preĝejon, eĉ oni konstruis novan turon poste en 1761. La nova ikonostazo pretiĝis en 1768. La nun videbla monaĥejo estis konstruita en 1787, poste renovigita en 1895.
eta|maldekstre|Monaĥejo de Grábóc
Dum la socialismo la monaĥejo estis maljunulejo. En la 1980-aj jaroj ambaŭ konstruaĵoj estis renovigitaj. En 1994 la posedanto estas la hungaria serba ortodoksa eklezio, tamen la porpastra lernejo jam ne funkcias.

## Konstruaĵo 
La preĝejo kune kun la monaĥejo situas sola. En mezo de preĝejofasado etendiĝas la turo, kies malsupra parto enirejo funkcias. Tamen flanke tuj post la fasado estas alia enirejo. La navon fermas la duonronda sanktejo iomete pli mallarĝa, ol la navo. Super la navo kupolo etendiĝas. Interne la plej menciinda estas ikono pri Anunciacio, kio estas pilgrimejo.

## Fontoj 
* [hungare kun fotoj](https://hu.wikipedia.org/wiki/Szerb_ortodox_kolostor_%C3%A9s_templom_(Gr%C3%A1b%C3%B3c))
* hungare
* hungare kun fotoj 
* hungare kun multe da fotoj

Dosiero:Grábóc3.jpg
Dosiero:Szerb templom Grábóc 4.jpg
Dosiero:Szerb templom Grábóc 7.jpg
Dosiero:Manastir Grabovac Madjarska.JPG

eta|maldekstre|Ortodoksa preĝejo en Grábóc
eta|Aerfoto pri la ortodoksa preĝejo kaj monaĥejo en Grábóc

Graboc
Kategorio:Preĝejoj sub patroneco de Sankta Gabrielo
Graboc
Grábóc
János Surányi

**János Surányi** [jAnoŝ ŝurAnji], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Surányi János** estis hungara agronomo, profesoro, membro (korespondanta  en 1945, ordinara en 1960) de Hungara Scienca Akademio.

János Surányi http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC13280/14213.htm naskiĝis la  1886 en Győr. Li mortis la  1965 en Budapeŝto.
 
## Biografio 
János Surányi frekventis agraran akademion en Magyaróvár, poste ekde 1906 li esploris en instituto. Li doktoriĝis en 1932, poste li instruis en la universitato. Post la politika ŝanĝo en 1949 li ne plu instruis, inter 1952-1955 li esploris en agrara instituto en Martonvásár. En 1955 li estis trudpensiulo. Li okupiĝis precipe pri maizo kaj tritiko. Li ricevis premion Kossuth en 1957.

## Verkaro (elekto) 
* *A kásaköles és termesztése* (1921)
* *Kukoricafajták és termesztésük* (1932)
* *A mezőgazdasági növénytermesztés* (1942)
* *A szántóföldi kettőstermesztés módszerei és növényei* (1952)
* *Német - magyar mezőgazdasági szótár = Landwirtschaftliches Wörterbuch deutsch-ungarisch* (1960, 1965)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
 

Kategorio:Hungaraj agronomoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Wilhelm Miklas

**Wilhelm MIKLAS** (naskiĝinta la 15-an de oktobro 1872 en Krems an der Donau, mortinta la 20-an de marto 1956 en Vieno) estis aŭstra politikisto.

## Instruistaj kaj politikistaj agadoj 
La gimnaziinstruisto kaj membro de la Kristansociala partio (CS) estis de 1907-18 deputito ĉe *Reichsrat*, la parlamento de Cislajtio. En 1918 li iĝis membro de la Ŝtata Konsilio (*Staatsrat*), de 1920-28 deputito en la Nacia Konsilio, el ili la lastajn kvin jarojn li ankaŭ estris ĝin.

Kiel prezidanto (1928-38) li transprenis la pozicion de la konservativistoj celantaj malpartoprenigon politikan de socialdemokratoj.

## Demisio pro perforta estingo de la patrujo 
Rifuzante subskribi la leĝon pri la nuligo de Aŭstrio en 1938 fare de la nazioj (Anschluss), li demisiis la 13-an de marto 1938.

## Vidu ankaŭ
* Černětice

## Eksteraj ligiloj 
* Biografio sur la parlamenta retpaĝaro.
* Portreto tiutempa de la politikisto, prenita el la arkivo de la taggazeto *WIener Zeitung*.

Kategorio:Aŭstraj politikistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en 1872
Kategorio:Mortintoj en 1956
Kategorio:Prezidantoj de Aŭstrio
Kategorio:Konservativistoj
Vegavis

alternative=Vegavis restoration.jpg|eta|Vegavis kiel oni imagas kiel ĝi aperis
***Vegavis*** estas genro de formortintaj birdoj kiuj vivis dum fino de la Kretaceo (Mastriĥtio) en Antarkto, antaŭ ĉirkaŭ 65 mj. Ĝi apartenis al la klado Anseroformaj. Inter modernaj birdoj, *Vegavis* estas plej proksime rilata al anasoj kaj anseroj (Anasedoj), sed ĝi ne estis konsiderata rekta praulo de tiuj.
La genronomo, *Vegavis*, estas kombino de la nomo de la insulo Vega (*valo* en la hispana) kaj "avis", nome latina vorto por birdo. La specinomo, "iaai", derivas el akronimo de *Instituto Antartico Argentino* (IAA), nome argentina sciencekspedicia institucio por Antarkto.

## Notoj 
Kategorio:Anseroformaj
Kategorio:Birdoj de Ameriko
Kategorio:Birdoj de Antarkto
Kategorio:Formortintaj birdoj
Kategorio:Kretaceaj birdoj de Antarkto
Tivadar Surányi-Unger

**Tivadar Surányi-Unger** [ŝurAnji-], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Surányi-Unger Tivadar** estis hungara juristo, ekonomikisto, profesoro, korespondanta membro de Hungara Scienca Akademio (1935).

Tivadar Surányi-Unger http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC13280/14217.htm naskiĝis la  1898 en Budapeŝto. Li mortis la  1973 en Novjorko.

## Biografio 
Tivadar Surányi-Unger frekventis universitatojn en sia naskiĝurbo, Vieno, Graz inter 1915-1919. Li doktoriĝis en 1920 el filozofio, en 1921 el ekonomiko. Li ekinstruis en 2 universitatoj de Budapeŝto kaj en jura akademio de Miskolc. Li profesoriĝis en 1925. En la sekva jaro li estis nomita katedrestro en Szeged, en 1936 dekano. Dum la 2-a mondmilito li instruis en universitato de Pécs, poste li forlasis Hungarion. Li instruis en universitatoj de Innsbruck, Novjorko, Göttingen (kiel katedrestro), Munkeno, Marburg, Tübingen, Bombay, Ŝanhajo. Li ricevis francan premion en 1939.

## Verkaro (elekto) 
* *A gazdasági válságok történetének vázlata 1920-ig* (1920)
* *Magyar nemzetgazdaság és pénzügy* (1936, 1943, 1944) - ĉefverko
* *Private enterprise and governmental planning* (1950)
* *Wirtschaftsphilosophie des 20 Jahrhunderts* (1967)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj juristoj
Kategorio:Hungaraj ekonomikistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungardevenaj usonanoj
Ferenc Szabadváry

**Ferenc Szabadváry** [sabadvAri], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szabadváry Ferenc** estis hungara kemiisto, profesoro, ordinara membro de Hungara Scienca Akademio (2004).

Ferenc Szabadváry http://www.mtakoztest.hu/aj_szabadvary_ferenc.htm naskiĝis la  1923 en Kőszeg. Li mortis la  2006 en Budapeŝto.

## Biografio 
Ferenc Szabadváry post la diplomo la daŭris la familian produktadon de sapoj ĝis alveno de la socialismo, tiam la ŝtato forprenis la entreprenon. Poste li ekinstruis en la teknikuniversitato en Budapeŝto, kie li baldaŭe profesoriĝis. Inter 1983-2003 li estis direktoro de muzeo. Li verkis multe pri la kemio kaj kemiistoj. Li ricevis premion en 1991.

## Verkaro (elekto) 
* *Az elemek nyomában* (1961)
* *A kémia története Magyarországon* (Historio de kemio en Hungarujo), (1972)
* *Egy túlértékelt technikus: Leonardo da Vinci* (1981)
* *A magyar kémia művelődéstörténete* (1998)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto 
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj kemiistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj sciencohistoriistoj
Kastelo Kehrdichannichts

eta|ĉaskastelo Kehrdichannichts
La **kastelo Kehrdichannichts** estas iama ĉaskastelo en la palatinata arbaro okcidente de la distrikturbo Bad Dürkheim en la germana federacia lando Rejnlando-Palatinato. Ĝi apartenas al la grafoj de Leiningen.

## Historio 
1588 jam estas menciita por la arbaro apud Bad Dürkheim flegado de la sovaĝbestoj. Samloke staris ĝis la milito de la palatinata sukcedo pli malnova kaj pli simpla konstruaĵo.

La altebenaĵo, sur kiu staras la ĉaskastelo, nomiĝas ekde 1651 *Kehrdichannichts* . Poste la kastelo ricevis tiun nomon.

En 1707 grafo Johann Friedrich von Leiningen konstruigis lignan ĉaskabanon. Tio estis reago al la najbara ĉasreviro de la Kurpfalz. La grafoj volis observi la najbaron kaj klare montri la limojn.

## Deveno de la nomo 
La nomo venis de legendo: Dum la ĉasiro servanto de la grafo venis al li por atentigi lin pri francaj trupoj vagante tra la arbaro. La grafo respondis: „ Ne zorgu pri tio“ (germane „Kehr dich an nichts!“

## Vidindaĵoj 
* Apud la kastelo estas puto.
* Du skulptaĵoj de leonoj staras apud la enirejo de la kastelo
* Krome kelkaj aliaj skulptaĵoj estas videblaj.
* En diametro de 10 km troviĝas la iamaj ĉaskasteloj Murrmirnichtviel kaj Schaudichnichtum.

## Literaturo 
* Walter Eitelmann: *Rittersteine im Pfälzerwald*. 4. überarb. und wesentlich erw. Auflage. Pfälzerwald-Verein, Neustadt/Weinstraße 1998. ISBN 3-00-003544-3
* Günter Stein: *Burgen und Schlösser in der Pfalz*. Weidlich, Frankfurt/Main 1976. ISBN 3-8035-8356-X
* Magnus Backes, Heinz Straeter: *Staatliche Burgen, Schlösser und Altertümer in Rheinland-Pfalz*. Schnell und Steiner, Regensburg 2003. ISBN 3-7954-1566-7

## Referencoj 
Kategorio:Konstruaĵo en Bad Dürkheim
Kategorio:Kulturmonumento en Bad Dürkheim
Kehrdichannichts
Kehrdichannichts
Sorne

**Sorne** estas rivero en Kantono Ĵuraso kaj Kantono Berno. Ĝi estas unu el la ĉefaj alfluantoj de Birs kaj apartenas al la riversistemo de Rejno.

## Fonto 
La rivereto Sorne fontas sur alteco de 1035 m s.m. oriente de la vilaĝocentro de Les Genevez ĉe la koordinatoj  en Kantono Ĵuraso.

## Fluvojo 
Post ĝia fonto la rivero fluas unue tra la Valo de Bellelay en Kantono Berno, tiam trans la Ravino de Pichoux sur la teritorio de Sornetan al la teritorio de la ĵurasa komunumo Haute-Sorne, kiu ricevis sian nomon de la rivero, kun la vilaĝoj Undervelier, Glovelier kaj Courfaivre, por fine alveni en la kantonĉefurbo Delemonto. Antaŭ Undervelier la rivereto fluas tra mallarĝa valo, kie al ĝi alfluas la rojo *Ruisseau de Soulce* kaj kie troviĝas la pilgrima Groto de Sankta Kolombino.

## Alfluejo 
Nordoriento de Delemonto sur alteco de 409 m s.m. Sorne alfluas al Birs.

## Akvoenergio 
La akovenergio de la rivero estis uzata pere de metalverkoj kaj diversaj muelejoj en Undervelier.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
## Bildoj 

Dosiero:La Sorne.JPG|Alfluejo de Sorne al Birs
Dosiero:Undervelier Groto Sankta Kolombino 110.JPG|Groto Sankta Kolombino en Undervelier

Kategorio:Riveroj en Svislando
Kategorio:Kantono Berno
Kategorio:Kantono Ĵuraso
Kategorio:Riveroj de Ĵuraso
Kategorio:Akvokolekta areo de Rejno
Jang Sung-taek

**JANG Sung-taek** (장성택, prononcata kiel [ĉang song tek]; naskiĝis , mortis ), estis vicprezidanto de la potenca "Nacia Komisiono de Defendo" de Nord-Koreio.

Edziĝinta kun generalo Kim Gjong-hi, fratino de Kim Ĝong-il, li estis konsiderata kiel ŝlosila homo en la procezo de firmigo al povo de la juna Kim Ĝong-un depost la morto de lia patro. Post lia eksigo li estis ekzekutita pro akuzo de perfido, kaj pro gvidado de "kontraŭ-revolucia frakcio". Krome la estroj de la partio en sia kunveno de la  akuzis lin pri "malobeado al gvidanto", "vendado de la rimedoj de la lando je malaltaj prezoj", inkluzive de "aranĝado de privataj orgioj en luksaj restoracioj".

La eksigo de Sung-taek estis la plej grava politika okazaĵo en Nord-Koreio depost la alveno al povo de Kim Ĝong-un fine de 2011.

La ŝtata agentejo KCNA kvalifikis Jang-on "ideologie malsana kaj ekstreme pigra kaj frivola" kaj akuzis lin pri "konsumado de drogoj kaj malŝparado de valutoj en kazinoj dum li ricevis medicinan kuracadon en eksterlando sub la prizorgo de la partio".

Laŭ la sud-korea sekreta servo, du el liaj kunlaborantoj estus publike ekzekutitaj.

### Motivoj 
Laŭ Philo Kim, analizisto de la Instituto de Studoj por Paco kaj Reunuiĝo de la Nacia Universitato de Seulo, «&nbsp;Jang Sung-taek reprezentis la plej malferman flankon de la nord-korea registaro, kiu provis doni prioritaton al ekonomia disvolviĝo de la lando super la milita kaj tiu de nukleaj armiloj&nbsp;».

### Reagoj
Por la ĉina registaro, temas pri "interna demando" kiu ne difektos la "amikajn kaj kunlaborajn" rilatojn inter ambaŭ landoj. Pekino "prenis noton" de la ĉeso de Jang, sed konsideras ĝin "interna afero". "Kiel najbaroj kiuj daŭrigas rilaton de amikeco, ni deziras stabilecon, pacon kaj feliĉon al Nord-Koreio". "Ĉinio estas engaĝita en amika kaj kunlabora rilato kun Pjongjango".

## Referencoj 
## Tradukfonto 
Kategorio:Nordkoreaj politikistoj
10045 Dorarussell

'*10045 *Dorarussell'''* estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la 6-an de septembro 1985 de la belga astronomo Henri Debehogne elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de *Dora Russell* (1913–1986), kiu direktis la fondon de la Centro de *St. John's* de la Reĝa Astronomia Societo de Kanado en Novlando en 1965, ŝi sekve estis prezidentino de la Centro dum kvar jaroj. En 1977 ŝi ricevis la Premion de Servo de la RASK kaj la Medalon de la Arĝenta Jubileo de la Reĝino. Ŝi verkis ĉiusemajnan astronomian artikolon en la *Evening Telegram* de *St. John's''.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Henri Debehogne
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1985
10047 Davidchapman

'*10047 *Davidchapman'''* estas malgranda, treege hela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Henri Debehogne elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *David Chapman*, emeritiĝintan fizikiston, kiu studis la oceanan akustikon ĉe la Kanada Defenda Esplora kaj Disvolva Atlantika Establaĵo. Li gajnis la Premion Simon Newcomb de la Reĝa Astronomia Societo de Kanado en 1986 kaj premion de servo de la RASK en 2015. Li estis eldonisto de la *Observer's Handbook'' (2012 - 2017) kaj gvidis la kreon de la Malluma Ĉiela Konservo de Kejimkujik.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Henri Debehogne
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1986
10053 Noeldetilly

'*10053 *Noeldetilly'''* estas malgranda, tre hela asteroido de la ĉefa asteroida zono, malkovrita la 16-an de septembro 1987 de la belga astronomo Henri Debehogne elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de *Rolland Noël de Tilly* (1906– 1983) gvidanto de la Centro de Montrealo de la Reĝa Astronomia Societo de Kanado dum multenombraj jaroj. Li verkis por *Les Cercles de Jeunes Naturalistes* sub la plumnomo “ *l´Ami des Ếtoiles* ”. Li ricevis la Premion *Georgette Le Moyne'' en 1972 ; la Astronoma societo de Francio rekompensis lin per la Medalo Camille Flammarion.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Henri Debehogne
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1987
10062 Kimhay

'*10062 *Kimhay'''* estas tre malgranda, hela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la 1-an de septembro 1988 de la belga astronomo Henri Debehogne elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Kimberley Dawn Hay*, fervora observantino, registrantino de de sunmakuloj kaj de meteoroj, kaj desegnistino, kiu kontribuis al la *American Meteor Society*, la AAVSO, la *Association of Lunar and Planetary Observers* kaj la RASK. Ŝi gajnis la Premion de Servo de la RASK kaj la Premion *Chilton'' de la RASK

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Henri Debehogne
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1988
Géza Supka

**Géza Supka** [ŝupka], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Supka Géza** estis hungara arkeologo, arthistoriisto, verkisto, ĵurnalisto, framasono, politikisto, korespondanta membro de Hungara Scienca Akademio (1945). Lia filino estis Magdolna Supka.

Géza Supka http://mult-kor.hu/20090530_supka_geza_ naskiĝis la  1883 en Budapeŝto. Li mortis la  1956 en Budapeŝto.

## Biografio 
Géza Supka frekventis universitaton en Graz, sed li doktoriĝis en Universitato Kolozsvár. En 1904 li eklaboris en Hungara Nacia Muzeo. En la studjaro 1916 li instruis en universitato en Vieno, poste li prelegis en aliaj eŭropaj universitatoj. En 1919 li migris al Vieno. Hejmenveninta post 2 jaroj li ne ricevis postenon, tial li okupiĝis pri redaktadoj de ĵurnaloj, revuoj. En 1929 li iniciatis feston de la libro, kiu estas aranĝita ankaŭ nuntempe. En 1944 li strebis kontraŭ la nazioj. Inter 1947-1949 li estis elektita parlamenta deputito, poste li rezignis pri la politiko. Li havis edzinon, kiu naskis 2 gefilojn.

## Verkaro (elekto) 
* *A budafelhévízi Szentháromság-templom* 1907
* *Motívumvándorlás a korábbi középkorban* 1914
* *A nagy dráma : a világháborús események háttere* 1924
* *Habsburg krónika. 1-3* 1932

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero S kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj arkeologoj
Kategorio:Hungaraj arthistoriistoj
Kategorio:Hungaraj verkistoj
Kategorio:Hungaraj ĵurnalistoj
Kategorio:Hungaraj framasonoj
Kategorio:Hungaraj politikistoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Mária Vaszi

**Mária VASZI** [vasi], edzinnomo Mária Szabóné Vaszi, estas cigandevena hungara memuaristino. Ŝi naskiĝis en Lăzărești, (Rumanujo) la 7-an de aprilo 1976.
## Biografio
Mária Vaszi havis tri gefratojn. Post la morto de sia patro inter 1883 kaj 1993 ŝi vivis en Infanhejmo de Ĉikŝomjo apartenanta al urbo Miercurea Ciuc. Ŝi forlasis la urbon, ĉar tie ŝi ne ricevis laboron laŭ sia opinio pro sia deveno kaj edukiĝo en infanhejmo. De 1993 ŝi vivas en Segedo, kaj ŝi havas du infanojn.

## Libro
**10 év Csíksomlyói Gyerekotthon – 1983-’93* (10 jaroj en Infanhejmo de Ĉikŝomjo), 2013.
**Csíksomlyói sorsok*. 2015.

## Fonto
*szekelyhon.ro

Kategorio:Hungaraj verkistoj
10052 Nason

'*10052 *Nason'''* estas malgranda, tre hela asteroido de la ĉefa asteroida zono, en orbita resonanco 1:5 kun la Tero, malkovrita la 16-an de septembro 1987 de la belga astronomo Henri Debehogne elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Jymme Curtis (Curt) Nason'', unu el la fondintoj de la Centro de Nov-Brunsviko de la Reĝa Astronomia Societo de Kanado en 2000, kiu servis kiel prezidento kaj eldonisto de la klubo. Li donis prezentojn al diversaj grupoj kaj plurajn kursojn per la etendita lerna programo de la Komunuma Kolegio de Nov-Brunsviko kaj de la Universitato de Nov-Brunsviko.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Henri Debehogne
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1987
Fatin

**Fatin Shidqia Lubis** (naskiĝis la  en Indonezio) estas indonezia kantistino, kiu frue en sia kariero sekvis la talentkonkursojn de "The X FACTOR INDONESIA".

## Albumo 
* "For You" (2013)

## Soloo 
* "Aku Memilih Setia" (2013)

## Eksteraj ligiloj 
* indonezie Oficiala retejo

Kategorio:Naskiĝintoj en Indonezio
Kategorio:Indoneziaj kantistoj
10056 Johnschroer

'*10056 *Johnschroer'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Henri Debehogne elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estas nomita en memoro de *John A. Schroer, IV'' (1956–2014), edukisto en planetario kaj pri kosma scienco por la Miĉigana Scienca Centro en Detrojto. Li estis ankaŭ iama prezidanto de la Asocio de Planetarioj de la Grandaj Lagoj kaj fervora amatora radio operatoro. Lia entuziasmo kaj amo por astronomio malfermis la universon por lernejanoj kaj la ĝenerala publiko.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Henri Debehogne
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1988
Árpád Szabó (filologo)

**Árpád Szabó** [sabO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szabó Árpád** estis hungara filologo, historiisto, profesoro, tradukisto, ordinara membro de Hungara Scienca Akademio (1990).

Árpád Szabó https://hu.wikipedia.org/wiki/Szab%C3%B3_%C3%81rp%C3%A1d_(klasszika-filol%C3%B3gus) naskiĝis la  1913 en Budapeŝto. Li mortis la  2001 en Budapeŝto.

## Biografio 
Árpád Szabó frekventis universitaton en sia naskiĝurbo kaj Frankfurt am Main. Li profesoriĝis en 1938 en la Tria Regno. En la sekva jaro li hejmenvenis kaj li instruis en universitato de Debrecen ĝis 1948, poste en Universitato de Budapeŝto. Pro partopreno en la hungara revolucio de 1956 li ne plu rajtis instrui, tial li laboris en akademia matematika instituto. En 1983 li pensiuliĝis. Li ricevis 3 premiojn inter 1964-1993.

## Verkaro (elekto) 
* *Történeti és politikai áttekintés* (Historia kaj politika trarigardo), (1942)
* *Homérosz világa* (Mondo de Homero), (1956)
* *Anfänge der griechischen Mathematik* (1969)
* *A görög matematika kibontakozása* (1978)
* *Szophoklész tragédiái* (Tragedioj de Sofoklo), (1985)
* *Antik csillagászati világkép* (1998)

## Liaj tradukaĵoj (elekto) 
* diversaj tradukaĵoj de Herodoto, Platono, Tacitus

## Fontoj 
* [hungarlingva biografio](https://hu.wikipedia.org/wiki/Szab%C3%B3_%C3%81rp%C3%A1d_(klasszika-filol%C3%B3gus))

Kategorio:Hungaraj klasikaj filologoj
Kategorio:Hungaraj historiistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj tradukistoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj sciencohistoriistoj
10046 Creighton

'*10046 *Creighton'''* estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  en la kadro de la *International Near-Earth Asteroid Survey* (INAS) elde la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la usona arkitekto James M. Creighton (1856 — 1946), kiu desegnis la unuan konstruaĵon de la Universitato de Arizono, kaj desegnis kaj konstruis la originalan vojon al la pinto de *Pikes Peak* en Koloradio. Lia nepino *Phyllis Creighton Danby'' estas la edzino de la ĉiela mekanikisto John Michael Anthony Danby.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de International Near-Earth Asteroid Survey
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1986
András Szabó (juristo)

**András Szabó** [andrAŝ sabO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szabó András** estis hungara juristo, profesoro, ordinara membro de Hungara Scienca Akademio (2004).

András Szabó http://index.hu/belfold/hirek/2011/07/31/elhunyt_szabo_andras_akademikus_volt_alkotmanybiro/ naskiĝis la  1928 en Rumanio en Iernut. Li mortis la  2011 en Pilisborosjenő.

## Biografio 
András Szabó apartenis al la hungara minoritato en Rumanio. Li lernis kelkajn jarojn en Universitato Babeş–Bolyai, poste en Budapeŝto li soldatiĝis. En 1950 li plulernis en Universitato de Budapeŝto, kie li ricevis juran diplomon en 1953. Li ricevis postenon en jura instituto. Li estis partoprenanto en hungara revolucio de 1956, tial ĝis 1959 li estis malliberulo, poste li daŭris la laboron en la instituto. Li doktoriĝis antaŭ la akademio en 1978. Li iĝis titulara profesoro en 1986 en universitato de Szeged. Li partoprenis ankaŭ en la politika ŝanĝo (ĉeso de la socialismo en 1989. En la sekva jaro li estis elektita juĝisto por la hungara konstitucia tribunalo. Li pensiuliĝis en 1998. Li okupiĝis precipe pri leĝoj kontraŭ krimoj. Li ricevis 6 premiojn inter 1973-1998.

## Verkaro (elekto) 
* *A fiatalkorúak és a büntetőjog* (1961)
* *Társadalmi-gazdasági fejlődés és a fiatal korosztályok bűnözése* (1972)
* *Bűnözés – ember – társadalom* (1980)
* *A visszaeső bűnözés prognózisa 1980–85-ös évekre* (1980)
* *A büntetőjog reformja* (1992)
* *Jogállami forradalom és a büntetőjog alkotmányos legitimitása* (2000)

## Fontoj 
* http://index.hu/belfold/hirek/2011/07/31/elhunyt_szabo_andras_akademikus_volt_alkotmanybiro/ 
* http://www.origo.hu/itthon/20110731-elhunyt-szabo-andras-akademikus-volt-alkotmanybiro.html  

Kategorio:Hungaraj juristoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Hungaraj kriminologoj
János Szablya

**János Szablya** [jAnoŝ sabja], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szablya János,** en Usono **John Szablya** estis hungara-usona inĝeniero pri maŝinoj, profesoro, ekstera membro de Hungara Scienca Akademio (2001).

János Szablya http://www.matud.iif.hu/06maj/22.html  naskiĝis en 1924 en Budapeŝto. Li mortis en 2005 en Vankuvero.

## Biografio 
János Szablya vojaĝis al Usono en 1939 por aranĝi la hungaran pavilonon en la ekspoziciejo. Li sukcese finlernis la teknikan universitaton en Budapeŝto dum la 2-a mondmilito, poste li eklaboris en fabriko *Ganz*. Baldaŭe li ankaŭ instruis en la universitato. En 1951 li edziĝis baldaŭe havanta 7 gefilojn. Post falo de hungara revolucio de 1956 li kune kun la familio forlasis la landon. En Vieno li ricevis laboron en tiu hungara universitato, kiu venis el Sopron. Baldaŭe la universitato translokiĝis al Vancouver, ankaŭ Szablya sekvis la universitaton. Li instruis en diversaj usonaj universitatoj, foje ankaŭ en Okcidenta Germanio. Li okupiĝis precipe pri teorio de elektromekanika transformiĝo. 

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto 

Kategorio:Hungaraj maŝininĝenieroj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Magneta anteno

La **Magneta anteno**, uzas, kontraste al dipolo, prefere la magnetan komponanton de la elektromagneta kampo. En pli granda distanco de la anteno la kampoj de ambaŭ variantoj de antenoj estas samaj.

Magneta anteno konsistas el unu, pli malofte kelkaj, kurbiĝoj de elektra konduktilo (drato aŭ tubo) kaj kondensilo. Ĝi estas oscil-cirkvito, ankaŭ nomita LC-cirkvito, kun granda areo de la bobeno.

Magnetaj antenoj estas uzataj por ricevado kaj por sendado. Radioamatoroj ŝatas ilin, ĉar ili povas esti konstruitaj tre malgrandaj, tial facile transporteblaj.

## Konstruo 
dekstre|250px|HF-Empfangsrahmen, Durchmesser 100&nbsp;mm, 50&nbsp;kHz - 120&nbsp;MHz, eine Windung, Übertrager 50&nbsp;Ohm
Por alta sendpovumo la kondensilo devas elteni altan tension, la distanco inter la platoj de la kondensilo devas esti kelkajn milimetrojn larĝa.

La perimetro de la bobeno estu pli mallonga ol unu kvarono de la plej malgranda ondolongo.

## Agordado 
La anteno estas agordata per la kondensilo. Je ricevo oni aŭdas la plej bonan pozicion kiel plej laŭta bruo. Je sendado poste oni agordas al plej malalta staronda rilato.

Kategorio:Antenoj
Kategorio:Amatora radio
10048 Grönbech

'*10048 *Grönbech'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la dana astronomo Poul Jensen elde la Observatorio Brorfelde en Holbæk (Danio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la dana astronomo *Bent Grönbech'' (1947–1977), kiu estis vaste konata pro la katalogoj "Grönbech-Olsen" de kompletaj fotometrioj de brilaj sudaj steloj fare de Bengt Strömgren kaj pro sia esplorado pri eklipsaj duopaj steloj, kometoj kaj asteroidoj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Poul Jensen
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1986
10066 Pihack

'*10066 *Pihack'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la dana astronomo Poul Jensen elde la Observatorio Brorfelde en la dana municipo Holbæk.

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Brian Pihack'', kiropraktikiston kaj , kiu servis kiel Prezidento de la Niagara Centro de la Reĝa Astronomia Societo de Kanado. Li donis centojn da lekcioj kaj enkondukaj kursoj pri astronomio al infanoj, studentoj kaj adoltoj en la regiono de Niagara Falls kaj St. Catharines en suda Ontario.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Poul Jensen
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1988
Michael Hainisch

**Michael HAINISCH** (naskiĝinta la 15-an de aŭgusto 1858 en Gloggnitz, mortinta la 26-an de februaro 1940 en Vieno) estis aŭstra politikisto.

## Socialpolitika idealisto 
La filo de Marianne Hainisch, aktivulino por virinaj rajtoj kaj partianino ĉe Burĝa-Demokratia Partio, okupiĝis jam frue pri agrikulturaj kaj socialpolitikaj temokompleksoj kaj fondis popolajn bibliotekojn. Li apartenis al la societo de la socialreformemuloj *Fabier*.

## Prezidanteco 
Hainisch, kiu favoris moderajn grandgermanajn ideojn, estis de 1920-28 prezidanto de Aŭstrujo. Li aparte progresigis la komercon kaj la ekonomion. De 1929-30 li estis ministro pri komerco. Same kiel Karl Renner li favoris en 1938 la nuligon de Aŭstrujo *(Anschluss)*.

## Verkoj 
* Die Zukunft der Deutschösterreicher. Eine statistisch-volkswirtschaftliche Studie, 1892
* Der Kampf ums Dasein und die Socialpolitik, 1899
* Die Heimarbeit in Österreich. Bericht erstattet der internationalen Vereinigung für gesetzlichen Arbeiterschutz, 1906
* Die Entstehung des Kapitalzinses, 1907
* Einige neue Zahlen zur Statistik der Deutschösterreicher, 1909
* Das Getreidemonopol, 1916
* Ist der Kapitalzins berechtigt? Voraussetzungen und Grenzen des Sozialismus, 1919
* Wirtschaftliche Verhältnisse Deutsch-Österreichs, 1919
* Die innere Kolonisation in Deutsch-Österreich, 1920
* Die Landflucht, ihr Wesen und ihre Bekämpfung im Rahmen einer Agrarreform, 1924
* Rede bei der Promotion zum Ehrendoktor der Staatswissenschaften, 1925
* Aus mein’ Leb’n, 1930 (poemoj)
* Die Viehzuchtwirtschaft mit Weide- und Güllebetrieb auf dem Gute Jauern. Ein Beispiel aus der Praxis für das bäuerliche Alpenland, 1931
* Reden und Abhandlungen über Agrarpolitik und Landwirtschaft, 1932
* Was Z’samklábt’s. (dialektpoemoj kaj rekontoj), 1935
* 75 Jahre aus bewegter Zeit. Lebenserinnerungen eines österreichischen Staatsmannes, 1978.

## Eksteraj ligiloj 
* Biografio sur la parlamenta retpaĝaro.
* Tiutempaj komentoj gazetara, post la ekdeĵoro kiel prezidanto.

Kategorio:Aŭstraj politikistoj
Kategorio:Prezidantoj de Aŭstrio
Burgo Lichtenstein (Palatinato)

La  **burgo  Lichtenstein** estas  ruino de  rokburgo sur la  „Lichtensteiner Berg“, flankaĵo de la  Hohen Loog sur alteco de ĉ.  270 m s.m. en la  palatinata arbaro okcidente de la komunumo  Neidenfels,  distrikto Bad Dürkheim en la germana federacia lando Rejnlando-Palatinato.

## Historio 
La burgo estis konstruita ĉ. 1200. Ĝi estis parto de la defendsistemo de la ŝtaŭfoj kaj  protektu la vojon de  Speyer al Kaiserslautern. La genrto de Lichtenstein-anoj havis ĉi tie sian originan seĝon. La unua mencio de la burgo okazis en kunteksto kun  Cuonradus de Lichtenstein.

1281 la burgo estis detruita de episkopaj trupoj el Spexer sub gvido de  Johann von Lichtenstein, kuzo de la brgestro. Ili riproĉis al la burgestroj Albrecht kaj Konrad von Lichtenstein esti rabkavaliroj. Ili ankaŭ marodis posedaĵojn de la episkopa urbo Speyer. oni neniam rekonstruis la burgon, anstataŭ je la alia flanko de la valo konstruiĝis la burgo Neidenfels.

Inter  1838 kaj  1849 la ruino servis kiel  ŝtonrompejo por la konstruo de la palatinata fervojo.

## Literaturo 
* Jürgen Keddigkeit (Hrsg.): *Pfälzisches Burgenlexikon, Band 3, I-N*. Institut für pfälzische Geschichte und Volkskunde, Kaiserslautern.
* Friedrich-Wilhelm-Krahe: *Burgen des Deutschen Mittelalters*. Augsburg 1996.
* Günter Stein: *Burgen und Schlösser in der Pfalz*. Frankfurt/Main 1976.
Kategorio:Burgoj en Rejnlando-Palatinato
Guignardia bidwellii

***Guignardia bidwellii*** estas fungo, kiu kaŭzas malsanon al vito.

## Priskribo 
eta|maldekstra|Piknidio de *Guignardia bidwellii*
eta|maldekstra|Peritecio de *Guignardia bidwellii*
eta|maldekstra|Spermogonio
eta|Makulo sur tigo kun piknidioj
La anamorfo produktas piknidiojn, la teleomorfo produktas periteciojn.

## Malsano 
La fungo formas nigrajn piknidiojn en la folioj. Dum malsekaj periodoj la piknidioj elmetas sporoj en blankaj vringataj filamentoj. La pluvo ŝprucigas fragmentoj da filamento al junaj beroj.
Oni povas trovi makulojn sur ĉiuj ne lignaj organoj.

## Vivciklo 
La fungo travintras en sekaj beroj, en kie ĝi formas stromojn. Printempe aperas peritecioj en stromoj.

Sklerotojn formas ankaŭ ene de malnova piknidioj. Kaj oni vidas ankaŭ spermatogoniojn kiu formas etajn sporojn, sed oni ne se kiel ili rolas.

## Notoj kaj referencoj 
Kategorio:Dothideomycetes
Kategorio:Plantaj malsanoj
Kategorio:Fungospecioj
Kastelo Murrmirnichtviel

eta|Ruino Murrmirnichtviel
La **kastelo Murrmirnichtviel**, aŭ pli malofte *Murr-mir-nicht-viel* aŭ *Murmel-nicht-viel*, estas ruino de ĉaskasteleto kun gvatturo, kiu apartenis al la grafoj de Leiningen. Ĝi situas en la palatinata arbaro sudoksidente de la distrikturbo Bad Dürkheim en la germana federacia lando Rejnlando-Palatinato.

## Historio 
## Nomo 
La nomo Murrmirnichtviel havas paralelon al la ĉaskastelo Kehrdichannichts kaj verŝajne kreiĝis de la popolo. Pro la kvereloj inter Leiningen kaj Kurpfalz pri la limoj de la ŝasejo „Murr mir nicht viel!“ estas forta atentigo kun la signifo: „Obeu sen plendo la malpermeson eniri la ĉasejon!“

## Literaturo 
* Magnus Backes, Heinz Straeter: *Staatliche Burgen, Schlösser und Altertümer in Rheinland-Pfalz*. Schnell & Steiner, Regensburg 2003, ISBN 3-7954-1566-7.
* Walter Eitelmann: *Rittersteine im Pfälzerwald*. 4. Auflage. Pfälzerwald-Verein, Neustadt/Weinstraße 1998, ISBN 3-00-003544-3.
* Günter Stein: *Burgen und Schlösser in der Pfalz*. Weidlich, Frankfurt/Main 1976, ISBN 3-8035-8356-X.

Murrmirnichtviel
Kategorio:Konstruaĵoj en Bad Dürkheim
Kategorio:Kulturmonumento en Bad Dürkheim