open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Flava perko

alternative=YellowPerch.jpg|eta|**Flava perko** (*Perca flavescens*)
eta|Perca flavescens map
La **Flava perko** (*Perca flavescens*) estas specio de genro perko troviĝanta en Usono kaj Kanado, kie ĝi estas ofte aludita per mallongigo **perko**. La Flava perko aspektas simila al la Eŭropa perko, sed estas pli pala kaj pli flaveca (kio aperas ankaŭ en la latina scienca nomo), kun malpli da ruĝo en la naĝiloj. Ili havas ses al ok malhelajn, vertikalajn striojn ĉe ĉiu flanko. La Flava perko estas en la sama familio kiel aliaj perkedoj, sed en diferenca familio disde la Blanka perko, *Morone americana*.

La grando de la Flava perko povas ege varii inter diversaj akvejoj, sed plenkreskuloj estas kutime 10-25.5&nbsp;cm longaj. Tiu perko povas vivi ĝis 11 jaroj, kaj pli maljunaj perkoj estas ofte multe pli grandaj ol averaĝe; la maksimuma registrita longo estis de 53.3 cm kaj la plej granda rekorda pezo estis de 2.0 kg.

La Flava perko atingas la pinton de la seksa matureco je 1 al 3 jaroj de aĝo ĉe maskloj kaj je 2 al 3 jaroj de aĝo ĉe inoj. Ovodemetado okazas fine de aprilo aŭ komence de majo; inoj demetas 10,000 al 40,000 ovojn ĉe algoj, aŭ ĉe la branĉoj de arboj aŭ arbustoj kiuj iĝis metitaj en akvo. Post fekundigo, okazas eloviĝo post 11 al 27 tagoj, depende de temperaturo kaj aliaj veterkondiĉoj.

## Fiŝkaptado 
## Ĝenerala priskribo 
## Geografia distribuado 
## Ekologio 
## Vivohistorio 
## Administrado 
## Notoj 
## Vidu ankaŭ 
* Eŭropa perko, specio
* Nila perko, specio

Kategorio:Perkoformaj
7047 Lundström

'*7047 *Lundström'''* estas asteroido de la ĉefa asteroida zono, malkovrita la  de la sveda astronomo Claes-Ingvar Lagerkvist elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Magnus Lundström*, iaman studenton pri astronomio en Uppsala kaj en la
*Deutsches Zentrum für Luft- und Raumfahrt*
(Germana Centro pri Aero- kaj Kosmonaŭtiko) de Berlino. Li
partoprenis al cifereca studo pri la orbita resonanco 4 : 1 kun Jupitero kaj al pluraj astronomiaj enketoj, en kiuj la *Uppsala-DLR Trojan Survey* kaj la *European Near-Earth Asteroids Search Observatories'' (EUNEASO).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Claes-Ingvar Lagerkvist
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1978
Ĉielarka truto

eta|302x302ra
eta|300x300ra|Arealo
La **ĉielarka truto** (*Oncorhynchus mykiss* aŭ *Parasalmo mykiss*) estas specio de fiŝo el la familio Salmonedoj indiĝena de alfluantoj al la Pacifika Oceano en Azio kaj Nordameriko. Ĝi estas almare migranta truto (Anadroma), kiu laŭkutime revenas al nesala akvo por ovodemeti post 2 aŭ 3 jaroj enmare. Tiu specio estas nomata ankaŭ **ŝtalkapo** aŭ **salmotruto**. Ankaŭ kelkaj aliaj fiŝoj de la salmoneda familio estas nomataj truto; kelkaj estas anadromaj kiel la salmo, dum aliaj loĝas nur en nesala akvo. Ĝis la 2010-aj jaroj oni apartenigis la ĉielarkan truton al la genro onkorinko je la dunoma termino *Parasalmo mykiss*, sed nun oni tendence rigardas ĝin kiel aparta genro *Parasalmo*.

eta|120ra|Dorsa vido de la cerbo de Ĉielarka truto (*Oncorhynchus mykiss*).Tiu specio estis enmetita por manĝo aŭ sporto en almenaŭ 45 landoj, el ĉiu kontinento escepte Antarkton. En kelkaj lokoj kiel Suda Eŭropo, Aŭstralio kaj Sudameriko ili negative efikis sur la indiĝenaj fiŝospecioj, ĉar ili manĝis tiujn, forkonkurencis ilin, transdonis kontaĝajn malsanojn kiel, ekzemple, *Myxobolus cerebralis* transmisiita de la anelido *Tubifex* aŭ per hibridiĝo kun tre proksime parencaj specioj kaj subspecioj, kiuj estas indiĝenaj en okcidenta Nordameriko (ekzemple *Salmo marmoratus* kaj *Salmothymus obtusirostris salonitana*).
[eta|200ra|Du [Fileo (manĝo)|fileoj de ĉielarka truto.]]

## Referencoj 
Kategorio:Trutoj
Kategorio:Salmonedoj
Karangedoj

La **Karangedoj** estas familio de fiŝoj de la ordo de Perkoformaj. Temas pri  troviĝantaj en Atlantiko, Hinda kaj Pacifika Oceanoj. Plej specioj estas rapide naĝantaj predantaj fiŝoj kiuj ĉasas en akvoj ĉe rifoj kaj en malferma maro; kelkaj elfosas en la margrundo por serĉi senvertebrulojn.

La plej granda fiŝo de la familio, nome *Seriola dumerili*, kreskiĝas ĝis 2&nbsp;m de longo; sed plej fiŝoj de la familio atingas maksimuman longon de 25–100&nbsp;cm.

La familio enhavas multajn gravajn komercajn kaj ĉaseblajn fiŝojn, ĉefe la Pacifika trakuruso, *Trachurus symmetricus*, kaj la aliaj samgenranoj de la genro *Trachurus*.

Estas ĉirkaŭ 151 vivantaj specioj ene de 30 genroj.

Kategorio:Perkoformaj
Tulsa Bestoĝardeno

La **Tulsa Bestoĝardeno**, aŭ en angla oficiale **Tulsa Zoo and Living Museum**, estas bestoĝardeno de 34 ha kaj vivomuzeo situanta en Tulsa, Oklahomo, Usono. La **Tulsa Bestoĝardeno** estas posedo de la urbo Tulsa kaj estas parto de la Tulsa Parkodepartamento. La bestoĝardeno estas situanta en la Parko Mohawk, unu el la plej grandaj municipaj parkoj de Usono. La bestoĝardeno havas preskaŭ 2,500 animalojn reprezentantajn 436 speciojn.

La **Tulsa Bestoĝardeno** estas agnoskata de la "Association of Zoos and Aquariums" kaj de la Usona Asocio de Muzeoj. La zoo estas malfermita ĉiutage de 9:00 a.m. ĝis 5:00 p.m.

## Notoj 
Kategorio:Bestoĝardenoj
Kategorio:Oklahomo
Infanvartejo (zoologio)

[eta|La [Molanaso ovodemetas de 4 al 6 ovojn. Tiuj dek molanasidoj devenas el pli ol unu ino. La Infanvartejoj oftas ĉe tiu specio.]]
**Infanvartejo ** aŭ **Idovartejo ** en zoologio aludas al la zorgo de la idaro de aliulo, ekzemple en kolonio. Tiu termino estas ĝenerale uzata en la studo de birdokolonioj. Multaj pingvenoj formas Infanvartejojn, aldone al multaj aliaj birdoj kiaj la Kanada ansero, Molanaso kaj la Ordinara tadorno.

Inter reptilioj, ankaŭ la Krokodila kajmano zorgas siajn idojn en Infanvartejoj, unu ino zorgas siajn proprajn idojn same kiel kelkajn de aliaj gepatroj.

Leonoj estas alia elstara specio kiu formas Infanvartejojn. Inoj ene de leonaro havigas mutuan protektadon kaj eĉ vartas la idojn de aliaj leoninoj. Tamen studoj montris, ke la leonidoj zorgitaj en Infanvartejoj tendencas havi pli malaltajn manĝindicojn ol se ili estus zorgitaj de unu patrino. Tio indikas, ke ĉe leonoj, la Infanvartejoj estas defenda formado.

## Vidu ekzemple 
* Reĝa pingveno
* Papua pingveno
* Antarkta pingveno

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Infanvartejo
* Marbirda kolonio

Kategorio:Ornitologio
7048 Chaussidon

'*7048 *Chaussidon'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomo Schelte J. Bus elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la franca geologo *Marc Chaussidon'', direktoro de esploroj ĉe la Centro de Esploroj pri Petrografio kaj Geokemio de la CNRS en Nancio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Schelte J. Bus
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1981
Endrino

**Endrino** estas klorkarbonhidrogeno kiu estis dekomence uzata kiel insekticido. Ĝi estas senkolora kaj senodora solido, kvankam komercaj montroj estas ofte blankecaj. Ĝi estas ankaŭ rodenticido. Tiu komponaĵo iĝis aĉe fama kiel Persistaj organaj poluaĵoj kaj pro tiu tialo estis malpermesita en multaj landoj.

## Produktado 
## Mediaj problemoj 
## Sekureco 
## Notoj 
Kategorio:Insekticidoj
Kategorio:Poluado
Dukolora gilo

alternative=Gila bicolor.jpg|eta|Gila bicolor
La **Dukolora gilo**, ***Gila bicolor***, estas fiŝospecio de la familio de Ciprinedoj en la ordo de Ciprinoformaj indiĝena de okcidenta Nordameriko. Disvastigata en multaj areoj, ĝi estas grava manĝoresurso por aliaj fiŝoj, kiaj la Salmo de Clark.

## Teritorio 
La teritorio de la Dukolora gilo estas la Lago Lahontan kaj la centra sistemo de la Granda Baseno, same kiel la riveroj Owens kaj Mojave. Ĝi troviĝas ankaŭ en la rivero Pit kaj en la Anserlago de supra Centra Valo, en la sistemo de la Rivero Klamath, kaj en la baseno de la rivero Kolumbio.

## Priskribo 
La formo kaj aspekto de la Dukolora gilo estas varia; multaj estis origine priskribitaj kiel diferencaj specioj fare de J. O. Snyder, sed ekde tiam ili estis klasitaj kiel subspecioj. Ĝenerale la koloro estas tre oliveca supre kaj blanka sube, kun milda variado laŭ nuancoj ĉe la flankoj, kaj metaleca brilo. La naĝiloj estas olivecaj kaj foje nuance al ruĝa. La longo estis registrita kiel de ĝis 45&nbsp;cm, sed 25&nbsp;cm estas pli tipa.

## Notoj 
Kategorio:Fiŝoj de Usono
Kategorio:Ciprinoformaj
7049 Meibom

'*7049 *Meibom''''' estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomo Schelte J. Bus elde la Observatorio de la Monto Palomar en kantono San Diego (Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la dana geologo (kaj iama futbalisto) Anders Meibom, scienca esploristo ĉe la Nacia Muzeo de Natura Historio de Parizo. Lia laboro pri la metalo en ferometeoritoj kaj kondritoj vekis novajn ideojn pri la frua historio de la sunsistemo.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Schelte J. Bus
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1981
Tramtransporto en Brno

**Tramtransporto en Brno** estas tramtransporto en la dua plej granda urbo de Ĉeĥio, en Brno. La sistemo sekurigas Dopravní podnik Města Brna (DPMB).

DPMB en 2012 praktikis tramtransporton sur 70,4 km de tramvojoj, sur kiuj veturis 13 linioj, markitaj per numeroj 1 ĝis 13, kun suma longeco 139 km. La reto de tramoj en Brno tiel estas la dua plej granda (post Prago).

## Tramdeponejoj 
* Tramdeponejo Medlánky
* Tramdeponejo Pisárky

## Tramparko 
## Tramlinioj 
## Historiaj tramoj 
## Vidu ankaŭ 
* Tramtransporto en Ostrava
* Tramtransporto
* Trolebusa transporto en Brno
* Listo de urboj kun tramtransporto

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala paĝaro de DPMB  
* UrbanRail.Net

## Referencoj 
Brno
Brno
Kategorio:Fervoja transporto en Brno
Peoria (Arizono)

**Peoria** estas grandurbo en Usono, en subŝtato Arizono, ĉefe en distrikto Maricopa kaj iomete en distrikto Yavapai. La urbego apartenas al aglomeraĵo de Fenikso (urbo) kaj ĝi estas la plej granda urbego en Usono kun tiu nomo. Peoria estis nomita post Peoria (Ilinojso). 
eta|Situo de Peoria en Arizono kaj en la distriktoj
## Bazaj informoj 
* Koordinatoj: 
* Areo: 
* Loĝantaro:  (en 2010)
* Supermara alteco: 
* Horzono: UTC-7h
* Poŝtkodoj: 85345, 85381, 85382, 85383, 85373 
* Telefonkodoj: 623, 928

## Geografio 
Peoria situas sur montetaro sudoriente de Fenikso en la sudokcidenta landparto de Usono, en la meza parto de Arizono. Glendale (Arizono) troviĝas 9, Fenikso 21 km.

## Historio 
En 1868 John W. "Jack" Swilling organizis grupon de viroj por fosi la unuan modernan irigacian kanalon. Ilia sukceso delogis pli da homoj por ekloĝi en la areo, tial komunumo estiĝis. En 1885 la kanalo estis pligrandigita kaj poste pluraj familioj estis delogitaj el la alia Peoria el Ilinojso. En 1888 la poŝto ekfunkciis. En 1894 akvoturo 27 metrojn alta estis konstruita. En 1899 la unua preĝejo, en 1906 centra lernejo ekfunkciis. En 1917 incendio detruis la urbeton. 

## Klimato 
En Peoria la temperaturo averaĝe varias inter 15-31 °C. La varmo kulminas en junio kaj julio kun rekordo 50 °C, inter novembro-marto okazas eĉ frostoj. Jare pluvas po 233 mm. La pluvo kulminas en februaro, malkulminas junie.

## Ĝemelurboj 
*  Ards, Nord-Irlando

## Vidindaĵoj 
* preĝejo
* lernejo-muzeo

## Fontoj 
* Képes Világatlasz ISBN 963 8475 38 2
* Anglalingva Vikipedio

Kategorio:Urboj de Arizono
Rozdorsa pelikano

La **Rozdorsa pelikano**, ankaŭ **Rufa pelikano** (*Pelecanus rufescens*) estas birdospecio membro de la familio de Pelikanedoj kaj ordo de Pelikanoformaj. Ĝi estas loĝanto kaj reproduktulo en Afriko, suda Arabio (kaj ŝajne formortinta el Madagaskaro) en marĉoj kaj neprofundaj lagoj.

## Aspekto 
eta|maldekstre|250ra
[eta| *Pelecanus rufescens* - [MHNT]]

Tiu estas relative malgranda pelikano kvankam tute ne malgranda birdo. La grandodiferenco estas laŭŝajna kompare al la simpatria Blanka pelikano same kiel ties grizeca male al blanka plumaro. Longo estas el 125 al 155&nbsp;cm, enverguro estas 2.15-2.9 m kaj korpomaso de 4 al 7&nbsp;kg. La beko estas 30 al 38&nbsp;cm longa. La plumaro estas griza kaj blanka, kun rozkoloreca nuanco surdorse foje ŝajna (neniam kun la forta rozkoloro de flamengo). La bekopinto estas flava, same kiel la supra makzelo, kaj la bekosako estas kutime grizeca al rozkoloreca kun tre fajna blanka horizontala striado. La malhela okulo kontrastas en blankeca ĉirkaŭokula areo kaj inter tiu kaj la supra bekobazo estas nigreca makuleto. Reproduktaj plenkreskuloj havas longajn plumojn en la kapopinto.

## Habitato kaj reproduktado 
Ĝi troviĝas en gamo de akvaj habitatoj, sed preferas trankvilajn eĉ nefluantajn akvejojn kun neprofunda akvo, evitante stepajn, vegetaĵarajn lagobordojn. Ili preferas nesalakvajn lagojn, marĉojn, grandajn malrapidajn riverojn, kaj sezonajn lagetojn sed ankaŭ ĉeestas en akvorezervejoj, sezone inunditaj teroj kaj inundebenaĵoj ĉe riveraj elfluoj. Ili povas loĝi en alkalaj kaj salaj lagoj kaj lagunoj, kaj povas foje troviĝi laŭlonge de marbordoj en golfetoj kaj estuaroj (kvankam rare en malfermaj marbordoj). La specio tendencas ripozi kaj reproduktiĝi en arboj (ekz. mangrovoj), sed ripozas ankaŭ sur sablecaj insuloj, klifoj, koralrifoj kaj sablo-dunoj.

Nestarboj havas multajn nestojn konstruitaj proksime kune, tiuj nestoj estas re-uzataj ĉiujare ĝis ofte la arbo falas kvankam la birdoj normale restas en la areo. La specio nestumas kolonie en arboj, kareksejoj aŭ malaltaj arbustejoj laŭlonge de akvejoj same kiel (malplej ofte) surgrunde sur sablecaj insuloj kaj en mangrovoj.

La nesto estas granda amaso el bastonetoj, sur kiu la ino demetas 2 al 3 grandajn blankajn ovojn. La idoj estas nutrata kiam ili plonĝas siajn kapojn profunde en la bekosako de plenkreskulo kaj prenas parte digestitajn regurgititajn fiŝojn. La nesto povas esti 10–50 m supergrunde.

## Dieto 
La manĝo estas kutime fiŝoj (el ĉiu ajn grando ĝis 450 g, kutime en gamo de 80-290 g) kaj amfibiojn, kaj estas kutime akirita per fiŝkaptado farita en grupoj. Ĝi konsistas ĉefe el cikledoj (nome *Haplochromis* kaj *Tilapia*)

## Referencoj 
## Literaturo 
*  Kriterioj kial tiu specio estas Malplej Zorgiga

## Eksteraj ligiloj 
* Birdlife.org Species factsheet 
* Pink-backed Pelican - Speciteksto en The Atlas of Southern African Birds.

Kategorio:Pelikanedoj
Kategorio:Pelikanoformaj
Kategorio:Birdoj de Azio
Kategorio:Birdoj de Afriko
Rudolfo de Habsburgo-Loreno (kronprinco)

**Kronprinco Rudolf Habsburg,** germane **Kronprinz Rudolf Franz Karl Joseph von Österreich-Ungarn**, laŭ hungarlingve kutima nomordo **Habsburg–Lotaringiai Rudolf koronaherceg** (pli komplete *Habsburg–Lotaringiai Rudolf Ferenc Károly József trónörökös* (naskiĝis la  en Laxenburg, mortis la  en Mayerling) estis tronheredonto de Aŭstrio-Hungario, membro honora de la Hungara Scienca Akademio (1878). Lia patro estis imperiestro Francisko Jozefo la 1-a (Aŭstrio).

## Biografio 
eta|maldekstra|Kronprinco Rudolf Habsburg
Rudolf Habsburg laŭ la kutimoj edukiĝis en la Habsburga kortego. Pro liaj liberaj ideoj oni ne permesis lin frekventi universitatojn, li lernis de aliaj personoj. Li ŝatis okupiĝi pri sciencoj, sed plej ofte li ĉasadis. Lia ĉasamiko estis Sámuel Teleki (esploristo), kiu en Afriko nomis lagon pri Rudolf (nun Lago Turkana). En 1881 li edziĝis post 2 jaroj havanta filinon. Spite tion, la geedziĝo malboniĝis. Rudolf havis multajn amaferojn. Lia morto estis ankaŭ nun nebula: oni trovis lin mortpafita kune kun amatino, Mary Vetsera.

## Liaj verkoj 
* *Der österreichische Adel und sein konstitutioneller Beruf*, 1878
* *Eine Orientreise*, 1881
* *Fünfzehn Tage auf der Donau*, (Dek kvin tagoj sur Danubo) 1885
* *Jagd und Beobachtungen*, 1887

## Fontoj 
* Hungarlingva Vikipedio

## Bibliografio 
* John T. Salvendy, *Buntownik z Mayerlingu. Portret psychologiczny arcyksięcia Rudolfa*, Czytelnik, Varsovio 1995, p. 264, ISBN 83-07-02432-3 (originala titolo: Royal Rebel. A Psychological Portrait of Crown Prince Rudolf of Austria-Hungary)

## Eksteraj ligiloj 
*  *(inkluzivas vivhistorion de la princo)*

Kategorio:Elizabeto de Aŭstrio-Hungario
Kategorio:Tronheredontoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Rudolfo
Tivadar Andrássy

**Grafo** **Tivadar Andrássy** [andrAŝi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Andrássy Tivadar** estis hungara politikisto, pentristo, artkolektanto, mecenato, membro de Hungara Scienca Akademio. Lia edzino estis Eleonóra Zichy, lia konata filino estis Borbála Andrássy.

Tivadar Andrássy naskiĝis http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/index.html la  1857 en Parizo. Li mortis la  1905 en Budapeŝto.

## Biografio 
Tivadar Andrássy frekventis universitatojn en Budapeŝto kaj Vieno. Li partoprenis en okupado de Bosnio. En 1881 li estis elektita deputito parlamenta, kiun li ĝismorte tenis. En 1885 li edziĝis baldaŭe havanta 4 filinojn.

Li estis ankaŭ pentristo kaj kolektanto de artaĵoj. Lia kastelo estis renkontejo de artistoj. Lia postmorta ekspozicio okazis en 1907.

## Fontoj 
* Hungarlingva Vikipedio
* biografio hungare

Kategorio:Hungaraj politikistoj
Kategorio:Hungaraj pentristoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Hungaraj magnatoj
Kategorio:Hungaraj mecenatoj
Ludwig Christoph Heinrich Hölty

**Ludwig Christoph Heinrich HÖLTY** (naskiĝinta la 21-an de decembro 1748 en Mariensee ĉe Neustadt am Rübenberge; mortinta la 1-an de septembro 1776 en Hanovro) estis germana populara poeto el la medio de la poeta kaj literatura rondo *Hainbund* en Göttingen.eta|upright|Portreta medaliono de Ludwig Christoph Heinrich Hölty ĉe la urbodomo de HanovroUnu el liaj plej famaj poemoj estas ''Üb' immer Treu und Redlichkeit bis an dein kühles Grab* (*Der alte Landmann an seinen Sohn*), kiun Wolfgang Amadeus Mozart muzikigis per la melodio de la ario *Ein Mädchen oder Weibchen* el la opero *Die Zauberflöte*. Konata estas ankaŭ la muzikigo de la poemo *Traumbild'' fare de Mozart. Aliajn poemojn muzikigis interalie Carl Philipp Emanuel Bach, Johann Christoph Friedrich Bach, Johann Abraham Peter Schulz, Johann Friedrich Reichardt, August Harder, Christoph Ernst Friedrich Weyse, Conradin Kreutzer, Franz Schubert, Peter Cornelius, Johannes Brahms, Fanny Hensel kaj Felix Mendelssohn Bartholdy.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* Verkoj de Ludwig Christph Heinrich Hölty en Bibliotheca Augustana
* „Elegie auf ein Landmädchen“ kun ilustraĵoj de Daniel Chodowiecki
* Selektaj vivdatoj 
* biografio

Kategorio:Germanlingvaj poetoj
Kategorio:Germanaj poetoj
Kategorio:Viroj
7051 Sean

'*7051 *Sean'''* estas asteroido de la ekstera asteroida zono, malkovrita la  de la usonaj geedzastronomoj Carolyn S. Shoemaker kaj Eugene M. Shoemaker elde la Observatorio de la Monto Palomar, en la kantono San Diego (Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝi estas nomita en honoro de *Sean Colin Woodard'', plej aĝa nepo de la gemalkovrintoj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Carolyn S. Shoemaker
Kategorio:Malkovrita de Eugene M. Shoemaker
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1985
Karl Gottfried Ritter von Leitner

**Karl Gottfried Kavaliro de Leitner** (naskiĝinta la 18-an de novembro 1800 en Graz; mortinta la 20-an de junio 1890 samurbe) estis aŭstra verkisto.

Leitner studis filozofion, historion kaj juron, poste li laboris kiel gimnazia instruisto en Cilli kaj Graz. Ekde 1837 ĝis 1854 li estis sekretario. Ekde 1858 ĝis 1864 li estis kuratoro de la muzeo Joanneum en Graz.

Franz Schubert muzikigis kelkajn poemojn de Karl Gottfried Leitner.

## Literaturo 
* Hanus: Leitner Karl Gottfried von. En: Österreichisches Biographisches Lexikon 1815–1950 (ÖBL). 5-a volumo. Verlag der Österreichischen Akademie der Wissenschaften, Vieno 1972, p. 119 sj.
* Anton Schlossar: Leitner, Karl Gottfried Ritter von. En Allgemeine Deutsche Biographie (ADB). 51-a volumo, Duncker & Humblot, Lepsiko 1906, pj. 629–639.
* Leitner, Karl Gottfried. En: Constant von Wurzbach: *Biographisches Lexikon des Kaiserthums Oesterreich*, 14-a volumo, Vieno 1865.

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Aŭstraj verkistoj
Kategorio:Germanlingvaj verkistoj
Kategorio:Viroj
7078 Unojönsson

'*7078 *Unojönsson'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la sveda astronomo Claes-Ingvar Lagerkvist elde la Observatorio Kvistaberg apud Bro (Svedio).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Uno Jönsson'', amikon de la malkovrinto. Interesita pri astronomio, Jönsson verkis plurajn librojn por ĝenerala publiko kaj kelkaj lernolibrojn pri astronomio, el kiuj unu kunverkita kun la malkovrinto.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Claes-Ingvar Lagerkvist
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1985
Friedrich von Matthisson

**Friedrich von Matthisson** (naskiĝinta la 23-an de januaro 1761 en Hohendodeleben ĉe Magdeburgo; mortinta la 12-an de marto 1831 en Wörlitz ĉe Dessau) estis germana poeto, bibliotekisto kaj verkisto.

Multajn poemojn de Matthisson Ludwig van Beethoven kaj Franz Schubert muzikigis kiel lidoj, ekzemple "Adelaide (Beethoven)". Beethoven dankis la 4-an de aŭgusto 1800 al Matthisson, *pro la feliĉa plezuro, kiun via poezio cetere ĉiam donis kaj ankoraŭ donos al mi.*

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* Muzikigoj de poemoj de Mathisson
* Magdeburga biografia konsultlibro 
* Friedrich von Matthisson: "Elysium" kaj "Der Genfersee". Kun recenzoj de Wieland kaj Schiller

Kategorio:Germanaj verkistoj
Kategorio:Literaturo de Germanio
Kategorio:Germanaj bibliotekistoj
Kategorio:Framasonoj
Kategorio:Germanaj poetoj
Kategorio:Philanthropinum (Dessau)
Johann Peter Uz

**Johann Peter Uz** (naskiĝinta la 3-an de oktobro 1720 en Ansbach; mortinta la 12-an de majo 1796 samurbe) estis germana poeto. Kiel esprimpova talentulo de la poeta rondo en Halle (Saale) Uz reprezentis la burĝan elformadon de la parte kortege influita kulturo de rokoko.

Postrestas la efiko de Uz per lia influo sur Ŝileron dum ties lernado ĉe la elektitolernejo *Hohe Karlsschule*. Ĉi tiu esprimis sian estimon por ties poezio per tio, ke li en sia traktaĵo "*Über naive und sentimentalische Dichtung*" metis en la saman rangon kiel Hölty kaj aliaj elegiistoj. Schiller mem planis kompletigaĵon pri la poemo "*Theodicee*" de Uz (1755) surbaze de la kritika filozofio. Franz Schubert muzikigis la religian himnon "Gott im Ungewitter".

## Eksteraj ligiloj 
* 
* Vivhistorio 

Kategorio:Germanaj verkistoj
Kategorio:Germanaj poetoj
Kategorio:Viroj
Kalamaro (Bolivaro)

eta|dekstre|250px|En granda mapo Kalamaro en Bolivaro, en malgranda mapo Bolivaro en Kolombio.
**Kalamaro**, aŭ **Calamar** en hispana origine kaj ofigiale, estas urbo kaj municipo situanta en la departamento Bolivaro, de norda Kolombio. La urbo estas situanta nordoriente de la departamento ĉe la Rivero Magdalena je la enirejo de la kanalo "del Dique" [dIke]. La municipo havis en 2005 populacion de 21,128 loĝantoj.

Kategorio:Geografio de Kolombio
Eugene William Oates

**Eugene William Oates** (31an de Decembro 1845 – 16an de Novembro 1911) estis angla naturalisto.

Oates naskiĝis en Sicilio kaj edukiĝis en Bath. Dekomence li edukiĝis en la Lernejo Sydney de Bath kaj poste ĉe privataj tutoroj. Li estis civila laboristo ĉe la Departamento de Publikaj Verkoj en Barato kaj Birmo el 1867 al 1899. Li retiriĝis al Anglujo, kie li kompilis katalogon de birdovoj ĉe la Muzeo pri natura historio de Londono, kaj funkciis kiel sekretario de la British Ornithologists' Union el 1898 el 1901.

## Publikaĵoj 
* Oates, E.W. (1883). *A handbook to the birds of British Burmah including those found in the adjoining state of Karennee.* Vol II. R.H. Porter, London.
* Oates, E.W. (1899). *A manual of the Game Birds of India.* Vol. II, p.&nbsp;139-146. Cambridge: Bombay.
* Oates, E.W. & Blanford, W.T. (1889–98). *The Fauna of British India, Including Ceylon and Burma*. (birdoj)''. 4 vols. Taylor & Francis, London.

## Referencoj 
Kategorio:Naskiĝintoj en 1845
Kategorio:Mortintoj en 1911
Kategorio:Britaj ornitologoj
7088 Iŝtaro

**7088 Iŝtaro** estas tre malgranda, tre hela duopa amora asteroido.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usonaj geedzo geastronomoj Carolyn S. Shoemaker kaj Eugene M. Shoemaker elde la Observatorio de la Monto Palomar, en la kantono San Diego (Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝi ricevis la nomon de la asiria kaj babilona diino Iŝtar.

## Orbito
Ĝia orbito krucas tiun de Marso kaj iom proksimas tiun de Tero. Ĝi estas marsrenkonta kaj teknike terrenkonta asteroido. Ĝi tamen neniam venas pli proksime ol 33 milionoj da km de Tero.

* La , ĝi pasis al 0,2374 AU (35,510 milionoj da km) de Tero.
* La , ĝi pasos al 0,2256 AU (33,743 milionoj da km) de nia planedo.

## Satelito
Ĝia satelito estis malkovrita fare de V. Reddy, R. Dyvig, P. Pravec, P. Kušnirák, Š. Gajdoš, A. Galád kaj L. Kornoš per studo de ĝia luma kurbo inter la 23-a kaj la , anoncita la .

Ĝi havas orbitan periodon de 0,8604 ± 0,0008 tagoj (20,65 horoj); ĝia diametro estas 0,33 ± 0,15&nbsp;km (26 % de tiu de la ĉefa korpo) kaj ĝia orbita duona grandakso estas ĉirkaŭ 2,5&nbsp;km. Ĝia rotacia periodo estas ankoraŭ nekonata.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 
*  7088 Ishtar; paĝo de Wm. Robert Johnston

Kategorio:Amoraj asteroidoj
Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Terrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Kelkopaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Carolyn S. Shoemaker
Kategorio:Malkovrita de Eugene M. Shoemaker
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1992
Manó Andrássy

**Grafo** **Manó Andrássy** [andrAŝi] aŭ *Manó Andrásy* laŭ hungarlingve kutima nomordo **Andrássy Manó** estis hungara politikisto, pentristo, artkolektisto, mecenato, membro de Hungara Scienca Akademio. Liaj fratoj estis Aladár Andrássy kaj Gyula Andrássy, lia filo estis Géza Andrássy.

Manó Andrássy naskiĝis http://mek.oszk.hu/03600/03630/html/index.htm la  1821 en hungara urbo Kassa (nuntempa Košice en Slovakio). Li mortis la  1891 en Görz.

## Biografio 
Manó Andrássy frekventis universitaton, poste li vojaĝis en Eŭropo kaj Afriko. Li iĝis deputito parlamenta kaj estro de departemento. Li partoprenis en la liberecbatalo en 1848-1849, tial li devis poste rifuĝi. Tiam li vizitis Ĉinion kaj Hindion. En 1867 li rajtis hejmenveni. Tiam li evoluis minadon kaj prilaboron de fero, sed li okupiĝis ankaŭ pri Tiso. Krome li ŝatis desegnadi kaj pentradi. Li denove apartenis al parlamentanoj inter 1881–1892.

## Verkaro (elekto) 
* *Az Utazás Kelet Indiákon: Ceylon, Java, Khina, Bengal* 1853 - vojaĝpriskribo
* *Hazai vadászatok és sport* (Enlandaj ĉasadoj kaj sporto) 1857

## Fontoj 
* Hungarlingva Vikipedio
* biografio hungare

Kategorio:Hungaraj politikistoj
Kategorio:Hungaraj pentristoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Hungaraj magnatoj
Kategorio:Hungaraj mecenatoj
Kategorio:Hungaraj grafoj
Kategorio:Hungaraj artkolektistoj
Étalante

**Étalante** estas franca komunumo kiu situas en la departemento Côte-d'Or kaj en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo.

## Geografio 
eta|maldekstra|Limoj de la komunumo
La komunumo etendiĝas sur  kaj havis &#160;loĝantojn laŭ la lasta oficiala nombro de , tiel ke la loka loĝdenso estas po  homoj kilometre alt du.

Ĝiaj najbaraj komunumoj estas .

Tie estas fonto de la rivero Coquille (Coquille signifas konko). Oni trovas *Linaria alpina* subsp. *petraea* malofta planto adaptita al disfalaj grundoj.

### Demografio 
## Historio kaj vidindaĵoj 
La preĝejo Sankta Marteno datiĝas de 1833.

La kastelo datiĝas ĉefe de la 18-a jarcento, la preĝeto apud la kastelo estas ege pli malnova.

## Priskribo de la blazono 
El lazuro kun jakob-pektena konko el oro, superigita de ondolinia trabo el arĝento.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Côte-d'Or

## Eksteraj ligiloj 
* Fonto de la Coquille  
* Etalante 

Kategorio:Komunumoj de Côte-d'Or
Newsletter for Birdwatchers

***Newsletter for Birdwatchers*** (bulteno por birdumantoj) estis gazeto en Barato pri ornitologio kaj birdumado fondita en 1960 de Zafar Futehally, kiu eldonis ĝin ĝis 2003. Ĝi estis dekomence mimeografita kaj distribuata nur al malgranda nombro de subskribintoj ĉiumonate. La redakta teamo dekomence inkludis famulojn kiaj Salim Ali, Biswamoy Biswas kaj aliaj ornitologoj de la regiono. La naturo de la artikoloj estis ege neformala kaj ofte eseeca. Gravaj observoj estis ofte republikitaj en aliaj gazetoj kiaj la *Journal of the Bombay Natural History Society*, tamen la aliro al pli seriozaj gazetoj por amatoraj birdumantoj en la regiono estis limigita.

## Notoj 
Kategorio:Gazetoj
Kategorio:Ornitologio
Kategorio:Kulturo de Barato
Distrikto Kadapa

eta|maldekstre|250ra|
eta|maldekstre|250ra|
eta|maldekstre|250ra|
**Distrikto Kadapa** (iam **Distrikto Cuddapah**) estas unu el 23 distriktoj de Andra-Pradeŝo, Barato.

Kadapa estas la distrikta sidejo. La loknomo originis de la telugua vorto "Gadapa" kun la signifo sojlo.

## Notoj 
Kategorio:Distriktoj de Barato
7054 Brehm

'*7054 *Brehm''''' estas tre malgranda malhela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la germana astronomo Freimut Börngen elde la Observatorio Karl Schwarzschild, en Tautenburg (Germanio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de ambaŭ germanaj turingaj natursciencistoj : Christian Ludwig Brehm (1787–1864) kaj ties filo Alfred Edmund Brehm (1889–1884).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Freimut Börngen
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1989
Henniez

**Henniez** estas komunumo en la distrikto Brojo-Vully en Kantono Vaŭdo, Svislando. Ĝi havis 263 loĝantojn je la 31-a de decembro 2011.

## Geografio 
Henniez situas en la Svisa Mezlando ĉe la sudorienta bordo de la rivero Brojo, proksimume 10 kilometrojn sudsudokcidente de la distriktĉefurbo Payerne. La komunumo konsistas el la vilaĝo Henniez kaj la setlejoj Le Replan, Station de Henniez kaj Anciens Bains de Henniez.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 2,61 km², de kiuj 24,1% estas kovritaj de arbaro, 56,3% servas por agrikulturo kaj 15,3% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Henniez limas en nordo kaj en sudo al la komunumo Valbroye, en oriento al Villarzel, kaj en okcidento al Villeneuve (FR).

## Trafiko 
Tra Henniez pasas la kantona ĉefvojo n-ro 1 de Zuriko al Ĝenevo. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A1 situas proksimume 8 kilometrojn norde apud Estavayer-le-Lac. Al la publika transportreto la komunumo estas konektita pere de la stacidomo ĉe la trajnlinio de Svisaj Federaciaj Fervojoj de Friburgo al Laŭzano.

## Ekonomio 
La plej konata entrepreno en Henniez estas la mineralfonto *Sources Minérales Henniez SA*, kiu en la jaro 2007 estis akirita de Nestlé kaj kunigita kun ties propra entrepreno *Nestlé Waters (Suisse) SA*. La mineralakvo de Henniez estas la plej vendata mineralakvo en Svislando. La mineralakvofonto de Henniez estis konata en la romia epoko kaj uzita sub la berna regado.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Henniez datiĝas el la jaro 1380 kiel *Ennyt*. La mineralakva fonto, kiu estis forte konektita kun la sorto de Henniez, jam estis malkovrita dum romia epoko. Dum mezepoko Henniez estis episkopa subvoktejo de Lucens. Dum la berna regado de 1536 ĝis 1798 ĝi estis regita de berna vokto. Post la Helveta Revolucio de 1798 ĝi fariĝis parto de la Distrikto Moudon, kiu en la jaro 2006 estis integrita al la Distrikto Brojo-Vully.

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Henniez (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Informoj pri la komunumo Henniez
Birdorezervejo Vedanthangal

eta|maldekstra|Griza pelikano, Blankakapa mikterio, kaj Egreto videblas en tiu foto.
eta|dekstra|Vido de la Birdorezervejo de Lago Vedanthankal.
eta|Blankakapa mikterio flugante super la lago.
eta|240px|Enirejo.
eta|Pelikanoj nestumantaj.
**Birdorezervejo de Lago Vedanthankal** (en tamila வேடந்தாங்கல் பறவைகள் சரணாலயம்) estas Birdorezervejo de 30 hektaroj situanta en la Distrikto Kanĉipuram de la ŝtato de Tamilnado, Barato. Tiu Birdorezervejo situantas je ĉirkaŭ 75 km el Ĉenajo ĉe la Nacia Aŭtoŝoseo 45 (NH45) sude de Ĉengalpattu.

Vedanthangal estas hejmo por migrantaj birdoj, kiaj la Pintvostanaso, la Marĉanaso, la Montarmotacilo, la Bluflugila anaso, la Blankventra tringo kaj multaj pliaj.

Vedanthangal estas je veturo de ĉirkaŭ unu horo kaj duono el Ĉenajo. Ĝi estas unu el plej malnovaj rezervejoj por akvobirdoj en la lando. Vedanthangal en Tamila lingvo signifas 'domareto de la ĉasisto'. Tiu areo estis favora ĉasejo por la lokaj senjoroj jam antaŭ 301 jaroj. La regiono allogas grandan varion de birdoj ĉar ĝi disponas malgrandajn lagojn kiuj utilas kiel manĝejoj por la birdoj. Konstatinte ties ornitologian gravon, jam la Brita registaro entreprenis paŝojn por disvolvigi Vedanthangal al Birdorezervejo tiom frue kiom ĝis 1798. Tiu estis establita en 1858 laŭ ordono de la registo de la distrikto Ĉingleput.

Plej taŭga epoko por viziti tiun Birdorezervejon estas el novembro al marto. Dum tiu tempo birdoj estas plej aktivaj pro konstruo kaj riparado de siaj nestoj.

Vilaĝanoj ĉe tiu Birdorezervejo ege engaĝiĝas al konservo de la Birdorezervejo kaj de la birdoj kiuj venas al tiu Birdorezervejo, kaj ili entreprenis demarŝojn por eviti ĝenadon al la alfluo de la birdoj.

## Historio 
## Birdospecioj 
## Notoj 
Kategorio:Tamilnado
Kategorio:Naturo en Barato
Kategorio:Ornitologio
Bill Smythies

**Bertram Evelyn (Bill) Smythies** (naskiĝis la  (Nainital, Barato), mortis la  (Redhill, Anglio)) estis brita forstisto kaj ornitologo.

Smythies naskiĝis en Barato, de E. A. Smythies, arbaristo de Utar-Pradeŝo kaj, en la 1940-aj jaroj, Ĉef-Konservisto de Arbaroj de Nepalo, kaj de lia edzino, Olive, konata aŭtoro de *The Tiger Lady*. Post lernejo en Britio, Bill lernis botanikon kaj arbaristikon ĉe la Balliol College, en Oksfordo.

La avo de Bill estis veninta en Baraton en 1873 por aliĝi al la Barata Forstoservo kaj servis tie ĝis 1902 ĉe Dehra Dun. Lia patro havis gradojn en arbaristiko kaj geologio el Oksfordo kaj servis en la Barata Forstoservo el 1908 al 1940. Li estis bazita en Nainital, kie Bill naskiĝis en 1912. Li verkis:
*... "startis montetogrimpi jam sesmonata, kampadi en tendoj en la montetoj de Kumaon... venis al rigardo de Nanda Devi kaj Trisul - kiu povus eviti enamiĝi al montoj kaj al natura historio?"*

La patro de Smythies dungiĝis kiel Forsta Konsilisto ĉe la Maharaĝo de Nepalo kaj moviĝis al Katmanduo post 1940 kaj restis tie ĝis 1947. Dum tiu tempo Bill vizitis sian patron en Nepalo kaj havis aliron al lokoj kiuj estis normale foratinge el fremduloj. Bill Smythies aliĝis al la Birma Forstoservo en 1934 kaj dum tiu tempo li esploris la botanikon kaj ornitologion de tiuj Birmaj regionoj kompanate de sia Kaĉina gvidisto kaj amiko Sumdu Mai. Li flue parolis lingvojn kiaj la Birma, Jingpoa, Malaja kaj Ibana. Li estis granda sekvanto de la Brita botanikisto kaj esploristo Kingdon-Ward.

Januare de 1949 li estis dungita de la Kolonia Forstoservo en Saravako kie li pasis 15 jarojn. Je aĝo de 52, la tagon kiam li forlasis Saravakon, li eksiĝis al Florence "Jill" Mary kiu estis talenta botanika artistino. La venontajn dekkvin jarojn ii pasis en hispanaj *Sierras*, la montoj de Britio, la Alpoj kaj la Pireneoj antaŭ moviĝi al Anglio. Jill mortiĝis en 1994. En 1986, honore al sia edzino, li organizis ĉiujaran premion Jill Smythies pere de la Linnean Society of London.

Kelkaj ĉefaj libroj liaj estas la jenaj:
* ***The Birds of Burma*** (la birdoj de Birmo, unuafoje publikita en 1940)
* ***Birds of Borneo*** (birdoj de Borneo)
* ***Common Sarawak Trees*** )komunsaj arboj de Saravko)
* ***Flowers of South-West Europe*** (kun Oleg Polunin kaj Jill Smythies)
* ***Flowers of Greece*** (floroj de Grekio)

## Referencoj 
* Davison, G.W.H. (1999). B.E. Smythies. (In: Smythies, B.E.; & Davison, G.W.H. The Birds of Borneo. 4th edition. Natural History Publications (Borneo): Kota Kinabalu). ISBN 983-812-028-6
* Wright, Belinda.(1999). Obituary: Bertram 'Bill' Smythies. OBC Bulletin 30 (Nov 1999): 7-8.

## Eksteraj ligiloj 
* Premio Jill Smythies

Kategorio:Britaj ornitologoj
Kategorio:Arbara mastrumado
Kategorio:Esploristoj
Birdorezervejo Kundakulam

**Birdorezervejo Kundakulam** ( aŭ mallonge Kunthankulam) estas protektita areo de  deklarita rezervejo en 1994. Ĝi apudas la etan vilaĝon Koonthankulam aŭ Kundakulam en Nanguneri Taluk de la Distrikto Tirunelveli, Tamilnado, Barato. Ĝi estas ĝuste je 38&nbsp;km for el Tirunelveli (urbo ĉe la bordoj de la rivero Tambaraparani).  Ĝi enhavas la akvorezervejojn de Koonthankulam kaj Kadankulam, konvene ligataj de ŝoseeto. Tiu estas la plej granda rezervejo por reproduktado de akvobirdoj en Suda Barato. Internacia nomo estas la jena: Kunthangulam Bird Sanctuary, GBA Kodo: IN269, Kriterioj: A1, A4i.

## Komunuma engaĝiĝo 
Tiu unika Birdorezervejo estas aktive protektita kaj administrata de la vilaĝa komunumo Koonthankulam. La lokanoj ege interesiĝas pri protektado de tiu Birdorezervejo kaj ili kunvivas en totala harmonio kaj simbiozo. Birdoj kiuj venas al la kortoj de la vilaĝanoj estas arde protektataj kaj konsiderataj kiel sortoportantoj. La birdofekaĵoj kaj la ŝlimo el la akvorezervejoj estas kolektita de la vilaĝanoj somere kaj uzata kiel sterko por ties kampoj. Ĉiuj vilaĝanoj protektas la birdojn, ties nestojn kaj idojn. Falintaj idoj estas zorgataj en zorgejo ĝis ili povas flugi de si mem. Ĝeninto de nesto estas punita per senharigo de ties kapo, aŭ per publika procesio sur azeno. La barata festivalo Divali ne estas celebrata tie ĉar la sono de la festo forpelus la birdojn. Interpretejo, gvattoturo, porinfana parko kaj dormejo estas malfermaj al la publika uzado tra la tuta jaro.

## Faŭno 
Pli ol 43 specioj de loĝantaj kaj migrantaj akvobirdoj vizitas la lokon ĉiujare. Pli ol 100,000 migrantaj birdoj ekvenas decembre kaj forflugas al nordaj hejmoj junie aŭ julie post ovodemetado, eloviĝo kaj maturiĝo de junuloj kiuj flugas kun la aĝuloj.

La jenaj migrantaj birdoj vizitas tiun areon el diversaj landoj.
eta|200px|Hinda ansero
* Hinda ansero, Siberio
* Blankventra tringo, Malsupra parto de Ladako
* Kreko, Siberio
* Fuliko, Centra Siberio
* Blankpuga tringo, Siberio
* Roza flamengo, Parte el Germanio
* Pintvostanaso, Siberio
* Makula tringo, Siberio
* Blanka cikonio, Germanio 

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Filmeto pri Koothankulam kaj la Birdorezervejo 
* Meet Bal Pandian: The Bird Man of Koonthakulam

Kategorio:Tirunelveli
Kategorio:Birdorezervejoj
Kategorio:Naturo en Barato
Kategorio:Tamilnado
Lago Puelo

300px|eta|dekstre|Lago Puelo
La **lago Puelo** estas akvejo kuŝa ĉe la nordokcidento de la argentina provinco Ĉubutio. Ĝi okupas basenon de origino river-glaĉera de 180 metroj de profundo. Ĉe la lago troviĝas samnoma vilaĝo.

La lago estas ene de la Nacia Parko Lago Puelo. Pro la belo de ties pejzaĝo (arbaroj, riveroj, montoj), ĝi ricevas 20.000 turistojn ĉiusomere. Ĝi ĝuas kompleksojn de gastejoj kaj kabangastejoj. Oni praktikas fiŝkaptado kaj akvosportoj.

## Etimologio 
Ŝajne Puelo estas mallongigo de la mapudunguna *puel-có*, signife *puel* = oriente kaj *co* = akvo, tio estas "akvo -de- orientoe" ĉar ja kvankam la elfluo de tiu lago okazas al Pacifiko tra la rivero samnoma Puelo, la deklivoj kaj fontoj troviĝas, kiel la lago mem, oriente de la altaj pintoj de Andoj.

## Fotaro 

Dosiero:Lagopuelo.JPG|
Dosiero:Lago_Puelo_muelle.JPG|
Dosiero:Parque_nacional_Lago_Puelo.jpg|Lago Puelo (2011)

## Eksteraj ligiloj 
* Sistema Nacional de Información Hídrica 

Puelo
Kategorio:Geografio de Argentino
Kategorio:Ĉubutio
Perua pelikano

La **Perua pelikano** (*Pelecanus thagus*) estas birdospecio membro de la familio de Pelikanedoj. Ĝi loĝas en la okcidentaj marbordoj de Sudameriko, el la insulo Lobos de Tierra en Peruo al la insulo Pupujo (Pupuya) en Ĉilio aŭ ĝis la Kanalo Beagle ĉe la insulo Picton. Ĝi estas akcidenta en Argentino, ĉefe ĉe montaraj lagoj kiaj la jenaj: Lago Puelo, kaj Lago Fagnano.

Tiuj birdoj estas malhelaj (malhelbrunaj) kun tre kontrasta blanka strizono el la bekobazo larĝe tra la frunto al la ekkrono kaj suben laŭ la kolflankoj pli mallarĝe. Ankaŭ la brusto estas blanka. Ili havas longajn tufoplumojn sur la kapopintoj. La longa beko estas ĉefe flaveca el la bazo kaj pli oranĝeca en la pinta duono, dum la bekopinto (ungo) estas pli flaveca; la bekosako (gorĝosako) estas grizeca kun blanka fajna longitudina strieco; ĝi utilas por kapti kaj konservi la kaptitajn fiŝojn. La kruroj kaj piedoj estas grizecaj. La nuda (senpluma) haŭtaĵo vizaĝa (subokule al la bekobazo) estas same grizeca al nigreca.

Ili iam estis konsiderataj subspecioj de la Bruna pelikano (*Pelecanus occidentalis*). La Peruaj pelikanoj estas preskaŭ dufoje pli fortikaj ol la Bruna pelikano, averaĝe 7&nbsp;kg laŭ pezo; ili estas ankaŭ pli longaj, ĉirkaŭ 1.1 al 1.5 m ĝenerale kun enverguro kiu povas superi 2.28 m.

La ĉefa reprodukta sezono okzas el septembro al marto. La ino demetas 2 aŭ 3 ovojn plej ofte. Tiuj estas kovataj dum proksimume 4 al 5 semajnoj, kaj la idozorga periodo daŭras ĉirkaŭ 3 monatojn.

Tiu birdo manĝas kelkajn speciojn de fiŝoj. Ili manĝas per plonĝado al akvo el flugo, kiel la Bruna pelikano.

Ties statuso estis unuafoje pritaksata de la IUCN Ruĝa Listo en 2008, kiam estis listata kiel Preskaŭ Minacata.

## Bildaro

File:Pelecanus thagus -Pan de Azucar National Park, Atacama Region, Chile -head-8.jpg|En Ĉilio
File:Peruvian pelican in Pan de Azucar National Park in Chile September 2009.jpg|Perua pelikano
File:Several Peruvian pelicans in Pan de Azucar National Park in Chile September 2009.jpg|Kelkaj Peruaj pelikanoj ĉe la fiŝkapta vilaĝo Caleta Pan de Azúcar ĉe la Nacia Parko Pan de Azúcar en Ĉilio komence de septembro 2009.
Dosiero:Pelícano.JPG|Peruaj pelikanoj en la Insuloj Ballestas
http://farm3.static.flickr.com/2785/4188126647_4c8e173120_b.jpg

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj
*Mundo Azul Species Factsheet 
* BirdLife International (BLI) (2008a) Peruvian Pelican Species Factsheet . Konsultita la 2008-MAJ-26.
* BirdLife International (BLI) (2008b): [2008 IUCN Redlist status changes&#93;. Konsultita la 2008-MAJ-23.

Kategorio:Pelikanedoj
Kategorio:Pelikanoformaj
Kategorio:Birdoj de Ameriko
Kategorio:Birdoj de Peruo
Lago Fagnano

eta|dekstre|300px|Lago Fagnano
La **lago Fagnano** (aŭ **lago Kami** en lingvo ''selk'nama'') estas lago kuŝa sur la centro de la Grandinsulo de Fuegio, en la suda pinto de Sudameriko. Ties areo estas de 590&nbsp;km², kies 93&nbsp;% troviĝas en la argentina parto de la insulo kaj la resto en la ĉilia parto, kie estas ties elfluejo.

La lago havas longitudan formon oriente-okcidente, kun longo de proksimume 104&nbsp;km (mezurite laŭlonge de la longituda akso de la lago), el kiuj 13,5&nbsp;km troviĝas en teritorio ĉilia kaj la resto en teritorio argentina. Ties maksimuma profundo superas la 200&nbsp;m.

Estas turisma allogaĵo kun aliro el ambaŭ landoj.

## Notoj 
## Bibliografio 
* Niemeyer, Hans; Cereceda, Pilar (1983). Geografía de Chile — Tomo VIII: Hidrografía. 1º edición, Santiago de Chile: Instituto Geográfico Militar.

Fagnano
Kategorio:Geografio de Argentino
Kategorio:Geografio de Ĉilio
Kategorio:Turismo en Sudameriko
Kategorio:Ushuaia
Kategorio:Fuegio
Lobos de Tierra

**Lobos de Tierra** (terlupoj, sed alude al fokoj) estas insulo perua kiu kuŝas je 19&nbsp;km distance el la kontinenta marbordo kaj apartenas al la departamento Lambajeko. Ties areo estas de 16.00&nbsp;km², su largo aproximado es 10&nbsp;km² y su ancho es de 3&nbsp;km².

## Geografio de la insulo 
La ĉefaj geografia elementoj de la insulo estas la jenaj:
* La golfeto Canevaro [kanevAro].
* La golfeto Vivero.
* La golfeto Juanchuquita [ĥuanĉukIta].
* La kabo Cruz (kruco).
* La kabo Punta Sáenz
* La insuleto Albatros (albatroso).

## Ekonomio 
Dum tempo oni elfosis (produktis) guanon el la restaĵoj de la marbirdaj fekaĵoj. Tio elĉerpiĝis kaj nun ne estas konstanta loĝantaro en la insulo.

## Vidu ankaŭ 
* Insuloj Lobos de Afuera

## Notoj 
Kategorio:Geografio de Peruo
Kategorio:Insuloj de Sud-Ameriko
Kanalo Beagle

dekstra|eta|Kanalo Beagle.
La **Kanalo Beagle** (tiel nomata en la prilimaj traktatoj inter Argentino kaj Ĉilio) estas kanalo, markolo aŭ mara trapasejo situanta ĉe la suda pinto de Sudameriko, kiu etendas proksimume je kelkaj kilometroj norde de la paralelo 55° Sudo, inter la meridianoj 71° kaj 66° Okcidente, sude de la Grandinsulo de Fuegio.

La nomo en jamanaa lingvo de tiu kanalo estas ***Onaŝaga***, kiu signifas: 'kanalo de la ĉasistoj'.

## Historio 
La kanuistoj jamanaoj estis la praloĝantoj de la marbordoj de la kanalo Beagle.

La nomo *Beagle* devenas kiel omaĝo al la ŝipo HMS *Beagle*, kiu faris hidrografian studon de la marbordoj de la suda parto de Sudameriko inter 1826 kaj 1830 estre de Phillip Parker King. En aprilo de 1830, estante la HMS *Beagle* ĉe la golfeto Orange, ties komandanto Robert Fitz Roy sendis la oficiron leŭtenanton M. Murray inspekcii la nordan parton de golfo Nassau. Tiu oficiro malkovris mallarĝan trapasejon (kiu poste estis nomigita por lia honoro kiel Kanalo Murray), kiu elfluis al alia rekta kanalo, proksimume du mejlojn aŭ plie larĝa, kiu etendis de oriento al okcidento ĝis la vidatingo. Tiu kanalo estis nomita Beagle.

En la dua veturo de la HMS *Beagle*, laŭ estrado de la kapitano Fitz Roy, veturis ankaŭ la naturalisto Charles Darwin, kiu vidis tie la unuan fojon glaĉeron kiam oni alvenis al la kanalo Beagle la 29an de januaro de 1833, kaj li verkis en sia kajero: *multaj glaĉeroj berilbluaj plej bela kontrasto kun la neĝo*.

## Notoj 
eta|800px|center|

Kategorio:Geografio de Ĉilio
Kategorio:Geografio de Argentino
Kategorio:Fuegio
Kategorio:Kanaloj
Insulo Picton

eta|dekstra|285px|La Insulo Picton laŭ la jurpostuloj de Ĉilio.
La **Insulo Picton** (aŭ Piktono) estas insulo de la sudo de Ĉilio, en la sudorienta sektoro de la arkipelago Fuegio, en la plej suda pinto de Sudameriko. Ĝi kuŝas oriente de la insulo Navarino, okcidente de la insulo Nueva, norde de la insulo Lennox, kaj sude de la Grandinsulo de Fuegio inter la Atlantiko kaj la Pacifiko. Ĝi apartenas administre al la komunumo Cabo de Hornos, Provinco Ĉilia Antarkto, regiono Magallanes y de la Antártica Chilena. La posedo de tiu, kaj aliaj insuloj estis centro de la Konflikto de Beagle inter Ĉilio kaj Argentino.

## Toponimio 
La nomo en jamanaa lingvo per kiu la jamanaoj identigis la insulon nun Picton estis: ***«Ŝukaku»***. Poste tiu nomo estis anstataŭata de la nomo en angla kaj aktuala: ***«Picton»***.

Kategorio:Insuloj en Ĉilio‎
Kategorio:Insuloj de Sudameriko