open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Formoza Folio

***Formoza Folio*** estas dulingva (Esperanto kaj Ĉina)revuo de Tajvano, kaj ĝiaj nuntempaj redaktoroj estas Reza Kheirkhah kaj Benjamin Irwin.

## Enhavo 
La gazeto dulingve raportas pri la klubo, la vivkondiĉoj en la lando kaj informoj por vojaĝi tien. Ankaŭ estas poemoj en la du lingvoj apude. Enestas ankaŭ raportoj pri Esperanto-kongresoj (en Japanujo, IJK, UK ktp) kaj pri la Tajvana Esperanto-Movado. Fine estas fotoj de eksterlandaj Esperanto-parolantoj kiuj vizitis la klubon.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* Arĥivo de malnovaj numeroj  ene de la bitoteko de la Hispana Esperanto-Federacio
* 

Kategorio:Esperanto-gazetoj
Erasistrato de Keo

**Erasistrato de Keo** (, 303 a. K. - 249 a. K.) estis greka anatomo kaj reĝa kuracisto en la kortego de Seleŭko Nikatoro, kie li akiris grandan reputacion, pro tio ke li malkovris la malsanon de Antioko la 1-a Sotero (324 a. K. - 261 a. K.), pli maljuna filo de la reĝo. Kune kun sia amiko kaj kuracisto Herofilo de Kalcedono (335 a. K. - 280 a. K.), li fondis lernejon pri anatomio en Aleksandrio, tie kie ili efektivigis anatomiajn esplorojn. Oni kreditas al li la priskribadon de la korvalvoj, kaj li same konkludis ke la koro ne estas la centro de la sensacioj, sed, kontraŭe, ĝi funkcias kiel pumpilo.

Erasistrato estas unu el la unuaj distingi inter vejnoj disde la arterioj. Li kredis ke la arterioj estis aerplenaj kaj ke ĝi enportas la "bestan spiriton" aŭ pneŭmo. Li same konsideris ke la atomoj estas esencaj korpelementoj kaj li kredis ke ili estas potencigitaj de la pneŭmo cirkulantaj tra la nervoj. Li same disvastigis ke la nervoj movigas la sensoran spiriton en la cerbo. Oni same kreditas al li unu el la unuaj priskriboj pri la cerebrum kaj la cerebellum.

## Biografio 
Oni kredas ke li devenas el familio de doktoroj, kvankam Plinio (23-79) asertas ke li estas nevo de Aristotelo pere de lia filino Pythias. Laŭ Suido, li estis filo de Cretoxena, fratino de la kuracisto Medius, kaj ŝia edzo Cleombrotus. Erasistrato same estis disĉiplo de Krizipo de Knido, Metrodoro de Lampzako (331 a. K. - 278 a. K.) kaj ŝajne Teofrasto.

Erasistrato fariĝis notinda pro sia amikrilatoj kun la jam maljuna reĝo Seleŭko, kiu edziĝis al juna virino nomata Stratonice. Ŝi estis tiel bela ke Antioko forte enamiĝis al ŝi. Ĉar Stratonice estis lia duonpatrino, Antioko provis kaŝi sian pasion kaj silente suferis. La tiutempaj kuracistoj ne kapablis determini la kaŭzon pri la malsano de Antioko. Eĉ Erasistrato mem trovis neniam problemon pri la sano de Antioko ĝis kiam li rimarkis ke tiam kiam Stratonice eniradis en la ĉambron, la haŭto de Antioko fariĝis pli varma, lia koloro plifortiĝis kaj lia pulso pliakceliĝis.

Samkiel Empedoklo de Agriĝento (483 a. K.-423 a. K.), Pitagoro kaj sia instruisto Krizipo de Knido, li kredis ke la flebotomio estas senutila k danĝera. Liaj studoj pri sangocirkulado elmontris ke sangelverŝo estis nenecesa. Johano Baptisto Helmonto (1580-1644), unu el la fondintoj de la iatrokemia lernejo, apogis la avertojn de Krizipo kaj Erasistrato, kaj konkludis ke la sangelverŝo noca perdo de sango kaj forto.

## Literaturo 
* History in an hour 
* Encyclopedia.com
* Journal of Neurological Disorders
* The Fragrant Island
* faqs.org
* Cosmovisions 

## Vidu ankaŭ 
* Klaŭdo Galeno (129-216)
* Oribazo de Pergamo (325-403)
* Andreo Vesalio (1514-1564)
* Realdo Colombo (1516-1559)
* Gabrielo Falloppio (1523-1562)
* Andrea Cesalpino (1519-1603)
* William Harvey (1578-1657)
* Listo de kuracistoj

## Referencoj
Esperanto en Afriko

***Esperanto en Afriko*** estas Esperantlingva bulteno de la Afrika Komisiono de UEA.

## Enhavo 
En ĝi troviĝas informoj pri la Afrikaj Kongresoj de Esperanto, intervjuoj, informoj por gvidantoj de kluboj kaj raportoj pri la stato de Esperanto en Afriko.

Por la bulteno verkis artikolojn i.a. Jean Codjo, Latifou Gbadamassi, Richard Delamore, Adjévi Adjé, Javier Ramos Nistal.

## Similaj artikoloj 
* *Esperanto en Azio*

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* elŝutejo de la bulteno 
* 
*Kontaktoj por Esperanto-asocioj en multaj afrikaj landoj

Kategorio:Esperanto-gazetoj
Kategorio:Esperanto-gazetoj en Afriko
Kategorio:Esperanto-movado en Togolando
24748 Nernst

'*24748 *Nernst''''' estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la germanaj astronomoj Freimut Börngen kaj Lutz D. Schmadel
elde la Observatorio Karl Schwarzschild en Tautenburg (Germanio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la germana fizikisto kaj kemiisto Walther Hermann Nernst (1864–1941), unu el la fondintoj de la fizika kemio. Li malkovris termodinamikajn kaj galvanomagnetajn efikojn, disvolvis teorion pri la elektra ekscito de la nervoj kaj specifiis la trian leĝon de termodinamiko. Li ricevis la Nobel-premion pri kemio en 1920.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Freimut Börngen
Kategorio:Malkovrita de Lutz D. Schmadel
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1992
24734 Kareness

'*24734 *Kareness''''' estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la brit-aŭstralia astronomo Duncan I. Steel elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de Karen Penelope Steel, pliaĝa fratino de la malkovrinto kaj gvidanta esploristino pri genetiko ĉe la Universitato de Kembriĝo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Duncan I. Steel
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1992
Finlinio

[eta|Finlinio de la [Itinero de Francio de 2005]]
**Finlinio** aŭ **alvenlinio** estas linio sur la vojo kiu indikas la finon de konkursejo. Ĉe la finlinio ofte estas multe da publiko ĉar la alveno de la sportistoj povas esti tre nervostreĉa. Fotofino estas necesa kiam oni tiel proksimas la aliajn sportistojn ke foto devas indiki la gajninton. 

## Vidu ankaŭ
* finiŝo

Kategorio:Sporto
Elkarniĝo

**Elkarniĝo** laŭ spiritismo estas, kiam la animo ellasas la korpon post ties morto - do ellasi la *karnan aŭ materian korpon*. Laŭ la verko La Genezo de Allan Kardec, "[...] la kuniĝo de la perispirito kun la karna materio, kiu efektiviĝis sub la influo de la vivoprincipo ekzistanta en la ĝermo, ĉesas post kiam tiu principo ne plu
agas kaŭze de la malorganiziĝo de la korpo. Kaj tiu kuniĝo, kiu estis tenata de aganta forto, rompiĝas tuj post kiam ĉesas la agado de tiu forto. Tiam la perispirito disiĝas, molekulo post molekulo, tute same kiel ĝi kuniĝis, kaj al la Spirito estas redonita la libereco. Tiel, ne la foriro de la Spirito kaŭzas la morton de la korpo, sed ja ĉi tiu kaŭzas la foriron de la Spirito."
## Vidu ankaŭ 
* Monda Spiritisma Asocio

## Eksteraj ligiloj 
* La Genezo kaj aliaj spiritismaj libroj senpage elŝuteblaj el la retejo de  Brazila Spiritisma Federacio
* Portugallingva spiritisma terminaro 
* Prelegovideo pri la temo 

## Referencoj
24680 Alleven

'*24680 *Alleven'''* estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la aŭstralia astronomo Robert H. McNaught elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).

La numero de la asteroido estas farita de kvin paraj ciferoj en la ordo : ĉiuj paraj, (angle : "*All even*").

*Vidu ankaŭ : 13579 Allodd''.

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Robert H. McNaught
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1989
Prokolo de Verono

[eta|"Sankta Prokolo" (1704) de [Sebastiano Ricci]]
**Prokolo de Verono** aŭ **Sankta Prokolo** (itale San Procolo) estis kristana episkopo de la urbo Verono, kaj estas adorata kiel sanktulo de la katolikismo.

Prokolo estis la kvara episkopo de Verono kaj li transvivis la  persekutojn de Diokleciano.

## Kulto 
[maldekstra|eta|Preĝejo de Sankta Prokolo en [Verono]]
Flanke de la baziliko de Sankta Zeno en Verona estas la preĝejo de Sankta Prokolo, kie troviĝas la restaĵoj de la sanktulo,

Alia preĝejo dediĉita al la sanktulo estas la la preĝejo de Sankta Prokolo en Naturno. Ĝi enhavas serion da freskoj el la karolida periodo, kiuj montras epizodojn el la vivo de la sanktulo.

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.saintpatrickdc.org/ss/1209.htm#proc|Saints  Index
* http://www.archaeoastronomy.it/san_procolo_naturno.htm

Kategorio:Katolikaj sanktuloj
Kategorio:Episkopoj de Verono
24749 Grebel

'*24749 *Grebel''''' estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la germanaj astronomoj Freimut Börngen kaj Lutz D. Schmadel
elde la Observatorio Karl Schwarzschild en Tautenburg (Germanio).

Kun granda orbita duonakso de 3,19532244 , (kalkulita por la epoko de la ) ĝi orbitas je nur ĉ. 700&nbsp;000&nbsp;km cis la arbitra limo de 3,2 AU inter la meza kaj la ekstera asteroida zono.

## Nomo 
Ĝi estis nomita, laù propono de Lutz D. Schmadel, en honoro de la germana astronomino Eva K. Grebel, profesorino ĉe la Universitato de Hajdelbergo kaj, de 2007, direktorino de la Instituto de Astronomia Kalkulo Ŝia ĉefa interesoj ampleksas la kampojn de la galaksiaj strukturo, evoluo kaj formiĝo, la malluma materio kaj la kosmologio de proksima kampo.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Freimut Börngen
Kategorio:Malkovrita de Lutz D. Schmadel
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1992
Ṭāʾ

La **ṭāʾ** (arabe ﻃﺎء, *ṭāʾ*) estas la deksesa litero de la araba alfabeto. Reprezentas la fonemon, . En la abjad-numeraloj havas la valoron de 9.

## Vidu ankaŭ 
* Araba alfabeto
* Teto (greka litero)
* Ṭet (fenica litero)
* Tet (hebrea alfabeto)

## Referencoj 
Kategorio:Arabaj literoj
Cezario de Nazianco

**Cezario de Nazianco** (331-368) estis kuracisto kaj politikisto, patrono de la kuracistaro, frato de Gregorio de Nazianco (329-389) kaj filo de Gregorio de Nazianco la maljuna (276-374), episkopo de Nazianco kaj lia edzino Nonna. Li estas agnoskita kiel sanktulo de la Ortodoksa Kristana Eklezio kaj de la Roma Katolika Eklezio.

## Biografio 
Cezario de Nazianco estis brila junulo. Li ricevis la unuan edukon en Aleksandrio kie li specialiĝis pri oratorio, filozofio kaj plej specife pri medicino. Pli malfrue li iris al Konstantinopolo kie li perfektiĝis pri siaj medicinaj studoj kaj fariĝis tiama renoma kuracisto. Revenante hejmen, li renkontiĝis kun sia frato Gregorio, kiu revenis el Ateno kaj li kunvojaĝis al Nazianco, malgraŭ ke la imperiestro Konstancio la 2-a (317-361) demandis ke li restu en Konstantinopolo.

Pli malfrue, li revenis al Konstantinopolo, vokita de la imperiestro Juliano, kiu honorigis lin kiel sia unua kuracisto kaj liberigis lin de sia edikto kontraŭ la kristanoj. Cezario rezistis al ĉiuj klopodoj de la princo kiu devigis lin forĵuri sian kredon. Juliano restarigis lin al lia iama posteno kaj Valento nomumis lin trezoristo de la regno en Bitinio. Estante tie, li sukcesis saviĝi pro tertremo kiu forkuis Niceon en la 11-a de oktobro 368. Lia frato petis ke li forlasu la politikan vivon, tamen li falis malsana pro pesto kiu ekestis la urbon post la tertremo. Post lia morto, liaj propraĵoj estis rapide rabita de kelkaj servistoj kaj kreditoroj.

## Literaturo 
* New Advent
* Catholic Online
* Encyclopedia.com
* Biblical Cyclopedia
* The Encyclopedia of Saints, Rosemary Guiley
* Holy Spirit Interactive

## Vidu ankaŭ 
* Gregorio de Nazianco (329-389)
* Gregorio de Nazianco la maljuna (276-374)
* Juliano la Apostato (361-363)
* Prokopo de Cezareo (500-554)
* Konstancio la 2-a (317-361)
* Jacques Godefroy (1587-1652)

## Referencoj 
Kategorio:Bizancaj kuracistoj
Kategorio:Bizancaj sanktuloj
Kategorio:Romianoj de la 4-a jarcento
Kategorio:Kristanaj sanktuloj de la 4-a jarcento
Ra (araba litero)

La **rāʾ** (arabe ﺭﺍء, *rāʾ*) estas la deka litero de la araba alfabeto. Reprezentas fonemon, . En la abjad-numeraloj havas la valoron de 200.

## Vidu ankaŭ 
* Araba alfabeto
* R (latina litero)
* Roš (fenica litero)
* Resh (hebrea litero)

## Referencoj 
Kategorio:Arabaj literoj
24750 Ohm

'*24750 *Ohm''''' estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la germanaj astronomoj Freimut Börngen kaj Lutz D. Schmadel elde la Observatorio Karl Schwarzschild en Tautenburg (Germanio).

Laŭ propono de Freimut Börngen, ĝi estis nomita en memoro de la germana fizikisto Georg Simon Ohm (1789–1854), kiu malkovris la fundamentan leĝon pri  en 1826 kaj ankaŭ formulis la leĝojn pri la branĉoj de kurento. En 1843, li difinis la akustikan sonon kiel puran sinusoidan osciladon.

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Freimut Börngen
Kategorio:Malkovrita de Lutz D. Schmadel
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1992
Libera Metodisma Eklezio

La **Libera Metodisma Eklezio** estas protestanta konfesia organizaĵo en la veslejana, arminianisma tradicio en Metodismo. Ĝi formiĝis en 1860 kiam frakcio oponanta sidlokan luigadon en la metodismaj preĝejoj de Usono apartiĝis disde la nordusona Metodisma Episkopa Eklezio. La eklezio havas ĉirkaŭ 800 mil membrojn, el kiuj ĉirkaŭ 77 mil apartenas al preskaŭ mil lokaj preĝejoj en Usono.

## Fonto 
Bazita sur la angla Vikipedio

Kategorio:Metodismo
Casper (Vajomingo)

**Casper** (lakote: **Pahášaša Otȟúŋwahe**; "Ruĝmonteta Urbo") estas urbo en la usona ŝtato Vajomingo, kaj la ĉefurbo de Kantono Natrona. El urboj de Vajomingo, nur la ŝtata ĉefurbo Cheyenne havas pli multajn loĝantojn ol Casper.

## Referencoj 
* Bazita sur la angla Vikipedio.


Kategorio:Urboj en Vajomingo
Kategorio:Kantono Natrona (Vajomingo)
László Vekerdi

**László Vekerdi** [lAslO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Vekerdi László** estis hungara kuracisto, bibliotekisto. Lia patro estis Béla Vekerdi, lia frato estis József Vekerdi.
eta|Memortabulo pri László Vekerdi
László Vekerdi http://www.szenti.com/vekerdi.shtml naskiĝis la  en Hódmezővásárhely, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
László Vekerdi komencis la superan lernadon en 1942 en la arbarista akademio, sed pro la kontraŭnaziaj agoj li forlasis la urbon. Li plulernis en Budapeŝto, sed li akiris medicinan diplomon en 1951 en Universitato de Debrecen, post 4 jaroj ankaŭ fakdiplomon pri internaj malsanoj, fine li eklaboris en patologia instituto en Budapeŝto. Inter 1963 kaj 1970 li estis bibliotekisto en matematika instituto, poste en Hungara Scienca Akademio. Li sisteme esploris la datenojn, li ofte prelegis en Hungara Radio kaj Hungara Televizio. Li ricevis 10 premiojn inter 1984 kaj 2004.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Kalandozás a tudományok történetében* (1969)
* *Európa születése. Európa a IV-XIII. században.* (Naskiĝo de Eŭropo. Eŭropo inter la 4-a kaj 13-a jarcentoj.), (1977, 1980) - kun Domokos Varga
* *A világ kereke* (Rado de la mondo), (1985) - kun Domokos Varga
* *Tudás és tudomány* (Scio kaj scienco), (1994)
* *Magyarországi és erdélyi pestisjárványok a XVIII. században* (Hungarlandaj kaj Transilvaniaj epidemioj pri pestoj en la 18-a jarcento), (2009)
* *Magyar világ - tudós világ. Tudománytörténészek és művelődéstörténészek gyűrűjében* (Hungara mondo - scienca mondo. En ringo de sciencohistoriistoj kaj kulturhistoriistoj.) (2011)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* http://www.holmi.org/2010/02/laszlo-ferenc-tudos-fo-%E2%80%93-vekerdi-laszlo-1924%E2%80%932009 
* http://www.termeszetvilaga.hu/szamok/tv2013/tv1308/diak.html  

Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj bibliotekistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj sciencohistoriistoj
Aecio de Amedo

**Aecio de Amedo** (502-575) (greke:Ἀέτιος Ἀμιδηνός, latine:Aetius Amidenus) estis privata greka kuracisto de la romia imperiestro Justiniano la granda. Li studis Medicinon en Aleksandrio, tie kie li faris avancitajn studojn pri ginekologio kaj mamkancero krom verki historian enciklopedion pri medicino konsistante je ses libroj. Ĝi esence estis ia kolekto da konoj pri la tiama medicino kaj ne pri liaj konceptoj kiel kuracisto.

## Biografio
Kvankam li studis en Aleksandrio li praktikis medicinon en Bizancio kaj fariĝis unu el la ĉefaj oficialaj kuracistoj en la imperia domo. Plejparte superstiĉo kaj mistikismo estis liaj ĉefaj kuraciloj, krom rekomendi
kastrigon de epilepsiuloj. En lia kuracista enciklopedio, Tetrabiblios, konsistanta je 16 libroj, li ne elmontris sian kompetentecon kiel doktoro, kaj liaj skribaĵoj estis laŭlitere iu kolekto da informoj far antaŭaj aŭtoroj tiel kiel Rufus de Ephesus, Antyllus, Leonides, Soranus kaj Philumenus, kaj li kompilis el pluraj fontoj, ĉefe Galeno. El lia greka originalo, ok libroj estis presitaj en Venecio (1534) kaj iu plena latina tradukaĵo estis farita de Janus Cornarius (1500-1550), en Bazelo (1542), kiu estis akirita de Thomas Rymer Jones (1810-1880), la unua Profesoro pri Kompara Anatomio en la Reĝa Kolegio de Londono.

Li same faris esplorojn pri menstruo, asertante ke ĝi komenciĝas en la 14-a vivojaro kaj finiĝas en la 40-a vivojaro aŭ
iom pli malfrue. Ĉe liaj skribitaĵoj oni trovas la plej bonajn traktaĵojn pri la malsanoj de orelo, nazo, gorĝo kaj
dentoj, kaj pli etendige pri malsanoj de okuloj el la literaturo trovita en la antikveco. Li pioniris kiel verkinto pri
difterio kaj traktado de aneŭrismo pere de vazligaĵoj. Li eble mortis en Bizancio kaj malfeliĉe post li, malmultaj interesiĝis pri la ginekologiaj problemoj.

## Elektitaj verkoj 
*  (*Perì melancolìas*, Pri melankolio)
*  (*Biblìa iatrikà ekkàideka*, Dekses libroj pri medicino)
* Tetrabiblios
* Contractae ex veteribus medicinae sermones XVI. Venetiis: Farrea; 1543-44
* Librorum medicinalium tomus primus, primi scilicet libri octo nunc primum in lucem editi
* Tomus Primus, Secundus, et Tertuis de re medica
* Aetii Amideni libri medicinales V-VIII, Alexander Olivieri (kuratoro), Berlino, 1950

## Literaturo
* Personensuche
* [Aetii Amideni Anekdotōn Lib. IX. caput XXVIII. exhibens tenuioris intestini ...](https://books.google.com.br/books?id=bwhVAAAAcAAJ&printsec=frontcover&dq=inauthor:%22Aetios+(von+Amida)%22&hl=pt-BR&sa=X&ved=0ahUKEwjpm4Xs2YfOAhXKhZAKHWqiAjMQ6AEIJDAB#v=onepage&q&f=false), Johann Ernst Hebenstreit, Aetios von Amida
* Hippocratic Lives and Legends, Jody Rubin Pinault
* A History of Surgery, Harold Ellis
* Hippocrates and Medical Education: Selected Papers Presented at the XIIth ..., Manfred Horstmanshoff
* Encyclopedia of Birth Control, Vern L. Bullough

## Vidu ankaŭ
* Klaŭdo Galeno (121-216)
* Erasistrato de Keo (303 a. K.-249 a. K.)
* Andreo Vesalio (1514-1564)
* Andrea Cesalpino (1519-1603)
* Realdo Colombo (1516-1559)
* William Harvey (1578-1657)
* Janus Cornarius (1500-1558)
* Listo de kuracistoj

## Referencoj
Kategorio:Bizancaj kuracistoj
Kategorio:Bizanca imperio
Informilo de ĈEL

***Informilo de ĈEL*** estas Esperantlingva gazeto de la Ĉina Esperanto-Ligo, kiu aperas ĉiun duan monaton.

## Enhavo 
En la informilo troviĝas raportoj pri la Esperanto-movado en Ĉinujo (Ĉina Popola Respubliko), Japanujo (Japanio), Koreujo (Koreio) kaj tutmonde: kongresoj, vizitoj al Esperanto-eventoj, agadoj. Estas ankaŭ intervjuoj kun asocio-estroj el diversaj partoj de la mondo.

Kelkaj artikoloj estas tute verkitaj en la Ĉina kaj montras al Ĉina-parolantoj kie estas Esperanto-kursoj kaj -renkontiĝoj. La kvanto de tiaj artikoloj dependas de la numero: de tri aŭ kvar artikoloj ĝis la duono de la gazeto.

Vidpunktoj pri okazaĵoj en la mondo ankaŭ estas traktataj: turismo, , recenzoj de libroj kaj filmoj. La gazeto kelkfoje ankoraŭ citas interesajn artikolojn el Esperanto-revuoj kiel *Esperanto* aŭ *El Popola Ĉinio* kaj el la Ĉina Radio Internacia.

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Ĉina Esperanto-Ligo
Kategorio:Esperanto-gazetoj
Gábor Béla Huszár

**Gábor Béla Huszár** [husAr], laŭ hungarlingve kutima nomordo (kaj pli mallonge) **Huszár Gábor** estas hungara-usonana kuracisto, ginekologo, membro (ekstera (1998)) de Hungara Scienca Akademio.

Gábor Béla Huszár http://mta.hu/koztestuleti_tagok?PersonId=19129 naskiĝis la  en ?.

## Biografio 
Gábor Béla Huszár akiris medicinan diplomon en Universitato Semmelweis en 1963. Li komencis sian karieron en Universitato Yale. Baldaŭ li laboris en instituto de Harvardo. Li okupiĝas precipe pri gametoj. Li ricevis hungarajn premiojn en 1998 kaj 2000.

## Elektitaj kontribuoj 
* ''

## Fontoj 
* anglalingva biografio kun foto
* anglalingva biografio kun foto 

Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Usonaj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj ginekologoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Nova Vojo

***Nova Vojo*** estas la oficiala Japana-Angla-Esperantlingva revuo de la japana Esperanto-Populariga Asocio (EPA), kiu aperas ĉiumonate.

## Enhavo 
La revuon komencas tradukoj de japanlingvaj verkoj. Enestas ankaŭ Esperanto-kursoj por EPA kvara-grado kaj komparoj de tradukoj el la japana al Esperanto kaj la Angla.

Poste troviĝas rakontoj el Oomoto – EPA estas la esperantlingva branĉo de la religio – kaj impresoj de Esperanto-kurskunnvenoj.

En la tuta revuo ofte estas artikoloj kun Esperanto versio maldekstraflanke kaj japana traduko apude.

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Esperanto-gazetoj
Kastelo de Nagyberki

La **Kastelo de Nagyberki** (konata ankaŭ pri la iama posedanto **Kastelo de Vigyázó** [vidjAzO]) estas historia monumento en Hungario, en vilaĝo Nagyberki.
eta|maldekstre|Kastelo de Nagyberki

## Historio 
La kastelo estis konstruita en la 1760-aj jaroj, kiun familio Vigyázó aĉetis en 1860. Depost 1945 la ŝtato forprenis la kastelon (la samo okazis kun la ceteraj hungaraj kasteloj). En tiu ĉi kastelo ĝis 1978 bazlernejo funkciis, poste la konstruaĵo estis iomete renovigita. En 1980 la nova posedanto estis Somogy, kiu post renovigaj laboroj uzis la kastelon arkivo. En 2016 la kastelo estas en statuso aĉetebla.

## Konstruaĵoj 
La unuetaĝa konstruaĵo situas sola en parko kaj formas U-majusklon (la aloj estas tre mallongaj). La fasado estas simetria, la meza parto reliefas, pli supre ĉe la reliefaĵo ankaŭ mansardo etendiĝas. La fina parto de la aloj dislarĝiĝas. Sub la kastelo keloj etendiĝas. Interne la ornamĉambro havas 2 nivelojn (tereteĝon kaj etaĝon), kie estas videblaj murpentraĵoj.
220px|eta|Stato de la grenejo
En la parko troviĝas la iama grenejo, sed ĝi estas jam plena ruino. La alia domego estas la kulturdomo, kiun la loka municipo posedas.

## Parko 
La parko estas protektata, tamen ties aspekto estas malbona. Krom la menciitaj domegoj en la parko estas videbla skulptaĵo pri Johano Nepomuko. Ankaŭ la parko estas aĉetebla, nun tie estas videblaj piceoj, tujoj, nigraj juglandoj, eskuloj, betuloj, platanoj, tamarikoj.

## Fontoj 
* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj 
* http://www.kastelyok.com/adatlap.php?details=1018 
* http://kirandulastervezo.hu/celpont/nagyberki/vigyazo-kastely 

Nagyberki
24681 Granados

'*24681 *Granados''''' estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio de Haute-Provence en Saint-Michel l'Observatoire (Alpes-de-Haute-Provence, Francio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de Enrique Granados (1867–1916), hispana pianisto kaj komponisto de klasika muziko en unika hispana stilo. Kvankam lia suito *Goyescas* estas lia plej fama komponaĵo, la *Allegro de Concierto* (1911) estas tre ŝatata de ĉiuj pianistoj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1989
Nova ateismo

[eta|dekstra|200px|En kontraŭa senco ekde la supra maldekstra angulo: [Richard Dawkins, Christopher Hitchens, Daniel Dennett kaj Sam Harris.]]
**Nova ateismo** estas la termino kiu nomas movadon ene de la ateismo en la 21-a jarcento, karakterizita de kritika pozicio al la religio. Laŭ ĝi, la ateismo, kiu sin bazas sur la forta avanco de la scienco dum la lastaj jaroj, atingis tian pinton ke oni ne plu devus havi cedeman kaj flekseblan teniĝon aŭ sintenon al la religio, la superstiĉo kaj la religia fanatikismo kiel okazadis ĝis nun kaj kiu estis permesata de sekularaj kaj eĉ de kelkaj ateismaj movadoj.

Laŭ la televidĉeno CNN, la novaj ateistoj kundividas la ideon ke religio ne plu tolereblas, sed adevas esti nalizita kaj kritikita pere de raciaj argumentoj tie kie ĝia influo kreskas. La termino aperis en novembro 2006 en la revuo *Wired*, kaj aplikiĝas kelkfoje aĉasence al la serio de ses furorlibroj de kvin aŭtoroj kiuj aperis en la periodo 2004-2008. Tiuj ĉi aŭtoroj estas Sam Harris, Daniel Dennett, Richard Dawkins, Victor J. Stenger kaj Christopher Hitchens. La reprezentado de Harris, Dawkins, Dennett kaj Hitchens estis nomata kiel "la kvar rajdantoj de la Ne-Apokalipso, post debato en 2007.

Sam Harris estas la aŭtoro de pluraj furorlibroj nefikciaj: *The End of Faith* (Fino de la Kredo), *Letter to a Christian Nation* y *Moral Landscape*, krom la verkoj mallongaj kaj elektronike aperintaj *Free Will* kaj *Lying*. Harris estas la fondinto de Project Reason.

Richard Dawkins estas la aŭtoro de la libro *The God Delusion*, kiu postsekvis la programon de Channel 4 titolita *The Root of all Evil?*. Krome, li estas fondinto de la Richard Dawkins Foundation for Reason and Science (RDFRS).

Christopher Hitchens estas la aŭtoro de la libro *God is not Great* kaj estis inkluzivita inter la "100 plej bonaj publikaj intelektuloj" de *Foreign Policy* kaj *Prospect Magazine*.

Daniel Dennett estas la aŭtoro de ''Darwin's Dangerous Idea* inter multaj aliaj, krome, defendanto de la *The Clergy Project'', organizo kiu subtenas en Usono la pastrojn kiuj ne plu kredas je Dio kaj kiuj ne plu povas plene partopreni en la vivo de siaj komunumoj.

Kategorio:Ateismo
Kategorio:Liberpensado
Kategorio:Historio de ideoj
24751 Kroemer

'*24751 *Kroemer''''' estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la germana astronomo Freimut Börngen elde la Observatorio Karl Schwarzschild en Tautenburg (Germanio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la germandevena usona fizikisto Herbert Kroemer, kiu vivas en Usono de 1954. Li estas unu el la pioniroj pri la duonkonduktaj heterostrukturoj uzitaj en komputiloj por la transdono de informoj. Li kun-ricevis la Nobel-premion pri fiziko 2000 kun Ĵores Alfjorov kaj Jack Kilby.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Freimut Börngen
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1992
(24682) 1990 BH

**(24682) 1990 BH** estas marsrenkonta asteroido malkovrita la  de la usona astronomino Eleanor Francis Helin elde la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono).

La  ĝi pasos al 0,0545168 AU (8,15559 milionoj da km) de Marso.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Eleanor Francis Helin
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1990
24754 Zellyfry

'*24754 *Zellyfry'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la japanaj astronomoj Tsutomu Hioki kaj Shūji Hayakawa elde Okutama (distrikto de Tokio).

## Nomo 
Ĝi ricevis la nomon de la tradicia manĝaĵo *Zellyfry*, farita el terpomo kaj gomboj. La *Zellyfry* similas la japanan korokkon (japane : コロッケ) sed ne havas buteron. La nomo de tiu manĝaĵo venas de la fakto, ke ĝi similas al "*zeni''", iama japana monero. Ĝiaj originoj estas en la rusa-japana milito kaj la ĉina legoma manĝuo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Tsutomu Hioki
Kategorio:Malkovrita de Shuji Hayakawa
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1992
24778 Nemsu

'*24778 *Nemsu'''* estas asteroido de la interna asteroida zono, do ano de la hungaria familio, malkovrita la  de la usona astronomino Carolyn S. Shoemaker kaj de la kanada astronomo David H. Levy elde la Monto Palomar (Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo aludas al la Ŝtata Universitato de Nov-Meksiko ( aŭ *Nemsu''), kiu disvolvis unu el plej antaŭeniraj astronomiaj programoj en Usono. Dum la kriza jaroj de kosma disvolvo de la 1960-aj kaj 1970-aj jaroj, tiu patrola programo provizis nemalhaveblajn bildojn pri planedoj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Carolyn S. Shoemaker
Kategorio:Malkovrita de David H. Levy
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1993
Fotofino

[eta|300px|Fotofino en la [Troto|trotkurado ]]
[eta|300px|Finliniofoto de [Remado|remboato]]
**Fotofino** okazas kiam pluraj partoprenantoj de sporta konkuro preskaŭ samtempe atingas la finlinion tiel, ke estas malfacile ĝis neeble determini per la nuraj okuloj, kiu el ili estas la gajninto.

Antaŭ la enkonduko de elektronika observado preskaŭ samtempaj finantoj estis taksataj kiel samtempaj finantoj. Dum la daŭro de la 20-a jarcento elektronika observado, kaj ligitaj tre rapidaj fotokameraoj, estis enkondukitaj kiel helpiloj.

Kategorio:Fotado
Kategorio:Sporto
Korea budhismo

[eta|Bildo de [budho Gotamo ĉe la groto Seokguram ĉe la templo Bulguksa en Sudkoreio.]]

**Korea budhismo** distingiĝas de aliaj formoj de budhismo per sia peno solvi kion estas konsideritaj malkonsistoj en Mahajana budhismo. Koreaj bikŝuoj de frua korea budhismo kredis, ke la tradicioj, kiujn ili ricevis el fremdaj landoj estis interne malkonsistaj. Por sin direkti al tio ĉi, ili disvolvis novan holisman teniĝon antaŭ budhismo. Tiu ĉi teniĝo estas karakteriza de preskaŭ ĉiuj grandaj koreaj pensuloj kaj rezultis en diversa vario de budhismo, kiu estas *Tongbulgyo* (*Interpenetrita budhismo*), formo, kiu celis konkordigi ĉiujn disputojn (principo nomata *hwajaeng* 和諍) de koreaj erudiciuloj. Koreaj budhanaj pensuloj fajlis la ideojn de siaj antaŭuloj en diversan formon.

## Referencoj 
Kategorio:Budhismo en Koreio
Kategorio:Budhismaj skoloj
24779 Presque Isle

'*24779 *Presque Isle''''' estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la usona astronomino Carolyn S. Shoemaker kaj de la kanada astronomo David H. Levy elde la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝi ŝuldas sian nomon al la Universitato de Majno en Presque Isle (nordo de Majno). Fama pro siaj streboj en majstra eduko, Presque Isle freŝdate kompletigis modelon de la sunsistemo longan de 65&nbsp;km, kiu etendiĝas de la centro de la kampuso ĝis la enirejo de la aŭtovojo.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Carolyn S. Shoemaker
Kategorio:Malkovrita de David H. Levy
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1993
Mirinda Kvaropo

eta|dekstra|250px|Personoj kostumitaj kiel *Fantastic Four* kaj
*She-Hulk*, Dragon Con 2011
eta|dekstra|250px|La logoo de la Mirinda Kvaropo
La **Mirinda Kvaropo**, , estas fikcia superheroa teamo de Marvel Comics, ĝi aperis en novembro de 1961 kaj estis kreita de verkisto-redaktoro Stan Lee kaj pentristo/kunlaboranto Jack Kirby.

La kvar individuoj tradicie asociitaj kun la Mirinda Kvaropo, kiuj akiris superpotencojn post influo de kosmaj radioj dum scienca misio al kosmo, estas:

* **Sinjoro Mirinda** (Rid Riĉards), scienca geniulo kaj la gvidanto de la grupo, kiu povas disstreĉi sian korpon al nekredeblaj longecoj kaj formoj;
* **Nevidebla Virino** (Suzana "Sju" Ŝtorm), poste edziniĝinta al Rid, kiu povas fariĝi nevidebla kaj generi potencajn fortajn kampojn;
* **Torĉo-Viro** (Ĝonni Ŝtorm), pli juna frato de Sju, kiu povas generi kaj regi flamojn kaj flugi;
* **Aĵo** (Ben Grimm), ilia grumblema, sed homama amiko, eksa altlerneja futbala stelo kaj altlerneja ĉambrokunulo de Rid, bona piloto, kiu posedas treegan superhoman forton, fortikecon kaj reziston pro la naturo de sia ŝtoneca karno.
Ili vivas en Baxtera konstruaĵo, esploras Negativan Zonon,

Ilia ĉefa kontraŭulo estas la superkrimulo *Doctor Doom* (Doktoro Fatalo).

Malamikoj de la Mirinda Kvaropo: Pupa Majstro (Puppet Master), Super-Skrulo, Galaktus, Ronan, Talpa Viro (Mole Man), Terura Kvaropo (Sorĉisto kaj aliaj). Ruĝa Fantomo (Red Ghost), Draka Viro (Dragon Man), Maximus.

Iliaj amikoj: She-Hulk, Nehomoj, Nigra Pantero, Arĝenta Surfisto.

Kategorio:Superherooj
Kategorio:Marvel-figuroj
Kategorio:Fikciaj familioj
Kategorio:Persongrupoj
Budagoŝo

**Budagoŝo** (, *Buddhaghoṣa*; ; ) estis hinda Teravada budhana komentisto kaj erudiciulo. 

## Referencoj
Kategorio:Teravado
Kategorio:Barataj bikŝuoj
24794 Kurlando

**24794 Kurlando** estas asteroido de la ĉefa asteroida zono
malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst
elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.

Kurlando aŭ Kuronio estas la iama nomo de la distriktoj Zemgalio kaj Kurzeme en la nuna Latvio. Regata de 1201 ĝis 1561 de la Germanaj Kavaliroj, de 1562 ĝis 1795 Kurlando estis ligita al Pollando. Dum la 18-a jarcento la lando estis regata de talentaj judaj laboristoj, metiistoj kaj kerno de inteligencio.

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1993
(24806) 1994 RH9

**(24806) 1994 RH9** estas marsrenkonta asteroido (ekstera tanĝanto) malkovrita la  de la teamo de la astronomia kampanjo *Spacewatch*, elde la Nacia Observatorio de Kitt Peak, proksime de Tucson (Arizono, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Spacewatch
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1994
(24809) 1994 TW3

**(24809) 1994 TW3** estas marsrenkonta asteroido (ekstera tanĝanto) malkovrita la  de la usona astronomino Eleanor Francis Helin elde la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Eleanor Francis Helin
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1994
24761 Ahau

'*24761 *Ahau''''' estas tre malgranda marsrenkonta kaj terrenkonta apolona asteroido malkovrita la  de la usonaj geedzoj geastronomoj Carolyn S. Shoemaker kaj Eugene M. Shoemaker elde la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝi ricevis la nomon de la suna dio Kiniĉ Ahau de la majaa mitologio. Li estis patrono de la urbo Izamal kaj supoze vizitis ĝin ĉiujtage je tagmezo. Li malsupreniris sub formo de makao kaj konsumis pretigitajn oferaĵojn. Kiniĉ Ahau estas ordinare montrita kun trajtoj de jaguaro.

* La  ĝi pasis al 0,106583 AU (15,945 milionoj da km) de Tero.
* La  ĝi pasos al 0,101298 AU (15,154 milionoj da km) de nia planedo.
* La  ĝi pasis al 0,0988950 AU (14,794 milionoj da km) de Marso
* La  ĝi pasos al 0,0819764 AU (12,264 milionoj da km) de Marso.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Apolonaj asteroidoj
Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Terrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Carolyn S. Shoemaker
Kategorio:Malkovrita de Eugene M. Shoemaker
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1993
Ajn

La **ʿayn** (arabe ﻋﻴﻦ, *ʿayn*) estas la dekoka litero de la araba alfabeto. Reprezentas la fonemon . En la abjad-numeraloj havas la valoron de 70.

## Vidu ankaŭ 
* Araba alfabeto
* O (latina litero)
* ʿAin (fenica litero)
* ʿAyin (hebrea litero)

## Referencoj 
Kategorio:Arabaj literoj
Tim Kaine

**Timothy Michael KAINE**, kutime nomata **Tim Kaine**, estas la vicprezidenta kandidato de la usona Demokrata Partio en 2016. Li estas usona senatano el Virginio, kaj servis antaŭe kiel estro de la estraro de la partio, kiel guberniestro de Virginio, kiel vicguberniestro de Virginio, kaj kiel urbestro de Richmond. Li naskiĝis la .

## Fonto 
Bazita sur la angla Vikipedio.

Kategorio:Usonaj advokatoj
Kategorio:Usonaj politikistoj
Kategorio:Usonaj romkatolikoj
Kategorio:Katolikaj misiistoj
Kategorio:Grandaj Krucoj de la Ordeno de Izabela la Katolikino
Kategorio:Guberniestroj de Virginio
(24814) 1994 VW1

**(24814) 1994 VW1** estas marsrenkonta asteroido, ekstera tanĝanto, malkovrita la  de la aŭstralia astronomo Gordon J. Garradd elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Gordon J. Garradd
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1994
Rajdantoj de la Apokalipso

La '''Kvar Rajdantoj de l' Apokalipso''' estas la kvar kavaliroj priskribitaj en la unua parto de la sesa ĉapitro de Apokalipso. La ĉapitro parolas pri pergameno en la dekstra mano de Dio fermita per sep sigeloj, en tiu sceno Jesuo Kristo malfermas la unuajn kvar sigelojn, liberigante ĉi tiujn rajdantojn kun ĉevaloj blanka, ruĝa, nigra kaj flaveca. Laŭ la ekzegezo ili estas bildigo kaj alegorioj pri la venko aŭ konkero aŭ nigra morto, la milito, la malsato kaj la morto, respektive, kvankam nur ĉi lasta ricevas tiun nomon.

Kvankam la rajdantoj aperas tre mallonge en la libro, ili iĝis gravaj pro la kvanto de artaj reprezentaĵoj kaj pro la influo kiun ili havis en la okcidenta kulturo.

## Referencoj 
Kategorio:Apokalipso
Kategorio:Kristana eskatologio
Kategorio:Personigoj
Kategorio:Eskatologio
La Movado (1909)

***La Movado*** estas nomo de revuo, kiun fondis kaj redaktis Emile Houbart en 1909. Ĝi aperis ĝis julio 1914, poste de oktobro 1923 ĝis 1933. Formato 33x25. Estis “plej efika propagandilo ilustrita, bonstila, interesa, tute aktuala centra franca organo.”

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Jarkolektoj de *La Movado* en la Kolekto por Planlingvoj kaj Esperantomuzeo

Kategorio:Esperanto-gazetoj
József Vekerdi

**József Vekerdi** [jOĵef], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Vekerdi József** estis hungara bibliotekisto, lingvisto, tradukisto. Lia patro estis Béla Vekerdi, lia frato estis László Vekerdi.

József Vekerdi http://mek.niif.hu/00000/00019/html/v/i014361.htm naskiĝis la  en Debrecen, li mortis la  en Budapeŝto.
 
## Biografio 
József Vekerdi komence lernis en kolegio de sia naskiĝurbo, poste en Budapeŝto, kie li akiris diplomon en 1950 en Scienca Universitato Péter Pázmány. Inter 1950 kaj 1956 li estis asistanto samloke kaj li instruis la rusan lingvon en instituto Lenin. En 1955 li kandidatiĝis, en 1979 li doktoriĝis antaŭ la Hungara Scienca Akademio. Li partoprenis en la Hungara revolucio de 1956, tial poste li estis kondamnita je 3 jaroj. Inter 1960–1963 li estis helplaboristo en fabriko, poste li havis postenon en Tutlanda Biblioteko Széchényi. En la studjaro 1992 li estis direktoro de kolegio Eötvös, poste li revenis al la biblioteko. En 2002 li pensiuliĝis, tamen poste 6 jarojn li instruis la sanskriton. Li ricevis signifan premion en 2002. Li okupiĝis pri lingvoj de Indio.
 
## Elektitaj kontribuoj 
* *A Hulladémon huszonöt meséje. Szanszkrit tündérmesék* (1963) - sanskritaj fabeloj
* *Mahábhárata, Rámájana* (1964) - kompilado
* *A cigány népmese* (La cigana fabelo), (1974) - studo kaj antologio
* *A magyarországi cigány kutatások története* (1982)
* *Vágyzuhatag* (1997) - tradukaĵoj
* *A gömböcfiú. Erdélyi cigány mesék* (2002) - kun iu alia
 
## Fontoj 
* http://librarius.hu/2015/09/29/elhunyt-vekerdi-jozsef/
* http://nemzetikonyvtar.blog.hu/2015/10/01/vekerdi_jozsef_nyelvesz_indologus_konyvtarunk_egykori_munkatarsa_emlekere

Kategorio:Hungaraj bibliotekistoj
Kategorio:Hungaraj lingvistoj
Kategorio:Hungaraj tradukistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj hindologoj
Béla Iván

**Béla IVÁN,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Iván Béla** estas hungara kemiisto, profesoro, membro (korespondanta en 2013, ordinara en 2019) de Hungara Scienca Akademio.

Béla Iván http://somogyjad.blog.hu/2012/01/30/ivan_bela naskiĝis la  en Nagyatád.

## Biografio 
Béla Iván frekventis bazlernejon en sia naskiĝurbo, gimnazion en Kaposvár, poste li akiris diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1975. Post la bakalaŭro li eklaboris en esplora akademia instituto. En 1983 li doktoriĝis en la menciita universitato kaj ankaŭ kandidatiĝis. Li doktoriĝis antaŭ la Hungara Scienca Akademio en 1992, post 3 jaroj la universitata habilitiĝo okazis. Inter 1978-1980 li esploris en universitato en Akron (Ohio), post jaroj ankaŭ en aliaj urboj de Usono. En la 1990-aj jaroj li estis gastoprofesoro en Danio kaj Germanio. Ekde 1999 li instruas en Universitato Loránd Eötvös kiel privata profesoro. Li ricevis ĉefe hungarajn premiojn inter 1975-2015. Li okupiĝas pri polimeroj.  

## Elektitaj kontribuoj 
* *AB + C → A + BC egyenlettel jellemezhető reakciók Polányi-típusú, kétdimenziós potenciálfelületének vizsgálata* (1977) - kun aliaj
* *Wirkung von PVC-Stabilisatoren unter dynamischen und statischen Bedingungen* (1984) - kun aliaj
* *Slow Initiation by tert-Butoxybenzenes in Living Cationic Polymerization of Isobutylene (1995) - kun aliaj
* *Polimerizácós reakciók* (2006)
* *Makromolekuláris építészet funkciós polimerekkel'' (2016)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografieto kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva intervjuo 

Kategorio:Hungaraj kemiistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Tibor Venkei

**Tibor Venkei,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Venkei Tibor** estis hungara kuracisto, onkologo, haŭtkuracisto, profesoro.

Tibor Venkei http://tudosnaptar.kfki.hu/historia/egyen.php?namenev=venkeiű naskiĝis la  en Szeged, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Tibor Venkei frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste li akiris medicinan diplomon en Scienca Universitato Ferenc József en 1930. Post siaj studoj li laboris en kliniko (ekde 1935 kiel asistanto), interrompe li kelkfoje li estis en Vieno kaj parizo helpe de stipendioj. En 1940 li estis nomumita privata profesoro, tamen li estis ĉefkuracisto en tiam hungaraj urboj Szatmárnémeti kaj Nagyvárad. Ekde 1944 li laboris en Budapeŝto. Inter 1950 kaj 1954 li estis armea kuracisto kun rango subkolonelo, poste li estis institutestro. En 1964 li doktoriĝis antaŭ la Hungara Scienca Akademio, ekde 1968 li instruis en Medicina Universitato de Szeged kiel titulara universitata profesoro.
 
## Elektitaj kontribuoj 
* *Early diagnosis, pathohistology and treatment of malignant tumours of the skin* (1965) kun iu alia
* *A bőrrák korai diagnózisa és kezelése* (1978)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj onkologoj
Kategorio:Hungaraj haŭtkuracistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Luterana Teologia Universitato

La **Luterana Teologia Universitato** origine hungare *Evangélikus Hittudományi Egyetem* estas malgranda eklezia universitato en Budapeŝto, en distrikto Zugló. En Hungario ĝi estas la sola tia universitato. En la universitato instruas 15 pedagogoj 150 studentojn.
## Historio 
Historio de la universitato komenciĝis en 1557 en Sopron, tiam oni fondis *latinan lernejon*. En 1892 ĝi prenis novan nomon *Luterana Teologia Altlernejo,* baldaŭ ĝi aliĝis al Universitato de Pécs, sed la kampuso restis en Sopron. En 1951 la kampuso translokiĝis al Budapeŝto havanta novan nomon *Luterena Teologia Akademio.* En 1998 la akademio estis levita al universitato.

## Situo 
La kampuso situas sola en placo en proksimeco de Preĝejo Sankta Antonio (Zugló). En la ĉefdomego troviĝas ankaŭ la biblioteko. Apartenaĵo de la kampuso estas kolegio iomete for.

## Katedroj 
* katedro pri Hebrea Biblio
* katedro pri Nova Testamento
* katedro pri eklezihistorio
* katedro pri sistema teologio
* katedro pri praktika teologio
* katedro pri religio- kaj socio-scienco
* katedro pri eklezia muziko
La universitato donas diplomojn MA, BA, Ph.D

## Elektitaj studentoj 
* Zoltán Csepregi
* Tamás Fabiny
* István Jánosy
* Károly Frigyes Karner
* Lajos Szabó (rektoro)
* Imre Szebik

## Elektitaj instruistoj 
* Zoltán Csepregi (rektoro)
* Tamás Fabiny
* Károly Frigyes Karner
* Imre Sulyok (komponisto)
* Lajos Szabó (rektoro)

## Fontoj 
* ĉefpaĝo
* http://textuarium.uw.hu/ehe/kapcsolat.html

Kategorio:Universitatoj de Budapeŝto
Laŭvalora imposto

**Laŭvalora imposto** (latine *ad valorem,*) estas imposto, kies kvanto estas bazita sur la valoro de transakcio aŭ de havaĵo. Ĝi estas tipe postulebla dum transakcio, kiel en la kazo de venda imposto aŭ aldonvalora imposto (AVI). Aldonvalora imposto ankaŭ povas esti ĉiujare postulebla, kiel en la kazo de propraĵa aŭ biena imposto, aŭ kun alia signifa okazaĵo (ekz. hereda imposto, elmigra imposto, aŭ tarifo). En kelkaj landoj, sigela imposto estas ia laŭvalora imposto.

## Venda imposto 
Venda imposto estas konsuma imposto postulebla ĉe la butiko aŭ alia vendoloko por certaj varoj kaj servoj. Kutime la registaro fiksas la imposton kiel ia procento de la podetala prezo. Ekzistas kutime listo de sendevigoj. La imposto povas esti porcio de la prezo (impost-inkluziva) aŭ povas esti aldonita ĉe la vendoloko impost-ekskluziva). Aldonvalora imposto ideale estas justa, havas altan observoftecon, estas malfacila eviti, estas postulebla ĉiufoje kiam oni vendas objekton dum podetala komerco, kaj estas simpla kalkuli kaj simpla kolekti. Konvencia aŭ podetalvenda imposto klopodas atingi tiujn celojn pagigante la imposton nur sur la fina uzanto, male al malnetenspeza imposto pagigita pri la intervenaj komercoj, kiuj aĉetas materialojn por produktado aŭ ordinaraj agad-elspezoj antaŭ la liverado de la varo aŭ servo al la merkato. Tio malhelpas la tiel-nomitan imposto-kaskadon aŭ -piramidon, en kiu oni pli ol unufoje impostas objekton laŭvoje de produktado ĝis fina podetalvendo. Ekzistas pluraj specoj de vendaj impostoj: vendistaj impostoj, konsumantaj akcizoj, detaltransakciaj impostoj aŭ aldonvaloraj impostoj.

## Aldonvalora imposto 
Aldonvalora imposto (AVI, angle *value-added tax*, VAT), aŭ imposto pri varoj kaj servoj (IVS, angle *goods and services tax*, GST), estas imposto sur interŝanĝoj. Ĝi estas pagigita sur la kroma valoro, kiu rezultas de ĉiu interŝanĝo. Ĝi devias de venda imposto ĉar venda imposto estas pagigita sur la tuta valoro de la interŝanĝo. Tial, AVI estas neŭtrala pri la nombro da trairejoj kiuj ekzistas inter la produktanto kaj la fina konsumanto. AVI estas pera imposto, alivorte, la imposto estas postulebla de iu, krom la persono kiu fakte portas la impostokoston (nome la vendisto prefere ol la konsumanto). Por eviti duoblan imposton sur fina konsumo, eksportaĵoj (kiuj de difino eksterlande konsumiĝas) kutime ne estas kondiĉaj de AVI, kaj AVI pagigita sub tiaj cirkonstancoj estas kutime repagebla.

## Notoj 
Kategorio:Impostoj
Ĝabir ibn Hajjan

**Ĝabir**, plennome **Abū Mūsā Ĝābir ibn Ḥajjān** (ابو موسی جابر ابن حیان, latinigite **Geber**; ankaŭ *Jeber* kaj *Yeber*; 721-815), ankaŭ konata kiel Gebero, estis araba alkemiisto, polimato, astronomo, astrologo, inĝeniero, geografo, filozofo, fizikisto, apotekisto kaj kuracisto. La unuaj arabaj skribaĵoj pri alkemio estas atribuitaj al li kaj al li oni kreditas pli ol 300 librojn pri filozofio, 1300 librojn pri mekanikaj rimedoj kaj milita maŝinaro, kaj pli ol unu cento da verkoj pri alkemio. Li aktivis kiel alkemiisto en urbo Bagdado.

Li estis nomata la "patro de la araba kemio" de la eŭropanoj. Lia etna origino ne estas bone konata, kvankam la plejmulto el la fontoj atribuas al li la araba aŭ persa deveno. Gebero respondecas pri la enkonduko de la eksperimentoj en alkemio, tiel kiel la elpenso de pluraj procedoj uzataj en la Moderna Kemio, samkiel la sintezoj de la nitrata kaj klorida acidoj, la distilado kaj kristaliĝo. Krome li aparte konatas pro tio, ke li teorie postulis la ekziston de ia Ŝtono de la saĝuloj, mita objekto, kiu ŝanĝus nenoblajn metalojn en oron kaj ankaŭ donus senmortecon al la posedanto. La serĉado de tia postulata Ŝtono de la saĝuloj iĝis unu el la ĉefaj celoj de la mezepoka alkemio.

## Biografio 
Li estis filo de Hayyan al-Azdi, apotekisto en la tribo de Azd, arabo kiu elmigris el Jemeno al Kufa, en la nuntempa Irako, dum la kalifa regado de la Omajadoj. Lia patro Hayyan apogis la Abasidojn, oponantojn de la Omajadoj, kaj estis sendita de ili al la Ĥorasana provinco, en la nuntempa Irano, por sukcesi la apogon de tiu gento por ilia kaŭzo. Kaptita de la Omajadoj li estis ekzekutita. Lia familio fuĝis al Jemeno, tie kie Geber naskiĝis kaj ekstudis la Koranon, matematikon kaj aliajn sciencojn per iu lernejestro konata kiel Harbi al-Himyari. Tuj kiam la Abasidoj ekprenis la povon, Gebero revenis al Kufa, tie kie li pasis la plejparton de sia kariero.

## Literaturo 
* Universidade Federal de Campina Grande 
* Crystalinks.com
* Encyclopædia Britannica 
* New World Encyclopedia
* History of Alchemy
* mvslim.com 
* Biblioteca Digital Mundial

## Vidu ankaŭ 
* Apolonio de Tiano (40-120)
* Hârun Al-Raschid (763-809)
* Aviceno (980-1037)
* Paracelsus (1493-1541)
* Johann Joachim Becher (1635-1682)
* Henry Corbin (1903-1978)
* Hermeso Trismegisto (1330 a. K.)
* Pitagoro (570 a. K. - 495 a. K.)
* Klaŭdo Galeno (121-216)
* Paracelsus (1493-1541)
* Hipokrato (460 a. K. - 370 a. K.)

## Referencoj 
Kategorio:Arabaj alkemiistoj
Kategorio:Arabaj kuracistoj
Kategorio:Persaj kuracistoj
Kategorio:Arabaj filozofoj
Kategorio:Persaj filozofoj
Kategorio:Persaj astrologoj
Kategorio:Arabaj astrologoj
Kategorio:Persaj kemiistoj
Kategorio:Arabaj kemiistoj
Kategorio:Hermetikismo
Kategorio:Omajada kaliflando
Kategorio:Universalaj kleruloj