open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
László Marsall

**László Marsall** [lAslO marŝal], hungare **Marsall László** estis hungara poeto.

László Marsall naskiĝis la  1933 en Szeged.

## Biografio 
László Marsall frekventis gimnazion en Orosháza kaj Budapeŝto, poste plulernis en universitato, kiun li ne finlernis. Li lernis la poemarton de Sándor Weöres, dume li laboris ekzemple en Hungara Radio. Ekde 1971 li estas liberprofesia poeto. Li edziĝis trifoje havanta 2 filojn. Li ricevis premion Kossuth en 2002, inter 1984-2008 ankaŭ aliajn premiojn.

## Verkaro (elekto) 
* 11 poemolibroj inter 1970-2005, ekzemple *Vízjelek* (Akvomarkoj) debuta poemaro 1970; *Szerelem alfapont* 1977; *Egy világ mintája* 1987; *Pókhálófüggvények* 1998; *Holnapután?* (Postmorgaŭ?) 2005
* teatraĵoj: *Tatus és szörnyei* - kolekto de teatraĵoj - 1999

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Marsall
Imre Oravecz

**Imre Oravecz** [oravec], hungare **Oravecz Imre** estis hungara verkisto, profesoro kaj tradukisto.

Imre Oravecz naskiĝis la  1943 en Szajla.

## Biografio 
Imre Oravecz frekventis universitaton en Debrecen, poste pro politikaĵo li ne rajtis instrui. En 1973 helpe de stipendio li plulernis en Usono. Inter 1982-1994 li redaktis gravan literaturan revuon, dume li instruis en usona universitato. En la 1990-aj jaroj li ĵurnaladis kaj edukis en universitato. Li ricevis premion Kossuth en 2003, inter 1970-2008 ankaŭ aliajn premiojn.

## Verkaro (elekto) 
* 7 poemolibroj inter 1972-2002, ekzemple *Héj* (Ŝelo) 1972; *A hopik könyve* 1983; *Válogatott költeményei* (Elektitaj poemoj) 2000
* romano: *Ondrok gödre* 2007
* tradukaĵoj, ekzemple de Paul Celan

## Fontoj 
Oravecz
Oravecz
Oravecz
Domokos Varga

**Domokos Varga** [domokoŝ], hungare **Varga Domokos** estis hungara verkisto kaj ĵurnalisto. Liaj fratoj estis Balázs Vargha (bibliotekisto) kaj Tamás Varga, lia filo estis András Vargha.

Domokos Varga naskiĝis kiel *Vargha Domokos* la  1922 en Kunszentmiklós. Li mortis la  2002 en Budapeŝto.

## Biografio 
Domokos Varga frekventis ricevis diplomon pri arbarokultivado en 1944, poste li eklaboris en Debrecen. Ekde 1946 li komencis ĵurnaladi en diversaj periodaĵoj. En 1948 li edziĝis baldaŭe havanta 7 gefilojn. Inter 1949-1952 li apartenis al stabo de Hungara Radio en Budapeŝto. En 1956 li partoprenis en la revolucio, tial li estis kondamnita je 2 jaroj. Poste li laboris kiel inĝeniero pri arbaroj ĝis 1968, poste denove li ĵurnaladis. Li ricevis premion Kossuth en 2002, ekde 1973 ankaŭ aliajn premiojn.

## Verkaro (elekto) 
* *Ormai Árpádné sztahanovista szövőnő élete és munkamódszere* (Vivo kaj labormetodo de staĥanovista teksistino Árpádné Ormai) 1951; *Kutyafülűek* 1966; Ottó Herman 1967; *Európa születése* (Naskiĝo de Eŭropo) 1973; *Vér és arany. Magyarország 1849-1918 között* (Sango kaj oro. Hungario inter 1849-1918) 1982; *Ritkaszép magyar népmesék* (Belegaj hungaraj popolfabeloj) 1998; *Íróiskola* (Lernejo por verkistoj) 2001

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Varga
Varga
Katalin Beyer Murádin

**MURÁDIN BEYER Katalin** estas rumania hungara arkitektino. Ŝi naskiĝis en Târgu Mureș la 5-an de oktobro 1942. Ŝi estas la edzino de arthistoriisto Jenő Murádin kaj patrino de historiisto János Kristóf Murádin, la pli aĝa fratino de Gábor Beyer. 
## Biografio
Katalin Beyer diplomitiĝis en 1970 en altlernejo Ion Mincu de Bukareŝto. De 1990 ŝi instruas en la teknikuniversitato de Kluĵo. Ŝi estas de 1998 universitata profesorino, katedrestrino. Ŝi doktoriĝis en 1984 pri temo de popolkonstruado de Háromszék. 
## Fonto
*Artportal.hu 
*RMIL 
**Erdélyi magyar ki kicsoda*, 2010.

Kategorio:Rumanujaj hungaraj arkitektoj
János Kristóf Murádin

**MURÁDIN János Kristóf** estas rumania hungara historiisto. Li naskiĝis en Târgu Mureș la 1-an de novembro 1980. Li estas la filo de arthistoriisto Jenő Murádin kaj de arkitektino Katalin Beyer Murádin. 
## Biografio
János Kristóf Beyer diplomitiĝis pri historio en UBB de Kluĵo en 2004. Ĝis 2008 li instruis en UBB, poste en Universitato Sapientia EMTE. Lia ĉefa esplortemoj estas: la frontrairo en 1944 tra Kluĵo, deportado de hungaraj civiloj el Kluĵo en Sovetunion, hungaraj kulturinstitucioj en Kluĵo inter 1944 kaj 1948.
## Fonto
**Erdélyi magyar ki kicsoda*, 2010.

Kategorio:Rumanujaj hungaraj historiistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Rumanio
Attila László (patro)

**LÁSZLÓ Attila** [la:slo:] estas rumania hungara instruisto, ĥorestro, komponisto. Li naskiĝis en Cristuru Secuiesc la 28-an de majo 1933. Li estas la patro de aktoro Attila László.

## Biografio 
Attila Laszló akiris diplomon de bazlerneja instruisto en la Ŝtata Porinstruista Instituto de Cristuru Secuiesc en 1952, poste li diplomitiĝis en 1964 pri muzikpedagogio en Târgu Mureș. Inter 1964 kaj 1968 li estis muzikinstruisto en Vlăhița, poste ĝis 1974 direktoro de Popolkreaĵdomo de Distrikto Covasna de Sfântu Gheorghe. Ĝis 1993 li estis denove muzikinstruisto, ĥorestro de Hungara Virĥoro kaj de miksĥoro *Cantus Firmus*. Li estas prezidanto de Romániai Magyar Dalosszövetség.

## Komponaĵoj 
* *Balogh Józsi balladája*, kantludo, 1971;
* *Felsőrákosi népdalok*, Sfântu Gheorghe, 1977.

## Fonto 
* *Erdélyi magyar ki kicsoda*, 2010.

Kategorio:Rumanujaj hungaraj komponistoj kaj muzikistoj
Endre Lazányi

**LAZÁNYI Endre** [laza:nji] estis rumania hungara biologo. Li naskiĝis en Deĵo la 14-an de majo 1914, kaj mortis en Marghita la 10-an de aŭgusto 2009.

## Biografio 
Endre Lazányi diplomitiĝis en la Universitato Ferdinando la 1-a de Kluĵo (1935). Li instruis en Alba Iulia (1937-40) kaj en Deĵo (1940-44). De 1945 li instruis en la Universitato Bolyai de Kluĵo, kie li estis asistanto de Lajos Csík, sub kies gvido li akiris la titolon de doktoro pri biologiaj sciencoj (1947). De 1948 li estis la organizinto de hungara sekcio de la Agrikultura Altlernejo de Kluĵo, adjunkto, resp. universitata profesoro.

## Libroj 
* *A kukorica nemesítése* (1955);
* *Fontosabb termesztett növényeink ivaros szaporodásáról* (1957);
* *Átöröklés és evolúció* (1983).

## Fonto 
* Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj biologoj
László Bertók

**László Bertók** [lAslO], hungare **Bertók László** estis hungara verkisto, poeto kaj bibliotekisto.

László Bertók naskiĝis la  1935 en Vése kaj mortis la 14-a de septembro 2020.

## Biografio 
László Bertók akiris abiturienton en Csurgó, sed dum lernado liaj poemoj aperis en ĵurnalo. Poste li eklaboris, ekzemple inter 1959–1965 en biblioteko de Nagyatád. En 1963 li edziĝis baldaŭe havanta filon. Inter 1959-1963 li frekventis ĉeflernejon en Pécs. En 1964 li studvojaĝis al Parizo. Poste li laboris en diversaj bibliotekoj. Ekde 1975 li apartenis al stabo de literatura revuo, post 2 jaroj li estris bibliotekon de Pécs. En 1996 li emeritiĝis. Li ricevis premion Kossuth en 2004, inter 1964-2009 ankaŭ aliajn premiojn.

## Verkaro (elekto) 
* prozoj, ekzemple *Így élt Csokonai Vitéz Mihály* (Tiel vivis Mihály Csokonai Vitéz) 1973; *Így élt Vörösmarty Mihály* (Tiel vivis Mihály Vörösmarty) 1977
* 22 poemolibroj, ekzemple *Lengő fényhidak* 1964; *Ágakból gyökér* 1984; *Válogatott versek* (Elektitaj poemoj) 1999; *A város neve* (Nomo de la urbo) 2009

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Hungaraj verkistoj
Kategorio:Hungaraj bibliotekistoj
Kategorio:Hungaraj poetoj
Katolika Universitato Sankta Koro

La **Katolika Universitato Sankta Koro** (itale *Università Cattolica del Sacro Cuore*) estas itala universitato kun sidejo en Milano. La universitato estis fondita en 1921.

## Lernejoj 
La UCSC proponas ampleksan gamon de gradoj en 14 lernejoj (facoltà). ​​
* Lernejo de Agrikulturo, Piacenza-Cremona (fondita 1951)
* Lernejo de Artoj kaj Filozofio (1923)
* Lernejo de Bankado, Financoj kaj Asekuro Sciencoj (1990)
* Lernejo de Ekonomio 1947)
* Lernejo de Ekonomio, Piacenza-Cremona (1990)
* Lernejo de Edukado (1936)
* Lernejo de Juro (1923)
* Lernejo de Juro, Piacenza-Cremona (1995)
* Lernejo de Matematiko, Fiziko kaj Naturaj Sciencoj, Brescia (1968)
* Lernejo de Medicino, Romo (1958)
* Lernejo de Lingvo Sciencoj kaj eksterlandaj literaturo (1968)
* Lernejo de Politikaj Sciencoj (1926)
* Lernejo de Psikologio (1999)
* Lernejo de Sociologio (2001)

## Elektitaj instruistoj 
* Réka Szemerkényi
* Gabriele Fava

## Eksteraj ligiloj 
* retejo de Università Cattolica del Sacro Cuore

Kategorio:Lernejoj en Milano
Kategorio:Organizaĵoj fonditaj en 1921
Cattolica del Sacro Cuore
Kategorio:Lernejoj fonditaj en 1920-1929
Ernő Kállay

**KÁLLAY Ernő** [ka:lai] estis rumania hungara kuracisto. Li naskiĝis en Budapeŝto la 4-an de marto 1915.

## Biografio 
Ernő Kállay diplomitiĝis pri medicino en Koloĵvaro (1942) kaj li laboris en genetika instituto (1941-44). Li estis lernejkuracisto kaj instruisto pri franca lingvo en Ocland (1947-48), poste ĝis 1960 kuracisto de pulmoflegejo de Odorheiu Secuiesc. De 1964 li laboris en Braŝovo poste en Fogaraŝo (1978-80). Li pensiuliĝis kiel ĉefkuracisto en Braŝovo (1983). Li organizis la Pulmoflegejon en Rupea (1980-82). Li publikis ankaŭ poemojn kaj socitemajn studaĵojn. Li estis unu el redaktoroj de altlerneja gazeto *Március* (1943-44)

## Libroj 
* *Vércsoportvizsgálatok kalotaszegi községekben* (Sanggrupoj en vilaĝoj) (kune kun Lajos Csík, Kv. 1942).
* *Magyar-román vegyesházasságok négy szamosmenti községben* (Hungaraj-rumanaj miksaj geedzecoj en kvar vilaĝoj), Hitel (1944).

## Fonto 
* Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj kuracistoj
Lajos Csík

**CSÍK Lajos** [ĉ:ik lajoŝ] (aŭ CSIK Lajos) estis hungara biologo, genetikisto, fiziologo, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio.

Lajos Csík naskiĝis en Felsőnyárád la 7-an de januaro 1902 kaj mortis en Szeged la 12-an de aprilo 1962.
 
## Biografio
Lajos Csík akiris diplomon en la Universitato de Medicino de Debrecen kaj poste li laboris en la Biologia Esplorinstituto de Tihany kaj en ELTE de Budapeŝto. De 1940 ĝis 1948 li lekciis en la Universitato de Koloĵvaro, poste li laboris denove en Tihany. En 1952 li kandidatiĝis. Li estis unu el organizintoj de la medicinbiologia instituto de Szeged.

 
## Libroj
**Vércsoportvizsgálatok kalotaszegi községekben* (Sangogrupoj en vilaĝoj) (kune kun Ernő Kállay, Kv. 1942).

## Fontoj
*Romániai magyar irodalmi lexikon 
*biografio hungare

Kategorio:Rumanujaj hungaraj biologoj
Kategorio:Hungaraj biologoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Hungaraj fiziologoj
Kategorio:Hungaraj genetikistoj
E.Leclerc

**E.Leclerc** estas komerca firmao de francia origino, kiu vivtenas vendejarojn en pluraj eŭropaj landoj.
Ĝi estas membro de la Eŭropa aĉeta kooperativo *Coopernic*. En 2008, E.Leclerc estas la komerce gvida vendejaro sur la franca teritorio kun 16,4% de la merkato kaj 34,7 miliardoj eŭroj da spezoj. La ĉefa konkura firmao en la nacia merkato estas la entrepreno Carrefour, kun 13,2% de la merkato.

[eta|maldekstra|180px|enirejo de superbazaro en [Var (departemento)|Var, Lazura Bordo]]

## Historio 
* 1948: *Édouard Leclerc* malfermas la unuan superbazaron en Landerneau, Bretonio
* 1956: Komenciĝo de vesta branĉo de la vendejaro
* 1960: La 60-a E.Leclerc-vendejo malfermiĝas en Issy-les-Moulineaux
* 1966: 95 superbazaroj malmembriĝas por esti transprenataj fare de la nova vendejaro Intermarché
* 1979: Leclerc kreas SIPLEC, kompanion por enportado de benzino
* 1985: Leclerc estas la unua kompanio kiu vendas juvelojn ene de superbazaroj kun la koncepto 'Le Manège à Bijoux'.
[eta|360px|superbazaro en *Avermes*, departemento [Allier, Aŭvernjo]]
* 1992: Leclerc malfermas unuan superbazaron en Hispanio kaj startas eŭropan ekspansion
* 1995: Leclerc ĉesas senpage disdoni plastajn sakojn
* 1998: Leclerc iĝas partnero de la programo *Thalasso* en la francia televida kanalo *France 3*
* 2000: Leclerc malfermas unuan superbazaron de Slovenio en Ljubljano la 7-an de junio
* 2007: Leclerc malfermas duan superbazaron de Slovenio en Mariboro la 7-an de novembro
* 2007: Vendoj atingas la sumon de 30 miliardoj da Eŭroj.

Kategorio:Francaj firmaoj
6076 Plavec

'*6076 *Plavec'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la slovaka astronomo Ladislav Brožek elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice, tiam en Ĉeĥoslovakio (nun en Ĉeĥa Respubliko).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la ĉeĥa astronomo *Mirek J. Plavec'', establita en Usono de 1969, profesoro pri astronomio ĉe la Universitato de Kalifornio ĉe Los-Anĝeleso. Li ĉefe studas la striktajn duopajn stelojn, la interagojn kaj la interŝanĝojn de maso inter tiaj steloj.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Ladislav Brožek
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1980
Albert Veress (psikiatro)

**VERESS Albert** [vereŝ] estis rumania hungara psikiatro. Li naskiĝis en Aluniș (Mureș) la 21-an de julio 1948.

## Biografio 
Albert Veress diplomitiĝis en OGYI (1974). Li akiris samloke la titolon de doktoro de medicinaj sciencoj en 1998. De 1980 li laboras en Miercurea Ciuc. De 1994 li estis redaktoro de medicinaj-sanaferaj artikoloj de gazeto Romániai Magyar Szó.

## Libroj 
* *Komisz kamasz* (Csíkszereda 2001; rumane *Afurisitul adolescent* 2006);
* *Fehér halállal lakozol* (Csíkszereda 2001; rumane *Cu moarte albă vei ispăşi*, Csíkszereda. 2002);
* *De la vis la realitate. Balint în România*. (kune kun Éva Veress, Csíkszereda 2003);
* *Balint* (kunaŭtoro Csilla Hegyi, Csíkszereda 2005).

## Fonto 
* Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj neŭrologoj
Kategorio:Hungaraj psikiatroj
Christine Bergmann

**Christine Bergmann** (naskiĝis  en Dresdeno) estas germana politikistino. La -jarulino studis farmacion en la universitato de Lepsiko, poste laboris kiel apotekistino en GDR kaj en 1990 estis la lasta prezidantino de la urba parlamento de Orienta Berlino, samtempe la unusola demokratie elektita. En la ministraro unua de Gerhard Schröder, kiu reprezentis la registaron de Germanio inter la 22-a de oktobro 2002 kaj la 22-a de oktobro 2005, ŝi estis federacia ministrino pri familioj, maljunularo, virinaro kaj junularo.

[eta|maldekstra|Christine Bergmann en [1990]]
Christine Bergmann reprezentas la *Socialdemokratan Partion de Germanio* (SPD).

## Eksteraj ligiloj 
* paĝo pri Christine Bergmann kaj ŝia agado kiel sendependa komisiito de la germania registaro pri trakto de seksa misuzo de infanoj (germane) 
* informo pri ĝi en la retejo de la berlina branĉo de la partio SPD (same germane)

Kategorio:Unua ministraro de Gerhard Schröder
Kategorio:Germanaj politikistoj
Kategorio:Germanaj ministroj
Kategorio:Germanaj ministroj pri infanoj, junuloj kaj familioj
6765 Fibonacci

'*6765 *Fibonacci'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la slovaka astronomo Ladislav Brožek elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice, tiam en Ĉeĥoslovakio (nun en Ĉeĥa Respubliko).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la itala matematikisto *Leonardo Pisano*, konata sub la nomo de Fibonacci (ĉ. 1175 – ĉ. 1250).

La 20-a fibonaĉi-nombro estas precize *6765'', numero de la asteroido.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Ladislav Brožek
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1982
Kategorio:Fibonacci
6077 Messner

'*6077 *Messner''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la ĉeĥa astronomino Zdeňka Vávrová elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice en tiama Ĉeĥoslovakio (nun en Ĉeĥa Respubliko).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la italan montgrimpiston kaj verkiston Reinhold Messner.

## Ecoj 
Ĝia spektra klaso "Sq" indikas "ŝtonan" asteroidon, kies surfaco entenas ĉefe silikatojn de fero kaj de magnezio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Zdeňka Vávrová
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1980
Renate Schmidt

**Renate Schmidt** (naskiĝis  en Hanau) estas germana politikistino. La nun -jarulino en 1961 devis forlasi la gimnazion en Fürth antaŭ la abituro, ĉar ŝia gravedeco en aĝo de 17 jaroj estis konsiderata hontinda por la lernejo. Post edziniĝo kaj naskiĝo de la infano samjare, ŝi edukiĝis kiel programistino en la perpoŝta komercejo *Quelle*. Ŝi iĝis reprezentantino de la firma konsilio de laborprenantoj, kaj sindikata aktivulino. Ekde la jaro 1972 ŝi membras en kaj reprezentas la *Socialdemokratan Partion de Germanio* (SPD).

En la ministraro dua de Gerhard Schröder, kiu reprezentis la registaron de Germanio inter la 22-a de oktobro 2002 kaj formale la 22-a de oktobro 2005 (komisie ĝis la 22-a de novembro), ŝi estis federacia ministrino pri familioj, maljunularo, virinaro kaj junularo.

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala persona retejo de Renate Schmidt

Kategorio:Dua ministraro de Gerhard Schröder
Kategorio:Germanaj politikistoj
Kategorio:Germanaj ministroj
Kategorio:Germanaj ministroj pri infanoj, junuloj kaj familioj
6086 Vrchlický

'*6086 *Vrchlický''''' estas malgranda sed neordinare hela asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la ĉeĥa astronomino Zdeňka Vávrová elde la Observatorio Kleť apud České Budějovice (tiam en Ĉeĥoslovakio, nun en Ĉeĥa Respubliko).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la ĉeĥa poeto kaj tradukisto Jaroslav Vrchlický (realnome Emil Frída, 1853–1912), unu el plej fruktodonaj ĉeĥaj verkistoj. Lia verko inkludas lirikojn, epopeojn, teatraĵojn kaj tradukojn ĉeĥlingven de plej grandaj eŭropaj verkistoj.

## Ecoj 
Ĝia spektra klaso "Sl" indikas "ŝtonan" asteroidon, konsistanta ĉefe el silikatoj de fero kaj de magnezio, sed ĝi ne ricevis nomon.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Zdeňka Vávrová
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1987
6126 Hubelmatt

'*6126 *Hubelmatt'''* estas tre malgranda, tre hela asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la ĉeĥa astronomino Zdeňka Vávrová elde la Observatorio Kleť apud České Budějovice en tiama Ĉeĥoslovakio, (nun en Ĉeĥa Respubliko).

## Nomo 
En 1966 la Astronomia Societo de Lucerno akiris permeson de la urbo por uzi observatorian kupolon, kiu estis en la terenoj de *Hubelmatt*, publika lernejo. Publikaj turneoj okazis ĉe la observatorio ĉiujn mardojn vespere. En 1979 nova observatorio malfermiĝis sur la tegmento de la apuda lernejo, *Hubelmatt Okcidenta''.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Zdeňka Vávrová
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1989
Ferenc Sagyebó

**SAGYEBÓ Ferenc** [ŝadjebo:] estas rumania hungara inĝeniero. Li naskiĝis en Târgu Mureș la 1-an de aprilo 1922. 
## Biografio
Ferenc Sagyebó estis en 1943–44 teknikdizajnisto en Csepel ĉe akcia societo Weiss Manfréd Acél- és Fémművek Rt. Li akiris diplomon de inĝeniero pri mekaniko en 1953 en Kluĵo kaj li doktoriĝis en 1971. De ĉi tiu jaro li lekciis en la sama universitato, inter 1977 kaj 1984 li estis vicdekano de Fakultato de mekaniko. Je la fino de la 1980-aj jaroj A 80-as évek végén Magyarországra települt. Li translokiĝis en Hungarion. 

## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj inĝenieroj
Zsuzsa Szilágyi N.

**SZILÁGYI N. Zsuzsa** [silAdji en ĵuĵa] estas hungara literaturhistoriistino, redaktorino. Ŝi naskiĝis en Kluĵo la 24-an de februaro 1972. Ŝi estas la filino de lingvisto Sándor Szilágyi N., ŝia edzo estis Rumen István Csörsz. 

## Biografio
Zsuzsa Szilágyi N. fariĝis diplomulino en UBB de Kluĵo pri hungara-angla lingvoj kaj ŝi estis de 1995 redaktorino de Kluĵo de libroeldonejo Kriterion Könyvkiadó. De 2000 ŝi vivas en Budapeŝto. De 2005 ŝi estas redaktorino de revuo *Európai Utas*. Havanta edzon ŝi naskis filinon.

## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Hungaraj redaktoroj
Kategorio:Hungaraj literaturhistoriistoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj redaktoroj
Arthur Vákár P.

**VÁKÁR P. Artúr** [va:ka:r] estis hungara redaktoro, ĵurnalisto. Li naskiĝis en Gyergyószentmiklós la 23-an de majo 1879 kaj mortis en Gheorgheni la 21-an de februaro 1958.

## Biografio 
Artúr Vákár P. akiris jurdoktortitolon en 1916. Inter 1902–1905 li finis la aktorlernejon de Budapeŝto. Reveninte en sian naskiĝurbon, li fondis en 1904 la opozician gazeton *Csíkvármegye*, kiu aperis kontinue ĝis 1918. Li estis la fondinto de Gyergyói Múzeum és Könyvtár Egyesület (Unuiĝo de Muzeo kaj Biblioteko), kiu iĝis la bazo de estonta muzeo kun lia kolekto. En 1916 li estis komisaro de Csík. En 1919 post la rumana okupo de la urbo, li devis forlasi la landon. En 1919 kiel kunlaboranto de István Bethlen li estigis en Budapeŝto la Helpficejon por Rifuĝintoj de Transilvanio. Li verkis plurajn teatraĵojn. En 1945 li revenis al Gheorgheni.

## Libroj 
* *Gyergyó­szentmiklós város jövője* (Gyergyószentmiklós 1908);
* *Tanulmány Gyergyószentmiklós város vízvezetéke, csatornázása és közvilágítására* (sl. 1911);
* *Gyilkos-tói kalauz* (sl. 1914).

## Fonto 
* Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Hungaraj redaktoroj
Kategorio:Hungaraj ĵurnalistoj
Marcella Selmeczi

**SELMECZI Marcella** [ŝelmeci], Lokody, estis rumania hungara verkistino, redaktorino pri muzikpedagogio. Ŝi naskiĝis en Călugăreni la 22-an de aprilo 1923 kaj mortis la 25-a de aprilo 2015. Ŝi estis la edzino de János Selmeczi dr., la patrino de komponisto György Selmeczi kaj de violonisto János Selemeczi.

## Biografio
Marcella Selmeczi akiris diplomon pri muzikpedagogio en muzika altlernejo de Kluĵo kaj ŝi instruis en Kluĵo. De 1970 ŝi gvidis memvole 25 jarojn la porinfanan muzikprogramon titolitan *Bújj, bújj, zöld ág* (venu, verda branĉo) de la hungara elsendo de radio de Kluĵo ĝis ties ĉesigo de rumanaj instancoj. Ŝi kunmetis plurajn librojn por infanoj memstare kaj kun kunulaŭtoroj. Ŝi translokiĝis en Hungarion.

## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj redaktoroj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj komponistoj kaj muzikistoj
6082 Timiryazev

'*6082 *Timiryazev'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la ukraina astronomino Ljudmila Vasilievna Ĵuravljova elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno (en tiama Sovetunio, nun en Respubliko Krimeo, *de facto* en Rusio).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la rusan botanikiston kaj fiziologon Kliment Arkadjeviĉ Timirjazev (cirile: *Климент Аркадьевич Тимирязев'', 1843–1920), unu el la fondintoj de la Rusa Lernejo pri Planta Fiziologio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Ljudmila Ĵuravljova
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1982
János Selmeczi

**SELMECZI János** [ŝelmeci] estas hungara violonisto. Li naskiĝis en Kluĵo la 3-an de aŭgusto 1953. Li estas la filo de dirigento György Selmeczi dr. kaj de Marcella Selmeczi, la frato de komponisto György Selmeczi.

## Biografio
János Selmeczi akiris diplomon en 1976 en muzika altlernejo de Kluĵo. Komence li violonludis en filharmonia orkestro de Kluĵo, poste de 1976 ĝis 1984 en Târgu Mureș. De 1985 li vivas en Hungario kaj li estas la primara violonisto de Kvarteto Éder, koncertmajstro de hungara operejo, de festivalorkestro de Budapeŝto, artgvidanto de Camerata Trassylvanica.

## Fonto
**Erdélyi magyar ki kicsoda*, 2010.

Kategorio:Rumanujaj hungaraj violonistoj
Kategorio:Hungaraj violonistoj
6162 Prokhorov

'*6162 *Prokhorov'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la 25-an de septembro 1973 de la ukraina astronomino Ljudmila Vasilievna Ĵuravljova elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno (en tiama Sovetunio, nun en Respubliko Krimeo).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la rusan sovetan matematikiston Jurij Vasiljeviĉ Proĥorov (cirile: *Юрий Васильевич Прохоров''), fakulon pri probablokalkulo kaj unu el la eldonistoj de la Granda Sovetia Enciklopedio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Ljudmila Ĵuravljova
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1973
László Turós

**TURÓS László** [turo:ŝ] estis rumania hungara grafikisto. Li naskiĝis en Florești (Cluj) la 31-an de oktobro 1934 kaj mortis en Kluĵo la 28-an de julio 1987. 

## Biografio
László Turós finis grafikon en la arta altlernejo de Kluĵo (1958). Post mallonga instruado en la porpopola artlernejo de Kluĵo, de 1962 li estis grafikredaktoro de gazeto *Igazság*.

## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj pentristoj kaj grafikistoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj redaktoroj
Werner Müller

**Werner Müller** estis germana industriestro kaj politikisto. Li naskiĝis  en Essen kaj mortis la  samloke. En la ministraro unua de Gerhard Schröder, kiu reprezentis la registaron de Germanio inter la 27-a de oktobro 1998 kaj la 22-a de oktobro 2002, li estis ministro pri ekonomio kaj laboro. Werner Müller estis senpartia, sed elektiĝis en la registaron laŭ propono de la Socialdemokratia Partio de Germanio (SPD). Post la ministra posteno, li de 2003 ĝis 2008 estis prezidanto de la karbomina konzerno RAG en la germana Ruhr-regiono respektive de ties ĥemi-industria branĉo Evonik, kaj de 2005 ĝis 2010 ankaŭ estis prezidanto de la kontrolkonsilio de la germania fervoja konzerno Deutsche Bahn.

Kategorio:Germanaj politikistoj
Kategorio:Germanaj ministroj pri ekonomio
Kategorio:Germanaj ministroj pri laboro
Kategorio:Unua ministraro de Gerhard Schröder
Manfred Stolpe

**Manfred STOLPE**  (naskiĝis  en Stettin, nun pole Szczecin, mortis la ) estis germana politikisto. Li inter la jaroj 1955 kaj 1959 studis juron en la universitato de Jena, kaj de tiam laboris kiel oficisto de la luterana eklezio Berlino-Brandenburgio (en GDR), ekde 1962 kiel oficejestro kaj ĉefsekretario de la luterana eklezio en GDR. Post la disfalo de la komunista reĝimo en GDR kaj la reunuiĝo de Germanio, li ekde la jaro 1990 membras en kaj reprezentas la *Socialdemokratan Partion de Germanio* (SPD), kaj
de 1990 kaj 2002 estis ĉefministro de la germania federacia lando Brandenburgio. En la ministraro dua de Gerhard Schröder, kiu reprezentis la registaron de Germanio inter la 22-a de oktobro 2002 kaj formale la 22-a de oktobro 2005 (komisie ĝis la 22-a de novembro), li estis ministro pri transporto, konstruo kaj urba evoluo.

Malsamopinie diskutiĝas liaj kontaktoj ekde la jaro 1959 al la *Ministerium für Staatssicherheit*, la interna sekreta servo de la komunista reĝimo de GDR, kies tasko estis malkaŝi kaj puni nekomunistajn tendencojn en la loĝantaro.

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala persona retejo de Manfred Stolpe 

Kategorio:Germanaj politikistoj
Kategorio:Dua ministraro de Gerhard Schröder
Kategorio:Germanaj ministroj
Kategorio:Germanaj ministroj pri transporto
Kategorio:Brandenburgio
Kategorio:Ministroprezidantoj de germana federacia lando
Kategorio:Socialdemokratoj
Springs

'''''' estas grandurbo en Sud-Afriko, en provinco Ĥaŭtengo, en Ekurhuleni Metropola Komunumo. La loknomo devenis de fontoj en la areo.

## Bazaj informoj 
* Areo: 172&nbsp;km²
* Loĝantaro: 170.373 (en 2012)
* Supermara alteco: 1618 m
* Horzono: UTC +2 h

## Geografio 
 situas sur altebenaĵo en norda parto de la lando. Johanesburgo troviĝas 50 km.

## Historio 
En 1883 oni fondis bienon en la nuna loko de . Karbo estis malkovrita en la areo en 1887 kaj tri jarojn poste fervojo estis konstruita por transporti la karbon. Oni trovis ankaŭ oron komence de la 20-a jarcento. En 1904 oni fondis vilaĝon kaj en 1908 oni komencis minadi la oron. La vilaĝo ricevis urban statuson en 1912. Fine de la 1930-aj jaroj estis ok orminejoj proksime de Springs, farante ĝin la plej granda unuopa oro-produktanto en la mondo.

## Ekonomio 
Springs estas nuntempe unu el la industriaj centroj de la Witwatersrand. Oni produktas metalaĵojn, kemiaĵojn, paperojn kaj nutraĵojn. En la lando nur tie oni rafinas zinkojn, sed oni prilaboras uraniojn.

## Klimato 
 havas subtropikan klimaton. En januaro la temperaturo estas averaĝe , en junio . Junie estas vintro, tiam malofte frostas kaj neĝas. Jare pluvas iomete pli, ol 700&nbsp;mm, precipe somere pluvas.

## Fontoj 
* Angla Vikipedio
* loĝantaro
* http://www.britannica.com/EBchecked/topic/561412/Springs

Kategorio:Urboj de Sud-Afriko
Walter Riester

**Walter Riester** estas germana politikisto. Li naskiĝis  en Kaufbeuren, do nun estas -jara. En la ministraro unua de Gerhard Schröder, kiu reprezentis la registaron de Germanio inter la 27-a de oktobro 1998 kaj la 22-a de oktobro 2002, li estis ministro pri laboro kaj socia ordo. Post la parlamenta baloto de oktobro 2002 lia ministerio estis malfondita kaj integriĝis en novajn ministeriojn pri ekonomio kaj laboro unuflanke, kaj pri sano kaj socia sekurigo aliflanke. Walter Riester reprezentas la Socialdemokratian Partion de Germanio (SPD), kiu ekde oktobro 2009 en la germania parlamento Bundestag estas partio opozicia. Lia nomo estas forte ligita al la en lia ministra tempo kreita *Riester-Rente*, ŝtate subvenciita privata pensio.

Kategorio:Germanaj politikistoj
Kategorio:Germanaj ministroj pri laboro
Kategorio:Unua ministraro de Gerhard Schröder
6087 Lupo

**6087 Lupo** estas asteroido de la interna asteroida zono, ano de la hungaria familio.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usonaj geedzoj geastronomoj Carolyn S. Shoemaker kaj Eugene M. Shoemaker elde la Observatorio de la Monto Palomar, en kantono San Diego.

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Bob Lupo*, kliŝan vakeron kaj posedanton de la vakera stila restoracio "*The Horsemen Lodge*" en Flagstaff.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Carolyn S. Shoemaker
Kategorio:Malkovrita de Eugene M. Shoemaker
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1988
Karl-Heinz Funke

**Karl-Heinz FUNKE** estas germana instruisto kaj politikisto. Li naskiĝis  en Varel, do nun estas -jara. En la ministraro unua de Gerhard Schröder, kiu reprezentis la registaron de Germanio inter la 27-a de oktobro 1998 kaj la 22-a de oktobro 2002, li ĝis la 12-a de januaro 2001 estis ministro pri nutro, agrikulturo kaj forsto. En januaro 2001, laŭ koalicia decido lia fako ricevis la nomon ministerio pri protekto de konsumantaro, nutro kaj agrokulturo, kaj ĝin transprenis la politikistino Renate Künast de la ekologiisma partio Alianco '90/La Verduloj. Karl-Heinz Funke reprezentas la Socialdemokratian Partion de Germanio (SPD), kiu ekde oktobro 2009 en la germania parlamento Bundestag estas partio opozicia.

Kategorio:Germanaj politikistoj
Kategorio:Germanaj ministroj
Kategorio:Ministroj pri agrikulturo
Kategorio:Unua ministraro de Gerhard Schröder
Brainans

**Brainans** (prononco proksimume "brenan") estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento *Jura*, nomita laŭ la montaro Ĵuraso, en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (). Fine de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento Dole kaj al la kantono Bletterans. 

## Geografio 
La vilaĝo situas sur la ebenaĵo inter Poligny (Jura) kaj Dole.

## Demografio 
fonto :Insee

## Kulturo 
En tiu vilaĝeto "Le moulin de Brainans" ( la muelejo de Brainans) estas de 1995 koncertejo. Tie okazis jam pli ol 1000 koncertoj diverstilaj ( Rokmuziko, Metalroko, Ĵazo, Elektro, Regeo, Bluso, Hiphopo, muziko de la mondo, ktp,...) kiujn spektis pli ol 120 000 personoj.

## Historio 
## Arkitekturaj vidindaĵoj 
## Eksteraj ligiloj 
* [Brainans sur la retejo de IGN(https://eo.wikipedia.org/wiki/IGN)]
* retejo de Brainans
* retejo de Moulin de Brainans

## Notoj kaj referencoj 
Kategorio:Komunumoj de Jura
Reinhard Klimmt

**Reinhard KLIMMT** estas germana politikisto. Li naskiĝis  en Berlino, do nun estas -jara, kreskis en Bramsche-Engter apud Osnabrück kaj post la lernejaj jaroj studis historion en la ŝtata universitato de Sarlando en Saarbrücken kaj Homburg. Reinhard Klimmt ekde 1964 membras en kaj reprezentas la Socialdemokratian Partion de Germanio (SPD), kaj post la studo en la partio havis vastan faskon da profesiaj postenoj. En la ministraro unua de Gerhard Schröder, kiu reprezentis la registaron de Germanio inter la 27-a de oktobro 1998 kaj la 22-a de oktobro 2002, li inter la 29-a de septembro 1999 kaj la 16-a de novembro 2000 estis ministro pri transporto, konstruo kaj urba evoluo. Antaŭe li de 1998 ĝis 1999 estis ĉefministro de la germania federacia lando Sarlando. [eta|300ra|Reinhard Klimmt en [2012]]

Kategorio:Germanaj politikistoj
Kategorio:Germanaj ministroj pri transporto
Kategorio:Unua ministraro de Gerhard Schröder
Grejerco (distrikto)

La **distrikto Grejerco** (en la franca lingvo **District de la Gruyère**; en la germana lingvo **Greyerzbezirk**) estas administra unuo de Kantono Friburgo. Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Ĝia ĉefloko estas la urbo Bulle.

## Geografio 
La distrikto Grejerco situas en sudo de Kantono Friburgo kaj etendiĝas de la Friburga Mezlando tra la Friburgaj Antaŭalpoj ĝis la Alpoj. En la distrikto Grejerco fontas la rivero Sarino, kiu estas barita inter Pont-la-Ville kaj Pont-en-Ogoz al la Lago de Grejerco. La regiono estas fama pro la grejerca fromaĝo, kiu estas ĉefa ingredienco de la fonduo.

## Komunumoj de la distrikto Grejerco 
La distrikto Grejerco konsistas (stato en 2014) el 25 komunumoj, el kiuj la ĉefloko Bulle laŭ loĝantaro estas la plej granda. Jen la listo:

## Iamaj komunumoj de la distrikto Grejerco 

## Historio 
La Graflando Grejerco jam estis menciita en la 12-a jarcento kaj en la jaro 1555 estis dividita inter Berno kaj Friburgo. Estiĝis el ĝi la Berna Voktejo Saanen kaj la Friburga Voktejo Grejerco, kiu ekzistis ĝis la Helveta Revolucio de 1798 kaj post ankoraŭ de 1803 ĝis 1814, kiam ĝi estis transformita al la distrikto Grejerco. Ĝian hodiaŭan dimension la distrikto ricevis surbaze de la nova kantona konstitucio de 1848.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la prefektejo Grejerco 

!
Andrea Fischer

**Andrea Fischer** estas germana politikistino. Ŝi naskiĝis  en Arnsberg, do nun estas -jara. En la ministraro unua de Gerhard Schröder, kiu reprezentis la registaron de Germanio inter la 27-a de oktobro 1998 kaj la 22-a de oktobro 2002, ŝi ĝis la 12-a de januaro 2001 laŭ koalicia decido estis ministrino pri sano kaj socia sekurigo. Andrea Fischer reprezentas la ekologiisman partion Alianco '90/La Verduloj, kiu ekde novembro 2005 en la germania parlamento Bundestag estas partio opozicia.

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala persona retejo de Andrea Fischer 

Kategorio:Germanaj politikistoj
Kategorio:Germanaj ministroj pri sano
Kategorio:Unua ministraro de Gerhard Schröder
6183 Viscome

'*6183 *Viscome''''' estas marsrenkonta asteroido.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la 26-an de septembro 1987 de la usona astronomino Carolyn S. Shoemaker elde la Observatorio de la Monto Palomar en la kantono San Diego, 80&nbsp;km norde de San-Diego (Kalifornio).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la usonan astronomon George R. Viscome, kiu per observoj de ĉi-tiu asteroido en 1994 permesis determini ties orbiton kaj numeri ĝin.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Carolyn S. Shoemaker
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1987
János Selmeczi dr.

**SELMECZI János dr.** [ŝelmeci] estis rumania hungara dirigento. Li naskiĝis en Oradea la 31-an de julio 1920. Li estas la edzo de Marcella Selmeczi, la patro de komponisto György Selmeczi, kaj de violonisto János Selemeczi. 

## Biografio
János Selmeczi dr. finis juron, poste li akiris diplomon de dirigento en 1954 en Kluĵo. Inter 1954–59 li estis dirigento de Kolozsvári Állami Magyar Opera, poste inter 1959–1969 pianakompananto de la rumana operejo, poste ĝia dirigento. Ŝi instruis ĝis 1980 en muzikakademio.

## Fonto
*Magyar Színházművészeti Lexikon''

Kategorio:Rumanujaj hungaraj dirigentoj
Charles Mangin

**Charles Marie Emmanuel Mangin** (Sarrebourg, 6-a de julio de 1866 – Parizo, 12-a de majo de 1925) estis generalo de Francio dum la Unua Mondmilito. Li estis konata ankaŭ kiel "la buĉisto", estis vundita trifoje en Afriko antaŭ la milito.

Estis bone konata lia maltimigo per kiu li riskis la vivon de siaj soldatoj. Iel la tempo pasinta en Afriko konvinkis lin, ke la afrikaj soldatoj povis plie rezisti kaj suferi doloron ol la eŭropanoj, kaj, kie eblis, li uzis la afrikajn soldatojn por la unua tajdo de atako. Oni diris ke, post la milito, li estis la ununura franca generalo kiu povis ripozi ĉe stratangulo uniforme sen ke venu mansaluti lin eĉ ne unusola veterano. Tamen oni povas diri ankaŭ, ke Mangin ne petis al siaj soldatoj fari kion li mem ne faras. Kiam li estis jam 50-jaraĝa, ankoraŭ kondukis la atakojn persone kaj malofte atakis sen prepari ĉiun detalon rigore

## Rolo en la Batalo apud Verdun 
La 24-a de septembro de 1916, en la Batalo apud Verdun, la francaj trupoj de la generalo Charles Mangin avancis laŭlonge de fronto de 6 km kaj rekonkeris Douaumont kaj Thiaumont. Per tiu remalfermo de la franca atakaro, la germanoj perdis sian lastan esperon superi la aliancanojn en la fronto de Verdun. La francaj atakoj pluis dum la monato oktobro kaj la germanoj abandonis Vaux novembre. Fine de tiu jaro, la francoj estis rekonkerintaj plej el la lokoj kiujn ili devis abandoni februare.

## Referencoj 
Kategorio:Francaj generaloj de la 20-a jarcento
Kategorio:Militistoj de la Unua Mondmilito
Erich von Falkenhayn

**Erich Georg Anton Sebastian von Falkenhayn** (n. la 11-an de septembro de 1861 en Graudenz, Okcidenta Prusio, m. la 8-an de aprilo de 1922 en kastelo Lindstedt, Potsdam). Generalo de Infanterio kaj ĉefa stabano germana de septembro 1914 al aŭgusto 1916, li estus la ĉefa planinto de la atako ĉe Verdun, destinita « saigner à blanc l'armée française » (elĉerpi la francan armeon).diris kiu?

## Biografio 
Dum la Unua Mondmilito, la germana stabo iĝis intrigejo el kiam von Falkenhayn sukcedis al Helmuth Johannes Ludwig von Moltke estre de la stabo de la okcidenta fronto. Li tute dependis de la favoro de la *Kaiser*, ĉar lia karaktero malamikigis lin kun siaj samuloj.

Falkenhayn planis la atakon al Verdun sciante ke la orientfrontaj stabanoj komplotis kontraŭ li. Lia malvenko permesos al Hindenburg kaj Ludendorff anstataŭi kin kaj iĝis la postaj kontrolantoj de la milita Germanio, kiun ili kondukos al la malvenko en 1918.

eta|200px|maldekstra|Foto piedstare, date de 1917

Oni povas fari tri kritikojn al Falkenhayn: li neniam informis siajn aliancanojn aŭstri-hungarajn, por ke la atako al Verdun estu surprizo totale; li ege subtaksis la kapablojn rezisti de la franca armeo; kaj li neniam klarigis al siaj komandantojn surloke la fonojn de sia strategio.

Elpostenigita pro la malvenko de liaj planoj ĉe la Batalo apud Verdun kaj antaŭ la aliancana atako al la Somme, li partoprenis en la kampanjo de Rumanio en 1916 kaj en 1917; li konkeris kaj okupis Bukareston.

Liaj memoroj (redaktataj je tria persono) montras sufiĉemon kaj fieron. Ĝis sia morto, en 1922, Falkenhayn pluasertis ke, por ĉiu germana soldato mortigita batale, la franca armeo perdis du.

Lia bofilo, Henning von Tresckow, estis germana oficiro dum la Dua Mondmilito kaj komplotos kontraŭ Adolf Hitler.

## Notoj 
## Vidu ankaŭ 
* Unua Mondmilito
* Verdun

Kategorio:Germanaj militistoj de la Unua Mondmilito
Kategorio:Germana Imperio
6204 MacKenzie

'*6204 *MacKenzie'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usona astronomino Carolyn S. Shoemaker elde la Observatorio de la Monto Palomar en la Kantono San Diego, 80&nbsp;km norde de San-Diego (Kalifornio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la kanada literaturisto *Norman MacKenzie'', profesoro pri angla lingvo kaj famkonata fakulo pri la verkoj de Gerard Manley Hopkins.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
*  Asteroido (6204) MacKenzie, de la Reĝa Astronomia Societo de Kanado 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Carolyn S. Shoemaker
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1981
Kálmán László

**LÁSZLÓ Kálmán** [la:slo:] estas rumania hungara naturscienca verkisto (mikologo). Li naskiĝis en Sfântu Gheorghe la 4-an de decembro 1900 kaj mortis en Kluĵo la 22-an de septembro 1996. Li estas la filo de Ferenc László, la frato de Dezső László Endre László, Zoltán László.

## Biografio 
Kálmán László finis komercakademion en Kluĵo (1922). Li akiris diplomon pri ekonomiko en la Universitato Bolyai (1948). Li instruis en Braŝovo (1948-55), poste li estis ĝis 1960 ĉefinspektisto de Agrikultura Banko de Braŝovo.

## Verkoj 
* *Seltene Pilze aus Rumänien*, serio kune kun Dénes Pázmány (en *Zeitschrift für Pilzkunde* (Karlsruhe); dua parto en *Notulae Botanicae* de Kluĵo.
* *A nagygombák kutatása és újabb adataik Hargita és Kovászna megyékben* (1984, 1988) serio en *Mikológiai Közlemények* de Budapeŝto .

## Fonto 
* Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj biologoj
Kategorio:Hungaraj fungosciencistoj
Nigel

'*** estas grandurbo en Sud-Afriko, en provinco Ĥaŭtengo, en municipo Ekurhuleni.

## Bazaj informoj 
* Areo: 129&nbsp;km²
* Loĝantaro: 166.266 (en 2012)
* Supermara alteco: 1535 m
* Horzono: UTC +2 h

## Geografio 
 situas sur altebenaĵo en norda parto de la lando. Brakpan troviĝas 23, Benoni 30, Johanesburgo 45, Soweto 62, **Pretorio*' 82, Durbano 456, Kaburbo 1275 km.

## Historio 
En 1886 oni trovis oron kaj komenciĝis la minado (kiel en romano "Fortune de Nigel" de Walter Scott). La urbo, kiu kreskis ĉirkaŭ la minejo ankoraŭ portas nomon derivitan de Scott-libro. En 2000 Nigel aliĝis al municipo de Ekurhuleni.

## Ekonomio 
 estas la industria motoro de Johanesburgo. La ĉefa industrio estas la minado kaj ankaŭ la urbo havas diversajn pezajn industriojn.

## Trafiko 
El  la plej grava vojo kuras al la proksima urbo Springs, krome estas vojoj al aliaj direktoj.

## Klimato 
En  la temperaturo varias averaĝe inter 11-. En januaro regas la plej alta varmo, en julio la plej malalta varmo (tiam tre malofte frostas nokte). Jare pluvas ĉ. 700&nbsp;mm (ĝenerale dum jardeko nur unufoje neĝas). La pluvo en januaro kulminas kaj julie malkulminas.

## Fontoj 
* Angla Vikipedio
* mapo, distancoj 
* loĝantaro
* mapo

Kategorio:Urboj de Sud-Afriko
Árpád Tőzsér

**Árpád Tőzsér** [tOĵEr], hungare **Tőzsér Árpád** estas hungara poeto, verkisto, tradukisto, kritikisto, literaturhistoriisto kaj profesoro.

Árpád Tőzsér naskiĝis la  1935 en Ĉeĥoslovakio, en Petrovce (distrikto Rimavská Sobota).

## Biografio 
Árpád Tőzsér apartenis al la hungara minoritato en Ĉeĥoslovakio. Li akiris diplomon pri hungara-slovaka instruisto en Bratislavo en 1960. Poste ĝis 1996 li redaktis (fine kiel ĉefredaktoro) diversajn hungarlingvajn revuojn. Inter 1971-1976 li edukis en ĉeflernejo en Nitra, poste li estris la hungarlingvan eldonejon. En 1974 li edziĝis, en la sekva jaro havanta 2 filojn. Inter 1991-2002 li denove instruis en universitato. Li ricevis premion Kossuth en 2004, inter 1988-2009 ankaŭ aliajn premiojn.

## Verkaro (elekto) 
* 14 poemaroj inter 1963-2006, ekzemple *Mogorva csillag* 1963; *Négy negyed* (Kvar kvaronoj) 1999; *Tőzsér Árpád legszebb versei* (Plej belaj poemoj de Árpád Tőzsér) 2005
* dramo: *Faustus Prágában* 2005
* tradukaĵoj el la ĉeĥa, slovaka kaj pola literaturo, ekzemple de Vilém Závada, Vladimír Mináč, Lubomír Feldek, Pavol Országh Hviezdoslav, Vladimír Holan
* studoj

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Tozsér
Tozsér
Tozsér
Tozsér
Tozsér
Tozsér
Ferenc Buda

**Ferenc Buda,** hungare **Buda Ferenc** estis hungara poeto, tradukisto kaj instruisto.
Ferenc Buda naskiĝis la  1936 en Debrecen.

## Biografio 
Ferenc Buda frekventis universitaton en Debrecen inter 1955-1968, dume inter 1957-1958 li estis kondamnita je malliberejo pro siaj 3 poemoj. Dum la lastaj universitataj jaroj li ankaŭ laboris en fabriko. Inter 1963-1970 li instruis en Pusztavacs, Kecskemét kaj Kerekegyháza, poste ĝis 1986 li laboris en arĥivejo. Ekde 1986 li apartenas al stabo de revuo kaj li vivas en Tiszakécske. Liaj 6 gefiloj naskiĝis inter 1959-1978. Li ricevis premion Kossuth en 2005, inter 1973-2011 ankaŭ aliajn premiojn.

## Verkaro (elekto) 
* 15 poemolibroj inter 1963-2009, ekzemple *Csöndország* (Silentolando) 1991
* prozo: *Évgyűrűk bilincsei* 1988
* tradukaĵoj

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Hungaraj poetoj
Kategorio:Hungaraj tradukistoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Jenő Mihály Bartos

**BARTOS JENŐ Mihály** [bartoŝ] estas rumania hungara pentristo. Li naskiĝis en Zăbala la 1-an de majo 1945.

## Biografio
Jenő Bartos akiris diplomon pri pentroarto en 1973 en Bukareŝto kaj de tiu jaro li laboras en Iași. Ĝis 1990 li instruis en la arta liceo, poste li lekciis en la loka arta universitato. Li ekspozicias de 1972.
## Fonto
*erdelyimuveszet.ro

Kategorio:Rumanujaj hungaraj pentristoj kaj grafikistoj
Unuiĝo de Hungaraj Pedagogoj de Rumanio

**Unuiĝo de Hungaraj Pedagogoj de Rumanio**, UHPR, hungare: **Romániai Magyar Pedagógusok Szövetsége**, rumane: **Uniunea Cadrelor Didactice Maghiare din România** estas fakorganizo en Rumanio por interesdefendo kaj interesreprezentado de hungarlingvaj instruadaj institutoj (infanĝardenoj, ĝeneralaj lernejoj kaj mezlernejoj).
## Historio
La UHPR fondiĝis en 1991 kaj ĝia sidejo estas en Miercurea Ciuc.
## Estraro
*Pál István Lászlófy, prezidanto (eterna honorprezidanto), Ilona Tulit, András Tőkés, Ferenc Pál. De 2011 la prezidanto de la organizo estas Botond Burus Siklódi. 
## Ĉefaj agadkampoj
*Organizado de Somera Akademio Bolyai por pedagogoj, de lernojarduma perfektigaj kursoj,  de sportrenkontoj, de Alternativa Literatura Konkurso. Premioj por pedagogoj: Premio Mákvirág, Premio Ezüstgyopár, Premio Apáczai. Eldonado de revuo: *Magister*. Ĝi estas la posedanto de Eldonejo Ábel

## Fonto
**Erdélyi magyar ki kicsoda*, 2010.
## Eksteraj ligiloj
*Retejo de organizo
Kategorio:Rumaniaj hungaraj organizoj kaj asocioj
Ilona Tulit

**TULIT Ilona**  estas rumania hungara pedagogino, lernolibroverkistino. Ŝi naskiĝis en Baraolt la 18-an de marto 1944. 
## Biografio
Ilona Tulit diplomitiĝis pri hungara lingvo kaj literaturo en UBB de Kluĵo (1966). Ŝi instruis en pluraj ĝeneralaj lernejoj kaj liceoj, estis fakinspektistino pri hungara lingvo kaj literaturo en distrikto Covasna inter 1982–87. Ŝi redaktis lernolibrojn por instruado de hungara lingvo kaj literaturo por klasoj 5 - 8-aj.

## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj pedagogoj
Tibor Beder

**BEDER Tibor** estas rumania hungara pedagogo, aŭtoro. Li naskiĝis en Rebrișoara la 6-an de marto 1938, kaj mortis en Miercurea Ciuc la 4-an de majo 2020.
## Biografio
Tibor Beder diplomitiĝis pri geografio-geologio en Universitato Bolyai de Kluĵo (1959). Li instruis en pluraj lernejoj, li estis direktoro, fakgvidanto de porinfanaj institutoj, ĝenerala inspektoro  de Lernejinspektoraro de distrikto Harghita post 1989. Inter 1965 kaj 1987 li organizis turisman movadon *Jöjjön velünk* (Venu kun ni). En jaroj 1982-90 li plurfoje piediris al Turkio, al la lokoj, kie vivis la elmigrintaj hungaroj post la falo de ribelo kontraŭhabsburga gvidita de regnestro Francisko Rákóczi la 2-a. Li estas la prezidanto de Fonduso Julianus, de Asocio de Hungaroj de Sikullando. Li estas aŭtoro de pluraj libroj pripedagogiaj, turismo, lokhistoriaj ktp..

## Fonto
**Erdélyi magyar ki kicsoda*, 2010.

Kategorio:Rumanujaj hungaraj pedagogoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj