Nacia Lernejo pri Administrado (Francio)

La **Nacia Lernejo pri Administrado** ( "école nationale d'administration" aŭ "ENA") estas franca Granda lernejo ((l-fr|Grande école)) kreita en 1945 por « demokratigi » la aliron al la supra ŝtatoficistaro. Ĝi estas komisiita nun pri la elekto kaj la komenca kaj plua edukado de la supraj ŝtatoficistoj.

ENA akceptas ĉiujare en Strasburgo 80 ĝis 100 lernantojn por komenca edukado al kiu aldoniĝas triono da eksterlandanoj, sesdeko da lernantoj de magistro kaj faka magistro same kiel preskaŭ cento de eksterlandaj lernantoj kadre de internaciaj kursaroj. Al tiuj promocioj, aldoniĝas mallongaj sesioj de daŭra edukado en Parizo. La eksaj lernantoj de la lernejo estas nomitaj franclingve « enarkoj ».

En la kvina Respubliko, la ENA-lernintoj ludas centran rolon en la franca politika vivo (tri prezidantoj de la Respubliko, sep ĉefministroj, multaj ministroj, forta plimulto de la prefektoj, ktp.).

## Historio 
### Antaŭ 1945 
[100px|eta|maldekstra|[Maurice Thorez, elstarulo de la Franca Komunista Partio kaj subskribinto de la dekretoj, kiuj fondis ENA]]
Antaŭ 1945, la ŝtato ne regis unikan instruon por la ŝtatoficistoj de sia supra administracio. Se konkursosistemo - konsiderata kiel sola maniero por certigi ĝustan varbadon bazitan sur merito - estis jam ĝeneraligita ekde la fino de la 19-a jarcento, ĉiu oficistaro aŭ ministerio organizis sian propran konkurson, sen konsidero pri homogeneco de la supra ŝtatoficistaro. Iuj riskoj de korporaciismo aŭ de nepotismo rezultis de tio.

En la Dua mondmilito, du similaspektaj projektoj sed kun kontraŭaj celoj elstaris. La altlernejo de Kadroj de Uriage, kreita de la reĝimo de Vichy en 1940, celis starigon de nova aristokratio bazita sur la ŝtatserva deziro. Flankiĝante de la viĉiisma ideologio, ĝi estos fine malfondita de Pierre Laval en decembro 1942. La dua projekto, kiu estis kondukata iom post la liberigo de Michel Debré kaj Emmanuel Monick, finiĝos per kreo de ENA, de la instituto pri Politikaj Studoj de Parizo kaj de la *Centro pri Administraj Altaj Studoj*.

### Kreo de ENA 
[eta|maldekstra|La malnova arba sidejo de la strato *rue des Saints-Pères* estas nun okupita de la [Instituto pri Politikaj Studoj de Parizo|IEP de Parizo.]]
La Nacia Lernejo pri Administrado (ENA) estis kreita per la edikto n° 45-2283 de la  de la Provizora registaro de la Franca Respubliko, tiam prezidata de Generalo de Gaulle.

### Sesdek jaroj en Parizo 
eta|Vido al la interna korto de la Nacia Lernejo pri Administrado (Loko en Parizo)
La Lernejo unue ekloĝis en la palaco de *La Meilleraye*, je la adreso *56 rue des Saints-Pères* en Parizo.

### Translokiĝo en Strasburgo 
[maldekstra|eta|La strasburga lernejo borde de la rivero [Ill.]]

Laŭ volo de Édith Cresson, estis decidite en 1991 translokigi la lernejon en Strasburgo, je la 1, strato Sainte-Marguerite.

La translokigo en Strasburgo estas simbola kunproksimiĝo de la lernejo de la eŭropaj institucioj kaj ebligas kunlaboron kun la alia granda lernejo por la publika servo en Strasburgo, la Nacia instituto pri teritoriaj studoj (INET) .

### ENA nun 
eta|ENA en Parizo, malnova nacia lernejo de la transmara Francio

### Kritikoj kontraŭ ENA 
#### ENA, la francaj elitoj kaj la « heredintoj de la reganta kulturo » 
En libro titolita *Les héritiers* ( La heredintoj), eldonita en 1964, Pierre Bourdieu kaj Jean-Claude Passeron priskribis ke iuj francaj grandaj lernejoj, el kiuj ENA, estus akaparitaj de la « heredintoj de la reganta kulturo ». Ili aparte kritikis la varbajn konkursojn en tiuj grandaj lernejoj, kiuj baziĝas sur la kono de la beletra kulturo kaj ne sur tiu de la scienca kulturo.

#### ENA, kaj la kreo de elitokratio proksima al nepotisma reto 
#### La demando pri forigo de ENA 
Okaze de la kampanjo antaŭ la prezidanta baloto de 2007, iuj kandidatoj kiaj François Bayrou deklaris sin por la forigo de ENA.

## Instruado 
### Komenca eduko per konkurso 
;Konkurso
Por varbi lernantojn, ENA organizas ĉiujare tri konkursojn rezervitajn al nacianoj de la Eŭropa Unio kaj internacian konkurson :
* ekstera konkurso provebla de ĉiuj titoluloj minimume diplomitaj de la 2-a universitata kursaro (licenco aŭ ekvivalenta al la tria jaro de universitato) ;
* interna konkurso rezervita al ŝtatoficistoj kun almenaŭ trijara servo ;
* tria konkurso malfermita al kandidatoj kun almenaŭ ok jaroj da profesia sperto ekster la ŝtatoficistaro (elektitoj kaj salajruloj de la privata sektoro).
* internacia varbado malfermita al eksterlandaj ŝtatoficistoj, ŝtataj dungitoj aŭ, en iuj limigitaj kazoj, studentoj celantaj ŝtatajn oficojn en ties landoj.

La elekta procento estas malalta, nur 7,9 % de la kandidatoj en la 1-a provo estis akceptitaj. En 2009, 40 % de la akceptitoj estis virinoj.

;Grandeco de la promocioj
La nombro de lernantoj akceptitaj en ENA regule malkreskas de pluraj jaroj.

;Kursaro
ENA donas al siaj lernantoj interministerian edukadon laŭ 24 monatoj. La nova kursaro, lanĉita ekde la 1-a januaro 2010, enhavas alternajn periodoj de laboro kaj de studado.

## Administrado de la lernejo 
ENA estas ŝtata organizaĵo de administra tipo lokita sub la kuratoreco de la ĉefministro, plenumata je ties nomo de la ĝenerala direkcio de la administracio kaj de la ŝtatoficistaro.

### Prezidado kaj estraro 
La prezidado de la estraro de ENA plenrajte apartenas al la vicprezidanto de la ŝtata Konsilio, tio estas ekde la 5-a de januaro 2022 Didier Tabuteau.

### Buĝeto 
Ĝia jara fukkciada estis en 2006 je 41,685 milionoj da eŭroj. La parto de la ŝtata subvencio en tiu buĝeto altas je 74 %.

### Famaj lernintoj 
;Politikistoj
Prezidantoj de la Franca Respubliko : Valéry Giscard d'Estaing (1974 ĝis 1981), Jacques Chirac (1995 ĝis 2007) kaj François Hollande (2012 ĝis nun)

Francaj ĉefministroj :

Membroj de la nuna registaro : Laurent Fabius, Ségolène Royal, Michel Sapin, Emmanuel Macron, Fleur Pellerin, Matthias Fekl.

;Parlamentanoj (deputitoj, senatanoj aŭ eŭropaj parlamentanoj):

* Hervé de Charette
* Charles de Courson
* Nicolas Dupont-Aignan
* Laurent Fabius
* Marc Le Fur
* Pierre Moscovici
* Michel Sapin
* Philippe de Villiers

;Estroj de entreprenoj:

* Bernard Lathière (Airbus)
* Serge Weinberg (Accor)
* Jean-Cyril Spinetta (Air France)
* Henri de Castries (Axa)
* Louis Gallois (EADS)
* Baudouin Prot (BNP Paribas)
* Pierre Mongin (RATP)
* Paul Hermelin (Capgemini)
* Frédéric Saint-Geours (Peugeot)
* Alexandre Bompard (FNAC)
* Guillaume Pepy (SNCF)
* Yves-Thibault de Silguy (Vinci)

;Internaciaj ŝtatoficistoj:
* Pascal Lamy, eŭropa komisaro (1999-2004), ĝenerala direktoro de la Monda Organizaĵo pri Komerco (MOK) (2005-*2013*)
* Jean-Claude Trichet, estro de la Banko de Francio (BdF) (1993-2003), estro de la Eŭropa Centra Banko (ECB) (2003-2011)
* Jean Lemierre, prezidanto de la Eŭropa Banko por Rekonstruo kaj Evoluigo (EBRE) (2000-2008)
* Michel Camdessus, ĝenerala direktoro de la Internacia Monunua Fonduso (IMF) (1987-2000) kaj estro de la Banko de Francio (1984-1987)
* Jacques de Larosière, estro de la Banko de Francio (1987-1993), ĝenerala direktoro de la Internacia Monunua Fonduso (IMF) (1978-1987) kaj prezidanto de la Eŭropa Banko por Rekonstruo kaj Evoluigo (EBRE) (1993-1998)

;Intelektuloj

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
### Bibliografio 
* 
* 
* 
* Jean-Michel Gaillard, ''L'ENA, miroir de la État, de 1945 en nos jours*, Complexe, coll. « Questions du  », 1999.
* 
* Odon Vallet, *L'École*, Albin Michel, 1991
* Jean-François Kesler, *L'ENA, la société, l'État*, Berger-Levrault, Parizo, 1985
* Gilles Laporte, *Au Plaisir de ENA*, eld. "éditions DGP Québec", 2001
* Jacques Mandrin (pseudonyme de Jean-Pierre Chevènement, Didier Motchane kaj Alain Gomez), *L'énarchie ou les mandarins de la société bourgeoise*, eldonita de "Éditions de la Table ronde", 1967.
* Guy Thuillier, *L’ENA avant l’ENA*, eld. "Presses universitaires de France", Parizo, 1983
* Olivier Saby, *Promotion Ubu Roi*, eld. "Flammarion", septembro 2012

; Revuo
* *L'ENA hors les murs'', kreita en 1946, monata revuo de la lernintoj de ENA.

### Eksteraj ligiloj 
* Le oficiala interretejo de la ENA  ()