open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
La Guerre du Feu

***La serĉego de fajro*** ( (laŭvorte *La milito por fajro*); angle *The Quest for Fire*) estas fantazia romano, eldonita en 1911 de belga verkisto "J.-H. Rosny", la pseŭdonimo de du fratoj; la aŭtoro estis efektive la plejaĝulo de la du, Joseph Henri Honoré Boex (1856–1940). Ĝi estis unue eldonita en la angla en mallongigita eldono en 1967.

Ĝi estis adaptita al la kritike aklamita filmo *Serĉon por Fajrego* (1981) en kiu ĉefrolas Ron Perlman. La filmo ne estas fidela adaptaĵo de la libro.

## Fono 
*La Serĉo por Fajrego* okazas en 100 000 a.K. en Eŭropo. La bestaro de ĉi tiu periodo estas ĉiea, inkluzivanta mamutojn, kavernajn leonojn, urojn, kavernajn ursojn, sabro-dentajn katojn, gigantajn alkojn kaj altnazajn antilopojn. Pluraj humanoidaj etnaĵoj vivas apud bestoj: la Ulamoj (kiel-Neandertalaj ĉasistoj-kolektistoj kiuj adoras la fajregon kaj estas kapablaj alianci sin kun bestoj), la Ŭaoj (senŝultraj homoj devenantaj de marĉoj), la bluharara homo (grandega kvarmana simiulo kun blueca pelto), la homomanĝantoj (bestiecaj kanibaloj) kaj la ruĝaj Nanoj (ekstreme militamemaj kaj fremdmalamecaj pigmeoj).

## Referencoj 
## Eksteraj Ligiloj 
Kategorio:Pseŭdonimaj verkoj
Kategorio:Historiaj romanoj
Kategorio:Fikcia historio
Kategorio:Prahistoria vivo en populara kulturo
Tapion alttari

eta|300ra|*Tapion alttari*.
***Tapion alttari*** - finne: "roko de Tapio" - estas natura vizitindaĵo en Finnlando en Muurame en Muuratsalo, insulo de lago Päijänne. En la vizitindaĵo estas granda ŝtono, tri malpli grandaj ŝtonoj sur ĝi kaj tri pli malgrandaj ŝtonoj sur la granda ŝtono. Ĝia alteco el Päijänne estas proksimume 120 m. *Tapion* estas genitivo de Tapio. Apud *Tapion alttari* estas kurovojo.

Kategorio:Turismo en Finnlando
Koen Lenaerts

**Koen LENAERTS** (20-a de decembro 1954) estas belga juristo. De 1989 ĝis 2003 li estis juĝisto en la Tribunalo de unua instanco de EU, kaj poste juĝisto (2003-2012), vicprezidanto (2012-2015) kaj prezidanto (ekde 2015) de la Kortumo de EU.

Kategorio:Belgaj juristoj
Hjerl Hede

eta| Hjerl Hede
eta| La preĝejo de Hjerl Hede estas rekonstruo de Tjørring Kirke
**Hjerl Hede** estas subĉiela muzeo en la komunumo Holstebro, situanta inter la urboj Skive kaj Holstebro en Danio. Ĝi prezentas la historion de kampara Jutlando de la ŝtonepoko ĝis la moderna epoko.

## Historio 
La muzeo estis fondita en 1930 de la direktoro Hans Peter Hjerl Hansen kaj ĝis 1979 ĝi estis funkciigita de la Hjerl Fondaĵo . En 1979 la muzeo estis apartigita de la fondaĵo kaj ekde tiam funkcias kiel sendependa institucio. La 1-an de Januaro 2012 ĝi kunfandiĝis kun la *Holstebro-Muzeo* kaj *Strandingsmuseum St. George* por formi la institucion "De Kulturhistoriske Museer i Holstebro Kommune".

## Priskribo 
*Hjerl Hede* konsistas el pli ol 50 konstruaĵoj, kiuj ebligas la vizitantojn konatiĝi kun la malnova dana vilaĝa vivo. La muzeo esence konsistas el tri grandaj partoj, la malnova vilaĝo, la erikeja administrada muzeo kaj la arbara muzeo. Originala apartaĵo estas la ŝtonepoka vilaĝo, kie la vizitantoj dum la somera sezono povas observi "verajn" ŝtonepokajn homojn dum ilia aktiveco.

Hjerl Hede estas parto de la reto de ŝtate agnoskitaj muzeoj en Danio. La muzeo volas transdoni "vivan historion" kaj ekde la fino de junio ĝis la komenco de aŭgusto proksimume 100 virinoj, infanoj kaj viroj montros diversajn, plejparte malnovajn, nun forgesitajn manfaritaĵojn. La lernejo estas loĝata de infanoj en historiaj vestoj kaj malgrandaj objektoj estas faritaj por vizitantoj en la forĝejo. En la nutraĵvendejo eblas aĉeti varojn "de la malnova tempo" kaj pano kaj kukoj estas bakitaj en la bakejo.
2018 1987 U Hjerl Hede Steinzeit Fisch+Feuer 3 IMG 6592.JPG|
2018 1987 U Dk I Hjerl Hede Göpel IMG 6484.JPG|
2018 1987 U Dk Hjerl Hede Torf trocknen K IMG 6481.JPG|
2018 1987 U Hjerl Hede Ochsengespann IMG 6609.JPG|

## Enhavo de la muzeo 
Sur la vasta tereno interalie estas montrata

* ŝtonepoka setlejo
* laktejo
* muelejo
* lavejo
* forĝejo
* lernejo
* segejo kun vaporsegilo (lokomotivo)
* et-ŝpura fervojo kun 785&nbsp;mm larĝa trako
* nutraĵvendejo
* torfa ekstraktado kun historia drenpumpilo
* Domoj el diversaj epokoj

## Retejoj 
* Oficiala retejo Hjerl Hede
* Per Brunsgård: Hjerl Hede - Frilandsmuseets 100 års jubilæum. Alirita la 23-an de januaro 2018 (dana).

Kategorio:Muzeoj en Danio
Kategorio:Subĉielaj muzeoj
José Carocca

**José CAROCCA LAFLOR** [hoSE kaROka laFLOR] (10-an de decembro 1897, Vallenar - 16-an de aprilo, 1966, Santiago de Ĉilio) estis ĉilia skulptisto.

## Vivo 
eta|maldekstra|Busto de José Carocca Laflor en Vallenar.
De sia infaneco li montris kapablojn pri artoj. Fininte siajn mezajn studojn en la urbo Copiapó, li aliĝis al la Akademio de Pentrado en la urbo Santiago. Tie li estis studento de Virginio Arias, kies helpanto li iĝis, kaj de Simón González

Unu el la verkoj, kiujn li efektivigis kun sia instruanto Virginio Arias, estis la surĉevala statuo de Generalo Manuel Baquedano en Santiago kaj la Monumento por la Herooj de Iquique en la urbo Santiago.

Li faris diversajn skulptaĵojn komisiitajn de unuopuloj tra tuta Ĉilio kaj en kelkaj najbarlandoj. Li ankaŭ faris kelkajn verkojn komisie de la registaro de Ĉilio, kiu krome akiris parton de liaj verkoj.

En 1952 li gajnis la konkurson faritan en la urbo Punta Arenas, regiono Magallanes, por la starigo de statuo honore al la patruja eminentulo Bernardo O'Higgins, kiu troviĝas ĝis nun en tiu urbo, en la mezvoja zono de Avenida Independencia ĉe la vojkruciĝo kun 21 de Mayo.

Li verkis per ŝtono, fandita bronzo, kaj betono skulptaĵojn por monumentaj celoj. Li speciale kreis kelkajn skulptoverkojn situantajn en tomboj kaj maŭzoleoj de kelkaj tombejoj; nur en la Ĝenerala Tombejo de Santiago oni trovas 25.

Li krome faris multajn publikajn memortabulojn, premiajn statuetojn, ornamojn, kaj memormedalojn.

Li estis membro kaj samtempe direktoro de la Nacia Belarta Societo, kie ankaŭ funkciis lia metiejo, kaj direktoro de la Lernejo de Aplikataj Artoj.

Li ankaŭ estis elstara direktoro de presitaj komunikiloj en Coquimbo, Vallenar, kaj Copiapó.

Li forpasis en Santiago la 16-an de aprilo de 1966 pro cerba infarkto. Oni faris la mortvigilon ĉe la Nacia Belarta Societo en la Palaco La Alhambra, en la urbo Santiago.

## Elstaraj verkoj 
eta|maldekstra|Monumento por La Vendimia, situanta en Vallenar.
eta|Monumento por la Herooj de Iquique en Santiago.
* La Vendimia, en la urbo Vallenar
* Monumento por la Herooj de Iquique, Centra Bazaro Santiago
* Ĉevalarta Lernejo en 
* Plaza Venezuela en Santiago
* Plaza de la Libertad Santiago
* Parque Balmaceda, Santiago
* Plaza de San Bernardo
* Teraso Alpatacal, Milita Lernejo, Santiago
* Aviada Lernejo Kapitano Ávalos, Santiago
* Escuela de Carabineros de Chile, Santiago
* Parque O'Higgins, Mendoza, Argentina

## Referencoj 
Kategorio:Skulptistoj de la 20-a jarcento
Sidney Lau

**Sidney Lau Sek-cheung** (*Sidnej Laŭ Sek-ĉung*, ĉine 劉錫祥; mortis en 1987) estis kantona instruisto en la Ĉina Lingva Sekcio de la Registara Trejnada Divizio kaj Rektoro de la Registara Lingva Lernejo de la Honkonga Registaro. Li diplomiĝis pri artoj ĉe Universitato Sun Jatsen en Guangdongo, Ĉina Popola Respubliko.

Lau verkis serion de lernolibroj en la 1960-aj kaj 1970-aj jaroj, por instrui anglalingvanojn paroli la kantonan lingvon. La lernolibroj estis komence uzataj por instrui okcidentajn elmigrintojn laborantajn en la Honkonga Polica Forto kaj aliaj registaraj institucioj. Poste la tekstoj estis uzataj kiel bazo por radioinstrua programo por eksterlandanoj.

La libroj de Lau enkondukis sian propran latinliterigan sistemon, kiu diferencas de la vaste uzata Yale-sistemo kaj de la naŭ aliaj identigitaj antaŭuloj per uzado de superskribitaj nombroj por indiki la tonojn de la vortoj, metodo kopiita 16 jarojn poste de la kreintoj de la malpli multe uzata sed akademie favorata Jyutping. La tria sistemo ĝenerale uzata en Honkongo post tiuj de Lau kaj Yale estas la Honkonga Registara sistemo de "Norma Latinliterigo", disvolvita de *James Ball* kaj *Ernst Eitel*, sur kiu la pli nova sistemo de Lau plejparte baziĝis. 

"Praktika Kantona-Angla Vortaro", *A Practical Cantonese-English Dictionary* de Lau, kun 22 000 kantonaj eniroj, estis publikigita de la Honkonga registaro en 1977.

Kategorio:Ĉinaj instruistoj
Jyutping

260px|dekstra|
**Jyutping** estas latinliteriga sistemo por la Kantona lingvo, disvolvita de la Lingva Societo de Honkongo (angle *Linguistic Society of Hong Kong, LSHK*), akademia grupo, en 1993. Ĝia formala nomo estas "Kantona Romaniga Skemo de la Lingva Societo de Honkongo" aŭ angle *Linguistic Society of Hong Kong Cantonese Romanization Scheme*. La LSHK pledas por kaj antaŭenigas la uzon de ĉi tiu romaniga sistemo.

La nomo Jyutping (mem la Jyutping-latinliterigo de sia ĉina nomo, 粵 拼) estas kuntiriĝo konsistanta el la unuaj ĉinaj signoj de la esprimoj Jyut6jyu5 (粵語, kun la signifo "Juea lingvo", do la kantona) kaj ping3jam1 (拼音 "fonetika alfabeto", ankaŭ prononcita kiel "pinjino" en la mandarena ĉina).

La sistemo Jyutping markas foriron de ĉiuj antaŭaj kantonaj latinliterigaj sistemoj (ĉirkaŭ 12, inkluzive de la pionira laboro de *Robert Morrison* de 1828, kaj la vaste uzataj sistemoj de "Norma Latinliterigo" (*Standard Romanization*), Yale kaj Sidney Lau) enkondukante inicialojn z kaj c kaj la uzon de eo kaj oe en finaloj, same kiel anstataŭigi la komencan y, uzatan en ĉiuj antaŭaj sistemoj, per j.

En 2018, la Jyutping-sistemo estis ĝisdatigita por inkluzivi la -a kaj -oet-finalojn, por reflekti silabojn agnoskitajn kiel parto de la Kantona fonologio en 1997 de la Laborgrupo Jyutping de la Lingva Socio de Honkongo.

Kategorio:Ĉina skribo
Kategorio:Transliteruma sistemo
Kantonlingva Vikipedio

La **kantonlingva Vikipedio** estas aŭtonomeca eldono de Vikipedio en la kantona lingvo, variaĵo de la ĉina lingvo parolata en Honkongo, Makao kaj la provinco de Guangdong (estas 52.000.000 homoj en Ĉinio, kiuj ĝin parolas, kaj 71.000.000 en la tuta mondo). Sialingve ĝi havas la titolon *粵文維基百科* (latinliterigata per sistemo Jyutping: *jyut6 man4 wai4 gei1 baak3 fo1*). La projekto fondiĝis en marto 2006. La -an de   ĝi enhavas  artikolojn.

## Vidu ankaŭ 
* "Internacia Vikipedio", statistikaj informoj

## Eksteraj ligiloj 
* la kantonlingva vikipedio

Kantona
Kategorio:Kantona lingvo
Kategorio:Retejoj aperintaj en 2006
Branišovice (apartigilo)

Nomon **Branišovice** havas pluraj setlejoj:

* Branišovice, municipo en distrikto Brno-provinco, antaŭe en distrikto Znojmo
* Branišovice (Chyšky), parto de municipo Chyšky en distrikto Písek
* Branišovice (Římov), parto de municipo Římov en distrikto České Budějovice
Mario Toral

**Mario TORAL MUÑOZ** [MArjo toRAL mu*NJ*OS] (n. 12-an de februaro 1934, Santiago, Ĉilio) estas ĉilia pentristo kaj fotisto.

## Vivo 
Kiam li estis 16-jara, Toral translokiĝis al Bonaero, kie li ŝparis por aliĝi al la Belarta Lernejo en Montevideo, Urugvajo. Li poste iris al Brazilo, kie oni okazigis la unuan ekspozicion de liaj verkoj kiam li estis 21-jara ĉe la . En 1957 Toral translokiĝis al Francujo, kie li studis ĉe la Altlernejo de Belartoj en Parizo.

Inter 1973 kaj 1992, Toral loĝis en Novjorko. Inter la ĉefverkoj finverkitaj dum tiu periodo inkludas *Malliberigitinoj el Ŝtono* (1974–1977) kaj *Maskoj* (Maskoj, 1979–1981).

Reveninte al Ĉilio en 1992, Toral estis profesoro ĉe la Pontifika Katolika Universitato de Ĉilio kaj dekano de la Fakultato de Artoj ĉe Universitato Finis Terrae.

En septembro de 2007 Toral ricevis la honoran medalon de la Fondaĵo Pablo Neruda por agnoski lian vivkarieron kaj liajn kontribuojn al ĉilia kulturo. Toral kunlaboris kun la poeto Pablo Neruda, ilustrante plurajn liajn poemojn, inklude eldonon en 1963 de *La altejoj de Macchu Picchu*.

## *Vida memoro de nacio* 
[eta|maldekstra|400px|*Vida memoro de nacio*, en la [Stacidomo de la Universitato de Ĉilio.]]
En 1999 Toral finverkis la murpentraĵon *Vida memoro de nacio* situantan ĉe la Stacidomo de la Universitato de Ĉilio en Santiago. La pentraĵo ampleksas 1200 kvadratajn metrojn, troviĝas en la platformejo, kaj dividiĝas en du sekciojn: "Paseo" kaj "Nuno". Ĝi montras fragmentojn el la historio de Ĉilio, de la perforta hispana konkero ĝis la nuntempo. Toral diris pri la pentraĵo,

“Mi ricevis la inviton fari ĉi tiun murpentraĵon dum mi loĝis en Novjorko. Mi tuj pensis pri la historio de Ĉilio kiel temo, ĉar estis tempo remalkovri mian originon post tiom longa forestado; mi ankaŭ pensis rakonti tiel, ke ni ĉiuj sentu nin reprezentataj.

Mi esploris du jarojn, legante kaj intervjuante historiistojn, poetojn, kaj reprezentantojn de niaj originaj popoloj. Post tio, inter 1995 kaj 1998, mi laboris en la metiejo de Neptuno, kie oni konstruis metalan strukturon replikantan la stacidomon de la Universitato de Ĉilio kaj la 1200 kvadratajn metrojn, kiujn mi estis pentronta.”

En 2011 Lonely Planet nomumis la Universitaton de Ĉilio kiel unu el siaj "Subfervojaj stacidomoj por kiuj indas elvagoniĝi", kaj en 2014 la BBC nomumis ĝin kiel unu el la sep plej belaj stacidomoj en la mondo.

## Referencoj 
Kategorio:Vivantaj homoj
Kategorio:Santiago de Ĉilio
Kategorio:Ĉiliaj artistoj
Kategorio:Hispandevenuloj
Kategorio:Pentristoj de la 20-a jarcento
Okcitanlingva Vikipedio

La **okcitanlingva Vikipedio** estas aŭtonomeca eldono de Vikipedio en la okcitana lingvo. Sialingve ĝi havas la titolon *wikipèdia en occitan*. La projekto fondiĝis en oktobro 2003. La -an de   ĝi enhavas  artikolojn.

## Statistikaĵoj 
* La 5-an de novembro 2006 la Vikipedia eldono en la okcitana pasis la markon de 20 000 artikoloj.
* En februaro 2009 ĝi havis 2.900 registritajn uzantojn.
* Komence de oktobro 2011 ĝi havis 30 000 artikolojn.
* Fine de 2011, ĝi transiris la sojlon de 50 000 artikoloj.
* La 6-an de januaro 2012 ĝi havis 11 920 registritajn uzantojn.
* En junio 2012, ĝi havis iom pli 60 000 artikolojn.
* La 21-an de septembro 2016 ĝi havis 90 750 artikolojn.
* Ĉirkaŭ 10 000 malplenaj artikoloj, kreitaj de robotoj, estas forigitaj inter 2016 kaj 2017.
* La 15-an de februaro 2018, ĝi havis 84 231 artikolojn, 34 389 uzantojn, 84 aktivajn uzantojn kaj 4 administrantojn.

## Vidu ankaŭ 
* "Internacia Vikipedio", statistikaj informoj

## Eksteraj ligiloj 
* la okcitanlingva vikipedio

Okcitana
Kategorio:Okcitana lingvo
Kategorio:Retejoj aperintaj en 2003
Jida Vikipedio

La **jida** aŭ **jidlingva Vikipedio** estas aŭtonomeca eldono de Vikipedio en la jida lingvo. Sialingve ĝi havas la titolon ***וויקיפעדיע***. La projekto fondiĝis en marto 2004. La -an de   ĝi enhavas  artikolojn.

En oktobro 2021 estis 42.376 registritaj uzantoj (inkluzive robotojn); 42 estis aktivaj, inkluzive de 3 administrantoj.

Kiel ĉiuj Vikipedioj ĝi generas trafojn el jidaj vortoj tajpitaj en Google, kun Vikipediaj artikoloj aperantaj supre de la rezultoj por tiu vorto.

Laŭ la normoj por la jida lingvo, ĝi estas skribita (preskaŭ) nur en hebrea skribo, kaj ne en latina skribo. 

## Vidu ankaŭ 
* "Internacia Vikipedio", statistikaj informoj
* la jidlingva artikolo pri tiu eldono de Vikipedio
* la jidlingva artikolo pri Esperanto

## Eksteraj ligiloj 
* la jida vikipedio

Jida
Kategorio:Jida lingvo
Kategorio:Retejoj aperintaj en 2004
Montoj Stanovoj

La montoj **Stanovoj** (), estas montaro en Orienta Siberio, nome en azia Rusio. La regiono de la montoj Stavonoj estas preskaŭ senhoma. Administracie ĝi apartenas al la Jakutio kaj al la Ĥabarovska regiono de la Federacio de Rusio.

## Priskribo 
La montoj Stavonoj etendiĝas en direkto Or-Ok ĉirkaŭ 720 km de longo, el la valo de la rivero Oljokma (proksime de la lago Bajkalo), en la okcidento, ĝis la valo de la rivero Uĉur, en la oriento, preskaŭ en la Oĥotska Maro. Ties larĝo estas de 100-180 km. Tiuj montoj separas la basenon de la rivero Lena, norde, disde la baseno de la rivero Amur, sude. La nombraj glaĉeroj de la montoj Stanovoj estas la ĉefa fonto de la rivero Lena. La montoj Ĝablonovi foje estas konsiderataj etendo sudokcidenta de la montoj Stanavoj. La pluiĝo nordoriente estas la montoj Dĵugdzhur, kiu etendiĝas paralele al la marbordo de la Oĥotska Maro.

La plej alta punkto estas la monto Skalisti, kun 2482 m, en la centro de la montoĉeno kaj ankaŭ la Roka Goleco, de 2412 m. En la reliefo de la montoj Stanovoj, la altebenaĵoj estas tre etendaj. En la areo estas kelkaj naciaj parkoj, kio helpas la konservadon de naturaj specioj kaj de biodiverseco.

## Bildaro 

Dosiero:Flickr - law keven - Feeling Ruff...HBWE Everybody..-O)).jpg |*Cuon alpinus*
Dosiero:Amur Tiger Panthera tigris altaica Cub 2184px.jpg |Tigro de Amur
Dosiero:Siberian Musk Deer.jpg |Siberia moskulo
Dosiero:Eremophila alpestris2.jpg |Montalaŭdo

* Koordinatoj 55°30′N 127°30′E

## Notoj 
Kategorio:Montaroj en Rusio
Kategorio:Geografio de Siberio
Kategorio:Geografio de Azio
Côte-de-Liesse (REM)

**Côte-de-Liesse** estas planita stacio de Réseau express métropolitain, situanta en arondismento Saint-Laurent de Montrealo.

450px|centra|eta|Planitaj stacioj de REM

## Vidu ankaŭ 
* Réseau express métropolitain
* Metroo de Montrealo
* Stacioj de la metroo de Montrealo
* Exo (Montrealo)
* Stacioj de exo
* Korporacio de Transporto de Montrealo

## Eksteraj ligiloj 
*  (REM)
* REM: Côte-de-Liesse

Kategorio:Stacioj de REM
Andrea Roatis

**Andrea Roatis** [roatiŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Roatis Andrea** estas hungara voĉoaktoro.

Andrea Roatis naskiĝis la  en Budapeŝto.
 
## Biografio 
Andrea Roatis dum la kutimaj lernejaj jaroj estis ankaŭ amatora aktoro en kluboj. Ŝi ne povis studentiĝi en Altlernejo pri Teatro kaj Filmo, tial ŝi faris voĉaktorajn rolojn ekde 1992. Post jaroj ŝia voĉo estis aŭdebla ankaŭ en televizioj, fine ekde 2021 ŝi ricevis jam filman roleton. Ŝi flue parolas nederlande. Ŝi edziniĝis en 2003 kaj naskis filon post 5 jaroj.

## Ŝiaj filmaj roloj (elekto) 
* Nyócker (2004) – nur voĉe
* *Airies* (televizia serio, 2021) - patrino
* en eksterlandaj filmoj hungaraj voĉoj ekzemple de Sarah Carter, Yvonne Catterfeld, Rachel McAdams, Natascha McElhone

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj voĉoaktoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Palopo

**Palopo** estas marhavena urbego en insulo Sulaveso, en provinco Suda Sulaveso en Indonezio. Palopo konsistas el 9 distriktoj.
eta|maldekstre|

## Geografio 
Palopo situas en norda parto de la insulo laŭ golfo. Provinca ĉefurbo Makassar troviĝas 252, Balikpapan 420, Bitung 743, Denpasar 835, Surabajo 950, Semarang 1168, Jogjakarto 1211, Bandungo 1458, ĉefurbo Ĝakarto 1522, Palembang 1713, Bandar Lampung 1676, Batam 1852, Pekanbaru 2119, Medano 2500, Banda Aceh 2921 kilometrojn (aere) https://www.distancefromto.net/.
eta|

## Historio 
Palopo estis fondita ĉirkaŭ 1620, kiel parto de islama sultanlando. En la 19-a jarcento la urbeto estis centro de komerco pri kafoj kaj sklavoj. La sola okcidenta vizitanto de Palopo estis James Brook (pli posta raĝo de Saravako), kiu priskribis ĝin en la 1830-aj jaroj kiel "mizeran urbon, konsistante el proksimume 300 kadukaj domaĉoj". Nederlanda aneksado okazis en 1905, kiun sekvis la japana dominado inter 1942-1945. Palopo urbiĝis en 2002.

## Religioj 
Islamo (84,53%) estas la ĉefa religio en Palopo, krome ekzistas protestantismo (13,26%), katolikismo (1,45%), hinduismo (0,33%), budhismo (0,22%) kaj konfuceanismo. 

## Trafiko 
Palopo havas trairan ĉefvojon laŭ la marbordo, krome kuras vojo al interno de la insulo. Menciindas la marhaveno kaj flughaveno.
eta|maldekstra|

## Klimato 
Palopo havas tropikan pluvarbaran klimaton (Af). En ĉiuj monatoj pluvas, resume jare 2550 mm. La averaĝa jara temperaturo estas 27 °C kaj varias inter 22-31 °C. Ne estas grandaj diferencoj inter la monatoj.

## Vidindaĵoj 
En Palopo troviĝas la plej malnova moskeo de la regiono.

## Fontoj 
* WikiTrans

Kategorio:Urboj de Indonezio
Kategorio:Marhavenaj urboj
Kategorio:Sulaveso
Měnín

**Měnín** () estas municipo en Ĉeĥio troviĝanta en distrikto Brno-provinco, en Sudmoravia regiono. Ĝi etendiĝas surrande de Dija-svratka valego proksimume 14&nbsp;km sudoriente de Brno. Vivas ĉi tie  (). Temas pri vinkultivada municipo en vinkultivada subregiono Velké Pavlovice.

## Geografio 
Měnín troviĝas proksime de aŭtostrado D2 el Brno al Bratislavo, eblas deflankiĝi al ĝi el eliro 11 - Blučina. La municipo situas sur kunfluejo de Říčka (Ora rojo) kaj rivero Litava.

Al Měnín apartenas agrikulturaj kortoj Albrechtov kaj Jalovisko, kiuj situas sude de la municipo.

## Historio 
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1240.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Preĝejo de sankta Margareta
* Penta kruco el la 17-a jarcento antaŭ la preĝejo
* Statuaro de La plej sankta Triunuo
* monumento de parcela reformo 1918–1931

## Pluaj fotoj 

Měnín - kostel svaté Markéty 2.jpg|Preĝejo de sankta Margareta
Měnín - sousoší.jpg|Statuaro de La plej sankta Triunuo
Měnín - zbrojnice.jpg|Eksa fajroestingista armilejo
Měnín - smírčí kříž.jpg|penta kruco ĉe la preĝejo
Měnín - památník pozemkové reformy, listopad 2020 obr01.jpg|monumento de parcela reformo

Kategorio:Municipoj en distrikto Brno-provinco
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Brno-provinco
Kategorio:Eksaj kampurboj en Ĉeĥio
Kategorio:Setlejoj en Dija-svratka valego
Kategorio:Vinkultivada subregiono Velké Pavlovice
Kanice (distrikto Brno-provinco)

**Kanice** estas municipo en Ĉeĥio, en Sudmoravia regiono, en distrikto Brno-provinco. Ĝi etendiĝas en Drahana montetaro sur limo de PPR Moravia karsto. Vivas ĉi tie  ().

La katastra teritorio de Kanice havas neregulan formon, la municipo mem situas en ties nordorienta angulo kaj ĝi estas plilongigita sudoriente de ĝi per longa terlango en la teritorion de urbo Brno inter kvartaloj Obřany kaj Líšeň. Tiu ĉi teritorio estas tute arbarigita kaj troviĝas ĉi tie krom aliaj arkivo de Ministerio de enlando de Ĉeĥio (alirebla el ŝoseo Brno - Ochoz, loko *Kaničky*), Hádecká planinka, loko Šumbera kun monumento kaj monteto Hády kun televida elsendigilo.

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1365.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* ruino de burgo Obřany
* Hamera muelejo

## Pluaj fotoj 

Kanice, obecní úřad (2017-04-10; 01).jpg|Municipa ofico
Kanice, základní škola (2017-04-10; 01).jpg|Baza lernejo
Kanice, pomník před obecním úřadem (2017-04-10; 01).jpg|Monumento de T. G. Masaryk
Kanice-výhled-od-cesty-na-Babice2020a.jpg|Vido el vojo al Babice
Kanice, kříž u silnice na Babice (2017-04-10; 01).jpg|Kruco ĉe ŝoseo
Obrany Castle (3).JPG|Ruino de burgo Obřany
S. K. Neumann, památník.jpg|Monumento de S. K. Neumann

Kategorio:Municipoj en distrikto Brno-provinco
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Brno-provinco
Kategorio:Setlejoj en Drahana montetaro
Kategorio:Setlejoj en PPR Moravia karsto
Mělčany

:*Tiu ĉi artikolo temas pri municipo en distrikto Brno-provinco. Pri parto de urbo Dobruška temas artikolo Mělčany (Dobruška).*

**Mělčany** estas municipo en Ĉeĥio troviĝanta en distrikto Brno-provinco, en Sudmoravia regiono. Ĝi etendiĝas surrande de Dija-svratka valego. Vivas ĉi tie  ().

Temas pri vinkultivada municipo en vinkultivada subregiono Znojmo.

## Historio 
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1181.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Kapelo de Ĉielpreno de Virgulino Maria
* Statuo de sankta Johano Nepomuka
* Kamparana domo n-ro 18

## Pluaj fotoj 

Mělčany - sv Jan Nepomucký.jpg|Statuo de sankta Johano Nepomuka
Mělčany - hlavní ulice..jpg|ĉefa strato
Mělčany - dům čp18 obr1.jpg|kamparana domo n-ro 18

Kategorio:Municipoj en distrikto Brno-provinco
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Brno-provinco
Kategorio:Setlejoj en Dija-svratka valego
Kategorio:Vinkultivada subregiono Znojmo
Elek Magyar

**Elek Magyar** [madjar], laŭ hungarlingve kutima nomordo kaj kun plena nomo **Magyar Elek János** estis hungara ĵurnalisto. Lia nobela antaŭnomo estis *dömsödi* [domŝodi], lia pseŭdonimo estis *Inyesmester* [injeŝmeŝter]. Lia unua bopatro estis Emil Kürthy, lia filo estis Bálint Magyar (teatrohistoriisto).

Elek Magyar naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.
eta|

## Biografio 
Elek Magyar maturiĝis en piarista gimnazio en sia naskiĝurbo, poste li akiris juran diplomon en Scienca Universitato de Budapeŝto. Ŝi komencis sian ĵurnalistan karieron en Telefonheroldo. Ekde 1901 li estis ĵurnalisto ĉe gazeto, en 1917 li estis levita respondeca redaktoro. Li estis multflanka, li verkis pri politiko, sporto, arto, tamen lia ŝatata temo estis la gastronomio. Li edziĝis en 1908 kaj 1917, lia unua edzino naskis filon en 1910.

## Ŝiaj libroj (elekto) 
* *Tiszavirágok* (poemaro, 1910)
* *Pesti históriák* (noveletoj, 1920)
* *Az ínyesmester szakácskönyve. 2200 recept* (kuirlibo, 1932, reeldonita 1937, tralaborita 1939, denove 1941, pligrandigite 1946, denove 1948, tralaborite 1950, pligrandigite 1952, denove 1953, 1955, eldonoj ĉeĥe 5-foje (1957-1960), germane 8-foje (1956-1960), ruse 4-foje (1955-1957))
* *Az ínyesmester nagy szakácskönyve* (kuirlibro, 1955, 1991)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj ĵurnalistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Lažánky

**Lažánky** estas nomo de kelke da municipoj en Ĉeĥio:
* Lažánky (distrikto Brno-provinco), municipo en distrikto Brno-provinco
* Lažánky (distrikto Strakonice), municipo en distrikto Strakonice

kaj ankaŭ partoj de municipoj:
* Lažánky (Blansko), parto de urbo Blansko en distrikto Blansko
* Lažánky (Klatovy), parto de urbo Klatovy en distrikto Klatovy

aŭ ankaŭ burgeto:
* Lečenec, en distrikto Blansko, kiu estas ankaŭ nomata Lažánky
Žatčany

**Žatčany** estas municipo en Ĉeĥio troviĝanta en distrikto Brno-provinco, en Sudmoravia regiono. Ĝi situas en Dija-svratka valego. Vivas ĉi tie  ().

Temas pri vinkultivada municipo en vinkultivada subregiono Velké Pavlovice.

## Historio 
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1131. En la jaro 1949 Žatčany estis kunigitaj kun la najbara Třebomyslice en la nuntempan municipon.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Preĝejo de La plej sankta Triunuo
* Kapelo de sankta Maria Magdalena
* Kruco de Floriano el la jaro 1766
* Eksa muelejo en okcidenta rando de la municipo
* Naturmemorindaĵo Písky (norde de la municipo)

## Pluaj fotoj 

Žatčany mlýn.jpg|Eksa muelejo
Žatčany mlýn dělové koule.jpg|Kanonaj kugloj el batalo ĉe Slavkov en ŝildo de la muelejo
Žatčany sokolovna.jpg|Sokol-domo


Kategorio:Municipoj en distrikto Brno-provinco
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Brno-provinco
Kategorio:Vinkultivada subregiono Velké Pavlovice
Kategorio:Setlejoj en Dija-svratka valego
Vasileios Skuris

**Vasileios Skuris** (, en Germanio kutime latinliterigata *Vassilios Skouris*) (Tesaloniko, 6-a de marto 1948) estas greka juristo. Li estis profesoro en diversaj universitatoj en Germanio kaj Grekio kaj ministro en la greka registaro. En 1999 li iĝis membro de la Kortumo de Eŭropa Unio, kiun li prezidis de 2003 ĝis 2015.

Kategorio:Juristoj
Kategorio:Grekaj politikistoj
10003 Caryhuang

'*10003 *Caryhuang'''* estas tre malgranda, hela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Luboš Kohoutek elde la Observatorio de Hamburgo-Bergedorf (Germanio).

Ĝi estas en orbita resonanco 4:7 kun Marso.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la ĉina-usona jutubisto *Cary K. Huang*, vigliganto kaj edukiso konata pro ties diversaj viglaj TTT-aj spektakloj, kodaj projektoj kaj videoj de datuma videbleco. Li kaj sia ĝemelo kreis la popularan ĉeretan interaktivan ilon de komparo de grandecoj « *The Scale of the Universe'' » en 2010.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Luboš Kohoutek
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1971
Gyula Rudnyánszky

**Gyula Rudnyánszky** [djula rudnjAnski], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Rudnyánszky Gyula** estis hungara ĵurnalisto, poeto, membro de Societo Kisfaludy. Lia nobela antaŭnomo estis *dezséri* [deĵEri], lia dua edzino estis Laura Réthy.

Gyula Rudnyánszky naskiĝis la  en Özdöge (Hungara reĝlando, Aŭstra Imperio, nuntempa Mojzesovo en Slovakio), li mortis la  en Budapeŝto.
eta|

## Biografio 
Gyula Rudnyánszky studis en Reĝa Jura Akademio (Pozono), poste li estis ĵurnalisto ekde 1876 en pluraj gazetoj. Inter ili la plej menciindaj estis Vasárnapi Ujság. En 1905 li migris al Usono, kie li fondis hungarlingvajn gazetojn. Paŝo post paŝo li blindiĝis, en 1912 li hejmenvenis jam plene blinda. Li eldonis sian lastan poemaron, kiun eĉ Endre Ady laŭdis. Li edziĝis dufoje kaj havis 5 gefilojn.

## Ŝiaj volumoj (elekto) 
* *Fanny dalai* (1877)
* *Fényben-árnyban* (poemoj inter 1876-1886)
* *Költemények* (poemaro, 1892)
* *Petőfi* (teatraĵo, 1899)
* *48 magyar vers* (poemoj, 1905)
* *Napszállat felé* (lasta poemaro, 1913)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla post klako al majusklo R, poste serĉu la nomon)
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj poetoj
Kategorio:Hungaraj ĵurnalistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Internacia Flughaveno Montréal-Trudeau

**Internacia Flughaveno Montréal-Trudeau** (, ) (IATA-kodo:**YUL**, ICAO-kodo:**CYUL**), antaŭe konata kaj ankoraŭ ofte nomata **Internacia Flughaveno Montréal-Dorval** (, ), estas internacia flughaveno en Dorval, Kebekio, Kanado. Ĝi estas la sola flughaveno nomita internacia de Transport Canada priservanta Montrealon kaj ĝi situas 20&nbsp;km de centra Montrealo. La flughavenaj terminaloj situas tute en la antaŭurbo Dorval, dum unu kurejo situas en la Montreala kvartalo Saint-Laurent. Air Canada, la flagŝipa kompanio de la lando, ankaŭ havas sian ĉefsidejon ĉe la flanko Saint-Laurent de la flughaveno. Ĝi ankaŭ priservas Grandan Montrealon kaj apudajn regionojn en Kebekio kaj orienta Ontario, same kiel la ŝtatojn Vermonto kaj norda Nov-Jorkio en Usono. La flughaveno estis nomita honore al Pierre-Elliott Trudeau, la 15-a ĉefministro de Kanado kaj patro de la nuna ĉefministro Justin Trudeau.

## Statistikoj 
## Vidu ankaŭ 
* Dorval
* Air Canada
* YUL–Montréal–Trudeau Airport (REM)
* Internacia Flughaveno Montréal-Mirabel

## Eksteraj ligiloj 
* 

Montrealo
Kategorio:Transporto en Montrealo
Vysoké Popovice

**Vysoké Popovice** (ĝis la jaro 1949 sole *Popovice*) estas municipo en Ĉeĥio, en Sudmoravia regiono, en distrikto Brno-provinco. Ĝi etendiĝas en Křižanova montetaro. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1228.

## Loĝantaro
## Memorindaĵoj 
* Pereinta burgejo
* Paroĥa preĝejo de sankta Johano Baptisto
* Konstruaĵo de paroĥo el la 18-a jarcento
* Konstruaĵo de malnova lernejo el la jaro 1831 (hodiaŭ alikonstruita en municipan oficon, poŝton, frizejon kaj lokan bibliotekon)
* Konstruaĵo de nova lernejo el la jaro 1938
* Ekskursa gastejo - Senjora gastejo el la jaro 1755

## Transporto 
Tra la municipo kondukas ŝoseo I/23 kaj fervojlinio Brno – Jihlava.

## Pluaj fotoj 

Vysoké Popovice, kostel.jpg|Preĝejo de sankta Johano Baptisto
Vysoké Popovice, silnice I-23 (02).jpg|Vysoké Popovice
Vysoké Popovice, zastávka.jpg|Aŭtobusa haltejo

Kategorio:Municipoj en distrikto Brno-provinco
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Brno-provinco
Kategorio:Setlejoj en Křižanova montetaro
Fantomvorto

**Fantomo vorto** aŭ **fikcia eniro, falsa etimologio,** estas vorto eldonita en vortaro aŭ simila verko, kiu malofte aŭ neniam estas uzata praktike, kaj do ĝis tiam ne havis signifon. Fantomvorto kutime aperas erare, pro misinterpreto, misparolo, mislego, aŭ pro tipografia aŭ lingva konfuzo.

Post publikigita kun permeso, kutime fantoma vorto estas kopiita kaj vaste uzata por tempodaŭro, malebligante korekti la eraron pro la troa uzo de tiu vorto.

Fama ekzemplo estas la vorto *dord*, kiu estis vortara eraro en leksikografio. La Vortaro Webster estas la plej grava kaj ampleksa vortaro de usona angla. Eldonejo Miriam-Webster, kiu respondecas pri la vortaro, estas konata pro la ekvilibro de la strikta aliĝo de ĝiaj redaktistoj al ĉiu eniro kaj difino. Tamen la dua eldono de la vortaro, aperinta en 1934, inkludis vorton tute ne ekzistantan en la angla: nome *Dord*, vorto sen dokumentita uzo aŭ etimologio, difinita kiel "denseco (en kemio)". Fakte ĝi estis la rezulto de serio da eraroj. La intenco de la difinanto estis diri, ke denseco ofte estas indikata per la literoj D aŭ d, kiu estas la komenca litero de la angla vorto *Density*, sed la redaktoro komprenis la vorton kiel *Dord* (D or d). La difekto forglitis el la okuloj de la cetero de redakcio kaj spertuloj kaj eniris la vortaron presitan kiel difinon. La eraro estis korektita nur en presaĵo de 1947.***dord*** (dôrd), *n. Physics & Chem.* Density.

## Origino 
La esprimon unue uzis profesoro Walter William Skeat en 1886 en sia ĉiujara diskurso kiel prezidanto de la Londona Filologia Societo, en kiu li mencias:El ĉiuj verkoj, en kiuj la socio plurfoje partoprenis, neniu el ili tiom interesis nin, kolektive, kiel la Nova Vortaro de la Angla. D-ro Murray, kiel vi memoras, vi iam skribis artikolon por pravigi, ke la vortaro preterlasis la esprimon "abacot", difinita de Webster kiel "la ŝtata ĉapelo antaŭe portita de anglaj reĝoj formita de la figuro de du kronoj.", estis saĝe kaj konvene malakceptita de nia redaktoro pro la fakto, ke ĉi tiu vorto ne ekzistas, asertante, ke ĝi estas kompleta eraro ... pro malĝusta movo de la presistoj aŭ skribistoj aŭ la imagoj de mallertaj aŭ sensciaj redaktoroj ...

Mi proponas, tamen, ke vi atentu kelkajn vortojn similajn al "abacot"; vortoj, kiuj atingos nian redaktoron tra la tempo kaj pri kiuj mi dubas, ke li rifuzos. Ĉar estas oportune havi etan nomon por vortoj de ĉi tiu tipo, mi rajtos nomi ilin "fantomaj vortoj" ... Mi lasos la titolon de "fantomvorto" nur al tiuj vortoj, aŭ similaj formoj, ĉar ili ne havas ĉiuokaze signifon.

## Vidu ankaŭ 
* Korupta (lingvistiko)
* Folklora etimologio

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Leksikoj
Kategorio:Vortaroj
Kategorio:Vortoj
Kategorio:Tipoj de vortoj
Alavus

**Alavus** - jen finne,  - estas komunumo de Finnlando en provinco Suda Ostrobotnio. Areo de la komunumo estas 1151.50 km², el kio estas tero 1087.24 km² kaj akvo 64.26 km², kaj en la komunumo estas 60 lagoj. La 30-an de junio 2021 ĝi havis 11 279 loĝantojn. Najbaraj komunumoj de Alavus estas Alajärvi, Kuortane, Seinäjoki, Virrat kaj Ähtäri. Töysä estas ligita al Alavus en 2013.

## Konataj lokuloj 
* la verkisto  Rauli Virtanen kaj
* la fotisto Hannu Hautala naskiĝis tie (H. Hautala en la loĝloko Töysä)

Kategorio:Suda Ostrobotnio
Kategorio:Komunumoj de Suda Ostrobotnio
Lord Randall

[dekstra|eta|307x307ra| "Lord Randall", pentraĵo de [Arthur Rackham]]
**Lord Randall** aŭ **Lord Randal** estas skota popola balado. Kiel multaj aliaj popolaj baladoj, la balado estas karakterizita per streĉo, informaj mankoj, kontrastoj (Randall kaj lia amanto enamiĝis, sed lia amanto venenis lin) kaj tragedia fino (la morto de Randall).

## Intrigo 
La balado estas rakontita per dialogo, en kiu la patrino pridemandas sian filon, Randall, pri tio, kion li travivis. Unue ŝi demandas Randall de kie li venis, li respondas ke li venis de la arbaro. La patrino tiam demandas kun kiu li manĝis sian manĝon, kaj li respondas, ke li manĝis kun la avideco de sia koro. La patrino daŭre pridemandas sian filon kaj demandas, kion li manĝis, kaj li respondas, ke li manĝis rostitajn angilojn, kaj petas ripozi. Post pridemando al sia filo, la patrino demandas pri liaj ĉashundoj; li respondas, ke la ventro de liaj hundoj ŝveliĝis kaj ili mortis; ŝajne, la hundoj manĝis de la sama manĝaĵo, kiun manĝis Randall. La patrino, kiu rimarkis, ke la manĝaĵo, kiun la hundoj manĝis, estis venena, komprenas, ke ankaŭ ŝia filo estis venenita. Fine Lord Randall diras la tragikan veron, ke li estis venenita de sia amato.

## Ecoj 
Kiel menciite, la balado estas karakterizita per trajtoj, kiuj ekzistas en la vasta plimulto de popolaj baladoj, kiel:

* Informaj mankoj: Oni ne scias, kial la amata venenis Randall-on.
* Kontrastoj: la amanto de Randall, kiu laŭsupoze amis lin, elektis veneni lin (ŝajne, la veneniĝo estis farita pro malamo kaj kolero).
* Dialogo: La balado estas rakontita per dialogo inter patrino kaj filo.
* Tragika fino: Ĉe la fino de la balado evidentiĝis, ke Lord Randall estis venenita kaj ke li estis mortonta.

## Eksteraj ligiloj 
* La teksto de la balado
* "Mi estas laca" - kanto de la kantisto Hila Ruach bazita sur "Lord Randall" kaj aperas sur la unua albumo "Doktoro en la Okcidento"

Kategorio:Literaturo de Britio
Kategorio:Skota literaturo
Kategorio:Baladoj
Sep Montopintoj

eta|400ra|dekstre|Diagramo kiu komparas la altitudojn de la dekkvar montopintoj de pli ol ok mil metroj (ruĝaj aŭ rozkoloraj) kaj la «Sep Montopintoj» kaj sep duarangaj montopintoj, la plej altaj montopintoj kaj la duarangaj plej altaj de ĉiu kontinento.
La «**Sep Montopintoj**» estas esprimo kiu estas uzata por la aro de la plej altaj montopintoj de ĉiu el la «sep kontinentoj» (ses plus Nordameriko), sed kun variaj interpretoj de kiuj ili estas laŭ la kontinenta difino uzata.

La unua montogrimpisto kiu sukcesis atingi la pintojn de tiuj montoj (laŭ la Listo Kosciuszko) estis la usonano Richard Bass, de 1983 ĝis 1985.

En preskaŭ tuta Ameriko, escepte en Usono, la listo kaj defio atingenda estas tiu de la Ses Montopintoj, ĉar oni konsideras la monton Akonkagvon kiel la plej alta de la amerika kontinento, kalkulante nur po unu plejan montopinton por ĉiu kontinento. La unua grimpisto kiu sukcesis atingi tion estis la kanadano Pat Morrow, de 1981 ĝis 1986. Atingi la montopintojn de ĉiuj el la sepopo estas konsiderata unu de la plej gravaj defioj en montogrimpado.

La sep montopintoj estas Ĉomolungmo (8848 m, Azio), Akonkagvo (6962 m) kaj McKinley (6198 m, Ameriko), Kilimanĝaro (5893 m, Afriko), Elbruso (5642 m) aŭ Blanka Monto (4810 m, Eŭropo), Monto Vinson (4892 m, Antarkto) kaj Puncak Jaya (4884 m) aŭ Monto Kosciuszko (2228 m, Oceanio).

## La sep alternativaj montopintoj 
En ĉiu el la kontinentoj, la dua plej alta monto estas determinita kiel alternativa pinto:

* Aŭstralio kaj Nov-Gvineo - Puncak Mandala kaj Puncak Trikora 4.730 metroj, kaj se ni rilatas nur al Aŭstralio - Townsend 2.209 metroj
* Eŭropo - Elbruso 5.642 metroj
* Nordameriko - Monto Logan 5.959 metroj
* Sudameriko - Ojos del Salado 6.893 metroj
* Antarkto - Monto Tyree 4.852 metroj
* Azio - K2 8.611 metroj
* Afriko - Monto Kenja 5.199 metroj

Ĉi tiu defio estas konsiderata pli malfacila ol la Sep Pintoj ĉefe pro la fakto ke montgrimpi K2 estas teknike multe pli malfacila ol Everest, Monto Kenjo estas pli malfacila ol Kilimanĝaro kaj Monto Logan estas pli malfacile grimpi ol Monto McKinley.

## Bildaro 

Dosiero:Everest North Face toward Base Camp Tibet Luca Galuzzi 2006 edit 1.jpg|Norda flanko de Everest aŭ Ĉomolungmo
Dosiero:Aconcagua from base.jpg|Akonkagvo vidata el la bazo de *Puente Del Inca*
Dosiero:ALASKA (7778017952).jpg|Monto McKinley vide de la nordo
Dosiero:Mt. Kilimanjaro 12.2006.jpg|Vido de Kibo, ĉefa pinto de Kilimanĝaro
Dosiero:Elbrus North 195.jpg|Elbruz vidita el nordo
Dosiero:Mount Vinson from NW at Vinson Plateau by Christian Stangl (flickr).jpg|Masivo Vinson
Dosiero:Puncakjaya.jpg|Vido de la montopinto de Puncak Jaya

Kategorio:Montogrimpado
Orimattila

**Orimattila** estas komunumo de Finnlando en provinco Päijät-Häme apud Lahti. La komunumo estis fondita en 1865 kaj fariĝis urbo 1992. Ĝia areo estas 814.01 km², el kio 785.26 km² estas tero kaj 28.75 km² akvo. En 30-a de junio 2021 la urbo havis 15 900 loĝantojn. Najbaraj komunumoj de Orimattila estas Hollola, Iitti, Kärkölä, Lahti, Lapinjärvi, Myrskylä, Mäntsälä kaj Pukkila. Komunumo Artjärvi estis ligita al Orimattila en komenco de jaro 2011.

El Orimattila estas parto el la plej malnovaj arkeologiaj trovaĵoj de Finnlando. La eklezio Orimattila estas fondita en la jaro 1636. Nuntempe granda plejo el la loĝantoj loĝas en la centra setlejo de Orimattila.

270ra|eta|maldekstre|

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Päijänne-Tavastio
Teŭkro

Laŭ la greka mitologio, **Teŭkro** (latine Teucer, Teucrus aŭ Teucris, malnovgreke Τεῦκρος, Teῦkros), estis la filo de reĝo Telamono de la Salamina Insulo kaj lia dua edzino Hesione, filino de reĝo Laomedono de Trojo. Li batalis kune kun sia duonfrato, Ajakso, en la Troja Milito kaj estas la legenda fondinto de la urbo Salamis sur Kipro. Per sia patrino, Teucer estis la nevo de la reĝo Priamo de Trojo kaj la kuzo de Hektoro kaj Parizo - kontraŭ kiuj li batalis en la Troja Milito.eta|300ra|Teŭkro estas la mita fondinto de la urbo Pontevedro en Galegio. Legendo diras, ke la mita pafarkisto, sekvis marvirinon en ekzilo al la Pontevedra golfo kaj poste fondis la urbon.

Kiam la longa Troja Milito finiĝis kaj li kune kun sia duonfrato Ajakso kaj lia kuzo Aĥilo revenis al sia lando, la herooj ne estis bone akceptitaj, eĉ de siaj propraj familioj. Teŭkro, malakceptita de sia patro, iris serĉi novan patrujon en la Okcidento kaj alvenis en Iberion, vojaĝis laŭ la marbordo de la regiono *Hispania*, transiris la Ĝibraltaran Markolon kaj fondis grekan kolonion nomatan *Hellenes*, kiu poste iĝus la urbo Pontevedro.

Kategorio:Herooj de la helena mitologio
Lažánky (distrikto Brno-provinco)

**Lažánky** estas municipo en Ĉeĥio, en Sudmoravia regiono, en distrikto Brno-provinco. Ĝi etendiĝas en Křižanova montetaro proksimume 25 kilometrojn nordokcidente de Brno surrande de naturparko Valo de Blanka rojo. Lažánky najbaras okcidente kun Maršov, oriente kun Veverská Bítýška kaj sude kun Javůrek. Norde etendiĝas arbaroj en valo de rivero Svratka. Vivas ĉi tie  ().

Municipo Lažánky konsistas el du lokaj partoj, la propra Lažánky (sur la katastra teritorio Lažánky u Veverské Bítýšky) kaj vilaĝo Holasice (sur la katastra teritorio Holasice u Veverské Bítýšky).

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1236.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Preĝejo de La plej sankta Triunuo
* Dia torturo
* Memoriga arbo adstringa sorpujo ĉe la malnova kalkoforno
* Kalkofornoj

## Pluaj fotoj 

Vápenná pec.jpg|Malnova kalkoforno en Chrástky
Památný strom-Jeřáb břek.jpg|Memoriga adstringa sorpujo


Kategorio:Municipoj en distrikto Brno-provinco
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Brno-provinco
Kategorio:Setlejoj en Křižanova montetaro
Monto Logan

La **monto Logan** estas la plej alta monto de Kanado kaj la dua plej alta de tuta Nordameriko post Monto McKinley, en Alasko. Ĝi formas parton de la Santelia Montaro en la sudokcidenta parto de la Teritorio Jukonio, ĉe la landlimo kun la usona ŝtato Alasko, kaj estas parto de la nacia rezervejo kaj Nacia Parko Kluane.​ En tiu monto elfluas la glaĉeroj Hubbard kaj Logan. Ĝi havas elstarecon de 5250 m, estante la 6a plej elstara de la mondo. Oni kredas, ke la monto Logan havas la cirklan bazon plej grandan el ajna nevulkana monto de la Tero (granda nombro de ŝildaj vulkanoj estas multe pli grandaj en grando kaj maso), formante masivon kiu havas fakte dek unu pintojn super 5000 msm.

Pro la tektona levo, la monto Logan ankoraŭ plialtiĝas. Antaŭ 1992, la preciza altitudo de la monto Logan estis nekonata kaj oni ĉirkaŭkalkulis ĝin inter  kaj . En Majo 1992, ekspedicio de la *Geological Survey of Canada* fiksis la aktualan mezuron de  uzante GPS.

La temperaturoj estas tre malvarmaj. En la altebenaĵo de 5000 msm, la temperaturo de la aero estas ĉirkaŭ la -45&nbsp; en la vintro kaj atingas preskaŭ sub nulo en la somero, kun averaĝa temperaturo por la tuta jaro de ĉirkaŭ -27&nbsp;. En la 26-a de Majo de 1991 oni registris -77,5&nbsp;, la temperaturo plej malvarma iam registrita ekster Antarkto. Tamen ĝi ne estis registrita kiel la temperaturo plej malalta de la tuta Nordameriko, ĉar ĝi estis registrita je altitudo tre alta. Minimuma fandado de la neĝo resultas en grava glacitavolo, kiu atingas preskaŭ 300 m en kelkaj lokoj.

La monto estis nomumita honore al sir William Edmond Logan, kanada geologo fondinto de la Geologia Komisiono de Kanado (GKK).

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Monto Logan - Kanada Montara Enciklopedio - Fotoj kaj informoj pri la ascendo
* Monto Logan en CGC
* Monto Logan en Peakware - fotoj
* Mapo de la loko de la Monto Logan  en la montoj Sankta Elijah
* Vojaĝo en 2009

Kategorio:Montoj en Kanado
Kategorio:Montoj kun alteco inter 5000 kaj 5999 m
Kategorio:Montoj en Usono
Kategorio:Geografio de Jukonio
Rautalampi

**Rautalampi** estas komunumo de Finnlando en Norda Savonio. Ĝia areo estas 761.99 km², el kio estas tero 538.96 km². En 30-a de junio 2021 Rautalampi havis 3091 loĝantojn. Najbaraj komunumoj de Rautalampi estas Hankasalmi, Konnevesi, Pieksämäki, Suonenjoki, Tervo kaj Vesanto. La plej granda lago en Rautalampi estas Konnevesi, sed ĝi ne tute apartenas al Rautalampi. En kirko de Rautalampi estas sidlokoj por proksimume 1200 homoj. La kirko pretiĝis en 1844. Proksimume duono de loĝantoj de Rautalampi loĝas en kirkvilaĝo de Rautalampi. Noteblaj labordonantoj en Rautalampi estas almenaŭ Savon taimen, Sepon kaluste, Ecomet Oy, Morehouse Oy kaj Kome Oy. Elementa lernejo en Rautalampi estas almenaŭ en kirkvilaĝo kaj en Kerkonjoensuu.

Rautalampi estas fondita en 1561. Antaŭe la areo apartenis al Sysmä. En la komunumo situas ankaŭ samnoma lago.

Kategorio:Komunumoj de Finnlando
Kategorio:Norda Savonio
Holasice (Lažánky)

:*Estas ankaŭ Holasice.*

**Holasice** estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Lažánky en distrikto Brno-provinco. Ĝi troviĝas en Křižanova montetaro proksimume 1,5&nbsp;km oriente de Lažánky. En la jaro  ĉi tie daŭre vivis . En la jaro 2011 ĉi tie estis registritaj 15 adresoj.

Holasice situas en katastra teritorio **Holasice u Veverské Bítýšky** kun areo 1,72&nbsp;km².

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1390. Holasice estas konsisto de Lažánky ekde la jaro 1850.

## Loĝantaro
## Pluaj fotoj 

Holasice06963.JPG|Holasice

Kategorio:Lažánky (distrikto Brno-provinco)
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Brno-provinco
Kategorio:Setlejoj en Křižanova montetaro
Vratislávka

**Vratislávka** estas municipo en Ĉeĥio, en distrikto Brno-provinco en Sudmoravia regiono. Ĝi etendiĝas en Křižanova montetaro proksimume 14 kilometrojn okcidente de Tišnov. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1358.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Kapelo de Virgulino Maria

## Pluaj fotoj 

Vratislávka, kříž na křižovatce (1118).jpg|Vratislávka
Vratislávka, dům č. 13 (1116).jpg|Vratislávka
Vratislávka - autobusová zastávka.jpg|Vratislávka

Kategorio:Municipoj en distrikto Brno-provinco
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Brno-provinco
Kategorio:Setlejoj en Křižanova montetaro
Lažánky (distrikto Strakonice)

**Lažánky** estas municipo en Ĉeĥio, en Sudbohemia regiono, en distrikto Strakonice. Ĝi etendiĝas en Blatna montetaro. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1328.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Kapelo de Virgulino Maria
* Gastejo "U Studánky" – en 1980-aj jaroj reguligita konstruaĵo de eksa forĝejo en gastejon
* Monumento al falintoj el la unua mondmilito

## Personecoj 
* Václav Sedláček (1925–1981), grafikisto
* Hana Storchová (* 1936), grafikistino, ilustriistino kaj pentristino
* Jan Mikuláš Hála (* 1937), pentristo kaj restaŭristo

## Vidu ankaŭ 
* Listo de municipoj en Ĉeĥio kun la plej malalta nombro de loĝantoj

## Pluaj fotoj 

Pomník padlým v Lažánkách (Q80461212).jpg|Monumento al falintoj

Kategorio:Municipoj en distrikto Strakonice
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Strakonice
Kategorio:Setlejoj en Blatna montetaro
Campo Lameiro

**Campo Lameiro** estas komunumo en la aŭtonoma komunumo Galegio en Hispanio. Ĝi apartenas al la provinco Pontevedro. Fine de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Campo Lameiro estas la galega ĉefurbo de roka arto, kun granda kolekto de petroglifoj situantaj en la Arkeologia Parko de Campo Lameiro.

## Eksteraj ligiloj 
*  ( kaj )

## Referencoj 
Kategorio:Municipoj de provinco Pontevedro
-1273

En la jaro **1273 antaŭ Kristo** okazis, interalie:

## Eventoj 
eta|maldekstra|200ra|
## Naskiĝoj 
* Moseo, hebree משה בן עמרם [Moŝé ben Amram], greke Mωϋσῆς aŭ Μωσῆς [Mo(i)sés]

## Mortoj 
*
Pedro Sarmiento de Gamboa

**Pedro Sarmiento de Gamboa** (1530–1592) estis hispana esploristo, aŭtoro, historiisto, matematikisto kaj astronomo. Lia naskiĝloko ne certas kaj eble estis Pontevedro en Galegio, kie originis lia patra familio, aŭ Alcalá de Henares en Kastilio, kie li poste studis. Lia patro Bartolomé Sarmiento naskiĝis en Pontevedro kaj lia patrino, María Gamboa, naskiĝis en Bilbao, Eŭskio.

Kategorio:Hispanaj esploristoj