486958 Arrokoth

'*486958 *Arrokoth'''* estas malgranda ne tre hela transneptuna objekto de la klaso de la kubevanoj, tie estas, klasika objekto de la Kujper-zono, kiuj ne estas en orbita resonanco kun planedo (precipe kun Neptuno); kvankam ĝi estas nemalproksima de la resonanco 5:9 kun Neptuno.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  per la kosmoteleskopo Hubble kaj estis preterpasita la  de la kosmosondilo *New Horizons*, kaj tiuokaze neoficiale nomita **Ultima Thule**. La oficiala nomo **Arrokoth** estis elektata la 

eta|maldekstre|200px|Foto de la malkovro, sur bildoj prenitaj kun intertempo de dek minutoj.

Ĝi estis malkovrita la  per la fotilo kun larĝa kampo WFC3 de Hubble, dum enketo celanta trovi kujper-zonan objekton taŭgan kiel celo por la kosmosndilo *New Horizons''. La uzo de la kosmoteleskopo Hubble estis nepra, ĉar, kun ŝajna magnitudo de ĉ. 27, la objekto estas nedetektebla far'de plejparto el la teleskopoj. La kosmoteleskopo Hubble estas krome kapabla fari tre precizajn astrometriajn kalkulojn, kaj do determini fideblan orbiton. Kvankam unuavide malpli interesanta ol 2014 PN70, ĝi estis elektita de la NASA ĉar pli facile atingebla, necesigante malpli da orbitaj ŝanĝoj, do malpli da brulaĵo.

### Nomo 
Kiam tiu objekto estis unuafoje observita, ĝi estis nomita 1110113Y (mallongigita en " 11 "). Kiam ĝi estis destinita de la NASA kiel ebla celo por la misio *New Horizons* en oktobro 2014 ĝi estis nomita PT1 (por « *Potential Target 1* »). La oficiala nomo 2014 MU69 estis atribuita en marto 2015 far'de la *Minor Planet Center* post sufiĉa determino de orbito. Dank'al alia observoj, la definitiva nomo **(486958) 2014 MU69** estis atribuita per la bulteno MPC 103886 de la .

De novembro ĝis decembro 2017, la NASA lanĉis mondan elektan kampanjon por trovi al ĝi nomon.
« Ultima Thule » estis elektita, laŭ la mita insulo Tuleo (*Thule*), norda limo de la mondo por la antikvuloj por marki, ke ĝi estas la plej malproksima objekto de la sunsistemo vizitata de kosmosondilo.

Por eviti polemikon kun la nazia kunsenco de tiu nomo ĝi estis renomata la 12-an de novembro 2018 **Arrokoth**, laŭ vorto signifanta "ĉielo"-n en indiana lingvo, la (jam formortinta) *pouhatana* el la algonkena lingvaro.

## Ecoj 
Laŭ ĝia lumeco kaj ĝia distanco, estis ebla taksi la grandon de **486958 Arrokoth** inter 18 kaj 41 km.

La  Marc Buie anoncis dum la aŭtuna kongreso de la Usona Geofizika Unio, ke la objekto povus havi malgrandan lunon.

## Esploro 
eta|maldekstre|200p|Trajektorio de *New Horizons* kaj la orbitoj de Plutono kaj 2014 MU69
Post sia superflugo de 134340 Plutono, la kosmosondilo *New Horizons* estis programita por esploro de 486958 Arrokoth, kiun ĝi devas trafi la , je 43,4  de la Suno, en la konstelacio Sagitario.

486958 Arrokoth estas la unua objekto malkovrita post la lanĉo de *New Horizons*. Fotografioj prenitaj la  elde la kosmosondilo jam montras la objekton, kiu troviĝas precize en la antaŭkalkulita loko (kvankam ĝi estas ankoraŭ malproksima de pli ol 150 miliono da kilometroj)

La  je 5 h 33 UTC, *New Horizons* pasas je iom pli ol 3500 km de Arrokoth, tie estas la triono de la minimuma distanco de superflugo ĉe Plutono.

*New Horizons* plenumas mezurojn pri temperaturo, serĉi pri ringoj, , atmosfero, geologia aktiveco... Ĉirkaŭ 20 monatoj estos necesaj por analizi la datumojn senditajn: tiu analizo daŭros ĝis septembro 2020.

La fotoj senditaj la  montras tipan : Du kuntuŝiĝantaj sferaj, iom platigitaj, korpoj de diametroj 31 kaj 14 km ligataj de gravita altiro, kies formo memorigas neĝhomon. Ĉar estis elektita la kromnomon "*Ultima Thule*" por la korpo 2014 MU69, la pli granda sfero estis nomita "*Ultima*" kaj la pli malgrande "*Thule*"..

Kiam la korpo ricevis la oficialan nomon "Arrokoth", la plej granda lobo estis nomita "Wenu", kaj la malgranda "Weeyo".

## Bildaro 

Ultima thule color.jpg|La unua iom detala kolora foto; temas pri kompozito de malaltdistingiva kolora kaj mezaltdistingiva nigra-blanka fotoj

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* New Horizons
* Kujper-zono

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
*  Listo de la Konataj Transneptunaj Objektoj; el la paĝoj de Robert Johnston
*  Pri Ultima Thule, el la paĝaro de *New Horizons* 
*  Kosmoveturilo *New Horizons* de NASA proksima de plej malproksima modo iam studita; el *thejournal.ie*
*  Ultima Thule: Nova rekordo por la kosmosondilo *New Horizons*; el la paĝaro de CNES
*  2014 MU69 el la paĝaro de *Futura Science*
*  *New Horizons*: Unuaj detalaj bildoj de Ultima Thule, plej malproksima objekto iam esplorata; ibidem

*  Target: Arrokoth, el "USGS, Gazetteer of Planetary Nomenclature"

Arrokoth