open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Pietro Gonella

**Pietro Gonnella** (aŭ **Gonella**) estis itala bufono de la 15-a jarcento.

Li vivis en la kortego de la familio Este en Ferrara, kie li laboris kiel bufono. Legendoj asertas, ke lia morto rezultis de tragedia ŝerco en kiu oni simulis lian kondamnon al la morto per senkapigo. En la momento, kiam falus la tranĉilego, oni verŝis iom da akvo sur lia kolo kaj Gonnella mortis pro koratako. Tio inspiris diversajn verkojn.

Gonella estas menciita de Miguel de Cervantes en *Don Kiĥoto*.

Lia famo ŝuldiĝas ankaŭ al postmorta pentraĵo farita de Jean Fouquet, kun mokema mieno, krucitaj brakoj kaj nerazita, en neordinara aspekto. La pentraĵo troviĝas ĉe '''' en Vieno kaj estas farita sur lignaĵo kun amplekso je 36 x 24 cm. 

## Referencoj 
Kategorio:Italoj de la 14-a jarcento
Kategorio:Italoj de la 15-a jarcento
Kategorio:Italaj humuristoj
Kategorio:Historio de Italio
Kategorio:Bufonoj
*
Kategorio:Ferrara
37788 Suchan

'*37788 *Suchan'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  elde la Observatorio de Ondřejov (Prago-oriento, Ĉeĥio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Pavel Suchan'', popularigisto ĉe la Observatorio de Štefánik en Prago; li ankaŭ estis parolisto por la Ĉeĥa Astronomia Societo. Liaj talentoj en organizo kaj intertrakto estis utilaj en la penaj klopodoj por prepari ĉeĥan leĝon por regi la .

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Observatorio de Ondřejov
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
Fourqueux

**Fourqueux** estas malaperinta franca  situanta en departemento Yvelines, regiono Francilio.

Ĝi estis kunfandita kun Saint-Germain-en-Laye la  por formi novan komunumon.

Ĝiaj loĝantoj nomiĝas .

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Yvelines
* Saint-Germain-en-Laye-Bel-Air - Fourqueux (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* 


Kategorio:Saint-Germain-en-Laye
Kategorio:Malaperintaj komunumoj de Yvelines
Franz Ferdinand Greiner

**Franz Ferdinand GREINER** (naskiĝinta la  en Stützerbach, mortinta samloke la ) estis germana teknikisto. Li kreis kune kun la migranta metiisto lernoknaba Wilhelm Berkes la unuan industrie faritan termometron de Germanlando.

## Agadoj 
Greiner transprenis la patran akvomuelejon en Stützerbach. La vivnivelon li perlabore plibonigis per lampvitra blovado, krome li faris etartaĵojn vitrajn kaj perlojn. Lia provo estigi bonkvalitajn termometrojn tamen fiaskis ĝis la renkonto de la dungota fakulo Wilhelm Berkes.

Kunaj provoj kun Berkes, kiu la modernan teknikon verŝajne estis lerninta en Franclando, ja malfiaskis. Ĉefa trarompo komerca estis la preno de hidrargo kiel flusubstancon en la termometroj. La merito de Greiner estis la ekkompreno de la graveco de tiu ĉi novigaĵo kaj ties efika industria farado.

Sekve estiĝis floranta entrepreno en kiu en la jaro 1833 ne malpli ol 64 specoj de aerometroj kaj termometroj inter multaj aliaj aferoj mezurilaj faritis. Greiner fakte metis la fundamentan ŝtonon pri produktado de fizikaj kaj ĥemiaj vitraj artikoloj en Germanlando.

## Referencoj 
## Literaturo 
* Dietrich Kühn i.a.: ''Franz Ferdinand Greiner und das Haus 'Deutscher Kaiser' in Stützerbach'', Schriften des Heimat- und Geschichtsvereins Stützerbach, DNB-Nr. 976901005

## Vidu ankaŭ 
* Muzeo pri termometroj (Geraberg)

## Eksteraj ligiloj 
* Biografio ĉe NDB
* Informoj ĉe Glasblog 

Kategorio:Germanaj inĝenieroj
Kategorio:Germanaj entreprenistoj
Kategorio:Distrikto Ilm
Kategorio:Termometroj
Frisa ĉevalo

[eta|Frisa ĉevalo antaŭ [kariolo dum la ringorajdado]]
eta|Frisa virĉevalo
eta|Frisa ĉevalo kiel rajdoĉevalo
eta|Frisa virĉevalo kun multe da genuaktiveco
La **Frisa ĉevalo** estas la plej malnova enlanda ĉevaloraso de Nederlando. Ĝiaj radikoj retroiras malproksimen en la tempo. Jam en la 13-a jarcento la frisa ĉevalo estis konata kaj la ĉevalo ankoraŭ havas similecojn kun ĝiaj malproksimaj prapatroj.

Frisaj ĉevaloj verŝajne estis uzataj pli ol trimil jarojn antaŭ nuntempe. El fontoj montriĝas ke la Romianoj tre aprezis la rason. Ili kunportis la ĉevalon kiel militĉevalo por militiroj en Britio. Ankaŭ dum la mezepokoj la ĉevalo estis uzata ĉefe kiel  militĉevalo. Dum la Okdekjara Milito kruciĝoj kun hispanaj ĉevaloj, ĉefe Andaluzaj, rezultis en aktiva kaj multflanka frisa ĉevalo.

Kategorio:Ĉevalrasoj
Bizanca novelo

eta|Kovrilpaĝo de la unua versio en hispana lingvo de la *Historia etiópica* aŭ *Los amores de Teágenes y Cariclea, de Heliodoro de Émesa, publicada en Amberes en 1554.*
**Bizanca novelo**, aŭ *libroj de pilgrimantaj aventuroj*, estas literatura ĝenro de rakontoj en prozo kiu famiĝis en Hispanio kaj aliaj landoj dum la 16-a kaj 17-a jarcentoj imite de la helenismaj verkistoj de la greka novelo speciale Heliodoro de Emesa. 

La majoritato de la bizancaj noveloj kongruas kun komuna skemo: du amantaj gejunuloj, kiuj deziras geedziĝi, trafas malhelpajn malfacilaĵojn kiuj malebligas tion (deviga separo, danĝeraj veturoj, ŝipdronado, kaptiteco ktp.) ĝis finfine ili atingas la realigon de siaj deziroj kiam ili rerenkontiĝas kaj konstatas kontente, ke ilia amo restis fidela kaj eĉ plifortiĝis meze de tiom da riskaj malfacilaĵoj. 

Spite la nomon, tiu subĝenro apenaŭ rilatas al la Bizanca imperio, nur ke dum la separigaj veturadoj ofte oni traveturas en Orienta Mediteraneo.

## Bibliografio
* Javier González Rovira, La novela bizantina de la Edad de Oro. Madrid, Gredos, 1996.
* Julia Barella y Ana. E Soto , La novela bizantina ISBN 84-9822-183-8

Kategorio:Noveloj
Kategorio:Hispanlingva literaturo
Kategorio:Literaturo de Bizancio
Pohan

eta|600px|center|Larĝa panoramo en Pohan

**Pohang** (aŭ Pohan, , laŭ ĉinaj literoj 浦項市) estas metropolo, universitata urbego kaj mara havenurbo en Sud-Koreio.
eta|maldekstre|Urbodomo de Pohan

## Bazaj informoj 
* Areo: 1127&nbsp;km²
* Supermara alteco: m
* Loĝantaro: 520,305 (2011)
* Poŝtkodo:
* Telefonprefikso: +82 54
* Horzono: UTC+9
* 

## Geografio 
eta|maldekstre|Poŝtejo
eta|maldekstre|Kampuso
Pohan situas en la sudorienta parto de la lando laŭ la Japana Maro ĉe enfluo de rivero. Teguo troviĝas 80, Seulo 272 km https://www.distancefromto.net/.

## Historio 
En areo Pohan arkeologoj trovis malgrandajn vilaĝojn kaj dolmenojn el periodo de 1500-300 a.K. Daŭre estis tie nur malgranda fiŝkaptista vilaĝo ĝis la 20-a jarcento. En 1930 oni konstruis modernan havenon, poste la iama fiŝkaptista vilaĝo kreskis rapide havanta la statuson urbeto (1931) kaj urbo en 1949. Dum la korea milito la haveno estis tre signifa. En la 21-a jarcento jam gravas la instruado, 2 universitatoj funkcias en la metropolo.

## Ekonomio 
En 1968 la Pohan iĝis pezindustria centro kun produktado de ŝtaloj, tio alportis la lokan ekonomion (ŝipkonstruado, fiŝbredejoj, ktp). La ĉirkaŭaj ebenaĵoj produktas diversajn agrikulturajn produktojn, kaj la maro provizas fiŝojn. Tradiciaj industrioj estas produktado de vinoj kaj brandoj.

## Klimato 
En Pohan la jara averaĝa temperaturo estas 14 °C, tio varias inter 10-19 °C. Inter novembro-marto foje estas ankaŭ frostoj. En la plena jaro oni mezuras precipitaĵojn averaĝe 1,152 mm. Inter junio-septembro pli ofte falas pluvo.

## Trafiko 
eta|Monumento en Pohan
eta|Turo en Pohan
Pohan havas bonajn ligilojn voje kaj fervoje. En la haveno funkcias ankaŭ pramoj al la proksimaj insuloj. La metropolo havas flughavenon. Enurbe aŭtobusoj liveras la pasaĝerojn.

## Vidindaĵoj 
* marborda strando
* Budhisma templo
* monumento

## Servoj 
* Universitato Pohang de Scienco kaj Teknologio

## Famuloj 
En Pohan naskiĝis politikisto Ji Mjong-bak

## Ĝemelurboj 
*  Hunĉun, Ĉinio
*  Suvon, Sud-Koreio
*  Pitsburg (Kalifornio), Usono
*  Fukujama, Japanio
*  Novkastelo, Aŭstralio

## Fontoj 
* WikiTrans
* https://www.britannica.com/place/Pohang

Kategorio:Urboj de Sud-Koreio
Kategorio:Metropoloj
Kategorio:Marhavenaj urboj
37853 Danielbarbier

'*37853 *Danielbarbier''''' estas tre malgranda malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la ESO-a Observatorio La Silla en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estas nomita en memoro de la franca observa astronomo Daniel Barbier (1907–1965), kiu faris gravajn kontribuojn al la studo pri la fono de la nokta ĉielo. Li interesiĝis pri la malpermesita linio ĉe 6300 Å de la neŭtrala oksigeno per mezuro de la varioj de ties forto laŭ la alto en la jonosfero kie ĝi estis elsendita.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Viaje del Parnaso

***Viaje del Parnaso*** (Veturo al Parnaso) estas rakonta verko en verso de Miguel de Cervantes publikigita en 1614 verkita en tercetoj kiuj rakontas la vojaĝon al la monto Parnaso fare de Cervantes kaj de la plej bonkvalitaj hispanaj poetoj por fari alegorian batalon kontraŭ la malbonkvalitaj poetoj. eta|200ra|Kovrilpaĝo de la *Viaje del Parnaso* (1614).Tiu verko sekvas la modelon de la *Viaggio di Parnaso* (1582), de la itala poeto Cesare Caporali de Perugia, kiun Cervantes citas jam en la unua strofo de la verko.

La poemo, dediĉita al la juna kortegano don Rodrigo de Tapia y Alarcón, rakontas literaturan vojaĝon, tra realaj kaj mitaj geografioj, en kiu Miguel de Cervantes, rajde sur mulino, entreprenas la mision rekruti la plej bonkvalitajn hispanajn poetojn por fari batalon kontraŭ la malbonkvalitaj poetoj. Por tio li veturis el Madrido al Valencio, kie helpe de Merkuro, li arigas grupon de bonkvalitaj poetoj kaj enŝipiĝas almare per alegoria ŝipo, konstruita el versoj, kun destino al Parnaso, kie ili faros batalon kontraŭ la poetaĉoj kiuj klopodas konkeri ĝin. Dum la marveturo, el Kartaĥeno, li alvenas al Ĝenovo, Romo kaj Napolo kaj sukcesas trapasi la danĝeran markolon de Mesino, inter Scilo kaj Ĥaribdo, diaĵoj trankviligeblaj proponante la buĉoferon de Antonio de Lofraso, unu el la enŝipiĝintaj poetoj. Finfine oni ne almarigas la timigitan poeton.

## Notoj 
Kategorio:Verkoj de Miguel de Cervantes
Kategorio:Poeziaj kolektoj
Kategorio:1614
Stefán Karl Stefánsson

**Stefán Karl Stefánsson** (naskiĝis la 10-an de julio 1975 en Hafnarfjörður, mortis la 21-an de aŭgusto 2018 en Islando) estis islanda aktoro. Li estis ĉefe konata, ĉar li aktoris Robbie Rotten en *LazyTown*.

Kategorio:Islandaj aktoroj
Gambais

**Gambais** estas franca  situanta en departemento Yvelines, regiono Francilio.

Ĝiaj loĝantoj nomiĝas *Gambaisiens*.

## Famuloj 
* Henri Désiré Landru

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Yvelines

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Komunumoj de Yvelines
La sieĝo de Numantio

**La sieĝo de Numantio** estas tragedio de la Renesanco verkita ĉirkaŭ 1585 fare de Miguel de Cervantes inspirita en la malvenko de Numantio dum la keltiberaj militoj antaŭ la povo de la Antikva Romo en la 2-a jarcento a.K.
200px|eta|Unua paĝo de la *Comedia del çerco de Numancia*, manuskripto 15.000 de la Nacia Biblioteko de Hispanio.
Nomita *El cerco de Numancia*, sed ankaŭ *La Numancia* — kaj en plej fruaj atestiloj *Comedia del cerco de Numancia*, *La destruición de Numancia* kaj *Tragedia de Numancia* —, ĝi disvastiĝis el du manuskriptaj tekstoj: nome la 15.000 de la Nacia Biblioteko de Hispanio — nome kopio por aktoroj (uzota de teatra kompanio) de la 17á jarcento — kaj la kodekso «Sancho Rayón», konservita en la *Hispanic Society of America*, transskribita de Antonio de Sancha en 1784 modernigante la ortografion, kun *Viaje del Parnaso*. Neniu de la du atestiloj povas estis konsiderata proksima al la originalo de Cervantes, kvankam la modernaj eldonistoj preferas eldoni *La Numancia* el la manuskripto Sancho Rayón.

## Enhavo 
Numantio, keltibera urbo, rezistis dum jaroj la atakojn de la trupoj de la romia generalo Skipio, kies trupoj iom moligis siajn kutimojn. La generalo predikas al siaj trupoj kaj decidas konstrui elfosaĵon por malsatigi la urbon. Du ambasadoroj el Numantio proponis pactraktaton, sed Skipio malakceptis.

En Numantio dume, la aŭguroj antaŭvidis la detruon de la urbo. Tamen la hispanaj estroj proponas personan lukton (numantiano kontraŭ romano) por decidi la finon de la milito. Skipio, kiu deziras konkeri la fortikaĵon pere de la malsato, ne akceptas la proponon.

La lacegaj urbanoj pretas al senespera eliro, sed la virinoj, timante sian sorton post la probabla malvenko en manoj de la romianoj, petas la detruon de la urbaj havaĵoj, la konsumon de la viando de la malmultaj romiaj prizonuloj kaj sian propran morton antaŭ suferi la sendignigon de la perforto fare de la romia armeo. Poste ili mortigas unuj la aliajn. La romianoj eniras en dezerta urbo kiam ili vidas la lastan loĝanton de Numantio salti el turo por eviti esti promenigita kiel milita rabaĵo en triumfa parado en Romo.

## Bibliografio 
* MARRAST, Robert, «Introducción» de *El cerco de Numancia*, Madrido, Cátedra, 1999 (4a eld.), paĝoj 11-36. ISBN 84-376-0446-X.

Kategorio:Verkoj de Miguel de Cervantes
Kategorio:Hispanlingvaj teatraĵoj
Kategorio:Literaturo de Hispanio
Kategorio:Verkoj de 1580-1589
Henryk Łowmiański

**Henryk Łowmiański** (naskiĝis la 22-an de aŭgusto 1898 en Daugada, proksime al Ukmergė, mortis la 4-a de septembro 1984 en Poznań) – pola historiisto, mezepokisto, aŭtoro de i.a. monumenta monografio *Początki Polski* (Komencoj de Pollando) (1963–1985).

## Vivo 
Henryk Łowmiański naskiĝis en tiutempa Rusia Imperio. Frekventis al mezlernejoj, unue en Vilno, poste en Czernihów. En 1916 enskribiĝis al Kijiva Universitato. Poste studis historion en Universitato de Stefan Batory en Vilno, kie engaĝiĝis kaj sekvis sian sciencan vojon.

## Elektitaj publikaĵoj 
* *„Wschody” miast litewskich (1923-1924)*, en: Ateneum Wileńskie volumo 1 (p. 398-466) kaj volumo 2 (p. 1-30)
* *Witold wielki książę litewski* (Vytautas, litova grandprinco) (1930)
* *Studia nad początkami społeczeństwa i państwa litewskiego* (Studoj pri komenco de la socio kaj litova ŝtato) (1931-32)
* *Uwagi o sprawie podłoża społecznego i gospodarczego Unii Jagiellońskiej* (Rimarkoj pri la socia kaj ekonomia bazo de Pola-Litova Unio) (1934)
* *Prusy pogańskie* (Pagana Prusio) (1935); angla eldono *The Ancient Prussians* (1936)

## Bibliografio 
* Gerard Labuda, *Wspomnienie pośmiertne. Dzieło życiowe Henryka Łowmiańskiego* (Postmorta rememoro. Vivo-verko de Henryk Łowmiański), en "Roczniki Historyczne" (Historiaj Jarlibroj), volumo 52 (1986), p. 245-248.

Kategorio:Polaj historiistoj
Kategorio:Polaj mezepokistoj
Kategorio:Esploristoj de la slava religio
Kategorio:Honordoktoroj
37859 Bobkoff

'*37859 *Bobkoff'''* estas malgranda malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Petr Pravec elde la Observatorio de Ondřejov (en la eponima vilaĝo Ondřejov, distrikto Prago-oriento, Ĉeĥio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Robert Koff'', kiu, kvankam tra la urba ĉielo de Denvero (Koloradio) kaj malgraŭ la arboj kaj domoj ĉirkaŭ sia balkono, produktis multenombrajn grand-kvalitajn  de asteroidoj kaj eklipsaj duopaj steloj. Lia laboro estas atesto de persisto, dediĉo kaj de la potenco de la ŝargkuplita bildado.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Petr Pravec
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Henrik Stefán

**Henrik Stefán,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Stefán Henrik** estis hungara pentristo. Lia familia nomo estis *Szelle* depost 1929.

Henrik Stefán  naskiĝis la  en Máriakéménd, li mortis la  en Herrsching am Ammersee.

## Biografio 
Henrik Stefán apartenis al la germana (ŝvaba) minoritato de la lando. Li lernis en Pécs kaj Szeged, poste li akiris diplomon en Reĝa Belarta Altlernejo de Budapeŝto en 1919. Post siaj studoj li ekinstruis en Reĝa Teknikuniversitato József, poste li aliĝis al la modernaj artistoj en Pécs. En 1921 li studvojaĝis al Italio, poste li studis pri Bauhaus. Inter 1922 kaj 1925 li okupiĝis pri mebloj en Törökbálint, poste li denove aliĝis al Bauhaus. Post plia lernado li denove pentradis en Pécs. Depost la 2-a mondmilito li translokiĝis al Okcidenta Germanio, kie li instruis.

## Ekspozicioj 
* Pécs (1920, 1921)

## Elektitaj pentraĵoj 
* Szamaritánus (1920)
* Monte Venere (1921)
* Itália-mappa (1921-1922)
* Kocsma (1932)

## Aliaj artaĵoj 
* Hősök kapuja (murpentraĵo kune kun Vilmos Aba-Novák, Szeged, 1937)
* vitraloj de preĝejo en Jászszentandrás (1933)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj pentristoj
Kategorio:Hungariaj germanoj
Kategorio:Hungardevenaj germanoj
Sebestyén Stettner

*La informkesto deklaras misajn datenojn!*

**Sebestyén Stettner** [ŝebeŝtjEn], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Stettner Sebestyén** estis bavara-hungara pentristo.
[eta|Altara bildo de franciskana preĝejo en [Subotica en 1741 pentrita de Stettner]]
Sebestyén Stettner  naskiĝis en 1699 en Dorsten, li mortis en novembro de 1758 en Buda.

## Biografio 
Sebestyén Stettner translokiĝis en Buda en 1727. En la sama jaro lia aliĝo al pentrista gildo estis malpermesita. En 1738 li edziĝis, poste 2 gefiloj naskiĝis. En 1740 li jam estis domposedanto. Li kreis altarajn bildojn en Szeged (1739), nuntempa Subotica (1741), Pest (urbo) (1743), Nagykanizsa (1749), Esztergom (1754), Kalocsa (1755), Baja.

## Elektitaj pentraĵoj 

Stetner - St Lucia, 1741.jpg|Altara bildo pri Lucia el Sirakuzo en franciskana preĝejo en Subotica (1741) pentrita de Stettner
St Barbara, c 1739.jpg|Altara bildo pri Barbara (Sankta) en Szeged (1739)
Stetner - St Cecilia, 1741.jpg|Altara bildo pri Sankta Cecilia en franciskana preĝejo en Subotica (1741) pentrita de Stettner
Stetner - Madonna with the Scapular, 1740.jpg|Barbara (Sankta) kaj Madono kun skapulario (1740)
Stetner - St Michael, 1741.jpg|Altara bildo pri Sankta Mikaelo en franciskana preĝejo en Subotica (1741) pentrita de Stettner (1741)
Betrothal of Virgin Mary and St Joseph, 1743.jpg|Fianĉiĝo de Sankta Maria kaj Sankta Jozefo (1743)

## Fontoj 
* http://www.bajaimuzeum.hu/hu/stettner-sebestyen-1699-1758-budai-festo-kiallitasa-bajan 
* http://www.magyarkurir.hu/kultura/stettner-sebestyen-szentkepfesto-kiallitasa-varban
* https://ujember.hu/egy-bajor-budai-pesti-oltarkepe/

## Referencoj 
Kategorio:Germanaj pentristoj
Kategorio:Hungaraj pentristoj
Kategorio:Hungariaj germanoj
István Tóth (1861)

**István Tóth** [iŝtvAn tOt], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Tóth István** estis hungara skulptisto.
eta|Memortabulo pri István Tóth
István Tóth  naskiĝis la  en Szombathely, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
István Tóth studis en Akademio de Belartoj de Vieno inter 1882-1890 helpe de stipendio. Liaj plej gravaj instruistoj estis :de:Edmund von Hellmer kaj :de:Caspar von Zumbusch. Post la studentaj jaroj li luis atelieron en Budapeŝto ĝismorte. Li kreis skulptaĵojn (ankaŭ ekleziajn), monumentojn, reliefojn, bustojn kaj ornamaĵojn. Li ricevis kelkajn premiojn en la 1920-aj jaroj.

## Elektitaj skulptaĵoj 

Hunyadi Janos P9300275-lev-1000.jpg|János Hunyadi ĉe Fiŝista Bastiono
Polipölő (Tóth István) Budapest 1928.jpg|Murdita polipo
Szent Laszlo szobor1 cropped.jpg|Ladislao la 1-a (Hungario)
Szily János szobra.jpg|János Szily en Szombathely
Horvát Boldizsár Szombathely.JPG|Boldizsár Horvát
Statue of John of Capistrano.jpg|Sankta Johano Kapisztrán en Szeged
Statue of St. Gerard in Szeged.jpg|Sankta Gerardo en Szeged

## Memorigiloj 
* memortabuloj en Budapeŝto kaj Szombathely

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* https://ujember.hu/a-kuzdelem-szobrasza/

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj skulptistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
37939 Hašler

'*37939 *Hašler''''' estas tre malgranda meze hela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la ĉeĥa astronomino Lenka Kotková elde la Observatorio de Ondřejov (Ondřejov, Prago-oriento, Ĉeĥio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de Karel Hašler (1879–1941), ĉeĥa kantaŭtoro, aktoro, verkisto, reĝisoro kaj kabaredisto. Li estis treege amata de la ĉeĥoj pro siaj popularaj kantoj, kiuj fariĝis klasikaĵoj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Lenka Kotková
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
El trato de Argel

**El trato de Argel**, nomita foje **Los tratos de Argel**, estas komedio pri kaptitoj fare de Miguel de Cervantes, datita plej ofte en 1582 kaj iom ŝanĝita poste kiel **Los baños de Argel** (La banejoj de Alĝero).

## Analizo 
Tiu verko apartenas al la unua periodo de la teatraĵaro de Cervantes, nome klasikista kiu sekvas la regulon de la aristotelaj unuoj, kaj ĝi enhavas elementojn membiografiajn (la verkisto aperas en la verko kiel soldato Saavedra) referencajn al lia kaptiteco en Alĝero, kio rilatigas tiun verkon kun aliaj pri kaptitoj kiel *La gran sultana*, *El gallardo español* kaj *Los baños de Argel*. Ĝia strukturo estas iom senfadena, pro kio ĝi estis dividita foje en kvar foje en kvin aktoj, sed ĝi plenumas la regulojn de la unuoj de agado (ununura ĉefa agado), loko (ununura agadejo) kaj ununura tempo (ĝis unu tago por la tuta agado). La kritikistoj indikis kiel misoj kaj mankoj la malabundan scenan aktivemon: temas plie pri psikologia komedio en kiu la kristanaj roluloj klopodas teni la purecon de siaj animoj kaj de siaj korpoj antaŭ la agresemo de fremda kulturo. Estas kelkaj aludoj al la *Inferno* kaj al la *Purgatorio* de Dante Alighieri kaj scenojn de granda krueleco. Ŝajnas moderna ties kondamno de la kavalira spirito, kiu ne rilatas al la vera honesteco kaj al la honoro. Inter subtemoj aperas tiu de la libereco, la revenĝo kaj la memmortigo. La roluloj estas tre abundaj, kaj korespondas al ampleksa gamo de avaruloj, konvertitoj al Islamo, trafikantoj, ŝtelistoj kaj aliaj fiuloj, kiuj faraĉas agojn tute senmoralajn, groteskajn aŭ brutalajn de ia teatreco. Oni kondamnas en la verko ĉian perfidon al la familio, al la amikeco kaj al la patrio. La kritikaj kaj realisma emo de Cervantes montriĝas fine de la historio, kiam la kaptitoj devas suferi forgeson aŭ indiferenton fare de siaj samlandanoj kun bona ekonomia situacio. La verko instigas al la reĝo al la solvo de la afero, kio donas propagandan nuancon al la teatraĵo. La verko estis poste imitita de Lope de Vega en *Los cautivos de Argel*.

## Enhavo 
Inter la temoj estas la suferiga kaptiteco de la kristanoj Aurelio kaj Silvia kaj la amo de la arabino Zara por Aurelio kaj de la arabo Izuf por Silvia. Estas momentoj de granda emocio la plendoj pro la kaptiteco kaj la patriotaj kaj religiaj sentoj en konflikto kun la bedaŭrinda situacio. Finfine Silvia kaj Aurelio ricevas la pardonon de la islama reĝo por esti liberaj kaj malproksimiĝi disde siaj posedantoj Zahara kaj Yzuf.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Kompleta teksto de El trato de Argel

Kategorio:Verkoj de Miguel de Cervantes
Kategorio:Hispanlingvaj teatraĵoj
Kategorio:Literaturo de la 16-a jarcento
Kategorio:1582
Orgeval (Yvelines)

**Orgeval** estas franca  situanta en departemento Yvelines, regiono Francilio.

Ĝiaj loĝantoj nomiĝas *Orgevalais*.

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Yvelines

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Komunumoj de Yvelines
Rohinĝoj

La **rohinĝoj** - sialingve ***ruáingga***, prononco laŭ sistemo IFA '**, ***ရိုဟင်ဂျာ*** rui hang gya, prononco **', bengale **রোহিঙ্গা**, prononco ''*, angle nomataj *rohingya'', prononco laŭ sistemo IFA '**, do , **', do  aŭ '''', do  - estas etno en la ŝtato Mjanmao (Birmo). Ties membroj parolas variaĵon de la lingvo parolata ĉirkaŭ la urbego Ĉitagongo de Bangladeŝo, parto de la bengala lingvo. Preskaŭ ĉiuj rohinĝoj estas sunaismaj islamanoj. La etnanoj tradicie vivas en la norda parto de la subŝtato Raĥine de Mjanmao, kiu limas al Bangladeŝo. En Mjanmao ĝis perfortaj persekutoj kaj tiel nomataj "etnaj purigoj" kontraŭ la rohinĝoj en aŭtuno 2017 vivis iom pli ol miliono da etnanoj.

Laŭ la nacia leĝo de ŝtateneco de Mjanmao de 1982 la rohinĝoj ne konsideratas kiel unu el 135 ŝtate akceptitaj enlandaj etnoj kaj do ne havas rajton je la ŝtateneco de Mjanmao. Pro fortaj reprezalioj, perfortoj kaj murdoj aparte kontraŭ junaj etnanoj, jam ekde la 1970-aj jaroj sed forte plimultiĝintaj en 2017, ekde aŭtuno 2017 almenaŭ miliono da etnanoj nun vivas en troplenigitaj kampadejoj de rifuĝintoj plejparte en Bangladeŝo, iom ankaŭ en aliaj landoj de sudokcidenta Azio.

Pli ol 700 mil rohinĝoj forkuris trans la bangladeŝa landlimo en aŭgusto 2017, fuĝante de bruligita-tera kampanjo de la birma militistaro responde al atakoj de rohinĝaj batalantoj kontraŭ gvatejoj en la okcidenta parto de la ŝtato Raĥine. Enketo de la Unuiĝintaj Nacioj konkludis ke la kampanjo estis okazigita «kun genocida intenco», laŭ intervjuoj de postvivantoj kiuj prezentis multajn atestojn pri amasbuĉoj, eksterjuĝaj mortigoj, amasaj seksperfortoj kaj ekbruligoj de tutaj vilaĝoj.

La  la Internacia Kortumo malfermis proceson, rilate akuzojn pri genocido kontraŭ Birmo pro la kruela subpremado de ĝia militistaro kontraŭ la rohinĝaj islamanoj. La aŭdiencoj fontas el proceso-peto prezentita en novembro 2019 en Hago de Gambio nome de la Organizaĵo de Islama Kunlaboro. Gambio akuzas Birmon pri malobservo de la Konvencio pri genocido de 1948.

La  la kortumo ordonis al Birmo fari «ĉion, kion ĝi povas» por malhelpi genocidajn agojn kontraŭ rohinĝaj islamanoj. Laŭtlegante la verdikton la kortuma prezidanto Abdulqawi Ahmed Yusuf diris ke «reala kaj tuja risko» de persekutado ankoraŭ minacas la rohinĝojn flanke de la armeo. La kortumo ordonis al Birmo certigi ke la respondeculoj estu respondecigitaj; certigi ke la armeo kaj ĉiu ajn aliancita grupo ne faru genocidajn agojn aŭ sin impliku en konspiron okazigi genocidon kontraŭ la rohinĝoj; restigi ĉiujn pruvojn rilate la krimojn kaj faciligi la revenon de la rohinĝoj en la ŝtaton Raĥine. Krome, la kortumo ordonis al Birmo prezenti raporton ene de kvar monatoj pri la agoj kiujn ĝi faras por observi la verdikton, kaj prezenti pluajn raportojn ĉiun sesan monaton poste.

La birma armeo estis defendita de Aung San Suu Kyi, la neoficiala ŝtatestro de Birmo. Pledante antaŭ la kortumo en sia oficiala rolo de ministro pri eksteraj aferoj, ŝi ripetis la aserton de sia registaro ke la armeo celis rohinĝajn batalantojn.

## Vidu ankaŭ 
* Rohinĝa lingvo

## Referencoj
Leono Hebreo

**Leono Hebreo** aŭ **Judá Abravanel** (1464-1535), konata ankaŭ kiel *Leão Hebreu* en la portugala kaj Yehuda ben Yitzhak Abravanel (hebree: יהודה בן יצחק אברבנאל) estis kuracisto, filozofo kaj poeto, nome portugala judo naskiĝinta en Lisbono, filo de Don Isaac Abravanel, kiun li akompanis en lia fuĝo. Li mortis en Venecio.

Dum sia estado en Hispanio, li estis kuracisto de la general-kapitano Gonzalo Fernández de Córdoba. Li akompanis sian patron en lia posta fuĝo al Napolo.

Lia plej grava verko estis *Dialoghi di Amore* (Amdialogoj), verkita ĉirkaŭ 1502 kaj ege populara, tradukita al franca, hispana, latina kaj hebrea.

Li verkis ankaŭ verkon pri astronomio pro komisio fare de Pico della Mirandola, sed kiu ne estis publikigita.

## Notoj 
Kategorio:Portugalaj verkistoj
Kategorio:Italaj verkistoj
Kategorio:Hispanaj judoj
Kategorio:Portugalaj judoj
Kategorio:Sefardoj
Kategorio:Judaj filozofoj
Kategorio:Judaj poetoj
Kategorio:Mezepokaj filozofoj
Kategorio:Mezepokaj poetoj
Kategorio:Kuracistoj de la 16-a jarcento
Kategorio:Naskiĝintoj en Lisbono
El coloquio de los perros

***El coloquio de los perros*** (La dialogo de la hundoj, titolo laŭ kiu la verko estas plej konata, kvankam fakte la vera titolo estas *Novela, y coloquio, que pasó entre Cipión y Berganza, perros del Hospital de la Resurrección, que está en la ciudad de Valladolid, fuera de la puerta del Campo, a quien comúnmente llaman "Los perros de Mahudes"*) estas unu de la *Ekzemplaj noveloj* de Miguel de Cervantes.

La konsidero de tiu verko kiel sendependa novelo ene de la *Ekzemplaj noveloj* estas problemiga, ĉar la *Coloquio* estas fakte teksto kiun unu de la roluloj de la antaŭa novelo, nome *El casamiento engañoso*, legigas al amiko. Tiele iel ambaŭ noveloj formas ununuran unuon.

La verko surscenigas la paroladon inter du hundoj, nome Cipión kaj Berganza, kiu gardas la menciitan Malsanulejon de la Resurekcio de Valladolid, kiu estis kie nun troviĝas la Domo Mantilla. Konstatinte, ke ili akiris la parolkapablon dumnokte, Berganza decidis rakonti al Cipión siajn spertojn ĉe diversaj posedantoj, tra lokoj kiel Sevilla, Montilla (Kordovo) kaj Granada, ĝis alveni al Valladolid.

La rakonto de Berganza estas konstruita laŭ la bazaj strukturaj principoj de la pikareska romano (veturado, servo al diversaj dungintoj ktp.). Pere de la kontrasto de la komentoj de la alia hundo, nome Cipión, Cervantes pridemandas kelkajn de la principoj kaj la teknikoj de la pikareska romano, samtempe kun meditado pri la rilatoj inter literaturo, vereco kaj realo.

Kategorio:Verkoj de Miguel de Cervantes
Kategorio:Noveloj
Kategorio:Fikciaj hundoj
Kategorio:1613
38020 Hannadam

'*38020 *Hannadam'''* estas tre malgranda hela asteroido de la ĉefa asteroida zono, malkovrita la  de la italaj astronomoj Luciano Tesi kaj Andrea Boattini elde la Observatorio de la Montoj Pistoiese en San Marcello Pistoiese (Italio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Hanna Smigiel*, pola amikino de la unua malkovrinto, kaj de *Adam'', ŝia filo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Andrea Boattini
Kategorio:Malkovrita de Luciano Tesi
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Malgranda Kaŭkazo

La **malgranda Kaŭkazo** (ankaŭ nomata **kontraŭ-Kaŭkazo**, , , nomata kontraste al la Granda Kaŭkazo) estas 600 kilometrojn longa montaro en Azio inter la Nigra kaj Kaspia maroj etendante de nordokcidente al sudoriente. Ĝi leviĝas ĝis 3724 metrojn super la marnivelo - per la monto *Gamış dağı* de la Montaro Murov en Azerbajĝano. Kun ĉiuj siaj montĉenoj ĝi estas ĝis 120 kilometrojn larĝa. La montaro situas sur la teritorioj de Kartvelio, Armenio kaj Azerbajĝano.

## Partaj montaroj 
Listigitaj sube estas la ĉefaj montaroj de la Malgranda Kaŭkazo de okcidento al oriento:

* Montaro Mesĥeti
* Montaro Trialeti
* Montaro Somĥeti
* Montaro Bazum
* Montaro Murgus
* Montaro Sevan
* Montaro Murov
* Karabaĥa Montaro

Kategorio:Kaŭkazo
Kategorio:Montaroj en Azerbajĝano
Kategorio:Montaroj en Kartvelio
Kategorio:Montaroj en Armenio
Kategorio:Montaroj en Turkio
38018 Louisneefs

'*38018 *Louisneefs'''* estas malgranda malhela
asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la ESO-a Observatorio La Silla en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estas nomita en memoro de la flandra kantisto Louis Neefs (1937–1980), kiu tragike mortis kun sia edzino en trafikakcidento je kristnasko 1980. Kun lia speciale sombra kaj varma voĉo, la Flandroj ne forgesos lin pro liaj kanzonoj *Ach Magrietje* kaj *Annelies uit 't Sas van Gent''.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Kariolo

[eta|[Ringorajdado kun kariolo en Zelando Nederlando.]]
[eta|Ringorajdado kun kariolo en [Okcidenta Frislando]]
**Kariolo** estas malpeza, de ĉevaloj tirata ĉaro por la transporto de personoj. La specialaĵo de kariolo rilate al ordinara ĉaro estas ke la personujo de la kariolo estas pendita per ledaj rimenoj. Kariolo povas havi malsuprenigeblan tegmenton el tolo.

## Bildaro

Chaise de poste.jpg|Franca poŝtkariolo
Chaise (PSF).jpg|Franca kariolo
Cabriolet2 (PSF).jpg|Varianto: kabrioleto

## Vidu ankaŭ
* Ĉaro
* Droŝko
* Fiakro
* Kaleŝo
* Rikiŝo

Kategorio:Ĉaroj
Jouman Fattal

**Jouman Fattal** (Homs, Sirio, 1992) estas nederlanda aktorino, teatrofaristino kaj verkistino.

Fattal venis kvarjaraĝa kun sia familio al Nederlando. Ŝi trapasis aktoredukadon je la Altlernejo por Artoj en Utreĥto, kie ŝi en 2015 finstudis.

Sur la scenejo  ŝi i.a. rolis en la prezentado *Onder het melkwoud* de reĝisoro Hans van den Boom. Fattal ankaŭ videblas en televidserioj kiel *Flikken Maastricht* kaj en la VPRO-filmo *Gelukzoekers*. En 2018 ŝi ĉefrolis kiel la ĵus finstudinta juristo *Sabia Bennani* en la nederlanda advokato-serio *Zuidas*.

Kiel kolumnisto Fattal verkis kaj verkas i.a. en Spunk kaj la feminista platformo Vileine.

## Filmaro 
* Flikken Maastricht (2014) kiel Bingul, kromrolo
* Moordvrouw (2016) kiel Darya Hassanada, kromrolo
* Project Orpheus (2016) kiel Amira el Kadi, ĉefrolo
* Gelukzoekers (2018) kiel Faiza, ĉefrolo
* Zuidas (2018) kiel Sabia Bennani, ĉefrolo

## Eksteraj ligiloj 
*Imdb
*Bildoj

Kategorio:Nederlandaj aktoroj
Kategorio:Naskiĝintoj en Sirio
38046 Krasnojarsko

**38046 Krasnojarsko** estas malgranda malhela asteroido de la ekstera asteroida zono, ano de la Hilda grupo, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la ESO-a Observatorio La Silla en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi ŝuldas sian nomon al la siberia urbo Krasnojarsko, fondita en 1628 kiel komerca poŝtejo ĉe la rivero Jenisejo. En 1772, la germana besto- kaj planto-sciencisto Peter Simon Pallas (1741–1811) vidis tie mason da metalo de 700&nbsp;kg, kiun li identigis kiel novan tipon de ŝtonoferometeorito nun konata kiel palasito.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Hilda grupo
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Metafikcio

La **metafikcio** estas formo de literaturo aŭ de memreferenca rakontostilo kiu temas pri aferoj de arto kaj pli precize pri la mekanismoj de fikcio mem. 

Temas pri verkostilo kiu konscie memorigas al la leganto ke tiu estas antaŭ fikcia verko, kaj ludas je problemigo de la rilato inter tiu kaj la realo. Ene de teksto de metafikcio, la limo inter realo kaj fikcio kaj la konsento pri legado de tiu estas rompitaj, dum la teksto atentigas pri sia propra fikcia naturo kaj sia kondiĉo de artefakto. Asocia ĝenerale al literaturo modernisma kaj postmodernisma, oni povas trovi ekzemplojn antaŭajn en la Kiĥoto de Miguel de Cervantes, en The Canterbury Tales de Geoffrey Chaucer, en kelkaj rakontoj de Jorge Luis Borges kaj en kelkaj verkoj de Stanisław Lem kiel *Perfekta vakuo* kaj *Imagita grando*, same kiel la romano *Niebla*, de Miguel de Unamuno. 

## Vidu ankaŭ
* Kvara muro

## Bibliografio
* Manuel Gómez García, Diccionario Akal del teatro. Madrid: Akal, 1997, p. 547.
Antonio Rodríguez-Moñino

**Antonio Rodríguez-Moñino** (Calzadilla de los Barros, Provinco Badajoz, 14a de marto 1910 - Madrido, 1970) estis hispana saĝulo, bibliografo kaj filologo.

Li komencis labori kolektante informojn pri gravuloj kaj verkistoj de la regiono Ekstremaduro. Poste li partoprenis en la plej altaj niveloj de la kultura etoso en Madrido. Kvankam li kunlaboris kun la registaro de la Dua Hispana Respubliko por protekti la ŝtatajn havaĵojn en bibliografio kaj moneroj, post la Hispana Enlanda Milito, li ne ekziliĝis kiel aliaj samuloj kaj suferis persekuton fare de la reĝimo de la frankismo kaj estis senigita de sia profesoreco. Tamen li sekvis sian laboron por eldonado kaj esplorado dum sia tuta vivo.

Kategorio:Hispanaj bibliofiloj
Kategorio:Hispanaj bibliografoj
Kategorio:Hispanaj verkistoj
Kategorio:Hispanlingvaj verkistoj
Kategorio:Ekstremaduranoj
Kategorio:Membroj de la Reĝa Hispana Akademio
Kategorio:Hispanaj ekzilitoj
Kategorio:Viktimoj de frankismo
38019 Jeanmariepelt

'*38019 *Jeanmariepelt'''* estas malgranda malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la ESO-a Observatorio La Silla en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estas nomita en memoro de la franca plantsciencisto Jean-Marie Pelt (1933–2015) de la Universitato de Metz, kiu fondis la Eŭropan Instituton pri Ekologio en 1972. Aŭtoro de *La Cannelle et le Panda'' (1999) kaj de multenombraj aliaj libroj, li estas precipe bone konata pro sia kontraŭstaro al la komerco de la genetike modifitaj agrokultivaĵoj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Deuil - Montmagny (stacidomo)

**Deuil - Montmagny** estas franca stacidomo sur linio  - Le Tréport-Mers, situanta en  Deuil-la-Barre, apud , departemento Val-d'Oise, regiono Francilio.

Malfermita en 1877 de "Compagnie des chemins de fer du Nord", temas hodiaŭ pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF) priservata de trajnoj de linio H de Transilien.

Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK)  de la linio Épinay-Villetaneuse - Le Tréport-Mers (325000).

## Interkonektoj 
*  RATP 256 337

## Vidu ankaŭ 
* Transilien
* Transilien H
* Stacidomoj de Transilien
* Deuil-la-Barre
* Montmagny

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 

Kategorio:Stacidomoj de Francio
Kategorio:Transilien H
Kategorio:Fervojaj stacioj en Val-d'Oise
Kategorio:Deuil-la-Barre
Kategorio:Montmagny (Val-d'Oise)
Hispana ekonomia miraklo

eta|373x373ra|Konstruita en 1957, je alteco el 142 m., la Turo el Madrido anoncas la alvenon de la hispana ekonomia miraklo.
La **"hispana ekonomia miraklo"** estis la nomo kiun oni donis al la epoko de akcelita ekonomia kreskiĝo kaj ekonomia plialtiĝo en Hispanio inter la jaroj 1959 kaj 1973. La internacia nafta krizo de la 1970-aj jaroj (nome 1973 kaj 1979) konstituis la finon de ĉi tiu periodo de forta kreskado.

## Historio 
### Antaŭa situacio 
La 19a jarcento en Hispanio estis markita de la politika kaj socia nestabileco kiu senĉese ŝtopis la ekonomian disvolviĝon, kaj kiu respondecis pri la postlaso el Hispanio sub la plej modernigitaj kaj ekonomie sukcesaj el Okcidenteŭropo. Je la fino el la 19a jarcento kaj je la komenco de la 20a jarcento, Hispanio havis relativan stabilecon, kiu ete favoris kaj ebligis momentan ekonomian sukceson. La politika nestabileco revenis je la 1920-aj jaroj, aŭgmentita de la Granda Depresio, kaj kiu havis sian pinton dum la Hispana Enlanda Milito de 1936 al 1939. La milito estis venkita fare de la naciistaj trupoj kondukitaj de Francisco Franco, kiu memstarigis sin kiel kaŭdilo kaj diktatoro de la nacio. Estis tiame ŝtopo je komercado starigita same de la okcidentaj aliancanoj kiel de la komunista bloko. La reĝimo de Francisco Franco aplikis tiam aŭtarkion. La ekonomia revigliĝo estis tamen ege malrapida. La industria produktiĝo rehavis sian nivelon de 1936 proksimume nur en 1955. Danke al la restarigo de diplomataj rilatoj kun Usono kaj ties aliancanoj je la 1950-aj jaroj, pro la kreskanta strategia graveco de Hispanio je la vidpunkto de la Malvarma Milito, tio alproksimigis Hispanion al la okcidenta bloko, kiu kuntrenis malplifortiĝon de la internacia izoliteco kaj subiĝo el la ekonomiaj malfacilecoj de Hispanio.

### Komenco de la "Miraklo" 
Ĉi tiu okazintaĵo komenciĝis pro la reformigoj enkondukitaj de teknokratoj kiuj, kun la konsento de Francisco Franco, starigis kelkajn politikaĵojn por antaŭenpuŝi la disvolviĝon el Hispanio. Plejparto el ili anstataŭigis plurajn falangistajn postenulojn. La aplikiĝo de ĉi tiuj politikaĵoj ekzistis pro la formado de disvolvigaj planoj kaj havis sukceson plejparte: Hispanio ĝuis la duan plej grandan ekonomian kreskindicon, nure iomete post Japanio, kaj iĝis unu el la plej grandaj ekonomioj. Hispanio definitive aniĝis al la industriiĝintaj landoj, postlasante la misfunkcian disvolviĝon kaj malriĉecon kiun ĝi spertis antaŭe, ekde la perdo de la plimulto de sia Imperio dum la 19a jarcento. Turismo kaj elmigrado de ruraj sudaj regionoj kontribuis al la plialtigo de kapitaloj en la lando.

Tamen, ĉi tiu alta kreskiĝo, lasis ankaŭ ekologiajn damaĝojn (pro la senloĝiĝo de pluraj regionoj) kaj aliajn malbonojn kiujn oni devis reguligi estontece.

Kategorio:Frankismo
Kategorio:Ekonomio de Hispanio
Kategorio:Sekvoj de la Dua Mondmilito
Kategorio:1950-1959
Kategorio:1960-1969
Kategorio:1970-1979
Blanka lupeno

[eta|*Lupinus albus* - [MHNT]]
**Blanka lupeno** (*Lupinus albus*) estas unujara planto de la grupo de la Faboideoj (*Faboideae*), kiu hejmiĝas kaj estas kultivata en la okcidenta mediteranea regiono kaj Mezeŭropo.

## Karakterizaĵoj 
La blanka lupeno estas unujara, herba planto, kiu atingas kreskoalton de 20 ĝis 100 (malofte ĝis 180) centimetroj. La tigoj estas supre disbranĉitaj kaj estas silke-vile harecaj.

La folioj estas kvin- ĝis naŭ-nombre palmataj. La palmataj folietoj havas tigeton kaj formon de renverse ovaj. La plej malsupraj folioj longas 2,5 ĝis 3,5 centimetrojn kaj larĝas 1,4 ĝis 1,8 centimetrojn. Ĉiuj estas pintaj kaj je la supra surfaco kalvaj kaj je la malsupra surfaco eĉ. La stipuloj estas rigidharecaj.

### Floroj kaj fruktoj 
La floroj sidas ĉe maldensaj grapoloj. La unuopaj floroj havas tigetojn. La brakteoj ne estas kadukaj. La petaloj longas 15 ĝis 20 mm kaj estas blankaj, la pinto de la tigeto estas blueca. La stigmoj estas globformaj. La planto floras en Mezeŭropo de junio ĝis septembro.

La guŝaj fruktoj longas ses ĝis dek centimetrojn kaj larĝas 11 ĝis 20 milimetrojn. Ili estas flavaj. La guŝo enhavas kvar ĝis ses semojn.

### Kromosomoj 
La kromosomnombro estas 2n = 50.

## Enhavosubstancoj 
La planto enhavas venenajn kinolizidino-alkaloidojn. Oni distingas du kenotipojn: amaraj lupenoj kun 0,3 ĝis 3 % alkaloidoj en la semoj, kaj dolĉaj lupenoj kun 0,004 ĝis 0,01 % da alkaloido en la herbo.

## Disvastigo kaj kreskejoj 
La blankaj lupenoj hejmiĝas en la okcidenta mediteranea regiono kaj en Mezeŭropo. La specio estas malpli kalka kaj frostsentema ol la flava lupeno (*Lupinus luteus*).

## Utiligado 
eta|Boligitaj kaj en salakvo metitaj semoj de la blanka lupeno.
La blanka lupeno estas kultivata pro la alta enhavo de proteinoj kaj karbonhidratoj. La blanka lupeno estas ŝatata nutraĵplanto en kelkaj mediteraneaj regionoj –precipe en Egiptujo.

En la tradiciaj regionoj, en kiu ĝi estas kultivata, la blanka lupeno ankaŭ estas uzata kiel homa nutraĵo post la forigo de la amaraĵoj. Oni aldonas al la grena faruno 10 ĝis 20 % de lupena faruno. En Italujo, Hispanujo, Portugalujo kaj kelklaj aliaj regionoj, kiel en Brazilo la semoj estas ŝatata nutraĵo (itale: *lupini*, portugale: *tremoços*, hispane: *altramuces* aŭ *chochos*, , eŭske: *eskuzuria*, galege: *chícharos de raposo*)

## Referencoj 
* Siegmund Seybold (eldonisto): *Schmeil-Fitschen interaktiv* (CD-ROM), Quelle & Meyer, Wiebelsheim 2001/2002, ISBN 3-494-01327-6

## Eksteraj ligiloj 
* Thomas Meyer: Datenblatt mit Bestimmungsschlüssel und Fotos bei *Flora-de: Flora von Deutschland* (alter Name der Webseite: *Blumen in Schwaben*)
* [wayback=20091125094707, Weiße Lupine ĉe http://www.genres.de/ www.genres.de
* Beschreibung der Art und ihrer Unterarten.

Kategorio:Lupenoj
Kategorio:Plantoj de Mediteraneo
Le Tréport

'''** estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Seine-Maritime, en la regiono Normandio. Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento Dieppe kaj al la kantono **'. 

La teritorio havas komunan limon kun . Ĝiaj loĝantoj en la franca nomiĝas *Tréportais*.

eta|maldekstra|400px|

eta|maldekstra|250ra|

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Seine-Maritime
* Le Tréport - Mers-les-Bains (stacidomo)
* Funikularo de Le Tréport

## Eksteraj ligiloj 
*  ()


Kategorio:Komunumoj de Seine-Maritime
(38063) 1999 FH

**(38063) 1999 FH** estas tre malgranda, tre hela kaj malrapide rotacianta marsrenkonta asteroido malkovrita la  de la kroataj astronomoj Korado Korlević kaj Mario Jurić elde la Observatorio de Višnjan en Višnjan (Kroatio).

Kvankam klasifikata kiel marsrenkonta, ĝi restas relative malproksima de Marso : ĝia marsa MOID estas 0,415765 astronomia unuo, tie estas 62,198 milionoj da km.

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Korado Korlević
Kategorio:Malkovrita de Mario Jurić
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
Frigyes Strobentz

**Frigyes Strobentz** [fridjeŝ ŝtrobenc (strobenc)], en germana lingvoareo *Fritz Strobentz,* laŭ hungarlingve kutima nomordo **Strobentz Frigyes** estis hungara pentristo, membro de Societo Szinyei Merse Pál (1922).
eta|Frigyes Strobentz: Adagio (1909)
Frigyes Strobentz  naskiĝis la  en Pest (urbo) (Hungara reĝlando), li mortis la  en Munkeno (Germanio).

## Biografio 
Frigyes Strobentz studis en teknikuniversitato de Dresdeno (1874-1877), poste jam pentradon en belarta akademio en Düsseldorf, fine en simila akademio en Munkeno (1880-1882). Lia majstro estis Ludwig von Löfftz. Post siaj studoj li pentradis ĝismorte en Munkeno, tamen li ofte estis en Artista kolonio Dachau. En 1887 li studvojaĝis al Parizo. Liaj pentraĵoj ricevis premiojn en 1892 kaj 1906. Li ŝatis pentradi ĝenrojn, pejzaĝojn, portretojn.

## Elektitaj ekspozicioj 
* Munkeno (1886, 1896)
* Budapeŝto (1904)
* Berlino

## Elektitaj pentraĵoj 

Frigyes Strobentz - Genrebild.jpgĜenro
Strobentz Female Nude 1904.jpg|Nudulino
Frigyes Strobentz Die Modelle.jpg|Modelulino
Strobentz Frigyes - Ballerina.jpg|Balerino
Frigyes Strobentz - Woman in landscape 1910.jpg|Virino en pejzaĝo (1910)
Strobentz Gyümölcsösben.jpg|En fruktoarbaro (1886)
Strobentz Tanulmány.jpg|Provodesegnaĵo
Strobentz Tanulmány 1.jpg|Provodesegnaĵo

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun bildoj 
* hungarlingva biografio
* germanlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj pentristoj
(38066) 1999 FO19

**(38066) 1999 FO19** estas marsrenkonta asteroido malkovrita la  far'de la teamo de la astronoma kampanjo *Lowell Observatory Near-Earth-Object Search* (LONEOS) elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, en Flagstaff (Arizono, Usono).

Ĝia orbito krucas tiun de Marso kun malgranda klinangulo; ĝia marsa MOID estas nur 0,0431657 AU, aŭ 6,457 milionoj da km.

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de LONEOS
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
Ágnes Stiller-Luzsicza

**Ágnes STILLER-LUZSICSA** , laŭ hungarlingve kutima nomordo **Stiller-Luzsicza Ágnes** estas hungara pentristo. Ŝia patro estis Lajos Luzsicza, ŝia unua edzo estis János Baksa-Soós, ŝia dua edzo estas germano.

Ágnes Luzsicza  naskiĝis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Ágnes Luzsicza frekventis industriartan mezlernejon en sia naskiĝurbo, kie ŝi lernis fresko- kaj mozaikoteknikojn de Ákos Birkás. Post la abituriento ŝi edziniĝis kaj la paro disidis al Okcidenta Germanio kaj akiris diplomon en Belarta Akademio (Kunstakademie) en Düsseldorf en 1977. Ŝiaj plej gravaj instruistoj estis Joseph Beuys kaj Gerhard Richter. Intertempe ŝi naskis en 1972. En nekonata jaro ŝi edziniĝis denove, baldaŭ ŝi kreas foje en Düsseldorf, foje en Budapeŝto. Krom la pentraĵoj ŝi ŝatas krei grandajn eksterajn murpentraĵojn, ceramikaĵojn, libroilustraĵojn.

## Elektitaj ekspozicioj 
* Düsseldorf (1997, 2003)
* Sárvár (1999)
* Budapeŝto (2003, 2009)

## Elektitaj eksteraj murpentraĵoj 
* Düsseldorf (1984, 1985, 1987)
* Mönchengladbach (1986)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun bildoj
* hungarlingva biografio 
* hungarlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj pentristoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj rifuĝintoj dum la socialismo
Kategorio:Joseph Beuys
Publio Servilio Vatia

**Publio Servilio Vatia** aŭ en latina *Publius Servilius Vatia Isauricus* (n. en la 120-aj jaroj a.K., m. en 44 a.K.), estis romia politikisto kaj generalo kiu estis konsulo en 79 a.K. Li ricevis la kromnomon *Isauricus* post siaj venkoj super la piratoj en Kilikio.

En 88 a.K., kun la subteno de la konsulo Lucio Kornelio Sulao, *Vatia Isauricus* fariĝis la kandidato preferata de Sulao por la konsula balotado de 87 a.K., sed li estis venkita en la posta balotado fare de Lucio Kornelio Cinna, nome subtenanto de Gajo Mario.

*Vatia Isauricus* revenis al Italio en 82 a.K. kun Sulao, kaj ricevis la estrecon de armeo kiu venkis super kelkajn trupojn de Mario en la batalo de *Clusium*. Poste, en Septembro 82 a.K., Vatia Isauricus estis unu el la leŭtenantoj de Pompeo en la Dua Batalo de Clusium. Sula estis farita Diktatoro post sia venko, kaj en 79 a.K., li nomumis Vatia Isauricus kiel konsulo kun Appius Claudius Pulcher. Dum Vatia Isauricus estis ankoraŭ konsulo nomumita, li kontraŭis la atribuon de triumfo al la juna Pompeo.

Post sia konsuleco, en 78 a.K. Vatia Isauricus estis nomumita por la posteno de prokonsula guberniestro de Kilikio, kun la respondeco por forigo de piratoj kiuj estis rabantaj ŝipojn dum multaj jaroj.

## Notoj 
## Bibliografio 
* Broughton, T. Robert S., The Magistrates of the Roman Republic, Vol II (1952).
* Smith, William, Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology, Vol III (1867).

Kategorio:Romiaj respublikaj konsuloj
Kategorio:Censoroj
Kategorio:Romianoj de la 1-a jarcento a.K.
Kategorio:Romianoj de la 2-a jarcento a.K.