William Goldman

**William GOLDMAN** (naskiĝis la 12-an de aŭgusto 1931 en Highland Park, Ilinojso ; mortis la 16-an de novembro 2018 en Manhatano) estis usona scenaristo kaj romanisto. 

Li gajnis du Akademiajn Premiojn (pro siaj scenaroj por la filmoj *Butch Cassidy and the Sundance Kid* kaj ''All the President's Men*). Li estas la aŭtoro de la romanoj *Marathon Man* kaj *The Princess Bride*, kiuj estis adaptitaj por la ekrano surbaze de liaj scenaroj.

En sia kariero li uzis du pseŭdonimojn por publikigi siajn romanojn: S. Morgenstern (*The Princess Bride*, *The Silent Gondoliers*) kaj Harry Longbaugh (*No Way To Treat a Lady*).

Lia frato estas la verkisto James Goldman.

## Vivo 
Goldman kreskis en juda familio en la Ĉikaga regiono. Li gajnis bakalaŭran diplomon (BA) de Oberlin College en 1952 kaj magistran diplomon (MA) de Universitato Kolumbio en Novjorko en 1956.

Li eniris la filmindustrion post kiam li dividis la tre mallongan romanon *No Way To Treat A Lady* en tiom da ĉapitroj por igi ĝin pli longa, ke Cliff Robertson konsideris ĝin filmtraktado. Goldman tiam verkis por Robertson, sed estis maldungita kaj anstataŭigita de li dum li laboris pri *Charly* — por kiu Robertson gajnus la Akademian Premion por Plej Bona Aktoro. 

Kvankam Goldman ankaŭ verkis romanojn kaj teatraĵojn, lia reputacio ĉefe baziĝis sur lia verkado por filmaj kaj televidaj produktadoj. Goldman gajnis Oskarojn pro siaj scenaroj por *The Untouchables* kaj *The President's Men*. La agfilmo *Wild Card* el 2015*,* reĝisorita de Simon West, estas refilmigo de la filmo *Heat* el 1986, ankaŭ konata kiel *Heat: Nick the Killer*. Ambaŭ baziĝas sur scenaro de Goldman, kiun li siavice verkis surbaze de sia romano *Heat*.

Li ankaŭ verkis plurajn librojn pri siaj spertoj en la usona filmindustrio. Li ofte estis dungita kiel scenaristo, reverkante subevoluintajn scenarojn. Inter aliaj projektoj, li reviziis la scenaron de John Cleese por *Wild Creatures* (1997). Por sia romano *The Princess Bride*, kiu estis filmigita de Rob Reiner en 1987, li inventis la verkiston *S. Morgenstern*, kies romanon li supozeble redaktis kaj reduktis al la "ekscitaj partoj".

Goldman estis edziĝinta al fotistino Ilene Jones de 1961 ĝis 1991. Male al la fikcia biografio en *Pale Minute of Death,* li havas du filinojn kaj neniujn filojn. 

## Verkaro 
### Romanoj 
Serio *The Thing of It Is*:

# *The Thing of It Is...* (1967)
# *Father's Day* (1971)

Serio *Babe Levy*:

# *Marathon Man* (1974)
# *Brothers* (1986)

Memstaraĵoj:

* *The Temple of Gold* (1957)
* *Your Turn to Curtsy, My Turn to Bow* (1958)
* *Soldier in the Rain* (1960)
* *Boys and Girls Together* (1964)
* *No Way to Treat a Lady* (1964)
* *La princesa prometida* (*The Princess Bride*) (1973)
* *Magic* (1976)
* *Tinsel* (1979)
* *Control* (1982)
* *Los gondoleros silenciosos* (*The Silent Gondoliers*) (1983)
* *The Color of Light* (1984)
* *Heat*, o *Edged Weapons* (1985)

### Rakontoj 
* "The Ice Cream Eat", publikaĵo en *Transatlantic Review* (1959)
* "Da Vinci", publikaĵo en *New World Writing* no. 17 (1960)
* "Till the Right Girls Come Along", publikaĵo en *Transatlantic Review* (1961)
* "Something Blue", publikaĵo en *Rogue* (1963)
* "The Simple Pleasures of the Rich", publikaĵo en *Transatlantic Review* (1974)

### Infanlibroj 
* *Wigger* (New York: Harcourt Brace Jovanovich, 1974)

### Teatraĵoj 
* *Tenderloin* (1960), trabajo doctoral sin créditos
* *Blood, Sweat and Stanley Poole* (1961), kun James Goldman
* *A Family Affair* (1962), musikalo, teksto kun James Goldman, muziko de John Kander
* *Misery* (2012), adaptada de la romano *Misery*

### Nefikcio 
* «The Good-Bye Look». *The New York Times Book Review*. 1 de junio de 1969. p. 1., artículo
* *The Season: A Candid Look at Broadway* (1969), gvidilo
* *The Story of 'A Bridge Too Far'* (1977), gvidilo
* Serio *Las aventuras de un guionista en Hollywood* (*Adventures in the Screen Trade*) (gvidiloj):
*# *Las aventuras de un guionista en Hollywood* (*Adventures in the Screen Trade: A Personal View of Hollywood and Screenwriting*) (1983)
*# *Nuevas aventuras de un guionista en Hollywood* (*Which Lie Did I Tell?: More Adventures in the Screen Trade*) (2000)
* *Wait Till Next Year* (1988), kun Mike Lupica, memoraĵo
* *Hype and Glory* (1990), memoraĵo
* *Four Screenplays* (1995), manuskriptoj, scenaroj kaj eseoj
* *Five Screenplays* (1997), manuskriptoj, scenaroj kaj eseoj
* *The Big Picture: Who Killed Hollywood? and Other Essays'' (2001), eseoj

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Usonaj verkistoj
Kategorio:Usonaj dramistoj