Giovanni Garzoni

**Ioannes Garzonius** (1419–1505) estis Itala humanisto, kuracisto, filologo, historiisto, hagiografo, retorikisto kaj profesoro pri Medicino de la Universitato de Bolonjo, filo de Bernardo Garzoni, universitata profesoro kaj kuracisto de la papo Nikolao la 5-a (1397-1455), pontifika arkiatro de Nikolao la 5-a kaj Kaliksto la 3-a (1378-1458).

## Biografio 
Li studis beletron kaj oratoriarton en Bolonjo, Florenco kaj Ferrara. Dum siaj studperiodoj, kie lia patro kaj Giovanni Lamola estis liaj profesoroj, li havis la eblon konatiĝi kun Leonardo Aretino (1369-1444). Kiam lia patro fariĝis privata kuracisto de la papo Nikolao la 5-a, inter 1447 kaj 1455, Johano Garzoni akompanis lin al Romo. La unuaj restantaj tekstoj far Barzoni datas el tiu periodo, inkludante 300 longfoliajn kodeksojn, ĉefe konsistantaj je la korektitaTractatus far Petrus Hispanus (1215-1277), krom kelkaj poemoj kaj aliaj malgrandaj laboroj. Tiutempe li ankaŭ faris kontakton kun la greka humanisto Teodoro Gaza (1410-1475).

En la Universitato de Ferrara li estis lernanto de Guarino da Verona (1374-1460), kun kiu li studis Juvenalon, kaj de Lorenzo Valla (1407-1457), kiu estis lia profesoro dum kvar jaroj. En 1455 li aktivis serve de la kardinalo Domenico Capranica (1400-1458), kun kiu li vojaĝis al Napolo. Jacopo Piccolomini-Ammannati (1422-1479), lia kolego kaj humanisto ankaŭ estis ilia akompananto antaŭ ol fariĝi kardinalo.

Ĉirkaŭe de 1458, li reiris al Bolonjo, kie li fariĝis publikan parolanton, provizante oratoriojn por oficialaj eventoj, laboro kiun li estonte plenumis en la universitato. Li ankaŭ trovis laboron kiel privata kuracisto pri retoriko, ricevinte studentojn el pluraj landoj kaj regionoj tiel kiel Hungario, Kroatio kaj Bohemio. Liaj plej famaj lernantoj estis la historiisto Leandro Alberti (1479-1552), kiu studis kun Garzoni ekde kiam li estis dek ĝis kiam li estis dekkvar-jaraĝa; kaj Ĝirolamo Savonarola (1452-1498), kiu estis lernanto de Garzoni inter 1476 kaj 1477, kiam tiu estis novico en Bolonjo.

Pli malfrue li fariĝis amiko de la humanistoj Antono Urceo (1446-1500) kaj Pomponio Leto (1428-1498). Li diplomiĝis pri Medicino en 1466 kaj restis kiel profesoro pri medicino en la Universitato de Bolonjo ĝis la lastaj jaroj de sia vivo.
[250px|eta|maldekstra|Enskribiĝo de kelkaj studentoj de la [Universitato de Bolonjo, kie Giovanni Garzoni studis.]]

## Elektita publikaĵaro 
eta|*Oratio de laudibus legum*, 1499

* Clarissimi artium et medicinae doctoris eloquentissimique oratoris Johannis Garzonis de laudibus legum oratio, 1499
* De eloquutione libellus, 1503
* Ad clarissimum virum dominum Ioannem Blanchfeldum berliniensem prohemium in vitam divi Antonii abbatis, 1503
* Proemium in vitam ... Christophori Cananei, 1503
* De Rebus Saxoniae, Thuringiae, Libonotriae, Misnae, Et Lusatiae: 1518
* Historia De Vita Et Rebvs Gestis Viperti, Marchionis Lvsatiæ, Bvrggrafii ..., 1530, 1580, Monachus Pegaviensis, Giovanni Garzoni
* Chronica. Des Durchleuchtigen, Hochgebornen Fürsten vnd Herrn, Herrn Friderichen, Landgraffen in Düringen, Marggraffen zu Meychssen[et]c.: 1546 (represita 1584)
* Vita divi Dominici, 1565, Aloysius Lippomano, Giovanni Garzoni, Zangrius, Petrus (I, Loveno)
* De bellis Friderici Magni, seu Admorsi, Landgravii Turingiae, [Palatini Saxoniae, Marchionis Myciae & Osterlandiae]: (Mitgetheilt von Reinerus Reineccius), 1580
* Historiae Bononienses, represita en 2012 far Bononia University Press
* La verko "De miseria humana" far Jean de Gerson kelkfoje estas mise atribuita al Garzoni.
* De dignitate urbis Bononiae.
* De eruditione principum-De principis officio. Ediz. critica. Testo latino. Traduzione italiana a fronte, 2014

## Literaturo 
* [Enciclopedia Italiana](http://www.treccani.it/enciclopedia/giovanni-garzoni_(Dizionario_Biografico)/)
* Personensuche
* [Philosophy and Humanism: Reinaissance Essays in Honor of Paul Oskar Kristeller](https://books.google.com.br/books?id=Xc4UAAAAIAAJ&pg=PA519&dq=Giovanni+Garzoni+%281419%E2%80%931505%29&hl=en&sa=X&ei=R4OuVLTrNYPWeqHegfgN&ved=0CBwQ6AEwAA#v=onepage&q=Giovanni%20Garzoni%20(1419%E2%80%931505)&f=false), Edward Patrick Mahoney
* [Medicine and the Italian Universities: 1250-1600](https://books.google.com.br/books?id=3c0Tn7PnVnYC&pg=PA178&dq=Giovanni+Garzoni+%281419%E2%80%931505%29&hl=en&sa=X&ei=R4OuVLTrNYPWeqHegfgN&ved=0CCUQ6AEwAg#v=onepage&q=Giovanni%20Garzoni%20(1419%E2%80%931505)&f=false), Nancy G. Siraisi
* [Possible Lives: Authors and Saints in Renaissance Italy](https://books.google.com.br/books?id=8tsPtfioqRIC&pg=PT249&dq=Giovanni+Garzoni+%281419%E2%80%931505%29&hl=en&sa=X&ei=R4OuVLTrNYPWeqHegfgN&ved=0CCoQ6AEwAw#v=onepage&q=Giovanni%20Garzoni%20(1419%E2%80%931505)&f=false), Alison Knowles Frazier
* [Renaissance Inquisitors: Dominican Inquisitors and Inquisitorial Districts ...](https://books.google.com.br/books?id=zR6nĴN2UmwC&pg=PA46&dq=Giovanni+Garzoni+%281419%E2%80%931505%29&hl=en&sa=X&ei=R4OuVLTrNYPWeqHegfgN&ved=0CDYQ6AEwBQ#v=onepage&q=Giovanni%20Garzoni%20(1419%E2%80%931505)&f=false), Michael M. Tavuzzi
* [Sacred History: Uses of the Christian Past in the Renaissance World](https://books.google.com.br/books?id=PnebfMse1AUC&pg=PA209&dq=Giovanni+Garzoni+%281419%E2%80%931505%29&hl=en&sa=X&ei=R4OuVLTrNYPWeqHegfgN&ved=0CDwQ6AEwBg#v=onepage&q=Giovanni%20Garzoni%20(1419%E2%80%931505)&f=false), Katherine Van Liere, Simon Ditchfield, Howard Louthan
* [A Companion to Gregory the Great](https://books.google.com.br/books?id=vQFBAQAAQBAJ&pg=PA374&dq=Giovanni+Garzoni+%281419%E2%80%931505%29&hl=en&sa=X&ei=R4OuVLTrNYPWeqHegfgN&ved=0CEUQ6AEwCA#v=onepage&q=Giovanni%20Garzoni%20(1419%E2%80%931505)&f=false), Bronwen Neil, Matthew J. Dal Santo
* [Libri, biblioteche e cultura nell'Italia del Cinque e Seicento](https://books.google.com.br/books?id=t8F3RH7VY9QC&pg=PA87&dq=Giovanni+Garzoni+%281419%E2%80%931505%29&hl=en&sa=X&ei=I4-uVO6sOojHepeKgtAN&ved=0CCAQ6AEwATgU#v=onepage&q=Giovanni%20Garzoni%20(1419%E2%80%931505)&f=false), Edoardo Barbieri, Danilo Zardin
* [The Western Medical Tradition: 800 BC to AD 1800](https://books.google.com.br/books?id=GeCFKXHYYEEC&pg=PA202&dq=Giovanni+Garzoni+%281419%E2%80%931505%29&hl=en&sa=X&ei=nY2uVKupAcTVeJW1g-AE&ved=0CCEQ6AEwATgK#v=onepage&q=Giovanni%20Garzoni%20(1419%E2%80%931505)&f=false), Lawrence I. Conrad
* [The Columbia History of Western Philosophy](https://books.google.com.br/books?id=TE021UmMiAsC&pg=PT545&dq=Giovanni+Garzoni+%281419%E2%80%931505%29&hl=en&sa=X&ei=nY2uVKupAcTVeJW1g-AE&ved=0CCYQ6AEwAjgK#v=onepage&q=Giovanni%20Garzoni%20(1419%E2%80%931505)&f=false), Richard H. Popkin
* [L'officina del geografo: la "Descrittione di tutta Italia" di Leandro ...](https://books.google.com.br/books?id=aWc54HBHWmwC&pg=PA17&dq=Giovanni+Garzoni+%281419%E2%80%931505%29&hl=en&sa=X&ei=nY2uVKupAcTVeJW1g-AE&ved=0CDAQ6AEwBDgK#v=onepage&q=Giovanni%20Garzoni%20(1419%E2%80%931505)&f=false), Giancarlo Petrella
* [Handbook of Medieval Studies: Terms – Methods – Trends](https://books.google.com.br/books?id=ez_edSWAQGAC&pg=PA653&dq=Giovanni+Garzoni+%281419%E2%80%931505%29&hl=en&sa=X&ei=nY2uVKupAcTVeJW1g-AE&ved=0CEMQ6AEwBzgK#v=onepage&q=Giovanni%20Garzoni%20(1419%E2%80%931505)&f=false), Albrecht Classen
* [Kritiek van het ethisch bewustzijn: van liefde met recht en rede](https://books.google.com.br/books?id=erm00-i-MNYC&pg=PA196&dq=Giovanni+Garzoni+%281419%E2%80%931505%29&hl=en&sa=X&ei=I4-uVO6sOojHepeKgtAN&ved=0CEEQ6AEwBjgU#v=onepage&q=Giovanni%20Garzoni%20(1419%E2%80%931505)&f=false), Ronald Commers
* [Bio-bibliographisches Repertorium](https://books.google.com.br/books?id=PCNN_blc77kC&pg=PA287&dq=Giovanni+Garzoni+%281419%E2%80%931505%29&hl=en&sa=X&ei=I4-uVO6sOojHepeKgtAN&ved=0CFEQ6AEwCDgU#v=onepage&q=Giovanni%20Garzoni%20(1419%E2%80%931505)&f=false), Herbert Jaumann
* A Forest on the Sea: Environmental Expertise in Renaissance Venice, Karl Appuhn
* Music in the Castle: Troubadours, Books, and Orators in Italian Courts of ..., F. Alberto Gallo
* The Pimlico History Of Western Philosophy, Richard H Popkin

## Vidu ankaŭ 

Titus_Livius.png|Tito Livio(59 a.K. - 17 p.K.)
Laquila_Piazza_Palazzo_Monumento_Gaio_Sallustio_Crispo0001.jpg|Salustio(86-35)
Juvenalcrowned.gif|Juvenalo
Cicerón denuncia a Catilina, por Cesare Maccari.jpg|Marcus Tullius Cicero(106 a.K.-43 a.K.)
Galen_detail.jpg|Klaŭdo Galeno(121-216)
Lucas_van_Leyden_019.jpg|Sankta Hieronimo(347-420)
Sandro_Botticelli_050.jpg|Sankta Aŭgusteno(354-430)
Pope_John_XXI.jpg|Petrus Hispanus(1215-1277)
Leonardo_Bruni_2.jpg|Leonardo Aretino(1369-1444)
Guarino da Verona - Imagines philologorum.jpg|Guarino da Verona(1374-1460)
Calixtus_III.jpg|Kaliksto la 3-a(1378-1458)
Nicholas_V.jpg|Nikolao la 5-a(1397-1455)
Cardinal_domenico_capranica.jpg|Domenico Capranica(1400-1458)
Lorenzo_Valla_-_Imagines_philologorum.jpg|Lorenzo Valla(1407-1457)
Theodor Gaza - Imagines philologorum.jpg|Θεόδωρος Γαζῆς(1410-1475)
Template-Cardinal (Bishop).svg|Jacopo Piccolomini(1422-1479)
Vat._lat._3311,_101v_of_Claud._Ruf._1361%E2%80%931376_by_Julius_Pomponius_Laetus.png|Pomponio Leto(1428-1498)
Ercole_de%27_Roberti_001.jpg|Johano la 2-a Bentivoglio(1443-1508)
Rubiera,_torre_dell%27orologio_01.JPG|Urceus Codrus(1446-1500)
Portrait_of_Girolamo_Savonarola_1524.jpg|Girolamo Savonarola(1452-1498)
DEU Zwickau COA.svg|Erasmus Stella(1460-1521)
Wappen_Hildesheim.svg|Theodoricus Block(1460-1524)
Hippocrates_rubens.jpg|Hipokrato (0460-0370)(1460-1370)
AlessandroAchillini.jpg|Aleksandro Achillini(1463-1512)
Leandro_Alberti_Descrittione.jpg|Leandro Alberti(1479-1552)
Albrecht_D%C3%BCrer_Wappen_der_Scheurl_und_Tucher.jpg|Christoph Scheurl(1481-1542)
Giovanna Garzoni (Italian) - Still Life with Bowl of Citrons - Google Art Project.jpg|Giovanna Garzoni(1600-1670)

## Referencoj 
Kategorio:Italaj humanistoj
Kategorio:Italaj kuracistoj
Kategorio:Italaj filologoj
Kategorio:Italaj historiistoj
Kategorio:Latinlingvaj verkistoj