open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Opfertshofen

**Opfertshofen** estas komunumo en Kantono Ŝafhaŭzo, Svislando. Ĝi havis 141 loĝantojn je la 31-a de decembro 2007.

## Geografio 
Opfertshofen situas en la regiono de Reiat norde de Ŝafhaŭzo en la montaro Randen.

## Najbaraj komunumoj kaj lokoj 
Opfertshofen limas en nordo al Altdorf, en oriento al Hofen kaj Bibern, en sudoriento al Lohn, en sudokcidento al Büttenhardt kaj en okcidento al Tengen (Baden-Virtembergo, Germanio).

## Trafiko 
Opfertshofen estas atingebla ek de Ŝafhaŭzo kaj Thayngen per la loka aŭtobuso H24 de Verkehrsbetriebe Schaffhausen.

## Historio 
La unua skriba mencio de Opfertshofen datiĝas el la jaro 830 el dokumento per kiu *Hiltibert* koncedis la bienon *Otberti hoba* al la Monaĥejo Sankt-Galo. En malfrua mezepoko la *Grafoj de Lupfen* posedis la lokon. La voktrajtoj post plurfoja posedantŝhanĝo falis en la jaro 1529 definitive al la urbo Ŝafhaŭzo, kiu en 1574 ankaŭ akiris la ekleziimpoŝtrajtojn kaj en 1723 la landan suverenecon pri Opferthofen.

### Komunuma kunfandiĝo 
Per la publika baloto de dimanĉo la 17-an de aŭgusto 2008 la kvin aŭtonomaj komunumoj Thayngen, Altdorf, Bibern, Hofen kaj Opfertshofen akceptis la kunfandiĝon de iliaj komunumoj kun efiko je la 1-a de januaro 2009. La nova komunumo Thayngen havas proksimume 5000 loĝantojn. Kiel konsekvenco Opfertshofen ekde la 1-a de januaro 2009 ĉesis ekzisti kiel aŭtonoma politika komunumo.

## Eksteraj ligiloj 
* Profilo de la komunumo Opferthofen sur la retejo de Kantono Ŝafhaŭzo 
* Opferthofen en la Historia Leksikono de Svislando
Oberhallau

**Oberhallau** estas komunumo en Kantono Ŝafhaŭzo, Svislando. Ĝi havis 426 loĝantojn je la 30-a de junio 2008.

## Geografio 
Oberhallau estas tradicia vinkultura vilaĝo. Ĝi situas en la regiono Klettgau ĉe la piedo de la montaro Randen.

## Najbaraj komunumoj 
La najbaraj komunumoj de Oberhallau estas en nordo Schleitheim, en okcidento Gächlingen, en sudo Neunkirch, en oriento Hallau kaj en nordokcidento Stühlingen (Baden-Virtembergo, Germanio).

## Montarkonkurso 
Kutime la 4-an semajnfinon en aŭgusto en Oberhallau okazas la internacia montarkonkurso sur la tradicia konkursvojo inter *Oberhallau*, *Vorderer Berghöf* kaj *Monto de Hallau* kun longeco de 3,0 km. La unua konkurso okazis en la jaro 1922 ĉefe pri motorbicikloj. Aparta dum la konkurso estas la diservo, kiu dimanĉmatene estas disaŭdigita dum konkurspauzo sur la tuta konkursvojo. Nuntempe la konkurso okazas pri aŭtomobiloj.

## Trafiko 
Oberhallau atingeblas per lokaj busoj de Verkehrsbetriebe Schaffhausen kaj poŝtaŭto ek de Ŝafhaŭzo, Neunkirch, Wilchingen kaj Hallau.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Oberhallau datiĝas el la jaro 1095 kiel *Hallaugia superiori et inferiori* [Halaŭo supra kaj malsupra]. Ĝis la jaro 1531 ĝi formis unu komunumon kune kun Hallau. Post la disiĝo ĝis 1934 la komunumo Hallau nomiĝis unue *Unterhallau*. Dum mezepoko la plej granda parto de la bienoj en Oberhallau apartenis al la Monaĥejo Allerheiligen en Ŝafhaŭzo.

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Oberhallau
* Retejo de la Internacia aŭtomobilkonkurso Oberhallau
Trasadingen

**Trasadingen** estas komunumo en Kantono Ŝafhaŭzo, Svislando. Ĝi havis 589 loĝantojn je la 30-a de junio 2008.

## Geografio 
La vinkultura vilaĝo Trasadingen situas en la regiono Klettgau ĉe la orienta limo de Kantono Ŝafhaŭzo. La bildon de la komunumo karakterizas la vitejoj, kiuj ĝin ĉirkaŭas. Al la komunumo apartenas krom la vilaĝo Trasadingen mem la setlejoj Berghof en la nordo de la komunumo kaj Neuwelt ĉe la kantona ĉefvojo antaŭ la landlimo.

## Najbaraj komunumoj 
Najbaraj komunumoj de Trasadingen estas en nordokcidento Eggingen (Baden-Virtembergo, Germanio), en sudokcidento Klettgau (Baden-Virtembergo, Germanio), en sudoriento Wilchingen kaj en nordo en unu punkto al Hallau.

## Trafiko 
Tra Trasadingen pasas la kantona vojo de Beringen al Waldshut, kiu ek de la germana landlimo estas la federacia vojo n-ro 34. Trasadingen situas ĉe la fervojlinio Hochrheinbahn de Deutsche Bahn de Ŝafhaŭzo al Bazelo. Per lokaj trajnoj Ŝafhaŭzo atingeblas en 19 minutoj.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Trasadingen datiĝas el interŝanĝletero el la jaro 878 kiel *Trasmundingen*.

En la jaro 1378 *Anna de Radegg* vendas la malaltan jurisdikcion pri Trasadingen al la *Hospitalo ĉe la Sankta Spirito Heiligen* en Ŝafhaŭzo. Pro la Ŝvabaj Militoj Trasadingen en la jaro 1499 fariĝis limvilaĝo. Pro la aliĝo de Ŝafhaŭzo al la Svisa Ĵurkomunumo la lima situacio de Trasadingen fariĝis problema, ĉar ĝi daŭre apartenis al la eklezia komunumo en la najbara malamika Erzingen. En 1515 Trasadingen estis aligita al la eklezia komunumo Wilchingen, la definitiva eklezia rompo kun Erzingen okazis tamen nur per la reformacio en la jaro 1529, ĉar Erzingen restis katolika. Post la 30-jara milito en la jaro 1657 Ŝafhaŭzo akiris ankaŭ la superan jurisdikcion pri Trasadingen de la Grafoj de Sulz. Nun Trasadingen estis komplete ŝafhaŭza.

## Bildaro 

Dosiero:Trasadingen 111.JPG|Vojo al la vilaĝocentro de Trasadingen
Dosiero:Trasadingen 119.JPG|Vilaĝa puto
Dosiero:Trasadingen 141.JPG|Placo en la vilaĝocentro
Dosiero:Trasadingen 127.JPG|Vilaĝa puto
Dosiero:Trasadingen lernejo 136.JPG|Lernejo
Dosiero:Trasadingen 140.JPG|Preĝejo Sankta Jakobo

## Vidu ankaŭ 
* Trasadingen (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Trasadingen
Pinkovce

eta|dekstra|330px|Pinkovce situas en la plej griza distrikto

**Pinkovce,** hungare **Ungpinkóc** estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Sobrance.

* Areo: 3 km²
* Supermara alteco: 109 m
* Loĝantaro: 180
* Poŝtkodo: 072 54
* Aŭtokodo: SO
* Telefonprefikso:

## Situo 
Pinkovce situas sur ebenaĵo, laŭ landlimo, laŭ dekstra bordo de Uĵ (kontraŭe troviĝas Ukraino), laŭ traira flankovojo. Veľké Kapušany troviĝas 15 km-ojn.

## Historio 
La unua mencio pri la vilaĝo devenis de 1343. En 1910 loĝis en Ungpinkóc 431 da homoj, (222 slovakoj, 206 hungaroj, 3 germanoj). Ĝis Traktato de Trianon Ungpinkóc apartenis al Hungara Reĝlando, al Ung, al distrikto de Ungvár, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Dum unua disfalo de Ĉeĥoslovakio en 1939 la hungara armeo okupis tiean limozonon loĝatan de ankaŭ rutenoj. Tiu loko estis parto de aŭtonomio rutena kune kun iama Karpata Ukrainio. Tio apartenis al Hungario ĝis apero de Ruĝa Armeo fine de 1944. Komence de 1944 la judoj deportiĝis. En 2001 loĝis en Pinkovce 210 da homoj, (207 slovakoj, 3 ĉeĥoj). Vilaĝservo estas biblioteko.

Kategorio:Municipoj en distrikto Sobrance
Luciana Giussani

**Luciana GIUSSANI** (Milano, Italio,  – ) estis itala verkistino de bildrakontoj kaj eldonantino.

## Biografio 
Luciana Giussani (*luĉAna ĝussAni*), kune kun la fratino Angela Giussani, kreis la faman komiksrolulon Diabolik - la unua krima itala poŝa komikso - al kiu ŝi dediĉis sian tutan profesian vivon.

Ŝi naskiĝis en Milano la . En 1963, post diplomiĝo en germanlingva lernejo, ŝi komencis labori kun la fratino Angela en la eldonejo Astorina.

Ili kune skribis rakontojn de Diabolik, ĝis la morto de Angela en 1987. Post tiam, Luciana daŭre okupiĝis pri la eldonejo, kiun ŝi lasis en 1999 (jam en 1992 ŝi estis ĉesinta verkadon de rakontoj por la "Krima Reĝo"), du jarojn antaŭ ŝia morto.

Kategorio:Italaj bildliteraturistoj
Wilchingen

**Wilchingen** estas komunumo en Kantono Ŝafhaŭzo, Svislando. Ĝi havis 1689 loĝantojn je la 30-a de junio 2008.

## Geografio 
Wilingen situas en la oriento de Kantono Ŝafhaŭzo en la regiono Klettgau ĉe la landlimo kun Germanio. La komunumo konsistas el Wilchingen mem kaj el la iama memstara komunumo Osterfingen, kiu en la jaro 2005 estis kunigita kun Wilchingen. En sudo de la komunumo situas la montoĉeno Randen, kies plej videbla kulmino estas la monto Rossberg sude de Osterfingen. La regiono estas konata pro siaj vastaj vitejoj, kiuj karakterizas la vilaĝojn Osterfingen kaj Wilchingen.

## Najbaraj komunumoj 
Wilchingen limas en sudoriento al Jestetten (Baden-Virtembergo, Germanio), en sudo al Dettighofen (Baden-Virtembergo, Germanio), en sudokcidento al Klettgau (Baden-Virtembergo, Germanio), en okcidento al Trasadingen, en nordoriento en unu punkto al Eggingen, en nordo al Hallau kaj en nordokcidento al Neunkirch.

## Trafiko 
Wilchingen atingeblas per aŭtobuso ek de la najbaraj germanaj komunumoj Jestetten kaj Klettgau kaj de Trasadingen. Kune kun la najbara komunumo Hallau Wilchingen disponas ankaŭ pri stacidomo ĉe la fervojlinio Hochrheinbahn de Deutsche Bahn de Ŝafhaŭzo al Bazelo.

## Historio 
La unua certigita dokumenta mencio de Wilchingen datiĝas de la 11-a de julio 1049 kiam la imperiestro Henriko la 3-a konfirmis la posedrajtojn de la Monaĥejo Rejnaŭo. Dokumento, kiu portas la daton de la 20-a de marto 870 evidentiĝis falsa. En la jaroj 1371 kaj 1373 la voktrajtoj pri Wilchingen transiris al la *Hospitalo ĉe la Sankta Spirito Heiligen* en Ŝafhaŭzo. En la jaro 1656 Ŝafhaŭzo akiris de la Grafoj de Klettgau ankaŭ la superan jurisdikcion kaj per tio la definitivan suverenecon pri Wilchingen.

## Bildaro 

Dosiero:Wilchingen 097.JPG|Vilaĝo kerno de Wilchingen
Dosiero:Wilchingen faktrabdomo 110.JPG|Faktrabdomo en Wilchingen
Dosiero:Wilchingen preghejo Sankta Otmaro 098.JPG|Preĝejo Sankta Otmaro en Wilchingen
Dosiero:Wilchingen restoracio Rossberghof 042.JPG|Restoracio Rossberg
Dosiero:Wilchingen gastejo Gemeindehaus 094.JPG|Gastejo Gemeindehaus en Wilchingen
Dosiero:Wilchingen 101.JPG|Ĉefa strato en la vilaĝocentro
Dosiero:Osterfingen 13.10.2008 12-54-31.jpg|Osterfingen
Dosiero:Osterfingen preghejo 075.JPG|Preĝejo Sankta Jakobo en Osterfingen
Dosiero:Osterfingen - Gastejo Bad Osterfingen 048.JPG|Gastejo Bad Osterfingen

## Vidu ankaŭ 
* Wilchingen-Hallau (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Wilchingen
* Retejo de la vilaĝa asocio Osterfingen
Angela Giussani

**Angela GIUSSANI** (n. la  en Milano – m. la ) estis itala verkistino de bildrakontoj kaj eldonantino.

## Biografio 
Angela Giussani (*Anĝela ĝussAni*), kune kun la fratino Luciana Giussani, kreis la faman komiksrolulon Diabolik - la unua krima itala poŝa komikso - al kiu ŝi dediĉis sian tutan profesian vivon.

Ŝi naskiĝis en Milano la ; post periodo dum kiu ŝi laboris kiel modelo, edziniĝis en 1946 al la eldonisto Gino Sansoni kaj laboris en lia eldonejo, okupiĝante pri porjunulaj libroj. Fondis poste sian propran eldonejon, Astorina; post la malsukceso de la unua eldono - komikso pri aventuroj de boksisto, *Big Ben Bolt* - kiu nur daŭris du jarojn, denove provis kun bildrolulo naskiĝinta de hazarda renkontiĝo kun romano de Fantomas.

La  estis eldonita la unua numero de Diabolik, verkita de Angela. Estis la komenco de longa serio de ŝteladoj kaj de sukcesoj.

Post 13 numeroj de la nova komikso, Angela alvokis ŝian fratinon Luciana, por labori kun ŝi; kune, okupiĝis pri la eldonejo kaj pri la verkado kvarmane de la aventuroj de la "Krima Reĝo".

Angela mortis en 1987, dum Luciana daŭre sola okupiĝis pri la eldonejo ĝis 1999.

Kategorio:Italaj bildliteraturistoj
Domo de Normandio

La **Domo de Normandio** (ankaŭ "Rollo-idoj") estas la dinastio de la normanaj grafoj kaj dukoj de Normandio ekde la komenco de la 10-a jarcento, kaj reĝoj de Anglio de 1066 ĝis 1135.

Gravaj dinastianoj estas:
* Rollo, mortis ĉirkaŭ 932, reganto de Normandio, prapatro de la dinastio
* Vilhelmo la Konkeranto, konkeris Anglion
* Henriko la 1-a, filo de la antaŭa, kaj
* Matilda de Anglio, filino de Henriko, edzino de la imperiestro Henriko la 5-a, angle *Empress Maude*, poste edzino de Gotfredo Plantaĝeneto kaj tiel prapatrino de la dinastio Anĵuo-Plantaĝeneto.

## Vidu ankaŭ 
* Listo de dukoj de Normandio

Normandio
Kreuzlingen

**Kreuzlingen** (alemane **Chrüzlinge**) estas urbo en la samnoma distrikto Kreuzlingen, kies ĉefurbo ĝi estas, en Kantono Turgovio, Svislando. Ĝi havis 18343 loĝantojn je la 31-a de oktobro 2008.

## Geografio 
Kreuzlingen situas ĉe la bordo de Bodenlago rekte norde de la germana urbo Konstanco, kun kiu ĝi komplete kunkreskis kaj formas komunan aglomeraĵon.

## Trafiko 
Kreuzlingen estas finpunkto de la aŭtoŝoseo A7 de Vinterturo tra Frauenfeld al Kreuzlingen. Ĝi estas ankaŭ fervoja nodo de la fervojlinioj de Konstanco al Wil kaj de Ŝafhaŭzo al Rohrschach, kaj elirpunkto de diversaj ŝiplinioj sur la Bodenlago.

## Historio 
Kreuzlingen estis fondita de la episkopo de Konstanco, Ulriko la 1-a en la jaro 1125 kiel *Eigolteshoven* (Egelshofen). En la jaro 1874 la nomo estis ŝanĝita de Egelshofen al **Kreuzlingen**. Ĝian hodiaŭan grandecon la komunumo akiris per la kunigo de Kreuzlingen-Egelshofen kun Kurzrickenbach en la jaro 1927 kaj Emmishofen en la jaro 1928. En la jaro 1947 Kreuzlingen fariĝis urbo per la registriĝo de la 10000-a loĝantino.

## Esperanto-Movado 
Laŭ Svisa Espero en la jaro 1910 en Kreuzlingen estis fondita Esperanto-Klubo.

## Vidu ankaŭ 
* Kreuzlingen (stacidomo)
* Kreuzlingen Bernrain (stacidomo)
* Kreuzlingen Hafen (stacidomo)
* Kurzrickenbach Seepark (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la urbo Kreuzlingen

Kategorio:Urboj de Svislando
Kategorio:Esperanto-movado en Svislando laŭ lokoj
Kategorio:Bodenlago
Alice Nahon

**Alice NAHON** (naskiĝis la  en Antverpeno, mortis la  samurbe) estis flandra poetino. En Flandrio ŝi plej probable estas ĉefe konata pro la versikloj el sia *Avondliedeke* (Vesperkanteto):  (En traduko: Ho estas bone l' propran koron Esplori antaŭ l' dormo, pri -, Ĉu de tagiĝo ĝis vespero, Neniun koron vundis mi.)

Ŝia patro estis nederlandano francdevena. Ŝia patrino, Julia Gijsemans, venis el Putte (apud Meĥleno). Ŝi estis la tria el familio de dek unu infanoj. Ekde sia dek-oka vivojaro ŝi laboris kiel flegistino en la mansanulejo *Stuivenberg* en Antverpeno. Ŝi suferis pro kronika bronkito kaj deprimiĝo kaj pasigis multajn jarojn en pluraj flegejoj. Tamen ŝi sukcesis verki en tiu periodo du poemarojn, *Vondelingskens* (Trovitetoj, 1920) kaj *Op zachte vooizekens* (Etmelodie, 1921). Post restadoj en Italio kaj en Francio ŝi eklaboris en 1927 en la urba biblioteko de Meĥleno. Per la poemaro *Schaduw* (Ombro, 1928) ŝi provis forigi de si la renomon verki nur dolĉajn poemojn, kritiko, kiun ŝi i.a. ricevis de poeto Paul Van Ostaijen. La poemaro *Maart-April* (Marto-aprilo) aperis postmorte en 1936.

Deko el ŝiaj poemoj estis tradukita en Esperanton de Hector Vermuyten. Laŭ Remy van Eynde, kiu persone konis Jan Nahon, la fraton de Alice, ŝi multe simpatiis al Esperanto.

## Eksteraj ligiloj 
*  Marko salutas la aĵojn (poemo de Alice Nahon, tradukita de Hector Vermuyten, deklamita de Erna Dierickx)
*  Poëzieweb/Alice Nahon 

## Referencoj 
Kategorio:Flandraj verkistoj
Kategorio:Nederlandlingvaj verkistoj
Kategorio:Flandraj poetoj
Jasenov (distrikto Sobrance)

eta|dekstra|330px|Jasenov situas en la plej griza distrikto

**Jasenov,** hungare **Jeszenő** (jesenO) estas vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Sobrance. La slovaka vorto *jeszeny* signifas: frakseno.

## Bazaj informoj 
* Areo: 7 km²
* Supermara alteco: 170 m
* Loĝantaro: 310
* Poŝtkodo: 072 42
* Aŭtokodo: SO
* Telefonprefikso: 56

## Situo 
Jasenov situas laŭ rojo, laŭ ĉefvojo Michalovce-Uĵhorodo. Sobrance troviĝas 6 km-ojn.

## Historio 
La unua mencio pri la fortikaĵo datiĝis el la 13-a jarcento, pri la vilaĝo de 1451. En 1644 Georgo Rákóczi la 1-a okupis la fortikaĵon. En 1910 loĝis en Jeszenő 436 da homoj, (381 slovakoj, 31 germanoj, 22 hungaroj). La judoj havis sinagogon. Ĝis Traktato de Trianon Jeszenő apartenis al Hungara Reĝlando, al Ung, al distrikto de Szobránc, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Dum unua disfalo de Ĉeĥoslovakio en 1939 la hungara armeo okupis tiean zonon loĝatan de ankaŭ rutenoj. Tiu loko estis parto de aŭtonomio rutena kune kun iama Karpata Ukrainio. Tio apartenis al Hungario ĝis apero de Ruĝa Armeo fine de 1944. Komence de 1944 la judoj deportiĝis. En 2001 loĝis en Jasenov 331 da homoj, (328 slovakoj, 2 ĉeĥoj). Apud Jasenov malgranda flughaveno funkcias (vidu la mapon!).

## Vidindaĵoj 
* katolika preĝejo omaĝe al Sankta Marteno ĉirkaŭ de 1600

## Eksteraj ligiloj 
* Jasenov en la mapo

Kategorio:Municipoj en distrikto Sobrance
Záhor

eta|dekstra|330ra|Záhor situas en la plej griza distrikto

**Záhor,** hungare **Zahar** estas vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Sobrance.

* Areo: 8 km²
* Supermara alteco: 109 m
* Loĝantaro: 700
* Poŝtkodo: 072 53
* Aŭtokodo: SO
* Telefonprefikso: 56

## Situo 
Záhor situas sur ebenaĵo, laŭ la ukraina landlimo (kun trapasejo), laŭ flankovojoj, aŭtoŝoseo preteriras. Veľké Kapušany troviĝas 18, Uĵhorodo (aere) 6 km-ojn.

## Historio 
La unua mencio pri la vilaĝo devenis de 1326. En 1910 loĝis en Zahar 1066 da homoj, (1009 slovakoj, po 27 hungaroj kaj germanoj, po 1 rumano kaj ruteno). Ĝis Traktato de Trianon Zahar apartenis al Hungara Reĝlando, al Ung, al distrikto de Ungvár, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Dum unua disfalo de Ĉeĥoslovakio en 1939 la hungara armeo okupis tiean limozonon loĝatan de ankaŭ rutenoj. Tiu loko estis parto de aŭtonomio rutena kune kun iama Karpata Ukrainio. Tio apartenis al Hungario ĝis apero de Ruĝa Armeo fine de 1944. En 2001 loĝis en Záhor 742 da homoj, (731 slovakoj, 7 ukrainoj, 2 ĉeĥoj, unusola cigano.

## Vidindaĵo 
* greko-katolika preĝejo omaĝe al Senmakula Dipatrino de 1957

Kategorio:Municipoj en distrikto Sobrance
Husák

**Husák** (hungare *Ungludas*) estas vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Sobrance. Ĝis 1899 la oficiala hungara nomo estis **Huszák**, poste pro hungariga politiko la vilaĝo ricevis hungarecan nomon.
  
## Situo 
Husák situas laŭ la ukraina landlimo, fine de sakovojo. Sobrance troviĝas 15 km.
  
## Historio 
La unua mencio pri la vilaĝo devenis de 1548. En 1910 loĝis en Ungludas 400 homoj, (367 slovakoj, 20 germanoj, 5 rutenoj, 3 hungaroj). Ĝis Traktato de Trianon Ungludas apartenis al Hungara Reĝlando, al Ung, al distrikto de Uĵhorodo, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Dum unua disfalo de Ĉeĥoslovakio en 1939 la hungara armeo okupis tiean limozonon loĝatan de ankaŭ rutenoj. Tiu loko estis parto de aŭtonomio rutena kune kun iama Karpata Ukrainio. Tio apartenis al Hungario ĝis apero de Ruĝa Armeo fine de 1944. En 2001 loĝis en Husák 166 da homoj, (162 slovakoj, 4 ukrainoj).

Kategorio:Municipoj en distrikto Sobrance
Limpasejo

[eta|dekstra|300px|Nur tabulo memorigas pri limopasejo inter [Germanio kaj Aŭstrio]]
La **limopasejo** estas tiu loko laŭ la landlimo, kie voje (perpiede, bicikle, aŭte, kamione), fervoje aŭ ŝipe oni rajtas trairi la limon. Ankaŭ en la internaciaj flughavenoj funkcias limopasejoj.

La limopasejo estas diversaj:
* tuttagaj
* funkciantaj definitive aŭ porokaze
* limigitaj por difinitaj ŝtatanoj
* limigitaj por veturiloj

Antaŭ la trairado en ambaŭ flankoj ĝenerale oni kontrolas la pasporton, vizon kaj ofte okazas doganokontrolo. Celo de la kontroloj estas forbari la homan kaj varan kontrabandojn.

Parto de Eŭropo apartenas al interna zono de Schengen, kie ĉiuj movoj estas senkontrolaj, eĉ ankaŭ la landlimoj estas trapaseblaj. Male, dum erao de socialismo formiĝis Fera kurteno, kies limopasejoj estis tre rigoraj. Inter ili la plej konata estis "checkpoint Charlie" en mezo de Berlino.

Depost la eŭropa migra krizo ankaŭ la limpasejo Pazarkule inter Turkio kaj Grekio estas trapasejo kie rifuĝintoj volas transiri la limon.

## Kontrolo 
Supraĵa pasporta kontrolo ĉe limtransirejoj efektivigas per mana komparo inter la pasaĝero kaj la transporta dokumento (pasporto), kiun li portas, sen la uzo de komputilaj sistemoj. Strikta pasporta kontrolo plenumiĝas per komputilaj sistemoj, kaj inkluzivas tri ĉefajn paŝojn:

* Identigo - Kontrolo, ke la pasaĝero propriulo de la vojaĝa dokumento, kiun ĝi prezentas. Identigo povas esti farita per komparado de datumbazoj (kiel ekzemple la loĝregistro), komparado de biometrikaj datenoj inter la informoj en la pasporto kaj la biometrikaj informoj de la fakta pasaĝero, kaj aliaj metodoj.
* Kontrolo - procezo, laŭ kiu oni kontrolas, ke la identigita pasaĝero ja rajtas transiri la limon, ekzemple se la pasaĝero estas eksterlanda civitano, kiu havas eniran vizon, kaj ne ekzistas sekureco aŭ jura limigo, kiu malebligas lian trairon.
* Registrado - Konservado de la detaloj de paso inter la landoj en komputila sistemo, por reuzo, kaj en postaj pasoj por esploraj celoj.

## Vidu ankaŭ 
* Checkpoint Charlie - limpasejo kiu estis inter Okcidenta Berlino kaj Orienta Berlino
* Pazarkule


Kategorio:Ŝtatlimo
Kategorio:Transportaj konstruaĵoj kaj infrastrukturo
Porúbka (distrikto Sobrance)

**Porúbka** (hungare *Ördögvágás*) estas vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Sobrance. Ĝis 1899 la oficiala hungara nomo estis *Ördög-Porúba*.
  
## Situo 
Porúbka situas inter montoj, laŭ traira flankovojo. Sobrance troviĝas 6&nbsp;km.
  
## Historio 
La unua mencio pri la vilaĝo devenis de 1451 en formo *"Porupka"*. En 1910 loĝis en Ördögvágás 571 da homoj, (463 rutenoj, 63 germanoj, 10 hungaroj, 5 slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon Ördögvágás apartenis al Hungara Reĝlando, al Ung, al distrikto de Sobrance, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Dum unua disfalo de Ĉeĥoslovakio en 1939 la hungara armeo okupis tiean limozonon loĝatan de ankaŭ rutenoj. Tiu loko estis parto de aŭtonomio rutena kune kun iama Karpata Ukrainio. Tio apartenis al Hungario ĝis apero de Ruĝa Armeo fine de 1944. Komence de 1944 la judoj deportiĝis. En 2001 loĝis en Porúbka 474 da homoj, (458 slovakoj, 6 ĉeĥoj, 2 ukrainoj).
 
## Vidindaĵo 
* baroka kaj klasikisma preĝejo el la 19-a jarcento

Kategorio:Municipoj en distrikto Sobrance
Philippe de Chérisey

**Philippe de Chérisey** (n. la 13-an de februaro 1923 - m. la 17-an de julio 1985) estis nobelulo el lorena gento. Kontraŭ la deziro de lia familio li studis dramaturgion kaj iĝis aktoro en televido sub la nomo *Amédée*. Lia plej konata filmo estis *Jeux interdits* el la jaro 1952.

Kompleta nomo: **Philippe** Louis Henri Marie, (9e) marquis **de Chérisey**.

## verkoj 
### skribaj 
* L'Affaire Jean-Luc Chaumeil, 1984
* Circuit, 1968
* Circuit, 1971
* Dagobert II et la cité royale de Stenay, 1983
* L'Énigme de Rennes, 1978
* Lettre ouverte à monsieur Laurent Dailliez, 1980
* Livre à vendre,1977
* L'Or de Rennes pour un Napoléon, 1975
* Biographie de Balzac ( ne publikita), 1986
* Dictionnaire pour la défense et l'illustration du tréma français ( ne publikita ), 1986

### filmoj 
* IMDB-Datumbazo

Kategorio:Francaj aktoroj
Tibava

**Tibava** estas pluraj vilaĝoj.

* Tibava (distrikto Sobrance) - vilaĝo en distrikto Sobrance en Slovakio
* Tibava (distrikto Svaljava) - vilaĝo en Transkarpata provinco en Ukrainio
Tommaso Mocenigo

eta|Blazono de Tommaso Mocenigo.
**Tommaso MOCENIGO** (n. en 1343 - m. en 1423) estis la doĝo de Venecio inter 1414 kaj 1423.

Li estris la krucmilitan ŝiparon dum la batalo de Nikopoliso en 1396, kaj cetere gajnis plurajn batalojn kontraŭ Ĝenovo. Dum li estis la venecia ambasadoro en Cremona, li estis elektita "doĝo". Li sekrete fuĝis el Cremona ĉar li timis, ke la loka tirano Gabrino Fondolo eble decidus enkarcerigi lin pro tio. Kiel doĝo li traktadis pacon kun la Otomana imperio. La milito tamen rapide rekomencis, kaj la venecia ŝiparo venkis la otomanan en Gallipoli. Mocenigo cetere multe kuraĝigis komercon, rekonstruis la dukan palacon kaj iniciatis la konstruadon de biblioteko. Li restis doĝo ĝis sia morto.

## Familio Mocenigo 

Doge_Pietro_Mocenigo.png|Pietro Mocenigo(1406-1476)
(Venice) Doge Giovanni Mocenigo by Gentile Bellini - Correr Museum.jpg|Giovanni Mocenigo(1409-1485)
Andrea Mocenigo (1473–1542).jpg|Andrea Mocenigo(1473-1542)
Alviseimocenigo.jpg|Alvise la 1-a Mocenigo(1507-1577)
Alvise Mocenigo la 2-a (1626–1709).jpeg|Alvise la 2-a Mocenigo(1628-1709)
Alvise Mocenigo la 3-a (1722–1732).jpg|Alvise la 3-a Mocenigo(1662-1732)
Alvise IV Mocenigo.jpg|Alvise la 4-a Mocenigo(1701-1778)

Kategorio:Doĝoj de Venecio
Kategorio:Naskiĝintoj en 1343
Kategorio:Mortintoj en 1423
Leonardo Bruni

**Leonardo BRUNI** aŭ **ARETINO** (n. en 1369 - m. la 9-an de marto 1444) estis eminenta humanisto, historiisto kaj kanceliero de Florenco dum frua Renesanco. Li estas kelkfoje rigardita kiel la unua moderna historiisto.

Bruni naskiĝis en Arezzo (Toskanio), kaj estis la ĉefa lernejano de Coluccio Salutati. Li fariĝis lia posteulo kiel kanceliero inter 1410 kaj 1411, kaj denove ekde 1427 ĝis sia morto. La epoko de la kanceliero Bruni ne estis tiom tumultema kiom la antaŭaj jaroj : Florenco tamen daŭre partoprenis militojn. Bruni cetere ne estris la urbon tiom firme kiom sia antaŭulo, ĉar la familioj Albizzi kaj Mediĉoj iom post iom proprigis al si la veran urban potencon. Bruni estis identigita de Arthur Field kiel unu el la komplotanoj kontraŭ Kosimo de Mediĉo en 1437. Li mortis en 1444 kaj estis anstataŭita de la kanceliero Karlo Marsupino.

Kategorio:Italaj historiistoj
Kategorio:Historio de Florenco
Kategorio:Kancelieroj de Florenco
Kategorio:Naskiĝintoj en 1369
Sainte Marie-Madeleine (Rennes-le-Château)

eta|dekstra|250ra|La preĝejo Sainte Marie-Madeleine.
La **preĝejo Sainte Marie-Madeleine** situas en la franca komunumo Rennes-le-Château. La nomo de la preĝejo devenas de Maria Magdalena, virino el la ĉirkaŭaĵo de Jesuo Kristo

Pri la plej unua preĝejo ne plu ekzistas ŝpuroj, sed ĝi certe ne plu ekzistis, kiam oni ekkonstruis la nunan preĝejon. Romanika arkaro ankoraŭ estas videbla sur la norda flanko.

El la jaro 1845 ekzistas raporto, ke la preĝejo urĝe bezonas riparojn. La pastro Bérenger Saunière realigis tion, sed la fontoj de la financaj rimedoj estas iomete dubaj kaj li aldonis erojn, kiuj aspektas malkutimaj.

Ekzemple li aldonis la tekston *Terribilis est locus iste* super la enirpordo kaj la baseno por la sankta akvo estas tenata de diablo. Fakte tio estas ankaŭ trovebla en aliaj francaj preĝejoj.

Li mendis tion kaj grandajn bildotabulojn el la katalogo de Giscard, pentristo kaj skulptisto en Toulouse. Paĝoj el lia katalogo estis en 1989 reproduktitaj en libro de Marie de Saint-Gély. Nenio en la preĝejo estis speciale produktita por Saunière.

Alia konstruaĵo ricevis la nomon de Maria Magdalena: estas Turo Magdala, kiu funkciis kiel biblioteko. Laŭ eldiro de Saunière la turo kun la ĝardeno kaj la Villa Bethania estis destinita kiel hejmo por emeritaj pastroj.

## Referencoj 
Marie-Madeleine
Kategorio:Aude
Sona ondo

En fiziko, **sona ondo** aŭ **akustika ondo** estas malforta kunprema ondo (kun sufiĉe malgranda ŝanĝo de la premo) kiu moviĝas je la rapido de sono. En kontrasto al skua ondo, la prema ŝanĝo estas kontinua, kaj la ondo estas izoentropia fluo (entropio ne ŝanĝiĝas), kaj energio estas konservata kiam ĝi propagas. Plua diferenco estas ke skua ondo povas moviĝi pli rapide ol la rapido de sono. Alternaj kunpremo kaj ekspansio de movanta sona ondo originas sonon.

## Vidu ankaŭ 
* Akustiko
* Sono
* Skua ondo
* Eĥo
* Efiko de Doppler
* Interfero
* Muziko
* Tono

Kategorio:Akustiko
Kategorio:Sono
Kategorio:Ondmekaniko
Faktoro de Boltzmann

En fiziko, **faktoro de Boltzmann** estas pezanta faktoro kiu difinas la relativan probablon de stato (kvantuma stato) *i* en multstata sistemo en varmodinamika ekvilibro je temperaturo *T*. Ĝi egalas al

: e^{-\frac{E_i}{k_B\,T}}

Kie *kB* estas konstanto de Boltzmann,
: *Ei* estas energio de la stato *i*.

La rilatumo de la probabloj de du statoj estas donita per la rilatumo de iliaj faktoroj de Boltzmann.

La faktoro de Boltzmann ne estas senpere probablo, ĉar ĝi ne estas ununormigita. Por ununormigi la faktoron de Boltzmann en probablon, necesas dividi ĝin per la sumo *Z* de la faktoroj de Boltzmann de ĉiuj eblaj statoj de la sistemo, kiu estas nomata kiel la dispartiga funkcio. Ĉi tiu donas la distribuon de Boltzmann.

De la faktoro de Boltzmann eblas derivi la statistikon de Maxwell-Boltzmann, statistikon de Bose-Ejnŝtejn kaj statistikon de Fermi-Dirako kiuj priskribas klasikajn subatomajn partiklojn kaj ankaŭ kvantumajn mekanikajn bosonojn kaj fermionojn respektive.

## Vidu ankaŭ 
* Rilato de Boltzmann je plasma fiziko

Kategorio:Termodinamiko
Kategorio:Statistika mekaniko
Ĉena reakcio

En fiziko kaj kemio, **ĉena reakcio** estas reakcio, kiu estas vico de reakciaj eventoj ĉe kiuj produkto aŭ kromprodukto de la reakcio kaŭzas la sekvajn reakciajn eventojn. Ĝi estas sim-daŭriganta aŭ eĉ sin-amplifikanta ĉeno de eventoj.

* La neŭtrono-fisia nuklea ĉena reakcio: neŭtrono trafinta fisieblan atomon kaŭzas fision rezultigan pli grandan kvanton da neŭtronoj.
* En kemia reakcio de hidrogeno H2 kaj kloro Cl2, ĉiu paŝo de ĉena reakcio konsumas unu molekulon de H2 aŭ Cl2 kaj unu liberan radikalon Cl· aŭ H· respektive, produktante unu molekulon de klorohidrogena acido HCl kaj la alian liberan radikalan; tiel la ĉeno daŭriĝas kun alternaj specoj de la radikaloj.
* Elektrona lavango: kolizioj de liberaj elektronoj kun molekuloj de gaso aŭ kun metala surfaco en forta elektra kampo forbatas novajn liberajn elektronojn kiuj partoprenas en la procezo plu.

## Vidu ankaŭ 
* Nuklea ĉena reakcio
* Markova ĉeno
* Kaŭzeco
* Papilia efiko
* Fermitcikla regilo
* Kaskada malsukceso

Kategorio:Fiziko
Radio de ŝargitaj partikloj

En fiziko, **radio de ŝargitaj partikloj** estas space loka grupo de elektre ŝargitaj partikloj kiuj havas proksimume la saman vektoran rapidon (rapido kaj direkto). La kinetaj energioj de la partikloj estas tipe pluraj keV aŭ MeV, kio estas multe pli granda ol energioj de partikloj je ĉirkaŭa temperaturo. La alta energio kaj simila direkto de partikloj de la radioj faras ilin utilajn por aplikoj.

Por praktikaj celoj, radio de ŝargitaj partikloj estas karakterizita per jenaj parametroj:

* Speco de partikloj, ekzemple elektronoj, protonoj, alfa-radiadoj
* Energio de aparta partiklo (averaĝa)
* Elektra kurento (esprimita en amperoj)
* Diametro la radio
* Elradiokapablo, mezuri de la grado al kiu la partiklaj trajektorioj estas turbula (???).

Elektra tensio (esprimita en voltoj) de radio estas elektro tensio kiu bezonatus por doni al la partikloj ilian energion, se ili flugus tra la tensio. Ĝi egalas el energio de unu partiklo en radio dividita per ĝia elektra ŝargo.

La kurento kaj radia areo povas esti kombinita en la kurentan densecon

La kurento *I* kaj la elektra tensio *V* povas esti kombinitaj en la konstanton de spaca ŝargo *K = IV -3/2*.

La teknologie plej gravaj specoj de ŝargitaj partiklaj radioj estas:

* Katodaj radioj, konsistanta de elektronoj.
* Jonaj radioj, konsistanta el jonoj.

## Vidu ankaŭ 
* Elektrona pafilo
* Elektrona radio
* Jona radio
* Partikla radio

Kategorio:Partikla fiziko
Degenera energinivelo

En fiziko, du aŭ pli multaj malsamaj fizikaj statoj (kvantumaj statoj) estas nomataj kiel **degeneraj** se ili ĉiuj estas je la sama energinivelo. Fizikaj statoj diferenciĝas se kaj nur se ili estas lineare sendependaj. Energinivelo estas degenera se ĝi enhavas du aŭ pli multajn malsamajn statojn. La kvanto de malsamaj ŝtatoj je aparta energinivelo estas nomata kiel la **obleco de degenereco** aŭ **nivelo de degenereco**.

En kvantuma mekaniko ĉi tio kutime temas pri elektronaj distribuadoj kaj la elektronaj energiniveloj, kie malsamaj eblaj statoj por la partikloj povas esti interrilatantaj per simetrio. La uzado de la termino venas de tio ke degeneraj propraj statoj estas respektivaj al identaj ejgenoj de la hamiltona esprimo. Pro tio ke ajgenoj estas  respektivaj al radikoj de la karakteriza ekvacio, *degenereco* ĉi tie havas la saman signifon kiel la komuna matematika uzado de la vorto.

Se la simetrio estas rompita per perturbo, ofte per apliko de ekstera elektra kampo aŭ magneta kampo, la energiniveloj povas ŝanĝiĝi diverse kaj tiel maldegeneriĝi, ĉi tio estas la forkiĝo de energinivelo.

Ĉe elektromagnetaj ondokonduktiloj, degenereco temas pri reĝimoj de disvastiĝo kiuj ekzistas je la sama frekvenco kaj la sama longituda disvastiga konstanto. Ekzemplo, por ortangula ondokonduktilo, la *TEm, n* (Transversa Elektra kampo) reĝimo degeneras al la *TMm, n* (Transversa Magneta kampo) reĝimo se *m* kaj *n* estas la samaj por ambaŭ ili.

## Vidu ankaŭ 
* Denseco de statoj
* Degenereco
* Degenera gaso
* Degenera duonkonduktaĵo
* Hamiltona mekaniko

Kategorio:Kvantummekaniko
Lineara denseco

En fiziko, **lineara denseco** aŭ **lineara masa denseco** aŭ **lineara maso** estas mezuro de maso por unuo de longo, kaj ĝi estas karakterizo de fadeno-similaj aŭ proksimume unu-dimensiaj objektoj. La SI-a mezurunuo de lineara denseco estas la kilogramo por metro (kg/m). La lineara denseco *μ* de objekto estas difinita kiel:

: \mu = \frac{\partial m(x)}{\partial x}

kie *x* estas koordinato laŭ la (unu dimensia) objekto,
: *m(x)* estas la entuta maso de parto de objekto ekde komenco ĝis la koordinato *x*.

Por la ofta okazo de homogena objekt de longo *L* kaj tuteca maso *m*, ĉi tio estas simple

: *μ = m/L*

En presado kaj desegnado, la termino "lineara denseco" ankaŭ temas pri tio kiel dense aŭ peze linio estas presita aŭ desegnita.

## Vidu ankaŭ 
* Unuoj de teksaĵa mezuro pri mezurunuoj de lineara denseco de fibroj.
* Lineara ŝarga denseco
* Surfaca denseco
* Denseco

Kategorio:Fizika kvanto
Aliteracio

**Aliteracio** laŭ PIV estas sonfiguro, konsistanta en la efekta ripeto de unu sama, voĉa aŭ senvoĉa konsonanto ĉefe en la komenco de la akcenta silabo de kelkaj vortoj, en unu verso aŭ frazo. Ekzemploj estas "Luktu ***f***irme, ***f***orte, ***f***ajre!" aŭ "***v***ibras ***v***ok' en ***v***aga ***v***ento". La aliteracio estis esenca parto de la praĝermanaj versoj.

En pli vasta senco ankaŭ la komenciĝo de sinsekvaj silaboj ene de unu vorto konsidereblas aliteracio - ekzemple en la vorto "***z***ig***z***ago". Simile oni povas konsideri, eĉ se ne temas pri la silaba komenco, ekzemple "pelmelo".

Komparu kun asonanco.

Kategorio:Retoriko
Kategorio:Poezio
Energia spektro

En fiziko, **energia spektro** estas distribuo de energio inter granda kvanto de partikloj. Por ĉiu donita valoro de energio, ĝi difinas kiel multaj partikloj havas ĉi tiun energion.

La partikloj povas esti atomoj, fotonoj aŭ subatomaj partikloj.

Makroskala ekzemplo de energia spektro estas ondoj en oceano rompiĝantaj je la bordo. Por ĉiu donita sufiĉe granda tempa intervalo povas esti observite ke iuj el la ondoj estas pli grandaj ol la aliaj. Grafikaĵo prezentanta la kvanton de ondoj kontraŭ ilia amplitudo (alto) dum la intervalo liveras la energian spektron de la aro de la ondoj.

En kvantuma mekaniko, la ekvacio de Schrödinger kaj aro de randaj kondiĉoj formas ajgenan problemon. Ebla valoro *E* estas nomata kiel ajgenoenergio. Ne-nula solvaĵo de la onda funkcio estas nomata kiel ajgenoenergia stato aŭ propra stato. La aro de ajgenoj *{Ej}* estas nomata kiel la energia spektro de la partiklo.

Ankaŭ la elektromagneta spektro povas esti prezentita kiel la distribuo de elektromagneta ondo laŭ energio. La interrilato inter la ondolongo *λ*, la frekvenco *ν* kaj la energio de unu kvanto (fotono) *Ef* estas:

: *Ef = hν = hc/λ*

kie *c* estas la lumrapideco,
: *h* estas konstanto de Planck.

Se energio de la komplika ondo en iu bendo de frekvencoj *ν-Δν/2 ... ν+Δν/2* estas *E*, tiam la kvanto de fotonoj en la bendo estas proksimume *E/Ef* (por sufiĉe malgranda *Δν*).

En ĉi tiu okazo energia spektro estas statistika prezento de la onda energio kiel funkcio de la onda frekvenco, kaj empiria proksimumilo de la spektra funkcio.

## Vidu ankaŭ
* Luigi Puccianti

Kategorio:Fundamentaj fizikaj konceptoj
Kategorio:Partikla fiziko
Arnaud de Sède

**Arnaud Guilhem DE SÈDE de Liéoŭ** (naskiĝis la 9-an de julio 1958 en Les Landes) estas franca anglisto, disĉiplo de Henri Adamczewski, filo de Gérard de Sède kaj Marie-Andrée, nomita Sophie de Sède.

Arnaud de Sède provis defendi la honoron  de sia patro kontraŭ la riproĉoj, ke li falsis la dokumentojn, kiuj estas konataj kiel Dossiers secrets, kaj el kiuj li citis en libro pri Rennes-le-Château.

Arnaud de Sède havas gastrolon en la filmo *The Real Da Vinci Code *  el la jaro 2005, kie aperas ankaŭ aliaj personoj, kiuj ludas rolon en la mistera afero. Li estis pridemandita en radioelsendo de France culture.

La loko Liéoux, de kie venas la familio, plej verŝajne estas en Haute-Garonne antaŭ la piedo de la pireneoj, proksimume 100&nbsp;km sude de Toulouse.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Intervjuo  el la jaro 2005 (franca)
* Intervjuo  el la jaro 2005 (angla versio)
* Retpaĝo pri la familio de Sède 
* Lieoŭ sur satelita mapo
* Retpaĝo de la komunumo

Kategorio:Francaj lingvistoj
Gott mit uns

“**Gott mit uns**“ ("Dio kun ni!", aŭ "Dio estas kun ni!") estas devizo larĝe uzata en la germana armeo dum la 19a jarcento, aparte sur la bukoj de soldatzonoj kaj butonoj, specife en la Germanimperia Armeo.

eta|maldekstra|Sur buko de zono de simpla soldato dum la Unua Mondmilito

[eta|150px|Sur buko de soldata zono dum la [Unua Mondmilito.]]

[eta| Versio de la Wehrmacht kun aglo dum la [Dua Mondmilito.]]

## Historio 
La devizo "'**Nobiscum Deus**'" (Dio kun ni !) estis jam uzata de la romanaj soldatoj sur la ŝirmiloj en la epoko de la Bizanca imperio. Ĝi estis ankaŭ militkrio.

Ĝi estis la slogano de Gustavo la 2-a Adolfo, reĝo de Svedio (1611—1632) kaj ankaŭ la militkrio de lia armeo.

Ĝi estis la devizo de Brandeburgio dum la Tridekjara milito, la longa konflikto kiu de 1618 ĝis 1648 trafis tutan Eŭropon escepte Svision kaj Turkion.

En 1847 ĝi aperis sur la bukoj de la zonoj de la soldatoj de la prusa armeo, en 1919 de la Reichswehr, kaj en 1935 de la Wehrmacht. Ĝi estis tre konata dum la Dua Mondmilito. La germanaj policaj trupoj (Polizeitruppen) uzis ĝin ĝis la jardeko de 1970. Tamen la SS-anoj uzis la sloganon “*Meine Ehre heißt Treue*“ (Mia honoro nomiĝas lojaleco).

“**Gott mit uns — Dio è con noi**" estas itala militfilmo de Giuliano Montaldo, kun Franco Nero, Richard Johnson, Bud Spencer, kies muzikon komponis Ennio Morricone (1969).

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* {en} "Gott mit Uns"  (El "**Time**", 18-an de septembro 1944).
* {en} "The strange but true story of Ernest Hemingway's nazi belt buckle" . Tom Sanders.

La baza materialo de tiu ĉi artikolo fontas el la diverslingvaj versioj de Wikipedia.

Kategorio:Historio de Germanio
Kategorio:Devizoj
TVXQ

**TVXQ** estas mallongigo de **Tong Vfang Xien Qi**(東方神起), estas unu el la plej famaj kantistaj grupoj en Orienta Azio. Ilia stilo ĉefe konsideratas esti parto de la ĝenro K-popo, mallonge por «korea popmuziko». TVXQ ĉefe kantas kantojn per korea kaj japana lingvoj. Tong Vfang Xien Qi estis nomiĝinta de ĉina lingvo "Dōng fāng shén qǐ" (東方神起), la vorto signifas Altiĝantajn Diojn de La oriento. Koreoj kaj japanoj prononcas la ĉinan skriban nomon laŭ sia maniero, koree kiel **Dong Bang Shin Ki**(동방신기/東方神起) kaj japane kiel **Tōhōshinki**(東方神起).

## Grupanoj 
* CHANGMIN (MAX) / ĈANGMIN
* YUNHO (U-Know) / JUNHO
* JEJUNG (HERO) / ĴEĴUNG
* YUCHUN (Micky) / JUĈUN
* JUNSU (Xiah) / ĴUNSU

## Vidu ankaŭ 
* 2NE1
* Big Bang (muzikgrupo)
* Blackpink
* BTS (muzikgrupo)
* EXID
* g.o.d
* Girls' Generation
* I.O.I
* Kara (muzikgrupo)
* Red Velvet

Kategorio:Sudkoreaj popmuzikaj grupoj
Kategorio:Muzikaj grupoj en 2000-2009
Kategorio:Muzikaj grupoj en 2010-2019
Kategorio:Muzikaj grupoj fonditaj en 2003
Aguirre, der Zorn Gottes (filmo)

***Aguirre, der Zorn Gottes*** (*Aguirre, la Kolero de Dio*) estas germana filmo de Werner Herzog aperinta en 1972, en la movado de Nova Germana Kino.

## Temo 
En la 16-a jarcento, hispana ekspedicio ekiras por trovi Eldoradon sub la komando de Gonzalo Pizarro. Lope de Aguirre, unu el liaj leŭtenantoj, halucinita megalomano, plu daŭrigas la serĉadon laŭ la rivero Amazono, konspiras kontraŭ la sinsekvaj kapitanoj de la ekspedicio kaj fine eĉ ribeliĝas kontraŭ la reĝo de Hispanio. Li estas akompanata de sia filino. Je la fino de la filmo la ĉefrolulo soliĝas, ĉar ĉiuj akompanintoj mortis aŭ estis mortigitaj. Lope de Aguirre kaj la aliaj roluloj de la filmo estis realaj personoj kiuj fakte agadis tiele en la historio kaj inspiris, interalie, romanojn de Ramón J. Sender kaj Miguel Otero Silva, teatraĵojn kaj aludojn en multaj verkoj.

## Teĥnikaĵoj 
* Germana titolo: *Aguirre, der Zorn Gottes*
* Angla titolo: *Aguirre, the Wrath of God*
* Lingvo: angla, dublado en la germana
* Reĝisoro: Werner Herzog
* Scenaro: Werner Herzog
* Produktado: Werner Herzog por *Werner Herzog Filmproduktion*
* Produktoroj: Werner Herzog, Hans Prescher
* Buĝeto: 370000 $
* Muziko: Popol Vuh (bando)
* Foto: Thomas Mauch
* Muntado: Beate Mainka-Jellinghaus
* Lando: Okcidenta Germanio
* Daŭro: 100 minutoj
* Filmado en: Cuzco, Huallage river, Nanay river, Urumbamba Valley
* aperdatoj:
** , Germanio
** , Francio dum Festivalo de Cannes
** , Francio en kinejoj
** , Usono

## Rolularo 
* Klaus Kinski: Don Lope de Aguirre
* Helena Rojo: Inez
* Del Negro: Don Gaspar de Carvajal
* Ruy Guerra: Don Pedro de Ursúa
* Peter Berling: Don Fernando de Guzman
* Cecilia Rivera: Flores de Aguirre
* Daniel Ades: Perucho
* Armando Polanah: Armando
* Edward Roland: Okello

## Internaj ligiloj 
* Peruo
* Eldorado
* Konkistadoro
* Francisco Pizarro

## Eksteraj ligiloj 
* Aguirre, der Zorn Gottes en IMDB

Kategorio:Germanaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1972
Koňuš

eta|dekstra|330px|Koňuš situas en la plej griza distrikto
**Koňuš**, hungare **Unglovasd** estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Sobrance. Ĝis 1899 la oficiala hungara nomo estis **Konyus**, poste pro la hungariga politiko la vilaĝo ricevis hungarecan nomon.

## Bazaj informoj 
* Areo: 23&nbsp;km²
* Supermara alteco: 272 m
* Loĝantaro: 350
* Poŝtkodo: 072 63
* Aŭtokodo: SO
* Telefonprefikso: 56

## Situo 
Koňuš situas flanke de monto 994 m-ojn alta, fine de sakovojo, la kampoj tuŝas la ukrainan landlimon. Sobrance troviĝas 7&nbsp;km-ojn.

## Historio 
La unua mencio pri la vilaĝo devenis de 1414. En 1910 loĝis en Unglovasd 600 da homoj, (479 rutenoj, 99 germanoj, 20 hungaroj, po 1 kroato kaj rumano). Ĝis Traktato de Trianon Unglovasd apartenis al Hungara Reĝlando, al Ung, al distrikto de Szobránc, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Dum unua disfalo de Ĉeĥoslovakio en 1939 la hungara armeo okupis tiean limozonon loĝatan de ankaŭ rutenoj. Tiu loko estis parto de aŭtonomio rutena kune kun iama Karpata Ukrainio. Tio apartenis al Hungario ĝis apero de Ruĝa Armeo fine de 1944. Komence de 1944 la judoj deportiĝis. En 2001 loĝis en Koňuš 369 da homoj, (362 slovakoj, 4 ukrainoj, 2 poloj, unusola bulgaro). Vilaĝservoj estas biblioteko, futbalejo, sporthalo.

Kategorio:Municipoj en distrikto Sobrance
Matilda (Anglio)

**Matilda de Anglio**, aŭ **Imperiestrino Matilda**,  , (naskiĝis la  en Westminster, mortis la  en Rouen) estis la filino kaj heredanto de reĝo Henriko la 1-a de Anglio kaj Matilda de Skotlando. Ŝi estis (pro edziniĝo) imperiestrino de la Sankta Romia Imperio, kaj pli poste (ankaŭ pro edziniĝo) grafino de Anĵuo kaj *Maine*, kaj mallongtempe ankaŭ (proprarajte, ne pro edziniĝo) reĝino de Anglio kaj dukino de Normandio.

En 1114 ŝi edziniĝis en Majenco kun imperiestro Henriko la 5-a de la Sankta Romia Imperio, sed jam en 1125 fariĝis vidvino kaj ne havis infanojn.
En 1128 ŝi edziniĝis kun Gotfredo Plantaĝeneto (1113-1151).
Post la morto de ŝia patro Henriko la 1-a en 1135, ŝia kuzo Stefano de Blojso pretendis la anglan tronon anstataŭ la rajta heredanto Matilda, kio rezultigis internan militon en Anglio inter Stefano kaj Matilda. Dum tiu milito Matilda regis en 1141 dum kelkaj monatoj sur la angla trono antaŭ ol ree perdi ĝin al Stefano. Ŝia filo Henriko poste fariĝis reĝo de Anglio.

## Edzoj kaj idoj 
* 1-a edziniĝo: En 1114 en Majenco kun imperiestro Henriko la 5-a de la Sankta Romia Imperio. Li mortis jam en 1125.
** Ili ne havis komunajn infanojn.
* 2-a edziniĝo: En 1128 en Le Mans kun Gotfredo Plantaĝeneto (1113-1151), grafo de Anĵuo kaj *Maine*. Iliaj infanoj:
** Henriko la 2-a (Anglio) (1133-1189), reĝo de Anglio
** Gotfredo la 6-a (1134-1158), grafo de Anĵuo kaj Maine
** Vilhelmo (1136-1164), grafo de Poitou

## Vidu ankaŭ 
* Domo de Normandio
* Plantaĝenetoj

Kategorio:Anglaj reĝoj
Kategorio:Britaj reĝoj
Kategorio:Romgermanaj imperiestrinoj
⚭
⚭
Seweryn Nowakowski

**Seweryn NOWAKOWSKI** (naskiĝis la  en Piotrków Trybunalski, mortis en Sovetunio) - la lasta antaŭmilita urbestro de Bjalistoko.

En printempo 1931 pola ĉefministro nomumis lin la registara komisaro en Bjalistoko. En la posteno li laboris ĝis 1934 kaj tiam li iĝis la portempa urbestro de la urbo Bjalistoko. Post la komunuma baloto en 1935 oni elektis lin urbestro. En oktobro 1939 post atako de Sovetunio al Pollando li estis arestita de NKVD kaj malliberigita en bjalistoka malliberejo. Post la forveturigo al Sovetunio oni ne plu ricevis informojn pri lia vivo.

Lia antaŭulo ĉe la posteno de bjalistoka urbestro estis Wincenty Hermanowski.

## Nowakowski kaj Esperanto 
La , dum UK 1937 oni organizis pilgrimon de kongresanoj al Bjalistoko. Tie la gastojn atendis Esperanto-programo organizita de Zamenhofa Esperanto-Societo. Kadre de la vizito ĉirkaŭ kvindek esperantistoj estis invititaj al la Urbodomo, kie okazis solena akcepto de Seweryn Nowakowski. La urbestro salutis la gastojn kaj esprimis la deziron de sukceso por la internacia lingvo.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Polaj politikistoj
Kategorio:Bjalistokanoj
Podhoroď

eta|dekstra|330px|Podhoroď situas en la plej griza distrikto
**Podhoroď,** hungare **Tibaváralja** estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Sobrance. Podhoroď kaj váralja signifas: ejo sub fortikaĵo.

## Bazaj informoj 
* Areo: 17&nbsp;km²
* Supermara alteco: 339 m
* Loĝantaro: 390
* Poŝtkodo: 072 64
* Aŭtokodo: SO
* Telefonprefikso: 56

## Situo 
Podhoroď situas sur malebenaĵo, laŭ flankovojoj. Sobrance troviĝas 14&nbsp;km-ojn.

## Historio 
La unua mencio pri la vilaĝo devenis de 1406, sed sur monto 403 m-ojn alta pli frue fine de la 13-a jarcento fortikaĵo konstruiĝis. Ŝajnas, iom poste nur unufoje okazis sieĝo, tiam okazis militeto inter 2 grandbienuloj. Sekve la fortikaĵo ruiniĝis. En 1910 loĝis en Tibaváralja 485 da homoj, (203 slovakoj, 180 rutenoj, 74 germanoj, 14 rumanoj, 10 hungaroj). Ĝis Traktato de Trianon Tibaváralja apartenis al Hungara Reĝlando, al Ung, al distrikto de Szobránc, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Dum unua disfalo de Ĉeĥoslovakio en 1939 la hungara armeo okupis tiean limozonon loĝatan de ankaŭ rutenoj. Tiu loko estis parto de aŭtonomio rutena kune kun iama Karpata Ukrainio. Tio apartenis al Hungario ĝis apero de Ruĝa Armeo fine de 1944. Komence de 1944 la judoj deportiĝis. En 2001 loĝis en Podhoroď 431 da homoj, (418 slovakoj, po 5 ukrainoj kaj rutenoj, 2 ĉeĥoj). Vilaĝservoj estas biblioteko, futbalejo.

## Vidindaĵoj 
* greko-katolika preĝejo de 1844
* restaĵoj de la fortikaĵo

Kategorio:Municipoj en distrikto Sobrance
Bernardo Rossellino

**Bernardo ROSSELLINO**, denaske **Bernardo di Matteo Gamberelli**, (n. en 1409 en Settignano - m. en 1464 en Florenco) estis itala, florenca skulptisto kaj arkitekto. Li estis la pliaĝa frato de la skulptisto Antonio Rossellino.[eta|dekstra|Tomba en San Miniato al Monte ([Florenco).]]La juna Bernardo estis unue la lernejano kaj kunlaboranto de Leon Battista Alberti. Li junaĝe plenumis multajn verkojn, unue en Toskanio kaj sekve sed nedaŭre en Romo, kie li precipe laboris por la papo Nikolao la 5-a. Inter 1446 kaj 1450, li revenis al Florenco kaj plenumis la tombmonumenton de Leonardo Bruni en la baziliko Santa Croce.

En 1459, la papo Pio la 2-a ŝarĝis lin pri la raciema, entuta rekonstruado de la mezepoka urbeto Corsignano konforme al la stilo de renesanca arkitekturo.

Kategorio:Italaj skulptistoj