open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Tajlando en la Somera Olimpiko 2024

maldekstra|100ra

La sportista teamo de **Tajlando** konkurencis en la **Somera Olimpiko 2024** de la 26-a de julio ĝis la 11-a de aŭgusto 2024 en Parizo, Francio, Eŭropa Unio. Temis pri la entute 18-a partopreno en Someraj Olimpikoj. La organizadon de la teamo provizas la Olimpika Komitato de Tajlando, kies taja nomo *คณะกรรมการโอลิมปิกแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์* substrekas la patronecon de la tajlanda reĝo - la organizaĵo estis kreita en 1948 kaj rekonita de la Internacia Olimpika Komitato en 1950.   

Konkuris sume 51 tajlandaj atletoj en 16 sportaj disciplinoj. La 24-an de julio la nacia komitato anoncis, ke la teamaj flagoportantoj en la inaŭgura ceremonio estas la 18-jara sprintisto *Puripol Boonson* () kaj la rultabulistino *Vareeraya Sukasem* ().

La teamo sume atingis 6 medalojn, oran, 3 arĝentajn kaj 2 bronzajn, kaj sekve ricevis la 44-an rangon (kune kun du aliaj teamoj).

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo ()
* paĝo en la retejo de la Internacia Olimpika Komitato ( kaj )

200ra|centre

Kategorio:Landoj en la Somera Olimpiko 2024
#
Somera Olimpiko
Lajos K. Birinyi

**Lajos K. Birinyi** [lajoŝ kA birinji], laŭ la hungarlingve kutima nomordo kaj kun aldonnomo **Birinyi K. Lajos** estis usona hungardevena advokato, honora membro de Hungara Scienca Akademio (1926). Lia aldonnomo estis *Kossuth* [koŝut] (mallonge K.).

 naskiĝis  en Damak, li mortis  en Klevlando (Ohio, Usono).

## Biografio 
Liaj gepatroj enmigris al Usono kiam Lajos estis dujara, postlasante lin kun siaj geavoj. Liaj gepatroj revenis al Hungario dek unu jarojn poste. Tiam Lajos mem volis veni al Usono, kaj lia patro ebligis tion en 1902. Li estis ŝtallaboristo en  Pittsburgh ĝis 1907. Ekde 1909 li studis en Lancaster (Pensilvanio), kie li akiris sian BA-diplomon de altlernejo Franklin kaj Marshall. Pli poste li akiris advokatan diplomon en 1916 en Universitato Case Western Reserve, pli poste li establis sian kontoron en la sama urbo Klevlando. Li ofte kontribuis en usonaj (plej ofte hungarlingvaj) gazetoj, krome li eldonis 2 librojn. Li edziĝis en 1917, lia edzino naskis du gefilojn.

## Liaj libroj 
* *The Tragedy of Hungary* (1924)
* *Why the Treaty of Trianon is Void* (1938)

## Fontoj 
* biografio hungare
* biografio angle

## Referencoj 
Kategorio:Usonaj advokatoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Navalmoral de la Mata (stacidomo)

**Navalmoral de la Mata** () estas fervoja stacio situanta en la hispana municipo Navalmoral de la Mata en la provinco Kacereso, aŭtonoma komunumo Ekstremaduro. Ĝi havas Longan kaj Mezdistancan servojn funkciigatajn fare de Renfe.

## Bildgalerio 

Navalmoral de la Mata - Estación de tren 01.jpg|Ekstero
Navalmoral de la Mata - Estación de tren 02.jpg|Stacio
J28 708 Bf Navalmoral de la Mata.jpg|Trakoj

## Vidu ankaŭ 
* Navalmoral de la Mata

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Navalmoral de la Mata
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Svitava montetaro

**Svitava montetaro** () estas geomorfologia tutaĵo en orienta parto de Orientbohemia tabulo. Ĝi situas en Regiono Pardubice (distriktoj Ústí nad Orlicí, Svitavy, Pardubice, Chrudim), en&nbsp;Regiono Hradec Králové (distrikto Rychnov nad Kněžnou) kaj en&nbsp;Sudmoravia regiono (distrikto Blansko).

## Situo kaj setlejoj 
thumb|left|250px|Rivero Chrudimka en Chrudim, naturmemorindaĵo Ptačí ostrovy
thumb|left|250px|Naturrezervejo Střemošická stráň, frunto de deklivo
thumb|left|250px|Rivero Loučná fluanta tra Litomyšl
La teritorio de tutaĵo havas proksimume formon de klinita triangulo, kies supraĵoj etendiĝas inter setlejoj Chvaletice en nordokcidento, Kostelec nad Orlicí en nordo kaj Letovice en sudo. El pli grandaj setlejoj interne de la tutaĵo eblas mencii Chrudim, Vysoké Mýto, Litomyšl, Česká Třebová, Ústí nad Orlicí kaj Svitavy.

## Vidu ankaŭ
* Tunelo Hřebeč


Kategorio:Orientbohemia tabulo
Kategorio:Montetaroj en Ĉeĥio
Kategorio:Geomorfologiaj tutaĵoj en Ĉeĥio
Kategorio:Geografio de Regiono Pardubice
Kategorio:Geografio de distrikto Ústí nad Orlicí
Kategorio:Geografio de distrikto Pardubice
Kategorio:Geografio de distrikto Chrudim
Kategorio:Geografio de distrikto Svitavy
Kategorio:Geografio de Regiono Hradec Králové
Kategorio:Geografio de distrikto Rychnov nad Kněžnou
Kategorio:Geografio de Sudmoravia regiono
Kategorio:Geografio de distrikto Blansko
Endre Bodor

**,** laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Bodor Endre** estis hungara kemiisto, altlerneja instruisto.

 naskiĝis  en Pápa, li mortis  en Budapeŝto.

## Biografio 
 akiris kemian diplomon en Reĝa Teknika kaj Ekonomia Universitato palatino József en 1943. Post la diplomo li estis asistanto 2 jarojn en la universitato, inter 1945–1954 lektoro. Li instruis en Kemia Universitato (Veszprém) kiel katedrestro kaj lektoro (1954–1956), poste docento (1956–1963), fine profesoro ĝis 1981. Intertempe li doktoriĝis en la universitato (1949) kaj kandidatiĝis en 1957 antaŭ la Hungara Scienca Akademio. Liaj ĉeftemoj estis la solidfazaj reagoj, analiza kemio kaj kemio de boro. Lia edzino naskis 4 gefilojn inter 1947–1953. Li ricevis premiojn inter 1985-2004.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Az alumíniumoxid-piroszulfát reakció.* (disertaĵo, 1949)
* *Táblázatok a mennyiségi kémiai elemzési feladatokhoz.* (studenta lernolibro, 1952)
* *Germánium [IV] oldatok polarográfiás vizsgálata.* (ankaŭ disertaĵo, 1957)
* *Az elemek jellemző kémiai adata: az atom vegyértékhéjának átlagos energiaszintje.* (1966)
* *Szervetlen kémia.* (studenta lernolibro, 1968, 5-a eldono: 1996, en 3 volumoj: 2000–2003 kaj 2006)

## Memorigiloj 
* busto en Veszprém (2011)
 
## Fontoj 
* biografio hungare kun fotoj
* biografio hungare kun foto
* biografio hungare
* biografio hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj kemiistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Hostýna-vsetína montetaro

**Hostýna-vsetína montetaro** () estas plata montetar kun areo 629 km² kaj meza alteco 552 m s. m. La plej alta monto estas Vysoká (1024 m s. m.) en Vsetína montetaro. Pluaj signifaj montoj estas Soláň (861 m s. m.) kaj Kelčský Javorník (864 m s. m.), la plej alta monto de Hostýna montetaro.

## Geomorfologio 
Hostýna-vsetína montetaro estas geomorfologia tutaĵo de Okcidentaj Beskidoj. Tiu estas geomorfologia regiono de Eksteraj Okcidentaj Karpatoj, kiuj estas geomorfologia subprovinco de geomorfologia provinco Okcidentaj Karpatoj. Tiu estas parto de geomorfologia subsistemo Karpatoj. Hostýna-vsetína montetaro dividiĝas en du geomorfologiajn subtutaĵojn Hostýna montetaro kaj Vsetína montetaro. 

## Pluaj fotoj

Pohled Šaumburk, Zubříč a Kelčský Javorník z Kunovické hůrky.jpg|Vido al Šaumburk, Zubříč kaj Kelčský Javorník
Velké Karlovice, rozhledna Súkenická (2016-07-05; 01).jpg|Velké Karlovice, belvedero Súkenická

## Referencoj

Kategorio:Okcidentaj Beskidoj
Kategorio:Montaroj en Okcidentaj Karpatoj
Kategorio:Montaroj en Ĉeĥio
Kategorio:Geomorfologiaj tutaĵoj en Ĉeĥio
Kategorio:Geografio de Regiono Zlín
Kategorio:Geografio de distrikto Vsetín
Un milagro en equilibrio

***Un milagro en equilibrio*** (Ekvilibra miraklo) estas la naŭa libro publikigita de la hispana verkistino Lucía Etxebarria en 2004. Ŝi jam estis ricevinta aliajn premiojn antaŭe, kiel por ekzemplo la premio Nadal en 1998, sed nun ŝi ricevis ankaŭ la premion Planeta de romano en 2004 per tiu romano, kaj tial tiu premio definitive famigis ŝin.

## Intrigo
​ 
La ĉefrolulo revizitas sian vivon cele al fidindigo kaj havigi al sia filino bazon sur kiu kreskiĝi. Laŭ stilo de taglibro, Eva antaŭ sia ĵusa patrineco, esploras sian vivon por malkovri kiu ŝi estas kaj kien ŝi iras. Ŝi ŝajnas enfermita en senfina adolesko de kiu ŝi ne kapablas eliri. Temas pri etapo plena je admonoj kontraŭ gepatroj, la ricevita edukado, la ĉirkaŭa mondo ktp. Tiukadre Eva kulpigas pri siaj eraroj, mankoj, problemoj al faktoroj ĉiam (aŭ preskaŭ ĉiam) nepropraj. Ŝi ignoras tiujn admonojn, ne kompreninte, ke ĉiu homo estas responsa pri si mem, sendepende de siaj cirkonstancoj. 
​ 

* 

Kategorio:Libroj aperintaj en 2004
Kategorio:Hispanlingvaj romanoj
Kategorio:Patrineco
Arroyo-Malpartida (stacidomo)

**Arroyo-Malpartida** () estas fervoja stacio situanta en la samnoma distrikto de la hispana municipo Cáceres, aŭtonoma komunumo Ekstremaduro. Ĝi ricevas sian nomon de la najbaraj municipoj kiujn ĝi priservas, Arroyo de la Luz kaj Malpartida de Cáceres. Ĝi havas limigitajn servojn de Mezlonga Distanco.

Arroyo-Malpartida estis loĝloko ekkonstruita en 1881 kaj iĝis unu de la grandaj fervojaj loĝlokoj de la regiono Ekstremaduro, kun pinto en 1960 kun 1088 loĝantoj. Post malfermo de rekta konekto inter Madrido kaj Cáceres ĝi ekdekadencis kaj la loĝejoj, apartenantaj al Renfe estas okupataj per privata luado, fare de emerituloj de Renfe, aŭ estas rekte ruinaj. La nuntempa loĝantaro estas nur de 48 loĝantoj (INE 2014), dum multaj loĝejoj estas uzataj kiel duaj loĝejoj por semajnfinoj kaj feritempoj.​ 

## Bildgalerio 

Estación Arroyo-Malpartida.jpg|Stacio
Silo del poblado Estación Arroyo-Malpartida (1).jpg|Turstokejo
Silo del poblado Estación Arroyo-Malpartida (4).jpg|Trakoj

## Vidu ankaŭ 
* Cáceres
* Arroyo de la Luz
* Malpartida de Cáceres

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Cáceres
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
San Vicente de Alcántara (stacidomo)

**San Vicente de Alcántara** () estas fervoja stacio situanta en la hispana municipo San Vicente de Alcántara, en la provinco Badaĥozo. Nuntempe la instalaĵoj havas limigitajn servojn de Mezlonga Distanco funkciigatajn fare de Renfe.

## Bildgalerio 

Estación de San Vicente de Alcántara 04.jpg|Remizo
Estación de San Vicente de Alcántara 06.jpg|Trakoj
Estación de San Vicente de Alcántara 03.jpg|Vagonoj

## Vidu ankaŭ 
* San Vicente de Alcántara

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:San Vicente de Alcántara
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
The Benny Hill Show

***Benny Hill Show*** estas angla spektakla televidprogramo, kreita kaj ĉefrola Benny Hill, kiu komenciĝis en 1955 kaj elsendiĝis dum dek naŭ sezonoj ĝis 1989  .

## Priskribo 
*The Benny Hill Show* prezentis la anglan aktoron en granda nombro da skeĉoj (ofte implikantaj lascivan, malgajnantan sed ĉarman protagoniston), kune kun aktoroj Henry McGee, Bob Todd, Jackie Wright, Nicholas Parsons (en la fruaj jaroj), Jenny Lee - Wright, Rita Webb kaj aliaj. Hill estis tre diverstalenta kaj portis plurajn kostumojn, kaj virajn kaj inajn. Farso kaj duobla signifo estis lia propreco. La spektaklo estis akuzita de kelkaj je esti seksisma, sed Hill respondis substrekante ke la virinfiguroj estis ĉiuj inteligentaj kaj konservis sian dignon, dum la viroj kiuj postkuris ilin estis bufonoj.

La komikisto uzis la *rapidmoviĝteknikon* por siaj silentaj skeĉoj, por krei tion, kion li nomis "viva animacio", kaj utiligis mimikajn kaj parodismajn teknikojn, klare slapstika en naturo. La spektaklo, tipe finita per akcelita ĉassceno, en kiu Hill mem kaj bando de malmulte vestitaj virinoj partoprenis, imitis la stereotipajn ĉasadscenojn karakterizajn por *Keystone Cops* (serio de mutaj filmoj ĉefrolantaj grupon de nekompetentaj policanoj, produktitaj fare de la Keystone Film Company inter 1912 kaj 1917).

Hill estis pioniro en komprenado de la eblecoj de la fotado por krei iluziojn kaj ankaŭ en ĝia uzo en komika maniero. Ekzemple, en parodio (1976) nomita "Murdo sur la Oregono-Ekspreso", Hill uzis kaj saĝan redaktadon kaj enkadrigon, same kiel sian kapablon, por portreti krimfakon kiel tiuj produktitaj fare de Quinn Martin, en kiu la komikisto akceptis la rolon de detektivo de stilo de la 1970-aj jaroj, kiel Ironside, McCloud, Kojak kaj Cannon. Tio estas indico ke Hill estis sufiĉe sagaca por kompreni ke usonaj spektantaroj identiĝus kun lia spektaklo pli bone se li kreus humuron desegnitan delvis de usona populara kulturo.

Dum lia televidkariero Hill parodiis aŭ prezentis parodiojn de usonaj famuloj, intervalante de *The Six Million Dollar Man* ĝis *Starsky & Hutch*, *Kenny Rogers* kaj *The A-Team*. Britaj famuloj ankaŭ ne eskapis lian atenton: Hill parodiis stelojn kiel Michael Caine, televidnovaĵojn kaj multajn aliajn rolulojn. La spektaklo unue elsendiĝis en Usono en januaro 1979 kaj estis elsendita kiel serio de re-redaktitaj duonhoraj programoj prenitaj de ITV-specialaĵoj.

Al la spektaklo estis premiita la "Speciala Premio de la Urbo de Montreux" ĉe la festivalo "Rose d'Or" en 1984. Hill poste registris kelkajn spektaklojn por usona televido kaj en 1977 produktis specialaĵon en Aŭstralio, kies enhavo estis dividita en epizodojn.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* The Benny Hill Show at British Comedy Guide
* 
* 
* 
Kategorio:Televidaj programoj de BBC
Kategorio:Televidaj programoj de ITV
Kategorio:Anglalingvaj televidaj programoj
Kategorio:Televidaj serioj aperintaj en 1970-1979
Kategorio:Televidaj serioj aperintaj en 1980-1989
Y de repente, un ángel

***Y de repente, un ángel*** (Kaj subite, anĝelo) estas la deka romano de la perua verkisto Jaime Bayly. Ĝi estis publikigita por la unua fojo novembre 2005 fare de la eldonejo Planeta, ĉar spite mallaŭdajn kritikojn, ĝi iĝis finalista de la Premio Planeta.

## Intrigo
La romano estas rakontita per unua persono. Paralele oni rakontas fakte du historiojn, kiuj interplektiĝas preskaŭ en ĉiu ĉapitro. La agado de la unua okazas en la estanteco, kaj ĝiaj protagonistoj estas Julián kaj Mercedes. La alia estas la memoro de Julián pri lia infanaĝo kaj adolesko. Nemalhaveble ambaŭ historioj kuniĝas en la fino. Krome estas en la romano epizodoj kun historioj pri Andrea, la kunulino de Julián. 

Mercedes estas purigista servistino, kiu estis vendita infanino. Julián serĉas ŝian patrinon en Caraz. Ankaŭ Julián havas riproĉojn kontraŭ siaj gepatroj.
 

* 

Kategorio:Romanoj de 2005
Kategorio:Hispanlingvaj romanoj
Kategorio:Literaturo de Peruo
En tiempo de prodigios

***En tiempo de prodigios*** (En epoko de mirindaĵoj) estas romano de la hispana verkistino kaj politikistino Marta Rivera de la Cruz. Ĝi estis publikigita por la unua fojo en 2006 fare de la eldonejo Planeta, ĉar spite mallaŭdajn kritikojn, ĝi iĝis finalista de la Premio Planeta.

## Intrigo
Cecilia suferas gravan personan krizon, ĉar ŝia patrino ĵus mortis kaj krom ŝi separiĝis. El distanco, ŝia amikino Elena petas al ŝi favoron: iri ĉe ŝia avo Silvio almenaŭ unufoje semajne, ĉar li estas sola en Madrido. Cecilia ne kapablas malakcepti tion kaj nevolonte ekvizitas Silvio ne imagante la historion kiun la maljunulo havas sur siaj ŝultroj kaj kiun, ĉapitron post ĉapitro, li rakontos al Cecilia. 
 

* 

Kategorio:Romanoj de 2006
Kategorio:Hispanlingvaj romanoj
Marta Rivera de la Cruz

**Marta María RIVERA de la Cruz** (Lugo, 4a de junio 1970) estas hispana verkistino, politikistino kaj ĵurnalistino.

## Biografio kaj kariero
Ŝi studis ĵurnalismon en la Komplutensa Universitato de Madrido (1988-1993). Ŝi ekkarieris literature en 1996 per *El refugio*, kiu ricevis la duan premion *Premio de Novela Corta Joven y Brillante*. Ekde tiam ŝi publikigis ankaŭ porjunulajn verkojn, novelojn kaj eseojn, krom foje kinajn scenarojn. Ŝi ricevis diversajn premiojn: nome la *Premio Ateneo Joven de Sevilla de Novela* en 1998 pro *Que veinte años no es nada* —en kiu ŝi rakontis pasion por fama verkisto, 20 jarojn pli aĝa—; pro *En tiempo de prodigios*, ŝi iĝis finalista de la Premio Planeta 2006, kio popularigis ŝin.

Marta Rivera de la Cruz estis ankaŭ eldonistino: responsa pri antologio *Cuentos clásicos de Navidad* (Espasa, 2003) kaj de la libro *La ciudad de las columnas*, de Alejo Carpentier, publikigita en 2004. Ŝi instruis kreivan verkadon kaj kutime kunlaboris kun diversaj komunikiloj, kiel *El País Semanal*, la radiprogramo *Al sur de la semana* de COPE, *La Sexta Noche* (2013-2014) kaj *Más vale tarde* (2013-2014) en La Sexta, ktp.

Ŝi estis membro de la partio Ciudadanos ĝis 2021, kiam ŝi ligiĝis al same dekstra Popola Partio.

## Verkoj
### Romanoj
* *El refugio* (1996). II Premio de Novela Corta whisky J&B, Joven y Brillante.
* *Que veinte años no es nada* (Algaida, 1998). III Premio Ateneo Joven de Sevilla de Novela.
* *Linus Daff, inventor de historias* (Plaza y Janés, 2000; en 2007 en Planeta kiel *El inventor de historias*.
* *Hotel Almirante* (Espasa-Calpe, 2002).
* *En tiempo de prodigios* (Planeta, 2006; finalista de la Premio Planeta).
* *La importancia de las cosas* (Planeta, 2009)
* *La vida después* (Planeta, 2011)
* *La boda de Kate* (Planeta, 2013)
* *Nosotros, los de entonces* (Planeta, 2016)

### Vojaĝlibro 
* *Viajar a Chipre* (Plaza y Janés, 2000; Leer-e, 2012).

### Eseoj 
* *Fiestas que hicieron historia* (Temas de Hoy, 2001).
* *Tristezas de amor* (Espasa-Calpe, 2003).
* *Grandes de España* (Aguilar, 2004).

### Rakontoj 
* *La vida prodigiosa de Martín Salazar* (2008, rete).
* *Los tres cumpleaños de los Pérez Fontán* (2014, rete).

### Porinfan-junula 
* *Otra vida para Cristina* (Anaya, 2007).
* *La primera tarde después de Navidad* (Anaya, 2008). V Premio Anaya de Literatura Infantil y Juvenil.
* *Sombras* (Ediciones Destino, 2010).

### Scenaro 
* Helpis ĉe *La conjura de El Escorial*, de Antonio del Real.

### Aliaj 
* *El beso del andén*, en la antologio *Sobre raíles* (Imagine Ediciones, 2001).
* *1934*, en vojaĝlibro *Traslatio literaria y xacobea* (Imagine Ediciones, 2007).

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo de Marta Rivera de la Cruz
* persona blogo de Marta Rivera de la Cruz

* 

Kategorio:Hispanaj verkistoj
Kategorio:Galegaj verkistoj
Kategorio:Hispanaj ĵurnalistoj
Kategorio:Verkistinoj
Azor

**Azor** () estas israela urbeto inter Tel Avivo kaj Ĥolon, apud ŝosejo 44. Ĝi estis fondita en 1951.

Laŭ la stato de  en la municipo  vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

La nomo de la loko estis Adalia antaŭ ĝi estis anstataŭita al Azoro, eble de la persa reĝo Sanĥerib. Ekde la tempo de Otomana imperio, ĝi estis nomita **Jazur** (). Dum la sendependeca milito de Israelo, la araba vilaĝo tie atakis la vojon inter Tel Avivo kaj Jerusalemo. Post bataloj en la areo, la arabaj loĝaron de la vilaĝo fuĝis, ĉefe al Rafah.

Nova juda vilaĝo estis fondita en la loko post la milito.

Kategorio:Urboj de Israelo
Emilio Calderón

**Emilio CALDERÓN** (Malago, 1960) estas hispana verkisto.

## Biografio kaj kariero
En 1980 li studis kinon kaj entuziasmiĝis pri fotografio. En 1985 li laboris por la biblioteko de la Municipa Arkeologia Muzeo. En 1990 li laboris kiel dokumentisto en projekto de rekonstruado de la fortikaĵo de Melilo. En 1984 li gradiĝis en Moderna Historio ĉe la Komplutensa Universitato de Madrido. En 1989 li fondis la Eldonejon Cirene. Li ekkarieris verkante historiajn eseojn kaj en 1995 li ekverkis porjunulajn novelojn kaj porinfanajn rakontojn. Ekde tiam li publikiĝis dekojn da verkoj, inter kiuj elstaras *La momia que me amó*, *Continúan los crímenes en Roma*, *Roma no paga traidores*, *El cielo encendido y otros misterios*, *El último crimen de Pompeya* kaj *El misterio de la habitación cerrada*. En 2003 li ricevis stipendion Valle-Inclán de la Reĝa Akademio de Hispanio en Romo. Li loĝis en Madrido, Romo kaj Manilo. La restado en Filipinoj ega kortuŝis lin.

Lia verko *El mapa del creador* publikiĝis en 23 landoj, inter kiuj: Usono, Unuiĝinta Reĝlando, Norvegio, Germanio, Ĉinio kaj Nederlando. 

## Verkoj
**El fantasma de cera*.
**La momia que me amó*.
**Con los animales no hay quien pueda*.
**Retrato de un detective enamorado*.
**Julieta sin Romeo*
**Continúan los crímenes en Roma*.
**Roma no paga traidores*.
**Vértigo*.
**El último crimen de Pompeya*.
**Deporte y límites*.
**Los okupantes*.
**Félix Fantoba y el club de los escapistas*.
**El cazador de sombras*.
**El cielo encendido y otros misterios*.
**El misterio de la habitación cerrada*.
**El elefante que quería ser hormiga*.
**La cara oculta de la luna (Antología Imaginaria)*.
**El mapa del creador*.
**El secreto de la porcelana*.
**El judío de Shanghái*. Premio Fernando Lara 2008, Eld. Planeta.
**La bailarina y el inglés*. Finalista de la Premio Planeta.
**Los sauces de Hiroshima*.
**La biblioteca*.
**La fama de los Modlin (Antologio La vida después - Cuentos de cine)*.
**El espejo (Antologio Relatos Insólitos)*.
**El velo de Isis*.
**Círculos*.
**Los ojos con mucha noche*.

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Hispanaj verkistoj
Jaime Bayly

**Jaime BAYLY Letts** (Lima, 19a de februaro 1965) estas perua verkisto, prezentisto de televido, ĵurnalisto kaj jutubisto, kiu ŝtatiĝis usona. 

## Biografio kaj kariero
Li devenas el familio de bankistoj. Li ekkarieris en la ĵurnalo *La Prensa* de Lima. Li ekstudis juron, sed forlasis tiun karieron por dediĉi sin al ĵurnalismo.

En 1993 li edziĝis al Sandra Masías Guislain kun kiu li havis du filinojn, nome Camila (1993) kaj Paola (1995). Ili divorcis en 1997. En 2009 li anoncis sian rilaton kun Silvia Núñez del Arco Vidal al kiu edziĝis en 2011, unu semajno antaŭ la nasko de ilia filino Zoe.​ Silvia estas juna verkistino, 23 jarojn pli juna ol Bayly, kiu krome estas ambaŭseksema.

Politike, li apoĝis la kandidatecon de Mario Vargas Llosa en 1990, kaj poste klopodis diversmaniere en aliaj dekstraj partioj ĝis apogo al la kandidateco de Keiko Fujimori, filino de Alberto Fujimori, en 2011 kaj 2016.

En ĵurnalismo li dediĉis sin ĉefe al intervjuoj, sed ankaŭ publikigas artikolojn kaj prezentas televidajn programojn.

## Verkoj 
### Romanoj 
* 1994: *No se lo digas a nadie*, Seix Barral; adaptita al kino fare de Francisco Lombardi en 1998.
* 1995: *Fue ayer y no me acuerdo*, Seix Barral (en Peruo Peisa, 1996)
* 1996: *Los últimos días de La Prensa*, Premio Arzobispo Juan de San Clemente, Santiago de Compostela, 1996, Seix Barral/Peisa.
* 1997: *La noche es virgen*, Premio Herralde 1997, Anagrama
* 1998: *Yo amo a mi mami*, Anagrama
* 2000: *Los amigos que perdí*, Anagrama
* 2002: *La mujer de mi hermano*, Planeta; adaptita al kino fare de Ricardo de Montreuil kaj Stan Jakubowicz en 2004.
* 2004: *El huracán lleva tu nombre*, Planeta
* 2005: *Y de repente, un ángel*, finalista de la Premio Planeta 2005.
* 2008: *El canalla sentimental*, Planeta
* 2009: *El cojo y el loco*, Alfaguara
* 2010: *Morirás mañana 1: El escritor sale a matar*, Alfaguara
* 2011: *Morirás mañana 2: El misterio de Alma Rossi*, Alfaguara
* 2012: *Morirás mañana 3: Escupirán sobre mi tumba*, Alfaguara
* 2014: *La lluvia del tiempo*, Alfaguara
* 2016: *El niño terrible y la escritora maldita*, Ediciones B
* 2018: *Pecho frío*, Alfaguara
* 2023: *Los genios*, Revuelta Editores

### Noveloj 
* 2019: *Yo soy una señora*, Alfaguara

### Poezio 
* 2001: *Aquí no hay poesía*, Anagrama

### Kroniko 
* 2002: *El francotirador*, Epensa

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Peruaj verkistoj
Kategorio:Peruaj ĵurnalistoj
Riña de gatos

***Riña de gatos. Madrid 1936*** (Kata kverelo) estas trilera kaj historia romano verkita de la barcelona aŭtoro Eduardo Mendoza. Publikigita en 2010, ĝi enhavas agadon en la prema atmosfero de tumultaj kaj konspiroj propra de la Madrido de 1936, monatojn tuj antaŭ la Puĉo de julio 1936 kaj starto de la enlanda milito. En 2010 Mendoza ricevis la premion Planeta pro tiu verko, nome 601 000 €.

## Intrigo
​ 
La ĉefrolulo estas la brita hispanisto Anthony Whitelands, fakulo pri pentrarto de Diego de Velázquez, kiu alvenas al la tumulta Madrido de antaŭ la enlanda milito, en la printempo 1936. Fremda kaj nescia pri la tiutempaj politikaj ideologioj kaj la interesoj kiuj ekkunvenas al lia laboro, li finfine konstatas, ke lia vivo estas en danĝero. La intrigo estas duobla kaj temas unuflanke pri la spionado al tiu anglo fare de britoj, germanoj kaj rusoj, kaj aliflanke pri supozita pentraĵo de Velázquez, kiu estas kaŝita.

Dekomence, Whitelands alvenas al Madrido alvokita de artokomercisto Pedro Teacher, cele al taksado de kolekto de pentraĵoj de la senjoro de la Igualada, kiu loĝas en palaceto de Paseo de la Castellana kun sia edzino kaj tri el siaj filoj (Guillermo, Paquita, Lilí). La celo de la aristokrato estas, supozeble, profiti la enspezojn rezultajn de la vendo de sia kolekto por translokiĝi al Anglio, pro la kreskiĝanta socipolitika maltrankvileco de Hispanio. Sed la vera motivo pro kiu li bezonas Anthony Whitelands estas pro la aŭtentigo de la supozita pentraĵo de Velázquez kiu estas kaŝita en kelo.

Fakte, oni klopodas vendi la pentraĵon por financi armilaĉetadon cele al la militista insurekcio kontraŭ la registaro de la respubliko. Pro tio, la aŭtentigo povas marki la diferencon de milita povo inter la tendaroj kiuj eble batalos post la planita puĉo. Tiukadre diversaj internaciaj interesoj rivalas ĉirkaŭ la artaĵo. Germanio kaj la insurekciantoj deziras, ke la pentraĵo estu aŭtenta, dum Britio, Sovetunio kaj la propra registaro de la Dua Respubliko preferas, ke ĝi estu falsa por ke la rivaloj ne tiom enspezu.​

La verko miksas la agadon de la fikciaj roluloj kun aperoj de realaj gravuloj de la historia momento kiel José Antonio Primo de Rivera (amanto de Paquita, kaj rilata al Anthony), insurekciantoj Francisco Franco, Emilio Mola, kaj Gonzalo Queipo de Llano, kaj respublikaj politikistoj Manuel Azaña kaj Niceto Alcalá-Zamora.
​ 

## Referencoj
* 

Kategorio:Libroj aperintaj en 2010
Kategorio:Hispanlingvaj romanoj
Kategorio:Historiaj romanoj
Kategorio:Spiona fikcio
Kategorio:Madrido en fikcio
Kategorio:Verkoj pri la Hispana Enlanda Milito
Kategorio:Libroj de Eduardo Mendoza
Eduard Glanzmann

**Eduard Glanzmann** (n. la 12-an de aprilo 1887 en Lucerno; m. la 2-an de februaro 1959 en Berno) estis svisa pediatro, do kuracisto pri infana kaj adoleska medicino, kaj universitata instruisto. Unu el la denaskaj misfunkcioj de la trombocitoj (trombocitopatio) estas nomata laŭ li.

## Vivo 
Eduard Glanzmann estis naskita en Lucerno kiel la filo de poŝtisto. Li frekventis la lokan gimnazion, kiun li diplomiĝe finis en 1909. Tiam li studis medicinon en la universitatoj de Zuriko, Berlino kaj Berno. Li trapasis la kuracistan ŝtatan ekzamenon en 1912, tiam okpupiĝis pri doktoriga tezo kaj doktoriĝis pri medicino en Berno en 1914. En Berlino li trejniĝis plu en pediatrio sub la profesoro *Adalbert Czerny* ĉe la universitata klinikaro *Charité*. Post ekloĝado en Berno kiel infankuracisto, li iĝis privata docento de la universitato de Berno en 1929 kaj lektoro en 1932. En 1939 li sukcedis sian iaman akademian instruiston *Max Stooss* en la katedro de pediatrio ĉe la Universitato de Berno. Pro sanaj kialoj li donis la postenon al *Ettore Rossi* en 1952. En 1940 li estis elektita membro de la germanlingva akademio de la sciencoj Leopoldina, la plej malnova seninterrompe ekzistanta naturesplora akademio en la mondo.

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Svisaj kuracistoj
Kategorio:Svisaj pediatroj
Casatejada (stacidomo)

**Casatejada** () estas fervoja stacio situanta en la hispana municipo Casatejada en la provinco Kacereso, aŭtonoma komunumo Ekstremaduro. Ĝi havas limigitajn servojn de Mezlonga Distanco funkciigatajn fare de Renfe.

## Vidu ankaŭ 
* Casatejada

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Casatejada
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Voice of Baceprot

eta|Basgitaristo Widi Rahmawati de VoB dum la festivalo Valkhof en Nederlando (2022).|374x374ra
**Voice of Baceprot** (ankaŭ mallongigita **VoB**) estas trimembra ina metalroka muzikgrupo kiu ekestis en 2014 en Kabupaten de Garut, en la indonezia provinco okcidenta Javo. Dum *Anugerah Musik Indonesia*, ili gajnis la premion *Best Rock Duo/Group/Collaboration* por sia unuopaĵo "*God, Allow Me (Please) To Play Music"**.*  

"*Voice of Baceprot*" signifas laŭvorte "brua voĉo" aŭ "parolema voĉo" en la sunda lingvo, la lingvo kiun la membroj de Baceprot parolas.

Estante islamanoj, la membroj de Voice of Baceprot portas la hiĝabon kaj T-ĉemizon portante la alternativan nomon de la grupo VoB. La grupo estis konfrontita al religia konservativismo de iuj en Indonezio, ricevante eĉ mortominacojn. Samtempe, VoB ankaŭ aliĝis al la tutmonda movado. "*Music Declares Emergency*" kune kun pli ol 6 000 aliaj artistoj kaj artlaboristoj de la muzika industrio por pliigi publikan konscion pri klimata ŝanĝiĝo. 

Ekde ĝia komenco, Voice of Baceprot estis inspiro por multaj homoj, precipe junaj virinoj, por postkuri siajn revojn kaj kuraĝi esprimi sin per muziko.  Ili estas ne nur grupo, sed ankaŭ estas simbolo de kuraĝo kaj libera opiniumado. Per la muziko, kiun ili produktas, Voce of Baceprot sukcesis trarompi kulturajn limojn kaj montri ke muziko estas universala lingvo, kiu povas inspiri kaj unuigi homojn el diversaj fonoj. 

## Referencoj 
Kategorio:Muziktrioj
Kategorio:Muzikaj grupoj fonditaj en 2014
Kategorio:Indoneziaj muzikgrupoj
Kategorio:Populara muziko

## Eksteraj ligiloj 
* Voice of Baceprot, ReverbNation

Kategorio:Indonezio
Kategorio:Metalroko
Uragano Nock-Ten

**Uragano Nock-Ten** aŭ angle *(severe) tropical storm Nock-ten*, konata en la Filipinoj kiel **uragano Juaning**, estis forta uragano aŭ tropika ŝtormo kiu alteriĝe trafis entute kvar regionojn en Sudorienta Azio, el tio du en la Filipinoj, mortigante pli ol 100 homojn kaj kaŭzante damaĝon taksitan je 126 milionoj da usonaj dolaroj. Ĝi estis la kvara severa tropika ŝtormo de la "pacifika tifonosezono de 2011".

La meteologia areo de malalta aeropremo aŭ depresio formiĝis la 24-an de julio. Kvankam ĝi estis unu el la plej mortigaj tropikaj ŝtormoj de 2011, ĝia antaŭvidita alteriĝo estis bone diskonigita kaj taŭgaj preparoj estis faritaj. Ĝia pinta intenseco estis mezurita ĉe 65 knotoj laŭ la Skalo de Saffir-Simpson oriente de la Filipinoj. Ĉe komenca alteriĝo, la ŝtormo mortigis 75 homojn, forlasante 9 mankantajn, kaj kaŭzante difekton de pli ol 65 milionoj da usonaj dolaroj. La ŝtormo retiriĝis en la oceanon kaj komencis plifortiĝi denove kiam ĝi moviĝis en la Sudĉinan Maron. La sistemo turnis al la ĉinia insula provinco Hajnano kie flava alarmo estis eligita kaj forta ĝis tre forta pluvokvanto estis antaŭvidita. Dek kvar flugoj de la provinca ĉefurbo Hajkoŭo de Hajnano estis nuligitaj kaj fervoja pramservo al Ĉinio estis suspendita. Proksimume 27 700 homoj estis evakuitaj de la malalta areo de Hajnano. Nock-ten postulis 2 vivojn kaj kaŭzis ĝeneraligitan difekton kun valoro de 58 milionoj da usonaj dolaroj en Hajnano. La sistemo denove retiriĝis en la oceanon kaj plifortiĝis kiam ĝi kurbiĝis al Vjetnamio. Alproksimiĝante al la kontinento, ĝiaj areoj de malalta aeropremo influis Laoson kaj Tajlandon. La ŝtormo verŝis ekstreme pezan pluvokvanton inundante la riverojn Jom kaj Nan en Tajlando. En Vjetnamio, Laoso kaj Tajlando, 650 000 homoj estis evakuitaj de malaltaj areoj kiam proksimume 6 200 akreoj da rizokampoj kaj aliaj kultivitaj kampoj estis anoncitaj esti tute subakvigitaj. Difektoj estis atenditaj esti 2,33 milionoj da usonaj dolaroj kaj la mortnombro estis metita ĉe 42.

La nomo "Nock-ten" estis kontribuita de Laoso kaj rilatas al la alciono.

## Fonto 
* La unua versio de tiu teksto ekestis la 22-an de julio 2024 baze de la unuaj partoj de la koncerna anglalingva artikolo.

Kategorio:Uraganoj
Kategorio:2011 en la Filipinoj
Kategorio:2011 en Ĉinio
Kategorio:2011 en Vjetnamio
Kategorio:2011 en Laoso
Kategorio:2011 en Tajlando
Azia varmondo de 2023

Ekde aprilo 2023, rekorda varmondo influis multajn aziajn landojn, inkluzive de Barato, Pakistano, Sri-Lanko, Bangladeŝo, Kamboĝo, Ĉinio, Laoso, Tajlando, Malajzio, Singapuro kaj Vjetnamio. Pluraj regionaj temperaturaj rekordoj estis starigitaj. La varmondo kaŭzis multajn mortojn pro severa insolacio kaj kaŭzis sanajn avertojn kaj elektropaneojn tra pluraj landoj.

Maja studo de la meteologia iniciativo *World Weather Attribution/Attribution du climat mondial* trovis, ke la varmondo fariĝis almenaŭ 30 fojojn pli verŝajna pro klimata ŝanĝo en Barato kaj Bangladeŝo, kaj ke klimata ŝanĝo altigis temperaturojn je almenaŭ 2 °C (gradoj celsiaj, koresponde al 3.6 °F, gradoj farenhejtaj) en multaj partoj de Azio en aprilo.

## Sumoj de mortoj 
* 179 (Barato)
* 22 (Pakistano)
* 2 (Malajzio)
* 2 (Tajlando)

## Enhospitaligoj 
* 450-460 (Barato)
* 5 (Malajzio)
* 2 (Filipinoj)
* almenaŭ 2 (Vjetnamio)

Kategorio:2023 en Azio
Kategorio:Meteoj
Kategorio:Naturaj katastrofoj en Azio
Kategorio:2023 en Barato
Kategorio:2023 en Pakistano

Kategorio:2023 en Ĉinio
Kategorio:2023 en Laoso
Kategorio:2023 en Tajlando
Kategorio:2023 en Malajzio

Kategorio:2023 en Vjetnamio
Kategorio:Naturaj katastrofoj en la 21-a jarcento
Kategorio:Katastrofoj en 2023
Tabora montetaro

**Tabora montetaro** () estas geomorfologia tutaĵo en la suda kaj la sudorienta parto de Mezbohemia montetaro. Ĝi etendiĝas sur areo 1&nbsp;594,9&nbsp;km² en la norda parto de Sudbohemia regiono.

La regiono troviĝas en akvejo de Otava, Vultavo kaj Lužnice. Karakterizas ĝin profundaj valoj de tiuj ĉi riveroj kaj iliaj alfluantoj. Superantaj mineraloj estas granitoidoj de mezbohemia kaj moldanubika plutono. La plej alta punkto de Tabora montetaro kaj Písecké hory estas Velký Mehelník kun 633&nbsp;m.

La montetaro ricevis sian nomon laŭ urbo Tábor.

## Membrigo 
Tabora montetaro plu dividiĝas en du subtutaĵojn:
* Písecká pahorkatina kun la plej alta pinto Velký Mehelník (633&nbsp;metroj)
* Soběslavská pahorkatina kun la plej alta punkto Chlum (540&nbsp;metroj)


Kategorio:Mezbohemia montetaro
Kategorio:Montetaroj en Ĉeĥio
Kategorio:Geografio de Sudbohemia regiono
Kategorio:Geografio de distrikto Tábor
Kategorio:Geografio de distrikto Písek
Kategorio:Geografio de distrikto Strakonice
Kategorio:Geomorfologiaj tutaĵoj en Ĉeĥio
Borki (Tjumena distrikto)

**Borki** () estas vilaĝo en Tjumena distrikto (Tjumena provinco, Rusio), parto de Kaskara kampara municipo ().

## Geografio 
Borki situas en la sud-okcidenta parto de Tjumena provinco kaj la respektiva parto de Okcident-Siberia Malaltebenaĵo, sur la maldekstra bordo de la rivero Turo, proksimume 23 km for de la suda rando de Tjumeno. Tra ĝi iras  (la Tobolska landvojo). Ĝi situas inter vilaĝoj Kaskara kaj Ŝĉerbak.

## Loĝantaro 
En 2002 plejparto de la loĝantoj estis rusoj (85%). Lokanoj okupiĝis pri grenkultivado, fiŝkaptado, falĉado de fojno, transportado de pasaĝeroj kaj kargoj, faris bastomatojn kaj fiŝkaptajn retojn. En periodoj kiam rivero Turo iĝis malprofunda, ĉe la vilaĝo estiĝis provizora albordiĝejo, kien venis la varoj.

En 1893 en la vilaĝo estis 60 kortoj kaj loĝis 327 homoj. En 1897 en luita ejo malfermiĝis alfabetiga lernejo subestre de pastro Vladimir Beloglazov, fininta kursojn de la Tobolska Spirita Seminario. Instruistino estis Raisa Ivanovna Oveĉkina el la 5-klasa Tjumena gimnazio. En 1912 negocisto Andrej Tekutjev konstruigis vilaĝan lernejon, malfermitan la .

Kapelo de profeto Elija estis konstruita en 1861. Post 1910 negocisto Andrej Tekutjev lanĉis konstruadon de preĝejo, sed en 1913 ĝi restis nefinita.

## Vidu ankaŭ 
* Kaskara
* Ŝĉerbak
* Andrej Tekutjev

## Referencoj 
Kategorio:Vilaĝoj de Tjumena distrikto
Szabolcs Bognár

'*** [sabolĉ], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Bognár Szabolcs*' estis hungara juristo, helpisto pri handikapuloj.

 naskiĝis  en Budapeŝto, li mortis  en Budapeŝto.

## Biografio 
 maturiĝis en mezlernejo en sia naskiĝurbo en 1965, poste li akiris licencon pri teknika kontrolisto en 1970, juran diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1982, kiun li kompletigis pri advokato en 1998.

Inter 1977-1989 li laboris en pluraj ĉefurbaj organizaĵoj, kiuj helpis handikapulojn, senhejmulojn, poste li kaj lia familio akceptis inviton al Tiszabő, kie kune kun sia edzino li entreprenis la familian subtenon kaj la vilaĝan helpservon, kies ĉefa agado estis mildigo de la malriĉeco. Post 2 jaroj li havis altajn postenojn en la ĉefurbaj organizaĵoj pri senhejmuloj, handikapuloj, fine antaŭ sia morto li malfermis advokatan kontoron por esti advokato de malriĉuloj.

Pro divorco li edziĝis en 1970 kaj 1986. Ambaŭ edzinoj naskis po 2, krome la dua edzino naskis ankaŭ pli frue, do Bognár edukis 5 geidojn. Li ricevis stipendion (1985–1987) kaj premiojn inter 1986-1990.

## Elektitaj kontribuoj 
* *A gyermekelhelyezés vitás kérdései.* (disertaĵo, 1981)
* *Nagykorúvá vált állami gondozottak beilleszkedési nehézségei a lakáslehetőségek tükrében.* (studoj, 1985)
* *Családos szálló a hajléktalanellátásban.* (1996)
* *A tévelygő és elesett lelkek őrangyala. A fővárosi hajléktalanellátás gondjairól.*  (fare de iu alia, 1999)

## Fontoj 
* biografio hungare
* intervjuo angle
* aprezo hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj juristoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Indonezio en la Somera Olimpiko 2024

maldekstra|100ra

La sportista teamo de **Indonezio** konkurencis en la **Somera Olimpiko 2024** de la 26-a de julio ĝis la 11-a de aŭgusto 2024 en Parizo, Francio, Eŭropa Unio. Temis pri la entute 17-a partopreno en Someraj Olimpikoj. 

Konkuras sume 29 indoneziaj atletoj en 12 sportaj disciplinoj. La 24-an de julio la nacia komitato anoncis, ke la teama flagoportanto en la inaŭgura ceremonio estas la ĵudistino *Maryam March Maharani*.

La teamo sume atingis 3 medalojn, 2 orajn kaj bronzan (do neniun arĝentan), kaj sekve ricevis la 39-an rangon (kune kun la alĝeria teamo).

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Indonezio en la Olimpikoj

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo ()
* paĝo en la retejo de la Internacia Olimpika Komitato ( kaj )

200ra|centre

Kategorio:Landoj en la Somera Olimpiko 2024
#
Somera Olimpiko
Parolritmo

**Parolritmo** estas tempa aranĝo de la parolfluo en egale longajn pecojn (ritmajn songrupojn). Ĝi estas prozodia fenomeno, kune kun akcento, intonacio, paŭzado, parolrapido.

Oni klasas diversajn lingvojn laŭ ilia preferata maniero formi la pecojn:

* La **silabopulsaj lingvoj** en kiuj ĉiuj silaboj havas egalan daŭron. Tiaj estas la lingvoj franca, itala, hispana, rumana, Brazila portugala, islanda, armena, turka, kantona, korea…
* La **morapulsaj lingvoj** en kiuj egalan daŭron havas la moraoj; ekz‑e la lingvoj japana, slovaka, malnovgreka, Veda sanskrito.
* La **akcentopulsaj lingvoj** en kiuj egalas la intervaloj inter la akcentaj silaboj; tiaj estas i.a. la lingvoj angla, germana, rusa, sveda, Eŭropa portugala, araba.

La egaligo de daŭro de la akcentaj taktoj estas realigata per tio, ke la vortoj estas prononcitaj pli rapide, se la nombro da silaboj en ili superas la statistikan mezumon en la parolo, kaj inverse: vortoj tro mallongaj laŭ la nombro de silaboj estas prononcataj malpli rapide kajaŭ kun plia paŭzado. Ofte la egaligo realiĝas per neŭtraligo de senakcentaj silaboj — ekz-e en la linivoj angla kaj rusa. Tamen ekzistas lingvoj akcentopulsaj en kiuj neŭtraligo ne okazas, ekz-e la araba kaj la germana.

Do, la parolritmo influas la daŭron de sonoj, silaboj, vortoj kaj vortgrupoj.

Tamen ne ĉiuj lingvoj estas tiel klaseblaj: ekz-e la parolritmo de la pola lingvo estas pli malsimpla. Iuj lingvoj havas malsamajn parolritmojn regionajn (ekz-e la ĝenerale akcentopulsa lingvo angla havas silabopulsajn variantojn Kimrujan kaj Baratajn; la portugalaj lingvoj Brazila kaj Eŭropa).

## Kia parolritmo por Esperanto? 
La Esperanto-kursoj instruas nenion pri la parolritmo; supozeblas, ke parolante Esperanton la esperantistoj plej ofte uzas la parolritmon de sia gepatra lingvo. Tio ne malhelpas interkomprenon kaj ne estas senekzempla ĉe la mondolingvoj.

La parolritmo propra al iu lingvo grave influas la versofarajn teĥnikojn uzeblajn en ties poezio. Ekz-e la akcentaj versoj konvenas al la lingvoj akcentopulsaj; dum la versoj silabaj, al la lingvoj silabo- kaj morapulsaj. En la lingvoj kun pluraj ritmosistemoj (kia supozeble estas Esperanto) la tradicia metriko akcenta-silaba (kian cetere uzadis Zamenhofo) estas kompromisa formo komprenebla por la lingvanoj el diversaj grupoj.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Prozodio

Kategorio:Lingvoscienco
Kategorio:Fonetiko
Irano en la Somera Olimpiko 2024

La sportista teamo de **Irano** konkurencis en la **Somera Olimpiko 2024** de la 26-a de julio ĝis la 11-a de aŭgusto 2024 en Parizo, Francio, Eŭropa Unio. Temis pri la entute 19-a partopreno en Someraj Olimpikoj. 

Konkuris sume 40 iranaj atletoj en 14 sportaj disciplinoj. La 24-an de julio la nacia komitato anoncis, ke la teamaj flagoportantoj en la inaŭgura ceremonio estas la gimnasto *Mahdi Olfati* kaj la tablotenistino *Neda Shahsavari (Ŝahsavari)*. En la solena fermo la flagoportantoj estis la remistino '**Fatemeh Mojallal**'.

eta|maldekstra|300ra|

La teamo sume atingis 12 medalojn, 3 orajn, 6 arĝentajn kaj 3 bronzajn, kaj sekve ricevis la 21-an rangon.

## Eksteraj ligiloj 
*  ()
* paĝo en la retejo de la Internacia Olimpika Komitato ( kaj )

200ra|centre

Kategorio:Landoj en la Somera Olimpiko 2024
#
Somera Olimpiko
Guadiana (stacidomo)

**Guadiana** () estas fervoja stacio situanta en la hispana municipo Guadiana en la provinco Badaĥozo, aŭtonoma komunumo Ekstremaduro. Ĝi havas servojn de Mezlonga Distanco funkciigatajn fare de Renfe.

La instalaĵoj ankaŭ plenumas loĝistikajn funkciojn, dediĉitajn al la trafiko de varoj.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Guadiana (Badajoz)

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Guadiana (Badajoz)
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Svislando en la Somera Olimpiko 2024

La sportista teamo de **Svislando** konkurencas en la **Somera Olimpiko 2024** de la 26-a de julio ĝis la 11-a de aŭgusto 2024 en Parizo, Francio, Eŭropa Unio. Temas pri la entute 22-a partopreno en Someraj Olimpikoj. Kunordigis la teamon la Svislanda Olimpika Asocio.

eta|maldekstra|300ra|

Konkuris sume 127 svisaj atletoj en 18 sportaj disciplinoj. La 24-an de julio la nacia komitato anoncis, ke la teamaj flagoportantoj en la inaŭgura ceremonio estas la biciklisto *Nino Schurter* kaj sportpafistino *Nina Christen*.

La teamo sume atingis 8 medalojn, oran, 2 arĝentajn kaj 5 bronzajn, kaj sekve ricevis la 48-an rangon.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  ( kaj )
* paĝo en la retejo de la Internacia Olimpika Komitato ( kaj )

250ra|centre

Kategorio:Landoj en la Somera Olimpiko 2024
#
Somera Olimpiko
Israelo en la Somera Olimpiko 2024

eta|maldekstra|200ra|
La sportista teamo de **Israelo** kkonkurencis en la **Somera Olimpiko 2024** de la 26-a de julio ĝis la 11-a de aŭgusto 2024 en Parizo, Francio, Eŭropa Unio. Temis pri la entute 18-a partopreno en Someraj Olimpikoj. La partopreno de Israelo ekigis vokojn de dudek ses francaj advokatoj, palestinaj kaj aliaj tutmondaj sportorganizoj por sankcioj kontraŭ Israelo kaj por malhelpi ĝian partoprenon pro la efiko de la Israel-hamasa milito de 2023 sur palestinaj atletoj kaj sportaj instalaĵoj, sed la IOK-prezidanto Thomas Bach konfirmis ke tio neniam estis temo por la IOC kaj avertis atletojn kontraŭ bojkotoj kaj diskriminacio. La prezidanto de la Israela Olimpika Komitato, Jael Arad, certigis ke israelaj atletoj "100-procente" ĉeestos, kun sekurecaj mezuroj en loko.

Konkuris sume 88 israelaj atletoj en 16 sportaj disciplinoj de 66 eventoj. La 24-an de julio la nacia komitato anoncis, ke la teamaj flagoportantoj en la inaŭgura ceremonio estas la ĵudisto *Peter Palĉik* (, Piter Palĉik; ) kaj la naĝistino *Andrea "Andi" Murez* (, Andreah "Andi" Murez).

La teamo sume atingis 7 medalojn, oran, 5 arĝentajn kaj bronzan, kaj sekve ricevis la 41-an rangon.

## Vidu ankaŭ 
* Israelo en la Olimpikoj

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo (, iom ankaŭ )
* paĝo en la retejo de la Internacia Olimpika Komitato ( kaj )

Kategorio:Landoj en la Somera Olimpiko 2024
#
Somera Olimpiko
Filinovo

**Filinovo** () estis vilaĝo en Tjumena distrikto (Tjumena provinco, Rusio).

## Geografio 
Filinovo situis en la sud-okcidenta parto de Tjumena provinco kaj la respektiva parto de Okcident-Siberia Malaltebenaĵo, sur la maldekstra bordo de la rivero Turo, proksimume 41 km for de la suda rando de Tjumeno, 1 km for de la Tobolska landvojo. Ĝi situis inter vilaĝoj Borki kaj Ŝeŝukovo.

## Historio 
Komence de la 1860-aj jaroj tie estis 10 kortoj, en kiuj loĝis 47 viroj kaj 47 inoj. Vilaĝanoj kultivis 170 desjatinojn (185,7 hektarojn) da grenaj kampoj, havis 180 ĉevalojn, 180 bovinojn, 400 ŝafojn, 70 kaprojn kaj 100 porkojn. Lokanoj okupiĝis pri grenkultivado, iuj ankaŭ pri fiŝkaptado, transportado de pasaĝeroj kaj kargoj, faris bastomatojn kaj fiŝkaptajn retojn, komercis pomalgrande je lanugoj, viloj, stupoj ks.

La vilaĝo estis fondita de migrantoj el Eŭropa Rusio en la dua duono de la 19-a jarcento kaj konsistis el 20 kortoj, multaj el kiuj havis duetaĝajn domojn kaj plurajn mastrumejojn. Ĝi situis ĉe la bordo de Turo, kiu poste komencis rapide defali, vorinte unue legomejojn kaj poste minacinte kortojn. Parto de vilaĝanoj malmuntis la konstruaĵojn kaj transloĝiĝis 800 metrojn for, pli proksime al la Tobolska landvojo, apud lago Moĥovoje (Muska). Lokanoj nomis ironie la unuan translokitan domon Palaco (), eble ĉar loĝantoj de la nova kvartalo havis familinomon tradukeblan kiel *Reĝoj* (). Oni komencis uzi tiun ĉi kromnomon kiel  la duan nomon de la vilaĝo ĝenerale, do en ĉiuj dokumentoj kaj publikaĵoj oni menciis ambaŭ — Filinovo (Dvorec).

En la 1920-aj jaroj aperis dujara bazlernejo, post fini ĝin la infanoj daŭrigis la lernadon en Borki. En 1930 estis establita kolĥozo "Ruĝa Spiko" (), kies unua prezidanto estis Ilja Orlov, sekvita de Nina Korolova. En la 1950-aj jaroj la kolĥozo aliĝis al la grandigita kolhozo de vilaĝo Borki.

## Vidu ankaŭ 
* Ŝeŝukovo
* Borki (Tjumena distrikto)

## Referencoj 
Kategorio:Eksaj vilaĝoj de Tjumena distrikto
La Garrovilla (stacidomo)

**La Garrovilla** () estas fervoja stacio situanta en la hispana municipo La Garrovilla, en la provinco Badaĥozo, aŭtonoma komunumo Ekstremaduro. Nuntempe ĝi ne ofertas pasaĝerservojn kaj trajnoj haltas ĉe la proksima haltejo .

La instalaĵoj plenumas loĝistikajn funkciojn, dediĉitajn al la trafiko de varoj.

## Vidu ankaŭ 
* La Garrovilla
* Garrovilla-Las Vegas (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* [GARROVILLA](https://www.adif.es/w/instalación-logística-la-garrovilla LA)

Kategorio:La Garrovilla
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Garrovilla-Las Vegas (stacidomo)

**Garrovilla-Las Vegas** () estas fervoja haltejo situanta en la hispana municipo La Garrovilla, en la provinco Badaĥozo (Ekstremaduro). Ĝi disponigas servojn de Mezlonga Distanco. Ĝi situas kelkajn metrojn de la malnova stacidomo , kiu nuntempe nur plenumas loĝistikajn funkciojn.

## Vidu ankaŭ 
* La Garrovilla
* La Garrovilla (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:La Garrovilla
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Somera Olimpiko 2028

La **Somera Olimpiko 2028** antaŭvideble okazos en Los-Anĝeleso, Kalifornio, Usono.

eta|maldekstra|300ra|

Kategorio:Sporto en Los-Anĝeleso
Julio de 2024

Jen **listo de okazaĵoj en julio 2024**:
; 
*  Pli ol cent mortoj, inter kiuj multaj virinoj kaj infanoj, pro homamasiĝo dum religia festivalo en Hathras, en Utar-Pradeŝo, sudoriente de Nov-Delhio, Barato.
; 
*  La reginta Konservativa Partio de Britio amase malgajnis en parlamentaj elektoj post 14-jara regado. La Laborista Partio gajnis absolutan plimulton da seĝoj.
; 
*  La reformista Masud Pezeŝkian venkis en la prezidenta balotado en Irano.
; 
*  La maldekstro venkis en la ĝenerala balotado de Francio, dum la reginta dekstro de Emmanuel Macron iĝas duaranga kaj la antaŭvidita venkonta ekstremdekstro de Marine Le Pen restas triaranga. 
; 
*  Eksa usona prezidanto Donald Trump estis vundita en malsukcesa atenco proksime de Butler, Pensilvanio.
; 
*  Ursula von der Leyen estis reelektita de la Eŭropa Parlamento por gvidi la Eŭropan Komisionon por pliaj 5 jaroj.
; 
*  *Operacio Longa Brako*: En respondo al la spavo-atako en Tel-Avivo kaj la implikiĝo de la Hutioj en la Israel-hamasa milito de 2023, la aerarmeo de la Israelaj Defendaj Fortoj atakis Hutiajn celojn en la havenurbo Al-Hudaida en la samnoma provinco en Jemeno. Tio estis la unua militatako de Israelo en Jemeno.
*  Pli ol cent mortoj rezultis dum protestoj fare de ĉefe studentoj kaj subpremado fare de polico en Bangladeŝo dum la lasta semajno.
; 
*  Usona prezidanto Joe Biden anoncis sian retiriĝon de la prezidenta konkurso. Li subtenas Vicprezidanton Kamala Harris kiel novan kandidaton de la demokratoj.
* La Internacia Matematika Olimpiko (IMO) por 2024 finiĝis. En la konkurso partoprenis  junuloj reprezentantaj  landojn. La delegacioj de Usono, Ĉinio kaj Sud-Koreio gajnis la unuajn tri lokojn.
; 
*  Terglitoj okazigis la mortojn de almenaŭ 257 personoj en Geze Gofa, Suda Etiopio.
; 
*  30px En Parizo komenciĝis la Somera Olimpiko 2024.

07
Kategorio:Julio laŭ jaroj