open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Andy Simpkins

**Andrew H. „Andy“ Simpkins** (naskiĝis la 29-an de aprilo 1932 en Richmond (Indianao); mortis la 2-an de junio 1999 en Culver City) estis usona ĵazmuzikisto (kontrabaso, kompozicio), kiu per siaj baslinioj estis la stila modelulo de John Heard kaj Niels-Henning Ørsted Pedersen.

## Vivo kaj verkado 
Simpkins ricevis unuan muzikinstruon de sia gepatroj: Lia patrino estis eklezia muzikisto, lia patro amatora saksofonisto. Kiel lernanto li ricevis ekde la deka vivojaro lecionojn pri la ludo de klarneto, ekde la dekkvara vivojaro ankaŭ pri pianludo. Nur dum sia muzikstudo ĉe Universitato Wilberforce li transiris al kontrabaso. Dum sia militservo inter 1953 kaj 1955 li laboris en la armeo kiel muzikisto. Ekde 1957 li estis membro de la ensemblo *The Three Sounds* kun Gene Harris kaj Bill Dowdy. Krom tio li laboris kiel akompananto de Coleman Hawkins, Lester Young aŭ Ben Webster kaj kunverkis je surdiskigoj de Nat Adderley kaj Lou Donaldson. Inter 1968 kaj 1976 li apartenis al la triopo de George Shearing; ekde 1979 li akompanis kantistinon Sarah Vaughan per diversaj akompanensembloj. Li prezentis ankaŭ proprajn grupojn kun sonregistradoj kiel *Happying* (1977), *Summer Strut* (1983), *Calamba* (1989) aŭ ''Comin' At Ya'' (1992). Li koncertis ankaŭ kun Chick Corea (1983), kun Lorez Alexandria ( 1991), kun Oscar Peterson, kun Anita O'Day, kun Gerald Wiggins aŭ kun Stéphane Grappelli. Li ankaŭ kunverkis la sonregistraĵojn de Monty Alexander, Joe Pass, Bobby Lyle, Stanley Turrentine, Carmen McRae kaj Zoot Sims.

## Konsultlibraj notoj 
* Carlo Bohländer: *Reclams Jazzführer*. Stutgarto 1970
* Leonard Feather & Ira Gitler, *The Biographical Encyclopedia of Jazz*. Oksfordo/Novjorko 1999; ISBN 978-0-19-532000-8
* Martin Kunzler, *Jazz-Lexikon Bd. 2.* Reinbek 2002; ISBN 3-499-16513-9

## Eksteraj ligiloj 
* Nekrologo ĉe rebeccaparris.com 
* Nekrologo ĉe jazzhouse.org

Kategorio:Ĵazaj basinstrumentistoj
Kategorio:Ĵazkomponistoj
Kategorio:Usonaj muzikistoj
Johann Schmiderer

**Johann SCHMIDERER**, naskiĝinta en 1868 en Bairau (Lofer), mortinta en 1944, estis aŭstra verkisto kaj teologo.[eta|La pilgrimadlokoj Maria Kirchental en [Pinzgau, kie Schmiderer estis seminariestro.]]

## Vivo 
Li estis lernanto ĉe la renomita ĉefepiskopa gimnazio Borromaeum en Salcburgo, sacerdotiĝis en 1892 kaj fariĝis samloke katedrala ĉefpredikisto en 1908 por dek jaroj. Inter la jaroj 1918 kaj 1938 li estis ĉefpastro en la pilgrimadparoĥejo de Maria Kirchental en St. Martin bei Lofer.

Kiel verkisto li prikantis per multaj kantoj sian hejmregionon. Multaj poemoj publikiĝis ĉe *Deutscher Hausschatz*, ĉe *Rupertikalender* kaj en diversaj edifaj gazetoj. Li estas kvazaŭ pioniro en la neartaĉa, nekiĉa edifa literaturo por la junularo katolika kunigante spiritaĵojn kun spiroraba kaj fascina romana intrigaro.

## Verkoj 
* Hans von Bairau, *Aus meinen Zwanzigerjahren*, 1905
* *Vom Singen der Achen* (antologio parte dialekta, ekz. *Da Mond*, *Andreas Hofers letzter Brief*, *An Anton Faistauer*, *Im Untersberg*)
* *Am Tische des Herrn* (historioj por junuloj)
* *Tauerngold*
* *Salzburger Geschichten*

## Fonto 
Josef Lahnsteiner, *Mitterpinzgau*, memeldono, Hollersbach 1962, p. 410

Kategorio:Pinzgau
Kategorio:Romkatolikaj pastroj
Kategorio:Aŭstraj verkistoj
Kategorio:Ekleziaj verkistoj
Pascale Clark

**Pascale Clark** (naskiĝis en 1963) estas franca ĵurnalistino de radio kaj televido.

## Biografio 
Ŝi estas de angla deveno per sia patro. Post la akiro de sia ĵurnalismlicenco, ŝi debutas sine de Versajla radio en 1983. Ŝi kunlaboras poste en pluraj privataj kaj publikaj gravaj francaj radioj kaj televidoj (Europe 1 kaj 2, RTL, France Inter). Ŝi faras multnombrajn irojn kaj revenojn inter tiuj amaskomunikiloj. Ekde 2009, ŝi relaboras en France Inter.

### Dubladoj 
En februaro 2007, ŝi pruntedonis sian voĉon sur la disko "Puisqu'il faut vivre" (Ĉar necesas vivi) de la rapkantisto Soprano.

Ŝi ankaŭ pruntis sian voĉon al la komputilo de la spacoŝipo Axiom en la filmo de la studioj Pixar Wall-E, elirinta sur la ekranoj en 2008.

## Bibliografio 
Ŝi verkis tri romanojn nome la jenajn:
* ''Tout le monde fait l'amour* (Ĉiu amoras), Parizo, éd. Albin Michel, februaro 2001, 202 p. (ISBN 2-2261-2156-0)
* *Merci de votre attention* (Dankon por via komplezo), Parizo, éd. Albin Michel, majo 2003, 275 p. (ISBN 2-2261-3789-0) .
* *Après, Fred Chichin est mort'' (Poste, Fred Chichin mortis), Parizo, Éditions du Seuil, aprilo 2008, 192 p. (ISBN 978-2-0209-7691-6)

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Francaj verkistoj
Kategorio:Francaj ĵurnalistoj
János Sándor

**János Sándor**

* János Sándor (fizikisto)
* János Sándor (ministro)
* János Sándor (pentristo)
* János Sándor (reĝisoro)
* János Sándor (kuracisto)
Harold Jones

**Harold J. JONES** (naskiĝis la 27-an de februaro 1940 en Richmond (Indianao)) estas usona ĵaza frapinstrumentisto.

## Vivo kaj verkado 
Jones vizitis la gimnazion de Richmond kaj iris en la aĝo de dek kvar jaroj al frapinstrumentaro. Li ludis ekde 1956 en Indianapolis kun muzikistoj kiel Wes Montgomery kaj Freddie Hubbard. Li ricevis stipendion ĉe la Usona Konservatorio en Ĉikago; krom tio li prezentis kun diversaj bandoj kiel ankaŭ elzemple kun bluskantisto Roosevelt Sykes kaj kun Eddie Harris. En la aĝo de 21 jaroj li koncertvojaĝis kun Paul Winter tra Latinameriko kaj Usono. Li famiĝis pro sia kunverkado de la albumo *Exodus* de Eddie Harris (1961). Ekde 1967 ĝis 1972 li apartenis al la Orkestro Count Basie kaj akompanis en la bando de Basie la kantistojn Ella Fitzgerald, Tony Bennett, Carmen McRae, Nancy Wilson kaj Sammy Davis la pli juna. En 1973 li koncertis kun Marlena Shaw je la Ĵazfestivalo Montreux. Plurfoje li vojaĝis kun Benny Carter, ekzemple en 1979 tra Japanujo. En la 1980-aj jaroj li koncertvojaĝis kun Sarah Vaughan kaj prezentis kun ŝi en la Blanka Domo. Li ankaŭ kunverkis ŝiajn albumojn *Send In the Clowns* (1981) und *Crazy and Mixed Up* (1982) ĉe diskeldonejo Pablo.

En la 1990-aj jaroj li akompanis kantistinon Natalie Cole je ŝia koncertvojaĝo. En 1994 li muzikis kun Dick Hyman kadre de la Festivalo San Francisco. Li krome koncertis je festivaloj de sia hejnurbo (ekz. *Indy Jazz Fest*) kaj instruis majstroklasojn ĉe universitatoj. Jones kunverkis entute kvin albumojn, kiuj estis distingataj per Gremioj, de Count Basie (*Warm Breeze*, 1982), de Sarah Vaughan (*Gershwin Live*, 1982), de B.B. King (*Live at the Apollo*, 1990), de Natalie Cole (*Unforgettable With Love* el 1991, *Take a Look* el 1993). krom tio li kunlaboris dumpase de sia kariero kun Gene Harris, Quincy Jones/Sammy Nestico, Jeanie Bryson, Marian McPartland (*Plays the Benny Carter Songbook*, 1990), Walter Norris, Diane Schuur kaj Clark Terry.

## Literaturo 
* Leonard Feather, Ira Gitler: *The Biographical Encyclopedia of Jazz*. Oksfordo/Novjorko 1999, ISBN 978-0-19-532000-8
* Martin Kunzler: *Jazzlexikon. Band 1*. Rowohlt, Reinbek 2002 (2-a eldono), ISBN 3-499-16512-0

## Eksteraj ligiloj 
* Biografio ĉe nhj.k12.in.us

Kategorio:Ĵazaj frapinstrumentistoj
Kategorio:Usonaj muzikistoj
Natascha McElhone

**Natascha McELHONE** (naskiĝis la 14-an de decembro 1969 en Surrey kiel *Natasha Abigail Taylor*) estas brita aktorino.

## Biografio 
Kiel filino de ĵurnalistaj gepatroj, Natascha McElhone plenkreskis en Brighton kaj vivis poste en Londono. Komence de la 1990-aj jaroj, ŝi studis aktoradon en Londono kaj komencis sian karieron en teatroj de Londono kaj Manchester, kie ŝi ludis en scenaĵoj de Shakespeare. Krom tio ŝi ludis en televidaj roloj. Ŝi akiris internacian konatecon en 1998, danke al aktorado kun Robert De Niro en filmo *Ronin*, antaŭ kio la *The Truman Show* alportis ŝi la finan trarompon al la internacia aktora elito. Ekde 2007 ŝi ludis ĉefrolon kun David Duchovny en la usona televida serio *Californication*.

Ŝia edzo, la kirurgo Martin Kelly mortis la 20-an de majo 2008 en aĝo de 43 jaroj je abrupta korinfarkto, antaŭ la propra loĝeja enirejo. Tiam McElhone estis graveda pro ilia tria infano. Ŝia familio vivas dumtempe en Irlando.

## Filmaro 
* 1996: *Surviving Picasso*
* 1997: ''The Devil's Own*
* 1997: *Mrs. Dalloway*
* 1998: *What Rats Won't Do*
* 1998: *Ronin*
* 1998: *The Truman Show*
* 2000: *Love's Labour's Lost*
* 2000: *Contaminated Man*
* 2002: *Killing Me Softly*
* 2002: *Laurel Canyon*
* 2002: *City of Ghosts*
* 2002: *Solaris*
* 2002: *FearDotCom*
* 2003: *The Other Boleyn Girl* (televida filmo)
* 2004: *Ladies in Lavender*
* 2005: *Guy X*
* 2005: *Revelations*
* 2006: *Big Nothing*
* 2007: *The Company*
* ekde 2007: *Californication* (televida serio)
* 2008: *The Secret of Moonacre*
* 2010: *Sleepyhead'', televida filmo

Kategorio:Britaj aktoroj
Sulketfolia viburno

La **sulketfolia viburno**  (*Viburnum rhytidophyllum*) estas specio de  viburno, indiĝena en Ĉinujo.
La planto estas ĉiamverda arbedo aŭ arbeto. La  folioj estas kontraŭstarantaj, sulketaj, subflanke lanugaj.

## Disvastiĝo 
Tiu palearktisa planto nature vegetas en arbaroj kaj arbedaroj je altitudoj inter  700 kaj  2400 metroj en la ĉinaj provincoj de Gŭiĝoŭo, okcidenta Hubejo, suda  Ŝenŝio kaj Siĉuano.

## Kultivado kaj uzado 
En parkoj kaj ĝardenoj ĝi estas komune kultivita kiel ornama planto por sia ĉiamverda foliaro kaj ombregotoleremo.

## Eksteraj ligiloj 
* Sulketfolia viburno (*Flora of China*).
* Sulketfolia viburno (*Baumkunde*).
* Pri la nomo "Viburnum" (*Calflora*).

Kategorio:Palearktisa flaŭro
Kategorio:Ĝardenplantoj
Kategorio:Ornamaj plantoj
5021 Krylania

'*5021 *Krylania'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la ukraina astronomino Ljudmila Georgijevna Karaĉkina elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno (en tiama Sovetunio, nun en Krimeo, *de facto* en Rusio).

## Nomo 
Ĝia nomo estis komponita en honoro de la rusa matematikistino *Anna Aleksejevna Krilova* (cirile: *Анна Алексеевна Крылова*, 1903–1996), filino de la rusa inĝeniero kaj matematikisto Aleksej Nikolajeviĉ Krilov (cirile: *Алексей Николаевич Крылов*, 1863–1945) kaj edzino de la rusa fizikisto kaj nobel-premiito Pjotr Leonidoviĉ Kapica (cirile: *Пётр Леонидович Капица'', 1894–1984).

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Ljudmila Georgijevna Karaĉkina
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1982
Homnomscienco

**Homnomscienco**, **antroponimio** aŭ **antropologia nomscienco** estas fako de la nomscienco kiu studas la devenon kaj signifon de la propraj nomoj de persono, inklude la familinomojn.

## Enkonduko 
La homo sentas la neceson identigi kun elemento indika preciza: nome **antroponimo** aŭ propra nomo. Tiu fakto ŝajnas universa en preskaŭ ĉiu homa kulturo, kvankam estas kelkaj kulturoj kie la membroj de familio ne uzas proprajn nomojn sed nur komunajn nomojn de parenceco kiaj *filo* / *-ino*, *patro* / *-ino*, ktp.

### Strukturo de la antroponimoj (homnomoj) 
## Deveno 
## Okcidenta antroponimio 
## Eksteraj ligiloj 
* Hispanaj nomoj kaj familinomoj, devenoj kaj signifoj
* Listo de viraj nomoj 
* Peruaj familinomoj


Kategorio:Tipoj de vortoj
Settat

'*** arabe: **سطات‎*' estas grandurbo kaj provinca ĉefurbo en Maroko.
eta|dekstre|260ra|Mapo pri fervoja reto de Maroko, kie ne estas signita , tamen situas inter Kazablanko kaj Marakeŝo ĉe la duono

## Bazaj informoj 
* Koordinatoj: 
* Areo: &nbsp;km²
* Loĝantaro: 137.690 en 2012
* Supermara alteco: 290 m
* Horzono: UTC (somere UTC+1)

## Geografio 
 situas en montareta regiono en la centra sekcio de la lando sude de Kazablanko. Tiu urbo situas 57, Marakeŝo 146 km.

## Historio 
 iĝis administra centro en la frua 13-a jarcento, pro ĝia strategia pozicio kiel neevitebla trairejo inter nordo kaj sudo. En la 18-a jarcento la urbo alportis ordon kaj sekurecon por la vojaĝantoj.eta|maldekstre|240ra|Vido en Dank' al la riĉeco de la grundo, ĝi ankaŭ prosperis dum la 18-a kaj 19-a jarcentoj, kiel grava komercocentro por agrikulturaj produktoj. Tio estis allogaĵo de judoj, kiuj ekloĝis amase en la najbareco. En la frua 20-a jarcento la urbo trovis sin sub dominado de francoj. En la 1990-aj jaroj Settat ricevis universitaton.

## Trafiko 
 estas ligita kaj per aŭtovojo kaj per fervojo al Rabato kaj Marakeŝo.

## Ĝemelurboj 
*  Burgos, Hispanio
*  La Celle Saint Cloud, Francio
*  Tours, Francio

## Fontoj 
* Angla Vikipedio
eta|dekstre|320ra|Mapo pri Maroko, kie  estas trovebla en la centro de la lando

Kategorio:Urboj de Maroko
Maravedo

[eta|dekstre|250px|Averso de monero de 4 maravedoj (kupro) de la [Katolikaj Gereĝoj kun stampo de Kvenko.]]
**Maravedo**, en hispana origine *maravedí*, estis antikva hispana monunuo uzata inter la 11-a kaj la 14-a jarcentoj, kiu utilis ankaŭ kiel kalkula monunuo ĝis la 19-a jarcento.

## Historio 
### Etimología 
Pri la etimologio plej akceptita de la vorto **maravedí** *(koresponda al almoravidoj)* oni akceptu la supozon ke antaŭ tiuj (1086 al 1146) ne uzatis en Hispanio nenia monero aŭ monunuo tiunoma, sed jam en la Foruo de Melgar de Suso, de 950, oni mencias *maravedises*, kaj en dokumento de Fernando la 1-a al la lokoj dependaj de lo monaĥejo de Kardenjo kaj en la Foruo de Sepúlveda, ekzemple, aperas tiu vorto sed eble kiel ĝenerala monaludo.

Ĉiukaze certe fine de la 12-a jarcento kaj komence de la 13-a, dum la regado de Alfonso la 8-a, la maravedo jam ekzistis reale, kun preciza valoro, nome tiu de la dinaroj de la almoravidoj, kiujn tiu kristana reĝo de Kastilio imitis, stampante monerojn el oro, de egalvaloraj pezo kaj valoro, skribitaj en arabaj literoj, variante nur iome la tekston kaj enmetante inter ili la signalon de la kruco.*»*

Tiele ambaŭ kristanaj kaj arabaj maravedoj estis uzataj en ĉiuj regnoj el la du areoj de la tiama Iberio. La dokumentoj estas tiom abundaj ke apenaŭ estas foruo aŭ dokumento de la tempo de Alfonso la 8-a al Ferdinando la 3-a la Sanktulo, kiu ne mencias *maravedises*, kiel supera kuranta monunuo.

## Literaturo 
* Guinot Rodríguez, Enric. La Baja Edad Media en los siglos XIV y XV. Economia y Sociedad. Madrid: Síntesis. ISBN 84-9756-116-3.
* MacKay, Angus (1981) (en inglés). Money, prices and politics in Fitfteenth Century Castile. London: Royal Historical Society. ISBN 0-901050-82-2.

## Eksteraj ligiloj 
* Moneroj de Leono
* Maravedoj de la Habsburgoj
* Moneroj stampitaj en Hispanio
* Dinaro dulingva 
* Dinaro aŭ maravedo 

Kategorio:Hispanaj monunuoj
Kategorio:Antikvaj monunuoj
Kategorio:Oraj moneroj
Kategorio:Monunuoj
Kantono Camuñas

La efemera **Kantono Camuñas** estis kreata en 1873 de ties urbestro Luis Villaseñor y de Oliva dum la Kantona Revolucio kiu okazis tiujare en Hispanio.

La urbestro de Camuñas (provinco Toledo) estis respublikano federala kaj antiklerikala kaj deklaris sendependan politikan enton dum kelkaj tagoj en la toleda vilaĝo de Camuñas, jam tiam ege senegala ene de la arkidiocezo de Toledo, ĉar ĝi estis konvertita preskaŭ tute al la protestantismo danke al misia strebo de la evangeliisto galega Félix Moreno Astray. Laŭ Marcelino Menéndez Pelayo en sia verko *Heterodoxos*, "un maestro ateo, un barbero y un cierto señor de horca y cuchillo [Luis Villaseñor] llamaron en 1874 a Moreno Astray de la mano de varios misioneros republicanos como Araus y Ceferino Tresserra" (ateisma instruisto, barbiro kaj terura viro alvokis en 1874 na Moreno Astray kaj aliaj respublikaj misiistoj); Luis Villaseñor forpelis la katolikan pastron kaj estis tuj kreonta, laŭ vortoj de Menéndez Pelayo, "una especie de Ginebra manchega" (isan manĉan Ĝenevon). Tiuj eventoj okazis en 1873, dum la Unua Hispana Respubliko dum la mallonga prezidanteco de la federalisma Francisco Pi y Margall, kaj daŭris iome, almenaŭ por desegni muldilojn por stampi propran monunuon.
Luterana preĝejo (Bakonyszentlászló)

La **Luterana preĝejo** estas religia Monumento historia en Hungario, en vilaĝo Bakonyszentlászló.

## Historio 
La romanika preĝejo omaĝe al Ladislao la 1-a (Hungario) estis konstruita en la 13-a jarcento, sed dum la kontraŭturkaj bataladoj ĝi ne estis uzata. Baldaŭe la luteranoj profitis ĝin post la trakonstruo. La konstruaĵo ne havis turon, tial oni konstruis sonorilostablon en 1693, poste en 1744. La preĝejo estis trakonstruita en 1816 al baroka aspekto, ekde tiam turo apartenas al la preĝejo. Dum la socialismo ĝi estis renovigita.

## Konstruaĵo 
La preĝejo havas po unu turon kaj navon. La sanktejo estas kvinkvadrata kaj malpli larĝa, ol la navo. La orgeno funkciis ekde 1876 en alia preĝejo, oni portis tien en 1914.

## Fontoj 
* hungare
* hungare 
* hungare kun fotoj
* hungare 
eta|240px|maldekstre|Sanktejo de preĝejo de Bakonyszentlászló

Bakonyszentlászló
Guelmim

**,** arabe **كلميم‎,** (antaŭe *Goulimine* aŭ *Guelmin*) estas grandurbo en Maroko. Ĝi estas ĉefurbo de la provinco de Guelmim kaj ĉefurbo de la regiono Guelmim-Kaap. La urbo estas konata, kiel **Enirejo al la dezerto.**

## Bazaj informoj 
* Koordinatoj: 
eta|300px|Palaco en
* Areo: &nbsp;km²
* Loĝantaro: 114.359
* Supermara alteco: 310 m
* Horzono: UTC

## Geografio 
 situas jam pli supre, ol la marborda ebenaĵo en sudokcidenta sekcio de la lando. Atlantika Oceano etendiĝas 30, Tiznit 110, Agadir 200 km.

## Historio 
La urbo estis iam karavana centro laŭ la vojo al Timbuktuo. Hodiaŭ ĝi estas grava loko de komerco. La merkato pri kameloj estas la plej granda en Maroko. En oazoj de la ĉirkaŭaĵo oni okupiĝas pri palmoj. La proksima marbordo jam estas konata banloko.

## Ĝemelurboj 
*  Rikoua, Tanzanio, 2009
*  Marcory, Ebur-Bordo, 2009

## Klimato 
En  la klimato estas seka kaj arida, kie la averaĝa temperaturo varias inter  en vintro kaj  en somero, sed ĝi povas facile fali sub 5 C aŭ superi . La averaĝa jara pluvokvanto atingas 217&nbsp;mm.

## Trafiko 
 havas tre malgrandan flughavenon. El la urbo kuras 4 ĉefvojoj al diversaj direktoj.

## Fontoj 
* Angla kaj franca Vikipedioj

Kategorio:Urboj de Maroko
Elizabeth Savalla

**Elizabeth Savalla Casquel** (naskiĝis la  en São Paulo, Brazilo) estas brazila aktorino.

## Filmaro 
* *A Casa Fechada* (1972)
* *O Grito* (1975)
* *Gabriela* (1975)
* *Estúpido Cupido* (1976)
* *O Astro* (1977)
* *Pai Herói* (1979)
* *Plumas e Paetês* (*Plumas e paetês*) (1980)
* *O Homem Proibido* (1982)
* *Mamma Vittoria* (*Pão Pão, Beijo Beijo*) (1983)
* *Partido Alto* (1984)
* *De Quina pra Lua* (1985)
* *Hipertensão* (1986)
* *Meu Marido* (1991)
* *Você Decide* (episodio: "Ser ou não ser") (1993)
* *Sex Appeal* (1993)
* *Quatro por Quatro* (1994)
* *Quem é Você?* (1996)
* *A Justiceira* (1997)
* *Você Decide* (episodio: "Vida") (1998)
* *Você Decide* (episodio: "A filha de Maria") (1999)
* *Brava Gente* (episodio: "O casamento enganoso") (2000)
* *Você Decide* (episodio: "Oscar Matriz e filial") (2000)
* *A Padroeira* (2001)
* *Sítio do Picapau Amarelo* (2002)
* *Chocolate com Pimenta* (2003)
* *Alma Gêmea* (2005)
* *Sete Pecados* (2007)
* *Caras & Bocas* (2009)
* *Morde & Assopra* (2011)
* *Amor à Vida* (2013)
* *Alto Astral* (2014)
* *Pega Pega* (2017)
* *O Sétimo Guardião* (2018)

## Eksteraj ligiloj 
* Elizabeth Savalla en Internet Movie Database

Kategorio:Brazilaj aktoroj
Sándor Oszter (aktoro)

**Sándor Oszter** [ŝAndor oster], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Oszter Sándor** estis hungara aktoro, voĉoaktoro.

Sándor Oszter naskiĝis la  1948 en Győr kaj mortis la 29-a de oktobro 2021 en Balatonrendes.

## Biografio 
Sándor Oszter finis la lernadon en Teatra Altlernejo en 1971, sed pli frue li jam havis rolojn en filmoj. Li komencis sian aktoran karieron en Budapeŝto. Inter 1989–1992 kaj depost 1991 li aliĝis al trupo de Nacia Teatro (Budapeŝto). En 2008 li estis ano en Teatro Jókai (Békéscsaba). Li havis edzinon kaj filinon. Li ricevis diversajn premiojn ekde 1982, poste en 2013 premion Kossuth.

## Liaj roloj (elekto) 
* 15 kinejaj filmoj inter 1969-2004, ekzemple *80 huszár* (80 ĥusaroj), 1978
* 24 televiziaj filmoj (ankaŭ serioj) inter 1971-2003, ekzemple *Rózsa Sándor* Sándor Rózsa, 1971; *Barátok közt* (Inter geamikoj), 2000
* diversaj teatraj roloj, ekzemple Ŝekspiro: Othello - titolrolo; Ferenc Molnár: *Játék a kastélyban* (Ludo en la kastelo) - Turai
* en eksterlandaj filmoj hungara voĉo, ekzemple de Kirk Douglas kaj Terence Hill

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Hungaraj voĉoaktoroj
Lajos Őze

**Lajos Őze** [lajoŝ Oze], hungare **Őze Lajos,** Esperante **Ludoviko Őze** estis hungara aktoro.
eta|dekstre|260px|Memorŝtono pri Lajos Őze kun 2 filoj kaj fratino
Lajos Őze naskiĝis la  1935 en Szentes - mortis la  1984 en Budapeŝto.

## Biografio 
Lajos Őze ricevis diplomon en aktora ĉeflernejo en 1956. Li poste komencis sian aktoran karieron en Nacia Teatro (Miskolc). En 1959 li aliĝis al trupo de Nacia Teatro (Budapeŝto), kie ĝismorte li restis. Li ricevis premion Kossuth en 1990 (post la morto), pli frue ankaŭ aliajn premiojn.

## Memorigiloj 
* memorŝtono en Budapeŝto, kie ofte li lernis la rolojn
* kinejo en Szentes

## Liaj roloj (elekto) 
* kinejaj filmoj inter 1955-1985, ekzemple Dudek horoj (filmo), Malvarmaj tagoj, 1966; La atestanto - kamarado Virág 1969
* televiziaj filmoj (ankaŭ serioj) inter 1966-1986, ekzemple *Rózsa Sándor* (Sándor Rózsa), 1971; *Egy óra múlva itt vagyok* (Mi estos ĉi tie post unu horo), 1971
* diversaj teatraj roloj, ekzemple József Katona: *Bánk bán* (Banuso Bánk) - Biberach, Tiborc

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Oze, L
Gloeotinia granigena

***Gloeotinia granigena*** estas specio de fungo.
Ĝia anamorfo estas *Endoconidium temulentum*. Por Alderman *Gloeotinia temulenta* kaj *G. granigena* estus du malsimilaj specioj.

## Vivmaniero 
Askosporoj infektas la spiketojn. Ili eniras per la stigmoj. Sur la grajno, la fungo (*Endoconidium temulentum*) produktas konidiojn en densa fluaĵo. La micelio travintras en la grajno. Printempe apotecioj ĝermas.

## Gastigantaj kreskaĵoj 
Gresoj el la subfamilio Pooideoj (latine *Pooideae*) estas gastigantoj.

## Notoj kaj referencoj 
### Eksteraj ligiloj 
* 
* ,  kaj multe aliaj lingvoj Cybernome (por elekti la lingvon, klaki sur la porko)

Kategorio:Leotiomycetes
Kategorio:Mikologio
Kategorio:Fungospecioj
5093 Svirelia

'*5093 *Svirelia'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la ukraina astronomino Ljudmila Georgijevna Karaĉkina elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno (en tiama Sovetunio, nun en Respubliko Krimeo).

## Nomo 
Ĝia nomo estis komponita en honoro de *Elsa Gustavovna Sviridova*, edzino de la rusa-soveta komponisto Georgij Vasiljeviĉ Sviridov (cirile: *Георгий Васильевич Свиридов'', 1915–1998). Georgij Sviridov ankaŭ lasis sian nomon al la asteroido n° 4075.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Ljudmila Georgijevna Karaĉkina
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1982
5024 Bechmann

'*5024 *Bechmann'''* estas malgranda malhela asteroido de la ekstera asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la dana astronomo Poul Jensen elde la Observatorio Brorfelde en la dana municipo Holbæk.

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Poul Bechmann'', eksan estron de la meĥanisma ateliero de la Observatorio Brorfelde.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Poul Jensen
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1985
Imre Ráday

**Imre Ráday** [rAdai], hungare **Ráday Imre,** Esperante **Emeriko Ráday** estis hungara aktoro, altlerneja instruisto kaj reĝisoro. Lia plej fama edzino estis Mici Erdélyi.
Imre Ráday naskiĝis la  1905 en Budapeŝto - mortis la  1983 en Budapeŝto.

## Biografio 
Imre Ráday devenis el juda familio. Li komence frekventis pentristan lernejon, poste privatan aktoran lernejon de Kálmán Rózsahegyi. Li komencis sian aktoran karieron en 1924 en Teatro Vörösmarty (Székesfehérvár), poste en Teatro Csiky Gergely (Kaposvár). Inter 1926–1929 li filmadis en Berlino en UFA, poste li havis rolojn en diversaj teatroj en Budapeŝto. Post la 2-a mondmilito li ne nur aktoradis, sed ankaŭ reĝisoradis en Nacia Teatro (Budapeŝto). Inter 1950-1956 li instruis en la aktora ĉeflernejo. Inter 1957-1970 li apartenis al Teatro József Attila, poste li emeritiĝis. Spite tion li ricevis poste rolojn en Teatro Thália (Budapeŝto). Li havis laŭvice 3 edzinojn kaj unu filon, kiu estas fama urbodefendanto Mihály Ráday. Li ricevis 3 premiojn inter 1959-1969.

## Memorigiloj 
* memortabulo en Budapeŝto
* memorfilmo de 1982

## Liaj roloj (elekto) 
* 10 germanaj mutaj filmoj inter 1926-1929
* 38 kinejaj hungaraj filmoj inter 1932-1979, ekzemple *A kölcsönkért kastély* (La prunteprenita kastelo), 1937; Dolarpaĉjo, 1956; Fantomo en Lubló (filmo), 1976
* 37 televiziaj filmoj (ankaŭ serioj) inter 1960-1983
* diversaj teatraj roloj, ekzemple Lajos Zilahy: *A tizenkettedik óra* (La dekdua horo) - István
* sesfoje li reĝisoradis

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Hungaraj reĝisoroj
Kategorio:Hungaraj judoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj kanzonistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Aeropo

**Aeropo** - (helene * Ἀερόπη*, latine *Aerope*) estis en la helena mitologio edzino de la mikena reĝo Atreo, filo de Pelopso. Ĝi estis filino de la Kreta reĝo Katreo.

Aeropon ŝia patro pro maldeca sintenado vendis kiel sklavinon al la eŭboja reĝo Naŭplio. Kun ŝi li vendis ankaŭ ŝian fratinon Klimenon, kiu pli poste fariĝis Naŭpila edzino kaj patrino de la inventisto Palamedo.

Aeropo edziniĝis al la mikena reĝo Atreo kaj naskis al li filojn Agamemnon kaj Menelaon. Poste ŝi adultis kun sia bofrato, edza frato Tiesto, sed tiu nur misuzis ŝin por siaj potencoavidaj intencoj. Nome ŝi helpis al li ŝteli orfelan virŝafon de sia edzo. Estis orakolo, ke Mikenon regos posedanto de la ŝafo. Sed Tiesto ne sukcesis efektivigi intencon fariĝi mikena reĝo, ĉefe pro tio, ke tio ne estis deziro de la dioj.

Aeropo estis pro siaj adultoj rigore punita. Ŝia edzo ĵetigis ŝin en la maron.

Kategorio:Princinoj en la helena mitologio
Kategorio:Reĝedzinoj en la helena mitologio
Kategorio:Sangadulto en helena mitologio
Kategorio:Ŝtelistoj en la helena mitologio
Kategorio:Kondamnitoj al mortopuno en la helena mitologio
Kategorio:Minoidoj
Hautacuperche

**Hautacuperche** (naskiĝis en la guanĉa loĝloko *Mulagua* en la oriento de la insulo La Gomera ĉirkaŭ la jaro 1465, mortis en San Sebastián de La Gomera fine de la jaro 1488) estis juna militisto de la guanĉoj, la indiĝenaj loĝantoj de la Kanariaj Insuloj.[eta|300px|statuo de Hautacuperche en [Valle Gran Rey]]En 1488 li gvide de la guanĉa reĝo Hupalupa partoprenis la ribelon de la gomeranoj, la guanĉaj loĝantoj de la insulo kontraŭ la perforte okupanta soldataro de la Reĝlando Kastilio. La armean okupon gvidis la despota armeestro kaj nobela reganto Hernán Peraza, kiu en tiu ribelo de la guanĉoj en novembro 1488 estis mortigita fare de Hautacuperche. Post tiu morto la gomeraj ribeluloj por mallonga tempo rekonkeris la insulon kaj sieĝis la vidvinon de Peraza kaj ŝian kastilian gvardion en la "grafa turo" centre de la konkerista loĝloko San Sebastián de La Gomera en la insula oriento. Hautacuperche estis antaŭvidita posteulo de Hupalupa kiel guanĉa reĝo, sed mem estis mortigita en unu de la sekvaj bataloj fine de la jaro 1488. Fine la ribelo malsukcesis, kaj en la sekvaj jaroj granda parto de la guanĉoj estis mortigitaj respektive iom poste malliberigite kiel sklavoj transportitaj al la novaj hispanaj kolonioj en Centra Amerioj, tiel ke la guanĉa etno estis praktike ekstermita.

## Honorigo 
En la municipo de Valle Gran Rey en la okcidento de la insulo La Gomera, mem nomata "valo de la granda reĝo" laŭ la guanĉa reĝo Hupalupa, en 2007 en centra loko borde de la Atlantika Oceano estis starigita bronza statuo honore al la se erige una escultura en su honor.

## Bibliografio 
* J. de Abreu y Galindo, *Historia de la conquista de las siete islas de Canarias* [hispane: "historio de la konkero de la sep insuloj kanariaj"], en A. Cioranescu (eld.), Goya ediciones, Tenerifo, 1977 ISBN 84-400-3645-0
* J. Bethencourt Alfonso, *Historia del Pueblo Guanche II* [same hispane: "historio de la popolo guanĉa", dua parto], Lemus editor, La Laguna, Tenerifo, 1997.
* M. Mora Morales: *Iballa*, Editorial Globo, Santa Cruz de Tenerife, Tenerifo, 1986.

## Eksteraj ligiloj 
* dokumentoj kaj historia bibliografio pri la Kanarioj

Kategorio:Guanĉoj
Kategorio:Historio de la Kanarioj
Kategorio:La Gomera
Kategorio:Naskiĝintoj en la 15-a jarcento
Kategorio:Mortintoj en 1488
Carl Lindqvist

**Carl Lindqvist** (Karl Oskar Wilhelm Lindqvist) estis pastro kaj verkisto en la dana kaj en Esperanto.

Li naskiĝis la 20-an de novembro 1901 en la provinco Blekinge en Svedio, sed kiel plenkreskulo vivis en Danio. La 7-an de majo 1929 li edziĝis al Martha Mürer, naskiĝinta la 12-an de decembro 1903 en Lund, Svedio. Li estis pastro en diversaj lokoj, kaj paroĥestro en Sebber-Store Ajstrup (ĉe Sebbersund, Norda Jutlando) de 1929 ĝis 1931, en Fuglse-Krønge (ĉe Holeby, insulo Lolland), de 1931 ĝis 1937, kaj fine en Sakskøbing (saminsule) ekde 1937.

Dummilite li aktivis en kontraŭnazia organizaĵo. Ekde 1941 li prezidis la sekcion de *Dansk Ungdomssamvirke* (kiu poste iĝis *Dansk Ungdoms Fællesråd*) en Maribo.

En la dana li verkis infanrakontojn kaj novelojn. En 1945 li aperigis la librojn *Bildobiblio kun versoj* kaj *La gajaj tagoj de Regensen* (la plej malnova studenta loĝejo en Kopenhago).

Esperanton li lernis en 1936. En 1948 aperis lia krimromano *Ferio kun la morto*.

## Eksteraj ligiloj 
* Carl Lindqvist en la retpaĝaro Originala Literaturo Esperanta
* *Ferio kun la morto* (HTML)
* *Ferio kun la morto* (PDF)

Kategorio:Danaj esperantistoj
Datumprilaboro

La termino **datumprilaboro**, aŭ **datumtraktado**, priskribas laŭsisteman traktadon, aŭ prilaboradon de datumoj, celantan akiri novajn informojn pri tiuj datumoj aŭ ŝanĝi ilin.

Datumoj tiucele estas registrataj kaj grupigataj en datumaroj, prilaborataj per difinita algoritmo pere de homoj aŭ de maŝinoj, kaj la rezulto iumaniere fiksiĝas. Sistema datumprilaboro estas la bazo de la modernaj statistiko, komerco, tekniko, ekonomio kaj administrado.

## Permana datumprilaboro 
Jam en la antikva epoko evoluiĝis kalkulaj teknikoj kaj metodoj por pli efika trakto de administraj taskoj. Ekzemploj estas ĉizaĵobastonoj, kojnoskriboj kaj notoj sur argiltabuletoj, sed ankaŭ la nodoskribo kipuo en centra Ameriko. La progreso de burokratio gvidis al dokumentoj (ekzemple aliĝiloj, enketiloj, mendiloj, liveriloj) kiuj en difinita maniero tabele ebligis registron, stokon kaj pludonon de certaj informoj, kaj ekzemple ebligis la administradon de financoj per kontoj.

## Permaŝina datumprilaboro 
 de la jaro 1880]]
Kiel pioniro de la elektromekanika datumprilaboro konsideratas la usonano *Herman Hollerith*, filo de germandevenaj enmigrintoj, kiu evoluigis la uzon de trukartoj, por trakti la grandajn datumokvantojn de la usona censo de la jaro 1880. Tiucele evoluiĝis pluraj specoj de maŝinoj: unue datumtabeligiloj, trukartordigiloj kaj kartotruiloj, poste ankaŭ trukartomiksiloj, kaj la koncernaj teknikaj procezoj estis pli kaj pli perfektigitaj. La ideo estis, ke difinitajn informojn prezentu certaj truoj en iu parto de normigita karto. Kvankam tiu sistemo havis la avantaĝon aŭtomate kaj tial pli rapide prilabori datumojn, ĝi samtempe havis la sekvajn malavantaĝojn:
* La konserveblaj datumoj limiĝis per la nombro de kolumnoj de la karto, kutime 80,
* plue la uzo limiĝis per la devige fiksa pozicio de la trulokoj kaj rezulte
* ankaŭ per la ekzakte difinita nombro de trulokoj kartaj.

La evoluigo de modernaj komputiloj en la dua duono de la 20-a jarcento eksplodigis la utiligeblon de datumprilaboro kaj kaŭzis ĝian profundan enradikiĝon en ĉiuj flankoj de la moderna socia vivo.

Kategorio:Komputiko
6545 Leito

**6545 Leito** estas mezgranda, malhela troja asteroido.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la slovaka astronomo Milan Antal elde la Astronomia Centro de Toruń en Piwnice, en la nordo de Pollando.

## Nomo 
Ĝi estas nomita en memoro de Leito, unu el Argonaŭtoj, kiu partoprenis al la troja milito. Posejdono urĝis lin kaj aliajn militestrojn, ke ili rebatu kiam la trojanoj atakis la aĥajajn ŝipojn. Li estis vundita de Hektoro, sed finfine li estis inter la malmultaj, kiuj revenis vivantoj de Trojo.

## Orbito 
Ĝi estas troja asteroido, kiu orbitas proksime de la punkto de Lagrange L4 de la sistemo Suno-Jupitero, tiel nomata "Greka Tendaro" (alimaniere dirita, ĝi sekvas la orbiton de Jupitero, restante "antaŭ" la planedo laŭ ties orbita movo).

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Trojaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Milan Antal
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1986
5025 Mecisteo

**5025 Mecisteo** estas mezgranda, malhela kaj malrapide rotacianta troja asteroido.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la slovaka astronomo Milan Antal elde la Astronomia Centro de Toruń en Piwnice, en la nordo de Pollando.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de Mecisteo, kiu estis mortigita kun sia patro Eĥio, dum ili defendis la aĥajajn ŝipojn en la troja milito. Pli malfrue en la milito, li helpis retrovi la vunditajn Teŭkron kaj Hipsenoron.

*Oni ne konfuzu kun 24603 Mekisteo (Mekistheus).*

## Orbito 
Ĝi estas troja asteroido, kiu orbitas proksime de la punkto de Lagrange L4 de la sistemo Suno-Jupitero, en la tiel nomata "Greka Tendaro" (alimaniere dirita, ĝi restas "antaŭ" Jupitero, laŭ ties orbita movo).

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Trojaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Milan Antal
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1986
Aglaŭro

**Aglaŭro** estas en la helena mitologio filino de Kekropso, fondinto de la urbo Ateno kaj la unua Atena reĝo. Ŝi havis du fratinojn: Herson kaj Pandroson, kiuj tragike ligiĝas al mito pri Eriktonio.

Aglaŭro kun siaj fratinoj Herso kaj Pandroso estis komisiitaj gardi korbeton de la diino Atena. Kontraŭ eksplicita malpermeso de la diino, Aglaŭro rigardis en la korbeton kaj ekvidis malgrandan Eriktonion. Pro scivolemo kaj esprimita avideco pri Merkuro, enamiĝinta Herson, la diino enspiris al ŝi venenon de ĵaluzo, kiu mordumis ŝin ĝis kiam Merkuro ŝanĝis ŝin en ŝtonon kun malbelaj makuloj.

En efekte priskribata historio en Ovidiaj Metamorfozoj akiras fama staturo de Aglaŭro, en pli malnova tradicio nur marĝena, klaran silueton. Herodoto mencias pri sanktuario de Kekropa filino Aglaŭro sur deklivo de Akropolo. En Eŭripida "Iona" estas dirite, ke Atena infestis ŝin per frenezo kaj ke ŝi kun siaj fratinoj defalegis el Akropolo.

Kategorio:Partneroj de Areso
Kategorio:Partneroj de Hermeso
Kategorio:Princinoj en la helena mitologio
Kategorio:Sinmortigintoj en la helena mitologio
Kategorio:Ŝtonigoj
Kategorio:Mortigitoj fare de Ateno
Kategorio:Roluloj de Metamorfozoj de Ovidio
Kategorio:Mortemaj gepatroj de duondioj en la helena mitologio
Kategorio:Religio en antikva Ateno
Kategorio:Eriĥtoniidoj
Egino (mitologio)

**Egino** - (helene *Αἴγινα,* latine *Aegina*) estis en la helena mitologio filino de la rivera dio Asopo kaj estis patrino de la reĝo Eako.eta|dekstra|228px| Αἴγινα

La plej alta dio Zeŭso enamiĝis ŝin kaj forportis ŝin sur la insulon Oinonon. Tie ŝi naskis al li filon Eakon, kiu en adolteco fariĝis reĝo de tiu ĉi insulo. Pli poste li estis unu el tri juĝistoj en Hadeso. La insulo, kie li naskiĝis, ricevis nomon Egino. Tiel ĝi nomiĝas ĝis nun.

Eako estis patro de Peleo, kiu edziĝis al nimfo Tetiso kaj havis kun ŝi filon Aĥilon, la plej faman heroon kaj viktimon de la troja milito.

Kategorio:Asopidoj
Kategorio:Diaj partnerinoj de Zeŭso
Kategorio:Egina mitologio
Kategorio:Eponimoj
Kategorio:Nimfoj
Kategorio:Roluloj de Metamorfozoj de Ovidio
5026 Marteso

**5026 Marteso** estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Antonín Mrkos elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice, tiam en Ĉeĥoslovakio (nun en Ĉeĥa Respubliko).

## Nomo 
Ĝia nomo referas al la martesoj, *Martes martes* kaj *Martes foina*, beletaj bestetoj de la familio de la musteledoj kiuj loĝas en la arbaroj de la monto Kleť.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Antonín Mrkos
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1987
5089 Nádherná

'*5089 *Nádherná'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la 25-an de septembro 1979 de la ĉeĥa astronomo Antonín Mrkos elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice (tiam en Ĉeĥoslovakio, nun en Ĉeĥa Respubliko).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la baroninon Sidonie Nádherná de Borutín (1885–1950), estrinon de literatura salono kaj verkintinon de "*La Kronikoj de Vrchotovy Janovice''".

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Antonín Mrkos
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1979
Njupeskär

**Njupeskär** estas akvofalo, situanta en la nacia parko Fulufjället en Svedio. Ĝi sume altas 93 metrojn, kiun faras la plej grandan akvofalon tutlande. Ĝi konstituigas la ĉefan vindidaĵon de la nacia parko Fulufjället.

File:Fulufjallet np.JPG
File:Njupeskaer-Sweden-01.jpg
File:Njupeskaer-Sweden-04.jpg
File:Njupeskaer-Sweden-05.jpg
File:Njupeskar-Fulufjall-Sweden-2011-07-19-15-50-012b.jpg
File:Njupeskeras.jpg
File:Njupeskär Fulufjället.jpg
File:20150819 165204-nupeskar.jpg
File:20150819 165344-nupeskar.jpg
File:Njupeskär I31.jpg
5122 Mucha

'*5122 *Mucha''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Antonín Mrkos elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice (tiam en Ĉeĥoslovakio, nun en Ĉeĥa Respubliko).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la ĉeha pentristo kaj desegnisto Alfons Mucha (1860–1939), unu el la iniciatintoj de la secesia stilo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Alfons Mucha
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Antonín Mrkos
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1989
Distrikto Mürzzuschlag

La **Distrikto MÜRZZUSCHLAG** (germane: *Bezirk Mürzzuschlag*) estis administra unuo de Aŭstrio, kiu troviĝis en la nordorienta parto de la federacia lando Stirio. Distrikta ĉefurbo estis la samnoma loĝloko Mürzzuschlag, distrikta areo estis 848,47 km², kaj komence de la jaro 2012 sur la areo vivis 39 956 loĝantoj. Kadre de administra unuo, la 1-an de januaro 2013 ĝi kuniĝis kun la najbara distrikto Bruck an der Mur al nova distrikto Bruck an der Mur-Mürzzuschlag.

## Komunumoj 
Komunumoj en la distrikto Mürzzuschlag estis:
900px

## Literaturo 
* Wilhelm Schrenk (eld.): *Planungsregion Mürzzuschlag.* Projekthandbuch und aktualisierte Kurzfassung des Regionalen Entwicklungsleitbildes, Stand: Mai 2000, Im Auftrag des Regionalen Planungsbeirates Mürzzuschlag, Graz 2000 (pdf, raumplanung.steiermark.at).

## Eksteraj ligiloj 
* Informadpordego por la valo Mürztal
* Distrikta administracio.

Kategorio:Historiaj distriktoj de Aŭstrio
Kategorio:Stirio
Berreŝid

**,** arabe: **برشيد** estas grandurbo kaj provinca ĉefurbo en Maroko, en regiono Chaouia-Kaap.
eta|dekstre|320px|Mapo pri Maroko, kie oni trovas -on en proksimo de Kazablanko

## Bazaj informoj 
* Koordinatoj: 
* Areo: &nbsp;km²
* Loĝantaro: 128.749 en 2012
* Supermara alteco: 220 m
* Horzono: UTC (somere UTC+1)

## Geografio 
 situas pli alte, ol la laŭmara ebenaĵo en la centra sekcio de la lando sude de Kazablanko. Tiu urbo kaj Settat situas po 30, El Jadida 90, Rabato 115, Marakeŝo 196 km.

## Historio 
La proksimaj aŭtovojo kaj fervojo faris konvena la urbon ekonomia zono.

## Ekonomio 
Berreŝid estas industria areo, la tria en la tuta lando, sed ankaŭ la agrikulturo estas menciinda.

## Trafiko 
Internacia flughaveno funkcias 12&nbsp;km. Rapidvojo nova kuras al Beni Mellal.

## Fontoj 
* Franca Vikipedio

Kategorio:Urboj de Maroko
Friedrich Albert Carl Spaeter

**Frederiko Alberto Karlo SPAETER** (naskiĝinta la 11-an de oktobro 1835 en Stadtsulza, mortinta la 9-an de julio 1909 en Koblenco), estis germana entreprenisto.

Li fondis la firmaon "Carl Spaeter" en Duisburg. En 1881 li komencigis ekspluatadon de magnezito en Veitsch, en 1899 fondiĝas la *Veitscher Magnesitwerke AG* (poste: Veitsch-Radex SRL). Tie li estris ĝis 1905.eta|Memortabulo pri la patro kaj urbestro en la loĝdomo en Bad Sulza
[eta|Vitralo donacita de Spaeter en 1908 por la [Preĝejo Sankta Maŭrico (Bad Sulza)|Maŭrico-kirko en sia naskiĝurbo]]

## Literaturo 
* Gertrud Milkereit: *Carl Spaeter (1835–1909)*, en: Rheinisch-Westfälische Wirtschaftsbiographien, vol. 10, Münster 1974, p.&nbsp;78-115.
* Wolfgang Schütz: *Spaeter, Friedrich Albert Carl.* En: *Koblenzer Köpfe. Personen der Stadtgeschichte. Namensgeber für Straßen und Plätze.* 2-a eldono, Mülheim-Kärlich 2005, p.&nbsp;516-517
* F. Walter, *Veitscher Magnesitwerke AG 1881-1951*, 1951

## Eksteraj ligiloj 
* Superrigardo pri firmaofondintoj en la regiono kun bildoj de la diversaj familioj.

Kategorio:Germanaj entreprenistoj
Distrikto Hallein

La **Distrikto HALLEIN** (germane: *Bezirk Hallein* aŭ *Tennengau*) troviĝas en la norda parto de la aŭstria federacia lando Salcburgio. Distrikta ĉefurbo estas Hallein. Areo: 668.31 km².

## Komunumoj en la distrikto 
900px

## Eksteraj ligiloj 
* Distrikta administracio. 

Kategorio:Distrikto Hallein
Distrikto Tamsweg

La **distrikto TAMSWEG** (germane: *Bezirk Tamsweg* aŭ *Lungau*) troviĝas en la sudorienta parto de la aŭstria federacia lando Salcburgio. Distrikta ĉefurbo estas Tamsweg. Areo: 1004.36 km², loĝantaro: 20.902 (en 2011).

## Komunumoj en la distrikto 
900px

## Eksteraj ligiloj 
* Regiona unuiĝa societo.
* Pri la minado en la regiono. 
* Porfremdultrafika paĝaro.
* Pri kutimoj kaj moroj de la regiono.
* Distrikta administracio. 

Kategorio:Distrikto Tamsweg
Esono

**Esono** - (helene *Αἴσων,* latine *Aeson*) estas en la helena mitologio filo de la unua iolka reĝo Kreteo. Li estis patro de Jazono, estro de ekspedicio de Argonaŭtoj.

Kiam mortis Kreteo kaj regado en Iolko estis transdonota al lia filo Esono, lia duonfrato Pelio, filo de mara dio Posejdono, uzurpis la tronon. Por ke Esono ne perdu ankaŭ sian filon, tuj post ties naskiĝo centaŭro Ĥirono prenis lin al si, donis al li nomon Jazono kaj edukis lin kiel reĝan filon. Kiam Jazono post dudek jaroj revenis en Iolkon por laŭrajte akiri regadon, Pelio starigis al li kondiĉon, ke li faru heroan agon, plej bone, ke li alportu de fora Kolĥido oran felon de virŝafo, kiu sur la dorso forprenis gefilojn de orĥomena reĝo Atamaso, Frikson kaj Helen.

Jazono, Pelio kaj ankaŭ kolĥida reĝo Eeto sopiris posedi oran ŝaffelon. Ĝi estis konsiderata simbolo de potenco kaj regado, kiujn ĝi garantiis al la posedanto. Ĝia tiutempa posedanto Eeto meritis ĝin pro afabla akcepto de Frikso. La ŝaffelon gardis al li danĝera drako. Oni ĝenerale opiniis, ke el ekspedicio por ora ŝaffelo neniu povas sukcese reveni.

Sed Jazono sukcesis tion kaj liajn heroaĵojn priskribas ampleksa mito pri Argonaŭtoj kaj Medeo. Post longa suferplena vojaĝo, multaj martirioj kaj okazaĵoj la ekspedicio revenis en Iolkon kaj Jazono postulis ŝanĝe por orfelo reen la regadon, kiu al li laŭrajte apartenis. Sed Pelio ruifuzis la regadon transdoni.

Esono tiam estis jam tre maljuna kaj tamen volis ĝisvivi tagon, kiam sur tronon eksidos lia filo. Medea, al kiu dum la vojaĝo Jazono edziĝis, sukcese ŝanĝis al Esono sangon per dekoktaĵo el sorĉaj herboj kaj tiel okazigis kelkjaran rejuniĝon al li. Filinoj de Pelio petis Medeon efektivigi la saman sorĉon por sia patro. Medeo anstataŭ sorĉherboj uzis nur ordinarajn herbojn kaj Pelio ne reviviĝis.

Bedaŭrinde Esono sian junecon ne bone ĝuis. Pelia filo Akasto Jazonon kaj Medeon forpelis. Pli poste volis Jazono sian edzinon forlasi pro Glaŭko, filino de la korinta reĝo Kreono. Medeo tion ne akceptis kaj falis en malamon. Ŝi mortigis Glaŭkon, ŝian patron kaj ambaŭ filojn de Jazono. Post iu tempo pereis ankaŭ Jazono, kiam falis sur lin pobo de jam putrita ŝipo Argo.

Kategorio:Mitaj reĝoj de Ftiotido
7641 Kteato

**7641 Kteato** estas mezgranda, malhela troja asteroido de Jupitero, kiu orbitas, kun granda klineco, proksime de la punkto de Lagrange L4 de la sistemo Suno-Jupitero, en la "Greka Tendaro" ("antaŭ" Jupitero laŭ ties orbita movo).

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la slovaka astronomo Milan Antal elde la Astronomia Centro de Toruń en Piwnice, en la nordo de Pollando.

## Nomo 
En la Helena mitologio, Kteato, ĝemela frato de Eŭrito, estis la patro de Amfimako.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Trojaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Milan Antal
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1986
Distrikto Salzburg

La **distrikto SALZBURG-UMGEBUNG** aŭ simple **distrikto Salzburg** (germane: *Bezirk Salzburg-Umgebung* aŭ **Flachgau**) troviĝas en la nordo de la aŭstria federacia lando Salcburgio. Administracia sidejo estas Seekirchen am Wallersee, kiu mem ne apartenas al la distrikto. Areo: 1004.47&nbsp;km².

## Komunumoj en la distrikto 
900px

## Literaturo 
* Franz Paul Enzinger, Wolfgang Poelzl: *Der Flachgau. Salzburgs lieblicher Vorgarten*, Salcburgo 1987, ISBN 3-7025-0330-7

## Eksteraj ligiloj 
* distrikta administracio. 
* porfremdultrafika paĝaro.

Kategorio:Distrikto Salzburg
Distrikto St. Johann im Pongau

eta|upright|Situo en Salcburgio
La **distrikto ST. JOHANN IM PONGAU** (germane: *Bezirk St.&nbsp;Johann im Pongau* aŭ *Pongau*) troviĝas meze de la aŭstria federacia lando Salcburgio. Distrikta ĉefurbo estas St.&nbsp;Johann im Pongau. Areo: 1755.37&nbsp;km², loĝantaro: 81.392 (en 2022).

## Komunumoj en la distrikto 
* Großarl
700px
* Vojnodo fervoja Schwarzach-St. Veit

## Literaturo 
* Fritz Hörmann: *Der Pongau. 100 Jahre Entwicklung in Fotodokumenten*, Werfen: Museumsverein Werfen 1993

## Eksteraj ligiloj 
* porfremdultrafika paĝaro.
* distrikta administracio. 

Kategorio:Distrikto St. Johann im Pongau
Distrikto Feldkirch

La **Distrikto Feldkirch** (germane *Bezirk Feldkirch*) troviĝas en la okcidenta de la aŭstria federacia lando Vorarlbergo. Distrikta ĉefurbo estas Feldkirch.  Laŭ la stato de  en la distrikto vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun la kantono Sankt-Galo de Svislando, Liĥtenŝtejno, . 

## Komunumoj en la distrikto 
La distrikto konsistas el la unuopaj komunumoj .
maldekstra|900ra

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo ()

Kategorio:Distriktoj de Aŭstrio
Kategorio:Vorarlbergo
Karuselo (filmo)

**Karuselo,** origine hungare *Körhinta* estas nigra-blanka filmo en Hungario.

La historio okazas en la frua periodo de la socialismo. En 1955 eĉ la pensado estis malpermesita kontraŭ ideo de la socialismo. Post jardekoj tiu filmo estas propagandilo por la kolĥozoj. Ĉe la filmoprodukto ariĝis kremo de la hungaraj filmistoj.

## Rolantoj 
* Mari Törőcsik, Maria, filino de kamparano 
* Imre Soós, kolĥozano
* Béla Barsy, ekskolĥozano, kamparano, patro de Maria
* Manyi Kiss, patrino de Maria
* Ádám Szirtes, terposedanto, teronajbaro de Béla Barsi
* Antal Farkas (aktoro), János Samu
* duarangaj rolantoj: József Juhász (aktoro), Flóra Kádár, Mária Kovács, László Kozák, János Makláry, Zoltán Makláry, László Misoga, Piri Peéry, Gellért Raksányi, Sándor Siménfalvy, Sándor Suka, Gyula Szabó (aktoro 1883) kaj aliaj

## Historio 
La historio estis okazanta en 1955 en ia vilaĝo, kiam estis ebleco forlasi la kolĥozon. Patro de Maria forlasis la kolĥozon kaj faras planon: estu geedziĝo inter Maria kaj Ádám Szirtes, kiu estas teronajbaro. Sekve la 2 terpecoj unuiĝos ("parcelo kun parcelo edziĝas"). Maria konfesas al sia patro, ke ŝi amas la kolĥozanon (Imre Soós) kaj ŝi abomenas la teronajbaron (Ádám Szirtes). La patro terure koleriĝas...

Estas menciinda 2 rotacioj en la filmo, ambaŭ estas longe videblaj:
* Mari kaj Imre sidas sur ĉenseĝa karuselo kaj ili longe ĝuas la turnadon.
* En balo ili dancas longe spite la rivalon

La historio nature finiĝas laŭ gusto de la komunistoj.

La prezento okazis en 1956 kaj poste tiu filmo apartenas al la gravaj hungaraj filmoj.

## Fontoj 
* hungare 
* hungare

Kategorio:Hungaraj filmoj