Universitato Case Western Reserve

**Universitato** **Case Western Reserve** (; akronime : **CWRU** ; mallongigite: **Case Western** aŭ simple **Case**) estas privata esplora universitato en Klevlando, Ohio, Usono, kiu donas doktorajn diplomojn. La universitato estas la rezulto de la fuzio (1967) inter Western Reserve College, fondita en 1826, kaj la Case-Instituto de Teknologio, fondita en 1880 kaj nomita laŭ la filantropo Leonard Case. En la rangotabelo de altlernejoj en Usono laŭ la revuo US News & World Report por 2022, la universitato estis vicigita 42-a en Usono.  En 2021, la universitato estis vicigita 101-a en la mondo en la Ŝanhaja rangotabelo. Entute, 17 nobelpremiitoj studis aŭ instruis en la institucio dum ĝiaj jaroj de ekzisto. Inter la eminentuloj kiuj laboris en la universitato povas esti nomitaj Albert Abraham Michaelson kaj Edward Morley kiuj en 1887 faris la famkonatan eksperimenton nomitan laŭ ili. Michelson eĉ estis la unua usonano kiu gajnis Nobel-premion.

La universitato havas nombron de programoj instruitaj kune kun aliaj Universitataj cirklaj institucioj, inkluzivanta Universitatajn Hospitalojn, la Cleveland Kliniko, la Louis Hejtas Kuraca Centro de la Cleveland Departemento de veteranaj aferoj, Cleveland Instituto de Muziko, la Cleveland Aŭda & Parolado Centro, la Cleveland Muzeo de Arto, la Cleveland Instituto de Arto, la Cleveland Muzeo de Natura Historio. La Halo Severence, hejmo de la Cleveland Orkestro, ankaŭ situas ĉe la universitatejo

La centra kampuso de la universitato, kun areo de ĉirkaŭ 220 hektaroj, situas ĉirkaŭ 8&nbsp;km oriente de la urbocentro de Klevlando, en la kvartalo University Central .

## Historio 
La kolegio estis fondita en 1826 en la urbo de Hudson fare de la presbitera eklezio. Ĝia nomo estis derivita de ĝia historia geografia loko (la Western Reserve (okcidenta rezervo) estis regiono de la brita kolonio Konektikuto, kiu estis transdonita en 1800 al la kontrolo de la Nordokcidenta Teritorio, sur kies teritorio la ŝtato Ohio estis fondita en 1803). La kolegio estis centro por la movado por abolicii sklavecon kiu funkciigis antaŭ la Usona Enlanda Milito  kaj estis la unua institucio de alteduko okcidente de la Apalaĉoj se temas pri ricevi afriko-usonanan studenton (John Skyes Fayette, kiu ricevis universitatan bakalaŭron en 1836). En 1854, la batalanto por homaj rajtoj kaj egalrajtigoj por afrik-usonanoj, Frederick Douglass, estis invitita por fari la ĉefparoladon ĉe la lernofina ceremonio.

En 1852, la medicina fakultato de la universitato (fondita en 1843) estis historie la dua medicina fakultato en Usono por aljuĝi doktoron pri medicino al virino, Nancy Talbot Clark. Poste, ses el la unuaj ok virinoj se temas pri ricevi doktorecon de medicino en Usono estis fakte diplomiĝintoj de la Western Reserve lernejo de Medicino .

En 1875, la municipo de Klevlando, kiu formiĝis kaj fariĝis la centro de loĝantaro kaj komerco de la regiono, invitis la kolegion por funkciigi ĉe ĝia teritorio. La translokiĝo estis finita en 1882. Ekde tiam la kolegio en Klevlando estis nomita "Adelbert College of Western Reserve University" .

## Case Instituto de Teknologio (1880-1967) 
Post la morto de Leonard Case, evidentiĝis, ke li testamentis en lia testamento fonduson por la starigo de scienca aplikata lernejo. La 29-an de marto 1880, la Case School of Applied Science (Case lernejo de aplikata scienco) estis fondita, kio estis fakte la bazo por la Fakultato de Inĝenieristiko de la universitato. En la komenco, la lernejo situis en la Case-familiobiendomo en la centro de Klevlando. En 1885, filantropo Stone aĉetis la University Circle-areon por establi permanentan hejmon por la lernejo tie. En 1947, la lernejo estis nomita la Case Institute of Technology (Case-instituto de teknologio).

## Unuiĝo kaj poste 
Kvankam la estraroj de la du institucioj ne oficiale kunigis ilin ĝis 1967, pensoj kaj planoj por ilia unuiĝo komencis formiĝi jardekojn pli frue, ekde la unua propono de 1890 . Fakte, la du institucioj dividis konstruaĵojn kaj eĉ komunajn esplorteamojn ekde la krepusko de ilia evoluo sur la komuna kampuso, la plej elstara el kiu estas la kunlaboro inter la fizikisto, Case-ulo, Albert Abraham Michelson kaj la kemiisto, Edward Morley, ulo de Western Reserve University. Fine, la du institucioj unuiĝis, por krei institucion, kiu povus fariĝi gvidanto je nacia nivelo kaj fariĝi unu el la ĉefaj institucioj por supera edukado en Usono.

En 1968 la universitato malfermis la unuan programon por biomedicina inĝenierado kaj en 1972 la unua akademia programo en la mondo por komputiko ankaŭ estis malfermita tie.

En 1969, la universitato estis akceptita en la Asocio de Amerikaj Universitatoj, kiu kunigas la elitajn esploruniversitatojn en Nord-Ameriko kaj ĉefe de Usono, bazitaj kaj sur plejboneco en sia medicina fakultato kaj surbaze de plejboneco en sia inĝenierlernejo (du kriterioj, unu el kiuj sufiĉas por esti inkluzivita en la asocio) . Krome, la universitato estas membro de la Asocio de Esploraj Universitatoj kaj membro de la Asocio de Sendependaj Teknologiaj Universitatoj .

## Akademia organizo 
La universitato en sia nuna formo konsistas el ok lernejoj kiuj ofertas pli ol 100 bakalaŭrajn programojn kaj proksimume 160 eblojn por majstraj kaj profesiaj gradoj :
* kolegio de Artoj kaj Sciencoj (1826)
* lernejo de Dentala Medicino (1892)
* Case lernejo de Inĝenieristiko (1880)
* jurstudo (1892)
* Weatherhead Kolegio de Administrado (1952)
* lernejo de Medicino (1843)
* Frances Payne Bolton Lernejo de flego (1898)
* Mandel Lernejo de Aplikata Scienco (1915)

## Sportoj 
Ĝiaj sportteamoj, konataj kiel la spartanoj, konkuras en la NCAA-dividado 3 Collegiate Athletic Association .

## Eks-studentoj kaj konataj fakultatanoj 
### Nobel-premiitoj  
* Albert Abraham Michelson, gajninto de la Nobel-premio pri fiziko, 1907, la unua usonano kiu gajnis la Nobel-premion. Esploristo ĉe la Case School of Applied Science
* Edward Morley, lia partnero en la eksperimento de Michelson-Morley, 1887
* John McLeod, malkovrinto de insulino, gajninto de la Nobel-premio pri fiziologio aŭ medicino, 1923. Estis universitata profesoro dum 15 jaroj
* Corneille Jean-Francois Hymans, gajninto de la Nobel-premio pri Fiziologio aŭ Medicino, 1938, por klarigi kiel sangopremo kaj la nivelo de oksigeno en la sango estas mezuritaj en la korpo kaj transdonitaj al la cerbo.
* Frederick Chapman Robbins, gajninto de la Nobelpremio en Fiziologio aŭ Medicino, 1954, por la evoluo de poliomjelitaj vakcinkomponentoj. Dekano de la Lernejo de Medicino
* Polykarp Kusch, gajninto de la nobelpremio pri fiziko, 1955. Universitata diplomiĝinto
* Donald A. Glaser, gajninto de la nobelpremio pri fiziko, 1960. Universitata diplomiĝinto
* Earl W. Sutherland, Jr., gajninto de la Nobel-premio pri Fiziologio aŭ Medicino, 1971, por malkovro de la agadon de hormonoj. Profesoro ĉe la medicina fakultato
* Paul Berg, gajninto de la Nobel-premio pri kemio, 1980. Doktoriĝis ĉe la universitato en 1952
* George H. Hitchings, gajninto de la Nobel-premio pri Fiziologio aŭ Medicino, 1988, unu el la patroj de la kemiterapio. Profesoro kaj esploristo
* Alfred Gilman, gajninto de la Nobel-premio pri Fiziologio aŭ Medicino, 1994, por la eltrovo de G proteinoj. Doktoriĝis ĉe la universitato en 1969
* Ferid Murad, gajninto de la Nobelpremio pri Fiziologio aŭ Medicino, 1994. Doktoriĝis ĉe la universitato en 1965
* George A. Olah, gajninto de la Nobelpremio en Kemio, 1994. Profesoro kaj katedristo
* Frederick Reines, gajninto de la nobelpremio pri fiziko, 1995. Profesoro kaj katedristo
* Paul Lauterbur, gajninto de la Nobelpremio en Fiziologio aŭ Medicino, 2003, por la evoluo de magneta resonanca bildigo (MRI). Universitata diplomiĝinto
* Peter Agre, gajninto de la Nobelpremio pri Kemio, 2003. Ricevis doktoron pri medicino de la universitato en 1975
* Edward Prescott, gajninto de la Nobel-premio pri ekonomiko, 2004. Universitata diplomiĝinto en 1964
* Richard Theiler, gajninto de la Nobel-premio pri Ekonomiko, 2017. Universitata diplomiĝinto (1970)

### Aliaj 
Universitataj diplomiĝintoj, krom se alie dirite.
* Donald Knuth, unu el la fondpatroj de komputiko, gajninto de la Premio Turing, 1974. Li ricevis sian licencon kaj magistron en matematiko ĉe la universitato (1960)
* Craig Newmark, fondinto de Craigslist, studentiĝis ĉe la universitato (1975)
* Paul Buchheit, la programisto de Gmail kaj Google AdSense
* Aŭtoro Roger Zelazny
* Victor Ciorbea, kiu funkciis kiel ĉefministro de Rumanio
* Manute Bol, basketbaloludanto kaj aktivulo
* József Reményi (ĵurnalisto) instruis tie
* Lajos K. Birinyi (advokato)

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* Retejo de la Atletika fakultato de Case Western Reserve

Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Kategorio:Asocio de Usonaj Universitatoj
Kategorio:Klevlando
Kategorio:Universitatoj en Ohio