Daniel Vázquez Díaz

**Daniel VÁZQUEZ Díaz** (Aldea de Río Tinto, 15-a de januaro 1882 – Madrido, 17-a de marto 1969) estis hispana pentristo. Konsiderata artisto inter realismo kaj kubismo — ankaŭ nomata de iuj kiel *novkubismo* — li ​​estis elstara portretisto kaj pejzaĝisto. Inter liaj plej rimarkindaj verkoj estas la freskoj, per kiuj li ornamis kelkajn ĉambrojn de la Monaĥejo de La Rábida en Palos de la Frontera, kiel tre persona alegorio pri la nomita malkovro de Ameriko.

Konsiderata ŝlosila figuro en la hispana pentrarto de la mezo de la 20-a jarcento, li estis referenco por la novigaj aŭ avangardaj pentristoj de la tempo kaj por multaj nunaj esploristoj.Kvankam ekzistas vasta bibliografio pri li, malkongruoj ekestis pri multaj aspektoj de lia vivo, precipe pro eraroj kaj miskomprenoj de la artisto mem en liaj deklaroj pri si mem al la amaskomunikiloj.

Lia verko troviĝas tra la tuta mondo, kaj ekde lia morto, li estis temo de retrospektivaj ekspozicioj en gravaj artgalerioj. La Centro por Moderna kaj Nuntempa Arto "Daniel Vázquez Díaz" en lia hejmurbo gastigas kelkajn el liaj plej reprezentaj verkoj, same kiel la Provinca Muzeo de Onubo, kiu posedas signifan nombron da liaj verkoj ekde 1973, kolekto kiu kreskis en la lastaj jaroj.

## Biografio
Translokiĝinte al Madrido en 1903, li dediĉis sin al kopiado ĉe la Muzeo Prado. Dum tiuj fruaj jaroj en la ĉefurbo, li amikiĝis kun Ricardo Baroja, lia frato Pío Baroja, kaj la estonta Nobel-premiito pri literaturo, Juan Ramón Jiménez. Liaj portretoj de intelektuloj de lia generacio estas famaj. En 1904, li prezentis kvar verkojn ĉe la Nacia Ekspozicio de Belartoj, ricevante Honoran Mencion pro sia portreto de la aktorino Gloria Laguna. Du jarojn poste, dum somera restado, li interesiĝis pri la eŭska pejzaĝo kaj ekspoziciis ĉe la *Salón del Pueblo Español* en San Sebastián. Li partoprenis en la *Salon des Indépendants* kaj okazigis ekspozicion en 1908 kun Picasso ĉe la Galerie Rue Trouché. Li renkontis la artiston el Malago tra Paco Durrio, kaj ili konservis proksiman rilaton.

En Parizo li renkontiĝis kun Amedeo Modigliani. Definitiva ekloĝinte tien en 1918, li trovis en Kubismo sian idealan esprimilon. Laŭ kritikistoj, kaj male al artistoj kiel Juan Gris, li ne estis intelekta kubisto, sed prefere uzis la eksterajn formojn, la morfologion de Kubismo, por transformi sian propran lingvaĵon, karakterizitan per la uzo de sobraj, grizaj koloroj kaj la fortikeco de liaj ebenoj. Ĉi tiuj karakterizaĵoj donas specialan solenecon al lia verko, konsiderata iagrade de iuj aŭtoroj kiel memoriga pri Zurbarán, laŭ la stilo de lia samlandano, amiko kaj samtempulo Eugenio Hermoso, kun kiu li finis siajn fruajn studojn en Sevilo kaj Madrido.

La laŭdoj daŭris dum tiuj jaroj, kiel ekzemple ĉe la Nacia Belarta Ekspozicio en Madrido en 1920, kie li gajnis la trian medalon por gravuraĵo. Tio markis la komencon de periodo de sukceso, kiu kondukis lin ekspozicii en Bilbao, Portugalio, Barcelono, Francio kaj Anglio. En 1925, li partoprenis en la Internacia Pentrarta Ekspozicio en Usono. Ĉe tiu ekspozicio, okazinta en Pittsburgh kaj sponsorita de la arnegie Instituto, li renkontis kun Ignacio Zuloaga, Fernando Álvarez de Sotomayor, Valentín de Zubiaurre, Ramón de Zubiaurre kaj Pablo Picasso. Li ankaŭ fariĝis profesoro ĉe la Supera Lernejo de Belartoj en Madrido dum la intermilita periodo, nombrante inter siaj studentoj Salvador Dalí, Jorge Gallardo kaj Modesto Ciruelos.

.]] 
Li restis en Madrido en 1936, dum la Hispana Enlanda Milito. Li okazigis sian unuan ekspozicion post la milito, prezentante desegnaĵojn kaj skizojn el la Poemo de Malkovro en Portugalio kaj ĉe la Venecia Bienalo. Post la milito, li daŭre mentoris artistojn kiel Rafael Canogar kaj Agustín Ibarrola. En 1948, li fondis la Lernejon de Pejzaĝa Pentrarto ĉe la Universitato Hispanoamerika. Konsiderante sian prestiĝon, en 1949 li estis nomumita membro de la Reĝa Akademio de Belartoj de San Fernando.

## Bibliografio
* Vázquez Díaz, Daniel; Chaves González, Manuel (1999). Centro de Arte Moderno y Contemporáneo Daniel Vázquez Díaz, ed. Vázquez Díaz onubense... y una historia real. Nerva: Centro de Arte Moderno y Contemporáneo Daniel Vázquez Díaz. OCLC 1015963251. SE-1317-99.
* Carrasco Terriza, Manuel Jesús (2006). Diputación Provincial de Huelva, ed. Guía artística de Huelva y su provincia. Sevilla: Fundación José Manuel Lara; Diputación Provincial de Huelva. ISBN 8496556190. OCLC 249438443.
* Cascales Muñoz, José (1929). Las bellas artes plásticas en Sevilla I. Toledo: Imp., Fot. y Enc. del Colegio de Huérfanos de María Cristina. Wikidata Q136242928.
* Gómez Moreno, Juan (2006). Artistas nervenses: ventana abierta al arte contemporáneo: (Nerva 1882-1942). Nerva: J. Gómez. OCLC 434511645. SE-1542/96.
* Velasco Nevado, Jesús (1993). Fundación El Monte, ed. Historia de la pintura contemporánea en Huelva: 1892-1992. Colección investigación/Serie arte, 7. Huelva: Diputación Provincial; Fundación el Monte. ISBN 8486842778. OCLC 916186318.
* Velasco Nevado, Jesús (1999). El orden pictórico de Vázquez Díaz. Huelva: Ayuntamiento de Huelva. ISBN 8488267126. OCLC 433276244.
* Exposición "Pintores de Nerva", ed. (1995). Exposición "Pintores de Nerva": 19 de mayo-4 de junio, 1995: Salón del Apeadero, Real Alcázar de Sevilla. Sevilla: Asociación Nerva en Sevilla. OCLC 928050432.
* Bendala Galán, Manuel (2003). Manual del arte español. Madrid: Sílex. ISBN 8477370990. OCLC 932508847.

Kategorio:Hispanaj pentristoj