open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Egnach

## Pri la komunumo 
**Egnach** estas komunumo en la distrikto Arbon de Kantono Turgovio, Svislando. Ĝi havis 4272 loĝantojn je la 31-a de decembro 2007, kiu nombro modeste kreskis al 4290 ĝis la 31-a de decembro 2009.

## Geografio 
Egnach situas ĉe la bordo de Bodenlago inter Arbon kaj Romanshorn. La komunumo Egnach konsistas el entute 61 malgrandaj kaj malgrandetaj municipoj kaj setlejoj kaj izolitaj bienoj. La plej signifaj estas Egnach mem Neukirch, Steinebrunn, Buch, Hegi, Winden, Ballen kaj Lengwil.

## Najbaraj komunumoj 
Egnach limas en nordo al Salmsach, en oriento al Bodenlago, je kies alia flanko situas la germanaj komunumoj Eriskirch kaj Friedrichshafen, en sudo al Arbon, Roggwil kaj Häggenschwil (Kantono Sankt-Galo) kaj en okcidento al Muolen (Kantono Sankt-Galo) kaj Amriswil.

## Trafiko 
Egnach estas ligita al la publika trafikreto per la trajnlinio de Ŝafhaŭzo tra Kreuzlingen al Romanshorn kaj Rorschach. La komunumo disponas ankaŭ pri ŝiphaltejo ĉe la Suba Bodenlago. Tra la komunumo pasas la kantona ĉefvojo n-ro 13 de Kreuzlingen al Ŝafhaŭzo.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Egnach datiĝas el la jaro 1155 kiel *Egena*. Kiel paroĥo kaj komunumo Egnach naskiĝis en la jaro 1727, kiam ĝi ricevis propran preĝejon kaj sendependiĝis de Arbon. Ĝis la Helveta Revolucio, kiam Turgovio akiris sian liberecon en la jaro 1798 la bienoj en Egnach apartenis al la episkopejo de Konstanco, kies servutoj la Egnachanoj estis. Samtempe ili post la konkero de Turgovio per la Svisa Ĵurkomunumo devis ankaŭ tributi al la svisaj sinjoroj. Post la revolucio Turgovio fariĝis samrajta kantono de la Helveta Respubliko kaj poste Svislando kaj Egnach aŭtonoma politika komunumo.

## Vidu ankaŭ 
* Egnach (stacidomo)
* Häggenschwil-Winden (stacidomo)
* Neukirch-Egnach (stacidomo)
* Steinebrunn (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Egnach
* Egnach en la Historia Leksikono de Svislando

Kategorio:Bodenlago
Wace

**Wace** (n. ĉ. 1115, m. ĉ. 1183) estis anglo-normanda poeto.

Li naskiĝis en Jersey. En la *Roman de Rou* li diris ke li loĝis en Caen, Normandio. Li havis eklezian karieron, kaj fine iĝis kanoniko de Bayeux.

Liaj ĉefaj verkoj, en la normanda-franca lingvo, estas

* *Roman de Brut*, vers-historio de Britio
* *Roman de Rou*, vers-historio de la Dukoj de Normandio
* vesr-biografioj de Sankta Margareta kaj Sankta Nikolao.

La *Roman de Brut* estas bazita sur la latina *Historia Regum Britanniae* de Geoffrey de Monmouth. Inter aliajlegendoj ĝi priskribis la (legendan) fondon de Britio fare de Brutus de Trojo, kaj legendojn pri Reĝo Arturo. Estis Wace kiu unue menciis la Rondan Tablon kaj donis la nomon Excalibur al ties glavo. La verko popularis pro ke ĝi traktis Arturajn legendojn en la normanda, kaj estis la bazo de la longa angla aliteracia poemo *Brut* de Layamon.

Laŭ Layamon, estis la angla reĝo Henriko la 2-a kiu komisiis la *Roman de Rou*. Multe da la poemo traktis Vilhelmon la Konkerinton kaj la Normandan venkon de Anglio.

Kategorio:Artura literaturo
Kategorio:Mezepokaj poetoj
Kamarado

Laŭ PIV **kamarado** estas "tiu, kiu familiariĝis kun alia, dividante ties loĝlokon aŭ okupojn aŭ distrojn"; tiele la vorto estas de similaj uzo aŭ signifo kun kompano, kompaniano aŭ kunulo. Laŭ la 2a signifo estus "Alparola termino kaj titolo de ĝentileco, uzata en la laboristaj organizaĵoj"; tiel la vorto estas de similaj uzo aŭ signifo kun frato, kolego, sinjoro. En diversaj lingvoj oni elektis diversajn vojon uzi ĝin en diversaj organiztipoj aŭ ideologiaj tendencoj, ĉefe konkurence kun aliaj similaj kiel kompano, samorganizano, kolego, ktp. Tiu alparolo estas tre uzata en esperanta organizo kiel SAT ekzemple kiu estas organizo por laboristoj.

La kamarada **kamarado** estas ofte alparolo de sinjoroj el komunismaj partioj, sed ne nur. Ĝi estas amika al la kamaradoj-amikoj, ĉar ĉiuj tuj, eĉ ne koninte sin persone reciproke, ci-diris unu la alian. La alparolo kamarado estis uzata en lernejoj (kamarado instruisto), sed oni ne uzis tiun alparolon en medicino. Oni ne diris kamarado doktoro, sed mirinde sinjoro doktoro.

Kategorio:Titoloj
En (cirila alfabeto)

**Н** (minuskle **н**) estas litero de la cirila alfabeto.

En la rusa lingvo, ĝi estas la 15-a litero de la alfabeto, kaj ĝi havas la nomon "En" kaj la prononcon "n" (laŭ Esperanta ortografio).

Ĝiaj Unikodaj pozicioj estas la jenaj:

* Minuskle:
** Laŭ dekuma sistemo, 1085
** Laŭ deksesuma sistemo, 043d
** Laŭ okuma sistemo, 002075
* Majuskle:
** Laŭ dekuma sistemo, 1053
** Laŭ deksesuma sistemo, 041d
** Laŭ okuma sistemo, 002035

## Kodoj 
## Vidu ankaŭ 
* H (latina alfabeto)

Н
Layamon

**Layamon** estis angla poeto de la frua 13-a jarcento, kiu verkis *Brut*, vers-historio de Britio. En la poemo Layamon diris, ke li estis pastro, kiu loĝas en Areley Kings en Worcestershire (vilaĝo dek milojn norde de la urbo Worcester).

La ĉ. 16,000 versa poemo baziĝis sur la *Roman de Brut* (verkita de Wace en la anglo-normanda lingvo) kiu mem baziĝis sur la *Historia regum Britanniae* de Geoffrey de Monmouth. Ĝi estis la unua historia verko en la angla post la Anglosaksa Kroniko, kaj grava ekzemplo de la mezepoka angla poezio. La stilo estas aliteracia, kun kelkfoja uzo de rimo. Multaj spertuloj kredas ke Layamon pripense verkis en iom arkaika lingvo, ne en la tiutempa ordinara angla. La enhavo estas plejparte legenda, kaj inkluzivas legendojn pri Reĝo Arturo.

## Eksteraj ligiloj 
* *Brut* de Layamon ĉe Project Gutenberg.

Kategorio:Artura literaturo
Kategorio:Anglaj poetoj
Kategorio:Mezepokaj poetoj
Ilativo

La **ilativo** estas gramatika kazo, kiu esprimas "movon en certan direkton". Ĝi ekzistas en la finn-ugra lingvaro, kaj en la modernaj orientbaltaj lingvoj, do la litova kaj la latva, dum la lingvoevoluo formiĝis, do komence ne ekzistis en la hindeŭropa lingva fundamento.  

## En la litova  
La ilativo estas unu el la sekundaraj lokaj kazoj en la litova lingvo, ekzemple *miškan* (en la arbaron), nuntempe tiu ideo tamen plej ofte esprimatas per prepozicia frazero, *į mišką* (en la arbaron). La ilativo ankaŭ uzatas en abstrakta senco, ekzemple *viešumon* (en la publikecon).

## En la finna 
La ilativo ankaŭ en la finna lingvo esprimas "movon en certan direkton", kaj samtempe uzatas en fiksaj proverboj, kaj krome ankaŭ uzatas en infinitivaj formoj de verboj. Kiel ilativa formo de la infinitivo III ĝi - krom la prezencaj aktivaj formoj – esprimas la krome mankan futuran formon de verbo: 'tulen auttamaan' - 'mi helpos'; ankaŭ en kombino kun helpaj verboj kiel 'ruveta' (eki), 'ryhtyä' (proksimiĝi), 'mennä' (iri).

## En la sameaj lingvoj 
Ankaŭ en la sameaj lingvoj de Laponio ekzistas ilativo, ekzemple en la anar-samea lingvo kiel unu el naŭ kaj en la nord-samea lingvo kiel unu el sep gramatikaj kazoj. 

## En la estona 
Ekzemplo el la estona lingvo estus "majasse" kaj "majja" (en la domon), de la baza vorto "maja" (domo).

## En la hungara 
La ilativo en la hungara lingvo havas la finaĵojn *-ba* aŭ *-be* laŭ la vokala harmonio. Ekzemplo estas *házba* (en la domon).

## Paralelaĵoj en aliaj lingvoj 
En la viena loka dialekto de la germana lingvo aŭdeblas frazoj kiel „Wir fangen jetzt ins lesen an …“ (laŭvorte "ni nun komencas en la legadon..."), kio estas senriproĉa ilativa formo de infinitivo. 

Kategorio:Gramatikaj kazoj
Boteto

eta|dekstra|240px|Paro da botetoj
**Boteto** estas alta, kutime fortika ŝuo, kiu superas la maleolon, sed ne atingas la genuon (kiel faras botoj). Ŝtalĉapaj botetoj (aŭ laĉhava aŭ senlaĉaj) estas kutime portataj de laboristoj, ekzemple konstruistoj, meblotransportistoj, ĝardenistoj ktp, por protekti la piedojn kontraŭ falantaj objektoj aŭ akraĵoj.

Botetoj povas esti aŭ laĉhavaj aŭ senlaĉaj. Aŭstraliaj laborbotetoj kutime estas senlaĉaj kaj havas elastaĵojn ĉe la flankoj por facile sur- aŭ demeti ilin.[eta|Aŭstraliaj elastoflankaj laborbotetoj (farita de la firma [Blundstone]] En Britio populara stilo ĉe laboristoj nomiĝas angle *rigger boots* kaj havas nek laĉojn nek elastaĵojn.

Ankaŭ punkuloj, gotikuloj kaj razkapuloj emas porti botetojn, ofte ŝtalĉapaj kaj kun aliaj metalmuntaĵoj por doni al ili agreseman aspekton.
eta|maldekstra|250px|Paro da gotikaj motorciklistaj botetoj.
eta|dekstra|300px|Tipa paro de *rigger boots*

## Internaj ligiloj 
* Ŝuo
* Boto
* Vesto

Kategorio:Piedvesto
Malmultenombro

La **malmultenombro** estas gramatika nombro en iuj lingvoj por malmultaj objektoj de sama speco kaj kvazaŭ konsistigas "malgrandan pluralon". Simile kiel pluralo, ĝi kontraste al singularo (unu objekto) aŭ dualo (ekzakte du objektoj) ne signas klare difinitan kvanton, sed estas por iuj, kvankam laŭ la difino ne grandaj, kvantoj. 

Ĝi troveblas ekzemple en la iraka araba lingvo aŭ en la hopia lingvo de Norda Ameriko.

Kategorio:Gramatiko
Trinombro

**Trinombro** aŭ **trialo** estas gramatika nombro ekzistanta en tre malmultaj lingvoj de la mondo. Ĝi signas tri objektojn de sama speco kaj inter la vivaj lingvoj aparte troveblas en la aŭstralia lingvaro kaj la aŭstroneziaj lingvoj. Ekzemple ĝi ekzistas en la pronoma sistemo de la lingvo *Sursurunga*, parolata de ĉirkaŭ 3000 homoj sur la insulo *Nov-Irlando* de Papuo-Nov-Gvineo. 

Kategorio:Gramatiko
Dozwil

**Dozwil** [docVIL] estas komunumo en la distrikto Arbon de Kantono Turgovio, Svislando. Ĝi havis 552 loĝantojn je la 31-a de decembro 2007.

## Geografio 
La komunumo Dozwil situas sur la monto Seerücken en la nordo de Turgovio. De Dozwil dum bona vetero oni havas belvidon super la tuta Bodenlago.

## Najbaraj komunumoj 
Dozwil limas en oriento kaj nordo al Kesswil, en okcidento al Uttwil kaj en sudo al Hefenhofen.

## Trafiko 
Dozwil atingeblas per poŝtaŭto ek de Amriswil.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Dozwil datiĝas el la jaro 1385 kiel *Dotzwile*. En mezepoko Dozwil estis servuto de la episkopo de Konstanco.

## Komunumo de Sankta-Mikaelo 
En Dozwil troviĝas la sidejo de la religia grupo Sankt-Mikaelo-Asocio, kiu nomiĝas laŭ la arkianĝelo Sankta Mikaelo. ĝi estis fondita en la jaro 1971 de Paul Kuhn (kiu naskiĝis la 10-an de januaro 1920 en Romanshorn kaj mortis la 26-an de septembro 2002 en Dozwil), ĝardenisto kaj instruisto de la metodo de Émile Coué, kaj la mediumo Maria Gallati. La preĝejo de la Sankt-Mikaelo Asocio en Dozwil havas lokon por 2000 kredantoj.

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Dozwil
* Dozwil en la Historia Leksikono de Svislando
Neporadza (distrikto Rimavská Sobota)

eta|dekstra|330px|Neporadza situas en la plej griza regiono

**Neporadza,** hungare **Naprágy** (naprAdj) estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Banská Bystrica, en Distrikto Rimavská Sobota.

## Bazaj informoj 
* Areo: 7&nbsp;km²
* Supermara alteco: 216 m
* Loĝantaro: 290
* Poŝtkodo: 980 45
* Aŭtokodo: RS
* Telefonprefikso: 47

## Situo 
Neporadza situas en valo sur mildaj deklivoj, sub monto 314 m-ojn longa, laŭ la hungara landlimo, fine de sakovojo. Tornaľa troviĝas 12&nbsp;km-ojn.

## Historio 
La vilaĝo estis unue menciita en la jaro 1254 en formo *"Neporad"*. En la 16-a jarcento la vilaĝo apartenis al la Osmana Imperio. n la 19-a jarcento ventomuelejo funkciis apud la vilaĝo. En 1910 loĝis en Naprágy 549 da homoj, (plejparte hungaroj). Ĝis Traktato de Trianon Naprágy apartenis al Hungara reĝlando, al Gömör kaj Kis-Hont, al distrikto de Putnok, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Inter 1938-1945 la vilaĝo rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Post la 2-a mondmilito la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš, dume alvenis slovakoj. En 2001 loĝis en Neporadza 293 da homoj, (154 hungaroj, 64 slovakoj, 72 ciganoj). Ekde 2008 Slovakio kaj Hungario apartenas al interna zono de Schengen, sekve la limo estas trapasebla ie ajn senĝene.

## Vidindaĵo 
* (fundamente renesanca) klasikisma kalvinana preĝejo de 1839, turo alkonstruiĝis en 1839

## Eksteraj ligiloj 
* Neporadza en la mapo

Kategorio:Municipoj en distrikto Rimavská Sobota
Včelince

eta|dekstra|330ra|Včelince situas en la plej griza regiono

**Včelince,** hungare **Méhi** estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Banská Bystrica, en Distrikto Rimavská Sobota. La slovaka historia nomo estis **Mehy**.

## Bazaj informoj 
* Areo: 13 km²
* Supermara alteco: 169 m
* Loĝantaro: 760
* Poŝtkodo: 980 50
* Aŭtokodo: RS
* Telefonprefikso: 47

## Situo 
Včelince situas sur mildaj deklivoj, sub monto 178 m-ojn alta, sur dekstra bordo de Sajó, laŭ traira flankovojo, ĉefvojo kaj fervojo Kráľ-Tornaľa preteriras. La lasta troviĝas 3 km-ojn.

## Historio 
La loko estis loĝata dum la neolitiko, bronzepoko kaj ferepoko. La vilaĝo estis unue menciita en la jaro 1332 en formo *"Mehy"*. En 1910 loĝis en Méhi 640 da homoj, (escepte unusolan germanon ĉiuj hungaroj). Ĝis Traktato de Trianon Méhi apartenis al Hungara reĝlando, al Gömör kaj Kis-Hont, al distrikto de Tornalja, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Inter 1938-1945 la vilaĝo rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Post la 2-a mondmilito multe la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš, dume alvenis slovakoj. En 2001 loĝis en Včelince 760 da homoj, (505 hungaroj, 111 slovakoj, 138 ciganoj, 4 ĉeĥoj).

## Vidindaĵo 
* baroka katolika preĝejo omaĝe al Stefano la 1-a (Hungario) de 1773, turo alkonstruiĝis en la 19-a jarcento
* kapelo de 1848

## Eksteraj ligiloj 
* Včelince en la mapo

Kategorio:Municipoj en distrikto Rimavská Sobota
Lenka (Slovakio)

**Lenka** (hungare *Sajólenke*) estas vilaĝo en Slovakio, en Regiono Banská Bystrica, en Distrikto Rimavská Sobota.

## Situo 
Lenka situas sur mildaj deklivoj en valo, meze de sakovojo, ĉefvojo kaj fervojo Kráľ-Tornaľa preteriras. La lasta troviĝas 5 km. La hungara landlimo estas tre proksime.
  
## Historio 
La vilaĝo estis unue menciita en la jaro 1323 en formo *"terra Nenke"*. En 1564 la turkoj detruis la vilaĝon. En 1910 loĝis en Sajólenke 227 da homoj, (ĉiuj hungaroj). Ĝis Traktato de Trianon Sajólenke apartenis al Hungara reĝlando, al Gömör kaj Kis-Hont, al distrikto de Tornaľa, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Inter 1938-1944 Sajólenke rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Post la 2-a mondmilito multe la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš. En 2001 loĝis en Lenka 202 da homoj, (129 hungaroj, 72 slovakoj, unusola ukraino). Ekde 2008 Slovakio kaj Hungario apartenas al interna zono de Schengen, sekve la limo estas trapasebla ie ajn senĝene.
 
## Vidindaĵoj 
* kalvinana preĝejo de 1786
* kastelo de Szilárdy (silArdi) el la 18-a jarcento, post jarcento klasikismiĝis

Kategorio:Municipoj en distrikto Rimavská Sobota
Stránska

eta|dekstra|330ra|Stránska situas en la plej griza regiono

**Stránska,** hungare **Oldalfala** estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Banská Bystrica, en Distrikto Rimavská Sobota. La hungara nomo estis longe *Szentlélekfalva*.

## Bazaj informoj 
* Areo: 5 km²
* Supermara alteco: 185 m
* Loĝantaro: 320
* Poŝtkodo: 982 51
* Aŭtokodo: RS
* Telefonprefikso: 47

## Situo 
Stránska situas laŭ rojo, laŭ ĉefvojo Rimavská Sobota-Tornaľa. La lasta troviĝas 5 km-ojn.

## Historio 
La vilaĝo estis unue menciita en la jaro 1332 en formo *"Sanctus Spiritus"* (=Sankta Spirito). En 1566 la turkoj, en 1682 la poloj bruldetruis la vilaĝon, kiu senhomiĝis. La refondiĝo okazis en 1750. En 1910 loĝis en Oldalfala 410 da homoj, (ĉiuj hungaroj). Ĝis Traktato de Trianon Oldalfala apartenis al Hungara reĝlando, al Gömör kaj Kis-Hont, al distrikto de Tornalja, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Inter 1938-1945 Oldalfala rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. En 1947 multe da hungaroj estis deportitaj al Hungario, la restantoj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš, dume alvenis slovakoj. En 2001 loĝis en Stránska 334 da homoj, (182 slovakoj, 151 hungaroj).

## Vidindaĵoj 
* kalvinana preĝejo de 1931
* klasikisma nobeldomo de Fáy el la 19-a jarcento

## Eksteraj ligiloj 
* Stránska Szlovákia térképén

Kategorio:Municipoj en distrikto Rimavská Sobota
Sútor

eta|dekstra|330ra|Sútor situas en la plej griza regiono

**Sútor,** hungare **Szútor** (sUtor) estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Banská Bystrica, en Distrikto Rimavská Sobota.

## Bazaj informoj 
* Areo: 13 km²
* Supermara alteco: 215 m
* Loĝantaro: 440
* Poŝtkodo: 980 01
* Aŭtokodo: RS
* Telefonprefikso: 47

## Situo 
Sútor situas sub monto 305 m-ojn alta, fine de sakovojo. Rimavská Sobota troviĝas 15 km-ojn.

## Historio 
La vilaĝo estis unue menciita dum la mezepoko. La kampoj longe apartenis al princoj Coburg. En 1910 loĝis en Szútor 321 da homoj, (escepte 4 slovakojn ĉiuj hungaroj). Ĝis Traktato de Trianon Szútor apartenis al Hungara reĝlando, al Gömör kaj Kis-Hont, al distrikto de Feled, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Inter 1938-1945 la vilaĝo rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Post la 2-a mondmilito la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš. En 2001 loĝis en Sútor 400 da homoj, (227 hungaroj, 96 slovakoj, 75 ciganoj, 2 ĉeĥoj).

## Vidindaĵo 
* kalvinana preĝejo de 1810

Kategorio:Municipoj en distrikto Rimavská Sobota
Pavlovce (distrikto Rimavská Sobota)

**Pavlovce** (hungare *Rimapálfala*) estas vilaĝo en Slovakio, en Regiono Banská Bystrica, en Distrikto Rimavská Sobota. 

## Situo 
Pavlovce situas laŭ maldekstra bordo de Rimava, sub monto 214 m alta, laŭ flankovojoj. Rimavská Sobota troviĝas 8 km.
  
## Historio 
La vilaĝo estis unue menciita en la jaro 1431 en formo *"Palfalwa"*. En 1556 la turkoj okupis kaj faris ruina la vilaĝon, kiu poste ĝis 1683 apartenis al Osmana Imperio. Tiam la poloj senhomigis la vilaĝon. La refondiĝo okazis en 1730. En 1910 loĝis en Rimapálfala 361 da homoj, (plejparte hungaroj). Ĝis Traktato de Trianon Rimapálfala apartenis al Hungara reĝlando, al Gömör kaj Kis-Hont, al distrikto de Jesenské, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Inter 1938-1944 Rimapálfala rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Post la 2-a mondmilito la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš. En 2001 loĝis en Pavlovce 352 da homoj, (191 hungaroj, 68 slovakoj, 91 ciganoj, unusola ĉeĥo).
 
## Vidindaĵo 
* klasikisma kalvinana preĝejo de 1786

Kategorio:Municipoj en distrikto Rimavská Sobota
Ivano la 5-a

**Ivano la 5-a** () naskiĝis la 6-an de septembro 1666 en Moskvo kaj mortis la 8-an de februaro 1696 en Moskvo.
Li estis caro de Rusio (kune kun Petro la Unua) dum 1682-1696. Li apartenis al la rusa monarka dinastio Romanov.

## Origino 
Liaj gepatroj estis caro Aleksio Miĥajloviĉ kaj carino *Maria Iljiniĉna* (naskita *Miloslavskaja*). La patro havis dek ses geidojn de du edzinoj.

Bedaŭrinde elvivis nur kelkaj infanoj, inter kiuj plej gravajn spurojn en historio restigis Sofia, Teodoro, Ivano kaj Petro.

La caro mortis sufiĉe juna, kiam li estis ankoraŭ 46 jara. Antaŭ morto li heredigis la tronon al Teodoro Alekseeviĉ, lia filo de lia unua edzino *Maria*.

## Surtroniĝo 
Teodoro Alekseeviĉ regis ses jarojn kaj havis neniun idon. Li mortis tre juna, kiam li estis 20 jara, kaj ne sukcesis proklami la heredinton.

Post lia morto en 1682 devis heredi Ivano kiel pliaĝa filo, kiu tiam atingis nur 16 jarojn.
Tamen partio de *Natalia Nariŝkina* (parencaro de la dua edzino de caro Aleksio Miĥajloviĉ, patrino de Petro) insistis surtronigi ankaŭ dekjaran caridon Petron.

Rezulte de kruelaj disputoj kaj eĉ bataloj, laŭ propono de patriarko *Jakimo*, oni elektis ambaŭ caridojn kiel du reĝoj kaj samtempe heroldis caridinon Sofia Alekseevna kiel regentino de la lando.

La 25-an de junio 1682 Ivano la 5-a kaj Petro la 1-a estis kronitaj en Uspenskij katedralo de moskva Kremlo. Por tiu okazo oni faris neordinaran, dulokan tronon, kiu konserviĝas en la muzeo.

## Kunreĝado 
eta|maldekstra|290px|Alveno de du caroj
Kvankam Ivano la 5-a havis statuson pli ĉefa caro, li reale neniel partoprenis la ŝtatan regadon kaj preferis klopodi pri personaj kaj familiaj okupoj. Lia sano estis malbona, li suferis pro paralizo kaj astigmatismo, do li aspektis kiel juna kadukulo.

En ĉiujn gravajn eventojn okazintajn dum lia kuna regado partoprenis ĉefe la reala regentino Sofia Alekseevna (1657-1704).

## Lia familio 
En 1684 li edziĝis al bojaridino *Praskovia Teodorovna Saltikova* (1664—1723), kiu poste naskis kvin filinojn: *Maria*, *Feodosia*, *Katerina*, Anna kaj *Praskovia*.

Ĉi-branĉo de dinastio Romanov restigis gravajn spurojn en la rusa historio, ĉar filino Anna Ivanovna poste en 1730-1740 estis imperiestrino de Rusio kaj filino *Katerina* estis avino de juna Ivano la 6-a imperiestro de Rusio en 1740-1741.

## Morto 
Ivano la 5-a subite mortis la 8-an de februaro 1696 kaj estis entombigita en Arĥangelskij katedralo de moskva Kremlo.

## Eksteraj ligiloj 
* Rusia historio 
* Genealogia arbo de Rusio

Kategorio:Caroj de Rusio
Kategorio:Romanovoj
Kategorio:Aleksej Miĥajloviĉ
Joseph Mallord William Turner

**Joseph Mallord William TURNER** (n. la 23-an de aprilo 1775 - m. la 19-an de decembro 1851) estis brita romantikista pentristo, pejzaĝisto, akvarelisto kaj gravuristo. Oni ofte konsideras, ke lia stilo fondis la bazon de impresionismo. Kvankam Turner estis sufiĉe polemika persono siatempe, li nun estas ĝenerale rigardita kiel la artisto, kiu plej nobeligis pejzaĝismon en epoko, kiam la plej prestiĝa ĝenro restis historia pentrado.

## Kelkaj verkoj 

Dosiero:Joseph Mallord William Turner 012.jpg|*Incendio de la Parlamento* (1834)
Dosiero:Joseph Mallord William Turner 065.jpg|*Ponto de Londono*
Dosiero:Ausbruch des Vesuvs, 1817.jpg|*Vesuvio*

Kategorio:Britaj pentristoj
Kategorio:Romantikaj pentristoj
John Constable

[eta|dekstra|200px|*Memportreto*, [1806, krajono sur papero, Tate Gallery (Londono).]]
**John CONSTABLE** (n. la 11-an de junio 1776 - m. la 31-an de marto 1837) estis brita romantikista pentristo. Li naskiĝis en Suffolk kaj precipe famiĝis pro siaj pejzaĝoj de Dedham Vale, la areo ĉirkaŭ sia hejmo ankaŭ konita kiel "Constable Country". "*Mi devus pentri miajn proprajn lokojn plej bone*", li skribis al sia amiko John Fisher en 1821.

Inter liaj plej famaj pentraĵoj estas *Dedham Vale* (1802) kaj *The Hay Wain* (1821). Kvankam liaj verkoj nun viciĝas inter la plej popularaj kaj altvaloraj de la tuta brita arto, li neniam sukcesis finance, kaj ne vere famiĝis antaŭ ol esti finfine akceptita en la Reĝan Artakademion je la aĝo 52. Li fakte vendis pli multajn pentraĵojn en Francio ol en Anglio.

## Kelkaj verkoj 

Dosiero:Constable DeadhamVale.jpg|*Dedham Vale*
Dosiero:John_Constable_The_Hay_Wain.jpg|*The Hay Wain*
Dosiero:John Constable - Weymouth Bay, c. 1816.jpg|*Weymouth Bay*

Kategorio:Britaj pentristoj
Kategorio:Romantikaj pentristoj
Pierre Jean David d'Angers

**Pierre-Jean DAVID** (n. la 12-an de marto 1788 - m. la 4-an de januaro 1856), kutime kromnomita '''David d'Angers'*, estis franca skulptisto. Li naskiĝis en Angers, kaj je sia 18-a jaro li ekiris al Parizo por studadi arton, preskaŭ senmone. Unu malfacilan jaron poste, li gajnis premion de la pariza belarta lernejo. En 1811, lia *Epaminondas'' cetere gajnis la premion de Romo.

Li vivis en Romo dum kvin jaroj, kaj tie multe entuziasmiĝis pri la verkoj de Antonio Canova. Li revenis el Italio je la epoko de la Franca Resurtronigo de la Burbonoj. Ĉar li ne estis monarkista, David d'Angers preferis nedaŭre elmigri al Londono. Li fine revenis al Parizo, kie li entreprenis tre sukcesan karieron : bustoj kaj medalionoj fare de li estis precipe dezirataj.

David d'Angers verkis ok skulptaĵojn por la tombejo Père-Lachaise, sed ankaŭ la frontonon de la Panteono de Parizo.

## Kelkaj verkoj 

Dosiero:PereLachaise Jacques Gobert.jpg|Monumento al la generalo Gobert (tombejo Père-Lachaise)
Dosiero:The Greek child of David d'Angers reads the name of Botzaris.jpg|Monumento al Markos Botzaris
Dosiero:Aix - le roi René.jpg|*La reĝo René* (Aikso Provenca)

Kategorio:Francaj skulptistoj
Gerhard von Kügelgen

**Franz Gerhard VON KÜGELGEN** (n. la 26-an de februaro 1772 - m. la 27-an de marto 1820 en Dresdeno) estis germana romantikista pentristo, kiu famiĝis pro siaj portretoj kaj . Li cetere estis profesoro en la Artakademio de Dresdeno kaj membriĝis en Prusa kaj Rusa Artakademioj. Lia ĝemelfrato, Karl von Kügelgen, ankaŭ estis rimarkinda pentristo.

Dum lia kariero, Gerhard von Kügelgen ekzemple pentris portretojn de Caspar David Friedrich, Johann Wolfgang von Goethe, Johann Gottfried Herder, August von Kotzebue, Friedrich Schiller, Johann Gottfried Seume, Ludwig Uhland, Zacharias Werner, Christoph Martin Wieland kaj de aliaj verkistoj, artistoj kaj kleruloj de sia tempo. Li estis mortigita de ŝtelisto en 1820 survoje al Dresdeno el sia apartamento de Loschwitz.

## Kelkaj verkoj 

Dosiero:Gerhard von Kügelgen 001.jpg|*Friedrich Schiller*
Dosiero:Gerhard von Kügelgen portrait of Friedrich.jpg|*Caspar David Friedrich*

Kategorio:Germanaj pentristoj
Kategorio:Romantikaj pentristoj
Radnovce

eta|dekstra|330ra|Radnovce situas en la plej griza regiono
eta|Miklós Radnóti
**Radnovce,** hungare **Nemesradnót** (pli mallonge Radnót) estas vilaĝo en Slovakio, en Regiono Banská Bystrica, en Distrikto Rimavská Sobota.

## Bazaj informoj 
* Areo: 8 km²
* Supermara alteco: 173 m
* Loĝantaro: 700
* Poŝtkodo: 980 42
* Aŭtokodo: RS
* Telefonprefikso: 47

## Situo 
Radnovce situas lax rojo, laŭ traira flankovojo. Rimavská Sobota troviĝas 16 km-ojn.

## Historio 
La vilaĝo estis unue menciita en la jaro 1423 en formo Radnótfalu (=Radnót-vilaĝo). En 1910 loĝis en Nemesradnót 577 da homoj, (escepte 2 slovakojn ĉiuj hungaroj). Ĝis Traktato de Trianon Nemesradnót apartenis al Hungara reĝlando, al Gömör kaj Kis-Hont, al distrikto de Feled, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Inter 1938-1945 Nemesradnót rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Post la 2-a mondmilito la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš. En 2001 loĝis en Radnovce 643 da homoj, (546 hungaroj, 81 ciganoj, 11 slovakoj, unusola ĉeĥo).

## Vidindaĵoj 
* kalvinana preĝejo de 1875
* klasikisma nobeldomo el la 19-a jarcento
* statuoj pri Lajos Pósa kaj poeto Miklós Radnóti

## Famuloj 
* naskiĝis en 1850 hungara verkisto, poeto *Lajos Pósa*
* naskiĝis Jakab Glatter, kies filo estis Miklós Radnóti, la poeto prenis sian novan nomon de la vilaĝo

## Eksteraj ligiloj 
* Radnovce en la mapo

Kategorio:Municipoj en distrikto Rimavská Sobota
Anglosaksa kroniko

La **Anglosaksa Kroniko** estas kroniko pri la historio de la anglosaksoj, verkita en la anglosaksa lingvo.

Ĝi estis inicie verkita dum la 9a jarcento, verŝajne en Wessex, dum la regno de Alfredo la Granda. Oni distribuis kopiojn al anglaj monaĥejoj, kiuj sendepende ĝisdatigis la historion. Unu monaĥejo, tiu de Peterborough, aldonis eventojn ĝis 1154.

Postvivas naŭ manuskriptoj, kvankam ĉiuj estas kopioj de fruaj manuskriptoj kaj ili ne samas. La plej frua evento priskribata okazis en la jaro 60 AK. La verko estas tre grava fonto de informoj pri la anglosaksa epoko. Postaj mezepokaj historiistoj uzis la kronikon, kaj ekz. Vilhelmo de Malmesbury posedis kopion.

## Vidu ankaŭ 
* Anglosaksaj ĉartoj

Kategorio:Mezepoka literaturo
Kategorio:Historio de Britio
*
Hefenhofen

**Hefenhofen** estas komunumo en la distrikto Arbon de Kantono Turgovio, Svislando. Ĝi havis 1195 loĝantojn je la 31-a de decembro 2007.

## Geografio 
Hefenhofen situas en supra Turgovio sur la montoĉeno Seerücken kaj ofertas vido super la Bodenlago. La komunumo konsistas el en tute 11 municipoj kaj setlejoj, nome: Hefenhofen mem, Brüschwil, Hamisfeld, Auenhofen, Chappehuse, Chatzerüti, Sonnenberg, Chressibuech, Hatswil, Tohueb kaj Moos.

## Najbaraj komunumoj 
Hefenhofen limas en okcidento al Sommeri, en nordo al Kesswil kaj Dozwil, en nordoriento al Uttwil, en oriento al Romanshorn, en sudoriento al Salmsach, en sudo al Egnach kaj en sudokcidento al Amriswil.

## Trafiko 
Hefenhofen atingeblas de Amriswil kaj Dozwil per poŝtaŭto.

## Historio 
La unua skriba mencio de Hefenhofen kiel *Hebinhova* datiĝas el dokumento verkita de Ludoviko la Pia en la jaro 817 en Aachen.

La komunumo Hefenhofen en sia hodiaŭa formo estis fondita en la jaro 1870 per la kunigo de la municipa kaj la loka komunumo Hefenhofen al la nuna unueca komunumo.

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Hefenhofen
* Hefenhofen en la Historia Leksikono de Svislando
Jens Juel (pentristo)

[eta|dekstra|[Gravuraĵo fare de Jens Peter Trap (1868).]]
**Jens Jørgensen JUEL** (n. la 12-an de majo 1745 en Fyn - m. la 27-an de decembro 1802 en Kopenhago) estis dana pentristo, rigardita kiel unu el la plej gravaj portretistoj de Danio. Li verkis proksimume mil portretojn, sed ankaŭ famiĝis pro siaj pejzaĝoj.

## Biografio 
Juel studadis arton en Hamburgo (kiu tiam estis regita de Danio), ĉe la germana pentristo Johann Michael Gehrmann. Kiam li revenis al Danio en 1865, li studis en la Reĝa Dana Artakademio de Kopenhago, kie li fariĝis la disĉiplo de Carl Gustaf Pilo. En 1772, li ekiris al Romo, kie li renkontis Nicolai Abraham Abildgaard sed ankaŭ aliajn danajn artistojn. Li sekve vojaĝis al Parizo kaj al Ĝenevo, kie li amikiĝis kun la svisa naturalisto kaj filozofo Charles Bonnet kaj kun la dana gravuristo Johann Friderich Clemens. Li tiam revenis al Hamburgo, kie li konatiĝis kun la poeto Friedrich Gottlieb Klopstock.

La artisto definitive enloĝiĝis en Kopenhagon en 1780, kie li fariĝis la oficiala portretisto de la reĝa familio kaj loka nobelaro. En 1782, li estis akceptita en la Reĝan Danan Artakademion, kiun li direktis ekde la jaro 1795.

Jens Juel instruis pentradon al pluraj famaj disĉiploj kiel Caspar David Friedrich kaj Philipp Otto Runge.

## Kelkaj verkoj 

Dosiero:Jens Juel 002.jpg|*Jacques-François-Joseph Saly* (1772)
Dosiero:Isabelle de Charrière - Jens Juel.gif|*Isabelle de Charrière* (1777)
Dosiero:Jens Juel 001.jpg|*Princino Marie Louise de Schleswig-Holstein kun turka kostumo.* (ĉ. 1780-90)
Dosiero:Jens Juel 003.jpg|*Memportreto* (1791) Jens Juel kun edzino Rosine

Kategorio:Danaj pentristoj
Kategorio:Portretistoj
Večelkov

eta|dekstra|330ra|Večelkov situas en la plej griza regiono

**Večelkov,** hungare **Vecseklő** (veĉeklO) estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Banská Bystrica, en Distrikto Rimavská Sobota.

## Bazaj informoj 
* Areo: 5 km²
* Supermara alteco: 290 m
* Loĝantaro: 270
* Poŝtkodo: 980 34
* Aŭtokodo: RS
* Telefonprefikso: 47

## Situo 
Večelkov situas laŭ la hungara landlimo, fine de mallonga sakovojo. Fiľakovo troviĝas 21, Rimavská Sobota 40 km-ojn.

## Historio 
La vilaĝo estis unue menciita dum la mezepoko. En 1910 loĝis en Vecseklő 478 da homoj, (escepte unusolan slovakon ĉiuj hungaroj). Ĝis Traktato de Trianon Vecseklő apartenis al Hungara reĝlando, al Nógrád (reĝa departemento), al distrikto de Fülek, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Inter 1938-1945 Vecseklő rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Post la 2-a mondmilito la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš. En 2001 loĝis en Večelkov 298 da homoj, (285 hungaroj, 11 slovakoj). Ekde 2008 Slovakio kaj Hungario apartenas al interna zono de Schengen, sekve la limo estas trapasebla ie ajn senĝene.

## Memoraĵo 
* ĉe la familio Juhász (juhAs) Petőfi tranoktiĝis en 1845, ekde 2006 ankaŭ statuo pri la poeto estas videbla

## Legendo de la Pilgrimloko 
Muta filo de bovisto serĉis akvon ĉe la rojo. Abrupte aperis Dipatrino ordonanta tion, ke li skrapu ĉe la rojobordo. Post iom skrapado fonto naskiĝis, el kio la filo trinkis, poste malmutiĝis. La dankema patro faris skulptaĵon pri Dipatrino. Ĉe la loko kapelo konstruiĝis, kiu iĝis pilgrimloko.

Kategorio:Municipoj en distrikto Rimavská Sobota
Brozany nad Ohří

**Brozany nad Ohří** estas kampurbo en Ĉeĥio, en distrikto Litoměřice, regiono Ústí nad Labem. La urbeto troviĝas ĉe maldekstra bordo de rivero Ohře proksimume 9&nbsp;km sude de Litoměřice. En la urbeto loĝas  (). Al la urbeto apartenas ankaŭ malgranda vilaĝo Hostěnice.

## Memorindaĵoj 
* Kastelo
* Preĝejo de Sankta Gothardo
* Ŝtalbetona ponto trans rivero Ohře el la jaro 1928

## Loĝantaro 
## Partoj de kampurbo 
* **Brozany nad Ohří**
* Hostěnice

## Fotogalerio 

Brozany_nad_Ohri_CZ_view_from_castle_over_town_centre_towards_ENE_187.jpg|Rigardo de kastelo al centro de la urbeto
Brozany_nad_Ohri_CZ_castle_from_SW_189.jpg|Kastelo de sudokcidento
Brozany_nad_Ohri_CZ_castle_from_NNW_186.jpg|Kastelo de nordo
Brozany_nad_Ohri_CZ_St_Gotthard_church_01.JPG|Preĝejo de Sankta Gothardo
Brozany_nad_Ohri_CZ_square_NE_side_184.jpg|Placo kun gastejo *Na růžku*
Brozany_nad_Ohri_CZ_square_SE_side_185.jpg|Alia flanko de la placo, malantaŭe videblas lernejo
Brozany_nad_Ohri_CZ_view_towards_square_from_NW_194.jpg|Placo de nordokcidento
Bozany_nad_Ohri_CZ_elementary_school_183.jpg|Baza lernejo
Bozany_nad_Ohri_CZ_road_to_Doksany_bridge_182.jpg|Ŝoseo direkte al Doksany
Doksany_-_Brozany_CZ_bridge_over_the_Ohre_179.jpg|Ŝtalbetona ponto trans rivero Ohře


Kategorio:Municipoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Kampurboj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Kampurboj en Bohemio
Kategorio:Setlejoj en Malsupraohara tabulo
Kategorio:Setlejoj sur Ohře
Bříza (apartigilo)

**Bříza** estas nomo de jenaj vilaĝoj en Ĉeĥio:

;nomo de municipo
* Bříza – municipo en distrikto Litoměřice

;nomo de parto de municipo:
* Bříza (Všestary) – parto de municipo Všestary en distrikto Hradec Králové
* Bříza (Cheb) – parto de urbo Cheb en distrikto Cheb
Bříza

**Bříza** () estas municipo en Ĉeĥio, en regiono Ústí nad Labem, en distrikto Litoměřice, troviĝanta proksimume 4&nbsp;km de aŭtostrado D8 (elveturejo 29 - Roudnice nad Labem). En la vilaĝo loĝas  ().

## Historio 
Unua skriba mencio pri Bříza (Preza) devenas el la jaro 1347.

## Loĝantaro 
## Pluaj fotoj 

Bříza, portal.jpg|Portalo de mastruma konstruaĵo
Bříza, South.jpg|Domoj en la norda parto
Bříza, side street.jpg|Flanka strato en Bříza

Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Municipoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Setlejoj en Malsupraohara tabulo
Brzánky

**Brzánky** () estas municipo en Ĉeĥio en distrikto Litoměřice, regiono Ústí nad Labem. La vilaĝo troviĝas rekte ĉe dekstra bordo de rivero Elbo, proksimume 5&nbsp;km nordoriente de Roudnice nad Labem. En la vilaĝo loĝas  ().

## Historio
Dum pasintaj jarcentoj la vilaĝo multfoje suferis pro inundoj. Tial en 19a jarcento la loĝantoj konstruis ŝirman valon ĉirkaŭ 2&nbsp;km longan kaj 5&nbsp;m altan.

## Loĝantaro 
## Vidu ankaŭ 
* Listo de municipoj en Ĉeĥio kun la plej malalta nombro de loĝantoj

Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Municipoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Setlejoj en Doksa montetaro
Kategorio:Vinkultivada subregiono Litoměřice
Malnovirlanda lingvo

La **malnovirlanda lingvo** (malnovirlande *Goídelc*, en la moderna irlanda lingvo *An tSean-Ghaeilge*, en la angla lingvo *Old Irish*) estas nomata la historia fazo de la irlanda lingvo ekde la ekuzo de la latina alfabeto kaj ĝis la disfalo de la malnovirlanda lingva standardigo. La moderna lingvistiko por la lingvofazo difinas la epokon ĉirkaŭ inter la jaroj 600 kaj 900.

## Fontoj 
La senperaj dokumentaj fontoj por la malnovirlanda kompare al la latina aŭ la mezepoke irlanda lingvo estas relative raraj, sed tamen sufiĉe ampleksaj, por havi bonan impreson pri la funkcio de la lingvo.

Plejparto de la rektaj pruvoj estas glosoj, kiel komentoj aŭ tradukoj estis notitaj rande aŭ inter la linioj de manuskriptoj verkitaj sur la eŭropa kontinento. Plej ampleksaj estas la glosaroj, kiuj nun estas konservitaj en manuskriptaj bibliotektoj de Sankt-Galo en Svislando, Würzburg en Germanio kaj Milano en Italio – ili citiĝas laŭ la nomoj de tiuj lokoj. Pliaj gravaj glosoj en la malnovirlanda ekzemple konserviĝas en manuskriptaj bibliotektoj de la urboj Torino en Italio, Karlsruhe en Germanio kaj Parizo en Francio. La glosoj estas el la 8-a kaj 9-a jarcento, kaj tiuj konservitaj en Würzburg konsideriĝas la plej malnovaj.

[eta|maldekstra|[Sankta Kolumbao, pri kiu temas la unua skriba pruvo en la lingvo]]
Krome konserviĝis, plejparte same rande de pli grandaj tekstoj, iuj poemoj kaj pliaj mallongaj tekstoj en la malnovirlanda. Kiel plej frua dokumento konsideriĝas la teksto *Amra Cholm Cille*, laŭda poemo pri la dum la jaro 597 mortinta fondinto de la kristana monaĥejo de la insulo *Iona*, Sankta Kolumbao. La mallonga poemo devas esti ekestinta baldaŭ post la morto de la laŭdato, ĉirkaŭ la jaro 600. Iom pli konata ol tiu teksto estas la poemo *Pangur Bán*, kiu probable dum la 9-a jarcento verkiĝis en suda Germanio fare de malnovirlandlingva monaĥo. La monaĥo en la poemo prikantas la harmonian kunvivadon de li mem kaj lia kato Pangur.

La plej grandan nombron de la fontoj pri la malnovirlanda lingvo konsistigas dokumentoj el pli postaj tempoj, de la 10-a ĝis la 16-a jarcentoj. La kopiado de malnovaj manuskriptoj estis inter la precipaj taskoj de la mezepokaj monaĥejoj. Foje la kopiistoj fidinde kopiis la malnovajn tekstojn, foje tamen ili redaktis ilin kaj tradukis la malnovirlandajn vortojn al mezepoke irlandajn. Por modernaj lingvistoj tial estas pena tasko el tiuj manuskriptoj dividi malnovirlandajn vortojn kaj tekstojn de mezepoke irlandaj. 

Ŝajnas ke iuj specoj de tekstoj, kiel ekzemple juraj dokumentoj, malpli redaktiĝis ol aliaj. Por la relative altaj aĝoj de multaj juraj dokumentoj (ekzemple la tekstokolekto *Senchus Már* el la 7-a jarcento) ili tial malgraŭ pli posta skriba fiksiĝo estas esenca fonto pri la studo de la malnovirlanda lingvo kaj la frua irlanda socio.

Kategorio:Antikvaj lingvoj
Kategorio:Lingvoj laŭ alfabeto
Kategorio:Lingvoj de Irlando
Kategorio:Lingvoj de Britio
3051 Nantong

'*3051 *Nantong''''' (aŭ 1974 YP) estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
La asteroidon malkovris la Observatorio de Purpura Monto en Nankino (Ĉinio) la 19-an de decembro 1974.

## Nomo 
La origino de ĝia nomo estas la ĉina urbo Nantong (南通) en la provinco Ĝjangsuo.

## Orbito 
Ĝi moviĝas ĉirkaŭ la Suno en 4,175 jaroj.

## Ecoj 
Ĝi havas diametron de 13,4&nbsp;km.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Observatorio de Purpura Monto
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1974
Fek al Esperanto

***Fek al Esperanto*** estas la unua muzikalbumo de la Pafklik, aperinta en decembro 2008. *Fek al Esperanto* estas ankaŭ la titolo de 2 kantoj en la muzikalbumo. Tiuj 2 kantoj havas preskaŭ la samajn tekstojn, unu estas rokversio kaj la alia G-funka versio.

Tiu albumo estas la unua albumo de hiphopo en esperanto. Ĝi estis registrita en la studio de Vinilkosmo en Tuluzo, kaj la tekstoj estis korektitaj kaj reviziitaj. La kantoj estis verkitaj de Platano kaj Katakana, muziko estis produktita de Katakana krom la jenaj instrumentaroj: *Forkapta Operaco*, *Fek al Esperanto*, *La Povo*, *Fek al Esperanto (G-funka versio)*. Enhavas la albumo ankaŭ la instrumentajn mp3-versiojn de 14 titoloj por karaokeo.

## Trakoj 
# ''Eniro (Kio estas nov')* 
# *Gangstero Esperantista* 
# *Forkapta Operaco* 
# *Nur restas tri tagoj (interkanto)*
# *Bum bum kanabis* 
# *Jen la Pafklik* 
# *Facilas* 
# *Fek al Esperanto* 
# *Varsovia vento 93.32 (interkanto)*
# *Urbo Paranoja*
# *La Povo*
# *Komerca*
# *Katakana*
# *Tro da fungoj (interkanto)*
# *Aliĝu al Polico*
# *La Espero (interkanto)*
# *Fek al Esperanto (G-Funka versio)*
# *Fino de la mondo''

Kategorio:Esperantlingvaj muzikalbumoj
Bottovo

eta|dekstra|330ra|Bottovo situas en la plej griza regiono

**Bottovo,** hungare **Bottovó** estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Banská Bystrica, en Distrikto Rimavská Sobota.

## Bazaj informoj 
* Areo: 11 km²
* Supermara alteco: 210 m
* Loĝantaro: 220
* Poŝtkodo: 980 41
* Aŭtokodo: RS
* Telefonprefikso: 47

## Situo 
Bottovo situas sur ebenaĵo, laŭ rojo, laŭ vojo Rimavská Sobota-Kráľ, laŭ fervojo Jesenské-Košice. Rimavská Sobota troviĝas 14 km-ojn.

## Historio 
En 1922 ĉeĥoj kaj slovakoj fondis la setlejon, kiu iĝis vilaĝo en 1926, apartenanta al Ĉeĥoslovakio, ekde 1993 al Slovakio. Inter 1938-1944 la vilaĝo apartenis al Hungario laŭ la unua Arbitracio de Vieno. En 2001 loĝis en Bottovo 217 da homoj, (193 slovakoj, 14 ĉeĥoj, 8 hungaroj kaj aliaj).

## Vidindaĵoj 
* monumento pri slovaka verkisto Ivan Krasko
* akvorezervujo de 1962

## Eksteraj ligiloj 
* Bottovo en la mapo

Kategorio:Municipoj en distrikto Rimavská Sobota
Papadamo

dekstra|eta|Papadamoj, pretaj por manĝi
dekstra|eta|Papadamo, dum rostado super flamo
**Papadamo** (devanagari: पापड, pāpaḍ) estas tre maldika fritita patkuko el pasto. Papadamoj estas tre kraketemaj kaj estas en la hinda kuirarto servataj kiel almanĝo ĉe kareoj aŭ kiel hastmanĝo.

La pasto estas preparata el lentofaruno, mungfabofaruno aŭ miksaĵo el lentofaruno kaj rizofaruno. Ankaŭ estas variantoj el kikerofaruno.

Pipro, kapsikoj, kumino, ajlo aŭ aliaj spicoj donas al la papadamoj la pikantan guston.

La tradicia preparado estas ambaŭflanka fritado en varmega oleo.

Ĉar la papadamoj facile sorbas likvon, ili estu freŝe preparataj, maksimume unu horon antaŭ la manĝado.

Kategorio:Manĝaĵoj
Kategorio:Barata kuirarto
Plasta flamengo

eta|300px|Gazonaj flamengoj en ilia "natura loĝado".
**Rozaj plastaj flamengoj** estas ŝatataj gazon-ornamaĵoj en Usono, kune kun ĝardenaj gnomoj kaj aliaj specoj de ornamaĵoj.

La roza flamengo estis desegnita en la jaro 1957 de Don Featherstone, dum li estis laboranta por *Union Products*. Ĝi estas simbolo de popola kulturo, kaj Featherstone gajnis la Ig-Nobel-premion por Arto en 1996 pro ĝi. Ili eĉ fariĝis ŝerctemo: kelkfoje gregoj da rozaj flamengoj instaliĝas sur la gazono de viktimo dum la mallumo de nokto.  Plastaj flamengoj estas larĝe konsideritaj kiel la stereotipa ekzemplo de gazona kiĉaĵo.

Union Products, de Leominster, Masaĉuseco, haltis produktadon de rozaj flamengoj je . Tamen, HMC International LLC, filio de Faster-Form Corporation, aĉetis la kopirajton kaj plastajn muldilojn de la originalaj plastaj flamengoj de Featherstone en 2007, kaj baldaŭ rekomencos produktadon en Westmoreland, Nov-Jorkio.

Plastaj flamengoj provizis la titolon de la filmo *Pink Flamingos*, reĝisorita de John Waters en 1972.

## Referencoj
Kategorio:Ornamaĵoj
Solidaro

eta|Grupa simbolo de solidareco estas manoj metitaj kune, unu sur la alia
[eta|[Levita pugno solidare de la laborista movado]]
**Solidaro**, solidareco aŭ socia solidareco estas sento de interdependo kaj reciproka interhelpo inter homoj, ĉefe membroj de specifa grupo, organizaĵo aŭ socitavolo. Ĝi estas ligila sento inter tiaj membroj. Tiele tiu vorto tre ofte uzatas kiel titolo de sindikatoj, laboristaj organizoj, ties gazetoj, ktp., kiel ekzemple konata pola sindikato nome Solidareco, kiu ludis gravan rolon en la fino de la komunisma epoko de la ŝtato. 

## En Esperantujo 
## Vidu ankaŭ 
* Agado-Grupo por Solidareca Mondo
*Altruismo
*Aŭtarkio
*Karitato
*Klasismo
*Korporaciismo
*Socialismo
*Sociala ekonomio
*Levita pugno
*Laborista klaso
*Simpatio
*8991 Solidarity

Kategorio:Sociologio
Kategorio:Valoro (etiko)
Modereco

**Modereco** (el la latina *temperantia*) estas unu el la kvar Kardinalaj virtoj kiu ebligas la superecon de volo super instinkto kaj kreas sanan ekvilibron inter deziroj kaj honesteco. **Modereco**, ĉe la kristana doktrino, estas unu el la sep moralaj virtoj kiu moderas la allogon de la plezuroj kaj helpas la ekvilibron en la uzado de la kreitaĵoj. Ĝi asekuras la hegemonion de la volo super la instinktoj kaj pluhavas la dezirojn ene de la limoj de la honesteco. 

## Vidu ankaŭ 
La paĝojn pri tre similaj virtoj
* Pudoro,
* Humileco,
* Modesteco, kaj
* pri la malo la paĝon Akrasio

Kategorio:Etiko
Kategorio:Kristanismo
Kategorio:Psikologio
High Point (Norda Karolino)

eta|Urbomezo de High Point
**High Point** (prononcita HAJ Pojnt ("Alta Pinto"), koordinatoj: ) estas urbego en la regiono Piedmont Triad de Norda Karolino (Usono) kun  loĝantoj (laŭ Usona Censo Oficejo de julio 2006). Laŭ taksoj en julio 2007 estis ĉ.  loĝantoj. High Point tiel estas la 8-a plej granda municipo en Norda Karolino.

## Bazaj informoj 
* Areo: 
* Loĝantaro:  en 2012
* Supermara alteco: 
* Horzono: UTC-5h (en somero UTC-4h ) 
* Poŝtkodoj: 27260-27265 
* Telefonkodo: 336

High Point estas konata pro siaj mebloj, teksaĵoj, kaj aŭtobus-fabrikejo. En Usono ĝi estas konsiderata la "Meblo Ĉefurbo de la Mondo" kaj "La Internacia Urbo de Norda Karolino" pro sia Meblo Merkato, okazinta ĉiun duonon jaron, kiu allogas 100.000 eksponantojn kaj aĉetantojn el la tuta mondo.

En la urbo troviĝas la universitato High Point, privata universitato posedata de institucio filiigita al la metodista eklezio kaj fondita en 1924, kaj la universitato Laurel (nomita la kolegio John Wesley ĝis 2011), privata kristana universitato. La urbo ankaŭ havas unu el la malmultaj Bentley-aŭtovendejoj en la usona sudoriento.

Plej granda parto de la urbo troviĝas en la kantono Guilford, sed la teritorio ankaŭ etendiĝas sur la najbaraj kantonoj Randolph, Davidson, kaj Forsyth. High Point estas la sola nordkarolina urbo, kiu plivastiĝas en kvar kantonoj.

Kategorio:Urboj de Norda Karolino
Dolné Zahorany

eta|dekstra|330ra|Dolné Zahorany situas en la plej griza regiono

**Dolné Zahorany** (dolnE zahorani), hungare **Magyarhegymeg** (madjarhedjmeg) estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Banská Bystrica, en Distrikto Rimavská Sobota.

## Bazaj informoj 
* Areo: 6 km²
* Supermara alteco: 254 m
* Loĝantaro: 200
* Poŝtkodo: 985 42
* Aŭtokodo: RS
* Telefonprefikso: 47

## Situo 
Dolné Zahorany situas sur malebenaĵo, fine de sakovojo, fervojo Poltár-Rimavská Sobota preteriras. Fiľakovo troviĝas 15 km-ojn. Rimavská Sobota troviĝas voje 20, aere 9 km-ojn.

## Historio 
La vilaĝo estis unue menciita en la jaro 1341 en formo *"Hegmuky"*. En 1566 la turkoj faris ruina kaj senhoma la vilaĝon. La refondiĝo okazis iomete for de la iama loko. En 1910 loĝis en Magyarhegymeg 277 da homoj, (escepte unusolan slovakon ĉiuj hungaroj). Ĝis Traktato de Trianon Magyarhegymeg apartenis al Hungara reĝlando, al Gömör kaj Kis-Hont, al distrikto de Rimaszombat, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Inter 1938-1945 Magyarhegymeg rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Post la 2-a mondmilito la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš. En 2001 loĝis en Dolné Zahorany 206 da homoj, (193 hungaroj, 13 slovakoj).

## Vidindaĵo 
* klasikisma katolika preĝejo omaĝe al Sankta Mikaelo de 1885

## Eksteraj ligiloj 
* Dolné Zahorany en la mapo

Kategorio:Municipoj en distrikto Rimavská Sobota
Tachty

eta|dekstra|330ra|Tachty situas en la plej griza regiono

**Tachty** (taĥti) hungare **Tajti** estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Banská Bystrica, en Distrikto Rimavská Sobota.

## Bazaj informoj 
* Areo: 8&nbsp;km²
* Supermara alteco: 311 m
* Loĝantaro: 550
* Poŝtkodo: 980 34
* Aŭtokodo: RS
* Telefonprefikso: 47

## Situo 
Tachty situas sub monto 426 m-ojn alta, laŭ la hungara landlimo, fine de sakovojo. Fiľakovo troviĝas 24, Rimavská Sobota 42&nbsp;km-ojn.

## Historio 
La vilaĝo estis unue menciita en la jaro 1290. La kampoj longe apartenis al familio Tajty. En 1910 loĝis en Tajti 483 da homoj, (escepte unusolan slovakon ĉiuj hungaroj). Ĝis Traktato de Trianon Tajti apartenis al Hungara reĝlando, al Gömör kaj Kis-Hont, al distrikto de Feled, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Inter 1938-1945 la vilaĝo rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Post la 2-a mondmilito la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš. En 2001 loĝis en Tachty 565 da homoj, (543 hungaroj, 13 slovakoj, 8 ciganoj). Ekde 2008 Slovakio kaj Hungario apartenas al interna zono de Schengen, sekve la limo estas trapasebla ie ajn senĝene. Estas vojo al Cered.

Vilaĝservoj estas bazlernejo, infanĝardeno, kulturdomo, futbalejo, vendejo, 2 restoracietoj.

## Vidindaĵoj 
* katolika preĝejo omaĝe al Rozaria Dipatrino de 2000
* akvorezervujo

## Nomportantoj 
* en la budapeŝta telefonlibro el 2008 troviĝas 48 nomoj pri Tajti

Kategorio:Municipoj en distrikto Rimavská Sobota