open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Kisvaszar

**Kisvaszar** [kiŝvasar], germane **Wasser** estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Baranya, en Distrikto Sásd. En la loknomo kis signifas hungare: malgranda, kiu faras diferencon de Vaszar.
eta|maldekstre|

## Bazaj informoj 
* Areo: 20 6&nbsp;km²
* Loĝantaro: 330
* Poŝtkodo: 7381
* Telefonprefikso: 72
* Koordinatoj: 46°16′31″N 18°12'40″E

## Situo 
Kisvaszar situas sur deklivoj, laŭ traira flankovojo. Dombóvár kaj Komló troviĝas po 12 kilometrojn.

## Historio 
La loko estis loĝata jam dum la romianoj. La unua mencio pri la vilaĝo devenis el 1328 laŭ latina hungara ortografio *"Vossary"* kaj *"Vosar"*. Dum la turka erao la vilaĝo ne senhomiĝis. En la 1720-aj jaroj germanoj pligrandigis la loĝantaron.
eta|
En Kisvaszar migra poŝto servas.

## Vidindaĵoj 
* romkatolika baroka preĝejo omaĝe al martiro Sankta Georgo de 1790
* metodista preĝejo el la 20-a jarcento
* kastelo de Eszterházy [esterhAzi]

## Famuloj 
En Kisvaszar naskiĝis fizikisto Ferenc Berencz.

## Fontoj 
* WikiTrans

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj en departemento Baranya
Małgorzata Tkacz-Janik

D-rino **Małgorzata TKACZ-JANIK** (naskiĝis la  en Zabrze) estas pola sciencisto, feministo kaj politikisto de la partio Verduloj 2004, ekde aprilo 2010 ĝis decembro 2011 ĝia kunprezidanto (kun Dariusz Szwed).

Finstudis Silezian Universitaton. Doktoriĝis en 2000 pri enhavo de reklamoj. Nune ŝi estas universitata instruisto. Ŝi estis iniciatanto de la sileziaj Manifa-j (surstrata manifestacio por virinaj rajtoj, organizata ĉiu-jare ĉ. 8-a de marto).

Dum la lokaj balotoj kiuj okazis en Pollando la 21-an de novembro 2010 ŝi estis elektita kiel deputitino de la Konsilio de Silezia Provinco, ricevante 9100 voĉdonojn.

## Eksteraj ligiloj 
* Biografieto ĉe la retpaĝo de Verduloj 2004 

Kategorio:Polaj feministoj
Kategorio:Polaj politikistoj
Kategorio:Verduloj
Liget

**Liget** estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Baranya, en Distrikto Komló. La loknomo signifas hungare: bosko.
eta|Aerfoto de Liget

## Bazaj informoj 
* Areo: 12 6&nbsp;km²
* Loĝantaro: 460
* Poŝtkodo: 7331
* Telefonprefikso: 72
* Koordinatoj: 46°14′06″N 18°11'33″E

## Situo 
Liget situas sur deklivoj, fine de sakovojo. Komló troviĝas 12, Pécs 24, Budapeŝto 198 km http://www.tavolsag.hu/index.asp?go=tavolsag&i1=17604&i2=9566 .

## Historio 
La unua mencio pri la vilaĝo devenis el 1510. Dum la turka erao la vilaĝo supozeble ne senhomiĝis.

En Liget migra poŝto servas.

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo omaĝe al Sankta Triunuo de 1841

## Nomportantoj 
La loknomo estas ofta familia nomo inter la hungaroj. En telefonlibro de Budapeŝto de 2008 listiĝas pli ol 100 nomoj Liget.

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj en departemento Baranya
Lingvoj de Peruo

Peruo estas multlingva lando, kie oni parolas kvindekon da lingvoj kiel denaskajn (la kalkulo iras de 43 lingvoj al pli ol 60, laŭ la dialekta divido kiun oni konsideras). La plej etendita estas la hispana (80,2% de la loĝantoj kiel denaska lingvo), sekvita de la indiĝenaj lingvoj, ĉefe la keĉuaj lingvoj (13,2% entute) kaj la ajmara (1.8%).

dekstra|eta|230px|Geografia distribuo de la ĉefaj dividoj de la keĉua lingvofamilio.

## Lingva situacio 
La aborigenaj lingvoj de Peruo estas parolataj plejparte en la centraj Andoj kaj en la Amazoniaj arbaroj. Konsiderinda nombro de lingvoj estis iam parolitaj ĉe la norda marbordo kaj en la nordaj Andoj, sed krom kelkaj endanĝerigitaj areoj en la norda ebenaĵo (Cajamarca, Inkawasi-Cañaris kaj Chachapoyas), kie oni ankoraŭ parolas keĉuan lingvon, ĉiuj aliaj malaperis dum la 19-a jarcento (vidu lingvojn kuljia, moĉika, tajana, hibito-ĉolono). La lasta, la moĉika lingvo (*mochica*), probable malaperis en la 1950aj jaroj.

La solaj indiĝenaj andaj lingvoj aktuale uzataj estas la keĉua, la ajmara, la jakarua kaj la kaŭkia. La Amazonia regiono, tamen, estas hejmo de granda varieco de lingvoj, la plej ofte parolita el kiuj estas la aŝaninka (Asháninka) kaj agŭaruna.

La nuntempe parolataj lingvoj estas dividitaj komune en 14 lingvajn familiojn en la perua teritorio, plus pluraj izolitaj kaj neklasigitaj lingvoj.

Oni supozas ke la nombro de lingvoj kiu estis uzitaj en Peruo antaŭ la hispana konkero facile superpasis 300, kaj kelkaj observantoj mencias la nombron de 700. Sed tamen de la tempo de eŭropa konkero, epidemioj kaj periodoj de deviga laboro (krom la influo de la hegemonia hispana lingvo), la plejmulto malaperis senspure.

Laŭ Peter Laderman la jezuitoj tradukis fragmentojn de la kristana kanono al ĉirkaŭ 150 indiĝenaj lingvoj de la Perua Amazonio, el kiuj aktuale supervivas nur ĉirkaŭ 60.

## Lingva leĝaro 
El politika kaj administra vidpunkto, estas oficialaj lingvoj la hispana kaj, en la zonoj kie hegemonias, la keĉuaj lingvoj, la ajmara kaj aliaj indiĝenaj lingvoj.

## Nombro de parolantoj 
En la Perua Amazonio oni parolas ĉirkaŭ 40 lingvojn, kiuj kutime engrupiĝas en 14 familioj kaj diversas en ĉirkaŭ 120 lokaj variantoj rekoneblaj.

## Vidu ankaŭ 
Hunikuina lingvo

## Eksteraj ligiloj 
* Lingva Mapo de Peruo (en la hispana)
* Resonancias.org  – Indiĝenaj lingvoj de Peruo.
* *Centro de Investigaciones Peruanas*
* *Instituto Linguistico de Verano* (Somera Lingva Instituto) - Peruo 

## Referencoj 
### Bibliografio 
* Adelaar, Willem F. H.; & Muysken, Pieter C. (2004): *The languages of the Andes*. Cambridge language surveys. Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-36275-7
* Dixon & Alexandra Y. Aikhenvald (eds.) (1999): *The Amazonian languages*. Cambridge: Cambridge University Press, ISBN 978-0-521-57021-3.
Blazono de Tongo

La nuna **blazono de Tongo** devenas el la jaro 1862.

## Historio 
La blazonon en 1862 kreis la princo *Uelongatoni Ngu Tupou* kune kun la kristana pastro *Shirley Baker* kaj ekde tiam estas la ŝtata blazono de Tongo.

## Priskribo 
eta|reĝa standardo
La blazono de Tongo montras kvaronigitan blazonŝildon, kiu estas ĉirkaŭita de oraj ornamaĵoj.

# En la unua, ora blazonoparto videblas tri sespintaj arĝentaj steloj. Ĝi staras por la tri ĉefaj insularoj Tongatapu, Ha'apai kaj Vava'u.
# En la dua, ruĝa blazonoparto montratas reĝa krono. Temas pri la reĝa krono de Tongo kiel simbolo de la monarkia ŝtata strukturo.
# En la tria, blua blazonoparto flugas blanka kolombo kun verda branĉo da mirto (laŭ iuj alternativaj klarigoj temu pri olivarba branĉo) en la beko. Ĝi reprezentas pacon, unuecon kaj kristanecon.
# En la kvara, ora blazonoparto interkruciĝas tri glavoj. Ili staras por la tri reĝaj dinastioj ''Tu'i Tonga*, *Tu'i Ha'stakalaua* kaj *Tu'i Kanokupolu*, el kiuj devenas la reganta reĝa familio.
# Sur la arĝenta korforma ŝildo situas blanka sespinta stelo kun ruĝa kruco. Tiu kruco identas kun la kruco en la ŝtata flago.

La motivoj de la blazono ripetiĝas iom variigite en la reĝa standardo.

[eta|la [flago de Tongo]]
Malantaŭ la ŝildo staras du ŝtataj flagoj.

Super la ŝildo ŝvebas reĝa krono, ĉirkaŭ kiu volviĝas du branĉoj, kiel ĝin portis la tribestroj en eventoj de gravaj decidoj.

La ŝtata moto sur la banderolo tekstas en la tonga lingvo:
:„*Ko e ʻOtua mo Tonga ko hoku Tofiʻa.*“
:(„*Dio kaj Tongo estas mia heredaĵo.''“)

Kategorio:Naciaj simboloj de Tongo
Kategorio:Historio de Tongo
Tongo
WHOIS

**WHOIS** (elparolu „hu iz” kiel en la angla frazero „*who is*”) estas informpeta/responda protokolo uzita por informpeti datumbazojn kiam oni volas scii kiu posedas iujn interretajn resursojn.

Kategorio:Interretaj protokoloj
Kategorio:Interretaj normoj
Blazono de Samoo

eta|blazono de 1951 ĝis 1962

La **blazono de Samoo** en sia nuna formo akceptiĝis post la proklamo de la sendependa respubliko Samoo en 1962.

## Priskribo 
La ŝildo montras sur malhelblua fono la arĝentan konstelacion Suda Kruco, en la ŝildosupro troveblas sur arĝenta fono antaŭ verdaj-blanka maraj ondoj kaj arĝenta ĉielo nature bildigitan kokospalmon kun oraj nuksoj.

La ŝildo havas malhelbluan-blankan kadron. Ĝi staras sur du ruĝaj, koncentraj cirkloj per radiaj linioj ligitaj, ĉirkaŭ kiuj volviĝas du verdaj olivarbaj branĉoj. 

Super la ŝildo troveblas malhelblua, ruĝe-blanke kadrigita latina kruco kun ruĝaj radioj.

Sube blanka teksta banderolo portas la ŝtatan moton en samoa lingvo:
:„''FA'AVAE I LE ATUA SAMOA.*“
:„*dio estu la fundamento de Samoo*“

## Simboleco 
[eta|La [flago de Samoo]]
La Suda Kruco estas blazona kaj flaga simbolo de multaj teritorioj sur la suda hemisfero de la Tero kaj por la samoa blazono transpreniĝis de la flago de Samoo.

Kokospalmo kaj maro indikas pri la natura situo de la insuloj en la Pacifika Oceano. La kruco reprezentas la kristanan tradicion de la lando.

La cirkloj kaj linioj simboligas latitudojn kaj longitudojn kaj kiel la olivarbaj branĉoj fontas el la flago de la Unuiĝintaj Nacioj, kiuj decidis ke Samoo de 1946 ĝis atingo de la ŝtata sendependeco estis Kuratora Teritorio administrata de Nov-Zelando.

## Historio 
[eta|120px|blazono el la epoko kiam Samoo estis kolonio de la [Germana Regno, 1914]]
La blazono evoluiĝis el pli aĝaj simboloj. Unua blazono enkondukiĝis en 1914, kiam Samoo estis kolonio de la Germana Regno. Tiu blazono montris sur ruĝa fono tri arĝentajn palmojn super bluaj-blankaj ondolinioj, en la ŝildosupro kiel en la blazonoj de ĉiuj germanaj kolonioj troveblis nigra prusa aglo en arĝento.

Tiu blazono nur tre mallonge uziĝis, ĉar la novzelanda armeo malmultajn monatojn post la enkonduko de la blazono konkeris Samoon. Post la Unua Mondmilito Nov-Zelando ricevis mandaton de la Ligo de Nacioj, kaj en 1920 enkondukiĝis plakedo, kiu same montris tri palmon - en naturaj koloroj.

En 1951 enkondukiĝis la antaŭa versio de la nuna blazono, kiu parte montris aliajn kolorojn kaj super la ŝildo anstataŭ la kruco leviĝantan oran sunon.

Tiu duona suno en 1962 anstataŭiĝis per la kruco.

## Eksteraj ligiloj 
* informoj pri la blazono en la retejo *www.ngw.nl'' 
* details.cfm?gi id=005 portreto de la blezono en la retejo de la samoa registaro 

Kategorio:Naciaj simboloj de Samoo
Kategorio:Historio de Samoo
Samoo
Karolinoj

La insuloj **Karolinoj** () estas insularo de la Mikronezio, okcidente de la Pacifika Oceano. Ili havas etendon de 1194 km² kaj 126 000 loĝantojn. Ĝi estas formata de preskaŭ mil atoloj kaj insuloj, kelkaj el tiuj de vulkana deveno, norde de la Ekvatoro.

La ĉefaj insuloj estas Ponape, nome la plej etenda kaj alta, Truk, Kosrae, Yap kaj Palaŭo. La kvar unuaj, nome la plej orientaj, formis la ŝtaton Federacio de Mikronezio, dum Palaŭo, la plej okcidenta, konstituiĝis en aparta respubliko.

La insuloj ĝuas klimaton ekvatoran kaj estas plantejoj de kokosarboj, manioko kaj sukerkano. Estas ankaŭ elfosejoj de baŭksito kaj fosfatoj.

## Atoloj 
* Ulithi


Kategorio:Insularoj
Cinco historias para ellas

**Cinco historias para ellas** aŭ internacie "Kvin historioj por ili" estas erotika kaj pornografia filmo produktita en Hispanio en 2007, produktorita de Lust Filmoj, kaj reĝisorita de Erika Lust, aŭtorino de la mallonga filmo "The good girl". Ĝi rakontas kvin urbajn, aŭdacajn kaj rektajn historiojn, kiuj estis pensitaj por ina publiko kaj por paroj. Ĝi inkludas ine samseksemajn, aliseksemajn kaj ambaŭseksemajn scenojn, estante tiel nomita de la nova vara pornoĝenro "nouvelle vague".

## Aktoraro 
* Julia Taylor
* Sonia Baby
* Sandra G
* Lady Mai
* Bobbi Eden
* Rafa García
* Ramon Nomar
* Claudia Claire
* Eduardo Romo
* Lucas Foz
* Anthony Martinez
* Daniel Royter

## Eksteraj ligiloj 
* Kovrilo kaj resumo 
* Vidi kaj elŝuti *Cinco Historias Para Ellas* rete  en la oficiala retejo de Lust Films/Erika Lust.
* *Cinco historias para ellas*  (oficiala retejo).

Kategorio:Filmoj aperintaj en 2007
Kategorio:Erotikaj filmoj
Kategorio:Pornografiaj filmoj
Kategorio:Hispanaj filmoj
Geoĵetono

**Geoĵetono** (angle *geocoin*), ankaŭ nomata **geomonero** kaj **geomedal(et)o,** estas medaleca ludobjekto uzata en geokaŝado.

Ĝi povas esti persona objektoj uzata de geokaŝanto, lasata en kaŝujo por esti trovota kaj aliloken movota de alia ludanto. Geoĵetono estas kutime produktataj en malgrandaj kvantoj de kelkaj cent kaj servas plej ofte kiel kolektaĵoj (malpli ol 20% troviĝas en la kaŝujoj). La geoĵetonoj kutime havas unikan 6-ciferan numeron, kiu helpas spuri ilin rete ĉe la retejo geocaching.com. 

Preskaŭ ĉiu geomonero havas propran vinjeton (angle *icon*). Malkovrinte aŭ portinte certan geoĵetonon, la koncerna vinjeto aperas en la konto de la geokaŝanto. Tiel estadas reta kolektaĵo de la reale viditaj geoĵetonoj.

La unua geoĵetono aperis en 2001. Ĝi estas produktita de la geokaŝisto Moun10Bike. Nuntempe tiu ĵetono valoras pli ol USD 2000 por kolektantoj. Ĝis meze de 2011 ekzistis ĉirkaŭ 4600 diversaj specoj de geoĵetonoj (fine de la jaro 2009 ĉirkaŭ 3000), la alkresko estas ĉirkaŭ 2 ĝis 3 ĉiutage.

Ĉiu geoĵetono kutime publikiĝas en diversaj varioj/eldonoj (angle *editions*), t.e. en diversaj metalaj surfacoj (kiel oro (polurita aŭ ne), nikelo, nigra nikelo, arĝento, kupro ktp.) aŭ diversaj koloroj. Iuj eldonoj estas pli raraj ol aliaj kaj sekve pli serĉataj kaj pli kostaj.

La normala grandeco de geoĵetono estas inter 1,5 kaj 2 coloj. Pli malgrandaj nomiĝas mikroĵetonoj (ĉ. 1 colo = 25,4 mm) aŭ nanoĵetonoj (ĉ. ½ colo).

* Vikio pri geomoneroj (kun granda listo, angla) 
* Vojskarabo

Kategorio:Geokaŝado
Kategorio:Moneroj
Ausserdorf

**Ausserdorf** signifas en la germana lingvo *ekstera vilaĝo* kaj estas la nomo de la sekvantaj lokoj:

* **Ausserdorf (Ettiswil)** estas parto de la komunumo Ettiswil en la distrikto Willisau en Kantono Lucerno en Svislando.

* **Ausserdorf (Masein)** estas parto de la komunumo Masein de la komunumaro Thusis en la distrikto Malantaŭa Rejno en Kantono Grizono en Svislando.
Ettiswil

**Ettiswil** (prononcu *etisvil*) estas komunumo en la distrikto Willisau en Kantono Lucerno, Svislando. Ĝi havis 2274 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.

## Geografio 
eta|maldekstra|150ra|Preĝejo de Ettiswil
Ettiswil situas sur ebenaĵo inter Sursee kaj Willisau ĉe la suda flanko de la Marĉo de Wauwil. Tra la komunumo fluas la rivero *Rot*, alfluanto de Wigger, kiu siaflanke formas la okcidentan limon de la komunumo. Krom la ĉefvilaĝo Ettiswil mem al la komunumo apartenas ankaŭ la vilaĝo Ausserdorf kaj la vilaĝeto Weierhushof.

La komunuma teritorio etendiĝas sur areo de 6,42 km², de kiuj 17,4 % estas kovritaj de arbaro, 70,7% servas por agrikulturo kaj 11,4% por setlejoj.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Ettiswil limas en nordo al Wauwil, en nordoriento al Mauensee,
en sudoriento al Grosswangen, en sudokcidento al Willisau, en okcidento al Alberswil, kaj en nordokcidento al Schötz.

## Trafiko 
Ettiswil estas konektita al la publika transportreto per tri buslinioj, nome de Lucerno al Ettiswil, de Dagmersellen tra Nebikon al Ettiswil, kaj de Sursee tra Ettiswil al Willisau. La plej proksimaj alveturejoj al la svisa aŭtovojo A2 situas en distanco de 9 km norde en Dagmersellen kaj oriente en Sursee.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Ettiswil datiĝas el la jaro 1076 kiel *Ettiswile* el donacodokumento per kiu Barono de Wolhusen, la posta abato Seliger, transdonis bienon al la Monaĥejo Einsiedeln. Dum mezepoko la landaj regantoj en la regiono estis la Habsburgoj. Ettiswil apartenis al ties Grafejo Willisau. En la jaro 1407 la urbo Lucerno akiris la grafejon, kaj tiam Ettiswil fariĝis parto de la lucerna voktejo Willisau, kio ĝi restis ĝis la Helveta Revolucio en la jaro 1798. Post la fino de la Helveta Respubliko en la jaro 1803 Ettiswil fariĝis komunumo de la distrikto Willisau en Kantono Lucerno. 

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Ettiswil
* Profilo de Ettiswil en la retejo de Kantono Lucerno
* Ettiswil en la Historia Leksikono de Svislando
Giuseppe Piazzi

**Giuseppe PIAZZI** (naskiĝis la 7-an de julio 1746 en Ponte in Valtellina, mortis la 22-an de julio 1826 en Napolo) estis itala astronomo, matematikisto kaj monaĥo Li fondis observatorion en Palermo, nun konata kiel *Osservatorio Astronomico di Palermo – Giuseppe S. Vaiana*

## Vivo 
En 1757, 11-jaraĝa, li komencis lernis en la seminario de Como kaj, en 1763, en la jezuita seminario de Brera en Milano.
Li eniris en la ordenon de la Teatinoj je la aĝo de 18 aŭ 19 jaroj.

En julio 1770, li tenis katedron pri matematiko en la Universitato de Malto, en 1773 li instruis pri filozofio kaj matematiko en Raveno. Post mallonga
restado en Kremono kaj Romo, li iris al Palermo kiel lektoro pri matematiko en la universitato de Palermo.

En 1787 li fariĝis profesoro pri astronomio, kar ricevis permeson iri al Parizo kaj Londono por plibonigi sian praktikon pri astronomio kaj akiri specialajn instrumentojn por observatorio, pri kiu li estis komisiata. Tiam li ekkonis iujn el plej famaj francaj kaj britaj astronomoj. Reveninte en Sicilion en 1789, li entreprenis la konstruon de la observatorio en 1790. La astronoma observatorio de Palermo estas finita en 1791 kaj li estis nomumita ties direktoro ĝis 1817.

En 1817, la reĝo Ferdinando la 1a de ambaŭ Sicilioj venigis lin en Napolon por estri la konstruon de la astronoma observatorio de Capodimonte, kaj li fariĝis ĝenerala direktoro de ambaŭ observatorioj de Palermo kaj Napolo.
eta|200px|Libro de Piazzi « Della scoperta del nuovo pianeta Cerere Ferdinandea, ottavo tra i primari del nostro sistema solare » *Pri la malkovro de la nova planedo Cerere Ferdinandea, la oka konata en nia sunsistemo*

## Astronomio 
### Malkovro de Cereso 
La , Giuseppe Piazzi, (intence precizi la pozicion de unu stelo
de la katalogo de Tobias Mayer) ekvidis objekton, kiu ŝajnis al li kiel stelo.
Ĉar ĝia pozicio ŝanĝiĝis, nokto post nokto, li opiniis, ke ĝi estas kometo.
Kiam la matematikisto Carl Friedrich Gauss estis kalkulinta ĝian orbiton,
evidentiĝis ke temas pri planedo; cetere ĝi situis tie, kie la
Regulo de Titius-Bode postulis ke planedo ekzistu.

Piazzi nomigis ĝin "Cerere Ferdinandea" honore al la romia diino
Cereso kaj al la reĝo Ferdinando la 1-a. Pro politika kialo, la omaĝon
al Ferdinando la 1-a oni forgesis, kaj la planedo (pli malfrue klasifikata kiel
nanoplanedo) gardis la nomon Cereso.

### Stela katalogo 
Piazzi komencis en 1789 establi katalogon de 7646 steloj
kun tiam ankoraŭ neatingita precizio. Li studis la propran movon de la
steloj rilate al Suno por precizigi la mezurojn per paralakso.

## Honoroj 
Li ricevis en 1803 la premion Lalande de la Franca Akademio de Sciencoj, li fariĝis ano de la Reĝa Societo de Londono la .

Post lia morto, ricevis lian nomon:
* La luna alfrapa kratero Piazzi;
* La asteroido 1000 Piazzia.
* Detalo de Cereso (verŝajne alfrapa kratero) fotita de la kosmoteleskopo Hubble, kiu estis neformale nomita "Piazzi".

## Noto kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  Giuseppe Piazzi, far de Guido Masotto sur "Portal del Sud"
*  La historio de la observatorio de Palermo
*  Pri Giuseppe Piazzi el *Catholic Encycopedia*
Tékes

**Tékes** [tEkeŝ], germane **Teckisch**, kroate **Tikeš** estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Baranya, en Distrikto Sásd.

## Bazaj informoj 
* Areo: 13 6&nbsp;km²
* Loĝantaro: 260
* Poŝtkodo: 7381
* Telefonprefikso: 72
* Koordinatoj: 46°17′09″N 18°10'19″E

## Situo 
Tékes situas meze de arbaro sur mildaj deklivoj, fine de sakovojo. Dombóvár troviĝas je 9, Sásd 11, Pécs 35, Budapeŝto 183 kilometroj.

## Historio 
La unua mencio pri la vilaĝo devenis el 1510 laŭ tiama hungara ortografio *"Thelkes"*. En la 18-a jarcento germanoj alvenis. Post la 2-a mondmilito granda parto de germanoj deportiĝis al Germanio. En 2001 vivis en Tékes 275 homoj (inter ili 59 ciganoj, 3 germanoj, unusola polo).

En Tékes migra poŝto servas.

## Vidindaĵoj 
* lerneja kapelo

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj en departemento Baranya
Sándor Boér

**BOÉR Sándor** [pr. boe:r] estis transilvanuja hungara bienulo, supera juĝisto, verkisto naskiĝinta en la mezo de 18-a jarcento kaj mortinta inter 1830 kaj 1839.
## Kariero
Boér por helpi la komencantan teatroarton tradukis aŭ reverkis plurajn teatraĵojn hungaren. El tiuj aperis sep inter 1792-94 kaj 32 restis manuskripte. Li publikis ankaŭ poemojn en *Mindenes Gyűjtemény* kaj *Tudományos Gyűjtemény*.
## Tradukaĵoj
**Barkláj Argenise* (deákból szabadon ford. Kolozsvár, 1792);
**A formenterai remete* (érzékeny játék 2 felv. Kotzebue után ford. Kolozsvár, 1793).
## Fonto
*Magyar Életrajzi Lexikon
Kategorio:Hungaraj verkistoj
Márton Boér

**BOÉR Márton** [pr. boe:r] estis hungara pentristo naskiĝinta en Koloĵvaro en 1762 kaj mortinta en Marosvásárhely en 1830.

## Kariero 
Boér estis ĉedoma instruisto en Zsibó en la familio István Wesselényi, poste administranto en bieno de grafo Mihály Teleki en Sárospatak. Li studis helpe de ili pentroarton en Vieno. Ĉirkaŭ 1780 li laboris en Kolozsvár, poste li loksidiĝis en Marosvásárhely. En 1800 li estis elektita urbestrano. En la jaroj 1809 kaj 1810 li apartenis al la urbaj administrantoj, poste li okupiĝis nur pri pentrado. Li pentris ĉefe la portretojn de renomaj sciencistoj (István Mátyus, Dániel Gecse, György Aranka, Elek Dósa kaj Gergely Dósa). La eklezio komisiis lin por pentri altarbildojn kaj staciobildojn, la urbestraro por pentri murbildon por urbodomo. Li devis lukti dum jarojn por ricevi la laborpagon.

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon

Kategorio:Hungaraj pentristoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
László Boér

**BOÉR László** [pr. boe:r] estis rumanuja hungara kuracisto naskiĝinta en Magyarszovát la 28-an de marto 1907 kaj mortinta en Târgu Mureş la 17-an de septembro 1972. Li estis la edzo de Lászlóné Boér. 

## Kariero
László Boér havigis diplomon en Kluĵo en la jaro de 1931. Ekde 1939 ĝis 1948 li estis ĉefkuracisto malsanuleja en Satu Mare. En 1949 li iĝis gvidanto de la Katedro pri Epidemiologio en la Universitatea de Medicină şi Farmacie din Târgu Mureş. Li publikis studojn pri epidemiologio kaj genetiko en gazetoj *Revista Medicală*, *Microbiologie-Epidemologie* kaj en aliaj fakrevuoj. 

## Libroj
**Orvosi mikrobiológia* (Bukarest, 1951); 
**Mikrobiológia és parazitológia* (kun László Haranghy, Bukarest, 1952); 
**Bacteriologie medicală* (kunulaŭtoro, Bukarest, 1961); 
**Epidemiologie generală şi specială* (kunulaŭtoro, Bukarest).
=
## Fonto
*Magyar Életrajzi Lexikon

Kategorio:Rumanujaj hungaraj kuracistoj
Elek Boér

**BOÉR Elek** [pr. boe:r] estis hungara juristo, universitata profesoro naskiĝinta en Maroscsapó la 26-an de novembro 1872 kaj mortinta en Újfehértó la 8-an de januaro 1952.

## Kariero 
Boér studis en Koloĵvaro kaj eksterlande. En 1906 li estis universitata privatprofesoro, ekde 1908 eksterordinara profesoro de publikadministracio kaj financo. Ekde 1916 li estis publikadministracia juĝisto kaj dum kvin jaroj li reprezentis Hungarujon en Vaŝingtono en la triopa miksa decidjuĝejo.

## Ĉefaj verkoj 
* *A porosz község szervezete* (Organizo de la prusa municipo) (Kolozsvár, 1898)
* *Közigazgatási bíráskodás* (Bp., 1907)
* *Magyar Közigazgatási és Pénzügyi jog* (Bp., 1912)

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon

Kategorio:Hungaraj juristoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Kirchfidisch

**Kirchfidisch,** hungare **Egyházasfüzes** estas iama vilaĝo en Aŭstrio, en federala ŝtato Burgenlando, en distrikto de Oberwart, en municipo de Kohfidisch.
eta|300px|Preĝejo de Kirchfidisch
300px|eta|Strato en Kirchfidisch
300px|eta|Panoramo de Kirchfidisch

## Bazaj informoj 
* Poŝtkodo: 7512

* Aŭtokodo: OW

## Situo 
Kirchfidisch troviĝas de Oberwart 18, Szombathely 28&nbsp;km-ojn.

## Historio 
La vilaĝo menciiĝis unuafoje en 1221 laŭ tiama hungara nomo *„Fuzes”*. En 1529 kaj en 1532 la turkoj detruis la vilaĝon, poste germanoj refondis ĝin. En 1910 vivis en Egyházasfüzes 571 homoj, (plejparte germanoj). Ĝis Traktato de Trianon Egyházasfüzes apartenis al Hungario, al Vas (reĝa departemento), al distrikto de Felsőőr, poste al Aŭstrio (dume inter 1938-1945 al Germanio). En 1971 Kirchfidisch iĝis ekstera vilaĝparto de Kohfidisch.

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo omaĝe al Apostoloj Sankta Petro kaj Sankta Paŭlo de 1770

== Komunumoj pri *egyházas* (=ekleziejo) en Hungara reĝlando ==
Komence en Hungarujo ĉiuj 10 vilaĝoj kune devis havi komunan preĝejon. Tiu vilaĝo, kie tiu konstruiĝis, nomiĝis "ekleziejo" vilaĝo havanta preĝejon. Jen listo, kie tiu rango restis:

Kategorio:Komunumopartoj de Burgenlando
Elek Boér (n. 1899)

**BOÉR Elek** [pr. boe:r] estis hungara juristo, universitata profesoro, membro korespondanta de MTA (1941-49) naskiĝinta en Koloĵvaro la 13-an de septembro 1899 kaj mortinta en Újfehértó la 28-an de junio 1954.

## Kariero
Boér studis en universitato de Szeged kaj en 1929 li iĝis privatprofesoro, profesoro en Kecskemét. Ekde 1940 li prelegis en Koloĵvaro, ekde 1945 ĝis 1949 en Szeged. Li memmortigis.

## Libroj
**A konjunktúra elmélete* (Bp., 1927); 
**Magyarország helyzete a világgazdaságban* (Situo de Hungario en la mondekonomio) (Kecskemét, 1936); 
**Az amerikai kapitalizmus és monopolisztikus verseny* (Bp., 1939)

## Fonto
*Magyar Életrajzi Lexikon

Kategorio:Hungaraj juristoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Sellapan Ramanathan

**Sellapan Ramanathan** (*S R Nathan*) (செல்லப்பன் ராமநாதன்; naskiĝinta la 3an de Julio 1924) estas la sesa Prezidento de la Respubliko de Singapuro, ofte nomita **S. R. Nathan**. kaj li ĵuris la 1an de septembro 1999. En 1999 kaj 2005 li venkis la Prezidentan Balotadon sen kontraŭantoj.

## Vivo 
S R Nathan estas tamula singapurano, kiu komencis sian laborpostenon, iĝis labori kiel kuraca socia laboranto en la civila servo. Poste, li iĝis Maristo kaj Bonfara Oficisto. Li ankaŭ estis en la Sekureco kaj Strategiaj Informoj Estraro de Singapuro (en angla: *Security and Intelligence Directorate*, SID).

## Prezidenteco 
Kvankam enketo de la *Straits Times* (ĵurnalo de Singapuro) vidigas, ke singapurano volis konkurson en la Prezidenta Balotado, Nathan iĝis la Prezidento de Singapuro tra "supra-piedas". En 2005, 3 aliajn kontraŭantojn la Prezidenta Balotado Komitato malakceptis (kun aliojn, S-ro Andrew Kuan, la Ĉefa Financa Oficisto de la Jurong Urbo Korporacio).

## Edzino 
Lia edzino estas Urmila (Umi) Nandey, bengalia singapurano, kaj li havas 1 filinon, 1 filon, kaj genepojn.

Kategorio:Singapuraj diplomatoj
Kategorio:Prezidantoj de Singapuro
Kategorio:Hinduoj
Kategorio:Singapuraj politikistoj
Kategorio:Tamulaj politikistoj
Ernő Tapasztó

**TAPASZTÓ Ernő** [pr. tapasto:] estas rumanuja hungara aktoro, reĝisoro naskiĝinta en Arado la 29-an de novembro 1975.

## Kariero 
Ernő Tapasztó estis en 1994-1995 ano de la *Teatro Csiky Gergely* de Temeŝvaro, poste ĵurnalisto de Nyugati Jelen, pli poste aktoro de Orkesztika kaj Új Színház en Budapeŝto. En 2007 li fondis kune kun sia edzino Gabriella Gujdár la teatron *Aradi Kamaraszínház*.

## Fonto 
* Erdélyi Magyar Ki Kicsoda 2010.

## Eksteraj ligiloj 
* Retejo de la teatrohttp://kamara.undock.eu/ 
* Laboraĵojhttp://www.hamlet.ro/emberek.php?id=1861 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj aktoroj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj reĝisoroj
Gerényes

**Gerényes** [gerEnjeŝ], germane **Gerienisch,** kroate **Grenjiš** estas malgranda vilaĝeto en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Baranya, en Distrikto Sásd.

## Bazaj informoj 
* Areo: 12 6&nbsp;km²
* Loĝantaro: 250
* Poŝtkodo: 7362
* Telefonprefikso: 72
* Koordinatoj: 46°18′21″N 18°11'08″E

## Situo 
Gerényes situas sur deklivoj, laŭ traira flankovojo. Sásd troviĝas 11, Komló 18, Pécs 37, Budapeŝto 183 km http://www.tavolsag.hu/index.asp?go=tavolsag&i1=13347&i2=9566 .

## Historio 
La unua mencio pri la vilaĝo devenis el 1296 laŭ tiama hungara ortografio *"Guerenes"*. Dum la turka erao la vilaĝo ne senhomiĝis. En la 18-a jarcento germanoj pligrandigis la loĝantaron. Post la 2-a mondmilito granda parto de germanoj deportiĝis al Germanio.

En Gerényes migra poŝto servas.

## Vidindaĵoj 
* lerneja kapelo el la 18-a jarcento

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj en departemento Baranya
Lê Thị Thiên Thu

**Lê Thị Thiên Thu** estas esperantistino naskiĝinta je la  en Sajgono, Vjetnamujo.

Emerita inĝeniero pri kemio. Esperantistiĝis en 2001. Vic-prezidanto kaj Ĝenerala sekretario de Esperanto-Asocio de Ho Chi Minh Urbo (EAH), membro de Centra Komitato de Vjetnama Esperanto-Asocio, membro de ties Trejna Komitato.

Malfermas kursojn de Esperanto por komencantoj kaj progresantoj. Tradukas la vjetnaman version de Esperanto per Rekta Metodo de Stano Marcek. Redaktas la bultenon de EAH. Delegito de UEA.

Ŝi flue parolas la vjetnaman, la polan, Esperanton kaj sufiĉe bone la francan.

Kategorio:Vjetnamaj esperantistoj
Hoàng Ngọc Bội

**Hoàng Ngọc Bội** naskiĝis je la 19a de januaro 1952 en Cao Bang provinco, Vjetnamujo.

Li profesie estas inĝeniero pri elektro, laboras en vjetnam-rusa kompanio pri ĉemara ekspluatado de petrolo Vietsovpetro en Vung Tau provinco.

Esperantistiĝis en 1975 en iama Sovetunio, membro de SEU (Sovetlanda Esperantista Unuiĝo) en 1975-1976.

Aliĝis al Vjetnama Pacdefenda Esperantista Asocio (VPEA) en 1976 poste en Vjetnama Esperanto-Asocio (VEA).

En 1999 instruis Esperanton ĉe Somera Kursaro en Aŭstralio. Aktivadis kiel LKK-ano de 2a Azia Kongreso en 1999 en Hanojo. Vicprezidanto de VEA de 1998 ĝis nun. Delegito de UEA, membro de Komitato A de UEA.

Li flue parolas la vjetnaman, la rusan, Esperanton kaj la anglan.

Kategorio:Vjetnamaj esperantistoj
Félix Bodrossy

**BODROSSY Félix** [pr. bodroŝi] estis hungara filmreĝisoro, kameraisto naskiĝinta en Temeŝvaro la 27-an de septembro 1920 kaj mortinta en Budapeŝto la 10-an de februaro 1983.

## Premioj, distingoj 
* Balázs Béla-premio (1971),
* Meritartisto (1981).

## Kariero 
Bodrossy faris sian unuan mallongan filmon en 1941. Li estis ekde 1949 dungito de Fabriko Híradó kaj Dokumentumfilm, ekde 1950 filmkameraisto, poste reĝisoro. Li faris tri filmojn Polomacionajn kaj plastikajn, kiujn oni povis spekti en specifaj kondiĉoj en Kinejo Toldi de vojo Bajcsy-Zsilinszky

## Libro 
* *A plasztikus film*, 1953.

## Filmoj 
* Gyapot (1950, mallonga, kameraisto);
* Állatkerti séta (1951, mallonga, plastika, reĝisoro kaj scenaristo kun József Győrffy);
* Artistavizsga (1951, mallonga, plastika, reĝisoro kaj scenaristo kun József Győrffy);
* Téli rege (1953, mallonga, plastika, reĝisoro kaj scenaristo kun Kálmán Farkas );
* Herend (1954, kameraisto);
* Terülj, terülj, asztalkám! (1956, mezmezura, reĝisoro, kameraisto);
* Játék a szerelemmel (1957, kameraisto);
* Fapados szerelem (1959, kun Barna Hegyi kameraisto);
* Májusi fagy (1961, kameraisto);
* Víkendsziget (1965, mallonga, reĝisoro, verkisto, kameraisto);
* Aréna (1968, mallonga, kameraisto);
* Trilógia (1970, polanimacia, reĝisoro, verkisto, kameraisto);
* Játsszunk Istent! (1975, mallonga, reĝisoro);
* Óriások és törpék (1980);
* Nemcsak kalitkában (1982, mallonga, reĝisoro, verkisto).

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon

Kategorio:Hungaraj reĝisoroj
Kategorio:Hungaraj kameraistoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Benina Esperanto-Asocio

**Benina Esperanto-Asocio  (BEA)** estas la unua tutlanda Esperanto-Asocio en lando Benino. La unua esperantisto en Benino estas Privas Tchikpe. Li lernis la lingvon per la helpo de Hans Bakker. Tio okazis en 1981. En 1983 li fondis la nacian asocion nomatan "Benina Esperanto-Asocio" (BEA), kiu jam en 1985 havis pli ol 200 membrojn. Ĝi estis en rilatoj kun Universala Esperanto-Asocio.

Ĝi estas registrita ĉe la benina registaro. Tiu asocio organizis la Duan Afrikan Kongreson en la jaro 1991 en Kotonuo.

En decembro 2017 ĝi rekomencis sian agadon okaze de tutlanda Ĝenerala Kunveno. La prezidanto estas Karlo Alofa kaj Privas Tchikpe estas konsilanto.

Kategorio:Beninaj Esperanto-asocioj
Kategorio:Organizaĵoj fonditaj en 1983
Kategorio:Esperanto en 1983
Asocio de Beninaj Esperantistoj

[eta|dekstra|250px|La situo de [Benino en la kontinento Afriko.]]
La **Asocio de Beninaj Esperantistoj** (ABeE) estas Esperanto-asocio en la okcidentafrika ŝtato Benino. Ĝi estis fondita en 1996, kaj aliĝis al Universala Esperanto-Asocio en 2001. La asocio havas sian sidejon en la urbo Lokossa, en la departemento Mono en la pleja sudokcidento de Benino. Prezidanto de la asocio laŭ la stato de aprilo 2010 estas *Latifou Gbadamassi*.

Suborganizaĵo de la Asocio de Beninaj Esperantistoj estas la *Benina Organizo de Junaj Esperantistoj* (BOJE), la landa asocio de Tutmonda Esperantista Junulara Organizo en Benino.

## Eksteraj ligiloj 
* Bazaj informoj pri la asocio en la retejo de UEA
* La retejo de BOJE  


Kategorio:Beninaj Esperanto-asocioj
Ág

**Ág,** germane **Neuda** estas malgranda vilaĝeto en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Baranya, en Distrikto Hegyhát. La loknomo signifas hungare: branĉo.
eta|300ra|Preĝejo de Ág
eta|300ra|Strato en Ág

## Bazaj informoj 
* Areo: 12 6&nbsp;km²
* Loĝantaro: 170
* Poŝtkodo: 7381
* Telefonprefikso: 72
* Koordinatoj: 46°17′44″N 18°12'10″E

## Situo 
Ág situas sur deklivoj, laŭ traira flankovojo.

## Historio 
La unua mencio pri la vilaĝo devenis el 1487 laŭ tiama hungara ortografio *"Naghagh"*. En 1780 germanoj pligrandigis la loĝantaron. Fine de 1944 la alveninta Ruĝa Armeo deportis germanojn por sklave labori. Post la 2-a mondmilito granda parto de germanoj deportiĝis al Germanio. En 2001 vivis en Ág krom la hungaroj 12 ciganoj kaj unusola germano.

En Ág aŭtonomio de ciganoj funkcias kaj migra poŝto servas.

## Vidindaĵoj 
* luterana novgotika preĝejo de 1892

## Interesaĵo 
La plej mallongaj hungaraj loknomoj estas Ág, Bő, Őr kaj Sé.

 Dosiero:Ortsschild Ág.jpg|Saluta tabulo en Ág
 Dosiero:Gemeindeverwaltung Ág.jpg|Vilaĝdomo de Ág
 Dosiero:Bauernhaus Ág.jpg|Tipa kamparana domo en Ág

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj en departemento Baranya
Arthur 3 - la Guerre des deux mondes (filmo)

**Arthur 3 - la Guerre des deux mondes** (***Arturo 3 - la Milito inter la du mondoj***) estas franca filmo de Luc Besson aperinta en 2010. Temas pri daŭrigo de *Arthur et la Vengeance de Maltazard* mem daŭrigo de *Arthur et les Minimoys*.

## Temo 
La plej granda malbono estas timenda ĉar Maltazard profitis la malfermon de lunradio por kreski kaj trapasi en la alian mondon, tiun de homoj. La forpuŝa kreitaĵo nun estas 2 metrojn kaj 40 centimetrojn alta kaj ĝi estas decidinta konkeri tiun ĉi novan mondon.

Antaŭ la amplekso de la danĝero, Arthur kaj liaj amikoj uzos ĉiajn ruzojn por profiti el plej neatenditaj okazaĵoj kaj ĉion fari por fiaskigi la teruran planon de Maltazard.

Tamen, ĉu tio ne estas antaŭperdita kaŭzo kiam oni estas nur du milimetrojn alta?

## Teĥnikaĵoj 
* Franca titolo: *Arthur 3 - la Guerre des deux mondes*
* Angla titolo: *Arthur and the Two Worlds War*
* Reĝisoro: Luc Besson
* Scenaro: Luc Besson laŭ originala ideo de Céline Garcia
* Adaptita de verko de: Luc Besson
* Produktado: Luc Besson por EuropaCorp (Francio)
* Produktado: Emmanuel Prévost por Avalanche Productions (Francio)
* Arta direktado: Patrice Garcia - Philippe Rouchier
* Optikaj efektoj: BUF Compagnie
* Muziko: Éric Serra
* Dekoroj: Hugues Tissandier
* Lingvo de filmado: angla, franca
* Buĝeto: 65 milionoj da Eŭroj
* Aperdato:
** Francio: 
** Usono: 2010
* Daŭro: 120 minutoj

## Rolularo 
* Freddie Highmore: Arthur
* Mia Farrow: Daisy, Avino de Arthur
* Robert Stanton: Armand, Patro de Arthur
* Penny Balfour: Rose, Patrino de Arthur
* Ron Crawford: Archibald, Avo de Arthur

### Francaj voĉoj 
* Yann Loubatière: Arthur
* Cartman: Bétamèche
* Mylène Farmer: Sélénia
* Frédérique Tirmont: Daisy, Avino de Arthur
* Michel Duchaussoy: Archibald, Avo de Arthur
* Jean-Paul Rouve: Armand, Patro de Arthur
* Frédérique Bel: Rose, Patrino de Arthur
* Marc Lavoine: Darkos
* Gérard Darmon: Maltazard
* Jacques Frantz: Reĝo de Minimojoj

### Anglaj voĉoj 
* Freddie Highmore: Arthur
* Selena Gomez: Sélenia
* Iggy Pop: Darkos
* Lou Reed: Maltazard
* David Gasman: Reĝo de Minimojoj
* Doug Rand: Bétamèche

## Internaj ligiloj 
* Arthur et les Minimoys (libro)
* Arthur et les Minimoys (filmo)
* Arthur et les Minimoys (muzikalbumo)
* Arthur et la Vengeance de Maltazard (filmo)

## Eksteraj ligiloj 
* 
* *Arthur et la Guerre des deux mondes* en AlloCiné 
* Philippe Rouchier

Kategorio:Francaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 2010
Kategorio:Animaciaj filmoj
Kategorio:Filmoj de Luc Besson
György Bodrogi

**BODROGI György** estis hungara kuracisto naskiĝinta en Nadjenjedo la 8-an de junio 1906 kaj mortinta en Budapeŝto la 22-an de majo 1984. 

## Kariero
Bodrogi estis internisto, kardiologo. Li studis ankaŭ en Parizo kiel stipendiulo. Li laboris en la interna sekcio de la Malsanulejo István, poste li estis direktoro de la Malsanulejo Lorántffy Zsuzsanna de la reformita eklezio ĝis 1949. Ekde 1952 li estis ĉefkuracisto, poste direktoro de la Instituto pri Junulara Kormalsankuracado (pli poste Tutlanda Infankardiologia Centro) ĝis 1976.

## Fonto
*Magyar Életrajzi Lexikon 

Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj internistoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Ne nur legendoj, ne nur pri SEJM

**"Ne nur legendoj, ne nur pri SEJM: Homoj kaj epizodoj"** - estas rememoroj de grava aganto de sovetia Esperanto-movado Vladimir Samodaj. Samodaj verkis ĉi tiun libron kiel omaĝon okaze de la 50-jariĝo de Mikaelo Bronŝtejn, kiu verkis la libron Legendoj pri SEJM.

Formato: 175 paĝoj, 22 cm.

## Vidu ankaŭ 
* Legendoj pri SEJM
* SEJM. Historia skizo

## Eksteraj ligiloj 
Ne nur legendoj, ne nur pri SEJM / Not Just Legends, Not Just About SEJM - recenzo pri la libro de Don HARLOW (esperante kaj angle)

Kategorio:Verkoj el la originala esperantlingva literaturo
Kategorio:Historio de SEJM
Pál Bodor (plantkulturisto)

**BODOR Pál** estis hungara fruktkulturisto naskiĝinta en Koloĵvaro la 31-an de januaro 1773 kaj mortinta en Koloĵvaro la 30-an de majo 1828. 

## Kariero
Bodor studis en Jena kaj Göttingen, sed en 1798 li revenis en Transilvanujon. Li estis oficisto de guvernantaro de Transilvanujo. Li pensiuliĝis kiel financejestro. Li havis en Házsongárd (parto de Koloĵvaro) fruktĝardenon kaj fruktarbkultivejon. Li esploris kaj plimultigis la originalajn hungarspecajn fruktojn.

## Eldonaĵo
* *Eladó válogatott gyümöltsfa oltoványok laistroma* (Kolozsvár, 1812).

## Fonto
* Magyar Életrajzi Lexikon 

Kategorio:Hungaraj botanikistoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Junulara Organizo de Togolandaj Esperantistoj

La **Junulara Organizo de Togolandaj Esperantistoj** (**JOTE**) estas la organizaĵo kiu oficiale reprezentas la junajn esperantistojn en Togolando. Ĝi fondiĝis en 1994 kaj en 2000 iĝis landa sekcio de Tutmonda Esperantista Junulara Organizo (TEJO). La asocio estas la junulara sekcio de Unuiĝo Togolanda por Esperanto (UTE); la du asocioj dividas la saman poŝtkestan adreson kiel asocia adreso en la togolanda ĉefurbo Lomeo. Laŭ asociaj informoj, la agado de JOTE estas informi pri Esperanto tiujn, kiuj nenion scias pri ĝi. Tiusence membroj de JOTE organizas prelegojn en lernejoj, partoprenas televid-elsendojn kaj faras propagandojn.

Regula renkontiĝo de JOTE okazas ĉiun jarfinon dum la periodo de la 25-a ĝis la 30-a de decembro.

## Eksteraj ligiloj 
* bazaj informoj en la retejo de UEA

Togolando
Togolando
Kategorio:Esperanto-movado en Togolando
Fanfan la Tulipe (1952)

***Fanfan la Tulipe*** (***Fanfan la Tulipo***) estas franca filmo de Christian-Jaque, aperinta en 1952.

## Temo 
Por eskapi el geedziĝo kun filino de kamparanoj, kiun oni volas trudi al li, Fanfan forfuĝas el Parizo kaj rekrutiĝas en francan armeon, post kiam Adeline, aŭguristino, antaŭdiris al li brilan karieron, kaj eĉ ties edziĝon kun Henriette, filino de la reĝo Ludoviko la 15-a (Francio).

## Teĥnikaĵoj 
* Titolo: *Fanfan la Tulipe*
* Reĝisoro: Christian-Jaque
* Scenaro: René Wheeler, René Fallet
* Adaptado: Christian Jaque, René Wheeler, Henri Jeanson
* Dialogoj: Henri Jeanson
* Help-reĝisoro: Raymond Vilette
* Produktado: Les Films Ariane, Filsonor, Les Films Amato
* Ĉefo de produkto: Alexandre Mnouchkine
* Delegita produktoro: Francis Cosne, Georges Dancigers
* Muziko: Maurice Thiriet, Georges Van Parys
* Orkestro estrita de P. H. Le Comte
* Bildoj: Christian Matras
* Operatoro: Alain Douarinou, helpita de Albert Viguier kaj Ernest Bourreaud
* Muntado: Jacques Desagneaux, helpita de Claude Durand
* Sono: Lucien Lacharmoise, helpita de Guy Vilette
* Re-registrado de Jacques carrère en "Paris Studio Cinéma"
* Dekoroj: Robert Gys, helpita de Jacques Chavert et Claude Foucher
* Kostumoj: Marcel Escoffier, Jean Zay
* Skriptistino: Simone Boudarias
* Skermo-majstro: Gardère - Trukoj: LAX
* Juvelisto kreanto: Gaucherand
* Ensemblisto: Pierre Charron kaj Georges Kougouchoff
* Lumigisto: René Trouillaud
* Ŝminkado: Carmen Brel
* Peruko: Jean Lalaurette
* Platforma fotisto: Léo Mirkine
* Fajraĵisto: Marcel Protat
* Akcesoristo: Henri Berger, Pierre Barbet
* Revizoro: Maurice Hartwig
* Devenlando: Francio
* Formato: Nigra-blanka - 35mm - Monofonia
* Ĝenro: Aventuro, skermado, komedio
* Daŭro: 102 minutoj
* Aperdato: 

## Rolularo 
* Gérard Philipe: Fanfan la Tulipe
* Gina Lollobrigida: Adeline La Franchise
* Noël Roquevert: Fier-à-Bras, serĝento
* Olivier Hussenot: Tranche-Montagne
* Marcel Herrand: Ludoviko la 15-a (Francio)
* Nerio Bernardi: Serĝento La Franchise
* Jean-Marc Tennberg: Lebel
* Jean Parédès: Kapitano de la Houlette
* Geneviève Page: Markizino de Pompadour
* Georgette Anys: S-ino Tranche-Montagne
* Sylvie Pelayo: Henriette de Francio
* Irène Young: Marion Guillot
* Henri Rollan: Marŝalo d'Estrées
* Lucien Callamand: Marŝalo de Brandebourg
* Hennery: Guillot, trompita patro
* Lolita De Silva: Honora damo de Markizino de Pompadour
* Jean Debucourt: Voĉo de historiisto
* Joe Davray: Soldato/stuntisto de Gérard Philipe
* Gérard Buhr: Bandito
* Jacky Blanchot: Soldato
* Gil Delamare: Soldato
* Georges Demas: Soldato
* Guy Henry: Soldato
* Max Harry: Soldato
* Paul Violette: Soldato
* Françoise Spira

## Premioj 
* 1952: Festivalo de Cannes: Premio por reĝisorado
* 1952: Berlinale: Arĝenta urso

## Refaro 
* En 2003, Gérard Krawczyk aperigis refaron Fanfan la Tulipe kun Vincent Perez kaj Penélope Cruz en la du ĉefroloj.

## Eksteraj ligiloj 
* Fanfan la Tulipe en IMDb

Kategorio:Francaj filmoj
Kategorio:Aventuraj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1952
La plej mallongaj loknomoj

eta|dekstra|220px|Vilaĝo Å
eta|dekstra|220px|Strato en Ág
eta|dekstra|220px|Blazono de Aš
eta|230px|Tie finiĝas Y
La **plej mallongaj loknomoj** konsistas nur el unu litero. Poste sekvas la duliteraj komunumoj laŭ landoj.

## Unuliteraj loknomoj 
*    Å vilaĝoj en Danio, Norvegio kaj Svedio
*  U, Panamo
*  Y, Usono
*  Y, Francio

## Duliteraj loknomoj 
*  Zu, Afganio
*  Au, Ed, Aŭstrio
*  Ib, Barato
*  Lo, Belgio
*  Sé, Brazilo
* Po, Burkina Faso
*  Ha, Butano
*  Aš, Eš, Ĉeĥio
*  Li, Yi, Ĉinio
*  Ho, No, Danio
*  Aa, Ao, Estonio
* Ba, Fiĝio
*  Ii, Finnlando
*  Aÿ (Marne), Bû, By (Doubs), Eu (Seine-Maritime), Fa (Aude), Gy (Haute-Saône), Oô, Oz (Isère), Py (Pyrénées-Orientales), Ri (Orne), Ry (Seine-Maritime), Sy (Ardennes), Ur (Pyrénées-Orientales), Us (Val-d'Oise), Uz (Hautes-Pyrénées), Francio
*  Au (Breisgau), Au, Au, Oy, Germanio
*  Ho, Ganao
*  Ea, Pi, Ur, Hispanio
*  Lu, Ne, Re, Ro, Vo', Italio
*  Ág, Bő, Őr, Sé, Hungario
*  Ei, Tu, Japanio
* Ur, iama urbo en Mezopotamio
* Ti, Mianmaro
*  Ee, Nederlando
*  Ål, Hå, Nå, Re, Norvegio
*  Sé, Ul, Portugalio
*  Ip, Rumanio
*  Ob, Rusio
*  Ba, Ub, Serbio
* Bo, Sieraleono
*  Ae, Skotlando
*  Ig, Slovenio
*  Ed, Svedio
*  Au, Au, Gy, Lü (Grisons), Svislando
*  Ai, Ed, Óz, Ti, Uz, Usono

Kategorio:Loknomoj
Kategorio:Geografio
Unuiĝo Togolanda por Esperanto

dekstra|250ra
La **Unuiĝo Togolanda por Esperanto** (**UTE**; france ''Union Togolaise pour l'Espéranto*) estas la landa Esperanto-asocio en la okcidentafrika ŝtato Togolando. Ĝi estis fondita en 1987, kaj aliĝis al Universala Esperanto-Asocio en 1995. La asocio havas sian sidejon en la ŝtata ĉefurbo Lomeo. Prezidanto de la asocio laŭ la stato de aprilo 2010 estas *Ayaovi Agbehou*, instruisto en unugrada lernejo en Lomeo.

Suborganizaĵo de la Unuiĝo Togolanda por Esperanto estas la *Junulara Organizo de Togolandaj Esperantistoj*, la landa asocio de Tutmonda Esperantista Junulara Organizo en Togolando. Ĝi estis fondita en 1994, aliĝis al TEJO en 2000, kaj laŭ la stato de aprilo 2000 havas la prezidanton *Kodjo Moïse Sedjro*, laŭ la stato de 2025 la prezidanto estas *Kokou Eviényiame Attaglo''.

## Eksteraj ligiloj 
* retejo de la asocio (en Esperanto) 
* bazaj informoj pri la asocio en la retejo de UEA
* Heidi Goes: universitata papero "La Esperanto-movado en Afriko kun speciala atento pri Tanzanio kaj Togolando", Gent/Leiden 1999 (en formato PDF)

## Vidu ankaŭ 
* la vikipedian kategorion togolandaj esperantistoj


Togolando
Kategorio:Esperanto-movado en Togolando
Blazono de Niuo

La **blazono de Niuo**, ekde 1974 per asociiga traktato politike al Nov-Zelando ligita izolita koralorifa insulo en la sudo de la Pacifika Oceano proksime de Tongo, estas blue kaj ruĝe kvaronigita blazono kun centra blanka simbola paliso.

En la paliso estas tri nigraj unumastaj velŝipoj kun ŝnure kunigitaj veloj kaj etenditaj remiloj. Prua, poŭpa kaj mastopinta flagetoj estas nigraj. En la unua blazonoparto videblas kvar (1;2;1) blankrandaj kvinpintaj steloj, kies plej suba iom pli grandas (simbolo por la stela konstelacio Suda Kruco). La dua blazonoparto montras oran ŝafofelon, la tria oran faskon da greno kaj la kvara du orajn metiilojn, iksoforme krucitajn.

Super la ŝildo ŝvebas reĝa krono.

Ŝildoportantoj estas heraldike dekstre (el la vidpunkto de la spektanto maldekstre) blonda, blanke vestita kaj nudpieda virino, kiu portas la flagon de Nov-Zelando, kaj maldekstre nudpieda viro kun oraj-nigraj naciaj vestaĵoj, portanta lancon. Sur fundamento el du verdaj branĉoj de "arĝenta filiko" (*cyathea dealbata*) kuŝas arĝenta banderolo kun la landa nomo „NEW ZEALAND“ ("Nov-Zelando") en bluaj majuskloj.

La blazono, kies aspekto identas al tiu de Nov-Zelando, estas la mezo de ronda blanka sigelo, sur kiu supre en nigraj majuskloj estas la skribaĵo „PUBLIC SEAL OF NIUE“ ("publika sigelo de Niuo") kaj sube nur „NIUE“.

Kategorio:Naciaj simboloj de Nov-Zelando
Niuo
Tryo

**Tryo** estas franca grupo de regeo. Ili faris multajn albumojn : Mamagubida, Faut qu'ils s'actrivent, Grain de sable, Ce que l'on sème, Sous les étoiles.

## Membroj 
* Christophe Mali : gitaro, akordiono, piano
* Guizmo : gitaro
* Manu Evano : gitaro, basgitaro, ĉarango, elektra gitaro, transversa fluto, klarneto
* Daniel Bravo : drumo, frapinstrumento

Kategorio:Francaj muzikaj grupoj
Kategorio:Regeaj muzikaj grupoj
Kategorio:Muzikaj grupoj fonditaj en 1995
Kotdivuara Esperanto-Asocio

dekstra|250px
La **Kotdivuara Esperanto-Asocio** (**KEA**; france ''Association Ivoirienne d'Espéranto'') estas la landa Esperanto-asocio en la okcidentafrika ŝtato Ebur-Bordo. Ĝi estis fondita en 1983, kaj aliĝis al Universala Esperanto-Asocio en 1989. La asocio havas sian sidejon en Abiĝano, la plej granda urbo de la ŝtato. Prezidanto de la asocio laŭ la informo el la retejo de UEA en aprilo 2010 kaj ankoraŭ en januaro 2025 estis Antoine Kouassi Kouablan.

## Eksteraj ligiloj 
* informoj pri la asocio en la retejo de UEA
* Guglo-grupo "Esperanto en Ebura Bordo"


Kategorio:Afrikaj Esperanto-asocioj
Kategorio:Ebur-Bordo
Zimbabva Esperanto-Instituto

dekstra|250ra
La **Zimbabva Esperanto-Instituto** (AEK) estas respektive estis la landa Esperanto-asocio en la afrika ŝtato Zimbabvo. Formale estante instituto, ĝi havas neformalajn rilatojn al Universala Esperanto-Asocio, sed ne estas formala landa asocio. La instituto havas respektive havis sian sidejon en la urbo *Bindura*. Kunordiganto de la instituto laŭ la stato de aprilo 2010 estis **Oliver Mazodze** ĝis lia morto la 15-an de majo 2010.

La retejo de UEA en 2024 nur informis pri unuopaj esperantistoj en la lando kaj tute prisilentis la instituton en la koncerna paĝo. Tio plifortigas la suspekton ke la iniciato tute malfondiĝis post la morto de sia antaŭa kunordiganto.

## Eksteraj ligiloj 
* bazaj informoj pri la asocio en la retejo de UEA


Kategorio:Zimbabvaj Esperanto-asocioj
Kategorio:Esperanto-Institutoj