open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Mein liebster Feind

***Mein liebster Feind - Klaus Kinski***, laŭvorte *Mia kara malamiko - Klaus Kinski*) estas germana dokumenta filmo de 1999 verkita kaj reĝisorita de Werner Herzog, pri sia tumulta kvankam produktiva rilato kun la germana aktoro Klaus Kinski. Ĝi estis publikigita per DVD en 2000 fare de Anchor Bay.

## Intrigo
La filmo startas montrante Klaus Kinski ludante la rolon de Jesuo. Kinski akre riproĉas la publikon malatenti lin. Poste Kinski aperas en la filmo de Herzog nome Aguirre, der Zorn Gottes (1972). Tiu estis la unua el kvin filmoj kiujn ili faris kune, dum la aliaj estis Nosferatu (1978); Woyzeck (1978); Fitzcarraldo (1982); kaj Cobra Verde (1987).

Poste, Herzog montras apartamenton kiun li kunhavis kun sia familio, Kinski kaj aliaj teamanoj. Herzog poste veturas al kelkaj el la landoj en kiuj li kaj Kinski filmis. Li montras la unuan filmaĵon kiun li iam vidis pri Kinski kaj prezentas filmejojn de variaj siaj filmoj. Li memorigas la ardajn kaj foje violentajn kverelojn inter ili. Li montras ankaŭ scenojn de *Burden of Dreams* (1982), dokumenta filmo pri la farado de *Fitzcarraldo*, kiu estis aparte malfacile filmata pro ilia rilato.

Tamen Herzog ankaŭ esprimas sian profundan respekton por la aktortalento de Kinski. Intervjuoj kun du el la virinoj kiuj stelulis kun Kinsky, nome Eva Mattes (ĉe *Woyzeck*) kaj Claudia Cardinale (ĉe *Fitzcarraldo*), sugestas, ke la aktoro havis ankaŭ pli trankvilan faceton. Herzog ankaŭ kunsidas kun Beat Presser, fotisto kiu montris multajn fotojn de Herzog kaj Kinski. Unu el tiuj fotoj estis uzita kiel la filma afiŝo. La final sekvenco en la filmo montras Kinski ludanta kun papilio en la perua ĝangalo.

Herzog priskribas la morton de Kinski kiel rezulto de vivo elĉerpiga kaj plena, priskribante lin "kiel kometo". Lia voĉo estas aŭdita super la fina sceno de Cobra Verde, en kiu Kinski kolapsas en la maro dum li klopodas por elteni boaton al maro. 

## Referencoj
* 

Kategorio:Germanaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1999
Kategorio:Dokumentaj filmoj
Kategorio:Filmoj pri aktoroj
Charles Gilbert Tourret

**Charles Gilbert Tourret** estis franca politikisto kaj ministro dum la julia monarkio kaj la Dua Respubliko. Li naskiĝis la 22-an de decembro 1795 en Montmarault kaj mortis la 17-an de majo 1858 en la sama komunumo.

## Biografio 
Charles Gilbert Tourret eniris la Politeknikan Lernejon en 1814 kaj sekve fariĝis membro de la prestiĝa inĝenieraro pri pontoj kaj ŝoseoj ( *ingénieurs des ponts et chaussées*), kvankam lia tuta jara klaso estis malanigita en 1816. Post mallonga sperto kiel ŝipano, li fariĝis direktoro de la forĝejo de Vierzon, kaj interesiĝis sin pri agrokulturo kaj politiko.

Li estis elektita kiel deputito de la departemento Allier la 4-an de novembro 1837, kaj denove en 1839. Li tamen retiriĝis en 1842 por lasi sian seĝon al la generalo Amable de Courtais.

Charles Gilbert Tourret aliĝis al la fondo de la Dua Respubliko post la franca revolucio de 1848, kaj fariĝis membro de ties konstitucifara asembleo. Li unue estis nomumita kiel prefekto de la departemento Allier la 29-an de februaro, sed rapide eniris la registaron de Eugène Cavaignac kiel ministro pri agrokulturo kaj komerco, de la 28-a de junio ĝis la 20-a de decembro 1848. Tiuokaze li prezentis projekton pri la kreado de profesia agrokultura instruado.

Li rezignis sian ministran mandaton la 29-an de decembro 1848 pro nekonata kialo. Li sekve fariĝis modera opoziciulo de Louis-Napoléon Bonaparte, rifuzis postenon kiel prefekto de la departemento Rhône kaj dediĉis la lastajn jarojn de sia vivo al agrokulturaj studoj. Li mortis la 17-an de majo 1858 en Montmarault kaj ripozas en la loka tombejo.

La agrokultura liceo de Moulins-Neuvy havas la nomon Charles-Gilbert-Tourret.

## Referencoj 
## Literaturo 
*« Charles Gilbert Tourret », en Adolphe Robert kaj Gaston Cougny, *Dictionnaire des parlementaires français*, eld. Edgar Bourloton, 1889-1891
* G. de Lachaze de Saint-Germain, *Charles Gilbert Tourret, sa vie, son œuvre*, Tulle, Mazeyrie, 1907.
* Georges Rougeron, *Charles-Gilbert Tourret (an IV-1858)*, 1958.

## Eksteraj ligiloj 
*Datumbazo Sycomore de la Nacia Asembleo de Francio - Arkivo

Kategorio:Deputitoj de la julia monarkio
Kategorio:Deputitoj de Allier
Kategorio:Membroj de la konstitucifara asembleo de 1848
Pierre Antoine Meilheurat

**Pierre Antoine Meilheurat** estis franca politikisto. Li naskiĝis la 26-an de majo 1791 en Gannat kaj mortis la 4-an de aprilo 1864 en Moulins.

## Biografio 
Pierre Antoine Meilheurat estis la filo de Jean-Baptiste Meilheurat, kuracisto kaj urbestro de Gannat de 1800 ĝis 1802, kaj de Louise Bougarel, filino de Philibert Bougarel, reĝa konsilisto en Gannat. Li cetere estis la frato de Barthélémy Meilheurat, kiu mem estis deputito de la departemento Allier de 1831 ĝis 1834. 

Li unue okupiĝis pri literaturo kaj verkis komedion, kiun li sukcese ludigis en la pariza teatrejo Odéon en 1812. Li sekve eniris la administradon de pontoj kaj ŝoseoj, antaŭ ol fariĝi inĝeniera oficiro. Li sinsekve oficiis kiel vicprokuroro en Moulins, reĝa prokuroro en 1823 kaj fine konsilisto de la apelacia kortumo de Riom en 1834.

Pierre Antoine Meilheurat estis deputito de Allier de 1837 ĝis 1848, kaj seĝis inter la subtenantoj de la julia monarkio. Li cetere fariĝis direktoro pri kriminalaj aferoj kaj gracoj en la ministerio pri justico en 1841.

Post la franca revolucio de 1848, li rezignis sian politikan kaj profesian karieron kaj retiriĝis al sia tereno en Monétay-sur-Allier. Tie li dediĉis sin al literatura kaj dramaturgia verkado (*Essais dramatiques*, 1858 ; *Comédies, dialogues et drames en vers*, 1860). Li estis entombigita en Moulins.

## Eksteraj ligiloj 
*Datumbazo Sycomore de la Nacia Asembleo de Francio

Kategorio:Deputitoj de la julia monarkio
Kategorio:Deputitoj de Allier
Stroszek

***Stroszek*** estas germana tragikomedia filmo de 1977, reĝisorita de Werner Herzog kun aktorado fare de Bruno S., Eva Mattes, kaj Clemens Scheitz. Verkita specife por Bruno S., la filmo estis filmita en Plainfield, Viskonsino, kaj en Norda Karolino. Plimulton de la ĉefaj roloj ludis neprofesiajn aktorojn. 

## Intrigo
Bruno Stroszek (Bruno S.) estas berlina stratomuzikisto. Elprizonigita kaj konsilita al drinkoĉesado, li tuj iras al trinkejo kie renkontiĝas kun Eva (Eva Mattes), prostitutino. Fuĝinte el ĉikanado fare de la prostitutestroj, ili forveturas en Usonon, kun la ekstravaganca najbaro Scheitz (Clemens Scheitz). Tie li laboras kiel mekanikisto, ŝi kiel kelnerino kaj Scheitz interesiĝas pri mesmerismo. Pro ekonomiaj malfacilaĵoj ŝi revenas al prostituado kaj foriras kun kamionistoj al Vankuvero.

Bankistoj trompas Bruno kaj Scheitz, kiuj perdas siajn posedojn kaj decidas iĝi ŝtelistoj, fakte ŝtelas 32 dolarojn el harfrizejo kaj polico arestas Scheitz, nekonstatinte Bruno-n. Li, portante frostigitan meleagron, kondukas kamionon kaj cirkliras en parkejo dum startas incendio, poste al ĉeŝosea ripozejo.

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj
*

* 

Kategorio:Germanaj dramaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1977
Pierre Hippolyte Raynaud

**Pierre Hippolyte Raynaud** estis franca politikisto. Li naskiĝis la 17-an de aprilo 1795 en Chareil-Cintrat kaj mortis la 15-an de julio 1876 en Cressanges. Li estis deputito de Allier dum la julia monarkio.

## Biografio 
Pierre Hippolyte Raynaud originas, ambaŭ per siaj patra kaj patrina familioj, de la burĝaro de la regiono de Gannat kaj Chantelle. Lia patro, Claude Raynaud (1765-1838), estis urbestro de Chareil dum la Unua Imperio. En 1793, li akiris la kastelojn Blanzat kaj La Rivière en Chareil, okaze de iliaj vendoj kiel naciaj bienoj.

La patrina avo de Pierre Hippolyte, Philibert Delesvaux (1745-1791), estis prezidanto de la sala grenejo de Gannat. Pierre Hippolyte Raynaud cetere estis la pranevo de Joseph Hennequin, urbestro de Gannat kaj deputito de Allier.

Advokato en Gannat, li estis deputito de la departemento de 1830 ĝis 1834, kaj denove de 1839 ĝis 1842. Li seĝis en la centra parto de la ĉambro kaj estis daŭra subtenanto de la julia monarkio. Li ankaŭ estis prezidanto de la Departementa Konsilio de Allier.

En 1842, li rezignis sian politikan karieron kaj retiriĝis al sia familia tereno en Cressanges.

## Referencoj 
## Literaturo 
* « Pierre Hippolyte Raynaud », en Adolphe Robert kaj Gaston Cougny, *Dictionnaire des parlementaires français*, eld. Edgar Bourloton, 1889-1891
* Henri de Frémont, *Généalogies de familles bourbonnaises*, IV, pĝ.593.

## Eksteraj ligiloj 
* Datumbazo Sycomore de la Nacia Asembleo de Francio

Kategorio:Deputitoj de la julia monarkio
Kategorio:Deputitoj de Allier
Werner Schroeter

**Werner SCHROETER** (7a de Aprilo 1945 – 12a de Aprilo 2010) estis germana kinreĝisoro, scenaristo, kaj opera reĝisoro fama pro siaj stilaj troigoj. Schroeter estis citita de Rainer Werner Fassbinder kiel influo kaj super li mem kaj super la tuta germana kinarto.

Magdalena Montezuma estis germana subkultura stelulino kiu iĝis lia muzo ĝis sia morto en 1985. Aliaj gravaj aktorinoj kiuj stelulis en liaj filmoj estis: Bulle Ogier, Carole Bouquet kaj Isabelle Huppert.

## Filmoj 

* 1967: Verona
* 1968: Aggressionen
* 1968: Callas Walking Lucia
* 1968: Callas-Text mit Doppelbeleuchtung
* 1968: Faces
* 1968: Grotesk – Burlesk – Pittoresk (kunreĝisorita kun Rosa von Praunheim)
* 1968: Himmel hoch
* 1968: La morte d’Isotta
* 1968: Maria Callas Porträt
* 1968: Mona Lisa
* 1968: Paula – Je reviens
* 1968: Übungen mit Darstellern
* 1968: Virginia’s Death
* 1969: Argila
* 1969: Eika Katappa. Eine Kollage aus Spielszenen und Musik
* 1969: Neurasia
* 1969: Nicaragua
* 1970: Anglia
* 1970: Der Bomberpilot
* 1971: Macbeth
* 1971: Salome
* 1972: Der Tod der Maria Malibran
* 1973: Willow Springs
* 1975: Der schwarze Engel
* 1975: Johannas Traum
* 1976: Goldflocken
* 1978: Neapolitanische Geschwister / Regno di Napoli
* 1980: Palermo oder Wolfsburg
* 1980: Die Generalprobe
* 1980: Weiße Reise
* 1981: Tag der Idioten
* 1982: Liebeskonzil
* 1983: Der lachende Stern
* 1986: Auf der Suche nach der Sonne
* 1986: Der Rosenkönig
* 1986: Zum Beispiel Argentinien
* 1991: Malina
* 1996: Poussières d’amour – Abfallprodukte der Liebe
* 2000: Die Königin – Marianne Hoppe
* 2002: Deux
* 2008: Nuit de chien – Diese Nacht

## Referencoj 
* 

Kategorio:Germanaj reĝisoroj
1-Kloro-oktadekano

**Oktadekila klorido** aŭ **1-kloro-oktadekano** estas organika kombinaĵo rezultanta per senkarboksiligo de la **oktadekila kloroformiato**. Ĝi estas senkolora solidaĵo, nesolvebla en akvo. Oktadekila klorido posedas 18 karbonatomojn, 37 hidrogenatomojn kaj 1 kloratomon. Oktadekila klorido uzatas en kemiaj sintezoj, kiel surfaktantoj kaj en la preparado de insekticidoj kaj farmaciaĵoj.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Preparado de la **oktadekila klorido** per senkarboksiligo de la **oktadekila kloroformiato**:

### Sintezo 2 
* Preparado de la **oktadekila klorido** per traktado de **oktadekanolo** kaj **klorida acido**:

### Sintezo 3 
* Preparado de la ** ** per traktado de **oktadekeno** kaj **klorida acido**:

### Sintezo 4 
* Preparado de la **oktadekila klorido** per traktado de **oktadekano** kaj **kloro**:

### Sintezo 5 
* Preparado de la **oktadekila klorido** per traktado de **oktadekanolo** kaj **tionila klorido**:

### Sintezo 6 
* Preparado de la **dumetiloktadekilamino** per traktado de **oktadekila klorido** kaj **dumetilamino**:

## Vidu ankaŭ 
* Kloridoj

## Referencoj 
O
Edgar Froese

**Edgar Wilmar FROESE** (Tilsit, 6a de junio 1944 - Vieno, 20a de januaro 2015), konata kiel *Edgar Froese*, estis germana artisto kaj muzikisto. Li estis fondinto kaj ĉefa membro de la grupo pionira de elektronika muziko nome Tangerine Dream. Oni konsideras lin pioniro en la uzado de sinteziloj por la muzika kreiveco kaj elstara influo en la elektronika muziko,​ la etosmuziko kaj la *krautrock*.

Li studis en Okcidenta Berlino. En 1965 li formis bandon nomitan *The Ones* kun kiu li ludis muzikpecojn de stiloj rok-muziko kaj ritmenbluso en muzikkluboj; la bando disiĝis en 1967, publikigante nur unu unuopaĵon. Reveninte al Berlino, Froese fondis kun Conrad Schnitzler kaj Klaus Schulze la grupon de elektronika muziko Tangerine Dream. Froese estis la nura artisto kiu restis en ĉiuj komponoj de la grupo, kiu ofte ŝanĝis unu anon por alia. Ekde tiam la grupo registris pli ol cent studialbumojn kaj multan muzikon por kino, televido kaj videoludoj.

En 1970 li edziĝis al Monique Froese (m. 2000) kiu zorgis pri la prilaborado de kelkaj kovriloj de la registraĵoj de Tangerine Dream ĉefe en la 1970-aj kaj 1980-aj jaroj.

## Albumoj kiel soloisto 
* *Aqua* (1974)
* *Epsilon in Malaysian Pale* (1975)
* *Macula Transfer* (1976)
* *Ages* (1978)
* *Stuntman* (1979)
* *Kamikaze 1989* (por la filmo reĝisorita de Wolf Gremm) (1982)
* *Pinnacles* (1983)
* *Dalinetopia* (2005)

## Eksteraj ligiloj 
* Bio en Allmusic.com
* Diskaro soloa
* oficiala retejo de Edgar Froese
* oficiala retejo de Tangerine Dream

* 

Kategorio:Germanaj muzikistoj
József Takáts (kritikisto)

**József Takáts** [jOĵef takAĉ], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Takáts József** estas hungara kritikisto, redaktoro, literaturhistoriisto, altlerneja instruisto. Lia origina familia nomo estis *Takács*.

József Takács naskiĝis  en Gyula.

## Biografio 
József Takáts studis en Pedagogia Altlernejo Gyula Juhász (1981-1983) kaj Scienca Universitato Attila József (1983-1990). Intertempe li estis redaktoro ĉe revuo inter 1984-1990, poste li instruis kun stipendio 4 jarojn en Universitato Attila József, pli poste li denove redaktis ĝis 1998, sed ekde 1995 li ankaŭ instruis en Scienca Universitato Janus Pannonius. Li ricevis premiojn inter 1987-2021.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Nyolc érv az elsődleges kontextus mellett* (2001)
* *Módszertani berek. Írások az irodalomtörténet-írásról.* (disertaĵo, 2006)
* *Modern magyar politikai eszmetörténet* (studenta lernolibro, 2007)
* *A megfelelő ötvözet* (studoj, 2014)
* *Átrendeződések, Kritikai írások* (kritikoj, 2022)

## Fontoj 
* aprezo kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj kritikistoj
Kategorio:Hungaraj redaktoroj
Kategorio:Hungaraj literaturhistoriistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Radkovice u Hrotovic

**Radkovice u Hrotovic** () estas municipo en distrikto Třebíč en Regiono Vysočina, Ĉeĥio. Vivas ĉi tie  (). 

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1252.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Preĝejo de Dek kvar helpantoj el la jaro 1715
* Barokaj ŝtonaj statuoj de sanktigitoj sur barila muro de la tombejo

## Pluaj fotoj 

Center of Radkovice u Hrotovic, Třebíč District.jpg|Centro de la municipo
Radkovice radnice.jpg|Municipa ofico

Kategorio:Municipoj en distrikto Třebíč
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Třebíč
Kategorio:Setlejoj en Jeviŝovica montetaro
Chlístov (distrikto Třebíč)

**Chlístov** () estas municipo en distrikto Třebíč en Regiono Vysočina, Ĉeĥio. Vivas ĉi tie  (). 

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1353.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Kapelo de sanktaj Cirilo kaj Metodo
* Kruco ĉe la kapelo

## Pluaj fotoj 

Back view of Chapel of Saints Cyril and Methodius in Chlístov, Třebíč District.JPG|Kapelo de sanktaj Cirilo kaj Metodo
Overview of village of Chlístov, Třebíč District.jpg|Vido al la municipo

Kategorio:Municipoj en distrikto Třebíč
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Třebíč
Kategorio:Setlejoj en Křižanova montetaro
Kategorio:Setlejoj en Jeviŝovica montetaro
Marie-Louis-Félix Chevrier de Corcelles

**Marie-Louis-Félix Chevrier de Corcelles** estis franca politikisto kaj deputito de la departemento Ain. Li naskiĝis la 31-an de decembro 1782 en Bourg-en-Bresse kaj mortis la 20-an de januaro 1855 en la sama komunumo.

## Biografio 
Filo de Jean-Félix Chevrier de Corcelles, reĝa konsilisto kaj leŭtenanto en Bresse, kaj de Marie-Barbe-Constance Périer, li studadis en la centra lernejo de la departemento Ain, kie li interalie havis la proferoson André-Marie Ampère. Li sekve fariĝis advokato. Iom poste, li estis nomumita kiel imperia vicprokuroro en Liono, kaj baldaŭ taskiĝis pri la prezidanteco de la tribunalo de unua instanco de Bourg-en-Bresse.

Li verkis kaj publikigis en 1825 filozofian eseon, sub la titolo « Eseo pri abstraktaĵoj » ( *Essai sur les abstractions*).

Li kandidatiĝis pri deputiteco la 17-an de novembro 1827, kaj estis elektita en la unua distrikto. Li seĝis inter la moderaj subtenantoj de la reĝo, kaj estis denove elektita la 23-an de junio 1830. Li plenumis fideljuron al Ludoviko-Filipo post la franca revolucio de 1830, kaj ne opoziciis la novan reĝimon konatan kiel la julia monarkio. Li estis elektita por nova deputita mandato la 5-an de julio 1831.

En 1845, li ricevis la titolon de honora prezidanto de la tribunalo de Bourg-en-Bresse.

## Referencoj 
## Literaturo 
* « Marie-Louis-Félix Chevrier de Corcelles », en Adolphe Robert kaj Gaston Cougny, *Dictionnaire des parlementaires français*, eld. Edgar Bourloton, 1889-1891
* Datumbazo Sycomore de la Nacia Asembleo de Francio - Arkivo

Kategorio:Deputitoj de la julia monarkio
Kategorio:Deputitoj de Ain
Chlum (distrikto Třebíč)

**Chlum** () estas municipo en distrikto Třebíč en Regiono Vysočina, Ĉeĥio sur ŝoseo 403 inter municipoj Bransouze kaj Kouty. Vivas ĉi tie  (). 

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1101.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Restaĵoj de burgejo Bransouze
* Paroĥca preĝejo de sankta Venceslao
* Domo n-ro 26
* Paroĥestrejo
* Kamparana bieneto n-ro 24
* Aeruma ĉerpilo

## Pluaj fotoj 

Oveview of church of Saint Wenceslaus in Chlum, Třebíč District.JPG|Preĝejo de sankta Venceslao
Cross in Chlum, Třebíč District.JPG|Kruco antaŭ la preĝejo
Rectory in Chlum, Třebíč District.JPG|Paroĥestrejo
Oveview of cemetery in Chlum, Třebíč District.JPG|Tombejo proksime de la preĝejo
Oveview of house no 26 in Chlum, Třebíč District.JPG|Historia domo n-ro 26
Municipal office in Chlum, Třebíč District.JPG|Fajroestingista armilejo
Wayside cross in Chlum, Třebíč District.JPG|Kruco en la vilaĝplaco 
Windmill in Chlum, Třebíč District.jpg|Aeruma ĉerpilo el la jaro 1913
Overview of Bransouze castle hill, Třebíč District.JPG|Restaĵo de burgejo Bransouze

Kategorio:Municipoj en distrikto Třebíč
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Třebíč
Kategorio:Setlejoj en Křižanova montetaro
Tamás Tarján

**Tamás Tarján** [tamAŝ], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Tarján Tamás** estis hungaria armena kritikisto, dramaturgo, redaktoro, altlerneja instruisto. Lia armena nomo estis *Hovhannesian Arakhel*, lia parenco estis Ambrus Bor.

 naskiĝis  en Budapeŝto, li mortis .

## Biografio 
 maturiĝis en sia naskiĝurbo, poste li akiris pedagogian-etnografian diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1973. Post la diplomo li instruis en la universitata instituto, ankaŭ en Katolika Universitato Péter Pázmány kaj Universitato Milton Friedman. Li estis ankaŭ dramaturgo 2 jardekojn (precipe en Nacia Teatro (Budapeŝto) inter 1985-1991), ankaŭ redaktoro ĉe 5 revuoj. Li kandidatiĝis (CSc, Ph.D.) en 1991 antaŭ la Hungara Scienca Akademio. Li vivis kune kun Éva Gerle, kiu naskis filon. Li ricevis stipendion en 1978, premiojn inter 1979-2009.

## Elektitaj kontribuoj 
* *A magyar líra napjainkban. 1965–1976* (1976)
* *Százszorszínház* (kritikoj, 1983)
* *Egy tiszta tárgy találgatása* (studoj, 1994)
* *Irodalomtankönyv 12–13 éveseknek* (lernolibro, 1999)
* *Csendestárs* (studoj, eseoj, kritikoj, 2003)
* *A Nyugat égtájai – avagy: Vigasz az irodalomban?* (eseoj, studoj, 2016)

## Fontoj 
* hungarlingva membiografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj kritikistoj
Kategorio:Hungaraj dramaturgoj
Kategorio:Hungaraj redaktoroj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kladeruby nad Oslavou

**Kladeruby nad Oslavou** (ĉeĥe ĝis la jaro 1918 ankaŭ *Kladoruby*, *Kladeruby*, *Kraderuby* aŭ *Kladruby*; ) estas municipo en distrikto Třebíč en Regiono Vysočina, Ĉeĥio. Vivas ĉi tie  (). 

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1368.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Baroka kapeleto

## Pluaj fotoj 

Kladeruby_nad_Oslavou_CZ_Babylon lookout tower_068.jpg|Belvedero Babylon
Kladeruby_nad_Oslavou_CZ_Vlci_Kopec_hunting_lodge_058.jpg|Ĉasista kasteleto Vlčí Kopec

Kategorio:Municipoj en distrikto Třebíč
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Třebíč
Kategorio:Setlejoj en Jeviŝovica montetaro
Kdousov

**Kdousov** (en malnovaj dokumentoj *Kduesow*, *Gdusow*, *Kdusow*, *Gdausow*, *Kdausow*, *Gdausau*, *Gdossau*, *Kdaosow*) estas municipo en distrikto Třebíč en Regiono Vysočina, Ĉeĥio. Vivas ĉi tie  (). 

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1342.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Preĝejo de sankta Linharto 
* Niĉa kapeleto 
* Statuoj de sankta Johano Nepomuka el la jaroj 1712 kaj 1741
* Paroĥestrejo el la jaro 1763
* Grenejo el duono de la 18-a jarcento
* Bieno el duono de la 18-a jarcento

## Pluaj fotoj 

Little chapel in Kdousov, Třebíč District.JPG|Niĉa kapeleto
Rectory in Kdousov, Třebíč District.JPG|Paroĥesgtrejo
Housing building of cultural monuments house no. 14 in Kdousov, Třebíč District.JPG|Konstruaĵo n-ro 14

Kategorio:Municipoj en distrikto Třebíč
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Třebíč
Kategorio:Setlejoj en Jeviŝovica montetaro
Hejmeca literaturo

[eta|tipa hejmeca romano *Der König der Bernina*, de [Jakob Christoph Heer]]
**Hejmeca literaturo** (germane: *Heimatdichtung*, angle: *regional litterature*, slovene: *domačijska literatura*) estas ĝenro de poeziaĵoj kaj prozo kiuj (ofte disde lokula vidpunkto) temigas problemojn de vilaĝo, valo, urbo, pejzaĝo aŭ regiono. Tiaj aŭtoroj ne malfiere nomas sin *hejmecaj poetoj*. 
## Grupoj
Andreas Dorschel distingas inter prisilentanta kaj instruanta hejmeca literaturo. Ĉi lasta docentas pri nature estiĝinta kadro dume la unue citata intence ne surpaperigis ĉiujn detalojn por ravi, krei magion, lasi mistikon inter la linioj (ekz. dum priskribo de bela pejzaĝo).

Literaturo skribita en dialektoj ofte sed ne nepre apartenas al tiu ĉi ĝenro.  Filmarte ekzistas filmoj kiuj metas similajn temojn ekranen. Tia hejmeca literaturo ekzistas en ĉiuj regionoj de Eŭropo. La temaro ne estas primokinda nur pro ĝia regiona limiĝo.

Ne malofte ankaŭ senteblas rezistado kontraŭ grandurba civilizo, naturalismo kaj dekadenca simboliko de la komenco de la 20-a jarcento. Ĝian estiĝon ankaŭ kaŭzis industriigo kaj la kreskantaj urboj, la proletariĝo de multaj homoj. Kontraŭ la ofte negativa priskribo de naturalismo la hejmecaj poetoj metas optimismon fidante la praajn fortojn de uloj sen degenero kaj pejzaĝoj ne artefaritaj. Pro nefidindeco de la burĝaro oni kreis romantike mitologiojn pri la kamparana vivo, dume urboj suspekton havis egali krimon, ateismon, liberalismon, subaĉetadon, seksajn perversiojn.

En Germanujo Friedrich Lienhard kaj Adolf Bartels - en la gazeto "Heimat" - propagandis spiritan splitiĝon disde la ĉefurbo Berlino. Malgraŭ planon fari bonegan literaturon la rezultoj estis mezkvalitaj. Celo ĉefa iĝis vole nevole la klerigo de nekleritoj. Inspiradis internacie ekz. la poetika realismo de Gottfried Keller, Wilhelm Raabe, Otto Ludwig, Peter Dörfler, Selma Lagerlöf, Knut Hamsun kaj Sigrid Undset. Ofte situas la intrigoj kaj rakontitaj aferoj en necentraj teritorioj, ekz. Sudetio, Supra Silezio, Transilvanio, Banato, Luneburga erikejo.

Post 1933 la nazioj misuzis la terminon de hejmeca literaturo por produkti librojn de la rasisma ideologio pri protektotaj tereno kaj sango.

## Ekzemploj
Ekzemplaj verkistoj en Germanlingvio estas Karl May, Friedrich Fuldner, Ludwig Anzengruber, Berthold Auerbach, Rudolf Hans Bartsch, Gustav Frenssen, Friedrich von Gagern, Ludwig Ganghofer, Jeremias Gotthelf, Rudolf Herzog, Paul Keller, Josef Perkonig, Wilhelm von Polenz, Peter Rosegger kaj Theodor Storm.

## Literaturo 
* Lilian Ramos: *The romantic regional poetry of Peter Rosegger (1843–1918). Heimatdichtung and Dorfgeschichte.* Edwin Mellen Press, Lewiston, NY 2015.

## Eksteraj ligiloj
* Rosmarie Zeller: "Heimatliteratur" - ĉe: *Historisches Lexikon der Schweiz* (HLS)

## Notoj 
Kategorio:Historio de literaturo
Kategorio:Literaturaj temoj
Gyula Theisz

**Gyula Theisz** [djula tejs], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Theisz Gyula** estis hungara instruisto.

 naskiĝis  en Szepesolaszi (Hungara reĝlando, Aŭstra Imperio, nuntempa Spišské Vlachy en Slovakio), li mortis  en Pestszentlőrinc (nuntempa urboparto de Budapeŝto).

## Biografio 
 frekventis mezlernejojn en Eperjes kaj Igló. En 1875 li studis semestrojn en Strassburg kaj Parizo, poste li akiris pedagogian diplomon en Reĝa Universitato de Budapeŝto en 1879. Jam en 1879 li instruis en Igló, poste en Lőcse, ekde 1890 en Budapeŝto. Li instruis precipe la francan lingvon, foje la anglan kaj germanan.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Franczia nyelvkönyv. Olvasókönyv. Gyakorlókönyv. Nyelvtan. A reáliskolák III. és IV. oszt. számára.* (franca lernolibro, 2 volumoj, 1881, 1885)
* *Petite Grammaire française.* (1897, 1903, 1904, 1908)
* *Franczia-magyar és magyar-franczia szótár I. kötet.* (vortaro, kunaŭtoro, 1902)
* *Német nyelviskola* (germana lernolibro, 1908)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kristen Harris (aktorino)

**Kristen Shelley HARRIS** (Kalgario, Kanado, naskiĝis la 16-an de novembro 1976) estas kanada aktorino.

## Biografio 
Kristen Shelley Harris estis naskita kaj edukita en Kalgario, Kanado. Post mezlernejo ŝi translokiĝis al Los-Anĝeleso, 17-jaraĝa ŝi studis ĉe la Groundlings Theatre Improv School. Ŝi poste moviĝis al Toronto kaj studis kantadon ĉe la muzikfakultato de la Universitato de Toronto.

Ŝia unua profesia kinrolo ludis la fratinon de Mary-Louise Parker en la televida filmo Vinegar Hill. En 2005, ŝi ludis kiel Marissa en la kanada filmo *Lucid*. De 2008 ĝis 2013 ŝi havis la revenantan rolon de Lisa Larkin en la kanada televidserio *Less Than Kind*, filmita en Vinipego. En 2011 ŝi ludis la gvidrolon de Beatrico en la filmo *Passionflower* de direktoro Shelagh Carter, pro kiu ŝi gajnis multajn premiojn. En 2012, ŝi aperis en du mallongaj filmoj montritaj ĉe la Festivalo de Cannes: *The Lost Dreams of Narcissus and Echo and The Forest Path*. Ŝi estis parto de la rolantaro de la nigra komedio *Sorry for Your Loss* de 2018 de verkisto-reĝisoro Collin Friesen, kun ĉefroloj de Bruce Greenwood, Inbar Lavi, Sandrine Holt, Justin Bartha kaj Lolita Davidovich. Tiun saman jaron, Harris aliĝis al la rolantaro de la krimsuspensfilmo *Night Hunter* de verkisto-reĝisoro David Raymond, kun ĉefroloj de Ben Kingsley, Stanley Tucci, Henry Cavill kaj Alexandra Daddarion. Baldaŭ poste ŝi estis gisita en la psikologia horora filmo de verkisto-reĝisoro Assaf Bernstein, *Look Away* (2018), en kiu ĉefrolas India Eisley, Jason Isaacs kaj Mira Sorvino.

Harris aliĝis al reĝisoro Shelagh Carter por la dramo *Into Invisible Light* (2018), en kiu ĉefrolas Jennifer Dale. Harris aliĝis al Aaron Paul por la suspensfilmo de reĝisoro Christopher Cantwell, *An Unlikely Friendship* (2019), kaj tiam estis gisita en sia unua Hollywood-studia filmo, *Leap of Faith* (2019), kun Marcel Ruiz, Topher Grace, Josh Lucas, Sarah Constable kaj Dennis Haysbert.

Harris tiam akiris rolon en la komediodramo de Bob Odenkirk, *I Am Nobody* (2021), kun Connie Nielsen kaj Christopher Lloyd. Harris atingis kunstelulstatuson en la terura suspensfilmo *Rest* (2023) de verkisto-produktanto-reĝisoro Lori Evans Taylor, kun ĉefroloj de Melissa Barrera, Guy Burnet kaj Paul Essiembre.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Kanadaj aktoroj
Kategorio:Skotaj kanadanoj
Kategorio:Anglaj kanadanoj
Kategorio:Irlandaj kanadanoj
Kategorio:Kanadaj teatruloj‎
Kategorio:Kanadaj televidaktoroj
Kalvinana preĝejo (Téglás)

La **kalvinana preĝejo** estas sakrala monumento historia en urbo Téglás (Hungario).

## Historio 
La hodiaŭa preĝejo estis konstruita inter 1783 kaj 1786 post la malkonstruo de ĝiaj kvar antaŭuloj. Ĝia turo estis kompletigita en 1792. En la sekvaj jarcentoj la kirko estis plurfoje renovigita, ekzemple en 1977. La orgeno estis enmetita en 1865. En 2010 ŝtormo kaŭzis damaĝojn en la tegmento, sed poste oni riparis ilin.

## Konstruaĵo 
La kirko situas sola en korto ĉirkaŭita per ŝtonmuro. En mezo de la simetria fasado la turo reliefas. La turpinto estas plurlatera piramido. La turo havas 3 sonorilojn. En dekstra flanko de la navo porĉo reliefas. La internaj mebloj, instalaĵoj estis kreitaj en la 19-a jarcento.

## Vidu, aŭdu ankaŭ 
* sonorado

## Fontoj 
* hungare kun fotoj
* hungare kun foto 
* datenoj 

Teglas
Teglas
Saint-Brès

**Saint-Brès** estas la nomo de pluraj komunumoj en Francio:
* Saint-Brès (Gard), departemento Gard
* Saint-Brès (Gers), departemento Gers
* Saint-Brès (Hérault), departemento Hérault

**Vidu ankaŭ:**
* Saint-Brais, komunumo en Kantono Ĵuraso, Svislando
Herz aus Glas

***Herz aus Glas*** (Vitrokoro) estas germana filmo de 1976 reĝisorita kaj produktorita de Werner Herzog, kun agado okazanta en la 18-a jarcento en Bavario. La filmo estis verkita de Herzog, bazite parte sur rakonto de Herbert Achternbusch. La ĉefa rolulo estas Hias, bazita sur la legenda bavaria profeto Mühlhiasl. 

## Intrigo
La agado okazas en la 18-a jarcento en urbo de Bavario kie estas fabriko kiu per vitroblovado produktas brilan rubenkoloran vitron. Kiam la mastra vitroblovisto mortas, la sekreto produkti ĝin perdiĝas. La loka barono, kiu posedas la fabrikon, estas obsedita pri la rubenvitro kaj kredas, ke ĝi havas magiajn proprecojn. Je la perdo de la sekreto, li descendas en frenezo kun la cetero de la urbanoj. La ĉefa rolulo estas Hias, divenisto el la montetoj, kiu antaŭdiras la detruon de la fabriko en incendio. 

## Produktorado
Dum la filmado, preskaŭ ĉiuj aktoroj ludis sub hipnoto. Oni hipnotigis ĉiun aktoron por ĉiu sceno, kun la escepto de la rolulo Hias kaj la profesiaj vitroblovistoj kiuj aperas en la filmo. La hipnotigitaj aktoroj faris tre strangajn ludadojn, kion Herzog intencis por sugesti la trancecan staton de la urbanoj de la historio. Herzog havigis al la aktoroj la plejmulton de ilia dialogo, parkerigita dum  hipnoto. Tamen, multaj el la gestoj kaj movoj de la hipnotigitaj aktoroj okazis spontane dum la filmado. 

## Referencoj
* 

Kategorio:Germanaj dramaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1976
Kategorio:Hipnoto
Marseillan

**Marseillan** (jen france, ) estas la nomo de pluraj komunumoj en Francio:
* Marseillan (Altaj Pireneoj), departemento Altaj Pireneoj
* Marseillan (Gers), departemento Gers
* Marseillan (Hérault), departemento Hérault
Denis Bertholon de Polet

**Denis Bertholon de Polet** estis franca politikisto kaj deputito naskiĝinta la 19-an de novembro 1776 en Liono (Rodano) kaj mortinta la 28-an de marto 1847 en Pollet, domareto de Saint-Maurice-de-Gourdans.

## Biografio 
Elmigrulo dum la franca revolucio, Denis Bertholon de Polet revenis al Francio dum la sieĝo de Liono kaj estis enkarcerigita. Komandanto de la nacia gvardio en Montluel dum la Resurtronigo, li cetere oficiis kiel departementa konsilisto de la kantono Meximieux kaj deputito de la departemento Ain de 1831 ĝis 1834. Li seĝis ene de la parlamenta majoritato favora al la julia monarkio.

## Familio 
Lia nepino Virginie Vincent de Saint-Bonnet (1828-1901) edziniĝis kun Antoine de Abbadie d'Arrast.

## Referencoj 
## Literaturo 
*« Denis Bertholon de Polet », en Adolphe Robert kaj Gaston Cougny, *Dictionnaire des parlementaires français*, eld. Edgar Bourloton, 1889-1891

Kategorio:Deputitoj de Ain
Kategorio:Deputitoj de la julia monarkio
Kategorio:Naskiĝintoj en Liono
Frédéric Perrier

**Frédéric Perrier** estis franca politikisto kaj deputito naskiĝinta la 31-an de oktobro 1775 en Simandre (Ain) kaj mortinta la 6-an de februaro 1858 en Trévoux (Ain).

Advokato kaj adjunkta juĝisto en Trévoux dum la Unua Imperio, li fariĝis politika opoziciulo dum la Resurtronigo de Ludoviko la 18-a. Prezidanto de la tribunalo de Trévoux en 1832, li estis elektita kiel deputito de la departemento Ain de 1834 al 1848, seĝante ene de la majoritato favora al la julia monarkio.

## Literaturo 
*« Frédéric Perrier », en Adolphe Robert kaj Gaston Cougny, *Dictionnaire des parlementaires français*, eld. Edgar Bourloton, 1889-1891

## Eksteraj ligiloj 
*Datumbazo Sycomore de la Nacia Asembleo de Francio - Arkivo

Kategorio:Deputitoj de la julia monarkio
Kategorio:Naskiĝintoj en provinco Burgonjo
Kategorio:Deputitoj de Ain
Louis Joseph Cordier

**Louis Joseph CORDIER** estis franca politikisto naskiĝinta la 16-an de aŭgusto 1775 en Orgelet (Ĵuraso) kaj mortinta la 13-an de junio 1849 en Parizo.

Inĝeniero pri pontoj kaj ŝoseoj, li komencis sian profesian karieron en la departemento Nord. Li sekve estis deputito de Jura de 1827 ĝis 1830. Li seĝis dekstre, en la liberala opozicio. Li estas unu el la 221 subskribintoj de la adreso al Karlo la 10-a.

Timide aliĝinte al la nova julia monarkio post la franca revolucio de 1830, li estis deputito de la departemento Ain de 1830 ĝis 1839, poste denove de Jura de 1839 ĝis 1848.  Li seĝis inter la maldekstraj ekstremuloj kaj rapide fariĝis opoziciulo. Dum la franca revolucio de 1848, li aliĝis al la nova Dua Respubliko kaj denove fariĝis deputito de Jura de 1848 ĝis 1849, seĝante kun la moderaj maldekstraj membroj de la ĉambro.

## Eksteraj ligiloj 
*Datumbazo Sycomore de la Nacia Asembleo de Francio

Kategorio:Deputitoj de la dua Respubliko de Francio
Kategorio:Membroj de la konstitucifara asembleo de 1848
Kategorio:Deputitoj de la julia monarkio
Kategorio:Deputitoj de la franca Resurtronigo
Kategorio:Deputitoj de Ĵuraso (departemento)
Kategorio:Ligoj al bibliotekoj
Heinrich Julius Alexander von Kalb

**Heinrich Julius Alexander von KALB** (france: *Henry Jules Alexandre de Kalb*; naskiĝinta la  en Jena, mortinta la  en Munkeno) estis germana oficiro soldatanta por Francujo.

## Vivo 
Patro lia estis la ĉambra prezidanto de Saksio-Vajmaro Karl Alexander von Kalb, lia frato Johann August Alexander von Kalb, kiu posteulis la patron (1776-1782). Ĉi-lasta estis karikaturita fare de Friedrich Schiller en la tragedio *Kabale und Liebe*. En la aĝo de 18 jaroj Kalb iĝis subleŭtenanto en la regimento de germanaj dungosoldatoj nome *Royal Deux-Ponts* (Zweibrücken), en aŭgusto 1770. Li estis promociita ĝis ĉefleŭtenanteco (kun 26 jaroj).

Lia taĉmento apartenis al la franca helparmeo (kun ĉ. kvin miloj da soldatoj) dum la Usona Milito de Sendependeco kontraŭ la angloj. Pro elstaraj meritoj Kalb estis honorita fare de George Washington kiu tiutempe estis generalo de la Kontinenta Armeo.

La fakto ke li servis en la sama milito kiel barono Johann von Kalb ofte konfuzojn provokis. Reveninte al Germanujo li devis edzinigi en oktobro 1783 bofratinon de la frato, Charlotte von Marschalk und Ostheim; ŝin li vidis unuafoje en Oberaurach. Dum la devigita geedzeco Charlotte havis amrilatojn kun Friedrich Schiller kaj Jean Paul. Pro ke Heinrich povis resti nur la vintrajn monatojn ĉefamilie (pro multaj devoj ligitaj al lia alta rango) baldaŭ estiĝis ideoj divorci. Sed pro daŭra insisto de li voli eduki la komunan filon Charlotte preferis laŭforme resti edzino.

La Franca Revolucio de 1789 finis la karieron de kapitano Kalb. Fine li partoprenis la fuĝoprovo de reĝo Ludoviko la 16-a. Li do revenis al Turingio sen iu rajto je pensio; vane li klopodis esti akceptita kiel oficiro en Germanujo. Lia diboĉema frato intertempe estis konsuminta la familiajn havaĵojn kaj la minacanta malriĉuliĝo ege ĉagrenis Heinrich. Li do retiriĝis je sia bieno Trabelsdorf (apud Lisberg) kie li havis rilaton kun Barbara Tod, filino de instruisto, kiu servis kiel kuiristino ĉe li. Kun ŝi li havis du filojn kaj filinon. Geedzeca stato kun Charlotte ne formale sed fakte ekde 1800 ne plu ekzistas. En la paska mardo de 1806 li pafe memmortigis sin en la gastejo munkena *Zum Goldenen Hahn*. Kie ekzakte en Munkeno li estis entombigita en la 10-a de aprilo ne klaras.

## Eksteraj ligiloj 
* "Die Familie von Kalb in Waltershausen"

## Notoj 
Kategorio:Francaj oficiroj
Kategorio:Germanoj
Kategorio:Sinmortigintoj
Kategorio:Homoj rilataj al Jena
Leonardo Giustinian

**Leonardo Giustinian (1388-1446)**  (Venecio, Italio, 1388 - Venecio, Italio, la 10-an de novembro 1446) estis itala humanisto, latinisto, helenisto, politikisto, prokuroro kaj ĉefo de Konsilio de la Dek. Li estis unu el la unuaj kaj plej distingaj reprezentantoj de la humanismo inter la Venecia patriciaro. Li havis gravan rolon en la milito inter Venecio kaj la familio Visconti.

## Vivo
Li naskiĝis en unu el la plej riĉaj veneciaj familioj, familio kiu, kune kun aliaj same potencaj, tenis la efikan potencon de la Ŝtato.

Favorita de lia familia pozicio kaj lia brila naturo kiel publika viro, li komencis politikan karieron, atingante prestiĝajn postenojn: li estis membro kaj poste estro de la Konsilio de la Dek, iĝante prokuroro de San Marko, aŭ la dua plej elstara posteno en la Ŝtato. La Konsilio de la Dek estis lanĉita en 1310 kaj iĝis la leĝa kaj subprema instrumento, kiun la Respubliko uzis por lumigi kaj puni la internajn konspirojn de la plej riĉaj familioj aspirantaj al la reĝeco; ĝi restis funkcianta ĝis 1797. La subita morto de Ĝustiniano, kiu okazis en 1446, senigis lin je la nomumo kiel Doĝo de Venecio.

Apud lia pure politika pasio, Ĝustiniano sukcesis akompani fortan literaturan intereson, dum ankoraŭ evitante poluadon inter la du sferoj; li kontaktiĝis kun la plej gloraj figuroj de Humanismo, kiel Flavio Biondo kaj Filelfo.

Literaturo estis por li vera ĝuo de la spirito, speco de rifuĝejo "de la enormaj ĉiutagaj malfacilaĵoj de publikaj vendejoj", penso, kiun li mem skribis al sia amiko kaj humanisma instruisto Guarino Veronese.

La verkoj
La literatura produktado de Leonardo Ĝjustiniano estis sufiĉe limigita: ĝi konsistis plejparte el kelkaj tradukoj de Plutarko (de la greka ĝis la latina), enlatinaj preĝoj (ĉiuj, krom unu, perditaj) kaj la traduko pri la vivo de Sankta Nikolao.

La verko de plej granda rafinado, tiu, kiu plej bone esprimas lian literaturan sintenon, estas la produktado en la popollingvo, dotita per ekstrema lingva rafinado.

Giustinian ankaŭ transskribis la "Canzoniere" de Francesco Petrarca.

## Verkaro
* [Iesvs Christvs: Baptistæ marchionis palauicini Episcopi Regiensis p[ro]logus i[n] Historia fle[n]dæ crvcis & funeris monini nostri Iesv Christi], 1494
* Canzonette e strambotti, 1495
* F. Philelphi ... convivio libri duo: de multarū ortu incremento disciplinarū: plane Aurei: Epistola Leonardi Justiniani Panegyrica..., 1508
* Plvtarchi Cheronei Graecorvm Romanorvmqve Illvstrivm Vitae, 1554
* Historie Cronologiche Dell'origine Degl'ordini Militari E Di Tvtte Le Religioni Cavalleresche, 1692

## Vidu ankaŭ
* Antonio Cassarino (1379-1444)
* Jacobus Bracceleus (1390-1466)
* Nicolaus Sagundinus (1402-1464)
* Gregorio Tifernas (1414-1462)
* Niccolò Perotti (1430-1480)
* Jodocus Gallus (1459-1517)
* Giovanni Battista Pallavicini (1480-1524)
* Hieronymus Gemusaeus (1505-1544)
* Karel de Haan (1530-1616)
* Jacobus Gallus (1550-1591)
* Martin Gallus (1550-1581)

## Referencoj 
G
G
G
G
Christopher Franke

**Christopher FRANKE** (6a de Aprilo 1953) estas germana muzikisto kaj komponisto. El 1971 ĝis 1987, li estis membro de la grupo de elektronika muziko nome Tangerine Dream. Estante dekomence drumisto ĉe *The Agitation*, poste alinomita *Agitation Free*, lia ĉefa fokuso finfine ŝanĝiĝis al klavaroj kaj sinteziloj kiam la grupo foriris el sia psikedelaj rok-originoj. Kvankam li ne estis la unua muzikisto kiu uzis analogan sekvencilon, li estis probable la unua kiu uzis ĝin kiel koncertan instrumenton, tiel metante la ritman fundamenton por klasikaj pecoj de Tangerine Dream kaj ankaŭ por la tuto de la Berlina sonskolo.

Post sia foriro el la grupo, li fondis la diskeldonejon Sonic Images, marko de novepoka muziko nome Earthtone kaj la Berlinan Simfonian Kinorkestron, kaj produktoris nombrajn solomuzikajn verkojn. Lasinte Tangerine Dream, lia nura koncerto okazis la 9an de Oktobro 1991 en la Astoria Theatre en Londono.

## Soloaj albumoj
* 1991 – Pacific Coast Highway
* 1992 – Universal Soldier
* 1992 – London Concert
* 1993 – New Music for Films Vol. 1
* 1993 – The Tommyknockers
* 1993 – Klemania
* 1993 – Journey to the Center of the Earth
* 1994 – Raven
* 1995 – Night of the Running Man
* 1995 – Babylon 5
* 1996 – Perry Rhodan – Pax Terra
* 1996 – The Celestine Prophecy
* 1996 – Tenchi the Movie: Tenchi Muyo! in Love (republikigita en 2002)
* 1996 – Enchanting Nature
* 1997 – Babylon 5, volume 2: Messages from Earth
* 1997 – Babylon 5: In the Beginning
* 1997 – Babylon 5: Thirdspace
* 1997 – Pacific Blue
* 1997 – Transformation of Mind
* 1997 – Babylon 5: River of Souls
* 1999 – Epic
* 2000 – Babylon 5: (1997–2000)
* 2000 – New Music for Films Vol. 2
* 2000 – The Calling
* 2001 – The Best of Babylon 5
* 2003 – Music for Films Vol. 3 (2003) CD-R
* 2004 – What the Bleep Do We Know!?
* 2005 – Ludwig² – Das Musical
* 2007 – Babylon 5: The Lost Tales

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo
* Oficiala retejo de Sonic Images
* 
* 

* 

Kategorio:Germanaj muzikistoj
Peter Baumann

**Peter BAUMANN** (29a de Januaro 1953) estas germana muzikisto. Li formis parton de la ĉefa membraro de la pionira germana grupo de elektronika muziko nome Tangerine Dream kun Edgar Froese kaj Christopher Franke en 1971. Baumann komponis sian unuan soloan albumon en 1976, estanta ankoraŭ dum turneo kun la bando, kaj eniris en soloa kariero en 1977. Li fondis la diskomarkon Private Music. Ekde la komenco de la 2000-aj jaroj, Baumann dediĉis sian tempon al studado kaj promocio de iniciatoj en scienco kaj filozofio kiuj temas pri la homa kondiĉo.

## Soloaj albumoj
* ''Romance '76* (1977) (LP)
* *Trans Harmonic Nights* (1979) (LP)
* *Repeat Repeat* (1981) (LP)
* *Strangers In The Night* (1983) (LP)
* *Blue Room* (promocia kasedo kun Paul Haslinger & John Baxter) (1991)
* *Phase by Phase: A Retrospective '76 - '81* (1996) (CD)
* *Machines of Desire* (2016) (CD)
* *Neuland'' (kun Paul Haslinger) (2019) (CD, LP)

* 

Kategorio:Germanaj muzikistoj
Gasĉambro

eta|

**Gasĉambroj** estis instalaĵoj en pluraj koncentrejoj kaj ĉiuj ekstermejoj de Nazia Germanio, en kiuj homoj estis eksponitaj al karbona monooksido (CO) aŭ hidrogena cianido (hidrocianacido) kaj tiel murditaj. La karbonmonooksido estis parte enkondukita el gasboteloj, sed plejparte produktita kiel elgasoj el benzinmotoroj. Gaskamionetoj ankaŭ estis utiligitaj kiel movaj gasĉambroj.

250px|eta|maldekstre|

Kategorio:Naziaj koncentrejoj
Kategorio:Holokaŭsto
Nova kastelo (Gräfentonna)

eta|vido disde la foirejo (2022)
La **Nova kastelo** (germane: *Neues Schloß*, aŭ *Herzogliches Schloß* aŭ *Prinzenhaus*) je Tonna, Germanujo (Markt 7) estas monumentprotektotaĵo kaj de post Turniĝo urbodomo por komunumoj de la Altebenaĵo Fahner.

## Historio 
Kiam Frederiko la 1-a (Saksio-Koburgo-Altenburg) akiris en 1677 la regadon pri la graflando de Tonna la vilaĝo ekfloris. Tion bonege atestas multaj novaj konstruaĵoj. Lia duka moŝto do starigis ĝis 1684 la Novan kastelon kaj ĉambran bienon sur la grundoj de iama ĉevalida bredejo/stalo kun situo kontraŭe al Kastelo Tonna. La konstrustilo estis baroka, la tuto modera kaj ne tro impresa. Ĝia alternativa nomo *Princejo* ŝuldiĝas al la fakto ke ĝi servis al pli juna frato de Frederiko kiel loĝejo. La longa, rektangula kaj duetaĝa konstruaĵo poste iĝis flanka rezidejo de la dukoj gotaaj, tribunalo de unua instanco, administradejo kaj centra loko de ŝtata bieno.

Norde ĝi ricevis ŝtuparan turon kun edikla portalo kaj interrompita gablo kun meze metita blazono de la saksiaj Ernestidoj. La apuda preĝejo Sanktaj Petro kaj Paŭlo ĝuis renovigon inter 1691 kaj 1692. En 1736 oni supermetis etaĝon. Orienta agrikultura komplekso rektangule kompletigis la tuton.

Post 1945 la komunistoj ordonis forigon de la eosta parto kaj malgrandigon de la ejo de 30 al 10 fenestraj aksoj. Meze de la 1990-aj jaroj ekgastis en ĝi la oficistoj de la administra unuiĝo *Fahner Höhe*. Tio memkompreneble nur eblis post profundaj restaŭradlaboroj.

## Literaturo 
* Paul Lehfeldt: *Bau- und Kunstdenkmäler Thüringens: Herzogtum Sachsen-Coburg und Gotha*, 1891, p. 225
* Lothar Groß: *Thüringen Burgen, Schlösser & Wehrbauten*, Band 5, 2022, p. 39
* Guido Reinhardt: *Geschichte des Marktes Gräfentonna*, 1892, p. 64

## Eksteraj ligiloj 
* hejmpaĝo de VG Fahner Höhe 
* ĉi-prie sur tutgermania burgopaĝo

Grafentonna
Grafentonna
Grafentonna
La Bonne Épouse

***La bonne épouse*** (La bona edzino) estas franca komedi-drama filmo de 2020 reĝisorita de Martin Provost. La agado de la filmo okazas en 1967 en Alzaco, Francio, en la kampardomega lernejo por dommastrineco, kun stelulino Juliette Binoche kiel Paulette Van der Beck, edzino kiu neatendite devas ekesti estrino de la lernejo je la morto de sia edzo.

## Intrigo 
1967, Bœrsch, Alzaco, Paulette Van Der Beck (Juliette Binoche) regas arde sian lernejon por dommastrineco, helpita de monaĥino Marie-Thérèse (Noémie Lvovsky), iama rezistanto kaj adoranta de la generalo de Gaulle, kaj de Gilberte (Yolande Moreau), ŝia bofratino, instruistino de kuirarto kaj fano de Adamo. Ili preparas siajn lernantinojn por iĝi «bonaj edzinoj», tio estas hejmvirinoj submetitaj al siaj estontaj edzoj. Kelkaj lernantinojn ne tion deziras.

Kiam Robert (François Berléand), edzo de Paulette kaj frato de Gilberte, mortas subite misglutante, Paulette ekdevas plonĝi en la administrado de la lernejo, ĝis tiam en manoj de la nura viro de la familio. Tiam ili malkovras, ke la lernejo estas falanta en la bankroto, ĉefe ĉar Robert perdis monon en vetludado. Helpita de André Grunvald (Édouard Baer), sia bankisto kaj iama fianĉo, ŝi baraktas por relevigi la negocon. Dume, André, enamiĝinta de Paulette, klopodas por amindumi ŝin, kaj ili ekhavas amaferon. Unu de la lernantinojn ekkonas, ke ŝi devas edziniĝi al maljuna viro kiun ŝi tute ne amas, intencas memmortigi sin, kio kortuŝas Paulette kaj tute renversas ŝian mondorigardon.

La lernejon oni elektas por partopreni en la Salono de Dommastra Arto de Parizo, unika okazo por ke la lernantinoj veturu tien, kaj ĉiuj ekveturas per buse al Parizo, sed ili devas interrompi sian vojaĝon, ĉar ekeksplodis la studenta ribelo de la 68a, ne estas benzino kaj la ŝoseoj estas blokitaj. Ili elbusiĝas kaj sekvas la veturadon perpiede, dum dancas, kantas kaj diras feminismajn motojn. 

## Geaktoraro kaj roluloj
* Juliette Binoche : Paulette Van der Beck
* Yolande Moreau : Gilberte Van der Beck
* Noémie Lvovsky : Marie-Thérèse
* Édouard Baer : André Grunvald
* François Berléand : Robert Van der Beck
* Marie Zabukovec : Annie Fuchs
* Anamaria Vartolomei : Albane des Deux-Ponts
* Lily Taieb : Yvette Ziegler
* Pauline Briand : Corinne Schwartz
* Armelle : Christiane Rougemont
* Marie Cornillon : Marie-Jo Lorentz
* Élise Girard : lernantino
* Julien Sibre : helpanto «bonjour madame»
* Stéphane Bissot : Raymonde

## Referencoj 
* 

Kategorio:Francaj komediaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 2020
Kategorio:Feminismaj filmoj
Kategorio:Filmoj pri edukado
Beáta Thomka

'*** [tomka], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Thomka Beáta*' estis serbia hungara altlerneja instruisto, literaturhistoriisto.

 naskiĝis  en Debeljaĉa (Jugoslavio, nun en Serbio).
 
## Biografio 
 apartenis al la hungara minoritato en Jugoslavio. Ŝi maturiĝis en Novi Sad, poste ŝi akiris pedagogian diplomon en universitato de la sama urbo en 1972. Inter 1975-1991 ŝi instruis en la universitato kiel asistanto, ekde 1986 docento. Ŝi akiris sciencan gradon Dsc en 1985 kaj en la sekva jaro ŝi translokiĝis al Hungario. Ŝi instruis en Scienca Universitato Loránd Eötvös inter 1991-1997, ekde 1993 ankaŭ en Scienca Universitato Janus Pannonius, kie ŝi estis katedrestro. Ŝi kandidatiĝis (CSc) en 1993, ŝi doktoriĝis (DSc) en 1999 antaŭ la Hungara Scienca Akademio, ŝia habilitiĝo okazis en 1995. Ŝi ricevis stipendiojn en 1991, 1992, 1993, inter 1997–2000, premiojn inter 1976-2019.

## Elektitaj volumoj 
* *Az Új Symposion 50 számának bibliográfiája* (1970)
* *Narráció és reflexió* (1980)
* *Esszéterek, regényterek* (1988)
* *Áttetsző könyvtár* (1993)
* *Prózai archívum. Szövegközi műveletek* (2007)
* *Regénytapasztalat. Korélmény, hovatartozás, nyelvváltás* (2018)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto 
* hungarlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Jugoslaviaj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Hungaraj literaturhistoriistoj
Kategorio:Jugoslavaj hungaroj