La Esperanta konjugacio

: Jung, Teodor. ** La Esperanta konjugacio : kun pli ol 1000 ekzemploj plejparte Zamenhofaj, kai kun abundaj klarigoj kaj konsiloj precipe pri kunmetitaj verboformoj**. Heroldo de Esperanto, Scheveningen, 1966.  245 p.

**La Esperanta konjugacio** estas verko de Teodor Jung pri la Ata-ita-diskuto. La verko apogas la atismon. 

## Recenzoj
Pri *La Esperanta konjugacio*
{{citaĵo|Ju pli atente oni studas la problemon de la pasivaj participoj en Esperanto, despli klare evidentiĝas kiel malfacile estas trovi vojon kondukantan al kontentiga solvo, ĝuste ĉar la partiismo, natura inklino en la mensa mekanismo de la homo, inside metis sian ungegon en ĝin kaj absurde dividis parton de nia movado en la tielnom atajn «atistoj» kaj «itistoj». Tamen, tiun dividon forte malaprobas pluraj samideanoj, kiuj ne ŝatas esti nomataj atistoj nek itistoj, sed simple esperantistoj, inter kiuj la aŭtoro de la recenzata libro.
Povas okazi, ke la ordinara esperantisto, antaŭ ol eklegi la verkon de sinjoro Jung, demandos al si kion celas la aŭtoro per tiu nova studo pri la Esperanta konjugacio. Ĉu la afero ne estas sufiĉe klara —li pensos— post la apero de la Simpozio (Stafeto); Esperanto moderna lingvo (Setála, Virborg, Stop
Bowitz); Ne Kiel Meier! (Schwartz), kaj tiom da aliaj publikaĵoj pri la sama
temo? Ĉu la oficiala decido de la Akademio de Esperanto ne metis finan punkton al la diskuto elektinte la plej konvenan solvon laŭ la strukturo mem de la lingvo, la uzado de Zamenhof, kaj la realaĵoj de la lingvo? — Al tiuj demandoj oni povas doni nur nean respondon. Malgraŭ ĉies klopodoj la problemo ŝajne daŭras. Do, ni ekzamenu nun, tiel senpartie kiel eble la verkon de sinjoro Jung kaj vidu ĉu li prezentas al ni ion novan, valoran aŭ konsiderindan.
Jam en la antaŭparolo de la libro, la aŭtoro faras specialan atentigon: li diras, ke la libro ne prezentas la teorion de difinita «ismo» aŭ «skolo», sed en
ĝi, surbaze de la Fundamento, de la deklaroj de Zamenhof, de la evoluo de la ekzistanta situacio, de la faktoj kaj cirkonstancoj, li klopodis montri vojon, kiun laŭ lia konvinko ĉiu esperantisto povas sekvi, se li *nur havas la la seriozan
volon al unueco kaj toleremo*; kaj tiu intenco de la aŭtoro estas aplaŭdinda.
Laŭ mia opinio post zorga tralego de la libro, la kerno de la studo de sinjoro Jung troviĝas en la tri jenaj punktoj kaj asertoj:
1) La tempa (-ata) konjugacio estas pli regula kaj pli klara ol la aspekta (-ita), do ni devas tre zorge konsideri la interesojn de tiuj milionoj da homoj kiuj devos lerni la Internacian Lingvon en la estonteco. («Tre klare estas, ke sistemo de verbaj formoj, kiuj celas montri tempon aŭ temprilaton, estas pli simpla ol sistemo kiu ligas al la tempoformoj ideon de aspektoj. Setala)
(«La tuta sistemo de Waringhien rompas la postulaton de analogio sed ankaŭ tiun de unusenceco de la elementoj. Setala, EML. p. 13).
2) Tamen, konsiderante alies opinion, la Regulo de Beaumont ŝajnas speciale
atentinda pro la fakto ke ĝi prezentas taŭgan bazon por interkonsento inter tiuj, kiuj preferas uzi ĉiujn ses participojn kiel eble plej ekzakte laŭ la tempaj indikoj en la 6.a regulo de la Fundamento (do «tempe»), kaj tiuj, kiuj kutimas uzi kelkajn el la participoj laŭ alia kriterio («aspekte»).
3) Prezento de la tuta mekanismo de la aktivaj kaj pasivaj participoj, per ekzemploj plejparte zamenhofaj, pravigante la supran aserton.
Mi ne dubas, ke la legado de ĉi tiu verko interesus la tutan esperantistaron se ĝi nur kuraĝus eklegi la unuan paĝon.
Per tiu verko sinjoro Jung montris sian profundan komprenon de la temo kaj de la problemo kiun la uzo de la pasivaj participoj starigis antaŭ la bonvolaj esperantistoj, sed mi, post mia sperto kaj kompreno de la afero, ne povas eviti resti skeptika pri la rezulto. Al mi fariĝis evidente, ke en Esperantujo pravigoj ankaŭ ne efikas. Klanaj interesoj, personaj simpatioj kaj amikaj rilatoj, mensa mallaboremo por zorge konsideri kion ajn, flanke de la plejmulto, estas faktoroj decidaj. Tion pruvas la fakto, ke la aŭtoro de la libro estis devigita rekte adresi la libron al la Esperantista publiko ĉar liaj klopodoj por ke kompetenta kaj oficiala instanco ĉe la Akademio, ĝin ekzamenu, montriĝis vanaj, malgraŭ tio, ke li mem, estas Akademiano de antaŭ 33 jaroj, prestiĝa esperantisto, fondinto de «Heroldo de Esperanto» kaj ĝia redaktoro dum pli ol 40 jaroj.
Mi estas profunde konvinkita, ke la afero estas nesolvebla en ĝia nuna stato, kaj ke nur la tempo kaj la fakta uzado de la ordinara} esperantistoj (kion ajn opiniu niaj verkistoj!) montros la irendan vojon. Tia estas la kaŭzo pro kiu ĝis nun mi ne volis enmiksiĝi en ĉi tiun disputon —kion pluraj esperantistoj riproĉis— kaj decidis agnoski por Boletin la oficialan sistemon de la Akademio de Esperanto.
Ce la fina punkto unu fojon plu mi rekomendas al ĉiuj esperantistoj la legadon de ĉi tiu grava kaj interesa studo de sinjoro Jung. La libro, cetere prilumas la strukturon de Esperanto kaj la tutan mekanismon de la konjugacio. Ĝi estos utila eĉ por tiuj, kiuj, parte aŭ tute, ne partoprenas la opinion de la aŭtoro.|N. L. ESCARTIN. Boletín n155 (maj 1966)}}

Kategorio:Libroj aperintaj en 1966
Kategorio:Gramatiko de Esperanto
Kategorio:Vortfarado
Kategorio:Lingvoscienco