Wegscheid (Malsupra Bavario)

**Wegscheid**   estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Passau kaj en la distriktaro Malsupra Bavario de la federacia lando Bavario. Fine de  la komunumo havis  loĝantojn sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

Ĝi havas la titolon *Markt* (= bazarejo).

## Geografio 
Wegscheid situas en la regiono *Donau-Wald* en la suda Bavaria Arbaro. Oriente ĝi limas al Supra Aŭstrio. La federacia vojo B 388 ligas ĝin al Passau (33&nbsp;km okcidente) kaj Rohrbach en Supra Aŭstrio (21&nbsp;km oriente). La distanco al Hauzenberg estas 17&nbsp;km, al Waldkirchen 24&nbsp;km.

La loko situas sur orienta montodeklivo (Ponzau-monto) en alto de proksikume 720 metroj kaj estas tipa surmonteta setlejo, kun longdistanca vido al pluraj direktoj.

### Najbaraj komunumoj 
* Untergriesbach (sud-okcidente)
* Hauzenberg (okcidente, tre mallonga lim-peco)
* Sonnen (nord-okcidente)
* Breitenberg (norde)
* Kollerschlag (oriente, en Aŭstrio)
* Oberkappel (oriente, en Aŭstrio)

### Strukturo 
La komunumo Wegscheid dividiĝas al jenaj setlejoj:
* Eidenberg
* Kasberg
* Meßnerschlag
* Möslberg
* Thalberg
* Thurnreuth
* Wegscheid
* Wildenranna

## Historio 
Wegscheid estis fondita ĉe grava komerca vojo inter Passau kaj Suda Bohemio. Sian tiaman (1130) nomon *Wegisceda* ĝi ricevis pro la disbranĉiĝo de la vojo (*weg* = vojo, *scheiden* = disigi). Supozeble jam tiutempe ekzistis kristana paroĥejo.

Je la  episkopo Gottfried de Passau igis la lokon bazarejo. Tio signifis, ke la lokanoj rajtis komerci per brutoj, greno, ligno ktp. Episkopo Georg von Hohenlohe en liberec-ĉarto de 1404 donis al la bazarejo la privilegion, ĉiulunde okazigi semajnan bazaron. En 1497 aldoniĝis la rajto je jara bazaro (foiro).

En 1649/1650 la pesto frapis la lokon. En 1655 incendio detruis 40 el 67 domoj, inter ili la preĝejon kaj la administrejon *(Pflegamt)*.

La eksa kuratora tribunalejo de la arĥimonaĥejo de Passau en 1803 estis sekularigita kaj la pliparto de la monaĥeja teritorio donita al Ferdinando la 3-a (Toskanujo); en 1805 ĝin ricevis Bavario. Per la administraj reform-ediktoj inter 1806 kaj 1818 anstataŭ la kuratorejo ekestis la nuna komunumo Wegscheid.

En 1808 Wegscheid havis 123 domojn, inter ili 59 kun teksista permeso. Ĝis la mezo de la 19-a jarcento la teksado de lino prosperis en hejma laboro. La provizadon per kruda lino kaj la vendadon zorgis agentoj. Oni produktis kusenojn, borderitajn jupojn, tapiŝojn, damaskajn kaj madrasajn tukojn. Frenzel, la plej grava agento, de 1820 al 1907 en Wegscheid kaj ĝia ĉirkaŭaĵo iutempe okupis 700 ĝis 800 teksistojn.

Ekde 1830 graviĝis kontrabandado de varoj el Aŭstrio, kie la prezoj estis multe malpli altaj, pro importa dogano de Bavario.

Ekde ĉirkaŭ 1870 la amasa produktado de tekstilaj fabrikoj premis la hejmajn teksistojn. En 1904 estis fondita la teksista kooperativo Wegscheid; en 1934/5 ĝi havis 63 membrojn. Ĝis vintro de 1941 la kooperativo produktis ĉirkaŭ 60.000 metrojn da lina tolo por la germana armeo. Fine de 1956 ankoraŭ 40 membroj ricevis komisiojn, unu jaron poste nur 20.

La tribunalo Wegscheid en 1862 estis renomita al distrikta oficejo. En 1880 ĝi estis nuligita, sed en 1888 reinstalita.

La  Wegscheid ricevis ligon al la fervoja reto per la fervojo Erlau–Wegscheid, parte dentorela. La  la parto inter Obernzell kaj Wegscheid estis malaktivigita.

La teritorio de distrikto Wegscheid, kiu ekestis el la distrikta oficejo, en 1972 estis aldonita al distrikto Passau. Ĝis tiam Wegscheid estis unu el malmultaj germanaj distriktaj ĉeflokoj, kiuj ne havis urbajn rajtojn.

## Demografio 
Inter 1970 kaj 2000 la loĝantaro de la komunumo iom kreskis, poste komencis malkreski:
* 1970: 5 135
* 1987: 5 393
* 2000: 5 705
* 2005: 5 793
* 2010: 5 587
* 2015: 5 579 
* 2020: 5 529

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Distrikto Passau
Kategorio:Urboj de Bavario