open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
33448 Aaronyeiser

'*33448 *Aaronyeiser'''* estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo « LINEAR » (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Aaron Joseph Yeiser*, finaliston de la *Regeneron Science Talent Search* de 2017, scienca konkurso por gelernantoj en lasta jaro de mezlernejo, pro lia projekto pri matematiko. Li estis lernanto ĉe la *Perkiomen Valley High School'' en Collegeville (Pensilvanio).

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
Preĝejo Sanktaj Petro kaj Paŭlo (Páka)

**Preĝejo Sankta Petro kaj Sankta Paŭlo** estas romkatolika historia monumento en Hungario, en vilaĝo Páka.

## Historio 
La unua mencio pri kirko Sankta Georgo en Páka okazis en la 12-a jarcento. Post 2 jarcentoj jam preĝejo el ŝtonoj konstruiĝis, ĝi supozeble ruiniĝis dum la kontraŭturkaj bataladoj. En 1722 oni konstruis pli novan konstruaĵon, sed ono profitis ankaŭ la restintajn murojn. La novaj patronoj estis Sanktaj Petro kaj Paŭlo. La turo estis konstruita en 1744, la sakristio kaj sanktejo en 1766. En 1955 la preĝejo renoviĝis. La orgeno estas aŭdebla ekde 1777, ĝi estis trakonstruita en 1896.

## Konstruaĵo 
La preĝejo situas sola sur malalta monteto. Apude statuo pri sankta Triunuo estas videbla (farita en 1790). La fasado estas simetria, meze la turo reliefas. Malsupre meze enirejo funkcias, sed alia enirejo troviĝas en flanko de la navo. Ankaŭ sakristio kun aparta enirejo kaj kapelo aliĝas al la navo. Sub la sanktejo kripto etendiĝas. La absido estas plurlatera. Interne la freskoj estis pentritaj en 1773 fare de Johann Ignaz Cimbal, denove en 1912, restaŭrado okazis en 1955 kaj 1993.

## Interno 
La ĉefaltara bildo prezentas la menciitajn sanktulojn, apude estas videblaj Marteno de Tours, Sankta Laŭrenco, Sankta Kvirino, Stefano la 1-a (Hungario) kaj Ladislao la 1-a (Hungario). En plafono de la altaro estas videblaj diversaj freskoj pri sanktuloj. La maldekstra flanka altaro estas dediĉita al Sankta Maria, la dekstra al Sankta Jozefo.

Kermeso okazas en dimanĉo depost la 29-an de junio.

## Fontoj 
* hungare
* hungare kun fotoj
* hungare kun foto
* http://kirandulastervezo.hu/celpont/paka/romai-katolikus-templom
* hungare kun fotoj

Paka
Paka
Paka
Paka
Kategorio:Páka
Saga (bildliteraturo)

***Saga*** estas serio de bildliteraturaj libroj en la ĝenro sciencfikcio/fantasto/
kosma opero, skribita de Brian K. Vaughan kaj ilustrita de Fiona Staples, publikigita monate de la usona kompanio Image Comics. Simile al *Star Wars*, tiu serio estas lokita sur fono de kosma milito inter pluraj eksterteraj rasoj kaj planedoj. La ĉefroluloj estas la geedzoj Alana kaj Marko, kiuj iĝis paro kaj generas idon malgraŭ ke ili apartenas al du malamikaj rasoj inter si militantaj, simile al Romeo kaj Julieta.

## Esperanto 
La serio estas verkita en la angla lingvo, kiu de la roluloj mem estas nomata simple *"Language"* (= "Lingvo"). Tamen ofte aperas parolo en la denaska lingvo de Marko kaj lia popolo. Tiuj frazoj estas fakte en Esperanto, kiu de la (aliaj) roluloj estas nomata *"Blue"* (= "Blua"). La esperantaj frazoj aperas kun korektaj supersignoj, tamen kelkfoje kun tiel fuŝega gramatiko ke ili nur iĝas kompreneblaj per laŭvorta retraduko al la angla.

## Tradukoj 
Ekzistas traduko al la germana lingvo. La esperantaj frazoj restas esperantaj.

eta|Fiona Staples aŭtografas ekzempleron de *Saga*

## Kolektitaj eldonoj 
### Molkovraj eldonoj 
* ISBN 978-1607066019 – Volumo 1 (#1–6)
* ISBN 978-1607066927 – Volumo 2 (#7–12)
* ISBN 978-1607069317 – Volumo 3 (#13–18)
* ISBN 978-1632150776 – Volumo 4 (#19–24)
* ISBN 978-1632154385 – Volumo 5 (#25–30)
* ISBN 978-1632157119 – Volumo 6 (#31–36)
* ISBN 978-1534300606 – Volumo 7 (#37–42)
* ISBN 978-1534303492 – Volumo 8 (#43–48)
* ISBN 978-1534308374 – Volumo 9 (#49–54)

### Rigidkovraj eldonoj 
* ISBN 978-1632150783 – HC Volumo 1 (#1–18)
* ISBN 978-1632159038 – HC Volumo 2 (#19–36)

Kategorio:Bildliteraturo
Kategorio:Sciencfikcio
Kategorio:Fikciaj universoj
Kategorio:Fantastaj bildstrioj
Kategorio:Sciencfikciaj bildstrioj
Kategorio:Kosma opero
Kategorio:Esperanto en populara kulturo
József Ferkovics

**József Ferkovics** [jOĵef ferkoviĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Ferkovics József** estas hungara pentristo, grafikisto. Lia familia nomvarianto estis *Ferkovits* [ferkoviĉ].
[eta|Ekstera [sekpentraĵo de József Ferkovics en Bódvalenke]]
József Ferkovics https://www.vaol.hu/hirek/ferkovics-jozsef-banyaszbol-lett-festomuvesz-1647357/ naskiĝis la  en Letenye.

## Biografio 
József Ferkovics devenis el cigana familio. Li frue ŝatis desegnadi, en 1974 lia desegnaĵo atingis la duan lokon en Japanio. Li interrompis la lernadon en Hungara Belarta Altlernejo pro geedziĝo kaj por vivteni la familion li estis ministo. En 1989 li iris al Nagykanizsa, kie li instruis pentradon en kluboj. Li finlernis la altlernejon kaj akiris diplomon. Baldaŭe li translokiĝis al Szombathely.

## Elektitaj ekspozicioj 
* Budapeŝto (2000, 2003, 2007, 2012)
* Pekino (2007)
* Szolnok, Eger, Pécs, Salgótarján, Miskolc, Szekszárd (2008, 2009)

## Elektitaj pentraĵoj 
* Levendula földeken (2004)
* Csendélet (2008)
* Déva vára (vidu la bildon!)

## Elektitaj grafikaĵoj 
* Akt (kolora krajono, 1991)
* Feszületen (tuĉo, 1994)
* Remény (tuĉo, 2003)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto kaj bildoj
* hungarlingva biografio 

Kategorio:Hungaraj pentristoj
Kategorio:Hungaraj grafikistoj
Kategorio:Hungaraj ministoj
Kategorio:Hungaraj ciganoj
33433 Maurilia

'*33433 *Maurilia'''* estas tre malgranda, treege hela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la svisa amatora astronomo Stefano Sposetti elde Gnosca (Svislando).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Maurilia Sposetti'', fratino de la malkovrinto.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Stefano Sposetti
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
Olga Fialka

**Olga von Fialka,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Fialka Olga** estis aŭstra-ĉeĥa-hungara pentristo, ilustristo. Ŝia geedziĝa nomo estis *Ferenczy Károlyné*, ŝia edzo estis Károly Ferenczy, ŝiaj gefiloj estis Valér Ferenczy, Noémi Ferenczy kaj Béni Ferenczy.
eta|Portreto pri Olga Fialka en 1894
Olga Fialka https://de.wikipedia.org/wiki/Olga_Fialka naskiĝis la  en Theresienstadt (Habsburga Imperio, nun en Ĉeĥio), ŝi mortis la  en Baia Mare (Rumanio).

## Biografio 
Olga Fialka studis pentradon komence en Krakovo de Jan Matejko, poste en belarta akademio en Vieno de August Eisenmenger. Post siaj studoj ŝi pentradis kaj ilustris fabelojn. En 1884 ŝi renkontiĝis kun fora parenco Károly Ferenczy (dek kvar jarojn pli juna), ili longe studvojaĝis al Italio, Munkeno, Parizo, hejmenvenintaj ili geedtiĝis. Post naskiĝo de Valér en 1885 ŝi okupiĝis pri la familio kaj grandparte forlasis la pentradon. Inter 1889 kaj 1893 ili vivis en Szentendre, poste en Munkeno, ekde 1896 en Artistkolonio (Nagybánya). En 1917 ŝi vidviniĝis. Ŝi naskis en 1885, poste ĝemelan paron en 1890.

Ŝi parolis germane, ĉeĥe, itale, pole, france, post la geedziĝo ankaŭ hungare, fine rumane. En 1951 en Szentendre estis establita memormuzeo pri artaĵoj de familio Ferenczy.

## Ekspozicioj 
* Arthalo Budapeŝto (1888)

## Elektitaj pentraĵoj 
* La familio Fialka (1874, vidu la unuan suban bildon!)
* Virágcsendélet
* Női fej
* Fürdő gyermek
* Knabo (vidu la duan suban bildon!)
* La bebo Béni Ferenczy (vidu la trian suban bildon!)

## Memorigiloj 
## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* https://budapestaukcio.hu/fialka-olga/festo

Fialka, Olga - The Fialka Family (1874).jpg|La familio Fialka
Fialka Little Boy.jpg|Knabo
Fialka Portrait of Béni Ferenczy.jpg|La bebo Béni Ferenczy

Kategorio:Hungaraj pentristoj
Kategorio:Ĉeĥaj pentristoj
Kategorio:Aŭstraj pentristoj
Henk Sneevliet

**Hendricus Josephus Franciscus Marie SNEEVLIET**, konata kiel **Henk SNEEVLIET**, pseŭdonime **Maring** laŭ la indonezia kaj **马林** [ma-lin] en la ĉina (naskiĝis la  en Roterdamo, mortis la  en Leusden) estis nederlanda politikisto, sindikatisto, marksisto kaj ano de la rezistomovado dum la Dua Mondmilito.

Antaŭ la Dua Mondmilito, Sneevliet estas aktiva en Nederlando kaj Nederlanda Hindio kiel revoluciulo kaj kontraŭkoloniisto. Kiel agento de la Tria Internacio, Sneevliet gvidis la formadon de la Komunista Partio de Ĉinio en 1921. En Nederlando li estis fondinto, prezidanto kaj nura reprezentanto en la Dua Ĉambro por la Revolucia Socialisma Laborista Partio. Li partoprenis la komunisman reziston kontraŭ la nazia okupacio de Nederlando dum la Dua Mondmilito, por kio la nazioj ekzekutis lin en aprilo 1942.

## Verkoj (elekto) 
* *Internationale Klassenstrijd: De stakingen in het transportbedrijf* (Amsterdamo 1911; unue eldonita en *De Nieuwe Tijd*);
* *Waarom het te doen is!* (Hilversum 1912; kun N. Nathans);
* *Het Proces Sneevliet: De sociaal-democratie in Nederlandsch-Indië* (Semarang 1917; kun A. Baars);
* ''Mijn uitzetting: Vergeefs verweer tegen de eerste politieke externeering onder den 'nieuwen koers'* (Semarang 1918);
* *Tegen machtswaan en misleiding!* *De staking in het transportbedrijf* (Roterdamo 1920; kun E. Bouwman);
* *De daad nu. Oppositie en revolutionaire vakbeweging* (Amsterdamo 1932);
* *Het Proces Sneevliet* (Amsterdamo 1934);
* *Storm in de Jordaan. Spontaan verzet tegen steunverlaging* (Amsterdamo 1934);
* *Hoe komen we tot eenheid van actie* (Zaandam-Amsterdamo 1935; kun P. de Groot);
* *Een lichtstraal uit het Zuiden* (Amsterdamo 1935),
* *Spartacus ontwaakt'' (Nergenshuizen 28-a de februaro 1941; sub pseŭdonimo: Baanbreker).

## Eksteraj ligiloj 
*  , kiun eldonis Internacia Instituto de Socia Historio

Kategorio:Roterdamanoj
Kategorio:Nederlandaj sindikatistoj
Kategorio:Indoneziaj komunistoj
Kategorio:Nederlandaj komunistoj
Kategorio:Nederlandaj politikistoj
Kategorio:Homoj de la Kominterno
Kategorio:Nederlandaj rezistantoj
Kategorio:Ekzekutitaj nederlandanoj
Dezső József Firtosi

**Dezső József Firtosi** [deĵO jOĵef firtoŝi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Firtosi József Dezső** (ofte pli mallonge *József Dezső*) estis hungara pentristo, instruisto.
eta|Pentraĵoj de Dezső József Firtosi
Dezső József https://www.biralat.hu/muveszek/jozsef_dezso.9548.html?pageid=56 naskiĝis la  en Firtosváralja (Hungara reĝlando, nuntempa Firtușu en Rumanio), li mortis la  en Gyula (Hungario).

## Biografio 
Dezső József akiris pedagogian diplomon en Székelykeresztúr en 1908, plian diplomon en 1912 en Reĝa Belarta Altlernejo de Imre Révész (pentristo) kaj Aladár Edvi Illés (pentristo), poste li ekinstruis en Transilvanio. Li edziĝis en 1915. Ili translokiĝis al Gyula en 1919. Tiutempe li jam ankaŭ pentradis pejzaĝojn, portretojn kaj aĵpentraĵojn. Li aranĝis ankaŭ lokajn ekspoziciojn. Li ricevis premiojn trifoje.

## El solaj ekspozicioj 
* Gyula (1921, 1959)

## Elektitaj pentraĵoj 
* Behavazott aranyzúzó malom
* Beszélgetők
* A Brassói Fekete Templom
* Feleségem
* Gyulai kishíd
* Székelykapu
* Merengő
* Május

## Elektitaj lernintoj 
* György Kohán

## Lia libro 
* Nyikómenti Gyermekjátékok (1943)

## Memorigiloj 
* memortabulo en Gyula http://www.varosbaratok.hu/index.php?option=com_content&view=article&id=332&Itemid=56 

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun bildo
* hungarlingva biografio kun bildoj
* hungarlingva biografio 

Kategorio:Hungaraj pentristoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Piotr Gliński

**Piotr Tadeusz Gliński** (naskiĝis la 20-an de aprilo 1954 en Varsovio) – pola sociologo kaj politikisto, profesoro de la homa scienco (2008), akademia lekciisto.

En la jaroj 2005–2011 prezidanto de Pola Sociologia Societo, parlamentano al Sejmo de la 8-a kadenco, de 2015 vicĉefministro kaj ministro pri kulturo kaj nacia heredaĵo, de 2017 prezidanto de la Komitato pri Publika Utilo.

## Vivo 
**Edukiteco**

En 1973 finis Ĝeneralklerigan Liceon je la nomo al Bolesław Prus en Varsovio.

Li studis en la Instituto de Ekonomiaj Sciencoj kaj en la Sociologia Instituto de Varsovia Universitato, akirante en 1978 magistrecon pri ekonomiko. Doktorecajn studojn pasigis en la Esplor-Fako pri Viv-Stiloj de la Instituto de Filozofio kaj Sociologio de Pola Scienca Akademio.

En 1984 surbaze de la disertaĵo *Ekonomiaj kondiĉoj de la vivstilo. La urbaj familioj en Pollando en la 70-aj jaroj*, verkitan sub la gvido de Andrzej Siciński, akiris gradon de doktoro de la homa scienco.

Ankaŭ en tiu ĉi instituto habilitiĝis en 1997 surbaze de la disertaĵo titolita *Polaj Verduloj. Socia movado en la periodo de ŝanĝiĝoj.*

En 2008 ricevis la sciencan titolon de profesoro pri la homa scienco.

## Elektitaj publikaĵoj 
* *Civil society in the making* (redaktoro), IFiS PAN, Warszawa 2006
* *Człowiek-środowisko-zdrowie. Problemy polskie z prognostycznego punktu widzenia* (Homo-medio-sano. Polaj problemoj el la prognoza vidpunkto) (redakto), KPPRK PAN, Warszawa 1985.
* *Katastrofa smoleńska, Reakcje społeczne, polityczne i medialne* (La katastrofo de Smolensk. Sociaj, politikaj kaj amaskomunikilaj reagoj) (redakto), IFiS PAN, Warszawa 2011.
* *Wygaszanie Polski 1989–2015* (Estingado de Pollando 1989-2015) (kunaŭtoro), Biały Kruk, Kraków 2015.

## Esperanto-interesaĵoj 
* La 31-a de oktobro 2014, ministro pri kulturo kaj nacia heredaĵo Piotr Gliński, enkondukis Esperanton al la landa listo de nemateria kultura heredaĵo.

## Bibliografio 
* Gliński en la bazo "Ludzie nauki" (Homoj de la scienco) de la portalo Nauka Polska (Pola Scienco) (Centro de Inform-Transformo)

## Eksteraj ligiloj 
* sejmowa posła VIII kadencji Sejma paĝo de parlamentano de la 8-a kadenco)

Kategorio:Polaj sociologoj
Kategorio:Polaj ekologiistoj
Kategorio:Polaj politikistoj
Kategorio:Varsovianoj
Kategorio:Polaj disidentoj
33456 Ericacurran

'*33456 *Ericacurran'''* estas tre malgranda, meze hela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo « LINEAR » (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Erica Curran*, mentorinon de unu finalist(in)o de la *Regeneron Science Talent Search* de 2017, scienca konkurso por gelernantoj en lasta jaro de mezlernejo. Ŝi estis instruistino ĉe la *Dobbs Ferry High School'' de Dobbs Ferry (Nov-Jorkio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
Kosma opero

eta|225px|Kovrilo de sciencfikcia magazino *Imagination*, junio 1956
**Kosma opero**, , estas subĝenro de sciencfikcio kiu estas karakterizita de interplanedaj militoj, melodramaj kaj kavalirecaj aventuroj. En ĝi ofte aperas tipaj roluloj kiel herooj kaj maliculoj, fantazioplenaj eksterteraj mondoj kaj rasoj, kaj futurecaj armiloj kaj inventaĵoj. La inventaĵoj kutime estas uzataj sen emfazo al sciencaj klarigoj, ofte eĉ kontraŭ konataj sciencaj principoj (superlumrapida kosma vojaĝado, tempovojaĝado, telepatio, superheroaj fortoj, ktp.). La intrigo povas simili al tiu de vakeraj aŭ kavaliraj rakontoj.

Tiu ĝenro ekfloris precipe en la 1930-aj jaroj, kun revigliĝo en la 1970-aj jaroj. Kelkaj konataj fruaj ekzemploj estas Buck Rogers kaj Flash Gordon, inter la pli modernaj estas Star Trek kaj Star Wars.


Kategorio:Sciencfikciaj ĝenroj
Kategorio:Sciencfikciaj temoj
Kategorio:Neologismoj
Žiarislav

**Žiarislav** povas esti:

* slava vira nomo, vidu Žiarislav (persona nomo)
* slovaka ĵurnalisto, muzikisto, verkisto kaj spirita aktivulo, vidu Žiarislav (muzikisto)
Jean Richepin

**Jean RICHEPIN** (franclingva prononco: ​[ʒɑ̃ ʁiʃpɛ̃]; 4a de Februaro 1849 – 12a de Decembro 1926), franca poeto, romanisto kaj dramaturgo, filo de armea kuracisto, naskiĝis en Médéa, Franca Alĝerio.

Li estis snajpero en la Francia-Prusia Milito, aktoro, maristo, kaj malŝarĝisto en havendokoj, krom verkisto. Liaj verkoj iel skandalis en lia epoko. Li laboris por la Franca Komedio.

## Verkoj 
* *Nana Sahib* (1883)
* *Monsieur Scapin* (1886)
* *Le Flibustier* (1888)
* *Par le glaive* (1892)
* *Vers la joie* (1894)
* *Le Chemineau* (1897)
* *Le Chien de garde* (1898)
* *Les Truands* (1899)
* *Don Quichotte* (1905)
* ''L'Aile, Roman des Temps Nouveaux* (1911) 
* *Nouvelle Mythologie Illustree, Tome I & II* (1920)
* *Le Coin des Fous'' (1921) 

## Bibliografio 
* Arnold Guyot Cameron (1905). Selections from Jean Richepin, Silver, Burdett and Co.
* Kate Hyde Dunbar (1939). Jean Richepin, Poet and Dramatist, University of Georgia.
* Harry E. Wedeck (1947). "The Last of the French Bohemian Poets," The Modern Language Journal, Vol. 31, No. 8.
* Howard Sutton (1961). The Life and Work of Jean Richepin, Librairie Droz.

Kategorio:Francaj verkistoj de la 19-a jarcento
Kategorio:Francaj dramistoj
Kategorio:Francaj poetoj
Kategorio:Komandoroj de la Honora Legio
Kategorio:Francaj operaj libretistoj
Kategorio:Lernintoj de École Normale Supérieure (strato Ulm, Parizo)
Kategorio:Membroj de la Franca Akademio
Kategorio:Homoj de la Francia-Prusia milito
Bailly (Yvelines)

**Bailly** estas franca komunumo en la departemento Yvelines, en la regiono Francilio.

Ĝiaj loĝantoj nomiĝas *Baillacois*

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Yvelines
* Bailly (stacidomo)
* Bailly (Tramtrajno en Francilio)

## Eksteraj ligiloj 
* 


Kategorio:Komunumoj de Yvelines
Gyula Flaché

**Gyula Flaché** [flaĥE]?, laŭ hungarlingve kutima nomordo **Flaché Gyula,** slovake *Július Flache* estis hungara-ĉeĥoslovakia pentristo. 

Gyula Flaché http://www.kieselbach.hu/muvesz/flache-gyula naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Banská Bystrica (Ĉeĥoslovakio).

## Biografio 
Gyula Flaché frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste li studis en Reĝa Belarta Altlernejo de Budapeŝto, fine en Akademio de Belartoj de Vieno. Liaj plej gravaj instruistoj estis Károly Ferenczy, Gustav Klimt kaj Heinrich Rauchinger. Li studvojaĝis al Munkeno, poste li pentradis en sia naskiĝurbo. Dum la 1-a mondmilito li estis armea pentristo, poste li pentradis en la nova ŝtato Ĉeĥoslovakio en Banská Bystrica. En 1920 li fondis societon pri slovakaj artistoj, li estis ties estro ĝis 1930. Li pentradis pejzaĝojn, portretojn, aĵpentraĵojn, ĝenrojn, pli malofte aliajn artaĵojn.

## Elektitaj ekspozicioj 
* Budapeŝto (1914)
* Prago (1922)
* Bratislavo (1925)
* Banská Bystrica (1962, 1992)

## Elektitaj pentraĵoj 
* Sándor Petőfi
* Memportreto
* Virina portreto
* partizano

## Elektitaj similaj artaĵoj 
* murpentraĵoj de preĝejo de Detvianska Huta (1926)
* busto pri Oskár Petrogalli (1926)
* alegorio de Banská Bystrica (1929–1930)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj pentristoj
Kategorio:Ĉeĥoslovakaj pentristoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Ĉeĥoslovakiaj hungaroj
Internacia Instituto de Socia Historio

La **Internacia Instituto de Socia Historio** (*nederlande*: **Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis**; *mallonge*: **IISG**) estas esplorinstituto kaj arkivejo en Amsterdamo pri socia historio. Ĝi kolektas arkivojn pri laboro, sociaj interrilatoj kaj sociaj movadoj. La esplorado estas tutmonda.

## Arkivoj 
Kiel arkivejo, la IISG kolektas arkivoj kaj informoj por esploristoj. La kolektoj aŭ apartenas al la IISG, aŭ estas uzopruntita de ekstera partio al la IISG. La instituto enhavas diversajn kolektojn, interalie la arkivoj de Karl Marx kaj Friedrich Engels, Provo, Socialdemokrata Laborista Partio, Partij van de Arbeid, Arthur Lehning, Karl Kautsky, Lev Trockij, Emma Goldman kaj la Rote Armee Fraktion.

## Eldonoj 
Kune kun Amsterdam University Press estas eldonata la *Tijdschrift voor Sociale en Economische Geschiedenis* (*esperante*: Revuo por Socia kaj Ekonomia Historio). Kune kun Cambridge University Press estas eldonata la *International Review of Social History* (*esperante*: Internacia Revuo de Socia Historio). Rete, IISG eldonas la *Biografisch Woordenboek van het Socialisme en de Arbeidersbeweging in Nederland* (*esperante*: Biografia Vortaro de Socialismo kaj la Laborista Movado en Nederlando, BWSA). BWSA enhavas biografietojn pri Nederlandaj socialistoj kaj membroj de maldekstraj sociaj movadoj.

## IISG kaj Esperanto 
IISG enhavas la arkivon de Esperanto Nederland kaj de la Federacio de Laboristaj Esperantistoj. Ankaŭ la arkivoj de diversaj esperantistoj troviĝas en IISG:

* F. B. E. ten Hagen;
* P. G. van der Plank.

BWSA enhavas biografiojn pri la sekvaj esperantistoj:

* Willem Drees;
* Frits Faulhaber;
* Lie Heijnen;
* Martina Gezina Kramers;
* Wijtze Nutters;
* Koos van Rees;
* Piet Schmidt;
* Theo Thijsen;
* Anke Weidema.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  /

Kategorio:Arkivoj en Nederlando
Kategorio:Socia historio
Kategorio:Esploraj institutoj en Nederlando
József Fodor (pentristo)

**József Fodor** [jOĵef], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Fodor József** estis hungara pentristo.

József Fodor http://www.kieselbach.hu/muvesz/fodor-jozsef_8424 naskiĝis la  en Hódmezővásárhely, li mortis la  en Hódmezővásárhely.

## Biografio 
József Fodor akiris diplomon en pedagogia altlernejo en Szeged en 1958. Lia plej grava pentrista instruisto estis László Vinkler. En 1965 li fondis artistan kolonion en Mártély. Li gvidis ĝin inter 1976 kaj 1998. Tiutempe li estis ankaŭ atelierestro en sia naskiĝurbo. Li pentradis plej ofte pejzaĝojn. Li ricevis premiojn inter 1971-2003.

## El solaj ekspozicioj 
* Hódmezővásárhely (1964, 1975, 1986, 1995, 2005) 
* Pécs (1966, 1981) 
* Budapeŝto (1971, 1982, 1989, 2002)
* Szeged (1977, 1986, 1992)

## El kolektivaj ekspozicioj 
* Budapeŝto (1964, 1974)
* Arthalo Budapeŝto (1979)

## Elektitaj pentraĵoj 
* Esküvő (1982, granda murpentraĵo en Mindszent)
* Tél
* Patak
* Mártély
* Kazlak
* Ég és föld (1987) 

## Fontoj 
* hungarlingva biografio 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj pentristoj
Zoltán Fodor-Lengyel

**Zoltán Fodor-Lengyel** [lendjel], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Fodor-Lengyel Zoltán** estas hungara-hispana pentristo.

Zoltán Fodor-Lengyel http://www.kieselbach.hu/muvesz/fodor-lengyel-zoltan-_fodor-zoltan__8428 naskiĝis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Zoltán Fodor-Lengyel lernis pentradon private ekde 1978 en sia naskiĝurbo, poste inter 1981-1984 grafikadon en Sorbonne. Li debutis en ekspozicio en Parizo en 1983. Post 3 jaroj li estis arta gvidanto de galerio, ankaŭ kunposedanto. Ekde tiam li konstante aranĝis ekspoziciojn ekzemple en Hungario, Hispanio, Francio, Usono. Ekde 2007 li estis membro de Reĝa Arta Akademio de Cádiz. Li ricevis plurajn premiojn inter 1988-2017.

## Elektitaj ekspozicioj 
* Budapeŝto (1981, 1988, 2006, 2012, 2017)
* Parizo (1984, 1988)
* Berlino (1987)
* Madrido (1992, 2000, 2005, 2012)
* Novjorko (2013)
* Milano (2015)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio 
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj pentristoj
Kategorio:Hispanaj pentristoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
33464 Melahudock

'*33464 *Melahudock''''' estas tre malgranda, hela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  far'de la teamo de la astronomia kampanjo « LINEAR » (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

Ĝi estas unu el la maloftaj asteroidoj en orbita resonanco 7:2 kun Jupitero, do en la malpleno de Kirkwood ĉe 2,25 .

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Melanie L. Hudock*, mentorinon de unu finalist(in)o de la *Regeneron Science Talent Search* de 2017, scienca konkurso por gelernantoj en lasta jaro de mezlernejo. Ŝi estis instruistino ĉe la *Walt Whitman High School* de Bethesda (Marilando).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
Lahad Datu

**Lahad Datu** estas havenurbo en Malajzio, en la insulo Borneo, en subŝtato Sabaho, en la samnoma distrikto Lahad Datu.
eta|Mapo pri situo de Lahad Datu
eta|Marborda panoramo de Lahad Datu

## Bazaj informoj 
* Loĝantaro: 206,861 (en 2010, supozeble la plena distrikto)
* Areo: km²
* Supermara alteco: m
* Horzono: UTC + 8 (ankaŭ somere)
* Telefonkodo:
* Poŝtkodo:
* Aŭtokodo:
* 

## Geografio 
eta|maldekstre|Vojkruciĝo en Lahad Datu
eta|maldekstre|Konstruaĵo en Lahad Datu
Lahad Datu situas en orienta Malajzio en Borneo. Tawau troviĝas 100, Kinabalu (urbo) 229. Kuala-Lumpuro 1860 km https://www.distancefromto.net/.

## Historio 
En tiu loko arkeologoj trovis ceramikaĵojn el la 15-a jarcento. Ĵus oriente de Lahad Datu estas vilaĝo Tunku, kiu estis bazo por piratoj kaj sklavistoj en la 19-a jarcento. En 1985 15-20 armitaj eksterlandaj piratoj alteriĝis sur tiun urbon, mortigante almenaŭ 21 homojn kaj vundante 11 aliajn.

## Ekonomio 
Lahad Datu havas plurajn palmoleorafinejojn. Ili situas proksime de la haveno. En la ĉirkaŭaĵo oni okupiĝas pri kakaoj kaj prilaboro de konstrulignoj.

## Trafiko 
Lahad Datu havas trairan ĉefvojon, enlandan flughavenon kaj havenon.

## Klimato 
eta|Urbopanoramo
eta|Anglikana preĝejo
Lahad Datu havas tropikan klimaton. La jara averaĝa temperaturo estas 26,5 °C. Jare pluvas ĉ. 1700 mm.

## Vidindaĵoj 
* pluraj preĝejoj

## Fontoj 
* WikiTrans

eta|maldekstre|Templo

Kategorio:Urboj de Malajzio
Kategorio:Marhavenaj urboj
Evža Faulhaber-Čiškovská

**Eugenie Marie FAULHABER-ČIŠKOVSKÁ** (*simple*: **Evža FAULHABER-ČIŠKOVSKÁ** aŭ **Evža ČIŠKOVSKÁ** antaŭ ol edziĝo; naskiĝis  en Prago) estis ĉeĥa-nederlanda esperantisto kaj libertempe tradukisto. Ŝi estis la filino de Maurits Čiškovský kaj Kristina Reif. Čiškovská edziĝis la 2-an de septembro 1926 kun Frits Faulhaber kaj estis estrarano de la Federacio de Laboristaj Esperantistoj (FLE) en la fruaj 1930-aj jaroj.

Faulhaber kaj Čiškovská renkontis en kongreso de Sennacieca Asocio Tutmonda iam inter 1921 kaj 1925. Kiel Faulhaber-Čiškovská, ŝi estis estrarano de FLE kaj inter 1936 kaj 1940 redaktinto de la FLE-infanrevuo *La Vojo*. En 1933 ŝi verkis nederlandlingvan artikolon pri la Esperanto-ekspozicioj de FLE, kiujn ŝi organizis. Inter 1941 kaj 1946 ŝi tradukis du librojn el la ĉeĥa al la nederlanda lingvo.

## Tradukoj 
* 
* 
* 

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Federacio de Laboristaj Esperantistoj
* Frits Faulhaber

Kategorio:Nederlandaj esperantistoj
Kategorio:Ĉeĥaj esperantistoj
Kategorio:Membroj de SAT
Oliver Wehe

**Oliver WEHE** - prononco ''* - (naskiĝis la 11-an de junio 1967 en Munkeno) estas germana baleta dancisto, dancinstruisto kaj iama aktoro.

Ekde la aĝo de 12 jaroj li prenis lecionojn de baleto en sia hejmurbo. En la aĝo de 14 por li - tiam anĝelaspekta knabo de longaj blondaj haroj kaj senkulpecaj vizaĝesprimoj - estis malkovrita por la ĉefrolo de la juna *Felix Krull* en ampleksa, kvinparta televida versio de la romano *Konfesoj de la impostoro Felix Krull* (germane *Bekenntnisse des Hochstaplers Felix Krull*) de Thomas Mann. Kiel rezulto, la adoleskulo baldaŭ invitiĝis por ĉefrolo en la filma adapto de la novelo *La nekredebla kaj malĝoja rakonto pri la pur-anima Eréndira kaj de ŝia senkompata avino* (hispane *La increíble y triste historia de la cándida Eréndira y de su abuela desalmada*) de Gabriel García Márquez. Tie li same ludis la centran rolon de blonda, anĝeleca knabo, tie nomata *Ulysses*, kiun pura kaj senkulpa amo ligas al la junulina titola heroino kiun li fine liberigas de ŝia sklava ekzisteco per sanga murdo de la ekspluata avino - ago forte kontrastanta al la anĝela karaktero de la rolulo.

Kvankam pro ĉi tiuj du kinaj verkaĵoj li subite fariĝis internacie konata komence de la 1980-aj jaroj, li decidis ne plu aktori. Anstataŭe li koncentriĝis pri trejnado kiel baleta dancisto. En 1987 li ricevis sian balet-diplomon kaj ekde 1990 dum dek tri jaroj estis unua solisto de la Bavara Ŝtata Baleto en Munkeno. Lia repertuaro en ĉi tiuj jaroj interalie inkluzivas la princon *Siegfried*  en la baleto "Cignolago" de Ĉajkovskij, la junulon *Albrecht*  en la baleto "Giselle"  kaj la junulon *Bazilo* en la baleto "Donkiĥoto" de Heinz Spoerli, la princon en la baleta adapto de la fabelo "La dormanta belulino" same de Ĉajkovskij, la junulon *Petrucio* en la baleta adapto de la teatraĵo "La dresado de la megero", la amikojn *Mercutio* kaj *Romeo* en baleta adapto de la teatraĵo "Romeo kaj Julieta", la feoreĝon *Oberono* kaj la junulon *Lisandro* en baleta adapto de la teatraĵo "Somermeznokta sonĝo", ĉiuj tri de Ŝekspiro, kaj la junulon *Lenskij'' en baleta adapto de la romano "Eŭgeno Onegin" de Puŝkin.

Post malrapide saniĝanta vundiĝo li decidis en julio 2003 ne plu baleti sursceneje, sed plu profesii kiel moviĝa trejnisto.

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Germanaj aktoroj
Stanisław Szczuka

**Stanisław Szczuka** (naskiĝis la 25-an de novembro 1928 en Varsovio, mortis la 20-an de aprilo 2011) – pola advokato, defendanto en politikaj procesoj en Pola Popola Respubliko. Kunlaboranto de Interven-Buroo de la Komitato de Socia Memdefendo ĉe KOR.

## Vivo
En 1952 li finis juron ĉe la Jura Fakultato de Varsovia Universitato. En la jaroj 1951–1955 adovakta aplikanto, de 1955 advokato, en la jaroj 1955–1993 membro de la advokata skipo n-ro 25 en Varsovio, poste gvidanta individuan kancelarion.

En 1956 li gvidis aferon pri rehonorigo de la gvidantoj de Pola Subtera Ŝtato, kondamnitaj en stalinismaj procesoj. Li estis defendanto aŭ prokuristo de damaĝitoj en multaj politikaj procesoj, interalie de
* studentoj de Varsovia Universitato kaj Akademio de Belartoj (ASP) arestitaj post la eventoj de marto 1968
* Jakub Karpiński en la proceso de tatranoj (kontrabando de samizdatoj)
* personoj akuzitaj pri konfuzo de la socia ordo decembre 1970 en Varsovio
* Jan Kapuściński kaj Stefan Niesiołowski en la proceso de organizaĵo "Ruch" (Movado) (rezulte de la decida defendo estis por 3 monatoj suspendita pri plenumo de la profesio) (1971)
* Wojciech Ziembiński juĝata lige al la afiŝ-kampanjo kun mortanoncoj la 11-an de novembro kaj en pluraj aliaj procesoj
* Władysław Siła-Nowicki lige al lia advokata agado en la procesoj de reprezalioj en Radom en 1976
* en pluraj procesoj pri trouzoj fare de funkciuloj de Civitana Milico
* en procesoj de la ĵurnalistoj de bultenoj de "Solidareco" en Puławy post la 13-a de decembro 1981
* Irena Rasińska kaj Zbigniew Pietrzak en la proceso de Radio Solidareco en Varsovio en 1983 
* en proceso de Interfaka Laborista Komitato "Solidareco" en 1983
* en proceso de Roland Kruk el la Movado "Libero kaj Paco" en 1987

Li estis, kune kun Jan Olszewski, Antoni Pajdak kaj Wojciech Ziembiński, kunaŭtoro kaj subskribinto de la Letero de 14, en kiu polaj juristoj kaj sciencistoj protestis kontraŭ drastaj reprezalioj aplikataj al partoprenantoj de la eventoj en junio 1976, kaj ankaŭ kontraŭ enskribo en la Konstitucion de Pola Popola Respubliko de la regulo pri sentuŝebleco de alianco kun Sovetunio. 

Bofilo de Władysław Winawer.

## Vidu ankaŭ
* Komunista krimo
* Komitato por Defendo de Laboristoj

## Eksteraj ligiloj
* Teresa Bochwic, *Stanisław Szczuka*, en: *Opozycja w PRL. Słownik biograficzny 1956–89* (Opozicio en Pola Popola Respubliko. Biografia vortaro 1956-89), volumo 2, KARTA-Centro, Varsovio 2002.
* Biogram na stronie Encyklopedii Solidarności  Biografio en Enciklopedio de Solidareco
* Wspomnienie na oficjalnym blogu Janusza Korwin-Mikkego (26.04.2011)  Rememoro en oficiala blogo de Janusz Korwin-Mikke
* Nekrolog w Gazecie Wyborczej Nekrologo en "Gazeta Wyborcza"

Kategorio:Polaj advokatoj
Jules Barbier

**Paul Jules BARBIER** (8a de Marto 1825 – 16a de Januaro 1901) estis franca poeto, verkisto kaj libretisto de operoj, kiujn li ofte verkis kunlabore kun Michel Carré. Li estis fama *bonvivanto* en Parizo kaj beletrulo.

Li verkis libretojn por operoj de Charles Gounod, Victor Massé, Giacomo Meyerbeer, Jacques Offenbach, Camille Saint-Saëns kaj Ambroise Thomas.

Charles Gounod verkis teatromuzikon por la verko de Barbier nome ''Jeanne d'Arc'', kaj la libreto por la opero de Pjotr Iljiĉ Ĉajkovskij nome La Pucelo de Orleano estis parte bazita sur ĝi.

## Notoj 
Kategorio:Francaj verkistoj de la 19-a jarcento
Kategorio:Francaj baletaj libretistoj
Kategorio:Francaj operaj libretistoj
Kategorio:Oficiroj de la Honora Legio
Candolle

La familia nomo **Candolle** estas familinomo de svisaj botanikistoj; inter ili estas:
* Augustin-Pyrame de Candolle (1778–1841) svisa botanikisto kaj natursciencisto;
* Alphonse-Pyrame de Candolle (1806–1893) svisa botanikisto kaj sciadosociologo, filo de Augustin;
* Casimir-Pyrame de Candolle (1836–1918) svisa botanikisto, filo de Alphonse;
* Richard-Emile Augustin de Candolle (1868-1920) svisa botanikisto, filo de Casimir.
Pizzicato

eta|Ekzekuto de pizzicato sur kontrabaso.
***Pizzicato*** [piciKAto], itala vorto signifanta "pinĉita" (pluralo: *pizzicati*), estas tekniko de ludado de kordoj en kiuj la ŝnuroj estas pinĉitaj per la fingroj kaj ne frotitaj per la arĉo.

Ĉi tiu tekniko estis uzita dum jarcentoj en klasika muziko sed ankãu estis uzata en ĵazo de malsama maniero: dum en klasika muziko la *pizzicato* estas nur pinglo sur la kordo (kutime farita per unu aŭ du fingroj), en ĵazo oni metas la fingrojn (kutinme kun la alterniĝo de du aŭ tri fingroj) preskaŭ paralelaj al la kordo, tiel produktanta pli "plenkorpan" sonon.

La picikato kutime estas ludata per la dekstra mano (la mano kiu kutime tenas la arĉon), sed la picikato ankaŭ povas esti ludata per la maldekstra mano (la mano ripozanta sur la kordoj). La picikato havas specialefekton kaj en la orkestro, kaj en solinstrumento. En picikata ludado, la sono produktita de la kordo estas pli malforta ol sono produktita de la arĉo. La registrado de "picikato" en la muziknotoj estas *.pizz*, kaj por instrukcii la muzikiston reveni al ludado de arĉo kutime estas skribita "*arco*".

Estas pluraj manieroj ludi picikaton:

* Fingri per la dekstra mano. Markita sur pizz.
* Maldekstramana fingrado - kiam oni estas ludante arkon kaj picikaton samtempe, tiu kutime estas markita per X sur la muziknoto anstataŭ cirklo.
* Premo de la kordo per la dekstra mano ĝis la kordo tuŝas la fingron (uzata por ludi aparte malfortan picikaton).
* Pinĉado kaj levado de la kordo, tiel ke forlasinta sono de pinĉado aŭdiĝas kiel rezulto de kontakto kun la ungo.

## Historio 
La plej fruaj konataj referencoj al la *pizzicato* tekniko estas en la Unua Parto de Ayres de Tobias Hume (1605), kiu petas la violoniston ludi iujn notojn per siaj fingroj.

Kategorio:Artikulacio (muziko)
Kategorio:Italaj vortoj kaj esprimoj
Kategorio:Muzika praktiko
33478 Deniselivon

'*33478 *Deniselivon'''* estas tre malgranda, tre hela asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la brazila astronomo Cristóvão Jacques elde la Observatorio Wykrota, ĉe la limo inter Sabará kaj Caeté (Minas-Ĝerajso Brazilo).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la brazilan biologiistinon *Denise Selivon*, profesorino ĉe la Universitato de San-Paŭlo. Fakulino pri la evolua biologio de la bestoj, ŝi faris modelon de la *Tephritidae'', familio de fruktomuŝoj. Tre interesita pri astronomio depost sia infanaĝo, ŝi ankaŭ donas kursojn pri biologia evoluo koncernanta astrobiologion.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Cristóvão Jacques
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
33473 Porterfield

'*33473 *Porterfield''''' estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  far'de la teamo de la astronomia kampanjo « LINEAR » (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Pam Porterfield*, kiu mentoris unu finalist(in)on de la *Regeneron Science Talent Search* de 2017, scienca konkurso por gelernantoj en lasta jaro de mezlernejo. Ŝi estis instruistino ĉe la *West Lafayette Junior-Senior High School* de West Lafayette (Indianao).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
Sainte-Geneviève-des-Bois (stacidomo)

**Sainte-Geneviève-des-Bois** estas franca stacidomo sur linio C de RER, situanta en komunumo , en departemento Essonne kaj en regiono Francilio. Tiu stacidomo antaŭe nomiĝis «&nbsp;Perray-Vaucluse&nbsp;».

Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF).

Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK)  de la linio Paris-Austerlitz - Bordeaux-St-Jean (570000).

## Interkonektoj 
*  CEAT 1 2 3 4 S1 S2 S3
*  Keolis Meyer DM6A DM6B DM17A
*  Cœur d'Essonne 2
*  N131

## Vidu ankaŭ 
* RER de Francilio
* RER de Francilio C
* Stacidomoj de RER de Francilio
* Sainte-Geneviève-des-Bois (Essonne)

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 

Kategorio:Stacidomoj de Francio
Kategorio:RER de Francilio C
Kategorio:Fervojaj stacioj en Essonne
Kategorio:Sainte-Geneviève-des-Bois (Essonne)
Sainte-Geneviève-des-Bois (Essonne)

**Sainte-Geneviève-des-Bois** [sɛ̃t̪ ʒǝnǝviɛv d̪ɛ bwa] estas franca komunumo (esperante "Sankta Ĝenoveva de la Boskoj") lokita en la departemento Essonne kaj en regiono Francilio.

Ĝiaj loĝantoj nomiĝas *Génovéfains*.

eta|maldekstra|300ra|La loĝloko inter la ĉirkaŭaj komunumoj

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Essonne
* Sainte-Geneviève-des-Bois (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* 


Kategorio:Komunumoj de Essonne
Gismonda

**Gismonda** estas melodramo kun agado okazanta en Grekio en kvar aktoj de Victorien Sardou kiu estis premierita en 1894 ĉe la Théâtre de la Renaissance. Poste ĝi estos adaptita kiel opero *Gismonda* fare de Henry Février. La intrigo okazas inter nobeluloj de la kortego de Ateno en 1450 kun scenejoj ĉe la bazo de la Akropolo, la konvento de Dafno, la palaco de Gismonda, preĝejo ktp.[eta|Idealigita bildo de [Sarah Bernhardt en *Gismonda*.]]En la prezento ĉe la Renaissance stelulis Sarah Bernhardt kiel Gismonda kaj Lucien Guitry kiel Almerio. La teatraĵo iris al Broadway en la Teatro de la Kvina Avenuo la 11an de Decembro 1894 kaj finis en Februaro 1895. La scenejo estis desegnita de Joseph Clare, D. Frank Dodge, Homer Emens, Richard Marston, kaj Ernest Albert.

## Notoj 
Kategorio:Francaj teatraĵoj
Kategorio:Teatraĵoj de Victorien Sardou
Kategorio:Verkoj de 1894
Ivan Acher

**Ivan ACHER** (la 5-an de junio 1973 en Liberec) estas ĉeĥa poeto kaj komponisto, kiu verkis muzikon por ĉirkaŭ 150 teatraj kaj filmaj verkoj. Sian unuan operon li kreis en Esperanto .

## Biografio 
Li studis ĉe Teknika universitato en Liberec fakon de tekstila dezajno, laboris ankaŭ kiel arbaristo. La muzikon li studis aŭtodidakte, tial ĝi estas plena de novaj formoj, inkluzive de novaj muzikiloj, kiujn li mem fabrikas. Li kunlaboris kun multaj teatroj kaj reĝisoroj kiel aŭtoro de akompana muziko, ricevis plurajn honorigojn.

## Opero en Esperanto 
border|maldekstra|40px
En 2017 li decidis komponi operon laŭ motivoj de horora rakonto de Ladislav Klíma (1868-1928) **Suferado de princo Sternenhoch** pri malbela riĉulo, kiu edzinigis al si same malbelan knabinon Helga, kiu lin malamas (al nupto ŝin devigis ŝia patro, avidanta monon). Ŝi mortigas ilian infanon, Sternenhoch mortigas ŝin, sed amante ŝin senĉese li suferas halucinojn, ke ŝi vivas kaj amas lin. Provante amori ŝian kadavron li malsaniĝas kaj ankaŭ mortas.

La komponisto deziris komponi la operon en Esperanto, por ke la aŭskultantoj ĝuu la muzikon kaj ne provu deĉifri la vortojn, kio forlogus ilian atenton de la melodio. Li alparolis esperantiston Miroslav Malovec, kiu esperantigis por li la tekston kaj nur poste la Esperanta versio estis muzikigita. Do la Esperanta versio estas originalo de la opero. La 7-an de aprilo 2018 okazis en la Nova Scenejo de Nacia Teatro en Prago la premiero kaj la opero estis envicigita en normalan programon de la teatro por la vasta publiko.

## Eksteraj ligiloj 
* Intervjuo kun la reĝisoro Michal Dočekal kun esperantlingvaj subtekstoj
* Libera Folio pri la opero
* La opero en Nacia Teatro 
* Informo pri la opero en la retejo de Ĉeĥa Esperanto-Ascio
* Pri Acher en radio 
* Nacia Teatro pri Ivan Acher 
* Filma datumbazo pri Ivan Acher
* Studio de herooj pri Ivan Acher
* I-divadlo pri Ivan Acher
* Teatro de Lenka Vagnerová pri Ivan Acher 
* Ĉeĥa Radio pri sia nova anonc-melodio komponita de Ivan Acher
* Pri granda opero ni pensas serioze 
* Unue mi ŝercis pri operoj, sed fine mi unu komponis
* Kion la homo kapablas elteni
* Televida raporto pri la opero
* Teatra Gazeto pri Sternenhoch
* Sukceso de la monato
* Sternenhoch atendis Acheron 
* Libreto en Esperanto, la dirigento dancas en la balo
* Frenezo kiel universala lingvo
* La tuta opero en kanalo OPERA VISION 

## Referencoj 
Kategorio:Ĉeĥaj komponistoj
Iván Forray

**Grafo Iván Forray** [forai], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Forray Iván** estis hungara ĉambelano, magnato, vojaĝisto, pentristo. Lia nobela antaŭnomo estis *soborsini*.
[eta|Amikaro de Iván Forray pentrita de [Joseph Heicke]]
eta|Abesina virino sidas sur la planko (kolora litografiaĵo de Joseph Heicke laŭ pentraĵo de Iván Forray)
Iván Forray http://www.kieselbach.hu/muvesz/forray-ivan_490 naskiĝis la  en Soborsin aŭ *Soborschin* (Transilvanio, Habsburga Imperio, nuntempa Săvârșin en Rumanio), li mortis la  en Vieno (Habsburga Imperio).

## Biografio 
Iván Forray akiris filologian diplomon en 1834, en la sekva jaro juran diplomon en Reĝa Universitato de Pest. En 1839 li estis parlamenta deputito de Szerém en parlamentejo de Zagrebo, en la sama jaro li estis ankaŭ senatano. En 1840 li faris vojaĝojn al okcidenta Eŭropo. Post 2 jaroj li vojaĝis en Italio, Malto, Egipto, Turka Imperio (nuntempa Sirio), poste al Rejno kaj Parizo. Dum la vojaĝoj li amatore, tamen talente pentradis, desegnadis. En 1847 li grafiĝis. Lia lasta vojaĝo okazis en Londono en 1852.

## Elektitaj pentraĵoj 
* Fegyverkészítő
* Tanulmányok
* Tivoli
* Szent Pál kapuja Rómában
* Tevék hajcsárral
* Nepi romjai Olaszhonban
* Rabszolgavásár Alexandriában
* Indiai fejedelem (grafikaĵo)

## Lia postmorta libro 
* *Utazási Album Soborsini gróf Forray Iván eredeti rajzai és jegyzetei szerint* (1859)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* anglalingva biografio

Kategorio:Hungaraj vojaĝistoj
Kategorio:Hungaraj ĉambelanoj
Kategorio:Hungaraj pentristoj
Kategorio:Hungaraj grafoj
33480 Bartolucci

**33480 Bartolucci** estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la italaj geastronomoj Maura Tombelli kaj Luciano Tesi elde la Observatorio de la Montoj Pistoiese en San Marcello Pistoiese (Italio).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Osvaldo Bartolucci*, direktoron de populara observatorio proksime de Torino. Konata pro sia nelacebla aktivo kiel populariganto de astronomio, li estis responsulo kaj pri la administro de la observatorio kaj pri la organizado de prelegoj, kursoj kaj vojaĝoj dediĉitaj al astronomio.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Maura Tombelli
Kategorio:Malkovrita de Luciano Tesi
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
Péter Mihály Földes

**Péter Mihály Földes** [mihAj foldeŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Földes Péter Mihály,** en Britio **Peter Foldes** estis hungardevena brita reĝisoro, scenaristo, pentristo. Lia patrino estis Jolán Földes. Li estis pioniro de la komputila animacia filmisto.

Péter Mihály Földes https://www.imdb.com/name/nm0284077/ naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Parizo.

## Biografio 
Péter Mihály Földes devenis el juda familio. Li frekventis artan mezlernejon, paralele privatan pentristan lernejon. Li aĝis 13, kiam li ricevis premion en Eŭropo. Li studis en Reĝa Belarta Altlernejo ekde 1942, sed poste li ne rajtis havi diplomon pro la juda deveno. Lia plej grava instruisto estis István Szőnyi. Li povis ekspozicii nur antaŭ juda publiko. En 1946 li translokiĝis al Londono, kie li lernis arthistorion kaj pentradon en 2 altlernejoj. Post 2 jaroj li ekspoziciis. Spite la sukcesojn li komencis interesiĝi pri filmoj. En 1956 li vivis en Novjorko, poste en Parizo. Li pentradis ermite, fine li ekspoziciis en 1959, eĉ li revenis al filmoj. Li malkovris profiti la komputilon en filma produktado. Dum pentrado li profitis teknikon de desegnofilmoj, li uzis pentraĵojn en filmoj. Liaj travivaĵoj dum la nazia erao estis rekoneblaj en liaj verkoj. Li havis edzinon.

## El solaj ekspozicioj 
* Londono (1948, 1949, 1953, 1963)
* Sidnejo (1954)
* Parizo (1959, 1961)
* Novjorko, Vaŝingtono (1960)

## El kolektivaj ekspozicioj 
* Budapeŝto (1943, 1945)
* Parizo (1960, 1964, 1967)
* Rio-de-Ĵanejro (1996)

## Elektitaj scenarlibroj 
* Animated Genesis (1952, mallonga premiita filmo, ankaŭ reĝisoro)
* Short Vision (1956, premiita en Venecio, ankaŭ reĝisoro)
* Appétit d'oiseau (1964, mallonga filmo)
* Éveil (1967, mallonga filmo)

## Elektitaj filmoj 
* ''Un Appétit d'oiseau* (1964, animacia mallonga filmo)
* *Dim Dam Dom* (1965, televizia serio)
* *Narcissus* (1971, animacia mallonga filmo)
* *Hunger (1974, animacia mallonga filmo)
* *Visage* (1977, animacia mallonga filmo)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio 
* hungarlingva biografio 

Kategorio:Hungaraj reĝisoroj
Kategorio:Britaj reĝisoroj
Kategorio:Hungaraj pentristoj
Kategorio:Britaj pentristoj
Kategorio:Hungardevenaj britoj
Kategorio:Hungaraj judoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Simboloj de moderna muzika notacio

listo de la ĉefaj **simboloj kaj terminoj en partituroj en moderna muzika notacio.

## Linioj 
## Figuroj kaj paŭzoj 
La daŭro de notoj kaj paŭzoj ne estas difinitaj tute, sed estas proporciaj al la daŭro de la aliaj paŭzoj. Por difino celoj, la plena noto estos prenita kiel "referenca periodo" (R).

OBS: Iuj notoj ne plu uzas, do ili povas esti forĵetitaj.

## Markoj de interrompo 
## Klefoj 
Klefoj difinas la gamon de tonalto, kiun la notliniaro reprezentas.

## Alteraciiloj kaj antaŭsignoj de klefo 
Alteraciiloj modifas la altecon de la notoj dekstre kaj ĉiuj notoj en la sama pozicio de la notliniaro ĝis la fino de la nuna takto.

**Antaŭsigno de klefo''' - difinas la tonaleco de la muziko, indikante kies notoj havas siaj tonaltoj modifitaj per bemoloj aŭ diesoj laŭlonge de la kanto aŭ ĝis nova antaŭsigno de klefo estas uzata.

## Taktspeco de takto 
Tempo-markado difinas la noton-mezuron, la longecon de la traktoj de la komponado.

## Prononco 
## Dinamiko 
Muzika dinamiko estas la formo kiel la intenseco aŭ volumo de sono varias laŭlonge de la kanto.

## Akcentoj 
Akcentoj indikas, kiel oni devas ludi individuajn notojn. La kombinaĵo de pluraj simboloj povas pli precize indiki la atenditan ekzekuton.

## Ornamoj 
Ornamoj kaŭzas plurajn ŝanĝojn en la alteco, daŭro aŭ maniero de ekzekuto de ĉiu noto.

## Oktoj 
## Pedalo marko 
Pedaloj markoj uzataj de pianistoj.

## Ripetoj kaj kodoj 
## Vidu ankaŭ 
# Muzika vortaro

Kategorio:Muzika notacio
Kategorio:Listoj pri muziko
Ernő Fóth

**Ernő Fóth** [ernO fOt], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Fóth Ernő** estis hungara pentristo, altlerneja instruisto, membro de Societo Szinyei Merse Pál.

Ernő Fóth http://www.kieselbach.hu/muvesz/foth-erno_8456 naskiĝis la  en Nagysitke, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Ernő Fóth frekventis gimnazion en Szombathely, poste li akiris diplomon en Industriarta Altlernejo de Budapeŝto en 1959 (en 1958 li havis stipendion). Liaj plej gravaj instruistoj estis György Z. Gács, Lajos Szentiványi (pentristo), Zoltán Rákosy, Jenő Barcsay. Li studvojaĝis ekzemple al Italio, Francio. Ekde 1961 li ekspoziciis. Inter 1962 kaj 1969 li instruis en la Belarta Altlernejo, ekde 1975 en la Industriarta Altlernejo. En 1978 li ricevis stipendion. En 1982 li ricevis la instruan rangon docento.

Li ricevis 4 premiojn inter 1976-1984. Li havis edzinon (ekde 1966), kiu naskis 2 gefilojn.

## El solaj ekspozicioj 
* Budapeŝto (1965, 1978, 1981, 1984, 1986, 1997, 2004, 2006)
* Győr (1966) 
* Szombathely (1970, 1978, 1999) 
* Hamburgo (1983, 2000) 
* Jerusalemo (1991) 
* Sárvár (1995, 2001) 
* Budapeŝto (2015, memorekspozicio)

## El kolektivaj ekspozicioj 
* Budapeŝto (1962, 1968-1969, 1971, 1975, 1977, 1984-1985, 1988-1989, 1991, 1997)
* Beogrado (1973, 1977) 
* Venecio (1980)
* Székesfehérvár, Szeged (1983)

## Elektitaj pentraĵoj 
* Zene (1959)
* Csendélet (1966)
* Háborús emlékek (1974)
* Pegazus (1985)
* Torzó-rög (1997)
* Törött Piéta (2005)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto kaj bildoj
* hungarlingva biografio 
* hungarlingva biografio 

Kategorio:Hungaraj pentristoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj