open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
6266 Letzel

'*6266 *Letzel''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Antonín Mrkos elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice, tiam en Ĉeĥoslovakio (nun en Ĉeĥa Respubliko).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la ĉeĥa arkitekto Jan Letzel, (1880–1925), kiu laboris en Japanio de 1907 ĝis 1923. Li planis la konstruon de la Prefekta Komerca Ekspozicia Halo de Hiroŝimo en 1915. Tiu konstruaĵo monde famiĝis kiam, duone ruinigita de la nuklea eksplodo de la , ĝi estis gardita kiel memorigaĵo sub la nomo de "atombombita kupoldomo".

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Antonín Mrkos
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1986
6281 Strnad

'*6281 *Strnad''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la 16-an de septembro 1980 de la ĉeĥa astronomo Antonín Mrkos elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice, tiam en Ĉeĥoslovakio (nun en Ĉeĥa Respubliko).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la ĉeĥa meteologo Antonín Strnad (1746–1799), profesoro kaj rektoro de la Universitato de Karolo. Li kreis plurajn meteologiajn staciojn en Ĉeĥio kaj estus riparinta la astronomian horloĝon de Prago.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Antonín Mrkos
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1980
Nim (ludo)

**Nim** estas ludo por du ludantoj, ĉe kiu la ludantoj laŭvice devas forpreni nombron da objektoj (ekzemple alumetoj) de kelkaj amasoj. La ludantoj laŭvice devas forpreni de unu amaso minimume unu objekton kaj maksimume la tutan amason.

En la ordinara versio la ludanto kiu forprenas la lastan objekton gajnas. Ankaŭ ekzistas la t.n. *mizero*-versio de la ludo, ĉe kiu la ludanto kiu devas forpreni la lastan objekton malgajnas. Ĉi tiu versio, kiu estas la plej kutima, aperas en la filmo ''L'Année dernière à Marienbad* (Pasintjare en Marienbad) el 1961 de Alain Resnais. Ekde tiam la ludo nomiĝas *jeu de Marienbad* (ludo de Marienbad) en la franca lingvo.

## Matematika solvo 
La ludo (aŭ variantoj de ĝi) supozeble jam estas ludata dum jarmiloj en la Fora Oriento. Por la unua fojo ĝi estis priskribita, sub la nomo, *Nim* en 1901 de Charles L. Bouton de la Harvard-universitato, kiu ankaŭ evoluigis la kompletan teorion de la ludo. La nomo venas verŝajne de la germana vorto *nimm!'' ("prenu!").

Bouton matematike pruvis ke por ĉia nombro da amasoj kaj objektoj por unu el ambaŭ ludantoj ekzistas strategio por ĉiam gajni, tiel por la ordinara kiel por la mizero-versio.

Nim nuntempe estas uzata kiel matematika ludo por ilustri la teoremon de Sprague-Grundy el la kombinatorika ludoteorio.

### Gajna strategio (ordinara versio) 
Pozicio estas gajna se vi, per saĝa ludado, ĉiam povas gajni. Pozicio estas malgajna se vi, per saĝa ludado de via kontraŭulo, ĉiam malgajnas, kiun ajn movon vi faras.

Je la maniero por trovi la gajna(j)n movo(j)n se la vico estas al vi:
# Notu la nombrojn de la objektoj en la amasoj kiel binaraj (duumaj) nombroj.
# Metu la nombrojn unu sub la alia kiel la suba ekzemplo kaj adiciu la unuj en ĉiu kolumno.
# Se la sumo de ĉiuj unuj en ĉiuj kolumnoj estas para, la pozicio estas gajna.
# Ĉiam tenu la sumon en gajna pozicio (do para) post la movo de via kontraŭulo.

Se vi ekzemple havas la nombrojn da objektoj 7-5-3-1, la binaraj nombroj estas 111-101-11-1. Unu sub la alia donas:
 111
 101
  11
   1
 ---
 224

Do la sumo estas 2,2,4. Ĉi tiu pozicio estas gajna.

Kategorio:Ludoj
Kategorio:Ludoteorio
Kategorio:Kombina ludoteorio
Kategorio:Enigmoj
Charmey

**Charmey** (en la germana lingvo **Galmis**) estis ĝis fino de 2013 komunumo kaj ekde la 1-a de januaro 2014 parto de la komunumo Val-de-Charmey en la distrikto Grejerco en Kantono Friburgo, Svislando. Ĝi havis 1852 loĝantojn je la 31-a de decembro 2010.

## Geografio 
Charmey situas en la Friburgaj Antaŭalpoj. La iama komunumo konsistis el la vilaĝo Charmey kaj la vilaĝetoj Le Pra, Liderrey, Les Ciernes, Les Arses, Vounetz, kaj La Tsintre, kaj multnombraj izolitaj bienoj kaj alpopaŝtejoj. Sur la komunuma teritorio situas la montoj *Dent de Folliéran* (kun alteco de 2340 m s.m.), *Dent de Brenleire* (kun alteco de 2353 m s.m.), *Vanil Noir* (la plej alta punkto de la komunumo kun alteco de 2389 m s.m.), *Dent de Savigny* (kun alteco de 2252 m s.m.), *Dent de Ruth* (kun alteco de 2236 m s.m.) kaj *Wandfluh* (kun alteco de 2133 m s.m.). Ĉe la okcidenta komunumlimo troviĝas la baraĵlago Lago de Montsalvens kiun nutras la rojo de Jaun kaj la rivero Javro, kiu formas la nordan limon de la komunumo.

Kun areo de 78,46 km² Charmey laŭ teritorio estis la plej granda komunumo de la kantono. Tiun rangon nun havas la nova komunumo Val-de-Charmey. De la iama komunuma teritorio 36,4% estas kovritaj de arbaro, 44,9% servas por agrikulturo kaj 2,1% por setlado.

## Iamaj najbaraj komunumoj 
La iama komunumo Charmey limis en nordo al Cerniat, en nordnordoriento al Saanen (BE), en oriento al Jaun, en sudsudoriento al Rougemont (VD), en sudo al Château d'Oex (VD), en sudsudokcidento al Grandvillard, en sudokcidento al Bas-Intyamon, en okcidentsudokcidento al Grejerco, en okcidento al Broc, en okcidentnordokcidento al Châtel ĉe Montsalvens, kaj en nordokcidento al Crésuz.

## Trafiko 
Tra la iama komunumo pasas la kantona ĉefvojo n-ro 180 de Friburgo al Jaun. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A12 situas proksimume 8 kilometrojn nordokcidente apud Bulle. Per du buslinioj de la entrepreno Transporto Publika Friburga la komunumo estas konektita al la publika transportreto.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Charmey datiĝas el la jaro 1211 kiel *Chalmeis*. Ĝis 1760 la komunumo nomiĝis france * Feiguières*. Dum mezepoko ĝi apartenis al la Senjorujo Corbières. En la jaro 1249 per divido de la Senjorujo Corbière Charmey fariĝis aparta duonsenjorujo, kies senjoroj vivis en la burgo *Sur la Roche*. En la jaro 1454 Charmey fariĝis havaĵo de la Grafoj de Grejerco kaj kun ties bankroto en la jaro 1555 de la urbo Friburgo, kiu ĝin atribuis al la Voktejo Corbières. Okaze de la Helveta Revolucio de 1798 Charmey estis atribuita al la distrikto Grejerco.

Kun efiko de la 1-a de januaro 2014 la iama komunumoj Charmey kaj Cerniat estis kunigitaj al la nova komunumo Val-de-Charmey.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Charmey
Lolita Magazine

***Lolita Magazine*** estis monata revuo de infana pornografio publikigita laŭleĝe en Nederlando inter 1970 kaj 1987 profitante kaŝpasejon de la epoko kiu permesis vendadon kaj distribuadon de tiaj produktaĵoj. Pro la striktigo de la leĝoj pri infana pornografio en Eŭropo komence de la 1980aj jaroj, la revuo ĉesis aperi. Ĝi estis unu el la plej popularaj kaj venditaj periodaĵoj de sia speco. Nuntempe ĝia posedo estas kontraŭleĝa en multaj landoj.

Inter ĝiaj enhavoj, *Lolita* prezentis de simplaj infanaj nudaĵoj ĝis scenoj pri eksplicita sekso kun neplenaĝuloj, inkluzive de bildoj pri incesto, kaj ankaŭ anoncojn kaj fotografaĵoj de la legantoj.

## Referencoj 
Kategorio:Pedofilio
Preĝejo Kristo Reĝo (Balatonfüred)

La **Preĝejo de Kristo Reĝo** estas romkatolika monumento historia en Hungario, en urbo Balatonfüred.

## Historio 
En 1333 oni menciis kirkon en la tiama *Fured*. La turkoj okupis ĝin en 1526. Baldaŭe ĝi ruiniĝis. La nun videbla preĝejo konstruiĝis en la 1920-aj jaroj el ruĝaj ŝtonoj troveblaj en la ĉirkaŭaĵo. Oni ofte mencias la preĝejon simple "ruĝa preĝejo". La orgeno muzikas ekde 1955. En 1985 la interna parto estis iomete trakonstruita. En 2002 la preĝejo estis renovigita.

## Konstruaĵo 
La preĝejo situas sola havanta 2 simetriajn turojn apud la navo. La ĉefaltara bildo prezentas la lastan vespermanĝon, apude ŝtona skulptaĵo pri Kristo Reĝo situas. Ĉe la flankaj altaroj estas skulptaĵoj pri Dipatrino kaj Sankta Jozefo.

## Fontoj 
* hungare
* hungare
* hungare

Balatonfüred
Balatonfüred
Könyvesház

**Könyvesház** (Librardomo) estas rumania hungara fakrevuo aperinta dufoje ĉiujare de 1991 kiel aldonaĵo de revuo ''Művelődés.  
## Profilo
Ĝi publikas la ĉiujaran bibliografion de la hungara libroeldonado en Rumanio, donas surrigardon al la problemoj de bibliografio kaj de bibliofilio.
## Radaktoroj
*Fondanto ĉefredaktoro: József Balogh kaj post lia pensiuliĝo Dénes Gábor. 
## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon 
Kategorio:Hungarlingvaj gazetoj en Rumanio
Könyvtári Szemle

**Könyvtári Szemle** (Biblioteka Revuo) estis hungarlingva kvaronjara revuo en Rumanio. 
## Historio
Origine aperis en 1957 kun titolo *Könyvtárosok Tájékoztatója* (Informilo por Bibliotekistoj). Dum la unua naŭ jaroj li enhavis la tradukaĵojn de la plej gravaj artikoloj de la rumana revuo *Revista Bibliotecilor* (Revuo de Bibliotekistoj). De 1966 ĝi havis la titolon Könyvtári Szemle, kiu estis la komenco de memstariĝo de la revuo. De 1971 la ĉefredaktoro de ambaŭ revuoj estis Ştefan Gruia. La hungarlingvan revuon redaktis József Balogh. La lumperioda de la revuo estis la jaroj 1971-1973, kiam la revuo kontentigis ankaŭ la pretendojn bibliografiajn kaj libroŝatantajn de la plej larĝan legantaron. Inter 1974-77 aperis  sub titolo *Könyvtár* (Biblioteko) kiel aldonaĵo de revuo *Művelődés*. De 1983 ĝis la ĉesigo de Művelődés (1985) li denove aperis monate kiel rubriko de revuo en kvin paĝoj sen signalo de redaktoro. Ĝi reapris en 1991 kun titolo *Könyvesház* (Librarodomo) ĉiu duonjaro kiel aldonaĵo de *Művelődés*.  
## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Hungarlingvaj gazetoj en Rumanio
Piet Retief

'*** estas grandurbo en Sudafriko, en provinco Mpumalanga.
eta|300px|Mapo de Sud-Afriko, kie  estas trovebla oriente (proksime de Svazilando)

## Bazaj informoj 
* Areo: 55&nbsp;km²
* Loĝantaro: 143.619 (en 2012)
* Supermara alteco: 1250-1307 m
* Horzono: UTC +2 h
* Poŝtkodo: 2380

## Geografio 
 situas sur altebenaĵo en la orienta parto de la lando proksime de Svazilando. Newcastle (Sud-Afriko) troviĝas 120, Emalahleni 201, Richards Bay 238, Johanesburgo 284, **Pretorio*' 294, Durbano 318, Welkom 416, Bloemfontein 510, Port Elizabeth 922, Kaburbo 1413 km.

## Historio 
eta|300px|maldekstre|Domo el la kolonia epoko
 estis fondita en 1883 kaj oni nomis la urbeton pri bura gvidanto Piet Retief. En 1886 oni donis al la urbeto novan loknomon *Klein Vrystaat* (=Malgranda Liberŝtato). En 1891 la urbo estis integrigita al Sudafriko (brita). La urbo iĝis municipo en 1932. En 2010 kampanjo komenciĝis por nomi la grandurbon **eMkhondo**.

## Ekonomio 
En  oni okupiĝas pri lignoj, paperoj, oni minadas kaolinojn glimojn kaj ferercojn.

## Trafiko 
El  kuras ĉefvojoj al Johanesburgo kaj Richards Bay, krome estas vojo al Svazilando.

## Klimato 
 havas subtropikan klimaton. Jare pluvas ĉ. 1000 mm.

## Vidindaĵoj 
* reformita preĝejo por buroj de 1921

## Fontoj 
* Angla Vikipedio
* loĝantaro
* mapo, distancoj 
* mapo

Kategorio:Urboj de Sud-Afriko
Kategorio:Setlejoj nomitaj laŭ personoj
Imre Makovecz

**Imre Makovecz** [makovec], hungare **Makovecz Imre** estis hungara arkitekto kaj profesoro. Lia edzino estis Marianne Szabó, ilia filino estis Anna Makovecz.

Imre Makovecz naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  2011 en Budapeŝto.

## Biografio 
Imre Makovecz frekventis universitaton en Budapeŝto inter 1954-1959. Baldaŭe li konstruis tute aliajn domojn en Sárospatak, kiu ne plaĉis al la ŝtato, tial li ŝanĝis laborlokon al instituto okupiĝanta pri arbaroj. Tie li bone lernis la konstruadon el lignoj kaj li konstruis arbaran gastejon, kiu kaŭzis tutmondan konatecon. En 1981 li fondis memstaran arkitektan kooperativon, kie li faris preĝejojn kaj kulturdomojn. Ekde 1987 li ankaŭ instruis en universitato kaj altlernejo. Lia edzino naskis 3 gefilojn. Li ricevis premion Kossuth en 1990, inter 1969-2011 ankaŭ aliajn premiojn.

## Liaj konstruaĵoj (elekto) 
* kulturdomo en 1983, loĝdomoj en 1988, mezlernejo en 1993 en Sárospatak
* Luterana preĝejo (Siófok) 1990
* Preĝejo de Sankta Spirito (Paks)
* hungara pavilono en Sevilla 1992
* teatro en Lendava 2004
* universitataj konstruaĵoj en Piliscsaba 2001
* *Hagymaház* (Domo pri bulbo) 1998 kaj infanvartejo 2011 en Makó

## Elektitaj disĉiploj 
* Judit Láng

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj arkitektoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj

A Művelődés Háza.JPG|Kulturdomo en Sárospatak
Szentlélek templom, Makoveczpaks.jpg|Preĝejo en Paks
Piliscsaba Stephaneum déli oldal.JPG|Kampuso en Piliscsaba
Hagymaház in Makó.JPG|Teatro en Makó
Eger-bitskey-vzs.jpg|Naĝejo en Eger
Boldogasszony kapolna.jpg|Kapelo en Pilisszántó
Újjászületés Kápolna.JPG|Kapelo en Devecser
Dénes Gábor

**GÁBOR Dénes** [ga:bor] estas rumania hungara bibliografo, redaktoro. Li naskiĝis en Braŝovo la 17-an de marto 1936 kaj mortis la 28-an de decembro 2019. Li estas la patro de literaturhistoriistino, universitata instruistino Csilla Gábor.

## Biografio 
Gábor Dénes akiris diplomon pri biologio-kemio en Universitato Bolyai (1958), kaj de tiam li estis kunlaboranto de la Universitata Biblioteko de Kluĵo. Li estas ĉefredaktoro de revuo *Könyvesház*. Li estas fakulo pri ekslibrisa arto kaj kolektisto de ekslibrisoj (kvazaŭ 30 mil).

## Fonto 
* Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj bibliografoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj redaktoroj
Sinagogo de Újpest

La **Sinagogo** en Újpest estas funkcianta neologa sinagogo en la Budapeŝto, en distrikto Újpest.
eta|

## Historio 
La judoj konstruis sinagogon en Újpest inter 1885-1886. En 1909 la sinagogo estis pligrandigita, ĉar la interna parto jam ne sufiĉis por la preĝantoj. En 1911 orgeno alvenis el sinagogo de Kecskemét. En 1944 oni atakis kaj prirabis la sinagogon. En 1946 la konstruaĵo estis renovigita kaj la korto iĝis pli granda. Post 2 jaroj oni metis sur la eksterajn murojn 4 reliefojn, kies teksto priskribas sorton de la judoj en la 1940-aj jaroj.

La konstruaĵo havas 3 navojn. En la finoj de la flanknavoj situas la ŝtuparejoj al la galerioj, kiujn tenas feraj kolonoj. La interna parto imitas Grandan Sinagogon de Budapeŝto.

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio
eta|maldekstre|

Újpest
Kategorio:Újpest
Egiptia kobro

La **Egipta kobro** aŭ **Kleopatra kobro** (***Naja haje***) estas specio de serpento el la familio Elapedoj. Ĝi vivas en Nordafriko.

## Aspekto 
eta|maldekstra|Detalo de la kapo de egipta kobro.
Tiu kobro povas esti ĝis 2,5 metrojn longa. Estas bruna al griza, foje kun nigraj bendoj. La kobroj de nordokcidenta Afriko povas esti tute nigraj. La kapo estas granda, kun elstaraj okuloj kaj nepinta muzelo. Kiel ĉe aliaj kobroj, la egipta kobro havas kapuĉon el malfaldebla haŭtaĵo ĉirkaŭ la kolo.

## Biologio kaj kutimaro 
Kategorio:Egiptio
Kategorio:Reptilioj de Afriko
Illés (rokgrupo)

**Rokgrupo Illés** estis fama muzika grupo en la 1960-aj jaroj kaj iom poste.

La grupo fondiĝis en 1957 kaj prenis la nomon de la fondinto kaj pianisto Lajos Illés. Komence ili ludis precipe eksterlandajn ŝlagrojn kaj ĵazojn. Ekde 1962 ilia repertuaro disvastiĝis pro ŝlagroj de Beatles. En la sekva jaro juna kantistino Zsuzsa Koncz aliĝis al la muzikistoj kaj ili havis jam furorajn sukcesojn. La ŝtato preskaŭ malpermesis la funkciadon de grupo Illés, ĉar ili ne konstruis la socialismon. Baldaŭe novaj membroj aliĝis: János Bródy, Zoltán Pásztory, Levente Szörényi kaj Szabolcs Szörényi.

Nova erao komenciĝis, ĉar ili muzikadis jam precipe proprajn komponaĵojn. Komenciĝis ankaŭ roloj en filmoj, eblecoj por muzikalbumoj. Furoris ŝlagro „Rohan az idő”. En grava programo de Hungara Televizio "Danckanto-festivalo" Illés atingis la unuan lokon kun ŝlagro „Még fáj minden csók”. Post 1968 la politiko interrompis kaj bojkotis la muzikgrupon. En 1974 laŭ la oftaj aliaj ekzemploj la grupo disiĝis kaj Levente Szörényi fondis novan sukcesan rokgrupon. Spite tion ili aranĝis poste memorkoncertojn.   

En 2000 ili ricevis premion Kossuth.

Kategorio:Hungaraj muzikaj grupoj
Csilla Gábor

**GÁBOR Csilla** [ga:bor ĉila] estas rumania hungara literaturhistoriistino, universitata profesorino. Ŝi naskiĝis en Kluĵo la 6-an de julio 1963. Ŝi estas la filino de bibliografo Dénes Gábor.

## Biografio
Csilla Gábor apartenas al la hungara minoritato en Rumanio. Ŝi maturiĝis en sia naskiĝurbo, poste akiris diplomon en UBB de Kluĵo en 1986 pri hungara-angla lingvoj kaj ŝi doktoriĝis en 1999 en Universitato Lajos Kossuth. Ŝi akiris plian diplomon en Katolika Universitato Péter Pázmány en 1994.

Jam post la unua diplomo ŝi instruis en lernejo, de 1992 ŝi estas ano de la Hungara Katedro de Literaturscienco de UBB de Kluĵo. Inter 2002–2005 ŝi estis docento, ekde 2004 vicdekano, ekde 2005 universitata instruisto. Ŝiaj esplorkampoj estas la hungara literaturo antaŭ 1772, la eklezia literaturo, la historio de retoriko. En 2019 ŝi estis elektita ekstera membro de Hungara Scienca Akademio.

## Ŝiaj redaktoj en volumoj
* *Keresztyéni felelet: Hitviták a 16–17. században* (2013)
* *Magyar Magyar krónikák és legendák* (2013)
* *Nyelv, lelkiség és regionalitás a közép- és kora újkorban* (2013)
* *Doctrine – Virtue – Memory: Seventeenth-century Hungarian Devotional Literature in European Context* (2007)

## Elektitaj studoj
* *Fordítás és nyelvteremtés a XVII. század irodalmi gyakorlatában=Magyarul megszólaló tudomány: Apáczai enciklopédiájának ösztönzése és példája a magyar tudományos nyelv és stílus megteremtésében* (2004)
* *Teológia és poézis: Aquinói Tamás, a trubadúr, in A fordítás kultúrája – szövegek és gyakorlatok* (2010)
* *Trient után – bibliafordítás, bibliafilológia, lelkiségi hagyományok = Fejezetek a kora modern esztétikai gondolkodás történetéből (1450–1650)* (2013)

## Fontoj
* http://hunlit.lett.ubbcluj.ro/hu/tanarok/gabor-csilla
* *Erdélyi magyar ki kicsoda*, 2010.

Kategorio:Rumanujaj hungaraj literaturhistoriistoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Blazono de Egiptio

La **Blazono de Egiptio** estis adoptita en 1958 dum la formado de la Unuiĝinta Araba Respubliko. Estas aglo de oro mikse kun sablo kie eltenas sur sia brusto blazonon kun la koloroj de la nacia flago sed vertikale. La aglo ripozas sur bendo kie legeblas la oficiala nomo de Egiptio, verkita en araba pere de kufa kaligrafio.

La bildo de la aglo, nome *Aglo de Saladino* baziĝas el reliefo de tiu rabobirdo sur murego de Kairo. Tamen la uzado de la aglo por emblemoj de la araba mondo estas relative ĵusa kaj poste ĝi estis adoptata ankaŭ kiel simbolo de Jemeno, Irako kaj de la Palestina Aŭtonomio (kaj, dum tempo, ankaŭ de Libio).

## Vidu ankaŭ 
* Flago de Egiptio

## Referencoj 
Kategorio:Naciaj simboloj de Egiptio
Egiptio
Valo de la Reĝoj

La **Valo de la Reĝoj** (en araba, *Uadi Biban Al-Muluk* (وادي الملوك): *Valo de la Pordoj de la Reĝoj*), estas nekropolo de antikva Egipto, en la proksimeco de Luksoro, kie troviĝas la tomboj de plej faraonoj de la Nova Imperio (18-a, 19-a kaj 20-a egiptaj dinastioj), tiel kiel de diversaj reĝinoj, princoj, nobeloj kaj eĉ de kelkaj animaloj. Populare ĝi estis konata de egiptoj kiel ''Ta-seĥet-ma'at* (*granda kampo*).

Formas parton de la aro nomita Antikva Tebo kun ties nekropolo, deklarita Monda heredaĵo fare de Unesko en 1979. Ĝi troviĝas situanta sur la okcidenta bordo de la rivero Nilo, ĉe Tebo (moderna Luksoro), en el kerno de la Nekropolo.

## La dinastioj 
## La forgeso 
## La malkovro 
### Malkovritaj tomboj 
### Malkovrotaj tomboj 
## Mapo de la Valo de la Reĝoj 
maldekstra|eta|Plano de la tombejaro de la Valo de la Reĝoj

## Notoj 
## Bibliografio 
* Peĉar, Zdravko (trad. Duŝanka Kaĉareviĉ) 1956 : La valo de reĝoj, *Geografia Revuo'', 1(1), 21-24.

Kategorio:Arkeologio
Kategorio:Historio de Egiptio
Kategorio:Valo de Reĝoj
Kategorio:Tomboj
Zoltán Sylvester

**SYLVESTER Zoltán** [silvester] estas rumania hungara kaj usona geologo. Li estas la filo de verkisto, ĵurnalisto, teatrestro Lajos Sylvester, edzo de psikologino Anikó Sándor.

## Biografio
Zoltán Sylvester akiris diplomon pri geologio-paleontolgio en UBB de Kluĵo (1996), kaj li estis du jarojn praktikanto en la sama universitato. De aŭtuno 1996 li vivas en Usono, nuntempe en Houston (Teksaso). Li doktoriĝis en 2001 en Universitato Standford (Usono). Li estas esploristo ĉe Royal Dutch Shell, (Houston, Usono).

## Elektitaj publikaĵoj
* Abd El-Gawad, S., Cantelli, A., Pirmez, C., Minisini, D., Sylvester, Z., Imran, J. . 3-D Numerical Simulation of Turbidity Currents *in a submarine channel on the seafloor of the Niger Delta slope. Journal of Geophysical Research - Oceans, 117, C05026, 2012.
* Sylvester, Z., Deptuck, M. E., Prather, B. E., Pirmez, C., O'Byrne, C. . Seismic Stratigraphy of a Shelf-Edge Delta and Linked Submarine Channels in the Northeastern Gulf of Mexico. SEPM Special Publication, 99, pp. 31-59, 2012.
* Deptuck, M. E., Sylvester, Z., O'Byrne, C. . Pleistocene Seascape Evolution Above a “Simple” Stepped Slope—Western Niger Delta. SEPM Special Publication, 99, pp. 199-222, 2012.
* Prather, B. E., Pirmez, C., Sylvester, Z., Prather, D. S. . Stratigraphic Response to Evolving Geomorphology in a Submarine Apron Perched on the Upper Niger Delta Slope. SEPM Special Publication, 99, pp. 145-161, 2012.
* Sylvester, Z., Pirmez, C., Cantelli, A. A model of submarine channel-levee evolution based on channel trajectories: Implications for stratigraphic architecture. Marine and Petroleum Geology, 28, pp. 716-727, 2011.
* Deptuck, M., Sylvester, Z., Pirmez, C., O'Byrne, C. Migration–aggradation history and 3-D seismic geomorphology of submarine channels in the Pleistocene Benin-major Canyon, western Niger Delta slope. Marine and Petroleum Geology, 24, pp. 406-433, 2007.
* Sylvester, Z. Turbidite bed thickness distributions: methods and pitfalls of analysis and modelling. Sedimentology, 54, pp. 847-870, 2007.
* Sylvester, Z., Lowe, D. R. Textural trends in turbidites and slurry beds from the Oligocene flysch of the East Carpathians, Romania. Sedimentology, 51, pp. 945-972, 2004.
* Sylvester, Z., Lowe, D. R. Fluid Escape Structures. In Middleton, G. (eds.), Encyclopedia of Sediments and Sedimentary Rocks, pp. 294-296. Kluwer Academic Publishers, 2003.
* Buatois, L. A., Mangano, M. G., Sylvester, Z. A Diverse Deep-Marine Ichnofauna from the Eocene Tarcau Sandstone of the Eastern Carpathians, Romania. Ichnos - International Journal of Animal and Plant Traces, 8(1), pp. 23-62, 2001.  

## Fonto
* Biografiaj indikoj 

## Eksteraj ligiloj
* Fotoj
* Blogo de Z. Sylvester 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj geologoj
Kategorio:Usonaj geologoj
6270 Kabukuri

'*6270 *Kabukuri''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la japanaj astronomoj Shigeru Inoda kaj Takeŝi Urata elde la observatorio de Karasujama (nun en gubernio Toĉigi, Japanio).

## Nomo 
Ĝi ŝuldas sian nomon al la marĉo Kabukuri-numa (japane: 蕪栗沼) en la gubernio Mijagi. Ĉirkaŭ po 50&nbsp;000 sovaĝaj anseroj tie pasas la vintron ĉiuj jaroj. Tiu malsekejo estis enskribita en la Ramsar-Interkonsento en 2005.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Takeŝi Urata
Kategorio:Malkovrita de Shigeru Inoda
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
Nikolaj Kapustin

**Nikolai Girŝeviĉ Kapustin** (; naskiĝis la 22-an de novembro, 1937 en Horlivka, Donecka provinco, Ukraina SSR, Sovetunio — mortis la 2-an de julio 2020 en Moskvo, Rusio) estis rusia komponisto kaj pianisto.

Li komponas verkojn, en ĵaz-klasika stilo.

Kapustin studis pianon ĉe Avrelian Rubbaĥ (studento de Felix Blumenfeld, kiu ankaŭ instruis Simon Barere kaj Vladimir Horowitz) kaj, poste, ĉe Aleksandr Goldenweiser en la Moskva Konservatorio. Dum la 1950-aj jaroj li akiris reputacion kiel ĵazpianisto, aranĝisto kaj komponisto.

Inter aliaj, la pianistoj Steven Osborne, Marc-André Hamelin, kaj Masahiro Kawakami registris kompaktajn diskojn havantajn nur muzikon de Kapustin.

## Eksteraj ligiloj 
* Retejo kun informoj pri Kapustin kaj novaĵoj  
* Listo de komponaĵoj de Kapustin, kreita de Onno van Rijen  
* Retejo pri Kapustin kaj lia muziko 
* MusT, eldonejoj de la muziko de Kapustin 
* La orkestraj verkoj de Nikolai Kapustin el la 1960-aj kaj 1970-aj jaroj, kompilita de Anton Kapustin  
* Dokumento pri la klasikaj kaj ĵazaj influoj en la 24 Preludoj Op. 53 de Kapustin, de Randy Creighton 

Kategorio:Rusiaj komponistoj
Rizkampo

[eta|300ra|Rizkampo ĉe [Olevano di Lomellina (PV).]]
[250ra|eta|Plantante rizon tradicie en [Bangladeŝo.]]
[250ra|eta|Rizkampoj ĉe [lago Inavaŝiro, Japanio.]]
La **rizkampoj** estas la tereno kie oni faras **rizkulturon**, nome la kultivo de rizo kaj la vivmaniero organizata ĉirkaŭ ĝi, kiu konstituas certe kulturo aŭ civilizo. La kutima sistemo fari tion estas pere de inunditaj teroj; ĉar kvankam rizo estas produkteble ankaŭ ĉe sekaj kampoj, ekde la 20a jarcento, praktike oni ne uzas tiun teknikon.

## Priskribo 
Tiu tipo de kultivo oftas en aziaj landoj, kie ĝi difinas la ruron karaktere de musona Azio kie ĝi estas praktike monokulturo kiu kreis ekonomiajn problemojn (pro troa dependo de rikoltoj kaj prezofluktuoj de la internacia merkato) kaj manĝoproblemojn (sporadaj malsategoj kaj, specife, la avitaminozo nome beribero). Ĝi ekzistas ankaŭ en aliaj zonoj Pli moderklimataj, kiaj la tradicia agrikulturo de Japanio, kiu diference de la antaŭe menciita, estas irigacia; aktuale retroira, sed protektita de la ŝtato por pluhavi tradiciajn medion kaj vivmanieron kiu konsideriĝas fundamenta por ties kulturo (formata ekde la 3a jarcento a.K. - periodo Jajoi - kaj restrukturita stabile en la tempo en la reformo Taika -sistemo joria: kvadrataj terpecoj dividitaj en malgrandaj eroj.

Estas rizkampoj ankaŭ en multaj zonoj de tropika klimato (Afriko aŭ Ameriko) kaj, kun etendo pli limigita, en zonoj pli moderklimataj asocie al irigacio, kiaj en Italio aŭ Hispanio, kie estas rizkampaj zonoj en la valo de la riveroj Gvadiano, Gvadalkiviro, la Albufero de Valencio kaj la Ebra Delto, ĉiuj el ili humidejoj ekologie tre suferantaj pro uzado de agrikultura maŝinaro kaj fitosanitaraj produktoj, kio kondukis al klopodoj por protektado kaj al ŝtata helpo al la ekologia agrikulturo.

## Medio 
La rizkmapoj kutime estas konstruitaj ĉe naturaj rimedoj kiaj riveroj, akvorezervejoj aŭ malpli ofte, sur krutaj deklivoj, kiuj postulas multe pli da manlaboroj kaj konstrumaterialoj. En tiaj lokoj la plej ofta maniero prepari la grundon por la kultivado estas la konstruado de terasoj.

La plantejoj postulas abundajn kvantojn de akvo por irigacio, kio havigas tiele, la necesan akvon por la kresko de la rikolto. Aliflanke akvo havigas ankaŭ favoran medion, malhelpante la kreskon de multaj specioj de fiherboj.

La akvobubalo estas unika animalo ege adaptita por vivo en humidejoj, kaj tiele ofte ili estas uzataj en rizkampoj, ĉefe, en aziaj domaroj kie ne povis aŭ ne volis alveni maŝinigo de agrikulturo.

La kultivo de rizo havas ankaŭ negativan sekvon por la medio pro la grandaj kvantoj de metano kiujn ĝi generas. La produktado de metano tutmonde pro rizkampoj estis ĉirkaŭkalkulata je 50 al 100 milionoj da tunoj jare.

## Historio 
Arkeologoj ne akceptas ĝenerale ke la riskultivado originiĝis en Ĉinio, kvankam ĝisnune la plej antikvaj rizkampoj troviĝas ja en Koreio Estas arkeologiaj pruvoj ke kunŝela rizo estis stokita por militistoj kaj por entombigo de mortintoj el neolitika periodo dum la dinastio Han en Ĉinio.

## Notoj 
Kategorio:Agrikulturo
Marian Zdziechowski

**Marian Ursyn ZDZIECHOWSKI** blazono *Rawicz* (naskiĝis la 30-an de aprilo 1861 en Nowosiółki aŭ Rakaw, proksime al Minsk, mortis la 5-an de oktobro 1938 en Vilno) estis pola historiisto pri ideoj kaj literaturo, filologo, filozofo, literatura kritikisto kaj publicisto, rektoro de Universitato al Stefan Batory en Vilno.

## Interesiĝoj 
Aŭtoro de pluraj laboraĵoj pri filozofio de religio kaj slavaj literaturoj. Aparte li interesiĝis pri polaj-rusaj kulturaj rilatoj. Konanto de la rusa filozofia literaturo. Korespondis kun Lev Tolstoj kaj eĉ lin vivitis. Li daŭre kontaktiĝis kun pluraj rusaj intelektuloj, en tio kun Nikolaj Berdjajev, Sergej Bulgakov, Petro Struve, Dmitrij Mereĵkovskij, Nikolaj Trubeckoj. Li okupiĝis i.a. pri problemo de malbono, kiun li konsideris reale ekzistantan kaj neforigeblan elementon de la mondo, en filozofia perspektivo, en tio komunisma en apokalipsa kunteksto. Aliaj kampoj de lia interesiĝo estis fenomeno de modernismo en Katolika Eklezio kaj fontoj de krizo de la eŭropa kulturo. Esplorado de la rusa literaturo libera de naciecaj antaŭkonkvinkoj kaj postulado de frateco de slavoj plurfoje endanĝerigis lin pri riproĉoj. Ekde Oktobra Revolucio viziis pri alproksimiĝanta granda civilizacia tragedio, kaj aparte pri mortiga danĝero por Pollando fare de Sovetunio. Ili estis plejparte neglektataj, kaj liaj avertoj pri minacanta komunismo kaj naciismo estis traktataj kiel simptomoj de manio.

## Influoj de lia penso 
Kreado de Marian Zdziechowski grande influis plurajn polajn kaj eksterlandajn verkistojn. En Krakovo kaj Vilno aŭskultis lin multe da tiutempaj kaj venontaj intelektuloj. En Vilno liaj studentoj i.a. estis Paweł Jasienica kaj Czesław Miłosz. Zdziechowski estas laŭ Magdalena Grochowska "ŝlosilo" por kompreni kreemon de Miłosz. Al Zdziechowski referencis ankaŭ Adam Michnik en sia libro "Kościół, lewica, dialog" (Eklezio, maldekstrularo, dialogo).

Li iĝis honora membro de Hungara Scienca Akademio en 1928.

## Eksteraj ligiloj 
* Henryk Paprocki, *Percepto de rusa religia penso en Pollando* 

Kategorio:Polaj historiistoj
6234 Sheilawolfman

'*6234 *Sheilawolfman'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la 30-an de septembro 1986 de la ĉeĥa astronomino Zdeňka Vávrová elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice en tiama Ĉeĥoslovakio (nun en Ĉeĥa Respubliko).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en omaĝo al la polino *Sheila Wolfman*, naskita *Sala Fajerman* (1930–2005), unu el la unuaj infanoj posvivintaj de la ŝoaho liberigitaj en Prago en aŭgusto 1945. Priskribis ŝin la brita historiisto Martin Gilbert en *The Boys'' (1997). Ŝi poste vivis en la nordo de Britio, en Montrealo kaj en Clifton (Nov-Ĵerzejo, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Zdeňka Vávrová
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1986
Ĝenjuan (Ĉiandongnan)

eta|dekstra|250ra|vilaĝo Ŭjang
**Ĝenjuan** 镇远县 Zhènyuǎn Xiàn estas subdistrikto de la aŭtonoma distrikto Ĉiandongnan de la Miao kaj Dong en la sudoriento de la ĉina provinco Guiĝou. Ĝi havas areon de 1.878 km² kaj 250.000 loĝantojn. Ĝia ĉefvilaĝo estas Ŭjang (潕阳镇).

La Ĉinglong-kavernoj () el la periodo de la Ming-dinastio kaj la loko de Hepingcun (1941-1944) (Hepingcun jiuzhi 和平村旧址) estas en la listo de monumentoj de la popola respubliko Ĉinio.

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retpaĝo  en ĉina lingvo

Kategorio:Geografio de Ĉinio
6248 Bardon

'*6248 *Bardon'''* estas malgranda, malhela asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la ĉeĥa astronomino Zdeňka Vávrová elde la Observatorio Kleť apud České Budějovice en tiama Ĉeĥoslovakio (nun en Ĉeĥa Respubliko).

## Orbito 
Ĝi estas proksima de la orbita resonanco 9:4 kun Marso.

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la ĉeĥan  *Zdeněk Bardon'', fotiston kaj astronomian popularigiston. Li konstruis sian propran robotan observatorion kaj pli malfrue laboris pri la aŭtomatigo de grandaj profesiaj teleskopoj tra la mondo. Li estis la fondinto de la Ĉeĥia Astrofotografio de la Monato, Foto Ambasadoro de ESO kaj Honora Ano de la IAU.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Zdeňka Vávrová
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
6263 Druckmüller

**6263 Druckmüller** estas asteroido de la asteroida zono, ankaŭ klasifikata kiel marsrenkonta asteroido.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la ĉeĥa astronomino Zdeňka Vávrová elde la Observatorio Kleť apud České Budějovice en tiama Ĉeĥoslovakio (nun en Ĉeĥa Respubliko).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la ĉeĥa matematikisto Miloslav Druckmüller, popularigisto de astronomio kaj fotisto, kiu disvolvis novigantan metodon por vidigi la sunan koronon dum plenaj . Li etendis la limojn de la astrofotografio, gvidante al diversaj malkovroj.

## Ecoj 
Ĝia diametro povas esti taksita inter 3 kaj 6&nbsp;km laŭ ĝia absoluta magnitudo de 14,9. Ĝia rotacia periodo estas krude taksita baziĝante sur nekompleta luma kurbo.

## Orbito 
Ĝia marsa MOID estas 0,287732 AU, tie estas 43,044 milionoj da km.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Zdeňka Vávrová
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1980
Jaboticaba

**Jaboticaba** estas municipo en la subŝtato Suda Rio-Grando de Brazilo. Ĝi situas en la mezoregiono Nordokcidento de Rio-Grando (), kaj apartenas al la mikroregiono ''*. Laŭ la stato de  en la municipo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km² - en 2010 estis 4 098 loĝantoj..  
 
## Etimologio 
La municipo donis sian nomon al la arbo Ĵabutikabo. La nomo Ĵabutikabo kaj de la portugala ekvivalento Jaboticaba, derivita de la tupia vorto *jaboti* / *jabuti* (testudo) + *caba'' (loko), signifas "la loko kie troviĝas testudoj". La nomo ankaŭ estis interpretita kiel signifanta "kiel testuda graso", rilatante al la blanka pulpo de la frukto de la samnoma arbo Ĵabutikabo.

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

## Vidu ankaŭ  
* Municipoj de Suda Rio-Grando

## Referencoj 
Kategorio:Municipoj de Suda Rio-Grando
József Balogh

**BALOGH József** [balog] estis rumania hungara redaktoro, tradukisto. Li naskiĝis en Bukareŝto la 18-an de julio 1931 kaj mortis en Bukareŝto la 30-an de marto 2006. 
## Biografio
József Balogh post fino de la mezlernejo en Carei estis unu jaron studento en la fako pri hungara lingvo kaj literaturo en la Universitato Bolyai. En 1956 li diplomitiĝis pri ĵurnalismo en Universitato Ŝevĉenko de Kievo. Li laboris reveninte en la redakcioj de *Ifjúmunkás*, poste de *Előre*. Inter 1961 kaj 1969 li estis redaktoro de la Junulara Eldonejo. En 1971 li estis redaktoro de revuo *Könyvtári Szemle*, poste inter 1974 kaj 1977 li redaktis la rubrikon *Könyvtár* (Biblioteko) de revuo *Művelődés*. Pli poste li denove estis kunlaboranto de ĵurnalo *Előre*. De 1991 li redaktis la revuon *Könyvesház*. Li tradukis el rumana kaj rusa lingvoj.
## Libroj
**Kék akasztófa* (poemoj, Forrás 1965); 
**Záróra, Bánat elvtárs* ([poemoj, 1968); 
**A Gonzága-kámea (aventurromano, 1969); 
**Az ész hordoz mindent'' (1600 hungaraj proverboj, 1976). 
## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj redaktoroj
Les Moins de seize ans

***Les Moins de seize ans*** ("La malpli-ol-16-jaruloj") estas eseo de la franca verkisto Gabriel Matzneff, aperinta en 1974 ĉe la eldonejo Julliard, en kiu la aŭtoro ekzaltas la amrilatojn kun geadoleskantoj La verko estis fonto de skandalo pro ĝia malobserva prezento de pederastio.

## Enhavo
En *Les Moins de seize ans* Gabriel Matzneff laŭdas la amrilatojn kun geadoleskantoj kaj protestas kontraŭ la moralan ordon de la okcidenta socio kiu kondamnas kaj perceptas pederastion kiel perforta kaj detrua fakto. Manifestante aperte sian preferon al adoleskantoj, same viraj kiel inaj, la aŭtoro analizas aspektojn kiaj la kompromiso kaj emotivaj malfaciloj kiuj implicias la rilatoj kun junuloj.

Matzneff faras pruvon senmitigi la supozatan naivecon de la adoleskantoj, alvokante la freudan difinon de la infano kiel “perversa polimorfa”. Li asertas, ke la adoleskanteco estas la aĝo, kiam la neplenaĝuloj havas plej fortan neceson de sekskontaktoj kaj ke la socio “havas neniun rajton malpermesi ilin kontentigi tiun sojfon”. Li kritikas la familion kaj denuncas tion, kion li konsideras kiel ekscesa posedemo de la patrinoj al la filoj.

Laŭ Matzneff, la pederastoj havas pozitivan influon sur siaj adoleskantaj amantoj, ĉar ili helpas ilin malkovri la mondon kaj malkovri sin ili mem. Tamen, la aŭtoro montras sian malplaĉon al la pederastio kun pedagogiaj pretendoj.

La verko konsistas el ok ĉapitroj kiuj intermetas ekstraktojn de amletero adresita al la verkisto de amantino 15-jara, kiun tiu havis en la epoko, kiam li verkis la libron, kun la titolo *Lettre de la petite fille au vilain monsieur* [Letero de la infanino al la malvat senjoro].

## Referencoj 
Kategorio:Eseoj pri pedofilio
6236 Mallard

'*6236 *Mallard'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  elde la Observatorio de Nihondaira, en Ŝimizu (kvartalo de Ŝizuoka), Japanio.

## Nomo 
Ĝi ŝuldas sian nomon al la brita vaporlokomotivo *Mallard''. En 1938 tiu lokomotivo superis la mondan rekordon de rapideco por vaporlokomotivo kun 202,8 km/h.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Observatorio de Nihondaira
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1988
Sparedoj

La **Sparedoj** (science *Sparidae*) estas familio de fiŝoj, inkludataj en la ordo Perkoformaj. Ili troviĝas en neprofundaj moderklimataj kaj tropikaj akvoj kaj estas fundoloĝantaj karnovoruloj. Plej specioj havas muelilajn, mueldentecajn dentojn. Kelkaj specioj, kiaj *Polysteganus undulosus*, estis celo de troa fiŝkaptado, aŭ espluatado trans eltenebla rekupero.

## Specioj 
eta|
La familio Sparedoj enhavas 125 speciojn en 37 genroj. Inter ili estas:
* Ŝafkapa sargo, 
* Lagodono, 
* 
* Ora sparo, 

## Referencoj
Châtel

**Châtel** estas la nomo de la sekvantaj lokoj:
* **Châtel-Saint-Denis** estas komunumo de la distrikto Vevejso en Kantono Friburgo en Svislando.
** **Châtel-St-Denis (stacidomo)** estas fervoja stacio en Châtel-Saint-Denis.
* **Châtel ĉe Montsalvens** estas komunumo de la distrikto Grejerco en Kantono Friburgo en Svislando.
* **Châtel (Essertines-sur-Rolle)** estas vilaĝeto de la komunumo Essertines-sur-Rolle de la Distrikto Nyon en Kantono Vaŭdo en Svislando.
* **Châtel (Genolier)** estas nova kvartalo de la komunumo Genolier de la Distrikto Nyon en Kantono Vaŭdo en Svislando.
* **Châtel-Gérard** estas komunumo de la departemento Yonne en la regiono Burgonjo en Francio
* **Châtel (Haute-Savoie)** estas komunumo de la departemento Haute-Savoie en la regiono Rodano-Alpoj en Francio.
Châtel ĉe Montsalvens

**Châtel ĉe Montsalvens** (en la franca lingvo **Châtel-sur-Montsalvens**; malnova germanlingva nomo **Kastels ob Montsalvens**; en Esperanto ankaŭ **Ŝatelo ĉe Montsalvens**) estas komunumo en la distrikto Grejerco en Kantono Friburgo, Svislando. Ĝi havis 245 loĝantojn je la 31-a de decembro 2010.

## Geografio 
Châtel ĉe Montsalvens situas proksimume 15 kilometrojn sude de la kantonĉefurbo Friburgo kaj 6 kilometrojn oriente de la urbo Bulle en la transirzono de la Friburga Mezlando al la Friburgaj Antaŭalpoj, ĉe la nordorienta bordo de la Lago de Montsalvens, baraĵlago, kiu baras la akvon de la riveroj Javro, Jogno, kaj Ruisseau de Montélon. La komunumo konsistas el la vilaĝo Châtel ĉe Montsalvens kaj la setlejoj Planavy, Larisse kaj Les Rapes, kaj kelkaj izolitaj bienoj. La sudan komunumlimon formas la profunda ravino de la rivero Jogno.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 2,04 km², de kiuj 41,7% estas kovritaj de arbaro, 46,1% servas por agrikulturo kaj 7,8% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Châtel ĉe Montsalvens limas en nordo al Cerniat, en oriento al Crésuz, en sudo al Broc, kaj en okcidento al Botterens.

## Trafiko 
Tra la komunumo pasas la kantona ĉefvojo n-ro 180 de Friburgo al Jaun. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A12 situas 6 kilometrojn nordokcidente de la komunumo apud Bulle. Pere de du buslinioj de la entrepreno Transporto Publika Friburga la komunumo estas konektita al la publika transportreto.

## Historio 
La unua dokumento de Châtel ĉe Montsalvens datiĝas el la jaro 1388 kiel *Chastel propre Montservens*. La kastlanejo Montsalvens apartenis dum mezepoko duon-duone al la Grafoj de Grejerco kaj la Senjoroj de Corbières. Sub la regado de Rudolfo la 4-a de Grejerco la loĝantoj de Montsalvens liberiĝis de la kazimpostoj. Post la bankrotiĝo de la Grafoj de Grejerco en la jaro 1555 la vilaĝo fariĝis havaĵo de Friburgo kaj apartenis ĝis al Helveta Revolucio unue al la Voktejo Grejerco, poste al la Voktejo Corbières kaj fine al la Voktejo Jaun. En la jaro 1798 ĝi estis atribuita al la distrikto Grejerco. En la jaro 1921 estis konstruita la baraĵlago de Montsalvens, kiu nutras la elektrocentralon en Broc.

## Vidu ankaŭ 
* Aliaj lokoj kun la nomo Châtel

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Châtel ĉe Montsalvens
Philipp Jakob Cretzschmar

**Philipp Jakob CRETZSCHMAR** (11-a de junio 1786 – 4-a de majo 1845) estis germana kuracisto.

Cretzschmar naskiĝis ĉe Sulzbach kaj studis medicinon ĉe la Universitato Würzburg. Li instruis anatomion kaj zoologion ĉe la Senckenberg Kuracinstituto de Frankfurto.

Cretzschmar estis fondinto kaj dua direktoro de la Senckenberga Naturahistoria Societo en 1817. Unu el la fondintaj membroj de la societo estis Eduard Rüppell, kaj ambaŭ kunlaboris por publiki la rezultojn de la esploroj de Rüppell en Afriko. La "''Atlas of Rüppell's Travels in Northern Africa''" (1826–30) inkludis ornitologian fakon de Cretzschmar priskribanta ĉirkaŭ tridek novajn speciojn, kiaj la Mejera psitako, la Nubia otido, la Nigraflugila vanelo, la Goliata ardeo, la Skotocerko kaj la Rustemberizo.

Kategorio:Germanaj ornitologoj
Kategorio:Germanaj zoologoj
6239 Minoo

**6239 Minoo** estas malgranda, tre hela apolona asteroido, terrenkonta kaj potence danĝera objekto. Ĝi ankaŭ estas marsrenkonta kaj venusrenkonta asteroido.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usonaj geedzoj geastronomoj Carolyn S. Shoemaker kaj Eugene M. Shoemaker elde la Observatorio de la Monto Palomar en Kalifornio (Usono), ĝi ricevis la nomon de Minoo, mita reĝo de Kreto, filo de Zeŭso kaj Eŭropa.

Ĝia orbito tanĝas tiun de Venuso kaj trairas tiun de Marso sub malgranda klinangulo, tio permesas ĝin alproksimiĝi la planedojn Marson, Teron kaj Venuson. Ĉar ĝi povas veni je malpli de 0,05 UA de Tero (7,48 milionoj da km), ĝi estas rigardita kiel danĝera.

* La , ĝi pasis al 0,04277 AU (6,3983 milionoj da km) de Tero.
* La  ĝi pasos al 0,02615 AU (3,9115 milionoj da km) de nia planedo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Apolonaj asteroidoj
Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Terrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Venusrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Potence danĝeraj objektoj
Kategorio:Malkovrita de Carolyn S. Shoemaker
Kategorio:Malkovrita de Eugene M. Shoemaker
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1989
6231 Hundertwasser

'*6231 *Hundertwasser'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Antonín Mrkos elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice, tiam en Ĉeĥoslovakio (nun en Ĉeĥa Respubliko).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la aŭstria pentristo kaj arkitekto Friedensreich Hundertwasser, propranome *Friedrich Stowasser'' (1928–2000).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Antonín Mrkos
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1985
Diskedoj

**Diskedoj** (*Discidae* aŭ *Patulidae*) estas familio de malgrandaj, pulmohavaj, surteraj helikoj en la superfamilio Punktoedoj.

## Genera 
La familio Diskedoj ne havas subfamiliojn. En la familio estas la jenaj genroj:
* *Atlantica* Ancey, 1887
* *Discus* Fitzinger, 1833
* *Anguispira* Morse, 1864
* *Speleodiscoides*  Smith, 1957
* *Zonodiscus* Pilsbry, 1948 - aŭ kiel subgenro de *Anguispira*

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Diskedoj
Ubuntu (filozofio)

[eta|300ra|[Nelson Mandela klarigas la koncepton de Ubuntu]]
**Ubuntu** (Zulua / Kosa prononco: [ùɓúntú]) aŭ "uMunthu" (Chichewa) estas koncepto de subsahara Afriko pri etiko aŭ humanista filozofio, kiu temas pri la rilatoj kaj aliancoj inter homoj kaj popoloj. La vorto *ubuntu* havas sian originon en la bantuaj lingvoj de suda Afriko.

Estas multaj malsamaj, kaj ne kongruaj, difinoj pri kio *ubuntu* estas. La vorto ne estas simple tradukebla sed oni povas diri, ke *ubuntu* signifas "la imanenta kvalito esti persono inter aliaj personoj", aŭ "mi estas, kio mi estas ĉar vi estas, kio vi estas", aŭ "mi estas, kio mi estas pro kio ni ĉiuj estas". En aliaj vortoj, la ideo de *ubuntu* estas la reciproka inicado, la divido kiu reciproke konstruas estaĵojn.

Iuj kredas ke *ubuntu* estas klasika afrika filozofio aŭ mondkoncepto  sed aliaj opinias ke la ideo estas disvolvita en skribitaj laboroj dum la dua duono de la 20a jarcento. 

Ĉi tiu principo estis popularigita tutmonde (ekde 2004) de mastruma sistemo nomita Ubuntu, kreita de sudafrikano.

## Referencoj 
Kategorio:Filozofio
Kategorio:Afrika kulturo
Mugiledoj

La **mugiloj** aŭ **grizaj mugiloj** estas familio (*Mugilidae*) kaj ordo de aktinopterigoj troviĝantaj tutmonde en marbordaj moderklimataj kaj tropikaj akvoj, kaj ĉe kelkaj specioj en nesala akvo.

## Genroj 
* *Agonostomus* Bennett, 1832
* *Aldrichetta* Whitley, 1945
* *Cestraeus* Valenciennes en Cuvier & Valenciennes, 1836
* *Chaenomugil* Gill, 1863
* *Chelon* Artedi en Röse, 1793
* *Crenimugil* Schultz, 1946
* *Joturus* Poey, 1860
* *Liza* Jordan & Swain, 1884
* *Mugil* Linnaeus, 1758
* *Myxus* Günther, 1861
* *Neomyxus* Steindachner, 1878
* *Oedalechilus* Fowler, 1903
* *Paramugil* Ghasemzadeh, Ivantsoff & Aarn, 2004
* *Rhinomugil* Gill, 1863
* *Sicamugil* Fowler, 1939
* *Valamugil* Smith, 1948
* *Moolgarda* Whitley, 1945
* *Mugiloides* Lacépède, 1803

## Notoj 
Kategorio:Fiŝaj ordoj
Kategorio:Aktinopterigoj
Naturhistoria Muzeo de Tuluzo

eta|dekstra|Enirejo de la Muzeo de Tuluzo
[eta|Multobla vido de osta Azilia [harpunokapo, el ĉirkaŭ antaŭ 10,000 jaroj.]]
La **Naturhistoria Muzeo de Tuluzo**, franclingve *Muséum de Toulouse*, estas muzeo de naturscienco kaj antropologio en Tuluzo, Francio. Ĝi situas en la kvartalo Busca-Montplaisir, ene de la Ĝardeno de la Plantoj. Ĝi gastigas kolekton de pli da 2,5 milionoj da aĵoj sur proksimume 6000 m² da areo, sen nombri la eksterajn dependaĵojn. Ĝi estas la dua plej granda naturhistoria muzeo el Francio, tuj post tiu de Parizo.

## Historio 
La muzeo estis kreita en 1796 de la naturalisto Philippe-Isidore Picot de Lapeyrouse, en la malnovaj konstruaĵoj de la monaĥejo de la Karmelanoj, havigante al la muzeo prestiĝan situon. Tiam rezervita nur por naturalistoj, ĝi malfermiĝis al publiko en 1865 pro decido de la municipa konsilio kun nova misio: akcepto de publiko. Edouard Filhol estis la unua estro de tiu nova institucio.

Samepoke, la universitata botanika ĝardeno instalita en la kvartalo Saint-Sernin, estis translokita en tiun malnovan monaĥejon. En 1887, okaze de la Tuluza Internacia Ekspozicio, ĝi iĝis la Ĝardeno de la Plantoj, kaj baldaŭ aliformiĝis ĝis ĝia aktuala topografio. Ĝi kolektas plurajn centojn da plantspecioj, inkluzive multajn arbojn. Tiu ĝardeno estas plena parto de la muzeo.

Tiu tuluza muzeo estis la unua muzeo en la mondo kiu malfermis galerion pri prahistorio, la “galerion de la kavernoj”, danke al kunlaborado de Émile Cartailhac, Jean-Baptiste Noulet, Édouard Lartet kaj Eugène Trutat.

En 1950, kun 19 ĉambroj viziteblaj de publiko, la muzeo iĝis vera scienca poluso. Ĝi pliriĉiĝis inter la du mondmilitoj per multaj donacoj: la ornitologiaj kolektoj de D-ro Victor Besaucèle (1847-1924), la etnologiaj kaj konkaj kolektoj de Gaston de Roquemaurel (1804-1878), kaj la kolekto Dupuy pri malakologio.

En 1971, sub la impulso de Claudine Sudre, la muzeo sin provizis per pedagogia servo kaj infana biblioteko.

Pro malfortaĵoj en la muzea konstruaĵo, la lokaloj estis fermitaj de 1997. En 1999, nova koncepto de konstruaĵo estis proponita. La ejo restos konstruata dum pluraj jaroj, kaj reorganiziĝos per pluraj lokoj ĉirkaŭ Tuluzo.

## La nuna muzeo 
Post dekjara fermo, la muzeo remalfermas siajn pordojn en decembro 2007 por la infanaj grupoj (lernejoj kaj libertempaj centroj de Tuluzo), kaj la 26-an de januaro 2008 por ĉiuj. Tiel, la konstruaĵa areo estas duobligita (6000 m²) vastiĝante al najbaraj terenoj. La aero dediĉata al ekspozicioj estas 3000 m², sur tri etaĝoj. La botanika ĝardeno de la Universitato Paul-Sabatier, 5500 m² vasta, ankaŭ partoprenas en la loka rearanĝo.

Tiu projekto estis ellaborita de la arkitekto Jean-Paul Viguier.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* PDF Priskribo el la kolektoj en angla

Kategorio:Muzeoj en Tuluzo
Tuluzo
Kategorio:Organizaĵoj fonditaj en 1796
Kategorio:Muzeoj fonditaj en la 18-a jarcento