open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Arpad-dinastio

La **Arpad-dinastio**, , estis hungara reĝa dinastio inter 889 kaj 1301. La tribestro Arpado kondukis la madjarojn al la Karpat-baseno. Liaj posteuloj regis ĝis 1301, kiam mortis la lasta dinastiano (virbranĉe). Kremo de la subaj reĝoj firmigis regadon de Hungara reĝlando.

## Hungaraj reĝoj el la Arpad-dinastio 
* Stefano la 1-a (1000-1038)
* Petro Orseolo, (1011-1046), reĝo de Hungario (1038-1046) konkure kontraŭ Samuel Aba (1041-1044)
* Andreo la 1-a (1047-1060)
* Béla la 1-a (1061-1063)
* Salomono la 1-a (Hungario) (1063-1074)
* Géza la 1-a (1074-1077)
* Ladislao la 1-a Árpád (1077-1095)
* Kolomano (Hungario) (1095-1116)
* Stefano la 2-a (1116-1131)
* Béla la 2-a la Blindulo (1134-1141)
* Géza la 2-a (1141-1161)
* Stefano la 3-a (1162-1172)
*  *uzurpinto*
* Stefano la 4-a *uzurpinto*
* Béla la 3-a (1172-1196)
* Imre (Emeriko) (1196-1204)
*  (1204-1205)
* Andreo la 2-a (1205-1235)
* Béla la 4-a (1235-1270)
* Stefano la 5-a (1270-1272)
* Ladislao la 4-a (1272-1290)
* Andreo la 3-a (1290-1301)

Kategorio:Historio de Hungario
*

Arpad
Obrovský vodopád (Altaj Tatroj)

**Obrovský vodopád** (*eo:Grandega akvofalo*) troviĝas sur suda parto de montaro Vysoké Tatry (eo: Altaj Tatroj) en la distrikto Poprad sur la teritorio de urbo Vysoké Tatry parto Tatranská Lomnica kaj samtempe sur la teritorio de Nacia parko Vysoké Tatry. Ĝi troviĝas en la komenco de **Malgranda malvarma valo** (slovake: **Malá studená dolina)** en granodiorita rokafendego sur la rojo, kiu trafluas valon. Deveno de akvofalo estas tektonika kune kun parta erozio.

## Aliro 
Aliro al akvofalo estas sur markita turista piedvojo de Hrebienok ĝis Kabano de Téry laŭ torento fluanta en valo kaj ĉi tie de Starý Smokovec, Tatranská Lesná aŭ Tatranská Lomnica ankaŭ sur markitaj piedvojoj.

## Vidu ankaŭ 
Listo de slovakaj akvofaloj

## Fonto de informoj kaj bildo 
Paĝaro de Stata protekto de naturo de Slovakio pri slovakaj akvofaloj (slovake):
* [http://www.sopsr.sk/vodopady/show_vchu.php?idVchu=40&idVodopadu=209 ]

Kategorio:Distrikto Poprad
Obrovský
Kategorio:Akvaĵoj en Regiono Prešov
Richnava (apartigilo)

**Richnava** povas esti:

*vilaĝo en orienta Slovakio, vidu Richnava en distrikto Gelnica,
*rojo, alfluanto de Hron vidu Richnava.

Simila vorto **Richňava** estas nomo de:

*homfarita lago (akvoreservujo) por minado en estinteco (slovake: **Tajch)** ĉe Banská Štiavnica vidu  Richňava
Hantos

**Hantos** [hantoŝ] estas malgranda vilaĝo en Hungario en regiono **Meza** Transdanubio, en departemento Fejér, en subregiono de Sárbogárd.
eta|Blazono de Hantos

## Bazaj informoj 
* Areo: 37 &nbsp;km²
* koordinatoj: 
* Loĝantaro: 980
* Poŝtkodo: 2435
* Telefonprefikso: 25

## Situo 
Hantos situas sur ebenaĵo, for de iu ajn ĉefvojo, fervojo aŭ rivero. La urbo Sárbogárd troviĝas 18 kilometrojn for, Dunaújváros je 26 km,, Székesfehérvár je 33 km, kaj Budapeŝto je 79 km.

## Historio 
Personoj loĝis ĉi-loke jam en la bronzepoko; poste alvenis keltoj kaj romianoj. La unua mencio de la nomo okazis dum 15-a jarcento en formo *""Hantosegyháza"*. Ankaŭ la turkaj kumanoj vivis tie, ĝuante aŭtonomion kaj ne apartenante al hungara departemento. La turka erao forviŝis Hantos-on kaj la vilaĝo eĉ senhomiĝis.

## Vidindaĵoj 
* romkatolika baroka preĝejo omaĝe al (Serpa) Dipatrino de 1773, en 1864 trakonstruiĝis
* kruco de 1851
* kastelo de Batthyány-Zichy-Sennyei [batjAnji-ziĉi-ŝenjei] kun parko el la 18-a jarcento
* nobeldomo de Fiáth el la 19-a jarcento

## Famuloj 
En la iama Kishantos mortis Ernő Nagy (juristo).

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Bihari Napló

**Bihari Napló** (Bihara Taglibro) estas hungarlingva sendependa ĵurnalo en Distrikto Bihor aperanta en Oradea ekde 1990. Ĝi aperas dufoje en 8, trifoje en 16 paĝoj. Fondinta ĉefredaktoro: István Stanik, ĉefredaktoro: László Szűcs, vicĉefredatorino: Csilla Wagner. Ĝi aperis kiel la aldonaĵo de ĵurnalo Fáklya (fondita en 1946) ekde decembro 1970 sub ĉefredaktorado de András Lakatos. 
## Fontoj
*Romániai magyar irodalmi lexikon

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Oradea
Kategorio:Hungarlingvaj gazetoj en Rumanio
Louis-Charles Mahé de La Bourdonnais

**Louis-Charles Mahé de La Bourdonnais** (aŭ **Labourdonnais**, naskiĝinta en 1797 - mortinta la 13-a de decembro 1840) estis franca ŝakisto. Li famiĝis pro serio de se matĉoj kontraŭ Alexander McDonnell, el kiuj li venkis kvar kaj du malvenkis. Per tio li akiris reputacion de la plej forta majstro de Eŭropo de sia tempo. Li verkis libron  (*Nova traktado pri ŝaka ludo*, Parizo 1833) kaj fondis la unuan ŝakan ĵurnalon en la mondo, *Le Palamède*.

Kvankam titolo de grandmajstro ankoraŭ ne ekzistis, oni konsideras lin kiel neoficialan mondĉampionon, ekde 1820 ĝis 1840.

## Rilataj temoj 
* Ŝako

Kategorio:Francaj ŝakistoj
Kategorio:Francaj sportistoj
François-André Danican Philidor

**François-André Danican Philidor** (naskiĝinta la 7-an de septembro 1726 Dreux - mortinta la 31-an de aŭgusto 1795 Londono) estis franca ŝakisto, muzikisto kaj muzika komponisto. Oni konsideras lin kiel la plej bonan ŝakiston de sia tempo, kvankam titolo de grandmajstro ankoraŭ ne ekzistis.

Lia libro  (*Analizo de ŝaka ludo*) estis minimume cent jarojn konsiderata norma lernolibro pri ŝako. Ĝi registris minimume 70 eldonojn, ĝi estis tradukita en la anglan, la germanan kaj la italan lingvojn.

Philidor pasigis sian muzikan karieron kiel unu el kortegaj muzikistoj de franca reĝo Ludoviko la 15-a. Inter la jaroj 1750 kaj 1770 li estis gvidanta franca komponisto, li komponis operon kaj 21 muzikajn komediojn.

La malfermado 1.e4 e5 2.Ĉf3 **d6** estas nomata laŭ li.

## Literaturo 
* *World Chess Champions* - Edward G. Winter, editor. 1981 ISBN 0080241174
* *Life of Philidor: Musician and Chess-Player* - George Allen, Tassilo von Heydebrand und der Lasa; Da Capo Press; 1971. ISBN 0-306-70075-1
* ''The World's Great Chess Games* - Reuben Fine; Dover; 1983. ISBN 0-486-24512-8
* *The Batsford Encyclopedia of Chess'' - Nathan Divinsky; 1990.  ISBN 0-7134-6214-0

## Rilataj temoj 
*Ŝako

## Eksteraj ligiloj
* Philidor en mjae.com  (france)

Francaj ŝakistoj
Kategorio:Francaj komponistoj
Kategorio:Francaj sportistoj
Tassilo von Heydebrand und der Lasa

Barono **Tassilo von Heydebrand und der Lasa** (naskiĝinta la 17-an de oktobro 1818 – mortinta la 27-an de julio 1899) estis germana ŝakmajstro, ŝaka teoretiisto kaj historiisto de ŝako, kunfondinto de la t.n. nomata *berlina ŝaka lernejo*.

## Eksteraj ligiloj 
* Jeremy P. Spinrad: Baron von Heydebrand und der Lasa (2006) ChessCafe.com 

Kategorio:Germanaj ŝakistoj
Vintra Olimpiko 2002

maldekstra|80ra

## Medala klasifiko 
## Partoprenantoj 
200ra|eta|Mapo de partoprenantoj
[eta|alt=Interwoven steel frame several stories high with the lit flame at the top|dekstra|altdekstre|Olimpia flamo dum la Malfermiga Ceremonio de la Vintraj Olimpikoj de 2002 okazintaj en [Sallaga Urbo.]]

*  '**
*  
*  **'
*  
*  
*  '**
*  
*  
*  **'
*  '**
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  **'
*  
*  
*  
*  
*  
*  '**
*  
*  **'
*  '**
*  
*  **'
*  
*  '**
*  
*  **'
*  
*  '**
*  **'
*  '**
*  **'
*  '**
*  
*  **'
*  
*  '**
*  **'
*  
*  '**
*  
*  **'
*  '**
*  **'
*  
*  '**
*  
*  
*  
*  **'
*  
*  '**
*  
*  **'
*  '**
*  
*  **'
*  
*  
*  
*  '**
*  **'
*  '**
*  **'
*  '**
*  
*  **'
*  '**
*  **'

----
----

----

Kategorio:2002 en Usono
Kategorio:Sallagurbo
Cultura

Cultura (Kulturo) estis kvarlingva (franca, rumana, hungara, germana) revuo en Kluĵo, Rumanio aperinta en 1924 por disvastigi la "sciencon, literaturon kaj arton". Ĝia ĉefredaktoro estis Sextil Puşcariu lingvisto, konstanta ano de la delegitaro de Rumanio en Popolunio; redaktoroj: Yves Auger, Lucian Blaga, György Kristóf, Oscar Netoliczka, redakcisekretario estis Valeriu Bologa. Aperis nur 4 numeroj.
## Fontoj
*Romániai magyar irodalmi lexikon

Kategorio:Kluĵo
Kategorio:Hungarlingvaj gazetoj en Rumanio
Vintra Olimpiko 1998

eta|maldekstra|200ra|
eta|maldekstra|200ra|
## Medala Klasifiko 
## Partoprenantoj 
*  *
*  
*  *
*  
*  
*  *
*  
*  
*  *
*  *
*  *
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  *
*  *
*  
*  *
*  
*  *
*  
*  
*  *
*  *
*  *
*  *
*  *
*  *
*  
*  *
*  
*  *
*  
*  *
*  *
*  *
*  *
*  '
*  
*  
*  
*  
*  *
*  
*  *
*  
*  *
*  
*  *
*  
*  
*  
*  *
*  *
*  *
*  *
*  
*  ''
*  '
*  ''

## Vidu ankaŭ 
* Azerbajĝano en la Vintra Olimpiko 1998

----
----

----
----

Kategorio:1998 en Japanio
Kategorio:Nagano
Erdélyi Gyopár

***Erdélyi Gyopár***  (Transilvania Edelvejso) estas hungarlingva kvaronjara revuo aperanta en Kluĵo, Rumanio, kies celgrupo estas la naturamantoj.
## Historio
Ĝi estas eldonita de Erdélyi Kárpát-Egyesület en 1892 sub titolo Erdély (en 1936-1937 titolita *Transilvánia*). Ĝi estis ĉesita en 1946 kaj refondita en 1991.
## Redaktoroj
Dezső  Radnóti , D-ro Endre Veress, D-ro Farkas Gyalui, Gyula Merza, D-ro Lajos Szádeczky-Kardoss, Géza M. Kovács, Endre Orosz , D-ro Zoltán Kerekes, D-ro János Karl, D-ro János Tulogdi, Attila Szabó T., Géza Vámszer.

## Eksteraj ligiloj 
* Retpaĝo 

Kategorio:Hungarlingvaj gazetoj en Rumanio
Vintra Olimpiko 1994

## Medala klasifiko 
## Partoprenantoj 
* *
* 
* *
* 
* 
* *
* 
* *
* *
* 
*  
* 
*  
* 
* 
* 
* 
* 
* *
* 
* 
* *
* 
*  
* 
* 
* *
* 
* *
* 
*  
* * 
* *
* * 
* * 
* 
* * 
* 
* *
* 
* *
* 
* *
* *
* *
* 
* 
* 
* 
* *
* 
* *
* 
* *
* *
* 
* *
* 
* 
* 
* *
* *
* 
* 
* * 
* * 
* ''

----
----

----
----

Kategorio:1994 en Norvegio
Kategorio:Lillehammer
Charles Bagot Cayley

**Charles Bagot CAYLEY** (9-a de julio 1823 - 18-a de decembro 1883) estis angla lingvistiko kiu tradukis en la anglan la Divinan Commedian (la Divina Commedia) de Dante. Lia traduko, kiu retenis la metron kaj rim-skemon de Dante, uzis relative simplan lingvon spegulantan la uzadon de la ordinara itala en la originala teksto. Aliaj tradukoj inkluzivis la Iliadon de Homero, la Prometeon de Esĥilo kaj poemojn de Francesco Petrarca. La tradukoj el la greka estas interesa, tamen ne tro sukcesa, provo enkonduki en la anglan la vers-reglojn de la greka: bedaŭrinde la rezulto estas iom teda. Li mem verkis poemaron, ''Psyche's Interludes'' (la interludoj de Psyche, greka diino).

En sia juneco li havis postenon en la Patent Office (departemento de patentoj). Tion li forlasis kiam li iniciatis negocon kiu klopodis enkonduki reklamojn en trajnajn stacidomojn. La projekto estis antaŭ sia tempo, kaj fiaskis: li perdis la plejparton de sia mono. La restaĵon de sia vivo li pasis en relativa malriĉeco.

Li estis grava person ĉe la Filologia Socio de Londono. Kvankam li mem estis agnostika, kaj ne scipovis la lingvon, internacia kristana organizo petis ke li traduku la evangelion en la lingvon de la irokoia (Iroquis) nacio de nord-Ameriko. Oni diris ke li lernis la lingvon ene de unu monato kaj sukces plenumis la taskon.

Charles Bagot Cayley naskiĝis en Sankt-Petrsburgo en Rusio, kie lia patro estis komercisto. Lia frato estis la fama matematikisto Arthur Cayley. Li enamiĝis al la poeto Christina Rossetti: ŝi amis lin reciproke sed, ĉar ŝi estis arda kristano, rifuzis edzigi lin pro lia agnostikismo. Tamen ilia amikeco daŭris ĝis lia morto. Ilia amo inspiris kelkajn el ŝiaj poemoj.
Arthur Cayley

**Arthur CAYLEY** ( – ) estis brita matematikisto.

Lia patro estis brita komercisto en Sankt-Peterburgo. Li naskiĝis dum familia vizito al Britio. En sia infaneco li ĝuis matematikajn problemojn. Post studoj ĉe la universitato de Kembriĝo, li iĝis solicitoro (speco de juristo), ĉar mankis oportuno vivteni sin per la matematiko. Tamen li eldonis multe pri la fako. Fine en 1863 oni elektis lin profesoro de matematiko ĉe la Kembriĝa Universitato.

Liaj fakaj esploroj rilatis al preskaŭ ĉiu branĉo de pura matematiko, ekz. mult-dimensia kaj ne-Eŭklida geometrio, matrica algebro. Al li multe ŝuldas la moderna matematiko.

Li estis frua kampanjanto por la akcepto de inoj al anglaj universitatoj. Lia frato estis la lingvistiko Charles Bagot Cayley.

## Vidu ankaŭ 
* Kejlia tabelo

Kategorio:Britaj matematikistoj
Zámoly

**Zámoly** (zAmoj) estas vilaĝo kun titolo vinvilaĝo en Hungario en regiono Meza Transdanubio, en departemento Fejér, en Distrikto Székesfehérvár.
eta|maldekstre|

## Bazaj informoj 
* Areo: 49 &nbsp;km²
* Loĝantaro: 2230
* Poŝtkodo: 8081
* Telefonprefikso: 22

## Situo 
La vilaĝo situas sur ebenaĵo, laŭ traira flankovojo, for de fervojo, ĉefvojo kaj rivero. Székesfehérvár troviĝas 17, Mór 20, Gárdony 26&nbsp;km-ojn.
eta|

## Historio 
La turkoj en 1543 faris senhoma la vilaĝon, sed baldaŭ ĝi rehomiĝis. En 1871 la komunumo estis levita grandvilaĝo. En 1945 tanka batalo okazis, dum la vilaĝo ruiniĝis. Kolĥozo formiĝis en 1959. Parto de la lokaj ciganoj migris al Francio, tiu novaĵo ofte troviĝis ĉeflokon en la gazetaro en la 2000-aj jaroj.

## Famuloj 
* en Zámoly naskiĝis agrara inĝeniero János Cserna, Imre Farkas (episkopo), verkistoj Sándor Csoóri kaj Imre Csanádi

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo omaĝe al Martiro Sankta Laŭrenco el la 18-a jarcento
* kalvinana preĝejo
* akvorezervujo, samtempe fiŝkaptista lago, kiu respondecas pri bona akvonivelo de Velence (lago)

## Fontoj 
* WikiTrans
eta|maldekstre|

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Fejér
Kategorio:Vinvilaĝoj
Dante Gabriel Rossetti

**Dante Gabriel ROSSETTI** (12-a de majo 1828 - 9-a de aprilo 1882) estis brita poeto kaj pentristo.eta|dekstra|150px|Dante Gabriel Rossetti:Proserpinaeta|220px|Dante Gabriel RossettiLia patro estis la itala klerulo Gabriel Pasquale Giuseppe Rossetti, kiu pro politikaj kialoj elmigris de Italio al Britio. Li estis frato de la poetino Christina Rossetti kaj la ŝtatoficisto kaj art-kritikisto William Michael Rossetti.

Li naskiĝis en Londono, Britio. Ekde sia infaneco li montris fortan intereson pri literaturo. Kiel siaj gefratoj, li deziris iĝi poeto. Tamen li ambiciis ankaŭ iĝi pentristo, kaj ege admiris la arton de la mezepoka Italio. De 1845 ĝis 1848 li studis la desegnon sub Henry Sass. En 1848 li eniris la Reĝan Akademion de Londono. Poste li studis la pentraĵon sub la pentristo Ford Madox Brown: la du viroj iĝis fortaj amikoj.

Kun aliaj anglaj pentristoj, inter kiuj John Everett Millais kaj William Holman Hunt, li fondis la "Antaŭ-Rafaelan Frataron" (Pre-Raphaelite Brotherhood), kiu deziris reformi la anglan arton tiel ke ĝi revenus al la abundaj detaloj kaj la intensaj koloroj de la arto de Italio kaj Flandro en la dekkvara jarcento. Dante Gabriel Rossetti mem redaktis la revuon (*La Ĝermo*) de la Frataro.

Pli kaj pli Rossetti preferis pentri mitologiajn kaj simbolajn temojn kaj liaj verkoj influis la art-movadon eŭropa simbolismo. La art-kritikisto John Ruskin entuziasmis pri liaj pentraĵoj; aliaj tamen malaprobis. Iliaj kritikoj instigis lin ĉesi ekspozicii, kaj li turnis sin al akvareloj, kiujn li povis private vendi. Dum la 1850-a jardeko la legendoj pri la Reĝo Arturo ege inspiris lin, kaj poete kaj pentre, kiel egale ili inspiris liajn novajn amikojn William Morris kaj la pentriston Edward Burne-Jones. Li kunlaboris kun William Morris pri la desegno de vitralvitroj ktp.

En 1850 li renkontis la modelon Elizabeth Siddall, pentrata de pluraj antaŭ-rafaelaj pentristoj. Ili edziĝis en 1860. Ŝi mortis en 1862 pro superdozo de laŭdano. Post ŝia morto Rossetti suferis pro depremo kaj entombigis la plejparton de siaj poemoj kun ŝia kadavro. Poste li malfermigis la tombon kaj savis la manuskripton. En pluraj pentraĵoj li idealigis Elizabeth Siddall en la Beatrican de Dante. Kontraste, sian novan amorantinon, Fanny Cornforth, li pentris kiel la enkorpigo de erotismo. Alian amorantinon, Jane Burden (la edzino de lia amiko William Morris) li pentris kiel etera diino.

En 1861 aperis liaj tradukoj de fruaj italaj poetoj, inkl. La Vita Nuova de Dante.

Ofte li verkis sonetojn pri siaj pentraĵoj. En sonetaro *La Domo de Vivo* li penis analizi la sentojn de efemeraj momentoj. Li eldonis poemarojn en 1870 kaj 1881. Oni kritikis la poemojn pro iliaj erotismo kaj volupto. Li estas konsiderata kiel unu el la gravaj pensuloj de la estetikismo.

En siaj finaj jaroj Rossetti tro uzis la kloralon kaj estis tre retiriĝema kaj suspektema. Li mortis ĉe la rura domo de amiko kaj entombiĝis ĉe Birchington-on-Sea, Kent.

## Vidu ankaŭ 
* La Antaŭ-Rafaelida Frataro
* Ruĝa Domo

Kategorio:Anglaj poetoj
Kategorio:Britaj pentristoj
Kategorio:Britaj poetoj
Urbodistriktoj de Vieno

eta|dekstra|Urbodistriktoj de Vieno
eta|La numero *12* sur tiu ĉi stratsigno signifas, ke la strato troviĝas en la 12a&nbsp;distrikto

Vieno havas 23 **urbodistriktojn**. Ĉiuj havas kaj nomon (ekz. *Floridsdorf* [flOridsdorf]) kaj numeron (ekz. "la deka distrikto", "la deka"). La numeroj troviĝas sur ĉiu stratŝildo antaŭ la stratnomo kaj formas la duan kaj la trian pozicion de la poŝtkodo (ekz.&nbsp;*1210*). En la viena dialekto ekzistas la vorto *Hieb* [hib] por distrikto. La finaĵo *-ing* en la distriktaj aŭ distriktopartaj nomoj memorigas pri la bavaraj koloniistoj antaŭ 900.

## Historio 
La origina Vieno nur konsistis el la nuna distrikto *Innere Stadt* (interna urbo, [INNere ŝtat]), ĉirkauita de urbomuro. De la dekkvina jarcento ankaŭ la areo antaŭ la urbomuroj estis koloniigita. La komunumojn inter la urbomuroj kaj la *Linienwall* (linioremparo [LInienval]), sur kies teritorio konstruiĝis poste la Viena Zono (*Gürtel*) oni nomis *Vorstädte* (antaŭurboj, [FOrŝtete].

En 1850 tiuj antaŭurboj enkomunumiĝis. Ekster la linioremparo troviĝis la tiel nomataj *Vororte* (antaŭlokoj, [FOrorte]). Ĉar la linioremparo ankaŭ estis impostolimo la vivkostoj pli malaltis ol en la urbo. Pro tio la intertraktado pri enkomunumigo de la antaŭlokoj daŭris ĉirkaŭ 20&nbsp;jarojn ĝis la jaro 1892. En 1904 la grandkomunumo Floridsdorf (maldekstre de la Danubo) enkomunumiĝis kiel la 21a&nbsp;distrikto de Vieno.

eta|Mapo de la tiel nomata Granda Vieno (ĝis-1938-aj limoj malhelaj, post-1938-aj limoj helaj, hodiaŭaj limoj mezhelaj)
Post la *Anschluss* en 1938 97&nbsp;komunumoj de Malsupra Aŭstrio estis enkomunumigitaj. Per tio Vieno fariĝis ĝis la liberigo de la nazia regado la plej granda germana urbo laŭ areo.

Ĝis 1954 26 distriktoj apartenis al Vieno:
* 14a distrikto: Penzing (la iama 14a&nbsp;distrikto, Rudolfsheim, estis unuigita kun Fünfhaus (15a))
* 22a distrikto: Groß-Enzersdorf
* 23a distrikto: Schwechat
* 24a distrikto: Mödling
* 25a distrikto: Liesing
* 26a distrikto: Klosterneuburg

En 1954 la sovetaj okupadaj estraroj konsentis al ekskomunumigo de randaj areoj; 46&nbsp;komunumoj fine revenis al Malsupra Aŭstrio.

## Distriktoj kaj distriktopartoj 
Ĉar Vieno daŭre kreskis dum jarcentoj per enkomunumigo de antaŭlokoj, oni trovas la iamajn loknomojn en la distriktnomoj. La distriktoj 1 ĝis 9 kaj 20 estas rigardataj kiel "internaj distriktoj", la aliaj nomiĝas "eksteraj distriktoj".

## Politiko 
Kiel reprezentanto de la enloĝantaro servas balotita "Bezirksvorsteher" (distriktreprezentantestro, [beCIrksforŝteer]), sed la kompetentoj de tiu ĉi institucio estas tre limigitaj. Ankaŭ EU-anoj konstante rezidantaj en Vieno estas balotrajtaj.

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retpaĝo de la Vienaj distriktoj, germane
* Mapo de Google Maps, ĉiuj distriktoj videblaj
Jenő

**Jenő** estas vilaĝo en Hungario en regiono **Meza** Transdanubio, en departemento Fejér, en subregiono de Székesfehérvár. La loknomo estas hungara gentonomo, nuntempe ankaŭ nomo Eŭgeno.

## Bazaj informoj 
* Areo: 6 &nbsp;km²
* Loĝantaro: 1300
* Poŝtkodo: 8146
* Telefonprefikso: 22

## Situo 
La vilaĝo situas laŭ traira flankovojo, la plej proksima urbo estas Polgárdi. Székesfehérvár troviĝas je 22 km-oj.

## Historio 
La unua mencio pri la vilaĝo okazis en 1257. La turkoj faris senhoma la komunumon. Inter 1770-1861 Jenő estis parto de vilaĝo Nádasdladány. En 1950 la komunumo iĝis municipo.

## Vidindaĵoj 
En la komunumo troviĝas nova romkatolika preĝejo omaĝe al Laboristo Sankta Jozefo de 1999, kies turo estas 31 m-ojn alta.

## Komunumoj pri *Jenő* en Hungara reĝlando 
Jenő estas unu el la 7 hungaraj gentoj.

Vidu ankaŭ: Tiszajenő

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Fejér
Eŭgeno

**Eŭgeno** estas vira persona nomo, signifanta konsilisto. Ĝi devenas de la greka *Ευ-γένιος* = bon-naskita, nobela.

## Eŭgeno en aliaj lingvoj
* Ευγένιος (greka: Eŭgenios)
* Eugenius (latina)
* Eugeniusz (pola)
* Eugen (germana, slovaka)
* Eugene (angla)
* Eugenio (hispana, itala)
* Eugênio (portugala)
* Eugène (franca)
* Евгений (rusa: Jevgjenij)
* Євген (ukraina: Jevhen)
* Jenő (hungara, ankaŭ nomo de vilaĝo)
* Eòghan (irlanda)
* Owen (kimra)

## Famaj Eŭgenoj
* kvar papoj de la katolika eklezio, nome Eŭgeno la 1-a (mortis en 657), Eŭgeno la 2-a (mortis en 827), Eŭgeno la 3-a (mortis en 1153) kaj Eŭgeno la 4-a (1383-1447)
* Eugène Delacroix (1798–1863), franca pentristo
* Eugen Drewermann (1940-nun), germana teologo
* Eugène Ionesco (1909-1994), rumandevena franca verkisto
* Jevgenij Aleksandroviĉ Jevtuŝenko (1932-nun), rusa poeto
* Eugène Labiche (1815-1888), franca verkisto
* Eugenio Montale (1896–1981), Nobel-premiita itala poeto
* Eugene O'Neill (1888–1953), usona dramverkisto
* Jenő Ormándy (1899-1985), poste angligite *Eugene Ormándy*, hungardevena dirigento
* Rejtő Jenő (1905-1943), hungara verkisto, pseŭdonomo estas P. Howard
* Eŭgeno de Savojo, *Eugen Franz Prinz von Savoyen*', *François-Eugène de Savoie-Carignan*, *Eugenio di Savoia* respektive hungare *Savoyai Jenő* (1663-1736), militestro
* Wigner Jenő Pál, poste angligite *Eugene Paul Wigner* (1902-1995), fizikisto
* Eugen Wüster ()1898-1977), aŭstra vortaristo kaj esperantisto
* Eugène Ysaÿe, muzikisto
* "Baradlay Jenő", personaĵo en la romano *A kőszívű ember fiai* ("La filoj de l' ŝtonkora homo", 1869) de Mór Jókai

Kategorio:Viraj personaj nomoj
Vereb

**Vereb** estas malgranda vilaĝo en Hungario en regiono **Meza** Transdanubio, en departemento Fejér, en subregiono de Székesfehérvár.

## Bazaj informoj 
* Areo: 22 &nbsp;km²
* koordinatoj: 47°19′07″N 18°37′05″E
* Alto super marnivelo: 155-230 m
* Loĝantaro: 800
* Poŝtkodo: 2477
* Telefonprefikso: 22

## Situo 
La vilaĝo situas laŭ traira flankovojo. Gárdony troviĝas 16, Bicske 23, Székesfehérvár 25, Ercsi 26, Érd 29 km-ojn.

## Historio 
Antaŭ la hungaroj la romianoj havis tie gravan vojon. La unua skriba mencio okazis en 1276 jam tiam en formo Vereb. Dum la turkoj la vilaĝo ne senhomiĝis. Vilaĝservoj estas infanĝardeno, lernejo, biblioteko, kulturdomo.

## Vidindaĵoj 
En la komunumo troviĝas romkatolika baroka preĝejo omaĝe al Johano Nepomuka de 1768 kaj kalvinana preĝejo.

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Fejér
Slovaka krono

La **slovaka krono** (slovake *slovenská koruna*) estis la oficiala valuto de la ŝtato Slovakio ekde la  ĝis la .

Ĝi ekvalidis rapide post la divido de Ĉeĥoslovakio kaj la fondo de la sendependa ŝtato Slovakio la 1-an de januaro 1993.

Unu slovaka krono egalas al 100 heleroj (slovake unu *halier*, pluraj *halierov*). La valuto estas unu el pluraj eŭropaj pagiloj, kiuj nomiĝas krono kaj kies nomo devenas de la krono de la mezepokaj nobelaj regantoj de la lando.

En la slovaka lingvo, *koruna* kaj *halier* uziĝas en siaj genitivaj formoj, do *koruny* aŭ *korún* kaj *halierov*, post numeraloj, krom ke la prepozicio aŭ aliaj cirkonstancoj necesigas alian gramatikan kazon. *Koruny* aperas post la numeroj finiĝantaj per 2, 3 kaj 4, dum *korún* uziĝas post la aliaj numeroj.

## Moneroj 
Ekzistis moneroj en valoro de 10, 20 kaj 50 heleroj, 1, 2, 5 kaj 10 slovakaj kronoj. La moneroj de 10 kaj 20 heleroj ne plu validis ekde la , dum la aliaj supervivis ĝis la enkonduko de eŭro en Slovakio, okazinta la .

Inter ili, 50-heleraj moneroj pluekzistis en du variaĵoj: pli malnova "klasika" aluminia, kaj pli nova, pli eta monero el kupro kaj fero.

Ĉar la prezoj en vendejoj daŭre kalkuliĝis en intervaloj de 10 heleroj ankaŭ post la forigo de tiuj moneroj en 2004, la finan suon de aĉeto oni rondigas al sumo pagebla per kronoj plus 50-heleraj moneroj.

## Monbiletoj 
Ekzistis monbiletoj en valoro de 20, 50, 100, 200, 500, 1000 kaj 5000 slovakaj kronoj.

## Eŭro kaj Eŭropa Valutoŝanĝa Mekanismo II 
La  Slovakio, sen publika antaŭanonco, membriĝis en la Eŭropa Valutoŝanĝa Mekanismo II (WKM II). Per ĝi la slovaka kurzo kun 30-procenta vario je fiksa gvida kurzo ligiĝas al la Eŭro. Komence fiksiĝis gvida kurzo de 38,4550 kronoj po eŭro. Pro kontinua plivaloriĝo de la krono kompare al la eŭro la centra banko de Slovakio tamen vidis bezonon, interkonsente kun la Eŭropa Unio, adapti la gvidan kurzon, kiu ekde la  estis 35,4424 kronoj po eŭro.

Dujara partopreno de nacia valuto el EU-membroŝtato en la Eŭropa Valutoŝanĝa Mekanismo II estis unu el la kriterioj por posta enkonduko de la Eŭro en tiu membroŝtato.

## Metafora uzo de la vorto *helero* 
Ne nur en la slovaka kaj ĉeĥa lingvoj, sed ankaŭ en la najbara germana lingvo (la germanlingva vorto estas *Heller*), la vorto "helero" uziĝas en metafora senco, por tradicia, simbola monero de aparte detala valoro. '*"Auf Heller kaj Pfennig abrechnen"* signifas "detale finkalkuli kun konsidero de ĉiu helero kaj pfenigo". Dum la helero ankoraŭ estas oficiala pagilo, kvankam ĉiuj moneroj kun valoro de malpli ol 50 heleroj enkasiĝis, la pfenigo - do la centono de la antaŭa germana marko - jam nun estas historia valuto, ne plu valida pagilo ekde post la jaro 2001.

## Vidu ankaŭ 
* Slovakaj Eŭro-moneroj

## Eksteraj ligiloj 
* paĝoj de la nacia banko *Národná banka Slovenska* (en la slovaka kaj angla)
* informoj pri la unuopaj moneroj kaj monbiletoj

Kategorio:Monunuoj
Kategorio:Ekonomio de Slovakio
Iszkaszentgyörgy

**Iszkaszentgyörgy** [iskasentdjordj] estas vilaĝo en Hungario en regiono Meza Transdanubio, en departemento Fejér, Distrikto Székesfehérvár. La loknomofinaĵo estas hungare: Sankta Georgo.
eta|Palaco en Iszkaszentgyörgy

## Bazaj informoj 
* Areo: 
* Loĝantaro: 1940
* Poŝtkodo: 8043
* Telefonprefikso: 22

## Situo 
Iszkaszentgyörgy situas laŭ flankovojoj apud Székesfehérvár.

## Historio 
Pli frue loĝis tie en la bronzepoko, poste hunoj kaj avaroj alvenis. La unua mencio okazis en 1193 en formo *Izca*, sed poste aperis ankaŭ apudaj vilaĝoj, kiuj unuiĝis. En 1735 kastelo kaj parko de **Amadé** konstruiĝis. En 1860 katolika, en 1868 kalvinana preĝejoj konstruiĝis.

Iama vidindaĵo estas fonto kun ruinoj de banejo. Pro minado de baŭksito la fonto jam ne funkcias, la banejo estas forlasita kaj ruiniĝis.

## Famuloj 
En Iszkaszentgyörgy naskiĝis:
* József Márton (lingvisto)
* ministro Miklós Ribiánszky
* pastro Gáspár György Dornis.

## Vidindaĵoj 
* Kastelo de Iszkaszentgyörgy

## Komunumoj de Sankta Georgo en Hungara reĝlando 
Pro grandeco la tabelo ne havas la ceterajn komunumojn en Transilvanio, vidu ilin Csíkszentgyörgy!

## Referencoj 
Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Fejér
11-ĉelo

{{Hiperpluredro
|nomo=11-ĉelo
|bildo=Hemi-icosahedron coloured.svg
|bildo-priskribo=La 11 duon-dudekedroj kun verticoj markitaj kiel indeksoj 0..9,t. La ĉeloj estas markitaj per koloroj, montritaj en la malgrandaj koloraj ortanguloj maldekstre sube. Ĉiu edro estas kolorigita laŭ koloro de ĉelo al kiuj ĝi estas konektita.
|speco=Abstrakta regula hiperpluredro
|ĉeloj=11 duon-dudekedroj  150px
|edroj=55 {3}
|lateroj=55
|verticoj=11
|vfiguro=Duon-dekduedro
|Schl={3,5,3}
|grupo=Projekcia speciala lineara grupo L2(11) de ordo 660
|duala=Mem-duala
}}
En geometrio, la **11-ĉelo** (aŭ **dekunuĉelo**) estas mem-duala plurĉelo, kvar-dimensia abstrakta regula hiperpluredro. Ĝiaj 11 ĉeloj estas duon-dudekedroj. Ĝi havas 11 verticojn, 55 laterojn kaj 55 edrojn. Ĝia geometria simetria grupo estas la projekcia speciala lineara grupo L2(11) de ordo
660. Ĝia simbolo de Schläfli estas {3,5,3}.

La abstrakta *11-ĉelo* enhavas la saman kvanton de verticoj kaj lateroj kiel la 10-dimensia 10-simplaĵo, kaj enhavas trionon de ĝiaj 165 edroj. Tial ĝi povis esti desegnita kiel regula figuro en 11-spaco, kvankam ĝiaj duon-dudekedraj ĉeloj devus esti deklivaj (ĉelaj verticoj ne kuŝas en unu 3 dimensia subspaco).

Ĝi estis esplorita de Branko Grünbaum en 1977, kiu konstruis ĝin per kunigo de duon-dudekedroj, po tri al latero ĝis la fermita formo. Ĝi estis sendepende esplorita de H. S. M. Coxeter en 1984, kiu studis ĝian strukturon kaj simetrio en pli profunde.

## Vidu ankaŭ 
* 57-ĉelo
* Ordo-3 dudekedra kahelaro - regula kahelaro kun sama simbolo de Schläfli {3,5,3}.

## Referencoj 
* Peter McMullen, Egon Schulte, *Abstract Regular Polytopes* - *Abstraktaj regulaj hiperpluredroj*, Cambridge University Press, 2002. ISBN 0-521-81496-0
* Coxeter H.S.M., *A Symmetrical Arrangement of Eleven hemi-Icosahedra* - *Simetria ordigo de dek unu duon-dudekedroj*, Annals of Discrete Mathematics - Analoj de diskreta matematiko 20 p. 103–114.

## Eksteraj ligiloj 
* J. Lanier, Mondo de Jaron. Esploro, aprilo 2007, pp 28-29.
* http://www.cs.berkeley.edu/~sequin/PAPERS/2007_ISAMA_11Cell.pdf 2007 papero de ISAMA : *Hyperseeing the Regular Hendecachoron* - *Hiperrigardo de la regula 11-ĉelo*, Carlo H. Séquin kaj Jaron Lanier

Kategorio:Plurĉeloj
Kategorio:Abstraktaj hiperpluredroj
Kompleksa hiperpluredro

**Kompleksa hiperpluredro** estas hiperpluredro kiu ekzistas en hermita spaco, kie ĉiu reela dimensio estas akompanita per imaginara dimensio.

La imaginara unuo *i* estas difinita kiel la kvadrata radiko de -1. Kompleksa nombro *a + ib* kuŝas en kompleksa ebeno, kiu povas esti prezentita kiel figuro de Argand. *n*-dimensia hermita spaco enhavas *n* ĉi tiajn kompleksajn ebenojn, ĉiuj du perpendikularaj unu al la alian.

Ekzemple kompleksa plurlatero ekzistas en la ebeno de du reelaj dimensioj *x* kaj *y* kaj du imaginaraj dimensioj *ix* kaj *iy*. Notu, ke ĉe plurlateroj, la termino *kompleksa plurlatero* havas ankaŭ la aliajn signifojn.

En la ordinara, aŭ reela, ebeno, oni povas konstrui videblan figuron kiel la *reela konjugita* de iu kompleksa plurlatero. Ankaŭ en ordinara spaco, oni povas konstrui videblan figuron kiel la *reela konjugita* de iu kompleksa pluredro.

## Referencoj 
* Harold Scott MacDonald Coxeter, *Regulaj Kompleksaj Hiperpluredroj*, Cambridge University Press, 1974.

Kategorio:Hiperpluredroj
Kategorio:Kompleksa analitiko
57-ĉelo

{{Hiperpluredro
|nomo=57-ĉelo
|speco=Abstrakta regula hiperpluredro
|ĉeloj=57 duon-dekduedroj  150px
|edroj=171 {5}
|lateroj=171
|verticoj=57
|vfiguro=Duon-dudekedro
|Schl={5,3,5}
|grupo=Projekcia speciala lineara grupo L2(19) de ordo 3420
|duala=Mem-duala
}}
En matematiko, la **57-ĉelo** estas mem-duala plurĉelo, kvar-dimensia abstrakta regula hiperpluredro. Ĝiaj 57 ĉeloj estas duon-dekduedroj. Ĝi havas 57 verticojn, 171 laterojn kaj 171 edrojn. Ĝia geometria simetria grupo estas la projekcia speciala lineara grupo L2(19) de ordo
3420. Ĝia simbolo de Schläfli estas {5,3,5}. Ĝi havas 5 duon-dekduedraj ĉeloj ĉirkaŭ ĉiu latero.

Ĝi estis esplorita de H. S. M. Coxeter en 1982.

## Vidu ankaŭ 
* 11-ĉelo - abstrakta regula hiperpluredro kun duon-dudekedraj ĉeloj.
* Ordo-5 dekduedra kahelaro - regula kahelaro kun sama simbolo de Schläfli {5,3,5}.

## Referencoj 
* Peter McMullen, Egon Schulte, *Abstract Regular Polytopes* - *Abstraktaj regulaj hiperpluredroj*, Cambridge University Press, 2002. ISBN 0-521-81496-0

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.cs.berkeley.edu/~sequin/PAPERS/2007_SIGGRAPH_57Cell.pdf (PDF) *The Regular 4-Dimensional 57-Cell* - *La regula 4-dimensia 57-ĉelo*, Carlo H. Séquin and James F. Hamlin, CS Division, U.C. Berkeley

Kategorio:Plurĉeloj
Kategorio:Abstraktaj hiperpluredroj
Kvaredro-okedra kahelaro

{{Hiperpluredro
|nomo=Kvaredro-okedra kahelaro
|nomo1=Alternita kuba kahelaro
|bildo=Tetrahedral-octahedral honeycomb.svg
|bildo1=Tetrahedral-octahedral honeycomb2.svg
|bildo1-priskribo=P4 simetria konstruado kun alterne kolorigitaj kvaredroj ĉirkaŭ ĉiu latero
|speco=Unuforma kahelaro de eŭklida 3-spaco
|speco1=Alternita hiperkuba kahelaro
|Schl=h0{4,3,4}
|CD=( )4o3o4o  (o)3oo34o  Image:CD_p4-1000.png
|ĉeloj=Kvaredroj (3.3.3) 30px  okedroj (3.3.3.3) 30px |edroj=triangulo {3}
|lfiguro=[{3,3}.{3,4}]2 (ortangulo)
|vfiguro=Kubokedro
|vbildo=Cuboctahedron.svg
|ĉeloj/latero=[{3,3}.{3,4}]2
|edroj/latero=4 {3}
|ĉeloj/vertico=8 kvaredroj (3.3.3) kaj 6 okedroj (3.3.3.3)
|edroj/vertico=24 {3}
|lateroj/vertico=12
|grupo=Fm3m
|duala=Romba dekduedra kahelaro
|propraĵoj=Vertico-transitiva, latero-transitiva, edro-transitiva
}}
La **kvaredro-okedra kahelaro** aŭ **alternita kuba kahelaro** estas unuforma kahelaro de eŭklida 3-spaco. Ĝi konsistas el kvaredroj kaj okedroj.

Ĝi estas ero de diversdimensia familio de alternitaj hiperkubaj kahelaroj (aŭ *duonhiperkubaj kahelaroj*).
Ĝi estas unu el 28 konveksaj unuformaj kahelaroj de eŭklida 3-spaco.

Ĝi estas vertico-transitiva kun 8 kvaredroj kaj 6 okedroj ĉirkaŭ ĉiu vertico. Ĝi estas latero-transitiva kun 2 kvaredroj kaj 2 okedroj alterne ĉirkaŭ ĉiu latero.

*n*-dimensia alternita hiperkuba kahelaro konsistas el duonverticaj hiperkubaj kaj kruco-hiperpluredraj facetoj. En ĉi tiu okazo, kvaredro estas 3-dimensia duonvertica hiperkubo kaj okedro estas 3-kruco-hiperpluredro.

Kiam la kuba kahelaro estas alternita, la kubaj ĉeloj iĝas kvaredrajn ĉelojn, kaj en lokoj de la forigataj verticoj kreiĝas la novaj okedraj ĉeloj. Kiel ĉi tia, kvaredro-okedra kahelaro povas esti prezentita per etendita simbolo de Schläfli h{4,3,4} kiel enhavanta *duonon* de verticoj de la {4,3,4} kuba kahelaro.

La simila kahelaro estas turnita kvaredro-okedra kahelaro, kiu havas najbarajn tavolojn turnitajn je 60 gradoj tiel ke duono de la lateroj estas ĉirkaŭita per du najbaraj kvaredroj kaj du najbaraj okedroj, sed ne per ili en alterna ordo.

## Bildoj 
Kategorio:Kahelaroj
Simpla nodo

eta|La simpla nodo. (La efikeco = 45%)

**Simpla nodo** — ŝnura nodo por kunigado (kunligado) de ŝnuroj kaj haŭseroj.

Simpla nodo havas multajn mankojn. Ĝi estas malfacile malligebla kaj malfidinda sen tensio. Ĝi malfortikigas la haŭseron pli ol duoble. Haŭsero disŝiriĝos en la loko de la nodo jam ĉe tensio je 45% de kalkulita fortikeco. Malgraŭ tio, ĉi nodo estas tre vaste uzata.

## Vidu ankaŭ 
* Rekta nodo
* Plata nodo
* Avina nodo
* Bopatrina nodo
* Refnodo
* Ŝunodo
* Ŝkotnodo

## Eksteraj ligiloj 
* Skoltaj nodoj (45) 

Kategorio:Nodoj
Kuba kahelaro

{{Hiperpluredro
|nomo=Kuba kahelaro
|nomo1=Kuba ĉelaro
|bildo=Partial cubic honeycomb.png
|bildo1=Cubic honeycomb.png
|bildo1-priskribo=Latera kadro
|speco=Regula kahelaro de eŭklida 3-spaco
|speco1=Hiperkuba kahelaro
|Schl= {4,3,4}  t0,3{4,3,4}  {4,4} x {∞}  {∞} x {∞} x {∞}
|CD=(o)4o3o4o  (o)4o3o4(o)  (o)4o4o2(o)∞o  (o)∞o2(o)∞o2(o)∞o  o3oo34(o)
|ĉeloj=Kubo {4,3}
|edroj=Kvadrato {4}
|vfiguro=Okedro
|vbildo=Octahedron.svg
|ĉeloj/latero=4 kuboj {4,3}
|edroj/latero=4 kvadratoj {4}
|ĉeloj/vertico=8 kuboj {4,3}
|edroj/vertico=12 kvadratoj {4}
|lateroj/vertico=6
|hi=0
|grupo=grupo [4,3,4]
|duala=Mem-duala
|propraĵoj=Vertico-transitiva, latero-transitiva, edro-transitiva
}}
La **kuba kahelaro** estas la sola regula kahelaro de eŭklida 3-spaco. Ĝi estas analogo de la kvadrata kahelaro de la eŭklida ebeno, kaj ero de diversdimensia familio de hiperkubaj kahelaroj.

Ĝi estas unu el 28 konveksaj unuformaj kahelaroj de eŭklida 3-spaco.

Kvar kuboj estas ĉirkaŭ ĉiu latero, kaj 8 kuboj ĉirkaŭ ĉiu vertico. Ĝi estas mem-duala kahelaro.

Ĝi estas simila al la regula 4-hiperkubo kiu ekzistas en 4-spaco kun 3 kuboj ĉirkaŭ ĉiu latero, kaj al la ordo-5 kuba kahelaro de hiperbola 3-spaco kiu havas 5 kubojn ĉirkaŭ latero.

## Unuformaj kolorigoj 
Estas granda kvanto de unuformaj kolorigoj, derivitaj de malsamaj simetrioj. Jen estas kelkaj spegule simetriaj kolorigoj:

## Vidu ankaŭ 
* Kvaredro-okedra kahelaro - alternita kuba kahelaro
* Listo de regulaj hiperpluredroj
* Plurkubo - subaro de kuboj el la kuba kahelaro

## Referencoj 
* H. S. M. Coxeter, *Regular Polytopes* - *Regulaj hiperpluredroj*, 3-a. red., Dover Publications, 1973. ISBN 0-486-61480-8.

Kategorio:Kahelaroj
Vintra Olimpiko 1992

eta|maldekstra|200ra|

Cetere la emblemo de tiu ĉi olimpiko estis grafika kombinaĵo de simboligita olimpika flamo kaj la flago kaj blazono de la historia regno kaj nuna francia landoparto Savojo, en kiu situas Albertville - la olimpika simbolo tute ne rilatis al la tre similaspekta flago de Danio, al la iom pli distance parenca flago de Svislando aŭ al la kolore inversa flago de Anglio.

## Partoprenantaj teamoj 
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  '**
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  **'
*  
*   (gastiganto)
*  
*  
*  
*  '**
*  
*  **'
*  
*  
*  '**
*  
*  **'
*  
*  '**
*  **'
*  
*  '**
*  **'
*  
*  '**
*  **'
*  
*  '**
*  **'
*  
*  '**
*  **'
*  
*  '**
*  
*  
*  
*  **'
*  '**
*  **'
*  '**
*  **'
*  '**
*  
*  
*  **'
*  
*  ''''
* 20ra|kadra Unia teamo (eksa Sovetio minus Baltio)

## Medala klasifiko 
----
----

----
----

Kategorio:1992 en Francio
Kategorio:Albertville
Kategorio:Sportaj eventoj en Francio
Paraisópolis

''''* estas municipo en la subŝtato Minas-Ĝerajso de Brazilo. Ĝi situas en la sudorienta regiono de Brazilo, en la mezoregiono *Sul e Sudoeste de Minas* kaj en la mikroregiono *Itajubá''. Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun .

## Vidu ankaŭ 
* Municipoj de Minas-Ĝerajso	

## Eksteraj ligiloj 
*  () 

Kategorio:Municipoj de Minas-Ĝerajso
Pátka

**Pátka** [pAtka] estas vilaĝo en Hungario en regiono Meza Transdanubio, en departemento Fejér, en Distrikto Székesfehérvár.
eta|Restaĵo de digo de romianoj

## Bazaj informoj 
* Areo: 40 &nbsp;km²
* Loĝantaro: 1640
* Poŝtkodo: 8092
* Telefonprefikso: 22

## Situo 
La vilaĝo situas fine de sakovojo el ĉefvojo inter Székesfehérvár kaj Bicske. Iam estis ankaŭ fervojo.

## Historio 
Komence en la bronzepoko keltoj loĝis tie, poste romianoj. La turkoj faris senhoma la vilaĝon. En 1725 incendio okazis. En 1848 banuso Josip Jelačić dum rifuĝo detruis la komunumon. Inter 1952-1967 oni minis ercojn en la najbara monto.

En la komunumo troviĝas preĝejoj katolika el 1818, kalvinana el 1730, krome estas nobeldomo de **Ivánka**, nun funkcianta lernejo.

Apud la vilaĝo akvorezervujo konstruiĝis en 1975, sed pli frue la romianoj faris tion. Ĝi provizas la lagon Velence laŭnecese.

## Famuloj 
En Pátka mortis pentristo Ferenc Innocent.

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Fejér
Mencel-Burgibo

**Mencel-Burgibo**, en Esperanto "domo de Burgibo" estas tunizia urbo kun proksimume  loĝantoj. Dum la franca (Tunizio estis franca kolonio) la urbo nomiĝis Ferivilo. Ĝi ricevis sian novan nomon post la tunizia sendependeco en 1956 laŭ la nomo de Habib Bourguiba, la unua ŝtatprezidanto de Tunizio.

Mencel Burgiba estas regiona mezcentro en la norda Tunizio. La urbo estas membro de la internacia "reto de mediteraneaj urboj".

## Industrio 
* fera kaj ŝtalindustrio
* produktado de aŭtopartoj
* ŝipkonstruejo
* vestaĵindustrio
* Turismo (nacia parko kaj birda protektregiono "Lac kaj Djebel Ichkeul" Festival d'Été (Julio), Festival du Ramadan)

## Ĝemelaj urboj 
* 20px Stutgarto en Germanio de 1971

Kategorio:Urboj de Tunizio
Sárkeresztúr

**Sárkeresztúr** [ŝArkerestUr] estas vilaĝo en Hungario en regiono Meza Transdanubio, en departemento Fejér, en Distrikto Sárbogárd. La loknomo estas hungare: koto-kruco-Dio.
eta|300ra|Stacidomo de Sárkeresztúr

## Bazaj informoj 
* Areo: 47 &nbsp;km²
* Loĝantaro: 2510
* Poŝtkodo: 8125
* Telefonprefikso: 25

## Situo 
Sárkeresztúr situas sur ebenaĵo laŭ la fervojo kaj ĉefvojo Székesfehérvár-Sárbogárd. Aba troviĝas 5, Sárbogárd 17, Székesfehérvár 29, Gárdony kaj Enying po 30 km-ojn.

## Historio 
Oni trovis restaĵojn de romiana vojo inter Goesium-Sophianae. La unua mencio devenis el 1192 en formo *"Asonuasara"*. Ĝis la 19-a jarcento la regiono estis marĉa. Nun restis lago **Sárkány** (ŝarkanj) (=drako).

## Religio 
* romkatolika kaj kalvinana preĝejoj

## Famuloj 
En Sárkeresztúr naskiĝis:
* inĝeniero József Paál
* muzikologo Mihály Ittzés
* Gyula Fischer (rabeno).

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Fejér
Duonregula plurĉelo

En geometrio, **duonregula plurĉelo** (aŭ **duonregula 4-hiperpluredro**) estas konveksa plurĉelo kiu estas vertico-transitiva kaj kies ĉeloj estas regulaj pluredroj. Aro de duonregulaj plurĉeloj estas subaro de aro de la unuformaj plurĉeloj, kiuj estas komponita de kaj regulaj kaj neregulaj unuformaj ĉeloj.

Ankaŭ duonregulaj kahelaroj de eŭklida 3-spaco estas listigitaj ĉi tie por pleneco.

Pri regulaj plurĉeloj kaj kahelaroj rigardu en listo de regulaj hiperpluredroj

Ekzistas duonregulaj:
* Plurĉeloj:
** 2 latero-transitivaj: rektigita 5-ĉelo, rektigita 600-ĉelo
** 1 ne latero-transitiva: riproĉa 24-ĉelo
* Kahelaroj de eŭklida 3-spaco:
** 1 latero-transitiva: kvaredra-okedra kahelaro
** 1 ne latero-transitiva: turnita kvaredro-okedra kahelaro
* Kahelaroj de hiperbola 3-spaco:
** ???

## Plurĉeloj 
Estas 3 duonregulaj plurĉeloj.

## Kahelaroj 
Estas 2 duonregulaj kahelaroj de eŭklida 3-spaco.

## Ekzisto 
Konveksa regula aŭ duonregula plurĉelo aŭ kahelaro de eŭklida 3-spaco havas vertican figuron kiu estas platona solido (konveksa regula pluredro), duonregula pluredro aŭ solido de Johnson.

* Se la vertica figuro estas platona solido, la plurĉelo aŭ kahelaro estas regula.
* Se la vertica figuro estas duonregula pluredro, la plurĉelo aŭ kahelaro estas duonregula kun unu speco de latera konfiguro.
* Se la vertica figuro estas solido de Johnson, la plurĉelo aŭ kahelaro estas duonregula kun pli ol unu speco de latera konfiguro.

Latera konfiguro de konveksa formo estas limigita per sumo de duedraj anguloj de la ĉeloj laŭ la latero. Se la sumo de duedraj anguloj estas malpli ol 360 gradoj (la angula difekto estas pozitiva) la plurĉelo povas ekzisti. Se ĝi estas egala al 360 gradoj (la angula difekto estas 0), la vertica figuro kuŝasi en 3-spaco kaj do povas rezultiĝi kahelaro.

La duedraj anguloj de platonaj solidoj estas:

kie φ = (1 + √5)/2 estas la ora proporcio.

Estas 17 eblaj lateraj konfiguroj formitaj per la 5 platonaj solidoj, kiuj havas nenegativajn angulajn difektojn.
* Tri ĉeloj/latero:
# {3,3}3
# {3,3}2.{3.4}
# {3,3}2.{3.5}
# {3,3}.{3,4}2
# {3,3}.{3.4}.{3.5}
# {3,3}.{3.5}2
# {3,4}3
# {3,4}2.{3,5}
# {4,3}3
# {5,3}3
* Kvar ĉeloj/latero:
# {3,3}4
# {3,3}2.{3.4}2 (Angula difekto 0)
# [{3,3}.{3.4}]2 (Angula difekto 0)
# {3,3}3.{3,4}
# {3,3}3.{3,5}
# {4,3}4 (Angula difekto 0)
* Kvin ĉeloj/latero:
# {3,3}5

Vertico-transitivaj formoj (kun la sola vertica figuro) kun iuj el ĉi tiuj 17 lateraj konfiguroj estas 6 regulaj konveksaj plurĉeloj, 3 duonregulaj plurĉeloj, 1 regula kahelaro (kuba kahelaro), 2 duonregulaj kahelaroj.

## Vidu ankaŭ 
* Konveksa regula plurĉelo
* Nekonveksa regula plurĉelo
* Unuforma plurĉelo
* Duonregula pluredro
* Listo de regulaj hiperpluredroj

## Eksteraj ligiloj 
Verticaj/lateraj/edraj/ĉelaj datumoj
* Rektigita 5-ĉelo [2]
* Rektigita 600-ĉelo [34]
* Riproĉa 24-ĉelo [31]
Eksploditaj/malfalditaj ĉelaj bildoj
* Riproĉa 24-ĉelo*
Datumoj kaj bildoj (http://www.polytope.de)
* Rektigita 5-ĉelo
* Rektigita 600-ĉelo
* Riproĉa 24-ĉelo

Kategorio:Plurĉeloj
Fehérvárcsurgó

**Fehérvárcsurgó** [fehErvArĉurgO] estas vilaĝo en Hungario en regiono Meza Transdanubio, en departemento Fejér, en Distrikto Mór. La loknomo estas hungare: blanka-fortikaĵo-rojo.
maldekstre|eta|Kastelo de Károlyi en Fehérvárcsurgó

## Bazaj informoj 
* Areo: 30 &nbsp;km²
* Loĝantaro: 1850
* Poŝtkodo: 8052
* Telefonprefikso: 22

## Situo 
Fehérvárcsurgó situas laŭ la fervojo Székesfehérvár-Kisbér, laŭ flankovojoj, preter ĉefvojo Székesfehérvár-Győr.

## Historio 
Pli frue loĝis tie en la neolitiko, en ferepoko, fine romianoj havis tie vilaĝon **Osones**. La unua mencio okazis en 1236 laŭ tiama ortografio *Chyrgov*. En 1945 la fronto tenis sin 3 monatojn, la vilaĝo tute ruiniĝis. Poste oni disdonis parcelojn al la malriĉaj kamparanoj el la grandbieno.

## Vidindaĵoj 
* klasikisma Kastelo de Fehérvárcsurgó de 1844
* katolika Preĝejo Katarina de Aleksandrio (Fehérvárcsurgó) kun mezepoka origino
* kalvinana kirko de 1789
* luterana kirko

## Famuloj 
En Fehérvárcsurgó naskiĝis:
* Miklós Marosi (ekonomikisto)
* kuracisto Károly Kétly
* en 1809 skulptisto Amerigo Tot.

maldekstre|eta|Katolika preĝejo en Fehérvárcsurgó
maldekstre|eta|Kalvinana preĝejo en Fehérvárcsurgó

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Fejér
Kincsesbánya

eta|290px|Kincsesbánya
eta|280px|Kincsesbánya
**Kincsesbánya** [kinĉeŝbAnja] estas vilaĝo en Hungario en regiono **Meza** Transdanubio, en departemento Fejér, en subregiono de Mór. La loknomo estas hungare trezora-minejo.

## Bazaj informoj 
* Areo: 11 &nbsp;km²
* koordinatoj: 
* Loĝantaro: 1540
* Poŝta kodo: 8044
* Telefonprefikso: 22

## Situo 
Kincsesbánya situas sur malebenaĵo, preter fervojo Székesfehérvár-Kisbér, laŭ traira flankovojo. Mór kaj Várpalota troviĝas 16, Székesfehérvár 17, Polgárdi 27&nbsp;km-ojn.

## Historio 
En la arbara, montara loko en 1941 ekfunkciis minejo pri baŭksito. El tio oni faras aluminion, kiun la hungaroj nomumas "hungara arĝento". En 1966 la setlejo memstariĝis. La loĝantaro laboras en la minejo.
eta|maldekstra|265px|Kincsesbánya

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Fejér
Moha

**Moha** estas malgranda vilaĝo en Hungario en regiono Meza Transdanubio, en departemento Fejér, en Distrikto Székesfehérvár. La loknomo estas hungare: briofito.
eta|200px|Briofito, kies hungara nomo estas la sama kun la loknomo Moha

## Bazaj informoj 
* Areo: 10&nbsp;km²
* koordinatoj: 
* Loĝantaro: 420
* Poŝtkodo: 8042
* Telefonprefikso: 22

## Situo 
La vilaĝo situas sur ebenaĵo, laŭ fervojo Székesfehérvár-Kisbér apud Székesfehérvár.

## Historio 
Pli frue loĝis tie en la neolitiko kaj en bronzepoko. La unua mencio pri la vilaĝo devenis el 1240. La turkoj faris senhoma la vilaĝon post la mezepoko.

La vilaĝo famas pri mineralakvo, eĉ kuracakvo, nomata Mohai Ágnes (Agnes). En Hungario en boteloj oni vendas ĝin. La akvo havas kalcio-magnezio-hidrogenokarbonatojn, natrion, kalion. Tio helpas al malsanoj pri stomako. Inter fonto kaj vilaĝo troviĝas platanoaleo.

En Moha migra poŝto servas.

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Fejér
Erdélyi Művészet

Erdélyi Művészet [erdeji myve:set] (Transilvania Belarto) estas hungarlingva belarta revuo aperanta ĉiu kvaronjaro en Odorheiu Secuiesc, Rumanio fondita en 2000. 
## Redaktoraro
*Ĉefredaktoro: Péter Veres.
*Legantredaktoro: István Szakács.
*Kunlaborantoj: Zoltán Tibori Szabó, Jenő Murádin, Edit András, László Szatmári, Júlia Németh, István Józsa, Melinda Dáné kaj Zoltán Fecsõ.

## Fonto 
*Retpaĝo de la revuo.
Kategorio:Odorheiu Secuiesc
Kategorio:Hungarlingvaj gazetoj en Rumanio
Kategorio:Aperis en 2000
Szabadbattyán

290ra|dekstra|eta|Fortikaĵturo en Szabadbattyán310ra|dekstra|eta|Katolika preĝejo en Szabadbattyán
**Szabadbattyán** (sabadbatjAn) estas grandvilaĝo kun titolo vinvilaĝo en Hungario en regiono **Meza** Transdanubio, en departemento Fejér, en subregiono de Székesfehérvár. Szabad signifas hungare: libera.

## Bazaj informoj 
* Areo: 34 &nbsp;km²
* Loĝantaro: 4540
* Poŝtkodo: 8151
* Telefonprefikso: 22

## Situo 
La grandvilaĝo situas sur ebenaĵo, laŭ fervojo inter Budapeŝto kaj Balatono, laŭ la (malnova) ĉefvojo inter Budapeŝto kaj Balatono, aŭtoŝoseo M7 estas proksime.

## Historio 
Pli frue loĝis tie en la bronzepoko, avaroj, romianoj. En la mezepoko la regiono estis marĉa, sed tie estis trapasejo. Oni profitis tion doganistoj, por la kontrolado fortikaĵo konstruiĝis.
Inter 1543-1688 la setlejo estis sultana bieno, kie la vivado estis pli bona, ol la aliaj regionoj okupitaj de turkoj. Post la liberiĝo la bienoj apartenis al familio **Batthyány** (batjani).

## Vidindaĵoj 
* preĝejo Emeriko de Hungario (Szabadbattyán)
* kalvinana preĝejo krome 
* tombeja kapelon dediĉita al Sankta Vendelo
* en la menciita fortikaĵrestaĵo nomata turo **Kula** (=turo turke) funkcias muzeo
* ne tro for troviĝas malnova parko nomata **Cifra**, kvazaŭ arboreto.
* apud la vilaĝego oni trovis ruinojn de impona romia vilao (oni supozas, ke tie estis Trezoroj Seuso

Kategorio:Grandvilaĝoj en Hungario
Kategorio:Vinvilaĝoj
Jane Avril

**Jane Avril** (propranome **Jeanne Beaudon**, 1868-1943), estis franca dancistino de kankano. 
maldekstre|eta|200px|Jane Avril ĉ. 1893
maldekstre|eta|200px|Henri de Toulouse-Lautrec: *Jane Avril en Jardin de Paris* (1893, afiŝo)
Nuntempe ŝi estas konata precipe el bildoj kaj afiŝoj de Henri de Toulouse-Lautrec.

Kategorio:Francaj dancistoj
La Goulue

**La Goulue** (propranome **Louise Weber**, 13-an de julio 1866 en Clichy – 30-an de januaro 1929 en Parizo) estis franca dancistino de kankano. Ŝi estis nomita "**Reĝino de Montmartre**". 

[maldekstre|eta|180px|Henri Toulouse-Lautrec: *La Goulue estas enpaŝanta kun du virinoj ĝis [Moulin Rouge* (1892)]]
Nuntempe ŝi estas konata precipe el bildoj kaj afiŝoj de Henri de Toulouse-Lautrec.

## Referencoj 
Kategorio:Francaj dancistoj
Kategorio:Montmartre