open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Bataano

**
**
**
**
situo de la duoninsula provinco(rozkolore)

**Bataan** -  *Bataan* - estas provinco de la Filipinoj. La provinca teritorio situas ĉe la sudokcidenta marbordo de la insulo Luzono, la plej granda insulo de la lando, kaj kovras la duoninsulon Bataan, de kiu ĝi havas sian nomon. La provinco estas parto de la administra regiono 3 de la Filipinoj - la regiono Centra Luzono.

Administra centro de la provinco estas la urbo Balanga (Filipinoj). Laŭ la censo de la jaro 2015 sur la provinca teritorio vivis 760 650 homoj. Ĝi kovras areon de 1 372 kvadrataj kilometroj, kaj la loĝdenso do estas 550 loĝantoj po kvadrata kilometro.

Kategorio:Provincoj de la Filipinoj
Insulo Ross

La **insulo Ross** (angle *Ross Island*) estas insulo de la maro de Ross proksime al la antarkta kontinento kaj al la lando de Viktoria, en la golfo McMurdo. Ĝin formas kvar vulkanoj. Pro la ĉiama ĉeesto de bankizo, oni ofte malĝuste konsideras la insulon kiel parton de la kontinento. Ĝia areo estas 2&#160;460&nbsp;km². Kabo Crozier [kroziE] estas la plej orienta punkto de la insulo Ross.

[maldekstra|eta|150ra|[Bankizo kun la insulo Ross fone.]]
Ĝi estis malkovrita de James Clark Ross en 1841, kaj ĝi estis poste nomita omaĝe al li fare de Robert Falcon Scott.
Buleo (papo)

[eta|240px|Buleo de [Julio la 2-a el la jaro 1505]]
**Papa buleo** estas dokumento ceremonie preparita kaj sigelita en papa kancelierejo. Buleo enhavis gravajn juragojn de la papo. Eco de buleo estas la unua frazo: *Ad perpetuam rei memoriam* (al memoro senfina de la fakto).

## Vidu ankaŭ 
* Listo de papaj buleoj
* Encikliko
* Apostola brevo

## Bibliografio 
* Thomas Frenz: *Papsturkunden des Mittelalters und der Neuzeit* (Papaj dokumentoj de la mezepoko kaj la moderno). 2. aktual. Aufl., Stuttgart 2000 (Historische Grundwissenschaften in Einzeldarstellungen 2).
* Cherubini Laertius: Magnum Bullarium Romanum


Kategorio:Juraj dokumentoj
Eduardo Plantaĝeneto (17-a grafo de Warwick)

**Eduardo Plantaĝeneto (17-a grafo de Warwick)** (n. la 25-an de februaro 1475, m. la 28-an de novembro 1499) estis filo de Georgo Plantaĝeneto (duko de Clarence) kaj ebla pretendanto al la trono de Anglio.

Li naskiĝis ĉe Warwick kaj lia patrino estis Damo Isabel Neville, filino de Rikardo Neville (16-a grafo de Warwick), kiu dum parto de la militoj de rozoj estis la plej potenca nobelo de Anglio. En 1478, post la ekzekuto de sia patro pro ŝtatperfido, li iĝis grafo de Warwick. Kiam Eduardo la 5-a detroniĝis en 1483, oni decidis ke, pro la ŝtatperfido de sia patro, Eduardo Plantaĝeneto ne rajtis surtroniĝi. Pro tio, Rikardo la 3-a iĝis reĝo.

Tamen la sekvantan jaron mortis Eduardo de Middleham, la sola filo de Rikardo la 3-a. Tiu tiam nomis la dekjaran Eduardon Plantaĝeneton kiel sia heredonto (eble parto pro peto de sia edzino Anne Neville). Tamen laŭdire Eduardo Plantaĝeneto estis mense nematura, kaj post la morto de Anne Neville frue en 1485 Rikardo proklamis John de la Pole (1-a grafo de Lincoln) kiel sia heredonto.

La saman jaron Rikardo mortis dumbatale, kaj Henriko la 7-a, kiu gajnis la tronon, malliberigis Eduardon Plantaĝeneton en la Turo de Londono ĉar li estis ebla rivalo. Tie li pasis la reston de sia vivo.

En 1497 Perkin Warbeck, alia pretendanto al la trono, kaptiĝis kaj Henriko la 7-a sendis lin al la Turo de Londono. En 1499 estis informoj ke Warbeck kaj Eduardo planis eskapi: pro tio, Warbeck pendumiĝis kaj Eduardo senkapiĝis.

Kategorio:Grafoj de Warwick
Kategorio:Plantaĝenetoj
Melenci

eta|dekstra|200px|Melenci troviĝas en (verda) Municipo Zrenjanin en Serbio
eta|275px|Mapo pri municipo Zrenjanin
eta|300px|Ortodoksa preĝejo de Melenci
**Melenci,** serbe **Меленци,** germane **Melenze** [melence], hungare **Melence** estas vilaĝo en Serbio, en provinco Vojvodino, en distrikto **Meza** Banato, en municipo de Zrenjanin.

## Bazaj informoj 
* Areo: 162 &nbsp;km²
* Koordinatoj: 45°30′30″N 20°19'01″E
* Alto super marnivelo: 82 m
* Loĝantaro: 6730
* Poŝtkodo: 23269, 23270
* Telefonprefikso: 23
* Aŭtokodo: ZR

## Situo 
Melenci situas sur ebenaĵo, laŭ flankovojoj havanta pontojn al Baŝaid kaj Torda (Serbio). Zrenjanin troviĝas 16 km-ojn.

## Historio 
Serbaj eksaj limgardistoj fondis la vilaĝon en 1751, en 1758 jam 300 domoj konstruiĝis. En 1778 serbaj rifuĝintoj en Centra Serbio alvenis. En 1849 la hungara armeo tie venkis la unuigitan aŭstran kaj serban armeon. En 1869 inundo de Tiso okazis. Ĥoleroj okazis en 1831, 1836, 1849 kaj en 1873. En 1891 en Melence vivis en 1519 domoj 8619 vilaĝanoj (8234 serboj, 218 germanoj, 160 hungaroj, 56 rumanoj). Ĝis Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Torontál, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, depost 1928 al Jugoslavio, ekde 2006 kiel Serbio. En 1941 la germana armeo okupis la komunumon ĝis 1944. En 2002 loĝis en Melenci 6737 homoj, (6293 serboj, 65 hungaroj, 57 ciganoj, 56 jugoslavianoj, 20 kroatoj kaj aliaj).

## Vidindaĵoj 
* ortodoksa preĝejo

## Vidu ankaŭ 
* Strukturo de Vojvodino

Kategorio:Vilaĝoj de Serbio
Koslado

eta|width|250px|Urbodomo de Koslado
**Koslado** (hispane: Coslada) estas municipo de la orienta parto de la Madrida Regiono, Hispanio. Koslado troviĝas en Corredor del Henares. 

Laŭ la stato de  en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

Kvankam ĝi estas la plej dense loĝata municipo de la Madrida Regiono, ankaŭ ĝi elstaras inter la unuaj rilate al verdaj zonoj po loĝanto. Escepte de la orienta limo kun San Fernando de Henares ĝi preskaŭ estas ĉirkaŭata de la municipo Madrido, ĉefurbo de Hispanio. La proksimeco de Koslado disde Madrido enkadrigas la urbon en la ĉefurba influo. Tamen, Koslado estas sendependa urbo kun propraj tiaspecaj institucioj.

## Vidu ankaŭ 
* Barrio del Puerto (metroo de Madrido)
* Coslada Central (metroo de Madrido)
* Hospital del Henares (metroo de Madrido)
* La Rambla (metroo de Madrido)
* Coslada (stacidomo)
* San Fernando de Henares (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Urbodomo de Koslado 
* Asocioj en Koslado
John de la Pole (1-a grafo de Lincoln)

**John DE LA POLE (1-a grafo de Lincoln)** (n. 1462/1464, m. la 16-an de junio 1487) proklamiĝis kiel heredonto de Rikardo la 3-a (Anglio) en 1495.

Li estis la plej aĝa filo de John de la Pole (2-a duko de Suffolk). Post la morto de sia edzino Anne Neville, Rikardo la 3-a proklamis lin sia heredonto, anstataŭ Eduardo Plantaĝeneto (17-a grafo de Warwick) kiun Anne favoris. Rikardon donis al li enspezon de 500 pundojn jare kaj nomumis lin reĝa leŭtenanto (tio estas, guberniestro) de Irlando kaj prezidento de la reĝa konsilio de norda Anglio.

Post kiam Henriko la 7-a venkis Rikardon, John de la Pole omaĝis, kaj ŝajne amikiĝis, al Henriko. Tamen li deziris pli da potenco kaj milite subtenis la pretendon de Lambert Simnel al la trono. Li mortis dum la decida batalo, kiam Henriko decide venkis la ribelantojn proksime al Newark-on-Trent.

Ankaŭ du el liaj fratoj pretendis la anglan tronon: Edmundo de la Pole (3-a duko de Suffolk) kaj Richard de la Pole.

Kategorio:Anglaj grafoj
Newark-on-Trent

eta|dekstra|Bazarplaco de Newark-on-Trent
**Newark-on-Trent** estas urbo en Nottinghamshire, Anglio. En 2001, laŭ la censo, ĝi enhavis 25,376 loĝantojn.

## Historio 
La urbo fondiĝis eble dum la romia epoko. En 664 Wulfhere, reĝo de Mercia, donis ĝin al la abatejo de Peterborough. Poste, dum la regado de Eduardo la Konfesanto, ĝi estis posedata de Godiva kaj ties edzo Leofric, kiuj en 1055 donis ĝin al la abatejo de Stow (Lincolnshire). Post kiam Vilhelmo la konkerinto iĝis reĝo de Anglio, ĝi estis posedata de la episkopoj de Lincoln ĝis la regado de Eduardo la 6-a.

En 1073 konstruiĝis kastelo, kiu estis ege plifortigata de 1123 al 1133.

En 1216 Johano (Anglio) mortis ĉe la urbo. Ties dungsoldato Robert de Gaugy rifuzis cedi la urbon al Henriko la 3-a sed post oktaga sieĝo estis akordo laŭ kiu Robert de Gaugy ricevis sufiĉe da mono por persvadi lin eliri.

En 1377 estis ĉirkaŭ 1,180 plenkreskaj loĝantoj, kaj la urbo estis inter la plej grandaj de Anglio.

1457-a inundo detruis la urban ponton: la episkopo de Lincoln financis la konstruon de nova ponto.

Kiam Henriko la 8-a sendependigis la anglan eklezion de la papo, la vikario de Lincoln rifuzis agnoski Henrikon kiel estro de la angla eklezio, kaj ekzekutiĝis.

Dum la angla enlanda milito Newark estis grava reĝa bazo kaj trifoje sieĝata. Majon 1646 Karlo la 1-a komandis la urbon kapitulaci al parlamenta armeo. Ĝiaj fortikaĵoj tiam plejparte malkonstruiĝis.

## Famuloj 
* John Arderne

Kategorio:Urboj de Britio
Kategorio:Urboj de Anglio
Lukino Selo

eta|dekstra|200px|Lukino Selo troviĝas en (verda) Municipo Zrenjanin en Serbio
eta|275px|Mapo pri municipo Zrenjanin
eta|300px|Katolika preĝejo de Lukino Selo
**Lukino Selo,** serbe **Лукино Село,** germane **Lukasdorf,** hungare **Lukácsfalva** [lukAĉfalva] estas vilaĝo en Serbio, en provinco Vojvodino, en distrikto **Meza** Banato, en municipo de Zrenjanin.

## Bazaj informoj 
* Areo: 53 &nbsp;km²
* Koordinatoj: 45°18′07″N 20°25'19″E
* Alto super marnivelo: 70 m
* Loĝantaro: 590
* Poŝtkodo: 23224
* Telefonprefikso: 23
* Aŭtokodo: ZR

## Situo 
Lukino Selo situas sur ebenaĵo, fine de tre mallonga sakovojo, inter Bega kaj lago Belo.

## Historio 
Hungaroj fondis la vilaĝon post 1781, kiuj okupiĝis pri tabako, ekde 1906 ankaŭ pri fiŝobredado. En 1825 bulgaroj alvenis. Ĝis Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Torontál, al distrikto de Nagybecskerek, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, depost 1928 al Jugoslavio, ekde 2006 kiel Serbio. En 1941 la germana armeo okupis la komunumon ĝis 1944. Post disfalo de Jugoslavio serboj alvenis el diversaj regionoj, ekzemple el Kosovo. En 2002 loĝis en Lukino Selo 598 homoj, (404 hungaroj (68 %), 78 serboj, 27 jugoslavianoj, 21 ciganoj, 8 slovakoj kaj aliaj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo omaĝe al Dipatrino (Eta) de 1927

## Vidu ankaŭ 
* Strukturo de Vojvodino

Kategorio:Vilaĝoj de Serbio
Milites Templi

**Milites Templi** ( latine; *"soldatoj de la templo"*) estas papa buleo de la 9-a de januaro 1144, per kiu Papo Celesteno la 2-a konfirmis la regularon de la Templanoj.

La buleo instigas la klerikon subteni la templanojn kaj starigas la soldatordenon sub ilia protektado. Krome ĝi firmigas la agnoskon de la ordeno, kiel jam faris Inocento la 2-a en 1139 per la buleo. Ĝi instigas katolikojn subteni finance la ordenon kontraŭ absolvo aŭ indulgo.
 
La templanoj ricevis aldonajn privilegiojn per tiu buleo, tiel la rajton okazigi meson unufoje jare en regionoj, kiuj staris sub *interdikto* (eklezia malpermeso). 

Tiu buleo, kune kun Omne datum optimum kaj Militia Dei kreis la bazon por la sukceso de la Templanoj.
 
## Vidu ankaŭ
*Listo de papaj buleoj

## Eksteraj ligiloj 
* Bulle Papale Milites Templi 1144 (france)
* La templanoj kaj la buleo Milites Templi 

Kategorio:Papaj buleoj
Kategorio:Templanoj
ARPANET

**ARPANET** ( *Advanced Research Projects Agency Network*;  *la Reto de la Agentejo de la Altnivelaj Esploradaj Projektoj*) estis antaŭanto de la Interreto kaj la unua popakaĵa komputilreto.

La reto estis konstruita de la ARPA en 1969. Ĝi baziĝis sur la interŝanĝado de la datumpakaĵoj - tial la nomo: popakaĵa reto.

En la 1970-aj jaroj aperis servoj kiel retpoŝto (1971) kaj FTP (1973).

En la 1980-aj, la civila parto de la reto kreis la Interreton.

## Vidu ankaŭ 
* Interreto
* DARPA

Kategorio:Historio de Interreto
Militia Dei

*Militia Dei*' (latine; *"soldatoj de Dio"*) estas papa buleo de la 7-a de aprilo 1145, per kiu la papo Eŭgeno la 3-a firmigis la ordenon de la templanoj.[eta|[Kruco de la templanoj]]Refere al la buleoj Omne datum optimum kaj Milites Templi ĝi firmigis la sendependecon de la monda kleriko kaj pligrandigis la permesojn de la ordenaj vikarioj, ĉar la ordeno nun rajtis konstrui proprajn preĝejojn. Ĝi donis la rajton kolekti impostojn kaj permesis al la templanoj entombigi siajn mortintojn en propraj tombejoj.

La templanoj rajtis de tiam daŭre porti ruĝan krucon sur la maldekstra ŝultrumo de sia blanka mantelo. Vikarioj ne ricevis kromajn privilegiojn, ili ne rajtis sidi aŭ voĉdoni en la ĝenerala kunveno kaj ne rajtis porti la blankan veston de la templanoj. Ilia vesto estis nigra aŭ verda-bruna kun ruĝa kruco.

## Vidu ankaŭ 
* Listo de papaj buleoj

## Bibliografio 
* Carl Andresen/Georg Denzler, dtv Wörterbuch der Kirchengeschichte, Deutscher Taschenbuch Verlag, München, Mai 1982, ISBN 3-423-03245-6

## Eksteraj ligiloj 
* La templanoj kaj la buleo Militia Dei 

Kategorio:Papaj buleoj
Kategorio:Templanoj
Pastoralis praeminentie

**Pastoralis præeminentiæ** estas papa buleo de la papo Klemento la 5-a, eldonita la 22-an de novembro 1307 direktita al ĉiuj reĝoj de Eŭropo. 

Ĝi postulas la arestadon de la templanoj, laŭdas la francan reĝon Filipo la 4-a, kiu antaŭeniris bonekzemple. La papo postulis de ĉiuj princoj aresti la anojn de la templa ordeno kaj forpreni ties havaĵojn, krom tiuj sur la ibera duoninsulo. 

Tiu buleo estas la bazo de la malfondo de la ordeno, kiun fine realigis la buleo Ad providam.

## Graveco 
Tiu buleo estis gravega por la sorto de la templanoj dum la proceso instigita de Filipo la 4-a.

Klemento la 5-a montris tiel, ke li volis havi la kontrolon super la procedon instigitan de Filipo la 4-a, malhelpante lin fini ĝin tro frue.

Se la papo ne eldonintus tian buleon, tiel per sia silento pravigante la agadon de la reĝo de Francujo ekde la 13-a de oktobro 1307, oni verŝajne trovintus kompromison inter Carpentras kaj Parizo, favore al la reĝo.

Kontraŭe, la buleo *Pastoralis præeminentiæ* garantiis publikan proceson, kune gviditan de la legatoj de la papo kaj de tiuj de la reĝo.

## Vidu ankaŭ
*Listo de papaj buleoj

## Bibliografio
Carl Andresen/Georg Denzler, *Wörterbuch der Kirchengeschichte*, Deutscher Taschenbuch Verlag, München, 1982, ISBN 3-423-03245-6

## Eksteraj ligiloj
*Tempotabulo de la templanoj (itale)

Kategorio:Papaj buleoj
Kategorio:Templanoj
Omne datum optimum

**Omne datum optimum** (latine; *"ĉiu perfekta donaco"*, citaĵo el la epistolo de Jakobo) estas papa buleo de Inocento la 3-a datita de la 29-a de marto 1139, kiu rilatas pri la templanoj.

Ĝi temas pri la konfirmo de la ordeno agnoskita de la papo Honorio la 2-a en la jaro 1128 kaj starigas ĝin sub papan protekton. Aldone ĝi proklamas ĝeneralan neimpostigon de la templanoj. La ordeno ricevis la rajton kolekti impostojn, entombigi ordenanojn kaj konstruigi templokonstruaĵojn.

La buleoj *Milites Templi* de Celesteno la 2-a (1144) kaj *Militia Dei* de Eŭgeno la 3-a (1145) ankoraŭ plivastigas la privilegiojn de la ordeno.
 
## Vidu ankaŭ
*Listo de papaj buleoj

## Bibliografio 
*Carl Andresen/Georg Denzler, *dtv Wörterbuch der Kirchengeschichte*, Deutscher Taschenbuch Verlag, München, Mai 1982, ISBN 3-423-03245-6

Kategorio:Papaj buleoj
Kategorio:Templanoj
Listo de papaj buleoj

Tiu **listo de papaj buleoj** entenas nur elektitan parton de ĉiuj buleoj.
Ĉar la oficiala termino estiĝis nur en la 13-a jarcento, antaŭaj buleoj povas esti klasigitaj ankaŭ kiel aliaj specoj de papaj dokumentoj.

BN. En tiu listo mankas diversas papaj buleoj, ekzemple tiuj de In Coena Domini (Okaze de la vespermanĝo de la Sinjoro) elmetitaj ĉiujare, de 1365 ĝis 1770, kaj aliaj ne klare difineblaj buleoj.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Theology Library , with a list
* Cherubini Laertius: Magnum Bullarium Romanum

!
Kategorio:Dokumentoj de la Katolika Eklezio
Internacia helpa lingvo Esperanto (konciza gramatiko kaj vortaro-minimumo)

* aŭtoro: Nikolaj Dmitrijeviĉ Andrejev
* scienca redaktoro: Semjon Podkaminer
* eldonejo: Общество по распространению политических и научных знаний РСФСР (Ленинградское отделение) (Societo "Scio")
* jaro de kompono kaj unua eldono: 1957
* jaro de la reeldono: 
* presejo: 
* formato: 47 paĝoj
* recenzoj:
* situo: privata biblioteko de P.Fiŝo

**Internacia helpa lingvo Esperanto (konciza gramatiko kaj vortaro-minimumo)** (ruse Международный вспомогательный язык эсперанто (краткая грамматика и словарь-минимум)) - la lernolibro estas unika specimeno de oficiala eldono en Sovetio. Memoru, ke preskaŭ dum dudek jaroj antaŭ la eldono en Sovetlando Esperanto estis preskaŭ malpermesita. La libro estas simbolo de Ĥruŝĉova degelo en post-Stalina Sovetio. 

Kategorio:Esperanto-lernolibroj
Tuso

dekstra|eta|Tusanta knabo
**Tuso** (de latina: *tussis*) estas spasma kaj ofte ripeta kontrahiĝo de la
toraka kavo, kiu estigas fortan elĵeton de la aero el la pulmoj
akompanatan de karakteriza sono. La tiel elĵetita aero povas atingi rapidon
de 480 km/h.

La ĉefa celo de tuso estas senbalastigi la spirajn tubojn (traĥeo, laringo, faringo) de kumulado de mukaĵoj. Tuso povas esti estigata de la eniro de manĝaĵo en la trakeon pro misfunkciado de la epigloto. Ofta aŭ kronika tuso estas simptomo
de malsano.

## Meĥanismo 
Tuso povas esti vola aŭ refleksa.

Tuso ekigas per blokado de la spirado per glota fermo, kaj kontraho de la spiraj muskoloj, kuntrenante aerpremon en la pulmojn. Abrupta malfermo de la gloto permesas la aeron elspruĉi, forpelante la materiojn kiuj ŝtopis la spirtubon.

Gutetoj da salivo, kuntrenataj de la tuso, povas esti faktoro de kontaĝeco,
pro tio estas konsilata tusi kontraŭ sia brako, kaj ne en siaj manoj.

## Vidu ankaŭ 
* Terno (spira reflekso)

Kategorio:Refleksoj
Kategorio:Sindromoj en pneŭmonologio
Kategorio:Simptomoj
Kategorio:Bruo
SMOS (satelito)

[eta|[Rockot, la raketo per kiu SMOS estis lanĉita en la kosmon]]
**SMOS** estas satelito lanĉita de ESA, kune kun satelito PROBA-2. Ĝia nomo estas akronimo de la angla esprimo *Soil Moisture and Ocean Salinity* (= grunda humideco kaj oceana saleco).

La 2-an de novembro 2009 raketo kun la dua teresplora satelito de ESA, de la Eŭropa Kosma Agentejo, startis en la kosmodromo de Pleseck en norda Rusio. La satelito pri esplorado de tera humideco kaj de amplekso de salo en la oceanoj de la tero (SMOS) – kaj la dua demonstracia satelito pri ESA-projekto pri aŭtonomio en bordo (PROBA-2) nokte startis.

La satelito helpos kompari la mezuradon en tero kaj en spaco. La mezurado helpos kompreni la klimatŝanĝiĝon. La satelito havas ankaŭ svisajn instrumentojn pri mezurado.

## Eksteraj ligiloj 
* ESA SMOS (plurlingva, sed la elekto de lingvo eblas nur sur la startpaĝo)

Kategorio:Mediologio
Kategorio:Kosmosondiloj
Edmund Landau

. Li verkis pli ol 250 artikolojn pri la nombroteorio.

## Vivo 
Li naskiĝis en riĉa juda familio; li lernis en la Franca Gimnazio de Berlino, kaj studis matematikon en la Humboldt-Universitato en Berlino, kie li doktoriĝis en 1899. Li estis profesoro en la Universitato de Berlino de 1899 al 1909, kaj en la Universitato de Göttingen de 1909.

En 1905 li edziĝis kun Marianne Ehrlich, filino de la biologo Paul Ehrlich.

En la 1920-aj jaroj, li partoprenis en la kreo de la Hebrea Universitato de Jerusalemo. En 1927 li decidis elmigri en Palestinon, sed disputoj inter Judah Magnes, Albert Einstein kaj Chaim Weizmann elrevigis lin; li revenis instrui en la Universitato de Gotingeno ĝis 1933, dato kiam la nazia reĝimo malpermesis lin labori, inter alia pro la klopodoj de lia iama kolego la naziisma Ludwig Bieberbach.

De tiam li ne plu instruis en Germanio, sed donis kursojn en Bruselo kaj Kembriĝo.

## Verko 
Li faris gravajn studojn pri la denseco de la primoj kaj en 1903 donis demonstron de la prima teoremo pli simpla ol tiuj tiam konataj. Li faris gravajn laborojn pri la kompleksa analitiko.

Li restis fama por la dissciigo de la simbolo *granda O*, kiun oni nomas "*notacio de Landau*", kvankam eltrovis ĝin Paul Bachmann.

La kvar problemoj de Landau, prezentitaj de Edmund Landau en 1912 al la Internacia Kongreso de Matematikistoj de Kembriĝo, restas nun nesolvataj.

## Eksteraj ligiloj 
*  Edmund Landau, el la paĝaro de Universität Göttingen 
*  Edmund Landau kaj la Hebrea Universitato
Konfeto

[eta|280px|Konfeta batalo en [Parizo en la 1910-aj jaroj]]eta|150px|Konfetoj prezentitaj kiel artaĵo en MOMA

La **konfetoj** estas koloraj disketoj el papero, kiujn oni disĵetas okaze de festoj, karnavaloj, geedziĝoj, sportaj renkontoj aŭ aliaj amasĝojaj eventoj.

Oni tradicie uzas ĝin kune kun paperserpentaĵoj.

## Historio 
La konfetoj naskiĝis en Italio, kaj estas atestitaj de la 1590-aj jaroj. Origine, estis konfitaĵoj, kiujn oni ĵetis dum karnavalo kaj aliaj festoj por ĝojigi la infanojn: la itala vorto "confetto" signifas "draĝeo". Ĵeto da bombonoj ankoraŭ nun okazas dum karnavaloj en Germanio.

Tamen en Italio la ĵetoj de bombonoj iĝis forlasitaj. En unua tempo oni ĵetis kolorajn buletojn el gipso aŭ kreto. La komenca dato de la paperaj konfetoj estas malbone konata. Plej verŝajna hipotezo: dum festo en Milano en 1884. Alia fonto asertas, ke en 1875, defalaĵoj de la truita papero uzata por la bredado de silkraŭpoj anstataŭis la gipsajn konfetojn.
Legendo atribuas tiun eltrovaĵon al la itala inĝeniero Ettore Fendefl (1862- 1966).

Inter 1919 kaj 1933, la konfetoj estis malpermesataj en Parizo sub preteksto de higieno (ke la konfetoj disportas la mikrobojn) kaj kosto de strat-balaado.

## Bildaro 

Dosiero:La bataille de confetti sur les Grands Boulevards, au Carnaval de Paris 1896.jpg|Konfeta batalo en Parizo por Grasa Mardo ()
Dosiero:Apollo 11 ticker tape parade 1.jpg|La kosmonaŭtoj de Apollo 11 defilas sub pluvo da konfetoj.
(Albi) Confetti by Henri de Toulouse-Lautrec.jpg|Afiŝo por konfetoj, far de Henri de Toulouse-Lautrec
Dosiero:2006 Rose Bowl post-game celebration.jpg|Jetado da konfetoj fine de matĉo de usona piedpilko

## Vidu ankaŭ 
* Konfetoparado

Kategorio:Amuzo
Kategorio:Ludiloj
Kategorio:Folkloro
Kategorio:Italaj inventoj
Adolphe Quételet

'*Lambert *Adolphe* Jacques Quételet*' (Gento, 22-an de februaro 1796 – Bruselo, 17-an de februaro 1874) estis belga astronomo, matematikisto, statistikisto kaj sociologo. Li estis unu el la unuaj kiuj aplikis statistikajn metodojn en la sociaj sciencoj.

Quételet ankaŭ estas konata pro la enkonduko de la korpomasa indico (KMI) ankaŭ nomata Quetelet indico (QI).

## Vidu ankaŭ
*1239 Queteleta

Kategorio:Belgaj astronomoj
Kategorio:Belgaj matematikistoj
Legall de Kermeur

**LEGALL DE KERMEUR** (Versailles, la  - 1792) estis eminenta franca ŝakludisto, kaj instruisto de Philidor.

Kvankam titolo de grandmajstro ankoraŭ ne ekzistis, oni konsideras lin neoficialan mondĉampionon, ekde 1730 ĝis 1747.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Ŝakmondĉampiono

## Eksteraj ligiloj 
* Internacia Ŝakfederacio (FIDE) (, )

Kategorio:Francaj ŝakistoj
Malpezmetaloj

**Malpezmetaloj** aŭ **malpezaj metaloj** estas tiuj metaloj aŭ alojoj, kies denso estas malpli ol 5 g/cm³. Ĉiuj aliaj metaloj estas pezmetaloj.

Malpezmetaloj estas vaste uzataj en konstruado, aparte de veturiloj, medicinaj protezoj kaj multaj aliaj produktoj. Teknike gravas aparte aluminio, magnezio, titanio kaj - malpli vaste aplikataj - berilio kaj litio kaj pliaj elementoj kiel malaltkoncentritaj komponaĵoj de alojoj. La prilaboro de malpezmetaloj esence egalas al tiu de metaloj ĝenerale.

## Listo de malpezmetaloj 
Kompleta listo de elementaj malpezaj metaloj kaj ilia denso je 20&nbsp;°C:

**Alkalaj metaloj:** 
*Litio: 0,53 g/cm³
*Natrio: 0,97 g/cm³
*Kalio: 0,86 g/cm³
*Rubidio: 1,53 g/cm³
*Cezio: 1,90 g/cm³
*Franciumo: 1,87 g/cm³

**Teralkalaj metaloj:**
*Berilio: 1,85 g/cm³
*Magnezio: 1,74 g/cm³
*Kalcio: 1,54 g/cm³
*Stroncio: 2,63 g/cm³
*Bario: 3,65 g/cm³

**Transirmetaloj:**
*Skandio: 2,99 g/cm³
*Itrio: 4,47 g/cm³
*Titanio 4,51 g/cm³

**Elemento de la Boro-grupo**
*Aluminio: 2,70 g/cm³

## Brulo de malpezmetaloj 
:Se malpezmetaloj estas iel trafitaj de brulo, **nepre NE uzu akvon** por estingi la fajron **!**

Malpezaj metaloj, aparte la alkalaj kaj teralkalaj, reagemas kun H2O tre fervore, dum la reago la metaloj kombiniĝas kun oksigeno kaj liveras liberan hidrogenan gason, kiu siaflanke eksplodante reagas kun aera oksigeno.

Por estingi la brulon, oni uzu *estingan pulvoron* (natria karbonato), sekan cementon, sekan sablon aŭ noblajn gasojn.

## Vidu ankaŭ 
* pezmetaloj

## Notoj, referencoj 
!
Kategorio:Grupoj de la perioda tabelo
Bagheera kiplingi

***Bagheera kiplingi*** (vegana araneo) estas mezamerika specio el la familio de saltaraneoj. Ĝi estas la ĝis nun sola araneo, kiu nutras sin plejmulte per vegetaĵoj.

La araneo vivas sur akacioj kaj manĝas ties nektaron kaj el la proteinriĉaj t.n. Belt-korpetoj (90% el la lasta). La araneoj dumtempe konkuras kun la formikoj, ili sperte evitas ilin. La araneoj de Kostariko manĝas ankaŭ larvojn de la formikoj, kaj aliajn insektojn.

## Vidu ankaŭ
* Rudyard Kipling

Kategorio:Araneoj
Howard Staunton

**Howard STAUNTON** (Londono, 1819 - la ) estis eminenta angla ŝakludisto.

Kvankam titolo de grandmajstro ankoraŭ ne ekzistis, oni konsideras lin kiel neoficialan mondĉampionon, ekde 1843 ĝis 1851.

Li tre ofte uzis la anglan malfermadon. Oni eĉ nomigis tiun malfermadon tiel honore al li.

Famaj ŝakaj pecoj havas lian nomon: la pecoj *Staunton*.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Ŝakmondĉampiono

## Eksteraj ligiloj 
* Bildoj ()
* Internacia Ŝakfederacio (FIDE) (, )

Kategorio:Britaj ŝakistoj
Alexandre Deschapelles

**Alexandre-Louis-Honoré-Lebreton DESCHAPELLES** (Ville-d'Avray, la  - Paris, la ) estis eminenta franca ŝakludisto.

Kvankam titolo de grandmajstro ankoraŭ ne ekzistis, oni konsideras lin kiel neoficialan mondĉampionon, ekde 1800 ĝis 1820.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Ŝakmondĉampiono

## Eksteraj ligiloj 
* ,  Internacia Ŝakfederacio (FIDE)

Kategorio:Francaj ŝakistoj
Suba Simme-Valo (distrikto)

La **distrikto Suba Simme-Valo** (germane **Amtsbezirk Niedersimmental**) estis ĝis la 31-a de decembro 2009 administra unuo de Kantono Berno. Ĝi havis 21735 loĝantojn la 31-an de decembro 2008. Ĝia ĉefloko estis la komunumo Wimmis.

## Geografio 
La distrikto Suba Simme-Valo etendiĝas kiel la nomo indikas en la suba parto de la valo de la rivero Simme ĝis ties alfluo al la Lago de Thun en la urbo Spiez.

## Najbaraj distriktoj 
La distrikto limas en nordo al la distriktoj Schwarzenburg, Seftigen kaj Thun, en sudoriento al la distrikto Frutigen, en sudokcidento al la distrikto Supra Simme-Valo, kaj en okcidento al la distrikto Sense en Kantono Friburgo.

## Historio 
Ek e 1449 la Suba Simme-Valo estis berna kamparvoktejo (germane nomita *Kastlanei*). En de la 15-a jarcento la loĝantaro de Suba Simme-Valo liberaĉetis sin de la impostservuteco de Berno, akiris propran terensuverencecon kaj disponis interne de la urba ŝtato Berno pri propra landkomunumo, kiu eĉ postvivis la Helvetan Revolucion kaj pluekzsitis ĝis 1836. Dum la epoko de la Helveta Respubliko inter 1798 kaj 1803 la Suba Simme-Valo estis distrikto de la tiama Kantono Oberlando. Ek de 1803 ĝi estis berna ĉefdistrikto respektive ekde la konstitucio de 1831 berna distrikto (germane nomita *Amtsbezirk*). Ekde la jaro 1997 la distrikto apartenas al la administra regiono Berna Oberlando kaj al la tribunala distrikto kaj terenregistro Frutigen-Nordo, kies tribunalsidejo troviĝas en Wimmis kaj terenregistro en Frutigen.

## Trafiko 
Tra la distrikto pasas en nordokcidento la fervojlinio de Frutigen al Interlaken de la Berno-Lötschberg-Sempiono-Fervojo. De Spiez linio de la sama kompanio pasas tra la tuta Suba Simme-Valo al la Supra Simme-Valo ĝis Zweisimmen.

Laŭlonge de la Lago de Thun pasas la svisa aŭtovojo A8, kiu havas flankan brakon al la Suba Simme-Valo.

## Komunumoj de la distrikto Suba Simme-Valo 
La distrikto Suba Simme-Valo konsistas (stato en 2009) el 9 komunumoj, el kiuj Spiez estas la plej granda kaj unika urbo. La distrikta ĉefloko Wimmis posedis historia urborajton ĝis 1449 kiam Berno akiris ĝin. Jen la listo:

## Eksteraj ligiloj 
* La distrikto Suba Simme-Valo en la Historia Leksikono de Svislando

-

Kategorio:Berna Oberlando
Hünikon

**Hünikon** estas la nomo de la sekvantaj lokoj:
* **Hünikon TG** estas vilaĝo de la komunumo Amlikon-Bissegg en Kantono Turgovio en Svislando.
* **Hünikon ZH** estas vilaĝo de la komunumo Neftenbach en Kantono Zuriko en Svislando.
Reĝa Teatro (Madrido)

La **Reĝa Teatro** () estas la teatro de la operejo de Madrido, taksata kiel unu el la plej gravaj de Hispanio, konsidere la oftan ĉeestadon de la Hispana Reĝa Familio al la prezentaĵoj. Ĝi situas en la Placo de Oriento, antaŭ la Reĝa Palaco. Ĝi estas unu el la plej simbolaj monumentoj de la urbo.
[eta|maldekstra|150ra|[Isabel la 2-a, favorantino de la konstruado de la Reĝa Teatro]]
La reĝino Isabel la 2-a subtenis la konstruadon en Madrido de operteatro por la ĝuo de la nobelaro. Por tiu ĉi celo la Hispana Krono cedis la terenon ĉe la Orienta Placo, tamen pluraj politikaj okazintaĵoj haltigis la projekton, ĝis kiam je la 7-a de majo 1850, Reĝa Ordono akcelis la konstruadon de la Teatro kaj postulis la finkonstruadon en nur ses monatoj.
La teatro inaŭguriĝis je la 10-a de oktobro 1850, koincide kun la naskiĝtago de la reĝino. La verkaĵo elektita estis *La favorita*, de Donizetti, kaj rolludis famkonataj artistoj kiaj la sopranulo Alboni aŭ la orkestrestro Michel Rochelle.

## Vidu ankaŭ 
* Ópera (metroo de Madrido)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala Retpaĝejo de la Reĝa Teatro de Madrido 

Kategorio:Teatroj en Madrido
Ablacio (geomorfologio)

**Ablacio** (germane: Abtragung) estas, apud la sedimentado, unu el la du bazaj formoj de geomorfologiaj procesoj. Je tio, loza materialo de la geologia subgrundo estas movita per diversspecaj fortoj (fluanta akvo, glaĉero, vento, marsurfo). Sedimentado komenciĝas, kiam tiu moviĝo ĉesis.

Per tiuj procesoj la pli alte situantaj partoj de la terkrusto estas ebenigitaj kaj kavaĵoj plenigitaj. La eksogenaj procesoj de la ablacio efikas kontraŭ la endogenaj fortoj, kiuj levas la terkruston. Nur se endogenaj levprocesoj de la terkrusto okazas pli rapide ol la fortransporto de la materialo per ablacio, povas formiĝi montaroj. Kiam la levado ne okazas aŭ estas tro malforta, la tersurfaco malrapide kaj grandskale fariĝas preskaŭebeno.

La ablacia fortransportado nur eblas, kiam antaŭe la petra subgrundo jam sufiĉe disfalis per kemiaj kaj fizikaj procesoj (veterdisfalo). Dum la fortransportado tiuj petreroj estas plutransformataj, ekzemple de gravelo al sablo.

La ablaciprocesoj finiĝas, kiam la transportita materialo atingis la marnivelon. Ja ankaŭ submare okazas amastransporto, pro la gravito, sed ne plu sub la influo de la atmosfero.

## Lingva rimarko 
Ablacio kaj erozio estas parencaj tersciencaj nocioj ŝajne ne klare distingataj. Laŭ ĉi tiu artikolo, tradukita el la germanlingva Vikipedio, ablacio (germane: Abtragung) estas la pli ĝenerala (supera) nocio, laŭ kiu erozio estus nur speciala kazo de ablacio, nome limigata al la tielnomata "linia" ablacio (per glaĉero kaj fluakvaĵo), dum vento, marsurfo kaj precipitado vastaree ablacias.  
La artikoloj pri erozio tamen, ankaŭ en la germana, samkiel en la angla kaj esperantlingva Vikipedioj, ne limigas la sencon de tiu nocio (nome inkluzivigas ekzemple ankaŭ la perventan fortransporton de materialo), tiel ke ablacio kaj erozio havus la saman signifon. 
 

## Literaturo 
* Brinkmann, R.: Abriß der Geologie - erster Band - Allgemeine Geologie. Enke-Verlag Stuttgart  ISBN 3-432-80591-8
* Die Entwicklungsgeschichte der Erde (2 volumoj) - Verlag Werner Dausien (Hanau)  ISBN 3-7684-6026-6 
* Hartmut Leser (eldoninto), Wörterbuch Allgemeine Geographie, Deutscher Taschenbuch-Verlag, München

Kategorio:Geomorfologio
Kategorio:Erozio
Ayerdhal

**AYERDHAL** (naskiĝis en 1959 en Liono, mortis la 27-an de oktobro 2015 en Bruselo; vera nomo Marc Soulier) estis franca verkisto.

Li naskiĝis en la Liona ĉirkaŭurbo, estis futbalisto, sociokultura animatoro kaj monitoro pri skiado.

Li komencis en 1990 verki romanojn de sciencfikcio por la kolekto "*Anticipation Fleuve Noir*".

Li ricevis dufoje la premion Grand Prix de l'Imaginaire: en 1993 por sia romano de sciencfikcio "*Demain une oasis*" (Morgaŭ, oazo) kaj en 2005 por sia krimfikcio "*Transparences*" (Travideblecoj).

Li ricevis la premion Ozone en 1997 por "''Parleur ou les Chroniques d'un rêve enclavé*" (Parlanto, aŭ la kronikoj pri enklavita sonĝo), kaj en 2000 por "*Étoiles mourantes*" (Mortantaj steloj), verko ankaŭ premiita de la premio Tour Eiffel pri sciencfikcio.

Li sin diras tre influata de Frank Herbert.

## Verkoj 
* *La Bohème et l'ivraie*, 1990
* *Mytale*, 1991
* *Demain, une oasis*, 1992
* *Le Chant du drille*, 1992
* *Cybione*, 1992
* *L'Histrion*, 1993,
* *Sexomorphoses*, 1994
* *Polytan (Cybione-2)*, 1994
* *Balade choreïale*, 1994
* *Parleur ou les Chroniques d'un rêve enclavé*, 1997
* *Consciences virtuelles*, 1998
* *Genèses*, 1999
* *Étoiles mourantes*, 1999 (kunverkita kun Jean-Claude Dunyach)
* *Jessie, le Retour*, 1999
* *L'Homme aux semelles de foudre*, 2000
* *Keelsom, Jahnaïc (Cybione-3)*, 2001
* *La Logique des essaims*, 2001
* *L'Œil du spad (Cybione-4)*, 2003
* *La Logique des essaims*, 2004
* *Transparences'', 2004

## Eksteraj ligiloj 
* Lia paĝo sur FaceBook
* Lia biografio ĉe la eldonejo "Poche SF"
* Katalogo pri Sciencfikcio

Kategorio:Sciencfikciaj verkistoj
Faciens misericordiam

*Faciens misericordiam* estas papa buleo eldonita la 12-an de aŭgusto 1308 de la papo Klemento la 5-a kadre de la proceso de la templanoj.eta|dekstra|Blazono de Klemento la 5-aĜi starigis diocezajn komisionojn, kiuj enketu pri la agadoj de la templanoj kaj papajn komisionojn, kiuj devis juĝi la ordenon de la Templo. La papaj enketistoj devis raporti dum koncilio en Vieno en 1310, kiu tiam decidis pri la sorto de la ordeno per la buleo *Vox in excelso*.

La pariza papa komisiono konsistis el:
* Gilles Aycelin de Montaigut, ĉefepiskopo de Narbonne,
* Vilhelmo Durand, episkopo de Mende,
* Vilhelmo de Bonnet, episkopo de Bayeux,
* Raynaud de La Porte, episkopo de Limoges, 
* Jean de Montlaur, episkopo de Maguelone, 
* Matthieu de Naplo, apostola notario, 
* Jean de Mantoue, ĉefdiakro de Trento kaj
* Vilhelmo Argani, estro de la preĝejo de Aix.

## Bibliografio 
* Alain Demurger, *Les Templiers. Une chevalerie chrétienne au Moyen Âge*, eld. Seuil, 2005, p.&nbsp;662, isbn 2020669412
* Malcolm Barber, *Le procès des Templiers*, eld. Tallandier, 2007, p.&nbsp;494, isbn 2847344292

Kategorio:Papaj buleoj
Kategorio:Templanoj
Bulmarko

**Bulmarko** estas tipografia marko, kiu utilas por marki la komencojn de la eroj de ne numerita listo.

En Vikipedio, oni kutimiĝis al listoj, kies linioj komenciĝas per nigra (aŭ malhelblua) kvadrato; kaj por ĉeflinio, kaj por sublinio.
* Unua artikolo
* Dua artikolo
* Tria artikolo
** Unua suba artikolo
** Dua suba artikolo ...

Sed estus pli klare, se la subartikolo havus malsaman komencan markon.

■ Unua artikolo
■ Dua artikolo
■ Tria artikolo
&nbsp; ○ Unua suba artikolo
&nbsp; ○ Dua suba artikolo ...

Tipografiistoj (kaj uzantoj de dokumentoredaktiloj) disponas pri larĝa elekto da bulmarkoj (kiuj ne ĉiuj estas bulformaj):
∎ ■ ◘ □ ▢ ○ ● ▪ • ♦ ♠ ◌ ◕ ○ ❍ ❏ ❐ ❑ ❒

Oni ankaŭ povas samcele uzi sagojn:
➔ ➙ ➛ ➜ ➞ ➟ ➠ ➢ ➣ ➤ ➥ ➦ ➧ ➨ ➩ ➪ ➫ ➬ ➭➮➯ ➱ ➲ ➳ ➵ ➸ ➾

Aŭ fantaziajn simbolojn:
☛ ☠ ► ✈ ✏ ✩ ✪ ❊ ❖ ❥ ☻ ☺ ☛ ☎☨

Ĉiuj unikodaj kodoj de tiuj markoj estas troveblaj inter 25A0 kaj 27BE.

## Vidu ankaŭ 
* Miensimbolo

Kategorio:Interpunkcio
Kategorio:Tipografio
Ad providam

** Ad providam** estas papa buleo eldonita de la papo Klemento la 5-a la 2-an de majo 1312 dum la koncilio de Vieno, kiu transdonis al la ordeno de Malto la bienojn kaj havaĵojn de la templanoj, kies ordeno estis neniigita de la buleo *Vox in excelso* de la 22-a de marto 1312.[eta|dekstra|Blazono de [Klemento la 5-a]]
## Motivo de la papa decido 
[eta|90px|maldekstra|[Kruco de Malto]]
eta|maldekstra|90 px|dekstra|Kruco de Calatrava
La bienoj kaj havaĵoj de la templanoj estis donitaj al ili por protekti kaj savi la Sanktan Landon kaj por batali kontraŭ la paganoj. La papo Klemento la 5-a decidis, same kiel la koncilio de Vieno, ke la posedaĵoj de la templanoj, forprenitaj de ili dum ilia arestado sub la aŭtoritato de papo per la buleo Pastoralis praeminentiae (oktobre 1307), estu transdonitaj al la ordeno de Malto. La papo decidis ĉion kaj por ĉiam transdoni al la ordeno de Malto, krom la posedaĵoj sur la ibera duoninsulo.

## Esceptoj 
La buleo ne rilatis al la templaj bienoj sur la teroj de la reĝoj de Kastilio, Aragono, Portugalujo kaj Majorko. La papo rezervis al si la rajton trakti tiujn havaĵojn pli poste.

Jakobo la 2-a de Aragono, deziris, ke tiuj havaĵoj ne iru al la ordeno de Malto, sed al tiu de Calatrava. La atribuo de tiuj posedaĵoj (inter ili fortikaĵoj) starigis problemon al la reĝo, ĉar la kavaliroj de la ordeno de Malto ne estis fidelaj al la reĝo, kaj se ili posedintus tiajn fortikaĵojn ĉe la marbordoj kaj landlimoj, povintus estiĝi gravaj problemoj al la reĝlando, kiuj ne plu havos militajn defendejojn.
Kaj eĉ se ili restintus fidelaj al la reĝo (kio ne estis deviga), tia potenco militista povintus nur okazigi konfliktojn. La reĝo de Aragono devis tial havi kontrolon super la posedaĵoj, kaj tion permesis la ordeno de Calatrava, nacia ordeno pli proksima al la reĝo.

## Bibliografio 
*  Barber, Malcolm, *Le procès des Templiers*, 2002, ISBN 2868476791

## Vidu ankaŭ 
* Listo de papaj buleoj
* Templanoj

Kategorio:Papaj buleoj
Kategorio:Templanoj
Damian Reca

**Damian Reca** (La Plata, 1894 - Buenos Aires, la ) estis argentina ŝakludisto, kvarfoja nacia ĉampiono, en 1921, 1923, 1924 kaj en 1925. 

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* ,  Internacia Ŝakfederacio (FIDE)

Kategorio:Argentinaj ŝakistoj
Benito Villegas

**Benito Higinio VILLEGAS** (Buenos Aires, la  - Buenos Aires, la ) estis argentina ŝakludisto, nacia ĉampiono en 1922.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* ,  Internacia Ŝakfederacio (FIDE)

Kategorio:Argentinaj ŝakistoj
Stajicjevo

eta|dekstra|200ra|Stajicjevo troviĝas en (verda) Municipo Zrenjanin en Serbio
eta|275ra|Mapo pri municipo Zrenjanin
eta|300ra|Ortodoksa preĝejo de Stajicjevo
**Stajicjevo,** serbe **Стајићево,** slave **Stajićevo,** hungare **Óécska** [OEĉka] estas vilaĝo en Serbio, en provinco Vojvodino, en distrikto **Meza** Banato, en municipo de Zrenjanin.

## Bazaj informoj 
* Areo: 21 &nbsp;km²
* Koordinatoj: 45°17′23″N 20°27'14″E
* Alto super marnivelo: 76 m
* Loĝantaro: 1990
* Poŝtkodo: 23204
* Telefonprefikso: 23
* Aŭtokodo: ZR

## Situo 
Stajicjevo situas sur ebenaĵo, laŭ traira flankovojo, laŭ maldekstra bordo de Bega (sen ponto, kontraŭe Lukino Selo troviĝas).

## Historio 
Serboj fondis la vilaĝon en 1922 apartenanta al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, depost 1928 al Jugoslavio, ekde 2006 kiel Serbio. En 1941 la germana armeo okupis la komunumon ĝis 1944. En 1991 oni funkciigis tie fifaman koncentrejon, kien oni deportis kroatojn. En 2002 loĝis en Stajicjevo 1999 homoj, (1925 serboj (96 %), 25 hungaroj, 15 jugoslavianoj, po 6 kroatoj kaj rumanoj, 5 slovakoj kaj aliaj).

## Vidindaĵoj 
* ortodoksa preĝejo

## Vidu ankaŭ 
* Strukturo de Vojvodino

Kategorio:Vilaĝoj de Serbio
Jacobo Bolbochán

**Jacobo BOLBOCHÁN** (Azul, la  - Buenos Aires, la ) estis argentina ŝakludisto, dufoja nacia ĉampiono, en 1931 kaj en 1932. Li estis en 3 ŝakolimpiadoj (1935, 1937 kaj 1939). Lia frato estis Julio Bolbochán.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Julio Bolbochán

## Eksteraj ligiloj 
* ,  Internacia Ŝakfederacio (FIDE)

Kategorio:Argentinaj ŝakistoj
Orlovat

eta|dekstra|200px|Orlovat troviĝas en (verda) Municipo Zrenjanin en Serbio
eta|275px|Mapo pri municipo Zrenjanin
eta|300px|Ortodoksa preĝejo de Orlovat
**Orlovat,** serbe **Орловат,** germane **Orlowat,** hungare **Orlód** estas vilaĝo en Serbio, en provinco Vojvodino, en distrikto **Meza** Banato, en municipo de Zrenjanin.

## Bazaj informoj 
* Areo: 40 &nbsp;km²
* Koordinatoj: 45°14′22″N 20°34'34″E
* Alto super marnivelo: 68 m
* Loĝantaro: 1780
* Poŝtkodo: 23263
* Telefonprefikso: 23
* Aŭtokodo: ZR

## Situo 
Orlovat situas sur ebenaĵo, laŭ flankovojoj, laŭ dekstra bordo de Timiş (kun ponto al Tomaŝevac).

## Historio 
En 1471 la komunumo estis kampurbo, sed post kelkaj jardekoj sekvis la turka regado kaj la loĝantaro malpliiĝis, sekve ĝi iĝis vilaĝo. Inter 1773-1872 ĝi apartenis al limgarda zono rekte apartenanta al Habsburga Imperio. En 1848 la hungara armeo venkis la unuigitan aŭstran-serban armeon. Ĝis Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Torontál, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, depost 1928 al Jugoslavio, ekde 2006 kiel Serbio. En 1941 la germana armeo okupis la komunumon ĝis 1944. En 2002 loĝis en Orlovat 1789 homoj, (1709 serboj (96 %), 17 jugoslavianoj, 15 ciganoj, 12 hungaroj, 8 slovakoj, 4 kroatoj kaj aliaj).

## Vidindaĵoj 
* ortodoksa preĝejo

## Vidu ankaŭ 
* Strukturo de Vojvodino

Kategorio:Vilaĝoj de Serbio
Perlez

eta|dekstra|200px|Perlez troviĝas en (verda) Municipo Zrenjanin en Serbio
eta|275px|Mapo pri municipo Zrenjanin
eta|Ortodoksa kaj katolika preĝejoj de Perlez
**Perlez,** serbe **Перлез,** hungare **Perlasz** [perlas] estas vilaĝo en Serbio, en provinco Vojvodino, en distrikto **Meza** Banato, en municipo de Zrenjanin.

## Bazaj informoj 
* Areo: 100 &nbsp;km²
* Koordinatoj: 45°12′17″N 20°22'32″E
* Alto super marnivelo: 63 m
* Loĝantaro: 3810
* Poŝtkodo: 23260
* Telefonprefikso: 23
* Aŭtokodo: ZR

## Situo 
Perlez situas sur ebenaĵo, laŭ flankovojoj, laŭ maldekstra bordo de Bega, proksime de enfluejo al Tiso.

## Historio 
Ĝis Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Torontál, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, depost 1928 al Jugoslavio, ekde 2006 kiel Serbio. En 1941 la germana armeo okupis la komunumon ĝis 1944. En 2002 loĝis en Perlez 3818 homoj, (3333 serboj (87 %), 83 ciganoj, 70 jugoslavianoj, 62 hungaroj, 44 kroatoj, 26 slovakoj kaj aliaj).

## Vidindaĵoj 
* ortodoksa kaj katolika preĝejoj

## Famuloj 
En la iama Perlasz naskiĝis hungara pentristo Brutus Sárdy.

## Vidu ankaŭ 
* Strukturo de Vojvodino

Kategorio:Vilaĝoj de Serbio
Héctor Rossetto

**Héctor Decio ROSSETTO** (Bahía Blanca, la ) estis argentina ŝakludisto, kvinfoja nacia ĉampiono, en 1941, 1944, 1947, 1961 kaj en 1972. Li fariĝis grandmajstro je 1960, kaj estis en 6 ŝakolimpiadoj.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* ,  Internacia Ŝakfederacio (FIDE)

Kategorio:Argentinaj ŝakistoj
Herman Pilnik

**Herman PILNIK** (Stuttgart, 1914 - Caracas, 1981) estis argentina ŝakludisto (naskiĝinta en Germanio), trifoja nacia ĉampiono, en 1942, 1945 kaj en 1958. Li estis en 5 ŝakolimpiadoj.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* ,  Internacia Ŝakfederacio (FIDE)

Kategorio:Germanaj ŝakistoj
Hopkinson Smith

**Hopkinson SMITH** (naskiĝis la  en New York) estas fama muzikludisto je renesancaj kaj barokaj kordmuzikiloj - inter aliaj vihuelao kaj liuto - kaj estis inter la fondintoj de fama muzikgrupo Hesperion XX kune kun Jordi Savall  unu el la plej elstaraj membroj de la tiel nomata Historiema koncertado.

Li naskiĝis en 1946 kaj studis muzikosciencon en Universitato Harvard akirante diplomon per la plej altaj notoj en 1972. Poste li translokiĝis al Europo kie li daŭrigis sian lernadon kun Eugene Dombois en Svisujo kaj Emilio Pujol en Katalunio.

Inter liaj plej famaj interpretaĵoj estas tiuj je la muziko de renesancaj hispanaj vihuelakomponistoj Mudarra, Narváez kaj Milán, kaj barokaj muzikpecoj de Bach kaj Kapsberger. Laŭ la altrekonita muzikrevuo *Gramophone* lia versio pri la violonsonatoj de Bach estas "la plej bona surdiskado por tiuj transskriboj iam faritaj por iu ajn muzikilo".

Li estas nuntempe unu el la plej laŭditaj reprezentantoj en la interpreto je antikva muziko kaj instruas en la fama muziklernejo Schola Cantorum Basiliensis.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* http://www.hopkinsonsmith.com/
* http://www.goldbergweb.com/en/interpreters/instrumentals/9727.php 
* http://www.andante.com/article/article.cfm?id=23233 

Kategorio:Liutistoj
Kategorio:Usonaj muzikistoj
Internacia muzika festivalo Majo de Janáček

eta|Komenciga koncerto en la jaro 2016
**Internacia muzika festivalo Majo de Janáček** okazas ĉiujare ekde la jaro 1976 en Moraviasilezia regiono.

Majo de Janáček estas dediĉita precipe al klasika muziko, sed jam tradicie havas sian lokon en ĝi ankaŭ ĵazo, parola vorto kaj danco. Dramaturgio de la festivalo celiĝas precipe al muziko de Leoš Janáček. La festivalo estas membro de Asocio de muzikaj festivaloj de Ĉeĥio.

## Eksteraj ligiloj 
* Muzikus.cz
* Hudební rozhledy 
* Oficialaj paĝaroj de la festivalo
* Ihned.cz
* Radio.cz

Kategorio:Festivaloj de klasika muziko
Kategorio:Ĉeĥaj muzikaj festivaloj
Kategorio:Muziko en Ostrava
Mortigu nin ĉiujn

***Mortigu nin ĉiujn*** (itale: ***Ammazzateci tutti***) estas itala kontraŭmafia movado, kies celo estas la disvastigo al junularo je kulturo de laŭleĝo kaj batalo kontraŭ la mafio. Ĝi havas disbranĉiĝojn en la tuta lando, estas senpartia kaj havas retan organizaĵon.

## Historio 
La nomo de la movado venas de la moto *E adesso ammazzateci tutti* ("Kaj nun mortigu nin ĉiujn") uzita dum la unua manifestacio de la movado.
Ankaŭ konata kiel la movado *Ragazzi di Locri* ("Geknaboj de Locri") ĝi naskiĝis en Locri (Kalabrio) en 2005 kiel movado kontraŭ-'Ndrangheta pro ideo de Aldo Pecora (nune proparolanto de la movado) kaj aliaj junuloj post la mortigo de vicprezidanto de la regiona konsilio de Kalabrio, Francesco Fortugno. Komence ĝi konsistis sole el geknaboj (studentoj), sed poste ĝi ricevis la helpon ankaŭ de plenkreskuloj, ĉefe de familianoj de viktimoj de mafio.

## Eksteraj ligiloj 
*  Retpaĝaro de la movado 
*  Blogo de Aldo Pecora 

Kategorio:Batalo kontraŭ mafio
Kategorio:Politikaj movadoj
Kategorio:Italaj asocioj
Kategorio:Kalabrio
Raŭpero

eta|Kunigitaj raŭperoj

**Raŭpero** estas ĉenero de ĉenbendo de veturilo kun raŭpa iro (traktoro, tanko, ajngrunda aŭtomobilo ktp). Raŭpero estas figura ŝtalplato plejofte kun elstaraj krestoj, servantaj por kunteniĝo kun grundo.

Por fari ĉenbendon oni kunigas raŭperojn unu kun la alia per kamoj kaj mufoj. Por plialtigi eluziĝrezistecon kaj daŭron de uzebleco oni faras raŭperojn kaj la kunigajn elementojn el speciala altmanganoza ŝtalo kaj poste hardas ilin. Oni ankaŭ uzas kaŭĉuko-metalajn artikojn, artikojn kun nadla lagro k.a.

## Vidu ankaŭ 
* Ĉenbendo
* Raŭpa movilo

Kategorio:Tekniko
Juan Iliesco

**Juan Traian ILIESCO** (Brăila, la  - Buenos Aires, la ) estis argentina ŝakludisto (naskiĝinta en Rumanio), nacia ĉampiono en 1943.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  365 Chess
* ,  Internacia Ŝakfederacio (FIDE)

Kategorio:Rumaniaj ŝakistoj
Kategorio:Argentinaj ŝakistoj
Julio Bolbochán

**Julio BOLBOCHÁN** (Azul, la  - Caracas, la ) estis argentina ŝakludisto, dufoja nacia ĉampiono, en 1946 kaj en 1948. Li fariĝis grandmajstro en 1977. Li estis en 6 ŝakolimpiadoj (1950, 1952, 1954, 1956, 1962 kaj 1966). Lia frato estis Jacobo Bolbochán.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Jacobo Bolbochán

## Eksteraj ligiloj 
* ,  Internacia Ŝakfederacio (FIDE)

Kategorio:Argentinaj ŝakistoj
Oscar Panno

**Oscar PANNO** (Buenos Aires, la ) estas argentina ŝakludisto, trifoja nacia ĉampiono, en 1953, 1985 kaj en 1992.Li fariĝis grandmajstro em 1955, kaj nuna estas la 27-a plej bona ŝakludisto de Argentino. Li estis en 11 ŝakolimpiadoj (1954, 1956, 1958, 1962, 1966, 1968, 1970, 1976, 1986, 1988 kaj 1992)

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Argentinaj ŝakistoj
Kategorio:Mondaj Junioraj Ŝakaj Ĉampionoj
Raúl Sanguinetti

**Raúl Carlos SANGUINETTI** (Paraná (Argentino), la  - Buenos Aires, la ) estis argentina ŝakludisto, sepfoja nacia ĉampiono, en 1956, 1957, 1962, 1965, 1968, 1973 kaj en 1974. Li estis en 7 ŝakolimpiadoj (1956, 1958, 1962, 1966, 1968, 1974 kaj 1976). Li fariĝis grandmajstro je 1978.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* ,  Internacia Ŝakfederacio (FIDE)

Kategorio:Argentinaj ŝakistoj
Miguel Najdorf

**Miguel NAJDORF** (Varsovio, la  - Malaga, la ) estis argentina ŝakludisto (naskiĝinta en Pollando), okfoja nacia ĉampiono, en 1949, 1951, 1952, 1955, 1960, 1964, 1967 kaj en 1975. Li fariĝis grandmajstro en 1950. Li estis en 3 ŝakolimpikoj por Pollando (1935, 1937, 1939) kaj 11 por Argentino (1950, 1952, 1954, 1956, 1960, 1962, 1966, 1968, 1970, 1974 kaj 1976).

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  *The Polish Immortal*
* ,  Internacia Ŝakfederacio (FIDE)

Kategorio:Argentinaj ŝakistoj
Kategorio:Polaj ŝakistoj
Kategorio:Partoprenantoj en la Ŝak-Olimpikoj
Kategorio:Grandmajstroj
Bernardo Wexler

**Francisco José Bernardo WEXLER** (Bukareŝto, la  - Buenos Aires, la ) estis argentina ŝakludisto (naskiĝinta en Rumanio, nacia ĉampiono en 1959).

## Eksteraj ligiloj 
* ,  Internacia Ŝakfederacio (FIDE)

Kategorio:Rumanaj ŝakistoj
Kategorio:Argentinaj ŝakistoj
Kategorio:Judoj
Schola Cantorum Basiliensis

La ***Schola Cantorum Basiliensis*** estis fondita en 1933 en Bazelo (Svislando) de Paul Sacher (1906-1999) kiel instituto por esplorado kaj instruado je antikva muziko.

## Gravuloj
* Jordi Savall

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.goldbergweb.com/es/news/other/2005/06/31160.php 

Kategorio:Svisa muziko