open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Kiĉenero

eta|maldekstra|250px|Kiĉenero
**Kiĉenero** () estas urbo en la suda parto de la provinco Ontario en Kanado. Ĝi situas proksimume 100 kilometrojn okcidente de la urbo Toronto, kaj estas parto de metropola regiono nomata Granda Toronto kaj de la Jorka Regiono. Laŭ stato de la jaro  en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La urbo estas parto de la metropola regiono Granda Toronto kaj la ena ringo de la Ora Hufumo.

Ĝin fondis episkopo Benjamin Eby kaj tie setlis ĉ. 1807 germanaj enmigrantoj. En 1833 ĝi ricevis la nomon *Berlin* kaj iĝis la sekreta ĉefurbo de la germanoj en Kanado. Sub la influo de kontraŭgermanaj fluoj dum la unua mondmilito, la urbo Berlino estis renomita en 1916, post referendumo bojkotita de multaj loĝantoj. Ekde tiam la urbo nomatas laŭ la brita feldmarŝalo kaj milita ministro grafo *Herbert Kitchener*, mortinta en batalo de tiu jaro. Nur du antaŭurboj, Mannheim en la sudokcidento kaj Breslau en la nordoriento, rajtis teni siajn germanajn nomojn. En la 1990-aj jaroj ekzistis iniciato renomi la grandurbon reen al Berlino, sed tio ne trovis sufiĉan subtenon.

Tamen, la germana influo ankoraŭ sentiĝas en la urbo nuntempe, ekzemple per la ĉiujara Oktobrofesto, kiu altiras multajn gastojn el la tuta Nordameriko. Estas ankaŭ tradicia germana kristnaska foiro.

Pro la apuda urbeto Waterloo, kie situas la du universitatoj universitato de Waterloo kaj universitato *Wilfred Laurier*, multaj kiĉeneranoj laboras en edukada kaj alt-teknologia industrioj, sed multaj ankaŭ okupiĝas pri fabrikado kaj agrikulturo, precipe pro la multaj menonitoj en la regiono kiuj ankoraŭ havas tradician agrikulturistan viv-stilon.

## Vidu ankaŭ 
* Ion rapid transit

Kategorio:Urboj en Ontario
René Robert Cavelier de La Salle

**René Robert Cavelier**, **Sinjoro de La Salle**, aŭ pli simple **Cavelier de La Salle** (naskiĝis la 22-an de novembro 1643 - mortis la 19-an de marto 1687) estis grava franca esploristo de la 17-a jarcento. Li interalie esploris la regionon de la Grandaj Lagoj en hodiaŭa Usono kaj Kanado, sed ankaŭ la riveregon Misisipon. Li postulis la tutan misisipan basenon je la nomo de Francio kaj de la franca reĝo Ludoviko la 14-a kun la nomo Luiziano.

La Salle organizis sian unuan esplorvojaĝon en 1669, sed la sukceso de tiu ĉi ne estas klara. Li asertis, ke li atingis la riveron Ohio, kiun li sekvis tre profunde ĝis hodiaŭa Kentukio, sed ne la Misisipon, kiu estis esplorita de Louis Joliet en 1672.

Lia plej fama ekspedicio celis al la enfluejo de la Misisipo, kiun li nomigis "Luiziano" kiel omaĝo al la franca reĝo.

La Salle, René Robert Cavelier
La Salle, René Robert Cavelier
Portugallingvaj moŝtaj pronomoj

Portugala lingvo, kiel plejparto de latinidaj lingvoj dum renesanco akiris moŝtajn formojn rekte prenitaj el latina. Male al tio, kion multaj kredas, tiuj formoj estas eĉ ne bizancaj nek mezepokaj, ili estas formuloj de malalta romia imperio, ĝenerale el la esprimmaniero de kortego de Hadriano, prenitaj de humanistoj. Oni nomas tiujn formulojn "pronomes de tratamento", t. e., *moŝtaj pronomoj* aŭ, laŭlitere *regalaj pronomoj*.

Hodiaŭ, ĉefe en lastaj 20 jaroj, pro influo de angla lingvo oni forlasas tiujn, escepte "Vossa Mercê", mallongigita al "Você", kiu estas komuna uza pronomo.

## Listo de Portugallingvaj moŝtaj pronomoj
*Nur kelkaj estas listitaj

Kategorio:Portugala lingvo
Kategorio:Pronomoj
Signuma funkcio

eta|299ra|Grafikaĵo de signa funkcio
**Signuma funkcio** estas funkcio sgn(*x*) sur la reelaj nombroj, kiu estas 1 por pozitivaj nombroj, −1 por negativaj nombroj kaj 0 por 0:
:\sgn(x)=\left\{\begin{matrix} -1 & : x  0 \end{matrix}\right. 

Por ĉiuj *x*, *y*:
:*sgn(x) = sgn(sgn(x))*
:*sgn(x·y) = sgn(x)·sgn(y)
:*sgn(x/y) = sgn(x)/sgn(y) = sgn(x)·sgn(y)* se *y≠0*

Ankaŭ validas ke (krom se *x*=0):
:\sgn(x) = \frac{x} = \frac{x} = \frac{d}{d{x}} = 2H(x)-1. 
kie |*x*| estas la absoluta valoro de *x* kaj *H*(*x'') estas la hevisida ŝtupara funkcio.

Kategorio:Matematiko
Kategorio:Rudimentaj specialaj funkcioj
Nova Francio

**Nova Francio** aŭ **Nova Francujo** (franclingve *Nouvelle-France*) estis la vasta teritorio koloniita de Francio en Nordameriko, ekde la esplorado de la rivero Sankt-Laŭrenco de Jacques Cartier en 1534 ĝis la cedo de la regiono al Britio en la Traktato de Parizo (1763).

Je ĝia apogeo en 1712 (antaŭ la traktato de Utrecht), la teritorio de Nova Francio etendiĝis ekde la insulo Novlando kaj la Hudsona Golfo ĝis la Meksika Golfo kaj Luiziano. Nova Francio estis tiam dividita laŭ kvin kolonioj kun apartaj administraj sistemoj : Kanado, Akadio, Hudsona Golfo, Novlando kaj Luiziano.

Okaze de la unua censado plenumita en Nova Francio en 1666, oni nombris ĉirkaŭ kvarmil loĝantojn ĉe la valo de la Sankt-Laŭrenco. Unu jarcento poste, la franclingva loĝantaro atingis 65 000 personojn. La ĉefurbo estis la urbo Kebeko.

## Vidu ankaŭ 
* Akadio

[eta|maldekstra|250px|Mapo de Nova Francio, fare de [Samuel de Champlain.]]

## Teritorioj 
* Franca Luiziano

eta|450px|maldekstra|Nova Francio 1534-1763

Kategorio:Eksaj landoj de Nordameriko
Kategorio:Eksaj kolonioj de Francio
Kategorio:Nova Francio
Martin Sheen

dekstra|200px
**Ramón Gerardo Antonio ESTÉVEZ**, pli konata kiel **Martin SHEEN**, (naskiĝis la ) estas usona aktoro, plej konata pro sia rolo en la filmo *Apocalypse Now*, kaj plej lastatempe kiel la usona prezidento en la televida dramo *The West Wing*.

Li estas la patro de kvar gefiloj, ĉiuj aktoroj:
* Charlie Sheen
* Emilio Estevez
* Ramón Luis Estevez
* Renée Estevez

Sheen havas stelon laŭ la Hollywood Walk of Fame.

## Aliaj filmoj 
* Les cent et une nuits de Simon Cinéma, 1995
* Catch Me If You Can, 2002
* The Departed, 2006
* The Amazing Spider-Man, 2012
* The Amazing Spider-Man 2 (2014)

Kategorio:Usonaj aktoroj
Kategorio:Trotuaro de famo en Holivudo
Kajo (ŝipado)

[eta|300px|Kajo (dekstre) kaj varfo (meze) en la haveno de [Québec, fine de la 19a jarcento]]
eta|Averto pri la danĝero de enakviĝo
**Kajo (ŝipado)** estas konstruita platformo paralela al sufiĉe profunda akvo, por ke ŝipoj tie restantaj estu facile alireblaj por pasaĝeroj aŭ kargo. La saman funkcion havas varfo. - Dum kajo kutime estas solide konstruita, varfo kutime estas palafita konstruaĵo.

Laŭ Francisko Azorín **Kajo** estas *Terbenkego firmigita per muro, laŭlonge de rivero aŭ ĉe la marbordo, uzata kiel elŝipigejo, aŭ ĉe stacidomo por elvagonigi varojn.* Li indikas etimologion el kimra *kale* (limo, bordo).

## Priskribo
La kajomuro estas vertikala muro, kiu disponigas bolardojn aŭ ringojn por ligi la ŝipojn. Kajo (kaj kajomuro) estu konstruitaj tre stabile por elteni la grandegan ŝarĝon de arganoj, fervojaj vagonoj kaj staplita varo. Por disponigi pli da spaco por ŝipoj, kajoj ofte estas pligrandigataj per pieroj aŭ moleoj.

En grandaj urboj ĉeriveraj reteniĝis la nomo "kajo" por laŭbordaj stratoj, kie iam estis elŝipejoj (kiuj intertempe translokiĝis ekster la urbon). Ekzemploj por tiaj eks-elŝipejoj, kiuj hodiaŭ estas bulvardoj aŭ promenejoj: Quai d´Orsay en Parizo, kie hodiaŭ troviĝas la franca ministerio pri eksteraj rilatoj, Bund en Ŝanhajo aŭ Franz-Josephs-Kai en Vieno.

La kajo (fervojo) havas la saman funkcion rilate al vagonaro, nome plifaciligi la alireblon por pasaĝeroj kaj varoj.

Etimologio: tra franca *quai*, el nederlanda *kaai*, eble el kelta *cae*.

## Vidu ankaŭ 
* Digo
* Ĝeto
* Moleo
* Piero
* Varfo

## Notoj 
Kategorio:Havenoj
Kurmanbek Bakijev

**Kurmanbek Salijeviĉ BAKIJEV** (*Курманбек Салиевич Бакиев*), naskiĝinta en Masadan la , de 2005 ĝis aprilo 2010 estis la ŝtata prezidanto de Kirgizio.

Li estis elektita prezidento en julio 2005 post la manifestacioj, kiuj forigis antaŭan prezidanton Askar Akajev.

En Kirgizion la  venis reprezentantoj de Usono por trakti pri la usona militbazo en internacia flughaveno "Manas". Antaŭe en aprilo Kurmanbek Bakijev disaŭdigis anoncon pri la ebla forigo de la bazo, se kondiĉoj de ĝia ekzisto ne estos retraktitaj. La militbazo aperis en Kirgizio fine de la jaro 2001 por subteni operacion en Afganio.

En la prezidanta baloto de 2009 la prezidanteco de Kurmanbek Bakijev estis konfirmita per 76,1 procentaĵoj de la voĉoj.

Kadre de ribelaj perturboj de aprilo 2010 la gvidaj reprezentantoj de la politika opozicio deklaris ke Kurmanbek Bakijev estis senpostenigita la 7-an de aprilo 2010. La politikisto unue fuĝis al sia devena regiono en la sudo de Kirgizio kaj deklaris plu esti la laŭleĝa ŝtata prezidanto - lia senpostenigo do laŭ li estu kontraŭleĝa. Nur post kiam nova, transira registaro sub gvido de la antaŭa ministrino pri eksteraj rilatoj, Roza Otunbajeva minacis se necese apliki perforton kontraŭ Kurmanbek Bakijev kaj juĝi lin en jura proceso, li la 15-an de aprilo deklaris sian demision kaj elvojaĝis al la najbara ŝtato Kazaĥio.

La 20-an de aprilo li helpe de la registaro de Belorusio vojaĝis al Minsko, kie li deklaris plu esti la prezidanto de Kirgizio kaj akuzi la registaron de Roza Otunbajeva esti kontraŭleĝa.

## Vidu ankaŭ 
* Interetna insurekcio kontraŭ uzbekoj en Kirgizio en 2010

Kategorio:Kirgizaj politikistoj
Kategorio:Prezidantoj de Kirgizio
Emilio Estevez

**Emilio ESTEVEZ** (naskiĝis  en Novjorko) estas usona aktoro kaj reĝisoro.

Lia patro estas aktoro Martin Sheen, kaj liaj junaj gefratoj estas Charlie Sheen, Ramón Luis Estevez, kaj Renée Estevez. Li estas plej fama kiel parto de la Brat Pack aktor-grupo dum la 1980-aj jaroj, rolante en *The Breakfast Club* (1985) kaj St. Elmo's Fire (1985).

Li estis mallonge edzigita al kantistino/dancistino Paula Abdul.

## Eksteraj ligiloj 
* Paĝo pri Estevez ĉe imdb.com

Kategorio:Usonaj aktoroj
Haŭzo

**Haŭzo** (angle *house music*) estas speco de elektronika dancmuziko, kiu estiĝis en Ĉikago dum la 1980-aj jaroj de diskĵokeoj kaj muzikproduktistoj. Frua haŭzo estas karakterizita de ripetemaj pulsoj kaj 4/4 taktindiko, kaj ritmoj kreita per drumomaŝinoj kaj sintezaj baslinioj. Ĝi montris plurajn karakterizaĵojn de diskoo, kiu antaŭis ĝin, tamen haŭzo estis pli elektronika kaj minimalista.

## Vidu ankaŭ 
* Ĥabrohaŭzo
* Elektronika muziko

Kategorio:Elektronika muziko
Kategorio:Ĝermoj pri muziko
Kobro

alternative=Cobra hood.jpg|eta|Cobra hood
alternative=Indiancobra.jpg|eta|Indiancobra
**Kobro** (el la portugala *cobra*, t. e., "serpento") estas kutima nomo de venenaj serpentoj el diversaj genroj kiu havas distingajn "kolojn". Multaj kobroj enhaviĝas al la genro najo (science *Naja*) kaj parencaj genroj de la familio *Elapidae*, sed kelkaj kobroj apartenas al aliaj familioj. Kobroj ĝenerale loĝas en regionoj tropikaj aŭ dezertaj de Azio kaj Afriko.

La nomo "kobro" elvenas de portugala vorto *cobra*, kiu estas mallongigo de *cobra de capelo*, laŭlitere "ĉap-serpento".

Kiam perturbita, la plejmulto de ĉi tiuj serpentoj leviĝas kaj etendas iliajn kolojn kiel minacoceremonio. Ĉi tiu gesto estas iafoje uzita per homoj por kulturaj rezonoj.

## Specioj nomitaj kobroj 
Jen kelkaj serpentoj por kiuj oni utiligas la vorton "kobro":

* Hinda kobro (*Naja naja*)
* Egiptia kobro (*Naja haje*)
* Reĝa kobro (*Ophiophagus hannahkeiper*) de familio *Elapidae*
* Sudafrika Vomkobra aŭ Ringkolo (*Haemachatus haemachatus*)
* *Hydrodynastes gigas* de familio *Colubridae*

## Kulturo 
En la antikva Barato la kutimo kio disvolviĝis al la moderna serpentoĉarmado verŝajne estiĝis. La kobro ofte estis kaj estas konsiderata sankta en Barato, per hinduoj, budhanoj, ĝajnoj kaj aliaj grupoj. En la hinduismo kobroj foje konsideriĝas kiel parenca al la *Nagas*, serpentaj gedioj. Dum la 20-a jarcento, serpentoĉarmado fariĝis por multaj personoj de religia kutimo al formo de amuzaĵo. La kutimo de serpentoĉarmado en aliaj landoj derivas de la barata tradicio.

Kobroj ankaŭ rigardiĝis sankta en la antikva Egiptio, kie oni ankaŭ aplikis serpentoĉarmado. La ureo (latina lingvo *uraeus* de la greka lingvo οὐραῖος) estis kobra simbolo de dia kaj reĝa povo.

## Referencoj 
Kategorio:Serpentoj
Listo de urboj, komunumoj kaj vilaĝoj en distrikto Mureș

Jen **listo de urboj, komunumoj kaj vilaĝoj en distrikto Mureș**:
## Urboj 
* Târgu Mureș (ger. Neumarkt, hung. Marosvásárhely)
* Reghin (ger. Sächsisch Re(g)en, hung. Szászrégen)
* Sighişoara (ger. Schäßburg, hung. Segesvár)
* Sângeorgiu de Pădure (ger. Sankt Georgen auf der Heide, hung. Erdőszentgyörgy; )
* Târnăveni (ger. Sankt Martin, hung. Dicsőszentmárton)
* Luduş (hung. Marosludas)
* Ungheni (hung. Nyárádtő)
* Sărmaşu (hung. Nagysármás)
* Sovata (hung. Szováta)
* Iernut (hung. Radnót)

## Komunumoj kaj vilaĝoj 
Ordigitaj laŭ la **hungarlingva** alfabeta ordo, kie mankas vilaĝoj Bistra Mureșului, Pietriș, Filea, Abud, Ceie, Chibed, Solocma kaj Trei Sate.

## Eksteraj ligiloj 
* Interaga mapo de distrikto Mureş
* Enciklopedio de famaj civitanoj 
* Popolnombrado 2002 
* Nomlisto de hungaraj artistoj en Transilvanio 
* Nuntempa artkolektaĵo en Lăzarea 
* Vortaro de loknomoj en Transilvanio rumane, hungare kaj germane 

## Vidu ankaŭ
* Urboj de Rumanio

Kategorio:Distrikto Mureș
Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Urboj de Rumanio
Rumanio
Bolardo

eta|Bolardo en haveno

En ŝipado **bolardo** estas malalta, sed fortega fosto el metalo aŭ ligno por ligi ŝipon per ŝnurego (droso, haŭsero). 

Tradicie ili estis simplaj dikegaj lignaj fostoj. Hodiaŭ en havenoj, sur kajoj aŭ pieroj estas gisferaj metalaĵoj en formo de fungo au hoko. 
Bolardoj surŝipaj kutime estas velditaj el metalo kaj aperas duope. 

## Uzado de bolardoj en strat-trafiko 
eta|bolardo en piediranta zono
eta|Aŭtomata bolardo
En strat-trafiko oni uzas bolardojn (bolardecajn palisadojn) sur trotuaroj, biciklaj vojoj aŭ ĉe enirejoj al piediraj zonoj, por bari al aŭtomobiloj traveturon aŭ parkadon. Foje ili estas faldeblaj, por permesi dumtempan aliron (ekzemple de fajrobrigado). 
Ellaborita tekniko permesas aŭtomatajn barilojn: ili estas ekipitaj per
radiosensilo, kiu pro signalo el (ekzemple) regula buso aŭtomate forfaldiĝas.

Kategorio:Navigado
Kategorio:Strataj mebloj
Oŝii Mamoru

eta|Mamoru Oshii - Lucca Comics & Games 2015
**OŜII Mamoru** (押井守 [oŝii mamoru], naskiĝis la 8-an de aprilo 1951 en Tokio) estas japana reĝisoro kaj verkisto.

## Filmoj 
* *Urusei Yatsura 1: Only You* (1983 : Reĝisoro kaj scenaristo)
* *Urusei Yatsura 2: Beautiful Dreamer* (1984 : Reĝisoro kaj scenaristo)
* *The Red Spectacles* *Akai megane* (1987 : Reĝisoro kaj scenaristo)
* *Patlabor: The Movie* (1989 : Reĝisoro)
* *Maroko* (1990 : Reĝisoro kaj scenaristo)
* *Stray Dog: Kerberos Panzer Cops* (1991 : Reĝisoro kaj scenaristo)
* *Talking Head* (1992 : Reĝisoro kaj scenaristo)
* *Patlabor 2: The Movie* (1993 :Reĝisoro)
* *Ghost in the Shell* (1995 : Reĝisoro)
* *Jin-Rou* (2000 : Originalo kaj scenaro)
* *Blood the last vampire* (2000 : Kunlaboranto de projekto)
* *Avalon* (2001 : Reĝisoro)
* *MiniPato* (2002 : Scenaro)
* *.50 Woman*　(2003 : Reĝisoro kaj scenaristo)
* *Innocence: Ghost in the Shell 2* (2004 : Reĝisoro)
* *Tachiguishi Retsuden* (2006 : Reĝisoro kaj scenaristo)

## Animeoj televidaj serioj 
* *Urusei Yatsura* (1981 - 1984 : Ĉefdirektoro)
* *Patlabor* (1989 - 1990 : Scenaro)
* *Ghost in the Shell　2nd GIG* (2004 - 2005 : Originala konceptaĵo)
* *Windy Tales* (2004 - 2005 : kontrolo)
* *Blood+* (2005 - 2006 : Kunlaboranto de projekto)

## Verkoj 
Kategorio:Japanaj reĝisoroj
Uri Geller

eta|250ra|Uri Geller kurbigas kuleron
**Uri Geller** (20-an de decembro 1946 en Telavivo) estas magiisto, israela ŝtatano, vivanta en Anglio. Li asertas, ke li posedas supernaturajn fortojn.

Geller popularis en la 1970-aj jaroj, kiam li aperis multfoje en televidoj kaj tie prezentis ĉefe kurbigon de manĝiloj per psika forto, postpentris bildojn, ekigis nemoviĝantajn horloĝojn ktp. Nuntempe li nomas sin iluziisto kaj lasis malferma la demandon pri la psika forto.

Li retiriĝis en la 1980-aj jaroj kaj tiutempe li okupiĝis pri serĉo de nafto, ercoj per magiaj bastonoj kaj eĉ asertis labori por CIA.

La plej akra kritikanto de Geller estas la magiisto James Randi, kiu prezentis miraklojn de Geller per simplaj trukoj. Kvankam Geller volis lin kondamnigi en juĝejo, tio ne sukcesis, sed Geller devis pagi.

En 2000, Nintendo uzis similan figuron kun simila nomo kiel Geller. Li trovis tion ofenda, sed la juĝproceso kontraŭ Nintendo ne sukcesis.

## Vidu ankaŭ 
* telepatio, telekinezo

## Literaturo 
* Uri Geller (2006): *Die Macht des Geistes*, ISBN 3-485-01076-6
* James Randi (2001): *Lexikon der übersinnlichen Phänomene*, ISBN 3-453-18848-9.
* James Randi (1990): *The Truth about Uri Geller*, Prometheus Books, 241 S., 25,00 USD, ISBN 0-87975-199-1. *
* David Marks (2000): *The Psychology of the Psychic*, Prometheus Books, 384 S., 24,00 USD, ISBN 1-57392-798-8.
* Ray Hyman (1989): *The Elusive Quarry - A Scientific Appraisal of Psychical Research*, Prometheus Books, 447 S., 40,00 USD, ISBN 0-87975-504-0. Link zur Buchseite bei Prometheus.
* Alexander Knorr (2001): *Ich bin ein Mann der Täuschung, nichts weiter: Werry und der Faktor PSI* in: Witt, H.-G. (Hrg.): 'Werry', S. 144-176. Krefeld: Verlag Magische Welt.
* Andreas Hergovich (2001): *Der Glaube an Psi - Die Psychologie paranormaler Überzeugungen*, Bern. 242 Seiten, 26,95 EUR, ISBN 3-456-83643-0.
* Rudolf Henke (1997): *Uri Geller und seine Fernseh-Tricks*. In: Skeptiker , Heft 3, S. 82 - 87.

Kategorio:Israelanoj
Kategorio:Iluziistoj
Álvaro Uribe Vélez

**Álvaro Uribe Vélez**, estas kolombia politikisto naskita la 4-an de julio de 1952 en Medellín (Kolombio).

Dum sia okjara oficperiodo, li deklaris totalan militon kontraŭ la FARK -organizo, kiu murdis lian patron kaj provis asasini lin multfoje, kaj sukcesis signife malfortigi ĝin kun la helpo de Usono, kaj injekti multajn investojn en la landon, kio igis lin tre populara ĉe la ĝenerala publiko. Iniciato ŝanĝi la leĝon kaj kandidatigi lin por tria prezidenta oficperiodo estis haltigita post kiam la Konstitucia Kortumo decidis, ke tio estas kontraŭkonstitucia.

Li estis en konflikto kun la venezuela prezidanto Hugo Chávez kaj estis unu el liaj plej grandaj rivaloj. En 2009, li ricevis la Prezidentan Medalon de Libereco.

## Kariero 
Li studis juron en la Universitato de Antjokio, kaj specialiĝis pri Administrado kaj Direktado en la Universitato Harvard . En 1998-1999 li estis studento en la Universitato de Oksfordo danke al stipendio de la Britia Konsilio.

Álvaro Uribe Vélez komencis sian publikservan okupiĝon ekde sia frua junaĝo. En 1976 li laboris en Publikaj Entreprenoj de Medellín (EEPPM) kiel Ĉefo de Posedaĵ-administrado. (EEPPM estas ŝtata entrepreno kiu servas akvon, kloakreton, elektron, telefonion, gason kaj perkablan televidon, en urbo Medellín kaj kelkaj regionoj de Antjokio kaj Kolombio).

En 1977-1978 li estis Ĝenerala Sekretario de la tiama Ministrejo de Laboro, kiun poste li mem -dum sia una prezidanteco 2002-2006- kunfandiĝis kun la tiama Ministrejo de Sano, en la nuntempan Ministrejo de Socia Protektado .

De 1980 al 1982 li estis Direktoro de la nacia Administra Unuo por Civila Aeronaŭtiko . Sub lia administrado estis konstruita la Internacia Flughaveno José María Córdova, en municipo Rionegro, proksime de Medellín.

Álvaro Uribe Vélez estis urbestro de Medellín en la jaroj 1982-1984; membro de la Urba Konsilio de Medellín en 1984-1986, kaj departamentestro de Antjokio en 1995-1997. Ekde ĉi-lasta ŝtata posteno li iniciatis modelon de "komunuma ŝtato", konsistanta en kunsidoj kun la civitanoj por ilia aktiva partopreno en fundamentaj ŝtataj kaj porpopolaj decidoj, modelon kiun li poste utiligis amplekse dum sia prezidado, per "Komunumaj Konsilioj".

En 1986-1994 li estis membro de la kolombia Senato, laboro en kiu li ricevis honoraĵojn kiel senatano elstara kaj senatano kun plej bonaj iniciatoj.

Li estis elektita kiel Prezidanto de Kolombio, unue por la periodo inter 2002.08.07 ĝis 2006.08.07, kaj estis reelektita la 28an de majo de 2006 per 62.2% de la popolaj voĉdonoj- por dua periodo inter 2006.08.07 ĝis 2010.08.07. Ekde sia unua momento kiel prezidanto, en aŭgusto de 2002, li estis konata per sia diraĵo pri kio li estis faronta, laŭvorte: *"Labori, labori kaj labori"*.

Álvaro Uribe Vélez estas edziĝinta kun sinjorino Lina Moreno, kaj la paro havas du filojn nomataj Tomás kaj Jerónimo.

## Eksteraj ligiloj 
* Libro: *La celo atingeblas,* PDF, (esperantlingva tradukaĵo el la hispana originalo: *No hay causa perdida*) http://luisguillermo.com/LCA/La_celo_atingeblas.pdf

Kategorio:Kolombiaj politikistoj
Kategorio:Prezidantoj de Kolombio
Kategorio:Urbestroj de Medeĝino
Nagypáli

**Nagypáli** [nadjpa:li] estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Meza Transdanubio, en departemento Zala, en Distrikto Zalaegerszeg. Nagypál signifas: granda-Paŭlo. Paro de tiu vilaĝo estas Kispáli.

## Bazaj informoj
* Areo: 6&nbsp;km²
* Loĝantaro: 360
* Poŝtkodo: 8912
* Telefonprefikso: 92
* Supermara alteco: 182 m

## Situo
La vilaĝo situas sur malebenaĵo, laŭ traira flankovojo, kontaktiĝanta kun Kispáli. Zalaegerszeg troviĝas 10, Zalaszentgrót 22, Körmend 27 km-ojn.

## Historio
La vilaĝo estis loĝata jam dum la neolitiko. La unua mencio devenis el 1371. Dum la socialismo kolĥozo formiĝis.

La vilaĝo volas evolui per mediamikaj energiofontoj. Tiel oni jam hejtas per sunkolektoroj la vilaĝodomon, registarajn institutojn (+ biomaterialoj vintre). Oni volas tie ankaŭ uzon de biogaso.
 
En Nagypáli migra poŝto servas.

## Vidindaĵoj
* romkatolika preĝejo omaĝe al gardanĝeloj
* statuo pri Francisko Rákóczi la 2-a
* monumento pri falintoj

## Ĝemelkomunumo
*  Szászcsávás, Rumanio

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala paĝo hungare

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Zala
Michelle Wie

eta|dekstra|Michelle Wie
**Michelle WIE** [miŝel vi:] (11-an de oktobro 1989 en Honolulu, Havajo; fakte *Wie Sung-mi*, koree 위성미) estas usona golfludistino. Ŝi apartenas al la plej grandaj talentoj de la sporta branĉo. Ŝi jam gajnis en aĝo de 10 jaroj golf-ĉampionon en sia distrikto. Kiel 13-jaraĝa ŝi akiris la usonan ĉampionadon de la amatoraj golfistoj, en sia aĝoklaso.

Ŝiaj ĝisnunaj klopodoj, tri provoj akiri pri *Cut* en la vira *PGA*-turniro, ankoraŭ ne sukcesis. Ekde sia 16-a naskiĝtago, ŝi ludas inter la profesiuloj, sed ano de *LPGA Tour* povas ŝi iĝi nur en aĝo de 18 jaroj. Ŝi jam kontraktis pri reklamapero, per kiu ŝi enspezas ĉiujare 35 milionojn da eŭroj, tiel ŝi iĝis plej riĉa sportistino de la mondo.

La 5-an de majo 2006 ŝi sukcesis akiri pri *Cut*, kiel unua virino en la 61-jara historio de la vira turniro.

of. p. 

Wie, Michelle
Wie, Michelle
Kategorio:Naskiĝintoj en Usono
Relikvo

[eta|Sankta najlo, laŭdire de la kruco de Jesuo, en la katedralo de [Bamberg, Germanio]]
**Relikvo** (latine por "postrestaĵo") estas objekto de religia adoro. Plej ofte temas pri eta korpoparto aŭ persona posedaĵo de sanktulo. Specialaĵo estas "tuŝitaj relikvoj", do objektoj kiel vestaĵoj, kiun (laŭdire) tuŝis iu sanktulo. Plej konata tuŝita relikvo estas la tomba tuko de Jesuo en la katedralo de Torino en Italio.

[eta|300ra|maldekstra|Relikva ekspoziciejo kun la ostoj de la sankta [Hildegard de Bingen en la preĝejo de *Eibingen*, Germanio]]

## Vidu ankaŭ 
* Relikvujo
* Vera Kruco

Kategorio:Religio
Baŭksito

eta|dekstra|250px|Baŭksito.

La **baŭksito** estas alumini-erco, kiu konsistas precipe el la Al-mineraloj hidrargilito Al(OH)3, bemito kaj diasporo AlOOH, krome la Fe-oksidoj hematito kaj getito, la argilmineralo kaolinito kaj malgrandaj porcioj da anataso TiO2. Tiuj donas la kolorojn ĉu ruĝan ĉu flava ĉu bruna. Baŭksito enhavas krom sufiĉe da aluminio ankaŭ aliajn mineralojn en malgrandaj kvantoj, ekzemple vanadio, kromo, galiumo, nikelo, torio, berilio.

Ĝia nomo originas de ĝia unua troviĝejo Les Baux-de-Provence en suda Francio, kie oni malkovris ĝin en 1821.

La ĉefa utileco de la Baŭksito estas elhavi el ĝi Aluminion. Tamen enhavaĵoj da almiksitaj elementoj kiel kalcio, magnezio aŭ sulfuro malhelpas la profiton industrian. Ankaŭ korundo estas produktita el baŭksito ĉar tiu ĉi oksido de aluminio troviĝas en kelkaj tipoj de baŭksito. La industrio de aluminio utilas por produktado de aviadiloj, tegmentoj kaj aliaj elementoj de konstruado, kuirujoj kaj aliaj kuiriloj, ktp. Por la produktado de aluminio el baŭksito oni bezonas grandan kvanton da elektro.

Baŭksito troviĝas en sufiĉaj kvantoj por elpreni ĝin mineje kaj industrie en Jamajko, Surinamo, Brazilo, Venezuelo kaj Gvineo.

* Denseco: ĉirkaŭ 2.5.
* Kemiaj karakteroj: AL(OH)3 Al2Si2O5 (OH)
* Fizikaj karakteroj:
** Atompezo: 26,9815
** Atomnumero: 13
** Boligo: 
** Fandigo: 
** Malmoleco: 1 - 3

## Vidu ankaŭ 
* Kombinaĵoj de aluminio

## Referencoj 
Endre Dudich, "Ĉu vi konas la Teron? Ĉapitroj el la geologiaj sciencoj", Scienca Eldona Centro de UEA, Budapest, 1983.

Kategorio:Aluminiaj mineraloj
Kategorio:Geologio
Home Box Office

**Home Box Office** (HBO) estas usona televida firmao. Ĝi estas posedata de la amaskomunikila konzerno WarnerMedia, kiu ricevis tiun nomon La 14-an de junio 2018 de antaŭa titolo *Time Warner*. *Home Box Office* fondiĝis la 8-an de novembro 1972 kaj aktivas ĝis la nuntempo. Sidejo de la firmao estas Nov-Jorko.

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Usonaj firmaoj
Kategorio:Televidkanaloj en Usono
Kategorio:Firmaoj de Nov-Jorkio
Donceni

**Donceni** [donĉenj] () estas vilaĝo en Rumanio nordoriente de Sebiş al kiu ĝi administracie apartenas. En 1910 ĝi havis 347 loĝantojn (rumanoj), en 1992 192. Ĝia unua skriba mencio estas en 1439. Ĝi apartenis ĝis 1919 al Hungario (Arad vármegye).

## Fonto 
* Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.
* Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)

## Eksteraj ligiloj 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Arad
Laz (Arad)

**Laz (Arad)** (hungare: **Déznaláz**) estas vilaĝo en Rumanio oriente de Sebiş administracie apartenanta al la komunumo Dezna. En 1910 ĝi havis 563 loĝantojn (rumanoj), en 1992 114. Ĝia unua skriba mencio estas en 1553. Ĝi apartenis ĝis 1919 al Hungario (Arad vármegye).
## Fonto
*Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.
*Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)
## Eksteraj ligiloj 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Arad
Satu Mic (Șilindia)

**Satu Mic** [satu mik] (foje *Satu-Mic*; hungare: **Dezsőháza**) estas vilaĝo en Rumanio sude de Ineu administracie apartenanta al komunumo Șilindia. En 1910 ĝi havis 707 loĝantojn (hungaroj), en 1992 (46 % da rumanoj, 54 % da hungaroj. Ĝi apartenis ĝis 1919 al Hungario (*Arad vármegye*).

## Fonto 
* Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.
* Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)

## Eksteraj ligiloj 
* Administra mapo de distrikto 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Arad
Drauț

**Drauț** [draŭc] (hungare: *Doroszlófalva*) estas vilaĝo en Rumanio oriente de Arad administracie apartenanta al komunumo Târnova. En 1910 ĝi havis 2 179 loĝantojn (rumanoj), en 1992 — 1 100. Ĝia unua skriba mencio estas el 1406. Ĝi apartenis ĝis 1919 al Hungario (ĝis 1744 Zaránd, poste Arad vármegye).

## Fontoj 
* Listo de rumanaj poŝtkodoj 

## Eksteraj ligiloj 
* Administra mapo de la distrikto 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Arad
Lupești

**Lupești** [lupeŝtj] (hungare: **Farkasháza**) estas vilaĝo en Rumanio oriente de Lipova administracie apartenanta al la komunumo Vărădia de Mureș. En 1910 ĝi havis 884 loĝantojn (rumanoj), en 1992 365. Ĝia unua skriba mencio estas el 1479. Ĝi apartenis ĝis 1919 al Hungario (Arad vármegye).

## Toponimio 
Kaj la rumana vorto *lup* kaj la hungara *farkas* signifas "lupo".

## Fontoj 
* Listo de rumanaj poŝtkodoj 

## Eksteraj ligiloj 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Arad
Rumilly (Haute-Savoie)

**Rumilly** estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento alta Savojo (france *Haute-Savoie*, arpitane ''Savouè d'Amont*), en la regiono Aŭvernjo-Rodano-Alpoj (france *Auvergne-Rhône-Alpes*). Fine de  en la komunumo vivis .

## Geografio 
eta|maldekstra|Limoj de la komunumo

## Vidindaĵoj 
* Urba preĝejo en sarde novklasikisma stilo (1843)
* Malnova urbo kun domoj el la renesanca epoko, la Grenohalo el jaro 1820 (Place Grenette), arkadoj kaj fontano sur la *Place de l'Hôtel de Ville* (urbodoma placo).
* Muzeo de la regiono *Albanais*
* Kapelo *Notre-Dame de l'Aumône'' borde de la rivereto Chéran

## Partnera urbo 
* 20ra Michelstadt en Germanio

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Haute-Savoie
* Rumilly (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Retejo de Rumilly ()


Kategorio:Komunumoj de Haute-Savoie
Târnăvița (Arad)

**Târnăvița** [tırnəvica] (hungare: **Fazekastarnó**) estas vilaĝo en Rumanio sudoriente de Sebiș, administracie apartenanta al la komunumo Hălmăgel. En 1910 ĝi havis 292 loĝantojn (rumanoj), en 1992 255. Ĝia unua skriba mencio estas el 1760. Ĝi apartenis ĝis 1919 al Hungario (Arad vármegye).
En 1939/40 oni tie konstruis ortodoksan preĝejon konsekritan je *Sfântul Nicolae* (Sankta Nikolao).

## Fonto 
* Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.

## Eksteraj ligiloj 
* Administra mapo de la distrikto 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Arad
Iermata Neagră

**Iermata Neagră** [jermata njagrə] (hungare: **Feketegyarmat** feketedjarmat) estas vilaĝo en Rumanio nordokcidente de Chişineu-Criş administracie apartenanta al la komunumo Zerind.

## Loĝantaro 
En 1910 Feketegyarmat havis 2 009 loĝantojn (hungaroj), en 1992 666 (97% hungaroj).

## Historio 
Ĝia unua skriba mencio estas en 1241. Ĝi apartenis ĝis 1919 al Hungario (*Arad*).

## Fonto 
* Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.
* Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)

== Komunumoj pri *gyarmat* (=hungara gentonomo) en Hungara reĝlando ==

## Gravaj personoj 
* Antal Nagy (*20-a de marto 1949): orgenisto.

## Eksteraj ligiloj 
* Administra mapo de distrikto 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Arad
Minișu de Sus

**Minișu de Sus** [miniŝu de sus] (hungare: **Felménes**) estas vilaĝo en Rumanio oriente de Arad administracie apartenanta al komunumo Tauț. En 1910 ĝi havis 1 139 loĝantojn (rumanoj), en 1992 216. Ĝia unua skriba mencio estas el 1746. Ĝi apartenis ĝis 1919 al Hungario (Arad vármegye).

## Fonto 
* Magyar nagylexikon, 1–18., 1993–2004, Budapest.
* Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)

## Eksteraj ligiloj 
* Administra mapo de la distrikto 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Arad
Secaci

**Secaci** (sekaĉ) (hungare:**Felsőszakács**) estas vilaĝo en Rumanio nordoriente de Arad administracie apartenanta al komunumo Beliu. En 1910 ĝi havis 304 loĝantojn (rumanoj), en 1992 228. Ĝia unua skriba mencio estas en 1580. Ĝi apartenis ĝis 1919 al Hungario (Bihar vármegye).
## Fonto
*Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.
*Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)
## Eksteraj ligiloj 
* Administra mapo de distrikto 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Arad
Firiteaz

**Firiteaz** [firitjaz] (hungare: **Féregyház**) estas vilaĝo en Rumanio oriente de Arad administracie apartenanta al la komunumo Şagu. 
## Loĝantaro
En 1910 ĝi havis 1 130 loĝantojn (rumanoj, hungaroj), en 1992 — ... (rumanoj, 18 % hungaroj). 
## Historio
Ĝia unua skriba mencio estas en 1256. Ĝi apartenis ĝis 1919 al Hungario (Arad vármegye).
## Fonto
*Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.

## Eksteraj ligiloj 
* Popolnombrado 2002 

 Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
 Kategorio:Distrikto Arad
Insulo de Breton-Kabo

eta|220px|Insulo de Breton-Kabo (Nov-Skotio)
220px|eta|dekstra|Satelita foto de Insulo de Breton-Kabo

**Insulo de Breton-Kabo** (, , ) estas insulo apud la Atlantika marbordo de Nordameriko. Ĝia nomo sendube venas de Bretonio.

Insulo de Breton-Kabo estas parto de la kanada provinco Novskotio, kvankam ĝi estas apartigita de la nov-skotia duon-insulo per la Markolo de Canso. En la norda parto de la insulo estas granda provinca parko - la Kaba Bretona Altaĵo. La precipa urbo estas Sydney, Novskotio.

## Vidu ankaŭ 
* Nacia Parko de la Breton-Kabaj Altaĵoj
* Novanglaj-akadiaj arbaroj

Kategorio:Nov-Skotio
Breton-Kabo, Insulo de
Galșa

**Galșa** [galŝa] (hungare: **Galsa**) estas vilaĝo en Rumanio nordoriente de Arad administracie apartenanta al komunumo Șiria. En 1910 ĝi havis 2519 loĝantojn (rumanoj, hungaroj, germanoj), en 1992 — 1993 (rumanoj, 10 % da hungaroj). Ĝia unua skriba mencio estas el 1202. Ĝi apartenis ĝis 1919 al Hungario (Arad).

## Famuloj 
En Galșa naskiĝis hungara patologo Mátyás Börzsönyi.

## Fontoj 
* Magyar nagylexikon, 1–18, 1993–2004, Budapest.
* Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)
* Listo de rumanaj poŝtkodoj 

## Eksteraj ligiloj 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Arad
Livada (Buteni)

**Livada (Buteni)** (hungare: **Gósd**]) estas vilaĝo en Rumanio oriente de Arad administracie apartenanta al komunumo Buteni (Arad). 
## Loĝantaro
En 1910 ĝi havis 513 loĝantojn (rumanoj), en 1992 364. 
## Historio
Ĝia unua skriba mencio estas en 1553. Ĝi apartenis ĝis 1919 al Hungario (Arad).
## Fonto
*Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.
*Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)
## Eksteraj ligiloj 
* Popolnombrado 2002 

 Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
 Kategorio:Distrikto Arad
Davíð Stefánsson

**Davíð Stefánsson** (1895-1964) estis poeto, romanisto kaj dramisto. Lia unua poemlibro, *Svartar fjaðrir* - *Nigraj plumoj* (1919) vekis multan atenton pro junece senbrida esprimado de sentoj kaj enkondukis novan tonon en la islandan poezion. Entute aperis de Davíð dek poemlibroj. Lia poezia stilo estas ĝenerale tradicia, tamen pli simpla, pli libera. Li estis populara poeto, kiu esprimis la sentajn sintenojn de generacio kiu klopodis liberiĝi el malnovaj penskatenoj. Davíð verkis ankaŭ kvar dramojn, el kiuj unu jam fariĝis klasikaĵo, *La ora pordego*, bazita sur popola ,legendo. Unu romanon, *Sólon Islandus*, li verkis pri islanda vaganta artisto de la 19-a jarcento.

Davíð estis lernanto ĉe la Rejkjavika Gimnazio.

## En Esperanto aperis 
*Iris mi sola* (Gekk ég aleinn), poemo, en La Tradukisto, 11-a numero, en traduko de Gísli Halldórsson.

*La elfroko* (Hamraborgin), poemo en La Tradukisto, 51-a numero, en traduko de Baldur Ragnarsson.

Kategorio:Islandaj verkistoj
Listo de urboj kaj vilaĝoj en Islando

Jen **listo de urboj kaj vilaĝoj** en Islando:

*Akureyri
*Akranes
*Blönduós
*Eskifjörður
*Flateyri
*Grindavík
*Húsavík
*Hvammstangi
*Höfn í Hornafirði
*Ísafjörður
*Keflavík
*Neskaupstaður
*Reykjavík
*Sauðárkrókur
*Selfoss
*Seyðisfjörður
*Vestmannaeyjar
*Vík í Mýrdal
*Þorlákshöfn
*Þórshöfn

## Vidu ankaŭ 
* Listo de urboj de Islando

Islando
Islando

Urboj
Barațca

**Barațca** [baracka] (hungare: **Pálosbaracka** [paloŝbaracka]) estas vilaĝo en Rumanio oriente de Arad administracie apartenanta al komunumo Păuliș. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (*Arad vármegye*).

## Fonto 
* Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.
La nomo devenas de la hungara vorto *barack* = abrikoto/persiko.

## Eksteraj ligiloj 
* Administra mapo de distrikto 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Arad
Agrara reformo de Stolipin

**Agraraj reformoj de Stolipin** estas tiuj agraraj reformoj, kiujn iniciatis en la Rusia Imperio Pjotr Stolipin, ĉefministro de la imperio. Plimulto de la reformoj baziĝis je proponoj el 1901-1903. La reformo efektiviĝis inter 1906–14, je cara dekreto (ukazo), iniciato de la rusia registaro. La registaro celis krei etbienulan klason por stabiligi la politikan situon en la provincoj kaj apogi la caran regadon.

ĉefaj trajtoj de la reformo
* ĉesigo de la obŝĉinoj (vilaĝaj agrokomunumoj)
* ebligo por propra agro
* kreditebleco por la kamparanoj
* kreo de agrara partio, por reprezenti la kamparanajn interesojn
* enkonduko de la agrikultura kooperado
* evoluigo de agrikultura edukado
* disvastigo de novaj agrikulturaj metodoj

Post kiam la ŝtato liberigis la kamparanojn en 1861, oni disdonis agreton por ĉiu kamparana domo, sed la agreto iĝis komuna posedaĵo de la vilaĝo. La komunumoj parceligis la agron kaj donis al propra kultivado. La agrikulturo postrestis en la evoluo kaj okazis gravaj ribeloj dum la revolucio de 1905. Tio montris, ke oni devas anstataŭi la komunan agraron per propraj agroj.

Pjotr Stolipin eldonis dekreton la 22-an de novembro 1906 (9-an de novembro), en kiu ĉiu kamparana domo rajtas pri la aldonitaj agretoj kaj forlasi la obŝĉinon. La kamparanoj povis eĉ peti unu unuecan agron anstataŭ la multaj parceloj. La dekreto ĉesigis la komunan domposedon kaj igis sola posedanto la familian estron.

La Dumao fortigis la dekreton en 1910 kaj plilarĝigis per pluaj leĝoj en 1910 kaj 1911.

La reformo havis malgrandan sukceson. Je fino de 1916 nur 20% de la kamparanoj akiris rajton pri propra agro, sed nur 10% povis akiri unuecan agron. La kamparanoj ĉie partoprenis en la revolucio de 1917 kaj forprenis la bienetojn de la novaj etbienuloj de Stolipin.

La reformo instigis ankaŭ la setligon en Siberio per disdono de agroj. Tion helpis ankaŭ la evoluo de la Trasiberia fervojo. Specifa vagono por transporti pasaĝerojn kaj brutojn estis elpensita kaj nomita Stolipina vagono ( Столыпинский вагон) laŭ la nomo de Pjotr Stolipin.

Kategorio:Pjotr Stolipin
Stolipin
Kategorio:20-a jarcento en Rusio
Kategorio:Ekonomia historio de la Rusia Imperio
Kategorio:Reformoj en Rusio
Kossuth-premio

**Kossuth-premio** [KOŝut-PREmio] estas hungara ŝtata distingo pro elstaraj - internacie rekonitaj - rezultoj en la kulturo kaj arto. La premio estis nomita laŭ Lajos Kossuth, grava hungara politikisto.
eta|Nomdonanto de la premio Lajos Kossuth
La premion iniciatis la Hungara Komunista Partio post la 1947-aj elektoj. La propono estis akceptita je la festa, centjara datreveno de la hungara revolucio kaj liberecbatalo, la 15-an de marto 1948 (leĝo XVIII.).

Komence oni distingis eĉ heroojn de la socialisma laboro sed ekde 1963 (kun fondo de la Ŝtata Premio) reduktiĝis al la nunaj branĉoj.

Oni disdonis 107 premiojn en 1953, en 1997 nur 14 unuopajn kaj 1 dividitan. La nomuma komisiono havas 23 membrojn kaj ilin nomumas la registaro por 5 jaroj. Ekde 1990 transdonas ĝin - la 15-an de marto - la hungara prezidento, laŭ propono de la ĉefministro. Komence ĝi havis du gradojn, ekde 1951 tri, ekde 1953 kvar, ekde 1977 denove du gradojn.

La premion akompanas monsumo, 5-oblo de la lastjara averaĝa salajro, rondumante je 50-100.000 unuaj hungaraj forintoj. La sumo ne estas impostdeva aŭ alimaniere pagdeva.

* 1950-aj jaroj: 20.000 Ft
* 1992: 750.000 Ft
* 1998: 2,28 milionoj Ft

La la nuna leĝo (XII. leĝo de 1990), la insigno de la premio havas la diametron de 22 mm, florkronosimila, du laŭraj branĉoj, kies tigojn interprenas nacikolora, emajlita rubando. Ĝi havas du gradojn: Grandan premion el oro kaj la arĝentan premion. La granda premio estas donebla nur pro unuopa rezulto kaj akompanas ĝin duobla monsumo.

## Vidu ankaŭ 
* Listo de Kossuth-premiitoj

Kategorio:Artaj premioj
Kategorio:Kulturo de Hungario
Pjotr Stolipin

**Pjotr Arkadjeviĉ STOLIPIN** (; naskiĝis la  (laŭ malnova kalendaro ) en Dresdeno, Saksio — mortis la  () en Kievo, Rusa Imperio) estis konservativa rusa politikisto kaj iniciatinto de agraraj reformoj post la 1905-a revolucio por plibonigo de jura kaj ekonomia situo de la kamparano.

Li estis guberniestro de Grodno (1902) kaj Saratov (1903), kie li montris apogon por plibonigo de la kamparana vivo, sed li samtempe subpremis la ribelemajn provojn. La rusa caro Nikolao la 2-a ekatentis lin kaj en majo de 1906 nomumis Stolipin ministro pri internaj aferoj, en julio eĉ al prezidanto de la ministraro. Stolipin disigis la 22-an de julio 1906 la Dumaon, do la rusan parlamenton, kiu postulis pli grandan partoprenon en la agrarreformaj planoj. Li enkondukis en oktobro kaj novembro siajn reformojn per dekreto.

Li ĉesigis la limigojn, kiuj malhelpis la partoprenon de la kamparanoj en la normalaj juĝistaraj procesoj, la kamparanoj ricevis pli da libereco por elekti la lokajn reprezentantojn, ili rajtis elpaŝi la agrokomunumon kun sia agro. Stolipin esperis, ke tiel elformiĝas bonhava, carfidela kamparana klaso.

Li samtempe starigis militarajn juĝejojn, kiuj traktis aferojn de personoj akuzitaj je terorismo kaj ribelo. Tiuj tribunaloj ekzistis nur kelkajn monatojn, sed decidis je mortkondamno pri kelkmil akuzitoj. La ĉefministro tiel akiris multajn malamikojn en la politika centro kaj maldekstra flanko.

Stolipin en junio de 1907 (tri monatojn post la kunvoko) denove disigis la (duan) Dumaon, ĉar tiu ne akceptis liajn agrarajn reformojn. En tago de disigo de la Dumao, li eldonis leĝon pri elektoj, kiu limigis partoprenon de kamparanoj, laboristoj, malplimultoj en la elektoj.

Per akcepto de konstitucia kadro li forigis de li la ekstremdekstrulojn, dum la moderaj dekstruloj kunlaboris kun li en la tria Dumao, kiu kunsidis en novembro de 1907. Li akceptigis la leĝojn pri la pluaj agraraj reformoj en junio de 1910 kaj 1911, li ekis fortan rusigan politikon en Finnlando.

Stolipin – en marto de 1911 – disvastigis la agrarajn reformojn eĉ je la polaj aroj, dum la caro ĉesigis funkcion de la Dumao kaj aliaj registaraj instancoj, je altrudo de Stolopin.

Tiuj paŝoj akiris por Stolipin multajn malamikojn kaj atencinto murdis lin dum teatra spektaklo en Kievo (kiun partoprenis eĉ la caro). La atencinto havis policajn kontaktojn, tiel povis li eniri la teatrejon.

## Vidu ankaŭ 
* Agrara reformo de Stolipin
* Stolipina vagono


Kategorio:Ministroj pri internaj aferoj de Rusio
Kategorio:Ĉefministroj de Rusio
Kategorio:Rusiaj monarkiistoj
Kategorio:Rusiaj juĝistoj
Kategorio:Guberniestroj
Kategorio:Mortintoj en Kievo
Kategorio:Atencitoj
Kategorio:Personecoj sur poŝtmarkoj
Golfo de Guantanamo

La **Golfo de Guatanamo** () estas malgranda golfo situanta en provinco Guantanamo, Kubo, ĉe la sudokcidenta fino de la insulo ().

La suda parto de la golfo estas okupita de Usona Mararmeo-Bazo ĉe Golfo de Guantanamo kiu estis fondita en 1898. Lastatempe, la militbazo operacias kiel malliberejo por militantoj kolektitaj en militoj en Afganujo kaj Irako. La militbazo estas kontraŭ la volo de la Kuba estraro, kaj ĝi konsideras la militbazon kiel kontraŭleĝan okupadon de tiu areo.

Guantanamo
Kategorio:Provinco Guantanamo
Pesti Hírlap

***Pesti Hírlap*** [PEŝti HI:rlap] *(Peŝta Gazeto)* estis nomo de pluraj hungaraj politikaj gazetoj.

## La unua 
La unua *Pesti Hírlap* aperis ekde la hungara reformepoko, 1841 ĝis malvenko de la liberecbatalo en 1849. Ĝin komence (ĝis 1844) redaktis  Lajos Kossuth kaj estis grava periodaĵo de la tiama opozicio. La aŭstra registaro forigis Kossuth-on en 1844 el la redakcio.

Redaktantoj estis ankaŭ: Antal Csengery kaj László Szalay.

## La dua  
La dua *Pesti Hírlap* aperis ekde 1878 ĝis 1944. La posedanto kaj ĉefredaktoro estis Károly Légrády.
La gazeto estis tiam modere konservativa kaj dum la unua mondmilito akiris duonmilionan ekzempleraron. Ĝi novaĵo estis post la malnovaj, grandformataj gazetoj la pli malgranda formato kaj enkonduko de temosistemo. 

Redaktantoj estis:Jenő Benda, Gusztáv Beksics, Lajos Berecz, Nándor Borostyáni, József Csukássy, Géza Kenedy, Imre Légrády, Ottó Légrády, Gusztáv Lenkey, József Schmittely.

Plej grava publikisto estis Emil Nagy.

## La tria 
La tria *Pesti Hírlap* aperis inter 1992 kaj 1994. Posedanto kaj ĉefredaktoro estis András Bencsik.

## Eksteraj ligiloj
La kvara? rete, redaktate de junaj ĵurnalistoj Dániel Kőszegi kaj Szilveszter Miklovicz

Kategorio:Hungaraj gazetoj
Kategorio:Gazetoj en Aŭstri-Hungario
Futbala Mondpokalo 2002

La **17-a Vira Futbala Mondpokalo** okazis inter la 31-a de majo kaj la 30-a de junio 2002 en Sud-Koreio kaj Japanio.

## La gastigantoj 
Unuafoje en la historio de la Mondpokaloj de Futbalo tiuspeca turniro okazis en Azio, kaj unuafoje en du landoj: Japanio kaj Suda Koreio. Origine ambaŭ landoj aliĝis sendepende. Iom surprize la **Federacio Internacia de Futbalaj Asocioj** FIFA permesis al ambaŭ landoj okazigi la turniron, kondiĉe ke ili kunlaboru.

La rilatoj de Suda Koreio al Japanio ankoraŭ nun estas malfaciligitaj pro la japana okupo de la lando inter 1910 kaj 1945, kaj tial en la prepara fazo okazis ardaj diskutoj. Ĉefaj temoj de kvereloj estis, kiu lando en oficialaj tekstoj estu nomata unue, kaj en kiu lando okazu la finalo. La fina konsento estis okazigi la malferman ludon en Seulo kaj la finalon en Jokohamo. Kompense la nomo de Suda Koreio en oficialaj tekstoj aperu antaŭ tiu de Japanio.

## Ludolokoj 
Neniam antaŭe en Mondpokaloj de Futbalo estis tiom da ludolokoj, kiuj senescepte havis plej modernajn stadionojn kaj transportilojn.

## Mapo de konkursantaj landoj 
centre|600ra

eta|maldekstra|300ra|

Kategorio:Futbala Mondpokalo
Kategorio:Futbalo en Japanio
Kategorio:Futbalo en Sud-Koreio
Kategorio:Futbalo en 2002
Himno Nacional Argentino

**Himno Nacional Argentino** (esperante, *Argentina Nacia Himno*) estas la nacia himno de Argentino. La tekston verkis Vicente López y Planes; la muzikon komponis *Blas Parera*. En majo de 1813 la vortumado de la nacia himno, fakte militkanto, estis aprobita anstataŭ alia eventuala kandidatiĝo fare de Esteban de Luca, ne tiom militema.

Jen la oficiala teksto (moderna mallongigita versio, aprobita je la 2-a de aŭgusto 1924):

## Referencoj 
Argentino
Kategorio:Naciaj simboloj de Argentino
Heather Mills

**Heather MILLS** (12-an de januaro 1968 en Aldershot, Britio; edzina nomo *Lady Heather Mills McCartney*) estas iama modelo, kiu mondvaste konatiĝis pro sia geedziĝo kun Paul McCartney.

Ŝi perdis - en akcidento kun motorciklisto - la 8-an de aŭgusto 1993 la maldekstran piedon kaj rompis al si eĉ la pelvan oston. Pro tio rompiĝis ŝia modela kariero kaj ekde tiam ŝi uzas piedan protezon. Ekde tiam ŝi tre forte luktas por siaj samsortanoj, precipe por tiuj kiuj perdis membrojn pro kampominoj.

Ŝi geedziĝis en 2002 kun iama Beatles-ano Paul McCartney. Kvankam ŝi perdis sian unu ovodukton kaj la pelva zono estas per metaloj firmigita, ŝi naskis filinon en 2003 (Beatrice Milly).

Pro sia tro forta personeco la paro deklaris en 2006 apartan kunvivon, divorcon. Post la disiĝo aperis malhonestigaj informoj pri Mills: ŝi onidire menciis pri vegetarismo (ŝi ŝatis la bovaĵojn), ŝi aperis en pornografia libro, ŝi onidire estis pagita teleputino.

Ŝi luktis ankaŭ por la bestoj (fokoj en Kanado) kun McCartney.

Kategorio:Manekenoj
Kategorio:Angloj
Saluton! Esperanto aŭtodidakte

***Saluton! Esperanto aŭtodidakte*** estas libro de Audrey Childs-Mee, publikigita de UEA en 1983. La rekta metodo estas uzata en tiu ĉi libro. La libro tre bone vendiĝis kaj jam aperis la sepa eldono. En la komenco de 2014, kun aprobo de UEA, estis lanĉita Interreta versio de la libro, prilaborita de la brazila esperantisto Ismael Ávila. 

Al la jam riĉa enhavo de la presita metodo aldoniĝis voĉoj, koloroj kaj aŭtomata korektado de la ekzercoj. La interreta versio estas jam uzata de lernantoj en ĉiuj kontinentoj.

## Eksteraj ligiloj 
* Pri la 7-a eldono en 2002.
* Kurso Saluton! en Interreto.
* Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
* Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience 

Kategorio:Esperanto-lernolibroj
Kategorio:Esperanto-libroj aperintaj en 1983
Kategorio:Antverpena Lingvo-libraro
Kategorio:Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
Kategorio:Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
Antoine Lavoisier

**Antoine Laurent de LAVOISIER** (naskiĝis la 26-an de aŭgusto 1743, mortis la 8-an de majo 1794) estis franca kemiisto.

La verko de Lavoisier *Traité élémentaire de chimie* (*elementa traktado de la kemio*) el 1789 estas konsiderata kiel unua paŝo al la moderna kemio. La 8-an de majo 1794, Antoine Lavoisier estis mortigita en la gilotino.

## Vidu ankaŭ 
* Listo de la 72 nomoj sur la Eiffel-Turo

## Notoj 
Kategorio:Francaj kemiistoj
Kategorio:Malkovrintoj de kemiaj elementoj
Kategorio:Membroj de la franca Akademio de Sciencoj
Kategorio:Religio kaj scienco
Kategorio:Homoj de la Industria revolucio
Kategorio:Francaj katolikoj
Kategorio:Studentaro de la Universitato de Parizo
Kategorio:Stekiometrio