Jalta municipo

**Jalta municipo** (, , ) estas administra parto de Aŭtonoma Respubliko Krimeo, situanta sur la Suda Bordo de Krimeo, ege fama ripoz- kaj kurac-loko kun unika naturo kaj multaj vidindaĵoj. La regiono estas ofte nomata ankaŭ "Granda Jalto".

## Geografia situo 
Okcidente la Jalta municipo limas la Sebastopolan municipon, norde — la Baĥĉisarajan distrikton kaj
oriente — la Aluŝtan municipon. Sude ĝi limas la Nigran maron. Laŭ la
formo la teritorio de la Jalta municipo similas mallarĝan strion, kiun limas
la Nigra maro sude kaj la ĉefa montoĉeno de la Krimea montaro norde.
La larĝo de la teritorio — de 1-1,5&nbsp;km en la okcidenta parto ĝis 4–6&nbsp;km en la
orienta parto. La longo de la ter-strio — ĉ. 56&nbsp;km. La plej okcidenta punkto de la
regiono — la kabo Sariĉo (kiu estas samtempe la plej suda punkto de la
Krimea duoninsulo kaj de tuta Ukrainio); la plej orienta punkto — la
monto Ajudago.

## Administracia divido 
En la Jalta municipo estas du urboj (Jalto kaj Alupko, kiuj havas
proprajn urbestrarojn) kaj 7 komunumoj, kiuj
estas regataj de komunumaj konsilantaroj kaj havas sume 21 urbotipajn loĝlokojn kaj 9 vilaĝ(et)ojn.
En la listo parenteze estas menciitaj la historiaj krime-tataraj nomoj, kiuj
estis ŝanĝitaj en la jaroj 1945-49 post ekzilo de la krime-tatara loĝantaro (tamen
tiuj loĝlokoj sufiĉe ofte estas nomataj per iliaj historiaj kaj neoficialaj nomoj).
En la suba listo la nomoj de urbotipaj loĝlokoj estas esperantigitaj,
dum la nomoj de vilaĝ(et)oj — ne; vidu ankaŭ la tabelon fine de la artikolo.

300px

* **1 — Jalto**
* **2 — Alupko**
* **3 — Forosa komunumo** (plej okcidenta parto de la municipo)
** Foroso
** *Olivo*
** Sanatorno — la loĝloko unuigas 3 historie apartajn loĝlokojn: *Melas*, *Muĥalatka* kaj *Mŝatka*
* **4 — Gaspra komunumo** (mez-okcidenta parto de la municipo)
** Gaspro
* **5 — Gurzufa komunumo** (plej orienta parto)
** Gurzufo
** *Danilovka* / *Aj-Danil* (*Ay Danil*)
** Krasnokamenko (*Qızıltaş*)
** *Linejnoje*
** *Partizanskoje* / *Gornaja Lavanda*
* **6 - Koreiza komunumo** (mez-okcidenta parto)
** Koreizo
** Misĥoro — iama loĝloko, kiu nuntempe administre ne estas memstara kaj estas parto de Koreizo
* **7 — Livadia komunumo** (proksim-okcidenta parto)
** Livadio (la loĝloko Livadio, kvankam administre memstara, estas fakte okcidenta antaŭurbo de Jalto)
** *Gornoje* (*Eriklik*)
** *Kujbiĉevo* (*İsar*)
** Kurpato
** Oreando
** *Oĥotniĉje*
** Vinogradno
** *Visokogornoje* (*Tüzler*)
* **8 — Masandra komunumo** (proksim-orienta parto)
** Masandro (la loĝloko Masandro, kvankam administre memstara, estas fakte orienta antaŭurbo de Jalto)
** Nikito
** Otradno (*Mağaraç*)
** Sovetsko (*Dolossı*)
** Vosĥodo (*Cemiet*)
* **9 — Simeiza komunumo** (fore okcidenta parto)
** Simeizo
** Beregovo (*Kastropol*)
** Golubozalivo (*Limena*)
** Kacivelo (Katsiveli)
** *Opolznevoje* (*Kikeneiz*)
** Parkovo (*Yañı Küçükköy*)
** Ponizovko (*Aşağı Kikineiz*)

## Transporto 
La plej proksima flughaveno estas en Simferopolo. En Jalto estas marhaveno,
kiu aktivas plejparte somere (per mallong-distancaj ŝipetoj eblas atingi
multajn ĉemarajn loĝlokojn de la Jalta municipo, Aluŝton kaj
Sudakon).

Fervojaj linioj ne ekzistas. La plej proksimaj fervojaj stacidomoj estas
en Sebastopolo kaj Simferopolo (la pli granda). En la municipo estas 1
aŭtovojo de internacia graveco (Ĥarkovo-Simferopolo-Aluŝto-Jalto, M18)
kaj kelkaj aŭtovojoj de loka graveco.

La ĉefa pasaĝera trafiko estas plenumata per busoj (en Jalto estas granda
aŭtobusa stacidomo, kiu ligas la urbon kun ĉiuj aliaj urboj de Krimeo
kaj kun multaj urboj de Ukrainio kaj Rusio; krome multas la apudurbaj
busaj itineroj). Inter Jalto kaj Simferopolo ekzistas la interurba trolebusa linio.

## Vidindaĵoj 
La Jalta municipo tre riĉas je diversaj vidindaĵoj kaj estas tre populara
turisma kaj ripoza loko. Ĉiuj vidindaj lokoj facile atingeblas el Jalto.

* Nikita Botanika Ĝardeno en Nikito
* Internacia infana centro Arteko en Gurzufo
* Livadia palaco
* Palaco de grafo Voroncov en Alupko kaj la parko, kiu ĝin ĉirkaŭas
* Forosa preĝejo (bela arkitektura monumento, konstruita sur elstara roko 400 metrojn super la marnivelo)
* Simeiza natura vidindaĵo (monto *Koŝka* kaj 3 belaj rokoj)
* Simeiza astrofizika observatorio
* La kasteleto "Hirunda nesto" en Gaspro
* Ajpetro — 1200 metrojn alta monto, atingebla el *Misĥor* per telfero
* La akvofalo Uĉansuo ĉe Jalto - la plej alta akvofalo de Ukrainio
* "Arbarkampeto de fabeloj" - unika muzeo de fabelaj roluloj sub klara ĉielo
* Masandra vinfarejo - unu el la plej bonaj vinfarejoj en la mondo
* Masandra palaco de la caro Aleksandro la Tria
* Ajudago — natura monumento, 500 metrojn alta monto ĉe Gurzufo

## Vidu ankaŭ 
* Jalto
* Suda Bordo de Krimeo

Kategorio:Jalto