open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Distrikto Sopron

La **Distrikto Sopron** [ŝopron] (hungare * Soproni járás*) estas distrikto en Hungario, en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Győr-Moson-Sopron. Ĝi situas sur ebenaĵo, sur montaro kaj ties deklivoj laŭ Aŭstrio en la plej okcidenta parto de la departemento (en la nordokcidenta parto de la lando). Apartenaĵo de la distrikto estas ankaŭ parto de lago Fertő.
eta|Distrikto Sopron en Hungario

La distrikta ĉefurbo estas Sopron, kiu estas urbo, krome estas ankaŭ 2 aliaj urboj kaj grandvilaĝo, la ceteraj 35 estas vilaĝoj.
 
La areo estas 867,75 km², kie loĝas 100 155 homoj. La loĝantoj okupiĝas precipe pri agrikulturo, (fruktoj, vitoj, tritikoj, maizoj) kaj bestobredadoj, krome menciindas la fremdultrafiko, fine multaj laboras en Aŭstrio.

## Historio 
Tiu distrikto funkciis jam inter 1886-1983, sed depost Traktato de Trianon la distrito perdis la okcidentan parton, ĝis 1950 la distrikto apartenis al Sopron (historia departemento). La distrikta sistemo ne funkciis en Hungario inter 1983-2013.

## Komunumoj 
* distrikta ĉefurbo kaj urbo: **Sopron**
* aliaj urboj:
** Fertőd
** Fertőszentmiklós
* grandvilaĝo: Nagycenk
* vilaĝoj:

* Ágfalva
* Agyagosszergény
* Csáfordjánosfa
* Csapod
* Csér
* Ebergőc
* Egyházasfalu
* Fertőboz
* Fertőendréd
* Fertőhomok
* Fertőrákos
* Fertőszéplak
* Gyalóka
* Harka
* Hegykő
* Hidegség
* Iván
* Kópháza

* Lövő
* Nagylózs
* Nemeskér
* Pereszteg
* Petőháza
* Pinnye
* Pusztacsalád
* Répcevis
* Röjtökmuzsaj
* Sarród
* Sopronhorpács
* Sopronkövesd
* Szakony
* Újkér
* Und
* Völcsej
* Zsira

## Fontoj 
* la datenoj venis el la Hungara Vikipedio

Kategorio:Distriktoj de Hungario
Carl Jonas Love Almqvist

**Carl Jonas Love (Ludwig) ALMQVIST**  (naskiĝis la 28-an de novembro 1793 en Stokholmo, Svedio, mortis la 26-an de septembro 1866 en Bremeno, Germanio) estis sveda verkisto, romantika poeto, frua feministo, realisto, komponisto, socia kritikisto kaj vojaĝanto.

Li naskiĝis la 28-an de novembro 1793, studis ĉe la universitato de Upsalo kaj laboris kiel oficisto en Stokholmo. Dum la jaroj 1824-1825 li provis, laŭ kelkaj tiutempaj romantikismaj ideoj, vivteni sin kiel
kamparano en la provinco Vermlando. Kompreneble li trovis ke, kvankam kamparanoj ne ĝuis grandan respekton, tamen ilia profesio postulas certajn kvalifikojn kiujn li tute ne havis. Li do denove translokiĝis al Stokholmo, kiel li en 1828 iĝis instruisto ĉe la lernejo *Nya elementarskolan*; dum la jaroj
1829-1841 li estis ĝia lernejestro. En 1837 li pastriĝis en la tiama ŝtata – kaj monopola – luterana eklezio, kvankam lia religia konvinko ne tute, aŭ eĉ tute ne, koincidis kun ĝiaj dogmoj. Kiel ĵurnalisto li kunlaboris en du
el la tiutempe plej radikalaj svedaj taggazetoj – *Aftonbladet* kaj *Jönköpingsbladet*.

Pro ekonomiaj problemoj li konfliktis kun la uzuristo von Scheven, kaj eble provis murdi lin per arseniko. Lia kulpo tamen neniam estis jure pruvita (kaj multaj el liaj admirantoj ĝis hodiaŭ kredas ke li estis senkulpa, tamen ne ĉiuj), ĉar en 1851 li tre rapide forlasis la landon kaj elmigris al Usono.

Al Svedio li neniam kuraĝis reveni, riskante tie mortopunon pro murdoprovo. Li tamen revenis al Eŭropo post 14 jaroj en Ameriko, petis sed ne ricevis garantion pri sia sekureco en Svedio, kaj mortis pro naturaj kialoj en Bremeno, Germanio, la 26-an de septembro 1866, preskaŭ 73-jara.

La ĉefa beletraĵo de Almqvist estas la granda ciklo *Törnrosens bok* ("Libro de sovaĝa rozo"), kiu aperis en du serioj 1833-1851.

Almqvist verkis ankaŭ faklibrojn pri lingvistiko kaj matematiko, ekzemple svedajn gramatikon kaj ortografion (la literumado de la sveda lingvo unuafoje normiĝis maljam dum lia vivtempo).

Kiel politika pensanto, Almqvist estus unu el la plej maldekstremaj svedaj verkistoj de tiu tempo. Kelkaj el liaj pensoj estis tre radikalaj por liaj samtempuloj, poste estis akceptataj sed nun ŝajnas denove eksmodiĝi, ekzemple tiu ke krimulo estas esence malsanulo, ne puninda sed kuracinda (tiel en lia eseo de 1821 *Om brottsliges behandling*, "Pri la traktado de
krimuloj").

## En Esperanto aperis 
* Carl Jonas Love Almqvist: *Tio konvenas!*, traduko el la sveda Sten Johansson (romaneto 1998)
* Carl Jonas Love Almqvist: *Ormuzdo kaj Arimano*, traduko el la sveda Gunnar Gällmo 2007
* Carl Jonas Love Almqvist: *La palaco*, traduko el la sveda Gunnar Gällmo 2008
* Carl Jonas Love Almqvist: ''Nokto de l' poeto'', traduko el la sveda Gunnar Gällmo 2015

Kategorio:Svedlingvaj verkistoj
Kategorio:Stokholmanoj
Sangodonaco

[eta|[Piktogramo pri sangodonaco]]
**Sangodonaco** okazas kiam persono libervole en medicina kunteksto donas sangon desegnita por transfuzoj kaj/aŭ farado de biofarmaciaj medikamentoj per procezo nomata sangofrakciigo. Medicinaj stokejoj de sango, en iuj lingvoj nomataj ekvivalente al la nomo "sangobankoj", ofte partoprenas en la kolekta procezo tiel kiel la proceduroj kiuj sekvas ĝin. Signifa parto el ili apartenas al la Ruĝa Kruco.

eta|maldekstra|Esperantlingva broŝuro "Protektu vian vivon..." pri sangodonacado (Skopje, 1976)
[eta|Afiŝo "Pola Ruĝa Kruco helpos kaj instruas helpadi", varbanta por sangodonaco en aprilo [1986]]
En la pli forte industriigitaj ŝtatoj, sangodonacantoj plej ofte estas sensalajraj volontuloj kiuj donacas sian sangon por komunuma provizo. En aparte malriĉaj landoj, stokitaj provizoj de sango estas limigitaj kaj donacantoj kutime donas sangon, kiam familianoj aŭ amikoj bezonas transfuzoj (direktita donaco). Multaj donacantoj donas sian sangon kiel ago de karitato, sed en iuj landoj ankaŭ estas donantoj kiuj faras tiun servon kontraŭ mono, kaj en kelkaj kazoj ekzistas stimuloj aliaj ol mono, kiel salajrita ekstra libertempo el la laboro. Donantoj de sango en iuj kazoj ankaŭ povas interkonsenti ke la stokejo konservu sian sangon por propra estonta uzo de la doninto.

## Literaturo 
* Ruĝa Kruco de Makedonio: Protektu vian vivon kaj vivon de aliaj - via sango savis la vivon, Skopje 1976, 16 paĝoj

## Vidu ankaŭ 
* Altruismo
* James Harrison (sangodonacisto)
* Sangobanko
* Sangogrupo
* Sangotransfuzo
* Monda tago de sangodonacado (14-an de junio)

Kategorio:Transfuza medicino
Esperanto Vandaag

***Esperanto Vandaag*** (Esperanto Nuntempe) estas informcela libreto en nederlanda lingvo pri diversaj temoj rilataj al Esperanto. Ĝi estas verkita de pluraj aŭtoroj, kaj eldonita en 1977 de La Verda Stelo. Sub redakto de  Paul Peeraerts, kunlabore kun Ivo Lapenna, Petro De Smedt,  Claude Piron estas aperinta en 1986 reverkita versio. Tiu ĉi estas eldonita de  Flandra Esperanto-Ligo, ISBN 90-71205-11-8. En 1996 la eldoninto aperigas trian eldonon, sed denove alienhavan. Tiufoje ĝi entenis ĝeneralajn kaj praktikajn informojn pri Esperanto kaj pri la loka movado, sed ankaŭ artikolon pri la lingvopolitiko de Eŭropa Unio.

Precipe la unua eldono estas interesa pro donitaĵoj pri la historio de la Esperanto-movado en Flandrujo.

## Enhavo de la 1-a eldono
*Claude Piron : Letero al kolego pri la formo kaj la strukturo de Esperanto
*Basil Boothroyd : Ne temas pri aviadiloj
*Gian Carlo Fighiera : Elspezoj por tradukoj : miljardoj da dolaroj
*Fernand Roose : La rolo de Esperanto por la Flandrema Movado
*Petro De Smedt : La tradukita nederlanda literaturo
*Eddy Frederickx : Esperanto : ideale por skoltoj
*Frans Luyten : Esperanto en filatelio

Dosiero:1986 Esperanto Vandaag.jpg|Kovrilpaĝo de la reverkita eldonaĵo el 1986.
Dosiero:1996 Esperanto Vandaag.jpg|Kovrilpaĝo de la eldonaĵo el 1996.
 

## Eksteraj ligiloj
* Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
* Katalogo "Erfgoedbib" en *LibraryThing* 

Kategorio:Esperanto-movado en Belgio
Kategorio:Esperanto-libroj aperintaj en 1986
Kategorio:Antverpena Lingvo-libraro
Kategorio:Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
Kategorio:Katalogo de la FEL-biblioteko
Audacity

**Audacity** estas libera komputila son-redaktilo disponebla por Unikso/Linukso, Microsoft Windows kaj Mac OS. Ĝi estas disvastigata sub la permesilo Ĝenerala Publika Permesilo de GNU.

Audacity prilaboras datenaranĝojn WAV, FLAC, AIFF, AU, MIDI, MP3 (post krominstalo de biblioteko LAME) kaj OGG. Ĝi konservas WAV, FLAC, MP3 kaj OGG.

## Kromprogramoj 
Audacity estas etendebla per kromprogramoj programitaj en programlingvo Nyquist, uzante API-ojn LADSPA, Vamp aŭ VST.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Sonredaktilo
* Soninĝenierado

## Eksteraj ligiloj 
* 

## Fonto 
Kategorio:Sonredaktiloj
Kategorio:Libera programaro
Ekonomio en nazia Germanujo

La **ekonomio de nazia Germanujo** estis regata en la komenco de grava krizo. La detruoj de la Unua Mondmilito kaj la sekva Traktato de Versajlo kun sia dikto de militotributoj kaŭzis jardekon da ekonomiaj problemoj, ekzemple la inflaciegon en la komenco de la 1920-aj jaroj. Post la borsorompiĝo de 1929 la ekonomio de Germanujo, same kiel tiuj de la aliaj kapitalismaj landoj, suferis la efikojn de la Granda Depresio kun alarmaj kvotoj de senlaboreco.

Je la momento de la potencopreno de Hitler en 1933 la ekonomio fariĝis grava faktoro por la stabiliĝo de la nazia potenco. En 1934 la ministro de ekonomio, Hjalmar Schacht, survojigis politikon de publikaj elspezoj, celante aparte publikajn laborojn kiel la konstruado de aŭtovojoj. Krome li malgrandigis la buĝetan deficiton kaj luktis kontraŭ la inflacio per monkreado de los rimedo de la tiel nomataj „Mefo-Kambioj“, paralela moncirkulado, per kiuj la ŝtato pagis la entreprenojn. Tiu sistemo servis por la financado de la rearmiĝo per nur unu miliono de Imperiaj Markoj da kapitalo. Karakterizate de forta intervenismo, de politiko de publikaj laboroj kaj de malvolvo de la militindustria sektoro la ekonomio komencis refortiĝi. En 1938 la senlaboreco malaperis kaj eĉ mankis laboristoj por okupi la liberajn laborpostenojn. Malgraŭ la laŭŝajna sukceso la publikaj elspezoj realigataj fare de Hitler estis pli altaj ol la ekonomia kresko, pro kio la ŝtatŝuldoj pliiĝis. Kvankam oni progresigis la aŭtarkion, Germanujo ne posedis ĉiujn krudmaterialojn, kiujn ĝi bezonis, pro kio la importoj restis tiel altaj kiel antaŭe.

La Dua Mondmilito kaj la komenco de militekonomio kondukis Germanujon en periodon de prirabo kaj destruo, malgraŭ ke ĝi esti sorbinta las ekonomiajn kaj industriajn strukturojn de la teritorioj okupitaj en Eŭropo kaj la ekspluato de deportitaj deviglaborantoj. La fino de nazia Germanujo lasis la landon en situacio de ekonomia kolapso kaj inflaciego, kiu komenciĝis sub la regado fare de la aliancana okupantaro.

## Literaturo 
* Tooze, Adam (2006). *The Wages of Destruction: The Making and the Breaking of the Nazi Economy.* Novjorko: Viking, ISBN 978-0-670-03826-8.
* Dean, Martin (2008). *Robbing the Jews - The Confiscation of Jewish Property in the Holocaust, 1935 - 1945*. Kembriĝo: Cambridge University Press.
* Mason, Timothy y Richard Overy (1989). "Debate: Germany, “Domestic Crisis” and War in 1939". *Past and Present*, 122: 200-240. Reimpreso como “Debate: Germany, 'domestic crisis’ and the War in 1939” en: *The Origins of The Second World War*, eldonita fare de Patrick Finney kaj Edward Arnold. Londono: 1997, ISBN 0-34-067640-X.

Kategorio:Ekonomio de Germanio
Kategorio:Nazia Germanio
Distrikto Sopron (historia)

La **Historia Distrikto Sopron** [ŝopron] (hungare * Soproni járás*) estis distrikto en Hungara reĝlando, en Sopron (historia departemento). Ĝi situis sur ebenaĵo, sur montaro, sur montetaro en la nordokcidenta parto de la departemento (same en la nordokcidenta parto de la lando). Apartenaĵo de la distrikto estis ankaŭ parto de lago Fertő.
[eta|Historia departemento Sopron en [1890, kie ĝi montras distrikton de Sopron ĉe ruĝa **1**]]

La distrikta ĉefurbo estis Sopron, kiu estas urbo, tamen laŭjure ĝi apartenis rekte al la lando (nek apartenaĵo de distrikto, nek apartenaĵo de departemento). En la distrikto loĝis 44&nbsp;606 homoj (nature sen Sopron). La loĝantoj okupiĝas precipe pri agrikulturo, (fruktoj, vitoj, tritikoj, maizoj) kaj bestobredadoj.

## Historio 
Tiu distrikto funkciis ĝis Traktato de Trianon, poste estis aldonita grandparte al Aŭstrio. Tamen okazis escepta referendumo, kie oni decidis pri redono de Sopron kune kun iom da vilaĝoj. La hungara parto iĝis Distrikto Sopron.

## Komunumoj 
En Hungario:
*Ágfalva
*Balf (nun ekstera parto de Sopron)
*Fertőboz
*Fertőhomok
*Fertőrákos
*Harka
*Hegykő
*Hidegség
*Kópháza
*Nagycenk
*Nagylózs
*Pereszteg
*Pinnye
*Sopronbánfalva (nun ekstera parto de Sopron) 
*Sopronkövesd
*Sopronszécseny (nun ekstera parto de Pereszteg)

En Aŭstrio:
*Alsópéterfa Unterpetersdorf
*Csóronfalva Tschurndorf
*Doborján Raiding
*Felsőpéterfa Oberpetersdorf
*Fertőmeggyes Mörbisch am See
*Haracsony Horitschon
*Hasfalva Haschendorf
*Kabold Kobersdorf
*Kelénpatak Klingenbach
*Küllő  Girm
*Lakfalva Lackendorf
*Lakompak Lackenbach
*Lépesfalva Loipersbach im Burgenland
*Lók Unterfrauenhaid
*Mészverem Kalkgruben
*Récény Ritzing
*Somfalva Schattendorf
*Sopronkeresztúr Deutschkreutz
*Sopronkertes Baumgarten (Burgenlando)
*Sopronnyék Neckenmarkt
*Veperd Weppersdorf

## Vidu ankaŭ
* Distrikto Sopron

## Fontoj 
* la datenoj venis el la Hungara Vikipedio

Kategorio:Distriktoj de Hungario
Sistro

**Sistro** (aŭ sistrumo) estas idiofona instrumento, kiun oni uzis ĉefe en la antikva Egiptujo kaj Irako. Ĝi konsistas el U-forma kupra aŭ bronza kadro, je kiu oni fiksas metalajn stangetojn, kiuj tintas dum skuado de la instrumento. Ĝia nomo venas el la greka *σείω, seio*, 'skui' kaj *σείστρον, seistron,* 'kiun oni skuas' vortoj.

## Egiptujo 
Sistro en la antikva Egiptujo estas taksata kiel sankta instrumento, kiun oni uzis ofte dum templaj diservoj. Oni ofte figurigas basteton, diinon de la gajeco kaj danco, kun sistro, sed oni ligas la instrumenton plej ofte al kulto de Hatoro; ties U-formo memorigis la egiptujanojn pri kornoj de la diino, ofte simbolizita en formo de bovino. Oni skuis la sistron por forpeli dion de la ĥaoso, Sethon. Iziso estis ofte figurigita per sistro en unu mano, en la alia kun sitelo, simbolo de inundo de Nilo.

## Sistro hodiaŭ 
Sistro estas uzata eĉ hodiaŭ dum diservoj de la kopta kaj etiopa eklezioj.

File:Twosret.jpg|Faraon-ino Tausert (20-a dinastio) kun sistro
File:Louvres-antiquites-egyptiennes-p1010937.jpg|Hator-kapa sistro (26-a dinastio)
File:Isis Musei Capitolini MC744.jpg|Romi-epoka Izis-statuo
File:Sistre copte 1.jpg|Kopta sistrumo

Kategorio:Idiofonaj instrumentoj
Kategorio:Antikva muziko
Traktato de Versailles (1768)

eta|Ĝenovo kaj Korsiko unuiĝis, ĝis la Traktato de Versajlo
La **Traktato de Versailles** aŭ de **Versajlo** estis traktato subskribata en Versailles la 15an de majo 1768. Laŭ ĝi Korsiko restis laŭjure posedo de la Ĝenova Respubliko sed fakte, ĝi estis okupita kaj administrita de Francio, ĉar oni cedis nur la plenumon de la suvereneco, kaj ne la suverenecon mem: en la teksto, "cédé" estis ankaŭ maskuleno singulara. Korsiko estas la ununura teritorio sub aktuala suvereneco de Francio, en 2014, kies posedo fare de Francio ne estas aktita en traktato, inklude la transmarajn teritoriojn.

## Bibliografio 
* Michel Vergé-Franceschi, *Histoire de la Corse*, 2 volumenoj, Éditions du Félin, Paris, 1996
* André Zysberg, *La monarchie des Lumières (1715-1786)*, Points Seuil, Paris, 2002

Kategorio:Historio de Francio
Ŝoguno (romano)

**Ŝoguno** (*Shōgun*) estas anglalingva romano de verkisto James Clavell, verkita en 1975. Kronologie estas ĝi la unua rakonto de la serio "La azia sagao" de tiu ĉi aŭtoro.

La agado de la libro okazis en la jaro 1600 en Japanio kaj temis pri la potenca leviĝo de daimio *Toranaga* (bazita sur reala persono, Tokugawa Ieyasu), kiel ĝin vidis anglia ŝipisto *John Blackthorne* (kreita laŭ William Adams).

## Intrigo 
[240ra|eta|dekstra|La [kastelo de Osako, kie la agado de la romano interalie okazis]]
John Blackthorne (kromnomota *Anĵin*, "Piloto") vrakis per nederlanda komercoŝipo *Erasmo* ĉe la bordo de Japanio. Tio okazis en la periodo, kiam eksa unuigistoj-diktatoroj Goroda kaj Nakamura estis ambaŭ jam mortintaj, kaj pluraj daimioj interbatalis je la regado. Anĵin iĝis servanto de Toranaga, daimio de Kanto, regiono de nuntaga Tokio. Interalie li konatiĝis kun virino Mariko, kiu adeptigadis Anĵinon en la japanan kulturon. Ŝi estis unu el la tiamaj malmultaj kristanoj en Japanio.

Spite la malamikaj kondiĉoj akiris Anĵin fine komprenon kaj respekton, li eĉ iĝis la unua eksterlanda samurajo.

En epilogo Toranaga prognozis la batalon de Sekigahara kaj tion, ke li iĝos la ŝoguno de Japanio.

## Roluloj 
[200ra|eta|dekstra|[Tokugawa Ieyasu, la figuro por la ĉefrolo]]
Multaj roluloj de la libro estas bazitaj sur realaj historiaj personoj:
* Joŝinaga Toranaga - Tokugawa Ieyasu (1543-1616)
* Sudara - Tokugawa Hidetada (1579-1632)
* Naga - Takeda Nobuyoshi (1583-1603)
* Iŝido - Ishida Mitsunari (1561-1600)
* Oĉiba - Yodo-dono (1569-1615)
* Jaemon - Toyotomi Hideyori (1593-1615)
* John Blackthorne - Miura Anjin/William Adams (1564-1620)
* Vinck - Jan Joosten van Lodensteijn (1560-1623)
* Toda Mariko - Hosokawa Gracia (1563-1600)
* Toda Hiromacu "Fera Pugno" - Hosokawa Fujitaka (1534-1610)
* Toda Buntaro - Hosokawa Tadaoki (1563-1646)
* Toda Saruĵi - Hosokawa Tadatoshi (1586-1641)
* Goroda - Oda Nobunaga (1534-1582)
* Nakamura - Toyotomi Hideyoshi (1536-1598)
* Akeĉi Jinsai - Akechi Mitsuhide (1528-1582)
* Martin Alvito - João Rodrigues (misiisto)

Kategorio:Verkoj el la anglalingva literaturo
Kategorio:Historio de Japanio
Kategorio:Japanio en fikcio
Kategorio:Fikciaj japanoj
Transoksiano

**Transoksiano** aŭ Transoksanio – la „Lando trans la Oksuso“ (antikva nomo de Amudarjo) – estas nomo de grava historia regiono en okcidenta Centra Azio, kiu areo fakte situas inter la du gravaj regionaj riveroj Amudarjo kaj Sirdarjo, kun la antikvaj urboj Samarkando kaj Buĥaro. Hodiaŭ ĝi apartenas grandparte al Uzbekio, sed ankaŭ al Kazaĥio (norde), Taĝikio (oriente) kaj Turkmenio (sude).

## Nomo 
La nomo Transoksiano venas el la greka formo, la *Transoksanio* el la latina formo,

## Geografio 
Transoksiano apartenas al Malalt-ebenaĵo de Turan kaj ĝin karakterizas stepoj kaj dezertoj, kiel Kizilkumo. La klimato estas kontinentala kaj seka. La Fergana valo kaj valo de Serafŝan, en kiu situas kaj Samarkando kaj Buĥaro, estas fertilaj, akvumitaj areoj, eluzata agrikulture. Okcidente limas ĝin Ĥorezmo, sude Ĥorasano.

## Historio 
La nomo Transoksiano venis post konkeroj de Aleksandro la Granda, kiu konkeris tiun regionon en la 4-a j.c. a.K.. La regiono gravis dum la Sasanida imperio, kiam ĝi estis grava kultura, scienca centro, danke al enspezoj de la Silka vojo.

Ĝi formis parton de Granda Ĥorasano.

## Vidu ankaŭ 
* Timur
* Samanida Imperio

Kategorio:Historio de Uzbekio
Kategorio:Geografio de Uzbekio
Kategorio:Historio de Kazaĥio
Kategorio:Geografio de Kazaĥio
Kategorio:Historio de Taĝikio
Kategorio:Geografio de Taĝikio
Kategorio:Historio de Turkmenio
Kategorio:Geografio de Turkmenio
Kategorio:Historio de Centra Azio
Kategorio:Geografio de Centra Azio
Brienne

**Brienne** estas franclingva nomo kiu povas aludi al diversaj gravuloj kaj al lokoj kiaj la jenaj:

* **Brienne (Saône-et-Loire)**, en la departemento Saône-et-Loire

* **Brienne-la-Vieille**, en la departemento Aube
* **Brienne-le-Château**, en la departemento Aube, kie troviĝis la militlernejo de Brienne
** **Brienne-le-Château (stacidomo)**, fervoja stacio en Brienne-le-Château
* **Brienne-sur-Aisne**, en la departemento Ardennes

Kategorio:Geografio de Francio
Hesi-koridoro

[eta|Etendiĝo de [Tang-dinastio ĉ. 700: la longa, mallarĝa strio en la okcidenta parto estas la Hesi-koridoro]]
**Hesi-koridoro** (aŭ Heksi-koridoro, **Gansu-koridoro** situas en la provinco Gansu en Ĉinio. Ĝi etendiĝas sur areo de 215.000&nbsp;km². Kiel parto de la silka vojo en antikva Ĉinio, ĝi estas la plej grava trairejo al Ŝinĝango kaj Meza Azio, Centra Azio.

Ĝi situas ĉe la nordokcidenta bordo la Flava rivero kaj estas malvasta, long-etendiĝanta trapasejo dum 1000 kilometrojn longe kaj ĝis 100 kilometrojn larĝe. La koridoro etendiĝas de la krutaj montoj de Wushaoling ĉe la hodiaŭa urbo Lanzhou ĝis la montetoj de Yumenguan aĉe limo de Gansu kaj Ŝinĝango. Multaj fertilaj oazoj de la koridoro estas ĉirkaŭata de dezertoj kaj duondezertoj. Ĝi etendiĝas de la montaro  Qilian Shan (kiel norda limo de la Altebenaĵo de Tibeto) en sudo kaj Longshou Shan kaj Heli Shan en la nordo, al kiuj etendiĝas la dezerto Gobi. La koridoron trafluas la riveroj Hoŝuj kaj Shule.

## Literaturo 
* Sabira Ståhlberg: *Der Gansu-Korridor: Barbarenland diesseits und jenseits der großen chinesischen Mauer; zum Nord-Süd-Dialog eines zentralasiatischen Gebietes.* Kovač, Hamburg 1996, ISBN 3-8606-4470-X

Kategorio:Regionoj en Azio
Benjamin Jacobsen

**Benjamin Jacobsen** (naskiĝis la 18-an de aprilo 1915 je naskiĝnomo *Benjamin Johan Eduard Jacobsen*, mortis la 25-an de decembro 1990) estis dana verkisto.

Unua granda sukceso estis la fikcia memuaro *"Midt i en klunketid*" ("meze de la viktoriana epoko", 1955). Sekvis interalie "*Krudt og klunker*" ("Pulvo kaj kvastoj", 1958), "*Bedstemor gaar igen*" ("Avino reiru", 1956) kaj "*Glade dage i Kronprinsessegade*" ("Feliĉaj tagoj en strato Kronprinsessegade", 1979). Li ankaŭ verkis la libron "*Tvillingerne*" ("ĝemeloj", 1963) samt poezian kolekton "*21 digte*" ("21 poemoj", 1967). Aldone li kontribuis al diversaj antologioj.

## En Esperanto aperis 
* *Inter tero kaj ĉielo. Kvin gajaj memoroj*, traduko el la dana Sten Johansson, distraj novelaj rakontoj en facila lingvaĵo, eldonejo *Al-fab-et-o* en *Skövde* 1997

## Eksteraj ligiloj 
* koncizaj informoj pri la novelaro "Inter tero kaj ĉielo" en katalogo de la libroservo de UEA 
* minimumaj biografiaj informoj en retejo *goodreads* 

Kategorio:Danaj verkistoj
Torgny Lindgren

**Torgny LINDGREN** (naskiĝis la 16-a de junio 1938 en Norsjö, Västerbottens län, Svedio) estis sveda verkisto.

Lindgren estas la filo de Andreas Lindgren kaj Helga Björk. Li studis en Umeå, sekve fariĝis instruisto kaj laboris en tiu profesio ĝis la mezo de la 1970-aj jaroj. Dum kelkaj jaroj li aktivis kiel loka politikisto por la Sveda Socialdemokrata Partio. En 1980 li konvertiĝis al la katolika kredo.

Lindgren en 1965 publikigis sian unuan literaturan verkon, sed devis atendi ĝis 1982 kiam li nacie konatiĝis per la romano *La vojo de serpento sur roko* (svede *Ormens väg på hälleberget*), kiu tradukiĝis ankaŭ al Esperanto. Sume liaj verkaĵoj nun estas tradukitaj en pli ol tridek lingvoj, kaj li nun konsideriĝas unu el la internacie plej konataj nuntempaj svedlingvaj verkistoj. Li fariĝis membro de la Sveda Akademio en 1991.

## Bibliografio 
* *Plåtsax, hjärtats instrument* (1965)
* *Dikter från Vimmerby* (1970)
* *Hur skulle det vara om man vore Olof Palme?* (1971)
* *Hallen* (1975). ISBN 91-1-751161-5
* *Brännvinsfursten* (1979), libro pri la historia brandoproduktisto *Lars Olsson Smith*. ISBN 91-1-791042-0
* *Ormens väg på hälleberget* (1982/1990). ISBN 91-1-811692-2 / ISBN 0-00-271817-0
* *Merabs skönhet* (1983). ISBN 91-1-831412-0
* *Övriga frågor* (1983). ISBN 91-7448-214-9
* *Bathsheba* (*Bat Seba*) (1984/1989). ISBN 91-1-841262-9 / ISBN 0-00-271271-7
* *Legender* (1986). ISBN 91-1-861122-2
* *Skrämmer dig minuten* (1986)
* *Ljuset* ("lumo") (1987/1992). ISBN 91-1-871472-2 / ISBN 0-00-271171-0
* *Hummelhonung* (1995/2000). ISBN 91-1-912432-5 / ISBN 1-86046-656-7
* *I Brokiga Blads vatten* (1999). ISBN 91-7263-086-8
* *Pölsan* (2002/2005). ISBN 91-1-301044-1 / ISBN 1-58567-651-9
* *Dorés bibel* (2005).
* *Berättelserna* (2003). ISBN 91-1-301208-8
* *Norrlands akvavit* (2007)
* *Minnen* (2010)
* *Klingsor* (2014)

## En Esperanto aperis 
* *La beleco de Merab* (de la originalo "Merabs skönhet"), traduko el la sveda Sten Johansson, deko da noveloj kun nord-sveda fono, eldonejo Al-fab-et-o en *Skövde* 1995
* *La vojo de serpento sur roko* (de la originalo "Ormens väg på hälleberget"), konata romaneto pri homa digno meze de granda humiliĝo, sama tradukinto kaj sama eldonejo, 1997

## Eksteraj ligiloj 
* koncizaj informoj pri la novelaro "La beleco de Merab" en katalogo de la libroservo de UEA 
* same koncizaj informoj pri la romano "La vojo de serpento sur roko" en katalogo de la libroservo de UEA 

Kategorio:Svedlingvaj verkistoj
Kategorio:Svedaj socialdemokratoj
Kategorio:Konvertitoj de protestantismo al katolikismo
Kategorio:Membroj de la Sveda Akademio
Bavaraĵo

eta|200px|Frambobavaraĵo
eta|200px|Bavaraĵo
**Bavaraĵo** estas leĝera pudingo, deserto, kiu estas muldita, fridigita kaj elŝutita aŭ surtabligita en muldilo. En la gastronomio oni distingas du specojn de bavaraĵoj:
* je laktobazo kaj
* je fruktobazo.
Por fruktobavaraĵo oni uzas molajn fruktojn, kiel fragoj, framboj kaj abrikotoj. Freŝaj kivoj, mango aŭ ananaso unue devas esti kuiritaj, ĉar la proteinosplisantaj enzimoj en tiuj fruktoj malhelpas la densiĝon de la gelateno. Per la kuirado de tiuj fruktoj la enzimo estas detruita.
Bavaraĵo ne devas enhavis buletojn, kaj devas esti tre glata. Tial oni devas purei kaj eventuale ankaŭ kribri la fruktojn .

Pro la enhavo de gelateno bavaraĵo ne estas taŭga por vegetaranoj.

Same kiel tiramisu bavaraĵo enhavas krudajn ovojn, kiuj en kelkaj landoj povas esti infektitaj per la salmonelobakterio

Kategorio:Desertoj
Hjalmar Söderberg

**Hjalmar SÖDERBERG** (naskiĝis la 2-an de julio 1869 en Stokholmo, kie li ankaŭ pasigis la plejparton de sia vivo, ĝis en 1917 li translokiĝis al Danio, mortis la 14-an de oktobro 1941 en Danio) estis sveda romanisto, dramaturgo, poeto kaj ĵurnalisto. Liaj verkoj ofte pritraktas melankolion kaj karakterojn suferantajn pro malfeliĉa amo, kaj bildigas riĉan portreton de la homa vivo en Stokholmo de sia epoko tra la okuloj de rigardanto promenanta tra la urbaj stratoj. Söderberg estas ege estimata en sia denaska lando, kaj estas foje konsiderata en sia signifo egala al August Strindberg, la sveda nacia aŭtoro.

## En Esperanto aperis 
* *La kiso kaj 13 aliaj noveloj*, traduko el la sveda Sten Johansson (1995)
* *Doktoro Glas*, sama tradukinto (romano 1998)
* *La pelto kaj 14 aliaj noveloj*, sama tradukinto (1999)
* *La serioza ludo*, sama tradukinto (2016)
* ''La fajro de Javeo, traduko de Gunnar Gällmo (2022)


Kategorio:Svedlingvaj verkistoj
Kategorio:Stokholmanoj
Tempo fuĝas

**Tempo fuĝas** estas antologia kolekto de 25 rakontoj de 25 esperantlingvaj aŭtoroj. Redaktis la elekton de prozo originala William Auld, kaj en 1995 eldonis ĝin Flandra Esperanto-Ligo en Antverpeno. Ĉiu el la 25 kontribuoj inter la jaroj 1980 kaj 1994 unuope publikiĝis en la Revuo *Monato*. Unu el ili estas la novelo *Tempo fuĝas* de William Auld, kiu donis sian titolon al la tuta volumo kaj kiu ankaŭ estas rete legebla.

dekstra|200ra

## Kontribuoj 
Interalie (jen 24 kontribuoj el 25, en alfabeta familinoma sinsekvo)
* William Auld: *Tempo fuĝas*
* Gianfranco Cazzaro: *Du mikrorakontoj*
* Antropoido Ergatis: *Sapiensopolis*
* István Ertl: *Ĉiuj vojoj*
* Alberto Garcia Fumero: *Lilit*
* Higinio García: *Neĝis ĉi-matene, frostas ĉi-nokte* (enkonduka novelo pri lia Uzinurbo)
* Bernard Golden: *La nekonstruebla turo*
* Jozo: *Miksilo*
* Joanna Konstantinova: *Gasto*
* Ĝim Kuŝino: *Erareto*
* Lorjak: *Malmorale*
* Mao Zifu: *Ho Amy*
* Julian Modest: *Sudlanda renkonto*
* István Nemere: *La boatisto*
* Gonçalo Neves: *Dezerta dizerto*
* Kondoro: *Nikolao*
* Francesco Pignatelli: *Kie estas Marisa*
* Bertram Potts: *Rabatako*
* Refo: *Minoritatoj*
* Shi Chengtai: *La apostoliga kiso je mil mejloj*
* Poul Thorsen: *Perdita filo*
* Koviljka Tišma-Janković: *Timi perfidon*
* V. Verda: *Blanka oro*
* Jack Wright: *Unua impreso*

## Eksteraj ligiloj 
* koncizaj informoj pri la antologio en katalogo de la libroservo de UEA 
* recenzo fare de Sten Johansson, kiu ankaŭ estas unu el la 25 kontribuintoj 
* la novelo "Tempo fuĝas" de William Auld, rete legebla 
* *Tempo Fuĝas* en la katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
* *Tempo Fuĝas* en la katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience 
* *Tempo Fuĝas* en katalogo "Erfgoedbib" (*LibraryThing*)
* *Tempo Fuĝas* en katalogo *WorldCat* (OCLC-kodo 46953839)

Kategorio:Esperanto-antologioj
Kategorio:Antverpena Fikcio-libraro
Kategorio:Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
Kategorio:Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
Kategorio:Katalogo de Kataluna Esperanto-Asocio
Kustardo

eta|Bovlo da kustardo
**Kustardo** aŭ **kremaĵo** estas manĝaĵo preparita fundamente el lakto kaj ovoj, pli densa ol likva kaj manĝata precipe kiel deserto. Kustardo povas esti la deserto mem aŭ ĝia saŭco. Oni faras ĝin el lakto, ovoflavo, sukero kaj spicaĵoj kiel cinamo aŭ vanilo. Por doni al ĝi pli da solideco, oni aldonas al la kremaĵo farunon aŭ maizamelon.

Kustardo estas grava parto de desert-receptoj en pluraj landoj, inkluzive de Britio, Francio, Portugalio, Hispanio, Italio, Aŭstralio kaj Malajzio.

## Historio 
Kustardo ene de tavolkukoj (kustardtortetoj) estis tre populara dum Mezepoko, kaj ĝi estas la origino de la vorto ***kustardo*** (el la angla *custard*); la franca vorto *croustade* origine rilatis al la krusto de torto, kaj venas de la latina vorto *crustāre*. La mezepokaj receptoj inkludis ankaŭ solidajn ingrediencojn kiel viando, fruktoj aŭ fiŝaĵo. Iuj kustardoj, precipe dum la Elizabeta epoko, enhavis kalendulojn kiuj donis flavan koloron al la deserto.

## Vidu ankaŭ 
* bakaĵa kremo

## Referencoj 
Kategorio:Desertoj
Fiscus iudaicus

[eta|Monero de [Nerva|Makco Kokeio Nerva celebranta la abolicion de la *fiscus iudaicus* por kristanoj.]]

La ***fiscus iudaicus*** (juda fisko) estas la imposto altrudita, kiel puno pro la milita ribelo, de Vespasiano (kiu imperiestris en Romio ekde 69 ĝis 79), venkitaj de lia filo Tito.
Ĝi fakte estis pagata de judoj submetitaj al la romia imperio post la detruo de la Templo de Jerusalemo favore de la templo de Kapitola Jupitero en Romo  Ili estis devigataj, ĉiu unuope, pagi ĉiujare du draĥmojn.

Ankaŭ pere de tiu imposto la imperiestro sukcesis sanigi la ŝtatan bilancon malriĉigitan ankaŭ pro tiu unua juda milito.

## Influo de la *fiscus judaicus* sur la rilatojn inter judoj kaj kristanoj 
La unuaj kristanoj pagis mem tiun imposton ĉar la romianoj, dekomence, juĝis kristanismon juda sekto.. La imperiestro Domiciano ordonis rigore enketi ĉe tiuj kiuj vivis “more judaico” (laŭ la juda maniero) ĉar diversaj devigatoj provis sin prezenti kiel kripto-judoj. Laŭ romia historiisto Suetonio iuj fiskaj funkciuloj kontrolis ĉu la enketito havis aŭ ne la signon de la cirkumcido.

Okazis nur sub la regado de Nerva ke la imposto estis deviga nur por la praktikantoj de judismo, kaj estis malŝarĝitaj kristanoj (96 p.K).. Tamen kristanismo ne akiris la statuson de religio licita, kiu realiĝos nur per la edikto de Milano de 313.

## Abolicio de la *fiscus iudaicus* 
Ne klaras ĝis kiam tiu juda devigo estis observata. Laŭ historiitoj ĝi ankoraŭ estis enkasigita en la dua jarcento. Ŝajnas ke Juliano la Apostato ĝin definitive aboliciis.

Tiu imposto kurioze revenis, mezepoke, dum la Sankta Romia imperio, precize sub la regado de Ludoviko la 4-a en 1342, sub la nomo de “Opferpfennig”. Devigataj estis ĉiuj judoj ekde la dekdujariĝo. Judoj estis devigataj ĉar la sanktaromia imperiestro estis la heredanto de la antikva romia imperio. Sed ĝi forgesiĝis tuj post.

## Notoj 
## Bibliografio 
* Louis H. Feldman, *Jew and Gentile in the Ancient World: Attitudes and Interactions from Alexander to Justinian*, Princeton University Press, 1993, ISBN 0-691-07416-X
* Heinrich Graetz, *Histoire des Juifs*, troisième période
* Solomon Grayzel, *The Jews and Roman Law*, *Jewish Quarterly Review*, 1968, 95
* Peter Schäfer, *Judeophobia : Attitudes toward the Jews in the Ancient World*, Harvard University Press, 1998, ISBN 0-674-48778-8
* Menachem Stern, *Fiscus Judaicus*, *Encyclopedia Judaica* (CD-ROM Edition Version 1.0). Ed. Cecil Roth, Keter Publishing House, 1997, ISBN 965-07-0665-8

## Vidu ankaŭ 
* Unua Juda-Romia Milito
* Jozefo Flavio
* Juliano la Apostato

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.homolaicus.com/storia/antica/giudaismo/fine_guerra.htm Mallonga itallingva sinsekva historio pri “La malfacilaj rilatoj Romio-Judoj en **homolaicus.com**.

Kategorio:Romia imperio
Kategorio:Historio pri judismo
Kategorio:Antikvaj Izraelo kaj Judio
Kategorio:Kontraŭjudismo
Kategorio:Antisemitismo
11970 Palitzsch

'*11970 *Palitzsch''''' estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la italaj astronomoj Piero Sicoli kaj Pierangelo Ghezzi elde la Observatorio de Sormano en Lombardujo (Italio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la germana astronomo Johann Georg Palitzsch (1723–1788), agrikulturisto pro profesio, astronomo pro alvokiĝo. Li remalkovris la  dum ties unua antaŭkalkulata reveno en 1758. Li observis aliajn kometojn kaj  kiel Mira kaj Algol.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Piero Sicoli
Kategorio:Malkovrita de Pierangelo Ghezzi
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1994
Katedralo Sankta Mikaelo

Katedraloj sub patroneco de Sankta Mikaelo estas tri:
## Katedraloj 
* Katedralo Sankta Mikaelo (Alba Iulia)
* Katedralo Sankta Mikaelo (Beogrado)
* Katedralo Ĉieliro de Maria (Vác)

## Vidu ankaŭ 
* Sankta Mikaelo

Mikaelo
Diego de Ordás

**Diego de Ordás**, konata ankaŭ kiel **Diego de Ordaz** aŭ **de Ordax**, naskiĝinta en Castroverde de Campos, aktuala provinco Zamora, en 1480, kaj mortinta en 1532 en Venezuelo, estis militisto, *konkistadoro*, *adelantado* kaj esploristo hispana.

## Militkariero 
Li alvenis juna al Kubo kie servis estre de Diego de Velázquez, formis parton de la unuaj esploradoj al Kolombio kaj Panamo. Li aliĝis al Hernán Cortés por la ekspedicio kiun tiu organizis por la Konkero de Meksiko. La 25-an de marto de 1519, en la batalo de Centla, ĉe la rivero Grijalva, en Tabasko, kontraŭ la majaoj li ludis gravan partoprenon kaj estis unu al kiuj oni atribuis la venkon.

Li estis la unua eŭropano kiu ascendis al la pinto de la vulkano Popocatépetl akompane de du armekunuloj kio okazigis grandan impreson al la indiĝenaj akompanantoj de Cortés. Pro tio kaj militmeritoj, la imperiestro Karlo la 5-a donis al li pere de dekreto el 22a de oktobro 1525, la rajto posedi blazonon kun bildo de vulkano. Bernal Díaz del Castillo rakontas pri la ĝojo de la reveninta Ordás kaj ke li petia tian blazonon kiun tiam havis lia nevo en la Puebla.

Li partoprenis en la konkero de Tenoĉtitlano kun rango de kapitano. En la nokto de la hispana malvenko, nome la Trista Nokto, li estis vundita de la aztekaj militistoj. Post la hispanaj venkoj esploris la terojn de Oaxaca kaj Veracruz, kaj navigis laŭ la rivero Coatzacoalcos.

Li estis sendita al Hispanio en 1521 por prezenti en la hispana kortego la rakonton de la konkero de la Azteka Imperio kaj postuli por Cortés la nomumon de Guberniestro kaj Capitán General de la Nova Hispanio. Reveninte al Ameriko li esploris la riveron Orinoko.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Biografio en angla

Kategorio:Hispanaj militistoj
Kategorio:Hispanaj esploristoj
Kategorio:Konkero de Hispanameriko
Kategorio:Historio de Meksiko
Kategorio:Historio de Venezuelo
La Naŭzo

***La Naŭzo*** (france : *La Nausée*) estas romano filozofia kaj iomete aŭtobiografia de Jean-Paul Sartre, publikigita en 1938.
Estas per tiu libro, sia unua romano, kiel Sartre atingis famon kiu estis disvolvanta poste. En 1950, tiu romano estas inkludita en la liston de la *Grand prix des Meilleurs romans du demi-siècle* (Granda premio de la Plej bonaj romanoj de la duona jarcento).

Malgraŭ esti romano, "naŭzo" ankaŭ povas esti rigardata kiel speco de filozofia eseo. Fakte li estas unu el la plej gravaj el la ekzistadismaj skribaĵoj.

## Intrigo 
La romano estas skribita en la unua persono kaj rakontas la rakonton de deprimita kaj soleca historiisto nomita *Antoine Roquentin*. Naŭzo estas la negativa sento, kiun la protagonisto sentas kiel rezulto de konscio pri la absurdaĵo de la sensignifa moderna vivo kaj la objektoj kiuj akompanas ĝin. La rakonto prezentas senton de kompleta fremdiĝo de la individuo de la medio ĝis la punkto de malligo.

Malgraŭ ĝia maldensa intrigo, "La Naŭzo" estas konsiderata kiel literatura ĉefverko pro sia filozofia kaj psikologia profundo kombinita kun sia unika stilo.

## En Esperanto aperis 
La libro estas esperantigita fare de Roger Bernard kaj eldonita de Universala Esperanto-Asocio en la Serio Oriento-Okcidento en 1963.

## Eksteraj ligiloj 
* Katalogo de Biblioteko Hippolyte Sebert
* Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
* Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
* Katalogo de Kataluna Esperanto-Asocio
* Katalogo deNacia Biblioteko de Esperanto
* Katalogo de Nacia Biblioteko de Esperanto

Kategorio:Ekzistadismo
Kategorio:Verkoj el la esperantigita franclingva literaturo
Kategorio:Antverpena Fikcio-libraro
Kategorio:Katalogo de Biblioteko Hippolyte Sebert
Kategorio:Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
Kategorio:Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
Kategorio:Katalogo de Kataluna Esperanto-Asocio
Kategorio:Katalogo de Nacia Biblioteko de Esperanto
(11975) 1995 FA1

**(11975) 1995 FA1** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la  astronomoj Stefano Mottola kaj Eberhard Koldewey elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1995
Krestoburgo

**Krestoburgo** estas  mezepoka altaĵburgo, kiu estas konstruita sur montkresto aŭ sur montdorso.

Krestoburgo estas malofta konstrutipo de burgoj. Tiaj instalaĵoj estis relative bone protektataj. La burgo povus esti atakata tamen el du flankoj.

Por plibonigi la protekton de la burgo ofte pluraj burgaj en tuja apudeco estis konstruitaj.

## Literaturo 
* Friedrich-Wilhelm Krahe: *Burgen des deutschen Mittelalters. Grundriss-Lexikon*. Flechsig, Würzburg 2000, ISBN 3-88189-360-1, S. 18.
* Michael Losse: *Kleine Burgenkunde*. Regionalia, Euskirchen 2011, ISBN 978-3-939722-39-7.

## Referencoj 
Kategorio:Altaĵburgoj
Kategorio:Burgotipoj
11976 Josephthurn

'*11976 *Josephthurn''''' estas asteroido de la Hungaria familio (en la interna asteroida zono), malkovrita la  de la Astronomia Rondo de Farra d'Isonzo elde la Observatorio de Farra d'Isonzo en Friulo-Venecio Julia (Italio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la grafo *Jozef Thurn* (1761–1831), admiralo en la burbona floto, kiu komandis la trupojn de la Imperiestro de Aŭstrio. Li pasis parton de sia vivo en Gorizia, kie en 1831 estis fondita la *Monte di Pietà* kaj la *Cassa di Risparmio*.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Astronomia Rondo de Farra d'Isonzo
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1995
Francesco De Gregori

**Francesco De Gregori** - naskiĝis  en Romo, Italio, do nun -jara - estas itala kantaŭtoro. Li estas populare konata kiel *"il principe dei cantautori"* ("La princo de la kantaŭtoroj"), kio aludas al la eleganteco de liaj tekstoj. Bob Dylan priskribis lin "la legendo de itala populara muziko".

Kategorio:Italaj kantaŭtoroj
11977 Leonrisoldi

'*11977 *Leonrisoldi'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  elde la Observatorio Santa Lucia de Stroncone (Umbrio, Italio).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Leon Risoldi'', naskiĝintan en 2009, unuan nepon de unu el la malkovrintoj en la Observatorio Santa Lucia. Li estis nomita laŭ la reĝo de la bestoj, simbolo de forto kaj nobleco.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Observatorio Santa Lucia Stroncone
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1995
Fervoja katastrofo kaj aliaj rakontoj

**Fervoja katastrofo kaj aliaj rakontoj** estas fervoja antologio de esperantlingvaj verkoj diversĝenraj, plejparte beletraj. Interalie elektiĝis tradukoj de noveloj de Pablo Neruda, Boris Pasternak kaj aliaj, kaj originala novelo de Sten Johansson. Redaktintoj estis la danaj esperantistaj fervojistoj Henning kaj Erna Hauge. En 2000 en Kilo, Germanio publikigis ĝin la eldonejo *Esperanto-CD* de la sviso Christian Darbellay.

## Eksteraj ligiloj 
* koncizaj informoj pri la antologio en katalogo de la libroservo de UEA 
* Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
* Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience : entajpu la vorton "fervoja".
* Katalogo de Kataluna Esperanto-Asocio

Kategorio:Verkoj el la esperantlingva tradukliteraturo
Kategorio:Antverpena Fikcio-libraro
Kategorio:Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
Kategorio:Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience 
Kategorio:Katalogo de Kataluna Esperanto-Asocio
Francesco Pignatelli

**Francesco Pignatelli**  estis itala esperantisto, novelisto kaj tradukisto; li naskiĝis la 11an de aprilo 1954 kaj mortis la 25an de majo 2024. Li laboris kiel psikologo kaj psikoterapiisto en Conegliano proksime de Venecio. Inter 1987 kaj 1989 li oficis kiel prezidanto de Itala Esperantista Junularo, kaj en pluraj postaj jaroj restis proksima al la asocio kiel estrara konsilanto. Poste li en Esperantujo precipe elstaris kiel novelisto kaj kantotradukisto. Interalie li poezie tradukis plurajn italajn kanzonojn, ekzemple la kontraŭmilitan kanton *Generalo* de Francesco De Gregori, aŭ la faman hispanlingvan kanzonon *Gracias a la vida* de Violeta Parra, en Esperanto *Dankon al la vivo*. Pluraj noveloj de li ankaŭ publikiĝis en la revuo Monato. Unu el ili, *Kie estas Marisa*, aldone aparte aperis en la antologio *Tempo Fuĝas* de 1995.

## Krome aperis de aŭ pri li 
* *Kiel jene...*, senpretenda antologio de originalaj poemoj de aktivuloj kaj eksaktivuloj de Itala Esperantista Junularo, aperintaj en ItInFo de 1986 ĝis 1990, 29 paĝoj kun ilustraĵoj´, redaktis Alessandro Amerio kaj Francesco Pignatelli, Milano 1991, Itala Esperantista Junularo
* "La homo esperanticus", intervjuo de Marko Naoki Lins kun Francesco Pignatelli, revuo Koncize 1997-4 (citita en *Die Esperanto-Jugend in der DDR*, 2011, eldonejo Lit, Berlino de Torsten Bendias)

## Referencoj 
Pignatelli
Pignatelli
Pignatelli
Pignatelli
(11979) 1995 SS5

**(11979) 1995 SS5** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  en la kadro de la Beijing Schmidt CCD Asteroida Programo elde la Stacio Singlong de la Observatorio de Purpura Monto, en provinco Hebejo (Ĉinio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de SCAP
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1995
KLEKS

**KLEKS** estas eldonejo de Georgo Handzlik.

KLEKS eldonis ekzemple:

* *Ebono. Raportoj el Afriko*, Ryszard Kapuściński
* *Ensorĉigita Droŝko*, Konstanty Ildefons Gałczyński
* ''Higieno de l' murdisto*, Amélie Nothomb
* *La lada tambureto'', Günther Grass

## Referencoj 
Kategorio:Polaj eldonejoj
Ferenc Zichy (episkopo)

**Grafo Ferenc Zichy** [ziĉi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Zichy Ferenc** estis hungara pastro, episkopo, preposto, kanoniko, abato. Liaj nobelaj antaŭnomoj estis ’’zicsi’’ kaj ’’vázsonykői’’.

Ferenc Zichy http://lexikon.katolikus.hu/Z/Zichy.html naskiĝis en 1701 en Hungara reĝlando en Homonna (nuntempa Humenné en Slovakio). Li mortis la  1783 en Győr.

## Biografio 
Ferenc Zichy frekventis gimnazion en Pozsony kaj Győr, poste li plulernis ekzemple en Romo. Li iĝis abato en 1719, li pastriĝis en 1724. Liaj baldaŭaj ĉefaj postenoj kaj titoloj estis:
* kanoniko en 1725
* kanoniko de Esztergom en 1727
* preposto en 1734
* episkopo en Győr en 1743
* departementestro de Győr (historia departemento).
Li strebis multe pri la ekleziaj konstruaĵoj (katedralo, lernejoj).

## Elektitaj publikaĵoj 
* ’’Edictum episcopi Jauriensis’’ (1754)
* ’’Raaber bischöfliche Verordnung über die Festagge’’ (1771)
* ’’A győri megyében levő híveknek’’ (1773)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla maldekstre post klako al literoj Z, ZS kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla pli malsupre)

Kategorio:Hungaraj pastroj
Kategorio:Hungaraj episkopoj
Kategorio:Hungaraj kanonikoj
Kategorio:Hungaraj prepostoj
Kategorio:Hungaraj abatoj
11981 Boncompagni

'*11981 *Boncompagni'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  elde la Observatorio San Vittore en Bolonjo (Italio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la princo Baldassarre Boncompagni (1821–1894), eldonisto de la 20-voluma *Bullettino di Bibliografia e Storia delle Scienze Matematiche e fisiche''. Tiu monumenta verko, eldonita en Romo dum 1868 - 1887, estas fundamenta por la historio de la matematikaj kaj fizikaj sciencoj, kun multenombraj artikoloj pri la historio de la astronomio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Observatorio San Vittore
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1995
Distrikto Celldömölk

La **Distrikto Celldömölk** (hungare *Celldömölki járás*) estas distrikto en Hungario, en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Vas (Hungario). Ĝi situas sur ebenaĵo kaj sur malaltaj montetoj - sed escepte estas iama vulkano - en la orienta parto de la departemento (en la okcidenta parto de la lando).
eta|Distrikto Celldömölk en Hungario

La distrikta ĉefurbo estas Celldömölk, kiu estas urbo, krome estas ankaŭ alia urbo, la ceteraj 26 komunumoj estas vilaĝoj.

La areo estas 474,13 km², kie loĝas 24 787 homoj. La loĝantoj okupiĝas precipe pri agrikulturo kaj bestobredadoj.

## Historio 
Tiu distrikto funkciis jam inter 1886-1978, sed ĝia nomo estis „Distrikto Kiscell”. La distrikta sistemo ne funkciis en Hungario inter 1983-2013.

## Komunumoj 
* distrikta ĉefurbo kaj urbo: **Celldömölk**
* alia urbo: Jánosháza
* vilaĝoj:

* Boba
* Borgáta
* Csönge
* Duka
* Egyházashetye
* Karakó
* Keléd
* Kemeneskápolna
* Kemenesmagasi
* Kemenesmihályfa
* Kemenespálfa
* Kemenessömjén
* Kemenesszentmárton

* Kenyeri
* Kissomlyó
* Köcsk
* Mersevát
* Mesteri
* Nagysimonyi
* Nemeskeresztúr
* Nemeskocs
* Ostffyasszonyfa
* Pápoc
* Szergény
* Tokorcs
* Vönöck

## Fontoj 
* la datenoj venis el la Hungara Vikipedio

Kategorio:Distriktoj de Hungario
Distrikto Sárvár

La **Distrikto Sárvár** [ŝArvAr] (hungare * Sárvári járás*) estas distrikto en Hungario, en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Vas (Hungario). Ĝi situas sur ebenaĵo kaj sur mildaj deklivoj laŭ Rába en la meza parto de la departemento (en la okcidenta parto de la lando).
eta|Distrikto Sárvár en Hungario

La distrikta ĉefurbo estas Sárvár, kiu estas urbo, krome estas ankaŭ alia urbo, la ceteraj 40 komunumoj estas vilaĝoj.
 
La areo estas 685,46 km², kie loĝas 38 862 homoj. La loĝantoj okupiĝas precipe pri agrikulturo kaj bestobredadoj.

## Historio 
Tiu distrikto funkciis jam inter 1886-1983, poste la distrikta sistemo ne funkciis en Hungario inter ĝis 2013.

## Komunumoj 
* distrikta ĉefurbo kaj urbo: **Sárvár**
* alia urbo: Répcelak
* vilaĝoj:

* Bejcgyertyános
* Bő
* Bögöt
* Bögöte
* Chernelházadamonya
* Csánig
* Csénye
* Gérce
* Gór
* Hegyfalu
* Hosszúpereszteg
* Ikervár
* Jákfa
* Káld
* Kenéz
* Megyehíd
* Meggyeskovácsi
* Mesterháza
* Nagygeresd
* Nemesládony

* Nick
* Nyőgér
* Ölbő
* Pecöl
* Porpác
* Pósfa
* Rábapaty
* Répceszentgyörgy
* Sajtoskál
* Simaság
* Sitke
* Sótony
* Szeleste
* Tompaládony
* Uraiújfalu
* Vámoscsalád
* Vásárosmiske
* Vasegerszeg
* Vashosszúfalu
* Zsédeny

## Fontoj 
* la datenoj venis el la Hungara Vikipedio

Kategorio:Distriktoj de Hungario
Jean-Baptiste Kléber

**Jean-Baptiste Kléber**, naskiĝinta la 9an de marto de 1753 en Strasburgo kaj murdita la 14an de junio de 1800 ĉe Kairo en Egipto, estis franca generalo kiu famiĝis dum la epoko de la francaj revoluciaj militoj, ĉefe dum la milito de Vendée kaj de la kampanjo de Egiptio.

## Junaĝo 
## Dum la Revolucio 
Li ekkarieris en la Armeo de la Rejno, en kies kampanjo li defendis en 1793 la fortikaĵon de Majenco. En aŭgusto samjare li estis sendita por subpremadi la ribelon de la Vendée estrite de la generalo Léchelle. Li estis venkita ĉe Tiffauges, venkis ĉe Montaigu kaj partoprenis en la batalo de Cholet kiu limigas la vendeanojn norden de la Luaro. La malvenko de Entrammes kie la respublika armeo perdis 4 000 homojn kaj sian tutan artilerion markis la pinton de lia konflikto kontraŭ la generalo Léchelle. Ankaŭ Kléber kulpis, sed estis la generalo Léchelle kiu estis deklarita responsa de la malvenko kaj elpostenigita. Sub la estreco de la generalo Rossignol pluis la malvenkoj. Post sangoverŝa reago kaj organizado de la respublikanoj, ili venkis en la batalo de Savenay (decembre de 1793) kaj finis la milito de Vendée.

## Bibliografio 
* Mémoires politiques et militaires 1793-1794 de Jean-Baptiste Kléber
* Le dieu Mars en personne de Jean-Joël Brégeon
* Pierre Gréau, La bataille d'Entrammes, Nantes/Laval, éditions Siloë,‎ 2007 (ISBN 9782842314132)
* Pierre Gréau, La Virée de Galerne, Cholet, éditions Pays & Terroirs,‎ 2012 (ISBN 9782751602863)

## Vidu ankaŭ 
* Kléber (pariza metrostacio)

Kategorio:Francaj militistoj
Kategorio:Francaj revoluciaj militoj
Kategorio:Homoj de la Franca revolucio