Pepino de Landen

**Pepino de Landen** aŭ **Pepino la pli maljuna**, laŭ iuj eŭropaj lingvoj esperantigebla ankaŭ **Pipino**, germane *Pippin*, france *Pépin*, nederlande *Pepijn* (naskiĝis ĉirkaŭ la jaro 580; mortis en 640) estis franka nobelo kaj ekde la jardeko 615-625 oficis kiel majordomo de tri reĝoj el la dinastio de merovidoj en la regnoparto Aŭstrazio. Li estas la prapatro de la dinastio de Pipinidoj. Pere de sia filino *Begga* li iĝis prapatro de la pli posta imperiestra dinastio de Karolidoj.
Neniu nuntempa dokumento mencias la nomon de liaj gepatroj, e la "Vita Garitrudis abbatissae Nivialencis", verkita en la 7-a jarcento, nur deklaras, ke lia genealogio estis tiel gloria, ke neniu en Eŭropo ne sciis pri la nomo and gloro de liaj prapatroj. En la 10-a jarcento, la "Genealogia regum Francorum" mencias "Karlomanon, Urbestron de la Palaco de Aŭstrazio sub Teodeberto la 2-a [596-612] kaj patro de Pepino," kaj poste en la 11-a jarcento, la "Vita Pippini ducis" simple deklaras, ke li estis filo de Karlomano, sen pliaj detaloj.

Nuntempa dokumentado ne permesas al ni konfirmi la ekziston de urbestro de la palaco nomita Karlomano komence de la 7-a jarcento. Historiistoj estas dividitaj pri la ekzisto mem de Karlomano, kelkaj tute malakceptante la informon. Tamen, ĉi tiu mencio de Karlomano kiel la patro de Pepino en la "Vita Pippini ducis" ne faras specifan aserton kaj ŝajnas origini de fonto alia ol la "Genealogia regum Francorum".

Krom tio, ĉe la naskiĝo de Karolo Martelo, la daŭriganto de la Kroniko de Fredegaro indikas, ke lia patro, Pepino de Herstal, nomis lin laŭ sia propra lingvo, tio estas, lia gepatra lingvo, kio sugestas, ke la persona nomo de Karolo devenas de lia patrina familio, tiu de Pepino de Landen.

Koncerne al lia patrino, ŝi restas nekonata en diversaj fontoj, kaj nuntempaj kaj pli postaj. Tamen, kelkaj homoj portantaj Agilulfidajn personajn nomojn povas esti rimarkitaj inter la proksimaj parencoj de Pepino. Li efektive estis la frato de Valdrada kaj la patro de iu Grimoaldo kaj Gertruda. Ĉar neniu dokumento mencias Pepinon kiel Agilulfidon, li povas esti parenca al ĉi tiu familio nur per la virina linio.

Kronologie, la sola agnata ligo kiu klarigas ĉi tiun onomastikon estas ke la patrino de Pepino de Landen estis filino de Garibaldo, la unua Duko de Bavario, kaj lia edzino Valdrada, vidvino de la reĝoj Teodebaldo la 1-a kaj Klotaro la 1-a. Konsiderante la transmision de la nomo Gertruda, kiu estas tiu de verŝajna nevino de Garibaldo, al la filino de Pepino, eblas ke la patrino de Pepino portis ĉi tiun nomon.

## Biografio
Pepino unue estis menciita en la Kroniko de Fredegaro, en 613, kiel unu el la aŭstraziaj nobeloj kiuj apelaciis al Klotaro la 2-a por persvadi lin konkeri la regnon de Aŭstrazio kaj detronigi la reĝinon Brunhildan. Arnulfo, ankaŭ franka nobelo el Aŭstrazio, aliĝis al ĉi tiu ambasado. Post venkado de la  reĝo Sigeberto la 2-a kaj konkerado de la regno Aŭstrazio, Klotaro la 2-a konfidis al Pepino la edukadon de sia plej aĝa filo, la estonta reĝo Dagoberto la 1-a.
eta|dekstre|400px|Ikonografia bildo de la sanktulo Pepino de Landen.

[eta|maldekstre|400px|Murdo de [:fr:Grimoald Ier|Grimoaldo la 1-a, filo de Pepino de Landen.]]

En 623, la ĉefaj aŭstraziaj nobeloj, inkluzive de Pepino kaj Arnulfo, kiu fariĝis episkopoj de Metz, postulis Klotaron la 2-an kiel propran reĝon. Laŭ ilia insisto, Klotaro la 2-a nomumis sian filon Dagoberto kiel reĝo de Aŭstrazio kaj konfidis al Pepino la postenon kiel urbestro de la palaco de Aŭstrazio. Dagoberto la 1-a sukcedis sian patron, en 629, kiel reganto de la tuta franka regno, sed rapide elpostenigis la konsilistojn, kiujn lia patro nomumis: Arnulfo estis devigita forlasi la episkopejon de Metz por ermitejo, kaj Pepino perdis sian rajtojn kaj estis anstataŭigita de duko Adalgizelo.

Post la morto de reĝo Dagoberto, en 639, li alianciĝis kun iu Kuniberto kaj aliĝis al Sigeberto la 3-a, reĝo de Aŭstrazio, kiu nomumis lin urbestron de la palaco kaj taskigis lin iri al Kompienjo por reakiri trionon de la reĝa trezorejo destinita por Sigeberto. Tamen, li ne ĝuis sian revenon al la povo kaj mortis baldaŭ poste, en 643.

## Tombo
Koncerne la restaĵojn de la beata Pepino de Landen, kiu mortis proksime al aŭ en Metz, ili estis entombigitaj sur lia bieno en Landen. Kelkajn jarojn poste, lia vidvino, Itta, translokigis liajn restaĵojn al Nivelo.

Elfosadoj entreprenitaj en 1981 ĉe Sanka Gutero malkovris la fundamentojn de antikva kapelo, la kripto de la familio Pepinida, kiu estis ruiniĝinta antaŭ 1756. Arkeologia muzeo konservas la diversajn fazojn de konstruado de ĉi tiu kapelo.

La loko Sankta Gutero estis klasifikita kiel "protektita pejzaĝo" per Reĝa Dekreto de la 19-a de aprilo 1978. La ruinoj de la kapelo kaj la tombo de Pepino de Landen ambaŭ estis klasifikitaj kiel "monumentoj" per Reĝa Dekreto de la 17-a de novembro 1981.

## Edzeco kaj posteuloj
Pepino edziĝis kun Itte Idoberge, kiu, laŭ la Analoj Laubienses, verkitaj en la 11-a jarcento, devenis de senatana familio de Akvitanio kaj estis la fratino de Modoaldo, episkopo de Treviro. El ĉi tiu geedzeco naskiĝis:

* Grimoaldo, (615-657), urbestro de la palaco de Aŭstrazio, murdita en 657;

* Begga, (615-693), edzino de [Ansegizelo](https://www.meisterdrucke.pt/impressoes-artisticas-sofisticadas/Peter-Paul-Rubens/941617/Ansegisel-(Ansegise,-c.-613-622)-e-Sainte-Begge-(Begge-d'Andenne,-d.-693)---Ansegisus-e-Saint-Begga---Pieter-Paul-Rubens-(1577-1640)-%C3%93leo-sobre-madeira,-cerca-de-1612-1615.-Tamanho:-94x76,8-cm.-Museu-de-Hist%C3%B3ria-de-Arte,-Viena.html), prapatro de la Karolidoj, kaj abatino de Andenne post ŝia vidvineco;

* Gertruda (626–659), abatino de Nivelles post la morto de sia patrino.

## Legendo
Dum ŝiaj posteuloj supreniris al la reĝaj kaj poste imperiaj tronoj, lia nobelaro poste estis asociita al sankteco, subtenate de la fakto, ke lia vidvino kaj du el liaj filinoj estis famaj kaj honorataj monaĥinoj. En la 11-a jarcento, la "Vivo de Sankta Pepino" estis verkita. En la 13-a jarcento, genealogio de la Dukoj de Brabanto metis lin kiel la unuan inter ili kaj atribuis al Pepino la nomon de unu el liaj teroj, Landen, kiel sian familian nomon. Ĉi tiu titolo ankoraŭ uzata por referenci lin hodiaŭ. Li estas honorata kiel Sanktulo fare de la kristanaj eklezioj la 21-an de februaro.

Kategorio:Pipinidoj
Kategorio:Majordomoj
Kategorio:Frankoj