open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
27896 Tourminator

'*27896 *Tourminator'''* estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la slovakaj astronomoj Adrián Galád kaj Alexander Pravda elde la Observatorio de Modra en Slovakio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la slovaka voja biciklisto Peter Sagan. Unu el liaj kromnomoj estas "*Tourminator*" pro pluraj venkoj kaj bonaj rangoj en la poenta klasifiko en la ĉefaj vetkuroj. Li estas gajninto de la verda ĵerzo en la *Tour de France'' en 2012, 2013 kaj 2014.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Adrián Galád
Kategorio:Malkovrita de Alexander Pravda
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
27895 Yeduzheng

'*27895 *Yeduzheng''''' estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la kampanjo Beijing Schmidt CCD Asteroida Programo elde la Stacio Singlong de la Observatorio de Purpura Monto, en provinco Hebejo (Ĉinio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la ĉina meteologiisto Ye Duzheng (ĉine 叶笃正, 1916 — 2013), honora direktoro pri atmosfera fiziko  kaj speciala invitita konsilisto de la Ĉina Akademio de Sciencoj. Lia studoj pri meteorologio kaj teoriaj kontribuoj al esploroj pri la tutmonda klimata ŝanĝo estis alte taksitaj de la internacia akademia komunumo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de SCAP
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
Weissmies

eta|dekstre|Vido el okcidento.
La **Weissmies** estas 4017 m alta monto en la Peninaj Alpoj en la kantono Valezo en Svislando ĉe la vilaĝeto Saas-Fee. Ĝi estas la plej orienta kvarmilulo de sia montaro.

La Weissmies situas en la ĉefa Alpa ĉeno, sur masivo separanta la valon Saastal okcidente kaj la valon de la Simplon oriente. La masivo konsistas el du aliaj montopintoj kiuj kuŝas norde je preskaŭ la sama altitudo, nome Lagginhorn kaj Fletschhorn. La monto staras inter la Lagginjoch (3,500 m) norde kaj la Zwischbergen Pasejo (3,260 m) sude.

La Weissmies estas unu el la 10 kvarmiluloj ĉirkaŭ la Saastal, fronte al Dom okcidente, nome tria plej alta montopinto de Alpoj.

## Referencoj
## Literaturo
* Dumler, Helmut kaj Willi P. Burkhardt, *The High Mountains of the Alps*, London: Diadem, 1994

## Eksteraj ligiloj
* Weissmies ĉe Distantpeak.com
* Weissmies ĉe SummitPost
* description of route to Weissmies from the Almageller Hut

Kategorio:Alpaj kvarmiluloj
Kategorio:Montoj de la Alpoj
Kategorio:Peninaj Alpoj
Kategorio:Kantono Valezo
Kategorio:Montoj en Svislando
Sarrià (Metroo de Barcelono)

**Sarrià** estas stacio sur linio 6 kaj linio 12 de la Metroo de Barcelono, situanta en Barcelono.

**Sarrià** estas estonta stacio sur linio 9 kaj linio 10 de la Metroo de Barcelono, situanta en Barcelono.

## Interkonektoj 
* Linio Barcelona-Vallès      

## Vidu ankaŭ 
* Stacioj de la metroo de Barcelono

Kategorio:Stacioj de la metroo de Barcelono
Kategorio:Estontaj stacioj de la metroo de Barcelono
Kategorio:Linio 6 de la metroo de Barcelono
Kategorio:Linio 9 de la metroo de Barcelono
Kategorio:Linio 10 de la metroo de Barcelono
Kategorio:Linio 12 de la metroo de Barcelono
István Laczó

**István Laczó** [iŝtvAn lacO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Laczó István** estis hungara operkantisto (tenoro), arkitekto. Lia edzino estis Lenke Zsögön, same operkantisto.

István Laczó http://nori.gov.hu/nemzeti-sirkert/budapest/farkasreti-temeto/laczo-istvan/3097 naskiĝis la  en Szombathely, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
István Laczó akiris arkitektan diplomon, poste li laboris ankaŭ en Italio. Li studis en Akademio Santa Cecilia en Romo pro instigo de Pietro Mascagni, krome li lernis private ĉe Benjamino Gigli. Hejmenveninta li plulernis en la Muzikakademio, kie li lernis ĉefe de Ferenc Székelyhidy. Jam dum lernado en 1934 li debutis en Budapeŝta Ŝtata Operejo. Inter 1935 kaj 1963 li apartenis al la menciita Operejo. En 1949 lia partnero estis Maria Callas, krome li kantadis en pluraj landoj. En 1963 pro malsano li retiriĝis. Li ricevis premion en 1963, postmorte en 2015 li estis nomumita eterna membro de la Operejo.

## Elektitaj roloj 
* Ferenc Erkel: *Bánk bán* (Banuso Bánk; opera versio) - titolrolo 
* Georges Bizet: *Carmen* — Don José
* Ruggero Leoncavallo: *Pagliacci* — Canio
* Pietro Mascagni: *Cavalleria Rusticana* — Turiddu
* Giacomo Puccini:
** *Tosca* — Mario Cavaradossi
** *Madama Butterfly* — B. F. Pinkerton
** *Turandot* — Kalaf 
* Giuseppe Verdi:
** Rigoletto - princo de Mantua
** Aida — Radames
** *Il Trovatore* — Manrico
** *Otello* — titolrolo

## Memorigiloj 
* memortabulo en Újbuda http://caruso.blog.hu/2015/09/29/otven_eve_hunyt_el_laczo_istvan

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla post klako al majusklo L, poste serĉu la nomon)
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj operkantistoj
Kategorio:Hungaraj arkitektoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Klasismo

**Klasismo** estas antaŭjuĝo aŭ diskriminacio bazita sur ies aparteno aŭ neaparteno al iu socia klaso. Ĝi inkludas individuajn sintenojn, kondutojn, politikajn sistemojn, kaj praktikojn, starigitaj por profitigi membrojn de unu socia klaso malfavore al aliaj homoj. Ĝenerale, klasistoj supozas, ke ili apartenas al alta klaso, kaj konsekvence penas profitigi la interesojn de tiuj, kiuj apartenas al la sama klaso, kaj malprofitigi la interesojn de tiuj, kiuj ne apartenas al ĝi.

Oni ofte diskutas klasismon kiel parencan akson de subpremado al rasismo. En ĉi tiu kazo, la origino de la diskriminado ne baziĝas sur etno aŭ raso sed sur la aparteno al malsamaj sociaj klasoj pro la soci-ekonomiaj kondiĉoj de la individuo aŭ socia grupo. La problemo pli intensiĝas kiam la tavoligo de la klasoj intersekcas almarĝenigitajn rasojn, produktante surmetecon de rasisma kaj klasisma diskriminoj.

Laŭ Max Weber, post kiam grupo aŭ klaso atingis pli altan statuson, ĝiaj membroj tendencas limigi la oportunojn de aliaj individuoj por anstataŭi ilin, kio siavice estigas konfliktojn, kiuj povas eĉ kulmini en revolucioj.

## Specoj de klasismo 
Klasismo kutime estas dividita de la sociologoj al du specoj:

* **Individua klasismo**, kiun oni karakterizas kiel speciala antaŭjuĝo, kie unu persono estas la objekto de la diskriminado kaj alia persono estas ĝia subjekto. Tiu ago estas bazita sur serio de stereotipoj kaj antaŭjuĝoj, kiuj ĉeestas en ilia socio, kaj kiujn individuoj lernas kiel parto de siaj mondrigardo kaj kredoj.

* **Struktura aŭ institucia klasismo** estas la formo, kiel la ŝtato kaj aliaj institucioj, kiaj la lernejo, la ekonomia sistemo kaj la eklezio, atingas la socian tavoligon de la loĝantoj de sia lando. Malsame al individua klasismo, la maniero, kiel tiu aparteco efektiviĝas estas kaŝita. Ĝi estis studita de verkistoj kiel Pierre Bourdieu, kiu difinis ĝin kiel simbola violento.

## Vidu ankaŭ 
* Intersekca teorio
* Klasbatalo
* Socia darvinismo
* Elitismo
* Klaskonscio
* Socia tavoligo
* Oligarkio
* Aristokratio
* Dalitoj
* Burakumin

## Referencoj 
## Tradukfonto 

Kategorio:Diskriminacio
Kategorio:Sociaj klasoj
Kategorio:Politika sociologio
27849 Sujumbiko

**27849 Sujumbiko** estas tre malgranda, tre hela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la rusa astronomo Timur Valerjeviĉ Krjaĉko elde la stacio de Zelenĉukskaja de la Observatorio V. P. Engelgardt de la Ŝtata Universitato de Kazano.

## Nomo 
Ĝi ŝuldas sian nomon al la Turo Sujumbiko, simbolo de Kazano, unu el plej malnovaj turoj en Rusio, fondita en 1005. Laŭ legendo, la princino Sujumbike (cirile: *Сююмбике*) desaltis de tiu turo, prefere ol esti kaptita de malamikoj, kiuj ĉirkaŭis la urbon.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Timur Valerjeviĉ Krjaĉko
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1994
Rasigado

En sociologio, **rasigado** aŭ **etnigado** estas la procezo atribui etnajn aŭ rasajn identecojn al rilatoj, sociaj praktikoj, aŭ grupoj, kiuj ne tiel identiĝis. Rasigado kaj etnigado ofte naskiĝas en la interagado de dominanta grupo kun dominita grupo, al kiu ĝi atribuas identecon cele de kontinua dominado. Kvankam ĝi ofte naskiĝas en dominado, la rasigita aŭ etnigita grupo ofte iom post iom identiĝas kun la atribuita identeco kaj iĝas mempriskribita raso aŭ etno. Tiuj procezoj komuniĝis tra la historio de imperiismo, naciismo, kaj rasaj kaj etnaj hierarkioj.

## Referencoj 
Kategorio:Diskriminacio
Kategorio:Imperiismo
Kategorio:Naciismo
Kategorio:Rasismo
Niki Karimi

eta|Karimi - 2016
**Niki KARIMI** (n. 10-an de novembro 1971) estas irana teatra, kina kaj televida aktorino, dramisto kaj reĝisoro. Ŝi naskiĝis en Teherano, Irano. Ŝi ricevis diversajn premiojn kaj nomumojn en diversaj festivaloj.

Kategorio:Iranaj aktoroj
Kategorio:Iranaj dramistoj
Kategorio:Iranaj scenaristoj
Kategorio:Iranaj tradukistoj
Kategorio:Iranaj kritikistoj
Tivadar Márk

**Tivadar MÁRK,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Márk Tivadar** estis hungara kostumisto, altlerneja instruisto.

Tivadar Márk http://www.filmkultura.hu/regi/2004/articles/profiles/markt.hu.html naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Tivadar Márk frekventis luteranan gimnazion en sia naskiĝurbo, poste li studis en Reĝa Universitato Péter Pázmány kaj Industriarta Altlernejo. En 1934 li akiris postenon en Budapeŝta Ŝtata Operejo, kie li restis ĝis la emeritiĝo. Tamen liaj kostumaj laboraĵoj estis tiel altkvalitaj, ke liaj kostumoj estis videblaj ankaŭ en aliaj teatroj eĉ filmoj. En 1992 ekspozicio okazis pri liaj kostumoj. Li longe instruis en la menciita altlernejo kaj Muzikakademio. Li ricevis premion Kossuth en 1952, 2 aliajn premiojn en 1969 kaj 1974, li estis nomumita eterna membro de la Operejo en 1989, majstro de la Operejo en 2003.

## Elektitaj laboraĵoj kostumaj 
### En operoj 
* Ferenc Erkel: *Bánk bán* (Banuso Bánk; opera versio)
* Giacomo Puccini: *La Bohème*
* Giuseppe Verdi: *Aida*
* Richard Wagner: *Das Rheingold*

### En baletoj 
* László Seregi: Spartacus
* Baĥĉisaraja fontano (Puŝkin) (baleta versio)
* Léo Delibes: Coppélia

### En filmoj 
* *Fráter Lóránd* (1942)
* *Ludas Matyi* (1949)
* *Fel a fejjel* (1954)
* *Pacsirta* (1964)
* *Színes tintákról álmodom* (1980)

## Memorigiloj 
* memortabulo en Budapeŝto

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto 
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj kostumistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Aliulo

[eta|La [montrofingro estas kutima gesto por monzti al aliuloj]]
La **Aliulo** estas persono malsama kaj fremda al ies socia kaj persona identecoj. La **konsistiga aliulo** estas la rilato inter la personeco (esenca naturo) kaj la persono (ekstera manifestaĵo) de homo; la rilato inter esencaj kaj supraĵaj karakteraĵoj de persona identeco, kiuj respondas la rilatojn inter malaj, sed koheraj karakteraĵoj de la Memo, kie la diferenco estas interna de persono anstataŭ interpersona.

En la diskurso de filozofio, la termino **alieco** identas kaj referencas la karakteraĵojn pri la *Kiu?* kaj *Kio?* de la Aliulo, kiuj estas distingaj kaj apartaj de la simbola ordo de aferoj; de tio reala (tio aŭtentika kaj neŝanĝebla); de estetiko (arto, beleco, kaj gusto); de politika filozofio; de sociaj normoj kaj socia identeco; kaj de la egoo. Tial Alieco estas la kondiĉo, kiam iu estas nekohera kun la normoj de socio; kaj Alieco estas la kondiĉo esti politike ekskludita, ĉu fare de la ŝtato aŭ fare de la sociaj institucioj (t.e. profesioj), al kiuj socia kaj politika potencoj estas investitaj. Do la trudita kondiĉo de Alieco fremdigas la aliigitajn personojn de la centro de la socio, kaj metas ilin en la marĝenojn de la socio.

**Aliigado** etikedas homon kiel apartenanta al kategorio de homoj, difinitaj kiel la Aliulo. La praktiko de aliigado ekskludas personojn, kiuj ne koheras kun la normoj de la socia grupo, kiu estas versio de la egoo. Same, en la fako homa geografio, la termino **aliigado** temas pri la ekskludado de homoj de la centro de la socia grupo kaj la metado de ili en la marĝenojn de la socio, kie la sociaj normoj ne aplikas al/por la personoj etikeditaj kiel la Aliulo.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* *De gustibus non est disputandum*

Kategorio:Egoo
Kategorio:Fenomenologio
Kategorio:Filozofio de menso
Kategorio:Kontinenta filozofio
Kategorio:Metafiziko
Kategorio:Politika filozofio
27899 Letterman

'*27899 *Letterman''''' estas asteroido de la ĉefa la asteroida zono malkovrita la  de la usona amatora astronomo Dennis di Cicco elde ties privata observatorio de Sudbury (Masaĉuseco, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la usona komikisto, aktoro kaj televidproduktoro David M. Letterman, kiu sepfoje gajnis la premion Emmy. Li eble estas bone konata pro liaj du malfru-noktaj .

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Dennis di Cicco
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
Iktao

**Iktao** aŭ **Iqta‘** () estis islama praktiko de biena impostado kiu iĝis ofta en islama Azio dum la Bujida dinastio. La elstara orientisto Claude Cahen priskribis la Iqta‘ jene:
formo de administra premio, ofte (malprave) tradukita pere de la eŭropa vorto “feŭdo”. La naturo de iḳṭāʿ variis laŭ la tempo kaj la loko, kaj traduko prunteprenita el aliaj sistemoj de institucioj kaj konceptoj servis nur tro ofte por miskonduki okcidentajn historiistojn, kaj sekve, ankaŭ tiujn de Oriento. Krom eŭropajn sistemojn, la Muktioj ne havis rajton peri en la persona vivo de paganto ĉar ili restis en sia tero. Krom tio, la Iktaoj ne estis heredaj laŭjure kaj devis esti konfirmitaj de pli alta instanco (Sultano, Reĝo ktp.).

## Referencoj 
## Bibliografio 
* Cahen, Claude, "Iḳṭā'," Encyclopaedia of Islam, Vol. 3, pp.&nbsp;1088–1091.
* Cahen, Claude, “L’évolution de l’iqṭāʿ du IXe au XIIIe siècle,” Annales, économies-sociétés-civilisation Vol. 8, (1953), pp.&nbsp;25–52.
* Duri, A. A., “The Origins of the Iqṭāʿ in Islam,” al-Abḥāṯ Vol. 22 (1969), pp.&nbsp;3–22.
* Küpeli, Ismail: iqta als "islamischer Feudalismus"? Munich, 2007, ISBN 978-3-638-74966-4

## Eksteraj ligiloj 
* Encyclopædia Iranica

Kategorio:Islamo kaj aliaj religioj
Kategorio:Impostoj
Kategorio:Arabaj vortoj
Hospital de Bellvitge (Metroo de Barcelono)

**Hospital de Bellvitge** estas stacio sur linio 1 de la Metroo de Barcelono, situanta en L'Hospitalet de Llobregat.

## Vidu ankaŭ 
* Stacioj de la metroo de Barcelono

Kategorio:Stacioj de la metroo de Barcelono
Kategorio:Linio 1 de la metroo de Barcelono
Kategorio:L'Hospitalet de Llobregat
27917 Edoardo

**27917 Edoardo** estas malgranda malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la italaj astronomoj Luciano Tesi kaj Gabriele Cattani elde la Observatorio de la Montoj Pistoiese en San Marcello Pistoiese (Italio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Edoardo Tesi*, nepo de la unua malkovrinto.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Luciano Tesi
Kategorio:Malkovrita de Gabriele Cattani
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
Golestano

775ra

eta|maldekstra|
La **provinco Golestano** (, latinliterigata *Ostān-e Golestān*) estas unu el tridek unu provincoj en la nuntempa ŝtato Irano. Ĝia administra centro estas la urbo Gurgano. La provinco kovras areon de  kvadrataj kilometroj kaj laŭ la censo de 2011 havis  loĝantojn. Laŭvorte la nomo "Golestano" signifas "lando de floroj". La teritorio situas sudoriente de la Kaspia Maro.

Krom la ĉefurbo estas pli gravaj urboj Gonbade Kabus kaj *Bandar Torkaman*, historie Bandarŝaho, kiu estas la sola provinca urbo, pri kiu la ĝis nun sola esperantlingva atlaso, Poŝatlaso de la mondo de 1971 el Prago, dokumentigas esperantigon (en la du-paĝaj mapoj 15 kaj 20).

## Vidu ankaŭ 
* Aŝuradeh


Kategorio:Provincoj de Irano
Kategorio:Hirkanio
Kristóf Niczky

**Grafo Kristóf Niczky** [kriŝtOf nicki], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Niczky Kristóf** estis hungara reĝa juĝisto, reĝa ĉefkonsilisto, departementestro. Lia nobela antaŭnomo estis *niczkifalvay*.

Kristóf Niczky http://www.kislexikon.hu/niczky.html naskiĝis la  en Sümeg, li mortis la  en Buda.
[eta|maldekstre|Memortabulo pri Kristóf Niczky ([1780)]]
eta|Kristóf Niczky

## Biografio 
Kristóf Niczky frekventis jezuitan gimnazion en Kőszeg, poste li studis en Jura Akademio de Pozsony kaj Universitato de Vieno. En 1745 li edziĝis, baldaŭ li havis 3 gefilojn. En 1751 li ricevis konsilistan postenon en la hungara reĝa kortego. En 1764 li ricevis premion, en la sekva jaro li grafiĝis. En 1767 li estis nomumita vera interna sekreta konsilisto. Li okupiĝis pri edukado ekde 1776. Lia ĉefa ago estis gvidi la realvenon de Banato al Hungara reĝlando en 1778. Li estis nomumita reĝa juĝisto en 1786, li servis la Habsburgojn, tial multe da hungaroj abomenis lin.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Tractatus de pactis et transactionibus* (1744)
* *Planum tabulare* (1768)
* *Dictio Academiae Regiae Jaurinensis inauguralis et solemnia instaurationis...* (1776)
* *Sermo quem occasione instaurati comitatus Temesiensis habuit...* (1805)

## Memorigiloj 
* memortabulo en Kőszeg (1780) (supozeble la plej malnova hungara memortabulo)
* Nițchidorf

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto 

Kategorio:Reĝaj juĝistoj
Kategorio:Hungaraj grafoj
27918 Azusagawa

'*27918 *Azusagawa'''* estas malgranda, malhela asteroido de la ekstera ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la japana amatora astronomo Naoto Sato elde la observatorio de Ĉiĉibu (gubernio Sajtama, Japanio).

Kalkulita por la epoko 2457600.5 ( TDB), ĝia orbito granda duonakso estas 3,20527095  ; ĝi do tiam orbitas ĉ 788&nbsp;500&nbsp;km trans la arbitra limo de 3,2 AU inter la tiel nomataj meza kaj ekstera asteroidaj zonoj.

## Nomo 
Ĝi ŝuldas sian nomon al la rivero Azusa (japane : 梓川 ; *Azusa-gawa*), longa de 65&nbsp;km, kiu fluas de la Hida montaro, la tiel nomata "Nordaj Alpoj", tra Macumoto (gubernio Nagano). En "Koĝiki", la plej malnova japana historia libro, *Azusa-gawa'' estas notita kiel limo inter landoj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Naoto Sato
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
Yongchun

eta| Quanzhou
La distrikto **Yongchun** (永春县), elp. jongĉun, estas Gubernio en la guberni-nivela grandurbo de Ĉjuanĝoŭ, en la sudorienta Ĉina provinco Fujian. Ĝi havas areon de 1.451,8&#x20;km² kaj havas 549.581 loĝantojn (fine de 2003). Ĝia ĉefurbo estas la municipo de Taocheng 桃城镇, elp. Taoĉeng.

## Administra divido 
Ĉe la komunuma nivelo, la distrikto konsistas el  dekok grandaj komunumoj kaj kvar komunumoj . 

## Biografio 
* Informpaĝo - en ĉina

Kategorio:Urboj de Fuĝjano
27900 Cecconi

'*27900 *Cecconi'''* estas malgranda malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la italaj amatoraj astronomoj Valter Giuliani kaj Paolo Chiavenna elde la Observatorio de Sormano en Lombardujo (Italio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Massimo Cecconi'', kiu laboris por la misio Gaia kaj por la Internacia Kosmostacio.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Valter Giuliani
Kategorio:Malkovrita de Paolo Chiavenna
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
Azeroj en Irano

[eta|280x280ra|la precipa vivregiono de la azeroj en [Irano jen **violkolore**]]
La termino **azeroj en Irano** () grupigas la civitanojn de la ŝtato Irano de azera etneco kiuj parolas la azeran lingvon (aŭ azerbajĝanan lingvon) kiel sia gepatra lingvo.

Azeroj konsistigas la duan plej grandan etnon en la ŝtato, signife pli multnombran ol ĉiuj aliaj etnoj, kaj konsistigas senkompare la plej grandan . Krome, la plej granda nombro de etnaj azeroj en la mondo loĝas en Irano, grupo signife pli multnombra ol tiu en la najbara respubliko Azerbajĝano.

Iranaj azeroj precipe vivas kiel indiĝenoj de la regiono Irana Azerbajĝano inkluzive de la provincoj Orienta Azerbajĝano, Ardabilo, Zanĝano kaj Okcidenta Azerbajĝano, kaj en malpli grandaj numeroj ankaŭ troveblas en aliaj provincoj kiel irana Kurdistano, Kazvino, Hamadano, Gilano, Markazio kaj Kermanŝaho. Iranaj azeroj ankaŭ konstituigas signifan malplimulton en la urboj Teherano, Karaĝ kaj en aliaj partoj de la lando.

## Lingvaj rajtoj 
La lingvaj rajtoj de la azeroj estas konsiderataj malrespektemaj.

## Referencoj 
Kategorio:Etnoj en Irano
Irano
Zona Universitària (Metroo de Barcelono)

**Zona Universitària** estas stacio sur linio 3 kaj linio 9 de la Metroo de Barcelono, situanta en Barcelono.

**Zona Universitària** estas estonta stacio sur linio 10 de la Metroo de Barcelono, situanta en Barcelono.

## Interkonektoj 
*  Trambaix   

## Vidu ankaŭ 
* Stacioj de la metroo de Barcelono

Kategorio:Stacioj de la metroo de Barcelono
Kategorio:Estontaj stacioj de la metroo de Barcelono
Kategorio:Linio 3 de la metroo de Barcelono
Kategorio:Linio 9 de la metroo de Barcelono
Kategorio:Linio 10 de la metroo de Barcelono
Kategorio:Metrostacioj malfermitaj en 1975
Kategorio:1975 en Hispanio
Origa

**Origa** (; , naskiĝis la 12-an de oktobro 1970 en urbeto *Koĉenevo*, Novosibirska provinco, Rusio mortis la 17-an de januaro 2015 en Tokio, Japanio, kiam ŝi aĝis 44 jarojn) estas fama rusdevena japana kantistino kaj komponistino.

## Biografio 
Ekde 1975 Olga frekventis la muzikan lernejon kaj poste Novosibirskan muzikan kolegion, kiun ŝi sukcese finis en 1991. Decembre de
tiu jaro laŭ invito de profesoro *Kaneko* de Universitato de Hokajdo ŝi venis la japanan urbon Sapporo por partopreni en privataj koncertoj.

Informo pri furoro de la rusa kantistino disvastiĝis rapide kaj *Olga* ricevis inviton de kelkaj laŭsezonaj kanzonaj festivaloj. **Origa** (tiel ŝanĝiĝis la rusa persona nomo *Olga* japanmaniere) partoprenis tiam en multaj projektoj kun diversaj artistoj kaj aliĝis ties koruson por helpi al la viktimoj de la tertremo en Kobeo okazinta la 17-an de januaro 1995.

Vintre de 1992 oni proponis registri sur disko kaj eldoni provan etan albumon kaj la 25-an de majo 1994 jam aperis ŝia granda albumo *"Origa"*. Havis grandan sukceson ŝia dua albumo *"Poluŝko-Pole"* (, ), kiun oni aplikis por TV-dramo *"Ao no Jidai"* (, Sklaveco al la blua forteco) en TBS (Tokyo Broadcasting System) televida reto en Japanio. Ŝia sekva albumo titoliĝis *«Вечность»* (Estoneco) kaj estis en 1998 la unua en Japanio, kies enteno estis tute ruslingva.

Ĝis 2007 aperis jam naŭ albumoj kaj kvar diskoj. Grandan famecon ricevis en Japanio kaj ekster ĝi ŝia disko por animeo *"Ghost in the Shell: Stand Alone Complex"* (Fantomo en ŝelo:Aŭtonoma komplekso) sub titolo *"Inner Universe"* (Ena Universo), kiun komponis ŝia amikino *Yoko Kanno*.

Ŝi estis aktiva membrino de *Asocio de rusoj loĝantaj en Japanio* kaj unu el fondintoj de la ruslingva lernejo en Tokio. Multaj japanoj komencis lerni la rusan lingvon, post kiam ili aŭskultis ŝiajn ruslingvajn kanzonojn.

Origa mortis la 17-an de januaro 2015 en tokia kliniko pro kornesufiĉo, kiam ŝi aĝis nur 44 jarojn.

## Familio 
En 1998 ŝi edziniĝis al irana produktanto *Zhian Saedi*, kun kiu ŝi interkonatiĝis dum ŝia koncerto. Ŝi naskis filon *Aljoŝa* (, plene ) *Saedi* en 2000.

## Diskaro 
* Crystal Winter (Kristala vintro) 1994
* ORIGA 1994
* Illusia (Iluzio) 1995
* Aria (Ario) 1996
* The Best of ORIGA (La plej bono de ORIGA) 1999
* Era Of Queens (Erao de reĝinoj) 2003
* SPIRAL (Spiralo) 2006
* LELEYALA 2006
* Land of Love (Lando de amo) 2006
* THE SONGWREATH (Kanta florkrono) 2008
* The Annulet (La nuligo) 2013

## Eksteraj ligiloj 
* https://www.youtube.com/watch?v=MC3-VKopJhg Origa's interview on Music Box TV (Russia) 
* http://origamusic.com/  ŝia ttt-ejo , , 
* https://www.youtube.com/watch?v=em639pmM4L8 Origa dancas en la orienta stilo kaj kantas japane (video)
* https://www.youtube.com/watch?v=xcHhuFN2CO0 Poluŝko-Pole  (video)

Kategorio:Rusiaj kantistoj
Kategorio:Japanaj popkantistoj
Kategorio:Ruslingvaj kantistoj
Kategorio:Japanlingvaj kantistoj
Kategorio:Rusoj en Japanio
Badalona Pompeu Fabra (Metroo de Barcelono)

**Badalona Pompeu Fabra** estas stacio sur linio 2 de la Metroo de Barcelono, situanta en Badalona.

## Vidu ankaŭ 
* Stacioj de la metroo de Barcelono
* Pompeu Fabra

Kategorio:Stacioj de la metroo de Barcelono
Kategorio:Linio 2 de la metroo de Barcelono
Kategorio:Badalona
Kategorio:Metrostacioj malfermitaj en 2010
Kategorio:2010 en Hispanio
Matt Craven

**Matt CRAVEN** (10a de Novembro, 1956) en Port Colborne, Ontario; fakte, *Matthew John Crnkovich*) estas kanada kin- kaj teatro-aktoro.

## Vivo 
Matt Craven estas unu el la plej konataj teatr-aktoroj en Kanado. Lia unua kin-rolo estis en 1979 en *Bebo dika kaj kneloj.* En la sama jaro, li ĉefrolis en la mallonga filmo *Bravery en la Kampo*, kiu estis nomumita por Oskar-premio. En la 1980-aj jaroj, li plejparte ludis en televidaj produktadoj de CBS. Ekde 1990, li aperas pli en filmoj.

## Filmaro (elekto) 
* 1979: *(Meatballs)*
* 1979: Bravery in the Field
* 1980: *Happy Birthday to Me*
* 1987: Tin Men
* 1988: Palais Royale
* 1990: Jacob’s Ladder
* 1990: Blue Steel
* 1991: K2
* 1992: *A Few Good Men*
* 1993: *Indian Summer*
* 1994: New York Killer – *Bulletproof Heart*
* 1995: *The Final Cut*
* 1995: *Crimson Tide*
* 1995: Kingfish *Kingfish: A Story of Huey P. Long* (televida filmo)
* 1997: *Masterminds*
* 1998: From the Earth to the Moon (eta televida serio)
* 1998: *Paulie*
* 2000: *Things You Can Tell Just by Looking at Her*
* 2000: *Nuremberg*
* 2001: *Varian’s War*
* 2001: Emergency Room, televida serio
* 2002: *Dragonfly*
* 2003: *The Life of David Gale*
* 2003: Timeline
* 2003: The Statement
* 2004: *The Clearing*
* 2005: *Assault on Precinct 13*
* 2005: *Karol, un uomo diventato Papa*, homo, kiu fariĝis papo
* 2006: *Déjà Vu*
* 2007: Disturbia
* 2010: The Pacific eta televida serio
* 2010: *Devil*
* 2010–2011: Justified (Fernsehserie, 3 Folgen)
* 2011: X-Men: Erste Entscheidung *(X-Men: First Class)*
* 2011–2013: Navy CIS (*NCIS*, Fernsehserie, 9 Folgen)
* 2013: White House Down
* 2014–2015: Resurrection (Fernsehserie, 21 Folgen)
* 2015: Stonewall

## Biografio 
* Matt Craven en la Interreta Filma Datumbazo (angla)

Kategorio:Kanadaj aktoroj
27922 Mascheroni

'*27922 *Mascheroni''''' estas malgranda, ne tre hela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la usona astronomo Paul G. Comba elde la observatorio de Prescott (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en mrmoro de la itala geometro Lorenzo Mascheroni (1750–1800), profesoro ĉe la Universitato de Pavio kaj aŭtoro de traktato pri statiko. Li pruvis, ke la problemoj pri konstruo sur ebeno, kiun oni povas solvi per liniilo kaj cirkelo, povas esti solvitaj ankaŭ nur per cirkelo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Paul G. Comba
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
Kastelo de Ikervár

La **Kastelo de Ikervár** (konata ankaŭ pri la iama posedanto **Kastelo de Batthány** [bathAnji]) estas historia monumento en Hungario, en meza parto de vilaĝo Ikervár.
eta|maldekstre|Aerfoto pri kastelo de Ikervár
eta|Aerfoto pri kastelo de Ikervár

## Historio 
La bienoj de Ikervár apartenis al familio Batthyány ekde 1789. La baroka kastelo (aŭ burgo) estis konstruita fare de József Batthyány. En tiu kastelo estis infano Lajos Batthyány, li tie edziĝis en 1834. En 1847 la konstruaĵo estis trakonstruita laŭ plano de Miklós Ybl. Post falo de la Hungara revolucio de 1848 la Habsburgoj forprenis la kastelon, sed en 1860 la familio reaĉetis ĝin. En fino de la 19-a jarcento la kastelo denove trakonstruiĝis. En 1913 la familio ŝuldiĝis, la kastelo estis vendita. Oni profitis la kastelon orfejo por knaboj. Ekde la 2000-aj jaroj la kastelo ne estas uzata.

## Konstruaĵo 
La trietaĝa konstruaĵo situas en mezo de parko laŭ Rába. La kastelo havas flankan domegon kaj inter ili ligan konstruaĵon. La fasado estas simetria, se oni ne vidas la flankan domegon.
eta|Skulptaĵo pri Batthány en la kastela parko

## Parko 
La parko estas protektata, kie estas videblaj memorarboj pri Lajos Batthyány kaj Lajos Kossuth. En 1913 Jenő Bory kreis skulptaĵon pri Lajos Batthyány.

## Fontoj 
* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj

Ikervar
Ikervar
Cornellà Centre (Metroo de Barcelono)

**Cornellà Centre** estas stacio sur linio 5 de la Metroo de Barcelono, situanta en Cornellà de Llobregat.

## Interkonektoj 
* Trambaix  
* Rodalia de Barcelona   ('''')

## Vidu ankaŭ 
* Stacioj de la metroo de Barcelono
* Cornellà (stacidomo)

Kategorio:Cornellà de Llobregat
Kategorio:Stacioj de la metroo de Barcelono
Kategorio:Linio 5 de la metroo de Barcelono
Kategorio:Stacioj de Rodalies de Catalunya
27930 Nakamatsu

'*27930 *Nakamatsu'''* estas tre malgranda malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la teamo de la astronomia kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Kathy Nakamatsu*, kiu mentoris unu finalist(in)on de la
*Intel Science Talent Search* de 2012, scienca konkurso por gelernantoj en lasta jaro de mezlernejo.
Ŝi estas instruistino ĉe la *Saratoga High School'' en Saratoga (Kalifornio).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
Georg Klotz

**Georg KLOTZ** (naskiĝinta la  en Walten/St. Leonhard in Passeier, mortinta la  en Telfes im Stubai/Distrikto Innsbruck Land) estis dum la 1960-aj jaroj gvidanta membro de la gerila organizo *Befreiungsausschuß Südtirol* (BAS).

## Vivo 
Klotz estis la plej juna filo de forĝisto. Li mem iĝis forĝisto kaj karbisto. En aprilo 1950 li edzinigis la edukistinon Rosa Pöll, kiu naskis ses infanojn.

Ekde infaneco Klotz spertis la italuligstrategion de faŝisma Italio en Sudtirolo. Dum la Dua mondmilito li soldatis en Wehrmacht en Skandinavio kaj proksime de Stalingrado; pro aŭdacemo li premiitis per la Feraj krucoj de la 1-a kaj de la 2-a klaso. Reveninte el usona militkaptiteco li unue dediĉis sin al la reorganizo de la Schützen-taĉmentoj. Kiam Italio rifuzis garantii al la germanlingva malplimulto diversajn rajtojn - kontraŭ la regulojn de la Akordo De Gasperi-Gruber - Klotz aliĝis al la gerilanoj ĉirkaŭ Sepp Kerschbaumer kiu nomis sin "Befreiungsausschuß Südtirol" (BAS). Malakordoj pri estonta agado baldaŭ aperis. La pli radikaj - inter ili ankaŭ Klotz - volis imiti la ribelojn de Alĝerio. La pli moderaj ĉirkaŭ Kerschbaumer finfine venkis.

### Fajra nokto 
Estante BAS-komandanto Klotz sciis ĉion pri la t.n. Fajrega nokto (germane: *Feuernacht*). Por ne esti arestita li fuĝis en Aŭstrion. Ĉe la procesoj en Milano Klotz kondamnitis tri foje dum malĉeesto (1965, 1966 kaj 1969). Ĉe alia proceso en Bozen en junio 1968 denove kondamnitis li pro la plano eltrakigi vagonaron.

### Ekzilo 
Ankaŭ disde la ekzilo Klotz strebis organizi kun aliaj sampensantoj gerilan militon. Pro tio venis en marto 1964 du trejnistoj de la ekstremisma-dekstra grupo franca "Organisation de l’armée secrète" al Innsbruck por trejni Klotz kaj liajn kolegojn. Nokte inter la 6-a kaj la 7-a de septembro atencitis Klotz kaj Luis Amplatz dum sekreta restado en Sudtirolo; atencinto estis aŭstro servanta por la itala sekreta polico SISMI. Amplatz mortis, Klotz sukcese reatingis aŭstran teritorion. La murdisto Kerbler kondamnitis en Perugia en la 7-a de majo 1969 dum malĉeesto; li neniam kaptitis. Klotz malliberigitis en Aŭstrio; la defendostrategio ke temus pri legitima politika sindefendo ne akceptitis fare de la tribunalo aŭstra. Tiutempe la sudtirola terorismo estis jam influita per novaj nazioj. Ili ne plu obeis al Klotz, kiu sekve retiriĝis kiel lignodehakisto en la nordtirola Stubai-valon.

Lia filino Eva Klotz estis ĝis decembro 2014 deputitino en la sudtirola landa parlamento.

## Literaturo 
* Karl Springenschmid: *Der Jörg. Aus dem Leben des Südtiroler Freiheitskämpfers Georg Klotz.* Verlag K. W. Schütz, Preußisch Oldendorf 1980, ISBN 3-87725-097-1.
* Eva Klotz: *Georg Klotz. Freiheitskämpfer für die Einheit Tirols.* Effekt! Buch, Neumarkt an der Etsch 2010, ISBN 978-88-904054-8-8

Kategorio:Italaj teroristoj
Kategorio:Liberecbatalantoj
Kategorio:Tirolanoj
Kategorio:Novnaziismo
Kategorio:Sudtirolo
27915 Nancywright

'*27915 *Nancywright'''* estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la usona astronomo Paul G. Comba elde la observatorio de Prescott (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Nancy Wright'' de Prescott (Arizono), kara kaj lojala amikino de la
malkovrinto kaj ties malfrua edzino. Nancy Wright tre interesiĝas pri la historio kaj la kulturo de la okcidenta Usono, precipe la indianaj legendoj pri la konstelacioj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Paul G. Comba
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
Vall d'Hebron (Metroo de Barcelono)

'''Vall d'Hebron''' estas stacio sur linio 3 kaj linio 5 de la Metroo de Barcelono, situanta en Barcelono.

## Vidu ankaŭ 
* Stacioj de la metroo de Barcelono

Kategorio:Stacioj de la metroo de Barcelono
Kategorio:Linio 3 de la metroo de Barcelono
Kategorio:Linio 5 de la metroo de Barcelono
Kategorio:Metrostacioj malfermitaj en 1985
Kategorio:1985 en Hispanio
Eva Klotz

[eta|Klotz dum manifestacio de [Schützen en 2008 en Bozen]]
**Eva KLOTZ** (naskita la  en Walten, St. Leonhard in Passeier) estas italia politikistino germanlingva el Sudtirolo. Ŝi estis membro de la Landa parlamento de Sudtirolo ekde 2007 por la partio Sudtirola Libereco.

## Vivo kaj kariero 
Eva Klotz estas la plej maljuna de la ses infanoj de la sudtirola liberecbatalanto Georg Klotz. Ŝi studis edukadon ĉe la Universitato de Innsbruck, specialiĝante pri historio, folkloro, kaj filozofio. Post sukcesa finstudo en 1974, ŝi instruis la germanan, geografion, la latinan, kaj historion ĉe mezlernejoj diversaj en Sudtirolo.

Inter 1980 kaj 1983 ŝi estis urbokonsilistino por la Sudtirola Popola Partio (SVP) en la grandurbo de Bozen, la ĉefurbo de Sudtirolo. En 1983 ŝi iĝis reprezentantino, denove por SVP. Ĉe tiu punkto ŝi decidis prirezigni instruadon kaj dediĉi sin sole al politiko por antaŭenpuŝi la sudtirolajn mem-determinadorajtojn.

En 1989, malfeliĉa pro la modera politiko fare de Silvius Magnago, ŝi forlasis SVP kaj kunfondis novan politikan movadon nomita *Union für Südtirol* (UfS). Ŝi estis elektita reprezentanto en la landa parlamento kaj restis deputitino de UfS inter 1989 kaj 2007.

En 2007 konfliktoj ekestis ene de membroj de UfS: Eva Klotz sur unu flanko kaj Andreas Pöder sur la alia. Nekapablaj trovi kompromison taksitan kontentiga, Eva Klotz, Sven Knoll kaj aliaj, forlasinte la sinon de UfS, fondis la menciitan partion “Sudtirola Libereco“. Por tiu nova politika frakcio ŝi denove estis elektita asembleanino inter 2008 kaj 2013. En 2014, Klotz abdikis forlasante la parlamenton pro personaj kialoj.

Ŝi vivas nuntempe vivas en Bozen kun sia dua edzo Hans Bachmann.

## Verkoj 
* *Georg Klotz. Freiheitskämpfer für die Einheit Tirols*, Molden, Wien 2002 (ISBN 3-85485-083-2)
* (traduko itala) ''Georg Klotz: una vita per l'unità del Tirolo'', Effekt! Buch, Neumarkt 2012, ISBN 978-88-9705-311-8

## Fonto 
## Eksteraj ligiloj 
* Informoj en la datenaro pri parlamentanoj sudtirolaj 
* Biografio longega ĉe la hejmpaĝo de ŝia partio

Kategorio:Italaj politikistoj
Kategorio:Tirolanoj
Kategorio:Italaj pedagogoj
Kategorio:Sudtirolo
Avinguda Tibidabo (Metroo de Barcelono)

**Avinguda Tibidabo** estas stacio sur linio 7 de la Metroo de Barcelono, situanta en Barcelono.

## Interkonektoj 
* Tramvia Blau (*Plaça Kennedy*)

## Vidu ankaŭ 
* Stacioj de la metroo de Barcelono
* Tibidabo

Kategorio:Stacioj de la metroo de Barcelono
Kategorio:Linio 7 de la metroo de Barcelono
Otoman–Mamluka Milito (1516–17)

La **Otoman–Mamluka Milito de 1516–1517** estis la dua grava konflikto inter la Egiptia Mamluka Sultanlando kaj la Otomana Imperio, kiu kondukis al la faligo de la Mamluka Sultanlando kaj al la aligo de Levantenio, Egiptio kaj la Arabia Duoninsulo kiel provincoj de la Otomana Imperio. Tiu milito transformis la Otomanan Imperion el regno de marĝenoj de la Islama mondo, ĉefe situa en Anatolio kaj Balkanio, al granda imperio kiu enhavis tradiciajn teritoriojn de Islamo, kiaj la urboj Mekko, Kairo, Damasko kaj Halepo. Ĝi plue estis tamen regata el Istanbulo.

## Referencoj 
Kategorio:Militoj de la Otomana Imperio
Kategorio:Militoj de Egiptio
Kategorio:Historio de Islamo
Kategorio:Mamluka Sultanlando de Kairo
Kategorio:1516
Kategorio:1517
Barmakidoj

La **Barmakidoj** ( *Barmakīyān*;  - *al-Barāmikah*, el Sanskrito: *pramuĥa* प्रमुख "estro, ĉefa administranto, registristo"); ankaŭ literumita **Barmecides**, estis Persa influa familio el Balĥo en Baktrio kie ili estis origine heredaj estroj de Budhismo, kaj sekve venis al granda politika povo sub la abasidaj kalifoj de Bagdado. Ĥalid, la filo de Barmak iĝis ĉefministro aŭ *ŭazir* de As-Saffah, nome unua kalifo de la Abasida dinastio. Lia filo Jahja helpis Harun ar-Raŝid kapti la tronon kaj enpoviĝi kiel la plej pova persono en la Imperio. La Barmakidoj estis rimarkindaj pro sia majesteco, splendo kaj gastemo. Ili estas menciitaj en kelkaj rakontoj de *Mil kaj unu noktoj*.

## Referencoj
## Literaturo 
* 

Kategorio:Islamaj dinastioj
Kategorio:Persoj
Aglabidoj

eta|dekstre|400px|La regno de la Aglabidoj kovris nordan Afrikon kaj la teritorion de Sicilio.

La **Aglabidoj** () estis araba dinastio de emiroj el Banu Tamim, kiu regis en Ifrikio, ĉefe sub la hegemonio de la abasida kalifo, dum ĉirkaŭ unu jarcento, ĝis iĝis elpovigita fare de la novo povo de Fatimidoj.

En 800, la Abasida kalifo Harun al-Raŝid nomumis Ibrahim ibn al-Aglab, filo de Ĥorasana araba komandanto el la tribo Banu Tamim, kiel hereda Emiro de Ifrikio kiel reago al la anarkio kiu estis hegemonia en tiu provinco sekve al la falo de Muhalabidoj. Tiame estis eble 100,000 Araboj loĝantaj en Ifrikija, kvankam la Berberoj ankoraŭ konstituis la plej majoritaton.

## Famaj regantoj 
* Zijadato la 1-a

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Rakkada (Q3107354), la ĉefurbo

## Bibliografio 
* Georges Marçais, "Aghlabids," *Encyclopedia of Islam*, 2nd ed., Vol. I, pp.&nbsp;699–700.
* Mohamed Talbi, *Emirat Aghlabide*, Paris: Adrien Maisonneuve, 1967.
* Maurice Vonderheyden, *La Berbérie orientale sous la dynastie des Benoû l-Aṛlab, 800-909*, Paris: Geuthner, 1927.


Kategorio:Historio de Islamo
Kategorio:Historio de Nordafriko
Kategorio:Historio de Tunizio
Kategorio:Dinastioj
Kategorio:909
Kategorio:Administraj unuoj malfonditaj en 900-909
Bujidoj

La **Bujida dinastio** aŭ **Bujidoj** ( *Āl-e Buye*), konataj ankaŭ kiel **Buŭaihidoj**, **Boŭajhidoj**, **Bujahidoj**, aŭ **Bujjidoj**, estis Irana Ŝijaisma dinastio (934–1062) de Dajlamita deveno. Kun la starigo de aliaj dinastioj el Irano en la regiono, la proksimuma jarcento de Bujida regado reprezentas la periodon en la irana historio foje nomita la 'Irana Intermezo' ĉar, post la Islama konkero de Persio, estis intertempo inter la regado de la Abasida Kaliflando kaj la Selĝuka Imperio.

La Bujida dinastio estis fondita de 'Ali ibn Buja, kiu en 934 konkeris Farson kaj faris Ŝirazon lia ĉefurbo, dum lia plej juna frato Hasan ibn Buja konkeris partojn de Ĝibal fine de la 930-aj jaroj, kaj ĉirkaŭ 943 sukcesis kapti Raji, kion li faris ĉefurbon. En 945, la plej juna frato, Ahmad ibn Buja, konkeris Irakon kaj faris Bagdadon lia ĉefurbo, ricevante la honoran titolon "Mu'izz al-Daŭla", dum 'Ali ricevis la titolon "'Imad al-Daŭla" ("Subteno de la Ŝtato"), kaj Hasan ricevis la titolon "Rukn al-Daŭla" ("Piliero de la Ŝtato").

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* "Buyids" Tilman Nagel
* Encyclopedia Iranica: DEYLAMITES
* http://buali.ir/PDF/121%20Marcinkowski-FULL%20TEXT%20PAPER.pdf  The Buyid Domination as the Historical Background for the Flourishing of Muslim Scholarship During the 4th/10th Century by Dr. M. Ismail Marcinkowski
* The Buwaihids in Iran and Iraq 

Kategorio:Historio de Irano
Kategorio:Historio de Irako
Kategorio:Dinastioj
Kategorio:Eksaj landoj en Mezoriento
Kategorio:934
Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en 930-939
Kategorio:Administraj unuoj malfonditaj en 1060-1069
Kategorio:1062
Idrisida dinastio

[eta|170px|dekstre|Idrisida monero, stampita ĉe al-'Aliyah, [Maroko, 840.]]
La **Idrisidoj** ( *al-Adārisah*, Berbere: Idrisijen) estis araba Zajdisma-Ŝijaisma dinastio de Maroko, kiu regis el 788 al 974. Nomita laŭ la fondinto Idris la 1-a, nome pranepo de Hasan ibn Ali, la Idrisidoj laŭ kelkaj historiistoj estis fondintoj de la unua ŝtato en Maroko.

## Referencoj 
## Fontoj 
* Ibn Abi Zar, *Rawd al-Qirtas* (enhavas kronikon de la dinastio).
* Charles-André Julien, ''Histoire de l'Afrique du Nord, des origines à 1830*, Payot 1994.

## Eksteraj ligiloj 
* angle Y. Benhima, "The Idrisids (789- 974)" in *qantara-med.org* (2008) 
* france C. El Briga, "Idrisides", in *Encyclopédie berbère, vol.24* (Edisud 2001)
* angle B. Duignan, "Idrīsid dynasty", in *Encyclopædia Britannica'' (2007)

Kategorio:Historio de Maroko
Kategorio:Dinastioj
Kategorio:788
Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en la 8-a jarcento
Kategorio:Administraj unuoj malfonditaj en 970-979
Kategorio:974
Anna Medek

**Anna Medek,** laŭ hungarlingve kutima nomordo (kaj pli komplete) **Medek Anna Erzsébet Hildegard** estis hungara operkantisto (soprano), instruisto. Ŝia geedziĝa nomo hungarsisteme estis *Mekler Andorné*.
eta|Anna Medek
Anna Medek http://nori.gov.hu/nemzeti-sirkert/budapest/farkasreti-temeto/medek-anna-mekler-andorne/1873 naskiĝis la  en Budapeŝto, ŝi mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Anna Medek jam frue lernis pianludon. Ŝi studis kantoteknikon en la Muzikakademio kaj ankaŭ en konservatorio de Parizo. En 1908 ŝi debutis en Budapeŝta Ŝtata Operejo en rolo *Elza* (Richard Wagner: Lohengrin). En la sekva jaro ŝi edziniĝis. En 1923 ŝi estis nomumita eterna membro de la Operejo. Tiutempe ŝi estis gastokantisto ekzemple en Vieno, Berlino, Hamburgo, Ostende, ŝi kantis ankaŭ oratoriojn. En 1932 ŝi preskaŭ plene blindiĝis, tial ŝi forlasis la kantadon, sed ŝi ekinstruis en muzika mezlernejo.

## Elektitaj roloj 
* Giacomo Puccini:
** *La bohème* – Mimi
** *Madama Butterfly* - Ĉo-ĉo-san
* Giuseppe Verdi:
** *Aida* - titolrolo
** *Il Trovatore* – Leonora
** *Un balo in Maschera* – Amelia
* Richard Wagner:
** Tannhäuser - Elizabeta
** Der Fliegende Holländer – Senta
** Lohengrin – Elza
** Die Walküre — Sieglinde
** Die Meistersinger von Nürnberg — Eva

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun fotoj
* hungarlingva biografio kun fotoj

Kategorio:Hungaraj operkantistoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Géza Oberfrank

**Géza Oberfrank,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Oberfrank Géza** estis hungara dirigento, teatrestro.

Géza Oberfrank http://mek.oszk.hu/02100/02139/html/sz18/2.html naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Géza Oberfrank akiris dirigentan diplomon en la Muzikakademio en 1961, post 3 jaroj li debutis kiel dirigento. Inter 1961-1980 li estis dirigento en la Budapeŝta Ŝtata Operejo, krome inter 1973-1976 li havis altan postenon en Komika Operejo Berlino. Inter 1976-1983 li estis ankaŭ dirigento de orkestro de MÁV. Inter 1983-1989 li ligiĝis al Szeged, kie li estis teatrestro kaj dirigento, poste li revenis al la menciita Operejo. Li faris turneojn en Eŭropo, Usono, Kanado. Li trakudis plurajn operojn, li reĝisoris ne nur operojn, sed ankaŭ muzikalojn kaj operetojn. Li ricevis 4 premiojn inter 1970-1998, krome li havis la titolon eterna membro de la Operejo.

## Lia libro 
* *Életem a zene…, avagy lehetsz-e hazádban próféta* (2002)

## Elektitaj dirigentaĵoj 
* Sándor Szokolay: *Vérnász* (1964); (debuto)
* Zoltán Kodály: *Háry János* (en Berlino)

## Elektitaj reĝisoraĵoj 
* Zoltán Kodály: *Háry János* (en Szeged)
* Georges Bizet: *Carmen* (en Szeged)

## Fontoj 
* hungarlingvaj datenoj kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj dirigentoj
Kategorio:Hungaraj teatrestroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kanaana lingvaro

La **kanaana lingvaro** aŭ **kanaana dialektaro** estas subaro de la nordokcidenta ŝemida lingvaro, kune kun la aramea kaj ugarita. La kanaanaj lingvoj aŭ dialektoj estis parolataj de la antikvaj popoloj de la regiono Kanaano, la Kanaanidoj, kiuj vastasence inkludis la Amonidojn, Amoridojn, Edomanojn, Izraelidojn, Fenicojn, kaj Moabidojn.

Ĉiuj el la lingvoj ŝajne formortis en la Levanto kiel denaskaj lingvoj frue en la unua jarmilo k.e., anstataŭitaj unue de la tre parenca aramea kaj poste la araba. Formo de la fenica lingvo, la punika lingvo, restis uzata en la Mediteraneo ĝis ĉ. 500 k.e., kaj apartaj formoj de la hebrea restis literature kaj religie uzataj de la judoj kaj samarianoj ĝis hodiaŭ. En Eŭropo kaj Palestino dum la malfrua 19-a kaj frua 20-a jarcentoj grupo de judoj revivigis la hebrean kiel parolata kaj denaska lingvo, kvankam la gramatiko multe ŝanĝiĝis intertempe dum ĝi estis uzata ĉefe en religiaj verkoj kaj rabenaj respondoj.

Ĉar ĝi inkluzivas la fenican lingvon, tiu ĉi lingvaro aŭ dialektaro estis grava en la historio de skribado: hodiaŭ la plimulto da alfabetoj kaj abĝadoj en la mondo devenis de la fenica abĝado. Ĉar ĝi inkluzivas ankaŭ la hebrean, ĝi estis aparte grava en la historio de la abrahamaj religioj.

## Klasigo 
La kanaanaj lingvoj aŭ dialektoj povas klasiĝi jene:
* **Norda kanaana**
** **Fenica lingvo**
*** **Punika lingvo**
* **Suda kanaana**
** **Amona lingvo**
** **Edoma lingvo
** **Hebrea lingvo**
** **Moaba lingvo
* **Necerta klasigo**
** Amorea lingvo
** Ekrona lingvo
** Ugarita lingvo (eble ne kanaana sed nur nordokcidenta)

## Komparo kun la aramea 
Iuj distingaj tipologiaj kvalitoj de la kanaanaj lingvoj rilate al la aramea estas:
* La prefikso *h-* estas uzata kiel la difinita artikolo; la aramea havas anstataŭe sufikson *-a*.
* La pronomo de la unua persono estas *ʼnk* (אנכ *anok(i)*, kontraŭ la aramea *ʼnʼ/ʼny* *ena:*), kiu similas al la akada, la egipta, kaj la berbera.
* La vokalŝanĝiĝo *ā* > *ō*.

Kategorio:Kanaanaj lingvoj
Kategorio:Ŝemida lingvaro
Nordokcidenta ŝemida lingvaro

La **nordokcidenta ŝemida lingvaro** estas subaro de la ŝemida lingvaro, kiu konsistas de la indiĝenaj lingvoj de la Levanto. Ĝi elmerĝiĝis de komuna ŝemida lingvo en la frua bronzepoko. Ĝi unue atestiĝis en propraj nomoj, identitaj kiel amoridaj, en la meza bronzepoko. La plej malnovaj koheraj tekstoj estas en la ugarita, datitaj al la malfrua bronzepoko. Ekde la bronzepoka kolapso atestiĝas la malnova aramea, kaj ekde la ferepoko, la kanaana lingvaro (inklude la fenica kaj hebrea).

La terminon inventis Carl Brockelmann en 1908, kiu separis la klasigon de Fritz Hommel en 1983 de la okcidenta ŝemida lingvaro La kanaana subgrupo de Brockelmann inkludis la ugaritan, fenican kaj hebrean. Hodiaŭ iuj fakuloj separus la ugaritan al aparta branĉo de nordokcidentaj ŝemidaj lingvoj, apud la kanaana kaj aramea, kaj la etiopaj lingvoj estas vaste konsiderataj kiel parto de aparta, supra branĉo de la ŝemidaj lingvoj, la sudŝemida lingvaro.

La centra ŝemida lingvaro estas proponita intermeza grupo, kiu konsistus de la nordokcidenta ŝemida lingvaro kune kun la araba kaj ties dialektoj, kaj eventuale ankaŭ la malnovsudaraba. Tio estus aŭ subgrupo de la okcidenta ŝemida lingvaro, aŭ supra divido de ŝemidaj lingvoj apud la orienta ŝemida kaj suda ŝemida lingvaroj. En la klasiga sistemo de SIL Ethnologue, la nordokcidenta grupo ne ekzistas; la kanaana kaj araba estas grupita en "sud-centra" lingvaro, kaj kune kun la aramea, ili formas la centran ŝemidan lingvaron.

## Distingaj kvalitoj 
Gramatike, la ĉefa malsamaĵo inter la nordokcidenta ŝemida lingvaro kaj la araba estas la foresto de la "frakasa plurnombro" (arabe: جَمع تَكسير, jam‘ taksīr), t.e., neregulaj plurnombraj formoj, kiuj uzas vokalŝanĝojn anstataŭ sufiksojn. Nordokcidentaj ŝemidaj lingvoj kvazaŭ ekskluzive formas pluralajn formojn per sufiksoj, dum la araba uzas vokalŝanĝajn plurnombrajn formojn pli produkte ol en iu ajn alia ŝemida lingvo.

## Lingvoj kaj subgrupoj 
* Amorea lingvo (eble kanaana)
* Aramea lingvo
* Kanaana lingvaro
* Ugarita lingvo

## Referencoj