Leoncio (imperiestro)

**Leontio** aŭ **Λεόντιος** estis bizanca imperiestro sub la reĝa nomo Leono de 695 ĝis 698. Malmulto estas konata pri lia frua vivo, krom ke li naskiĝis en Izaŭrja en Malgranda Azio. Li ricevis la titolon de "patrikios" ("patricio"), kaj fariĝis "strategos" ("strategiisto") de la Temo Anatolia sub imperiestro Konstanteno la 4-a.

Li gvidis fortojn kontraŭ la Omajadoj dum la fruaj jaroj de la regado de Justiniano la 2-a, certigante venkon kaj devigante la Omajadan kalifon, Abd al-Malik ibn Marwan, peti pacon.

En 692, Justiniano denove deklaris militon kontraŭ la Omajadoj, kaj sendis Leoncion por kampanji kontraŭ ili. Tamen, li estis decide venkita ĉe la Batalo de Sebastopolis, kaj malliberigita de Justiniano pro sia malsukceso. Li estis liberigita en 695, kaj ricevis la titolon de "strategos" de la Temo Helado en Suda Grekio. Post liberigo, li gvidis ribelon kontraŭ Justiniano kaj ekregis, fariĝante imperiestro en la sama jaro.

Li regis ĝis 698, kiam lin renversis Tiberio Apsimaro, drungario ("komandanto"), kiu partoprenis en malsukcesa ekspedicio lanĉita de Leoncio por rekonkeri Kartagon. Post konkero de Konstantinopolo, Apsimaro prenis la nomon Tiberion (la 3-an), kaj detranĉigis la nazon kaj langon de Leoncio. Li estis sendita al la Monaĥejo Dalmatou, kie li restis ĝis iom da tempo inter aŭgusto 705 kaj februaro 706. Tiutempe Justiniano jam reprenis la tronon. Kaj Leoncio kaj Tiberio estis ekzekutitaj.

## Origino kaj frua vivo
Malmulte pri la frua vivo de Leoncio estas konata, krom ke li estis el Izaŭrio, kaj eble el armena deveno. La franca historiisto Christian Settipani konjektas, ke Leoncio estis filo de iu Lazaro, kiu estis la rekta posteulo de imperiestro Fokas kaj generalo Prisko (m. 613).

Plue, Settipani identigas la patricion Tarazio kiel filon de Leoncio. Leoncio estis nomumita strategos de la Anatolika Temo, tiutempe la plej alta milita komando de la Bizanca Imperio, kaj "patrikios" fare de imperiestro Konstanteno la 4-a, eble ĉirkaŭ 682 p.K.

[eta|maldekstre|300px|Malgranda Azio en la grek-Bizanca periodo (332 a.K. - 395 p.K.) - ĝenerala mapo - regionoj kaj ĉefaj setlejoj. Sur ĝi (sude) aperas [:en:Isauria|Izaŭrja la denaska regiono de Leoncio.]]

[eta|dekstre|250px|[Solido (monero)|Solido de Tiberio la 3-a.]]

[eta|maldekstre|300px|Mapo de la kalifujo dum la [:en:Second Fitna|Dua Fitna Milito ĉirkaŭ 686. La areo ombrita per ruĝo reprezentas la proksimuman teritorion de la Omajadoj, dum la areoj ombritaj per blua, verda kaj flava respektive reprezentas la teritoriojn de la Meka-bazita kalifo Abd Allah ibn al-Zubayr, la por-Alida reganto de Kufao Mukhtar al-Thaqafi, kaj la Ĥariĝitoj.]]

[eta|dekstre|300px|La [:en:Battle of Sebastopolis|Batalo de Sebastopoliso okazis en 692 en la Temo Armeniako.]]

[eta|dekstre|300px|Mutiligo de [Justiniano la 2-a laŭ ordonoj de Leoncio en 695, miniaturo el franca manuskripto de la 15-a jarcento.]]

eta|maldekstre|300px|Omajadaj militistoj.

Ekde 680, la islama Omajada Kaliflando erupciis en internan militon, konatan kiel la Dua Fitna Milito. La omajada aŭtoritato estis defiita eĉ en ilia metropola provinco Sirio, dum la plej granda parto de la Kaliflando anstataŭe agnoskis Abdallah ibn al-Zubayr (624-692). Sub Marwan la 1-a kaj lia filo Abd al-Malik, tamen, la Omajadoj akiris la superecon, kvankam la Zubajridoj ne estis finfine venkitaj ĝis 692.

La interna milito en la Omajada Kaliflando donis ŝancon al la Bizanca Imperio ataki sian malfortigitan rivalon, kaj, en 686, imperiestro Justiniano la 2-a sendis Leoncion por invadi omajadan teritorion en Armenio kaj Iberio, kie li sukcese kampanjis, antaŭ ol gvidi trupojn en Medio kaj Kaŭkazan Albanion. Dum ĉi tiuj kampanjoj li kolektis rabaĵojn.

La sukcesaj kampanjoj de Leoncio devigis la Omajadan Kalifon, Abd al-Malik ibn Marwan, peti pacon en 688, konsentante pagi parton de la impostoj de la Omajada teritorio en Armenio, Iberio kaj Kipro, kaj renovigi traktaton subskribitan origine sub Konstanteno la 4-a, kiu antaŭvidis semajnan tributon de mil oraj pecoj, unu ĉevalo kaj unu sklavo.

Justiniano denove invadis la Kalifujon en 692, sentante ke la Omajadoj estis en malforta pozicio, sed estis repuŝita ĉe la Batalo de Sebastopoliso, kie granda nombro da slavoj transfuĝis al la Omajadoj, certigante la bizancan malvenkon. Post tio, la Omajadoj renovigis sian invadon de Nordafriko, celante preni la urbon Kartago en la Ekzarkio de Afriko, kaj ankaŭ invadis Anatolion. Ĉirkaŭ tiu tempo, Justiniano malliberigis Leoncion.

Kelkaj bizancaj fontoj, kiel Nikeforo kaj Teofano, sugestas, ke Justiniano faris tion ĉar li kredis, ke Leoncio celis preni la tronon, sed eblas, ke la giganta malvenko ĉe Sebastopolo ludis rolon en lia malliberigo. Kiel "strategos" de la Anatolika Temo, li verŝajne servis en la batalo, kaj eble eĉ estis ĝia ĉefa bizanca komandanto.

Post pliaj malsukcesoj en la milito, Justiniano liberigis Leoncion en 695 ĉar li timis perdi kontrolon de Kartago, kaj nomumis lin strategos de la Temo de Helado en Suda Grekio. Dum lia kaptiteco, Leoncio estis zorgata de du monaĥoj, Gregorio kaj Paŭlo, kiuj profetis lian ascendon al la trono, kaj kuraĝigis lin ribeli kontraŭ Justinianon post sia liberigo.

Leoncio, post kiam li liberiĝis, rapide levis ribelon kontraŭ Justinianon. Leoncio havis larĝan subtenon de la aristokrataro, kiu kontraŭstaris la terpolitikojn de Justiniano, kiuj limigis la kapablon de la aristokrataro akiri teron de kamparanaj liberposedantoj, kaj la kampara klaso, kiu kontraŭstaris la impostpolitikojn de Justiniano, same kiel la Bluan partion, kaj la Patriarkon de Konstantinopolo Kaliniko (floris 693-705).

Leoncio kaj liaj subtenantoj kaptis Justinianon kaj kondukis lin al la Hipodromo, kie la nazo de Justiniano estis detranĉita, ofta praktiko en la bizanca kulturo, farita por forigi minacojn al la trono, ĉar mutilitaj homoj tradicie estis malpermesitaj fariĝi imperiestro. Tamen, Leoncio ne mortigis Justinianon, pro respekto al Konstanteno la 4-a. Post kiam la nazo de Justiniano estis detranĉita, Leoncio ekzilis lin al Ĥerson, bizanca eksklavo en Krimeo.

Post sia kronado, Leoncio, nun konata kiel "Leono", adoptis moderan politikan sintenon. Li limigis la agadon de la bizanca armeo, permesante malgrandajn atakojn kontraŭ la limo de la bizanca imperio sen reprezalio, kaj anstataŭe fokusiĝis pri la  plifirmigo de la teritorio. Tre malmulte oni scias pri lia enlanda politiko, krom ke li purigis la havenon de Neorion en Konstantinopolo, kio supozeble kaŭzis kvar-monatan epidemion de pesto.

La Omajadoj, kuraĝigitaj de la perceptita malforteco de Leoncio, invadis la Ekzarkion de Afriko en 696, konkerante Kartagon en 697. Leoncio sendis Johanon Patrikion por rekonkeri la urbon. Johano sukcesis konkeri Kartagon post surpriza atako kontraŭ ĝia haveno. Tamen, Omajadaj plifortikigoj baldaŭ rekonkeris la urbon, devigante Johanon retiriĝi al Kreto kaj regrupiĝi. Grupo da oficiroj, timante la punon de la imperiestro pro sia malsukceso, ribelis kaj proklamis Apsimaron, "droungarion" (komandanton) de la Cibireotoj, imperiestro.

Apsimaro prenis la reĝan nomon Tiberion, kolektis floton kaj alianciĝis kun la Verda partio, antaŭ ol veli al Konstantinopolo, kiu suferis la bubonan peston. Post pluraj monatoj da sieĝo, la urbo kapitulacis al Tiberio en 698. Tiberio kaptis Leoncion, kaj oni tratranĉis lian nazon antaŭ ol malliberigi lin en la Monaĥejo de Dalmatou. Leoncio restis en la monaĥejo sub gardado ĝis kiam Justiniano reprenis la tronon kun la helpo de la bulgara reĝo Tervelo en 705.

Justiniano tiam trenigis kaj Leoncion kaj Tiberion ĝis la Hipodromon kaj publike humiligis ilin, antaŭ ol esti forkondukitaj kaj senkapigitaj. La ekzekuto okazis la 15-an de februaro 706 laŭ la 13-a-jarcenta Chronicon Altinate. La korpo de Leoncio estis ĵetita en la maron kune kun tiu Tiberio, sed poste estis retrovita kaj entombigita en preĝejo sur la insulo Prote.

## Referencoj 
Kategorio:Mortintoj la 15-an de februaro
Kategorio:Naskiĝintoj en 652
Kategorio:Mortintoj en 706
Kategorio:Naskiĝintoj en la 7-a jarcento
Kategorio:Mortintoj en la 8-a jarcento
Kategorio:Naskiĝintoj en Romo
Kategorio:Mortintoj en Romo
Kategorio:Bizancaj regantoj
Kategorio:Bizancaj militistoj
Kategorio:Imperiestroj de la Bizanca Imperio
Kategorio:Historio de Romo