open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Prozodio

En lingvistiko (fonologio, fonetiko) oni komprenas sub **prozodio** (el la greka *prosō(i)día* ‘apuda kantaĵo’  Tonlingvo.

Kelkaj lingvoj havas tiel nomatan ”tonakcenton” (angle: *pitch accent*). En tiuj lingvoj, la tonalto (plej ofte alta tono) aŭ ŝanĝo de la tonalto indikas akcenton kadre de vortoj aŭ frazoj.

## Dinamiko kaj akcento 
Sub **dinamiko** kompreniĝas en prozodio la vario de la voĉforto kaj per tio de la laŭteco de la parolo. Altigo de la voĉforto havas avertan kaj atentigan funkcion ankaŭ en la komunikado de multaj bestoj. El tiu paralingvistika fenomeno originis la ”dinamika akcento”, ankaŭ nomata ”streĉakcento” (angle: *stress accent*). Altigo de la voĉforto kaŭzas ne nur altigon de la sonpremo kaj laŭteco, sed ankaŭ altigon de la tonalteco. (Nur en kantado, oni penas eviti tiun kunvariadon.) Krome, akcentitaj vokaloj kutimas esti iom pli longaj ol senakcentaj. Lingvoj iom malsamas en tio, kiom gravas varioj en tonalteco, segmentlongeco kaj laŭteco en akcentado. Nura altigo de sonpremo ne sufiĉas por komuniki akcenton.

## Ritmo kaj kvanto 
Sub **parolritmo** aŭ simple **ritmo** kompreniĝas la tempa strukturo de la parolo. Tio estas la relativa daŭro (longeco) de parolsonoj, moraoj, silaboj kaj piedoj. Ankaŭ la paŭzadan konduton oni povas konsideri kiel aspekton de ritmo. La absoluta daŭro de tiuj paroleroj kaj la ofteco de paŭzoj dependas de la parolrapideco. Variado de la parolrapideco tamen ankaŭ afektas la relativajn daŭrojn: La daŭro de vokaloj varias pli ol tiu de konsonantoj.

Oni foje distingas inter lingvoj kun ”akcenta isokronio”, ”silaba isokronio”, kaj ”moraa isokronio”. Tio baziĝas sur la impreso, ke la intervalo inter akcentitiaj silaboj estas pli-malpli konstanta en la ĝermanaj lingvoj (escepte de la islanda), kaj ankaŭ en la portugala (latinida lingvo), dum en aliaj latinidaj lingvoj kaj ankaŭ en la ĉinaj, la impreso estas, ke ĉiu silabo havas la saman daŭron. Oni tamen ne povis konfirmi tion per mezurado. Nur la ”moraa isokronio”, kiu montriĝas interalie en la japana, estas iasence konfirmita per mezurado.

En kelkaj lingvoj, la longeco de vokaloj aŭ konsonantoj aŭ ambaŭ havas leksike distingivan funkcion. La faka esprimo por tio estas ”distingiva **kvanto**” (pli longa segmento = pli granda kvanto da sono), kaj lingvoj en kiuj ekzistas tia distingo estas foje nomataj ”kvantlingvoj”. Tio estas detaligata en la artikolo > Kvantlingvo.

En la vokalsistemoj de lingvoj kun kvanta distingo ofte ankaŭ ekzistas aŭdebla diferenco en la sonkoloro inter longaj kaj mallongaj vokaloj. Pro tio, ili estas ofte konsiderataj kiel malsamaj vokaloj. Se tiu diferenco ne estas tro granda, oni povas konsideri ilin kiel la samaj vokaloj kaj atribui la distingon al kvanta prozodemo. Ĉe konsonantoj, tiu lastmenciita alternativo estas pli kutima, ĉar ĉe tiuj plej ofte mankas tia aŭdebla diferenco.

Kategorio:Fonologio
Kategorio:Fonetiko
Aĝmer

eta|maldekstre|Demalproksima panoramo en Aĝmer|445x445ra**Aĝmer** (**अजमेर**) estas metropolo en Barato, en subŝtato Raĝastano. Pli frue la angla loknomo estis *Ajmere*.

Laŭ la stato de  en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

## Geografio 
Aĝmer etendiĝas sur malaltaj deklivoj en nord-okcidenta parto de la lando. La urbo havas artefaritan lagon Anasagar. Jaipur troviĝas 135 km-ojn.

## Historio 
Aĝmer aperis en la 7-a jarcento.

Ĝi estis ĉefurbo de la regno de Prithviraj Ĉaŭhan.

Inter 1193-1365 ĝi apartenis al sultanlando de Delhio. En 1818 la Brita Orienthinda Kompanio aĉetis la urbon, sekve ĉesis diversaj militoj inter la lokaj princoj.

## Trafiko 
Aĝmer troviĝas ĉe fervojkruciĝo, kie vagonaroj trafikas al Nov-Delhio, Mumbajo, Kolkato, Ĉenajo, Bengaluro, Indaur, Bhopal, Gvalior, Ĝabalpur, Puneo, Laknaŭo ktp. Flughaveno troviĝas en distanco de 135 kilometroj.

## Klimato 
Aĝmer situas en duonarida klimato. Jare pluvas averaĝe ĉirkaŭ 579 mm. Inter junio-septembro pli ofte pluvas pro la musonoj, en la ceteraj monatoj nur apenaŭ pluvas. La averaĝa temperaturo varias inter 20-33 °C.

## Vidindaĵoj 
* Fortikaĵo sur alta montopinto (iom for)
* muzeo
* Altlernejo Majo (Mayo) de 1875
* Artefarita lago Anasagar de 1150
* Artefarita lago fare de angloj de 1892
* palaco Mansingh

Ghats at Pushkar lake, Rajasthan.jpg|Lagobordo en Aĝmer
Mayo college in a sunny day.jpg|Altlernejo en Aĝmer
Mansingh palace.jpg|Palaco en Aĝmer
Panoramic view of Anasagar.jpg|Lago Anasagar en Aĝmer

Kategorio:Urboj de Raĝastano
Kategorio:Urboj de Barato
Kategorio:Metropoloj
Les Ormes

**Les Ormes** estas la nomo de pluraj artikoloj.

***Les Ormes (Vienne)** estas komunumo en la franca departemento Vienne.
****Les Ormes-sur-Vienne (stacidomo)** estas fervoja stacio en Les Ormes (Vienne).
***Les Ormes (Yonne)** estas komunumo en la franca departemento Yonne.

## Vidu ankaŭ 
* Ormes
Mária Lukáts

**LUKÁTS Mária** (luka:ĉ) estas rumania hungara pentristino, grafikistino naskita en Kluĵo la 27-an de marto 1954. 
## Kariero
Mária Lukáts finis siajn studojn en 1984 en la Belarta Altlernejo Ion Andreescu de Kluĵo kaj ŝi instruas en la Artlernejo  Popola de Kluĵo grafikon kaj fotoarton.
## Fonto
*artportal.hu
Lukats, M.
Sándor Kolozsvári Puskás

**KOLOZSVÁRI PUSKÁS Sándor** [koloĵva:ri puŝka:ŝ ŝAndor], pli mallonge laŭ hungarlingve kutima nomordo **Puskás Sándor**  estis rumania hungara skulptisto naskita en Kluĵo la 18-an de junio 1928, mortis la 31-an de majo 2020.
 
## Kariero
Sándor Kolozsvári Puskás frekventis piaristan gimnazion en sia naskiĝurbo, poste kalvinanan kolegion. Li finis la studadon en 1953 ricevinta diplomon en la Belarta Altlernejo Ion Andreescu de Kluĵo. Li havas atelieron en Târgu Mureș.
 
## Premioj, distingoj
*1957: Festivalpremio, Moskvo; 
*1968: Kultura Meritordeno.

## Elektitaj solaj ekspozicioj 
* Cluj (1954, 1966)
* Sfântu Gheorghe (1958)
* Oradea (1974)

## Elektitaj kolektivaj ekspozicioj 
* Cluj (1948)
* Orienta Berlino (1951)
* Bukareŝto (1953, 1968)
* Venecia Bienalo (1954)
* Moskvo (1957, 1958)
* Kairo (1960)
* Parizo (1961)
* Târgu Mureș (1975, 1977, 1995, 2005, 2010)
* Budapeŝto (1995, 2002, 2008)

## Elektitaj skulptaĵoj, artaĵoj 
* Sándor Petőfi kaj János Arany (1957, Salonta)
* Printempo (1967, Târgu Mureș)
* Blanka korvo (1968, skulptaĵeto)
* Ondoj (1972, Cluj)
* "Bethlen Gábor 1580-1629" (plateto)

## Fontoj
* hungare kun foto 
* artportal.hu 
* artportal.hu

## Referencoj 
Kategorio:Rumanujaj hungaraj skulptistoj
3349 Manas

'*3349 *Manas''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la rusa astronomo Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio.

## Nomo 
Ĝi ŝuldas sian nomon al la Epopeo pri Manas, nacia epopeo de la kirgiza parola literaturo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1979
Saint-Maurice-le-Vieil

**Saint-Maurice-le-Vieil** estas franca komunumo lokita en la departemento Yonne kaj en la regiono Burgonjo. Ĝi havis 285&#160;loĝantojn laŭ censo plenumita en 2008.

__TOC__

## Geografio 
Saint-Maurice-le-Vieil etendiĝas sur 4.93&#160;km², kaj havis 285&#160;loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas 44&#160;homoj po kvadrata kilometro. La komunumo situas en Yonne, en la nordokcidenta parto de Burgonjo.

## Historio 
La departemento Yonne estis oficiale kreita la 4-an de marto 1790 dum la franca revolucio.

Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la komunumo S-ino Andrée Gollot, kiu do fariĝis la loka urbestro.

## Administrado 
Saint-Maurice-le-Vieil apartenas al la kantono de Aillant-sur-Tholon, kies ĉefurbo estas Aillant-sur-Tholon. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Auxerre, unu el la tri arondismentoj de la departemento Yonne.

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Yonne
* Kantono de Aillant-sur-Tholon
* Aliaj lokoj kun la nomo Saint-Maurice

Kategorio:Komunumoj de Yonne
Internacia tago de paroli kiel pirato

eta|"Cap'n Slappy" kaj "Ol' Chumbucket", la fondintoj de Talk Like a Pirate Day
**International Talk Like a Pirate Day** (Internacia tago por paroli kiel pirato) estas parodia festotago kiu estis inventita en 1995 de John Baur kaj Mark Summers. Ili asertis ke la 19-a de septembro ĉiujare devus esti la tago, kiam ĉiuj parolu kiel piratoj. La festotago prenas deirpunkton en romancigita bildo de piratoj kiel noblaj militistoj kaj la lingvo kiu uziĝas sur tiu tago, estas kliŝoj de Holivudaj filmoj prefere ol parolado, kiun piratoj fakte parolis. Ekzemploj: "saluton" anstataŭiĝas de "ahoi" kaj "jes" de "Arr!".
Ĝi estis persona ŝerco de la fondintoj ĝis 2002, kiam usona humuristo Dave Barry verkis artikolon pri ĝi. Estas sur monda nivelo nur malmultaj, kiuj festas tiun tagon, sed sur interreto markas la tagon ekzemple Facebook kaj Google.

## Vidu ankaŭ 
* Internacia tago

Kategorio:Interreto
Kategorio:Neoficialaj festoj
Tamás Kisdy

**KISDY Tamás** (kiŝdi), Vásárhelyi estis hungara verkisto naskita en Arado en  1909 kaj mortinta en Ĝenevo en marto de 1978. Li estis la nevo de pentristo Győző Vásárhelyi.
## Kariero
Tamás Kisdy studis juron kaj arthistorion. Li loksidiĝis en la 40-aj jaroj en Ĝenevo. Liaj noveloj aperis precipe en *Látóhatár* kaj *Új Látóhatár*. Li mortis post longdaŭra malsano.

## Verkoj
**Félünk* (rakontoj. München 1963);
**A fakószemű, a púpos meg Tivadar* (rakontoj, samloke. 1966);
**A cigányfiú és a fekete a vetkőztető vénasszonnyal* (rakontoj, samloke. 1967).
## Fonto
*Borbándi Gyula* *Nyugati magyar irodalmi lexikon és bibliográfia'', HITEL, Budapest 1992

Kisdy, T.
Tatvan

[eta|250ra|Rigardo al Tatvan el sur [Nemrut-vulkano]]
**Tatvan** (armene Դատվան (*Datvan*), kurde: Têtwan) estas urbo ĉe la okcidenta fino de Lago Van kaj ĝi estas regiona centro de la samnoma distrikto, en la provinco Bitlis en orienta Turkio. La urbo havas ĉ. 96.000 loĝantojn.

Tatvan estas ligita per trajnopramo tra 96&nbsp;km de Lago Van ĝis Van (Turkio), tiel ĝi ŝparis 250&nbsp;km da fervoja konstruado en montara tereno.

Kategorio:Geografio de Turkio
Poruba

Nomon **Poruba** portas pluraj muniicpoj en Ĉeĥio kaj en Slovakio.

En Ĉeĥio :

* Poruba (Ostrava) – parto de statuta urbo Ostrava en distrikto Ostrava-urbo
* Poruba (Orlová) – parto de urbo Orlová en distrikto Karviná
* Poruba (Hustopeče nad Bečvou) – parto de municipo Hustopeče nad Bečvou en distrikto Přerov

En Slovakio :

* Dolná Poruba – municipo en distrikto Trenčín
* Horná Poruba – municipo en distrikto Ilava
* Kamenná Poruba (distrikto Žilina) – municipo en distrikto Žilina
* Kamenná Poruba (distrikto Vranov nad Topľou) – municipo en distrikto Vranov nad Topľou
* Oravská Poruba – municipo en distrikto Dolný Kubín
* Poruba pod Vihorlatom – municipo en distrikto Michalovce
* Poruba (distrikto Prievidza) – municipo en distrikto Prievidza
* Ruská Poruba – municipo en distrikto Humenné
* Šarišská Poruba – municipo en distrikto Prešov
* Veterná Poruba – municipo en distrikto Liptovský Mikuláš
* Závažná Poruba – municipo en distrikto Liptovský Mikuláš

## Vidu ankaŭ 
* Porúbka
* Porubka
Lajos Gergely

**GERGELY Lajos** (gergej) estis hungara pedagogo naskita en Backamadaras la 30-an de marto 1834 kaj mortinta ?. Li estis la pli aĝa frato Sámuel Gergely.
## Kariero
Lajos Gergely finis siajn studojn en la porinstruista lernejo de Koloĵvaro. Li instruis en Dés, Szászrégen. Inter 1862–64 li lernis en la reformita kolegio de Nagyenyed, en 1864 li estis instruisto en Marosvásárhely, en 1868 pastro en Radnótfája. Li verkis plurajn lernolibrojn. Lia lernolibro *A magyar nyelvtan, az elemi tanodák használatára* (Kolozsvár, 1866) aperis en kvin eldonaĵoj.
## Verkoj
**A népiskolák magyar nyelvtana* (Pápa, 1865);
**Magyar helyesírástan* (Kolozsvár, 1871);
**Az új mértékek ismertetése* (Marosvásárhely, 1875);
**Maros-Torda megye földrajza* (Marosvásárhely, 1891).
## Fonto
*Magyar Életrajzi Lexikon

Gergely, L.
Gergely, L.
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Eterna septembro

**Eterna septembro** estas uzreta slanga esprimo, kiu priskribas tempon ekde septembro 1993. Esprimo intencas, ke senĉesa (eterna) alveno de novaj uzantoj (t.n. *newbies*) malaltigas nivelon de diskuto en interreto. La senĉesa alveno komenciĝis ĝuste en septembro 1993.

## Fono 
Uzreto komence estis uzata kaj administrata en universitatoj en USA, kie estis kutimo, ke novaj studentoj komencis uzi retejon de universitato ekde 1-a de septembro. Kutime novaj studentoj bezonis ĉirkaŭ 1 monaton (ĝuste septembro) por alkutimiĝi al retiketo.

En 1993 jaro firmao AOL donis aliron al Uzreto al ĉiuj siaj klientoj. Por multaj veteranoj de Uzneto, novaj uzantoj (t.n. angle: "AOLers") estis pli malbone preparitaj al lerno de retikedo al studentoj. Ĉi tiu situacio estis kaŭzita parte pro tio, ke AOL ne klarigis al siaj klientoj, ke nove malkovrita forumejo ne estas parto de AOL-servoj, kaj parte pro tio ke grandeco de fenomeno estis pli granda ol antaŭe.

Ekde tiam, rapida kresko de populareco de Interreto portis sentranĉitan torenton de novaj uzantoj. Do de vidpunkto de Uzretaj uzantoj "septembra" alveno de novaj uzantoj ne finiĝis. La esprimo estis uzita unuan fojon de Dave Fischer la 26-an de januaro 1994, kiu en letero al alt.folklore.computers skribis: "It's moot now. September 1993 will go down in net.history as the September that never ended."

Kategorio:Usenet
Kategorio:1993
Kategorio:Septembro
Kategorio:Slango
Kategorio:Interreta kulturo
Kategorio:Historio de Interreto
Lajos Szabó (aktoro)

**SZABÓ Lajos** (sabo:) estis rumanuja hungara aktoro, edzo de aktorino Ágnes Kakassy naskiĝinta en Târgu Mureş la 1-an de februaro 1932 kaj mortinta en Oradea la 22-an de aŭgusto 1988.

## Biografio 
Li estis scenejlaboristo de la Székely Színház, li ricevis etajn epizodrolojn. Li finis la aktorakademion en Kluĵo kaj Târgu Mureş. Li estis la ano de la Temesvári Állami Magyar Színház (1956, poste 1968), de la Kolozsvári Állami Magyar Színház (1962), de la Nagyváradi Állami Színház (1973). Ekde 1956 li ankaŭ filmis. Lia plej memorinda rolo estis Kajtár István, la fervojisto (*Veri az ördög a feleségét*).

## Roloj ĉefaj 
*Svejk (Jaroslav Hašek: titolrolo); 
*Percsihin (Gorki: Kispolgárok); 
*Bimbi (Csurka István: Az idő vasfoga); 
*Csörgheő Csuli (Móricz Zsigmond: Úri muri); 
*Pompás Gedeon (Sütő András: titolrolo). 
## Fonto
*Magyar színházművészeti lexikon 

Szabo, L
Szabo, L
Szabo, L
Gergely Kozma

**KOZMA Gergely** estis hungara unitariisma pastro, tradukisto naskita en Szentgerice la 19-an de septembro 1774 kaj mortinta en Kövend la 14-an de aŭgusto 1849. 

## Kariero
Gergely Kozma finis siajn studojn en Koloĵvaro kaj li fariĝis pastro de 1798, poste dekano en Szentgerice, de 1833 pastro en Kövend. Li korespondadis kun Ferenc Kazinczy. Li donacis sian riĉan bibliotekon al unitariisma kolegio de Koloĵvaro.

## Verkoj
* *A szerecsen rabok* (teatraĵo post Kotzebue, Pozsony-Pest, 1802); 
* *Zoraide* (Pozsony, 1805). 

## Fonto
*Magyar Életrajzi Lexikon

Kozma, G.
Kozma, G.
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
3350 Scobee

'*3350 *Scobee''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usona astronomo Edward L. G. Bowell elde la Stacio Anderson Mesa de la observatorio Lowell apud Flagstaff (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la usona kosmonaŭto Dick Scobee (1939–1986), mortinta en la eksplodo de la kosmopramo Challenger la .

La nomoj de la planedetoj 3350 al 3356 (ĉiuj malkovritaj elde Anderson Mesa) honoras la sep kosmonaŭtojn mortigitajn en la katastrofo de Challenger.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Edward L. G. Bowell
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1980
Senan (Yonne)

**Senan** estas franca komunumo lokita en la departemento Yonne kaj en la regiono Burgonjo. Ĝi havis 729&#160;loĝantojn laŭ censo plenumita en 2008.

__TOC__

## Geografio 
Senan etendiĝas sur 17.54&#160;km², kaj havis 729&#160;loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas 39&#160;homoj po kvadrata kilometro. La komunumo situas en Yonne, en la nordokcidenta parto de Burgonjo.

## Historio 
La departemento Yonne estis oficiale kreita la 4-an de marto 1790 dum la franca revolucio.

Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la komunumo S-ro François Maupas Oudinot, kiu do fariĝis la loka urbestro.

## Administrado 
Senan apartenas al la kantono de Aillant-sur-Tholon, kies ĉefurbo estas Aillant-sur-Tholon. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Auxerre, unu el la tri arondismentoj de la departemento Yonne.

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Yonne
* Kantono de Aillant-sur-Tholon

Kategorio:Komunumoj de Yonne
Senan

**Senan** estas la nomo de pluraj artikoloj.

***Senan** estas hispana komunumo en Katalunio.
***Senan** estas komunumo en la franca departemento Yonne.
Centro de Harmonio

La organizaĵo **Saskaņas Centrs** (SC, en Esperanto "Centro de Harmonio", sed ankaŭ tradukebla "centro de interkonsento", ruse Центр согласия) estas politika partio en Litovio. Ĝi en 2005 ekestis per unuiĝo de la antaŭaj partioj *Tautas Saskaņas Partija* ("Partio de Nacia Harmonio"),*Latvijas Sociālistiskā Partija* ("Partio Socialista de Latvio") kaj *Jaunais Centrs* ("Nova Centro"), el kiuj la du unuaj antaŭe apartenis al la ligo Por Homaj Rajtoj en Unuiĝinta Latvio.

La partio tendencas aparte reprezenti la ruslingvan malplimulton de la lando, el kiu plej multaj alvenis al Latvio post la perforta okupo de la lando fare de la Ruĝa Armeo de Sovetunio en junio 1940 kaj plejparte ekvivis en la ĉefurbo Rigo. Formale ĝi tamen asertas "esti la sola latvia partio en kiu latvoj kaj rusoj kunlaboras". En la parlamenta baloto de septembro 2011 la partio akiris 28,43 procentaĵojn de la civitanaj voĉdonoj respektive 31 el la sume 100 parlamentaj seĝoj kaj iĝis la parlamente plej forta partio.

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo

Kategorio:Politikaj partioj de Latvio
Kategorio:Etnismaj partioj
Kategorio:Socialismaj partioj
Kategorio:Politikaj partioj fonditaj en 2005
Kategorio:Politikaj partioj malfonditaj en 2014
Reforma partio de Valdis Zatlers

La organizaĵo **Zatlera Reformu partija** (en Esperanto "**reforma partio de Valdis Zatlers**") estas politika partio en Litovio. Ĝin fondis la eksa ŝtata prezidanto de Latvio, Valdis Zatlers, en somero 2011 tuj post la fino de sia prezidanta oficperiodo. La fonda kongreso okazis la 23-an de julio 2011, unu tagon antaŭ civitana baloto pri malfondo de la parlamento - baloto kiun iniciatis Zatlers mem.

eta|maldekstra|160ra|Valdis Zatlers en aŭgusto 2011
En la parlamenta baloto de septembro 2011 la partio akiris 20,81 procentaĵojn de la civitanaj voĉdonoj respektive 22 el la sume 100 parlamentaj seĝoj kaj iĝis la parlamente dua plej forta partio.

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo 

Kategorio:Politikaj partioj de Latvio
Kategorio:Politikaj partioj fonditaj en 2011
Kategorio:Politikaj partioj malfonditaj en 2015
Hochwald

**Hochwald** signifas en la germana lingvo **alta arbaro**. Ĝi estas la nomo de la sekvantaj lokoj:

* **Hochwald SO** estas komunumo de la distrikto Dorneck en Kantono Soloturno en Svislando.

* **Hochwald (Rottweil)** estas parto de la urbo Rottweil en Baden-Virtembergo en Germanio.

* **Hochwald (Hunsruko)** estas parto de la mezmontaro Hundrück en la germana federacia lando Rejnlando-Palatinato
Hochwald SO

**Hochwald** estas komunumo en la distrikto Dorneck en Kantono Soloturno, Svislando. Ĝi havis  loĝantojn je la 31-a de decembro 2010.

## Geografio 
Hochwald situas en la Nigrobubolando proksimume 12 kilometrojn sudoriente de la urbo Bazelo ĉe la norda flanko de Soloturna Ĵuraso. Al la komunumo apartenas krom la vilaĝo Hochwald mem la setlejoj Nättenberg kaj Ziegelschüren. La teritorio de la komunumo kovras areon de 8,28&nbsp;km², de kiuj 45% estas kovritaj de arbaro, 47% servas por agrikulturo, kaj 85% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Hochwald limas en nordo al Dornach, en nordoriento al Gempen, en oriento al Büren, en sudo al Seewen, kaj en okcidento al Duggingen (BL).

## Trafiko 
Hochwald situas flanke de la gravaj trafikvojoj ĉe la konekta vojo de Gempen al Seewen.
La plej proksima alveturebleco al la svisa aŭtovojo A2 troviĝas 6 kilometrojn oriente en Liestal tra la ekspresvojo H2. Per la poŝtaŭtolinio de Büren tra Seewen al Dornach la komunumo estas konektita al la publika transportreto.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Hochwald datiĝas el la jaro 1225 kiel *in villa Honwalt*. En mezepoko la Monaĥejo Schönthal posedis bienojn en Hochwald. La administra bieno, kiu estis posedaĵo de la episkopo de Bazelo estis en la jaro 1373 pandigita al la senjoroj de Ramstein. En la jaro 1509 la episkopo de Bazelo pandigis la vilaĝon al la urbo Soloturno, kiu en la jaro 1530 aĉetis ankaŭ la ekleziajn interezorajtojn.

## Vidu ankaŭ 
* Aliaj lokoj kun la nomo Hochwald

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Hochwald
Gyöngyvér Horváth Szőke

**HORVÁTH SZŐKE Gyöngyvér** [horva:t] estas rumania hungara grafikistino. Ŝi naskiĝis en Kluĵo la 9-an de februaro 1952.

## Biografio 
Gyöngyvér Horváth Szőke akiris diplomon pri grafikarto en 1977 en Arta Altlernejo de Kluĵo. Ĝis 1987 ŝi estis dizajnistino en kartonfabriko, pli poste grafikistino de ĵurnalo Szabadság de Kluĵo kaj de porinfana libroeldonejo Tinivár.

## Individuaj ekspozicioj 
* 1979 Korunk Galéria, Kluĵo
* 1992 Pécs
* 1993, 1995 Szeged
* 1998 Gy. Szabó Béla Galéria, Kluĵo
* 2000 Pro Juventute Galéria, Kluĵo
* 2003 Gy. Szabó Béla Galéria, Kluĵo
* 2004 Inter-Art Galéria Aiud, Pécs
* 2005 Bernádi Müvelődési Központ, Târgu Mureș, Teleki Oktatási Központ Sovata, Haáz Rezső Múzeum, Odorheiu Secuiesc

## Fontoj 
* erdelyimuveszet.ro.
* *Erdélyi magyar ki kicsoda*, 2010.

## Eksteraj ligiloj 
* Kariertabelo 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj pentristoj kaj grafikistoj

## Ĉefaj pentraĵoj 

Image:Szakadás .JPG
Image:Elfelejtett utca.jpg
Image:Sodrásba.JPG
Image:Maskara.JPG
Rudolf Riemann

eta|Tabulo kun la nomo de la nomdoninto Rudolf Riemann
Barono **Rudolf Ehrenfried RIEMANN** (naskiĝinta an 1825 en Poznano, mortinta en 1885) estis turisma pioniro en la salcburgia regiono Pinzgau.

## Vivo 
eta|Montara kabanego *Riemannhaus*, 2018
En la 1864-a jaro la posedanto de kavalira bieno en Vroclavo venis unuafoje kune kun sia edzino diliĝence al Pinzgau. Entuziasmiĝinte pri la montaro li jam la sekvintan jaron denove vizitis la urbon Zell am See por povi praktiki grimpadon. La gastanto en la hotelo apud la poŝtoficejo "Zur Post", kiun gvidis la energiplena kaj decidema gastejestrino Poschacher, estis renkontiĝanta tie kun la regiona burĝaro babilade. Iom post iom li amikiĝis kun la paroĥestro, la urbestro kaj la notario, kiuj helpis lin konvinki la aliajn influajn urbanojn pri la ekonomia gravo de turismo instalota stimulenda subteninda tiuloke.
Kiam dum migrado al Thumersbach (hodiaŭ urboparto de Zell am See) li observis kampulon ekdehakontan belegajn montajn acerojn, li senhezite aĉetis la tutan Pocherau-grundon kun la arbareto. Poste li starigis tie dometonlaü pinzgaua stilo ĉirkaŭatan de parko, kiu en la 1940-a jaro komunumiĝis kaj fariĝis kuracparko de rava beleco.

Baldaŭ li sukcese fondis lokan sekcion de alpa klubo ("Alpenverein") en la 1871-a jaro, kies estro li estis dum la jaroj 1872-1880 post la demisio de ĝia unua prezidanto, la urbestro Josef Salzmann. Tiam multaj padoj kaj pontetaj vojetoj instaliĝis, ekzemple ĉe la akvofaloj de Krimml, ĉe la ravinoj Kitzlochklamm resp. Vorderkaserklamm, ĉe la monteto Kühbichl en Saalfelden, krome la longa tiel nomata Pinzga-a Promenadvojo inter Schmittenhöhe kaj Gaisstein - sen mencii la konstruon eĉ de montaj kabanoj kiel de la Kürsingerhütte, de la Rudolfshütte, de la Kaindlshütte kaj precipe de la Riemannhaus apud la montobreĉo Ramseider Scharte sur la montara ĉeno Steinernes Meer ĉe la landlimo kun Bavarujo.

Ĝis hodiaŭ memorigas onin pri Rudolf Riemann la kabanego Riemannhaus, la Riemann-memorŝtono en la parko en Thumersbach, la belvidejo Riemann-pupitro ĉe la akvofaloj de Krimml kaj la Rudolf-Riemann-strato en la nordokcidento de Zell am See. Ekde 1924 ĝis la fino de la Dua Mondmilito dizelmotora ŝipo sur la lago Zeller See portis lian nomon, la boato "Rudolf Riemann".

## Literaturo 
* Horst Scholz, "Rudolf Riemann - Pionier aus Norddeutschland", en: *Der Hippolyt*, nr. 42/junio 2011.
* Josef Lahnsteiner: *Unterpinzgau*, Hollersbach 1980, p. 82.

## Eksteraj ligiloj 
* belvida *Riemann-pupitro* ĉe la akvofaloj de Krimml
* kabano "Riemannhaus" - ĉe: Deutscher Alpenverein
* municipa paĝaro kun porturistaj informoj
*regiona *Salzburg Wiki*
Kategorio:Turismo
Kategorio:Montogrimpistoj
Kategorio:Salcburgio
Kategorio:Naskiĝintoj en 1825
Kategorio:Mortintoj en 1885
Kategorio:Homoj rilataj al Saalfelden
Kategorio:Germanoj
Rodolphe Salis

**Louis Rodolphe SALIS** (naskiĝis en Châtellerault [ŝatelRO] la 29-an de majo 1851, mortis en Naintré la 20-an de marto 1897) estis la fondinto, animanto, proprietulo kaj animo de la kabaredo de Parizo nomata franclingve *Le Chat Noir* [La Nigra Kato / Elparolu pli malpli leŝanŭAR].

maldekstra|eta|"Le Chat noir" komence de la 20-a jarcento
centra|eta|Afiŝo por turneo de la "Chat noir"

## Referencoj 
Kategorio:Kabaredistoj
Piroska Jakab (1894)

**JAKAB Piroska**, edzino de Dro Nagy, estis hungara pentristino, desegnistino naskita en Gyergyószentmiklós en 1894 kaj mortinta ?.

## Kariero
Piroska Jakab studis ĉe la pola kortega pentristo en Bukareŝto Tadeusz Ajdukiewicz, en Brassó ĉe Frigyes Mikes, poste ĉe Gyula Rudnay en Budapeŝto.

## Ekspozicio
* 1928- grupa ekspozicio en Nemzeti Szalon de Budapeŝto.

## Fonto
* biralat.hu

Jakab, P.
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Emil Vásárhelyi Z.

**VÁSÁRHELYI Z. Emil**, (Ziegler Emil) estis hungara pentristo, artverkisto naskita en Marosvásárhely la 27-an de marto 1907 kaj mortinta en Cooma, Aŭstralio la 7-an de junio 1986. 
## Kariero
Vásárhelyi studis juron en la Universitato de Koloĵvaro, arton en Budapest kaj Florenco. En 1933-34 li laboris en privatlernejo de Sándor Szolnay en Kluĵo. Kiel ano de la Barabás Miklós Céh li partoprenis en ekspozicioj. En 1935 li partoprenis en Kluĵo kune kun Sándor Szolnay, Ila Simon kaj Amál Berde. Li kreis ankaŭ ilustraciojn. Post la morto de Sándor Reményik li estis ĉefreadktoro de la revuo Pásztortűz. Li estis ankaŭ sportisto, naĝĉampiono de Rumanio kaj bokxĉampiono de Transilvanio.
## Verkoj
**Erdélyi művészek*, Kolozsvár, Erdélyi Szépmíves Céh, 1937.
**Remete művészek*, Budapest, 1942.
## Fontoj
*Romániai magyar irodalmi lexikon
*biralat.hu

## Eksteraj ligiloj
*transindex.ro 
Vasarhelyi, Z.
3353 Jarvis

'*3353 *Jarvis''''' estas malgranda, malhela, malrapide rotacianta asteroido de la interna asteroida zono, ano de la Hungaria familio.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usona astronomo Edward L. G. Bowell elde la Stacio Anderson Mesa de la observatorio Lowell apud Flagstaff (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la usonan kosmonaŭton Gregory Jarvis (1944–1986), mortintan en la eksplodo de la Kosmopramo Challenger la .

La nomoj de la planedetoj 3350 al 3356 (ĉiuj malkovritaj elde Anderson Mesa) honoras la sep kosmonaŭtojn mortigitajn en la katastrofo de Challenger.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Edward L. G. Bowell
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1981
3352 McAuliffe

'*3352 *McAuliffe''''' estas tre malgranda amora asteroido.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usona astronomo Norman G. Thomas elde la Stacio Anderson Mesa de la observatorio Lowell apud Flagstaff (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro al la usona kosmonaŭtino kaj Instruistino Christa Mcauliffe (1948–1986), mortinta en la eksplodo de la Kosmopramo Challenger la .

La nomoj de la planedetoj 3350 al 3356 (ĉiuj malkovritaj elde Anderson Mesa) honoras la sep kosmonaŭtojn mortigitajn en la katastrofo de Challenger.

## Orbito 
Tiu marsrenkonta asteroido trairas la orbiton de Marso kaj proksimiĝas al tiu de Tero je distanco de ĉ. 0,2 AU: kvankam rigardita kiel terrenkonta asteroido, ĝi ne ŝajnas danĝera.

La , ĝi pasis al 0,2042 AU (30,555 milionoj da km) de Tero kaj la  ĝi pasos al 0,2049 AU (30,653 milionoj da km) de nia planedo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Amoraj asteroidoj
Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Terrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Norman G. Thomas
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1981
Gempen

**Gempen** estas komunumo en la distrikto Dorneck en Kantono Soloturno, Svislando. Ĝi havis 819 loĝantojn je la 31-a de decembro 2010.

## Geografio 
Gempen situas en la Nigrobubolando 12 kilometrojn sudoriente de la urbo Bazelo ĉe la norda flanko de la Soloturna Ĵuraso. Al la komunumo apartenas krom la ĉefvilaĝo Gempen la setlejoj Baumgarten, Stollen kaj Schönmatt. La komunumo troviĝas sur ĵurasa altebenaĵo kaj sur ĝia teritorio leviĝas la monto *Schrattenfluh*, kiu ankaŭ estas konata kiel *Gempenstollen*, sur kies kulmino sur alteco de 759 m s.m. staras 28 metrojn alta belvidturo, konstruita en la jaro 1897.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 6,00 km², de kiuj 40,8% estas kovritaj de arbaro, 52,3% servas por agrikulturo kaj 6,3% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Gempen limas en nordo al Muttenz (BL), en nordnordoriento en unu punkto al Pratteln, en nordoriento al Frenkendorf (BL), en oriento al Nuglar-Sankt Pantaleon, en sudoriento al Büren, en sudo al Hochwald, en okcidento al Dornach, kaj en nordokcidento al Arlesheim (BL).

## Trafiko 
Gempen situas flanke de la gravaj trafikvojoj. Tamen ĝi bone atingeblas per la flankaj vojoj al Dornach kaj Liestal, kie ekzistas alveturejoj al la ekspresvojoj H18 respektive H2. Per poŝtaŭtolinio al Hochwald kaj al stacidomo de Dornach la komunumo estas konektita al la publika transportreto.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Gempen datiĝas el la jaro 1277 kiel *Gempenon*. Dum mezepoko la altabatejo de Bazelo posedis administran bieonon kun supera tribunalo en Gempen, kiun ĝi donis kiel feŭdo al la Grafoj de Thierstein. En la jaro 1485 Soloturno akris la duonon de la sejnorujo Dorneck-Gempen, en la jaro 1502 la alian duonon kun la senjorujo Büren. En la jaro 1530 la altabatejo de Bazelo vendis la ekleziajn interezorajtojn al Soloturno. En la jaro 1531 la urbo Soloturno starigis pendigilon en Gempen, kio kondukis al disputo kaj la tiel nomita pendigila milito kun Bazelo. Kiel sekvo de tiu militio Gempen fariĝis plena havaĵo de Soloturno. 

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Gempen

## Bildoj 

Dosiero:Gempenturm.jpg|Belvidturo sur Schrattenfluh
Dosiero:Gempen, Kirche St. Blasius.jpg|Preĝejo Sankta Blazio
3348 Pokryshkin

'*3348 *Pokryshkin'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la rusa astronomo Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio.

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la sovetan ĉaspiloton Aleksandr Ivanoviĉ Pokriŝkin (cirile *Александр Иванович Покрышкин'', 1913–1985), trifoja Heroo de Sovetunio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1978
Carlos Gomes Júnior

**Carlos Domingos Gomes Júnior** (naskiĝis la 19-an de decembro 1949) estas la aktuala ĉefministro de Gvineo Bisaŭa. Li antaŭe estis ĉefministro de la 10-a de majo 2004 ĝis la 2-a de novembro 2005, kaj estis renomumita je tiu posteno la 25-an de decembro 2008. La politikisto estas la prezidanto de la politika partio "Afrika Partio por la Sendependeco de Gvineo kaj Kabo-Verdo" (portugale *Partido Africano da Independência da Guiné e Cabo Verde*, PAIGC) ekde la jaro 2002 kaj neformale ofte nomatas "Cadogo".

Kategorio:Gvineo-bisaŭaj politikistoj
Kategorio:Ĉefministroj de Gvineo Bisaŭa
Kolombado

dekstra|275px|eta
**Kolombado** (kiel falkado), **Kolombumo** aŭ pli precize kaj longe **Kolombovetkuro** estas la sporto liberigi speciale edukitajn vetkurkolombojn, kiuj poste revenas al iliaj hejmoj super antaŭmezurita distanco. La tempo kiun prenas la besto por kovri la precizigitan distancon estas laŭmezura kaj la birdindico de vojaĝado estas kalkulita kaj komparita kun ĉiuj el la aliaj kolomboj en la vetkuro por determini kiu besto revenis laŭ la plej alta rapideco.

Kolombovetkuro postulas specifan rason de kolombo bredita por la sporto, nome la "Racing Homer". Konkurantaj kolomboj estas speciale harditaj kaj kondiĉigitaj por vetkuroj kiuj varias laŭ distanco inter ĉirkaŭ 100 ĝis 1000 km.

La gajninto de kolombokonkurso estas la birdo kun la plej alta rapideco, mezurita en ypm/mpm; tiu kalkulo postulas ke la distanco estu dividita en jardoj, poste oni dividas la jardojn per la nombro da minutoj kiujn prenis la birdo por reveni. Tial en vetkuroj ofte oni povas venki kaj perdi pro sekundoj, kaj mezuri tiujn multajn malsamajn tempigaparatarojn estis evoluigitaj. La tradicia tempigometodo implikas kaŭĉukringojn metitajn en aparte dizajnitan horloĝon, ĝis pli nova evoluo uzos metodon RFID por registri alvenotempon.

## Vidu ankaŭ 
* Kolombobredado
* Leterkolombo

## Eksteraj ligiloj 
* IPRR (Independent Pigeon Race Results)  - Retejo de Kolombovetkuro en Britio
* International Federation Pigeon Racing
* American Racing Pigeon Union - Ligoj al pli da 60 aliaj rilataj organizoj

Kategorio:Sporto
Petrelidumo

**Petrelidumo** estas laŭsezona rikolta agado, kiu povas esti distra aŭ komerca, de la idoj de petreloj, ĉefe de specioj de pufinoj, por manĝaĵo, oleo kaj plumoj. Kvankam la ĉasado de petreloj kaj aliaj marbirdoj okazis en multaj lokoj ekde la pratempo, kaj ekzistas indico ke multaj insulopopulacioj fariĝis formortintaj kiel rezulto, "Petrelidumo" kutime plusendas nun al la pli daŭrigebla kaj reguligita rikoltlaboro de pufinoj en Aŭstralio kaj Nov-Zelando. Tio inkludas la speciojn de la Fajnbeka pufino, ankaŭ konata kiel la Aŭstralia ŝafopetrelo, en Bass-Markolo, Tasmanio, kaj la Griza pufino, ankaŭ konata kiel Titi aŭ Novzelanda ŝafopetrelo, en la malproksima sudo de Nov-Zelando.

## Vidu ankaŭ
* Ŝafobirdoj

## Notoj
## Bibliografio
* Adam-Smith, Patsy. (1965). *Moonbird People*. Rigby: Adelaide. (About the Furneaŭ group of islands in Bass Strait, the muttonbirds that inhabit them and the people who make their living from them).

Kategorio:Ĉasado
Kategorio:Ornitologio
Prozodemo

En la parolo kaj en la fonologio de lingvoj, **prozodemo** estas distingiva funkcia unuo en la prozodio. Prozodemoj reprezentas distingojn komunikitajn per la intonacio, dinamiko kaj ritmo de la parolo. Prozodemoj estas elementoj en  *supersegmenta fonologio*. Ili kontrastas kun fonemoj, kiuj estas elementoj en *segmenta fonologio*. La nocion *prozodemo* enkondukis Louis Hjelmslev. 

Por prozodemoj kiuj komunikiĝas per la tono ekzistas la specifa termino *tonemo*.

Kategorio:Fonologio
Bobrov (distrikto Námestovo)

**Bobrov** (hungare *Bobró*) estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.

## Situo 
Bobrov etendiĝas laŭ bordo de Oravia akvobaraĵo, fine de sakovojo el Zubrohlava. Námestovo troviĝas je 7 km.

## Historio 
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1564 en formo *"Bobrowo"*. En 1778 984 vilaĝanoj loĝis tie, en 1828 1571 vilaĝanoj loĝis en 181 domoj. En 1796 la tutlanda geografia libro taksis la vilaĝon duaklasa. En 1818 ĝi ricevis la rangon kampurbo kaj inter 1849-1867 distriktejo estis. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Bobró 1293 homoj, (plejparte slovakoj). Post la 1-a mondmilito konfliktoj okazis inter slovakoj kaj poloj. Ĝis Traktato de Trianon la urbeto apartenis al Hungara reĝlando, al Árva (reĝa departemento), al distrikto de Námestovo, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Bobrov 1496 homoj, (1483 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo de Sankta Jakobo de 1753
* kapelo de 1894
* nobeldomo Plátenicka

Kategorio:Municipoj en distrikto Námestovo
Vavrečka

**Vavrečka,** hungare **Vavrecska** [vavreĉka] (lastfoje *Lőrinczke*) estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.

## Geografio 
Vavrečka etendiĝas laŭ rojo, laŭ flankovojoj. Námestovo troviĝas je 3 km. Oravia akvobaraĵo situas proksime.

## Historio 
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1600 en formo *"Sigmondka"*. Post 4 jaroj hajdukoj de Stefano Bocskai detruis la vilaĝon. La refondita vilaĝo *"Wawreczka"* aperis en 1609, kiu estas la nuna formo. En 1696 incendio okazis. En 1778 310 vilaĝanoj loĝis tie, en 1828 611 vilaĝanoj loĝis en 91 domoj. En 1880 denove incendio okazis, poste kelkaj migris al Ameriko. En 1899 la oficiala hungara loknomo ŝanĝiĝis al *Lőrinczke* pro la hungariga politiko. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis tie 529 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Árva (reĝa departemento), al distrikto de Námeszto, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio.

## Vidindaĵoj 
* romkatolika novromanika preĝejo de Sankta Anna de 1932
* baroka kapelo de 1830

Kategorio:Municipoj en distrikto Námestovo
Villiers-sur-Tholon

**Villiers-sur-Tholon** estas franca komunumo lokita en la departemento Yonne kaj en la regiono Burgonjo. Ĝi havis 462&#160;loĝantojn laŭ censo plenumita en 2008.

__TOC__

## Geografio 
Villiers-sur-Tholon etendiĝas sur 15.50&#160;km², kaj havis 462&#160;loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas 23&#160;homoj po kvadrata kilometro. La komunumo situas en Yonne, en la nordokcidenta parto de Burgonjo.

## Historio 
La departemento Yonne estis oficiale kreita la 4-an de marto 1790 dum la franca revolucio.

Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la komunumo S-ro Patrice Maquaire, kiu do fariĝis la loka urbestro.

## Administrado 
Villiers-sur-Tholon apartenas al la kantono de Aillant-sur-Tholon, kies ĉefurbo estas Aillant-sur-Tholon. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Auxerre, unu el la tri arondismentoj de la departemento Yonne.

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Yonne
* Kantono de Aillant-sur-Tholon
* Aliaj lokoj kun la nomo Villiers

Kategorio:Komunumoj de Yonne
Oravia akvobaraĵo

eta|250px|maldekstra|Transfalo de akvo trans akvobaraĵa murego dum alta akva surfaco post abruptaj pluvoj en 2010
**Oravia akvobaraĵo**  (slovake : *Oravská priehrada*) estas akvorezervujo en Slovakio, en regiono Žilina, precipe en distrikto Námestovo. Ĝi dum la etendiĝo atingis Pollandon.

Apudaj vilaĝoj estas Námestovo, Bobrov kaj proksime Vavrečka. Námestovo estis inundigita el du trionoj, tial Námestovo ne havas la historian urbocentron.

## Historio 
Oni planis la betonan akvobaraĵon jam en 1870, tamen ties konstruado estis komencita en la jaroj 1941 kaj por trafiko la akvobaraĵo estis donita en 1954. Pli frue oni evakuis la loĝantaron el *Ústie nad Oravou*, *Slanica*, *Osada*, *Oravské Hámre* kaj *Ľavkov*. Sur insulo preĝejo restis, kie estas muzeo. Inter la bordo kaj insulo ŝipo trafikas. Ĉe la digo akvocentralo produktas 38 GWh-ojn. Ĉe la bordo feriejoj konstruiĝis.

Dosiero:Slovakia Orava 6.jpg|Mapo
Dosiero:Slovakia Orava 7.jpg|Skizo
Dosiero:Namestovo autumn.jpg|Fora panoramo

Kategorio:Distrikto Námestovo
Kategorio:Akvaj rezervujoj en Slovakio
Kategorio:Baraĵlagoj
Kategorio:Akvaĵoj en Regiono Žilina
Kategorio:Landlimo de Pollando kaj Slovakio
3357 Tolstikov

'*3357 *Tolstikov'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Antonín Mrkos elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice.

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la sovetan polusan esplorvojaĝiston Evgenij Ivanoviĉ Tolstikov (cirile *Евгений Иванович Толстиков'', 1913–1987), heroon de Sovetunio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Antonín Mrkos
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1984
Listo de urboj de Liberio

Jen listo de urboj de Liberio laŭ la loĝantaronombro:
eta|300px|Pli gravaj urboj de Liberio
eta|320px|Mapo pri Liberio
* Monrovio (plej granda urbo de kantono Montserrado, sed ne la administra centro)
* Ganta (plej granda urbo de kantono Nimba, sed ne la administra centro))
* Buchanan (centro de kantono Grand Bassa)
* Gbarnga (centro de kantono Bong)
* Kakata (centro de kantono Margibi)
* Voinjama (centro de kantono Lofa)
* Zwedru (centro de kantono Grand Gedeh)
* Harbel
* Pleebo
* Foya (plia distrikta centro de kantono Lofa)
* Harper (centro de kantono Maryland)
* Greenville (centro de kantono Sinoe)
* Tubmanburg (centro de kantono Bomi)
* Sacleapea
* Sanniquellie (centro de kantono Nimba)
* Karnplay
* River Gbeh
* Zorzor
* Bensonville (centro de kantono Montserrado)
* Robertsport (centro de kantono Grand Cape Mount)
* Fish Town (centro de kantono River Gee)
* Bopolu (centro de kantono Gbarpolu)
* Barclayville (centro de kantono Grand Kru)
* Cestos City, eventuale tradukebla Cestosurbo (centro de kantono River Cess)

## Fontoj 
* Germana vikipedio en 2011, kaj la intertempe kreitaj tekstoj pri la kantonoj

eta|300px|maldekstra|

Kategorio:Urboj de Liberio
Meteora

eta|dekstra|300px|Vido al la rokoj de Meteora ĉe Kastraki
**Meteora** () estas monaĥejaro en oriente de la Pindos-montaro ĉe la urbo Kalambaka en Tesalujo, Grekujo. Ili estas parto de la Monda heredaĵo de Unesko. La nomo „Meteora“ devenas de „meteorizo“ (μετεωρίζω), kio signifas "levi alten". Tiu nomo priskribas la situon de la monaĥejoj, kiuj estis konstruitaj sur altaj rokoj, kaj dum nebula aero foje ŝajnas ŝvebi super la tero.
 
Temas entute pri 24 unuopaj monaĥejoj kaj ermitejoj, el kiuj nur ses estas daŭre priloĝataj nuntempe. La ceteraj dek ok estas aŭ tro malfacile atingeblaj aŭ forlasitaj pro danĝero de disfalo.

## Bibliografio 
* Michalis Georgiadis: *Meteora. Geschichte, Kunst, Mönchtum (Meteora. Historio, arto, monaĥeco)*. Ateno 1981 (bildaro). 
* Donald M. Nicol: *Meteora. The rock monasteries of Thessaly (Meteora. La rokomonaĥejoj de Tesalujo)*. Variorum Press, Londono 1975, ISBN 0-902089-73-0. 
* Theocharis Provatakis: *Meteora. Geschichte der Klöster und des Mönchtums (Meteora. Historio de la monaĥejoj kaj de la monaheco*. Toubis, Ateno 1986 (germane). 
* Willi Timm: *Die Meteora-Klöster. Landschaft, Geschichte, Kunst (La Meteora-monaĥejoj. Pejzaĝo, historio, arto)*. Häseler Verlag, Unna 1966.

## Vidu ankaŭ 
* Monaĥejo Agias Triados

## Eksteraj ligiloj 
* Grimpado en Meteora
* Bildgalerio pri Meteora
* Informoj kaj filmetoj el la serio *"Schätze der Welt" (trezoroj de la mondo)* 

Kategorio:Grekio
Kategorio:Mondaj heredaĵoj en Grekio
Kategorio:Monaĥejoj en Grekio
Kategorio:Bizanca arkitekturo
Kategorio:Tesalio
Joseph Serchuk

**Joseph SERCHUK** (1919 - ) estis la komandanto de la juda partizana unuo en la areo de Lublin (Pollando) dum la dua mondmilito. Post la milito, li atestis ĉe procesoj de nazioj kaj li ricevis specialan rekonon de la Ŝtato de Israelo.

## Biografio 
Post kiam liaj gepatroj kaj aliaj familianoj estis mortigitaj en geto en 1941, Joseph kaj lia frato David estis forprenitaj al koncentrejo Sobibor. Post unu tago en la koncentrejo li fuĝis kun sia frato al la plej proksima arbaro kaj kune kun aliaj fuĝintoj li fondis la kernon de la partizana grupo. Dum la milito organiziĝis grupo gvidata de judoj kiuj eskapis de proksimaj getoj kaj de Sobibor. En la grupo estis ankaŭ la verkisto Dov Freiberg.

Post la milito Joseph partoprenis en serĉado de fuĝantaj naziaj militkrimuloj en Eŭropo kaj servis kiel atestanto en la Nurenberga proceso. Tiam li revenis al Pollando kaj decidis elmigri al Israelo, sed tio estis malpermesita.

Ĉirkaŭ 1950 li akiris pasporton kaj iris al Israelo. Tuj je alveno en Israelo li estis rekrutita kiel soldato en armeo. Post la servo li edziĝis, ekloĝis en Yad Eliyahu apud Tel Avivo kaj eklaboris kiel komerca industriisto kaj entreprenisto.

Dum la 1960-aj jaroj iris Serchuk al Eŭropo plurajn fojojn por atesti en la elprovoj de naziaj militkrimuloj. En unu, la elprovo de Oberscharführer Hugo Raschendorfer, li estis la nura persekutada atestanto. Post kiam Raschendorfer estis kondamnita kaj kondamnita al viva malliberigo, Serchuk estis premiita per speciala premio de Nazikrima Enketodepartemento de la Israelaj Policoj.

En 1967 Levi Eŝkol, Ĉefministroj de Israelo, donis al li la Medalon de Batalantoj kontraŭ Nazioj kaj en 1968 li ricevis krome la Ŝtatan Batalantan Medalon.

Serchuk mortis en 1993 en Tel Avivo 74-jaraĝa. Li estis edziĝinta kaj lasis 9 infanojn kaj pli ol cent genepoj kaj pra-genepoj.

## Bibliografio 
* Dov Freiberg, *To Survive Sobibor*, Novjorko, 2007.
* Mark Paul: *Polish-Jewish Relations in Wartime Northeastern Poland and the Aftermath*  PEFINA Press, Toronto, 2008.

## Eksteraj Ligiloj 
* Pri Oberscharführer Hugo Raschendorfer kaj lia puno 

Kategorio:Poloj
Saint-Privé

**Saint-Privé** estas la nomo de pluraj artikoloj.

***Saint-Privé** estas komunumo en la franca departemento Saône-et-Loire.
***Saint-Privé** estas komunumo en la franca departemento Yonne.
Nanded

**Nanded** (**नांदेड**), panĝabe **ਨੰਦੇੜ** estas metropolo kaj ekde 1994 universitata urbo en Barato, en subŝtato Maharaŝtro.
eta|maldekstre|
 
## Geografio 
Nanded etendiĝas laŭ rivero Godavari en centro de la lando en subŝtato Maharaŝtro. Mumbajo troviĝas 651 km.

## Historio 
Nanded supozeble formiĝis dum regado de Aŝoko. Longe diversaj dinastioj regadis tie. Nanded iĝis parto de Hajderabado-Ŝtato inter 1725-1948.

## Trafiko 
Nanded havas flughavenon. Rektaj trajnoj trafikas al Mumbajo, Aŭrangabado, Hajderabado, Bengaluro, Nagpur, Patnao, Delhio, Puneo, Visakhapatnam kaj Amritsar. Nacia aŭtovojo tuŝas la urbon.  

## Klimato 
Nanded havas tropikan klimaton, kie regas varmegaj someroj inter aprilo-majo. En aŭgusto kaj septembro pluvegas, inter decembro-januaro ofte frostas.

## Vidindaĵoj 
* diversaj historiaj konstruaĵoj

## Fontoj 
* Angla Vikipedio
eta|maldekstre|

Kategorio:Urboj de Maharaŝtro
Kategorio:Urboj de Barato
Kategorio:Metropoloj
Trebinje

**Trebinje** (cirile: Требиње) estas la plej suda urbo de la Serba Respubliko, unu el la du partoj de Bosnio kaj Hercegovino. La urbo situas ĉe la rivero *Trebišnjica*, kiun oni povas transpasi per ponto kiu datiĝas el la Otomana epoko. Laŭ la stato de  en la urba teritorio vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². 
Trebinje situas en la geografia kaj kultura regiono Hercegovino, kaj interalie gastigas la muzeon de Hercegovino.

Koordinatoj:

## Elstaruloj 
*Otto Günther, diplomato
*Simo Milojeviĉ, esperantisto (ekde 2007 loĝado)

## Fotaro 

Trebinje 015.jpg
Trebinje 016.jpg
Trebinje 013.jpg
Trebinje 014.jpg
Trebinje 011.jpg
Trebinje 005.jpg ‎
Trebinje 007.jpg
Trebinje 008.jpg
Trebinje 009.jpg
Trebinje 006.jpg

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Urboj de Bosnio kaj Hercegovino
Kleinlützel

**Kleinlützel** (malnova franclingva nomo *Petit-Lucelle*) estas komunumo en la distrikto Thierstein en Kantono Soloturno, Svislando. Ĝi havis  loĝantojn je la 31-a de decembro 2010.

## Geografio 
La teritorio de la komunumo Kleinlützel formas eksklavon disigitan de la cetera soloturna kantona teritorio de la Valo de Laufen, kiu apartenas al Kantono Bazelo Kampara. En nordoriento la komunumo limas al Francio. Tra la komunumo fluas la rivereto Lützel, okcidenta alfluanto de Birs. Al la teritorio de la komunumo apartenas krom la vilaĝo Kleinlützel mem la vilaĝetoj Huggerwald kaj Ring.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Kleinlützel limas en nordo al Wolschwiller (Alzaco, Francio), en nordoriento al Burg im Leimental (BL), en oriento al Röschenz (BL), en sudo al Liesberg (BL), en sudokcidento en unu punkto al Soyhières (JU), en okcidento al Roggenburg (BL), kaj en nordokcidento al Kiffis (Alzaco, Francio).

## Trafiko 
Tra Kleinlützel pasas la kantona vojo n-ro 267 da Laufen en Kantono Bazelo Kampara tra Lucelle al Porrentruy en Kantono Ĵuraso, la tiel nomita vojo de Lützel. Per poŝtaŭtolinio al Laufen Lützel estas konektita al la publika transportreto.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Lützel datiĝas el la jaro 1194 kiel *Luozela*. Kleinlützel mem menciiĝis en la jaro 1207 kiel *de Minori Luzela*. Dum mezepoko la burgo *Blauenstein* norde de la vilaĝo estis la sidejo de la senjoroj de Biederthal-Blauenstein. En la jaro 1411 la burgo estis detruita. En la jaro 1502 Kleinlützel estis vendita al Soloturno. De 1522 ĝis 1527 Kleinlützel estis submetita al la episkopo de Bazelo. en 1527 ĝi definitive fariĝis soloturna havaĵo kaj apartenis ĝis la Helveta Revolucio en la jaro 1798 al la voktejo Thierstein. 

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Kleinlützel

## Bildoj 

Dosiero:Kleinlützel 006.jpg|Preĝejo
Dosiero:Kleinlützel.JPG|Vilaĝa centro en vintro