Neĝostrigo

**Neĝostrigo** (iam *Nyctea scandiaca*, laŭ kio ankaŭ *Nikteo*, kaj nun *Bubo scandiacus*) estas granda arkta strigo; ĝia plumaro estas blanka, nigrecbrune makuleca aŭ strieca. 

## Taksonomio
Lineo konsideris la neĝostrigon strigo kaj donis al ĝi la latinan nomon *Strix scandiaca*. Stephens konsideris ĝin la sola membro de aparta genro, *Nyctea*. Molekulbiologiaj esploroj tamen montris ĝian parencecon al gufoj; do oni re-enordigis ĝin kiel *Bubo scandiacus*.

La Neĝostrigo estis unu el multaj birdospecioj dekomence priskribitaj de Carl Linnaeus en 1758 en la 10a eldono de lia veko *Systema Naturae*, kie li havigis la dunoman nomon *Strix scandiaca*. La genronomo *Bubo* estas Latina por "kornostrigo" kaj *scandiacus* estas novlatina vorto por "de Skandinavio". La iama genronomo *Nyctea* estis derivita el la greka kun la signigo "nokto". 

Lineo dekomence priskribis la diferencajn plumarojn de tiu strigo kiel apartaj specioj, en kiuj la masklaj specimenoj tute blankaj de neĝostrigoj estis konsiderataj *Strix scandiaca* dum la inoj estis konsiderataj kiel *Strix nyctea*. Ĝis ĵuse, la neĝostrigo estis konsiderita keil la nura membro de aparta genro, kiel *Nyctea scandiaca*, sed studoj pri mtDNA sekvencoj de citokromo *b* montris, ke ĝi estas proksime parenca al la Gufo en la genro *Bubo* kaj la specio estas nun konsiderata ene de tiu genro. Tamen, kelkaj fakuloj pridubas tiun klasigon, preferante ankoraŭ *Nyctea*. Ofte fakuloj preferas reteni la apartan genron pro ostologiaj distingoj.

* de John James Audubon. Masklo (supre) kaj ino (malsupre).]]
Genetika testado rivelis sufiĉe apartan genetikan konsiston por neĝostrigoj, estante ĉirkaŭ 8% genetike malsamaj de aliaj *Bubo*-strigoj, eble donante kredindecon al tiuj, kiuj konsideras la specion kiel apartan sub *Nyctea*. Tamen, sufiĉe lastatempa komuna origino en evolucia historio estis ilustrita per kombinaĵo de genetika studo kaj fosilia revizio, kaj estas malmulte, krom ostologio de la tarsometatarso, por tute distingi la neĝostrigon disde aliaj modernaj specioj kiel la gufo (*Bubo bubo*). 

Genetika testado indikis, ke la neĝostrigo eble diverĝis de rilataj specioj antaŭ ĉirkaŭ 4 milionoj da jaroj.

## Aspekto 
[eta|maldekstra|Tipa ino, en insulo Korkeasaari, ĉe [Helsinki (Finnlando)]]
Tiu ĉi flavokula blanka birdo estas facile rekonebla pro la koloro kaj rondoforma kapo. Ĝi estas 53–66&nbsp;cm longa kun enverguro de 125–150&nbsp;cm. Maskla plenkreskulo povas esti pure blanka, sed inoj kaj junuloj havas kelkajn malhelajn aŭ nigrajn horizontalajn strimakulojn, ĉefe en kapo, dorso kaj ventro. La vizaĝo kaj supra ventro (kiel formo de vo) estas ĉiam blanka. Junuloj estas tre striecaj kaj eĉ hegemonias malhela punkteco. En la blanka vizaĝo kontrastas grandaj okuloj kun flavaj irisoj kaj nigraj pupilo kaj okulringo; ankaŭ la pova beko estas nigra, sed kovrita de blanka plumaro forme de liphararo, kio havigas specifan kaj eĉ humoran aspekton. La densa plumaro, tre plumokovritaj piedoj kaj tiom blanka koloro estas trajtoj per kiuj la neĝostrigo montras sin kiel tre bone adaptita por vivo norde de la Arkta Cirklo.

La alvokoj de la neĝostrigo estas variaj, sed la alarmalvoko estas bojado, preskaŭ anaseca *krek-krek-krek-krek*; la ino havas ankaŭ pli mildajn miaŭojn *pai-pai-pai-pai* aŭ *prek-prek-prek*. La kanto estas profunda ripetita *gou*. Ili povas ankaŭ klaki siajn bekojn responde al minacoj aŭ ĝenoj. Kvankam ĝi estas nomita klakado, oni supozas, ke tiu sono estas farita reale per klikado de la lango, ne de la beko.
[eta|neĝostrigo en parko de [Mannheim (Germanio)]]

## Kutimaro 
La neĝostrigo troviĝas tipe en la norda ĉirkaŭpolusa regiono, kie ĝi pasigas sian someron norde de latitudo 60 gradoj. Tamen, ĝi estas specife nomada birdo, kaj ĉar movoj en la kvanto de la loĝantaroj de la eventualaj predatoj povas devigi la specion moviĝi, oni konas, ke la specio reproduktiĝis en pli sudaj latitudoj. Dum la lasta glaciepoko, estis en Centra Eŭropo paleosubspecio de tiu ĉi specio, nome *Bubo scandiacus gallicus*, sed lastatempe oni ne agnoskas subspeciojn inter la vivanta loĝantaro.
[eta|ovoj de *Bubo scandiacus* - [Muzeo de Tuluzo]]
Tiu ĉi holarktisa specio de strigoj nestumas surgrunde, kie konstruas truon pinte de amaseto aŭ ŝtono. Oni preferas lokon kun bona videblo, facila aliro al ĉasareoj, kaj manko de neĝo ekzemple inter musko. Oni povas uzi ŝtonetaron kaj abandonitajn nestojn de agloj. Reproduktado okazas en majo, kaj depende de la kvanto de manĝo disponeblas, la ovodemetado povas varii el 5 ĝis 14 ovoj, kiuj estas demetataj po unu, proksimume ĉiun tagon dum kelkaj tagoj. Eloviĝo okazas ĉirkaŭ post kvin semajnoj kaj la pure blankaj idoj estos zorgataj de ambaŭ gepatroj. Kaj la masklo kaj la inoj defendos la neston kaj la idojn el predantoj. Kelkaj restas en la reproduktaj zonoj, dum aliaj migras.

Tiu strigo, diference de aliaj strigoj, aktivas ĉefe dumtage kaj estas solema. Ĝi ŝvebas malrapide kaj persekutas la predojn. Ĝi gvatas eventualajn predojn ekde malaltaj gvatejoj

## Teritorio 
eta|maldekstra|En Kanado
La neĝostrigo vintras sude tra Kanado kaj plej norda Eŭrazio, kun subitaj aperoj okazantaj pli sude en kelkaj jaroj. Estas informoj de vidaĵoj tiom sude kiom ĉe Teksaso, Georgio, la usona ŝtatoj de la Golfo de Meksiko, suda Rusio, norda Ĉinio kaj eĉ Karibio. Inter 1967 kaj 1975, neĝostrigoj reproduktiĝis en la malproksima insulo Fetlar de Ŝetlandaj Insuloj norde de Skotio, Britio, sed nur kelkaj inoj estis vidataj kiel raraj vintraj vizitantoj ĉe la insuloj Ŝetlandoj, Foraj Hebridoj kaj Cairngorms.

## Manĝo 
Tiu ĉi pova birdo manĝas ĉefe lemingojn kaj aliajn ronĝulojn, sed foje se ili malabundas, aŭ dum la reprodukta epoko de Monta lagopo, ili povas manĝi junajn montajn lagopojn. Kiel oportunemaj ĉasistoj, ili manĝas ampleksan varion de etaj mamuloj kaj birdoj, sed ili povas profiti pli grandajn predojn, ofte sekvante la spurojn en la neĝo por trovi manĝaĵojn. Idoj bezonas almenaŭ du lemingojn ĉiutage, kaj la tuta familio povas manĝi ĝis 1500 lemingojn antaŭ la sendependiĝo de la junuloj.

## En kulturo 
* La strigo de ORLY? estas neĝostrigo.
* En la filmo de 1994, *Dumb and Dumber*, Lloyd Christmas (Jim Carrey) akcidente mortigas islandan neĝostrigon per la korko de malfermata botelo.
* La neĝostrigo estas oficiala birdo de Kebekio.
* La neĝostrigo estis desegnita en kanada monbileto de 1986. http://www.cdnpapermoney.com/images/Birds/1988_50b.jpg.
* La neĝostrigo nomita "Gamma" estas la maskoto de frataro Phi Gamma Delta.
* La neĝostrigo estas familia en la populara reta ludo, *Kingdom of Loathing*.
* En la serio de Harry Potter de J. K. Rowling, la strigo de Harry, nome Hedwig, estas neĝostrigo. Kvankam ino, Hedwig estas ludata de masklo en la filmoj de Harry Potter, ĉar maskloj estas pli kortuŝe blankaj sen strioj.
* La nomo ĉe Inuitoj por la neĝostrigo estas "ookpik", "okpik" aŭ "ukpik". Okpik estas aventura programo por Boy Scouts of America. Abe Okpik, Inuvialuit helpis Inuitojn havigi surnomojn.
** La neĝostrigo estas unu de multaj animaloj uzataj en la ludo de 2002 *Impossible Creatures*

## Bildaro 

Dosiero:Snowy owl (Bubo scandiacus), Vlieland, Netherlands.jpg
Dosiero:Bubo scandiacus Kansas City 6.jpg
Dosiero:Harfang en vol 2.jpg|
Dosiero:Bubo scandiacus -Diergaarde Blijdorp -eating rat-8a.jpg|
Dosiero:A Snowy Owl in Flight David Hemmings.jpg
Dosiero:SnowyOwlAmericanBlackDuck.jpg|

Dosiero:Snowyowl04.jpg|

## Referencoj 
## Literaturo 
*  Ne minacata.

## Vidu ankaŭ 
* Arkta marborda tundro

## Eksteraj ligiloj 
* La **neĝostrigo** *Bubo scandiacus* - Informaro, bildoj kaj alvoko
* Cancu Ota, kaj rakonto de strigo kaj korvo 
* Informaro pri la **neĝostrigo** 
* Filmo pri la **neĝostrigo**  
* Informaro pri la **neĝostrigo** – Laboratorio Cornell pri Ornitologio
* Informaro kaj fotoj pri la **neĝostrigo** – Birdoj kaj birdumo ĉe Suda Dakoto
* La **neĝostrigo**, *Bubo scandiacus''  - USGS Patuxent Birdidentigejo
* Poŝtmarkoj 

Kategorio:Strigedoj
Kategorio:Holarktisa faŭno
Kategorio:Nearktisa faŭno
Kategorio:Palearktisa faŭno
Kategorio:Tundro