Serra da Estrela

La ***Serra da Estrela***, en Esperanto "*Montaro de la Stelo*" aŭ "Stelmontaro", estas la plej okcidenta parto de la ibera montaro kaj samtempe la plej alta montaro sur la portugala teritorio en kontinenta Eŭropo. La koro de la montaro hodiaŭ formas la *Naturan Parkon Serra da Estrela* kaj la sola skiregiono de Portugalio. La dramo de homa senpopoliĝo de la tuta regiono estas fidele portretita en la filmo *Ainda há Pastores* (2006) de Jorge Pelicano.

## Geografio 
Serra da Estrela situas en la nordorienta parto de Portugalio**,** kun distanco de 200 km de Porto, 300 Km de Lisbono kaj 400 km de Madrido**.**

### Montaro 
La plej alta pinto, kun 1993 metroj super la marnivelo estas Torre, nome la dua plej alta monto en tuta Portugalio (nur Montanha do Pico, en Acoroj, superas ĝin je 358 metroj). Ĝi formas parton de pli ampleksa montararo nome *Sistema Central*, en ties subsistemo nomata montarsistemo Montejunto-Estrela, kiu etendas sin sudokcidente-nordoriente el la montaro Montejunto, kaj kies plej alta montopinto estas la Monto Almanzor.

#### Riveroj 
La montaro estas riĉa el la vidpunkto de hidrologio, ĉar el la montaro elfluas nombraj akvejoj, el kiuj elstaras tri riveroj: nome la Alva, Mondego kaj la rivero Zêzere, kiu post 200 km alfluas al la Taĵo.

### Klimato 
Someroj estas sekaj kaj varmaj, kun plej multe de la pluvokvanto de oktobro ĝis majo.

## Ekonomio 
maldekstra|eta|Montara hundo indiĝena al la Serra da Estrela (pt: *Cão da Serra da Estrela*)*.*
Tradiciaj ekonomiaj faktoroj en la Serra da Estrela estas mielo, *Cão da Serra da Estrela* estas tipe loka hundo *Cão da Serra da Estrela* (bildo maldekstre) taksita esti unu el la plej malnovaj hundaj rasoj en la Ibera Duoninsulo kaj *Queijo Serra da Estrela,* tipe loka fromaĝo. La homa dezertiĝo de la Serra kaŭzis la forlason de tradiciaj praktikoj, sekve reduktante la aŭtentecon de la fromaĝo Serra da Estrela en sia amasproduktita kaj vendita versio, kiun ni trovas hodiaŭ en la grandaj komercejoj.

Longe oni prilaboris la abundan ŝaflanon en la regiono, sed intertempe tiu ĉi industribranĉo perdis grandan parton de sia graveco, kvankam nuntempe ĝi denove ĝuas kreskantan atenton.

Krom agrikulturo, ankaŭ turismo grave kontribuas al la loka ekonomio.

La riveroj, nome tiuj de la Douro, Mondego kaj Taĵo, nutras la tri plej grandajn akvorezervujoj de Portugalio kaj provizas la loĝantoj de la tri plej grandaj urboj, nome Lisbono, Porto kaj Koimbro (Coimbra) per trinkakvo kaj elektro.

## Turismo 
La Serra da Estrela estas bone evoluinta por turismo. Ekde la 19-a jarcento ĝi estas uzata por kuraclokaj restadoj. Kelkaj el la kuraclokcentroj konstruitaj en tiu tempo daŭre funkcias hodiaŭ. Ekzistas densa reto de markitaj migraj vojoj, kiu etendiĝas sur entute ĉirkaŭ 357 kilometrojn. Ĉar la vetero en La Serra da Estrela povas ŝanĝiĝi tre rapide rekomendas aĉeti mapon antaŭ ol piedmigri.

Dum la plej multaj pintoj estas facile alireblaj por migrantoj, aliaj ne estas. La Serra da Estrela estas la sola vintra sportejo kie eĉ eblas glacigrimpado.

Krom la neĝo kiu ĉiam ĉeestas vintre, de speciala faŭno kaj flaŭro, la vizitantoj estas altiritaj de la orografio de kolosaj proporcioj (ekz. Cântaro Magro) kaj de la homa, kultura, historia kaj kuirarta riĉecoj de la regiono.

### Naturparko 
La Serra da Estrela estas integrita en la naturparko de la Serra da Estrela, kiu ekde sia kreado en la 16-a de julio 1976 iĝis la plej granda protektita areo en Portugalio.

La ĉefaj municipoj de tiu Nacia Parko estas Seia kaj Covilha (la plej granda urbo en tiu areo), sed vizitcentroj situas ankaŭ en Manteigas, Gouveia kaj Guarda.

### Ekologio 
La esplorinstalaĵo CISE (*Centro de Interpretação da Serra da Estrela*) situas en Seia kaj ofertas al vizitantoj daŭran virtualan multmedian ekspozicion pri la Serra da Estrela. Ĝi estas unu el la du ejoj de la naturmedia filmfestivalo *Festivalo Internacional de Cinema Ambiental da Serra da Estrela (CineEco),* kiu okazas ĉiujare ekde 1995*,*

## Bildaro 

Serra da Estrela-116-Landschaft mit Wolken-2011-gje.jpg
Serra da Estrela-126-Landschaft mit Felsen und Windraedern-2011-gje.jpg
Serra da Estrela-140-Ginster-Wolke-2011-gje.jpg
Serra da Estrela-148-Felsen-2011-gje.jpg
Serra da Estrela-154-Felsenlandschaft-2011-gje.jpg
Serra da Estrela-164-Passhoehe-2011-gje.jpg

Dosiero:Serra da Estrela, Portugal.jpg|La Serra da Estrela subneĝe
Dosiero:Poço do Inferno Waterfall.JPG|Akvofalo nome "Poço do Inferno" (Infera Puto)
Serra da Estrela-110-Ginstergegend-2011-gje.jpg
Serra da Estrela-126-Landschaft mit Felsen und Windraedern-2011-gje.jpg
Serra da Estrela-144-Felsen-2011-gje.jpg
Serra da Estrela-160-Felsen-2011-gje.jpg
Serra da Estrela-174-Moose und Flechten-2011-gje.jpg
Serra da Estrela-194-Titanengeroell-2011-gje.jpg
Serra da Estrela-206-Talblick-2011-gje.jpg
Serra da Estrela-214-Ziegenhirt-2011-gje.jpg

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
Historiaj vilaĝoj de Portugalio

Cerdeira (ardeza vilaĝo en Porgualio)

Gouveira (Guarda)

## Eksteraj ligiloj 
CineEco – Festival Internacional de Cinema Ambiental da Serra da Estrela

Kategorio:Montoj en Portugalio
Kategorio:Geografio de Portugalio
Kategorio:Montoj en Eŭropo