open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Tirezio

**Tirezio** (helene *Τειρεσίας*, ) estis en la helena mitologio filo de Evero kaj Ĥariklo. Li estis bonfama teba divenisto.

Divenistan ingenion li ne havis de naskiĝo. Akiris ĝin onidire, kiam li estis decidonta kverelon inter la plej alta dio Zeŭso kaj lia edzino Hera, pri tio ĉu pli grandan ĝojon el la amo havas viro aŭ virino. Tirezio estis kapabla tiun ĉi kverelon prijuĝi, ĉar li mem en sia junaĝo estis transformita en virinon por tutaj sep jaroj. Tirezio decidis, ke la virino ĉiam avantaĝas, do la gajnon aljuĝis al Zeŭso. Koleriĝinta Hera punis lin pro tiu ĉi verdikto per blindeco. Zeŭso ne povis nuligi sorĉon de alia dio, pro tio li rekompencis Tirezion per donaco de divenista arto. Al tio donis al li longan vivon, sep ĝis naŭ homajn aĝojn.

Sed alia versio prezentas, ke la divenistan kapablon donacis al li diino Atena, kiu blindigis lin pro tio, ke li vidis ŝin en banejo nuda. Post tio, onidire pro amo al lia patrino, ŝi tiel plibonigis lian aŭdokapablon, ke li komprenis eĉ voĉojn de birdoj. Ŝi faris tion, prenante el sia ŝildo serpenton Eriĥtonion kaj ordonante al li delikate leki tirezian orelon kaj per tio fajnigi lian kapablon aŭdi. Krom tio poste la diino donacis al li bastonon, helpe de kiu li povis iradi kiel vidkapablulo.

Tirezio divenis al la reĝo Edipo, kiam tiu serĉis murdiston de la reĝo Lajo kaj signis Edipon mem patromurdinto kaj edzo de propra patrino.

Seneraraj estis ankaŭ liaj orakoloj al Reĝo Kreono en la milito de la "Sep kontraŭ Tebo".

Regantino de Tartaro Persefono lasis al Tirezio, kiel al la ununura el animoj de mortintoj, memoron kaj prudenton. Tirezio poste en Tartaro divenis al Odiseo kaj antaŭdiris al li kaj al liaj kunuloj feliĉan revenon hejmen.

Divenistino fariĝis ankaŭ filino de Tirezio nomiĝinta Manto.

## Arta prezentado 
Tirezia fizionomio estas kaptita sur kelkaj vazaj pentraĵoj kaj aparte sur antikva reliefo *Odiseo kaj Tirezio sur sojlo de Tartaro* (nun en pariza Luvro).

## Tradukfonto 
Kategorio:Divenistoj en la helena mitologio
Kategorio:Sacerdotoj de Hera
Kategorio:Klasikaj orakoloj
Kategorio:Profetoj
Kategorio:Metamorfozoj en la helena mitologio
Kategorio:Sep kontraŭ Tebo
Kategorio:Idaro de la nimfoj
Kategorio:Loĝantoj en Hadeso
Kategorio:Punitoj fare de Ateno
Kategorio:Punitoj fare de Hero
Kategorio:Teba mitologio
Kategorio:Transgenro kaj religio
Kategorio:Mortemaj amantinoj de Apolono
Kategorio:Roluloj de la Odiseado
Kategorio:Roluloj de Metamorfozoj de Ovidio
Kategorio:Kulto al Dionizo
Kategorio:Fikciaj blinduloj
Capitol Hill (Seatla kvartalo)

**Capitol Hill** (esperante **Kapitola Monteto**) estas monteto kaj kvartalo en Seatlo (Vaŝingtonio), Usono. La urbo aneksis ĝin en 1886. Ĝin nomis James A. Moore pro la espero, ke post ŝtatiĝo Vaŝingtonio elektos Seatlon kiel ĉefurbon, kaj tiun ĉi monteton kiel taŭgan lokon por la parlamentejo. La nomo aludas tial kaj la samnoman kvartalon en Vaŝingtono kaj la monteton en Romo, kie situas respektive la usona parlamentejo kaj la urba administrejo de Romo.

## La Monteto 
Kapitola Monteto estas kruta monteto nordoriente de la centra komerca kvartalo de Seatlo. Ĝia plej alta punkto, en Volontula Parko apud la akvoturo, altas 135,5 metrojn super la marnivelo.

## Referencoj 
* Kreata surbaze de informoj en la anglalingva Vikipedio (:en:Capitol Hill, Seattle).

Kategorio:Kvartaloj en Seatlo
17038 Wake

'*17038 *Wake''''' estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la aŭstralia astronomo John Broughton elde la Observatorio de Reedy Creek en Ora Marbordo (, Kvinslando, Aŭstralio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la aŭstralia (naskiĝinta en Nov-Zelando) ĵurnalistino Nancy Wake (1912 — 2011), kiu aliĝis al la franca rezistado dum la dua mondmilito. Ŝi partoprenis al multenombraj riskaj atakoj de sabotado kaj helpis centojn da homoj eskapi el la kaptado.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de John Broughton
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
17037 Danfleisch

'*17037 *Danfleisch'''* estas malgranda, ne tre hela asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la projekto *Spacewatch*, elde la Nacia Observatorio de Kitt Peak, proksime de Tucson (Arizono, Usono).

Ĝi estas en orbita resonanco 7:2 kun Jupitero.

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la usonan astronomon *Dan Fleisch*,Emeritan Profesoron pri fiziko ĉe la Universitato Wittenberg, fakulon pri elektromagnetismo kaj kosma fiziko. Li estas aŭtoro de ses gvidlibroj por studentoj kun *Cambridge University Press'', estis Profesoro de la Jaro 2010 de Ohio kaj estis loĝanta astronomo en la Nacia Parko Granda Kanjono en la vintro 2022.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
Kategorio:Malkovrita de Spacewatch
17040 Almeida

'*17040 *Almeida'''* estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Liliane de Almeida*, kiu gajnis la kvaran rangon en la *Intel International Science and Engineering Fair* 2003 pro sia teama projekto pri inĝenierarto. Ŝi estis lernantino ĉe la *Fundação Escola Técnica Liberato Salzano Vieira da Cunha'' de Novo Hamburgo (Suda Rio-Grando, Brazilo).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
Sylvie Joly

**Sylvie JOLY** (naskiĝis , mortis  en Parizo) estis franca aktorino kaj humuristino.

## Filmaro 
* 1972: ''L'Œuf* (de Félicien Marceau), filmo de Jean Herman
* 1973: *Ah ! Si mon moine voulait...* de Claude Pierson
* 1973: *Paul et Michèle* - (*Paul and Michelle*) de Lewis Gilbert
* 1973: *Piaf* de Guy Casaril
* 1973: *Salut l'artiste* de Yves Robert
* 1973: *Les Valseuses* de Bertrand Blier
* 1976: *Calmos* de Bertrand Blier
* 1977: *Préparez vos mouchoirs* de Bertrand Blier
* 1977: *Va voir maman, papa travaille* de François Leterrier
* 1978: *Vas-y maman* de Nicole de Buron
* 1979: *Nous maigrirons ensemble* de Michel Vocoret
* 1982: *Un chien dans un jeu de quilles* de Bernard Guillou
* 1983: *L'ami de Vincent* de Pierre Granier-Deferre
* 1984: *Les Fauves* de Jean-Louis Daniel
* 1986: *Le Miraculé* de Jean-Pierre Mocky
* 1986: *Septième ciel* de Jean-Louis Daniel
* 1987: *Agent trouble* de Jean-Pierre Mocky
* 1987: *Les saisons du plaisir* de Jean-Pierre Mocky
* 1988: *Palace* (TV) de Jean-Michel Ribes
* 1989: *Les Enquêtes du commissaire Maigret*, epizodo: *L'Amoureux de Madame Maigret* de James Thor
* 1991: *Mocky Story* de Jean-Pierre Mocky
* 1992: *588, rue Paradis* de Henri Verneuil
* 1994: *Mort de rire* de Christophe Luthringer (kurtfilmo)
* 1995: *Les Misérables* de Claude Lelouch
* 1997: *La Mort du Chinois* de Jean-Louis Benoît
* 1998: *Ça n'empêche pas les sentiments* de Jean-Pierre Jackson
* 1998: *Les Couloirs du temps : Les Visiteurs 2* de Jean-Marie Poiré
* 1998: *Les Frères Sœur* de Frédéric Jardin
* 1999: *Ca ira mieux demain* de Jeanne Labrune
* 2001: *Ma femme s'appelle Maurice* de Jean-Marie Poiré
* 2004: *Les Dalton* de Philippe Haïm
* 2005: *Une histoire de pieds*, de Stéphane Foenkinos kaj David Foenkinos (kurtfilmo)
* 2007: *L'Auberge rouge* de Gérard Krawczyk

## Teatro 
* 1976: *Ne riez jamais d'une femme qui tombe*, de Henri Mitton, reĝisoris Marika Hodjis, Théâtre de la Gaîté-Montparnasse
* 1982: *La vie c'est pas de la rigolade*, reĝisoris Marika Hodjis, Théâtre Fontaine
* 1984: *Triple mixte* de Fanny Joly kaj Alfred Genou, Théâtre Fontaine
* 1984: *Un otage* de Brendan Behan, reĝisoris Georges Wilson, Théâtre de la Madeleine
* 2002: *Je suis votre idole* de Thierry, Fanny, Sylvie Joly kaj Henri Mitton, reĝisoris François Bourcier, Théâtre du Palais Royal
* 2004: *Fans, je vous aime !* de Pierre Palmade, Henri Mitton, Jean-Loup Dabadie, Sylvie Joly, reĝisoris Bruno Agati, Alex Lutz, Théâtre des Mathurins
* 2005: *La Cerise sur le gâteau*, spektaklo de Sylvie Joly, tekstoj de Ricet Barrier, Victor Berbesson, Jean-Loup Dabadie, Stéphane Guérin, Thierry Joly, Fanny Joly, Frédéric Longbois, Alex Lutz, Henri Mitton, Pierre Palmade, Henri Salvador kaj Mathilde Vial, reĝisoris Alex Lutz, Théâtre des Mathurins

## Biografio 
* *C'est votre vrai nom ?'', éditions Flammarion, 2010

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de Sylvie Joly
* Sylvie Joly en IMDb

## Tradukfonto 
Kategorio:Francaj humuristoj
Kategorio:Francaj aktoroj
Kategorio:Kavaliroj de la Ordeno de Artoj kaj Literaturo (Francio)
Kategorio:Naskiĝintoj en Parizo
Kategorio:Mortintoj en Parizo
Kategorio:Mortintoj pro koratako
Mereceger

**Mereceger** aŭ **Merseger** «Kiu amas la silenton», estis la diino kobro en la egipta mitologio. Ĝi simbolis la ĥtonikon kaj pro tio loĝis en la Okcidento, la loko kie situis la Postmorto. Ŝi zorgis pri la justeco kaj la medicino kaj estis alvokata por esti protektitaj kontraŭ la pikadoj de serpentoj.

Mereceger estis reprezentita kiel kobro aŭ kiel virino kun kapo de kobro, kun kornoj kaj la sundisko, estante ĝi variaĵo de Hatoro. Ankaŭ kiel trikapa serpento: de ino, de kobro kaj de vulturo; aŭ kun korpo de serpento kaj kapo de virino. Pli rare kun kapo de skorpio, de leonino, aŭ la aspekto de sfinkso kun kapo de serpento.

Ŝi estis konsiderata kunulino de Oziriso enterigita, kaj krome ŝi reprezentis la nekropolojn konsekritajn al tiu ĉi dio. Ŝi estis la personigo de la mondo kiu regis la loĝlokon Deir el-Medina, kie ŝi loĝis apud la Valo de la Reĝoj, kie situis la tomboj de la faraonoj de la Nova Egipta Imperio. Oni kredis ke ŝi kraĉis venenon al iu ajn kiu volus disrabi la reĝajn tombojn.

Ŝi punis la krimulojn, kompate pardonanta la pentulojn. En la tebaj nekropoloj ŝi manifestiĝis sub la loka formo de Hatoro.

Ŝia kultado iĝis tre populara dum la *ramsesa periodo*. Ŝi ricevis kultadon kun la dio Ptaho, en templo ne for de Deir el-Medina, kie loĝis la laboristoj kiuj konstruadis la teban nekropolon, de kiu ŝi estis la patronino. Ŝia kultado ekfalis post la 21a dinastio.

## Referencoj 
Kategorio:Egiptaj dioj
Kategorio:Legendaj serpentoj
Kategorio:Paĝoj kun uzo de vikiaj hieroglifoj
Natria kloroacetato

**Natria kloroacetato**, **kloroacetato de natrio** aŭ **Cl-CH2-COO-Na** estas natria organika komponaĵo de "kloroacetata acido", kiu servas kiel deirpunkto aŭ peranto de diversaj kemiaĵoj uzataj en medicino kaj industrio. Ĝi estas blanka solido, brulema kaj facile solvebla en akvo, malkomponiĝas kiam temperaturo estas pli alta ol , eligante karbonan unuoksidon kaj hidrogenan kloridon kaj natrian oksidon. Natria kloroacetato uzatas kiel kolorigilo, herbicido, kaj en la fabrikado de kosmetikaĵoj, karboksa-metil-celulozo, tioglikolata acido kaj nitrometano.

## Sintezo 
### Sintezo 1
* Neŭtraliga reakcio inter kloroacetata acido kaj natria karbonato:

### Sintezo 2
* Natria kloroacetato ankaŭ prepareblas per interagado de la kloroacetata acido kaj natria hidroksido:

## Reakcioj 
### Reakcio 1
* Kloroacetato de natrio uzatas por produkti nitrometanon. La reakcio okazas en du etapoj:
#### Etapo 1
Reakcio de la natria kloroacetato kaj "natria nitrito":

#### Etapo 2
Reakcio de nitria nitro-kloroacetato kaj akvo sub alta temperaturo estigante nitrometanon:

### Reakcio 2
* Produktado de amonia glikolato pere de reakcio kun amonia hidroksido:

## Literaturo 
* Sigma Aldrich
* Santa Cruz Biotechnology 
* Chemical Book
* Amphoteric Surfactants, Second Edition, Eric G. Lomax
* Advances in Organic Crystal Chemistry: Comprehensive Reviews 2015, Rui Tamura, Mikiji Miyata
* Cationic Surfactants: Organic Chemistry, James Richmond
* Organic Syntheses

## Vidu ankaŭ 
* Natria dukloroacetato
* Natria trikloroacetato

## Referencoj 
Kategorio:Kloroacetatoj
Kategorio:Natriaj kombinaĵoj
Kategorio:Acetatoj
Kategorio:Kloraj kombinaĵoj
17044 Mubdirahman

'*17044 *Mubdirahman'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo LINEAR elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono)

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Mubdi Rahman*, kiu gajnis la duan rangon en la *Intel International Science and Engineering Fair* 2003 pro sia projekto pri scienco de la Tero kaj kosmo. Li estis lernanto ĉe la *Martingrove Collegiate Institute'' de Toronto (Ontario, Kanado).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
Natria jodacetato

**Natria jodacetato**, **jodacetato de natrio** aŭ **I-CH2-COO-Na** estas organika kombinaĵo de natrio kaj jodacetata acido, blankaj aŭ flavaj saloj de jodo kiu estas malstabila en solvaĵo kaj estas tre higroskopa kaj kun la tempopaso. Ĝi reakcias kun akvo estigante glikolatan acidon. Natria jodacetata preventas la katalizon de la gliceraldehido-3-fosfato.

Natria jodacetato ankaŭ liverigas jodon kun la tempopaso kaj ekspozicio al lumo akcelas la malkomponiĝon de natria jodacetato. En biologia kemio ĝi uzatas por ŝanĝo de cisteinaj reziduoj en proteinoj. Ĝi uzatas en proteina sekvencado (inkludita de Sanger en la sekvenco de la bovinsulino) por eviti oksidadon de flankajn ĉenojn de tioloj (-SH).

## Sintezo 
* Natria jodacetato estiĝas per reakcio inter natria kloracetato kaj natria jodido:
\mathrm{NaI + Cl-CH2-COONa \xrightarrow {acetono} I-CH2-COO-Na + NaCl}

## Reakcioj 
### Reakcio 1
* Estigo de natria tioglikolato pere de reakcio inter natria bisulfido kaj natria jodacetato:
\mathrm{NaSH + \underset {natria\;jodacetato} {ICH_2COONa} \longrightarrow \underset {natria\;tioglikolato} {HSCH_2COONa} + NaI}
### Reakcio 2
* Malnovaj solvaĵoj de natria jodacetato reakcias kun akvo por estigi glikolatan acidon:
\mathrm{\underset {natria\;jodacetato}{I-CH_2-COO-Na} + H_2O \longrightarrow \underset {glikolata\;acido} {OHCH_2COOH} + NaI}

## Literaturo 
* Sigma Aldrich
* Mono-iodoacetate-induced experimental osteoarthritis
* MP Biomedicals
* Organic Chemistry, William Brown, Brent Iverson, Eric Anslyn, Christopher Foote
* Protein Sequencing Protocols, Bryan John Smith
* Chemical Book
* Santa Cruz Biotechnology 

## Referencoj 
Kategorio:Natriaj kombinaĵoj
Kategorio:Jodaj kombinaĵoj
Kategorio:Jodoacetatoj
17043 Santucci

'*17043 *Santucci'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la kampanjo LINEAR (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Giovanni Carmelo Santucci*, plej bonan en lia kategorio, kiu gajnis la unuan rangon en la *Intel International Science and Engineering Fair* de 2019 pro sia projekto pri konduta kaj socia sciencoj. Li estis lernanto ĉe la *Ossining High School'' de la vilaĝo Ossining (Nov-Jorkio, Usono).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
Bozoj

eta|Boza knabino el Bamako
[eta|Bozaj fiŝkaptistoj sur la rivero [Bani (rivero)|Bani]]
La **bozoj** estas etna grupo en okcidenta Afriko, kiu ekloĝis precipe laŭlonge la rivero Niĝero. La nomo devenas verŝajne de la bambara vorto bo-so kiu signifas domo el bambuo. Al la etno apartenas pluraj klanoj. Tradicie la bozoj vivas de fiŝkaptado, ekzemple ĉe la Lago Kabara, kaj estas nomataj ankaŭ "majstroj de la rivero".

## Lingvoj 
La lingvoj parolataj de la bozoj apartenas al la soninka lingvo-grupo, kiu estas parto de la nordokcidentaj  Mande lingvoj.  Dum lunga tempo ili estis konsideritaj dialektoj de iu lingvo. Nuntempe oni  supozas, ke ekzistas minimume kvar memstaraj lingvoj. 

## Historio 
Surrokaj desegnoj atribuitaj al la bozoj datiĝas el periodoj ĝis antaŭ 6000 jaroj. La nuntempa boza kulturo rezultas el la erao en kiu la bordaj regionoj de la Niĝero estis aneksitaj al la  Ganaa Imperio en la deka jarcento.
La bozoj estis la fondintoj de la maliaj urboj  Djenné kaj Mopti.

## Kulturo 
Kvankam la bozoj estas  precipe islamanoj, ilia  kulturo konservis multajn animismajn tradiciojn. Ilia totembesto estas virbovo, kies korpo prezentas la Niĝeron kaj kies kornoj prezentas la pirogoj uzataj de la bozaj fiskaptistoj.
Unu el la animismaj pra-islamaj kaj pra-patriarkaj tradicioj estas aparta dormejo por junaj viroj, kie ili povas fari unuajn spertojn kun la ina sekso. Tiaj domoj estas konataj ankaŭ de la etno Muria en centra Barato. Laŭ priskribo de Bronislaw Malinowski kaj Wilhelm Reich ili ekzistis ankaŭ ĉe la loĝantoj de la insuloj Trobriand .

Laŭ censo de la jaro 2000 la nombro de la bozoj en Malio egalas al 132.100 homoj.

## Bibliografio 
* Ziedonis Ligers:&#x20;Les Sorko (Bozo), maîtres du Niger: étude ethnographique (four volumes).&#x20;Librairie des Cinq Continents,&#x20;Paris&#x20;1964–1969.
* in ISBN 3-570-19230-X: Geo Special Westafrika, Article: Sexualkunde am Fluss

## Eksteraj ligiloj 
* The Bozo of Mali 
* Pliaj informoj pri la bozoj en la angla , Wycliffe/SIL.

Kategorio:Etnoj en Afriko
Kategorio:Etnoj en Malio
Pavel Ŝumilov

**Pavel Nestoroviĉ Ŝumilov** () estis veterano de la rusia kaj sovetunia Esperanto-movadoj, sed ankaŭ de la komunisma partio de Sovetunio. Li memstare lernis Esperanton, kiam li estis 15-jara kaj tuj praktike uzis ĝin. En 1905 kaj 1917 li partoprenis la tri tiutempajn revoluciojn en Rusio kaj estis aktiva batalanto de la Ruĝa Armeo dum la enlanda milito. Post la frakaso de la Blanka Armeo de Aleksandr Kolĉak en 1920, li finis la militistan karieron je la rango de komandanto. Poste li komencis lerni en fakultato por laboristoj, en teknologia instituto kaj sekve laboris kiel respondeca funkciulo en ministerioj.

Dum parto de la 1920-aj kaj 1930-aj jaroj li estis ĝenerala sekretario de la Sovetlanda Esperantista Unuiĝo, kiu malaperis en la stalinisma "Granda Purigo" de 1937 pro enkarcerigo aŭ murdo de plej multaj el siaj gvidantoj, sed malgraŭ malhelpoj de la ŝtata registaro ne estis formale malfondita. En 1956 iamaj aktivuloj de SEU klopodis reaktivigi ĝin: Post la 20-a Kongreso de la komunisma partio de Sovetunio en februaro 1956 aperis ideo oficialigi la renaskiĝantan Esperanto-movadon. Konsultinte la Centran Komitaton de la komunisma partio de Sovetunio la aktivuloj organizis refondan kunvenon, kiu okazis la 5-an de majo 1956 en klubejo "Idealo" (Moskvo) kun ĉirkaŭ 150 partoprenantoj. Dum la kunveno estis restarigita SEU kaj elektita ties organiza komitato. La komitaton eniris prezidanto Jevgenij Bokarjov, Pavel Ŝumilov kun Nikolaj Danovskij kaj Semjon Podkaminer kiel tri vicprezidantoj, kaj aliaj aktivuloj. Tamen, malgraŭ konfirmo de moskva urbestraro, la regiona sekretario de partia komitato A. Nikiforov sukcesis nuligi la decidojn. Poste 42 ĉeestintaj komunistoj-esperantistoj ricevis partiajn skoldojn, kaj multaj el ili pro la partia premo forlasis la Esperanto-movadon.

Kontraŭe al aliaj esperantistoj, Ŝumilov laŭ la ĝis nun kolektitaj informoj nek en 1937 nek en 1956 estis signife punita pro sia esperantisteco, sed male pro sia partia engaĝigo estis honorita de la sovetia registaro per la ordeno "Ruĝa Stelo". En la 1-a numero 1973 de la revuo Paco aperis nekrologo de N. Sulje el Moskvo pri lia forpaso.

## Fonto 
* Revuo Paco, Ĉeĥoslovaka numero, 1973, N-o 1, paĝo 12

Kategorio:Rusiaj esperantistoj
Limbe (Kameruno)

**Limbe** (ankaŭ **Limbé**; antaŭe, 1858–1982: **Victoria**) estas marborda urbo en la Sud-Okcidenta regiono de Kameruno. Brita baptisma misiisto Alfred Saker fondis ĝin en 1858 sur la suda deklivo de Monto Kameruno. Li nomis la novan urbon Victoria laŭ la nomo de la tiama brita reĝino. Laŭ la censo de 2005, la loĝantaro nombriĝis .

## Historio 
## Lingvaro 
[eta|dekstra|340px|Pentraĵo de 1908 fare de [Rudolf Hellgrewe|R. Hellgrewe pri la urbo kiam ĝi estis konata kiel Victoria]]

## Interesaĵoj 
## Transporto 
## Komerco 
## Industrio 
## Sporto 
## Frataj urboj 
*  Saint-Brieuc, Francio
*  Sankta Johano, Antigvo-Barbudo
*  Seattle, Usono

## Vidu ankaŭ 
eta|

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Seattle-Limbe Sister City Association website

Kategorio:Geografio de Kameruno
Kategorio:1858
Kategorio:Brita imperio
Kategorio:Urboj de Kameruno
Laumière (pariza metrostacio)

**Laumière** [lomjɛʁ] estas stacio de la Metroo de Parizo, sur linio 5. Ĝi situas en Kvartalo Villette en la 19-a arondismento de Parizo.

## Stacio 
La stacio situas sub Avenuo Jean-Jaurès, ĉe angulo de Avenuo de Laumière.

Ĝi estis malfermita la , okaze de la plilongigo de linio 5 de '** ĝis **'.

Ĝia nomo devenas de Avenuo de Laumière, el la nomo de Xavier Jean Marie Clément Vernhet de Laumière (1812-1863), artileria generalo, mortinta el siaj vundoj dum la franca interveno en Meksiko.

## Alirejoj 
La stacio havas tri alirejojn, du antaŭ n-roj 34 kaj 43 de Avenuo de Laumière kaj tria kiu priservas nur la elirejon sur nepara flanko de numeroj de Avenuo Jean-Jaurès.

## Interkonektoj 
*  RATP 60
*  N13 N41 N45

## Proksime 
* Rusa Ortodoksa Preĝejo Saint-Serge kaj Instituto de ortodoksa teologio Saint-Serge, 93 Strato de Crimée
* Urbodomo de la 19-a arondismento, Placo Armand-Carrel
* Théâtre des Artisans, 14 Strato de Thionville

## Vidu ankaŭ 
* Listo de metrostacioj de Parizo
* linio 5 de la metroo de Parizo

Kategorio:Linio 5 de la metroo de Parizo
Kategorio:Stacioj de la metroo de Parizo
Kategorio:Metrostacioj en la 19-a arondismento de Parizo
Kategorio:Metrostacioj malfermitaj en 1942
Kategorio:1942 en Francio
Karl Heinrich Ulrichs

**Karl Heinrich ULRICHS** (naskiĝis la  en Westerfeld, nuntempe urboparto Kirchdorf en Aurich (Orienta Frislando); mortis la  en L’Aquila, Italio) estis germana juristo, ĵurnalisto, eldonisto, pioniro de la seksologio kaj la unua konata pioniro por la jura egaligo de samseksemuloj.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Seksologoj
Kategorio:Latinlingvaj verkistoj
Kategorio:Germanlingva literaturo
Kategorio:Literaturo de la 19-a jarcento
Kategorio:GLAT-verkistoj
Kategorio:Germanaj aktivuloj
Kategorio:GLAT-aktivuloj
Kategorio:Germanaj juristoj
Kategorio:Germanaj verkistoj
Insulo Wolf

**Insulo Wolf** aŭ **Wenman Island** estas eta insulo de la Galapagoj kaj nomita laŭ la germana geologo Theodor Wolf, laŭ kiu ankaŭ nomiĝas la vulkano Wolf sur la insulo Isabela. Ĝi havas areon de 1,3&nbsp;km2 (0.5&nbsp;mi2) kaj maksimuman altecon de 253&nbsp;m.

La insulo estas malproksima de la ĉefaj insuloj kaj ne havas daŭran loĝantaron, la Nacia Parko Galapagoj ne permesas albordiĝi sur la insulo, kvankam ĝi estas populara loko por subakvado. Antaŭe ĝi nomiĝis Wenman Island.  

eta|maldekstre|Fiŝaro, Insulo Wolf, Galapagoj
eta|maldekstre|Alia fiŝaro ĉe Insulo Wolf, Galapagoj

## Faŭno
Insulo Wolf estas parto de Nacia Parko Galapagoj, kvankam, ĝi ne alireblas de tervizitantoj. Kiel ĝia najbaro, Insulo Darwin, ĝi estas malfermata por subakvadantoj. La submara vivo de Insulo Wolf inkluzivas: arojn da martelŝarkoj, galapagoŝarkoj kaj kelkfoje balenŝarkoj, kiel ankaŭ kelonioj, mantarajoj kaj aliaj fiŝoj el la pelaga zono.

Birdovivo abundas sur la insulo kun fregatedoj; ruĝkruraj naivuloj kaj vampira fringo.

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj
*Satelita bildo de la insulo je Google

## Fotaro

Dosiero:North Seymour Island Galapagos Seal photo with baby by Alvaro Sevilla Design.JPG|Foko kun ido.
Dosiero:Zalophus_wollebaeki2.jpg|Galapaga fela foko *(Arctocephalus galapagoensis)*
Dosiero:Booby.jpg|Blukrura naivulo *(Sula nebouxii)*
Dosiero:Red-footed booby.jpg|Ruĝkrura naivulo *(Sula sula)*
Dosiero:Vampire finch (4229090408).jpg|Vampira fringo *(Geospiza difficilis septentrionalis)*

Kategorio:Galapagoj
Wolf
Kategorio:Marbirdaj kolonioj
Jim Webb

**James Henry WEBB, Jr.**, neformale **Jim WEBB** (n. la ), estas usona politikisto kaj verkisto. Li servis kiel membro de la usona Senato el Virginio (2007-2013), kaj je la  li anoncis sian kandidatiĝon por la demokrata nomumo por Prezidento de Usono en la balotado de 2016.  Li ĉesis kampanji en la antaŭbalotado je la , dirante ke li malkomfortiĝas pri multaj el la politikaj starpunktoj de la partio. Li nun pripensas la eblecon kampanji kiel senpartia prezidenta kandidato.eta|Oficiala portreto kiel senatano de Virginio, 2007?Pli frue en sia vivo, Webb estis oficiro en la Marista Infanterio dum la Vjetnama Milito, poste Asista Ministro pri Defendo por Rezervistaj Aferoj (1984-1987) kaj Ministro de la Mararmeo (1987-1988) dum la prezidentado de Ronald Reagan.

Li verkis plurajn romanojn kaj plurajn aliajn librojn, krom ĵurnalismajn kaj kinofilmajn verkojn diversajn. Li parolas la vjetnaman lingvon.

## Referencoj 
Kategorio:Usonaj politikistoj
Kategorio:Usonaj verkistoj
Kategorio:Usonaj historiistoj
Kategorio:Usonaj advokatoj
Géza Ambrózy

**Géza Ambrózy** [ambrOzi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Ambrózy Géza** estis hungara instruisto pri matematiko kaj fiziko.

Géza Ambrózy http://tudosnaptar.kfki.hu/historia/egyen.php?namenev=ambrozyg naskiĝis la  1896 en Hungara reĝlando en Nagyszalók (nuntempa Veľký Slavkov en Slovakio). Li mortis en 1966.

## Biografio 
Géza Ambrózy akiris pedagogian diplomon en Scienca Universitato Pázmány Péter en 1923. Dum lernado li multe lernis de József Kürschák. Post siaj studoj li instruis en luterana gimnazio en Nyíregyháza. En 1946 li plene blindiĝis, ĉar dum la 1-a mondmilito li ricevis okulan vundiĝon. Li ĉesis la ordinaran instruadon, sed li edukis blindulojn. Li havis edzinon, kiu naskis 3 filojn. Li ricevis premiojn en 1954 kaj 1961.

## Publikaĵoj 
* lernolibro laŭ Brajlo-skribo
* kontribuoj en periodaĵoj por blinduloj

## Memorigiloj 
* mezlerneja matematika konkurso ekde 1987

## Fontoj 
* hungarlingva mencio
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj instruistoj
Rainer Kirsch

**Rainer KIRSCH** (naskiĝinta la  en Döbeln, mortinta la  en Berlino estis germana lirikisto kaj prezidanto de porverkista ligo.

## Vivo 
La filo de instruisto studis inter 1953-57 historion kaj filozofion en Halle (Saale) kaj Jena sed forpelitis el la altlernejo danke al kaŝpolicaj esploroj Stasi akuzantaj lin partopreni danĝeran grupon nome "Jenaer Philosophische Studentengesellschaft". Kirsch okupiĝis ene de ĝi tiu pri studoj pri Ernst Bloch. Kirsch intermite ankaŭ malmembrigis de la partio SED kaj ricevis la "ŝancon pliboniĝi" perlaborante en presejo, kemia fabriko kaj agrikultura entrepreno.

Ekde 1960 li estis liberprofesiulo. Liaj unuaj poemoj aperis en antologioj kaj gazetoj. En 1962 li rifuzis eklabori por la kaŝpolico Stasi, kio igis la komunistojn observi lin daŭre ene de la cirkloj "Atelierkreis" (ekde 1973) kaj "Lyrik" (1978-82)

Inter 1963-65 li studis ĉe la literaturinstituto "Johannes R. Becher" en Lepsiko sen voli esti diplomita. Mallongan tempon li estis la edzo de la artistino Sarah Kirsch.

La unua poeziaĵvolumo »Gespräch mit dem Saŭrier« (kun Sarah K.; Erich-Weinert-medalo) estis publikigita en 1965. En 1966 li atakitis en la kadro de la t.n. Forum-prilirikaĵdebato. En 1972 li tradukis »Schwitzbad« de Vladimir Majakovski. En 1973 SED nuligis lian membrecon pro la komedio »Heinrich Schlaghands Höllenfahrt«.

En 1975 Kirsch iĝis membro de la orientgermana PEN-klubo. En 1978 aperis denove poemoj en »Auszug das Fürchten zu Lernen« (en Hamburgo). Ne antaŭ 1980 eblis al la orientgermanoj legi novan poemvolumon titolitan »Ausflug machen«. En 1983 oni aljuĝis al li la Franz-Carl-Weiskopf-premion. Li tradukis ne malmulton el la rusa lingvo (Anna Achmatowa, Sergej A. Jessenin, Ossip Mandelstam), la angla lingvo (Percy B. Shelley, John Keats), la itala lingvo (Francesco Petrarca) kaj el la kartvela lingvo.

Eseoj pri poeziteorioj (»Das Wort u. seine Strahlung«. 1976; »Amt des Dichters«. 1979; »Ordnung im Spiegel«. 1985) ankaŭ menciindas kiel liaj porinfanaĵoj (»Es war ein Hahn«. 1975; »Vom Räuberchen, dem Rock und dem Ziegenbock«. 1978; »Der Storch Langbein«. 1986). Li verkis ankaŭ tekstojn por teatroj kaj operoj (»Das Feuerzeug«. »Märchenkomödie«, 1975; »Das Land Bum-Bum«. Opero, 1980, muziko far Georg Katzer) kaj verkis portretojn (»Kopien nach Originalen«. 1974)

## Post 1989 
De marto ĝis decembro 1990 li iĝis kiel posteulo de Hermann Kant prezidanto de la Porverkista ligo de GDR *(Deutscher Schriftstellerverband)*.
Li ankaŭ iĝis membro de akademioj:
* 1990: membreco ĉe Akademie der Künste
* 1993:membreco ĉe Akademie der Künste Berlin-Brandenburg
* 1999 membreco ĉe Sächsische Akademie

## Verkoj kromaj (elekto) 
* Sauna oder die fernherwirkende Trübung. Erzählungen. Rostock 1987
* Kunst in der Mark Brandenb. Gedichte. Rostock 1988
* Die Talare der Gottesgelehrten. Kleine Schriften. Halle 1999

## Literaturo 
* Bock, H.-M.: R. K. In: Krit. Lexikon zur dt.-spr. Gegenwartslit. München 1978 ff.
* Berendse, G.-J.: Die sächs. Dichterschule. Frankfurt (Main) 1990

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Biografio 
* 

Kategorio:Germanaj verkistoj
Kategorio:Germanaj tradukistoj
Kategorio:Kulturo de GDR
Tefnut

**Tefnut**, diino kiu personigas la humidon, reprezentas la roson kiu vivigas kaj la korpajn procezojn kiuj produktas humidon. Asociita al la militaj diaĵoj, al la *suna okulo*, de Reo, kaj al la ureuso (sunoporta serpento), en la egipta mitologio.

Tefnut estis kutime bildigata kiel virino kun kapo de leonino, kun la sundisko kaj du ureusoj, la sceptro kaj la ansa kruco. En akompano de Ŝuo, kiel du leonoj; kaj kun formo de flamengo, en Buto.

Ŝi estis filino de Reo, patrino de Geb kaj Nut. Ŝi estis fratino kaj edzino de Ŝuo (kiu reprezentas la sekan aeron), iĝante tiel la unua paro de la *heliopola Eneado*.

Ĉagrenita pro Reo ŝi foriris al Nubio; Ŝuo kaj Toto iris serĉi ŝin, kaj sukcesis ke ŝi revenu al Egiptio, favorante tiel la inundojn. Ŝi disdonis la spiron al la mortintoj.

Dum la Meza Egipta Imperio ŝi estis identigita kun Maat. En la malfrua periodo de Egiptio estis kun Seĥmeta, Bastet, Nehemetauej de Hermopolo, Menhit de Latopolo kaj Apset de Nubio.

Ŝi estis kultata en Oksirinĥo kaj Leontopolo. Parto de Dendero estis nomata *Domo de Tefnut*. En Buto, kune al Ŝuo, estis adorata kiel flamengo .

## Referencoj 
Kategorio:Egiptaj dioj
Goffredo Mameli

**Goffredo Mame**li (naskiĝis la  en Ĝenovo, mortis la  en Romo) – itala patrioto, poeto, verkisto kaj aŭtoro de la nacia itala himno.eta|Goffredo MameliEn 1849 partoprenanto de bataloj pri sendependeco de Italio. Li mortis preskaŭ 22 jara, rezulte de vundoj ricevitaj batalkampe.

## Vidu ankaŭ 
* 8569 Mameli

Kategorio:Italaj poetoj
Kategorio:Italaj militistoj
István Andrássy (kanoniko)

**István Andrássy** [iŝtvAn andrAŝi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Andrássy István** estis hungara pastro, kanoniko, astronomo, instruisto, bibliotekisto, abato. Lia nobela antaŭnomo estis *andrási*.

István Andrássy http://lexikon.katolikus.hu/A/Andr%C3%A1ssy.html naskiĝis la  1802 en Transilvanio en Lövéte (nuntempa Lueta en Rumanio). Li mortis la  1890 en Hungara reĝlando en Gyulafehérvár (nuntempa Alba Iulia en Rumanio).

## Biografio 
István Andrássy frekventis gimnazion en Székelyudvarhely, poste li lernis teologion. Li pastriĝis en 1827, en la sekva jaro li plulernis en Pázmáneum. En 1832 li instruis en Gyulafehérvár, en la sekva jaro li estis vilaĝa pastro. Ekde  1836 li revenis por instrui en Gyulafehérvár, kie samtempe li estis bibliotekisto. En la jaroj 1848 kaj 1849 li lernis astronomion en Buda kaj Vieno, poste li estis direktoro de Librejo Batthyaneum, kie li laboris ankaŭ en la observatorio. En 1851 li estis nomumita kanoniko, en  1866 titulara abato.

## Elektitaj publikaĵoj 
* *Keresztény tudomány* (Kristana scienco), (1845)
* *Néhány szó egy fiatal barátomhoz* (Kelkaj vortoj al mia amiko), (1887) - (laŭ pseŭdonimo Hargitai) 

## Fontoj 
* hungarlingva biografio 
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj pastroj
Kategorio:Hungaraj kanonikoj
Kategorio:Hungaraj astronomoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Hungaraj bibliotekistoj
Kategorio:Hungaraj abatoj
Pawala Valley Ridge

**Pawala Valley Ridge** estas la plej alta monto de Pitkarna Insularo. Ĝi troviĝas sur Pitkarna insulo en suda Pacifiko.

Kategorio:Montoj en Britio
Kategorio:Montoj en Oceanio
Kategorio:Montoj kun alteco inter 0 kaj 999 m
Kategorio:Pitkarna Insularo
17045 Markert

'*17045 *Markert'''* estas asteroido de
la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomo
David James Tholen sur bildoj faritaj de James Bauer elde
Mauna Kea (Havajo, Usono)

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la usona astronomo *Thomas H. Markert* (1948–1996), kiu faris iujn el la unuaj ikso-radiaj observoj de duopaj steloj, , suspektindaj  kaj galaksioj de la Loka Grupo. Li helpis disvolvi multenombrajn el la instrumentoj uzita por la pli grandaj Ikso-radiaj observatorioj, inklude la spektrometroj de la  *Einstein* kaj *Chandra''.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de David J. Tholen
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
Titio

En la helena mitologio, **Titio** (helene *Τιτυός*, latine *Tityus*) estis grandega filo de la plej alta dio Zeŭso kaj diino de la Tero Gaja.

Tiu ĉi fierega giganto onidire surprizatakis Leton, patrinon de Apolono kaj Artemiso, kiam ŝi estis vojaĝanta en Delfon. Pro tiu ĉi atako Zeŭso ege koleriĝis kaj mortigis Tition per fulmo. Alia versio de la mito prezentas, ke lin mortpafis Apolono kaj Artemiso pro ofendo de ilia patrino.eta|Titia surprizatako kontraŭ LetoTitio estis pro tiu ĉi ago kondamnita al eterna puno en la Tartaro. Li tie kuŝas forĝita al tero kaj du grifoj bekobatante konsumas lian hepaton, kiu ĉiam plenkreskas. Sian kriman agon li pentopagas komune kun pliaj grandaj kulpantoj nomataj Tantalo, Sizifo kaj Iksiono.

El posteuloj de Titio estas konata prefere filino Eŭropa, amantino de mara dio Posejdono kaj patrino de Eŭfemo, kiu kapablis iradi sur la marnivelo.

## Tradukfonto 
Kategorio:Estaĵoj de la helena mitologio
Granda sinagogo de Parizo

La **Granda sinagogo de Parizo** () ĝenerale konata kiel **Sinagogo de la Victoire** aŭ **Granda Sinagogo de la Victoire** situas ĉe n-ro 44, Strato de la Victoire, en la 9-a arondismento, de Parizo, ĉefurbo de Francio.

La arĥitekto kiu desegnis ĝin estis Alfred-Philibert Aldrophe (1834-1895) kiu konstruis ankaŭ la sinagogon de Versailles kaj tiun de Enghien-les-Bains. Ĝia konstruo komenciĝis en 1867, la sinagogo estis inaŭgurita en 1874 kaj ĝi estis malfermita al publiko en 1875, konstruita en klasika stilo, tamen ornamita per bizancaj motivoj.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Judoj
* Sinagogo
* Torao
* Granda Sinagogo de Budapeŝto
* Granda sinagogo de Romo

## Tradukfonto 
Parizo
Kategorio:Konstruaĵoj en la 9-a arondismento de Parizo
Kategorio:Religiaj konstruaĵoj de Parizo
17046 Kenway

'*17046 *Kenway'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono)

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Gaetan Kristian Kenway*, gajninton de la dua rango en la *Intel International Science and Engineering Fair* 2003 pro lia projekto pri inĝenierarto. Li estis lernanto ĉe la *Martingrove Collegiate Institute'' de Marystown (Novlando kaj Labradoro, Kanado).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
Mikuláš Nevan

**Nicholas (Mikuláš) Nevan** (naskiĝis la 28-an de oktobro 1945, mortis la  en Florida, Usono) estis ĉeĥdevena esperantisto, en 1976 li iĝis nederlandano kaj poste usonano en 1995. 

Nevan lernis Esperanton kiel gimnazia studento en Prago kaj baldaŭ komencis aktive agadi en la iama Ĉeĥoslovaka E-movado, precipe la junulara. Li entuziasme gvidis multajn kursojn kaj organizis plurajn landajn kaj internaciajn E-aranĝojn. En 1964 Nevan fondis malgrandan, sed viglan junularan E-rondeton ĉe Ĉs. Junulara Asocio (SĈM). 

En julio 1965 estis fondita junulara sekcio de ĈSEK kaj Mikuláš Nevan estis komisiita kiel ĝia gvidanto. Tiam li kun kunlaborantoj ekspedis 5600 leteroj por akiri informojn pri ĉeĥoslovakaj junaj geesperantistoj. En Prago li iniciatis kvin novajn kursojn. En aprilo 1966 li organizis tutŝtatan junularan aktivular-kunvenon, kiun venis subteni Ivo Lapenna persone. Samjare Nevan edziĝis. 

Nevan enoficiĝis kiel KKS de UEA en la jaro 1969. Dum Konstitua Kongreso de ĈEA en Brno (1969) Mikuláš Nevan jam kiel oficiala reprezentanto de UEA tralegis leteron de d-ro Ivo Lapenna, tiama prezidanto de UEA. En 1973 pro tiamaj politikaj cirkonstancoj kaj premoj li devis rezigni la postenon.

Post enmigro al Usono en 1978 li hejmiĝis en Portlando (Oregono), kie li vigle partoprenis en la loka movado. En 2005 li retiriĝis al Penango (Malajzio), kie li servis kiel D kaj FD de UEA pri monda turismo. Lia vojaĝemo kondukis lin al pli ol 80 landoj sur 4 kontinentoj. Membro de UEA ekde 1963. Li esperantistigis ankaŭ plurajn siajn familianojn.

## Fontoj
*nekrologo sendita por Starto 3/2015
*Informiloj de ĈSEK 2/1965, 3-4/1965, 2/1966, 3-4/1966
*Historio de EK Brno

Kategorio:Ĉeĥaj esperantistoj
Kategorio:Nederlandaj esperantistoj
Kategorio:Usonaj esperantistoj
Demokratia Kamboĝo

**Demokratia Kamboĝo** (kmere: កម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ Kâmpŭchéa Prâcheathippadey, prononco *Kamputjia Pratjatippadij*) estis lando en sudorienta Azio, en la suda parto de Hindoĉinio. La lando havis landlimojn okcidente kun Tajlando, norde kun Laoso, oriente kun Vjetnamio kaj sude kun la Tajlanda Golfo. Ĝin trafluas la rivero Mekongo. La ĉefurbo estis Pnom-Peno.

Temas pri la lando kiu nomiĝas Kamboĝo dum portempa reĝimo socialisma. **Demokratia Kampuĉeo** estis la oficiala nomo de Kamboĝo sub la komunisma regado de Pol Pot kaj lia partio Ruĝaj Kmeroj inter 1975 kaj 1979.

## Vidu ankaŭ 
* Kamboĝa Genocido
* Murdokampoj de la Ruĝaj Ĥmeroj
* Popola Respubliko Kamboĝa

Kategorio:Politiko de Kamboĝo
Kategorio:Historio de Kamboĝo
Kategorio:Eksaj landoj de Azio
Kategorio:Komunismaj ŝtatoj
Kategorio:Unupartiismaj ŝtatoj
Kategorio:Ruĝaj Kmeroj
Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en 1976
Kategorio:Administraj unuoj malfonditaj en 1979
17050 Weiskopf

'*17050 *Weiskopf'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Lydia Suzanne Weiskopf*, kiu gajnis la duan rangon en la *Intel International Science and Engineering Fair* 2003 pro sia teama projekto pri scienco de la medio. Ŝi estis lernantino ĉe la *École Secondaire Algonquin'' de North Bay (Ontario, Kanado).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
*  (17050) Weiskopf, de la Reĝa Astronomia Societo de Kanado 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
Antal Andrássy

**Barono Antal Andrássy** [andrAŝi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Andrássy Antal** estis hungara pastro, monaĥo, episkopo, kanoniko, preposto. Liaj nobelaj antaŭnomoj estis *krasznahorkai kaj csíkszentkirályi*. Lia patro estis barono György Andrássy.
eta|Blazono de Antal Andrássy
Antal Andrássy http://mek.oszk.hu/03600/03630/html/a/a00302.htm naskiĝis la  1742 en Hungara reĝlando en Románfalva (nuntempa Rumanová en Slovakio). Li mortis la  1799 en Rozsnyó (nuntempa Rožňava en Slovakio).

## Biografio 
Antal Andrássy lernis en gravaj urboj de Supra Hungarujo, en 1760 li aliĝis al la jezuitoj. Li lernis teologion en Vieno, kie li pastriĝis en 1772. En la sekva jaro la ordeno ne plu rajtis funkcii. En 1776 oni establis novan diocezon en Rozsnyó, kie li estis nomumita kanoniko, en 1777 preposto, en 1780 episkopo. En 1794 li protestis kontraŭ ordenoj de Jozefo la 2-a (Sankta Romia Imperio), tial la reĝo punis lin.

## Elektitaj publikaĵoj 
* *Appendix subnexa censurae testamentis demonstrationis trium propositionum de poenali transitu ex religione romano-catholica ad evangelicam* (1790)
* *Epistola pastoralis ad clerum suum de necessitate unius salvificae catholicae fidei* (sen eldonjaro)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj pastroj
Kategorio:Hungaraj episkopoj
Kategorio:Hungaraj jezuitaj monaĥoj
Kategorio:Hungaraj kanonikoj
Kategorio:Hungaraj prepostoj
Kategorio:Hungaraj baronoj
17048 Nicolesegaran

'*17048 *Nicolesegaran'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Nicole Lakshmi Segaran*, kiu gajnis la duan rangon en la *Intel International Science and Engineering Fair* de 2019 pro sia projekto en teamo pri biomedicina kaj sana sciencoj. Ŝi estis lernantino ĉe la *Carmel High School'' de Carmel (Indianio, Usono).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
Jacques Bonsergent (pariza metrostacio)

**Jacques Bonsergent** [ʒak bɔ̃sɛʁʒɑ̃] estas stacio de la Metroo de Parizo sur linio 5, en la 10-a arondismento de Parizo.

## Stacio 
La stacio estis malfermita la , sub la nomo *Lancry*, kiel norda finstacio de linio 5. La , ''* fariĝis la nova finstacio.

La , ĝi alprenis la nomon Jacques Bonsergent, sekve al nomado de *Placo Jacques-Bonsergent* de la interkruciĝejo de Strato Lucien-Sampaix, Strato de Lancry kaj Strato Albert-Thomas, kun Bulvardo de Magenta sub kiu situas la stacio. Jacques Bonsergent estis inĝeniero, unua mortpafito de Parizo dum la Dua Mondmilito, 28-jaraĝa, la .

Aliaj metrostacioj estis alinomitaj, post la Dua Mondmilito, por honorigi la memoron de rezistantoj mortintaj por Francio (*, , , , '').

## Alirejoj 
La stacio disponas pri du alirejoj antaŭ n-roj 19 kaj 30 de Bulvardo de Magenta.

## Interkonektoj 
*  RATP 56 65
*  N01 N02

## Proksime 
* Urbodomo de la 10-a arondismento
* Kanalo Saint-Martin

## Vidu ankaŭ 
* Listo de metrostacioj de Parizo
* Alinomitaj stacioj de la Metroo de Parizo
* linio 5 de la metroo de Parizo

Kategorio:Linio 5 de la metroo de Parizo
Kategorio:Stacioj de la metroo de Parizo
Kategorio:Metrostacioj en la 10-a arondismento de Parizo
Hu (mitologio)

[eta|250px|[Nepret, Renenutet kaj Hu reprezentitaj kiel kobroj (20a dinastio).]]
En la egipta mitologio, **Hu** (*HW*) estas la diigo de la unua vorto, la vorto de la kreado, per kiu Atumo donis vivon al la aĵoj per ejakulado dum sia masturbado per kiu li estigis la kreadon laŭ la Eneado.

Ankaŭ, en la Libro de mortintoj, Reo, tranĉinte sian penison (ebla aludo al la cirkumcido) kreis el sia sango du diojn, Sia kaj Hu, personigoj de la menso kaj la potenco de la kreiga vorto.

Hu estas menciita en la Piramidaj tekstoj de la Malnova Egipta Imperio (PT 251, PT 697) kiel kompano de la faraono mortinta. Kune al Sia, li estis reprezentita inter la sekvantaro de Toto, kun kiu kelkfoje estas identigata.

En la Meza Egipta Imperio, Hu kaj Sia estis asociitaj kun la potenco de la vorto de Ptaho kiu laŭ la memfisa kosmogonio kreis la universon, ĉar per la ideoj de la aferoj en sia kapo, prononcante la vorton realiĝis. La inteligento kaj la vorto personiĝis en Sia (la inteligenteco de la penso, la klereco kiu vivas en la koro) y Hu (la potenco de la vorto, kiu enkarniĝas en la lango de Ptaho).

Hu, kune al Sia y Heka, aperas en tekstoj kaj muroj de la tomboj de la Nova Egipta Imperio akompanata de la dio Reo en sia suna boato dum sia konstanta vojaĝo tra la nokto. En la Tekstoj de la sarkofagoj aperas kun Heka, en kiu li aktive rolas malpermesante ke la malamiko de Reo, serpentoforma interrompu la navigadon tra la submondo.

Ankaŭ en la Nova Egipta Imperio, kaj Hu kaj Sia, kune al Heke, Irer kaj Seĝem estis membroj de la dek kvar potencoj kreigaj de Amon-Reo. En la epoko de la Ptolemea Egiptio, Hu kunfandiĝis kun Ŝuo (personigo de la aero).

Hu estis bildigita kiel homo, falko aŭ homo kun kapo de ŝafo.

Kategorio:Mitoj pri kreado
Kategorio:Egiptaj dioj
Kategorio:Vortoj
(17054) 1999 GL2

**(17054) 1999 GL2** estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la kroata astronomo Korado Korlević elde la Observatorio de Višnjan (Kroatio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Korado Korlević
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
Preĝejo Sankta Georgo (Kisszékely)

La **kirko Sankta Georgo** estas romkatolika Monumento historia en Hungario, en vilaĝo Kisszékely.

## Historio 
Dum la mezepoko jam funkciis en tiu vilaĝo ligna preĝejo, dokumento menciis ĝin en 1332. En 1723 oni konstruis pli novan preĝejon, en 1823 oni denove konstruis kirkon. La paroĥo estis fondita 1789. Tiutempe la predikoj foje okazis  pro la germana minoritato. En 1840 oni faris orgenon, en 1916 ĝi estis trakonstruita.

## Konstruaĵo 
La klasikisma kirko situas sola sur montetodeklivo en rando de la vilaĝo. En mezo de la fasado la kvadrata turo altiĝas, sube estas la enirejo. Malantaŭ la fasado la navo etendiĝas. La absido estas plurlatera kaj iomete estas pli mallarĝa, ol la navo. Interne tuj post la enirejo estas galerio por la orgeno. La internaj muroj estis pentritaj en la 19-a jarcento.

## Fontoj 
* hungare
* hungare
* hungare kun fotoj 
* hungare
* hungare

Kategorio:Kisszékely
Kisszekely
Kisszékely
Ĉeĥoslovaka Esperanto-Komitato

**Ĉeĥoslovaka Esperanto-Komitato** estis fondita en 1959 ĉe Kleriga Instituto en Prago por kunordigi la laboron de esperantistaj rondetoj en Ĉeĥoslovakio.

La antaŭa Esperanto-Asocio en Ĉeĥoslovaka Respubliko sin mem likvidis en septembro 1952 sub forta premo de komunistoj, kiuj ne deziris kontaktojn de esperantistoj kun okcidentanoj, plie ili trudis ideon, ke internacia lingvo de laboristaro kaj de la socialisma tendaro estas la rusa.

La rondetoj devis registriĝi ĉe lokaj kulturdomoj, transdoni al ili sian havaĵon, senĉese peti pri diversaj permesoj kaj toleri multajn ĉikanojn. Sed tia traktado esperantistojn ne fortimigis, male aktivigis, junularon eĉ entuziasmigis. La reĝimo baldaŭ konstatis, ke ĝi ne sufokis la movadon, sed nur perdis kontrolon super ĝi.

Restarigon de asocio la reĝimo ne volis permesi, tial ĝi permesis almenaŭ la tutŝtatan komitaton, kiu eldonadis Informilon de ĈSEK, per kiu la komitatanoj anoncadis novaĵojn al esperantistoj. Inter 1959-1968 aperis tridek numeroj, en 1969 estis refonditaj asocioj, memstare ĉeĥa (ĈEA) kaj slovaka (AESSR), kaj la Informilon anstataŭis organoj Starto kaj Esperantisto Slovaka.

La unua komitato havis naŭ membrojn.

Kategorio:Ĉeĥoslovakaj Esperanto-asocioj
(17055) 1999 GP3

**(17055) 1999 GP3** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona amatora astronomo Robert G. Sandness elde la Observatorio de King City (Ontario, Kanado)

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1999
Esperanto-Asocio en Ĉeĥoslovaka Respubliko

**Esperanto-Asocio en Ĉeĥoslovaka Respubliko** estiĝis en 1936 el Ĉeĥoslovaka Asocio Esperantista per kunfandiĝo kun Germana Esperanto-Ligo,  post la dua mondmilito la asocio estis refondita en 1946.

Ĝi tre rapide disvolvis sian agadon kaj eldonadis la tre valoran revuon *Esperantista :  revuo por Esperanto en Ĉeĥoslovakio*, kies ĉefo-redaktoro estis Stanislav Kamarýt.

Aperis ĉirkaŭ 80 publikigaĵoj kaj Verda Stacio sukcese daŭrigis sian agadon, kvankam en Prago kaj filioj, ĉar la studio en Brno estis disbombardita.

En 1950 la tutŝtatan kongreson en Brno partumis mil personoj.

Sed en la jaro 1951 la komunisma reĝimo anoncis, ke ĝi ne plu disponigos paperon kaj monon por la gazeto kaj en 1952 en septembro post tre ekscita tutnokta traktado de sepdeko da funkciuloj sub forta premo de komunistoj ili voĉdonis por likvido de la asocio. Sole tri voĉdonis kontraŭ, ni scias nur pri Rudolf Burda, posta fondinto de MEM.

## Referencoj 
* Bulteno de ĈAE 1929-1939

## Vidu ankaŭ 
* Ĉeĥa Esperanto-Asocio
* Slovakia Esperanta Federacio

Kategorio:Ĉeĥoslovakaj Esperanto-asocioj
Galapagoŝarko

La **galapagoŝarko** (*Carcharhinus galapagensis*) estas ŝarko el la familio de la Karĉarinedoj (*Carcharhinidae*). Ĝi troviĝas ĉirkaŭ insuloj en la oceanoj kaj ŝajne sin movas ne tro malproksime de la insuloj.

## Referencoj 
Kategorio:Naturhistorio de Havajo
Kategorio:Faŭno de Usono
Kategorio:Faŭno de Oceanio
Kategorio:Ŝarkoj