open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Observatorio Abrahão de Moraes

La **Observatorio Abrahão de Moraes** estas astronomia observatorio en Brazilo, (IAU-kodo **860**; ankaŭe konata kiel **Observatorio de Valinhos**) fondita en 1972 en la urbo Valinhos, 80 km norde de San-Paŭlo. Oni aliras al ĝi tra la najbara komunumo Vinhedo. Ĝi estis nomita en memoro de la brazila astronomo kaj matematikisto Abrahão de Moraes (1917 – 1970).

Ĝi estas laboratorio de la departemento pri astronomio kaj de la departemento pri terfiziko, ambaŭ apartenantaj al la Instituto de Astronomio, Terfiziko kaj Atmosferaj Sciencoj de la Universitato de San-Paŭlo. Ĝi nuntempe estas estrita de la profesoro Ramachrisna Teixeira.

Tie troviĝas ankaŭ meteologia stacio, geodezia stacio kaj sismologia stacio.

Kvankam la ĉefa aktivo de la observatorio estas la scienca esplorado, ĝi plenumas  per malfermo al vizitantoj, prelegoj, organizo de "Noktoj kun la Steloj" kaj partopreno al la operacio "Teleskopoj en Lernejo" (*"Telescópios na Escola"*), kiu permesas, ke studentoj defore uzu teleskopojn per Interneto.

Krom astronomiaj aktivoj, la observatorio alportas specialan atenton al la protekto de la arbaro, kiu ĉirkaŭas ĝin : unu el la maloftaj protektataj areoj de la regiono.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  Valinhos aŭ Vinhedo ? Renkontu la Observatorion Abrahão de Moraes
*  La Observatório Abrahão de Moraes estos "Nokto kun la Steloj" 

Abrahão de Moraes
Marib-digo

eta|250px|La nuna digo en 1986.
La **Marib-** aŭ '''Ma'rib-** aŭ **Ma'arib-digo'* (arabe سد مأرب, latinliterigo *sudd Ma'rib* aŭ *sadd Ma'rib*) estas akvobaraĵo kiu blokas la uedon *Adhanah* (ankaŭ *Dhana* aŭ *Adhana*) en la valo de *Dhana* en la Balakaj Montoj de Jemeno. La nuna digo proksimas al la ruinoj de la Granda Digo de Marib, originante de ĉirkaŭ la 8-a jarcento antaŭ nia erao. Tiu historia konstruaĵo estis unu el la inĝenieraj mirindaĵoj de la antikva mondo kaj centra parto de la civilizo de la suda Araba Duoninsulo ĉirkaŭ la urbo Marib kaj la Reĝlando Ŝeba.

Ekzistas ankaŭ aliaj gravaj antikvaj digoj en Jemeno kiel la Digo de *Juhajnah*, la Digo de *Ĥarid*, la Digo de *Adraah*, la Digo de *Mikran* kaj la Baraĵo de *Jathan''. Historie, Jemeno estis fama pro la grandiozeco de la antikva akvoproviza inĝenierado. De la marbordo de la Ruĝa Maro ĝis la limoj de la dezerto Rub-al-Ĥalo dezerto estas multnombraj ruinoj de malgrandaj kaj grandaj digoj faritaj el argilo kaj ŝtono.

Kategorio:Historio de Jemeno
Timna

**Timna** (arabe **تمنة**) estas antikva urbo en la suda Araba Duoninsulo. Temis pri la la ĉefurbo de la regno Kataban en la teritorio de nuntempa Jemeno. La historia urbo kaj nuna arkeologia loko situas 240 kilometrojn sudoriente de Sanao, 100 kilometrojn sude de Marib kaj 320  kilometrojn nordoriente de Adeno.

Dum antikvaj tempoj, Timna estis grava nabo en la fama komerca olibana vojo, kiu provizis la incensojn olibano kaj mirho el Arabio kaj Hindio per kamelaj karavanoj al havenoj borde de la Mediteranea Maro, precipe Gaza-urbo kaj Petra.

Kategorio:Arkeologiaj lokoj en Jemeno
Kataban

[300px|eta|la regnoj de la suda [Araba Duoninsulo ĉirkaŭ la jaro 100 antaŭ nia erao: La regna teritorio de Kataban estas kolorigita verde]]
**Kataban** (, latinliterigata foje ankaŭ *Qataban*) estis antikva regno en la teritorio de la nuna ŝtato Jemeno. Ĝia centro estis en la valo *Bajhan*. Kiel iuj aliaj regnoj de la suda Araba Duoninsulo ĝi gajnis grandan riĉecon de la komerco de olibano kaj mirho, incensoj kiuj estas bruligataj ĉe altaroj. La ĉefurbo de Kataban estis nomita Timna kaj situis sur la komerca vojo kiu trapasis la aliajn reĝlandojn Hadramaut, Ŝeba kaj Ma'in. La ĉefa diaĵo de la katabananoj estis Amm, aŭ "onklo" kaj la popolo nomis sin la "infanoj de Amm".

Ĝi estis la plej elstara jemena regno en la dua duono de la unua jarmilo antaŭ nia erao, kiam ĝia reganto tenis la titolon de hegamonianto de Suda Arabio, Mukarrib (arabe مكرب, "unuiganto").

## Bibliografio 
eta|maldekstra|Bronza leono kun rajdanto farita per la katabananoj ĉirkaŭ 75-50 antaŭ nia erao
[eta|300px|la reĝlando Kataban (helblue) nelonge antaŭ ĝia falo en la 2-a jarcento - inter [Himjaro okcidente, Ŝeba norde kaj Hadramaut oriente]]
* Alessandro de Maigret: *Arabia Felix*, origine itale Milano, eldonejo Rusconi, 1996, angla traduko de *Rebecca Thompson*, Londono, eldonejo Stacey International, 2002. ISBN 1-900988-07-0 ( respektive )
* Andrej Korotajev: *Ancient Yemen (Antikva Jemeno)*. Oksfordo: eldonejo Oxford University Press, 1995. ISBN 0-19-922237-1. ()
* Andrej Korotajev: *Социальная история Йемена* (socia historio de Jemeno). Moskvo, eldonejo *КомКнига* (KomKniga), 2006. ()
* Andrej Korotajev: *Pre-Islamic Yemen (Antaŭ-islama Jemeno)*. Wiesbaden: eldonejo Harrassowitz, 1996. ISBN 3-447-03679-6.
* Andrej Korotajev: *Socio-Political Conflict in the Qatabanian Kingdom?* (Ĉu soci-politika konflikto en la katabana regno?) Proceedings of the Seminar for Arabian Studies 27 (1997): 141-158.

Kategorio:Historio de Jemeno
Kategorio:Geografio de Jemeno
Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en la 1-a jarmilo a.K.
Preĝejo Senmakula Koncipiĝo (Zugló)

**Preĝejo Senmakula Koncipiĝo** estas romkatolika preĝejo en Hungario, en Budapeŝto, en distrikto Zugló.

## Historio 
Franciskanaj abatinoj establis infanvartejon, infanĝardenon, orfejon, eĉ helpan domon por patrinoj en 1902. La nun videbla preĝejo konstruiĝis ekde 1935. Dum sieĝo de Budapeŝto en 1944 multaj trovis kaŝejon en la preĝejo aŭ en la abatejo. En 1950 agadoj de la abatinoj estis malpermesitaj, la katolikaj pastroj transprenis funkciadon de la preĝejo. En 1989 la abatinoj revenis. En 1993 la preĝejo renoviĝis kaj pligrandiĝis.

## Konstruaĵo 
La preĝejo situas en korto, tamen tre komence al la trotuaro. Ŝtuparo kuras al la ĉefenirejo. La fasado estas malsimetria, ĉar en la maldekstra flanko altiĝas la kvadrata turo. Super la enirejo inter la tre mallarĝaj fenestroj 3 skulptaĵoj pri anĝeloj estas videblaj. Interne la freskoj estis pentritaj pri vivo de Sankta Francisko el Asizo.

## Fontoj 
* hungare kun 3 fotoj
* hungare

Budapeŝto
Kategorio:Kristanaj preĝejoj en Budapeŝto
Kategorio:Preĝejoj sub patroneco de Sankta Francisko el Asizo
Tramtransporto en Marsejlo T3

**Tramtransporto en Marsejlo T3**, nome linio **T3** estas unu el la tri linioj de la reto de tramoj de Marsejlo. Ĝi kunligas *Place Castellane* al afer-kvartalo "Euroméditerranée" kaj trairas la tuton de Rue de Rome.

Tiu linio uzas la vojojn de linio T2 de *Arenc - Le Silo* ĝis *Cours Saint-Louis*.

## Stacioj 
## Skemo 
500ra|centra|eta|Tramo T3

## Vidu ankaŭ 
* Tramtransporto en Marsejlo
* Tramtransporto en Marsejlo T1
* Tramtransporto en Marsejlo T2
* Stacioj de la metroo de Marsejlo

## Eksteraj ligiloj 
*  (RTM)

Kategorio:Tramtransporto en Marsejlo
19789 Susanjohnson

'*19789 *Susanjohnson'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Susan Johnson*, kiu mentoris unu finaliston de la *Discovery Channel Young Science Challenge* de 2003, scienca konkurso de mezlernejoj. Ŝi estis instruistino ĉe la *Moore Middle School'' de Redlands (Kalifornio, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Naĝran

**Naĝran** (arabe: **نجران**, DMG-latinliterigo *Naǧrān*, historia nomo ‏أبا السعود‎, DMG-latinliterigo *Abā as-Saʿūd*) estas urbo de Sauda Arabio. Ĝi estas la administra centro de samnoma regiono Naĝrano kiu situas en la sudo de la lando laŭlonge de la landlimo kun Jemeno. La urbo en 2010 havis 246 880 loĝantojn. 

Kategorio:Urboj de Sauda Arabio
Epiĥorio

**Epiĥorio** respektive **epizooĥorio** estas la disvastigo de semoj aŭ frukto fare de bestoj. La semo aŭ frukto de la plantoj fiksiĝas je la surfaco de la besto. La tiel disvastigantaj plantoj nomiĝas bestdisvastiguloj. La epiĥorio estas speciala formo de la zooĥorio. La semoj kaj fruktoj de la plantoj devas havi konvenan ecojn por ebligi tiun disvastigon.

## Metodoj 
[dekstra|eta|250px|Frukto de la alkroĉa galio sub [rastrumelekromikroskopo|REM, pligrandigo 40-oble]]
dekstra|eta|250px|Frukto de la alkroĉa galio sub REM, pligrandigo 100-oble
[dekstra|eta|250px|Frukto de *[Uncarina|Uncarina ankaranensis*]]
* La unua metodo estas la alkroĉo de la frukto ĉe la pelto de la besto. La ŝelo havas specialan econ por garantii la alkroĉon.
** *glualkroĉuloj* (gluepizooĥorio) estas semoj kaj fruktoj kiuj alkroĉiĝas per glua sekreto, ekzemple Lycopus europaeus kaj kelkaj ĝardenkukurboj.
** la *alkroĉiguloj* havas specialajn semojn aŭ fruktojn, kiuj enhokiĝas en la pelto de la besto, ekzemple lapo, alkroĉa galio, geumoj, daturoj, Hyoscyamus.
* nespecialigita metodo uzas kelkaj marĉ- kaj akvoplantoj, kies diasporoj drivas sur la akvosurfaco kaj estas transportataj de akvobirdoj. La diasporoj estas tiom malpezaj, ke ili povas drivie sur akvo kaj fiksiĝas ĉe la piedoj de la bestoj.
* kelkaj plantsemoj adhezias al humidaj surfacoj. Plantoj kun tiu disvastigometodo (Hidroepizooĥrio) estas nomataj *adheziaduloj*. Ĉe la akvolentoj la tuta planto estas transportata, ĉar ĝi nur estas eta (0,5 ĝis 1,5 mm) .
* alia metodo estas la alkroĉado al la hufoj de bestoj. Tiu varianto estas uzata ekzemple de Harpagophytum procumbens. Tiu planto kreskas en stepoj kaj dezertoj.

## Avantaĝoj kaj malavantaĝoj de la Epizooĥorio 
Epizooĥorio estas efika ebleco disigi semo, ĉe kio la planto ne bezonas oferti al la transportanta besto plusvaloron en formo de karbonhidratoj, proteinoj, aŭ grasoj male al la Endozooĥorio. Alia avantaĝo estas la relatuve grandaj distancoj kaj perr tio rapida pligrandigado de la habitato. Ekstrema ekzemplo estas la Macquarie-insulo, kiu troviĝas 950 km sude de Novzelanfo. Sur la insulo ĉiuj 35 ekzistantaj specioj estas enkondukitaj pere de Epizooĥorio, verŝajne en la plumaro de birdoj. Alia kialo por la granda distanco estas, ke la disvastigo per epizooĥorio ankaŭ okazas ĉe rabobestoj, kiuj travagas pli grandan areon al plantmanĝantoj.

Malavantaĝoj estas, ke la metodo estas veterdependa, precipe se temas pri adhezia disvastigo. Devas esti humida, alikaze la semoj ne fiksiĝas al la besta korpo

Kategorio:Planta disvastigo
Arlington (Vaŝingtonio)

eta|maldekstra|La municipa flughaveno, rigardante nordokcidenten, fotita de supre
**Arlington** estas urbo kun ĉ.  loĝantoj en la norda parto de Kantono Snohomish, Vaŝingtonio, Usono. Ĝi situas nordokcidente de la urbo Marysville. Arlington havas historian muzeon (Stillaguamish Valley Pioneer Museum) kaj municipan flughavenon (Arlington Municipal Airport). La flughaveno situas en la sudokcidenta parto de la urbo, kaj la malnova urbcentro en la nordorienta parto. La du komercaj kvartaloj havas pli ol 171 kaj 150 komercajn entreprenojn respektive.

## Referencoj 
Kategorio:Kantono Snohomish (Vaŝingtonio)
Kategorio:Urboj en Vaŝingtonio
Kastelo de Durham

eta|La kastelo de Durham

**Kastelo de Durham** estas normanda kastelo en la urbo Durham en Graflando Durham, Anglio. Ĝi situas sur la pinto de monteto ĉe la rivero Viuro (Wear) sur duoninsulo de Durham, fronte al la Katedralo de Durham.
**Kastelo kaj katedralo de Durham** estis en 1986 de UNESKO registritaj sur la listo de mondheredaĵoj.

## Historio 
La kastelo konstruiĝis en la 11-a jarcento fare de la episkopo de Durham kiel protekto kontraŭ atakoj. Ĝi havas grandan halon, konstruita de episkopo Antony Bek en la frua 14-a jarcento. Ĝi estis la plej granda halo en Anglio ĝis episkopo Richard Fox malgrandigis ĝin je la fino de la 15-a jarcento. Sed ĝi estas ankoraŭ 14 m alta kaj 30 m longa.

## Kapeloj 
La kastelo havas du kapelojn: la Normanda kapelo, konstruita ĉ. 1078, kaj la Tunstall kapelo, konstruita en 1540.

## Eksteraj ligiloj 
* University College JCR retejo 

Dosiero:Durham Castle Eingang.jpg|Enirejo
Dosiero:yard2.jpg|Korto
Dosiero:castlekeep.jpg|Turo

Kategorio:Durham
Kategorio:Kasteloj en Anglio
Kategorio:Mondaj heredaĵoj en Anglio
Kategorio:Mondaj heredaĵoj en Britio
Glen Bowersock

**Glen Warren Bowersock** (naskita la 12-an de januaro 1936 en Providence, Rod-Insulo, Usono) estas nuntempa usona akademiulo pri la antikva mondo kaj la historio de antikva Grekio, Romio kaj la Proksima Oriento.

## Eduko kaj kariero 
Glen Bowersock gajnis sian artan bakalaŭron *summa cum laude* ("kun plej alta laŭdo") de Universitato Harvard en 1957, alian artan bakalaŭron kun *First Class Honor* ("unuaklasa honorigo") en *Literae humaniores* ("literaturoj de la homaro") de Oksforda Universitato en 1959; kaj sian artan magistriĝon kaj filozofian doktoriĝon en 1962, per tezo titolita *Augustus and the Greek world (Aŭgusto Cezaro kaj la greka mondo)* ankaŭ en Oksfordo. Ekde tiu tempo li ricevis multnombrajn honorajn gradojn, inkluzive de: Universitato de Strasburgo, *doktoro prohonora* (1990), *École pratique des hautes études* (Parizo), *doktoro prohonora* (1999), Universitato de Ateno, *doktoro prohonora* (2005). Li ankaŭ estas honora membro de *Balliol College*, Oksfordo (2004), en kiu li iam gajnis la premion *Rhodes Scholarship*. Li funkciis kiel preleganto en Antikva epoko ĉe la universitataj kolegioj *Balliol, Magdalen* kaj *New College* en Oksfordo (1960 ĝis 1962), profesoro pri la klasika epoko kaj historio en la Universitato Harvard (1962 ĝis 1980, plena profesoro de 1969).

Glen Bowersock estis Profesoro de Antikva Historio ĉe la *Institute for Advanced Study* en Princeton (Nov-Ĵerzejo) de 1980 ĝis sia emeritiĝo en 2006. Li estas la verkinto de pli ol dekdu libroj kaj publikigis pli ol 300 artikolojn pli la historio kaj kulturo de antikva Grekio, Romio kaj la Proksima Oriento samkiel pri la klasika tradicio de postaj jarcentoj.

## Elektitaj publikaĵoj 
* Ksenofono, *Ἀθηναίων πολιτεία / Constitution of the Athenians*, eldono kaj traduko, Harvard University Press, 1968
* *Augustus and the Greek World* (Oksfordo, 1965)
* *Greek Sophists in the Roman Empire* (Oksfordo, 1969)
* *Julian the Apostate*, Harvard University Press, 1978
* ''Gibbon's Historical Imagination* (Stanford, 1988)
* *Hellenism in Late Antiquity* [Jerome Lectures] (Michigan and Cambridge University Press, 1990)
* *Fiction as History, from Nero to Julian* [Sather Classical Lectures] (University of California Press, 1994), rete legebla ĉe la Universitato de Kalifornio.
* *Martyrdom and Rome* [Wiles Lectures] (Cambridge University Press, 1995)
* *Roman Arabia*, Harvard University Press, 1983 (unua poŝlibra eldono en 1994)
* *Late Antiquity: A Guide to the Postclassical World* eldonita kun Peter Brown kaj Oleg Grabar, Harvard University Press, 1999
* *Interpreting Late Antiquity*, Harvard University Press, 2001
* *Mosaics as History: The Near East from Late Antiquity to Islam*, Harvard University Press, 2006
* Lorenzo Valla, *La falsa donazione di Costantino / On the Donation of Constantine*, eldono kaj traduko, Harvard University Press, 2007
* *From Gibbon to Auden: Essays on the Classical Tradition*, Oxford University Press, 2009
* *The Throne of Adulis: Red Sea Wars on the Eve of Islam'', Oxford University Press, 2013

Kategorio:Usonaj historiistoj
(19805) 2000 SR11

**(19805) 2000 SR11** estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la kroata astronomo Korado Korlević elde la Observatorio de Višnjan (Kroatio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Korado Korlević
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Grandkanaria fringo

La **Grandkanaria fringo**, *Fringilla polatzeki* aŭ antaŭe *Fringilla teydea polatzeki*, estas specio de paserinaj birdoj de la familio de Fringedoj kaj genro de Fringoj.

## Aspekto 
eta|maldekstre|150px|Masklo kaj ino de la Grandkanaria fringo, ilustraĵo de la dana natursciencisto Henrik Grønvold.

Tiu fringo similas al la ordinara fringo, sed ĝi estas rimarkinde pli granda, kaj havas pli dikan bekon. Ĝi estas karaktere pli uniforma en sia plumaro, kaj ili ne havas malhelan kronon. Ino estas pli senkolore grizbruna, sed povas esti distingata el fringoj pro sia pli malmarkataj flugilstrioj. Reproduktanta masklo estas nekonfuzebla, pro la tre malhelblua plumaro, ĉefe ĉe kapo kaj helgriza konusforma fortika pintakra beko. La subpugo estas blanka. La kruroj estas grizecaj.

## Kutimaro
Pariĝado kaj nestumado okazas inter aprilo kaj julio, sed estas nestoj jam en marto. En pli varma Inagua (pli ol La Cumbre) nestumado startas antaŭe. La ino demetas unu aŭ du ovojn, kovado daŭras ĉirkaŭ 15 tagojn, kaj elnestiĝo okazas post ĉirkaŭ 17 tagoj. Dume ambaŭ gepatroj nutras la idojn per papilioj kaj aliaj insektoj. La ino dominas, kaj ŝi moviĝas, sekvas la idoj kaj same la masklo; disiĝo okazas aŭtune. Fakte lastatempaj kalkuloj indikas nur ĉirkaŭ 402 ekzemplerojn.

## Referencoj 
Kategorio:Paseroformaj
Kategorio:Fringedoj
Kategorio:Birdoj de Afriko
Kategorio:Birdoj de Eŭropo
Artodomo de Gera

eta|Planita artodomo en Neue Straße, Gera
La eksa **Artodomo de Gera** () troviĝas en Gera, Germanio, Neue Straße nr. 30. Nun uzas la domon la **Fakaltlernejo pri saneco**.

## Historio 
La alikonstruo de la iama Landa centra banko al artodomo, decidite en 2009 fare de la urba konsilantaro, malfermigu al la urbo novajn vojojn iĝi porarta centro sub novaj perspektivoj. La fama londona arkitekto David Chipperfield planadis la tuton, la muroj de la enirejo kaj de la ĝiradohalo aranĝitis nove per laboraĵoj de la popartisto Michael Craig Matin. En 2001 estis estinta la reinaŭguro de la bankejo. Sed nur kelkajn jarojn poste la banko forlasis la lokon donante al la urbo la ŝancon akiri la objekton malmultekoste. La alikonstruon al artodomo kun 1400 kvadratmetroj da ekspozicia areo sur du etaĝoj planis ankaŭ la arkitektoj de Chipperdield. Enhava fokuso estu la verkaro de Otto Dix. La tuto uzitis mallongan tempon por nedaŭraj ekspozicioj. Sed la projekto eklamis.
eta|Emblemo de la fakaltlernejo *SRH FH Gera*
Post 2013 la Fakaltlernejo pri saneco *(Fachhochschule für Gesundheit)* forlasis sian malnovan sidejon en Gera (*Villa Hirsch*, Hermann-Drechsler-Straße) kaj transprenis la ne plu realigeblan artodomon.

## Fonto 
Sparkassen-Kulturstiftung Hessen-Thüringen (eld.): *Kulturelle Entdeckungen. Thüringen. Band 4*, 2011, ISBN 978-3-7954-2501-2, p.&nbsp;98

## Eksteraj ligiloj 
* Hejmpaĝo de la fakaltlernejo 
* Anonco de la transpreno fare de la fakaltlernejanoj, 2013 

Kategorio:Konstruaĵoj en Gera
Gera
Gera
Gyula Kubik

**Gyula KUBIK** [djula], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kubik Gyula** estis hungara inĝeniero, parlamentano.

Gyula Kubik http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC07165/08864.htm naskiĝis la  en Eger. Li mortis la  en Budapeŝto.
 
## Biografio 
Gyula Kubik akiris diplomon en Parizo en *École des Ponts et Chaussées*. Post siaj studoj li partoprenis en kreo de reto de Hungaraj Ŝtatfervojoj. Li estis ankaŭ parlamenta deputito, kie li okupiĝis pri projektoj de novaj fervojaj linioj. Li strebis ankaŭ por tramo inter Vieno kaj Pozsony. Lia fervoja linio Miskolc-Mezőcsát funkciis 101 jarojn, interurba tramo Kerepes—Gödöllő funkcias ankaŭ nun. Dum la Hungara Sovetrespubliko li havis postenon en la administrado, tial en 1920 li estis forigita el asocio de la hungaraj inĝenieroj.

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj inĝenieroj pri fervojoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
(19807) 2000 SE16

**(19807) 2000 SE16** estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
József Csekonics

**Barono József Csekonics** [jOĵef ĉekoniĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Csekonics József** estis hungara altranga oficiro, establinto de la hungara ŝtata ĉevalobredado. Lia nobela antaŭnomo estis *zsombolyai* [ĵombojai].

József Csekonics http://mek.oszk.hu/00000/00060/html/023/pc002328.html#5 naskiĝis la  en Kőszeg. Li mortis la  en Pest (urbo).

## Biografio 
József Csekonics frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste armean lernejon en Vieno. Li soldatiĝis en 1774, li servis en diversaj lokoj de Habsburga Imperio.
eta|Busto pri József Csekonics
eta|József Csekonics
Li okupiĝis komence neoficiale pri ĉevaloj, sed en 1784 li ricevis permeson de la kortumo establi reĝan ĉevalaron en Mezőhegyes. Tiutempe estis kutimo (ja sola ebleco) peli la bovojn al Vieno. Csekonics establis kolektan stacion kaj bredejon laŭvoje en Bábolna (urbo) en 1789. La armeo jam havis altkvalitajn ĉevalojn, Csekonics ricevis rangojn majoro en 1787, kolonelo en 1790. Post jaroj li ricevis la taskon por provizi la armeon per viandaĵoj (brutoj), poste li ricevis premion, eĉ en 1806 li generaliĝis. En 1809 li batalis kontraŭ Napoleono.

Li edziĝis dufoje, resume li havis 5 gefilojn.

## Lia libro 
* *Praktische Grundsütze die Pferdezucht betreffend* (Praktikaj principoj de la ĉevalbredado), (1817)

## Memorigiloj 
* busto en Bábolna

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla post klako al literoj C, CS, poste serĉu la nomon)
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla post klako al literoj C, CS, poste serĉu la nomon)

Kategorio:Hungaraj oficiroj
Kategorio:Hungaraj baronoj
József Kudász

**József Kudász** [jOĵef kudAs], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kudász József** estis hungara kuracisto, profesoro, kirurgo pri koroj, membro de Leopoldina (akademio).

József Kudász http://aok.pte.hu/docs/hirmondo/pdf/okh_0205_melleklet.pdf naskiĝis la  en Mezőkövesd. Li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
József Kudász frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste li akiris medicinan diplomon en Bologna en 1931. Inter 1933 kaj 1937 li laboris en medicina instituto en Pécs, poste en diversaj hospitaloj de Eger kaj Budapeŝto. En 1950 li estis nomumita katedrestro kaj kirurgia institutestro en Universitato de Pécs. Post 2 jaroj li kandidatiĝis. Li iĝis institutestro jam en Budapeŝto ekde 1955 ĝis la pensiuliĝo en 1975. Li havis signifan rolon en la hungara kirurgio.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Wiederherstellungschi-rurgie und Herz und Herzbeutel* (1959)
* *Operálható szívbetegségek* (1965) - fundamenta verko   

## Memorigiloj 
* memortabulo en kliniko en Budapeŝto (2010) https://www.kozterkep.hu/~/10944/kudasz_jozsef_dombormuves_emlektabla_budapest_krasznai_janos_2010.html

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj kirurgoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Ramlat as-Sabatajn

[300ra|eta|la regnoj de la suda [Araba Duoninsulo ĉirkaŭ la jaro 100 antaŭ nia erao: La teritorio de la dezerto Ramlat as-Sabatajn bildiĝas centre]]
**Ramlat as-Sabatajn** (arabe رملة السبعتين, latinliterigo laŭ sistemo DMG *Ramlat as-Sabʿatain*; ankaŭ nomata *Ramlat es-Sayhad* resp. *Ramlat as-Sajhad*, estas dezerta regiono en la norda parto de centra Jemeno. La dezerto etendiĝas de la urbo Marib okcidente ĝis la regiono Hadramaut oriente. Norde de la dezerto Ramlat as-Sabatajn limas la dezerto Rub-al-Ĥalo, la plej granda sabla dezerto de la tero.

La transira zono de la flankaj montoj ĝis la dezerta ebenaĵo estas stepaj teritorioj, en kiuj kreskas akacioj kaj dornaj arbustoj kaj kiuj estas idealaj vivejoj de dromedaroj. Tiuj bestoj pro sia relative facila aldomigo kaj sekva homa uzo por transporto de kargoj jam al la loĝantoj de la antikva reĝlando Ŝeba estis signifa helpo atingi kaj sekurigi ekonomian prosperon. Ankoraŭ nuntempe la lokaj dromedaroj estas grava parto de la jemena kulturo. En la dezerta ebenaĵo mem pro la altaj temperaturoj de ĝis 50 celsiusaj gradoj kaj la tipa manko de akvo apenaŭ vivas vegetaĵoj.

## Referencoj 
Kategorio:Geografio de Sauda Arabio
Kategorio:Geografio de Jemeno
Kategorio:Dezertoj
Ŝebaanoj

, nun montrata en la muzeo Luvro de Parizo]]
La **ŝebaanoj** (asirie Sabảajja; ; ; , moderne  aŭ ) estis antikva ŝemida popolo en la sudokcidento de la Araba Duoninsulo, en la teritorio de la nuna ŝtato Jemeno. La esperantlingva nomo deduktiĝis de ilia regno, la reĝlando Ŝeba, kiu plurfoje menciiĝis per sia antikva hebrea nomo שְׁבָא [Ŝ'ba] en la Tanaĥo aŭ laŭ kristana nomo Malnova Testamento kaj al kiu la tradukinto L. L. Zamenhof donis la hebree influitan nomon Ŝeba.

## Historiaj fontoj 
En la analoj de la asirianoj la ŝabeanoj jam menciiĝas en la jaro 730 antaŭ nia erao.

En la Tanaĥo aŭ laŭ kristana nomo Malnova Testamento ili precipe menciiĝas kiel komercistoj de olibano, ekzemple en la libro de Jeremia 6:20 kaj en la libro de Jesaja 60:6. La memoro pri la judoj de la regno ŝebaa ekzemple rekoneblas en la libro genezo 25:1–6 kaj en la libro de Joel 4:8.

Ankaŭ la grekoj konis la popolon unuavice kiel komercistoj de olibano kaj mirho. Strabono mencias ilian ĉefurbon Marib. Iuj historiistoj de Romio konsideris ilin la plej riĉa popolo en Arabio, ĉar la komercata olibano en la antikva mondo estis rara kaj tre multekosta.

La Korano mencias la historian rompon de la legenda Marib-digo en la jaro 572 antaŭ nia erao.. 

## Referencoj 
Kategorio:Historio de Jemeno
Siruah

eta|250ra|panorama vidaĵo de la nuna arkeologia loko
**Siruah** (arabe صرواح, latinliterigo laŭ sistemo DMG *Ṣirwāḥ*, prononco proksimuma , sed ĉar en Esperanto la sono "ŭ" ankaŭ en transskriboj de alilingvaj nomoj ne antaŭvidatas sen antaŭa "a" aŭ "e", la latinliterigo "Siruah" prefere al "Sirvah" restas laŭeble proksima al la origina prononco) estis la historia unua ĉefurbo de la reĝlando Ŝeba, kaj poste post fondo de la nova ĉefurbo Marib estis la due plej grava ekonomia kaj politika centro de la reĝlando. Ĝi situis en la suda parto de la Araba Duoninsulo, en la teritorio de la nuna ŝtato Jemeno. La oazan urbon ĉirkaŭis fortikigita muro. Ĝi inkludis plurajn imponajn konstruaĵojn, kiuj origine altis ĝis 10,5 metrojn.

eta|maldekstra|250ra|monumenta ŝtona surskribaĵo
eta|250ra|signo de la germanaj arkeologoj esploroj en la urbo
eta|maldekstra|antikvaj kolonoj en Siruah
La ruinoj de Siruah situas 40 kilometrojn okcidente de Marib. La urbo estis bone protektita pro ĉirkaŭaj montoj, kiuj tamen samtempe metis limojn al la urba disvolviĝo kaj etendiĝo. Rezulte Siruah rapide perdis sian pozicion kiel regna ĉefurbo, kiu estis transprenita fare de Marib, urbo en grava ekonomia centro pro sia situo rande de la komerce signifa olibana vojo. La urbo tamen restis grava centro por la ŝabeoj, kiel montras la granda nombro da templaj konstruaĵoj.

## Arkeologio 
Historiistoj de la Germana Arkeologia Instituto ekde la jaro 2003 sisteme esploras la ruinojn. En 2005 ili malkovris kaj savis antikvan monumentan surskribaĵon pli ol sep metrojn longan. La sep tunon peza ŝtona bloko dominis la fronton de la sanktejo de la diaĵo *Almakah*, konstruitan ĉirkaŭ la jaro 700 antaŭ nia erao, kaj defalis de sia plinto dum tertremo. La skribaĵo raportas pri la bataloj de la ŝebaoj kontraŭ siaj tujaj najbaroj en la sudoriento kaj nordo de la nuna Jemeno en la periodo de la unua jarcento antaŭ nia erao, do surskribiĝis ses jarcentojn post la templa konstruo. La historiisto *Norbert Nebes* de la Universitato de Jena priskribis ĝin kiel la ĝis nun plej grava trovaĵo de la ŝebaa kulturo el tiu jarcento.

Nuntempe la *Almakah*-templo estas restaŭrata. Dum tiuj laboroj malkovriĝis plia templo el la 7-a jarcento antaŭ nia erao. Tiu sanktejo havas monumentan enirejon, ornamitan per kolonoj. Ĝi enhavas plurajn grandajn ĉambrojn, konstruitajn el ligno kaj ŝtono - laŭ la nuna stato la templa aranĝo unikas en la regiono kaj epoko. La arkeologiaj esploroj ankoraŭ daŭras, kaj antaŭvideblas pliaj ekkonoj pri la komenca fazo de la ŝabea reĝlando.

## Eksteraj ligiloj 
* teksto *"Monumentale Inschrift im Reich der Königin von Saba gefunden"* ("monumenta surskribo trovita en la Reĝlando de Ŝeba"  (en formato PDF, 175 kB, )
* teksto *"Die Stadtmauern von Sirwah"* ("la urbomuroj de Siruah") ()
* [filmeto "Tempel im Jemen. Fundsache Nr. 309" "templo en Jemeno. Trovaĵo n-ro 309" en la televida retejo *nt-v.de*, la 19-an de marto 2008] ()
* tema komunikaĵo de la Germana Arkeologia Instituto  ()

Kategorio:Arkeologiaj lokoj en Jemeno
Ethereum

***Ethereum*** (eo: *Etereumo*) estas malfermitkoda platformo por programeblaj inteligentaj kontraktoj. La responda ĉifrovaluto nomiĝas "etero", angle *ether* (lumporta etero).

Etereumon komence priskribis Vitalik Buterin en la malfrua parto de 2013 , formale priskribis Gavin Wood nelonge poste en tiel nomata "flava papero" , kaj finfine lanĉiĝis 30an de julio 2015. Ĝi sidas inter grupo de platformoj de "nova generacio" de ĉifrovalutoj, alinome "Bitcoin 2.0".

## Celo 
La ĉefa celo de la Projekto Etereumo estas evoluigi kaj disvastigi anstataŭigon sencentrigitan kaj pseŭdoniman por la Tut-Tera Teksaĵo, kun modoj de publikigado (Swarm), mesaĝado (Whisper), interŝanĝoj (Ethereum), kaj integrita interfaco (Mist) 

Etereumo estas projekto kun nefermita fontteksto. Evoluigado komenciĝis en decembro de 2013, kaj la unuaj kompiloj aperis en februaro de 2015. La projekto progresis kaj la publika lanĉo de la etereuma blokĉeno la 30an de julio 2015.

## *Ether* 
La valutunuo de etereumo estas *etero*, kaj estas uzata por pripagi komputikajn servojn en la reto.

Por subvencii evoluigadon, Etereumo disdonis la komencan kvanton de eteroj per 42-taga amasvendado akirinte 31,591 bitkojnojn, je valoro tiutempa de US$18,439,086, kontraŭ 60,102,216 eteroj.

## Kontraktoj 
Inteligentaj kontraktoj estas programoj kaj protokoloj, kiuj ebligas la aŭtomatan plenumadon de kontrakto. En etereumo, kontraktoj povas realiĝi en diversaj lingvoj, kompilii en bitkodon por la Etereuma Virtuala Maŝino (EVM) antaŭ efektivigon en la blokĉeno de Etereumo.

Ĉiu kontrakto estas rulita en ĉiu plena nodo samtempe kaj rezultigas kunordon pri la eligo. La dokumentado notas ke komputado en la EVM estas "tre altkosta," kaj "ne eblas en EVM fari ion nefareblan per poŝtelefono de 1999."

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Ĉifromonunuoj
Kategorio:Kriptografio
Selfridges

eta|—eta|Skulptaĵo super la enirejo ĉe la ĉefvendejo de Selfridges en Strato Oxford, Londono (2013)
**Selfridges**, ankaŭ konata kiel **Selfridge & Co.**, estas luksa brita ĉeno de ĉiovendejoj aŭ magazenoj ĉeno en la UK. Ĝin fondis Harry Gordon Selfridge, usona entreprenisto kiu komencis sian karieron en la ĉikaga magazenfirmao Marshall Field.

La ĉefvendejo de la ĉeno, en Strato Oxford, Londono, malfermis siajn pordojn al la publiko la . Ĝi estas la dua plej granda vendejo en Britio, post Harrods. Tri aliaj grandaj vendejoj de la firmao estas fonditaj ekde 1998 en Manĉestro kaj Birmingamo.

En 1940 John Lewis Partnership aĉetis la malpli grandajn vendejojn de Selfridges ekster Londono. La ĉefvendejon londonan en 1951 aĉetis la liverpule bazita ĉeno Lewis. En 1965 ĝin akiris la brita firmao Sears kaj en 2003 la kanada firmao Galen Weston aĉetis la ĉenon Selfridges kontraŭ 598 milionoj da pundoj.

Du britaj televidaj serioj rakontis la historion de la firmao: *The Paradise* (BBC, 2012) kaj *Mr. Selfridge* (ITV, 2013).

## Fonto 
La artikolo estas bazita sur la versio en la afrikansa Vikipedio.

Kategorio:Londono
Kategorio:Vendejoj
Kategorio:Britaj firmaoj
Faustitas

En Roma mitologio, la diino **Faustitas** (latino: "bona riĉaĵo") havis la respondecon protekti la gregon kaj brutaron. Laŭ Horacio, ŝi piediris pri agroareaĵoj kune kun Cereso, certiganta ilian fertilecon.

## Referencoj 
Kategorio:Agrokulturaj dioj
Kategorio:Diinoj de la romia mitologio
19818 Shotwell

'*19818 *Shotwell'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Gary Shotwell*, kiu mentoris unu finaliston de la *Discovery Channel Young Science Challenge* de 2003, scienca konkurso de mezlernejoj. Li estis instruisto ĉe la *Lawton Chiles Middle Academy'' de Lakeland (Florido, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Okelis

[300px|eta|la regnoj de la suda [Araba Duoninsulo ĉirkaŭ la jaro 100 antaŭ nia erao: Okelis sube maldekstre]]
**Okelis** (el la greka, latine Ocelis) estas antikva haveno de la suda Araba Duoninsulo borde de la Ruĝa Maro, proksime aŭ ĉe la markolo disigante la Ruĝan Maron de la Golfo de Adeno.

Okelis apartenis al la malnovsudaraba regno Himjaro kaj estas konata kiel haltejo sur la mara vojo de Egiptio al Barato en la unuaj jarcentoj de nia erao. En la 1-a jarcento, la navigacia verkaĵo Periplo de la Eritrea Maro priskribas ĝin kiel "ne tiom komerca haveno kiom unua haveno de gastigo kaj trinkigo post longa velŝipa vojaĝo". Ankaŭ Plinio la Maljuna raportas pri la loko kaj same priskribas ĝin kiel la unua haltejo sur la mara vojo de Egiptio al Barato. 

Plinio plie raportas ke Okelis estis vizitita de negocistoj venantaj la afrika flanko de la markolo, do el la Aksuma Reĝlando, per flosoj kun aromaj herboj, mirho, eburo kaj testudaj konkoj - tio estas la nura raporto pri navigado de afrikanoj en tiu verkaĵo.

## Referencoj 
## Literaturo 
* Karl Friedrich August Nobbe: *Claudii Ptolemaei Geographia*. 3 volumoj, Lepsiko (Leipzig) 1843-1845: eldonejo *Carolus Tauchnitus*, latinigita formo de la eldonisto *Karl Tauchnitz* () 

* Harris Rackham: *Pliny: Natural history in ten volumes* ("Plinio: Natura historio en dek volumoj"); kun angla traduko de H. Rackham, W. H. S. Jones, D. E. Eichholz. 10 volumoj, serio *Loeb Classical Library*. Kembriĝo (Masaĉuseco): eldonejo Harvard University Press 1997-2001, originala eldono 1938-1963.

Kategorio:Historio de Jemeno
Viuro

La **Viuro** () estas rivero en la nordorienta parto de Anglio. La Viuro fontas en la najbareco de Wearhead en la komunumo Stanhope (d:Q428342) en la Peninoj en la graflando Durham. Ĝi fluas tra la Viurvalo (Weardale) laŭ la urbo Durham orienten kaj elfluas post 96&nbsp;km apud Sunderland en la Norda Maro.

La malsupra fluo preter Chester-le-Street (d:Q2570025) estas tajdorivero.

eta|maldekstra|400ra|Areo de la rivero

Kategorio:Riveroj en Britio
Kategorio:County Durham
Casper Vogell

**Casper VOGELL** (ankaŭ: *Caspar Vogel*; naskiĝinta ĉ. la jaro 1600 eble en Nägelstedt, mortinta en 1663) estis grava ĉefarkitekto turingia. Ĝi konstruis i.a. la Kastelon Friedenstein en Gotha.
eta|Michaelisstraße 15: loĝdomo de Vogell
## Ĝeneralaĵoj 
Estis ne malmultaj famuloj erfurtaj kiujn oni en la kuro de la tempo forgesis. Inter ili nombriĝas ankaŭ la grava baroka ĉefarkitekto Vogell kiuj ne nur deĵoris laŭ komisio de la urbo Erfurto sed ankaŭ por reĝoj kiel Gustavo la 2-a Adolfo (Svedio). Per la ĉefe de li dezajnita kastelo en Gotha li metis gravegan monumenton por si, eĉ se tiu fakto ne ofte konatas ekster la fakularo. Multe pli modesta estas la duetaĝa domo ĉe la angulo inter la erfurtaj stratoj Michaelisstraße kaj Pergamentergasse, kie li loĝis. Memorigas onin pri la granda geniulo tabuleto.
Okupiĝis pri la agado impona de Vogell la vajmara arkivisto kaj historiisto Frank Boblenz.

## Vivo 
Vogell verŝajne originas el la vilaĝo Nägelstedt proksime de Bad Langensalza ĉe la rivero Unstrut. Ekde 1625 la ĉefarkitekto, pri kies trejnado malmulte konatas, deĵoris por Erfurto. Oficiale dungite kaj salajrite li mezuru la tutan urbon kaj prizorgu publikajn konstruadojn. Post la enmarŝo de la svedoj lia kariero pligraviĝis senteble. Ĉar en Erfurto planis la svedoj konstrui rempararon, al kiu apartenintus ankaŭ jam la vogell-a ideo pri citadelo sur la Petra monteto. Sed la citadelfarado nur pli malfrue, sub la majencanoj ekde 1665 realiĝis. Paralele Vogell laboris por la gota-anoj kaj duko Ernesto la piulo, kies kastelo *(Schloß Friedenstein)* grandparte estas farita laŭ la skizoj de Vogell. Poste venis aliaj burgaj kaj kastelaj novkonstruaĵoj, i.a. Kastelo Skokloster (Mälaren) aŭ Wrangelsburg (por la sveda generalo Wrangel) sed ankaŭ alikonstruoj de Wachsenburg aŭ de la Bieno Oldisleben (Distrikto Kyffhäuser).
Malgraŭ pluraj mendoj de alie la centro aktivada de Vogell restis Erfurto. Li rapide iĝis civitano altestimata kaj havis bonajn kontaktojn al la riĉa burĝaro. El du lukraj geedziĝoj kun filinoj el bonaj familiaj li havis minimume 15 infanojn. La bonstato de Vogell videblis per la posedo de kelkaj domoj (ĉiuj en la Mikaelo-strato, unu urba bieno, vinejoj ĉe Walschleben kaj paŝtejoj en Elxleben. Lia tomo troviĝas sur la tombejeto de la Mikaelo-kirko, apud la loĝdomo. La tiea eklezikomunuma libro indikas kiel entombigjaron la 1664-an. Tiu ĉi dato sekve troviĝas ankaŭ sur la memorigtabulo. Sed la supre menciita historiisto Boblenz - danke al leteroj - povis pruvi, ke Vogell jam mortis je la fino de la jaro 1663-a kiam li estis ĉe vojaĝo labora.

## Fonto 
Biografio de Vogell ĉe *erfurt-web.de*, skribita de S. Raßloff.

Kategorio:Germanaj arkitektoj
Kategorio:Homoj rilataj al Erfurto
Kategorio:Homoj rilataj al Gotha
(19827) 2000 SN212

**(19827) 2000 SN212** estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

Kalkulita por la epoko 2457400.5 de la  TDB, ĝia orbita granda duonakso estis
3,19559771 , ĝi do tiam orbitis 658&nbsp;600&nbsp;km cis la arbitra limo de 3,2 AU inter la meza kaj la ekstera asteroida zono.

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Ferenc Kukán

**Ferenc Kukán,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kukán Ferenc** estis hungara kuracisto pri okuloj, profesoro.
eta|Ferenc Kukán (dekstre)
Ferenc Kukán http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC07165/08879.htm naskiĝis la  en Hungara reĝlando en Érsekújvár (nuntempa Nové Zámky en Slovakio). Li mortis la  en Szeged.
 
## Biografio 
Ferenc Kukán finis la gimnazion en sia naskiĝurbo en 1916, poste li batalis en la 1-a mondmilito. Li akiris medicinan diplomon en Scienca Universitato Pázmány Péter en 1924, poste li laboris 4 jarojn en kliniko de Pécs, fine 2 jarojn en kliniko en Vieno. Inter 1928 kaj 1939 li instruis en la menciita universitato, kie li estis nomumita privata profesoro en 1936. En tiuj jaroj li studvojaĝis al Parizo, Nancy, Heidelberg kaj Frankfurt. Ekde 1936 li kuracadis komence en Pécs, poste en Kassa. Post la 2-a mondmilito li estis ĉefkuracisto laŭvice en hospitaloj de Gyöngyös kaj Hódmezővásárhely. Li estis nomumita katedrestro kaj klinikestro de Scienca Universitato de Szeged en 1950. Post 2 jaroj li kandidatiĝis. Li ricevis premiojn en 1955 kaj 1969. Li inventis "ophthalmodynamométer", kiu pli perfekte ekzamenis staton de la okulo. Li faris pli perfektaj la operaciojn pri okuloj.

## Elektitaj kontribuoj 
* *A keratitis parenchymatosa kezelése bizmuttal* (1926)
* *Die Bismutbehandlung der Keratitis parenchymatosa* (1936)
* *Adatok a Hand–Schüller–Christian-féle betegséghez* (1943)
* *A hályogseb varrásának kisebb módosítása* (1951)
* *Szemészet* (Oftalmologio), (1962, 1967) - studenta lernolibro (kunaŭtoro)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj okulkuracistoj
Gedeon Róka

**Gedeon RÓKA,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Róka Gedeon** estis hungara astronomo.

Gedeon Róka http://tudosnaptar.kfki.hu/localhost/egyen.php?namenev=roka&nev5=R%F3ka+Gedeon naskiĝis la  en Budapeŝto. Li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Gedeon Róka aĝis 3, kiam li ricevis Poliomjeliton (infanan paralizon), depost tio li povis iri helpe de iradmaŝino. Li akiris pedagogian diplomon en Scienca Universitato Pázmány Péter en 1929, poste pro la tutmonda krizo li vivtenis sin el porokazaj laboroj. En 1930 li edziĝis, sed neniam li havis filojn. Post jaroj li havis postenon en la ŝtata administrado. Depost la 2-a mondmilito li laboris en ministerio. Ekde 1946 li aliĝis al diversaj astronomiaj rondoj, kie li estis motoro de la movado. Li redaktis diversajn popularajn gazetojn, li prelegis pri astronomio.

## Elektitaj kontribuoj 
* *A csillagok vizsgálata régen és ma* (1951)
* *A távcső világa* (1958)
* *A világegyetem megismerésének útjai és tévútjai* (1964)
* *A távcső világa* (1975) - kun György Kulin

## Memorigiloj 
* 2058 Róka (asteroido)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj astronomoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Adolf Kunc

**Adolf KUNC** (aŭ KUNCZ [kunc]), laŭ hungarlingve kutima nomordo kaj pli komplete **Kuncz Adolf József** estis hungara pastro, monaĥo, kanoniko, instruisto, parlamentano.

Adolf Kunc http://mek.oszk.hu/03600/03630/html/k/k13112.htm naskiĝis la  en Sál. Li mortis la  en Keszthely.

## Biografio 
Adolf Kunc frekventis gimnaziojn en Keszthely kaj Szombathely. En 1857 li aliĝis al la ordeno, li ekinstruis en Keszthely en 1860, en 1863 li monaĥiĝis, en 1864 li pastriĝis. Li akiris pedagogian diplomon en Reĝa Universitato de Pest en 1867, post 2 jaroj li doktoriĝis. Liaj plej gravaj profesoroj estis Ányos Jedlik kaj Ottó Petzval. Post siaj studoj li daŭris la instruadon, inter 1875 kaj 1884 li estis gimnaziestro en Szombathely, poste ĝis 1887 li estis parlamenta deputito de Szombathely. En 1884 li estis nomumita preposto de Csorna.

Li multe okupiĝis pri sciencoj. En 1878 li establis telefonlineon en Szombathely, post 2 jaroj li prezentis kune kun Jenő Gothard pendolon de Foucault en kupolo de Katedralo de Vizito de Maria (Szombathely).

En 1878 li ricevis signifan premion.

## Elektitaj kontribuoj 
* ''Légkörünk és a vele összekötött tünemények = A Szombathelyi Katolikus Főgimnázium Értesítője, 1870-71. 3-13.p.
* Szombathely-Savaria-rend. tanácsú város monographiája 1-2.r. (Szombathely, 1880-1894) - (1. rész)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto 

Kategorio:Hungaraj pastroj
Kategorio:Hungaraj premonstrataj monaĥoj
Kategorio:Hungaraj kanonikoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Hungaraj politikistoj
Louisental (Erfurto)

eta|Kie nun videblas la longa tegmento estis la parko Louisental; fone la spajro de la Andreo-kirko La parko **Louisental** troviĝis norde de la nuna Memorigloko Andreasstraße en Erfurto, Germanio. Ĝin transdonis la urbo Erfurto antaŭ pli ol 140 jaroj al la justicanoj.

## Historio 
La Landa tribunalo de sur la Katedralplaco hodiaŭ harmonie enkorpiĝantas en la ensemblo urba. Estante novgotikstila reprezenta ejo el la 1879-a jaro ĝi nombriĝas inter la multaj novkonstruaĵoj el la periodo de spekulanto-kompanioj en la turingia ĉefurbo. Samtempe ĝi perfekte finrondigas la Katedralplacon ĉe iel malferma flanko. Multaj erfurtanoj ankaŭ scias ke tiu ĉi etendiĝo kaŭzon havas en la eventoj de la 1813-a jaro kiam loĝeja kvartalo bombarditis - kaj poste forigitis por servi kiel milita ekzercadozono. Al tiu kono kontribuas certe ankaŭ la ekspozicieroj tiurilataj en la Urba muzeo erfurta.

Tamen nur malmultaj urbanoj scias kio okazis inter 1813 kaj 1879. La nomo *Louisental* ne estas tre konata: tiel nomitis eta parko kiu surloke troviĝis, estante malofta enurbokerna parkaĵo. Danke al la esploroj de la monumentflegisto Horst Stecher eblis postflari ties spurojn. Jam baldaŭ post la turmentoj de la napoleonaj tempaĉoj naskiĝis la volo plibeligi la "razitan" Katedralplacon, kiu tiam ankoraŭ nomiĝis *Vor den Graden*. Al tio helpu randa arba aleo kaj, en la nordo, parketo. Post la solvo de kvereletoj koncerne monon kaj diversecon de interesoj de la urbo unuflanke kaj de la armeo je la alia flanko, la parkaĵoj inaŭguritis en la jaro 1823. Estiĝis parkaĵo de triangula projekciaĵo, en kiu ĉefallogis artefarita akvofaleto. Sur la pinto de la por tio farita roko metitis figuro de Herkulo originanta el la ĝardeno de Kastelo Molsdorf. En la direkto de la Frederiko-Vilhelmo-placo (tio estis la nova nomo de la Katedralplaco post 1823) servis kiel limilo la plirektigita Falloch-kanalo, kiu estis eĉ eta naĝejo post 1864. Prizorgon pri la ĝardeno havis la Plibonigsocieto; helpis krome por tiu ĉi celo la postlasaĵo de la oficiro kaj loka historiisto Leopold Wilhelm von Meinecke (1789-1860). La en 1861 farita monumento jam en 1872 translokitis antaŭ la Kirkon de la komercantoj; tien ĉi venis en 1889 la Luther-monumento de Erfurto. La Louisental-monumentoŝtono estas hodiaŭ en la Meinecke-strato.
eta|Monumento por Meinecke
Ekde la komenco la flegado de la parko estis problema. Aŭ pro la financado aŭ pro la netaŭgaj vartistoj respektive pro vandalismaj agoj dumnoktaj. Malgraŭ tio la erfurtanoj komence ne entuziasmiĝis post kiam estis dirite al ili en 1872 ke stariĝu tribunalo surloke. Post tre mallonga tempo tio realiĝis je la granda lukro de la urbo. En 1874 la prusia justica fisko estis la nova posedanto.

## Fonto 
Stefan Raßloff pri Louisental en urba kuriozaĵprezentartikolserio gazeta, septembro 2014

## Literaturo 
Horst Stecher/Christel Perlik: "Das Louisental - Eine parkähnliche Gartenanlage inmitten der Stadt", en: *Erfurter Beiträge* 3/1999, p.129-176.

Kategorio:Pereintaj konstruaĵoj en Erfurto
Kategorio:Parkoj kaj ĝardenoj en Erfurto
Kategorio:Domplatz (Erfurto)
Provincoj de Ĉinio

**Provinc-nivelaj administraciaj dividoj** (en ĉina: 省级行政区; en pinjino: shěng-jí xíngzhèngqū) aŭ **unua-nivelaj administraciaj dividoj** (一级行政区; yī-jí xíngzhèngqū), estas la plej alt-nivelaj administraciaj dividoj de Ĉinio. Estas 34 tiaj dividoj fare de la Ĉina Popola Respubliko, klasitaj kiel 23 provincoj (en ĉina: 省; en pinjino: shěng), kvar municipoj, kvin aŭtonomaj regionoj, kaj du Specialaj Administraciaj Regionoj. La politika statuso de la Tajvana Provinco kaj de malgranda frakcio de Fuĝjano (administraciita de la Respubliko Ĉinio) estas disputata.

## Listo de la provincoj de Ĉinio 
Provincoj de Ĉinio
Kategorio:Administraj unuoj de Ĉinio
Baltazaro

**Baltazaro** estas malofta vira persona nomo. Ĝi originas el Babilonio. La plej konata Baltazaro estis Unu el la Tri reĝoj, kiu donacis mirhon. Li estis ofte pentrita negro.
[eta|[Albrecht Dürer|Dürer: Unu el la Tri reĝoj Baltazaro]]

## Nomtagoj 
* **6-a de januaro**

## Baltazaro en aliaj lingvoj 
* 
* 
* 
* 
* 

## Baltazaro (familia nomo) 
* Dezső Baltazár, kalvinana episkopo

## Famaj Baltazaroj (elekto) 
* Baltasar Carlos, hispana reĝido
* Baldassare Castiglione, itala verkisto
* Baldassare Cossa, kontraŭpapo
* Baltazar Enrique Porras Cardozo, venezuela ĉefepiskopo
* Balthasar Gérard, murdanto
* Boldizsár Horvát, hungara verkisto

* Boldizsár Kornis, hungara magnato
* Julian Baltazar Marchlewski, pola komunisto
* Boldizsár Petrichevich Horváth, hungara reĝa juĝisto
* Boldizsár Vásárhelyi, hungara inĝeniero
* Baltazaro Báthori, hungara politikisto

## Aliaj Baltazaroj 
* San Baltazar: 3 komunumoj en Meksiko
* Baltazar, membiografio de Sławomir Mrożek (2006)
* La festeno de Baltazaro, filmo (1954)

## Fontoj 
* kompilado el alilingvaj vikipedioj
* ĉerpoj el artikoloj de Vikipedio

Kategorio:Viraj personaj nomoj
Veľká Studená dolina (valo)

eta|350ra|Rigardo al Vareškové pleso
eta|Veľká Studená dolina
**Veľká Studená dolina** aŭ **Granda glacia valo** estas valo en suda flanko de Altaj Tatroj. Tra ĝi iras Veľký Studený potok (Granda malvarmega rivero), kiu kune kun Malý Studený potok (Malgranda malvarmega rivero) kiu iras de Malá Studená dolina kreas Akvofaloj Studenovodské kaj Studený potok.

Tiu ĉi valo fama kiel valo kun la plej granda kvanto de lagoj en Tatroj. Ĉi tie estas lagoj: Vareškové pleso, Dlhé pleso, tri Sesterské plesá, kvar Zbojnícke plesá, Starolesnianske pleso, Ľadové pleso, Pusté kaj Malé Pusté pleso, tri Sivé plesá, du Studené plesá, du Vyšné kaj du Nižné Strelecké plesá.

La valo atingebla per voja laŭ blua turisma marko 18x18ra de Tatranská Lomnice.

## Eksteraj ligiloj 
* Situo sur mapo

Kategorio:Altaj Tatroj
Kategorio:Valoj en Slovakio