open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Elekta Kampo en Varsovio

eta|upright=1.5|Elekto de Stanislao Aŭgusto Poniatowski
**Elekta Kampo** en Varsovio estas historia loko kie polaj nobelaroj elektis reĝojn de Pollando en jaroj 1575-1764. Nuntempe la kampo estas placo lokita en distrikto Wola (administra parto de Varsovio), domaro Koło, parte Młynów kaj Powązki.

## Historio 
La iama elekta kampo etendiĝis inter la nuntempaj stratoj: Obozowa-Ostroroga-Płocka. Nomo "Koło" estas ankaŭ ne hazarda, ĉar memorfestas la Kavalira Rondo - la loko, kie la komunumo de deputitoj postenis dum la elektoj.

Ĉe la kampoj de Wola (administra parto de Varsovio) estis elektitaj la jenajn reĝojn:
* Anna Jagiellonka (1575),
* Stefano Báthori (1576),
* Sigismondo la 3-a Vasa (1587),
* Ladislao la 4-a (Pollando-Litovio) (1632),
* Johano la 2-a Kazimiro (1648),
* Mikaelo Korybut Wiśniowiecki (1669),
* Johano la 3-a Sobieski (1674),
* Aŭgusto la 2-a (Pollando-Litovio) (1697),
* Stanislao la 1-a (1704),
* Stanislao la 1-a (1733),
* Stanislao Aŭgusto Poniatowski (1764).
La dua elekta loko en Varsovio estis la vilaĝo Kamion (nuntempe en distrikto Praga-Południe), kie Poloj elektis reĝojn Henriko la 3-a (Francio) (1573) kaj Aŭgusto la 3-a (1733).

## Monumento "Electio Viritim" 
eta|destra|220px|Monumento "Electio Viritim"
En 19-a de junio 1997 sur Elekta Kampo estis rivelita monumento "Electio Viritim".

La monumento estas farita en la formo de kolono. Granita tigo (sen bazo kaj kapo) devenas el malkonstruo de Palaco de Kronenberg. Palaco brulis en septembro 1939, antaŭe estis lokita ĉe Reĝa Strato en Varsovio. Bronza krono pinitas la kolumnon. Sur la tigo de la kolumno trovas bareliefo montrante tri karakterojn el la bildo de Canaletto "Elekto de Reĝo Stanislao Aŭgusto". Malsupre estas memortabulo kun la surskribo:

*Obelisko Electio viritim konstruita en 400-datreveno de ĉefurbeco de Varsovio sur la iamaj la elekta kampo en loko anstataŭ senatana barako kaj kavalira rado kie en la jaroj 1575-1764 estis elektita 10 polajn reĝojn. La Socio de Amikoj de Varsovio. 1997.*

La monumento situas en la mezo de ronda granita placo kun latina vortoj "Electio Viritim" kion signifas persona elekto.

## Referencjoj 
Kategorio:Historio de Pollando
* Elekta Kampo
Kategorio:Varsovio
Kategorio:Monumentoj en Varsovio
(18502) 1996 PK1

**(18502) 1996 PK1** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomo George R. Viscome elde la Observatorio Rand (Nov-Jorkio, Usono).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de George R. Viscome
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
Maasdam (fromaĝo)

**Maasdam** ( [ˈmaːsdɑm]) estas nederlanda fromaĝo en svisa stilo. Farita de bovina lakto, ĝi estas maturigita dum almenaŭ 4 semajnoj. Ĝi maturiĝas pli rapide ol aliaj nederlandaj fromaĝoj. Maasdam havas internajn truojn de la maturigprocezo, kaj glata flava lardhaŭto. Foje ĝi estas parafinita kiel Gaŭdo-fromaĝo. La fromaĝo estis kreita por konkuri kun la populara svisa Emental estante malpli multekosta kaj pli rapida produkti. En la procezo de farado de fromaĝo kun la samaj ĝeneralaj komponentoj de svisaj fromaĝoj, la nederlandanoj kreis fromaĝon kiu estas nuksa kaj dolĉa, sed pli mola ol Emental pro pli alta humidenhavo.

La stilo estis lanĉita en 1984 fare de la Barsfirmao kiel la varmarkita Leerdammer fromaĝo, kvankam ĝi nun estas farita fare de aliaj nederlandaj firmaoj sub la nomo Maasdam.

## Referencoj 
Kategorio:Fromaĝoj
Kategorio:Nederlanda kuirarto
(18504) 1996 PB5

**(18504) 1996 PB5** estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la programo *Near Earth Asteroid Tracking* (NEAT) elde la stacio de Maui de la reto GEODSS de la *United States Air Force* sur la monto Haleakalā, en la havaja insulo Maui (Usono).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
Kategorio:Malkovrita de NEAT
18501 Luria

'*18501 *Luria''''' estas tre malgranda, treege hela asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de teamo da , anoj de la Astronomia Rondo de Farra d'Isonzo elde la Observatorio de Farra d'Isonzo en Friulo-Venecio Julia (Italio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la Itala-usona mikrobiologiisto Salvador Edward Luria (1912 – 1991). Li gajnis la Nobel-premion pri fiziologio aŭ medicino en 1969 pro sia malkovro pri la reprodukta mekanismo kaj la genetika strukturo de la virusoj. Li ankaŭ montris, ke la bakteria rezito kontraŭ la virusoj estas genetike hereda.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
Kategorio:Malkovrita de Astronomia Rondo de Farra d'Isonzo
Frapolukto

[eta|dekstra|250px|[Marista infanterio de Usono|Usonaj marsoldatoj praktikante frapolukton.]]

**Frapolukto** estas fizika atako direktita per ĉu senmova objekto (kia armilo) aŭ per parto de la homa korpo intencita por kaŭzi kontuzon aŭ vundon al oponanto. Estas multaj diferencaj variantoj de frapoj. Atako per la mano fermita kiel pugno estas nomita pugnobato; atako per la kruro aŭ piedo estas referencata kiel piedbato; kaj atako per la kapo estas nomita kapobato. Estas ankaŭ aliaj variantoj uzitaj en luktartoj kaj luktosportoj. Batado referencas al ripeta kaj violenta frapado al oponanto. Ankaŭ ofte aludita kiel kombino speciale en boksadaj aŭ luktaj filmoludoj.

## Specoj 
dekstra|eta|250px|Boksado
* **Pugnobato**: Boksado
* **Piedbato**: Kapoejro, Franca bokso, Tekvondo
* Aliaj frapoluktoj: Karateo, Taja bokso, Sanŝo

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
### Filmetoj 
* Highlights - 1988 Olympic Gold Medalist Myung Sam Jang - Examples of Footwork and Kicking
* Anderson Silva - Examples of Basic Striking and Combinations

Kategorio:Luktartoj
Kategorio:Luktosporto
Pugnobato

eta|dekstre|180ra|Pugnobato.
**Pugnobato** aŭ *pugnofrapo* estas frapo farita per fermita pugno. Ĝi estas uzata en kelkaj luktartoj kaj luktosportoj, ĉefe ĉe boksado kie ĝi estas la nura tipo de ataka tekniko permesita. En sportoj, oni povas uzi manbendojn aŭ gantojn aŭ aliajn kusenecajn protektilojn por eviti ke atletoj kaj praktikantoj vundu sin mem.

La uzado de pugnobatoj varias inter diferencaj luktartoj kaj luktosportoj. Stiloj kiaj boksado aŭ samdo uzas nur pugnobatojn, dum aliaj kiaj piedbato-bokso aŭ karateo povas uzi pugnobatojn kune kun piedbatoj. Aliaj kiaj luktado kaj ĵudo entute ne uzas pugnobatojn. Estas multaj diferencaj tipoj de pugnobatoj kaj kiel rezulto, diferencaj stiloj enhavas variajn tipojn de pugnobataj teknikoj.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Kung Fu magazine:One punch-The Wing Chun Warrior's Attack Strategy
* Bruce Lee discusses the Jeet Kune Do punch 
* Basic Boxing Punches 

Kategorio:Luktartoj
Kategorio:Luktosporto
18505 Caravelli

'*18505 *Caravelli'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  elde la Observatorio San Vittore en Bolonjo (Italio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la itala matematikisto Vito Caravelli (1724–1800), profesoro pri matematiko en la Mararmea Instituto de Napolo. Li verkis librojn pri matematiko kaj ankaŭ unu *Trattato d´Astronomia'' en tri volumoj.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Observatorio San Vittore
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
18509 Bellini

'*18509 *Bellini'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la itala amatora astronomo Vincenzo Silvano Casulli elde la Observatorio Colleverde di Guidonia en Guidonia Montecelio (Italio).

## Nomo 
Ĝi estas nomita en memoro de la itala komponisto Vincenzo Bellini (1801–1835), bone konata pro liaj *Norma* kaj *I puritani''.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Vincenzo Silvano Casulli
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
18510 Chasles

'*18510 *Chasles''''' estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la usona astronomo Paul G. Comba elde la observatorio de Prescott (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la franca matematikisto Michel Chasles (1793–1880), profesoro ĉe la Politeknika Lernejo kaj pli malfrue ĉe la Sorbono. Lia ĉefa kontribuo estis en projekcia geometrio, kiun li malvolvis kun sinteza alproksimiĝo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Paul G. Comba
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
(18511) 1996 SH4

**(18511) 1996 SH4** estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la Beijing Schmidt CCD Asteroida Programo elde la Stacio Singlong de la Observatorio de Purpura Monto, en provinco Hebejo (Ĉinio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de SCAP
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
(18512) 1996 SO7

**(18512) 1996 SO7** estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la japana astronomo Satoru Otomo elde Kijosato (vilaĝo de la urbo Hokuto en la gubernio Jamanaŝi, Japanio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Satoru Otomo
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
Grundolukto

[eta|220px|Grundolukto kun [frapolukto|frapobatoj.]]
**Grundolukto** estas manenmana luktado kiu okazas dum la luktantoj estas surgrunde, ĝenerale inkludante kaptolukton. La termino estas ofte uzata en miksitaj batalartoj kaj en aliaj luktosportoj, same kiel ĉe variaj formoj de luktartoj por aludi al serio de teknikoj uzataj de luktanto kiuj okazas surgrunde, male al teknikoj uzataj en starlukto. Ĝi estas la ĉefa kerno de la Brazila ĵuĵicuo kaj ĝi aperas laŭ variaj kvantoj en kaptolukto, ĵudo, samdo, kaj aliaj stiloj de luktado.

Simile al luktopreno, grundolukto implicas ke la luktantoj estas je tre proksima areo, kutime inkludante ke unu aŭ ambaŭ luktantoj kaptoluktas kontraŭ la oponanto uzante variajn luktoprenaĵojn. Depende el la kaptosinteno de la luktantoj, la proksimeco povas esti permestita per teknikoj kiaj mordado, sufoka preno, fiŝhokado en buŝo, okulpremado, artikopremado, punktopremado aŭ variaj frapobatoj.

## Vidu ankaŭ
* Starlukto

## Referencoj
* Løvstad, Jakob. The Mixed Martial Arts Primer . *www.idi.ntnu.no*. URL laste alirita la 6an de Marto, 2005. (DOC formato)

Kategorio:Luktosporto
Kategorio:Luktartoj
Sceneja lukto

**Sceneja lukto** estas specializita tekniko en teatro desegnita por krei la iluzion de fizika luktado sen kaŭzi damaĝon al la ludantoj. Ĝi estas uzita en direkta teatroludado same kiel en produktaĵoj de opero kaj baleto. La termino estas ankaŭ uzata neformale por priskribi **koreografian lukton** por aliaj produktaĵoj kiaj ĉe filmoj kaj televido. Ĝi estas ankaŭ ofta studobjekto por aktoroj kaj dancistoj kun kelka formo de trejnado de luktartoj, kaj estas tre proksime rilata al la praktiko de stuntistoj.

Kapoejro (*capoeira*, en la portugala) estas luktoarto en la kampo de la scenejaj luktoj disvolvita de afrikaj sklavoj alportitaj al Brazilo kaj de iliaj posteuloj. Ĝin karakterizas lertaj kaj kompleksaj korpomovoj, farataj ofte sur la planko aŭ kapmalsupre kaj piedleve, kaj havantaj kelkfoje fortan akrobatan komponanton.

## Historio 
## Teknikoj 
## Bibliografio 
* William Hobbs, *Fight Direction for Stage and Screen*, Heinemann (1995), ISBN 978-0-435-08680-0.
* Jenn Boughn, *Stage Combat: Fisticuffs, Stunts, and Swordplay for Theater and Film*, Allworth Press (2006), ISBN 1-58115-461-5.
* Keith Ducklin and John Waller, *A Manual for Actors and Directors*, Applause Books (2001), ISBN 1-55783-459-8.
* Dale Anthony Girard, *Actors on Guard: A Practical Guide for the Use of the Rapier and Dagger for Stage and Screen*, Theatre Arts Book (1996), ISBN 0-87830-057-0.
* Michael Kirkland, *Stage Combat Resource Materials: A Selected and Annotated Bibliography*, Praeger Publishers (2006), ISBN 0-313-30710-5.
* Richard Lane, *Swashbuckling: A Step-by-Step Guide to the Art of Stage Combat and Theatrical Swordplay*, Limelight Editions (2004), ISBN 0-87910-091-5.

Kategorio:Luktosporto
Kategorio:Luktartoj
Kapobato

**Kapobato** estas intencita frapo farita per la kapo, tipe (se intencita) inkludante la uzadon de fortikaj partoj de la kranio kiel areo de frapo. La plej efikaj kapobatoj frapas la plej sentemajn areojn de oponanto, kiaj la nazo, uzante la plej fortikajn ostojn de la frunto (fruntosto) aŭ de la dorso de la kranio (okcipitalo aŭ parietalo). Ĝi povas esti konsiderata rapida, tre efika sed riska manovro, ĉar mislokigita frapo povas kaŭzi plej grandan vundon al la persono kiu havigas la kapofrapon ol al la persono kiu ricevas ĝin. Kapobato ne nepre estas bato kontraŭ la kapo de alia persono, kvankam tio estas kutime la plej proksima kaj plej facila celo. Alia elstara versio de la kapobato, estas kapo-al-brusto, kiel tiu fama de Zinedine Zidane dum la Futbala Mondpokalo 2006.

En Britio, kapobato estas foje referencata kiel **Glasgova kiso**. Tio estas populara referenco al la urbo violenta reputacio de Glasgovo.

## Referencoj 
## Literaturo 
* Moffatt, Gerald. Headbutts or How to be a Nutter . *stickgrappler.tripod.com*. URL Alirita la 2an de Februaro, 2006.
* WonderHowTo How to Headbutt like Kiefer Sutherland 

## Eksteraj ligiloj 
* Self Defense: The Standard Headbutt 

Kategorio:Luktosporto
Kategorio:Luktartoj
Jenő Görög

**Jenő Görög,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Görög Jenő** estis hungara kemiisto, profesoro.

Jenő Görög http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC04834/05406.htm naskiĝis la  en Budapeŝto. Li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Jenő Görög frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste li akiris kemian diplomon en Teknikuniversitato József en 1942, farmacian diplomon en 1944 en Scienca Universitato Pázmány Péter. Jam en 1941 li estis vicprofesoro en la teknikuniversitato. En 1950 li doktoriĝis, en 1953 li iĝis docento, en 1964 li kandidatiĝis. Li okupiĝis pri mikologio, vitaminoj, enzimoj, mikrobiologio. Li havis 2 patentojn. Li ricevis dufoje premiojn, krome memormedalon. Li havis edzinon, kiu naskis 2 gefilojn. Jenő Görög mortis frue, dum li estis dekano.

## Elektitaj publikaĵoj 
* *Szűrőpapírok gyártása és alkalmazása* (1943)
* *Enzimológia és ipari mikrobiológia* (1952) - studenta lernolibro
* *Élelmezési iparok I. Kémia, nyersanyagismeret.* (1957) - studenta lernolibro
* *Ipari mikrobiológia és enzimológia* (1961, daŭre eldonita plurfoje, laste en 1986) - studenta lernolibro
* *Előerjesztéses háncsfeltárási kísérletek* (1963) - porkandidatiĝa studo
* *Biológiai ismeretek* (1967, 1973) - studenta lernolibro
* *Ipari mikrobiológia és enzimológia* (1976)

## Memorigiloj 
* premio Görög Jenő fare de teknikuniversitato

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto (la naskiĝdato estas erara)

Kategorio:Hungaraj kemiistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj mikrobiologoj
Dénes Görög

**Dénes Görög** [dEneŝ gorog], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Görög Dénes** estis hungara kuracisto, profesoro, patologo.

Dénes Görög http://tudosnaptar.kfki.hu/historia/egyen.php?namenev=gorogd naskiĝis la  en Budapeŝto. Li mortis en 1945 en Germana Regno (nuntempe en Aŭstrio en Ebensee).

## Biografio 
Dénes Görög frekventis universitatojn laŭvice en sia naskiĝurbo, Berlino, Gotingeno, Pécs. Li akiris medicinan diplomon en 1925. Post siaj studoj li laboris en Pécs apud Béla Entz. Ekde 1928 li laboris en instituto de Scienca Universitato Pázmány Péter. En 1929 li estis nomumita laboratoriestro de hospitalo en Szombathely, post jardeko privata profesoro de Universitato de Pécs. En 1944 li estis deportita al Auŝvico, en la sekva jaro li estis viktimo de la holokaŭsto.

## Memorigiloj 
* busto de 2005 en Szombathely https://www.kozterkep.hu/~/17779/

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj patologoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Antonio Napolioni

## Biografio 
Antonio Napolioni naskiĝis en Camerino en 1957. Li studis en la Seminario de Fano kaj fariĝis pastro la .

Ekde 2010 li estas pastro de la malnova katedralo de Sankta Severino Episkopo en San Severino Marche.

La  papo Franciscko nomumis lin episkopo de Cremona, kaj estis konsekrita la  para la emerita-episkopo Dante Lafranconi.;

### Distingoj 
* 60px: Kapelano de Lia Sankteco - 2005

### Moto 
'''' (Servu la Sinjoron kun ĝojo)

## Internaj ligiloj 
* Episkopo

## Referencoj kaj notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Retejo de la Diocezo de Cremona

Kategorio:Episkopoj
Kultivata nigelo

**Kultivata nigelo** (latine *Nigella sativa,* alilingve ankaŭ kiel  "la benita greno", , , , ) estas planta specio en la genro nigelo (*Nigella*) kaj la familio ranunkolacoj (*Ranunculaceae*). En multaj naciaj lingvoj ĝi nomatas "nigra kumino" aŭ "nigra karvio", sed ĝi parencas nek al kumino nek al karvio.

Ĝi estas tre renoma en islamaj landoj en formo de kuracoleo aŭ en la ajurveda medicino konata sub la nomo *upakunchikaa.*

En 2010, Nestlé serĉis registri patenton por la uzado de *Nigella sativa* kiel natura traktilo kontraŭ manĝaĵalergioj.

## Priskribo 
eta|maldekstra|floro vidata deflanke
[eta|maldekstra|*Nigella sativa* - [Muzeo de Tuluzo]]

Kultivata nigelo kreskas kiel svelta ĝis fortika unujara planto kaj atingas altecon de 15 ĝis 50&nbsp;cm. La plantopartoj super la grundo estas loze harkovritaj foje kun glandaj triĥomoj. La rekta tigo en la supra parto estas striata. La dentaj folioj havas pintajn finaĵojn.

La planto famas pro multaj kuracaj virtoj.

Tiu ĉi citaĵo de Mahometo (570–632 de nia erao) en Hadito kontribuis al granda populareco de la kuraca planto dum la pasintaj jarcentoj en la tuta islama mondo. Sed ankaŭ en ne-islamaj socioj de Azio la kuracaj efikoj aparte kontraŭ alergiaj malsanoj de jarcentoj estas tradicia parto de la loka tradicia medicino.

## Literaturo 
* (germana) Peter Schleicher, Mohammed Saleh, Hans Wagner: *Natürlich heilen mit Schwarzkümmel.* Südwest-Verlag 2001, ISBN 978-3-517-08137-3.
* (franca) Fabienne Orsi, ''La nigelle, une épice d'intérêt médicinal*, Faculté de pharmacie de Grenoble, 2005, 174 p., tezo.
* (pola) Paweł Lis: *Kuchnia Słowian. O żywności, potrawach i nie tylko*. Kraków: Libron, 2009. ISBN 978-83-7396-839-4.
* (angla) Peter Schleicher, Mohamed Saleh, Dr Schleicher Peter, *Black Cumin :The Magical Egyptian Herb for Allergies, Asthma, Skin Conditions and Immune Disorders,'' 2000.

## Vidu ankaŭ 
Oficina kumino

## Referencoj 
Kategorio:Ranunkolacoj
Miksbatalo

eta|La ĉokteno montrita en korpa batala trejnado.
eta|Listo de vundeblecoj de la Usona Armeo-Gvidilo al korpabatalo
eta|Pankratiastoj portretitaj sur romia reliefo. 2a aŭ 3a Jarcento A.D.
**Miksbatalo** (aŭ **korpabatalo)** estas mortiga aŭ nemortiga fizika kontraŭstaro aŭ luktado inter du aŭ pliaj personoj je tre mallonge (kaptodistanco) kiu ne inkludas la uzadon de pafiloj aŭ de alidistancaj armiloj. La batalo povas esti kiel luktado, tiel ankaŭ inkludi uzadon de fraparmiloj uzatajn je kaptodistanco tiaj kiaj tranĉiloj, bastonoj, improvizitaj armiloj aŭ eĉ iloj uzataj kiel armiloj. Kvankam la esprimo "miksbatalo" origine aludas ĉefe al bataloj fare de militistoj en la batalkampo, ĝi povas aludi ankaŭ al ajna fizika grupo engaĝiĝinta fare de du aŭ pliaj batalantoj, ekz. policistoj kaj civiluloj.

## Vidu ankaŭ 
* Luktartoj
* Kaptolukto

## Notoj 
### Bibliografio 
* *Close Combat* (MCRP 3-02B), USMC, Februaro 1999. Komerca ISBN 1-58160-073-9
* *Get Tough!* de William E. Fairbairn, 1942. Reprint ISBN 0-87364-002-0
* *Kill or Get Killed* de Rex Applegate, 1943. ISBN 0-87364-084-5
* *In Search of the Warrior Spirit: Teaching Awareness Disciplines to the Green Berets* de Richard Strozzi-Heckler. 3a eldono ISBN 1-55643-425-1
* *Fleet Marine Force Manual (FMFM) 0-7, Close Combat*, USMC, Julio 1993.
* *Combatives : FM 3-25.150* Commercial reprint of 2002 U.S. Armea gvidlibro aligas la ekzemplon de la Brazila ĵuĵicuo. ISBN 1-58160-448-3

## Eksteraj ligiloj 
*  *(historio de la pugnobataloj en Tjumeno)*

Kategorio:Luktartoj
Kategorio:Luktosporto
Starlukto

dekstra|eta|300ra|Boksado estas ekzemplo de starlukto.
**Starlukto** estas manenmana luktado kiu okazas dum la luktantoj estas en stara sinteno. La termino estas ofte uzata en luktartoj kaj luktosportoj por aludi al serio de teknikoj uzataj el stara sinteno, male al la teknikoj uzataj en grundolukto. Starlukto kiu okazas dum la luktantoj estas en kaptolukto unu kontraŭ la alia estas referencata kiel *luktopreno*. Teknikoj uzataj en starlukto inkludas variajn frapobatojn aŭ blokadteknikojn, ĉu per partoj de la korpo, aŭ per manenmanluktaj armiloj. Esencaj aspektoj de starlukto inkludas frapokombinojn, kun la celo frapi la malkapablulon aŭ vundi la oponanton. Luktartoj kaj luktosportoj kiuj emfazas starluktadon estas boksado, eskrimo, ĵudo, karateo, kendo, piedbatan boksadon, kungfuo, taja bokso, franca boksado, pugnobatalo, silato kaj tekvondo.

## Vidu ankaŭ 
* Grundolukto

## Referencoj 
* Løvstad, Jakob. The Mixed Martial Arts Primer . *www.idi.ntnu.no*. URL laste alirita la 6an de Marto, 2005. (DOC formato)

Kategorio:Luktosporto
Kategorio:Luktartoj
Preĝejo Koro de Jesuo (Harkány)

**Kirko Koro de Jesuo** estas romkatolika konstruaĵo en Hungario, en urbo Harkány.

## Historio 
Vizitantoj de la banejo ne havis loke lokon por mesoj, tial en 1906 oni konstruis kapelon, tamen poste oni aranĝis mesojn neregule. Ekde 1922 ĉiudimanĉe oni aranĝis mesojn. La unua kermeso okazis en 1932. En 1944 korusejo kaj sakristio estis konstruita. Inter 1985 kaj 1988 la kapelo estis pligrandigita al preĝejo.

## Konstruaĵo 
La konstruaĵo situas sola en parko. Sur eksteraj muroj de la konstruaĵo emajlaj bildoj estas videblaj.

Kermeso okazas je festo de Sankta Koro. Foje-foje oni aranĝas ankaŭ grekokatolikajn kaj kroatlingvajn mesojn.

## Fontoj 
* http://plebaniaharkany.hu/plebania-harkany/ 
* http://www.karpatinfo.net/latnivalok/jezus-szive-katolikus-templom-harkany 
eta|maldekstre|Aerfoto pri la kirko

Harkány
Harkany
(18513) 1996 TS5

**(18513) 1996 TS5** estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la usona astronomo Timothy B. Spahr elde la Stacio *Catalina* de la Observatorio Steward, nord-oriente de Tucson (Arizono, Usono).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Timothy B. Spahr
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
(18514) 1996 TE11

**(18514) 1996 TE11** estas marsrenkonta asteroido malkovrita la  de la aŭstralia astronomo Robert H. McNaught elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Robert H. McNaught
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
(18515) 1996 TL14

**(18515) 1996 TL14** estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la japanaj astronomoj Sejĝi Ueda kaj Hiroŝi Kaneda elde la observatorio de Kuŝiro en Hokajdo (Japanio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Hiroŝi Kaneda
Kategorio:Malkovrita de Sejĝi Ueda
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
(18516) 1996 TL29

**(18516) 1996 TL29** estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la projekto *Spacewatch*, elde la Nacia Observatorio de Kitt Peak, proksime de Tucson (Arizono, Usono).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
Kategorio:Malkovrita de Spacewatch
(18518) 1996 VT3

**(18518) 1996 VT3** estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la Beijing Schmidt CCD Asteroida Programo elde la Stacio Singlong de la Observatorio de Purpura Monto, en provinco Hebejo (Ĉinio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de SCAP
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
(18507) 1996 QM1

**(18507) 1996 QM1** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la astronomo Kenneth A. Williams elde Lake Clear (Nov-Jorkio, Usono).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
Irén Júlia Götz

**Irén Júlia Götz** [goc], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Götz Irén Júlia** estis hungara kemiisto, profesoro. Ŝia edzo estis László Dienes.

Irén Júlia Götz http://tudosnaptar.kfki.hu/g/o/gotz/gotzpant.html naskiĝis la  en Magyaróvár. Li mortis en 1941 en Sovetio en Ufa.

## Biografio 
Irén Júlia Götz frekventis mezlernejojn en sia naskiĝurbo kaj Budapeŝto, poste ŝi doktoriĝis en Scienca Universitato Pázmány Péter en 1911. Ŝi aliĝis al Rondo Galilei en 1908. En 1912 ŝi laboris helpe de stipendio en instituto de Marie Curie en Parizo. En la sekva jaro ŝi esploris en Budapeŝto. En 1913 ŝi edzigniĝis. Dum la Hungara Sovetrespubliko ŝi instruis en la menciita universitato, tial post falo de la respubliko ŝi estis arestita. En 1920 ŝi rifuĝis unue al Aŭstrio, poste al Rumanio. Inter 1922-1928 ŝi instruis en universitato en Cluj, poste ŝi denove rifuĝis al Berlino, poste al Moskvo. Ŝi havis postenon en esplora instituto. En 1941 ŝi estis arestita pro falsaj akuzoj, poste ŝi liberiĝis.

## Elektitaj publikaĵoj 
* *A radium-emanatio quantitativ meghatározásáról* (1911)
* *A tudomány harca a világnézetért* (1921)
* *Harc Einstein körül* (1926)
* *A milliomosok utcája* (1930)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj kemiistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Ram Baran Yadav

**Ram Baran YADAV** (nepale: रामवरण यादव *rámbaran jádav*; naskita la ) estas Nepala politikisto kaj kuracisto  kiu estis la Prezidanto de Nepalo de la  ĝis la . Antaŭe li funkciis kiel Ministro pri Sano de 1999 ĝis 2001 kaj estis ĝenerala sekretario de la Nepala Kongreso. Li estis la unua prezidanto de Nepalo post la deklaro de respubliko en 2008.

Yadav antaŭe estis Ministro de Ŝtato por Sano en 1991-1994 en la reĝolanda epoko. Li estis elektita al la Ĉambro de Reprezentantoj en la 1999 elekto kiel kandidato de la Nepala Kongreso. Post tiu elekto, li iĝis Ministro de sano.

En majo 2007, la terorisma organizaĵo Janatántrik Taráí Mukti Morĉa (JTMM) atakis la loĝejon de Yadav en Janakpur. La JTMM afiŝis kaptoanoncon ĉe la domo, hisis siajn flagojn, kaj eksplodigis bombon.

Yadav kandidatiĝis en la balotdistrikto Dhanusa-5 en aprilo 2008 por la Konstitucia Asembleo. Li gajnis la sidlokon, akirante 10.392 voĉdonojn.
Yadav estis elektita kiel la unua Prezidanto de Nepalo en dua balotado la . Li ricevis 308 el la 590 voĉoj donitaj en la Konstitucia Asembleo, venkante kontraŭ Ram Raja Prasad Singh, kiu estis nomumita de la Komunista Partio de Nepalo (Maoista). Yadav ĵurkonfirmiĝis kiel prezidanto la . Ĉefĵuĝisto de Nepalo Kedar Prasad Giri administris la ĵuron al Yadav ĉe la prezidenta palaco, Shital Niwas, Rastrapati Bhawan. Ankaŭ Ĉefministro Girija Prasad Koirala ĉeestis, kaj Yadav administris ĵuron al vicprezidanto Parmananda Jha.

## Referencoj 
Kategorio:Prezidantoj de Nepalo
Kategorio:Nepalaj politikistoj
Kategorio:Nepalaj kuracistoj
18520 Wolfratshausen

'*18520 *Wolfratshausen''''' estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la japana amatora astronomo Naoto Sato elde la privata observatorio de Ĉiĉibu (gubernio Sajtama, Japanio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita laŭ la germania urbo Wolfratshausen en suda Bavario, kies longa historio etendiĝas ekde la origina nomo trovita en justicaj dokumentoj de la imperiestro Henriko la 2-a de la Sankta Romia Imperio en 1003. Rainer Maria Rilke (1875–1926) restis en la urbo kun Lou Andreas-Salomé (1861–1937) en 1897.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Naoto Sato
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
Motu One (Markizinsuloj)

**Motu One** estas malgranda neloĝata insulo kiu apartenas al la Markizinsuloj, Franca Polinezio. Ĝi situas 30 kilometrojn nordoriente de Eiao kaj 9 kilometrojn oriente de Hatutu.

La unua okcidentulo kiu vizitis la insulon estis la usonano David Porter en 1813. Li nomis ĝin Lincoln Island. En 1992 oni deklaris Motu One al naturrezervejo, ĉar sur la insulo vivis multaj kelonioj kaj marbirdoj.

Unu el la Societaj Insuloj ankaŭ nomiĝas Motu One.

eta|maldekstra|Foto de la insulo

Kategorio:Franca Polinezio
Kategorio:Insuloj en la Pacifiko
18524 Tagatoshihiro

'*18524 *Tagatoshihiro'''* estas tre malgranda, neordinare hela asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la japanaj astronomoj Kin Endate kaj Kazurō Watanabe elde la observatorio de Kitami en Abaŝiri-subgubernio (insulo Hokajdo, Japanio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Toshihiro Taga'', japana amatora astronomo kaj prezidanto de la Societo de Astronomio de Tottori. Li estas populariganto de astronomio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Kin Endate
Kategorio:Malkovrita de Kazuro Watanabe
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
(18532) 1996 XW2

**(18532) 1996 XW2** estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la japana astronomo Takao Kobayashi elde la Observatorio de Ooizumi en gubernio Gunma (Japanio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Takao Kobayashi
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
Ĝihadismo

**Ĝihadismo**, ĝihadisma movado, ĝihada movado kaj aliaj variantoj estas terminoj uzataj por aludi al nuntempa armita ĝihado en Islama fundamentismo. La termino "ĝihadismo" estis kreita en la 2000-aj jaroj kaj ĉefe uzata por referenci al la islamismaj insurekciemo kaj terorismo ekde tiam, sed ĝi estis etendita ankaŭ por kovri kaj la Muĝahedinan gerilon kaj la islamisman terorismon el internacia rigardo ekde ties apero en la 1980-aj jaroj, ĉefe reprezentita en la 1990-aj jaroj fare de la reto de Al-Kaida.

Nuntempa ĝihadismo siavice havas siajn radikojn en la ideologia disvolvado de la islama revivigo de la fino de la 19a kaj komenco de la 20a jarcentoj, iranta al Kutbismo kaj rilataj ideologioj dum la mezo de la 20a jarcento.

Ties apero estis plifortigita pro la soveta-afgana milito ekde 1979, kaj estis etendita en variajn militkonfliktojn laŭlonge de la 1990-aj jaroj kaj la 21a jarcento. Specifa salafisma ĝihadismo estis diagnozita ene de salafismo de la 1990-aj jaroj fare de Gilles Kepel. Aliaj branĉoj agadas en Sahelo kaj en norda Niĝerio.

## Organizoj 
* Al-Kaida
* Al Ŝabab
* Ĝihadisma ribelo en Niĝero

## Vidu ankaŭ 
* Atencoj de novembro 2015 en Parizo
* Islama Ŝtato de Irako kaj Sirio
* Krucmilito
* Ĝihado
(18534) 1996 XE12

**(18534) 1996 XE12** estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la projekto *Spacewatch*, elde la Nacia Observatorio de Kitt Peak, proksime de Tucson (Arizono, Usono).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
Kategorio:Malkovrita de Spacewatch
(18535) 1996 XQ13

**(18535) 1996 XQ13** estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice en Ĉeĥio.

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
Kategorio:Malkovrita de Observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
(18536) 1996 XN15

**(18536) 1996 XN15** estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la Beijing Schmidt CCD Asteroida Programo elde la Stacio Singlong de la Observatorio de Purpura Monto, en provinco Hebejo (Ĉinio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de SCAP
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
Franca bokso

eta|280px|dekstra|Savate
*Savate* en la franca, konata ankaŭ kiel **franca bokso**, **franca boksado**, **franca piedboksado** aŭ **franca piedluktado**, estas francdevena luktarto kiu uzas kaj manojn kaj piedojn kiel armiloj kombinante elementojn de okcidenta boksado kun graciaj piedbataj teknikoj.

Oni permesas nur piedbatojn, male al kelkaj sistemoj kiaj taja bokso, Silato aŭ Jaŭjano, kiu permesas la uzadon de genuoj aŭ tibioj. Franca bokso estas unu el kelkaj stiloj de piedboksado en kiuj la luktantoj kutime uzas ŝuojn.

## Notoj 
## Bibliografio 
* *Description de la Savate à partir de ses formes techniques de base* de Amorous (Manuel d'éducation Physique Tome 1, paĝo 414).
* *Défense et illustration de la boxe française. Savate, canne, chausson*, Bernard Plasait, 1972, Paris, Sedirep
* ''L'art de la savate*, Michel Casseux.
* *Théorique et pratique de la boxe française*, Joseph Charlemont, 1878.
* *La Boxe Française, historique et biographique, souvenirs, notes, impressions, anecdotes'', Joseph Charlemont, 1899.

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la Internacia Federacio de Savate
* Oficiala retejo de la Franca Federacio de Savate kaj DA
* Teknikoj  de Savate

Kategorio:Luktosporto
Ĵetado (kaptolukto)

**Ĵetado** estas luktarta termino por kaptolukta tekniko kiu inkludas malekvilibrigon aŭ levigon de oponanto, kaj ties ĵetadon surgrunden, en Japanaj luktartoj referencataj kiel *nage-ŭaza*, 投げ技, "ĵetotekniko". Ĵetoj kutime inkludas rotaciantan movon, kies praktikantoj plenumas la ĵeton diskonektas el la oponanto, kaj finas balance kaj sur siaj piedoj male al la malbalanciga tekniko per kiu ambaŭ finas surgrunde. Ĵetoj povas tamen esti sekvataj en surgrunda stara sinteno, en kiu okazo la persono kiu plenumas la ĵeton ne disengaĝiĝas el la oponanto. Kelkaj ĵetoteknikoj nomitaj *buĉoĵetoj* (*sutemi-ŭaza*, 捨身技, "buĉotekniko") inkludas metiĝi en eventuala malavantaĝa pozicio, kia surgrunde, por plenumi ĵeton.

## Specoj 
* Hapkido, Ĵudo, Sumoo

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Gabrielson, Bruce. http://www.blackmagic.com/ses/sombo/throw.html(http://www.blackmagic.com/ses/sombo/throw.html)  SOMBO A Style of Wrestling: Chapter 5, Throwing and Scoring Techniques]. *www.blackmagic.com*. URL laste alirita la 11an de Februaro, 2006.
* Ohlenkamp, Neil. http://judoinfo.com/gokyo.htm(http://judoinfo.com/gokyo.htm) The 67 Throws of Kodokan Judo]. *judoinfo.com*. URL laste alirita la 11an de Februaro, 2006.
* Guresdosyasi.com. http://www.guresdosyasi.com/samtek.html(http://www.guresdosyasi.com/samtek.html) DÜNYA GÜREŞİNDE ÖNEMLİ ŞAMPİYONLARIN TEKNİKLERİ]. *www.guresdosyasi.com*. URL laste alirita la 11an de Februaro, 2006.
* http://judoinfo.com/techjudo.htm(http://judoinfo.com/techjudo.htm) "JudoInfo.com"] Videos, animations and drawings of Judo throws
* Collection of the 40 Throws of the Gokyo with Video Demonstrations

Kategorio:Luktosporto
Kategorio:Luktartoj
Artikolukto

[eta|dekstra|250px|Artikolukto en [Aikido.]]

**Artikolukto** estas kaptolukta tekniko kiu implicas manipuladon de la artikoj de luktanto tiele ke la artikoj atingas sian maksimuman gradon de movo.

En ĵudo tiuj estas referencataj kiel 関節技 *kansecu-ŭaza*, "artikoferma tekniko") kaj en Ĉinaj luktartoj kiel *ĉin na* kio laŭvorte signifas "kapti kaj fermi".

Tiuj tipe celas izoladon de partikulara artiko kaj leviladon ĝin en klopodo perforti la artikon por movi ĝin trans ties normala movareo. Artikopremoj kutime inkludas variajn gradojn de doloro en la artikoj kaj, se aplikita perforte kaj/aŭ subite, povas kaŭzi vundon, aŭ damaĝon kiaj ĉe muskoloj, tendenoj kaj ligamentoj kaj eĉ luksacion aŭ frakturon.

En ĵudo, la kombino de staraj premoj kun ĵetoj estas malpermesata pro la risko de fizika damaĝo fare de la falinta oponanto, dum ĵuĵicuo, taijucuo, aikido kaj hapkido ja permesas ties uzadon.

## Referencoj 
* Iverson, Steven. *Unarmed Combat*. Reta resumo: Atlasbooks . *www.atlasbooks.com*. Alirita la 6an de Marto, 2006.

Kategorio:Luktartoj
Kategorio:Luktosporto
Armita luktado

**Armita luktado** estas intencita violenta konflikto tendence al malfortigo, kontraŭ establigo de dominado super, aŭ mortigi la opozicion, aŭ por konduki la opozicion for el loko kie ĝi estas ne dezirata aŭ bezonata.

La termino *armita luktado* tipe aludas al armita konflikto inter kontraŭaj militfortoj en milito, dum la plej ĝenerala termino "luktado" povas referenci al ajna fizika aŭ parola konflikto inter individuoj aŭ nacioj. Lukta violento povas esti unuflanka, dum luktado inkludas ankaŭ defenda reago. Grand-skala lukto estas konata kiel batalo. Parola lukto estas ofte konata kiel polemiko.

## Specoj 
* skermo, silato, kalaripajato, kobudo

## Vidu ankaŭ 
* Milito
* Luktarto

## Referencoj 
* Martin van Creveld: The Changing Face of War: Lessons of Combat, from the Marne to Turkey. Maine, New England 2007.

## Bibliografio 
* Ben-Shalom, Uzi; Lehrer, Zeev; and Ben-Ari, Eyal. 2005. “Cohesion during Military Operations: A Field Study on Combat Units in the Al-Aqsa Intifada.” *Armed Forces & Society*, vol. 32: pp.&nbsp;63–79. http://afs.sagepub.com/cgi/content/abstract/32/1/63
* Dienstfrey, Stephen. 1988. “Women Veterans’ Exposure to Combat.” *Armed forces & Society*, vol. 14: pp.&nbsp;549–558. http://afs.sagepub.com/cgi/content/abstract/14/4/549
* Gifford, Brian. 2005. “Combat Casualties and Race: What Can We Learn from the 2003-2004 Iraq Conflict?” *Armed Forces & Society*, vol. 31: pp.&nbsp;201–225. http://afs.sagepub.com/cgi/content/abstract/31/2/201
* Herspring, Dale. 2006. “Undermining Combat Readiness in the Russian Military, 1992-2005.” *Armed Forces & Society*, Jul 2006; vol. 32: pp.&nbsp;513–531. http://afs.sagepub.com/cgi/content/abstract/32/4/513
* Wong, Leonard. 2006. “Combat Motivation in Today’s Soldiers: U.S. Army War College Strategic Studies Institute.”*Armed Forces & Society*, vol. 32: pp.&nbsp;659–663. http://afs.sagepub.com/cgi/content/abstract/32/4/659
* Woodruff, Todd; Kelty, Ryan; Segal, Archie Cooper, David R. 2006. “Propensity to Serve and Motivation to Enlist among American Combat Soldiers.” *Armed Forces & Society*, Apr 2006; vol. 32: pp.&nbsp;353–366. http://afs.sagepub.com/cgi/content/abstract/32/3/353

Kategorio:Militoj
(18539) 1996 XX30

**(18539) 1996 XX30** estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la japana astronomo Takao Kobayashi elde la Observatorio de Ooizumi en gubernio Gunma (Japanio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Takao Kobayashi
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
Pál Greguss (botanikisto)

**Pál Greguss** [greguŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Greguss Pál** estis hungara botanikisto, profesoro. Lia filo estis Pál Greguss (fizikisto).

Pál Greguss http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC04834/05449.htm naskiĝis la  en Hungara reĝlando en Tornya (nuntempa Turnu en Rumanio). Li mortis la  en Szeged.

## Biografio 
Pál Greguss akiris pedagogian diplometon en 1910 en Arad, post 3 jaroj plian diplometon en Budapeŝto, fine li plulernis en Reĝa Scienca Universitato de Budapeŝto. Li interrompis la lernadon pro soldatiĝo dum la 1-a mondmilito, poste li doktoriĝis en la universitato en 1919. Post siaj studoj li instruis en pedagogia altlernejo. En 1926 li studvojaĝis al Jena, en la sekva jaro li estis nomumita privata profesoro. En 1928 li instruis kiel katedrestro en pedagogia altlernejo en Szeged, en 1940 li iĝis katedrestro en Universitato Horthy Miklós, samtempe li gvidis la universitatan botanikan ĝardenon en Szeged. En la lernojaro 1946 li estis dekano, en la lernojaro 1957 li estis rektoro. En 1952 li kandidatiĝis, en 1956 li doktoriĝis. Ekde la 1950-aj jaroj li ofte studvojaĝis eĉ al nesocialismaj landoj. En 1965 li pensiuliĝis. Li ricevis premion Kossuth en 1958, pli frue kaj poste ankaŭ aliajn premiojn, memormedalojn.

## Elektitaj publikaĵoj 
* *A növények csodálatos élete* (Mirinda vivo de la kreskaĵoj), (1932) - kun antaŭparolo de Ferenc Móra
* *A közép-európai fák és cserjék meghatározása szövettani alapon* (1943)
* *Xylotomischer Bestimmungsschlüssel der Pinus Arten* (1950)
* *Fossil gymnosperm woods in Hungary from the Permian to the Pliocene* (1967)
* *Életem : az asztalosműhelytől az egyetemi katedráig* (1979) - membiografia verko
* *Phylogenetic importance of the zylotomy and geographical distribution of homoxylic Drimys winteri and Drimys colorata* (1982)

## Fontoj 
* http://tudosnaptar.kfki.hu/g/r/gregussp/gregussppant.html 
* http://jelesnapok.oszk.hu/prod/unnep/greguss_pal_szuletesnapja__1889 
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj botanikistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Dukloroacetata acido

**Dukloroacetata acido**, **DKA**, **dukloroetanoata acido** aŭ **Cl2HC-COOH** estas kemia kombinaĵo de kloro kaj acetata acido, kie du hidrogenatomoj de la metila grupo (-CH3) estis anstataŭataj de kloratomoj, senkolora aŭ iomete flava likvaĵo, solvebla en akvo, kiu povas malkomponiĝi sub varmigo. Ĝi estas neakordigebla kun fortaj bazoj, fortaj oksidigaj acidoj kaj fortaj reduktagentoj. Saloj kaj esteroj de la dukloroacetata acido nomatas dukloroacetatoj, kaj ili estas esploritaj kiel potencaj drogoj pro tio ke biologie ili inhibas la enzimon *piruvata malhidrogenaza kinazo*.

Kvankam preparaj studoj elmontras ke DKA povas malakceligi kreskon da certaj kancertumoroj en pribestaj studoj kaj en laboratoriaj eksperimentoj, ekzistas nesufiĉa evidenteco por apogi la uzon de DKA en traktado kontraŭ kancero.

## Sintezo 
* DKA prepareblas per agado de klorgaso sur acetata acido:
\mathsf{CH_3COOH + 2\;Cl_2 \rightarrow CHCl_2COOH + 2\;HCl}
* Per traktado de *trikloroetileno* en akva solvaĵo:
\mathsf{2\;CCl_2CHCl + 2\;H_2O \rightarrow 2\;CHCl_2COOH + 2\;HCl}

## Proprecoj 
La kemio de la dukloroacetata acido estas tipa por la halogenaj organikaj acidoj. Ĝi estas membro de la familio de la kloroacetata acido. La dukloroacetata jono estiĝas kiam la acido miksiĝas kun akvo. Pura DKA estas tre koroda kaj treege detruiga por la histoj de la mukoza membrano kaj supera spirsistemo per inhalado.

DKA okazas nature en minimume unu maralgo, konata kiel *Asparagopsis taxiformis*. Ĝi uzatas en klorigo de la trinkakvo kaj produktiĝas per metabolo de pluraj klorenhavaj drogoj aŭ kemiaĵoj. DKA tipe prepariĝas per reduktigo de trikloroacetata acido; DKA same prepareblas ekde *klorala hidrato* per reakcio kun kalcia karbonato kaj natria cianido en akva solvaĵo sekvata de acidigo per klorida acido.

## YouTube 
* Dichloroacetic Acid (DCA) for Cancer treatment
* DCA - dichloroacetic acid hope for cancer chemo alternative
* Doctors explain how to administer Dichloroacetic Acid Cancer Cure
* Cancer Treatment with DCA (Dichloroacetic Acid)

## Literaturo 
* Sigma Aldrich
* The DCA Site
* The Health Wyze Report
* Toxipedia 
* Santa Cruz Biotechnology
* Chemical Book
* Chemicalland21

## Halogenidaj derivaĵoj de acetata acido 

Fluoroacetic acid 3D.png|Unufluoroacetata acido
Difluoroacetic acid 3D 2.png|Dufluoroacetata acido
Trifluoroacetic acid 3D.png|Trifluoroacetata acido

Chloroacetic acid 3D.png|Unukloroacetata acido
Dichloroacetic acid 3D.png|Dukloroacetata acido
Trichloroacetic acid 3D.png|Trikloroacetata acido

Iodoacetic acid 3D.png|Unujodoacetata acido
Diiodoacetic acid3D.png|Dujodoacetata acido
Triiodoacetic_acid3D.png|Trijodoacetata acido

Bromoacetic acid 3D.png|Unubromoacetata acido
Dibromoacetic acid 3D 2.png|Dubromoacetata acido
Tribromoacetic acid3D.png|Tribromoacetata acido

MCPA molecule ball.png|Unuklorofenokso-acetata acido
2,4-Dichlorophenoxyacetic-acid-3D-balls-2.png|Duklorofenokso-acetata acido
2,4,5-Trichlorophenoxyacetic-acid-3D-balls.png|Triklorofenokso-acetata acido

## Referencoj 
Kategorio:Amoniaj kombinaĵoj
Kategorio:Acetatoj
Pál Greguss (fizikisto)

**Pál Greguss** [greguŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Greguss Pál** estis hungara fizikisto, profesoro, biofizikisto, inventisto, instruisto. Lia patro estis Pál Greguss (botanikisto).

Pál Greguss http://nevpont.hu/view/9082 naskiĝis la  en Budapeŝto. Li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Pál Greguss lernis en Teknikuniversitato József, poste en Sciencuniversitato Horthy Miklós, kie li akiris kemian diplomon en 1943, en la sekva jaro pedagogian diplomon. En 1944 li edziĝis, post jaroj li havis 4 gefilojn. En la sama jaro li havis inĝenieran postenon en minejo de Tatabánya, inter 1946–1949 li instruis en gimnazio en la sama urbo. En 1949 li ekinstruis en Universitato de Budapeŝto, samtempe li esploris en la universitata instituto. Inter 1956-1966 li estis laboratoriestro, poste li instruis en Barato, Novjorko kaj Darmstadt. Ekde 1976 li laboris en diversaj laboratorioj, institutoj. En 1980 li estis nomumita titulara profesoro en la Teknikuniversitato. En 1990 li pensiuliĝis, tamen poste li estis ĝismorte konsilisto de institutoj.

Li partoprenis en kreado de veturilo por Marso, li kreis la unuan ultrasonan hologramon, globpanoraman lenson. Li havis 20 patentojn, li ricevis ne nur hungarajn en premiojn.

## Elektitaj publikaĵoj 
* *Ultra- és szuperhangok a kémiában* (1951)
* *Elektroakusztikus berendezés tehervonatok kerekeinek ellenőrzésére. – Az ultrahang-kutatás és a vasút. – A hőnfutás indikálásának új módszeréről.* (1959)
* *The Effect of Ultrasonic Irradiation on Electroluminescent Panels* (1960)
* *Non-electromagnetic Holography and Its Impact on Bio-medical Research and Clinical Practice* (1972)
* *Lézerspecifikus biostimuláció: valóság vagy placebó-hatás?* (1984)
* *A holográfia hajnala és horizontja* (1998)
* *Hajtogatott sugármenetű optika mesterséges hold meghatározásához és egyidejűleg a földfelszín fényképzéséhez* (2003)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto 
* hungarlingva biografio kun foto

  

Kategorio:Hungaraj fizikistoj
Kategorio:Hungaraj biofizikistoj
Kategorio:Hungaraj inventistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
István Dömök

**István Dömök** [iŝtvAn domok], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Dömök István** estis hungara kuracisto, virusologo, mikrobiologo, epidemiologo.
eta|Memortabulo pri István Dömök
István Dömök https://hu.wikipedia.org/wiki/D%C3%B6m%C3%B6k_Istv%C3%A1n naskiĝis la  en Pesterzsébet (nun jam distrikto de Budapeŝto). Li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
István Dömök frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste ekde 1943 li studis en Scienca Universitato Pázmány Péter. Li interrompis la lernadon pro soldatiĝo, fine li akiris medicinan diplomon en la universitato en 1950. Li akiris fakdiplomon pri laboratoriisto en 1955, pri virusoscienco en 1961, pri mikrobiologio en 1980. Inter 1951-1970 li laboris en virusoscienca instituto, poste li esploris en Ugando 3 jarojn. Hejmenveninta li ricevis pli altajn postenojn. Li okupiĝis pri infana paralizo kaj pri diversaj vakcinoj. Li ricevis premiojn kaj memormedalojn inter 1961 kaj 2003.

## Memorigiloj 
* memortabulo en Budapeŝto

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto 

Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj virusologoj
Kategorio:Hungaraj mikrobiologoj
Kategorio:Hungaraj epidemiologoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Porjunula literaturo

**Porjunula literaturo** estas branĉo de literaturo speciale direktita al legantoj kiuj trapasas junaĝon, sed ne nepre nure. Tiu koncepto ofte ligiĝas al tiu de porinfana literaturo, kaj ofte oni parolas pri infanjuna literaturo, kvankam estas klaraj karakteraj diferencoj inter ambaŭ.

Al tiu tipo de literaturo oni atribuas tradicie funkciojn kaj por distro, kaj por instruo kaj formado de la legokutimo.

La temoj traktitaj de la porjunula literaturo ne diferencas multe el tiuj de la literaturo por plenkreskuloj (amo, tragedio, milito...) sed plej ofte oni donas al ili traktadon sufiĉe pli linian same kiel al la roluloj, inter kiuj estas malmulta variableco psicologia. Tiele gravas plie la agademo ol la psikologia konstruado de la roluloj. Tiuj estas kreitaj krome tiele ke la juna legantaro identigu kun ili, ĉefe ĉe la ĉefroluloj. Tamen, kelkaj aŭtoroj indikis konvenon ke tia literaturo zorge elektu siajn temojn. Tiukadre oni interkonsentas ofte kiel ĝenran temon la *serĉado de identeco* de la ĉefrolulo, same kiel la identigon de la leganto kun tiu.

## Vidu ankaŭ 
* Formadromano

## Notoj 
Kategorio:Literaturaj ĝenroj