open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
39 (nombro)

**Tridek naŭ (39)** estas la natura nombro kiu sekvas 38 kaj antaŭas 40.

La nombro 39 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 100111
* en okuma sistemo : 47
* en deksesuma sistemo : 27

## en matematiko 
* 39 ne estas primo. 39 = 13·3

La sumo de kvin sinsekvaj primoj : (3 + 5 + 7 + 11 + 13 = 39)

La sumo de la unuaj tri potencoj de 3: (3^1 + 3^2 + 3^3 = 39).

## laŭ skribo 
Ĉina skribo: 三十九

## pri la nombro 39 
La atomnumero de Itrio.

Kategorio:Naturaj nombroj
Molmerswende

La vilaĝa komunumo **Molmerswende**, kvartalo de Mansfeld en Saksio-Anhalto, havas ĉirkaŭ 270 loĝantojn (274 en marto 2004).
La unua dokumentita mencio okazis en la jaro 1136. Tiutempe oni per hakilo kaj fajro elradikis la arbarojn de la malsupra parto de la montaro Harco. En la Tridekjara milito la vilaĝo dezertiĝis sed estis poste rekonstruita.
En la novajara nokto de la jaro 1747 en Molmerswende naskiĝis la verkisto Gottfried August Bürger, kiu ankaŭ la unuaj infanajn jarojn pasigis ĉi tie.
Lia naskodomo, simpla trabfaka konstruaĵo, hodiaŭ estas muzeo.
Apude staras malgranda trabfaka preĝejo el la jaro 1771.

Kategorio:Distrikto Mansfeld-Suda Harco
Negro

**Negro** (de hispana aŭ portugala *negro* "nigra, nigrahaŭtulo", siavice de Latina *niger* "nigra") estas homo de la t.n. nigra raso, kun haŭto de kafobruna ĝis helbruna.

## Lingva noto
En pli fruaj tempoj de Esperanto, oni tute senprobleme uzis la vorton "**negro**" por nomi homon de tia antropologia tipo. Nuntempe tio ne estas same senproblema por ĉiuj lingvanoj, ĉar iuj asocias tiun vorton kun rasismo (paralele al atribuo de rasisma konotacio al la anglalingva vorto *negro*) kaj anstataŭigas ĝin per la vorto "**nigrulo**".

En la hispana kaj en la portugala lingvo "*negro*" signifas nur "nigra, nigra koloro, nigrulo", sekve, en tiuj lingvoj "*negro*" estas normala vorto (minimume en la senco de koloro).

En Brazilo, nigrulo nomas sin "*negro*" en pozitiva senco, ĉar ofende oni uzas vortojn kiel "*crioulo*" (naskiĝinto ĉe iu, t. e., hejma sklavo) aŭ "*macaco*" (portugala vorto por 'simio'; elvokante la rasisman ideon, ke nigruloj rilatas al simioj).

En Usono, la hispana vorto *negro* estis pruntita kiel fremda vorto, intertempe eksmodiĝis kaj en la lastaj jardekoj iĝis tabuita kiel rasisma; poste, pro forta influo de Usono en internacia kulturo, la vorto "*negro*" akiris ofendan signifon ankaŭ en iuj nelatinidaj lingvoj.

El alia vidpunkto, male, la vorto *nigrulo* estas pli asociita kun rasismo ol la vorto *negro*, ĉar la aparta vorto *negro* simple indikas la rason kiel antropologian tipon sen asocii ĝin kun la epiteto "nigra", kiu ne bone priskribas la haŭtkoloron de negroj (plejparte hel- aŭ malhel-brunan) kaj en iuj esprimoj (eĉ zamenhofaj) simbolas malicon, malĝojon, misfortunon aŭ malaprobon (ekzemple, *nigra tago*, *nigra horo*, *nigra humoro*, *nigra animo*, *nigra sendankemo*, *nigra koro*, *nigra magio* ktp).

Pli grave, la vorto "negro" estas oficiala, kaj oni ne emas transiri al sinonimoj, kiam jam ekzistas firme establita (eĉ oficiala) vorto. Krome, en Esperanto oni malpli facile akceptas la ideon, ke lingvaj ŝanĝoj magie influas la socion aŭ lingvanaron (sed ne male), speciale en tiu ĉi kazo, ĉar Esperanto apenaŭ servis kiel perilo por rasismaj ideoj, kaj do la peno anstataŭigi ĝenerale senprobleman Esperantan vorton sub tia preteksto ŝajnas nepravigebla imitado de alilingva tendenco.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Nigrulo
* Homaj rasoj

## Eksteraj ligiloj 
* http://vladimir-okc.narod.ru/UU-html/truu44.htm Unuetaĝa Usono ĉirkaŭ 44 "Negroj""

Kategorio:Etnonimoj
Kategorio:Afrikdevenuloj
Kategorio:Anglaj vortoj kaj esprimoj
Kategorio:Portugalaj vortoj kaj esprimoj
Kategorio:Hispanaj vortoj kaj esprimoj
Eŭraziano

**Eŭraziano** povas esti:
* loĝanto de Eŭrazio
* homo el kies gepatroj unu estas blankhaŭta kaŭkazoido
* germana hundraso
* flavec-haŭta mongoloido

## Vidu ankaŭ 
* Mestizo
* Mulato
* Zambo
Mestizo

eta|Landoj kun la plejparto da la loĝantaro mestiza aŭ indiana
**Mestizo** estas homo, kies unu parto de la gepatroj unu estas blankhaŭta kaŭkazoido kaj la alia parto indiana mongoloido. Granda parto de la Latinamerika enloĝantaro havas "mestizan" originon.

## Vidu ankaŭ 
* Rasismo
* Rasmiksiĝo
* Miksrasulo

Kategorio:Etnoj
Mulato

**Mulato** estas homo, kies gepatroj unu estas blankhaŭta kaŭkazoido,
la alia nigrahaŭta negroido. En Usono oni kutime kalkulas la mulatojn "nigraj", kvankam
ili vere estas kaj "nigraj" kaj "blankaj" laŭ la popola uzo de tiuj kolorvortoj.

## Bildaro 

Dosiero:Mulatto.jpg|
Dosiero:Frans Hals 003.jpg|
Dosiero:Sassa, Mulatsche vrouw-Nationale Tentoonstelling Vrouwenarbeid 1898-4681.tif|Sassa, mulata virino

## Vidu ankaŭ 
* Eŭraziano
* Mestizo
* Miksrasulo
* Zambo
* Rasismo
* Rasmiksiĝo

Kategorio:Homoj
Kategorio:Antropologio
Benzinaĉeto en grupo

**Benzinaĉeto en grupo** povas esti pli favorpreza, al tiu ĉi ideo kondukis la penso , ke unuopaj konsumantoj ne povas influi la benzinprezojn de la grandaj petrol-konzernoj. Alie aspektas la afero , se multaj klientoj kuniĝas je komunumo.

Ekzemple en Germanio interesiĝantoj registras sin sub la retadreso gemeinsam-tanken.de kaj informas kiom da benzino ili konsumas en unu monato. Se sufiĉa sumo estas atingita (ĉirkaŭ 20 milionoj da litroj), la retejestroj kontaktas al la petrolkompanioj, por trakti pri rabatkuponoj. La rabatkuponojn oni sendas al la membroj. Tiu ĉi servo estas senkosta. Sed ĉio ĉi funkcias nur se sufiĉe da homoj partoprenas. (Ĝis meze de septembro 2004 registriĝis jam 34.000 partoprenantoj kun monata bezono de pli ol kvar milionoj da litroj.)

Kategorio:Konduto
33 (nombro)

**Tridek tri (33)** estas la natura nombro kiu sekvas 32 kaj antaŭas 34.

La nombro 33 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 100001
* en okuma sistemo : 41
* en deksesuma sistemo : 21

## en matematiko 
* 33 ne estas primo. 33 = 11·3

## laŭ skribo 
Ĉina skribo: 三十三

## pri la nombro 33 
La atomnumero de Arseno.

Kategorio:Naturaj nombroj
Cirkaj infanoj

**Cirkaj infanoj** estas idoj de miksitaj rilatoj inter sovetianoj kaj afrikanoj, ĉefe studentoj venintaj en la 1970-aj jaroj venis al tiama Sovetunio multaj el komunismaj landoj por studi. Inter ili ankaŭ estis multaj afrikanoj, el komunismaj ŝtatoj kiel Angolo (komunisma dum granda parto de la Angola enlanda milito) kaj Mozambiko (komunisma inter 1975 kaj 1989). Nature kelkaj el la afrikanoj ekhavis infanojn kun rusoj. Tiuj homoj estis poste mok-nomitaj "cirkaj infanoj". Kaj la afrikanoj kiuj restis en postkomunisma Rusio kaj la afrikanidoj spertis gravajn problemojn pro rasismo.

## Vidu ankaŭ 
* Germanidoj
* Rasismo

Kategorio:Sovetia socio
Kategorio:Rusiaj infanoj
WASP

**WASP** ([ŭosp], el la mallongigo **W**hite **A**nglo-**S**axon **P**rotestant
(**B**lanka **a**nglo-**s**aksa **p**rotestanto) estas vorto uzata en Usono por tipa elit-devena blankhaŭta, usonano kun angla deveno, kontraste al aliaj "etnogrupoj" de tiu lando, kiel ekzemple la Afrik-devenaj, Meksik-devenaj, Itali-devenaj, Juda-devenaj, ktp.
La vorto, kiu homonimas kun *wasp* (angle *vespo*), iom ironie uzatas, ĉar la "WASP"-oj tradicie estis la plej monhava kaj potenca popolgrupo de Usono. Ekzemple, malgraŭ la granda etna varieco de la 50 ŝtatoj, ĉiuj ŝtatprezidantoj antaŭ la 44-a prezidanto Barack Obama estis "WASP"-oj. (Se oni inkluzivas religion kiel econ, estas du esceptoj: la 35-a prezidanto John F. Kennedy, kaj la 46-a prezidanto Joe Biden, kiuj estas katolikoj)

## Vidu ankaŭ 
* Socia klaso en Usono
* Nigra elito
* Aristokratio
* Malnovriĉulo

Kategorio:Sociaj klasoj
Kategorio:Usonanoj
Kategorio:Anglaj vortoj kaj esprimoj
German-infanoj

**German-infanoj** aŭ ***tyskerbarn/tyskarbarn/tyskarborn*** (Norvege), ***tyskerbørn*** (Dane), oni nomis tiujn infanojn kiujn generis germanaj soldatoj kaj norveginoj/daninoj dum la Nazia okupacio de Norvegio kaj Danio. Post la milito la aliaj socianoj venĝis sin kontraŭ la senkulpaj "germanidoj" kaj ties familioj, kaj multaj homoj socie suferis pro sia deveno dum pluraj jardekoj.

## Vidu ankaŭ
*Cirkaj infanoj
*Rasismo
*Anni-Frid Lyngstad

Kategorio:Danio
Kategorio:Norvegio
Kategorio:Naziismo
Kategorio:Germanio
Kategorio:Danoj
Kategorio:Norvegoj
Kategorio:Infanoj
Kategorio:Dua Mondmilito
DD

**DD**, antaŭminuskle **Dd**, minuskle **dd**, estas la 6-a litero de la Kimra alfabeto. Ĝi prononciĝas kiel [ð].

DD estas literigo de duobla D (*DD*).

Kategorio:Latinaj digrafoj
Zambo

**Zambo** (Amerikhispane *zambo* [sambo]) estas homo, el kies gepatroj unu estas nigrahaŭta negroido, la alia indiano de Ameriko. **Kafuzo** ( portugale Cafuzo) estas la nomo donita en Brazilo al miksrasulo de nigrulo kaj indiano.

La esprimo havas plurajn paralelojn en Hispanameriko: en Honduro kaj Belizo la esprimo Garífuna estas ofta, dum en la resto de Latin-Ameriko la esprimo Zambo estas ofte uzata por indiki la saman grupon.

Miksaĵo de nigruloj kaj indianoj estas unu el la tri ĉefaj specoj de miksaĵo en Brazilo, kun la aliaj du estas mulato - miksaĵo de blankuloj kaj nigruloj - kaj mestizo - miksaĵo de blankuloj kaj indianoj.

## Vidu ankaŭ
* Eŭraziano
* Mestizo
* Miksrasulo
* Mulato
* Rasmiksiĝo

Kategorio:Etnoj
Kategorio:Antropologio
Kategorio:Honduro
Kategorio:Belizo
NG

**NG** povas signifi
***NG**, antaŭminuskle **Ng**, minuskle **ng** estas 11-a litero de la Kimra alfabeto kun la prononco [velara n] kiel en *da**n**kon*.
***NG** simple estas apudmetaĵo de N kaj G, kp. Æ.
***NG** sekvas tuj post *G* en kimra aboco-sinsekvo, kaj do antaŭas simpla N.

***ng** estas laŭ normo ISO 639-1 lingva kodo de la ndonga lingvo ?.
***NG** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Niĝerio.
***.ng** estas nacia domajno de la alta nivelo de Niĝerio.
***Ng** estas familia nomo

## Vidu ankaŭ 
* Ŋ estas litero de la nord-samea alfabeto

Kategorio:Alfabeto
Ŋ

**Ŋ**, minuskle **ŋ**, estas litero de la nord-samea alfabeto kun la prononco , kiel la *n* en *danko* ĉe rapida prononco. La minusklo ŋ estas uzata en IFA por montri la saman sonon.

La unikodaj valoroj de Ŋ/ŋ estas 330 kaj 331. En LaTeX la literoj Ŋ kaj ŋ estas haveblaj, se oni uzas la Cork-Kodaĵon (`\usepackage[T1]{fontenc}`). La ordonoj estas `\NG` kaj `\ng`.

## Ekzemploj laŭ diversaj lingvoj 
Plej ofte, la sono estas aŭ komprenata kombino de "ng", aŭ estas sekvata de "g" aŭ "k". El tio, en multaj lingvoj ĝi ne aperas komence de vorto, fakte interalie en ĉiuj eŭropaj lingvoj krom la irlanda (esceptoj, kiam ĝi tamen aperas komence de vorto, sekvas sube). Ekzemploj:

* Germane : Markita per  se vortofine, aŭ antaŭ /k/ kaj /g/ per nur .
** Ekzemploj: Di**ng** [] “afero”, Fi**n**k [] “fringo” (birdospecio), Si**n**gular [] “singularo”
* Angle : Markita per  se vortofine, aŭ antaŭ /g/ kaj /k/ per nur .
** Ekzemploj: si**ng** [] “kanti”, a**n**gel [] “anĝelo”, thi**n**k [] “pensi”
* Itale : Ajna  sekvata de  aŭ .
** Ekzemploj: ve**n**go [] “mi venas”, ci**n**quanta [] “kvindek”
* Perse : Ajna  sekvata de  aŭ .
** Ekzemploj: سنگر [] “tranĉeo”, کنکور []  “alira ekzameno”
* Hispane : Ajna silabfina  sekvata de vela konsonanto.
** Ekzemplo: le**n**gua [] “lingvo aŭ lango”

## La sono komence de vorto 
Multaj aliaj lingvoj - precipe en Afriko, Orienta kaj Sudorienta Azio - ankaŭ havas la sonon kiel sendependan fonemon komence de la vorto. Ekzemploj:

* Indonezie: ngarai [] “valo”
* Vjetname: người [] “homa”
* Kantone: 鴨 [] “anaso”
* Birme: ငါ [] “mi”
* Ĥmere: ងាវ [] “ostro”
* Taje: งู [] “serpento”
* Svahile: ng'ombe [] “bovaĵo”, ngoma [] “tamburo”, nge [] "skorpiono" (ĉi-lasta emfazita sur la [])
* kaj ankoraŭ ekzemplo de tute malgranda lingvo, en norda Rusio parolata de signife malpli ol 1000 maljunuloj - nganasane: ŋonənə “mi mem”

* En la tagaloga la sono , skribata “ng”, eĉ aperas kiel ortografie aparta vorto, kies funkcio foje estas priskribita kiel “genitiva markilo”: Puti ang buhok ng matanda-ng babae. (=&nbsp;Vorto post vorto: “Blanka (estas) la hararo de la(=Gen.) maljunulino.”) 

## Vidu ankaŭ 
* N
* NG

## Referencoj 
N ŋ
Retforumo

**Retforumo** estas diskutforumo kiu funkcias per (inter)retejo.
Ĝi estas alternativo al la jam pli malnovaj medioj de interreto, kiel ekzemple Usenet kaj dissendolisto. Disde retaj babilejoj la retforumoj diferencas kutime per pli alta nivelo de komunikado: eble pro tio, ke en la forumoj partoprenantoj havas pli da tempo por pripensi sian respondon kaj pli da spaco por tajpi ĝin.

Kutime oni diskutas en retforumo pri pli-malpli strikte difinita temo. La forumo povas esti dividita laŭ subtemoj je subforumoj. Parto de la subforumoj aŭ eĉ la tuta forumo povas esti fermita (videbla nur por certaj registritaj personoj), aliaj subforumoj estas malfermitaj por ĉiu kaj i. a. estas prilaborataj de serĉiloj kiel Guglo. Pro la spamaj robotoj lastatempe preskaŭ malaperis retforumoj, kie oni rajtas partopreni sen anticipa registriĝo.

Inter la gravaj problemoj de retforumoj estas spamo, trolado kaj uzo de gantopupoj.

## Forumaj skriptoj 
Ekzistas diversaj skriptaroj por fondi retforumon surbaze de ili. Kelkaj estas senpagaj kaj liberaj, aliaj iom kostas. Jen la deko de la plej popularaj skriptaroj laŭ Big-boards.com  (statistiko je 23-a de oktobro 2006).

## Eksteraj ligiloj 
* Dulingva retforumo ĉe e-novosti.info (ru, eo)

Kategorio:Interreto
Vitória

**Vitória**, portugala traduko por *Venko*, povas esti:

## Brazilo 
* Vitória, ĉefurbo de la subŝtato Espirito-Santo
* Vitória da Conquista, municipo en la subŝtato Bahio
* Vitória, distrikto en municipo Salvadoro, Bahio.

## Portugalio 
* Vitória, freguesia en urbo Porto.

## Futbala Teamo 
* Esporte Clube Vitória, de Salvadoro, Brazilo
* Vitória Futebol Clube, de Vitória, Brazilo
* Vitória de Setúbal, de Setubal, Portugalo
* Vitória de Guimarães, de Guimarães, Portugalo

## Vidu ankaŭ 
* Vitoria-Gasteiz, urbo hispane nomata *Vitoria*, eŭske *Gasteiz*, kaj oficiale per la duobla nomo.
Artur Bernardes

**Artur da SILVA BERNARDES** /ar'tuR da'siŭva beR'naRdjs/ estis la 7-a prezidento de Brazila Respubliko, aŭ la 12-a prezidanto de Brazilo entute. Naskiĝis en Viçosa en 1875 kaj mortis en Rio-de-Ĵanejro en 1955. En 1904 iĝis urba konsilanto, en 1907; ŝtata deputito en Minas-Ĝerajso; ŝtata kasisto en 1910; denove ŝtata deputito en 1914; prezidento de Minas-Ĝerajso en 1918. Kiel prezidento de sia ŝtato, batalis kontraŭ la agoj de Usonano Percival Farquhar, posedanto de minejo Itabira Iron Ore Company. En 1922 elektita prezidento de Brazilo. Antaŭ sia posedo de prezidenco, oni provis puĉo. Li iĝis prezidanto en novembro 1922. Pro konstanta minaco de puĉo, li estis tre aŭtoritema kaj premis la opozicion per ĉiuj iloj. En 1924 estis ribelo en San-Paŭlo dum kelkaj tagoj kontraŭ li. En 1926, lasta de sia prezidanteco, sendis al 8-a Brazila Kongreso de Esperanto oficialan reprezentanton. En 1930 apogis Getúlio Vargas, sed, ĉar Vargas fariĝis diktatoro, en 1932 li apogis novan ribelon en San-Paŭlo, kiam la ribelo frakasis, li estis forpuŝita de Brazilo kaj restis en Portugalio dum 18 monatoj. Li ricevis amnestion kaj iĝis federacia deputito en 1934 partoprenante de opozicio. Post fermo de brazila Parlamento de Vargas, li estis forte persekutita kaj restis en hejma prizono. Post fino de diktaturo de Vargas li estis denove federacia deputito. Mortis en 1955.200px|eta|Artur Bernardes.

## Eksteraj ligiloj 
*  http://www.cpdoc.fgv.br/nav_historia/htm/biografias/ev_bio_arturbernardes.htm 

Kategorio:Brazilaj advokatoj
Kategorio:Prezidantoj de Brazilo
Esperanto Triumfonta

eta|La unua numero de *Esperanto Triumfonta*
***Esperanto Triumfonta*** estis malnova nomo de *Heroldo de Esperanto* en frua 20-a jarcento. Fondita en 1920 de Teodor Jung en Kolonjo, ŝanĝis sian tro optimisman nomon al *Heroldo de Esperanto* en 1925.

En sia 100a eldono, je Septembro 3 1922, ili diras kiel ili havis proksimume 3200 abonantojn. Pro tio, ili verŝajne estis tiam la 2a plej granda ĵurnalo en Esperantujo laŭ kvanto de abonantoj, post la revuo *Esperanto* de Universala Esperanto-Asocio (U.E.A.).

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* *Esperanto Triumfonta*, ciferece ĉe Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
* Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience 
* Katalogo "Erfgoedbib" en *LibraryThing*

Kategorio:Esperanto-gazetoj

Kategorio:Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
Kategorio:Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience (Esperanto-gazetoj)
Epitacio Pessoa

**Epitacio Lindolfo da SILVA PESSOA** /epi'tasiŭ lin'doŭfŭ da'siŭva pe'soa/ estis prezidento de Brazila Respubliko de 1919 ĝis 1922. Naskiĝis en Umbuzeiro en la 23-a de majo 1865 kaj mortis en Petropolo en la 2-a de februaro 1942. Estis la unua brazila prezidanto kiu nomis civilojn al militaj ministradoj. Tro aŭtoritatema, dum sia estroperiodo okazis multaj ribeloj, kiel la nomata "18 de Fortejo". Rasisma, malpermesis al neblankuloj ludi futbalon en Brazilo.

## Eksteraj ligiloj 
* http://elogica.br.inter.net/crdubeŭ/hpessoa.html
* http://www.bairrodocatete.com.br/epitaciopessoa.html

Kategorio:Prezidantoj de Brazilo
Kategorio:Naskiĝintoj en 1865
João Carlos Muniz

**João Carlos MUNIZ** /jo'ãŭ 'karlŭz mu'niz/  (21 marto 1893 – 19 junio 1960) estis brazila diplomato, brazila ambasadoro en Vaŝingtono, estis esperantisto en  20-a jarcento. Li partoprenis la fondon de Unuiĝintaj Nacioj, defendis la uzon de atomenergio en Brazilo por nure pacaj celoj ekde 1947 kaj estis favora al internacia kontrolo de atomenergio kaj forte influis por ke Brazilo regu siajn minejojn de uranio pere de naciaj teknikistoj por eviti ilian fiuzadon de militemaj landoj.

Estas strato en San-Paŭlo kun lia nomo.

## Eksteraj ligiloj 
*www.brasilemb.org/embassy/embassy4.shtml 
*register.munzinger.de/ personen/00/000/004/00004115.shtml 

Kategorio:Brazilaj esperantistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en 1893
Kategorio:Mortintoj en 1960
João Luiz Alves

**João Luiz ALVES** /ĵo'ãŭ lui'zaŭvjz/ (Naskiĝis la 23-an de majo de 1870 en Juiz de Fora kaj mortis la 15-an de novembro 1926 en Parizo) estis brazila ministro de interno dum la prezidanteco de Artur Bernardes.  Li estis sendita de brazila estraro en 1926 al la 8-a Brazila Kongreso de Esperanto kiel oficiala reprezentanto kaj oni igis lin Honora Prezidanto de la kunsido.

## Eksteraj ligiloj 
(en la Portugala)

Alves, João Luiz
Alves, João Luiz
Alves, João Luiz
Silvio Romero

**Silvio VASCONCELOS da SILVEIRA RAMOS ROMERO** [SILviŭ vaskonSEluz dasilVEJra RAmus hoMEru] (La 21-a de aprilo 1851, en Lagarto - La 18-a de julio 1914, en Rio-de-Ĵanejro) estis kritikisto, verkisto, folkloristo, polemikisto, profesoro kaj historiisto pri Brazila literaturo.

## Esperanto 
Famega aŭtoro en Brazilo, li subtenis Esperanton en frua 20-a jarcento, kvankam li mem ne estis esperantisto. Komence li kontraŭis la Esperantan aferon kaj en 1907 li verkis lerterartikolon en kiu komparis Esperanto al birdkaptilo. Poste, li ŝanĝis sian opinion, li ne nur nutris simpation al la Internacia Lingvo, sed eĉ afable akceptis esti la oficiala oratoro de la 4-a Brazila Kongreso de Esperanto en Juiz de Fora, 1911.

Kategorio:Brazilaj verkistoj
Kategorio:Portugallingvaj verkistoj
Rodrigo Otávio

**Rodrigo Otávio Langgaard de MENESES** [roDRIgu oTAVju] estis Brazila diplomato, kiu apogis Esperanton en 20-a jarcento, kvankam li mem ne parolis la lingvon. Li estis membro de brazila delegacio en la 2-a Konferenco pri paco en Hago (1907). Krom tio, li estis Sekretario de Respublika Prezidento dum registaro de Prudente de Morais kaj estis juĝisto ekde 1929. Li ankaŭ verkis pri la historio de brazila diplomatio.

Kategorio:Brazilaj diplomatoj
TH

Skribarto > Skriboj > Alfabeto > Litero > TH
----

* **TH**, antaŭminuskle **Th**, minuskle **th** estas 26-a litero de la Kimra alfabeto kun la prononco .
* **TH** simple estas apudmetaĵo de T kaj H, kp. Æ.
* **TH** sekvas literon *T* en Kimra aboco-sinsekvo.

Vidu ankaŭ: þ, Ŧ
----
* **th** estas simbolo de matematika funkcio hiperbola tangento.
* **Th** estas simbolo por torio je kemio.
* **&lt;th&gt;** estas ero de la tekst-aranĝa lingvo HTML, uzata en interreto.
* **th** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la siama lingvo.
* **TH** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Tajlando.
* **.th** estas nacia domajno de la alta nivelo de Tajlando.

Kategorio:Alfabeto
Carlos Porto Carreiro

**Carlos Porto CARREIRO** /'kaRlŭz 'poRtŭ ka'Rejrŭ/, (1865–1932) estis brazila poeto, gimnaziestro en Recifo, kaj tradukisto. Li apogis Esperanton en frua 20-a jarcento. Lia filo Luiz da Costa Porto Carreiro Neto fariĝis grava esperantisto kaj Akademiano.

## Verkoj
*Às crianças, poesia, 1883.
*Ritmos, poesia, 1893.

Kategorio:Brazilaj poetoj
Porto Carreiro
Markizo de Paranagŭa

**João Lustosa da Cunha Paranaguá, Dua Markizo de Paranagŭa** (1821-1912) (* Nossa Senhora do Livramento de Paranaguá, nune Parnaguá, Piaŭio, en la 21-a de aŭgusto 1821 - Rio-de-Ĵanejro, en la 9-a de februaro 1912) estis brazila magistratano kaj politikisto. Li gubernis la provincojn de Maranjo (el la 19-a de oktobro ĝis la 20-a de majo 1859), Pernambuko (el la 2-a de aŭgusto 1865 ĝis la 6-a de marto 1866), kaj Bahio (el la 25-a de marto 1881 ĝis la 5-a de januaro 1882). Li estis ministro en diversaj kabinetoj kaj prezidanto de la Konsilio de Ministroj (26-a kabineto).

Kvankam li ne estis esperantisto, li apogis Esperanton.

## Literaturo 
* Universidade Federal de Campina Grande 
* Senato
* GeneAll
* Brazila Ministerio de la Financoj 
* Portal Brasil

## Vidu ankaŭ 
* Franklin Dória

Kategorio:Brazilaj politikistoj
41 (nombro)

**Kvardek unu (41)** estas la natura nombro kiu sekvas 40 kaj antaŭas 42.

La nombro 41 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 101001
* en okuma sistemo : 51
* en deksesuma sistemo : **29**
* en romiaj ciferoj : **&#8553;&#8556;&#8544;**
* en ĉinaj ciferoj : **四十一**

## En matematiko 
* 41 estas la 13-a primo.

41 estas sumo de kelkaj primoj:
:41 = 2 + 3 + 5 + 7 + 11 + 13\,.
:41 = 11 + 13 + 17\,

Ĝi ankaŭ estas sumo de du kvadratoj:
:41 = 4^2 + 5^2\,.

## En scienco 
* La atomnumero de Niobio.

## En literaturo 
### En la rusa literaturo 
* "La kvardekunua" () estas ruslingva verko de Boris Lavrenjov pri Rusia enlanda milito

## En aliaj aspektoj 
* 41 estas numero de la franca departemento Loir-et-Cher.

Kategorio:Naturaj nombroj
Olavo Bilac

**Olavo BRÁS MARTINS dos GUIMARÃES BILAC** ( — ) estis brazila parnasanista poeto, naive naciisma, alinomata "Princo de Brazilaj Poetoj". Verkis la brazilan *Himnon al la Flago*, unu el la kvar oficialaj himnoj de Brazilo. Li apogis Esperanton en la frua 20-a jarcento, kvankam li mem ne lernis Esperanton. En la 25-a de aŭgusto 1901 Bilac, en la ĵurnalo “Gazeta de Notícias” skribas la jenon: (...) eĉ ĉi tie ni jam havas multajn esperantistojn inter kiuj menciindas unue Caetano Coutinho, de Sete Lagoas, kiu estas fervora propagandisto de la lingvo internacia.
[eta|464x464ra|La numero 2 (majo 1907) de la "[Brazila Revuo Esperantista", la unua E-revuo redaktita en Brazilo, citas la brazilan poeton Olavo Bilac: "Alia kurso duonoficiala estas tiu en [la lernejo] Pedagogium, kiu speciale celas konigi Esperanton al la kleraj profesorinoj de tiu domo, inde direktata de Sro Olavo Bilac, konata en tuta Brazilujo [sic], kaj kiu ankaŭ estas esperantisto."]]
Jam en la 3-a numero de Brazila Revuo Esperantista en junio 1907 aperis traduko de la soneto "Aŭdi Stelojn", tradukita de Daltro Santos:

"Nu (vi parolas), aŭdi stelojn! CerteLa saĝon perdis vi!" mi diros tamen,
Ke por aŭdi la stelojn mi vekiĝas,
Kaj mi malfermas la fenestron pale...

Kaj mi babilas, dum la Lakta vojo,
Kiel mantelo malfermita supre, 
Briletas. Kaj la suno alveninte, 
Ilin mi serĉas tra l' ĉiel' ankoraŭ.

Vi diros nun: "Mia freneza frato!
Kion kun ili vi parolas nokte?
Kion iliaj frazoj al vi diras?"

Kaj mi diros: "Por ilin aŭdi, amu!
Ĉar povas havi nur l' amant' orelojn
Kapablaj aŭdi kaj kompreni stelojn.

Kategorio:Brazilaj poetoj
Kategorio:Membroj de Brazila Beletristika Akademio
Kategorio:Fondintoj de Brazila Beletristika Akademio
Kategorio:Brazilaj ĵurnalistoj
Kategorio:Portugallingvaj verkistoj
Kategorio:Brazilaj tradukistoj
Kategorio:Tradukistoj al la portugala lingvo
Clermont-Ferrand

''''* ( [fonto bezonata]; en la antikva epoko latine nomita *Augustonemetum'') estas grava urbo kaj komunumo de Francio, lokita en la regiono Aŭvernjo, de kiu ĝi estas la ĉefurbo. Ĝi cetere estas la prefektejo de la departemento Puy-de-Dôme.

Ĝi enhavas proksime  loĝantojn, kiuj nomiĝas '**, kaj estas unu el la plej malnovaj urboj en Francio. Parte pro historiaj kaŭzoj, la urbo estas kelkfoje simple alinomata **'.

## Geografio 
 estas centra urbo de Francio. Ĝi situas kore de la Franca Meza Masivo, 410 metrojn alta. Okcidente troviĝas plataĵo, sur kiu precipe elstaras la fama vulkano puy de Dôme. Oriente etendiĝas la ebenaĵo Limagne.

## Historio 
La moderna urbo  rezultas el la kunuigo de du apartaj urboj, Clermont kaj Montferrand, je la epoko de la franca reĝo Ludoviko la 13-a.

## Ekonomio 
Grava parto de la enspezofontoj venas el aŭtomobila industrio. Tie estis la dekomenca sidejo de la grava entrepreno por pneŭoj nome Michelin.

## Edukado 
* ESC Clermont Business School

## Enloĝintoj 
 estas kie Léon Courtinat fondis Esperanto-grupon en 1922.

## Esperanto-movado 
Estas gastiganto de Pasporta Servo tie.

## Vidu ankaŭ 
* Internacia festivalo de mallongaj filmoj Clermont-Ferrand
* Komunumoj de Puy-de-Dôme
* Listo de urboj de Francio
* Clermont-Ferrand (stacidomo)
* Clermont-La Pardieu (stacidomo)
* Clermont-La Rotonde (stacidomo)
* Tramtransporto en Clermont-Ferrand

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala TTT-ejo 

eta|centra|250ra|Placo Jaude


Kategorio:Etapaj urboj de Tour de France
42 (nombro)

**Kvardek du (42)** estas la natura nombro kiu sekvas 41 kaj antaŭas 43.

La nombro 42 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 101010
* en okuma sistemo : 52
* en deksesuma sistemo : 2A

* en romiaj ciferoj : **&#8553;&#8556;&#8544;&#8544;**
* en ĉinaj ciferoj : **四十二**

## En matematiko 
* 42 ne estas primo. 42 = 7·3·2

## Pri la nombro 42 
* La atomnumero de Molibdeno.
* M42 estas la numero de la nebulozo de Oriono el la Messier-katalogo.
* Kvardek du estas nombro rilata al ĉevalo en Brazila folkloro.
* La nombro de la franca departemento Loire.
* La respondo al **la demando pri la vivo, la universo kaj ĉio** estas kvardek du. (Laŭ la brita sciencfikcia radio-serio ''The Hitchhiker's Guide to the Galaxy'', esperante "La petveturista gvidlibro pri la Galaksio", de Douglas Adams).
* Hundoj kaj vulpoj normale havas 42 dentojn.

Kategorio:Naturaj nombroj
43 (nombro)

**Kvardek tri (43)** estas la natura nombro kiu sekvas 42 kaj antaŭas 44. Ĝi havas diversajn formojn en aliaj numeralaj sistemoj:

* En duuma sistemo: 101011
* En okuma sistemo: 53
* En deksesuma sistemo: 2B
* En romaj ciferoj: XLIII
* En ĉinaj ciferoj: **四十三**

La nombro 43 estas matematike speciala ĉar ĝi estas primo.

Krome, 43 havas kelkajn signifajn asociojn:
* Ĝi estas la atomnumero de la kemia elemento Teknecio.
* 43 estas la nombro de la franca departemento Haute-Loire.

Kategorio:Naturaj nombroj
44 (nombro)

**Kvardek kvar (44)** estas natura nombro kiu sekvas 43 kaj antaŭas 45.

## 44 en matematiko 
* 44 ne estas primo. 44 = 11·2·2

## 44 en scienco
* Atomnombro de rutenio
* Objekto en la ĉielo M 44
* Duopa stelo NGC 44
* Asteroido 44 Nysa

## 44 ekster la dekuma sistemo
* en duuma sistemo : 101100
* en okuma sistemo : 54
* en deksesuma sistemo : 2C
* en romiaj ciferoj : **ⅩⅬⅠⅤ**
* en ĉinaj ciferoj : **四十四**

## 44 en kulturo
La nombro 44 aperas en la tria parto de *Dziady*, romantika dramo de Adam Mickiewicz. En la 5-a sceno, nomata  „Vizio de pastro Petro”, estas dufoje menciita.

Unua fragmento:

''Vidu! - Ho, la infano fuĝis - kreskas - jen defendul'!

Reviviganto de l' nacio,

El patrin' fremda; el praherooj lia sango,

Kaj lia nomo estos kvardek kaj kvar.*

 
Dua fragmento:

*Super popolojn kaj super reĝojn levita;

Sur tri kronoj staras, kvankam mem sen krono;

Lia vivo - pen' de l' penoj,

Lia kromnomo - gent' de l' gentoj;

El patrin' fremda; el praherooj lia sango,

Kaj lia nomo estos kvardek kaj kvar.*

Elpoligis Przemysław Paweł Grzybowski.

Oni ne scias pri kio aŭ kiu pensis Mickiewicz. Literaturistoj kaj legantoj de dekoj da jaroj provis solvi la enigmon de la nombro 44 el "Dziady". Oni dediĉis al ĝi sennombran kvanton da artikoloj kaj interpretoj.

Valoras rimarki, ke en la titolo de la sekva verko de Mickiewicz *Księgi narodu polskiego i pielgrzymstwa polskiego* (Libroj de pola nacio kaj pola pilgrimado) ni havas – nomen omen – 44 literojn. 

## Vidu ankaŭ
* La nomo de mistera savonto de Pollando, kiun Adam Mickiewicz aŭguras en sia dramo *Dziady'' ("Festo de mortintoj").
* La nombro de la franca departemento Loire-Atlantique.
* Simboliko de nombroj

Kategorio:Naturaj nombroj
Kategorio:Esoterismo
45 (nombro)

**Kvardek kvin (45)** estas la natura nombro kiu sekvas 44 kaj antaŭas 46.

La nombro 45 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 101101
* en okuma sistemo : 55
* en deksesuma sistemo : 2D
* en romiaj ciferoj : **ⅩⅬⅤ**
* en ĉinaj ciferoj : **四十五**

## en matematiko 
* 45 ne estas primo. 45 = 5·3·3

## pri la nombro 45 
* La atomnumero de Rodio.
* Pri gramofondiskoj, 45 rilatas al 7-colaj diskoj kies rotacia rapideco estas 45 rivoluoj minute. Tiu tipo de disko estis tre populara antaŭ ol eventuale ilin anstataŭigis kompaktaj diskoj (CD-oj).
* La nombro de la franca departemento Loiret.

Kategorio:Naturaj nombroj
46 (nombro)

**Kvardek ses (46)** estas la natura nombro kiu sekvas 45 kaj antaŭas 47.

La nombro 46 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 101110
* en okuma sistemo : 56
* en deksesuma sistemo : 2E
* en romiaj ciferoj : **ⅩⅬⅤⅠ**
* en ĉinaj ciferoj : **四十六**

## En matematiko 
* 46 ne estas primo. 46 = 23·2

## Pri la nombro 46 
* La atomnumero de Paladio.
* La nombro da kromosomoj de la homo.
* La nombro de la franca departemento Lot.

## Vidu ankaŭ 
Kategorio:Naturaj nombroj
47 (nombro)

**Kvardek sep (47)** estas la natura nombro kiu sekvas 46 kaj antaŭas 48.

La nombro 47 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 101111
* en okuma sistemo : 57
* en deksesuma sistemo : 2F
* en romiaj ciferoj : **&#8553;&#8556;&#8548;&#8544;&#8544;**
* en ĉinaj ciferoj : **四十七**

## en matematiko 
* 47 estas primo. Ĝi estas sekura primo 2p + 1. Ĝi estas primo di Eisenstein: la reela parto estas 3n - 1, la imaginara parto ne ekzistas aŭ estas nulo. Ĝi estas nombro de Tabit.

## pri la nombro 47 
* La atomnumero de arĝento.
* La nombro da mirakloj faritaj de Jesuo Kristo, laŭ la kristanisma Nova testamento.
* Nombro da kordoj en koncert-harpo.
* La nombro de la franca departemento Lot-et-Garonne.
* 47 rilatas al Elefanto en Brazila folkloro.

Kategorio:Naturaj nombroj
48 (nombro)

**Kvardek ok (48)** estas la natura nombro kiu sekvas 47 kaj antaŭas 49.

La nombro 48 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 110000
* en okuma sistemo : 60
* en deksesuma sistemo : 30
* en romiaj ciferoj : **&#8553;&#8556;&#8548;&#8544;&#8544;&#8544;**
* en ĉinaj ciferoj : **四十八**

## en matematiko 
* 48 ne estas primo. 48 = 3·2·2·2·2
* Estas doble faktorialo de 6, 48 = 2 * 4 * 8
* Estas nombro 17-latera.
* Estas nombro de Harshad, 48 | 4 + 8

## pri la nombro 48 
* La atomnumero de Kadmio.
* La nombro de la franca departemento Lozère.
* 48 horoj egalas al du tagoj.
* Laŭ Ptolomeo, la nombro da stelaroj.

Kategorio:Naturaj nombroj
49 (nombro)

**Kvardek naŭ (49)** estas la natura nombro kiu sekvas 48 kaj antaŭas 50.

La nombro 49 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 110001
* en okuma sistemo : 61
* en deksesuma sistemo : 31
* en romiaj ciferoj : **IL**
* en ĉinaj ciferoj : **四十九**

## en matematiko 
49 ne estas primo. 49 = 7·7

**Kurioza eco**

```
1/49 = 0,020 408 163 265 306 122 448 979 591 836 734 693 877 551 ...

kaj

       0,02
     + 0,000 4
     + 0,000 008
     + 0,000 000 16
     + 0,000 000 003 2
     + 0,000 000 000 064
     + 0,000 000 000 001 28
     + 0,000 000 000 000 025 6
     + 0,000 000 000 000 000 512
     + 0,000 000 000 000 000 010 24
     + 0,000 000 000 000 000 000 204 8
     +                          .......ktp, ktp
---------------------------------------------------
     = 0,020 408 163 265 306 122 448 979 591 836 734 693 877 551...ktp   = 1/49
```

Kvardek naŭ aperas en la sekvenco de Padovan: , ... 21, 28, 37, 49, ....

## pri la nombro 49 
* La atomnumero de Indio.
* Unu el nombroj de Elefanto laŭ Brazila folkloro.
* La nombro da klavoj en celesta klavaro.
* La nombro de la franca departemento Maine-et-Loire.

Kategorio:Naturaj nombroj
51 (nombro)

**Kvindek unu (51)** estas la natura nombro kiu sekvas 50 kaj antaŭas 52.

La nombro 51 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 110011
* en okuma sistemo : 63
* en deksesuma sistemo : 33
* en romiaj ciferoj : LI
* en ĉinaj ciferoj : **五十一**

## en matematiko 
* 51 ne estas primo. 51 = 17·3

## pri la nombro 51 
* La atomnumero de Antimono.
* La nombro de la franca departemento Marne.wuilliams$#&

## Vidu ankaŭ 
Kategorio:Naturaj nombroj
52 (nombro)

**Kvindek du (52)** estas la natura nombro kiu sekvas 51 kaj antaŭas 53.

La nombro 52 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 110100
* en okuma sistemo : 64
* en deksesuma sistemo : 34
* en romiaj ciferoj : **&#8556;&#8544;&#8544;**
* en ĉinaj ciferoj : **五十二**

## En matematiko 
* 52 ne estas primo. 52 = 13·2·2

## Pri la nombro 52 
* La atomnumero de Teluro.
* La nombro de la semajno en 1 jaro.
* Estas 52 ludkartoj en norma pako.
* Nombro da blankaj klavoj en pianoklavaro.
* La nombro de la franca departemento Haute-Marne.

Kategorio:Naturaj nombroj
54 (nombro)

**Kvindek kvar (54)** estas la natura nombro kiu sekvas 53 kaj antaŭas 55.

La nombro 54 en la dekuma sistemo povas esprimiĝi per alternativaj formoj:
* en duuma sistemo : 110110
* en okuma sistemo : 66
* en deksesuma sistemo : 36
* en romiaj ciferoj : **ⅬⅠⅤ**
* en ĉinaj ciferoj : **五十四**

## En matematiko 
* 54 ne estas primo. 54 = 3·3·3·2

## Pri la nombro 54 
* La atomnumero de Ksenono.
* La nombro de la koloraj kvadratoj sur la Kubo de Rubik.
* 54 estas unu el nombroj kiuj rilatas al kato laŭ Brazila folkloro.
* La nombro de la franca departemento Meurthe-et-Moselle.

## Vidu ankaŭ 
Kategorio:Naturaj nombroj
53 (nombro)

**Kvindek tri (53)** estas la natura nombro kiu sekvas 52 kaj antaŭas 54.

La nombro 53 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 110101
* en okuma sistemo : 65
* en deksesuma sistemo : 35
* en romiaj ciferoj : **ⅬⅠⅠⅠ**
* en ĉinaj ciferoj : **五十三**

## En matematiko 
* 53 estas primo.
* 53 skribita en deksesuma sistemo estas 3516, la samaj ciferoj estas renversitaj. Ekzistas tri plurobloj de 53 kiuj havas la saman econ:

371 = 17316, 5141 = 141516, 99481 = 1489916.

## Pri la nombro 53 
* La atomnumero de Jodo.
* 53 rilatas al kobro laŭ Brazila folkloro
* La nombro de la franca departemento Mayenne.

Kategorio:Naturaj nombroj
56 (nombro)

**Kvindek ses (56)** estas la natura nombro kiu sekvas 55 kaj antaŭas 57.

La nombro 56 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 111000
* en okuma sistemo : 70
* en deksesuma sistemo : 38
* en romiaj ciferoj : **LVI**
* en ĉinaj ciferoj : **五十六**

## en matematiko 
* 56 ne estas primo. 56 = 7·2·2·2

## pri la nombro 56 
La atomnumero de Bario.

La nombro da homoj kiuj subskribis la Usonan Deklaron de Sendependeco.

La nombro de la franca departemento Morbihan.

## Referencoj 
Kategorio:Naturaj nombroj
57 (nombro)

**Kvindek sep (57)** estas la natura nombro kiu sekvas 56 kaj antaŭas 58.

La nombro 57 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 111001
* en okuma sistemo : 71
* en deksesuma sistemo : 39
* en romiaj ciferoj : **ⅬⅤⅠⅠ**
* en ĉinaj ciferoj : **五十七**

## en matematiko 
* 57 ne estas primo. 57 = 19·3

## pri la nombro 57 
* La atomnumero de Lantano.
* La nombro da varioj faritaj per Heinz, laŭ ĝia reklamado, ofte vidita sur ĝiaj keĉupo-boteloj. http://www.heinz.com/jsp/consumer_faq.jsp#Miscellaneous%20Questions%20about%20H.J.%20Heinz%20Company  (*anglalingva ligilo*).
* Laŭ angla ĉevalvetkura slango, se oni nomas ses venkontajn ĉevalojn, oni gajnas se du, tri, kvar, kvin aŭ ses el oniajn ĉevalojn vere venkas: ĉi tiu veto nomiĝas *Heinz*, ĉar ĝi konsistas el **57** vetoj (1 kombino de 6 venkantoj, 6 kombinoj de 5 venkantoj, 15 kombinoj de 4 venkantoj, 20 kombinoj de 3 venkantoj + 15 kombinoj de 2 venkantoj, totaliĝas al **Heinz&nbsp;57**).
* La nombro de la franca departemento Moselle.

Kategorio:Naturaj nombroj
55 (nombro)

**Kvindek kvin (55)** estas la natura nombro kiu sekvas 54 (nombro) kaj antaŭas 56.

La nombro 55 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 110111
* en okuma sistemo : 67
* en deksesuma sistemo : 37
* en romiaj ciferoj : **ⅬⅤ**
* en ĉinaj ciferoj : **五十五**

## en matematiko 
* 55 ne estas primo. 55 = 11·5
* 55 egalas al la sumo de la kvadratoj de la entjeraj nombroj 1&nbsp;-&nbsp;5: **12+22+32+42+52&nbsp;=&nbsp;55.**
* 55 estas la kvina kvadrata piramida nombro

## pri la nombro 55 
La atomnumero de Cezio.

Unu el nombroj kiu laŭ Brazila folkloro rilatas al kato.

La nombro de la franca departemento Meuse.

Kategorio:Naturaj nombroj
58 (nombro)

**Kvindek ok (58)** estas la natura nombro kiu sekvas 57 kaj antaŭas 59.

La nombro 58 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 111010
* en okuma sistemo : 72
* en deksesuma sistemo : 3A
* en romiaj ciferoj : **ⅬⅤⅠⅠⅠ**
* en ĉinaj ciferoj : **五十八**

## en matematiko 
* 58 ne estas primo. 58 = 29·2
* 58 estas sumo de la unuaj sep primoj: 2 + 3 + 5 + 7 + 11 + 13 + 17 = 58

## pri la nombro 58 
* La atomnumero de Cerio.
* La nombro de la franca departemento Nièvre.

Kategorio:Naturaj nombroj
59 (nombro)

**Kvindek naŭ (59)** estas la natura nombro kiu sekvas 58 kaj antaŭas 60.

La nombro 59 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 111011
* en okuma sistemo : 73
* en deksesuma sistemo : 3B
* en romiaj ciferoj : **&#8556;&#8544;&#8553;**
* en ĉinaj ciferoj : **五十九**

## en matematiko 
* 59 estas primo.

## pri la nombro 59 
* La atomnumero de Prazeodimo.
* La nombro de la franca departemento Nord.

## Vidu ankaŭ 
Kategorio:Naturaj nombroj
Hejsej-epoko

[eta|190ra|Japana ĉefministro de kabineto [Keizō Obuchi anoncas la nomon de la nova epoko]]
[eta|200ra|[Japana eno|Ena monero de 1989, la unua jaro de la Hejsej-epoko. La suba priskribo enhavas 元, la kanji por "unue"]]
**Heisei** aŭ **Hejsej** (平成 [heisei]) estas eranomo en Japanio. Ĝi okazis inter la Ŝova-epoko kaj la Reiva-epoko. La nomo estis enkondukata de Akihito.

La 7-an de januaro 1989 Imperiestro de erao Ŝova, Hirohito forpasis.
Sekvantagon, la 8-an de januaro 1989 Akihito surtroniĝis kaj eranomo ŝanĝiĝis de "Ŝova" al "Hejsej".

Laŭ "Leĝo pri eranomo" en Japanio ekde 1979, nomo de erao estas renovigata kiam kaj nur kiam nova imperiestro surtroniĝas. Tiu eranomo estas oficiala en administraj (registaraj, municipaj) dokumentoj.

## Kontrasto kun Gregoria kalendaro 
:Gregoria jaro = Heisei + 1988
:Heisei = Gregoria jaro - 1988

## Eksteraj ligiloj 
* http://law.e-gov.go.jp/htmldata/S64/S64SE001.html  

Kategorio:Historio de Japanio
Kategorio:Kalendaro
Albert Cossery

**Albert COSSERY** (naskiĝinta la 3-an de novembro 1913 en Kairo, mortis la 22-an de junio 2008) estis franclingva verkisto nacie egiptano.

Albert Cossery naskiĝis en burĝa kopta-kristana familio kaj, kiel estis tiam kutima en la riĉaj familioj egiptaj, li studis en franclingva lernejo. Jam 10-jaraĝa li estas perfekte klera en la franca literaturo. Li ekverkas romanojn kaj poemojn. Dum vojaĝo en Usonon li renkontiĝas kun Henry Miller kiu ebligas eldonon de lia unua romano, en jaro 1940,*Les hommes oubliés de Dieu* (Dioforgesitaj homoj). en 1945 li iras Parizon,kie li instaliĝas en eta gastejo de la studenta kaj intelektula kvartalo Saint-Germain-des-Prés kaj de tiam ĉiam vivis hotele en ĝi, li plu loĝas tie.

Li diras: "Mi posedas nenion, mi estas libera" La monon pri kiom li bezonis, li trovis dank'al amikoj kaj liaj maloftaj libroj. "Ne endas pli. Kiam oni havas kiom eblas vivi, oni ne laboru." Li ne volas partopreni en la "ĉirkaŭa frenezo".
Ĉiuj romanoj de Cossery sceniĝas en Egipto. La aŭtoro sentas malfalsan amon je siaj roluloj, ofte pitoreskaj kaj elstare originalaj, kaj se oni ofte sentas ironio en la situacioj, kondutoj, rezonadoj, li neniam estas cinika. El unu inter liaj romanon : *Mendiants et orgueilleŭ* (almozuloj kaj orgojlaj) oni faris filmon.

Le "mesaĝo" de lia verkaro estas iel anarĥia, laŭdas pigrecon, socian marĝenecon, kontraŭ la pezo la stulteco la krueleco de ĉiuj potencoj, liaj herooj estas almozuloj, dormemaj riĉuloj, ĉiesulinoj, petolaj kaj sentabuaj farsuloj, kiujn li oponas al la diktatoreco de socia ordo kaj friponaj riĉuloj.

* Unu el liaj plej gravaj citaĵoj:
:*Ne estas progreso de la homaro. Tio estas naivaĵaj gurdadoj. La homoj nuntempaj estas ekzakte la samaj kiel tiuj de antaŭ 3 000 jaroj.*

## Verkolisto 
* ''Les Couleurs de l'infamie*
* *Une ambition dans le désert*
* *La Violence et la dérision*
* *Les Hommes oubliés de Dieu*
* *La Maison de la mort certaine*
* *Les Couleurs de l'infamie*
* *Les Fainéants dans la vallée fertile*
* *Mendiants et orgueilleŭ*
* *Un complot de saltimbanques''

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.routard.com/mag_invite/id_inv/116/albert_cossery.htm.com 
* http://www.biblioweb.org/-COSSERY-Albert 

Kategorio:Franclingvaj verkistoj
Kategorio:Egiptaj verkistoj
FF

**FF**, antaŭminuskle **Ff**, minuskle **ff**, estas 9-a litero de la Kimra alfabeto, havanta la prononcon [f].

En la unuaj dokumentoj de la Portugala lingvo, dum pli-malpli du jarcentoj (11-a kaj 12-a), ne estas simpla F, sed nur FF por la prononco [f].

**FF** simple estas literigo de duobla F (*FF*), kp. Æ.
----
**ff** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la fula lingvo.
----
Vidu ankaŭ jenon: F - PH

Kategorio:Alfabeto
61 (nombro)

**Sesdek unu (61)** estas la natura nombro kiu sekvas 60 kaj antaŭas 62.

La nombro 61 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 111101
* en okuma sistemo : 75
* en deksesuma sistemo : 3D
* en romiaj ciferoj : **ⅬⅩⅠ**
* en ĉinaj ciferoj : **六十一**

## en matematiko 
* 61 estas primo.

## pri la nombro 61 
* La atomnumero de Prometio.
* La nombro de la franca departemento Orne.

## Vidu ankaŭ 
Kategorio:Naturaj nombroj
62 (nombro)

**Sesdek du (62)** estas la natura nombro kiu sekvas 61 kaj antaŭas 63.

La nombro 62 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 111110
* en okuma sistemo : 76
* en deksesuma sistemo : 3E
* en romiaj ciferoj : **ⅬⅩⅠⅠ**
* en ĉinaj ciferoj : **六十二**

## en matematiko 
* 62 ne estas primo. 62 = 31·2

## pri la nombro 62 
La atomnumero de Samario.
La nombro de la franca departemento Pas-de-Calais

## Vidu ankaŭ 
Kategorio:Naturaj nombroj
63 (nombro)

**Sesdek tri (63)** estas la natura nombro kiu sekvas 62 kaj antaŭas 64.

La nombro 63 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 111111
* en okuma sistemo : 77
* en deksesuma sistemo : 3F
* en romiaj ciferoj : **ⅬⅩⅠⅠⅠ**
* en ĉinaj ciferoj : **六十三**

## en matematiko 
* 63 ne estas primo. 63 = 7·3·3
* 63 en la duuma sistemo estas skribita ekskluzive per cifero **1** (6-foje cifero 1).

## pri la nombro 63 
La atomnumero de Eŭropio.
La nombro de la franca departemento Puy-de-Dôme.
Tiu nombro rilatas al Leono en brazila folkloro.

## Vidu ankaŭ 
## Eksteraj ligiloj 
* http://www.ngcic.org 
* https://web.archive.org/web/20020808074622/http://sunearth.gsfc.nasa.gov/eclipse/SEsaros/SEsaros1-175.html 
* https://web.archive.org/web/20040405060525/http://sunearth.gsfc.nasa.gov/eclipse/LEsaros/LEsaros1-175.html 

Kategorio:Naturaj nombroj
65 (nombro)

**Sesdek kvin (65)** estas la natura nombro kiu sekvas 64 kaj antaŭas 66.

La nombro 65 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 1000001
* en okuma sistemo : 101
* en deksesuma sistemo : 41
* en romiaj ciferoj : **ⅬⅩⅤ**

## en matematiko 
* 65 ne estas primo. 65 = 13·5
* 65 estas la magia konstanto de la 5 x 5 magia kvadrato:

\begin{bmatrix}
 17 & 24 & 1 & 8 & 15 \\
 23 & 5 & 7 & 14 & 16 \\
 4 & 6 & 13 & 20 & 22 \\
 10 & 12 & 19 & 21 & 3 \\
 11 & 18 & 25 & 2 & 9
\end{bmatrix}

Uzante ĉiun entjeron inter 1 kaj 25, ĉiu vico, ĉiu kolono, kaj ĉiu diagonalo totaligas **65**.

## pri la nombro 65 
La atomnumero de Terbio.
La ASCII-kodo por la majuskla litero **A**.
La numero de la franca departemento Hautes-Pyrénées.

## Vidu ankaŭ 
## Eksteraj ligiloj 
* http://www.ngcic.org 
* https://web.archive.org/web/20020808074622/http://sunearth.gsfc.nasa.gov/eclipse/SEsaros/SEsaros1-175.html 
* https://web.archive.org/web/20040405060525/http://sunearth.gsfc.nasa.gov/eclipse/LEsaros/LEsaros1-175.html 

Kategorio:Naturaj nombroj
66 (nombro)

**Sesdek ses (66)** estas la natura nombro kiu sekvas 65 kaj antaŭas 67.

La nombro 66 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 1000010
* en okuma sistemo : 102
* en deksesuma sistemo : 42
* en romiaj ciferoj : **LXVI**

## en matematiko 
* 66 ne estas primo. 66 = 11·3·2

## pri la nombro 66 
La atomnumero de Disprozio.
La numero de la franca departemento Pyrénées-Orientales.

eta|maldekstra|180px|

## Vidu ankaŭ 
## Eksteraj ligiloj 
* http://www.ngcic.org 
* https://web.archive.org/web/20020808074622/http://sunearth.gsfc.nasa.gov/eclipse/SEsaros/SEsaros1-175.html 
* https://web.archive.org/web/20040405060525/http://sunearth.gsfc.nasa.gov/eclipse/LEsaros/LEsaros1-175.html 

Kategorio:Naturaj nombroj
68 (nombro)

**Sesdek ok (68)** estas la natura nombro kiu sekvas 67 kaj antaŭas 69.

La nombro 68 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 1000100
* en okuma sistemo : 104
* en deksesuma sistemo : 44
* en romiaj ciferoj : **ⅬⅩⅤⅠⅠⅠ**

## En matematiko 
* 68 ne estas primo. 68 = 17·2·2

## En literaturo 
* Sesdek ok (libro)

## Pri la nombro 68 
La atomnumero de Erbio.
La numero de la franca departemento Haut-Rhin.

## Vidu ankaŭ 
Majo de 1968 (Francio)

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.ngcic.org 
* https://web.archive.org/web/20020808074622/http://sunearth.gsfc.nasa.gov/eclipse/SEsaros/SEsaros1-175.html 
* https://web.archive.org/web/20040405060525/http://sunearth.gsfc.nasa.gov/eclipse/LEsaros/LEsaros1-175.html 

Kategorio:Naturaj nombroj
67 (nombro)

**Sesdek sep (67)** estas la natura nombro kiu sekvas 66 kaj antaŭas 68.

La nombro 67 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 1000011
* en okuma sistemo : 103
* en deksesuma sistemo : 43
* en romiaj ciferoj : ⅬⅩⅤⅠⅠ

## En matematiko 
* 67 estas la 19-a primo, kaj la sumo de 5 sinsekvaj primoj (7 + 11 + 13 + 17 + 19).

## Pri la nombro 67 
* La atomnumero de Holmio.
* La numero de la franca departemento Bas-Rhin.
* En Brazila folkloro 67 ligiĝis al Simio.

## Vidu ankaŭ 
Kategorio:Naturaj nombroj
69 (nombro)

**Sesdek naŭ (69)** estas la natura nombro kiu sekvas 68 kaj antaŭas 70.

La nombro 69 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
* en duuma sistemo : 1000101
* en okuma sistemo : 105
* en deksesuma sistemo : 45
* en romiaj ciferoj : **ⅬⅩⅠⅩ**

## en matematiko 
* 69 ne estas primo. 69 = 23·3

## pri la nombro 69 
* La atomnumero de Tulio.
* La numero de la franca departemento Rhône.

## Vidu ankaŭ 
* sesdeknaŭo (seksa pozicio)

Kategorio:Naturaj nombroj
Deșteaptă-te, române!

**Deșteaptă-te, române!** estas la nacia himno de Rumanio, depost 1989. Ĝi estis la nacia himno ankaŭ de Moldavio, inter 1991 kaj 1994.

La tekston verkis Andrei Mureșanu kaj la muzikon *Anton Pann* (1796-1854).

## Teksto de "Deșteaptă-te, române" 

## Eksteraj ligiloj 
*Romania: *Deșteaptă-te, române!* – Video with scores and authentic video material of the Romanian revolution 1989 of the national anthem of Romania, with information in description and Creative Commons resources for Download in description

Rumanio kaj Moldavio
Kategorio:Naciaj simboloj de Rumanio
Kategorio:Kulturo de Rumanio