Nightmare Alley (2021)

***Nightmare Alley*** (Koŝmara Avenuo) estas nov-nigra psikologia trilera filmo de 2021 kunvrkita kaj reĝisorita de Guillermo del Toro, kaj bazita sur la samnoma romano de 1946 de William Lindsay Gresham. Ĝi estas la dua filmadaptaĵo de la romano de Gresham, post samnoma filmo de 1947. En la filmo stelulas Bradley Cooper kiel ĉarma kaj ambicia fojristo kun mistera pasinteco kiu ege riskas por sukcesi en sia fripona kariero. Stelulas ankaŭ Cate Blanchett, Toni Collette, Willem Dafoe, Richard Jenkins, Rooney Mara, Ron Perlman, Mary Steenburgen, kaj David Strathairn. 

Malgraŭ ĝia bonkvalito kaj poztivaj kritikoj, la filmo malsukcesis en biletvendado, enspezante nur totalon de 39 6 milionoj da dolaroj tutmonde kontraŭ buĝeto de 60 milionoj da dolaroj. Ĝi ricevis kvar nomumojn por la 94a okazo de Oskar-premioj, inter kiuj por tiu de la Plej Bona Filmo. 

## Intrigo
En 1939, Stan Carlisle (Bradley Cooper) kaŝas kadavron sub la plankoj de kaduka domo antaŭ ol ekbruligi la domon. Tiun vesperon, li eniras vojaĝantan karnavalfoiron kaj spektas malaltnivelan spektaklon en kiu freneza sovaĝa viro manĝas vivan kokon, kio impresas lin. Stan renkontas la fortulon de la karnavalo kaj ricevas proponon de provizora laboro por la nokto. Li poste estas konvinkita de la karnavalposedanto Clem resti kaj komencas labori kun "Madame Zeena", la klarvidanta aktoro de la foiro, kaj ŝia alkoholula edzo Pete. Stan eksvatas kunulinon Molly kaj petas ŝin forlasi la foiron kun li, sed ŝi rifuzas. Madame Zeena kaj Pete instruas al Stan kiel uzi la koditan lingvon kaj trukojn en sia prezentado, samtempe avertante lin kontraŭ ŝajnigo paroli al la mortintoj. Stan ankaŭ ekscias, ke Clem dungas ĝenatajn alkoholulojn por esti liaj trompuloj, poste donas al ili opio-kondensitan alkoholon por ke ili restu. Unu nokton, Pete petas alkoholon de Stan kaj estas trovita morta la sekvan tagon. Loka polico trudeniras la foiron post ekscii pri la trompa spektaklo. Stan uzas siajn malvarmajn legkapablojn por pacigi la lokan ŝerifon kaj manipuli lin por ke li montru malseverecon. Baldaŭ poste, Molly konsentas forlasi la foiron kun Stan.

Du jarojn poste, Stan sukcese aranĝas metapsikan prezentaĵon por la riĉa elito de Bufalo. Molly agas kiel lia asistantino, sed ilia rilato malboniĝas, ĉar Stan postulas perfektecon de Molly. Dum prezentado, la psikologa Doktorino Lilith Ritter (Cate Blanchett) interrompas kaj provas malkaŝi ilian prezentaĵon. Stan venkas kaj humiligas Ritter per siaj malvarmaj legkapabloj, poste legas la viron sidantan kun Ritter, Juĝiston Kimball. Post la spektaklo, Kimball petas Stan helpi lin kaj lian edzinon komuniki kun ilia mortinta filo. Stan konsentas malgraŭ la obĵetoj de Molly. Stan renkontiĝas kun Ritter por aĉeti informojn pri Kimball. Ritter konsentas, sed petas Stan partopreni psikoterapion anstataŭ pago. Tiun nokton, Molly invitas sinjorinon Zeena kaj aliajn iam kolegajn artistojn al la hotelo por improvizita festo. Sinjorino Zeena avertas Stan ne fari la legaĵon de Kimball, asertante esti leginta liajn planojn el taroko.

Stan sukcesas legi por Kimball kaj lia edzino kaj estas pagata malavare. Li proponas dividi la ricevitan monon kun Ritter, sed ŝi rifuzas, anstataŭe konsentante kaŝi la monon de Molly. Stan informas Ritter, ke Kimball proponis prezenti lin al Ezra Grindle, tre riĉa industriisto kaj ŝia iama paciento. Laŭ peto de Stan, Ritter kontraŭvole provizas nekompletajn informojn pri Grindle; Stan ŝtelas la ceteron el ŝiaj dokumentoj, eksciante, ke Grindle trudis aborton al juna virino nomita Dorrie, kaj ke ŝi verŝajne mortis pro la fuŝita proceduro. Post sukcesa konvinko de Grindle, ke li estas vera mediumo, Stan komencas amaferon kun Ritter kaj ekdrinkas.

Stan okazigas regulajn kunsidojn kun Grindle por troaj kotizoj, dum Grindle komencas pli kaj pli postuli, ke Stan realigu la spiriton de Dorrie. Stan planas, ke Molly ŝajnigu esti Dorrie, kion ŝi konsentas fari nur se ŝi povas forlasi Stan poste. En la tago, kiam Stan planas "realigi" Dorrie, la edzino de Kimball murdas sian edzon kaj sinmortigas por reunuiĝi kun ilia filo, inspirita de la antaŭa legado de Stan por ili. Poste tiun vesperon, Grindle konfesas al Stan, ke li vundis pli da virinoj post la morto de Dorrie. Molly aperas kiel Dorrie tuj poste, sed ŝia alivestiĝo malsukcesas kiam Grindle brakumas ŝin. Kiam Grindle batas Molly, Stan batas lin ĝis pulpo kaj transkuras lian korpogardiston per sia aŭto, mortigante ilin ambaŭ. Terurigita de la okazaĵoj de la nokto, Molly foriras. Stan alvenas ĉe la oficejo de Ritter por repreni siajn ŝparaĵojn, sed ŝi estis reteninte preskaŭ ĉion, rivelante ke ŝi manipulis lin la tutan tempon. Li atakas ŝin, sed estas devigita eskapi kiam sekureco alvenas. Retromemoro rivelas ke li mortigis sian litmalsanan patron intence eksponante lin al hipotermio antaŭ ol bruligi lian domon. Li fuĝas malespere pro la okazigitaj mortoj kaj ruinigita.

Monatojn poste, Stan, nun senhejma vagulo kaj alkoholulo, vidas anoncojn por Madame Zeena en gazeto. Stan trovas novan foiron kaj ekscias, ke lia malnova karnavalfoiro bankrotis. Li malespere prezentas sian mensisman prezentaĵon al la nova posedanto, kiu malakceptas ĝin pro la aspekto de Stan kaj la fakto, ke la prezento estas eksmoda. La posedanto tiam proponas al li drinkaĵon kaj provizoran laboron kiel trompulo, uzante la saman spektaleron de sovaĝulo kiu manĝas vivan kokinon, kiun Stan vidis en la komenco kaj ege kortuŝis lin kiel malhumana vivo. Komprenante sian sorton, Stan akceptas la laboron, asertante, ke li naskiĝis por ĝi, antaŭ ol li ekridas.

## Geaktoraro kaj roluloj
* Bradley Cooper kiel Stanton "Stan" Carlisle
* Cate Blanchett kiel Dro. Lilith Ritter
* Toni Collette kiel Madame Zeena 
* Willem Dafoe kiel Clem Hoatley
* Richard Jenkins kiel Ezra Grindle
* Rooney Mara kiel Molly Cahill
* Ron Perlman kiel Bruno
* Mary Steenburgen kiel Mrs. Kimball
* David Strathairn kiel Pete
* Holt McCallany kiel Anderson
* Peter MacNeill kiel Judge Kimball
* Mark Povinelli kiel Major
* Jim Beaver kiel Sheriff Jedediah Judd
* Tim Blake Nelson kiel foirestro
* Clifton Collins Jr. kiel Funhouse Jack
* Paul Anderson kiel Geek #1
* Lara Jean Chorostecki kiel Louise Hoatley

Krome, Romina Power, filino de aktoro Tyrone Power, kiu ludis la rolon de Stanton en la filmo de 1947, havas eksterlistan memaperon kiel rigardantino de la spektaklo de Stanton.

## Eksteraj ligiloj
* 
*  por *Vision in Darkness and Light* version
* en IMDb
* Oficiala scenaro

Kategorio:Filmoj aperintaj en 2021
Kategorio:Usonaj trileraj filmoj
Kategorio:Psikologiaj filmoj
Kategorio:Filmoj adaptitaj de libroj
Kategorio:Filmoj pri cirko