open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Caterpillar

eta|Skrapmaŝino de Caterpillar
eta|Fosmaŝino CAT 345
**Caterpillar Inc.** estas la plej granda produktanto de konstrumaŝinoj kun ĉefsidejo en Peoria, Ilinojo (Usono). Krom la konstrumaŝinoj, Caterpillar ankaŭ produktas rapidajn kaj mezrapidajn dizel- kaj gasmotorojn kaj (tra la filina firmao (ekde 1981) *Solar*) industriajn gasturbinojn.

Ĝi estis fondita en 1925 el *Holt Manufacturing Company* (Benjamin Holt) kaj *C. L. Best Tractor Company* (Daniel Best) kaj tiel ricevis la nomon **Caterpillar Tractor Company**.

La firmao havas dismonde 113.000 laboristojn (2008) kaj jaran enspezon de 41,517 miliardojn da USD en 2006.

Ĉefaj produktitaj tipoj: diversaj baskulkamionoj, buldozoj, fosmaŝinoj, aliaj raŭpaj aŭ pneŭaj veturiloj. *Caterpillar* signifas en la angla same kiel raŭpo ĉar oni komparas tiujn insektojn kun la radoj duaksaj (vidu: raŭpo (meĥaniko)).

Kategorio:Veturiloj
Kategorio:Markoj
Kategorio:Entreprenoj
Aníbal González

**Aníbal González Álvarez Ossorio** (Sevilo,  - Sevilo, ) estis hispana arkitekto, ĉefulo de la andaluza regionista arkitekturo de la komenco de la 20-a jarcento.

Arkitekto-ĉefo de la 1929-a iberamerika ekspozicio, li demisiis en 1926, kiam José Cruz Conde anstataŭis lin.

Li aktive partoprenis en la *Ateneo de Sevilla*, kultura, scienca, literatura kaj arta asocio.

## Verkoj
* Placo de Hispanio, Sevilo

Kategorio:Andaluzio
Kategorio:Hispanaj arkitektoj
Caterpillar D11

dekstra|280px
**Caterpillar D11** estas la plej granda buldozo de Caterpillar kaj estas ĉefe uzata en la minada industrio.

La tipo D11N sekvis la tipon D10 en 1986. Ĝi havis ĉevalpovon de 770. La tipoj *D11R & D11R Carrydozer* estis prezentitaj unuafoje en Las Vegas (Nevado) ĉe MINExpo International en 1996. Ili pezis pli ol 120 tunojn, havis 770 ĈP, kiun oni fortigis al 850 ĈP en malfrua 1997.

La nun produktita tipo D11T estis surmaketigita en frua 2008 kaj havas 850 ĈP. Danke al la elektronika evoluo, oni establis en tiun ĉi tipon elektronikajn helpilojn.

Tiun buldozon konkuras Komatsu D475.

Kategorio:Buldozoj
Kisberény

**Kisberény** [kiŝberEnj] estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Somogy, en Distrikto Fonyód. Paro de Kisberény estas Nagyberény. Kis signifas: malgranda.

## Bazaj informoj 
* Areo: 8&nbsp;km²
* Koordinatoj: 
* Loĝantaro: 210
* Poŝtkodo: 8693
* Telefonprefikso: 85

## Situo 
Kisberény situas sur ebenaĵo, fine de mallonga sakovojo. Lengyeltóti troviĝas 5, Fonyód kun Balatono 15, Balatonfenyves 20, Marcali 25, Igal 29, Kaposvár 39, Pécs 103, Budapeŝto 157 km-ojn http://www.tavolsag.hu/index.asp?go=tavolsag&i1=30827&i2=9566 .

## Historio 
La unua mencio devenis pri la vilaĝo el 1332 laŭ tiama hungara ortografio *"Beren"*. Vilaĝservoj - estas la municipa administracio kaj migra poŝto.

## Vidindaĵo 
* romkatolika lerneja kapelo omaĝe al Sankta Katerino

## Fontoj 
* hungara Vikipedio
* http/maps.google.com
* www.iranymagyarorszag.hu
* www.gyaloglo.hu

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj en departemento Somogy
Nejoj

La **nejoj** estas etno vivanta en la sudokcidento de Eburbordo, plejparte ĉirkaŭ la urbo Dagbego, en la regiono Bas-Sassandra ĉe la enfluejo de la rivero Dagbeo. La nejoj nombras proksimume 10.000 personoj. La neja lingvo apartenas al la familio de la kruaj lingvoj.

## Fontoj 
* ethonet Africa 

## Eksteraj ligiloj 
* Lexique NEYO
* Histoire des NEYO
* La ville de DAGBEGO 
* Neyo sur ethnologue.com

Nejoj
Nejoj
Un Éléphant ça trompe énormément (filmo)

***Un Éléphant ça trompe énormément*** (Elefanto tio trompas enorme - franca vortludo: "trompe" signifas "trompas" kaj "rostro") estas franca filmo de Yves Robert, aperinta en 1976.

Yves Robert aldonis daŭrigon la sekvantan jaron: *Nous irons tous au paradis*.

En 1984, Gene Wilder faris refaron titolitan *The Woman in Red*.

## Temo 
Etienne (Jean Rochefort), kvardekkelk-jara, edziĝinta al Marthe, fidela edzo, feliĉa patro, ekenamiĝas al Charlotte (Anny Duperey), juna virino, apenaŭ pretervidita, ruĝe vestita. Li kutime ludas tenison kun siaj tri plej bonaj amikoj, Simon, Daniel kaj Bouly. Simon (Guy Bedos) estas kuracisto, konstante sufokata de la entrudiĝoj de sia patrino (Marthe Villalonga) en sian vivon, ŝi estas karikaturo de "nigrapieda" patrino. Daniel (Claude Brasseur), ne sukcesas pli longe kaŝi sian samseksemon al siaj amikoj. Bouly (Victor Lanoux), senpripenta amindumanto, defalas kiam li malkovras, ke lia edzino forlasis komunan loĝejon kun mebloj kaj infanoj. Kvankam malestima al petolantoj, Étienne finfine ne rezistas al la ĉarmoj de la bela nekonatulino, sed tiu ĉi rapide komprenigas al li, ke temas pri senestonta aventuro.

La filmo estas plejparte komentata de ekstera voĉo de Jean Rochefort, kaj la kontrasto inter tio kion li (avantaĝe) prezentas kaj la spektata realo konsistigas komikan risorton de la filmo.

## Pliaj teĥnikaĵoj 
* Foto-direktoro: René Mathelin
* Dekoroj: Jean-Pierre Kohut-Svelko
* Kostumoj: Nathalie Dessalles
* Muntado: Gérard Pollicand
* Formato: Kolora

## Rolularo 
* Jean Rochefort: *Étienne*
* Claude Brasseur: *Daniel*
* Guy Bedos: *Simon*
* Victor Lanoux: *Bouly*
* Danièle Delorme: *Marthe*
* Anny Duperey: *Charlotte*
* Martine Sarcey: *Esperanza*
* Marthe Villalonga: *Mouchy Messina*
* Louise Conte: *Marraine* (="Baptopatrino")
* Christophe Bourseiller: *Lucien*
* Maurice Bénichou: *Gonthier*
* Jean Lescot: *Malkvieta paciento*
* Catherine Verlor: *Stéphanie*
* Pascale Reynaud: *Delphine*
* Richard Saint-Bris: *Charles*
* Jean Lanier :*Deschanels*
* Anne-Marie Blot: *Marie-Ange*
* Hélène Calzarelli: *F-ino Pintard*
* Jean-Claude Magret
* Anémone: *Pordistino*
* Gérard Calderon
* Bernard Chalran
* Marie-Thérèse Orain
* Jean-François Dérec: *Junulo kiu avertas fajrobrigadon*
* Paul Hébert
* Jean-Paul Solal
* Carina Barone
* Pierre Malet-Guespin
* Stéphane Francis

## Rekompencoj 
* 1977: César por plej bona dua rolo al Claude Brasseur, por *Un Éléphant ça trompe énormément*

## Eksteraj ligiloj 
* Un éléphant ça trompe énormément en IMDb

Kategorio:Francaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1976
Kantono Essex (Nov-Ĵerzejo)

**Kantono Essex** estas parto de la usona subŝtato Nov-Ĵerzejo kaj situas en ties nord-okcidento.

Laŭ la stato de la jaro  en la kantono vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La kantono estas la trie plej loĝata kantono en la subŝtato kaj havas la due plej altan loĝdenson. Pli ol triono de la loĝantoj vivas en la ĉefurbo Newark, kiu havas ĉ. 280.000 loĝantojn kaj loĝdenson de 4.400/km².

Kantono Essex estis fondita la , do konsiderinde pli frue ol Usono. Ĝi tiutempe apartenis al la provinco Nov-Ĵerzejo, angla kolonio.

Konsiderinda parto (2005: 46,2&nbsp;%) de la loĝantaro estas afrik-devenaj; en la norda parto estas multe da ital-devenuloj. Preskaŭ 10&nbsp;% (2002: 76.200) estas judoj.

## Urboj 
* West Orange, vivoloko de Thomas Alva Edison.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Essex
Dalriada

dekstra|eta|Satelitmapo montrante Dalriada
**Dalriada** estis antaŭa regno en okcidenta Skotlando kaj norda Irlando. Dum la malfrua sesa kaj sepa jarcentoj, estis oftaj militoj inter Dalriada kaj la najbaraj anglosaksaj regnoj, Bernicia kaj Northumbria. Dum la vikinga epoko, la regno kuniĝis kun tiu de la piktoj por krei la regnon Alba, kiu evoluis en Skotlandon.

Kategorio:Historio de Skotlando
Kategorio:Historio de Britio
Kategorio:540-549
Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en la 6-a jarcento
Kategorio:Administraj unuoj malfonditaj en la 9-a jarcento
Bellegarde-sur-Valserine

**Bellegarde-sur-Valserine** (prononcu: [Bel**gard**-sür-Valsø**rin**]) estas malaperinta franca komunumo en la departemento Ain, de la regiono Aŭvernjo-Rodano-Alpoj.

Ekde la unua de januaro 2019 ĝi formas parton de la nova komunumo Valserhône, kaj estas la administra centro de la nova komunumo.

La loĝloko situas sur la dekstra bordo de Rivero Rodano, ĉe la kunfluo de rivero Valserine, Tiu rivero estas tie pli mallarĝa, ĉar paro de ĝia akvo enprofundiĝas sub la porhavan rokon (oni nomas tion *La Perdoj de Valserine*). Tio permesis pli facile trapasi, kaj sekve estis strategia pasejo.

La kulmino de la komunumo estas ĉe la deklivo de monto "''Grand Crêt d'Eau*" en alteco de 1542 m.

La urbo estas ariĝo de pluraj vilaĝoj:
* *Bellegarde*, la ĉefa urbo kiu iĝis la centrurbo,
* *Musinens*, sur la altaĵoj, kaj ĝia kastelo,
* *Coupy*, oriente, kiu estis sendependa komunumo antaŭ 1966,
* *Arlod*, sude, alvale, sur Rodano, kie estas la rubo-brulejo de SIDEFAGE,
* *Vanchy*, sud-oriente, almonte sur Rodano.

La najbaraj komunumoj estas
okcidente kaj norde :Châtillon-en-Michaille;
oriente: Lacran kaj Léaz;
sude, trans rivero Rodano: Eloise kaj Saint-Germain-sur-Rhône;
sud-okcidente: Billiat kaj Villes.

eta|250px|maldekstra|Stacidomo de

## Trafiko 
 estas grava SNCF-a fervoja stacidomo, kie haltas la TGV-oj Parizo-Ĝenevo kaj Montpeliero-Ĝenevo,
kaj TER al Liono, , ...

La 9-an de majo 2003 brulego detruis parton de la stacidomo. La trafiko daŭrigas per provizoraj konstruaĵoj. Nova stacidomo tiel nomata
"*:fr:Pôle multimodal de Bellegarde-sur-Valserine''" estas konstruata kaj malfermos en 2010.

Trapasas la urbon la aŭtoŝoseo **A 40**, kies viadukto vidiĝas de malproxime.

## Monumento 
La kastelo de Musinens  situas norde de la urbo. Ĝi entenas kvadratan turon de la 13-a jarcento, ĉefan konstruaĵon kun ŝraŭb-ŝtuparo de la 15-a jarcento kaj fortikaĵojn.

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Ain
* Bellegarde (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Bellegarde-sur-Valserine kaj ĝia regiono 
* La kastelo de Musinens 
* La perdoj de Valserine 

Kategorio:Valserhône
Kategorio:Malaperintaj komunumoj de Ain
Kantono Essex

**Kantono Essex** povas esti
* kantono Essex (Ontario) en Kanado
* provinco Essex en Unuiĝinta Reĝlando (Britio), kun la epiteto "county" (graflando, kantono), sed ne nomata "kantono Essex"
* unu el 5 usonaj kantonoj:
** Kantono Essex (Masaĉuseco)
** Kantono Essex (Nov-Ĵerzejo)
** Kantono Essex (Nov-Jorkio)
** Kantono Essex (Vermonto)
** Kantono Essex (Virginio)
Nemeskisfalud

**Nemeskisfalud** [nemeŝkiŝfalud] estas tre malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Somogy, en Distrikto Marcali. Nemeskisfalu signifas: nobelo-malgranda-vilaĝo.

## Bazaj informoj 
* Areo: 3&nbsp;km²
* Koordinatoj: 
* Loĝantaro: 50
* Poŝtkodo: 8717
* Telefonprefikso: 85

## Situo 
Nemeskisfalud situas sur tre mildaj deklivoj, laŭ ĉefvojo Balatonszentgyörgy-Barcs. Marcali troviĝas 20, Zalakaros 28, Kaposvár 39, Budapeŝto 196 kilometrojn http://www.tavolsag.hu/index.asp?go=tavolsag&i1=25511&i2=20473.

## Historio 
La unua mencio devenis pri la vilaĝo el 1331. Vilaĝservoj estas biblioteko, migra poŝto.

## Vidindaĵoj 
* kalvinana preĝejo de 1863

## Famuloj 
En Nemeskisfalud naskiĝis politikisto József Madarász.

## Fontoj 
* https://hu.wikipedia.org/wiki/Nemeskisfalud
* http/maps.google.com
* www.iranymagyarorszag.hu
* www.gyaloglo.hu

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj en departemento Somogy
Gallery Place–Chinatown (Metroo de Vaŝingtono)

**Gallery Place–Chinatown** estas stacio de la metroo de Vaŝingtono. Ĝi ligas tri metroajn liniojn:
* En la supra etaĝo, kun flankaj kajoj, veturas la ruĝa linio;
* En la malsupra etaĝo, kun insula (intertraka) kajo, veturas la flava kaj la verda linioj.

La stacio estis malfermita la , kelkajn monatojn post la unuaj stacio de la linio, ĉar mankis aliro por radseĝuloj. Post promeso, ke tiu ekzistos meze de 1977, tribunalo permesis malfermi la stacion. Komence trafikis nur la ruĝa linio; la flava aldoniĝis la  kaj la verda en 1991. En 2006 la stacion uzis ĉ. 7,5 milionoj da pasaĝeroj.

La stacio situas sub la sportejo *Verizon Center*. Stacio  estas tre proksima, tiel ke oni vidas ties lumojn de sur la kajo.

La origina nomo de la stacio estis nur *Gallery Place*, laŭ la proksima muzeo *National Portrait Gallery* (nacia portreta galerio). En 1986 oni aldonis la nomparton *Chinatown* (= *ĉina kvartalo*, laŭ apuda kvartalo); en 2000 oni super iu enirejo metis lumantan bildon de ĉineca ventumilo, nomatan *The Glory of the Chinese Descendants* (la gloro de la ĉin-devenuloj).

La stacio estas bone ekipita per signoj kaj ŝildoj, ĉar oni uzas ĝin por testi tiajn.

## Eksteraj ligiloj 
* Stacia priskribo de WMATA

Kategorio:Stacioj de la metroo de Vaŝingtono
Kategorio:Metrostacioj malfermitaj en 1976
Kategorio:1976 en Usono
Ĉafarinoj

dekstra|eta|300ra|Satelita bildo de Kabo Akvo kaj insuloj Ĉafarinoj

Insuloj **Ĉafarinoj** (;  *(Ya`fariyya)*; tamazigta: *Takfarinas*) estas grupo da tri insuloj en la Mediteranea Maro je 3,3 kilometroj de Kabo Akvo (Ras El Ma), en Maroko. Estas teritorio de Hispanio ekde 1866.

La arkipelago Ĉafarinoj situas je koordinatoj: , kaj la tri insuloj kiuj enhavas estas:
* Insulo Kongreso: *Isla Congreso*, areo de 25,6 ha, alto ĝis 137 m, la plej okcidenta.
* Insulo Izabela la 2-a: *Isla Isabel II*, 15,1 ha, ĝis 35 m, ununura kun homa loĝado (hispana armea roto kaj teamo de hispana institucio pri Naturparkoj). Inter la aliaj du, je 1 km de *Isla Congreso* kaj 175 m de *Isla del Rey*.
* Insulo de la Reĝo: *Isla del Rey*, 13,9 ha, ĝis 31 m, la plej orienta.

## Vidu ankaŭ 
* Filmo *Morirás en Chafarinas* (1995)

## Eksteraj ligiloj 
* Refugio Nacional de Caza Islas Chafarinas  ĉe TTT-ejo de hispana media ministrejo.
* Islas Chafarinas  ĉe hispana armea TTT-ejo.

Kategorio:Insularoj en Afriko
Kategorio:Insularoj en Hispanio
Kategorio:Mediteraneaj insuloj
Kategorio:Disputeblaj teritorioj de Hispanio
Prémanon

**Prémanon** (prononcu: [Prema**nõ**]) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento *Jura*, nomita laŭ la montaro Ĵuraso, en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (. Fine de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento *Saint-Claude* kaj al la kantono ''*.

La komunumo situas ĉe la svisa landlimo, ĉirkaŭ 90&nbsp;km (birdfluge) sude de Besançon, kaj ĉ. 124&nbsp;km (birdfluge) nord-oriente de Liono.

La ĉefurbo situas apud la regiona naturrezervejo de de alta Ĵuraso. Riveroj Valserine kaj *La Biennette* (alfluanto de rivero Bienne) tie fontas, kaj rivero Bienne (kiu tie nomiĝas *Bief de la Chaille*) faras ĝia nord-orienta limon kun Les Rousses.
La komunumo estas parto de la skiadkampo de Les Rousses.

En la komunumo estas nenia koncentrata urbo; ĝi komponiĝas el vilaĝoj. Krom Prémanon, estas *Beauregard, Les Rivières, Les Arcets, La Darbella, Les Jouvencelles, Les Jacobeys, Le Tabagnoz*.

La najbaraj komunumoj estas okcidente Longchaumois; nord-oriente: Les Rousses; oriente: Saint-Cergue, Gingins kaj La Rippe (ĉi-tiuj tri urboj en Svislando, kantono Vaŭdo); kaj sude: Divonne-les-Bains, Lajoux kaj Lamoura.

## Konataj lokanoj 
* Paul-Émile Victor plurfoje restadis en Prémanon. Lia amiko Pierre Marc tie fondis muzeon pri li kaj liaj polusaj esploroj.
* Pierre-Hyacinthe Caseaux, najlfaristo en vilaĝo *Les Rivières'', elpensis fabriki okulvitrojn el drato. Tiel komencis industrio pri okulvitroj en Morez en mezo de la 19-a jarcento.

## Eksteraj ligiloj 
*  ()
* informa paĝeto en la departementa retejo ()
* La Polusa Centro Paul-Émile Victor
* Polusa muzeo Paul-Émile Victor
* Pri Pierre-Hyacinthe Caseaux
* Pri Pierre-Hyacinthe Caseaux kaj la okulvitroj 

## Vidu ankaŭ 
* komunumoj de Jura

eta|maldekstra|300ra|

Kategorio:Komunumoj de Jura
Almedinilla

**Almedinilla** estas vilaĝo kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco Córdoba, sude de Hispanio.
La areo de la municipo estas 56 km2 kie loĝas 2510 geloĝantoj, do loĝdenso estas 44.8 loĝ./km2.
Almedinilla situas je 114 km de la provinca ĉefurbo Córdoba.

## Demografio 
Laŭ statistikoj de la andaluza registaro (SIMA, 2007) la 2510 geloĝantoj de la municipo **Almedinilla** estas 1245 inoj kaj 1265 viroj. En la 56-kvadratkilometra teritorio estas 5 setlejoj, kie loĝas 2182 geloĝantoj, kaj aliaj 328 geloĝantoj loĝas dise en kamparo. Lasta konata nombro de naskiĝoj po jaro estis 18, 5 inoj kaj 13 viroj, kaj mortis 34, 21 inoj kaj 13 viroj. Tiel la natura kresko estis -16 (-0.6%). La laborkapabla loĝantaro estis 1127 homoj (44.9%).

## Eksteraj ligiloj 
* Almedinilla - Statistikoj en *Sistema de Información Multiterritorial de Andalucía*.

## Referencoj 
Kategorio:Municipoj de Andaluzio
Kategorio:Geografio de Andaluzio
Didaoj

La **Didaoj** estas etno en Okcidentafriko vivanta plejparte en Ebur-Bordo, en la okcidenta parto de la lando.

## Lingvo 
La didaoj parolas la saman lingvon kiel iliaj najbaroj, la beteoj. La didaa-betea lingvo apartenas al la kruaj lingvoj.

## Religio 
La regiono de la didaoj estas konata pro siaj evangeliaj profetoj kiel ekzemple la profeto Kacou Severin kaj la lastatempa profeto el la regiono Zikisso, la profeto Danon Israel. La didaoj troviĝas en Divo kaj en Lakota.

## Bibliografio 
* Ahidje Dogba, *La perte ou l’affaiblissement de l’identité socio-culturelle ancestrale de l’Afrique noire. Exemple du groupe ethnique Dida : le cas précis de la région de Zikisso en Côte d’Ivoire*, Université de Paris 4, 2001, 235 p. (disertacio)
* Aimé Grah Aïkpa, *Les musiques funéraires en pays dida*, Université François Rabelais (Tours), 1981, 105 p. (Diplomlaboro de Études Supérieures musicales, Etnomuzikologio)
* Germain Kokoue Koffo, ''Le takpa : un genre de musique funéraire des Dida (sud-ouest de Côte d'Ivoire)*, Université François Rabelais (Tours), 1982, 140 p. (Diplomlaboro de Études Supérieures musicales, Etnomuzikologio)
* Emmanuel Terray, *L'Organisation sociale des Dida de Côte d'Ivoire : essai sur un village dida de la région de Lakota'', Université d'Abidjan, 1969, 374 p. (laŭ disertacio triagrada subtenita de la Universitato de Parizo en 1966)

Kategorio:Etnoj
Didaoj
Didaoj
Kategorio:Etnologio
Kategorio:Etnografio
Almodóvar del Río

**Almodóvar del Río** estas urbeto kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco Córdoba, sude de Hispanio.
La areo de la municipo estas 174 km2 kie loĝas 7682 geloĝantoj, do loĝdenso estas 44.1 loĝ./km2.
Almodóvar del Río situas je 22 km de la provinca ĉefurbo Córdoba.

## Demografio 
Laŭ statistikoj de la andaluza registaro (SIMA , 2007) la 7682 geloĝantoj de la municipo **Almodóvar del Río** estas 3826 inoj kaj 3856 viroj. En la 174-kvadratkilometra teritorio estas 4 setlejoj, kie loĝas 6620 geloĝantoj, kaj aliaj 1062 geloĝantoj loĝas dise en kamparo. Lasta konata nombro de naskiĝoj po jaro estis 124, 61 inoj kaj 63 viroj, kaj mortis 49, 26 inoj kaj 23 viroj. Tiel la natura kresko estis 75 (1.0%). La laborkapabla loĝantaro estis 3390 homoj (44.1%).
 
## Eksteraj ligiloj 
*Almodóvar del Río  - Statistikoj en *Sistema de Información Multiterritorial de Andalucía*.
 
## Referencoj 
Kategorio:Municipoj de Andaluzio
Kategorio:Geografio de Andaluzio
Felsako

[eta|200ra|dekstra|Zahato: tradicia [Eŭskoj|eŭska felsako]]

**Felsako** estas sako el haŭto de kapro, porko, bovo, bovido... kudrita de unu fino, kaj kies tutaj kudroj estas
zorge ŝtopitaj per peĉo, tiel, ke ĝi netralasive entenu likvaĵojn aŭ aeron.

Estas unu el la plej malnova formo de ujo, uzata por transportado de vino, oleo, medo... La haŭtaj elstaraĵoj de la bestaj piedoj faris tenilojn, kaj la kolo; la elvreŝilon. Felsakoj utilis por alporti vinon en la manĝoĉambron kaj plenigi la pokalojn.

La **zahato** estas tradicia vina felsako de la eŭskaj ŝafistoj. Ĝi estas el virŝafa haŭto kaj ĝia elverŝilo estas el korno. Ruĝa ŝnuro estas kudrata ĉirkaŭ ĝi, kiu permesas porti ĝin.

## Fromaĝa felsako 
En la neolitiko, oni ekkonstatis, ke la stomako de ne demamigita bovedoj kazeigis lakton. Oni do metis lakton en
felsakon farita el rumeno de bovido por fari la unuajn fromaĝojn.

## Aerplena felsako 
### Flosilo 
En antikva tempo, felsakoj plenblovataj per aero utilis por trapasi riverojn aŭ transporti varojn sur akvo, aŭ de ŝipo al bordo.

### Festilo 
En Antikva Grekio, dum la festoj al Bakĥo, estis konkurso nomata *askôliasmos*: la ludantoj devis resti plej eble kiel longtempe
en ekvilibro sur oleata kaj plenblovata felsako.

### Muzikilo 
la sakŝalmo estas muzikilo komponiĝinta de felsako kaj tuboj kun anĉo. Ĝi estis konata de la antikvuloj sub nomo *askaŭlo*.

## Aliaj uzoj 
La romiaj legioj disvastigis en Eŭropon kaj en Brition ludon *Harpastum*, kies celo estis (verŝajne)
porti en kontraŭan kampon felsakon pufa per sablo, pajlo, ĉifono aŭ brano.

## Eksteraj ligiloj 
Pri la greka ludo *Askôliasmos*
* el *Theoi Greerk Mythology* **angla**
* el *Les Dionysies rurales attiques* **franca**
* el *Dictionary of Greek and Roman Antiquities* **angla**, kun bildo.

Pri la romania ludo *Harpastum*
* pri/about *Harpastum*  **angla**
* pri/über *Harpastum*  **germana**
* pri/au sujet de *Harpastum* **franca**

Kategorio:Ujoj
Kategorio:Historio
Ri-li

***Ri-li*** estas komputila ludo, en kiu oni devas direkti lignan ludilon-trajneton kolektante vagonojn. Ĝi estas libera ludo, disponigata laŭ GNU GPL.

Dum ludado la vagonaro nehalteble moviĝas laŭ la reloj, kaj oni devas komuniki al ĝi la direkton de la sekva turno.

Kiel en la plejmulto da ludoj pri serpentoformaj bestoj, kolektante la vagonojn la vagonaro kreskas, alkroĉante la vagonojn al si, tiel malfaciligante senkatastrofan vojaĝon.

Sur la vojo renkonteblas ankaŭ aliaj bonaj kaj malbonaj aĵoj, ekzemple plirapidigantaj la vagonaron aŭ ŝanĝantaj la longecon de la intervagonaj fadenetoj.

eta|Demando pri la numero de artikolo el la Deklaracio.
Post gajno de ĉiu nivelo la ludo montras artikolon el la Universala Deklaracio de Homaj Rajtoj kaj petas elekti la numeron de tiu artikolo el la du prezentitaj numeroj. Se la ludanto respondas ĝuste, li gajnas pliajn poentojn.

## Eksteraj ligiloj 
* La oficiala hejmoretejo de Ri-li 
* 

## Atribuo 
Tiu ĉi artikolo estas parte derivita de http://libregamewiki.org/Ri-li, versio de 2009-07-24, kiu estas verkita de Kiba, AVRS kaj Frab26).

Kategorio:Liberaj elektronikaj ludoj
Kategorio:Videoludoj
Atjeoj

La **atjeoj** estas etno en Ebur-Bordo vivanta en la sudo de la lando, norde de la urbo Abiĝano, pli ekzakte ekde la komunumo Anyama, en la regiono Region des Lagune. La atjea lingvo apartenas al la kvaaj lingvoj.

## Bibliografio 
* Monica Blackmun Visonà, *Art and authority among the Akye of the Ivory Coast*, University of California, Santa Barbara, 1984, 317 p.
* « Attié (Akyé) », en *Bibliographic surveys of African peoples*, volumo 1. Department of Fine Arts, Indiana University, Bloomington, Indiana, 1979
* « Les Attie (Côte d'Ivoire) », en ''Revue d'ethnographie et des traditions populaires* (Paris), 3 (9), 1922, p.&nbsp;1-10
* Agnès Aye-Monnet, *Chants et chansons en pays Akye : valeur expressive, valeur didactique'', Université nationale de Côte-d'Ivoire. Faculté des lettres, des arts et sciences humaines, 1985, 342 p. (Disertacio triagrada)
* Raoul Garnier Decosse, ''Soins corps et "âmes" : l'ordre d'une existence en pays attié, Côte d'Ivoire*, Tours, 1990, 3 vol. 1 036 p.
* Dian Boni, *Le pays akyé (Côte d'Ivoire). Étude de l'économie agricole'', Annales de l'Université d'Abidjan, 1970, Série G, volumo 2, fasko 1.
* Gérard Karche, ''Sociologie du savoir d'une société différente (les Akyé de Côte d'Ivoire)*, Université de Paris 5, 1976, 2 vol., 283 p. (disertacio triagrada)
* Georges Niacadié, *La musique du "dépri" : tentative d'approche de l'art musical d'un chansonnier d'Attie'', Université François Rabelais, Tours, 1983, 95 p. (DESM de etnomuzikologio)
* Denise Paulme, « Première approche des Attié (Côte d'Ivoire) », ''Cahiers d'Etudes Africaines*, 1966, n° 21, volumo 6, p.&nbsp;86-120
* J. Vincenti, « Coutumes Attié », en *Bulletin du Comité d'études historiques et scientifiques de l'Afrique occidentale française*, 5 (1) januaro-marto 1922, p.&nbsp;58-76
* Isidore Yao Yao, *Le fokué : musique et classe d'âge en pays akye (Côte d'Ivoire)*, Université François Rabelais, Tours, 1982, 98 p. (DESM de etnomusikologio)

### Eksteraj ligiloj 
*  Akye Information (Arts & Life in Africa, University of Iowa)
*  « Les Attiés » (artikolo de André Tommasini en *Bulletins et Mémoires de la Société d'anthropologie de Paris'', 7-an de decembro 1911, serio 6, volumo 2, paĝo 399-412)

Kategorio:Etnoj
Kategorio:Etnoj en Afriko
Kategorio:Etnoj en Ebur-Bordo
Kategorio:Etnologio
Kategorio:Etnografio
Kategorio:Ebur-Bordo
Baena

**Baena** estas urbo kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco Córdoba, sude de Hispanio.
La areo de la municipo estas 360 km2 kie loĝas 21138 geloĝantoj, do loĝdenso estas 58.7 loĝ./km2.
Baena situas je 62 km de la provinca ĉefurbo Córdoba.

## Demografio 
Laŭ statistikoj de la andaluza registaro (SIMA, 2007) la 21138 geloĝantoj de la municipo **Baena** estas 10167 inoj kaj 10971 viroj. En la 360-kvadratkilometra teritorio estas 2 setlejoj, kie loĝas 20590 geloĝantoj, kaj aliaj 548 geloĝantoj loĝas dise en kamparo. Lasta konata nombro de naskiĝoj po jaro estis 210, 88 inoj kaj 122 viroj, kaj mortis 150, 67 inoj kaj 83 viroj. Tiel la natura kresko estis 60 (0.3%). La laborkapabla loĝantaro estis 8743 homoj (41.4%).

## Famaj baenanoj 
9-a jarcento:
* Bu Muhammad Quasim ben Asbag, historiisto kaj geografiisto.
15-a jarcento:
* Juan Alfonso de Baena, kompilinto de kanzonaro de Baena.
16-a jarcento:
* Juan de Peñalosa y Sandoval, pentristo.
* Luis Carrillo de Sotomayor, poeto.
17-a jarcento:
* Miguel Colodrero Villalobos, poeto.
18-a jarcento:
* Santo Domingo Henares, episkopo.
* Diego Monroy, pentristo.
* José Amador de los Ríos, verkisto kaj politikisto.
* Vic-reĝo Don Joaquín del Pino Rozas.
19-a jarcento:
* Francisco Valverde y Perales, verkisto, historiisto kaj militisto.
* Antonio Alcalde Valladares, verkisto kaj ĵurnalisto.
20-a jarcento:
* Fernando Vázquez. ĵurnalisto.
* Tomás Moreno El Tempranillo. toreisto.
* Kardinalo D. Julián Herranz Casado.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Baena - Statistikoj en *Sistema de Información Multiterritorial de Andalucía*.

Kategorio:Urboj de Andaluzio
Kategorio:Municipoj de Andaluzio
Kategorio:Geografio de Andaluzio
Fiŝreto

eta|300px|Reto por fiŝkapto

**Fiŝreto** estas ilo por kapti fiŝojn, krustacojn aŭ aliajn naĝantajn bestojn.

Ĝi konsistas el reto el pli malpli dikaj fadenoj aŭ ŝnuroj nodataj por formi maŝojn.

La fiŝreto estas etendita en akvo kaj permesas kapti fiŝojn de preciza grando, per ĝiaj maŝoj, kies grandeco retenas la fiŝon ĉe la kapo aŭ la antaŭa parto de la korpo.

Por ĉiu specio de kaptaĵo, oni uzas fiŝreton malsaman per ĝia koloro, grando, dikeco de ĝia ŝnuro kaj minimuma grando de ĝiaj maŝoj.

## Tipoj de fiŝretoj 
* Trenreto
* Driva reto
* Krucreto

## Vidu ankaŭ 
* Trenreta fiŝkaptado


Kategorio:Fiŝoj
Kategorio:Ĉasado
Belmez

eta|maldekstre|Belmez el la kastelo.
**Belmez** estas vilaĝo kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco Córdoba, sude de Hispanio.
La areo de la municipo estas 210&nbsp;km2 kie loĝas 3373 geloĝantoj, do loĝdenso estas 16.1 loĝ./km2.
Belmez situas je 71&nbsp;km de la provinca ĉefurbo Córdoba.

## Demografio 
Laŭ statistikoj de la andaluza registaro (SIMA, 2007) la 3373 geloĝantoj de la municipo **Belmez** estas 1740 inoj kaj 1633 viroj. En la 210-kvadratkilometra teritorio estas 4 setlejoj, kie loĝas 3368 geloĝantoj, kaj aliaj 5 geloĝantoj loĝas dise en kamparo. Lasta konata nombro de naskiĝoj po jaro estis 27, 13 inoj kaj 14 viroj, kaj mortis 32, 20 inoj kaj 12 viroj. Tiel la natura kresko estis -5 (-0.1%). La laborkapabla loĝantaro estis 1130 homoj (33.5%).

## Bildaro 

PregxejodeBelmez.jpg|Preĝejo de Belmez
KAstelodeBelmezelsudaflanko.jpg|Kastelo de Belmez el suda flanko
KAstelo de Belmez el la orienta flanko.jpg|Kastelo de Belmez el la orienta flanko

## Eksteraj ligiloj 
* Belmez - Statistikoj en *Sistema de Información Multiterritorial de Andalucía*.

## Referencoj 
Kategorio:Municipoj de Andaluzio
Kategorio:Geografio de Andaluzio
Benamejí

**Benamejí** estas urbeto kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco Córdoba, sude de Hispanio.
La areo de la municipo estas 53&nbsp;km2 kie loĝas 5095 geloĝantoj, do loĝdenso estas 96.1 loĝ./km2.
Benamejí situas je 92&nbsp;km de la provinca ĉefurbo Córdoba.

## Demografio 
Laŭ statistikoj de la andaluza registaro (SIMA, 2007) la 5095 geloĝantoj de la municipo **Benamejí** estas 2562 inoj kaj 2533 viroj. En la 53-kvadratkilometra teritorio estas 2 setlejoj, kie loĝas 5049 geloĝantoj, kaj aliaj 46 geloĝantoj loĝas dise en kamparo. Lasta konata nombro de naskiĝoj po jaro estis 56, 27 inoj kaj 29 viroj, kaj mortis 51, 19 inoj kaj 32 viroj. Tiel la natura kresko estis 5 (0.1%). La laborkapabla loĝantaro estis 2337 homoj (45.9%).

## Eksteraj ligiloj 
* Benamejí - Statistikoj en *Sistema de Información Multiterritorial de Andalucía*.

## Referencoj 
Kategorio:Municipoj de Andaluzio
Kategorio:Geografio de Andaluzio
Bujalance

**Bujalance** estas urbeto kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco Córdoba, sude de Hispanio.
La areo de la municipo estas 124 km2 kie loĝas 7841 geloĝantoj, do loĝdenso estas 63.2 loĝ./km2.
Bujalance situas je 42 km de la provinca ĉefurbo Córdoba.

## Demografio 
Laŭ statistikoj de la andaluza registaro (SIMA, 2007) la 7841 geloĝantoj de la municipo **Bujalance** estas 3974 inoj kaj 3867 viroj. En la 124-kvadratkilometra teritorio estas 2 setlejoj (Bujalance kaj Morente), kie loĝas 7832 geloĝantoj, kaj aliaj 9 geloĝantoj loĝas dise en kamparo. Lasta konata nombro de naskiĝoj po jaro estis 74, 29 inoj kaj 45 viroj, kaj mortis 90, 38 inoj kaj 52 viroj. Tiel la natura kresko estis -16 (-0.2%). La laborkapabla loĝantaro estis 3705 homoj (47.3%).

## Eksteraj ligiloj 
* Bujalance - Statistikoj en *Sistema de Información Multiterritorial de Andalucía*.

## Referencoj 
Kategorio:Municipoj de Andaluzio
Kategorio:Geografio de Andaluzio
Espejo

**Espejo** estas vilaĝo kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco Córdoba, sude de Hispanio.
La areo de la municipo estas 57&nbsp;km2 kie loĝas 3691 geloĝantoj, do loĝdenso estas 64.8 loĝ./km2.
Espejo situas je 33&nbsp;km de la provinca ĉefurbo Córdoba.

Espejo signifas en la hispana same kiel Spegulo.

## Demografio 
Laŭ statistikoj de la andaluza registaro (SIMA, 2007) la 3691 geloĝantoj de la municipo **Espejo** estas 1848 inoj kaj 1843 viroj. En la 57-kvadratkilometra teritorio estas la vilaĝo, kie loĝas 3691 geloĝantoj. Lasta konata nombro de naskiĝoj po jaro estis 22, 11 inoj kaj 11 viroj, kaj mortis 52, 19 inoj kaj 33 viroj. Tiel la natura kresko estis -30 (-0.8%). La laborkapabla loĝantaro estis 1753 homoj (47.5%).

## Eksteraj ligiloj 
* Espejo - Statistikoj en *Sistema de Información Multiterritorial de Andalucía*.

## Referencoj 
Kategorio:Municipoj de Andaluzio
Kategorio:Geografio de Andaluzio
Cabra

**Cabra** estas urbo kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco Córdoba, sude de Hispanio.
La areo de la municipo estas 228&nbsp;km2 kie loĝas 21087 geloĝantoj, do loĝdenso estas 92.5 loĝ./km2.
Cabra situas je 72&nbsp;km de la provinca ĉefurbo Córdoba.

Cabra signifas en la hispana same kiel Kapro

## Demografio 
Laŭ statistikoj de la andaluza registaro (SIMA , 2007) la 21087 geloĝantoj de la municipo **Cabra** estas 10770 inoj kaj 10317 viroj. En la 228-kvadratkilometra teritorio estas 3 setlejoj, kie loĝas 20113 geloĝantoj, kaj aliaj 974 geloĝantoj loĝas dise en kamparo. Lasta konata nombro de naskiĝoj po jaro estis 235, 103 inoj kaj 132 viroj, kaj mortis 219, 95 inoj kaj 124 viroj. Tiel la natura kresko estis 16 (0.1%). La laborkapabla loĝantaro estis 8933 homoj (42.4%).

## Eksteraj ligiloj 
* Cabra  - Statistikoj en *Sistema de Información Multiterritorial de Andalucía*.

## Referencoj 
Kategorio:Urboj de Andaluzio
Kategorio:Municipoj de Andaluzio
Kategorio:Geografio de Andaluzio
Pálmajor

**Pálmajor** estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Somogy, en Distrikto Kaposvár. La loknomo signifas: Paŭlo-biencentro.
eta|Blazono de Pálmajor

## Bazaj informoj 
* Areo: 6&nbsp;km²
* Koordinatoj: 
* Loĝantaro: 340
* Poŝtkodo: 7561
* Telefonprefikso: 82

## Situo 
Pálmajor situas sur tre mildaj deklivoj, fine de mallonga sakovojo. Kadarkút kaj Kaposvár troviĝas po 21 km-ojn.

## Historio 
La municipo formiĝis en 1993. Pli frue la loko apartenis al Nagybajom. Vilaĝservoj - escepte la municipan administracion kaj migran poŝton mankas en Pálmajor.

## Vidindaĵoj 
* romkatolika lerneja kapelo omaĝe al Altara Sanktaĵo de 1923
* romkatolika preĝejo konstruita en 2009
* fiŝkaptista lago

## Fontoj 
* hungara Vikipedio
* http/maps.google.com
* www.iranymagyarorszag.hu
* www.gyaloglo.hu

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj en departemento Somogy
Ötvöskónyi

**Ötvöskónyi** [otvoŝkOnji] estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Somogy, en Distrikto Nagyatád. Ötvös signifas: oraĵisto.
eta|Kastelo de Ötvöskónyi

## Bazaj informoj 
* Areo: 28&nbsp;km²
* Koordinatoj: 
* Loĝantaro: 900
* Poŝtkodo: 7511
* Telefonprefikso: 82

## Situo 
Ötvöskónyi situas sur ebenaĵo, laŭ ĉefvojo Balatonszentgyörgy-Barcs, laŭ fervojo Kaposvár-Gyékényes. Nagyatád troviĝas 8, Kadarkút 25, Csurgó 26 km-ojn.

## Historio 
La unua mencio devenis pri la vilaĝo el 1333. La unuaj loĝantoj estis oraĵistoj de la reĝino. En la 16-a jarcento familio Báthory konstruis tie burgon, kiun la turkoj okupis en 1534. En 1594 Miklós Zrínyi reokupis ĝin. Inter 1984-1990 la municipo estis en Nagyatád. Vilaĝservoj estas infanĝardeno, biblioteko, kuracejo, poŝto, futbalejo.

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo omaĝe al (Neĝa) Dipatrino, turo alkonstruiĝis en 1994
* kalvinana preĝejo de 1895, la turo estas 20 m-ojn alta
* ruino de burgo
* Kastelo de Ötvöskónyi de 1895
* lago
* parko kun tre granda tilio kaj statuoj de Sankta Vendelo kaj Johano Nepomuka

## Fontoj 
* https://hu.wikipedia.org/wiki/%C3%96tv%C3%B6sk%C3%B3nyi
* http/maps.google.com
* www.iranymagyarorszag.hu
* www.gyaloglo.hu

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj en departemento Somogy
Nagykorpád

**Nagykorpád** [nadjkorpAd] estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono **Suda** Transdanubio, en departemento Somogy, en subregiono de Nagyatád. Nagy signifas: granda. Paro de Nagykorpád estas Kiskorpád.

## Bazaj informoj 
* Areo: 33&nbsp;km²
* Koordinatoj: 
* Loĝantaro: 640
* Poŝtkodo: 7545
* Telefonprefikso: 82

## Situo 
Nagykorpád situas sur ebenaĵo, laŭ traira flankovojo. Nagyatád troviĝas 10, Kadarkút 16, Kaposvár 38 km-ojn.

## Historio 
La unua mencio devenis pri la vilaĝo el 1332 en formo *"Corpad"*. Vilaĝservoj estas aŭtonomio de ciganoj, infanĝardeno, lernejo, kulturdomo, kuracejo, apoteko, poŝto, vendejo.

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo omaĝe al Reĝo Kristo
* kalvinana preĝejo de 1745
* monumento de falintoj de 1990

## Fontoj 
* hungara Vikipedio
* http/maps.google.com
* w.iranymagyarorszag.hu
* w.gyaloglo.hu
* w.somogy.hu
* w.nagyvofely.hu

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj en departemento Somogy
Patca

**Patca** estas tre malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Somogy, en Distrikto Kaposvár.

## Bazaj informoj 
* Areo: 5&nbsp;km²
* Koordinatoj: 
* Loĝantaro: 70
* Poŝtkodo: 7477
* Telefonprefikso: 82

## Situo 
Patca situas sur tre mildaj deklivoj, fine de mallonga sakovojo. Kadarkút troviĝas 12, Kaposvár 13&nbsp;km-ojn. Tiu vilaĝo havanta nur unusolan straton estas la plej malgranda komunumo de la departemento.

## Historio 
La unua mencio okazis en 1252 en formo *Poczyta*. La sekvaj loknomaj aperoj estis en 1374 *Pochcha*, en 1394 *Pachya*.

Vilaĝservoj estas municipa administracio kaj migra poŝto.

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo en la vilaĝdomo
* kalvinana preĝejo de 1865

## Fontoj 
* hungara Vikipedio
* http://maps.google.com
* www.iranymagyarorszag.hu
* www.gyaloglo.hu

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj en departemento Somogy
Pusztakovácsi

**Pusztakovácsi** [pustakovAĉi] estas vilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Somogy, en Distrikto Marcali. Pusztakovács signifas: pusto-forĝisto.

## Bazaj informoj 
* Areo: 43&nbsp;km²
* Koordinatoj: 
* Loĝantaro: 900
* Poŝtkodo: 8707
* Telefonprefikso: 85

## Situo 
La 7 km-ojn longa Pusztakovácsi situas sur ebenaĵo, laŭ traira flankovojo. Marcali troviĝas 16, Lengyeltóti 18, Balatonfenyves 24, Fonyód 26 km-ojn.

## Historio 
La unua mencio devenis pri la vilaĝo nur el 1703. Vilaĝservoj estas aŭtonomio de ciganoj, infanĝardeno, lernejo, kulturdomo, kuracejo, poŝto.

## Vidindaĵoj 
* romkatolika baroka preĝejo omaĝe al Ladislao la 1-a (Hungario) de 1777
* romkatolika kapelo en ekstera parto "Kürtöspuszta"
* kastelo de Bogyay [bodjai], nun kulturdomo
* kastelo de Maár
* nobeldomo de Maárffy [mArfi] kun parko, nun hotelo

## Famuloj 
En Pusztakovácsi naskiĝis kemiisto József Györki kaj politikisto Imre Györki.

## Fontoj 
* hungara Vikipedio
* http/maps.google.com
* www.iranymagyarorszag.hu
* www.gyaloglo.hu
* www.vendegvaro-marcalikisterseg.hu

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj en departemento Somogy
Koŝu

**Koŝu** (Japane:甲州市 [kōŝū-ŝi]) estas urbo de la Gubernio Jamanaŝi en Japanio. Estas vitejo en Koŝu.

## Geografio 
Koŝu situas oriente de Kofu kaj okcidente de Tokio.

## Historio 
Koŝu kiel komunumo ekzistis ekde 1-a de novembro 2005. Ĝi devenas el la fandiĝo de tri komunumoj: Enzan, Kacunuma kaj Jamato.

## Ekonomio 
eta|maldekstra|Vinberejo en Kacunuma
La vinberujo estas produktata por manĝeblaj beroj kaj por vinberoj.

## Ĝemela urbo 
* 20ra Bono, ekde 18-a de septembro 1976.

## Referencoj 
Kategorio:Urboj de Gubernio Jamanaŝi
Cayo Lara

**Cayo Lara Moya** (Argamasilla de Alba, Ciudad Real, 1952) estas hispana politikisto, membro de la Komunista Partio de Hispanio (PCE) kaj ĝenerala kunordiganto de Unuiĝinta Maldekstro (*Izquierda Unida*. **IU**).

Profesia terkultivisto, li agadis ĉe la sindikato COAG. Li estis urbestro de Argamasilla de Alba de 1987 ĝis 1999. Ekde 2000 estis ĝenerala kunordiganto de Unuiĝinta Maldekstro de Kastilio-La Manĉo.

En la 9-a Federacia Asembleo de Unuiĝinta Maldekstro (novembro 2008) kandidatiĝis al la posteno de *coordinador general*, kaj li havis la 43% da delegitaj voĉdonoj, kaj eniris en la *Federacia Politik-Kunsido*. Tiu ento elektis lin la , kiel sekvanto de Gaspar Llamazares je la ĉefposteno de la partio, kun apogo de la 55% da kunsidantoj.

## Referencoj 
Kategorio:Hispanaj politikistoj
Kategorio:Partido Comunista de España
Kategorio:Izquierda Unida
Kategorio:Naskiĝintoj en 1952
Elmet

**Elmet** estis kelta regno en okcidenta Jorkŝiro kiu daŭris de la 5-a al la frua 7-a jarcentoj.

Dum la malfrua 6-a jarcento Elmet estis ege minacata de la pligrandiĝantaj anglosaksaj regnoj Deira kaj Mercia. En 590 Elmet partoprenis katastrofan invadon de Bernicia dum kiu Gwallog, reĝo de Elmet, verŝajne mortis.

En 616 aŭ 626 Edwin, reĝo de Northumbria, konkeris Elmet, kaj restas malmultaj arkeologiaj restaĵoj de la regno.

Kategorio:Historio de Anglio
Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en la 5-a jarcento
Kategorio:Administraj unuoj malfonditaj en la 7-a jarcento
Kategorio:627
Pusztaszemes

**Pusztaszemes** [pustasemeŝ] estas malgranda vilaĝeto en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Somogy, en subregiono de Balatonföldvár. Pusztaszem signifas: pusto-okulo aŭ pusto-greno.
eta|maldekstre|Aerfoto pri Pusztaszemes
eta|Aerfoto pri Pusztaszemes
eta|Aerfoto pri Pusztaszemes
eta|Aerfoto pri Pusztaszemes

## Bazaj informoj 
* Areo: 10&nbsp;km²
* Koordinatoj: 
* Loĝantaro: 400
* Poŝtkodo: 8619
* Telefonprefikso: 84

## Situo 
Pusztaszemes situas sur tre mildaj deklivoj, laŭ traira flankovojo. Tab troviĝas 11, Balatonföldvár 12, Siófok 23, Lengyeltóti 30 km-ojn.

## Historio 
La unua mencio devenis pri la vilaĝo el 1229 laŭ tiama ortografio *"Scernes"*. Post la mezepoko la turkoj faris senhoma la vilaĝon. En 1778 germanoj refondis la komunumon. Vilaĝservoj estas kuracejo, migra poŝto.

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo omaĝe al Sankta Vendelo de 1860
* monumento de falintoj dum la mondomilitoj

## Fontoj 
* hungara Vikipedio
* http/maps.google.com
* www.iranymagyarorszag.hu
* www.gyaloglo.hu

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj en departemento Somogy
Öreglak

**Öreglak** estas vilaĝo en Hungario, en regiono **Suda** Transdanubio, en departemento Somogy, en subregiono de Lengyeltóti. La loknomo signifas: malnova-loĝej'.
eta|300ra|Panoramo de Öreglak
eta|300ra|Kastelo de Öreglak
eta|300ra|Öreglak

## Bazaj informoj 
* Areo: 21&nbsp;km²
* Koordinatoj: 
* Loĝantaro: 1720
* Poŝtkodo: 8697
* Telefonprefikso: 85

## Situo 
Öreglak situas sur ebenaĵo, laŭ traira flankovojo, laŭ fervojo Kaposvár-Fonyód. Lengyeltóti troviĝas 8, Fonyód 20, Marcali 21, Igal 30 km-ojn.

## Historio 
La loko estis loĝata jam dum la bronzepoko. La unua mencio devenis pri la vilaĝo el 1332 en formo *"Lak"*. En la 15-a jarcento fortikaĵo konstruiĝis, kiun la turkoj okupis en 1566, poste la vilaĝo senhomiĝis. Vilaĝservoj estas infanĝardeno, lernejo, poŝto, vendejo, drinkejo.

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo omaĝe al Sankta Anna el la 18-a jarcento
* kastelo de Jankovich [jankoviĉ] kun parko

## Fontoj 
* hungara Vikipedio
* http/maps.google.com
* w.iranymagyarorszag.hu
* w.gyaloglo.hu
* w.nagyvofely.hu
* w.oreglak.hu

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj en departemento Somogy
Luque (Hispanio)

**Luque** estas vilaĝo kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco Córdoba, sude de Hispanio.
La areo de la municipo estas 141 km2 kie loĝas 3306 geloĝantoj, do loĝdenso estas 23.4 loĝ./km2.
Luque situas je 74 km de la provinca ĉefurbo Córdoba.

## Demografio
Laŭ statistikoj de la andaluza registaro (SIMA , 2007) la 3306 geloĝantoj de la municipo **Luque** estas 1644 inoj kaj 1662 viroj. En la 141-kvadratkilometra teritorio estas 2 vilaĝoj, Luque kaj La Estación, kie kune loĝas 3262 geloĝantoj, kaj aliaj 44 geloĝantoj loĝas dise en kamparo. Lasta konata nombro de naskiĝoj po jaro estis 32, 16 inoj kaj 16 viroj, kaj mortis 29, 16 inoj kaj 13 viroj. Tiel la natura kresko estis 3 (0.1%). La laborkapabla loĝantaro estis 1349 homoj (40.8%).
 
## Eksteraj ligiloj
*Luque  - Statistikoj en *Sistema de Información Multiterritorial de Andalucía*.
 
## Referencoj
Kategorio:Municipoj de Andaluzio
Kategorio:Geografio de Andaluzio
Lucena

**Lucena** estas urbo kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco Córdoba, sude de Hispanio.
La areo de la municipo estas 350 km2 kie loĝas 40746 geloĝantoj, do loĝdenso estas 116.4 loĝ./km2.
Lucena situas je 72 km de la provinca ĉefurbo Córdoba.

## Demografio
Laŭ statistikoj de la andaluza registaro (SIMA , 2007) la 40746 geloĝantoj de la municipo **Lucena** estas 20443 inoj kaj 20303 viroj. En la 350-kvadratkilometra teritorio estas 10 setlejoj, kie loĝas 39338 geloĝantoj, kaj aliaj 1408 geloĝantoj loĝas dise en kamparo. Lasta konata nombro de naskiĝoj po jaro estis 564, 266 inoj kaj 298 viroj, kaj mortis 324, 147 inoj kaj 177 viroj. Tiel la natura kresko estis 240 (0.6%). La laborkapabla loĝantaro estis 15974 homoj (39.2%).

Inter tiuj 10 vilaĝoj aŭ apartaj kvartaloj estas du submunicipaj komunumoj (*pedanías*): 
:Jauja (1856 loĝ.) kaj 
:Las Navas del Selpillar (967 loĝ).
Aliaj apartaj loĝlokoj havas malmultajn loĝantojn: Campos de Aras, Las Erillas, La Tajea, El Cristo Marroquí, ...
 
## Vidu ankaŭ
* Lucena (Filipinoj)

## Eksteraj ligiloj
*Lucena  - Statistikoj en *Sistema de Información Multiterritorial de Andalucía*.
 
## Referencoj
Kategorio:Urboj de Andaluzio
Kategorio:Municipoj de Andaluzio
Kategorio:Geografio de Andaluzio
Abronoj

La **abronoj** aŭ *brongoj* (aliaj nomoj **Abrong, Boron, Bron, Brong, Bono, Doma, Doms, Gyaman** kaj **Tchaman**) estas okcidentafrika etno, precipe loĝanta en Ganao de kie ili originas, samkiel en la oriento de la Ebur-Bordo, en la departemento Bondoukou.

Proksimume 1.050.000 ĝis 1.117.000 etnanoj vivas en Ganao. Nur malgranda parto de tiu etno, laŭtakse 131.700 ĝis 175.000 homoj, vivas en Ebur-Bordo. En Ebur-Bordo la kutima nomformo por ili estas *abronoj*, en Ganao *brongoj*.

La abronoj apartenas al la etnaro akanoj, la abrona lingvo apartenas al la kvaaj lingvoj.

## Bibliografio 
*  Kwame Arhin (dir.), *A profile of Brong kyempim : eseo pri la arkeologio, historio, lingvo kaj politiko de la abronoj en Ganao*, University of Ghana, 1979, 180 p. (Aktoj de seminario en 1973)
*  Eva Lewin Richter Meyerowitz, « A re-appraisal of Meyerowitz on the Brongs - a rejoinder », en *Research Review* (Legon, Ghana), volumo 8, n° 2, 1972, p. 11-19
*  James Stuart Olson, « Abron », en *The Peoples of Africa: An Ethnohistorical Dictionary*, Greenwood Publishing Group, 1996, p. 5 
*  Dennis M. Warren, « Bono shrine art », en *African arts* (Los Angeles), 9 (2), januaro 1976, p. 28-34, 80
*  Alexander Alland, ''La danse de l'araignée : un ethnologue américain chez les Abron (Côte d'Ivoire)* (tradukita el la usona), Plon, Paris, 1984, 338 p. 
*  Benoît Kouassi Kouman, *Conflit d'identité culturelle né de l'évangélisation : valeurs traditionnelles Abron-Koulango confrontées aŭ valeurs du christianisme : expérience de la région de Tanda*, EHESS, Paris, 1984, 204 p. (Memoro)
*  Emmanuel Terray, « Un mouvement de réforme religieuse dans le royaume abro pré-colonial : le culte de Sakrobundi », en *Cahiers d'études africaines*, n° 19 (1-4), 1979, p. 143-176
*  Emmanuel Terray, *Une histoire du royaume abron du Gyaman : des origines à la conquête coloniale*, Karthala, Paris, 1995, 1 058 p. 
*  Marco Lunghi, *Gli Abron della Costa d'Avorio : una cultura teocratica che sopravvive e si rinnova'', Vita e pensiero, Milan, 1984, 158 p. 

## Eksteraj ligiloj 
* Ethnologue.com
* Joshua Projekt

Abronoj
Abronoj
Abronoj
Kategorio:Etnologio
Kategorio:Etnografio
Kategorio:Ganao
Kategorio:Ebur-Bordo
José Antonio Labordeta

eta|Labordeta
**José Antonio LABORDETA Subías** (naskiĝinta en Zaragozo, la , mortis la ) estas aragona kanzonisto, verkisto, instruisto kaj politikisto.

Li famiĝis en la movado de la kantaŭtoroj de la fino de la reĝimo de Francisco Franco en la 1970-aj jaroj. La plej konata kanto diras en sia rekantaĵo: "Estos tago kiam ĉiuj, levinte la rigardon, ni vidos teron, nomatan liberec'".

Poste li refamiĝis per programo en la nacia televido nomata "Un país en la mochila" (Lando en dorsosako), per kiu li piediris de unu loko al alia montrante la landon.

Li estis deputito en la hispana parlamenta malalta ĉambro (Congreso de los Diputados), ununura reprezentanto de Chunta Aragonesista (Aragonisma Kunaro) en la 7-a kaj 8-a Leĝigperiodoj (2000-2004, 2004-2008).

## Diskoj 
## Libroj 
## En esperanto 
Poemoj de José Antonio Labordeta estis tradukitaj de Miguel Fernández, kaj ili aperas en la libro "Poezio: armilo ŝargita per futuro".

## Vidu ankaŭ 
* Nova latinamerika kanto

## Eksteraj ligiloj 
* Esperanta versio de la "Kanto al la libero" de José Antonio Labordeta 

Kategorio:Hispanaj muzikistoj
Kategorio:Hispanaj kantistoj
Kategorio:Hispanaj politikistoj
Kategorio:Aragonaj verkistoj
Kategorio:Hispanaj deputitoj