Émile Clapeyron

**Benoît Paul Émile Clapeyron** (1799-1864) estis franca fizikisto kaj inĝeniero, unu el la fondintoj de la Termodinamiko. Kune kun sia amiko Gabriel Lamé (1795-1870) li instruis Puran kaj Aplikan Meĥanikon, kemion kaj dezajnoteorion en la Instituto de Inĝenierado pri Komunikaj Vojoj en Sankt-Peterburgo dum 10 jaroj.

Krom tio ili aktivis kiel konsulto-inĝenieroj pri sennombraj projektoj, inkludante interalie la Katedralon de Sankta Izaako kaj la Kolumnon de Aleksandro en Sankta Petersburgo, samkiel pendpontojn kaj la digojn de Ŝlisselburgo. Post la Julia Revolucio de Parizo, en 1830, Klapejrono reiris al Francio kaj rapide distingiĝis kiel renoma inĝeniero de la unua pariza fervojo.

En 1844, li estis nomumita profesoro pri konstruado de vapormaŝinoj en la la Lernejo pri Civila Inĝenierado. Li ankaŭ disvolvis kelkajn studojn pri Sadi Carnot (1796-1832)

## Biografio 
Li estis filo de Claude Clapeyron kaj Marie Agathe Godde (1771-1868) kaj faris siajn unuajn studojn en la Politeknika Lernejo de Parizo kaj en la Altranga Nacia Minlernejo de Parizo, kaj du jarojn post komenci siajn studojn, li jam estis aktiva kiel mininĝeniero. En 1820, li transloĝiĝis al Sankt-Peterburgo kaj ekinstruis en la Centra Lernejo por Publikaj Laboroj. Tiu lernejo havis grandan impulson ekde 1809, kiam la imperiestro Aleksandro la 1-a (1777-1825) kreis kadron da inĝenierado respondecan pri la studado de aŭtovojoj, pontoj kaj militaĵoj.

Dum li restis en Rusio, li verkis plurajn artikolojn kune kun Gabriel Lamé. Tiuj artikoloj estis publikigitaj ĉefe en la Ĵurnalo pri la komunikaj vojoj de Sankta Petersburgo, en la Ĵurnalo pri konstruinĝenierado kaj en la Bulteno pri Teknologiaj Sciencoj de la Barono de Férussac

Kiam li reiris al Parizo, li laboris en la konstruado de la unua pariza fervojo. Tiuepoke li edziĝis al Mélanie Bazajno, filino de matematikisto kaj inĝeniero pri pontoj kaj kanaloj, Petro Dominiko Bazajno (1786-1838) kaj pli juna fratino de François Achille Bazajno (1811-1888), franca marŝalo. Klapejrono kaj Lamé tre freu komencis la negocon pri fervoj-konstruado (1823).

En 1833, granda sumo de 500 mil francaj frankoj estis destinitaj por la studo de pluraj problemoj trovataj en la konstruado de fervojoj. Tiucele eĉ interŝanĝo da usonaj kaj anglaj inĝenieroj okazis. Klapejrono tiam havis ideon pri la fervojo konektanta Parizon al Versajlo kaj Saint-Germain. Tamen, dum la monsumo ne venis li instruis en Saint-Étienne, en la Minista lernejo. Kiam la monsumo estis liberigita, en 1835, Klapejrono kaj Lamé fariĝis respondecaj pri la estrado de la laboroj.

## Klapejrono kaj lia kontribuado por la kemio 
Lia ĉefa kontribuado por la kemio estis pri Termodinamiko. Li formulis la Ekvacion pri la Idealaj Gasoj, pli konata kiel Ekvacio de Klapejrono kaj ankaŭ la Konstanton R por la Idealaj Gasoj. La studo de tiu scienculo estis aplikado de la Principo de fizikisto Sadi Karnot, kiuj tiame ne estis akceptitaj. Kiam la studo de Klapejrono publikiĝis, transformante la parola analizo de Karnot en kalkulsimbolismon, la scienca komunumo ekakceptis la Teorion de Karnot.

## Ekvacio de Klapejrono 
Kunigante la eksperimentajn leĝojn de Boyle-Mariotte, de Jacques Charles (1746-1823), Gay-Lussac (1778-1850) kaj Amedeo Avogadro (1776-1856), kiuj permesas kalkuli la premvariadon rilate al temperaturo en substanco ekvilibre troviĝanta inter du fazoj, establigante la rilatoj inter la variabloj de iu gaso - Klapejrono venis al la jena ekvacio:

:PV = nRT

La esprimo PV=nRT kie P, V kaj T respektive indikas la absolutan premon, volumon kaj temperaturon de certa maso de la ideala gaso. R reprezentas la konstanton de la idealaj gasoj (R=8,314 kJ/kmol K) kaj n estas na mol-mumeroj.

Kie:

* R: universala konstanto de la idealaj gasoj. Ĝia valoro dependas de la unuecoj uzataj por mezuri la statovariablojn
* p: premo
* v: volumo
* T: temperaturo
* n: mol-numeroj

La Ekvacio de Klapejrono estas la ekvacio pri la stato de la idealaj gasoj.

## Elektita verkaro 
* Mémoire sur la stabilité des voûtes [1823]
* Mémoire sur la Construction des Polygones Funiculaires [1828]
* Note sur un théorème de mécanique [1833]
* Mémoire sur l’équilibre intérieur des corps solides homogènes [1833]
* Plan d'écoles générale et spéciales pour l'agriculture, l'industrie ..., 1833, Gabriel Lamé, Émile Clapeyron
* Mémoire (1857)
* Calcul d’une poutre élastique reposant librement sur des apppuis inégalement espacés [1857]
* Teoremo de Klapejrono pri energikonservado (1858
* Mémoire sur le travail des forces élastiques dans un corps solide élastique déformé par l’action de forces extérieures [1858]

## Literaturo 
* Personensuche
* WorldCat Identities
* Universitato de Sankta Andreo
* Portal de Química 
* Educação UOL
* 
* The History of the Theory of Structures: From Arch Analysis to Computational ..., Karl-Eugen Kurrer
* Reflections on the Motive Power of Fire: And Other Papers on the Second Law ..., Sadi Carnot
* Hydraulicians in Europe 1800-2000, Willi Hager
* The History of the Theory of Structures: From Arch Analysis to Computational ..., Karl-Eugen Kurrer
* Physical Chemistry, Robert G. Mortimer
* The Nature of Science: An A-Z Guide to the Laws and Principles Governing Our ..., James S. Trefil
* History of Engineering and Technology: Artful Methods, Ervan G. Garrison
* Química - , Leandro F. Malloy-Diniz,Daniel Fuentes,Ramon M. Cosenza
* Atmospheric Science: An Introductory Survey, John M. Wallace, Peter V. Hobbs
* The Principles of Thermodynamics, N.D. Hari Dass
* The Rational Spirit in Modern Continuum Mechanics: Essays and Papers ..., Chi-Sing Man, Roger L. Fosdick
* Science Magazine's State of the Planet 2008-2009: with a Special Section on ..., Donald Kennedy
* The Romantic Machine: Utopian Science and Technology After Napoleon, John Tresch
* Physics Related to Anesthesia, John D. Current, M.D.
* Mere Thermodynamics, Don S. Lemons
* Deep Earthquakes, Cliff Frohlich
* Encyclopedia.com
* Principles of Chemistry: The Molecular Science, John Moore, Conrad Stanitski, Peter Jurs

## Vidu ankaŭ 

Phase-diag2-it.svg|Ekvacio de Clausius-Clapeyron
Ideal_gas_isotherms.png|Ekvacio de Klapejrono
Ideal_gas_isotherms.png|Listo de kemiistoj
Carnot_cycle_p-V_diagram.svg|Cicklo de Karnoo
Ice-calorimeter.jpg|Kalorimetrio
Carnot_heat_engine_2.svg|Termika motoro
Translational_motion.gif|Ideala gaso
Eiffel_Tower_(72_names).jpg|Listo de la 72 nomoj sur la Eiffel-Turo
Edme_Mariotte_-_Oeuvres.jpg|Edme Mariotte(1620-1684)
The_Shannon_Portrait_of_the_Hon_Robert_Boyle.jpg|Robert Boyle(1627-1691)
Berthollet_Claude_Louis.jpg|Claude Louis Berthollet(1748-1822)
Lazare_carnot.jpg|Lazare Carnot(1753-1823)
Henri_de_Saint-simon_portrait.jpg|Henri de Saint-Simon(1760-1825)
Facult%C3%A9_de_pharmacie_de_Paris.JPG|Edme Lagrange(1764-1844)
Fourier2.jpg|Joseph Fourier(1768-1830)
Ampere_Andre_1825.jpg|André Marie Ampère(1775-1836)
Avogadro_Amedeo.jpg|Amedeo Avogadro(1776-1856)
Grand_Duke_Alexander_Pavlovich_by_V.Borovikovsky_(1800,_Russian_museum).jpg|Aleksandro la 1-a(1777-1825)
Gaylussac.jpg|Gay-Lussac(1778-1850)
Augustin_Fresnel.jpg|Augustin-Jean Fresnel(1788-1827)
Cauchy_Augustin_Louis_dibner_coll_SIL14-C2-03a.jpg|Augustin Louis Cauchy(1789-1857)
Gabriel-Lam%C3%A9.jpeg|Gabriel Lamé(1795-1870)
Sadi_Carnot.jpeg|Sadi Carnot(1796-1832)
Flachat.png|Eugène Flachat(1802-1873)
Julius_Robert_Mayer_von_Friedrich_Berrer_2.jpg|Julius von Mayer(1814-1878)
James_Prescott_Joule_by_John_Collier,_1882.jpg|James Prescott Joule(1818-1889)
EdinburghFromCastle.jpg|William Rankine(1820-1872)
Clausius.jpg|Rudolf Clausius(1822-1888)
Lord_Kelvin_photograph.jpg|Lordo Kelvin(1824-1907)

 

## Referencoj 
Kategorio:Francaj fizikistoj
Kategorio:Francaj inĝenieroj
Kategorio:Francaj kemiistoj