open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Nagydobsza

**Nagydobsza** [nadjdobsa] estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono *Suda* Transdanubio, en departemento Baranya, en subregiono de Szigetvár. En la loknomo nagy signifas hungare: granda kaj tio faras diferencon de la simila kaj najbara komunumo Kisdobsza.

## Bazaj informoj 
* Areo: 13 6&nbsp;km²
* Loĝantaro: 690
* Poŝtkodo: 7985
* Telefonprefikso: 73
* Koordinatoj: 46°02′05″N 17°39'54″E

## Situo 
Nagydobsza situas sur ebenaĵo, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Pécs-Barcs. Szigetvár troviĝas 11, Barcs 20, Pécs 45, Kaposvár 51, Budapeŝto 230 &nbsp;km-ojn.

## Historio 
La unua mencio pri la vilaĝo devenis el 1277 laŭ tiama hungara ortografio *"Dubza"*. Post invado de la tataroj du apartaj vilaĝoj fondiĝis: Granda kaj Malgranda Dobsza. Antaŭ okupado de la turkoj husanoj aŭ ĉeĥoj okupis la vilaĝon. Nagydobsza apartenis al la Osmana Imperio ekde 1566. En 1979 ambaŭ Dobsza unuiĝis, sed ili disiĝis en 1992.

## Vidindaĵoj 
* kalvinana malfrubaroka preĝejo de 1808
* kamparana loĝdomo de 1853
* fiŝlago, nur 1 m-on profunda

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj en departemento Baranya
Hupo

eta|300px|Hupoj en lokomotivo.

eta|Simpla muzika hupo.
**Hupo** estas instrumento komponita de elguma piraĵo unuigita al trumpeto. Kiam oni premas la piraĵon, aero eliras tra la trumpeto, kreante sonon. Antikve oni uzis ĝin en aŭtoj kiel aŭda signalo, sed lastatempe ĝi estis anstataŭata de sona elemento movata de elektro.

## Muzika instrumento 
La hupo estas muzika ventinstrumento. Ĝi inventiĝis en Francio en 1680 kaj tiam servis nur por ĉasado. Poste ĝi estis alportita en Germanion kaj tie oni ĝin perfektigis kaj aplikis en muziko. Por tio ĝi estis adoptita en Francio en 1730 sed ĝi ne estis enmetita en la tiaman orkestrokomponon ĝis 1757.

En tiu epoko ĝi elsendis malmultajn sontipojn, sed en 1760 la germano Hampl inventis sistemon por ampleksigi la gamon de sonoj, per ŝtopado per mano de parto de la kloŝo de la instrumento. Tiu malkovro malfermis kampagadon al lertaj artistoj kiuj dediĉis sin al la studado de la korno. Alia germano, nome Haltenhoft, plibonigis tiun instrumenton per aldono de pumpilo pere de kiu oni agordas precize la instrumenton, kiam pro la varmo de la spiro supreniras la entonado.

## Media poluado (sona aŭ aŭda) 
Dekomence la aŭtoj (kaj alitipaj veturiloj) uzis hupojn por averti la preterpasotojn pri neatendita proksimeco de endanĝeriganta veturilo. Kiam tiuj vehikloj oftiĝis, la uzado de hupoj restis kiel tradicia avertilo, sed ofte senkiale kaj ankaŭ malprofite.

En la nuntempa kulturo, hupoj estas unu el la plej oftaj elementoj de sona poluado: ĝi anstataŭas la homan voĉon; multegaj stirantaj personoj (aŭtoj, aŭtobusoj, trajno ktp.) funkciigas hupojn senzorge kaj sen atenti la ĉirkaŭajn personojn aŭ cirkonstancojn.

Ilia senzorga uzado malelegantas kaj malprofitas kaj pro tio la diversaj trafikaj regularoj permesas ĝian uzadon nur per *ripetaj kaj kurtaj* sonfrapoj en la jenaj kazoj kaj nur tage:

* Por eviti eventualan akcidenton.
* Por atentigi pri onia situacio al tiu kiu klopodas enveni en onia vojo (kaj ĉefe se tion klopodas reenirante).
* Por marki onian cirkuladon kiel prioritata vehiklo (neprus ankaŭ la uzado de la urĝserva avertilo).
* Por atentigi la stiriston kiu antaŭeniras ke oni klopodas preterpasi ĝin.

Alikaze por averti stiristojn aŭ eĉ piedirantojn ĉiam eblas uzi lumajn signojn anstataŭ aŭdajn kiuj ne estas garantio ĉar avertato povas esti surda, kvankam ne blinda, se stiristo.

## Vidu ankaŭ
*Korno (aŭtomobilo)

## Notoj
Kategorio:Aŭtomobila teknologio
Kategorio:Veturiloj
Kategorio:Muzikaj instrumentoj
Tananas

**Tananas** estas sud-afrika muzik-grupo fondita en 1987 de Gito Baloi, Ian Herman kaj Steve Newman, plene aktiva ĝis 1993.

Ilia unua laboro estis farita kun sendependa muzik-eldonejo Shifty Records, ili poste registris sep aliajn diskojn, el kiuj du kun Sony/BMG. Ilia muziko estas influita de ĵazo, salsa kaj mbaqanga.

Ili kunlaboris kun multaj internaciaj artistoj kiel Paul Simon, Sting kaj George Duke.

Ili oficiale ĉesigis aktivecon en 1993, tamen ili daŭre porokaze renkontiĝis por ludi kune ĝis 2004, morto-jaro de Gito Baloi.

## Grupanoj 
* Steve Newman: gitaro
* Gito Baloi: basgitaro kaj voĉo
* Ian Herman: drumo kaj perkutilo

## Diskaro 
* 1988: *Tananas*
* 1990: *Spiral*
* 1994: *Orchestra Mundo*
* 1994: *Time*
* 1996: *Unamunacua*
* 1997: *The Collection*
* 1999: *Seed*
* 2001: ''Alive in Jo'burg''

Kategorio:Sud-afrikaj muzikaj grupoj
Kategorio:Muzikaj grupoj en 1980-1989
Kategorio:Muzikaj grupoj en 1990-1999
Kategorio:Muzikaj grupoj fonditaj en 1987
Zsolt Gyarmati

**GYARMATI Zsolt** (pr. djarmati] estas rumanuja hungara historiisto naskiĝinta en Odorheiu Secuiesc la 16-an de julio 1970.

## Kariero 
Li finis en la Universitato Babeş-Bolyai en 1998 kaj li estas direktoro de la Csíki Székely Múzeum ekde 2003.

## Libro 
* *Nyilvánosság és magánélet a békeidők Kolozsvárán*, Komp-Press Korunk Baráti Társaság, 2005.

## Fonto 
* Erdélyi magyar ki kicsoda 2010.
* Intervjuo

Kategorio:Rumanujaj hungaraj historiistoj
Bazaj kristanaj komunumoj

La **bazaj kristanaj komunumoj** naskiĝis kaj agadas sendepende de la oficialaj ekleziaj regantoj kaj kutime al tiuj ne obeas kaj foje, pli/malpli, ilin kontraŭstaras.

Baza kristana komunumo estas la grupo de fideluloj, katolikaj aŭ el aliaj kristanaj konfesoj, kiuj praktikas kaj agnoskas Evangelion kiel eklezio "alia" kaj diversmaniere de la oficiala eklezio t.e. (uzante ilian esprimon) . Kvankam ili naskiĝis samtempe (post la 2-a vatikana koncilio) kaj interne de la sama institucio, oni devas distingi la bazajn kristanajn komunumojn kiuj evoluis en Eŭropo kaj malakordas kun praktikoj kaj hierarkiaj eklezioj de la bazaj ekleziaj komunumoj en Latinameriko kaj Afriko. Tiuj lastaj havas subtenon de la loka episkoparo kaj ekvivis pro misiista agado.

Kategorio:Katolikismo
Gergely Bethlen

**BETHLEN Gergely** [pr. betlen], grafo *bethleni* estis hungara kanceliera oficisto, honvedkolonelo naskiĝinta en Marosvásárhely en 1810 kaj mortinta en Koloĵvaro la 23-an de decembro 1867.

## Kariero 
Bethlen organizis en 1848 la Kossuth-husarregimenton kaj aliĝis al Bem. Li partoprenis en bataloj de Vízakna kaj Piski. Post la falo de hungara revolucio de 1848 li fuĝis en Turkujon kaj poste en Italujon, kie en 1859 luktis kune kun Garibaldi. Li pensiuliĝis kiel generalo de la itala armeo en 1865. En 1867 li ricevis amnestion kaj revenis en Hungarujon.

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon

Kategorio:Hungaraj soldatoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Gábor Bethlen (politikisto)

**BETHLEN Gábor**, grafo *bethleni* estis hungara politikisto naskiĝinta en Sibio la 16-an de junio 1836 kaj mortinta en Keresd la 25-an de junio 1897.

## Kariero 
Bethlen finis juron en Budapeŝto, en 1859 li vojaĝis en Ĝenevon kaj partoprenis en elmigra movado de Kossuth. En 1862 li luktis en la flanko de Garibaldi. En jaroj 1865-1866 li partoprenis en la lasta kunveno de Transilvanujo. Li estis ĉefprefekto de departementoj Felső-Fehér (1868-71), Kis-Küküllő (1875), Nagy-Küküllő (1876-1890). Li estis deputito. En 1885 Bethlen estis unu el fondintoj de la Erdélyi Magyar Közművelődési Egyesület (EMKE) kaj ĝia prezidanto ĝis sia morto.

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon

Kategorio:Hungaraj politikistoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Kategorio:Hungaraj nobeloj
Aparatoj efemeraj

**Efemeraj aparatoj,** uzitaj laŭlonge de jarcentoj en medio kaj civila kaj religia (certe kreitaj ankaŭ hodiaŭ, aparte por teatro, operoj kaj kinarto), estis ornamaĵoj, je detruiĝema materialo (ligno, pajlo, ŝtofo, gipso, papermaĉaĵo kaj kartono), finpretigitaj en apartaj okazaĵoj: vizito al la urbo de grava personulo, reĝa funebro, geedziĝo aŭ bapto princa, aŭ religiaj festoj konsiderinde signifaj. Ili reproduktis celebrajn arkitekturaĵojn je kostoj relative malaltaj, kaj pretigeblajn per malmulta laboro: triumfaj arkoj, portikoj, katafalkoj, skulptaĵoj kaj pentraĵoj, preĝejaj kaj palacaj fasadoj.

Eminentaj arkitektoj, skulptistoj kaj pentristoj, laŭ jarcentoj engaĝiĝis en la kreado de tiuj ornamaĵoj. Bedaŭrinde, ĝuste pro ilia efemereco, tiuj artaj kreaĵoj grandparte pereis. Hodiaŭ kreskis la atento pri tiaĵoj ĉar per ili eblas kompreni stilojn, aspirojn, kondutojn kaj morojn de la antaŭuloj. Kaj diversaj muzeoj zorgas pri ili, aparte tiuj diocezaj.

Kategorio:Arto
Kategorio:Kulturo
Necesa kondiĉo

**Necesa kondiĉo** estas konkludo rezultanta de iu fakto. Se fakto ekzistos, tiam devos (necese) ekzisti ankaŭ fakto kiu estas konkludo. Alivorte: se necesa kondiĉo ne estas plenumita tiam sendube ne estos plenumita la fakto por kiu estas tiu necesa kondiĉo.

Ekzemple: se iu nombro estas dividebla per 15, tiam ĝia lasta cifero estas 0 aŭ 5.

Fakto ke nombro havas lastan ciferon 0 aŭ 5 estas necesa kondiĉo por fakto ke nombro estas dividebla per 15. Do oni ne devas kontroli de dividebleco per 15 aliaj nombroj (kiuj ne havas lastan ciferon 0 aŭ 5).

## Vidu ankaŭ 
* Sufiĉa kondiĉo
* Neceso kaj sufiĉo
* Kaŭzeco
* Kontingenco

Kategorio:Logiko
Kategorio:Matematika terminologio
Kategorio:Teknika terminologio
Sufiĉa kondiĉo

**Sufiĉa kondiĉo** estas konkludo rezultanta de iu fakto. Se fakto ekzistos, tiam (sufiĉe) ekzistos ankaŭ fakto, kiu estas konkludo. Alivorte: se sufiĉa kondiĉo estas plenumita tiam ne estas bezonataj/necesaj aliaj kondiĉoj, kiuj devus plenumi por la fakto ekzistos.

Ekzemplo: se nombro estas dividebla per 10, tiam estas dividebla per 5. Fakto ke *nombro estas dividebla per 10* estas sufiĉan kondiĉon por fakto ke *nombro estas dividebla per 5*.

## Vidu ankaŭ 
* Neceso kaj sufiĉo
* Necesa kondiĉo

Kategorio:Logiko
Kategorio:Matematika terminologio
Kategorio:Teknika terminologio
William Henry Pickering

**William Henry PICKERING** (naskiĝis la 15-an de februaro 1858 en Bostono, mortis la 17-an de januaro 1938 en Mandeville (Jamajko)) estis usona astronomo Li estas la juna frato de alia fama usona astronomo, Edward Charles Pickering.

Li malkovris la naŭan saturnan sateliton: Febon; en 1899, sur fotoj faritaj en 1898. En 1905 li kredis malkovri la dekan saturnan lunon, kiun li nomis Temiso. Tiun lunon oni neniam retrovis, kaj estis verŝajne misobservado.

Li estris plurajn ekspediciojn por observi suneklipsojn, studis la lunajn kraterojn (en kiu li foje kredis vidi insektojn kaj kreskaĵojn), kaj aktivis favore al la kreo de novaj astronomaj observatorioj, inter kiuj la Observatorio Lowell en Flagstaff, Arizono.

Li pasis plejparton el sia tempo en sia privata observatorio en Jamajko, kaj li verkis maparon de Luno.

En 1907, kun George Darwin, li hipotezis, ke Luno estis disiĝinta el Tero kaj ke la Pacifika Oceano estus la marko de tiu disigo.
Li ankaŭ proponis (antaŭ Alfred Wegener), ke ĉiuj kontinentoj formis ununuran mason, kiu dispartiĝis post la elŝiro de Luno.

En 1919 li hipotezis novajn transneptunajn planedojn por kialigi la anomaliojn de la orbitoj de Neptuno kaj Urano, sed nenia observo pravigis tiun hipotezon: Plutono, malkovrita en 1930 de Clyde Tombaugh, (kaj aliaj, poste malkovritaj, TNOj) havas maltro da maso por perturbi Neptunon aŭ Uranon.

## Honoroj 
Li ricevis la Premion Lalande en 1906.

Oni donis lian nomon (kaj tiu de lia frato) al:
* La luna kratero Pickering,
* La marsa kratero Pickering.

## Noto kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  William Henry Pickering, (de Leon Campbell; *The Journal of the Astronomical society of Pacific*)
*  La fratoj Pickering (el la pagaxaro de "*Withepeak Lunar Observatory*")
Librejo de Gašpar Fejérpataky-Belopotocký

Biblioteko de Gašpar Fejérpataky-Belopotocký estas la unua slovaka publika biblioteko. La bibliotekon fondis en 1829 slovaka verkisto kaj eldonisto Gašpar Fejérpataky-Belopotocký. La biblioteko delonge kunlaboras kun Liptova Esperanto-klubo. Nun la bibliotekon gvidas direktorino Mgr. Marcela Feriančeková.

Plena slovaka nomo de la biblioteko estas: *Liptovská knižnica Gašpara Fejérpataky-Belopotockého v Liptovskom Mikuláši*.

## Eksteraj ligiloj 
* hejmpaĝo de la biblioteko, slovake

Gašpar Fejérpataky-Belopotocký
Kategorio:Liptovský Mikuláš
Brachypodium distachyon

***Brachypodium distachyon*** estas herbospecio indiĝena en suda Eŭropo, norda Afriko kaj sudokcidenta Azio, oriente de Hindio. Ĝi havas multajn kvalitojn, kiuj igas ĝin elstara modelorganismo por esploro de funkcia genomiko kaj kiel esperplena biofuelo. 

Ĝi havas etan, facile manipuleblan genomon, tiel ĝi iĝas ideala laboratoria planto. Ĝi havas la plej malgrandan genomon el inter la poacoj; oni povas facile labori kun ĝi, la planto estas eĉ fizike malgranda, ĝia vivciklo estas mallonga. 

Laŭ analizo de ties genomo, oni trovis 25 532 genojn (kvin kromosomojn), kiu estas iom malpli ol ĉe ĝia parenco la rizo (28236) aŭ ĉe la sorgo (27640). La tri poacoj havas en 77-84 % identan genaron, laŭ sciencistoj, la komuna praulo de la plantoj disiĝis antaŭ 56-72 milionoj da jaroj. 

Kategorio:Brachypodium
Kategorio:Plantoj de Azio
Kategorio:Palearktisa flaŭro
Kategorio:Flaŭro de Afriko
Kategorio:Plantoj de Eŭropo
András Bethlen

**BETHLEN András**, grafo *bethleni* estis hungara politikisto, ministro pri agrikulturo naskiĝinta en Koloĵvaro la 26-an de julio 1847 kaj mortinta en Bethlen la 25-an de aŭgusto 1898.

## Kariero 
Bethlen pristudis juron en Budapeŝto, ekonomion en Bruselo kaj Lepsiko. Ekde 1873 ĝis 1882 li estis deputito, ekde 1883 ĉefprefekto de departementoj Brassó kaj Szeben, samtempe la grafo de saksoj. Ekde 15-a de marto 1890 ĝis 10-a de junio 1884 li estis ministro pri agrikulturo en la registaro Szapáry, poste Wekerle. Li fondis la Instituton pri Planteksperimento kaj agrostatistikan mezuron. Li verkis ekonomikajn artikolojn.

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon

Kategorio:Hungaraj politikistoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Kategorio:Hungaraj ministroj pri agrikulturo
Péter Betegh

**BETEGH Péter** estis hungara fakulo pri medicinaj plantoj naskiĝinta en Egeres la 30-an de majo 1884 kaj mortinta en Caracas (Venezuelo) la 1-an de februaro 1969. 

## Kariero
Betegh doktoriĝis pri juro kaj ŝtatcienco en 1907 en Universitato Koloĵvaro kaj poste li estis stipendiulo (1907-09) en Germanujo kaj Anglujo. Ekde 1909 li estis reprezentanto de firmao Schottola en Transilvanujo. En 1918 li fondis la Akciasocion Medicinplanto Pantodrog, kies li iĝis ĝenerala direktoro. En 1944 li iris en Okcidentan Eŭropon, poste li revenis. En 1951 oni ellokigis lin el Budapeŝto, nur en 1954 li povis reveni tien. En 1955 li elmigris en Venezuelon. Ekde 1963 li vivis en Gladwine (Pennsylvania, Usono). Li mortis pro aŭtakcidento.

## Fonto
* *Magyar Életrajzi Lexikon*

Kategorio:Hungaraj botanikistoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
János Besze

**BESZE János** [pr. bese] estis hungara liberala politikisto, advokato naskiĝinta en Szendrő en 1811 kaj mortinta en Arado la 16-an de oktobro 1892.

## Kariero 
Besze estis 1848 deputito kaj poste estis majoro de naciaj gardistoj en Komárom. Li estis organizanto de la popolribelo en Borsod kaj Heves. Li partoptrenis en la landkunveno de Debreceno kaj akompanis na Kossuth al popolkunvenoj. En julio 1849 li estis komisaro de Fejér. Li estis malliberigita dum sep jaroj post la hungara revolucio de 1848. En 1861 li estis denove deputito de Esztergom. Li apartenis komence al *Határozati Párt*, poste en 1865 la partio de Ferenc Deák. En 1869 li estis prezidanto de la financa tribunalo.

## Verkoj 
* *Szózat a haladás barátaihoz* (Esztergom, 1841);
* *Papi nőtlenség* (Esztergom, 1848);
* *Szebb jövőnk kulcsa* (Pest, 1865);
* *Helyzetünk fekete rámába foglalt tükre* (Bp., 1875);
* *Történelmi bölcsészet vázlata* (Szeged, 1885);
* *Öreg szabadkőműves hattyúdala* (Nagyszentmiklós, 1888).

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon

Kategorio:Hungaraj politikistoj
Kategorio:Hungaraj juristoj
Charles Pickering (natursciencisto)

**Charles PICKERING** (naskiĝis la 10-an de novembro 1805 en Kantono de Susquehanna (Pensilvanio), mortis la 17-an de marto 1878 en Bostono) estis usona natursciencisto kaj kuracisto Naskita en Pensilvanio, li adoltiĝis en Wenham, Masaĉuseco.

Li ricevis diplomon pri medicino en la Universitato Harvard en 1823 kaj praktikis medicinon en Filadelfio. Li estis ankaŭ bibliotekisto kaj konservisto en la Akademio pri Naturscienco de tiu urbo.

Li partoprenis al la ekspedicio de Wilkes de 1838 al 1842. En lia honoro unu markolo de la Puget Sound estis nomita Pasejo Pickering (angle : *Pickering Passage*).

Reveninte, li mallongtempe tenis postenon en la oficejo pri patentoj kaj, en 1843 forveturis en Afrikon kaj Baraton por studi la praloĝantajn rasojn.

Pli malfrue li iris al Bostono por praktiki medicinon.

Kategorio:Usonaj sciencistoj
Jupiter-maso

[eta|300px|dekstra|Komparaj grandoj de la planedo Jupitero kaj la brunaj nanoj [Gliese 229B kaj Teide 1]]

**Jupiter-maso** (MJ aŭ MJUP), estas unuo de maso kiu egalas al la maso de la planedo Jupitero ( 1,8986 × 1027 kg), 317,83 Termasoj; La plej facile detekteblaj planedoj per radiala rapido estas tiuj kiuj havas grandan mason kaj malgrandan orbiton. Ĉi tio estigas selektadan efikon por Jupiter-masaj planedoj. Ankaŭ, Jupiter-masaj aŭ eĉ pli masaj planedoj estas pli facile detekteblaj per aliaj metodoj, kiel tranzito aŭ gravita lensado.

Planedo kun Jupitera maso ne devas esti samgranda kiel Jupitero. Jupiter-masa planedo kun konsisto simila al tiu de la Tero estus “nur” 5 ĝis 6-oble pli granda ol la Tero. Same okazas al la tiel nomataj varmaj Jupiteroj (kiel COROT-1b), kun malgranda orbito povas havi grandan radiuson.

En la Sunsistemo, la masoj de la eksteraj planedoj povas esti listigitaj laŭ Jupiter-masoj:
* Jupitero – 1,000
* Saturno – 0,299
* Urano – 0,046
* Neptuno – 0,054

Kaj jen Jupiter-maso rilate al aliaj rilataj mezurunuoj:
* 25&nbsp;839 Lun-masoj (ML)
* 317,83 Termasoj (M⊕)
* 0,0009546 Sun-masoj (M⊙)

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Termaso

Kategorio:Mezurunuoj de maso
Kategorio:Planeda scienco
Kategorio:Astronomiaj mezurunuoj
Banja

**Banja** ( Баня) estas urbo en la komunumo (*obŝtina*) Karlovo en la bulgara provinco Plovdiv. Ĝi situas 47 km norde de Plovdiv kaj 12 km sud-oriente de Karlovo. Laŭ la stato de  en la urbo vivis  sur areo de 36,5 kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La rivero *Strjama* preterfluas okcidente de la urbo.

En Banja ekzistas naŭ termofontoj, kiuj interalie nutras publikan naĝejon. La fontoj kutime estas nomataj Karlovaj Mineralaj Banejoj (Карловски минерални бани). La bulgara vorto "Banja" signifas "banejo". En 1927 tie gastis caro Boriso la 3-a, kiu pro la mildigo de sia reŭmatismo tie konstruis propran domon. Por li oni konstruis la "Caran Banejon" (Царската баня).

La kuraca efiko de la minerala akvo estas ekonomie grava por la urbo. Aliaj komercaj aktivadoj estas pri la kultivado de vino kaj rozoj (por produkti oleon).

Banja estas regula trejnejo de la junula nacia futbal-teamo kaj de regionaj futbalaj kluboj.

## Referencoj 
Kategorio:Urboj de Bulgario
Kategorio:Kuraclokoj de Bulgario
Kategorio:Provinco Plovdiv
Andrea kruco

La **andrea kruco** (latine nomata *crux decussata*) estas kruco kun du diagonalaj, kruciĝantaj traboj, en la formo de la latina litero X aŭ la greka litero Ĥio (χ).

La nomo aludas al la kristana legendo, laŭ kiu la kristana apostolo Andreo estis mortigita per krucumo pere de tia kruco. La diagonala kruco fariĝis la simbolo de la sanktulo kaj iĝis ŝatata simbola elemento en multaj blazonoj kaj flagoj.

Kiel **trafiksigno** ĝi avertas pri danĝero ĉe pasejoj de fervojaj reloj sen barilo.

## Bilda galerieto 

Dosiero:Timber framing Saltire.jpg|*Konstruado:* andrea kruco en mezepoka trabfakaĵo
Dosiero:Hazard_X.svg|*Ĥemio:* andrea kruco kiel signo de danĝero
Dosiero:Croix carliste.svg|*Nacia kaj politika simbolo:* jen la simbolo de Karlismo
Dosiero:Flag of the United Kingdom.svg|Andrea kruco en la flago de Britio, nomata *"Union Jack"*
Dosiero:Flag of Jersey.svg|En la flago de Ĵersejo
Dosiero:Bahnübergang-de.jpg|*Trafiksigno:* pasejo de fervojaj reloj sen barilo kun andrea kruco
Dosiero:Flag of Scotland.svg|Andrea kruco en la flago de Skotio
Dosiero:Roundel of Bulgaria (1941–1944).svg|Simbolo de la bulgaria aerarmeo de 1938 ĝis 1944

Kategorio:Krucoj
Kategorio:Kristanaj simboloj
Kategorio:Trafiksignoj
Blazono de Belorusio

La **blazono de Belorusio** en sia nuna formo akceptiĝis en 1995 per referendumo. Voĉdoniĝis pri la neklare formulita demando ĉu transpreniĝu la "malnovaj" respektive "ĝisnunaj" ŝtataj insignioj (blazono kaj flago) - ne tute klaris, ĉu "malnova"/"ĝisnuna" aludu al la malnova blazono de la Grandduklando Litovio kaj la blanka-ruĝa-blanka flago aŭ la blazono kaj flago el la Sovetunia epoko.

Belorusoj neniam antaŭe havis politikan suverenecon antaŭ 1991, krom dum mallonga periodo en 1918 kiam la mallongdaŭra Belorusa Popola Respubliko uzis la rajdiston kiel ĝian emblemon. La unikaj belorusaj naciaj simboloj ne estis kreitaj, ĉar plejparto de loĝantoj de tiu ĉi areo ne konsideris sin belorusoj, kaj la teritorio de la nuna belorusia ŝtato estis regata de Prusio, Pollando, Litovio kaj Rusio ĝis la 20-a jarcento. Belorusa nacio estis formita en la sovetia epoko, kiam estis kreita Belorusa SSR, okazis intensa belorusigado de ĉiuj sferoj, inkluzive de edukado.

La post la referendumo oficialigita blazono tre similas al la blazono, kiu uziĝis dum la Sovetunia epoko.
eta|maldekstra|Blazono *Pahonja*
La malnova blazono de la Grandduklando Litovio ekde la jaro 1995 nerekte estas malpermesita kaj nun krom la blanka-ruĝa-blanka nacia flago estas konsiderata simbolo de la politika rezisto kontraŭ la registaro de Aleksandro Lukaŝenko.

La plej granda diferenco de la sovetunia blazono estas, ke martelo kaj falĉilo anstataŭiĝis per silueto de la belorusia ŝtata teritorio. La dua diferenco estas ke la banderolo kiel nacia ŝtatonomone plu notas "Belorusa SSR" sed nun „Respubliko Belarus“.

[eta|eksa blazono de la [Belorusa SSR]]
Transpreniĝis la simbolo de leviĝanta suno super la terglobo, kun longaj sunradioj. Supre troveblas ruĝa stelo. La randon de la blazono konsistigas plektita banderolo el tritiko kaj floroj, simila al la banderolo en la en 1995 enkondukita ruĝa-verda nacia flago.

## Referencoj 
Kategorio:Naciaj simboloj de Belorusio
Kategorio:Historio de Belorusio
Belorusio
Blazono de Belgio

La **blazono de Belgio** ekzistas en tri versioj.

La esenca komuna eco de ĉiuj tri estas la ŝildo, sur kiu bildiĝas la *Brabanta&nbsp;Leono* kun ruĝa lango. Ĝi tie bildiĝas, ĉar la duklando Brabanto estis la ĝermejo de la batalo pri libereco de Belgio.

## Belgio – lando kun tri blazonoj 
Pri la blazono de Belgio konsiderindas, ke la **reĝlando** Belgio ekde 1830 havas du blazonojn: malgrandan kaj grandan. Aldone la **ŝtato** Belgio havas sian propran blazonon.

### La granda kaj la malgranda reĝlandaj blazonoj 
En ambaŭ versioj la ŝildo teniĝas de du leonoj, de kiuj ĉiuj portas la flagon de Belgio. Sub la ŝildo troveblas teksta banderolo kun la moto de Belgio en franca lingvo ("L'union fait la force"/"La unueco faras la forton"). Ĉio troveblas sub blazona "tendo" kun la reĝa krono.

La sola pli granda diferenco inter la du blazonoj estas, ke en la granda blazono kontraŭe al la malgranda super la blazona tendo aldone "flirtas" la flagoj de ĉiuj ok historiaj belgiaj provincoj.

dosiero:State Coat of Arms of Belgium.svg|La ŝtata blazono
dosiero:Middle coat of arms of Belgium.svg|La malgranda blazono

## Blazonoj de la lingvaj komunumoj kaj regionoj 
Ĉar en Belgio parolatas tri diversaj lingvoj, la lando dividiĝis en tri lingvajn komunumojn:
# la flandra komunumo, en kiu parolatas la nederlanda lingvo,
# la valona komunumo, en kiu parolatas la franca lingvo, kaj
# la germanlingva komunumo, kiu administre apartenas al la provinco Lieĝo.

Krome Belgio dividatas en tri regionojn, kies limoj ne plene kongruas kun tiuj de la lingvaj komunumoj:
# la Flandra Regiono
# la Valona Regiono kaj
# la Brusela Ĉefurba Regiono.

Kategorio:Naciaj simboloj de Belgio
Kategorio:Historio de Belgio
Belgio
Flago de Bosnio kaj Hercegovino

La **flago de Bosnio kaj Hercegovino** estas blua flago kun flava trilatero kaj naŭ blankaj steloj. La trilatero simbolas la tri etnojn de Bosnio kaj Hercegovino - bosnoj, kroatoj kaj serboj; ĝi ankaŭ similas la mapon de la lando, kiu mem pensigas pri trilatero (aŭ kelkfoje pri koro).

La koloroj blanko, bluo kaj flavo ofte ligiĝas kun idealoj pri paco, kaj ankaŭ memorigas pri la flago de la Eŭropa Unio.

Bosnio kaj Hercegovino
Kategorio:Naciaj simboloj de Bosnio kaj Hercegovino
Blazono de Bosnio kaj Hercegovino

La **blazono de Bosnio kaj Hercegovino** akceptiĝis en 1998 fare de la tiama bosnia parlamento.

## Priskribo 
La ŝtata blazono estas bildigo la flago de Bosnio kaj Hercegovino sur blazonŝildo.

La diagonale dividita blazonŝildo, sube blua kaj supre heraldike ora (do fakte flava) sub la dividolinio en la blua blazonoparto montras sep heraldike arĝentajn (do fakte blankajn) kvinpintajn stelojn. Du el la steloj nur montratas parte.

Sur la ŝtata flago estas bildigitaj naŭ steloj - ankaŭ tie du el la steloj nur montratas parte.

## Simboleco 
La flava koloro simboligas la sunon, kiu donas la lumon necesan por vivo sur la tero.

La blua fono kaj la steloj fontas el la Eŭropa flago.

## 1992 - 1998 
eta|maldekstra|blazono de 1992 ĝis 1998
[eta|La [flago de Bosnio kaj Hercegovino]]

La blazono de 1992 ĝis 1998 en siaj heraldikaj elementoj korespondas al la blazono de la dinastio *Kotromanić*: La blanka diagonala trabo simboligas la legendon de la dekstra glavo de Tvrtko la 1-a, kiu en la malfrua mezepoko sukcesis transformi la bosnian Banaton en sendependan reĝlandon. La blazono komence de la Bosnia Milito akceptiĝis kiel anstataŭigo de la jugoslavia blazono. Post la milito ĝi kritikiĝis fare de la lokaj serboj kaj kroatoj en Bosnio kaj Hercegovino, ĉar ĝi nur reprezentis la historion de la bosnoj, do de la islamanaj slavoj de eksa Jugoslavio. Aparta komisiono interkonsentis pri nova blazono, sed ankaŭ la nova blazono estas kritikata, ĉar ĝi krom la blua-flava-blanka kolorelekto ne havas ajnan aludon al la historio de Bosnio kaj Hercegovino.

Kategorio:Naciaj simboloj de Bosnio kaj Hercegovino
Kategorio:Historio de Bosnio kaj Hercegovino
Bosnio Hercegovino
Ubuntu Cola

eta|200ra|deksta|Ladskatolo de Ubuntu-Kolao, de 330 ml.
**Ubuntu Cola** estas senalkohola kaj gasita trinkaĵo, kiu estas farita sole per sukero devenanta el Malavio kaj Zambio per justa komerco. Ĝi disponeblas en ladskatoloj de 330 ml, PET-boteloj de duona litro kaj vitraj boteloj de 275 ml.

La nomo devenas el la filozofia koncepto Ubuntu.

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo 
* Reklama videosceno

Kategorio:Kolaoj
Kategorio:Produktoj de la justa komerco
Scenedesmus

eta
**Scenedesmus** estas genro de verdalgoj. Ĝiaj specioj havas diverse formitajn ĉelojn, kiuj restas unuĉele aŭ formas koloniojn (2-32-ĉelaj). La ĉelmuro entenas krom celulozo ankaŭ sporopoleninon. Oni povas paroli ankaŭ pri Scenedesmus-tipoj → plantoj, kiuj alprenas preskaŭ senescepte karbondioksidon kontraŭe al HCO3−.

## Literaturo 
* Benedix, Erich Heinz: *Urania Pflanzenreich. Viren, Bakterien, Algen, Pilze* 1. Auflage. Urania-Verlag. Leipzig, Jena, 1991. ISBN 3-332-00348-8

## Eksteraj ligiloj 
* [http://www.algaebase.org/search/genus/detail/?genus_id=43474&-session=abv4:A896FD371670314520MWPk838474 ]

Kategorio:Algoj
Ronald Prescott Reagan

**Ronald Prescott Reagan** (20-an de majo 1958 en Los Angeles), pli konata kiel **Ron Reagan**, estas usona ĵurnalisto, filo de iama usona prezidento Ronald Reagan kaj ties edzino Nancy.eta|Ron Reagan 2007Li studis nur unu semestron en la Universitato Yale, poste komencis karieron kiel baleta dancisto. Li ekprovis sin kiel aktoro en televidaj serioj, sed tio restis nur mallonga provo.

Li do restis ĉe la televidado kaj moderis televidajn elsendojn kaj estis gastiganto de diversaj klaĉprogramoj. Lia aktuala klaĉprogramo estas "Connected: Coast to Coast with Ron Reagan and Monica Crowley" sur MSNBC. Lastatempe li esprimas sin pli kaj pli en politikaj temoj kiel komentisto. Li apogas la liberalajn ideojn, la demokratajn kandidatojn. Li publike kritikis George W. Bush, sed li mem ne volas fari politikan karieron, ĉar: "Mi estus neelektebla. Mi estas ateisto. Kiel ni konas, tio estas io, kion la homoj ne akceptas."

Reagan vivas nuntempe kun sia edzino (ili geedziĝis en 1980) en Seattle, sen infanoj.

Kategorio:Usonaj ĵurnalistoj
Kategorio:Usonaj ateistoj
Kategorio:Irlandaj usonanoj
Kategorio:Usonaj aktivuloj
940-aj jaroj

## Eventoj 
### Afriko 
### Amerikoj 
### Azio 
### Eŭropo 
* Milito inter la Bizanca Imperio kaj Rusio.

## Gravaj personoj 
### Reĝoj 
#### Ameriko 
#### Azio 
#### Eŭropo 
##### Imperiestroj de la Bizanca Imperio 
* Konstantino la 7-a *Porfirogenitos* (naskita en purpuro), regis de 913 ĝis 959.

##### Papoj 
* Stefano la 8-a, estis papo de 939 ĝis 942.
* Mareno la 2-a, estis papo de 942 ĝis 946.
* Agapeto la 2-a, estis papo de 946 ĝis 955.

##### Anglio 
* Edmundo, regis de 939 ĝis 946.
* Edred, regis de 946 ĝis 955.

##### Francio 
* Ludoviko la 4-a, regis de 936 ĝis 954.

### Aliaj eminentuloj 
## Mortintoj 
## Malkovroj 
## Eksteraj ligiloj 
## Notoj kaj referencoj
Elswil

**Elswil** estas la nomo de la sekvantaj lokoj:

* **Elswil LU** estas vilaĝo de la komunumo Menznau de la distrikto Willisau en Kantono Lucerno en Svislando.

* **Elswil FR** estas vilaĝo de la komunumo Wünnewil-Flamatt de la distrikto Sense en Kantono Friburgo en Svislando.
Mara Ivanova Belĉeva

**Mara Ivanova Belĉeva** estis bulgara poetino. Ŝi instruis en Ruse kaj Sofio. Ŝi mortis en Sofio.
Belĉeva naskiĝis en Sevlievo. Ŝia patro estis gvidanto de la aprilribelo kontraŭ la Otomana Imperio. Ŝi diplomiĝis je la dua lernejo en Veliko Tarnovo kaj kontinuis studadi je la virina lernejo en Vieno.

## Eksteraj ligiloj 
* Sonregistraĵo de poemaro de ŝi 

Kategorio:Bulgaraj poetoj
Homorúd

**Homorúd,** kroate **Kalinjača, Vomrud** estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono *Hungara* Ebenaĵo, en departemento Baranya, en subregiono de Mohács.
eta|180px|Blazono de Homorúd

## Bazaj informoj 
* Areo: 45 6&nbsp;km²
* Loĝantaro: 610
* Poŝtkodo: 7716
* Telefonprefikso: 69
* Koordinatoj: 45°59′07″N 18°47'16″E

## Situo 
Homorúd situas sur ebenaĵo, fine de longa sakovojo sur insulo, Danubo preterfluas.

## Historio 
Homorúd naskiĝis en 1952. Pli frue estis tie nur disaj farmoj. Ekde la 1920-aj jaroj formiĝis ankaŭ farmocentroj. La tiea centro nomiĝis **Balázsszállás** [balAĵsAlAŝ], kie religia lernejo funkciis ekde 1926. En 1956 en la tuta insulo glacia inundo okazis, ĉio detruiĝis. Post la rekonstruado regula vilaĝo naskiĝis.

## Vidindaĵoj 
* farmo, protektata de 1979

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj en departemento Baranya
Plavecký Mikuláš

eta|250px|maldekstra|Kršlenica
**Plavecký Mikuláš** (hungare *Detrekőszentmiklós* germane *Blasenstein-Sankt-Nikolaus*) estas vilaĝo en Slovakio, en Regiono Bratislavo, en Distrikto Malacky.

## Situo 
Plavecký Mikuláš situas en valo, laŭ traira flankovojo, fine de fervojo el Zohor kaj troviĝas de Malacky je 24&nbsp;km.

## Historio 
En la 13-a jarcento reĝa fortikaĵo konstruiĝis. En 1707 la Habsburgoj okupis ĝin, kiu estis la lasta sieĝo. La vilaĝo menciiĝis unuafoje en 1224 aŭ laŭ aliaj en 1394. En 1828 vivis tie 1132 homoj en 157 domoj. En 1910 loĝis en Detrekőszentmiklós 999 homoj, plejparte slovakoj. Ĝis Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Pozsony (reĝa departemento), al distrikto Malacky, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio.

## Vidindaĵoj 
* romkatolika renesanca defend-kirko de 1745
* fortikaĵo slovake Plavecký hrad, hungare Éleskő
* kavernoj

Kategorio:Municipoj en distrikto Malacky
Kisherend

**Kisherend** [kiŝherend], kroate **Renda** estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Baranya, en Distrikto Pécs. En la loknomo kis signifas hungare: malgranda kaj faras diferencon de Herend.
eta|180px|Blazono de Kisherend

## Bazaj informoj 
* Areo: 7 6&nbsp;km²
* Loĝantaro: 190
* Poŝtkodo: 7763
* Telefonprefikso: 72
* Koordinatoj: 45°57′48″N 18°19'55″E

## Situo 
Kisherend situas sur ebenaĵo, laŭ rojo, fine de tre mallonga sakovojo. Pécs troviĝas 18, Siklós kaj Villány po 19, Budapeŝto 208 &nbsp;km-ojn.

## Historio 
Antaŭ la hungaroj romianoj vivis tie. La unua mencio pri la vilaĝo devenis el 1282. Dum regado de la turkoj la vilaĝo senhomiĝis, baldaŭe hungaroj refondis ĝin. Poste ankaŭ germanoj alvenis. Inter 1918-1921 armeo de Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj okupis la vilaĝon.

En Kisherend migra poŝto servas.

## Vidindaĵoj 
* sonorilostablo

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj en departemento Baranya
Liptov

**Liptov** estas regiono de Slovakio (dum la hungara dominado Liptó). Ĝi situas en nordmeza Slovakio.

## Geografio 
* Areo: pli ol 
* La plej alta punkto: 2495 m s.m. (Kriváň – Altaj Tatroj)
* La plej malalta punkto: 430 m s.m. (surfaco de la rivero Váh ĉe la vilaĝo Kraľovany)

## Historio 
La teritorio estis loĝigita jam de praepoko, kion dokumentas trovaĵoj de neolitika deveno (antaŭ 6 000 jaroj). Pli grava loĝloko devenas el pli juna bronzepoko (1 000 jaroj a.n.e.), al la plej valoraj trovaĵoj apartenas bronzaj glavoj tiel nomataj de liptova tipo. Gravan historian ĉapitron de Liptov-regiono kreis Keltoj. Atesto pri konstanta priloĝado estas malfrua enterigejo el pli juna epoko de barilejoj (j. 950 – 1200) en la civito Liptovský Michal.

Unuafoje oni mencias pri Liptov – regiono en la jaro 1231 dum regado de hungara reĝo Andreo la 2-a. Riĉan historion dokumentas ankaŭ trovaĵoj en la kasteloj Likava, Liptova kastelo kaj en kastelo Liptovský Hrádok. Teritorio de Liptov-regiono fariĝis konstanta parto de Hungario en duono de la 12-a jarcento. Memstara departemento Liptó ekestis en dua triono de la 13-a jarcento. Sidejo de la departemento post malapero de Liptova malnova kastelo ŝanĝiĝis, unue ĝi estis Liptovská Mara, poste Partizánska Ľupča kaj de la jaro 1677 Liptovský Mikuláš.

En Liptov-regiono vivis ankaŭ konata slovaka rabisto Juraj Jánošík, kiun oni kaptis en la jaro 1713 en Valaská Dubová.

Neforgesebla konsistaĵo de Liptova historia evoluo estas minista profesio. En la 13-a jarcento dum germana koloniigo aperis ministaj domgrupoj en valo de Boca -rivereto, kie oni elminigis oron, arĝenton, kupron kaj feron. El tempo de superliptova minista aktivado en 19-a jarcento estis konservita pesilejo kaj sonorilejo en Maša ĉe Liptovský Hrádok. En malsupra Liptov minista profesio disvolviĝis precipe en vilaĝlimo de la civito Nemecká (Partizánska) Lupča. En domgrupo Magurka ĝis hodiaŭ konserviĝis restaĵoj de galerioj kaj ministaj vojoj.

Krom minista historio estas Liptov-regiono konata ankaŭ per siaj masonistoj; oni diras, ke Peŝton (parton de Budapeŝto) konstruis liptovaj masonistoj. Kolektojn de tradiciaj masonitaj domoj ni povas vidi en Hybe kaj aliaj masonistaj civitoj. En pasinteco loĝantoj de Liptov-regiono okupiĝis ĉefe per kultivado de grejnoj, terpomoj, kanabo kaj lino, influe de kolonizo laŭ valaĥa rajto de la 13-a jarcento estis disvastigita ankaŭ bredado de ŝafoj. Produktado de laktaĵoj el ŝaflakto, belartaj laboroj de paŝtistoj aparte influis popolan kulturon de la regiono. Liptova acida ŝaffromaĝo estas la plej bona en Slovakio kaj oni ĝin eksportas en Amerikon.

## Vidu ankaŭ 
* Tradiciaj regionoj de Slovakio
* Liptó, historia departemento de Hungara reĝlando

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Tradiciaj regionoj de Slovakio
Kálmán Berwaldszky

**BERWALDSZKY Kálmán** [pr. bervaldski] estis hungara pedagogo naskiĝinta en Pankota 14-an de marto 1875 kaj mortinta en Budapeŝto la 27-an de junio 1932. 
## Kariero
Berwaldszky estis bazlerneja instruisto, fakinspektisto, ekde 1920 redaktoro de gazeto *Néptanítók Lapja*, kunredaktoro de la *Pedagógiai Zsebnaptár* kaj de la *Népiskolai Egységes Vezérkönyvek*. 
## Verkoj
**A magyar katolikus iskolázás története* (Igló, 1900); 
**A népiskolai rajzoktatás* (Igló, 1907); 
**A sienai származású Gallicus-család és művészete* (Igló, 1908); 
**A rajzoktatás módszere* (kun Ernő Tscheik, Bp., 1931).
## Fonto
*Magyar Életrajzi Lexikon

Kategorio:Hungaraj instruistoj
Lúzsok

**Lúzsok** [lUĵok] estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Baranya, en Distrikto Sellye.
eta|Malnova kamparana domo en Lúzsok

## Bazaj informoj 
* Areo: 7 6&nbsp;km²
* Loĝantaro: 250
* Poŝtkodo: 7838
* Telefonprefikso: 73
* Koordinatoj: 45°50′22″N 17°56'47″E

## Situo 
Lúzsok situas sur ebenaĵo, laŭ traira flankovojo. Sellye troviĝas 15, Siklós 36, Pécs 40, Budapeŝto 235 &nbsp;km-ojn.

## Historio 
La unua mencio pri la vilaĝo devenis el 1346 laŭ tiama hungara ortografio *"Lusok"*. Inter 1918-1921 armeo de Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj okupis la vilaĝon. En 2001 inter la hungaroj vivis en Lúzsok 4 ciganoj, 3 rumanoj kaj unusola germano.

En Lúzsok migra poŝto servas.

## Vidindaĵoj 
* kalvinana preĝejo
* popola domo staranta sur lignaĵo
* 3 lagoj

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj en departemento Baranya
Hồng Hạc

**Hồng Hạc** (pseŭdonomo de *Nguyễn Văn Thịnh*, estas vjetnama esperantisto naskiĝinta la 28an de aprilo 1940, ankaŭ konata sub esperanta nomo *Ruĝa Gruo*.

Profesie pentristo-desegnisto, li servis en la armeo kaj poste en vjetnama televido.

Esperantistiĝis kaj aliĝis al Vjetnama Pacdefenda Esperantista Asocio (VPEA) en 1957. Li kontribuis multe per artikoloj en la bulteno “Informado el Vjetnamio”, faris milojn da fotoj okaze de enlandaj esperantaj aranĝoj, skribis biografion de eminentaj vjetnamaj esperantistoj veteranoj, redaktis la bultenon "Verda Mesaĝo el Vjetnamio". Li skribis “Kronikon de la vjetnama Esperanto movado” aperinta en la ttt-paĝo de Vjetnama Esperanto-asocio (VEA) http://e.vea.vn   

Li instruas Esperanton je baza kaj elementa niveloj, substrekante la gravecon de esperanta kulturo.

Li estas permanenta sekretario kaj membro de Centra Komitato de VEA de 1995 al 2008.

Fakdelegito de UEA pri turismo.

Hong Hac flue parolas la vjetnaman, Esperanton kaj sufiĉe bone la francan.

Kategorio:Vjetnamaj esperantistoj
Csertő

**Csertő** [ĉertO], kroate **Čerta** estas malgranda vilaĝeto en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Baranya, en Distrikto Szigetvár.
eta|180ra|Blazono de Csertő
eta|Kastelo de Csertő

## Bazaj informoj 
* Areo: 14 6&nbsp;km²
* Loĝantaro: 400
* Poŝtkodo: 7900
* Telefonprefikso: 73
* Koordinatoj: 46°05′23″N 17°47'54″E

## Situo 
Csertő situas sur ebenaĵo, laŭ rojo, fine de sakovojo el ĉefvojo Kaposvár-Szigetvár. La lasta urbo troviĝas 7, Barcs 37, Pécs kaj Kaposvár po 40, Budapeŝto 217 &nbsp;km-ojn.

## Historio 
La loko estis loĝata jam dum la bronzepoko. Antaŭ la hungaroj keltoj kaj romianoj vivis. La unua mencio pri la vilaĝo devenis el 1360 laŭ tiama hungara ortografio *"Chertw"*. Dum regado de la turkoj la vilaĝo ne senhomiĝis.

En Csertő migra poŝto servas.

## Vidindaĵoj 
* kastelo de Festetics [feŝtetiĉ]

## Famaj nomportantoj 
* Lajos Csertő, vitroartisto

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj en departemento Baranya
Novo Selo (Distrikto Vidin)

maldekstra|75px[dekstra|eta|150px|La [horloĝa turo, simbolo de Novo Selo (1931)]]
**Novo Selo** (bulgare *Ново село*) estas vilaĝo en nordokcidenta angulo de Bulgario, en Distrikto Vidin, kun 1.217 loĝantoj en 2005. Ĝi situas sur la dekstra (suda) bordo de Danubo, 45 m super la marnivelo.

La vilaĝo situas 25&nbsp;km nord-nordokcidente de la provinca centro Vidin kaj 12&nbsp;km oriente de la serbia limo, ĉe alfluo de la rivero Timok. Sur la norda, kontraŭa flanko de la Danubo situas la rumania distrikto Mehedinţi. La ĉefa laboragado de la vilaĝanoj estas la vinkultivado.

Laŭ itala vojaĝisto Luigi Ferdinando Marsigli, la vilaĝo estis fondita en ĉ. 1700 kaj komence havis la nomon *Prosǎnǎc* (Просънъц). Post plagoj kaj incendio, la vilaĝanoj forlasis la lokon kaj revenis ties posteuloj nur en 1772 en la modernan Novo Selo.

Post la liberiĝo de Bulgario en 1878, Novo Selo iĝis parto de distrikto Vidin kaj estis ekde la 1-a de januaro 1979 centro de distrikto entenante ankaŭ vilaĝojn kiel Florentin, Negovanovci, Vinarovo kaj Jaseno.

La konstruado de la bulgara ortodoksa Preĝejo de Sankta Nikolao komenciĝis en 1825.

## Bildaro 

Image:Novo Selo, Vidin Province location in Bulgaria.png|Situo en Bulgario
Image:Novo selo (Oblast Vidin) - Sv. Nikola.jpg|Preĝejo de Sankta Nikolao
Image:Novo Selo (Vidinsko) - 4itali6te cropped.jpg|La komunuma centro
Image:Novo Selo (Vidinsko) - Pristani6te.jpg|Vido de Danubo el Novo Selo

## Eksteraj ligiloj 
* NovoSelo.org, paĝo pri Novo Selo

Kategorio:Vilaĝoj de Bulgario
Strehaia

**Strehaia** [strehaja] estas urbo en distrikto Mehedinți (Rumanio), kun 11.846 loĝantoj (2002).

## Situo 
Strehaia situas en Malgranda Valaĥio ĉe la rivero Motru. La regiona centro estas Drobeta Turnu Severin, situanta ĉ. 40&nbsp;km okcidente.

## Historio 
Strehaia estas unuafoje menciita en dokumentoj en la 15-a jarcento. La loko estis sidejo de la valaĥia nobela familio Craiovești. La princo Matei Basarab fondis en 1645 la monaĥejon Strehaia. Ekde 1671 okazis ĉiusemajne brutfoiroj. De la 17-a ĝis la 19-a jarcento, Strehaia estis loka administra centro. Ĝi ricevis urban rangon en 1921.

## Trafiko 
Tra Strehaia kondukas la fervoja linio de Orșova al Filiași. En ambaŭ direktoj trafikas (2009) ok distatransportaj trajnoj. En Strehaia disbranĉiĝas la linio al Motru; tien trafikas ĉ. tri trajnoj ĉiutage. La urbon trairas la Eŭropa vojo 70 kaj ekzistas regulaj buslinioj al Drobeta Turnu Severin kaj Craiova.

## Vidindaĵo 
* Monaĥejo Strehaia (1645)

Kategorio:Urboj de Rumanio
Kategorio:Urboj de distrikto Mehedinți
Fratoj Montgolfier

**Joseph-Michel Montgolfier**, kutime nomata nur *Joseph Montgolfier* (1740 - 1810) kaj lia pli juna frato **Jacques-Étienne Montgolfier**, kutime nomata nur *Étienne Montgolfier* (1745 - 1799) estas du francaj industriuloj kaj inventistoj.

Ili konsideriĝas la kreintoj de la unuaj varmaerbalonoj (nomataj *Montgolfière* franclingve) kapablaj porti homojn. La propra invento portis la nomon de la fratoj  (nomatan *Montgolfière* franclingve) kaj ĝi markis komencon de la aviada inventaro de la homaro.

Kategorio:Flugpioniroj
Kategorio:Aeronaŭtiko
Kategorio:Francaj inventistoj
Kategorio:Duopoj
Montgolfieroj
Dinnyeberki

**Dinnyeberki** [dinjeberki], kroate **Breka** estas tre malgranda vilaĝeto en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Baranya, en Distrikto Szentlőrinc. En la loknomo "dinnye" signifas hungare: melono.

## Bazaj informoj 
* Areo: 9 6&nbsp;km²
* Loĝantaro: 88
* Poŝtkodo: 7683
* Telefonprefikso: 73
* Koordinatoj: 46°05′44″N 17°57'28″E

## Situo 
Dinnyeberki situas sur deklivoj, fine de sakovojo. Szigetvár troviĝas 24, Pécs 28, Kaposvár 62, Budapeŝto 217 &nbsp;km-ojn.

## Historio 
La unua mencio pri la vilaĝo devenis el 1305 laŭ tiama hungara ortografio *"Dinneberki"*. Dum regado de la turkoj la vilaĝo ne senhomiĝis.

En Dinnyeberki migra poŝto servas.

## Vidindaĵoj 
* romkatolika sonorilostablo

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj en departemento Baranya
Antal Bege

**BEGE Antal** estis rumanuja hungara matematikisto naskita en Miercurea Ciuc la 26-a de novembro 1962 kaj mortinta en Budapest la 22-an de marto 2012 pro koratako.

## Kariero 
Antal Bege finis en la Universitato Babeş-Bolyai en 1986, poste ĝis 1991 li instruis en Miercurea Ciuc en sia iama mezlernejo, poste en UBB de Kluĵo. Li doktoriĝis en 2000. Pli poste li estis docento, katedrestro en la Universitato Sapientia.

## Libroj 
* A. Bege, Z. Kása, L. Tóth, *Relációk és alkalmazásaik*, (Hungarian), (Relations and Applications) "Muegyetemi Kiadó", Budapest, 1999.
* A. Bege, *Teoria discreta a punctului fix si aplicatii*, (Romanian), (Discrete fixed-point theory and applications), Editura Presa Universitara Clujeana, Cluj-Napoca, 2002, 181 pp.
* A. Bege, *Introducere în teoria numerelor*, (Hungarian), (Introduction to Number Theory), Lectures Notes of Sapientia Hungarian University of Transilvania, Scientia, Cluj-Napoca, 2002, 198 pp.
* Z. Kása, A. Bege, *Matematica discreta*, (Romanian) (Discrete mathematics) Univ. Babes-Bolyai, Cluj-Napoca, 2002, 102 pp.
* A. Bege, A. Demeter, A. Lukács, *Számelméleti Feladatgyüjtemény*, (Hungarian), (A collection of problems in number theory), Lectures Notes of Sapientia Hungarian University of Transilvania, Scientia, Cluj-Napoca, 2002, 156 pp.
* Bege Antal: *Régi és új számelméleti függvények*, Scientia Kiadó, Kolozsvár, 2005.
* Bege Antal: *Differenciaegyenletek*, Kolozsvári Egyetemi Kiadó, Kolozsvár, 2005.
* Bege A., Kása Z.: *Algoritmikus kombinatorika és számelmélet*, Kolozsvári Egyetemi Kiadó, 2006.
* Bege Antal: *Rekurzív sorozatokkal kapcsolatos feladatok*, Kolozsvári Egyetemi Kiadó, Kolozsvár, 2007.
* Bege Antal: *Skatulyaelvvel kapcsolatos feladatok*, Kolozsvári Egyetemi Kiadó, Kolozsvár, 2007.
* Bege Antal: *238 válogatott számelméleti feladat*, Kolozsvári Egyetemi Kiadó, Kolozsvár, 2008.
* Bege Antal: *Differenciálegyenletek: gyakorlatok és feladatok*, Kolozsvári Egyetemi Kiadó, Kolozsvár, 2008.
* Bege Antal: *Diszkrét matematika*, Kolozsvári Egyetemi Kiadó, Kolozsvár, 2009.

## Fonto 
* Erdélyi Magyar Ki Kicsoda 2010.
* Kariertabelo 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj matematikistoj
Regionoj de Grekio

eta|300ra|mapo de Grekio kun numerigitaj regionoj
La **Regionoj de Grekio** (greke Περιφέρειες της Ελλάδας) estas la oficialaj regionaj administraciaj dividoj de Grekio. La lando dividas al 13 regionojn (naŭ sur la kontinenta parto de lando kaj kvar insulaj grupoj), kiuj plis subdividas en 54 prefektujoj.

Tradicie, kaj ankaŭ oficiale ĝis 1987, ekzistis 10 geografiaj regionoj de Grekio, kiuj ankoraŭ estas foje menciitaj en populara diskurso. Ĉi tiuj oni ne devas konfuzi kun la novaj regionoj, malgraŭ tio, ke ĉi tiuj lastaj estas plejparte bazitaj sur la eksaj. Ekzemple, la nova regiono de la Peloponezo ne inkluzivas ĉiujn teramason tradicie apartenatan al Peloponezo. La ekskludita parto hodiaŭ aparteniĝas en la regiono de *Okcidenta Grekio*.

## Listo 
# Atiko
# Meza Grekio
# Meza Makedonio
# Kreto
# Orienta Makedonio kaj Trakio
# Epiro
# Ioniaj insuloj
# Norda Egeo
# Peloponezo
# Suda Egeo
# Tesalio
# Okcidenta Grekio
# Okcidenta Makedonio

Landlimitita kun la periferio de Centra Macedonio, Monto Athos estas unu memstara regiono (greke: Άγιον Όρος, aŭ "Sankta Monto"), monaĥa stato sub Greka suvereneco. **Athos** estas troviĝinta sur la plej orienta de la tri grandaj "fingroj" elstarantaj interne de la Egea maro de la Ĥalkidika duoninsulo.

## Vidu ankaŭ 
* Regionaj unuoj de Grekio


Kategorio:Administraj unuoj de Grekio