open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Pulvermaar

La **Pulvermaar** estas maara lago. Ĝi situas sudoriente de la distrikturbo Daun en la germana federacia lando Rejnlando-Palatinato. Ĝi apartenas kun Holzmaar kaj Hitsche Maar al la maaroj de Gillenfeld.

## Karakterizaĵoj 
maldekstre|eta|distancrigardo
maldekstre|eta|la maaro en frua somero
maldekstre|eta|en vintro
maldekstre|eta|baneja instalaĵo
Unu en la marĉo de la najbara Strohner Maar situanta tofotavolo venis de la vulkanaj aktivecoj de la Pulvermaar. La Strohner Maar do estas pli maljuna ol la Pulvermaar. La aĝo de la Pulvermaar havas aĝon de ĉ. 10.000 jaroj. Pli novaj esploroj trovis subakvajn terasojn kaj glacikojnon ene de la Tefra-tavoloj. Tiuj esploroj sugestas, ke la maaro verŝajne estas de la lasta malvarmepoko antaŭ 20.000 ĝis 30.000 jaroj. Vulkanologoj de la Smithsonian Institution supozis, ke la erupcio okazis de 8600 ĝis 8000 a. K..

La preskaŭ cirkloforma maaro havas akrajn funelformajn vandojn. La maara lago situas en alteco de 411 m super marnivelo kaj estas kun profundeco de 72 m la plej profunda maaro de la Vulkaneifel. Kun diametro de ĉ. 700 m kaj laga surfaco de ĉ. 38,48 ha la lago havas la plej grandan akvan surfacon de la maaroj en le Ejfelo, ankaŭ se la tura vulkana strukturo kun 900 * 950 m estas superiata de multaj aliaj Ejfelaj maaroj.

Post la Konstanca lago kaj la antaŭalpaj lagoj (Königssee, Walchensee, Starnberger See, Ammersee, Chiemsee, Tegernsee) la Pulvermaar estas la plej profunda natura lago de Germanujo.

La maaro estas ĉirkauata de kratera remparo kovrata de arbaro. Ĉe la orienta lagobordo troviĝas banejo.

## Vidu ankaŭ 
* Listo de lagoj en Germanujo
* Listo de lagoj en Rejnlando-Palatinato

## Literaturo 
* Werner D´hein: *Natur- und Kulturführer Vulkanlandeifel. Mit 26 Stationen der „Deutschen Vulkanstraße“.* Gaasterland- Verlag, Düsseldorf 2006, ISBN 3-935873-15-8

## Eksteraj ligiloj 
* Informationen rund ums Pulvermaar
* Geologie des Pulvermaars 

## Referencoj 
Kategorio:Geologio de la Ejfelo‎
Kategorio:Distrikto Vulkaneifel
Kategorio:Protektitaj areoj en Germanio
Kategorio:Gillenfeld
20375 Sherrigerten

'*20375 *Sherrigerten'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Sherri Ann Gerten*, finalistino de la *Discovery Channel Young Science Challenge* de 2004, scienca konkurso de mezlernejoj, pro ŝia projekto pri biokemio, medicino, sano kaj mikrobiologio. Ŝi estis lernantino ĉe la *St. Anthony of Padua School'' en Columbus Grove (Ohio, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Eichholzmaar

eta|Eichholzmaar
thumb | Steffelner Drees (mineralakva fonto)
La **Eichholzmaar** estas unu el la malgrandaj maaroj en Vulkaneifel. Ĝi situas inter Steffeln kaj Duppach kaj havas diametron de ĉirkaŭ 120 m kaj profundecon de 3 m.

La maara kaldrono estas preska ronda. La maaro akurate situas sur geologo perturbo en nord-okcidenta kaj sud orienta direkto.

Komence de la lasta jarcento ĝi estas ĝi estis sekigita por ricevi herbejan terenon. De somero 2007 ĝis printempo 2008 okazis renaturigado kaj rearanĝo de la akvosurfaco kun grandeco de ĉirkaŭ 1,1 hat. Post nur malmulte da jaroj la maaro evoluiĝis al rifuĝejo por maloftaj akvobirdoj kaj reptilioj.

Ĉ. 100 metrojn supre kaj ĉirkaŭ 200 metrojn malsupre de la maaro troviĝas en la valo mineralan fonton. Tiaj fontoj nomiĝas en la regiono „Drees“, vorto el la kelta lingvo.

## Eksteraj ligiloj 
* Das Eichholzmaar auf der Internetseite der Gemeinde Steffeln 
* Touristinformation Oberes Kylltal: Eichholzmaar

Kategorio:Ejfelo
Kategorio:Akvejo en Rejnlando-Palatinato
Kategorio:Distrikto Vulkaneifel
Kategorio:Protektitaj areoj en Germanio
The Seattle Times

***The Seattle Times*** estas ĉiutaga ĵurnalo eldonata en Seatlo. Fondite en 1891, ĝi estas la sola granda taggazeto en Seatlo, la plej abonata/vendata en Vaŝintonio, kaj la dimanĉa eldono estas la plej vendata en nordokcidenta Usono. La konkurencinta Seattle Post-Intelligencer estas ekde 2009 nur reta eldonaĵo.

En 1891 fondiĝis kvarpaĝa taggazeto sub la titolo *Seattle Press-Times*, kaj vendiĝis meze 3 500 ekz-roj tage. En 1896, ĝin aĉetis Alden J. Blethen, instruisto kaj advokato el Majno. Li mallongigis la titolon kaj baldaŭ duobligis la vendotakton. En 1915 la ĉiutaga vendokvanto atingis 70 mil. La familio Blethen ankoraŭ nun posedas la plejmulton el la akcioj en la gazeto; eldonfirmao The McClatchy Company en Sakramento posedas 49,5%. En 2013 la meza vendokvanto de la tagaj numeroj (krom dimanĉo) estis preskaŭ 230 mil ekzempleroj, kaj de la dimanĉa numero pli ol 336 mil. (La dimanĉa numero estas pli multekosta ol la ceteraj, sed ankaŭ havas multe pli riĉan enhavon.

Raportistoj por *The Seattle Times* ricevis 10 premiojn Pulitzer, plej laste en 2015 pro raportado pri la granda montdekliva glitfalo de 2014 en Oso; en 2012 pro esplorĵurnalismo pri la vaŝintonia rekomendo uzi metadonon kiel sendolorigilon en ŝtataj prizorgejoj por malsanuloj kaj maljunuloj; kaj en 2010 pro ampleksa raportado pri la mortigo de kvar policanoj en kafejo en Lakewood (antaŭurbo de Takomo) kaj la sekva serĉado kaj pafmortigo de la murdinto, Maurice Clemmons.

## Referencoj 
La artikolo estas bazita sur la angla Vikipedio.

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Usonaj gazetoj
Kategorio:Seatlo
Public Service Broadcasting (bando)

***Public Service Broadcasting*** estas muzika duopo el Londono kiu konsistas el J. Willgoose, je gitaro, banĝo, kaj aliaj kordinstrumentoj, registraĵoj kaj elektronikaj instrumentoj; kaj Wrigglesworth je tamburoj, piano kaj elektronikaj instrumentoj. La bando turneis internacie kaj en 2015 ili estis anoncitaj kiel nomumitaj en la Vanguard elstara kategorio de la kvara jara *Progressive Music Awards*, fare de *Prog magazine*, kiun ili atingis.

## Diskaro 
### Albumoj 
* *Inform-Educate-Entertain* (2013) UK no. 21
* *The Race for Space* (2015) UK no. 11

### LDoj 
* *EP One* - 7a de Aŭgusto 2010.
* *The War Room* - 28a de Majo 2012 
* *Signal 30* -15 Apr 2013

### Soloaĵoj 
* "ROYGBIV" - 5a de Marto 2012  kiu atingis la *Rebel Playlist* de BBC .
* "Spitfire" - 26a de Marto 2012  kiu atingis la *Rebel Playlist* de BBC.
* "London Can Take It" - 13a de Aŭgusto 2012 
* "Everest" - 12a de novembro 2012 nur porcifereca elŝuto. La kanto estas bazita sur *The Conquest of Everest*, filmo de 1953 pri la unua sukcesa ascendo al Ĉomonglumo fare de Edmund Hillary kaj Tenzing Norgay.
* "Signal 30" 
* "Night Mail"
* "Elfstedentocht Parts 1 and 2" (Record Store Day single)
* "Gagarin" - 1a de Decembro 2014 (unua soloaĵo de la albumo "The Race For Space")
* "Go!" - 23a de Februaro 2015
* "Sputnik/Korolev" - 20a de Novembro 2015 #4 UK Physical 

## Referencoj 
### Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* Public Service Broadcasting ĉe BBC Music
* Public Service Broadcasting ĉe MusicBrainz

Kategorio:Popmuzikaj grupoj
Kategorio:Elektronika muziko
Kategorio:Anglaj muzikaj grupoj
Kategorio:Muzikaj grupoj fonditaj en 2010
20392 Mikeshepard

'*20392 *Mikeshepard'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la programo *Lowell Observatory Near-Earth-Object Search* (LONEOS) elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, sud-oriente de Flagstaff (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝi estas nomita en honoro de *Michael Shepard'', profesoro pri geologio kaj terscienco ĉe la Universitato Bloomsburg de Pensilvanio, fakulo pri la radara kaj optika detekto de asteroidoj kaj .

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LONEOS
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Undervud

eta|dekstra|250ra|Undervud.

**Undervud** (, nome rusa literumado de la entrepreno de tajpiloj *Underwood*) estas rus-ukraina muzikgrupo (de alternativa roko, sendependa roko) establita de Maksim Kuĉerenko (Максим Кучеренко) kaj Vladimir Tkaĉenko (Владимир Ткаченко), nome du medicinaj studentoj el Krimeo. La grupo havas sidejon en Moskvo kaj havas la reputacion havi sekvantojn tra la landoj de la iama Sovetunio. Ili publikigis 8 albumojn, el kiuj la lasta en Septembro 2015.

## Diskaro 
* *Vse proydet, milaya* (*Ĉio paŝos, kara*), 2002
* *Krasnaya Knopka* (*Ruĝa butono*), 2003
* *Bablo pobezhdaet zlo* (*Mono konkeras la Malbonon*), 2005
* *Opium dlya naroda* (*Opio por la popolo*), 2007
* ''Vse, kogo ty tak sil'no lyubil* (*Ĉiu kiun vi tiom amis*), 2008
* *Babl-gam* (*Maĉgumo*), 2011
* *Women & kids* (Virinoj kaj infanoj), 2013
* *Out of borders'' (Eksterlime), 2015

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.undervud.ru/ Oficiala retejo

Kategorio:Rusiaj rokmuzikaj grupoj
Kategorio:Ukrainiaj rokmuzikaj grupoj
Kategorio:Muzikaj grupoj fonditaj en 1995
Kosmonaŭto Juri Gagarin

300px|eta|dekstra|Kosmonaŭto Juri Gagarin.
**Kosmonaŭto Juri Gagarin** () estis soveta kosmokontrola ŝipo kiu estis dediĉita al detektado kaj ricevado de satelitaj komunikadoj. Nomita laŭ la kosmonaŭto Juri Gagarin, la ŝipo estis finkonstruita en Decembro 1971 por elteni la sovetan kosmoprogramon. La ŝipo laboris ankaŭ por esplorado de la supra atmosfero kaj de la ekstera spaco.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* A. Karpenko, *ABM and Space Defense*, Nevsky Bastion, No. 4, 1999, pp.&nbsp;2–47, Federation of American Scientists (rete)

Kategorio:Ŝipoj
Kategorio:Kosmoesploroj en Sovetunio
Kategorio:Jurij Aleksejeviĉ Gagarin
20393 Kevinlane

'*20393 *Kevinlane'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Kevin Nelson Lane*, finalisto de la scienca konkurso de mezlernejoj *The Discovery Channel Young Scientist Challenge (DCYSC)* de 2004, pro lia projekto pri fizika scienco. Li estis lernanto ĉe la *C.V. Koogler Middle School'' de Aztec (Nov-Meksiko, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Armavia

[eta|Aviadilo Iljuŝin Il-86 elteriĝas el [Internacia flughaveno Domodedovo en 2005.]]
**Armavia** () estis flugentrepreno en 1996–2013, kiu funkciis kiel la flagkompanio de Armenio, kun sidejo kaj oficejo ĉe la Internacia Flughaveno Zvartnoco en Zvartnoco, Armenio, ĉe Erevano. Ĝi funkciigis internaciajn pasaĝerajn servojn el Erevano al celoj en Eŭropo kaj Azio. Ties ĉefa bazo estis la Internacia Flughaveno Zvartnoco. Ĝi ĉesis funkcii en 1a de Aprilo 2013.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo

Kategorio:Armenaj flugkompanioj
Kornata arkipelago

eta|250px|Kornatojeta|250px|Kornatoj
La **Kornatoj** ( aŭ pli longe '**) aŭ la **Kornata arkipelago'* estas Kroata arkipelago en la Adriatiko. Ĝi konsistas el proksimume 140 insuloj, insuletoj kaj rokoj. La Kornatoj situas antaŭ la marbordo de centra Dalmatio, sude de la urbo Zadar. Neniu el la insuloj havas daŭrajn loĝantojn.

La insularo nomiĝis laŭ la insulo Kornat, kiu estas la plej granda. Tiu tre mallarĝa insulo havas longon de 25,2 km kaj larĝon de 2,5 km.

## Geografio 
La Kornatoj situas en marareo kun grando de ĉ. 320 km² kaj per tio estas la arkipelago kun la plej granda denseco de la Mediteraneo. Oni povas subdividi la insularon en la *Donji Kornati* kaj la *Gornji Kornati*, respektive la malaltaj kaj altaj Kornatoj. La Donji Kornati, de kiu ankaŭ Konat apartenas, situas pli fora de la ĉeftero. La plej granda de la Gornji Kornati estas Žut, kiu estas ankaŭ la plej granda neloĝata insulo de Kroatio. Ĉiuj insuloj konsistas el karsto.

Tuj norde de la Kornatoj situas la insulo Dugi Otok. La arkipelago administracie apartenas al la provinco Šibenik-Knin.

## Nacia parko 
La plej grand parto de la Kornatoj, kiu konsistas el 89 insuloj, fariĝis en 1980 la Nacia Parko Kornati.
La insulo Kornat okupas du trionon de la areo de la parko. La majoritato de la terposedantoj venas de la insulo Murter.
Ili havas simplajn domojn ĉe la bone ŝirmataj golfetoj, kiel *Vruje*, *Kravjačica* kaj *Lavsa'', kiuj servas kiel dumtempaj loĝejoj.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Nacia parko Kornati

Kategorio:Insuloj en Kroatio
Space Foundation

**Space Foundation** (Kosmofondaĵo) estas neprofita organizaĵo kun sidejo en Koloradio, Usono, kiu helpas ĉiujn sektorojn de la tutmonda kosmindustrio pree de aktivaĵoj pri kosmokonscio, edukaj programoj kaj ĉefaj industrieventoj. Ĝi estis fondita en 1983. Ties celo estas "antaŭenigi kosmo-rilatajn klopodojn por inspiri, ebligi kaj halpi la homaron."

## Eksteraj ligiloj
* Space Foundation - retejo
* Space Foundation ĉe Facebook

Kategorio:Aerokosmo
Kategorio:Koloradio
Kategorio:Neprofitcelaj organizaĵoj
Kategorio:Astronomiaj organizaĵoj
Pokalo Gagarin

**Pokalo Gagarin** aŭ **Gagarina Pokalo** () estas porvenka pokala trofeo prezentita al la venkinto de la Kontinenta Glacihokea Ligo, kaj estas nomata laŭ la kosmonaŭto Juri Gagarin, nome la unua homo kiu iris en la kosmon. Tiu pokalo estis supozeble nomita laŭ Gagarin ĉar la lasta ebla matĉo de la inaŭgura sezono de la KGL estus okazanta en 12a de aprilo, nome jariĝo de la dato de la flugo de Gagarin. Dekses teamoj partoprenas en la fina konkurenco. Ĉefe rusaj teamoj estas venkintoj, sed ankaŭ el Ĉeĥio, Slovakio kaj aliaj landoj partoprenas.

## Referencoj 
Kategorio:Glacihokeo en Rusio
Kategorio:Jurij Aleksejeviĉ Gagarin
20394 Fatou

'*20394 *Fatou''''' estas malrapide rotacianta asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la usona astronomo Paul G. Comba elde la observatorio de Prescott (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la franca matematikisto kaj astronomo Pierre Joseph Louis Fatou (1878–1929), dungita ĉe la Observatorio de Parizo dum lia tuta labora vivo. Sed lia ĉefa intereso esti la matematiko. Li pruvis fundamentan teoremon koncernata la integralon de Lebesgue de vico da funkcioj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Paul G. Comba
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
20399 Michaelesser

'*20399 *Michaelesser'''* estas asteroido de la asteroida zono
malkovrita la  en la kadro de la kampanjo *OCA-DLR Asteroid Survey* (ODAS) elde la Observatorio de la altebenaĵo de Calern, en Caussols (Alpes-Maritimes,
Francio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Michael Lesser'', kiu laboras ĉe la Observatorio Steward de la Universitato de Arizono. Li estas plej bone konata pro sia pionira laboro pri  kun alta kvantuma rendimento kaj pro sia laboro pri la detektiloj por la kosmoteleskopo Hubble kaj ĉegrundaj observatorioj, kies multenombraj estas uzitaj por la nunaj enketoj pri asteroidoj.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de OCA-DLR Asteroid Survey
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
20403 Attenborough

'*20403 *Attenborough'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la aŭstralia astronomo John Broughton elde la Observatorio de Reedy Creek en Ora Marbordo (, Kvinslando, Aŭstralio).

## Nomo 
Ĝi estis nomata en honoro de la angla natursciencisto David Attenborough, prezentisto de  pri la sovaĝa vivo. Lia frato Richard Attenborough (1923–2014) estis aktoro de fajna karaktero, kies unua provo produktori kaj direktori rezultigis la Oskar-premiitan epopeon *Gandhi'' (1982)

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de John Broughton
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
20405 Barryburke

'*20405 *Barryburke'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la kampanjo *OCA-DLR Asteroid Survey* (ODAS) elde la Observatorio de la altebenaĵo de Calern, en Caussols (Alpes-Maritimes, Francio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Barry Burke*, kiu laboras ĉe la Laboratorio Lincoln de la MIT. Dum sia kariero, li planis multenombrajn el la plej konataj ŝargkuplitaj sentiloj. Tio inkludas la sentilojn 2K × 4K uzitajn en la plejparto de la grandaj ĉegrundaj observatorioj kaj la  kun orta transfero, kiuj provizis la avangardan teknologion por *Pan-STARRS''

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de OCA-DLR Asteroid Survey
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Peter, Paul and Mary

eta|Peter Paul and Mary, ĉ. 1968
250px|eta|Peter, Paul and Mary 1963
**Peter, Paul and Mary** (mallonge **PP&M**) estis triopo da usonaj muzikistoj. La membroj estis Peter Yarrow, Noel ("Paul") Stookey, kaj Mary Travers. Ili komencis sian karieron en 1961, kiam Albert Grossman rekrutis ilin post aŭdiciigado de multaj novjorkaj popolkantistoj. Ilia unua albuma gramofondisko, *Peter, Paul and Mary*, eldoniĝis en 1962 kaj tuj tutfuroris en Usono, laŭ la periodaĵo *Billboard Magazine* restante inter la 10 plej vendataj diskoj en Usono dum 10 monatoj, kaj tenante la unuan lokon dum sep semajnoj. Ĝi vendiĝis entute en pli ol du milionoj da ekzempleroj, kaj ricevis duoblan platinuman premion de RIAA.
maldekstra|eta|PP&M koncertas en 2006
Inter la influoj al la muziko de "PP&M" estis Woody Guthrie, Pete Seeger, kaj The Weavers, kaj ili ankaŭ komponis kaj prezentis proprajn kantojn, el kiuj unu el la plej konataj estas "Puff the Magic Dragon", kiu aperis en Esperanto kiel "Puf', la drak' magia". Ili registris ankaŭ kantojn de Bob Dylan, kiuj al multaj aŭskultantoj pli plaĉis ol la registraĵoj de Dylan mem pro ties foje iom raŭka voĉo kontraste al la pli dolĉa harmonio de PP&M. La triopo koncertis kiel grupo ĝis ĉ. 1969. Inter 1970 kaj la somero de 1978 ili preskaŭ tute muzikis unuope, krom unu kuna koncerto en 1972 por subteni la prezidentan kampanjon de George McGovern. Post reunuiĝa koncerto somere de 1978, ili koncertis kune multajn fojojn ĝis la morto de Mary en 2009 en la aĝo 72-jara, pro sekvoj de leŭkemia kuracado.

## Diskaro 
* 1962: Peter, Paul and Mary
* 1963: Moving
* 1963: In the Wind
* 1964: In Concert
* 1965: A Song Will Rise
* 1965: See What Tomorrow Brings
* 1966: The Peter, Paul & Mary Album
* 1967: Album 1700
* 1967: In Japan
* 1968: Late Again
* 1969: Peter, Paul and Mommy
* 1970: The Best of Peter, Paul and Mary: Ten Years Together
* 1978: Reunion
* 1983: Such Is Love
* 1986: No Easy Walk To Freedom
* 1988: A Holiday Celebration
* 1990: Flowers & Stones
* 1993: Peter, Paul and Mommy, Too
* 1995: PPM& (Lifelines)
* 1996: Lifelines Live
* 1998: Around The Campfire
* 1998: The Collection
* 1999: Songs of Conscience and Concern
* 2000: Don't Laugh at Me
* 2004: Carry It On
* 2004: In These Times
* 2008: The Solo Recordings (1971–1972)

## Fonto 
La artikolo baziĝis sur la anglalingva Vikipedio.

Kategorio:Usonaj muzikaj grupoj
Kategorio:Popola muziko
Kategorio:Grammy-laŭreatoj
Kategorio:Muzikaj grupoj fonditaj en 1961
20372 Juliafanning

'*20372 *Juliafanning'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Julia Alexine Fanning*, finalistino de la *Discovery Channel Young Science Challenge* de 2004, scienca konkurso de mezlernejoj, pro ŝia projekto pri biokemio, medicino, sano kaj mikrobiologio. Ŝi estis lernantino ĉe la *Buckner Fanning Christian School* ĉe *Mission Springs'', San Antonio (Teksaso, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
István Menyhárd

**István Menyhárd** [iŝtvAn menjhArd], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Menyhárd István** estis hungara arkitekto, profesoro, statikisto.
eta|maldekstre|Premio "István Menyhárd"
István Menyhárd http://www.magyarszemle.hu/cikk/20020901_emlekezes_menyhard_istvanra  naskiĝis la  en Hungara reĝlando en Vulkapordány (nuntempa Wulkaprodersdorf en Aŭstrio). Li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
István Menyhárd frekventis mezlernejon en Sopron, poste li akiris diplomon en Reĝa Teknika Universitato József en 1925. Post siaj studoj li laboris en diversaj projektaj kontoroj aŭ en ministerio pri komerco kaj trafiko. Inter 1933 kaj 1940 li instruis en la menciita universitato, poste li iĝis privata inĝeniero. En 1942 li doktoriĝis. Li sukcese profitis la ferbetonon en siaj projektoj. Post la 2-a mondmilito li laboris en ŝtataj laborejoj, institutoj. En 1954 li estis nomumita privata profesoro, en 1965 titulara profesoro. Li ricevis premiojn en 1955, 1961, 1968.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Vasbeton szerkezetek elmélete…* (1960)
* *Héjszerkezetek számítása és szerkesztése* (1966; ankaŭ pole)
eta|200px|Ponto en Esztergom
eta|200px|Garaĝo en Budapeŝto

## Elektitaj projektoj 
* pontoj en Jászfényszaru (1934), Jászberény (1937), Füzesgyarmat (1944), Esztergom (1948)
* garaĝo en Budapeŝto (1941)
* industria konstruaĵo en Székesfehérvár (1959)

## Memorigiloj 
* premio "Menyhárd István"

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj arkitektoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj statikistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Tupolev

**Tupolev** (cirile *Туполев*, prononco laŭ sistemo IFA ''*) estas rusia aeronaŭtika kaj kosmonaŭtika entrepreno, kun ĉefsidejo en la urbodistrikto Basmannij de la Centra administra arondismento de Moskvo.  La entrepreno estas la posteulo de la "Опытное конструкторское бюроТуполев", Opitnoje Konstruktorskoje Buro Tupolev (OKB-156), "eksperimenta konstrua buroo Tupolev", kiu gvide de la inĝeniero Andrej Tupolev en Sovetunio konceptigis kaj konstruigis aviadilojn kaj por armea kaj por civila uzoj. La firmao festis ĝian 90-an datrevenon la 22-an de oktobro 2012. La registaro de Rusio en 2006 kunfandis Tupolev kun la samtemaj entreprenoj *Mikojan, Iljuŝin, Irkut, Suĥoj'' kaj Jakovlev kiel nova entrepreno nomata Объединённая Авиастроительная Корпорация, Objedinjonaja Aviastroitelnaja Korporacija, mallonge OAK, "Unuiĝinta Aviada Korporacio".

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de Tupolev 

## Referencoj 
Kategorio:Aviadilaj fabrikantoj

Kategorio:Rusiaj firmaoj
Bernat Desclot

**Bernat Desclot** estis kataluna historiisto, li verŝajne devenis de vicgraflando de Castelnou, Rusiljono. Li vivis en la dua duono de la 13-a jarcento.dekstra|eta|Kroniko de Bernat Desclot (1288)Li verkis la duan plej malnovan el la kvar kronikoj de la Kronlando de Aragono, la ''Libre del Rey en Pere d'Aragó e dels seus antecessors passats*, ankaŭ konata kiel *Kroniko de Bernat Desclot*. Li edziĝis kun damo de Cabrils Marta Recatalinus en 1256. Ili havis sep filojn, sed pli poste malkovriĝis ke unu el la filoj estis naskita de malfideleco kiun Damo Recatalinus havis kun alia viro. Bernat Desclot disiĝis de ŝi. Oni scias nur malmulton pri li, kvankam oni provis identigi lin kun **Bernat Escrivà**, persono kiu en tiu tempo plenumis diversajn gravajn oficojn en la reĝa kurio de Petro la 3-a de Aragono (1276-1285), la skribejo de la kurio de Gandio en 1282 kaj la ofico de reĝa trezoristo en 1283. Li fariĝis ĉambelano de la reĝo Alfonso la 3-a *la Liberala*, kaj mortis en 1287.

La dato de redakto de lia kroniko povus koincidi kun la konkero de Sicilio (1283), sed temas pri faroj okazintaj inter 1137 kaj 1285. La historiisto Miquel Coll i Alentorn dividas la verkon en tri sekciojn konsiderante la malsaman devenon de la fontoj; unu integranta la ĉapitrojn de antaŭ la regno de Jakobo la 1-a de Aragono, alia formita de tiuj dediĉitaj al la regno de tiu reĝo, kaj la tria konsistanta el tiuj de Petro la 3-a *la Granda*, kiujn li priskribas per klare favoraj tonoj. La unua partoprenas en la Ĵongleska tradicio, kaj ĉerpas el legendaj fontoj; la dua estas bazita sur samtempaj, historiografiaj fontoj; kaj la tria ŝajnas konsisti ĉefe el personaj rememoroj de la aŭtoro aŭ de atestantoj. La stilo de Desclot kiel verkisto estas realista kaj samtempe epopea kaj pasia, irante ĝis partieco, kvankam li priokupiĝas klarigi kaj diversigi siajn fontojn.
La plej malnovaj eldonoj de lia Historio de Katalunio estas tiuj de Barcelono, de 1616 kaj tiu presita de Sancha en Madrido en 1793, la lasta inkluzivas precipe la ĉapitrojn ligitajn al la franca invado de 285 kaj la defendo entreprenita de Petro la 3-a *la Granda* kune kun la famaj Almogàveroj.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* *Les quatres grans cròniques medievals catalanes* , en www.xtec.cat (recursos)
* Bernat Desclot, en *El poder de la palabra*.
* E. Michael Gerli, Samuel G. Armistead, «Bernat Desclot» en *Medieval Iberia: an encyclopedia'', Londres y Nueva York, Taylor and Francis (Routledge encyclopedias of the Middle Ages, vol. 8), 2003, pág. 277. ISBN 9780415939188 ()
* Obras digitalizadas de Bernat Desclot en la Biblioteca Digital Hispánica de la Nacia Biblioteko de Hispanio

## Tradukfonto 
Kategorio:Hispanaj historiistoj
Kategorio:Mezepokaj kronikistoj
Kategorio:Katalunlingvaj verkistoj
Acalypha hispida

**Rigidhara Akalifo** (*Acalypha hispida*), estas planto el la familio de la Eŭforbiacoj (Euphorbiaceae). Verŝajne ĝi hejmiĝas en Nov-Gvineo kaj estas trovela ĉie en la tropikoj kiel ornamplanto. Ĝi ankaŭ taŭgas kiel ĉambroplanto.

## Priskribo 
*Acalypha hispida* etas disbranĉita arbusto, kiu atingas kreskoalton de ĝis 2 aŭ 3 m. La alternestarantaj folioj havas tigojn. la simpla foliplato estas ovforme kaj je la fino pinta, malhelverda, longas 10 ĝis 20&nbsp;cm kaj larĝas 7 ĝis 15&nbsp;cm. la folirando estas segildenta. La folitigo longas ĝis 15&nbsp;cm. La stipuloj estas lancetaj, 6 ĝis 7&nbsp;mm longaj kaj brunaj.

*Acalypha hispida* estas dioika planto. La ofte ruĝa pendantaj spikoj similas al kata vosto. La spikoj havas diametron de 1 ĝis 1,5&nbsp;cm kaj estas 10 ĝis 50&nbsp;cm longaj. En la inaj floroj estas tri ĝis kvar sepaloj, kiuj longas 0,7&nbsp;mm. La ĉefa ornama efiko venas de la purpurkoloraj 5 ĝis 7&nbsp;mm longaj stigmoj. Tial nur la inaj plantoj estas kultivataj. La kultivaro 'Alba' estas blanka.
La planto floras de aprilo ĝis oktobro.

## Nomo de la planto en aliaj lingvoj 
* angle: Chenille plant, Philippines Medusa, red hot cat's tail,fox tail
* germane: Katzenschwänzchen, Raues Nesselblatt, Nesselschön Paradiesnessel
* france: queue de chat, queue de minite, chenille
* hispane: moco de pavo, rabo de gato, manto de candela
* haitie: kechat
* malaje Pokok ekor kucing
* portugale: Rabo de Gato
* vjetname tai tượng đuôi chồn*
* bengale shibjhul

### Enhavosubstancoj kaj medicina uzo 
La klara laktosuko estas venena kaj povas konduti al iridacio de la haŭto kaj mukozo. Simptomoj de venenigado nur okazas post enkorpigo de grandaj plantamasoj.

Radikoj, folioj kaj floroj estas uzata medicine.

## Bildoj 

Dosiero:Acalypha hispida dsc03754.jpg
Dosiero:Acalypha_hispida_001.jpg
Dosiero:Acalypha_hispida_002.jpg
Dosiero:Acalypha hispida - Blütenstand (Querschnitt).jpg|floraro - Acalypha hispida (laŭlonga sekco)
Dosiero:Acalypha hispida - Blütenstand.jpg|floraro - Acalypha hispida

## Literaturo 
* A. Radcliffe-Smith: In: *Flora Zambesiaca''. Volume 9 Part 4, 1996. Online.

## Eksteraj ligiloj 
* Steckbrief der Uni Bonn. 
* Zur Giftigkeit der Art.
* 

Kategorio:Eŭforbiacoj
Kategorio:Ornamplanto
Halkyn

**Halkyn** (angle) aŭ **Helygain** (heˈləgain — kimre) estas malgranda urbeto de Kimrio. Ĝi situas 260 kilometrojn norde de Cardiff.

En la Romia Imperio famis pro la elminado de la plumbo.

## Famuloj 
* John Ingleby, (1749-1808) pentristo

## Notoj 
Kategorio:Urboj de Kimrio
László Helyey

**László Helyey** [lAslO hejei], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Helyey László** estis hungara aktoro, voĉoaktoro.
eta
László Helyey http://mek.oszk.hu/02100/02139/html/sz10/171.html naskiĝis la  en Újpest. Li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
László Helyey estis laboristo en teatro ekde 1966, poste li estis kelnero. En 1968 li estis jam amatora aktoro. Li akiris diplomon en Teatran kaj Filman Altlernejon en 1975. Post la diplomo li estis membro en:
* Teatro Csiky Gergely (Kaposvár) 1975-1978, 1984-1986, 1989-1992
* Nacia Teatro (Budapeŝto) 1978-1981
* Teatro Katona József 1981-1984
* Nacia Teatro (Pécs) 1986-1987
* Teatro Szigligeti (Szolnok) 1987-1989
* depost 1992 en Budapeŝto en pli malgrandaj teatroj.
Li ricevis ofte rolojn ankaŭ en filmoj. Li ricevis premiojn en 1976, 1990, 1991, 2012.

## Elektitaj teatraj roloj 
* Edmond Rostand: Cyrano de Bergerac - titolrolo
* Rikardo Tria (Shakespeare) - princo Buckingham
* Ŝekspiro: Reĝo Lear - Edgar
* Molière: *Tartuffe* - Orgon

## Elektitaj filmaj roloj 
* *Rikardo Tria* - Sir William Catesby (1973)
* memorfilmo pri Petőfi - Ferdinánd (1981)
* Ni neniam mortos! - Balogh II (1993)
* hungaraj voĉoj de Gérard Depardieu, Donald Sutherland, Morgan Freeman, Alan Rickman, Klaus Maria Brandauer

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Hungaraj voĉoaktoroj
Kategorio:Hungaraj rakontantoj
László Menyhárt

**László Menyhárt** [lAslO menjhArt], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Menyhárth László** estis hungara pastro, monaĥo, instruisto, misiisto, botanikisto.

László Menyhárt http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC09732/10357.htm naskiĝis la  en Szarvas. Li mortis la  en Mozambiko, Boroma.
 
## Biografio 
László Menyhárt frekventis cistercianan gimnazion en Eger. En 1866 li aliĝis al la jezuitoj. Li lernis teologion en Innsbruck kaj Anglio, sed li lernis ankaŭ en universitato en Budapeŝto. Li pastriĝis en 1879 en Innsbruck, li monaĥiĝis en 1883 en Kalocsa. Komence li instruis en Kalocsa, eĉ li estis gimnaziestro, krome li esploris kreskaĵojn de la ĉirkaŭaĵo. Li malkovris novajn rasojn. En 1889 li vojaĝis al Afriko, kie li fondis misian stacion. Li okupiĝis pri botanikaj esploroj kaj meteologio. Li kolektis ankaŭ skarabojn, kiuj estas videblaj nun en Kalocsa. Li mortis pro malario.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Szűz Mária Virágos Kertje * (1885)
* *Kalocsa vidékének növénytenyésztése* (1877)

## Memorigiloj 
* 20 rasoj portas la nomon Menyhárt

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)
* hungarlingva biografio kun foto 

Kategorio:Hungaraj pastroj
Kategorio:Hungaraj jezuitaj monaĥoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Hungaraj misiistoj
Kategorio:Hungaraj botanikistoj
(20424) 1998 VF30

**(20424) 1998 VF30** estas troja asteroido de Jupitero, ano de la Greka Tendaro, tie estas de la grupo da asteroidoj, kiuj orbitas proksime de la punkto de Lagrange L4 de la sistemo Suno-Jupitero.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Trojaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Voandzeo

eta|ilustraĵo de la voandzeo (*Vigna subterranea*)
eta|agro kun voandzeo (*Vigna subterranea*)
eta|*Vigna subterranea*

**Voandzeo** (*Vigna subterranea*) aŭ **terpizo** estas laŭ NPIV „specio de vigno. Ĝi estas tropika plurjara herbo, kies globforma, unusema guŝo enteriĝas same kiel arakido, jejma en orienta Afriko, kultivata en la tropikaj regionoj (precipe Afriko) por la nutraj semoj, kiujn oni diversmaniere preparas por manĝaĵo. Sinonimo: ternukso“.
La genro apartenas al la subfamilio de la Faboideae ene de la familio de la Fabacoj (Fabaceae aŭ leguminosae) .

Ĝi estas tipa „sekplanto“, kiu ŝatas aridajn grundojn kaj klimaton.

## Priskribo 
La terpizo estas malalte rampanta herba planto.

Ĝi formas ĉ. 4 cm longajn guŝojn kun ĉ. 1 cm grandaj semoj de diversaj koloroj (hela, ruĝa, nira, makulita).
La guŝoj kreskas, same kiel ĉe la arakido, sub la grundo.
Tio evitu, ke dum savana incendio la semoj forbrulas.

## Utiligado 
La junaj guŝoj kaj la sekigitaj semoj estas uzataj. La semoj povas esti kuiritaj mole aŭ eblas fari el ili farunon.

## Sistematiko 
*Vigna subterranea* apartenas al la sekcio *Vigna* en la subgenro *Vigna* ene de la genro *Vigna*.
Sinonimoj por *Vigna subterranea* (L.) VERDC. estas: *Glycine subterranea* L. (BASIONYM), *Voandzeia subterranea* (L.) THOUARS EX DC. 

## Vidu ankaŭ 
* Listo de legomoj

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Vigno
Kategorio:Guŝoj
Jan Jaworski

**Jan Godzimir Jaworski** (naskiĝis la 31-an de oktobro 1903 en Sanniki (distrikto Gostyniński), mortis la 19-an de februaro 1945 en Stargard) – pola ĉinologo, japonologo, historiisto.

Jan Jaworski estis filo de Michał, oficisto de sukerrafinejo en Sanniki, kaj Stefania Sobocka. Li studis en Varsovia Universitato. Ĉinologion kaj japanologion studis en Parizo. Habilitiĝis en Varsovia Universitato en 1930, kaj en 1936 iĝis eksterordinara profesoro kiel la unua profesoro pri ĉinologio en Pollando. Li lekciis en Varsovia Universitato kaj en Orienta Instituto de Varsovio, specialiĝis pri la scienco pri budhismo. En la jaroj 1934-1936 estis laboranto de pola konsulejo en Harbino. Li batalis dum germana invado en Pollandon kaj dum la okupado agis konspire. Partoprenis en la ribelo de Varsovio. Post la ribelo restis en militkaptitejo kaj malsanulejo en Hammerstein. Dum evakua transporto, bombita de aliancaj bombaviadiloj, li pereis en stacidomo en Stargard.

## Verkoj 
* *Historia Chin* (Historio de Ĉinio) kaj *Historia Japonii* (Historio de Japanio) (en: *Wielka historia powszechna* (Granda universala historio), 1-a volumo 1935)
* *Gospodarcze podłoże konfliktu chińsko-japońskiego* (Ekonomia fono de ĉina-japana konflikto) (1932)

## Bibliografio 
* Janusz Chmielewski, *Jaworski Jan Godzimir*, en: *Polski Słownik Biograficzny* (Pola Biografia Vortaro), 11-a volumo, Wrocław-Warszawa-Kraków 1964–1965, p.&nbsp;107–108.

Kategorio:Polaj japanologoj
Kategorio:Polaj ĉinologoj
Kategorio:Partoprenantoj de la Varsovia ribelo
Glubendo

eta|300px|Travidebla prem-sentema glubendo
eta|300px|Oficeja glubendo en almetilo
eta|300px|Fortika gum-teksa glubendo
**Glubendo** estas bendo el papero aŭ plasto, surkovrita per gluo kaj servanta por fermofiksi leteron, pakon kaj simile aŭ ripari ŝiritaĵon.
eta|300px|Glubendo estas ofte uzata en portempaj riparoj

## Historio 
En 1845 kirurgo d-ro Horace Day inventis prem-senteman gluon, bazan eron de glubendoj. En 1901 germano Oscar Troplowitz inventis la glu-flikaĵon Leukoplast por la germana firmao Beiersdorf AG.

La praulo de moderna oficeja glubendo estis masko-bendo uzata ekde 1925 en aŭtoriparejoj por protekti farbotajn aŭtojn. Ĝian ideon donis usona inventisto Dick Drew el la firmao 3M. La unua senkolora, humid-rezista glubendo de 3M - celuloza, sekve celofana - aperis en la jaro 1930. Pro la fakto, ke komence oni ŝpare kovris la bendon per gluo, ĝi ricevis la kromnomon *skota* (); ekde 1945 Scotch estas registrita marko de 3M.

## Tipoj de glubendoj 
### Prem-sentema glubendo 
Prem-sentema, memglua glubendo konsistas el tavoleto da prem-sentema gluo metita sur bazan bendon el papero, plasto, teksaĵo aŭ metalo. Ĝi gluas sen bezono de aktiviga varmigo aŭ malsekigo kaj fikstenas rezulte de premo. Ofte la ĝenerala vorto *glubendo* estas sinonimo de ĉi tiu universala glubenda tipo.

### Akvo-aktivigata glubendo 
Ĝi konsistas el papero kovrita per gumaĵo el amelo aŭ besta gluo. Ĉi tiu glubendo iĝas glua pro malsekigo. Ĝi estas uzata ekz. por fermi kaj sigeli kartonajn skatolojn. Antaŭ la meto sur kunigotajn skatol-eĝojn, la glubendo estas malsekigata aŭ humidigata.

### Varmo-aktivigata glubendo 
Glubendo aktivigata per varmo kutime estas nealgluiĝema ĝis varmigo. Ĝi estas foje uzata en pakado de ekz. cigaredoj. Ekzistas ankaŭ varmo-malaktivigataj glubendoj, kiel REVALPHA de Nitto Denko, kiuj perdas gluecon kiam estas varmigitaj ĝis certa temperaturo. Tio estas aparte utila en la industrio de duonkonduktantoj.

### Gipsoplata glubendo 
Ĝi estas bendo el papero, teksaĵo aŭ maŝo, foje kun guma aŭ prem-sentema gluo. Ĝi estas uzata por kunigi gipsoplatojn.

## Kuriozaĵoj 
La romano *Ombro sur interna pejzaĝo* de Spomenka Štimec komenciĝas per la frazo:

## Vidu ankaŭ 
* Izolbendo
* Duktobendo

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  FIPAGO - Internacia Federacio de Produktistoj de Gumpapero 

Kategorio:Oficeja aparataro
Cerverí de Ĝirono

**Cerverí de Ĝirono** ( [sərβəˈɾi ðə ʒiˈɾonə]), naskonome **Guillem de Cervera** (naskiĝis en 1259 en Ĝirono, mortis en 1285) estis kataluna trobadoro.[300px|dekstra|eta|*Taflamart*, [Okcitana lingvo|okcitanlingva "porklatina" poemo de Cerverí]]

## Biografio 
Li estis la plej produktema trobadoro, postlasante ĉ. 114 lirikajn poemojn inter aliaj verkoj, inkluzive de *ensenhamen*, aro da proverboj por lia filo, nombrante proksimume 130.

Li estis kortega poeto de Jakobo *la Konkeranto* kaj Petro *la Granda*. Li verkis *pastoralojn* kaj *sirventes* kaj lia supera intereso estis la komplikaĵoj de la kortega vivo. Neniu el liaj muzikaĵoj postrestis.

Cerverí pasis iom da tempo sub la mecenato kaj ĉe la kortego de Hugo la 4-a de Rodezo kaj Henriko la 2-a de Rodezo. Li estis en Hispanio en 1269, ĉar li troviĝis tiun jaron en la sekvantaro de la tiama infanto, Petro *la Granda*. Kun kompanoj trobadoroj Folquet de Lunel kaj Dalfinet li akompanis Petron al Toledo. La  en Riello, apud Cuenca, li ricevis unu *solidon* por siaj servoj. *Cobla en sis lengatges* ("Versaro en ses lingvoj") de Cerverí kopiis la metrikon de ''Al bon rey q'es reys de pretz car* de Folquet aŭ de *Bel m'es ab motz leugiers a far* de Sordello.

Cerverí verkis plendon (*planh*), *Si per tristor, per dol no per cossir* la  por la morto de Jakobo *la Konkeranto*. Ĝi estas direkta kaj preskaŭ persona. La trobadoro petas al Virgulino Maria montri tiom da kompato al Jakobo kiom li montris sur la tero, referencante al lia establo de la ordeno de la Virgulino de la Favoro en Barcelono. La poeto Matieu de Caersi verkis tre malsaman *planh*, *Tant suy marritz que no.m puese alegrar*, por Jakobo, en moralisma kaj religia tono.

## Bibliografio 
* Cabré, Miriam. *Cerverí de Girona and his Poetic Traditions*. Londono: Tamesis, 1999. ISBN 978-1-85566-042-7.
* Gaunt, Simon, and Kay, Sarah. "Appendix I: Major Troubadours" (pp.&nbsp;279–291). *The Troubadours: An Introduction*. Simon Gaunt and Sarah Kay, edd. Kembriĝo: Cambridge University Press, 1999. ISBN 0-521-57473-0.
* Riquer, Martín de. *Los trovadores: historia literaria y textos''. 3 vol. Barcelono: Planeta, 1975.

## Eksteraj ligiloj 
* Cerverí de Girona ĉe NARPAN 

## Tradukfonto 
Kategorio:Trobadoroj
Kategorio:Katalunaj poetoj
Kategorio:Francaj poetoj
Katjango

**Katjango** (*Vigna unguiculata* subsp. *cylindrica*), ankaŭ nomata **katjanga vigno**, estas utilplanto el la subfamilio faboideoj (*Faboideae*). Ĝi estas proksime parenca al la okulvigno kaj asparaga vigno. Taksonome ĝi estas kiel subspecio *cylindrica* aŭ *catjang* de *Vigna unguiculata*.

## Karakterizaĵoj 
Ĝi similas al okulvigno. Ĝi kreskas aŭ arbuste kaj atinganat altecon de ĝis 80 cm aŭ rampante grimpante ĝis 30 cm alte. La triparta folioj staras ĉ longaj pedunkloj. La terminale staranta folieto estas 6 ĝis 16 cm longa. La florgrapoloj staras vertikale kaj portas 4 ĝis 12 parajn florojn. La florkoloro varias inter blanka ĝis lila kaj helblua. La junaj guŝoj staras unue vertikale, pli malfrue ili turniĝas al horizontala pozicio. Ili havas diametron de 7 ĝis 13 cm. Maturiĝante ili ŝanĝas la koloron de verdo trans flavo al bruno.

La semoj estas 5 ĝis 6, malofte ĝis 12 mm longaj, 3 ĝis 8 mm larĝaj kaj 4 ĝis 6 mm dikaj. Ilia koloro plej ofte estas malhela, ruĝa, nigre bruna au nigra kun punktoj. Ofte ili havas trieĝan, blankan hilumon. La enhavosubstancoj tre similas al tiuj de la okulvigno.

## Kultivado 
La katjango hejmiĝas en Afriko kaj venis tre frue al Azio, kie ĝi hodiaŭ estas multe kultivata. Ĝi estas uzataj kiel sekaj semoj kaj legomplanto. Ne ekzistas statistikojn.

La planto kreskas en la malaltaj regionoj de la tropikoj kaj subtropikoj . En la tropikoj ĝi kreskas ĝi alteco de 2000 m. La precipitaĵo estu inter 700 kaj 1700 mm. Ĝenerale ĝi estas kultivata ke la rikolto okazu post la pluvsezono. Tro alta precipitaĵo kaŭzas tro altan foliamaso kaj malalta semorikolto. La temperaturo estu inter 12 kaj 28 °C. La planto bone kreskas ankaŭ sur malpezaj grundoj kun pH inter 5 und 7,5. Mezpezaj kaj pezaj grundoj donas pli altajn rikoltojn. La rikoltkvanto estas plej ofte sub unu tuno da semoj po hektaro.

## Nomo 
La nomo „katjango“ venis de la indonezia kaj malaja lingvoj.

## Uzado 
Malhelaj semoj taŭgas kiel furaĝo, helaj semoj estas manĝataj de homoj. Ili estas pli bone digesteblaj. Folioj kaj junaj guŝoj estas manĝataj kiel legomo aŭ salato. La tuta planto ankaŭ taŭgas kiel verda furaĝo. Tiam ĝi liveras 20 ĝis 40 tunoj da verda amado po hektaro.

## Vidu ankaŭ 
* listo de legomoj

## Fontoj 
* Walter H. Schuster, Joachim Alkämper, Richard Marquard & Adolf Stählin: *Leguminosen zur Kornnutzung : Kornleguminosen der Welt*, Justus-Liebig-Universität Gießen, 1998.: Joachim Alkämper: Informationen zur Catjang-Bohne (*Vigna unguiculata* (L.) Walp. ssp. *cylindrica* (L.) Eseltine).

Kategorio:Vigno
Kategorio:Guŝoj
(20425) 1998 VD35

**(20425) 1998 VD35** estas tre malgranda marsrenkonta
kaj terrenkonta apolona asteroido malkovrita la  en la kadro de la projekto *Spacewatch*, elde la
Nacia Observatorio de Kitt Peak, proksime de Tucson (Arizono, Usono).

Ĝia spektra klaso "Sq" indikas "ŝtonan" asteroidon, konsistanta ĉefe el silikatoj de fero kaj de magnezio.

Malgraŭ sia relativa malgrandeco, (inter 250 kaj 560 m), ĝi estas rigardita kiel potence danĝera objekto:
* La  ĝi pasis al 0,075344448 AU (11,271 milionoj da km) de Tero.
* La  ĝi pasos al 0,025796956 AU (3,859 milionoj da km) de nia planedo.

Ĝi pasas ankaŭ proksime de Marso: 
* La  ĝi pasos al 0,019794384 AU (2,961 milionoj da km) de Marso.
* La  ĝi pasos al 0,092978491 AU (13,909 milionoj da km) de ĉi-tiu planedo.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Apolonaj asteroidoj
Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Terrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Potence danĝeraj objektoj
Kategorio:Malkovrita de Spacewatch
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Gusztáv Merényi

**Gusztáv Merényi** [gustAv merenji], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Merényi Gusztáv**, estis hungara kuracisto, internisto, armea kuracisto, profesoro kaj oficiro. Lia origina familia nomo estis **Scholtz**.
eta|Memortabulo pri Gusztáv Merényi
Gusztáv Merényi http://tudosnaptar.kfki.hu/historia/egyen.php?namenev=merenyi naskiĝis la  en Hungara reĝlando en Kassa (nuntempa Košice en Slovakio). Li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Gusztáv Merényi frekventis mezlernejon en Pozsony, poste li akiris medicinan diplomon en Reĝa Universitato de Budapeŝto en 1920 helpe de armea stipendio. Post la diplomo li laboris en Budapeŝto kaj Berlino. En la 1930-aj jaroj li studvojaĝis al Germana Regno, Francio, Nederlando, Britio. En 1931 li estis spertulo pri pilotoj. Ekde 1936 li estis kuracista estro de la hungara aerarmeo. En 1938 li establis instituton pri ekzamenado de flugoj. En 1940 li aliĝis al sekreta rondo de Endre Bajcsy-Zsilinszky, ili provis batali kontraŭ la nazioj. En la sekva jaro li estis nomumita privata profesoro. En 1944 li jam kaŝiĝis. Post la 2-a mondmilito li estis hospitalestro de Ruĝa Kruco, poste li havis postenon en la defenda ministerio havanta altan rangon. En 1947 li studvojaĝis en Francio, post 2 jaroj li pensiuliĝis. En 1950 li estis false kondmnita je morto. Antaŭ la Hungara revolucio de 1956 li estis sekrete reentombigita, nur en 1990 oni nuligis la verdikton.

## Elektitaj kontribuoj 
* *A légi betegségekről* (1930)
* *A repülés fiziológiája* (1931)
* *A repülés fontosabb élettani kérdései* (1935)

## Memorigiloj 
* hospitalo en Budapeŝto (1970)
* memortabulo en Budapeŝto (2006)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj internistoj
Kategorio:Hungaraj oficiroj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaroj kondamnitaj al mortpuno
Kategorio:Budapeŝtanoj
Asparaga vigno

**Asparaga vigno** (*Vigna unguiculata* subsp. *sesquipedalis*) estas utilplanto el la familio de la Fabacoj (Fabaceae). Ili estas tre parencaj al okulvigno kaj katango.

## Priskribo 
eta|semoj de la asparaga vigno (skalo 1 mm)
eta|Bfloro de la asparaga vigno
La asparaga vigno estas unujara planto. Ekzistas arbustaj kaj grimpantaj formoj kunvolvantaj ĉiroj. La grimpantaj formoj estas kultivataj ĉ stangoj, dratoj aŭ ŝnuroj. Ili atingas kreskoalton de 2,5 ĝis 3 m. La folioj estas tripartaj. En iliaj akseloj staras blankaj , helflavaj aŭ violkoloraj floroj, kiuj havas 4 ĝis 6 cm longan pedunklon. La planto similas al la ĝardenfazeolo. La floroj havas boatsimilan „ŝipeton“, ne spirale envolvitan. La floroj estas mempolenigantoj. Ili malfermiĝas matene kaj forvelkas tagmeze. La guŝoj unue staras, poste pendas. En Mezeŭropo ili atingas longecon de 30 ĝis 50 cm, en la ĉefaj kultivlandoj 60 ĝis 90 cm. Junaj guŝoj estas kremkoloraj, hel- aŭ malhelverdaj kaj havas diametron de 8 ĝis 11 mm. Maturaj guŝoj enhavas 10 ĝis 30 semoj 8 ĝis 11 mm longaj. La semoj estas kremkoloraj, brunecaj aŭ ruĝecaj kaj havas malhelverdan ringin ĉirkaŭ la hilumo. La milgrajna pezo estas 200 ĝis 250 g.

## Enhavosubstancoj 
100 g freŝa substanco de la manĝebla parto de la guŝo enhavas averaĝe 89,0 g akvo, 2,8 g proteino, 0,4 g graso kaj 3,8 g karbonhidratoj. Ĝi enhavas 210 mg kalio, 50 mg kalcio, 59 mg fosforo, 52 mg magnezio kaj 1 mg fero. La kvanto de vitamino estas 32 mg Vitamino C, 0,13 mg Vitamino B1, 0,11 mg Vitamino B2 kaj 1,0 mg niacino. Energivaloro estas 126 kJ (= 30 kcal).

## Kultivado 
La asparaga vigno estas multigebla per semoj. Ĝi kreskas ĉe spaliroj kaj stangoj. En Azio la arbustaj kultivaroj estas preferataj. Vendeblaj guŝoj jam povas esti pretaj 60 tagoj post la dissemado. La planto produktas guŝojn ĝis aŭtuno, kondiĉe ke la guŝoj estas rikoltataj regule.

## Utiligado 
eta|upright|asparagaj vignoj sur merkato
La junaj guŝoj estas preparataj kiel ĝardenfazeolo. Ili estas freŝe preparitaj, frostigataj aŭ kiel konservaĵo.

En la ropikaj landoj, kie ĝi estas kultivataj. la junaj folioj estas uzataj kiel spinaco kaj manĝataj. La ĝermantaj semoj povas esti manĝataj kiel ĝermantoj. Ŝospintoj povas esti uzataj kiel asparago.

El verdajguŝoj estas farataj konservaĵoj en Azio kaj Afriko. En Afriko la uzado de la sekaj kaj maturaj semoj estas plej grave.

## Vidu ankaŭ 
* listo de legomoj

## Fontoj 
* Georg Vogel: *Handbuch des speziellen Gemüsebaues*. Verlag Eugen Ulmer, Stuttgart 1996, ISBN 3-8001-5285-1, paĝoj 674–678.
* National Research Council: *Lost Crops of Africa: Volume II: Vegetables*. The National Academies Press 2006, ISBN 0-309-10333-9, S. 222–233. (online) (Anbau, Nutzung)

### Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Vigno
Kategorio:Guŝoj
(20429) 1998 YN1

**(20429) 1998 YN1** estas tre malgranda marsrenkonta kaj terrenkonta apolona asteroido malkovrita la  en la kadro de la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

* La  ĝi pasis al 0,12346940 AU (18,470 milionoj da km) de Tero.
* La  ĝi pasos al 0,065203709 AU (9,754 milionoj da km) de nia planedo.

Ĝi pasas ankaŭ proksime de Marso : 
* La  ĝi pasis al 0,055015424 AU (8,230 milionoj da km) de Marso.
* La  ĝi pasos al 0,065238781 AU (9,760 milionoj da km) de ĉi tiu planedo.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Apolonaj asteroidoj
Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Terrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998