open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Granda Monumento Mansudae

eta|250px|dekstra|bronza statuo de Kim Il-sung
La **Granda Monumento Mansudae** estis konstruita por celebri la 70-an naskiĝtagon de Kim Il-sung en aprilo, 1972.

## Priskribo 
Ĝi situas sur Mansua Monteto en Pjongjango antaŭ la Korea Revolucia Muzeo kaj la grandega mozaiko de monto Pektusan. La bronza statuo de la forpasinta Prezidanto Kim estas 20 m alta. Ambaŭflanke de lia statuo estas gigantaj ŝtonaj monumentoj respektive de nordkoreia flago kaj de flago de Korea Laborista Partio.

## Bildaro 

File:Mansudae Grand Monument, Pyongyang, North Korea-1.jpg
File:Mansudae Grand Monument, Pyongyang, North Korea-2.jpg
File:Mansudae Grand Monument.jpg

Kategorio:Monumentoj en Pjongjango
Častkovce

**Častkovce,** hungare **Császtó** [ĉAstO], germane **Tschächtkowitz** estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.
300ra|eta|Častkovce situas en la plej griza parto

## Situo 
Častkovce situas laŭ rojo, laŭ traira flankovojo. Nové Mesto nad Váhom troviĝas je 8&nbsp;km-oj.

## Historio 
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1392 en formo *"Chastko"*, tiam apartenanta al fortikaĵo de Csejte. En 1787 loĝis tie 844 vilaĝanoj en 144 domoj, en 1828 633 vilaĝanoj en 93 domoj. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Császtó 1950 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Nyitra (reĝa departemento), al distrikto de Vágújhely, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Častkovce 1019 homoj, (1009 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo omaĝe al Cirilo kaj Metodo de 1880
* kastelo de 1640, en la 18-a jarcento barokiĝis
* sonorilostablo el la 18-a jarcento
* parko

## Eksteraj ligiloj 
* Častkovce sur mapo de Slovakio

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Municipoj en distrikto Nové Mesto nad Váhom
Dolné Srnie

**Dolné Srnie,** hungare **Alsószernye** [alŝOsernje] estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio. Dolné kaj alsó signifas: suba. La historia slovaka loknomo estis **Bechovské Srnie**.
300px|eta|Dolné Srnie situas en la plej griza parto

## Situo 
Dolné Srnie situas laŭ rojo, laŭ flankovojoj. Nové Mesto nad Váhom troviĝas je 4&nbsp;km-oj.

## Historio 
La loko estis loĝata jam dum la neolitiko. La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1477 laŭ tiama hungara ortografio *"Zerne"*, apartenanta al fortikaĵo de Beckov. En 1598 oni komputis tie 64 domojn. En 1784 loĝis tie 625 vilaĝanoj (135 familioj) en 99 domoj, en 1828 878 vilaĝanoj en 93 domoj. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Alsószernye 1149 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Trencsén (reĝa departemento), al distrikto de Trencsén, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Dolné Srnie 863 homoj, (847 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* baroka sonorilostablo el la 18-a jarcento
* novklasikisma sonorilostablo de 1890
* klasikisma nobeldomo de 1850

## Eksteraj ligiloj 
* Dolné Srnie sur mapo de Slovakio

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Municipoj en distrikto Nové Mesto nad Váhom
Béla Csernák

**CSERNÁK Béla** (ĉerma:k) estis hungara reformita pastro, administrinto-episkopo naskita en Hosszúhát la 25-an de decembro 1875 kaj mortinta en Oradea la 19-an de februaro 1967. 
## Kariero
Csernák finis teologion en 1897 en Debreceno kaj poste studis en jaroj 1899-1900 en Bazelo. Inter 1901-14 li estis pastro en Furta, inter 1914-18 en Berettyóújfalu, inter 1918-22 en Váradolaszi. En jaroj 1922-24 li estis dekano de la diocezo Bihor, de 1923 ĉefnotario de la eklezidistrikto de Királyhágó regio. En 1945 oni elektis lin episkopo, sed oni ne konfirmis tiun kaj tial li abdikis en 1947. En 1950 li pensiuliĝis. Li estis redaktoro de la gazeto *Református Híradó* (de 1921) kaj de la gazeto *Református Árvaházi Képes Naptár* (Reformita Orfeja Bildkalendaro) (1928-47).

## Verkoj
**A speyeri protestáció* (Nagykároly, 1929); 
**Az erdélyi és a királyhágómelléki református egyházkerületek együttmunkálkodása a történelem folyamán* (Nagyvárad, 1929); 
**A református egyház Nagyváradon 1557-1660* (Nagyvárad, 1934); 
**Két nagyvárádi énekköltő lelkipásztor* (Nagyvárad, 1943)
## Fonto
*Magyar Életrajzi Lexikon

Csernak, B.
Haluzice (distrikto Nové Mesto nad Váhom)

250px|maldekstra|eta|Ruinoj de templo en Haluzice
250px|maldekstra|eta|Ruinoj de templo en Haluzice vintre
**Haluzice** (hungare *Gallyas* [gajaŝ]) estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.

## Situo 
Haluzice situas en valo. Nové Mesto nad Váhom troviĝas je 8&nbsp;km.

## Historio 
La loko estis loĝata jam dum la bronzepoko. La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1398 en formo *"Halusych"*, sed la preĝejo jam menciiĝis en 1332. En 1598 oni komputis tie 30 domojn. En 1784 loĝis tie 189 vilaĝanoj (37 familioj) en 35 domoj, en 1828 277 vilaĝanoj en 39 domoj. Ĝis 1899 la oficiala hungara loknomo estis *Haluzic(z),* poste ĝi ricevis hungaran nomon pro la hungariga politiko. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Gallyas 256 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Trencsén (reĝa departemento), al distrikto de Trenčín, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 1962 ĝi perdis sian municipon kaj estis unuigita al Bošáca, sed nun ĝi denove estas memstara. En 2001 vivis en Haluzice 62 homoj, (ĉiuj slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika mezepoka preĝejo, ekde 1810 ĝi estas ruino

Kategorio:Municipoj en distrikto Nové Mesto nad Váhom
János Csengery

**CSENGERI János** (ĉengeri) ĝis 1878 *Czenger*, ĝis 1922 *Csengeri* estis hungara klasik-filologo, tradukisto, universitata profesoro, ano de la MTA naskita en Satmaro la 2-an de oktobro 1856 kaj mortinta en Budapeŝto la 21-an de aprilo 1945.

## Kariero 
János Csengery finis la universitaton en Budapeŝto kaj instruis en mezlernejoj en provinco kaj en Budapeŝto. De 1890 li estis privatprofesoro de la Universitato de Budapeŝto. En 1892 ekigis kaj redaktis ĝis 1896 la revuon *Magyar Pedagógia*. De 1896 li estis profesoro de la Universitato de Koloĵvaro, poste ĝis 1927 de la Universitato de Segedo, en 1915-16 rektoro. De 1933 li vivis en Budapeŝto. Li verkis krom studojn ankaŭ mezlernejajn lernolibrojn. De 1880 ĝis la fino de sia vivo li tradukis el helena kaj romia literaturoj.

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon
* Új magyar irodalmi lexikon, Akadémiai Kiadó, 1994.

Kategorio:Hungaraj literaturhistoriistoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Lajos Csernátony

**CSERNÁTONY Lajos** (ĉerna:toni), *Cseh* estis hungara ĵurnalisto naskita en Koloĵvaro la 21-an de aŭgusto 1823 kaj mortinta en Budapeŝto la 4-an de marto 1901.

## Kariero 
Lajos Csernátony estis sekretario de Lajos Kossuth dum la Hungara revolucio de 1848, unu el la redaktoroj de la radikalspirita gazeto *Március Tizenötödike*, poste sekretario de la Honvédelmi Bizottmány (Patrujdefenda Komitato). En 1851 en lia foresto la aŭstriaj aŭtoritatoj kondamnis lin al morto. En jaroj 1849-51 li vivis en Parizo, el kiu post la la puĉo de Napoleono la 3-a oni elpelis lin. Li iris Anglion kaj instruis en bazlernejo. Inter 1860 kaj 1864 li vivis en Italio. Li estis dum tiuj jaroj kunlaboranto de pluraj gazetoj (National Evènement, Presse, New York Times, Morning Star). Li revenis Hungarion en 1867. Ĝis 1869 li estis ĉefkunlaboranto de *Hon*, poste redaktis la gazeton *Ellenőr*, pli poste li estis ĉefkunlaboranto de la gazeto *Nemzet*, resp. *Magyar Nemzet*. De 1867 li estis deputito ĝis sia morto. Lia ĵurnalista stilo estis noviga en la hungara ĵurnalismo.

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon

Csernatony, L.
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Čachtice

:*Eble vi serĉas: Čechtice.*

**Čachtice,** hungare **Csejte** [ĉejte], germane **Schächtitz** estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.

## Situo 
Čachtice situas laŭ rojo, laŭ flankovojoj, laŭ fervojo Ĉeĥio-Nové Mesto nad Váhom. La lasta troviĝas en distanco 5&nbsp;km.

## Historio 
La loko estis loĝata jam dum la neolitiko kaj bronzepoko. La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1263 en formo *"Chekche"*. Tiutempe la fortikaĵo konstruiĝis, kiu post liberecbatalo de Francisko Rákóczi la 2-a estis eksplodigita. En 1392 la loko ricevis la rangon kampurbo kun rajto aranĝi tutlandajn bazaradojn jare po 6. En 1599 la turkoj detruis la urbeton. En 1787 loĝis tie 2044 loĝantoj en 290 domoj, en 1828 1807 vilaĝanoj en 258 domoj. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Csejte 2594 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Nyitra (reĝa departemento), al distrikto Nové Mesto nad Váhom, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Čachtice 3565 homoj, (3456 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* ruinoj de la burgo
* romkatolika gotika preĝejo de 1390, en 1759 barokiĝis
* kastelo nomata Nádasdy [nAdaŝdi] el la 16-a jarcento, en 1668 renesanciĝis
* baroka kastelo
* kolono pri Maria de 1742
* baroka kapelo el la 18-a jarcento
* baroka paroĥo
* malfrubaroka golgoto el la 19-a jarcento

## Famuloj 
En la iama Csejte naskiĝis:
* hungara grafo, politikisto kaj martiro Francisko Nádasdy en 1623
* hungara titulara episkopo György Foglár
En Čachtice mortis Gyula Ethey, hungara oficisto.

## Eksteraj ligiloj 
* Fotoj pri la preĝejo de Čachtice
250ra|eta|maldekstra|Preĝejo en Čachtice

Kategorio:Municipoj en distrikto Nové Mesto nad Váhom
1069 Planckia

'*1069 *Planckia''''' estas mezgranda hela asteroido de la ĉefa asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la germana astronomo Max Wolf elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la germanan fizikiston Max Planck.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Max Wolf
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1927
Hôrka nad Váhom

**Hôrka nad Váhom,** hungare **Vághorka** estas malgranda vilaĝeto kaj municipo en Slovakio.
300px|eta|Hôrka nad Váhom situas en la plej griza parto

## Situo 
Hôrka nad Váhom situas laŭ maldekstra bordo de Váh, laŭ flankovojoj, apud aŭtovojo Bratislavo-Trenčín. Nové Mesto nad Váhom troviĝas je 9&nbsp;km-oj.

## Historio 
La loko estis loĝata jam antaŭ 25&nbsp;000 jarojn. La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1246 en formo *"Hurka"*. En 1530 kaj en 1664 la turkoj detruis la vilaĝon. En 1753 loĝis tie 49 familioj, en 1828 461 vilaĝanoj en 66 domoj. En 1831 kaj en 1866 epidemioj pri ĥolero okazis. Ĝis 1899 la oficiala hungara loknomo estis *Huorka,* poste ĝi ricevis hungaran nomon pro la hungariga politiko. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Vághorka 664 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Nyitra (reĝa departemento), al distrikto de Vágújhely, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 1956 kolĥozo formiĝis. En 2001 vivis en Hôrka nad Váhom 685 homoj, (682 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika moderna preĝejo omaĝe al Apostoloj Sankta Petro kaj Sankta Paŭlo de 1996

## Eksteraj ligiloj 
* Hôrka nad Váhom sur mapo de Slovakio

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Municipoj en distrikto Nové Mesto nad Váhom
Subkulturo

**Subkulturo** estas kulturo kiu ekzistas kadre de alia, pli vasta kulturo, kaj kiun karakterizas nombro da apartaj stilaj trajtoj, konvinkoj k.s. Subkulturo kiu en iu kampo opozicias al la gastiganta kulturo estas kontraŭkulturo.

Subkulturoj en la hodiaŭa mondo ofte unuiĝas ĉirkaŭ ekzemple muzikaj ĝenroj aŭ politikaj ideologioj.

## Ekzemplaj subkulturoj 
* BDSM
* Ŝatantaro de felo
* Hipio
* Metalroka subkulturo
* Emoo
* Hiphopo
* Giko
* Gotika subkulturo
* Alispecano
* Punko
* Razkapulo
* La Sapeo
* Esperantujo

## Vidu ankaŭ 
* Listo de subkulturoj
* Retkulturo
* Sociolekto
* Ŝovinismo
* Homa komunumo
* Alta kulturo
* Alternativa kulturo
* Apartiga lingvo
* Malalta kulturo
16-a distrikto de Budapeŝto

**16-a distrikto de Budapeŝto** konsistas precipe el iamaj grandvilaĝoj Cinkota, Mátyásföld [mAtjAŝfold], Rákosszentmihály, Sashalom [ŝaŝhalom] kaj vilaĝo Árpádföld.
eta|dekstra|190px|Situo de la 16-a distrikto
eta|300px|dekstra|Administrejo en Sashalom
eta|300px|dekstra|Luterana preĝejo en Cinkota

## Bazaj informoj 
* poŝtkodoj: 1161-1165
* areo: 34 km²
* loĝantaro: 68 200 en 2008

## Situo 
La distrikto situas sur ebenaĵo en orienta parto de urboparto de Pest.

## Historio 
La distrikto naskiĝis en 1950 el la supre menciitaj komunumoj. En 1956 flughaveno funkciis por la Ruĝa Armeo, kio estis tiutempe centra bazo de komunistoj. Dum la socialismo ankaŭ tie konstruiĝis betonaj loĝdomoj, tamen malpli, ol aliloke. Restis multe da familiaj loĝdomoj.

## Trafiko 
* aŭtobusoj, interurba tramo.

## Vidindaĵoj 
* banejo en Cinkota de 1928, pli frue naĝejo por ĉevaloj
* Luterana preĝejo (Cinkota)
* Kirko Sankta Mikaelo (Rákosszentmihály)
* Kirko Sankta Jozefo (Mátyásföld)
* Kirko Mario Magdaleno (Cinkota)

## Famuloj 
* En Mátyásföld naskiĝis matematikisto Imre Bárány.
* En Cinkota naskiĝis:
** Árpád Kiss (ministro)
** trafikinĝeniero Sándor Koller.
* En Mátyásföld mortis elstara pentristo Bertalan Székely kaj poeto-ministro Sándor Csizmadia.
* En Sashalom naskiĝis futbalisto György Babolcsay kaj ministro Tibor Füzessy.
* En Sashalom mortis:
** ministro Imre Ghillány
** grafikisto Károly Mühlbeck.

## Ĝemelurboj 
*  Érmihályfalva, Rumanio
*  Waltershausen, Germanio
*  Krakovo, Pollando
*  Novi Vinodolski, Kroatio
*  Canistro, Italio
*  parto en Bratislavo, Slovakio
*  Mali Idjoŝ, Serbio

Kategorio:Distriktoj de Budapeŝto
1070 Tunica

'*1070 *Tunica'''* estas malgranda malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la germana astronomo Karl Wilhelm Reinmuth elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.

## Nomo 
Ĝi ricevis nomon de floro: "*Tunica*" estas la komuna nomo de la *Petrorhagia'', planto de la familio de la kariofilacoj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Karl Wilhelm Reinmuth
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1926
Bildarkivo Aŭstria

eta|Unua Universala Kongreso de Esperanto, Boulogne-sur-Mer 1905
eta|Insigno de la 4a Universala Kongreso de Esperanto 1908

**Bildarkivo Aŭstria** (germ. **Bildarchiv Austria**) estas unu el la plej grandaj bild-datumbankoj en Eŭropo kaj apartenas al la Aŭstria Nacia Biblioteko. Pro la fakto ke en ĝi troviĝas ankaŭ la bild-objektoj de la Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj ĝi estas la plej granda datumbanko kun fotoj kun Esperanta temo (fine de 2010: 11.000).

En ĝi oni povas trovi fotojn de personoj, aranĝoj, lokoj, monumentoj, ekde la 19-a jarcento ĝis la nuntempo. Krome enestas fotoj aŭ skanaĵoj de objektoj de la Esperantomuzeo, kiel insignoj, flagoj, pentraĵoj, bustoj, medaloj ktp. Ĝi estas facile alirebla en la interreto kaj ofertas la eblon deŝuti la bildmaterialon; tre fajna kvalito riceveblas per krompago.

## La ebloj serĉi 
*** La rapida serĉo (Schnellsuche)**
La serĉlingvo estas la germana. Sed estas ankaŭ registritaj la Esperanto-lingvaj nomoj de la aranĝoj, tiel ke ekz. per la serĉ-vorto "universala" oni ricevas la fotojn de la universalaj kongresoj.

***La serĉo en la diĝitiza kolekto "Esperanto" (Digitale Sammlung "Esperanto")**
Tiu kolekto estas alimaniera prezentado de la sama materialo per tema kaj kronologia strukturoj.

**Ekzistas 9 ĉeftemoj**

:aranĝoj (Veranstaltungen)

:privataj kaj oficialaj organizoj (Private und öffentliche Einrichtungen)

:trafikejoj, monumentoj, publikeco (Verkehrsflächen, Denkmäler, öffentliche Präsenz)

:personoj (Personen)

:kulturo (Kultur)

:objektoj (Objekte)

:ekonomio (Wirtschaft)

:aliaj planlingvoj (Andere Plansprachen)

:pordo al la mondo (Tor zur Welt)
 
Post elekto de temo eblas la serĉado tra la tempo.

Skribante al la Kolekto por Planlingvoj oni ricevas folion, kiu enhavas klarigojn pri serĉ-strategioj kaj la tradukon de la plej gravaj serĉvortoj.

## Eksteraj ligiloj 
* Bild-Arkivo Aŭstria
* Kolekto por Planlingvoj 

Kategorio:Arkivoj
Kategorio:Kulturo de Aŭstrio
Kategorio:Esperanto
Aladár Csengeri

**CSENGERI Aladár** (ĉengeri), *Dsida* estis hungara aktoro naskita en Budapeŝto la 30-an de julio 1911 kaj mortinta en Győr la 9-an de oktobro 1986. Li estis la frato de poeto Jenő Dsida.
## Kariero
Csengeri debutis en la Thália Színház de Kluĵo en 1933. En 1944 li dungiĝis al Debrecen kiel danckomikulo, en 1947 al Peĉo. Ekde 1951 li estiĝis ano de la Kisfaludy Színház de Győr. Li dintingiĝis precipe en komikaj kaj karakterroloj.
## Roloj ĉefaj
*Napoleono (Victorien Sardou: A szókimondó asszonyság*); 
*La franca reĝo (Pongrác Kacsóh: Johano la Brava, hungare *János vitéz*); 
*Miska (Kálmán I.: hungare *A csárdáskirálynő*); 
*Melhett ezredes (Eric Paul Shaffer: hungare *Játék a sötétben*); 
*Szvisztunov (Gogol: La revizoro, hungare *A revizor*); 
*Loriot (Hervé: *Mam'zelle Nitouche*, hungare *Nebáncsvirág'').

## Fonto
*Magyar Színházművészeti Lexikon

Csengeri, A.
Csengeri, A.
1068 Nofretete

'*1068 *Nofretete'''* estas malgranda asteroido de la ĉefa asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la belga astronomo Eugène Joseph Delporte elde la Reĝa observatorio de Belgio en Uccle (Belgio).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la egiptan reĝedzinon Nefertiton ("*Nofretete''" en la germana). La amora asteroido 3199 Nefertito estis nomita ankaŭ en memoro de tiu-ĉi reĝedzino.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eugène Joseph Delporte
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1926
István Cselkó

**CSELKÓ István** (ĉelko:) estis hungara agrikultura fakulo, instruisto naskita en Zsombolya la 20-an de aprilo 1847 kaj mortinta en Magyaróvár la 24-an de julio 1930.

## Kariero 
István Cselkó post la fino de la agrikultura lernejo de Keszthely laboris en Zsombolya. De 1869 li estis helpinstruisto de la agrikultura lernejo de Magyaróvár, en 1874 unu jaron li studis en la centra bestkuracista lernejo de Munkeno. De 1875 li iĝis ordinara profesoro de la akademio agrikultura de Magyaróvár. Li estis elstara fakulo de ĉia branĉo de la bestproduktado.

## Verkoj 
* *Az okszerű takarmányozás alapvonalai* (Magyaróvár, 1874);
* *Takarmányozástan* (kun Tamás Kosutány, Bp., 1894);
* *A melasse mint takarmány* (Bp., 1901);
* *A lefölözött tej mint takarmány, különös tekintettel a sertéshizlalásra* (Bp., 1905);
* *Szarvasmarha-tenyésztés* (Bp., 1908);
* *Fejőstehenek okszerű takarmányozása és a borjúnevelés* (Bp., 1910);
* *Marha-, juh- és sertéshizlalás* (Bp., 1911).

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon

Cselko, I.
Ottília Tusnek

**TUSNEK Ottília** (tuŝnek) estas jugoslavia hungara aktorino naskita en Zsombolya la 6-an de aprilo 1924. 

## Kariero
Tusnek post dujara amatora ludo en jaroj 1953–55 iĝis anino de la teatro Madách Színház de Zrenjanin, pli poste ŝi dungiĝis al la trupo de la radio Újvidéki Rádió kaj ludis en la teatro Újvidéki Színház. 

## Roloj
*Iluska (Kacsoh P.: János vitéz); 
*Giza (Örkény I.: Macskajáték); 
*A hölgy (Karinthy F.: Bösendorfer); 
*Madame Rosliguette (Kopit: Jaj, apu, szegény apu...); 
*Abby (Kesselring: Arzén és levendula); 
*Cocteau: Emberi hang (monodramo).

## Fonto
*Magyar Színházművészeti Lexikon

Kategorio:Jugoslavaj hungaraj aktoroj
Bleiken

**Bleiken** estas geografia nomo de diversaj lokoj.

*Bleiken ĉe Oberdiessbach estas komunumo de la iama distrikto Konolfingen kaj la hodiaŭ administra distrikto Berno-Mezlando en Kantono Berno en Svislando.

*Bleiken TG estas parto de la komunumo Sulgen en la distrikto Bischofszell en Kantono Turgovio en Svislando.

*Bleiken (Ganterschwil) estas setlejo de la komunumo Ganterschwil en la elektodistrikto Togenburgo en Kantono Sankt-Galo en Svislando.
ISO 3166-2:UA

**ISO 3166-2:UA** estas subaro de la normo ISO 3166-2 rilate Ukrainion. Ĉiu kodo konsistas el du partoj. La unua estas UA, la ISO 3166-1 dulitera (alpha-2) kodo de Ukrainio. La dua parto estas du ciferoj. La kodojn havas la 24 provincoj (ukraine області, vidu la artikolon "oblasto") de Ukrainio, la Aŭtonoma Respubliko Krimeo (Автономна Республіка Крим) kaj du ukrainiaj urboj kun speciala statuso.

## Kodoj 
 urbo
 aŭtonoma respubliko

## Kodoj por najbaraj ŝtatoj 
* Rusio — ISO 3166-2:RU (oriente kaj nord-oriente),
* Belorusio — ISO 3166-2:BY (norde),
* Pollando — ISO 3166-2:PL (okcidente),
* Slovakio — ISO 3166-2:SK (okcidente),
* Hungario — ISO 3166-2:HU (okcidente),
* Rumanio — ISO 3166-2:RO (sud-okcidente),
* Moldava Respubliko — ISO 3166-2:MD (sud-okcidente).

## Vidu ankaŭ 
* Teritoria organizado de Ukrainio
* .ua

## Referencoj 
UA
Kategorio:Administraj unuoj de Ukrainio
ISO
Sándor Cseresznyés

**CSERESZNYÉS Sándor** (ĉeresnje:ŝ) estis hungara ĵurnalisto naskita en Temeŝvaro la 28-an de septembro 1909 kaj mortinta en Budapeŝto la 11-an de junio 1971. 

## Kariero
Sándor Cseresnyés studis en Temesvár kaj poste laboris ĉe la ĵurnaloj *Déli Hírlap* kaj *Temesvári Hírlap*, de 1935 li estis kunlaboranto de la Brassói Lapok. En 1937 li vojaĝis en Hispanion kaj sendis raportaĵojn. Por kvar jaroj li estis en Francio kaj Alĝerio en internigejoj ĝis 1943. Ĝis la fino de la dua mondmilito li luktis en la angla armeo. Post la milito li loksidiĝis en Hungario kaj laboris kiel ĵurnalisto. En 1948 li iĝis printejestro. Li publikis en gazetoj Szabadság, Új Magyarország kaj Független Magyarország. En 1949 oni arestis lin kaj kondamnis al plurjara malliberejo. Li liberiĝis en septembro de 1955.

## Verkoj
* * … nem csak a spanyol nép ügye* (Bp., 1948).

## Fonto
* Magyar Életrajzi Lexikon

Cseresznyes, S.
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Alfredo Kraus

**Alfredo KRAUS TRUJILLO**, naskiĝinta la  en Las Palmas de Gran Canaria kaj mortinta la  en Madrido (Hispanio), estis hispana kantisto kaj instruisto de kantado. Li estas konsiderata unu el la plej bonaj leĝeraj lirikaj tenoroj.

Kraus, filo de aŭstro kaj hispanino, aktivis precipe de 1956 ĝis sia morto. En siaj lastaj jaroj li okupiĝis precipe pri instruado de junaj talentuloj kaj instruis ekzemple al la tenoroj Aquiles Machado (venezuelano), Giuseppe Filianoti (italo) kaj Mario Frangoulis (greko). Li ricevis multajn altajn distingojn.

Kategorio:Hispanaj operkantistoj
Kategorio:Hispanaj kantistoj
Kategorio:Tenoroj
1071 Brita

'*1071 *Brita''''' estas mezgranda malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita de la rusa astronomo Vladimir Aleksandroviĉ Albickij, elde la Simeiza observatorio la .

## Nomo 
La deveno de ĝia nomo estas nekonata.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Vladimir Aleksandroviĉ Albickij
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1924
Vesna Parun

**Vesna PARUN** (naskiĝis la  sur la insulo Zlarin apud urbo Šibenik; mortis la  en Stubičke Toplice) estis kroata poetino.

## Biografio 
Ŝi studis romanistikon kaj filozofion en la Filozofia fakultato en Zagreb.

Ŝia unua poemo estis publikigita kiam ŝi havis dek jarojn. La sekvonta poemo *La invito* havis la plej gravajn ideojn kiuj lasos spuron tra ŝia tuta verkaro: la himno al la vivo, laboro kaj kuraĝo. Krom poezio, ŝi verkis infanajn poemojn kaj satirajn versojn, prozon kaj dramojn. Kvar el ŝiaj dramoj estis surscenigitaj. Multaj ŝiaj verkoj estas tradukitaj en diversajn lingvojn. Ŝi ricevis multajn laǔdojn kaj premiojn. En la jaro 1970 en Parizo ŝi ricevis Diplomon por la poezio.

Ŝi forpasis la 25-an de oktobro 2010 en sia 88-a jaro. Sur la insulo Šolta de kie devenas ŝia patrino troviĝas ŝia tombo.

## Verkaro 
Vesna Parun estis la plej grava poetino de la dua parto de la 20-a jarcento. Ŝi estis la unua poetino kiu vivis nur de kaj por la poezio.

### Kelkaj verkoj 
* *Vidrama vjerna* (1957)
* *Patka Zlatka* (1957)
* *Ti i nikad* (1959)
* *Konjanik* (1961)
* *Otvorena vrata* (1968)
* *Ukleti dažd* (1969)
* *Stid me je umrijeti* (1974)
* *Igre pred oluju* (1979)
* *Šum krila, šum vode* (1981)
* *Salto mortale* (1981)
* *Pokraj rijeke Kupe kad se vrapci skupe* (1989)
* *Nedovršeni mozaik* (1990)
* *Ptica vremena* (1996)
* *Smijeh od smrti jači* (1997)
* *Mozak u torbi* (2001)
* *More jadransko* (2001)
* *Noć za pakost: moj život u 40 vreća* (2001)
* *Da sam brod* (2002)
* *Suze putuju* (2002)

## Fontoj 
* Kroatlingva Vikipedio

## Eksteraj ligiloj 
* "Se vi estus proksime" - poemo de Vesna Parun en esperanta traduko, origine aperis en *Norda Prismo* 57/2 

Kategorio:Kroataj poetoj
ISO 3166-2:PL

**ISO 3166-2:PL** estas subaro de la normo ISO 3166-2 rilate Pollandon. Ĉiu kodo konsistas el du partoj, apartigitaj per streketo. La unua estas PL, la ISO 3166-1 dulitera (alpha-2) kodo de Pollando. La dua parto estas du ciferoj. La kodojn havas 16 provincoj (pole *województwo*, en Esperanto ankaŭ *vojevodio*).

## Kodoj por la 16 provincoj de Pollando 
300px|dekstra

Antaŭ la  la samaj provincoj havis aliajn kodojn:

## Kodoj por najbaraj ŝtatoj 
* Germanio — ISO 3166-2:DE (okcidente),
* Ĉeĥio — ISO 3166-2:CZ (sud-okcidente),
* Slovakio — ISO 3166-2:SK (sude),
* Ukrainio — ISO 3166-2:UA (sud-oriente),
* Belorusio — ISO 3166-2:BY (oriente),
* Litovio — ISO 3166-2:LT (nord-oriente),
* Rusio — ISO 3166-2:RU (nord-oriente),
* Svedio — ISO 3166-2:SE (norde, trans maro).

## Vidu ankaŭ 
* Provincoj de Pollando
* .pl

## Referencoj 
PL
*
ISO 3166-2:IR

**ISO 3166-2:IR** estas subaro de la normo ISO 3166-2 rilate Iranon. La kodojn havas 31 provincoj. Ĉiu kodo konsistas el du partoj, apartigitaj per streketo. La unua estas IR, la ISO 3166-1 dulitera (alpha-2) kodo de Irano. La dua parto estas du ciferoj.

En la dua novaĵletero (ISO 3166-2:2002-05-21) de la Internacia Organizo por Normigado du novaj provincoj estis listigitaj, kaj la nomoj de du pliaj provincoj korektitaj.

En la oka novaĵletero (ISO 3166-2:2007-04-17) la malnova provincoĤorasano estis dividita al la tri novaj provincoj Norda Ĥorasano, Suda Ĥorasano kaj Razavi-Ĥorasano.

La  estis aldonita la provinco Alborzo kun la kodo IR-32.

La  estis ŝanĝitaj la sekvaj kodoj: de IR-01 al IR-03, de IR-02 al IR-04, de IR-03 al IR-24, de IR-04 al IR-10, de IR-05 al IR-16, de IR-06 al IR-18, de IR-07 al IR-23, de IR-08 al IR-14, de IR-10 al IR-06, de IR-11 al IR-19, de IR-12 al IR-20, de IR-13 al IR-11, de IR-14 al IR-07, de IR-15 al IR-08, de IR-16 al IR-12, de IR-17 al IR-05, de IR-18 al IR-17, de IR-19 al IR-01, de IR-20 al IR-15, de IR-21 al IR-02, de IR-22 al IR-00, de IR-23 al IR-22, de IR-24 al IR-13, de IR-25 al IR-21, de IR-26 al IR-25, de IR-28 al IR-26, de IR-30 al IR-09, de IR-31 al IR-28, de IR-32 al IR-30.

## Kodoj por Irano 
## Kodoj por najbaraj landoj 
* Pakistano — ISO 3166-2:PK (oriente),
* Afganio — ISO 3166-2:AF (oriente),
* Turkmenio — ISO 3166-2:TM (norde),
* Azerbajĝano — ISO 3166-2:AZ (nord-okcidente),
* Armenio — ISO 3166-2:AM (nord-okcidente),
* Turkio — ISO 3166-2:TR (nord-okcidente),
* Irako — ISO 3166-2:IQ (okcidente).

## Vidu ankaŭ 
* .ir

## Referencoj 
IR
*
1072 Malvo

**1072 Malvo** estas mezgranda malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita de la germana astronomo Karl Wilhelm Reinmuth elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl la .

## Nomo 
Ĝi ricevis la nomon de la flora genro Malvo (latine *Malva*).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Karl Wilhelm Reinmuth
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1926
Imre Csécsy Nagy

**CSÉCSY NAGY Imre** (ĉe:ĉi nadj) (konata ankaŭ Csécsi Imre laŭ la kutima hungara sinsekvo) estis hungara kuracisto, kolegia instruisto, ano korespondanta de la MTA (1844) naskita en Érkeserű la 28-an de novembro 1804 kaj mortinta en Debrecen la 23-an de julio 1847.

## Kariero
Csécsy Nagy Imre studis medicinon inter 1831–36 en Peŝto, resp. en Vieno, havigis diplomon en 1837. En 1839 oni elektis lin al katedro pri naturscienco de kolegio de Debreceno. Li riĉigis la mineralkolekton.

## Verkoj
**A botanikai magyar műnyelv javításáról* (Debrecen, 1824); 
**A fénysugár polarisatiojáról* (Athenaeum, 1840); 
**A tiszta erkölcs tudománya* (Vindobonae, 1842); 
**Földünk és néhány nevezetesebb ásvány rövid természetrajza* (Debrecen, 1842).

## Fonto
*Magyar Életrajzi Lexikon

Csecsy Nagy, I.
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Fahy

**Fahy** estas la nomo de la sekvantaj lokoj:

* **Fahy-lès-Autrey** estas komunumo de la departemento Haute-Saône en la regiono Franĉ-Konteo en Francio.

* **Fahy JU** estas komunumo de la distrikto Porrentruy en Kantono Ĵuraso en Svislando.
1074 Beljawskya

'*1074 *Beljawskya''''' estas mezgranda malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono, ano de la Temisa familio.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la rusa astronomo Sergej Beljavskij elde la Simeiza observatorio.

## Nomo 
Ĝia nomo derivas de tiu de ĝia malkovrinto.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Sergej Beljavskij
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1925
Obeluso (tipografio)

**Obeluso** estas tipografia signo en la formo de kruco, kies malsupra brako estas pli longa. Ĝi estas uzata por marki piednotojn, same kiel la asterisko. Ĝia unikoda valoro estas U+2020; ĝi havas specialan reprezenton en HTML, nome *&amp;dagger;*.

Foje ankaŭ la dividsigno (÷) estas nomata obeluso.

## Uzo de la obeluso 
Por piednotoj oni uzas la obeluson kutime nur, kiam la asterisko jam estis uzita, do kiam estas pli ol unu piednoto sur paĝo aŭ en sekcio.

La historie unua uzo de la obeluso estis en psalmlibroj de la kristana eklezio, kie ĝi markis paŭzeton. Ĉar la obeluso similas kristanan krucon, kristanoj nun ofte uzas ĝin por marki la mortodaton de persono. (Asterisko tiam markas la naskiĝdaton.) Por ne ofendi kristanojn oni tial evitu uzi la obeluson kiel piednotan markilon ĉe la nomo de persono, kiu ankoraŭ vivas.

Ĉar la obeluso estas interpretebla kiel pik-batalilo (kun la klingo malsupre, la tenilo supre kaj manprotektiloj dekstre kaj maldekstre, ĝi foje estas nomata "ponardo", laŭ la angla ekzemplo (*dagger*).

Kategorio:Interpunkcio
1073 Gellivara

'*1073 *Gellivara''''' estas malgranda malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la aŭstra astronomo Johann Palisa elde la observatorio de Vieno.

## Nomo 
Ĝia nomo referas al la sveda urbeto Gällivare, kie astronomoj de diversaj landoj kunvenis la  por observi plenan .

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Johann Palisa
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1923
Ascanio Sobrero

**Ascanio SOBRERO** (naskiĝis la  Casale Monferrato; mortis la  en Torino) estis itala kemiisto.

## Biografio 
* Ascanio Sobrero estis asistento de pariza kemiisto Théophile-Jules Pelouze, malfrue profesoro pri kemio en Torino, li laboris ankaŭ kun Justus von Liebig.
* Li trovis la eksplodaĵon Nitroglicerino C3H5N3O9 en jaro 1848.
* Li faris eksperimentojn kun pafa kotono, kaj parolis de "Piroglicerina" (en itala lingvo -( en germana „Pyroglycerino“); en internacia lingvo Piroglicerino.
* Ĝi estas likvaj homogenaj eksplodaĵoj.(Vidu la fakliteraturon).
* Ĝi estas tre danĝera.
* Li leziĝis en eksperimentoj kun Nitroglicerino kaj havis lezojn en vizaĝo.
* Li ne volis uzi la Nitroglicerinon en komerco.
* Sed la lernanto Alfred Nobel uzis komerce.
* Alfred Nobel trovis la Dinamiton kaj Ascanio Sobrero ne estis finance kaj honore kontenta, kvankam Alfred Nobel honoris lin pri la Nitroglicerino.
* Ambaŭ personoj havis malfrue malbonan opinion pri la tre danĝeraj eksplodaĵoj.

## Alia simila danĝera eksplodaĵo 
* Ankaŭ la C2H4N2O6 Nitroglykol estas tre danĝera eksplodaĵo, oni uzas nur kiel suplementoj en sekuraj eksplodaĵoj.

## Eksteraj ligiloj 
* nobela prezo organizaĵo - biografio pri Ascanio Sobrero
* [Eksplodaĵo(https://eo.wikipedia.org/wiki/Eksploda%C4%B5o) fariĝas medikamento - Historio de nitroglicerino: 5 paĝoj] * Ein Sprengstoff wird Medikament - Entdeckungsgeschichte des Nitroglycerins.*

Kategorio:Italaj kemiistoj
Kategorio:Italaj inventistoj
Fahy JU

**Fahy** estas komunumo en la distrikto Porrentruy en Kantono Ĵuraso, Svislando. Ĝi havis 361 loĝantojn je la 31-a de decembro 2009.

## Geografio 
Fahy situas en okcidento de la regiono Ajoie sur altebenaĵo de la Tavola Ĵuraso sur averaĝa alteco de 567 m s.m. La komunumo troviĝas ĉe la franca landlimo en distanco de proksimume 7 kilometroj okcidente de la distriktĉefkomunumo Porrentruy. La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 7,78 km², de kiuj proksimume kvarono, nome 26%, estas kovrita de arbaro, 57% servas por agrikulturo kaj 9% por setlado. 8% de la teritorio estis antaŭe dezerta kaj nun estas parto de la armilejo Bure de la Svisa Armeo.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Fahy limas en nordo al Croix (Francio), en nordoriento al Bure, en sudoriento al Haute-Ajoie, en sudo al Rocourt, en sudokcidento al Grandfontaine, kaj en okcidento al Abbévillers (Francio).

## Trafiko 
Fahy situas ĉe ĉefvojo de Porrentruy al Montbéliard en Francio. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A16 situas 5 kilometrojn oriente en Courtedoux. Al la publika transportreto la komunumo estas konektita per poŝtaŭtolinio al Porrentruy.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Fahy datiĝas el la jaro 1177 kiel *Fahyl*. Dum mezepoko Fahy apartenis al Burgonjo, sed la Princepiskopejo Bazelo jam frue postulis la regadon pri la teritorio. Pro tiuj kvereloj Fahy dum la Burgonjaj Militoj en 1474 kaj en 1475 estis dufoje preskaŭ komplete detruita kaj finfine fariĝis posedaĵo de la Princepiskopejo. Ekde la 16-a jarcento Fahy apartenis al la majorejo Bure de la voktejo Ajoie. Post la franca revolucio de 1792 ĝi dum unu jaro apartenis al la Raŭraka Respubliko, kiu kiel departamento *Mont Terrible* estis aligita al Francio. De 1800 ĝis 1815 Fahy apartenis al la franca departemento Haut-Rhin, kaj en la jaro 1816 ĝi per dekreto de la Viena Kongreso de 1815 fariĝis parto de la distrikto Porrentruy de Kantono Berno. Ekde la 1-a de januaro 1979 Fahy apartenas kun la tuta distrikto al la nova Kantono Ĵuraso.

## Vidu ankaŭ 
* Aliaj lokoj kun la nomo Fahy

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Informoj pri la komunumo Fahy sur la retejo de la kantono
* Fahy en la Historia Leksikono de Svislando
Cadereyta de Montes

**Cadereyta de Montes** estas unu el la 18 komunumoj de la meksika subŝtato Querétaro, kiu situas en la centro parto de Meksiko, ĉirkaŭ 200 kilometroj nordokcidente de la urbo de Meksiko. La ĉefurbo de la komunumo estas Cadereyta. La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 22004.

## Geografio 
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 57204 loĝantojn. El tiuj estis 26698 viroj kaj 30506 virinoj. La komunumo havas surfacon de 1,131.00&nbsp;km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 2040 metroj super la marnivelo.

## Sociogeografio 
En la jaro 2000 en la komunumo vivis 44510 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 814 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 1,83 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

## Eksteraj ligiloj 
*Cadereyta de Montes  en *Enciclopedia de los Municipios de México* ()

Kategorio:Komunumoj de Querétaro
Hrádok

**Hrádok,** hungare **Temetvény** [temetvEnj] estas malgranda vilaĝeto kaj municipo en Slovakio.
300px|eta|Hrádok situas en la plej griza parto

## Situo 
Hrádok situas sub monto 462 m-ojn alta, Váh preterfluas, komence de sakovojo. Nové Mesto nad Váhom troviĝas je 11&nbsp;km-oj.

## Historio 
### Fortikaĵo 
Post la tatara invado ekde 1242 konstruiĝis la fortikaĵo. Kiel ankaŭ bienocentro, 11 vilaĝoj apartenis al ĝi. En la 18-a jarcento la fortikaĵo iĝis superflua, ekde tiam ĝi ruiniĝas.

### Vilaĝo 
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1246, poste en 1348 en formo *"Hradnuk"*. En 1752 72 familioj vivis en Hradnuk. En 1784 loĝis tie 689 vilaĝanoj en 105 domoj, en 1828 667 vilaĝanoj en 95 domoj. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Temetvény 889 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Nyitra (reĝa departemento), al distrikto de Vágújhely, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Hrádok 2537 homoj, (2522 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo omaĝe al Dipatrino (Granda) de 1729, en 1818 klasikismiĝis
* ruinoj de la fortikaĵo

## Famulo 
* en la fortikaĵo naskiĝis grafo Nikolao Bercsényi en 1665

## Eksteraj ligiloj 
* Hrádok sur mapo de Slovakio

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Image:Tematin hrad.JPG|
Image:Temetvenycivertanlegi.jpg|
Image:Temetvenycivertanlegi1.jpg

Kategorio:Municipoj en distrikto Nové Mesto nad Váhom
Hrachovište

**Hrachovište,** hungare **Borsós** [borŝOŝ], germane **Hrachowitz** estas malgranda vilaĝeto kaj municipo en Slovakio.
300px|eta|Hrachovište situas en la plej griza parto

## Situo 
Hrachovište situas ĉe kunfluejo de 2 rojoj, laŭ flankovojoj, laŭ fervojo Ĉeĥio-Nové Mesto nad Váhom. La lasta troviĝas je 12, Myjava je 15&nbsp;km-oj.

## Historio 
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1392 en formoj *"Hrachowich"* kaj *"Rachowch"*. La loĝantoj estis en 1452 120, en 1617 jam 400. En 1787 loĝis tie 778 vilaĝanoj en 97 domoj, en 1828 743 vilaĝanoj en 106 domoj. Ĝis 1907 la oficiala hungara loknomo estis *Hrachovistye,* poste ĝi ricevis hungaran nomon pro la hungariga politiko. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Borsós 931 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Nyitra (reĝa departemento), al distrikto de Miava, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 1935 inundo okazis. En 2001 vivis en Hrachovište 673 homoj, (644 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika baroka preĝejo omaĝe al Dipatrino de 1757

## Eksteraj ligiloj 
* Hrachovište sur mapo de Slovakio

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Municipoj en distrikto Nové Mesto nad Váhom
Brunbrusta emberizo

La **Brunbrusta emberizo** aŭ Arĝentkapa emberizo (***Emberiza stewarti***) estas birdo de la grupo de emberizoj el la ordo de paseroformaj birdoj kaj genro de la familio de Emberizedoj kiu iam estis enmetitaj en Fringedoj.

eta|maldekstra| ĉe Kullu - Manali Distrikto de Himaĉal Pradeŝ, Barato
Ĝi troviĝas en Afganio, Barato, Irano, Kazaĥio, Kirgizio, Nepalo, Pakistano, Taĝikio, Turkmenio kaj Uzbekio. Ties natura biotopo estas borealaj arbaroj, borealaj arbustaroj kaj moderklimataj herbejoj.

Masklo de Brunbrusta emberizo estas **ruĝecbruna supre** kun malhelbrunaj al nigrecaj flugiloj. Krono, kolflankoj kaj supra brusto estas grizaj; griza kresteca krono pravigas la alternativan komunan nomon. **Gorĝo kun mustaĉa areo kaj larĝa traokula strio al nukoflankoj estas nigraj**; meze estas blankeca vizaĝo. En suba brusto estas tre markata **bruna brustareo** (kiu aperas en la komuna nomo), kiu nuanciĝas al supra ventro kaj flankoj; aliaj subaj partoj estas sablokoloraj al blankecaj. Flugil- kaj vostoplumoj estas malhelbrunaj kun ruĝecbrunaj bordoj. Eksteraj vostoplumoj havas finan duonon kun blankaj punktoj. Kruroj estas helkornokoloraj, la beko estas nigreca kaj al okuloj brunecaj. En freŝa aŭtuna plumaro plumoj havas larĝajn helajn bordojn kiu kaŝas nigran kaj brunan kolorojn.

Ino estas malhelbruna strieca supre. Supra vosto estas senmarke bruna. Subaj partoj estas malhelsablokoloraj kun mallarĝa malhela strieco kaj brunecaj punktoj en brusto. Junuloj estas ĝenerale sablokoloraj kun grandaj brunaj punktoj. Mezuroj: masklo – flugilo 77-84, vosto 67-81, tarso 15.8-19.6, beko 8.8-10.6; ino – flugilo 74-81, vosto 68-72, tarso 17.2-20.0, beko 9.3-10.3 mm. Pezo: maskloj 15.5-20.8, inoj 16.0-22.5 g.

La Brunbrusta emberizo estas komuna aŭ en aliaj lokoj eventuala reproduktanta migranto. Ili loĝas en varmigitaj rokodeklivoj kun ŝtonamasoj inter arbustoj kaj arboj je altitudoj de 600-2200 m. Printempe la Brunbrusta emberizo aperas ne dua duono de aprilo, kaj majoritato de birdoj migras al montaj areoj. Ili reproduktiĝas en separataj paroj je 80-100 m unu el alia.

La nesto estas konstruita surgrunde sub arbusto, arbostumpo aŭ ŝtono, foje en rokfendo aŭ rokelfosejo; nesto estas farata el sekaj herbotigoj kaj estas kovrata per fajna herbo kaj kaprifoliaj eroj. Nur ino konstruas la neston. Ŝi demetas 3-5 ovojn el majo al komenca julio. Nur ino kovas dum 12-13 tagoj. Ambaŭ gepatroj manĝigas idojn, kies elnestiĝo okazas el meza junio al fino de aŭgusto. Probable kelkaj paroj faras du ovodemetadojn en unu somero. Aŭtuna migrado, ĉiam tramonte, ekas aŭguste.

## Referencoj 
* BirdLife International 2004. Emberiza stewarti. 2006 IUCN Ruĝa Listo de Minacataj Specioj. Konsultita la 25an de julio 2007.

Kategorio:Paseroformaj
Kategorio:Emberizedoj
Kategorio:Palearktisa faŭno
Kategorio:Orientalisa faŭno
Kategorio:Birdoj de Azio
1075 Helina

'*1075 *Helina'''* estas malgranda, ne tre hela asteroido de la ĉefa asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la rusa astronomo Grigorij Nikolajeviĉ Neujmin elde la Simeiza observatorio.

## Nomo 
Ĝia nomo derivas de la antaŭnomo de *Helij Grigorjeviĉ Neujmin'', filo de la malkovrinto.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Grigorij Neujmin
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1926
Villars

**Villars** estas la nomo de la sekvantaj lokoj.

## En Argentino 
* **Villars (Bonaero)** estas urbo en la Provinco Bonaero ,
** **Villars (stacidomo)** estas fervoja stacio en Villars (Bonaero) .

## En Francio 
* **Villars**, estas komunumo de la departemento Dordogne;
* **Villars**, estas komunumo de la departemento Eure-et-Loir ;
* **Villars**, estas komunumo de la departemento Loire ;
* **Villars**, estas komunumo de la departemento Vaucluse ;
* **Villars-Colmars** estas komunumo de la departemento Alpoj de Alta Provenco ;
* **Villars** estas setlejo de la komunumo Dompierre-en-Morvan en regiono Burgonjo.

## En Svislando
* **Villars ĉe Glano** estas urbo kaj komunumo de la Distrikto Sarino en Kantono Friburgo en Svislando.
** **Villars-sur-Glâne (stacidomo)** estas fervoja stacio en Villars ĉe Glano.
* **Villars-Burquin** estas vilaĝo de la komunumo Tévenon de la Distrikto Vaŭda Nordĵuraso en Kantono Vaŭdo en Svislando.
* **Villars-Epeney** estas komunumo de la Distrikto Vaŭda Nordĵuraso en Kantono Vaŭdo en Svislando.
* **Villars-le-Comte** estas komunumo de la Distrikto Brojo-Vully en Kantono Vaŭdo en Svislando.
* **Villars-le-Terroir** estas komunumo de la Distrikto Centro de Vaŭdo en Kantono Vaŭdo en Svislando.
* **Villars-Lussery** estas vilaĝo de la komunumo Lussery-Villars de la Distrikto Centro de Vaŭdo en Kantono Vaŭdo en Svislando.
* **Villars-Sainte-Croix** estas komunumo de la Distrikto Okcidento Laŭzana en Kantono Vaŭdo en Svislando.
* **Villars-sous-Champvent** estas vilaĝo de la komunumo Champvent de la Distrikto Vaŭda Nordĵuraso en Kantono Vaŭdo en Svislando.
* **Villars-sous-Mont** estas vilaĝo de la komunumo Bas-Intyamon de la distrikto Grejerco en Kantono Friburgo en Svislando.
* '''Villars l'Eperd** estas setlejo de la komunumo Chesalles-sur-Moudon de la Distrikto Brojo-Vully en Kantono Vaŭdo en Svislando.
* **Villars-sur-Ollon** estas vilaĝo de la komunumo Ollon de la Distrikto Aigle en Kantono Vaŭdo en Svislando.
** **Villars-sur-Ollon (stacidomo)** estas fervoja stacio en Villars-sur-Ollon, Ollon.
** **Villars-sur-Ollon Golf (stacidomo)** estas fervoja stacio en Villars-sur-Ollon, Ollon.
* **Bougy-Villars** estas komunumo de la Distrikto Morges en Kantono Vaŭdo en Svislando.
* **Villars-Fontaine** estas komunumo en regiono Burgonjo en Francio.
* **Villars-sous-Yens** estas komunumo de la Distrikto Morges en Kantono Vaŭdo en Svislando.
* **Villars JU** estas vilaĝo de la komunumo Fontenais de la Distrikto Porrentruy en Kantono Ĵuraso en Svislando.

## Vidu ankaŭ 
* **Vilars**
* **Villers'''
Marsha M. Linehan

**Marsha M. Linehan** (naskiĝis la 5-an de majo 1943 en Tulsa, Oklahomo, Usono) estas profesorino pri psikologio en la universitato de Seatlo en la usona ŝtato Vaŝingtonio. Interalie ŝi gvidas klinikan terapian centron por patientoj suferantaj je emocie malstabila personeca perturbo.

En siaj kondutisme bazitaj esploroj ŝi koncentriĝas pri la temo de "psikoterapio de suicidemaj emocie malstabilaj pacientinoj, kaj evoluigis la Dialektike behaviorisman terapion - stude kontrolitan terapian koncepton, en kiu aparte gravas la emocia rilato inter terapiisto kaj terapiato en individuaj kunsidoj kaj la grupa trejnado de psikosociaj kapabloj de la terapiatoj. Specifa adapto por junuloj nomatas "dialektike behaviorisma terapio por adoleskuloj" (DBT-A).

## "Malvalidigo" 
"Malvalidigo" estas termino, kiun Marsha Linehan ekuzis en psikosocia senco kaj enkondukis en la psikologian lingvaĵon: Laŭ ŝia vortuzo la termino priskribas procedojn kaj situaciojn, en kiuj homoj devas vivi en psike malfavora etoso de manka empatio ĝis la travivo de psika misuzo kaj psikaj traŭmatoj. Tiel la koncernatoj povas evoluigi misfunkciajn psikajn strategiojn kaj sekve havi signifajn problemojn trakti siajn proprajn emociojn kaj kontroli la interpersonajn rilatojn. Se tiu malfavora etoso jam regas en infana kaj adoleska aĝo, la koncernatoj eĉ eble neniam lernis taŭgan trakton de siaj emocioj, kaj tiukaze estas aparte malavanĝigitaj.

## Retej ligiloj 
* oficiala retejo (anglalingva)

Kategorio:Usonaj psikologoj
Grandfontaine JU

**Grandfontaine** estas komunumo en la distrikto Porrentruy en Kantono Ĵuraso, Svislando. Ĝi havis 361 loĝantojn je la 31-a de decembro 2009.

## Geografio 
Grandfontaine estas kampara vilaĝo, kiu etendiĝas en vala kaldrono en la okcidento de la regiono Ajoie. La komunumo troviĝas sur karsta grundo, kial la valo ne disponas pri supertrera akvofluo, sed senakviĝas subtere. La lavdomo kaj la puto el la 19-a jarcento situas apud la karstfonto, kiu donis al la vilaĝo la nomon. La plej alta punkto de la komunumo situas sur alteco de 740 m s.m. ĉe la norda deklivo de ''Roche d'Or*. La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 8,94 km², de kiuj 30% estas kovritaj de arbaro, 65% servas por agrikulturo kaj 5% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Grandfontaine limas en nordoriento al Fahy, en oriento al Rocourt, en sudo al Haute-Ajoie, en okcidento al Dannemarie (Francio), en sudokcidento al Glay (Francio), kaj en nordokcidento al Abbévillers (Francio).

## Trafiko 
Grandfontaine situas flanke de la gravaj trafikvojoj. Al la publika transportreto ĝi estas konektita per la poŝtaŭtolinio de Damvant al Porrentruy. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A16 situas 10 kilometrojn ortiente en Courtedoux.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Grandfontaine datiĝas el la jaro 1136 kiel *Granfontana*. Ekde la 13-a jarcento Grandfontaine estis posedaĵo de la Princepiskopejo Bazelo. En la 16-a jarcento ĝi estis atribuita al la majorejo Chevenez de la princepiskopa voktejo Ajoie. Post la franca revolucio de 1792 ĝi dum unu jaro apartenis al la Raŭraka Respubliko, kiu kiel departamento *Mont Terrible'' estis integrita al Francio. De 1800 ĝis 1815 Grandfontaine apartenis al la franca departemento Haut-Rhin, kaj en la jaro 1816 ĝi per dekreto de la Viena Kongreso de 1815 fariĝis parto de la distrikto Porrentruy de Kantono Berno. Ekde la 1-a de januaro 1979 Grandfontaine apartenas kun la tuta distrikto al la nova Kantono Ĵuraso.

## Vidu ankaŭ 
* Aliaj lokoj kun la nomo Grandfontaine

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Grandfontaine
* Grandfontaine en la Historia Leksikono de Svislando