open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Frigyes Sváby

**Frigyes Sváby** [fridjeŝ ŝvAbi], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Sváby Frigyes** estis hungara arkivisto. Liaj nobelaj antaŭnomoj estis *svabóci kaj tótfalvi* [ŝvabOci].

 naskiĝis  en Tótfalu (Hungara reĝlando, Aŭstra Imperio, nuntempa Slovenská Ves en Slovakio), li mortis  en Lőcse (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario, nuntempa Levoča en Slovakio).

## Biografio 
 frekventis lernejojn en Lőcse, Rozsnyó kaj Pest (urbo), poste li studis medicinon en Universitato de Vieno. En 1859 li malsaniĝis, tial li ne plu studis. De 1867 ĝismorte li estis arkivisto de Szepes, samptempe li zorgis pri familia arkivo de Csáky [ŝAki].

## Elektitaj kontribuoj 
* *Szepesmegye szervezete* (1884)
* *Szepesmegye közgazdasági állapotának leírása* (1891)
* *Szepesmegye* (monografio, 1891)
* *A Lengyelországnak elzálogosított XIII szepesi város története* (1895)
* *A szepesség lakosságának sociologiai viszonyai a XVIII. és XIX. században* (1901)

## Fontoj 
* biografio hungare
* biografio hungare, legebla post klako al majusklo S, poste serĉu la nomon

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj arkivistoj
Metroo de Nanĉano

La **Metroo de Nanĉano** () estas metroa sistemo en Nanĉano, provinco Ĝjangŝjio, Ĉinio. Malfermita la , ĝi estas funkciigata kaj administrata fare de "Nanchang Rail Transit Group Co., Ltd".

centra|450px|eta|Mapo

## Linioj 
## Vidu ankaŭ 
* Nanĉano
* Listo de metrooj en la mondo

## Eksteraj ligiloj 
*  ()
* UrbanRail.Net

Nancxano
Nancxano
Nancxano
Adorján Aladár Szabó

**Adorján Aladár Szabó** [sabO], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Szabó Adorján Aladár** estis hungara pastro, monaĥo, kanoniko, instruisto, arkivisto.

 naskiĝis  en Kassa (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario, nuntempa Košice en Slovakio), li mortis  en Košice (Ĉeĥoslovakio, nun en Slovakio).

## Biografio 
 aliĝis al la premonstratoj en 1886, post 5 jaroj li pastriĝis kaj akiris pedagogian licencon. Li instruis en gimnazio en sia naskiĝurbo inter 1891–1920, poste li estis eklezia arkivisto, eĉ arkivestro en Leles. Li pensiuliĝis en 1934, tamen post 2 jaroj li estis arkivestro en Jasov. En 1938 Kassa denove apartenis al Hungarlando pro la Unua Viena Arbitracio, tial li estis monaĥejestro jaron, poste li denove pensiuliĝis.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Magyar nyelvtan mondattani alapon. I–II. rész.* (1906–1907)
* *Rákóczi Ferenc Kassa múltjában* (1909)
* *A kassai jezsuiták és ferencesek végnapjai és II. József császár Kassán* (1913)
* *Thurzó Imre és Nyári Krisztina házassága* (1940)
* *A leleszi prépostság vázlatos története* (1944)

## Fontoj 
* biografio hungare
* biografio hungare
* biografio hungare
* biografio hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj pastroj
Kategorio:Hungaraj premonstrataj monaĥoj
Kategorio:Hungaraj kanonikoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Hungaraj arkivistoj
2,5-Heksanoduono

**2,5-Heksanoduono** aŭ **Acetonilacetono** estas organika kombinaĵo rezultanta per oksidado de la **alilacetono**. Ĝi estas senkolora aŭ flaveca likvaĵo, solvebla en akvo. 2,5-Heksanoduono posedas 6 karbonatomojn, 10 hidrogenatomojn kaj 2 oksigenatomojn.

Acetonilacetono (ankaŭ konata kiel 2-acetil-2-hidrokso-1,3-propanoduono) estas senkolora likvaĵo, kiu estas solvebla en alkoholo, etero kaj akvo. Ĝi estas ketono derivita el acetono kaj havas diversajn uzojn en scienca esplorado kaj en la laboratorio. Ĝi estas multflanka kombinaĵo, kiu povas esti uzata en ampleksa gamo de aplikoj, inkluzive de sintezo, katalizo kaj biokemiaj studoj.

Acetonilacetono povas esti sintezita de acetono per serio de reakcioj. La unua paŝo implicas la reakcion de acetono kun klorida acido por formi kloroacetonon. Tiu reakcio estas katalizita per acida katalizilo, kiel ekzemple sulfata acido. La kloroacetono tiam estas reakciita kun natria hidroksido por formi natriacetaton kaj acetonilacetonon. La rezulta produkto tiam estas purigita per distilado.

Acetonilacetono havas diversajn sciencajn esplor-aplikojn. Ĝi estas uzata en organika sintezo kiel reakciaĵo por la sintezo de gamo da kunmetaĵoj, inkluzive de karboksilataj acidoj, esteroj, kaj amidoj. Ĝi ankaŭ estas uzata en la sintezo de farmaciaĵoj, kiel ekzemple antibiotikoj kaj kontraŭkanceraj drogoj. Aldone, ĝi estas uzata kiel katalizilo en la sintezo de polimeraj materialoj kaj kiel reakciaĵo en la sintezo de polisakaridoj.

Acetonilacetono estas multflanka kombinaĵo, kiu povas esti uzata en larĝa gamo de kemiaj reakcioj. En organika sintezo, ĝi funkcias kiel nukleofilo, kio signifas, ke ĝi povas reakcii kun elektrofiloj por formi novajn molekulojn. Krome, ĝi povas funkcii kiel Lewis-acido, kio signifas, ke ĝi povas formi ligon kun Lewis-bazo. Finfine, ĝi povas funkcii kiel katalizilo en gamo da reakcioj, inkluzive de hidrogenado kaj oksigenado-reakcioj.

Acetonilacetono pruviĝis havi gamon da biokemiaj kaj fiziologiaj efikoj. Ĝi pruviĝis havi antimikroban agadon kontraŭ gamo da bakterioj, inkluzive de Escherichia coli kaj Staphylococcus aureus. Aldone, ĝi pruviĝis havi kontraŭinflamajn kaj antioksidajn efikojn, kaj ĝi pruviĝis redukti la formadon de reakciemaj oksigenaj specioj en ĉeloj.

Acetonilacetono havas kelkajn avantaĝojn kaj limigojn por laboratorioeksperimentoj. Unu el la ĉefaj avantaĝoj estas ĝia malalta kosto kaj havebleco, kio faras ĝin ideala por uzo en gamo da eksperimentoj. Aldone, ĝi estas relative facile sintezi, kio faras ĝin oportuna reakciaĵo por uzo en la laboratorio. Tamen, unu el la ĉefaj limigoj estas ĝia volatileco, kiu povas malfaciligi manipuladon kaj stokadon en la laboratorio.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Preparado de la **2,5-heksanoduono** per oksidado de la **alilacetono**:

### Sintezo 2 
* Preparado de la **2,5-heksanoduono** per hidratigado de la **2,5-dumetilfurano**:

### Sintezo 3 
* Preparado de la **2,5-heksanoduono** per oksidado de la **5-hidrokso-2-heksanono**:

## Vidu ankaŭ 
* Ketono

## Referencoj 
Kategorio:Ketonoj
Csaba Szabó (arkivisto)

**Csaba Szabó** [ĉaba sabO], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Szabó Csaba** estas hungara arkivisto.

Csaba Szabó naskiĝis  en Nova.

## Biografio 
Csaba Szabó maturiĝis en Zalaegerszeg, poste li akiris pedagogian diplomon en 1991, poste majstran diplomon en 1997 en :en:Catholic University of Eichstätt-Ingolstadt, pli poste en 2000 li atingis sciencan gradon Ph.D., fine arkivistan diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 2005. Lia habilitiĝo okazis en 2010. Intertempe li eklaboris en 1997 en la ĉefurba arkivo de Budapeŝto, ekde 2003 en la Hungara Tutlanda Arkivo. Interrompe inter 2010-2015 li estis sendita en hungara instituto en Vieno. Ekde 2017 li estis arkivestro de la Tutlanda Arkivo.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Die katholische Kirche Ungarns und der Staat in den Jahren 1945–1965.* (2003)
* *A Nagy Imre miniszterelnök és társai ellen indított per írott, képi és hangzó forrásainak digitalizálása* (kunaŭtoro, 2008)
* *Österreich und Ungarn im 20. Jahrhundert* (kunaŭtoro, 2014)

## Fontoj 
* biografio hungare kun foto
* biografio hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj arkivistoj
Metroo de Lanĝoŭo

La **Metroo de Lanĝoŭo** () estas metroa sistemo funkcianta ekde 2019 en la urbo Lanĝoŭo, ĉefurbo de la provinco Gansuo en Ĉinio. Ĉiuj stacioj havas ŝovpordojn inter fervojo kaj kajoj.

centra|450px|eta|Mapo

## Vidu ankaŭ 
* Lanĝoŭo
* Listo de metrooj en la mondo

## Linioj 
## Eksteraj ligiloj 
*  ()
* UrbanRail.Net

Lanĝoŭo
Lanĝoŭo
Lanĝoŭo
Převýšov

**Převýšov** () estas municipo en Ĉeĥio, en Regiono Hradec Králové, en distrikto Hradec Králové netutaj 4&nbsp;km okcidente de Chlumec nad Cidlinou. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1386. 

## Loĝantaro 
## Pluaj fotoj 

Převýšov čp. 63.JPG|Konstruaĵo n-ro 63
Převýšov obecní hospoda.JPG|Gastejo
Převýšov čp. 93.JPG|Konstruaĵo n-ro 93
Převýšov mateřská škola.JPG|Infanĝardeno
Převýšov obecní úřad.JPG|Municipa ofico
Převýšov kříž.JPG|Kruceto

Kategorio:Municipoj en distrikto Hradec Králové
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Hradec Králové
Kategorio:Setlejoj en Orientelba tabulo
Kategorio:Setlejoj en Mezelba tabulo
STEREO

|}
**STEREO** (**Sunaj TEraj Rilatoj En Observo**) estas suna observa misio. Du preskaŭ identaj kosmoŝipoj estis lanĉitaj en 2006 en orbitojn ĉirkaŭ la suno kiuj igas ilin respektive tiri pli malproksimen antaŭ kaj fali iom post iom malantaŭ la tero. Tio ebligis stereoskopan bildigon de la suno kaj sunaj fenomenoj, kiel ekzemple koronaj maselĵetoj kiel ekzemple en suna partikla okazaĵo.

Kontakto kun STEREO-B estis perdita en 2014 post kiam ĝi eniris nekontrolitan spinon malhelpante ĝiajn sunpanelojn generi sufiĉe da potenco, sed STEREO-A daŭre funkcias.

Kategorio:Esplorado de la Sunsistemo
National Review

***National Review*** - prononco laŭ sistemo IFA [ - estas konservativula-libertarianisma redakcia revuo, temigante novaĵojn kaj komentaĵojn pri politikaj, sociaj kaj kulturaj aferoj. La revuo estis fondita en 1955, ĝi aperas dufoje monate.

Ekde sia fondo, la revuo ludis signifan rolon en la evoluo de konservativismo en Usono, helpante difini ĝiajn limojn kaj antaŭenigante fuziismon - la "fuzion" de tradiciisma kaj socia konservativismo kun politika kaj ekonomia dekstra-libertarianismo - establante sin kiel gvida voĉo ĉe la "usona dekstro".

La abonantoj povas ankaŭ rete legi la presitan version de la revuo.

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Politikaj gazetoj en Usono
Preĝejo Stefano la 1-a (Velence)

La **preĝejo Stefano la 1-a (Hungario)** estas romkatolika historia monumento en urbo Velence (Hungario).

## Historio 
Velence havis mezepokan kirkon, kiu neniiĝis dum dominado de turkoj. Baldaŭ pli nova estis konstruita en 1722, sed la paroĥo estis en Pázmánd. Ekde 1744 Velence havis pastron loke. La paroĥa rajto alvenis en 1788. La kirko videbla nun estis konstruita inter 1827-1830. En 1917 pro fulmo la turo kaj tegmento bruldetruiĝis, sed post unu jaro ĝi estis rekonstruita. Pro la milito en 1945 la turo denove detruiĝis, la riparoj finiĝis post 2 jaroj.

## Konstruaĵo 
La konstruaĵo situas sola laŭ trotuaro de la ĉefvojo. Antaŭ la preĝejo monumento pri Johano Nepomuko estas videbla. La fasado estas simetria, meze la kvadrata turo altiĝas. La enirejo estas sube meze, pli supre estas duonronda fenestro. La absido estas kvarlatera. La instalaĵoj estas postbarokaj kaj faritaj ĉirkaŭ 1800, la klasikisma ĉefaltaro post duonjarcento. 

## Vidu, aŭdu ankaŭ 
* sonorado

## Fontoj 
* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* hungare kun foto
* hungare kun foto

Velence
Velence
Metroo de Jinhua

La **Metroo de Jinhua** () estas antaŭurba metroa sistemo en la prefekteja urbo Jinhua, en la provinco Ĝeĝjango, Ĉinio. Ĝi malfermiĝis la .

centra|450px|eta|Mapo

## Linioj 
## Vidu ankaŭ 
* Jinhua
* Listo de metrooj en la mondo

## Eksteraj ligiloj 
* UrbanRail.Net

Jinhua
Jinhua
Jinhua
Ferdinand Exl

eta|memortabulo je vando de gastejo teatreja, "Exl-Bühne" en Wilten
**Ferdinand EXL** (naskiĝinta la  en Insbruko, mortinta la  samloke) estis aŭstra aktoro kaj teatrestro. Li edzinigis la aktorinon Anna Gstöttner kun kiu li havis du filinojn.

## Vivo 
Estante filo de poŝtoficisto li trejniĝis kiel librobindisto. Pro entuziasmiĝo porteatra li ekanis ĉe Kamparana teatro de Pradl. Sed lia gusto pri vera aŭtentikeco dum artista valoro igis lin baldaŭ, en 1902, fondi en Wilten propran institucion sub la titolo "Erste Tiroler Bauernspieler-Gesellschaft". La unua teatraĵo enscenigita estis *Der Pfarrer von Kirchfeld*.

La aktorojn li al si elektis el la laika kantorondo "Deutscher Männergesangsverein Innsbruck". Gravege estis la rekruto de Anna Gstöttner (la posta edzino), de ties fratino Mimi Gstöttner-Auer kaj de la bofrato kaj elstara karaktermimo Eduard Köck kiuj formis la kernon de la aktoraro. Danke al montraj gastadoj en Svislando kaj Germanujo li (re)konatigis verkojn de Ludwig Anzengruber, Franz Kranewitter, Karl Schönherr kaj Richard Billinger. La talenta paro de la Exl-oj regis samnivele komediojn kaj tragediojn, kiel montras la jenaj teatrotitoloj: *Volk in Not*; *Glaube und Heimat*; *Erde*; *Die Kreuzelschreiber*.

En aŭtuno 1915 Ferdinand Exl fariĝis direktoro de "Innsbrucker Stadttheater" florigonte ĝin sub malfacilaj kondiĉoj. En 1920 li retiriĝis kaj rekoncentriĝis tute pri la propra trupo se ne konsideri estradon inter 1919 kaj 1922 de la de li kreita scenejo "Innsbrucker Kammerspiele". En februaro 1941 li transdonis la gvidon de la teatro "Exl-Bühne" al la filino Ilse. En 1956 la tuto ĉesis.

## Honoroj 
* 1942: honora civitaneco insbruka
* 1962: strato *Exlgasse* en la insbruka kvartalo *Höttinger Au
* strato nomita por li en Wörgl, *Ferdinand-Exl-Straße*
* munto de memortabulo kun busto ĉe la posteula konstruaĵo de la historia *Österreichischer Hof* en la insbruka kvartalo Wilten kie okazis grava premiero en 1902.

## Filmigoj 
* 1913: Die Todesbraut
* 1921: Glaube und Heimat
* 1928: Kaiserjäger
* 1940: Der Feuerteufel
* 1941: Der Meineidbauer

## Fonto 
* Doublier, Gertrud, "Exl, Ferdinand". Ĉe: *Neue Deutsche Biographie'' 4 (1959), p. 698 (tie ĉi interrete)

## Eksteraj ligiloj 
* pri Exl en la AEIOU-leksikono
* informoj ĉe Filmportal.de
* informoj ĉe la filmlistaro IMDb

## Notoj 
Kategorio:Tirolanoj
Kategorio:Aŭstraj aktoroj
Kategorio:Dramaturgoj
Kategorio:Teatrestroj
Instituto de Internacia Eduko

La **Instituto de Internacia Eduko** (, akronime **IIE**) estas *501c* usona bonfara asocio dediĉita al la antaŭenigo de internaciaj studentaj interŝanĝoj, internaciaj rilatoj, paco kaj sekureco . Per kunlaboro kun registaroj, fondaĵoj kaj aliaj organizaĵoj, IIE kreas stud- kaj staĝprogramojn por studentoj, edukistoj kaj profesiuloj de diversaj sektoroj. Inter ili estas la programo Fulbright .

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Internaciaj edukaj organizaĵoj
Kategorio:Organizaĵoj fonditaj en 1919
Ĉinhua

**Ĉinhua,** laŭ simpligita ĉina skribo **金华,** laŭ tradicia ĉina skribo **金華,** laŭ pinjino *Jīnhuá* estas prefektujnivela milionurbo de la centro de provinco Ĝeĝjango en Ĉina Popola Respubliko. La loknomo signifas: "Ora Florado", krome ekzistas ankaŭ samnoma rivero.
eta|maldekstre|

## Demografio 
En 2020 la prefektujnivela loĝantaro estis  homoj.

## Geografio 
La areo kuŝas laŭ rivero en valo sur areo  km² kaj administras 9 distriktonivelajn dividojn. En la mezepoko ĝi formis parton de la akvoreto, kiu provizis la sudan finon de la Granda Kanalo de Ĉinio. 

## Historio 
eta|maldekstre|
La historio de Ĉinhua datiĝas reen al la 2-a jarcento a.K. Ĝi ricevis la nunan nomon en 598 post Kristo kaj poste fariĝis la sidejo de prefektejo. La nuna urbo kaj ĝiaj muroj kreiĝis en 1352. La kuntirita areo estis deklarita prefektujnivela urbego en 1985.

## Ekonomio 
Ekonomie tiu teritorio ĉiam prosperis pro sia pozicio kiel regiona kolekta kaj prilabora centro por agrikulturaj kaj forstaj produktoj (ĉefe rizo kaj bambuo). Bestoj bredataj inkluzivas bovinojn, porkojn (la ŝinko estas fama loka produkto dum 900 jaroj). La industria sektoro de Jinhua disvolviĝis pli lastatempe, produktante maŝinaron, metalurgion, farmaciaĵojn, konstrumaterialojn kaj elektrajn ekipaĵojn. La historiaj metioj estis lignoĉizado, bambua teksado, pajloplektado, puntoplektado kaj kristala ĉizado.

## Trafiko 
eta|maldekstre|
La milionurbo estas bone ligata kun la tutlanda fervoja kaj ĉefvoja retoj, eĉ enlanda flughaveno servas. Loke jam ankaŭ metroo liveras la pasaĝerojn.

## Edukado 
En la prefektujnivela milionurbo 2 universitatoj funkcias.

## Klimato 
La klimato estas humida subtropika klimato laŭ klimata klasifiko de Köppen: Cfa kun kvar distingaj sezonoj kaj abunda pluvokvanto. La jara averaĝa temperaturo estas  kaj varias inter . Jare averaĝe pluvas 1513 mm, en ĉiuj monatoj pluvas, plej ofte junie pro la azia musono.

## Vidindaĵoj 
* pluraj preĝejoj
* urbomuro
* Ĉiela Regno de Granda Paco

## Ĝemelurboj 
* 
* 
	
## Vidu ankaŭ 
* Metroo de Jinhua

## Fontoj 
* WikiTrans

Kategorio:Prefektujnivelaj urboj de Ĉinio
Kotizo

**Kotizo** estas pagado de sia parto en komunan kason, por komuna elspezo. Kutime temas pri pago por iu servo, antaŭ ol oni povas uzi tiun servon. Ofte kotizoj estas uzataj en ne-profitaj organizaĵoj, kiel asocioj, societoj, kluboj kaj partioj.

Ekzemple povas temi pri 
* rajto partopreni iun feston, koncerton aŭ bankedon, eventon, renkontiĝon aŭ kongreson (sen ke oni ricevas iun fizikan varon por tiu kosto en la manojn, eĉ se nur estus simbola bileto), 
* sumo, kiun oni regule pagas por membri en organizaĵo (tiun kazon eblas konkretigi per la vorto **membrokotizo**), aŭ 
* la regula pago, kiun faras asekurito al sia asekura kaso.

## Referencoj 
Kategorio:Financoj
Samuel Feijóo

**Samuel FEIJÓO** (31a de marto, 1914 en San Juan de los Yeras, Las Villas, Kubo – 14a de julio, 1992 en Havano, Kubo) estis kuba memlernanta verkisto kaj artisto specialiĝinta en pentrarto kaj ilustrarto, ankaŭ konata per siaj folkloraj esploroj. Inter liaj plej konataj projektoj estis tre fama lia revuo *Signos*.

En 1953 li ekkunlaboris kun la revuo *Bohemia*, denuncante la malriĉecon de la kuba kamparanaro per artikoloj kaj fotoj. Ekde 1958 li eldonis la revuon *Islas* (Insuloj) en la Centra Universitato Las Villas kiu kolektis sian antaŭan verkaron kaj ankaŭ de junaj lokaj verkistoj kaj artistoj. 

Ekde la 1940-aj jaroj, li ekpentristo, kun ĉefa temo la rura pejzaĝo. Li uzis ofte akvarelon konsiderante ĝin taŭga rimedo por la priskribo de la "mirindaj travidebloj de la kuba pejzaĝo", sed li uzis ankaŭ olepentradon, temperon, desegnadon, akvoforton, kaligramojn kaj monotipion, inter aliaj teknikoj. 

* 

Kategorio:Kubaj artistoj
Gordana Šövegeš Lipovšek

''''* [ŝoveges lipovŝek] estas slovenia hungara arkivisto. En ŝia nomo *Lipovšek'' estis la geedziĝa aldonnomo.

Gordana Šövegeš naskiĝis en 1975 en la iama Jugoslavio en aglomeraĵo de Lendava (nun en Slovenio).

## Biografio 
 maturiĝis en mezlernejo en Lendava, poste ŝi akiris an diplomon en :en:University of Maribor en 2000. Ekde la sekva jaro ŝi estis arkivisto en Mariboro, dum en 2002 ŝi akiris arkivistan licencon. En 2007 ŝi estis levita ĉefarkivisto. Ŝia esplora ĉeftemo estis la 1-a mondmilito.

## Fontoj 
* datenoj slovene

## Referencoj 
Kategorio:Slovenaj arkivistoj
Kategorio:Jugoslavaj hungaroj
Kategorio:Sloveniaj hungaroj
Isadore Singer

**Isadore Manuel SINGER** (Detrojto, Miĉigano, 24-an de aprilo 1924 - 11-an de februaro 2021) estis usona matematikisto, instruisto en la departemento de matematikoj de MIT, kaj konita de sia laboro kun Michael Atiyah en la disvolviĝo de la teoremo de Atiyah-Singer.

Li ricevis la Premion Abel, dividita kun Michael Atiyah en 2004.

## Referencoj 
Kategorio:Membroj de la Usona Nacia Akademio de Sciencoj
Kategorio:Usonaj judoj
Kategorio:Usonaj matematikistoj
Kategorio:Abel-Premiitoj
Izrail Moisejeviĉ Gelfand

**Izrail Moisejeviĉ GELFAND** (, ; naskiĝis la 2-an de septembro 1913, mortis la 5-an de oktobro 2009) estis juda soveta matematikisto kiu kontribuis substance en malsamaj temoj inter ili grupo-teorio, teorio de reprezento, algebro, ktp. Gelfand instruis dum multaj jaroj en la Moskva Ŝtata Universitato, Sovetunio, kaj en la Universitato Rutgers, Usono. Li estis gajnanto de premioj kaj honoroj, interalie de la Ordeno de Lenin kaj la Wolf-Premio pri Matematiko en 1978. Li estis membro de Reĝa Societo de Londono.

## Referencoj 
Kategorio:Analitikistoj
Kategorio:Membroj de la Usona Nacia Akademio de Sciencoj
Kategorio:Membroj de la Nacia Akademio de la Linkoj
Kategorio:Membroj de Rusia Akademio de Sciencoj
Kategorio:Membroj de la franca Akademio de Sciencoj
Kategorio:Membroj de la Reĝa Sveda Akademio de Sciencoj
Kategorio:Wolf-premiitoj pri matematiko
Kategorio:Sovetiaj matematikistoj
Kategorio:Sovetiaj judoj
Kategorio:Ukrainaj judoj
Kategorio:Rusiaj biologoj
Kategorio:Usonaj matematikistoj
Eliseo Diego

**Eliseo DIEGO** (Habano, Kubo, 2a de julio 1920 - Meksiko, 1a de marto 1994) estis kuba poeto kaj verkisto.

Eliseo Diego estas konsiderata unu el la plej grandaj poetoj en Latin-Ameriko. Li faris tradukojn kaj versiojn de la plej gravaj figuroj de la porinfana literaturo en la mondo. Li kunlaboris kun la revuo *Orígenes* kaj estis elstara membro de literatura grupo formita ĉirkaŭ koncerna publikigo; lia poezio, de popola naturo, evoluis al temoj de granda lirika koncentriĝo, kiel morto, angoro aŭ amo. Liaj kolektoj de poemoj estas "En la Calzada de Jesús del Monte" (1949), "El oscuro esplendor" (1966) kaj "Inventarios de asombros" (1982). Li ankaŭ kultivis la rakonton kaj la eseon.

## Referencoj 
* https://www.biografiasyvidas.com/biografia/d/diego_eliseo.htm
* https://www.ecured.cu/Eliseo_Diego
* https://www.lecturalia.com/autor/5892/eliseo-diego

Kategorio:Kubaj poetoj
Lars Ahlfors

**Lars Valerian AHLFORS** (naskiĝis en Helsinko la 18-an de aprilo 1907, mortis en Pittsfield, Masaĉuseco, la 11-an de oktobro 1996), estis finnlanda matematikisto. Ahlfors ricevis multajn honorojn por siaj kontribuoj al matematiko. Li estis la unua gajnanto de la medalo Fields (apud Jesse Douglas de la MIT), krom la Wolf-Premio pri Matematiko en 1981.

## Referencoj 
Kategorio:Analitikistoj
Kategorio:Wolf-premiitoj pri matematiko
Kategorio:Medalo Fields
Kategorio:Finnaj matematikistoj
Kategorio:Svedlingvaj finnlandanoj
Kategorio:Mortintoj en Masaĉuseco
María Asquerino

**Dulce Nombre de María Urdiaín Muro**, konata artetose kiel **María ASQUERINO** (Madrid, 25a de novembro 1925 – Madrid, 27a de februaro 2013),​ estis hispana aktorino.

## Biografio kaj kariero
Ŝi estis konsiderata kiel unu de la grandaj teatraj aktorinoj, ĉar ŝi atingis sukcesojn per teatraĵoj kiel *Eloísa está debajo de un almendro* (1940), *La ciudad alegre y confiada* (1951), *Un marido de ida y vuelta* (1952),​ *Madrugada* (1953), *Una muchachita de Valladolid* (1957), *El chico de los Winslow* (1958), *Esta noche es la víspera* (1958), *El rey ha muerto* (1960), *La cornada* (1960), *Trampa para un hombre solo* (1960), *Tengo un millón* (1960), *La bella malmaridada* (1962), *Epitafio para un soñador* (1965), *El zapato de raso* (1965), *Espejo para dos mujeres* (1965), *Sola en la oscuridad* (1967), *El sueño de la razón* (1970), *Anillos para una dama* (1973), *Motín de brujas* (1980), *La gaviota* (1981),​ *Farsa y licencia de la Reina Castiza* (1986), *Hipólito* (1995), *Algún día trabajaremos juntas* (1997) kaj *Roberto Zucco* (2005). 

Kvankam ŝi sukcesis ĉefe en teatro ŝi sukcesis ankaŭ en kino per aktorado ekzemple en la filmo *Surcos* (José Antonio Nieves Conde, 1951), kun Jaime de Mayora kaj Camilo José Cela en *El Sótano* (1949), kun Ladislao Vajda en *Séptima página*, kun Antonio Fernández-Román en *El sol en el espejo* (1963), kun Eloy de la Iglesia en *Nadie oyó gritar* (1973), kun Luis Buñuel en *Ese oscuro objeto del deseo* (1977) kaj kun Fernando Fernán Gómez en *Mambrú se fue a la guerra* (1986), *El mar y el tiempo* (1989) kaj *Fuera de juego* (1991). 

Poste, ŝi ludis en *Nadie hablará de nosotras cuando hayamos muerto* (Agustín Díaz Yanes, 1995), *Muertos de risa* (Álex de la Iglesia, 1999), *La comunidad* (Álex de la Iglesia, 2000) kaj *Tiovivo c. 1950* (José Luis Garci, 2004).

En 1987 ŝi publikigis libron *Memorias*. En 2009, koincide kun la premiero de la filmo *Pagafantas*, ŝi anoncis sian retiriĝon de la profesio. Ŝi ricevis la Ormedalon al Merito en Belartoj. 

## Eksteraj ligiloj
* en imdb
* Tag en El País
* Documentos RNE - *María Asquerino, una mujer a contracorriente*

* 

Kategorio:Hispanaj aktoroj
1,3-Heksanoduolo

"**1,3-Heksanoduolo** aŭ **1,3-Heksilena glikolo** estas organika kombinaĵo rezultanta per reduktado de la **1-hidrokso-3-heksanono**. Ĝi estas blanka solidaĵo, 420 g/l en akvo. 1,3-Heksanoduolo posedas 6 karbonatomojn, 14 hidrogenatomojn kaj 2 oksigenatomojn. 1,3-Heksanoduolo uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de farmaciaĵoj kaj aromataĵoj. 1,3-Heksanoduolo ankaŭ konata kiel Heksilena Glikolo, estas klara, senkolora likvaĵo uzata en larĝa gamo de industrioj, inkluzive de farmaciaĵoj, kosmetikaĵoj kaj industriaj procezoj. Ĝi havas kemian formulon de C6H14O2 kaj molekula pezo de 118,18 g/mol. Heksanoduolo estas duolo, kio signifas, ke ĝi havas du hidroksilgrupojn (-OH) ligitajn al ses-karbona katenno. Ĝi estas stabila kaj facile manipulebla kunmetaĵo, kiu estas solvebla en akvo kaj multaj organikaj solvantoj.

## Fizikaj kaj Kemiaj Proprecoj 
1,3-Heksanoduolo estas viskoza likvaĵo ĉe ĉambra temperaturo, kun bolpunkto de 228,2°C kaj fandpunkto de -31 °C. Ĝi havas moderan vaporpremon, igante ĝin relative nevolatila. Heksanoduolo havas dolĉan odoron kaj amaran guston, kaj ĝi estas iomete higroskopa. Ĝi estas solvebla en akvo, metanolo, etanolo, acetono kaj multaj aliaj organikaj solvantoj, sed nesolvebla en oleoj kaj grasoj. Koncerne kemiajn ecojn, heksaneduolo estas stabila kunmetaĵo, kiu ne reakcias kun aero, akvo aŭ plej multaj kemiaĵoj. Ĝi estas tamen sentema al oksigenaj agentoj kaj fortaj acidoj.

## Sintezo kaj Karakterizado 
1,3-Heksanoduolo povas esti sintezita per pluraj malsamaj vojoj, inkluzive de la hidrogenado de adipata acido aŭ per hidratigo de la hekseno. Ĝenerale, la sintezo de heksanoduolo implicas la reakcion de duacido aŭ duolefino kun hidrogena gaso en la ĉeesto de katalizilo, kiel ekzemple paladio aŭ plateno. La rezulta produkto tiam estas purigita per distilado aŭ rekristaliĝo.

## Biologiaj Proprecoj 
1,3-Heksanoduolo pruviĝis elmontri antimikrobajn trajtojn kontraŭ kaj bakterioj kaj fungoj. Krome, ĝi pruvis esti haŭta kondiĉiga agento en kosmetikaĵoj kaj personaj prizorgaj produktoj. Iuj studoj ankaŭ montris, ke heksanoduolo povas havi eblajn kontraŭkancero-propraĵojn.

## Tokseco kaj Sekureco en Sciencaj Eksperimentoj 
1,3-Heksanoduolo estas ĝenerale konsiderata kiel sekura por uzo en sciencaj eksperimentoj kaj industriaj aplikoj. Tamen, ĝi estas iomete toksa kiam ĝi estas ingestita aŭ enspirita, kaj ĝi povas kaŭzi haŭtan kaj okulan iriton. Gravas zorge pritrakti heksanoduolo kaj sekvi taŭgajn sekurecajn procedurojn kiam vi laboras kun ĉi tiu kombinaĵo.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Preparado de la **1,3-heksanoduolo** per reduktado de **1-hidrokso-3-heksanono**:

### Sintezo 2 
* Preparado de la **kloropropano** per traktado de **3-hidrokso-propanalo** kaj **kloropropano**:

### Sintezo 3 
* Preparado de la **1,3-heksanoduolo** per traktado de **2-kloro-etanolo** kaj **butanalo**:

## Vidu ankaŭ 
* Alkoholo

## Referencoj 
Kategorio:Alkoholoj
Sidneja Paco-Premio

La **Sidneja Paco-Premio** () estas aŭstralia pacpremio aljuĝita ĉiujare fare de la Sidneja Paca Fondaĵo (Sydney Peace Foundation), ne profitcela organizaĵo asociita kun la Universitato de Sydney. .  

La premio antaŭenigas pacon kun justeco kaj la praktiko de senperforto. Ĝi celas instigi publikan intereson kaj diskuton pri aferoj de paco, socia justeco, homaj rajtoj kaj ne-perforta konfliktsolvado . La premiitoj estas elektitaj de ĵurio de sep homoj el pluraj kampoj. La premio estis aljuĝita por la unua fojo en 1998 La Sidneja Paco-Premio estas la ununura pacpremio de Aŭstralio. 

## Ora medalo por Paco kun Justeco 
La fondaĵo ankaŭ fojfoje premias specialan oran medalon por gravaj kontribuoj al paco kaj justeco. Gajnintoj de la ora medalo inkluzivas sud-afrikan ŝtatiston Nelson Mandela, la 14a Dalai-lamao Tenzin Gyatso, japana budhisma gvidanto Daisaku Ikeda, WikiLeaks eldonisto Julian Assange, kostarika diplomato Christiana Figueres kaj aŭstralia muzikgrupo Midnight Oil . 

## Premiitoj 
* 1998 – Profesoro Muhammed Yunus, la fondinto de la Gramin-Banko kaj gajninto de la Nobel-premio pri paco.
* 1999 – Ĉefepiskopo emerita Desmond Tutu, gajninto de la Nobel-premio pri paco.
* 2000 – Xanana Gusmão, la poeto-artisto kaj Prezidanto de Orienta Timoro
* 2001 – Siro William Deane, la eksa Ĝenerala guberniestro de Aŭstralio
* 2002 – Mary Robinson, eksa Alta Komisaro de la Unuiĝintaj Nacioj pri Homaj Rajtoj
* 2003 – d-ro. Hanan Ashrawi, palestina docento kaj homrajta kampanjanto
* 2004 – Arundhati Roy, barata romanisto kaj paca aktivulo
* 2005 – Olara Otunnu, Subsekretario Ĝenerala de UN por Infanoj kaj Armita Konflikto de Ugando
* 2006 – Irene Khan, Sekretario Ĝenerala de Amnestio Internacia
* 2007 – Hans Blix, prezidento de la UNa Komisiono de Armiloj de Amasa Detruo
* 2008 – Patrick Dodson, prezidento de la Fondaĵo Lingiari 
* 2009 – John Pilger, aŭstralia ĵurnalisto kaj dokumentisto
* 2010 – Vandana Shiva, barata luktanto por socia justeco kaj ekologia aktivulo, eko-feministo kaj aŭtoro
* 2011 – Noam Chomsky, usona lingvistiko kaj aktivulo
* 2012 – Sekai Holland, zimbabva senatano
* 2013 – Cynthia Maung, mjanmaa doktoro
* 2014 – Julian Burnside, aŭstralia juristo, homrajta kaj porrifuĝinta aktivulo
* 2015 – Georgo Gittoes, aŭstralia artisto kiu kronikas konfliktojn ĉirkaŭ la mondo
* 2016 – Naomi Klein, kanada ĵurnalisto, aŭtoro kaj eminenta aktivulo por klimata justeco
* 2017 – Black Lives Matter (Nigrula Vivo Gravas), Internacia civilrajta aktivisma movado 
* 2018 – Joseph E. Stiglitz, usona ekonomikisto kaj docento
* 2019 – Tarana Burke kaj Tracey Spicer, usonaj fondintoj de la #Movado MeToo 
* 2020 – Midnight Oil, aŭstralia roka muzikgrupo
* 2021–2022 – La *Uluru Statement from the Heart* (Uluru-a Komunikaĵo de la Koro)
* 2023 – Nazanin Boniadi, brita aktorino kaj aktivulo

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Retejo de la Sidneja Paca Fondaĵo

Kategorio:Pacpremioj
Sándor Szakály

**Sándor Szakály** [ŝAndor sakAj], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Szakály Sándor** estas hungara milita historiisto, arkivisto, altlerneja instruisto.
eta|

 naskiĝis  en Törökkoppány.
 
## Biografio 
 maturiĝis en gimnazio en Kaposvár en 1974, poste li akiris historiistan-arkivistan diplomon (MSc) en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1980, post 2 jaroj li doktoriĝis (Ph.D.). Inter 1980-2000 li laboris en milithistoria instituto, laste li estis institutestro, inter 2001-2004 li havis altan postenon en televido, poste li laboris en arkivoj 2 jarojn. Intertempe li kandidatiĝis (CSc) en 1990, li doktoriĝis (DSc) en 2006 antaŭ la Hungara Scienca Akademio, lia habilitiĝo okazis same en 2006. Ekde 2007 li instruis en pluraj universitatoj, plej longe en Kalvinana Universitato Gáspár Károli, krome ekde 2014 li estis institutestro kaj arkivestro. Li ricevis premiojn inter 1993-2022.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Magyar tábori csendőrség 1938-1944* (disertaĵo, 1982)
* *Testvéri földön a magyar szabadságért* (1985)
* *Honvédelmi miniszterek 1848–1994* (kunaŭtoro, 1994)
* *Katonákról, történelemről, önmagunkról I.-III.* (2003-2005)
* *Akik a magyar királyi csendőrséget 1919 és 1945 között vezették* (2013, 2014)
* *Talpra állás Trianon után – interjúk, esszék, tanulmányok* (2021, 2022)

## Prezentisto en filmoj (elekto) 
* *Nagy Imre első kormánya* (2003)
* *Nagy Imre* (2004)
* *kádár.kom 6.0* (spertulo, 2017)

## Fontoj 
* biografio hungare kun foto
* biografio hungare kun foto
* biografio hungare kun foto
* biografio hungare
* biografio hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj militaj historiistoj
Kategorio:Hungaraj arkivistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Metroo de Hoĥoto

La **Metroo de Hoĥoto** (,  "Metroo de Blua Urbo") estas metroa sistemo en Hoĥoto, Interna Mongolio, Ĉinio. La linio 1 malfermiĝis la .

centra|450px|eta|Mapo

## Linioj 
## Vidu ankaŭ 
* Hoĥoto
* Listo de metrooj en la mondo

## Eksteraj ligiloj 
*  ()
* UrbanRail.Net

Hoĥoto
Hoĥoto
Hoĥoto
Metroo de Ĝengĝoŭo

La **Metroo de Ĝengĝoŭo** () estas unu el la sistemoj de publika transporto en Ĝengĝoŭo, ĉefurbo de provinco Henano, Ĉinio. Ĝi malfermiĝis la .

centra|450px|eta|Mapo

## Linioj 
## Vidu ankaŭ 
* Ĝengĝoŭo
* Listo de metrooj en la mondo

## Eksteraj ligiloj 
*  ()
* UrbanRail.Net

Gxengĝoŭo
Gxengĝoŭo
Gxengĝoŭo
József Szalay (arkivisto)

**József Szalay** [jOĵef salai], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Szalay József** estis hungara historiisto, arkivisto, altlerneja instruisto.

József Szalay naskiĝis  en Baracska, li mortis  en Budapeŝto.

## Biografio 
József Szalay maturiĝis en gimnazio en Budao (urbo), poste li akiris filozofian diplomon en 1878 en Reĝa Universitato de Budapeŝto, kie lia plej signifa instruisto estis Ferenc Salamon. En 1879 li laboris en Hungara Tutlanda Arkivo kaj ekde 1880 li instruis en la universitato.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Városaink a XIII. században* (disertaĵo, 1878)
* *A magyar nemzet története* (4 volumoj, kunlaboranto, 1879–1883)
* *Bocskay István életrajza* (1884)
* *II. Rákóczy Ferencz* (1888)

## Fontoj 
* biografio hungare
* biografio hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj historiistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
István Szamota

**István Szamota** [iŝtvAn samota], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Szamota István** estis hungara arkivisto, bibliotekisto. Lia nobela antaŭnomo estis *pravigyi* [pravidji].
eta|

 naskiĝis  en Kunszentmiklós, li mortis  en Budapeŝto.

## Biografio 
 frekventis gimnaziojn en Makó, Temeŝvaro kaj Hódmezővásárhely, poste li studis juron en Scienca Universitato de Budapeŝto. Post siaj studoj li laboris en Hungara Tutlanda Arkivo en 1892, en la sekva jaro li vojaĝis eksterlande por esplori en arkivoj aŭ bibliotekoj. Ekde 1894 li laboris en Tutlanda Biblioteko Széchényi, sed en 1895 li mortigis sin.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Bosznia története a legrégibb kortól a királyság bukásáig* (traduko, 1890)
* *Régi magyar utazók Európában 1532-1770* (1892)
* *A Schlägli magyar szójegyzék XV. a század első negyedéből* (1894)
* *A tihanyi apátság 1055. alapítólevele, mint a magyar nyelv legrégibb hiteles és egykorú emléke* (1896)

## Fontoj 
* biografio hungare kun foto
* biografio hungare
* biografio hungare
* biografio hungare
* biografio hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj arkivistoj
Kategorio:Hungaraj bibliotekistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Metroo de Ĝinano

La **Metroo de Ĝinano** () estas reto de publika transporto en la urbo Ĝinano, ĉefurbo de la provinco Ŝandongo en Ĉinio. La nuna reto konsistas el tri linioj. La unua linio malfermiĝis la .

centra|450px|eta|Mapo

## Linioj 
## Vidu ankaŭ 
* Ĝinano
* Trolebusa transporto en Ĝinano
* Listo de metrooj en la mondo

## Eksteraj ligiloj 
* UrbanRail.Net

Kategorio:Ĝinano
Gxinano
Gxinano
Gxinano
Prepozicia vortgrupo

En gramatiko, **prepozicia (vort)grupo** estas vortgrupo enkondukita per prepozicio (kies ĉefelemento estas prepozicio).

## Strukturo 
Laŭ la tipoj de la komplemento de sia prepozicio oni distingas 4 strukturojn (la ĉefelementaj prepozicioj estas grasigitaj):
# prepozicio + noma vortgrupo:
#* **antaŭ** la domo, **kontraŭ** niaj malamikoj, **en** la klara akvo
# prepozicio + adverbo:
#* **de** malantaŭ, **post** tiam
# prepozicio + prepozicia vortgrupo:
#* PG{**de**  PG{**post** tiam), PG{**el**  PG{**inter** ili)
# prepozicio + infinitivo:
#* **por** vidi, **sen** paroli

### Valento 
Ordinare la prepozicioj akceptas ekzakte unu komplementon; tamen escepte la propozicio *inter* povas havi unu plurnombran, aŭ plurajn komplementojn:
* **inter** diversaj nacioj (FE §27);
* **inter** martelo kaj amboso (Proverbaro).

## Aldonaĵoj 
Prepozician grupon povas precizigi adverbo:
* *tuj* PG{**post** la hejto} (FE §38);
* *ĵus* PG{**antaŭ** la pereo de Cezaro} (Hamleto).

## La roloj 
Prepozicia vortgrupo povas funkcii kiel senakorda epiteto:
* Universitato PG{**de** Parizo} = Pariza universitato)
* studento PG{**de** fizika fakultato};
* la vojo **al** Damasko.

Sed pli ofte ĝi rolas kiel komplemento (tian prepozician komplementon oni tradicie nomas «**nerekta** komplemento», kie *nerekta* fakte signifas *pera*):
* promeni, promeno PG{**en** la parko}
* doni monon PG{**por** la afero}
* batali PG{**kontraŭ** la malamiko}.

Kategorio: Gramatiko
Kategorio: Sintaksaj unuoj
Palestina Islama Ĝihado

La **Palestina Islama Ĝihado** (, mallonge nomiĝas: **Islama Ĝihado**, ankaŭ konata laŭ la anglalingva akronimo: **PIJ**) estas la nomo de palestina terorisma organizaĵo, kiu estas gvidita de islamisma ideologio, kiu kombinas religian fanatikecon kaj ultranaciismon.  

La celo de la organizaĵo estas batali kontraŭ Israelo, kaj precipe la israela okupado de la palestinaj teritorioj. Ĝi estas plejparte religie motivita kaj konsideras kaj Israelon kaj la sekularajn arabajn reĝimojn manifestiĝo de okcidenta imperiismo en la islama mondo . La organizaĵo ne rekonas la legitimecon de la Ŝtato de Israelo kaj armite luktas por establi palestinan suverenecon sur la tuta teritorio de Palestino. 

Laŭlonge de sia historio, la organizaĵo faris plurajn mortigajn atakojn en Israelo, kaj kontraŭ judaj setlantoj kaj israelaj soldatoj en la okupataj teritorioj . 

Islama Ĝihado estis difinita kiel terorisma organizaĵo fare de pluraj landoj, inkluzive de Usono , la Eŭropa Unio , Britio , Japanio , Kanado , Aŭstralio  Nov-Zelando  kaj Israelo , ĉiuj el la okcidenta tendaro. Male ĝi estas konsiderata kiel milita organizo kontraŭ la ŝtato Israelo fare de kelkaj islamaj ŝtatoj.

La organizaĵo estis ekde 1995 sub la gvidado de Ramadan Shallah . Li loĝas en Sirio kaj ankaŭ estis unu el la fondintoj de la organizaĵo. Shallah estis dezirata de la FBI dum jaroj . Li suferspertis apopleksion en 2018 kaj estis anstataŭigita per Ziyad al-Nakhalah.

Laŭ kelkaj specialistoj pri la situacio en la Gazaa Sektoro, la Islama Ĝihado estas konsiderita pli radikala ol Hamas  

## Fono 
eta|la fondinto de PIĜ Ramadan Shallah (dekstre) kaj Hamas politika gvidanto Khaled Mashal en Teherano, Irano, la 14an de aprilo 2006
Islama Ĝihado estis formita fare de tri palestinaj studentoj en Egiptio en 1980 (Fathi Shikaki, Abdul Aziz Odeh kaj Bashir Moussa) . Ili ankaŭ estis inspiritaj fare de la Irana Revolucio . Ili reestablis sin post tio en Palestino kaj Libano . Ili ĉefe faris siajn atakojn en la Palestiniaj teritorioj kaj en Israelo propra, sed ili ankaŭ faris kelkajn atakojn en Jordanio kaj Libano . La internacian komunumon konsideras la uzon de sendiskriminataj atakoj al civilaj loĝantaroj kaj la uzo de homaj ŝildoj  kiel kontraŭleĝa laŭ internacia juro . 

## Referencoj 
## Por plia legado 
* Palestina Islama Ĝihado oficiala retejo 
* BBC: Israelo kaj la palestinanoj

* 
* 
* Quartet to Syria: Block 'Jihad' 5 December 2005

Kategorio:Islama Frataro
Kategorio:Islamismaj grupoj
Kategorio:Ĝihadismaj grupoj
Kantono Broward

La **kantono Broward** - angle *Broward County* - estas kantono de Usono en la subŝtato Florido. Ĝia administra centro estas la urbo Fort Lauderdale, kaj inter la pliaj kantonaj urboj menciindas interalie Sunrise (Florido). La kantono estis fondita la . 

Laŭ la stato de la jaro  en la kantono vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun la kantonoj Miami-Dade, Collier, Hendry kaj Palm Beach.

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Kantonoj de Florido
Metroo de Gŭijango

La **Metroo de Gŭijango** () estas unu el la sistemoj de publika transporto en Gŭijango, provinco Gŭiĝoŭo, Ĉinio. La malfermo de la unua linio okazis la .

centra|450px|eta|Mapo

## Linioj 
## Vidu ankaŭ 
* Gŭijango
* Listo de metrooj en la mondo

## Eksteraj ligiloj 
*  (
* UrbanRail.Net

Gŭijango
Gŭijango
Gŭijango
Membrokotizo

**Membrokotizoj** estas pago, kiun organizaĵo kolektas de siaj membroj, por financi siajn agadojn.

Membrokotizoj estas uzataj ĉefe en ne-profitaj organizaĵoj, kiel asocioj kaj partioj. Membrokotizoj estas komponanto de la buĝeto de la organizo. Kelkfoje ĝi estas ĉefa komponanto aŭ eĉ unuopa komponanto de la buĝeto, kaj foje ĝi estas akompanata de enspezo el pliaj fontoj, kiel el la vendo de la produktoj kaj servoj de la organizo, el donacoj, el registara subteno, kaj similaj.

La pago de la membrokotizo rajtigas la membron al la diversaj rajtoj, kiujn la organizo donas al siaj membroj, kaj precipe la rajton voĉdoni por la institucioj de la organizo, kiam ĝi estas organizo en kiu estas elektoj por ĝiaj institucioj.

La kvanto de membrokotizoj estas determinita de la administrado de la organizo, laŭ pluraj manieroj:

* Fiksa kvanto, je unuforma nivelo por ĉiuj membroj, foje distingante inter malsamaj grupoj de membroj, ekzemple reduktitaj membrokotizoj por aparte junaj aŭ aparte maljunaj mebroj. 
* Sumo, kiu dependas de la enspezo de la membro. 
* Varia kvanto kiu dependas de alia kriterio. Ekzemplo (fikcia): La membrodoma komitato en la loĝkultura asocio pagas membrokotizojn laŭ la nombro da loĝejoj inkluditaj en ĉi tiu domkomitato. Aŭ alia ekzemplo (reala): Universala Esperanto-Asocio havas malsamajn kotizojn depende de la lando, en kiu la membro vivas kaj al kiu estas ekspedataj poŝtaj sendaĵoj por la membro, ekzemple la papera eldono de la revuo Esperanto.

## Fonto 
* La baza teksto de la koncerna hebrea artikolo je la stato de la 14-a de novembro 2023

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* kotizo ĝenerale

Kategorio:Financoj
1,2-Heksanoduolo

**1,2-Heksanoduolo** aŭ **1,2-duoloheksano** estas organika kombinaĵo rezultanta per hidratigado de la 1-Hekseno. Ĝi estas senkolora aŭ flaveca, higroskopa likvaĵo kun antimikrobaj proprecoj, solvebla en akvo. 1,2-Heksanoduolo posedas 6 karbonatomojn, 14 hidrogenatomojn kaj 2 oksigenatomojn. 1,2-Heksanoduolo uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de farmaciaĵoj kaj solvantoj. Ĝi estas bonega humektanto, konservanto kaj antisepsa sinergiisto kaj povas esti uzata en diversaj kosmetikaj formulaĵoj, precipe taŭgaj por bebaj kosmetikaĵoj kaj sentema haŭto. La solvebleco de 1,2-heksanoduolo estas multe pli malalta ol 1-heksanolo kaj la etila estero de la 2-hidroksoheksanata acido.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
* Preparado de la **1,2-heksanoduolo** per hidratigado kaj oksidigo de **1-hekseno**:

### Sintezo 2 
* Preparado de la **1,2-heksanoduolo** per hidratigado de la **2-heksenolo**:

### Sintezo 3 
* Preparado de la **1,2-heksanoduolo** per traktado de **pentanalo** kaj **klorometanolo**:

### Sintezo 4 
* Preparado de la **1,2-heksanoduolo** per reduktado de **2-hidrokso-heksanata acido**:

## Vidu ankaŭ 
* Alkoholo

## Referencoj 
Kategorio:Alkoholoj
Kamarati

**Kamarati** bengale **কামারহাটি** estas urbego kaj municipo en orienta Barato, en subŝtato Okcidenta Bengalio, en distrikto Norda 24 Parganas. La urbego apartenas al Urbaro de Kolkato.
eta|maldekstre|

## Demografio 
En 2011 Kamarati havis  da loĝantoj kun legopovo 88%, signife pli alta, ol la tutlanda mezumo. En la 1950-aj jaroj loĝantaro de Kamarati atingis la internacian kvalifikon urbego (pli granda, ol cent mil).

## Geografio 
Kamarati situas laŭ la maldekstra bordo de rivero Hugli sur ebenaĵo en averaĝa alteco de 15 m super la marnivelo. La najbaraj komunumoj kontaktiĝas kun Kamarati. Panihati troviĝas 2, Ĥorda 5, Norda Dumdum kaj Balli po 6, Suda Dumdum, Dankuni kaj Barakpur po 8, Serampore 9, subŝtata ĉefurbo Kolkato 13, distrikta sidejo Barasat 14, Ĉandanagaro 21, Kaljani 33, tutlanda ĉefurbo Delhio 1298, Mumbajo 1667 kilometrojn (aere) https://www.distancefromto.net/.

## Historio 
Dum brita dominado la loko estis ripozejo de riĉuloj el Kalkuto. La sendependa Kamarati kreiĝis en 1899, sed jam pli frue ekzistis kiel aglomeraĵo. En 1947 la municipo travivis rapidan loĝantarkreskon, ĉar ondoj de hinduaj rifuĝintoj alvenis el Orienta Pakistano.

## Ekonomio 
Kamarati estas industria urbego. Dum la brita erao estis prilaborado de jutoj, el tio la teksa industrio evoluis. Baldaŭ ankaŭ aliaj industriaj uzinoj kaj fabrikoj ekfunkciis.

## Eduko 
En Kamarati pluraj altlernejoj funkcias.

## Lingvoj 
La oficialaj lingvoj en Kamarati estas la bengala kaj angla lingvoj.
eta|

## Religio 
En Kamarati vivas hinduoj (72%), poste islamanoj (27%), ceteraj malpli ol 1%.

## Klimato 
Laŭ klimato de Kamarati estas la sama, ol la proksima Kolkato.

## Trafiko 
eta|maldekstre|
Kamarati havas trairan fervojan linion inter Kaljani kaj Kolkato kun 2 stacidomoj. La vojoj aŭ stratoj kontinue daŭriĝas al Khardaha, Panihati, Norda Dumdum kaj Borahonogur. La rivero ĉi tie ne havas ponton, eble pramoservon. La plej proksima flughaveno (ankaŭ internacia) funkcias malantaŭ Norda Dumdum.

## Vidindaĵoj 
* pluraj preĝejoj

## Fontoj 
* WikiTrans

Loaded Truck - Barrackpore Trunk Road - Kamarhati - North 24 Parganas 2012-04-11 9469.JPG|Vojo
কামারহাটি ছয় মাথার মোড়.jpg|Placo
2013-Kolkata-Dakshineshwar-103.JPG|Meza parto de templo
Belghoria Police Station - Belgharia - North 24 Parganas 2012-04-11 9737.JPG|Polico
ESI Hospital, Kamarhati.jpg|Hospitalo
Regent Station Bazzar - Kamarhati - North 24 Parganas 2012-04-11 9724.JPG

Kategorio:Urboj de Barato
Kategorio:Urboj de Okcidenta Bengalio
Kvorumsenso

En biologio, **kvorumsenso** estas kapablo sensi ĉelan denson kaj respondi al ĝi per gena esprimregulado. Ĝi estas speco de ĉela signalado, kaj specife interĉela signalado. Ĝi krome havas trajtojn de ĉela memsignalado, ĉar la ĉelo produktas kaj signalmolekulon kaj la ricevanton de tiu molekulo. Ekzemple, per kvorumsenso bakterioj povas limigi la esprimon de specifaj genoj al la altaj ĉeldensoj, kie la rezultaj fenotipoj estas plej avantaĝaj, kaj ne esprimi ilin en maldensaj kondiĉoj, kie ili estus senkompense kostaj. Multaj specioj de bakterioj uzas kvorumsenson. 

Ekster ĉela biologio, oni povas nomi kvorumsenso la komunikmetodon per kiu iuj sociaj insektoj decidas kie fari neston. Ĝi ankaŭ estas utile aplikata en komputiloj kaj robotoj. Ĝenerale, kvorumsenso povas utili en iu ajn sencentra sistemo kies sistemeroj havas: (a) manieron nombri la sistemerojn kun kiuj ili interagas, kaj (b) norman kondutoŝanĝon kiam la nombro da sensitaj sistemeroj superas certan sojlon.

## Bakterioj
Kelkaj el la plej bone konataj ekzemploj de kvorumsenso estas trovitaj ĉe bakterioj. Per kvorumsenso ili regulas la esprimadon de certaj kondutaj fenotipoj. Kelkaj fenotipoj, en kiuj kvorumsenso ofte rolas, estas tavoletiĝo, produktado de malignaĵoj, kaj moviĝado. Iuj bakterioj uzas ĝin en biologia luminesko, nitrogena fiksado, kaj sporiĝo.

Kvorumsensado temas pri la loka denso de bakterioj en la plej proksima medio. Ĝi povas esti samspecia aŭ interspecia. Ĝi uziĝas kaj de gram-pozitivaj kaj gram-negativaj bakterioj, sed per tre malsamaj mekanismoj.

## Referencoj
Kategorio:Bakteriologio
Kategorio:Ĉela interkomunikado
Kategorio:Superorganismoj
Kategorio:Genesprimo
Ingrid Daubechies

**Ingrid DAUBECHIES** (Houthalen, Belgio, 17-an de aŭgusto 1954) estas belga matematikistino kaj fizikistino belga. Ŝi faris gravajn kontribuojn en la kampo pri la ondosimilaĵo en bildoj. En 2020 ricevis la Premioj Princino de Asturio pri Scienca kaj Teknika Esploro. En 2023 koncedas al ŝi la Wolf-premio pri matematiko, kaj estas la unua virino kiu ricevis ĝin.

## Referencoj 
Kategorio:Wolf-premiitoj pri matematiko
Kategorio:Membroj de la Usona Nacia Akademio de Sciencoj
Kategorio:Belgaj fizikistoj
Kategorio:Belgaj matematikistoj
Pierre Deligne

**Pierre DELIGNE** (3-an de oktobro 1944 - ) estas belga matematikisto kiu ricevis la Medalon Fields en 1978, la Premion Bazan en 2004, la Wolf-Premio pri Matematiko en 2008 kaj la Premion Abel en 2013. Li estas konata por siaj gravegaj laboroj pri la konjektoj de Weil, kiu fine sukcesus provi en 1973. 

## Referencoj 
Kategorio:Membroj de la Nacia Akademio de la Linkoj
Kategorio:Algebraj geometroj
Kategorio:Membroj de la Reĝa Sveda Akademio de Sciencoj
Kategorio:Wolf-premiitoj pri matematiko
Kategorio:Medalo Fields
Kategorio:Membroj de la franca Akademio de Sciencoj
Kategorio:Nombroteoriistoj
Kategorio:Belgaj matematikistoj
Kategorio:Abel-Premiitoj