Kripta mikrasturo

La **Kripta mikrasturo** (***Micrastur mintoni***) estas specio de rabobirdo de la familio de Falkedoj kiu inkludas la falkojn, karakaroj kaj ties parencoj. Ĝi estas membro de la genro de Mikrasturoj kiuj estas tre similaj grizaj malgrandaj arbarfalkoj.

## Disvastiĝo kaj historio 
Ĝi troviĝas kiel stabilaj sed separataj populacioj en sudorienta Amazona pluvarbaro en Brazilo kaj plej nordorienta Bolivio. Ekzistas ankaŭ malnovaj specimenoj el la Atlantika arbaro de orienta Brazilo, sed ne estas ĵusaj konstatoj el tiu regiono, kaj ĝi eble estas formortinta de tie. Dum ĝi estas nekomuna en sia amazoniaj teritorioj, ĝi restas disvastigata, kaj estas klasita kiel Malplej Zorgiga fare de BirdLife International kaj IUCN. Delonge konfuzata kun la Dustria mikrasturo (aŭ foje kun la Plumba mikrasturo, *M. plumbeus*), la Kripta mikrasturo estas nova specio malkovrita en 2002 en la amazonia ĝangalo de la subŝtato de Pará, (Brazilo) kaj priskribita al la scienco nur en 2003 fare de la naturalisto Andrew Whittaker – tiele ambaŭ (aŭ tri) estas ekzemplo de kripta specikomplekso.

La Dustria mikrasturo estas pli norda specio kaj krom morfologiaj diferencoj estas ankaŭ diferencoj pri voĉoj.

## Ekologio 
La Kripta mikrasturo loĝas en ĝangalaj zonoj de seka tero aŭ laŭsezone inundataj kun densa subgrundo. Ĝi estas timida kaj ofte sekretema birdo kiu estas rare observata hazarde.

Ili nutras sin el insektoj kaj senvertebruloj.

## Aspekto 
Ĝi estas specio ege simila al la parencaj specioj kiaj la Dustria mikrasturo, nome griza supre kaj en kape. La vizaĝa nuda haŭtaĵo kun vaksaĵo estas oranĝa kaj la iriso blanka. La beko estas hokoforma kaj griznigreca ĉe supra makzelo dum flavecoranĝa en suba. La brusto estas blankeca kun tre fajna horizontala strieco griza kiu laŭgrade malaperas al blanka ventro. La kruroj estas flavoranĝaj. Malkiel ĉe la Dustria mikrasturo, plenkreskuloj de Kripta mikrasturo havas nur **ununuran blankan vostobendon** (aldone al la mallarĝa blanka vostopinto) kaj ĉefe la vosto estas pli mallonga ol ĉe la aliaj mikrasturoj.

Nematuruloj havas du vostobendojn ĉu blankajn al sablokolorajn. Kontraste plenkreskuloj kaj preskaŭmaturuloj de *gilvicollis* havas pli longan voston kun du distingaj pli larĝaj blankaj vostobendoj, dum nematuruloj havas 2 aŭ 3 blankajn al sablokolorajn mallarĝajn vostobendojn.

Aliaj diferencoj estas ĉe *mintoni* pli ofte kontrastaj malhelaj frunto, krono kaj nuko, iom pli etenda orangza haŭtaĵo superokula, pli markata horizontala strieco en supra brusto, malpli etenda strieco en subaj partoj kaj manko de sablokolora nuanco en brusto.

## Referencoj 
* BirdLife International 2006.  Micrastur mintoni.   2006 IUCN Ruĝa Listo de Minacataj Specioj. Konsultita la 24an de julio 2007.
* [Informo "Amazonia viva" pri ekspedicioj fare en Amazonio kun informo pri la specioj malkovritaj el 1990(https://eo.wikipedia.org/wiki/1990) al 2010.]
* Fotaro de la reto hispana ĵurnalo 20 minutos kun specioj malkovritaj en Amazonio inter kiuj troviĝas "Micrastur mintoni".
* en portugala 
* Whittaker, A. 2002. Una nueva especie de bosque, halcones (Falconidae: Micrastur) desde el sureste de la Amazonia y los bosques tropicales del Atlántico de Brasil. Wilson Wilson Bulletin 114:421-445. 
* Whittaker, A. 2004. Informoj pri Rondônia, Brazilo, pri aŭstrala migrado. La ornitologoj Club Británico 124:239-271.
* Whittaker, A. 2009. Whittaker, A. 2009. Pousada Rio Roosevelt: una avifauna provisional inventario en el suroeste de la Amazonía de Brasil, con información sobre la vida, la historia, los nuevos datos de distribución y los comentarios sobre la taxonomía. Cotinga 31:23-46.

Kategorio:Falkoformaj
Kategorio:Falkedoj
Kategorio:Birdoj de Ameriko
Kategorio:Birdoj de Brazilo