Nigra saksikolo

La **Nigra saksikolo** aŭ **Punktita saksikolo** (*Saxicola caprata*) estas birdo el la Muŝkaptuledoj, iam konsiderata de la Turdedoj en la genro *Saxicola*. *Saxicola* devenas el la latina *saxum*, roko + *incola*, loĝanto, dum *caprata* estas latina por “kapreca”. Temas pri paserina birdo kiu troviĝas el okcidenta kaj Centra Azio al Suda kaj Sudorienta Azio. Oni agnoskas ĉirkaŭ **16 subspeciojn** en ĝia ampleksa teritorio kun multaj insulaj formoj. Ĝi estas familiara birdo de kamparo kaj malferma makiso aŭ herbejo kie ĝi troviĝas ripoze sur pinto de malalta dornarbo aŭ aliaj arbustoj, gvatante por predi insektojn. Ili predas insektojn ĉefe el surgrunde, kaj estis, kiel la aliaj saksikoloj, lokitaj en la familio de Turdedoj, sed nune estas konsiderataj kiel Muŝkaptuledoj.

Ili nestumas en kavaĵoj en ŝtonaj muroj aŭ en truoj en deklivo, kovrante la neston per herbo kaj animala haro.

## Aspekto 
[eta|maldekstra|Ino de la raso *bicolor*, [Barato.]]
[maldekstra|eta|Pied bush chat,Saketarri, near [Sukhna lake Chandigarh, India)]]

La Nigra saksikolo estas iom pli malgranda ol la Siberia saksikolo, *Saxicola maurus*, kvankam ĝi havas similan diketan strukturon kaj staran sintenon.

La maskloj estas **nigraj kun blanka pugo, flugilmakulo kaj ventro**, kies etendo varias laŭ la subspecioj. La iriso estas malhelbruna, la beko kaj kruroj nigraj. Inoj estas ĝenerale brunecaj (pli ruĝecaj sube) kaj iom striecaj, dum junuloj estas skvamecaj sube, sed malhelaj supre kiel inoj.

Oni priskribis la jenajn rasojn:
* nomiga *caprata* (Linnaeus, 1766) troviĝanta en Luzono kaj Mindoro, en Filipinoj.
* *rossorum* (Hartert, 1910) troviĝanta en NOr Irano SC Kazaĥio S al Afganio kaj Baluĉistano; migranta en SOk Azio (vaganta en Arabio, Israelo). (montras pli da blanko sube ol *bicolor*, priskribita de Hartert, Jour. f. Orn. 1910:180 sed ne ĉiam agnoskata
* *burmanicus* Stuart Baker, 1922 troviĝanta en duoninsula Barato Or al Birmo kaj S Ĉinio (S Siĉuano, Junano), S al Tajlando kaj Hindoĉinio. Tiu havas blankon nur en plej suba ventro.
* *nilgiriensis* Whistler, 1940 troviĝanta en Okcidentaj Ghatoj kaj Holmoj Nilgiri.
* *atratus* (Blyth, 1851) nur en Sri-Lanko. Tiu havas grandan bekon.
Kelkaj insulaj formoj estis priskribitaj el Sudorienta Azio inklude:
* *randi* Parkes, 1960 troviĝanta en centraj Filipinoj (Panay, Negros, Cebu, Bohol, Siquijor).
* *anderseni* Salomonsen, 1953 troviĝanta en Lejte kaj Mindanao, en Filipinoj.
* *fruticola* Horsfield, 1821 troviĝanta en Java Or al Flores kaj Alor.
* *francki* Rensch, 1931 troviĝanta en la insuloj Sumba.
* *pyrrhonotus* (Vieillot, 1818) troviĝanta en Or Malgrandaj Sundoj (Wetar, Kisar, Timor, Savu, Roti).
* *albonotatus* (Stresemann, 1912) troviĝanta en Sulaveso (escepte N duoninsulo) kaj Salayer I.
* *cognatus* Mayr, 1944 troviĝanta en Insulo Babar.
* *belensis* Rand, 1940 troviĝanta en OkC Nov-Gvineo.
* *aethiops* (P. L. Sclater, 1880) troviĝanta en N Nov-Gvineo kaj Bismarkoj.
* *wahgiensis* Mayr & Gilliard, 1951 troviĝanta en OrC & Or Nov-Gvineo.

Tiu specio estas tre rilata al la komplekso formata de la Eŭropa kaj la Afrika saksikoloj.
 El *S. c. fruticola* el Indonezio la populacio de insulo Mojo ŝajne diferenciĝas el la specimenoj de insulo Lembata Island kun diverĝo ĉirkaŭkalkulata je 360,000 jaroj; *S. c. pyrrhonota* estas el Okcidenta Timoro (Indonezio).

Ili estis iam popularaj en Bengalo kiel kaĝobirdoj. Ili ankoraŭ troviĝas en loka birdokomerco en kelkaj partoj de Sudorienta Azio.

## Distribuado 
[eta|maldekstra|Masklo *bicolor* el [Faridabad]]
La Punktitaj saksikoloj estas loĝantaj birdoj en tropika suda Azio el oriento de Mezoriento tra Pakistano, Barato kaj Bangladeŝo orienten al Indonezio kaj Filipinoj. Ili koloniiĝis en Papuo-Nov-Gvineo ĉirkaŭ 1950. Ĝi troviĝas en malfermaj habitatoj inklude arbustejojn, herbejojn kaj terkultivejojn.

Kelkaj populacioj estas migrantaj. Ringita individuo de la subspecio *rossorum* estis rekuperata en Israelo.

Ankaŭ la populacioj de Barato ŝajne montras sezonajn ŝanĝojn sed tiuj movoj ne estas klaraj. En Karwar en la okcidenta marbordo, ŝajne aperas en oktobro kaj restas ĝis majo sed ne estas vidataj dum la pluvsezono. Ŝajne ili ne ĉeestas en la distrikto Baroda de Gujarato el aprilo al septembro. Claud Buchanan Ticehurst notis, ke ĝi estis somera vizitanto de Baluĉistano forirante en oktobro kaj ke la birdoj el Baluĉistano estas nedistingeblaj el tiuj *rossorum* de Turkmenio.
Maskloj ceremonimontriĝas dum la reprodukta sezono per malfermo de vosto, flugilfrapado kaj pufigo de la blankaj flugilplumoj.

Oni konstatis nematodajn parazitojn de la genro *Acuaria*. Plenkreskaj birdoj havas malmultajn predantojn kvankam oni konstatis ke vespertoj (*Megaderma lyra*) kaj vintrantaj Marĉostrigoj predas ilin.

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* HBW multimedia
* Priskribo de *rossorum* 

Kategorio:Muŝkaptuledoj
Kategorio:Birdoj de Azio
Kategorio:Birdoj de Afganio