Carles Riba

**Carles Riba i Bracons** (Barcelono, 1893-1959) estis poeto, humanisto, helenisto, tradukisto kaj kritikisto.

## Vivo 
En 1909, kiam li estis dekkvin-jara, li estis premiita ĉe la Internaciaj Floraj Ludoj, okaze de la Universala Kongreso de Esperanto en Barcelono, pro sia poemo en Esperanto *Nu*. 

Estante mezlernejano, li jam enskribiĝis en la superaj studoj pri filozofio kaj literaturo kaj en tiuj pri juro ĉe la Universitato de Barcelono. Ĉi tio ebligis al li akiri gravan helenisman edukiĝon. La duan diplomiĝon — devigitan de la familio — li ne finis ĝis pluraj jaroj poste. Malgraŭ tio, lia patro ne hezitis subteni lian humanisman alvokiĝon. Fakte, en 1911 lia patro mem finance subtenis la eldonon de la *Bukolikoj* de Vergilio, kiujn Carles Riba estis tradukinta kiam li havis nur deksep jarojn. Tiun saman jaron la verkisto gajnis la *naturan* *floron* ĉe la katalunlingvaj Ĝironaj Floraj Ludoj.

En 1916 li edziĝis kun la poetino Clementina Arderiu kaj komencis labori en instruado, ĵurnalismo, kaj en eldonejoj. Tiam li eklaboris por Editorial Catalana kiel tradukisto kaj verkis beletran kritikon en la gazetoj *La veu de Catalunya* kaj *La Revista*. En 1919 li publikigis la poezian verkon *Estances* kaj lian unuan katalunlingvan tradukon de *Odiseado,* kies plenan maturan revizion li aperigis en 1953. 

En la jaro 1922 aperis la fondaĵo Bernat Metge kaj li komencis traduki helenajn klasikajn verkojn en la katalunan. En 1925 li fariĝis profesoro pri helena lingvo en la Aŭtonoma Universitato de Barcelono. En 1932 li estis elektita membro de la Instituto de Katalunaj Studoj. En 1937 li publikigas poezian verkon *Tres Suites* kaj kritikan libron *Per comprendre*.

Post la Hispana enlanda milito, li devis forlasi sian universitatan postenon kaj rifuĝis al Francio, kie li komencis la verkadon de *Elegies de Bierville* (kiu estos plej elstara lirika poezio en la kataluna beletro), kaj poste li ekloĝis en Montpeliero. En 1943 li kaj lia edzino revenis en Katalunion kie li reprenis la tradukajn laborojn por la fondaĵo Bernat Metge, ĉar li ne rajtis profesori, kaj ankaŭ ricevis mendojn de mecenatoj por fari bibliofilajn eldonaĵojn de originalaj kaj tradukitaj tekstoj.

En 1952 li partoprenis hispanan kongreson pri poezio en Segovio kun J. V. Foix kaj Marià Manent, pro invito de Dionisio Ridruejo.

Dum la diktaturaj jaroj li ofte kunvenigis katalunajn verkistojn kaj intelektulojn en sia hejmo, kaj agis kiel gvida majstro por junaj poetoj.

## Verkoj 
### Poezio 
* *Estances*
* *Tres suites*
* *Elegies de Bierville*
* *Salvatge cor*
* *Esbós de tres oratoris*

### Prozaj verkoj 
* ''Les aventures d'en Perot Marrasquí*
* *Guillot, bandoler*
* *L'ingenu amor*

### Kritikaj verkoj 
* *Escolis i altres articles*
* *Els marges*
* *...Més els poemes*
* *Polítics i intel·lectuals*

(Entute temas pri gazetaj artikoloj, eseoj, recenzoj, antaŭparoloj de aliaj verkoj, leteroj, prelegoj kaj lecionoj.)

### Tradukoj 
Konforme al la kultura normaliga programo de la naŭcentismo, li faris multajn tradukojn de la moderna beletro, de Edgar Allan Poe li tradukis *Històries extraordinàries*, de Friedrich Hölderlin *Esbossos de versions de Hölderlin*, plurajn poemojn de Constantin Cavafy, la fabelojn de Grimm, *El romanç de Tristany i Isolda* de Joseph Bédier. Por la fondaĵo Bernat Metge li tradukis helenajn verkojn de Ksenofono, Plutarko, Esĥilo, Sofoklo kaj Eŭripido. En 1948 duafoje li tradukis en versoj la *Odiseadon'' de Homero, kiu estas unu el plej grandaj beletraj monumentoj en la kataluna lingvo.

Kategorio:Katalunlingvaj verkistoj
Kategorio:Katalunaj verkistoj
Kategorio:Katalunlingva literaturo
Kategorio:Barcelonaj esperantistoj