open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Jaro de Vistulo

**Jaro de Vistulo** () estis organiza iniciato pri festado de la 550-a datreveno de la unua libera flosigado sur Vistulo, ligita kun pluraj eventoj en ĉiuj apudvistulaj vojevodioj. 

## Voĉdonoj
La ideon pri festado iniciatis Socia Celebro-Komitato de la Jaro de Rivero Vistulo en 2017. Ĝin apogis pluraj institucioj kaj aŭtonomiaj unuoj. Aprile 2016 la projekto por voĉdono eniris Polan Parlamenton. La 22-an de junio 2016 la Pola Sejmo voĉdonis, fiksante la jaron 2017 Jaro de Vistulo. Plie, la 19-an de decembro 2016 Regiona Asembleo de Mazovia Provinco akceptis voĉdonon pri la Jaro de Vistulo en Mazovio.

## Festado - elektitaj iniciatoj
Okazo por inaŭguro de la Jaro de Vistulo estis 550-a datreveno de la dua pactraktato en Toruń, danke al kio Krono de la Regno de Pollando reakiris interalie Gdanskan Pomerion. Oni ekfestis la 19-an de oktobro 2016 en Toruń, kie okazis solena sesio kaj rekonstruo de la mara batalo kune kun simbola subskribo de la pactraktato. La 1-an de januaro 2017 komencon de la Jaro de Vistulo anoncis la toruna sonorilo *Tuba Dei*.

**Jaro de Vistulo sur poŝtmarko**

La Jaro de Vistulo estis memorigita sur poŝtmarkoj, kiujn Pola Poŝto emisiis la 30-an de januaro 2017. La poŝtmarkoj prezentas ondojn sur la rivero, kun enskribitaj informoj pri la rivero, ekz. *La plej longa rivero enfluanta la Baltan Maron*.

**Muzeoj de la Vistul-Itinero**

La festadon partoprenis interalie muzeoj apud Vistulo aŭ en ties proksima najbareco. Rezulto de la kunlaboro estas komencigo de la reto inter muzeoj troviĝantaj sur la itinero.

**Konstruo de la transporta boato**

Kadre de la datreveno de la Jaro de Vistulo oni iniciatis projekton Konstruo de flosanta unuo "Szkuta Wiślana" (Vistula boato). Investunuo estis Muzeo pri Sporto kaj Turismo en Varsovio. Ligna boato, nomita *Dar Mazowsza* (Donaco de Mazovio) estis surakvigita la 20-an de oktobro 2017.

**Civitano de Rivero Vistulo**

La projekto Civitano de Rivero Vistulo estas kampanjo direktita al lokaj socioj interesitaj pri entrepreno de socia aktivado rilate al Vistulo. Elemento de la projekto estas interalie Vistula flosigado de Sandomierz ĝis Toruń.

**Festivalo de Vistulo**

Festivalo de Vistulo estas kelktaga evento okaziĝanta laŭvice en Włocławek, Nieszawa, Ciechocinek kaj Toruń. Ĝi arigis kelkdekon de ŝipoj.

**Internacia Poezia Konkurso en Esperanto**

Internacia Poezia Konkurso "Jaro de Vistulo" prezentita kadre de Esperanto-Tagoj en Toruń estis kreita de Pola Esperanto-Asocio, Etnografia Muzeo en Toruń kaj Junulara Kulturdomo en Toruń. La finalo okazis en Junulara Kulturdomo, laborloko de *Studio "P"*, kiu de multaj jaroj utiligas Esperanton. Alvenis 18 konkursaĵoj el 5 landoj. "Pola Esperantisto", n-ro 1/2018 publikigis du el premiitaj: *Neforgesebla rivero* de Ewa Grochowska kaj *Vistulo mia!* de Urszula Tupajka. 

## Eksteraj ligiloj
* Rok Rzeki Wisły 2017 rokwisly.pl

Kategorio:Vistulo
Kategorio:Akva transporto en Pollando
Kategorio:Eventoj en Pollando
Kategorio:2017
Stilo Ludoviko la 15-a

La **Stilo Ludoviko la 15-a** aŭ *Louis Quinze* estas stilo de arkitekturo kaj ornamartoj kiu aperis dum la reĝado de Ludoviko la 15-a de Francio. El 1710 ĝis ĉirkaŭ 1730, nome periodo konata kiel Regenteco, ĝi estis iel etendo de la stilo de la epoko de lia avo kaj antaŭulo, Ludoviko la 14-a de Francio. El ĉirkaŭ 1730 ĝis ĉirkaŭ 1750, ĝi iĝis pli originala, ornamema kaj superriĉa, sub la influo de la amatino de la reĝo nome Madamo de Pompadour. El 1750 ĝis la morto de la reĝo en 1774, ĝi iĝis iom pli malabunda, ordigita, kaj ekmontris influojn de novklasikismo.

File:Bureau du Roi vue de face avec pièce.jpg|Reĝa skribotablo ĉe la Kastelo de Versailles (1660-69)
File:Salon de la princesse hotel de soubise.jpg|Ovalforma salono de la *Hôtel de Soubise* (aktualaj Naciaj Arkivoj), Parizo (1735-40)
File:Coffre à bijoux Marie Antoinette Dauphine Martin Carlin V5807.jpg|Juvelmeblo de la daŭfenino Marie Antoinette (1770)
File:Duchesse brisée de l'hôtel de Vallemaré-Dangé (Louvre, OA 6493).jpg|Salono de Stilo Ludoviko la 15-a kun sofo kaj seĝo (Luvro)

Laŭ Francisko Azorín **Ludovika arto** estas *Franca tipa arto, dum la regado de tiel nomataj reĝoj (1610-1793ª j).* Li indikas etimologion el *Ludoviko*, propra persona nomo de iaj francaj reĝoj. Li tiele grupigas en ununura esprimo la diversajn ludovikajn stilojn, kvankam li listigas variantojn: 12ª, 13ª, 14ª, 15ª kaj 16ª.

## Notoj 
Kategorio:Rokoko
Kategorio:Artoj en Francio
Kategorio:Dekoracia arto
Ludoviko la 15-a
Kategorio:Arkitekturaj stiloj
Kategorio:Artaj stiloj
Kategorio:Aranĝo
Kategorio:Ludoviko la 15-a (Francio)
Kategorio:Francaj vortoj kaj esprimoj
Konstanze Schönfeld

**Konstanze Schönfeld** (naskiĝis la 13-an de novembro 1993) kromnomata kiel Tuŝka aŭ Tuśka estis la unua vicprezidanto de la Tutmonda Esperantista Junulara Organizo de 2017 ĝis 2018. Aldone ŝi estis anstataŭa prezidanto de TEJO ekde la  ĝis la  pro la demisio de la antaŭa prezidanto Enric Baltasar. De 2020 ĝis 2021 ŝi estis Ĝenerala Sekretario de TEJO.

Krom estraraneco, ŝi ankaŭ volontulis en la Centra Oficejo de UEA/TEJO en Roterdamo, verkante la EVS-subvencipeton por la venonta jaro, kiu estis aprobita julie kaj alportis du novajn volontulojn al TEJO ekde komenco de 2016. Ekde februaro 2015 ŝi kunordigas la tradukadon de TEJO.org.

## Referencoj 
Kategorio:Germanaj esperantistoj
Kategorio:Prezidantoj de TEJO
31109 Janpalouš

'*31109 *Janpalouš''''' estas tre malgranda, malhela asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la ĉeĥaj astronomoj Miloš Tichý kaj Zdeněk Moravec elde la Observatorio Kleť, proksime de České Budějovice en Ĉeĥio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la ĉeĥa astronomo Jan Palouš,, kiu estris dinamikajn studojn pri galaksioj ĉe la Astronomia Instito de la Slovaka Akademio de Scienco. Kiel gvidanta reprezentanto de kaj ĉeĥa kaj internacia astronomiaj korpoj, li ludis gravan rolon en la demarŝoj por la aligo de Ĉeĥio al la Eŭropa suda observatorio.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Miloš Tichý
Kategorio:Malkovrita de Zdeněk Moravec
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
Porter Robinson

**Porter Robinson**, (n. la 15-an de julio 1992) estas usona diskĵokeo kaj muzikproduktisto el Chapel Hill, Norda Karolino, Usono. Li eldonis plurajn unuopaĵojn de malsamaj elektronikaj ĝenroj. *Language* estas tiu, kiu unue disfamigis lin en 2012.

Je la 20-an de marto 2015, Porter ricevis la premion de MTV "artisto de la jaro" por sia unua albumo *Worlds*. Li estas la 96a pli bona diskĵokeo de la jaro 2017 laŭ la magazino *DJ Mag*.

## Muzikoj 
### Albumo studia 
### Albumoj "Remix" 
### Albumetoj 
### Unuopaĵoj 
### "Remix"-oj 
## Referencoj 
Kategorio:Naskiĝintoj en Usono
Kategorio:Vivantaj homoj
Kategorio:Usonaj elektronikaj muzikistoj
Kategorio:Usonaj diskĵokeoj
Kategorio:Usonaj muzikistoj
Kategorio:Usonaj artistoj
Pjin U Lin

**Pjin U Lin** (pli frue *Majmio* aŭ *Memio*) estas urbego en centra Birmo, en la mandalaja regiono. Ĝi estas ankaŭ distrikta ĉefurbo. La loknomo portas nomon de iama generalo.  La militista registaro renomis la urbegon Pjin U Lin.
eta|maldekstre|
eta|maldekstre|
eta|maldekstre|

## Bazaj informoj 
* Supermara alteco: 1089 m
* Loĝantaro: 255 000 (2014, takso)  
* Horzono: UTC+6:30

## Geografio 
eta|maldekstre|

Pjin U Lin situas sur altebenaĵo en valo en meza parto de la lando 67 kilometrojn oriente de Mandalajo.

## Historio 
La loko estis brita armea antaŭposteno establita proksime de malgranda vilaĝo. En 1896 konstanta armea poŝto ekfunkciis. Baldaŭe pro ĝia klimato ĝi iĝis la somera ĉefurbo de brita Birmo.

Du akademioj funkcias en la urbego, krome ekzistas granda armea ĉeesto.

## Ekonomio 
En Pjin U Lin kultivo de trikito, floroj kaj legomĝardenoj, fruktoproduktoj kiaj fragoj kaj ananasoj, kafoplantejoj kaj bovinbredado estas la ĉefaj lokaj entreprenoj. Nuntempe bredado de silkoraŭpo etendiĝas, eĉ aparta esplorcentro funkcias. Ĉefe somere estas vigla turista trafiko.

## Trafiko 
Pjin U Lin estas atingebla voje kaj fervoje, sed estas ankaŭ fluga ligo al Ranguno (Jangono).

## Vidindaĵoj 
* pluraj botanikaj ĝardenoj
* preĝejoj
* Somera Palaco
* horloĝa turo

## Fontoj 
* artikolo el la *Encyclopædia Britannica* ()

Pyinoolwin -- DSA Front Gate.JPG|Monumento
Maymyo also known as Pyin Oo Lwin (14703742020).jpg|Tura domo
Sacred Heart Catholic Church, Maymyo.jpg|Kirko Sankta Koro
Mahar Ankhtookanthar Pagoda Temple.JPG|Pagodo
Maymyo also known as Pyin Oo Lwin (14890073142).jpg|La horloĝa turo

eta|center|550px|

Kategorio:Urboj de Birmo
Diplomacy

300px|eta|maldekstre|Tabulo por Diplomacy. La komencaj pozicioj de la armeoj kaj mararmeoj de la sep regnoj estas markitaj per koloraj punktoj, kaj provizocentroj apartenantaj al neniu regno estas markitaj per grizaj punktoj.
***Diplomacy*** estas tabulludo por sep ludantoj. Ĝi baziĝas sur la situacio de grandpotencoj antaŭ la Unua Mondmilito en Eŭropo. La komenco de la ludo estas fiksita al la jaro 1901.

La sep ludantoj reprezentas la regnojn Francujo, Italujo, Rusujo, Britujo, Turkujo, Germanujo kaj Aŭstrujo-Hungarujo. Hazardoj ne ludas rolon krom eventuale ĉe la asigno de la regnoj al la ludantoj.

La celo de la ludo estas kontroli 18 el la ensume 34 provizocentroj (komence ĉiu regno kontrolas 3 krom Rusujo, kiu kontrolas 4). La celo atingiĝas per movoj, ofte sekve de antaŭaj intertraktado kaj interkonsentado kun la aliaj ludantoj. Sed nek intertraktado nek plenumo je eventuale promesitaj movoj aŭ ne-movoj estas devigaj.

En ĉiu fazo (komence "Printempo 1901"; sekvas "Aŭtuno 1901" k. t. p.) ĉiu ludanto donas samtempe, skribe kaj kaŝe ordonojn al la armeoj kaj mararmeoj de sia regno. Post tio la ordonoj de ĉiuj ludantoj estas malkaŝe elvalorigataj, kaj la armeoj kaj mararmeoj estas laŭe movataj. Post tio estos la sekva fazo. Post ĉiu aŭtuna fazo fariĝas bilanco: Por ĉiu regno estas nombrate, kiom da provizocentroj ĝi kontrolas kaj kiom da armeoj/mararmeoj ĝi havas. Eventuala diferenco estas egaligata per tio, ke la ludanto devas aŭ malkonstrui la laŭan nombron de armeoj/mararmeoj aŭ rajtas konstrui la laŭan nombron.

Provizocentro estas kontrolita de regno, kiam ĉefine de aŭtuna fazo en la provizocentro troviĝas armeo aŭ mararmeo de la koncerna regno. Ties kontrolado ĉesas nur, kiam tiumaniere alia regno estos ekkontrolinta la koncernan provizocentron.

La ludo ankaŭ povas esti ludata interrete (per retpoŝto aŭ apo).

Kategorio:Tabulludoj
Kategorio:Aperis en 1959
Anticiganismo

eta|300x300px|Deportado de Sintioj kaj Romaoj en Germanio 1940|dekstra
**Anticiganismo**, aŭ **kontraŭciganismo**, estas la rasismo kaj diskriminacio kontraŭ la ciganoj (Romaoj kaj Sintioj popoloj). La termino estas simila al la koncepto de antisemitismo, kiu estas uzata por priskribi diskriminacion kontraŭ judoj. La termino *cigana* devenas de la mezepoko. Laŭ Martin Holler la angla termino *anti-Gypsyism* datas de la 1980-aj jaroj kaj oftiĝis en la jaroj 2000 kaj 2010, dum la termino *anticiganismo* estis pli poste derivata de la germana *Antiziganismus*.

## Dua Mondmilito 
Sub la influo de la naziismo homoj el ĉi tiuj etnoj estis persekutataj dum la Dua mondmilito samkiel la judoj estis senkompate persekutataj. Proksimume inter  kaj  ciganoj el multaj eŭropaj landoj estis mortigitaj, kio estas konata sub la nomo "porajmos" en la cigana lingvo.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Ciganoj (rim. romaoj)
* Porajmos
* Latcho Drom (filmo)
* Vagabondo


Kategorio:Diskriminacio
Kategorio:Rasismo
Kategorio:Ciganoj
Kategorio:Holokaŭsto
152641 Fredreed

'*152641 *Fredreed'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la usonaj astronomoj David R. DeGraff kaj J. Scott Weaver elde la Observatorio Stull de la Universitato Alfred (Nov-Jorkio, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de *Frederick Reed'' (1906–1978), avo de la unua malkovrinto, dentisto en Albany (Nov-Jorkio) kaj amatora astronomo, kiu transdonis sian amon por la nokta ĉielo al sia nepo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
Obuso

**Obuso** laŭ la difino de Plena Ilustrita Vortaro estas "cilindroforma kuglego kun ogiva pinto, pafata de kanono" aŭ haŭbizo "kaj entenanta pulvoŝargon, kiun eksplodigas tempa aŭ perkuta fuzeo".

Rilate al tio, **obusingo** same laŭ la difino de PIV estas "metala tubo, fiksita ĉe la posta ekstremaĵo de obuso, kaj entenanta pulvon, kiun prajmo povas eksplodigi, por elpeli la obuson el la kanono. [☞ pulvujo]

## Rilataj temoj 
* mitrajlo
* ŝrapnelo
* grenado (eksplodaĵo)
* haŭbizo

## Referencoj 
Kategorio:Artilerio
Kategorio:Armiloj
31124 Slavíček

'*31124 *Slavíček'''* estas tre malgranda, malhela asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Miloš Tichý elde la Observatorio Kleť, proksime de České Budějovice en Ĉeĥio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la ĉeĥa jezuita misiisto kaj scienculo Karel Slavíček (1678–1735), la unua ĉeĥa ĉinologo. Kun *Ignatius Kegler'', li iris en Ĉinion en 1716. Li laboris pri astronomio, matematiko kaj muziko kaj preparis mapojn de Beijing en 1718 kaj 1728.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Miloš Tichý
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
Universitato de la Respubliko

eta|Centra edifico de la Jura Fakultato en la Avenuo 18a de Julio.
**Universitato de la Respubliko** (, mallongigite **Udelar**) estas la publika universitato de Urugvajo. Estas la plej granda de la lando: ĝi enhavas 108.886 studentojn (laŭ la 7a Censo de Universitataj Studentoj de la Respubliko, 2012). Ĝi estis fondita la 18an de julio 1849 en Montevideo, kie troviĝas ankaŭ la ĉefaj institucioj de la lando. Ĝia unua rektoro estis la pastro Lorenzo Fernández, tiam ankaŭ ŝtata senatano, kaj ĝia rektoro el 2014 estas la matematikisto Roberto Markarian. La ŝtata universitato havas dekkvin fakultatojn kaj kelkajn altlernejojn kaj universitatajn institutojn.

## Organizo 
Estas 14 fakultatoj ĉe *UdelaR* :
* fakultato de Agronomio
* fakultato de Arkitekturo
* fakultato de Sciencoj
* fakultato de Ekonomiaj Sciencoj kaj Administrado
* fakultato de Sociaj Sciencoj
* fakultato de Rajto
* fakultato de Flego
* fakultato de Homaroj kaj Sciencoj de Edukado
* fakultato de Informo kaj Komunikado
* fakultato de Inĝenierio
* fakultato de Medicino
* fakultato de Odontologio
* fakultato de Psikologio
* fakultato de Kemio
* Lernejo Universitaria de Muziko

Respubliko
Kategorio:Montevideo
Kategorio:Arbara mastrumado
Kategorio:Aperis en 1849
Lognes

**Lognes** estas franca komunumo, lokita en la departemento Seine-et-Marne kaj en la regiono Francilio.

En 2015 ĝi havis  loĝantojn, kiujn oni kutime nomas *Lognots*.

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Seine-et-Marne
* Lognes (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Urbodomo de Lognes


Kategorio:Komunumoj de Seine-et-Marne
Kategorio:Marne-la-Vallée
Ferenc Ferenczy

**Ferenc Ferenczy** [ferenci], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Ferenczy Ferenc** estis hungardevena germana operkantisto, (tenoro). Lia origina familia nomo estis *Friedemann*, lia frato estis József Ferenczy (teatrestro).

Ferenc Friedemann http://mek.oszk.hu/08700/08756/html/szocikk/w/23/23951.htm naskiĝis la  en Ungvár (Hungara reĝlando, nuntempa Uĵhorodo en Ukrainio), li mortis la  (laŭ alia fonto la ) en Vajmaro (Germanio).

## Biografio 
Ferenc Ferenczy lernis operkantadon en konservatorio de Milano de Francesco Lamperti en la jaroj 1853 kaj 1854, poste en Vieno. Li debutis en 1859 en operejo de Graz. En la sekvaj jaroj li kantadis en pluraj malgrandaj operejoj, poste li aliĝis al la Berlina Ŝtata Opero en 1862. En la sekva jaro Ferenczy kantadis ne nur en Germanio, sed ankaŭ en Rusio kaj Britio. Li apartenis al la Opero de Vieno inter 1864 kaj 1868, poste li estis gastokantisto en Milano, Barcelono, Londono, Hamburgo, Berlino kaj Karlsruhe. En 1871 li ekkantis en Vajmaro, kelkfoje en Norvegio kaj Svedio.

## El lia repertuaro 
* Verdi: Il Trovatore - Manrico (debuta rolo, 1859)
* Friedrich von Flotow: Marta - Lyonel
* Camille Saint-Saëns: *Samson kaj Dalila* - vira titolrolo (en monda debuto, 1877)
* Fromental Halévy: *La Juive* - Eleazar (lia plej elstara rolo)
* Carl Maria von Weber: *Euryanthe* - Adolars
* Gioachino Rossini: *Guillaume Tell* - Arnold
* Richard Wagner:
** *Das Rheingold* - Loge
** *Die Walküre* - Siegmund
** *Tannhäuser* - titolrolo
* Giacomo Meyerbeer:
** *Le Prophète* - Leyde, Jonas
** *Les Huguenots* - Raoul de Nangis
** *L’Africaine* - Vasco da Gama

## Fontoj 
* germanlingva biografio
* germanlingva biografio
* germanlingva biografio (vidu la 1431-an paĝon!)

Kategorio:Hungaraj operkantistoj
Kategorio:Germanaj operkantistoj
Kategorio:Homoj rilataj al Weimar
Big Bang (muzikgrupo)

**Big Bang** (hangule: 빅뱅) estas sud-korea grupo de popo, kreita de yg Entertainment en 2006. Ilia stilo konsideratas esti parto de la ĝenro K-popo, mallonge por «korea popmuziko». La grupo origine konsistis el kvar anoj: T.O.P, Taeyang, G-Dragon, Daesung, Seungri.

## Membroj 
* T.O.P (탑)
* Taeyang (태양)
* G-Dragon (지드래곤)
* Daesung (대성)
* Seungri (승리)

## Diskaro 
### Korea diskaro 
;Albumoj de studio
* "BIGBANG Vol.1" (2006)
* "Remember" (2008)
* "MADE" (2016)

;EP
* "Always" (2007)
* "Hot Issue" (2007)
* "Stand Up" (2008)
* "Tonight" (2011)
* "Alive" (2012)

;Unuopaĵoj
* "BIGBANG" (2006)
* "BIGBANG Is V.I.P" (2006)
* "BIGBANG 03" (2006)
* "FILA Limited Edition With BIGBANG" (2008)
* "M" (2015)
* "A" (2015)
* "D" (2015)
* "E" (2015)

### Japana diskaro 
;Albumoj de studio
* "Number 1" (2008)
* "BIGBANG" (2009)
* "BIGBANG 2" (2011)
* "Alive" (2012)
* "Made Series" (2016)

;EP
* "For the World" (2008)
* "With U" (2008)
* "Special Final in Dome Memorial Collection" (2012)

;Unuopaĵoj
* "My Heaven" (2009)
* "Gara Gara GO!!" (2009)
* "Koe o Kikasete" (2009)
* "Tell Me Goodbye" (2010)
* "Beautiful Hangover" (2010)

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo

## Vidu ankaŭ 
* 2NE1
* Big Bang (muzikgrupo)
* Blackpink
* BTS (muzikgrupo)
* EXID
* g.o.d
* Girls' Generation
* I.O.I
* Kara (muzikgrupo)
* Red Velvet
* TVXQ

Kategorio:Sudkoreaj popmuzikaj grupoj
Kategorio:Muzikaj grupoj fonditaj en 2006
Tünde Frankó

**Tünde Frankó,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Frankó Tünde** estas hungara operkantisto, oratorikantisto, operetkantisto, (soprano). Ŝia edzo estas Miklós Gábor Kerényi.

Tünde Frankó http://info.bmc.hu/index.php?node=artists&table=ZENESZ&id=234 naskiĝis la  en Orosháza.

## Biografio 
Tünde Frankó komencis violonadi ekde 1973. Ŝi frekventis muzikan mezlernejon en Szeged, poste ŝi akiris operkantistan diplomon en filio de Muzikakademio de Budapeŝto en Szeged en 1987. Jam antaŭ la diplomo ŝi atingis la unuan lokon en kantokonkurso. Ŝiaj plej gravaj instruistoj estis Valéria Berdál kaj Kálmán Gyimesi. En 1989 ŝi ekkantis en Nacia Teatro (Szeged), baldaŭ ŝi kantadis en Popola Operejo de Vieno kaj Bregenz. En 1995 ŝi aliĝis al Budapeŝta Ŝtata Operejo. Ŝi ofte estas gastokantisto en aliaj operejoj, teatroj (eĉ en Germanio kaj Aŭstrio), aparte menciindas Operetoteatro (Budapeŝto). Ekde 1999 ŝi ricevis premiojn. Ŝi naskis filinon.

## El ŝia opera repertuaro 
* Giuseppe Verdi: *Un balo in Maschera* – Oscar
* Georges Bizet: *Carmen* — Micaela
* Johann Strauß (filo): *Die Fledermaus* – Rosalinda
* Giacomo Puccini:
** *Madama Butterfly* — titolrolo
** *La bohème* — Mimi
** *Manon Lescaut* — titolrolo
** *Turandot* — Liu
** *Gianni Schicchi* — Lauretta
** *Suor Angelica* — titolrolo
* Charles Gounod: *Faust* – Margit
* Jacques Offenbach: ''Les contes d'Hoffmann* — Antonia
* Wolfgang Amadeus Mozart:
** *La geedziĝo de Figaro* – Susanna
** *Così fan tutte* — Fiordiligi
** *Die Zauberflöte* - Pamina
* Ruggero Leoncavallo: *Pagliacci* - Nedda
* Pjotr Iljiĉ Ĉajkovskij: *Eŭgeno Onegin* - Tatjana

## El ŝia oratoria repertuaro 
Verkoj de Bach, Brahms, Händel, Liszt, Mozart, Pergolesi, Rossini, Vivaldi, Donizetti, Honegger

## El ŝia opereta repertuaro 
* Ferenc Lehár: *Luxemburg grófja* - Fleury
* Imre Kálmán: *Marica grófnő'' - Manja

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto 
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj operkantistoj
Kategorio:Hungaraj operetkantistoj
Kategorio:Hungaraj oratorikantistoj
Hot Potatoes

**Hot Potatoes** (en Esperanto : "varmaj terpomoj") estas programaro de kvin aplikoj per kiuj eblas krei ekzercojn por enretigi ilin. Unu el ili estas JQuiz (eldonilo por plurelekta demandaro (MCQ) aŭ kvizo). Alia estas JCross por la redaktado de  krucvortenigmo.

## Eksteraj ligiloj 
Oficiala retejo de Hot Potatoes 

Kategorio:Eduka programaro
Januaro de 2018

Jen **listo de okazaĵoj en januaro 2018**:

; 
* 
La rusia esperantisto Dmitrij Bogatov, kiu troviĝis sub hejma aresto en Moskvo ekde aprilo 2017 pro akuzoj pri alvokoj al terorismo, estis liberigita. La enketado daŭras. 
; 
*  Pasaĝera trajno koliziis kun kamiono ĉe traknivela pasejo proksime de Kroonstad, mortigante 18 homojn kaj vundante pli ol 250 aliajn.
; 
*  Disfalis konstruata ponto "Chirajara" survoje inter Bogoto kaj Villavicencio. Mortis 10, vundiĝis 8 kaj malaperis 2 laboristoj.

; 
*  Firmao Yandex Manĝaĵoj estas fondita en Rusio.

; 
*  Miloš Zeman estis reelektita kiel prezidento de Ĉeĥa Respubliko. 

01
Kategorio:Januaro laŭ jaroj
Maksuro

[eta|150px|Maksuro de la [Moskeo-Katedralo de Kordovo|antikva moskeo de Kordovo.]]
**Maksuro**, vorto devena de la araba *maqsura* (مقصورة) , estas termino de la araba arkitekturo kiu utilas por aludi al ejo rezervita en la moskeoj kie situas la kalifo aŭ imamo dum la publika preĝedo kaj kiu utilas ankaŭ por enhavi la tombon de gravulo konsiderata kiel sanktulo.

Laŭ Francisko Azorín **maksuro ** estas *Navo kradita antaŭ la mihrabo de moskeo, por la oficiantoj k. altranguloj, simile al la presbiteriejo de la bazilikoj.* Li indikas etimologion el la araba *maksura* (disigo, apartaĵo).

## Karakteroj 
La maksuro situas plej ofte en la interno de la moskeo kaj ĝenerale estas kronita per kupolo, rezervita al la imamo. En kristana templo tio koincidus kun la presbitero.

## Notoj 
Kategorio:Arkitekturaj eroj
Kategorio:Moskeoj
Kategorio:Islama arkitekturo
Kategorio:Arabaj vortoj
Kategorio:Islama terminologio
Dávid Ridley-Kohne

**Dávid Ridley-Kohne,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Ridley-Kohne Dávid** estis hungara violonisto, instruisto, komponisto.

Dávid Ridley-Kohne http://www.ekmk.hu/lexikon/talalatok3.php?beture=RIDLEY-KOHNE%20D%C3%A1vid  naskiĝis la  en Veszprém (urbo), li mortis en decembro de 1892 en Maglód.

## Biografio 
Dávid Ridley-Kohne lernis violonadon de Ignác Ruzitska en sia naskiĝurbo. En la 1830-aj jaroj li violonadis en teatro en Vieno. En 1838 li muzikadis en Balatonfüred, post 2 jaroj en Pest (urbo). Inter 1850 kaj 1870 li instruis en Pest en muzika mezlernejo, samtempe li estis ĉefviolonisto en salono. Ekde 1871 li instruis kelkajn jarojn en Debrecen, eĉ en la jaro 1886 li instruis en Muzikakademio de Budapeŝto. Li instruis ekzemple Lipót Auer kaj Alajos Gobbi. Li komponadis melodiojn por violonoj.

## Elektitaj disĉiploj 
* Vilmos Grünfeld
* Ödön Singer

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla en la 10-a paĝo)
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)

Kategorio:Hungaraj violonistoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Hungaraj komponistoj
31129 Langyatai

'*31129 *Langyatai'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo Beijing Schmidt CCD Asteroida Programo elde la Stacio Singlong de la Observatorio de Purpura Monto, en provinco Hebejo (Ĉinio).

## Nomo 
Ĝi ŝuldas sian nomon al "*Langyatai*" (ĉine : 琅琊台, *Lángyátái*, tri etaĝa plataĵo kun perimetro de pluraj kilometroj, konstruita el batita tero proksime de la Monto Langja ĉe la bordo de la Flava Maro, pli ol 2200 jaroj antaŭ. Kiel observatorio plej malnova en Ĉinio, *Langyatai'' estas listita en la unua grupo da naciaj pejzaĝaj lokoj.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de SCAP
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
Unsuk Chin

**Unsuk CHIN** (, hangule: 진은숙) (naskiĝis la  estas sudkorea komponisto de klasika muziko, kiu estas bazita en Berlino, Germanio. Ŝi ricevis diversajn premiojn kiel la Premio Grawemeyer en 2004, la Arnold Schönberg-Premio en 2005, la Muzik-kompona Premio de la Fondaĵo Princo Pierre en 2010, la Hoam-Premio en la Artoj en 2012 kaj la Wihuri Sibelius-Premio en 2017.

La verkoj de Unsuk Chin estis luditaj de diversaj filarmoniaj orkestroj kiel la Berlina Filarmonia Orkestro, la Novjorka Filarmonia Orkestro, la BBC Filarmonia Orkestro, la Ĉikaga Filarmonia Orkestro, la Londona Filarmonia Orkestro, la Los-Angelesa Filarmonia Orkestro, la Bostona Filarmonia Orkestro, la Germana Filarmonia Orkestro de Berlino, la Tokia Filarmonia Orkestro, la Filarmonia Orkestro de Radio France, la Oslo-a Filarmonia Orkestro, la Filarmonia Orkestro de Birmingham, la Montreala Filarmonia Orkestro, la NDR Filarmonia Orkestro, la Finna-Radia Filarmonia Orkestro, Kronos Quartet, kaj multaj aliaj, kaj ili estis dirigentitaj de Kent Nagano, Simon Rattle, Alan Gilbert, Gustavo Dudamel, Myung-Whun Chung, Esa-Pekka Salonen, Neeme Järvi, Peter Eötvös, David Robertson kaj George Benjamin.

Kategorio:Sudkoreaj muzikistoj
Kategorio:Germanaj komponistoj
Douglas C-54 Skymaster

La **Douglas C-54 Skymaster** estas transportaviadilo de Douglas. La C-54 estas milita versio de pasaĝeraviadilo Douglas DC-4.

## Historio 
En 1941, Departmento de Milito prenis mendojn de DC-4 por civilaj aerlinioj kaj asignis al Usona Armea Aerforto. La Departmento nomigis DC-4 kiel **C-54 Skymaster**, kaj testis en armea aerbazo Clover field (Nuna Flughaveno Santa Monica), Santa Monica, Kalifornio.

La C-54 komencis servon en 1942 en Usona Armea Aerforto (USAAF). Dum la Dua mondmilito, C-54 estis operaciita por transporto inter longdistancan flugon de altrangaj politikistoj kiel Franklin D. Roosevelt kaj Winston Churchill. La C-54 estis uzita por transporti VIP-ojn en la Kasablanka konferenco. C-54 ankaŭ partoprenis en Blokado de Berlino, ricevis karesnomon "Sekvinbera bombaviadilo" ( Rosinenbomber).

Post la milito, Plimulto de aviadiloj estis konvertitaj kiel civilaviadilo kaj venditaj al aerlinioj. La venditaj aviadiloj daŭrigis servon kiel pasaĝeraviadilo aŭ transportaviadilo kaj servie en aerlinioj kiel Pan Am kaj KLM. La vivintaj aviadiloj daŭrigis servon ĝis la fino de 1990-aj jaroj.

## Specifaĵoj 
300px|eta|dekstra|La C-54 dum la Berlina Blokado, 1948.

## Vidu ankaŭ 
* Douglas DC-3
* Blokado de Berlino
* Air Force One

C-54
C-54
Sporcle

**Sporcle** estas retejo kie vizitantoj povas ludi kvizojn. Ne necesas havi konton, sed havante konton, poentaro konserveblas aŭ eblas mem fari kvizojn.

La retejo estis fondita en 2007 fare de Matt Ramme kiu fariĝis frustrita ĉar ankoraŭ ne ekzistis retejo kiu ebligis ludi sian preferatan ludon 'trivia'. Kvizoj sur Sporcle estas dividitaj el inter dek kvin kategorioj : geografio, distro, scienco, historio, literaturo, sportoj, lingvoj, *simple pro amuzo*, religio, filmo, televido, muziko, ludoj, *diversaĵoj*, kaj festaj kaj feriaj tagoj. Ekzistas nun pli ol 200 000 kvizojn.

## Eksteraj ligiloj 
() Sporcle 

() Sporcle kvizojn pri Vikipedio

Kategorio:Retejoj en Usono
Kategorio:Klerigaj retejoj
Kategorio:Retejoj aperintaj en 2007
Kategorio:Kvizoj
31122 Brooktaylor

'*31122 *Brooktaylor''''' estas tre malgranda, tre hela asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la usona astronomo Paul G. Comba elde la observatorio de Prescott (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la angla matematikisto Brook Taylor (1685–1731), kies nomo estas asociata kun baza teoremo en la diferenciala kalkulo, kie la valoro de funkcio ĉe ajna punkto povas esti esprimita kiel serio da potencoj implicanta la funkcion kaj ties derivaĵojn ĉe alia punkto.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Paul G. Comba
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
Matrico (tekniko)

**Matrico**, laŭ NPIV povas referenci al:
* Gravurita metala peco aŭ muldilo, pere de kiu oni povas fabriki similajn pecojn per stampado aŭ per fandado: matricoj por medaloj, moneroj, aŭtoplatoj.
* En tipografio muldilo, por reprodukti tipojn per fandado.
* Muldilo el kartono, kiun oni ricevas premante ĝin malsekan sur kompostaĵon, kaj el kiu oni povas poste elfandi kliŝon.

Laŭ Francisko Azorín **matrico** estas *Muldilo por fari inversereliefajn pecojn per fandado, frapo, giso, premo. Kartona formo, preme reproduktita de kompostaĵo, per kiu oni povas gisi stereotipojn.* Li indikas etimologion el la latina *clinicus*. Kaj li aldonas la terminon *matrix, matricis* (matrico).

**Patrico** estas ŝtala peco, gravurita reliefe, uzata por fari matricojn por medaloj, moneroj, prestipoj kaj aliaj fandaĵoj.

## Vidu ankaŭ 
* Gravurado
* Matrico (tiparo)
* Muldado

## Notoj 
Kategorio:Konstruado
Kategorio:Maŝinelementoj
Janina Kotarbińska

**Janina Kotarbińska**, konata ankaŭ kiel **Dina Sztejnbarg-Kamińska** (naskiĝis la 19-an de januaro 1901 en Varsovio, mortis la 2-an de januaro 1997 samloke) – pola filozofino kaj logikistino, ligita kun Lvova-Varsovia skolo. Edzino de Tadeusz Kotarbiński.

En la jaroj 1945–1951 profesoro de Lodza Universitato. Ekde 1951 en Varsovio.

Sciencaj interesiĝoj de Kotarbińska koncentriĝis ĉefe pri problemoj de la nuntempa logiko kaj metodologio de la sciencoj, kaj precipe pri problemaro de la teorio de signo, kaj pri esplorado pri ekster formalaj kondiĉoj de la korekteco de la rolo de logiko aplikata en empiriaj sciencoj, aparte natursciencoj.

## Elektita bibliografio 
### Kiel Dina Sztejnbarg 
* *O tzw. konieczności związków przyrodzonych* (1931)
* *Zagadnienie indeterminizmu na terenie fizyki* (1932)
* *Zagadnienie indeterminizmu na terenie biologii* (1932)
* *Zagadnienie indeterminizmu na terenie nauk humanistycznych* (1933)
* *O pojęciu przypadku* (1934)

### Kiel Janina Kotarbińska 
* *Definicja* (Difino) (1955)
* *Pojęcie znaku* (Nocio de signo) (1956)
* *Tak zwana definicja dejktyczna* (1959)
* *Kontrowersja: dedukcjonizm, indukcjonizm* (Kontroversio: deduktismo, induktismo) (1961)
* *Spór o granice stosowalności metod logicznych* (Disputo pri aplikec-limoj de logikaj metodoj) (1964)
* *Kłopoty z istnieniem* (Embarasoj pri ekzisto) (1967)

## Vidu ankaŭ 
* kaŭzeco
* determinismo
* Kazo-bazita konkludado

## Bibliografio 
* *Wielka Encyklopedia Powszechna PWN* (1962-1969)

Kategorio:Polaj filozofoj
Kategorio:Polaj logikistoj
Kategorio:Varsovianoj
La serioza ludo

***La serioza ludo*** () estas  romano de Hjalmar Söderberg el 1912. Ĝi rakontas pri viro kaj virino kiuj enamiĝas june kaj plu amas unu la alian, sed restas apartaj kaj geedziĝas kun aliaj.

Esperantan version faris Sten Johansson kaj eldonis Mondial.

## Eksteraj ligiloj 
* Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj

Kategorio:Svedlingvaj romanoj
Kategorio:Svedio en fikcio
Kategorio:Libroj aperintaj en 1912
Kategorio:Verkoj el la esperantigita svedlingva literaturo
Otras inquisiciones

[eta|rigth | [Jorge Luis Borges.]]
***Otras inquisiciones*** (Aliaj inkvizicioj) estas libro, nome kolekto de eseoj, de la argentina verkisto Jorge Luis Borges. Ĝi estis publikigita la unuan fojon en 1952.​ Tiu libro konsistas en malgranda antologio de artikoloj de Borges en kiu li dediĉas sin al pensado kaj debato, depende de la artikolo, ĉefe pri aliaj aŭtoroj, ĉefe klasikaj, pri la tempo kaj pri kelkaj legendoj.

*Otras inquisiciones* estas la libro kiu plej bone montras la preferojn de Borges. La relegado de Pascal, Coleridge, Quevedo, Nathaniel Hawthorne, Wilde, Kafka, kaj de multaj aliaj verkistoj, montras sian legemon kaj surprizas pro sia originala percepto de la realo. Penetrinta en labirintoj, Borges ekskursas tra diversaj epizodoj de la historio de la civilizo, la antaŭvido de la estonteco, la eterneco, la memmortigo kaj la elaĉeto, la senfino, la kabalisma legado de la Sanktaj Skribaĵoj, la nomoj de Dio, la infero, la panteismo, la legendo de Budho, la heroeco, en la diversaj filozofioj kaj literaturoj. Per kritika spirito li analizas la multajn paradoksojn de la universo, la nerealo de la mio, la nekonsistemo de la tempo, la naturo de la revoj.

## Enhavo 
La enhavo de la unua eldono de *Otras inquisiciones* estas listigita jene:

* La muralla y los libros
* La esfera de Pascal
* La flor de Coleridge
* El sueño de Coleridge
* El tiempo y J. W. Dunne
* La Creación y P. H. Gosse
* Las alarmas del doctor Américo Castro
* Nuestro pobre individualismo
* Quevedo
* Magias parciales del Quijote
* Nathaniel Hawthorne
* Valéry como símbolo
* El enigma de Edward Fitzgerald
* Sobre Oscar Wilde
* Sobre Chesterton
* El primer Wells
* El "Biathanatos"
* Pascal
* El idioma analítico de John Wilkins
* Kafka y sus precursores
* Del culto de los libros
* El ruiseñor de Keats
* El espejo de los enigmas
* Dos libros
* Anotación al 23 de agosto de 1944
* Sobre el "Vathek" de William Beckford
* Sobre "The Purple Land"
* De alguien a nadie
* Formas de una leyenda
* De las alegorías a las novelas
* Nota sobre (hacia) Bernard Shaw
* Historia de los ecos de un nombre
* El pudor de la historia
* Nueva refutación del tiempo
* Sobre los clásicos
* Epílogo

## Notoj 
Kategorio:Verkoj de Jorge Luis Borges
Kategorio:Libroj aperintaj en 1952
Franz Treller

eta|Tombo de Franz Treller sur la Wehlheiden-tombejo en Kaselo

**Franz TRELLER** (naskiĝinta la  en Kaselo, mortinta samloke la ) estis germana verkisto, aktoro kaj reĝisoro.

## Vivo 
Treller estis la filo de ŝuflikisto. Post la frekvento de la burĝara lernejo li trejniĝis kiel bankfakulo. Sed li jam tiam multe pli interesiĝis pri teatro. Post lerno de aktorumo li deĵoris en teatrejoj de Oldenburg, Bremen kaj Kenigsbergo. Inter 1866 kaj la perfajrega detruo de la teatrejo en 1881 li estis reĝisoro, dramaturgo kaj aktoro de la Germana teatro en Rigo.

Post restadoj en Moskvo kaj Vieno Treller revenis en 1884 en sian naskiĝurbon kaj iĝis ĉefredaktisto de la gazeto *Kasseler Allgemeine Zeitung*. Ekde 1890 li estis eĉ liberprofesia verkisto.

## Verkaro 
eta|*Der letzte Hohenstaufe*, 1906
Furoris Treller danke al siaj aventurromanoj en la stilo de Karl May kiuj de multaj volonte legiĝis ĝis la 1960-aj jaroj. Unue li verkis aventurromanojn - ĉefe por junuloj - kies intrigo ofte konektiĝis al Heslando. Ekzemple en la romano *Vergessene Helden* temis pri la sorto de pruntedonitaj hesiaj soldatoj en la Usona milito. Tamen pli gravis liaj porjunularaj rakontitaĵoj kaj romanoj, kiuj ofte unue legeblis en la tre ŝatata porjunulara gazeto "Der Gute Kamerad" respektive en la jarlibro "Das Neue Universum". Fakte, ĉe "Der Gute Kamerad" publikiĝis ankaŭ rakontoj de Karl May...

## Verkoj (elekto) 
### Romanoj 
* *Die letzten Sprossen des Wolfsgeschlechtes*
* *Die Söhne Arimunts*
* *Eine versunkene Welt*
* *Vergessene Helden*
* *Das Kind der Prärie*
* *Der Held von Trenton*
* *Der letzte Hohenstaufe*
* *Der König der Miamis*
* *Hung-Li*, Eine chinesische Geschichte
* *Verwehte Spuren*
* *Der Letzte vom "Admiral"* (Kamerad-Bibliothek vol 2)
* *Der Sohn des Gaucho* (Kamerad-Bibliothek vol 5)
* *Der Enkel der Könige* (Kamerad-Bibliothek vol 10)
* *Der Gefangene der Aimaras* (Kamerad-Bibliothek vol 12)
* *Unter dem Römerhelm*, Eine Erzählung aus der Zeit Kaiser Domitians

### Teatraĵoj 
* *Des Königs Narr*

## Fonto 
## Eksteraj ligiloj 
* ligiloj ĉe DDB
* verkoj ĉe Projekt-Gutenberg.com
* Etbiografio kaj informoj priverkaj

Kategorio:Germanaj reĝisoroj
Kategorio:Germanaj verkistoj
Kategorio:Germanaj dramistoj
Kategorio:Germanaj aktoroj
Kategorio:Germanaj porinfanaj verkistoj
31134 Zurria

'*31134 *Zurria''''' estas tre malgranda treege hela asteroido de la asteroida zono malkovrita la  elde la Observatorio San Vittore en Bolonjo (Italio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la itala matematikisto Giuseppe Zurria (1810 – 1896), profesoro pri matematiko ĉe la Universitato de Katanio, kie li estis ankaŭ dekano de la fakultato kaj rektoro. Li studis kelkajn argumentojn de analitiko, specialajn funkciojn kaj elvolvaĵojn de perturbaj funkcioj en serio da .

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Observatorio San Vittore
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
Edgar Cayce

**Edgar Cayce**, "Dormanta Profeto" (naskiĝis la 18-an de marto 1877 en Hopkinsville (Kentukio), mortis la 3-an de januaro 1945 en Virginia Beach (Virginio)) – usona mistikulo, klarvidanto, spirita sanigisto.

## Vivo 
Edgar Cayce en la aĝo de 20 jaroj subite perdis voĉon. Kuracistoj senefike provis helpi. Lia amiko, komencanta kuracisto Al Layne hipnotigis Cayce por ke li trovu recepton por siaj turmentoj danke al kio reakiris la parolon. Post persvadoj de Weseleye H. Ketchumov Cayce komencis regule hipnotiĝi, por povi rekomendadon de helpo al pacientoj. De la metodo oni komencis nomi lin dormanta profeto. La pacientoj estis por li anonimaj, oni transdonis al li nur la nomon kaj aktualan lokon de ilia restado. Malgraŭ tio, ke Cayce ne estis edukita homo, li baldaŭ komencis eldoni t.n. readings, en kiuj estis priskribataj per faka lingvo diversaj malsanoj kaj manieroj de ilia kuracado. Oni kolektis ĉ. 30 mil da ili.

## Kariero de klarvidanto 
Edgar Cayce de siaj adeptoj estis agnoskita ankaŭ klarvidanto. Li estis klarvidonta tiajn eventojn kiel ablacio de glaĉeroj, klimataj ŝanĝoj, tertremoj, kliniĝo de la tera akso kaj traŝovo de magnetaj polusoj, samkiel de politikaj eventoj - koncerne ekz. Rusion en la jaroj 1958–1998 aŭ detruo de Nov-Jorko. Kontraste al vizioj pri la pasinteco plimulto de liaj antaŭdiroj estis malklara kaj ĉifrita.

Pro tio, ke Cayce kredis reenkarniĝon, liaj pluraj detalaj rakontoj koncernis antaŭajn civilizojn, kiel Og, Lemurio, Atlantido aŭ Antikva Egiptio. Li opiniis, ke Atlantido estis alte disvolviĝinta kaj progresinta teknike civilizo, kaj li mem en sia antaŭa enkorpigo estis atlantida sacerdoto. Li asertis, ke la piramidoj de Gizo estiĝis 10 500 jarojn antaŭ Kristo. Ankaŭ estis konvinkita, ke sub la Granda sfinkso en Gizo troviĝas „Ĉambro de Enskribaĵoj”, kie estis kaŝita sekreta scio de atlantidanoj. En tiel nomataj *life readings* menciis interalie la unuajn migradojn de homoj al regionoj de Pireneoj (laŭ kelkiuj interpretoj oni supozas, ke li pensis pri la hodiaŭaj eŭskoj, loĝantaj inter Francio kaj Hispanio kaj signife kulture diferenciĝantaj de siaj najbaroj), kaj ankaŭ Inkaan imperion kaj popolojn kreantaj la egiptan civilizon.

Liaj adeptoj opinias, ke multe da vizioj, pri kiuj Cayce diris dum siaj hipnotaj sesioj, estis agnoskitaj de la nuntempaj sciencistoj, kiel ekzemple tio, ke Nilo estis fluanta okcidenten kaj enflui al Atlantiko.

## Kontribuo 
En 1931 Edgar fondis en Virginia Beach en Usono fondaĵon Edgar Cayce's Association for Research and Enlightenment, kiu nuntempe prizorgas lian heredaĵon kaj aplikas kuracmetodojn laŭ indikoj de Cayce.

## Vidu ankaŭ 
* Nova Epoko
* Nostradamus
* Vanga

## Bibliografio 
* Kurt Allgeier, *Życie przed życiem. Wspomnienia z hipnozy. Ponowne narodziny?* (Vivo antaŭ vivo. Rememoroj pri hipnoto. Denova naskiĝo?), Wydawnictwo Astrum, Vroclavo 1994 ​ISBN 83-85242-13-9

## Eksteraj ligiloj 
* Edgar Cayce's Association for Research and Enlightenment (A.R.E.)

Kategorio:Kristanaj mistikuloj
Kategorio:Usonaj mistikuloj
Kategorio:Klarvidantoj
Kategorio:Atlantido
Kategorio:Pseŭdoscienco
Kategorio:Nova Epoko
Emma Zunz

***Emma Zunz*** estas la titolo de rakonto verkita de la argentina verkisto Jorge Luis Borges. Ĝi publikiĝis la unuan fojon en 1948, en la revista *Sur*, kaj post unu jaro ĝi estis inkludita en la rakontaro *El Aleph*.eta|dekstra|220px|Borges en 1976.

## Enhavo 
Ĉio okazis komence de 1922. Emma Zunz, laboristino de fabriko de teksaĵoj, ricevis leteron per kiu oni komunikas la morton de ŝia patro pro troa dozo de barbituratoj. Kortuŝita, la junulino decidis venĝi kontraŭ kiu estas konsiderata de ŝi la vera kulpulo de la memmortigo de la patro: ŝia aktuala estro, Aarón Loewenthal. Ses jarojn antaŭe, estante Loewenthal administristo de la fabriko, okazis defraŭdo pro kiu oni akuzis la patron de Emma, la kasisto Emmanuel Zunz; rezulte de tio, la sinjoro Zunz devis fuĝi al Brazilo dum la administristo iĝis kunposedanto de la kompanio.

La venontan tagon, Emma ŝajnigis al siaj amikinoj normalecon, nome eviti rilaton kun viroj. Post du tagoj ŝi agadis: post detrui la leteron kiu povus fari ŝin kulpulo, telefonis al Loewenthal por diri al li ke ŝi havas informon pri striko preparata de la laboristaro kaj ke samnokte, profite de la malhelo kaj ke la instalaĵoj estos senhomaj, ŝi vizitos lin en la oficejo por malkovri ĝin al li. Por scii pri amaferoj, ŝi havis seksrilatojn kun nekonatulo kaj iris viziti Loewenthal. Dum la intervjuo, ŝajnige nervozecon dum malkaŝas la nomojn de koleginoj, la supozita denuncintino petas glason da akvo. Loewenthal forestis por momento kaj Emma profitis por serĉi en la tirkestoj faman pafilon pri kiu ĉiuj en la fabriko aŭdis. Kiam la estro revenis al la oficejo, ricevi tri pafojn kaj mortis.

Poste ŝi ŝajnigis, ke li venigis ŝin profitante la tialon de la striko kaj klopodis seksperforti ŝin. Ŝi defendis sin kaj pafis. Ŝia versio aspektas senriproĉa, tamen...

Kategorio:Rakontoj de Jorge Luis Borges
Kategorio:Libroj aperintaj en 1948
31139 Garnavich

'*31139 *Garnavich'''* estas tre malgranda hela asteroido de la asteroida zono malkovrita la  elde la Observatorio de Ondřejov (Prago-oriento, Ĉeĥio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la usona astrofizikisto *Peter M. Garnavich'', asociata profesoro ĉe la Universitato de Notre Dame, Indianao. Li laboras en la kampo de la observa astrofiziko, ĉefe pri la kongruo inter  kaj supernovaoj.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Observatorio de Ondřejov
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
31110 Clapas

'*31110 *Clapas'''* estas tre malgranda, meze hela asteroido de la asteroida zono malkovrita la  elde la Observatorio de la Pises, en Nacia parko Cevenoj (Gard, Francio).

" *Clapas'' " estas la iama nomo por " amaso da ŝtonoj " en la regiono de Montpellier. Nune estas la kromnomo de la urbo.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Observatorio de la Pises
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
31147 Miriquidi

'*31147 *Miriquidi'''* estas tre malgranda sed treege hela asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la germana amatora astronomo Jens Kandler elde la Publika Observatorio de Drebach (Saksio, Germanio).

La vorto *Miriquidi'' estis unuafoje menciita en dokumento de la imperiestro Oto la 2-a en 974. Ĝi signifas « nepenetrebla granda malhela arbaro ». Tiu regiono povas esti lokalizita en suda Saksio. Hodiaŭ, la vorto estas uzata kiel sinonimo de « Ercmontaro ».

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Jens Kandler
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
Mihály Füredi

**Mihály Füredi** [mihAj], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Füredi Mihály** estis hungara operkantisto, (baritono), aktoro, komponisto, popolkanto-kolektanto. Lia origina familia nomo estis *Aszalkovics* [asalkoviĉ].

Mihály Aszalkovics http://mek.oszk.hu/08700/08756/html/szocikk/w/24/24312.htm naskiĝis la  en Vác, li mortis la  apud Vác.
eta|maldekstre|Memortabulo pri Mihály Füredi
eta|Mihály Füredi
eta|Memorputo pri Mihály Füredi (1974)

## Biografio 
Mihály Füredi komence estis forĝisto poste li frekventis bestkuracistan kurson en Pest (urbo) en la jaroj 1834 kaj 1835. Spite tion li aliĝis al koruso de Teatro Magyar de Pest en 1837, en la sekva jaro li estis sur scenejo de Hungara Teatro en Kassa, poste kun migranta teatra trupo al Kolozsvár. Li debutis kiel operkantisto en 1842 en Nacia Teatro en Pest. En 1844 li lernis kantoteknikon en Vieno, poste li revenis al la Nacia Teatro, kie li restis ĝis la emeritiĝo en 1863. Pro deziro de Elizabeto de Aŭstrio-Hungario li havis rolon en 1866.

Krom la roladoj li okupiĝis pri komponadoj kaj kolektadoj de popolkantoj.

## Liaj libroj 
* *100 magyar népdal* (1851)
* *25 eredeti magyar dal* (1866, 20 propraj komponaĵoj, 5 tralaboritaj kantoj)

## El liaj roloj 
* Ŝekspiro: Reĝo Lear - Edmund
* Ede Szigligeti:
** *Liliomfi* - titolrolo
** *Két pisztoly* - Sobri
** *A szökött katona* - Miska
** *A csikós* - Andris

## El lia opera repertuaro 
* Gaetano Donizetti: *L’elisir d’amore* - Belcore (debuta rolo)
* Ferenc Erkel:
** *Bánk bán* — titolrolo, Petur
** *Hunyadi László* - Czillei, Gara
* Gioachino Rossini: *La barbiro de Sevilo* — titolrolo
* Giuseppe Verdi: *Rigoletto* – titolrolo

## Memorigiloj 
* memortabulo kaj memorputo en Vác https://www.kozterkep.hu/~/1194/Furedi_Mihaly_emlekkut_Vac_1974.html

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)

Kategorio:Hungaraj operkantistoj
Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Hungaraj komponistoj
Kategorio:Hungaraj forĝistoj
Serris

**Serris** estas franca komunumo, lokita en la departemento Seine-et-Marne kaj en la regiono Francilio. Ĝi situas 50 kilometrojn norde de Melun, 35 kilometrojn oriente de la katedralo Nia Damo de Parizo  kaj 12 kilometrojn oriente de Torcy.

En 2015 ĝi havis  loĝantojn, kiujn oni kutime nomas *Serrissiens*.

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Seine-et-Marne
* Val d'Europe (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* 


Kategorio:Torcy (Seine-et-Marne)
Kategorio:Komunumoj de Seine-et-Marne
Kategorio:Marne-la-Vallée
Arnold Székely

**Arnold Székely** [sEkej], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Székely Arnold** estis hungara pianisto, altlerneja instruisto, instruisto.

Arnold Székely http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC14240/14707.htm naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Montrealo (Kanado).

## Biografio 
Arnold Székely devenis el juda familio. Li studis en Tutlanda Hungara Reĝa Muzikakademio de Budapeŝto de István Thomán kaj Kálmán Chován. Post la diplomo en 1901 li plulernis en Berlino de Ferruccio Busoni. En 1905 li hejmenvenis, post du jaroj li ekinstruis en la Muzikakademio. Inter 1920 kaj 1939 li gvidis la instruadon pri estontaj pianpedagogoj, poste li pensiuliĝis. Spite tion li instruis plu en muzika mezlernejo. En 1951 li translokiĝis al Kanado, kie li instruis plu, eĉ li faris koncertojn.

## Elektitaj disĉiploj 
* Ilona Andor
* Sári Bíró
* Antal Doráti
* Edit Farnadi
* József Gát
* Annie Fischer
* Andor Földes
* Mihály Hajdu
* Zoltán Horusitzky
* Pál Kadosa
* Lajos Kentner
* György Kósa
* Miklósné Máthé
* Ervin Nyíregyházi
* Lívia Rév
* György Sándor (pianisto)
* György Sebők
* Georg Solti
* István Szelényi

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj pianistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Hungaraj judoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Nacia Biblioteko de Argentino

eta|270px|Nacia Biblioteko de Argentino.
La **Nacia Biblioteko de Argentino**, aŭ en hispana oficiale ''*, estas la nacia biblioteko, nome la biblioteko plej grava de Argentino. Kreita en 1810 en la institucio nomita *Cabildo de Buenos Aires'', aktuale troviĝas situa en la bonaera kvartalo Rekoleta.

La plej longa administristo estre de la Biblioteko estis la argentina verkisto Gustavo Adolfo Martínez Zuviría, inter 1931 kaj 1955. De naciismaj tendencoj, la verkisto havis bonan rilaton kun Juan Domingo Perón kaj ĝuis tiam de granda populareco.

Menciindas ankaŭ la administrado fare de la prestiĝa verkisto Jorge Luis Borges, kiu plenumis la postenon de Direktoro el 1955 al 1973. Dum sia administrado oni instigis la konstruon de nova sidejo (la aktuala), kiu estis necesa pro la ampleksa havaĵo kiun estis akumulinta la Biblioteko. En 1958, la Prezidento Arturo Frondizi subskribis la dekreton 5512/58, atribuante buĝeton por la vorko kaj kreita de Honora Komitato prezidita de Borges, kiu devis verki la programon de neceson por la estonta edifico.

La aktuala edifico de la Nacia Biblioteko estas granda ekzemplo je internacia nivelo de desegno brutalisma, nome stilo aperinta en la 1950-aj jaroj kiu karakteriziĝas pro la hegemonio de la strukturoj de ŝtalbetono videblaj kaj traktataj skulptece, kaj ĉefe pro la loko de la parko lasita en la grunda nivelo kaj la legejo kiel rigardejo al la haveno kaj al la Plata-Rivero.

Kategorio:Organizaĵoj en Bonaero
Argentino
Kategorio:Bibliotekoj en Argentino
Kategorio:Organizaĵoj fonditaj en 1810
Kategorio:Konstruaĵoj en Bonaero