Wolfgang Musculus

** Wolfgang Musculus Dusanus** (1497-1563) estis teologo, reformisto, humanisto, latinisto, helenisto, erudiciulo, kaj leksikografo. Li produktis sennombrajn biblikomentojn, traktaĵojn, kaj eldonojn de antikvaj kaj patristikaj verkoj, samkiel influan kolekton da teologiaj disertaĵoj, la "Loci communes", aŭ "Komunaj lokoj", unue publikigita en 1560.

En 1539 li estis pastro ĉe la Katedralo de Strasburgo, tiam aktiva en la reformacia movado en Aŭgsburgo post 1530. En 1548 li estis forpelita de tie pro la eventoj de la Intertempa periodo kaj poste fariĝis profesoro pri teologio en Berno, kie li mortis en 1563.

## Biografio 
Li naskiĝis en la vilaĝo Dieuze, Mozelo, en germanlingva regiono (ekde ĉ. 1700 ĝi estis franclingva). En la aĝo de 15 jaroj li eniris en benediktanan monaĥejon proksime al Lixheim kaj kun 20-jara li predikis en la benediktana monaĥejo kaj en ĝiaj paroĥoj. En 1518 li legis la verkojn de Marteno Lutero, la iniciatinto de la protestanta reformacio, kaj li fariĝis sekvanto de ĉi tiu movado.

En 1527 li forlasis la monaĥejon kaj edziĝis al nevino de sia eksa prioro; li poste servis kiel diakono de la Katedralo de Strasburgo kaj helpa predikisto al Matthäus Zell. Tie li lernis la hebrean lingvon kaj konatiĝis kun Marteno Bucero kaj Wolfgang Capito. Li vojaĝis al Aŭgsburgo en 1531.
eta|maldekstre|300ra|Bildo de Wolfgang Musculus.
[eta|maldekstre|300ra|"Polybii Megalopolitani Historiarum", verko eldonita en [1529.]]
Post 17 jaroj da servo, li forlasis la urbon post la Aŭgsburga Interimo kaj translokiĝis al Svisio, kie li instruis teologion en Berno ekde 1549. Tie li verkis plurajn bibliajn komentojn tia kia la "Loci communes sacrae theologiae" (Komunaj lokoj de la sankta teologio), verko kun sistema teologio.

La germana komponisto Johann Sebastian Bach prenis en la himno de Musculus, de 1530, parafrazon de Psalmo 23, kiel la tekston por sia ĥorala kantato "Der Herr ist mein getreuer Hirt", BWV 112, kiu estis prezentita unue en Lepsiko en 1731.

## Verkaro 
* Polybii Megalopolitani Historiarum, Polybius Megalopolitanus, Nicolaus Perottus, Johannes Hervagius, 1529
* In omnes D. Pauli Epistolas Commentarii, 1536
* In Evangelium Matthaeum commentarii, 1544
* Catechismus christianae religionis institutionem, paucis complectens, 1545
* In Evangelium Ioannis commentarii, 1545
* Historiae ecclesiastice libri X, Eusebius (Caesariensis), 1549
* Polybii ... historiarum libri priores quinque, Nicolao Perotto Sipontino interprete. Item, Epitome sequentium librorum, usque ad decimumseptimum, Vuolfgango Musculo interprete, 1554
* In Epistolam Apostoli Pauli ad Romanos, Commentarii, 1555
* Eusebii Pamphili De vita Constantini, 1557
* In Esaiam Prophetam Commentarii ..., 1557
* De Usuris Ex Verbo Dei, Pietro Paolo Vergerio, 1558
* Loci Communes in Usus Sacræ Theologiæ Candidatorum Parati, 1560
* In epistolam Apostoli Pauli ad Romanos, Commentarii, 1562
* [Loci Communes Sacrae Theologiae iam recens recogniti & emendati], 1563
* Loci communes sacr[a]e theologiae, 1563
* In Divi Pavli Epistolas ad Philippenses, Colossenses, Thessalonicences ambas, & primam ad Timotheum, commentarii, 1565
* In Evangelistam Matthaeum Commentarii Tribus Tomis Digest, 1567
* In Epistolas Apostoli Pauli, Ad Galatos & Ephesios, Commentarii, 1569
* In Esaiam prophetam commentarij locupletissimi, ac recens editi, per Wolfgangum Musculum, 1570
* In Evangelistam Matthaeum Commentarii, 1578
* In ... epistolas ad Philippenses, Colossenses, Thessalonicenses ambas, et primam ad Timotheum commentarii, 1578
* Panoplia Christiana, Seu Aduersus Varias Tentationes Et Afflictiones, 1588
* In Genesim Mosis Commentarij Plenissimi ... Nunc a Multis Mendis Repurgati, Etc. [Eldonita de H. Froelich. Kun teksto...], 1600
* Eusebii Pamphili, Ruffini, Socratis, Theodoriti, Sozomeni, Theodori ... Ecclesiastica historia, sex prope seculorum res gestas complectens, 1611
* Dissertatio de Icuncula quondam Regis Aelfredi, 1715

## Literaturo 
* Encyclopedia of Martin Luther and the Reformation
* Personensuche
* WorldCat Identities
* Historisches Lexikon der Schweiz
* Wikisource
* Bach Cantatas
* Church and School in Early Modern Protestantism
* Encyclopedia of Martin Luther and the Reformation

## Vidu ankaŭ 
* Johann Geiler von Kaysersberg (1445-1510)
* Lucas Cranach la Maljuna (1472-1453)
* Matthäus Zell (1477-1548)
* Wolfgang Capito (1478-1541)
* Marteno Lutero (1483-1546)
* Theobald Schwarz (1485-1561)
* Urbanus Rhegius (1489-1541)
* Johannes Sapidus (1490-1561)
* Filipo Melanktono (1497-1560)
* Melchior Volmar (1497-1560)
* Pietro Martire Vermigli (1499-1562)
* Pierre Tossanus (1499-1573)
* Caspar Huberinus (1500-1553)
* Nicolaus Episcopius (1501-1564)
* Celio Secondo Curione (1503-1569)
* Johano Kalvino (1509-1564)
* Albert Hardenberg (1510-1574)
* Sigmund Hemmel (1520-1565)
* Benedictus Aretius (1522-1574)
* Johannes Haller la Juna (1523-1575)
* Petrus Herbert (1533-1571)
* Abraham Musculus (1534-1591)
* Johann Rudolf Philipp Forer (1598-1666)
* Richard Simon (1638-1712)
* Nicolas Samuel de Treytorrens (1671-1728)

## Referencoj 
Kategorio:Naskiĝintoj la 8-an de septembro
Kategorio:Mortintoj la 30-an de aŭgusto
Kategorio:Naskiĝintoj en 1497
Kategorio:Mortintoj en 1563
Kategorio:Francaj teologoj
Kategorio:Francaj reformistoj
Kategorio:Francaj humanistoj
Kategorio:Francaj latinistoj
Kategorio:Francaj helenistoj
Kategorio:Francaj hebreistoj
Kategorio:Francaj erudiciuloj
Kategorio:Francaj leksikografoj