open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Štiavnik

250ra|eta|maldekstra|Bazlernejo en Štiavnik
**Štiavnik** (hungare *Trencsénselmec* [trenĉEnŝelmec]) estas vilaĝo en Slovakio. La municipo estas konata pro lignogravuraĵoj.

## Situo 
Štiavnik situas en valo de rojo, laŭ traira flankovojo. Bytča troviĝas je 11&nbsp;km. Ankaŭ sporadaj domaroj apartenas al la municipo.

## Historio 
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1439 en latina formo *"possessio seu villa Sczewnyk"*. En 1784 loĝis tie 3210 vilaĝanoj en 712 domoj, en 1828 5760 vilaĝanoj en 561 domoj. Ĝis 1899 la oficiala hungara loknomo estis *Styávnyik,* poste ĝi ricevis hungaran nomon pro la hungariga politiko. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Trencsénselmec 3591 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Trencsén (reĝa departemento), al distrikto de Bytča, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Štiavnik 4083 homoj, (4054 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika baroka preĝejo de 1771

## Famuloj 
* Ján Kuciak

Kategorio:Municipoj en distrikto Bytča
Veľké Rovné

**Veľké Rovné** (hungare *Nagyróna* [nadjrOna]) estas vilaĝo en Slovakio. Ĝis 1927 la slovaka nomo estis la mallonga **Rovné**.

## Situo 
Veľké Rovné situas sur deklivoj laŭ traira flankovojo. Bytča troviĝas je 9&nbsp;km.

## Historio 
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1408, sed en 1483 ĝi ne estis loĝata. En la 16-a jarcento rutenaj kaj slovakaj paŝtistoj alvenis. En 1784 loĝis tie 4558 vilaĝanoj en 925 domoj, en 1828 3097 vilaĝanoj en 795 domoj. Ĝis 1899 la oficiala hungara loknomo estis *Rovné,* poste ĝi ricevis hungaran nomon pro la hungariga politiko. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Nagyróna 3918 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Trencsén (reĝa departemento), al distrikto de Bytča, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Veľké Rovné 4042 homoj, (3983 slovakoj).

En la pasinteco la municipo estis konata precipe pro dratararo.

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo el la 18-a jarcento
* kapelo el la 19-a jarcento

Kategorio:Municipoj en distrikto Bytča
Brvnište

**Brvnište,** hungare **Boronás** [boronAŝ] estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.
300px|eta|Brvnište situas en la plej griza parto

## Situo 
Brvnište situas en valo de rojo, laŭ traira flankovojo. Považská Bystrica troviĝas je 13&nbsp;km-oj.

## Historio 
La loko estis loĝata jam dum la neolitiko, bronzepoko kaj en la 9-a jarcento. La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1546 en formo *"Brwnisste"*. En 1777 farejo pri papero ekfunkciis. En 1784 loĝis tie 827 vilaĝanoj, en 1828 1062 vilaĝanoj en 125 domoj. Ĝis 1899 la oficiala hungara loknomo estis *Brnovistye,* poste ĝi ricevis hungaran nomon pro la hungariga politiko. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Boronás 1347 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Trencsén (reĝa departemento), al distrikto de Vágbeszterce, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Brvnište 1155 homoj, (1133 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo omaĝe al Plej Sankta Koro de Jesuo de 1996
* klasikisma kapelo el la 19-a jarcento

## Eksteraj ligiloj 
* Brvnište sur mapo de Slovakio

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Municipoj en distrikto Považská Bystrica
Serioza opero

**Serioza opero** (ital.: **opera seria**, ankaŭ: **dramma per musica**) estas, male al opera buffa, ĝenro de opero ekestinta en Napolo, kiu traktas prefere mitajn kaj heroecajn temojn. Tio legitimis kaj troaltigis la regadon de la regantoj (nobeloj kaj episkopoj). Stampe influis ĝian tekstan bazon la libretistoj Apostolo Zeno kaj antaŭ ĉio Pietro Metastasio. Ĉilasta tiagrade, ke oni diras por la 18-a jarcento ankaŭ pri „metastazia serioza opero“.

Ĉi tiu tipo de serioza opero plejparte konsistas el 3 aktoj. Ĉiu el ĉi tiuj aktoj siaflanke kunmetiĝas el serio de scenoj, kiuj siaflanke konsistas el recitativo kaj ario finanta la scenon. Tian arion oni nomas forirario, ĉar temas pri solokantaĵo, kiun kantas persono sur la scenejo antaŭ ol li aŭ ŝi foriras. Decida elemento de *opera seria* estas la afekciinstruo. La steluloj de la operscenejo estis la kastritoj.

La roluloj de *opera seria* estis nobeloj kaj reĝoj (ekz. Händel: Flavio) resp. plejofte herooj el la antikva mitaro (Händel: Deidamia, Hasse Didone abbandonata), validis la reguloj de strikta, ferma dramo. Ankaŭ la personaro estis fiksita: *prima* kaj *seconda donna* (plejofte kantataj de soprano, mezosoprano aŭ aldo, plejofte de virinoj), *Primo* kaj *secondo uomo* (plejofte sopprano, kantata de kastritoj), *mezzo carattere* (plejofte baritono, tenoro, …) kaj unu aŭ pluraj *buffo*-roloj (baso, soprano, …). Laŭ karaktero la figuro ne estas psikologie multfacetaj subjektoj, sed prezentaĵoj de persontipo: ili reprezentas aŭ la virton, la perfidon aŭ ŝanceliĝas inter la du polusoj kaj finfine decidiĝas por la virto. Ili ne estas (laŭsence de la klerismo) libere agantaj personoj, sed ĉiam submetitaj al la volo de la dioj aŭ de la sorto. La ĥoroj estas ĥoroj laŭsence de la antikva dramo, ili reprezentas kvazaŭ obligitan unuopulon, ne amason de sentantaj individuoj.

Laŭforme la serioza opero konsistas ĉefe el la movimentparo recitativo-triparta ario, je kio la agado disvolviĝas nur en la recitativoj. La arioj nur komentas la agadon. La teksto de tia ario kutime konsistas el du aŭ tri frazoj, kiuj etendiĝas per treege virtuozaj koloraturoj sur pluraj minutoj. La opero komencas per uverturo, kiu tamen ne rilatas al la agado, estis nepre kutime, antaŭigi al la operoj uverturojn origine verkitajn por alia peco. Same kutime estis, enigi je gastprezentadoj de mondvaste famaj kantvirtuozoj ties kunportitajn bravurariojn en la pecojn.

## Ĉefaj reprezentantoj 
* Georg Friedrich Händel
* Antonio Vivaldi
* Johann Adolf Hasse
* Leonardo Leo
* Pietro Metastasio (libretisto)
* Nicola Porpora
* Alessandro Scarlatti
* Leonardo Vinci

Kategorio:Operĝenroj
Rusulo

**Rusulo** estas genro de fungoj (latine *Russula*) en la familio rusulacoj, klaso *agaricomycetes*. Rusuloj havas ĉapelon kun lameloj kaj kompaktan kaj rompiĝeman karnon. Ili ne havas laktosukon, kontraŭe al laktarioj. Ili formas ektotrofajn mikorizojn kun arboj.

eta|300ra|*Russula lutea*eta|300ra|*Russula aurea*

## Listo de specioj 
La tipa estas *Russula emetica* (Schaeff.) Pers. (1796). Aliaj specioj estas :

 
## Eksteraj ligiloj 
fotoj de rusoloj

Kategorio:Bazidiofungoj
727 Nipponia

'*727 *Nipponia'''* estas malgranda, hela asteroido de la ĉefa asteroida zono, ano de la Maria familio.

## Malkovro 
Ĝi estis unue malkovrita la  elde Tokio, de la japana astronomo Shin Hirayama, sed tiu-ĉi ne sukcesis determini ĝian orbiton. Ĝi estis remalkovrita de la germana astronomo Adam Massinger, elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl la .

## Nomo 
Adam Massinger lasis la honoron nomi la asteroidon al Shin Hirayama, kiu elektis la nomon "*Nipponia*", latina formo de "*Nippon''"; Japanio en japana lingvo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Adam Massinger
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1912
Paŭlo Tretjakov

**Paŭlo TRETJAKOV** () estas eminenta rusa mecenato, kune kun sia frato *Sergio* fondinto de Tretjakova galerio en Moskvo. Li naskiĝis la 27-an de decembro 1832 n.s. en Moskvo, mortis la 16-an de decembro 1898 en la naskiĝurbo.

Liaj gepatroj *Miĥail Zaĥaroviĉ Tretjakov* (1801- 1850) kaj *Aleksandra Danilovna Borisova* (1812–1899) apartenis al riĉaj moskvaj negocaj klanoj kaj estis geestroj de kelkaj fabrikoj produktintaj ĉefe linaĵojn. Ili havis entute naŭ gefilojn. En 1848 la familion trafis grava malfeliĉo - pro skarlatino mortis kvar infanoj kaj baldaŭ mortis la patro. Plu elvivis *Paŭlo*, *Sergio* (1834–1892), *Elizaveta* (1835–1870), *Sofia* (1839–1902) kaj *Nadeĵda* (1849–1939). Laŭ la patra testamento la tutan propraĵon heredis liaj filoj Paŭlo kaj Sergio, kiuj plu sukcese komercis.

Aŭguste de 1865 Paŭlo edziĝis al *Vera Nikolajevna Mamontova* (1844–1899), kuzino de Savo Ivanoviĉ Mamontov fama rusa entreprenisto kaj filantropo. En 1866 naskiĝis ties filino *Vera* (1866–1940), poste naskiĝis *Aleksandra* (1867–1959), *Ljubov* (1870–1928), *Miĥail* (1871–1912), *Maria* (1875–1952) kaj *Ivan* (1878–1887). *Ivan* mortis infanaĝe kaj *Miĥail* estis debila knabo, kiu ne taŭigis por esti daŭrigonto de la familia profesio.

En 1854 aperis pasio de Paŭlo al kolektado de pentraĵoj prefere faritaj de rusaj majstroj. Baldaŭ ties granda kvanto bezonis apartan deponejon, por kio Tretjakov komence konstruis alojn al sia loĝejo en *Lavruŝinskij strateto* de Moskvo. Poste li kaj lia frato *Sergio*, kiu same kolektis bildojn de okcidenteŭropaj pentristoj, fondis la galerion.
eta|maldekstra|Memortabulo omaĝe al fratoj Tretjakov
Ekde 1877 *Sergio Miĥajloviĉ* estis urboestro de Moskvo. Laŭ lia iniciato aperis grava pasejo kunliginta du stratojn encentre de Moskvo: *Nikolskaja* kaj *Teatralnaja*. Sur muro de unu konstruaĵo pendas memortabulo pri honoraj civitanoj de la urbo - fratoj Tretjakov. Omaĝe al ili same nomiĝas tiu pasejo.

Laŭ la testamento duonon de sia propraĵo Paŭlo Miĥajloviĉ heredis por filantropio: fondo de hospico por vidvinoj, junaj infanoj kaj fraŭlinoj de la mortintaj pentristoj. Li longtempe suferis pro ulcero de stomako, kio mortigis lin la 16-an de decembro 1898. Lin oni sepultis en moskva Danilova tombejo. Ekde 1948 restaĵoj de Paŭlo Miĥajloviĉ Tretjakov estas enterigitaj en Novodeviĉje tombejo de Moskvo.

Post tri monatoj pro neeltenebla malĝojo mortis lia amanta edzino *Vera Nikolajevna*.

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.tretyakovgallery.ru/ru/museum/history/history_galery/history_galery_family/  
* http://www.tretyakovgallery.ru/en/museum/history/gallery/1704_1898/ 
* http://www.youtube.com/watch?v=OdPLP81JRDM fragmento el filmo "Pentristo Vasilij Surikov" 

Kategorio:Rusiaj mecenatoj
Kategorio:Rusiaj entreprenistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Moskvo
Kategorio:Mortintoj en Moskvo
Monumento al Eta Insurekciano en Varsovio

**Monumento al Eta Insurekciano en Varsovio** — la monumento ĉe la strato Podwale apud Defendaj Muregoj de la Malnova Urbo. Ĝi memorigas plej junajn partoprenantojn de la Ribelo de Varsovio en 1944. Projektita de Jerzy Jarnuszkiewicz en 1946, ankoraŭ dum studoj de la aŭtoro. Dum multaj jaroj estis konata ĉefe laŭ pluraj miniaturaj kopioj, rememorantaj en multaj familioj pri la tagoj de la insurekcio. Ordonpovoj permesis realigi la monumenton nur en la 80-aj jaroj.

Malkovro de la monumento okazis la 1-an de oktobro 1983. Laŭ la monumento oni faris skulptaĵon *Dzieci Czerwca 1956* (Infanoj de junio 56), lokigitan en Poznań ĉe la strato Młyńska.

Kopio de la monumento troviĝas en Ĉambro de Eta Insurekciano en la Muzeo de la Varsovia Ribelo.

## Vidu ankaŭ
* Infansoldato
* Antoś Petrykiewicz
* Monumento de Varsovia Ribelo

## Bibliografio
* Wiesław Głębocki, *Warszawskie pomniki* (Varsoviaj monumentoj), Wydawnictwo PTTK „Kraj”, Varsovio, p. 104–106, ISBN 83-7005-211-8
* Irena Grzesiuk-Olszewska, *Warszawska rzeźba pomnikowa* (Varsovia monumenta skulptarto), Wydawnictwo Neriton, Varsovio, 2003, p. 152–153, ISBN 83-88973-59-2

Kategorio:Varsovia ribelo
Eta Insurekciano
Eta Insurekciano
Joseph Rheden

Li estis bofilo de la astronomo Johann Palisa.

Li studis pri astronomio, matematiko kaj fiziko de 1897 al 1901 en la Universitato de Vieno kaj dungiĝis kiel helpanto en la observatorio de Vieno, tie li malkovris tri asteroidojn.

Li malvolvigis la astrofotografion kaj eltrovis, en 1898, aparaton per kiu oni povas registri la meteorfluojn.

## Eksteraj ligiloj 
*  Fruaj serĉoj pri asteroidoj en Aŭstrio
728 Leonisis

'*728 *Leonisis''''' estas asteroido de la ĉefa asteroida zono, ebla ano de la Flora familio.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita de la aŭstria astronomo Johann Palisa la  elde la observatorio de Vieno.

## Nomo 
Ĝia nomo estas kunmeto de la antaŭnomo de Leo Ganz, prezidento de la Societo pri Fiziko de Frankfurto (okaze de lia 70-a naskiĝdato) kaj de la nomo de la egipta diino Izisa, emblemo de la societo.

## Ecoj 
Ĝia spektro estas necerta. Oni klasifikis ĝin en la maloftaj ĉu A-tipo ĉu Ld-tipo, kiuj estas spektro de "ŝtona" objekto, sed kun signifantaj malsimilecoj kun la klasika S-tipo. Tiu nekutima spektro igas ĝian anecon al la Flora familio necerta.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Johann Palisa
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1912
Bodiná

**Bodiná,** hungare **Bogyós** [bodjOŝ] estas malgranda vilaĝeto kaj municipo en Slovakio.
300px|eta|Bodiná situas en la plej griza parto

## Situo 
Bodiná situas inter montoj 635 kaj 867 m-ojn altaj, fine de sakovojo. Považská Bystrica troviĝas je 11&nbsp;km-oj.

## Historio 
Germanoj fondis la vilaĝon en la 14-a jarcento. La unua mencio okazis en 1345 en formo *"Bood"*. En 1784 loĝis tie 329 vilaĝanoj en 47 domoj, en 1828 401 vilaĝanoj en 35 domoj. Ĝis 1899 la oficiala hungara loknomo estis *Bogyina,* poste ĝi ricevis hungaran nomon pro la hungariga politiko. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Bogyós 293 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Trencsén (reĝa departemento), al distrikto de Vágbeszterce, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 1944 la faŝistoj bruldetruis 10 domojn pro partizanaj agadoj. En 2001 vivis en Bodiná 473 homoj, (escepte unun ĉiuj slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika renesanca preĝejo de 1668, en la 18-a jarcento barokiĝis

## Eksteraj ligiloj 
* Bodiná sur mapo de Slovakio

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Municipoj en distrikto Považská Bystrica
Ferenc Teleki

**TELEKI Ferenc** estis hungara grafo, poeto, matematikisto kaj ano honora de MTA (1831) naskita en Beszterce la 4-an de aprilo 1785 kaj mortinta en Paszmos la 16-an de decembro 1831.

## Kariero 
Grafo Teleki studis en *Theresianum* de Vieno (1799 – 1804), poste juron en Koloĵvaro (1805). Kiel matematikisto li estis disĉiplo de Pál Sipos. En 1808 li studis matematikon en Göttingen.

## Verkoj 
* *Die Spigelscheibe, ein neues catoptrisches Instrument…* Wien, 1817);
* *Gróf Teleki Ferenc versei s néhány levéltöredék* (Buda, 1834).

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon 
* biogtafio hungare kun bildo

Teleki F.
Teleki F.
Kategorio:Hungaraj matematikistoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Mikaelo Teleki (1671-)

**TELEKI Mikaelo**, grafo estis hungara magnato, grandbienulo naskita en Sorostély ĉirkaŭ 15-an de januaro 1671 kaj mortinta en ? 1720. Li estis filo de kanceliero Mikaelo Teleki.

## Kariero
Teleki studis en Koloĵvaro, poste li servis en kortego de reganto Apafi la 1-a. En 1692 li estis kapitano de Kővár, la 18-an de januaro 1704 post sepsemajna sieĝado li kapitulacis kaj aliĝis al Francisko Rákóczi la 2-a. En 1711 li akceptis la pactraktaton de Satmaro kaj 13-an de oktobro 1715 li rericevis la ĉefkapitanecon pli fruan. Lia taglibro estas grava fonto de la tiama Transilvanujo.

(Elekta eldono: *Ifjabb Teleki Mihály II. Rákóczi Ferenc főtisztjének naplója* kun enkonduka studo de Alfréd Temesi, Bp., 1960).

## Fonto
*Magyar Életrajzi Lexikonhttp://mek.niif.hu/00300/00355/html/index.htm 

Teleki, M.
730 Athanasia

'*730 *Athanasia'''* estas asteroido de la ĉefa asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita de la aŭstria astronomo Johann Palisa la  elde la observatorio de Vieno.

## Nomo 
Ĝia nomo, "*Athanasia*", signifas "*senmorteco''" en la antikva greka lingvo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
*  Retrovo de la perditaj planedetoj 730 Atanasio kaj 682 Hagaro (de L.K. Kristensen)

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Johann Palisa
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1912
729 Watsonia

'*729 *Watsonia''''' estas mezgranda, meze hela asteroido de la ĉefa asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usona astronomo Joel Hastings Metcalf elde Winchester (Masaĉuseco).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la kanada-usona astronomo James Craig Watson (1838–1880).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
*  Asteroido (729) Watsonia, de la Reĝa Astronomia Societo de Kanado

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Joel Hastings Metcalf
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1912
731 Sorga

'*731 *Sorga'''* estas mezgranda, meze hela asteroido de la ĉefa asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita de la germana astronomo Adam Massinger, elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl la .

## Nomo 
Ĝia nomo venas de la vorto "*Surga''": "ĉielo" en Indonezia lingvo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Adam Massinger
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1912
Nebelspalter

***Nebelspalter***, (fonetike: *ne-bel-ŝpal-ter*; traduko: "**Nebulo- fendulo**" / "**Nebulo-fendisto**") estas svisa humura kaj satira magazino ekde 1875.
* La *"Engeli & Partner"*, Engeli kaj partneroj eldonejo publicas monate la magazinon.
* La unua eldono estis en 1875, hodiaŭ (en 2009) kun laŭ *(WEMF 2009)* ĉirkaŭ venditaj 21'000 ekzempleroj kun ĉirkaŭ laŭ *(MACH Basic)* 225 000 legistoj.
* Jean Nötzli fondis en 1875 en Zuriĥo la "ilustraĵa humura-politika semajnofoliaro" : (*„Illustrirtes humoristisch-politisches Wochenblatt“*), ekde fino 1996 la "nebelŝpalter" estas monatomagazino, kaj ekde 2002 la pli maljuna satira magazino de la mondo.
* La angla "Punch" - magazino aperis en jaroj 1841-2002.

## Vidu ankaŭ 
* *"Nebelŝpalter"* en germana vikipedio

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala paĝo de magazino
* "Nebelspalter, Der", (germane, france, itale,), en historia leksiko de svisujo
* Pri "Nebelŝpalter" , ankaŭ prelego pri svisa historio ekde 1875, en germana lingvo: Dr-ino Julia Schramm (Bazelo/Svisujo): *Geschichte und Karikaturen des schweizerischen Satiremagazins „Nebelspalter“ von 1875 bis zur Gegenwart,* prelego de 28a marto 2004.
* http://cms.olaf-gulbransson-museum.de

Kategorio:Humuraj gazetoj
Kategorio:Gazetoj de Svislando
Rotacia neĝplugilo 2

**Rotacia neĝplugilo 2** (mallongigo **RSP2** (ĉeĥe *Rotační sněhový pluh*) estas speciala kvarboĝia ambaŭflanka veturilo destinita por trafikado sur tramvojoj. Ĝi estas kreita per memstara veturilo kaj ŝanĝebla funkcia parto, kiu estas pendigita en la meza parto de la veturilo. 

La rotacia neĝplugilo estas destinita por forigado de neĝo el tramvojoj.

Trakcia motoro estas regulata rezistile, por movi la funkcian parton estas uzita reguligita tiristora pulsa ŝanĝilo el trolebuso 9TrHT.

La trafikadon kaj priservon sekurigas 2 homoj, ŝoforo kaj helpanto de ŝoforo, maksimume povas veturi per tiu ĉi veturilo 5 personoj inkluzive de la ŝoforo kaj ties helpanto.

Tiu ĉi veturilo estas trafikata en Ostrava.

Krom tiu ĉi specio ekzistas versioj rotacia neĝplugilo 1 (RSP1) kaj rotacia neĝplugilo 3 (RSP3).

## Vidu ankaŭ
* Neĝoplugilo

Kategorio:Tramtransporto en Ostrava
Gooniyandi-lingvo

'''*Gooniyandi*-lingvo** (**kunijantia lingvo'*) estas aŭstralia aborigena lingvo. Ĉirkaŭ 100 homoj parolas la lingvon en *Fitzroy Crossing* en Okcidenta Aŭstralio. *Gooniyandi* estas tre endanĝerigata lingvo. La infanoj de tiu komunumo lernas hodiaŭ nur lingvon *Kriol''. 

## Eksteraj ligiloj
*ISO 639-3 g
*lingvo Goonijandi 
Kategorio: Aŭstralia lingvaro
National Union of Societies for Equal Citizenship

La **National Union of Societies for Equal Citizenship** (, aŭ *NUSEC*) estis feminista organizaĵo kiu kampanjis en Britio por egalaj rajtoj inter viroj kaj virinoj.

## Radikoj 
Ekde 1897, ĝis 1919, la National Union of Women's Suffrage Societies (Nacia unio de virinbalotrajto-socioj, aŭ NUWSS) kampanjis por virinbalotrajto. Post Representation of the People Act 1918 kiu permesis al virinoj voĉdoni - kvankam ne egale kun viroj - la organizaĵo reviziis siajn celojn. En marto 1919, oni akordis pri la novaj organizaĵaj celoj kaj renomigis ĝin kiel NUSEC.

La ĉefa nova celo estis: "Akiri ĉiujn reformojn kiuj necesas por sekurigi realan egalecon en liberaĵoj, statuso kaj ŝancoj inter viroj kaj virinoj."  La unio do povas filiigi iujn ajn sociojn havanta seksan egalecon kiel celo.

Millicent Fawcett, kiu estis prezidento de la NUWSS emeritiĝis kaj Eleanour Rathbone estis elektita kiel prezidento de la nova unio NUSEC.

## Kampanjado 
Kiel la NUWSS, NUSEC estis altnivela nacia organizaĵo kiu filiigis multajn nedependajn lokajn organizaĵojn. Ĝi apogis egalan balotrajton, kaj ankaŭ aliajn egalajn rajtojn. Ekzemple, ĝi interesiĝis pri virinaj laboristoj, kaj virina eduko. Ĝi ankaŭ kampanjis por egalrajtoj por edzinoj pri iliaj infanoj, nacieco, imposto kaj propraĵo.

Okazis kelkfoje malakordo. Ekzemple, en la 1920-aj jaroj leĝoj estis proponataj por aparte protekti virinojn, per limigitaj virinaj laborhoroj kaj patrina monhelpo. Kelkaj "egalistoj" kontraŭis ĉi tion kaj aliaj "protektistoj" apogis ĝin. Finfine, la gruparo, kunlaborante kun la Laboristara partio, akceptis protektemajn leĝproponojn - sed ĝi samtempe malgajnis membrojn, kiuj fondis en 1926 la *Open Door Council* (Konsilio de pordo malfermita).

En 1927 senditoj de NUSEC renkontiĝis kun ĉefministro Stanley Baldwin, kaj en 1928 leĝiĝis la Representation of the People Act 1928 kiu ampleksis balotrajton al virinoj egale kun viroj.

En 1932, NUSEC decidis disigi siajn funkciojn. Kampanjadon faros la *National Council for Equal Citizenship* (Nacia konsilio por egala civitaneco) kaj edukon faros la ''Townswomen's Guild'' (Gildo de urbloĝantinoj).

## Notoj 
Kategorio:Virinbalotrajtistoj
Kategorio:Virinaj organizaĵoj
Kategorio:Organizaĵoj en Britio
Sorgo (apartigilo)

**Sorgo** povas signifi :
***Sorgo** : greno,
***La ruĝa sorgo** : filmo de Zhang Yimou,
***731 Sorgo** : asteroido.
Gaŭsa surfaco

**Gaŭsa surfaco** estas tridimensia fermita surfaco, tra kiu elektra aŭ magneta fluo de elektromagneta kampo estas kalkulita. Ĝi estas arbitra fermita supraĵo, kiu speciale uziĝas pri la Gaŭsa leĝo por kalkuli la tiel enfermitan tutan elektran ŝargon per surfaca integralo, aŭ alternative, por kalkuli la elektran kampon de aparta ŝargodistribuo.

Kutime *Gaŭsaj surfacoj* estas zorgeme elektitaj por ekspluati simetriojn de studata situacio, kaj tiamaniere simpligi kalkulojn de surfacaj integraloj. Se *Gaŭsa surfaco* estas tiel elektita ke, pri ĉiuj punktoj de tiu surfaco, la vektora komponanto de la elektra kampo laŭ la normala vektoro estas konstanta, tial la kalkulo de la integralo faciliĝas, ĉar oni povas preterlasi la konstanton el la integrala signo.

Plej ofte *Gaŭsaj surfacoj* estas aŭ brikaj surfacoj, aŭ cilindraj surfacoj, kiuj taŭgas ĉirkaŭ rektaj dratoj, aŭ sferaj surfacoj, kiuj taŭgas ĉirkaŭ punktaj ŝargoj.

## Vidu ankaŭ 
* Kulomba leĝo
* Ekvacioj de Maxwell

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Elektrostatiko
Kategorio:Integrala kalkulo
Kategorio:Surfacoj
Karakalpakoj

La proksimume 400000 **karakalpakoj** (propra nomo *Qaraqalpaq*, plurale *Qaraqalpaqlar*) estas tjurklingva etno proksime parenca al la kazaĥoj, setlanta aparte sudoriente de la lago Aralo kaj parolanta la karakalpakan lingvon. La etno ekestis el la sudaj kazaĥoj kaj la etnanoj tradicie estas aparte farmistoj kaj fiŝistoj. La plejmulto de la karakalpakoj religie estas anoj de sunaisma islamo kaj laŭ la lingva aparteno konsideras sin anoj de la tjurka popolaro.

La setloregiono de la karakalpakoj en Sovetunio inter la jaroj 1925 kaj 1932 apartenis al la "Aŭtonoma Regiono de Kirgizoj", kaj ene de ĝi konsistigis propran aŭtonoman regionon. En 1932 la sovetunia gvidantaro atribuis al la karakalpakoj propran Aŭtonoman Sovetan Socialisman Respublikon (ASSR), kiu situis ene de la Rusa SSR. En 1936 la regiono Karakalpakio iĝis parto de la Uzbeka SSR.

Post la disfalo de Sovetunio la regiono konsekvence iĝis parto de la sendependiĝinta ŝtato Uzbekio, kvankam multaj karakalpakoj longe celis aliĝon de la regiono al Kazaĥio, pro la etna parenceco. Ankoraŭ nuntempe la registaro de Kazaĥio komprenas sin kiel "protektopotenco" de la karakalpakoj.

Kategorio:Etnoj en Kazaĥio
Kategorio:Etnoj en Uzbekio
Kategorio:Etnoj en Turkmenio
Kategorio:Tjurklingvaj etnoj
Kategorio:Karakalpakio
Anáhuac

**Anáhuac** estas unu el la 51 komunumoj de la meksika subŝtato Nuevo León, kiu situas en norda Meksiko, inter la subŝtatoj Coahuila kaj Tamaulipas. Anáhuac estas la unika komunumo de la subŝtato Nuevo León kiu havas limon al Usono, do ĝi situas en la plej ekstrema nordo de la subŝtato. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas *Anáhuac*. Al Anáhuac apartenas entute 359 tiel nomataj loĝlokoj (statistike por urboj, vilaĝoj kaj domaroj). La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 19005.

## Geografio 
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 17983 loĝantojn. El tiuj estis 8991 viroj kaj 8992 virinoj. La komunumo havas surfacon de 4121,4&nbsp;km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 200 metroj super la marnivelo.

## Klimato 
En la komunumo jare falas averaĝe 75&nbsp;mm/m² de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas .

## Sociogeografio 
En la jaro 2000 en la komunumo vivis 16005 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 21 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 0,13 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon.

En Anáhuac loĝis en la jaro 2000 11634 personoj, kiuj aĝis pli ol 15 jaroj. El tiuj 11278 scipovis legi kaj skribi, sed 760 personoj estis analfabetoj. Laŭ procentoj 6,34 % de la personoj pli aĝaj ol 15 ne scipovis legi kaj skribi. Inter la viroj 6,32 % ne scipovis legi kaj skribi kaj inter la virinoj estis 6,35 %.

El la loĝantoj (pli aĝaj ol 5 jaroj en la jaro 2000), 13816 personoj apartenis al la katolika religio kaj 1158 personoj al la protestantisma religio. 6 apartenis al la judisma religio kaj 1031 personoj statistike apartenis al neniu religio.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

## Eksteraj ligiloj 
*Anáhuac  en *Enciclopedia de los Municipios de México* ()

Kategorio:Komunumoj de Nuevo León
Sturmabteilung

(laŭvorte: *Sturmsekcio*; populara mallongigo **SA**) estis paramilitisma grupo ene de NSDAP en Germanujo.
## Historio
La membroj portis la kromnomon **brunĉemizuloj**. La grupo estis grava en la helpo al Adolf Hitler gajni potencon en la 1930-aj jaroj. Il portis brunajn uniformojn, simile al la nigraj uniformoj portitaj de la adeptoj de Mussolini.

La vorto *Sturmabteilung* estis uzata eĉ antaŭ la fondo de NSDAP en 1919. Origine ĝi venas de la specialigitaj atencotrupoj uzitaj de la germanoj dum la Unua Mondmilito uzante infiltradoteknikojn de *Hutier*.

Atencotrupoj ludis ĉefan rolon dum la potencleviĝo de Adolf Hitler dum la 1930-aj jaroj.

## Stabĉefoj 
* Emil Maurice (1920-1921)
* Hans Klintzsche (1921-1923)
* Hermann Göring (1923)
Organizaĵo malfondita (1923-1925)
* Franz Pfeffer von Salomon (1926-1930)
* Adolf Hitler (1930-1931)
* Ernst Röhm (1931-1934)
* Viktor Lutze (1934-1943)
* Wilhelm Scheppmann (1943-1945)

## Vidu ankaŭ 
* naziismo
* SS
* Hitlera Junularo
* Kristala nokto
* Intelligenzaktion

## Eksteraj ligiloj 
* La nokto de la longaj tranĉiloj  ()


Kategorio:Nazia Germanio
Kategorio:Vajmara Respubliko
Kategorio:Kontraŭkomunismo
Kategorio:Germanaj vortoj kaj esprimoj
Studnice (distrikto Chrudim)

Municipo **Studnice** situas en Ĉeĥio, regiono Pardubice, distrikto Chrudim, ĉe akva rezervujo Hamry, 3&nbsp;km sude de la urbo Hlinsko. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
Vilaĝo Studnice situas sub du historie monumentaj montetoj nomataj Přední kaj Zadní Hradiště *(Antaŭa kaj Malantaŭa Opidumo)*. Arĥeologiaj trovaĵoj pruvas, ke ĉi tie estis unu el la plej malnovaj setlejoj en la regiono. La plej malnova skriba noto pri la vilaĝo estas el la jaro 1303 kaj informas, ke Beneš el Vartenberk donacis al sinjoro Mikuláš vilaĝestran oficon por kelkaj vilaĝoj, inter kiuj estas nomata ankaŭ Studnice. En la jaro 1350 praga arĥiepiskopo Arnošt el Pardubice vicigis en administradon de Litomyšla episkopejo inter aliaj ankaŭ vilaĝon Studnice.

La unuan lernejon en Studnice oni establis en la jaro 1787 en la domo n-ro 69. Nur en la jaro 1861 estis konstruita teretaĝa lerneja domo kaj en la jaro 1884 alkonstruita la dua etaĝo. Ĝi estis uzata ĝis la jaro 1978, kiam instruado estis transigita al proksima Hlinsko.

En la jaro 1995 estis en la vilaĝo konstruita nova kapelo de Sankta Zdislava. La 11-an de oktobro 1998 ĝi estis solene konsekrita de episkopo Dominik Duka el Hradec Králové.

En la vilaĝo estas atentata tradicio de karnavalaj procesioj.

Ambaŭ neĉefaj vilaĝpartoj Košínov kaj Zalíbené estis fonditaj en la 18-a jarcento sur grundoj de estinta episkopa kaj sinjora korto. En Košínov laboris muelejo kaj segejo. En ĉirkaŭaĵo de Zalíbené en la dua duono de 19-a jarcento oni minis torfon.

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
* **Studnice**
* Košinov
* Zalíbené

## Pluaj fotoj 

 Studnice, fire station.jpg| Fajroestingista armilejo kaj restoracio
 Studnice, common pond.jpg| Fiŝlageto en vilaĝplaco
 Structure of Central of the Czech republic near Studnice, Chrudim District.JPG| Statuo de la centro de la respubliko proksime de Studnice

## Eksteraj ligiloj 
* Oficialaj paĝoj de la vilaĝo 
* Paĝaro de mikroregiono Hlinsko  
* Mapo


Kategorio:Municipoj en distrikto Chrudim
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Chrudim
Kategorio:Setlejoj en Fera montaro
Punch

***Punch; aŭ, The London Charivari*** estis brita ĉiusemajna gazeto de humuro kaj satiro establita en 1841 fare de Henry Mayhew kaj la gravuristo Ebenezer Landells. Historie, ĝi estis plej influa en la 1840-aj kaj 1850-aj jaroj, kiam ĝi helpis stampi la termino "cartoon" (kartuno) en sia moderna senso kiel humura ilustraĵo.eta|altdekstre=1.8|dekstra|"True Humility" de George du Maurier, originale publikigita en 1895.Post la 1940-aj jaroj, kiam ties cirkulado pintis, ĝi venis en longdaŭran dekadencon, kaj fermiĝis en 1992. Ĝi estis revivigita en 1996, sed refermiĝis en 2002.

Post monatoj de financaj malfacilaĵoj kaj manko de merkata sukceso, Punch iĝis esenca por la Britaj salonoj pro sia rafinita humuro kaj foresto de ofenda materialo, ĉefe rigardite kontraŭ la tiama satira gazetaro. *The Times* kaj la dimanĉaj eldonoj de *News of the World* uzis malgrandajn pecojn el Punch kiel kolumnaj plenigaĵoj, havigante al la gazeto senpagan reklamadon kaj nerekte garantiante gradon de respektendeco, privilegio ne atingita de aliaj ilustritaj publikaĵoj. Punch pluhavos amikan rilaton ne nur kun *The Times* sed ankaŭ kun ĵurnaloj kiuj celis intelektajn publikojn kiel *Westminster Review*, kiu publikigis 53-paĝan ilustritan artikolon pri la unuaj du volumoj de Punch.

Hegemonie en legantonombro kaj populareco tra la cetero de la 1840-aj kaj 1850-aj jaroj, *Punch* estis la sukcesa historio de tripenca ĉiusemajna gazeto kiu iĝis unu el la plej paroligaj kaj ĝuitaj periodaĵoj. *Punch* ĝuis publikon kiel Elizabeth Barrett, Robert Browning, Thomas Carlyle, Edward FitzGerald, Charlotte Brontë, la reĝino Viktoria, la princo Alberto, Ralph Waldo Emerson, Emily Dickinson, Herman Melville, Henry Wadsworth Longfellow, kaj James Russell Lowell. *Punch* havigis kelkajn frazojn al la Angla lingvo, kiel *The Crystal Palace* (vitra palaco) kaj "Curate's egg" (pastra ovo, unuafoje vidita en kartuno de 1895: vidu bildon). Kelkaj Britaj humuraj klasikaĵoj estis unuafoje seriigitaj en *Punch*, kiel *Diary of a Nobody* kaj *1066 and All That*. Ĉirkaŭ la fino de la 19-a jarcento, la artistaro de la gazeto inkludis homojn kiel Harry Furniss, Linley Sambourne, Francis Carruthers Gould kaj Phil May. Inter la elstaraj kartunistoj de la 20-a jarcento estis Bernard Partridge, H. M. Bateman, Bernard Hollowood kiu ankaŭ eldonis la gazeton el 1957 al 1968, Kenneth Mahood kaj Norman Thelwell.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Punch Cartoon-Archiv 
* "Punch" pri projekto Gutenberg 
* [reta-arĥivo de kartunoj (*Cartoons*) de John Leech(https://eo.wikipedia.org/wiki/John_Leech), 1840-1860]John Leech

Kategorio:Aperis en 1841
Kategorio:Bildliteraturo
Kategorio:Kulturo de Britio
Kategorio:Viktoria epoko
Kategorio:Litografio
Kategorio:Londono
Kategorio:Britaj gazetoj
Kategorio:Humuraj gazetoj
733 Mocia

'*733 *Mocia'''* estas meze granda, malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono, ano de la Cibela grupo.

## Malkovro 
Ĝi estas malkovrita de la germana astronomo Max Wolf, elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl la .

## Nomo 
Ĝia nomo venas de "*Mok*", petolnomo de *Werner Wolf'', filo de la malkovrinto.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Max Wolf
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1912
Čelkova Lehota

**Čelkova Lehota,** hungare **Cselkószabadja** [ĉelkOsabadja] estas malgranda vilaĝeto kaj municipo en Slovakio.
300ra|eta|Čelkova Lehota situas en la plej griza parto

## Situo 
Čelkova Lehota situas sub monto 609 m-ojn alta, laŭ traira flankovojo. Považská Bystrica troviĝas je 17&nbsp;km-oj.

## Historio 
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1471 en formo *"Chelkwa Lehota"*. En 1784 loĝis tie 130 vilaĝanoj (21 familioj) en 19 domoj, en 1828 192 vilaĝanoj en 20 domoj. Ĝis 1899 la oficiala hungara loknomo estis *Cselkó-Lehota,* poste ĝi ricevis hungaran nomon pro la hungariga politiko. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Cselkószabadja 201 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Trencsén (reĝa departemento), al distrikto de Vágbeszterce, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Čelkova Lehota 143 homoj, (escepte unun ĉiuj slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* sonorilostablo de 1807

## Eksteraj ligiloj 
* Čelkova Lehota sur mapo de Slovakio

## Fontoj 
* Hungara kaj franca Vikipedioj

Kategorio:Municipoj en distrikto Považská Bystrica
734 Benda

'*734 *Benda'''* estas mezgranda, malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la aŭstra astronomo Johann Palisa la elde la observatorio de Vieno en Aŭstrio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita per la familinomo de *Anna Benda'', edzino de Johann Palisa.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Johann Palisa
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1912
Dolná Mariková

**Dolná Mariková,** hungare **Alsómarikó** [alŝOmarikO] estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.

## Situo 
Dolná Mariková situas en valo de rojo, laŭ traira flankovojo. Považská Bystrica troviĝas je 12&nbsp;km-oj.

## Historio 
Germanoj fondis la vilaĝon en la 14-a jarcento. La unua mencio okazis en 1321 en formo *"Kethlehota"*. En 1784 loĝis tie 3361 vilaĝanoj (634 familioj) en 719 domoj, en 1828 (sen la apuda vilaĝo) 2317 vilaĝanoj en 539 domoj. En la 18-a jarcento du apudaj vilaĝoj formiĝis, sed municipe ili estas apartaj ekde 1954. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en (ambaŭ) Marikó 4456 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Trencsén (reĝa departemento), al distrikto de Vágbeszterce, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Dolná Mariková 1490 homoj, (1487 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo de 1758
* skulptaĵo antaŭ la preĝejo de 1759

## Famuloj 
En la iama Marikova naskiĝis hungara piaristo Alajos Lapónyi.

## Eksteraj ligiloj 
* Dolná Mariková sur mapo de Slovakio

## Fontoj 
* Hungarlingva Vikipedio

Kategorio:Municipoj en distrikto Považská Bystrica
Dolný Lieskov

**Dolný Lieskov,** hungare **Alsómogyoród** [alŝOmodjorOd] estas malgranda vilaĝeto kaj municipo en Slovakio.
300px|eta|Dolný Lieskov situas en la plej griza parto

## Situo 
Dolný Lieskov situas apud flankovojo. Považská Bystrica troviĝas je 10&nbsp;km-oj.

## Historio 
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1327 laŭ en latina formo *"Maior Lyszkocz"*. En 1784 loĝis tie 198 vilaĝanoj (33 familioj) en 30 domoj, en 1828 175 vilaĝanoj en 16 domoj. Ĝis 1899 la oficiala hungara loknomo estis *Alsó-Lieszkó,* poste ĝi ricevis hungaran nomon pro la hungariga politiko. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Alsómogyoród 154 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Trencsén (reĝa departemento), al distrikto de Illava, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Dolný Lieskov 748 homoj, (742 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika baroka preĝejo de 1754
* renesanca kastelo el la 17-a jarcento, trifoje trakonstruiĝis

## Eksteraj ligiloj 
* Dolný Lieskov sur mapo de Slovakio

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Municipoj en distrikto Považská Bystrica
Itinéraire d'un enfant gâté (filmo)

'''''Itinéraire d'un enfant gâté*** (***Itinero de dorlotita infano'''*) estas franca filmo de Claude Lelouch aperinta en 1988.

La filmo aperis en DVD.

## Temo 
Trovita infano en cirka medio, Sam Lion estis devigita ŝanĝi metion pro akcidento de trapezo kaj fariĝis entreprenestro. Sed post kiam li atingis kvindek jarojn, li tediĝas de siaj respondecoj kaj de sia filo, Jean-Philippe, kies kunlaboro ne multe helpas al li. Li tiam decidas malaperi en maro. Sed lia pasinto rekaptos lin sub la formo de Albert Duvivier, unu el liaj pasintaj dungitoj. Li perdiĝas kaj poste iom post iom ekkonscias pri la esenco de sia vivo.

## Teĥnikaĵoj 
* Titolo: *Itinéraire d'un enfant gâté*
* Reĝisoro: Claude Lelouch
* Scenaro: Claude Lelouch
* Produkto: Jean-Paul Belmondo kaj Claude Lelouch
* Muziko: Francis Lai; Kanzonoj: Nicole Croisille
* Formato: Kolora (Eastmancolor) - 1.85:1 (Vistavision) - sono Dolby cifereca -  35&nbsp;mm
* Ĝenro: Dramo/aventuro/komedio
* Devenlando: Francio
* Daŭro: 125 minutoj
* Aperdato: 

## Rolularo 
* Jean-Paul Belmondo: *Sam Lion*
* Richard Anconina: *Albert Duvivier, alinomita Al*
* Lio: *Yvette, 1-a edzino de Sam*
* Béatrice Agenin: *Corinne, lasta edzino de Sam*
* Marie-Sophie L.: *Victoria Lion, filino de Sam*
* Jean-Philippe Chatrier: *Jean-Philippe Lion, filo de Sam*
* Gila von Weitershausen: *Prostituitino en Hamburgo*
* Michel Beaune: *Mastro Vergne*
* Pierre Vernier: *Paroĥestro*
* Philippe Lorin: *Kuracisto de Sam*
* Annie Philippe: *Sekretariino de Sam*
* Céline Caussimon: *Fratino de Al*
* Daniel Gélin: *Pierre Duvivier, patro de Al*
* Alexis Gruss: *Sinjoro Loyal*
* Nicolas Mallet: *Sam 3-jara*
* Firmin Gruss: *Sam 7-jara*
* Stephan Gruss: *Sam 16-jara*
* Paul Belmondo: *Sam 20-jara*
* Jacques Bonnot: *Gvidisto*
* Max Fournel: *Karuselestro*
* Patricia Grillo: *Strat-kantistino*
* Elie Lauer: *Ĉefo de dungitaro*
* Jeanne Marine: *1-a fianĉino de Al*
* Pierre Meunier: *Bankisto*
* Joëlle Miquel: *Stevardino UTA*
* Charles-Henry Tissot: *Bofrato de Al*
* Wookie Mayer: *Prostituitino*
* Arthur Brauss: *Fotisto*
* Sabi Dorr: *1-a germana teroristo*
* Udo Wachtveitl: *2-a germana teroristo*
* Gilles Dimicelli: *Grandegulo*
* Marcel Guéguan: *Malgrandegulo*
* Nicole Croisille: *Kantistino* (ne kreditita)
* Eva-Maria Hagen: (ne kreditita)
* Salomé Lelouch: *Knabineto en karuselo de la Butte* (ne kreditita)

## Rekompencoj 
* 1989: César de kino por plej bona aktoro al Jean-Paul Belmondo
* Granda premio de interpretado en Festivalo de Ĉikago al Richard Anconina

## Eksteraj ligiloj 
* *Itinéraire d'un enfant gâté'' en IMDb

Kategorio:Francaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1988
Domaniža

**Domaniža** [domaniĵa], hungare **Demény** [demEnj] estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio. Ankaŭ apuda vilaĝeto apartenas al la municipo.
300px|eta|Domaniža situas en la plej griza parto

## Situo 
Domaniža situas sub monto 836 m-ojn alta, laŭ flankovojoj. Považská Bystrica troviĝas je 10&nbsp;km-oj.

## Historio 
La loko estis loĝata jam dum la bronzepoko. La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1268 en formo *"Domanysa"*. Fine de la mezepoko ĝi iĝis kampurbo. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Demény 770 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Trencsén (reĝa departemento), al distrikto de Vágbeszterce, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Domaniža 1492 homoj, (1481 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika gotika preĝejo omaĝe al Sankta Nikolao el la 14-a jarcento
* kolono pri Dipatrino (Maria) el la 18-a jarcento

## Eksteraj ligiloj 
* Domaniža sur mapo de Slovakio

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Municipoj en distrikto Považská Bystrica
735 Marghanna

'*735 *Marghanna'''* estas mezgranda, malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita de la germana astronomo Heinrich Vogt, elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl la .

## Nomo 
Ĝia nomo: "*Marghanna''", estas kunmetitaĵo de la antaŭnomoj de "Margaret", patrino de Heinrich Vogt, kaj "Hanna", alia parencino.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1912
Nukus

**Nukus** (uzbeke, antaŭe en cirila alfabeto *Нукус*, tiel ankaŭ ruse, karakalpake '''No'kis'*, antaŭe en cirila alfabeto *Нөкис*) estas la ĉefurbo de la Aŭtonoma Respubliko Karakalpakio en Uzbekio. En la jaro 2005 la urbo havis 312 100. La loĝloko situas ĉe la dekstra bordo de la rivero Amudarjo, estas industria urbo, sed ankaŭ kultura centro kun universitato, pedagogia altlernejo kaj teatro.

## Historio 
Nukus ekde sia fondiĝo la 1-an de aprilo 1932 estas la ĉefurbo de la Respubliko Karakalpakio. La urbo estis fondita, ĉar Toʻrtkoʻl, la malnova ĉefurbo, havis malfavoran situon kaj daŭre estis minacata per inundoj de la rivero Amudarjo - tial oni decidis investi pli bone en fondon de nov ĉefurbo ol en ripetajn kaj parte vanajn kontraŭinundajn protektokampanjojn de Toʻrtkoʻl.

Ankoraŭ en la 1960-aj jaroj Nukus estis floranta urbo en la nordo de la Uzbeka SSR, oazo en la dezerto, situanta borde de la lago Aralo kaj de la rivero Amudarjo, kiu pro la forta fluo havis la kromnomon "la rabia".

Ekde tiam la lago tre malgrandiĝis, for de la urbo, kaj la antaŭe impona riverego iĝis nur rojeto: Por havi sufiĉan akvon por la de Jozef Stalin ordonita kultivo de kotono, granda kvanto el la akvo de la riveroj Amudarjo kaj Sirdarjo estis forkondukita en sennombrajn kanaletojn, tiel ke multe maltro da rivera akvo atingas la lagon Aralo, kiu sekve pli kaj pli malaperas.

Ekde la jaro 1983 ne plu taŭgas por fiŝkaptado, kaj en 90 tagoj de la jaro ekzistas volvaj uraganoj sur la sekiĝinta eks-fundo de la lago.

## Vidindaĵoj 
La Karakalpakia arta muzeo *Savitskij*, nomata laŭ ties eksa direktoro Savitskij - havas impresan kolekton de klasikaj rusiaj avangardaj artaĵoj de la 1920-aj, 1930-aj kaj 1940-aj jaroj - post tiu de la Rusa Muzeo en Sankt-Petersburgo la dua plej granda tutmonde. La loko de tiu signifa kolektaĵo, for de la plej grandaj eŭropaj kulturaj centroj, rigardeblas rezulto de la stalinisma kulturpolitiko, kiu sendis stalinisme "nepreferatajn" artistojn kaj iliajn artaĵojn laŭeble "malproksimen". Danke al la saĝo de Savitskij kaj la geopolitike malcentra pozicio de la urbo Nukus tiuj verkaĵoj restis konservataj por la intersata publiko kaj evitis neniigon.

En la ĉirkaŭaĵo de Nukus krome videblas multaj historiaj konstruaĵoj aŭ iliaj ruinoj, interalie gigantaj burgoj nomataj *Kalas*.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* informoj pri la Karakalpakia arta muzeo *Savitskij'' (angle)

Kategorio:Urboj de Uzbekio
Kategorio:Karakalpakio
István Telenszky

**TELENSZKY István, Jajtelesz** (telenski) estis hungara juristo naskita en Satmaro la 4-an de aprilo 1836 kaj mortinta en Koritnica la 5-an de aŭgusto 1899. Li estis la patro de advokato János Telenszky.

## Kariero 
Teleszky de 1861 estis advokato en Nadjvarado, poste en Budapeŝto, inter 1874 kaj 1897 landkunvena deputito. Li preparigis komisie de financministerio la parton de la leĝlibro pri heredjuro. Inter 1887 kaj 1893 li estis ŝtatsekretario por justicafero, post sia pensiiĝo prezidanto de la *Kisbirtokosok Országos Földhitelintézete* (Landa Terkreditinstituto de Etbienuloj). Kiel leĝfaranto li konservis ankaŭ en heredjuro la duonfeŭdismajn instituciojn.

## Verkoj 
* *Öröklési jogunk törvényhozási szabályozásához* (Bp., 1876);
* *A magyar örökösödési jog tervezetének vezéreszméje és a törvényes örökösödést tárgyazó intézkedései* (Bp., 1882);
* *Az általános magánjogi törvénykönyv tervezete. Öröklési jog. Indokolás* (I – III. füz., Bp., 1882 – 1884);
* *Öröklési jog*. (Az igazságügyminiszteri értekezlet és a szövegező bizottság által átdolgozott kiadás, Bp., 1886, germane: 1887).

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikonhttp://mek.niif.hu/00300/00355/html/index.htm 

Kategorio:Hungaraj juristoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Rosita Amores

**Rosita AMORES** estas kantistino naskita je la 26-a de januaro 1938 en Algemesí (Valencilando). Estis pionirino en la erotika kabaredo meze de la 1960-aj jaroj, kun artistoj kiel Rafael Conde (la "Titi"), en lokoj kiel teatro Alkazar de Valencio. Rosita Amores scipovis eviti la frankistan cenzuron en epokoj kiam erotismo en Katalunio estis io privata. Ŝi iĝis tre populara ikono en la mondo de la spektaklo en Valencilando. 'Ponle menta' estis unu el siaj plej konataj kanzonoj.[eta|Rosita Amores sur [paeljopato]]

## Eksteraj ligiloj 
* [ací Rosita Amores kaj El Titi - Posa'm menta. Video en YouTube(https://eo.wikipedia.org/wiki/YouTube)]

Kategorio:Katalunaj kantistoj
János Tellyesniczky

**TELLYESNICZKY János** (tejeŝnicki) estis inĝeniero-hidrologo naskita en Élesd la 11-an de septembro 1864 kaj mortinta en Budapeŝto la 10-an de aŭgusto 1938. 

## Kariero 
Tellyesniczky diplomitiĝis en la teknikuniversitato de Budapeŝto en 1887. Li komencis sian karieron en la sekcio pri akvoafero en la ministerio por agrikulturo. De 1908 li estis gvidanto-ĉefinĝeniero pri reguligado de rivero Moravo. En 1919 li estis sekciestro por reguligado de Tisa. En la 1920-aj jaroj li multe okupiĝis pri akvoaferaj kontaktoj kun Ĉeĥoslovakio kaj Rumanio.

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon 
* http://jelesnapok.oszk.hu/prod/unnep/tellyesniczky_janos_szuletesnapja__1864 

Kategorio:Hungaraj hidrologoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Emil Telmányi

**TELMÁNYI Emil** (telma:nji) estis hungara violonisto naskita en Arado la 22-an de junio 1892 kaj mortinta en Holte (Danio) la 13-an de junio 1988.

## Kariero 
Telmányi finis en jaroj 1905-11 en la Tutlanda Hungara Reĝa Muzikakademio en Budapeŝto ĉe Jenő Hubay (violino), János Koessler (muzikkomponado) kaj Viktor Herzfeld (kamermuziko). Li komencis sian karieron en 1911 en Berlino; de 1912 li koncertis jam en la tuta Eŭropo. De 1919 li estis dirigento de opero kaj de koncerto en eksterlando. En 1927 li elpaŝis en Budapeŝto. De 1919 li vivis en Kopenhago, inter 1940-69 li estis profesoro de la konservatorio de Arhuzo. Li estis bonega interpretisto de komponaĵoj por violino de Béla Bartók.

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon 

Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Telmanyi, E.
Telmanyi, E.
Kategorio:Hungaraj orkestrestroj
Raná

**Raná** estas nomo de municipoj en diversaj distriktoj de Ĉeĥio.

* Raná (distrikto Chrudim) – municipo en&nbsp;distrikto Chrudim
* Raná (distrikto Louny) – municipo en&nbsp;distrikto Louny

;naturformacioj
* Raná (Bohemia mezmontaro) – monto en Bohemia mezmontaro
* Raná (nacia naturrezervejo) – protektita areo sur la samnomata monto
* Raná (rojo) – rojo en distrikto Chrudim

; flughaveno
* Flughaveno Raná (distrikto Louny)