open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Drake (muzikisto)

**Aubrey Drake Graham** (naskita la 24-an de oktobro 1986) estas kanada artisto, repisto, R& B kantisto kantverkisto kaj aktoro. Li publikigas siajn kantojn sub sia artistnomo **Drake**, kvankam li ankaŭ estas konata sub sia pseŭdonimo **Drizzy **.

Li origine iĝis konata pro rolado de la rolulo Jimmy Brooks en la televidserio *Degrassi: The Next Generation*. 

En junio 2009, Drake subskribis diskokontrakton kun Young Money Entertainment de Lil Wayne . Li publikigis sian unuan studialbumon, *Thank Me Later,* en 2010 kaj debutis ĉe numero unu sur la Billboard 200. La albumo poste iĝis plateno  .

Drake laboris kun pluraj aliaj repartistoj kiel ekzemple Lil Wayne, Young Jeezy, Kanye West, Eminem kaj Jay-Z. Drake gajnis plurajn premiojn, inkluzive de du premioj Juno en 2010 por Best New Artist, Rap Recording of the Year kaj Grammy por Best Rap Album kun sia dua studialbumo *Take Care*. 

## Vivo 
Drake naskiĝis en Toronto, Kanado. Lia patro Dennis Graham estas profesia tamburisto de katolika familio de afro-usonana origino.  Lia patrino Sandy (née Sher) estas juda kanada edukistino. Lia onklo, la frato de lia patro, estas la kontrabasisto kaj kantisto Larry Graham. Liaj gepatroj divorcis kiam li estis 5, kaj lia patrino kreskigis lin en Toronto .

## Diskografio 
### Albumoj 
* 2010: *Thank Me Later*
* 2011: *Take Care*
* 2013: *Nothing Was the Same*
* 2016: *Views*
* 2018: *Scorpion*
* 2021: *Certified Lover Boy*
* 2022: *Honestly, Nevermind*
* 2022: *Her Loss* 
* 2023: *For All the Dogs*

### Minialbumoj 
* 2009: *So Far Gone*
* 2018: *Scary Hours*
* 2021: *Scary Hours 2*

### Mikstajpaĵoj 
* 2006: *Room for Improvement*
* 2007: *Comeback Season*
* 2009: *So Far Gone*
* 2015: ''If You're Reading This It's Too Late*
* 2015: *What a Time to Be Alive* 
* 2017: *More Life*
* 2020: *Dark Lane Demo Tapes*

### Kolektoj 
* 2019: *Care Package*

### Prezentistaj turneoj 
* 2010: *Away from Home Tour*
* 2012: *Club Paradise Tour*
* 2013-2014: *?Would You Like a Tour*
* 2015: *Jungle Tour*
* 2017: *Boy Meets World Tour*
* 2019: *Assassination Vacation Tour''
* 2023: It's All Blur Tour

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 

Kategorio:Vivantaj homoj
Kategorio:Naskiĝintoj en 1986
Kategorio:Skotaj kanadanoj
Kategorio:Anglaj kanadanoj
Kategorio:Kanadaj popkantistoj
Kategorio:Artikoloj kun hCards
Kategorio:Kanadaj vegetaranoj
Kategorio:Kanadaj sondisko-produktistoj
Kategorio:Judaj kantistoj
Tarragona (stacidomo)

**Tarragona** () estas la ĉefa stacidomo de la hispana urbo Taragono, en la samnoma provinco, aŭtonoma komunumo Katalunio. 

## Bildgalerio 

Estació Tarragona.jpg|Fasado
E5395-Tarragona-train-stations.jpg|Stacio
269.059 Tarragona (4011022404).jpg|Vartrajno

## Vidu ankaŭ 
* Taragono
* Camp de Tarragona (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Taragono
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Kategorio:Stacioj de Rodalies de Catalunya
Missak Manouchian

**Missak MANOUCHIAN** () (naskiĝis , mortis ) estis franca-armena poeto, aktivulo en FTP-MOI (Enmigrinta Laborista Movado) en la pariza regiono. Li estis 37 jarojn aĝa kiam ekzekutita fare de la nazioj pro lia rezista laboro.

Kvankam Manouchian iĝis konata pro sia gvidado en la Franca Rezistado, li estis, ĉefe, intelektulo kaj talenta poeto.

En 2009 Robert Guédiguian reĝisoris filmon, *The Army of Crime*, dediĉitan al Manouchian kaj lia grupo.

## Bildgalerio 

Missak Manouchian 1940.png|soldato (1940)
Affiche rouge.jpg|La ruĝa afiŝo (1944)
AM016-15.jpg|Poŝtmarko (2015)
Tombe de Missak et Mélinée Manouchian.jpg|Tombo en Pariza tombejo de Ivry
Panthéonisation de Missak et Mélinée Manouchian.png|Ĉerkoj portitaj al Panteono de Parizo

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Mélinée Manouchian
* Tempolinio de la Dua Mondmilito (1944)
* Armenoj en Francio

Kategorio:Armenaj poetoj
Kategorio:Postvivintoj de la armena genocido
Asocio de Lunaj kaj Planedaj Observantoj

La **Asocio de Lunaj kaj Planedaj Observantoj** (, akronime **ALPO** aŭ **A.L.P.O**) estas  internacia, scienca kaj eduka, organizaĵo establita en marto 1947 en Usono de Walter H. Haas kaj poste reorganizita en 1990. ALPO estas organizaĵo kiu celas antaŭeniri kaj fari astronomian laboron de kaj profesiaj kaj amatoraj astronomoj kiu dividas intereson en sunsistemaj observacioj. Ĝi estas nuntempe ĉefsidejita en Springfield, Ilinojso.

ALPO studas sunsistemajn objektojn kiel la Suno, la Luno de la Tero, planedoj, asteroidoj, meteoroj kaj kometoj. ALPO stimulas, kunordigas kaj ĝenerale antaŭenigas la studon de ĉi tiuj ĉielaj korpoj uzante metodojn kaj ekipaĵojn haveblajn ene de la komunumoj de ambaŭ amatoraj kaj profesiaj astronomoj. La organizaĵo tenas konferencon ĉiu somero, kutime kune kun aliaj astronomiaj grupoj.

Ĝi havas plurajn sekciojn, unu el ili dediĉita al la Luno kaj al la studo de portempaj lunaj fenomenoj (en). Ili organizis plurajn mapajn kampanjojn de la malhelaj areoj nomitaj *Luna incognita* kiuj servis selenografojn ĝis la alveno de la Clementine kaj Lunar Prospector-esplorenketoj.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* ALPOa Retejo
* ALPO pri reta sekcio 

Kategorio:Astronomiaj organizaĵoj
Kategorio:Organizaĵoj en Usono
Kategorio:Organizaĵoj en Ilinojso
Kategorio:Organizaĵoj fonditaj en 1947
Pirangoj

**Pirangoj** (*Piranga*) estas genro de malgrandaj brilkoloraj kantobirdoj. Dum longa tempo oni apartenigis ĝin al familio Traŭpedoj (tiel nomataj tanagroj), kaj ĝis nun oni iam nomas ĉiun specion de pirangoj tanagro. Nun, tamen, pro multaj genetikaj kaj molekulaj indicoj oni konsideras ĝin parto de Kardinaledoj. Pirangoj efektive similas al tanagroj je morfologio kaj ekologio, sed kolorigo de plumaro de iĉoj sugestas ilian veran parencecon: pirangoj havas ruĝan, oranĝan aŭ flavan koloron sur plejparto de plumaro, krom vosto, dorso kaj flugiloj, kio indikas altan enhavon de lipofuscino. Tio ĉi estas nekutima por traŭpedoj, kiuj nur iam havas lipofuscinan kolorigon sur ventro, sed tre normala por kardinaledoj.

La genra nomo *Piranga* venas de tupia vorto *tijepiranga*, kiun indiĝenuloj uzis ĝenerale por nekonata malgranda birdo. 
Ĝi estas neniel etimologie konekta kun nomo de komunumo Piranga en subŝtato Minas Gerais de Brazilo.

Samkiel ĉiuj kardinaledoj, pirangoj estas endemiaj en Nova Mondo, plejparte en Norda kaj Centra Ameriko. Ili preferas vivi en altaj arbokronoj kaj malfacile videblas, malgraŭ sia brila plumaro. Plejparto de ilia dieto konsistas je insektoj, kiujn ili prenas de arbofolioj aŭ kaptas en flugo. Kelkaj specioj de la genro estas migraj, ili reproduktiĝas en Norda Ameriko kaj vintrumas en tropikoj.

## Taksonomio kaj specioj
La genron *Piranga* enkondukis kaj priskribis franca ornitologo Louis Pierre Vieillot en 1808. La tipa specio estas somera pirango (*Piranga rubra*).

## Referencoj 
Kategorio:Paseroformaj
Reĝa Astronomia Societo (Britio)

La (brita) **Reĝa Astronomia Societo** (, akronime **RAS**) estas scienca societo kaj neprofitcela organizaĵo kiu antaŭenigas la studon de astronomio, planedoscienco, geofiziko kaj rilataj branĉoj de scienco . Ĝia ĉefsidejo estas ĉe Burlington House, sur Piccadilly en Londono. La societo havas pli ol 4,000 membrojn, konatajn kiel *kunuloj* (angle fellows). Plej multaj estas profesiaj esploristoj aŭ plene kvalifikitaj studentoj ):

* *Memoirs of the Royal Astronomical Society* (MmRAS): 1822–1978, ISSN 0369-1829, rete 
* *Monthly Notices of the Royal Astronomical Society* (MNRAS): ekde 1827, ISSN 0035-8711, rete
* *Geophysical Supplement to Monthly Notices* (GSMNRAS) 1922–1957, ZDB-ID 422885-6, rete
* *Geophysical Journal* (GeoJ): 1958–1987, ISSN 0016-8009, rete
* *Geophysical Journal International* (GeoJI): ekde 1988, ISSN 0956-540X, rete
* *Quarterly Journal of the Royal Astronomical Society* (QJRAS): 1960–1996, ISSN 0035-8738, rete
: La ĵurnalo enhavis artikolojn pri astronomio aŭ geofiziko, kun fokuso en artikoloj pri esploraj areoj, konferencoprocedoj, kontribuoj al la historio de scienco kaj raportoj pri esplorgrupoj kaj institutoj, same kiel nekrologoj . 

* *Occasional Notes of the Royal Astronomical Society*: 1938–1959 
* *Quaterly Journal of the Royal Astronomical Society*: 1960–1996, ISSN 0035-8738
* *Astronomy & Geophysics* (A&G): ekde 1997, ISSN 1468-4004, rete

* *RAS Techniques & Instruments* (RASTI): 2021–nuntempe, rete 

### Asociitaj Societoj 
La societo financas la laboron de kelkaj temaj komunumoj, multaj el kiuj estas interfakaj kaj ko-financitaj kun aliaj organizoj, inkluzive de:

* Brita Astrobiologia Societo
* Astrofizika grupo
* Astrokemia grupo
* Brita Geofizika Asocio
* Magnetosfero, Jonosfero kaj Solar-Terrestrial Physics Group
* UR Planeda Forumo
* UR Suna Fizika Grupo.

## Medaloj 
La plej alta premio de la Reĝa Astronomia Societo estas ĝia Ora medalo. Inter la plej famaj gajnintoj estis Albert Einstein en 1926 kaj Stephen Hawking en 1985.

Aliaj premioj inkludas la Eddington Medalon, la Herschel Medalon, la Chapman Medalon, la Prezan Medalon kaj la Jackson-Gwilt Medalon.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Insuloj de Astronomia Societo (en)

## Eksteraj ligiloj 
* Retejo de la Reĝa Astronomia Societo
* Kompleta listo de Ormedalaj ricevantoj (pdf)
* Brita Geofizika Asocio

Kategorio:Astronomio en Britio
Kategorio:Astronomiaj organizaĵoj
Kategorio:Erudiciulaj asocioj en Britio
Kategorio:Sciencaj organizaĵoj en Britio
Kategorio:Organizaĵoj fonditaj en 1820
Kategorio:Organizaĵoj en Londono
Insuloj de la Astronomia Societo

La **Insuloj de la Astronomia Societo** estas *grupeto* de insuloj kaj parto de la Kanada Arkta Insularo . La ĉirkaŭ 25 km je 18 km grupo konsistas el multaj plataj, ŝtonaj insuloj, la plej multaj el kiuj estas nur apartigitaj unu de la alia per mallarĝaj kanaloj. La plej granda insulo estas proksimume 6 km je 8 km en grandeco kaj situas en la centro de la insularo. La Insuloj de la Astronomia Societo situas sudoriente de la Duoninsulo Boothia en la Golfo de Boothia ĉe la enirejo de Lord Mayor Bay, en la nordorienta parto de la lando, 2,900 km norde de la ĉefurbo, Otavo. Ili apartenas al Nunavuto, pli precize al la *Censodivizio* Kitikmeot, Neorganizita (en).

La arkipelago estis esplorita dum la polusa ekspedicio de John Ross kaj James Clark Ross en 1829/33. La insularo estas nomita laŭ la brita Reĝa Astronomia Societo, kiu estis nomita *la Astronomia Societo de Londono* ĝis 1831.

La areo ĉirkaŭ la Insuloj de la Astronomia Societo ĉefe konsistas el arktaj herbejoj. 

## Referencoj 
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Kategorio:Insularoj
Kategorio:Nordameriko
Kategorio:Nunavuto
Kategorio:Arkta Oceano
Gyula Török

La hungara nomo **Gyula Török** povas interalie rilati al la sekvaj biografioj:
 
* Gyula Török (n. en 1888, m. en 1918): verkisto - Kálmán Kalocsay esperantlingve publikigis tradukon de lia teatraĵo *Rozinjo* (1938, 1977)
* Gyula Török (n. en 1938, m. en 2014): boksisto
Aravrit (skribo)

**Aravrit** estas inventita hibrida skribsistemo kiu kombinas la du oficialajn lingvojn de Israelo, la araban kaj la hebrean, en unu legeblan skribon, ĉar ĝi kombinas literojn de la araba alfabeto kun tiuj de la hebrea alfabeto por unuigi iamaniere la du skribsistemojn.  Ĝin inventis grafikistino Liron Lavi Turkenich, profesoro ĉe la *Bezalel Academy of Art* kiu naskiĝis en Ĥajfo, urbo de lingva diverseco. 

## Fono 
Aravrit estiĝis kiel tipografia eksperimento kaj arta projekto de Turkenich kadre de ŝia tezo pri arto kaj dezajno kaj celis alproksimigi hebreojn kaj arabojn en Israelo.  Ŝi rimarkis, ke ŝi vidis ĉiutage en Israelo oficialajn signojn en tri alfabetoj: en la hebrea, la araba kaj la latina (por la angla lingvo), sed ne scipovante legi la araban ŝi pensis ke ŝi ne devis dediĉi atenton al ĝi, ke ĝi ne gravas kaj do povas ignori tiun lingvon, ĝis ŝi realiĝis ke tio vere komencis ĝeni ŝin kaj ke ŝi volis fari ion, kio helpus vidi ambaŭ skribojn egalrange.  

## Trajtoj 
Turkenich kombinis la supran duonon de la arabaj literoj kaj la malsupran duonon de la hebreaj literoj por interplekti tiujn en alia skribo. Turkenich kreis jam 638 novajn literojn  kiuj funkcius por ambaŭ alfabetoj. Estas ankaŭ ekzemploj de individuoj kiuj uzas la skribon por tatuoj aŭ alimaniere uzas la skribon.

## Eksteraj ligiloj 
TEDx-interparoloj, Vieno 2018, YouTube

Filmeto pri la aravrita skribo en la hebrea, kun anglaj subtekstoj, YouTube

Fejsbuka paĝo

## Referencoj 
Kategorio:Hebrea lingvo
Kategorio:Israelo
Brita Astronomia Asocio

La **Brita Astronomia Asocio** (, akronime **BAA**) estas volontula, karitata kaj neprofitcela organizaĵo, kiu funkcias kiel la ĉefa nacia asocio de amatoraj astronomoj en Britio.

## Historio kaj priskribo 
La asocio estis fondita en Londono en 1890 de amatoraj kaj profesiaj astronomoj por disponigi bazon por ĉiuj homoj interesitaj pri astronomio, sendepende de socia statuso kaj precipe sekso. De la komenco, virinoj, kiuj nur povis aliĝi al la Reĝa Astronomia Societo en 1915, ludis ĉefrolon. Annie SD Maunder (1868-1947), la edzino de kunfondinto Edward Walter Maunder (1851-1928), funkciis kiel redaktisto de la *Journal of the British Astronomical Association* dum multaj jaroj .

Hodiaŭ la celo estas subteni astronomiajn observaĵojn en areoj kiuj ne povas esti kovritaj de profesiaj observatorioj. La BAA ankaŭ organizas observkampanjojn en specialaj okazoj kiel ekzemple sunaj kaj lunaj eklipsoj aŭ pasadoj de Venuso.

La asocio estas organizita en diversaj sekcioj kiuj specialiĝas pri malsamaj aspektoj de astronomio. Ĝi estas la fondinto kaj sponsoro de la *Kampanjo por Malhelaj Ĉieloj*, kiu kontraŭbatalas kreskantan lumpoluadon .

La asocio okazigis ĉiumonatajn renkontiĝojn en Londono, sed ankaŭ establis kelkajn regionajn filiojn por servi membrojn kiuj ne povis fari ĝin tie. La unua estis la Nordokcidenta Delegacio, titolita *Astronomia Asocio en Nordokcidenta Anglio*, bazita en Manĉestro ekde 1892. La dua delegacio estis establita en okcidenta Skotlando samjare, por tuta Skotlando en 1894, do la *Skota Astronomia Asocio*, kun ĉefsidejo en Glasgovo .

Membroj ricevas la *Journal of the British Astronomical Association* dumonatan membrecrevuon, observan gvidilon, ĉiujaran manlibron (kun diagramoj kaj astronomiaj okazaĵoj), kaj aliron al renkontiĝoj kaj la kolekto de la asocio de libroj kaj ekipaĵo.

## Sekcioj 
Por evoluigi ĝian sciencan agadon, la BAA estas nuntempe strukturita en 18 sekciojn:

* Suno
* Luno
* Merkuro kaj Venuso
* Marso
* Jupitero
* Saturno
* Kometoj
* Meteoroj
* Aŭroroj
* variaj steloj
* Asteroidoj kaj Eksteraj Planedoj
* Profunda Firmamento
* Radioastronomio
* Kalkulo (datrevenoj)
* Robotteleskopoj (kun teleregilo)
* Malhelaj ĉieloj
* Historio
* Instrumentado

## Fontoj 
* 
* 

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* BAAa retejo

* BAA YouTube kanalo

Kategorio:Astronomiaj organizaĵoj
Kategorio:Organizaĵoj fonditaj en 1890
Kategorio:Organizaĵoj en Londono
Kategorio:Astronomio en Britio
Lleida-Pirineus (stacidomo)

**Lleida-Pirineus** (, ) estas fervoja stacio situanta en la hispana urbo Ilerdo de la aŭtonoma komunumo Katalunio.

## Bildgalerio 

Lérida - Estación Lleida-Pirineus 3.JPG|Fasado
Mural línia Lleida - la Pobla.jpg|Muralo
Vista panoràmica andanes estació Lleida III.JPG|Panorama vido
Garrafeta002.jpg|Vaporlokomotivo

## Vidu ankaŭ 
* Ilerdo

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Ilerdo
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Kategorio:Stacioj de Rodalies de Catalunya
Paserenoj

**Paserenoj** (*Passerina*) estas genro de paseroformaj birdoj el familio Kardinaledoj. Ĝi estas endemia en Norda Ameriko estas grupo de relative malgrandaj birdoj kun tre prononca seksa duformismo. Iĉoj de tiuj birdoj havas tre brilkoloran plumaron kun preskaŭ ĉiam almenaŭ iom da blua koloro, kaj inoj kaj junuloj antaŭ la unua mudo estas grizecaj kaj similaj al paseroj. La birdoj mudas dufoje po jaro, aŭtune kaj printempe. Kolorigo de iĉoj kutime iĝas malpli brila post la aŭtuna mudo kaj pli brila post la printempa.

Kompare kun aliaj kardinaledoj, paserenoj havas pli maldikajn krurojn, pli mallongajn vostojn kaj noteble pli mallarĝajn bekojn. Ilia dieto konsistas plejparte de insektoj somere kaj de semoj vintre.

## Taksonomio kaj specioj 
La genron *Passerina* enkondukis franca ornitologo Louis Pierre Vieillot en jaro 1816.
Angla zoologo George Robert Gray deklaris la tipa specio  (*Passerina cyanea*) en 1840.
La genra nomo venas de la latina vorto *passerinus*, t.e. "simila al pasero", plej verŝajne laŭ la aspekto de inoj.

La genro enhavas 7 speciojn:

## Referencoj 
Kategorio:Paseroformaj
Fitolito

eta|250ra|Ventumilforma fitolito.

**Fitolito** estas biomineraligaĵo de vegetala deveno. Biomineraligaĵo estas la precipitaĵo de mineralo rezultinta de la metabolo de vivanta organismo, tio estas, de ĝia ĉela aktiveco. Ĝi estas viva procezo laŭ kiu la organismoj pligrandiĝas laŭ strukturo kaj laŭ amaso. Ĝenerale la biomineraligaĵoj estas rilataj kun specifa fiziologia funkcio, rezulte tiam en biomineraloj profitaj por la strukturo de la organismoj, kontraŭ la agado de la gravito.

Biolito povas esti difinita kiel mineraligita korpo integrata de organikaj histoj produktita de ergastaj substancoj (produktitaj per la propra metabola aktiveco aŭ kiel rezulto de tiu). Laŭ la tipo de organismo de kiu ili devenas, oni povas klasigi ilin en zoolitoj (de animala deveno) kaj fitolitoj (de vegetala deveno). 

Aparte fitolito povas esti difinita ankaŭ el sedimenta vidpunkto kiel minerala parto de planto, plej ofte mikroskopa, kiu aperas formante parton de sedimenta roko. 

## Referencoj 
## Bibliografio 
* Bertoldi de Pomar, H. 1971. Ensayo de clasificación morfológica de los silicofitolitos. *Ameghiniana* 8(3-4): 317-328.
* Bertoldi de Pomar, H. 1975. Los silicofitolitos: Sinopsis de su conocimiento. *Darwiniana* 19: 173-206.
* Blackman, E. 1971. Opaline silica bodies in the range grasses of southern Alberta. *Canadian Journal of Botany* 49: 769-781.
* Brown, D. A. 1984. Prospects and limits of a phytolith key for grasses in the Central United State. *Journal of Archaeological Science* 11: 345-368.
* Ehrenberg, C. G. 1854. *Mikrogeologie*. 2 Vol. 374 p. Leopold Voss. Leipzig.
* Piperno, D. R. 1988. *Phytolith analysis: an archaeological and geological perspective.*
San Diego: Academic Press.
* Piperno, D.R. 2006. *Phytolith. A comprehensive guide for archaeologist and paleoecologist.* Altamira Press. 238 pp.
* Teruggi M. 1984. *Diccionario Sedimentológico Vol.II. Rocas aclásticas y suelos. *Ed. Científica Argentina LIBRAT (ECAL). 236pp. Buenos Aires
* Twiss, P.C.; Suess, E. kaj Smith, R. M. 1969. Morphological classification of grass phytoliths. *Soil science of America, Proceedings* 33:109-115.
* Wallis, L. 2003. An overview of leaf phytolith production patterns in selected northwest Australian flora. *Review of Palaeobotany and Palynology* 125: 201-248.
* Zucol, A. F. 1992. Microfitolitos: I. Antecedentes y terminología. *Ameghiniana*, 29(4): 353-362.

* 

Kategorio:Arkeologia faktermino
Kategorio:Botaniko
Kategorio:Histologio
Ĉirkaŭ la mondon en okdek tagoj

**Ĉirkaŭ la mondon en okdek tagoj** (en franca originale: *Le Tour du monde en quatre-vingts jours*) estas romano de la franca verkisto Jules Verne publikita serie en la ĵurnalo *Le Temps* el la 7a de novembro (numero 4225) ĝis la 22a de decembro (numero 4271) de 1872, la sama jaro en kiu okazas la agado. Poste, ĝi estos publikita komplete la 30an de januaro 1873.​

La aventuroj de la brito Phileas Fogg kaj de lia helpanto Jean Passepartout konstituas unu de la rakontoj plej interesaltiraj kreitaj de la homa imagopovo kaj unu de la juveloj de la universala literatura.

Tiu verko rezultis en jura proceso al Verne, ĉar Édouard Cadol, kiu malsukcesis klopodi surscenejigi teatraĵon, intencis esti kunverkisto de la romano. Finfine ne okazis juĝo, sed li sukcesis akiri tiom da rajtoj pri la verko kiel Verne.

## Intrigo
​ 
Vespere de la 2a de oktobro 1872, Phileas Fogg debatis kun siaj kolegoj en la Reform Club pri artikolo publikigita en la *Morning Chronicle*, ku asertas, ke post la malfermo de nova fervojo en Barato, eblas veturi ĉirkaŭ la mondo en nur 80 tagoj. Phileas Fogg vetis 20 000 pundojn, la duono de sia riĉo, kun siaj samklubanoj ke li kapablas veturi ĉirkaŭ la mondo en tiu difinita tempo. Akompanata de Passepartout, Phileas Fogg eliras el Londrono trajne je la 8:45 p m. samtage; por venki en la veto, li devas reveni al Reform Club je la sama horo la 21an de decembro, ĝuste 80 tagojn poste. Phileas Fogg kunportas la 20 000 ceterajn pundojn el sia riĉo por kovri la koston de la vojaĝo. 
​ 

## Sekvo
La verko estis adaptita ofte al teatro, kino, televido, animacio, bildliteraturo ktp.

* Around the World in 80 Days (2004)

* 
Kategorio:Libroj aperintaj en 1872
Kategorio:Franclingvaj romanoj
Kategorio:Libroj adaptitaj al kino
Panama malsano

thumb|Bananujo *Gros Michel* damaĝita de la malsano (Kostariko, 1919).
La **Panama malsano**, *malsano de Panamo*, aŭ​ *fusariozo de banano*, estas malsano okazigita de la fungo *Fusarium oxysporum* kiu atakas la radikojn de kelkaj variaĵoj de banano (*Musa x paradisiaca*). La rezistado de la fungo kontraŭ la fungicidoj faris tiun malsanon la plej granda plago de la historio de la kultivo de la banano, formortante komplete kelkajn kultivarojn aparte suferantajn, kaj unu de la plej mortigaj de la historio de la agrikulturo. 

Gros Michel estis la nura tipo de banano konsumita en Usono ekde fino de la 19-a jarcento ĝis post la Dua Mondmilito. Sed, grava malsano damaĝis la bananplantejojn de Centrameriko. La problemo estis diagnozigita por la unua fojo en Panamo, de kie oni prenis la nomon por la malsano. 

La infekto okazas ĉe la penetro de la fungo en la radikojn de la planto, ofte tra la truoj praktikitaj de alia plago, nome la bornematodo *Radopholus similis*. La patogeno koloniigas la ksilemon kaj antaŭeniras ĝis la rizomo. 

* 
Kategorio:Fitopatologio
Vic (stacidomo)

**Vic** (, ) estas fervoja stacio apartenanta al la linio Barcelona-Ripoll kie cirkulas navedo- kaj regionaj trajnoj de la linio R3 de Rodalies de Catalunya, situanta en la samnoma municipo.

## Bildgalerio 

Estació de tren de Vic.jpg|Ekstero
Vic - Estació - 20110121 (1).jpg|Stacio
Vic - Estació - 20110121 (3).jpg|Supermara alterco

## Vidu ankaŭ 
* Vic

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 

Kategorio:Vic
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Kategorio:Stacioj de Rodalies de Catalunya
Mélinée Manouchian

**Mélinée MANOUCHIAN**, naskiĝnome **Melina Assadourian** () (naskiĝis  en Konstantinopolo (Otomana Imperio), mortis  en Fleury-Mérogis (Francio)) estis rezistanta enmigrinto de armena deveno, kiu iĝis franca ĉe la Liberigo. Vidvino de la heroo de la Ruĝa Afiŝo Missak Manouchian, ŝi estis lia unua kaj ĉefa biografo.

## Bildgalerio 

Mélinée Manouchian élève à l'école Tebrotzassère.png|Lernantino (inter 1928 kaj 1929)
Plaque commémorative en hommage à Missak et Mélinée Manouchian au 11 rue de Plaisance à Paris.jpg|Memorplako, 11 rue de Plaisance, Parizo
Tombe de Missak et Mélinée Manouchian.jpg|Tombo en Pariza tombejo de Ivry
Panthéonisation de Missak et Mélinée Manouchian.png|Ĉerkoj portitaj en Panteonon de Parizo

## Vidu ankaŭ 
* Missak Manouchian
* Armenoj en Francio

Kategorio:Postvivintoj de la armena genocido
Kategorio:Kavaliroj de la Honora Legio
Fleury-Mérogis

**Fleury-Mérogis** [flœʁi meʁɔʒis] estas franca komunumo situanta dudek ses kilometrojn sude de Parizo en la departemento Essonne en la regiono Francilio. Ĝi estas precipe konata pro sia prizono, kiu estas unu el la plej grandaj malliberejoj en Eŭropo.

Ĝiaj loĝantoj estas nomitaj *Floriacumois*.

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Essonne

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Komunumoj de Essonne
Kategorio:Urboj de Francio
Fiŝretŝtrumpoj

[eta|Kalsonfiŝretŝtrumpoj kun malfajna strukturo kaj [kunkudro.|305x305px]]
**Fiŝretŝtrumpoj** estas ŝtrumpoj kiuj konsistas el malferma, diamantforma ŝtofo kiu similas je fiŝreto, tial la nomo fiŝretŝtrumpo. Pro la kradstrukturo, ĉi tiuj vestaĵoj facile sekvas la korpoformon. Male al trikitaj aŭ nilonaj ŝtrumpoj, fiŝretŝtrumpoj ne povas eskaliĝi pro la teksado aŭ noda metodo.

Estas du specoj de fiŝretŝtrumpoj: kun malfajna kaj fajna strukturo. La unua tipo estas ĉefe portata de popsteluloj kaj vespernoktaj festuloj, ĉi-lasta ankaŭ estas portata sub ĉiutaga vestaĵo kiel tajlorkostumo por inoj.

Ĉar la fiŝretŝtrumpo atentigas la nudan haŭton sube, ĝi estas konsiderata kiel amorveka kaj provoka.

Kategorio:Piedvesto
Kategorio:Vestoj
Kategorio:Vesteroj
Sabadell Centre (stacidomo)

**Sabadell Centre** (, ) estas subtera fervoja stacio situanta en la hispana urbo Sabadell, en la provinco Barcelono, aŭtonoma komunumo Katalunio.

## Bildgalerio 

Estació Sabadell Centre 2019.jpg|Fasado
Estació Sabadell Centre - Entrada est.JPG|Enirejo
Estació de Sabadell Centre.jpg|Malnova stacidomo

## Vidu ankaŭ 
* Sabadell
* Sabadell Nord (stacidomo)
* Sabadell Sud (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 

Kategorio:Sabadell
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Kategorio:Stacioj de Rodalies de Catalunya
Venko de Berenico

**Venko de Berenico**  (latine: *Victoria Berenices*; la titolon elpensis en 1977 la brita papirologo Peter J. Parsons) estas venkokanto *(epinicium)* kiun verkis Kalimaĥo por solene memori la sportkonkursan sukceson de ĉaristo dungita fare de reĝino Berenico la 2-a (Egiptujo) je la Nemeaj Ludoj. Kalimaĥo mem inkluzivigis tiun ĉi poeziaĵon en la mitologia-elegia poemaro *Aetia*. 

En niaj tagoj tiu ĉi verko estas nekonserviĝinta, kiu enhavis ne tute du centojn da versoj. Sed el ne malmultaj fragmentoj eblas rekonstruadon relative bonan. La verkisto komence parolas pri la venko de ŝia reĝina moŝto kaj pri la Nemeaj ludoj kiujn oni okazigas je honoro de Ofelto laŭ komisio de Herkulo  mem. Ĉar tiu ĉi tiam haste iris disde Argoso por mortigi la Nemean leonon. Intertempe interparolis li kun Molorĥo, malriĉa vinfaristo malavare gastiganta, antaŭ venko de la besto kun la helpo de Atena. Poste Herkulo revenis al babilado kun la premiinda Molorĥo kaj promesis startigi regulajn ludojn surloke. Pri la bataleto kunleona oni informiĝas en la apolodora Mitologia biblioteko kaj en la 25-a idilio de Teokrito. Laŭ Publio Nigidio Figulo la diino Junono mem kreis sekve la konstelacion de Leono. Fidante la ateston de Nonnos ĉe *Dionysiaca* oni scias ke surtabligis Molorĥo al Herkulo ampleksan frandaĵon vegetaran kun olivoj kaj fromaĝo. Ĉiuokaze, pri Molorĥo antaŭ Kalimaĥo nenie ion raportiĝas. 

## Notoj 
## Literaturo 
]] 
* A. S. Hollis (eld.): *Callimachus: Hecale* (Oksfordo: Clarendon Press, 1990) pp. 341-354 ("Appendix: The Hospitality Scene")
* P. J. Parsons: "Callimachus: Victoria Berenices". Ĉe: *Zeitschrift für Papyrologie und Epigraphik* vol. 25 (1977) pp. 1-50
Reus (stacidomo)

**Reus** () estas fervoja stacio situanta en la hispana urbo Reus en la provinco Taragono, aŭtonoma komunumo Katalunio. La stacidomo estis konstruita en 1884. Tamen, ekzistis vagonaro, kiu konektis Reus kaj Tarragona ekde 1856. Ĝi estis la deka vagonaro en Hispanio.

## Kontraŭaviadila ŝirmejo 
Dum masona laboro en 2018 estis malkovrita truo en la grundo proksime al la fervojoj. Post esplorado, oni konstatis, ke sub la stacidomo trairis kontraŭaviadila ŝirmejo, kiu longis almenaŭ 100 metrojn. Tiu ŝirmejo estis konstruita por protekti la laboristojn de la stacidomo dum la Hispana Enlanda Milito. La kontraŭaviadila ŝirmejo estis kovrita denove. 

## Bildgalerio 

Reus - Estación de Adif.jpg|Ekstero
Railway station in Reus.jpg|Kajoj kaj trakoj
Mercante de Transfesa en Reus.jpg|Vartrajno

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Reus

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Reus
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Kategorio:Stacioj de Rodalies de Catalunya
György Krassó

**György Krassó** [djordj kraŝO], laŭ la hungarlingve kutima nomordo kaj kun plena nomo **Krassó György János** estis hungara politikisto, ĵurnalisto.

 naskiĝis  en Budapeŝto, li mortis  en Budapeŝto.
eta|maldekstre|

## Biografio 
 ekde 1949 li laboris en fabriko, dum li akiris tornistan licencon kaj en la sama jaro li maturiĝis en gimnazio laŭ vespera lernado en sia naskiĝurbo en 1951. Li studis en Ekonomia Universitato Károly Marx, sed en 1955 li ne rajtis diplomiĝi pro "kontraŭkomunisma konduto". Li armee batalis por la hungara revolucio de 1956, poste li estis kondamnita je dekjara prizono. Li ricevis amnestion en 1963. Tamen li akiris ekonomian diplomon en 1976 kaj en la sekva jaro li doktoriĝis. En la 1980-aj jaroj li estis konstanta figuro de la kontraŭsocialisma sekreta opozicio. Inter 1985-1989 li vivis en Londono, kie li estis ĉiutaga raportisto de la Radio Libera Eŭropo, poste li hejmenvenis kaj politikadis sen signifaj rezultoj. Li edziĝis, baldaŭ divorcis, pli poste li havis kunulinon, kiu naskis filinon en 1987. Li ricevis premiojn inter 1948-1998.
eta|

## Elektitaj kontribuoj 
* *A társadalmi közös fogyasztás történelmi alakulása és elméleti megközelítései, különös tekintettel pénzügyi vonatkozásaira.* (disertaĵo, 1977)
* *Az útlevélhez való jog 1980-ban Magyarországon.* (1981)
* *A „Magyar Október” előzményei. Az 1956. novemberi ellenállási szabadsajtó történetéhez.* (1986)
* *Maradj velünk! K. Gy. írásai.* (elektitaj kontribuoj, 1991).

## Memorigiloj 
* memortabulo en Londono, 2 en Budapeŝto

## Fontoj 
* biografio hungare kun foto
* biografio hungare
* biografio hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj ĵurnalistoj
Kategorio:Hungaraj politikistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
L'Hospitalet de Llobregat (stacidomo)

'''L'Hospitalet de Llobregat''' (, ) apartenas al la linioj R1, R3, R4 kaj R12 de Rodalies de Catalunya, kaj  estas stacio de la linio 1 de la Metroo de Barcelono. Kune ili formas multmodan vojnodon situantan ĉe la intersekco de Rambla Just Oliveras kaj Avenida Josep Tarradellas en L'Hospitalet de Llobregat.

## Bildgalerio 

L'Hospitalet de Llobregat Rodalies station.JPG|Stacio
L'Hospitalet de Llobregat station 2023.jpg|Insula kajo
Serie440drenfe.JPG|Trajno

## Vidu ankaŭ 
* L'Hospitalet de Llobregat
* Rambla Just Oliveras (Metroo de Barcelono)

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 

Kategorio:L'Hospitalet de Llobregat
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Kategorio:Stacioj de Rodalies de Catalunya
Figueres (stacidomo)

**Figueres** (, ) estas fervoja stacio situanta en la hispana urbo Figueres.

## Bildgalerio 

Figueres, Cataluña Oct 2023 - Train station.jpg|Ekstero
J29 595 Bf Figueras.jpg|Stacio
269755 teco Renfe - Estacio Figueres - 2012-08-19 - Jordi Verdugo.jpg|Vartrajno

## Vidu ankaŭ 
* Figueres
* Figueres-Vilafant (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Figueres
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Kategorio:Stacioj de Rodalies de Catalunya
Nemeaj Ludoj

La **Nemejaj Ludoj** (greke: *Νέμεα*, latine: *Ludi Nemei*) estis konkursoj kiuj okazis en Antikva Grekio ĉiun duan jaron en la sanktejo de Nemeo. Ili apartenis al la tuthelenaj ludoj kaj alternis jare kun la antikvaj Olimpiaj Ludoj. Ambaŭ fariĝis je honoro de Zeŭso. 

## Historio
Laŭlegende ili estis enkondukitaj post kiam Herkulo venkis la nemean leonon. Alia tradicio asertas ke la radiko estas funebraj antaŭaranĝitaj bataloj pro la juna reĝido Ofelto. 

Historiaj atestiloj ne ekzistas antaŭ la la jaro 573 a.K. La venkinto ricevis fare de la argosanoj kronon el apiaj folioj. La estrado konkursa kuŝis en la mano de la urbo Kleonaj (apud Korinto), ĝis la jaro 450 a.K. Programe oni havis la sekvajn sportajn specojn: stadiona kurado (180 metroj), boksado, arkpafado, luktado, diskĵetado, lancĵetado, ĉara konkurso.

La atena militestro Alkibiado foje venkis. Pindaro kreis laŭdpoemojn por la superintoj. Ruine la stadiono nemea ĝis hodiaŭ relative bone konserviĝis; tio permesas, kun originala etoso, okazigi sportajn konkursojn eĉ hodiaŭ (ĉiam la saman jaron de la okazigo de la modernaj Olimpiaj ludoj).

En 1901 ŝipruin-plonĝistoj trovis horloĝsimilan sistemon nome *meĥanismo de Antikithera*. Enigmosolvo eblis ne antaŭ la jaro 2010-a. Ĉi tie estas flanka horloĝo indikanta la tuthelenajn ludojn kaj aparte ankaŭ la nemeajn. 

## Nemeaj ludoj de la Moderno
La klubanoj de *Society for the Revival of the Nemean Games* engaĝiĝas pri revivigo de malnovaj tradicioj. Jenas la de ili jam faritaj konkursoj: junio 1996, junio 2000, julio 2004, junio 2008, junio 2012, junio 2016, junio 2022.

## Eksteraj ligiloj
* Annette Hoffmann: "Nemea: Nemeische Spiele."' - Ĉe: Gottwein.de, 1999/2000.

## Notoj
Kategorio:Festivaloj en Antikva Grekio
Kategorio:Tuthelenaj ludoj
Kategorio:Okazintaĵoj de la helena mitologio
György Wéber (kirurgo)

**György Wéber** [djordj vEber], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Wéber György** estas hungara kirurgo pri angioj, altlerneja instruisto.

György Wéber naskiĝis  en Pécsudvard.

## Biografio 
György Wéber akiris medicinan diplomon en Medicina Universitato de Pécs en 1978, kirurgian kaj angiokururgian diplomojn jam en Universitato Semmelweis (1982, 1985). Li instruis en Pécs (asistanto 1983, lektoro 1990, docento 1996, profesoro 2003-). Li kandidatiĝis (CSc) kun Ph.D. en 1992 antaŭ la Hungara Scienca Akademio, lia habilitiĝo okazis en Pécs en 1997. Inter 2007-2010 li estis institutestro en Pécs, poste en Budapeŝto. Lia edzino naskis 2 gefilojn en 1977 kaj 1980. Li ricevis 3 premiojn inter 1978-2017.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Intraluminal prosthesis: new conception in arterial reconstruction.* (kunaŭtoro, 1986)
* *Validation of Doppler measurement of pressure gradients across peripheral model artery stenosis.* (kunaŭtoro, 1992)
* *Kedvezőbb műtéti eredmények „onlay” hálóval,mint „sublay” helyzetben beültetettel - Varrattal ...* (kunaŭtoro, 2010)

## Fontoj 
* biografio hungare kun foto
* biografio hungare kun foto
* membiografio hungare
* datenoj hungare kun foto

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj kirurgoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Flago de la Otomana Imperio

[eta|La [Lunarko kaj stelo|lunarka kaj stela flago de la Otomana Imperio, frua 19a-jarcenta desegno oficiale adoptita en 1844]]
La termino **flago de la Otomana Regno** rilatas al unu el la flagoj kiuj estis uzitaj fare de la regantaj sultanoj de la otomana dinastio. Pro la komplika politika kaj socia strukturo, la Otomana Imperio ne havis ununuran nacian flagon ĝis 1844 kiam la flago de la Otomana Mararmeo estis adoptita, kaj ĉiu sultano uzis malsamajn flagojn en malsamaj cirkonstancoj.

La unua flago asociita kun la Otomana Regno estis verŝajne elektita fare de sultano Murad la 1-a ĉe la fino de la 14-a jarcento kaj estis en la formo de ruĝa rondeta triangulo. Ruĝa ne estis koloro identigita kun la turkoj kaj la kialo por elekti ĉi tiun koloron estas fakte nekonata. Ĉi tiu flago ŝanĝiĝis nur malmulte dum la jaroj kaj ĉio kio estis aldonita al ĝi estis flava kolora lunarko. La lunarko estis simbolo de Konstantinopolo reen en la bizanca periodo, sed ĝi ankaŭ estis simbolo ĝenerala inter turkaj triboj en la pasinteco. En la sama tempo, malsamaj flagoj komencis formiĝi kiuj estis unikaj al la otomana mararmeo kaj la komerca mararmeo, kaj al diversaj ŝipoj kaj ŝipkomandantoj.

En la 18-a jarcento, la otomanoj komencis uzi flagojn en la formo de rektangulo anstataŭe de la triangulo kiu estis uzita ĝis tiam, kaj distingo estis farita inter la flagoj de burĝaj aŭ sekularaj institucioj, kiuj estis ruĝaj, kaj la flagoj de religiaj institucioj, kiuj estis verdaj - la koloro de Islamo. La maramea flago adoptita en 1793 estis tial ruĝa en koloro kaj inkludis lunarkon kaj ok-pintan stelon. En 1844, la stelo iĝis pentagramo kaj iĝis la oficiala flago de la imperio. Tiu flago estis adoptita en 1923 fare de Turkio post ĝia sendependeco, kaj estis nomita  ("Lunstelo").

## Galerio 

Dosiero:Flag_of_the_Ottoman_Sultanate_(1299-1453).svg|La otomana flago, 1299-1453
Dosiero:Flag_of_the_Ottoman_Empire_(1453-1844).svg|La otomana flago, 1453-1793
Dosiero:Flag of Ottoman Empire.png|La otomana flago kun okpinta stelo, 1793-1844
Dosiero:Ottoman_Flag.svg|Flago de la Otomana Ŝiparmeo, 1793-1844
Dosiero:Flago-de-Turkio.svg|La otomana flago 1844-1922 (sama kiel la turka flago)

## Vidu ankaŭ 
* Turka flago

## Eksteraj ligiloj 
* Ottoman Empire at Flags of the World
Kategorio:Politiko de la Otomana Imperio
Kategorio:Historio de Otomana Imperio
Alcalá de Henares (stacidomo)

**Alcalá de Henares** () estas fervoja stacio situanta en la hispana municipo Alcalá de Henares, oriente de la Komunumo Madrido. Ĝi havas servojn de Mezlonga Distanco kaj estas parto de la linioj C-2, C-7, C-8 kaj C-8a de Cercanías Madrid, estante kapostacio de la linio C-7.

## Bildgalerio 

000906 - Alcalá de Henares (3182952088).jpg|Neĝa vetero
Alcalá de Henares, estación, 2012 (04).jpg|Kovrita kajo
Alcalá de Henares - Estación de Cercanías 1.jpg|Ekstero

## Vidu ankaŭ 
* Alcalá de Henares
* Alcalá de Henares Universidad (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 

Kategorio:Alcalá de Henares
Kategorio:Stacioj de Proksimaĵoj Madrido
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
János Schey

**János Schey** [jAnoŝ ?], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Schey János Antal** estis hungara-kanadana metalurgo, altlerneja instruisto, membro de teknika akademio de Usono (1987), ekstera membro de Hungara Scienca Akademio (1990). Lia nomo eksterlande estis *John A. Schey*.

 naskiĝis  en Sopron, li mortis  en Florido.

## Biografio 
 maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo en 1942, poste li diplomiĝis. Lia ĉefa instruisto estis Sándor Geleji. Tiutempe li praktikadis en fabriko de Csepel (distrikto). En la lernojaro 1951 li instruis en kampuso de Reĝa Teknika kaj Ekonomia Universitato palatino József en Sopron, poste en Pezindustria Universitato Mátyás Rákosi. Intertempe li kandidatiĝis (CSc) en 1953 antaŭ la Hungara Scienca Akademio. Post la hungara revolucio de 1956 li disidis kaj en Britio li laboris en instituto, kie li okupiĝis pri lubrikaĵo. Inter 1962-1968 li laboris en instituto en Ĉikago, poste li estis profesoro de Universitato de Ilinojso ĉe Ĉikago, dum li kreis 6 patentojn. Lia sekva stacio estis Universitato de Waterloo. Li emeritiĝis en 1988. Li ricevis 3 premiojn inter 1966-1984.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Képlékeny alakítás/Fémek gyakorlati technológiája I-II./Feladatkidolgozások* (kunaŭtoro, 1953)
* *Réztartalmú fémhulladékok feldolgozása* (1953)
* *A fémek képlékeny alakváltozásának atomos elmélete* (1954)
* *Introduction to Manufacturing Processes* (1977, 1987, 1999)
* *Tribology in Metalworking: Friction, Lubrication and Wear* (monografio, 1983)

## Fontoj 
* datenoj hungare kun foto
* biografio hungare (legebla en la 28-a paĝo)
* biografieto hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj metalurgoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Hungaraj rifuĝintoj en 1956
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Alcalá de Henares Universidad (stacidomo)

**Alcalá de Henares Universidad** () estas hispana fervoja haltejo situanta en la orienta areo de Alcalá de Henares, inter la Kampuso de la Universitato de Alcalá (UAH) kaj la Butikcentro Quadernillos. Ĝi estas parto de linioj C-2, C-8 kaj C-8a de la reto Cercanías Madrid, funkciigata de Renfe.

centra|280ra|eta|Trajno 

## Vidu ankaŭ 
* Alcalá de Henares
* Alcalá de Henares (stacidomo)
* Universitato de Alcalá de Henares

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 

Kategorio:Alcalá de Henares
Kategorio:Stacioj de Proksimaĵoj Madrido
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
P-Krezila cinamato

**p-Krezila cinamato** aŭ **p-toluila cinamato** estas organika kombinaĵo rezultanta per traktado de **p-krezila alkoholo** kaj **cinamata acido**. Ĝi estas senkolora likvaĵo, nesolvebla en akvo, sed solvebla en nepolaraj organikaj solvantoj. p-Krezila cinamato posedas 16 karbonatomojn, 14 hidrogenatomojn kaj 2 oksigenatomojn. p-Krezila cinamato uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de farmaciaĵoj kaj industriaĵoj. Pro la duoblaj ligiloj la cinamataj derivaĵoj prezentas la cis- kaj trans- -ajn strukturojn. 
 

## Sintezoj
### Sintezo 1
* Preparado de la **cinamata acido** per traktado de **p-krezila alkoholo** kaj **cinamata acido**:

### Sintezo 2
* Preparado de la **p-krezila cinamato** per traktado de **p-krezila alkoholo** kaj **cinamata anhidrido**:

### Sintezo 3
* Preparado de la **p-krezila cinamato** per traktado de **p-krezila klorido** kaj **cinamata acido**:

### Sintezo 4
* Preparado de la **p-krezila cinamato** per traktado de **p-krezila klorido** kaj **natria cinamato**:

### Sintezo 5
* Preparado de la **p-krezila cinamato** per traktado de **p-krezila alkoholo** kaj **cinamoila klorido**:

## Vidu ankaŭ
* Estero
* Kategorio:Cinamatoj

## Referencoj 
Kategorio:Esteroj
Aranjuez (stacidomo)

**Aranjuez** () estas fervoja stacio situanta en la hispana municipo Aranjuez, en la Komunumo Madrido. La stacio ankaŭ havas aldonajn instalaĵojn kiuj plenumas loĝistikajn funkciojn.
__NOTOC__
## Bildgalerio 

Estación de ferrocarril, Aranjuez (1).jpg|Ekstero
Taquillas estación de Aranjuez.jpg|Bilet-vendejo
Aranjuez EstacionFFCC AzulejosMZA.jpg|Azuleĥo
Aranjuez en noviembre de 2021 01 (cropped).jpg|Supermara alteco
Aranjuez-Mercancías.jpg|Aranjuez-Mercancías

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Aranjuez

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 

Kategorio:Aranjuez
Kategorio:Stacioj de Proksimaĵoj Madrido
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Preĝejo Koro de Jesuo (Dunakeszi)

La **paroĥa preĝejo Koro de Jesuo** estas romkatolika historia monumento (deklarita en 1999) en urbo Dunakeszi (Hungario).

## Historio 
Ĉe Dunakeszi oni konstruis fabrikon kune kun loĝkolonio dum la 1-a mondmilito. La laboristoj havis diservojn en la kolonia lernejo, eĉ orgeno alvenis en 1928. La sonorilostablo havis 2 sonorilojn same el 1928. Inter 1942-1944 estis konstruita la nun videbla kolonia kirko kun la alportitaj orgeno kaj sonoriloj. Post monatoj la kirko jam suferis pro pafoj kaj bomboj, sed la laboristoj tuj riparis ilin. La paroĥa rajto alvenis en 1957. La nova altara bildo estis preta en 1962. Renovigaj laboroj okazis ekstere en 1980 kaj en 1996 la preĝejo estis pligrandigita. 

## Konstruaĵo 
La konstruaĵo situas sola, la fasado estas simetria, meze la kvadrata turo iomete reliefas. La navo finiĝas en kvarangula absido, kiu estas pli mallarĝa kaj pli malalta, ol la navo.

Kermeso okazas en tago de Koro de Jesuo.

## Fontoj 
* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* datenoj
eta|maldekstre|

Dunakeszi
Dunakeszi
Butontruo

eta|220ra|Butontruo.
**Butontruo** estas la truo farita en ĉemizo, jako, mantelo aŭ simila vestaĵo por facile butoni (agrafi) ĝin pasigante tra tiu butonon. La paro formita per butono kaj butontruo estas tre tradicia tipo de fermilo ĉe vestaĵoj.

La butontruoj estas fendoj farataj en la parto mala al la loko de la butono tiel ke pasigante tiun tra la butontruo kaj restigante ĝin je tiu kontraŭ flanko, la vestaĵo restas fermita kaj fiksita. Por ke la butontruoj ne disiĝu, oni kompletigas ilin per plifortigoj ĉu el tolo aŭ plej ofte el fadeno, ĉefe dika fadeno kaj maŝinkudrite por eviti fadendisiĝon kaj helpi pli elegantan rezulton.

Foje butontruo havas nur aŭ plie ornaman celon ĉu en brodado ĉu kiel la butontruo de roverso en jakoj kaj kostumoj, kiu laŭmode utilas por bori tra ĝi insignon, floron ktp.

Fermosistemo per butonoj laŭlonge de la 20-a jarcento estis iom post iom anstataŭita per aliaj pli modernaj sistemoj kiel zipo, lapfermilo ktp.

* 

Kategorio:Vestoj
Kategorio:Kudrado
Pamplona-Iruña (stacidomo)

**Pamplona-Iruña** (, ) estas fervoja stacio situanta en la hispana urbo Pamplono.

## Bildgalerio 

Pamplona - Estación de ADIF 2.jpg|Ekstero
Pamplona station 2015 2.JPG|Kafeterio
Pamplona station 2015 1.JPG|Aŭtomobiloj sur vagonoj

## Vidu ankaŭ 
* Pamplono

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Pamplono
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Magda Kovács

La hungarea homo **Magda Kovács** interalie povas rilati al
* Magda Kovács (elektra inĝeniero), 1931-2006, aŭtorino de kvinlingva mikroelektronika fakvortaro interalie en Esperanto
* Magda Kósáné Kovács, 1940-2020, politikisto, ministro, parlamentano, instruisto
* Magda József Kovács, n. en 1942, lingvistino, redaktorino

## Vidu ankaŭ 
la apartigilojn
* Magda kaj
* Kovács
Rafaela

eta|775x775ra|centre|Foto en ĉefa placo nomata la 25a de majo

**Rafaela** estas urbo en la provinco Santa Fe, Argentino. Ĝi situas 234 kilometrojn de Santa Fe, la ĉefurbo de la provinco, kaj 530 kilometrojn de Bonaero, la ĉefurbo de Argentino. Laŭ la finaj rezultoj de novembro 2023 pri la censo de 2022, Rafaela tiam havis 110 709 loĝantojn.

## Klimato 
La klimato estas subtropika kaj humida la tutan jaron. La averaĝa jarpluvo estas 951 milimetroj. Temperaturoj averaĝas inter 6 kaj 18 celsiusgradoj vintre kaj 18 kaj 31 celsiusgradoj somere.

## Historio 
En la mezo de la 19-a jarcento, la registaro de la Argentina Konfederacio, kaj poste la registaro de Argentino, decidis ke la establado de agrikulturaj kolonioj en la regiono de eŭropaj enmigrintoj devus esti instigita. Unu el tiuj setlejoj estis Raffaella, fondita en 1881 fare de la germano Wilhelm Lehmann, kaj loĝita plejparte fare de enmigrintoj de la Piemonta regiono en Italio. La kolonio estis nomita laŭ Rafaela Rodríguez de Agusquisa, la edzino de Felix Agusquisa kiu estis la amiko de Lehmann.

Mallonga tempo poste la kolonio iĝis fervojkruciĝo kaj la enloĝantaro komencis kreski rapide. La 26-an de januaro 1913, Raffaele ricevis la statuson de urbo.

Ekde la tempo de la Unua Mondmilito, kiu eksplodis en 1914, la grenokomerco estis reduktita en la tuta mondo. Rafale, kies ekonomio ĝis tiam estis bazita preskaŭ tute sur agrikulturo, travivis procezon de industriiĝo kaj iĝis regiona ekonomia centro.

## Vidindaĵoj 
maldekstre|eta|Kathedrale in Rafaela
La urbo havas plurajn konstruaĵojn el la lastaj jaroj de la 19-a jarcento. Elstaras la *katedralo* kaj la *komerca konstruaĵo Ripamonti*.

## Ekonomio 
La ekonomio de Rafale hodiaŭ baziĝas plejparte sur la laktaĵoj kaj metalpretigindustrioj. Krome, eĉ hodiaŭ la ekonomio certagrade dependas de agrikulturo kaj brutobredado.

## Transporto 
Rafaela estas sur la nacia vojo numero 34, kiu ligas nordan Argentinon kun la urbo Rosario.

Rafale estas grava fervojkruciĝo en la regiono. Trajnoj pasas tra la urbo al pluraj gravaj urboj en Argentino, kiel ekzemple Bonaero, Rosario kaj Tucumán.

## Sporto 
maldekstre|eta|Stadiono Club Atlético de Rafaela
En Rafaela estas la futbalteamo Atlético de Rafaela, kiu ludas en la Argentina Supra Ligo. La teamo ludas en Nuevo Monumental Stadium en la urbo.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Rafaela (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Rafaela.com ()
* Urba Portalo ()


Kategorio:Urboj de Argentino
Ellen Datlow

**Ellen Sue DATLOW** (naskita la 31an de decembro 1949 en Novjorko) estas usona redaktisto de hororo, fantazio kaj sciencfikcio, kaj kunkreinto de antologioj. Ŝi ricevis multajn premiojn pro sia laboro kiel redaktisto.

## Kariero 
*Ellen Datlow estis la redaktisto de Omni* kaj *Omni Online* revuoj de 1981 ĝis 1998 kaj ankaŭ estis redaktisto de la ĉiujaraj antologioj dum tiu tempo. Dum 21 jaroj, de 1988 ĝis 2008, ŝi estis redaktisto de la ''Year's Best Fantasy and Horror* serialoj, kune kun Terri Windling ĝis 2003, tiam kune kun Gavin Grant kaj Kelly Link ĝis la serio estis nuligita en 2009. 

Ekde 2009, Datlow estas la redaktisto de *The Best Horror of the Year* antologioj ĉe *Night Shade Books*. Aldone al la antologioserio, ŝi ankaŭ redaktis plurajn dekduojn individuajn antologiojn, kelkajn el ili en kunlaboro kun Terri Windling.

De 1998 ĝis 1999, ŝi estis redaktisto de la revuo *Event Horizon: Science Fiction, Fantasy and Horror* kaj redaktisto de la Premio Hugo -gajnanta retejo *Sci Fiction* ĝis ĝia fermo en 2005. Datlow estas nuntempe redaktisto kaj redaktisto por Tor.com. Ekde 2000, ŝi kungastigis kun Matthew Kressel *Fantastic Fiction, serion de ĉiumonataj legaĵoj de junaj verkintoj de konjekta fikcio ĉe la KGB-* literatura drinkejo en New York.  Ŝi estas delonga membro de la Hororo-Verkistoj-Unuiĝo kaj estis sur la estraro ekde 2006.

Datlow gajnis Premion Hugo por Plej Bona Profesia Redaktoro en 2002 kaj 2005 kaj por Plej Bona Short Form Editor en 2009, 2010, 2012, 2014, 2016 kaj 2017. Ŝi ankaŭ gajnis kvin Bram Stoker Awards, dek World Fantasy Awards, gajnis la Hororo-Gildo-Premiojn dufoje, la Shirley Jackson Award por Best Anthology dufoje, kaj gajnis la Locus Award for Best Editor dek du fojojn. Ŝi ankaŭ estis premiita la 2007 Karl Edward Wagner Award ĉe la Brita Fantazia Konvencio por *sia elstara kontribuo al la ĝenro*. En 2011, ŝi ricevis la Vivoatingopremion de The Horror Writers Association .

Ŝi estis la redaktisto de la reta zino *Event Horizon: Science Fiction, Fantasy and Horror* de 1998 ĝis 1999 kaj *Sci Fiction*, ĝis ĝi ĉesis publikigon la 28-an de decembro 2005. Ŝi estas nuntempe konsilanta redaktisto por Tor.com .

Aldone al ŝia laboro kiel redaktisto, Datlow ankaŭ skribis multajn eseojn kaj librorecenzojn.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* Ellen Datlow ĉe La *Locus'' Indekso al Scienca Fikcio Premioj

Kategorio:Usonaj verkistoj
Kategorio:Usonaj superrealismaj verkistoj