open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Komsomolo

eta|110px|maldekstra|membropinglo de la organizaĵo kun la mallongigo "ВЛКСМ"
eta|170px|sovetunia poŝtmarko pri Komsomolo el la jaro 1966
**Komsomolo** () estis ŝtata komunisma junulara organizaĵo en iama Sovetunio. La organiza nomo estis akronimo por "Всесоюзный ленинский коммунистический союз молодёжи" (Vseojusni Leninski Komunistitŝeski Sojus Molodjoŝi), do "Tutsovetunia leninisma komunisma unio junulara", mallongigite "ВЛКСМ".

La sovetunia amasmembra organizaĵo fondiĝis la 29-an de oktobro 1918 kaj tuj post la fondo havis 22.000 membrojn. Dum la 1970-aj kaj 1980-aj jaroj proksimume 40 milionoj da homoj en aĝo inter 14 kaj 28 jaroj estis komsomolanoj, kvankam la funkciuloj de la organizaĵo, la tiel nomataj "aktivistoj", plejparte estis signife pli aĝaj.

Post la malsukcesa puĉo de konservativaj komunismaj armeanoj kontraŭ Miĥailo Gorbaĉovo la 19-an de aŭgusto 1991 la organizaĵo malpermesiĝis.

## La plej grandaj kampanjoj de Komsomolo 
* komunistaj sabatoj, senpaga porsocia laboro
* aktiva partopreno en industriigo (interalie en la jaroj 1929‒1931 oni konstruis Magnitogorsk, en 1932 Komsomolsko-ĉe-Amuro)
* dum la dua mondmilito oni kreis taĉmentojn de Juna Gvardio
* konstruo per kotizoj, ekz. la ŝipo K-3 "Lenina Komsomolo"
* Internacia edukado de junularo
* partopreno en kolektivigo en Sovetunio

## Vidu ankaŭ 
* cerbolavado
* Monda Federacio de Demokratia Junularo
* Internacia Unio de Studentoj
* Freie Deutsche Jugend (la ŝtata komunisma junulara organizaĵo de GDR, kreita laŭ la modelo de Komsomolo)
* Komsomolskaja


Kategorio:Organizaĵoj fonditaj en 1918
Kategorio:Organizaĵoj malfonditaj en 1991
Kategorio:Junularaj organizaĵoj de komunismaj partioj
Kategorio:Organizaĵoj en Sovetunio
Ĉatnio

eta|200ra|Diversaj specoj de ĉatnio
**Ĉatnio** estas spicita konfitaĵo aŭ kondimento, precipe el mangoj, manĝata kutime kun viando. Ĝi origine devenas le suda Azio. Ĝi povas esti seka aŭ malseka; malseka ĉatnio ĝenerale estas en la formo de pulvoro.
[eta|maldekstra|[mango|manga ĉatnio]]
eta|maldekstra|La sortimentoj de ĉatnio
[eta|dekstra|[kokoso|kokosa ĉatnio]]
[eta|maldekstra|[tomato|tomata ĉatnio]]
[eta|200ra|dekstra|[mento|menta ĉatnio]]
[eta|maldekstra|La verda patkuko ("Pesarattu") kaj [zingibro|zingibra ĉatnio]]

## Diversaj tradiciaj specoj 
* *Narijal ki ćatni * – kokosa (vidu la apudan foton)
* *Pjaz ki ćatni * – cepa
* *Tamatar ki ćatni * – tomata (vidu la apudan foton)
* *Dhanije ki ćatni * – koriandra
* *Pudine ki ćatni * – menta (tia kaj la supra speco estas ankaŭ nomata *hari ćatni* - verda ĉatnio) (vidu la apudan foton)
* *Imli hi ćatni * – tamarinda
* *Am ki ćatni * – manga (farita el la verdaj, nematuraj fruktoj) (vidu la apudan foton)
* *Nimbu ki ćatni * – limona
* *Lahsun ki ćatni * – ajla (kun kokoso)
* *Kira ki ćatni * – kukuma

Produktoj de ĉatnio diferencas en la hinda kuirarto:

* Panĝaba kuirarto - mento, cepo, tamarindo, mango kaj aliaj.
* Nord-hinda kuirarto - tamarindo, koriandro, ajlo, mento, mango, kapsiketo kaj aliaj.
* Bengala kuirarto - mango, tomato, ananaso, tamarindo, ĉatnio kun papajo.
* Asama kuirarto - koriandro, spinaco, tomato, kapsiketo, rafano, karoto, kukumo, lento kaj aliaj.
* Odiŝa kuirarto - mento, kokoso, mango, oranĝo, tomato, sekigitaj fiŝoj kaj aliaj.
* Guĝarata kuirarto - limona ĉatnio.
* Kerala kuirarto - kokoso, mento, mango, sekigitaj fiŝoj, salikokoj, cepo kaj aliaj.
* Marathi (en la ŝtato Maharaŝtro) kuirarto - mango, arakidoj kaj aliaj.
* Telugua kuirarto - kokoso, koriandro, kapsiketo, tomato, cepo, arakidoj, citronoj, tamarindo, mango kaj aliaj.
* Tamila kuirarto - kokoso, koriandro, kapsiketo, tomato, cepo, zingibro, mango, lento kaj aliaj.

Kategorio:Barata kuirarto
Kategorio:Kondimentoj
Sonografio

eta|2D-Sonogramo de homa feto naŭ semajnojn aĝa
**Sonografio** aŭ **ultrasonografio** aŭ **eĥografio** estas diagnoza bild–tekniko, utiliganta reflektitajn ultrasonajn ondojn por bildigi, mezuri aŭ esplori internajn korpajn strukturojn aŭ organojn. Ĝi ofte estas uzata por vidi kaj bildigi feton en la korpo de gravedaj virinoj.

Kategorio:Akustiko
Kategorio:Tomografio
Miamo

**Miamo** (originala nomo: *Miami*, proksima prononco: angle [maj-A-mi], hispane, [mi-A-mi]) estas la plej granda urbo de Florido en Usono kaj la metropolo de Antiloj. Administre ĝi estas la centro de la kantono Miami-Dade. La aglomeraĵo de Miamo havas  homojn kaj situas en sudorienta Florido kiel longa, stria urbo (ĉ. 170 x 15&nbsp;km) inter la maro kaj la granda marĉo de Everglades.

* **loko**: 25.71 Norde, 80.30 Okcidente
* **horzono:** UTC-5h (-4h de aprilo ĝis oktobro)

Urboj en la aglomeraĵo, inter aliaj:

* Fort Lauderdale
* West Palm Beach
* Boca Raton
* Miami Beach
* Coral Gables

La komerca kaj politika elito de Miamo estas kubanoj, kiuj fuĝis el Kubo antaŭ 60 jaroj kiam la movado de Fidel Castro renversis la reĝimon de Batista en komunista revolucio. La urbo estas efektive dulingva: la angla kaj la hispana lingvo. Eblas vivi bone en Miamo sole en medio hispana.

La urbo kaj la aglomeraĵo estas tre novaj: multo de ĝi estis konstruita post 1960. Kontraste al la grizaj urboj de la nordo (ekz. Novjorko), ne nur la urbo estas nova sed la klimato estas somera (subtropika).

Ekde 1960, Miami ricevis multajn enmigrintojn el Antiloj kaj emeritojn el nordorienta Usono. En la mondo, nur Novjorko havas pli da judoj ol Miamo.

**Loĝantoj:** Madonna, Shakira, Julio Iglesias, Sylvester Stallone

Dosiero:Miami-downtown-from-intercontinental-hotel.jpg|
Dosiero:Miami.jpg|
Dosiero:South beach miami at night.JPG|

## Famuloj 
* en la urbo mortis hungaraj baletisto Nóra Kováts, kemiisto Sándor Hoffmann, tablotenisisto László Bellák (1911-2006)
* Glenn W. Most (n. 1952), filologo klasika
* Blanquita Amaro (1923-2007). kuba-argentina aktorino

## Vidu ankaŭ 
* Florida Internacia Universitato
* Blu Products
* Metroo de Miamo
* Miami Heat

## Eksteraj ligiloj 
*  ()
eta|centre|775x775ra|Panorama vido de la urbocentro vidita el Virginia kajo je 2014

Kategorio:Urboj de Florido
Halmo

**Halmo** (ankaŭ **Halmao**) estas strategia tabulludo por du ĝis kvar ludantoj, kiun elpensis en la jaro 1880 usona kirurgo George Howard Monks. Oni ludas sur ludplano kreita per kvadrata reto 16 x 16 ludkampoj. Ĉiu ludanto havas po 13 figuretoj de unu koloro (kiam estas ludantaj du ludantoj, ĉiu havas po 19 figuretoj).

Celo de ludo estas transkonduki ĉiuj siajn figuretojn el unu angulo ĝis la kontraŭa angulo. Ludanto dum tio povas aŭ ŝovi figureton sur libervolan najbaran liberan kampon aŭ transsalti libervolan najbaran figureton, se la kampo malantaŭ ĝi estas neokupita. Eblas fari la t.n. pluroblan salton, do transsalti kelke da figuretoj unu post la alia. Sed ne eblas transsalti trans du kaj pli da figuretoj starantaj sur najbaraj kampoj.

Kvankam estas konata kaj la jaro de estiĝo kaj la aŭtoro de la ludo, la halmo estadas vicigata al klasikaj tabulludoj.

## Notoj kaj referencoj 
Kategorio:Abstraktaj tabulludoj
Kribaĝo

eta|300px|Kribaĝa tabulo por kalkuli poentojn
**Kribaĝo** estas kartludo por du, tri, kvar aŭ ses ludantoj. Ludantoj provas formi specialajn kombinaĵojn de kartoj por gajni poentojn dum serioj de manoj. Kribaĝo havas multajn distingajn trajtojn, inkluzivante la uzon de kribaĝ-tabulo por poento-kalkulado, la "kribo" aŭ "skatolo" (aparta mano de kartoj formitaj de diskartoj de la ludantoj, kaj du fazoj gajni poentojn. Ankaŭ la poento-sistemo inkluvizas - inter aliaj - gajnadon de poentoj por formi grupojn de kartoj kiuj totaligas dekkvin.

Laŭ angla verkisto John Aubrey, kribaĝo estis inventita de la angla poeto Sir John Suckling en la frua 17-a jarcento. La ludo transpasis en la modernan epokon kun neniuj grandaj ŝanĝoj, kaj hodiaŭ estas unu el la plej popularaj ludoj en la anglalingva mondo.

Kategorio:Kartludoj
Krumpedo

eta|Buterumita krumpedo

**Krumpedo** estas speco de angla aŭ skota sensukera kuko, tre mola, kiun oni rostas kaj buterumas, kaj manĝas dum ĝi estas varma. La angla krumpedo kutime estas ronda kaj konsistigas parton de tipe tradicia brita maten-manĝo.

Kategorio:Bakaĵoj
Insulo Saltspring

eta|250px|dekstra|Insulo Saltspring
**Insulo Saltspring** estas la insulo de la brit-kolumbia Golf-Insularo kun plej granda areo, plej multaj loĝantoj, kaj plej multaj vizitantoj. La oficiroj de la Kompanio de la Hudsona Golfo nomis ĝin laŭ la malvarmaj salakvaj fontoj je la norda finaĵo de la insulo.

Ins
Salt
Muskatelo

eta|200px|Flavaj muskatelvinberoj
**Muskatelo** estas blanka vino farita el apartaj specoj de vinberoj, kun gusto tre agrabla, iomete simila al tiu de muskato aŭ de mosko. Tiu ĉi vitospeco estas unu el la plej malnovaj kun granda nombro de variaĵoj. Eble la originejo troviĝas en Malgrand-Azio. Feniciaj kaj grekaj koloniistoj lanĉis la vinberon en la orienta regiono de la Mediteraneo.

Sinonimoj estas interalie *Muscat Blanc*, *Muscat d’Alsace* , *Muscat* *de Frontignan*, *Frontignac*, *Moscato Bianco*, *Moscato d’Asti*, *Moscato di Canelli*, *Moscatel de Grano Menudo*, *Muscatel Branco* ktp.

[eta|maldekstra|200px|Muskatelo de [Navaro]]

## Tipoj 
* Aleksandria muskatelo

## Vidu ankaŭ 
* Asti (vino)

Kategorio:Vino
Itaitinga

''''''  estas municipo de Brazilo. Ĝi situas en la nordorienta regiono de Brazilo kaj en la subŝtato Cearao. Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj. Tio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun la najbaraj municipoj . 

Ĝi apartiĝis de la nun najbara municipo Pacatuba la 27-an de aprilo 1992. Ĝia nomo venas el la tupia lingvo kaj signifas "rivero de  blankaj ŝtonoj". 

## Vidu ankaŭ 
* Listo de la municipoj de Cearao

## Eksteraj ligiloj 
*  () 
 

Kategorio:Municipoj de Cearao
Val-de-Marne

**Val-de-Marne** [], estas unu el la ok departementoj de la franca regiono Francilio (Ile-de-France). Ĝi ŝuldas sian nomon al la granda rivero kiuj trafluas norde sian teritorion (Marne). Komence de la jaro  en la arondismento vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

La departemento tute enhavas 47 komunumojn.

Cetere, se oni rigardas la mapon, tre videblas "truo" en la supra parto de la departementa teritorio. Tio estas la vasta parko *Bois de Vincennes* de Parizo, kiu administre apartenas al la 12-a arondismento de Parizo kies resta areo situas okcidente de la parko, kaj kiu interalie gastigas zoon kaj botanikan ĝardenon. La samnoma historia Kastelo de Vincennes el la 17-a jarcento, ĉe la norda rando de la parko, tamen kalkuliĝas parto de la urbo Vincennes kaj do situas **en** la departemento *Val-de-Marne*.

## Arondismentoj 
La departemento dividiĝas al tri arondismentoj:
* arondismento Créteil
* arondismento Nogent-sur-Marne
* arondismento L'Haÿ-les-Roses

## Historio 
La departemento de Val-de-Marne estiĝis la 1-an de januaro 1968, aplikante la leĝon de la 10-a de julio 1964, laŭ la aplikanta dekreto de la 25-a de februaro 1965, el sudorienta parto de la malnova departemento de Seine (29 urboj) kaj parto de la departemento de Seine-et-Oise (18 urboj).

## Statistikoj 
Val-de-Marne enhavas  loĝantojn (2013). Ĝi estas la deka franca departemento laŭ loĝantaro.

## Urboj 
*Vidu ankaŭ : **Komunumoj de Val-de-Marne***

Val-de-Marne estas partigita en 3 arondismentoj kaj 47 komunumoj respektive urboj. La prefektejo estas Créteil.

300ra

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Val-de-Marne
* Metropolo Granda Parizo

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.Val-de-Marne.pref.gouv.fr
* http://www.cg94.fr 


Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en 1968
Kategorio:Departementoj de Francio
Viktorio (Brita Kolumbio)

eta|centre|600ra|Panorama vido de la interna marhaveno je 2009

**Viktorio** () estas la ĉefurbo de Brita Kolumbio, la plej okcidenta provinco de Kanado. Sur la plej suda pinto de Vankuvera Insulo, Viktoria estas mond-ranga celloko por turismo; ĝin vizitas jare pli ol 3,65 milionoj da vizitantoj, kiuj aldonas pli ol miliardo da dolaroj (kanadaj) al la ekonomio de la urbo. Viktorio ankaŭ estas haveno por kroz-ŝipoj, kiuj alkajiĝas ĉe la krozŝipa stacio de Terpinto Ogden. La urbo ankaŭ havas ekonomian avantaĝon pro sia proksimeco al Kanada Miltbazo Esquimalt, la ĉefa ĉe-pacifika mararmea bazo de la kanada militservo. Urbocentra Viktorio ankaŭ servas kiel la komerca centro de la Ĉefurba Distrikto Viktorio; tie estas multaj noktokluboj, teatroj, restoracioj, kaj drinkejoj, kaj tie okazas pli grandaj regionaj eventoj. Piroteknikaĵoj kaj ĉeakvaj koncertoj allogas dekmilojn da viktorianoj kaj vizitantoj al la urbocentro.
## Situo kaj loĝantaro 
Situanta sur la sudorienta pinto de Vankuvera Insulo, alfrontante la Markolon de Juan de Fuca, la urbo Viktorio havas proksimume 78.659 loĝantojn. La Ĉefurba Distrikto, kiun konsistigas dektri municipoj kolektive konataj kiel Granda Viktorio, havas pli ol 345.000 loĝantojn kaj estas la plej granda urba regiono sur Vankuvera Insulo.
Laŭ grandeco de loĝantaro Granda Viktorio estas la 15-e plej granda urba aglomeraĵo de Kanado.

## Vidindaĵoj 
* Hotelo Empress
* Reĝa Brit-Kolumbia Muzeo

## Ekonomio 
## Famuloj 
Inter la famuloj naskiĝintaj en la regiono de Viktorio estas:
* Emily Carr
* Russ Courtnall
* Geoff Courtnall
* David Foster
* Nelly Furtado

## Esperanto-movado 
Estas gastiganto de Pasporta Servo tie.

## Ĝemelaj urboj 
* 25ra Napier (Nov-Zelando)
* 25ra Suzhou (Ĉinio)
* 25ra Ĥabarovsk (Rusio)
* 25ra Morioka (Japanio)

## Klimato 
## Bildaro 

Dosiero:British Columbia Parliament Buildings -_Pano_-_HDR.jpg|eta|Parlamentejo de Brita Kolumbio
Dosiero:Victoria harbor yin-yan.jpg|eta|maldekstra|250ra|Viktoria haveno
Dosiero:Butchart Sunken Gardens.jpg|eta|maldekstra|250ra|Ĝardeno Sunken
Dosiero:Wawadit'la(Mungo Martin House) a Kwakwaka'wakw big house.jpg|eta|maldekstra|250ra|Domo konata kiel *Mungo Martin House*, kvakiutle "granda domo"

## Vidu ankaŭ 
* Klimata klasifiko de Köppen

## Notoj kaj referencoj 
Kategorio:Urboj en Brita Kolumbio
Kategorio:Ĉefurboj de Kanadaj Provincoj kaj Teritorioj
Kategorio:Marbordaj urboj en Kanado
Sidney

**Sidney** estas urbeto situanta ĉe la norda parto de la Duoninsulo Saanich, en Vankuvera Insulo en la kanada provinco Brita Kolumbio. 

Parto de Aglomeraĵo Viktorio, laŭ la stato de  en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

Ĝi troviĝas senpere oriente de la internacia flughaveno de Viktorio, kaj sude de la provinca pramdoko ĉe Golfeto Swartz. En Sidney estas la sola kanada doko de la vaŝingtonia pramsistemo, de kie pramŝipoj servas al Anacortes kaj la insularo Sanjuana. Sidney situas laŭ provinca ŝoseo 17, kiu trakuras la urbeton de nordo al sudo.

Okcidente de Ŝoseo 17 estas mikse unufamiliaj domoj kaj malpezaj industriejoj. Oriente de la ŝoseo plimultas apartamentecaj loĝejoj (kvankam ankaŭ tie estas unuopaj domoj) kaj tie ĉi troviĝas la komerca kaj kultura centro de la urbeto.

## Esperanto 
Sidney estas grava loko en la Kanada Esperanto-movado, ĉefe pro tio ke tie loĝas Wally du Temple kaj Olga du Temple. Plurfoje ĝi gastigis la regionan kongreseton NOREK, kaj en 2004 dulandan kongreson de Kanada Esperanto-Asocio kaj Esperanto-Ligo por Norda Ameriko.

## Interesaĵoj 
Kiam klaras la vetero, Monto Bakera dominas la orientan horizonton. Se la aero estas aparte pura, oni povas vidi la pinton de Monto Rainier en sudoriento.

Kategorio:Urboj en Brita Kolumbio
Albina

**Albina** () estas vilaĝo en Rumanio administre apartenanta al Moşniţa Nouă.

## Eksteraj ligiloj 
* Popolnombrado 2002 
* Administracia mapo de distrikto 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Timiș
Moșnița Veche

**Moșnița Veche**  (hungare: **Mosnica**, germane: **Alt-Moschnitza**) estas vilaĝo en Rumanio orient-sudoriente de Timișoara. En 1910 ĝi havis 1896 loĝantojn (rumanoj, hungaroj); en 1992 1199 (rumanoj). Ĝia unua mencio skriba estas el 1333. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (Temes vármegye). Administre ĝi apartenas al la komunumo Moșnița Nouă.

## Fonto
*Magyar nagylexikon, 1–18, 1993–2004, Budapest.

## Eksteraj ligiloj 
* Mapo de la distrikto 
* Popolnombrado 2002 
* Administracia mapo de la distrikto 

Kategorio:Vilaĝoj de distrikto Timiș
Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Timiș
Hermann Allmers

**Hermann ALLMERS** (n. la 11-an de februaro 1821; m. la 9-an de marto 1902) estis germana verkisto el Rechtenfleth.

Verkoj de Allmers estas interalie jenaj: *Marschenbuch* (libro pri fekundaj malaltaĵoj, 1857); *Römische Schlendertage* (Romaj tagoj de sencela promenado, 1868, literatura skizlibro pri la 15-monatdaŭra vojaĝo de Allmers en Italio dek jarojn antaŭe); *Feldeinsamkeit* (kampara soleco, 1860, poeziaĵo poste muzike preparita de Johannes Brahms). Allmers akcelis la kulturon kaj arton de sia hejmregiono, interalie fondinte la hejmregionajn asociojn *Männer vom Morgenstern* (viroj de l' matenstelo) kun sidejo en Bremerhaven en 1882 kaj (okcident-Vezere) *Rüstringer Heimatbund* (hejmregiona asocio de Rüstringen) kun sidejo en Nordenham en 1892. La heredaĵo de Allmers estas plene konservita. En ĝi troviĝas interalie desegnaĵoj faritaj de li kaj krome krajon-skizoj kaj oleo-pentraĵoj faritaj de liaj arto-amikoj (interalie Otto Knille) kaj de anoj de la Colonna-asocio, fondita de Allmers en Romo.

Reveninte de Italujo, Allmers ekde 1860 igis novmaniere formi sian domon kaj ĝardenon per helpo de siaj arto-amikoj. La loĝdomo de la agrikultura bieneto estis pligrandigita. Interne Allmers igis fari la tiel nomatan *Antikensaal* (antikvosalonon kiel ekspoziciejon de kopi-verŝaĵoj de antikvaj skulptaĵoj) kaj super ĉi tiu la tiel nomatan *Marschensaal* (salonon pri fekundaj malaltaĵoj). Tiu ĉi estis provizita per pentraĵoj de interalie Heinrich von Dörnberg. Ili prezentas la kultur-historion de la nordgermanaj fekundmalaltaĵaj pejzaĝoj. Per la rekonstruo de sia domo, Allmers intencis krei al sia hejmregiono muzeon, aŭ en pli vasta senco, plejeble ampleksan artan kaj historian kleriĝlokon libere viziteblan. Ĝia posedanto de 1988 estas la distrikto Cuxhaven.

En 1899 Allmers igis konstrui ĉe la apuda Vezer-digo monumenton de Karolo la Granda. Antaŭe estis trovita glavo en la ĉirkaŭaĵo. Laŭ Hermann Allmers tiu glavo apartenis al ano de la armeo de Karolo la Granda. Tiu armeo, laŭ Hermann Allmers, krucis la Vezeron ĉirkaŭaĵe de Rechtenfleth.

Kategorio:Germanaj verkistoj
Stamora Germană

**Stamora Germană** [stamora ĝermanə] (hungare: **Alsósztamora**, germane: **Windisch-Stamora**) estas vilaĝo en Rumanio sude de Timișoara. En 1910 ĝi havis 1 447 loĝantojn (germanoj, hungaroj); en 1956 925. Ĝia unua mencio skribe estas en 1828. Ĝis 1919 apartenis al Hungario, (Temes vármegye). Administre ĝi apartenas al Moraviţa 
## Fonto
*Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.
*Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)
## Eksteraj ligiloj 
* Mapo de distrikto 
* Popolnombrado 2002 
* Administracia mapo de distrikto 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Timiș
Kolombia Kongreso de Esperanto

[eta|300px|Maldekstre-dekstren:[Luis Jorge Santos (tiam Prezidanto de KEL), Stella Uribe (tiam Sekretariino) kaj Juan Sebastian Quintero Santacruz (tiam nur simpla esperantisto kolombia, poste vicprezidanto de KEL dum 2011-2013) kun la tradicia flago, dum oktobro 2011.]]
La **Kolombia Kongreso de Esperanto** estas ĉiujara kongreso de Kolombia Esperanto-Ligo (KEL). Unue KEL aranĝis la *Kolombia Esperanto Tago*, sed poste la nomo ŝanĝiĝis al *Kolombia Kongreso de Esperanto*. Tradicie ĝi okazas dum la lastaj monatoj de la jaro, ĉefe dum novembro.

## La kongresa flago 
Ekde la 17-a Kongreso de novembro 2011 komenciĝis nova kongresa tradicio, la organizantoj de la kongreso transdonas la esperantan flagon al la organizantoj de la venonta kongreso. Luis Jorge Santos-Morales, tiam prezidanto de KEL, estis la unua persono kiu transdonis la flagon, kiu ricevis ĝin estis *Ruben Torres*, la ĉeforganizanto de la 18-a Kolombia Kongreso de Esperanto.

## Listo de la ĝisnunaj kaj planitaj kongresoj 
[250px|center|eta|[Departementoj de Kolombio|Kolombiaj Departementoj kiuj gastigis la Kolombian Kongreson de Esperanto ĝis 2020.]]
La sekva tabelo montras informojn pri ĉiuj okazintaj aŭ anoncitaj Kolombia Kongresoj de Esperanto kaj donas informojn pri la jaro, urbo, dato, kie okaziĝis, ankaŭ eblas vidi plian informon.

## Viku ankaŭ 
* Kolombia Esperanto-Ligo

* Esperanto-movado en Kolombio

## Eksteraj ligiloj 
* retpaĝaro de Kolombia Esperanto-Ligo, *esperanto.co* 
* Raporteto pri la 6-a Kolombia Kongreso de Esperanto
* paĝo pri la 9-a Kongreso
* paĝo pri la 10-a Kongreso

Kategorio:Kolombia Kongreso de Esperanto
Kategorio:Kolombia Esperanto-Ligo
Breazova

**Breazova** estas nomo de pluraj lokoj en Rumanio:

*Breazova (Sarmizegetusa) estas vilaĝo en Distrikto Hunedoara.
*Breazova (Margina) estas vilaĝo en Distrikto Timiş.
Groși (Baia Mare)

**Groși** [groŝj] (hungare: **Tőkésbánya**) estas komunumo en Rumanio sude de Baia Mare. Administre apartenas al ĝi la vilaĝoj Ocoliș kaj Satu Nou de Jos.

## Loĝantaro
En 1910 ĝi havis 1061 loĝantojn (rumanoj, hungaroj), en 1992 1258 (rumanoj).

## Historio
Ĝia unua mencio estas el 1411 kiel *Thukes*. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario (*Szatmár*).

## Fonto
*Magyar nagylexikon, 1–18, 1993–2004, Budapest.
*Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio).

## Renomaj personoj 
*Dumitru Fărcaș (12-a de majo 1938): popolmuzik-interpretisto.

## Eksteraj ligiloj 
* Komunuma retejo 
* Popolnombrado 2002 

Dosiero: Grosi jud Maramures.jpg|Situo en la distrikto

Kategorio:Komunumoj de distrikto Maramureș
Kategorio:Vilaĝoj de distrikto Maramureș
Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Maramureș
Coșevița

**Coșevița** [koŝevica] (hungare: **Kiskossó**) estas vilaĝo en Rumanio nordoriente de Lugoj. En 1910 ĝi havis 152 loĝantojn (rumanoj); en 1992 55 (rumanoj). Ĝiaj loĝantoj estis krasovanoj koloniigitaj inter 1785 kaj 1790. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (Krassó-Szörény vármegye). Administre ĝi apartenas al la komunumo Margina.

## Fonto 
* Magyar nagylexikon, 1–18, 1993–2004, Budapest.
* Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio).

## Eksteraj ligiloj 
* Mapo de la distrikto 
* Popolnombrado 2002 
* Administracia mapo de la distrikto 

Kategorio:Vilaĝoj de distrikto Timiș
Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Timiș
Coșteiu de Sus

**Coșteiu de Sus** [koŝteju de sus] (hungare: **Felsőkastély**) estas vilaĝo en Rumanio nordoriente de Lugoj. En 1910 ĝi havis 630 loĝantojn (rumanoj); en 1992 216 (rumanoj). Ĝia unua mencio skriba estas el 1548. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (Krassó-Szörény vármegye). Administre ĝi apartenas al la komunumo Margina.

En la censo de 2002, 37 el la 188 loĝantoj (19,7 %) deklaris sin etnaj ukrainoj.

## Fonto 
## Eksteraj ligiloj 
* Mapo de la distrikto 
* Popolnombrado 2002 
* Administracia mapo de la distrikto 

Kategorio:Vilaĝoj de distrikto Timiș
Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Timiș
Zorani

**Zorani** [zoranj] (hungare *Zorány*) estas vilaĝo en Rumanio nordoriente de Lugoj. En 1910 ĝi havis 284 loĝantojn (rumanoj); en 1992 estis nur 109 (rumanoj). Ĝia unua mencio skribe estas en 1597. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (Krassó-Szörény vármegye). Administre ĝi apartenas al Margina.

## Fonto
*Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.
*Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)
## Eksteraj ligiloj 
* Mapo de distrikto 
* Popolnombrado 2002 
* Administracia mapo de distrikto 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Timiș
Kadavro

eta|250px|Kadavro de knabo.
eta
**Kadavro** estas senviva estaĵo. Laŭ juristoj, homa kadavro povas proprumi neniom kaj ĝi estas nenies posedaĵo.

La prizorgo de la homa kadavro apartenas al la plej proksimaj parencoj, se tiuj ne ekzistas, la loka instanco devas surpreni la taskon. Ili devas pagi la entombigajn kostojn, eĉ se ili ne heredas.

La precizajn reguligojn pri prizorgo, transporto, entombigo de la kadavro entenas la lokaj, landaj leĝoj, variantaj laŭ landoj.

Donaco de kadavro al scienco estas decido de homo, ke post lia morto lia kadavro estos uzata de institucio por studado aŭ medicina esploro. Kutime la kadavrodonacanto instrukcias transdoni sian kadavron al medicina fakultato, kie ĝi estos uzata por fari nekropsiojn de medicinaj universitataj studentoj kiel parto de iliaj anatomi-studoj.

## Vidu ankaŭ 
* kadavra rigidiĝo/postmorta
* kadavra malvarmiĝo/postmorta
* kadavra paleco/postmorta
* Livor mortis/kadavra bluiĝo/postmorta bluiĝo
* mumio
* mumiigo

Kategorio:Mortintoj
Preĝejo Sankta Roĥo (Parizo)

eta|Tombo de Henri de Lorraine, en la preĝejo
La **preĝejo de Sankta Roĥo** (: *Église Saint-Roch*) estas preĝejo lokita en la 1-a arondismento de Parizo kaj konsekrita al Sankta Roĥo. La unua ŝtono de la monumento estis starigita de la franca reĝo Ludoviko la 14-a kaj de la patrino de tiu ĉi, Anno de Aŭstrio.

La preĝejo estis konstruita de la sama homo, kiu starigis la aktualan konstruaĵon de La Sorbonne. La konstruado estis interrompita en 1660 pro monomanko, kaj rekomenciĝis ekde 1701 kun la superkontrolo de la fama Hardouin-Mansart. La preĝejo estis tute senbienigita dum la franca revolucio.

Entombigitaj tie estas Henri de Lorraine-Harcourt, Pierre Corneille, André Le Nôtre, Sinjorino Geoffrin, Denis Diderot kaj aliaj. Konsekvence, tiu pariza preĝejo estas ofte rigardita kiel la « paroĥo de la artistoj ».

## Eksteraj ligiloj 
*Retejo de la preĝejo, enhavanta kompletan historion de la monumento 

Kategorio:Kristanaj preĝejoj en Parizo
Parizo
Dejan

**Dejan** [deĵan] (hungare: **Dezsánfalva**, germane: **Deschan (Morawitza)**) estas vilaĝo en Rumanio sude de Timișoara. En 1910 ĝi havis 963 loĝantojn (hungaroj, serboj, rumanoj); en 1992 245 (rumanoj, 18% hungaroj). Ĝia loĝantaro estis koloniigita de 1790 ĝis 1810. Ĝis 1919 apartenis al Hungario, (Temesvármegye). Administre ĝi apartenas al Moraviţa.
## Fonto
*Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.
*Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)
## Eksteraj ligiloj 
* Mapo de distrikto 
* Popolnombrado 2002 
* Administracia mapo de distrikto 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Timiș
Placo de la Venkoj (Parizo)

[eta|dekstra|250px|Placo de la Venkoj, kun la statuo de [Ludoviko la 14-a.]]
La **placo de la Venkoj** estas placo lokita en la unua kaj la dua arondismentoj de Parizo. Tiu cirkla placo, centre de la franca ĉefurbo, estis kreita pro iniciativo de François de La Feuillade kaj de la pariza municipo. Ĝi estas dediĉita al la venkoj de la reĝo Ludoviko la 14-a. Post traktado ĉe la reĝa konsilio en 1685 por difini siajn karakterizojn, la placo estis inaŭgurita en 1686.

La ĉirkaŭa urba plano estis konfidita al Jules Hardouin-Mansart, kaj ĉiu vojbordulo devis do konstrui simetriajn konstruaĵojn.

Venkoj
Friedebert Tuglas

**Friedebert TUGLAS** (naskiĝis la  en Ahja; mortis la  en Talino) estis estona verkisto, kritikisto, tradukisto kaj literatursciencisto.

**Friedebert Tuglas** estis filo de lignaĵisto kaj lernis en Tartu. Li estis socialdemokrato kaj partoprenis la malsukcesan rusian revolucion de 1905. De 1906 ĝis 1917 li vivis en ekzilo, precipe en Finnlando, Germanio kaj Parizo. Poste li revenis al Estonio.

Tuglas fariĝis unu el la plej gravaj literaturistoj de Estonio. Li estis membro de la grupo "Juna Estonio" (Noor-Eesti, fondita en 1905). Stile liaj du romanoj (*Felix Ormusson* 1915 kaj *Väike Illimar* 1937) kaj multaj noveloj estas miksaĵo de realismo kaj romantikismo. Krome li verkis ampleksajn vojaĝpriskribojn (pri Hispanio, norda Afriko, Norvegio), literaturajn kritikojn kaj priskribojn.

Tuglas eldonis plurajn estonajn literaturajn revuojn, nome *Odamees, Ilo* kaj *Tarapita.* En 1922 li fariĝis la unua prezidanto de Estona Verkisto-Asocio.

La edzino de Friedebert Tuglas estis Elo Tuglas. En Talino troviĝas Friedebert-Tuglas-muzeo, literatura centro.

## En Esperanto aperis 
* *Miraĝo.* Tradukis Henriko Seppik. - En: *Literatura Mondo, januaro 1923, paĝoj 2–8.
* *En la Fino de la Mondo*. Tradukis Henriko Seppik. - Haapsalu: Tamverk, 1924. - 56 paĝoj.
* *Popi kaj Huhuu,* novelo. Tradukis Henriko Seppik. - Haapsalu: Tamverk, 1924. - 31 paĝoj.
* *Kvin Noveloj.'' Tradukis Henriko Seppik.
** 1-a eldono. Haapsalu: Tamverk, [1924]. - XV, 159 paĝoj.
** 2-a, reviziita eldono. Tallinn: Eldonejo "Eesti Raamat", 1984. - 124 paĝoj.

## Eksteraj ligiloj 
* Tradukoj de verkoj de Friedebert Tuglas en Esperanto en la Kolekto por Planlingvoj kaj Esperanto-Muzeo

Kategorio:Estonaj verkistoj
Kategorio:Literaturo de Estonio
Insulo Gabriola

**Insulo Gabriola** () estas insulo en Regiona Distrikto Nanaimo inter la ĉeftera marbordo de Brita Kolumbio kaj Vankuvera Insulo. Ĝi estas proksimume 14 km-ojn longa kaj 4,2 km-ojn larĝa kun areo de 57,6 km2 and 3.522 loĝantoj (laŭ censo de 2001). Pramŝipo por transportado de homoj kaj aŭtoj kursadas inter la Insulo kaj Nanaimo, proksima urbo sur Vankuvera Insulo. Daŭras nur 20 minutojn por transpasi de unu loko al la alia kaj multaj homoj navetas per la pramŝipo ĉar la plimulto de la gabriolinsulanoj laboras en Nanaimo, kaj junuloj loĝantaj sur Insulo Gabriolo devas veturi al Nanaimo por frekventi mezlernejon. Multaj artistoj kaj artlaboristoj loĝas sur Insulo Gabriola kaj la insulo famiĝas pro sia gvidata rondvojaĝo de atelieroj kaj galieroj kiu estas la plej granda tiuspeca rondvojaĝo en la Pacifika Nordokcidento. Krome, sur Insulo Gabriola loĝas multaj muzikistoj, kantistoj, kaj aktoroj, tiel ke ĝi povas gastigi la Muzikfestivalon de la Danculo (angle: Dancing Man Music Festival) ĉiun aprilon. La Insulo Gabriola ankaŭ estas konata pro siaj petroglifoj - indiĝenaj artaĵoj skrapitaj en la sabloŝtono de la insulo; iuj el ili estas eĉ 2000 jarojn malnovaj laŭ antropologoj. Sur Insulo Gabriola troveblas la galerioj Malaspina, granda formaĵo de sabloŝtono kiu aspektas kiel marondo; ili prenas sian nomon laŭ la hispana esploristo Alejandro Malaspina.

Insulo Gabriola estas parto de la Regiona Distrikto Nanaimo kaj havas fortan ligiĝon kun la urbo Nanaimo, same kiel Lantzville, Cedar, Suda Wellington, kaj Extension. Insulanoj nomas Insulon Gabriola "Gabe" kaj Vankuveran Insulon "La Insulo".

Sur Insulo Gabriola estas Camp Miriam, somerkampadejo de la juda junularmovado Habonim Dror; ĝi funkcias de la fino de junio ĝis la fino de aŭgusto ĉiu-jare.

## Eksteraj ligiloj 
* Gabriola Island Chamber of Commerce 
* Gabriola Island coming events and photo gallery, etc
* Gabriola Island Discussion forum 
* Regional District of Nanaimo

Gab
Kategorio:Nanaimo (Brita Kolumbio)
Maracanaú

**Maracanaú** [marakana**u**] (foje esperantigita "Marakanauo") estas municipo kaj grandurbo de Brazilo. Ĝi situas en la nordorienta regiono de Brazilo kaj en la subŝtato Cearao. Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj. Tio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun la najbaraj municipoj . 

La loknomo signifas tupilingve (marakana + y) "rivero de la marakanoj, (birdospecio *Primolius maracana*)". La nomo de la urbo ŝuldiĝas al la ĉeesto de granda kvanto de tiuj birdoj vivintaj en loka rivero.

Tie troviĝas granda nombro de industriejoj kaj la loĝantaro konsistas precipe el laborantoj de tiuj industrioj.

## Geografio 
eta|maldekstre|
Makaranauo situas en nordorienta parto de la lando laŭ la marborda ebenaĵo (la urbo mem laŭ bordo de rivero). Fortaleza troviĝas 24, Natalo (Brazilo) 435, Teresina 483, Recife 622, São Luís 643, Maceió 721, Salvador de Bahio 1014, Belém 1127, **Braziljo** 1670, Goiânia 1837, Belo Horizonte 1875, Nova Iguaçu 2164, **Rio-de-Ĵanejro** 2174, Campinas 2304, San-Paŭlo (urbo) 2350, Guarulhos 2339, Manaus 2376, Campo Grande 2529, Curitiba 2652, Porto Alegre 3196 km.

## Historio 
En tiu loko indianoj vivis antaŭ la alveno de eŭropanoj. En 1649 nederlandanoj alvenis, kiuj serĉis arĝentojn. En 1875 fervoja stacidomo estis konstruita. En la 1970-aj jaroj Marakanauo iĝis industria zono de Fortaleza.

## Ekonomio 
Marakanauo estas la plej granda industria centro de la ŝtato Cearao, kie oni produktas diversajn varojn: elektrajn ekipaĵojn, medikamentojn, ŝtofojn, kemiaĵojn, nutraĵojn. En la municipo grave rolas la agrikulturo (kotonoj, kuracherboj).

## Trafiko 
La urbo Marakanauo havas ponton tra rivero. La plej grava vojo kuras al Fortaleza.

## Edukado 
La urbo havas 87 urbajn lernejojn (16 ŝtataj kaj 71 privataj). Ekzistas en Maracanaú kelkaj altlernejoj.

## Klimato 
Maracanaú situas en tropika klimato. Jare pluvas po 1426&nbsp;mm, en ĉiuj monatoj pluvas, tamen la pluva sezono daŭras inter januaro-julio. La averaĝa jara temperaturo estas 26&nbsp;, la averaĝa jara temperaturo varias inter 22-29&nbsp;.

## Vidu ankaŭ 
* Listo de la municipoj de Cearao

## Eksteraj ligiloj 
*  () 
 

Kategorio:Municipoj de Cearao
Kategorio:Urboj de Brazilo
Pervalka

**Pervalka** (germane: *Perwelk*) estas vilaĝo sur la Kurona Duoninsulo en Litovio.

La vilaĝo situas centre sur la litovia parto de la duoninsulo kaj apartenas al la urba komunumo Neringa. Havante nur 40 konstantajn loĝantojn, ĝi estas la plej eta loĝoloko de Neringa, sed kiel en ĉiuj lokoj de la duoninsulo la nombro de loĝantoj draste plialtiĝas dum la somero - pro feriantoj, sed ankaŭ pro sezonaj dungitoj, kies laboro rilatas al la turismo. La impreso de la vilaĝo tre karakteriĝas per pitoreskaj, origine fiŝistaj lignaj domoj, el kiuj multaj dum la somero estas feriodomoj; la ĝis nun nemultaj novaj konstruaĵoj grandparte enhavas feriajn loĝejojn. La loĝoloko situas 18 kilometrojn norde de Nida kaj 34 kilometrojn sude de Klaipėda, ĉe la "golfeto de Pervalka" de la kurona laguno. Okcidente ĝi ĉirkauiĝas per duonringo da grandaj sablodunoj. Oni supozas, ke la nomo de la vilaĝo devenas de la litova vorto *"pervilkti"* (treni de ie ien) kaj aludas al trenado de fiŝboatoj trans la golfeto al la bordo. Pervalka - samkiel la 5 kilometrojn fora vilaĝo Preila - fondiĝis dum la jaro 1844 fare de loĝintoj de la antaŭaj vilaĝoj *Nagliai* kaj *Karvaičiai*, kiuj malaperis sub gigantaj migrantaj dunoj.

Dosiero:Domo en Pervalka 1.jpg|Jen iuj
Dosiero:Domo en Pervalka 3.jpg|tradiciaj
Dosiero:Domo en Pervalka 4.jpg|lignodomoj
Dosiero:Domo en Pervalka 6.jpg|en Pervalka

Kategorio:Neringa
Kategorio:Vilaĝoj de Litovio
Pacatuba (Cearao)

''''*  estas municipo de Brazilo. Ĝi situas en la nordorienta regiono de Brazilo kaj en la subŝtato Cearao. Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj. Tio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun la najbaraj municipoj . 

La nomo havas tupian originon kun la signifo "loko kie abundas la pakaoj" (*Cuniculus paca'', besto parenca al la agutio). La unuaj koloniigintoj venis en la regionon en la 16-a jarcento alfronte al la tiam loĝantaj indiĝenoj. 

En la municipo troviĝas Lago Boaçu (Boasu'), unu el la fontoj de kiuj originas rivero Cocó (Koko'), kiu iras maren tra la subŝtata ĉefurbo Fortalezo.

## Vidu ankaŭ 
* Listo de la municipoj de Cearao

## Eksteraj ligiloj 
*  ()  

eta|maldekstra|260ra|
 

Kategorio:Municipoj de Cearao
De Nattergale

**De Nattergale** [diN*E*T*o*g*e*l(*e*)] estas Dana ensemblo muzika kaj komedia, kun la membroj Viggo Sommer, Uffe Rørbæk Madsen kaj Carsten Knudsen. Ili eldonis diversajn diskojn laŭ stilo plejparte ĵaza, sed spicita per aliaj ĝenroj. Muzike ili pleje furoris en Jutlando, ĉar iliaj tekstoj kutime estas jutlanddialektaj.

La grupo kun ĉiuj tri membroj fondiĝis en 1983 kiel *Febbes Kaffeorkester* ("La kaforkestro de Febbe"), sed samjare ŝanĝis sian nomon al *De nattergale*, kiu estas vortludo per la Danaj vortoj *nattergal* "najtingalo" kaj *de gale* "la frenezuloj". La nomo bone kongruas kun iliaj kutime ŝerca aŭ satira kantotekstaro, kaj altnivela muzikludado. 

En la 1990-oj kaj 2000-oj De Nattergale konkeris tutan Danion per pluraj ridigaj televidserioj:
**The Julekalender* (1991), televida julkalendaro kun freneza mikso de lingvoj Angla kaj Dana (Jutlande)
**CWC Canal Wild Card* (2001), parodio pri televida elsendejo
**CWC World* (2003)

Plej elstaras *The Julekalender*, kies originaleco instigis eĉ Norvegan televidon fari sian version (kun Norvegaj aktoroj), antaŭe de Kristnasko 1994. En 1997 aperis Suoma versio, *The Joulukalenteri*.

## Diskaro
*''Hva' har vi da gjort ... siden vi ska' ha' det så godt* ("Kion ni faris ... por tiel bonfarti"; 1987)
**Nu ka' det vist ik' bli' meget bedre* ("Nun certe ne povas multe pliboniĝi"; 1988)
**Det ka' jo aldrig gå værre en hiel gal* ("Ja neniam povas aĉi pli ol aĉege"; 1990)
**Songs from The Julekalender* ([Anglalingva titolo:] "Kantoj de The Julekalender"; 1991)
**De værst' - grejtest hits* ([ŝerce mikslingva titolo Jutlanda-Angla:] "La plejmavaj - furorkantaro"; 1992; kompilo)
**Vi må da håbe det bli'r bedre i morgen* ("Ni esperu ke pliboniĝos morgaŭ"; 1992)
**Nu griber det godt nok om sig* ("Nun vere ĝi furoras"; 1995)
**De ku' da ha' været møj værre!'' ("Povus esti multe pli aĉe"; 1997)

## Eksteraj ligiloj 
*Neoficiala hejmpaĝo  (danlingva)

Kategorio:Danaj muzikistoj
Testo 3 sigmo

**Testo 3 sigmo** estas uzata por testi ĉu du mezurataj valoroj  x_1 kaj x_2 kun iliaj variancaj devioj \sigma_1 kaj \sigma_2 estas samaj aŭ ne.

t_{3 \sigma} = \frac{\sqrt{\sigma_1^2 + \sigma_2^2}}

Se t_{3 \sigma}  tiam tiu ĉi valoroj estas samaj.

Se t_{3 \sigma} >3 tiam tiu ĉi valoroj ne estas samaj.

Testo kontrolas valorojn el normala distribuo.

## Vidu ankaŭ 
* Varianco

Kategorio:Statistiko
Socialista Partio Alimaniere

La **Socialista Partio Alimaniere** (, akronime **sp.a**) estas socialdemokrata politika partio en Flandrio.

Dum la pasintaj balotoj por la flandra kaj la federacia nivelo, la 'flandraj socialistoj' formis kartelon kun la maldekstre-liberala partio Spirit. En 2006 ili kune havas ministrojn kaj ŝtatsekretariojn en la flandra, federacia kaj brusela ĉefurba registaroj.

## Historio 
En 1977 la unitarisma BSP-PSB apartiĝis en du sendependaj partioj en Valonio kaj Flandrio: Parti Socialiste (PS) kaj *Socialistische Partij* (SP).

Menciindaĵoj de la historio de la partio estas i.a.:
* la partio havas longan tradicion de kunlaboro/-regado kun la partio Christen-Democratisch en Vlaams.
* en 1995 la partio kompromitiĝis pro ŝmirmono rilate la aĉeton de Agusta-helikopteroj por la belga armeo. Tio kaŭzis la demision de la tiama NATO-estro, eks-partiestro kaj eks-ministro Willy Claes. Louis Tobback sukcese savis la partion per kampanjo kiu emfazis la graveco de socialisma partio por gardi la socian sekurecan sistemon.
* en 1999 estis dioksina krizo en la lando. Oni trovis dioksinon en la manĝaĵo de bestoj. Ankaŭ la SP multe suferis pro la fiaska regado: pluraj gravuloj devis demisii. Steve Stevaert poste sukcesis repopularigi la partion.

### Nomŝanĝo 
Antaŭe la partio nomiĝis SP; socialisma partio. En la jaro 2002 la partio decidis ŝanĝi la nomon al 'sp.a', kun punkto inter 'sp' kaj 'a' por eviti konfuziĝon kun la valona urbeto Spa kaj kun la fama akvo kiun oni tie enboteligas.

Evidente ne nur la nomo ŝanĝiĝis. Oni ankaŭ multe modernigis la partion mem organizante i.a. ideologiajn kongresojn komence de la nova jarcento. Eĉ la partio nuntempe sin malfermas al kunlaboro kun liberaluloj (spirit) kaj fama pastro aliĝis al la partio.

## Ideologio 
La socialisma partio tradicie defendas la laboristojn kaj strebas al pli da kontrolo de la ŝtato. Ĉefe en Flandrio sp.a havas sukceson defendante la sistemon de socia sekureco kaj senpagigante la publikan transporton.

## Ĉefaj figuroj de la partio 
* Frank Vandenbroucke (flandra vic-prezidanto)
* Bruno Tobback (ministro)
* Peter Vanvelthoven (ministro)
* Kathleen Van Brempt (ministro)
* Freya Van den Bossche (ministro)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retpaĝo

Kategorio:Politikaj partioj de Belgio
Kategorio:Socialdemokratiaj partioj
Kategorio:Politikaj partioj fonditaj en 1885
Ladislao la 2-a Jogajlo

**Ladislao la 2-a Jogajlo** (naskiĝis en 1351, mortis la 1-an de junio 1434) estis grandduko de Litovio kiu per edziĝo ankaŭ fariĝis reĝo de Pollando. Lia litova nomo estis *Jogaila*, kaj rutena *Ягайла*. Post kiam li iĝis la pola reĝo, li ricevis la polan nomon *Władysław II Jagiełło*. Kun sia kuzo Vitaŭto / *Vytautas* (, ĉeĥe *Vitold*) li fondis la Polan-Litovan Union kaj estis iniciatinto de la Kristanigo de Litovio. Lia edzino estis Sankta Jadviga, reĝino de Pollando.

Li fariĝis la prapatro de dinastio de nobeloj, kiu dum la postaj jarcentoj gvidis ambaŭ landojn, kaj kiu ricevis la nomon Jagelonoj / Jogajlidoj (la dua laŭ lia litova nomo).

En 1410 lia armeo el poloj kaj litovoj venkis la Ordenon de Germanaj Kavaliroj en loko, kiu pole nomiĝas *Grunwald*, litove *Žalgiris* kaj germane *Tannenberg*. Kaj por poloj kaj por litovoj tiu venka batalo de Grunwald dum multaj jarcentoj restis grava evento, kiu ambaŭkaze fortigis la senton de nacia identeco kaj fiero.

La 100-zlota monbileto de Pollando portas bildon de Ladislao. En la centra parko de Novjorko staras rajdista statuo de li.

## Bibliografio 
* Urszula Borkowska, *Dynastia Jagiellonów w Polsce* Dinastio de Jagelonoj en Pollando), Warszawa 2011.
* Jadwiga Krzyżaniakowa, Jerzy Ochmański, *Władysław II Jagiełło*, Wrocław 2006.
* Stefan Maria Kuczyński, *Wielka wojna z Zakonem Krzyżackim w latach 1409-1411* (Granda milito kun Ordeno de germanaj kavaliroj en la jaroj 1409-1411), Warszawa 1960.
* Karol Szajnocha: *Jadwiga i Jagiełło 1374-1413: Opowiadanie historyczne* (Jadviga kaj Jogajla 1374-1413. Historiaj rakontoj), Warszawa 1969.

## Vidu ankaŭ 
* Grunwalda Monumento

## Eksteraj ligiloj 
* paĝoj pri Jogaila/Władysław 
* paĝoj kaj forumoj pri litovia historio 
* klubo de belorusa historio
* "Jogaila/Władysław en la reĝa brita genealogia arkivo (angle)

Kategorio:Jogajlidoj
Kategorio:Litovoj
Kategorio:Poloj
Kategorio:Regantoj de Litovio
Kategorio:Polaj reĝoj
Kategorio:Historio de Belorusio
Kategorio:Historio de Litovio
Kategorio:Historio de Pollando
Kategorio:Mezepoko
Kategorio:14-a jarcento en Litovio
Kategorio:15-a jarcento en Litovio
Hipnoto

eta|thumbtime=7|*Photographic Studies in Hypnosis, Abnormal Psychology* (1938)

**Hipnoto** (kaj **hipnozo**) aŭ **hipnotado** estas stato de konscio, kiu igas homojn aŭskulti *sugestiojn* kun malpli da kritika pensado ol en kutima stato. *Sugestio* estas ideo prezentata al hipnotigato fare de hipnotiganto, por ke la ideo transformiĝu en sintenon, agon aŭ konvinkon, kiu povas daŭre ekzisti eĉ post la hipnota stato. La efikoj de hipnotigado estas uzataj en spektakloj, ekzemple kiam oni forgesigas ion aŭ sentigas ion, sed ankaŭ en medicino, ekzemple por ignorigi senton de doloro aŭ ĉesigi malbonan kutimon kiel fumadon.

## Historio 
La aŭstria kuracisto Franz Friedrich Anton Mesmer elpensis la teorion de animala magnetismo ĉirkaŭ la jaro 1770 por klarigi la efikojn de hipnotado. Hipnotado igis lin fama en Francujo, kaj lia teorio diskoniĝis en la mondo. Laŭ la teorio, estas nevidebla fluaĵo en ĉiuj organismoj, kies regado povas kontraŭbatali multajn malsanojn. Hodiaŭ, sciencistoj konsentas ke la teorio de animala magnetismo estas erara, kvankam la efikoj de hipnotado daŭre estas observeblaj. el la vidpunkto de la psikologio skizas paralelojn inter Esperanto kaj la teorioj de Sigmund Freud. Tre interesa estas la paralelo kiun oni establas inter la figuroj de Freud kaj Zamenhof, judaj, kleraj, movadistoj, kuracistoj, fumantoj..., kaj ambaŭ parolas pri "la afero" (germane "die Sache"). Kaj same pri la diferencoj, dum Freud klopodas teorion, Zamenhof preferas la kreadon de praktika solvo. Alia paralelo estas establita inter Esperanto kaj hipnozo, ambaŭ duarangaj aferoj en la celoj de la du pioniroj: ambaŭ praktikoj estas malhelpataj pro ĉarlatana etoso, kiel simplaj praktikaj solvoj, pro senklereco kaj pro manko de mona aŭ morala subteno.

## Referencoj 

Kategorio:Paranormala terminologio
Knedliko

eta|330x330ra|Dolĉa knedliko
**Knedliko** estas ĉeĥa nacia manĝo, pastaĵo kuirata en bolanta akvo. La tradicia bohema plado ankaŭ havas fortajn radikojn ĉe la sudetgermanoj, aŭstroj inkluzive de Sudtirolo, bavaroj kaj la germanlingvanoj de Silezio.

Etimologie la vorto devenas de la germana "Knödel", la ĉeĥa sufikso -ik ĉi tie signifas diminutivon kiel la Esperanta -et-, ĉar unuopaj knedlikoj estiĝas per tranĉado de granda knedlikego.

Iomete salitan farunon oni metas en pladon, enverŝas lakton kun dismiksita ovo kaj dispecigita gisto, per kio estiĝas ne tre densa pasto. Dum la pasto ripozas, oni tranĉas bulkon je malgrandaj pecetoj, enmiksas en la paston kaj formas el ĝi longan cilindroforman knedlikegon 10&nbsp;cm dikan kaj metas ĝin en bolantan salitan akvon. Post 15 minutoj oni turnas ĝin. Kuiritan knedlikegon oni tranĉas minimume je du partoj, por ke povu eliri la vaporo. Poste oni tranĉas diskojn 1–2&nbsp;cm dikajn kaj metas ilin sur teleron (anstataŭ terpomoj aŭ rizo) kiel garnaĵon al viando. Plie oni almetas iun saŭcon aŭ brasikon.

En la vendejoj oni vendas industrie produktatajn knedlikegojn, longajn 30&nbsp;cm (hejme la virinoj kuiras malpli longajn bulegojn, laŭ grandeco de la hejma kaserolo). Do la aĉetata knedlikego estas malvarma, sed freŝa (tiutage kuirita), antaŭ la metado sur la teleron oni varmigas ĝin per vaporo aŭ en mikro-onda forno.

Ŝatataj estas ankaŭ knedlikoj el terpoma pasto, kiu havas formon de bulo, farĉita per pecetoj de salamo, lardo aŭ plej ofte per grivoj. Oni manĝas ilin kutime kun kuirita spinaca saŭco.

## Variaĵoj 
Krom ne dolĉaj knedlikoj, ekzistas ankaŭ **dolĉaj knedlikoj** plenigitaj kun fruktoj kiuj estas ĉefe ŝatataj de infanoj.

Klasika **prunknedliko** estas sana pruno (sen vermo, sen putro, sed kun kerno), tegita per maldika tavolo de dolĉa pasto, kuirita en bolanta akvo. Unu porcio sur telero enhavas ĉirkaŭ dek tiajn knedlikojn. Oni ilin ankoraŭ surŝutas per muelita papavo miksita kun sukero - kaj bonan apetiton!

Alia varianto de dolĉa knedliko estas **knedlikoj ŝvelintaj, pufiĝintaj**. Ili estas grandaj kiel tenispilko kaj enhavas aŭ marmeladon (prunan, abrikotan, fragan) aŭ fruktojn mem (kutime kelkajn ĉerizojn aŭ unu abrikoton). Ankaŭ ilin oni ankoraŭ dolĉigas per sukerpapavo.

## Eksteraj ligiloj 
* Hispanlingva artikolo enhavas bildojn de fruktaj knedlikoj kaj de knedlikoj uzataj kun viando (konkrete kuniklaĵo)

Kategorio:Ĉeĥa kuirarto
Zdena Matyková-Hanzlovská

Baleto

**Zdeňka Hanzlovská**, fraŭline **Matyková** (naskiĝis en 1946 en Hradec Králové) estas ĉeĥa baletistino, nun pensiiĝinta. Ŝi estas filino de la esperantistino Zdena Matyková.

En 1966 ŝi studis dancon en Praga konservatorio kaj en 1968 ŝi fariĝis membrino de baleto en Ŝtata Teatro en Brno, kie ŝi dancis ĝis 1991.

En 1991 ŝi transiris al opereto de Nacia Teatro en Brno kiel danca pedagogo asistanta al koreografo, ĉar en plejparto de operetoj oni ankaŭ dancas kaj la aktoroj bezonas helpon de specialisto pri danco. Ŝi kunlaboris pri 22 spektakloj.

En 2003 ŝi pensiiĝis kaj nun laboras en la Teknika Muzeo en Brno (ŝi gardas eksponaĵojn kaj respondas demandojn de la vizitantoj).

Kategorio:Ĉeĥaj dancistoj
Gaiu Mic

**Gaiu Mic** [gaju mik] (, ) estas vilaĝo en Rumanio sude de Timișoara. En 1910 ĝi havis 647 loĝantojn (rumanoj, serboj); en 1992 208 (rumanoj, 10% hungaroj). Ĝia unua mencio skribe estas en 1597. Ĝis 1919 apartenis al Hungario, (Temes vármegye). Administre ĝi apartenas al Moraviţa.

## Fonto 
* Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.
* Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)

## Eksteraj ligiloj 
* Mapo de distrikto 
* Popolnombrado 2002 
* Administracia mapo de distrikto 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Timiș
Nanaimo (Brita Kolumbio)

**Nanaimo** estas urbo en Brita Kolumbio (Kanado), sur orienta marbordo de la Vankuvera Insulo. Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

La teritorio havas komunan limon kun .

## Rilatoj al Esperanto 
La loka Esperanto-klubo, pinte aktiva en la 1990-aj jaroj, nomiĝas AMIKE, kaj estis fondita interalie de la lokaj esperantistoj Jean kaj Jim Smythe.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Urboj en Brita Kolumbio
Kategorio:Marbordaj urboj en Kanado
Risto Trifkoviĉ

**Risto TRIFKOVIĈ** (naskiĝis la  en Goraĵde; mortis en 1992) estis bosnia novelisto, romanverkisto, literatura kritikisto kaj eseisto.

Li finis gimnazion en Goraĵde. De 1943 ĝis 1945 li partoprenis popolliberigan batalon. Post liberiĝo de la lando li laboris kiel ĵurnalisto kaj redaktoro. Li vivis kaj laboris en Sarajevo.

## En Esperanto aperis 
* *Egoismo,* en: *Antologio de la moderna bosnia-hercegovina novelo,* Sarajevo 1989, paĝoj 81–85. Tradukis Jovan Zarkoviĉ.

Kategorio:Bosnaj verkistoj
Kategorio:Bosnaj eseistoj
Kategorio:Bosnaj literaturkritikistoj