open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Dek kvin minutoj da gloro

**"Dek kvin minutoj da gloro"** estas frazo, kiu rilatas al mallonga kaj pasema gloro de homo kiu famiĝas en la mondo de kulturo kaj distro, precipe en la kunteksto de popola kulturo.

## Historio 
Usona artisto Andy Warhol kreis la frazon en 1968, kiam li diris, ke "en la estonteco, ĉiu persono havos 15 minutojn da tutmonda reklamo". Kiel pioniro de poparto, kun signifa kaj distinga arta deklaro pri la temo de la nova popola kulturo de la 1960-aj jaroj, Warhol en ĉi tiu deklaro aludis la koncepton de famo kaj reklamado en la sama spirito, en kiu sia verko fariĝis varomarkoj tiaj kiel Kokakolao kaj Marilyn Monroe. En 1979, li ripetis la frazon, dirante: "Mia antaŭdiro de la 1960-aj jaroj realiĝis: en la estonteco, ĉiu persono havos 15 minutojn da tutmonda reklamo." Laciĝinte reagi al la rimarko ree kaj ree, Warhol humure ripetis la frazon en diversaj sed malsamsignifaj versioj kiel "en la estonteco, 15 homoj estos famaj" aŭ "post 15 minutoj, ĉiuj estos famaj".

La deklaro de Warhol estis farita en la fono de la fenomeno "famulo", kiu montras, ke la potenco de la modernaj amaskomunikiloj kaŭzas tutmondan diskonigon kaj ankaŭ igas certan personecon preskaŭ tute forgesita en momento. La koncepto "15 minutoj da famo" ekhavas pli grandan impeton en la cifereca kaj multkanala epoko, kiun eĉ Warhol ne povis antaŭvidi.

Hodiaŭ la termino estas vaste uzata en la distra industrio kadre de "Steloj por Momento". Ĝi ofte aludas simplajn homojn, kiuj gajnis momentan diskonigon kaj fariĝis konataj famuloj dum tre mallonga periodo danke al televida programo aŭ al evento rilata al ili. Precipe la frazo rilatas al homoj, kiuj afiŝis en la interreto en retejoj kiel YouTube, sociaj retoj kiel Facebook aŭ partoprenas en realeca televidserio.

Ĉi tiu koncepto estas ofte menciita en la frazo "profiti siajn 15 minutojn" rilate al "stelo dum momento", kio signifas agi dum tiuj metaforaj 15 minutoj, kiam la atenton de la spektantaro altiras famulo, por altiri al si pli da famo kaj publika atento por ke tiu daŭre famiĝos, aperos en la amaskomunikiloj kaj ne baldaŭ malaperos en obskurecon.

La frazo ŝajnas esti disvastigita eĉ en la fino de la 19-a jarcento. En sia libro "Bourbon Hall" estas artikolo "La lernejo de la ĵurnalisto", kiu estas, en kiu Theodor Herzl pritraktis la francan parlamenton, inter 1891-1895. Herzl priskribis la prototipojn de politikistoj, inkluzive de "tiuj kiuj iam vivis kaj iam havis kvaronhoron da gloro". De la verkmaniero ŝajnas, ke Herzl citas ekzistantan frazon, kaj ke li ne inventis ĝin.
Kategorio:Andy Warhol
Kategorio:Frazoj
Brimont

**Brimont** - prononco laŭ sistemo IFA [] - estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento *Haute-Marne*, en la regiono Grand Est (france, *Granda Oriento*), kaj en la historia regiono Ĉampanjo-Ardenoj. Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento *Reims* kaj al la kantono ''*. Ĝiaj loĝantoj en la franca nomiĝas *brimontois''.

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Marne
* Courcy - Brimont (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* 

eta|maldekstra|300ra|

Kategorio:Komunumoj de Marne
(135593) 2002 GW125

**(135593) 2002 GW125** estas malgranda, malhela troja asteroido de Jupitero, malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo " *Lincoln Near-Earth Asteroid Research* " elde la observatorio de la Laboratorio Lincoln en Socorro (Nov-Meksiko, Usono).

Ĝi orbitas ĉe la punkto de Lagrange L4 de la sistemo Suno-Jupitero, kaj do estas ano de la tiel nomata «Greka Tendaro».

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Trojaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2002
Interregistara Aŭtoritato pri Disvolviĝo

La **Interregistara Aŭtoritato pri Disvolviĝo** (, mallongigita **IGAD**) estas interregistara organizaĵo de orientafrikaj landoj. Ekde 1996 ĝi sukcedis la Interregistaran Aŭtoritaton pri Sekeco kaj Disvolviĝo (IGADD), iniciato de ĝibutia prezidento Hassan Gouled Aptidon. La agadkampoj de IGAD estas nutra sekureco, mediprotektado, paco kaj sekureco, ekonomia kunlaboro, regiona integriĝo kaj socia disvolviĝo.

## Membroj 
* Ĝibutio (1986)
* Etiopio (1986)
* Kenjo (1986)
* Somalio (1986)
* Sudano (1986)
* Ugando (1986)
* Eritreo (1993, ekde 2007)
* Sud-Sudano (2011)

## Vidu ankaŭ 
* Orienta Afriko

## Referencoj 
Kategorio:Politiko de Afriko
Aŭtoritato pri Disvolviĝo
Kategorio:Ekonomio de la Afrika Unio
Kategorio:Komercoblokoj
Kategorio:Organizaĵoj fonditaj en 1986
Kategorio:1986 en Afriko
Granda Lopeniko

**Granda Lopeniko** (, ) estas monto alta 911 m troviĝanta en Blankaj Karpatoj sur limoj de Ĉeĥio kaj Slovakio sur dislimejo de distrikto Uherské Hradiště kaj distrikto Nové Mesto nad Váhom. La monto elstaras 3 km sudoriente de municipo Březová situanta en sudorienta Moravio, proksimume 13 km de Uherský Brod. Ĝi estas la plej alta monto de Lopenika montetaro.

Granda Lopeniko situas sur teritorio de Protektita pejzaĝa regiono Blankaj Karpatoj kaj la ĉeĥa PPR Blankaj Karpatoj, kiu estas ekde la jaro 1996 envicigita inter biosferajn rezervejojn de UNESCO.

## Turismo 
### Aliro 
*  tra verde markita turisma vojo kondukanta el Granda Javorino tra la ĉeĥa flanko, tra valoj de municipoj Strání kaj Březová al Granda Lopeniko kaj plu tra Malgranda Lopeniko al Mikulčin Vrch.
*  tra blue markita turisma marko kondukanta vertikale al ĉefa montodorso el municipo Nová Bošáca tra ĝiaj kampokultivejoj al Granda Lopeniko.

## Belvedero 
eta|220px|Belvedero sur Granda Lopeniko
Sur la montopinto estis konstruitaj jam tri lignaj belvederoj. La unua estis konstruita en la jaro 1944, sed je du jaroj pli poste ĝi forbrulis. En la sama jaro ili konstruis ĝian replikaĵoj, kiu estis neniigita nur en la 1970-aj jaroj.

La nuntempa belvedero estis konstruita sur la ĉeĥa flanko en la jaroj 2004 ĝis 2005, dum kio la fundamenta ŝtono estis metita jam en junio de 2002. La belvedero estis alta 22 metroj, la konstruo estas farita el kverka ligno kun masonita bazo 

Proksimume 100 metroj okcidente de la belvedero troviĝas *fontejo Velký Lopeník*.

Temas pri unu el la plej alte situantaj fontejoj en Blankaj Karpatoj, en kiu la akvo fontas rekte el roko. La fontejo estas en zorgo de municipo Lopeník.

## Rilataj artikoloj 
* Mravcové
* Lopeník

## Bildaro
### Panoramoj
Kategorio:Montoj sur landlimo de Ĉeĥio kaj Slovakio
Kategorio:Montoj en Blankaj Karpatoj
Kategorio:Montoj en distrikto Uherské Hradiště
Kategorio:Montoj en Regiono Trenčín
Kategorio:Montoj kun alteco inter 0 kaj 999 m
Kategorio:Distrikto Nové Mesto nad Váhom
Kategorio:Belvederoj en Ĉeĥio
Protektita pejzaĝa regiono Blankaj Karpatoj

Nomon **Protektita pejzaĝa regiono Blankaj Karpatoj** havas du protektitaj regionoj: 

* Protektita pejzaĝa regiono Blankaj Karpatoj (Ĉeĥio) - protektita regiono en Ĉeĥio (ĉeĥe: *Chráněná krajinná oblast Bílé Karpaty*)
* Protektita pejzaĝa regiono Blankaj Karpatoj (Slovakio) - protektita regiono en Slovakio (slovake: *Chránená krajinná oblasť Biele Karpaty*)
Magneux - Courlandon (stacidomo)

**Magneux - Courlandon** estas franca stacidomo sur linio  - , situanta en  , apud Courlandon, en departemento Marne, regiono Grand Est.

Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF), priservata de trajnoj  Grand Est.

Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK)  de la linio Soissons - Givet (205000).

## Vidu ankaŭ 
* Magneux (Marne)
* Courlandon

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Stacidomoj de Francio
Kategorio:Fervojaj stacioj en Marne
Kategorio:Magneux (Marne)
Saint-Caradec-Trégomel

''''* (jen france, bretone *Sant-Karadeg-Tregonvael*) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento *Morbihan* (jen france, ), en la regiono Bretonio (, ). Fine de  en la komunumo vivis .

## Eksteraj ligiloj 
* turisma retejo ()

## Vidu ankaŭ 
* komunumoj de Morbihan

eta|maldekstra|300ra|la historia kastelo *Kermerien''

Kategorio:Komunumoj de Morbihan
Magneux (Marne)

**Magneux** estas franca  situanta en departemento Marne, regiono Grand Est.

Ĝiaj loĝantoj nomiĝas *Magneux*.

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Marne
* Magneux - Courlandon (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 

Kategorio:Komunumoj de Marne
Sainte-Hélène

**Sainte-Hélène** signifas la sekvajn komunumojn:

Francio:
* Sainte-Hélène (Gironde), Departemento de Gironde
* Sainte-Hélène (Lozère), departemento Lozère
* Sainte-Hélène (Morbihan), departemento Morbihan
* Sainte-Hélène (Saône-et-Loire), departemento Saône-et-Loire
* Sainte-Hélène (Vosges), Departemento Vogezoj
* Sainte-Hélène-Bondeville, departemento Seine-Maritime
* Sainte-Hélène-du-Lac, departemento Savoie
* Sainte-Hélène-sur-Isère, departemento Savoie

Kanado:
* Sainte-Hélène (Kebekio), Provinco Kebekio
* Sainte-Hélène-de-Bagot, Provinco Kebekio
* Sainte-Hélène-de-Chester, Provinco Kebekio
* Sainte-Hélène-de-Mancebourg, Provinco Kebekio
Saint-Gildas-de-Rhuys

''''* (jen france, bretone *Lokentaz*) estas komunumo de Francio (ĝia prononco estas: [sɛ̃ ʒilda də ʁɥis]). Ĝi situas en la departemento *Morbihan'' (jen france, ), en la regiono Bretonio (, ). Fine de  en la komunumo vivis .

Estas monaĥejo fondita de Sankta Gildas.

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

## Vidu ankaŭ 
* komunumoj de Morbihan

Kategorio:Komunumoj de Morbihan
Saint-Gorgon

La franclingva geografia nomo **Saint-Gorgon** povas interalie rilati al 

* Saint-Gorgon (Morbihan)
* Saint-Gorgon (Vosges) kaj 
* Saint-Gorgon-Main.

## Vidu ankaŭ 
* Saint-Gourgon
Doctor Esperanto and the Language of Hope

eta|Ilustraĵo el la libro.
***Doctor Esperanto and the Language of Hope*** estas infana bildlibro pri la estiĝo de Esperanto fare de Mara Rockliff kun ilustraĵoj de Zosia Dzierżawska. La rakonto temas pri kiel juna plenkreskulo L. L. Zamenhof komencis elpensi komunan lingvon. Ĝi traktas iujn el la problemoj, kiujn li renkontis inventante lingvon, kaj kiel li realigis sian revon pri komuna lingvo kontraŭ la deziroj de sia patro. La rakonto kulminas per universala kompreno de la esperanta parolado de Zamenhof ĉe la unua Universala Kongreso.

La ĉarmaj ilustraĵoj donas aldonan klarigan tavolon al la teksto. Ekzemple, sur la paĝo pri kiel Zamenhof provis uzi vortojn, kiujn plej multaj homoj konus, naŭ similaj vortoj por "kato", parigitaj kun naŭ malsamaj katoj, montras similecojn inter eŭropaj lingvoj. La silentigita paletro kaj lignokarbaj konturoj donis al roluloj varman senton, dum la komiksa simpleco de iliaj esprimoj faciligis la komprenon de tiuj esprimoj.

Ĉi tiu libro estas bela anglalingva enkonduko al la ideoj malantaŭ Esperanto. Ofte estas natura priskribi Esperanton en abstrakta, idealisma lingvo; la maniero kiel la libro enkadrigas la problemon en la kunteksto de la vivo de Zamenhof igas ĝin tuj rilatebla tiel, ke lingva filozofio ne estas. Eble la rakonto ne tuj kaptus la atenton de kvarjara infano, sed infanoj pli ol sepjara aprezos ĉi tiun historion de inventema junulo.

La kursiva surskribo en la ilustraĵoj povas esti malfacile legebla por iuj infanoj, kaj la libro ne provizas elparolan gvidilon, do neesperantistaj legantoj ne scios kiel prononci iujn vortojn - ekzemple en la ilustraĵo pri *fiŝoj*. Esperantistoj tamen estos hejme, kaj la bela libro farus bonegan donacon al loka biblioteko aŭ al kara infano.

## Disdono 
la usona grupo PJ Library, kiu donacas judtemajn infanlibrojn senkoste al familioj, mendis 34 200 broŝuritajn ekzemplerojn de la libro por disdoni tra Nordameriko. Laŭdire, la familioj ricevos la librojn en Februaro de 2022.

## Eldono 
Rockliff, Mara (author), Dzierżawska, Zosia (illustrator). *Doctor Esperanto and the Language of Hope*. Candlewick Press, 2019. ISBN 9780763689155.

## Referencoj 
Kategorio:Libroj aperintaj en 2019
Kategorio:Verkoj el la anglalingva literaturo
Kategorio:Verkoj pri L. L. Zamenhof
Kategorio:Biografioj pri Zamenhof
Kategorio:Bibliografio de Esperanto
Kategorio:Literaturo por infanoj
Kategorio:Varbado
(135742) 2002 PB171

**(135742) 2002 PB171** estas granda transneptuna objekto malkovrita la  elde unu el la Observatorioj de Mauna Kea en insulo Hawaii (Usono).

Laŭ Wm. Robert Johnston, ĝi havas diametron de ĉirkaŭ 185 km, sed por Michael E. Brown, ĝi verŝajne ne estas nanplanedo kun taksata diametro de 156 km.

## Orbito 
Ĝi estas rigardita kiel kubevano, klasika objekto de la Kujper-zono kun feblaj discentreco kaj orbita klineco, kiu ne estas en orbita resonanco kun Neptuno.

Ĝi tamen estas ne tre malproksima de la orbita resonanco 4:7 kun Neptuno.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 
*  Listo de la Konataj Transneptunaj Objektoj ; el la paĝaroj de Wm. Robert Johnston

Kategorio:Kubevanoj
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2002
Kategorio:Malkovrita de Observatorioj de Mauna Kea
Bazancourt (Marne)

**Bazancourt**  - prononco laŭ sistemo IFA [] - estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento *Haute-Marne*, en la regiono Grand Est (france, *Granda Oriento*), kaj en la historia regiono Ĉampanjo-Ardenoj. Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento *Reims* kaj al la kantono ''*. Ĝiaj loĝantoj en la franca nomiĝas *bazancourtois* aŭ *couriats''.

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Marne
* Bazancourt (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

eta|maldekstra|300ra|


Kategorio:Komunumoj de Marne
Ŭang Ĉingŭei

**Ŭang Ĉingŭei** aŭ **Ŭang Ĝingŭei**, *Wang Jingwei* (*Wang Ching-wei*; 4a de Majo 1883 – 10a de Novembro 1944), denaske *Wang Zhaoming* (*Wang Chao-ming*), sed amplekse konata per sia plumnomo "Jingwei", estis ĉina politikisto. Li estis dekomence membro de maldekstra branĉo de la Kuomintang (KMT), estrante registaron en Vuhano opozicie al la dekstra branĉo de la registaro en Nankino, sed poste iĝis pli kaj pli kontraŭkomunisma post liaj klopodoj kunlabori kun la Ĉina Komunista Partio finis en politika malsukceso. Lia politika orientiĝo iĝis akre dekstrema poste en sia kariero post li kunlaboris kun la japanoj.

Ŭang estis proksima asociito de Sun Jatsen dum la lastaj dudek jaroj de la vivo de Sun. Post la morto de Sun en 1925 Ŭang engaĝiĝis en politika lukto kontraŭ Ĉiang Kai-ŝek por la kontrolo super la Kuomintang, sed perdis. Ŭang restis ene de la Kuomintang, sed plue havis malkonsentojn kun Ĉiang ĝis la eksplodo de la Dua japana-ĉina milito en 1937, post kio li akceptis inviton el la Japana Imperio por formi Japan-apogitan kunlaboreman registaron en Nankino. Ŭang estis la ŝtatestro de tiu projapana pupregistaro ĝis li mortis, tuj antaŭ la fino de la Dua Mondmilito. Kvankam li estas ankoraŭ konsiderata kiel grava kontribuanto en la Ksinhaja Revolucio, lia kunlaborado kun Imperia Japanio estas celo de kritikoj kaj de akademia debato, kaj la tipaj rakontoj ofte rigardas lin kiel perfidanto en la Milito de Rezistado.

## Notoj 
Kategorio:Ĉinaj politikistoj
Kategorio:Ĉinaj revoluciuloj
Kategorio:Ĉinaj kontraŭkomunistoj
Kategorio:Homoj de la Ĉina enlanda milito
Kategorio:Ĉinoj de la Dua Mondmilito
Kategorio:Kunlaborado kun nazioj
Kategorio:Dua japana-ĉina milito
Kategorio:Ĉinio en la Dua Mondmilito
Kategorio:Kontraŭkomunismo en Ĉinio
Bologne (stacidomo)

**Bologne** estas franca stacidomo sur linioj  -  kaj Bologne - , situanta en  Bologne, en departemento Haute-Marne, regiono Grand Est.

Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF), priservata de trajnoj  Grand Est.

* Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK)  de la linio Blesme-Haussignémont - Chaumont (020000).
* Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK)  de la linio Bologne - Pagny-sur-Meuse (026000).

## Vidu ankaŭ 
* Bologne

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Stacidomoj de Francio
Kategorio:Fret SNCF
Kategorio:Fervojaj stacioj en Haute-Marne
Kategorio:Bologne (Haute-Marne)
Merrey

**Merrey** estas franca  situanta en departemento Haute-Marne, regiono Grand Est.

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Haute-Marne
* Merrey (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 

Kategorio:Komunumoj de Haute-Marne
Teréz Bod

**Teréz Bod,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Bod Teréz** estis hungara aktoro. Ŝia edzo estis András Kalmár.

Teréz Bod naskiĝis la  en Karcag, ŝi mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Teréz Bod estis tajpistino en sia naskiĝurbo ekde 1941. Helpe de stipendio de Nacia Teatro (Budapeŝto) ŝi ekstudis en Altlernejo pri Teatro kaj Filmo en 1950. Ŝi komencis sian aktoran karieron en Teatro Szigligeti (Szolnok) en la teatra jaro 1954. Ekde 1955 ŝi apartenis al Teatro Gárdonyi Géza, sed depost fiasko de la hungara revolucio de 1956 ŝi estis forigita el la teatro pro politikaj kialoj. Ŝi translokiĝis al Budapeŝto, kie ŝi akiris komence rolon en kino (1959), poste vicaktoran statuson en 1959 en Gaja Teatro. Ŝi restis en la teatro ĝis la pensiuliĝo en 1982, poste ŝi havis filmajn rolojn. Ŝi neniam ricevis premiojn.

## Ŝiaj teatraj roloj (elekto) 
* William Shakespeare: La Dresado de la Megero - Kata
* Géza Gárdonyi: *Annuska* - Sári
* József Katona: *Bánk bán* - Melinda
* Ferenc Molnár: *Az üvegcipő* - Julcsa
* Friedrich Schiller: *Kabale und Liebe* - Sophie

## Ŝiaj kinaj filmaj roloj (elekto) 
* *Kis Katalin házassága* (1950)
* *Ami megérthetetlen* (1954)
* *Vörös tinta* (1959)
* Dudek horoj (filmo) (1965)
* *Makra* (1974)
* *Mata Hari* (1985)

## Ŝiaj televiziaj filmaj roloj (elekto) 
* *Rózsa Sándor* (1971)
* *A 78-as körzet* (1982)
* *Família Kft.* (serio, 1991-1994)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* https://port.hu/adatlap/szemely/bod-terez/person-211609

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj aktoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Strání

**Strání** estas municipo en Ĉeĥio en distrikto Uherské Hradiště. Ĝi etendiĝas sudoriente de Blankaj Karpatoj en valo de rojo Klanečnice sur limoj kun Slovakio. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo estas el la jaro 1318.

Printempe de la jaro 1945 sur deklivoj ĉe la municipo fortikigis sin germanaj taĉmentoj, kiuj estis malvenkitaj fare de soldataroj de Ruĝa Armeo kaj rumanaj taĉmentoj nur post 13 tagoj de la bataloj. Sen troigo tiu ĉi batalo ĉe Strání estadas markita kiel la dua Dukla kaj la evento estadas rememorigata en la periodoj de ĝia datrevenoj per montraj rekonstruoj.

Ankaŭ la kastron de Strání al la 25-a de julio 1997 tuŝis reguligo de la ŝtatlimo kun Slovakio. La municipo tiam perdis sian duonon de la elsendigilo sur Granda Javorino, sed male ĝi akiris de Slovakio arbarigitajn parcelojn.

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
* **Strání**
* Květná

## Memorindaĵoj 
* Preĝejo de Avanco de sankta Kruco – konstruita en la jaroj 1909–1911
* Statuo de sankta Johano Baptisto
* Kasteleto
* Kapeleto en Uhliska – kapeleto de Virgulino Maria Dolora en Uhliska estis konstruita en la jaro 1816 fare de kamparano Jan Popelka.
* Paroĥa ĉambrego
* Tridekonaĵo – domo n-ro 69, ĝis la jaro 1851 sidejo de doganistoj kaj tridekonaĵa ofico. Post nuligo aĉetis la domon firmao Zahn kaj establis tie loĝejojn por siaj okupitoj

## Vidu ankaŭ 
* Nová Lhota

## Pluaj fotoj 

CRW 3004.jpg|Preĝejo de Avanco de sankta Kruco
Květná (Strání), Jan Křtitel.jpg| statuo de sankta Johano Baptisto
Kaplicka.JPG| kapeleto en Uhliska
Přírodní památka Záhumenice, okres Uherské Hradiště (10).jpg|Vido el naturmemorindaĵo Záhumenice
Straňanská nádrž, Strání, okres Uherské Hradiště (02).jpg|Rezervujo Straňany
Zemědělské družstvo Strání, okres Uherské Hradiště.jpg|Agrikultura kooperativo kaj elsendigilo
Sklárna, Květná, Strání, okres Uherské Hradiště.jpg|Vitrofarejo en Květná

### Panoramo 

Kategorio:Municipoj en distrikto Uherské Hradiště
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Uherské Hradiště
Kategorio:Eksaj kampurboj en Ĉeĥio
Kategorio:Setlejoj en Blankaj Karpatoj
Kategorio:Setlejoj trafantaj historian teritorion de Slovakio
Norda Ekspedicio

[eta|ledekstreft|200px|*Generalissimo* [Ĉiang Kai-ŝek, ĉefkomandanto de la NRA, eliris el la Norda Ekspedicio kiel la estro de la KMT kaj de Ĉinio.]]
La **Norda Ekspedicio** estis militkampanjo lanĉita de la Nacia Revolucia Armeo (NRA) de la Kuomintang (KMT), konata ankaŭ kiel "Ĉina Naciisma Partio", kontraŭ la registaro de Bejĝang kaj aliaj regionaj militsenjoroj en 1926. La celo de la kampanjo estis reunuigi Ĉinion mem, kiu estis fragmentita en la sekvo de la Revolucio de 1911. La ekspedicio estis estrita de la Generalo Ĉiang Kai-ŝek, kaj estis dividita en du fazoj. La unua fazo finiĝis en 1927 per politika disigo inter la du frakcioj de la KMT: nome la dekstrula Nankina frakcio, estrita de Ĉiang, kaj la maldekstra frakcio de Vuhano, estrita de Ŭang Ĉingŭei. Tiu disigo estis parte okazigita pro la ŝanghaja masakra ekstermo de komunistoj el la KMT, kio markis la finon de la Unua Unuigita Fronto. Kiel klopodo mildigi tiun skismon, Ĉiang Kai-ŝhek elposteniĝis kiel ĉefkomandanto de la NRA en Aŭgusto 1927, kaj iris al ekzilo en Japanio.

La dua fazo de la Norda Ekspedicio ekis en Januaro 1928, kiam Ĉiang reprenis la komandon. Ĉirkaŭ Aprilo 1928, la naciistaj fortoj estis progresintaj al la Flava Rivero. Kun la helpo de aliancitaj militsenjoroj kiel Ĝan Ksiŝan kaj Feng Ĝuksiang, naciistaj fortoj ekhavis serion de gravaj venkoj kontraŭ la Bejĝanga Armeo. Kiam ili alproksimiĝis al Pekino, Ĵang Zuolin, estro de la Manĉuria Fengtiana grupo, estis devigita fuĝi, kaj estis murdita tuj poste fare de la japanoj. Lia filo, Ĉang Ksueliang, enposteniĝis kiel estro de la Fengtiana grupo, kaj en Decembro 1928, anoncis, ke Manĉurio akceptas la aŭtoritaton de la naciisma registaro de Nankino. Kun la fina parto de Ĉinio sub kontrolo de la KMT, la Norda Ekspedicio konkludis sukcese kaj Ĉinio estis reunuigita, kio heraldis la starton de la Nankina jardeko.

## Notoj 
## Bibliotekoj 
* Boorman, Howard L.; Cheng, Joseph K. H.; Krompart, Janet (1967). Biographical Dictionary of Republican China. New York: Columbia University Press. ISBN 9780231089579.
* Taylor, Jay (2009). The Generalissimo. Cambridge, MA: Harvard University Press. ISBN 9780674033382.

Kategorio:1920-1929 en Ĉinio
Kategorio:Operacoj de Ĉinio
Sainte-Brigitte

''''* (jen france, bretone *Berc'hed*) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento *Morbihan'' (jen france, ), en la regiono Bretonio (, ). Fine de  en la komunumo vivis .

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

## Vidu ankaŭ 
* komunumoj de Morbihan

Kategorio:Komunumoj de Morbihan
Berc'hed

'''Berc'hed'* estas la bretona nomo de la sanktulino *Brigida de Kildar* (451-523), kiu siavice havas sian nomon de la prakelta (malnovirlanda) diino *Brigid''.

Ĝi interalie indikas pri la komunumoj
* Sainte-Brigitte kaj
* Berhet.
Pix

**Pix** (esperante ĝi povas esti nomata **Pikso**) estas brazila rimedo de tuja elektronika pago, malmultekoste kaj sekure. Ĝi estis oficiale lanĉita de Centra Banko de Brazilo la 5-an de oktobro 2020 kaj plene ekfunkciis la 16-an de novembro 2020. La nomo elektita fakte ne estas akronimo, Pix ne estas ĉifromono, kaj la koncernaj transakcioj estas efektivigitaj en brazila realo (R$) pere de la tiel nomata *Sistemo de Tujaj Pagoj*, portugala mallongigo SPI.

La ĉefaj ecoj de la sistemo estas la plena havebleco (24 horoj tage, 7 tagojn semajne, 365 tagojn jare), la rapideco de transakcioj preskaŭ tujaj (ĝis 10 sekundoj por ordinara bankoĝiro), la komforto de pagaj ebloj per teknikaĵoj kiel la QR-kodo, la sekureco, la malferma medio, la multeco de uzokazoj kaj ebloj, la agregita informo.

Per transakciaj ŝlosiloj, konata kiel Pix-ŝlosiloj, oni faciligas la aferon: ili estas uzataj por ligi la informojn de uzantoj al la banka ĝiro. Oni povas krei Pix-ŝlosilojn laŭ kvar specoj: CPF aŭ CNPJ, retpoŝta adreso, poŝtelefona numero kaj hazarda ŝlosilo farita de la sistemo. Necesas registri malsamajn ŝlosilojn por ĉiu konto, kiun la persono posedas, kiel ekzemple la CPF ĉe institucio A, retpoŝto ĉe institucio B aŭ telefona poŝtelefono ĉe institucio C, ne eblas uzi la CPF, la saman telefonnumeron aŭ retpoŝton en pli ol unu institucio. Fizikaj personoj povas krei ĝis kvin ŝlosilojn por ĉiu konto, dum juraj personoj povas krei ĝis dudek ŝlosilojn. Pagi al fizika persono per Pix estas senpaga ago.

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* Informpaĝo de Pix ĉe retejo de Centra Banko de Brazilo

Kategorio:Bankaj teknologioj
Kategorio:Pagsistemoj
Kategorio:Ekonomio de Brazilo
Lina Bodenburg

**Lina Bodenburg,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Bodenburg Lina** estis hungara aktoro. Ŝia origina nomo estis (laŭ hungarlingve kutima nomordo) *Bodenburg Karolina,* ŝia geedziĝa nomo estis *Hegedüs Lajosné* aŭ *Hegedűsné Lina*, ŝia edzo estis Lajos Hegedűs (teatrestro).

Karolina Bodenburg naskiĝis la  en Kéthely, ŝi mortis la  en Pest (urbo).
eta|
eta|

## Biografio 
Lina Bodenburg estis edukita en Miskolc kaj Kassa, poste Mihály Havi aprezis ŝin talenta, tial ŝi donis rolojn al ŝi. Lina Bodenburg debutis en 1854, poste ŝi sekvis la migran teatron de Mihály Havi. En 1855 ŝi edziniĝis al Lajos Hegedűs kaj uzis plu la geedziĝan nomformon. Ekde 1858 ŝi apartenis al Nacia Teatro (Pest), kie kun grandaj sukcesoj ŝi ludis ĉefe en tiutempe popularaj popolaj teatraĵoj (komprenu: opereto). Ŝia teatra partnero estis Mihály Füredi. Ŝi mortis tragike tre frue, en la sekva jaro ankaŭ ŝia edzo kaj unusola filo.

## Ŝiaj teatraj roloj (elekto) 
* Ede Szigligeti:
** *Csikós* - Rózsi
** *Liliomfi* (komedio)
** *Fenn az ernyő, nincsen kas* (komedio)
* Imre Vahot: *Huszárcsíny* - Borcsa
* Birch–Pfeiffer: *Tücsök* - Fanchon
* Imre Madách: La tragedio de l' homo - rolanto
* Scribe: *Egy nő, aki az ablakon kiugrik* (komedio) - Törőné
* Hirschfeld: *Tündérlak Magyarhonban* - Marcsa

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun bildo
* hungarlingva biografio
* (vidu la 3-an punkton!)

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj aktoroj
Teatro je Hildburghausen

La **teatrejo de Hildburghausen** () situas ĉe Werra kaj rande de la urboparko de Hildburghausen en Turingio. Temas pri unu el la plej malnovaj ĝis hodiaŭ funkciantaj teatrejoj de Germanujo.

## Historio 
La Urba teatrej starigitis en 1721 unue verŝajne kiel balejo fare de duko Ernesto Frederiko la 1-a (Saksio-Hildburghausen). Ĝia alikonstruiĝo je teatro faritis en 1755 sub la regado de duko Ernesto Frederiko la 3-a. Instalitis surloke en 1765 aktora seminario - do temas pri la plej malnova poraktora lernejo de Germanujo. En 1784 teatro oficiale inaŭguritis fare de duko Frederiko (Saksio-Altenburg); alikonstruon kaj restaŭradon de la tuto oni faris ankaŭ en 1890/91. Nova renovigo okazis inter 1976 kaj 1978 kaj denove post Turniĝo inter 2004 kaj 2008. Ekde oktobro 2008 revenis la surlokaj spektakloj.

La eta duklando Sachsen-Hildburghausen kompletigis kvazaŭ la starigon de kastelo kaj de granda kastelparko per starigo de balejo kaj skermadejo. Liberaeraj teatraĵoj prezentitis jam antaŭe en la t.n. *Heĝa teatro* en la baroka ĝardeno dume vintre oni aktorumis en la kastela salonego.

Dum la 18-a kaj 19-a jarcento gastis multaj konataj trupoj tie ĉi, eĉ el Franclando kaj Italujo. Dum la 18-a jarcento estis senpaga aliro por ĉiuj al ĉiuj spektakloj. Bedaŭrinde ŝatitis de la banaŭza plejmulto nur la baletoj tiel ke lia duka moŝto mem kutimis trairi antaŭ ludoj ĝardenojn kaj kampojn por peli la civitanojn al la teatraĵoj.

Grave, ankaŭ por Hildburghausen, estis la regado de la teatremega duko Georgo la 2-a (Saksio-Meiningen): de tiam datumas ankaŭ la belega interno nuna. Max Reger, kiu aktivis ĉefe en Meiningen, fondis en Hildburghauen teatroĥoron, dirigentadis kaj muzikpedagogadis. En la 20-a jarcento la teĥniko teatra kaj la sidlokoj iel eksmodis. Post la Dua mondmilito tre ofte gastis en Hildburghausen la trupo teatra de la Teatro je Meiningen.

## Eksteraj ligiloj 
* Hejmpaĝo
* Theatersteine 
* Paĝaro de la Teatra societo hildburghausen-a 

Hildburghausen
Hildburghausen
Kategorio:Hildburghausen
Drslavice

Nomon **Drslavice** havas pluraj municipoj:
* Drslavice (distrikto Prachatice) – municipo en&nbsp;distrikto Prachatice
* Drslavice (distrikto Uherské Hradiště) – municipo en&nbsp;distrikto Uherské Hradiště
* Drslavice (Klatovy) – parto de urbo Klatovy en distrikto Klatovy

**Drslavice** estas ankaŭ nomo de senjora sidejo:
* Drslavice (burgodomo) – burgejo de la samnomata vilaĝo en distrikto Prachatice
Teksasa angla dialekto

**Teksasa angla dialekto** estas usonangla dialekto kaj parolmaniero parolita en Teksaso, unuavice apartenanta al sud-usona angla.  Teksasa angla dialekto havas vortojn el Hispana lingvo, kiu estis jam parolita en la teritorio antaŭ la alveno de la angla kaj de usonanoj.

Fakte, estas ne ununura akcento kiu kovras ĉiujn areojn de Teksaso kaj malabundaj dialektaj ĉefaĵoj estas unikaj al Teksaso sole.

## Gramatiko 
Teksasa anglalingva dialekto uzas multajn gramatikajn konstruojn tipe asociita kun Sudusonaj dialektojn, inkluzivanta ''fixin' to''.

## Referencoj 
## Bibliografio 
* Labov, William; Ash, Sharon; Boberg Charles (2006). Atlas of North American English: Phonetics, Phonology and Sound Change. Berlin: Mouton de Gruyter.

Kategorio:Anglaj dialektoj
Kategorio:Variaĵo de la angla lingvo
Kategorio:Lingvoj de Nordameriko
Kategorio:Teksaso
Drslavice (distrikto Uherské Hradiště)

**Drslavice** () estas municipo en Ĉeĥio en Regiono Zlín en distrikto Uherské Hradiště. Vivas ĉi tie  ().

## Loĝantaro 
## Personecoj 
* Adolf Jellinek, viena ĉefrabeno
* Hermann Jellinek, aŭstra verkisto kaj ĵurnalisto, unu el gvidantoj de viena ribelo en oktobro de 1848
* Moritz Jellinek, aŭstra-hungara ekonomo, fondinto de tramreto en Budapeŝto

## Memorindaĵoj 
* Kapelo
* Sekigejo de fruktoj

## Pluaj fotoj 

Drslavice (UH), domy.jpg|Pli malnova konstruareo
Drslavice (UH), OÚ.jpg|Municipa ofico
Drslavice (UH), hospoda.jpg|Gastejo

Kategorio:Municipoj en distrikto Uherské Hradiště
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Uherské Hradiště
Kategorio:Setlejoj en Vizovica montetaro
Irén Bódis

**Irén Bódis** [bOdiŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Bódis Irén** estis hungara aktoro, eterna membro de Nacia Teatro (Pécs).

Irén Bódis naskiĝis la  en Bácsalmás, ŝi mortis la  en Pécs.

## Biografio 
Irén Bódis akiris aktoran diplomon en Altlernejo pri Teatro kaj Filmo en 1953. Ŝia ĉefinstruisto estis Endre Gellért. Ŝi komencis sian aktoran karieron en Nacia Teatro de Pécs, kie ŝi restis ĝis la emeritiĝo en 1985. Tamen en tiu longa periodo ŝi ofte ricevis filmajn rolojn. Pli malofte ŝi ludis en alia malgranda teatro en Pécs. Ŝi ricevis premiojn inter 1985-2007.

## Ŝiaj teatraj roloj (elekto) 
* William Shakespeare: Makbeto - sorĉistino
* Endre Fejes: *Rozsdatemető* - Pék Mária (ina ĉefrolo)
* Sofoklo: Antigona - servistino
* Ede Szigligeti: *Fenn az ernyő, nincsen kas* - Etelka
* Ferenc Molnár: *Üvegcipő* - patrino de Adél

## Ŝiaj filmaj roloj (elekto) 
* *Morzsa Mari* (mallonga filmo, 1952)
* *Krebsz, az isten* (1969) - Baloghné
* *Tűzoltó utca 25.* (1973) - Rózsika
* *Valahol Magyarországon* (1987)
* Ni neniam mortos! (1993)
* *Bolondok éneke* 2003
* *Az ajtó* (2012)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* https://femina.hu/hazai_sztar/bodis_iren_meghalt/
* https://www.bama.hu/kultura/immar-hatvan-eve-aktiv-bodis-iren-pecsi-szineszno-cserhalmi-es-eperjes-is-volt-mar-a-fia-567215/ 

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj aktoroj
Březolupy

**Březolupy** estas municipo en Ĉeĥio en distrikto Uherské Hradiště. Vivas ĉi tie  (). Ĝi estas en distanco 13&nbsp;km de la centro de Uherské Hradiště kaj 16&nbsp;km de la centro de Zlín. Ĝi situas en moravia etnografia regiono Moravia Slovakio, parto nomata Dolňácko de Uherské Hradiště.

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo estas el la jaro 1261.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Preĝejo de Ĉielpreno de Virgulino Maria
* Statuo de sankta Johano Nepomuka
* Kastelo Březolupy
* Nordoriente de la municipo konserviĝis terenaj restaĵoj de la pereinta burgo Šarovy fondita fine de la 13-a jarcento

## Pluaj fotoj 

Březolupy, zámek.jpg| Kastelo, sidejo de municipa ofico
Březolupy, Jan Nepomucký.jpg| Statuo de sanktav Johano Nepomuka
Březolupy, plochá dráha (2).JPG| Konkurstrako
Kroj Březolupy - svobodní.jpg| Popolkostumoj

Kategorio:Municipoj en distrikto Uherské Hradiště
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Uherské Hradiště
Kategorio:Setlejoj en Vizovica montetaro
Ĵang Zuolin

**Ĵang Zuolin**, **Ĉang Colin**, *Zhang Zuolin* (en ĉina 張作霖, en tradicia ĉina =张作霖, en pinjino Zhāng Zuòlín kaj en Wade–Giles *Chang Tso-lin*; 19a de Marto 1875 - 4a de Junio 1928) estis influa ĉina bandito, militisto kaj militsenjoro dum la Epoko de Militsenjoroj en Ĉinio. La militsenjoro de Manĉurio el 1916 ĝis 1928, kaj la militista diktatoro de la Respubliko Ĉinio en 1927 kaj 1928, stariĝis el banditeco al suprema povo kaj influo.

Apogita de Japanio, Ĵang sukcese influis politikon en la Respubliko Ĉinio dum la komencaj 1920-aj jaroj. Aŭtune de 1924 dum la Dua Ĵili–Fengtiana Milito, li invadis kaj akiris kontrolon de Pekino, inklude la ĝistiaman internacie agnoskita registaro Bejĝang, en Aprilo 1926. Lia nomumo kiel granda marŝalo de la Respubliko Ĉinio en Junio 1927 reprezentis la pinton de lia sukceso, sed tio estis tuj sekvita de malvenko: la ekonomio de Manĉurio, bazo de lia povo, estis supertaksita de sia aventuremo kaj kolapsis vintre de 1927; kaj li estis venkita de la Nacia Revolucia Armeo de la Kuomintang estrita de la Generalo Ĉiang Kai-ŝek en Majo 1928.
eta|maldekstre|Ĵang Zuolin kiel Prezidanto la 24an de Majo 1928, antaŭ foriri el Pekino.

Lasinte Pekinon komence de Junio por reveni al Manĉurio, li estis atencmurdita per bombo fare de koleraj oficiroj de la japan-manĉuria Kŭantunga Armeo la 4an de Junio 1928; lia mallonga regado antaŭanoncis la finon de la epoko de ĉinaj militsenjoroj kiu okazis ĉirkaŭ Decembro kaj malfermis la vojon por la tuja invado de Manĉurio fare de la Japana Imperio.

## Literaturo 
* Behr, Edward. *The Last Emperor*. Bantam. 1987. .
* Bonavia, David. ''China's Warlords*. New York: Oxford University Press. 1995. 
* Hata, Ikuhiro. "Continental Expansion: 1905-1941". En *The Cambridge History of Japan*. Vol. 6. Cambridge University Press. 1988
* McCormack, Gavan. (1977). Chang Tso-lin in Northeast China, 1911-1928: China, Japan, and the Manchurian Idea. Stanford University Press. ISBN 9780804709453
* Suleski, Ronald. (2002). *Civil Government in Warlord China: Tradition, Modernization and Manchuria* New York: Peter Lang.
* "War?"  *TIME Magazine'' 8a de Septembro, 1924. Alirita la 24an de Aŭgusto 2011.
* 

Kategorio:Ĉinaj politikistoj
Kategorio:Ĉinaj militistoj
Kategorio:Ĉinaj kontraŭkomunistoj
Kategorio:Homoj de la Ĉina enlanda milito
Popovice

Nomon **Popovice** havas pluraj setlejoj:

* Popovice (distrikto Benešov), ankaŭ Popovice u Benešova – municipo en&nbsp;distrikto Benešov
* Popovice (distrikto Brno-provinco), ankaŭ Popovice u Rajhradu – municipo en&nbsp;distrikto Brno-provinco
* Popovice (distrikto Uherské Hradiště), ankaŭ Popovice u Uherského Hradiště – municipo en&nbsp;distrikto Uherské Hradiště
* Velké Popovice – municipo en distrikto Prago-oriento
* Vysoké Popovice – municipo en distrikto Brno-provinco
aŭ partoj de municipoj:
* Popovice (Děčín) (Děčín XXIII-Popovice) – parto de municipo Děčín en distrikto Děčín
* Popovice (Králův Dvůr), ankaŭ Popovice u Králova Dvora, antaŭe Popovice u Berouna aŭ Beroun-Popovice – parto de municipo Králův Dvůr en distrikto Beroun
* Popovice (Dolní Bukovsko), ankaŭ Popovice u Dolního Bukovska – parto de municipo Dolní Bukovsko en distrikto České Budějovice
* Popovice (Teplá), ankaŭ Popovice u Poutnova – parto de municipo Teplá en distrikto Karlovy Vary
* Popovice (Jičín), ankaŭ Popovice u Jičína – parto de municipo Jičín en distrikto Jičín
* Popovice (Třesovice), ankaŭ Popovice u Nechanic – parto de municipo Třesovice en distrikto Hradec Králové
* Popovice (Rataje), ankaŭ Popovice u Kroměříže – parto de municipo Rataje en distrikto Kroměříž
* Popovice (Brandýs nad Labem-Stará Boleslav), ankaŭ Popovice u Brandýsa nad Labem – parto de municipo Brandýs nad Labem-Stará Boleslav en distrikto Prago-oriento
* Popovice (Všeruby), ankaŭ Popovice u Chrančovic – parto de municipo Všeruby en distrikto Plzeň-nordo
* Popovice (Šebířov) – parto de municipo Šebířov en distrikto Tábor
* Popovice (Jaroměřice nad Rokytnou), ankaŭ Popovice nad Rokytnou – parto de municipo Jaroměřice nad Rokytnou en distrikto Třebíč
* Popovice (Přerov) (Přerov X-Popovice) – parto de municipo Přerov en distrikto Přerov
Popovice (distrikto Uherské Hradiště)

**Popovice** estas municipo en Ĉeĥio, en Regiono Zlín, en distrikto Uherské Hradiště. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo estas el la jaro 1220.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Preĝejo de Virgulino Maria
* Kapeleto de sankta Spirito sur kampa vojo ĝis Hradčovice

## Pluaj fotoj 

Popovice (UH, škola.jpg|Lernejo kaj monumentoj al falintoj en la mondmilitoj
Popovice (UH), OÚ.jpg|Municipa ofico
Popovice (UH), kříž.jpg|Kruco
Popovice (UH), nádraží.jpg|Fervoja haltejo

Kategorio:Municipoj en distrikto Uherské Hradiště
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Uherské Hradiště
Kategorio:Setlejoj en Vizovica montetaro
Tespiso

**Tespiso** (greka : *Θέσπις*) estis aktoro greka de la dua duono de la 6-a jarcento a.K., kiu estas konsiderita la patro de la arto de dramo, kaj unu el la fondintoj de la arto de tragedio.[eta|La vagonaro de Tespis, [reliefo de la Sonorilturo de Giotto en Florenco, Italio, Nino Pisano, 1334–1336]]Laŭ iuj malnovgrekaj fontoj kaj precipe Aristotelo, li estis la unua persono aperanta sur scenejo kiel aktoro interpretanta rolulon en teatraĵo (anstataŭ paroli kiel li mem). En aliaj fontoj, li laŭdire prezentis la unuan ĉefaktoron aldone al la refrenkoruso. Li ofte estas nomata la "*Inventinto de Tragedio*". Aristotelo rakontis ĉi tiun turnopunkton de la surscenejaj artoj en sia verko de la 4-a jarcento. a.K. Krom ĉi tiu plibonigo, ankaŭ estas atribuita al li la promocio de la arto de maskoj.

Li naskiĝis en aŭ apud Atiko. En Atiko okazis la Dionizaj festoj ekde la frua 6-a jarcento a.K. kaj la urbo ankaŭ havis teatron.

Laŭ tradicio, Tespiso estis estro de koruso, kiu prezentis en la Dionizaj festoj kaj deklamis heroajn rakontojn de greka mitologio. Dum la Dionizaĵo de ĉirkaŭ 534 a.K., Tespis decidis provi novan formon de prezentado: anstataŭ rakonti la intrigon kaj la dialogojn en poezio, li enkondukis la rolulon en la unua persono, kaj respondis al la refrenkoruso parolante anstataŭ kanti. Ekde tiam kaj tie la arto de la aktorado ekevoluis, kaj tial aktoroj estas foje nomataj "Tespisanoj", precipe inter anglalingvanoj. 

En la tempo de Tespiso, nur unu aktoro ankoraŭ aperis en la teatraĵo, kune kun la koruso. Unu generacion poste Esĥilo ankaŭ prezentis duan aktoron al la spektaklo, kiu ludis alternajn rolojn, kaj poste Sofoklo aldonis ankaŭ trian aktoron.

Oni ne havas kompletajn tragediojn de Tespiso, kvankam oni konas la nomojn de iuj el ili, kaj kelkajn eltiraĵojn de ili. Ankaŭ ekzistas opinio pri ĉi tiuj, kiuj diras, ke ili estis falsitaj.

## Vidu ankaŭ 
* Esĥilo
* Aristofano
* Aristotelo
* Dionysios
* Eŭripido
* Phrynichus (tragika poeto)
* Solon
* Sofoklo

## Por plua legado 

* G.F. Else, The Origin and Early Form of Greek Tragedy (La origino kaj frua formo de greka tragedio), 1965
* A. Lesky, Die tragische Dichtung der Hellanen, 1972

## Referencoj 
Kategorio:Naskiĝintoj en la 6-a jarcento a.K.
Kategorio:Mortintoj en la 6-a jarcento a.K.
Kategorio:Helenaj verkistoj
Kategorio:Helenaj dramistoj
Kategorio:Teatro
Kategorio:Teatro de Antikva Grekio
Kategorio:Antikvaj verkistoj pri greka mitologio
Kategorio:Grekaj aktoroj
Nanĉana Ribelo

[eta|dekstra|Loko de [Nanĉano en Ĉinio.]]
La **Nanĉana Ribelo** (en simpligita ĉina: 南昌起义; en tradicia ĉina: 南昌起義; en pinjino: Nánchāng qǐyì; 1a de Aŭgusto 1927) estis la ĉefa kontraŭstaro de la Naciisma Partio de Ĉinio kaj la Komunista Partio de Ĉinio en la Ĉina Enlanda Milito, startigita de la ĉinaj komunistoj kiel kontraŭatako al la Ŝanghaja masakro de 1927 fare de la Kuomintang.

La Kuomintang (KMT, aŭ Naciisma Partio) establis "Revolucian Komitaton" en Nanĉano por planti la semon de tio kio estus estonta la disvastigo de ampleksa kamparana ribelaro. Deng Yanda, Song Qingling kaj Zhang Fakui (kiuj poste estos la sunpremantoj de la ribelo) estis inter la politikaj estroj.

Militistaj fortoj en Nanĉano sub la estreco de He Long kaj Zhou Enlai ribelis en klopodo atingi kontrolon de la urbo post la fino de la unua alianco inter la Kuomintang kaj la komunistoj. Aliaj gravaj estroj en tiu okazaĵo estis Zhu De, Ye Ting, kaj Liu Bocheng. La Kuomintang-aŭtoritatoj ordonis al Ĉu gvidi forton kontraŭ la Nanĉana ribelo de Ĵŭ Enlaj kaj Liu Boĉeng. Helpinte al orkestrado de la tumulto, Ĉu kaj lia armeo defendiĝis de la Kuomintango. La tumulto malsukcesis kolekti subtenon, kaj Ĉu estis devigita fuĝi Nanĉanon kun sia armeo. Sub la falsa nomo de Ŭang Kai, Ĉu sukcesis trovi ŝirmejon por siaj ceteraj fortoj aliĝante al militestro Fan Ŝiŝeng. Li baldaŭ estis nomita estro de nova Unua Milita Fronto-instituto en Nanĉano.

[eta|150px|[Ĉu Enlai.]]
La komunistaj fortoj sukcese okupis Nanĉanon kaj fuĝis el la sieĝo farita de la Kuomintangaj fortoj ĉirkaŭ la 5a de Aŭgusto, retiriĝante al la Ĝinggang Montoj de okcidenta Ĝiangksio. La 1a de Aŭgusto estis poste konsiderata la datreveno de la fondo de la Popola Liberiga Armeo kaj ties unua agado luktita kontraŭ la Kuomintang kaj la Nacia Revolucia Armeo.

## Notoj 
## Bibliografio 
* Jung Chang kaj Jon Halliday, Mao: The Unknown Story (London, 2005); Jonathan Cape, ISBN 0-679-42271-4
* Nanchang Mutiny Nanĉana Ribelo

Kategorio:Historio de Ĉinio
Kategorio:Ĉina enlanda milito
Kategorio:Ĉina naciismo
Kategorio:Jianĝi
Kategorio:Konfliktoj en 1927
Sinjorino de la Monto

[eta| [Akvarelo pentraĵo de la Sinjorino

de la Monto de Johan Baptiste Zucker de 1864.]]
[eta| [Ligna gravurado|Lignogravuro de la Sinjorino de la Monto, kopiita de Zucker el lia originala akvarelpentraĵo, kaj publikigita en "Islandaj Legendoj" ( 1866 )]]
**Sinjorino de la Monto** (islande **Fjallkonan**) estas la politika kaj nacia personigo de Islando.

## Historio 
La personigo de nacio kiel virino disvastiĝis en Eŭropo de la 18-a jarcento kaj la 19-a. Ŝajnas, ke ŝia plej frua apero en Islando estis en poezio, ŝi prezentis sian debutkanton **"Ofsjónir við** **jarðarför** **Lovísu drottningar** " (vizioj funebraj de reĝino Luiza) de 1752, de Eggert Olafson, sed ĉi tiu artverko perdiĝis.

La plej frua neperdita priskribo, kiu rilatas al ĝi, estas la vorto **Fjallkonan,** kiu unue aperas en la kanto "**Eldgamla Ísafold**" ("Longdaŭra Islando") de Biarney Thurrenson de la unua jardeko de la 19-a jarcento. De tiu tempo la monta sinjorino fariĝis konata simbolo en islanda poezio.

Bildo de la Sinjorino de la Monto estis publikigita en la lasta volumo de angla traduko de islandaj legendoj de Erikor Magnuson kaj G.J. Powell, Islandaj Legendoj, Kolektitaj de Jon Arenson. La bildo aperanta estas pentrita de la germana pentristo Johann Baptiste Zucker, kiu pentris laŭ zorgemaj instrukcioj kaj priskriboj, sub la superrigardo de Arikor. Erikor priskribis la bildon en letero al Ion Sigurdsson jene:La bildo de virino kiel simbolo de nia Islando, kaj tial ŝi havas glacian kronon sur la kapo, el kiu lafo fontas kaj eksplodas. Sur ŝia ŝultro staris korvo, la fidela birdo, kiu diras: Ĉi tiu, mia patruja Islando, la malnova amiko de Odino kaj amato de la poetoj, portantego de scioj kaj sperta de la informoj de la mondo. Mevo ŝvebas super la maro, sed laŭ la paso de tempo kaj historio, runoj transiras sur la teron kaj supren por ĉirkaŭbraki la virinon, kaj ŝi levas unu el ili. Ĝi havas signifon kiel simbolon por la lando de nia literaturo kaj historio. Tiu ĉi estas malhela nokto, sed punktita de stela ĉielo kaj la luno supre. Malantaŭ la montoj, kaj lunlumo sur la krestoj, kiel litkovrilo, maltrankviligas kaj lumigas vojon plenan de danĝeroj.
Ekde la estiĝo de la Respubliko Islando en 1944, estas tradicio por virino plenumi la rolon de monta sinjorino dum la naciaj festoj (la 17-an de junio). La virino, kiu estas elektita por la rolo, kutime estos konata aktorino aŭ alia elstara personeco, estos vestita per la nacia kostumo kaj legos unu kanton, kiun ŝi mem komponis pri monta sinjorino.

La ideo de la monta sinjorino kiel patrujo servis kiel kontraŭpezo al la ideo de la reĝo de Danio la 19-a jarcento konsideri Islandon kiel la dana prapatra teritorio. Post sendependiĝo en 1944 personigo fariĝis unu el la bildoj per kiuj la feminismo kaj la ideo de fortaj kaj influantaj virinoj, kiel la unua prezidanto de Islando Vigdís Finnbogadóttir, ŝajnas esti natura parto de la islanda kulturo. La montara sinjorino ĵus elpensis la kovrilon de la plej nova albumo de la islanda bando Sulfadir, "Senfina Krepusko de Penda Amo". 

## Referencoj 
Kategorio:Kulturo de Islando
Kategorio:Naciaj simboloj de Islando
Kategorio:Naciaj personigoj
Sainte-Hélène (Morbihan)

**Sainte-Hélène** aŭ **Sainte-Hélène-Sur-Mer** (jen france, bretone *Santez-Elen*, esperante "Sankta-Helena-Ĉe-Maro" ) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento *Morbihan* (jen france, ), en la regiono Bretonio (, ). Fine de  en la komunumo vivis .

## Eksteraj ligiloj 
*  ()
* Sankta Helena (sanktulino)
* Sankta Heleno (insulo)

## Vidu ankaŭ 
* komunumoj de Morbihan

Kategorio:Komunumoj de Morbihan
Bricon (stacidomo)

**Bricon** estas franca varstacidomo sur linioj Paris-Est -  kaj Bricon - , situanta en  Bricon, en departemento Haute-Marne, regiono Grand Est.

Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF).

* Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK)  de la linio Paris-Est - Mulhouse-Ville (001000).
* Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK)  de la linio Bricon - Châtillon-sur-Seine (840000).

## Vidu ankaŭ 
* Bricon

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 

Kategorio:Stacidomoj de Francio
Kategorio:Fret SNCF
Kategorio:Fervojaj stacioj en Haute-Marne
Kategorio:Bricon
Květná (Strání)

**Květná** estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Strání situanta en distrikto Uherské Hradiště. Vitrofarista kolonio (gisejo de Straňany, ekde la jaro 1857 ankaŭ Blumenbach, ekde la jaro 1908 ankaŭ Květná) en Strání. Kondukas tra ĉi tie ŝoseo I/54. Estas ĉi tie registritaj 319 adresoj. En la jaro  ĉi tie daŭre vivis .

Květná situas en katastra teritorio **Strání** kun areo 39,76&nbsp;km². Tra la vilaĝo trafluas rivero Klanečnice, en kiun enfluiĝas rojo Svinárský potok kaj rojo Kaštinka.

## Historio 
Ekde la jaro 1794 en la vilaĝo funkcias vitrofarejo.

## Loĝantaro 
## Vidu ankaŭ 
* Vápenky
* Landlimo de Ĉeĥio kaj Slovakio

## Pluaj fotoj 

Sklárna, Květná, Strání, okres Uherské Hradiště.jpg|Vitrofarejo Květná
Květná-kříž.jpg|Kruco antaŭ la vitrofarejo
Květná (Strání), Jan Křtitel.jpg|Statuo de sankta Johano
Potok Klanečnice, Květná, Strání, okres Uherské Hradiště.jpg|Rojo Klanečnice
Kroj Strání-Květná.JPG|Popolkostumoj
Přírodní rezervace Nová hora, okres Uherské Hradiště (04).jpg|Naturrezervejo Nová hora troviĝanta oriente super la municipo
Cesta do Květné od západu, Strání, okres Uherské Hradiště.jpg|Vojo ĝis Květná de okcidento

### Panoramo 
Kategorio:Strání
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Uherské Hradiště
Kategorio:Setlejoj en Blankaj Karpatoj
Kategorio:Setlejoj sur landlimo de Ĉeĥio kaj Slovakio
Aŭtunrikolta Ribelo

eta|upright|Mao en 1927.
La **Aŭtunrikolta Ribelo** (en simpligita ĉina: 秋收起义; en tradicia ĉina: 秋收起義; en pinjino: Qīushōu Qǐyì) estis insurekcio kiu okazis en la provincoj Hunano kaj Ĝjangŝjio, Ĉinio, la 7an de Septembro, 1927, estrita de Mao Zedong, kiu establis mallongdaŭran ŝtaton nome Hunana Soveto. Post dekomenca sukceso, la ribelo estis venkita. Mao plue kredis en la rura strategio sed konkludis, ke estos necesa formi partian armeon.

La Soveta registaro kiun Mao establis tie daŭris du monatojn. La ribelo estis finfine venkita de la fortoj de Kuomintango post tiuj du monatoj kaj Mao kaj liaj fortoj devis retiriĝi al la Ĝinggang Montoj sur la limo inter la provincoj Hunano kaj Ĝjangŝjio, kie kreiĝis armeo de ministoj kiu helpos lim en postaj bataloj. Tiu estis unu el la fruaj armitaj ribeloj fare de la komunistoj, kaj tio markis gravan ŝanĝon en ilia strategio. Mao kaj la fondint de la Ruĝa Armeo nome Ĉu De plue disvolvigis rur-bazan strategion kiu estis centrita sur gerilaj taktikoj. Tio pavimis la vojon por la Longa Marŝo de 1934 (senkalkule de la Longa Marŝo de 1918).

## Notoj 
## Bibliografio 
*  Reprinted: De Gruyter, 2014 eBook 
* Li, Xiaobing. *China at War: An Encyclopedia* (ABC-CLIO, 2012) pp 15–16.

Kategorio:1920-1929 en Ĉinio
Kategorio:Konfliktoj en 1927
Kategorio:Ĉina enlanda milito
Kategorio:Hunano
Kategorio:Jianĝi
Kategorio:Ribeloj en la 20-a jarcento