Rotorua

**Rotorua** (plena nomo: *Te Rotorua-nui-a-Kahumatamomoe*) estas la nomo de lago kaj la apuda urbo sur la Nordinsulo de Nov-Zelando. Ĝi estas distrikta ĉefurbo de la regiono Bay of Plenty. Ĝi havas areon 2615&nbsp;km². La urbo Rororua havas 55900 loĝantojn kaj la regiono Rotorua enhavas 68600 loĝantojn (2010).
Ĝi situas 230 kilometrojn sudoriente de Auckland.

Rotorua estas grava celloko por kaj hejmaj kaj internaciaj turistoj; la turisma industrio estas longe la plej grava industrio en la regiono. Rotorua estas grava centro por maoria kulturo. La regiono estas konata pro sia geotermismo, kaj havas gejserojn - precipe la Gejseron Pohutu ĉe Whakarewarewa - kaj lagetojn de varmega koto. Tiu geotermismo devenas de la Rotorua-kaldero, sur kiu la regiono restas. Rotorua estas hejmo de la plej granda altlernejo ekster la universitatcentroj, la *Waiariki Institute of Technology* (Waiariki-Instituto de Teknologio).

## Historio 
En la maoria lingvo la plena nomo estas *Te Rotorua-nui-a-Kahumatamomoe*; *roto* signifas lago kaj *rua* du – *Rotorua* tial signifas 'Dua lago'. Kahumatamomoe estis la onklo de la Maoria ĉefo Ihenga, la praula esploristo de la tribo *Te Arawa*.
Ĝi estis la dua grava lago kiun la ĉefo malkovris, kaj li dediĉis ĝin al sia onklo. Ĝi estas la plej granda de la multaj lagoj kiuj troviĝas en la nordoriento de la urbo Rotorua. Ĉiuj estas ligitaj al la Rotorua-Kaldero kaj proksima Monto Tarawera. La nomo ankaŭ povas signifi "kraterolago"., eble la plej konata amrakonto de Nov-Zelando.

La unua eŭropano en la regiono estis verŝajne Phillip Tapsell kiu komercis de la marbordo de Bay of Plenty (Golfo de Abundo) ĉe Maketu ek de 1828. Li poste geedziĝis al virino de Te Arawa kaj iĝis tre estimata de ili.
Misiistoj Henry Williams kaj Thomas Chapman vizitis en 1831
Tion ili forlasis ene de unu jaro, sed Chapman revenis en 1838 kaj establis duan mision ĉe Mokoia Island, kiu situas en la mezo de la lago., kaj ankaŭ angle *Rotten-rua* kombinante ĝian pravan nomon kaj la putran odoron.

La aparte pika odoro en la centra orienta parto *Te Ngae* ŝuldiĝas al la densaj sulfurenhavaj tavoloj, kiuj situas proksime al la suda limo de *Government Gardens* (Registaraj Ĝardenoj), en la areo konata kiel ‘'Sulphur Point’' (Sulfora Loko).

### Lagoj 
La regiono Rotorua havas 17 lagojn, do ĝi estas akva paradizo. Fiŝkaptado, akvoskiado, naĝado kaj aliaj akvosportoj estas popularaj tie en somero. La lagoj ankaŭ estas taŭgaj por grandaj eventoj: Rotorua gastigis en 2007 la mondan konkurson pri akvoskiado kaj Lago Rotorua estis la ejo por la monda konkurso de velado por blinduloj en marto 2009. Lago Rotorua estas ankaŭ utiligata por la foriro kaj reveno de flosaviadiloj.

### Aliaj agadoj 
Rotorua estas hejmo de botanika ĝardeno kaj interesa historia arkitekturo. Ĝi estis konata kiel kuracloko kaj grava turistloko ekde la 1800-aj jaroj. Multaj el ĝiaj konstruaĵoj reflektas ĝian historion. Registaraj Ĝardenoj, proksime al la lagbordo ĉe la orienta flanko de la urbo, estas precipe notindaj.

Rotorua ankaŭ estas populara loko por montobiciklado. La Arbaron *Whakarewarewa* iu priskribis kiel "la Disneyland de montobiciklado". Rotorua havas iujn el la plej bonaj vegoj por montobiciklado en Nov-Zelando, kaj gastigis mondan konkurson pri montobiciklado en aŭgusto 2006.

## Ĝemelurboj 
Rotorua havas kvar ĝemelurbojn::
* Klamath Falls, Oregon, Usono
* Beppu, Kyūshū, Japanio
* Lake Macquarie, New South Wales, Aŭstralio
* Wuzhong, Suzhou, Ĉinio

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Urba retejo 
* Oficiala YouTube kanalo de Rotorua
* Info-Rotorua | Informilo por vizitantoj 

Kategorio:Urboj de Nov-Zelando