Nevado de Toluca

eta|500px|dekstra|Esperanto-grupo sur la Nevado de Toluca, ekskurso 28-a de novembro 2009
La **Nevado de Toluca** aŭ **Xinantécatl** estas neaktiva vulkano en la federacia subŝtato (provinco) Estado de México, inter la valoj de Toluca kaj Tenango (Valo de Matlazinco). Ĝi troviĝas ĉirkaŭ 20&nbsp;km for en la sudokcidento de Toluca de Lerdo.

## Deveno de la nomo 
La nomo *Xinantécatl* venas de la matlazinka lingvo (*Xinantecatlelly*) kaj de la navatla lingvo (*Xinantécatl*). En ambaŭ kazoj la signifo estas "nuda viro". Tamen la signifo ne estas tute science pruvite, sed temas pri la plej akceptata traduko.

## Priskribo 
La vulkano atingas altecon de ĉirkaŭ 4680 metroj super la marnivelo. Tiel ĝi estas la 4a plej alta monto de Meksiko. Ĝi formas parton de la novvulkana transversa montaro kaj de la tiel nomata fajroringo. Al la oriento ĝi unuiĝas kun la montaro de Tenango kaj al la nordokcidento kun la monto "Gavia", al la okcidento kun la montaro de Temascaltepec kaj al la sudokcidento kun la montaro de la hospitalo.

La kratero mezuras ĉirkaŭ 1,5 kilometrojn kaj ĝi estas malfermita en la okcidento. La plej alta montopinto estas la "Pico de Fraile" (monaĥa pinto), kiu havas altecon de 4690 m. La "Pico del Águila" (agla pinto) havas altecon de 4640 m.

## Historio 
Temas pri relative juna stromboleca neaktiva vulkano (vidu Strombolo). La unua erupcio plej verŝajne okazis ĉirkaŭ la jaro 1200. Laŭ aliaj teorioj ĝi estis jam en la jaro 1100, aliaj diras ke ĝi estis en 1330 aŭ nur en 1430. Laŭ la plej ofta teorio la lasta erupcio okazis en la jaro 1330.

## Turismo 
La vulkano estas en la naturparko Nevado de Toluca. En la kratero troviĝas du lagoj, la Lago de la Suno kaj la Lago de la Luno. La pinto de la Nevado de Toluca estas plej verŝajne la plej bone atingebla montopinto de la altaj montoj de Meksiko. Oni atingas la montopinton per aŭto tra naturstrato. Oni devas pagi sumon de 20 meksikaj pesoj (ĉirkaŭ 1 Eŭro) ĉe la enirejo al la naturparko kaj post ĉirkaŭ 40-minuta ne tute sendanĝera vojaĝo (multaj kurbiĝoj kaj truoj, kelkaj stratpartoj malvastaj) oni atingas parkejon en alteco de ĉirkaŭ 4200 msmn. La lastajn metrojn oni devas iri piede. Pro la alteco oni devas profunde spiri kaj promeni malrapide. Oni ricevas tamen tre bonan rekompencon por la fortostreĉo. La rigardo de la vulkano al la ebeno de Toluca kaj al la kratero estas ege bela.

## Esperanto 
La vulkano estis celo de ekskurso okaze de semajnfina Esperanto-renkontiĝo en Toluca fine de novembro 2009. Kelkaj Esperanto-parolantoj tien vojaĝis por havi la rigardon al la kratero. Fiere oni prezentas la Esperanto-flagon.

## Bildgalerio 

Dosiero:Nevado de Toluca Crater June 2006.JPG|La kratero de la Nevado de Toluca.
Dosiero:Nevado de Toluca.jpg|Nevado de Toluca.
Dosiero:Nevado de Toluca with crater lake.JPG| Lago de la Luna (Lunlago), en la kratero.

Dosiero:Esperanto 1 Nevado de Toluca.JPG|La kratero de la Nevado de Toluca.
Dosiero:Esperanto 2 Nevado de Toluca.JPG|La kratero de la Nevado de Toluca.
Dosiero:Esperanto 3 Nevado de Toluca.JPG|La kratero de la Nevado de Toluca.

[eta|500px|maldekstra|Nevado de Toluca, [Toluca, Estado de México]]

Kategorio:Vulkanoj en Meksiko
Kategorio:Stratovulkanoj
Kategorio:Montoj en Meksiko
Kategorio:9-a jarmilo a.K.