open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Zbraslav

**Zbraslav** () estas registra parto kaj katastra teritorio sude de Prago, ankaŭ eksa urbo. Zbraslav havas riĉan historion, kiu tuŝas ĝis ŝtonepoko. Ekde fino de la 13-a jarcento Zbraslav akiris gravecon, kiam en nove konstruita cisterciana monaĥejo oni komencis sepulti membrojn de reganta přemyslida dinastio. Pro la bela naturo kaj longa historio praganoj komencis en la 2-a duono de la 19-a jarcento rimarki Zbraslav kaj regule viziti ĝin. Zbraslav estiĝis per kunigo de municipoj Zbraslav, Záběhlice kaj Žabovřesky. Krom konstruareo de tiuj ĉi tri municipoj ĉi tie plu ekzistas domaroj Baně, Strnady kaj Závist. Preskaŭ la tuta teritorio de Zbraslav etendiĝas inter la maldekstra bordo de Vultavo kaj la dekstra bordo de Berounka, sole la teritoria parto Závist trafas eĉ sur la dekstra bordo de Vultavo, kie troviĝas ankaŭ stacidomo Prago-Zbraslav sur fervojlinio 210 Prago-Čerčany-Dobříš. La dekstran kaj la maldekstran bordon de Vultavo kunigas ĉi tie ŝosea  ponto de Packonkurso.

Prago-Zbraslav estas ekde la jaro 1990 urba parto kreata de katastraj teritorioj Zbraslav kaj Lahovice. La urba parto estas konsisto de distrikto Prago 5. La disvastigitan transprenitan agadecon por ĝi plenumas la najbara urba parto Prago 16 (Radotín) enkadre de administra distrikto Prago 16. Vivas ĉi tie  ().

## Historio
La unua skribmencio pri Zbraslav troviĝas en fondanta dokumento de Monaĥejo Kladruby, kiu devenas el la jaro 1115.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj
* Opidumo Závist
* Monaĥejo Zbraslav kaj kastelo
* Preĝejo de sankta Jakobo pli Aĝa
* Monumento al falintoj

## Ĉirkaŭaĵo
* Vrané nad Vltavou

## Pluaj fotoj 

Zbraslav - pohled od vyhlídkového altánu na úbočí kopce Závist.jpg|Vido al Zbraslav de belvideja altano sur monteto Závist
Zbraslav10.jpg|Monaĥejo Zbraslav
Zbraslav7.jpg|Preĝejo de sankta Jakobo pli Aĝa
Zbraslav, Žitavského, vila Planá růže (01).jpg|Vilao Planá růže
Vila Růže (Zbraslav), ul. Opata Konráda 334, Zbraslav.JPG|Vilao Růže
Praha Zbraslav - Jaromir Vejvoda.jpg|Memortabulo de Jaromír Vejvoda
R. Caracciola, Mercedes-Benz SSKL, Zbraslav-Jíloviště (1931).jpg|R. Caracciola, Mercedes-Benz SSKL, Zbraslav-Jíloviště (1931)
Železniční stanice Praha-Zbraslav (září 2024).jpg|Fervoja stacio
Praha, Zbraslavské náměstí.jpg|Placo Zbraslavské náměstí

Kategorio:Urboj enmembrigitaj en Pragon
Kategorio:Katastraj teritorioj en Prago
Kategorio:Setlejoj sur Vultavo
Kategorio:Setlejoj en Hořovica montetaro
Torta ahogada

alternative=Torta ahogada|eta|*Torta ahogada*
***Torta ahogada*** (dronita sandviĉo) estas tipa plado el la meksika ŝtato Ĥalisko, precipe en la urbo Gvadalaharo. Kvankam ĝi estas populara en kelkaj aliaj partoj de Meksiko, ĝi estas plej populara en Gvadalaharo. Ĝi estas nomata "dronita" ĉar la sandviĉo estas tute aŭ parte subakvigita en saŭco konsistanta el vinagro, kumino, kaj sekigita kapsiketo konata kiel "Chile de árbol" (kapsiketo el arbo). 

Ankaŭ malpli spicaj versioj de la sandviĉo, faritaj kun tomatbazita saŭco, estas haveblaj.

## Vidu ankaŭ 
* Meksika kuirarto

Kategorio:Gvadalaharo (Meksiko)
Kategorio:Sandviĉoj
Kategorio:Meksika kuirarto
Prago-Zbraslav

**Prago-Zbraslav** estas ekde la jaro 1990 mem-administra urba parto de Prago. Ĝia teritorio konsistas el katastraj teritorioj Zbraslav kaj Lahovice. La areo de la tuta urba paerto estas 984,86 ha. La urba parto estas konsisto de la urba distrikto Prago 5. La disvastigitan transprenitan agadecon plenumas por ĝi la najbara urba parto Prago 16, havanta sidejon en Radotín. La mem-administra parto ligas al ekzistado de la administra distrikto de la zbraslava  loka nacia komitato, kiu estis konservita eĉ post alligo de Zbraslav al Pragoen la jaro 1974, kaj al ekzistado de antaŭa memstara municipo Zbraslav, kiu jam ekde la 17-a jarcento estis kampurbo kaj ekde la jaro 1967 urbo. Lahovice estis memstara municipo ĝis sia alligo al Prago en la jaro  1968. Vivas ĉi tie  ().

## Loĝantaro 
Kategorio:Urbaj partoj de Prago
Kategorio:Setlejoj sur Vultavo
Kategorio:Setlejoj en Hořovica montetaro
Turkisflugila papageto

La **Turkisflugila papageto** (*Forpus spengeli*) konata ankaŭ kiel *Bluflugila papago*, estas specio de papageto en la familio *Psittacidae*.

## Aspekto 
Turkisflugilaj papagetoj estas tipe 12 centimetrojn longaj kaj pezas ĉirkaŭ 28 gramojn. Iliaj korpoj estas plejparte flavecverdaj; okuloj estas malhelbrunaj kaj kruroj kaj beko estas helpersikkoloraj. Turkisflugilaj papagetoj estas sekse dimorfaj: maskloj havas brile turkiskolorajn plumojn sur siaj malsupraj dorsoj kaj pugoj, kaj havas purpurbluajn subflugilajn kovrilojn kaj akselojn. Inoj ne havas bluajn markojn, sed iliaj fruntoj kaj vizaĝoj estas pli brile flavecverdaj ol tiuj de maskloj. Kiel ĉiuj papagoj, turkisflugilaj papagetoj montras zigodaktilecon: du piedfingroj frontas antaŭen kaj du piedfingroj frontas malantaŭen.

## Distribuado kaj habitato 
Turkisflugilaj papagetoj troviĝas en norda Kolombio el la kariba marborda regiono sudokcidente de la montoj Santa Marta, Departemento Atlantiko, kaj sude laŭlonge de la Rivero Magdalena en Bolivaro kaj Cezaro. Ĉi tiun disigon subtenis Donegan et al. en 2016. Ekzistas daŭra debato pri la valideco de ĉi tiu ŝanĝo. Kelkaj taksonomiaj aŭtoritatoj (inkluzive de la Usona Ornitologia Societo) ne agnoskas ĉi tiun ŝanĝon en klasifiko.

## Kutimaro kaj ekologio 
### Sociemo 
Turkisflugilaj papagetoj estas tre sociemaj kaj ofte troviĝas en grupoj de ĝis 50 birdoj.

### Reproduktado 
La reprodukta sezono de la turkisflugila papageto estas de majo ĝis aŭgusto. Inoj demetas 3-7 malgrandajn blankajn ovojn. kaj *Mikania* kaj semojn de *Trema micrantha*, kaj florojn de *Ambrosia* kaj *Marcgravia*. Oni scias ankaŭ, ke ili foje manĝas aliajn plantojn kaj herbojn.

## Referencoj
* *Birds of Venezuela* de Hilty, 
* 

## Eksteraj ligiloj
Kategorio:Papagedoj
Kategorio:Birdoj de Kolombio
Luka Dončić

**Luka DONČIĆ** /ˈluːkə ˈdɒntʃɪtʃ/ *LOO-kə DON-chitch* (naskita la 28-an de februaro 1999 en Ljubljano) estas slovena profesia basketbalisto, kiu ludas kiel atakkunordiganto , atakkunordiganto kaj malgranda avanulo. 

Li ludis por la Dallas Mavericks en la nordamerika profesia ligo NBA de 2018 ĝis 2025 kaj ludas por la Los Angeles Lakers ekde 2025.  Li estas konsiderata unu el la plej bonaj ludantoj en la NBA kaj jam ricevis multajn individuajn premiojn en juna aĝo, inkluzive de la Premio por Plej Valora Ludanto (MVP) de la Eŭroligo kaj la ACB-Ligo, same kiel la Premio por NBA-Novulo de la Jaro.  

Li ankaŭ reprezentas sian hejmlandon Slovenion en la nacia teamo. 

Ekde la komenco de sia kariero, Doncic estas konsiderata de pluraj fakuloj kiel unu el la plej talentaj ludantoj de sia generacio en la mondo.  Li estas ĝenerale rigardita kiel unu el la plej grandaj eŭropaj ludistoj de ĉiuj tempo kaj estas kromnomita **Luka Magio**. 

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Luka Dončić ĉe acb.com
* Luka Dončić ĉe euroleague.net
* Luka Dončić ĉe realmadrid.com

Kategorio:Korbopilkistoj
Kraŝeninnikov (vulkano)

eta|Kraŝeninnikov vulkano, kun Lago Kronotskoye kaj Kronotsky vulkano en la fono
**Kraŝeninnikov** () estas vulkano en la Kronockij Naturrezervejo en la oriento de la Kamĉatka Duoninsulo. Post preskaŭ 500 jaroj da dormo, ĝi denove erupciis en aŭgusto 2025. La vulkano estas nomita laŭ la rusa esploristo Stepan Petroviĉ Kraŝeninnikov (1711–1755).

## Situo 
La vulkana komplekso konsistas el du apudaj, interkovrantaj stratovulkanoj situantaj ene de pli granda plejstocena kaldero mezuranta proksimume 9 × 11 km. 

La du vulkanoj ene de la kaldero situas sur nordorient-sudokcidenten tendencanta fendeto, kiu ankaŭ produktis Holocenajn cindrokonusojn kiuj etendiĝas proksimume 15 ĝis 20 km preter la kaldero.

La formado de la suda vulkano komenciĝis antaŭ ĉirkaŭ 11 000 jaroj; ĝia pinta kratero larĝas proksimume 800–900 m. La formado de la norda vulkano komenciĝis antaŭ ĉirkaŭ 6 500 jaroj; ĝi havas pintan krateron larĝan proksimume 1,5 km. Dum la Holoceno, okazis proksimume 30 erupcioj, el kiuj la lasta, ĝis nun, supozeble okazis ĉirkaŭ 1550.

## Erupcio en 2025 
Komence de aŭgusto 2025, post longa periodo de neaktiveco, okazis erupcio, akompanata de cindrokolono ĉirkaŭ 6 km alta, kelkajn tagojn post unu el la plej severaj tertremoj iam registritaj en la mondo, kiu okazis apud la sudorienta marbordo de Kamĉatko. 

## Referencoj 
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Kategorio:Vulkanoj de Pacifiko
Kategorio:Montoj en Rusio
Kategorio:Kamĉatko
Pauline Ferrand-Prévot

**Pauline FERRAND-PRÉVOT** (naskita la 10-an de februaro 1992 en Reims) estas franca biciklistino. Ŝi konkuras en ŝosea biciklado, montbiciklado, ciklokroso kaj gruza biciklado, kaj kun entute 15 mondĉampionecaj titoloj en ĉiuj kvar disciplinoj, estas unu el la plej sukcesaj virinaj biciklistinoj de ĉiuj tempoj.  Ŝi atingis la plej multajn el siaj sukcesoj en montbiciklado, kie ŝi estas la sola rekordmondĉampiono kun kvin XCO- titoloj. Ŝi ankaŭ fariĝis olimpika ĉampiono en la sama disciplino en Parizo 2024. Ŝi ankaŭ fariĝis mondĉampiono sur ŝosea biciklado (2014), en ciklokroso (2015) kaj en gruza biciklado (2022). En 2025, Ferrand-Prévot fokusiĝis ĉefe al ŝosea biciklado kaj fariĝis la unua franca virino kiu gajnis la Tour de France Femmes kaj Paris-Roubaix Femmes. 

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

* Pauline Ferrand-Prévot at Olympics.com

Kategorio:Kavaliroj de la Honora Legio
Kategorio:Francaj biciklistoj
Garapan (Saipano)

dekstra|eta|250x250ra|Paseo de Marianas
**Garapan** (Malnova japana nomo: 柄帆町, *Garapan-ĉō*), ankaŭ konata kiel **Garapano**, estas la plej granda vilaĝo kaj la centro de la turisma industrio sur la insulo Saipano, kiu estas parto de la Komunumo Nord-Marianoj. Garapan, kiel censo-nomumita loko, havas areon de 1.2 km² (0.46 kv. mejloj) kaj loĝantaron de 3,096 (censo de 2020).

## Priskribo 
Garapan situas ĉe la okcidenta marbordo de Saipano kaj estas hejmo de la plimulto de la ĉefaj hoteloj de la insulo kaj la Usona Memorparko, kiu honoras usonajn soldatojn, kiuj mortis dum la Batalo de Saipano. Micro Beach, unu el la plej famaj strandoj de Saipano, situas apud la Usona Memorparko kaj havas turkiskolorajn akvojn kun delikata blanka, sabla bordo.

Unu el la pluraj preĝejoj sur la insulo, la preĝejo Kristo Rai, situas en Garapan, norde de la konstruaĵo Horiguĉi.

## Edukado 
* Konfederacio de la Publika Lerneja Sistemo de Nordmarianaj Insuloj 

* Garapan Elementa Lernejo

## Referencoj 
Kategorio:Nord-Marianoj
Inés Martín Rodrigo

**Inés MARTÍN Rodrigo** (Madrid, 1983) estas hispana verkistino kaj ĵurnalisto, venkintino de la Premio Nadal de romano en 2022 per sia verko *Las formas del querer* (La ammanieroj).

## Biografio
Ŝia patrino, nome Aurora Rodrigo, emigis ŝin al la literaturo, sed ŝi forpasis kiam Inés estis nur 14-jaraĝa.

Ŝi gradiĝis en ĵurnalismo en la Komplutensa Universitato de Madrido, kaj laboris dum 14 jaroj en la fako kulturo de la gazeto *ABC Cultural* kaj poste ekformis parton de la teamo de la literatura suplemento *Abril*, de la grupo Prensa Ibérica. Ŝi ankaŭ kunlaboras en *El Ojo Crítico*, kultura programo de RNE. 

Antaŭ la premiita romano, *Las formas del querer*, estas la biografia fikcio *Azules son las horas* (2016), la antologio de intervjuoj al verkistinoj, *Una habitación compartida* (2020) kaj la porinfana rakonto *Giselle* (2020), bazita sur la samnoma baledo. Li verkis prologojn por verkoj de David Foster Wallace, Virginia Woolf kaj Carmen Laforet. 

## Verkoj
* Azules son las horas. Espasa, 2016. 
* David Foster Wallace, el genio que no supo divertirse, en la kolektiva verko *La obra David Foster Wallace*: Portátil. Random House, 2016.[10]​
* «Naufragio», en *El cuaderno caníbal, Antología de cuentos*. Pálido Fuego, 2017.
* Prólogo de *El diario de Virginia Woolf*. Vol. I (1915-1919). Tres Hermanas, 2017.
* *Una habitación compartida: conversaciones con grandes escritoras*. Debate, 2020. Intervjuoj al Ida Vitale, Zadie Smith, Elena Poniatowska kaj Margaret Atwood.
* *Giselle*. Tres Hermanas, 2020. Kun Raquel Aparicio.
* *Las formas del querer*. Destino, 2022. Premio Nadal.
* *Una homosexualidad propia*, 2023.

## Referencoj
Kategorio:Hispanaj verkistoj
Kategorio:Verkistinoj
Kategorio:Premiitoj per literaturpremioj
Pjotr Boborikin

**Pjotr Dmitrijeviĉ BOBORIKIN** (; n. la 15-an de aŭgusto jul. / 27. aŭgusto  greg. 1836 en Niĵnij Novgorod - m. 12-an de aŭgusto 1921 en Lugano, Svislando) estis rusa verkisto, dramisto, ĵurnalisto, literaturkritikisto kaj historiisto, publicisto, teatra figuro, memuaristo kaj tradukisto. Honora Akademiano (1900).

## Biografio
Boborykin studis ĉe la jura fakultato de la Universitato de Kazano kaj ĉe la fakultato de fiziko kaj matematiko de la Imperia Universitato de Dorpat. Lia ampleksa verkaro, kiu inkluzivas dramojn, romanojn, novelojn kaj kritikajn eseojn, transdonas bildon de la intelektaj kaj sociaj ŝanĝoj de la mezo de la 19-a jarcento ĝis la 20-a jarcento, precipe inter la rusa intelektularo. Lia literatura kariero komenciĝis en la 1860-aj jaroj. En artikolo titolita *"Beleco, Vivo kaj Kreivo"* , kiu aperis en 1893, li kritikis la estetikajn vidpunktojn de Ĉerniŝevskij. En 1902 Boborykin estis elektita honora membro de la Rusia Akademio. 

La rakontoj de Boborykin poste fariĝis interesaj pro siaj bildigoj de kulturaj medioj, kiel ekzemple *Doktoro Čibulka*, pri ĉeĥa gimnazia instruisto en Rusio, kaj *Kitaj-staden*, pri la vivo en la tiel nomata "Ĉinkvartalo" en la komerca centro de Moskvo. 

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* la verkaro de Boborykin de Lib.ru (ruse)

Kategorio:Rusiaj verkistoj
Kategorio:Rusiaj ĵurnalistoj
Bohnice

**Bohnice** () estas urba parto kaj katastra teritorio kun areo 465,9 ha en urba parto Prago 8 sur la dekstra bordo de rivero Vultavo en la norda parto de Prago. Vivas ĉi tie  ().

## Historio
Bohnice estas menciata jam en fondanta dokumento de loka preĝejo de sanktaj Petro kaj Paŭlo el la jaro 1158.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj
* Preĝejo de sanktaj Petro kaj Paŭlo
* Hospico Štrasburk (n-ro 12)
* Bohnica kastelo
* hotelo V Zátiší (n-ro 109)
* Psikiatria kuracejo Bohnice

## En kulturo 
En bohnica loĝdomaro estis filmita vico de filmoj kaj serioj, ofte ĝi servis kiel simbolo de historia, socia kaj arkitektura etapo. Bohnice tiel aperis ekz. en serio *Arabela* (scenoj, kiam la fabela regno gvidata de princino Xenie ŝanĝiĝas en la modernan industrian zonon) kaj multaj aliaj.

## Pluaj fotoj 

Staré Bohnice kostel 1.jpg|preĝejo de sanktaj Petro kaj Paŭlo
Bohnice psychiatrická léčebna 10.jpg|Areo de Psikiatria malsanulejo Bohnice
Vltava, čtvrť Sedlec a PR Podhoří.jpg|Vultavo el bohnica belvidejo
Bohnice kostel sv. Václava 8.jpg|Preĝejo de sankta Venceslao en la areo de Psikiatria malsanulejo Bohnice
Bohnice Centrum Krakov 6.jpg|Komerca centro Krakov en Bohnice

Kategorio:Prago 8
Kategorio:Katastraj teritorioj en Prago
Kategorio:Setlejoj sur Vultavo
Kategorio:Setlejoj en Praga plataĵo
Kategorio:Eksaj municipoj en Ĉeĥio
Okulringa papageto

La **Okulringa papageto** (*Forpus conspicillatus*) konata ankaŭ kiel *Okulvitra papageto*, estas specio de papageto en la familio *Psittacidae*.

Estas jenaj tri subspecioj: la nomiga *F. c. conspicillatus*, la **Kaŭka okulringa papageto** (*F. c. caucae*) kaj la **Venezuela okulringa papageto** (*F. c. metae*).

## Aspekto 
## Distribuado kaj habitato 
Okulringaj papagetoj estas endemiaj de Meza kaj Sudameriko, inkluzive de norda kaj centra Kolombio, Venezuelo, kaj orienta Panamo (subspecioj troveblas en specifaj regionoj de Kolombio kaj Venezuelo, vidu supre). Naturaj vivejoj estas randoj de ĉiamverdaj arbaroj de malaltaj teroj, dorna arbustaro, *llanos*, galeriaj arbaroj, kaj tre degraditaj iamaj arbaroj aŭ malalt-densecaj arbaroj. Okulringaj papagetoj ne troviĝas je altitudoj pli altaj ol 1 600 metroj super marnivelo.

## Kutimaro kaj ekologio 
### Manĝado 
En naturo, okulringaj papagetoj manĝas semojn, nuksojn, foliojn, berojn, kaktojn, *Tamarindus*, kaj aliajn fruktojn. aŭ manĝante argilon. 

### Reproduktado 
La brila koloro de la masklo kaj specifaj pariĝaj krioj allogas la inon al la maskla papageto. Okulringaj papagetoj tipe reproduktiĝas inter januaro kaj marto. dum la masklo alprenas la rolon de gardado de la nesto kaj nutrado de la ino kaj papagidoj post kiam ili eloviĝas. Okulringaj papagetoj estas monogamaj kaj kelkaj paroj eĉ povas pariĝi porvive.

Post kiam ino demetas unu ovon, ŝi demetas alian ĉiun duan tagon ĝis kiam la ovodemetado estas plenumita. Tipe, paro elkovos po 4-6 ovojn por ovodemetado post 18-taga kovado. Birdoj el la sama ovodemetado uzas specifajn kriojn kaj daŭre nutras unu la alian kaj ludas ĝis ili estas memstaraj kaj maturaj.

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj
*Parrot Information & Resources
*World Parrot Trust  Parrot Encyclopedia - Species Profile

Kategorio:Papagedoj
Kategorio:Birdoj de Kolombio
Kategorio:Birdoj de Venezuelo
Kategorio:Birdoj de Panamo
Zadní Kopanina

**Zadní Kopanina** () estas urba parto kaj katastra teritorio enkadre de Prago. Estas ĉi tie registritaj 5 stratoj (Chaloupky, K Zadní Kopanině, Na Zmrzlíku, Kavylová kaj U Skopců) kaj 36 adresoj. Vivas ĉi tie  ().

## Urba parto 
Zadní Kopanina estas konsisto de urba parto Prago-Řeporyje.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
### Kulturaj memorindaĵoj 
* Muelejo de Mašek

### Naturmemorindaĵoj 
* Naturmemorindaĵo Zmrzlík

### Pluaj konstruaĵoj 
* Bieneto Zmrzlík
* Muelejo de Taslar

## Ĉirkaŭaĵo
* Ořech

## Pluaj fotoj 

Zadní Kopanina1.JPG|Bieno U Skopců
U Skopců str, farmhouse, Prague Zadní Kopanina.jpg|U Skopců
Zadní Kopanina - Maškův mlýn (K Zadní Kopanině 30) (1).jpg|Muelejo de Mašek


Kategorio:Katastraj teritorioj en Prago
Kategorio:Setlejoj en Praga plataĵo
Kategorio:Setlejoj en PPR Bohemia karsto
Rodolfo Walsh

**Rodolfo Jorge WALSH** (n. la 9-an de januaro 1927 en Pueblo Nuevo de la Colonia Choele Choel, Rio Negro, Argentino ; m. la 25-an de marto 1977 en Bonaero) estis argentina ĵurnalisto, verkisto kaj dramisto. Li estis grava membro de la maldekstra - peronisma organizaĵo *Montoneros* . 

## Biografio
Li estas konsiderata la fondinto de enketema ĵurnalismo en Argentino kaj de la ĝenro *»atestigo«* . En 1977, dum li vivis subtere pro la milita diktaturo kiu regis ekde 1976, li sendis sian » *Malferman Leteron de Verkisto al la Milita Ĥunto* «  al diversaj ĉiutagaj gazetoj. En ĝi, li forte kritikis diversajn aspektojn de la milita regado, precipe la gravajn homaj-rajtoj-malobservojn kaj murdojn de opoziciaj membroj. En la sama tago, li estis kidnapita kaj murdita de milicia grupo. Lia korpo neniam estis trovita. Lia letero nun estas konsiderata grava nuntempa dokumento en la historio de Argentino.

En 1968, Walsh verkis la libron *Quién mató a Rosendo?* (*Kiu pafis Rosendo G.*), kiu, simile al *Operación Masacre*, rakontas la murdon de la sindikatestro Rosendo García la 13-an de majo 1966. *Operación Masacre* estas nun konsiderita de scienculoj kiel la unua historia ne-fikcia romano, antaŭiranta *In Cold Blood* de Truman Capote. 

La proceso de liaj murdintoj ne komenciĝis ĝis 2005.   

La "Malferma Letero" estas konsiderata unu el la plej signifaj agoj de rezisto kontraŭ la diktaturo. Monumento al la letero (vitraj platoj kun teksto) estis starigita en iama sekreta torturcentro - la Mekanika Lernejo de la Argentina Mararmeo.

## Verkaro 
* *Diez Cuentos Policiales* (1953)
* *Variaciones en Rojo* (1953)
* *Antología del Cuento Extraño* (1956)
* *Operación Masacre* (1957)
* *La Granada* (1965, teatro)
* *La Batalla* (1965, teatro)
* *Los Oficios Terrestres* (1965)
* *Un Kilo de Oro* (1967)
* *¿Quién Mató a Rosendo?* (1969)
* *Un Oscuro Día de Justicia* (1973)
* *El Caso Satanovsky* (1973)
* *Los Oficios Terrestres* (1986)
* *Cuento para Tahúres y Otros Relatos Policiales* (1987)
* *Ese Hombre y Otros Papeles Personales* (1995)

## Bibliografio 
* **McCaughan M.** True Crime: Rodolfo Walsh and the Role of the Intellectual in Latin American Politics, Latin America Bureau. 2000. 
* **Lewis P.H**. Guerillas and Generals. The «Dirty war» in Argentina. Westport, 2002.
* **Пальдин И.** Зависимость и фашизм: аргентинский пример // 
* **Родольфо Уолш.** Открытое письмо писателя военной хунте // 

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Eniro en Vortaro de irlanda latin-amerika Biografio
* (hispane) Rodolfo Walsh
* (hispane) biografio
* (hispane) Rodolfo Walsh biografio
* (hispane) El Caso Walsh
* 
* (hispane) Malferma letero al la militista ĥunto
* (hispane) 'Rodolfo Walsh' Investigation group
* (hispane) Rodolfo Walsh reading part of: Operación masacre, El caso Satanowsky y "Esa mujer"
* Rodolfo Walsh kaj la Lukto por Argentino de Stephen Phelan por Boston Review, la 28an de oktobro 2013

Kategorio:Argentinaj verkistoj
Kategorio:Argentinaj ĵurnalistoj
Gary Busey

**William Gary BUSEY** /ˈbjuːsi/ (naskita la 29-an de junio 1944 en Goose Creek en Kantono Harris, Teksaso) estas usona filma kaj televida aktoro. Nomumita por Oskaro, Ora Globo, kaj *BAFTA* pro sia ĉefrolo en la filmo *The Buddy Holly Story* el 1978. 

Busey aperis en pli ol 120 filmoj dum sia aktora kariero, krom revenantaj roloj en diversaj televidserioj, inkluzive de *Walker*, *Texas Ranger*, *Law & Order* , kaj *Entourage*. 

En 1988, li havis gravan motorciklan akcidenton sen kasko, en kiu li frakturis sian kranion. Bussi priskribis tipan preskaŭ-mortan sperton kiu ŝanĝis lian vivmanieron post ĝi. Kiel parto de la sperto, li priskribas eksterkorpan sperton kaj aliajn spiritajn spertojn inkluzive de renkontoj kun estaĵoj kaj anĝeloj. Post la sperto, Busey fariĝis pia kristano kaj aktiva en la afero de konscio kaj interkompreno. 

## Filmaro 
* *Wild in the Streets* (1968)
* *:en:Angels Hard as They Come* (1971)
* *:en:The Magnificent Seven Ride!* (1972)
* *:en:Dirty Little Billy* (1972)
* *:en:The Last American Hero* (1973)
* *Hex* (1973)
* *:en:Thunderbolt and Lightfoot* (1974)
* *:en:The Gumball Rally* (1976)
* *A Star Is Born*  (1976)
* *:en:Straight Time* (1978)
* *:en:The Buddy Holly Story* (1978)
* *:en:Big Wednesday* (1978)
* *Carny* (1980)
* '':en:Foolin' Around* (1980)
* *:en:Barbarosa* (1982)
* *:en:D.C. Cab* (1983)
* *Insignificance* (1985)
* *Silver Bullet* (1985)
* *Eye of the Tiger* (1986)
* *:en:Lethal Weapon* (1987)
* *:en:Predator 2* (1990)
* *:en:Point Break* (1991)
* *:en:Under Siege* (1992)
* *The Firm* (1993)
* *Rookie of the Year* (1993)
* *:en:Surviving the Game* (1994)
* *Drop Zone* (1994)
* *Black Sheep* (1996)
* *Lost Highway* (1997)
* *Soldier* (1998)
* *Fear and Loathing in Las Vegas* (1998)
* *Hot Boyz* (1999)
* *Quigley* (2003)
* *:en:Piranha 3DD* (2012)
* *Entourage'' (2015)

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:BAFTA-premiitoj
Kategorio:Usonaj kristanoj
Kategorio:Usonaj aktoroj
Otto René Castillo

**Otto René CASTILLO** (n. la 25-an de aprilo 1934 en Ketzaltenango, Gvatemalo ; m. la 19-an de marto 1967 en Gvatemalo) estis grava gvatemala poeto, literatura akademiulo kaj gerilano. 

## Vivo 
Otto René Castillo naskiĝis en 1934 en Ketzaltenango, en okcidenta Gvatemalo. Ekde 1954 li estis ekzilita en Salvadoro.  Li komence studis juron, sed poste povis studi literaturon en Lepsiko per stipendio de 1959 ĝis 1962.  Otto René Castillo ankaŭ estis filmisto kaj estis membro de la ĵurio de la Internacia Dokumenta kaj Mallonga Filma Festivalo de Leipzig en 1961/62.  En 1966 li revenis al Gvatemalo kaj fariĝis membro de la gerila *grupo Fuerzas Armadas Revolucionarias* . 

Castillo estas gajninto de diversaj hispanaj kaj latinamerikaj literaturaj premioj.

La 19-an de marto 1967, li estis arestita, torturita kaj bruligita viva. 

La *Teatro Castillo en Novjorko estas nomita laŭ li.* La *Premioj Otto René Castillo por Politika Teatro* estas ĉiujare donataj al teatraj grupoj kaj individuaj artistoj en Novjorko ekde 1998.

## Verkaro 
Lia plej memorata poemo titoliĝas *Vámonos patria a caminar, yo te acompaño* (*Ni iru promeni, kamparo, mi akompanos vin*).

En 1964 li publikigis *Tecnún Umán* en Gvatemalo kaj la poezia verkaro de liaj lastaj vivjaroj estis kolektita en la poemaro *Vámonos Patria a caminar* (Ni iru al patrujo, marŝu), kies originalojn la aŭtoro korektis en malliberejo en 1965, reeldonita postmorte en 1968, en Meksiko, kun prologo de César Montes.

Lia unua libro estis publikigita postmorte en Kostariko fare de EDUCA en 1979, titolita *Informe de una justicia* (Raporto pri Maljusteco).

## Verkaro (elektita) 
* *Eĉ Sub Amareco.* Poemoj, eldonita de Guatemala Information Center, 1981.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Poemoj de Otto Rene Castillo
* Otto Rene Castillo Arkivo ĉe marxists.org

* Filmo *Memoroj de Otto René Castillo* GDR 1979, 28 min, Direktoro: Karlheinz Mund 

Kategorio:Gvatemalaj poetoj
Kategorio:Viktimoj de malobservo de la homaj rajtoj
Kategorio:Ekzekutitoj per brulŝtiparo
Malhelbeka papageto

La **Malhelbeka papageto** (*Forpus modestus*) konata ankaŭ kiel *Papageto de Sclater*, estas specio de papageto en la familio *Psittacidae*. Ĝi estas la nomiga subspecio (*F. m. modestus*); krome estas alia subspecio: nome *Forpus modestus sclateri*.

## Subspecioj 
## Distribuado kaj habitato 
La malhelbeka papageto troviĝas en la Amazona Pluvarbaro en Sudameriko, kie ĝi estas surloke sufiĉe ofta; ĝi ankaŭ troviĝas en Andoj kaj la amazoniaj montetoj, la fluejo de la Amazona rivero, kaj la insulo Marajo.

Malhelbekaj papagetoj preferas randojn kaj maldensejojn de tropikaj pluvarbaroj, riverbordajn zonojn, duarangajn vivejojn kaj savanojn. Ili ŝajne preferas laŭsezone inundiĝantajn arbarojn. Ili ne troviĝas je altitudoj pli altaj ol 1 000 metroj super marnivelo. Ilia populacigrando estas nekonata, sed oni supozas, ke ĝi estas stabila.

### Minacoj 
Malkiel multaj membroj de la genro *Forpus*, ili ne estas kaptitaj por la internacia papagkomerco, kaj ili estas relative nedamaĝitaj pro senarbarigo. Estas multaj protektitaj areoj tra sia teritorio.

## Kutimaro 
### Sociemo 
Malhelbekaj papagetoj kutime troviĝas en aroj de ĝis 100 birdoj ekster sia reprodukta sezono; alie, ili videblas plejparte en paroj. Ankaŭ herbo estas foje manĝata. Oni observis ankaŭ, ke Malhelbekaj papagetoj manĝas argilon kiel ĉefan fonton de mineraloj.

Oni sugestis, ke la malhelbeka papageto estas baza kompare al ĉiuj aliaj specioj de la genro *Forpus*, bazite sur diversiĝo kaj speciiĝaj indicoj kaj padronoj.

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj
*Parrot Information & Resources 
*World Parrot Trust  Parrot Encyclopedia: species profile
*Neotropical Birds de Cornell Lab of Ornithology: species profile
*eBird by Cornell Lab of Ornithology: species profile

Kategorio:Papagedoj
Kategorio:Birdoj de Kolombio
Kategorio:Birdoj de Venezuelo
Kategorio:Birdoj de Peruo
Kategorio:Birdoj de Bolivio
Kategorio:Birdoj de Brazilo
Kategorio:Birdoj de Sudameriko
Roque Dalton

**Roque DALTON GARCÍA** (n. la 14-an de majo 1935 en San-Salvadoro - m. la 10-an de majo 1975 en Quezaltepeque) estis salvadora poeto kaj ĵurnalisto, kaj unu el la fondintoj de la gerila Revolucia Armeo de la Popolo.

Aŭtoro de multaj poemoj, li ricevis du regionajn premiojn pro siaj literaturaj verkoj (unu el kiuj li dividis kun sia amiko Otto René Castillo), kaj lia poezio nun estas konsiderata grava parto de la kultura heredaĵo de Salvadoro.

La ĉilia verkisto Roberto Bolaño, kiu konis Dalton el la gerila movado, mencias lian sorton en sia libro "Malproksima Stelo".

Dalton, kiu havis usonan patron kaj salvadoran patrinon, studis juron kaj antropologion. Li aliĝis al la Komunista Partio en 1957, estis arestita pro revoluciaj agadoj, kaj estis forpelita en 1961. Li poste aliĝis al la liberiga movado Ejército Revolucionario del Pueblo (ERP), sed estis murdita de siaj propraj homoj, kiuj erare prenis lin por perfidulo. 

Postmorte, li estis rekonita kiel *Hijo Meritísimo* kaj *Poeta Meritísimo* de la Salvadora registaro kaj ricevis honoran doktorigan gradon de la Universitato de Salvadoro en 2012. 

## Verkaro 
### Poezio 
* Mía junto a los pájaros, San Salvador,1957
* La ventana en el rostro, México, 1961
* El mar, La Habana, 1962
* El turno del ofendido, La Habana, 1962
* Los testimonios, La Habana, 1964
* Poemas. Antología, San Salvador, 1968
* Taberna y otros lugares, Premio Casa de las Américas, La Habana, 1969
* Los pequeños infiernos, Barcelona, 1970
* In Translation to English: "Small Hours of the Night", translated by Jonathan Cohen, James Graham, Ralph Nelson, Paul Pines, Hardie St. Martin and David Unger. Edited by Hardie St. Martin, Curbstone Press, 1997.

### Eseoj 
* "César Vallejo", La Habana, 1963
* "El intelectual y la sociedad", 1969
* "¿Revolución en la revolución? y la crítica de la derecha", La Habana, 1970
* "Un libro rojo para Lenin", La Habana, 1970
* "Miguel Mármol y los sucesos de 1932 en El Salvador", 1972
* "Las historias prohibidas del Pulgarcito", México, 1974
* "El Salvador (monografia)" UCA Editores.

### Fikcio 
Pobrecito poeta que era yo, San Salvador: UCA Editores, 1994, 2005

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Poetoj.org pri Roque Dalton
* Sekreta Poeto de Latin-Ameriko: Roque Dalton 
* Elekto de liaj poemoj en la hispana

* Filmo de Tina Leisch : *Roque Dalton. ¡Fusilemos la noche!, Ni pafu la nokton!, Ni pafu la nokton!,* Aŭstrio, Salvadoro, Kubo 2013, 86 min.

* Luis Alvarenga: *El ciervo perseguido: vida y obra de Roque Dalton* , Tegueste, Tenerifo: Baile del sol, 2021, 

Kategorio:Salvadoraj ĵurnalistoj
Kategorio:Marksismaj ĵurnalistoj
Kategorio:Salvadoraj poetoj
Haroldo Conti

**Haroldo CONTI** (naskiĝis la 25-an de majo 1925 en Chacabuco, provinco Bonaero ; mortis en 1976 ?) estis argentina universitata profesoro kaj verkisto. 

## Vivo 
Conti devenis de politike aktiva familio de enmigrintoj el Italio; lia patro, Pedro Conti, estis subtenanto de Juan Perón kaj lia movado (Justicia Partio, Peronismo), kaj lia patrino, Petronila Lombardi, estis sindikatistino. Li studis filozofion ĉe la Universitato de Bonaero, diplomiĝante en 1954.

En 1962, Conti sukcese debutis per sia romano "Sudeste". Post kelkaj jaroj, li estis invitita al Havano fare de la Nacia Kultura Instituto de Kubo, sed li povis fari la vojaĝon nur post la Kuba Misilkrizo. Inter 1967 kaj 1976, li instruis la latinan lingvon ĉe la *Liceo Nacional N° 7* en Bonaero.

La 5-an de majo 1976, la ĥunto gvidata de generalo Jorge Rafael Videla faris puĉon. Conti estis inter la unuaj arestitoj kaj poste malaperis dum la Nacia Reorganiza procezo. En ĉi tiu dato, oni notas la *Tagon de la Bonaerense-verkisto* Haroldo Conti, kune kun ĉiuj aliaj verkistoj.

## Verkaro 
### Romanoj 
* (1962) *Sudeste* - (2015)
* (1966) *Alrededor de la jaula*
* (1971) *En vida* (2018)
* (1975) *Mascaró el cazador americano* - (2018 reeldonita)

### Alia 
*Examinado* (1956), neeldonita;  unu-akta teatraĵo

### Mallongaj rakontoj 
* *Todos los veranos* (1964)
* *Con otra gente* (1967) (o Perdido)
* *La balada del álamo Carolina* (1975)
* *Las doce a Bragado*
* *Ad Astra*
* *Los novios*

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* (hispane) Biografio - tempolinio
* (hispane) Listo de verkaĵoj
* (hispane) Mallonga bio
* (hispane) Verkaro

Kategorio:Argentinaj verkistoj
Kaskado (Idaho)

**Kaskado** estas la ĉefurbo de la kantono Valo en Idaho, Usono. Laŭ usona pritaksa popolnombrato de 2023, 978 loĝantoj loĝas en la urbeto. 

## Historio
Antaŭ eŭropusona koloniado, ŝoŝonoj loĝas en kiu nun estas Kaskado kaj en proksimaj lokoj. Post la ŝafmanĝema indiana milito, usonaj soldatoj mortigis ŝoŝonanojn kaj forte dislokigis ilin for de la loko.

Kaskado estis fondita en Julio 1917, kaj ĝi nomumiĝis ĉefurbo de Kantono Valo samjare. 

## Referencoj
Kategorio:Urboj de Idaho
Pacifika papageto

La **Pacifika papageto** (*Forpus coelestis*) konata ankaŭ kiel *Papageto de Lesson*, estas specio de papageto en la familio *Psittacidae*.

## Aspekto
La Pacifika papageto (*Forpus coelestis*) estas malgranda verda papago originanta de Sudameriko. Tipa specimeno estas 11–14 centimetrojn longa kaj tipe pezas 30 gramojn aŭ pli. Naturaj Pacifikaj papagetoj estas verdaj kun polvogriza nuanco super la korpo, helverda masko kaj rozkolora beko. Kruroj kaj piedoj estas rozkoloraj-grizaj. Pacifikaj papagetoj estas sekse dimorfaj: maskloj posedas nuancojn de bluo sur siaj flugiloj. Bluo povas varii en intenseco de hela kobalta bluo ĝis pala, preskaŭ lavenda nuanco de bluo ĉe amerikaj birdoj; la bluo preskaŭ ne ekzistas ĉe marmorecaj birdoj, videbla nur sur la malsupra flanko de la flugilo rekte ĉe la artiko. Masklaj papagetoj ankaŭ havas bluajn striojn malantaŭ la okuloj, kio ofte nomiĝas "okulŝminko"; same kiel bluajn pugojn. Inaj papagetoj tute ne havas bluon sur la flugiloj, sed povas havi bluajn okulstriojn same kiel bluan pugon.

Papagetoj ofte estas nomataj poŝpapagoj pro sia grandeco; sed ili estas konataj pro siaj pli-ol-vivaj personecoj kaj viglaj sintenoj. Ili estas solaj birdoj en kaptiteco pro sia agresema konduto al aliaj birdoj kiam ili estas enfermitaj, do ne estas sugestite loĝigi unu kun samspeciuloj krom se haveblas sufiĉa spaco. Dorlotbestaj papagetoj neniam devus esti tenataj kun aliaj birdospecioj pro la probableco de agreso.

Kvankam la baza, aŭ natur-tipa koloro de papagetoj estas verda, ili ankaŭ ekzistas en ĉielarko de mutacioj.

## Distribuado kaj habitato 
Naturaj pacifikaj papagetoj estas indiĝenaj en okcidenta Ekvadoro kaj nordokcidenta Peruo. Plej oftaj en sekaj vivejoj kiel dezerto kaj foliarbaro, sed ili disvastiĝis en humidajn areojn pro senarbarigo. Pacifikaj papagetoj estis raportitaj ankaŭ en la meza valo Marañón. Pacifikaj papagetoj tipe vivas en subtropikaj aŭ tropikaj sekaj arbaroj, subtropikaj aŭ tropikaj humidaj arbaroj de malaltaj teroj, subtropikaj aŭ tropikaj sekaj arbustaroj kaj tre degraditaj iamaj arbaroj. Pacifikaj papagetoj estas nemigrantaj, kio signifas, ke ili restas en la sama areo tutjare.

## Konservado 
La Pacifika papageto estas nuntempe listigita kiel Malplej Zorgiga fare de la IUCN Ruĝa Listo. La nombro da maturaj individuoj en naturo ne estas konata, sed la populacio ŝajnas esti stabila.

## Bildaro

File:Female Blue and Male Green Pacific Parrotlets.jpg|Ino de blua kaj masklo de verda / naturaj tipoj
File:Forpus coelestis -yellow mutation -pet-8d.jpg|Mutacio de masklo flava
File:Forpus coelestis (normal and American white) -AFA show bird-8a.jpg|Maskla natur-tipo kaj ino de usona blanka/svagblua
File:Forpus coelestis -Wilhelma Zoo-8a.jpg|Du naturaj maskloj
File:Forpus coelestis -pet on finger -male-8d.jpg|Natura ino
File:Parrotlet (Fluffy Nuggy) on finger.jpg|Turkispapageto sur fingro por grandokomparo. 

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj
*Parrot Information & Resources

Kategorio:Papagedoj
Kategorio:Birdoj de Kolombio
Kategorio:Birdoj de Ekvadoro
Kategorio:Birdoj de Peruo
Kategorio:Birdoj de Sudameriko
Konfidenca informo

**Konfidenca informo** (kutime plurale, mallongigo: KI) estas fakto, objekto aŭ scio, kiu devas esti tenata sekreta pro publika intereso, precipe por protekti la bonfarton de ŝtato aŭ membroŝtato, sendepende de ĝia prezentoformo. Konfidencaj informoj povas ankaŭ inkluzivi produktojn kaj la rilatajn dokumentojn same kiel rilatajn ŝlosilojn por malĉifri, ĉifri kaj transdoni informojn ( kriptovalutojn ). Komercajn, funkciajn, inventajn, impostajn aŭ aliajn privatajn sekretojn aŭ cirkonstancojn de persona vivo, kiuj devas esti tenataj sekretaj pro publika intereso. Nur personoj, kiuj bezonas scii pri ĝi por plenumi siajn devojn, rajtas esti informitaj pri konfidencaj informoj. Neniu persono rajtas esti informita pri konfidencaj informoj pli amplekse aŭ pli frue ol necese por plenumi siajn devojn.

Formoj de reprezentado inkluzivas, ekzemple, dokumentojn, desegnaĵojn, mapojn, fotokopiojn, fotojn, elektronikajn dosierojn kaj datenstokajn aparatojn, elektrajn signalojn, aparatojn, teknikan ekipaĵon aŭ la parolitan vorton. Komercaj, funkciaj, inventaj, impostaj aŭ aliaj privataj sekretoj aŭ cirkonstancoj de persona vivo ankaŭ povas postuli konfidencon pro publika intereso.

Sekretaj informoj estas protektataj per specialaj sekurecaj mezuroj kontraŭ neaŭtorizita aliro.

Specife, **Ŝtata sekreto** estas informo de aparta graveco por la ŝtato, kies aliro estas strikte limigita kaj kies malkaŝo implicas kriman respondecon. Tipe, temas pri informoj pri la armetrupoj, milita industrio, sciencaj agadoj de milita signifo, spionservoj kaj nepublikaj eksterpolitikaj agadoj. Temoj rilataj al ŝtataj sekretoj, ilia protekto kaj la problemoj de malkaŝo de ŝtataj sekretoj estis gravaj ĉiam en diversaj landoj. Ŝtata sekreto, kiu estas atributo de ŝtata potenco, ĉiam havas politikan karakteron kaj kontraŭas la principon de informlibereco; la rilato inter ŝtataj sekretoj kaj informlibereco estas grava afero por la socio.

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Informsekureco
Kategorio:Listo de arkivitaj paĝoj de Retarkivo
Nannopsittaca

***Nannopsittaca*** estas genro de neotropisaj papagoj en la familio *Psittacidae*.

## Specioj
Ĝi enhavas la jenajn du speciojn:

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj
Kategorio:Papagedoj
Kategorio:Birdoj de Sudameriko
Savo Klimovski

**Savo Klimovski** -  - estas nord-makedona politikisto, advokato, do laŭ eduko juristo, kaj estas profesoro ĉe la universitato Sanktuloj Cirilo kaj Metodo en Skopjo. Li naskiĝis la 13-an de junio 1947 en Skopjo, do nun estas -jaraĝa. 

Klimovski komencis sian politikan karieron en 1986 kiel membro de la registaro de la Socialisma Respubliko de Makedonio en SFR Jugoslavio, kie li respondecis pri la ministerio pri edukado kaj kulturo ĝis 1991. Inter 1992 kaj 2000, li plenumis diversajn oficojn en la oarlamento de la Respubliko Nord-Makedonio kaj estis elektita kiel parolanto de la parlamento post venko en la parlamentaj elektoj de 1998. Dum ĉi tiu prezidanteco, Klimovski funkciis kiel aganta ŝtata prezidanto de Makedonio de mezo de novembro ĝis mezo de decembro 1999 laŭ la konstitucio ĝis la nove elektita ŝtatprezidanto Boris Trajkovski estis ĵurita.

Kategorio:Prezidantoj de Nord-Makedonio
Kategorio:Nord-makedonaj politikistoj
Kategorio:Nord-makedonaj juristoj
Flavvizaĝa papageto

La **Flavvizaĝa papageto** (*Forpus xanthops*) konata ankaŭ kiel *Flavvanga papageto*, estas specio de papageto en la familio *Psittacidae*.

## Aspekto
Flavvizaĝaj papagetoj estas ĉirkaŭ 14.5 cm longaj kaj pezas ĉirkaŭ 35 gramojn.

Junuloj de la specio aspektas similaj al plenkreskuloj, sed estas pli senkoloraj kaj havas malpli da flavaj plumoj kaj tute persikkoloran bekon.

Kiel ĉiuj papagoj, flavvizaĝaj papagetoj montras zigodaktilecon, kio signifas, ke du piedfingroj frontas antaŭen kaj du piedfingroj malantaŭen.

## Distribuado kaj habitato 
Flavvizaĝaj papagetoj troviĝas en nordokcidenta Peruo en la supra valo de la Rivero Marañón, de orienta La Libertad norde ĝis sudorienta Kaŝamarko kaj suda Amazonio.

### Manĝado 
Flavvizaĝaj papagetoj ĉefe manĝas kaktojn kaj arbofruktojn, semojn, florojn, kaj herbojn kaj tritiksemojn.

## Referencoj
* Yellow-faced Parrotlet. BirdLife International. Alirita en 2008-08-02.

## Eksteraj ligiloj
*Parrot Information & Resources 
*World Parrot Trust  Parrot Encyclopedia - Species Profile
* Photo-High Res; Article tropicalbirding–"Northern and Central Peru"

Kategorio:Papagedoj
Kategorio:Birdoj de Kolombio
Kategorio:Birdoj de Ekvadoro
Kategorio:Birdoj de Peruo
Kategorio:Birdoj de Sudameriko
Tepuja papageto

La **Tepuja papageto** (*Nannopsittaca panychlora*) estas specio de papageto en la familio *Psittacidae*.

Ĝi troviĝas en *tepui* de norda Brazilo, okcidenta Gujano, kaj suda Venezuelo.

## Aspekto 
Ĝi estas helverda kun brunaj okuloj. Ĝia vosto estas mallonga kaj ronda. 

Ĝiaj naturaj vivejoj estas subtropikaj aŭ tropikaj humidaj arbaroj de malaltaj teroj, kaj subtropikaj aŭ tropikaj humidaj montaraj arbaroj de 750 ĝis 2 200 metroj de alteco.

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj
*Parrot Information & Resources

Kategorio:Papagedoj
Kategorio:Birdoj de Venezuelo
Kategorio:Birdoj de Sudameriko
Psilopsiagon

***Psilopsiagon*** estas genro de papagoj en la familio papagedoj, latine *Psittacidae*. Ĝi enhavas la jenajn du speciojn: 

Kategorio:Papagoformaj
Kategorio:Papagedoj
Kategorio:Birdoj de Sudameriko
Nord-makedona nacia teamo de futbalo

La **nord-makedona nacia teamo de futbalo** - , *Fudbalska reprezentacija na Makedonija* - estas la oficiala futbalista teamo de la sudorienteŭropa lando Nord-Makedonio. 

Ekde la , la trejnisto de la teamo estas ''*. Laŭ la stato de somero 2025 la entute plej multajn golojn (38) atingis *Goran Pandev* kiu ankaŭ partoprenis la plej multajn internaciajn matĉojn (122) kadre de la nacia teamo.

Aktuale la teamestro estas *''. La teamo konkuras nome de la Futbala Federacio de Makedonio.

## Eksteraj ligiloj 
*  (,  kaj )

Kategorio:Naciaj teamoj de futbalo
Kategorio:Futbalo en Nord-Makedonio
Manua papageto

La **Manua papageto** (*Nannopsittaca dachilleae*), konata ankaŭ kiel *Amazonia papageto*, estas specio de papageto en la familio *Psittacidae*. Ĝi estas indiĝena de okcidenta Amazona baseno, el suda Peruo ĝis nordokcidenta Bolivio. Ĝi troviĝas en arbaroj de malaltaj teroj apud bambuo kaj riveroj. 

Ĝi estas klasita kiel Malplej Zorgiga fare de la IUCN.

## Taksonomio kaj nomado
La Manua papageto estis malkovrita en 1985 fare de John P. O’Neill, Charles A. Munn III kaj Irma Franke kiam ili esploris la riveron Manuo en la Nacia Parko Manuo en orienta Peruo.

La genronomo devenas el Latina *nānus* (nana), el greka *nanos* (nana) + Latina *psittaca* femenino de *psittacus* (papago), el greka *psittakos* (papago); *dachilleae* estas latinigita formo de la familinomo d'Achille, entute "nana papago de d'Achille".

## Aspekto
La supraj partoj, nuko, orelareoj, dorso, triarangaj flugilplumoj, flugilkovriloj, pugo, supra vosto kaj vostoplumoj estas helverdaj. La frunto, antaŭa krono kaj bridoj estas palbluaj. La vanga areo, brusto, ventro kaj subvosto estas pli palaj, pli flavecverdaj. La Manua papageto aperis ĉiun duan aŭ trian tagon ĉirkaŭ tagmezo kun grupoj de malhelbekaj papagetoj (*Forpus sclateri*), tui-papagetoj (*Brotogeris sanctithomae*) kaj kobaltflugilaj papagetoj (*B. cyanoptera*), kaj la Manu-papageto manĝas argilon dum ĉirkaŭ 30 minutoj.

## Distribuado kaj habitato
La birdo havas disan distribuadon tra Brazilo, Bolivio, kaj Peruo, kie estas la plimulto de ĝia populacio. Ĝi plejparte okupas ĉeriverajn arbarojn, precipe tiujn, kiuj konsistas el *Calocophyllum spruceanum* kaj *Cecropia membranacea*.

## Konservado
La Manua papageto ĉefe frontas vivejan fragmentiĝon kaj degeneron pro industrio, precipe minado, kaj rilataj ŝoseoj.

## Referencoj
*Juniper & Parr, *Parrots: A Guide to Parrots of the World*; 1998, .

## Eksteraj ligiloj
*Parrot Information & Resources 

Kategorio:Papagedoj
Kategorio:Birdoj de Peruo
Kategorio:Birdoj de Bolivio
Kategorio:Birdoj de Brazilo
Kategorio:Birdoj de Sudameriko
Sobín

**Sobín** () estas vilaĝo, eksa municipo, hodiaŭ urba part kaj katastra teritorio de Prago, okcidente de urba parto Prago-Zličín, en kies kadro ĝi estas enmembrigita en administran distrikton Prago 17. Ĝi troviĝas en okcidenta terangulo de la teritorio de Prago. Sur la teritorio de Sobín, proksimume 1,2 km sude de ĝia konstruareo, en la loko, kie nekarakteriza montetdorso transpaŝas la limon de Prago kaj Chrášťany, troviĝas nivellinio Teleček, plej alte situanta punkto de urbo Prago (399 m s. m.). Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri Sobín verŝajne troviĝas en skribaĵo de monaĥejo Plasy el la jaro 1288.

## Loĝantaro 
## Najbaraj teritorioj 
* Zličín (Prago)
* Chrášťany (distrikto Prago-okcidento)
* Chýně (distrikto Prago-okcidento)
* Hostivice (distrikto Prago-okcidento), Břve

## Pluaj fotoj 

Kaple Sobín po rekonstrukci čelně.jpg|Kapeleto post renovigo (j. 2021)
Praha, Sobín, Hostivická ulice II.JPG|Strato Hostivická ulice
Praha, Zličín, pohled na Sobín.JPG|Vido al Sobín

Kategorio:Katastraj teritorioj en Prago
Kategorio:Setlejoj en Praga plataĵo
Multludista video ludo

**Multludista video ludo** estas videa ludo en kiu pli ol unu persono povas ludi en la sama luda medio samtempe, aŭ loke sur la sama komputila sistema kanapo (co-op), sur malsamaj komputikaj sistemoj tra loka area reto aŭ tra larĝa area reto, plej ofte la Interreto (ekz. *Mondo de Warcraft*, *Voko de Devo*, *DayZ*). Plurludantaj ludoj kutime postulas ludistojn dividi ununuran ludan sistemon aŭ uzon de interkonektanta teknologio por kunludi super pli granda distanco; ludistoj povas konkurenci kontraŭ unu aŭ pli homaj konkursantoj, kunlabore kun homa partnero por atingi oftan celon aŭ kontroli la aktivecon de aliaj ludistoj.

La historio de plurludantaj videoludoj etendiĝas trans plurajn jardekojn, spurante reen al la apero de elektronikaj ludoj meze de la 20-a jarcento. Unu el la plej fruaj ekzemploj de plurludanta interagado estis atestita kun la disvolviĝo de *Spacewar!* en 1962 por la komputilo DEC PDP-1 fare de Steve Russell kaj kolegoj ĉe la MIT. Dum la malfruaj 1970-aj jaroj kaj fruaj 1980-aj jaroj, plurludanta videoludado gajnis impeton ene de la arkada sceno kun klasikaĵoj kiel *Pong* kaj *Tank*. La transiro al hejmaj ludkonzoloj en la 1980-aj jaroj plue popularigis plurludantan videoludadon. Titoloj kiel *Super Mario Bros.* por la NES kaj *Golden Axe* por la Sega Genesis enkondukis kunlaboran kaj konkurencivan ludadon. Krome, LAN-ludado aperis fine de la 1980-aj jaroj, ebligante al ludantoj konekti plurajn komputilojn por plurludanta ludado, popularigita per titoloj kiel *Doom* kaj *Warcraft: Orcs & Humans*. Ludantoj ankaŭ povas ludi kune en la sama ĉambro uzante dividitan ekranon.

## Interkonektita 
Ken Wasserman kaj Tim Stryker identigis tri faktorojn, kiuj igas retkonektitajn komputilludojn allogaj:

# Multoblaj homoj konkurencante ĉiu kun alia pere de komputiloj
# Nekompleta informo rezultanta en streĉeco kaj risko-enspezo
# Vera-tempa ludado postulanta rapidan reagon

John G. Kemeny skribis en 1972, ke programaro funkcianta per la *Dartmouth Time-Sharing System* (DTSS) ĵus akiris la kapablon subteni plurajn samtempajn uzantojn, kaj ke ludoj estis la unua uzo de tiu funkcio. La populara usona futbala ludo de DTSS, li diris, nun subtenas rektan ludon inter du homoj.

## Vidu ankaŭ 
* Grandege plurludanta enreta ludo

## Referencoj 
Kategorio:Videoludoj