open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Gruelaci

**Gruelaci** [gruelaĉj] (hungare: **Grujelács**) estas eksa vilaĝo, nun vilaĝparto en Rumanio norde de Deva. En 1910 ĝi havis 192 loĝantojn (rumanoj). Ĝia unua skriba mencio estas el 1786. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (Hunyad vármegye). Administre ĝi apartenas al la komunumo Vălișoara. En 1964 oni aligis ĝin al Dealu Mare; la leĝa konfirmo okazis en 1968.

Gruelaci iam havis ankaŭ la germanan nomon *Kranichdorf*.

En Gruelaci troviĝas la ligna preĝejo de Dealu Mare.

## Fontoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Popolnombrado 2002 
* Mapo de la distrikto 
* Administracia mapo de la distrikto 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Hunedoara
Glod (Strâmtura)

**Glod (Strâmtura)** (hungare: **Glód**) estas vilaĝo en Rumanio sudoriente de Sighetu Marmaţiei. En 1910 ĝi havis 1 021 loĝantojn (rumanoj, germanoj), en 1992 827 (rumanoj). Ĝia unua mencio estas en 1680. Ĝis 1919 kaj inter 1919 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario (Máramaros vármegye). Administre ĝi apartenas al Strâmtura.
## Eksteraj ligiloj 
* Administra mapo de distrikto 
* Mapo de distrikto 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Maramureș
Galați

**Galați** [galacj'] (; en kelkaj lingvoj literumita ankaŭ *Galacz*, ) estas urbo en la orienta Rumanio, ĉe la Danubo, 244 km nord-oriente de Bukareŝto. Laŭ la stato de  en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

Koordinatoj: 

eta|maldekstra|250ra|
## Administrado 
Ĉefurbo de la samnoma distrikto (*județ*).

## Ekonomio 
Galați estas ĉefa industria centro de Rumanio. Ĝi havas la plej grandan ŝtalfarejon de Rumanio, krome ŝipkonstruejon (la plej grandan de Rumanio), maŝinkonstruejojn, muelejojn, segejojn, teksfabrikon kaj fiŝindustrion.

Politeknika instituto fondiĝis tie en 1948; ekde 1974 ĝi estas universitato.

## Gefiloj 
* Daniel Spoerri, artisto kaj dancisto
* Etti-Rosa Spirer, arkitektino
* Ferenc Salbeck, jezuito

## Vidu ankaŭ 
* Tramtransporto en Galați
* Trolebusa transporto en Galați

## Eksteraj ligiloj 
*  ()
* http://www.primaria.galati.ro/  urbestra retejo
* http://www.ugal.ro  universitata retejo
* http://caramica.blogspot.com/2009/04/imagini-vechi-din-galati.html malnovaj bildoj


Kategorio:Urboj de Rumanio
1Galati
Kategorio:Urboj ĉe Danubo
Kvartalo Minato-ku (Osako)

**Kvartalo Minato-ku** aŭ **Kvartalo Minato** (港区 [minato-ku], Hepburn/Kunrej: *Minato-ku*) estas kvartalo en la urbo Osako de Japanio. Kiel la tuta urbo ĝi situas en la samnoma gubernio Osaka kaj en la administra regiono Kansajo. Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². 

La teritorio havas komunan limon interalie kun . 

## Transporto 
### Fervojoj 
* JR Okcidenta:
** Ringlinio de Osaka: 
* Osaka Urba Subtera Fervojo:
** Linio Chūō (Osaka):  —  — 

### Vojoj 
* Aŭtovojoj
** Aŭtovojo de Hanshin
* Naciaj vojoj
** Nacia vojo 43
** Nacia vojo 172

## Turismo 
* Osaka Aquarium Kaiyukan
* Monto Tenpō
* Parko Yahataya

image:Osaka Kaiyukan02s3872.jpg|Osaka Aquarium Kaiyukan
image:Tempozan top 2010-09-25.JPG|Monto Tenpō

Minato-ku (Osako)
Minato-ku
Kategorio:Municipoj de Japanio
Bienvenido, Mister Marshall

***Bienvenido, Mister Marshall*** () estas nigra-blanka filmo reĝisorata de Luis García Berlanga surbaze de scenaro de Miguel Mihura kaj Juan Antonio Bardem. Ĝi ekestis en Hispanio en 1953

Ĝi ricevis la internacian premion de bonhumora filmo dum la Festivalo de Cannes en 1953. Kiel unua filmo hispana ĝi satire komentas kaj kritikas la tiutempajn politikajn cirkonstancojn. Iuj supozas, ke la filmo eskapis la cenzuron nur tial, ke ĝi priskribas ankaŭ la kontraŭfremdulajn sentojn de la homoj.

## Rakonto 
Komence de la 1950-aj jaroj en eta hispana vilaĝo, nomata *Villar del Río*, ekestas la onidiro, ke venos usonanoj por efektivigi evoluigan programon kadre de Plano Marshall (kiu vere ne konsideris Hispanion) kaj disdonos donacojn al ĉiuj vilaĝanoj. Por laŭeble profiti de tiu programo la vilaĝo preparas solenan bonvenigon kaj preskaŭ forgesas ĉion alian. Oni kreas liston pri tio, kion la loĝantoj deziras ricevi (ĉiu havas unu deziron).

La tuta vilaĝo ricevas ornamon, kvazaŭ maskon, por plaĉi al la vizitontoj. Famas la sceno, en kiu oni instigas la vilaĝestron Don Pablo fari publikan paroladon de sur balkono kaj paroli "pri la industrio", kvankam ne estas industrio. Fine montriĝas, ke ne gravas, kion li diros, ĉar neniu el la vizitontoj komprenas la hispanan.

Kiam ĉio estas preparita, efektive venas vico da usonaj aŭtegoj, sed traveturas la vilaĝon sen eĉ halti dum momento. Dorse de la lasta aŭto estas ŝildo kun la vorto *goodbye* (adiaŭ).

## Rolularo 
* José Isbert: Don Pablo, urbestro
* Lolita Sevilla: Carmen Vargas
* Alberto Romea: Don Luis
* Manolo Morán: Manolo
* Luis Pérez de León: Don Cosme
* Elvira Quintillá: Fraŭlino Eloísa, instruistino
* Félix Fernández: Don Emiliano, kuracisto
* Nicolás Perchicot: Apotekisto
* Joaquín Roa: Publika anoncisto
* José Franco: Ĝenerala delegito
* Fernando Aguirre: Sekretario
* Rafael Alonso: Sendito
* José María Rodríguez: José
* Elisa Méndez: Doña Raquel
* Matilde López Roldán: Doña Matilde
* Fernando Rey: Rakontisto (voĉo)
* Manuel Alexandre

## Eksteraj ligiloj 
* Bienvenido, Mister Marshall en IMDb
* Paĝo ĉe la Festivalo de Cannes

Kategorio:Filmoj aperintaj en 1953
Kategorio:Hispanaj komediaj filmoj
Ghiriș-Sâncraiu

**Ghiriș-Sâncrai** [giriŝ sınkraju] ( [dje:reŝsentkira:j]) estis vilaĝo en Rumanio oriente de Turda.

## Loĝantaro
En 1910 ĝi nombris 704 loĝantojn (rumanoj, hungaroj).

## Historio
Ĝi estis unue menciita skribe en 1282. Ĝis 1919 Gyéresszentmihály apartenis al Hungario (*Torda-Aranyos*). Post 1922 ĝi estis aligita al Câmpia Turzii.

## Fontoj
*Magyar nagylexikon

## Komunumoj pri Stefano la 1-a (Hungario) en Hungara reĝlando
La hungara nomparto "szentkirály" signifas "sankta reĝo" kaj rilatas al Stefano la 1-a.
La lokoj nomitaj laŭ li manifestis kunlaboradon en 1997 en Szentkirályszabadja.   

## Eksteraj ligiloj 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Cluj
Cărpiniș (Copalnic-Mănăștur)

**Cărpiniș** [kərpiniŝ] (hungare: **Kővárgyertyános**) estas vilaĝo en Rumanio sudoriente de Baia Mare. En 1910 ĝi havis 724 loĝantojn (rumanoj), en 1992 710 (rumanoj). Ĝia unua mencio estas el 1405. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario (Szolnok-Doboka vármegye). Administre ĝi apartenas al la komunumo Copalnic-Mănăștur.

## Fonto
*Magyar nagylexikon, 1–18, 1993–2004, Budapest.

## Eksteraj ligiloj 
* Administra mapo de la distrikto 
* Mapo de la distrikto 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de distrikto Maramureș
Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Maramureș
Fânațe (Cernești)

**Fânațe** [fınace] (hungare: **Kővárfonác**, germane: **Heugraben**) estas vilaĝo en Rumanio sudoriente de Baia Mare.
En 1910 ĝi havis 796 loĝantojn (rumanoj), en 1992 722. Ĝia unua mencio estas el 1583. Ĝis 1919 kaj inter 1939 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario (Szolnok-Doboka vármegye). Administre ĝi apartenas al Cernești.

## Fonto 
* Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.
* Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)

## Eksteraj ligiloj 
* Administra mapo de la distrikto 
* Mapo de distrikto 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Maramureș
Schönbuch

eta|180ra|Mapo de Schönbuch
[eta|180ra|Birkensee, [marĉo en Schönbuch]]
eta|180ra
eta|180ra
eta|180ra
eta|180ra
eta|180ra

**Schönbuch** (Elparolu: Ŝenbuĥ) estas  granda arbarareo en Germanio, sudoriente de Stuttgart respektive norde de Tübingen. Ĝi en 1972 estis deklarita naturparko, la unua en Baden-Württemberg (Baden-Virtembergo), federacia lando de Germanio.

## Literaturo (germanlingva) 
* Johannes Baier: Der Geologische Lehrpfad am Kirnberg (Keuper; SW-Deutschland).*- Jber. Mitt. oberrhein. geol. Ver, N. F. 93, 9-26, 2011.
* Dieter Buck: *Das große Buch vom Schönbuch: Natur, Kultur, Geschichte, Orte.* Silberbuch-Verlag, Tübingen 2000. ISBN 3-87407-334-3
* Dieter Buck: *Ausflugsziel Schönbuch: wandern, Rad fahren, entdecken.* Silberbuch-Verlag, Tübingen 2001. ISBN 3-87407-375-0
* Ingrid Gamer-Wallert, Sönke Lorenz (Hrsg.): *Der Schönbuch: Mensch und Wald in Geschichte und Gegenwart.* Attempto, Tübingen 1998. ISBN 3-89308-292-1
* Christoph Morrissey: *Die vor- und frühgeschichtliche Besiedlung des Schönbuchs.* DRW-Verlag, Leinfelden-Echterdingen 2001. ISBN 3-87181-434-2
* Peter Weidenbach: *Naherholungsgebiet Schönbuch. Gegenwärtiger Stand, Ausbauplanung, Bewertung der Erholungsfunktion. Ein Beitrag zum Europäischen Naturschutzjahr 1970''. Ministerium für Ernährung, Landwirtschaft, Weinbau und Forsten Baden-Württemberg & Baden-Württembergische Forstliche Versuchs- und Forschungsanstalt. Stuttgart und Freiburg im Breisgau 1971

## Eksteraj ligiloj 
* Retejo de natura parko Schönbuch

Kategorio:Naturparkoj en Baden-Virtembergo
Kategorio:Regionoj en Baden-Virtembergo
Kategorio:Naturparkoj en Germanio
Kategorio:Arbarregionoj en Germanio
Kategorio:Arbarregionoj en Europo
Kategorio:Baden-Virtembergo
Kategorio:Distrikto Tübingen
Regiono Kigoma

**Kigoma** () estas regiono de Tanzanio. Ankaŭ ĝia ĉefurbo nomiĝas Kigoma. Ĝi havas  loĝantojn (censo de 2002) kaj areon de .

Kigoma estas la plej okcidenta regiono de la lando. Ĝia okcidenta limo estas lago Tanganjiko, kies alia flanko apartenas al Kongo Kinŝasa, ĝia nord-okcidenta limo estas al Burundo. Norde ĝi limas al regiono Kagera, oriente al regiono Shinyanga kaj regiono Kagera, sude al regiono Rukwa. La suda parto de la regiono estas nur mallarĝa strio inter regiono Rukwa kaj Tanganjiko (patotenilo).

Administre Kigoma estas dividita al kvar distriktoj: Kigoma Urba, Kigoma Kampara, Kibondo kaj Kasulu.

La rivero Malagarasi estas rivero de sudorienta Burundo kaj nordokcidenta Tanzanio, fluanta tra la **Regiono Kigoma**. Ĝi estas la dua plej longa rivero en tiu laste menciita lando, kaj havas la plej grandan akvokolektan basennon el ĉiuj el la riveroj kiuj fluas al la Lago Tanganjiko.

Kigoma
AmigaOS

**AmigaOS** estas la operaciumo de la Amiga persona komputilo. Ĝi inkluzivas la bazan kernon, nomatan *exec*, sur kiu restas diskoperaciumo *AmigaDOS*, GUI *Intuition* kaj grafika labormedio *Workbench*. Oni kutime dividas la operaciumon en du partojn; la *Kickstart* ROM-o kaj la surdiska porcio *Workbench*.

## Kickstart 
Sur la ROM-o estas la plej gravaj partoj de la operaciumo - *exec*, *Intuition* kaj la plej bazaj elementoj de *AmigaDOS*. Tial ĉi, eĉ sen disko AmigaOS havas multe de la operaciumo - ekzemple la fenestra sistemo - kaj povis starti rapide de diskedo, kontraste al la Vindoza sistemo kiu nur havas tre malgranda porcio de la operaciumo ĉe ROM-o.

Ĝis *AmigaOS 3.1*, la versioj de *Kickstart* kaj *Workbench* ĉiam kongruis; *AmigaOS 3.5*, eldoninta post longa paŭzo inter ĝi kaj versio 3.1, uzas *Kickstart 3.1* ROM-oj kaj nur la softvara parto ŝanĝis, kaj same por eldono 3.9.

## Workbench 
La grafika labormedio de *AmigaOS* uzas metaforo de labor; anstataŭ dosieroj Workbench havas *tirkestoj*; programoj estas *iloj* kaj tiel plu. Unikaĵo de AmigaOS estas ebleco havi plurajn ekranojn samtempe, ĉui kun aliaj specoj de grandeco ktp, kiu estas tre utile por grafikaj aplikaĵoj kaj por ne tro plenigi unu ekranojn kiam oni uzas multajn programojn samtempe. Oni ŝanĝas inter ekranojn aŭ per butono ĉe la supra-dekstra angulo aŭ tirante la ekrantitolon ĉe la supro.

## Eksteraj Ligiloj 
Oficiala retejo de Amiga.com (angle) 

Kategorio:Operaciumoj
Nemezo

**Nemezo** aŭ **Nemesis** – helene Νέμεσις – estas en la helena mitologio la diino de legitima kolero kaj punisto de senkoraj amantoj.

Ŝi estas filino de Nikso kaj Okeano aŭ Erebo, kaj patrino de Eriso, Hipno, Ker, Momo kaj Tanato. Ŝin eskortas la diino Ajdoso (honto, humileco).
Nemezo punas principe la homan memtrotaksadon (Hibriso) kaj malatenton de Temiso – la diino de moraleco kaj justeco.

## Vidu ankaŭ 
* Nemezo (stelo)
eta|maldekstra|Nemeza statuo, 2-a jarcento

Kategorio:Dioj de la helena mitologio
Momo (dio)

**Momo** – helene μῶμος – estas en la helena mitologio la dio de satiro kaj kritiko. Li estas la personigo de μομφή – honto.eta|Laŭ Hesiodo Momo estas unu el la multaj filoj de Nikso. En arto li ofte figuriĝis deprenante maskon de vizaĝo.

## Vidu ankaŭ 
* Reĝo Momo
* Momus

Kategorio:Personigoj de la helena mitologio
Air France

La **Air France** estas la plej granda Franca flugkompanio. Ĝi estas bazata en Parizo en la flughaveno Roissy-Charles-de-Gaulle.

## Historio 
La flugkompanio estis fondita la  per la kunfando de la kvin ĉefaj flugkompanioj de la lando: Aéropostale, Air Orient, Air Union, CFRNA/CIDNA kaj SGTA ( Société Générale des Transports Aériens). Unua prezidanto estis Ernest Roume (1858-1941).

La  post la Dua mondmilito, **Air France** iĝis ŝtatan aerlinion.

En 2000 la kompanio kaj tri aliaj fondis la flugkompanian aliancon *SkyTeam*, kies membro Air France daŭre estas. Ekde la , la flugkompanio apartenas al la konzerno Air France-KLM.

## Ciferoj 
[eta|[Airbus A318]]
* 387 aviadiloj
* 1800 ĉiutagaj flugadoj al 225 destinoj en 88 landoj
* 56 488 laboruloj

## Listo de la prezidantoj de la flugkompanio 
* Ernest Roume: 1933-1935
* Paul Tirard: 1935-1938
* Léon Pujo: 1939-1944
* Max Hymans: 1948-1961
* Joseph Roos: 1961-1967
* Georges Galichon: 1967-1975
* Pierre Giraudet: 1975-1984
* Marceau Long: 1983 - 1987
* Jacques Friedmann: 1987 - 1988
* Bernard Attali: 1988 - 1993
* Christian Blanc: 1993-1997
* Jean-Cyril Spinetta: 1997-2009
* Pierre-Henri Gourgeon: 2009-2011
* Alexandre de Juniac: 2011-2013
* Frédéric Gagey: 2013-2016
* Jean-Marc Janaillac: ekde 2016

## Aviadilaro de Air France 
## Vidu ankaŭ 
* Atako de Entebbe

Kategorio:Flugkompanioj
Kategorio:Francaj flugkompanioj
George Catlett Marshall

**George Catlett Marshall** (naskita la  en Uniontown, Kantono Fayette, Pensilvanio, mortinta la  en Vancouver, Vaŝingtonio) estis usona generalo, ministro pri eksterlandaj aferoj kaj ministro pri milito.

Lian nomon portas Plano Marshall, evoluigita de du anoj de lia ministerio, William L. Clayton kaj George F. Kennan.

## Honoroj 
Marshall ricevis grandan kvanton da armeaj kaj civilaj medaloj, ordenoj kaj aliaj honoroj. Inter la plej elstaraj estas:
* Persono de la jaro 1943 de magazino *Time*
* Premio Nobel de Paco en 1953
* Karola Premio en 1959

Kategorio:Usonaj politikistoj
Kategorio:Usonaj soldatoj
Kategorio:Nobel-premiitoj pri paco
Kategorio:Karolpremiitoj
Kategorio:Usonaj Nobel-premiitoj
Kategorio:Usonaj ministroj pri eksterlandaj aferoj
Kategorio:Personoj de la jaro laŭ magazino Time
Renaat Braem

**Renaat BRAEM** [bram] (naskiĝis en Antverpeno la , mortis en Essen la ) estis flandra arkitekto.

## Biografio 
Braem sekvis kursojn en la tridekaj jaroj de la pasinta jarcento ĉe Le Corbusier. Li estas konsiderata la plej grava moderna arkitekto de Belgio, pro liaj rimarkindaj konstruaĵoj, sed ankaŭ pro liaj ideologiaj sintenoj, kiuj ĉiam akompanis lian verkadon.

Inter 1947 kaj 1975 li estis profesoro ĉe la *Hoger Instituut voor Bouwkunst en Stedenbouw* (Supera instituto pri konstruado kaj urbanizado) en Antverpeno. En 1968 li publikigis la verkon *Het lelijkste land ter wereld* (La plej malbela lando de la mondo), en kiu li atakis la ĝistiaman urbanizadon de Belgio.

En la sesdekaj jaroj li faris multon por la konservado de la kvartalo Zurenborg, unu el la plej belaj kvartaloj de la distrikto Berchem, parto de Antverpeno. En 1969 li proponis konservi la kompletan kvartalon kaj sukcesis haltigi la planojn de la tiama municipo Berchem komplete malkonstrui ĝin.

En pli alta aĝo Braem ankaŭ pentris kaj skulptis. Renaat Braem estis la bopatro de Hendrik de Roover.

## Verkoj 
[eta|Renaat Braem, Rektorejo de la universitato de [Bruselo]]
* 1935 - Urbo de l' mortintoj
* 1934 - Linia urbo (urbo laŭlonge de la Albertkanalo inter Antverpeno kaj Lieĝo)
* 1950 - Brauns-domo en Kraainem
* 1951-1958 - Urbokvartalo de Kiel
* 1958 - Braem-Severin-domo: lia propra domo en Deurne
* 1956-1969 - Modela urbo en Bruselo
* 1952-1967 - La policeja nubskrapulo en Antverpeno
* 1957-1967 - Urbokvartalo *Sint-Maartensdal* en Loveno
* 1960-1965 - Urbokvartalo *Arenaplein* en Deurne
* 1966 - La domo de Gerard Alsteens (GAL) en Overijse
* 1971-1978 - La rektorejo de la universitato de Bruselo
* 1972-1977 - Urbokvartalo en Boom

## Libroj 
* *Het lelijkste land ter wereld* (La plej malbela lando de la mondo) (1968)
* *Het schoonste land ter wereld* (La plej bela lando de la mondo) (1987)

## Eksteraj ligiloj 
*  La domo de Renaat Braem

## Referencoj 
Kategorio:Belgaj arkitektoj
Kromata gamo

ĀLa **kromata** aŭ **duonduta gamo** konsistas nur el duontonpaŝoj (duondutoj), tial ke ne ekzistas hierarkio inter la tonoj. Sekve kiel en la plenduta gamo ne ekzistas baza tono , sed alie ol tiu la kromata gamo ne estas transponebla.

En supra direkto la 12 tonojn oni skribas jene: C-C#-D-D#-E-F-F#-G-G#-A-A#-B. En malsupra direkto ili estas jene skribataj : C-B-Bb-A-Ab-G-Gb-F-E-Eb-D-Db

800px|class=skin-invert-image **Aŭdio-ekzemplo**: Kromata gamo kun do-bazo, oktavo supren kaj malsupren irante.
.

Tonsilabe per kodaja egaltempera gamo, kromata skalo supren per diesoj estas [Do Di Re Ri Mi Fa Fi So Si La Li Ti do] kaj malsupren per bemoloj estas [do da Ti Ta La Lo So Sa Fa Mi Ma Re Ra Do].

## Vidu ankaŭ 
* Maltonaleco
* Diatona gamo
* Kvintona gamo
* Sestona gamo

Kategorio:Gamoj
Schwarzwald Mitte/Nord (naturparko)

La naturparko **Naturpark Schwarzwald Mitte/Nord** estas  granda kaj estas nuntempe la plej granda naturparko de Germanio.
[eta|dekstra|280px|Perspektivo de la monto Teisenkopf en la valon [Kinzig (Schwarzwald)|Kinzigtal]]
## Situo 
## La varieco de la naturparko 
[eta|Montidilio en St. Roman ĉe [Wolfach]]
[eta|dekstra|280px|Romantikaj trabfakaj konstruaĵoj en la urbeto [Schiltach(enireje al la naturparko)]]

## La celoj de la naturparko kaj ilia realigo 
## Eksteraj ligiloj 
Naturpark Schwarzwald Mitte/Nord
* Retpaĝo de la Naturparko Schwarzwald Mitte/Nord
* Naturpark-skolto 
* Retpaĝo „echt Schwarzwald“ (vere Schwarzwald)
* Schwarzwald-ĉiĉerono 
* Gastejoj en la naturparko 

Kategorio:Naturparkoj en Germanio
Kategorio:Baden-Virtembergo
Südschwarzwald (naturparko)

La naturparko **Naturpark Südschwarzwald** kun sia grandeco de  estas la dua plej granda naturparko en Germanio.

## Referenco 
## Eksteraj ligiloj 
* Naturpark Südschwarzwald

Kategorio:Naturparkoj en Germanio
Bakio

**Bakio**, kvazaŭ-ŝaka ludo kreita de Carl Mäsak 2005. Oni ludas per ŝakofiguroj kaj ŝakotablo. El la samaj originaj pozicioj kiel en ŝako, la figuroj sekvas aliajn regulojn. Specialaj bakiaj figuroj estas proponitaj al la Bakademio.

Ekde 2005 okazas mondĉampionokonkursoj en Bakio.

La unua multopa mondĉampionado en Bakio okazis dum Oranĝa Renkontiĝo en Hernusando septembre 2007. Ses nordiaj batalantoj ludis trironde. Tomas Q Nilsson, Hernusando defendis sian ekde 2005an mondĉampionecon. Due venis Magnus Henoch, Gotenburgo kaj trie Carl Kristiansson, Hernusando.

Kategorio:Abstraktaj tabulludoj
Obere Donau (naturparko)

eta|300px|roko *Stiegelefelsen* ĉe Fridingen en la "Donaudurchbruch" (Danubokanjono) tra la Schwäbische Alb
La naturparko **Naturpark Obere Donau** situas en la sudo de la federacia lando Baden-Virtembergo kaj ampleksas grandajn partojn de la distriktoj Tuttlingen kaj Sigmaringen. Ĝi estis fondita en 1980. La proksimume  grandan naturparkon administras samnoma asocio, kies sidejo estas en la vilaĝo Beuron. La monto *Heuberg* [elparolu: Hojberg], sudokcidenta altebenaĵo de la Ŝvaba Ĵuraso, ĉi tie interrompita de la rivero Danubo, formas la laŭ areo plej grandan parton de la naturparko.

## Referenco 
## Eksteraj ligiloj 
* Naturpark obere Donau
* Die Aachquelle und ihre Verbindungen zur Donau
* Information über den Donauradweg - Etappe Naturpark Obere Donau 

Kategorio:Naturparkoj en Germanio
Kategorio:Danubo
Kolomeo

**Kolomeo** (, ) estas urbo de Ukrainio ĉe ambaŭ bordoj de la rivero Prut. Ĝi apartenas al la Ivano-Frankivska provinco, en la okcidenta parto de la lando. Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
Unue la urbo estis menciita en galiciaj kronikoj en 1241. De 1405 ĝi havas urbajn rajtojn laŭ la Magdeburga juro. Ĝis la Dua Mondmilito en la urbo vivis precipe poloj kaj judoj - anoj de ambaŭ grupoj en la milito estis amasmurditaj, kaj la travivintaj poloj post la militofino estis perforte translokitaj al Pollando.

En Kolomeo interalie loĝis la ukrainaj verkistoj Vasil Stefanik kaj Ivan Franko. En la urbo funkcias la tutmonde ununura muzeo de paskaj ovoj.

## Ligoj al Esperanto 
En la urba gimnazio instruis biologion la renoma ukraina esperantisto Orest Kuzjma. Omaĝe al li funkcias muzeo de Esperanto, laŭ la adreso Rodini Kuzmi 6.

La Oresto Kuzma-tagoj estas regula Esperanto-aranĝo, dum kiu oni povas viziti muzeon de Esperanto, partopreni en ekskursoj kaj prelegoj.

## Partneraj urboj 
Internaciaj kontaktoj (en kronologia ordo de kontaktiĝo) ekzistas kun
*  Sighetu Marmației, Rumanio (ekde 2002)
*  Drochia, Moldavio (same ekde 2002)
*  Nysa, ĝis la jaro 1945 germana urbo, de tiam parto de Pollando: al tiu urbo post 1945 estis translokitaj multaj poloj antaŭe loĝintaj en Kolomeo (ekde 2005)
*  Valencio, Hispanio (ekde 2008)
*  Várpalota, Hungario (ekde 2011)
*  Łomża, Pollando (ekde 2017)
*  Kratovo, Norda Makedonio (ekde 2018)
*  Rîșcani, Moldavio (ekde 2019)
:Krome estas relative multaj partneraj urboj ene de Ukrainio, sed pri tiaj enlandaj kontaktoj ne temas la esperanta rubriko "partneraj urboj"

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Kolomija (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
*  ()


Kategorio:Urboj en Ivano-Frankivska provinco
Naruto (mangao)

***Naruto*** (NARUTO -ナルト-) estas japana porknaba mangaa serio kaj du animeaj serioj. La mangao estas farata de manga-verkisto Kiŝimoto Masaŝi (japane: 岸本 斉史 [Kiŝimoto Masaŝi]). La pilota ĉapitro de la mangao aperis en la gazeto Akamaru Jump en 1997. Ekde novembro 1999 ĝi estas eldonata en ĉiusemajna gazeto Shonen Jump. Tio estas unu el la plej longaj mangaoj, tamen la aŭtoro asertis, ke li jam havis planon, kiel fini sian verkon, kaj ĝi finfine finiĝis en novembro [de 2014].

Laŭ la komenco de la mangao estas filmita samnoma animea serio. Tuj post ĝi oni komencas montri la duan serion "Naruto:Ŝippuden" (-ナルト- 疾風伝 [Naruto Ŝippūden]). Oni ankoraŭ filmis kelkaj OVA-oj kaj animeaj filmoj kun sendependa scenaro. Krome estas kreitaj multaj videoludoj, bazitaj sur la mangao, la animea seriaro kaj sur la filmoj.

## Ligitaj laboroj 
### OVA 
La sekvaj OVA-epizodoj estas filmita en Studio Pierrot:

* **Serĉu kvar-folian ruĝan trifolion** (紅き四つ葉のクローバーを探せ [Akaki jocuba no Kurōbā ŭo sagase]), 17 min., 20a de decembro 2002.
* **Batalo en la vilaĝo de kaŝa akvofalo — mi ja estas heroo!** (滝隠れの死闘　オレが英雄だってばよ！ [Takigakure no ŝitō — ore ga eijū dattebajo!]), 40 min., 20a de decembro 2003.
* **Granda sporta festo de Konoha** (木ノ葉の里の大運動会 [Konoha no sato no dai undōkai]), 11 min., 21a de aŭgusto 2004.
* '*Finfine lukto! *Ĝonin*-oj kontraŭ *genin*-oj!! Granda batala turniro!!** (ついに激突！上忍VS下忍！！無差別大乱戦大会開催！！ [Cuini gekitocu! Ĝōnin tai genin!! Musabecu dairansen taikai kaisai!!), 22a de decembro 2005.
* **La krucado de vojoj*' (ザ・クロスローズ [Za kurosurōzu], de angla *The cross roads*), 28 min., 2009.

### Filmoj 
# **Naruto La Filmo** (劇場版 NARUTO 大活劇! 雪姫忍法帖だってばよ!! [Gekiĝōban Naruto Daikacugeki! Jukihime Ninpōĉō dattebajo!!]), 82 min., 21a de aŭgusto 2004.
# **Naruto La Filmo 2** (大激突!幻の地底遺跡だってばよ [Daigekitocu! Maboroŝi no Ĉiteiiseki Dattebajo]), 97 min., 6a de aŭgusto 2005.
# **Naruto La Filmo 3** (大興奮!みかづき島のアニマル騒動だってばよ! [Dai Kōfun! Mikazuki-ĝima no Animaru Panikku Dattebajo!]), 95 min., 5a de aŭgusto 2006.
# **Naruto Ŝippuden La Filmo** (劇場版NARUTO−ナルト− 疾風伝 [Gekiĝōban Naruto Ŝippūden]), 95 min., 4a de aŭgusto 2007.
# **Naruto Ŝippuden La Filmo 2** (劇場版 NARUTO−ナルト− 疾風伝 絆 [Gekiĝōban Naruto Ŝippūden: Kizuna]), 90 min., 2a de aŭgusto 2008.
# **Naruto Ŝippuden La Filmo 3** (劇場版 NARUTO-ナルト- 疾風伝 火の意志を継ぐ者 [Gekiĝōban Naruto Ŝippūden Hi no Iŝi ŭo Cugumono]), 96 min., 1a de aŭgusto 2009.
# **Naruto Ŝippuden La Filmo 4** (劇場版 NARUTO-ナルト-疾風伝 ザ・ロストタワー [Gekiĝōban Naruto Ŝippūden: Za Rosuto Taŭā], de angla *The Lost Tower*), 85 min., 31a de julio 2010.
# **Naruto Ŝippuden La Filmo 5** (劇場版 NARUTO-ナルト- ブラッド・プリズン [Gekiĝōban Naruto: Buraddo Purizun, de angla *Blood Prison*), 100 min., 30a de julio 2011.
# **Naruto Ŝippuden La Filmo 6** (ROAD TO NINJA -NARUTO THE MOVIE-), 28a de julio 2012.

## Roluloj 
La plejmulto de la roluloj estas en la klaso *ĉunin* aŭ *ĝonin*, kiuj estas la ĉefaj roluloj. La ĉefa karaktero estas nomata Uzumaki Naruto. Antagonisto estas Madara Uchiha.

## Referencoj 
Kategorio:Animeo
Kategorio:Japanaj filmoj
Kategorio:Japanaj televidaj serioj
Kategorio:Mangao
Kategorio:Mangailustritaj romanoj
Kategorio:Ninĵoj en fikcio
Die neutrale Sprache

***Die neutrale Sprache*** estas germanlingva doktoriga disertaĵo pri la politika historio de UEA, verkita de Ziko van Dijk kaj defendita la 3-an de novembro 2006 en la universitato de Utrecht (Nederlando). Doktoriĝanto estis Duco Hellema, estro de la instituto pri la historio de internaciaj rilatoj, kaj dua doktoriĝanto (*copromotor*) estis Marc van Oostendorp.

Marcus Sikosek (Ziko van Dijk): *Die neutrale Sprache. Eine politische Geschichte des Esperanto-Weltbundes*. Bydgoszcz: Skonpres 2006. 459 paĝoj, il.
ISBN 978-83-89962-03-4

Tradukita kaj adaptita por pli granda publiko: Ziko van Dijk: *Historio de UEA*, Partizánske : Espero, 2012, 369 paĝoj, il., ISBN 978-80-89366-15-6

Kategorio:Historio de UEA
Hungara reĝlando

:*Eble vi serĉas Hungaran reĝlandon, ŝtatan formon ekzistanta en la jaroj 1920–1946.*

[eta|maldekstra|350px|Loĝantoj de Hungara reĝlando (laŭvice: [hungaroj, germanoj, slovakoj, rutenoj, rumanoj, kroatoj, slovenoj, bulgaroj, italoj]]
**Hungara reĝlando** estis ŝtata formacio en Karpat-baseno ekzistanta ekde la 10-a jarcento ĝis la jaro 1918.

Stefano la 1-a (Hungario) fondis la kristanan reĝlandon en 1000.

La mongola invado en Hungara reĝlando okazis en la jaroj 1241 kaj 1242, sed en la sama jarcento okazis multe pli malgranda en 1285.

Fine de 1918 oni proklamis respublikon. Hungara reĝlando estis tre multnacia. Kiel ofica lingvo dekomence estis uzata la latina lingvo, nur en 1836/1844 - 1848 kaj proksimume en 1868 - 1918 la hungara lingvo kaj en 1848 - 1867 la germana lingvo.

## La Trianona traktato 
La Pactraktato de Trianon, unu el la traktatoj de la parizaj antaŭurboj, kiuj formale finis la unuan mondmiliton, dum la jaro 1920 fiksigis la disdividon de la reĝlando Hungario - ĝis 1918 parton de Aŭstrio-Hungario - post la por la duobla monarkio perdita milito. Hungario definitive laŭ internacia juro perdis du trionojn de la malnovhungara teritorio.

## Vidu ankaŭ 
* Habsburgoj
* Aŭstra imperio
* Aŭstrio-Hungario
* Listo de hungariaj ŝtatestroj
* Departementoj de reĝlando Hungario


Kategorio:Historio de Hungario
Kategorio:Eksaj landoj de Eŭropo
Kategorio:Eksaj reĝlandoj en Eŭropo
Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en 1000-1009
Kategorio:Aperis en 1000
Kategorio:Administraj unuoj malfonditaj en 1946
Paska ovo

**Paska ovo** estas speciale kolorigita aŭ ornamita ovo, kiun en multaj kulturoj oni donacas dum Pasko.

## Donaco de ovoj antaŭ la Kristanismo 
Donaci ovojn estas tre antikva tradicio. En Afriko troviĝis strutaj dekoraciitaj ovoj faritaj antaŭ 60mil jaroj.

## Paska ovo en Pollando 
Paska ovoj. Se marŝas pri teroj polaj – la plej maljunaj Paska ovoj, el fino X jarcento al kovrilo, oni retrovis dum fosirevelacio arkeologiaj sur la Opolo al insulo "Ostrówek", kie oni malkovris al restaĵojn de kastelo slava. Formulon oni desegnis sur ili per disfanda vakso, kaj poste oni surmetis lin al tinkturo – endokarpoj al bulbo ŝatu okrojn, kiuj elsendis al ili brunruĝan koloron.
Havas simboli naskiĝinto al vivo naturon, kaj en kristanismo krome esperon rezultata el fido en reviviĝo de Kristo.
Paska ovoj havas buntaj desegnaĵoj. Naskiĝas per desegnado sur krusto al varmegaj per disfanda vakso, kaj poste mergitigo ovojn en tinkturo. Kiel instrumentoj al skribo oni ĝuis pingloj, kudriloj, tranĉiletoj , alenoj, pajletoj kaj splitoj .Psakaj ovoj plenumata en regiono Bjalistoko plenumata estis aŭ sen instrumentoj, trans surasperigo la vakso sur ovoj aŭ trans desegno simplaj elementoj de grafikaj per fino al kandelo. Okazis ankaŭ kazoj de uzado instrumentoj tiaj kiaj stangetoj, ĉu aertubojn el pneŭmatikoj de biciklaj .
Ekgluitaovojn estas ornamentitaj per scirpo, per petaloj de sambuko, per detranĉaĵoj de kolora, brila papero, ŝtofojn k.t.p.
Ekgluitaovojn – popularaj precipe en eksa subŝtato al krakovaj kaj en regionoj Lovĉo. Naskiĝas per ilustro de ovoŝelo per buntaj tajlitojn el papero.
Pli antaŭlonge per ornamo de ovoj pritraktis ekskluzive virinoj, al viro tiam ne lante estis eniri ĉambron. Se tiel eventis oni defaris ĉarmo, kiu ĝenulo povis ĵeti sur la ovoj . Komence Preĝejo prohibis manĝadojn de ovoj en tempo al Paskoj. Malpermeso restis {cofnięty} en XII jarcento al kovrilo, necesaj tamen estis rifuzo antaŭ manĝo de speciala preĝado. Rezultis tio el strebo al apartigo al tradicioj de Preĝejo de ceremoniecoj de pagana sankta koneksa kun kulto de mortintaj, en kiuj ovo – komencon de nova vivo – ludis gravan rolon. En someroj 80. XX jarcento al kovrilo en regiono "uroczyska"-(apud eksaj Slavoj: loko en profundigas al arbarego koneksaj kun kulto de idolo, per renkontiĝoj de konferencoj ŝatu konsiderataj por sidejo de malbonaj spiritoj )
"Piatienka" proksime vilaĝo "Folwarki Tylwickie" oni observis ankoraŭ moron de komposto Paska ovoj en periodo printempa sur tomboj per loĝantaro de konfesio ortodoksa.
Nuntempe solena matenmanĝo dimanĉe paska antaŭen divido si celebrita per ovo. Simile kiaj Kristnaska moro de rompiĝo per oblato, estas termo amikaj.
[eta|*Drapanko*, paska ovo el [Pollando]]

## Paska ovo en Ukrainio 
**Pisanko** (ukraine Писанка) estas farbita aŭ ornamita (plejparte kokina) ovo. En paganismo la tradicio estis ligita kun renkonto de printempo, en kristanaj tempoj - kun Pasko. Unu el muzeoj de paskaj ovoj funkcias de 2000 en urbo Kolomeo, Ukrainio, kaj estas ununura muzeo plene dediĉita nur al paskaj ovoj.

## Referencoj 
Kategorio:Tradicioj
Kategorio:Folkloro
Kategorio:Pasko
Kategorio:Ovoj
Eric A Havelock

**Eric Alfred Havelock** (la 3-a de junio, 1903 – la 4-a de aprilo, 1988) estis brita klasikista filozofo. Li loĝis precipe en Kanado kaj Usono. Li estis profesoro ĉe la Universitato de Toronto kaj aktiviĝis en la akademia parto de la Kanada socialisma movado dum la 1930-oj. In la 1960-oj kaj 1970-oj, li servis kiel estro de la klasikaj departmentoj ĉe kaj Harvard kaj Yale. Kvankam li edukis en la tiama tradicio de klasikaj studoj, kiuj vidis grekan intelektan historion kiel nerompitan serion de rilataj ideoj, Havelock rompis radike kun siaj propraj instruistoj kaj proponis tute novan modelon por kompreni la klasikan mondon, surbaze de klara distingo inter la literaturo de la 6a kaj 5a jarcentoj AK unuflanke kaj la 4a aliflanke. 

Multe da la verkaro de Havelock estis dediĉita al unu sola tezo: ke la tuta okcidenta pensado estas informata per la ŝanĝego en la specioj de ideoj haveblaj al la homa menso kiam Greka filozofio konvertiĝis de parola al skriba formo. La ideo montriĝis disputata en klasikaj studoj, kaj ofte estis forĵetita; tamen ekster sia propra fako, Havelock estis eksterordinare influa. Li kaj Walter J. Ong (kiu mem estis ege influita de Havelock) esence fondis la fakon kiu pristudas ŝanĝojn de paroleco al legiveco, kaj Havelock estas unu el la plej ofte citataj teoriuloj en tiu fako. Lia influo etendis ekster la studo de la klasika mondo al tiu de similaj ŝanĝoj en aliaj tempoj kaj lokoj.

Kategorio:Britaj filozofoj
Groși (Vârfurile)

**Groși** [groŝj] (hungare: **Halmágygórós**, germane: *Gross*) estas vilaĝo en Rumanio sudokcidente de Sebiș. En 1910 ĝi havis 260 loĝantojn (rumanoj), en 1992 146 (rumanoj), kaj laste laŭ la stato de  en la vilaĝo vivis . Ĝia unua mencio estas el 1760. Ĝi apartenis ĝis 1919 al Hungario (Arad vármegye). Administre ĝi apartenas al la komunumo Vârfurile / Halmágycsúcs.

## Fonto 
* Magyar nagylexikon, 1–18, 1993–2004, Budapeŝto.
* Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)
* Listo de rumanaj poŝtkodoj 

## Eksteraj ligiloj 
* Mapo de distrikto 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Arad
Livadia de Coastă

**Livadia de Coastă** [livadia de kŭastə] (hungare: **Hegyaljalivádia**) estas vilaĝo en Rumanio sudoriente de Haţeg. En 1910 ĝi havis 405 loĝantojn (rumanoj). Ĝia unua skriba mencio estas en 1404. Ĝis 1919 apartenis al Hungario (Hunyad vármegye). Oni unuigis ĝin kun Livadia.
## Fonto
*Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.
## Eksteraj ligiloj 
* Popolnombrado 2002 
* Mapo de distrikto 
* Administrcia mapo de distrikto 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Hunedoara
Hăpria

**Hăpria** [həpria] (hungare: **Oláhherepe**) estas vilaĝo en Rumanio oriente de Alba Iulia. En 1910 ĝi havis 1 063 loĝantojn (rumanoj), en 1992 507. Ĝia unua dokumenta mencio estas el 1520. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (Alsó-Fehér vármegye). Administre ĝi apartenas al Ciugud.

## Fonto 
* Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.

## Eksteraj ligiloj 
* Interaga mapo de distrikto Alba
* Administracia mapo de distrikto 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Alba
Kategorio:Vilaĝoj de distrikto Alba
Vidacut

**Vidăcut** [vidəkut],  [sekejhidegkut], , estas vilaĝo en Rumanio nordoriente de Sighişoara. Administre ĝi apartenas al Săcel.

La unua skriba mencio de la vilaĝo estas en 1432. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Udvarhely en Hungario. Ĝi unuiĝis kun Vidacutu Unguresc en  En 1910 ĝi havis 424 loĝantojn (rumanoj, hungaroj, ciganoj) kaj en 1992 342 (64% rumanoj, hungaroj).

## Gravaj personoj 
*János Imre Hegedüs (*9-a de julio 1941): literaturhistoriisto, aŭtobiografiisto.
*Ecaterina Teodorescu-Humă (*12-a de novembro 1926): dekoraciartistino.

## Fontoj
**Magyar nagylexikon,* 1-18, 1993-2004, Budapest.
**Erdélyi és moldvai helységnévtár* – reta loknomvortaro

## Eksteraj ligiloj 
* Administracia mapo de distrikto
* Popolnombrado 2002 
* Interaga mapo de distrikto

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Harghita
Vidacutu Unguresc

**Vidacutu Unguresc** [vidakutu unguresk] (hungarlingve: **Magyarhidegkút** [madjarhidegkut]) estas vilaĝo norde de Sighişoara, en Rumanio. En 1910 ĝi havis 438 loĝantojn (rumanoj). Ĝia unua skriba mencio estas en 1432. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 apartenis al Hungario (*Udvarhely vármegye*). En 1925 oni aligis ĝin al Vidacut.
## Fonto
*Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.
*Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)
## Eksteraj ligiloj 
* Administrcia mapo de distrikto 
* Popolnombrado 2002 
* Interaga mapo de distrikto
Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Harghita
Roșia (Bihor)

**Roșia** [roŝja] (hungare: **Biharrósa**) estas komunumo en Rumanio sudoriente de Oradea. En 1910 ĝi nombris 2&nbsp;726 loĝantojn (rumanoj); en 1992 2&nbsp;359. Ĝi estis unue menciita skribe en 1445. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (Bihar vármegye). Administre apartenas al ĝi Lazuri.

## Eksteraj ligiloj 
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Bihor
Cornățel (Sâncraiu de Mureș)

**Cornățel** [kornacel] (hungare: **Egerszeg** [egerseg], germane: *Erlenheim*) estas vilaĝo en Rumanio okcidente de Târgu Mureș. En 1910 ĝi havis 175 loĝantojn (rumanoj, hungaroj). Ĝia unua skriba mencio estas el 1306. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario (*Maros-Torda vármegye*). En 1930 oni aligis ĝin al Sâncraiu de Mureș.

Censo de 1750 registris en Cornățel 317 loĝantojn.

## Fontoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Interaga mapo de la distrikto Mureș
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de distrikto Mureș
Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Mureș
Cornățel (Roșia)

**Cornățel** [kornəcel] (hungare: **Hortobágyfalu**, germane: **Harbach**) estas komunumo en Rumanio oriente de Sibiu. En 1910 ĝi havis 715 loĝantojn (rumanoj, hungaroj); en 1992 482 (rumanoj). Ĝia unua skriba mencio estis en 1306. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (*Szeben vármegye*). Administre ĝi apartenas al Roșia.
## Fonto
*Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.
*Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)
## Eksteraj ligiloj 
* Interaga mapo de distrikto Sibiu
* Popolnombrado 2002 

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Sibiu
Corbi

**Corbi** [korbj] (hungare **Korb**, germane **Korben**) estas komunumo en Rumanio okcidente de Făgăraş. En 1910 ĝi havis 453 loĝantojn (rumanoj); en 1992 146. Ĝia unua skriba mencio estas 1589. Ĝis 1919 apartenis al Hungario (Fogaras vármegye). Administre ĝi apartenas al Ucea de Jos. 

## Fonto
*Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.
*Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)

## Eksteraj ligiloj 
* Popolnombrado 2002 
* Interaga mapo de distrikto

Kategorio:Vilaĝoj de Rumanio
Kategorio:Distrikto Brașov
Korb

**Korb** havas diversajn signifojn:

***Korb (Württemberg)** estas komunumo en distrikto Rems-Murr-Kreis en Baden-Virtembergo en Germanio.
***Corbi**
Himno de Krimeo

**La himno de Krimeo** estis akceptita laŭ la decido de la supera konsilio de la respubliko la 18an de oktobro 2000.

La komponisto de la himno estas A. S. Karamanov, la aŭtorino de la teksto - O. Golubeva. La teksto ekzistas nur en la rusa lingvo.

Kategorio:Naciaj himnoj
Kategorio:Krimeo
Kategorio:Ruslingvaj kantoj
Franz Tunder

**Franz TUNDER** (naskiĝis en 1614 en Lübeck, mortis la  samurbe) estis Germana komponisto kaj orgenisto.

## Vivo 
Tunder laŭ pli malnova vidpunkto devus esti naskiĝinta en Bonnesdorf aŭ Burg sur Fehmarn, laŭ plej novaj konoj tamen lia naskiĝloko estas Lübeck . Tunder eble estis disĉiplo de Girolamo Frescobaldi, almenaŭ laŭ indiko de Johann Mattheson, la pli posta esploro tamen parte pridubis tion. Ekde 1632 ĝis 1641 li laboris en Gottorp kiel kortega orgenisto de Frederiko la 3-a sekvante *Johann Heckelauer*. Post tio li estis kiel posteulo de Peter Hasse ekde 1641 ĝis sia vivofino orgenisto, ekde 1647 kromofice ankaŭ laborestro ĉe la Mariapreĝejo en Lübeck. Tunder estis la antaŭulo kaj bopatro de la orgenvirtuozo Dietrich Buxtehude. Li enkondukis en Lübeck la tradicion kontinuan ĝis la nuntempo de la vespermuzikoj. Franz Tunder validas kiel unu el la grandaj reprezentantoj de la Nordgermana orgenskolo, ekz. li stampis kiel unu el la unuaj la tipon de la Nordgermana tokato. Lia verkaro, kiu ankaŭ ampleksis kantvoĉan muzikon, (motetojn, sakralajn ariojn, ĥoralkantatojn), bedaŭrinde plejparte estas malaperinta.

## Konservitaj verkoj 
* 9 sakraj konĉertoj por 1 kantvoĉo
* 9 sakraj konĉertoj por 3-6 kantvoĉoj
Por orgeno:
* 5 preludoj (4 en g-minoro, 1 en F-maĵoro)
* Kanzono en G-maĵoro pri temo de della Porta
* Ĥoralfantazioj:
:: Auf meinen lieben Gott
:: Christ lag in Todesbanden
:: Herr Gott, dich loben wir
:: In dich hab ich gehoffet, Herr
:: Jesus Christus, unser Heiland
:: Jesus Christus, wahr Gottes Sohn
:: Komm, Heiliger Geist, Herre Gott
:: Was kann uns kommen an für Not
samkiel
:: Allein zu dir, Herr Jesu Christ
:: Ein feste Burg ist unser Gott,
tamen ambaŭ lastaj titoloj ankaŭ povus deveni de Heinrich Scheidemann.

## Fontindikoj 
## Literaturo 
* Fritz Jung: "Die Musik in Lübeck" in: *Geschichte der freien und Hansestadt Lübeck*, hrsg. von Fritz Endres, Lübeck 1926, S. 171-209.
* Arndt Schnoor, Volker Scherliess: *"Theater-Music in der Kirche". Zur Geschichte der Lübecker Abendmusiken.* Lübeck 2003. ISBN 3-933652-15-4.

Kategorio:Germanaj barokaj komponistoj
Kategorio:Germanaj klasikaj komponistoj
Kategorio:Germanaj orgenistoj
Kategorio:Nordgermana Orgenskolo
NAND

**NAND** estas bulea funkcio ofte signata per p↑q aŭ per \overline{p \cdot q}; la esprimo NAND estas uzata ĉefe en elektroniko.

Vertabelo por NAND:

Per NAND oni povas difini ĉiujn aliajn logikajn funkciojn.
Ekzemploj:
: \neg p = \overline {p \cdot p}, 
: p \wedge q = \overline{(\overline{p \cdot q}) \cdot (\overline{p \cdot q})}, 
: p \vee q = \overline{(\overline{p \cdot p}) \cdot (\overline{q \cdot q})}, 
: p \rightarrow q = \overline{p \cdot (\overline{q \cdot q})}
= \overline{p  (\overline{p \cdot q})}. 

En elektroniko, funkcio NAND estas realigata per
cirkvito NAND nomata *elektronika logika pordo* NAND. En elektronika skemo, ĝi estas signata:

maldekstra|eta|250px|Laŭ normo ANSI/IEEE 1991
centra|eta|250px|Laŭ normo IEC 60617-12 1997

## Bibliografio 
* Charles Peirce, 1880. 'A Boolean Algebra with One Constant'. In Hartshorne, C, and Weiss, P., eds., (1931-35) *Collected Papers of Charles Sanders Peirce, Vol. 4*: 12-20. Harvard University Press.
* H. M. Sheffer, 1913. "A set of five independent postulates for Boolean algebras, with application to logical constants," *Transactions of the American Mathematical Society 14*: 481-488.

## Vidu ankaŭ 
* AND, logika kajo
* OR, logika aŭo
* XOR, disaŭo
* Implico
* Negacio
* Duobla implico
* NOR, malaŭo, nek nek
* Bulea algebro

Kategorio:Bulea algebro
Kategorio:Logiko
Kategorio:Elektroniko
Piŝtokorneto

[eta|dekstra|300px|Korneto kun siaj tri [valvo (blovinstrumento)|piŝtoj]]

**Piŝtokorneto** () aŭ mallongige **Korneto** () estas latuna blovmuzikilo, kiu similas la trumpeton. Sed malsamas de la trumpeton tiele: ĝi havas boraĵon konusan, pli kompaktan formon kaj pli malakran sonon ol la trumpeto. Ĝia buŝaĵo havas pli mallongan fuston, pli malgrandan gorĝon kaj pli profundan tason ol tio, kiun la trumpeto havas. La korneto disvolviĝis el la poŝtkorno en 1814 per la aldono de tri valvoj (piŝtoj).

Oni ludas la korneton per vibrado de la lipoj, kiu oscilas la aerkolon en la muzikilo kaj produktas la sonon. Uzante harmonojn de la baza tubolongo, la ludisto povas produkti serion da notoj, simile al klarionisto. Krome, la tri valvoj permesas la ludiston ŝanĝi la tubolongon per aldono de mallonga tubopeco. Ĉi tio iomete mallevas la tonalton kaj ebligas ludado de gamon kromatan.

eta|200px|Puŝante la piŝton, oni longigas la aervojon en la tubo.

La korneto estas la ĉefa muzikilo melodia en ensembloj de latunaj bandoj, kiuj troviĝas en Britio, Skandinavio kaj Nord-Eŭropo. Oni ankaŭ ludas ĝin en Brita simfoniaj orkestroj kaj *Fanfare Orkest* (fanfara orkestro), kiuj troviĝas en Nederlando, Belgio kaj Nord-Francio. Pasinte ĵazbandoj uzis la korneton, sed post la erao de svingmuziko la trumpeto plejparte anstataŭis ĝin.

Kategorio:Muzikaj instrumentoj
Kategorio:Blovinstrumentoj
Kategorio:Latunaj blovinstrumentoj
3908 Nikso

**Nikso** (internacie: *(3908) Nyx*) estas malgranda hela amoro-tipa asteroido.

## Malkovro 
La asteroidon eltrovis la germana astronomo Hans-Emil Schuster je la 6-a de aŭgusto 1980 ĉe la Observatorio La Silla en Ĉilio.

## Nomo 
La asteroido nomiĝis laŭ la helena dio de la nokto, Nikso (kiu ankaŭ donis sian nomon al la plutona luno Nikso).

## Ecoj 
Ĝia diametro estas 1–2&nbsp;km kaj ĝia sundistanco varias inter 1,9272 al 2,8115 AU. Ĝia spektra tipo V indikas, ke ĝi estas fragmento de 4 Vesta.

En 2000, radaraj observoj elde la radio observatorioj de Arecibo kaj Gladstone permesis modeligi la formon de Nikso: ĝi aspektas sfera kun multenombraj elstaraĵoj.

## Orbito 
Ĝia discentra orbito trairas tiun de Marso. Ĝi proksimas sed ne trairas tiun de Tero.
* La  ĝi pasis al 0,06129 AU (9,1684 milionoj da km) de Tero.
* La  ĝi pasos al 0,05800 AU (8,6768 milionoj da km) de nia planedo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Amoraj asteroidoj
Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Hans-Emil Schuster
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1980
Vertabelo

**Vertabelo** - estas unu el manieroj por difini logikan funkcion. Vertabelo enhavas ĉiujn eblajn rezultojn de logika funkcio.

Praktike, vertabelo konsistas el kolumnoj, po unu kolumno al ĉiu variablo (ekz. *P* kaj *Q*), kaj unu fina kolumno por ĉiu ebla rezulto rilatante al la logika operacio, kiun la vertabelo estas supozita reprezenti (ekz. *P* XOR *Q*). Ĉiu linio de la vertabelo do enhavas unu eblan kunigon de la enigaj variabloj (ekz. *P* = vera, *Q* = falsa), kaj unu rezulton de la operacio pri tiuj apartaj valoroj.

## Ekzemploj 
Vertabelo por **kaj**:

Vertabelo por **aŭ**:

## Vertabelo pri ĉiuj duumaraj logikaj operatoroj 
Ĉi sube estas vertabelo kun difinoj de ĉiuj 16 eblaj verfunkcioj pri 2 duumaj variabloj (*P* kaj *Q* estas do **buleaj variabloj**):

kie V = vera and F = falsa.

Klarigo:
:0, Opq, falsa, Kontraŭdiro
:1, Xpq, NOR, Inversa disjunkcio
:2, Mpq,**q** kaj **¬p**
:3, Fpq, **¬p**, Negacio de **p**
:4, Lpq, **p** kaj **¬q**
:5, Gpq, **¬q**, Negacio de **q**
:6, Jpq, XOR, Ekskluziva disjunkcio
:7, Dpq, NAND, Inversa konjunkcio
:8, Kpq, AND, Konjunkcio (logiko)
:9, Epq, XNOR, Se kaj nur se **p** identas al **q**
:10, Hpq, **q** valoro
:11, Cpq, Implico
:12, Ipq, **p** valoro
:13, Bpq, Inversa implico
:14, Apq, OR, Disjunkcio
:15, Vpq, ĉiam vera, Taŭtologio

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Asertologiko
* Bulea logiko
* Kajaŭ
* s.n.s.

Kategorio:Logiko
Kategorio:Matematiko
Kategorio:Matematika logiko
Kategorio:Bulea algebro
Sedlec (distrikto Břeclav)

Municipo **Sedlec** () troviĝas en Ĉeĥio, regiono Sudmoravia, distrikto Břeclav. Vivas ĉi tie  (). Temas pri vinkultivada municipo en vinkultivada subregiono Mikulov.

## Historio 
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1305. Parto de katastro de la municipo sude de la devena nereguligita fluo de rojo Včelínek (hodiaŭ parto de municipo nomata *Sedlec-kolonie*) apartenis ĝis la jaro 1920 enkadre de la t.n. Valticio al Malsupra Aŭstrio. Preskaŭ la tuta tiu ĉi parto ĉi tie kreis parton de la devena katastro de tiama municipo Steinebrunn (hodiaŭ tiu ĉi vilaĝo estas parto de municipo Drasenhofen), la resto apartenis al la devena katastro de tiama municipo Úvaly u&nbsp;Valtic (hodiaŭ parto de Valtice).

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Preĝejo de sankta Vito
* Statuo de sankta Johano Nepomuka
* Somerrestadejo Portz
* Urba banloko sulfura
* Grenejo

## Pluaj fotoj 

Sedlec(Břeclav)-kříž-u-kostela2013.jpg|Kruco ĉe preĝejo
Sedlec-telep, Morvaország - panoramio.jpg|Ŝoseo al Mikulov
Sedlec, Czech Republic - panoramio.jpg|Vitejoj
Sedlec u Mikulova, železniční zastávka.jpg|Fervoja haltejo

Kategorio:Municipoj en distrikto Břeclav
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Břeclav
Kategorio:Vinkultivada subregiono Mikulov
Kategorio:Setlejoj en Malsupramoravia valego
Eldona Akcia Societo Otava

**Eldona Akcia Societo Otava** (en la finna *Kustannusosakeyhtiö Otava*) estas unu el grandaj libroeldonaj kompanioj en Finnlando. Ĝi estas fondita en 1890 kiel eldonejo de finnlingva literaturo. Ĝi estas nuntempe la dua plej granda libroeldonejo en Finnlando kaj produktas ĉ. 400 novajn librojn ĉiujare.

En 1920-aj jaroj Otava eldonis en la finna libretojn pri Esperanto kaj ankaŭ finnlingvan literaturon tradukitan en Esperanton. Vilho Setälä laboris dum iom da tempo en la eldonejo. Otava eldonis ankaŭ gazeton Esperanta Finnlando en 1918-1922.

Otava estas finnlingva nomo de stelaro Sepstelaro, kiu estas parto de stelaro Granda Ursino.

## Eksteraj ligiloj 
* Retejo de Otava en la finna

Kategorio:Eldonejoj