Cinque Terre Sciacchetrà

eta|maldekstra|Riomaggiore kaj ĝia vinberejo de Telemaco Signorini.
**Ŝaketrao**, en itala *Cinque Terre Sciacchetrà* estas dolĉa vino produktita en la provinco La Spezia, en Ligurio. Ĝi estis protektita per *Denominazione di origine controllata* (DOC), ekde 1973 kaj produktita en la marbordaj areoj de la *Cinque Terre*. Ĉi tiu nomo estas postulita de la kvin vilaĝoj Riomaggiore, Manarola, Corniglia, Vernazza, Monterosso al Mare, kiuj ankaŭ produktas Cinque Terre DOC kun la samaj vinbervariantoj. La *Sciacchetrà*, el la vitejoj de la Nacia Parko Cinque Terre, estis rekonita kiel *Presidio* de Slow Food.

Ĝi estas sekvinbera vino produktita el vinberoj devenantaj de la famaj terasoj. Krom pro ĝia miljara historio  ĝi estas konata kaj estimata tra la tuta mondo.

La esprimo "Sciacchetrà" (aŭ *Sciachetrà*), per kiu ĝi estas surmerkatigita kaj nun konata ĉie, estas atestita nur de la fino de la 19a jarcento. Ŝajnas, ke unu el la unuaj, kiuj uzis ĝin, estis la pentristo Telemaco Signorini, kiu, en sia memoraĵo *Riomaggiore*, rememorante la multajn somerojn pasigitajn en la vilaĝo de la Cinque Terre, diras ke "en septembro, post la rikolto, la plej bonaj vinberoj estas etenditaj al la suno por akiri *sciaccatras*".

Etimologio: la vorto devenas de la liguria verbo «*sciacàa*» (elp. ŝakaa, = dispremi), uzata por indiki la vinberpremadon.

## Historio 
eta|Terasoj de vinberejoj kaj forlasita domo en Riomaggiore.|alt=
Ekde la jaro 1100, la kultivado de la vinberujo disvolviĝis sur terasoj konstruitaj de homo kaj subtenataj de sekaj ŝtonaj muroj.
.

Komence de 20a jarcento, la filoksero alvenis en Cinque Terre, la regiono ne havis komunikilon kun la cetero de la provinco. La detruo de la vitejo kaŭzis la kolapson de la loka ekonomio kaj la elmigradon de la vilaĝanoj de Cinque Terre, kiuj vivis sole de siaj vitoj .

Malgraŭ akiro de la DOC-nomo, en la dato 29 majo 1973, la Sciacchetrà ne estis surmerkatigita ĝis 1985.

## Geografio 
### Orografio 
eta|Vitikultura teritorio de Riomaggiore.|alt=
La pejzaĝo estas karakterizita per mallarĝa terstrio inter la Mediteranea Maro kaj la montokresto, kiu disigas ilin de la Val di Vara kaj la Golfo de La Spezia. La montara areo paralelas al la marbordo kaj inkluzivas malaltajn altecajn pintojn kiel Monto Malpertuso (815 metroj) aŭ Monto Vè (486 metroj), sed proksime al la maro, kaŭzante signifan kliniĝon. Sur ĉi tiuj nivel-diferencoj, la terasoj, kie oni kultivas la vinberojn, kovras linian distancon de preskaŭ kilometroj kaj areon de ĉirkaŭ hektaroj. Vitejoj troviĝas nur sur tiuj, kiuj estis konstruitaj sur Macigno, Canetolo kaj Monte Veri  alkroĉitaj al la monto supre aŭ laŭlonge de la riveretoj: Monterosso, Vernazza, Corniglia, Manarola kaj Riomaggiore, sed la produkta areo etendiĝas al Tramonti di Biassa kaj Tramonti di Campiglia, vilaĝetoj de La Spezia .

## Vito-variantoj per kiuj oni rajtas produkti ĝin 
* Bosco minimume 40%
* Albarola maksimume 40%
* Vermentino maksimume 40%
* aliaj *blankaj* vinbervariantoj taŭgaj por kultivado por la liguria regiono ĝis maksimume 20%

Tamen oni emas preferi la vinberon , ĉar la ŝelo de ĝiaj beroj estas pli rezistema kaj tial pli bone pretas sin sekigi sen rompiĝi.

eta | maldekstre | Laboro sub la pergoletta. | Alt =
eta | Vitoj laŭ vicoj en Cinque Terre. | Alt =
Por rajti la nomon, la vinoj devas veni de vitejoj situantaj nur sur monta tereno . Sur ĉi tiuj krutaj, rokaj, aridaj kaj malbone irigataj deklivoj, la faskoj neniam estas tre grandaj kaj la beroj enhavas malmulte da suko. Eksponiĝo al forta sunbrilo kaj ventoj faras necesa pritranĉi la rebon sufiĉe malalte. Ĝi estas veturata per pergoloj altaj je unu metro kaj la laboro kutime okazas kaŭrante.

Ĉi tiu *pergoletta* (pergola) konduto, specifa termino kaj metodo de Cinque Terre, evitas akvan streson kaj foliajn brulvundojn pro ŝprucaĵo kaj salo. Tamen iuj vinkultivistoj komencas plenumi siajn vinberejojn laŭ vicoj, sed tio signifas, ke oni devas starigi irigacian sistemon. Akvo estas alportata surloke per tuboj, kies instaladon financas la socia kantino (kunlabora kelo) . Je 16 kmlonga, la monorelo situas sur la plej krutaj kaj malproksimaj deklivoj . La malgrandaj dentradaj trajnoj, loke nomataj * trenino *, kiuj uzas ĝin, estas pelataj de malgranda termika motoro kaj permesas al la vinberoj malsupreniri senpene al la keloj . Ĝi verŝajne havis altan koncentriĝon de sukero, kiun indikis la koloro de la beroj kun oraj nuancoj. Post la rikolto, la grapoloj estis sekigitaj ĝis la fino de novembro.
eta | Aretoj sekigitaj sur rakoj. | Alt =
Nuntempe la sekiga procezo komenciĝas kiam la vinberoj atingas la plej altan maturecon kaj la beroj komencas perdi sian akvon . Ili estas sekiĝitaj sur ventolitaj subtenoj. La surpajligo daŭras ĝis la koncentriĝo de sukeroj en la vinberoj atingas alkoholan potencialon de almenaŭ 17% .

Ĉi tiu surpajligo daŭras ĉirkaŭ du monatojn kaj la rikolto perdas 2/3 de sia volumo. Dum ĉi tiu tuta tempo, la vinberoj estas protektitaj de la suno per baŝoj, kio permesas pli bonan koncentriĝon de acidoj kaj sukeroj (proksimume 400 g/l). Fermentado estas tre malrapida, pro ĉi tiu alta sukera enhavo, kiu bremsas la agadon de la gistoj. Kiel ĉiuj *pasintaj* vinoj, la finita Sciacchetrà havas sukeran enhavon de almenaŭ 14 g/l . Estas produktitaj  hektolitroj de Sciacchetrà .
* Cooperativa Agricoltura de Cinque Terre a.r.l., Groppo, Manarola
* Azienda Agricola Buranco de Kurt Wachter, Monterosso al Mare
* Azienda Vinicola La Polenza, Corniglia
* Walter de Battè, Riomaggiore
* Forlini et Cappellini, Manarola
* Pagni Vini S.a.S. d'Arrigoni Riccardo et Cie, La Spezia
* Sassarini Natale, Monterosso al Mare

eta|Vendo de Sciacchetrà kaj Cinque Terre DOC en Manarola.|alt=
eta|maldekstra|Vendloko 3 de la kooperativo 5 Terre en Manarola.|alt=
Passito "Cinque Terre Sciacchetrà" povas esti surmerkatigita nur post la unua de novembro de la jaro post la rikolto.

La *rezervo* "Cinque Terre Sciacchetrà" ne povas esti metita sur la merkaton antaŭ la unua de novembro de la 3a jaro post la rikolto. La Schiacchetra Riserva povas esti maturigita aŭ en rustorezistaŝtalaj kuvoj, en kunmetaĵa vetroresina tipo kuvo, aŭ en kverkaj bareloj .

## Produktad-teknikoj 
: Minimuma denseco  vitoj / ha.
: Ĉiu forcado estas malpermesita, sed urĝa irigacio estas permesita.
: La vino devas esti akirita de vinberoj sekigitaj post rikolto ĝis ĝi atingas sukeran enhavon egalan al 17% de ebla alkoholo.
: La sekigitaj vinberoj ne povas esti vinigitaj antaŭ la 1-a de novembro de la rikolta jaro.
: Maljuniĝo necesas ĝis la 1-a de novembro de la jaro post la rikolto.
: Ĉiuj operacioj de sekigado de vinberoj, vinigado kaj maljuniĝo devas esti faritaj en la areo provizita por la DOC.

## Organoleptikaj trajtoj 
* **koloro** : orflava kun sukcenaj reflektoj, de bela vigleco;
* **parfumo** : intensa de pasita vino, karakteriza odoro de mielo, agrabla;
* **gusto** : de dolĉa al dolĉeta, harmonia, kun bona strukturo kaj bona korpo, agrabla kaj longa en la buŝo kun migdala postgusto;
* **minimuma totala acideco** : 5,0 g / l;
* **maksimuma volatila acideco** : 30 meq / l;

## Historio 
Vidu: Cinque Terre DOC

Antaŭ la nuna specifo, ĉi tiu DOC estis:

* Aprobita per DPR 29.05.1973 GU 217 - 23.08.1973
* Ŝanĝita per Ministra Dekreto 14.10.1989 GU 255 - 31.10.1989
* Ŝanĝita per Ministra Dekreto 06.09.1999 GU 219 - 17.09.1999
* Modifita per Ministra Dekreto 07.03.2000 GU 76 - 31.03.2000
* Ŝanĝita per Ministra Dekreto 12.10.2007 GU 246 - 22.10.2007
* Ŝanĝita per Ministra Dekreto de 22.04.2008 GU 117 - 20.05.2008
* Ŝanĝita per Ministra Dekreto 20.10.2009 GU 252 - 29.10.2009

La antaŭa regulo de 1973 dispoziciis:

* vinbera rendimento = 9,0 t
* vino_ rendimento = 35,0%
* titolo_uva = 17,0%
* vino_titolo = 17,0%
* seka_ekstrakto = 22,0 g / l
* vinbera vario:
** Bosco : 60.0% - 100.0%
** Albarola kaj Vermentino
* Organoleptaj trajtoj
** koloro : de orflava ĝis sukcena flavo
** odoro : agrable odora
** gusto : dolĉa ĝis preskaŭ seka, agrabla

## Rekomenditaj kombinaĵoj 
Ĝi povas esti parigita kun fromaĝoj aŭ desertoj.

*Provinco, sezono, volumo en hektolitroj*

## Notoj 
## Vidu ankaŭ 
* Cinque Terre (vino)
* Cinque Terre Costa de Sera
* Cinque Terre Costa de Campu
* Cinque Terre Costa de Posa
* Cinque Terre

## Bibliografio 
* Gianni Forte et Alessandro Triantafyllidis, Vademecum per l'introduzione alla viticoltura biologica nel Parco Nazionale delle Cinque Terre, 2001, Éd. Parco Nazionale delle Cinque Terre, Gênes.

Kategorio:Ligurio
Kategorio:Vino
Kategorio:Italio