open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Belkanto

**Belkanto** (itale: *bel canto* „bela kanto“) signifas en la muziko la kantmaniero, kiu ekestis en Italio komence de la 17-a jc. kadre de la monodio kaj la opero. Ĝis ĉirkaŭ 1840 belkanto estis la preferata tekniko por la kantado en la eŭropa opero.

Elementoj de belkanto estas la *legato*, la *messa di voce*, la apoĝaturoj kaj portamentoj kaj la virtuoza ornamado per koloraturoj kaj fiorituroj. La operoj de Giuseppe Verdi kaj de la verismo forŝovis la belkanton, ĉar la kantistoj devis domini kontraŭ pligrandigita orkestro.

La nomo ankaŭ estas arnomo por la operkomponaĵoj de inter ĉirkaŭ 1810 ĝis 1845 en Italio. La plej gravaj reprezentantoj de ĉi tiu skolo estis Gioacchino Rossini, Vincenzo Bellini kaj Gaetano Donizetti.

Jürgen Kesting difinas belkanton kiel „[…] (kanta) stilo, kiu bezonas certan teknikon aŭ kiel tekniko por certa stilo“. La nomo belkanto ofte kaj mise estas uzata por kantistoj, kiuj nur havas belan voĉon kaj klasikan kantoteknikon, sen ke ili kantas verkojn el la belkanta epoko aŭ laŭ la belkantostilo.

## Historio 
La florepoko de la ornamita kantado *(Canto fiorito)* estas la epoko inter la fino de la 17-a kaj la komenco de la 19-a jarcentoj. Kiel idealtipoj de belkantantoj oni rigardis tiuepoke la kastritajn kantistojn (itale: *evirati*), kies teknikaj kaj voĉaj kapabloj restis legendaj ĝis nuntempe. Kun la malapero de la kastritoj el la operoj paralelis evoluo de la opero, kiu limigis por la kantistoj pli kaj pli la eblecojn de improvizado kaj kiu forŝovis la ja manierisman-artefaritecan *Canto fiorito* favore al „pli natura“ kantstilo, sen rezigni la postulojn de la belkanto. Lastan kaj same plej grandan kulminon festis la belkanto en la jaroj inter ĉirkaŭ 1810-1850.

## Gravaj komponistoj 
* 18-a jarcento: Giovanni Battista Bononcini, Baldassare Galuppi, Domenico Cimarosa, Alessandro Scarlatti, Antonio Vivaldi u. v. a.
* 19-a jarcento: Gioachino Rossini, Vincenzo Bellini, Gaetano Donizetti

## Elstaraj kantistoj de la belkanta stilo 
* Evirati (kastritoj): Farinelli, Giovanni Carestini, Gaetano Caffarelli
* 19-a jarcento: Giuditta Pasta, Isabella Colbran, Maria Malibran, Giovanni Battista Rubini, Mattia Battistini, Jenny Lind, Sophie Crüwell
* 20-a jarcento: Alessandro Bonci, Giacomo Lauri-Volpi, Luisa Tetrazzini, Tito Schipa, Ferruccio Tagliavini, Rosa Ponselle, Maria Callas, Joan Sutherland, Marilyn Horne, Alfredo Kraus, Edita Gruberova, Luciano Pavarotti, Renato Bruson, Montserrat Caballé, Joseph Schmidt, Cecilia Bartoli, Richard Tauber

## Literaturo 
* Rodolfo Celletti: *Geschichte des Belcanto.* Bärenreiter, Kassel/Basel 1989, ISBN 3-7618-0958-1.
* Peter Berne: *Belcanto – Historische Aufführungspraxis in der italienischen Oper von Rossini bis Verdi.* Wernersche Verlagsgesellschaft, 2008, ISBN 3-88462-261-7.

Kategorio:Kantado
Kategorio:Opero
Sproto

**Sproto** (zamenhofa formo) aŭ **Sprato** *(Sprattus sprattus)* estas fiŝo el la familio de la klupeedoj, al kiu ankaŭ apartenas la haringo.

## Aspekto 
Dorso bluverda, flankoj arĝentkoloraj. Enplanto de la ventronaĝiloj antaŭ la komenco de la dorsonaĝilo. Averaĝa longo 10 cm, maksimuma longo 17 cm.

## Informoj 
Sprotoj estas prilaborataj de fiŝindustrio al konservaĵoj. Ili ankaŭ estas vendataj fumaĵitaj.

## Apero/kaptado 
Atlantikaj marbordoj, de norda Maroko ĝis la britaj insuloj kaj Irlando; Norda Maro.

## Vidu ankaŭ
* Sprato

Kategorio:Fiŝoj
Kategorio:Klupeedoj
Hessische Bergstraße

eta|upright=1.4|la vinkultivaj teritorioj de la regiono hesia Monta Vojo
 eta|rigardo de la vinkultivejo *Stemmler* norden al la monto *Hemsberg*

La vinkultiva regiono **Hessische Bergstraße** – en Esperanto "hesia Monta Vojo" – situas en sudokcidenta Germanio. Ĝi difiniĝas kiel la nordo de la geografia regiono Bergstraße, do "Monta Vojo", kiu ĝenerale estas la transira zono inter la mezalta montaro Odenvaldo oriente kaj la vasta ebenaĵo de la rivero Rejno, cizita de ampleksaj glaĉeroj dum la lasta glaciepoko, okcidente – kiel la nomo klare indikas, temas pri tiu parto de la geografia regiono *Bergstraße*, kiu situas en la federacia lando Hesio. Ene de la federacia lando, la areo konsistigas la plejan sudon. Ekde la jaro 1971 la areo estas memstara vinkultiva regiono, antaŭe ĝi kune kun la sudo de la geografia regiono, *Badische Bergstraße*, do "badenia Monta Vojo", konsistigis la vinkultivan regionon *Bergstraße*. Krom la kerna parto de la vinkultiva regiono inter la komunumoj Seeheim-Jugenheim norde kaj Heppenheim sude, nomata "Starkenburg" laŭ la mezepoka fortikaĵo de Heppenheim, plia vinkultiva "insulo" ĉirkaŭ la urbeto Groß-Umstadt pli-malpli 30 kilometrojn pli nordoriente, ĉe la norda antaŭmontaro de la mezalta montaro Odenvaldo, plus tre malgranda vinkultiva teritorieto ankoraŭ pli norde de la kerna parto, en la komunumo Dietzenbach estas aldonaj partoj. La vinkultiva "insulo" en la urbeto Groß-Umstadt germanlingve efektive nomatas insulo – nome *Odenwälder Weininsel*, odenvalda vininsulo. La vinkultiva regiono havas nur 440 hektarojn da vitejoj kaj sekve estas inter la plej malgrandaj vinkultivaj regionoj de Germanio.

## Situo 
La "hesia Monta Vojo" kovras teritorion ĉe la okcidentaj deklivoj de la mezalta montaro Odenvaldo inter la komunumoj Seeheim-Jugenheim kaj Alsbach norde ĝis la limo inter Hesio kaj Baden-Virtembergo sude de la urbeto Heppenheim. La plej grandaj vitejoj troviĝas inter Zwingenberg kaj Heppenheim. Kiel supre menciite, aldoniĝas la vitejoj de Groß-Umstadt kaj la vinkultiva teritorieto de Dietzenbach, kiuj geografie ne estas parto de la regiono "Bergstaße". Sude de la vinkultiva regiono limas la areo Badische Bergstraße de la vinkultiva regiono "Badenio".

La tuta regiono "Monta Vojo", kaj la nordo kaj la sudo, kompare al la ĉirkaŭaj pejzaĝoj havas aparte mildan klimaton, kiu favoras la kultivadon de vino. Aldoniĝas grundo favora por vitejoj. La pejzaĝo havas multajn krutajn deklivojn, kiuj aparte intense kolektas sunradiojn. Jam dum la komenco de printempo ĉiujare videblas la milda klimato, kiam ekfolias kaj iom poste ekfloras ĉerizaj, persikaj kaj migdalaj arboj multajn semajnojn antaŭ ol samspecaj arboj en aliaj partoj de Germanio.

## Eksteraj ligiloj 
* retejo de la vinkultiva ligo "Hessische Bergstraße"

Kategorio:Hesio
Kategorio:Vinkultivado en Germanio
Vizela

**Vizela** estas portugala urbo kun 2 264 loĝantoj (2021) situanta en la subregiono Ave, apartenanta al la Norda regiono en la sudo de la Distrikto Braga. 

Ĝi estas sidejo de municipo Vizela kun 24,70 km² kaj 23 896  enloĝantoj (2021), subdividita en 12 fregezioj. La municipo limas norde kaj okcidente kun la municipo Guimarães, okcidente kun Santo Tirso, oriente kun Felgueiras kaj sude kun Lousada. Ĝi estas la plej malgranda municipa teritorio en la distrikto.

## Historio
Arkeologiaj restaĵoj pri la origino de la loĝado de tiu tero kondukas al la Ferepoko. Romia loĝado rilatis al la varmakvoj; ili lasis ponton. En la jaro 607 okazis koncilio por la dividado de la teritorio en episkopecoj, kaj tiel aperis la unuaj portugalaj paroĥejoj, inter kiuj Oculis, tio estas, Caldas de Vizela.

En la jaro 1361 Vizela atingis la administracian sendependecon formante por la unua fojo propran municipon.

Vizela estis altigita al la kategorio de "cidade" (urbo) en 1998. La loĝantaro kreskis konstante laŭlonge de la 20-a jarcento.

## Fregezioj 
maldekstre|eta|230ra
La municipo Vizela havas la jenajn fregeziojn:
* Caldas de Vizela (São Miguel e São João) 	
* Infias 	
* Santa Eulália 	
* Tagilde e Vizela (São Paio) 	
* Vizela (Santo Adrião)

## Vidindaĵoj 
* Malnova Ponto de Vizela
* Statuo de Vizela Romana
* *Padrão Evocativo da Aliança Portugal-Inglaterra*
* Sanktejo de São Bento das Peras
* Kapelo da Nossa Senhora da Tocha
* Ĝardeno Manuel Faria - Vizela
* Parko de Termas de Vizela

## Bildoj 

Ponte romana - panoramio.jpg|Malnova Ponto de Vizela.
Parque das Termas de Vizela - Caldas de Vizela - Portugal (26000391268).jpg|Parko de Termas de Vizela.
Igreja Matriz de Santa Eulália de Barrosas - Portugal (34413003042).jpg|Santa Eulália de Barrosas.

## Vidu ankaŭ 
* Vizela (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* 


Kategorio:Urboj de Portugalio
Kategorio:Distrikto Braga
Badische Bergstraße

[eta|Vinkulturo inter [Schriesheim kaj Hirschberg an der Bergstraße]]
La **Bereich Badische Bergstraße** – en Esperanto "areo badenia Monta Vojo" – estas vinkultiva regiono en sudokcidenta Germanio. Ĝi difiniĝas kiel la sudo de la geografia regiono Bergstraße, do "Monta Vojo", kiu ĝenerale estas la transira zono inter la mezalta montaro Odenvaldo oriente kaj la vasta ebenaĵo de la rivero Rejno, cizita de ampleksaj glaĉeroj dum la lasta glaciepoko, okcidente – temas pri tiu parto de la regiono *Bergstraße* situanta en la federacia lando Baden-Virtembergo. Ene de la federacia lando, la areo konsistigas la plejan nordon kaj estas parto de la distrikto Rhein-Neckar, kiu ĉirkaŭas la urbon Hajdelbergo. Ekde la jaro 1971 la areo badenia Monta Vojo estas parto de la vinkultiva regiono "Badenio".

Ĝis la jaro 1971 la areo kune kun la nordo de la geografia regiono, *Hessische Bergstraße*, do "hesia Monta Vojo", konsistigis la vinkultivan regionon *Bergstraße*.

## Situo 
La "areo badenia Monta Vojo" ĉirkaŭatas sude de la urbo Heppenheim en la distrikto Bergstraße en Hesio, ĉe la okcidentaj deklivoj de la mezalta montaro Odenvaldo transire al la Rejna Malaltebenaĵo, de la komunumoj Laudenbach ĝis Wiesloch. Kune kun la pli norda "hesia Monta Vojo" ĝi konsistigas la geografian regionon Bergstraße, kiu ampleksas la teritorion inter la urboj Darmstadt en Hesio norde kaj Wiesloch en Baden-Virtembergo sude.

La tuta regiono "Monta Vojo", kaj la nordo kaj la sudo, kompare al la ĉirkaŭaj pejzaĝoj havas aparte mildan klimaton, kiu favoras la kultivadon de vino. Aldoniĝas grundo favora por vitejoj. La pejzaĝo havas multajn krutajn deklivojn, kiuj aparte intense kolektas sunradiojn. Jam dum la komenco de printempo ĉiujare videblas la milda klimato, kiam ekfolias kaj iom poste ekfloras ĉerizaj, persikaj kaj migdalaj arboj multajn semajnojn antaŭ samspecaj arboj en aliaj partoj de Germanio.

## Eksteraj ligiloj 
* Badischer Weinbauverband

Kategorio:Vinkultivado en Germanio
Kategorio:Baden-Virtembergo
Kategorio:Distrikto Rhein-Neckar
Lirika tragedio

La **lirika tragedio** aŭ **muzika tragedio** estas specife franca operoĝenro de la malfrua 17-a kaj 18-a jarcentoj.

Kiel inventinto de la lirika tragedio oni povas rigardi Jean-Baptiste Lully, kiu evoluigis ĉi tiun formon en la 1670-aj jaroj kune kun sia libretisto Philippe Quinault tiel, ke ĝi sin konservis esence ĝis malfrue en la 18-a jarcento. Ĝi fontis el eroj de la *ballet-de-cour*, de la pastoralo kaj de la maŝinteatro. La prezentado de lirika tragedio estis spektaklo, al kiu partoprenis multaj artoj: krom la muziko kaj la poezio tiuj estis la baleto, la kostumoj, la scenaranĝoj.

La verko estas strukturita en muzika uverturo, prologo kaj kvin aktoj. Kiel uverturo Lully establis la formon nomitan *franca*, kiu konsistas el rapida mezparto enkadrigita per gravaj-solenaj partoj kun punktitaj ritmoj. La prologo laŭdas la regantan reĝon, kaj okazas ofte aludoj pri la aktuala politiko.

Fine de la 18-a jarcento la lirika tragedio cedis al la pli graviĝanta franca komika opero; ĝin sukcedis la serioza opero de la granda opero. Jules Massenet denove uzis la ĝenronomon dum la jarcentoŝanĝo al la 20-a jarcento por siaj trakomponitaj operoj.

## Eksteraj ligiloj 
* Jean-Philippe Rameau / Diskographie 

Kategorio:Operĝenroj
Gottlieben

## Pri la komunumo 
**Gottlieben** estas komunumo en la distrikto Kreuzlingen de Kantono Turgovio, Svislando. Ĝi havis 320 loĝantojn je la 31-a de decembro 2007.

## Geografio 
La pitoreska vilaĝeto kun urbeta karaktero situas ĉe la bordo de la suba parto de Bodenlago kaj la Lagorejno okcidente de Kreuzlingen. Kun areo de nur 0,4 km² Gottlieben estas la plej malgranda komunumo de Turgovio.

## Najbaraj komunumoj 
Gottlieben limas en sudo kaj oriento al Tägerwilen, en okcidento al Ermatingen kaj en nordo al la rivero Rejno kaj la suba parto de Bodenlago, je kies alia flanko situas la germanaj komunumoj Reichenau kaj Konstanco (kiuj ambaŭ apartenas al Baden-Virtembergo).

## Trafiko 
Gottlieben situas ĉe la trajnlinio de Ŝafhaŭzo al Kreuzlingen. Ĝian stacidomon ''* ĝi dividas kun la najbara komunumo Tägerwilen. Gottlieben ankaŭ atingeblas ŝipe per la Rejno kaj suba Bodenlago de Konstanco kaj Ŝafhaŭzo.

## Historio 
eta|150ra|maldekstra|Kastelo Gottlieben
La unua dokumenta mencio de Gottlieben datiĝas de la fino de la 10-a jarcento post Kristo kiel *Gotiliubon*. En la jaro 1251 en Gottlieben la tiama episkopo de Konstanco *Eberhard von Waldburg'' konstruigis kastelon en Gottlieben, kiu servis kiel residenco de la episkopoj de Konstanco. Dum la Koncilio de Konstanco en la jaro 1415 la reformatoro Jan Hus kaj la kontraŭpapo Johano la 23-a estis enkarcerigita en la kastelo. Komence de la 19-a jarcento Princo Charles Louis Napoléon Bonaparte, kiu poste fariĝis la franca imperiestro Napoleono la 3-a akiris ĝin kaj dum mallonga tempo loĝis tie.

Ĝis la Helveta Revolucio en la jaro 1798 Gottlieben estis la centro de la samnoma supervoktejo de la Svisa Ĵurkomunumo. Post la liberigo de Turgovio de la ĵurkomunuma servuteco Gottlieben ĝis 1874 estis la ĉefloko de la distrikto, poste tiu rolo falis al Kreuzlingen.

## Vidu ankaŭ 
* Tägerwilen-Gottlieben (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Gottlieben
* Gottlieben en la Historia Leksikono de Svislando

Kategorio:Bodenlago
Franca komika opero

eta|La franca komika opero havis originojn sur la parizaj jarfoiroj de la 18-a jarcento, ĉi tie la Foire Saint-Laurent.
La **franca komika opero** (fr. *Opéra comique*) estas operĝenro ekestinta en Parizo, en kiu la muzikaj numeroj ne estas ligitaj per recitativoj, sed per parolataj dialogoj. Per tio ĝi estas gefrata al la germana kantoteatraĵo respektive de la ludopero aŭ komika opero.

La franca komika opero ne utiligis antikvajn mitologiajn temojn kiel la lirika tragedio, sed historiajn aŭ samtemanajn, kaj ĝiaj herooj ne estas nobeluloj. Kutime ĝi konsistas el tri aktoj.

## Verkselekto 
* François-André Danican Philidor: *Blaise le Savetier,* Parizo 1759
* Christoph Willibald Gluck:
** ''L'Ivrogne corrigé*, Vieno 1760
** *Le Cadi dupé*, Vieno 1761
** *La Rencontre imprévue ou Les pélerins de Mecque*, Vieno 1764
* André Grétry: *Richard Cœur-de-lion*, Parizo 1784
* Luigi Cherubini:
** *Médée*, Parizo 1797
** *Les Deux journées*, Parizo 1800
* François-Adrien Boieldieu, *La dame blanche*, Parizo 1825
* Daniel-François-Esprit Auber: *Fra Diavolo *, Parizo 1830
* Adolphe Adam:
** *Le Postillon de Lonjumeau*, Parizo 1836
** *Si jétais roi*, Parizo 1852
* Gaetano Donizetti: *La Fille du régiment*, Parizo 1840
* Hector Berlioz:
** *Benvenuto Cellini*, 1-a versio, Parizo 1838
** *Béatrice et Bénédict*, Baden-Baden 1862
* Charles Gounod:
** *Le Médecin malgré lui*, Parizo 1858
** *Faust*, 1-a versio, Parizo 1859
* Ambroise Thomas: *Mignon*, Parizo 1866
* Georges Bizet:
** *Djamileh*, Parizo 1872
** *Carmen*, Parizo 1875
* Jacques Offenbach: *Les contes d'Hoffmann*, Parizo 1881

## Vidu ankaŭ 
* Itala komika opero

## Literaturo 
* Herbert Schneider, Nicole Wild (Hg.), *Die Opéra comique und ihr Einfluß auf das europäische Musiktheater im 19. Jahrhundert,* Hildesheim: Olms 1997. ISBN 3-487-10250-1
* Sieghart Döhring, Sabine Henze-Döhring, *Oper und Musikdrama im 19. Jahrhundert.'' Laaber: Laaber 1997. ISBN 3-89007-136-8

Kategorio:Operĝenroj
Melanocorypha

Melanokorifoj aŭ ***Melanocorypha*** estas malgranda genro de birdoj de la familio de Alaŭdedoj. Ties membroj ĉefe loĝas en mezvarma Azio el Turkio tra Centra Azio al Ĉinio, sed la Stepalaŭdo havas ankaŭ ekstensivan distribuon en Eŭropo ĉe la Mediteraneo.

Tiuj alaŭdoj estas ĉefe parte migrantaj, moviĝante relative tra mallongaj distancoj el la plej malvarmaj partoj de siaj teritorioj. Kelkaj specioj estas tre raraj vagantoj al okcidenta Eŭropo.

Tiuj estas birdoj de malferma terkultivejoj, stepoj aŭ duondezertoj. Ili nestumas surgrunde kaj la idoj estas fruemaj. La manĝaĵo estas semoj suplementitaj per insektoj ĉefe dum la reprodukta sezono. Ili estas gregemaj for de la reprodukta sezono.

La alaŭdoj de la genro *Melanocorypha* estas **grandaj, fortikaj** birdoj, 16.5-20 cm longaj kun fortaj dikaj bekoj kaj pli **rondoformaj kapoj** ol tiuj de aliaj alaŭdedoj. Kelkaj havas la tipan nedistingan plumaron de alaŭdo, ĉefe striita grizecbruna supre kaj blankeca sube, sed la Nigra alaŭdo kaj la Blankflugila alaŭdo havas distingajn masklajn plumarojn. Kelkaj specioj havas grandajn nigrajn makulojn en la brustoflankoj.

Dumfluge ili montras larĝajn flugilojn kaj mallongajn vostojn. La kantoj de plej parto de specioj estas kiel tiu de la kampalaŭdo.

## Specioj en taksonomia ordo 
* Genro: *Melanocorypha*
** Stepalaŭdo, *Melanocorypha calandra* 
** Dumakula alaŭdo, *Melanocorypha bimaculata* 
** Tibeta alaŭdo, *Melanocorypha maxima* 
** Mongola alaŭdo, *Melanocorypha mongolica* 
** Blankflugila alaŭdo, *Melanocorypha leucoptera* 
** Nigra alaŭdo, *Melanocorypha yeltoniensis*

## Referencoj 
**Simms**, Eric (author), **Arlott**, Norman (bildoj) *Larks, Pipits and Wagtails*(Collins New Naturalist, 1992) ISBN 0002198711

Kategorio:Alaŭdedoj
Kategorio:Birdoj de Eŭropo
Kategorio:Birdoj de Azio
Pola landvojo n-ro 42

La **pola landvojo n-ro 42** (**DK42**) estas landvojo en la eŭropa ŝtato Pollando. Ĝi iras el Kamienna apud Namysłów ĝis Rudnik apud Starachowice. Ĉi tiu landvojo havas komunan poarton kun landvojo nr-o  kaj ankaŭ kun landvojo nr-o .

## Pli gravaj urboj laŭ DK42 
*Kamienna ()
*Wołczyn
*Kluczbork (, )
*Gorzów Śląski ()
*Praszka ()
*Rudniki ()
*Jaworzno ()
*Raciszyn ()
*Działoszyn ()
*Pajęczno
*Nowa Brzeźnica ()
*Radomsko (, ) - parte pretervojo
*Przedbórz ()
*Ruda Maleniecka ()
*Końskie ()
*Stąporków
*Skarżysko-Kamienna ()
*Wąchock
*Starachowice(  )
*Rudnik ()
Aleksander Mikiŝev

**Aleksander Mikiŝev** (, מיקישב ) (n. la 27-an de decembro 1960) estas israela esperantisto. Li studis teorian fizikon en Perma Universitato , doktoro, temo de la tezo estis pri komputika simulado de turbulentaj fluoj. En 1979 iĝis esperantisto, tuj ekaktivis en loka Esperanto-movado, apartenis al la unua kvaropo de t.n. Urala Esperanto-Komitato, neformala grupo gvidanta Esperanto-agadon en urala regiono komence de la 1980-aj jaroj (aliaj anoj de la Komitato - Aleksander Korĵenkov, Halina Gorecka kaj Andreo Peĉjonkin). Ekde majo de 1991 jaro loĝas en Israelo. Kunlaboris kun revuo Monato. En 2000 jaro lanĉis Astronomian Esperanto Klubon (AEK ), nun Astronomia Sekcio de ISAE. Redaktas *Astronomian Almanakon*, organizas staĝojn de astronomi-ŝatantoj. Aliaj okupoj - tradukisto, ĉefe de teknikaj tekstoj, okupiĝas pri sciencaj esploroj rilataj al diversaj hidrodinamikaj sistemoj, instruas en matematika departemento de Teĥniono - israela teĥnologia instituto . Ekde 2010 jaro loĝas ankaŭ en Usono (Houston, TX).

Kategorio:Rusiaj esperantistoj
Kategorio:Israelaj esperantistoj
Kategorio:Usonaj esperantistoj
Eŭheno Kovtonjuk

eta|E. Kovtonjuk
eta|Eŭheno Kovtonjuk
**Eŭheno KOVTONJUK** (foje ankaŭ nomata **Eŭgeno**, laŭ la tradicia esperantlingva formo de la persona nomo, kvankam li mem preferas la "pli ukrainan" formon *Eŭheno*), ukraine Євген Ковтонюк, (n. la 7-an de oktobro 1955 en Nemiriv, Vinica provinco, Ukrainio), estas ukraina esperantisto kaj inĝeniero de grejno-industrio. Inter la jaroj 1989 kaj 1993 li estis la unua prezidanto de Ukrainia Esperanto-Asocio. Krome li estas fondinto kaj prezidanto de la Bonfara fonduso "Vasil Eroŝenko". 

Ekde la jaro 1992, do en la oficperiodoj 1992-1995, 1995-1998, 1998-2001, 2001-2004, 2004-2007, 2007-2010, 2010-2013 kaj aktuale 2013-2016 li reprezente de Ukrainia Esperanto-Asocio estas membro de la komitato de Universala Esperanto-Asocio.
## Bibliografio 
* 

## Referencoj 

Kategorio:Ukrainaj esperantistoj
Kategorio:Prezidantoj de Ukrainia Esperanto-Asocio
Les vécés étaient fermés de l'intérieur (filmo)

'''''Les vécés étaient fermés de l'intérieur*** (***La necesejo estis interne ŝlosita'''*) estas franca filmo de Patrice Leconte aperinta en 1976.

## Temo 
Du policanoj faras ekstravagancan enketon pri krimo farita sen evidenta kialo. Tiu filmo estas adapto de aventuroj de komisaro Bougret kaj lia fidela asistanto inspektoro Charolles, kreitaj de Marcel Gotlib, publikigitaj en Rubrique à brac. Adapto ĝenerale konsiderata kiel malbona, interalie de Jean Rochefort, kiu plurfoje deklaris, ke li konsideras tiun filmon kiel "unu el la plej malbonaj momentoj de sia kariero".

## Teĥnikaĵoj 
* Titolo: *Les vécés étaient fermés de l'intérieur''
* Reĝisoro: Patrice Leconte
* Scenaro, dialogoj: Patrice Leconte kaj Marcel Gotlib
* Produktado:
** Produktoro: Marc Goldstaub
** Produkta firmao: S.N.E. Gaumont Productions 2000
* Muziko: Paul Misraki
* Foto-direktoro: Bruno Nuytten
* Ĉefmuntistino: Catherine Michel
* Lando: francio
* Aperdato: 1976
* Ĝenro: Komedio
* Daŭro: 80 minutoj

## Rolularo 
* Jean Rochefort: Komisaro Pichard
* Coluche: Inspektoro Charbonnier
* Roland Dubillard: Gazul
* Danièle Évenou: Gwendoline
* Jean-Pierre Sentier: Psikiatro
* Pierre Baudry
* Robert Berri: René
* Robert Dalban: Trejnisto
* Patrick Guillemin : Angelo, boksisto
* Jean Luisi: Barbocelli
* Darling Légitimus
* Olga Valéry: Patrino de psikiatro
* Virginie Vignon: Odette Jeandrin
* Olivier Lenoir: Ŝoforo
* René Bériard: Majordomo
* Billy Bourdon: Joseph Ordure
* Jean-Louis Castelli: Piazzorossicelli (ne kreditita)
* Ellen Bahl: S-ino Piazzorossicelli

## Eksteraj ligiloj 
* Les vécés étaient fermés de l'intérieur en IMDB

Kategorio:Francaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1976
Kategorio:Filmoj adaptitaj de libroj
Kategorio:Filmoj de Patrice Leconte
Županja

eta|dekstra|300ra|Monumento de la defendantoj en Županja
eta|dekstra|300ra|Bazarejo kaj preĝejo de Županja
eta|dekstra|300ra|Županja
**Županja,** hungare **Zsupanya** estas urbo en Kroatio. Ankoraŭ 1 komunumo apartenas al la municipo.

## Bazaj informoj 
* Areo: 89&nbsp;km²
* Supermara alteco: 80 m
* Loĝantaro en la municipo: 16&nbsp;380, en la urbo: 13&nbsp;770
* Poŝtkodo: 32 270
* Telefonprefikso: 32
* Aŭtokodo: ŽU

## Situo 
La urbo situas sur ebenaĵo, laŭ maldekstra bordo de Sava (kiu estas ankaŭ landlimo), aŭtoŝoseo Zagrebo-Beogrado preteriras, laŭ fervojo el Vinkovci. Zagrebo troviĝas je 254&nbsp;km-ojn.

## Historio 
Inter 1536-1687 la urbeto apartenis al la Osmana Imperio, poste al la Habsburga Imperio. Ĝis Traktato de Trianon Županja apartenis al Habsburga Imperio, al Hungara reĝlando, al Szerém, al distrikto de *Županja*, kies distriktejo estis, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio, fine ekde 1991 al Kroatio.

## Vidindaĵoj 
* preĝejo
* monumento pri defendantoj

Kategorio:Urboj de Kroatio
Velingtono (Sud-Afriko)

**Velingtono**, angle **Wellington**, estas urbo kun 41.000 loĝantoj en la komunumo Drakenstein, distrikto Kaba Vinlando, provinco Okcidenta Kablando en Sud-Afriko. La urbo situas en la vin-regiono norde de Paarl kaj ĉ. 70 kilometrojn nordoriente de Kaburbo. Vidindaj estas la preĝejo *Moederkirk* kaj la muzeo *Wellington*.eta|La *Moederkerk* (Kirko de la patrino de Dio) en Velingtono.
## Historio 
La valo kaj la regiono ĉirkaŭ la urbo estis daŭre setlitaj dum miloj da jaroj jam de la ŝtonepoko. Artefaktoj estis trovitaj en la ĉirkaŭaĵo kaj nuntempe ekspoziciitaj en la urba muzeo.

Post la alveno de eŭropanoj la regiono unue estis konata kiel *Limiet Vallei* (afrikanse resp. malnova nederlanda, proksimume: Limvalo). Post kiam hugenotoj setlis tie en la 17-a jarcento, ĝi france nomiĝis *Val du Charron* aŭ *Wagenmakersvallei* (Valo de la ĉarfaristoj). La urbo estis fondita en 1837. En 1840 ĝi estis alinomita *Wellington* laŭ la angla armeestro, kiu venkis Napoleonon la 1-an en la Batalo de Waterloo en 1815.

## Esperanto en Velingtono
En 1908 en Velingtono estis fondita la unua Esperanto-grupo de Sud-Afriko. Pli detale vidu la artikolon "Esperanto-movado en Sud-Afriko".

## Eksteraj ligiloj
*Oficiala retejo de Velingtono

Kategorio:Urboj de Sud-Afriko
Kategorio:Setlejoj nomitaj laŭ personoj
Beaufort West

**Beaufort West** (angle) aŭ **Beaufort-Wes** (afrikanse) estas urbo kun 34.000 loĝantoj (2011) en la komunumo Beaufort West, distrikto Centra Karuo, provinco (Okcidenta Kabo) en Sud-Afriko. Najbaraj urboj estas Laingsburg 198 kilometroj, Prince Albert 159 kilometroj kaj Oudtshoorn 179 kilometroj.  

La komunumo estis fondita en 1818 kaj nomita *Beaufort* laŭ Henry Somerset, 5-a Duko de Beaufort. Somerset estis la patro de la guberniestro de la kab-kolonio Charles Somerset.

Nuntempe Beaufort West estas konata pro sia pejzaĝo, la nacia parko Karuo, ŝaf-bienoj kaj turismaj instalaĵoj.

## Konataj personoj 
* Christiaan Barnard, kirurgo de la unua kor-transplantado

## Fontoj 
## Eksteraj ligiloj 
* http://www.beaufortwest.com/
* Oficiala retejo  de la urbo
* Informoj pri la regiono Karuo 

Kategorio:Urboj de Sud-Afriko
Kategorio:Westkap
François Adrien Boieldieu

**François Adrien BOIELDIEU** (* 16-an de decembro 1775 en Rouen (Normandio); † 8-an de oktobro 1834 en sia vilao Jarcy ĉe Parizo) estis franca operkomponisto. Li estis majstro de la komika opero.[eta|François Adrien Boieldieu, litografio de [Joseph Kriehuber 1829]]

## Verkoj 
**Scenaĵoj:**
* *La Fille coupable* (1793)
* *Rosalie et Myrza* (1795)
* ''L'Heureuse Nouvelle* (1797)
* *Le Pari ou Mombreuil et Merville* (1797)
* *Zoraïme et Zulnar* (1798)
* *La Dot de Suzette* (1798)
* *Les Méprises espagnoles* (1799)
* *Emma ou La Prisonnière* (1799)
* *Béniovski ou Les Exilés du Kamchattka* (1800)
* *Le Calife de Bagdad* (*Der Kalif von Bagdad*, 1800)
* *Ma Tante Aurore ou Le Roman impromptu* (1803)
* *Le Baiser et la quittance ou Une Aventure de garnison* (1803)
* *Aline, reine de Golconde* (1804)
* *La Jeune Femme colère* (1805)
* *Abderkan* (1805)
* *Un Tour de soubrette* (1806)
* *Télémaque* (1806)
* *Amour et mystère ou Lequel est mon cousin ?* (1807)
* *Les Voitures versées ou Le Séducteur en voyage* (1808)
* *La Dame invisible* (1808)
* *Rien de trop ou Les Deux Paravents* (1811)
* *Jean de Paris* (1812)
* *Le Nouveau Seigneur de village* (1813)
* *Le Béarnais ou Henri IV en voyage* (1814)
* *Angéla ou L'Atelier de Jean Cousin* (1814)
* *La Fête du village voisin* (1816)
* *Charles de France ou Amour et gloire* (1816)
* *Le Petit Chaperon rouge* (1818)
* *Les Arts rivaŭ* (1821)
* *Blanche de Provence ou La Cour des fées* (1821)
* *La France et l'Espagne* (1823)
* *Les Trois Genres* (1824) (kune kun Auber)
* *Pharamond* (1825)
* *La dame blanche* (1825)
* *Les Deux Nuits* (1829)
* *La Marquise de Brinvilliers* (1831) (kune kun Auber, Cherubini k.a.)

## Eksteraj ligiloj 
* 
* scenaro de la verko *Dame blanche'' en la retejo Zeno.org

Kategorio:Romantikaj komponistoj
Kategorio:Francaj komponistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Seine-Maritime
Stephan Lang

**Stephan LANG** (origine **Lang István**) (naskiĝis la , mortis la ) estis transilvania nederlandlingva verkisto, kiu dum longa periodo de sia vivo loĝis en Nederlando.

## Juneco 
Stephan Lang naskiĝis kiel Lang István en la hungara vilaĝo Kálmánd. Du jarojn poste lia naskiĝloko estis aldonita al Rumanio kaj estis renomita al Camin. Kiel studento en filozofio kaj juna verkisto li estis arestita de *Securitate*, la rumana sekreta polico. Li eksciis de interne, kio estas la torturĉambroj de la sekretaj servoj. Post kiam li estis liberigita, li ricevis malpermeson eldoni aŭ eldonigi siajn verkojn. Tri jarojn poste li sukcesis eskapi la diktaturon de Nicolae Ceauşescu tra Hungario al Jugoslavio.

## Verkoj 
Ekde 1975 Stephan Lang loĝis en Hago kaj studis en la Lernejo por Ĵurnalistiko en Utreĥto. Lang verkis eseojn kaj artikolojn pri la politika evoluo de Rumanio. Liaj plej famaj romanoj estas *De Transsylvanische Bruiloft* (La transilvania geedziĝo) kaj *De Mollenjager* (La talpoĉasisto). En lia unua romano *La transilvania geedziĝo* li priskribas sian fuĝon de malantaŭ la fera kurteno al Nederlando. En *La talpoĉasisto* (romano tradukita el la nederlanda al la hungara, ukraina kaj al Esperanto) li reliefigas ĉefe siajn gepatrojn. La scenejo de la intrigo estas malgranda transilvania vilaĝo, nelonge post la ekzekuto de Ceauşescu en 1989. Viro, kromnomata la talpoĉasisto (Stephan Lang mem), kiu fuĝis el Rumanio en 1975, revenas al la vilaĝo por lastfoje renkonti sian mortantan patrinon.

## Bibliografio 
* Stephan Lang: La talpoĉasisto. Tradukis Gerrit Berveling. Eldonis Flandra Esperanto-Ligo, Antverpeno. 127 paĝoj kudritaj kaj tre fortike gluitaj. ISBN 978-90-7706635-3.
* Stephan Lang: La Transilvania Nupto. Tradukis Gerrit Berveling. Eldonis VoKo.

## Eksteraj ligiloj 
*  [Recenzo pri *La talpoĉasisto* en *Monato(https://eo.wikipedia.org/wiki/Monato_%28gazeto%29)*.]

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj verkistoj
Kategorio:Nederlandlingvaj verkistoj
Karuo

eta|maldekstra|Panoramo de la nacia parko Karuo.

**Karuo** (, ) estas duondezerta regiono en la centra altebenaĵo de Sud-Afriko, la t.&nbsp;n. Highveld. Oni distingas Malgrandan Karuon, Grandan Karuon kaj Supran Karuon. Etendiĝante je 500.000 km² la Karuo ampleksas preskaŭ trionon de la teritorio de la Sud-Afrika Respubliko.

La nomo Karuo devenas de  (*seka*) el la lingvo de la boŝmanoj (*san*), kiuj iam ĉasis en la regiono.

La Karuo estas ĉirkaŭita de la montoĉenoj de l' Rand-montaro. La malsekaj mar-ventoj portas pluvon nur ĝis la lofa flanko de la montaro, tiel ke la lando malantaŭ ĝi restas grandaparte seka. La klimato pro tio estas arida, kun precipitaĵoj de malpli ol 500 milimetroj jare kaj malpli ol 200 milimetroj en la dezerta nordoriento. En la orienta parto la malmulta precipitaĵo falas precipe dum somero, en la pli okcidentaj kaj nordaj regionoj precipe dum vintro. La Karuo havas tre varmajn somerojn kaj malvarmegajn vintrojn.

La Karuo estas konata pro sia flaŭra diverseco. Se falas sufiĉe da pluvo, la ebenaĵoj estas kovritaj per florantaj plant-"tapiŝoj".

Parto de la Karuo apud la urbo Beaufort West estas protektita kiel nacia parko de 1979.

Dosiero:Karoo_P1030660.JPG|apud Laingsburg
Dosiero:Karoo_P1030683.JPG|apud Laingsburg
Dosiero:Karoo_P1030684.JPG|apud Laingsburg
Dosiero:Karoo_P1030687.JPG|apud Laingsburg
Dosiero:Karoo_P1030698.JPG|apud Laingsburg
Dosiero:Karoo_P1030721.JPG|apud Willowmore
Dosiero:Karoo_P1030723.JPG|apud Willowmore

## Vidu ankaŭ 
* Karua turdo
* Namibo-Karuo-Kaoko-Dezertoj

## Eksteraj ligiloj 
* Biodiverseco-riĉaĵejo Sukulenta Karuo (Naturprotekto Internacie) 

Kategorio:Dezertaj ekoregionoj
Kategorio:Afrotropisaj ekoregionoj
Kategorio:Biodiverseco-riĉaĵejoj
Kategorio:Dezertoj en Sud-Afriko
Virovitica

200ra|eta|dekstra|Blazono de Virovitica
300ra|eta|dekstra|Kastelo de Virovitica
300ra|eta|dekstra|Preĝejo de Virovitica

**Virovitica,** germane **Wirowititz,** hungare **Verőce** estas urbo en Kroatio. Ankoraŭ 9 komunumoj apartenas al la municipo.

## Bazaj informoj 
* Areo: 179 km²
* Supermara alteco: 122 m
* Loĝantaro en la municipo: 22&nbsp;610, en la urbo: 15&nbsp;580
* Poŝtkodo: 33 000
* Telefonprefikso: 33
* Aŭtokodo: VT

## Situo 
Virovitica situas ĉe renkontiĝo de ebenaĵo kaj monto, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Varaždin-Osijek, fine laŭ ĉefvojo Barcs-Banja Luka.

## Historio 
La unua skriba mencio pri la loko devenis el 1234 en formo *"Wereucha"*. En 1500 tie okazis parlamento. Inter 1552-1684 la turkoj okupis la urbon, dume alvenis serboj. En 1910 loĝis tie 8&nbsp;140 da homoj, (5&nbsp;788 kroatoj, 1352 hungaroj, 570 germanoj, 165 serboj). Ĝis Traktato de Trianon la urbo apartenis al Habsburga Imperio, al Hungara reĝlando, al Verőce, kie distriktejo estis, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio, fine ekde 1991 al Kroatio.

## Vidindaĵoj 
* katolika preĝejo omaĝe al Sankta Roĥ el la 18-a jarcento
* kastelo de Pejačević (pejaĉevitj) el la 19-a jarcento

## Ĝemelurboj 
*  Barcs, Hungario
*  Traunreut, Germanio
*  Vyškov, Ĉeĥio

## Famuloj 
En la urbo naskiĝis hungara Ferenc Nagy (juristo).

Kategorio:Urboj de Kroatio
Slatina (Kroatio)

**Slatina,** hungare **Szlatina** estas urbo en Kroatio. Ankoraŭ 14 komunumoj apartenas al la municipo.
eta|Stacidomo de Slatina
## Bazaj informoj
* Areo: 156&nbsp;km²
* Supermara alteco: 127 m
* Loĝantaro en la municipo: 14&nbsp;810, en la urbo: 10&nbsp;920
* Poŝtkodo: 33 520
* Telefonprefikso: 33
* Aŭtokodo: SL

## Situo
Slatina situas sur ebenaĵo, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Varaždin-Osijek. Virovitica troviĝas 29, Dravo, same hungara landlimo aere 10&nbsp;km-ojn.

## Historio
La unua skriba mencio pri la loko devenis el 1297. En la 15-a jarcento ankaŭ "Zalathnok-citadelo" estis menciita. Post la mezepoko la urbeto apartenis al la Osmana Imperio dum 150 jarojn, poste al la Habsburga Imperio. Ĝis Traktato de Trianon Slatina apartenis al Habsburga Imperio, al Hungara reĝlando, al Kroata reĝlando, al Verőce, kie estis distriktejo, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio, fine ekde 1991 al Kroatio. La urbo estis nomita Podravska Slatina inter 1921 kaj 1991.

## Famuloj
En Slatina naskiĝis hungara radiologo Gyula Weszelszky.

Kategorio:Urboj de Kroatio
Nicolas Bochsa

[eta|Robert Nicolas-Charles Bochsa, litografio de [Joseph Kriehuber 1842]]
**Robert Nicolas-Charles BOCHSA** (9-an de aŭgusto 1789 en Montmédy (Meuse); 6-an de januaro 1856 en Sydney) estis franca komponisto kaj harpovirtuozo.
La filo de Charles Bochsa jam en la aĝo de sep jaroj koncertis kiel pianisto kaj flutisto. En la aĝo de 16 jaroj li komponis la operon "Trajan", kiun aŭskultis Napoleon la 1-a en Lyon. Ekde 1807 li studis ĉe la konservatorio de Parizo, kiel li ĉefe sin dediĉis al la harpoludo. Li komponis multajn verkojn por ĉi tiu instrumento kaj verkis ankaŭ instrulibron por harpoludo. En 1813 li fariĝis imperiestra harpisto de Napoléon. Ĉi tio tamen ne ĝenis lin, verki la muzikon por la rojalisma opero *Le Roi et la Ligue* okaze de la reveno de la Burbonoj. La tiam glorkronita komponisto de pluraj operoj en 1815 edzinigis Georgette Ducrest. En 1817 li devis fuĝi al Londono pro neregulecoj. En 1839 li forkondukis la edzinon Anna Rivière-Bishop de la angla baleta kaj opera komponisto Henry Rowley Bishop. Kun ŝi, kantistino, li entreprenis vastajn turneojn kaj en 1856 li mortis en Sydney.

## Fontoj 
* *Nicolas-Charles Bochsa, harpiste, compositeur, escroc* de Michel Faul (editions Delatour France, 2003)
* *Les tribulations mexicaines de Nicolas-Charles Bochsa, harpiste* de Michel Faul (editions Delatour France, 2006)

## Eksteraj ligiloj 
Biografio de la komponisto, de Michel Faul  (france)

Kategorio:Francaj komponistoj
Kategorio:Romantikaj komponistoj
Kategorio:Harpistoj
Našice

eta|dekstra|300px|Našice troviĝas en la plej malhela departemento
eta|dekstra|300px|Kastelo de Našice

**Našice,** hungare **Nasic** estas urbo en Kroatio. Ankoraŭ 18 komunumoj apartenas al la municipo.

* Areo de la municipo: 200 km²
* Supermara alteco: 157 m
* Loĝantaro en la municipo: 17&nbsp;320, en la urbo: 8170
* Poŝtkodo: 31 500
* Telefonprefikso: 31
* Aŭtokodo:

## Situo 
La urbo situas sur ebenaĵo, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Varaždin-Osijek. La lasta troviĝas 50 km-ojn.

## Historio 
La unua skriba mencio pri la loko devenis el 1229. Post la mezepoko la urbeto dum 150 jarojn apartenis al la Osmana Imperio. Ĝis Traktato de Trianon ĝi apartenis al Habsburga Imperio, al Hungara reĝlando, al Verőce, kie distriktejo estis, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio, fine ekde 1991 al Kroatio.

## Vidindaĵoj 
* Kastelo de Pejačević (pejaĉevitj), en kiu i.a. vivis kaj mortis la unua kaj la plej elstara kroata muzikkomponistino Dora Pejačević (1885-1923) - al ŝia vivo kaj verkaro estas dediĉita aparta ekspozicio en la Urba muzeo (http://www.mdc.hr/nasice/hr/d-pejacevic.html 

## Famuloj 
En Našice naskiĝis banuso kaj ministro Teodor Pejačević, lia filino estis Dora Pejačević.

Kategorio:Urboj de Kroatio
Đakovo

eta|maldekstra|250ra|Katedralo de Dakovo
eta|maldekstra|250ra|Placo en Đakovo
**Đakovo** (djakovo), germane *Djakowar* serbe *Ђаково* hungare *Diakovár* estas urbo en Kroatio. Ankoraŭ 8 komunumoj apartenas al la municipo.

## Situo 
Đakovo situas laŭ fervojo Osijek-Slavonski Brod, laŭ ĉefvojo Osijek-aŭtoŝoseo inter Zagrebo-Beogrado. Osijek troviĝas 37 km.

## Historio 
La romianoj havis tie setlejon nomatan *Certissa*. La unua skriba mencio pri la loko devenis el 1239. En 1246 Diakovár iĝis rezidejo de episkopejo de Bosnio. La fortikaĵo menciiĝas en 1387, kie la turkoj venkis la armeon de hungaroj, kroatoj kaj germanoj. En 1805 elita ĉevalaro alvenis kaj parte restis plu. En 1910 loĝis tie 6&nbsp;304 da homoj, (4&nbsp;894 kroatoj, 890 germanoj, 249 hungaroj, 164 serboj. Ĝis Traktato de Trianon la urbeto apartenis al Habsburga Imperio, al Hungara reĝlando, al Verőce, kie distriktejo estis, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio, fine ekde 1991 al Kroatio.

## Vidindaĵoj 
* katolika katedralo de 1882, en 1936 renovigita
* episkopa palaco de 1703
* episkopa ĉeflernejo de 1807, en 1858 rekonstruita

Kategorio:Urboj de Kroatio
Gaspare Spontini

**Gaspare Luigi Pacifico SPONTINI** (* 14-an de novembro 1774 en Maiolati (hodiaŭ Maiolati Spontini) ĉe Jesi, Provinco Ancona; †&nbsp;24-an de januaro 1851 samloke) estis  itala komponisto kaj dirigento.

## Verkoj 
### Operoj 
* *Li puntigli delle donne* (Romo, 1796)
* ''Adelina Senese o sia l'Amore secreto* (1797)
* *Il finto pittore* (Romo, 1797)
* *L'eroismo ridicolo* (Napolo, 1798)
* *Il Teseo riconosciuto* (1798)
* *La finta filosofa* (1799)
* *La fuga in maschera* (1800)
* *I quadri parlanti* (Palermo, 1800)
* *Gli Elisi delusi* (Palermo, 1800)
* *Gli amanti in cimento* (3-an de novembro, 1801, Romo, Teatro Valle)
* *Le metamorfosi di Pasquale* (1802, Venecio)
* *La petite maison* (1804)
* *Milton* (27-an de novembro 1804, Parizo)
* *Julie, ou la Pot de fleurs* (12-an de julio 1805, Parizo)
* *La vestale* (15-an de decembro 1807, Parizo)
* *Fernand Cortez* (28-an de novembro 1809, Parizo
* *Pélage, ou le Roi et la paix* (23-an de aŭgusto 1814, Parizo)
* *Olimpie* (22-an de decembro 1819, Parizo)
* *Nurmahal, oder das Rosenfest von Kaschmir* (27-an de majo 1822, Berlino)
* *Alcidor* (1825)
* *Agnes von Hohenstaufen* (12. Juni 1829, Königliche Oper Berlin, prilaborata en 1829 kaj 1837)

### Verkoj por blovorkestro 
* 1837 *Torĉodanco*
* 1838 *Olympia-uverturo*

## Literaturo 
*Richard Wagner: *Erinnerungen an Spontini.* Lepsiko 1872
*C. Bouvet: *Spontini.* Parizo 1930
*H. Engel: *Wagner und Spontini.* En: *Archiv für Musik-Wissenschaft.* volumo 12. 1955
*Dennis A. Libby: *Gaspare Spontini and His French and German Operas.* Dissertartion Princeton 1969
*Fragapane, Paolo: *Spontini*, Bolonjo 1954, Reprint: Florenco 1983
*Anno Mungen: *Musiktheater als Historienbild. Gaspare Spontinis Agnes von Hohenstaufen als Beitrag zur deutschen Oper.* Tutzing 1997 (= *Mainzer Studien zur Musikwissenschaft.* Bd. 38)

## Eksteraj ligiloj 
*Fondazione Pergolesi Spontini, Jesi
* ELPE (fr) (de) (it) (en) : *Fernand Cortez* http://www.elpe-musique.com.
* Jean-Paul Penin, *Fernand Cortez''  http://www.multimania.com/fcortez 

Kategorio:Italaj romantikaj komponistoj
Kategorio:Italaj klasikaj komponistoj
Kategorio:Italaj operkomponistoj
Kategorio:Germanaj operkomponistoj
Kategorio:Germanaj klasikaj komponistoj
Kategorio:Germanaj dirigentoj
Kategorio:Italaj dirigentoj
Kategorio:Membroj de la franca Akademio de Belartoj
John Field

**John FIELD** (* 26-an de julio 1782 en Dublino; † 23-an de januaro 1837 en Moskvo) estis irlanda komponisto kaj pianisto. Li estas la inventinto de la nokturno.

## Vivo 
Field studis komence pianon je sia patro, kiu estis violonisto, kaj poste je Tommaso Giordani. Poste li translokiĝis al Londono, kie lie daŭrigis sian studon je Muzio Clementi. En 1802 li vojaĝis kune kun Clementi al Parizo, unuflanke por prezenti pianojn, aliflanke por mem sinprezenti kiel pianisto. En 1803 ambaŭ iris al Sankt-Peterburgo en Rusio, kie Field poste restis kaj famiĝis kiel artisto kaj instruisto, kio ne malhelpis lin plue entrepreni multajn koncertoturneojn. Ekde 1822 li vivis en Moskvo.

Field estas la unua komponisto, kiu komponis nokturnojn, unumovimentaj karakterpecoj por piano, kiujn karakterizas kanteca trankvila melodio (plejofte en la dekstra mano) kaj vastetenda akompanado per arpeĝataj akordoj (plejofte en la maldekstra mano). Ĉi tiuj pecoj ege influis sur Frédéric Chopin, kiu mem komponis 21 nokturnojn. Pro tio, ke la entute 18 nokturnoj de Field estas la unuaj unumovimentaj karakterpecoj por piano, oni povus rigardi ilin kiel gravaj antaŭantoj por multaj aliaj romantismaj komponistoj, ekz. Felix Mendelssohn Bartholdy, Robert Schumann, Franz Liszt kaj Edvard Grieg.

Field komponis sep pianokonĉertojn, el kiuj la dua (de 1811) eble estas la plej fama, kvankam la kvaran (de 1819) oni ofte rigardas kiel muzike pli valora. Krome ekzistas je aliaj orkestroverkoj tri rondeloj kaj transskribo de la 12-a nokturno de Field, plue grandnombro da komponaĵoj por piano sola, ĉambromuzikaj verkoj kaj kelkaj malmultaj voĉkantaj verkoj.

Field kaj Mozart ambaŭ asertis: „Oni ludo kun monero jsur la manoj“, kaj la moneroj ne defalu dum la ludado.

## Fontoj 
* Cecil Hopkinson: *A bibliographical thematic catalogue of the works of John Field*. Selbstverlag, London 1961
* Patrick Piggott: *The life and music of John Field. 1782-1837. Creator of the nocurne*. Faber & Faber, London 1973, ISBN 0-571-10145-3

## Eksteraj ligiloj 
* 
* Eine Biografie von Charles K. Moss inkl. Werkverzeichnis 
* John Fields Einfluss auf Frédéric Chopin 

Kategorio:Klasikaj pianistoj
Kategorio:Romantikaj komponistoj
Kategorio:Irlandaj komponistoj
Güttingen

**Güttingen** havas plurajn signifojn:

* **Güttingen** estas komunumo en la distrikto Kreuzlingen en Kantono Turgovio en Svislando. 

* **Güttingen** estas municipo de la urbo Radolfzell en Baden-Virtembergo en Germanio.
Güttingen TG

## Pri la komunumo 
**Güttingen** estas komunumo en la distrikto Kreuzlingen de Kantono Turgovio, Svislando. Ĝi havis 1389 loĝantojn je la 31-a de decembro 2007.

## Geografio 
Güttingen situas ĉe la suda bordo de Bodenlago norde de la montoĉeno Seerücken.

## Najbaraj komunumoj 
Güttingen limas en okcidento al Altnau, en sudokcidento al Langrickenbach, en sudo al Sommeri, en oriento al Kesswil, kaj en nordo al Bodenlago, je kies alia flanko situas la germanaj komunumoj Hagnau am Bodensee, Immenstaad am Bodensee kaj Stetten (distrikto Bodensee) (kiuj tri komunumoj apartenas al Baden-Virtembergo).

## Trafiko 
Güttingen situas ĉe la ĉefstrato de Kreuzlingen al Romanshorn. Güttingen ankaŭ disponas pri stacidomo ĉe la trajnlinio de Kreuzlingen tra Romanshorn al Rorschach.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Güttingen datiĝas el la jaro 799 kiel *Cutaningin*. En mezepoko bienposedantoj en Güttigen estis unuavice la Monaĥejo Sankt-Galo kaj la episkopo de Konstanco.

## Vidu ankaŭ 
* Aliaj lokoj kun la nomo Güttingen
* Güttingen (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Güttingen
* Güttingen en la Historia Leksikono de Svislando

Kategorio:Bodenlago
Llívia

eta|300px|Preĝejo de Nia Sinjorino de la Anĝeloj de Llívia
[eta|300px| Indikŝildo kiu indikas la [landlimon inter Hispanio kaj Francio, de la municipoj de Llívia (Ĝirona provinco ) kaj Angoustrine-Villeneuve-des-Escaldes (Orientaj Pireneoj)]]
**Llívia** () estas enklavo de Hispanio en Francio. Ĝi estas kataluna municipo situanta je 153 kilometroj norde de ĝia provinca ĉefurbo Ĝirono, tute ĉirkaŭata de franca teritorio kiel rezulto de la Traktato de la Pireneoj en 1659 kie Hispanio cedis al Francio 33 vilaĝojn de la komarkoj de Vallespir, Capcir, Conflent, Rusiljono kaj Alta Cerdanya kiuj hodiaŭ formas, kune kun Fenolleda, la francan departementon de la Pyrénées-Orientales (Orientaj Pireneoj), ankaŭ konata kiel Nord-Katalunio.

Post la Hispana Enlanda Milito, la ebleco estis levita ke la enklavo estus sub Respublika regado, sed tiu ebleco ne realiĝis.

Ĝia enloĝantaro en 2007 estis 1.388 loĝantoj, disigitaj en teritorio de 12,83 km². Llívia apartenas al la jurisdikcio de Puigcerdà (Baixa Cerdanya). La lingvoj parolataj en la regiono estas la kataluna kaj la hispana lingvoj; kaj iom malpli la franca.

## Geografio 
## Loĝantaro 
## Ĉefaj aktivecoj 
**Festcat. Lernejo de la Fersto.** Estas celebrata la duan semajnon de julio, per kursoj, atelieroj, spektakloj kaj aktivecoj malfermitaj al la tuta enloĝantaro de la regiono, en kiuj partoprenas lokaj artistoj.

## Eksteraj ligiloj 
* Urbodomo de Llívia
* Ĝenerala informado kaj historio de Llívia. (franclingve) 
* Hispanlingva versio de la supra franclingva ttt-ejo 
* Art-historia heredaĵo de Llívia

Kategorio:Urboj de Hispanio
Kategorio:Urboj de Katalunio
Donji Miholjac

eta|dekstra|300px|Preĝejo de Donji Miholjac
eta|dekstra|300px|Kastelo de Mailath en Donji Miholjac

**Donji Miholjac,** germane **Unter-Miholtz,** hungare **Alsómiholjac** estas urbo en Kroatio. La nomo signifas en ĉiuj lingvoj: suba Mikaelo. Ankoraŭ 6 komunumoj apartenas al la municipo.

## Bazaj informoj 
* Areo de la municipo: 154 km²
* Supermara alteco: 95 m
* Loĝantaro en la municipo: 10&nbsp;260, en la urbo: 6680
* Poŝtkodo: 31 540
* Telefonprefikso: 31
* Aŭtokodo: NA

## Situo 
Donji Miholjac situas sur ebenaĵo, Dravo (samtempe hungara landlimo) preterfluas 3 km-ojn, laŭ ĉefvojoj Pécs-aŭtoŝoseo inter Zagrebo-Beogrado kaj Virovitica-Osijek.

## Historio 
La loko estis loĝata dum la Okcident-Romia Imperio, poste avaroj alvenis. Ekde 1102 ĝi apartenis al persona unio de hungaroj kaj kroatoj. Post la mezepoko la tuta regiono apartenis al la Osmana Imperio dum 150 jarojn. Ĝis Traktato de Trianon la urbeto apartenis al Habsburga Imperio, al Hungara reĝlando, al Verőce, kie distriktejo estis, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio, fine ekde 1991 al Kroatio.

## Vidindaĵoj 
* katolika preĝejo
* kastelo de Mailath

Kategorio:Urboj de Kroatio
Sacrosanctum Concilium

***Sacrosanctum Concilium*** estas la unuaj latinaj vortoj de la *Konstitucio pri la Sankta Liturgio* de la Dua Vatikana Koncilio. Ĝi estis akceptita la  kun 2.163 jesaj kaj 4 neaj voĉoj, kaj tiel fariĝis la unua ampleksa rezulto de la Koncilio.

## Enhavo 
Post antaŭvorto (numeroj 1-4) kaj la unuaj ĉapitroj pri fundamentoj de la renovigo de la liturgio (4-46) sekvas ĉapitroj pri la eŭkaristio (47-58), la aliaj sakramentoj kaj sakramentaloj (59-82), la liturgio de la horoj (83-101), la liturgia jaro (102-111), la eklezia muziko (112-121), la sakra arto [122-130) kaj aldono pri kalendara reformo.

## Historiaj rilatoj 
Sacrosanctum Concilium adaptas la liturgian movadon de la 20-a jarcento "kiel pasado de la Sankta Spirito tra sia eklezio" (43), inicas ĝeneralan liturgian reformon de la roma rito (21) kaj tiel preludas la plimulton de la ĝeneralaj temoj de la koncilio. Historie la liturgio estas difinita kiel plenumigo de la sacerdota ofico de Jesuo Kristo (7) kaj kiel celebro de la paska mistero (6). La akcentado de la eklezia karaktero de la liturgio (26s.) kaj la postulo de ĝia celebrado en diversaj roloj (28) markas turniĝon en la kompreno de la liturgio, ĉar ne plu nur la klerikaro, sed ĉiuj membroj de la eklezio estas vidataj kiel portantoj de la liturgio. La "agoza participado" estas alparolata.

## La vorto 
La Dia Vorto havu en la celebrado pli gravan akcenton. La unu-formeco estu riĉigita el la vivo de la lokaj eklezioj. Funde oni jesas inkulturadon de la liturgio (37-40). La biblio pli vaste prezentiĝu en la Diservoj, precipe ankaŭ la Malnova Testamento.

La liturgia renoviĝo antauenpuŝata per tiu teksto de la konstitucio Sacrosanctum Concilium estas la plej videbla frukto de la tuta laboro de la koncilio. Ĝi ne estas finita, sed ĝi ĉiam bezonas pliprofundigon en interna, spirita, viva kaj fruktodona kresko.

## Teksto 
* Das Zweite Vatikanische Konzil (La Dua Vatikana Koncilio), Herder eldonejo, 1966. Germana kaj latina tekstoj.

Kategorio:Katolikismo
Kategorio:Latina lingvo
Porto Santo

[eta|270px|La fama 9 km longa [strando de Porto Santo]]
[eta|270px|La domo de [Kristoforo Kolumbo en Porto Santo.]]
**Porto Santo** estas portugala insulo kaj parto de la arkipelago de Madejro. La insulo konsistas el unu municipo Porto Santo.

Porto Santo situas 50&nbsp;km nordoriente de la insulo Madejro.

La insulo estas nur ekde 1420 loĝata, post kiam kapitanoj de princo Henriko la Navigisto, João Gonçalves Zarco kaj Tristão Vaz Teixeira, remalkovris ĝin kiam ili en 1418 pro ŝtormo surbordiĝis. Pro dankemo ke ili postvivis ili nomis la insulon *Porto Santo* (*Sankta Haveno*).

[eta|maldekstra|300px|Situo (nordoriente de [Madejro (insulo)|Madejro)]]

Koordinatoj:()

Kategorio:Insuloj en Portugalio
Kategorio:Madejro