open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Danio en la Somera Olimpiko 2024

La sportista teamo de **Danio** konkurencis en la **Somera Olimpiko 2024** de la 26-a de julio ĝis la 11-a de aŭgusto 2024 en Parizo, Francio, Eŭropa Unio. Temis pri la entute 27-a partopreno en Someraj Olimpikoj. Kunordigis la teamon la Dana Sporta Asocio (dane *Danmarks Idræts-Forbund, Olimpisk Komite*, DIF), la landa olimpika komitato, fondita en 1905.   

Konkuris sume 124 danaj atletoj en 20 sportaj disciplinoj. La 24-an de julio la nacia komitato anoncis, ke la teamaj flagoportantoj en la inaŭgura ceremonio estas la manpilkisto *Niklas Landin Jacobsen* kaj la velistino *Anne-Marie Rindom*.

La teamo sume atingis 9 medalojn, 2 orajn, 2 arĝentajn kaj 5 bronzajn, kaj sekve ricevis la 29-an rangon.

## Eksteraj ligiloj 
*  ()
* paĝo en la retejo de la Internacia Olimpika Komitato ( kaj )

200ra|centre

Kategorio:Landoj en la Somera Olimpiko 2024
#
Somera Olimpiko
Huete (stacidomo)

**Huete** () estas fermita stacio situanta en la samnoma hispana municipo en la provinco Kvenko, aŭtonoma komunumo Kastilio-Manĉo. Ĝi havis servojn de Mezlonga Distanco funkciigitajn fare de Renfe ĝis la .

## Vidu ankaŭ 
* Huete

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Huete
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Tarancón (stacidomo)

**Tarancón** () estas fervoja stacio situanta en la samnoma hispana municipo, en la provinco Kvenko, aŭtonoma komunumo Kastilio-Manĉo. Nuntempe la instalaĵoj malhavas pasaĝerajn fervojservojn kaj estas limigitaj nur al plenumado de loĝistikaj funkcioj.

## Bildgalerio 

Estación de trens Tarancón 4.jpg|Nomŝildo
Tarancón, estación de ferrocarril y silo de cereales.jpg|Stacio kaj turstokejo
Tarancón, interior de estación del tren.jpg|Interno

## Vidu ankaŭ 
* Tarancón

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Tarancón
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Kartvelio en la Somera Olimpiko 2024

La sportista teamo de **Kartvelio** konkurencis en la **Somera Olimpiko 2024** de la 26-a de julio ĝis la 11-a de aŭgusto 2024 en Parizo, Francio, Eŭropa Unio. Temis pri la entute 22-a partopreno en Someraj Olimpikoj. Kunordigis la teamon la Kartvela Olimpika Komitato (, [sak'art'velos erovnuli olimpiuri komiteti], ).

Konkuris sume 28 kartvelaj atletoj en 9 sportaj disciplinoj. La 24-an de julio la nacia komitato anoncis, ke la teamaj flagoportantoj en la inaŭgura ceremonio estas la halterlevisto *Lasha Talakhadze*, do *Laŝa Talaĥadze* () kaj la sportpafistino *Nino Salukvadze* ().

La teamo sume atingis 7 medalojn, 3 orajn, 3 arĝentajn kaj bronzan, kaj sekve ricevis la 24-an rangon.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  ()
* paĝo en la retejo de la Internacia Olimpika Komitato ( kaj )

250ra|centre

Kategorio:Landoj en la Somera Olimpiko 2024
#
Somera Olimpiko
José María Martínez-Val

**José María Martínez-Val Peñalosa** (Ciudad Real, 1951) estas hispana verkisto, leksikografo kaj industria inĝeniero.

## Biografio 
Li estis doktoro pri industria inĝenierado kaj profesoro de la Politeknika Universitato de Madrido. Li estis finalisto de la Premio Planeta en 1981 per sia romano *Llegará tarde a Hendaya* (Li alvenos malakurate al Hendajo). Li kultivis ankaŭ la ĝenron de la historia romano en *Tinta desde Lepanto* (Inko el Lepanto, 2005). Li uzis kutime la pseŭdonimon *José María del Val*. Li estas aŭtoro ankaŭ de teknologia vortaro *Diccionario Enciclopédico de Tecnología* kaj de la eseo *Un empeño industrial que cambió España: 1850-2000*. Li estis arbitraciisto de la *Corte de Arbitraje Industrial* de la Oficiala Kolegio de Industriaj Inĝenieroj de Madrido.

## Verkoj 
### Rakontaro
* *Llegará tarde a Hendaya* (1981)
* *Espía por espía* (1982)
* *Tinta desde Lepanto* (2005)
* *Memorias del muerto. Así cayeron mi siglo y mi idea* (2006)

### Teknologio kaj eseo 
* *Neutron transport calculations of some fast critical assemblies* (1976) 
* Kun Mireia Piera, *Reactores nucleares*. Madrid: Universidad Politécnica de Madrid. Escuela Técnica Superior de Ingenieros Industriales. Sección de Publicaciones, 1997
* *Un Empeño industrial que cambió España 1850-2000: siglo y medio de ingeniería industrial*; Madrid: Síntesis, 2001
* *Agua y desarrollo sostenible: vida, medio ambiente y sociedad* (2004)
* *Glosario general de tecnología* Madrid: Editorial Síntesis, S.A., 1997, 2 vols.
* *Diccionario enciclopédico de tecnología*, Madrid: Editorial Síntesis, S.A., 2001, 2 vols.
* Con José Manuel Perlado y Mireia Piera, *Principios físicos del desarrollo energético sostenible*, Madrid: Fundación para el Fomento de la Innovación Industrial (2003)

## Eksteraj ligiloj 
* Universidad Politécnica de Madrid. «Obras de José María Martínez-Val». Archivo Digital UPM. Arkivita el la originalo la 21an de januaro 2015. Konsultita la 21an de januaro 2015.

Kategorio:Hispanaj verkistoj
Santa Cruz de la Zarza (stacidomo)

**Santa Cruz de la Zarza** () estas fervoja haltejo situanta en la samnoma hispana municipo, en la provinco Toledo (Kastilio-Manĉo). Origine ĝi estis stacio, kiu havis plurajn instalaĵojn kaj servovojojn. Nuntempe la instalaĵoj malhavas fervojservojn.

## Bildgalerio 

Estación de Santa Cruz de la Zarza 02.jpg|Stacio
Estación de Santa Cruz de la Zarza 01.jpg|Vartenejo

## Vidu ankaŭ 
* Santa Cruz de la Zarza

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Santa Cruz de la Zarza
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Villarrubia de Santiago (stacidomo)

**Villarrubia de Santiago** () estas fervoja haltejo situanta en la samnoma hispana municipo en la provinco Toledo, aŭtonoma komunumo Kastilio-Manĉo. Nuntempe ne ekzistas pasaĝerservo.

## Bildgalerio 

Estación de Villarrubia de Santiago 05.jpg|Trako
Estación de Villarrubia de Santiago 04.jpg|Stacio
Estación de Villarrubia de Santiago 01.jpg|Vartenejo

## Vidu ankaŭ 
* Villarrubia de Santiago

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Villarrubia de Santiago
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Fernando Schwartz

**Fernando SCHWARTZ Girón** (Ĝenevo, Svisio, 15a de novembro 1937) estas hispana verkisto, prezentisto de televido kaj diplomato.

## Biografio kaj kariero 
Kiel diplomato kaj filo de diplomatoj Fernando Schwartz vivis en diversaj landoj dum 25 jaroj. Li estis ambasadoro de Hispanio en Kuvajto kaj en Nederlando, kaj alta funkciulo por Eksterlandaj Aferoj ĝis sia retiriĝo en 1988.

Poste li laboris por la ĵurnalisma Grupo Prisa kaj ties ĵurnalo El País, profesoro pri ĵurnalismo kaj prezentisto de televidaj programoj.

## Verkoj 
* *La internacionalización de la guerra civil española*, 1971
* *La conspiración del Golfo*, 1982. Finalisto de la Premio Planeta
* *Al Sur de Cartago,* 1985
* *La venganza*, 1988
* *Kuwait*, 1990
* *La Reina de Serbia*, 1993
* *El desencuentro*, 1996. Venkinto de la Premio Planeta
* *El peor hombre del mundo*, 1999
* *Iniciación y pensamiento simbólico en el Egipto faraónico*, 1999
* *El engaño de Beth Loring*, 2000
* *Educación y descanso. Las anécdotas de la diplomacia*, 2000
* *Cambio dos de veinticinco por una de cincuenta*, 2002
* *Vichy, 1940*, 2006. Premio *Primavera de Novela*
* *El cuenco de laca*, 2008
* *El príncipe de los oasis*, 2009
* *Viví años de tormenta*, 2012
* *Héroes de días atrás*, 2016
* *Que vaya Meneses*, 2019
* *Meneses en Skópelos*, 2021
* *Una vida con suerte. Memorias*, 2022

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Hispanaj verkistoj
Slavný

**Slavný** () estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Suchý Důl en distrikto Náchod. Ĝi troviĝas proksimume 1,5&nbsp;km oriente de Suchý Důl, apud sudokcidenta montarpiedo de Broumovaj muroj. En la jaro 2011 ĉi tie estis registritaj 42 adresoj. En la jaro  ĉi tie daŭre vivis . 

**Slavný** estas ankaŭ nomo de katastra teritorio kun areo 3,69&nbsp;km².

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1558.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Kolono kun statuo de sankta Johano Nepomuka
* Krucifikso

## Ĉirkaŭaĵo
* Bělý

## Vidu ankaŭ
* Vultura nesto

## Pluaj fotoj

Výhled ze Slavného na Krkonoše (Sněžku).jpg|Vido el Slavný al Gigantmontaro
Slavný, sloup se sochou svatého Jana Nepomuckého.jpg|Statuo de sankta Johano Nepomuka en Slavný

Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Náchod
Kategorio:Suchý Důl
Kategorio:Setlejoj en Broumova montetaro
Kategorio:Setlejoj en PPR Broumovio
Luterana preĝejo (Gádoros)

La **luterana preĝejo** estas religia konstruaĵo en grandvilaĝo Gádoros (Hungario).

## Historio 
Gádoros estis refondita en 1826, la luteranoj eklezie apartenis al Orosháza. Ili konstruis eklezian lernejon en 1829, propran tombejon en 1832, malgrandan preĝdomon en 1838. Tiu lasta estis pligrandigita en 1844, samtempe paroĥa rajto alvenis. La nun videbla kirko estis finkonstruita en 1888. En 1958 pro kandelo la altaro cindriĝis. Pro la socialismo la eklezia vivo tre reduktiĝis, ekde 1979 la paroĥa statuso estas komuna kun Nagyszénás. La diservoj okazas ofte en la sakristio aŭ en apartigita loko de la navo. 

## Konstruaĵo 
La preĝejo situas sola en korto. La fasado estas simetria, meze malsupre la enirejo funkcias, la plej supre la kvadrata turo altiĝas. La turo havas 3 sonorilojn. La altara bildo prezentas la Ĉieliron.

## Fontoj 
* hungare kun fotoj
* hungare kun foto  

Gadoros
Volavérunt (romano)

***Volavérunt*** [bolaBErun] estas historia romano de Antonio Larreta, al kiu oni atribuis en 1980 la Premio Planeta. Ĝi estis adaptita al kino per samnoma filmo de Bigas Luna en 1999.

## Intrigo 
Iiu trovas rakonton de la ĉefministro Manuel Godoy, kiu temas pri mistera morto. La 23an de julio 1802, la Dukino de Alba, la plej riĉa kaj libera virino siatempe, proponas feston por inaŭguri sian novan palacon. La ĉeestantaro estas eksterordinara: la unua ĉefministro Manuel Godoy, la pentristo Francisco de Goya kaj Pepita Tudó, amantino de Godoy kaj modelo de Goya de lia plej fama pentraĵo *La maja desnuda*. Sekvamatene, la Dukino de Alba aperas mortinta en sia lito laŭ misteraj cirkonstancoj. Ŝi estis 40-jaraĝa. 

## Referencoj
Kategorio:Libroj aperintaj en 1980
Kategorio:Historiaj romanoj
Kategorio:Hispanlingvaj romanoj
Kategorio:Francisco Goya
Registaro de Belorusio

La **registaro de la Respubliko Belorusio** (beloruse *Урад Рэспублікі Беларусь*, latinliterigite *Urad Respubliki Bjelarus*) estas la plej alta ekzekutiva organo de la ŝtato Belorusio. Ĝi konsistas el la *Konsilio de Ministroj de la Respubliko de Belorusio* (, latinliterigite *Savyet Ministraw Respubliki Byelarus*), estas la ekzekutivo de ŝtata potenco en Belorusio, kaj estas nomumita fare de la prezidanto de Belorusio. La estro de la registaro estas la prezidanto de Belorusio, kiu administras la ĉefan tagordon de la registaro kaj direktas la ministrojn. La *Nacia Asembleo de Belorusio* estas la daŭrigo de la funkciado de la Supera Soveto por la Belorusa SSR.

## Fontoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  ()
Cristóbal Zaragoza

**Cristóbal ZARAGOZA Sellés** (Vila Joiosa, Alikanto, 4a de marto 1923 - Orba, Alikanto, 25a de februaro 1999) estis hispana verkisto. 

## Biografio kaj kariero
Li gradiĝis en Filozofo kaj Beletroj en la Universitato de Valencio en 1946. Li dediĉis sin al privata instruado kaj al kunlaborado en gazetaro, ĉefe kiel literatura kritikisto, kaj krome tradukas kaj verkas por diversaj eldonejoj.

Li aktivis en kontraŭfrankista movado el 1968 kaj tiam li publikigis sian unuan romanon "El escándalo del silencio". Konscia pri mankoj  pri literaturo dokumenta pri la respublika tendaro, li verkis serion de memorigaj libroj, *Los generales del pueblo*, *Ejército popular y militares de la República*, *El levantamiento en África*, ktp. Tiusence lia verko *Carta de Franco a Vizcaíno Casas*, estas reago al *Y al tercer año resucitó* de tiu lasta, malfermis la pordojn al la populareco, plifirmigita atingante la premion Ateneo de Sevilo en 1975 per la romano *Manú*. Aliaj verkoj estas *Generaciones*, longa trilogio pri la hispana transiro al demokratio: *Generaciones*, en 1979; *Generaciones 2. Del golpe al cambio*, en 1988; *Generaciones 3, fábula*, en 2013.

En 1981 per sia romano *Y Dios en la última playa* li ricevis la premion Planeta. De tiu romano - tradukita al la rusa kaj vendita je pli ol 300 000 ekzempleroj venditaj en la iama Sovetunio - kaj pli ol unu miliono venditaj en Hispanio, estas ankoraŭ vendata ekzempleroj. En 1986 li ricevis la Premion Internacian de Romano Plaza per sia libro *Al fin la libertad*, tradukita al portugala, al rusa kaj al germana. 

## Verkoj 
* *El escándalo del silencio*, Planeta, 1968.
* *No tuvieron la tierra prometida*, Planeta, 1969.
* *El cambio de camisa* (Paza y Janés) 1970
* *Un puño llama a la puerta* (29 eldonoj), 1971.
* *Aves y pájaros domésticos*, Bruguera, 1974.
* *Manú* (Premio Ateneo de Sevilla), Planeta, 1975.
* *El descubrimiento del mundo``, Biblioteca RTVE, 1976
* *El levantamiento en África*, Bruguera, 1977.
* *Vivan las cadenas*, Bruguera, 1977.
* *Los generales del pueblo*, Bruguera, 1977.
* *Los domingos vacíos*, Planeta, 1977.
* *Carta de Franco a Vizcaíno Casas*, Plaza y Janés, 1978.
* *Generaciones 1, Plaza y Janés, 1979.
* *Y Dios en la última playa*, Premio Planeta, 1981.
* *Del color del viento*, Planeta, 1982.
* *Ejército popular y militares de la República*, Planeta, 1982.
* *Un muerto en la 105*, Plaza y Janés, 1984.
* *Acta de defunción. Una reflexión sobre la violencia de los españoles*, Planeta, 1985.
* *Diálogo con el escritor ausente*, Plaza y Janés, 1985.
* *Al fin la libertad*, Premio Internacional Plaza, 1986.
* *El presidente*, Plaza y Janés, 1987.
* *Generaciones 2*, Plaza y Janés, 1988.
* *Yo, Juan Prim*, Planeta, 1989.
* *El libro de la paz*, Hispaven, Caracas, Venezuela, 1990.
* *Cervantes. Vida y semblanza*, Mondadori, 1991.
* *Pájaros de cuento*, Seuba, 1993.
* *El libro del engaño a los ojos*, Inst. Alicantino de Cultura Juan Gil-Albert, 2006
* *Generaciones 3* Ediciones Carena, 2013

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* En Jutubo
* Referenco de Cristóbal Zaragoza en la retejo de la Editorial Carena

Kategorio:Hispanaj verkistoj
Prezidanto de Belorusio

La **prezidanto de Belorusio** (, latinliterigite *Prezident Respubliki Bielaruś*; , latinliterigite *Prezident Respubliki Belarus*) estas la ŝtatestro de la Respubliko Belorusio.

La posteno estas la plej alta pozicio en la politika sistemo de Belorusio.  La ŝtata prezidanto nomumas kaj estras la registaron de la Respubliko Belorusio (beloruse *Урад Рэспублікі Беларусь*, latinliterigite *Urad Respubliki Bjelarus*), la plej alta ekzekutiva organo de la ŝtato Belorusio, konsistanta el la *Konsilio de Ministroj de la Respubliko de Belorusio* (, latinliterigite *Savyet Ministraw Respubliki Byelarus*), estas la ekzekutivo de ŝtata potenco en Belorusio, La prezidanto de Belorusio administras la ĉefan tagordon de la registaro kaj direktas la ministrojn. 

La posteno kreiĝis la 20-an de julio 1994, unua kaj ĝis nun sola postenulo estas Aleksandro Lukaŝenko, kiu laŭ registaraj informoj en liberaj baloto estis elektita kaj re-elektita en 1994, 2001, 2006, 2010, 2015 kaj 2020.  Ekde 2020 li ne estas agnoskata de Usono, Britio kaj Eŭropa Unio kiel laŭleĝa reprezentanto de tiu ĉi ŝtato en internacia areno.

## Fontoj 

Belorusio
Ocaña (stacidomo)

**Ocaña** () estas fervoja stacio situanta en la samnoma hispana municipo en la provinco Toledo, aŭtonoma komunumo Kastilio-Manĉo. La instalaĵoj nuntempe malhavas fervojajn servojn post kiam, en julio 2022, trajnoj ĉesis funkcii sur la linio al kiu ĝi apartenas.

## Bildgalerio 

Estación de Ocaña 04.jpg|Ekstero
Estación de Ocaña 03.jpg|Stacio
Estación de Ocaña 02.jpg|Kajoj kaj trakoj

## Vidu ankaŭ 
* Ocaña (Toledo)

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Ocaña (Toledo)
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Antonio Larreta

**Gualberto José Antonio Rodríguez Larreta Ferreira** (Montevideo, 14a de decembro 1922 - 19a de aŭgusto 2015), plej ofte konata kiel **Antonio** aŭ **Taco Larreta**, estis urugvaja aktoro, reĝisoro, verkisto kaj kritikisto de kino kaj teatro. 

## Biografio kaj kariero
Li ekkarieris kiel kritikisto (1948) kaj aktoro (1949). Dum du jaroj en Italio (1954-1955) formiĝis teatre kaj laboris helpante Giorgio Strehler en la Piccolo Teatro di Milano. Reveninte en Urugvajon, li reĝisoris teatraĵojn de Federico García Lorca, nome *Doña Rosita la soltera* kaj *La casa de Bernarda Alba*, plus *Los hermanos Karamazov* de Fjodor Dostojevskij. Plue direktoris kaj reĝisoris en Urugvajo kaj Eŭropo.

Dum la diktaturo de Urugvajo, li ekziliĝin en Hispanio kaj loĝis en Madrido el 1972 ĝis 1985, dum li dediĉis sin al verkado, ĉefe kiel scenaristo de kino kaj televido. Li kunlaboris en la scenaroj de la filmoj *Los santos inocentes* kaj *La casa de Bernarda Alba*, de Mario Camus kaj de *Las cosas del querer*, de Jaime Chávarri. Li estis ankaŭ scenaristo de la populara televidserio *Curro Jiménez*. En 1980, lia historia romano Volavérunt ricevis la Premion Planeta. En 1982, li revenis al teatro por reĝisori sian adaptaĵon de *La Dorotea* de Lope de Vega, kaj sekvajare *Los cuentos de los bosques de Viena*, ambaŭ en Madrido. 

Reveninte en Urugvajon en 1985, li en 1986 inaŭguris la sezonon de *La Comedia Nacional* per nova versio de *Los gigantes de la montaña*, de Luigi Pirandello. En 1998, li premieris *Las maravillosas*, kiu inkludis tekstojn de kelkaj urugvajan verkistoj. Kiel kinreĝisoro, li faris *Nunca estuve en Viena*, en 1989, ĉefrolulita de China Zorrilla; kiel aktoro, li protagonistis la filmon *La memoria de Blas Quadra* en 2000 kaj *La ventana*, de Carlos Sorín en 2008.

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* Antonio Larreta en Internet Movie Database
* Biografio de Antonio Larreta
* Bibliografio en openlibrary.org

Kategorio:Urugvajaj aktoroj
Kategorio:Reĝisoroj
Kategorio:Urugvajaj verkistoj
Kategorio:Scenaristoj
Katrina Leskanich

''''* estas usona kantistino. Ŝi naskiĝis en Topeko (), ĉefurbo de la usona subŝtato Kansaso la 10-an de aprilo 1960, do nun estas -jaraĝa. La patro estis kolonelo en la Usona Aerarmeo kaj la familio translokiĝis ofte: ĝi alvenis al Britio en 1976, finis mezlernejon en la loĝloko *Lakenheath* de la graflando Suffolk en la regiono Oriento de Anglio en 1978 kaj ankaŭ poste restis en Britio, kantante en diversaj muzikgrupoj. Interalie ŝi en 1981 en Kembriĝo kunfondis la grupon *Katrina and the Waves*. Kune kun la muzikgrupo ŝi reprezentis Brition en la Eŭrovido-Kantokonkurso 1997, okazinta la 3-an de majo en Dublino (Irlando) kaj gajnis la konkurson: la kanto *Love shine a light* - «Amo brilegu» - atingis 227 poentojn. La venkantoj kreis novajn rekordojn: 10 landoj atribuis 12 poentojn al *Love shine a light'' kaj la kanto havis 70 poentojn pli ol la dua vico.

## Vidu ankaŭ 
* Britio en la Eŭrovido-Kantokonkurso

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Usonaj kantistoj
Kategorio:Eŭrovido-Kantokonkurso 1997
Katrina and the Waves

**Katrina and the Waves** - angle, "la ondoj", prononco laŭ sistemo IFA [] - estas brita muzikgrupo. Ĝi formiĝis en 1981 en Kembriĝo (Britio) kaj vaste konatas interalie pro la kanto *Walking on Sunshine* ("promenante en sunlumo") de 1985. La grupanoj kune kun la kantistino *Katrina Leskanich* reprezentis Brition en la Eŭrovido-Kantokonkurso 1997, okazinta la 3-an de majo en Dublino (Irlando) kaj gajnis la konkurson: la kanto *Love shine a light* - «Amo brilegu» - atingis 227 poentojn. La venkantoj kreis novajn rekordojn: 10 landoj atribuis 12 poentojn al *Love shine a light* kaj la kanto havis 70 poentojn pli ol la dua vico.

## Vidu ankaŭ 
* Britio en la Eŭrovido-Kantokonkurso

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Britaj muzikaj grupoj
Kategorio:Eŭrovido-Kantokonkurso 1997
Edit Basch

'*** [baŝ], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Basch Edit*' estis hungara pentristo. Ŝia frato estis Lóránt Basch.

 naskiĝis  en Budapeŝto, ŝi mortis  en Romo.

## Biografio 
 studis pentroarton en sia naskiĝurbo de István Réti kaj Béla Iványi-Grünwald, poste en Artistkolonio (Nagybánya). En la jaroj 1917 kaj 1918 ŝi studis en artista liberlernejo en Budapeŝto. En 1929 ŝi iris al Parizo, kie ŝi iĝis membro de la Salon d'Automne kaj ŝi ankaŭ ekspoziciis. Baldaŭ ŝi estis en Rodoso, inter 1931 kaj 1933 ŝi studis en Romo, poste ŝi restis tie. Ŝi estis laste menciita en 1961, kiam ŝi partoprenis en ekspozicio en Novjorko. Ŝi pentris plej ofte homojn, tre malofte pejzaĝojn.

## Elektitaj pentraĵoj 
* Gondolkodó, 1930
* portreto pri Mihály Babits, pentrita en 1932
* Mezőn
* Akt virágokkal
* Női akt gyümölcsökkel
* The Flight into Egypt
* Ebéd
* Nagylány
* Kapálók
* Ablakban
* Akt zöld fotelben
* Téli Budapest
* Feketeinges férfi narancsokkal
* Pirosruhás leány
* Lilianne, nöi akt

## Fontoj 
* biografio hungare kun bildo
* biografio hungare kun bildo
* biografio hungare
* aprezo hungare kun bildoj

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj istoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Mora de Rubielos (stacidomo)

**Mora de Rubielos** () estas fervoja stacio kaj kvartalo en la hispana municipo Albentosa, en la provinco Teruelo, aŭtonoma komunumo Aragono. Ĝi estis konstruita por priservi la municipon Mora de Rubielos kaj havas servojn de Mezlonga Distanco funkciigatajn fare de Renfe. La instalaĵoj ankaŭ plenumas loĝistikajn funkciojn.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Albentosa
* Mora de Rubielos

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Albentosa
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Sarrión (stacidomo)

**Sarrión** () estas fervoja stacio situanta en la hispana municipo Sarrión, provinco Teruelo, en la aŭtonoma komunumo Aragono. Ĝi estas parto de la reto de Adif. Ĝi havas servojn de Mezlonga Distanco funkciigatajn fare de Renfe.

## Vidu ankaŭ 
* Sarrión

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Sarrión
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Barracas (Castellón)

**Barracas** estas municipo en la Valencia Komunumo (Hispanio), situanta en la provinco Castelló kaj en la komarko Alto Palancia. Ĝi situas en la sudokcidento de la provinco, ĉe ĝia limo kun Provinco Teruelo. Ĝi havas populacion de 198 loĝantoj (2023). Ĝi estas hispanlingva municipo, en kiu la hispana laŭleĝe agnoskis lingvan superregadon.

## Vidu ankaŭ 
* Barracas (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
*  (/valencie)


Kategorio:Municipoj de provinco Castellón
Paul Ernst

**Karl Friedrich Paul ERNST** (naskiĝinta la  en Elbingerode, mortinta la  en Sankt Georgen an der Stiefing) estis germana verkisto, ĵurnalisto kaj filozofo.

## Vivo
]] 
Estante filo de ministo li pasigis la abiturientan ekzamenon en Nordhausen kaj studis de 1885 teologion kaj filozofion en Göttingen kaj Tübingen; en 1886 li iris Berlinon. Jaron poste li ŝanĝis de teologio al politika ekonomiko. Edzigis lin en 1890 Werka Kossenko, filino de ruslanda generalo; ŝi naskis filon kaj mortis jam en 1891. Kiel studento, Ernst fariĝis adepto de socialdemokratio aktivonte kiel partimanifestacia oratoro kaj ĉefredaktisto de "Berliner Volkstribüne". En 1892 Ernst doktoriĝis en Berno. Influite de la konservativisto Rudolf Mayer li ekmembriĝis ĉe Socialdemokratia Partio de Germanio. De 1897 Ernst iĝis liberprofesia verkisto; en 1899 li edzinigis Lilli Benda, filinon de la naciema-liberala politikisto Robert von Benda, kiu estis naskonta tri infanojn. Post studvojaĝo al Italujo en 1900 lia kompreno pri formoj kaj artoj tute ŝanĝiĝis. Post ekloĝo en Vajmaro en 1903 li laboris (1904-1905) kiel dramaturgo ĉe Louise Dumont ĉe la dramteatrejo de Duseldorfo. Tiam li publikigis sian romanon *Der schmale Weg zum Glück*. 

En 1906 aperis la esea antologio *Der Weg zur Form*. En 1914 Paul revenis Berlinon; du jarojn poste li divorcis de Lilli kaj nuptis la verkistinon Else von Schorn (kiu estis naskonta filon). En 1918 troviĝis li sur bieno apud Königsdorf. En 1920 verkis li *Spitzbubengeschichten* kaj inter 1923 kaj 1928 aperis la (iel fiaskanta) sesvoluma epopeo *Das Kaiserbuch*. Intertempe (1925) li transloĝiĝis al Sankt Georgen an der Stiefing (Stirio) kie li mortis kastele. En la 5.5.1933 li ankoraŭ fariĝis membro de la *Prusia Akademio de Sciencoj*.

## Eksteraj ligiloj
*biografio kaj verkoj ĉe Zeno.org
*Ernst-societo
*ligiloj ĉe DDB
*Heilmann, Wolfgang: "Ernst, Paul" - ĉe: *Neue Deutsche Biographie* 4 (1959), p. 629-631
*verkoj ĉe Projekt-Gutenberg
## Notoj
Malkovo (Tjumena provinco)

**Malkovo** () estas vilaĝo en Tjumena distrikto (Tjumena provinco, Rusio), centro de Malkova kampara municipo ().

## Geografio 
Malkovo situas en la sud-okcidenta parto de Tjumena provinco kaj la respektiva parto de Okcident-Siberia Malaltebenaĵo, ĉe rivero Turo, proksimume 10 km for de la suda rando de Tjumeno, je supermara alteco 59 metroj. Ĝi situas norde de la Malnova Tobolska landvojo, inter vilaĝoj Subbotino, Oŝkukovo (kun kiu ĝi fakte kuniĝis) kaj TSN Serebrjanij Bor.

## Loĝantaro 
En 2002 plejparto de la loĝantoj estis rusoj (92%). Lokanoj okupiĝis pri grenkultivado, ĉasado de birdoj kaj aliaj bestoj, fiŝkaptado, faris kribrilojn kaj ŝafajn felojn, vendadis fojnon, lignon kaj viandon, transportis negocistajn varojn. Haveblis preĝejo kun miraklofara ikono de Nikolao de Mira, ĉizita el ligno kaj laŭ legendo mirakle saviĝinta dum incendio. La  tie estis aranĝata kermeso dediĉita al tiu ĉi ikono, al kiu venis pluraj vizitantoj el Tjumeno kaj apudaj vilaĝoj.
.

## Vidu ankaŭ 
* Oŝkukovo
* Subbotino

## Referencoj 
Kategorio:Vilaĝoj de Tjumena distrikto
Ferenc Ferdinánd Baumgarten

**Ferenc Ferdinánd Baumgarten,** laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Baumgarten Ferenc Ferdinánd** estis hungara esteto, kritikisto, fondinto de la literatura premio nomita laŭ li mem. Liaj parencoj estis Izidor Baumgarten kaj Nándor Baumgarten.

 naskiĝis  en Budapeŝto, li mortis  en Starý Smokovec (Ĉeĥoslovakio, nuntempa parto de Vysoké Tatry (urbo) en Slovakio).
eta|

## Biografio 
 devenis el juda familio. Li maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo en 1898, poste li akiris filozofian diplomon kun doktoriĝo en Scienca Universitato de Budapeŝto en 1903. Li kompletigis siajn sciojn en universitatoj de Strasburgo kaj Heidelberg. En 1909 li ekloĝis en Germana Regno vivanta alterne en Munkeno kaj Berlino, tamen li pasigis pli longan tempon ankaŭ en Italio, eĉ en 1917 li mallonge vivis en Budapeŝto. En lia testamento li faris signifan fondaĵon por subteni la hungarajn verkistojn. Inter 1929 kaj 1949 cent dudek ses verkistoj estis honoritaj dum unu aŭ pluraj okazoj, poste ĉesis la fondaĵo.

## Elektitaj kontribuoj 
* *A magyar honfoglalás kútfői.* (1901)
* *Forrástanulmányok Nagy Lajos és Velencze viszonya történetéhez. I–IV.* (ankaŭ disertaĵo, 1902)
* *Renaissance-Empfinden und Stilkunst.* (1917, denove: 1948)
* *Zirkus Reinhardt.* (1920, 3-a eldono: 1948)
* *Die Mutter.* (membiografia novelo, 1921)
* *Conrad Ferdinand Meyer lírája.* (1937)

## Memorigiloj 
* Memortabulo en Budapeŝto (1988)

## Fontoj 
* biografio hungare kun foto
* biografio hungare
* biografio hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj estetikistoj
Kategorio:Hungaraj kritikistoj
Kategorio:Hungaraj judoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Monreal del Campo (stacidomo)

**Monreal del Campo** () estas fervoja stacio kun laŭvola halto situanta en la samnoma hispana municipo en la provinco Teruelo, aŭtonoma komunumo Aragono. Ĝi havas servojn de Mezlonga Distanco funkciigatajn fare de Renfe.

centra|280ra|eta|Malnova stacio

## Vidu ankaŭ 
* Monreal del Campo

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Monreal del Campo
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Sándor Benedek

**Sándor Benedek** [ŝAndor], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Benedek Sándor** estis hungara kalvinana pastro, teologo, akademia instruisto.

 naskiĝis  en Felsőőr (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario, nuntempa Oberwart en Aŭstrio), li mortis  en Budapeŝto.

## Biografio 
 frekventis gimnaziojn en sia naskiĝloko kaj Pápa, poste en la lasta urbo li studis teologion (1923–1925 kaj 1927), ankaŭ en Vieno (1925–1926), Marburg (1926) kaj Bazelo (1926–1927). Li akiris pastoran diplomon en Pápa en 1927, post du jaroj en pli alta grado, fine li oficiale pastriĝis en 1931. Jam inter 1927–1930 li estis subpastro en Erdőcsokonya, poste pastro en Magyaratád (1931–1938). Intertempe li doktoriĝis el teologio en 1933 en Scienca Universitato István Tisza. Inter 1938–1953 li instruis en akademio de Pápa, sed ekde 1944 li estis ankaŭ akademiestro, poste pro ĉeso de la akademio li estis pastro ĝis la pensiuliĝo en 1966 en Nagydorog. Kiel pensiulo li helpis laboron de la kalvinana biblioteko ĝis sia morto. Lia edzino naskis samnoman filon en 1942.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Tóth Ferenc gyakorlati teológiája.* (disertaĵo, 1933)
* *A jövő egyháza és annak szolgálata.* (1946)
* *A magyarországi református agendairodalom a reformáció első három századában.* (1971)

## Fontoj 
* biografio hungare kun foto
* biografio hungare
* biografio hungare
* biografio hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj kalvinanaj pastroj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Borĝ El Kiffan

**Borĝ El Kiffan,** laŭ  estas urbego, antaŭurbo de la ĉefurbo Alĝero en norda Alĝerio en Provinco Alĝero.
eta|maldekstre|Fortikaĵo de Borĝ El Kiffan

## Demografio 
En Borĝ El Kiffan loĝis  en 2024 laŭ https://worldpopulationreview.com/countries/cities/algeria. 

## Geografio 
Borĝ El Kiffan kuŝas laŭ Mediteraneo 32 m super la marnivelo. Alĝero troviĝas 13, Borĝ Bu Areriĝ 159, Oran 362 kilometrojn (aere) https://www.distancefromto.net/.

## Historio 
En 1556 paŝao Mohamed Takarli konstruis fortikaĵon por malhelpi eblajn invadojn, sed ĝi estis finkonstruita en 1581 fare de alia paŝao. En 1850 la loko franciĝis sub nomo Fort-de-l'Eau, samtempe komunumo formiĝis. De 1908 la marbordo iĝis favorata somera celloko. La franca regado daŭris ĝis 1962, poste la loknomo ŝanĝiĝis al la hodiaŭa nomo. Poluo de urbigo kaj industriigo kun kloakaĵoj malpliigis la statuson kaj la strando ne estis populara ekde la 1970-aj jaroj.

## Ekonomio 
Ekonomio de Borĝ El Kiffan plejparte rilatas al la turismo. Ofte oni povas vidi restoraciojn, hotelojn kaj vendejegojn. 
eta|

## Trafiko 
Borĝ El Kiffan havas fervojan kontakton, eĉ tramo servas la urbon laŭlonge de 8 km. Nature ankaŭ bonaj vojoj servas, precipe al la proksim ĉefurbo. Ĝuste internacia flughaveno de Alĝero funkcias apud Borĝ El Kiffan.

## Klimato 
Borĝ El Kiffan situas en mediteranea klimato (Csa) laŭ la klimata klasifiko de Köppen. Jare pluvas averaĝe po 670 mm. La jara temperaturo estas .

## Fontoj 
* WikiTrans
eta|maldekstre|
eta|

Kategorio:Urboj de Alĝerio
Barracas (stacidomo)

**Barracas** () estas fervoja stacio situanta en la samnoma hispana municipo, en la Provinco Castelló, Valencia Komunumo. Ĝi havas servojn de Mezlonga Distanco funkciigatajn fare de Renfe.

## Bildgalerio 

Triple tracción Renfe 05.jpg|Lokomotivo
319 408 Barracas.jpg|Vartrajno

## Vidu ankaŭ 
* Barracas (Castellón)

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Barracas (Castellón)
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Noblejas (stacidomo)

**Noblejas** () estas fervoja haltejo situanta en la samnoma hispana municipo en la provinco Toledo, aŭtonoma komunumo Kastilio-Manĉo. Nuntempe ne ekzistas pasaĝerservo.

## Bildgalerio 

Noblejas railway station nameboard.jpg|Nomŝildo
Estación de Noblejas 04.jpg|Ekstero
Estación de Noblejas 05.jpg|Stacio
Aseos - estación de Noblejas.jpg|Necesejo
Estación de Noblejas 01.jpg|Vartenejo

## Vidu ankaŭ 
* Noblejas

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Noblejas
Kategorio:Fervojaj stacioj en Hispanio
Batavianoj

**Batavianoj** (en batavia: اورڠ بتاوي *orang Betawi* aŭ انق بتاوي *anak Betawi* aŭ قوم بتاوي *kaum Betawi* aŭ ورݢ بتاوي *warga Betawi*; en indonezia: *suku Betawi* aŭ *orang Betawi*) estas etna grupo indiĝena de la indonezia insulo Javo.

## Nomo 
eta|La bataviana tradicia geedziĝa kostumo vidigas araban kaj ĉinan influojn en la bataviana kulturo
La nomo *Betawi* estas derivita de la antaŭa nomo de Ĝakarto, **Batavio** (*Batavia*), kiu estis uzata en la nederlanda kolonia erao. Multaj malprave komprenas, ke *Betawi* estas uzata nur por la etnonimo kaj *Batavia* por la toponimo. Fakte, en multaj dokumentoj la nomo *Betawi* estas ankaŭ uzata kiel la sinonimo de *Batavia* en diversaj regionaj lingvoj, kiel malaja, java, eĉ iafoje ankaŭ estas uzata kiel la sinonimo de *Batavia* en nederlandaj tekstoj. Tial la nomo estas uzata kaj etnonime kaj toponime.

Tial la etnonimo estas pli bone esperantigita kiel **batavianoj**, aludante al 'la etna grupo de Batavia', kun la sufikso *-an-* por diferencigi ilin kun la batavoj, antikva okcident-ĝermana gento.

## Priskribo 
Kun proksimume 7 milionoj da personoj, ili formas la sesan plej grandan etnan grupon en Indonezio. Ili loĝas ĉefe en la regiono de la Granda Ĝakarto (*Jakarta Raya*) aŭ pli precize en Ĝakarto, Bekasio, Depoko, Tangerango kaj la norda parto de Bogoro.

La etna grupo povas esti apartigata en tri subgrupojn:

# ***Betawi Kota*** (en urba batavia: *Betawi Kotè*) "la urbaj batavianoj" loĝas en la centro de la urbo Ĝakarto. Ili havas urban tradicion.
# ***Betawi Pinggiran*** "la antaŭurbaj batavianoj" loĝas en la antaŭurba areo de Ĝakarto, ekzemple en Orienta Ĝakarto, Suda Ĝakarto kaj Okcidenta Ĝakarto. Ili havas tradicion, kiu estas pli influita de la islama tradicio.
# ***Betawi Udik*** "la kamparaj batavianoj" loĝas en la urboj ĉirkaŭ Ĝakarto, ekzemple en Bekasio, Depoko, la norda parto de Bogoro kaj Tangerango. Multaj tradiciaj artoj naskiĝis en ĉi tiuj regionoj, ekzemple: muziko de *gambang kromong*, teatraĵo de *lenong* ktp.

Majoritato de batavianoj identigas sin kiel islamanoj, kaj minoritato kiel kristianoj (precipe katolikoj), budistoj kaj konfuceistoj. Tamen, la kulturo de batavianoj estis tre influita de la javana, sundana, malaja, araba kaj ĉina kulturoj.

## Referencoj 
Kategorio:Ĝakarto
Kategorio:Javo
Kategorio:Etnoj en Indonezio
Kategorio:Etnoj en Azio
Else Ernst

**Else ERNST** (fraŭline *E. Apelt*, vidvinigite *E. von Schorn*; naskiĝinta la  en Vajmaro, mortinta la  en Graz) estis germana verkistino, tradukistino kaj ilustristino.

Ŝi verkis fabelojn (por kiuj ŝi ankaŭ faris la bildojn) kaj rakontojn ofte fikciajn kaj revajn. Krome tradukis ŝi el la lingvoj angla (William Makepeace Thackeray) kaj franca (Victor Hugo). La produktoj ĝuis multajn represojn.

## Vivo 
Patro ŝia estis la klasika filologo kaj platona tradukisto Otto Apelt. Dum la lernejaj jaroj ŝia desegna talento estis tre apogata. Ŝia dua edzo estis la verkisto kaj filozofo Paul Ernst; kun li vivis ŝi en Parizo, Zuriko kaj Ĝenovo. Dume, ilia filo estis prizorgata en Italujo ĉe duongepatroj estante sub la kuratoreco de ilia amiko Georg Lukács. En 1914 ili revenis al Germanujo kaj geedziĝis; de 1917 vivis ili je Sonnenhofen apud Königsdorf, ekde 1925 en Stirio. Ŝia tombo troviĝas sur la monteto *Johannishügel* proksime de la kastelo de Sankt Georgen an der Stiefing.

En 1919 ŝi publikigis *Erdichtete Gespräche*, traduko de la verko *Imaginary Conversations of Literary Men and Statesmen* de Walter Savage Landor - kio siavice verŝajne inspiris la edzon verki *Erdachte Gespräche* (1921). Post majo 1933, kiam Paul Ernst fariĝis membro de la Prusia Akademio de Sciencoj, ŝi laboris por la konatigo de lia verkaro kaj ekestris en Munkeno en 1933 la ĵus fonditan Ernst-societon. Laŭ ŝia volo ties sidejo venis en 1943 al Graz, kie goviestro Sigfried Uiberreither mem ŝirmprezidantis.

## Verkoj 
* *Bilder und Geschichten aus dem Leben der Kerfe. Gedichtet, entworfen, auf den Stein gezeichnet und gefärbt von Else Ernst.* Schumann, München 1923.
* *Der weiße Pudel. Gedichtet, entworfen, auf den Stein gezeichnet und gefärbt von Else Ernst.* Schumann, München 1928.
* *Das Spukhaus in Litauen.* Novelo. Neff, Berlin 1933.
* *Begebenheiten im Rosenmond.* Romano. Neff, Berlin 1934.
* *Die Neumondnacht.* Fabelo. Stollberg, Merseburg 1936.
* *Zirkus Blinz.* Bertelsmann, Gütersloh 1942. (Digitalisat)
* *Die Krone und die Kette.* Wiener Verlagsgesellschaft, Wien 1942.
* *Die verschollene Erbin.* Wiener Verlagsgesellschaft, Wien 1943.
* *Der Mann von drüben.* Wiener Verlagsgesellschaft, Wien 1944.
* *Leben mit dem Dichter Paul Ernst auf dem Einödhof Sonnenhofen bei Königsdorf in Oberbayern 1918 bis 1925.* Renneritz, Sandersdorf 2008, ISBN 978-3-940684-01-1.

## Literaturo 
* Elisabeth Friedrichs: *Die deutschsprachigen Schriftstellerinnen des 18. und 19. Jahrhunderts. Ein Lexikon.* Metzler, Stuttgart 1981
* *Kürschners Deutscher Literatur-Kalender. Nekrolog 1937–1970.* Eldono de 1973 (germana priverkista kalendaro)

## Eksteraj ligiloj 
* 
* postlasitaĵoj ĉe *Kalliope-Verbund*
* K. Gradwohl-Schlacher: "Ernst, Else" - ĉe: *Österreichisches Biographisches Lexikon ab 1815*

## Notoj 
Kategorio:Germanaj verkistoj
Kategorio:Virinoj
Kategorio:Tradukistoj el la angla lingvo
Kategorio:Tradukistoj el la franca lingvo
Kategorio:Homoj rilataj al Weimar
Libanio

**Libanio** (greke: *Λιβάνιος*, latine: *Libanius*; naskiĝinta en 314 en Antioĥio, mortinta verŝajne samloke post 393) estis gravega greka oratoro kaj sofisto de la malfrua antikva epoko.

Jam en la aĝo de 25 li malfermis lernejon en Konstantinopolo kiu rapide famiĝis; pro intrigoj multaj ĝi translokiĝis en 344 al İzmit. Revokite post kvin jaroj al Konstantinopolo, Libanio tie agadis longe kaj fruktodone: sed en la jaro 354-a li decidis reiri al sia naskiĝurbo. 

En Antioĥio li estis ĝis olduleco populara instruisto pri retoriko kaj antaŭenpuŝanto de helenismo. Imperiestro Juliano tiom ŝatis lin ke li nomumis lin honora kvestisto. 

Estante pagano, li ne havis ion kontraŭ kristanismo kaj eĉ akceptis konvertiĝon de du siaj disĉiploj (Basilios kaj Johano Krizostomo).

Libanio verkis multon imitante bonege la stilon de Demosteno. Lia plej granda renomo kuŝas sur paroladoj, el kiuj konserviĝis 68. Ili ankaŭ gravis kiel atestiloj pri la tiutempa historio (ses nur pri Juliano); gravas ankaŭ la multo da konserviĝintaj epistoloj. De li ni havas ankaŭ serion da modelaj paroladoj por trejnado, enhavo-resumojn de la demostenaj verkoj, biografion de Demosteno, recitendaĵojn ktp.

## Fonto
*"Libanios" - ĉe: *Meyers Großes Konversations-Lexikon*, volumo 12. Leipzig 1908, p. 502-503 

## Eksteraj ligiloj
*Vikifontaro

*ligiloj ĉe DDB

Kategorio:Grekaj sofistoj
Otto Apelt

**Otto APELT** (naskiĝinta la  en Jena, mortinta la  en Dresdeno) estis germana klasika filologo, tradukisto kaj lernejestro. Patro lia estis la filozofo kaj entreprenisto Ernst Friedrich Apelt (1812–1859); edzino lia estis de 1873 Cornelia Rassow kiu naskis tri infanojn: Elisabeth (verkistino; 1874–1946), Hermann (politikisto; 1876–1960) kaj Mathilde (*1880).
## Vivo
Post frekvento de la Stoy-instituto en Jena kaj de la Vilhelmo-Ernesto-gimnazio en Vajmaro li studis inter 1865 kaj 1869 klasikan filologion kaj filozofion en Jena, Lepsiko kaj Berlino. Habilitiĝo estis en Jena, finekzameniĝo por gimnaziinstruadrajteco en Berlino. En 1869 li fariĝis instruisto (ĝis 1898) en Vajmaro, poste (ĝis 1904) lernejestro ĉe la gimnazio de Eisenach. En 1904 li nomumiĝis lernejestro de la gimnazio de Jena. Retiriĝo estis paske de 1909.

Jam kiel studento plej gravis por li la grekaj filozofoj. Paralele al instruado gimnazia li skribis plurajn eseojn pri la filozofioj de Platono kaj Aristotelo. Post pensiiĝo li tute koncentriĝis pri scienco tradukonte kaj komentonte ĉiujn librojn de Platono: la tuto aperis inter 1916 kaj 1937 en la serio "Philosophische Biblithek" en Lepsiko ĉe Meiner-eldonejo. Malgraŭ kritikoj fare de filozofifakuloj ĝi ĝuis plurajn eldonojn kaj estis ege populara. La lasta represo estiĝis en 2004.

Krom Platono li tradukis ankaŭ verkojn de Diogeno Laertio]  (*Leben und Meinungen berühmter Philosophen*, Lepsiko 1921), de Libanio (*Libanius: Apologie des Sokrates*, Lepsiko 1922), de Seneko (kvar volumoj da filozofiaĵoj, Lepsiko 1923–24), de Propercio (Munkeno 1925) kaj de Plutarko (*Moralia*, Leipzig 1926–27).

## Literaturo 
* *Wer ist’s? Unsere Zeitgenossen*, 9-a eldono (1928), p. 29
* Adalbert Brauer: "Die Anfänge der Exulantenfamilie Apelt aus Kunnersdorf bei Friedland in Böhmen in der kursächsischen Oberlausitz". Ĉe: *Archiv für Sippenforschung und alle verwandten Gebiete*. Volumo 40 (1974), p. 444–449 (konkrete p. 449)

## Eksteraj ligiloj 
*Vikifontaro
* 
* ligiloj ĉe DDB

Kategorio:Germanaj klasikaj filologoj
Kategorio:Homoj rilataj al Weimar
Kategorio:Lernejestroj
Kategorio:Tradukistoj el la greka lingvo 
Kategorio:Naskiĝintoj en 1845
Kategorio:Mortintoj en 1932
Filomeno, a mi pesar

***Filomeno, a mi pesar (Memorias de un señorito descolocado)*** (Filomeno, spite min (Memoroj de snobeca sentaŭgulo)) estas romano de Gonzalo Torrente Ballester, publikigita en 1988 de la Editorial Planeta kiu iĝis venkinto de la Premio Planeta samjare.

## Intrigo
Filomeno Freijomil, estas altklasa viro de loĝloko de la interno de Galegio, nome fikcia Villavieja del Oro (Malnova urbo de oro). Tra siaj vivaj espertoj, el infanaĝo al maturiĝo, Torrente Ballester fara, pere de Filomeno, trairadon tra la historio de la tuta duono de la jarcento antaŭ la milito kaj dum la Frankisma Hispanio, ĝis la tiuepokaj Hispanio kaj Eŭropo. Sed, ĉefe, la verko montras la procezon de maturiĝo de la personeco de Filomeno tra liaj vojaĝoj, laboroj kaj amaferoj. 

Kategorio:Romanoj de 1988
Kategorio:Hispanlingvaj romanoj
Vatikana Futbala Ĉampioneco

eta|Situo de la Vatikano en Eŭropo
La **Vatikana Futbala Ĉampioneco** () estas vira ligo de asocia piedpilkado (futbalo). Fondita en 1972 kiel la *Coppa Amicizia*, ĝi enhavas teamojn, kiuj estas formitaj de laboristoj kaj reprezentantoj el diversaj ŝtataj departementoj. Teamoj rajtas kapti eksterajn ludistojn de italaj amatoraj teamoj por ke ili ludas kiel golulo. Ĉiuj ludistoj kombinas por formi la Vatikanan nacian teamon okaze de maloftaj . La Vatikana futbala asocio, *Federazione Vaticanese Giuoco Calcio*, ne estas membro de la FIFA kaj estas gvidata de ties prezidanto Domenico Regards ekde majo 2014. Ĉiuj matĉoj okazas en la sportejo *Associazione Sportivo La Salle* en la okcidenta parto de Romo, kvankam ekzistas alia futbalkampo iom pli granda, nome Campo Cardinale Francis Joseph Spellman. La teamoj ankoraŭ ĝin uzis kiel hejmostadiono antaŭ nelonge. La vatikana ligo estas amatorstatusa kaj la partoprenantaj teamoj okazigas matĉojn kaj trejnon ekstere de iliaj laborhoroj. Matĉoj okazas lunde kaj marde. Ekipaĵaro estas foje donacita de organizoj kaj bonfarantoj kies deficitojn kovras la Vatikana registaro. La matĉsezono kovras la plejparton de la jaro kun du-monata rompiĝo en decembro kaj januaro.

## Historio 
La unua organizita futbalmatĉo okazis en Vatikano en 1947, kiam  kvarteaman ligon oni kreis. La finalon ĉijare estis disputis la Ĉefpontifikaj Vilaoj kontraŭ la teamo de *Fabbrica di San Pietro*. La ligo estis malpermesita abrupte post kreado pro furioza ŝovinismo. Nur amikaj matĉoj estis permesita la sekvantajn du jardekojn, ĝis alia ligo estis formita en 1966. Sep teamoj ludadis dum la unuan sezonon kaj venkis la teamon de  L'Osservatore Romano, la Vatikana ĵurnalo. La nuna ligo estis fondita kiel la *Coppa Amicizia*, poste renomita la *Campionato della Città Vaticano*.

Dua pokalo, nome *Coppa ACDV*, estis kreita en 1985. Ĝi estis renomita Coppa Sergio Valci en 1994. La Vatikana *Supercoppa* (esperante : pokalego) komencis en 2005 kaj konsistas el alfrontado de la gajnintoj de ambaŭ la *Campionato della Citta Vaticano* kaj de la *Coppa ACDV*.

## Teamoj en la 2019 - 2020–sezono 
* Fonto: Sporto en Vatikano 

## Gajnintoj 
|

|

|}

## Plej bonaj poentgajnintoj 
## Memorindaj eksaj ludistoj kaj trejnistoj 
* Gabriele Giordano Caccia - Apostola nuncio en Lebano
* Dino da Costa - Itala internacia futbalisto

## Referencoj 
Kategorio:Vatikano
Juan Antonio Vallejo-Nágera

**Juan Antonio VALLEJO-NÁGERA Botas** (Oviedo, 14a de novembro 1926 - Madrido, 13a de marto 1990) estis hispana psikiatro kaj verkisto.​

## Biografio
Li estis filo de Antonio Vallejo-Nájera, psikiatro kaj militisto kiu estris la psikiatriajn servojn de la insurekcia tendaro dum la Hispana Enlanda Milito kaj poste ludis gravan rolon en la traktado de maldekstruloj kiel frenezuloj kaj en la redistribuado de infanoj de maldekstruloj, ĉefe prizonuloj aŭ mortintoj dum la milito aŭ dum la posta subpremado, en aliajn familiojn, por "reeduki" ilin.

Juan Antonio studis medicinon en la 1940-aj jaroj, kaj atingis altajn postenojn kaj honorojn en la 1950-aj jaroj (membro de la Reĝa Nacia Akademio de Medicino, por ekzemplo). En 1957 li iĝis ĉefprofesoro pri Psikiatrio kaj Psikopatologio de la Fakultato de Medicino (Komplutensa Universitato).

Kiel verkisto, li kultivis eseon, disvastigadon, biografion, kaj fikcion inspiritan en sia laboro kiel psikiatro kaj finfine historian romanon. En 1974 li lasis la instruadon, kaj koncentriĝis en verkado. En 1985 li atingis la Premion Planeta per la historia romano *Yo, el rey*.

## Verkoj
* Vallejo-Nájera, Juan Antonio (2001). Ante la depresión. Editorial Planeta. ISBN 978-84-08-03781-1.
* (1963 - 1977). Introducción a la Psiquiatría. Barcelona: Editorial Científico Médica. ISBN 978-84-224-0483-5.
* (1990). Aprender a hablar en público hoy. Editorial Planeta. ISBN 978-84-080-2730-0.
* (1991). Color en un mundo gris y otros artículos. Ediciones Temas de Hoy. ISBN 978-84-7880-131-2.
* (1997). Concierto para instrumentos desafinados. Editorial Planeta. ISBN 978-84-08-02156-8.
* (2006). Conócete a ti mismo: los grandes problemas psicológicos de nuestro tiempo. Ediciones Temas de Hoy. ISBN 978-84-8460-467-9.
* (2006). Guía práctica de psicología: cómo afrontar los problemas de nuestro tiempo. Ediciones Temas de Hoy. ISBN 978-84-8460-472-3.
* (1982). El ingenuismo en España. Fundación Pedro Barrié de la Maza, Conde de Fenosa. ISBN 978-84-85728-11-4.
* (1958). Lecciones de Psiquiatría. Editorial Científico-Médica. ISBN 978-84-224-0024-0.
* (2002). Locos egregios. Editorial Planeta. ISBN 978-84-08-04460-4.
* (1995). Mi mundo. Ediciones Temas de Hoy. ISBN 978-84-7880-509-9.
* (1995). Mishima o el placer de morir. Editorial Planeta. ISBN 978-84-08-01296-2.
* (1975). Naifs Españoles Contemporáneos. Mas Actual. ISBN 978-84-400-9199-4.
* (1996). Perfiles humanos. Planeta-De Agostini. ISBN 978-84-395-4578-1.
* (1987). Úlcera gastroduodenal en los personajes de la historia, la. Ediciones Doyma. ISBN 978-84-7592-128-0.
* (1999). Vallejo y yo. Editorial Planeta. ISBN 978-84-08-03269-4.
* (1997). Yo, el intruso. Planeta-De Agostini. ISBN 978-84-395-5966-5.
* (2004). Yo, el rey. Planeta-De Agostini. ISBN 978-84-674-0924-6.
* (1999). La puerta de la esperanza. Editorial Planeta. ISBN 978-84-08-03246-5.

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
**Premio periodístico Dr. Vallejo-Nájera del Colegio de Médicos de Madrid*
*Juan Antonio Vallejo-Nájera, premio Planeta

Kategorio:Hispanaj verkistoj
Kategorio:Hispanaj kuracistoj
El manuscrito carmesí

***El manuscrito carmesí*** (La karmezina manuskripto) estas historia romano de Antonio Gala publikigita en 1990. Ĝi ricevis la Premion Planeta. 

## Intrigo
La libro rakontas la vivon de Boabdilo, la lasta reĝo de la nazaria dinastio en la Granada Reĝlando, kaj liajn angoron kaj malfortecon kiam li konstatas la dekadencon de sia regno kaj antaŭvidas sian tujan falon. La verko rakontas ankaŭ la malbonan rilaton de liaj gepatroj, kaj la amon kiun li sentas por aliaj roluloj de la kortego. Lia aŭtoro montras simpation al la rolulo, kiun li konsideras maljuste traktita de la oficiala historiografio.

Por la fono, Gala priskribas baroke la lukson de la lasta kortego de Al Andalus, kun simpatioj por la hispanaraba kulturo, heredata de la andaluza kulturo.​ 
 

Kategorio:Libroj aperintaj en 1990
Kategorio:Hispanlingvaj romanoj
Kategorio:Historiaj romanoj
Kategorio:Al-Andalus
El jinete polaco

[eta|maldekstre|220ra|*La pola ĉevalrajdanto* de [Rembrandt.]]
***El jinete polaco*** (La pola ĉevalrajdanto) estas romano verkita de Antonio Muñoz Molina en 1991 kaj publikigita de Editorial Planeta. Ĝi estis inkludita en la listo de la 100 plej bonaj romanoj en hispana lingvo de la 20-a jarcento fare de la ĵurnalo «El Mundo».

La romano ricevis la Premion Planeta en 1991.

La titolo aludas al samnoma pentraĵo de Rembrandt, al kiu oni aludas en la verko.

## Intrigo
La verko estas rekreo de la historio de la urbo Mágina, kiel ĉefurbo de rura komarko dediĉita al kultivo de olivarboj (fikcia montro de Úbeda, naskurbo de Muñoz Molina mem), inter la murdo de Prim en 1870 ĝis la aktuala la 2-a milito en la Persa Golfo de 1990, tra la retroira rigardo de la protagonisto. En la dua duono de la 20-a jarcento la protagonisto estas iel spegulaĵo de la vivo de Muñoz Molina mem, kiel junulo kiu devas pene trairi la vivon de olivarbaj laboristoj, malfermi sian vojon al edukado, lernado de lingvoj, kaj aliro al la moderna eŭropa vivo atingante la etoson de internaciaj kongresoj, traduklaboro en Bruselo, amaferoj ktp.

## Referencoj 
Kategorio:Libroj aperintaj en 1991
Kategorio:Hispanlingvaj romanoj
Kategorio:Andaluzio