open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
9316 Rhamnus

'*9316 *Rhamnus''''' estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio de Haute-Provence en Saint-Michel l'Observatoire (Alpes-de-Haute-Provence, Francio)

## Nomo 
Ĝi ricevis la nomon de la arba familio de la Ramnacoj (*(Rhamnaceae*) kiu entenas 58 genrojn ( el kiuj la genro Ramno: *Rhamnus*) kaj 900 speciojn. Tiuj arboj, arbustoj aŭ reboj kreskas en diversaj parto de la mondo, kelkaj specioj produktas tinkturojn. La fruktoj formas densajn grapolojn. Sekigita arboŝelo de *Rhamnus purshina* estas uzita kiel laksigilo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1988
9325 Stonehenge

'*9325 *Stonehenge''''' estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi ŝuldas sian nomon al la neolitika monumento Stonehenge, ringo da megalitoj norde de Salisbury en la provinco de Wiltshire (Anglio). Iuj diras ke tiu monumento utilis por astronomiaj observoj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1989
9313 Protea

'*9313 *Protea'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

Ĝi ŝuldas sian nomon de la planta familio de la *Proteaceae''. Tiu familio entenas 75 genrojn kaj pli ol 1000 speciojn devenantaj de la suda duonglobo, kei ili sovaĝe kreskas.

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1988
Abdul Qadir (islamestro)

**Abdul Qadir** (naskiĝis en 1874 en Kasur, Pakistano, mortis la 9-an de februaro 1950) estis ĉeestinto de la 1-a Universala Kongreso de Esperanto, kiu okazis en 1905 en Boulogne-sur-Mer, Francujo.

Kategorio:Pakistanaj esperantistoj
Kategorio:Islamanoj
Teatrestro

**Teatrestro** estas la memrespondeca estro de scenejo, kiu ofte estas ankaŭ ĝia luanto aŭ posedanto. Teatrestro distingiĝas de ĉefaj oficistoj kaj dungitoj de teatroj  publike tenataj (de ŝtato, urbo ktp) kiel ekzemple intendanto, la artestro, la teatrodirektoro, ludestro ktp. Teatrestro ofte estas memstara entreprenisto aŭ (nuntempe plejofte) respondecas rekte al subvenciodonanto kaj mecenatoj. Li povas esti estro de libera teatro, de privata teatro kun regula ludado, de gastluda teatro sen propra ensemblo, amatorteatro evoluinta al ensemblo, de kinejo aŭ de pupteatro. Ofte lia teatro nomiĝas laŭ sia estro.

Ekzemplo por teatrestroj estis la estroj de migroteatroj, kiuj prezentiĝis samtempe kiel iaspecaj „familiestroj“ de siaj ensembloj, posedis rajtigilojn por teatraj prezentadoj kaj luis la prezentejoj.
Kategorio:Teatro
Adolf Ónodi

**Adolf Ónodi,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Ónodi Adolf** estis hungara kuracisto, otorinolaringologo, profesoro, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1896).

Adolf Ónodi http://mek.oszk.hu/03600/03630/html/o/o18354.htm naskiĝis la  1857 en Miskolc. Li mortis la  1919 en Vieno.

## Biografio 
Adolf Ónodi devenis el juda familio. Li ricevis kuracistan diplomon en universitato en Budapeŝto en 1881, poste tuj li ekinstruis samloke. Post 6 jaroj li atingis la rangon privata profesoro, krome li samtempe kuracadis gorĝajn malsanojn. Li esploris ankaŭ la nazajn malsanojn. Post disfalo de la Hungara Sovetrespubliko li migris al Aŭstrio pro sia politika starpunkto. Li daŭre laboris ĝis sia morto ankaŭ en Vieno.

## Verkaro (elekto) 
* *Az együttérző idegrendszer alaktani megjelenésében* (1882)
* *Kísérleti adatok a gége hűdéseinek tanához* (1890)
* *Das Gehirn und die Nebenhöhlen der Nase* (1908)
* *Az orr-, gége- és garatlégcső bántalmai* (1919)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla pli malsupre)

Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Hungaraj otorinolaringologoj
Otakar Vávra

**Otakar Vávra** (naskiĝis la 28-an de februaro 1911, mortis la 15-an de septembro 2011) estis ĉeĥa reĝisoro, scenaristo kaj pedagogo. Li naskiĝis en Hradec Králové, Aŭstrio-Hungario, nun parto de Ĉeĥio, kaj mortis en Prago, Ĉeĥio.

## Rilatoj al Esperanto 
En 1933, unua laborloko de la esperantlingva ĵurnalisto, vojaĝisto kaj verkisto Tibor Sekelj post la diplomiĝo en Zagrebo estis en filmentrepreno Merkurfilm, kiu sendis lin dum 6 monatoj labori en Prago, por lerni pri reĝisorado ĉe la jam tiutempe fama reĝisoro Otokar Vavra.

## Referencoj 
Kategorio:Ĉeĥaj reĝisoroj
Kiel oni fondas kaj organizas Esperantan Grupon?

***Kiel oni fondas kaj organizas Esperanton Grupon?*** estas  libreto verkita de la aŭstra Esperantisto Hans Sappl  kaj eldonita de Paulus-Eldonejo el Graz, en 1921 .

## Enhavo
#Antaŭlaboroj
#Fondo
#Estraro
#Grupa vivo
#Statutoj
#Bibliotekordo

## Kompleta teksto

Dosiero:1921 Sappl 02-03.jpg
Dosiero:1921 Sappl 04-05.jpg
Dosiero:1921 Sappl 06-07.jpg
Dosiero:1921 Sappl 08-09.jpg
Dosiero:1921 Sappl 10-11.jpg
Dosiero:1921 Sappl 12-13.jpg
Dosiero:1921 Sappl 14-15.jpg
Dosiero:1921 Sappl 16-17.jpg
Dosiero:1921 Sappl 18-19.jpg
Dosiero:1921 Sappl 20-21.jpg
Dosiero:1921 Sappl 22-23.jpg
Dosiero:1921 Sappl 24-25.jpg
Dosiero:1921 Sappl 26-27.jpg
Dosiero:1921 Sappl 28.jpg

## Referencoj
## Vidu ankaŭ
* *La Esperanto-Klubo*
* *Kiel Aranĝi Kursojn kaj Grupvesperojn?*

## Eksteraj ligiloj 
* Katalogo de Biblioteko Hippolyte Sebert
* Katalogo de CDELI
* Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
* Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience 
* Katalogo "Erfgoedbib" en *LibraryThing*

Kategorio:Esperanto-asocioj
Kategorio:Antverpena Nefikcio-libraro
Kategorio:Katalogo de Biblioteko Hippolyte Sebert
Kategorio:Katalogo de CDELI
Kategorio:Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
Kategorio:Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
Agiez

**Agiez** estas komunumo en la distrikto Vaŭda Nordĵuraso en Kantono Vaŭdo, Svislando. Ĝi havis 280 loĝantojn je la 31-a de decembro 2012.

## Geografio 
La komunumo Agiez situas proksimume 12 kilometrojn okcidentsudokcidente de la distriktĉefurbo Yverdon-les-Bains en la ebenaĵo de la rivero Orbe ĉe ties suda bordo. En okcidento la komunumo etendiĝas al la suda ĉeno de la Ĵurasa Montaro. Tie sur la monteto *Five* sur alteco de 640 m s.m. situas la plej alta punkto de la komunuma teritorio. La komunumo konsistas el la vilaĝo Agiez kun la kvartaloj Le Moulin kaj Le Coin, kaj kelkaj izolitaj bienoj.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 5,47 km², de kiuj 30,9% estas kovritaj de arbaro, 63,6% servas por agrikulturo kaj 4,4% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Agiez limas en nordo al Montcherand, en oriento al Orbe, en sudoriento al Arnex-sur-Orbe, en sudokcidento al Bofflens, kaj en okcidento al Bretonnières.

## Trafiko 
Tra Agiez pasas la kantona ĉefvojo n-ro 130 de Orbe trans la montpasejo Pétra Félix al Le Brassus en la valo de Joux. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A9 situas 3 kilometrojn nordoriente de la komunumo apud Orbe. Pere de la poŝtaŭtolinio de Orbe al Vaulion la komunumo estas konektita al la publika transportreto.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Agiez datiĝas el la jaro 1011 kiel *Aziaco*. Sur la komunuma teritorio estis trovita dutranĉila hakilo el la neolitiko kaj tomboj el la frua mezepoko. Okaze de la unua dokumenta mencio la reĝo Rudolfo la 3-a de Burgonjo donacis bienojn en Agiez al la Monaĥejo Romainmôtier. Agiez estis submetita al la majoro de la monaĥejo. La majora oficio kaj la interezrajto apartenis de la 15-a jarcento ĝis la Helveta Revolucio al la familio Thomasset, de kiu estis konstruita la senjora kastelo kun la sesangula turo en la 16-a jarcento. Sub la berna regado de 1536 ĝis la Helveta Revolucio loa komunuma apartenis al la Voktejo Romainmôtier. Post la revolucio ĝi estis atribuita al la Distrikto Orbe, kiu surbaze de la administra reformo de 2006 kun efiko de la 1-a de januaro 2008 estis integrita al la nova Distrikto Vaŭda Nordĵuraso.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Agiez
(9330) 1990 EF7

**(9330) 1990 EF7** estas asteroido de la ekstera asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Henri Debehogne elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.

Pro la duona grandakso de ĝia orbito de 3,2000875 , ĝi orbitas ĉ. 13&nbsp;000&nbsp;km trans la konvencia limo de 3,2 AU inter la meza kaj la ekstera asteroida zono.

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Henri Debehogne
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1990
9326 Ruta

'*9326 *Ruta'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi ricevis la nomon de la arba familio de la Rutacoj (*Rutaceae*) kiu entenas 150 genrojn kaj 1500 speciojn, en kiuj la oranĝujo kaj la citronujo (genro Citruso). *Ruta Graveolens'' (komuna ruto) estas staŭdo kun aparte forta odoro.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1989
San Jerónimo

La hispanlingva termino **San Jerónimo**  povas rilati al:

## Personoj 
* **Sankta Hieronimo** (c. 340-420), doktoriĝinta teologo, tradukinto al la latina de la biblio;
* **Girolamo Emiliani** (1486-1537), itala teologia klerulo

## Arkitekturo kaj konstruaĵoj 
* **Monasterio de San Jerónimo de Cotalba**, religia konstruaĵo en Alfahuir, Valencia;
***Monasterio de San Jerónimo de Buenavista**, religia konstruaĵo en Sevilla

## Altaĵoj 
* **Serranía de San Jerónimo**, montoĉeno en Kolombio;

## Hidrografío 
* **Río San Jerónimo (Argentino)**, akvovojo en Argentino;
* **Río San Jerónimo (Meksiko)**, subtera akvovojo en Meksiko, kiun interalie studis la esperantlingva etnologo kaj vojaĝisto Tibor Sekelj;

## Loĝlokoj kaj administraj dividaĵoj 
### Argentino 
* **San Jerónimo**, loĝloko de la provinco San Luis;
* **Departemento San Jerónimo**, administra dividaĵo en la provinco Santa Fe;
* **San Jerónimo Norte**, loĝloko de la departemento Las Colonias, provinco Santa Fe;
* **San Jerónimo Sud**, loĝloko de la departemento San Lorenzo, provinco Santa Fe;
* **San Jerónimo de la Sauce**, loĝloko de la departemento Las Colonias, provinco Santa Fe;

### Kolombio 
* **San Jerónimo**, municipo de la departemento de Antioquia;

### Kostariko
* **San Jerónimo**,  administra dividaĵo de la kantono de Naranjo;

### Hispanio 
* **Barrio de San Jerónimo**, urbokvartalo de Sevilo;
** **San Jerónimo (stacidomo)**, fervoja stacio en Sevilo;
* **Barrio de San Jerónimo**, urbokvartalo de Málaga;
* **Barrio de San Jerónimo**, urbokvartalo de San Cristóbal de La Laguna, Hispanio;

### Gvatemalo 
* **San Jerónimo**, municipo de la departemento de Baja Verapaz;

### Honduro 
* **San Jerónimo**, municipo de la departemento Comayagua;
* **San Jerónimo**, municipo de la departemento Copán;

### Meksiko 
* **San Jerónimo Tecoatl (komunumo)**, komunumo de Oaxaca;
* **San Jerónimo Taviche (komunumo)**, komunumo de Oaxaca;
* **San Jerónimo Coatlán (komunumo)**, komunumo de Oaxaca;
* **San Jerónimo Tlacochahuaya (komunumo)**, komunumo de Oaxaca;
* **San Jerónimo Sosola (komunumo)**, komunumo de Oaxaca;
* **San Jerónimo Silacayoapilla (komunumo)**, komunumo de Oaxaca;
* **San Jerónimo Zacualpan (komunumo)**, komunumo de Tlaxcala;
* **San Jerónimo de Juárez**, komunumo de Guerrero kaj samnoma urbo;
* **San Jerónimo Tecuaniapan**, komunumo de Puebla;
* **San Jerónimo Xayacatlán**, komunumo de Puebla;
* **San Jerónimo**, loĝloko de Chiapas;
* **San Jerónimo Lídice**, vilaĝo de la federacia distrikto;

### Peruo 
* **Distrito de San Jerónimo**, administra dividaĵo en la provinco Luya, departemento de Amazonio.
* **Distrito de San Jerónimo**, administra dividaĵo en la provinco Cusco, departemento de Cusco;
* **Distrito de San Jerónimo**, administra dividaĵo en la provinco Huancayo, departemento de Junin;

## Referencoj
Oskar Vojnić

Barono **Oskar Vojnić** (naskiĝis la 18-an de majo 1864 en Subotica, mortis la 18-an de majo 1914 en Port Said) estis mondvojaĝanto, ĉasisto, aventuristo, fotisto, esploristo kaj vojaĝlibra verkisto, kiu pasigis la plej grandan tempon de sia vivo en la komunumo Bačka kiu apartenis al la kroatoj en Vojvodino. Profesie li estis doktoriĝinta juristo. Li estis honorige nomumita estro de la samoanoj. Fontoj en la hungara lingvo notas lin kiel *Vojnich Oszkár*. Li estis konato de la esperantista mondvojaĝanto, esploristo kaj vojaĝlibra verkisto Tibor Sekelj, kiu pasigis la finon de sia vivo en la naskiĝurbo de Oskar Vojnić. Ambaŭ kontribuis al la starigo kaj pliampleksigo de la Urba Muzeo en Subotica, kaj en 1974-1975 en la serba lingvo aperis biografia romano de Tibor Sekelj pri la vivo de Oskar Vojnić, kiu publikiĝis, en tri partoj, en la revuo *Rukovet*, kaj sekve ankaŭ en 1980 eldoniĝis en la hungara lingvo.

Interalie, Oskar Vojnić estas menciita en franca kaj angla vikipedioj ĉar li mortigis en 1911 tigrojn de Balio kiujn li kontribuis entute malaperigi.

## Referencoj 
Kategorio:Kroataj verkistoj
Kategorio:Serbaj verkistoj
Rudolf Ortvay

eta
**Rudolf Ortvay** [ortvai], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Ortvay Rudolf** estis hungara fizikisto, profesoro, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1925).

Rudolf Ortvay http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC11371/11516.htm naskiĝis la  1885 en Miskolc. Li mortis la  1945 en Budapeŝto.

## Biografio 
Rudolf Ortvay frekventis universitatojn en Budapeŝto, Göttingen, Zuriko, Munkeno, fine li doktoriĝis en Universitato Kolozsvár, kie li ekinstruis en 1915. Ekde 1921 li instruis en universitato de Szeged, kie li fondis katedron. En 1924 li estis elektita dekano. Inter 1928-1945 li instruis en universitato en Budapeŝto. Li redaktis fakrevuon *Math. és Phys. Lapok*. Li okupiĝis precipe pri strukturo de la materio, relativeco, kvantumoj.

## Verkaro (elekto) 
* *A kvantumelmélet axiomatikus felépítése Heisenberg, Born és Jordan szerint* (1926)
* *Elektrodynamika* (1938)
* *Természetfilozófia* (1943)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj fizikistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
(9311) 1987 UV1

**(9311) 1987 UV1** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japanaj astronomoj Sejĝi Ueda kaj Hiroŝi Kaneda elde la observatorio de Kuŝiro en Hokajdo (Japanio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Hiroŝi Kaneda
Kategorio:Malkovrita de Sejĝi Ueda
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1987
Puduvro

**Puduvro** (*Poudouvre* franclingve, ''Paeï d'Poudouv* galolingve kaj *Daoudour'' bretonlingve) estas tradicia lando nord-oriente de Supra-Bretonio, malnova graflando, kiu estis ankaŭ subregiono de la episkoplando de Saint-Malo. La nomo "Poudouvre" venas de la bretona lingvo kaj signifas « akvolandon ». Tie estas parolataj nun la franca kaj la galoa lingvoj. Ĝiaj ĉefurboj estis Dinan kaj La Bellière (Côtes-d'Armor).

## Historio 
Puduvro estis subregiono de la episkoplando de Saint-Malo kun Porhoët kaj Clos Poulet. Devenanta de la malaperinta vicgraflando de Alet, la vicgraflando de Puduvro estis fondita en ĉirkaŭ 1184 de Alano (franclingve "Alain"). La Familio de Dinan heredis ĝin en la 13-a jc kaj multe disbranĉiĝis, pro tio mankas informo pri la estonteco de la vicgrafando de La Bellière en 1461. La kastelo La Bellière estis la ĉefurbo de la vicgraflando kaj ĝi donis sian nomon al la komunumo en 1877.

La nuna agnoskita ĉefurbo de Puduvro estas Dinan, sed iuj fontoj indikas ke en la unua periodo de la vicgraflando, la ĉefurbo estis Dinard ; poste per la posedo de la domanaro de Dinan, Dinan fariĝis ĉefurbo kaj poste estos La Bellière.

## Geografio 
Puduvro situas inter la riveroj Arguenon, Rance kaj la Manika Markolo.
Okcidente, la rivero Arguenon estas la limo inter Puduvro kaj Pentievro same kiel tiu inter la episkoplando de Saint-Malo kaj tiu de Saint-Brieuc). Oriente, la rivero Rance estas la limo inter Puduvro kaj Clos Poulet (Saint-Malo). Puduvro situas ambaŭflanke de la nunaj departementoj Ille-et-Vilaine kaj Côtes-d'Armor.

## Nunaj komunumoj sur la teritorio de Puduvro 
Kategorio:Lando de Saint-Malo
Porhoët

**Porhoët** estas historia regiono centre de Bretonio ambaŭflanke de rivero Oust, dekstra flankrivero de rivero Vilaine.

## Etimologio 
La nomo Porhoët venas de *Poutrecoet* (pou-tre-coet, « *la lando tra la arbaro* ») (ĝi temis pri vastega arbara montaro utila kiel natura obstaklo), la bretonlingva formo de *Pagus trans sylvam* (Transarbara lando). Per lingvistika erodo, la formo reduktiĝis al Porhoët.

Pro tiu origino, la vorto utilis por nomi :

* la dekanlandon de Porhoët, en la episkoplando de Vannes ;
* la ĉefdekanlandon de Porhoët, en la episkoplando de Saint-Malo ;
* parton de la ĉefdekanlando de Pentievro
Sed neniu el tiuj teritorioj koincidas kun la mezepokaj limoj de la vicgraflando de Porhoët..

## Vidu ankaŭ 
* Vicgraflando de Porhoët

### Notoj kaj referencoj 
## Fontoj 
* Abbé Piéderrière, pastro de La Trinité-Porhoët *Essai sur la généalogie des comtes de Porhoët*. Bulteno de Société polymathique du Morbihan, 1872, paĝoj : 234-241.


Kategorio:Lando de Saint-Malo
Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en 1000-1009
Kategorio:Aperis en 1008
Kategorio:Administraj unuoj malfonditaj en 1230-1239
Kategorio:1231
Bálint Ökröss

**Bálint Ökröss** [okroŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Ökröss Bálint** estis hungara juristo, notario, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1868).

Bálint Ökröss http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC11561/11564.htm naskiĝis la  1829 en Debrecen. Li mortis la  1889 en Vác.

## Biografio 
Bálint Ökröss ekfrekventis universitaton en Pest (urbo), kiun li interrompis pro la revolucio en 1848. Post batalado li daŭris la lernadon kaj post la diplomo li havis diversajn jurajn postenojn. En 1867 Boldizsár Horvát invitis lin por labori en la ministerio. Li studvojaĝis al Bavario en 1868, baldaŭe al Germanio kaj Svislando. Ekde 1875 ĝismorte li estis privata notario. Li ricevis titolon "reĝa konsilanto" en 1875.

## Memorigiloj 
* premio "Ökröss Bálint"

## Verkaro (elekto) 
**Magyar polgári magánjog: Az 1848-dik évi törvényhozás és az országbírói tanácskozmány módosításai nyomán kézikönyvül* (1861, la 4-a eldono en 1873)
**Magyar közjegyzői törvény* (1875)
**A törvénykezés reformja a szóbeliség, közvetlenség és nyilvánosság alapján, javaslatul a polgári perrendtartáshoz* (1880)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
 
Kategorio:Hungaraj juristoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Hungaraj notarioj
(9320) 1988 VN3

**(9320) 1988 VN3** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japana astronomo Yoshiaki Oshima elde la Observatorio Gekko apud Kannami (Gubernio Ŝizuoka, Japanio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Yoshiaki Oshima
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1988
Zsolt Moldován

**Zsolt MOLDOVÁN** rumania hungara pentristo, fotisto. Li naskiĝis en Miercurea Ciuc en 1968. 

## Kariero
Zsolt Moldován havis sian unuan grupan ekspozicion en 1994 en sia naskiĝurbo Miercurea Ciuc.

## Pentraĵekspozicioj solaj
* 2001, 2009, 2009 Gheorgheni;
* 2003, 2009, 2010, 2011, 2013 Miercurea Ciuc;
* 2005- Jelsa, Kroatio;
* 2009, 2012 Reghin;
* 2010, 2013 - Târgu Mureş;
* 2011- Târgu Secuiesc;
* 2011- Covasna;
* 2011- Braşov;
* 2012- Sfântu Gheorghe;

## Fotoekspozicioj
* 2013 - *Kambodzsai pillanatképek*,  Miercurea Ciuc

## Fonto
* moldzsolt.weebly.com

Kategorio:Rumanujaj hungaraj pentristoj kaj grafikistoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj fotistoj
9319 Hartzell

'*9319 *Hartzell'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomo Schelte J. Bus elde la Inter-Amerika observatorio de Cerro Tololo en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Christine M. Hartzell'', helpantinon instruistinon en aerospaca inĝenierarto ĉe la Universitato de Maryland. Ŝi studas la elektrostatikaj kaj koherecaj propraĵoj de la polvo ĉe la surfaco de asteroidoj kaj de Luno ambaŭ por la scienco kaj por la plibonigo en la plano de estontaj kosmoŝipoj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Schelte J. Bus
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1988
Ivo Baueršíma

**Ivo BAUERŠĺMA** (naskiĝis la  en Jihlava, Ĉeĥoslovakio) estas ĉeĥdevena svisa astronomo kaj termezuristo.

Li estas patro de la dramisto kaj surscenigisto Igor Bauersima.

## Vivo 
Li studis ĉe la Fakultato de Geodezio de la Ĉeĥa Teknika Universitato de Prago, ĉefe pria temo estis Geodezia astronomio. La laboro pri lia disertaĵo estis interrompita en 1968 pro la Invado en Ĉeĥoslovakion fare de la trupoj de la Varsovia Traktato. En aŭgusto 1968 li migris en Svision kun sia edzino Nadia kaj ilia filo Igor.

Li laboris de 1968 ĝis 1977 kiel helpanto ĉe la Instituto de Astronomio de la Universitato de Berno kaj ricevis sian Ph.D en 1976.

Kun Paul Wild, li malkovris la asteroidon 9711 Želetava la .

Kategorio:Ĉeĥaj astronomoj
Kategorio:Svisaj astronomoj
9321 Alexkonopliv

'*9321 *Alexkonopliv'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japana astronomo Takuo Kojima elde Ĉijoda (Gubernio Gunma, Japanio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la usona sciencisto *Alex Konopliv* de la *Jet Propulsion Laboratory'', fakulo pri la determino de gravitaj kampoj de la sunsistemaj objektoj pri kiuj datumoj estis ricevitaj elde orbitantaj kosmosondiloj. Lia determino pri la gravita kampo de Marso helpis plurajn kosmajn misiojn.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Takuo Kojima
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1989
(9352) 1991 UB4

**(9352) 1991 UB4** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japanaj astronomoj Sejĝi Ueda kaj Hiroŝi Kaneda elde la observatorio de Kuŝiro en Hokajdo (Japanio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Hiroŝi Kaneda
Kategorio:Malkovrita de Sejĝi Ueda
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1991
Tivadar Ortvay

**Tivadar Ortvay** [ortvai], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Ortvay Tivadar** estis hungara historiisto, abato, arkeologo, geografo, instruisto, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1905). Lia nomo estis ĝis 1875 *Orthmayr Tivadar*.

Tivadar Ortvay naskiĝis la  1843 en Transilvanio en Németcsiklova (nuntempa Ciclova Montană en Rumanio). Li mortis la  1916 en Budapeŝto http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC11371/11517.htm.

## Biografio 
Tivadar Ortvay frekventis gimnazion, poste pripastran lernejon en Temeŝvaro. Li pastriĝis en 1866, poste li servis en diversaj preĝejoj. Inter 1870–1872 li instruis en gimnazio, poste li ricevis postenon en Hungara Nacia Muzeo. Samtempe li plulernis en universitato en Budapeŝto, kie li ricevis diplomon en 1874. Li instruis historion en universitato en Pozsony, foje ankaŭ en Budapeŝto. Li iĝis titulara abato en 1900. Li ricevis premion en 1916.

## Verkaro (elekto) 
* *A horvát-slavon-magyar határőrvidék kifejlődésének logikája, területi s szervezeti alakultának története* (1871)
* *Magyarország régi vízrajza a XIII-dik század végeig I–II* (1882)
* *Pozsony város története I–IV.* (1892–1912)
* *Az ősember táplálkozása* (1906)
* *Mária, II. Lajos magyar király neje* (1914)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla pli malsupre)

Kategorio:Hungaraj historiistoj
Kategorio:Hungaraj pastroj
Kategorio:Hungaraj arkeologoj
Kategorio:Hungaraj geografoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Lipót Óváry

**Lipót Óváry** [OvAri], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Óváry Lipót,** en itala formo **Leopoldo Ovary** estis hungara historiisto, arkivisto, ĵurnalisto, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1892). Lia nomo estis ĝis 1848 *Altstädter Lipót*.

Lipót Óváry http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC11371/11553.htm naskiĝis la  1833 en Veszprém (urbo). Li mortis la  1919 en Budapeŝto.

## Biografio 
Lipót Óváry devenis el juda familio. Li frekventis mezlernejojn en sia naskiĝurbo kaj Pápa. En 1848 li batalis por la revolucio, fine li iĝis militkaptito. Inter 1851-1856 li frekventis universitaton en Vieno, poste li redaktis diversajn gazetojn. En 1859 li aliĝis al armeo de Giuseppe Garibaldi. En 1861 li edziĝis en Napolo, dume li esploris en arkivejo kaj li redaktis italan gazeton. En 1876 li hejmenvenis kaj ricevis postenon en la tutlanda arkivejo, kiun li gvidis inter 1904-1908. Li pensiuliĝis en 1908. Li okupiĝis pri historiaj kontaktoj inter Italujo kaj Hungarujo. Li ricevis premion "Kavaliro de Italio".

## Verkaro (elekto) 
* *La Costituzione Ungherese* (1864)
* *Nápolyi Anjou-kori kutatások* (1879)
* *Bethlen Gábor diplomacziai összeköttetéseiről* (1888)
* *La questione Daco-Romana e lo stato ungherese* (1894)
* *Relazione storiche fra l’Italia e l’Ungheria: L’archivio diplomatico del regno d’Ungheria* (1906)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj historiistoj
Kategorio:Hungaraj arkivistoj
Kategorio:Hungaraj ĵurnalistoj
Kategorio:Italaj ĵurnalistoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Mariquita

eta|dekstre|250px|Mariquita norde de Tolimo

**San Sebastián de Mariquita**, simple **Mariquita** [marikIta], en Esperanto **Marikito**, estas urbo kaj municipo de la Departemento Tolimo de Kolombio, ĉirkaŭ 150&nbsp;km nordokcidente de Bogoto. Tiu urbo kaj municipo enhavas kelkajn gravajn setlejojn situantajn tie pro apudeco al la rivero Magdaleno. Nune, Marikito estas vizitata de turistoj el la ĉefurbo pro allogo fare de akvofaloj Medina (*Las Cataratas de Medina*) kaj la monfarejo (*casa de la moneda*). La hispana konkistadoro Gonzalo Jiménez de Quesada estis tie entombigita. Nune estas grandaj hoteloj kaj bienoj, inter ili La Villa de los Caballeros.

La populacio de la municipo estis 32,642 ĉe la censo de 2005.

La vorto *mariquita* en la hispana povas esti uzata ankaŭ por kokcinelo, konuro kaj samseksemulo.

## Referencoj 
Kategorio:Urboj de Kolombio
Ŝitako

La **ŝitako** (*Lentinula edodes*) estas manĝebla fungo, kiu de nature troviĝas en Ĉinio kaj Japanio. La fungo estas multuzata en la azia kuirarto.

Ĝi kreskas sur lignospecoj kiaj kverko, fago, kastaneo kaj juglando. La fungo akiras, per sekigado. ankoraŭ pli bonan guston kaj apartenas al la plej multekostaj fungoj aĉeteblaj en nutraĵovendejoj. En la Fora Oriento ĝi jam dum jarcentoj estas kultivata kaj ege aprezata speciale pro ĝia kuraca efiko.

## Priskribo 
La nomo ŝitako venas de la japana vorto 椎茸 (*shiitake*)  kun la signifo: fungo (= 'take') kiu kreskas sur la pintfolia kastanopso (*Castanopsis cuspidata*) (= 'shii'). La fungo havas helbrunan ĝis malhelbrunan ĉapelon. La lamenoj estas fiksitaj al la trunketo kaj iomete deklivaj. La trunketo plejofte estas en la mezo, sed kelkfoje ĝi povas kreski nesimetrie. Ĉe junaj fungoj la rando de la ĉapelo estas ruliĝinta internen. La surfaco de la ĉapelo plejofte estas iom flokeca. La fungo estas tre proteinriĉa kaj enhavas vitaminojn B kaj C. Ĝi ankaŭ malplialtigas sangopremon kaj kolesterolon .

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Shiitake je SoortenBank.nl
* Shiitake  Informoj pri la ŝitako

Kategorio:Manĝeblaj fungoj
Varg Vikernes

**Varg Vikernes** (naskiĝis la 11-an de februaro, 1973 nome **Kristian Vikernes**) estas norvega muzikisto. Li estas fama pro sia projekto Burzum kaj ĉar estas basgitaristo en la grupo Mayhem. Varg polemikis pro mortigo de la gitaristo de Mayhem, Euronymous, kaj fajrigi preĝejojn, protestante pro la norvega kristanigo.

Varg skribis librojn pri paganismo.

## Ĉefaj albumoj 
*Kun Burzum*:

*Kun Mayhem*

*Kun Old Funeral*

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo

Kategorio:Vivantaj homoj
Kategorio:Norvegaj kantistoj
Kategorio:Norvegaj muzikistoj‎
Kategorio:Norvegaj komponistoj‎
Kategorio:Norvegaj kantaŭtoroj
Kategorio:Murdistoj
9327 Duerbeck

'*9327 *Duerbeck'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la germana astronomo Hilmar W. Duerbeck (1948–2012), kiu laboris en la Observatorio Hoher List (Bonn), Münster (Vestfalio) kaj Bruselo. Lia esploro ĉefe temis pri la eklipsaj  kaj la  (). Li estas ankaŭ aŭtoro de la "*Reference Catalogue of Galactic Novae''".

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1989
San Calixto

eta|dekstre|250ra|San Calixto
**San Calixto** [sankalIksto] estas municipo de Kolombio situanta en la departemento Norda Santandero. Pli precize ĝi situantas nordoriente de la lando, kaj nordcentre de la departemento. Estas je 300&nbsp;km el Cúcuta, departementa ĉefurbo. Limas kun la municipoj Teorema kaj El Tarra norde, oriente kun Tibú kaj Sardinata, kaj sude kun Ocaña kaj Teorema. Unu el ties submunicipoj estas Cucurina.

## Referencoj 
* San Calixto oficiala retejo 
* Registaro de Norda Santandero - San Calixto 

Kategorio:Geografio de Kolombio
Pailitas

eta|dekstre|250px|Pailitas
**Pailitas** estas urbo kaj municipo en la kolombia Departemento Cezaro. Ĝi situantas je 226 km de la departementa ĉefurbo, nome Valledupar. Limas sude kun Pelaya, oriente kun la departemento Norda Santandero, norde kun Chimichagua, kaj okcidente kun Tamalameque.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Pailitas oficiala retejo 

Kategorio:Geografio de Kolombio
Convención

eta|dekstre|250ra|Convención norde de Norda Santandero kaj tiu nordoriente de Kolombio

**Convención** estas municipo de Kolombio situanta en la departemento Norda Santandero. Ĝi estas konsiderata ĉefa produktejo de *panela* (dolĉaĵo el sukerkano) el la departemento. Laŭ oficiala censo ĝi enhavas populacion de 16.605 loĝantoj. Ĝi estas je 1.076 msm kaj ties klimato estas moderklimata.

## Referencoj 
* Convención oficiala retejo 

Kategorio:Geografio de Kolombio
9329 Nikolaimedtner

'*9329 *Nikolaimedtner'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la rusa komponisto kaj pianisto Nikolaj Karloviĉ Medtner (cirile *Николай Карлович Метнер*, 1880–1951). Li verkis 3 konĉertojn, 14 sonatojn por piano kaj multenombrajn ciklojn kaj kantaĵojn por piano. Li estas aŭtoro de *"La Muzo kaj la Modo"''.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1990
La Jagua de Ibirico

eta|dekstre|250px|La Jagua de Ibirico
**La Jagua de Ibirico** [laĥAgua dejbirIko], laŭvorte plantejo de *Genipa americana* aŭ *Jagua* de Juan Ramón de Ibirico nome Ibirico, estas urbo kaj municipo de la Departemento Cezaro, Kolombio. Tiu regiono La Jagua estas riĉa el karbo kiu estas ekspluatita etende kaj estas dua nur post El Cerrejon en La Guajira. La areo estas konata ankaŭ kiel batalejo inter la ŝtata armeo kaj la geriloj.

## Eksteraj ligiloj 
* Informo, La Jagua de Ibirico 
* La Jagua de Ibirico, oficiala retejo 
* Registaro de Cesar, La Jagua de Ibirico

Kategorio:Geografio de Kolombio
9331 Fannyhensel

'*9331 *Fannyhensel''''' estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la germana komponistino Fanny Hensel (1805–1847), fratino de la komponisto Felix Mendelssohn Bartholdy kaj edzino de la pentristo Wilhelm Hensel. Ŝi verkis plurajn kantaĵojn, ĉambrajn muzikaĵojn kaj ĥorojn ; ŝi verkis ankaŭ unu oratorion

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1990
Arnex

**Arnex** estas la nomo de la sekvantaj lokoj:
* **Arnex-sur-Nyon** estas komunumo de la Distrikto Nyon en Kantono Vaŭdo en Svislando.
* **Arnex-sur-Orbe** estas komunumo de la Distrikto Vaŭda Nordĵuraso en Kantono Vaŭdo en Svislando.
** **Arnex (stacidomo)** estas fervoja stacio en Arnex-sur-Orbe.
9334 Moesta

'*9334 *Moesta'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la germana matematikisto kaj astronomo *Carl Wilhelm Moesta'' (1825–1884), observinto de la steloj, kometoj kaj . De 1852 ĝis 1867 li estis la unua direktoro de la Nacia Observatorio de Ĉilio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1990
Serranía de San Lucas

La **Serranía de San Lucas** en la hispana aŭ en Esperanto **Montaro Sankta Luko** estas arbara montarmasivo en la Bolivara Departemento de norda Kolombio kiu atingas altojn de 2,600m super marnivelo. Ĝi estas parto de la Magdalena-Urabaa humidarbara ekoregiono, kun ekologio de pluvarbaro kiu inkludas grandajn simiojn kaj gravajn birdopopulaciojn.

Temas pri 'arbara rezervejo' kiu estas rekomendata por protektado, sed estis bedaŭrinde malfermita al minado fare de la kolombia registaro, ĉar la montoj havas grandajn kuŝejojn el oro, smeraldoj, nikelo kaj hidrargo. AngloGold Ashanti estis espluatanta la areon ekde 2004, kaŭzante problemojn al lokaj malgrandskalaj ministoj.

La gerilo de la ELN okazigis arbaran protektadon en la areo komence de la 2000-aj jaroj, ŝajne por protekti la lokan hidrologion. La areo estas ankoraŭ celo de luktado inter drogonegocistoj, FARC, ELN, la Nigraj Agloj kaj la kolombia armeo.

## Referencoj
Kategorio:Geografio de Kolombio
Arnex-sur-Orbe

**Arnex-sur-Orbe** estas komunumo en la distrikto Vaŭda Nordĵuraso en Kantono Vaŭdo, Svislando. Ĝi havis 578 loĝantojn je la 31-a de decembro 2012.

## Geografio 
La komunumo Arnex-sur-Orbe situas sur la ebenaĵo de la rivero Orbe proksimume 12 kilometrojn okcidentsudokcidente de la distriktĉefurbo Yverdon-les-Bains. La orientan komunumlimon formas la Kanalo de Entreroche, kiu estis konstruita en la 16-a jarcento por konekti la riversistemojn de Rodano kaj Rejno. La komunumo konsistas el la vilaĝoj Arnex kaj Bulande, kaj diversaj izolitaj bienoj.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 7,61 km², de kiuj 18,0% estas kovritaj de arbaro, 74,2% servas por agrikulturo kaj 6,4% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Arnex-sur-Orbe limas en nordo al Agiez, en nordnordoriento al Orbe, en nordoriento al Chavornay, en oriento al Bavois, en sudo al Pompaples, en sudokcidento al La Sarraz, en okcidentsudokcidento al Croy, kaj en okcidento al Bofflens.

## Trafiko 
Tra Arnex-sur-Orbe pasas en oriento al kantona ĉefvojo n-ro 133 de Orbe al La Sarraz. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A1 situas proksimume 4 kilometrojn oriente de la komunumo apud Bavois kaj al la svisa aŭtovojo A9 ses kilometrojn norde de la komunumo apud Orbe. Pere de stacidomo ĉe la trajnlinio de Cossonay al Vallorbe kaj poŝtaŭtolinio al Orbe la komunumo estas konektita al la publika transportreto.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Arnex-sur-Orbe datiĝas el la jaro 1049 kiel *Arniacum*. Sur la teritorio de la komunumo estis trovitaj diversaj objektoj el la neolitiko kaj tomboj, setlejo kaj vojo el la romia epoko. En la jaro 1049 Adalberto de Grandson donacis siajn bienojn en Arnex-sur-Orbe al la Monaĥejo Romainmôtier, por kiu ili estis administritaj fare de majoro. Tiu ofico apartenis ĝis al la 14-a jarcento al la familio de Arnay. En la jaro 1252 Conon d'Arnay kocedis sian havaĵon en Arnex-sur-Orbe al la prioro de Romainmôtier kaj rericevis ĝis de la kiel feŭdo. Kiel parto de la iama Senjorujo Romainmôtier sub la berna regado de 1536 ĝis la Helveta Revolucio de 1798 la komunumo apartenis al la Voktejo Romainmôtier. Post la Helveta Revolucio ĝi estis atribuita al la Distrikto Orbe, kiu kun efiko de la 1-a de januaro 2008 surbaze de la administra reformo de 2006 estis integrita al la nova Distrikto Vaŭda Nordĵuraso.

## Vidu ankaŭ 
* Aliaj lokoj kun la nomo Arnex
* Arnex (stacidomo)

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Arnex-sur-Orbe
Krucisto

eta|200px|dekstra|Krucistoj (Larousse 1922)
**Krucisto** aŭ **kruckavaliro** estas kristana kavaliro, kiu partoprenis en krucmilitoj dum Mezepoko. Li estas nomata krucisto ĉar estas kruco kudrita sur liaj vestaĵoj.

La termino "krucmilito" aperis nur en la 15-a jarcento, la termino "krucisto", kiu ne ekzistas en la latina lingvo, devenas de indiĝenaj lingvoj, aperis en la Kvara Laterana Koncilio en 1215, antaŭe la krucista kavaliro estis nomata kiel armita pilgrimanto.

## Historio 
En 1095 okaze de la Koncilio de Clermont, la papo Urbano la 2-a alvokis la kristanojn por liberigi Jerusalemon (tio estis nomata la Apelacio de Clermont-Ferrand) tiam sub islama regado. Tio estis la komenco de la unua krucmilito (1096-1099).

Ekde 1099, la krucistoj sukcesis konkeri Jerusalemon.

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* krucmilito


Kategorio:Krucmilitoj
Kategorio:Kavaliroj
Adriana Seroni

**Adriana SERONI** (la plena nomo estas **Adriana FABBRI SERONI**) (naskiĝis  en Florenco, Toskanio, mortis ) estis itala ĵurnalistino kaj politikistino, kiu ĉiam laboris por virinoj kaj por defendi iliajn rajtojn.

## Biografio 
Naskiĝinta en Florenco en 1922, ŝi diplomiĝis en Homa scienco kaj ĉiam laboris kiel ĵurnalisto, precipe favore al la defendo de virinaj rajtoj.

Ŝi estis elektita deputito por la unua fojo por la Itala Komunista Partio (PCI) en 1972 kaj restis tie ĝis sia morto en 1984.

## Bibliografio 
* Adriana Seroni, *La questione femminile in Italia, 1970-1977*, Editori Riuniti
* Massimo d'Alema, ''A Mosca l'ultima volta: Enrico Berlinguer e il 1984'', Editore Donzelli

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Feminismo

## Eksteraj ligiloj 
*  Profilo de Adriana Seroni en Retejo de la Ĉambro
*  Fotoj de Adriana Seroni - Arĥivo de l'Unità 

Kategorio:Italaj politikistoj
Kategorio:Italaj komunistoj
Kategorio:Italaj ĵurnalistoj
Maximilian zu Wied-Neuwied

La **Princo Alexander Philipp Maximilian zu Wied-Neuwied** (23a septembro 1782 - 3a februaro 1867) estis germana esploristo, etnologo kaj naturalisto. Li estris pioniran ekspedicion al sudorienta Brazilo inter 1815–1817, el kiu aperis la albumo *Reise nach Brasilien,* kiu la unua montris en Eŭropo realajn bildojn de brazilaj indiĝenoj. Ĝi estis tradukita al kelkaj lingvoj kaj agnoskita kiel unu el plej gravaj kontribuoj al diskonigado de Brazilo komence de la 19a jarcento. En 1832 li entreprenis alian ekspedicion, tiam en Nordamerikon, kun la svisa pentristo Karl Bodmer.

La Princo Maksimiliano kolektis multajn ekzemplojn de etnografio, kaj grandan nombron de specimenoj de flaŭro kaj faŭno de la areo, ankoraŭ konservitaj en muzekolektoj, ĉefe ĉe la *Lindenmuseum*, Stuttgart. La genro *Neuwiedia* Blume (Orkidacoj) estis nomita laŭ li. Li kiel unua priskribis la brazilan papageton Okramakula konuro (*Pyrrhura cruentata*) kaj oni nomis laŭ li la specion Skvamkapa papago en la latina scienca nomo (*Pionus maximiliani*).

## Notoj 
Kategorio:Germanaj sciencistoj
Ágoston Ötvös

**Ágoston Ötvös** [Agoŝton otvoŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Ötvös Ágoston** estis hungara kuracisto, akuŝisto, kirurgo http://www.tankonyvtar.hu/hu/tartalom/tkt/magyar-orvoseletrajzi/ch03s21.html, historiisto, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1860).

Ágoston Ötvös http://mek.oszk.hu/03600/03630/html/oe/oe18637.htm naskiĝis la  1811 en Habsburga Imperio, en Transilvanio, en Gyulafehérvár (nuntempa Alba Iulia en Rumanio). Li mortis la  1861 en Gyulafehérvár.

## Biografio 
Ágoston Ötvös frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, universitaton en Pest (urbo)  lernanta samtempe kuracadon kaj historion. En 1834 li eklaboris en hospitalo en Vieno por akiri spertojn. Post 2 jaroj li ricevis diplomon en Pest, poste en sia naskiĝurbo li kuracadis la loĝantaron. En 1839 li elektiĝis honora juĝisto de Alsó-Fehér, poste en 1848 parlamenta deputito.

## Verkaro (elekto) 
* *Orvostudori értekezés Erdélyország gyógyvizeiről* (1836)
* *Rejtelmes levelek első Rákóczy György korából* (1848)
* *Brandenburgi Katalin fejedelemsége* (1861)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)
 
Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj akuŝistoj
Kategorio:Hungaraj kirurgoj
Kategorio:Hungaraj historiistoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Antonio María Esquivel

**Antonio María Esquivel y Suárez de Urbina** (Sevilo, 8-a de marto de 1806 - Madrido, 9-a de aprilo de 1857) estis pentristo hispana specializita en romantisma pentrarto kaj portretoj, kiujn li realigis per elstara detalismo kaj virtuoza tekniko.

## Biografio 
Naskiĝis en Sevilo en 1806. Ekstudis pentrarton ĉe la Akademio de Belartoj de Sevilo. Tie li familiariĝis kun la tekniko pentrarta kaj la detalismo laŭ stilo de Murillo.

En 1831, li translokiĝis en Madridon, kie li postuliĝis al la Akademio de Sankta Fernando, kaj li estis nomumita merita akademiano. Kontakte kun la intelekta madrida etoso, partoprenis aktive en la fondo de la *Liceo Artístico y Literario* en 1837, kie li instruis Anatomion, kaj same poste en la Akademio de Sankta Fernando.

En 1839, denove en Sevili, li suferis malsanon kiu preskaŭ blindigis lin; la artisto, ene de profunda deprimiĝo, klopodis memortigi per memlanĉo al la rivero Guadalquivir. Liaj kompanoj kaj amikoj poetoj kaj artistoj helpis lin per pago de multekosta kuracado realigita de fama okulkuracisto franca. Danke al tio, en 1840 resaniĝis kaj rekuperis la vidkapablon. La artisto, dankema, pentris siajn amikojn, poetojn kaj pentristojn de la Romantismo, en pentraĵo kiu iĝis juste fama. En 1843 li estis nomumita Kortega Pentristo kaj en 1847 akademiano de la Akademio de Sankta Fernando, kaj iĝis fondinta membro de la Societo Protektanta de Belartoj. Kiel pentrarta teoriisto verkis *Tratado de Anatomía Pictórica*, kies originalo konserviĝas en la Muzeo Prado. Li mortiĝis en Madrido en 1857.

Ankaŭ lia filoj **Carlos María** (1830-1867) kaj **Vicente** estis pentristoj.

## Selektaj verkoj 
[eta|300px|*Venus anadiomede*, 1838. [Muzeo Prado, Madrido.]]
* *Retrato de Capitán General Juan Ruiz de Apodaca*, 1834. *Museo Naval* de Madrido.
* *Retrato del Teniente General Luis María Balanzat de Orvay y Briones*, 1834. Armemuzeo, Toledo.
* *Transfiguración*, 1837. Paroĥejo El Salvador, Santa Cruz de La Palma.
* *Venus anadiomene*, 1838. Muzeo Prado.
* *San Miguel Arcángel*, 1843. Muzeo de la Katedralo de Ciudad Rodrigo, devena de la Seminario San Cayetano.
* *Una lectura de Ventura de la Vega*, 1845. Romantisma Muzeo, Madrido.
* *Los poetas Contemporáneos o Lectura de José Zorrilla en el estudio del pintor*, 1846. Muzeo Prado, Madrido.
* *Retrato de Rafaela Flores Calderón*, 1846. Muzeo Prado, Madrido.
* *Retrato ecuestre del General Prim*. Romantisma Muzeo, Madrido.
* *La Campana de Huesca*, 1850. Muzeo de Belartoj, Sevilo.
* *José y la mujer de Putifar*, 1854. Muzeo de Belartoj, Sevilo.

## Rememoro de la dua centjariĝo 
En 2006, la Akademio de Belartoj de Sevilo, kunlabore kun la Fondaĵo El Monte, realigis ekspozicion de 17 pentraĵoj kaj 2 dezajnoj, kiu kolektis verkojn de Esquivel.

## Bibliografio 
De la Banda y Vargas, Antonio: *Antonio María Esquivel*. Diputación de Sevilla, 2003

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Ciudad de la Pintura 

Kategorio:Hispanaj pentristoj
Zsigmond Pál Pach

**Zsigmond Pál Pach** [ĵigmond paĥ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Pach Zsigmond Pál** estis hungara historiisto, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1970). Lia filo estis János Pach.

Zsigmond Pál Pach http://www.matud.iif.hu/02jan/berend.html  naskiĝis la  1919 en Budapeŝto. Li mortis la  2001 en Budapeŝto.

## Biografio 
Zsigmond Pál Pach akiris CSc en 1952, DSc en 1958. Li estis profesoro en Universitato Corvinus de Budapeŝto (dum la socialismo nomata *Ekonomika Universitato Karl Marx*) inter 1952-1992, eĉ rektoro inter 1963-1967. Li okupiĝis precipe pri la ekonomia historio en la 16-a kaj 17-a jarcentoj, krome la socialisma erao. Li ricevis premion Kossuth en 1949, poste ankaŭ aliajn premiojn.

## Liaj libroj (elekto) 
* *A magyar és a román történettudomány negyedszázados fejlődése* (1971)
* *Hazafiság és nemzetköziség a marxizmus-leninizmusban* (1978)
* *A tőkés gazdaság története Magyarországon* (1981)
* *Együtt a nemzetiségekkel* (1984)
* *Magyarország története* (1985) - ĉefverko en 10 volumoj
* *A felszabadulás utáni történetünkről* (1987)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio 

Kategorio:Hungaraj historiistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Magdalena Rivervalo

eta|Magdalena Rivero blue kun la asocia baseno (kaj valo) en nuanco pli hela ol la cetero de la mapo
La **Magdalena Rivervalo** (en hispana El Valle del Río Magdalena) estas valo en Kolombio situanta ene de la kolombiaj Andoj. La valo estas specife situanta inter la Cordillera Central kaj la Cordillera Oriental kaj trapasata de la rivero samnoma, nome rivero Magdalena.

## Plantoj 
"la unua registrita de eŭropanoj kontakto kun terpomoj estis en 1537 en la Magdalena valo. La hispanaj invadantoj familiariĝis kun tiu produkto kaj probable ĉirkaŭ 1570 hispana ŝipo la unuan fojon enmetis terpomojn en Eŭropon."

## Geologio 
La Magdalena Rivervalo estis formata per serio de tektonaj depresioj kiuj pleniĝis per kontinentaj sedimentoj en epoko Terciaro. Tiuj sedimentoj venis el la Cordillera Central.

## Faŭno 
Estas multaj endanĝeritaj birdoj kaj mamuloj troviĝantaj en la regiono, kiaj la Bruna aranesimio kaj la endemia Blubeka krakso kaj la Blankdorsa kapito. Tiuj specioj estas minacataj pro habitatoperdo, inter aliaj tialoj.

## Enkadrigo 
La Magdalena Rivervalo estas parto de regiono Tumbesiaj, ĉokoaj kaj magdalen-valaj tropikaj arbaroj signita kiel biodiverseco-varmpunkto de la organizaĵo Naturprotekto Internacie (angle : Conservation International).

## Vidu ankaŭ 
* Cordillera Central (Kolombio)

Kategorio:Riveroj en Kolombio

## Referencoj 
Kategorio:Geografio de Kolombio
Dolĉa Rivero

[eta|dekstra|[Delto de Dolĉa Rivero ĉe Atlantika Oceano.]]

La **Dolĉa Rivero** (*Rio Doce* en portugala) estas rivero en sudorienta Brazilo, kiu havas etendon de 853&nbsp;km. Ĝi estas formata de la kuniĝo de la riveroj Piranga kaj Carmo ĉe la historia urbo Ouro Preto, kies fontoj situantas ĉe la montetoj de la montaroj Mantiqueira kaj Espinhaço ĉe altaĵoj de ĉirkaŭ 1,200 m. Ĝi fluas en nordorienta direkto tra Ipatinga, faras ampleksan kurbon ĉe Governador Valadares, kaj fluas en sudorienta direkto pasante tra Conselheiro Pena, kaj eniras en Atlantika Oceano ĉe Linhares en subŝtato Espírito Santo. Ties ĉefaj alfluantoj estas Piracicaba, Casca, Matipó, Caratinga-Cuieté, Manhuaçu, Santo Antônio kaj Suaçuí Grande, en Minas Gerais; Pancas, Guandu, kaj São José, en Espírito Santo.
eta|Mapo montranta la basenon de la Dolĉa Rivero.

eta|Dolĉa Rivero fluante tra Governador Valadares
La Dolĉa Rivero havas grandan ekonomian gravon por la regiono. La baseno estas hejmo al plej granda ŝtalareo en Latinameriko.

## Eksteraj ligiloj 
* Mapo de la riveroj Doce kaj Jequitinhonha kopiitaj el dokumentoj trovitaj en la Reprezentantejo el la 19a jarcento.

## Notoj 
## Vidu ankaŭ 
* Vale do Rio Doce (esperante: *Valo de Rivero Dolĉa*), unu de la 12 mezoregionoj de la brazila subŝtato de Minas-Ĝerajso

Kategorio:Geografio de Brazilo