open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Regiono Navojo

eta|dekstra|250ra|Situo sur la mapo de Uzbekio
La **regiono Navojo**, **Navoja regiono** aŭ *provinco Navojo* () estas unu el la 12 regionoj de Uzbekio. Ĝia ĉefurbo estas la samnoma urbo Navojo. La provinco Navojo etendiĝas sur  en la centro de la lando. Ĝi estas ĉirkaŭata norde kaj oriente de Kazaĥio, sudoriente de la regiono Samarkando, sude de la regiono Kaŝkadaro, sudokcidente de la regiono Buĥaro kaj okcidente de Karakalpakio. Laŭ kalkuloj la tuta provinco havas ĉ.  loĝantojn.


Kategorio:Regionoj de Uzbekio
Regiono Ĥorezmo

eta|dekstra|250ra|Situo sur la mapo de Uzbekio
La **provinco Ĥorezmo** aŭ **regiono Ĥorezmo** () estas unu el la 12 provincoj de Uzbekio. Ĝia ĉefurbo estas Urgenĉo. La provinco Ĥorezmo etendiĝas sur  en la okcidento de Uzbekio. Ĝi estas ĉirkaŭata norde de Karakalpakio, oriente de la provinco Buĥaro, sude kaj okcidente de Turkmenio. Ĝi situas en la historia regiono Ĥorezmo, la provinco havas en sia teritorio la historiajn urbojn Urgenĉo kaj Ĥivo.

## Famuloj 
* Al-Zamaĥŝario

Kategorio:Ĥorezmo
Kategorio:Regionoj de Uzbekio
Regiono Ĝizaĥo

eta|250ra|Situo sur la mapo de Uzbekio
La **regiono Ĝizaĥo** aŭ **provinco Ĝizaĥo** () estas unu el la 12 regionoj de Uzbekio. Ĝia ĉefurbo estas Ĝizaĥo.

La regiono etendiĝas sur  km², en la centro de la lando. Ĝi estas ĉirkaŭata norde de Kazaĥio, oriente de la regiono Sirdarjo, sude de Taĝikio, okcidente de la regiono Samarkando kaj nordokcidente de la regiono Navojo. En 2005 ĝi havis  loĝantojn.

Kategorio:Regionoj de Uzbekio
Regiono Sirdarjo

eta|250ra|dekstra|Situo sur la mapo de Uzbekio
La **regiono Sirdarjo**, **Sirdarja regiono** aŭ *provinco Sirdarjo* () estas unu el la 12 regionoj de Uzbekio, prenante sian nomon de la rivero Sirdarjo kiu trafluas ĝin. Ĝia ĉefurbo estas Gulistano.

La regiono Sirdarjo etendiĝas sur  en la oriento de la lando. Ĝi estas ĉirkaŭata norde de Kazaĥio, oriente de la regiono Taŝkento, sude de Taĝikio kaj okcidente de la regiono Ĝizaĥo. En 2005 ĝi havis  loĝantojn.

## Urboj 
* Gulistano
 


Kategorio:Regionoj de Uzbekio
Josef Terboven

**Josef TERBOVEN** (n. la 23-an de majo 1898 — m. la 8-an de majo 1945) estis membro de la germana nazia partio. Li plej famiĝis kiel la oficialulo *Reichskommissar* de Norvegio dum la nazia okupacio de tiu lando. Josef Terboven memmortigis sin en 1945, kiam li sciiĝis pri la kapitulacio de Germanio.

Kategorio:Germanoj de la Dua Mondmilito
Kategorio:Norvegio en la Dua Mondmilito
Regiono Taŝkento

eta|250ra|Situo sur la mapo de Uzbekio
La **regiono Taŝkento**, **Taŝkenta regiono** aŭ *provinco Taŝkento* () estas unu el la 12 regionoj de Uzbekio. Ĝia ĉefurbo estas Taŝkento, urbo kun speciala statuso kaj ankaŭ ĉefurbo de la tuta lando.

La regiono Taŝkento etendiĝas sur  en la oriento de la lando. Ĝi estas ĉirkaŭata norde de Kazaĥio kaj Kirgizio, oriente de la regiono Namangano, sude de Taĝikio kaj la okcidento de la regiono Sirdarjo. En 2005 ĝi havis  loĝantojn.

Aliaj gravaj urbegoj estas Ĉirĉik, Olmalik.

## Referencoj 

Taŝkento
Erich Raeder

**Erich RAEDER** (n. la 24-an de majo 1876 - m. la 6-an de novembro 1960) estis germana militŝipa oficiro antaŭ kaj dum la Dua Mondmilito. Raeder atingis la plej altan rangon de la germana *Kriegsmarine*, fariĝante *Großadmiral* (grandadmiralo) en 1939. Li estis la unua tiel altranga oficiro depost Alfred von Tirpitz. Li estris la germana militŝiparon dum la unua duono de la milito, sed demisiis en 1943 kaj estis anstataŭigita de Karl Dönitz.

Li estis kondamnita je tutviva enkarcerigo en la nurenberga proceso, sed poste liberigita.

Kategorio:Germanaj militistoj
Kategorio:Admiraloj
Kategorio:Germanoj de la unua mondmilito
Kategorio:Germanoj de la Dua Mondmilito
2987 Sarabhai

'*2987 *Sarabhai''''' estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la kunlaborado de la usona astronomo Tom Gehrels kaj la nederlandaj geedzoj kaj geastronomoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten, de la observatorio de Leiden.

Tom Gehrels fotis ĝin per la Schmidt-teleskopo de 48 coloj (122&nbsp;cm) de la Observatorio de la Monto Palomar (kantono San-Diego, Kalifornio, Usono) kaj sendis la fotografiajn platojn en Nederlandon, kie la geedzoj Ingrid kaj Cornelis van Houten ekzamenis ilin.

## Nomo 
Ĝia nomon honoras la baratan fizikiston Vikram Sarabhai (malajalame വിക്രം സാരാഭായി, 1919–1971), edzo de la dancistino Mrinalini Sarabhai.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Cornelis Johannes van Houten
Kategorio:Malkovrita de Tom Gehrels
Kategorio:Malkovrita de Ingrid van Houten-Groeneveld
Kategorio:Malkovrita de Palomar–Leiden survey
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1960
Itala virina nacia teamo de futbalo

La **itala virina nacia teamo de futbalo** reprezentas sian landon, Italion, en internaciaj turniroj de virina futbalado. La teamo interalie en la turniro pri la Virina Futbala Mondpokalo de 1991 atingis la kvaronfinalon (la rondon de lastaj ok teamoj), kaj en la Eŭropa Virina Futbal-Ĉampionado 1993 kaj 1997 la finalon.

Ĝi agadas kadre de la Federacio Italia de Futbalo,  (FIGC). Aktuale, la trejnisto de la nacia teamo estas , kaj la teamestro estas . 

## Historio 
eta|maldekstra|120ra|
La itala teamo estis inter la unuaj, kiuj konkuris en internaciaj matĉoj. La unua neoficiala matĉo okazis la 23-an de februaro 1968 kontraŭ la teamo de Ĉeĥoslovakio. En 1969 la itala teamo gajnis la Eŭropan Pokalon de Nacioj, itale "Coppa Europa per Nazioni" en finala rezulto de 3-1 kontraŭ la dana teamo - krome en tiu turniro partoprenis la angla kaj franca teamoj. En 1970 la daninoj venkis per rezulto de 2-0 kontraŭ la italinoj en la finalo de la unua neoficiala monda ĉampionado, tiel ke la itala teamo nur atingis la duan pozicion. En la 2-a neoficiala monda ĉampionado de 1971 en Meksiko la itala teamo atingis la 3-an pozicion. La 28-an de novembro 1971 sekvis la unua internacia matĉo agnoskita de la internacia federacio FIFA.

Kategorio:Naciaj teamoj de futbalo
Kategorio:Italaj futbalteamoj
Kategorio:Virinaj futbalteamoj
Poreč

**Poreč** (latine *Parentium*, itale *Parenzo*, germane *Parenz*) estas urbo kaj haveno je la okcidenta bordo de Istrio en Kroatio. Ĝi estas turisma urbo kun diversaj kampadejoj en la ĉirkaŭaĵo.

Poreč aĝas preskaŭ 2000 jarojn. Antaŭ la haveno situas la insuleto *Sveti Nikola*, kiu protektas la urbon. La komunumo havas preskaŭ 20 000 loĝantojn sur areo de 142 km² kaj marbordo de 37 km inter la rivero *Mirna* kaj *Vrsar* en la sudo. La urbo mem havas pli ol 12 000 loĝantojn kaj estas konata kiel turisma allogaĵo, kune pro la bela bulvardo, la historia centro kaj la situo ĉe la Adriatiko.

[eta|maldekstra|250px|Alt-rapideca [katamarano "Prince of Venice" en Poreč]]
eta|maldekstra|250px|Poreč
eta|maldekstra|250px|Baziliko de sankta Eŭfrazio

## Vidu ankaŭ 
* sankta Maŭro de Parentium

## Eksteraj ligiloj 
*  (, , , )
* turista retejo  (, , , , , )

Kategorio:Istrio
Kategorio:Urboj de Kroatio
Kategorio:Mondaj heredaĵoj en Kroatio
2988 Korhonen

'*2988 *Korhonen''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la finnan astronomino Liisi Oterma elde la Observatorio de Iso-Heikkilä en Turku.

## Nomo 
Ĝia nomon honoras la finnan astronomon kaj optikiston Tapio Korhonen.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Liisi Oterma
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1943
Engstligenalpo

[eta|300px|Engstligenalpo kaj [Wildstrubel]]

La **Engstligenalpo** (germane *Engstligenalp*) estas la plej granda altebenaĵo de okcidenta svisaj alpoj. La nomo de ties rivero estas *Engstlige*, (eble mallarĝa danĝera rivero).

Tiu altebenaĵo estas sude de Adelboden en 1900 – 2000 m super maro. Ĝi estas ekde 1966 oficiala kultura pejzaĝo de Svisujo kaj ankaŭ ekde 2003 - (germane): * Aua* - apudrivera herbeja regiono de nacia graveco.

[eta|Engstlige-rivero de Engstligealpo kun monta [apudrivera herbejo; germane * (Aue)*; bildo de Irmgard 25-a junio 2007]]

[eta|Engstlige-rivero de Engstligenalpo kun monta [apudrivera herbejo; germane* Aue*; bildo de Irmgard 24-a junio 2007]]

## Telfero 
Ekde Adelboden la buso kaj la telfero konektas la alpon kun la vilaĝo.

## Vidu ankaŭ 
* Wildstrubel-Glaĉero

## Retejoj 
* oficiala retejo Englistenalpo (germane,angle)
* pri detala historio, pdf en germana lingvo 
* http://www.bafu.admin.ch/schutzgebiete-inventare/07839/index.html?lang=de pri alpina *"Aue"*, germane: *"Aue"*, en internacia lingvo laŭ vortaro de Erich-Dieter Krause **apudrivera herbejo**, estas regiono antaŭ glaĉero, kun akvo kaj multaj raraj pioniraj plantoj; (pd);(http://es.wikipedia.org/wiki/Terreno_inundable;http://fr.wikipedia.org/wiki/%C3%89tiage; http://fr.wikipedia.org/wiki/Lit_%28hydrologie%29; itale: (http://it.wikipedia.org/wiki/Golena)
* [alpa irado *Alpaufzug* de SF Schweizer Fernsehen(https://eo.wikipedia.org/wiki/SF_Schweizer_Fernsehen)]
* pri turista regiono

Kategorio:Alpoj
Kategorio:Berna Oberlando
Kategorio:Altebenaĵoj en Svislando
SF

La mallongigo **SF** povas signifi:

* San-Francisko
* Schweizer Fernsehen
* Finnlando (Suomi Finland), nuntempe FI, ĉar pri SF multaj ne divenis, kiun ĝi signifis
* Simo Frangén
Aŭtonoma Respubliko Abĥazio

eta|ruĝe: Abĥazio ene de Kartvelio
La **Aŭtonoma Respubliko Abĥazio** estas administra unuo de Kartvelio, kies teritorio kontrolas Abĥazio, nur parte agnoskata respubliko. Laŭ la konstitucio de Kartvelio, Abĥazio estas parto de Kartvelio kiel aŭtonoma respubliko. Ĝia registaro troviĝas en la ekzilo kiun Kartvelio agnoskas kiel laŭleĝa. Post la milito de Abĥazio (1992-1993), Kartvelio sugestis konversaciojn kun kvin perantoj, la registaro agnoskata de Kartvelio, la registaro *de facto* de Abĥazio, Rusio kaj Unuiĝintaj Nacioj, por atingi finan statuson por Abĥazio kadre de la kartvela ŝtato.

## Ŝtatestroj 
* Tamaz Nadareiŝvili, septembro 1993 – 16-an de marto 2004
* Londer Tsaava, 16-an de marto 2004 – 30-an de septembro 2004
* Irakli Alasania, 30-an de septembro de 2004 – 24-an de aprilo 2006
* Maljaz Akiŝbaia, 24-an de aprilo 2006 –

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la aŭtonoma Respubliko Abĥazio

Kategorio:Regionoj de Kartvelio
Kategorio:Abĥazio
Samegrelo-Zemo Svaneti

**Samegrelo-Zemo Svaneti** () estas regiono situanta en la okcidento de Kartvelio. Ĝi havas 7.441 km² kaj ĉirkaŭ 330.761 loĝantoj (2014). Ĝia ĉefurbo estas Zugdidi. Alia grava urbo de la regiono estas Senaki.

## Vidu ankaŭ 
* Anaklia

Kategorio:Regionoj de Kartvelio
Viggo Hansteen

**Viggo HANSTEEN** (n. la 13-an de septembro 1900 - m. la 10-an de septembro 1941) estis norvega juristo. Li estis ekzekutita en 1941 dum la nazia okupacio de Norvegio, pro la organizado de la norvega laktostriko.

Kategorio:Norvegaj juristoj
Kategorio:Norvegaj komunistoj
Kategorio:Norvegoj de la Dua Mondmilito
Raĉa-Leĉĥumi kaj Kvemo Svaneti

eta
**Raĉa-Leĉĥumi kaj Kvemo Svaneti** () estas regiono de la nordokcidento de Kartvelio kiu inkluzivas la historiajn provincojn Raĉa, Leĉĥumi kaj Svaneti (Malalta Svaneti). La regiono kovras areon de 4954&nbsp;km² kaj laŭ la censo de la jaro 2014 ĝi havis  loĝantojn. Ĝi estas la malpli loĝata regiono de Kartvelo. La ĉefurbo de la regiono estas Ambrolauri.

Kategorio:Regionoj de Kartvelio
Samcĥe-Ĝavaĥeti

**Samcĥe-Javaĥeti** (, ) estas regiono de Kartvelio antaŭe nomata **Mesĥeti**. Ĝi troviĝas sude de la lando kaj limas kun Turkio kaj Armenio. Ĝi havas areon de  kaj  loĝantojn (2014). La ĉefurbo estas Aĥalciĥo.

La regiono subdividiĝas en ses administraj distriktoj: Aĥalciĥe, Adigeni, Aspindza, Borĥomi, Aĥalkalako kaj Ninocminda, kvin municipoj, 6 loĝlokoj kaj 67 *sakrebulos* (asembleoj) kaj 268 vilaĝoj. Ĝi limas kun la regionoj Gurio kaj Imeretio norde, Kartli (Ŝida Kartli kaj Kvemo Kartli) nordokcidente kaj oriente, Armenio kaj Turkio sude kaj Aĝario okcidente. La oleodukto Bakuo-Tbiliso-Ceyhan kaj la gasodukto de Suda Kaŭkazio trairas la regionon. La plejmulto de la loĝanto estas etnaj armenoj kaj la oftaj parolataj lingvoj estas la armena, la kartvela kaj la rusa.

Du el la plej gravaj turismaj allogaĵoj estas la grotoj kaj monaĥejoj de Vardzia (fonditaj de la reĝino Tamara en 1185) kaj Vanis Kvabebi (8-a jarcento).

Kategorio:Regionoj de Kartvelio
Ŝida Kartli

**Ŝida Kartli** () estas regiono de Kartvelio. Ĝi situas en la centro de la lando. Ĉi tie troviĝas la memproklamita sendependa respubliko Sud-Osetio. Ŝida Kartli havas 6.200 km² kaj 314.000 loĝantojn (2002), sen kalkuli la sudosetojn, estante sub kartvela kontrolo antaŭ la milito en 2008 4.807,7 km2 de la teritorio. Ĝia ĉefurbo estas Gori.

Ĝi subdividiĝas en la distriktoj Gori, Kaspi, Kareli, Java kaj Ĥaŝuri.

La norda parto de la regiono (Distrikto Java, kaj la nordaj zonoj de la distriktoj Kareli kaj Gori, entute 1.393 km2 estas kontrolataj de la aŭtoritatoj de la memproklamita Respubliko Sud-Osetio ekde 1992.

Kategorio:Regionoj de Kartvelio
Regiono Samarkando

eta|250ra|Situo sur la mapo de Uzbekio
La **provinco Samarkando** aŭ **regiono Samarkando** () estas unu el la 12 regionoj de Uzbekio. Ĝia ĉefurbo estas Samarkando.

La provinco etendiĝas sur areo de . Ĝi estas ĉirkaŭata norde kaj oriente de la regiono Ĝizaĥo, oriente de Taĝikio, sude de la regiono Kaŝkadaro, okcidente de la regiono Navojo. En 2005 ĝi havis ĉirkaŭ  loĝantojn.

## Urboj 
* Samarkando

## Referencoj
Mcĥeta-Mtianeti

[200px|eta|Situo de Mtsjeta Mtianeti en [Georgia.]]
**Mcĥeta-Mtianeti** () estas regiono de Kartvelio. Ĝi kovras areon de . En la regiono loĝas ĉ.  personoj (2014), kun loĝdenso de  loĝ/km². Ĝia ĉefurbo estas Mcĥeta, deklarata en 1994 kiel Monda heredaĵo de Unesko.

Okcidente ĝi limas kun la regiono Ŝida Kartli, sude kun Kvemo Kartli kaj Tbiliso, oriente kun Kaĥeti kaj norde kun Rusio.

Kategorio:Regionoj de Kartvelio
Kvemo Kartli

eta
**Kvemo Kartli** (Malsupra Kartli, ) estas historia provinco kaj nuna administra regiono en la sudoriento de Kartvelio. La urbo Rustavi estas la regiona ĉefurbo. Ĝi estas subdividata en 1 vilaĝo kaj 6 regionoj, ĝi havas areon de 6 527.6 km² kaj 497.000 loĝantojn (2000).

## Pluaj loĝlokoj 
* Bolnisi

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala paĝo de la regiono 

## Referencoj 
Kategorio:Regionoj de Kartvelio
2989 Imago

**2989 Imago** estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la svisa astronomo Paul Wild elde la Observatorio Zimmerwald apud Berno.

## Nomo 
Ĝi ricevis la nomon "*Imago*", la latina vorto por "Bildo", aŭ la bildoj, kiujn oni formas en sia menso.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Paul Wild
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1976
Zugdidi

**Zugdidi** estas urbo en la okcidento de Kartvelio en la historia provinco Mingrelio (Samegrelo). Ĝi situas en la nordokcidento de ĉi provinco. Ĝi estas la ĉefurbo de la regiono Samegrelo-Zemo Svaneti. Ekde la jaro 2014 ĝi havis 42.998 loĝantojn.

Kategorio:Urboj de Kartvelio
2986 Mrinalini

'*2986 *Mrinalini'''* estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la kunlaborado de la usona astronomo Tom Gehrels kaj la nederlandaj geedzoj kaj geastronomoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten, de la observatorio de Leiden.

Tom Gehrels fotis ĝin per la Schmidt-teleskopo de 48 coloj (122&nbsp;cm) de la Observatorio de la Monto Palomar (apud San-Diego, Kalifornio, Usono) kaj sendis la  en Nederlandon, kie la geedzoj Ingrid kaj Cornelis van Houten ekzamenis ilin.

## Nomo 
Ĝi ricevis la virinan antaŭnomon "*Mrinalini''" en honoro de la barata dancistino Mrinalini Sarabhai, (malajalame: മൃണാളിനി സാരാഭായി), edzino de la barata fizikisto Vikram Sarabhai.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Cornelis Johannes van Houten
Kategorio:Malkovrita de Tom Gehrels
Kategorio:Malkovrita de Ingrid van Houten-Groeneveld
Kategorio:Malkovrita de Palomar–Leiden survey
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1960
Ozurgeti

eta|Urbocentro.
**Ozurgeti** () estas urbo kaj administra centro de la okcidenta provinco  Gurio en Kartvelio. Ĝi havas 14.785 loĝantojn (2014). La plejparto de la urbo situas inter la riveroj Natanebi kaj Bĥuĥi. Ureki (en kartvela ურეკი) estas urbo kaj marborda laŭsezona feriejo kaj banloko en la municipo Ozurgeti, ĉe la marbordo al la Nigra Maro, situanta je 60&nbsp;km el Batumi kaj proksimume 300&nbsp;km el la landa ĉefurbo Tbilisi.

## Famuloj
* Vladimir Nemiroviĉ-Danĉenko

Kategorio:Urboj de Kartvelio
Henry Cavendish

**Henry CAVENDISH** naskiĝis la 10-an de oktobro 1731 en Nico, Francio; mortis la 24-an de februaro 1810 en Londono; estis grava brita fizikisto kaj kemiisto.

## Vivo 
Li naskiĝis de aristokratia familio kaj studiis ekde 1749 ĝis 1753 matematikon kaj fizikon en Kembriĝo. Post vojaĝo tra Eŭropo kun sia frato li vivis en Soho (Londono) kune kun sia patro. En ĉi tiu tempo li faris esplorajn laborojn pri elektro kaj kemio, komence kiel asistanto de la patro. Post la morto de la patro en la jaro 1783 li translokiĝis al Clapham Common, kie li aranĝis grandan laboratorion kaj bibliotekon.
Li estis membro de la Royal Society kaj konsilanto de la British Museum.

Cavendish faris sennombrajn sciencajn studojn kaj eksperimentojn, sed la plej multe el ili ne estis publicitaj dum lia vivo. Nur longe post lia morto, je la fino de la 19. jarcento James Clerk Maxwell okupiĝis pri liaj studoj kaj ekkonis, ke Cavendish jam estis malkovrinta multajn postajn eltrovojn, ekzemple la leĝo de Ohm, leĝo de Dalton kaj la leĝo de Gay-Lussac.

Cavendish mortis 78-jara en 1810 kaj postlasis grandajn posedaĵojn al siaj parencoj. En la jaro 1871 la heredantoj donacis gravan sumon da mono por la konstruado de la fama fizika laboratorio Cavendish ĉe la universitato de Kembriĝo.

## Verko 
### Eltrovo de hidrogeno 
Unu el liaj plej gravaj sciencaj kontribuoj estas la eltrovo de hidrogeno (1766). Li ekkonis, ke la rezulto de la bruliĝo de hidrogeno estas akvo, kaj ke do akvo, kies sintezo li eltrovis en 1781, ne estas elemento.

### Determino de gravita konstanto 
1797 Cavendish pere de la tordometro eltrovita de John Michell faris la unuan determinon de la gravita konstanto.

## Notoj 
## Bibliografio 
* Henry Cavendish: *An Attempt to Explain Some of the Principal Phaenomena of Electricity, by means of an Elastic Fluid: By the Honourable Henry Cavendish, F. R. S.* Phil. Trans. January 1, 1771 61:584-677;  (kompleta teksto)
* Henry Cavendish: *Experiments to determine the Density of the Earth*. Philosophical Transactions of the Royal Society of London, Vol. 88 (1798), 469-526 (kompleta teksto)
* Russell McCormmach, Christa Jungnickel: *Cavendish: The experimental life*. Bucknell, Cranbury N.J. 1999, ISBN 0-8387-5445-7
* Russell McCormmach: *Speculative truth: Henry Cavendish, Natural philosophy and the rise of modern theoretical science*. Oxford University Press, Oxford 2004, ISBN 0-19-516004-5

## Eksteraj ligiloj 
* [noto en arkivo de Royal Society](http://www.royalsociety.org/DServe/dserve.exe?dsqIni=Dserve.ini&dsqApp=Archive&dsqCmd=Show.tcl&dsqDb=Persons&dsqPos=0&dsqSearch=(Surname='Cavendish')) 
* noto en Classic Encyclopedia (angla)

Kategorio:Anoj de la Reĝa Societo de Londono
Kategorio:Malkovrintoj de kemiaj elementoj
Kategorio:Homoj de Nico
Kategorio:Anglaj fizikistoj
Kategorio:Anglaj kemiistoj
Hararo (kometo)

eta|Kometo 17P-Holmes, kies hararo estis pli granda ol Suno

La **hararo** de kometo estas la nebula ŝelo kiu ĉirkaŭas la kometan kernon. Ĝi formiĝas kiam la kometo proksimiĝas al Suno en ĝia tre elipsa orbito : pro varmiĝo, vaporiĝemaj substancoj de la kometo sublimiĝas. La ellaso de gaso kuntrenas fajnajn erojn de pulvo kreante nubon da gaso kaj polvo.

La hararo komponiĝas ĉefe el akvo, karbona dioksido metanolo kaj aliaj gasoj. Akvo konsistas 90% el la ellasitaj gasoj
kiam la kometo situas je 3 - 4 AU de Suno, La akva molekuloj estas detruitaj pro fotomalkombino kaj,
en pli malgranda kvanto, pro fotojonigo.
La pli grandaj eroj de polvo estas dispelitaj laŭlonge de la orbito de la kometo, dum ke plej subtilaj eroj estas pelitaj for de Suno fare de la premo de radiado.

La hararo povas atingi konsiderindan grandon : en oktobro 2007, la hararo de la kometo 17P/Holmes mallonge atingi diametron pli grandan ol tiu de Suno.
Ankaŭ la Granda kometo de 1811 havis hararon proksimume grandan kiel Suno. La hararo poste malgrandiĝas kiam la kometo krucas la orbiton
Marso (ĉirkaŭ 1,5 AU) : je tiu distanco, la suna vento iĝas sufiĉe forta por forblovi la gasojn kaj polvojn por formi la kometan voston.

La kosmosondilo Stardust, lanĉita de la NASA en 1999, kolektis erojn de polvo de la hararo de la kometo 81P/Wild (aŭ Wild 2) kaj revenigis ilin sur Teron en 2006.

## Bildaro 

Dosiero:Comet Daniel - 1907.jpg|Kometo Daniel 1907
Dosiero:Comet Hale-Bopp 1995O1.jpg|Kometo Hale-Bop 1995.
Dosiero:Hyakutake Hubble.gif|Kometo Hyakutake fotita de Hubble - 2005

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  Enkonduko pri la kometoj (rigardo al Sunsistemo fare de Calvin J. Hamilton)
*  La kometoj: strukturo kaj komponiĝo 
*  Rudimento pri kometoj

hararo
Teritoria organizado de Kazaĥio

La **teritorio de Kazaĥio** ĝis la 15-a de marto 2022 estis administre dividata en 14 regionoj aŭ provincoj, kazaĥe nomataj *oblıstar/облыстар* (singulare *oblısı/облысы/وبلىسى*), tri urboj kun aparta statuso (Almato, Astano kaj ekde 2018 ankaŭ Ŝimkento, "urboj de respublika signifo", kazaĥe *Republikalyq mangysy bar qala*, *Республикалық маңызы бар қала*, singulare *...qalası/қаласы*) kaj plie la urbo Bajkonuro, ĝis 2050 ludonita al Rusio. Tiuj subŝtataj unuoj pludividiĝas al distriktoj (kazaĥe *audandar/аудандар*, singulare *audan/аудан*).

En la sekva listo, en komparo kun multaj aliaj vikipediaj paĝoj nekutime bunta, la koloroj de la provinconomoj korespondas kun la koloroj uzata en la kazaĥlingva mapo dekstre.

# **Provinco Akmola (Ақмола)** (Kokŝetau)ĉirkaŭata de ĝi: la urbo *Astano (Астана)*
#  **Provinco Aktobe (Ақтөбе)** (Aktobe)
#  **Provinco Almato (Алматы)** (Taldikorgano)ĉirkaŭata de ĝi: la urbo *Almato (Алматы)*
#  **Provinco Atirau (Атырау)** (Atirau)
#  **Provinco Orienta Kazaĥio (Шығыс Қазақстан)** (Oskemeno)
#  **Provinco Karagando (Қарағанды)** (Karagando)
#  **Provinco Kostanajo (Қостанай)** (Kostanajo)
#  **Provinco Kizilordo (Қызылорда)** (Kizilordo)ĉirkaŭata de ĝi: la urbo *Bajkonuro (Байқоңыр)*
#  **Provinco Mangistau (Маңғыстау)** (Aktau)
#  **Provinco Norda Kazaĥio (Солтүстік Қазақстан)** (Petropavlo)
#  **Provinco Pavlodaro (Павлодар)** (Pavlodaro)
#  **Provinco Turkistano (Түркістан), ĝis 2018 Suda Provinco** (Turkistano)ĉirkaŭata de ĝi: la urbo *Ŝimkento (Шымкент)*
#  **Provinco Okcidenta Kazaĥio (Батыс Қазақстан)** (Oralo)
#  **Provinco Ĵambilo (Жамбыл)** (Taraz)

La 15-an de marto 2022, aldoniĝis 3 pliaj provincoj respektive regionoj, pri kiuj ankoraŭ ne estas esperantlingvaj tekstoj aŭ mapa prezento: el la Provinco Almato elpreniĝis la nordorienta parto, kiu nun nomiĝas Provinco **Ĵetisu**, el la Provinco Karagando elpreniĝis la okcidenta parto, kiu nun nomiĝas Provinco **Ulitau**, kaj el la Provinco Orienta Kazaĥio elpreniĝis la sudokcidenta parto, kiu nun nomiĝas Provinco **Abaj** (kun ĉefurbo Semej).

## Referencoj 
## Referencoj 
Kategorio:Administraj unuoj de Kazaĥio
2990 Trimberger

'*2990 *Trimberger''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usona astronomo Schelte J. Bus elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la usonan astronomon kaj komputadiston Stephen M. Trimberger.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Schelte J. Bus
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1981
Anders Behring Breivik

**Anders Behring Breivik** IPA: ['andəʂ 'beːriŋ 'bræɪviːk], Pseŭdonimo *Andrew Berwick* kaj *Sigurd Jorsalfar*; n. 13a de februaro 1979) estas norvega ekstremiste dekstra amasmurdisto, kiu la 21an de julio 2011 faris la atencojn en Oslo kaj sur insulo Utøya tiel mortigante 77 homojn. Oni arestis lin samtage surloke.

La sekvan tagon Breivik konfesis la atencojn kaj malkaŝis siajn motivojn *defendi Norvegion kontraŭ islamo kaj "kulturmarksismo"* .
En aŭgusto 2012 norvega tribunalo deklaris lin kulpokapabla kaj kondamnis lin al la plej alta ebla verdikto de 21 jaroj en prizono sekvota de preventa malliberigo.

## Vidu ankaŭ 
* *Det mørke nettet : om høyreekstremisme, kontrajihadisme og terror i Europa*, libro de Øyvind Strømmen
* Atakoj en Norvegio (2011)

## Referencoj 
Kategorio:Atakoj en Norvegio (2011)
Kategorio:Norvegaj murdistoj
Kategorio:Norvegaj teroristoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Oslo
Provinco Orienta Kazaĥio

La regiono aŭ **provinco Orienta Kazaĥio** (kazaĥe: *Şığıs Qazaqstan oblısı*/Шығыс Қазақстан облысы/شىعىس قازاقستان وبلىسى (per la latina, cirila kaj araba alfabetoj respektive), ) estas unu el dek&nbsp;kvar precipaj administraj teritorioj, je kiuj dividiĝas la ŝtato Kazaĥio. Ĝi okupas la plej orientan parton de Kazaĥio, laŭlonge de ambaŭ flankoj de la rivero Irtiŝo kaj la lago Zajsano. La provinco limas norde kun Rusio norde kaj nordokcidente kaj Ĉinio (Ŝinĝango) en la sudo kaj sudoriento. Administra centro estas la urbo Oskemeno. Alia urbo estas Semej.

La provinco havis ĉirkaŭ  loĝantoj en 2003, ĝi malkreskis al  komence de 2008 kaj al  komence de 2013. El ili, ĉirkaŭ  loĝas en la ĉefurbo. La regiono estas loĝata de multaj rusoj kaj ukrainoj, fakte en la ĉefurbo Oskemeno loĝas pli da slavoj ol kazaĥoj.

Ĝia teritorio etendiĝas sur , grando simila al tuta Ekvadoro.

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo 

## Referencoj 
Kategorio:Provincoj de Kazaĥio
Utøya

**Utøya** (Uteja) estas malgranda insulo en Tyrifjorden, lago en la norvega komunumo Hole en provinco Buskerud, ĉirkaŭ 30 km nordokcidente de la ĉefurbo Oslo.

La insulo estas posedaĵo de Arbeidernes Ungdomsfylking (AUF), la junulara organizaĵo de la socialdemokrata Arbeiderpartiet de Norvegio. Sur la insulo ĉiujare okazas somera feria kampado de AUF.

La  okazis atenco kontraŭ la kampado, dum kiu minimume 68 junuloj estis murditaj.

## Eksteraj ligiloj 
* Retejo de Utøya AS kun fotoj pri insulo kaj kampado 
* Utøya en la retejo de Arbeidernes Ungdomsfylking 

## Fontoj 
Kategorio:Insuloj en Norvegio
Kategorio:Buskerud
Kategorio:Atakoj en Norvegio (2011)
Provinco Turkistano

**Provinco Turkistano** aŭ *Turkistana provinco*  () ĝis 2018 nomiĝis Provinco Suda Kazaĥio: En 2018 la antaŭa ĉefurbo Ŝimkento elpreniĝis el la provinco, al aŭtonoma statuso, kaj la resta teritorio ricevis la nomon Turkistano laŭ la noma ĉefurbo Turkistano. Ĝi estas unu el dek&nbsp;kvar precipaj administraj teritorioj, je kiuj dividiĝas la ŝtato Kazaĥio. Ĝi estas la plej loĝata provinco de la lando kun  loĝantoj en julio 2021. La provinco etendiĝas sur , ĝi estas la dua plej malgranda provinco de Kazaĥio. Ĝia ĉefurbo ekde 2018 estas Turkistano kun  loĝantoj (julio 2021 j.). Ĝi estas la sola provinco kie la rusoj ne estas la unua aŭ la dua etna grupo laŭ nombro da loĝantoj. La unua plimulta etno estas la kazaĥoj kaj poste la uzbekoj.

## Ekonomio 
Sola nacia liveranto de akvolevadiloj, maŝinoj por bestobredejoj kaj paŝtejoj, kaj ankaŭ nenormita ekipo por naftogazeligada kaj uranoeligada industrioj estas la firmao AS "Sud-Kazaĥstana Maŝinkonstrua Uzino".

## Vidindaĵoj 
* Arkeologia loko Otrar

## Referencoj 
Kategorio:Provincoj de Kazaĥio
Provinco Pavlodaro

La regiono aŭ **provinco Pavlodaro** () estas unu el dek&nbsp;kvar precipaj administraj teritorioj, je kiuj dividiĝas la ŝtato Kazaĥio. La provinco en februaro 2013 havis iom pli ol  loĝantojn kaj kovras areon de . Ĝia ĉefurbo estas Pavlodaro, kies loĝantaro estas  loĝantoj. Alia grava urbo estas Ekibastuz.

Pro la koloniado de virgaj teroj de Nikita Ĥruŝĉov, granda loĝantaro, ĉefe ukrainoj, enmigris al Pavlodaro. La rivero Irtiŝo fluas tra la provinco.

## Referencoj 
Kategorio:Provincoj de Kazaĥio
Provinco Norda Kazaĥio

La regiono aŭ **provinco Norda Kazaĥio** (kazaĥe: *Soltüstik Qazaqstan oblısı*/*Солтүстік Қазақстан облысы*/سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى, ruse: *Северо-Казахстанская область*) estas unu el dek&nbsp;kvar precipaj administraj teritorioj, je kiuj dividiĝas la ŝtato Kazaĥio. Laŭ la kazaĥia statistika oficejo, ĝi havis  loĝantojn en 2003, kiu malkreskis al  en 2008, kaj plu al  en 2013. Ĝia ĉefurbo estas Petropavlo, kun  personoj. La provinco kovras areon de  kvadrataj kilometroj, la kvara plej malgranda provinco de Kazaĥio.

## Referencoj 
Kategorio:Provincoj de Kazaĥio
Provinco Ĵambilo

La regiono aŭ **provinco Ĵambilo** () estas unu el dek&nbsp;kvar precipaj administraj teritorioj, je kiuj dividiĝas la ŝtato de Kazaĥio. Ĝia ĉefurbo estas la antikva urbo Taraz. La provinco en februaro 2013 havis iom pli ol milionon da loĝantoj kaj etendiĝas sur  kvadrataj kilometroj. Ĝi havas landlimojn rekte kun Kirgizio kaj tre proksimas al Uzbekio.

## Geografiaj elementoj 
* Dezerto Betpak-Dala

## Referencoj 
Kategorio:Provincoj de Kazaĥio
Provinco Kizilordo

La regiono aŭ **provinco Kizilordo** (, ) estas unu el dek&nbsp;kvar precipaj administraj teritorioj, je kiuj dividiĝas la ŝtato Kazaĥio. Ĝia ĉefurbo estas Kizilordo, kiu komence de la jaro 2014 havis  loĝantojn. La tuta provinco komence de la jaro 2013 havis  loĝantojn. Aliaj gravaj urboj estas: Aralsk, Qazaly (Kazalinsk) kaj la kosmodromo Bajkonur. La rivero Sirdarjo, kiu fluas ekde la montaro Tjanŝano ĝis Aralo, trairas la provincon. La areo de provinco Kilizordo estas .

## Referencoj 
Kategorio:Provincoj de Kazaĥio
Provinco Akmola

eta
La regiono **provinco Akmola** (kazaĥe: *Aqmola oblısı*/*Ақмола облысы*/اقمولا وبلىس, ruse: *Акмолинская область*, laŭvorta signifo de la provinca nomo "blanka tombo") estas unu el dek&nbsp;kvar precipaj administraj teritorioj, je kiuj dividiĝas la ŝtato Kazaĥio. Ĝia ĉefurbo estas Kokŝetau. La landa ĉefurbo, Astano, aldoniĝas al la provinco, sed ĝi estas tute sendependa de Akmola. La provinco en februaro 2013 havis iom pli ol  loĝantojn kaj etendiĝas sur .

## Referencoj 
Kategorio:Provincoj de Kazaĥio
Provinco Karagando

La regiono aŭ **provinco Karagando** () estas unu el dek&nbsp;kvar precipaj administraj teritorioj, je kiuj dividiĝas la ŝtato Kazaĥio. La provinco en februaro 2013 havis iom pli ol  loĝantojn kaj ĝi etendiĝas sur , do temas pri la plej granda provinco de la lando. Ĝia ĉefurbo estas Karagando, kun pli ol  loĝantoj. Alia urbo estas Temirtau.

La provinco estis loko kun intensa elfosado de karbo dum la epoko de Sovetio, kaj oni ankaŭ supozas ke en ĝi troviĝis pluraj gulagoj. Post la Dua Mondmilito, Stalino sendis multajn germanojn perforte al ĉi tiu loko.

## Geografiaj elementoj 
* Dezerto Betpak-Dala

## Referencoj 
Kategorio:Provincoj de Kazaĥio
Provinco Mangistau

La regiono aŭ **provinco Mangistau** () estas unu el dek&nbsp;kvar precipaj administraj teritorioj, je kiuj dividiĝas la ŝtato Kazaĥio. Ĝi en februaro 2013 havis iom pli ol  loĝantojn kaj etendiĝas sur . Ĝia ĉefurbo estas Aktau (havenurbo ĉe la Kaspia Maro), kun  loĝantoj (2014).

## Geografiaj elementoj
* Insularo Tjulenij

## Referencoj 
Kategorio:Provincoj de Kazaĥio
Provinco Atirau

La regiono aŭ **provinco Atirau** (kazaĥe: Атырау облысы/Atırau oblısı/اتىراۋ وبلىسى, ruse: Атырауская область) estas unu el dek&nbsp;kvar precipaj administraj teritorioj, je kiuj dividiĝas la ŝtato Kazaĥio. Ĝi situas en la okcidento de la lando en la tuta nordoriento de la Kaspia Maro. La provinco en februaro 2013 havis iom pli ol  loĝantojn kaj etendiĝas sur . Ĉia ĉefurbo estas Atirau, kun  personoj.

La provinco troviĝas kaj en Eŭropo kaj en Azio.

## Referencoj 
Kategorio:Provincoj de Kazaĥio
Jamník (distrikto Liptovský Mikuláš)

**Jamník,** hungare **Jamnik** estas malgranda vilaĝo kaj municipo en Slovakio.

## Situo 
Jamník situas laŭ flankovojoj. Liptovský Mikuláš troviĝas je 6 km.

## Historio 
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1346 en formo *"Yemnik"*. En 1715 34 familioj pagis impostojn. En 1784 445 vilaĝanoj loĝis en 50 domoj, en 1828 396 vilaĝanoj loĝis en 49 domoj. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Jamnik 629 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Liptó, al distrikto de Liptovský Hrádok, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Jamník 361 homoj, (352 slovakoj).

### Szentlélek/Sv.Duch 
La unua mencio okazis pri apuda vilaĝo Szentlélek [sentlElek] en 1286 laŭ tiama hungara ortografio *"Zenthlylek"* (=Sankta Spirito). La latina nomo *"Villa S. Spiritus"* aperis en 1381. La vilaĝo detruiĝis kaj senhomiĝis en 1709 pro la konstantaj bataladoj.

## Vidindaĵoj 
* luterana novklasikisma preĝejo de 1907

Kategorio:Municipoj en distrikto Liptovský Mikuláš
Kategorio:Liptov
Cui Jian

eta|dekstra|300px|Cui Jian
**Cui Jian** (n. 2-an de aŭgusto, 1961) estas koredevena ĉina muzikisto loĝanta en Pekino. Li kantas, verkas kantojn, kaj ludas trumpeton kaj gitaron. Li estas rigardata kiel pioniro de ĉina rokmuziko kaj unu el la plej fruaj verkintoj de rokenrolaj kantoj en la ĉina.

## Diskografio 
* 1984 - 浪子归　(Reveno de vagabondo)

* 1986 - 一無所有 (Nenion mi posedas)
* 1989 - 新长征路上的摇滚　(Rokenrolo en la nova longa marŝo)
* 1991 - 解决 (Solvo)
* 1994 - 红旗下的蛋 
* 1996 - Best of Cui Jian: 1986-1996
* 1998 - 无能的力量 (Potenco de la senpotencaj)
* 2005 - 给你一点颜色 (Montru vian koloron)

Kategorio:Pekinanoj
Kategorio:Ĉinaj muzikistoj
Kategorio:Koredevenaj ĉinianoj
Provinco Almato

La regiono aŭ **provinco Almato** () estas unu el dek&nbsp;kvar precipaj administraj teritorioj, je kiuj dividiĝas la ŝtato Kazaĥio. La provinco en februaro 2013 havis preskaŭ du milionojn da loĝantoj kaj etendiĝas sur  kvadrataj kilometroj. Ĝia ĉefurbo estas Taldikorgano, kun ĉ.  loĝantoj.

La provinco Almato ĉirkaŭas la urbon Almato. Ĝi limas kun Kirgizio kaj Ŝinĝango en Ĉinio. Ĝi ankaŭ limas kun la kazaĥaj provincoj Ĵambilo, Karagando kaj Orienta Kazaĥio.

La lago Balkaŝo situas nordokcidente. La montaro Trans-Ili Alatau, branĉo de Tjanŝano, etendiĝas laŭlonge de la landlimo kun Kirgizio.

## Referencoj 
Kategorio:Provincoj de Kazaĥio
Teritoria organizado de Malto

La **administra teritoria divido de Malto** konsistas el tri niveloj.

La ŝtato estas dividita en tri administrajn regionojn kiuj arigas 68 komunumojn ("lokajn konsiliojn"). La du niveloj establiĝis per Leĝo de Loka Konsilio de la 30-a de junio 1993. Ekzistas meza nivelo, la statistikaj distriktoj, sen administra valoro.

## Listo de la komunumoj (Lokaj Konsilioj) 
eta|508ra|dekstra|la komunumoj de Malto.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* ISO 3166-2:MT, la ISO-kodoj de la komunumoj de Malto

Kategorio:Administraj unuoj de Malto
Teritoria organizado de Papuo-Nov-Gvineo

**Papuo-Nov-Gvineo** estas administre subdividata en 19 provincoj kaj la Nacia Ĉefurba Distrikto de Papuo-Nov-Gvineo, kiuj samtempe estas arigataj en kvar regionoj:

* **Regiono Altaj Teroj**: Simbu, Orientaj Altaj Teroj, Enga, Sudaj Altaj Teroj, kaj Okcidentaj Altaj Teroj.
* **Regiono de Insuloj**: Orienta Nov-Britujo, Manus, Nova Irlando, Bougainville, kaj Okcidenta Nov-Britujo.
* **Regiono Momase**: Orienta Sepik, Madang, Morobe, kaj Sandaun aŭ Okcidenta Sepik.
* **Regiono Papuo**: Centra, Golfo, Golfeto Milne, Oro, Okcidenta kaj la Nacia Ĉefurba Distrikto.

*Momase* estas akronimo kiu kombinas la unuajn du literojn de *Morobe*, *Madang*, kaj *Sepik*.

300ra


Kategorio:Geografio de Papuo-Nov-Gvineo
Kategorio:Provincoj de Papuo-Nov-Gvineo
Konská (distrikto Liptovský Mikuláš)

**Konská** (hungare *Konszka* [konska]) estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.

## Geografio 
Konská situas fine de sakovojo el Liptovský Ondrej. Liptovský Mikuláš troviĝas je 10 km.

## Historio 
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1357 en tiama hungara formo *"Weresmihalfalua"*. La nuna nomo *"Konska"* aperis en 1515. En 1784 144 vilaĝanoj loĝis en 21 domoj, en 1828 221 vilaĝanoj loĝis en 23 domoj. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Konszka 278 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Liptó, al distrikto de Liptovský Mikuláš, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 1934 oni komencis minadi karbon, sed tio ne estis profitdona. En 2001 vivis en Konská 254 homoj, (247 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* ligna sonorilostablo de 1919

Kategorio:Municipoj en distrikto Liptovský Mikuláš
Kategorio:Liptov
Kráľova Lehota

**Kráľova Lehota,** hungare **Királylehota** [kirAjlehota], germane **Kaiserlich-Eisenhammer** [kajzerlih-ejzenhamer] estas malgranda vilaĝo kaj municipo en Slovakio. Kráľova, király kaj kaiser signifas: *de reĝo*.
eta|maldekstra|250px|Kráľova Lehota

## Situo 
Kráľova Lehota situas ĉe kunfluejo de Blanka Vaho kaj Nigra Vaho (el tiu loko la rivero nomiĝas Váh), laŭ ĉefvojo kaj fervojo Poprad-Liptovský Hrádok. Liptovský Mikuláš troviĝas je 17, Liptovský Hrádok je 5 km.

## Historio 
La unua mencio okazis pri reĝa bieno en 1361. La fondita vilaĝo longe ricevis senimpostecon. La vilaĝanoj longe minadis feron kaj kupron. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Királylehota 541 homoj, (slovakoj en majoritato, hungaroj en minoritato). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Liptó, al distrikto de Liptóújvár, poste jam kiel Kráľova Lehota al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio.

## Vidindaĵoj 
* luterana novgotika preĝejo de 1894
* 9 klasikismaj nobeldomoj, unu el ili estis apartenaĵo de hungara skulptisto Alajos Stróbl

## Famuloj 
En la iama Királylehota naskiĝis:
* hungara inĝeniero Gyula Lehoczky
* hungara pentristo Gyula Stetka.

Kategorio:Municipoj en distrikto Liptovský Mikuláš
Kategorio:Liptov
Kvačany (distrikto Liptovský Mikuláš)

**Kvačany,** hungare **Kvacsan** [kvaĉan] estas malgranda vilaĝo kaj municipo en Slovakio. Ekde 1960 najbara vilaĝeto apartenas al la municipo.

## Situo 
Kvačany situas en valo, fine de sakovojo. Liptovský Mikuláš troviĝas je 15 km.

## Historio 
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1286 en formo *"Kovachan"*. En 1715 22 familioj pagis impostojn. En 1784 451 vilaĝanoj loĝis en 53 domoj, en 1828 509 vilaĝanoj loĝis en 59 domoj. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Kvacsan 436 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Liptó, al distrikto de Liptószentmiklós, poste jam kiel Kvačany al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 1928 oni minadis karbon, kiu ne estis profitdona. En 1944 la nazioj bruldetruis la vilaĝon pro agado de partizanoj. En 2001 vivis en Kvačany 569 homoj, (565 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika gotika preĝejo omaĝe al Sankta Katerino el Aleksandrio el la 14-a jarcento, post 2 jarcentoj renesanciĝis
* la valo kun akvomuelejoj
* akvofalo Ráztocký

Kategorio:Municipoj en distrikto Liptovský Mikuláš
Kategorio:Liptov
Šlapanice (distrikto Kladno)

Municipo **Šlapanice** troviĝas en distrikto Kladno, regiono Mezbohemia, Ĉeĥio. Vivas ĉi tie  ().

## Partoj de municipo 
* **Šlapanice**
* Budeničky

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1318.

## Loĝantaro 

Kategorio:Municipoj en distrikto Kladno
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Kladno
Kategorio:Setlejoj en Malsupraohara tabulo
Nacia Ĉefurba Distrikto de Papuo-Nov-Gvineo

eta|250px|Situo de la Nacia Ĉefurba Distrikto en Papo-Non-Gvineo.

La **Nacia Ĉefurba Distrikto** de Papuo-Nov-Gvineo estas la areo de la ĉirkaŭo de la urbo Port-Moresbo, kiu estas la ĉefurbo. Ĝi kovras areon de  kaj laŭ la censo de la jaro 2000, ĝi havas  loĝantoj. Ĝi ĉirkaŭas la Centran Provincon sed ne apartenas al ĝin.

Kategorio:Provincoj de Papuo-Nov-Gvineo
Provinco Oro

**Provinco Oro**, nuntempe nomata **Norda provinco**, estas ĉemara provinco de Papuo-Nov-Gvineo, kies ĉefurbo estas Popondetta. La provinco kovras areon de , kaj laŭ la censo de 2000 ĝi havis  loĝantojn. Ĉi tie troviĝas la aktiva vulkano de la monto Lamington.

## Setlejoj 
* Buna
Sudaj Altaj Teroj

La **Provinco Sudaj Altaj Teroj** () estas unu el la 20 provincoj de Papuo-Nov-Gvineo. La provinca ĉefurbo estas Mendi. La regiono kovras areon de  kaj en ĝi loĝas ĉirkaŭ  personoj.

Kategorio:Provincoj de Papuo-Nov-Gvineo
László Réthy

**RÉTHY László** (re:ti) estis hungara numismatikisto, etnografo, ano korespondanta de la MTA (1892) naskita en Szarvas la 21-an de novembro 1851 kaj mortinta en Arado la 24-an de novembro 1914.

## Biografio 
László Réthy studis en universitatoj de Krakovo, Bp. kaj Vieno. Li studadis la slavajn lingvojn, la sanskriton kaj armenan lingvon, mohamedan numismatikon. En 1877 – 79 li instruis en Békéscsaba. En 1881 li alvenis en nacian muzeon Magyar Nemzeti Múzeum. En 1900 li fariĝis universitata privatprofesoro de la Universitato de Budapeŝto. Sub plumnomo Árpád Lőwy li verkis pornografajn poemojn (Válogatott versei, Arad, 1919).

## Verkoj 
* *Corpus nummorum Hungariae* (Magy. Egyetemes Éremtár I – II., Bp., 1899 – 1907);
* *Magyar pénzverő izmaeliták és Bessarábia* (Arad, 1880).

## Fonto 
* Magyar Életrajzi Lexikon

Kategorio:Hungaraj etnografoj
Kategorio:Hungaraj numismatikistoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Laborista Partio (Norvegio)

[300px|eta|dekstra|Sidejo de la laborista partio, en [Youngstorget.]]
La **Laborista Partio** () estas socialdemokrata politika partio en Norvegio. La partio estas la superaro de la triparta koalicio ruĝa-verda en la dua ministraro de Jens Stoltenberg, kiu estis 2005–2013 la ĉefministro de Norvegio.

La Norvega Laborista Partio devontigas sin al socialdemokrataj idealoj. Ekde la 1930-aj jaroj estis ĝia moto "laboro al ĉiu" (norvege: *Arbeid til alle*).

Tendumejo de la junulara sekcio de la partio, Arbeidernes ungdomsfylking (AUF - Laborista Junulara Ligo), estis ĉefa viktimo de la terora atako en la propra insuleto Utøya, la 22-an de julio 2011, kiam Anders Behring Breivik, 32-jara norvego en polica kostumo, pafmortigis 68 plejparte junajn tendumantojn, inkluzive de personaj konatoj de la ĉefministro kaj la vicfrato de la kronprincino Mette-Marit.

## Notoj 
Kategorio:Politikaj partioj de Norvegio
Kategorio:Socialdemokratiaj partioj
Kategorio:Historio de Norvegio
Kategorio:Socialista Internacio
Kategorio:Partio de Eŭropaj Socialdemokratoj
Kategorio:Politikaj partioj fonditaj en 1887
2991 Bilbo

**2991 Bilbo** estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la brita astronomo Martin Watt elde la Stacio Anderson Mesa de la observatorio Lowell apud Flagstaff (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝi ricevis la nomon de la hobito Bilbo Baggins, heroo de la fantasta verko de J. R. R. Tolkien: « La Hobito ».

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Mez-Tero
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1982
Bacolod

**Bacolod** [bakolod] estas metropolo, havenurbo kaj universitata urbego en Filipinoj, en regiono Okcidentaj Bisajoj, kie ĝi estas la provinca ĉefurbo de Okcidenta Negroso.
eta|maldekstre|Parko en Bacolod

## Geografio 
Bacolod situas sur ebenaĵo, en centra parto de la lando en insulo Negroso laŭ la marbordo.

## Historio 
Bacolod fondiĝis supozeble en 1755. En 1899 Usono okupis la urbeton, poste la japanoj en 1942.

## Ekonomio 
En la apudaĵo oni kultivas precipe sukerkanojn, sed estas ankaŭ rizo, kokoso, banano kaj maizo. Oni bredadas brutojn, fiŝkaptadas en la maro kaj oni okupiĝas ankaŭ pri ceramikaĵoj.

## Klimato 
Bacolod havas tropikan klimaton. 2 sezono ŝanĝiĝas: seka kaj pluva. La lasta daŭras de majo ĝis januaro.

## Trafiko 
Bacolod havas flughavenon, havenon kaj 2 ĉefŝoseojn.

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo

## Ĝemelurboj 
*  Kamloops, Kanado
*  Singaraja, Indonezio
*  Long Beach, Usono
*  Ĉilun, Tajvano
*  Andon, Sud-Koreio
*  Parañaque, Filipinoj

## Fontoj 
* WikiTrans

Kategorio:Urboj de la Filipinoj
Kategorio:Metropoloj
Kategorio:Marhavenaj urboj
Orienta Nov-Britujo

**Orienta Nov-Britujo** () estas unu el la provincoj de Papuo-Nov-Gvineo. Ĝi konsistas el la nordoriento de la insulo **Nova Britio**, kun areo de  km² kaj  loĝantoj laŭ la censo de la jaro 2000. Ĝia ĉefurbo estas Kokopo, proksima al Rabaul, la antaŭa ĉefurbo, detruita en 1994 pro la erupcio de vulkano. La areo Kokopo-Rabaul estas unu el la plej loĝataj de la insulo.

Kategorio:Provincoj de Papuo-Nov-Gvineo
Okcidentaj Altaj Teroj

La **Provinco Okcidentaj Altaj Teroj** () estas unu el la provincoj de  Papuo-Nov-Gvineo. La provinca ĉefurbo estas Mount Hagen. Ĝia areo etendiĝas sur  kvadrataj kilometroj. En Okcidentaj Altaj Teroj loĝas ĉ.  personoj. Kafo kaj teo estas kultivataj en la okcidentaj altaj teroj, kaj ili estas la plej signifaj enspezfontoj de la provinco.
Sándor Reschofsky

**RESCHOVSKY Sándor** (reŝovski ŝAndor) estis hungara komponisto, fortepianisto, muziklerneja kaj altlerneja instruisto naskita en Temeŝvaro la 15-an de februaro 1887 kaj mortinta en Budapeŝto la 2-an de aprilo 1972.
 
## Biografio
Sándor Reschofsky studis en la Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt ĉe Árpád Szendy kaj Hans Koessler. De 1926 li estis instruisto pri fortepiano en la muziklernejo Fodor Zeneiskola. En verko *Zongoraiskola* (Bp., 1913) kunmetita kune kun Béla Bartók li estis la aŭtoro de la teknikaj studoj kaj de la ekzercoj. El tiu kolekto aperis lia aparta muzikkolekto *Kezdők zongoramuzsikája* (Bp., 1929), resp. *Zongorázó ifjúság*. Li komponis kantojn, ĉambromuzikojn. Li komponis du operojn (*Kleopátra*, *Keleti álom*) kies ankaŭ la tekstojn li mem verkis. Li instruis en la Muzikarta Altlernejo la fortepianon kiel deviga studobjekto (1946–58).

## Fonto
*Magyar Életrajzi Lexikon

Kategorio:Hungaraj komponistoj
Kategorio:Hungaraj pianistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Saĵeno

**Saĵeno** (ruse са́жень aŭ саже́нь) estas malnov-rusa mezurunuo de longo aŭ distanco. De loko al loko en Rusio ĝi havis iom malsaman valoron. En la 17-a jarcento la ŝtata normo en Rusio de saĵeno estis 3 arŝinoj aŭ 48 verŝokoj, t.&nbsp;e. proksimume 2,16 metroj. En la 11-a de oktobro 1835, laŭ ukazo de Rusia imperiestro Nikolao la 1-a "Pri la sistemo de rusiaj mezuroj kaj pezoj", longo de saĵeno estis proklamita kiel 7 anglaj futoj, t.e. *precize* 2,1336 metroj, kaj aliaj tradiciaj rusaj mezurunuoj estis adaptitaj akorde. T.&nbsp;e.:

1 saĵeno = 7 anglaj futoj = 84 coloj = 2,1336 metroj

1 saĵeno = 1/500 de versto = 3 arŝinoj = 12 pjadoj = 48 verŝokoj

Post adopto de metra sistemo en Sovetunio en la jaro 1924, la tradicia mezursistemo malaperis el uzo.

## Etimologio 
Estas du plej popularaj versioj de etimologio de la rusa vorto *сажень*. Laŭ la unua, originale saĵeno estis longo de plej longa paŝo, uzata por mezuro de terenoj kaj landoj. Do, la vorto devenas de malnovrusa vorto *сяг* (en moderna rusa — шаг), t.&nbsp;e. paŝo. Laŭ alia versio, saĵeno estas distanco inter manoj de plenkreska homo, kiam li streĉas brakojn flanken. Do, la vorto devenas de malnovrusa verbo *сягать* (alstreĉiĝi, atingi) kiu, siavice, devenas de la malnovslava vorto сѩгнѫти (streĉi sian brakon).

## Vidu ankaŭ 
* Klafto

Kategorio:Rusaj mezurunuoj
Kategorio:Mezurunuoj de longo
Sandaun

**Provinco Sandaun**, antaŭe konata kiel *Okcidenta Sepik*, estas la provinco plej nordokcidenta de Papuo-Nov-Gvineo, kovrante areon de . La provinco havas  loĝantojn laŭ la censo de la jaro 2000. Ĝia ĉefurbo estas Vanimo. Alia grava urbo estas Aitape.

Kategorio:Provincoj de Papuo-Nov-Gvineo
János Réti

**RÉTI János** (re:ti) estis hungara agrikultura fakverkisto naskita en Csongrád la 17-an de julio 1849 kaj mortinta en Koloĵvaro la 26-an de aŭgusto 1910. 
## Biografio
János Réti  studis en Debreceno, Keszthely, Magyaróvár, poste unu jaron en universitatoj de Halle kaj Heidelberg. Li instruis de 1876 Debreceno, de 1882 en Kolozsmonostor.

## Verkoj
**Miként emelhetjük gazdaságunk jövedelmét* (Bp., 1875); 
**A trágyáról, a trágyázásról és a trágyakezelésről…* (Kolozsvár, 1888); 
**A szántás és vetésről* (Bp., 1889); 
**A burgonya és cukorrépa termelésről* (Bp., 1890); 
**A komlótermelésről* (Kolozsvár 1894); 
**A kisgazda tanácsadója a gazdasági növénytermesztésben és a rétek, legelők ápolásában* (Bp., 1900); 
**A vetőmagtermesztés nemesítéstől...* (Kolozsvár, 1900).
## Fonto
*Magyar Életrajzi Lexikon

Reti, J.
Orienta Sepik

**Orienta Sepik** () estas unu el la provincoj de Papuo-Nov-Gvineo, kies ĉefurbo estas Wewak. Ĝi havas areon de . La censo de la jaro 2000 kalkulis ĉ.  loĝantoj.

La provinca ĉefurbo estas havenurbo. Ĉirkaŭ ĝi ekzistas aro da insuloj. La plej signifa aĵo de la regiono estas la rivero Sepik, unu el la abundakvaj riveroj de la mondo.

Kategorio:Provincoj de Papuo-Nov-Gvineo