open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Géza Mihály Szőcs

**Géza Mihály SZŐCS** [soe:ĉ] estas rumania hungara prinaturscienca kaj pripedagogia verkisto. Li naskiĝis en Târgu Secuiesc la 8-an de februaro 1937. 

## Kariero
Géza Mihály Szőcs diplomitiĝis en Universitato Bolyai pri matematiko-fiziko (1958). Li instruis en sia naskiĝurbo ĝis 1991, kiam li translokiĝis en Hungarujon, kie li instruis en Pedagogia Altlernejo Eszterházy Károly de Eger.

## Libroj
* Ébred az erdő, muzika-danca teatraĵo (Sepsiszentgyörgy 1980 = Kis színpadi művek); 
* Fizikai kísérletek, kunulaxutoro (Eger 1993). 

## Fonto
* Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Hungaraj fizikistoj
Arbovartejo Kalmthout

eta|dekstra|Konifera aleo.
eta|dekstra|La arboreto kaj la restadejo Vangeertenhof

La **Arbovartejo Kalmthout** en la antverpena municipo Kalmthout estas unu el la plej malnovaj kaj variaj arbo- kaj plantoĝardenoj de Flandrio. La kulturejo de *Charles van Geert* estis ĉirkaŭ 1850 la bazo de tiu ĉi arboreto.
La posteuloj de Van Geert, Antoine Kort kaj Robert & Jelena de Belder pliampleksigis ĝin per multaj raraj arbecaj kreskaĵoj.

La arboj kaj plantoj de la Arbovartejo Kalmthout estas tiel aranĝitaj ke dum la tuta jaro oni povas ĝui diversecon laŭ koloroj kaj odoroj.

La iama somera restadejo de Charles Van Geert, la Vangeertenhof, estas parka vilao kiun oni renovigis al ejo por ekspozicioj kaj eventoj.

La botanika ĝardeno de la arbovartejo aliĝis al Botanic Gardens Conservation International, neprofitdona asocio kiu volas kunigi botanikajn ĝardenojn en tutmonde konata kunlabora reto celante konservadon de la biodiverseco de plantoj.

## Eksteraj ligiloj 
* Retejo de la Arbovartejo Kalmthout
* Rimarkinda florado.

Kategorio:Ekologio
Kategorio:Geografio de Flandrio
Kategorio:Provinco Antverpeno
Villiers-sur-Marne

**Villiers-sur-Marne** [] estas franca komunumo en la departemento Val-de-Marne, en la regiono Francilio. Ĝi havis  loĝantojn en la jaro 2010.

## Geografio 
eta|maldekstra|Situo de Villiers-sur-Marne rilate al la ĉirkaŭparizaj departementoj
Villiers-sur-Marne situas  oriente de la centro de Parizo. Malgraŭ sia nomo, ĝi ne bordas la riveron Marno, kvankam ĝi estas proksima.

## Transporto 
La stacidomo  estas haltejo de la regiona linio RER E.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Val-de-Marne
* Listo de urboj de Francio

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo


Kategorio:Komunumoj de Val-de-Marne
Kategorio:Urboj de Francio
Kategorio:Marne-la-Vallée
Insulo Ponui

**Insulo Ponui** aŭ en la angla *Ponui Island* aŭ ''Chamberlin's Island*, situantas ĉe la Golfo Hauraki, oriente de la urbo Aŭklando, Novzelando. Precize sudoriente de la Insulo Waiheke, ĉe la orienta pinto de Markolo Tamaki, kiu separas la insulon el la Montaro Hunua de la ĉeftero sude.

La insulo havas areon de 18&nbsp;km² kaj estis farmita de la familio Chamberlin Ponui ekde 1853. La insulo nune konsistas el tri farmoj, 2 posedataj de la familio Chamberlin kaj unu de John Spencer.

La insulo estas hejmo de la nura raso de sovaĝiĝinta azeno en Novzelando, nome *Ponui donkey'' kaj ankaŭ de la Novzelanda nacia birdo, nome la kivio.

## Referencoj 
Ponui
Messervanto

[eta|Mesknaboj, inter ili la posta papo [Johano Paŭlo la 2-a.]]
eta|Grupo de messervantoj.
**Messervanto** (alia nomo: *mesknabo* aŭ *akolito*; latine: *[acoluthus] ministrans*) helpas la pastron ĉe la altaro dum diservoj. Krom la Romkatolika eklezio ankaŭ aliaj eklezioj konas similajn akolitajn servojn: i.a. la Ortodoksa eklezio, la Prakatolika Eklezio, la Anglikana eklezio. Romkatolikaj mesgeknaboj kolektiĝis ekde 1960 sub la Messervanta asocio internacia.

## Literaturo 
* Andreas Büsch: *Handbuch der Ministrantenpastoral*. Verlag Haus Altenberg, Düsseldorf. Verlag Butzon und Bercker, Kevelaer 1999, ISBN 3-7666-0201-2
* Guido Erbrich: *Grundkurs Ministranten*, 3 volumoj: *Sakramente, Liturgie und Kirchenraum* (ISBN 3-7462-2143-9), *Kirchenjahr* (ISBN 978-3-7462-2284-4), *Beten* (ISBN 978-3-7462-2763-4). St. Benno, Leipzig 2006, 2008
* Peter Kokschal: *Das Ministranten-Taschenlexikon*. St. Benno, Leipzig 2004, ISBN 3-7462-1752-0
* Michael Kunzler: *Die Liturgie der Kirche*. Bonifatius-Verlag 1995, ISBN 3-89710-216-1
* Markus Tomberg: *Im Zweifelsfall eine Kniebeuge*. Herder, Freiburg im Breisgau 2004, ISBN 3-451-28479-0
* Johannes Kirschweng: *Die Fahrt der Treuen*. Würzburg: Arena-Verlag, 1964
* Stephan Sigg: *Bühne frei für die Mini-Band*. Matthias-Grünewald-Verlag, Main 2005, ISBN 3-7867-2579-9
* E. Stencel, *Przy ołtarzu Pana*, wyd. Diecezjalne, Pelplin 1993.
* Ks. Stanisław Szczepaniec, *Ceremoniał posług liturgicznych*, wyd. Kuria Metropolitalna Archidiecezji Krakowskiej, 1987.
* CARTIER Jean-Pierre, Servir la messe : guide de l'enfant de chœur, CLD, 61 p. illustrées
* SERVICE NATIONAL DE PASTORALE LITURGIQUE ET SACRAMENTELLE, Les Servants d'autel. Guide pastoral de l'accompagnateur, Paris : Cerf, collection « Guides Célébrer » n° 16, 2007, 128 p.

## Eksteraj ligiloj 
* Plurlingva paĝaro de la internacia laborgrupo pormesservanta Coetus Internationalis Ministrantium/CIM.
* Hejmpaĝo de la aŭstriaj gemesservantoj.
* Hejmpaĝo de la svisaj gemesservantoj.
* Foto de rusa ortodoksa episkopo ĉirkaŭita de akolitoj.

Kategorio:Katolikismo
Kategorio:Katolika liturgio
Bierfarejo Braugold

eta|La eksa bierfarejo en la Schiller-strato en Erfurto. eta|Tramo kun reklamafiŝoj por la erfurta biero. La **Braugold Vertriebs GmbH & Co. KG** estis bierfarejo en Erfurto. Ĝi nombriĝis al la plej grandaj bierfarejoj de la Liberŝtato Turingio kaj estis intertempe eĉ la plej sukcesa marko tie.

## Historio ĝis 1990 
Origine al la marko estis du bierfarejoj de la 19-a jarcento. Volkmar Döppleb estis aĉetinta du bierfarejetojn en la urbocentra strato *Große Arche* en 1822 kaj 1827. La unuiĝinta fabrikado transiris poste al la familio Baumann, kiu aĉetis en 1848 ankaŭ la bierfarejon *Schedel*. La dua branĉo fondiĝis de Christian Büchner per la akiro de la bierfarejo *Zur Lauenburg*. Sub lia estrado ekis la bierfarado sur nova loko en la Löber-antaŭurbo, proksime al la Urba parko. Tie oni faris bieron ĝis 2010.

En 1920 la Baumann-anoj aĉetis la bierfarejon Büchner kaj unuigis la du branĉojn. Samtempe oni kunfandiĝis kun la en Lepsiko fare de Carl Adolf Riebeck fondita bierfarejo *Riebeck Brauerei AG*. En la nove kreita grandbierfarejo oni produktis en 1921 ne malpli ol 100.000 hektolitrojn da biero. Post la Dua mondmilito la bierfarejo iĝis popolproprieta entrepreno. En 1956 la bierfarejo ricevis ankaŭ sian nunan nomon *Braugold*. En 1967 komenciĝis la produktado de la ĝis nun plejmulte vendata speco, nome de *Braugold Pilsner Spezial*. En 1969 oni unuigis 9 diversajn bierfarejojn en la erfurta distrikto sub la nomo *VEB Getränkekombinat Erfurt* kun sidejo kaj gvidado de la kombinato en Erfurto.

## Post 1990 
Post la Turniĝo unue transprenis la bierfarejon la privata bierfarejo *Licher*. En 1996 engaĝiĝis sin la posteuloj de la pli frua posedanto, la Riebeck-grupo, kiu tiutempe posedis ankaŭ la bierfarejon en Eisenach kaj la *Wernesgrüner Brauerei* en Steinberg. La 1-an de januaro la trinkaĵfarad-grupo *Waldhoff* transprenis la erfurtan bierfarejon.

En aŭtuno 2010 oni ĉesigis la produktadon en la erfurta entrepreno krom la miksado de la bierspicoj por la 7 Braugold-bierspecoj. La entrepreno evidente estis tro malmoderna por bierfari sen deficito. La bierfarado nun iĝis en bierfarejo de Brunsvigo.

Sur la iama grundo de la bierfabriko baldaŭ estos loĝejoj taŭgaj por maljunuloj, sed ankaŭ loĝejoj por studentoj, eble ankaŭ gastejo kun eta bierfarejo. Dum 2013 fariĝis la reenkonstruo de la konstruoj, kiuj ne estas monumentprotektitaj.

## Subnotoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Hejmpaĝo de la bierfarejo.
* Historiaj bieretiketoj de la bierspecoj.

Braugold
Kategorio:Firmaoj en Erfurto
Kareo

**Kareo** povas esti:

* karepulvoro — spicaĵmikso de Hindujo kaj sudorienta Azio
* kareaĵo — diversaj unupotaĵoj kun multe da karepulvoro
* karepasto — diversaj tajlandaj akraj spicaĵpastoj

Parte la nomo venis de:
* karearbo
* kareherbo
Rezső Manninger

**Rezső Manninger** [reĵO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Manninger Rezső** estis hungara bestkuracisto, pedagogo, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1939).
eta|Memortabulo pri Rezső Manninger
Rezső Manninger http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/index.html naskiĝis la  1890 en Sopron. Li mortis la  1970 en Budapeŝto.

## Biografio 
Rezső Manninger ricevis diplomon en la Veterinara Altlernejo de Budapeŝto en 1912. Li eklaboris en instituto de Ferenc Hutÿra. Post 2 jaroj li doktoriĝis. En 1916 li komencis instrui, ekde 1918 kiel privata profesoro, ekde 1927 kiel katedrestro. En 1940 li estis elektita dekano, en 1948 rektoro en universitato pri agronomio. En 1928 li establis tutlandan instituton pri bestosanitaro kaj gvidis ĝin ĝis 1943. En 1963 li pensiuliĝis. Li ricevis premiojn Kossuth en 1950 kaj 1961, alian premion en 1965.

## Verkaro (elekto) 
* *A szárnyas baromfi fertőző és parazitás betegségei* (1931)
* *Spezielle Pathologie und Therapie der Haustiere I–II* (1938) (Kun Ferenc Hutÿra kaj József Marek)
* *A házi emlősök fertőző betegségei* (1939)
* *Állatorvosi belgyógyászat* (1943, ankaŭ france kaj slovake)
* *Állatorvosi bakteriológia, immunitástan és általános járványtan* (1950)

## Memorigiloj 
* memortabulo en Sopron
* memormedalo de 1974

## Fontoj 
* biografio kun foto (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero M kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)

Kategorio:Hungaraj bestokuracistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Preĝejo Sankta Marteno intra muros (Erfurto)

La **Preĝejo Sankta Marteno intra muros** estis paroĥa preĝejo ĉe la ponto *Schlösserbrücke* en la urbocentro de Erfurto. Pro bona distingo de la Marteno-kirko ekster la urbomuroj, ĝi kromnomiĝas per *ene de la urbomuroj* (latine: *intra muros*).

## Historio 
La kirko unue troviĝis rekte en la mezo de la Fiŝbazar-placo (*Fischmarkt*), kie ĝi dokumente menciitis jam en 1181. Hospitalo de Sankta Marteno estis fondita inter 1210 kaj 1217 kun ĉiuj voktaj rajtoj ĉe la bienoj. En 1123 konsekritas nova kapelo. Inter 1415 kaj 1437 oni novkonstruis kirkon ĉe la angulo inter *Predigerhof* kaj *Schlösserstraße* gotikstile.

Post la Reformacio en 1525 la komunumo unuigis kun la Benedikto-kirko ĉe la Ponto de la brokantistoj. Post detruo en 1736 pro fajrego oni malkonstruis ĝian ruinon.

## Literaturo 
* Gerd Schöneburg: *Kirchen im Erfurter Gebiet*. Erfurt 2007.

Marteno intra muros
Erfurt, Preĝejo de Sankta Marteno intra muros
Kategorio:Gotikaj konstruaĵoj en Erfurto
Kategorio:Schlösserstraße (Erfurto)
erfurto
József Mandl

**József MANDL** [jOĵef], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Mandl József** estas hungara kuracisto, biokemiisto, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (2010).

József Mandl http://mta.hu/koztestuleti_tagok?PersonId=19265 naskiĝis la  1947 en Budapeŝto.

## Biografio 
József Mandl ricevis diplomon en 1973 en medicina universitato en Budapeŝto, poste li tuj eklaboris en medicina instituto. Li doktoriĝis en 1991 antaŭ la akademio, en la sekva jaro li estis elektita katedrestro en la universitato. Li studvojaĝis ekzemple al Harvard, Bostono. Li okupiĝas precipe pri funkcio de hepato. Li havas edzinon, kiu naskis 2 gefilojn. Li ricevis 6 premiojn inter 1999-2009.

## Verkaro kun aliaj (elekto) 
* *Effects of D-galactosamine on nucleotide metabolism and on microsomal membranes in mouse liver* (1974) 
* *Cytotoxic material released from Staphylococcus epidermidis. II. Fractionation and some effects of the fractions on lymphocytes and hepatocytes* (1982)
* *Local interleukin-6 production in liver: model experiments with fibrinogen degradation products* (1993)
* *Orvosi patobiokémia* (2007) 
* *Luminal accumulation of newly synthesized morphine-3-glucuronide in rat liver microsomal vesicles* (2013)

## Fontoj 
* biografio kun foto
* hungare

 
Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj biokemiistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Oszkár Szomory

**Oszkár SZOMORY** [somori] estis rumania hungara ĵurnalisto. Li naskiĝis en Arad la 22-an de aprilo 1890 kaj mortis la 16-an de oktobro 1979 en Arad. 
## Kariero
Oszkár Szomory estis kunlaboranto de ĵurnaloj Függetlenség, poste ĝis 1940 de Aradi Közlöny, Aradi Hírlap, Friss Újság, Aradi Újság. Inter 1925–40 li sendis raportaĵojn al gazeto Ellenzék. Oni sendis lin en devigkampon al Vapnyarka ĝis januaro 1944 pro komunisteca suspekto. De 1945 ĝis 1952 li estis kunlaboranto de Jövő de Arad. 
## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon 
Kategorio:Rumanujaj hungaraj ĵurnalistoj
József Makovitzky

**József Makovitzky** [jOĵef makovicki], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Makovitzky József** estas hungara kuracisto, patologo, profesoro, membro ekstera de Hungara Scienca Akademio (2007).

József Makovitzky http://mta.hu/koztestuleti_tagok?PersonId=19628 naskiĝis la  1942 en Nagykanizsa.

## Biografio 
József Makovitzky post abituriento ne ricevis eblecon plulerni en universitato, tial li laboris unu jaron en 1961 en patologia instituto de Pécs. Poste li membriĝis en la universitato jam kiel laboristo, kiu signifis avantaĝon dum la socialismo. Post la diplomo li iĝis patologia profesoro. Li laboris en Jena en 1974. Li atingis la rangon kandidato en 1980. Ĝenerale krom la esploraj laboroj li instruas en universitatoj de Budapeŝto kaj Pécs, krome foje en Berlino, Zuriko, Heidelberg, Freiburg. Li okupiĝas ekzemple pri la eritrocito.

## Fontoj 
* biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj patologoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Essen-Dellwig

eta|Preĝejo Sankta Miĥaelo en Essen-Dellwig
**Dellwig** estas nordokcidenta urboparto de Essen. Ĝi limiĝas en Essen kun la urbopartoj Bergeborbeck en la oriento, Borbeck, Gerschede kaj Frintrop en la sudo, en la okcidento kun la urboparto Borbeck de Oberhausen kaj en la nordo kun la urbopartoj Vondern de Oberhausen kaj Ebel de Bottrop.

Dellwig estas karakterizata parte de densa loĝa surkonstruaĵo kun verdejoj, parte de iom grandaj industriterenoj. Ĉe la Rejn-Herne-Kanalo biciklaj kaj promenaj vojoj ebligas iom da libertempumado. La iamaj du kluzoj en Dellwig ne plu ekzistas ekde 1980 pro la malleviĝo de la akvonivelo, kion kaŭzis la karbominado. Sur la iama manovrostacio Frintrop ekestis ĝis nun verdejo je 25 hektaroj kun promenvojoj. La liberaera naĝejo de Dellwig, kiun tenas la urbo, estas minacata de urbaj planoj fermi ĝin.

## Eksteraj ligiloj 
* Informoj pri Dellwig ĉe bvv-dellwig.de

Kategorio:Urbopartoj de Essen
Sergej Sobjanin

**Sergej Semjonoviĉ Sobjanin** (, naskiĝis la 21-an de junio 1958, en Njaksimvol) estas politikisto de Rusio kaj nuntempa urbestro de Moskvo.

## Vidu ankaŭ 
* Urbestra baloto de 2013 en Moskvo

Kategorio:Sovetiaj komunistoj
Kategorio:Urbestroj de Moskvo
Kategorio:Estroj de subjektoj de Rusia Federacio
Kategorio:Rusiaj politikistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Rusio
9007 James Bond

'*9007 *James Bond''''' estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Antonín Mrkos elde la Observatorio Kleť apud České Budějovice, en tiama Ĉeĥoslovakio (nun en Ĉeĥa Respubliko).

## Nomo 
Ĝi estis nomita alude al James Bond (007), ĉefrolulo de la serio da spion-romanoj de la brita verkisto Ian Fleming.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:James Bond
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Antonín Mrkos
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1983
Schlösserstraße (Erfurto)

La **Schlösserstraße** estas unu el la plej gravaj piediraj zonoj en Erfurto. La ĉirkaŭ 500 metrojn longa stratu unuigas la Fiŝbazar-placon nordokcidente kun la Anger-placo sudoriente.

## Historio 
Ĝia unua mencio dokumente estis kiel *slohzergahze* en 1350, estante multe pli malnova. La nomo referencas al la korporacio de la seruristoj, kiuj setlis en tiu ĉi strato mezepoke. Ĝi estis parto de la transeŭropa Reĝa Vojo. La strato kondukas trans la rivero Gera sur la ponto *Schlösserbrücke*. En la 1826-jaro strateto iĝis strato ankaŭ per oficiala nomigo: de Schlössergasse iĝis Schlösserstraße. De 1946-90 ĝi nomiĝis *Hermann-Jahn-strato* laŭ la urbestro Hermann Jahn.

## Konstruaĵoj 
[eta|La [grandvendejo *Breuninger* nokte.]]
De la Anger-placo ĝis la ponto oftas konstruaĵoj el la historiismo. La unuajn domojn en la direkton de Anger-placo detruitis per bombardo dum la Dua mondmilito; nur tiam iĝis libera areo kie konstruitis dum la 1970-aj jaroj la t.n. *Angereck*, en 2000 akre diskutita nova konstruaĵo (kun librovendejo i.a.).

## Vidindaĵoj 
* Jezuita kolegio
* Preĝejo de Sankta Laŭrenco
* Palmejo
* Nova muelejo
* Preĝejo Sankta Marteno intra muros

## Hodiaŭa graveco 
Ekde 1990 la Schlösser-strato estas butikumadstrato. Meze veturadas tramoj ĝis Anger-placo respektive Katedral-placo.
Hospicoj de Seurre

**Hospicoj de Seurre** (france, *Hospices de Seurre*) estas malsanulejo en Seurre en Burgonjo fondita en 1688.

## Historio 
Antaŭe estis unua malsanulejo, kiun la svisaj armeoj detruis en 1473 kaj dua malsanulejo, kiun la francaj armeoj detruis en 1650.
Oni nomis la malsanulejon Dihotelon (*Hôtel Dieu*) ĝis la franca revolucio, poste oni nomas ĝin Hospicojn.
Nicolas Rolin fondis ordon da fratinojn por sia malsanulejo en Bono. La fratinoj fondis aliajn malsanulejojn kiel en Tournus aŭ en Dole. Estas fratinoj de Dole, kiujn oni alvokis en 1680 por fondi la Dihotelon de Seurre. Partoj de la konstruaĵoj iĝis muzeo kaj estis klasikitaj franca Historia monumento en 1976.

Hodiaŭ (en 2013) ĝi enhavas  142 litojn. Vendrede okazas meso en la kapelo.

## Priskribo kaj vidindaĵoj 
[eta|maldekstra|Bronza kaj ligna [Pistilo kaj pistujo|pistujo de 1679]]
Konstruaĵoj formas U. Centre situas la kapelo, dekstre la por viroj ĉambro, maldekstre la porvirinoj ĉambro.

Vidindaj estas manĝoŝranko, pistujo (klasikita en 1901), pro viroj ĉambro (kun 18 litoj) kaj statuo de sankta Barbara (eble farita de Jean de La Huerta).

## Referencoj 
Kategorio:Seurre
Kategorio:Burgonjo
Kategorio:Malsanulejoj en Francio
Lanton

**Lanton** - jen france, prononco [], okcitane respektive gaskone *Lenton* - estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Ĝirondio (france *Gironde* [] respektive okcitane kaj gaskone *Gironda*), en la administra regiono Nova Akvitanio (france *Nouvelle-Aquitaine* [], okcitane kaj gaskone *Nòva Aquitània*) kaj en la tradicia, historia regiono Akvitanio (france *Aquitaine* [], okcitane kaj gaskone *Aquitània*). Ene de la departemento, la komunumo apartenas al la arondismento Arcachon (aŭ *Arcaishon*) kaj al la kantono ''''. 

Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun la najbaraj komunumoj .

## Geografio 
Lanton situas ĉe la golfo de Arcachon,  sudokcidente de Bordozo.

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Ĝirondio

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Komunumoj de Gironde
Preĝejo Sankta Johano (Erfurto)

La **Preĝejo Sankta Johano Baptisto** estis unu el la multnombraj preĝejoj en Erfurto, en la urbocentra Johannes-strato. Hodiaŭ ankoraŭ videblas nur la Johano-turo. Laŭ la patroneco preĝeja nomiĝis ankaŭ la preterkondukanta strato *Johannesstraße*, la placo *Johannesplatz* kaj la antaŭurbo *Johannesvorstadt*.

## Historio 
La preĝejo unue menciitis en dokumentoj en 1131 respektive 1217. La lasta konstruaĵo (al tiu apartenas ankaŭ la hodiaŭa turo) konstruitis inter 1469 kaj 1486 en gotika stilo laŭ la planoj de la arkitekto Johann Gregorius.

Sed jam en 1525 finiĝis la uzo de la preĝejo kune kun la enkonduko de la Reformacio. La konstruaĵo diversmaniere utiliĝis.

En 1736 kaj en 1759 ĝi profanitis kiel armea deponejo kaj denove en 1811 fare de la francaj okupantoj. Malkonstruo fariĝis inter 1817-19.

## Hodiaŭa funkcio 
Tamen ĝis hodiaŭ la turo funkcias kiel kampanilo por la najbara Aŭgustenana monaĥejo.

Maldekstre de la turo troviĝas modelaj loĝdomblokoj kun reduktita nombro da etaĝoj el la 1980-aj jaroj, kiuj provu la eblecon de moderna loĝado en GDR en ne tro altaj loĝturoj.

## Eksteraj ligiloj 
* Informoj sur *thueringenweb.de*.
* Pri la modela loĝdomblokoj el la 1980-aj jaroj.

Johano
Kategorio:Turoj en Erfurto
erfurto
Erfurt
Géza Mansfeld

**Géza Mansfeld,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Mansfeld Géza** estis hungara kuracisto, farmakologo, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1946).

Géza Mansfeld http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/index.html naskiĝis la  1882 en Budapeŝto. Li mortis la  1950 en Budapeŝto.

## Biografio 
Géza Mansfeld devenis el juda familio. Li ricevis diplomon en sia naskiĝurbo en 1905, poste li laboris 2 jarojn en farmacia instituto. Li plulernis en Vieno, Londono Berlino, krome li ekinstruis en universitato en Budapeŝto. Inter 1918-1944 li pluinstruis en universitato de Pécs, krome li gvidis farmacian instituton. En 1930 li estis elektita dekano, en 1934 rektoro. En 1944 la nazioj deportis lin al Aŭŝvico. Ekde 1947 ĝismorte li vivis en Budapeŝto. Li okupiĝis ekzemple pri tiroido. 

## Verkaro (elekto) 
* *Gyógyszertan* (1912)
* *Die Hormone der Schilddrüse und ihre Wirkungen* (1943)
* *The Thyroid Hormones and their action* (1949)

## Fontoj 
* biografio kun foto (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero M kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)

 
Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj farmaciistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Lajos Szotyori

**Lajos SZOTYORI** [sotjori] estis rumania hungara reformita pastro, rakontisto, dramisto. Li naskiĝis en Alsócsernáton la 30-an de januaro 1884 kaj mortis la 2-an de februaro 1960 en Odorheiu Secuiesc. 

## Kariero
Lajos Szotyori akiris diplomon de pastro en Reformita teologio de Koloĵvaro kaj estis pastro en Magyarvista, Alsórákos, Aiud kaj Secuieni. 

## Libroj
*Falusi mulattató (porinfanaj tearaĵoj, monologoj, Kv. 1932); Uzonka legendája (Barót 1935). 

## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj pastroj
Zoltán Szombath

**Zoltán SZOMBATH** [sombat] estis rumania hungara ornitologo. Li naskiĝis en Szabéd la 2-an de marto 1944.
## Kariero
Zoltán Szombath estis restarigisto de naturscienca sekcio de la muzeo de Târgu Mureș. 
## Volumo
*Védd a madarat! (Mv. 1973; 2-a eldonaĵo, 1975; ankaŭ rumane). 
## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj ornitologoj
Kluzoparo Gelsenkirchen

eta|dekstre|300px|Mapo de la kanalo kun havenoj, kluzoj ktp.
eta|maldekstre|300px|Kluzoj, dekstre la pumpstacio, antaŭe la malsupra antaŭhaveno
La **Kluzo Gelsenkirchen** apartenas – ekde la Rejno – al la tria el kvin kanalŝtupoj de la Rejn-Herne-Kanalo. Ĝi troviĝas en Gelsenkirchen malproksime antaŭ la Urba Haveno je Gelsenkirchen ĉe kanala kilometro 23,32 kaj transpontas niveldiferencon de 6,20 metroj.
La du kluzoj estis konstruitaj inter 1980 kaj 1985. Ambaŭ havas uzeblan longecon de 190 metroj. La norda kluzo havas uzolarĝecon de 12,10 metroj, je la suda kluzo la uzolarĝeco estas 11,94 metroj. Je la flanko de la supra akvo la du kluzoj havas mallevopordegojn, je la flanko de la malsupra akvo kontraŭfluaj pordegojn. La malfermado de la supra pordego daŭras 55 sekundojn, por la malfermado de la malsupra pordego oni bezonas nur 35 sekundojn.

Al la kanalŝtupo ankaŭ apartenas pumpstacio por la akvomastrumado en la Rejn-Herne-Kanalo.

La Kluzoparo Gelsenkirchen estas ero de la Itinero de la Industrikulturo.

## Literaturo 
* DIN 4054, Verkehrswasserbau, Begriffe, septembron de 1977

## Eksteraj ligiloj 
* Informoj pri la Kluzoparo Gelsenkirchen ĉe wsa-duisburg-meiderich.wsv.de 

Kategorio:Gelsenkirchen
Kategorio:Kluzoj en Germanio
Kategorio:Rejn-Herne-Kanalo
Kategorio:Itinero de la industrikulturo
Ferenc Szolga

**Ferenc SZOLGA** [solga] estis hungara/rumania hungara mineralogo. Li naskiĝis en Vargyas la 29-an de marto 1874 kaj mortis ?.

## Kariero 
Ferenc Szolga diplomitiĝis kaj doktoriĝis en Universitato de Kluĵo, kaj li instruis mineralogion en la sama universitato inter 1915–18. De 1920 estis instruisto de la Unitariisma Gimnazio de Cristuru Secuiesc kaj estis prezidanto de la loka Kazino.

## Volumoj 
* Adatok a Persányi-hegy­ség geológiai és etnográfiai ismeretéhez (Kv. 1901); A természetrajz pedagógiai jelentősége (h. é. n.); A hit és a természettudományok (h. é. n.).

## Fonto 
* Romániai magyar irodalmi lexikon 

Kategorio:Hungaraj geologoj
Kategorio:Mineralogoj
Insulo Kapiti

**Insulo Kāpiti** estas malgranda sed rimarkinda insulo je ĉirkaŭ 5&nbsp;km ĉe la okcidenta marbordo de plej suda Norda Insulo de Novzelando. Ĝi estas 8&nbsp;km longa, sudokcidente/nordoriente, kaj ĉirkaŭ 2&nbsp;km larĝa, pli malpli ortangula, kaj havas areon de 19.65&nbsp;km².

La insulo estas separata el la ĉeftero per la kanalo Raŭoterangi. La plej alta pinto en la insulo estas *Tuteremoana*, 521 alta. La almara (okcidenta) flanko de la insulo estas partikulare rokeca kaj havas altajn klifojn, kelkajn centojn da metroj altaj, kiuj falas rekte al maro. La klifoj suferas tre fortajn okcidentajn ventojn kaj la arbusteca vegetaĵaro kiu kreskas tie estas malalta kaj kripligita de tiuj akraj mediaj kondiĉoj. Sekcio de la insulo montrus preskaŭ ortangulan triangulon, montrante sian originon el faŭlta linio (parto de la sama montoĉeno kiel la Montaro Tararua).

## Historio 
## Aktualo 
Kapiti
9011 Angelou

'*9011 *Angelou''''' estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Antonín Mrkos elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice (tiam en Ĉeĥoslovakio, nun en Ĉeĥa Respubliko).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la usna poetino Maya Angelou (1928–2014), verkistino kaj aktivulino pri civitaj rajtoj. Ŝi fariĝis fama per sia unua aŭtobiografia libro "Mi Scias kial la Birdo en Kaĝo Kantas". Ses pluaj aŭtobiografioj sekvis, kaj multenombraj aliaj libroj de eseoj kaj poezio, teatraĵoj, filmoj kaj televidaj spektakloj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Antonín Mrkos
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1984
Irén Szmuk, Lautmann

**Irén SZMUK, Lautmann** [smuk] estis rumania hungara verkistino pri dommastrumado. Ŝi naskiĝis en Koloĵvaro la 20-an de decembro 1901 (mortodato nekonata).
## Kariero
Irén Szmuk estis oficistino, poste Inter 1949–55 ŝi estis direktorino de kolonio de grekaj kaj koreaj geinfanoj rifuĝintaj en Rumanujo en komunumo Pâclişa, Distrikto Suceava. 
## Volumoj
*1006 ételrecept egészségeseknek és betegeknek (Buk. 1959; 2-a eldonaĵo 1960; 3-a eld 1962); 4-a plilarĝita eld. 1235 ételrecept egészségeseknek és betegeknek (samloke. 1976). 
## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon 
Kategorio:Rumanujaj hungaraj poetoj kaj verkistoj
9028 Konrádbeneš

'*9028 *Konrádbeneš'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Antonín Mrkos elde la Observatorio Kleť apud České Budějovice, en tiama Ĉeĥoslovakio (nun en Ĉeĥa Respubliko).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de *Konrád Beneš'' (1920–1999), profesoro ĉe la Teknika Universitato en Ostrava. Li estis unu el la pioniroj en planedoscienco en Ĉeĥio kaj iama vicprezidento de la Internacia Asocio pri Planedoscienco (1968-1977).

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Antonín Mrkos
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1989
9027 Graps

'*9027 *Graps'''* estas tre malgranda, tre hela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la ĉeĥa astronomo Antonín Mrkos elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice, tiam en Ĉeĥoslovakio (nun en Ĉeĥa Respubliko).

## Nomo 
Ĝi estas nomita en honoro de *Amara Graps*, planedosciencistino, kiu centriĝas pri asteroidoj kaj kometoj, sed laboris pri ĉiuj planedoj de la Sunsistemo. Ŝi analizis la datumojn de multenombraj misioj kiel *New Horizons, Rosetta, Cassini*, kaj *Voyager 2*. Ŝi estas ĉefa sciencistino ĉe *Deep Space Industries Latvia''.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Antonín Mrkos
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1988
Bréhat

La insulo **Bréhat**  (bretonlingve ''*) situas en la insularo de Bréhat, el kiu ĝi estas la ĉefa insulo kaj la plej granda parto de la komunumo *Île-de-Bréhat* (pli ol 90 % el ĉi tiu).

Kun surfaco je 290 ha, longa je  kaj larĝa je  maksimume, Bréhat vere konsistas dum alta tajdo el du insuloj (la suda insulo kaj la norda insulo), apartigitaj per la golfeto de Corderie, sed kunigitaj en la 18-a jc, per ŝoseponto (aŭ *ponto ar Prat'' tio estas « Ponto de la Herbejo », ankaŭ nomata « ŝoseponto Vauban »).
La kulmina punkto de la insulo (kaj de la insularo) konsistas el roka monteto, Chrec'h Simon, alta je 35 metroj, situanta en la suda parto de la suda insulo.

La loĝantaro de la komunumo vivas precipe sur la insulo. Estis 444 loĝantoj en 2008, el kiuj plej multaj ariĝas ĉirkaŭ la centro situanta en la orienta parto de la suda insulo.

La du insuloj distingiĝas per sia klimato kaj vetero :
* la *suda insulo*, kun pli dolĉa klimato ol sia najbaro, favoris tre grandan diversecon de floroj kaj plantoj, kiu gajnigis al la tuto la kromnomon « florinsulo ».Nu, tie kreskas mimozoj, figarboj, eŭkaliptoj, ceanotoj, ekiumoj, agapantoj aŭ hidrangeoj.
* la *norda insulo*, viŝata per fortaj kaj salaj ventoj, kiuj malhelpas la kreskadon de plantoj, kreskigis sekan pejzaĝon el erikejoj.

## Referencoj 
### Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retpaĝo de la urbodomo de Île-de-Bréhat
* Virtuala muzeo de la heredaĵo de Île-de-Bréhat

Kategorio:Insuloj de la insularo de Bréhat
Turingia liberaera muzeo Hohenfelden

La **Turingia liberara muzeo** fonditis en 1979 kiel muzeo pri kamparanaj konstruaĵoj en Hohenfelden (Im Dorfe nr. 63) kaj situas birdfluge 15,3 kilometrojn sude de Erfurto. Ĝi facile atingeblas per buso.

## Situo 
Aktuale apartenas ĉ. 30 konstruaĵoj al la muzeo, kiuj parte kiel t.n. *in-situ-konstruaĵoj* staras sur siaj originaj lokoj ene de la vilaĝo. La ĉefa parto estas tamen la liberaera muzeo en pli mallarĝa senco: ĝi situas kelkajn centojn da metroj norde de la vilaĝocentro ĉe la piedo de la 475 m alta *Eichenberg*. Ambaŭ muzeerojn unuigas aparte kreita muzeopadeto.

## Priskribo 
Ekde ĝia fondiĝo la muzeo daŭre estas pligrandiĝinta. Sur la norda submonta parto starigitis historiaj konstruaĵoj el diversaj vilaĝoj de la regiono ĉirkaŭanta, kies konservo ĉe la originaj lokoj verŝajne ne eblus. Sur la nova loko ili plenumas novan taskon kiel aŭtentikaj atestiloj de pasintaj vivkondiĉoj en kamparana Meza Turingio.

La konstruaĵoj prezentiĝas komplete, t.s. en medio tre simila al tia de la origina loko. Ĝardenoj, herbaroj, kampoj, fruktarboj, brutaro tiel prezentiĝas, kiel ankaŭ la meblaro, la ekipaĵoj kaj la objektoj de ĉiutaga laboro hejme kaj surkampe.

La konstruaĵoj montras ekzemplodone elementojn tipajn por la epokoj kaj la regiona arkitekturo - kun samtempa dokumentado de estintaj sociaj cirkonstancoj.

La bunta gamo de la prezentitaĵoj etendiĝas de imponaj bienegoj, vilaĝa forĝejo, paŝtistejo, funkcianta bierfarejo, florpotfarejo aŭ taglaborista loĝejo ĝis la iama paroĥestra domo de Hohenfelden. Tie troviĝas ankaŭ la malnova lernejo kun originaj mebloj. 

## Aĝo de la konstruaĵo 
La konstruaĵoj elmontritaj datumas de diferencaj epokoj. La plej malnova estas de 1604, la plej nova, nome la kegloludejo, de 1911. La konstruaĵoj prezentiĝas laŭ diversaj epokoj. Krom la daŭra elmontrado okazas de tempo al tempo ankaŭ specialaj nedaŭraj ekspozicioj, ekz. pri la historio de ŝafbredado en Turingio.

## Eksteraj ligiloj 
* Hejmpaĝo de la muzeo. 

Kategorio:Distrikto Weimarer Land
Kategorio:Muzeoj en Turingio
Kategorio:Regionhistoriaj muzeoj
Kategorio:Etnografiaj subĉielaj muzeoj
Kategorio:Subĉielaj muzeoj en Germanio
Saint-Carné

**Saint-Carné** - jen france, prononco , bretone *Sant-Karneg* - estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento ''Côtes-d'Armor* (jen france, ), “marbordoj de la lando ĉe la maro”, en la regiono Bretonio (, ). Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Ene de la departemento, la komunumo apartenas al la arondismento Dinan kaj al la kantono *''. La teritorio havas komunan limon kun .

## Historio 
La paroĥo Saint-Carné, en la episkoplando de Saint-Malo estis parto de la dekanlando de Bobital, kiu estis en la episkoplando de Dol kaj estis dediĉita al sankta Petro.

## Heraldiko 
## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Côtes-d'Armor

### Eksteraj ligiloj 
* Saint-Carné sur la retpaĝo de INSEE 

Saint-Carne
Saint-Carne
Kategorio:Paroĥoj de la episkoplando de Dol
Fully

**Fully** estas komunumo en la distrikto Martigny en Kantono Valezo, Svislando. Ĝi havis 7853 loĝantojn je la 31-a de decembro 2011.

## Geografio 
La komunumo Fully situas en la franclingva Suba Valezo ĉe la bordo de la rivero Rodano kaj etendiĝas ĉe la norda valflanko ĝis la pintoj de la Bernaj Alpoj en nordo, kie sur la kulmino de Dent de Morcles sur alteco de 2969 m s.m. situas la plej alta punkto de la komunumo. En nordo de la komunumo situas la baraĵlago Lago de Fully. La komunumo Fully konsistas el 18 vilaĝoj kaj vilaĝetoj, nome Fully, Beudon, Branson, Buitonne, Châteignier, Chiboz d'en Bas, Chiboz d'en Haut, Eulo, Jeur Brûlée, Le Carre, L'Etray, Mayen Loton, Mazembroz, Planuit, Randonnaz, Saxe, Tassonières kaj Vers l'Eglise

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 37,79 km², de kiuj 26,1% estas kovritaj de arbaro, 30,2% servas por agrikulturo kaj 6,6% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Fully limas en nordo al Bex (VD), en nordnordoriento kaj en orientnordoriento al Leytron, en nordoriento kaj en oriento al Saillon, en orientsudoriento al Saxon, en sudoriento al Charrat, en sudo al Martigny, en sudokcidento al Dorénaz, kaj en nordokcidento al Collonges.

## Trafiko 
Tra Fully pasas konekta vojo de Martigny al Fully kaj diversaj flankaj vojoj konektas tra pontoj la komunumoj Fully kaj Martigny. Laŭ la suda komunumlimo kondukas la svisa aŭtovojo A9, kies alveturejo Saxon situas sur la komunuma teritorio. Pere de la poŝtaŭtolinio de Siono al Martigny la komunumo estas konektita al la publika transportreto. La stacidomo  ĉe la trajnlinio de Svisaj Federaciaj Fervojoj de Laŭzano al Siono situas ducent metrojn sude de la komunumlimo.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Fully datiĝas el 11-a jarcento kiel *Fuliacum*. Sur la komunuma teritorio estis trovita hakilo el la neolitiko, tomboj el la frua bronzepoko, tombokampo el la La-Tène-epoko kaj romia armesidejo. En la 13-a jarcento la arbaraj rajtoj de Fully-Branson apartenis al la savoja Subvoktejo Saillon. Post la konkero de la Suba Valezo fare de la Valezaj Dekonoj en la jaro 1475 Fully estis atribuita al la Kamparvoktejo Saint-Maurice, kiu post la Helveta Revolucio de 1798 fariĝis distrikto.

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Charrat-Fully (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Fully
Episkopujo de Saint-Malo

eta|La iama episkopujo de Saint-Malo

La **episkopujo de Saint-Malo** aŭ **diocezo de Saint-Malo** estis iama diocezo de la romkatolika Eklezio en Francio.

Ĝi estis unu el la naŭ diocezoj aŭ historiaj episkopujoj de Bretonio. Ĝia teritorio estis tiu de la **Lando de Saint-Malo**, kiu situas precipe sur la nunaj departementoj Ille-et-Vilaine, Côtes-d'Armor kaj parto de Morbihan (regiono de Ploërmel). Ĝia episkopejo estis en Saint-Malo, post esto en Aleth ĝis en la 11-a jc.

## Historio 
Kiel la episkopujo de Saint-Brieuc kaj la episkopujo de Dol, tiu de Saint-Malo kreiĝis post la dispecigo de la iama regiono de la koriozolitoj. Episkopujo estis kreita en la 9-a jc, kun sidejo en Aleth, urbo de la duoninsulo de Saint-Servan, ĉe la buŝo de rivero Rance, fronte al Saint-Malo, kiu fine akiris la episkopan sidejon en la 11-a jc.

## Vidu ankaŭ 
### Vidu ankaŭ 
* Episkopoj de Saint-Malo
* Jean Dubec-Crespin, episkopo de Saint-Malo en la 17-a jc
- GENDRY Mickael, "L'immunité du « monastère de Saint-Méen et de l'île de Malo », à l'origine de la création de l'évêché d'Alet", raporto de "Centre de Recherche et d'Archélogie d'Alet", volumo 38-2010, p.&nbsp;63-86.

### Eksteraj ligiloj 
* La iama diocezo de Saint-Malo

Kategorio:Malnovaj katolikaj diocezoj en Francio
Kategorio:Episkopujoj de Bretonio
Diocezo
Diocezo
Vétroz

**Vétroz** estas komunumo en la distrikto Conthey en Kantono Valezo, Svislando. Ĝi havis 4973 loĝantojn je la 31-a de decembro 2011.

## Geografio 
La komunumo Vétroz situas en la franclingva Suba Valezo ĉe la norda bordo de la rivero Rodano. Kvankam la komunumo hodiaŭ disvolviĝis al loĝoloko de la najbaraj industrilokoj la vitoj en la nordo de la komunumo ankoraŭ karakterizas la vilaĝan vivon. La komunumo konsistas el la vilaĝoj Magnot kaj Vétroz. En nordo la komunuma teritorio etendiĝas kvazaŭ fingro norden inter la rivero Lizerne en okcidento kaj la vojo al Derborence en okcidento laŭlonge de la ravino de Lizerne.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 10,45 km², de kiuj 18,1% estas kovritaj de arbaro, 47,9% servas por agrikulturo kaj 18,3% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Vétroz limas en nordo kaj oriento al Conthey, en sudo al Nendaz, kaj en okcidento al Ardon.

## Trafiko 
Tra Vétroz pasas la kantona ĉefvojo n-ro 9 kaj en sudo la svisa aŭtovojo A9, kies alveturejo Conthey situas sur la orienta komunumlimo. La stacidomo Ardon ĉe la trajnlinio de la Svisaj Federaciaj Fervojoj de Lauzxano al Siono situas ekzakte sur la okcidenta komunumlimo. Krome tra la komunumo pasas poŝtaŭtolinio de Siono al Martigny.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Vétroz datiĝas el 11-a jarcento kiel *Vertriacum*, en la jaro 1417 aperis la mencio *Vetro*. Dum frua mezepoko Vétroz apartenis al la Senjorujo Conthey, kiun laŭdire reĝo Sigismundo en la jaro 515 donacis al la Abatejo Saint-Maurice. Ekde la 11-a jarcento Vétroz apartenis al la Grafolando Savojo kaj ĝi estis ek de 1254 parto de la Subvoktejo Conthey. En la jaro 1475 ĝi estis konkerita de la Kvin Supraj Valezaj Dekonoj kaj atribuita al la Kamparvoktejo DSaint-Maurice. Post la Helveta Revolucio de 1798 ĝi estis atribuita al la Distrikto Martigny. En la jaro 1802 la aparteno estis ŝanĝita al la Distrikto Siono kaj en la jaro 1815 al la Distrikto Conthey. En la jaro 1862 Vétroz konstituiĝis post disiĝo de Conthey kiel memstara komunumo.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Vétroz
Chevilly-Larue

**Chevilly-Larue** [] estas franca komunumo en la departemento Val-de-Marne, en la regiono Francilio. Ĝi havis  loĝantojn en la jaro 2010 kaj laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento L'Haÿ-les-Roses [] kaj al la kantono ''''. 

La teritorio havas komunan limon kun : grafike la najbaraj komunumoj kun direktoj ekde  ankoraŭfoje montriĝas en kesteto kun "ventorozo" iom sube. 

## Geografio 
eta|maldekstra|Situo de Chevilly-Larue rilate al la ĉirkaŭparizaj departementoj
Chevilly-Larue situas  sude de la centro de Parizo.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Val-de-Marne
* Trans-Val-de-Marne
* Chevilly-Larue (pariza metrostacio)
* Chevilly-Larue (Tramtransporto en Parizo)
* Domaine Chérioux (Tramtransporto en Parizo)
* Moulin Vert (Tramtransporto en Parizo)
* Bretagne (Tramtransporto en Parizo)
* Auguste Perret (Tramtransporto en Parizo)

## Eksteraj ligiloj 
*  ()


Kategorio:Komunumoj de Val-de-Marne
9010 Candelo

'*9010 *Candelo'''* [kandelo] estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la itala astronomo Vincenzo Zappalà elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.

Candelo, urbeto de la norda Piemonto, estas famkonata pro sia *Ricetto'' : fortika vilaĝo kun 200 mezepokaj dometoj bonege restaŭritaj. Tie estas organizataj kulturaj kaj astronomiaj eventoj.

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Vincenzo Zappalà
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1984
Aroha Insulo

**Insulo Aroha** estas malgranda insulo ĉe Rangitane, kiu estas ĉirkaŭ 12 km laŭ ŝoseo el Kerikeri ĉe la Golfo de Insuloj, Nordlando, Novzelando. Ĝi estas posedata kaj administrata de la Organizo Reĝino Elizabeto la 2-a kaj estas ĉefa habitato de la Nordinsula bruna kivio. Ĝi ligiĝas al la ĉeftero pere de digvojo.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Aroha Island Ecological Centre 

Kategorio:Insuloj en Nov-Zelando
Insulo Kavaŭ

La insulo **Kavaŭ** aŭ **Kawau** estas insulo en la Golfo Hauraki, ĉe la nordorienta marbordo de la Norda Insulo de Novzelando. Ĉe ties plej proksima punkto ĝi kuŝas je 1.4&nbsp;km ĉe la marbordo de la Nordaŭklanda Duoninsulo, ĝuste sude de la Tawharanui Duoninsulo, kaj ĉirkaŭ 8&nbsp;km per marveturado el Sandspit Wharf, kaj ŝirmas la golfon Kawau aŭ Kavaŭ nordoriente de Warkworth. Ĝi kuŝas 40&nbsp;km norde de Aŭklando. La *Mansion House* en la Historia Rezervejo Insulo Kavaŭ estas grava historia turisma allogo. Preskaŭ ĉiu bieno en la insulo havas rektajn alirojn al la maro. Estas nur du mallongaj ŝoseetoj por la setlejoj de Schoolhouse Bay kaj South Cove, kaj plej homoj havas privatajn padojn.

La insulo havas nomon laŭ la maoria vorto por la kormoranoj.

## Referencoj 
Kavaŭ
Dusky Sound

eta|dekstra|Dusky Sound
eta|dekstra|160px|Loko de Dusky Sound
eta|dekstra|Tiu fjordo estas grava reproduktejo por pingvenoj

**Dusky Sound** () estas fjordo en la sudokcidenta angulo de Novzelando, en la Nacia Parko Fjordlando.

## Geografio 
Ĝi estas unu el plej kompleksa el multaj fjordoj de tiu marbordo, ĝi estas ankaŭ unu el plej grandaj, 40 kilometrojn longa kaj 8 kilometrojn larĝa ĉe sia plej larĝa punkto. Norde de ties elfluejo estas la granda insulo Resolution, kies duoninsulo de la Kvin Fingroj ŝirmas la elfluejon de la fjordo el nordokcideuto; laŭlonge de la orienta marbordo de la insulo, la pasejo Acheron konektas Dusky Sound kun la Breaksea Sound, norde.

Kelkaj grandaj insuloj kuŝas en la *sound*, ĉefe Anchor, Longa Insulo kaj Cooper. La supraj partoj de la *sound* estas deklivoflankaj, kaj la alta precipitaĵo de la regiono okazigas centojn da akvofaloj dum la pluvsezono. Fokoj kaj delfenoj estas ofte vidataj tie kaj foje eĉ balenoj. La rivero Seaforth estas la plej granda el multaj malgrandaj riveroj kaj rojoj kiuj flua al la *sound*.

### Grava Birda Areo 
Tiu *sound* estis identigita kiel Grava Birdareo fare de BirdLife International ĉar ĝi estas reproduktejo por la Dikbeka pingveno.

## Historio 
Oni supozas, ke la Maorioj foje kampadejis tie dum ĉasado de moaoj en antaŭ-eŭropa epoko.

## Notoj 
Kategorio:Geografio de Nov-Zelando
Kategorio:Protektitaj areoj en Oceanio
9009 Tirso

**9009 Tirso** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la itala astronomo Vincenzo Zappalà elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.

La Tirso, sceptro de Dionizo, simbolas la ĝojojn de la vivo. Estas ankaŭ la itala akronimo por *Tutti Insieme Ridendo Sorseggiando Osservando* ("Ĉiuj Kune Ĝuante, Studante, Observante"), kiu reprezentas sciencan kaj kulturan rondon, kie homoj dividas spertojn por pli bona kompreno de valoroj, kun la disvastigo de la astronomio kiel ĉefa motivanta forto.

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Vincenzo Zappalà
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1984
Aersakojako

Post la kasko, la **aersakojako** kaj veŝto estas la plej grava sekureca novigo en la transporto. La jako (veŝto) estas ekipita kun aersako, kio protektas motorciklo-rajdantoj kontraŭ vundoj. Ĝi havas ankrumantajn kablon kaj CO2 kartoĉon. Unu finon de la ankrumanta kablo oni fiksas al la kadro de la motorciklo kaj la alian oni fiksas al la CO2 kartoĉo. En kazo de akcidento, kiam la rajdanto falas de sur la motorciklo la kablo disigas de sur la motorciklo aktivigante la CO2 kartoĉon, kio por tuj ŝveligas la jakon en proksimume dum 100 - 300 milisekundoj. La jako kaj veŝto havigas ekstran protekton al la plej vundeblaj partoj de la korpo (la vertebraro, kolo, ripoj, kolumo-osto, ktp).

La aersakojako kaj veŝto por motorciklistoj (ĉevalrajdantoj) estas delonge ekzistanta hungara invento. Ĝi estis oficiale registrita en la Hungara Patentoficejo en 1976. Inventisto estas Tamás Straub.

## Vidu ankaŭ 
Airbag devices

## Referencoj 
Kategorio:Sekureco
Henrik Marczali

**Henrik Marczali** [marcali], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Marczali Henrik** estis hungara historiisto, profesoro, instruisto, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1893).

Henrik Marczali http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC09732/09986.htm naskiĝis la  1856 en Marcali. Li mortis la  1940 en Budapeŝto.

## Biografio 
Henrik Marczali devenis el juda familio. Li frekventis mezlernejojn en Győr kaj Pápa, universitatojn en Pest (urbo), Parizo, Londono. Hejmenveninta en 1878 li komence instruis en gimnazio, post 2 jaroj en universitato en Budapeŝto. Depost Hungara Sovetrespubliko li pensiuliĝis.

## Elektitaj disĉiploj 
* Fülöp Grünwald

## Verkaro (elekto) 
* *A földrajzi viszonyok befolyása Magyarország történetére* (1874)
* *A magyar történeti kútfői az Árpádok korában* (1880, germane 1882)
* *A legújabb kor története 1825–1880* (Historio de la plej nova erao 1825–1880), (1892)
* *Hungary in the Eighteenth Century* (1910)
* *Világtörténelem – magyar történelem* (Mondhistorio - hungara historio), (1982)

## Fontoj 
* biografio kun foto
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero M kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj historiistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Hungaraj judoj
Antal Marczibányi

**Antal Marczibányi** [marcibAnji], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Marczibányi Antal** estis hungara politikisto, mecenato, membro direktora de Hungara Scienca Akademio (1). Liaj nobelaj antaŭnomoj estis: *puchói* [puĥoi] kaj *csókai* [ĉOkai].

Antal Marczibányi http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC09732/09990 naskiĝis la  1793 en Hungara reĝlando en Puhó (nuntempa Púchov en Slovakio). Li mortis la  1872 en Pest (urbo) http://mek.oszk.hu/03600/03630/html/m/m15119.

## Biografio 
Antal Marczibányi devenis el riĉa familio. Li ekhavis postenon en 1812 en Trencsén (reĝa departemento). Inter 1825-1849 li ofte estis deputito en la hungara parlamento, kie li strebis por la progreso. En 1848 li apogis la hungaran revolucion. Post la fiasko la Habsburgoj kondamnis lin je monpago, poste li retiriĝis de la politiko. Li multe helpis fondon de MTA, poste li donacis monon por la akademio.

## Verkaro (elekto) 
* parlamentaj paroladoj
* letero al András Fáy (1842)

## Fontoj 
* biografio kun foto
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero M kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)

Kategorio:Hungaraj historiistoj
Kategorio:Hungaraj mecenatoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
9013 Sansaturio

**9013 Sansaturio** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la usona astronomo Edward L. G. Bowell elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, sud-oriente de Flagstaff, Usono.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la hispana matematikistino *Maria Eugenia Sansaturio*, de la Universitato de Valadolido. Per novaj algoritmoj ŝi identigis plurajn centojn da novaj asteroidoj. Ĉi-tiu asteroido estis la unua, kiu estis numerotita rezulte de ŝia laboro.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
*  (9013) Sansaturio

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Edward L. G. Bowell
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1985
La Chapelle-des-Pots

**La Chapelle-des-Pots** [] estas franca komunumo en la departemento Charente-Maritime, en la regiono Puatuo-Ĉarentoj. Ĝi havis 974 loĝantojn en la jaro 2010.

## Geografio 
La Chapelle-des-Pots situas en la oriento de Charente-Maritime,  oriente de Saintes.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Charente-Maritime

Kategorio:Komunumoj de Charente-Maritime