open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Sulavesa dikbeka kukolo

La **Sulavesa dikbeka kukolo** (*Cuculus crassirostris*, laŭ kio *dikbeka kukolo*) estas membro de la kukoloj aŭ *Cuculus*, plej konata genro de la ordo de birdoj, nome *Cuculiformes*, kiu inkludas ankaŭ la Geococcyx, la aniojn, la centropojn, kaj la hoacinon. La specio estas konata ankaŭ kiel **Sulavesa akcipitrokukolo** sed ŝajne ĝi ne estas rilata al la aliaj akcipitrokukoloj. Ĝi estas endemia de la insulo Sulaveso en Indonezio. Ilia natura habitato estas subtropikaj aŭ tropikaj malsekaj montararbaroj.

## Aspekto
Temas pri malgranda kukolo kun brungrizaj supraj partoj, fajnstrieca brusto pala, pli blankaj malsupraj brusto kaj ventro kun pli dise horizontalaj strietoj aŭ punktoj malhelbrunaj. La longa vosto estas strieca en subvosto. La piedoj kaj okulringoj estas flavaj.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj
Kategorio:Nestoparazitoj
Kategorio:Kukoledoj
Kategorio:Birdoj de Indonezio
Nacia Sudokcidenta Asociata Universitato

eta|Memorfesta ŝtono de la universitato
La **Nacia Sudokcidenta Asociita Universitato** (; ankaŭ ; mallonga formo: ) estis *Nacia Universitato Asociita* (), t.e. fuzio de Pekina Universitato, Tsinghua Universitato, kaj Universitato Nankai dum la Dua Ĉin-Japana Milito. Ĝi unue estis establita (sub malsama nomo) en Ĉangŝa, kaj poste devis esti evakuita al Kunmingo en Junano.

Post la milito, la diversaj universitatoj povis rekomenci siajn operaciojn sur siaj originaj kampusoj.

Nobel-premiitoj Chen Ning Yang kaj Tsung-Dao Lee studis en la universitato. 

La Kunming-kampuso de la universitato estis listigita en la Listo de Kulturaj Restaĵoj de la Ĉina Popola Respubliko en 2006. Ĝi situas sur la loko de la nuna Normala Universitato Junnan en Kunming ( *Yunnan shifan daxue* ).

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Nacia Nordokcidenta Asociata Universitato (d:Q10927266)

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Informkesto mapligilo sen OSM-rilata ID sur Vikidatumoj
Kategorio:Koordinatoj sur Vikidatumoj
Kategorio:Universitatoj en Ĉinio
Nándor Fodor

**Nándor Fodor,** laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Fodor Nándor** estis hungara psikoanalizisto, parapsikologo, okultisto, ĵurnalisto. Lia familia nomo estis *Friedländer* ĝis 1905.

 naskiĝis  en Beregszász (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario, nuntempa Berehove en Ukrainio), li mortis  en Novjorko.
 
## Biografio 
 devenis el juda familio. Li akiris juran diplomon en Scienca Universitato de Budapeŝto en 1917. Post la diplomo li praktikadis, sed en 1921 li translokiĝis al Novjorko, kie li estis ĵurnalisto 7 jarojn. Li ankaŭ faris propagandon favore al revizio de la Trianona traktato. Inter 1928-1936 li estis sekretario de Lordo Rothermere en Londono. Lia hazarda malkovro de libro pri metapsikiaj fenomenoj de la esploristo :en:Hereward Carrington kondukis al intervjuo kun Carrington. Fodor profundiĝis en psikologiajn sciencojn, precipe en okultismon. Inter 1935-1938 li estis gvidanto de psikologia instituto en Londono, ekde 1939 li estis oficiale praktikanta psikoanalizisto en Novjorko. Li edziĝis en 1922.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Haunted People: The Story of the Poltergeist down the Centuries* (kun Hereward Carrington, 1951)
* *On the Trail of the Poltergeist* (1959)
* *Freud, Jung, and Occultism* (1971)

## Fontoj 
* biografio hungare
* biografio angle kun foto
* biografio angle

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj psikoanalizistoj
Kategorio:Usonaj psikoanalizistoj
Kategorio:Hungaraj ĵurnalistoj
Kategorio:Hungaraj okultistoj
Kategorio:Hungaraj judoj
T-St-S 76

**T-St-S 76** estis projektita kiel fuortara artileria turo de pezaj fortikaĵoj lokigita en maldekstra parto de fuortaro Stachelberg en Trutnovio. La fuorto devis esti konstruita kiel konsisto de fortikaĵoj de Ĉeĥoslovakio antaŭ la dua mondmilito.

La celo de tiu ĉi fuorto estis gvidi la artilerian pafadon en la tuta amplekso 360° (angulaj gradoj). La ĉefaj direktoj estis en valon de rivereto Ličná, tra kiu kondukas fervojlinio Trutnov-Poříčí - Bernartice, ŝoseo tra ĉirkaŭaĵo de Bernartice, vojkruciĝo al Žacléř, Královec, Zlatá Olešnice kaj plu tra orienta direkto ĝis Petříkovice.

## Situo 
La fuorto estis projekte lokigita en la dekstra parto de fuortaro sur nivellinio 625&nbsp;m, el direkto de antaŭenpaŝo de malamiko kovrita de infanteria fuorto T-St-S 71 kaj de la pli malproksimaj infanteriaj fuortoj T-S 70 kaj T-St-S&nbsp;72. La perimetro de fuorto devis esti pasive sekurigita de kontraŭinfanteriaj obstakloj. Krom la turo por haŭbizoj kaj la kloŝo por malpeza maŝinpafilo ĝi havis neniajn pafejojn kaj ĝi estis tute enprofundigita en la teron.

## Armilaro 
La devena armilaro devis esti realigita  kun duopo de 8cm kanonoj kun pafdistanco 12.500 m. Ĉar evoluo de tiu ĉi armilo estis en la jaro  1938 haltigita, devis esti la ĉefa armilaro de la artileria turo du 10 cm haŭbizoj mod. 38 kun pafdistanco 11.950 metroj en amplekso 360°. Por kovri la ĉirkaŭaĵon devis esti uzita malpeza maŝinpafilo lokigita en la kloŝo.

Image:T-ST-S 76 plan G.png|**Supra etaĝo de la fuorto**VD10 - haŭbizojLKZ - malpeza maŝinpafilo kloŝoŽ - ŝtupetaroM - municioSV - posteno de komandantoV - lifto kaj ŝtuparejoZH - rezervaj paftubojP - nutraĵoN - rezervujoj
Image:T-ST-S 76 plan U.png|**Suba etaĝo de la fuorto**V - lifto kaj ŝtuparejoF - filtrilejoU - loĝigejoSV - posteno de komandantoM - municioL - lavejoW - necesejo

En la spaco de ŝakto sub la suba etaĝo estis planita ĉambro por elpafitaj kartoĉoj.

## Pluaj fotoj

T-S 76.JPG|Loko, kie devis esti konstruita T-St-S 76
Trutnov, Babí, T-S 76 (rok 2012; 02).jpg|T-St-S 76, jaro 2012

## Konstruado 
Al la 1-a de oktobro 1938 estis farita sole elfosaĵo kaj elrompo de ŝakto en subterejon de la fuortaro, kiu estis poste surŝutita.

## Literaturo 
* Jiří Novák: *Opevnění na Stachelbergu*, Jiří Novák, Jablonné na Orlicí 1998, 
* Zdeněk Komanec, Michal Prášil: *Tvrze československého opevnění 1935-1938 1.díl*, Společnost přátel československého opevnění, s.r.o., Brno, 1998

## Eksteraj ligiloj 
* 
* Fortikaĵoj en Stachelberg - T-St-S 76
* Listo de objektoj de PO en sektoro PGK Trutnov
* Elektronická databáze Československého opevnění

Kategorio:Artileriaj turoj
Kategorio:Konstruaĵoj en Trutnov
Kategorio:PGK VI Trutnov
Kategorio:Proponitaj konstruaĵoj en Ĉeĥio
Ĉongĝu

**Ĉongĝu** per korea alfabeto **정주시,** per transskribo de McCune-Reischauer *Chŏngju* estas urbego kun apudaĵoj en provinco Nord-Pjongan en Nord-Koreio.
eta|maldekstre|

## Demografio 
En 2008 la loĝantaro estis  homoj.

## Geografio 
La urbego kuŝas laŭ la Flava Maro (apartenaĵoj estas 10 maraj insuloj) kaj interno de la lando. Ĉongĝu administras 32 dividojn. La tereno estas ebena, monteta kaj monta, la plej alta punkto estas 567 m super la marnivelo. Ĉirkaŭ 40% de la aro estas kovrita de koniferaj arbaroj. Anĝu troviĝas 40, ĉefurbo Pjongjango 87 km aere laŭ https://www.thedistancenow.com/hu/chongju_north_korea/pyongyang_north_korea.

## Historio 
Fine de la 19-a jarcento la unua granda ribelo okazis en la periferio de la urbo. Post komenco de la Rusa-Japana Milito Ĉongĝu estis okupita de la japana armeo, ili tuj establis garnizonon. En 1905 komenciĝis la fervoja trafiko.

## Ekonomio 
40% de la areo taŭgas por agrikulturo, ĉefe rizoj kaj maizoj estas kultivataj. La lokaj kaŝtanoj estas aparte famaj. La industrio konsistas el minado, maŝinproduktado, manĝaĵprilaborado.

## Edukado 
En la urbego 2 altlernejoj funkcias.

## Trafiko 
La urbego estas atingebla fervoje kaj ĉefvoje.

## Fontoj 
* WikiTrans

Kategorio:Urboj de Nord-Koreio
Eszter György (historiisto)

**Eszter György** [ester djordj], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **György Eszter** estas hungara historiisto, altlerneja instruisto. Ŝiaj gepatroj estis Péter György kaj Mária Neményi.

Eszter György naskiĝis  en Budapeŝto.

## Biografio 
Eszter György akiris diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 2006. 2 jarojn poste ŝi akiris majstrodiplomon en École des hautes études en sciences sociales. En 2013 ŝi doktoriĝis kun Ph.D. en la Universitato Loránd Eötvös. Inter 2012-2017 ŝi havis postenon en la universitato, poste ŝi estis levita lektoro kaj ekinstruis en la historia katedro. Same ekde 2017 ŝi ankaŭ esploris. Ŝia esplora tereno estis la cigana minoritato en Hungario dum la socialismo.

## Elektitaj kontribuoj 
* *A kisebbségi kulturális örökség létrehozásának kísérlete: A Rom Som cigányklub története (1972–1980)* (2017)
* *Köztes terek: A rendszerváltás utáni nyócker identitása* (2020)
* *Authenticity and Hybridity in Roma Folk Music of Hungary.* (2023)

## Fontoj 
* biografio hungare kun foto

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj historiistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Franciskana monaĥejo (Innsbruck)

**Franciskana monaĥejo** (germane: *Franziskanerkloster Innsbruck*) ekzistis ĝis 2021 en Insbruko, Aŭstrujo, situante tuj apud la Insbruka Kortega Preĝejo. Sed ilian tiean animzorgadan taskaron transprenis de 2021 la kapucenoj.

## Historio 
Kiam la posta imperiestro Ferdinando la 1-a konstruigis la Kortegan Preĝejon, por la sarkofago de lia avo Maksimiliano, necesis aldoni ejon por la klerikoj. Post longa pripenso Ferdinando vokis en 1563 la franciskanojn por la flegado kirka. La monaĥoj venis el la regiono de Venecio komence; ilin oni anstaŭigis jam en 1574, pro lingvaj problemoj, per germanlingvaj ordenanoj. Insbruke ekloĝis la ordenprovincia estro kaj okazis gravaj sinodoj. Krome alvenis propra teologia seminario kaj granda biblioteko. Imperiestro Jozefo la 2-a neniigis en aprilo 1785 la tuton ordonante utiligon de la ejaro kiel ŝtata porsacerdota seminario. Kompence la franciskanoj ricevis la iaman karmelan klostron je Lienz. Parto de la insbrukaj franciskanoj do transloĝiĝis al Lienz aŭ en aliajn ĉeinsbrukajn konventojn. Kelkaj tamen restis Insbruke, eksterkonvente, kiel la fama teologo Herkulan Oberrauch. Tamen porpastra seminari-uzo daŭris nur ĝis 1790. En 1890 enen oni metis Kavaliran Akademion sub la gvidado de la jezuitoj kaj inter 1866-1910 ĝi gastigis la Insbrukan Akademian Gimnazion. Nuntempa uzanto estas la Popolarta muzeo.

Sed en 1832 la franciskanoj re-ricevis la iaman hospitalon najbarantan la pereintan konventon kaj ne hezitis igi ĝin nova monaĥejo. En 1872 nova ejero denove establis rektan aliron al la Kortega Preĝejo. En 1972 oni eĉ, laŭ planoj de Hubert Prachensky, reestigis novan domon kiu servis ĝis la jaro 2007-a kiel sidejo de la ordena provinco. Tamen, estis la ĉefa tasko de la insbrukaj franciskanoj ĉiam la spirita zorgado de la Kortega Preĝejo. En septembro 2021 tia tasko estis havigita al la kapucenoj, dum la oficiala franciskana restado en Insbruko ĉesis.

## Literaturo 
* "Florentin Nothegger" - ĉe: *Mitteilungen aus der Tiroler Franziskanerprovinz,* serio 100, 1964
* Franz Caramelle, Richard Frischauf: *Die Stifte und Klöster Tirols,* Tyrolia-Athesia, Innsbruck kaj Bozen 1985, ISBN 3-7022-1549-2, p. 100-104 

## Eksteraj ligiloj 
## Notoj 
Kategorio:Pereintaj monaĥejoj
Kategorio:Franciskanaj monaĥejoj
Kategorio:Innsbruck
Kategorio:Aperis en 1563 
Kategorio:Malaperis en 2021
Ben Whishaw

**Benjamin John WHISHAW** (naskita la 14-an de oktobro 1980 en Hitchin, Hertfordshire) estas brita teatra kaj filmaktoro. Aldone al sia teatra laboro, li aperis en pli ol 20 filmaj kaj televidaj produktaĵdoj ekde la fino de la 1990-aj jaroj, pro kiuj li ricevis premiojn inkluzive de Ora Globo kaj Emmy. Li atingis internacian famon pro sia ĉefrolo kiel Jean-Baptiste Grenouille en la samnoma filmadapto de *Das Parfum, die Geschichte eines Mörders* (*Parfumo: La Rakonto de Murdisto*). En filmo kaj teatro, li ĉefe rolis kiel vundeblaj, ofte androginaj roluloj. 

Li estas konata pro siaj roloj en *My Brother Tom* (2001), *Barley* (2005) kaj *Criminal Justice* (2008). Li ankaŭ ludis la rolon de Q en la James Bond-filmoj *Skyfall* (2012), *Spectre* (2015), kaj *No Time to Die* (2021). Li ankaŭ aperis en la televida serio *Fargo.*

Li studis ĉe la Reĝa Akademio de Drama Arto kaj diplomiĝis en 2003. Li unue akiris rekonon dum sia kunlaboro kun la teatra kompanio *Big Spirit*.

Li ankaŭ estis nomumita por Laurence Olivier-premio por plej bona aktoro en teatraĵo pro sia aktorado en la produktado de Hamlet de Trevor Nunn ĉe la Old Vic.

## Filmaro 
* *The French* (1999)
* *The Escort* (1999)
* *Baby* (2001)
* *My Brother Tom* (2001)
* *Spirtual Rampage* (2001)
* *Ready When You are Mr. McGill* (2003)
* *The Booze Cruise* (2003)
* *77 Beds* (2004)
* *Enduring Love* (2004)
* *Layer Cake* (2004)
* *Stoned* (2005)
* *Murder* (2006)
* *Perfume: The Story of a Murderer* (2006)
* *I’m Not There* (2007)
* *The Tempest* (2010)
* *Cloud Atlas* (2012)
* *Paddington* (2014)
* *In the Heart of the Sea* (2015)
* *The Danish Girl* (2015)
* *The Lobster* (2015)
* *Suffragette – Kampen for frihet* (2015)
* *Paddington 2* (2017)
* *Mary Poppins vender tilbake* (2018)
* *Limonov: The Ballad* (2024)
* *Black Doves* (2024)

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 

Kategorio:Francdevenaj angloj
Kategorio:Britaj aktoroj
Kategorio:Britaj produktoroj
Ronald McDonald

**Ronald McDonald** estas reklama figuro kaj la oficiala maskoto de la rapidmanĝeja kompanio McDonald's, en la formo de klaŭno. Li ankaŭ estas la patrono de McDonald's Children's Aid. Inter usonaj infanoj, la reklama figuro estas dua nur post Patro Kristnasko laŭ rekono, kaj la usona revuo *Advertising Age* priskribis Ronald McDonald kiel la duan plej sukcesan reklaman simbolon de la 20-a jarcento post la Marlboro-ulo Ronald McDonald nun estas konata tutmonde, kvankam en landoj ekster Usono kaj Eŭropo, li ne ĉiam estas perceptita pozitive. Eĉ en Usono mem, la klaŭno spertis malkreskon de populareco kelkfoje. 

Li estas rolulo en la fikcia universo de McDonald's, McDonaldland. Laŭ la oficiala vivrakonto pri li li vivas tie kune kun siaj amikoj Urbestro McCheese, la Hamburglar, Grimace, Birdie, la Matenbirdo, kaj la Fry Children.

Kiel maskoto, li estas uzata en televida reklamado, en la restoracioj de la ĉeno, ĉe diversaj eventoj kaj en *bonfaraj* kampanjoj. Ekde aŭgusto 2003, Ronald McDonald estas oficiale proklamita " Ĉefa Feliĉoficiro " de la Korporacio McDonald's.

Multaj homoj laboras plentempe aperante kiel Ronald, vizitante infanojn en hospitaloj, kaj partoprenante regulajn eventojn. Ĉe la kulmino de la kariero de la rolulo, eble estis ĝis 300 plentempaj Ronald McDonald-membroj en la restoracioj de McDonald. Ekzistas ankaŭ Domoj de Ronald McDonald, kie gepatroj povas tranokti kun siaj malsanaj infanoj en proksimaj prizorgaj instalaĵoj por kronikaj malsanoj.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Fikciaj klaŭnoj
Kategorio:Maskotoj
Marlboro-ulo

La **Marlboro-Viro** () estas fikcia reklamfiguro por la cigaredo-marko Marlboro. Kune kun aliaj fikciaj markmaskotoj kiel Ronald McDonald, li estas unu el la plej famaj reklamfiguroj de la mondo.

En Usono, ĝi estis uzita de 1954 ĝis 1999. La koncepton kaj ideon de la reklamo, en kiu unu aŭ pluraj vakeroj plenumas sian devon en la sovaĝejo portante cigaredojn, disvolvis Leo Burnett en 1954. Ĝi prezentas krudan vakeron (aŭ plurajn vakerojn) fumantan cigaredon kontraŭ natura fono. La reklama rolulo celis transdoni virecon, forton kaj sendependan vivstilon per la reklamoj, finfine kuraĝigante spektantojn aĉeti Marlboro-cigaredojn. La reklamo estis origine elpensita kiel maniero reklami filtritajn cigaredojn, kiuj tiutempe estis konsiderataj kiel surmerkatigitaj al virinoj.

La Marlboro-viro estis enkorpigita de homoj de diversaj viraj profesioj, sed la bildo de la vakero montriĝis la plej populara. Tio kondukis al la kampanjoj "Marlboro-vakero" kaj "Marlboro-lando".

Aktoro William Thirlby estis la unua Marlboro-ulo. Modeloj kiuj portretis la Marlboro-ulon inkluzivas la riceviston de la New York Giants, Charlie Conerly, Jimmy Patton, Darrell Winfield, Dick Hammer, Brad Johnson, Bill Detra, Dean Myers, Robert Norris, Wayne McClaren, David McLeany, Tom Mettocks, kaj William Smith. George Lazenby, la aktoro kiu ludis James Bond en ''On Her Majesty's Secret Service*, estis Marlboro-ulo en Eŭropo. 

La Marlboro-ulo estis rangita numero unu en la libro *The 101 Most Influential Non-Existent People* (Usono, 2006). 

La kompanio ĉesis reklami tabakajn cigaredojn en 2017.  

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* *Morto en la Okcidento* (1983) ĉe QuitSmokingMessageBoard
* *Morto en la Okcidento* (1983) ĉe YouTube: Parto 1 el 4, Parto 2 el 4, Parto 3 el 4, Parto 4 el 4
* La *Life'' foto de C. H. Longe
* 

Kategorio:Fikciuloj
Kategorio:Reklamo
Domeno-efiko

[eta|falanta linio de [Domeno (ludo)|domenoj, ĉiu frapanta la sekvantan ]]
dekstra|eta|354x354ra|Falantaj domenoj
La termino "**Domeno-efiko**" aŭ "**kaskada efiko"** estas metaforo. Ĝi ĝenerale rilatas al kaŭza ĉeno de similaj aŭ identaj eventoj, el kiuj ĉiu estas la kaŭzo de la sekva*,* kaj ĉiuj el kiuj povas esti spuritaj reen al ununura komenca evento.''''''
La efiko signifas, ke certa ŝanĝo, malgranda en si mem, povas influi ĝian tujan medion kaj kaŭzi la ŝanĝon ankaŭ en tio, kio influos ĝian propran medion kaj tiel plu. La Domena teorio, kiu estis ĝeneraligita en la politikoj de la superpotencoj dum la Malvarma Milito, disbranĉiĝas el ĉi tiu koncepto. Iliaj gvidantoj asertis, ke la falo de unu lando submetita al ilia influo faligos aliajn landojn. La antaŭdiro realiĝis en la stadioj antaŭ la kolapso de Sovetunio.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* papilia efiko
* Matematika indukto
* neĝbula efiko
* indukto

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Kaŭzeco
Muzeo de la estonteco (Dubajo)

La **Muzeo de la estonteco**, oficiale la **Museum of the Future** ( , DMG: *Matḥaf al-Mustaqbal*) estas noviga muzeo en la koro de Dubajo, la plej granda urbo en la Unuiĝintaj Arabaj Emirlandoj. Ĝi situiĝas sur Sheikh Zayed Road en la Komerca Centro - Trade Center 2.

## Historio 
Ŝejko Muhammad bin Raŝid Al Maktum prezentis planojn por la konstruado de la muzeo la 4-an de marto 2015. 

La Muzeo de la estonteco estis oficiale malfermita la 22-an de februaro 2022.   

## Arkitekturo 
La sudafrika arkitekto Shaun Killa de la arkitektura firmao Killa Design estas la arkitekto de la konstruaĵo.   Ĝi ripozas sur verda, plantita monteto kaj konsistas el nesimetria ringo kun ŝtala kaj vitra fasado. La plantita monteto celas reprezenti la longdaŭrajn radikojn de la tero. La ringo estas dezajnita por simili okulon, tra kiu la vizitanto simbole rigardas en la estontecon. La fasado de la konstruaĵo estas farita el ŝtalo kaj vitro. La proksimume 17 000 mLa ringa fasado, konsistanta el 1024 individuaj elementoj, estas kovrita per araba kaligrafio. La konstruaĵo estas 77 m alta, havas surfacon de 30 000 m²  kaj kalkulas 7 etaĝojn. Ĝi ne bezonas subtenajn kolonojn.  

eta|540x540px|Modelo de la ringforma muzeo de la estonteco, bildo|centra

### Kaligrafio sur la fasado 
La emirlanda artisto Mattar bin Lahej respondecas pri 14 000 metroj da arabskriba kaligrafio sur la fasado, montrante citaĵojn en kiuj ŝejko Mohammed bin Rashid Al Maktoum priskribas la estontecon. Inter ili ekzemple: 

* "*Ni eble ne vivos centojn da jaroj, sed la produktoj de nia kreemo povas lasi heredaĵon longe post nia morto*" kaj 
* "*La estonteco apartenas al tiuj, kiuj povas imagi ĝin, formi ĝin kaj efektivigi ĝin*..." 

## Elstara muzeo 
* 2021: Unu el la 14 plej belaj muzeoj en la mondo (National Geographic)

## Eksteraj ligiloj 
* Muzeo de la estonteco (araba kaj angla)

## Referencoj 
Kategorio:Konstruaĵoj en Dubajo
Kategorio:Konstruaĵoj finitaj en 2022
Kategorio:Muzeoj en Dubajo
Black Bourton

''''* estas vilaĝo kaj civila paroĥo de Britio. Ĝi situas en la historia graflando *Oxfordshire'' (Oksfordio) de Anglio. Laŭ la stato de [[]] en la loĝloko vivis .
## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Vilaĝoj de Britio
Kategorio:Vilaĝoj de Anglio
Malvirta cirklo

[eta|[Deprimo esprimita kiel malica cirklo]]
**Malvirta** aŭ **malica cirklo** (latine: *circulus vitiosus*) aŭ **malsuprenira spiralo** aŭ **diabla cirklo** aŭ **magia rondo** estas fermita sinsekvo de eventoj, kiu estas plifortigita per reago- respondo, kiu plifortigas la negativan efikon kun ĉiu ripeto. La malo de malica cirklo estas *virta cirklo*, en kiu la pozitiva efiko estas cikle plifortigita. Malica cirklo ne emas atingi ekvilibron mallongtempe kaj postulas eksterajn influojn por fini ĝin — "rompo en la malica cirklo".

Malica cirklo ofte estas uzata intence kiel demagogia rimedo. En ĉi tiu senco, la esprimo fariĝis ĝeneraligita kiel frazeologia unuo.

* Difino de malica cirklo (latine: *circulus in definiendo*) estas situacio, en kiu la difino de objekto inkluzivas la ecojn de la objekto mem. Klasikan ekzemplon de malica cirklo en difino ilustris Stanislav Lem (vidu Sepulki). Rekursia akronimo ankaŭ povas servi kiel ekzemplo de malica cirklo en difino.
* Malica cirklo en pruvo — cirkla rezonado (latine: *circulus in probando*) — estas la uzo de la propozicio mem aŭ ĝiaj konsekvencoj dum pruvado de aserto. Klasika ekzemplo estas provoj pruvi la paralelan aksiomon de Eŭklido.

La esprimo ofte estas uzata en la humanismaj sciencoj por priskribi la fenomenojn de "rikuro" kaj "pozitiva retrokuplado", kiuj kondukas al nedezirindaj rezultoj. La esprimo "malica cirklo" ankaŭ havas similan signifon.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Ĉena reakcio
* Spiralo de perforto
* pozitiva retrokuplado (Q918004)
* sinplenumanta profetaĵo (Q528458) 

* Stranga buklo
* Fraktalo
* Geometria vico
* Sinaludo
* Rikuro
* Rubando de Möbius
* kapto-22 (logiko) (Q2250696)

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Ekonomiaj krizoj
Kategorio:Frazoj
Nyckelharpa

La **Nyckelharpa** (laŭvorta traduko "klava harpo") estas tradicia svedia arĉinstrumento, kutima ekde la 17-a jarcento. Ekde 2023, la *nyckelharpa* kaj ĝia muziko estas enskribitaj en la Reprezenta listo pri la nemateria kultura heredaĵo de la homaro de UNESKO.

## Konstruo 
La kordoj de la "klava harpo" estas vibrigataj per mallonga arĉo. La tonalto de la kordoj estas determinita per premado de klavoj - simile al gurdo. La flagetoj sur la klavoj, kiuj frapas la kordojn, nomiĝas "tangentoj".

Ekzistas multaj malsamaj tipoj de "klava harpo". Moderna, kromata instrumento havas kvar ludkordojn. Depende de la klavardezajno, varia nombro (kutime tri aŭ ĉiuj kvar) de ĉi tiuj ludkordoj povas esti mallongigita per tangentoj, tiel ŝanĝante ilian tonalton. Kordoj sen klavarvico ofte estas uzataj kiel "borduno", malalta konstanta tono por la akompanado de melodio.

Krome, kutime estas dek du resonancaj kordoj. Ĉi tiuj resonancaj kordoj kuŝas sub la melodiaj kordoj kaj ne estas arĉitaj, sed simple kunvibras en resonanco pro la luditaj notoj kaj iliaj suprotonoj. La resonancaj kordoj kreas la impreson de resonado. Ne estas klare kiam la unuaj "klavaj harpoj" estis ekipitaj per resonancaj kordoj.

## Historio 
eta|maldekstre|200ra|
eta|dekstre|300ra|
Antaŭuloj de la moderna *nyckelharpa* ekzistis ekde la Mezepoko. Historiaj indikoj de tiaj instrumentoj nun ankoraŭ troveblas ĉefe en Svedio, sed ankaŭ en Danio, Germanio, Aŭstrio kaj Italio. Unu el la plej malnovaj konataj bildigoj de *nyckelharpa* troviĝas sur ŝtona reliefo ĉe la portalo de la preĝejo en Källunge sur Gotlando, Svedio, datiĝanta de ĉirkaŭ 1350. La prezentita instrumento proksime similas fruan formon de la *nyckelharpa*, konata hodiaŭ kiel la "Mora harpa". 

En Germanio de la 16-a kaj 17-a jarcentoj, la "klava harpo" estis evidente konata, ĉar ĝi estas prezentita en primuzikaj kaj priinstrumentaj libroj interalie de 1511, 1529 kaj 1619. En 1989, la sveda instrumentesploristo Per-Ulf Allmo malkovris ornamaĵon kun kvin puttoj sur la fasado de la Buĉista Gildohalo (konstruita en 1529) en Hildesheim, unu el kiuj klare ludas klavan harpon. Bildo de anĝelo en fresko de Taddeo di Bartolo, 1408 en Sieno, Italio, bildigata dekstre, ankaŭ prezentas instrumenton de la sama tipo kiel la klava harpo. 

En sia libro de 2004, "Den gäckande nyckelharpan" ("La ordinara klava harpo"), Per-Ulf Allmo publikigis novajn trovojn pri la originoj de la *nyckelharpa*. Bazite sur pli malnovaj bildigoj, li trovis pruvojn, ke la ideo pri la klava harpo origine migris de kontinenta Eŭropo al Svedio.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Vjelo

Kategorio:Arĉinstrumentoj
Beacon's Bottom

''''* estas  de Britio. Ĝi situas en la historia graflando *Buckinghamshire'' de Anglio. 

Kategorio:Vilaĝoj de Britio
Kategorio:Vilaĝoj de Anglio
Insbruka Kortega Preĝejo

**Insbruka Kortega Preĝejo** (germane: *Hofkirche*) situas en la centro de Insbruko, Aŭstrujo, rande de la malnova urbokerno, apud la eksa rezidejo Hofburg. 

maldekstre|eta|la Insbruka Kortega Preĝejo
maldekstre|eta|la cenotafo maksimiliana
Ĝis 2021 respondecis pri ĝi animzorgade la franciskanoj. Ĝi estis starigita inter 1553-1563 kiel entombiga loko de imperiestro Maksimiliano la 1-a. Ĉi-lasta, forpasinte en 1519, kuŝas en la burgo de Wiener Neustadt, dume la fortimpresa sarkofago Insbruke estas nura cenotafo. Rekta aliro ekzistas kun la Popolarta Muzeo.  
Starigis la tuton imperiestro Ferdinando la 1-a kaj ĝi estis dediĉita al la Sankta Kruco. La planojn por la trinava halokirko liveris la tridenta arĥitekto Andrea Crivelli, realiginto estis ĉefkonstruisto Nikolaus Türing la Juna. Ties avo kreis la insbruka urba emblemo Ora Tegmenteto. Post la morto de Türing aktivis Marx della Bolla. La renesanca portalo estas verko de Hieronymus de Longhi kaj Anton del Bon. Lia arkiduka moŝto Ferdinando la 2-a (Tirolo) ordonis novaranĝon de la interno kaj kreon de la *Arĝenta kapelo* por maŭzolea utiligo. En novembro 1655 reĝino Kristina (Svedio) publika konvertiĝis. La nun videblaj stukaĵoj grandparte estiĝis fine de la 17-a jarcento. La ĉefaltaro estiĝis inter 1755-1758 laŭ planoj de la viena kortegarĥitekto Nikolaus von Pacassi. Borderas ĝin plumbaj statuoj de la sanktaj Francisko kaj Terezo kiujn faris en 1768 la insbrukano Balthasar Ferdinand Moll.

Tamen ĉefa vidindaĵo estas la cenotafo maksimiliana kun 28 bronzaj figuroj de super natura grandeco. La dua estas la tombo de Andreas Hofer, gvidanto de la Tirola ribelo. Artaĵo aparta estas krome la tombo de Philippine Welser en la Arĝenta kapelo.
## Literaturo 
* Gottfried Primisser: *Denkmähler der Kunst und des Alterthums in der Kirche zum heiligen Kreuz in Innsbruck.* Wagner, Innsbruck 1812 (google.de).
* Thomas H.von der Dunk: *Maximilian. Das Grabmal.* Ĉe: *Das Deutsche Denkmal. Eine Geschichte in Bronze und Stein vom Hochmittelalter bis zum Barock.* Köln 1999, p. 260–277.
* Norbert Hölzl: *Das goldene Zeitalter. Der Traum Kaiser Maximilians 1502–2002, Das größte Kaisermonument des Abendlandes.* Edition Tirol 2001, ISBN 3-85361-064-1.

## Eksteraj ligiloj 
* Tiroler Landesmuseen: hejmpaĝo

## Notoj 
Insbruko
Kategorio:Konstruaĵoj en Innsbruck
Madagaskara kukolo

La **Madagaskara kukolo** aŭ *Madagaskara kukolo* (*Cuculus rochii*) kaj ankaŭ *malgranda madagaskara kukolo*, estas membro de la kukoloj aŭ *Cuculus*, plej konata genro de la ordo de birdoj, nome *Cuculiformes*, kiu inkludas ankaŭ la Geococcyx, la aniojn, la centropojn, kaj la hoacinon. Ĝi reproduktiĝas nur en Madagaskaro kaj vintrumas en Orienta Afriko (el la regiono de la Afrikaj Grandaj Lagoj ĝis Zanzibaro).

## Aspekto
La Madagaskara kukolo estas malgranda, svelta kukolo, kiu estas 28 cm longa. Ĝi estas tipa kukolo kun malhelbruna kapo, pli malhelbrunaj supraj partoj kaj flugiloj, grizecaj gorĝo kaj supra brusto, tre strieca blankabruna brusto kaj flaveca ventro. La vosto estas longa kaj laŭgrade blankanigra.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj
Kategorio:Nestoparazitoj
Kategorio:Kukoledoj
Kategorio:Birdoj de Madagaskaro
Afrika kukolo

La **Afrika kukolo** aŭ *Afrika griza kukolo* (*Cuculus gularis*) estas membro de la kukoloj aŭ *Cuculus*, plej konata genro de la ordo de birdoj, nome *Cuculiformes*, kiu inkludas ankaŭ la Geococcyx, la aniojn, la centropojn, kaj la hoacinon. Ĝi troviĝas en subsahara Afriko kie ĝi migras ene de la kontinento, ĝenerale alvenante kaj reproduktakte en ajna loko dum la pluvsezono. Kiel sufiĉe ofta birdo, la Internacia Unio por Konservado de la Naturo taksis ĝian konservostatuson kiel "Malplej Zorgiga".

## Aspekto
 kaj de la Madagaskara kukoloj.]]
 kiu havas la eksterajn vostoplumojn nekomplete striecaj. La krio de la masklo estas "ku-ku" kun la dua noto pli alta kaj pli laŭta ol la unua. La ino eldiras bobelantan "Kŭik-kŭik-kŭik".

## Distribuado kaj habitato
La afrika kukolo troveblas en Angolo, Benino, Bocvano, Burkino, Kameruno, Centrafrika Respubliko, Ĉado, Respubliko Kongo, DRK, Ebura Bordo, Ĝibutio, Eritreo, Esvatinio, Etiopio, Gabono, Gambio, Ganao, Gvineo Bisaŭa, Kenjo, Liberio, Malavio, Malio, Maŭritanio, Namibio, Niĝerio, Mozambiko, Niĝero, Ruando, Senegalo, Sieraleono, Somalio, Sudafriko, Sudano, Tanzanio, Togolando, Ugando, Zambio, kaj Zimbabvo.

Tiuj birdoj migras al Okcidenta Afriko kun la alveno de la pluvsezono, reproduktiĝas tie kaj poste foriras, kvankam en iuj lokoj kiel Niĝerio, ili ŝajnas ĉeesti la tutan jaron. Ankaŭ en Orienta Afriko ilia alveno koincidas kun la pluvsezono, kaj ili povas ĉeesti de oktobro ĝis majo, kaj en Suda Afriko ili ĉeestas de septembro ĝis aprilo. Ilia tipa vivejo estas savano kun disaj akacioj kaj malferma arbaro. Ili ne ĉeestas en densa arbaro aŭ en aridaj regionoj. Ili estas sufiĉe oftaj birdoj sed nerimarkindaj krom kiam ili krias.

## Statuso
*C. gularis* estas sufiĉe ofta birdo kun vasta teritorio. Neniu aparta minaco estis identigita kaj la populacio supozeble estas stabila, do la Internacia Unio por la Konservo de Naturo taksis ĝian konservan statuson kiel "malplej zorgiga".

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj
* Speciteksto en *The Atlas of Southern African Birds*.

Kategorio:Nestoparazitoj
Kategorio:Kukoledoj
Kategorio:Birdoj de Afriko
Robert Šáda

**Robert Šáda** (naskiĝis  en Miličín, mortis  en Prago) estis ĉeĥa esperantisto.

Li lernis fakon librobindisto, laboris unue kiel laboristo, pli poste li havis propran librobindistan metiejon. 

De sia frua juneco, estante orfo, li aktivis en laborista movado en la tiama sociala demokratio. Antaŭ la unua mondmilito li tre aktive partoprenis ankaŭ en Esperanto-movado, fariĝis kunfondinto de Laborista Unuiĝo Esperantista kaj redaktoro kaj eldonisto de la unua laborista esperantlingva gazeto La Kulturo. 

Li redaktis la unuajn 7 numerojn, poste transdonis la redaktadon al Bedřich Vaněk, kiu ĝin redaktis ĝis la 9-a numero 1913. Poste transprenis la redaktadon Rudolf Fridrich, tamen Robert Šáda plu restis eldonisto kaj respondeca redaktoro. Sed ekde la 11-a numero 1913 jam estas indikita kiel redpondeca redaktoro Josef Šídlo, kvankam la numeron mem redaktis Rudolf Fridrich. De la sekva 12-a numero 1913 estas Josef Šídlo jam indikita kiel eldonisto kaj redaktoro ĝis la lasta 6-a numero 1914.
Ĉar mankis rimedoj por eldoni prese lernolibron de Esperanto, Rober Šáda skribis sian lernilon "Instrufolioj" per sia karakteriza skribmaniero sur vaksfolio de ciklostilo, la edzino multobligis la tekston kaj la eta filo Vilém (Vilhelmo) turnis krankon de ciklostilo – do helpis la tuta familio.

Ne estas konate, kiam li forlasis la Esperanto-movadon. 

## Fontoj
* Ĉeĥlingva letero de la filo Vilém Šáda (1904-1980, ekonomia profesoro ĉe Kemia-Teknologia Universitato en Prago), al Rudolf Hromada, datita la 23-an de novembro 1959, en kiu li donas informojn pri sia patro.
* La gazeto La Kulturo (1912-1914), ĉefe la kolofonoj de unuopaj numeroj.
* Instruaj folioj propramane skribitaj de Robert Šáda

## Eksteraj ligiloj
*Enhavo de la gazeto La Kulturo
   
Kategorio:Naskiĝintoj en 1859
Kategorio:Mortintoj en 1956
Kategorio:Ĉeĥaj esperantistoj
Pierre Goeldlin de Tiefenau

**Pierre GOELDLIN DE TIEFENAU** (n. 1-an de majo 1937, Laŭzano) estas svisa entomologo kaj naturkonservisto. Lia scienca fako estas muŝoj de la familio *Syrphidae*.

Goeldlin doktoriĝis pri entomologio ĉe la Svisa Federacia Instituto pri Teknologio Zuriko en 1972. Li instruis ĉe Svisa Federacia Instituto pri Teknologio Laŭzano (1972-1982) kaj la Universitato de Laŭzano (1978-1995). Li laboris ankaŭ ĉe la Kantona Muzeo de Zoologio de Laŭzano, pli frue kiel konservisto kaj de 1981 ĝis 1999 kiel direktoro. En siaj esploroj pri la taksonomio de *Syrphidae*, li nomis multajn novajn speciojn. Kun Alain Maibach kaj Martin C.D. Speight, li malkovris du genrojn antaŭe konfuzitajn kun aliaj genroj, nome *Melanogaster* kaj *Riponnensia*.

Goeldlin membriĝis en la Svisa Ligo por Naturprotekto (nun Pro Natura) jam kiam li havis sep jarojn, kaj kiel plenkreskulo fariĝis ĝia vicprezidanto. 

Li reprezentis Svisujon en pluraj internaciaj instancoj pri naturkonservado. Interalie li prezidis la kvaran kongreson de la Ramsar-Interkonsento en Montreux, Svisujo. Kadre de tiu kongreso oni enlistigis Les Grangettes apud la lago Lemano kiel malsekejon protektatan de la interkonsento. Anticipe, en 1989, la Svisa Ligo por Naturprotekto helpis starigi Fondaĵon des Grangettes por zorgi pri la protekto de Les Grangettes, kun René Baumann kiel prezidanto kaj Goeldlin kiel vicprezidanto. Li membris en la naturkonserva fondaĵo MAVA de 1994 ĝis 2010 kaj faris multajn vojaĝojn kadre de ĝia internacia financado kaj kontrolado de konservaj projektoj. Li estis aganta prezidanto de la Komisiono pri Edukado de 1978 ĝis 1979, dum konfliktoj pri ĝia celo blokis la nomumon de permanenta prezidanto. Dum sia prezido, li provis transdoni sian mandaton kiel eble plej rapide, atribuante la problemojn al la amplekseco kaj abstrakteco de la respondecoj de la komitato. Li mallonge estis aganta ĝenerala direktoro de IUKN en majo kaj junio 1983. En 1987, li sukcese argumentis por la restado de la sidejo de IUKN en Svisujo anstataŭ translokiĝi en Nederlandon, kaj li helpis negoci kun la landa kaj kantona registaroj pri la financado de nova svisa sideja domo. En 2009 li kunfondis la Taskan Forton pri Sistemaj Pesticidoj por esplori la rolon de novnikotinoidoj en la insekta kolapso.

Krom scienco kaj naturkonservado, Goeldlin okupiĝas amatore pri superrealisma arto.

## Referencoj
Kategorio:Entomologoj
Kategorio:Naturkonservado
Mado Maurin

**Mado MAURIN** (vera nomo *Madeleine Jeanne Louise Maurin*; naskiĝis la 24-an de septembro 1915 en Parizo - mortis la 8-an de decembro 2013) estis franca teatra kaj filmaktorino, kies kariero daŭris pli ol 55 jarojn. 

Ŝi estis la patrino de la aktoroj Jean-Pierre Maurin, Yves-Marie Maurin, Patrick Dewaere, Dominique Collignon-Maurin, Jean-François Vléric, kaj Marie-Véronique Maurin. 

Kromnomitaj "La Malgrandaj Maŭrinoj", ili aperis en multaj filmoj, radiodramoj kaj televiddramoj. Patrick Dewaere debutis apud sia patrino ĉe la Théâtre de Chaillot en *Primerose*. Ŝi verkis tri biografiajn verkojn pri li.

## Filmaro 
### Plenlongaj filmoj 
* 1973 : Je sais rien, mais je dirai tout de Pierre Richard : la patrino ĉe la Sécurité sociale
* 1976 : Je suis Pierre Rivière de Christine Lipinska : la avino
* 1979 : Un si joli village de Étienne Périer : Élodie
* 1979 : La Femme flic de Yves Boisset : 
* 1980 : Un mauvais fils de Claude Sautet : la edzino de André
* 1981 : Plein sud de Luc Béraud : la pordistino
* 1982 : Légitime Violence de Serge Leroy
* 1982 : Rebelote de Jacques Richard
* 1983 : Viva la vie de Claude Lelouch : la patrino de Françoise
* 1983 : Sandy de Michel Nerval
* 1986 : Les mois d'avril sont meurtriers de Laurent Heynemann : la pordistino
* 1988 : Le Crime d'Antoine de Marc Rivière : la najbarino
* 1992 : Le Cahier volé de Christine Lipinska : la abatestrino
* 1995 : La Poudre aux yeux de Maurice Dugowson : la patrino de Arnold
* 2003 : Les Clefs de bagnole de Laurent Baffie : 
* 2007 : Les Toits de Paris : la patrino de Thérèse
* 2011 : RIF de Franck Mancuso : la patrino Jorelle

### Mallongaj filmoj 
### Televido 
## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Francaj aktoroj
Barton-on-the-Heath

''''* estas  de Britio. Ĝi situas en la historia graflando *Warwickshire'' de Anglio. Laŭ la censo de 2001 la paroĥo havis loĝantaron de 85. Ekde la censo de 2011, detaloj pri la loĝantaro estas inkluditaj en la najbara civila paroĥo Little Compton. La vilaĝo situas en la ekstrema sudo de Warwickshire, proksime al la limoj kun Gloucestershire kaj Oxfordshire (Oksfordio). Ekzistas anglikana preĝejo dediĉita al sankta Laŭrenco de Romo.

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Vilaĝoj de Britio
Kategorio:Vilaĝoj de Anglio
Coup de tête

***Coup de tête*** (Esperante = Bato de kapo) estas franca drama komedio realigita de Jean-Jacques Annaud, publikita en 1979. La scenaro de Francis Veber metas antaŭen lian ŝatatan rolulon, François Perrin, korpigita de Patrick Dewaere, en satira tono.

Perdinte sian lokon en la urba futbalteamo, Perrin ankaŭ perdas sian laboron kaj sian loĝejon. Akuzite pri krimo, kiun li ne faris, li finfine perdas sian liberecon. Por malmulta tempo : pro manko de kvalifikitaj ludantoj, li estas eliĝinta el malliberejo por helpi lian teamon, por ke ĝi gajnu sian venontan matĉon, tio kion li faras  markante la du golojn de sia teamo. Li fariĝas la heroo de la tuta urbo kaj metas la altrangulojn en la embarason : nun kion ili faru de li? Perrin havas plurajn ideojn ĉi-rilate.

## Kelkaj rol-ludantoj 
* Patrick Dewaere : François Perrin
* France Dougnac : Stéphanie Lefèvre
* Jean Bouise : Sivardière, prezidanto de la futbola klubo kaj direktoro de la plej granda entrepreno en la tuta regiono 
* Michel Aumont : Brochard, le concessionnaire auto
* Janine Darcey : la sekretariino
* Dora Doll : la monaĥino
* Jean-Pierre Darroussin : la ĵurnalisto-fotisto

Kategorio:Francio en filmoj
Kategorio:Filmoj de Jean-Jacques Annaud
Kategorio:Francalingvaj filmoj
Kategorio:Francaj komedio-dramaj filmoj
Kategorio:Ligoj al bibliotekoj
Rumen István Csörsz

**Rumen István Csörsz** [iŝtvAn ĉors], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Csörsz Rumen István** estas hungara literaturhistoriisto, muzikisto pri la malnova muziko, altlerneja instruisto. Lia patrino estis Anna Fűri, lia edzino estis Zsuzsa Szilágyi N..
eta|

 naskiĝis  en Budapeŝto.
 
## Biografio 
 frekventis muziklernejon, li maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo en 1992, poste li akiris diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1997, li doktoriĝis kun Ph.D. en 2004. Jam en 1988 li fondis ensemblon pri historia muziko, ili koncertis 1400-foje en 13 landoj. En la lernojaro 2000 li estis muzikinstruisto pri bekfluto, poste li laboris en akademia instituto. En 2008 li fondis eldonejon, krome li instruis en Muzikarta Universitato Ferenc Liszt ekde 2018 kaj Universitato Loránd Eötvös ekde 2020. Lia edzino naskis filinon en 2000. Li ricevis premiojn inter 2003-2017.

## Elektitaj kontribuoj 
* *„Trombita, rézdob, tárogató…” A török hadizene és Magyarország.* (kunaŭtoro, monografio, 1996)
* *Az ungaresca-forma irodalmi és zenei háttere* (disertaĵo, 2004)
* *Szöveg szöveg hátán: A magyar közköltészet variációs rendszere 1700–1840.* (monografio, 2009)
* *A kesergő nimfától a fonóházi dalokig: Közköltészeti hatások a magyar irodalomban 1700–1800.* (monografio, 2016)
* *Macaristanda mehter müziği.* (kunaŭtoro, monografio, 2016)

## Fontoj 
* biografio hungare kun foto
* datenoj

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj muzikistoj
Kategorio:Hungaraj literaturhistoriistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Napoléon-Charles Bonaparte

**Napoléon-Charles Bonaparte**, franca princo kaj reĝa princo de Holando, naskiĝinta la 10an de oktobro 1802 en Parizo kaj mortinta la 5an de majo 1807 en Hago estas la plej aĝa filo de la reĝo de Holando Louis Bonaparte kaj de Hortense de Beauharnais, knabino de Joséphine de Beauharnais.

Li mortis pro krupo (verŝajne pro difterio) en Hago post kelkaj tagoj da malsano, en la brakoj de sia patrino. La kuracistoj opiniis, ke temis pri morbilo, kaj serve la infano estis malbone flegita. La persona kuracisto de Napoleono la 1-a, Corvisart, kiu estis vokita el Parizo al Hago por helpi en la diagnozo kaj flegi la infanon, eksciis pri lia morto meze de la irado. Reĝino Hortense estis tre deprimita dum pluraj semajnoj, ĝis la punkto ke ŝi maltrankviligis siajn kunvivantaron kaj inkluzive la imperiestron.

Napoleono la 1-a, kiel frato de lia patro, Louis Bonaparte, kaj adoptita patro de lia patrino, Hortense de Beauharnais, estis pro tio samtempe lia onklo kaj lia avo.

Li estas ĝenerale nomata per sia antaŭnomo mallongigita al Napoleon-Charles.
Sunda kukolo

La **Sunda kukolo** aŭ *Sunda malgranda kukolo* (*Cuculus lepidus*) estas en Sudorienta Azio membro de la kukoloj aŭ *Cuculus*, plej konata genro de la ordo de birdoj, nome *Cuculiformes*, kiu inkludas ankaŭ la Geococcyx, la aniojn, la centropojn, kaj la hoacinon. Ĝi estis iam klasita kun la Himalaja kukolo (*C. saturatus*) kaj la Orienta kukolo  (*C. optatus*) en unusola specio, *C. saturatus*, sed ĝi estas nun ofte konsiderita aparta specio baze sur diferencoj en voĉo, grando kaj plumaro.

## Aspekto
Ĝi estas 29–30 cm longa. La supraj partoj, gorĝo kaj supra brusto estas malhelgrizaj. La ceteraj malsupraj partoj estas flavecbrunaj kun nigraj strioj. La vosto estas nigreca kun blankaj makuloj. La ino ekzistas ankaŭ en ruĝecbruna formo, kiu havas ruĝecbrunajn suprajn partojn, pli palajn malsuprajn partojn kaj nigrajn striojn kaj supre kaj sube.

La kanto de la Sunda kukolo kutime konsistas el mallonga unua noto sekvata de du aŭ tri pli longaj kaj pli malaltaj "ringo"-notoj. La tuta kanto estas pli altatona ol tiu de la Himalaja kukolo, kiu donas tri aŭ kvar "ringo"-notojn. En 1975 J. H. Becking konkludis, ke ĝi estas formo de *C. saturatus*, bazite sur similecoj en la voĉo, la koloro kaj ultrastrukturo de la ovoŝelo kaj elekto de gastiganto por kreskigi la idojn. Ben King proponis en 2005, ke ĝi estu rigardata kiel aparta specio, bazite sur diferencoj en grandeco kaj plumaro kaj nova studo pri la voĉo. Oni kredas, ke ĝi malrapide malpliiĝas laŭ nombro, sed ĝi ankoraŭ havas grandan teritorion kaj populacion, do ĝia statuso estas klasifikita kiel Malplej Zorgiga fare de BirdLife International.

## Kutimaro
Ĝi manĝas ĉefe insektojn, precipe raŭpojn, kaj ankaŭ fruktojn. Ĝi estas sekretema birdo, kiun malfacile oni trovas krom dum kriado.

Ĝi estas nestoparazito, kiu demetas siajn ovojn en la nestoj de aliaj birdoj. Ĝi estis registrita uzante la nestojn de la kaŝtankrona silvio (*Phylloscopus castaniceps*) en la Malaja Duoninsulo, la montafolia filoskopo (*Phylloscopus trivirgatus*) kaj la flavbrusta silvio (*Phylloscopus montis*) en Sabah kaj de la montafolia filoskopo, sunda silvio (*Phylloscopus grammiceps*) kaj la sunda arbustofiloskopo (*Horornis flavolivaceus*) en Javo. La ovoj estas blankecaj kun brunaj makuletoj.

## Referencoj 
* Snow, D. W. & Perrins, C. M. (1998) *Birds of the Western Palearctic: Concise Edition*, Vol. 1, Oxford University Press, Oxford.
* Svensson, Lars; Grant, Peter J.; Mullarney, Killian & Zetterström, Dan (1999) *Collins Bird Guide*, HarperCollins, London.

## Eksteraj ligiloj
* Xeno-canto: Registroj de kanto kaj alvoko

Kategorio:Nestoparazitoj
Kategorio:Kukoledoj
Kategorio:Birdoj de Azio
Kategorio:Birdoj de Eŭropo
Kategorio:Birdoj de Oceanio
Universitato Nankai

La **Universitato Nankai** () estas ŝtata universitato en la Ĉina Popola Respubliko, fondita en 1919  kaj situas en la distrikto Nankai de la urbo Tjanĝino, de kiu ĝi ankaŭ prenas sian nomon.

Ĝiaj fondintoj estas konsiderataj la grandaj ĉinaj edukistoj Zhang Bolin (1876–1951) kaj Yan Fansun (1860–1920).

La Universitato Nankai estas unu el la universitatoj partoprenantaj en Projekto 211 kaj havis proksimume 21 000 studentojn kaj 4 300 akademian personaron en 2005. En iu ajn momento, la Universitato Nankai gastigas plurajn dekduojn da internaciaj studentoj, ĉefe el Japanio, Usono kaj diversaj eŭropaj landoj.

Ĝi estas la studuniversitato de ĉefministro Zhou Enlai, matematikisto Shiing-Shen Chern kaj Nobel laŭreatoj Chen Ning Yang kaj Tsung-Dao Lee. Ĝi estas konsiderata la unua kaj unu el la plej bonaj klasikaj universitatoj en Ĉinio.

## Organizo 
Fine de 2009, la universitato konsistis el 22 altlernejoj, ofertante bakalaŭrajn programojn en 73 ĉeffakoj, 208 magistrajn programojn, kaj 122 doktorajn programojn. La tuta nombro de studentoj estas 12 000, inkluzive de 12 000 diplomiĝintoj. Ĉirkaŭ 10% de la studentaro estas internaciaj, ĉefe el Sud-Koreio, Japanio, Eŭropo kaj Afriko. Laŭ diversaj rangotabeloj, Nankai vicas inter la dek plej bonaj universitatoj en Ĉinio. Nankai havas unu el la plej bonaj lernejoj pri matematiko, kemio, historio, komerco kaj ekonomiko. En 2008, la Ministerio pri Edukado de Ĉinio nomis la Nankai Lernejon de Kemio la plej bona en Ĉinio. Esplorado pri ekonomiko, matematiko kaj historio vicas dua inter pli ol 2 000 universitatoj en Ĉinio.
* Lernejo de Mediaj Studoj kaj Inĝenierarto
* Kolegio de Fremdaj Lingvoj
* Kolegio de Historio
* Kolegio de Ideologia kaj Kultura Edukado
* Kolegio de Informa Teknologio
* Kolegio de Ĉina Lingvo kaj Kulturo
* TEDA Kolegio
* Kolegio de Kemio
* Komerca lernejo
* Lernejo de Publika Administrado Zhou Enlai
* Lernejo de Literaturo
* Lernejo de Matematiko
* Lernejo de Medicino
* Lernejo de Homaj Sciencoj
* Jura Fakultato
* Programara Lernejo
* Lernejo de Farmakologio
* Lernejo de Filozofio
* Lernejo de Fiziko
* Lernejo de Ekonomiko

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* Chern Instituto de Matematiko
* Instituto de Aplikata Fiziko 31a de januaro 2016 

Kategorio:Listo de arkivitaj paĝoj de Retarkivo
Kategorio:Informkesto mapligilo sen OSM-rilata ID sur Vikidatumoj
Kategorio:Universitatoj en Ĉinio
Anna Fűri

**Anna Fűri** [fUri], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Fűri Anna** estis hungara psikologo, terapeŭto. Ŝia filo estis Rumen István Csörsz.

 naskiĝis  en Tömörkény, ŝi mortis  en Budapeŝto.

## Biografio 
 maturiĝis en gimnazio en Budapeŝto en 1964, poste ŝi akiris psikologian diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1969, 5 jarojn poste ŝi doktoriĝis el filozofio. Post la diplomo ŝi laboris en kliniko, kie ŝi specialiĝis pri savitaj memmurdintoj. Inter 1978-1982 ŝi laboris en tutlanda neŭrologia instituto, En 1982 ŝi estis levita ĉefpsikologo en alia hospitalo, en la jaro 1993 ŝi laboris en la ĉefurba trafika entrepreno, poste ĝis sia morto en eduka konsultejo en Zugló. Intertempe en 1988 ŝi akiris psikologian diplomon en pli alta grado, en 1992 kaj 1996 pri terapeŭtado. En 2005 ŝi travivis ankoraŭ apopleksion. Ŝi edziniĝis en 1971, 3 jarojn poste ŝi naskis filon.

## Ŝia kontribuo 
* *Ha kiállod pillantásod.* (elektitaj poemoj, postmorta eldono, 2010)

## Memorigiloj 
* premio estis fondita en 2016

## Fontoj 
* datenoj
* datenoj

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj psikologoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
James Dashner

**James Smith DASHNER** (naskita la 26-an de novembro 1972, en Austell, Georgio) estas usona aŭtoro. Lia verko inkluzivas diversajn romanojn kaj libroseriojn en la ĝenroj de fantazio kaj sciencfikcio, inkluzive de la serio "The *13th Reality"*, la *" Jimmy Fincher Saga"*, kaj la serio *"Maze Runner"*. Dashner ankaŭ verkis la unuan kaj lastan librojn en la pluraŭtora serio *"Infinity Ring"*, kiu strukture memorigas pri * The 39 Keys* de Rick Riordan. La romano de Dashner, " *The Journal of Curious Letters",* estis elektita kiel *Origina Voĉo* fare de la internacia librovenda kompanio Borders Group en 2008.  Liaj verkoj ĝis nun estas preskaŭ ekskluzive en la kategorio de junula fikcio.

## Verkaro 
### La Jimmy Fincher Sagao 
* *A Door in the Woods* (2003)
* *A Gift of Ice* (2004)
* *The Tower of Air* (2004)
* *War of the Black Curtain* (2005)

### *La serio 13th Reality* 
* *The Journal of Curious Letters* (2008), selected as a Borders Original Voices pick
* *The Hunt for Dark Infinity* (2009)
* *The Blade of Shattered Hope* (2010)
* *The Void of Mist and Thunder* (2012)

### *La Serio Maze Runner* 
* *The Maze Runner* (2009)
* *The Scorch Trials* (2010)
* *The Death Cure* (2011)
* *Crank Palace* (novella) (2020)

### La antaŭlibroj de The Maze Runner 
* *The Kill Order* (2012)
* *The Fever Code* (2016)

### La serio Maze Cutter (daŭriga trilogio) 
* *The Maze Cutter* (2022)
* *The Godhead Complex* (2023)
* *The Infinite Glade* (2025)

### La serio *Infinity Ring*  
* *A Mutiny in Time* (Book 1) (2012)
* *The Iron Empire* (Book 7) (2014)

### *The Mortality Doctrine* 
* *The Eye of Minds* (2013)
* *The Rule of Thoughts* (2014)
* *Gunner Skale* (nur surrete, mallonga rakonto, 2014)
* *The Game of Lives* (2015)

### Plenkreskula Hororo 
* *The House of Tongues* (2021)

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Usonaj sciencfikciaj verkistoj
Kategorio:Usonaj porinfanaj verkistoj