Aleksandra Jentalceva

**Aleksandra Vasiljevna Jentalceva** (; nask. ; 1790 — la , Moskvo, la Rusia imperio) estis rusa nobelino, edzino de artileriisto Andrej Jentalcev, sekvinta lin al Siberio, kien li estis ekzilita pro partopreno en la Decembrista insurekcio.

## Biografio 
Decembristo Andrej Rozen skribis en siaj rememoroj ke ŝi frue perdis la gepatrojn kaj ne havis la infanojn.

### Punlaboro kaj ekzilo 
Kun sia edzo ŝi iris al la Ĉita fortikaĵo. Ŝi alportis 3 dependulojn (), kio estis malpermesita al la aliaj decembristoj.

Decembristo Nikolaj Lorer rememoris ke ŝi ne havis sufiĉan monon por memstara vojaĝo, do ŝin invitis kiel akompanon Jelizaveta Nariŝkina kaj ili vetruis al Siberio kune.

Maria Volkonskaja rememoris ŝin en tiu tempo:

 

Post kiam li finis la punlaboran periodon ili estis senditaj al Berjozovo, kien ili venis en junio 1828. Tiutempe tie jam loĝis decembristo Ivan Foĥt, ofte vizitinta la domon de sia novveninta kamarado. Tie la familio iun tempon subtenis rilatojn ankaŭ kun la decembristo Osip-Julian Gorskij, kiu poste false akuzis ilin, same kiel plurajn aliajn personojn. En 1831 Benckendorff raportis ke Aleksandra Jentalceva iam eĉ petis parencojn trovi filinon de Gorskij, kiu plendis pri ŝia malapero kaj sopiris ŝin. Poste evidentiĝis ke tio estis lia ne edzino, sed amatino.

La , danke al peto de Jekaterina Sikstel, oni permesis al li transloĝiĝi al Jalutorovsko, sed li devis atendi ĝis la riveroj malglaciiĝos kaj ĝis vendiĝos la domo, kiun ili konstruigis en Berjozovo, do ili venis al Tobolsko nur la  kaj de tie ili veturis al Jalutorovsko.

Ŝi estis ricevanta ŝtatan subvencion po 250 rubloj jare kaj eĉ alportis al Jalutorovsko 3 dependulojn kiuj akompanis ŝin ekde Orienta Siberio. Post kiam financa stato de la familio malboniĝis, Maria Volkonskaja petis sian fraton Aleksandr sendi al la ekzilita paro helpon laŭeble kaj en 1836 ŝi mem sendis al Aleksandra Jentalceva 500 rublojn, kio sekvigis enketadon pri "ĉu estas limigenda mono, donata al la edzinoj de la ŝtataj krimuloj". La  tobolska guberniestro Vasilij Nagibin raportis al la ĉefguberniestro de Okcidenta Siberio Ivan Veljaminov ke la Tobolska Ĝenerala Gubernia Administracio havas grandajn sumojn, posedatajn de Aleksandra Jentalceva, dirinta ke dum sia restado en Orienta Siberio kun sia edzo ŝi estis ricevanta po 500 rublojn monate. Li demandis, ĉu mono, donata al la edzinoj de la ŝtataj krimuloj, estas limigenda? Li atentigis ke la reguloj kaj ordonoj diras nenion pri tio, sed laŭ ilia logiko monaj limigoj celas instigi la krimulojn ŝanĝi sian konduton kaj tiaj stimuloj apenaŭ efikos se ankaŭ iliaj edzinoj ne estos limigitaj. La ĉefguberniestro Veljaminov sin turnis al la estro de la Ĉefa Stabo Aleksandr Ĉerniŝov, kiu la  sendis al li respondon de la imperiestro, laŭ kiu la edzinoj de la ŝtataj krimuloj estu same limigendaj rilate la monajn subvenciojn. Do la sumo ricevebla de ŝtataj krimuloj estis limigita je  jare kaj tio koncernis ankaŭ iliajn familiojn. La sumo restis senŝanĝa ĝis la amnestio en 1856.

En 1837 Jalutorovskon vizitis la tronheredonto Aleksandr Nikolajeviĉ kaj al la decembristoj estis ordonite resti hejme. Post 6 semajnoj loka ŝtatoficisto Portnjagin denuncis al Tobolsko, ke Jentalcev planis mortigi la caridon per kanono, kaj ke li kaŝas en stokejo kanonojn kaj pulvon. La denuncisto argumentis ke antaŭnelonge Jentalecev mendis lignajn globojn (li faris tion por ornami la barilon) kaj malnovajn kanonajn afustojn (de la Ŝirvana infanteria regimento, iam deplojita en Tobolsko). Venis enketistoj, kiuj trarompis la plankojn en la Jentalcev-domo, kaj eĉ traserĉis lipŝminkajn skatolojn de Aleksandra Jentalceva, vane serĉante pulvon. Kapiton Golodnikov asertas ke Jentalcev suferis pro tiu kaj aliaj denuncoj, dum Avgusta Sozonoviĉ, agnoskinte ke la denuncoj abundis, diras ke ili suferigis plejparte la denuncintojn mem. 

En novembro 1856 ŝi forlasis Jalutorovskon, forveturinte kune kun Jevgenij Obolenskij.

### Lastaj vivojaroj 
Unue ŝi elkoĝis en Niĵnij Novgorod, sed en decembro 1856 ŝi definitive transloĝiĝis al Moskvo, kie ŝi 10 tagojn gastis ĉe la decembristoj Sergej kaj Maria Volkonskij kaj poste luis ĉambron en la domo de pastro Lavrov en strato Spiridonovkaru, kontraŭ la preĝejo de Spiridono de Tremetusioru. Ŝi luis 3 ĉambrojn kaj kuirejon en teretaĝo kaj dungis servistinon.

Ŝi aktive korespondis kun Ivan Puŝĉin, sia plej proksima amiko.

Ŝi agnoskis ke ŝi ne ŝatas Moskvon kaj restis tie nur por havi eblecon foje renkontiĝi kun la Volkonskij-familio kaj Ivan Puŝĉin. Ivan Mamontov helpis al ŝi trovi bonan servistinon kaj komfortan loĝejon. En februaro 1858 ŝi transloĝiĝis al alia domo en la sama strato.

Avgusta Sozonoviĉ skribis ke post reveni el Siberio, Aleksandra Jentalceva ne edziniĝis al Ivan Puŝĉin, malgraŭ asertoj de Golodnikov, kvankam li efektive tre plaĉis al ŝi, ĝuis ŝian akompanon kaj fieris pri ŝia favoro. Ŝi setliĝis en Moskvo, kie ŝi mortis en 1858 kiel solula vidvino. Ŝia filino dum ŝia ekzilo estis edukita de familio de ŝia unua edzo kaj malfavoris la patrinon.

Ŝi plu estis ricevanta ŝtatan subvencion po 185,70 rublojn arĝente ĝis sia morto la .

Ŝi mortis en Moskvo la  kaj estis sepultita tie en la virina monaĥejo de Aleksij de Romoru.

### Belulino kaj dandino 
Avgusta Sozonoviĉ priskribis ŝin kiel virinon kun spuroj de iama junaĝa beleco, plu sekvinta modajn tendencojn.

Ŝi asertis ke ŝi mem estis edukata knabece, do Jentalceva ofte memorigis al ŝi ke la scienca edukado ne devos sekvigi perdon de ineco. Li priskribis ŝin kiel maljunulinon kiu zorgeme kaŝis sian maljuniĝon, interalie uzante perukon, kaj pro tio ofte estis mokata de la aliaj decembristoj.

## Vidu ankaŭ 
* Andrej Jentalcev

## Referencoj 
Kategorio:Decembristoj
Kategorio:Mortintoj en Moskvo
Kategorio:Personoj de Jalutorovsko
Kategorio:Rusiaj ekzilitoj al Siberio