Adrià Gual

[eta|Adrià Gual vidita de [Ramón Casas|Ramon Casas (MNAC).|618x618ra]]**Adrià GUAL i QUERALT** [əðɾiˈa ˈɣwal i kəˈral] (la 8-an de decembro 1872 en Barcelono - la 21-an de decembro 1943 samloke) estis kataluna dramisto, scenografo kaj teatra reĝisoro, iniciatinto kaj direktoro de la Kataluna Lernejo de Drama Arto (ECAD), pentristo kaj kinejopioniro.

## Biografio
Unu el la plej influaj figuroj en la kataluna teatra vivo komence de la 20-a jarcento. Li fondis la teatran kompanion Teatre Íntim. 

Li estis multfaceta artisto kiu, krom kultivi dramaturgion, verkis poezion kaj dediĉis sin al plastikaj artoj. Li laboris pri litografio, afiŝdezajno kaj grafikoj. Kiel plastikisto, li fokusiĝis al tipe simbolisma modernisma stilo. Gual estis ankaŭ pionira filmisto, kiu laboris ĉe la Sala Mercè de Lluís Graner, inventinto de "parolantaj projekcioj", kaj direktis la produktentreprenon *Barcinógrafo* (1914).

Li ludis gravan rolon kiel teoriulo, reĝisoro kaj programisto de la kataluna lirika teatro. Lia verko *Blancaflor* (1899), "kataluna populara kanto harmoniigita por la scenejo", iniciatis la simbolisman proponon de la nacia lirika ĝenro, kiu trovis daŭrigon kun la "muzikaj vizioj" antaŭenigitaj de Lluís Graner, firmigitaj en la Graner Spektakloj-Aŭdantaro de la Teatre Principal en Barcelono. 

Grava dokumento estis liaj memuaroj, publikigitaj postmorte: *Mitja vida de teatre (Duona Vivo de Teatro)* (1960). Li estis unu el la plej elstaraj grafikistoj de Modernismo, precipe elstarigante siajn afiŝojn. Fine, li dediĉis siajn klopodojn al teatra sceneja dezajno. Li estas bone reprezentita en la Biblioteko de Katalunio, kie eĉ konserviĝas la dek du oleaj paneloj, kiujn li pentris por la Vagnera Asocio, ĉirkaŭ 1902. 

## Bibliografio 
* Adrià Gual, ''Mitja vida de teatre: memòries d'Adrià Gual*, Aedos, 1960.
* Adrià Gual, *Misteri de dolor*, dins *Teatre modernista*, antologia a cura de Xavier Fàbregas, Edicions 62 i La Caixa, MOLC 77.
* *Adrià Gual, Mitja vida de modernisme*, Institut del Teatre, 1992.
* Carles Batlle i Jordà, *El teatre d'Adrià Gual: 1891-1902*, Universitat Autònoma de Barcelona, 1998.
* Carles Batlle i Jordà, *Adria Gual (1891–1902): per un teatre simbolista*, Abadia de Montserrat, 2001.
* Hermann Bonnin Llinàs, *Adrià Gual i l'Escola Catalana d'Art Dramàtic (1913–1923)*, Dalmau, 1974.
* Enric Ciurans, *Adrià Gual*, Infiesta, col·lecció Gent nostra, 2000.
* Miquel Porter Moix, *Adrià Gual i el cinema primitiu català*, Universitat de Barcelona, 1985.
* Ricard Salvat, *Adrià Gual i la seva època*, Edicions 62, 1972.

## Verkaro 
### Teatraĵoj 
* *Oh, Estrella!* (1891)
* *La mosca vironera* (1891)
* *La visita* (1893)
* *L'últim hivern* (1893)
* *La mar brama* (1894)
* *Morts en vida* (1894)
* *El perill* (1895)
* *Nocturn (Audante Morat)* (1895)
* *Blancaflor*(1897)
* *Silenci (Drama de món)* (1898)
* *L'emigrant* (1900)
* *Camí d'Orient* (1901)
* *Misteri de dolor* (1901)
* *Les alegres comediantes* (1902)
* *La fi de Tomàs Reynald* (1904)
* *Els pobres menestrals* (1906)
* *Marcolf* (1907)
* *La pobra Berta* (1907)
* *Donzell qui cerca muller* (1910)
* *En Jordi Flama* (1911)
* *L'Arlequí vividor* (1912)
* *La comèdia extraordinària de l'home que va perdre el temps* (1913)
* *La gran família* (1915)
* *Els avars* (1916)
* *Shumann al vell casal* (1916)
* *Els pastors en revolta* (1916)
* *Les filoses* (1916)
* *La serenata* (1916)
* *Joan Ezequiel* (1916)
* *Hores d'amor i de tristesa* (1916)
* *Fígaro o la dama que s'avorria* (1917)
* *La mentidera* (1927)
* *El camí* (1939)

## En Esperanto aperis 
* *Mistero de Doloro*, dramo tri aktoj. El la kataluna lingvo tradukis ĝin Frederic Pujulà i Vallès. La 92-paĝo libro aperis en La Kolekto de *La Revuo'' en 1909.

Kategorio:Katalunlingvaj verkistoj