Junkokanbirdo

La **Junkokanbirdo** (*Acrocephalus schoenobaenus*) estas birdo de la genro *Acrocephalus* aŭ kanbirdoj kiuj estas brunecaj birdoj kiuj loĝas en kareksejoj kaj apartenas al la familio de Akrocefaledoj, sed iam estis inkludataj en la grupo de Silviedoj.

Tiu ĉi estas mezgranda birdo kun **bruna, strieca dorso** kaj ĉefe flugiloj kaj tre markata kaj distinga **pala superokula strio**. Junkokanbirdoj estas migrantaj, kaj trapasas la Saharon por atingi siajn reproduktejojn en Eŭropo kaj Azio kaj siajn vintrejojn en Afriko. La kanto de la masklo estas komponita de hazardaj babilemaj frazoj kaj povas inkludi imitadon de aliaj specioj. La Junkokanbirdo estas ĉefe insektomanĝanta.

## Aspekto 
Tiu estas mezgranda birdo, 11.5–13&nbsp;cm longa kaj peza ĉirkaŭ 12 g. Ĝi havas striecan dorson kaj ĉefe flugilojn, kaj palajn subajn partojn. La pugo estas tre bruna kaj nestrieca, kontraste kun pli malhelaj flugiloj. La frunto estas ebeneca, estas elstara blanka superokula strio, la krono estas strieca je nigro, kaj la beko estas forta kaj pinteca. La kruroj estas grizecaj. Junuloj havas malhelajn punktojn en la brusto. Ili povas esti facile konfuzataj kun la Akvokanbirdo *Acrocephalus paludicola* pro ŝajna pala centra kronostrio kontrasta kun la pli malhelaj bordoj. Aliaj similaj specioj inkludas kelkajn kiaj la Tamarika grilbirdo, *A. melanopogon*, kiu estas pli ruĝeca superŝultre, kaj la Siberia grilbirdo, *Locustella certhiola*, kies dorso estas pli kontraste strieca. La plej aĝa konata Junkokanbirdo estis birdo ringita en Finnlando kiu atingis la aĝon de 10 jaroj kaj 1 monato. La tipa vivdaŭro estas de 2 jaroj. Ties scienca nomo *Acrocephalus schoenobaenus* devenas el antikva greka *akros*, signife 'pinteca', kaj *kefale* ('kapo'), *sĥoiniklos* ('karekso') kaj *baino* ('iri'). Ĝi estas monotipa. Ankoraŭ oni ne mezuris la tutmondajn ŝanĝojn en la populacio, sed la statuso de la Junkokanbirdo estis konsiderata kiel 'Malplej Zorgiga' de BirdLife International.

[eta|dekstra|Junkokanbirdo en [Hampshire, Britio]]
Ili reproduktiĝas en Eŭropo kaj okcidenta kaj centra Azio kaj estas migrantaj. Post elnestiĝo ili migras rapide tra suda Eŭropo kaj Saharo el aŭgusto al septembro. Studoj en Niĝerio kaj Ugando sugestis, ke la Junkokanbirdoj revenas vintrumi al la samaj lokoj jaron post jaro.

Ĉiuj Junkokanbirdoj vintrumas en subsahara Afriko, el Senegalio okcidente al Etiopio oriente, kaj tiom sude kiom ĝis orienta Kablando de Sudafriko kaj norda Namibio. La migrovojoj suden, kaj la eventualaj vintrejoj, dependas de la birdaj reproduktejoj. Birdoj ringitaj en Britio kaj Nederlando troviĝas poste el sudokcidenta Iberio al Italio; birdoj el Svedio troviĝas en centra Eŭropo kaj Italio; dum finnaj birdoj troviĝas en nordorienta Italio kaj Malto orienten al la regiono de la Egea Maro. Junkokanbirdoj el la teritorioj de la iama Sovetunio migrovojas tra orienta Mediteraneo kaj Mezoriento. Ĉe afrikaj vintrejoj, oni uzas habitatojn kiaj kanejoj en humidejoj, papiroj, herbo, junkoj kaj altaj elefantoherboj. Ili povas troviĝi je altitudoj de 1800–2400 m super marnivelo en Etiopio. Maskloj eventuale practikas bigamion kaj promiskuon. Se oni predas ovojn aŭ idojn, la ino ofte abandonas la masklon, kiu plukantas kaj kuniĝas al alia ino. La ovojn kovas la ino dum 14 tagoj; la idoj estas malfrumaturaj kaj nudaj. Kaj masklo kaj ino zorgas la idojn kaj elnestiĝo okazas post 13–14 tagoj. Post elnestiĝo, la junaj junkokanbirdoj plupetas manĝon el la gepatroj dum 1–2 semajnoj eĉ post ekflugo.

### Manĝo kaj manĝado 
eta|maldekstra|Junkokanbirdoj portante manĝon
Predoj fare de Junkokanbirdoj inkludas Efemerojn, Libelojn, Ortopterojn, Hemipterojn, Neŭropterojn, papiliojn, skarabojn kaj muŝojn. Vegetala materialo inkludas sambukberojn kaj rubusberojn. Ĉe vintrejoj manĝo inkludas Ĥironomedojn kaj florojn kaj berojn el *Salvadora persica*.

Fine de julio, antaŭ migrado, ŝajne Junkokanbirdo serĉas lokojn kun granda nombro de Afidedoj *Hyalopterus pruni* kaj restas ne tre for de tiaj lokoj; ringostudoj montras ke tiuj birdoj povas moviĝi al konsiderindajn distancojn (ekz. el suda Anglio al norda Francio) serĉe de manĝo antaŭ ekmigri. En Portugalio, la manĝodisponeblo de afidoj elĉerpiĝas tro frue por la ĝuo de Junkokanbirdo, tiele multaj birdoj ne haltas tie kaj estas jam sufiĉe fortikaj por la trapasado.

Birdoj kun plej grandaj grasorezervoj antaŭ migrado kapablas senhaltajn flugojn el Afriko al suda Britio, el Ugando al Irako, ekzemple. Kelkaj duobligas siajn normalajn pezojn kiel 'nafto' por migrado. Pli malpezaj birdoj devas fari la veturadon laŭ kelkaj mallongaj partoj.

Junkokanbirdoj manĝas en malalta, densa vegetaĵaro, ĉefe kanejoj kaj kareksejoj, sed ankaŭ en plugeblaj terkultivejoj kaj ĉe arbustoj. Studo ĉe Attenborough, Nottinghamshire en Anglio, trovis, ke la habitatoj uzataj por manĝado dum la reprodukta sezono estis 47 % marĉoj, ĉefe kun herboj *Glyceria*, 26 % arbustaro, 21 % kampa vegetaĵaro kaj 6 % arbaro. Manĝoteknikoj inkludas 'plukado' de insektoj el vegetaĵaro dum ripozado aŭ foje gvatado, kaj 'saltokaptado', kiam la birdo kaptas flugantajn insektojn dum flugo inter ripozejoj. Junkokanbirdoj saltetas inter plantotigoj kaj plukas insektojn el subfolioj; ili profitas malaltajn temperaturojn mateniĝe kaj krepuske ĉar tio malhelpas movadon de la predoj.

## Referencoj 
* IUCN2006, **BirdLife International**, 2004, 52505, Acrocephalus schoenobaenus, 12a majo 2006. Malplej zorgiga.

## Plia informo 
* Diferencoj laŭ aĝo kaj sekso (PDF)  de Javier Blasco-Zumeta
* The RSPB: Junkokanbirdo retejo kun sonarkivo kaj bildoj

Kategorio:Silviedoj
Kategorio:Birdoj de Afriko
Kategorio:Birdoj de Azio
Kategorio:Birdoj de Eŭropo