open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Al

La literkombino **Al** havas plurajn signifojn:

* **Al** estas simbolo por aluminio je kemio.
* **AL** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Albanio.
* **AL** estas brazila kodo por la subŝtato  (*Alagoas*).
* **AL** estas Alabamo - usona subŝtato.
* **AL** estas kodo de provinco Alessandria de Italio.
* **AL** estas unu el registroj de komputila procesoro 8086 kaj ĝiaj heredantoj.
* **AL** estas mallongigo de la organizo Araba Ligo aŭ Ligo de Arabaj Ŝtatoj.
* **AL** estas la mallongigo de Alternativo Maldekstro (laŭ la germana nomformo *Alternative Linke*).
* **al** estas prepozicio en Esperanto.
* **-al-** estas kvazaŭ-sufikso en multaj vortoj en Esperanto.
* **.al** estas nacia domajno de la alta nivelo de Albanio.
Am

La literkombino **AM** havas plurajn signifojn:

* **Am** estas simbolo por americio je kemio.
* **am** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la Amhara lingvo.
* **AM** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Armenio.
* **AM** estas brazila kodo por la subŝtato  (*Amazonas*).
* **.am** estas nacia domajno de la alta nivelo de Armenio.
* **AM** estas ofte uzata simbolo de amplitudmodulado.
* **AM-1**, **AM-2**, **AM-3**, **AM-4**, **AM-5**, **AM-6** estas normaj dimensioj de piloj kaj baterioj.
* **a.m.** aŭ **A.M.** estas mallongigo, el la latina *ante meridiem*, uzata precipe en anglalingvaj hor-indikoj por signifi *antaŭtagmeze*; la responda esperanta mallongigo estas *atm*
* En Radiofonio, AmplitudModulado
An

La literkombino **AN** havas plurajn signifojn:
* **an** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la Aragona lingvo.
* **AN** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Nederlandaj Antiloj.
* **.an** estas nacia domajno de la alta nivelo de Nederlandaj Antiloj.
* **-an-** estas sufikso en Esperanto.
* **A-n** estis pseŭdonomo de sveda esperantisto Einar Adamson.
* **AN** estas kodo de provinco Ancona de Italio.
* **AN-***n* (kie *n* estas entjero) estas diversaj aviadiloj de Antonov
* **An** estas Sumera dio, akade **Anu**.
Ao

La literkombino **AO** havas plurajn signifojn:

***AO** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Angolo.
***.ao** estas nacia domajno de la alta nivelo de Angolo.
***Ao** estas internacia planlingvo.
Ar

La literkombino **AR** havas plurajn signifojn:
***Ar** estas simbolo por argono je kemio.
***ar** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la Araba lingvo.
***AR** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Argentino.
***AR** estas Arkansaso - usona ŝtato.
***AR** estas kodo de provinco Arezzo de Italio.
***AR** estas la oficiala mallongigo por Kantono Apencelo Ekstera en Svislando.
***.ar** estas nacia domajno de la alta nivelo de Argentino.
***-ar-** estas sufikso en Esperanto.
Aq

La literkombino **AQ** havas plurajn signifojn:
***(aq)** estas mallongigo en kemio kun signifo "akva solvaĵo" aŭ "solvite en akvo"
***AQ** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Antarkto
***.aq** estas nacia domajno de la alta nivelo de Antarkto
***AQ** estas kodo de provinco Provinco de La-Aglo (L'Aquila) de Italio
At

**At** havas plurajn signifojn:

***At** estas simbolo por astato je kemio.
***-at-** estas sufikso en Esperanto.
***AT** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Aŭstrio.
***.at** estas nacia domajno de la alta nivelo de Aŭstrio.
***at** estas komandlinia komando de komputila operaciumo UNIX.
***AT** estas aro de modemaj komandoj.
***AT** estas kodo de provinco Asti de Italio.
***AT-14 Kornet**, **AT-4 Spigot** kaj **AT-5 Spandrel** estas armiloj.
Au

La vorto **Au** havas plurajn signifojn:

## Mallongigoj
* Au estas la kemia simbolo por oro.
* AU estas simbolo de la mezurunuo astronomia unuo.
* AU estas laŭ la normo ISO 3166 landokodo de Aŭstralio.
* .au estas nacia domajno de la alta nivelo de Aŭstralio.
* AU estas mallongigo de Afrika Unio.

## Lokoj
### Germanio
* Au (Breisgau) estas komunumo en distrikto Breisgau-Hochschwarzwald en Baden-Virtembergo.
* Au am Rhein estas komunumo en distrikto Rastatt en Baden-Virtembergo.
* Au in der Hallertau estas komunumo en distrikto Freising en Bavario.

### Svislando
* Au-Heerbrugg estas komunumo en kantono Sankt-Galo
** Au SG (stacidomo) estas fervoja stacio en Au-Heerbrugg.
* Au (Fischingen) estas municipo de la komunumo Fischingen TG en kantono Turgovio.
* Au (Krinau) estas setlejo de la komunumo Krinau en kantono Sankt-Galo.
* Au (Rickenbach) estas setlejo de la komunumo Rickenbach SO en kantono Soloturno.

* Au ZH (stacidomo) estas fervoja stacio en Wädenswil.
Aw

**Aw** havas plurajn signifojn:

***AW** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Arubo.
***AW** estas la aŭtokodo de la germana distrikto Ahrweiler (federacia lando Rejnlando-Palatinato)
***.aw** estas nacia domajno de la alta nivelo de Arubo.
Ax

La literkombino **AX** havas plurajn signifojn:

* **AX** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Alando.
* **.ax** estas rezervita nacia domajno de la alta nivelo de Alando.
* **AX** estas unu el registroj de komputila procesoro 8086 kaj ĝiaj heredantoj.
Az

**Az** havas plurajn signifojn:
***az** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la azerbajĝana lingvo.
***AZ** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Azerbajĝano.
***.az** estas nacia domajno de la alta nivelo de Azerbajĝano.
***AZ** estas kodo de la usona ŝtato Arizono.
*Same majuskle, la literoparo **AZ** ankaŭ estas la mallonga nomo de la nederlanda futbalklubo Alkmaar Zaanstreek.
Hundorozo

La **hundorozo** aŭ **ordinara rozo** (**Rosa canina**) estas dukotiledona kuracplanto, alveninta en Eŭropo el Persio.
[eta|maldekstra|La ilustraĵo de [hundorozo]]
[eta|dekstra|240px|[Rozfrukto (rozbero) de la hundorozo]]
Arbedo alta 200-350 cm kun pendantaj branĉoj, kovritaj per densaj dornoj, kun kvinpetalaj blankaj aŭ helaj rozkoloraj floroj. Fruktoj estas rozberoj, post maturiĝo ruĝaj aŭ rozkoloraj. Hundorozo kreskas sur sekaj kaj sunplenaj deklivoj, kamplimoj kaj arbustejoj ĝis 1000 metroj s.m. Trovitaĵoj en kolonaj konstruaĵoj en Svislando atestas pri antikva prilaborado de rozberoj.

## Apliko 
Rozberoj estis jam en antikvaj tempoj konsiderataj bona rimedo kontraŭ urinvezikaj ŝtonoj. Rozberojn oni kolektas mane, en gantoj, maturajn, antaŭ aŭtunaj frostoj, en septembro-oktobro. Unue oni sekigas ilin en libera aero, en unu tavolo, poste arte, ekzemple sur lado en malfermita elektra tubo. Rozberoj enhavas multajn vitaminojn, precipe la vitaminon C, provitaminon A, komplekson de vitaminoj B-B1, B2, vitaminon K, sukerojn, kalcion, fosforon, magnezion, kalion, pektinon, fruktajn acidojn, karotenon, taninon, silicon, oleon, aromajn substancojn, vitaminon E. Freŝaj rozberoj estas unika fonto de askorba acido (vitamino C). Se oni atente sekigas ilin, konserviĝas unu kvarono. Plej ŝpara konservado estas produktado de marmelado kun 59% da sukero. Askorba acido bone influas kontraŭ sangado de gingivoj kaj printempa laciĝo – ĝi fortigas imunecon de la organismo. Pro granda enhavo de pektino rozberoj iom laksigas kaj urinigas. Popola medicino rekomendas manĝi rozberan farunon (unu kulereton post manĝo) ĉe diabeto, malfacilaĵoj ĉe urinado, laciĝo, forta menstruo. Por rozbera tizano taŭgas kompletaj beroj, inkluzive la semojn. Unu kulereto por taso, 3-4-foje tage. Eblas maceri hakitajn berojn unu horon en malvarma akvo, infuzi en bolanta akvo aŭ boligi 10 minutojn. Plej ŝpara por vitamino C estas la unua maniero. La teon trinku en varma stato, poste malaperas la vitaminoj.

La folierojn de la floro, oni uzas en salatoj, dolĉaĵoj. Oni gustigas per ili siropojn, vinagron, dolĉaĵon.

Ĝia frukto estas **rozbero**, kiun oni kolektas, se ĝin pikis jam la prujno. Tiam la fruktokorpo moliĝas, la surfaco ondiĝas. Ĝi estas uzebla diversmaniere: seke (sen la pikaj grajnoj) kiel kuracteo aŭ krude por fruktovino, siropo, kaj marmelado.

Se oni pretigas el la frukto per malvarmaj traktoj trinkaĵojn, en ili restas multe da C-vitamino, tiel la taga konsumado el tio fortigas la korpan rezistokapablon.

## Referencoj 
Kategorio:Rozacoj
Kategorio:Palearktisa flaŭro
Kategorio:Kuracplantoj
Kanceliero

**Kanceliero** estas ministro aŭ ŝtata ĉefoficisto, al kiu estas konfiditaj la ŝtataj sigeliloj kaj kiu zorgas precipe la juĝan administracion. Multaj ordenoj, episkopejoj, eklezioj, universitatoj kaj aliaj organizoj ankaŭ havas kancelierojn.

 

Aparte tradicia estas la funkcio de la **lordokanceliero** de Anglio kaj poste Britio, kiu ekzistis ekde la alta mezepoko. Ekde 1721 oni nomas la funkcion kutime ĉefministro de Britio.

En Germanio kaj Aŭstrio oni nomas kanceliero () la estron de la registaro. Esperante oni povas nomi lin au ŝin ankaŭ ĉefministro. Vidu Federacia Kanceliero (Germanio) kaj Federacia Kanceliero (Aŭstrio).

Por la listo de oficuloj vidu kanceliero (Germanio) kaj kanceliero (Aŭstrio).

En Brazilo, kanceliero estas la ministro pri eksteraj rilatoj.

## Referencoj 

Kategorio:Politiko
Ba

La vorto aŭ mallongigo **Ba** aŭ **BA** povas referenci al:

***Ba**, en la fiĝia hindia बा, en Fiĝio estas provinco (d:Q797434), distrikto (d:Q3710483), urbo (d:Q26713) kaj rivero (d:Q779872). 
* **Ba** (en vikidatumoj?) laŭdire estas loĝtendo por sengonomadoj (en vikidatumoj? ) en la tibeta altebenaĵo.
* **Bāʾ**, la dua litero en la araba alfabeto
***Ba** estas interjekcio en Esperanto. 

La mallongigo **BA**, **Ba** aŭ **ba** povas referenci al:
***BA**, mallongigo de British Airways, brita aviadilkompanio.
* **BA** en Britio same estas mallongigo por la Brita Akademio.
***BA** estas la mallongigo de la nomo de la revuo Beletra Almanako.
***BA** en Egiptio estas mallongigo por la moderna Biblioteko Aleksandria, teorie ankaŭ por la antikva Biblioteko de Aleksandrio.
***BA** estas kodo de provinco Bari de Italio.
***BA** estas kodo de la urbego Bonaero en Argentino.
***BA**, la mallongigo de *Bachelor of Arts* (anglalingva magistra diplomo)
***BA** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Bosnio kaj Hercegovino.
***BA** estas brazila kodo por la subŝtato  (*Bahia*).
***Ba** estas simbolo por bario en kemio.
***ba** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la Baŝkira lingvo.
***.ba** estas nacia domajno de la alta nivelo de Bosnio kaj Hercegovino.

## Vidu ankaŭ 
* BAA
Bb

**BB** havas plurajn signifojn:
* **BB** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Barbado.
* **.bb** estas nacia domajno de la alta nivelo de Barbado.

## Vidu ankaŭ 
* BBB
* Duobla bemolo  (♭♭)
Bd

**Bd** havas plurajn signifojn:

***BD** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Bangladeŝo.
***.bd** estas nacia domajno de la alta nivelo de Bangladeŝo.
Bf

**Bf** havas plurajn signifojn:
***BF** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Burkino.
***.bf** estas nacia domajno de la alta nivelo de Burkino.
Bg

**Bg** havas plurajn signifojn:
***bg** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la Bulgara lingvo.
***BG** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Bulgario.
***.bg** estas nacia domajno de la alta nivelo de Bulgario.
***bg** estas komandlinia komando de komputila operaciumo UNIX.
***BG** estas kodo de provinco Bergamo de Italio.
***B-G-2-3** estas arta lingvo kreita de Adam Walker.
Bi

**Bi** havas plurajn signifojn:
***Bi** estas simbolo por bismuto je kemio.
***bi** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la Bislamo.
***BI** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Burundo.
***.bi** estas nacia domajno de la alta nivelo de Burundo.
***BI** estas kodo de provinco Biella de Italio.
Bh

**Bh** havas plurajn signifojn:

* **Bh** estas simbolo por borio je kemio.
* **bh** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la Bihara lingvo.
* **BH** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Barejno.
* **.bh** estas nacia domajno de la alta nivelo de Barejno.
* **BH** estas unu el registroj de komputila procezilo 8086 kaj ĝiaj heredantoj.
Bm

**Bm** havas plurajn signifojn:
* **bm** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la Bambara lingvo.
* **BM** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Bermudoj.
* **.bm** estas nacia domajno de la alta nivelo de Bermudoj.
Bn

**Bn** aŭ **BN** havas plurajn signifojn:
***bn** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la Bengala lingvo.
***BN** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Brunejo.
***.bn** estas nacia domajno de la alta nivelo de Brunejo.
***BN** estas la kemia formulo de bornitrido.
***BN** estas kodo de provinco Benevento de Italio.
***bn** aŭ **b** estas simbolo de budo (mezurunuo) kiu estas mezurunuo de areo difinita kiel 10−28 m2.
Bo

La literkombino **BO** havas plurajn signifojn:
* **Bo-** estas prefikso en Esperanto.
* **bo** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la tibeta lingvo.
* **BO** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Bolivio.
* **.bo** estas nacia domajno de la alta nivelo de Bolivio.
* **bo** povas signifi la literon **B**.
* **BO** estas kodo de provinco Bolonja de Italio.
* **Bő** estas vilaĝo en Hungario en regiono *Okcidenta Transdanubio*, en departemento Vas (Hungario), en subregiono Csepreg.
Bj

**Bj** havas plurajn signifojn:
* **BJ** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Benino.
* **.bj** estas nacia domajno de la alta nivelo de Benino.
Bs

La literkombino **BS** havas plurajn signifojn:

***bs** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la bosna lingvo.
***BS** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Bahamoj.
***BS** estas la oficiala mallongigo por Kantono Bazelo Urba en Svislando.
***BS** estas kodo de provinco Brescia de Italio.
***.bs** estas nacia domajno de la alta nivelo de Bahamoj.
Bt

La literkombino **BT** havas plurajn signifojn:

***BT** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Butano.
***.bt** estas nacia domajno de la alta nivelo de Butano.
***b.t.** estas mallongigo por *bonvolu turni*, i.a. paĝon.
Bv

La du-litera kombinaĵo **Bv** havas plurajn signifojn, inter aliaj:

***Bv.** estas mallongigo de vorto "bonvolu".
***BV** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Buvetinsulo.
***.bv** estas dume ne uzata nacia domajno de la alta nivelo de Buvetinsulo.
Bw

La literkombino **BW** havas plurajn signifojn:

* **BW** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Bocvano.
* **.bw** estas nacia domajno de la alta nivelo de Bocvano.
* **BW** estas mallongigo de le germana federacia lando **Baden-Virtembergo**
Ĥaradrioformaj birdoj

La **ĥaradrioformaj** aŭ (*Charadriiformes*) estas ordo de birdoj. Preskaŭ ĉiuj specioj havas longajn krurojn kaj vivas en humidaj lokoj, ĉe la bordo de akvoj, ĉu maraj ĉu nemaraj, kaj do konsideriĝas akvobirdoj. Ili nestas surtere, ties idoj estas nestoforlasantoj kaj tuj kapablaj sin nutri. Ili nomiĝas ankaŭ vadbirdoj kaj estas diversaj laŭ grando kaj laŭ manĝokutimoj, ĉar mevoj manĝas fiŝojn kaj aliaj tre etajn bestetojn. Ili havas en la ordo 19 familiojn, preskaŭ 90 genrojn kaj pli ol 350 speciojn, kiuj estas disvastigitaj tra ĉiuj kontinentoj:

eta|maldekstra|200ra| (*Gallinago gallinago*)

## Subordoj 
La ordo estis iam dividita laŭ tri subordoj:

* La **vadbirdoj** propre dirite (aŭ "Charadrii"): tipaj strandobirdoj, multaj el kiuj manĝoplukas en koto aŭ el la surfaco kaj ĉe marbordo kaj ĉe akvofluaj medioj.

* La **mevoj** kaj similaj (aŭ "Lari"): tiuj estas ĝenerale grandaj specioj kiuj prenas fiŝojn el maro. Multaj mevoj, rabmevoj kaj ŝternoj sin nutras en strandoj aŭ rabas el aliaj specioj. Kelkaj estas adaptitaj al insula vivo.

* La **aŭkoj** (aŭ "Alcae") estas marbordaj specioj kiuj nestas ĉe klifoj kaj flugas super surfaco por kapti fiŝojn.

## Familioj 
La ordo *Charadriiformes* (Ĥaradrioformaj) enhavas tri subordojn, 19 familiojn kaj 391 speciojn.
[eta|[Amerika avoceto el la Rekurbrostruledoj]]
* Subordo **Charadrii**
** *Burhinidae*, Burinedoj – burinoj aŭ trieloj (10 specioj)
** *Pluvianellidae*, Pluvianeledoj – socia pluvianelo aŭ magelanpluvio
** *Chionidae*, Ĥionidedoj – ĥionidoj (2 specioj) 
** *Charadriidae*, Karadriedoj – vaneloj, pluvioj, karadrioj (69 specioj) 
** *Recurvirostridae*, Rekurbrostruledoj – himantopoj, rekurbrostruloj aŭ avocetoj (10 specioj) 
** *Ibidorhynchidae*, Ibidorinkedoj – ibisbekulo
** *Haematopodidae*, Hematopedoj – hematopoj (12 specioj) 
* Subordo **Scolopaci**
** *Rostratulidae*, Rostratuledoj – rostratuloj (3 specioj) 
** *Jacanidae*, Jakanaedoj – jakanaoj (8 specioj) 
** *Pedionomidae*, Pedionomedoj – pedionomo
** *Thinocoridae*, Tinokoredoj – tinokoroj (4 specioj) 
** *Scolopacidae*, Skolopedoj – skolopo, galinago, tringo, limozo, kurlo aŭ numenio, kalidro, falaropo (98 specioj)
* Subordo **Lari**
** *Turnicidae*, Turnicedoj (18 specioj) 
** *Dromadidae*, Dromadedoj – krabpluvio
** *Glareolidae*, Glareoledoj – kurbirdoj aŭ kuruloj, glareoloj (17 specioj) 
** *Laridae*, Laredoj – mevo, kitio (103 specioj) 
** *Stercorariidae*, Sterkorariedoj – sterkorario aŭ rabmevo (7 specioj)
** *Alcidae*, Aŭkedoj– aŭko, urio, urieto, fraterkulo (25 specioj)

## Bildaro 

Puffin showing off (9386903752).jpg|Atlantika fraterkulo, kies rondforma beko helpas kapti fiŝojn
Gull portrait ca usa.jpg|Mevo - Ĉiomanĝanto
Recurvirostra avosetta(tennouji zoo).jpg|Rekurbrostruledoj
Curlew - natures pics.jpg|Kurlo
Haematopus ostralegus He.jpg|*Haematopodidae* kun longa kaj forta beko por manĝi duvalvulojn
Black Skimmer RWD2015.jpg|Tondilbekulo

## Referencoj
Varleto

[eta|[Donkiĥoto (rolulo)|Donkiĥoto kaj lia varleto, Sanĉo Panzo]]
**Varleto** estis mezepoka knabo el nobela familio, kiu servis pli altrangan nobelon por estonte fariĝi kavaliro.

En la mezepoko la portanto de la iloj estis la viro, kiu portis la armilojn de milito de la militista nobelo, kaj precipe la ŝildon, kaj helpis lin porti la kirason sur lia korpo.

Memkompreneble, la portantoj de la iloj havis malpli altan statuson ol tiu de la militisto. Ili servis kaj aspiris lerni de li la militmetion kaj progresi al pli alta statuso. Kiam kavaliroj interbatalis, kutime la ilportantoj ankaŭ interbatalis.

En multaj lingvoj la nomo de la ilportanto devenas de la vorto **ŝildo**, ĉar la portanto de la ilo portis, antaŭ la batalo, la pezan ŝildon de la mezepokaj kavaliroj.

Iuj ilportiloj, aperintaj en famaj literaturaj verkoj, kiel: Sanĉo Panzo en "Donkiĥoto", *Gort* en "Ivanhoe" kaj la ilportantoj de la muskedistoj en la romanoj de Aleksandro Dumas la Maljunulo, estis famaj figuroj per si mem.

La termino *portanto de iloj* ankaŭ estas uzata por indiki neegalajn interagojn inter partneroj. Ekz. kiam unu politikisto estas foje priskribita kiel la ilportanto de alia, pli altranga kaj influhava.

## Paĝio 
Sepjaraj knabetoj el malsupera nobelaro estis akceptataj en superaj nobelaj familioj aŭ ĉe la reĝa kortego kaj tie ili estis edukataj por fariĝi kavaliroj. Ili ricevis la titolon paĝio. Samtempe ili servis al sia mastro dum ĉasado, festenado kaj ankaŭ kiel senditoj. Nobelinoj instruis al ili kateĥismon kaj estimadon de virinoj.

## Varleto 
Post sia dekkvara jaro la paĝioj fariĝis ŝildportistoj de sia mastro kaj ricevis la titolon varleto. La kutimo same kiel kavalireco malaperis dum la 17-a jarcento.

Metio

**Varleto** aŭ **tenpeco** estas fera stango, ĉe la ekstremaĵo kubute kurbita kaj servanta por teni senmova prilaboratan lingvopecon sur stablo.

Kategorio:Mezepoko
Kategorio:Nobelaj titoloj
Mendrisio

**Mendrisio** estas komunumo kaj ĉefurbo de la samnomaj komunumaro kaj distrikto en la sudo de Kantono Tiĉino en Svislando. Ĝi havis 11637 loĝantojn la 31-an de decembro 2011.

## Lingvoj 
La oficiala lingvo estas la itala, la parola lingvo la tiĉina dialekto de la lombarda lingvo.

## Institucioj 
En Mendrisio troviĝas la arkitekturakademio fondita en 1996 kiel parto de la universitato de la itallingva Svislando.

## Eventoj 
En 2009 okazis en Mendrision la monda ĉampioneco de la biciklistoj.

## Geografio 
La urbo mendrisio etendiĝas sude de la Lago de Lugano. Ĝi situas proksimume 18 kilometrojn sude de Lugano kaj en okcidento kaj ĉe sia suda pinto limas al Italio. La plej alta punkto de la komunuma teritorio estas la Monto Generoso kun alteco de 1701 m s.m..

## Trafiko 
Tra Mendrisio pasas la kantona ĉefvojo n-ro 2 kaj la svisa aŭtovojo A2 kaj la gotarda trajnlinio de Svisaj Federaciaj Fervojoj. De Capolago dentorada fervojo kondukas al la kulmino de Monte Generoso. La urbo disponas pri propra loka busreto.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Sobrio datiĝas el la jaro 793 kiel *Mendrici*. Proksimume 30 tomboj, sarkofagoj kaj tomboŝtonoj, moneroj de la romia respubliko kaj imperio kaj restaĵoj de vilao pruvas, ke la loko jam estis loĝata dum la romia epoko. Dum mezepoko Mendrisio estis sub la regado de la urbo Como, tiun regado sekvis en la jaro 1517 la regado fare de la Svisa Ĵurkomunumo. Ek de 1522 Mendrisio estis la ĉefurbo de la samnoma voktejo sub komunuma regado de la Svisa Ĵurkomunumo.

## Kvartaloj de la urbo Mendrisio 
La teritorio de la hodiaŭa urbo kaj komunumo Mendrisio konsistas el 10 kvartaloj, kiuj iam estis aŭtonomaj komunumoj kaj iom post iom estis integritaj al la nuna komunumo. Jen la listo kun la dato de la aliĝo al la komunumo, kaj loĝantaro fine de 2011:

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Mendrisio (stacidomo)
* Mendrisio S. Martino (stacidomo)
* Capolago Lago (stacidomo)
* Capolago-Riva S. Vitale (stacidomo)
* Bellavista (Svislando) (stacidomo)
* S. Nicolao (stacidomo)
* Tramvojo de Bellavista
* Tramvojo de Mendrisio

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la urbo kaj komunumo

## Bildoj 

Dosiero:Mendrisio-arkitekturo.jpg|En la fakultato de arkitekturo, Mandrisio
Dosiero:Mendrisio-fakultato.jpg|La konstruaĵo ekstere
Dosiero:KircheMendrisio.JPG|Preĝejo de Mendrisio


Kategorio:Moderna arkitekturo (Ticino)
Aa

***aa** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la afara lingvo.
***AA** estas unu el normaj dimensioj de baterioj kaj akumulatoroj,
* kaj mallongigo de la kompanio American Airlines.
***Aa** estas nomo de pluraj riveroj en Germanlingvio kaj Nederlandlingvio, ekzemple
** rivero de 89 km en la (historie nederlandlingva respektive  flandra) regiono Nord-Pas-de-Calais de Francio, kiu interalie fluas tra la urbo Saint-Omer, kaj ** rivero de 90 km, kiu precipe fluas tra Norda Brabanto (Nederlando), interalie tra ties ĉefurbo 's-Hertogenbosch, aŭ aliekzemple la
** rivero Drentsche Aa (Nederlando) de nur 28 km.
** La germaniaj riveroj *Aa* fluas en la riverojn *Möhne* (kaj plu al rivero Ruhr), *Nethe* kaj *Werre* (ambaŭ plu al rivero Weser, kaj riveroj *Große Aa* kaj *Münstersche Aa* ambaŭ fluas en la riveron Emso.
***Aa** estas nomo de vilaĝo en la distrikto Ida-Viru de Estonio.
***Aa** estas nomo de vilaĝo en la provinco Suda Sulaveso de Indonezio.
***Aabach** (germane: "Aa"-rojo) estas ofta nomo de riveroj en alemanlingvaj regionoj.
***AA** estas mallongigo de Alkoholuloj Anonimaj
***AA** estas mallongigo de Arbaro de Ana
Buĥto (bakaĵo)

[dekstra|300px|eta|[Ĉeĥa kuirarto - Ĉeĥaj buĥtoj]]
**Buĥto** (ĉeĥe *buchta*) estas negranda bakaĵo ortangula aŭ ovala, ordinare farĉita per pruna marmelado, per kazeo aŭ per papavo muelita kun sukero; industrie oni metas la buĥtojn en oblongan ladan ujon, kie ili kuŝas unuj apud la aliaj kiel brikoj, kaj rigardate de supre la fendoj inter ili formas kradon; dum bakado ili kunbakiĝas tiel, ke poste oni devas ilin deŝiri kvazaŭ poŝtmarkojn.

Ĉe buchta la radiko **buch** estas prononcvarianto de la radiko **puch** en la vorto **napuchlý** *pufiĝinta*. Buĥtoj ja pufiĝas dum bakado.

Kategorio:Bakaĵoj
Kategorio:Ĉeĥa kuirarto
Stubičke Toplice

Stubičke Toplice estas vilaĝo en Kroatio, 30 km de Zagrebo, kun 2752 loĝantoj en 2001.

Ĝi troviĝas en la norda parto de la monto "Medvednica", en valo de la kroata Zagorien. La areo havas mildan klimaton kaj abundan arbaron.

La loko estas ŝtatata kuracbanejo.

Kategorio:Vilaĝoj de Kroatio
Luigi Snozzi

200px|dekstra
**Luigi SNOZZI** (n. 29-an de julio 1932 en Mendrisio, m. 29-an de decembro 2020) estis svisa arkitekto el la regiono Tiĉino.

Luigi Snozzi komencis sian arkitektan laboron fine de la 1950-aj jaroj per la malfermo de sia propra buroo en Locarno.
Tiutempe la moderna arkitekturo en la Tiĉina regiono estis ankoraŭ ekzotika.

Li studis kune kun la same famaj kolegoj Livio Vacchini kaj Aurelio Galfetti en la Svisa Federacia Instituto pri Teknologio Zuriko.

## Kelkaj el liaj projektoj 
* Monte Carasso, najbara komunumo de Bellinzona, urboplanado kaj pluraj loĝdomoj.
* Casa Bianchetti, unufamilia domo, 1977, Monti della Trinita, Via G.Zoppi
* Casa Kalmann, unufamilia domo, 1975, Brione s. Minusio, Via Panoramica 66
* Renovigo de Madonna del Sasso, Orselina

## Vidu ankaŭ 
* Mario Botta

Kategorio:Moderna arkitekturo (Ticino)
Kategorio:Svisaj arkitektoj
Kategorio:Tiĉinanoj
By

La literkombino **BY** havas plurajn signifojn:

* **BY** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Belorusio.
* **.by** estas nacia domajno de la alta nivelo de Belorusio.
Gornja Stubica

**Gornja Stubic** estas vilaĝo en Kroatio en la distrikto Krapinsko-zagorska, kie okazis la kamparana ribelo en 1573. Laŭ la 2001 censuso, la komunumo havas 5726 loĝantojn.

## Eksteraj ligiloj 
*Urba ret  ejo

Kategorio:Vilaĝoj de Kroatio
Ca

La literkombino **CA** havas plurajn signifojn:

* **Ca** estas simbolo por kalcio je kemio.
* **ca** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la Kataluna lingvo.
* **CA** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Kanado.
* **.ca** estas nacia domajno de la alta nivelo de Kanado.
* **CA** estas Kalifornio - usona ŝtato.
* **CA** estas kodo de provinco Cagliari de Italio.
Listo de filmoj laŭ produktadlando

Kino > Listo de filmoj

----

## Anglaj kaj usonaj filmoj 
* Trilogio *Back to the Future* (*Reiro en la Estontecon*)
* *Braveheart*
* *Casablanca*
* *Chicken Run* (*Kokinkurado*)
* *Gattaca*
* *GoldenEye*
* *Incubus* (*Inkubo*)
* *Kill Bill*
* *Pink Floyd The Wall*
* *Rocky Horror Picture Show* (*Kina Spektaklo Rocky Horror*)
* *Star Wars* (*Stelaj Militoj*)
* *Sunrise* (*Sunleviĝo*)
* *The Birth of a Nation*
* *The Great Dictator*
* *The Magnificent Seven*
* *The Matrix* (*La Matrico*), *The Matrix Reloaded*, *The Matrix Revolutions*
* *Titanic*

## Esperantistaj filmoj 
vidu Esperanto-filmo

## Francaj filmoj 
* *Baisers volés*
* *Joyeux Noël* (*Ĝojan Kristnaskon*)
* ''L'auberge espagnole* (*La hispana gastejo*)
* *La fin du Règne animal* (*fino de l'animala klado*)
* *Le Colonel Chabert*
* *Le fabuleux destin d'Amélie Poulain* (*La fabela destino de Amélie Poulain*)
* *Un chien andalou*

## Germanaj filmoj 
* *Good bye, Lenin!*

## Asiataj filmoj 
* *Agantuk* (*La nekonatulo*)
* *Shatranj ke Khilari* (*la ŝako ludemuloj*)
* *Shichinin no samurai* (*La sep samurajoj*)
* *Tra la olivarboj''
## Vidu ankaŭ 
* Listo de reĝisoroj
## Eksteraj ligiloj 
* http://www.imdb.com 
* http://www.filmkeuze.nl 
* http://www.cinebel.be/nl/index.asp  
* http://www.moviemeter.nl 

Kategorio:Filmoj
Cd

La literkombino **CD** havas plurajn signifojn:

***cd** estas simbolo de mezurunuo kandelo.
***Cd** estas simbolo por kadmio je kemio.
***cd** estas komandlinia komando de komputila operaciumo UNIX.
***CD** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Kongo Kinŝasa.
***.cd** estas nacia domajno de la alta nivelo de Kongo Kinŝasa.
***CD** estas Kompakta disko
Cc

La literkombino **CC** havas plurajn signifojn:

***CC** estas mallongigo por la angla *Creative Commons*, vidu esperante ĉe krea komunaĵo.
***cc** estas komandlinia komando de komputila operaciumo UNIX por tradukado de programoj en programlingvo C.
***CC** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Kokosinsuloj.
***.cc** estas nacia domajno de la alta nivelo de Kokosinsuloj.
***CC** kiel deksesuma nombro (kutime ĝi estas skribita kiel **cc16**, **CC16**, **0xcc**, **0xCC**, **0cch**, **0CCh**) egalas al dekuma nombro 204.
***CC** estas la skribita per romiaj ciferoj nombro 200.
***10cc** estis angla popmuzika grupo.
***cc** estas mallongigo por kuba centimetro uzata en anglalingvaj landoj.
***CC** estas mallongigo de Corps Consulaire (france: konsula korpuso, konsularo), uzata kiel aŭtomobila ŝildo
Cf

La literkombino **CF** havas plurajn signifojn:

***Cf** estas simbolo por kalifornio (elemento) je kemio.
***CF** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Centr-Afrika Respubliko.
***CF** estas speco de kartdisko
***.cf** estas nacia domajno de la alta nivelo de Centr-Afrika Respubliko.
Cg

La literkombino **CG** havas plurajn signifojn:

* **CG** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Kongo Brazavila.
* **.cg** estas nacia domajno de la alta nivelo de Kongo Brazavila.
Ce

La literkombino **CE** havas plurajn signifojn:

* **CE** estas brazila kodo por la subŝtato  (*Ceará*).
* **Ce** estas simbolo por cerio je kemio.
* 18px *Communauté Européenne*; CE-signado 
* **ce** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la ĉeĉena lingvo.
* **CE** estas kodo de provinco Caserta de Italio.
* **CE** estas mallongigo de "centra Eŭropo".
* **Ce** (ц) estas litero de la cirila alfabeto.
Cl

La literkombino **CL** havas plurajn signifojn:

* **Cl** estas simbolo por **kloro** je kemio.
* **CL** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de **Ĉilio**.
* **.cl** estas nacia domajno de la alta nivelo de **Ĉilio**.
* **CL** estas kodo de provinco Caltanissetta de Italio.
* **CL** estas unu el registroj de komputila procesoro 8086 kaj ĝiaj heredantoj.
Ck

La literkombino **CK** havas plurajn signifojn:

***CK** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Kukinsuloj.
***.ck** estas nacia domajno de la alta nivelo de Kukinsuloj.
***CK**: Centra Esperanto-Komitato, poste nomata ICK (Internacia Centra Komitato)
***CK**: Centra Komitato de Komunista partio
Ad

La literkombino **AD** havas plurajn signifojn:
***-ad-** estas sufikso en Esperanto.
***AD** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Andoro.
***.ad** estas nacia domajno de la alta nivelo de Andoro.
***AD** de la latina lingvo estas "Anno Domini" kio estas simbolo de jaroj post Kristo.
Ae

La literkombino **AE** havas plurajn signifojn:
* **ae** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la avesta lingvo.
* **AE** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Unuiĝintaj Arabaj Emirlandoj.
* **.ae** estas nacia domajno de la alta nivelo de Unuiĝintaj Arabaj Emirlandoj.
* Estas speciala duobla litero Æ ( æ ).
* Literkombinoj **ae** en vortoj de malnova germana lingvo en moderna germana lingvo estas anstataŭigitaj per specialaj literoj Ä (ä).
Bz

La literkombino **BZ** havas plurajn signifojn:

* **BZ** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Belizo.
* **.bz** estas nacia domajno de la alta nivelo de Belizo.
* **.bz2** estas finaĵo de dosiernomo de pakaĵoj de paka programo bzip2.
* **BZ** estas kodo de Sudtirolo de Italio, elektita laŭ du literoj de la provinca ĉefurbo Bozen.
Cs

La literkombino **CS** havas plurajn signifojn:

***Cs** estas simbolo por cezio je kemio.
***cs** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la ĉeĥa lingvo.
***CS** estis laŭ normo ISO 3166 landokodo de Serbio kaj Montenegro.
***.cs** estas rezervita nacia domajno de la alta nivelo de Serbio kaj Montenegro, antaŭe ĝi estis uzata de Ĉeĥoslovakio.
***CS** estas kodo de provinco Cosenza de Italio.
***CS** estas unu el registroj de komputila procesoro 8086 kaj ĝiaj heredantoj.
*Krome temas pri mallongigo de CouchSurfing, internacia gastiga servo.
Cm

La literkombino **CM** havas plurajn signifojn:
***cm** estas simbolo de mezurunuo centimetro kiu estas .
***Cm** estas simbolo por kuriumo je kemio.
***CM** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Kameruno.
***.cm** estas nacia domajno de la alta nivelo de Kameruno.
Cv

La literkombino **CV** havas plurajn signifojn:

* **cv** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la ĉuvaŝa lingvo.
* **CV** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Kabo-Verdo.
* **.cv** estas nacia domajno de la alta nivelo de Kabo-Verdo.
* Latine, CV estas mallongigo de *curriculum vitae* - kariertabelo.
* **CV** - mallongigo de *charactor voice*, signifas voĉoaktoron en la japanaj animeoj kaj videoludoj, egalas al **VA** (*voice actor*) en la angla.
* **CV** estas mallongigo de *Cartellverband* - Cartellverband der katholischen deutschen Studentenverbindungen
Cy

La du-litera kombinaĵo **cy** havas plurajn signifojn, inter aliaj:

***cy** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la Kimra lingvo.
***CY** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Kipro.
***.cy** estas nacia domajno de la alta nivelo de Kipro.
***cy** estas mallongigo de la koloro cejana
*Cy Young, usona basbalisto
Cn

La literkombino **CN** havas plurajn signifojn:

***CN-** estas kemia kombinaĵo pri cianido.
***CN** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Ĉinio.
***CN** estas kodo pri provinco Cuneo de Italio.
***Cn** estas kemia elemento pri kopernicio.
***.cn** estas nacia domajno de la alta nivelo de Ĉinio.
Cz

La literkombino **CZ** havas plurajn signifojn:

***CZ** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Ĉeĥio.
***.cz** estas nacia domajno de la alta nivelo de Ĉeĥio.
***CZ** estas kodo de provinco Catanzaro de Italio.
DA

**DA** povas esti:
* **Da** estas prepozicio en Esperanto, ofte miskomprenata.
* Minuskle, da estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la dana lingvo.
* Da estas mallongigo de atoma mezurunuo Daltono, nomata pro kemiisto John Dalton.
* da estas armena litero.
* La Nigra rivero en azio estas ankaŭ nomata Da
* Dopamino (DA) estas grava nervotransigilo.
Dj

La du-litera kombinaĵo **Dj** havas plurajn signifojn, inter aliaj:

* **DJ** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Ĝibutio.
* **.dj** estas nacia domajno de la alta nivelo de Ĝibutio.
* **DJ** estas diskĵokeo (el la anglalingva *disk jockey*)
* Dow Jones & Company, usona financo-firmao
De

La literkombino **de** aŭ **DE** havas plurajn signifojn:

* **De** estas prepozicio en Esperanto.
* **de** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la germana lingvo.
* **DE** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Germanio.
* **.de** estas nacia domajno de la alta nivelo de Germanio.
* **DE** estas Delavaro - usona ŝtato.
* **de** estas partikulo por familinomo en la franca kaj aliaj lingvoj kiu signifas statuson de nobelo.
* **De (cirila alfabeto)**
Dk

La literkombino **DK** havas plurajn signifojn:

* **DK** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Danio.
* **.dk** estas nacia domajno de la alta nivelo de Danio.
Dm

La literkombino **DM** havas plurajn signifojn:

***dm** estas simbolo de mezurunuo decimetro kiu estas 10−1 metroj.
***DM** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Dominiko.
***.dm** estas nacia domajno de la alta nivelo de Dominiko.
*DM, mallongigo por **dumviva membro** en oficialaj dokumentoj de UEA
*DM estis mallongigo por Deutsche Mark, germana marko
*Dm estas angla nomo de konsonanco.
Ec

La literkombino **EC** havas plurajn signifojn:
***-ec-** estas sufikso en Esperanto, pri ĝia aparta uzo vidu artikolon eco.
***EC** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Ekvadoro.
***.ec** estas nacia domajno de la alta nivelo de Ekvadoro.
Dz

La literkombino **DZ** havas plurajn signifojn:

***dz** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la dzonka lingvo.
***DZ** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de .
***.dz** estas nacia domajno de la alta nivelo de Alĝerio.
Ee

La literkombino **EE** havas plurajn signifojn:

* **ee** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la evea lingvo.
* **EE** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Estonio.
* **.ee** estas nacia domajno de la alta nivelo de Estonio.
EH

**EH** povas signifi:
* EH estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Okcidenta Saharo.
* .eh estas rezervita nacia domajno de la alta nivelo de Okcidenta Saharo.
* eh estas armena litero
Cu

La literkombino **CU** havas plurajn signifojn:

* **Cu** estas simbolo por kupro je kemio.
* **cu** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la Slavono.
* **CU** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Kubo.
* **.cu** estas nacia domajno de la alta nivelo de Kubo.
* **Cu**, pli ofte latinliterigita **Tsu**, estas urbo en Japanio.
Eg

**Eg** povas signifi
***-eg-** estas sufikso en Esperanto.
* **Eg** estas rivero en Mongolio, la oka plej longa de la lando.
***EG** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Egiptio.
***.eg** estas nacia domajno de la alta nivelo de Egiptio.
El

La du-litera kombinaĵo **El** havas plurajn signifojn, inter aliaj:

* **el** estas prepozicio en Esperanto.
* **el** laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la greka lingvo (post 1453).
* **El (cirila alfabeto)** (л) estas litero de la cirila alfabeto.
* **el** estas maskulena artikolo en la hispana lingvo.
* **el** estas vira pronomo en la rumana lingvo.
* Majuskle, **EL** estas mallongigo por la planlingvo Terlingvo, *Earth Language*.
* Krome temas pri kodo de elektrumo, alojo de kupro kaj arĝento.
En

La literkombino **En** aŭ **EN** havas plurajn signifojn:

***EN** estas nomo por la normoj de CEN.
***En** estas prepozicio en Esperanto. Vidu pri ĝi ĉe  en Vikivortaro.
***en** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la Angla lingvo.
***EN** estas kodo de provinco Enna de Italio.
***En (cirila alfabeto)**
***En** estas la romanĉlingva nomo de la svis-aŭstra rivero Inn (esperantigita **Eno**).

## Vidu ankaŭ 
* ENN (apartigilo)
Er

La literkombinoj **ER**, **Er** aŭ **er** havas plurajn signifojn:

* **Er** estas simbolo por erbio en kemio.
* **-er-** estas sufikso en Esperanto.
* **E-r** estis pseŭdonomo de sveda esperantisto Einar Adamson.
* **ER** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Eritreo.
* **ER** estas mallongigo de la Estona Reforma Partio.
* **.er** estas nacia domajno de la alta nivelo de Eritreo.
* **Er (cirila alfabeto)**
* **ER2** kaj **ER9** estas soveta familio de elektraj motortrajnoj.
Eu (apartigilo)

La literkombino **EU** havas plurajn signifojn:

* **EU** estas Eŭropa Unio.
* **Eu** estas simbolo por eŭropio je kemio.
* **eu** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la Eŭska lingvo.
* **.eu** estas nacia domajno de la alta nivelo de Eŭropa Unio
* **Eu (Seine-Maritime)** estas franca municipo en departemento Seine-Maritime.
** **Eu (stacidomo)** estas franca stacidomo situanta en Eu (Seine-Maritime).
Fi

La literkombino **FI** havas plurajn signifojn:
***Fi-** estas prefikso en Esperanto.
***Fi** estas interjekcio en Esperanto.
***fi** estas komando de kelkaj programlingvoj, para al komando if.
***fi** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la finna lingvo.
***FI** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Finnlando.
***.fi** estas nacia domajno de la alta nivelo de Finnlando.
***FI** estas kodo de provinco Firenze de Italio.
***Fi** estas nomo de litero de la greka alfabeto Φ ( φ ).
***FI** estas la mallongigo de IATA por la flugkompanio Icelandair.
Et

**Et** povas signifi
* **-et-** estas sufikso en Esperanto.
* **et** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la estona lingvo.
* **ET** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Etiopio.
* **.et** estas nacia domajno de la alta nivelo de Etiopio.
* **ET** estas komputila ludo por ludkonzolo Atari 2600.
* **E.T.** (mallongigo por "ekster-terulo") estas la nomo de usona kineja filmo, per kiu konatiĝis la reĝisoro Steven Spielberg
Fk

La literkombino **FK** havas plurajn signifojn:

*En Esperanto **FK** estas tradicia mallongigo por Fundamenta Krestomatio.
***FK** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Falklandoj.
***.fk** estas nacia domajno de la alta nivelo de Falklandoj.
Fo

La du-litera kombinaĵo **Fo** havas plurajn signifojn, inter aliaj:

* **Fo** estas nomo de litero "F" en Esperanto.
* **fo** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la feroa lingvo.
* **FO** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Ferooj.
* **.fo** estas nacia domajno de la alta nivelo de Ferooj.
* Dario Fo, itala dramisto kaj aktoro
Fm

La literkombino **FM** havas plurajn signifojn.

* **Fm** estas simbolo por fermio je kemio.
* **FM** estas ofte uzata simbolo de frekvencmodulado.
* **FM** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Mikronezio.
* **fm** estas mallongigo de *femtometro*, kiu valoras 10−15 metro.
* **.fm** estas nacia domajno de la alta nivelo de Mikronezio.
* Ferdinand Marcos, Prezidento de Filipinoj (1965-1986).
* En Radiofonio, FrekvencModulado
Fr

La literkombino **FR** havas plurajn signifojn:
* **Fr** estas simbolo por francio (elemento) je kemio.
* **fr** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la franca lingvo.
* **FR** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Francio.
* **FR** estas kodo de provinco Frosinone de Italio.
* **FR** estas la oficiala mallongigo por Kantono Friburgo en Svislando.
* **.fr** estas nacia domajno de la alta nivelo de Francio.
Ga

La literkombino **GA** havas plurajn signifojn:

***Ga** estas simbolo por galiumo je kemio.
***GA** estas simbolo de mezurunuo gigaampero kiu estas 109 amperoj.
***ga** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la irlanda lingvo.
***GA** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Gabono.
***.ga** estas nacia domajno de la alta nivelo de Gabono.
***GA** estas Georgio - usona ŝtato.
Fj

La literkombino **FJ** havas plurajn signifojn:

***fj** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la Fiĝia lingvo.
***FJ** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Fiĝioj.
***.fj** estas nacia domajno de la alta nivelo de Fiĝioj.
Gb

La literkombino **GB** havas plurajn signifojn:

* **GB** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Britio.
* **.gb** estas malnova kaj forigata nacia domajno de la alta nivelo de Britio.
* **GB** estas mallongigo de gigabajto, kiu estas 109 aŭ 230 = 1073741824 bajtoj. Vidu ankaŭ en GiB.
* **Gb** estas mallongigo de gigabito.
* **GB** estas alia nomo por la venengaso Sarino.
Gd

La literkombino GD havas plurajn signifojn:

* **Gd** estas simbolo por gadolinio je kemio.
* **gd** estas simbolo de matematika funkcio de Gudermannian.
* **gd** estas laŭ normo ISO 639 lingva kodo de la skotgaela lingvo.
* **GD** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Grenado.
* **.gd** estas nacia domajno de la alta nivelo de Grenado.
Gf

La literkombino **GF** havas plurajn signifojn:

***GF** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Franca Gujano.
***.gf** estas nacia domajno de la alta nivelo de Franca Gujano.
Ge

La literkombino **GE** havas plurajn signifojn:
***Ge** estas simbolo por germanio (elemento) je kemio.
***Ge-** estas prefikso en Esperanto, pri ĝia aparta uzo vidu artikolon geeco.
***GE** estas mallongigo por usona kompanio, **General Electric**.
***GE** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Kartvelio.
***GE** estas la oficiala mallongigo por Kantono Ĝenevo en Svislando.
***GE** estas kodo de provinco Genova de Italio.
***Ge** estas litero de la cirila alfabeto.
***.ge** estas nacia domajno de la alta nivelo de Kartvelio.
Gp

La literkombino **GP** havas plurajn signifojn:

***GP** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Gvadelupo.
***.gp** estas nacia domajno de la alta nivelo de Gvadelupo.
Gq

La literkombino **GQ** havas plurajn signifojn:

* **GQ** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Ekvatora Gvineo.
* **.gq** estas nacia domajno de la alta nivelo de Ekvatora Gvineo.
Diane Kruger

**Diane KRUGER**, origine: **Diane HEIDKRÜGER** (naskiĝis la 15-an de julio, 1976) estas germana aktorino.

Naskiĝinte en Algermissen apud Hildesheim, ŝi kiel infano revis iĝi dancistino. Ŝi ricevis baletinstruon en la Londona Royal Academy of Arts, sed post vundiĝo ŝi kiel junulino forlasis la baletan karieron kaj iĝis fotomodelo en Parizo.

Ŝi ekinteresiĝis pri la aktorado kaj ricevis malgrandajn filmrolojn. Por faciligi internacian karieron, ŝi ŝanĝis sian familian nomon Heidkrüger al Kruger. Ŝia plej granda sukceso estis la rolo de Helena en la usona produktaĵo *Troy* (Trojo) el la jaro 2004.

Ekde 2001 ŝi estas la edzino de la franca aktoro Guillaume Canet.

## Listo de filmoj 
## Premioj gajnitaj 
* premio *Bambi*, kategorio: nova stelulo (2004)

## Eksteraj ligiloj 
 Diane Kruger ĉe IMDB

Kategorio:Germanaj fotomodeloj
Kategorio:Germanaj aktoroj
Kategorio:Naskiĝintoj en Germanio
Kategorio:Eksaj katolikoj
Ac

La literkombino **AC** havas plurajn signifojn:

***Ac** estas simbolo por aktinio je kemio.
***.ac** estas nacia domajno de la alta nivelo de la insulo Ascension.
***AC** estas ofte uzata simbolo de elektra alterna kurento.
***AC** estas brazila kodo por la subŝtato  (*Acre*).
***-ac-** estas sufikso en Esperanto uzata en botaniko.
* **AC/DC** estas aŭstralia ŝtonroka grupo.
* **AC** estas mallongigo de aksiomo de elekto.

## Referencoj
Loir-et-Cher

eta|dekstra|180px|Mapo de Loir-et-Cher
**Loir-et-Cher** estas unu el la ses departementoj de la franca regiono Centro-Valo de Luaro - nomata laŭ la riveroj Loir kaj Cher. Ĝi etendiĝas sur  kaj enhavas  loĝantojn. La ĉefurbo estas Blois. La departemento tute enhavas 283 komunumojn.

## Geografio 
Loir-et-Cher havas landlimojn kun la departementoj Eure-et-Loir, Loiret, Cher, Indre, Indre-et-Loire kaj Sarthe.

## Arondismentoj 
La teritorio administre dividiĝas je tri arondismentoj:
* arondismento Blois
* arondismento Romorantin-Lanthenay
* arondismento Vendôme

## Komunumoj 
Jen la ĉefkomunumoj de Loir-et-Cher :

* Blois
* Cellettes
* Chambord
* Chaumont-sur-Loire
* Cour-Cheverny
* Herbault
* La Ferté-Beauharnais
* Lamotte-Beuvron
* Lunay
* Marchenoir
* Mennetou-sur-Cher
* Mer
* Mondoubleau
* Montoire-sur-le-Loir
* Montrichard
* Morée
* Neung-sur-Beuvron
* Nouan-le-Fuzelier
* Onzain
* Oucques
* Ouzouer-le-Marché respektive Beauce la Romaine
* Pontlevoy
* Romorantin-Lanthenay
* Saint-Aignan
* Saint-Amand-Longpré
* Salbris
* Selles
* Selommes
* Souesmes
* Trôo
* Vendôme

## Vidu ankaŭ 
* Kastelo de Chambord
* Komunumoj de Loir-et-Cher

## Eksteraj ligiloj 
* Prefektejo  ()
* Departementa Konsilio   ()


Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en 1790
Kategorio:Departementoj de Francio
Gi

La literkombino **GI** havas plurajn signifojn:

***GI** estas laŭ normo ISO 3166 landokodo de Ĝibraltaro.
***.gi** estas nacia domajno de la alta nivelo de Ĝibraltaro.
***Gi** estas la korea formo de vita energio, ĉine "Qi", japane "Ki"
Alta Rejno

[eta|775x775px|la Alta Rejno inter [Stein ĉe Rejno|Stein kaj Bazelo]]

La nomo **Alta Rejno** - germane kaj alemane *Hochrhein* - signas parton de la rivero Rejno inter la elfluo el la Bodenlago kaj la urbo Bazelo, kaj la apudan ambaŭbordan pejzaĝon (aparte tiun de la norda bordo). Kontraste al la antaŭa parto - la Alpa Rejno - kaj la posta parto - la Supra Rejno - kiuj ambaŭ fluas tendence norden, la rivero en tiu parto esence fluas okcidenten, kaj survoje falas de 395 metroj ĝis nur 252 metroj super la marnivelo: aparte imprese montras tiun subiĝon la Rejn-Akvofalo apud Ŝafhaŭzo.

[eta|maldekstra|la [Rejn-Akvofalo apud Ŝafhaŭzo]]
Plejparte (do escepte de iuj malgrandaj enklavoj respektive eksklavoj, laŭ starpunkto) la norda bordo de tiu riveroparto apartenas al Germanio, pli ekzakte ties federacia lando Baden-Virtembergo, kaj la suda parto al Svislando, pli ekzakte (de oriento al okcidento) al ties kantonoj Ŝafhaŭzo, Turgovio, Zuriko, Argovio, Bazelo Kampara kaj Bazelo Urba.
[eta|la Alta Rejno ĉe [Rejnaŭo ZH]]

Pli grandaj urboj ĉe la regiono Alta Rejno estas Stein ĉe Rejno, Ŝafhaŭzo, Waldshut-Tiengen, Laufenburg, Bad Säckingen, Rheinfelden kaj Bazelo.

Pli grandaj alfluoj de tiu parto de la Rejno estas la riveroj Turo, Töss, Glatt, Wutach kaj Aro.

Al la nomo de la riveroparto en Baden-Virtembergo ankaŭ aludas la nomo de la regiono Alta Rejno-Bodenlago.

**Atentu** ne konfuzi la esprimon "Alta Rejno" kun la franca departemento Haut-Rhin, kiu situas pli norde borde de la Supra Rejno.

## Eksteraj ligiloj 
* bilda galerio pri la regiono Alta Rejno 
* interŝtata komisiono kaj agentejo Alta Rejno

Kategorio:Rejno
Kategorio:Riveroj en Eŭropo
Kategorio:Riveroj en Germanio
Kategorio:Riveroj en Svislando