open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Čečejovce

**Čečejovce,** hungare **Csécs** (ĉEĉ) estas vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Košice-ĉirkaŭaĵo.
eta|dekstra|330ra|Čečejovce situas en la plej griza regiono

## Bazaj informoj 
* Areo: 25 km²
* Supermara alteco: 205-215 m
* Loĝantaro: 1940
* Poŝtkodo: 044 71
* Aŭtokodo: KS
* Telefonprefikso: 55

## Situo 
Čečejovce situas laŭ ĉefvojo kaj fervojo Moldava nad Bodvou-Košice. La lasta troviĝas 22 km-ojn.

## Historio 
La loko estis loĝata dum la neolitiko. La vilaĝo estis unue menciita en la jaro 1317 en formo *"Cech"*. En 1831 ĥoleroepidemio okazis. En 1910 loĝis en Csécs 827 homoj, (768 hungaroj, 54 slovakoj, unusola germano). Ĝis Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Abaúj-Torna, al distrikto de Szepsi, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Inter 1938-1945 Csécs rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. En 1944 la judoj deportiĝis. Post la 2-a mondmilito la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš, dume slovakoj alvenis are. En 2001 loĝis en Čečejovce 1089 homoj, (1148 slovakoj, 678 hungaroj, 32 ciganoj, 11 ĉeĥoj, 2 germanoj).

## Vidindaĵoj 
* ĝis 1703 katolika gotika preĝejo omaĝe al Sankta Johano de 1290, nun kalvinana preĝejo, en 1994 renovigita
* katolika klasikisma preĝejo de 1800
* klasikisma kastelo de Szirmay (sirmai) el la 18-a jarcento

## Famuloj 
* en la tiama Csécs naskiĝis hungara zoologo Géza Horváth

## Eksteraj ligiloj 
* Čečejovce en la mapo

Kategorio:Municipoj en distrikto Košice-ĉirkaŭaĵo
Chotěšov

Nomon **Chotěšov** havas pluraj municipoj:

* Chotěšov (distrikto Plzeň-sudo) – municipo en distrikto Plzeň-sudo
* Chotěšov (distrikto Litoměřice) – municipo en distrikto Litoměřice

… aŭ partoj de municipoj:
* Chotěšov (Jesenice) – parto de municipo Jesenice en distrikto Rakovník
* Chotěšov (Velhartice) – parto de municipo Velhartice en distrikto Klatovy
Chodovlice

**Chodovlice** estas municipo en Ĉeĥio, regiono Ústí nad Labem, distrikto Litoměřice. En la vilaĝo loĝas  ().

## Historio 
Unua skriba mencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1227.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Oriente de la vilaĝo situas memorige protektata Muelejo Lucký fondita jam en la 16-a jarcento.
* Kapelo de sankta Bartolomeo

## Pluaj fotoj

Chodovlice, domy a auta.JPG|Domoj kaj aŭtoj
Chodovlice, část návsi se smíšeným zbožím.JPG|Vendejo kun miksita varo
Lucký mlýn, rybník nad mlýnem.JPG|Muelejo Lucký, fiŝlago super la muelejo

Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Municipoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Setlejoj en Malsupraohara tabulo
Horní Beřkovice

**Horní Beřkovice** estas municipo en Ĉeĥio en distrikto Litoměřice, regiono Ústí nad Labem troviĝanta 9&nbsp;km okcidente de Mělník. En la vilaĝo loĝas  ().

## Historio 
Unua skriba mencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1344.

## Loĝantaro
## Memorindaĵoj 
* Kastelo Horní Beřkovice
* Statuo de Higiea

## Signifaj naskiĝintoj 
* Klementina Kalašová (1850–1889), opera kantistino

## Ĉirkaŭaĵo
* Daminěves

## Vidu ankaŭ
* Dolní Beřkovice

## Pluaj fotoj

Horní Beřkovice, boční ulice.JPG|Horní Beřkovice, strato
Horní Beřkovice, ulice.JPG|Horní Beřkovice, strato
Zámek Horní Beřkovice, Horní Beřkovice 1, okr. Litoměřice, Ústecký kraj 01.JPG|Kastelo

Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Municipoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Setlejoj en Malsupraohara tabulo
Guido Fanconi

**Guido FANCONI** (naskita la  en Poschiavo (Grizono), mortinta samloke la ) estis svisa infankuracisto. Li esploris kaj detale priskribis plurajn malsanojn.

Fanconi vizitis gimnaziojn unue en Schiers, poste en Zuriko en la german-lingva parto de Svislando. Ekde 1911 li studis medicinon en Lausanne, Bern kaj Zuriko. En 1919 (aŭ 1918) li doktoriĝis en Zuriko; de 1920 ĝis 1926 li laboris sub Emil Feer ĉe la tiea infana malsanulejo kaj specialiĝis pri infana medicino. En 1922 li studis biokemiajn metodojn ĉe Emil Abderhalden en Halle. En 1929 li iĝis direktoro de la malsanulejo kaj profesoro pri infanmedicino ĉe la Universitato Zuriko. En 1962 li emeritiĝis.

Fanconi enkondukis en medicinon biokemiajn kaj fiziologiajn analizilojn kaj estis la unua, kiu uzis pektinon kontraŭ diareo, unue en la formo de krudaj fruktoj. Li estis la unua, kiu supozis kromosoman difekton kiel kaŭzon de trisomio 21.

En 1945 Fanconi fondis la medicinan revuon *Acta Helvetica Pediatrica*. De 1947 ĝis 1950 li estis prezidanto de International Pediatric Association (internacia infan-kuracista asocio, IPA), poste ĝis 1967 ties ĝenerala sekretario. Pluraj malsanoj kaj simptomaroj, kiujn li esploris, portas lian nomon.

Kategorio:Svisaj kuracistoj
Chotěšov (distrikto Litoměřice)

**Chotěšov** () estas municipo en Ĉeĥio, regiono Ústí nad Labem, distrikto Litoměřice, troviĝanta proksimume 8&nbsp;km sude de Lovosice. En la vilaĝo loĝas  ().

## Historio 
Unua skriba mencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1057.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Preĝejo la Ĉieliro de Maria, barokstile rekonstruita en jaroj 1730-1737
* Paroĥejo kun ĝardeno kaj rikolttenejo
* Puto

Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Municipoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Setlejoj en Malsupraohara tabulo
Debraď

eta|dekstra|330px|Debraď situas en la plej griza regiono

**Debraď,** hungare **Debrőd** estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Košice-ĉirkaŭaĵo.

## Bazaj informoj 
* Areo: 24 km²
* Supermara alteco: 265 m
* Loĝantaro: 370
* Poŝtkodo: 045 01
* Aŭtokodo: KS
* Telefonprefikso: 55

## Situo 
Debraď situas en strikta valo, laŭ rojo, fine de sakovojo. Košice troviĝas 27 km-ojn.

## Historio 
La vilaĝo estis unue menciita en la jaro 1255. La kampoj apartenis al la eklezio ĝis 1848. En 1828 oni komputis tie 90 domojn kaj 657 homojn. En 1910 loĝis en Debrőd 606 homoj, (592 hungaroj, 12 slovakoj, 2 germanoj). Ĝis Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Abaúj-Torna, al distrikto de Szepsi, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Inter 1938-1944 Debrőd rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Post la 2-a mondmilito la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš. En 2001 loĝis en Debraď 391 homoj, (270 hungaroj, 117 slovakoj, 3 ĉeĥoj).

## Vidindaĵoj 
* pilgrimloka fonto, apude kapelo
* romkatolika klasikisma preĝejo omaĝe apostoloj Sankta Petro kaj Sankta Paŭlo de 1834

## Eksteraj ligiloj 
* Debraď en la mapo

Kategorio:Municipoj en distrikto Košice-ĉirkaŭaĵo
Chotiměř

**Chotiměř** () estas municipo en Ĉeĥio, en regiono Ústí nad Labem, en distrikto Litoměřice. En la vilaĝo loĝas  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1280.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Kapelo de sankta Johano Nepomuka
* Naturmemoraĵo *Opárenské údolí* (valo)

## Pluaj fotoj

Pohled z Lovoše, Chotiměř.JPG|Vido al Chotiměř el Lovoš
Kaplička u rozcestí silnice do Chotiměře.jpg|Niĉa kapeleto sur Opuka

Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Municipoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Setlejoj en Bohemia mezmontaro
Kategorio:Setlejoj en PPR Bohemia mezmontaro
Chotiněves

eta|maldekstra
eta|maldekstra

**Chotiněves** (Ĥotjinjeves) estas vilaĝo en Ĉeĥio en distrikto Litoměřice, regiono Ústí nad Labem, troviĝanta proksimume 11&nbsp;km oriente de Litoměřice. En la vilaĝo loĝas  (). 

## Historio 
Unua skriba mencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1323.

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
* Chotiněves
* Jištěrpy

## Memorindaĵoj 
* Luterana preĝejo el 1951
* Sonorilturo el 1720
* Forĝejo kaj kampara muzeo
* Kolono kun statuo de sankta Laŭrenco
* Kapelo de sankta Prokopo el 1806
* Ŝtala 14m alta belvida turo en Hořidla el 2008 (371 m s.m.)
* Statuo de Pietato survoje al Jištěrpy
* Kapelo de sankta Kiliano en Jištěrpy
* Misteraj cirkloj en grenkampo

Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Municipoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Setlejoj en Doksa montetaro
Jenčice

**Jenčice** estas municipo en Ĉeĥio, regiono Ústí nad Labem, en distrikto Litoměřice, troviĝanta proksimume 5&nbsp;km sudokcidente de Lovosice. Vivas ĉi tie  ().

En norda parto de la vilaĝo videblas okulfrapa monteto Košťálov kun mezepoka burgruino (488 m s.m.).

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1318.

## Loĝantaro 
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Municipoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Setlejoj en Bohemia mezmontaro
Kategorio:Setlejoj en PPR Bohemia mezmontaro
Kamýk (distrikto Litoměřice)

**Kamýk** () estas vilaĝo en Ĉeĥio en distrikto Litoměřice, regiono Ústí nad Labem, troviĝanta proksimume 5&nbsp;km nordokcidente de Litoměřice. En la vilaĝo loĝas  ().

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Burgruino *Kamýk*
* Kapeleto de Sankta Johano Baptisto el la jaro 1660
* Muzeo *Smetanova světnička* - Memorindaĵo al ĉeĥa muzikkomponisto Bedřich Smetana

## Pluaj fotoj

Kamýk, jižní okraj vesnice.jpg|Vido al la municipo kun ruino de burgo
Kamýk, náves.jpg|Vilaĝplaco

Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Municipoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Setlejoj en Bohemia mezmontaro
Kategorio:Setlejoj en PPR Bohemia mezmontaro
Bunetice

eta|dekstra|330ra|Bunetice troviĝas en la plej griza parto

**Bunetice,** hungare **Bunyita** (bunjita) estas tre malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Košice-ĉirkaŭaĵo.

## Bazaj informoj 
* Areo: 8 km²
* Supermara alteco: 425 m
* Loĝantaro: 90
* Poŝtkodo: 044 47
* Aŭtokodo: KS
* Telefonprefikso: 55

## Situo 
Bunetice situas laŭ traira flankovojo. Košice troviĝas 25 km-ojn.

## Historio 
En 1910 loĝis en Bunyita 138 homoj, (slovakoj en majoritato, hungaroj en minoritato). Ĝis Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Sáros (reĝa departemento), al distrikto de Lemes, poste al Ĉeĥoslovakio, fine dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 loĝis en Bunetice 107 homoj, (ĉiuj slovakoj).

## Eksteraj ligiloj 
* Bunetice en la mapo

Kategorio:Municipoj en distrikto Košice-ĉirkaŭaĵo
Keblice

**Keblice** () estas municipo en Ĉeĥio, regiono Ústí nad Labem, distrikto Litoměřice. En la vilaĝo loĝas  ().

## Historio 
Unua skriba mencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1249.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Bienetoj n-ro 7 kaj 57
* Kapelo de sankta Venceslao
* Monumento al falintoj en la dua mondmilito
* Preĝejo de Eklezio ĉeĥoslovaka husana

## Pluaj fotoj

Keblice, dům číslo 144.jpg|Domo n-ro 144
Keblice, márnice.jpg|Kadavrejo
Keblice, záastavba.jpg|Domoj

Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Municipoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Setlejoj en Malsupraohara tabulo
Kleneč

**Kleneč** (Kleneĉ) estas vilaĝo en Ĉeĥio, en regiono Ústí nad Labem, en distrikto Litoměřice, troviĝanta 3&nbsp;km sude de Roudnice nad Labem. En la vilaĝo loĝas  ().

## Historio 
Unua skriba mencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1400.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Naturmemoraĵo kun floro "*dianto sabla*" proklamita en la jaro 1933 kaj denove en 1977

## Ĉirkaŭaĵo 
En ĉirkaŭaĵo de la vilaĝo eblas viziti monton Říp.

Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Municipoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Setlejoj en Malsupraohara tabulo
Kostomlaty pod Řípem

**Kostomlaty pod Řípem** estas municipo en Ĉeĥio en distrikto Litoměřice, regiono Ústí nad Labem troviĝanta 8&nbsp;km sudoriente de Roudnice nad Labem. En la municipo loĝas  (). 3&nbsp;km okcidende de la vilaĝo troviĝas ĉeĥa nacia monteto Říp (Rĵip) kun alteco 460 m s.m.

## Historio 
Unua skriba mencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1285.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Preĝejo de Sanktaj Petro kaj Paŭlo origine romanika, rekonstruita barokstile en la jaro 1748

## Vidu ankaŭ
* Říp

## Pluaj fotoj

Kostomlaty pod Řípem, ulice.JPG|Strato
Obecní úřad Kostomlaty pod Řípem, Kostomlaty pod Řípem 90, okr. Litoměřice, Ústecký kraj.JPG|Municipa ofico
Kostomlaty pod Řípem, cesta.JPG|Vojo

Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Municipoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Setlejoj en Malsupraohara tabulo
Kamýk

Nocio **Kamýk** estas neunusignifa kaj ĝi povas havi la jenajn signifojn:
* en la malnovĉeĥa lingvo la vorto prezentis sinonimon al vorto roko

;homaj sidejoj
* Kamýk (Prago) – katastra teritorio kaj arbaro en Prago
* Kamýk (distrikto Litoměřice) – municipo en distrikto Litoměřice (katastra teritorio **Kamýk u Litoměřic**)
** Kamýk (burgo apud Litoměřice) – burgoruino proksime de Litoměřice
* Kamýk (Švihov) – parto de urbo Švihov (katastra teritorio **Kamýk u Švihova**)
* Kamýk (Bezdružice) – parto de urbo Bezdružice en distrikto Tachov
* Kamýk nad Vltavou – municipo en distrikto Příbram

;aliaj geografiaj objektoj
* Velký Kamýk – monteto kun belvedero apud Písek
* Akva rezervujo Kamýk – valbaraĵo sur Vultava kaskado apud Kamýk nad Vltavou
* Kamýk (burgo apud Kamýk nad Vltavou) – burgoruino proksime de Kamýk nad Vltavou

;naturobjektoj
* Kamýk (monto apud Litoměřice) – alterna nomo por monteto nomata Malé Hradiště
* Velký kaj Malý Kamýk – naturmemorindaĵo en Písecké hory 
* Čičovický kamýk – naturmemorindaĵo en distrikto Prago-okcidento
Lobo

eta|120px|homa aŭriklo kun la lobo sube
**Lobo** - latine *lobus* - estas vorto kun tri signifaj variaĵoj el la fakoj anatomio, botaniko kaj arkitekturo:
# En anatomio, temas pri rondforma elstara parto de organo: Ekzemploj estas la loboj de cerebro, de pulmo kaj de hepato. Analogie la lobo de la orelo estas la pendanta malsupro de la orela aŭriklo.
# En botaniko, temas pri pli-malpli rondkontura eltranĉaĵo en la limbo de folio.
# Laŭ la lingvaĵo de arkitekturo, en la rozo de konstruaĵa fasado temas pri ĉiu el la partoj de la cirklo, kiu elstaras el la interno.

## Vidu ankaŭ 
Komparu, ke trilobuloj (latine *trilobita*) estis klaso de formortintaj artikuloj el la paleozoika erao, kies korpo estis laŭlonge kaj laŭlarĝe triloba.

Kategorio:Anatomio
Kategorio:Plantomorfologio
Kategorio:Arkitekturo
Kategorio:Paleontologio
Henryk Batuta

eta|Ĝusta aspekto de la tabuleto kun la nomo de strato Batuta
**Henryk BATUTA** estas la plej konata mistifika artikolo en la historio de la pola Vikipedio. La personeco de Henryk Batuta estis tute elpensita, tamen la artikolo restis en Vikipedio nerimarkita preskaŭ dek kvin monatojn, de la 8-a de novembro 2004 ĝis la 20-a de januaro 2006, kiam ĝi estis unuafoje proponita por forigo. Post ripetita propono la 1-an de februaro kaj sekva diskuto sur apartenanta paĝo la paĝo estis la 5-an de februaro 2006 forigita. Pri la kazo poste la 9-an de februaro 2006 skribis samtempe ĵurnalo *Gazeta Wyborcza* kaj semajnmagazino *Przekrój*.

## Eksteraj ligiloj 
* "Jak komunista Batuta katolików mordował" 
* artikolo de la 12-a de februaro 2006 el la gazeto "The Observer" pri la historio de Batuta (konsultita 2009-01-25) 

Batuta, Henryk
Batuta, Henryk
Aŭriklo

eta|200px|homa aŭriklo ĉe la orelo
La **aŭriklo** - latine auricula - estas en la lingvaĵo de anatomio
# la ekstera parto de la orelo, kaj
# kava apendico supre de ĉiu kora atrio.
La **aŭriklo** estas en la lingvaĵo de Botaniko
# alpendaĵo aŭriklo lokiĝinta ĉe la bazo de la limbo.

Ĉi-page unuavice temas pri la unua signifo de la vorto, ekstera parto de la orelo:

## Ĝenerale 
La aŭrikloj de homoj estas formitaj tre individuece: ekzistas aŭrikloj etaj kaj grandaj, dikaj kaj maldikaj, proksimaj kaj malproksimaj de la kapo. La moveblon de la aŭrikloj direktigas la aŭriklaj muskoloj (latine *musculi auriculares*), kiuj tamen ĉe la homoj estas tre reduktitaj.

eta|130px|la unuopaj eroj (notitaj angle) de la homa aŭriklo
En la scienco pri esploro de krimoj ektistis provoj, laŭ la formo de la aŭriklo, la individuaj "valoj" kaj "montoj", rekonigi homojn. La aŭriklo fakte estas simile individueca kiel la fingroprintaĵo.

Ne subtaksindas, ke la formo kaj grandeco de la aŭrikloj ankaŭ por la estetika suma impreso de la vizaĝo al rigardanto havas grandan signifon.

Akustike la altaĵoj kaj malaltaĵoj de la aŭriklo estas filtra sistemo. Laŭ la direkto, el kiu sono trafas la orelon, malsamaj filtroj aplikiĝas: tiel ĉiu direkto ricevas sian karakterizan sonkoloron. Tiun la aŭda sistemo de la homo uzas por distingi sonojn venintajn de antaŭe, malantaŭe, supre aŭ sube (por la distingo, ĉu sono venis de maldekstre aŭ dekstre, aparte gravas la informo, ĉu ĝi pli lautas en la maldekstra aŭ dekstra orelo).

## La aŭrikla lobo 
La pendanta suba parto de la aŭriklo nomatas lobo (latine *lobulus auriculae*). Ĝi havas la funkcion de resonkorpo. La aŭrikla lobo ne estas aparte sentema kaj tial ofte uzatas por medicina elpreno de malgrandaj kvantoj de sango por sekvaj laboratoriaj esploroj.

Homaj aŭriklaj loboj povas estis libere pendantaj aŭ esti alkreskintaj al la kapo. Alkreskiĝintaj loboj estas genetike recesivaj, libere pendantaj estas genetike dominaj. La dominaj, liberaj aŭriklaj loboj en la homaro aperas duoble ofte kiom la alkreskiĝintaj.

## Eksteraj ligiloj 
* anatomio de la aŭriklo - dinamike movigita en la interaktiva medicina leksikono "Flexikon" (germane)

Kategorio:Orelo
Krabčice (apartigilo)

**Krabčice** estas nomo de jenaj vilaĝoj en Ĉeĥio:

* Krabčice - vilaĝo en distrikto Litoměřice
* Krabčice (Dolany) - parto de municipo Dolany (distrikto Náchod) en distrikto Náchod
Kismajo

**Kismajo** aŭ **Kismaayo** (en somala Kismaayo, en araba كيسمايو, translitere Kīsmāyū) estas havena urbo en la regiono Jubbada Hoose de Somalio kaj la tria plej granda urbo de lalando (post Mogadiŝo kaj Hargejso. Ĝi situas tre sude je 528 km sudokcidente de Mogadiŝo, ĉe la buŝenfluo de la rivero Juba, kie ĝi enfluas en la Hinda Oceano kaj proksime de la landlimo kun Kenjo (je ĉirkaŭ 150 km). En 2008 la populacio estis kalkulita ĉirkaŭ 70,000.  Tamen en 1993, la populacio estis ĉirkaŭkalkulita je 170,000,. En 2002 estis 201,000. Malfacilo kalkuli pli precize la loĝantaron dependas de la nomadismo de granda parto de la populacio kaj de la ege ŝanĝanta situacio dum la Enlanda Somalia Milito.

## Historio 
La urbo kaj la ĉirkaŭa regiono estis regita de zanzibaraj sultanoj en 1835. El 1875 al 1876, Kismajo estis okupita de Otomana Egiptio sub Isma'il Paŝa. Estis parto de Jubalando, kiu apartenis al la Brita Imperio, el julio de 1895, kiel parto de la *East Africa Company*. Julie de 1924 ĝi estis transdonita al Italio kiel parto de la kolonio de Jubalando (*Oltre Giuba*). En 1926, la areo estis enmetita en la kolonio de Italia Somalio, kaj iĝis ĉefurbo de la Juba provinco.

Dum la Somalia Enlanda Milito post la falo de Siad Barre Kismajo estis centro de multaj operacoj. En 1993 la Generalo Hersi Morgan sukcesis preni la povon spite la klopodojn de la internaciaj armeoj kiuj intervenis en la regiono. En 1998 li deklaris la sendependon de la regiono kiel Juba.

Tamen dum la unuaj jaroj de la 21a jarcento la luktoj ĉirkaŭ la urbo daŭris kaj en septembro de 2006 la urbon konkeris la Islamaj Kortumoj. Kiam armeo de Etiopio eniris en la landon por helpi la Federan Registaron, la IK forlasis Mogadiŝon kaj enfortigis en Kismajo, sed la etiopia armeo sekvis ĝis Kismajo kaj la IK forfuĝis al Kenjo, dum la urbon prenis la Transira Federa Registaro. Tamen poste la IK revenis al la regiono. Dum tiom da konfliktoj ne nur oni detruis gravajn lokojn de la urbo kaj la ekonomion de la regiono, sed ankaŭ okazis grandaj translokigojn de loĝantaro.

## Klimato 
En  la temperaturo varias inter 23 kaj 32 'C. Jare pluvas po 230 mm. Mezurebla pluvo pluvas inter majo-junio pro la fora musono.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Kismaja retejo
* Kismaja Universitato 
* 1992 Mapo de Kismajo
* Mapo de Kismaja Distrikto

Kategorio:Urboj de Somalio
Ĝenerala Direkcio de Landvojoj kaj Aŭtovojoj

**Ĝenerala Direkcio de Landvojoj kaj Aŭtovojoj** (pole: *Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad*, pola mallongigo: GDDKiA) estas oficejo en Pollando, kiu estas centrala oficejo por administri landvojojn kaj por realigi ŝtatbudĝeton. Ĝi estas unu el oficejoj de ministerio de infrastrukturo. Ĝi estis verkita je 1-a de aprilo 2002. post kunigo de *Ĝenerala Direkcio de Publikaj Vojoj* kaj *Agentejo de Konstruado kaj Ekspluatado
de Aŭtovojoj*.

GDDKiA konsisti el Centralo kaj 16 partoj (unu por unu pola provinco) kaj Muzeo de Vojkonstuado en Szczucin.

## Vidu ankaŭ 
### Vidu ankaŭ 
* Polaj landvojoj
* Polaj rapidvojoj
* Polaj aŭtovojoj

### Eksteraj ligiloj 
* retejo de GDDKiA

Kategorio:Transporto en Pollando
Chudoslavice

**Chudoslavice** () estas municipo en Ĉeĥio en distrikto Litoměřice, regiono Ústí nad Labem, troviĝanta proksimume 9&nbsp;km nordoriente de Litoměřice. En la vilaĝo loĝas  (). La vilaĝo konsistas el 2 partoj: Chudoslavice kaj Myštice.

## Historio 
Unua skriba mencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1545.

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
* **Chudoslavice**
* Myštice – 1&nbsp;km sude

## Pluaj fotoj 

Chudoslavice, North.jpg|Chudoslavice
Chudoslavice, Common.jpg|Chudoslavice


Kategorio:Municipoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Setlejoj en Bohemia mezmontaro
Kategorio:Setlejoj en PPR Bohemia mezmontaro
Wilen TG

**Wilen** (prononcu *viln*, ankaŭ nomita *Wilen ĉe Wil*, germane *Wilen bei Wil*) estas komunumo en la distrikto Münchwilen de Kantono Turgovio, Svislando. Ĝi havis  loĝantojn je la 31-a de decembro 2007.

## Geografio 
Wilen situas ĉe la nororidenta deklivo de la monteto *Hummelberg*. La komunumo apartenas al la aglomeraĵo de la urbo Wil, en kies sud la komunumo situas. En la sudo de la komunumo situas la bela naturprotekta regiono *Ägelsee*, temas preskaŭ komplete marĉiĝinta lageto sude de Hummelberg. La plej alta punkto de la komunumo estas la pinto de Hummelberg sur la limo kun la municipo Busswil en Sirnach kun alteco de 683 m s.m..

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Wilen limas en sudo al Kirchberg (Kantono Sankt-Galo), en oriento al Rickenbach, en nordo al Wil (Kantono Sankt-Galo) kaj en okcidento al Sirnach.

## Trafiko 
Wilen troviĝas en rekta najbareco de la urbo Wil SG kaj de tie atingeblas per loka buso numero 702, kiu cirkulas en duonhora kadenco. En Wil ankaŭ alvetureblas la nacia aŭtoŝoseo A1 de Sankt-Galo tra Zuriko al Berno.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Wilen datiĝas el la jaro 1302 kiel *Wiile*.

La hodiaŭa politika komunumo Wilen estis fondita la 1-an de januaro 1998 post disiĝo de Wilen de la antaŭa municipkomunumo Wilen-Rickenbach kadre de la turgovia komunumreformo.

## Vidu ankaŭ 
* Aliaj lokoj kun la nomo Wilen

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Wilen

## Bildoj 

Dosiero:Wilen pregheja kaj komunuma centro 135.JPG|Preĝeja kaj komunuma centro
Dosiero:Wilen pregheja kaj komunuma centro 139.JPG|Preĝeja kaj komunuma centro interne
Dosiero:Wilen tombejo 112.JPG|Tombeja kapelo
Dosiero:Wilen tombejo 116.JPG|Tombejo
Dosiero:Old school 2.jpg|Malnova lernejo
Dosiero:Wilen 109.JPG|Vilaĝeniro
Dosiero:Wilen 128.JPG|Restoracio Sonne
Dosiero:Wilen poshtejo 151.JPG|Fresko de la drakomurdisto sur muro de la poŝtoficejo de Wilen
Ivan la Sesa (teatraĵo)

***Ivan VI***, aŭ'***Ivan la Sesa***  estas 144-paĝa kvinakta historia teatraĵo, verkita de Geraldo Mattos kaj eldonita fare de Kultura Kooperativo de Esperantistoj el Rio de Ĵanejro en la jaro 1953.

## Enhavo 
La vortoj de Voltaire estas moto de la teatraĵo.

Kurta skizo: *Argumento* - antaŭparolo de la verkinto. *Al mi ŝajnas, ke Katarino liveris al la dramaturgiistoj temon por grandioza tragedio!* -
## Recenzo
## Vidu ankaŭ 
* Privata biblioteko de P.Fiŝo
* Ivano la 6-a

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
* Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
* Katalogo "Erfgoedbib" en LibraryThing
* Katalogo de Universitato de Amsterdamo

Kategorio:Verkoj el la originala esperantlingva literaturo
Kategorio:Rusia imperio en verkoj
Kategorio:18-a jarcento en fikcio
Kategorio:Antverpena Fikcio-libraro
Kategorio:Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
Kategorio:Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
Kategorio:Katalogo de Nacia Biblioteko de Esperanto
Kategorio:Katalogo de Universitato de Amsterdamo
Kataluna nova kanzono

**Kataluna nova kanzono** () estas kataluna movado subtenanta la uzadon de la kataluna lingvo kaj de popolaj kantoj, kiu denuncis la frankisman reĝimon. 

La *Nova Cançó* eksukcesis en la 1960aj jaroj kun la kreaĵo de muzika grupo *Els Setze Jutges* fondita en 1961 de Miquel Porter, Remei Margarit kaj Josep Maria Espinàs, kaj poste kun la sukceso de la kantoj de artistoj kiel Lluís Llach, Joan Manuel Serrat, Ovidi Montllor, Toti Soler.

Ekzistas ankaŭ similaj movadoj en Galegio, Eŭskio (*Euskal Kantagintza Berria*) kaj Kastilio.

Kategorio:Kataluna muziko
Kradaja lingvaro

eta|400ra|La disvastiĝo de la kradajaj lingvoj:

La **kradaja lingvaro** estas grava lingva familio de Sudorienta Azio. Inter ili troviĝas la ĉefaj lingvoj de Tajlando kaj Laoso, la siama lingvo kaj la laŭa. La familio ankaŭ hejmas en Birmo kaj suda Ĉinio kun lingvoj kiel la ŝana kaj la ĝuanga, tiu ĉi la plejnombra lingvo en Ĉinio krom la ĉina mem.

## Subkategoriaj lingvoj 
La lingvaro nomiĝas ankaŭ la **taj-kadajaj lingvoj**, sed tiu estas pleonasmo, ĉar la nomo *kadaja* aŭ *kradaja* jam estas kunmetaĵo de la nomoj *ka* ("kraa") kaj *daj* ().

La eroj de la kradaja familio estas kvin:
* La taja lingvaro (): Sud-Ĉinio kaj Sudorient-Azio. La siama, laŭa, ŝana, kaj ĝuanga lingvoj.
* La kraa lingvaro (*Ethnologue*-e *Kadai*; ): Sud-ĉinio, Nord-Vjetnamio.
* La kam-suja lingvaro (): ĉeflando de Ĉinio.
* La bea lingvo (*Ong Be*, ): Hajnano.
* La hlaja lingvo (aŭ lingvoj; ): Hajnano.

; Propono de Weera Ostapirat

; Propono de Norquest (2007)

; Propono de Edmondson kaj Solnit (1988)

Kategorio:Lingvofamilio
Galguduud

**Galguduud** aŭ **Galgududo** () estas administra regiono (*gobolka*) en centra Somalio. Ĝi estas lima kun Etiopio nordokcidente, la somaliaj regionoj de Mudug, Hiiraan kaj Meza Shabele, kaj la Hinda Oceano sudoriente. La ĉefurbo estas Dhusa Mareb sed la plej granda kaj komerca urbo estas Caabudwaaq (Abudwak).

**Galgududo** formas kun la regiono de Mudug la memdeklaritan ŝtaton Galmudugo.

Galgaduud estas konata pro ties paco kaj sekureco spite la klandiverseco kaj ĝenerala kontraŭstaro al la registaro. Inter la somaliaj regionoj kiuj dediĉas sin al la brutobredado, la viando de la kaproj kiuj havas plej bonkvalitan guston en Somalio troviĝas en la regiono de Galgududo.

La distrikto de Ceelbuur (iama regiona ĉefurbo de Mudug) estas historia loko. Ceelbuur estas la ununura loko kie minado estas la ĉefa spezofonto en la tuta Somalio. Manfaristoj faras belajn kuirilojn nome *Burjiko* kaj aromujojn nome *Dabqaad*. La *Burjiko* estas faritaj tute el sepiolito elminata en la regiono Ceelbuur.

Tiu regiono havas ankaŭ diversajn mineralajn spezofontojn inklude la plej grandajn kuŝejojn de uranio en Afriko.
__TOC__

## Distriktoj 
* Caabudwaaq
* Balan-Bale
* Galcad
* Gahareeri
* Dhusa Mareb Ĉefurbo
* Cadaado
* Guri-Cel
* CeelBuur
* Ceelgaras
* Ceel-lahelay
* Ceel-dheer

## Vilaĝoj 
* Masagaweyn
* BudBud
* Ceel Burtuble
* Ceel Xireed
* Maraay Suuleey
* Waniin
* Cigo
* Cowsweyne
* Goohweeyne
* Bali Cad
* Dac
* Godane
* Yamarugley
* Axmed Gurey
* laan dawdawle
* Qabriyo shiikh
* Wabxo
* Bangeele
* uurmadag
* Gonlagonle
* Duuban
* Jacar
* Bargaan
* Habar Irir
* Derri
* Daadaale
* Dabare
* Coosweeyne
* Galqoryaale
* Towfiiq
* Barujed
* Garable
* Xiindheere
* Dhagahyale
* Ceelqooxle
* Bulacle
* Warxoolo
* Qaydare
* Biyo gaduud
* Maalin nugur
* Ceelka Qod qod
* Xagareey
* Ceel Baxay
* Gabuun
* Wara-dhuumaleh
* Xinshir
* Huurshe

## Klanoj en Galguduud 
* Havijeoj
** Abgaal
*** Wabudhan
*** Waesli aŭ Warculus
** Habar Gidir
*** Saleebaan
*** Saruur
*** Cayr
** Murusade
** Duduble
*** Maxamed Camal
*** Maqlisame
*** Habar-Awradeen
*** Aarsade
*** Celi
*** Daa'uud
*** Qadhoob
*** Bisin
** Gugudhabeoj
* Darodoj
** Marehanoj
*** Reer Siyaad Xussein
*** Wagardhac
**** Reer Gediid
**** Reer Allamagan
**** Reer Wardheere
**** Cumar Dheer
**** Sirig
*** Reer Guleed Faarax
*** Reer Diini Faarax
**** Bah-Ogadeyn
***** Reer Dalal
***** Reer Hersi
**** Bah-Xawaadle
***** Reer Siyaad
***** Reer Warsame
**** Bah-Darandoole
***** Reer Kooshin
***** Reer Nuur
*** Celi
**** Reer gacal
**** Reer Qumane
**** Reer Fiqi Yusuf
**** Reer Gurey
*** Habar ciise
*** Bah-Abaskuul
* Dir
** Mah
*** Surre
*** Abdalle
** Fiqi Muhumud
** Naácoor
** Guuled Agoon
** Hogar

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.ceelbuurnet.com/Burjiko1.jpg(https://archive.is/20130102065040/www.ceelbuurnet.com/Burjiko1.jpg) (Bildo de Burjiko kaj Dabqaad)

Kategorio:Regionoj de Somalio
Voulpaix

**Voulpaix** estas franca komunumo, lokita en la departemento Aisne kaj en la regiono Pikardio. En la franca lingvo, ĝiaj loĝantoj estas nomataj *Voulpaisiens*.

## Geografio 
La najbaraj komunumoj, en la kantono de Vervins, estas Laigny, Fontaine-lès-Vervins, Saint-Pierre-lès-Franqueville, Lemé kaj La Vallée-au-Blé.

## Historio 
## Administrado 
## Demografio 
## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Aisne

Kategorio:Komunumoj de Aisne
Andamanaj lingvaroj

eta|La andamanaj lingvoj
La **andamana lingvaroj** estas la indiĝenaj lingvoj de la andamana insularo, apartenanta al Barato sed proksima al Birmo.

La familioj estas du:
* La grand-andamana lingvaro (ĝerua *(Jeru)* ktp)
* La onga lingvaro (onga *(Öŋe)* k jerava *(Järawa)* )
Plue troviĝas la nekonata sentinela lingvo, eble de iu andamana familio.
Streif

eta|Streif, "Alte Schneise", februaro 2006 (sen neĝo)
**Streif** [ŝtrajf] estas ski-konkursejo supre de Kitzbühel (Aŭstrio). Ĝi estas inter la plej malfacilaj kaj danĝeraj ski-kurejoj de la mondo. Ĝi longas 3.312 metrojn, komenciĝas 1.665 metrojn super marnivelo kaj finiĝas 805 metrojn super marnivelo.

Sur Streif oni aranĝas du konkursojn, "Super-G" kaj "Abfahrt" (= descendo). "Super-G" estas malpli longa variaĵo.

La unua konkurso sur Streif okazis en 1931. Ĝin gajnis Ferdl Friedensbacher kun tempo de 4:34,2 minutoj. En 1997 Fritz Strobl sukcesis kun tempo de 1:51,58 minutoj; tio estas la nuna rekordo.

La supron de la kurejo oni atingas per la telfero *Hahnenkammbahn*.

## Partoj 
La 3,3 kilometrojn de la itinero oni dividas en kelkajn karakterizajn partojn:

# **Startschuss** [ŝtartŝus] (komenca rekta descendo); en la unuaj 160 metroj (60 metroj da altodiferenco) la kurantoj atingas rapidon de ĉirkaŭ 100 km/h.
# **Mausefalle** [maŭze fale] (laŭvorte: muskaptilo); plej kruta parto. Pro pinta dekliveco de 85 % (40,4°) la kurantoj perdas kontakton kun la grundo kaj transsaltas ĝis 80 metrojn, atingante rapidon de 120 km/h. Longo: ĉirkaŭ 800 metroj.
# **Steilhang** [ŝtajlhan] (kruta deklivo); necesas akraj turniĝoj, kiu generas flankentirajn fortojn. Ofte la kurejo tie glaciiĝas, kio malfaciligas la turniĝon.
# **Gschöss** [kŝes]: La malplej dekliva parto; foje la dekliveco estas nur 2 % (iom pli ol 1°). La mezuma dekliveco estas 14 % (4°). Tiu parto longas ĉ. 400 metrojn, sed transas nur 55 metrojn da alto. La konkursa rapido estas "nur" ĉirkaŭ 90 km/h.
# **Alte Schneise** [alte ŝnajze] (malnova senarba trairejo): malunueca tereno. Mezuma dekliveco: 45 %. Apude estas la startejo de konkurso "Super-G".
# **Seidlalm** [zajdelalm']: La mezo de la itinero.
# **Lärchenschuss** [lerĥenŝus'] (larika rekta descendo): Dekliveco nur ĉirkaŭ 39 %.
# **Hausberg** [haŭsberk] (hejma monto/deklivo): Dekliveco preskaŭ 70 %, tre malfacila parto.
# **Zielschuss** [cilŝus] (fina rekta deklivo): Dum la lastaj 406 metroj la altodiferenco estas "nur" 117 metroj. Sed la maksimuma dekliveco estas 68 %, kaj la kurantoj fine atingas rapidon de ĉirkaŭ 140 km/h. Antaŭ la fino necesas spektakla salto, tre ŝatata de la spektantoj.

Prononca informo pri la nomoj: En la loka lingvo ne ekzistas "z", anstataŭe oni prononcas "s".

## Citaĵoj 
* "Starante ĉe la startejo, rigardante malsupren, oni sentas sin kvazaŭ saltonta de (akvosalta) turo." (Roland Thöni)
* "Kiam mi en 1973, 19-jara, unuafoje staris supre en la starteja kabano, ankaŭ mi diris: Ili ĉiuj estas komplete frenezaj; mi tie ne malsupreniros. Sed fine mi tamen iris." (Franz Klammer)

Kategorio:Vintra sporto
Kategorio:Sporto en Aŭstrio
Kategorio:Tirolo
Sant Boi de Llobregat

**Sant Boi de Llobregat** (aŭ simple "**Sant Boi**"), estas municipo de la metropola areo de Barcelono, en la provinco de Barcelono (Hispanio). Ĝi enhavis 81.335 loĝantojn en 2008) kaj ties antikva deveno estas ĝis la 6a jarcento a.K., sed nur je la tempo de Romio la municipo ekprosperis.

La municipo estis oficiale nomata dum multaj jaroj *San Baudilio de Llobregat* (en la hispana), sed populare konata kiel *Sant Boy* (katalune). Post la fino de la frankisma diktatoreco la oficiala nomo deturnis al la kataluna lingvo, kun ties moderna kataluna ortografio: *Sant Boi de Llobregat*.

## Geografio 
Ĝi situas ĉe la delto de la rivero Llobregat, kaj limas kun Cornellà de Llobregat, El Prat de Llobregat, Viladecans, Sant Climent de Llobregat, Santa Coloma de Cervelló kaj Sant Joan Despí.

## Metrostacioj 
*  
*  

## Gravuloj el Sant Boi 
* Pau Gasol - ludisto de korbopilko NBA el teamo Los Angeles Lakers
* Marc Gasol - ludisto de korbopilko NBA el teamo Memphis Grizzlies

## Vidu ankaŭ 
* Molí Nou - Ciutat Cooperativa (Metroo de Barcelono)
* Sant Boi (Metroo de Barcelono)
* Listo de urboj de Katalunio

Kategorio:Urboj de Katalunio
Kategorio:Municipoj de la Provinco Barcelono
Kategorio:Llobregat
Pola landvojo n-ro 92

**Pola landvojo n-ro 92** (**DK92**) estas landvojo kiu kunigas Miedzichowo-n kun Poznań kaj Konin, paralela kun Pola aŭtovojo A2. Ĝi lokiĝas sur terenoj de Grandpollanda Provinco.

## Pli gravaj urboj laŭlonge de DK92 
* Miedzichowo
* Lwówek - pretervojo
* Pniewy - pretervojo , 
* Poznań - III rama komunikacyjna , 
* Swarzędz
* Kostrzyn - pretervojo
* Nekla
* Września - , 
* Słupca - pretervojo
* Golina
* Konin - , 

## Vidu ankaŭ 
* Pola aŭtovojo A2
* Pola rapidvojo S2
* Pola landvojo n-ro 2
Wuppenau

**Wuppenau** (prononcu *Vupnaŭ*) estas komunumo de la distrikto Weinfelden (ĝis la 31-a de decembro 2010 de la distrikto Münchwilen) en Kantono Turgovio, Svislando. Ĝi havis 1008 loĝantojn je la 31-a de decembro 2007.

## Geografio 
Wuppenau situas en monteta regiono inter Wil SG kaj Sulgen inter la montetoj *Nollen* (734 m s.m.) kaj *Gärteschberg* (772 m s.m.). La komunumo konsistas krom Wuppenau mem el la municipoj kaj setlejoj Almensberg, Gabris, Gärtensberg, Greutensberg, Grub, Heiligkreuz, Hosenruck, Leuberg, Mörenau, Oberheimen, Remensberg, Secki, Waldwies kaj Welfensberg.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Wuppenau limas en nordokcidento al Braunau, en nordo al Sirnach kaj Schönholzerswilen, en nordoriento al Kradolf-Schönenberg, en sudoriento Niederhelfenschwil (Kantono Sankt-Galo), en sudo Zuzwil (Kantono Sankt-Galo), kaj en sudokcidento al Bronschhofen (Kantono Sankt-Galo).

## Lernejo 
Wuppenau apartenas kun la najbara komunumo Schönholzerswilen al la *Popollernejkomunumo Nollen*.

## Trafiko 
Wuppenau situas ĉe la strato de Sulgen al Wil. La komunumo atingeblas per la poŝtaŭtolinio n-ro 722 ek de Wil kaj per publika taksio (nomita *Publicar*) ek de Weinfelden.

## Turismo 
La regiono en somero invitas kun 10 parkitaj vojoj por migrado kaj en vintro por kurskiado. De la pinto de la monteto Nollen oni havas belan rondvidon al la Alpoj en la sudo kaj Bodenlago en nordo.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Wuppenau okazis ĉirkaŭ en la jaro 820 kiel *Wabinowa*, dum la unua dokumenta mencio de Heiligkreuz datiĝas el la jaro 1275 kiel *Amptencelle*, kaj Hosenruck estis menciita la unuan fojon en dokumento el la jaro 1359 kiel *Hasrugg*.

La hodiaŭa politika komunumo Wuppenau estis fondita la 1-an de januaro 1971 per la kunigo de la antaŭaj lokkomunumoj Wuppenau, Heiligkreuz kaj Hosenruck.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Wuppenau
* Oficiala retejo de la Popollernejkomunumo Nollen
* Heiligkreuz en la Historia Leksikono de Svislando
* Hosenruck en la Historia Leksikono de Svislando

## Bildoj 

Dosiero:2013-04-10 Regiono Wil (Foto Dietrich Michael Weidmann) 104.JPG|Vilaĝocentro de Wuppenau
Dosiero:2013-04-10 Regiono Wil (Foto Dietrich Michael Weidmann) 098.JPG|Gastejo Löwen
Dosiero:2013-04-10 Regiono Wil (Foto Dietrich Michael Weidmann) 086.JPG|Katolika preĝejo
Dosiero:2013-04-10 Regiono Wil (Foto Dietrich Michael Weidmann) 100.JPG|Katolika preĝejo de interne
Dosiero:2013-04-10 Regiono Wil (Foto Dietrich Michael Weidmann) 081.JPG|Welfensberg
Dosiero:2013-04-10 Regiono Wil (Foto Dietrich Michael Weidmann) 076.JPG|Secki
Heiligkreuz

**Heiligkreuz** havas diversajn signifojn:

* **Heiligkreuz (Wuppenau)** estas parto de la komunumo Wuppenau de la distrikto Münchwilen en Kantono Turgovio en Svislando.

* **Heiligkreuz (Hasle)** estas parto de la komunumo Hasle en distrikto Entlebuch en Kantono Lucerno.

*Heiligkreuz (Schönholzerswilen) estas vilaĝo de la komunumo Schönholzerswilen de la Distrikto Weinfelden en Kantono Turgovio en Svislando.
Aŭtosomo

**Aŭtosomo** estas kromosomo de eŭkariota ĉelo, kiu ne dependas de la sekso. Ĝi ekzistas en du ekzempleroj en ĉiu ĉelo. Neseksaj vivuloj posedas nur aŭtosomojn.

La nocion kreis Thomas H. Montgomery Jr. en 1906. La distingo inter aŭtosomoj kaj seksaj kromosomoj estas grava, ĉar seksaj kromosomoj kutime okazas en tre malsimilaj paroj. Ekzemple homaj virinoj havas paron el du X-kromosomoj, sed homaj viroj paron el unu X-kromosomo kaj unu Y-kromosomo. Tio grave influas la genetikan heredon, ekzemple la cedan heredon.

Ĉe homaj genetikaj difektoj ne okazas kompleta manko de unu parto en paro de aŭtosomo (monosomio); embrioj kun tia difekto ŝajne ne estas vivkapablaj. Kontraŭe ekzistas virinoj, ĉe kiuj mankas dua X-kromosomo (sindromo Ullrich-Turner). Viroj sen X-kromosomo ne ekzistas; la X-kromosomo estas multe pli granda ol la Y-kromosomo kaj enhavas genojn necesajn por homa vivo.

Kategorio:Kromosomoj
Esterházy

**Esterházy** (hungare kutime *Eszterházy*) estas nomo de malnova, grava hungara altnobelara familio.

## De etnobelo al altnobelo 
[eta|Palatino [Miklós Esterházy (palatino)|Nikolao Esterházy, prapatro de la familio]]
Barono Nikolao Esterházy estis elstara, ĉar li sukcesis, per strategia kaj diplomata agado fari la hungaran etnobelan familion gvida altnobela familio. La konvertado al katolikismo kaj nepra fideleco al imperiestro de la Sankta Romia Imperio metis la fundamenton por la legenda kaj fabela supreniĝo de la familio kaj la leviĝo en la graforango.

Por la imperiestro la engaĝiĝo de la familio Esterházy estis grava milita bastiono kontraŭ la turkoj en Hungario kaj tuta Mezeŭropo. En la jaro 1687 imperiestro Leopoldo la 1-a levis grafon Paŭlo la 1-an de Esterházy en la princorangon.

## Princa linio de la familio Esterházy 
eta|250px|Genealogia arbo de la princoj Esterházy
* Barono, poste grafo Miklós Esterházy (palatino) (1583–1645)
* Grafo Ladislaus Esterházy (1626–1652)
* Grafo, poste princo Pál Esterházy (palatino) (1635-1713)
* Grafo Antal Esterházy (1676-1722)
* Grafo Ferenc Esterházy (1715-1785)
* Grafo Károly Eszterházy (1725-1799)
* Grafo Imre Esterházy (1633-1745)
* Grafo Imre Gábor Esterházy (1689-1763)
* Grafo Johano Esterházy (1901-1957)
* Grafo József Esterházy (reĝa juĝisto) (1682-1748)
* Princo Mihály Esterházy (ĉambelano) (1671-1721)
* Princo Joseph Esterházy (1688-1721)
* Princo Paul la 2-a Anton Esterházy (1711-1762)
* Princo Miklós József Esterházy (1714-1790)
* Princo Anton (la 1-a) Esterházy (1738-1794)
* Princo Miklós Esterházy (oficiro) (1765-1833)
* Princo Paul la 3-a Anton Esterházy (1786-1866)
* Princo Nikolaus la 3-a Esterházy (1817-1894)
* Princo Paul la 1-a Esterházy (1843-1898)
* Princo Nikolaus la 1-a Esterházy (1869-1920)
* Princo Pál Esterházy (1901-1989)
* Princo Anton la 2-a Esterházy (1936)
* Hereda princo Paul-Anton Esterházy (1986)

## Ceteraĵoj 
Familio Esterházy estis konata pro sia kultura engaĝiĝo, ĉefe ĉar la princoj Paul la 2-a Anton kaj precipe Nikolaus la 1-a en la jaroj 1761 ĝis 1790 dungis Joseph Haydn je sia kortego. Komisiite de la princoj Haydn, fondinto de la klasikismo, kreis en pli ol 30 jaroj siajn plej gravajn verkojn. La talenton de Franz Liszt, kies patro administris la bienegojn de Esterházy, la familio malkovris kaj propagandis. Franz Schubert instruis pianoludadon al la junaj grafinoj Caroline kaj Marie.

Sennombraj arkitektoj, konstruistoj kaj aliaj artistoj servis por la familio, kiu eluzis ties diligentojn kaj talentojn por la pompo-disvolviĝo kaj tutmonde renomigis ilin. Tiel ekestis multe pli ol 60 kasteloj, pli ol 110 preĝejoj, kelkaj lernejoj kaj pensiulejoj, distribuita sur ĉiuj ŝtatoj de la iama imperiestra-reĝa monarkio.

## Eksteraj ligiloj 
* Homepage der Familie Esterházy
* Esterházy Betriebe GmbH
* Schloss Esterhazy (Eisenstadt) 
* Esterhazy Wiki 
* Esterhazy Blog


Kategorio:Nobelaj familioj de Hungario
Kategorio:Nobelaj familioj de Aŭstrio
Kategorio:Hungaraj familiaj nomoj
Krabčice

:*Tiu ĉi artikolo temas pri municipo en regiono Roudnice nad Labem. Pri parto de municipo Dolany temas artikolo Krabčice (Dolany).*

**Krabčice** () estas vilaĝo en Ĉeĥio en distrikto Litoměřice, regiono Ústí nad Labem troviĝanta 4&nbsp;km sudoriente de Roudnice nad Labem. En la vilaĝo loĝas  (). La vilaĝo konsistas el 3 partoj: Krabčice, Rovné kaj Vesce. En la vilaĝo troviĝas emeritejo "*Diakonie*" (hejmo de ripozo en maljuneco).
3&nbsp;km okcidende de la vilaĝo troviĝas ĉeĥa nacia monteto Říp kun alteco 460 m s.m.

## Historio 
Unua skriba mencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1226.

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
* **Krabčice**
* Rovné kun sidejo de municipa ofico
* Vesce

## Memorindaĵoj 
* Evangelia preĝejo

## Pluaj fotoj 

Krabčice, Evangelický kostel - celek.jpg|Evangelia preĝejo
Krabčice, pohled na kostel.jpg|Ĉefa ŝoseo ĉe la preĝejo
Krabčice, Evangelický kostel - věž.jpg|Turo de la evangelia preĝejo
Krabcice-krizovatka.jpg|Vojkruciĝo direkte al Ctiněves kaj al Říp
Diakonie Českobratrské církve evangelické, Rovné 58, Rovné (Krabčice), okr. Litoměřice, Ústecký kraj.JPG|Hejmo de ripozo en maljunaĝo


Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Municipoj en distrikto Litoměřice
Kategorio:Setlejoj en Malsupraohara tabulo
Tri Kompanoj

**Legendo de la Tri Kompanoj** estas verko latinligva (*legenda trium sociorum*), kiu kunigas okazaĵojn, eventojn kaj dirojn kaj instruojn koncernantajn la vivon de Sankta Francisko kaj ties plej fruaj sekvantoj. Tiu kolekto estis komisiita dum la Kapitulo de Ĝenovo 1244 kiu, konstatinte ke la memoraĵoj pri la sanktulo disipiĝis kaj deformiĝis, kaj ke la imago pri sankta Francisko ne malmulte suferis dum la generalofico de Frato Elia el Kortono (1232-1239) kaj do ekperdiĝis la franciskana spirito, decidis helppeti de ĉiuj kiuj travivis kun la sanktulo aŭ havis certajn informojn, kaj ĉion diligente rikolti kaj sendi, sub skriba formo, al la nova Generaloficianto, frato Krescencio el Jesi. La tasko, konfidita al la tri unuaj kunfratoj de Francisko, Anĝelo Tancredi, frato Leono kaj frato Rufino rikoltis materialon sufiĉan por per ĝi kompili la legendon de la Tri Kompanuloj (1246).

## Enhavo
La rikoltaĵojn oni etendis laŭ 18 ĉapitroj, tiel strukturitaj: la unuaj okto epizodas pri la juneco ĝis la “konvertiĝo” de la sanktulo; la sekvaj kvar interesiĝas pri kiel estis akceptitaj en la Ordeno la dekunu unuaj kunuloj kaj detaligas la malfacilaĵojn suferitajn de la Ordeno ĝis la aprobo de la franciskana Regulo; la sekvaj kvar fiksiĝas sur la morto de la unua Protektanto de la Ordeno kaj sur la elekto de la sinsekva Protektanto kaj sur elekto de la unuaj fratoj misie sendotaj tra Eŭropo; la lastaj du pentras la morton de la sanktulo kaj finiĝas per lia sanktoproklamo.
La filigrano de tuta rakontado estas ke Francisko imitis en ĉio Jesuon Kriston. 

Integra versio de la legendo de la tri Kompanoj estis republikigita en Parizo (1926), kaj poste en nova eldono pere de la kritikisto Desbonnets en “Archivium Franciscanum Historicum 67”.

## Referencoj 
Kategorio:Sankta Francisko el Asizo
Kategorio:Latinlingva literaturo
Vyšná Myšľa

eta|dekstra|370ra|Situo de Vyšná Myšľa en Slovakio
**Vyšná Myšľa,** hungare **Felsőmislye** (felŝOmiŝje) estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Košice-ĉirkaŭaĵo. Vyšná kaj felső signifas: supra.

## Bazaj informoj 
* Areo: 17 km²
* Supermara alteco: 233 m
* Loĝantaro: 880
* Poŝtkodo: 044 15
* Aŭtokodo: KS
* Telefonprefikso: 55

## Situo 
Vyšná Myšľa situas sur ebenaĵo, laŭ rojo, fine de mallonga sakovojo, laŭ fervojo Trebišov-Košice. La lasta urbo troviĝas 14 km-ojn.

## Historio 
La vilaĝo estis unue menciita en la jaro 1325 en formo *"Felmisle"*. En 1910 loĝis en Felsőmislye 757 homoj, (660 slovakoj, 43 hungaroj, 12 germanoj). Ĝis Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Abaúj-Torna, al distrikto de Hernádzsadány, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Inter 1938-1944 Felsőmislye rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Post la 2-a mondmilito la hungaroj deportiĝis. En 2001 loĝis en Vyšná Myšľa 852 homoj, (844 slovakoj, 5 ĉeĥoj kaj aliaj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo de 1894
* ruinoj de preĝejo el la 13-a jarcento

## Eksteraj ligiloj 
* Vyšná Myšľa en la mapo de Slovakio

Kategorio:Municipoj en distrikto Košice-ĉirkaŭaĵo
Haniska (distrikto Košice-ĉirkaŭaĵo)

eta|dekstra|370ra|Situo de Haniska en Slovakio

**Haniska,** hungare **Enyicke** (enjicke) estas vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Košice-ĉirkaŭaĵo.

## Bazaj informoj 
* Areo: 17 km²
* Supermara alteco: 190-233 m
* Loĝantaro: 1370
* Poŝtkodo: 044 57
* Aŭtokodo: KS
* Telefonprefikso: 55

## Situo 
Haniska situas sur ebenaĵo, laŭ rojo, laŭ flankovojoj, ĉefvojo kaj fervojo preteriras. Košice troviĝas 12 km-ojn.

## Historio 
La loko estis loĝata dum la paleolitiko, bronzepoko kaj ferepoko. La vilaĝo estis unue menciita en la jaro 1232 en formo *"Eniske"*. Ekde la 18-a jarcento ĝis 1848 la komunumo estis kampurbo. En 1828 oni komputis tie 229 domojn kaj 937 homojn. En 1910 loĝis en Enyicke 1082 homoj, (plejparte hungaroj). Ĝis Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Abaúj-Torna, al distrikto de Kassa, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. En 1926 en Haniska okazis la unua slovaka radiodissendo. Inter 1938-1945 Enyicke rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Post la 2-a mondmilito la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš. En 2001 loĝis en Haniska 1390 homoj, (1374 slovakoj, 7 ukrainoj, 3 hungaroj kaj aliaj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika baroka preĝejo omaĝe al Johano Nepomuka de 1656
* kastelo de Wesselényi (veŝelEnji) de 1658

## Eksteraj ligiloj 
* Haniska en la mapo

Kategorio:Municipoj en distrikto Košice-ĉirkaŭaĵo
Vyšný Čaj

eta|dekstra|330ra|Vyšný Čaj situas en la plej griza regiono

**Vyšný Čaj,** hungare **Felsőcsáj** (felŝOĉAj) estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Košice-ĉirkaŭaĵo. Vyšný kaj felső signifas: supra.

## Bazaj informoj 
* Areo: 5&nbsp;km²
* Supermara alteco: 230 m
* Loĝantaro: 300
* Poŝtkodo: 044 16
* Aŭtokodo: KS
* Telefonprefikso: 55

## Situo 
Vyšný Čaj situas sur ebenaĵo, laŭ rojo, apud flankovojo. Košice troviĝas 15&nbsp;km-ojn.

## Historio 
La loko estis daŭre loĝata ekde la bronzepoko. La vilaĝo estis unue menciita en la jaro 1335 en formo *"Chay"*. En 1910 loĝis en Felsőcsáj 352 homoj, (271 hungaroj, 50 slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Abaúj-Torna, al distrikto de Hernádzsadány, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Inter 1938-1944 Felsőcsáj rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Post la 2-a mondmilito la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš. En 2001 loĝis en Vyšný Čaj 283 homoj, (278 slovakoj, po 2 hungaroj kaj ĉeĥoj).

## Vidindaĵoj 
* kalvinana klasikisma preĝejo el la 18-a jarcento
* katolika kapelo omaĝe al Dolora Dipatrino de 1952

## Eksteraj ligiloj 
* Vyšný Čaj en la mapo

Kategorio:Municipoj en distrikto Košice-ĉirkaŭaĵo