open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Peresznye

**Peresznye** [peresnje], germane **Prössing**, kroate **Prisika** estas vilaĝo en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Vas (Hungario), en Distrikto Kőszeg. La slava nomo signifas: elhakita arbaro.
eta|maldekstre|Preĝejo en Peresznye
eta|Vinberorikolta marŝo en Peresznye
eta|Aerfoto pri Peresznye

## Bazaj informoj 
* Areo: 10 &nbsp;km²
* Loĝantaro: 690
* Poŝtkodo: 9734
* Telefonprefikso: 94

## Geografio 
Peresznye situas laŭ la aŭstra landlimo, laŭ traira flankovojo.

## Historio 
La unua mencio devenis el 1195. En 1532 la turkoj detruis la vilaĝon, sed poste la alvenintaj kroatoj refondis Prisika-n. De tiam ankaŭ kroatoj vivas en Peresznye.

## Vidindaĵoj 
* baroka romkatolika Preĝejo de Sankta Egidio (Peresznye)
* Kastelo de Peresznye

## Ĝemelkomunumoj 
*  Voloder, Kroatio
*  Šiljakovina, Kroatio

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Vas
Goussainville (Val-d'Oise)

**Goussainville** estas franca komunumo kaj pariza ĉirkaŭurbo, lokita en la departemento Val-d'Oise kaj en la regiono Francilio. Ĝi havas proksimume 30 000 loĝantojn kaj situas tute apud la flughaveno Roissy-Charles-de-Gaulle.

## Geografio 
Goussainville estas norda ĉirkaŭurbo de Parizo, kaj situas en la orienta parto de la departemento Val-d'Oise.

## Historio 
Pro la konstruado de la flughaveno, oni movis la urbocentron al alia loko. Restas tamen kvartalo nomita *vieux pays* ("malnova vilaĝo ") proksime al la flughaveno : plejmulto el la domoj estas hodiaŭ malplenaj, sed kelkaj nefleksebluloj ankoraŭ vivas tie.

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Val-d'Oise
* Listo de urboj de Francio
* Goussainville (stacidomo)
* Les Noues (stacidomo)

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

maldekstra|eta|250ra|Senelira vojo en la kvartalo *vieux pays*.


Kategorio:Komunumoj de Val-d'Oise
Kategorio:Urboj de Francio
Goussainville

***Goussainville** estas franca komunumo lokita en la departemento Eure-et-Loir.
***Goussainville** estas franca komunumo kaj pariza ĉirkaŭurbo lokita en la departemento Val-d'Oise.
Diego de Landa

**Diego de LANDA** (1524, Cifuentes, Hispanio – 1579, Jukatano, Meksiko) estis hispana franciskana pastro, episkopo de Jukatano. Li fifamas, ĉar li bruligis ĉiun akireblan kodekson de la majaoj, tiel neniigante ties kulturon. Li verkis samtempe pri la kulturo de la majaoj.

Li venis el nobela familio kaj junaĝe aliĝis al la franciskanoj (1541). Oni baldaŭ rekonis lian eksterordinaran religian fervoron kaj - laŭ propra peto - oni sendis lin al misia laboro en Amerikon. Li bonkore agadis en Meksiko por la indianoj, kiujn dekonigis malsanoj, malsatego. Li iĝis en 1561 franciskana ordena gvidanto en regiono de Jukatano.

(Onidire) Post ekvido de pruvaĵo pri homoferto, li ordenis detruon de ĉiu adoraĵo kaj kodekso. Oni sciigis al la reĝo, ke dum tiu fervoro oni murdis 172 personojn. La kortega inspekcio liberparolis Landa pri la akuzo kaj oni nomumis lin al episkopo de Jukatano en 1572.

## Verkoj 
eta|dekstra
*Relación de las cosas de Yucatán* (1566) aperis presite nur en 1864
kaj helpis deĉifri la majaan alfabeton.

Kategorio:Hispanaj episkopoj
Kategorio:Hispanaj franciskanoj
Kőszegpaty

**Kőszegpaty** [kOsegpatj] estas malgranda vilaĝo en Hungario en en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Vas (Hungario), en Distrikto Kőszeg.
eta|Kastelo de Kőszegpaty
eta|Ĉefstrato de Kőszegpaty

## Bazaj informoj 
* Areo: 12 km²
* Loĝantaro: 210
* Poŝtkodo: 9739
* Telefonprefikso: 94
* Koordinatoj: 47°19′37″N 16°38'46″E

## Situo 
Kőszegpaty situas laŭ flakovojoj. Distancoj de Kőszegpaty: Kőszeg 12, Szombathely 16, Budapeŝto 216 km http://www.tavolsag.hu/index.asp?go=tavolsag&i1=26046&i2=9566 .

## Historio 
En Kőszegpaty dum la historio estis du vilaĝetoj: Kis- kaj Nagy-paty (malgranda kaj granda Paty). Ili situis laŭ la flankovojo inter Kőszeg kaj Sárvár.

En Kőszegpaty migra poŝto servas.

## Vidindaĵoj 
Vidindaĵoj estas romkatolika preĝejo omaĝe al Sankta Miĥaelo kaj kastelo de **Patthy** [patj]. La kastelo estas uzata por hejmo de gemaljunuloj.

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Vas
Kám

**Kám** estas malgranda vilaĝo en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Vas (Hungario), en Distrikto Vasvár.
eta|Kirko en Kám
eta|Vizitantoj en arboreto en Kám

## Bazaj informoj 
* Areo: 15 km²
* Loĝantaro: 470
* Poŝtkodo: 9841
* Telefonprefikso: 94
* Koordinatoj: 47°06′16″N 16°52'50″E

## Situo 
En Kám estas vojoj al Szombathely, Vasvár, Veszprém. Vasvár troviĝas 9, Szombathely 25 km-ojn.

## Historio 
En la mezepoko estis tie (aŭ en la najbareco) vilaĝo Jeli.

## Vidindaĵoj 
En la komunumo troviĝas la plej granda arboreto de la lando, kiu havas la nomon ankaŭ *Jeli*, aŭ pri la fondinto **Ambrózy**. En la arboreto oni kreskigas arbojn al parkoj, aleoj. Vizitindaĵo estas ankaŭ la romkatolika baroka preĝejo omaĝe al Apostolo Sankta Andreo de 1780.

En Kám migra poŝto servas.

## Famuloj 
En Kám naskiĝis:
** matematikisto Béla Andrásfai
** pastro-instruisto Barnabás Holenda.

## Fontoj 
* oficiala paĝo 

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Vas
Boba

**Boba** estas vilaĝo en Hungario en regiono **Okcidenta** Transdanubio, en departemento Vas (Hungario), en subregiono de Celldömölk. Boba estas malofta virina nomo.

## Bazaj informoj 
* Poŝtkodo: 9841
* Telefonprefikso: 95
* Areo: 15 &nbsp;km²
* Loĝantaro: 470

## Geografio 
Boba situas sur ebenaĵo, laŭ flankovojoj. Boba estas fervoja nodo al Balatono, Celldömölk kaj Veszprém. Marcal preterfluas. Celldömölk troviĝas 8 km-ojn.

## Historio 
La vilaĝo estis loĝata dum la ferepoko, baldaŭe romianoj alvenis. La unua mencio devenis el 1211 en formo *Boba*. Dum la mezepoko germanaj vendistoj alvenis kaj nomis ĝin **Oberdorf**, kiu poste meritis rangon kampurbo. En 1849 ĥolero okazis. Ekde 1863 la oficiala loknomo estas Boba. Nuntempe graveco de la fervojo malpliiĝas, tial la vilaĝo ne evoluas.

## Vidindaĵoj 
* luterana preĝejo de 1783, en 1841 27 m-ojn alta turo alkonstruiĝis
* romkatolika preĝejo de 1930
* sonoriloturo de 1841

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Vas
Distrikto Ludwigsburg

La **distrikto Ludwigsburg** situas en la federacia lando Baden-Virtembergo de Germanio. Ĝia administra sidejo estas la samnoma, eksa rezideja urbo Ludwigsburg. La distrikto estas parto de la distriktaro Stutgarto kaj de la regiona ligo Stutgarto.

La distrikto havas areon de 686&nbsp;km², kaj fine de  ĝi havis  loĝantojn. Najbaras la distriktoj Heilbronn norde, Rems-Murr oriente, Böblingen sude kaj Enz okcidente. Krome sude limas eksterdistrikta urbo Stutgarto, la centro de la federacia lando.

## Administra divido 
La distrikto konsistas el 39 komunumoj, el kiuj 18 estas urboj. En la sekva listo inter krampoj aldoniĝas la respektiva nombro de loĝantoj laŭ la stato fino de septembro 2006.

**Urboj**:
# Asperg (12.960)
# Besigheim (11.818)
# Bietigheim-Bissingen (42.289)
# Bönnigheim (7.543)
# Ditzingen (24.291)
# Freiberg am Neckar (15.615)
# Gerlingen (18.959)
# Großbottwar (8.359)
# Korntal-Münchingen (18.321)
# Kornwestheim (30.832)
# Ludwigsburg (87.378)
# Marbach am Neckar (15.564)
# Markgröningen (14.476)
# Oberriexingen (2.996)
# Remseck am Neckar (22.556)
# Sachsenheim (17.268)
# Steinheim an der Murr (11.805)
# Vaihingen an der Enz (28.803)

eta|250ra|kastelo Ludwigsburg
**Neurbaj komunumoj**:
# Affalterbach (4.618)
# Benningen am Neckar (5.499)
# Eberdingen (6.523)
# Erdmannhausen (4.822)
# Erligheim (2.737)
# Freudental (2.485)
# Gemmrigheim (4.009)
# Hemmingen (7.516)
# Hessigheim (2.227)
# Ingersheim (6.079)
# Kirchheim am Neckar (5.145)
# Löchgau (5.387)
# Möglingen (10.374)
# Mundelsheim (3.168)
# Murr (6.105)
# Oberstenfeld (8.076)
# Pleidelsheim (6.257)
# Schwieberdingen (11.008)
# Sersheim (5.133)
# Tamm (12.181)
# Walheim (3.013)

Iuj urboj kaj/aŭ komunumoj interkonsentis kune oferti partojn de la publikaj servoj kadre de administraj komunumaroj. Tiuj grupigoj en la supra listo (laŭ la nuna stato) ne aparte listiĝas.

## Partneraj regionoj 
La distrikto havas partnerajn rilatojn kun
* 20ra la regiono Supra Galileo en Israelo (ekde 1983)
* 20ra la distrikto Chemnitzer Land en Germanio (ekde 1990), ekde 2008 la norda parto de la nova distrikto Zwickau
* 20ra la urbo Jiĉang en Ĉinio (ekde 1990)
* 20ra la departemento Pest en Hungario (ekde 1992)
* 20ra la provinco Bergamo en Italio (ekde 2005)

## Eksteraj ligiloj 
* oficialaj paĝoj de la distrikto (germanlingvaj)

Dosiero:WvL LB Marktplatz.jpg|Ludwigsburg
Dosiero:Bietigheim-Bissingen Villa Visconti 03.jpg|Bietigheim-Bissingen
Dosiero:RathausturmKornwestheim2.jpg|Kornwestheim
Dosiero:Remseck-neckarrems1.jpg|Remseck am Neckar


L
L
Azukio

**Azukio** (, sinonimo ; ) estas unujara planto, specio de vigno el Azio, tre kultivata en orienta Azio jam de la antikveco por ruĝaj semoj manĝataj kiel fazeoloj kaj el kiu en Japanio oni faras annon. Ĝi estas unu el la plej multe konsumataj ruĝaj faboj.

## Nomo 
La nomo *adzuki*/*aduki* estas transliterumo de la japana アヅキ (historie literumita), dum *azuki* respegulas la modernan elparolon アズキ.

La japana lingvo ankaŭ uzas la ĉinan pruntvorton *shōzu* (小豆), signifanta "malgrandan fabon" (kontraŭ "grandan fabon" 大豆, *daizu*, la sojfabo). Ofte oni skribas 小豆 per kanji sed elparolas ĝin *azuki*. En Ĉinio, *xiǎodòu* (小豆) estas uzata en botaniko, dum en ĉiutaga lingvo oni preferas *hongdou* (红豆; 紅豆) aŭ *chidou* (赤豆), ambaŭ signifantaj "ruĝan fabon" pro la kutime ruĝaj kultivaroj.

## Historio 
Sciencistoj konjektas, ke ĝi devenas de *Vigna angularis nipponensis*, kiu ekzistis en Japanio, Koreio, Ĉinio, Nepalo kaj Butano. Speciiĝo inter *Vigna angularis nipponensis* kaj *Vigna angularis angularis* verŝajne okazis antaŭ 50,000 jaroj.

eta|maldekstra|350px|Deserto el dolĉa azukio.

## Vidu ankaŭ 
* Japana dolĉaĵo

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* *Illustrated Plant Genetic Resources Database* (angle)
* Informoj pri azuki-fabo ĉe *Purdue University* (angle)

Kategorio:Vigno
Kategorio:Palearktisa flaŭro
Kategorio:Legomoj
Gradignan

**Gradignan** estas franca komunumo kaj ĉirkaŭurbo de Bordozo, lokita en la departemento Gironde kaj en la regiono Akvitanio. Ĝi estas la ĉefurbo de unu kantono kaj havas proksimume 22 000 loĝantojn.

Ĝi situas sudokcidente de Bordozo kaj estas cetere membro de la Urba Komunumo de Bordozo.

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Gironde
* Listo de urboj de Francio

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala TTT-ejo

maldekstra|300ra|Mapo

Kategorio:Komunumoj de Gironde
Kategorio:Urboj de Francio
Modifita germana

La uzo de la germana lingvo kiel fremda lingvo en Eŭropo, la kreo de Germana Imperio en 19-a jarcento kaj la fakto, ke ĝi estas la plej disvastigita lingvo de centra Eŭropo igis ĝin bazo de kelkaj projektoj de planlingvoj, ĉefe inter la unua kaj Dua mondmilito, ĉefe de naciismaj germanoj. Eĉ Esperanto kaj Volapuko havas influon de la germana ĉar Zamenhof kaj Schleyer estis parolantoj de la germana (aŭ la jida, rigardata kiel dialekto de la germana).
Kurioze, male al aliaj adeptoj de planlingvoj, kreantoj de modifitaj germanaj ĝenerale ne estas pacifismaj homoj, kiuj volis unuigi la homaron, sed homoj, kiuj volis krei lingvon al konkerontaj popoloj. Ankaŭ Rudolf Hess, iom antaŭ sia flugo al Anglujo, asertis, ke post la nazia venko, la angla iĝos germana dialekto malpli granda, kun nenia monda graveco. 
Kiel la angla kaj la germana estas ĝermanaj lingvoj, kelkaj projektoj estas kompromisaj planlingvoj inter ili, kaj oni povas klasifiki ilin kaj kiel modifita angla aŭ **modifita germana**.

Kategorio:Modifita germana
La divenistino

***La divenistino*** (portugale *A cartomante*, pli ekzakte "La kartdivenistino") estas rakonto de Machado de Assis (1839-1908) verkita en 1884. La rakonto estis unue publikigita en *Gazeta de Notícias* ("Gazeto de Novaĵoj"), tiutempa ĵurnalo de Rio-de-Ĵanejro, kaj poste aperis en la libro *Várias histórias* ("Pluraj historioj") en 1896, kolekto de rakontoj de Machado de Assis farita de la aŭtoro mem. Tiu rakonto jam inspiris tri kinajn versiojn faritajn de brazilaj kinistoj. Ĝi aperis en Esperanto en la libro "La divenistino kaj aliaj rakontoj" en 2005, kiu kunigas plurajn rakontojn de Machado de Assis tradukitajn de Paulo Sérgio Viana.

## La rakonto 
### Analizo 
"La divenistino" estas unu el diversaj mallongaj rakontoj de Machado de Assis, kunigitaj en la rakontaro *Várias históiras*. Ĝia ĉefa temo estas perfido inter geedzoj kaj amikoj kaj venĝo pro tiu perfido.

La rakontado okazas per tria persono kaj estas markata kaj de momentoj iom malrapidaj kaj de momentoj pli energiaj. En tiuj unuaj okazas konsideroj kaj pensadoj pri la roluloj kaj pri iliaj situacioj, dum en tiuj aliaj sin disvolvas la agado kaj iuj psikologiaj konfliktoj. Tiuj konsideroj kaj eĉ la prezento de la rolulaj pensoj ne estas ĉiam neŭtralaj, ĉar la rakontulo kelkfoje tion faras per kritikaj aŭ ironiaj vortoj, sed la rakontulo mem ne konsistas en ia rolulo, tial ke lia nura rolo estas prezenti la okazaĵojn.

Alia aspekto de tiu verkaĵo estas tio, ke la rakontulo ankaŭ zorgas situi la legantojn en la spaco kaj en la tempo. Dum la rakonto estas cititaj specifaj lokoj en kiu okazas la agado, stratoj kaj kvartaloj de Rio-de-Ĵanejro, kaj ankaŭ tempaj elementoj, kiajn datojn kaj aĝojn de la roluloj.

### Roluloj 
La rakonto havas kvar ĉefajn rolulojn: Camilo, Rita, Vilela kaj la kartdivenistino. Krom tiuj, estas nur citita kunprovincanino de Rita.

## Eksteraj ligiloj 
* Portal Domínio Público, paĝaro de la brazila gubernio enhavanta publikajn havaĵojn, el kiuj estas "La divenistino" kaj aliaj verkoj de Machado de Assis, ĝenerale en la portugala (portugale)
* *Na morada do "indiferente" destino* ("En la hejmo de la 'indiferenta' destino") , analizo de la rakonto "La divenistino" de Machado de Assis, fare de Francine Fernandes Weiss (portugale)

D
Kategorio:Literaturo de Brazilo
D
D
Distrikto Karlsruhe

La **distrikto Karlsruhe** situas en la federacia lando Baden-Virtembergo de Germanio. Ĝia administra sidejo estas la samnoma urbo Karlsruhe, kiu tamen ne estas parto de la distrikta teritorio, sed en nordo, oriento kaj sudo estas ĉirkaŭata de ĝi. La distrikto estas parto de la distriktaro Karlsruhe kaj de la regiona ligo Meza Supra Rejno, krome ankaŭ de la translima Regiono Pamina.

La distrikto havas areon de 1 084 km², kaj fine de  ĝi havis  loĝantojn. Najbaras la distriktoj Rhein-Neckar norde, Heilbronn oriente, Enz sudoriente kaj kaj Calw kaj Rastatt - ĉiuj en Baden-Virtembergo sude. Okcidente, la rivero Rejno estas la natura limo al la najbara federacia lando Rejnlando-Palatinato: tie limas la distriktoj distrikto Rhein-Pfalz (Rejno-Palatinato) kaj Germersheim plus la eksterdistrikta urbo Speyer. Oriente de la Rejno, do en Baden-Virtembergo, la eksterdistrikta urbo Karlsruhe sur la mapo aspektas kvazaŭ kiel kojno ŝovita en la distriktan teritorion: ĝi dividas la distrikton al pli granda norda parto ĉirkaŭ la urboj Bruchsal kaj Bretten, kaj al pli eta suda parto ĉirkaŭ la urbo Ettlingen.

## Partneraj regionoj 
La distrikto havas partnerajn rilatojn kun
* 20ra la grafejo Gwent en Kimrio (Britio, ekde 1978, depost 1996 sekve de administra reformo kun la samlokaj novaj distriktoj Monmouthshire kaj Torfaen
* 20ra la distrikto Döbeln en Saksio (Germanio), ekde 1990
* 20ra la regiono Ŝa'ar HaNegev en Israelo, ekde 1992

## Administra divido 
La distrikto konsistas el 32 komunumoj, el kiuj 9 estas urboj. En la sekva listo inter krampoj aldoniĝas la respektiva nombro de loĝantoj laŭ la stato fino de septembro 2006.

**Urboj**:
# Bretten (28.177)
# Bruchsal (43.194)
# Ettlingen (39.023)
# Kraichtal (14.905)
# Östringen (12.916)
# Philippsburg (12.578)
# Rheinstetten (20.297)
# Stutensee (23.323)
# Waghäusel (20.287)

eta|dekstra|250ra|la distrikto ene de Baden-Virtembergo
**Neurbaj komunumoj**:
# Bad Schönborn (12.195)
# Dettenheim (6.705)
# Eggenstein-Leopoldshafen (15.281)
# Forst (7.543)
# Gondelsheim (3.190)
# Graben-Neudorf (11.687)
# Hambrücken (5.392)
# Karlsbad (16.136)
# Karlsdorf-Neuthard (9.580)
# Kronau (5.606)
# Kürnbach (2.424)
# Linkenheim-Hochstetten (11.726)
# Malsch (14.413)
# Marxzell (5.425)
# Oberderdingen (10.533)
# Oberhausen-Rheinhausen (9.551)
# Pfinztal (17.981)
# Sulzfeld (4.655)
# Ubstadt-Weiher (12.862)
# Waldbronn (12.234)
# Walzbachtal (9.064)
# Weingarten (9.659)
# Zaisenhausen (1.747)

Iuj urboj kaj/aŭ komunumoj interkonsentis kune oferti partojn de la publikaj servoj kadre de administraj komunumaroj. Tiuj grupigoj en la supra listo (laŭ la nuna stato) ne aparte listiĝas.

## Eksteraj ligiloj 
* oficialaj paĝoj de la distrikto (germanlingvaj)

Dosiero:Schloss Bruchsal mit Spiegelbild.JPG|Bruchsal
Dosiero:BrettenMarktplatz.jpg|Bretten
Dosiero:Rathausturm Ettlingen.JPG|Ettlingen
Dosiero:Kirchplatz Philippsburg.JPG|Philippsburg


K
K
Paletro

eta|Paletro kun olefarboj
**Paletro** (el la franca: *palette*, malgranda ronda tabuleto) estas maldika tabuleto, sur kiu pentristo orde pretigas kaj miksas la kolorilojn.

Paletro plej ofte havas truon por enmeti la polekson kaj tiel facile teni ĝin enmane. Ĝi povas esti el ligno, malpliofte el porcelano aŭ metalo.

Paletro estas ĉefe uzita por olefarba pentrado.

Laŭ Francisko Azorín **paletro** estas *Maldika tabuleto uzata de pentristoj por pretigi k. miksi kolorilojn.* Li indikas etimologion kiel diminutiva formo de la latina *pala* (ŝpato).

## Notoj 
Kategorio:Pentrado
Stratosfero

[eta|280ra|[Temperaturo kaj molmaso depende de alto]]
eta|180ra|Atmosfero de Tero
eta|maldekstra|220ra|Strukturo de la atmosfero

Stratosfero estas dua tavolo de atmosfero inter la troposfero kaj la mezosfero. Ĝi komenciĝas je 15-20 km super areo de tero kaj finiĝas je 45-55 km. En supera parto de stratosfero estas ozona tavolo. Stratosfero havas 21% mason de atmosfero. La limo de konstanta temperaturo 0°C  inter stratosfero kaj mezosfero estas nomata stratopaŭzo.

## Vidu ankaŭ 
* Troposfero
* Mezosfero
* Termosfero (85 km - 600 km)
* Eksosfero (600 km - 10 000 km)
* Jonosfero (85 km - 1 000 km)
eta|centre|180x600px|Tavoloj de la atmosfero

Kategorio:Atmosfero
Kategorio:Meteologio
Ólmod

**Ólmod** estas tre malgranda vilaĝo en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Vas (Hungario), en Distrikto Kőszeg.
maldekstre|eta|Strato en Ólmod
eta|Preĝejo en Ólmod
eta|Centro en Ólmod

## Bazaj informoj 
* Poŝtkodo: 9733
* Poŝtkodo: 94
* Areo: 7 &nbsp;km²
* Loĝantaro: 90

## Situo 
Ólmod situas fine de sakovojo el Horvátzsidány laŭ la aŭstra landlimo.

## Historio 
Ĉirkaŭ la vilaĝo oni trovis feron kaj plumbon. Verŝajne la plumbo kolorigis la grundon, tial la germanoj nomis la vilaĝon **Bleigraben** (plumba sulkego). La hungara nomo estas tradukaĵo, kroate estas **Plajgor**.

En 1532 la turkoj detruis la vilaĝon, poste kroatoj alvenis. Ĝis Traktato de Trianon Ólmod apartenis al Hungara reĝlando, al Vas (reĝa departemento), al distrikto de Kőszeg, poste ĝis 1923 al Aŭstrio, sed poste ambaŭ ŝtatoj ŝanĝis Ólmod al Rendek kaj Rőtfalva. Post 1945 **fer-kurteno** konstruiĝis. Ĉe la limo oni faris 5 km-ojn dikan zonon, praktike netuŝeblan. La vilaĝo estis vizitebla per permesilo, praktike la komunumo vivis kvarantene. En 1989 oni nuligis la fer-kurtenon kaj oni trovis laŭ la aŭstra limo regionon netuŝitan de homoj dum 40 jaroj. Post 2007 ambaŭ landoj apartenis al interna zono de Schengen, sekve la limo estas senkontrole trapasebla ie ajn.

En Ólmod migra poŝto servas.

## Vidindaĵo 
* romkatolika Preĝejo de Marteno de Tours (Ólmod)

## Ĝemelkomunumo 
*  Klostermarienberg, Aŭstrio

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Vas
Vát

300ra|dekstra|eta|Panoramo de Vát kun la preĝejo
300ra|dekstra|eta|Sankta Fonto en Vát
**Vát** estas malgranda vilaĝo en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Vas (Hungario), en Distrikto Szombathely. Vát germane estas nomo **Walt** aŭ Wald (=arbaro).

## Bazaj informoj 
* Poŝtkodo: 9748
* Telefonkodo: 94
* Areo: 23 &nbsp;km²
* Loĝantaro: 690

## Situo 
La vilaĝo situas laŭ la vojo inter Szombathely kaj Győr, krome al Sárvár estas grava vojo. La komunumo suferas kaj sufokas pro la granda trafiko.

## Vidindaĵoj 
* romkatolika Preĝejo Sanktaj Kosmaso kaj Damiano (Vát)
* la komunumo havas konatecon pri pilgrimejo, kie estas Kapelo Stefano la 1-a (Vát)

## Legendo de Sankta Fonto 
Tamás **Nádasdy** ĉasadis en sia bieno, kiam ĉe fonto vidis almozulon rajdantan sur blinda ĉevalo. La ĉevalo eniris la fonton, poste la besto vidis.

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Vas
Lukácsháza

**Lukácsháza** [lukaĉhaza] estas vilaĝo en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Vas (Hungario), en subregiono de Kőszeg. La loknomo signifas hungare: domo de Luko.
300px|dekstra|eta|La tombeja kapelo en Lukácsháza

## Bazaj informoj 
* Poŝtkodo: 9724
* Telefonkodo: 94
* Areo: 9 &nbsp;km²
* Loĝantaro: 1020

## Situo 
Lukácsháza situas laŭ la vojo (kaj ankaŭ fervojo) inter Szombathely kaj Kőszeg. Tie la vilaĝoj troviĝas dense kaj preskaŭ ili tuŝas unu la alian.

## Historio 
A. Kristo 5000 jam loĝis tie homoj, poste en la ferepoko keltoj, poste romianoj, poste avaroj lasis tie restaĵojn.

Dum la hungara historio estis tie 3 vilaĝoj, Lukácsháza, Kis kaj Nagycsömöte (malgranda kaj granda **Csömöte** (ĉomote)).

La komunumo bone prosperas havanta ankaŭ industrion modernan.

## Vidindaĵoj 
* tombeja Kapelo de Sanktaj Roĥo kaj Sebastiano (Lukácsháza) el la 16-a jarcento
* kapelo

## Famuloj 
En Lukácsháza naskiĝis József Horváth (kuracisto).

En Nagycsömöte naskiĝis la unua hungara profesoro pri bestkuracado Sándor Tolnay.

Kategorio:Vilaĝoj de Hungario
Kategorio:Vilaĝoj de departemento Vas
Tuŝado

eta|La tuŝsenso estas aparte sentema ĉe la finoj de la fingroj.
**Tuŝado** aŭ **tuŝsenso** (senso el la tuŝa sistemo) estas tiu el la kvin sensoj, kiu ebligas analizon de ĉirkaŭaj aĵoj per rekta kontakto. Per tuŝado oni povas sensi kontakton, kareson, premon, doloron, varmecon, kaj aliajn flankajn sensojn. 

La ĉefa homa organo por tuŝado estas la mano, tamen la senso de tuŝado povas esti sensita de preskaŭ ĉiu parto de la korpo, inkluzivante interne.

## Vidu ankaŭ 
* Masaĝo
* Palpado

Kategorio:Fiziologio
Kategorio:Percepto
Mezosfero (atmosfero)

[eta|280px|[Temperaturo kaj molmaso depende de alto]]
eta|180px|Atmosfero de tero
eta|220px|
eta|180x600px|

La **mezosfero** (de la greka *μέση, mési* „mezo“ kaj *σφαίρα, sfera* „globo“) estas la meza el la kvin tavoloj de la teratmosfero kaj parto de jonosfero kaj homosfero.

Ĝi estas limigita direkte al la Tero per la stratopaŭzo (en alteco de proksimume 50&nbsp;km) kaj supre per la mezopaŭzo (en alteco de 80 ĝis 85&nbsp;km) de la termosfero. Pro la tie ekstreme maldensa aero kaj la fakto, ke preskaŭ ne plu ekzistas ozono tie kaj la energiriĉa UV-radiado okazas en la stratosfero, la temperaturo denove sinkas de proksimume 0&nbsp; je la stratopaŭzo kun sezonaj variadoj al meznombre proksimume -90&nbsp; en proksimuma alteco de 80&nbsp;km. La malpliiĝo de la temperaturo je proksimume 3 K/km estas konsiderinde pli malgranda ol en la troposfero. Poste la temperaturo denove restas konstanta kaj nur en la termosfero denove forte plialtiĝas - laŭ la sunaktiveco - al ĝis 2.000&nbsp;. En la mezosfero ekzistas cirkulado de la somerpoluso al la vintropoluso, kiu kaŭzas suprentransporton de aeramasoj regione de la somerpoluso kaj sobtransporton regione de la vintropoluso. Kaŭze de la kun tio ligita adiabata plimalvarmiĝo kaj plivarmiĝo de la aero la mezosfero somere estas konsiderinde pli malvarma (130-150 K) ol vintre.

## Eksteraj ligiloj 
* Radarbeobachtungen von Meteoren in der Mesosphäre/unteren Thermosphäre über Juliusruh  (germanlingve)

Kategorio:Atmosfero
Kategorio:Meteologio
Rektigita 600-ĉelo

{{Hiperpluredro
|nomo=Rektigita 600-ĉelo
|bildo=Stereographic rectified 600-cell.png
|bildo1=Cell720-4dpolytope.png
|bildo1-priskribo=Orta projekcio
|speco=Uniforma plurĉelo
|ĉeloj=600 okedroj (3.3.3) 25ra  120 dudekedroj (3.3.3.3.3) 25ra
|edroj=3600 {3}
|lateroj=3600
|verticoj=720
|vfiguro=Kvinlatera prismo  (5 okedroj (3.3.3) kaj 2 dudekedroj (3.3.3.3.3) kuniĝas je vertico)
|Schl= t1{3,3,5}
|grupo=H4 aŭ [3,3,5]
|propraĵoj=Konveksa
|B=Rox
}}
[220ra|eta|dekstra|[Vertica figuro: *kvinlatera prismo*  (7 edroj kuniĝas je vertico: 
100ra100ra 
5 okedroj (3.3.3) kaj 2 dudekedroj (3.3.3.3.3))]]
En geometrio, la **rektigita 600-ĉelo** estas konveksa uniforma plurĉelo. Kiel la nomo sugestas, ĝi povas esti farita per rektigo de la regula 600-ĉelo.

Ĝi estas barita per 600 regulaj okedraj kaj 120 regulaj dudekedraj ĉeloj. Ĉiu latero estas ĉirkaŭita de du okedroj kaj unu dudekedro. Ĉiu vertico estas ĉirkaŭita de kvin okedroj kaj du dudekedroj. Entute ĝi havas 3600 triangulajn edrojn, 3600 laterojn kaj 720 verticojn.

La vertica figuro de la rektigita 600-ĉelo estas regula kvinlatera prismo.

Ĝi estas unu el tri duonregulaj plurĉeloj konsistantaj el ĉeloj de du aŭ pli multaj specoj kiuj estas platonaj solidoj (la aliaj du duonregulaj plurĉeloj estas la rektigita 5-ĉelo kaj la riproĉa 24-ĉelo).

Enhavante la 3-hiperebenojn de ĉeloj de ambaŭ la regula 120-ĉelo kaj la regula 600-ĉelo, ĝi povas esti konsiderata kiel analoga al la pluredro dudek-dekduedro, kiu estas samtempe rektigita dudekedro kaj rektigita dekduedro. Tamen, la rektigita 120-ĉelo ne estas la samo kiel la rektigita 600-ĉelo.

La rektigita 600-ĉelo estis esplorita de Thorold Gosset en lia papero de 1900.

## Vidu ankaŭ 
* Uniforma plurĉelo
* 600-ĉelo

## Referencoj 
* *Kalejdoskopoj: Elektitaj skriboj de H.S.M. Coxeter*, redaktita de F. Arthur Sherk, Peter McMullen, Anthony C. Thompson, Asia Ivic Weiss, Wiley-Interscience Publication, 1995, ISBN 978-0-471-01003-6 http://www.wiley.com/WileyCDA/WileyTitle/productCd-0471010030.html 
** (Papero 22) H.S.M. Coxeter, *Regulaj kaj duonregulaj hiperpluredroj I*, [Math. Zeit. 46 (1940) 380-407, MR 2,10]
** (Papero 23) H.S.M. Coxeter, *Regulaj kaj duonregulaj hiperpluredroj II*, [Math. Zeit. 188 (1985) 559-591]
** (Papero 24) H.S.M. Coxeter, *Regulaj kaj duonregulaj hiperpluredroj III*, [Math. Zeit. 200 (1988) 3-45]
* John Horton Conway kaj Michael Guy: *Kvar-dimensiaj arĥimedaj hiperpluredroj*, Paperoj de la Kolokvo sur Konvekseco je Kopenhago, paĝo 38 kaj 39, 1965
* Norman Johnson: *La teorio de uniformaj hiperpluredroj kaj kahelaroj*, Ph.D. Disertaĵo, Universitato de Toronto, 1966
* Thorold Gosset: *On the Regular and Semi-Regular Figures in Space of n Dimensions* - *Pri la regula kaj duonregulaj figuroj en spaco de n dimensioj*, Messenger of Mathematics - Kuriero de matematiko, Macmillan, 1900

## Eksteraj ligiloj 
* Rektigita 600-ĉelo en *konveksaj uniformaj plurĉeloj* de George Olshevsky
* Rektigita 600-ĉelo en *arĥimedaj hiperpluredroj* en R4 de Marco Möller

Kategorio:Plurĉeloj
Edrotranĉita 24-ĉelo

{{Hiperpluredro
|nomo=Edrotranĉita 24-ĉelo
|bildo=Runcinated 24cell1.png
|bildo-priskribo=Vido ene de figuro de Schlegel kun 24 el ĝiaj 48 okedraj ĉeloj
|speco=Uniforma plurĉelo
|ĉeloj=48 okedroj (3.3.3.3) 25px  192 triangulaj prismoj (3.4.4) 25px
|edroj=672
|lateroj= 576
|verticoj=144
|Schl= t0,3{3,4,3}
|grupo=B4, [3,4,3]
|propraĵoj=Konveksa
}}
En geometrio, la **edrotranĉita 24-ĉelo** estas konveksa uniforma plurĉelo. Kiel la nomo sugestas, ĝi povas esti farita per edrotranĉo de la regula 24-ĉelo.

## Vidu ankaŭ
* Edrotranĉita 5-ĉelo
* Edrotranĉita 4-hiperkubo (aŭ *edrotranĉita 16-ĉelo*)
* Edrotranĉita 120-ĉelo (aŭ *edrotranĉita 600-ĉelo*)

Kategorio:Plurĉeloj
Jiĉang

eta|250px|Jiĉang ene de Hubejo
**Jiĉang** aŭ **Yíchāng** (ĉine 宜昌) estas prefektujnivela milionurbo en la okcidento de la provinco Hubejo de Ĉinio. La urbego havas pli ol 4 milionojn da loĝantoj. Ĝi situas inter la supra kaj centra parto de la rivero Jangzio. Proksimas la akvobaraĵo *Geĝouba*.

Laŭ la stato de  en la urbo  vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

La jare averaĝa temperaturo de la regiono estas 16 ĝis .

Jiĉang de ĉiam estas distribua centro de varoj kaj trafika nodopunkto en la okcidento de Hubejo kaj la oriento de Siĉuano. Proksime de la urbo situas la kaverno *Sanyou*, kie renkontiĝis la konataj poetoj de la Tang-dinastio *Bai Juyi*, lia pli juna frato *Bai Xingjian* kaj *Yuan Zhen* kaj en la kaverno inspiriĝis al unu el la plej konataj poemoj de la ĉina lingvo.

Proksime de la urbo momente konstruiĝas la giganta akvobaraĵo Tri Gorĝoj, kiu plene ekfunkcios dum la jaro 2009.

## Administra disdivido 
La urbego Jiĉang administre konsistas el kvin urbaj distriktoj, 3 distriktoj, 2 aŭtonomaj distriktoj kaj 3 eksterdistriktaj urboj. Temas pri:
* Urba distrikto Xiling (西陵区), 90&nbsp;km², 400.000 loĝantoj, sidejo de la urbega registaro;
* Urba distrikto Wujiagang (伍家岗区), 69&nbsp;km², 140.000 loĝantoj;
* Urba distrikto Dianjun (点军区), 546&nbsp;km², 100.000 loĝantoj;
* Urba distrikto Huting (猇亭区), 118&nbsp;km², 50.000 loĝantoj;
* Urba distrikto Yiling (夷陵区), 3.424&nbsp;km², 520.000 loĝantoj, kun Sandouping;
* Distrikto Yuanan (远安县), 1.752&nbsp;km², 200.000 loĝantoj, ĉefurbo: komunumego Mingfeng (鸣凤镇);
* Distrikto Xingshan (兴山县), 2.327&nbsp;km², 190.000 loĝantoj, ĉefurbo: komunumego Gufu (古夫镇);
* Distrikto Zigui (秭归县), 2.427&nbsp;km², 390.000 loĝantoj, ĉefurbo: komunumego Maoping (茅坪镇);
* Aŭtonoma distrikto Changyang de la nacia malplimulto Tujia (长阳土家族自治县), 3.430&nbsp;km², 410.000 loĝantoj, ĉefurbo: komunumego Longzhouping (龙舟坪镇);
* Aŭtonoma distrikto Wufeng de la Tujia (五峰土家族自治县), 2.072&nbsp;km², 210.000 loĝantoj, ĉefurbo: komunumego Wufeng (五峰镇);
* urbo Zhijiang (枝江市), 1.310&nbsp;km², 510.000 loĝantoj;
* urbo Yidu (宜都市), 1.357&nbsp;km², 390.000 loĝantoj;
* urbo Dangyang (当阳市), 2.159&nbsp;km², 480.000 loĝantoj.

## Partnera regiono 
La urbego Jiĉang havas partnerajn rilatojn kun
* 20px la distrikto Karlsruhe en Germanio
eta|maldekstre|Akvobaraĵo Geĝouba

Kategorio:Prefektujnivelaj urboj de Ĉinio
Hebrea Esperanto-Asocio

La **Hebrea Esperanto-Asocio** estis Esperanto-asocio fondita en 1925 por kunigi la hebreajn esperantistojn el diversaj regnoj. La unua prezidanto estis Izrael Lejzerowicz.

## Referencoj 
* Ulrich Lins. "Demandoj pri la organizo de judaj esperantistoj". *Israela Esperantisto* n-ro 141, decembro 2004. https://web.archive.org/web/20080820132135/http://www.ie.esperanto.org.il/141/6.html

## Vidu ankaŭ 
* Listo de hebreaj esperantistoj

Kategorio:Religiaj Esperanto-asocioj
Kategorio:Iamaj Esperanto-asocioj
Rektigita 4-hiperkubo

{{Hiperpluredro
|nomo=Rektigita 4-hiperkubo
|bildo=Schlegel half-solid rectified 8-cell.png
|bildo-priskribo=Figuro de Schlegel centrita je kubokedro kun kvaredraj ĉeloj montritaj
|speco=Uniforma plurĉelo
|ĉeloj=8 kubokedroj (3.4.3.4)25ra  16 kvaredroj (3.3.3) 25ra
|edroj=64 trianguloj {3}  24 kvadratoj {4}
|lateroj=96
|verticoj=32
|vfiguro=Plilongigita egallatero-triangula prismo (2 kvaredroj (3.3.3)  3 kubokedroj (3.4.3.4) kuniĝas je vertico)
|Schl=t1{4,3,3}  t0,2{31,1,1}
|CD=o4(o)3o3o  (o)3o(o)3o
|grupo=B4 [3,3,4]  D4 [31,1,1]
|propraĵoj=Konveksa
|B=Rit
}}
En geometrio, la **rektigita 4-hiperkubo** estas konveksa uniforma plurĉelo. Kiel la nomo sugestas, ĝi povas esti farita per rektigo de la regula 4-hiperkubo; alivorte per senpintigo de ĝiaj verticoj je la mezpunktoj de ĝiaj lateroj.

Ĝi estas barita per 24 ĉeloj: 8 kubokedroj, kaj 16 kvaredroj.

## Bildoj 
## Projekcioj 
En la kubokedro-unua paralela projekcio de la rektigita 4-hiperkubo en 3-dimensian spacon, la bildo havas jenan aranĝon:

* La projekcia koverto estas kubo.
* Kubokedro estas enskribita en ĉi tiun kubon, kaj ĝiaj verticoj situas je la mezpunktoj de la kubaj lateroj. La kubokedro estas la bildo de du el la kubokedraj ĉeloj.
* La ceteraj 6 kubokedraj ĉeloj estas projekciitaj al la kvadrataj edroj de la kubo.
* La 8 neregulaj kvaredroj kiuj situas inter la triangulaj edroj de la centra kubokedro kaj la ekstera kubo estas la bildoj de la 16 kvaredraj ĉeloj, po du ĉeloj en ĉiu.

Kategorio:Plurĉeloj
FC Metz

**Football Club de Metz** estas profesia futbalklubo en Metz, Francio.

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo de FC Metz

## Notoj 
Kategorio:Francaj futbalteamoj
Kategorio:Futbalteamoj fonditaj en 1932
Regiono Pamina

La **Regiono Pamina** estas ligo de pluraj komunumoj, urboj kaj administraj regionoj en parto de la limregiono de Germanio kaj Francio, pli konkrete en la regiono Palatinato de la germana federacia lando Rejnlando-Palatinato, en la regiono Badeno de la federacia lando Baden-Virtembergo kaj la nordo de la regiono Alzaco en Francio. La nomo *Pamina* (kiu sonas kiel la nomo de ĉefa personaĵo de la opero "Sorĉa Fluto" de *W. A. Mozart*) estas artefarita vorto kaj kunmetaĵoj el la la literoj PA por "**Pa**latinato" *(Pfalz)*, MI por "**Mi**ttlerer Oberrhein" (Meza Supra Rejno) kaj NA por "**N**ordo de **A**lzaco".

## Membraj komunumoj, urboj kaj administraj regionoj 
* en la regiono *Palatinato*
** Plana ligo Rejna Palatinato *(Planungsgemeinschaft Rheinpfalz)*
** distrikto Südliche Weinstraße
** distrikto Germersheim
** urbo Landau
** distrikto Südwestpfalz

* en la regiono *Meza Supra Rejno*
** Regiona ligo Meza Supra Rejno
** distrikto Karlsruhe
** distrikto Rastatt
** urbo Karlsruhe
** urbo Baden-Baden

* kaj en la nordo de la regiono *Alzaco*
** Département du Bas-Rhin
** Région Alsace

## Taskoj 
La kunlaboro inter la membraj komunumoj, urboj kaj administraj regionoj ekestis dum la lasta jardeko de la 20-a jarcento kaj unue precipe celis varbadon de turistoj. Dum la jaro 2003 formale fondiĝis la translima regiona ligo. Al la taskoj aldoniĝis translima geografia planado (de trafikaj vojoj, novaj areoj por loĝado kaj industrio ktp.) kaj la preparo kaj akompano de eŭropaj programoj.

## Eksteraj ligiloj 
* oficialaj paĝoj de la regiona ligo
* junulara reto de la regiona ligo

Kategorio:Regionoj en Eŭropo
Monmouthshire

**Monmouthshire** (angla nomo, en la kimra lingvo **Sir Fynwy**) estas historia graflando kaj nuna distrikto en la sudoriento de Kimrio. La nuna teritorio de la distrikto difiniĝis dum 1996 kaj ampleksas la urbojn kaj neurbajn komunumojn:

* Abergavenny
* Caldicot
* Chepstow
* Monmouth
* Usk

La nuna distrikto dum 1996 fondiĝis sur la areo de la antaŭa distrikto *Monmouth* kaj kunligiĝis el la oriento de la historia graflando *Monmouthshire* kaj partoj de la distrikto *Blaenau Gwent*.

La historia graflando *Monmouthshire* ekzistis inter la jaroj 1535 ĝis 1976, kvankam la administraj limoj iom ŝanĝiĝis dum 1889. Dum la jaro 1976 la historia graflando ricevis la nomon graflando *Gwent*, kaj la urbo Newport tiujare iĝis sendependa de la graflando.

La administra sidejo de la distrikto cetere troviĝas ekster la distrikta teritorio en la urbo Cwmbran de la najbara distrikto Torfaen.

eta|maldekstra|200px|

## Partnera regiono 
La distrikto Monmouthshire aŭ Sir Fynwy (same kiel la najbara distrikto Torfaen) havas partnerajn rilatojn kun
* 20px la distrikto Karlsruhe en Germanio

## Vidu ankaŭ 
* Flago de Monmouthshire


Kategorio:MonmouthpediA
Monmouth

**Monmouth** estas anglalingva propra nomo kun diversaj signifoj.

## Lokoj
* Monmouth, urbo en Kimrujo (la originala signifo)
* Monmouthshire, provinco de Kimrujo
* Anglikana Diocezo de Monmouth
* Kantono Monmouth, Nov-Ĵerzejo
* Tera Distrikto Monmouth, Tasmanio

## Konstruaĵoj
* Kastelo de Monmouth
* Priorejo de Monmouth

## Personoj
* Gofredo de Monmouth
* Henriko de Monmouth, poste Henriko la 5-a (Anglio)
* Hawise de Monmouth
* Rohese de Monmouth
* Robert Carey, unua grafo de Monmouth
* La Episkopo de Monmouth

## Sportaj teamoj
* Monmouth Cricket Club (kriketo)
Ŝa'ar HaNegev

'''Ŝa'ar HaNegev''' (, , signifante "pordego al la (dezerto) Negevo") estas regiono de Israelo, administrata de regiona konsilo. La regiono situas en la nord-okcidenta parto de la dezerto, en la Suda Distrikto de Israelo. La regiona teritorio troviĝas inter Berŝeba kaj Aŝkelon, kaj okcidente limas al la teritorio Gazao. La orienta limo estas la israela regiono Bnei Ŝimon. Enklavo ene de la regiono estas la urbo Sderot.

Iom pli ol 6.000 homoj vivas en la regiono, kiu kovras areon de pli-malpli 180&nbsp;km². La averaĝa alto estas proksimume 1890 metroj, kaj la geografiaj koordinatoj de la regiona centro estas pli-malpli 31° 29' norde kaj 34° 36' oriente.

## Setlejoj 
Ekzistas 11 komunumoj: 10 kibucoj kaj 1 moŝavo. Sekvas listo kun la komunumaj nomoj - se post la nomo indikitas reta ligilo, ĝi estas anglalingva.

**Kibucoj**
* *Bror Ĥajil*
* *Dorot*
* *Erez*
* *Gevim*
* *Kfar Aza*
* *Mefalsim*
* *Naĥal Oz*
* *Nir Am*
* *Or HaNer* http://www.sng.org.il/english-site/or-haner.htm
* *Ruĥama* http://www.sng.org.il/english-site/ruhama.htm

**Moŝavo**
* *Yakhini* http://www.sng.org.il/english-site/yahini.htm

**Edukaj institucioj**
* *Ibim* http://www.sng.org.il/eng/ 

**Historiaj lokoj**
* *Ŝikmim* http://www.anthro.ucsd.edu/~tlevy/shiqmim/shiqmim_home_page.htm http://library.thinkquest.org/3011/shiqmim.htm 

## Partnera regiono 
La regiono Ŝa'ar HaNegev havas partnerajn rilatojn kun
* 20ra la distrikto Karlsruhe en Germanio

## Eksteraj ligiloj 
* oficialaj paĝoj de la regiona konsilio (en la hebrea kaj angla)
* mapo de la regiono (en la hebrea) 

Kategorio:Regionoj de Israelo
Kategorio:Suda distrikto de Israelo
Torfaen

**Torfaen** estas distrikto en la regiono Suda Kimrio. Ĝi situas pli-malpli en la centro de la tradicia graflando Monmouthshire. Inter la jaroj 1974 kaj 1996 temis pri distrikto de la (dum 1996 malinstalita) graflando Gwent.

## Etimologio 
La nomo *Torfaen* devenas de la kimralingva vorto por "rokorompisto" kaj aludas al rivero, kiu fluas tra la distrikta teritorio: La nuna nomo de la rivero estas Afon Llwyd (en Esperanto "griza rivero").

## Lokigo 
Torfaen sude limas al la urbo kaj distrikto Newport, oriente al la nuna distrikto Monmouthshire kaj okcidente respektive nordokcidente al la distriktoj Caerphilly kaj Blaenau Gwent.

## Areaj karakterizaĵoj 
La regiono estas relative urbe strukturita kaj havas entute proksimume 91.000 loĝantojn. Aparte la sudo estas aro de kunkreskiĝintaj urboj. La nordo male havas pli da verdaĵo kaj tereno agrikulture utiligita, aparte ambaŭflanke de la strato al *Blaenavon*.

La administra centro de la regiono estas la urbo Pontypool centre de la areo. La administrejo estas unuflanke la Civitana Centro en Pontypool, aliflanke ankaŭ la Graflanda Centro *(County Hall)* en la pli suda urbo Cwmbran, kiun dividas la distriktoj Torfaen kaj Monmouthshire.

## Vidindaĵoj 
Kvankam Torfaen estas relative eta distrikto, ekzistas pluraj menciindaj vidindaĵoj:
* *Pontypool Park* estas la nomo donita al la antaŭa nobela rezidejo de Pontypool (nun mezlernejo) kaj la granda parko ĉirkaŭanta la rezidejon. En la parko - kiu havas pitoreskajn ĝardenajn pejzaĝojn kaj plurajn lagetojn - interalie troveblas civitana libertempa centro kaj sportaj instalaĵoj inkluzive de la trejnejoj de la loka futbala klubo.

* La vendejaro "Cwmbran" *(Cwmbran Shopping Centre)* estas la plej larĝa subtegmenta merkatejo de Kimrio.

* La antaŭa mineja urbo *Blaenavon* en la norda parto de la distrikto nun estas monda kultura heredaĵo de UNESKO kaj prezentas sin kiel librovendeja urbo.

## Partnera regiono 
La distrikto Torfaen (same al la najbara distrikto Monmouthshire aŭ Sir Fynwy) havas partnerajn rilatojn kun
* 20ra la distrikto Karlsruhe en Germanio

Kategorio:Kimrio
Grasse

**Grasse** [gras] (aŭ okcitanlingve *Grassa*) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Marbordaj Alpoj (france *Alpes-Maritimes*, okcitane *Aups Maritims*), en la regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura ( ). Fine de  en la komunumo vivis , kiujn oni kutime nomas *Grassois* en la franca lingvo.

Grasse estas la nura subprefektejo de la departemento, sed ankaŭ unu el la mondaj ĉefurboj pri parfumo kaj la plej grava urbo de orienta Provenco.

## Geografio 
Grasse estas grava urbo lokita meze de la Bordo Lazura, en la okcidenta parto de la departemento Alpes-Maritimes, nur 12 kilometrojn norde de Cannes, proksime al la mediteranea marbordo. Ĝi situas 29 kilometrojn for de la prefektejo Nico, kaj 677 kilometrojn sude de Parizo.

## Publika transporto 
### Fervojo 
Vidu Grasse (stacidomo)

## Vidindaĵoj 
Ekzistas en Grasse romanikstila katedralo, kiu datiĝas de la 13-a jarcento. La urbdomo cetere troviĝas en eksa, tre malnova episkopejo.

## Famuloj 
En Grasse mortis hungara baletisto Emília Nirschy.

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Alpes-Maritimes
* Listo de urboj de Francio
* Grasse (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala TTT-ejo


Kategorio:Komunumoj de Alpes-Maritimes
Grigny (Essonne)

**Grigny** [grinji] estas franca komunumo kaj pariza ĉirkaŭurbo, lokita en la departemento Essonne kaj en la regiono Francilio. Laŭ takso de 2005, ĝi havis proksimume 26 000 loĝantojn, kiujn oni kutime nomas *Grignois* en la franca lingvo.

eta|maldekstra|300px|La loĝloko inter la ĉirkaŭaj komunumoj

## Historio 
Grigny spertis urban revolucion fine de la 1960-aj jaroj pro la starigo de du vastaj konstruaĵaroj : *La Grande Borne* (fare de Émile Aillaud en 1969) kaj *Grigny 2*. Antaŭe vilaĝo da 2500 loĝantoj, Grigny tre rapide fariĝis urbo kun pli ol 25 mil loĝantoj.

## Vidindaĵoj 
La preĝejoj Sankta Antonio de Padovo kaj Sankta Sulpice troviĝas kore de la kvartalo *Village*. Videblas ankaŭ lavejo konstruita en 1873. La mozaikoj de la konstruaĵaro *La Grande Borne* estis kreitaj de Fabio Rieti.

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Essonne
* Listo de urboj de Francio
* Grigny-Centre (stacidomo)
* Amédée Gordini (Tramtrajno en Francilio)
* Ferme Neuve (Tramtrajno en Francilio)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala TTT-ejo


Kategorio:Komunumoj de Essonne
Kategorio:Urboj de Francio
Rektigita 120-ĉelo

{{Hiperpluredro
|nomo=Rektigita 120-ĉelo
|bildo=Stereographic rectified 120-cell.png
|bildo-priskribo=Rektlinia sfera projekcio
|speco=Uniforma plurĉelo
|ĉeloj=720 tuteca:  120 dudek-dekduedroj (3.5.3.5) 35ra  600 kvaredroj (3.3.3) 25ra
|edroj=Entute 3120:  2400 trianguloj {3}, 720 kvinlateroj {5}
|lateroj=3600
|verticoj=1200
|vfiguro=Neklina egallatero-triangula prismo
|Schl= t1{5,3,3}
|grupo=H4 aŭ [3,3,5]
|propraĵoj=Konveksa
|B=Rahi
}}
En geometrio, la **rektigita 120-ĉelo** estas konveksa uniforma plurĉelo. Kiel la nomo sugestas, ĝi povas esti farita per rektigo de la regula 120-ĉelo.

Ĝi konsistas el 600 regulaj kvaredraj kaj 120 dudek-dekduedraj ĉeloj.

## Vidu ankaŭ 
* Uniforma plurĉelo
* 120-ĉelo

## Referencoj 
* *Kalejdoskopoj: Elektitaj skriboj de H.S.M. Coxeter*, redaktita de F. Arthur Sherk, Peter McMullen, Anthony C. Thompson, Asia Ivic Weiss, Wiley-Interscience Publication, 1995, ISBN 978-0-471-01003-6 http://www.wiley.com/WileyCDA/WileyTitle/productCd-0471010030.html 
** (Papero 22) H.S.M. Coxeter, *Regulaj kaj duonregulaj hiperpluredroj I*, [Math. Zeit. 46 (1940) 380-407, MR 2,10]
** (Papero 23) H.S.M. Coxeter, *Regulaj kaj duonregulaj hiperpluredroj II*, [Math. Zeit. 188 (1985) 559-591]
** (Papero 24) H.S.M. Coxeter, *Regulaj kaj duonregulaj hiperpluredroj III*, [Math. Zeit. 200 (1988) 3-45]
* John Horton Conway kaj Michael Guy: *Kvar-dimensiaj arĥimedaj hiperpluredroj*, Paperoj de la Kolokvo sur Konvekseco je Kopenhago, paĝo 38 kaj 39, 1965
* Norman Johnson: *La teorio de uniformaj hiperpluredroj kaj kahelaroj*, Ph.D. Disertaĵo, Universitato de Toronto, 1966

## Eksteraj ligiloj 
* Rektigita 120-ĉelo (33) en *konveksaj uniformaj plurĉeloj* de George Olshevsky
* Rektigita 120-ĉelo en *arĥimedaj hiperpluredroj* en R4 de Marco Möller

Kategorio:Plurĉeloj
Grigny

* **Grigny (Pas-de-Calais)** estas franca komunumo lokita en la departemento Pas-de-Calais.
* **Grigny-sur-Rhône** estas franca komunumo lokita en la departemento Rhône.
** **Grigny-le-Sablon (stacidomo)** estas fervoja stacio en Grigny-sur-Rhône.
* **Grigny (Essonne)** estas franca komunumo kaj pariza ĉirkaŭurbo lokita en la departemento Essonne.
** **Grigny-Centre (stacidomo)** estas fervoja stacio en Grigny (Essonne).

* **Nicolas de Grigny** estis franca komponisto de la 17-a jarcento.
Ĵomon-epoko

[eta|dekstra|Poto el la meza Ĵomon-epoko ([-5000|5000-4000 a.K.)]]
[eta|dekstra|Poto el la fina Ĵomon-epoko ([-3000|3000–2000 a.K., Nacia Muzeo, Tokio)]]
La **Ĵomon-epoko** (japane: 縄文時代 *jōmon jidai*) aŭ **Ĵomon-kulturo** (縄文文化 *jōmon bunka*) estas epoko de la historio de Japanio inter -10.000 kaj -300.

La nomo devenas de la ornamaĵoj de la tiamaj potoj, kreitaj per ŝnuroj kaj kordoj.
La homoj tiam estis kolektantoj kaj ĉasantoj. Ĉinio konkeris la korean duoninsulon dum la Han-epoko. Pro la proksimeco de la du kulturoj ekde tiam kultura interŝanĝo okazis inter Japanio kaj Ĉinio.

## Eksteraj ligiloj 
* JomonJapan - ttt_ejo nur pri la Ĵomon-epoko
* Niigata Prefectural Museum of History: kronologio de la Ĵomon-epoko 
* Washington State University: Japana pracivilizo 
* Diversaj artikoloj pri japana historio 

Kategorio:Historio de Japanio
Kategorio:Prahistorio
Gif-sur-Yvette

**Gif-sur-Yvette** [ĵif-syr-ivet] estas franca komunumo kaj pariza ĉirkaŭurbo, lokita en la departemento Essonne kaj en la regiono Francilio. Ĝi havas proksimume 21 000 loĝantojn, kiujn oni kutime nomas *Giffois* en la franca lingvo.

## Geografio 
La urbo estas trafluata de la rivero Yvette kaj de ĝia branĉo la Mérantaise. El la 1 160 hektaroj de la urba teritorio, 407 hektaroj estas kovritaj de verdaj aŭ forstaj areoj. La komunuma teritorio entenas plurajn forstojn, inkluzive de la bosko Hacquinière kaj de la bosko Aigrefoin.

Gif-sur-Yvette havas landlimojn kun la komunumoj Villiers-le-Bâcle, Saint-Aubin, Saclay, Orsay, Bures-sur-Yvette, Gometz-le-Châtel, Gometz-la-Ville kaj Saint-Rémy-lès-Chevreuse.

eta|maldekstra|300ra|La loĝloko inter la ĉirkaŭaj komunumoj

## Historio 
La komunumo prenis sian nuntempan nomon nur en 1930 (ĝi antaŭe nomiĝis nur "Gif"). Tuj post la dua mondmilito, Gif-sur-Yvette akiris internacian sciencan renomon danke al la kreado de la *Centre national de la recherche scientifique* (CNRS) kaj de la ''Commissariat à l'énergie atomique'' (CEA).

La urbo spertis fortan ŝtormon je la 29-a de aprilo 2007 : necesis evakui ĉirkaŭ 200 loĝantojn.

## Vidindaĵoj 
La preĝejo Sankta-Rémi (vidu la supran bildon), konstruita en la 12-a jarcento kaj renovigita en la 15-a jarcento, estas mikso de romanika kaj gotika arkitekturoj. Restas cetere kelkaj ruinoj de benediktana abatejo, kiu datiĝas almenaŭ de la 12-a jarcento.

## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Essonne
* Listo de urboj de Francio
* Gif-sur-Yvette (stacidomo)
* Courcelle-sur-Yvette (stacidomo)
* Moulon Campus (pariza metrostacio)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala TTT-ejo


Kategorio:Komunumoj de Essonne
Kategorio:Urboj de Francio
Epoko de Nara

La **Nara-epoko** (japane: 奈良時代, *nara jidai*) estas epoko de la historio de Japanio inter la jaroj 710 kaj 794.

En la jaro 710 la imperiestro Gemmei translokigis la ĉefurbon al Heijō-kjō (la nuntempa Nara). *Heijō-kjō* restis ĉefurbo ĝis la imperiestro Kammu translokigis ĝin en la jaro 784 al Nagaoka-kjō kaj jardekon poste al Heian-kjō (Kioto).

La plejmultaj japanoj tiam vivis kampare ĉirkaŭ vilaĝoj. Ilia religio estis ĉefe ŝintoismo, kiu bazis je spiritoj en naturo kaj prauloj (*kami*).

La ĉefurbo estis konstruita laŭ Chang'an (Ŝjiano), la ĉefurbo de Tang-Ĉinio. Ankaŭ en aliaj fakoj la anoj de la plej altaj sociaj tavoloj sekvis Ĉinion, tiel oni ekuzis la ĉinan skribon (*kanji*), *Koĝiki*, *Nihon Ŝoki*, *Manjoŝu*, kaj la ĉinan religion, budhismon.

## Referencoj
Kamakura-epoko

[eta|[Dajbucu en Kamakura]]
La **epoko de Kamakura** (japane: 鎌倉時代 [kamakura-ĝidai]) estas epoko de la historio de Japanio inter la jaroj 1185 kaj 1333.

Ĝia nomo rilatas al la tiama sidejo de la ŝoguno en Kamakura. Dum tiu epoko la militista nobelaro gajnis pli kaj pli da influo kompare al la nobelaro, kiu superregis ankoraŭ en Kioto dum la epoko de Heian.

## Vidu ankaŭ 
* Historio de Japanio
* Ŝoguno

## Eksteraj ligiloj 
* Hejmtasko pri estiĝo de la ŝoguna reĝimo de Kamakura

Kategorio:Historio de Japanio
Kategorio:12-a jarcento
Kategorio:13-a jarcento
Kategorio:14-a jarcento
Daibutsu

''''''''* aŭ *granda budho'' estas japana termino por grandaj statuoj de budhoj.

## Ekzemploj 
## Vidu ankaŭ 
* Budho
* Budhismo

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Photographs and information on famous Daibutsu
* New York Public Library Digital Gallery, early photograph of Kamakura Daibutsu from rear 
* New York Public Library Digital Gallery, early photograph of Hyōgo Daibutsu 

Kategorio:Budhismo en Japanio
Kategorio:Religio en Japanio
Kategorio:Statuoj de Budho