open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Gaia (stacidomo)

**Gaia**, plennome **Vila Nova de Gaia** aŭ **Vila Nova de Gaia - Devesas** () estas fervoja stacio sur la Linio de Nordo kiu priservas la urbon Vila Nova de Gaia, en la Distrikto Porto, en Portugalio. La stacio estis malfermita la , sed la ligo al Lisbono estis establita nur la , kaj al  la . Ĝi spertis gravajn plivastigajn laborojn en la 1930-aj kaj 1940-aj jaroj, kaj estis elektrizita en 1965.

## Bildgalerio 

Vila Nova de Gaia (28126862649).jpg|Kajoj kaj trakoj
Vila Nova de Gaia Alfa Pendular naar Lisboa (52044482754).jpg|Trajno "Alfa Pendular"
Vila Nova de Gaia Medway 5622 (Rebecca) containertrein (52035401718).jpg|Vartrajno

## Vidu ankaŭ 
* Vila Nova de Gaia
* CP Urbanos do Porto

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Vila Nova de Gaia
Kategorio:Fervojaj stacioj en Portugalio
Esperanto moderna lingvo

:Aini Setälä;  Ebbe Vilborg kaj Carl Støp-Bowitz. **Esperanta moderna lingvo. Studo baze de la Fundamento**. 1965, 136 pĝ.

**Esperanto moderna lingvo** estas verko de Ebbe Vilborg kaj Carl Støp-Bowitz pri la Ata-ita-diskuto. La verko apogas la atismon, ĉar, laŭ la aŭtoroj, la modernaj hindoeŭropaj lingvoj, precipe la latinidaj lingvoj kaj ĝermanaj estas tempistaj lingvoj, dume aspektismo estas arĥaismo, kiu ekzistas precipe ĉe la slavaj lingvoj.
## Recenzoj
## Eksteraj ligiloj 
* Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
* Katalogo "Erfgoedbib" en *LibraryThing*

Kategorio:Libroj aperintaj en 1965
Kategorio:Gramatiko de Esperanto
Kategorio:Vortfarado
Kategorio:Lingvoscienco
Kategorio:Antverpena Lingvo-libraro
Kategorio:Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
Kategorio:Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
Želenice (distrikto Kladno)

**Želenice** estas municipo en Ĉeĥio situanta en distrikto Kladno en Mezbohemia regiono, 6&nbsp;km sudoriente de Slaný, inter Knovíz kaj Třebusice, proksime de aŭtostrado D7. Vivas ĉi tie  ().

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Preĝejo de sankta Jakobo pli Granda
* Ligna sonorilejo

## Pluaj fotoj

Zelenice KL CZ main road towards SW 240.jpg|Želenice
Zelenice KL CZ southern end 007.jpg|Želenice

Kategorio:Municipoj en distrikto Kladno
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Kladno
Kategorio:Setlejoj en Praga plataĵo
Valadares (stacidomo)

**Valadares** () estas fervoja stacio sur la Linio de Nordo, kiu priservas la urbon Valadares, en la municipo Vila Nova de Gaia, en Portugalio.

## Vidu ankaŭ 
* Vila Nova de Gaia
* CP Urbanos do Porto

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Vila Nova de Gaia
Kategorio:Fervojaj stacioj en Portugalio
Jarpice

**Jarpice** estas municipo en Ĉeĥio situanta en distrikto Kladno en Mezbohemia regiono 21&nbsp;km norde de Kladno kaj 11 kilometrojn norde de urbo Slaný. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1318.

## Loĝantaro 
## Partoj de municipo 
* **Jarpice**
* Budenice

## Memorindaĵoj
* Kapelo de sankta Johano Nepomuka
* Kapelom de sankta Isidoro
* Frenejo ĉe n-ro 39
* Krucifikso

## Pluaj fotoj 

Jarpice Údešice, sýpka u čp.39.jpg|Grenejo ĉe n-ro 39


Kategorio:Municipoj en distrikto Kladno
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Kladno
Kategorio:Setlejoj en Malsupraohara tabulo
3-Etila-2-metilheksano

**3-Etila-2-metilheksano** aŭ **Izopropilbutilpropano** estas organika kombinaĵo rezultanta per traktado de **propano** kaj **2-kloro-3-metilpentano**. Ĝi estas senkolora likvaĵo, nesolvebla en akvo, sed solvebla en nepolaraj organikaj solvantoj. Ĝi prezentas metilan {30px|metila grupo}  kaj etilan grupojn {50px|etila grupo} ligitajn respektive al la 2-a kaj 3-a heksila grupo {60px|3-heksila grupo} . 3-Etila-2-metilheksano estas alifata hidrokarbonido kaj posedas 9 karbonatomojn kaj 20 hidrogenatomojn. 3-Etila-2-metilheksano uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de farmaciaĵoj kaj industriaĵoj. 

## Sintezoj
### Sintezo 1
* Preparado de la **3-etila-2-metilheksano** per traktado de **propano** kaj **2-kloro-3-metilpentano**: 

### Sintezo 2
* Preparado de la **3-etila-2-metilheksano** per traktado de **propila klorido** kaj **2-kloro-3-metilpentano** en ĉeesto de **zinko**: 

### Sintezo 3
* Preparado de la **3-etila-2-metilheksano** per traktado de **propila klorido** kaj **2-kloro-3-metilpentano** en ĉeesto de **kalcio**: 

### Sintezo 4
* Preparado de la **3-etila-2-metilheksano** per traktado de **3-kloro-2-metilpentano** kaj **etano**: 

## Vidu ankaŭ
* Alkanoj

## Referencoj 
Kategorio:Alkanoj
Estonteco Kune (Nov-Kaledonio)

**Estonteco Kune** (, prononco laŭ sistemo IFA ) estis centre dekstra politika partio en Nov-Kaledonio apogante la konservadon de politikaj kaj administraj ligoj kun Francio. Ĝi oficiale formitas dum ĝia fonda kongreso la 28-an de aŭgusto 2004 en Noumeo. 

La nomo ''l'Avenir Ensemble* reflektas la deziron de la partio unuigi novkaledonanojn de ĉiuj etnoj (helhaŭtaj eŭropanoj, melaneziaj kanakoj, polineziaj enmigrintoj, ktp.) en komunan estontecon, malakceptante la etnajn opoziciojn de la ĝis nun regantaj partioj de Nov-Kaledonio (helhaŭtaj kontraŭ-sendependecaj partioj kontraŭ kanakaj sendependecaj partioj). La aktivuloj de *L'Avenir Ensemble* kredis je multetna kaj multkultura estonteco por Nov-Kaledonio. 

En 2017 la partianoj transformis la movadon al nova partio *Les Républicains calédoniens'' ("la kaledoniaj respublikanoj") daŭrigante la bazan partian politikon kun aldonaj novkaledoniaj liberaluloj kaj konservativuloj post la baloto de 2017 por la Nacia Asembleo de Francio.

## Ekstera ligilo 
*  en arkiva stato de majo 2013 ()
Gottlob Friedrich Wilhelm Juncker

**Gottlob Friedrich Wilhelm JUNCKER** (naskiĝinta la  en Schleusingen, mortinta la  en Sankt-Peterburgo) estis germana-ruslanda lirikisto, historiisto kaj verkisto.

## Vivo 
Estante filo de la historiisto, numismatikisto kaj pedagogo Christian Juncker, li studis ĉe la universitato de Lepsiko. Frue li dediĉis sin al liriko, kun Johann Christian Günther kiel modelo. Danke al perado de Gerhard Friedrich Müller li estis dungita kiel privata instruisto en 1731 en Sankt-Peterburgo. Tie atentiĝis pri lia talento la akademiano Johann Daniel Schumacher kaj havigis al li la ŝancon labori por la cara kortego. Tiajn mendojn li ricevis ĝismorte. Jam en novembro 11731 Juncker fariĝis adjunkto akademia kaj en 1734, per dekreto de imperiestrino Anna Ivanovna profesoro pri politiko, moralo kaj retoriko. Juncker aktivis ankaŭ tradukiste: li ekz. tradukis odon de Vasilij Trediakovski en la germanan. En decembro 1736 li iĝis honora membro de la Peterburga Akademio de Sciencoj.

Dum la Rusa-Turka Milito li akompanis generalfeldmarŝalon Burkhard Christoph von Münnich kiel historiografo verkante post militofino plurajn skribaĵojn pri ties kampanoj. Laŭ peto de Münnich li estis nomumita, post militofino, inspektisto de la salmino en Bachmut. Por plibonigi la ekspluatadon, pritraktaton kaj salkomercon en Rusujo, oni sendis Juncker en aŭtuno 1737 por plukleriĝo Germanujon. Dum duo da jaroj li ekkontakgis ĉe la Teknikakademio de Freiberg kun Miĥail Lomonosov: ĉi-lasta studis tie mineralogion kaj minadon dum poeta aktiveco.

## Eksteraj ligiloj 
* ligiloj ĉe DDB
* Juncker je *Enzyklopädie der Russlanddeutschen*
* eseego pri Juncker ĉe *lib.pushkinskijdom.ru*

## Notoj 
Kategorio:Germanaj verkistoj
Kategorio:Tradukistoj el la rusa lingvo
Kategorio:Germanaj historiistoj
Kategorio:Profesoroj
Kategorio:Personoj de Sankt-Peterburgo
Valerie Hayer

**Valérie Hayer** (naskita la 6-an de aprilo 1986 en Saint-Denis-d'Anjou) estas franca advokato kaj politikisto de la partio *Renaissance* de prezidento Macron (majo 2024). 

Ekde la balotoj por la Eŭropa Parlamento de 2019, ŝi estas membro de la Eŭropa Parlamento.  Depost la eŭropaj balotoj de 2019, ŝi estas membro de la Eŭropa Parlamento kiel parto de la liberala politika grupo *Renew Europe* (Renovigi Eŭropon) kaj ĝia prezidanto ekde la 25-a de januaro 2024.  Ŝi estas ankaŭ ĉefkanidato por la pozicio de Prezidanto de la Eŭropa Komisiono post la balotoj por la Eŭropa Parlamento de 2024.

## Referencoj 
Kategorio:Francaj politikistoj

Kategorio:Eŭropa Parlamento
Kategorio:Eŭropa Komisiono
3-Etila-4-metilheksano

**3-Etila-4-metilheksano** aŭ **2-Butila-3-pentano** estas organika kombinaĵo rezultanta per traktado de **2-butila klorido** kaj **3-amila klorido** en ĉeesto de **natrio**:. Ĝi estas senkolora likvaĵo, nesolvebla en akvo, sed solvebla en nepolaraj organikaj solvantoj. Ĝi prezentas 2-butilan grupon {30px|2-butila grupo} ligitan al la 3-a karbonatomo de la pentila grupo {50px|3-pentila grupo} . 3-Etila-4-metilheksano estas alifata hidrokarbonido kaj posedas 9 karbonatomojn kaj 20 hidrogenatomojn . 3-Etila-4-metilheksano uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de farmaciaĵoj kaj industriaĵoj. 
 
## Sintezoj
### Sintezo 1
* Preparado de la **3-etila-4-metilheksano** per traktado de **2-butila klorido** kaj **3-amila klorido** en ĉeesto de **natrio**: 

### Sintezo 2
* Preparado de la **3-etila-4-metilheksano** per traktado de **2-butila klorido** kaj **3-amila klorido** en ĉeesto de **zinko**: 

### Sintezo 3
* Preparado de la **3-etila-4-metilheksano** per traktado de **2-butilmagnezia bromido** kaj **3-amila bromido**: 

### Sintezo 4
* Preparado de la **3-etila-4-metilheksano** per traktado de **2,3-dukloro-pentano** kaj **etano**: 

## Vidu ankaŭ
* Alkanoj

## Referencoj 
Kategorio:Alkanoj
Aŭstralia Antologio

***Aŭstralia Antologio*** estas esperantlingva kolekto da aŭstraliaj verkoj, redaktita de Alan Towsey, kun enkonduko de Humphrey Tonkin. Tradukintoj estis interalie Ralph Harry, Donald Broadribb, Marjorie Ellyard, Towsey mem, Marjorie Boulton, Kenneth Linton, Trevor Steele, kaj William Auld.

La 431-paĝa verko estas eldonita de Edistudio en Pizo en la jaro 1988.

Kategorio:Verkoj el la esperantigita anglalingva literaturo
Kategorio:Esperanto-antologioj
Manteigas

**Manteigas** estas portugala urbeto, apartenanta al la Distrikto Guarda, en la antaŭa provinco de Beira Alta, kaj nuntempe inkludita en la subregiono *Beiras e Serra da Estrela* de la Centra regiono. La urbo dividiĝas inter la fregezioj Santa Maria kaj São Pedro. 

Ĝi estas la sidejo de la municipo Manteigas, kun 121,98 km² de areo kaj 2 909 loĝantoj (2021), subdividita en du fregezioj. La municipa teritorio limas nordokcidente kun Gouveia, oriente kun Guarda, sudoriente kun Covilhã kaj okcidente kun Seia. En la municipo Manteigas ekfluas la rivero Zêzere kaj estas Torre da Serra da Estrela, la Glaĉera Valo de Zêzere, la rokaĵo Cântaro Magro, la akvofalo kaj lageto Poço do Inferno. Manteigas estas la sidejo de la Estrela Geopark de Unesko kaj de la Natura Parko de Serra da Estrela. Manteigas estas, kun Covilhã kaj Seia, unu de la municipoj kiuj kunhavas la plej altan punkton de kontinenta Portugalio, nome Torre de Serra da Estrela. 

## Historio 
La areo jam estis loĝata en Paleolitiko, epoko de kiu restis rokpentraĵoj kaj rokgravuraĵoj. 

Poste estis okupado ankaŭ en la epoko de kastrumoj kaj de la Romia Imperio, sed de visigotoj kaj islamanoj ne restas restaĵoj.

Manteigas havis foruon havigitan de la reĝo D. Sanĉo la 1-a (ĉirkaŭ 1188). Ĝi havis novan foruon el D. Manuelo la 1-a en 1514. Ekde sia fondo, Manteigas ĉiam estis sidejo de municipo, kaj nur inter 1896 kaj 1898 perdis sian aŭtonomecon favore al Guarda. La municipan ĉefurbecon oni rehavis pro interveno de la industriisto Joaquim Pereira de Mattos, posedanto de lanfabriko de São Gabriel. 

La loĝantaro de la municipo atingis pli ol 5 000 loĝantoj fojojn en la 1950-aj jaroj, sed poste malpliiĝis pro elmigrado ĝis nunaj 3 000.

## Submunicipoj 
Manteigas havas la jenajn fregeziojn:
thumb|maldekstre|230ra|Fregezioj de la municipo Manteigas.
* Sameiro
* Santa Maria
* São Pedro
* Vale de Amoreira

## Vidindaĵoj 
eta|maldekstre|230ra|Manteigas.
* Blazondomoj *Casa das Obras* de la familio Saraiva Fragoso, *Casa da Roda* (en Caldas de Manteigas, Serra da Estrela) kaj de Dro. João Isabel (iama mezepoka prizono, adaptita en la 19-a jarcento)
* Varmobanejo de Manteigas (en Caldas de Manteigas, Serra da Estrela)
* Fiŝbredejo *Viveiro das Trutas* (en Caldas de Manteigas, Serra da Estrela) 
* Fontano Chafariz de Nave de Santo António da Argenteira
* Preĝejo de Santa Maria (Santa Maria, Manteigas), de São Pedro (São Pedro, Manteigas), de Misericórdia (Manteigas)
* Iama urbodomo de Manteigas (de la 17-a jarcento) 
* Ŝtata hotelo Pousada de São Lourenço / Pousada na Serra da Estrela
* Kapeloj de São Lourenço, de Santo André, de Santo António, de São Domingos, de Nossa Senhora de Fátima (São Pedro), de Nossa Senhora de Fátima (Santa Maria), de Nossa Senhora dos Verdes, de Nossa Senhora do Carmo (Campo Romão) kaj de Santa Luzia (iama Kapelo de Santo Estevão)

## Eksteraj ligiloj 
* Birdobservado en Serra da Estrela
* Manteigas
* Fotoj de Manteigas
* Museu Virtual de Manteigas 
* Termas de Manteigas

* 

Kategorio:Urbetoj de Portugalio
Kategorio:Distrikto Guarda
Haugaland

eta|dekstra|300ra|
**Haugaland** (specifa formo: ***Haugalandet***) estas tradicia distrikto en la kantono Rogaland, Norvegio. La aliaj estas Dalane, Jæren kaj Ryfylke. Temas pri geografia areo en okcidenta Norvegio, nomata "Vestlandet", kiu kovras la nordajn partojn de la provinco Rogaland kaj la sudan provincon Vestland. Haugaland konsistas el la 9 komunumoj Bokn, Etne, Haugesund, Karmøy, Sauda, Sveio, Tysvær, Utsira kaj Vindafjord. Etne kaj Sveio estas en la provinco Vestland, la aliaj 7 komunumoj estas en la provinco Rogaland. La suma loĝantaro de la tradicia distrikto *Haugaland* en 2006 estis 96 423 loĝantoj.

Haugaland estas unu el 15 distriktoj kiuj kune konsistigas la "Vestlandet" parton de la lando.

## Retaj ligiloj 
* Haugalandet – naskiĝloko de Norvegio 
* turisma retejo pri Haugalandet kaj Haugesund 

Kategorio:Rogaland
Kategorio:Vestland
Praĉalita skribsistemo

La **praĉalita skribsistemo** (ankaŭ konata kiel ***Nepal lipi***) estas abugida skribsistemo uzata en Nepalo. Ĝi idis de la brahma skribsistemo, kiel la aliaj en la proksimaj regionoj. La praĉalita skribsistemo uzatas ĉefe por skribi la nevaran lingvon, parolata en la Kathmandua valo, sed ĝi povas ankaŭ uzata por Sanskrito. Hodiaŭe la devanagaria skribsistemo uzatas pli ofte, ĉar ĝi uzatas ankaŭ por la nepala, la lingvo parolata de plejmulto de homoj en Kathmanduo. La praĉalita skribsistemo skribatas de maldekstre dekstren.

## Konsonantoj
Kiel aliaj brahmaj skribsistemoj, la praĉalita havas kvin seriojn de konsonantliterojn por kvin lokoj de artikulacio (velaro, palatalo, retroflekso, alveolaro, kaj labialo), kaj ĝi havas sep konsonantajn seriojn por la kombinaĵoj de la manieroj de artikulacio kaj la fonacioj. Iom maniera-fonacia kombinaĵoj uzas ligaturojn. Entute estas naŭ ebla kombinaĵoj de manieroj kaj fonacioj por skribi la nevaran: neaspirata senvoĉa plozivo, aspirata senvoĉa plozivo, nespira voĉa plozivo, spira voĉa plozivo, nespira nazalo, spira nazalo, nespira nenazala sonoranto, spira nenazala sonoranto, kaj sibilanto.

## Vokaloj
Kiel aliaj brahmaj skribsistemoj, la praĉalitaj vokalliteroj diakritiĝas al la konsonantliteroj kiam la vokalo postiras la konsonanton, sed la vokaloj ankaŭ havas siajn sindependajn literojn kiu uzatas kiam la vokalo ne postiras konsonanton.

Neniu vokala diakrito signifas ke la vokala estas *ə* (aŭ *a* en Sanskrito). La vokaloj *i* kaj *u* (kaj ankaŭ sanskritaj vokalaj *ri* kaj *li*) havas longan kaj mallongan versiojn. En Sanskrito, 𑐀 kaj 𑐁 estas la mallonga kaj la longa versiojn de la vokala *a*, sed en la nevara ili estas du malegalaj vokaloj (*ə* kaj *a*) kies longa versio skribiĝas uzante la plian diakriton 𑑅. Diftongoj *əi* kaj *əu* (aŭ sanskritaj *ai* kaj *au*) havas siajn literojn, kaj la nevara ankaŭ uzas iom vokalojn skribatajn per la plian literon 𑐫𑑂.

La neesto de vokaloj post la konsonanto skribatas per la diakrito 𑑂 aŭ per konsonantligaturo. Nazaligataj vokaloj uzas la pliajn diakritojn 𑑄 aŭ 𑑃.

Iom vokaldiakritoj havas malsimilajn formojn depende de la formo de la antaŭa konsonantlitero aŭ -ligaturo.

## Ciferoj
Kategorio:Budhismo en Nepalo
Kyšice (distrikto Kladno)

**Kyšice** estas municipo en Ĉeĥio situanta en distrikto Kladno en Mezbohemia regiono proksimume 2&nbsp;km okcidente de Unhošť kaj 6&nbsp;km sude de Kladno. Vivas ĉi tie  (). 

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1316.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
* Kapelo de sankta Floriano
* Naturmemorindaĵo Kyšice – Kobyla protektanta areon kun apero de forte endanĝerigita *Triturus cristatus* 

## Pluaj fotoj

File:Kyšice, North.jpg | La norda parto de municipo
Kysice KL CZ St Florian chapel 037.jpg|Kapelo de sankta Floriano
Kyšice, Common 2.jpg|Kyšice
Kyšice, Presbytery.jpg|Devena paroĥestrejo

Kategorio:Municipoj en distrikto Kladno
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Kladno
Kategorio:Setlejoj en Křivoklata montetaro
Paramos (stacidomo)

**Paramos** () estas fervoja haltejo sur la Linio de Nordo, kiu priservas la urbon Paramos, en la Distrikto Aveiro, en Portugalio.

## Vidu ankaŭ 
* Espinho
* CP Urbanos do Porto

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Espinho
Kategorio:Fervojaj stacioj en Portugalio
Estarreja (stacidomo)

**Estarreja** () estas fervoja stacio sur la Linio de Nordo, kiu priservas la urbon Estarreja, en Portugalio. Ĝi eniris servon, provizore, la , kaj estis oficiale inaŭgurita la .

## Vidu ankaŭ 
* Estarreja
* CP Urbanos do Porto

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Estarreja
Kategorio:Fervojaj stacioj en Portugalio
Sabugal (stacidomo)

**Sabugal** () estas fervoja haltejo sur la Linio de Beira Baixa, situanta en la urbo Barracão, fregezio Panóias de Cima, en la municipo kaj distrikto Guarda, en Portugalio.

## Vidu ankaŭ 
* Guarda (Portugalio)
* Sabugal

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Guarda (Portugalio)
Kategorio:Fervojaj stacioj en Portugalio
József Borsy

**József Borsy** [jOĵef borŝi], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Borsy József** estis hungara farmakologo, kuracisto. Lia familia nomvarianto estis *Borsi*.

 naskiĝis  en Miskolc, li mortis  en Budapeŝto.

## Biografio 
 maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo en 1946, poste li akiris medicinan diplomon en Medicina Universitato de Budapeŝto en 1952. Jam inter 1949–1952 li praktikadis en la farmacia instituto, poste li estis asistanto, inter 1957–1990 li havis postenojn en la instituto, kie li esploris. En 1955 li akiris diplomon pri laboratoriaj scioj kaj li kandidatiĝis en 1961. Li estis altigita titulara profesoro en Universitato Semmelweis ekde 1989. Li okupiĝis pri efikoj de lokaj anesteziloj, kontraŭdoloraj medikamentoj. Li edziĝis en 1952, lia edzino naskis filon en la sekva jaro. Li ricevis premiojn inter 1964-1985.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Über die pharmakologischen Wirkungen eines neuartigen Neurosedativums.* (kunaŭtoro, 1959)
* *Indol és trimetoxifenil struktúrájú vegyületek centrális és perifériás hatásai.* (disertaĵo, 1960)
* *Die Wirkung der Cyanokobalamin-Monokarbonsäure auf die Hämopoese von Ratten.* (kunaŭtoro, 1963).

## Fontoj 
* biografio hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj farmakologoj
Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Cerdeira (stacidomo)

**Cerdeira** () estas fervoja stacio sur la Linio de Beira Alta, kiu priservas la fregezion Cerdeira, en la Distrikto Guarda, en Portugalio.

## Bildgalerio 

Cerdeira - EP (3795339137).jpg|Stacio
Cerdeira - Cais, depósito e edifício da Refer (3796157908).jpg|Vartenejo
Cerdeira - Vista Geral (sentido Vilar) (3796156274).jpg|Trakoj

## Vidu ankaŭ 
* Sabugal

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Sabugal
Kategorio:Fervojaj stacioj en Portugalio
Barrimau (stacidomo)

**Barrimau** () estas fervoja haltejo sur la Linio de Minjo, kiu priservas la kvartalon Barrimau, en la municipo Vila Nova de Famalicão, en Portugalio.

## Vidu ankaŭ 
* Vila Nova de Famalicão
* CP Urbanos do Porto

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Vila Nova de Famalicão
Kategorio:Fervojaj stacioj en Portugalio
György Fekete (kuracisto)

**György Fekete** [djordj], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Fekete György** estis hungara endokrinologo, farmakologo, altlerneja instruisto.

 naskiĝis  en Budapeŝto, li mortis  en Budapeŝto.
 
## Biografio 
 maturiĝis en piarista gimnazio en sia naskiĝurbo en 1944, poste li akiris medicinan diplomon en Medicina Universitato de Budapeŝto en 1951, en 1956 sportkuracistan diplomon, post unu jaro diplomon pri laboratoriaj scioj. Post la unua diplomo li esploris precipe en instituto, post jaroj li havis altajn postenojn. Intertempe li estis docento en la menciita universitato (1965–1981), poste profesoro en Medicina Universitato de Szeged ĝis 1990. Li kandidatiĝis en 1963 antaŭ la Hungara Scienca Akademio. Li ricevis premiojn en 1965 kaj 1986.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Adatok a toxico-test rutinszerű végzésekor felmerült kérdésekhez.* (kunaŭtoro, 1953)
* *A mellékveseműködést befolyásoló néhány tényező és a kéregszteroidok hatékonyságának farmakológiai vizsgálata.* (disertaĵo, 1962)
* *A therapia aktuális kérdései.* (kunredaktoro, 1964, 1967)
* *A Richter Gedeon Rt. 100 éves története.* (kunaŭtoro, 2001)

## Fontoj 
* biografio hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj farmakologoj
Kategorio:Hungaraj endokrinologoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj sportkuracistoj
Pál Hadházy

**Pál Hadházy** [hadhAzi], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Hadházy Pál** estis hungara kuracisto, farmakologo, altlerneja instruisto.

 naskiĝis  en Hajdúhadház, li mortis  en Budapeŝto.

## Biografio 
 komence estis faklaboristo inter 1953–1957, poste li akiris medicinan diplomon en Medicina Universitato de Budapeŝto en 1963. Post la diplomo li estis asistanto jardekon, poste lektoro ĝis 1987, docento inter 1987–1989, fine profesoro ĝis la emeritiĝo en 2000 en la universitata instituto. En tiu periodo li ricevis stipendiojn en Germana Demokrata Respubliko (1968) kaj en Londono (1970), krome li esploris en Leningrado en 1973 kaj en Kanado en 1976. Intertempe li kandidatiĝis en 1973, li doktoriĝis en 1988 antaŭ la Hungara Scienca Akademio. Li okupiĝis pri medikamentoj por la koro. Li edziĝis en 1963, poste filino naskiĝis. Li ricevis 2 premiojn.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Baktérium endotoxinok szerepe a haemorrhágiás shock irreverzibilitásának kialakulásában.* (kunaŭtoro, 1960)
* *A cholinerg-adrenerg kölcsönhatás mechanizmusa a szív ingerképzésében.* (disertaĵo, 1972)
* *Az exogén és endogén prosztaciklin hatása az artéria-simaizom tónusára, regionális és species-különbségek.* (disertaĵo, 1987)
* *Kórtani és klinikai alapismeretek.* (studenta lernolibro, kunaŭtoro, 1996, 2002)
* Michael Besser: *Endokrinológiai protokollok a Bart’s [St. Bartholomew’s Hospital] szerint.* (kuntradukinto, 1997).

## Fontoj 
* biografio hungare
* biografio hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj farmakologoj
Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Fornos de Algodres

**Fornos de Algodres** estas portugala urbeto kun ĉirkaŭ 1 600 loĝantoj, apartenanta al la Distrikto Guarda, en la antaŭa provinco de Beira Alta, kaj nuntempe inkludita en la subregiono *Beiras e Serra da Estrela* de la Centra regiono. 

Ĝi estas la sidejo de la municipo Fornos de Algodres, kun 131,45 km² de areo kaj 4 403 loĝantoj (2021), subdividita en 12 fregezioj. La municipa teritorio limas nordoriente kun Trancoso, oriente kun Celorico da Beira, sude kun Gouveia, okcidente kun Mangualde kaj Penalva do Castelo kaj nordokcidente kun Aguiar da Beira. 

## Historio 
La areo jam estis loĝata en prahistoria epoko (dolmeno) kaj en la epoko de kastrumoj (Bronzepoko) kaj dum la Romia Imperio. De visigotoj kaj islamanoj ne restis restaĵoj. Fernando, reĝo de Leono, konkeris la areon pro kapitulaco de la islamanoj.

La municipo Algodres havis ok loĝlokojn: Casal Vasco, Ramirão, Cortiçô, Vila Chã, Muxagata, Fuínhas, Sobral Pichorro kaj Maceira, kaj ĉiuj tradicie aldonis kromnomon Algodres: «Cortiçô de Algodres», «Vila Chã de Algodres», «Muxagata de Algodres», ktp. Pere de kunigo de la loĝlokoj de la municipo Algodres plus najbaraj loĝlokoj oni formis en 1836 la municipon Fornos de Algodres, pliigita en 1898 per aldono de la fregezioj Além-Mondego, Juncais kaj Vila Ruiva. 

La loĝantaro de la municipo atingis pli ol 10 000 loĝantoj en la 1950-aj jaroj, sed poste malpliiĝis pro elmigrado ĝis malpli ol ; tio estas, oni perdis pli ol duonon.

## Submunicipoj 
Fornos de Algodres havas la jenajn fregeziojn:
thumb|maldekstre|230ra|Fregezioj de la municipo Fornos de Algodres.

* Algodres
* Casal Vasco
* Cortiçô e Vila Chã
* Figueiró da Granja
* Fornos de Algodres
* Infias
* Juncais, Vila Ruiva e Vila Soeiro do Chão
* Maceira
* Matança
* Muxagata
* Queiriz
* Sobral Pichorro e Fuinhas

## Vidindaĵoj 
* Preĝejo de Misericórdia kaj Pilorio de Algodres
* Dolmeno de Cortiçô
* Pilorioj de Figueiró da Granja, de Fornos de Algodres, de Ínfias, de Matança, de Casal do Monte
* Dolmeno de Matança
* Preĝejo de Nª Senhora da Graça de Sobral Pichorro
* Kapeloj de Santo Cristo aŭ de Senhor do Pé da Cruz kaj de Girões aŭ de la Seminario
* Monumento al paŝtisto (tabelfoto)

## Bildoj

Igreja da Misericórdia - Algodres - Portugal (52062290238).jpg|Preĝejo de Misericórdia de Algodres.
Pelourinho de Algodres - Portugal (52094653442) (cropped).jpg|Pilorio de Algodres.
Pelourinho de Algodres.jpg|Pilorio de Algodres.
Pelourinho Matança.jpg|Pilorio de Matança.
Ruínas do Castro de Santiago - Vila Chã - Portugal (49533818757).jpg|Kastrumo de Santiago.
Pelourinho de Figueiró da Granja - Portugal (49426388681) (cropped).jpg|Pilorio de Figueiró da Granja.
Rio Mondego - Ponte Nova - Portugal (26204741475).jpg|Rivero Mondego en Juncais.
Forcadas 2.jpg|Mezepokaj tomboj en Forcadas.
Igreja Matriz de Queiriz - Portugal (10552307846).jpg|Preĝejo de Queiriz.

## Vidu ankaŭ 
* Fornos de Algodres (stacidomo)

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 


Kategorio:Urbetoj de Portugalio
Kategorio:Distrikto Guarda
Aguiar da Beira

**Aguiar da Beira** estas portugala urbeto, apartenanta al la Distrikto Guarda, en la antaŭa provinco de Beira Alta, kaj nuntempe inkludita en la subregiono *Viseu Dão-Lafões* de la Centra regiono. 

Ĝi estas la sidejo de la municipo Aguiar da Beira, kun 206,75 km² de areo kaj 5 231 loĝantoj (2021), subdividita en dek fregezioj. La municipa teritorio limas norde kun Sernancelhe, oriente kun Trancoso, sudoriente kun Fornos de Algodres, sudokcidente kun Penalva do Castelo kaj okcidente kun Sátão. 

## Historio 
La areo jam estis loĝata en prahistoria epoko (dolmeno), en la epoko de kastrumoj kaj dum la Romia Imperio. De visigotoj kaj islamanoj ne restis restaĵoj. 

Inter la loĝlokoj de la municipo, nur Aguiar da Beira havas statuson de *vila* (urbeto), dum la ceteraj estas *aldeias* (vilaĝoj). La municipo Aguiar da Beira ricevis foruon en 1258. 

La loĝantaro de la municipo atingis pli ol 10 000 loĝantoj en la 1950-aj jaroj, sed poste malpliiĝis pro elmigrado ĝis ĉirkaŭ 5 000; tio estas, oni perdis ĉirkaŭ duonon.

## Submunicipoj 
Aguiar da Beira havas la jenajn fregeziojn:
thumb|maldekstre|230ra|Fregezioj de la municipo Aguiar da Beira.

* Aguiar da Beira e Coruche (sede)
* Carapito
* Cortiçada
* Dornelas
* Eirado
* Forninhos
* Pena Verde
* Pinheiro
* Sequeiros e Gradiz
* Souto de Aguiar da Beira e Valverde

## Vidindaĵoj 
* Horloĝturo, Fontano Ameada kaj pilorio de Aguiar da Beira
* Dolmeno (*Casa da Moura*) kaj pilorio de Carapito
* Ponto de Candal (*Ponte Portucamense, Ponte Portucalense*) super la rivero Coja en Coruche
* Sanktejo de Nossa Senhora dos Verdes en Forninhos 	
* Pilorio de Pena Verde

## Bildoj

Dólmen I de Carapito.png|Dolmeno de Carapito.
Pelourinho de Carapito - Portugal (7068917591).jpg|Pilorio de Carapito.
Pelourinho de Pena Verde - Portugal (48716369406).jpg|Pilorio de Pena Verde.
Praça de Carapito.jpg|Placo de Carapito.
Carapito a partir do Castro dos Castelos.png|Carapito.
Parque da Lameira da Ribeira.png|Parko de Lameira da Ribeira en Carapito.
Igreja Paroquial de Carapito.png|Preĝejo de Carapito.
Dornelas - Portugal (8313184819).jpg|Dornelas.
Forninhos - Aguiar da Beira (187928824).jpg|Forninhos.
Igreja Matriz de Souto de Aguiar da Beira - Portugal (46664228562).jpg|Preĝejo de Souto de Aguiar da Beira.

## Vidu ankaŭ 
## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Urbetoj de Portugalio
Kategorio:Distrikto Guarda
Famalicão (stacidomo)

**Famalicão** () estas fervoja stacio sur la Linio de Minjo, kiu priservas la urbon Vila Nova de Famalicão, en Portugalio. Ĝi estis la finstacio de la Linio de Porto ĝis Póvoa kaj Famalicão inter 1881 kaj 1995.

## Bildgalerio 

Famalicãoestação.jpg|Stacio
Comboio Presidencial - Famalicão (14297404213).jpg|Prezidenta Trajno
Antiga gare de Famalicao - Os Caminhos de Ferro Portugueses 1856-2006.jpg|Malnova foto

## Vidu ankaŭ 
* Vila Nova de Famalicão
* CP Urbanos do Porto
* :pt:Linha do Porto à Póvoa e Famalicão ()

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Vila Nova de Famalicão
Kategorio:Fervojaj stacioj en Portugalio
Moktimalioj

**Moktimalioj** (*Garrulax*) estas genro de paseroformaj birdoj el familio Lejotriĥedoj.

## Taksonomio
La genron *Garrulax* enkondukis franca naturalisto René Lesson en jaro 1831. 
La tipa specio estis deklarita rustfronta moktimalio (*Garrulax rufifrons*).

Antaŭe la genro enhavis ĉiujn birdojn kutime nomatajn moktimalioj, sed post publikigo de granda molekula esploro en jaro 2018 oni movis kelkajn speciojn el *Garrulax* al rekreitaj genroj *Ianthocincla* kaj *Pterorhinus*.

Moktimalioj havas riĉan kaj belan kanton kaj estas ofte vendataj kiel kantobirdoj. Enketo de 8 birdomerkatoj en Indonezio en jaroj 2014-2015 trovis vendataj 615 moktimalioj de 9 specioj. 
Tia komerco estas nun kontraŭleĝa en Indonezio, ĉar ĝi minacas travivon de la specioj. 
Ekzemple, la Sumatra moktimalio estas serioze endanĝerita pro kontraŭleĝa kaptado kaj vendado en birdomerkatoj de Javo kaj Sumatro, kaj ankaŭ en aliaj lokoj.

### Specioj
Laŭ la nuna sistematiko, al genro *Garrulax* apartenas 14 specioj:

## Referencoj 
Kategorio:Paseroformaj
Ferreiros (stacidomo)

**Ferreiros** () estas fervoja haltejo sur la Branĉo de Braga, kiu priservas la urbon Ferreiros, en la municipo Braga, en Portugalio; Ĝi estas parto de la sekcio inter  kaj .

## Vidu ankaŭ 
* Braga
* CP Urbanos do Porto

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Braga
Kategorio:Fervojaj stacioj en Portugalio
Couto de Cambeses (stacidomo)

**Couto de Cambeses** () estas fervoja haltejo sur la Branĉo de Braga, kiu priservas la urbon Cambeses, en la municipo Barcelos, en Portugalio. La halteja ŝirmejo situas sur la orienta flanko de la vojo (dekstra flanko en la suprendirekto, direkte al ).

## Vidu ankaŭ 
* Barcelos
* CP Urbanos do Porto

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Barcelos
Kategorio:Fervojaj stacioj en Portugalio
Bjørnafjorden

'''''' estas nova komunumo de Norvegio, kiu ekestis komence de la jaro 2020 per fuzio de la du najbaraj eksaj komunumoj Fusa kaj Os. Ĝi administre apartenas al la provinco Vestland - ĝis 2019 la du partoj apartenis al pli malgranda provinco Hordaland. Laŭ la stato de  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun .  

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Komunumoj de Vestland
Třebíz

:*Eble vi serĉas: Třebíč.*

**Třebíz** estas municipo en Ĉeĥio situanta en distrikto Kladno en Mezbohemia regiono 8&nbsp;km nordokcidente de Slaný. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1183.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj
* Bieno de Cifka, kie havas sidejon 
* naskodomo de verkisto Václav Beneš Třebízský
* Preĝejo de sankta Marteno el la jaro 1754
* Kapeleto de La plej sankta Triunuo
* monumento-statuo de Václav Beneš sur deklivo super la municipo, el la jaro 1892 
* Statuoj en proksima roko – grejsa baroka Johano Nepomuka

## Naskiĝintoj
* En la jaro 1811 ĉi tie naskiĝis artisto Václav Cífka, kiu famiĝis en servoj de portugala reĝo Ferdinando la 2-a
* En la jaro 1849 ĉi tie naskiĝis Václav Beneš Třebízský, konata kiel aŭtoro de historiaj romanoj.

## Pluaj fotoj 

Trebiz Cifkuv statek.JPG|Bieno de Cifka - ekspozicio de Etnografia muzeo de Slaný
Trebizsky house.JPG|Naskodomo de verkisto Václav Beneš Třebízský
Pomnik Trebizskeho.JPG|Monumento de verkisto
Trebiz church.JPG|Preĝejo de sankta Marteno

Kategorio:Municipoj en distrikto Kladno
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Kladno
Kategorio:Setlejoj en Malsupraohara tabulo
Gulzar

**Gulzar** (/gulzaar/; naskita Sampooran Singh Kalra; 18-an de Aŭgusto 1934 en Dina, Jhelum Distrikto, Brita Hindio (aktuala Pakistano)) estas Barata poeto, kantverkisto, aŭtoro, film-verkisto, kaj film-reĝisoro konata pro siaj kontribuoj al la barata film-industrio. Li estas la aŭtoro de ĉirkaŭ 20 libroj. Gulzar verkas ĉefe en la urdua kaj la panĝaba. Li verkis ankaŭ en parencaj lingvoj kiel la braĝa (Braj Bhasha), la harjana, kaj la marvara (Marwari).

Li gajnis 5 Naciajn Filmpremiojn; 22 Premiojn Filmfare; unu Oskar-premion; kaj unu Grammy-premion. Al li estis atribuitaj la premio de la registara beletra akademio Sahitya Akademi en la urdua en 2002, la premio Padma Bhushan en 2004 (la tria plej alta civila premio en Barato), kaj la Premio Dadasaheb Phalke en 2013, la plej alta registara premio por la filmindustrio. En 2023, al Gulzar (kun la sanskrita klerulo Rambhadracharya) estis aljuĝita la Gjanpith, inter la plej altaj literaturaj premioj en Barato. La citaĵo notis jene:Kune kun sia longa filmvojaĝo, Gulzar faris novajn mejloŝtonojn en la kampo de literaturo. En poezio, li inventis novan ĝenron "Triveni" kiu estas... poemo de tri linioj. Gulzar ĉiam kreis ion novan per sia poezio. De iom da tempo li ankaŭ serioze atentas infanan poezion”.En la lernejo, li legis tradukojn de la verkoj de Rabindranath Tagore kiun li priskribis kiel unu el la multaj turnopunktoj de sia vivo. Pro la Dispartigo de Hindio, lia familio fendetiĝis kaj li devis ĉesigi siajn studojn kaj veni al Mumbajo (tiam nomita "Bombajo") por subteni sian familion. Sampooran faris multajn malgrandajn laborojn en Mumbajo por elteni sin, inkluzive laboron ĉe garaĝo. Li prenis la plumnomon "Gulzar Deenvi" kaj poste simple "Gulzar". Li diris, ke li ĝuis sian laboron ĉe la garaĝo, ĉar ĝi disponis al li multan tempon por legi, verki, studi en kolegio, kaj partopreni en la tiama Movado de progresemaj verkistoj (angle: Progressive Writers' Movement [PWA]).

Dum la dimanĉaj kunvenoj de PWA, la kantverkisto Shailendra kaj film-reĝisoro Bimal Roy instigis lin ligi sin al filmoj. Gulzar komencis sian karieron sub film-reĝisoroj Bimal Roy kaj Hrishikesh Mukherjee. Li komencis sian karieron en 1960 kiel kantverkisto. Lia ampleksa kariero en la film-industrio inkluzivis la reĝisoron en la 1980-aj jaroj de la televidserio pri la poeto Mirza Ghalib.

## Referencoj 
Kategorio:Barataj verkistoj
2,2,3,3-Tetrametilpentano

**2,2,3,3-Tetrametilpentano** aŭ **izopentila-t-butano** estas organika kombinaĵo rezultanta per traktado de **t-butila klorido** kaj **t-amila klorido** en ĉeesto de **zinko**. Ĝi estas senkolora likvaĵo, nesolvebla en akvo, sed solvebla en nepolaraj organikaj solvantoj. Ĝi prezentas t-butilan grupon {30px|t-butila grupo} ligitan al la 2-a karbonatomo de la izopentila grupo {50px|2-izopentila grupo}. 2,2,3,3-Tetrametilpentano estas alifata hidrokarbonido kaj posedas 9 karbonatomojn kaj 20 hidrogenatomojn. 2,2,3,3-Tetrametilpentano uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de farmaciaĵoj kaj industriaĵoj. 
 
## Sintezoj
### Sintezo 1
* Preparado de la **2,2,3,3-tetrametilpentano** per traktado de **t-butila klorido** kaj **t-amila klorido** en ĉeesto de **zinko**: 

### Sintezo 2
* Preparado de la **2,2,3,3-tetrametilpentano** per traktado de **t-butila klorido** kaj **t-amila klorido** en ĉeesto de **kalcio**: 

### Sintezo 3
* Preparado de la **2,2,3,3-tetrametilpentano** per traktado de **t-butilmagnezia bromido** kaj **t-amila bromido**: 

### Sintezo 4
* Preparado de la **2,2,3,3-Tetrametilpentano** per traktado de **2,2,3,3-tetrakloropentano** kaj **metano**: 

## Vidu ankaŭ
* Alkanoj

## Referencoj 
Kategorio:Alkanoj
Kastelo de Nagyar

La **kastelo de Nagyar** (konata ankaŭ pri la iama posedanto **Kastelo de Luby** [lubi]) estas historia monumento en vilaĝo Nagyar (Hungario).
eta|maldekstre|La kastelo en Nagyar

## Historio 
La familio Luby konstruis la kastelon en 1879. Depost 1945 la ŝtato forprenis la kastelon (la samo okazis kun la ceteraj hungaraj kasteloj), post interna trakonstruo la vilaĝa lernejo funkciis ene. Baldaŭ la lernejo ĉesis, la kastelo malpleniĝis. Depost la socialismo entreprenisto aĉetis ĝin kaj inter 2010-2013 la kastelo estis renovigita, poste ene gastejo kaj muzeeto ekfunkciis.

## Kastelo 
La unuetaĝa klasikisma kastelo kun mansardoj estas brikoforma. La fasado estas simetria, la meza parto reliefas, tie funkcias la enirejo. Pli supre en la etaĝo estas malferma teraso kun pluvŝirmilo, kiun 2 kolonoj tenas.

## Rozario 
Ĉirkaŭ la kastelo impona rozario (ĝardeno) etendiĝas kun 5 mil da rozoj. La origina kastelposadanto estis fama rozamanto, konata ankaŭ kiel rozreĝo. Estis konstruita ankaŭ tropika domo, kie estas videblaj ĉirkaŭ 400 tropikaj kreskaĵoj.

## Fontoj 
* oficiala paĝo
* hungare kun foto
* hungare kun foto 
* hungare kun foto

Nagyar
3-Etila-2,3-dumetilpentano

**3-Etila-2,3-dumetilpentano** aŭ **3-Metila-3-pentila-izopropano** estas organika kombinaĵo rezultanta per traktado de **3-kloro-3-metilpentano** kaj **izopropila klorido** en ĉeesto de **zinko**:. Ĝi estas senkolora likvaĵo, nesolvebla en akvo, sed solvebla en nepolaraj organikaj solvantoj. Ĝi prezentas izopropilan grupon {50px|izopropila grupo} ligitan al la karbonatomo de la 3-metil-3-pentila grupo {50px|3-metil-3-pentila grupo}. 3-Etila-2,3-dumetilpentano estas alifata hidrokarbonido kaj posedas 9 karbonatomojn kaj 20 hidrogenatomojn. 3-Etila-2,3-dumetilpentano uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de farmaciaĵoj kaj industriaĵoj. 
 
## Sintezoj
### Sintezo 1
* Preparado de la **3-etila-2,3-dumetilpentano** per traktado de **3-kloro-3-metilpentano** kaj **izopropila klorido** en ĉeesto de **zinko**: 

### Sintezo 2
* Preparado de la **3-etila-2,3-dumetilpentano** per traktado de **3-kloro-3-metilpentano** kaj **izopropila klorido** en ĉeesto de **magnezio**: 

### Sintezo 3
* Preparado de la **3-etila-2,3-dumetilpentano** per traktado de **3-bromo-3-metilpentano** kaj **izopropilmagnezia bromido**: 

### Sintezo 4
* Preparado de la **3-etila-2,3-dumetilpentano** per traktado de **izopropila klorido** kaj **3-metila-3-kloropentano**  en ĉeesto de **natrio**: 

## Vidu ankaŭ
* Alkanoj

## Referencoj 
Kategorio:Alkanoj
Hailey's On It!

'''''Hailey's On It!'''* - angle, prononco laŭ sistemo IFA [], do simple  - estas usona animacia televidserio. Ĝi estis kreita de Devin Bunje kaj Nick Stanton kaj unuafoje prezentita en la televida kanalo *Disney Channel* en 2023: la unua elsendo en Usono estis je la 8-a de junio 2023.

## Intrigo 
*Hailey Banks* [] estas dekkvarjara knabino de la urbo Oceanside (Kalifornio), duone havajana laŭ deveno, kiu estas iomete grup-timema kaj evitas riskojn. Tamen ŝia vivo, kiun ŝi antaŭe vivis en izoliteco, tute ŝanĝiĝis en la silvestra nokto. Tiun nokton, ŝi estas vizitita de scienca profesoro el la estonteco kiu taskigas la knabinon kompletigi tutan liston de taskoj. Plenumante ĉi tiujn taskojn, Hailey iom post iom povos produkti inventaĵon kiu savos la mondon de tutmonda klimata ŝanĝo. La taskoj en la listo adresitaj al Hailey ĉefe postulas la plenumon de malfacilaj ĝis neeblaj, foje vivminacaj agoj same kiel la plenumon de malagrablaj aferoj. Kompletigante tiujn taskojn, Hailey iom post iom venkas ŝian timidecon en grupoj kaj ŝian timon de embarasado en publikaj situacioj. La mense plej malfacila tasko en la listo por ŝi estas kisi ŝian koramikon Scott Denoga sur la buŝo. Hailey timas ke Scott povus fini sian amikecon kun ŝi kisante ŝin. Rozkolora pluŝa urso nomita Beta helpas al ŝi plenumi la taskojn. Efektivigi la taskojn fariĝas eĉ pli malfacila pro la fakto ke malgrandaj robotoj de la estonteco, tielnomitaj "robotoj de ĥaoso", atakas la knabinon kaj ŝiajn amikojn kaj malhelpas la kompletigon de la taskoj. La robotoj estas senditaj al la tempo de Hailey fare de unu el la ĉefmalamikoj de la profesoro por sisteme malhelpi la agojn de Hailey pafante akrajn laserradiojn al ĉirkaŭaj objektoj kaj homoj. Kune kun ŝiaj samaĝaj amikoj kaj kelkaj aliaj, Hailey iom post iom regas la taskojn en la listo kaj tiel havas la ŝancon bremsi klimatan ŝanĝon.

## Diverslingvaj titoloj de la serio (elekto) 
*  ("Hailey okupiĝas pri ĝi")
*   (Ĥejli e na ĥod!, "Ĥejli estas survoje")
*  ("la listo de Hailey")
*  ("Hailey savas la mondon")
*  ("la misio de Hailey")
*  (I Ĥeili to ĥej, "Ĥeili havas ĝin")
* hispana de Ameriko *"Hailey y su lista para salvar al mundo"* ("Hailey kaj sia listo por savi la mondon")
*  ("Hailey solvas ĝin")
*  ("Hailey estas ĉi tie")
*  ("la misioj de Hailey")
*  ("Hailey en agado")
* portugala de Brazilo *Os desafios de Hailey* ("La defioj de Hailey")
*  ("Hailey okupiĝas pri ĝi")
*  (Ĥejli v Dili, "Ĥejli en interkonsento")

## Fontoj 
* La ĉapitro "intrigo" aldoniĝis laŭ traduko de informoj el la hispana kaj germana versioj de la teksto je la stato de la 24-a de majo 2024.

## Eksteraj ligiloj 
*  () kun ekzemplaj epizodoj, nur spekteblaj en Usono
* porĵurnalista prezento de la serio en la retejo *dgepress.com''  ()
* 

Kategorio:Usonaj televidaj serioj
Kategorio:Televidaj programoj de Disney Channel
Kategorio:Televidaj serioj aperintaj en 2020-2029
Hamster & Gretel

***Hamster & Gretel*** - angle, prononco laŭ sistemo IFA [] - estas usona animacia televidserio. Ĝi estis kreita de Dan Povenmire kaj unuafoje prezentita en la televida kanalo *Disney Channel* en 2022: la unua elsendo en Usono estis je la 12-a de aŭgusto 2022.

## Intrigo 
La serio temas pri juna knabino nomata Gretel kaj ŝia dorlotbesta hamstro nomita "Hamster", kiuj ricevas superpotencojn fare de eksterteranoj kaj iĝas duopo de superherooj dediĉita al protektado de sia grandurbo. La 16-jaraĝa frato de Gretel Kevin apogas sian fratinon kaj la dorlotbestan hamstron en tio. Kvankam li mem ne havas superpotencojn, li estas la "cerbo" de la grupo pro sia rapida pensado kaj la kapablo solvi problemojn en krizaj momentoj.

## Eksteraj ligiloj 
*  () kun ekzemplaj epizodoj, nur spekteblaj en Usono
* 

Kategorio:Usonaj televidaj serioj
Kategorio:Televidaj programoj de Disney Channel
Kategorio:Televidaj serioj aperintaj en 2020-2029
Ruílhe (stacidomo)

**Ruílhe** () estas fervoja haltejo sur la Branĉo de Braga, kiu priservas la urbon Ruilhe, en la municipo Braga, en Portugalio.

## Vidu ankaŭ 
* Braga
* CP Urbanos do Porto

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Braga
Kategorio:Fervojaj stacioj en Portugalio
Lajos Boglár

**Lajos Boglár** [lajoŝ], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Boglár Lajos** estis hungara etnologo, muzeologo, altlerneja instruisto. Lia pseŭdonimo estis *Belovits* [beloviĉ].

 naskiĝis  en San-Paŭlo (urbo), li mortis  en Budapeŝto.

## Biografio 
 estis edukita en Brazilo ĝis 1942, poste en Budapeŝto. Li maturiĝis en gimnazio en Budapeŝto en 1948, poste li akiris etnologian diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1953. Post la diplomo li estis muzeologo ĝis 1969, sed en 1959 li esploris en Brazilo, poste en ĉiuj jardekoj, lastfoje en 1997. Inter 1969–1979 li estis postenulo, poste li laboris en la Hungara Scienca Akademio ĝis 1996, sed li ankaŭ instruis en la universitato inter 1975–1979, poste jam kiel docento ĝis 1996. Intertempe li kandidatiĝis en 1969, li doktoriĝis en 1999 antaŭ la Scienca Akademio. Lia esplora tereno estis indianoj en Sud-Ameriko, sed li faris ankaŭ filmojn, eĉ li tradukis. Li edziĝis en 1966, lia edzino naskis 2 gefilojn en 1967 kaj 1969. Li ricevis premiojn inter 1972-1998.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Some More Data to the Spreading of the Blowgun in South America.* (1950)
* *Urn Burial of the Brazilian Indians.* (1958)
* *A nambikuara indiánok néprajza. 1–2.* (monografio kaj disertaĵo, 1968)
* *Wahari. Az őserdei kultúra.* (1978, ankaŭ germane)
* *Indián művészet Mexikótól Peruig.* (1983, ankaŭ germane, angle, pole kaj hispane)
* *Mítosz és kultúra: két esettanulmány.* (monografio kaj disertaĵo, 1996)
* *Sámánok mítoszai és mítoszok sámánjai.* (2006)
* *A sámán nyaklánca. Indián kultúrák.* (2010)

## Elektitaj tradukaĵoj 
* Jorge Amado: *Vízordító három halála.* (1960)
* *Popol Vuh. A maja-kicse indiánok szent könyve.* (1983)
* Jorge Louis Borges: *Az örökkévalóság története.* (eseoj, kuntradukinto, 1999)

## Elektitaj filmoj (kiel kameraisto aŭ reĝisoro) 
* *Bödönhajó* (1962)
* *A piaroák világa* (1968)
* *L’Indien* (1974)
* *Magyarok Brazíliában* (1996)

## Fontoj 
* biografio hungare kun fotoj
* biografio hungare kun foto
* biografio hungare
* biografio hungare
* biografio hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj etnologoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Carreira (stacidomo)

**Carreira** () estas fervoja haltejo sur la Linio de Minjo, kiu priservas la urbon Carreira, en la municipo Barcelos, en Portugalio.

## Vidu ankaŭ 
* Barcelos

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Barcelos
Kategorio:Fervojaj stacioj en Portugalio
Antal Káldor

**Antal Káldor,** laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Káldor Antal** estis hungara farmakologo kaj kuracisto pri internaj malsanoj (internisto).

 naskiĝis  en Budapeŝto, li mortis  en Budapeŝto.

## Biografio 
 devenis el juda familio. Li maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo en 1943, poste li laboris jaron en klinika laboratorio. En 1944 li estis trudlaboristo en nazia Germanio. Li akiris medicinan diplomon en Medicina Universitato de Budapeŝto en 1951, poste li estis armea kuracisto, sed en 1956 li civiliĝis. En tiu periodo li kompletigis sian diplomon pri internaj malsanoj (1955). En la universitata kliniko li estis asistanto (1955–1967), poste li havis ĉefkuracistan rangon, pli poste altajn postenojn en hospitalo aŭ kliniko. Inter 1982–1992 li estis profesoro en kliniko. Intertempe li kandidatiĝis en 1965, li doktoriĝis en 1977 antaŭ la Hungara Scienca Akademio. Li ricevis stipendiojn en Britio en 1964 kaj 1979, premiojn en 1979 kaj 1985. Lia ĉefa esplortereno estis la hepato. Ankaŭ lia edzino estis kuracisto.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Vizsgálatok az egyes májfunkciók közti „vetélkedés” kérdéséről.* (kunaŭtoro, 1950)
* *Adatok az orális antidiabetikumok hatásmechanizmusához.* (kunaŭtoro, 1958)
* *Adatok a vércukorcsökkentő szulfonilureák hatásához.* (disertaĵo, 1963)
* *Klinikai pharmacologia.* (studenta lernolibro, 1967)
* *Gyógyszerhatások, mellékhatások és interakciók vizsgálata emberben. A keringésre ható egyes gyógyszerek vizsgálata.* (disertaĵo, 1975)
* *Tallózás a klinikai farmakológiában.* (1988)
* *A gyógyszerterápia megkezdésének és befejezésének időpontja.* (1996)

## Fontoj 
* biografio hungare
* biografio hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj farmakologoj
Kategorio:Hungaraj internistoj
Kategorio:Hungaraj judoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Barroselas (stacidomo)

**Barroselas** () estas fervoja stacio sur la Linio de Minjo, kiu priservas la fregezion Barroselas, en Portugalio.

centra|280ra|eta|Prezidenta trajno

## Vidu ankaŭ 
* Viana do Castelo

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Viana do Castelo
Kategorio:Fervojaj stacioj en Portugalio
Fornos de Algodres (stacidomo)

**Fornos de Algodres** () estas fervoja stacio sur la Linio de Beira Alta, kiu priservas la urbon Fornos de Algodres, en la Distrikto Guarda, en Portugalio.

## Vidu ankaŭ 
* Fornos de Algodres

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Fornos de Algodres
Kategorio:Fervojaj stacioj en Portugalio
Vesúvio (stacidomo)

**Vesúvio** () estas fervoja haltejo sur la Linio de Doŭro, kiu priservas Quinta do Vesúvio, en Numão, en la municipo Vila Nova de Foz Côa, en Portugalio.

## Vidu ankaŭ 
* Vila Nova de Foz Côa

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Vila Nova de Foz Côa
Kategorio:Fervojaj stacioj en Portugalio