open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Máj

***Máj*** (arĥaika ĉeĥa nomo de la monato *majo*; []) estas romantikisma poemo en kvar kantoj, verkita de Karel Hynek Mácha. Post sia publikiĝo en 1836 ĝi fariĝis objekto de akra kritiko, sed ekde tiam ĝi ricevis statuson de pinta verko de la ĉeĥa literatura romantikismo kaj unu el la plej renomaj verkoj de la ĉeĥa literaturo; la poemon hodiaŭ parkere lernas infanoj en ĉeĥaj lernejoj kaj ĝi estas daŭre eldonata.[eta|Memortabulo sur la domo en [Karlovo náměstí (Praha)|Karlovo náměstí en Prago, kie la familio Mácha loĝis ekde 1826 kaj kie en la jaroj 1834–1836 Karel Hynek Mácha verkis *Máj*]]

## Historio de la ekesto 
La rakonto ŝajne inspiriĝas de vera evento: en la jaro 1774 estis apud Mladá Boleslav sur monteto nomata *Na spravedlnosti* ("Ĉe la justeco") per radumo mortigita Hynek (Ignác) Schiffner, kiu murdis en Dubá apud Doksy sian patron. Mácha supozeble aŭdis rakonton pri la evento sesdek jarojn poste dum iu el siaj restadoj ĉe la lago hodiaŭ nomata Lago de Mácha de sia konato, la gastejestro Týc.

La manuskripton de *Máj* oni retrovis dum la unua mondmilito en Katusice apud Mladá Boleslav en postrestaĵo de Jan Nepomuk Krouský, ano de la ĉeĥa nacirenaskiĝa movado.

## Tradukoj en Esperanto 
En Esperanto aperis:
* **Majo** (tradukis Tomáš Pumpr en 1946–1957, eldonis ĈEA 1998)
* **Majo** (tradukis Josef Rumler, propra eldono 1999)

### Komparo 
## Bibliografio 
* PROKOP, Dušan: *Kniha o Máchově Máji*. Academia : Praha 2010. ISBN 978-80-200-1880-9
* GREBENÍČKOVÁ, Růžena: *Máchovské studie*. Academia : Praha 2010. ISBN 978-80-200-1864-9
* HAMAN, Aleš – KOPÁČ, Radim (eds.): *Mácha redivivus*. Academia : Praha 2010. ISBN 978-80-200-1872-4

## Vidu ankaŭ 
* Máj (almanako)
* Májovci
* Rozprechtice
* Pendumila muelejo

## Eksteraj ligiloj 
* Kompleta ĉeĥa teksto 
* Teksto en originala, moderna kaj angla versioj
* Sonregistraĵo de la komenca parto de la poemo en la Esperanto-traduko de Tomáš Pumpr

Kategorio:Ĉeĥlingva literaturo
Kategorio:Libroj aperintaj en 1836
Kategorio:Romantikismo
Prakristanaj kaj bizancaj monumentoj de Tesaloniko

La **paleokristanaj kaj bizancaj monumentoj de Tesaloniko** en Grekio, estis deklaritaj kiel Monda heredaĵo de Unesko en 1988. Temas pri pluraj monaĥejoj kaj preĝejoj el la primitiva kaj bizanca kristanismo inkluzive de banejoj bizancaj.

## Listo de monumentoj 
La monumentoj de Saloniko protektitaj de Unesko estas la sekvaj:

Kategorio:Prakristana arkitekturo
Kategorio:Bizanca arkitekturo
Júlia Osváth

**Júlia OSVÁTH** [oŝvAt], hungare **Osváth Júlia** estis hungara operkantistino (soprano).

Júlia Osváth naskiĝis la  1908 en Rákospalota - mortis la  1994 en Budapeŝto.

## Biografio 
Júlia Osváth komencis sian aktoran karieron en koruso, poste ŝi kantadis en Preĝejo de Ĉieliro de Maria (Vár), dume ŝi lernis kantadon en 1933. Ŝi debutis en Budapeŝta Ŝtata Operejo en 1935, eksterlande en 1937 en Salcburgo. Baldaŭe ŝi gastroladis en Vieno, Bukareŝto, Moskvo. Ŝi ricevis premion Kossuth en 1949, poste en 1950 kaj 1953 ankaŭ aliajn premiojn.

## Memorigiloj 
* busto en Budapeŝto
* premio "Osváth Júlia" ekde 2008

## Ŝia repertuaro (elekto) 
* Ferenc Erkel: *Hunyadi László* (Ladislao Hunyadi) – *Maria Gara*; *Bánk bán* (Banuso Bánk) - *Melinda*
* Mozart: Die Zauberflöte — *Pamina*
* Giuseppe Verdi: *La Traviata* – *Violetta*; Otello – *Desdemona*
* Richard Wagner: Lohengrin – *Elza*; Die Meistersinger von Nürnberg – *Evo*

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Osváth
Aliario

La **aliario** (*Alliaria*) estas genro de angiospermoj el la familio de la brasikacoj, kun 93 specioj. Ĝenerale temas pri dujaraj plantoj el la norda duonsfero.

La genronomo *Alliaria*, "simila al *Allium*" aŭ "kun areo de *Allium*", rilatas al la ajlo-simila odoro de la dispremita foliaro.

## Elektitaj specioj 
* *Alliaria acuminatissima*
* *Alliaria acutángula*
* *Alliaria albicans*
* *Alliaria alliacea*
* *Alliaria alliaria*
* *Alliaria petiolata* – oficina aliario

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  Aliario (*EOL*)

Kategorio:Brasikacoj
Kategorio:Palearktisa flaŭro
San Francisco Giants

**San Francisco Giants** (*San-Franciskaj Gigantoj*) estas usona basbala teamo en la Grandaj Ligoj de Basbalo. Ĝi apartenas al la Nacia Ligo (NL), kaj konkursas en ties Okcidenta Divido.

*Urbo: San-Francisko
*Kromnomo: Giants
*Koloroj: Oranĝo, Nigro kaj Blanko
*Fondiĝo: 1882
*Stadiono: *AT&T Park* aŭ *Oracle Park* (maksimuma spektantaro: 41 915 - konstruiĝis en 2000)
*Ĉampionoj de Mondserio: 2014, 2012, 2010, 1954, 1933, 1922, 1921, 1905, 1894, 1889, 1888
*Ligo de Ĉampionoj: 1888, 1889, 1904, 1905, 1911, 1912,1913, 1917, 1921, 1922, 1923, 1924, 1933, 1936, 1937, 1951, 1954, 1962, 1989, 2002, 2010, 2012, 2014

## Eksteraj ligiloj 
*   

Kategorio:Basbalaj teamoj en Usono
Bob Shad

**Robert „Bob“ Shad** (naskiĝis la 12-an de februaro 1920 en Novjorko kiel *Abraham Shadrinky*; mortis la 13-an de marto 1985 en Los-Anĝeleso) estis usona muzikproduktisto kaj posedanto de diskeldonejo sur la kampoj de ĵazo, bluso kaj popularmuziko. Li produktis la unuan albumon de la bando *Big Brother and the Holding Company* kun Janis Joplin. Al liaj sukcesaj entreprenoj apartenas la eldonejoj *Time Records, Brent Records* kaj *Mainstream Records*.

Kategorio:Muzikproduktistoj
Kategorio:Usonanoj de la 20-a jarcento
Benny Green

**Bernard „Benny“ Green** (naskiĝis la 9-an de decembro 1927 en Leeds, Jorkŝiro, Anglujo; mortis la 22-an de junio 1998 en Surrey) estis brita ĵazmuzikisto (saksofono), radiomoderatoro kaj verkisto.

## Vivo 
Benny Green alkreskis en Marylebone en la nordo de Londono kaj jam frue interesiĝis pri muziko kaj literaturo. Li lernis ludi saksofonon kaj iris en 1953 la la ĵazbando de Ronnie Scott.

Ekde 1955 li estis regula gasto en la radio de BBC. Li laboris kiel verkisto kaj moderatoro por dokumentaj elsendoj pri teatro,filmo kaj ĵazo. Multajn jaroj li tenis propran spektaklon dimanĉe posttagmeze, en kiu li muzikis ĵazon kaj furiozis kontraŭ rokmuziko kaj rokenrolo. Ĉi lasta estis des pli komprenebla, ĉar li mem estis ludinta rokenrolon: Li apartenis fine de la 1950-aj jaroj al la bando “Lord Rockingham's XI” de Harry Robinson, kiu en la televida muzikelsendo „Oh Boy!“ de Jack Good akompanis popularmuzikistojn kiel Marty Wilde aŭ Cliff Richard kaj mem lanĉis unuarangan furoraĵon („Hoots Mon“ el 1958).

Benny Green mortis en la aĝo de 70 jaroj en la *Royal Marsden Hospital* je Surrey pro kancero.

## Eksteraj ligiloj 
* Nekrologo

Kategorio:Britaj ĵazsaksofonistoj
Kategorio:Britaj muzikistoj
The Indian Express

**The Indian Express** [de INdjan eksPRES] () estas barata, ĉiutaga gazeto publikigata de la Express Group. Ĝi estas unu el la plej gravaj kaj influaj gazetoj en Barato. La gazeto estas fama pro sia sentima raportado kaj ĝi ankaŭ estas ricevanto de kelkaj prestiĝaj premioj, kiel la IPI (en 2003, 2006 kaj 2009), Oberoi kaj ISRISAT premioj.

La gazeton fondis Shri Ramnath GOENKA en 1932. Tiam ĝi havis nur unu eldonon, sed nun ĝi aperas en kelkaj eldonoj.

## Vidu ankaŭ 
* *Indian Express Group*
* *The New Indian Express*
* Listo de ĵurnaloj en Barato laŭ eldonkvanto
* Listo de ĵurnaloj en la mondo laŭ eldonkvanto

Kategorio: Anglalingvaj gazetoj
Kategorio: Barataj gazetoj
Kategorio: Gazetoj
Paula Takács

**Paula Takács** [takAĉ], hungare **Takács Paula,** estis hungara operkantistino (soprano).

Paula Takács naskiĝis la  1913 en Palermo - mortis la  2003 en Budapeŝto.

## Biografio 
Paula Takács frekventis muzikakademion en Budapeŝto inter 1931-1936. Ŝi aliĝis al trupo de Kolozsvári Állami Magyar Opera inter 1941–1947. En Budapeŝto ŝi debutis en Budapeŝta Ŝtata Operejo en 1948, kie daŭre kantadis ĝis la emeritiĝo. Ŝi ricevis premion Kossuth en 1956, en 1953 kaj 1959 ankaŭ aliajn premiojn.

## Ŝia repertuaro (elekto) 
* Ferenc Erkel: *Hunyadi László* (Ladislao Hunyadi) – *Elizabeto Szilágyi*; *Bánk bán* (Banuso Bánk) - *Melinda*
* Wolfgang Amadeus Mozart: Die Zauberflöte — *unua damo*
* Giuseppe Verdi: *Il Trovatore* (La trubaduro) – *Leonora*; Tosca - titolrolo; Turandot - titolrolo
* Giuseppe Verdi: Aida - titolrolo; Otello - *Desdemona*
* Richard Wagner: Der Fliegende Holländer - *Senta*; Tannhäuser - *Elizabeto*

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj operkantistoj
Ekipaĵo por lingvokonstruado

La **Ekipaĵo por lingvokonstruado** estas kolekto de dokumentoj HTML skribitaj de Mark Rosenfelder kaj gastigataj de la retejo Zompist.com. Ĝi estas konceptita por ofici kiel gvidilo por la kreado de planlingvoj. La ekipaĵo progresas komencante de la plej simplaj rilatoj de la lingvaĵo daŭrigante ĝis la plej komplikaj, startante de la fonologio kaj skribmanieroj por poste analizi la vortojn, trapasante ĉiun eblan karakterizon de la gramatiko ĝis fina priskribo de la lingvaj registroj kaj dialektoj.
Tiu ĉi laŭgrada progreso, akompanata de sugestoj kaj avertoj por eviti la plej kutimajn misaĵojn dank' al bona kvanto da ekzemploj prenitaj de la etnaj lingvoj kaj granda dozo de humuro, gajnigis al la ekipaĵo la popularecon kaj la respekton, kiun ĝi hodiaŭ ĝuas en la komunumo de lingvokonstruantoj ĉeestantaj en interreto. Ĝia sukceso estis tiel granda, ke ĝi obtenis tradukojn el la angla (la origina lingvo, en kiu ĝi estas skribita) al la itala kaj portugala dank' al la laboro de la ŝatantoj.

Alia rimedo simila al la *Ekipaĵo por lingvokonstruado* de Rosenfelder, kaj el ĝi ankaŭ inspirita, estas **How to create a language** de Pablo Flores.

## Eksteraj ligiloj
* Kit di Costruzione di Linguaggi, de Mark Rosenfelder
* Language Construction Kit, de Mark Rosenfelder
  
* Jak stworzyć własny język , de Tomasz Jędrzejewski

Kategorio:Planlingvoj
Chaudenay-le-Château

**Chaudenay-le-Château** estas franca komunumo situanta en departemento Côte-d'Or kaj en regiono Burgonjo-Franĉkonteo.

## Geografio 
Tie estas du bienoj (brutbredado) kaj unu loĝejo por turistoj.

### Demografio 
## Historio kaj vidindaĵoj 
eta|maldekstra|Turo de la kastelo
eta|maldekstra|La lernejomuzeo
La kastelo datiĝas de la 13-a jarcento, 14-a jarcento kaj 17-a jarcento.

Tie estas du krucoj de vojo.

En la ekstera muro de la preĝejo oni vidis statuon de 6 apostolojn kiu datiĝas el la 16-a jarcento.

Estas muzeo en la vilaĝo :
La muzeo pri la lernejo de Chaudenay-le-Château .

## Priskribo de la blazono 
El oro kun sabla trabo kaj kun ses sablaj jakob-pektenaj konkoj.

## Esperanta vivo 
Okaze de la eŭropaj balotoj, Eŭropo - Demokratio - Esperanto ricevis 1 voĉdonon (4,35 %) en 2014.

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
### Internaj ligiloj 
* Komunumoj de Côte-d'Or
* Chaudenay-la-Ville

### Ligiloj eksteren kaj dokumentoj 
*  Retpaĝaro de la kantono
*  Retpaĝaro de la turista oficejo 
*  Retpaĝaro de la paroĥo

Kategorio:Komunumoj de Côte-d'Or
Júlia Orosz

**Júlia Orosz** [oros], hungare **Orosz Júlia** estis hungara operkantisto (soprano). Ŝia kuzino estis Vilma Orosz.
eta|dekstre|200px|Memortabulo de Júlia Orosz
Júlia Orosz naskiĝis la  1908 en Budapeŝto - mortis la  1997 en Budapeŝto.

## Biografio 
Júlia Orosz frekventis muzikan ĉeflernejon en Budapeŝto. Ŝi komencis sian karieron en la nuntempa Teatro Erkel. Ŝi sukcese debutis en Budapeŝta Ŝtata Operejo en 1929. Baldaŭe ŝi gastroladis en diversaj urboj kaj ŝia kantovoĉo ofte estis aŭdebla en Hungara Radio. Kelkfoje ŝi kantis ankaŭ operetojn. Ŝi ricevis premion Kossuth en 1956, pli frue kaj poste ankaŭ aliajn 3 premiojn.

## Ŝia repertuaro (elekto) 
* Georges Bizet: Carmen – *Micaela*
* Giuseppe Verdi: *Otello* – *Desdemona*
* Ferenc Erkel: *Hunyadi László* (Ladislao Hunyadi) — *Maria Gara*
* Giacomo Puccini: *La Bohème* (La Bohemoj) — *Mimi*; Tosca – *Tosca*; Turandot – *Liu*
* Jacques Offenbach: ''Les contes d'Hoffmann* (La rakontoj de Hoffmann) — *Antonia*
* Richard Wagner: Lohengrin – *Elza*; Die Meistersinger von Nürnberg – *Evo''

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj operkantistoj
Magda Tiszay

**Magda TISZAY** [tisai], hungare **Tiszay Magda** estis hungara operkantistino (mezosoprano kaj aldo).

Magda Tiszay naskiĝis la  1917 en Békéscsaba - mortis la  1989 en Munkeno.

## Biografio 
Magda Tiszay komencis sian karieron en 1944 en Budapeŝta Ŝtata Operejo. Ŝi ofte ricevis eblecojn ankaŭ en koncertoj. En 1962 ŝi ricevis rolon ankaŭ en filmo *Háry János* (Johano Háry). Poste ŝi vivis en Okcidenta Germanio, kie ne ricevanta seriozajn rolojn ŝi ne plu kantis. Ŝi ricevis premion Kossuth en 1957.

## Ŝia repertuaro (elekto) 
* Georges Bizet: Carmen – *Carmen*
* Zoltán Kodály: *Háry János* (Johano Háry) — *Örzse* 
* Giuseppe Verdi: *Il Trovatore* (La trubaduro) – *Azucena*; *Un ballo in maschera* (Maskobalo) - *Ulrica*
* Modest Petroviĉ Musorgskij: *Ĥovanŝĉina* - *Marfa*

## Fontoj 
*Hungara Vikipedio

Kategorio:Hungaraj operkantistoj
Baziliko de Vézelay

La **Abatejo de Vézelay** (nuntempe konata kiel *Baziliko Sankta Maria Magdeleno de Vézelay*; ) estis benediktana kaj kluniza monaĥejo en Vézelay en la franca departemento Yonne (Burgonjo, Francio). La abateja preĝejo havas aron de ikonoj skulptitaj sur kapiteloj kaj portikoj, unu el la plej elstaraj de la burgonja romaniko, kvankam plejparto de ĝia ekstera ornamado estis damaĝita dum la Franca revolucio. La preĝejo kaj la monteto de Vézelay estis aldonitaj al la listo de la Monda heredaĵo de Unesko en la jaro 1979.

Ĝi estis konstruita en 1037 de Geoffroy, abato de Vézelay, kiu ĝin dediĉis al la kultado icó al culto de Maria el Magdalo, la loko rapide konvertiĝis en pilgrimejo. La reputacio de la abatejo kontribuis al la prospereco de la vilaĝo kaj ties disvolviĝo. En 1096, la abato Artaud ekigis la ampleksiĝon de la abatejo. La laborado daŭris ĝis 1104 kaj el tiu epoko nur konserviĝas la navo.

En julio 1120, la antaŭa vespero de Sankta Magdaleno la strukturo de la abatejo brulis kaj falis (kaŭzante la pereon de 1127 personoj). Nova navo konstruiĝis kaj finkonstruiĝis en 1138.

Kategorio:Abatejoj de Francio
Kategorio:Monaĥejoj de Francio
Kategorio:Preĝejoj sub patroneco de Mario Magdaleno
Vezelay
Vezelay, Abatejo de
Vezelay, Abatejo de
Vezelay, Abatejo de
Vezelay, Abatejo de
Vezelay
Kategorio:Religiaj konstruaĵoj en Morvan
Baziliko de Vezelay
Baziliko de Vezelay
Baziliko de Vezelay
Kategorio:Historiaj monumentoj de Vézelay
Kategorio:Historiaj monumentaj preĝejoj en Francio
4922 Leshin

'*4922 *Leshin'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usona astronomo Schelte J. Bus elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la usonan kosmokemiistinon Laurie Leshin, adjunktan direktorinon pri scienco kaj tekniko de la "*Goddard Space Flight Center''" (Centro pri Kosma Flugo Goddard) de Greenbelt (Marilando). Per izotopa analizo, ŝi studis la geologajn procezojn registritajn en la marsdevenaj meteorŝtonoj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Schelte J. Bus
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1981
Al Haig

**Allan Warren HAIG** (naskiĝis la 22-an de julio 1924 en Newark (Nov-Ĵerzejo); mortis la 16-an de novembro 1982 en Novjorko), estis usona ĵazo-pianisto kaj unu el la pioniroj de bibopo.

## Kariero 
En 1944 li muzikis komence kun Dizzy Gillespie, Tiny Grimes kaj Charlie Parker. Poste li apartenis ĝis 1946 al la bando de Gillespie kaj post tio al la bando de Parker. En 1947/48 li kunlaboris kun Eddie Lockjaw Davis, Ben Webster kaj Jimmy Dorsey. Kun Charlie Parker li koncertis majon de 1949 je la Internacia Ĵaz-Festivalo de 1949 en Parizo, antaŭ ol li inter la somero de 1949 kaj 1951 muzikis ĉe Stan Getz kaj kunverkis ties mitajn sonregistraĵojn por la diskeldonejo Roost. Miles Davis venigis lin en sian naŭopon, per kiu li faris la unuajn sonregistraĵojn por *Birth of the Cool*. Haig muzikis ankaŭ ofte ekster la ĵaza kampo. En la 1950-aj kaj 1960-aj jaroj estis pli longaj fazoj da muzika neaktiveco; en 1954/55 li tamen kunlaboris kun Chet Baker, en 1956 kun Gillespie kaj en 1960 kun Perry Lopez.

En 1968 lia edzino Bonnie mortis je misteraj cirkonstancoj, tiel ke li staris murdosuspektato antaŭ la juĝejo. G. Rutan priskribis la proceson en sia libro *Death of a Bebop Wife* (Redwood, NY:Cadence Jazz Books, 2007).

Al Haig, kiu ludis reteneman stilon inspiritan de Bud Powell, validas kiel unu el la ĉefaj pianistoj el la bibopa periodo, kiu kunverkis epokfarantajn sonregistraĵojn, ekz. la registraĵon de *Hot House* (en 1945, kun Parker kaj Gillespie) aŭ kun Miles Davis *Godchild* (1949).

## Diskoj 
* *Out Of Nowhere* (kun C. Parker, 1948)
* *Highlights in Modern Jazz: Al Haig*, 1949
* *The Song Is You* (kun Stan Getz, 1950)
* *Opus Caprice* (kun S. Getz, 1950)
* *Al Haig Trio *, 1954
* *Al Haig Quartet*, 1954
* *Al Haig Today!*, 1965
* *Invitation*, 1974
* *Summertime* ( kun S. Getz, 1976)
* *I Remember Bebop* ( kun S. Getz, 1977)
* *Ornithology*, 1977
* *Inner City* (1980)
* *Bebop Live*, 1982

## Eksteraj ligiloj 
* Detala diskaro de Al Haig

Kategorio:Ĵazpianistoj
Kategorio:Usonaj muzikistoj
4924 Hiltner

'*4924 *Hiltner''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usona astronomo Schelte J. Bus elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la usona astronomo William Albert Hiltner (1914–1991), malkovrinto de la interstela polarizado de la stela lumo kaj observinto de la optikaj kongruaĵoj de la kosmaj fontoj de Ikso-radioj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Schelte J. Bus
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1981
Misty

**Misty** estas ĵaza titolo, kiun komponis en 1954 pianisto Erroll Garner. Per la poste aldonita teksto de Johnny Burke la kanto fariĝis ankaŭ daŭra ero de la repertuaro de la popularmuziko.

## La kanto 
*Misty* ekestis onidire dum flugo ekde San-Francisko trans Denvero al Ĉikago dumvide de impona ĉielarko kaj fajnaj pluvokurtenoj, kiuj preterpasis. Garner komence ne notis la baladon kaj ŝanĝis je fruaj prezentadoj eĉ la akordan kaj taktan sinsekvojn. Nur en 1955 la kanto estis finfine fiksita laŭ la kantoformo A-A'-B-A' en 32 taktoj kaj la tonalo E♭-maĵoro. La akoddsinsekvo de la partoj A similas al tiu de Cherokee.

En 1955 Johnny Burke verkis tekston, kiu estis konceptita per la titolo *Misty* („nebula“) de komence sentimentala, sed akcentis, ke amo kaj karesemo estas pli bonaj ol zorgo aŭ orientiĝo pri la hieraŭo. Tiam ankaŭ ludos mil violonoj.

## Graveco 
La peco jam frue evoluis al ĵaza normkanto, de kiu liveris novversiojn Ella Fitzgerald, Sarah Vaughan (1959), Billy Eckstine (1960), Frank Sinatra, Peggy lee, Dakota Staton, Etta James, June Christy kaj Carmen McRae. Pianistoj kiel Ahmad Jamal, Duke Jordan, George Shearing, Oscar Peterson aŭ John Hicks novinterpretis la pecon. Aŭdindajn saksofonversiojn surdiskigis Ben Webster, Benny Waters, Dexter Gordon, Eddie Lockjaw Davis, Ricky Ford kaj Dave Koz. Bob Brookmeyer surdiskigis la kanton en 1964 kun Stan Getz kaj Herbie Hancock. La *Five Trombones* ĉirkaŭ Frank Rosolino interpretis la kanton *Misty* kun la kantensemblo *The Four Freshmen*. Ankaŭ gitaristoj kiel Jim Hall (1976) kaj Larry Coryell (1993) prezentis ĝin.

## Literaturo 
* Hans-Jürgen Schaal (Hrsg.) *Jazz-Standards. Das Lexikon*; Bärenreiter, Kassel, 2004 (3-a eldono); ISBN 978-3-7618-1414-7

## Eksteraj ligiloj 
* Portreto de la kanto ĉe *jazzstandards.com*
* Notoj  ĉe Wikifonia

Kategorio:Ĵazaj normkantoj
Gsteigwiler

**Gsteigwiler** estis ĝis la 31-a de decembro 2009 komunumo de la distrikto Interlaken kaj ekde la 1-a de januaro 2010 komunumo de la administra distrikto Interlaken-Oberhasli en Kantono Berno, Svislando. Ĝi havis 425 loĝantojn je la 31-a de decembro 2010.

## Geografio 
Gsteigwiler situas en Berna Oberlando sude de Interlaken ĉe la orienta bordo de la rivero Lütschine. En oriento de la komunumo leviĝas la monto Schynige Platte, al kiu kondukas dentorada montarfervojo. La komunumo konsistas el la vilaĝo Gsteigwiler, la setlejo Lengg (norde de la vilaĝo), la orienta parto de la setlejo Gsteig (kun la preĝejo kaj la tombejo, la cetero de Gsteig okcidente de la rivero apartenas al Wilderswil), Breitlauenen (sur alteco de 1542 m s.m., kie troviĝas la meza haltejo de la montara fervojo al Schynige Platte), kaj la setlejoj Rüti, Loch, kaj Buechestutz sude de la vilaĝo. En Buechestutz troviĝas helikoptera bazo de REGA (Svisa Aersavservo) Krome al la komunumo apartenas kelkaj izolitaj bienoj kaj alpopaŝtejoj.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 7,02 km², de kiuj 65,1% estas kovritaj de arbaro, 22,5% servas por agrikulturo kaj 4,4% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Gsteigwiler limas en nordo al Bönigen, en oriento al Gündlischwand, kaj en sudo kaj okcidento al Wilderswil.

## Trafiko 
maldekstra|80ra
Gsteigwiler situas flanke de la gravaj trafikvojoj. La kantona ĉefvojo n-ro 221 de Interlaken al Grindelwald pasas okcidente de la komunuma limo aliflanke de la rivero Lütschine. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A8 troviĝas proksimume 3 kilometrojn sude en Interlaken. Per buslinio al la stacidomo  la komunumo estas konektita al la publika transportreto. Krome sur la komunuma teritorio situas la haltejo  de la turisma montarfervojo al Schynige Platte. La stacidomo de  troviĝas proksimume 1,5 kilometrojn sudokcidente de la vilaĝocentro de Gsteigwiler.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Gsteigwiler datiĝas el la jaro 1333 kiel *Wiler*. Dum mezepoko Gsteigwiler estis imperia feŭdo, kiun administris inter aliaj la Baronoj de Wädenswil. En la jaro 1310 ĝi fariĝis havaĵo de la Monaĥejo Interlaken. Post la reformacio en la jaro 1528 ĝi estis atribuita al la Voktejo Interlaken, kiu post la fino de la Helveta Respubliko post kvinjara aparteno al la tiama Kantono Oberlando en la jaro 1803 estis transformita al la distrikto Interlaken. En la jaro 2010 la distrikto Interlaken estis integrita al la nova administra distrikto Interlaken-Oberhasli.

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Breitlauenen (stacidomo)

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Gsteigwiler
Dávid Ney

**Dávid NEY** [nej], laŭ hungare kutima sinsekvo **Ney Dávid** estis hungara operkantisto (baritono kaj baso).

Dávid Ney naskiĝis la  1842 en Várpalota - mortis la  1905 en Budapeŝto.

## Biografio 
Dávid Ney devenis el juda familio. Li komence estis tajloro, sed en 1861 li devis esti militisto en la nuntempa Italio. Foje inter la soldatoj li kantadis. Post la servo li havis eblecon kantadi en Vieno, poste en Győr. En 1874 li aliĝis al koruso de Nacia Teatro (Budapeŝto), baldaŭe li ricevis jam memstarajn rolojn. En 1884 li estis jam la plej grava kantisto de Budapeŝta Ŝtata Operejo.

## Lia repertuaro (elekto) 
* Ferenc Erkel: *Bánk bán* (Banuso Bánk) – *Banuso Petur*
* Wolfgang Amadeus Mozart: Die Zauberflöte — *Sarastro*
* Richard Wagner: Die Meistersinger von Nürnberg - *Hans Sachs*

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Hungaraj operkantistoj
Kategorio:Hungaraj judoj
REGA

eta|dekstra|300ra|Savhelikoptero AugustaWestland A109S Grand Da-Vinci
**REGA (Svisa Aersavservo)** (en la germana lingvo **Schweizerische Rettungsflugwacht**, en la franca lingvo **Garde aérienne suisse de sauvetage**, en la itala lingvo **Guardia aerea svizzera di soccorso)**) estas memstara komunutila fondumo por la privata aersavo, kiu estis fondita en la jaro 1952 de membroj de la Svisa Vivosava Societo.

## Historio 
En la jaro 1946 la svisaj armeaj pilotoj, Victor Hug kaj Pista Hitz, savis la pasaĝerojn de usona dakota-aviadilo, kiu akcidentiĝis sur la Gaŭli-Glaĉero. Tiu evento povas estis konsiderata kiel la naskiĝhoro de la aersavado en Svislando. En la jaro 1952 de membroj de la Svisa Vivosava Societo estis fondita la svisa aersavservo REGA. En 1960 la institucio estis sub Fritz Bühler restrukturita kaj apartigita de la Svisa Vivosava Societo. En tiu jaro komenciĝis ankaŭ la rehejmigaj flugoj de svisoj, kiuj akcidentiĝis aŭ malsaniĝis eksterlande. La unuan de maro 1965 per decido de la Federacia Konsilio REGA estis nomumita kiel helporganizaĵo de la Ruĝa Kruco.

## Operacibazoj 
REGA disponas pri 10 operacibazoj, nome en Dübendorf (Rega 1), Bazelo (Rega 2), Berno (Rega 3), Laŭzano (Rega 4), Untervaz (Rega 5), Lokarno (Rega 6), Sankt-Galo (Rega 7), Erstfeld (Rega 8), Samedan (Rega 9) kaj Wilderswil (Rega 10, ĉi-lasta ĝis 2010 havis sian sidejon en la helikoptera bazo de Gsteigwiler).

## Ciferoj 
En la jaro 2010 REGA plenumigis entute 13726 savomisiojn, el inter kiuj 729 koncernis montaroakcidentojn, 1518 vintrosportoakcidentojn, 920 trafikakcidentojn, 78 lavangoakcidentojn, 720 rehejmigojn kaj 352 rekondukojn kun liniflugoj. La nombro de la subtenantoj de 2009 al 2010 kreskis je 3,8% al 2,294 milionoj da personoj.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Retejo de REGA (germane, france, itale kaj angle)

Kategorio:Asocioj de Svislando
Koiŝikaŭa (Tokio)

maldekstre|eta|Koiŝikaŭa en la 19-a jarcento
maldekstre|eta|La tiama kvartala halo de Koiŝikaŭa en 1933
maldekstre|eta|Akvoputo de malnova (1722) malsanulejo en Koiŝikaŭa
maldekstre|eta|Strato en la loĝkvartalo Koiŝikaŭa, Bunkyo
**Koiŝikaŭa** (**小石川**, laŭvorte "Ŝtoneta Rivero") estas subkvartalo en Bunkjo-kvartalo, Tokio, Japanio. Ĝi konsistas el 5 partoj (numeritaj 1a ĝis 5a *ĉoŭme* (丁目). Historie, Koiŝikaŭa estis unu el la 15 originaj kvartaloj de Tokio, ekde la kreiĝo de tiu urbo en 1868 (kiam la antaŭa ŝoguna ĉefurbo Edo renomiĝis Tokio). En 1947, kiam la nombro de kvartaloj estis 35, oni reorganizis la municipan strukturon kaj Koiŝikaŭa fariĝis parto de nova kvartalo Bunkjo, kiu estas unu el 23 "specialaj kvartaloj" de la nuna Tokia Metropolo.

Du famaj ĝardenoj kun la nomo "Koiŝikaŭa" situas proksime, kvankam ekster la limoj de la subkvartalo. Tiuj estas la Botanika ĝardeno Koiŝikaŭa de Tokia Universitato, fondita en 1684, kaj la ĝardeno Koiŝikaŭa Korakuen, fondita en 1629. Ankaŭ la muzeo de Tokia Universitato, Koiŝikaŭa Aneksaĵo. La Universitata Muzeo, portas la nomon kvankam situas ĝi ekster la nunaj limoj de la subkvartalo.

Bunkjo-kvartalo regas la publikajn bazajn kaj duagradajn lernejojn en Koiŝikaŭa, kaj la metropola eduka ministerio regas la superajn mezlernejojn.

En Koiŝikaŭa kaj en la 19-a jarcento okazas la agado de *Ruĝbarbulo*. filmo de Akira Kurosawa.

## Citaĵoj 
Kategorio:Geografio de Tokio
Koiŝikaŭa

**Koiŝikaŭa** estas la nomo de diversaj lokoj kaj homoj, interalie:

## Lokoj
*Koiŝikaŭa, subkvartalo en Bunkjo-kvartalo, Tokio.
*Armilejo Koiŝikaŭa, kie la unua japana fusilo produktiĝis
*Ĝardeno Koiŝikaŭa Korakuen, en Koraku, Bunkjo-kvartalo, Tokio
*Botanika ĝardeno Koiŝikaŭa, ĝardeno apartenanta al Tokia Universitato.
*Koiŝikaŭa Aneksaĵo, La  Universitata Muzeo, muzeo en la plej malnova konstruaĵo de Tokia Universitato

## Lernejoj
*Supera Mezlernejo Koiŝikaŭa
*Industria Supera Mezlernejo Koiŝikaŭa

## Homoj
*Masahiro Koiŝikaŭa, japana astronomo

## Fikciaj personoj
*Miki Koiŝikaŭa, rolulo en la mangao Marmalade Boy
*Ĝin Koiŝikaŭa,  rolulo en la mangao Marmalade Boy
*Ĉijako Koiŝikaŭa, rolulo en la mangao Marmalade Boy

## Astroj
*6097 Koiŝikaŭa, Asteroido nomita laŭ la astronomo
Sagrajas

**Sagrajas** estas submunicipo de la urbo Badaĥozo (*Badajoz*), situa en la komarko *Tierra de Badajoz*, en la provinco Badaĥozo kaj en la aŭtonoma komunumo aŭ regiono Ekstremaduro de sudokcidenta Hispanio.

## Situo 
Estas situanta je 10 kilometroj de la urbo Badajoz laŭ la regiona ŝoseo EX-209 de Badajoz al Mérida tra Montijo. La najbaraj setlejoj estas Gévora kaj Novelda del Guadiana.

## Demografio 
Tiu vilaĝo estis kreata dum la reĝimo de Francisco Franco laŭ la nomata Plan Badajoz. En la jaro 1956 alvenis la unuaj loĝantoj el totalo de 100 familioj kiuj setlis en tiu nova vilaĝo, sen pavimitaj stratoj, sen elektro, sen akvoprovizo, kiuj poste vidis kiel la vilaĝo iĝis kia estas aktuale.

En la aktualo Sagrajas havas 631 loĝantojn, el kiuj 328 viroj kaj 303 virinoj.

## Vidu ankaŭ
* Batalo de Sagrajas
The Washington Times

[eta|printa kaj distribua centro de la gazeto en [Vaŝingtono]]
***The Washington Times*** estas anglalingva ĉiutaga gazeto aperanta en Vaŝingtono.

La gazeto fondiĝis en 1982 de Sun Myung Moon kaj aliaj membroj de la Eklezio de la Unuiĝo, kun la celo krei konservativan alternativon al la samurba gazeto *The Washington Post*. La 31-an de majo 2007 la ĉiutaga eldonkvanto de *The Washington Times* estis 102 351 ekzempleroj, proksimume sepono de la eldono de la precipa konkurenca projekto, *The Washington Post*.

## Eksteraj ligiloj 
* la oficiala gazeta retejo *washingtontimes.com*

Kategorio:Usonaj gazetoj
Kategorio:Anglalingvaj gazetoj
Desirée van den Berg

**Desirée van den BERG** (Harlemo, 20-an de majo 1987) estas nederlanda fotomodelo.

Desirée estis je la 4-a de julio 2010 elektita kiel belecreĝino 2010 por Nederlando. Ŝi estis la unua belecreĝino de Nederlando kiu partoprenis al la tri plej grandaj beleckonkursoj de la mondo, nome Fraŭlino Universo, Fraŭlino Mondo kaj Fraŭlino Tero. Ŝi finis je la 13-a loko ĉe Fraŭlino Mondo kaj zorgis ke ĉe Fraŭlino Tero por la unua fojo nederlanda belecreĝino atingis la duonfinalon kaj finis je la 10-a loko.

Nuntempe Desirée studas medicinojn je la Universitato de Amsterdamo.

## Eksteraj ligiloj 
* filmeto (youtube)

Kategorio:Beleckonkursoj
Kategorio:Partoprenintoj de beleckonkursoj
Koiŝikaŭa Korakuen

eta|upright=2|Panoramo de aŭtunaj koloroj
eta|Lageto en Ĝardeno Koishikawa Kōrakuen Garden
eta|Koiŝikaŭa Korakuen (elĉiela rigardo)
La ĝardeno **Koiŝikaŭa Korakuen** (japane, **小石川後楽園**) estas parko en Koraku, Bunkjo-kvartalo, Tokio, situanta apud Tokia Domurbo. Ĝi estas unu el du ankoraŭ ekzistantaj klanaj ĝardenoj el la Edo-epoko en la hodiaŭa Tokio. (La alia estas Ĝardeno Kyu Shiba Rikyu.)

La konstruadon de la ĝardeno iniciatis Tokugaŭa Jorifusa, feŭda reganto, en 1629, kaj finis lia posteulo, Tokugaŭa Micukuni.

Micukuni nomis la ĝardenon "Kōraku-en" ("Ĝardeno de posta ĝuo") laŭ ĉina instruo (en poemo de ) ke "reganto ĉagreniĝu antaŭ la popolo, kaj ĝuu post la popolo". La ĝardeno montras fortan ĉinan influon, precipe de la Okcidenta Lago de Hangzhou.

Kōrakuen ricevis duoblan protekton sub la japana leĝo pri protektado de kulturaj propraĵoj, kaj kiel speciala loko de pejzaĝa beleco kaj kiel speciala historia loko. Ĝi estas unu el nur sep lokoj, kiuj havas tian duoblan protekton. La sepopo estas Kinkaku-ji, Ginkaku-ji kaj Sampo-in de Dogoji en Kioto, Nibo-no-miya en Nara, sanktejo Icukuŝima en Hiroŝima kaj ĝardenoj Hamarikju kaj Kōrakuen en Tokio.

La parko estas alirebla piedire de stacioj Idabaŝi kaj Korakuen, inter la 9-a kaj la 17-a horoj; enirkotizo estas 300 enoj.

## Citaĵoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo  (en la angla)

Kategorio:Tokio
Kategorio:Ĝardenoj de Japanio
Kategorio:Historio de Tokio
Vancouver (Vaŝingtonio)

eta|Vankuvero (vido el insulo Hayden)
eta|Vido de la urbocentro de Vankuvero
eta|Situo de Vancouver ene de Kantono Clark
**Vancouver** (**Vankuvero**) estas urbo ĉe la norda bordo de la rivero Kolumbio en Vaŝingtonio, Usono. Ĝi estas la administra sidejo de Kantono Clark, Vaŝingtonio, kaj situas en la aglomeraĵo Portland-Vancouver. En 2010 la Usona censo nombris  loĝantojn en Vankuvero, kaj en 2011 oni taksis la loĝantojn , kaj ĝi estas laŭ loĝantaro la kvara plej granda urbo en Vaŝingtonio (post Seattle, Spokane, kaj Tacoma).

## Nomo 
## Historio 
## Geografio kaj klimato 
## Demografio 
## Ekonomio 
## Edukado 
## Arĥitekturo kaj rimarkindaj konstruaĵoj 
## Artoj kaj kulturo 
## Publikaj bibliotekoj 
## Eventoj 
La 20-an de junio 1937 ĉi tie alteriĝis soveta flugmaŝino Tupolev ANT-25 sub gvido de Valerij Ĉkalov kaj du liaj kamaradoj transfluginta 8504 km de Moskvo super la Norda poluso dum 63 horoj unufoje.

Tiam la nova rekordo estis registrita kaj meritis grandan admiron de la usona publiko.

En la urbo ekzistas bazaro *Chkalov Mini Mart* kaj strato *SE Chkalov Drive*.

## Amaskomunikiloj 
## Transportado 
## Ĝemelurboj 
## Vidu ankaŭ 
## Citaĵoj 
## Eksteraj ligiloj 
* City of Vancouver (urba retejo)
* Vancouver Chamber of Commerce (komerca ĉambro)
* Fort Vancouver National Historic Site Nacia historia loko Fuorto Vankuvero

Kategorio:Urboj en Vaŝingtonio
Kategorio:Kantono Clark (Vaŝingtonio)
Helmholca libera energio

La **helmholca libera energio** estas termodinamika potencialo kiu mezuras la netan energion ĉerpeblan el sistemo en termika rezervujo. Ĝia simbolo estas A (laŭ IUPAC) aŭ F (ofte en la fizika literaturo). 

## Difino 
La helmholca libera energio A estas difinita kiel
:A=U-TS
kie U estas la interna energio, T estas la temperaturo, kaj S estas la entropio. Do
:dA=dU-T\,dS-S\,dT=-P\,dV-S\,dT.

Se oni konas la kanonan dispartigan funkcion Z(T), do
:A=-T\ln Z.

Kategorio:Termodinamiko
Gibsa libera energio

La **gibsa libera energio** estas termodinamika potencialo kiu mezuras la netan energion ĉerpeblan el termodinamika sistemo enmetita en atmosfero ĉe konstanta premo kaj konstanta temperaturo. Ĝia simbolo estas G.

## Difino 
La gibsa libera energio G estas difinita kiel
:G=U-TS+PV
kie U estas la interna energio, T estas la temperaturo, S estas la entropio, P estas la premo, kaj V estas la volumeno.
Do
:dG=dU-T\,dS-S\,dT+P\,dV+V\,dP=V\,dP-S\,dT.

Se oni konas la kanonan dispartigan funkcion Z(T,V), do
:G=-T\ln Z+\frac{VT}{Z}\left.\frac{\partial Z}{\partial V}\right|_{T=\text{konst}}.

## Vidu ankaŭ
* Libera energio
* Josiah Willard Gibbs (1839-1903)

Kategorio:Termodinamiko
RealPlayer

**RealPlayer** [] estas komputila programo por vidigo kaj aŭdigo de filmaj kaj sonaj dosieroj, en datenaranĝo *RealVideo* respektive *RealAudio*. Ĝi estas publikigata pere de la entrepreno *RealNetworks*. Pli fruaj versioj de la programoj ankaŭ havis la nomojn *RealOne Player* kaj *RealAudio Player*.

## Historio 
La unua versio de la programo publikiĝis en 1995. La programo baziĝas je libera komputila programo nomata *Helix Player*. Ofte ankaŭ menciiĝas programa nomo *RealJukebox*, programo kiu limiĝis je aŭdigo kaj administrado de muzikaj sondosieroj - ĝi post versio 2 unuiĝis kun la programo RealPlayer, kiu tiam nomiĝis *RealOne Player* (angle *one* = unu). 

Kategorio:Programaro
4990 Trombka

'*4990 *Trombka'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usona astronomo Schelte J. Bus elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la usona sciencisto *Jacob (Jack) Trombka* de la *Goddard Space Flight Center'', fakulo pri la analizo de ikso-radioj kaj gama-radiadoj dum la luna misioj Apollo kaj NEAR Shoemaker al 433 Eroso.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Schelte J. Bus
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1981
Fife (Vaŝingtonio)

eta|Situo de Fife ene de Kantono Pierce

**Fife** estas urbo en Kantono Pierce, Vaŝingtonio, Usono. Ĝia loĝantaro nombris  laŭ la usona censo de 2020. Ĝia poŝta kodo estas 98424, kaj ĝia telefona regiona kodo estas 253. Ĝiaj kodoj laŭ la usonaj normoj FIPS kaj GNIS estas 53-23795 kaj 1512206. La urbo situas entute ene de la Pujalupa Indiana Rezervejo.

## Historio 
En 1940, oni priskribis jene: "Fife...ĉe vala vojkruciĝo meze de dense loĝata berokultiva kaj legomokultiva distrikto, estas reprezentata de vico de vendejoj, trinkejoj, butikoj, kaj granda, balon-tegmenta dancohalo laŭlonge de la ŝoseo." En 1940 ĝi havis 135 loĝantojn. Fife oficiale municipiĝis la 11-an de februaro, 1957.

Ĝi situas oriente de Takomo, kaj konsistas ĉefe el laŭŝoseaj komercejoj, ekzemple aŭtovendejoj. La apuda loĝkvartalo Fife Heights estas ekster la urblimo.

Fife nomiĝis eble laŭ William J. Fife, konata advokato en Takomo, orserĉinto en Jukonio, iama estro de la Vaŝingtonia milico, kaj subkolonelo dum la filipina insurekcio ().

## Geografio 
Fife situas ĉe  (47.234439, -122.359690).

Laŭ la Usona Buroo de la Censo, Fife kovras areon de 14,7&nbsp;km², el kio preskaŭ ĉiom estas seka tersurfaco kaj nur 0,2&nbsp;km² estas akva surfaco.

Fife estas tajdebenaĵa komunumo, t.e., la subtera akvostrato troviĝas malpli ol 5 metrojn subtere. Rezulte de tio, dum la tajdo flusas kaj malflusas en Puĝeta Fjordo, ankaŭ partoj de la tera surfaco leviĝas kaj malleviĝas.

## Edukado 
La lerneja distrikto Fife servas lernantojn en la urboj Fife kaj Milton kaj en parto de Edgewood kaj Federal Way. Fife havas unu superan mezlernejon, Fife High School.

## Notindaj loĝantoj 
* D-ro Mark Emmert, eksuniversitatestro de Universitato de Vaŝingtonio kaj aktuale prezidanto de la National Collegiate Athletic Association

## Citaĵoj 
## Eksteraj ligiloj 
* City of Fife (oficiala urba retejo)
* Fife Public Schools (retejo de la lerneja distrikto)

Kategorio:Urboj en Vaŝingtonio
Kategorio:Kantono Pierce (Vaŝingtonio)
Wa (Ganao)

**Wa** estas urbo en Ganao. Ĝi estas administra centro de distrikto. La loknomo signifas "veni" en loka lingvo.
eta|dekstre|240ra|Mapo de Ganao, kie Wa estas trovebla en la nordokcidenta parto

## Bazaj informoj 
* Koordinatoj: 
* Areo: &nbsp;km²
* Loĝantaro: 83.091 en 2007
* Supermara alteco: 305-320 m
* Horzono: UTC
* Telefonkodo: +233 (756)

## Geografio 
Wa situas en nordokcidenta sekcio de la lando.

## Loĝantaro 
En Wa kaj en la ĉirkaŭaĵo kantosioj kaj ĉakalioj vivas plej ofte. Ili estas islamanoj.

## Historio 
Diversaj triboj vivadis en tiu loko antaŭ jarcentoj. Ili partoprenis en la komercado. En la 19-a jarcento fama rabisto *Babatu* ofte rabadis la karavanojn.

## Ekonomio 
Malgraŭ la urban statuson, Wa estas agrikultura komunumo, kie la ĉefaj kultivaĵoj estas maizoj, arakidoj, mangoj kaj nuksoj.

## Klimato 
Wa situas en la suda parto de la Sahelo. Laŭ necerta informo jare pluvas po 1000mm. Inter majo kaj oktobro pli ofte pluvas. La temperaturo kulminas en februaro kaj marto, tiam oni mezuras 42 °C.

## Trafiko 
El Wa kuras gravaj vojoj al Kumasi, Burkina Faso kaj al aliaj landpartoj de la lando. Ekzistas ankaŭ tre malgranda flughaveno.

## Vidindaĵoj 
* pluraj moskeoj
* palaco Wa-Na
* muzeo
* rifuĝejo por hipopotamoj
* festivalo Dumba

## Ĝemelurboj 
*  Ypern, Belgio

## Fontoj 
* Angla kaj hungara Vikipedioj
* mapo 

Kategorio:Urboj de Ganao
Éva Andor

**Éva ANDOR,** hungare **Andor Éva** estis hungara operkantistino (soprano) kaj pedagogo.

Éva Andor naskiĝis, kiel *Prácser Éva* la  1939 en Budapeŝto kaj mortis la 16-a de majo 2014.

## Biografio 
Éva Andor komencis sian karieron en infanokoruso kaj ŝia voĉo ofte estis aŭdebla en Hungara Radio. Inter 1958–1964 ŝi frekventis muzikan ĉeflernejon en Budapeŝto, poste ŝi lernis en Berlino ĝis 1972. Ekde 1964 ŝi kantadas en Budapeŝta Ŝtata Operejo kaj ekde 1986 ŝi instruas en la muzika ĉeflernejo, kie ŝi havas altan postenon. Ŝi ricevis premiojn en 1969, 1976, 1984.

## Ŝia repertuaro (elekto) 
* Georges Bizet: Carmen – *Micaela*
* Pongrác Kacsóh: *János vitéz* (Johano La Brava) — *Iluska*
* Giuseppe Verdi: *Un ballo in maschera* (Maskobalo) - *Oskar*
* Mozart: Die Zauberflöte - *Pamina*
* Leoncavallo: Pagliacci (La Pajacoj) - *Nedda*
* George Gershwin: Porgy kaj Bess - *Bess*
* Richard Wagner: Die Zauberflöte - *Evo*
* Puccini: Manon Lescaut - titolrolo

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Hungaraj operkantistoj
Giuseppe Bianchini

**Giuseppe BIANCHINI** (1704, Verono -1764 Romo) estis itala oratoriano, nome membro de la religiula Ordendo de Sankta Filippo Neri, krom bibliisto, historiisto kaj liturgiisto, serĉata kaj konsultata de sciencaj kaj konataj eminentuloj. Papo Klemento la 12-a, ekzemple, kaj papo Benedikto la 14-a, kiuj multe konsideris lian instruadan aktivecon, lin enirigis diversajn esplorajn instituciojn kiujn fine li honoris kaj foje presidis.

## Verkoj 
Inter liaj sciencaj aktivecoj estas granda projekto, nome Bianchini planis grandengaĝan rekontrolon pri tekstoj de la Biblio, nome *Vindiciae Canonicarum Scripturarum Vulgatae Latinae editionis*, kiu devis etendiĝis tra diversaj volumoj, kies tamen estis eldonita nur la unua (Romo 1740). PLej elstaras lia “Evangeliarium quadruplex Latinae versionis Antiquae seŭ* ktp, 2 voll. (Romo, 1749). 
Inter liaj prihistoria verkoj meritas esti menciata la kvar volumon, kiun li aldonis al la tri.voluma historia verko de lia onklo Francesco Bianchini, nome *Anastasii bibliothecarii Vitae Rom. Pontif.” Romo, 1735). Li ankaŭ publikigis volumon “historiae ecclesiasticae quadripartitae* (Romo, 1752-1754). 
Inter la verkoj pri liturrgio menciindas “Liturgia antiquario hispanica, Gothica, Isidoriana, mozarabica, toletana mixta* (Romo, 1746). Li ankaŭ entreprenis eldonon de la verkoj de B. Thomasius, sed nur la unua volumo vidis la lumon (Romo, 1741). 

Li estis ankaŭ ŝanĝita esplori kaj verki raporton pri la “spontana ekbrulo” de la grafino Cornelia Zangari (Verono, 1731, publikigitan en Romo). ([Http :/ / anomalyinfo.com / articoli / sa00014.php? page = SHC "contessa Cornelia Bandi del Mar Morte Fiery"]; Bianchini, G. (1743)* parere sopra la morte della Cagione della Contessa Cornelia Zangari, Casenate Bandi ne *' ; 3a Ediz. Roma: Puccinelli Ottavio).

## Analizisto de kodeksoj 
Bianchini interesiĝis kaj science priskribis, por la aŭtentikeco kaj enhavo, diversajn bibliajn manuskriptojn, gastigitajn en diversaj muzeoj kaj bibliotekoj de Italio. Inter ili menciendas ekzemple la:
* Minuskloj: 145 169 170 171, 173 174 175 176 178 179 180 196 394 397 450 627 632
* legaĵaroj: 35 Lezionario 46 Lezionario 123 Lezionario 124 Lezionario 125 , Lezionario 126 Lezionario 127
* Kodeksoj: Cyprius, Codex Angelicus, Codex Campianus, Codex Vaticanus 2066, Curiensis Codex, Codex Corbeiensis I, Codex Corbeiensis II kaj Codex Sangermanensis I.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Villa Rosa,* Memorie degli Scrittori Filippini* (Napoli, 1837)
* Mangenot,* Giuseppe Bianchini versioni et les anciennes latines de la Bible* (Amiens, 1892)
* Hurter, Hugo von,'''' Nomenclatore, III, 71 ss.
* Katolikaj enciklopedioj:
** http://it.wikipedia.org/wiki/Enciclopedia_Cattolica
** http://it.wikipedia.org/wiki/Cathopedia 
** http://it.wikipedia.org/wiki/Catholic_Encyclopedia

Kategorio:Italaj verkistoj
Ronnell Bright

**Ronnell Bright** (naskiĝis la 3-an de julio 1930 en Ĉikago) estas usona ĵazpianisto, muzikaranĝisto kaj komponisto de moderna ĵazo. Li laboris por Carmen McRae kaj Sarah Vaughan.

## Vivo 
Ronell Bright komence volis fariĝi klasikmuzika pianisto; en la aĝo de naŭ jaroj li gajnis premion kaj muzikis kun la “Chicago Youth Piano Symphony Orchestra“. Li studis ĉe Lernejo Juilliard kaj finis en la fruaj 1950-aj jaroj sian studon. Sian unua renkontiĝon kun ĵazo li havis en bando de la usona mararmeo. Pli malfrue li laboris en Ĉikago kun kontrabasisto Johnny Tate kaj pianakompanis meze de la 1950-aj jaroj kantistinon Carmen McRae. Ekde ĉi tiu tempo li ludas ritmomodelan malpezan svingostilon.

En 1955 Bright translokiĝis al Novjorko, kie li koncertis kun Rolf Kühn kaj surdiskigis. En 1957 li estis membro de la bandego de Dizzy Gillespie; en la sama jaro li ankaŭ havis propran triopon kun Richard Davis kaj frapinstrumentisto Art Morgan. Ekde 1958 li estis akompananto kaj direktisto de la orkestro por Sarah Vaughan, Lena Horne kaj Gloria Lynne. Ekde 1964 li fariĝis muzikaranĝisto, pianisto kaj muzika direktisto de Nancy Wilson kaj transloĝiĝis al Los-Anĝeleso. Tie Bright laboris en la holivudaj studioj. En 1972 li fariĝis por kvin jaroj membro de la ensemblo *Supersax*. Post tio li instruis unu jaron ĉe gimnazio.

Ronnell Bright kunlaboris kiel komponisto kun tekstverkisto Johnny Mercer kaj verkis komponaĵojn, kiujn muzikis Sarah Vaughan, Cal Tjader, Horace Silver kaj Blue Mitchell. Krome li kunverkis je surdiskigoj de Coleman Hawkins, Anita O’Day, Shirley Scott kaj Frank Wess.

Komence de la 1990-aj jaroj li ekloĝis en Denvero, titolante sin „Doctor of Divinity“; kun sia edzino Rev. Dianne Bright li produktis ĵazprogramojn por la propra paroko *Harmony Church*, en kiu ankaŭ ofte prezentis lokaj muzikistoj kiel gastoj de la *Harmony Orchestra*.

## Diskoj 
**de la bandestro**
* *The Ronnell Bright Trio* (Polydor/Fresh Sound Records, 1958)
* *Bright’ s Spot* (Savoy, reissue Denon)
* *Bright Flight*
* *After Hours Jazz*
**de la gastmuzikisto**
* Coleman Hawkins: *The Hawk Relaxes* (Prestige/OJC, 1961)
* Anita O’Day: *I Got A Kick Out Of You* (Evidence, 1975)
* Shirley Scott: *Workin’* (Prestige, 1958–61)
* Sarah Vaughan: *Misty* (Emarcy, 1958);
* Sarah Vaughan with the Jimmy Jones Orchestra: *Dreamy* (Roulette, Fresh Souind Rec., 1960)
* Frank Wess: *Trombones And Flute* (Savoy, 1956)

## Fontoj 
* Leonard Feather, Ira Gitler: *The Biographical Encyclopedia of Jazz*. Oxford/New York 1999, ISBN 978-0-19-532000-8
* jazzwax Detala artikolo
* Mallonga biografio sur answers.com

Kategorio:Ĵazpianistoj
Kategorio:Aranĝistoj
Kategorio:Ĵazkomponistoj
Kategorio:Usonaj muzikistoj
Piroska Anday

**Piroska ANDAY** [piroŝka andai], hungare **Anday Piroska** estis hungara operkantistino (aldo kaj mezosoprano). Ŝi uzis la pseŭdonimon **Rosette Anday**.

Piroska Anday naskiĝis la  1899 en Budapeŝto - mortis la  1977 en Vieno.

## Biografio 
Piroska Anday frekventis Muzikakademion en Budapeŝto. Ŝi komencis sian karieron en 1920 en la nuntempa Teatro Erkel, poste tuj en Budapeŝta Ŝtata Operejo. En 1921 ŝi jam kantadis en Vieno, kie ŝi restis ano ĝis 1961. Ŝi ofte aranĝis koncertojn, kie ŝi violonludis, kantadis kaj gastrolis ekzemple en Parizo, Berlino, Milano, Londono, Argentino kaj Usono, se ne paroli pri Budapeŝto.
eta|Tombo

## Ŝia repertuaro (elekto) 
* Georges Bizet: Carmen – titolrolo
* Richard Wagner: Tristano kaj Izoldo — *Brangäne*
* Giuseppe Verdi: Falstaff - *Mrs. Quickley*
* Wolfgang Amadeus Mozart: Così fan tutte - *Dorabella*
* Camille Saint-Saëns: *Sámsono kaj Delila* - *Delila*

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Anday
Anday
4928 Vermeer

'*4928 *Vermeer''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la ukraina astronomino Ljudmila Georgijevna Karaĉkina elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno (tiam en en Sovetunio, nun en Respubliko Krimeo, Rusio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la nederlanda pentristo Johannes Vermeer (1632–1675).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Ljudmila Georgijevna Karaĉkina
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1982
Morris Levy

**Morris Levy** (Moishe Levy; naskiĝis la 27-an de aŭgusto 1927 en Novjorko; mortis la 21-an de majo 1990 en Ghent, Novjorkio) laboris en la usona muzika kaj distra fako kaj famiĝis pro siaj meritoj pri la ĵazklubejo Birdland kaj la parta posedo de diskeldonejoj kiel ekzemple Roulette Records.

## Eksteraj ligiloj 
* *Morris Levy* ĉe rockabilly.nl 
* The New York Times: Nekrologo.

Kategorio:Muzikproduktistoj
Kategorio:Usonanoj
4989 Joegoldstein

'*4989 *Joegoldstein''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usona astronomo Schelte J. Bus elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la usona inĝeniero Joseph I. Goldstein, dekano de la fakultato de inĝenierarto de Masaĉuseco en Amherst. Li estras teamon de esploro pri metalografiaj teknikoj kaj eksperimentaj determinoj de rilatoj inter fazoj. Tiuj studoj celas klarigi la formiĝon kaj la strukturon de la ferometeoritoj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Schelte J. Bus
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1981
Provinco Kazvino

eta|
eta| enirejo de moskeo Al-Nabi
La **provinco Kazvino** - , ankaŭ latinliterigata *Qazvin* - estas unu el tridek provincoj en la nuntempa ŝtato Irano. Ĝia administra centro estas la samnoma urbo Kazvin respektive Qazvin. La provinco kovras areon de  kvadrataj kilometroj kaj laŭ la stato de oktobro 2006 havis  loĝantojn.

## Administra divido 
La provinco konsistas el 5 distriktoj:
* Abjek (Abyek)
* Alborz
* Bojinzahra (Boyinzahra)
* Kazvin (Qazvin)
* Takestan

### Setlejoj 
* Altin Koŝ

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala provinca retejo 

Kazvin