open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Krupp-Zono

**Krupp-Zono** nomiĝas urbokonstrua projekto, kiu nuntempe estas realigata en Essen. La areo granda je 230 hektaroj troviĝas en la Okcidenta Kvartalo inter la urbocentro kaj la urboparto Altendorf situanta okcidente de tiu. 
eta|maldekstre|200x200px|Ĉefkomandejo de ThyssenKrupp kiel kerno de la Krupp-Zono en februaro de 2013
La tereno de la iama gisŝtalfabriko Krupp estis dum la Dua Mondmilito parte detruata, post la milito parte demuntita kaj restis inter 1945 kaj 2007 neuzata. Tie la 17-an de junio 2010 malfermiĝis kiel unua novkonstruaĵo la ĉefkomandejo de ThyssenKrupp de la ŝtalkonzernoj Krupp kaj Thyssen en 1999 kunfandiĝintaj. En ĝi nun loĝas la ĉefa konzernadministrejo de *ThyssenKrupp AG*, kiu ĝis 2010 ankoraŭ sidis en Duseldorfo. eta|300px|Lago kun lagoscenejo en la Krupp-Parko
La urbo konstruis por ĝi la Berthold-Beitz-Bulevardon nomatan laŭ iama konzernestro de Friedrich Krupp AG, ĉefstrato longa je tri kilometroj, kiuj malfermas la Krupp-Zonon kaj estas komprenebla kiel plilongigo de la enurba ringostrato. Krom tio oni metis okcidente kaj paralele al la Berthold-Beitz-Bulevardo la Krupp-Parkon kun eta lago, kies norda parto estas jam finkonstruita. La parko estos post pretigo la kvara plej granda apudurba ripozumejo post Gruga-, la parko de Kastelo Borbeck kaj la parko de Vilao Hügel.

## Eksteraj ligiloj 
* Retpaĝo de la urbo Essen pri la konstruprojekto 
* Gazetara komunikaĵo de ThyssenKrupp de la 17-a de junio 2010 pri la malfermado de sia ĉefkomandejo 

Kategorio:Krupp
Kategorio:Geografio de Essen
Kategorio:Okcidenta Kvartalo de Essen
11315 Salpêtrière

'*11315 *Salpêtrière'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la *Observatorio de Calern* en Caussols (Alpes-Maritimes, Francio).

## Nomo 
Ĝia nomo aludas al la fama neŭrologia Malsanulejo *Salpêtrière'', fondita en Parizo en 1862. Dank'al la kuracisto Jean-Martin Charcot, tiu malsanulejo iĝis la plej granda centro de neŭrologio de sia tempo en Eŭropo. En 1885, Sigmund Freud vizitis Charcot kaj interesiĝis pri la psikologa deveno de la neŭrozoj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eric Walter Elst
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1994
Sorriso

**Sorriso** estas urbo kaj municipo en la stato de Mato-Groso en la Centra-Okcidenta Regiono de Brazilo. La nomo de la grandurbo signifas laŭlitere "rideto" (). Ĝi fakte venis de la italaj enmigrintoj, kiuj kultivis nur rizon en la regiono ("nur rizo" = itale "so(lo) riso"). La vortoj fine kunfandiĝis por formi la nomon de la urbo.

La municipo de Sorriso troviĝas en la nordo de la stato Mato-Groso je distanco de 412&nbsp;km de la ĉefurbo Cuiabá. Ĝi estis fondita sekve de privata projekto de kolonizado kaj la plejmulto de siaj loĝantoj estas enmigrintoj el la sudo de la lando.

Sorriso estas planita urbo en kelkaj aspektoj. Ĝiaj ĉefaj avenuoj estas larĝaj. Parkoj, ĝardenoj kaj verdaj areoj estas bone distribuitaj. La kvartaloj estas liverataj el akvo, kloakoj kaj elektra energio, permesante al la loĝantoj havi bonegan kvaliton de vivo. 

## Referencoj 
Kategorio:Geografio de Brazilo
Nacia himno de Kiribato

**Teirake Kaini Kiribati** - en Esperanto *Ekstaru Kiribato* - estas la nacia himno de la insulara ŝtato Kiribato en Oceanio. La tekston kaj la melodion verkis *Tamuera Ioteba Uriam* en 1979, kiam la ŝtato akiris sendependecon.

La himno reflektas la unuecon, progreson, kaj la marecan naturon de la nacio, kiu konsistas el multaj atoloj en la centra Pacifiko.

## Teksto 
**Teirake kaini Kiribati**

Teirake kaini Kiribati, Anene ma te kakatonga,
Tauraoi nakon te nwioko, Ma ni buokia aomata. 
Tauaninne n te raoiroi, Tangiria aoma ta nako. 
Tauaninne n te raoiroi, Tangiria aomata.

Reken te kabaia ma te rau Ibuakoia kaain abara Bon reken abara Bon reken te nano ae banin Ma te i-tangitangiri naba. 
Ma ni wakina te kab'aia, Ma n neboa abara.
Ma ni wakina te kab'aia, Ma n neboa abara.

Ti butiko ngkoe Atuara Kawakinira ao kairika Nakon taai aika i maira.
Buokira ni baim ae akoi. 
Kakabaia ara Tautaeka Ma ake a makuri iai.
Kakabaia ara Tautaeka Ma aomata ni bane.

## Traduko al Esperanto 
Leviĝu, Kiribato

Leviĝu, Kiribato,

Flirtigu vian flagon,

Ekkriegu kun voĉo potenca,

Por ke ĉiuj aŭdu vian vokon.

Kun manoj kunigitaj,

Antaŭen marŝu kune,

Ĉiam progresante,

Ĉiam progresante.

Benu, Dio Ĉiopova,

La insulojn de Kiribato,

La oceanon, la landon,

Kaj la popolon ĉie.

## Eksteraj ligiloj 
* teksto en la kiribata kun tradukoj al la angla kaj la germana
* sondosiero *Teirake Kaini Kiribati*

Kategorio:Naciaj simboloj de Kiribato
Kiribato
11323 Nasu

'*11323 *Nasu'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japanaj astronomoj Kin Endate kaj Kazuro Watanabe elde la observatorio de Kitami en Abaŝiri-subgubernio (insulo Hokajdo).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Eiichi Nasu*, ĉefredaktoron de la inform-bulteno * Astro Oita'' de la Astronomia Societo de Oita dum pli ol dek jaroj, komencinte en 1979. Li estis poste direktoro de ĉi-tiu societo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Kazuro Watanabe
Kategorio:Malkovrita de Kin Endate
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1995
Alice Sergeant

**Alice SERGEANT** (naskiĝis verŝajne 1882 en Londono – mortis la 8-an de junio 1934 en Boulogne-sur-Mer) estis franca esperantistino. 

## Vivo 
Ŝi naskiĝis en Londono kiel Alice-Marie Outran, kiel 15-jara foriris en Francion kaj edziniĝis nelonge antaŭ la unua Esperanto-kongreso al advokato Lucien Sergeant en Boulogne-sur-Mer. En aŭgusto 1914 la edzo estis vokita al milito kaj ŝi restis hejme kun sia 11-jara filo. La edzo revenis en januaro 1919. Ŝi mortis pro embolio en 1934 kiel 52-jara.

## Esperanta agado 
Ŝi kaj ŝia edzo lernis Esperanton en 1905 kaj tuj partoprenis la unuan kongreson kaj ĉiujn sekvajn.
Ŝi estis amikino de la Zamenhof-familio kaj korespondis ankaŭ kun aliaj eksterlandaj esperantistoj.
Ŝi estis vic-prezidantino de la Norda Franca Federacio kaj komitatanino de la Grupo en Boulogne-sur-Mer.

Leo Zamenhof dediĉis al ŝi sian poemon "Ĉu estas land'?" (vidu Wikifontaron)

## Fontoj 
* Leteroj al ĉeĥa esperantisto Josef Fousek el Přelouč, kun kiu ŝi komencis korespondi en 1920, ĉar ŝi volis ekkoni la kongreslandon 1921. Ili korespondis ĝis ŝia morto.
* Mencio pri naskiĝo en Londono kaj foriro al Francio kiel 15-jara - Letero al Fousek 1920-09-08, p. 4.
* Pri esperantistiĝo kaj filo ŝi mencias en la unua letero al Fousek la 25-an de septembro 1920.
* Nekrologo en Esperanto, n-ro 7/1934, p. 122
* Nekrologo en la franca gazeto "Le Télégramme", la 9-an de junio 1934. De tie venas informoj pri ŝia fraŭlina nomo Alice-Marie Outran kaj ke ŝi estis 52-jara. En la nekrologo ŝi estas nomata Madame Lucien Sergeant.

## Eksteraj ligiloj 
* Nekrologo en la revuo Esperanto, 7/1934, p. 122
* Foto de Alice Sergeant kun hundo, 1931
* Foto de Alice Sergeant en 1919 kun la patrino kaj filo
* Pri geedzoj Sergeant en Belga Esperantisto

*Poemo de Leo Zamenhof

Kategorio:Francaj esperantistoj
Listo de ministroj pri eksterlandaj aferoj de Francio

Tiu artikolo listigas la eksajn **ministrojn komisiitajn pri eksterlandaj aferoj de Francio**; la ekzakta nomo de la posteno povas estis malsama je ĉiu nomumo.

La nuna ministro estas Jean-Noël Barrot, ministro pri eksterlandaj aferoj.

La indikitaj datoj estas tiuj de la komenciĝo aŭ de la fino de la oficoj, kiuj kutime estas la tago antaŭ la dato de la *Oficiala Gazeto* en kiu aperas la dekreto pri nomumo.

## Kvina Respubliko 
## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
### Bibliografio 
* *Dictionnaire des ministres des Affaires étrangères (1589–2004)*, eld. "Fayard", Parizo 2005, 
* *Histoire de la diplomatie française*, eld. "éditions Perrin", Parizo, 2005, 

### Vidu ankaŭ 
* Ministerio pri eksterlandaj aferoj (Francio)
* Franca registaro (5-a Respubliko), ministraroj de Francio
* Prezidanto de la ministra Konsilio, ĉefministro
* Eksterlanda politiko de Francio
* Listo de la francaj ministroj pri kunlaborado
* Listo de francaj ministroj pri eŭropaj aferoj

### Eksteraj ligiloj 
* 160 ministroj pri eksterlandaj aferoj  sur la TTT-ejo de la ministerio

*
Eksterlandaj aferoj
Kategorio:Grandaj postenoj de reĝlando Francio
11311 Peleo

**11311 Peleo** estas tre malgranda terrenkonta apolona asteroido malkovrita la  de la usonaj geedzoj geastronomoj Carolyn S. Shoemaker kaj Eugene M. Shoemaker, elde la Observatorio de la Monto Palomar (Kantono San Diego, Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝi ŝuldas sian nomon al la helena heroo Peleo, reĝo de la Mirmidonoj de Tesalio, nepo de Zeŭso kaj edzo de la nimfoj Tetiso. Li helpis Heraklon por konkeri Trojon, kaj estis la patro de Aĥilo. Tro maljuna por partopreni al la Troja milito, li donis sian oran kirason al sia filo.

*Oni ne konfuzu ĝin kun la asteroido 2202 Pele.*

## Orbito 
Ĝia discentra orbito krucas tiun de Tero kaj etendiĝas malproksime en la ekstera asteroida zono, ĝi do ankaŭ estus teknike marsrenkonta asteroido, tamen ĝia granda klinangulo (25,433°) tenas ĝin for de Marso.

* La , ĝi pasis al 0,1278006 AU (19,119 milionoj da km) de Tero.
* La , ĝi pasos al 0,0986023 AU (14,751 milionoj da km) de nia planedo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Apolonaj asteroidoj
Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Terrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Carolyn S. Shoemaker
Kategorio:Malkovrita de Eugene M. Shoemaker
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1993
Kipro (insulo)

**Kipro** (, ) estas insulo en Mediteranea Maro, la tria plej granda post Sicilio kaj Sardio .

Ekde 1974 (la jaro de la turka invado al Kipro) la insulo estas *fakte* dividita inter la Respubliko Kipro, Norda Kipro (ŝtato rekonita nur de Turkio) kaj la du militaj bazoj de Akrotiri kaj Dekelia, britaj transmaraj teritorioj kiuj restis parto de la Unuiĝinta Reĝlando post la sendependeco de la brita kolonio Kipro .

La du respublikoj estas apartigitaj per malmilitarigita zono establita de UN kaj komune konata kiel la Verda Linio.

## Geografio 
eta|maldekstra|topografia mapo de Kipro.
La areo de la insulo Kipro egalas al 9 251&nbsp;km², tial ĝi estas la 3-a plej granda insulo de la Mediteraneo, post Sicilio kaj Sardio. Ĝi etendiĝas de oriento al okcidento sur , por proksimume  da larĝo de la nordo al la sudo. Ĝi estas lokita  okcidente de Sirio,  sude de Turkio kaj al  norde de Egiptio.

Oni trovas grandan varion de pejzaĝoj, kun la montaj masivoj de la Troodos kaj de Kyrenia kiuj leviĝis sub la tektona forto ekzercita de la afrikaj kaj la eŭraziaj platoj. La montoĉeno Kyrenia estas precipe kalkoŝtona, la ĉeno de Troodos estas kunmetita de roko metamorfa verda riĉa je kupro (ophiolite), kaj inter la du montaroj la ebenaĵo de Mésorée estas precipe sedimenta kaj agrokultura.

La nomo de la insulo devenas de la kuŝejoj de kupro ekspluatitaj en la Antikveco: estas efektive tie ĉi kio estis ekspluatitaj la unuaj minoj de denaska kupro, kiu permesis al la civilizoj minoa, mikena kaj fenica prosperi. Ili organizis la komercon de la ruĝa metalo tra la Mediteraneo, tiel ke la romanoj nomis lin *aes cyprium* (laŭvorte « metalo de Kipro »), deveninta de la greka malnova  indikante la insulon mem.

Loka seka klimato reĝas en la regiono de Nikozio, en tre mediteranea kadro kie la maro alportas iun freŝeco dum la someraj monatoj. Meza temperaturo en januaro : ; meza temperaturo en julio : ; pluvo en januaro, ; pluvo en julio : 

Kategorio:Mediteraneaj insuloj
Kategorio:Internaciaj insuloj
Kategorio:Turka Respubliko Norda Kipro
Kategorio:Geografio de Kipro
Dâniel Fraga

**Dâniel Alves Fraga** (São Paulo, 18-an de julio 1976) estas brazila sistemadministranto kaj kreinto de aŭdvidaj produktoj en interreta videospektejo YouTube.

Li estas la kreinto de YouTube kanalo kiu en 2015 havis pli ol 70.000 abonantojn kaj kies videoj estis spektitaj preskaŭ kvin milionoj da fojoj. En ili, Fraga komentis pri politiko, aktualaĵoj kaj faris plendojn. Ekde 2008, li ankaŭ subtenas blogo kiu ricevis preskaŭ 100 mil vizitoj.

## Proceso 
En 2013, Dâniel Fraga estis severe persekutita de la juĝisto Luiz Guilherme Cursino de Moura Santos, de São José dos Campos. Laŭ la juĝisto, Daniel "superis sian rajton je libereco de esprimo" komentante pri la agadoj de publikaj funkciuloj, kiel la propra juĝisto, kaj malkaŝante personajn kaj financajn informojn pri ili, sen preni en konsideron, ke tiuj informoj estis publike disponeblaj en retejoj per reguligistoj de la profesio kaj la registaro mem.

Por plenumi la supozitan leĝon, la kazo estis aŭskultita de lia kolego Marko Aleksandro Brozatto Pagano, agante en la sama forumo, kiu embargis la procezon, manovro provizita en la konstitucio, kiu nur povas embargi en dividas inter familianoj, aŭ agoj kiuj minacas nacian sekurecon, kiel minacoj al kelkaj el la partioj, atestantoj, ĉesigo de publika infrastrukturo aŭ servojn al la ŝtato.

Juĝisto Luiz Santos provis malhelpi la akuziton kiun menciis lian nomon. 

## Tokantinso (Tocantins) 
"02/03/2016 (fls. 115).Certidão do oficial de justiça, às fls. 128, datada de 12/02/2016, a qual dá conta de que deixou de intimar o querelado, uma vez que esta não mais reside no local, estando em lugar incerto e não sabido, conforme informado por Cícero Alves Filho, pai do querelado, o qual disse, ainda, que não se falam há anos e sabe, apenas, que este reside em Tocantins (Tokantinso)".

## Referencoj 
Kategorio:Jutubistoj
Psiĥo (apartigilo)

**Psiĥo** (aŭ **psiko**) povas esti:
* Psiĥo (mitologio) - personigo de la homa animo. 
* Psiĥo (psiĥologio) - psiĥologia koncepto. 
* *Leptosia nina* - papilio nomata psiĥo.
* 16 Psiĥo - asteroido.
Listo de francaj ministroj pri defendo

La titolo de la ministro komisiita pri la francaj armitaj fortoj evoluis laŭ periodo kaj reĝimo. Tamen ĝi estas ĉiam ligita al ministerio aŭ subministerio, nun la ministerio pri defendo.

La **subministro pri milito** estis unu el la kvar fakaj subministroj nomumitaj en 1589. Tiu subministro respondecis pri la terarmeo (same la posteno de subministro pri ŝiparo estis kreita ekde 1669). En 1791, ĝi fariĝis **ministro pri milito** ; tiu ministra posteno estis forigita en 1794 kaj rekreita la sekvantan jaron. En 1930, la posteno estis ofte nomita **ministro pri milito kaj nacia defendo**. En 1947, la ministerio kunfandiĝis kun tiu pri ŝiparo kaj tiu pri aerarmeo (tiu lasta estis kreita en 1930), sub estrado de la **ministro pri nacia defendo** respondeca pri la tuto de la armitaj fortoj, kelkfoje nomita **ministro pri armeoj**, poste ekde 1974, sub la titolo **ministro pri defendo**.

Laŭ la registaroj, ĝi povas havi subministron komisiitan pri batalintoj.

La nuna ministro pri defendo estas Jean-Yves Le Drian.

## Kvina Respubliko 
Ministro pri armeoj :
*  -  : Pierre Guillaumat (1909-1991)
*  -  : Pierre Messmer (1916-2007)

Ministro pri nacia defendo :
*  -  : Michel Debré (1912-1996)

Ministro pri armeoj :
*  -  : Robert Galley (1921-2012)

Ministroj pri defendo :
* 28-a de majo 1974 - 1-a de februaro 1975 : Jacques Soufflet (1912-1990)
* 1-a de februaro 1975 - 2-a de oktobro 1980 : Yvon Bourges (1921-2009)
* 2-a de oktobro 1980 - 14-a de decembro 1980 : Joël Le Theule (1930-1980)
* 25-a de decembro 1980 - 22-a de majo 1981 : Robert Galley (1921-2012)
* 22-a de majo 1981 - 20-a de septembro 1985 : Charles Hernu (1923-1990)
* 20-a de septembro 1985 - 20-a de marto 1986 : Paul Quilès (1942)
* 20-a de marto 1986 - 12-a de majo 1988 : André Giraud (1925-1997)
* 12-a de majo 1988 - 29-a de januaro 1991 : Jean-Pierre Chevènement (1939)
* 29-a de januaro 1991 - 9-a de marto 1993 : Pierre Joxe (1934)
* 9-a de marto 1993 - 29-a de marto 1993 : Pierre Bérégovoy (1925-1993)
* 29-a de marto 1993 - 18-a de majo 1995 : François Léotard (1942)
* 18-a de majo 1995 - 3-a de junio 1997 : Charles Millon (1945)
* 3-a de junio 1997 - 7-a de majo 2002 : Alain Richard (1945)
* 7-a de majo 2002 - 15-a de majo 2007 : Michèle Alliot-Marie (1946)
* 18-a de majo 2007 - 13-a de novembro 2010 : Hervé Morin (1961)

Ministro pri defendo kaj batalintoj :
* 14-a de novembro 2010 - 27-a de februaro 2011 : Alain Juppé (1945)
* 27-a de februaro 2011 - 16-a de majo 2012 : Gérard Longuet (1946)

Ministro pri defendo :
* 16-a de majo 2012 - oficanta : Jean-Yves Le Drian (1947)

## Antaŭaj 
* Jacques Louis Randon el Januaro al Oktobro 1851

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
### Vidu ankaŭ 
* Ministerio pri defendo

## Bibliografio 
* Thierry Sarmant (sub estrado de), *Les ministres de la Guerre (1570-1792). Histoire et dictionnaire biographique*, Parizo, eld. "Belin", 2007, 653 paĝoj.

Defendo
Balázs Győrffy

**Balázs GYŐRFFY** [balAĵ djOrfi], (ankaŭ *Balázs László Győrffy*) laŭ hungarlingve kutima nomordo **Győrffy Balázs** estis hungara-usona-brita fizikisto, profesoro, membro (ekstera en 1995) de Hungara Scienca Akademio.

Balázs Győrffy naskiĝis la  1938 en Hungario en Eger. Li mortis la  2012 en Britio.
 
## Biografio 
Balázs Győrffy abiturientis en Budapeŝto en 1956. Post la Hungara revolucio de 1956 li forlasis la landon kaj li ricevis B.S. kaj PH. D. de Universitato Yale. Li ankaŭ estis profesia naĝisto, li partoprenis en konkursoj preskaŭ ĝismorte. Li partoprenis en tumulto por Vjetnamio, tial nepre estis saĝa decido forlasi  Usonon, sed li firme tenis sian usonan ŝtatanecon. Ekde 1970 li estis asociita al Universitato de Bristol, kie li estis preleganto (1970-1980), leganto (1980-1987) kaj profesoro (depost 1987). Li estis emeritprofesoro en fiziko en tiu universitato ĝis sia morto en 2012. Li ankaŭ instruis ekzemple en Vieno kaj Toronto. Li vizitis ankaŭ Hungarion. Lia edzino estis brita aktorino. Li ricevis premiojn en 1998 kaj 2001.

Balázs Győrffy estis unu el la pioniroj de la apliko de la Korringa-Kohn-Rostoker kohera aproksimado (KKR-CPA) por unuaprincipaj kalkuloj de la elektronika strukturo de alojoj. Li ankaŭ estas konata pro siaj kontribuoj al la teorio de  superkonduktivo (Gaspari-Gyorffy-metodo).  

## Fontoj 
* angla Vikipedio helpe de WikiTrans
* biografio hungare kun foto

 
Kategorio:Hungaraj fizikistoj
Kategorio:Usonaj fizikistoj
Kategorio:Britaj fizikistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Listo de francaj ministroj pri agrikulturo

[eta|dekstra|300px|[Hôtel de Villeroy (Parizo, 7-a arondismento)|Palaco de Villeroy, la ministrejo (malantaŭa vido).]]

Tiu artikolo listigas la ministrojn kaj subministrojn komisiitajn pri agrikulturo en Francio. La ministerio
pri agrikulturo estis kreita de Léon Gambetta en 1881. La datoj indikitaj por la komenciĝo kaj finiĝo de la ofico, estas kutime
la antaŭa tago de la Oficial Gazeto en kiu estas publikigita la dekreto pri nomumo.

## Fontoj 
* 
* 

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Ministerio pri agrikulturo

Agrikulturo
Francaj ministroj
*
Leteropesilo

eta|Leteropesilo el la 1930-aj jaroj

**Leteropesilo** estas pesilo uzata por pezi leterojn kaj tiamaniere determini la ĝustan kvanton de afranko. Ĝis la 1990-aj jaroj la plej multaj leteropesiloj estis mekanikaj, sed hodiaŭ kutime ili estas elektronikaj.

## Historio 
En la jaro 1839 la poŝto estis reformata, kaj la afranko ne estis plue kalkulata depende de la distanco, sed depende de la pezo de la transportenda poŝtaĵo. Sekve necesis trovi taŭgajn mezurilojn por determini la pezon de la leteroj.

La unuaj moldeloj estis konstruitaj en Britujo je la komence de la 1940-aj jaroj.

Kategorio:Mezuriloj
Blazono de Svislando

La **blazono de Svislando** montras la saman blankan krucon kiel la flago de Svislando, sed sur ruĝa blazonŝildo. La ekzakta bildigo de la blazonoŝildo historie tre variis, sed la federacia rezolucio de la 12-a de decembro 1889 pri bildigo de la ŝtata blazono tre konkretigis kaj difinis la desegnaĵon de la nun uzata blazono.

Same kiel la flago de Svislando, la blazono estas uzata en multaj kuntekstoj, ekzamenis en la bildigo de moneroj kaj monbiletoj de la nacia valuto svisa franko, en la aŭtokodoj en Svisio, kaj en pluraj varoj faritaj por internacia komerco, ekzemple la konataj svisaj oficiraj tranĉiloj.

## Eksteraj ligiloj 
* La federacia rezolucio de la 12-a de decembro 1889 pri bildigo de la ŝtata blazono:
** Arrêté fédéral du 12 décembre 1889 concernant les armoiries de la Confédération suisse  
** Bundesbeschluss vom 12. Dezember 1889 betreffend das eidgenössische Wappen  
** Risoluzione federale del 12 dicembre 1889 sullo stemma della Confederazione  
[eta|220px|[aŭtokodoj en Svisio|aŭtokodo de kantono Zuriko kun la blazono de Svislando maldekstre kaj la blazono de la kantono dekstre]]

Kategorio:Naciaj simboloj de Svislando
Kategorio:Historio de Svislando
Svislando
11321 Tosimatumoto

**11321 Tosimatumoto** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japana astronomo Tsutomu Seki elde Geisei en la gubernio Koĉi (Japanio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Tosikazu Matumoto*, serĉanto de kometoj en Takefu (gubernio Fukui). Li estas mastrumanto de la Orienta Astronomia Asocio kaj grava ano de "*Yatsusugi-Tentai-Kansokujo*", grupo por astronomia observoj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Tsutomu Seki
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1995
11361 Orbinskij

'*11361 *Orbinskij'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japana astronomo Tsutomu Seki elde Geisei en la gubernio Koĉi (Japanio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la rusa astronomo *Artemij Robertoviĉ Orbinskij'', (1862–1927), de la estraro de la departemento de Odesa de la Observatorio Pulkovo. Li faris gravajn kontribuojn ĉefe en la fako de la astronomio de pozicio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Tsutomu Seki
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Montaro de la Neĝoj

eta|Mapo de la Montaro de la Neĝoj
La **Natura parko Montaro de la Neĝoj** (hispane 'parque natural Sierra de las Nieves') estas Natura Parko situanta en la Provinco Malago, (Hispanio), katalogita kiel Biosfera rezervejo, kies plej alta pinto estas Torrecilla je 1.919 super la marnivelo.

Ĝi situas en la okcidento de la provinco, proksime al la Sun-Bordo, enhavigita en la geografia areo de la municipoj Alozaina, Casarabonela, El Burgo, Guaro, Istán, Monda, Ojén, Arundo, Tolox, Parauta kaj Yunquera.

En ĝiaj pintoj antaŭ multaj jaroj oni konservis en putoj la neĝon de la vintro por disdoni ĝin dum la somero inter la vilaĝoj kaj urbetoj de la provinco. El ĉi tiu antikva metio venas la nomo de la montaro. Ĝi havas entute 20.163 hektarojn. Temas pri montara teritorio kun profundaj klifoj.

Kategorio:Biosferaj rezervejoj
Kategorio:Provinco Malago
Yacimientos Petrolíferos Fiscales

150ra|eta|dekstre|Antikva logoo de YPF.
[250ra|eta|dekstre|Moderna [Turo YPF en Puerto Madero, Bonaero.]]
eta|250ra|Benzinejo de YPF en Bonaero en 1951.
**YPF** [iPOfo] en Esperanto kaj [ipeFE] en la hispana (akronimo de *Yacimientos Petrolíferos Fiscales*, nome *Fiskaj Naftokuŝejoj*) estas entrepreno argentina dediĉita al la esplorado, ekspluatado, rafinado, distribuado kaj vendado de petrolo, nafto kaj ties produktoj derivitaj kiaj benzino, dizeloleo ktp. Temas pri la plej granda entrepreno de Argentino kaj la tria naftentrepreno plej granda de Sudameriko, kiu dungas rekte aŭ nerekte pli ol 46.000 personojn en la tuta lando. Ĝi estis fondita kiel ŝtata entrepreno en 1922, dum la prezidenteco de Hipólito Yrigoyen, kaj ĝi iĝis la unua granda naftentrepreno vertikale integrita de la mondo. Ties ideologo kaj unua direktoro estis la kolonelo Enrique Mosconi. En 1992 ĝi estis ŝtatigita, dum la prezidenteco de Carlos Saúl Menem. En 1999 ĝi estis akirita de la hispana Repsol, kiu prenis kontrolon de 97,81% de YPF post partopreno en la publika propono por akiro (OPA) de la argentina entrepreno per kvanto de ĉirkaŭ 15.000 milionoj de dolaroj. En 2012, la prezidentino Cristina Fernández de Kirchner anoncis la sendon al la CKngreso de projekto por ekspropriigi la 51% de la akcia kapitalo de YPF. Tiu projekto estis konvertita en leĝos la 3-a de majo tiujare, kaj la argentina ŝtato prenis kontrolon super la entrepreno.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Retejo de YPF
* Retejo de Repsol
* YPF - Memoria de la Privatizaciones - Ministerio de Ekonomio
* Historio de *Yacimientos Petrolíferos Fiscales* 

Kategorio:Nafto
Kategorio:Petrolo
Kategorio:Ekonomio de Argentino
11322 Aquamarine

'*11322 *Aquamarine'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japana astronomo Hiroshi Abe elde la observatorio de Jacuka en gubernio Ŝimane.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la japana muzika duopo *Aquamarine* : *Sachiko* kaj *Mimas*. Ili kantas pri la steloj kaj la universo. Ilia "*COSMOS''" estas la ĉefa temo de la evento "Stela Semajno", produktita de la Nacia Observatorio de Japanio.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Hiroshi Abe
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1995
Turo YPF

La **Turo YPF** estas oficeja konstruaĵo situanta en la kvartalo Puerto Madero, en Bonaero, Argentino. Estas la ĉefa sidejo de la argentina naftentrepreno YPF. Ĝi estis inaŭgurita fine de 2008.

## Priskribo 
Estis la tria konstruaĵo dezajnita de la arkitekto tukumana nome César Pelli en la urbo Bonaero, post la Turo BankBoston kaj la Konstruaĵo Respubliko. Kuriozaĵo de tiu konstruaĵo estas «arbaro de jakarandaoj» ekde la etaĝo 26a al la 31a; YPF agnoskas sin priokupita pro la naturo kaj volas montri bildon de entrepreno engaĝita kun la ekologio.

La fermo de la supra parto estis konstruita pere de traboj kaj tuboj fabrikitaj kun plastaj konstruoj plifortigitaj per vitrofibro. Tiu materialo estis uzita ĉar ĝi estas enpenetrebla de la elektromagnetaj ondoj de la komuniksistemoj instalitaj en la turo.

## Bildaro 

Image:RepsolArgentina.jpg|Turo YPF, konstruata januaro 2007.
Image:Construccion en Buenos Aires.jpg|Turo YPF, konstruata decembro 2007.
Image:Puente de la mujer.JPG|Turo YPF vidita el fama *Ponto de la Virino*, februaro 2013.

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Konstruaĵoj en Bonaero
Kategorio:Moderna arkitekturo
Kategorio:Konstruaĵoj finitaj en 2008
Miklós Csáky

**Grafo Miklós Csáky** [miklOŝ ĉAki], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Csáky Miklós** estis hungara pastro, primaso, ĉefepiskopo, episkopo. Liaj nobelaj antaŭnomoj estis *körösszeghi* kaj *adorjáni*. Lia frato estis Imre Csáky.

Miklós Csáky http://mek.oszk.hu/03600/03630/html/c/c02951.htm naskiĝis la  1698 en Hungara reĝlando en Szepes (nun en Slovakio). Li mortis la  1757 en Pozsony (nuntempe Bratislavo en Slovakio).

## Biografio 
Miklós Csáky lernis en Vieno kaj Romo, poste li estis abato en 1721, en la sekva jaro li pastriĝis kaj iĝis kanoniko en Várad. Liaj baldaŭaj rangoj kaj postenoj estis:
* preposto granda en 1734
* titulara episkopo en 1735
* departementestro kaj episkopo en 1737
* ĉefepiskopo de Kalocsa en 1747
* ĉefepiskopo kaj primaso de Esztergom en 1751
En 1737 li fondis uzinojn pri drapo kaj vitro, en 1740 li aĉetis presejon, krome li konstruis ponton tra Körös.

## Elektitaj publikaĵoj 
* *Panegyricus prodigiosae facundiae...* (1719)
* *Edictum archi-episcopale Strigoniense: De ritu celebrandorum festorum* (1754)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla pli malsupre kiel Csáky Miklós József)
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj pastroj
Kategorio:Hungaraj abatoj
Kategorio:Hungaraj primasoj
Kategorio:Ĉefepiskopoj de Esztergom
Kategorio:Hungaraj prepostoj
Kategorio:Hungaraj kanonikoj
Kategorio:Hungaraj grafoj
(11327) 1995 SL2

**(11327) 1995 SL2** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japanaj astronomoj Yoshisada Shimizu kaj Takeŝi Urata elde Observatorio de Naĉikacura en gubernio Ŭakajama (Japanio).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Takeŝi Urata
Kategorio:Malkovrita de Yoshisada Shimizu
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1995
A Goofy Movie

***A Goofy Movie*** - prononco laŭ sistemo IFA [] - estas usona muzika animacia filmo de la jaro 1995, produktita de Disney Toon Studios kaj bazita sur la animacia televida serio *Goof Troop*. La filmo temas pri la karakteroj de la televida serio kaj estis daŭrigo de la serio.

Temas pri patro kaj filo, Goofy kaj lia filo Max, sed Goofy pensis ke li perdis Max. En 2000 la daŭrigo *An Extremely Goofy Movie* aperis.

## Voĉaktoroj 
en la origina, anglalingva versio:

* Bill Farmer kiel Goofy, patro de Max
* Jason Marsden kiel Max Goof, filo de Goofy (kanta voĉo de Aaron Lohr)
* Rob Paulsen kiel P.J. Pete
* Jim Cummings kiel Peter Pete
* Kellie Martin kiel Roxanne
* Pauly Shore (nekreditita) kiel Robert "Bobby" Zimuruski
* Wallace Shawn kiel lernejestro Mazur
* Frank Welker kiel Saskvaĉo
* Jenna von Oÿ kiel Stacy
* Julie Brown kiel Lisa
* Kevin Lima kiel Lester
* Tevin Campbell kiel Powerline
* Florence Stanley kiel kelnerino
* Jo Anne Worley kiel Miss Maple
* Joey Lawrence kiel Chad
* Wayne Allwine kiel Mickey Mouse (Miĉjo Muso)
* Pat Buttram kiel Possum Park Emcee
* Herschel Sparber kiel gardisto
* Pat Carroll kiel kelnerino
* Corey Burton kiel Wendell
* Brittney Alyse Smith (kantistino Matisse) kiel foto-studia knabino

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala paĝaro ()
*  ()

Kategorio:Anglalingvaj filmoj
Kategorio:Usonaj animaciaj filmoj
Kategorio:Filmoj de Disney
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1995
Kategorio:Usonaj komediaj filmoj
Kategorio:Usonaj muzikaj filmoj
Kategorio:Ŝosefilmoj
Attila Venczel

**Attila VENCZEL** [vencel] rumania hungara vidaĵdizajnisto. Li naskiĝis en Kluĵo en 1970. Li estas la filo de skulptisto Árpád Venczel kaj  pli juna frato de komponisto Péter Venczel.
## Kariero
Attila Venczel akiris diplomon pri ceramik- metal- kaj vitroartoj en la Altlernejo Ion Andreescu de Kluĵo. Li estas nuntempe
vidajdizajnisto de Hungara Operejo de Kluĵo.
## Fonto
*Biografiaj indikoj 
*Retejo de Operejo de Iași 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj scenejdekoraciistoj
Laborscienco

La **Laborscienco** estas interfaka scienco, kiu esploras la laboron de la homo laŭ diversaj aspektoj. Komence ĝi estis ĉefe inĝeniera scienco, poste ankaŭ ekonomika scienco. Per ĝi oni celas atingi maksimuman rezulton per haveblaj rimedoj.

## Historio 
La laborscienco estis fondita de Frederick Winslow Taylor (1856–1915) kaj lia disĉiplo Frank Bunker Gilbreth (1868–1924). Ambaŭ klopodis, optimigi la laboron de laboristoj per observado de grupoj de laboristoj. Taylor bazigis siajn esplorojn sur observado de la plej bona laboristo. Gilbreth observis precipe la plej mallaboreman laboriston, ĉar tiu farus nur la plej bezonatajn labor-elementojn.
La principoj de tiuj metodoj estas nun nomitaj "tajlorismo".

En Germanio la tajlorismo estis unue transprenita je instituto de la teknika altlernejo Aachen de Adolf Wallichs. En 1924 poste estis fondita la REFA, la instituto por esploro kaj fiksado de laborkvantoj.

Kategorio:Laboro
Kategorio:Sociaj sciencoj
Kategorio:Ekonomiko
Ferenc Barkóczy

**Grafo Ferenc Barkóczy** [barkOci], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Barkóczy Ferenc** estis hungara pastro, primaso, ĉefepiskopo, episkopo. Lia nobela antaŭnomo estis *szala]*.

Ferenc Barkóczy http://lexikon.katolikus.hu/B/Barkóczy.html naskiĝis la  1710 en Csicsvaalja (nuntempa vilaĝparto de Sedliská en Slovakio). Li mortis la  1765 en Pozsony (nuntempa Bratislavo en Slovakio).

## Biografio 
Ferenc Barkóczy doktoriĝis el teologio en Romo, poste li iĝis pastro eb Eger, samtempe kanoniko. Li atingis la ekleziajn rangojn:
* preposto en 1740
* titulara episkopo
* episkopo de Eger en 1745
* ĉefepiskopo kaj primaso en Esztergom
Li havis ankaŭ neekleziajn postenojn, li estis nomumita "sekreta konsilanto" 1741, post 2 jaroj ĉefjuĝisto, en 1745 departementestro. Li fondis ĉefepiskopan presejon en 1754, ji zorgis pri la hospitalo. En 1761 li volis krei universitaton el la pastra lernejo. En la sekva jaro li transmetis la presejon al Eszetrgom.

Li estis fidelulo de la Habsburgoj, krome li ŝatis la barokon.

## Elektitaj publikaĵoj 
* *Epistola encyclica ad clerum populumque Agriensem* (1745; ankaŭ hungare)
* *Edictum episcopale Agriense de ritu celebrandorum festorum* (1754)
* *Sermones, quos nomine adstantium exc. procerum i. statuum et oo. regni Hungariae dixit* (1764)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla pli malsupre en la 2-a punkto)
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj pastroj
Kategorio:Hungaraj grafoj
Kategorio:Hungaraj primasoj
Kategorio:Ĉefepiskopoj de Esztergom
Kategorio:Hungaraj episkopoj
Kategorio:Hungaraj prepostoj
Kategorio:Hungaraj kanonikoj
11328 Mariotozzi

'*11328 *Mariotozzi'''* estas malbone konata asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la itala astronomo Vincenzo Silvano Casulli elde la Observatorio Colleverde di Guidonia en Guidonia Montecelio (Italio).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la italan geologon Mario Tozzi, de la Nacia Konsilantaro de la Sciencesploro, kunlaboranton en la Universitato La Sapienza de Romo kaj prezidenton de la mara nacia parko de la Toskana insularo. Li verkis multenombrajn popularajn librojn, kreis televidajn programojn kaj kunlaboris kun *National Geographic''.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Vincenzo Silvano Casulli
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1995
(11331) 1996 FO2

**(11331) 1996 FO2** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  en la kadro de la programo *Near Earth Asteroid Tracking* (NEAT) elde la stacio de Maui de la reto GEODSS de la *United States Air Force* sur la monto Haleakala (Havajo, Usono).

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
Kategorio:Malkovrita de NEAT
Katalin Lajos

**Katalin LAJOS** [lajoŝ] rumania hungara lingvistino, etnografino. Ŝi naskiĝis en Miercurea Ciuc la 10-an de junio 1971. 

## Kariero
Katalin Lajos akiris diplomon en UBB de Kluĵo pri hungara lingvo kaj literaturo - etnografio. Ŝi doktoriĝis en 2009. Nuntempe ŝi instruas en Universitato Sapientia de Miercurea Ciuc.

## Fonto
*Kariertabelo 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj lingvistoj
Lukano (romia poeto)

**Marcus Annaeus Lucanus** (39-65) (Kordobo, en la 3-a de novembro 39 - Romo, en la 30-a de aprilo 65) estis romia poeto kaj prozverkisto kaj unu el la plej elstaraj figuroj de la latina imperia periodo. Lia juneco kaj facilo por poemfarado lin reliefigis el aliaj siatempaj poetoj. Lia patro, Marcus Annaeus Mela (m. 65) estis filo de Marko Aneo Seneko kaj patro de Seneko la pli juna. Lukano partoprenis en la fiaskinta konspiro de Pizono kontraŭ la vivo de la imperiestro Nerono, kaj sin mortigis ĉe la arestigo, tranĉante la vejnojn mem.

## Biografio 
Kondukite al Romo, kiam li estis apenaŭ infano, Lukano ricevis bonan edukon, akirinte bonajn konojn ĉefe pri retoriko. Pli poste, li ekstudis en Ateno, el kie, la imperiestro Nerono lin alvokis, kaj tiam li fariĝis kvestoro, kvankam li ne estis sufiĉe aĝa por la posteno. La amikeco inter la suvereno kaj Lukano, tamen, ne longe daŭris. La imperiestro, pro ĵaluzo, malpermesis al la poeto publike deklami, sed, Lukano, pro venĝo, aliĝis al la konspiro de Pizono. Iu perfidis lin, kaj ĉe la promeso ricevi pardonon, li fariĝis denoncanto, kaj post akuzi la patrinon mem, krom aliajn kunkrimulojn, li estis morte kondamnita, sed li anticipis la punon, tranĉante al si la vejnojn.

Lia plej granda verko kaj la sola kiu supervivis ĝis nia erao alnomiĝas *De Bello Civili*, pli konata kiel Farsalio, epika poemo en dek libroj, kiu rilatas la civilan militon inter Julio Cezaro kaj Pompeo, ĝis la epoko kiam Cezaro sieĝis Aleksandrion, 48-47 a.K., post la morto de Pompeo.

## Verkoj 
eta|*Pharsalia*, 1740
Laŭ la gramatikisto Vacca kaj la poeto Stacio (45-96), la verkoj de Lukano inkluzivas:

Supervivantaj verkoj:
* *Bellum Civile* (Civila milito), pri la militoj inter Julio Cezaro kaj Pompeo

Ofte asignitaj al li (sed ankaŭ al aliaj):
* *Laus Pisonis* (Laŭdo de Pizono), panegiro pri membro de la familio de Kajo Kalpurnio Pizono

Malaperintaj verkoj:
* *Catachthonion*
* *Iliacon* kiu apartenas al la ciklo de Trojo
* *Epigrammata*
* *Adlocutio ad Pollam*
* *Silvae*
* *Saturnalia*
* *Medea*
* *Salticae Fabulae*
* *Laudes Neronis*, laŭde de Nerono (37-68)
* *Orpheus*
* *Prosa oratio in Octavium Sagittam*
* *Epistulae ex Campania*
* *De Incendio Urbis*, pri la incendio en Romo en la jaro 64, laŭeble akuzante Neronon kiel la bruliginton

## Bibliografio 
* Gutenberg.org
* The Latin Library
* Marcus Annaeus Lucanus
* Deutsche National Bibliothek
* Perseus Project
* Leterratura latina

## Vidu ankaŭ 
* Batalo de Farsalio
* Julio Cezaro
* Pompeo

## Referencoj 
Kategorio:Latinlingvaj verkistoj
Kategorio:Romiaj poetoj
Kategorio:Romianoj de la 1-a jarcento
Blazono de Svedio

La **blazono de Svedio** havas du oficialajn versiojn, pli malgrandan kaj pli grandan.

La uzado de la blazonoj estas reguligita per sveda leĝo 1970:498 , kiuj klarigas (en neoficiala traduko ) ke *"en komercaj aktivecoj, la blazonŝildo, la flago aŭ alia oficiala insigno de Svedio ne estu uzata en varmarko aŭ alia prezentaĵo por produktoj aŭ servoj sen taŭga rajtigo."* Tio malhelpu krei impreson ke la varo havus oficialan apogon de la sveda ŝtato.

Ajnan reprezentaĵon konsistantan el tri kronoj ordigataj du supre kaj unu malsupre la registaro de Svedio konsideras esti la pli malgrandan ŝtatan blazonon, kaj ĝia uzado estas do limigata per leĝo 1970:498.

La granda blazono estas difinita en la sveda leĝo kiel sekve:

 ''Blazonŝildo lazura, kvaronigata per kruco de heraldika oro (fakta flavo) kun etenditaj brakoj, kaj centre plia blazonŝildo enhavanta la dinastian blazonon de la Reĝa Domo. En la unua kaj kvara kampoj videblas po tri malfermitaj kronoj - du supre kaj unu malsupre. En la dua kaj tria kampoj estas tri maldekstren fluantaj riveretoj el heraldika arĝento (fakta blanko), antaŭ kiuj staras leono kun ruĝaj (heraldike gorĝaj) ungoj kaj lango, kronita per malfermita krono. La centra blazonŝildo montras en la maldekstra (heraldike dekstra) duono la blazonon de la dinastio Vasa (ora fasko antaŭ blua, blanka, ruĝa fono) kaj en la dekstra (heraldike maldekstra) duono la blazonon de la dinastio Bernadotte. La ĉefa ŝildo estas kronita per reĝa krono kaj ĉirkaŭita de la insignoj de la reĝa Ordeno de la Serafoj. Tenantoj de la ŝildo estas du leonoj forrigardantaj, kronitaj kaj kun forkoformaj vostoj, kun ruĝaj (heraldike gorĝaj) ungoj kaj lango, starantaj sur ora fundamento. Ĉio estas ĉirkaŭata per mantelo el heraldike ermena felo, kronata per reĝa krono kaj ligita per orkoloraj kordoj.

Kategorio:Naciaj simboloj de Svedio
Kategorio:Historio de Svedio
Svedio
Blazono de Hispanio

La nuna **blazono de Hispanio** oficialiĝis la 5-an de oktobro 1981, kiel blazono de la hispana reĝo Johano Karlo la 1-a. La nova blazono precipe celis oficiale montri ke finiĝis la antaŭa diktatura epoko de frankismo, kvankam ne tiom se konsideri, ke ĉefa ŝanĝo estis nur la forigon de nigra aglo fone. Fakte la unuaj ekzempleroj kaj bildoj de la demokrata konstitucio de 1976 montras ankoraŭ la frankisman blazonon kun la nigra aglo, same kiel la ankoraŭaj hispanaj flagoj de la hispanaj ekstremdekstruloj.

Ambaŭflanke de la blazonŝildo simbole staras la Heraklaj Kolonoj, aludantaj al la geografia situo de Hispanio, sed kun ŝanĝo de la latina moto "Non plus ultra" (ne estas tero trans ĝi -pro Ĝibraltaro-) al "Plus ultra" (estas tero trans ĝi -pro Ameriko-). En la centro estas blufona faketo kiel simbolo de la franca dinastio de Burbonoj kiu regas ankoraŭ en Hispanio. La kvar kvaronoj de supre kaj maldekstre estas la blazonoj de Kastilio, Leono, Aragono kaj Navaro, kristanaj regnoj kiuj iel kaj iam kuniĝis por komponi Hispanion ekde 1492. Samjare la Katolikaj Gereĝoj konkeris ankaŭ la restintajn teritoriojn de la Nazaria Granada Reĝlando, kies supozita blazono aperas en la suba pinteto.

## Vidu ankaŭ 
* Dolarsigno

Kategorio:Naciaj simboloj de Hispanio
Kategorio:Historio de Hispanio
Hispanio
8N

[eta|300 px|dekstre|Miloj da manifestaciantoj proteste ĉe la urbodomo de [San Miguel en la provinco Bonaero dum la 8N.]]
**8N** (8a de novembro) estas la nomo de amasa movado okazinta la 8an de novembro de 2012 en Argentino kaj eĉ aliaj landoj fare ĉefe de argentinanoj, kiu havis karakteron ege senpartidisma kaj forte opozicianta al la prezidentino Cristina Fernández de Kirchner. La motoj kaj reklamoj de la manifestantoj estis tre heterogenaj kaj eĉ foje kontraŭdiraj. Kelkaj el la plej ripetitaj temis pri insultoj kontraŭ la Prezidentino kaj ŝiaj funkciuloj, kontraŭ la koruptado, kontraŭ eventuala reformo konstitucia, kontraŭ la enspezimposto kiun pagas kelkaj laboristoj, kontraŭ la inflacio, por sendependa justicsistemo, por libero de gazetero, kontraŭ nesekureco, kontraŭ limigoj al aĉetado de dolaroj, postulante ĉefe liberecon kaj edukadon, inter aliaj.

Kaj la disvastigo de la dato kaj la kunvoko realiĝis tra diversaj ciferecaj sociaj retoj, retpoŝtoj, mallongaj mesaĝoj kaj amaskomunikiloj. Kelkaj politikaj partioj de la opozicio aŭ ties estroj je propra konto, sumiĝis aŭ aliĝis al la kunvoko, kaj partoprenis en ĝi.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Perfil  Los caceroleros que organizan el 8N prometen más gente que la del 13S, Ziblat, Gabriel, 7a de oktobro de 2012, alirita la 1an de januaro de 2013.

Kategorio:2012 en Argentino
Kategorio:Ribeloj en la 21-a jarcento
Kategorio:Sociaj protestoj
Kategorio:Konfliktoj en 2012
Emblemo de Italio

La nuna **emblemo de Italio** (itale *emblema della Repubblica Italiana*) oficialiĝis la 5-an de majo 1948. Kvankam ĝi ofte nomatas blazono (aŭ *stemma* en la itala), teknike ĝi estas emblemo ĉar ĝi ne estis desegnita por konformi al tradiciaj reguloj de heraldiko, do de formala kreo kaj interpreto de blazonoj. La emblemo konsistas el blanka kvinpinta stelo, kun maldika ruĝa limo, sur fono de kvinspoka dentorado, staranta inter branĉo de olivarbo dekstraflanke kaj branĉo de kverko maldekstraflanke; la branĉoj estas siavice kunligitaj per ruĝa rubando kun la surskribo REPVBBLICA ITALIANA. La emblemo estas uzata vaste per la Registaro de Italio. La blazonŝildo de la dinastio de Savojo, blazono de *gules kruco arĝento*, estis antaŭe en uzo de la iama itala reĝlando; la tenantoj de la blazonŝildo, ambaŭflanke *ora senbrida leono*, estis anstataŭitaj per *fasci littori* (laŭvorte "faskoj de la liktoroj") dum la faŝisma erao.

Kategorio:Naciaj simboloj de Italio
Kategorio:Historio de Italio
Italio
Imre Esterházy

**Grafo Imre ESTERHÁZY** , laŭ hungarlingve kutima nomordo **Esterházy Imre** estis hungara pastro, primaso, ĉefepiskopo, episkopo, ĉefkanceliero, monaĥo, instruisto. Lia nobela antaŭnomo estis *galáthai*.

Imre Esterházy http://lexikon.katolikus.hu/E/Esterházy.html naskiĝis la  1663 en Hungara reĝlando en Vágújhely (nuntempa Nové Mesto nad Váhom en Slovakio). Li mortis la  1745 en Pozsony (nuntempa Bratislavo en Slovakio).

## Biografio 
Imre Esterházy lernis en Nagyszombat kaj Sopron. En 1680 li aliĝis al paŭlanoj, poste li plulernis en Wiener Neustadt kaj Romo. Li doktoriĝis el filozofio kaj teologio. En 1687 li pastriĝis, poste li instruis 7 jarojn. En 1702 li estis elektita ordenestro (generalo), post 4 jaroj episkopo en Vác, en 1708 episkopo en Zagrebo. Tie li multe strebis por elekti reĝinon Maria Tereza de Aŭstrio. Li grafiĝis en 1715. Li estis nomumita episkopo de Veszprém (urbo), samtempe departementestro en 1723. Post 2 jaroj li iĝis ĉefepiskopo kaj primaso en Esztergom. En 1741 li metis la hungaran kronon al kapo de Maria Tereza de Aŭstrio. Lia fora parenco estis László Amade, kiun li apogis.

## Elektitaj publikaĵoj 
* *Theses theol. de iure et dominio* (1694)
* *Theses Theologicae. De Jure et Dominio* (1696)
* *Alamisnás Szent Jánosnak Alexandriai patriárkának élete* (1732; ankaŭ latine, slovake, germane)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla maldekstre post klako al literoj E, É kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla maldekstre post klako al literoj E, É kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla pli malsupre)

Kategorio:Hungaraj primasoj
Kategorio:Hungaraj paŭlanaj monaĥoj
Kategorio:Ĉefepiskopoj de Esztergom
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Hungaraj grafoj
Imre
Muiderslot

eta|maldekstra|300ra|
La **Muiderslot** [Mojderslot] (Kastelo de Muiden) estas, ankoraŭ en bona stato, mezepoka kastelo en la nederlanda Muiden en la provinco Norda Holando. Ĝi estas regna muzeo.

La kastelo estas kvadrata akvokastelo. Je ĉiu angulo estas ronda turo. Interne de la muroj estas granda konstruaĵo kun ŝtuparformaj gabloj. La kastelo havas kastelfosaĵon kun levponto. Interalie ankaŭ troviĝas restaŭrita legomĝardeno kaj spicherbejo.

eta|maldekstra|300ra|

Geografia pozicio:
()

Kategorio:Kasteloj en Nederlando
Kategorio:Norda Holando
Puelĉoj

eta|centre|770x770px|Indiĝenaj popoloj de Ĉilio (kun escepto de paskinsulanoj), kun puelĉoj kiel sesa vorto el supre maldekstre**Puelĉoj** aŭ en hispana *puelches* aŭ *pehuelche* (de la Pueblos indigenas de Chile.svgmapuĉa: *pŭelĉe*, "orienta popolo") estis unu de la popoloj indiĝenaj kiuj formis parton de la kulturo de la mapuĉoj. Ili loĝis en la valoj ĉe Andoj de Ĉilio kaj oriente de la montaro en Puelmapu (aktuala teritorio argentina).

La termino ne aludis klare al etno, sed al geografia situo, kiu poste aludis al la **gennakenk** aŭ **gününa küne** ([gɨnɨna kɨnə]), la nordaj tehuelĉoj konataj ankaŭ kiel *pampas* au *het*.

Fine de la 18a jarcento ŝajne tiu etno jam estis dekonigita (preskaŭ formortigita) fare de plagoj kaj epidemioj dum la supervivintoj estis jam tre senkulturigitaj fare de la mapuĉoj, tiele ke en la 19a jarcento la puelĉoj estis grupo rasmika konstituita ĉefe de *het* tre mapuĉigitaj kulture, plus elementoj descendaj el nordaj tehuelĉoj (*gününaküna* aŭ *gennakenk*).

## Vidu ankaŭ 
* Araŭkanigo

### Bibliografio 
* Adelaar, Willem (2004). The Languages of the Andes. Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-36275-7.
* Casamiquela, Rodolfo M. (1983): *Nociones de gramática del gününa küne*.

### Eksteraj ligiloj 
* País global 

Kategorio:Etnoj
Kategorio:Indianaj etnoj en Argentino
Kategorio:Indianaj etnoj en Ĉilio
Ĉulupioj

La **Ĉulupioj** aŭ en hispana **chulupís** (nomo el gvarania) estas indiĝena popolo de la Granda Ĉako. En sia lingvo ili nomiĝas **nivaclés** aŭ **nivakleoj**, kio signifas *homo*. Ties najbaroj ĉorotioj nomigas ilin *aŝuslaj* aŭ *alhulhai*. Aliaj variantoj de la nomo el diversaj fontoj estas la jenaj: *churupí* aŭ *ĉurupioj*, *ĉulupie*, *ĉulupe*, kaj *aksluslaj*. En kelkaj antikvaj fontoj ili aperas kiel *ĉorpil* aŭ *ĉunupí*, sed ne konfuzendas kun la samnoma popolo de la *vilela*.

Estas iom pli ol 20 komunumoj ĉulupiaj. En Argentino loĝas en la provinco Salta, ĉe la rivero Pilkomajo kie estas du ĉefaj komunumoj: nome *Misión La Paz* kaj *La Bolsa*. Sude de la urbo Tartagal troviĝas alia. En Paragvajo ili estus ĉirkaŭ 18.000, kiuj loĝas en la departementoj Presidente Hayes kaj Boquerón.

Historie ili estis ĉasistoj-kolektistoj.

La lingvo ĉulupia aŭ nivaklea estas parolata de proksimume 15.000 personoj, kiuj preferas ĝin al la hispana. El kiuj nur ĉirkaŭ 200 troviĝas en Argentino. Estas du ĉefaj dialektoj, tiu de la ĉulupioj de la interno aŭ de la montaro kaj tiu de la ĉulupioj de la riveroj.

La enketo *Encuesta Complementaria de Pueblos Indígenas* (ECPI) 2004-2005, komplementa de la argentina nacia censo *Censo Nacional de Población, Hogares y Viviendas 2001*, montris kiel rezulto ke agnoskas sin aŭ rekte descendas de la popolo ĉulupia 440 personoj en la provincoj Salta kaj Formosa. El kiuj 392 loĝas en komunumoj. En la tuta lando memagnoskiĝis 553 ĉulupioj, 392 loĝantaj en komunumoj.

## Notoj 
Kategorio:Etnoj
Kategorio:Indianaj etnoj en Argentino
Kategorio:Indianaj etnoj en Paragvajo
Blazono de Irlando

La **blazono de la Respubliko Irlando** konsistas el heraldike ora (fakte flava) bildigo de harpo sur lazura fono. Ĝi bildiĝas - krom en rilato al la registaro, prezidanto, parlamento kaj aliaj ŝtataj institucioj - interalie sur la dorsflankoj de la irlandaj eŭro-moneroj.

eta|maldekstra|160px|historia variaĵo

Kategorio:Naciaj simboloj de Irlando
Kategorio:Historio de Irlando
Irlando
Laurent Bernasconi

**Laurent BERNASCONI** estas franca amatora astronomo naskiĝinta en 1966.

Li kunlaboris kun la Observatorio de la Pises dum multenombraj jaroj. Li konstruis plurajn aŭtomatajn teleskopojn uzatajn de multenombraj amatora astronomo en Francio. Laŭ Minor Planet Center li malkovris 12 asteroidojn inter 1999 kaj 2012.

La asteroido 13793 Laubernasconi estis nomita en lia honoro.

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* :Kategorio:Malkovrita de Laurent Bernasconi

## Eksteraj ligiloj 
*  Persona paĝaro de Laurent Bernasconi

Kategorio:Francaj astronomoj
Kategorio:Malkovrintoj de asteroidoj