Garachico

**Garachico** [garaĈIko] estas urbo kaj municipo en la nordokcidento de la insulo Tenerifo apartenanta al la provinco Sankta Kruco de Tenerifo, en la regiono Kanarioj.

La municipa ĉefurbo estas Garachico je 13 m.s.m. La loknomo *Garachico* aludas al rokinsuleto ĉe la marbordo antaŭ la urba kerno, kaj devenas el la pasinteco de la guanĉoj.​

## Geografio
eta|maldekstre|180ra|Garachico en la insulo Tenerifo.
Garachico estas en la nordokcidento de la insulo Tenerifo. La municipa ĉefurbo estas Garachico, je 13 m.s.m. Temas pri municipo en la okcidento de la Norda Zono de la insulo, lima kun la  municipaj teritorioj de Icod de los Vinos (oriente), Santiago del Teide (sude) kaj El Tanque kaj Los Silos (okcidente); norde estas Atlantika Oceano. La municipa teritorio estas klina areo ĝis altaj punktoj tra krutaj areoj trairataj de torentejoj. La plej alta altaĵo estas 2 171 m.s.m. en Cerro de los Roques Blancos.​ kiuj estas ankaŭ Birdoprotektaj Zonoj kaj *Specialaj Konservozonoj*, inkluditaj en la Reto Natura 2000.

La municipo havas ankaŭ Monton de Publika Utileco nomitan «Fuente Santa, Iferfe y Monte Frio». Poste, en la teritorio loĝis hispanaj kolonoj kun konkerintoj. La urbo Garachico kun sia haveno estis fondita de la ĝenova bankisto Kristoforo de Ponte post la konkero de Tenerife en 1496.

Hispanaj familioj setliĝis tie kaj dediĉis sin al brutobredado kaj al agrikulturo de cerealoj kaj vitejoj. Dum la 16-a kaj 17-a jarcentoj, Garachico iĝis la ĉefa haveno de la insulo, el kiu surmariĝis ŝipoj transportantaj vinon kaj sukeron al Ameriko kaj al Eŭropo, kio rezultis en ekonomia progreso. Krome ĝi estis komplementa haveno kiu ligis tiujn de Villa Apurón, Santa Cruz kaj *La Luz y Las Palmas* kun tiuj de Iberio kaj Ameriko.

En 1646 terglitado mortigis cent personojn, kaj dronigis kvardek ŝipojn.

eta|230ra|Vulkano Montaña Negra.
De la 5a ĝis 14a de majo 1706 okazis erupcio de la vulkano Montaña Negra aŭ Trebejo kiu damaĝis grandan parton de la teroj de la loko, tute kaŝis la havenon de Garachico kaj nuligis la ekonomian prosperon. Feliĉe ne  okazis mortoj, sed la komercistoj ekuzis la havenon de Puerto de la Cruz kaj Garachico restis kiel malgranda haveno de fiŝkaptistoj. La lafolavango havigis kompense teritorion kaj naĝejojn kaj flakojn konatajn kiel El Caletón.
 
En 1812 oni konstituis la municipon per la kreado de municipoj laŭ la Konstitucio de Kadizo, kaj en 1836 ĝi definitive plifirmiĝis post la alternado inter registaroj de konstituciistoj kaj absolutistoj.

Ekde la 1940-aj kaj 1950-aj jaroj ekis nova ekonomia florado pro serĉado de akvo el putoj kaj horizontalaj galerioj, kio rezultis en prospero de agrikulturo. Ekde la 1960-aj jaroj okazis enorma disvolvigo de turismo.

## Demografio
eta|240ra|San Pedro de Daute.
La municipo havis 4 869 loĝantojn je 2020, tial estante la 26a municipo laŭ nombro de loĝantoj en la insulo Tenerifo, la 33a de la provinco Santa Cruz de Tenerife, kaj la 63a de la regiona insularo Kanarioj.

Historie la loĝantaro regule kreskiĝis lante dum la 20-a jarcento ĝis preskaŭ 6 000 loĝantoj en 1991, poste pro ekonomia kaj demografia disvolviĝo de aliaj lokoj en la nordo kaj sudo de la insulo, iom malkreskiĝis ĝis nunaj malpli ol 5 000 loĝantoj. Temas pri maljuna loĝantaro, dum junuloj elmigris aŭ navede laboras en Puerto de la Cruz aŭ en la  sudo de la insulo.

### Teritoria organizado
Garachico dividiĝas en la jenaj entoj kaj loĝlokoj kun korespondaj kernoj:

* Arkeologiaj restaĵoj de guanĉoj.
* Tipa arkitekturo en urba kerno.
* Preĝejoj de San Pedro de Daute kaj de Sankta Ana.
* Ermitejo de Sankta Roĥo.
* Monaĥejo Senmakula Koncipiĝo.
* Domego de la Grafoj de La Gomera
* Iama konvento kaj preĝejo de Sankta Francisko, nune biblioteko kaj muzeoj.
* Kastelo Sankta Mikaelo
* Arenas Negras (Nigraj Sabloj)
* El Caletón
* Rigardejo La Culata

### Bildaro 

At Garachico, Tenerife 2019 014.jpg|Kastelo Sankta Mikaelo.
Garachico por secrettenerife.co.uk marzo 2008 azotea.jpg|Teraso de la kastelo.
Iglesia de Santa Ana, Garachico, Tenerife, España, 2012-12-13, DD 02.jpg|Preĝejo de Sankta Ana.
Parroquia de Santa Ana, Garachico, Tenerife, España, 2022-01-07, DD, DD 63.jpg|Preĝejo de Sankta Ana.
Garachico - Convento de las Concepcionistas Franciscanas 1 Portal.jpg|Monaĥinejo.
Monasterio de San Francisco, Garachico, Tenerife, España, 2012-12-13, DD 01.jpg|Iama konvento de franciskanoj en Garachico kaj urbodomo flanke.
Piscinas naturales, Garachico, Tenerife, España, 2012-12-13, DD 02.jpg|El Caletón.
Iglesia de Santa Ana, Garachico, Tenerife, España, 2012-12-13, DD 01.jpg|Preĝejo de Sankta Ana.
Farola en la Plaza del Ayuntamiento, Garachico, Tenerife, España, 2012-12-13, DD 01.jpg|La placo.
Vista de Garachico, Tenerife, España, 2012-12-13, DD 04.jpg|La marbordo.
Vista de Garachico, Tenerife, España, 2012-12-13, DD 08.jpg|Garachico kaj la marbordo.

## Referencoj
## Literaturo
* VVAA (1985). *Geografía de Canarias*. Editorial Interinsular Canaria. ISBN 84-85543-66-1.

## Vidu ankaŭ
* Municipoj de provinco Sankta Kruco de Tenerifo

* 
Kategorio:Municipoj de Tenerifo