José Joaquim da Rocha (politikisto)

**José Joaquim da Rocha** estis brazila ĉefkapitano kaj deputito en la Kortegoj de Lisbono, reprezentanto de la Provinco Minas Ĝerajso kiu aktivis en diversaj rangoj en la brazila politiko dum la Kolonia kaj Imperia Brazilo, partoprenante la transiron de sendependeco kaj kreado de la brazila nacio.

## Biografio
Li naskiĝis la 19-an de oktobro 1777 (laŭ lia baptatesto), en Mariana. 

Li studis siajn unuajn literojn kaj homsciencan kurson en Mariana. Tia estis lia distingo kaj brileco ke, en la aĝo de 16, li estis nomumita fare de Patro Pascoal Bernardino de Matos (1811-1847), renoma latina instruisto, por anstataŭigi lin en kondukado de la respektiva klaso. Rocha neniam ĉesis, aŭ pli ĝuste, li neniam haltis. Ĝis 1808, li okupis gravajn publikajn postenojn en sia naskiĝurbo kaj ricevis la rangon de kapitano-majoro, pro sia braveco por elstariĝi el la minacoj disvastigitaj en la disputoj pri la kontrolo de certaj oraj teritorioj, kies individuoj insiste faris kaj kiuj li sukcesis malfari, konservante la publikan ordon.
eta|maldekstre|300px|Brazilaj deputitoj en la kortego de Lisbono, pentraĵo de Oscar Pereira da Silva.
En 1808, Rocha translokiĝis al Rio-de-Ĵanejro, scenaro de pli granda estonta videbleco, etapo de potenco kaj kun eblecoj por la plena ekzercado de sia advokateco, per drastaj ŝanĝoj en la nacia politika panoramo, ĉar Brazilo ŝanĝiĝis subite, kun la alveno de la Portugala Reĝa Familio, kun Reĝino Maria la 1-a kaj la Princo Reganto Dom Johano kaj aliaj reĝaj komponantoj. Por ĉiuj, tio ŝajnis nova malkovro de Brazilo. Brazilo ne sendependiĝis, sed ankaŭ ĉesis esti kolonio, ĉar ĝi fariĝis, per forto de la sorto, la sidejo de la metropolo. Kaj tie estis José Joaquim da Rocha firme en la indiga ĉielo de la Cruzeiro do Sul.

En 1812, malgraŭ esti avertita fare de la Ĝenerala Inspektoro de Polico, José Joaquim estis unu el la fondintoj de la Framasona Loĝio Distintiva, en Praia Grande, en Niterói. Lia praktiko kiel advokato alportis al li altan krediton. En 1821 li elektiĝi anstataŭa deputito en la Konstituciaj Kortegoj de Portugalio. Dom Johano estis reĝo ekde 1816, kiel Johano la 6-a, kaj ni jam estis Unuiĝinta Reĝlando kun Portugalio kaj la Algarves. Dom Johano jam ne estis en Brazilo en 1821, sed li lasis sian filon, la Reĝan Princon Dom Pedro de Alcântara, kiel Princo-Reganto de la Regno de Brazilo.

Tiutempe, Rocha, unu el la plej grandaj patriotoj kiujn ĉi tiu lando iam vidis kaj aklamis – estas tre malmultaj civitanoj, kiuj hodiaŭ scias pri lia persono kaj lia laboro kaj kion li reprezentas por nia historio – batalis kuune kun aliaj gloraj brazilanoj favore al nacia sendependeco. Ili nutris, per popola brazila animo, la senton de civitana devo, la vertiĝan aspiron pri libereco, kun la aŭtonomeco de la patrujo. Kaj li, estis la fundamento, la firma kaj nerompebla roko kiel kruda diamanto, la nediskutebla apogo de la ŝtato Minas Ĝerajso, la plej fiera, la antaŭulo, la plej influa kaj aŭdaca brazila civitano, kiu instigis sen deturni la ardoron pri Sendependeco.

Kun Minas Ĝerajso kaj San-Paŭlo, Rocha kaj aliaj samlandanoj faris prezentojn al la princa reganto por alveni la 7-an de septembro de la sekva jaro. Valoris instigi la popolon, konsciigi, akceli subtenon al la rezistado, kiu estis organizita en Rio-de-Ĵanejro, ĉar tie estis la plimulto de tiuj ligitaj al la portugala umbilika ŝnuro. Nia honorita heroo, kiel la aliaj dek unu kundeputitoj, ne ekoficis ĉe la Kortego. La 9-an de decembro, Dom Pedro de Alcântara ricevis dekreton de Lisbono determinintan lian revenon. La Kortego de la Ĉefurbo de Britio deziris ke Brazilo revenu al sia retroira statuso kiel kolonio kaj ankaŭ volis forigi la tribunalojn kaj konsiliojn kiuj ekzistis tie en Brazilo. Ĉu ili pasiiĝis kaj zorgis pri la progreso de Brazilo? Kion pensis Dom Johano la 6-a?

Ne estis returniĝo, ni estis unu paŝon for de definitiva disiĝo, sen ligiĝo, sen Britio. José Joaquim da Rocha, kune kun la Framasona Loĝio "Comércio e Artes", respondecis pri farado de aranĝoj por la restado de Dom Pedro; la Sendependeca procezo disvolviĝis. Li organizis, kun sinceraj kaj sindonemaj amikoj kaj patriotoj, la Rezistklubon, poste la Sendependecklubon. Rocha kunportis sian fraton, subkolonelon :pt:Joaquim José de Almeida (1777-1832), siajn du filojn Inocêncio kaj Juvêncio Maciel da Rocha kaj ankaŭ :pt:Pedro Dias Pais Leme (1786-1849), :pt:Paulo Barbosa da Silva (1790-1868), Luís Pereira da Nóbrega (1760-1826), Vasconcelos de Drumond (1794-1865) kaj José Mariano de Azeredo Coutinho.

Ili estis tiuj kiuj preparis kaj aranĝis la reziston al Portugalio. La Klubo funkciis en la loĝejo de Rocha, ĉe Rua da Ajuda, 137, urbo Mariana, kaj havis sian propran "policon", kiu ankaŭ informis ĉion pri la portugaloj kiuj observis la paŝojn de Dom Pedro, ankaŭ tenante lin informita. La juna princo estis unu el la ordinaraj frekventantoj ĉe Strato da Ajuda n-ro 137, tio estas, la domo de Rocha.

Ili ne sukcesis aklami Dom Pedro imperiestron la 12-an de oktobro 1821. La juna princo komence estis kontraŭ tio. En decembro, José Joaquim da Rocha sukcesis kuniĝi kun José Bonifácio kaj :pt:Martim Francisco Ribeiro de Andrada (1775-1844), du amikoj el San-Paŭlo. José Bonifácio, la sekvan tagon, diktis la dokumenton subskribitan de ĉiuj membroj de la Provizora Registaro, adresitan al Dom Pedro, konvinkante lin resti en Brazilo. Ekde tiam, okazis novaj aliĝoj el Minas-Ĝerajso, la rezulto estis, ke la 9-an de januaro 1822 Dom Pedro, princa reganto, konsciante la gravecon pri sia decida partopreno en la okazaĵoj, kiuj kondukos al sendependa Brazilo, diris la faman frazon: “Kiel estas por la bono de ĉiuj kaj la ĝenerala feliĉo de la Nacio, mi estas preta: diru al la homoj, ke mi restas.”

Post parolado de la portugala deputito, kiu deklaris, ke Brazilo estas nenio alia ol "mizera kolonio", li diris: "Ni pretas defendi niajn rajtojn kaj verŝi la lastan sangoguton por nia libereco". En siaj leteroj al Lisbono, li antaŭ longe diris "ni, ja estas brazilanoj".

José Joaquim da Rocha estis fondmembro, en junio 1822, de la "Nobela Ordeno de la Kavaliroj de la Sankta kruco" . Ankaŭ en decembro 1822 li ricevis la titolon de "Dignohavanto de la Imperia Ordeno de la Kruzejro". Li estis deputito por Minas-Ĝerajso en la Brazila Konstitucia Asembleo de 1823. Kun la arbitra fermo de la Konstitucia Asembleo sep monatojn poste fare de Dom Pedro la 1-a, li estis arestita kaj deportita al Francio, restante tie ĝis 1830. La aresto okazis en la 12-a de novembro 1823, kie li restis ĝis la 20-a. Kune kun sia familio, li enŝipiĝis en la haveno de Havro, surborde de malnova ŝipo, la "Leuconia", sub la komando de kapitano-leŭtenanto Joaquim Estanislau Barbosa.

Kun Rocha, foriris: :pt:Francisco Jê Acaiaba de Montezuma (naskita Francisco Gomes Brandão), la fratoj Antônio Carlos, Martim Francisco kaj José Bonifácio de Andrada e Silva, sacerdoto Belchior Pinheiro Oliveira (1775-1856), kaj la infanoj de José Joaquim da Rocha, Inocêncio kaj Juvêncio Maciel da Rocha . 

Transportkostoj ne estis pagitaj al la fratoj Rocha. Reveninte el ekzilo, li rekomencis sian vivon per reveno al la profesio de advokato. Dom Pedro baldaŭ falis, li ne sciis kiel regi la ordon. La Vicregistaro, vidante la mankon de patrioto José Joaquim da Rocha, nomumis lin, kvin tagojn post la abdiko de la imperiestro, Eksterordinara Sendito kaj Plenrajta Ministro de Brazilo en Francio. En 1834, Rocha estis sendita al Romo, kie li estis bonega, prudenta kaj sperta diplomato; jes, sperta, ĉar li estis skrupula, lerta, rafinita, prudenta, detalema, eleganta, kaj, antaŭ sentema afero, kiu estiĝis kaj povus influi la bonajn rilatojn de la Imperio kun la Sankta Sidejo, la Vatikano atendis lin kiel Ministro Plenrajta de Brazilo.

En 1838, li revenis al Rio kaj lia advokata ofico. Li estis malriĉa, maljuna, kun elĉerpitaj fortoj. Li konservis sin kaj sian familion digne. Kelkajn jarojn poste, li blindiĝis, sed li daŭre laboris fervore kaj konscience. La Brazila Historia kaj Geografia Instituto (IHGB), de kiu li estis glora membro, pretiĝis por helpi lin, sugestante al la nova Imperiestro ke li ne forgesu la respektindan patriarkon de la nacia sendependeco kaj kun pluraj servoj faritaj al la lando. Dom Pedro la 2-a donis al la generalkapitano kaj konsilisto José Joaquim da Rocha pension de 1:200$000 rejsoj ĉiujare. Li ankaŭ estis honorita kun la "Mantelo de Kristo".

Domingos José Gonçalves de Magalhães, kuracisto, profesoro, diplomato, politikisto kaj poeto, barono kaj poste Vicgrafo de Aragŭajo, enkondukanto de la romantismo en Brazilo, kaj aŭtoro de “A confederação dos Tamoios”, verkis en Romo, en 1835, poemon kun 15 strofoj po ses versoj, omaĝe al José Joaquim da Rocha.

La heroo José Joaquim da Rocha mortis la 16-an de julio 1848. Dom Pedro la 2-a ordigis la entombigon por la glora politikisto de Minas-Ĝerajo, el sia propra poŝo. La IHGB nomumis la poeton Manuel de Araújo Porto Alegre, poste Baronon de Santo Ângelo, por parolado, kaj kunprenis kronon el Brazilo, en la nomo de la Patrujo kaj de la Historia Instituto, kaj proklamis lin kiel “la unua motoro de nia historio. ”, la plej granda motoro de la Sendependeco.

Feliĉa estis José Joaquim da Rocha, kiu ĉiam estis firma kaj fundamentita sur la roko, pri kiu parolas al ni Sankta Mateo en sia Evangelio.

## Referencoj 
Kategorio:Naskiĝintoj en 1777
Kategorio:Mortintoj en 1848
Kategorio:Naskiĝintoj en la 18-a jarcento
Kategorio:Mortintoj en la 19-a jarcento

Kategorio:Naskiĝintoj la 19-an de oktobro
Kategorio:Mortintoj la 16-an de julio 
Kategorio:Brazilaj politikistoj
Kategorio:Brazilaj deputitoj
Kategorio:Brazilaj konsuloj