open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Niko

**Niko** (, «venko», latine *Victoria*) estas en la helena mitologio diino de venko. Ŝia patrino estis Stiksa (malamo) kaj patro Palaso (batalo), gefratoj Bia (perforto), Zelo (potenco, penado, volo) kaj Krato (forto). Ili kune helpis al Zeŭso en batalo kontraŭ la titanoj.[eta|[Samotrako|Niko Samotraka – torso de signifa antikva statuo en pariza Luvro]]Sed nur Niko estis adorata kaj pro tio pli konata ol siaj gefratoj. Kulta centro de diino Niko estis templo sur atena Akropolo.[dekstra|eta|Skulpturo bildigata Nikon en [Efezo]]

## Niko en arto 
En belarto ŝi estis konsekvence bildigata kiel flugilhava figuro, per kio ŝi estas escepto en bildigo de dioj. Ofte ŝi estas prezentita kiel malgranda statueto en manoj de Zeŭso aŭ Atena. Tio esprimas fakton, ke Niko estas estimata ne nur de popolo, sed ankaŭ de la ceteraj dioj.

Niko estis bildigata kun diversaj atributoj, kiuj simbolas venkon. Ofte kun muzikinstrumentoj (gitaro, liro), kun donacoj por venkinto (florkrono, floroj, palmfolio, ŝerpo, kruĉo da vino).

## La plej signifaj statuoj de Niko 
La plej signifa bildigo de Niko estas ***Niko Olimpia***. Torso de tiu ĉi antikva statuo estis malkovrita en la jaro 1875 ĉe fosado en Olimpio fare de germanaj arĥeologoj. Kontraste kun multaj antikvaj statuoj ne temas pri romia kopio, sed rekte pri helena verko, kreita de skulptisto Paiono en la dua duono de la 5-a jarcento a.K. Nun ĝi estas en Olimpia muzeo.

Plia fama bildigo de Niko estas la fame konata ***Niko Samotraka***. Tiu ĉi helenisma kopio de nekonata helena majstro de komenco de la 2-a jarcento a.K. estis malkovrita en la jaro 1863 en t.n. *Sanktejo de Grandaj Dioj* sur greka insulo Samotrako. Origine ĝi estis lokita sur piedestalo en formo de ŝipnazo de venka helena ŝipo. Nun ĝi estas ekspoziciata en pariza Luvro.

Konata estas ankaŭ ***Niko de Varsovio***, statuo lokita proksime de varsovia Malnova urbo, rememorata heroecon de varsoviaj loĝantoj en la jaroj 1939 - 1945. La monumento estis konstruita en la jaro 1964 kaj en naŭdekaj jaroj renovigita. Niko ĉi tie per ege levata glavo batalas, kvankam ŝi jam estas supervenkita. Simbole rememoras la „nemalvenkeblan urbon“, kies loĝantoj revoluciiĝis kontraŭ la germanaj okupantoj. Tiu ĉi Niko diferencas de ceteraj bildigoj de la diino ne nur per modere distingebla simbolismo, sed ankaŭ, pro ŝiaj flugiloj.

## Tradukfonto 
## Vidu ankaŭ 
* 307 Niko

Kategorio:Personigoj de la helena mitologio
Kategorio:Dioj de la helena mitologio
Kategorio:Militaj dioj
Kategorio:Titanidoj
Kategorio:Idaro de la oceanidinoj
Kategorio:Antikva Grekio en arto kaj kulturo
Bukceno

**Bukceno** povas esti laŭ PIV antikva trumpeto ĉe la Romanoj kaj duarange ankaŭ (*Buccinum undatum*) genro de moluskoj el la klaso de gastropodoj, relative grandaj, konkohavaj, vivantaj ĉe la bordoj en malprofunda akvo.

[eta|200px|dekstra|Bildo de *buccina* elprenita de la dekdua eldono de la [Encyclopaedia Britannica.]]
La ***buccina*** aŭ **bukceno** estis blovinstrumento uzata de la romia armeo. Origine temis pri metala tubo de el 11 al 12 futoj longa, mallarĝa, kiun oni sonigis pere de buŝaĵo kun formo de taso. La tubo espiraliĝis ĉirkaŭ si mem el la buŝaĵo al la plilaŭtilo kun formo de granda C kies strukturo plifortikiĝis pere de transversa tubo kiu trapasis la kurbon.

La muzikisto povis uzi la diagonalan strion por stabiligi la instrumenton, dum la sontubo kurbiĝis supre ĝis esti super liaj kapo aŭ ŝultroj. Ĝi utilis por fari diversajn signalojn en la tendumejo kiel, ekzemple, marki la gvardiperiodojn. Tiu instrumento estis antaŭaĵo de la trumpeto kaj de la trombono.

## Diskaro 
* *Synaulia, Music of Ancient Rome, Vol. I – Wind Instruments - Amiata Records ARNR 1396, Florenco, 1996.

## Referencoj 
* Antcliffe, Herbert: "What music meant to the Romans" en *Music & Letters 30(30)*:338, 1949.
* Bonanni, Filippo: *Antique Musical Instruments and their Players*, Dover Publications reprint of the 1723 work, *Gabinetto armonico* with supplementary explanatory material. New York: Dover Publications, 1964.
* Comotti, Giovanni: *Music in Greek and Roman Culture*. Baltimore: Johns Hopkins, 1989.
* Donaldson, G. H.: "Signalling communications and the Roman Imperial Army" en *Britannia 19*:351–352, 1988.
* Grout, Donald J. & Palisca, Claude V.: *A History of Western Music*. New York: W. W. Norton, 1996.
* Meucci, Renato: "Roman military instruments and the Lituus" en *The Galpin Society Journal 42*:86, 1989.
* "Horn" kaj "Trompete" en *Reallexikon der germanischen Altertumskunde'', Heinrich Beck u.a. (Hrsg.). Berlin & New York: de Gruyter, 1973, Bd. 15, S. 121–130. ISBN 3-11-016649-6

Kategorio:Latunaj blovinstrumentoj
Kategorio:Muzikaj instrumentoj
Kategorio:Romia Imperio
Fervojlinio Băbeni – Alunu

La **fervojlinio Băbeni – Alunu** estas duaranga fervojlinio en Rumanio. Ĝi havas la numeron 205 kaj ligas la urbon Băbeni en distrikto Vâlcea kun la samdistrikta vilaĝo Alunu.

La linio estis konstruita en la jaroj 1982 – 1987 en jenaj partoj:
*  Băbeni – Popești, malfermita en 1984
*  Popești – Berbești
*  Berbești – Alunu, malfermita en 1987

La linio estis unue uzata kiel industria linio por vartrajnoj, kiuj portis ligniton de la minejoj ĉe Alunu kaj Berbești al la elektrocentralo CET Govora ĉe Râmnicu Vâlcea. Nun trafikas ankaŭ personaj trajnoj. La permesata rapido ne estas alta, ĉar pro la nestabileco de la grundo la linio ofte estas blokata per terŝutiĝoj.

Ekde la debranĉiĝo de la ĉefa linio sude de Băbeni la linio unue sekvas la valon de la rivereto Luncavăț. Post Popești ĝi foriras de la valo tra la unua el kvar tuneloj kaj iras pli-malpli rekte okcidenten ĝis Berbești. Tie ĝi ĉirkaŭiras monteton, atingas la valon de la rivero Olteț kaj la finstacion Alunu.

Fine de la 1980-aj jaroj ekzistis plano plilongigi la linion je ĉ.&nbsp;10&nbsp;km por atingi Seciurile kaj tie la linion al Târgu Cărbunești. Sed la plano ne estis realigita. Oriente de Copăceni iam norden debranĉiĝis linio al loka minejo, sed ĝi estis nuligita kune kun tiu ĉi.

## Notoj 
Babeni, Alunu
Kategorio:Distrikto Vâlcea
Nikteo (mitologio)

**Nikteo**  - ((helene *Νυκτεύς*, latine *Nycteus*) estis en la helena mitologio teba reĝo, filo kaj posteulo de la reĝo Hirieo.
Nikteo estis bopatro de Polidoro, sekvanto de fondinto kaj reganto de Tebo, Kadmo. Ĉar Polidoro tro frue mortis, kuratorigis filon Labdakon en zorgon de Nikteo. Sed kiam Labdako ankaŭ frue mortis, restis post li malgranda filo Laio. Tiu ankoraŭ ne plenkreskis por transpreno de la reĝa potenco, transprenis regadon Nikteo. Nek lia regado daŭris longe, post lia morto teba reĝo fariĝis lia frato Liko.
Nykteo havis filinon Antiopan, belan knabinon, kun kiu Zeŭso naskigis filojn Amfíonon kaj Zeton. Ili ambaŭ pli poste fariĝis tebaj reĝoj.
Aliaj versioj sciigas, ke Nikteo estis nur duonpatro de Antiopo, propra patro estis rivera dio Asopo. Tiu estis filo de titano Oceano kaj de lia edzino Tetiso. Krom Antiopo li estis ankaŭ patro de nimfo Egino.
## Tradukfonto 
Kategorio:Mitaj reĝoj de Tebo
Popești (komunumo, Vâlcea)

**Popești** [popeŝtj] estas komunumo en la rumana distrikto Vâlcea. Ĝi konsistas el la vilaĝoj Curtea, Dăești, Firijba, Meieni, Popești (la sidejo), Urși kaj Valea Caselor.

Popești situas ĉe la nacia vojo DN67 inter Horezu kaj Craiova. Ĝi havas stacion ĉe la fervojlinio Băbeni – Alunu.

## Eksteraj ligiloj 
* Komunuma paĝo ĉe Ghidul Primărilor

Kategorio:Komunumoj de distrikto Vâlcea
Târgu Cărbunești

**Târgu Cărbunești** [tırgu kərbuneŝtj] estas urbo en la rumana distrikto Gorj. Ĝi administras ankaŭ jenajn vilaĝojn: Blahnița de Jos, Cărbunești-Sat, Cojani, Crețești, Curteana, Floreșteni, Măceșu, Pojogeni, Rogojeni kaj Ștefănești.

Tra Târgu Cărbunești pasas la nacia vojo DN67B inter Drăgășani kaj Târgu Jiu. La urbo havas gravan fervojan stacion (kiu nomiĝas simple *Cărbunești*), kie haltas longdistancaj trajnoj al Arad, Konstanco, Bukareŝto kaj Kluĵo. Tie debranĉiĝas ankaŭ industria fervojo, t.&nbsp;n. karbolinio (*linie ale cărbunilor*), al Albeni kaj Seciurile.

## Historio 
Târgu Cărbunești estis unuafoje dokumente menciita en 1480 kiel *Târgul Gilort*. En 1504 dokumento nomis ĝin *Petrești*, kaj la nomo *Petreștii de Sus* estis en uzo ĝis la komenco de la 20-a jarcento. Tiam ĝin anstataŭis la nuna nomo, kiu aludas la karboindustrion. En 1968 Târgu Cărbunești ricevis la rangon de urbo.

## Transporto 
La fervojlinio Cărbunești – Seciurile estas duaranga fervojlinio en Rumanio. Ĝi havas la numeron 220 kaj ligas la urbon Târgu Cărbunești en la distrikto Gorj kun la samdistrikta vilaĝo Seciurile. La linio servas nur al vartransporto, precipe de karbo aŭ lignito. Ĝi estas t. n. karbolinio (rumane: *linie a cărbunilor*).

## Famuloj 
* Victor Martin (n. la 14-an de aprilo 1954) - inĝeniero, verkisto kaj ĵurnalisto.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* La urba retejo ()

Dosiero: Targu Carbunesti jud Gorj.png|Situo en la distrikto
Dosiero: ROU_GJ_Targu_Carbunesti_CoA.png|La urba blazono

Kategorio:Urboj de Rumanio
Kategorio:Urboj de distrikto Gorj
Clara (Cuqui) Nicola

**Clara (Cuqui) Nicola** (naskiĝis en 1926 je Havano en Cuba — mortis la 14-a de julio 2017) estis elstara kuba gitaristino kaj edukistino.
Ŝi estis fratino de Isaac Nicola, kiu mortis en 1997. En 2012 ŝi estis distingata per la premio “Cubadisco de Honor”.

## Kariero 
Clara (Cuqui) Nicola studis gitaron ĉe sia patrino Clara Romero de Nicola, renoma gitaristo kaj fondinto de la moderna Kuba Skolo de Gitaro, kaj ŝi finstudis ĉe la Urba Konservatorio de Havano. Ŝi ankaŭ partoprenis aktive sub kuratoreco de sia patrino en la porinfana societo pri belaj artoj SIBA, junulara sekcio de la kulturinstitucio “Pro-Arte Musical.”

Cuqui Nicola laboris kiel profesoro en la *Escuela Nacional de Instructores de Arte* (ENIA). Inter siaj multaj lernintoj estas menciendaj la fama kuba ĵazgitaristo Carlos Emilio Morales, kaj komponisto Edesio Alejandro.

## Vidu ankaŭ 
* Kuba muziko

## Eksteraj ligiloj 
* Marta María Ramírez pri Kubo kaj la kuba gitarskolo 
* Jesús Dueñas Becerra: Isaac Nicola. Hijo y padre de la Escuela Cubana de Guitarra. 

## Referencoj 
Kategorio:Kubaj klasikaj gitaristoj
Kategorio:Klasikaj muzikistoj de la 20-a jarcento
Kategorio:Kubaj muzikpedagogoj
Fanfaro

**Fanfaro** estas mallonga muzikpeco de granda forto kaj brilo, ludata per kelkaj trumpetoj kaj aliaj latunaj blovinstrumentoj, ofte akompanataj de frapinstrumentoj. Ĝenerale oni uzas ĝin por ceremoniaj celoj rilate al la monarkio por esprimi majeston aŭ por personoj de granda socia gravo. La termino estas uzata ankaŭ kun simbola aŭ metafora senco por aludi al faktoj al kiuj oni havigas multan reklamon, eĉ se ne ekzistas muziko en ili.

Komponis fanfarojn famaj muzikistoj kiaj Igor Stravinski kaj Aaron Copland nome por tiu lasta ĉe *Fanfare for the Common Man* (fanfaro por normalulo).

## Vidu ankaŭ 
* *La fanfarona militisto*

Kategorio:Muziko
Kategorio:Muzika terminologio
Malú (kantistino)

eta|350px
**María Lucía Sánchez Benítez** (Madrido, 15-an de marto 1982), pli bone konata sub sia artistnomo **Malú**, estas sukcesplena hispana popkantistino. Kun pli ol 2,5 milionoj da venditaj albumoj (novembro 2012) ŝi estas unu el la plej establitaj nomoj en la hispana muzikmondo kaj estis plurfoje premiita per grandaj premioj. Krom tio ŝi laboris kun la plej gravaj hispanlingvaj artistoj.

## Biografio 
Malú naskiĝis kaj elkreskis en tre muzika kaj artista ĉirkaŭaĵo. Ŝia patro estas la en Hispanio konata flamenko-kantisto Pepe de Lucía kaj ŝia patrino estas nevino de la flamenko-komponisto kaj -gitaristo Paco de Lucía.

Malú eniris la muzikmondon je 15 jara aĝo, kun kiel plej grava celo lernej-evitado, sen tro da esperoj pri sia muzika kariero. Ŝia unua albumo *Aprendiz* eldoniĝis en la printempo de 1998 kaj tuj fariĝas granda sukceso per pli ol 650.000 venditaj ekzempleroj nur en Hispanio, 4 foje platino, kaj la komenco de longa kaj sukcesplena kariero. Ekde tiam ŝi ne plu foriris de la scenejo kaj fariĝis unu el la plej grandaj nomoj en la hispana muzika mondo.

Krom ŝia muzika kariero ŝi ankaŭ sin dediĉas al bonfara laboro, inter aliaj por la Ruĝa Kruco, Unicef, Save the Children, la hispana batalo kontraŭ kancero kaj diversaj hispanaj organizoj por bestoprotektado.

## Diskaro 
[eta|180px|Malú en koncerto en [Granada (2013).]]

### Albumoj 
* *Aprendiz* (1998)
* *Cambiarás* (1999)
* *Esta vez* (2001)
* *Otra piel* (2003)
* *Por una vez* (2004, rekte)
* *Malú* (2005)
* *Desafío* (2006)
* *Gracias* (2007, rekompilado kun rektaj kantoj)
* *Vive* (2009)
* *Guerra Fría* (2010)
* *Dual* (2012, rekompilado kun duetoj)
* *Sí* (2013)
* *Todo Malú* (2014, rekompilado)

### Unuopaĵoj 
Premiitaj per ora- aŭ platina disko
* *Blanco y Negro* de la albumo *Guerra Fría* (2010)
* *Vuelvo a verte* de la albumo *Dual* (2012)

## Referencoj 
Kategorio:Hispanaj kantistoj
Zuzanna Bijoch

**Zuzanna Bijoch** (naskiĝis la 20-an de junio 1994 en Katowice) – pola modelino

## Biografio 
En 2007 gajnis konkurson *Bravo Girl*.

Zuzanna Bijoch debutis en 2011, kiam la itala vestafasonistino Miuccia Prada elektis ŝin por sia nova kampanjo. En la monda rangigo de manekenoj *Top 50 models* ŝi akiris la 19-an lokon.

Poste ŝi partoprenis en multe da sinprezentoj, interalie ĉe: Christian Dior, Givenchy, Chanel, Dolce & Gabbana. Ŝi ankaŭ aperis en pluraj revuoj kiel *Elle*, *Vogue*, *Glamour*.

En 2011 ektroviĝis sur la kovrilo de la meksika eldono de *Vogue* kaj la pola de la magazeno *Elle*.

Kategorio:Manekenoj
Kategorio:Polaj fotomodeloj
Kategorio:Naskiĝintoj la 20-an de junio
Isaac Nicola

**Isaac Nicola** (naskiĝinta en 1916 je Havano; mortinta samurbe en 1997) estis elstara kuba gitaristo kaj profesoro, same kiel unu el la fondintoj de la moderna Kuba Gitaro-Skolo. Li estis frato de Clara (Cuqui) Nicola.

## Akademia edukado 
Isaac Nicola komencis lerni gitarludon de sia patrino, Clara Romero, en la Urba Konservatorio de Havano. Finstudinte tion en 1934, li studis harmonisciencon kaj muzikhistorion en la Konservatorio Bach. En 1939 Isaac Nicola daŭrigis sian profesiolernadon en Parizo ĉe Emilio Pujol, lerninto de Francisco Tárrega. Li ankaŭ lernis ludi la vihuelaon de Pujol faris esplorojn pri la historio kaj la literaturo de la gitaro.

## Verkado kiel gitaristo 
En 1940 Nicola revenis al Kubo kaj vojaĝis denove al Usono, kie li daŭrigis longan amikan rilaton kun la kuba gitaristo José Rey de La Torre, kun kiu li prezentis koncerton en Havano en 1947. Post reveno al Kubo profundiĝis en periodon de aktiveco kiel interpretanto, kiu kulminis en 1957 per koncerto, en kiu li unuan fojon prezentis la faman *Danza Característica* de Leo Brouwer.

En tiu epoko Isaac Nicola aktivis restrukturante la metodon de gitarludo, kiun estis kreinta lia patrino, kaj ankaŭ aldonis multan de sia propra rikolto. Li fondis la bazojn de didaktika sistemo tuteca por la instruo de gitarludo, kiu inkluzive la kontribuaĵojn de multaj aliaj gitaristoj, profesoroj kaj komponistoj estis aplikata pli malfrue en la akademia de variaj generacioj de kubaj gitaristoj.

## Premioj kaj distingoj 
* Premio Nacional de Enseñanza Artística (1997)
* Premio Nacional de Música (1997)
* Ordeno "Félix Varela" (1981)

## Referencoj 
Kategorio:Kubaj gitaristoj
László Iván

**László Iván** [lAslO ivAn], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Iván László** estis hungara kuracisto, psikiatro, neŭrologo, gerontologo, profesoro, parlamentano.

László Iván http://napidoktor.hu/szakertok/prof-dr-ivan-laszlo/ naskiĝis la  1933 en Gönc kaj mortis la 14-a de januaro 2020.

## Biografio 
László Iván akiris kuracistan diplomon en Universitato Semmelweis en 1957, fakdiplomojn pri psikiatrio en 1961, pri neŭrologio en 1963. Post sia kuracista diplomo li laboris en la universitata psikiatria kliniko ĝis 1982, poste en psikiatria laboratorio. Inter 1972 kaj 1988 li laboris en la ministerio, inter 1993 kaj 2003 li estis katedrestro. En 1980 li kandidatiĝis, en 1993 li akiris PhD. Inter 2006–2014 li estis parlamentano.

Li edziĝis en 1971, poste li havis filinon. Li ricevis premiojn inter 1994 kaj 2001.

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj psikiatroj
Kategorio:Hungaraj neŭrologoj
Kategorio:Hungaraj gerontologoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Neĝa blindeco

La **neĝa blindeco**, aŭ **fotokretatito** estas dolora stato de okulo. Ĝin kaŭzas forta ultraviola radiado en sendefendita okulo. Ĝi similas al la solbruo de korneo aŭ konjunktivo. Ĝi komencas post iu horoj post la radiado.

## Troviĝebleco 
Ĝi povas ekigi eĉ post malforta ultraviola radiado. Ĝi oftas ĉe veldistoj, kiuj ne surhavas veldmaskon aŭ veldokulvitron, kiam ili laboras. Ankaŭ la sendefendita aŭ malforte defendita okuloj dum solariado aŭ kuŝado en sunbrilado povas malsanigi. Ankaŭ la natura radiado reflektita de neĝo aŭ glacio, rare ankaŭ de marakvo aŭ sando povas esti danĝera. La freŝa neĝo reflektas la 80% de ultraviola radiado, la sando la 15% kaj la ŝaŭmo de maro la 25%. La neĝa blindeco estas problemo precipe ĉe la polusoj aŭ en grandaj altoj, ĉar ĉe la polusoj la suno brilas malsupren, kaj la ultraviola radiado fortigas per 4% je 300 metroj.

## Simptomoj 
Al ĝiaj simptomoj apartenas doloro, larmado, konvulso de palpebroj, malbona komforto, kaj tre mallarĝaj pupiloj. Ili komencas post iuj de horo post radiado, kaj post 36-120 horoj ĉesas. Ĝi estas trovebla per fluorescenco en blua lumo.

## Kuracado 
Oni povas komence malgrandigi la doloron per okulgutoj, sed poste oni uzi nur fomenton, ĉar la okulgutoj malhelpas la regenereadon de korneo. Tiu povas kaŭzi ulceron, kaj malgajnon de okulo. Oni uzas aliajn sanigilojn nur en severaj kazoj. Post kiam la radiado ĉesis, la regenerado estas rapida en malhela ĉambro. Ĝis resanigado oni ne surhavu kontaktlensojn, kaj ne frotu la okulojn.

Alie oni povas defendi liajn okulojn per malluma tekstilo. Oni devas ĝin dike volvi kaj tranĉi mallarĝajn fendojn por liaj okuloj. La Special Air Service proponas, ke oni farbu nigre la haŭton sub okuloj, kiel la antikvaj egiptanoj. Tiu defendas kontraŭ reflektado.

### Inuita metodo 
[eta|Tradicia [Inuitoj|inuita okulvitro kontraŭ neĝa blindeco]]
La inuitoj faris okulvitron el ramuro de boaco kontraŭ neĝa blindeco. Ili faris sulkon por la naso, kaj mallarĝan fendon por okuloj. Oni povas fiksi ĝin per boaca tendeno. La okulvitro konformiĝas al la kapo, kaj oni povas vidi per la fendo, sed la ultraviola radiado estas plejparte elfiltritaj.

## Literaturo 
Kategorio:Sindromoj en oftalmologio
József Rácz

**József RÁCZ** [jOĵef rAc], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Rácz József** estas hungara kuracisto, psikiatro, profesoro.

József Rácz http://www.kekpont.hu/racz-jozsef/  naskiĝis la  1957 en Budapeŝto.

## Biografio 
József Rácz abiturientis en sia naskiĝurbo, poste li akiris kuracistan diplomon en Universitato Semmelweis en 1981. Post siaj studoj li laboris 2 jarojn en neŭrologia instituto, poste en psikologia instituto ĝis 2011. Li dekomence interesiĝas pri drogaĉaj gejunuloj kaj homoj vivantaj surstrate. En 1989 li akiris psikologian diplomon en 1989, plian diplomon en 1994 kaj en la sama jaro li kandidatiĝis. Ekde 2000 li instruas en Universitato de Pécs, ekde 2009 en *Universitato Semmelweis*, ekde 2011 en Universitato de Budapeŝto (foje ankaŭ en aliaj universitatoj). En 2009 li doktoriĝis antaŭ la Hungara Scienca Akademio. Li ricevis 5 premiojn inter 1989 kaj 2001.

## Elektitaj libroj 
* *A drogfogyasztó magatartás* (1988)
* *Addiktológia* (1999)
* *Kvalitatív drogkutatások* (2006)
* *Út a túléléshez - nyílt színi droghasználat és "belövőszobák" Budapesten* (2010)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto 
* http://elte.academia.edu/JozsefRacz 

Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj psikiatroj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj adiktologoj
Nomia

**Nomia** - ((helene *Νομία*, latine *Nomia* estas en la helena mitologio unu el nimfoj - Najadoj

Ŝi estas konata kiel amantino de junulo nomata Dafno. La junulon ŝi devigis ĵuri, ke li neniam malfidelos ŝin. Okaze de perfido li perdos vidkapablon. Kiam Dafno, ebriita cedis al tento de la reĝidino Kloriso, estis fakte blindigita, vagis tra kampanaro, komponis kaj kantis malgajajn kantojn. Mortis pro falo en raveno. Onidire lia patro, dio Hermeso transformis lin en ŝtonon.

## Tradukfonto 
Kategorio:Nimfoj
Sermages

**Sermages ** estas franca komunumo en la departemento Nièvre, en la regiono Burgonjo.

## Geografio 
eta|maldekstra|Limoj de la komunumo

## Historio kaj vidindaĵoj 
En 1981 François Mitterrand faris tie sian afiŝon por la franca prezidenta kampanjo.

## Famuloj 
La kuracisto Georges Mathé (1922-2010) naskiĝis tie.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
### Interna ligilo 
* Komunumoj de Nièvre

### Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Komunumoj de Nièvre
Luncavăț (rivero)

**Luncavăț** [lunkavəc] estas rivereto en la rumana distrikto Vâlcea, dekstra alfluanto de Olt. Ĝi formiĝas per kunfluo de la riveretoj *Valea Curpenei* kaj *Balota* (alinome *Pârâul Cumpenelor*).

Laŭ la nacia administrejo "Akvoj de Rumanio" la rivero longas 60 kilometrojn. Ĉe Șirineasa estas akvomezura stacio.

Luncavăț komence fluas suden kaj iom post iom turniĝas sud-orienten. Ekde Horezu ĝis Dăești la nacia vojo DN65C sekvas la fluon de la rivero je ĉirkaŭ 20 kilometroj. Ekde tie la valon uzas la fervojlinio Băbeni – Alunu ĝis Valea Mare.

En la supra parto de sia fluo la rivero foje kaŭzas inundojn. En julio 2014 ĝi detruis 200 loĝejojn en la vilaĝeto Atârnați (komunumo Vaideeni).

## Notoj 
Kategorio:Riveroj en Rumanio
Kategorio:Distrikto Vâlcea
Kategorio:Akvokolekta areo de Olt
Șirineasa (komunumo, Vâlcea)

**Șirineasa** [ŝirinjasa] estas komunumo en la rumana distrikto Vâlcea. Ĝi konsistas el la vilaĝoj Șirineasa (la sidejo), Aricioaia, Ciorăști, Slăvitești kaj Valea Alunișului.

Șirineasa situas sur la maldekstra, norda bordo de la rivero Luncavăț. La distrikta vojo DJ667F ligas ĝin al la naciaj vojoj DN64 (ĉe Valea Mare) kaj DN65C (ĉe Dăești). Șirineasa havas stacion ĉe la Fervojlinio Băbeni – Alunu, je la alia, dekstra bordo de Luncavăț.

Șirineasa havas lignan preĝejon laŭdire starigitan en 1694 de la rumana reganto Constantin Brâncoveanu.

## Eksteraj ligiloj 
* Komunuma retejo 
* Lernejo kun la klasoj 1 – 8 

Kategorio:Komunumoj de distrikto Vâlcea
Antal Grassalkovich (krongardisto)

**Barono, grafo Antal Grassalkovich** [graŝalkoviĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Grassalkovich Antal** estis hungara advokato, krongardisto. Lia nobela antaŭnomo estis *gyaraki*. Lia samnoma filo estis Antal Grassalkovich (duko), lia samnoma nepo estis Antal Grassalkovich (ĉambelano).
eta|maldekstre|Skulptaĵo pri Antal Grassalkovich
Antal Grassalkovich http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC04834/05434.htm naskiĝis la  1694 en Hungara reĝlando en Ürmény (nuntempa Mojmírovce en Slovakio). Li mortis la  1771 en Gödöllő.

## Biografio 
Antal Grassalkovich frekventis piaristan lernejon, poste li akiris juristan diplomon en 1715. En la sekva jaro li iĝis advokato en Buda. Li estis tre talenta, tial en 1724 li estis nomumita kortega konsilisto, post 3 jaroj gvidanto de "Komisiono pri Novaj Akiraĵoj" (Neoacquistica Commissio). Tiu komisiono decidis pri redonoj de bienoj reokupitaj de Osmana Imperio. La turka erao daŭris ĉ. 150 jarojn, tial ofte okazis, ke la bienula familio jam formortis, aŭ la dokumento perdiĝis. Grassalkovich donis la bienojn sen posedantoj al la buĝeto, sed ankaŭ por si mem. Sekve li tre riĉiĝis. En sia ĉefa bieno servis László Kelemen (aktoro). Li ricevis la rangojn barono en 1736, grafo en 1743, krongardisto en 1751, post jaroj vera sekreta konsilisto kaj ankaŭ departementestro. Li estis fidela apoganto de politiko de Maria Tereza de Aŭstrio. Li edziĝis trifoje, la meza edzino naskis 6 gefilojn.

## Memorigiloj 
* skulptaĵo en Hatvan

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto
eta|maldekstre|Antal Grassalkovich

Kategorio:Hungaraj advokatoj
Kategorio:Krongardistoj
Kategorio:Hungaraj magnatoj
Kategorio:Hungaraj baronoj
Kategorio:Hungaraj grafoj
Suona

[eta|[Suona, ĉina trumpeto.]]

La **suona** ( aŭ , nome  aŭ , ), nomata ankaŭ ***laba*** () aŭ ***haidi*** () estas ligna blovinstrumento kun duobla anĉo simila al ŝalmo de la Hanoj de Ĉinio.

## Priskribo 
Ĝi havas altan kaj tre akutan sonon kaj estas uzata ofte de la ensembloj de tradicia ĉina muziko, partikulare de tiuj kiuj ludas subĉiele. Temas pri grava instrumento por la tradicia popola muziko de la nordo de Ĉinio, partikulare ĉe la provincoj Ŝandongo kaj Henano, kie dum multa tempo estis uzata por festoj aŭ por militaj celoj. Ĝi krome estas uzata por nuptoj, funebroj kaj procesioj kombine kun ŝengoj, gongoj, tamburoj kaj aliaj instrumentoj. Tiuj ensembloj de vento kaj perkuto ricevas la nomon de *ĉuida* aŭ *guĉui*. Konata versio de la suona estas la ĉina korneto, instrumento kiu estas tre uzata kiel melodia elemento nepra por la "konga santiaga", tipo de popolmuziko same nepra por popolaj festoj en la orienta regiono de Kubo, kies ĉefurbo estas Santiago de Cuba, kaj de tie ties nomo "santiaga".

## Bibliografio 
* Wang, Min (2001). ''The Musical and Cultural Meanings of Shandong Guchuiyue from the People's Republic of China*. Ph.D. dissertation. Kent, Ohio, Usono: Kent State University.
* *New Grove Dictionary of Music and Musicians'', (2001), dua eldono, eldonita de Stanley Sadie kaj John Tyrrell (Londono, Unuiĝinta Reĝlando).

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Ĉina korneto
* Hobojo
* Dewey Redman

## Eksteraj ligiloj 
* Ekzemploj aŭdeblaj de suona (en ĉina)

Kategorio:Blovinstrumentoj
Kategorio:Ĉina muziko
Valea Mare (Băbeni, Vâlcea)

**Valea Mare** [valja mare] estas vilaĝo en la rumana distrikto Vâlcea. Administre ĝi apartenas al la urbo Băbeni, kiu situas du kilometrojn norde.

Valea Mare situas ĉe la enfluejo de la rivero Luncavăț en la riveron Olt. Olt tie formas baraĵlagon, sur kies baraĵo la distrikta vojo DJ677F atingas la orientan bordon. La nacia vojo DN64 ligas la komunumon al Băbeni (norde) kaj Drăgășani (sude). La fervojaj linioj Podu Olt – Piatra-Olt kaj Băbeni – Alunu trairas la komunumon, sed la plej proksimaj stacioj estas en Băbeni kaj Slăvitești.

Kategorio:Vilaĝoj de distrikto Vâlcea
Valea Mare (komunumo, Vâlcea)

**Valea Mare** [valja mare] estas komunumo en la rumana distrikto Vâlcea. Ĝi konsistas el la vilaĝoj Valea Mare (la sidejo), Bătășani, Delureni, Drăganu, Mărgineni kaj Pietroasa.

Valea Mare situas 7 kilometrojn nord-oriente de Bălcești, sur la maldekstra (orienta) bordo de la rivero Cerna. La distrikta vojo DJ643B ligas la partojn de la komunumo. Per la komunuma vojo DC68 atingeblas la alia bordo de Cerna kaj la nacia vojo DN65C.

## Eksteraj ligiloj 
* Komunuma retejo 

Kategorio:Komunumoj de distrikto Vâlcea
Preĝejo Naskiĝo de Maria (Héhalom)

La **paroĥa preĝejo Naskiĝo de Maria** estas romkatolika preĝejo en Hungario, en Héhalom, en mezo de la vilaĝo.

## Historio 
Dum la mezepoko jam paroĥa preĝejo funkciis en la vilaĝo, en ties rando apud la tombejo. Dum la jarcentoj ĝi ruiniĝis, tial oni malkonstruis ĝin en la 19-a jarcento. La nun videbla kirko konstruiĝis en la frua 19-a jarcento tre longe pro financaj problemoj. La orgeno alvenis en 1850, ĝi estis trakonstruita en 1936. En 1944 oni pentris malfreskojn sur la murojn. En 1960 la konstruaĵo estis trakonstruita, la navo iĝis pli longa, interne nova galerio, ekstere nova turo konstruiĝis. En 2008 renovigaj konstruadoj komenciĝis.

## Konstruaĵo 
La kirko situas sola, antaŭe kruco kaj statuo pri Johano Nepomuko estas videblaj. La fasado komenciĝas per kvadrata turo, kie malsupre estas la enirejo. Malantaŭ la turo la pli larĝa navo etendiĝas, kiu finiĝas en rektangula absido, apude la sakristio funkcias.

Kermeso okazas en la 8-an de septembro aŭ en la plej proksima dimanĉo.

## Fontoj 
* hungare kun fotoj
* hungare kun foto
* hungare
eta|maldekstre|

Hehalom
Hehalom
Obsedo (Karolo Piĉ)

eta|Kovrilpaĝo
eta|maldekstre|Ĉiu paĝo kaj poeziaĵo de la verko aperas tiele ornamita
***Obsedo*** estas libro de poezio de Karolo Piĉ, eldonita de Artur E. Iltis en Saarbrücken, 1984.

## Enhavo 
La poemaro konsistas el 114 mallongaj poeziaĵoj de naŭsilabaj versoj.

Laŭ la fina postparolo de la aŭtoro mem, oni agnoskas la paralelecon aŭ komplementecon de tiu verko al la romano *La Litomiŝla Tombejo*. Ĉio okazas same en la ĉeĥa urbo Litomiŝl, kaj la sinsekvo de la poeziaĵoj laŭiras la jarsezonojn nome vintro (26 pecoj), printempo (34), somero (26) kaj aŭtuno (28). Evidentiĝas pli da atento al la plej inspirigaj sezonoj nome printempo kaj duarange aŭtune. La literatura tradicio respegulas en senhomaj urbaj panoramoj de stratetoj, placoj kaj arkadoj, kie resonas kalkanumoj de virinoj aŭ kie videblas lumetoj ĉu de lanternoj ĉu el fenestroj. La sezonoj montras sian plej arketipan karakteron frosto, neĝo, pluvo ktp.

La titolo aludas al la obsedoj aŭ, alimaniere dirite, ripetemo de samaj temoj aŭ motivoj: nome la urbo, la lumoj, la pluvo, la deziro al virinoj, obsede kun du pintaj mamoj, aŭ eĉ al junulinoj, kies jupojn levas la vento ktp. La aŭtoro mem rekonas tiun ripetemon en la postparolo. Tiu klasikemo kontrastas kun la lingva aliro al propra lingvaĵo esperantoreformema, kiu estas defendita per 18-paĝa klarigaro dum la postparolo mem havas nur 3 paĝojn. Tia reformemo ne temas nur pri simplaj neologismoj (ankaŭ) sed ankaŭ pri afiksoj, prepozicioj kaj aliaj gramatikaĵoj.

## Fonto 
* *Obsedo*, Karolo Piĉ, eldonita de Artur E. Iltis en Saarbrücken, 1984

Kategorio:Ĉeĥa literaturo
Kategorio:Esperanta literaturo
Kategorio:Poezio
Daniel Hopfer

eta|*Gib Frid*.

**Daniel HOPFER** (1470, Kaufbeuren-1536, Aŭgsburgo) estis germana gravuristo de stilo de manierismo. Oni konsideras lin la unua kiu uzis la akvaforton kiel tekniko por gravurarto, antaŭ 1500, do antaŭ Durero. Li laboris ankaŭ por lignogravurado.

Daniel Hopfer familiariĝis kun la uzado de akvaforto por la dekorado de kirasoj, periodo el kiu oni konservis glavon en la *Germanisches Nationalmuseum* de Nurembergo. Tiu traktado per acido de la metaloj estis konata en Eŭropo ekde 1400 proksimume, kaj ties uzado por ornami armaĵojn alvenis al Germanio eble el Italio fine de la 15a jarcento.

Li havis tri filojn, Jörg, Hieronymus kaj Lambert, el kiuj la du laste menciitaj estis pluigantoj de la patra metio, Hieronymus en Nurembergo kaj Lambert en Aŭgsburgo. Ankaŭ la du filoj de Jörg, nome Georg kaj Daniel, estis famaj gravuristoj, patronitaj de Maksimiliano la 2-a de Habsburgo, kies sukcedanto nome Rudolfo la 2-a de Habsburgo, eĉ nobeligis Georg. La Hopferuloj realigis ĉiajn tipojn de verkoj, ĉefe kopiojn de aliaj artistoj kiaj Andrea Mantegna, Albrecht Dürer, Jacopo de' Barbari, Marcantonio Raimondi aŭ Albrecht Altdorfer, inter aliaj.
eta|center|*La Virgulino kun la Infano*.

## Bibliografio 
* *Daniel Hopfer von Kaufbeuren, Meister zu Augsburg 1493-1536.* Ed. Eyssen: Dissertation, Ruprecht-Karls-Universität, Heidelberg, 1904.
* ''Hollstein's German Engravings Etchings and Woodcuts 1400-1700.* Vol. XV. A.L. Van Gendt B.V., Blaricum, 1986.
* *The Renaissance Print 1470-1550.'' David Landau and Peter Parchall. Yale University Press, 1994. ISBN 0-300-06883-2

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Germanaj pentristoj
Fervojlinio Podu Olt – Piatra Olt

La **fervojlinio Podu Olt – Piatra Olt** estas duaranga fervojlinio en Rumanio. Ĝi havas la numeron 201 kaj ligas la linion inter Sibiu kaj Braŝovo al la transkarpataj distriktoj Vâlcea kaj Olt.

La linio dum sia tuta itinero sekvas la fluon de la rivero Olt. Ĝi komenciĝas sur ties dekstra bordo ĉe Podu Olt kaj kvarfoje transiras ĝin, revenante sude de Dăești al la dekstra flanko. Ĝia altitudo malkreskas de 378 metroj en Podu Olt al 132 metroj en Piatra-Olt. De Turnu Roșu al Râmnicu Vâlcea la nacia vojo DN7 (E81), same sekvante la riveran valon, akompanas la fervojlinion, poste tion faras la nacia vojo DN64.

La linio devas transponti ne nur la riveron Olt, sed ankaŭ plurajn flankajn riverojn ĝiajn, kiuj venas de okcidento:
* Olănești en Râmnicu Vâlcea
* Bistrița sude de Tătărani
* Luncavăț sude de Slăvitești
* Pesceana norde de Zlătărei

Sude de Zlătărei la linio je kelkaj kilometroj konsistigas la limon inter la distriktoj Vâlcea kaj Olt, disigante la vilaĝojn Șerbanești (Vâlcea, okcidente) kaj Petculești (Olt).

La linio estas pliparte unutraka; dua trako inter Cozia kaj Râmnicu Vâlcea estis malfermita en decembro 1981. Kvar stacioj (du eksaj kaj du ekzistantaj) de la linio ne havas nomojn, sed nur indikon de kilometra distanco; ĝi rilatas al la distanco al Bukareŝto.

En la 1990-aj jaroj mallonge ekzistis branĉa linio de Bujoreni al Vâlcele, kiu ligis la valon de Olt kun tiu de la rivero Argeș.

## Historiaj monumentoj 
Kvin konstruaĵoj de la linio estis deklaritaj historiaj monumentoj:
* Ponto super Olt ĉe Proieni (norde de Lotru)
* Mallonga tunelo sude de Cornet, ĉe la monaĥejo Cornetu; tie la valo de Olt estas mallarĝa, kaj la konstruantoj de la fervojo havis la elekton aŭ rekonstrui la monaĥejon aliloke aŭ konstrui tunelon sub ĝi
* La stacidomo de Cornet
* La stacidomo de Lotru
* La stacidomo de Călimănești

## Notoj 
Posu Olt Piatra Olt
Kategorio:Distrikto Sibiu
Kategorio:Distrikto Vâlcea
Kategorio:Distrikto Olt
Lipót Szondi

**Lipót Szondi** [sondi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szondi Lipót** estis hungara kuracisto, neŭrologo, psikiatro. Lia familia nomo estis *Sonnenschein* ĝis 1911. Lia filo estis Péter Szondi (1929-1971).
eta|La familia tombo.
Lipót Szondi http://lexikon.katolikus.hu/S/Szondi.html naskiĝis la  1893 en Hungara reĝlando en Nyitra (nuntempa Nitra en Slovakio). Li mortis la  1986 en Svislando en Küsnacht. Szondi trovis sian finan ripozejon en la tombejo Fluntern en Zuriko. Lia edzino Ilona "Lili" Livia, née Radványi (1902-1986), ilia filo Péter kaj ilia filino Vera (1928-1978), kiu estis kuracisto, ankaŭ estas entombigitaj en la tombo.

## Biografio 
Lipót Szondi devenis el juda familio. Li abiturientis en Budapeŝto en 1911, poste li akiris kuracistan diplomon en Universitato de Budapeŝto. Dum la 1-a mondmilito li estis armea kuracisto, ekde 1919 li estis privata kuracisto pri psikologio. Ekde 1927 li instruis en altlernejo, krome li laboris en psikologia laboratorio apud Pál Ranschburg. Li kreis teston, kiu faris lin mondfama, la testo estas konata Szondi-testo. En 1940 li perdis la postenon pro la judaj leĝoj, dum la nazia erao li rifuĝis al Zuriko, kie li vivis plu. Li fondis komence laborrondon, poste esplorocentron, fine instituton.
 
## Elektitaj publikaĵoj 
* *A fogyatékos értelem* (1925)
* *A családkutatás és ikerkutatás módszertani elemei* (1935)
* *Az én kísérleti elemzése* (1943)
* *Schicksalsanalyse* (1948)
* *Triebpathologie* (1952)
* *Achicksalsanbalytische Therapie. Ein Lehrbuch der passiven und aktiven analytischen Psychotherapie* (1963)
* *Moses Antwort auf Kain* (1973)
* *Die Triebvermischten* (1984)

## Memorigiloj 
* statuo en Budapeŝto de 1986
* memortabulo en Budapeŝto de 1993 
* fondaĵo

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj neŭrologoj
Kategorio:Hungaraj psikiatroj
Kategorio:Svisaj kuracistoj
Jakub Reys-Polak

**Jakub Reys-Polak** (aŭ simple **Jakub Polak**, france **Jacques le Polonais**; naskiĝis ĉirkaŭ 1545 en Augustów, mortis ĉirkaŭ 1605 en Parizo) estis pola liutisto kaj komponisto.

Junaĝe li transloĝiĝis al Francio. Li agis ĉefe en Parizo, kien li alvenis en 1574 kune kun la eksa pola-litova kaj estonta franca reĝo Henriko la 3-a. En 1588 Polak ricevis la titolon de reĝa liutisto (france *joueur de luth de Roi*). Ekde 1593 li gvidis liutan lernejon en Tours.

Li komponis pli ol 60 pecojn por liuto: 21 fantaziojn, 15 preludojn, kaj dancojn: 7 korentojn, 4 galjardojn, 8 voltojn, branlojn, sarabandon kaj baleton. Li estas ankaŭ aŭtoro de du liutaj versioj de la kantoj: *Susanne un jour* kaj *Une jeune fillette*.

Kategorio:Polaj komponistoj
Kategorio:Liutistoj
Muzeo de Balkanaj Militoj

dekstra|eta|Ekstera vido de la muzeo
La **Balkana Muzeo de Militoj** () estas muzeo en Gefiro, Centra Makedonio, Grekio, dediĉita al la Balkanaj Militoj.

## Historio kaj priskribo 
La muzeo fondiĝis en 26a de oktobro 1999. Ĝi okupas du-etaĝan konstruaĵon, konstruita fine de la 19a jarcento proksime je la enirejo de la vilaĝo. Ĝi estas konata kiel la **Vilao Topsin** kaj estis ĉi tie kie la intertraktadoj inter la grekoj (sub Krona Princo Konstantino) kaj Otomanaj fortoj estis tenita kiam Tesaloniko estis kapitulacita al la greka armeo en Oktobro 1912.

Ĉiuj mebloj en la muzeo estas aŭtentikaj kaj la muzeo estis kompletigita de mebloj kiujn la armeo antaŭe konservis en akumulejo. La ĉambro en kiu Komandanto-je-Ĉefa Krona Princo Konstantino tranoktis enhavas ĉiujn meblojn kiujn li fakte uzis. La elmontraĵoj konsistas el fotoj kaj litografaĵoj de la militoj de la jaroj 1912-13. De aparta notindeco estas kvar pentraĵoj de Kenan Messare, la filo de Hasan Tahsin Paŝa, kiu kapitulacis la urbon al la grekoj kaj akompanis Konstantinon dum la Epir-kampanjo kaj en la Dua Balkana Milito. Ili prezentas scenojn de la Batalo de Kilkis-Lahanas dum la Dua Balkana Milito.

Estas ankaŭ la tutaj aroj de la militistaj ornamadoj premiitaj de la greka, turka kaj bulgara armeoj; montriĝo de medaloj, la plej grava de kiuj estas ekstreme malofta bulgara medalo prezentanta la kapojn de la kvar reĝoj de la Balkanaj statoj, simbolanta la efemeran aliancon kontraŭ la Otomana Imperio; multaj ĉiutagaj objektoj uzitaj de oficiroj kaj viroj; kartoj senditaj de tie el la greka Ĉefministro Eleftherios Venizelos; kaj grekaj kaj bulgaraj uniformoj, la plej grava de kiuj estas la unua portita de Leŭtenanto-Kolonelo Papakyriazis, kiu estis mortigita ĉe la Batalo de Lahanas.

La muzeo ankaŭ fanfaronas pri la tre granda kolekto de grekaj, bulgaraj kaj turkaj armiloj, inkluzivanta grekajn kaj bulgarajn Mannlicher fusilojn, turkajn Mauser, grekan Mannlicher pistolon, turkan Mauser kaj Smith & Wesson pistolojn, grekan Schwarzlose M1907/12 maŝin-pafilon kaj la tutan gamon de glavoj uzitaj de la greka kaj la bulgara armeoj.

## Bildaro 

    File:Macedonian_Museums-54-Balkanikvn_Agvnvn-238.jpg|Centra halo
    File:Macedonian_Museums-54-Balkanikvn_Agvnvn-239.jpg|Ĉambro por la Krona Princo Konstantino
    File:Macedonian_Museums-54-Balkanikvn_Agvnvn-240.jpg|Uniformo de Papakyriazis
    File:Macedonian_Museums-54-Balkanikvn_Agvnvn-241.jpg|Greka uniformo

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* www.museumsofmacedonia.gr
* www.studylanguages.org 
* www.army.gr (en la greka) 

## Tradukfonto 
Kategorio:Balkanaj militoj
Balkanaj Militoj
Gottfried Reiche

**Gottfried Reiche** (Weißenfels, 5a de februaro de 1667 – Leipzig, 6a de oktobro de 1734) estis trumpetisto kaj komponisto germana de la epoko baroka. Li estas konata ĉefe ĉar estis en Leipzig la ĉefa trumpetisto por kiu lia amiko Johann Sebastian Bach komponis pecojn.[eta|'''Portreto de Gottfried Reiche (1726) fare de [Elias Gottlob Haussmann|Elias Gottlob Haußmann.]]

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Germanaj muzikistoj
Kategorio:Trumpeto
Kategorio:Klasika muziko
Interŝanĝejo

[eta|dekstra|Tram/trajna interŝanĝejo en [Birmingham|Birmingamo, Unuiĝinta Reĝlando.]]
**Interŝanĝejo** aŭ **interŝanĝostacio** estas trajnstacio por pli ol unu itinero de fervojo en sistemo de publika transporto, kiu permesas al pasaĝeroj ŝanĝi el unu linio al alia, ofte sed neceso lasi stacion aŭ pagi aldonan alirpermeson.

Interŝanĝo povas okazi laŭ sama maniero, aŭ inter fervojaj modoj, aŭ per busoj (ekz. pri stacio de linio kun busterminaloj). Tiaj stacioj kutime havas pli da kajoj ol unuopaj stacioj. En modernaj kaj ĉefe grandaj urboj plej utilas interŝanĝejoj, kie eblus veni per trajno kaj ŝanĝi al aliaj sistemoj enurbaj ĉu de metroo, tramo aŭ busoj.

## Vidu ankaŭ 
* Busstacidomo
* Fervoja stacidomo

Kategorio:Transporto
Kategorio:Fervojaj stacioj
Kategorio:Urboj
Berbești (urbo)

**Berbești** [berbeŝtj] estas urbo en distrikto Vâlcea (Rumanio). Laŭ la stato de  en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Ĝi situas okcidente en la distrikto.

Berbești estas urbo de oktobro 2003 kaj administre ampleksas jenajn apudajn vilaĝojn:
* Dămțeni
* Dealu Aluniș
* Roșioara
* Târgu Gângulești
* Valea Mare

En Berbești ekonomie gravas la minado de lignito. Nord-oriente de la urbo estas granda surtera lignit-minejo *(Cariera Berbești)*.

Tra Berbești pasas la distrikta vojo DJ605A kaj la fervojlinio Băbeni – Alunu.

## Eksteraj ligiloj 
* La urba retejo

Dosiero:ROU_VL_Berbesti_CoA1.jpg|La urba blazono

Kategorio:Urboj de Rumanio
Kategorio:Urboj de distrikto Vâlcea
Busa stacidomo

eta|dekstra|300ra|
**Busa stacidomo** aŭ **aŭtobusa stacidomo** estas strukturo kie alurbaj, algrandurbaj aŭ interurbaj busoj (historie ankaŭ nomataj aŭtobusoj aŭ omnibusoj) haltas por elbusigi aŭ albusigi pasaĝerojn. Ĝi estas pli granda ol bushaltejo, kio estas kutime simple loko sur la vojflanko, kie busoj povas halti, plej ofte nur por unu aŭ kelkaj buslinioj, kaj ankaŭ pli granda ol busa stacio, kie eblas ŝanĝi buson kaj atendi subĉiele aŭ protektite de kabano, sen ke estus granda serva konstruaĵo tuj apude (laŭ senco de NPIV "stacio" estas simple "grava haltejo de trafikilo"). Busa stacidomo povas esti destinita kiel fina stacio por kelkaj itineroj, aŭ kiel transira stacio kie la itineroj daŭras. Ĝi karakteriziĝas per stacidomo, granda serva konstruaĵo kun haloj por atendi, biletaj kasoj, punktoj por ricevi bagaĝon, hotelo, kafejoj, butikoj kaj multaj aliaj necesaĵoj, kaj rekta aliro al multaj bushaltejoj kun kajoj.

eta|maldekstra|250ra|
Busostacidomaj platformoj (kajoj) povas esti asignitaj al fiksaj buslinioj, aŭ variable en kombinaĵo kun dinamika pasaĝera informsistemo. Ĉi-lasta modelo postulas pli malmultajn platformojn, sed ne provizas al la pasaĝeroj la komfortom de konado de la platformo bone anticipe kaj atendadon tie.

## Referencoj
## Vidu ankaŭ 
* Bus Stop

Kategorio:Transporto
Homenergia transporto

[eta|upright|Homenergia transporto pluestas ofta en disvolviĝantaj landoj, ekzemple en [Nepalo al Ĉomolungmo.]]
eta|dekstra|Homenergia aviadilo MIT Daedalus.

eta|dekstra|*Punt Pedalo*.
[dekstra|eta|[Betulo|Betulŝela kanuo.]]
**Homenergia transporto**, formo de daŭrigebla transportado, estas la transporto de homoj kaj/aŭ varoj uzantaj homan muskolforton, en la formo de piedirado, kurado kaj naĝado. Moderna teknologio permesis al maŝinoj plifortigi homan potencon. Homenergia transporto restas populara pro kialoj de ŝparado, libertempo, korpekzercado, kaj ekologiismo; ĝi foje estas la nura tipo havebla, precipe en subevoluintaj aŭ nealireblaj regionoj.

Kvankam homoj povas piediri sen infrastrukturo, la transporto povas esti plifortigita helpe de padoj, vojoj, aparte dum uzado de la homa potenco per veturiloj, kiel ekzemple bicikloj kaj vicradaj sketiloj. Homenergiaj veturiloj ankaŭ estis evoluigitaj por malfacilaj medioj, kiel ekzemple neĝo kaj akvo, per boatremado kaj skiado; eĉ la aero povas esti enirita per homenergiaj aviadiloj.

## Manieroj 
### Senveturile 
* Irado
* Kuro
* Kurtadistanca kuro
* Naĝado
* Plonĝado
* Grimpado
* Montogrimpado
* Glitkurado
* Skiado
* Skikurado

### Per homenergiaj veturiloj 
* Per boatoj
* Per bicikloj
* Per homenergiaj aviadiloj
* Per ciklomobilo

## Vidu ankaŭ 
* Bestenergia transporto

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Human Powered Vehicle Records
* Human Powered Vehicle Challenge - American Society Of Mechanical Engineers

### Aere 
* Human Powered Aircraft Group  - Virginia Tech
* Human Powered Helicopters  - Historio, teknologio, homoj

### Akve 
* Human Powered Boats - Eventoj, fotoj, ligiloj
* Human Powered Hydrofoils el 1953 al 2005
* *Decavitator* Human-Powered Hydrofoil  - filmetoj, dokumentaro
* Human Powered Submarine of Virginia Tech 

### Tere 
* Rose-Hulman Institute of Technology Human Powered Vehicle Team  - filmetoj, fotoj, ligiloj kaj alia informaro pri homenergiaj terveturiloj

Kategorio:Transporto
Le Manoir du diable

**Le Manoir du diable** (esperante *La Palaco de la Diablo*) estas franca muta filmo el la jaro 1896. En Britio estis la filmo eldonita kun nomo '''''The Devil's Castle*** kaj en Usono kun nomo ***The Haunted Castle'''''.

## Resumo 
La filmo komenciĝas per alflugo de granda vesperto en la kastelon. La niktalo ŝanĝiĝos al satano, kiu elsorĉas kaldronon kaj helpanton danke al kiuj li kreas virinon. Satano poste malaperigas kaldronon, helpanton kaj sin mem kaj li atendas alvenon de homoj.

En la kastelon eniras du kavaliroj, helpanto de satano timigas ilin tiom, ke unu el ili foriras. La dua kavaliro restas kaj li iĝas viktimo de trukoj de satano. Fine la kavaliro forpelas satanon per kruco, kiun li trovis sur la muro.

Kategorio:Francaj filmoj
Kategorio:Hororaj filmoj
Kategorio:Mallongaj filmoj
Kategorio:Filmoj en publika havaĵo
Ŝarĝbesto

eta|250ra|dekstra|Ŝarĝo-ĉevalo
**Ŝarĝbesto** aŭ **tirbesto** estas laborbesto uzata de homoj kiel rimedo por transporto de materialoj per ligado de ili al la dorso de animaloj; tiu termino povas esti aplikita ĉu al individua animalo aŭ al specio tiele uzita. la termino *ŝarĝbesto* estas foje uzata kontraste al *tirbesto*, kiu estas laborbesto kiu tipe pelas ŝarĝon kiu estas malantaŭ si mem (kiel ĉe plugilo aŭ radĉaro) pli ol porti la ŝarĝon rekte sur sia dorso.

Multaj specioj de hufuloj estas tradicie ŝarĝbestoj, kiaj elefantoj, kameloj, gruntbovoj, boacoj, kaproj, akvobubaloj kaj lamoj, kaj multaj el la aldomigitaj Ekvedoj (familio de ĉevaloj kun azenoj, muloj ktp.).
[eta|desktre|Kamelo transportante nomadajn materialojn en Ejl, [Somalio.]]

## Ŝarĝbestoj laŭ regionoj 
* Andoj - lamo, azeno, mulo
* Arkto - hundo, boaco
* Centrafriko kaj Sudafriko - okso, mulo, azeno
* Centrazio - Baktria kamelo, gruntbovo, mulo, azeno.
* Eŭrazio- azeno, okso, ĉevalo
* Nordameriko - ĉevalo, mulo, azeno
* Nordafriko kaj arabaj landoj - dromedaro
* Oceanio - azeno, ĉevalo, dromedaro, mulo, okso
* Sudazio kaj Sudorienta Azio - Hinda elefanto, akvobubalo, gruntbovo

## Vidu ankaŭ 
* Bestenergia transporto

## Eksteraj ligiloj 
* Llama Backpacking  Dokumentalo produktita de Oregon Public Broadcasting

Kategorio:Transporto
Kategorio:Mamuloj
Carlos Molina

**Carlos Molina** (naskiĝinta en 1946 je Havano) estas renoma gitaristo kaj profesoro kuba.

Molina studis muzikon en la konservatorioj *Hubert de Blanck* kaj *Amadeo Roldán* je Havano en Kubo. Li finstudis gitaron ĉe Isaac Nicola en 1969 kaj samtempe kiel advokato en la jurfakejo de la Universitato de Havano. Pli malfrue Molina daŭrigis sian profesiiĝon kiel klasika gitaristo ĉe Leo Brouwer, Abel Carlevaro, Alirio Díaz y Alberto Ponce. Li ankaŭ prezentis kune kun aliaj famaj gitaristoj, inter ili lia instruinto Leo Brouwer, kaj koncertis dum internaciaj gitarfestivaloj precipe en Eŭropo. Multaj komponistoj dediĉis al li komponaĵojn siajn, ekzemple Leo Brouwer kaj Armando Rodríguez Ruidíaz.

Molina estis nomumata kiel profesoro de gitaro ĉe la Supera Instituto de Arto ISA en 1976 kaj du jarojn poste kiel direktoro de la gitarluda fako.

Inter 1973 kaj 1975 Molina konceptis, direktis kaj produktis en Kubo televidserion nome *Cinco Líneas y Cuatro Espacios* [Kvin linioj kaj kvar interspacoj (vd. notacion)], muzikeduka programo, kiu kovris ĝeneralajn muzikajn aspektojn. Li ankaŭ verkis artikolojn pri la gitaro kaj direktis konferencojn pri gitarfakaj temoj en Kubo, Hispanujo, Usono, Germanujo kaj aliaj landoj. Krom tio li proponas majstrokursojn en diversaj landoj.

## Vidu ankaŭ 
* Kuba muziko

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Miami Classical Guitar Society, http://www.miamiguitar.org/

Kategorio:Kubaj gitaristoj
Kategorio:Viroj
Kategorio:Havananoj