Würzburg

La eksterdistrikta urbo **Würzburg** , esperante **Vircburgo** aŭ foje **Vurcburgo**, historie latine *Herbipolis*, laŭ tio ankaŭ eblas *Herbipolo*, situas en la distriktaro Malsupra Frankonio *(Unterfranken)* de la germana federacia lando Bavario. Fine de  la urbo havis  loĝantojn.

## Kulturo kaj vidindaĵoj 
### Teatroj 
* Teatro *Mainfranken* (tri teatraj kategorioj)
* kabaredo kaj teatro *Bockshorn!* en konstruaĵo *Kulturspeicher*
* eksperimenta kaj tradicia teatro *ensemble*
* teatro *am Neunerplatz*
* bulvarda teatro *Chambinzky *
* infana kaj junulara teatro *Spielberg*
* metieja scenejo *Werkstattbühne*
* figura kaj maska teatro *Hobbit*
* tradicia infana teatro *Würzburger Kasperhaus*
* danc-teatro *blackboX*
* moderna danc-teatro *tanzSpeicher*
* teatro *Augenblick*
* kela teatro *Kunstkeller*

### Muzeoj kaj galerioj 
* ĉekatedrala muzeo - modernaj artaĵoj (de *Joseph Beuys, Otto Dix, Käthe Kollwitz*) kaj malnovaj artaj majstroj (inter alie *Tilman Riemenschneider*)
* katedrala trezorejo
* princepiskopa muzeo *Fürstenbaumuseum*
* historia salono de la fiŝkaptista gildo
* preĝejo " Spitäle" de la eksa kortuma hospitalo, kiu dum 1789 malfrugotike trakonstruiĝis kaj nun gastigas galerion de moderna arto
* muzeo en la konstruaĵo *Kulturspeicher*, en eksa gren-stokejo de la malnova Majna haveno, gastigas la kolekton de la eksa urba Galerio kun artaĵoj el la 19a kaj 20a jarcentoj, plus la kolekton *Peter C. Ruppert* de "konkreta arto"
* arta ŝipo „Arte Noah“ – ŝanĝaj ekspozicioj de moderna arto
* majnfrankona muzeo en la fortikaĵo Marienberg - kolekto de frankonaj artaĵoj, inter ili la plej granda skulptura kolekto de Tilman Riemenschneider, pratempaj kaj vinkulturaj eksponaĵoj
* universitata muzeo Martin-von-Wagner kun antikvaĵa, pentraĵa kaj grafikaĵa kolektoj
* universitata mineralogia muzeo
* Rentgeno-memorejo, kie montriĝas la laboratorio, kie la sciencisto *Wilhelm Conrad Röntgen* malkovris la rentgenajn radiojn
* muzeo Siebold – japanologia kolekto kaj memorejo pri la japanologo *Philipp Franz von Siebold*
* ŝtata galerio Würzburg

### Konstruaĵoj 
* fortikaĵo *Marienberg* (aŭ *Marienfeste*), la urba simbolo, kun la majnfrankona muzeo
* kastelo *Rezidejo* (monda kultura heredaĵo de UNESKO), konstruita inter 1720 kaj 1744 laŭ planoj de Balthasar Neumann
* kastela ĝardeno
* urbodomo kun fontano *Vierröhrenbrunnen*
* "Falkona domo" ĉe la merkata placo, eksa gastejo kun dekoraĵoj el la jaro 1751, nuntempe turisma informejo kaj urba biblioteko
* bienoj *Conti* kaj *Rückermain*
* multaj pliaj bienoj kaj patriciaj domoj, la malalta merkata placo kaj strato *Gressengasse*
* malnova kaj nova universitatoj
* malnova krano ĉe la kranokajo borde de la Majno, konstruita dum 1771-1772 de la filo de artikekto Balthasar Neumann.
* turo *Bismarck*
* civitana hospitalo "Sankta Spirito"
* kasteleto *Huttenschlösschen*

Dosiero:Marienberg_wuerzburg.jpg|fortikaĵo *Marienberg*
Dosiero:St kilian marienberg wuerzb.jpg|St. Kilian auf der Alten Mainbrücke und Feste Marienberg
Dosiero:Würzburg, Festung Marienberg, Fürstengarten-004.jpg|princa ĝardeno de fortikaĵo *Marienberg*
Dosiero:Wuerzburger_Residenz_vom_Hofgarten.jpg|kastelo *Rezidejo*
Dosiero:Wuerzburg_alter_kranen.jpg|la malnova gruo
Dosiero:Alter Kranen at Night, Würzburg, Germany.jpg|la malnova gruo nokte
Dosiero:Wuerzburg grafeneckart.jpg|malnova urbodomo *Grafeneckart*
Dosiero:wuerzburg_new_university_2005.jpg|nova universitato

#### Kirkoj 

Dosiero:Wuerzburg Cathedral N Transept Schoenborn Chapel f nw.jpg|ĉapelo *Schönborn* ĉe la katedralo
Dosiero:Wuerzburg Cathedral Schoenborn Chapel f w.jpg|ĉapelo *Schönborn* ĉe la katedralo
Dosiero:Friedrich-Maximilians-Unive.jpg|nova universitata preĝejo
Dosiero:Würzburg Stift Haug Chor.JPG|preĝejo *Stift Haug*

#### Pontoj super rivero Majno 
* malnova Majna ponto kun figuroj de sanktuloj (de ĉirkaŭ la jaro 1730)
* ponto de la germana unueco
* paca ponto
* ponto *Konrad-Adenauer*
* ludovika ponto, kiun la civitanoj pro kvar grandaj ŝtonaj gardaj leonoj nomas "leona ponto"
* Laŭrenca ponto
* piedira ponto *Sebastian-Kneipp*

Dosiero:Würzburg alte Mainbrücke.jpg|malnova Majna ponto
Dosiero:AlteMainbruecke.jpg|malnova Majna ponto vespere, rigardo orienten al la katedrala strato
Dosiero:St kilian marienberg wuerzb.jpg|preĝejo sankta Kiliano kaj la malnova majna ponto
Dosiero:Würzburg Löwenbrücke.jpg|ludovika, aŭ neoficiale leona, ponto

### Kromaj vidindaĵoj 
* universitata botanika ĝardeno
* panorama turo *Frankenwarte*
* urba observatorio

### Servoj 
* Universitato de Würzburg

## Famuloj 
* Eduard Rosenthal, juristo, jurhistoriisto kaj politikisto
* Henrik Fassola, ferartisto kaj forĝisto

[eta|maldekstra|200ra|Kongresejo dum la 41-a [Germana Esperanto-Kongreso en 1963]]

## Vino 
Würzburg estas la centro de la frankonia vino, kiu stokiĝas en boteloj de speciala formo; en la urba tereno situas la vitejo *Würzburger Stein* kaj la tri grandaj, tradiciaj vinbienoj kun po salonaj vintrinkejoj: la princaj vinbienaro, la bienoj *Juliusspital* (posedata de la katolika eklezio) kaj *Bürgerspital*.

## Esperanto en Würzburg 
Estante universitata urbo, Würzburg jam frue dum la 20-a jarcento havis Esperanto-grupon. El inter la movadaj eventoj en la urbo ekzemple menciiĝu, ke de la 10-a ĝis 13-a de majo 1963 en la urbo okazis la 41-a Germana Esperanto-Kongreso. Inter la 27-a de decembro 1967 kaj la 3-a de januaro 1968 la 11-a Internacia Seminario de Germana Esperanto-Junularo okazis en Würzburg kaj pritraktis la temon "Religioj kaj filozofio en la 20-a jarcento". Proksime de Würzburg, en *kastelo Schwanberg* ĉe Kitzingen, okazis ankaŭ la 23-a Internacia Seminario de decembro 1979 ĝis januaro 1980 ("Eŭropo kaj la Tria Mondo") kaj en Würzburg plue gastis la 51-a Internacia Seminario de decembro 2007 ĝis januaro 2008.

## Trafiko 
En la urbo konektiĝas la germana aŭtovojo A3 (de nordokcidento al sudoriento) kaj germana aŭtovojo A7 (de nordo al sudo). Krome la germana aŭtovojo A81 gvidas al Heilbronn kaj Stuttgart sudokcidente. Sed ankaŭ per trajnoj la urbo per facile atingeblas. Norden la urbo konektiĝas per la rapidtrajna fervoja linio Hanovro-Würzburg, okcidenten per plia rapidtrajna linio al Frankfurto ĉe Majno, kaj sudorienten per kroma linio al Nurenbergo kaj Munkeno. Al aliaj direktoj gvidas lokaj trajnoj. Aŭtomobile ĝi bone atingeblas per la germana aŭtovojo A7 (de nordo al sudo) kaj per la germana aŭtovojo A66 (al Frankfurto ĉe Majno).

## Vidu ankaŭ 
* Komuna Sinodo de la Episkopujoj en la Federacia Respubliko Germanio
* Tramtransporto en Würzburg


Kategorio:Eksterdistriktaj urboj de Bavario
Kategorio:Urboj de Bavario
Kategorio:Urboj ĉe rivero Majno
Kategorio:Malsupra Frankonio