Teodemiro

**Teodemiro** aŭ hispane:**Teodomiro ** estis, laŭ Jordanes, ostrogota gvidanto de la Amala dinastio, kiu regis kune kun siaj fratoj Videmiro kaj Valamiro (420-469). En 451, li partoprenis kun siaj parencoj apud Atilo la Huno (reg. 434–453) en la decida Batalo de la Katalaŭnaj Ebenaĵoj, kaj en 454 li venkis siajn superulojn ĉe la Batalo de Nedao. 

Li ekloĝis kun sia familio en Panonio sub la rajtigo de la bizanca imperiestro Marciano (reg. 450–457) kaj tie li dividis regadon sur la ostrogotoj kun siaj fratoj.

En la sekvaj jaroj li eniris konflikte kun la Bizanca Imperio kaj venkis grupon de invadantaj Sueboj gvidataj de Hunimundo (395-469). En 465, li alfrontis Sciran invadon kaj estis proklamita reĝo post la morto de Valamir. Ĉirkaŭ 469, kombinita armeo de barbaroj kaj bizancanoj atakis la ostrogotojn de Panonio, kaj Teodemiro eliris venka. En 473, li invadis bizancajn teritoriojn kune kun sia filo, la estonta Teodoriko la Granda (regno 474–526), ​​kaj mortis la sekvan jaron.
[eta|maldekstre|300ra|Geografia mapo de la Panonia Baseno, kie okazis la [:en:Battle of Nedao|Batalo de Nedao (454): Nedao oni kredas esti alfluanto de la Rivero Sava.]]

## Biografio
Teodemiro estis ariano, filo de Amalida Vandalarjo (364-459), nobelo filo de reĝo Vinitarius (325-400), kaj frato de la nobeloj Videmiro kaj Valamiro. Kun lia katolika edzino Ereleŭva (440-500), li havis filinon nomitan Amalafrida (455-525), kiu edziniĝis al la vandala reĝo Trazamundo (450–523), kaj du filojn nomitajn Teodimundo kaj Teodoriko (la estonta Teodoriko la Granda (regno 474–526).

En 451, li gvidis, kune kun siaj fratoj, la gotajn kontingentojn de la armeo de Atilo la Huno (regno 434–453) dum la Batalo de la Katalaŭnaj Ebenaĵoj, kaj en 454, post la morto de Atilo, li sukcese alfrontis la Hunojn ĉe la Batalo de Nedao.

En la sama jaro, li ekloĝis kun siaj parencoj en Panonio sub la rajtigo de la bizanca imperiestro Marciano (regno 450–457), kie li organizis la orientgotan regnon de Panonio en tri distriktojn, ĉiun kontrolitan de unu el liaj fratoj, kvankam nur Valamiro havis la reĝan titolon; Teodomiro konservis kontrolon de la gotoj de lago Balatono, kiuj, laŭ Herwig Wolfram, korespondus al sud-centra Somoĝio kaj nordorienta Kroatio.

Inter 459 kaj 461/462, Teodomiro partoprenis en konfliktoj kun la bizancanoj pri la nepago de la jara subvencio al la gotoj, kaj kun la fino de la malamikecoj en 461/462, lia filo Teodoriko estis sendita al Konstantinopolo kiel ostaĝo. Poste, Teodomiro alfrontis grupon de invadantaj sueboj kaj kaptis ilian reĝon Hunimundo, kiu estis adoptita laŭ la ĝermana stilo kaj liberigita. Malgraŭ tio, post sia liberigo, Hunimundo incitis atakon de la esciroj kontraŭ la gotoj ĉirkaŭ 465, kio kostis al Valamiro lian vivon.

Kun la morto de Valamiro, Teodomiro estis aklamita reĝo. Por plifirmigi sian potencon, li devis alfronti kombinitan barbaran armeon (Sciroj, Rugoj, Gepidoj, ktp.) gvidatan de reĝoj Hunimundo, Alariko, Beŭko, Babaso (m. 471), Edekono kaj Hunulfo (430-493), kaj subtenataj de bizancaj trupoj de Leono la 1-a Trako (reg. 457–474), kiu preferis subteni la rivalojn de Teodoriko pro lia kverelo kun la kortegano Asparo (400-471).

Grava batalo okazis ĉirkaŭ 469/470, en kiu la Gotoj venkis kaj sukcesis establi sian dominecon en la meza vojiro de la Danubo, tamen, laŭ la aŭstralia akademiulo kaj erudiciulo Hyun Jin Kim, estas kredinde, ke la Ostrogotoj perdis ĉi tiun batalon. Responde al la atako, Teodoriko organizis ekspedicion kontraŭ la Sueboj kaj iliaj Alemanaj aliancanoj, atingante gravan venkon.

Ĉirkaŭ 472, Teodoriko estis redonita al sia patro. En 473, eble pro manko de rimedoj, Teodemiro sendis sian fraton Videmiron en ekspedicion kontraŭ Italion de la okcidenta romia imperiestro Glicerio (regno de 473–474), dum li iris kun sia filo al la Bizanca Imperio. Tie, li atakis la Pretorian Prefektujon de Ilirio kaj konkeris Duraĥion kaj Najson, antaŭ ol daŭrigi la antaŭenmarŝon al Tesaloniko.

Antaŭ ol ataki la urbon, li negocis kun la patricio Hilario kaj armistico estis finita, laŭ kiu multaj ostrogotoj estus loĝigitaj en urboj de Makedonio, kie Kiĥo fariĝus la nova ĉefurbo de la federacia ŝtato de Teodemiro. La aŭtoroj pri la Prozopografio de la Malfrua Romia Imperio ("Prosopographia Imperii Romani Posterioris") suspektas, ke ĉi tiu intertraktado raportita de Jordanes estas konfuzo kun la ambasado de 479 sendita al Teodemiro. La sekvan jaron, Teodemiro malsaniĝis kaj mortis.

## Referencoj 
Kategorio:Naskiĝintoj en 413
Kategorio:Mortintoj en 475
Kategorio:Naskiĝintoj en la 5-a jarcento
Kategorio:Mortintoj en la 5-a jarcento
Kategorio:Naskiĝintoj en Turkio
Kategorio:Mortintoj en Kroatio
Kategorio:Visigotoj