open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Roveň (Rychnov nad Kněžnou)

**Roveň** () estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de urbo Rychnov nad Kněžnou. Ĝi troviĝas 4&nbsp;km sudoriente de Rychnov nad Kněžnou. En la jaro 2011 ĉi tie estis registritaj 80 adresoj. En la jaro  ĉi tie vivis .

Roveň situas en katastra teritorio **Roveň u Rychnova nad Kněžnou** kun areo 3,86&nbsp;km².

## Historio 
Ankoraŭ en la 19-a jarcento ĉi tie estis aranĝataj ekleziaj pilgrimoj kaj kermesoj ankaŭ por najbara Jahodov.

## Loĝantaro 
## Pluaj fotoj 

Roveň u Rychnova nad Kněžnou - bývalá hasičská zbrojnice.jpg|Roveň u Rychnova nad Kněžnou - estinta fajroestingista armilejo
Roveň u Rychnova nad Kněžnou - čp. 53.jpg|Roveň u Rychnova nad Kněžnou - n-ro 53
Roveň u Rychnova nad Kněžnou - škola.jpg|Roveň u Rychnova nad Kněžnou - lernejo
Roveň u Rychnova nad Kněžnou - čp. 48.jpg|Roveň u Rychnova nad Kněžnou - n-ro 48
Roveň, památník 01.jpg|Roveň, monumento

Kategorio:Rychnov nad Kněžnou
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Rychnov nad Kněžnou
Kategorio:Setlejoj en Orlica tabulo
Kategorio:Setlejoj en Suborlica montetaro
Bolt Tower

**Bolt Tower** aŭ ankaŭ **ŝraŭba turo** estas surkonstruaĵo de altforno n-ro 1 en Malsupra regiono Vítkovice en Ostrava. Proponis ĝin ĉeĥa arkitekto Josef Pleskot, kiel konsisto de revitaligo de eksa industria areo Vítkovice. Kun la altforno ĝi havas altecon 77,7 metroj, la surkonstruaĵo mem nur 25 metroj. Ĝi estas la plej alta geografia unkto en la urbo.

Ĝi servas kiel belvedero, kafejo kaj ties spacoj estas plurfunkciaj. Ĝi estis konstruita en la jaro 2015 kaj nomita omaĝe de jamajka sportisto Usain Bolt, kiu vizitas regule Ostravon, bolt estas el la angla tradukebla ankaŭ kiel ŝraŭbo aŭ ekbrilo.

## Priskribo 
La surkonstruaĵo alta 25 metroj estas super nedifektita devena konstruaĵo de altforno n-ro 1. Ĝi devas simboligi fajron, kiu brulis super la forno pri eskapantaj alfornaj gasoj. Ĉirkaŭ baza vitra tubo, en kiu troviĝas kafejo kaj klubejo, estas ŝraŭbforma ĉirkaŭirejo. Eblas supreinri sur ĝi en altecon 77 metroj super tero.

## Referencoj 
Kategorio:Belvederoj en distrikto Ostrava-urbo
Kategorio:Belvederoj en Ostrava baseno
Kategorio:Malsupra regiono Vítkovice
Kategorio:Konstruaĵoj en Ostrava
Zosteracoj

La **zosteracoj**.

## Taksonomio 
Laŭ World Flora Online kaj The Plant List (3 maj. 2020), jen ĉi-sube la listo de la akceptitaj taksonoj, kaj ties Esperantaj nomoj:

**Angiospermae* - angiospermoj
***Alismatales* R.Br. ex Bercht. & J.Presl - alismaloj
****Zosteraceae* Dumort. - zosteracoj
*****Heterozostera* (Setch.) Hartog - heterozostero
*****Phyllospadix* Hook. - filospadiko
*****Zostera* L. - zostero

## Referencoj 
Kategorio:Alismaloj
Kategorio:Magnoliofitoj
Kategorio:Plantofamilioj
Kokot (familia nomo)

**Kokot** estas familia nomo, kiun portas pluraj personoj.

;personoj
* Aleš Kokot – slovena furbalisto
* Andrej Kokot – slovena verkisto
* Franciszek Kokot – pola kuracisto, endokrinologo
* Jure Kokot – slovena volejbalisto
* Manfred Kokot – germana leĝera atleto, reprezentanto de GDR
* Mendi Kokotová – slovena ĵurnalistino
* Sławomir Kokot – pola konservative-maldekstrula politikisto (Kongres Nowej Prawicy)
* Zoran Kokot – bosna futbalisto

;rilataj artikoloj
* Kokot
* Kokotović
László Rajk (arkitekto)

**László Rajk** [lAslO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Rajk László** estis hungara arkitekto, dekoraciisto, politikisto, altlerneja instruisto. Lia patro estis la samnoma László Rajk.

László Rajk naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.
eta|maldekstre|László Rajk en 2009

## Biografio 
Lia patro estis pendumita, antaŭ ol la pli juna László Rajk plenumis unu jaron, poste li estis edukita kelkajn jarojn en orfejo. Post falo de la Hungara revolucio de 1956 (kiel infano) li estis deportita al Rumanio kun Imre Nagy (politikisto) kaj aliaj. Li akiris arkitekturan diplomon en Teknikuniversitato de Budapeŝto en 1972. Post la diplomo li laboris en ŝtata arkitektura entrepreno. Li aliĝis al la malpermesita opozicio (komprenu: kontraŭsocialistoj). En la jaroj 1975 kaj 1976 li plustudis en Universitato McGill, kie li akiris majstran diplomon, poste similan diplomon en la Teknikuniversitato (1978-1981). Ekde 1980 li oficiale ne povis labori, nur sub pseŭdonimoj. En 1981 hejme li establis eldonejon pri malpermesitaj kontraŭsocialismaj eldonaĵoj. Post 2 jaroj la ŝtato forprenis la loĝejon kaj forigis lin. Depost kolapso de la socialismo li estis parlamenta deputito inter 1990-1996, poste li abdikis pro la oftaj koruptoj. Ekde 1992 li instruis en Teatroarta Altlernejo. En 1995 li fondis propran entreprenon. En 2005 li akiris sciencan gradon DLA. Li ricevis premion Kossuth en 2009, ekde 1993 ankaŭ aliajn, eĉ eksterlandajn premiojn.
eta|Merkato en Angyalföld fare de Rajk
eta|Hungara kolegio en Vieno fare de Rajk

## Elektitaj planitaj konstruaĵoj 
* laborista hotelo, Budapeŝto, (1978)
* uzino, Siófok, (1981)
* rekonstruado de hungara kolegio, Vieno (kunarkitekto, 1998)
* merkato en Angyalföld (2002)
* muzeo, Budapeŝto, (2008)

## Elektitaj ekspozicioj 
* Budapeŝto (1977, 1984, 2019)
* Pécs (1993)
* Parizo, Londono (2000)

## Elektitaj filmaj dekoracioj 
* *Megáll az idő* (1981)
* *Holocaust Magyarországon* (1994)
* *A londoni férfi* (2007)
* *Saul fia* (2015)

## Elektitaj teatraj dekoracioj 
* Georges Feydeau: *Zsákbamacska* (Nacia Teatro (Győr), (1977)
* Franz Kafka: *A per* (Nacia Teatro (Pécs), (1979)
* Franz Kafka: *A kastély* (Teatro Szigligeti (Szolnok) (1989)
* Samuel Beckett: *Végjáték* (Budapeŝto) (1997)

## Elektitaj libroj 
* *Földalatti vonalak* (2000)
* *Réteges építészet / Stratified architecture* (2005)
* *A tér tágassága (életútinterjú)* (2019)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio 

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj arkitektoj
Kategorio:Hungaraj dekoraciistoj
Kategorio:Hungaraj politikistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Tamarin (Maŭricio)

**Tamarin** [tamaʁɛ̃] estas urbeto sur la okcidenta marbordo de Maŭricio apud la samnoma golfo. Ĝi dum longa tempo estis la ĉefurbo de distrikto Rivière Noire.

Nun la sidejo de la distrikto situas en la vilaĝo Bambous, pli facile alirebla de la vilaĝanoj.

maldekstra|eta|Rikolto de salo
Iama fiŝkaptista vilaĝo, Tamarin fariĝis turisma celloko. Ĝi estas precipe populara ĉe surfadantoj. Tamarin estas ligita al ĉefa vojo, kiu ligas la ĉefurbon Port-Luiso kaj, oriente, al Curepipe. La vilaĝo estas ĉirkaŭita de montetoj kaj estas tre pitoreska.

Ankaŭ temas pri la ĉefa salejo de Maŭricio.

## Eksteraj ligiloj 
*  Situo de Tamarin sur mapo de Maŭricio

## Tradukfonto 
Kategorio:Urboj de Maŭricio
Science et Vie

eta|maldekstre|La unua numero de *Science et Vie* tiame nomata *La Science et la Vie*, pri la francaj ŝtalejoj
**Science et Vie** (*Scienco kaj Vivo*), **Science & Vie** laŭ la grafismo de la kovrilo, estas franclingva monata vulgariga scienca magazino, kreinta en 1913 de Paul Dupuy. 

## Historio 
Paul Dupuy, filo de la franca ĵurnalisto kaj politikisto Jean Dupuy, malkovrinte la usonajn sciencajn vulgarigajn ĵurnalojn kiel *Popular Science* kaj *Popular Mechanics*, decidis krei en Francio tian magazinon celantan al la ĝenerala publiko, por ĉeatingigi la sciencajn esplorojn kaj malkovrojn al ĉiuj.
La magazino estis tuja sukceso, la nombreldonoj atinginte 150 000 ekzemplerojn ĉe la komenco de la Unua mondmilito. La eldono devis ĉesi nur dufoje en aŭgusto 1914 poste en julio kaj aŭgusto 1944.
Kunokazece, la 1000a numero eldoniĝis la .

## Referencoj 
Kategorio:Sciencaj gazetoj
Kategorio:Franclingvaj gazetoj
Kategorio:Francaj gazetoj
Kategorio:Gazetoj
Bambous

**Bambous** () estas urbeto de Maŭricio. Bambous estas la ĉefurbo de la distrikto Rivière Noire. Ĝia loĝantaro sumis  loĝantojn en 2007.

Priservata de la vojo, kiu ligas Tamarin al la ĉefurbo, Port-Luiso, ĝi gastigis la Afrikajn Ĉampionecojn de atletiko 2006 dank' al sia stadiono, nome stadiono Germain-Comarmond.

## Bildgalerio 

Stade Germain-Comarmond, 2020 (2).jpg|Stadiono Germain-Comarmond
Arrêt de bus à Bambous, Maurice (février 2020).jpg|Bus-haltejo
Une station-essence entre Cascavelle et Bambous (Maurice).jpg|Benzinstacio inter Cascavelle kaj Bambous
Temple hindouiste à Bambous (Maurice).jpg|Hindua templo en Bambous (Maŭricio)

## Eksteraj ligiloj 
*  Situo de Bambou sur mapo de Maŭricio

## Tradukfonto 
Kategorio:Urboj de Maŭricio
Rezső Vilmos Ray

**Rezső Vilmos Ray** [reĵO vilmoŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Ray Rezső Vilmos** estis hungara arkitekto.

Rezső Vilmos Ray naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Rezső Vilmos Ray akiris arkitekturan diplomon en Munkeno, sed li studis ankaŭ en Laŭzano. Hejmenveninta li transprenis la familian arkitekturan firmaon en 1900. Li ofte partoprenis en ekspozicioj de Arthalo Budapeŝto. Li ofte laboris kun Szilárd Zielinski, ili estis pioniroj enlande en uzado de ferbetono. En 1920 pro la malbona ekonomia situacio li translokiĝis al Francio, sed iom poste li revenis.

## Elektitaj planitaj konstruaĵoj 
* poŝtejo en Kolozsvár (1898)
* ĉampiona produktejo Törley kun kastelo kaj maŭzoleo en Budafok (1910)
* akvoturo en Budapeŝto (Insulo Margareta)
* domo de formigrantoj en Fiume
* telefoncentralo en Budapeŝto
* kalvinanaj preĝejoj en Pesterzsébet kaj Örkény
* vilao por Lajos Zilahy

Budapest VIII., József távbeszélő központ.jpg|telefoncentralo
Torley mauzoleum P8080113.jpg|maŭzoleo
Kolozsvár Főposta.jpg|poŝto de Kolozsvár
Budapest, Margit-sziget, Víztorony. Fortepan 8693.jpg|akvoturo

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj arkitektoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Milčeves

**Milčeves** () estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de urbo Žatec. Ĝi troviĝas proksimume 7&nbsp;km sude de Žatec. Estas ĉi tie registritaj 36 adresoj. En la jaro  ĉi tie daŭre vivis .

**Milčeves** estas ankaŭ nomo de katastra teritorio kun areo 3,77&nbsp;km².

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1318.

## Loĝantaro
## Pluaj fotoj 

Milčeves rybník.JPG|Fiŝlago kun kastelo
Milčeves 55.JPG|Domo n-ro 55
Milčeves silnice.JPG|Travetureja ŝoseo
Milčeves zámek.JPG|Kastelo

Kategorio:Žatec
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Louny
Kategorio:Setlejoj en Mosta baseno
Elaeagnus multiflora

eta|floroj de *Elaeagnus multiflora*.
La **multflora eleagno** (*Elaeagnus multiflora* THUNB.), ankaŭ nomata **manĝebla eleagno**, estas specio de Eleagno (*Elaeagnus*) ene de la familio Eleagnacoj (*Elaeagnaceae*).

## Disvastigo 
La specio troviĝas en nordorienta Azio (Ĉinujo, Koreujo kaj Japanujo). En meza Eŭropo ĝi troviĝas en parkoj, ĝardenoj kaj ĉe stratrandoj. Relative ofte ĝi estas plantita en naturproksimaj heĝoj.

## Priskribo 
La multflora eleagno toleras froston kaj estas fortika. Ĝi estas decidua, sendorna kaj 2–8&nbsp;m alta arbusto. La arboŝelo estas skvametoza kaj grize bruna.

La folioj havas tigetojn. La foliformo estas ovforma ĝis renverse ovforma. La folioj longas ĝis 10 cm kaj la folitigo longas 0,5 cm. La malsupra surfaco de la junaj folioj havas blankajn ĝis arĝentajn aŭ brunecajn skvamojn.

La duseksaj floroj, kiuj staras plej ofte duope, havas simplan perianton. La ofte pendantaj floroj estas blankaj. La petaloj mankas kaj la hipantio estas oblonga kaj tubeca.

La blankaj ĝis flavecaj, dolĉe odorantaj floroj aperas en majo kaj junio. La malhelruĝaj ĝis oranĝkoloraj drupoj estas ovoformaj kaj ĉ. 1,2–1,4 cm grandaj. Ili estas manĝeblaj, sukoplenaj kaj dolĉe acidaj. Ili maturiĝas en aŭgusto kaj septembro. La oranĝkoloraj, helbrunaj semoj havas grandecon de 8–10 mm.

## Ekologio 
Simile al Fabacoj (leguminozoj) kaj aliaj Eleagnacoj la multflora eleagno kapablas fiksi aernitrogenon per simbiozo kun *Frankia*-bakterioj. Tiuj bakterioj vivas en globetaj histoj en la radikoj. Tiu formo de la simbiozo oni nomas analoge al mikorizo aktinorizo. Tial la planto ankaŭ povas bone kreski sur nutraĵmalriĉaj grundoj. Ĝi apartenas al la pionirarbospecioj. Ankaŭ ĝi estas bona abelnutra planto.

## Uzado 
La multflora eleagno estas ofte plantita kiel ornamarbusto. Krome ĝi estas utilplanto. La sukaj, dolĉe acidaj fruktoj povas esti uzataj por fari marmeladon, ĵeleon aŭ kompoton. Freŝa konsumo ankaŭ eblas.

## Ceteraĵo 
La multflora eleagno povas esti intermiksita kun la korala eleagno (*Elaeagnus umbellata*), kiu hejmiĝas el nordorienta Azio.
La kultivaro 'Sweet Scarlet' estas bredita en Ukrainio kaj selektita en la Reĝa Botanika Ĝardeno de Londono. La kultivaro 'Red Cherry' havas grandajn odorantajn florojn kun ruĝaj bongustaj fruktoj. La kultivaro 'Variegata' havas variajn helflavajn foliojn.

## Literaturo 
* *Elaeagnus multiflora* in der Flora of China, Vol. 13.
* Andreas Bärtels: *Enzyklopädie der Gartengehölze.* Ulmer, Stuttgart 2001, S. 261.
* Bundessortenamt: *Beschreibende Sortenliste 1999*.
* Jeanne Dericks-Tan, Gabriele Vollbrecht: *Auf den Spuren der Wildfrüchte in Europa.* Abadi Verlag, Alzenau 2009, ISBN 978-3-00-021129-4, S. 201.

Kategorio:Eleagnacoj
Kategorio:Fruktoj
Kategorio:Plantoj de Azio
Brloh (Louny)

**Brloh** estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de urbo Louny kreanta ties eksklavon. Ĝi troviĝas proksimume 5&nbsp;km sudoriente de Louny. Estas ĉi tie registritaj 70 adresoj. En la jaro  ĉi tie daŭre vivis .

**Brloh** estas ankaŭ nomo de katastra teritorio kun areo 2,94&nbsp;km².

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1295.

## Loĝantaro 
Kategorio:Louny
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Louny
Kategorio:Setlejoj en Malsupraohara tabulo
Gyula Haász

**Gyula Haász** [djula hAs], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Haász Gyula** estis hungara arkitekto. Liaj familiaj nomvariantoj estis *Haasz* aŭ *Haas*.

Gyula Haász naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Gyula Haász devenis el juda familio. Li akiris arkitekturan diplomon en Reĝa Teknikuniversitato József en 1901. Liaj plej gravaj instruistoj estis Imre Steindl, Győző Czigler kaj Alajos Hauszmann. Post siaj studoj li akiris spertojn en arkitekturaj atelieroj. Inter 1904 kaj 1913 li laboris kune kun Béla Málnai. Intertempe en 1910 li edziĝis.

## Elektitaj planitaj konstruaĵoj 
* muziklernejo en Miskolc
* pluraj pluretaĝaj domoj en Budapeŝto

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj arkitektoj
Kategorio:Hungaraj judoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Tofildiacoj

La **tofildiacoj** () estas planta familio el angiospermoj (unukotiledonoj). Tiu familio apartenas al la ordo alismaloj (*Alismatales*). Ĝi enhavas 4 genrojn kaj ĉirkaŭ 30 speciojn, jen ĉi-sube la listo de la akceptitaj taksonoj, kaj ties Esperantaj nomoj:

**Angiospermae* - angiospermoj
***Alismatales* R.Br. ex Bercht. & J.Presl - alismaloj
****Tofieldiaceae* Takht. - tofildiacoj
*****Isidrogalvia* - izidrogalvio
*****Pleea* Michx. - pleeo
*****Tofieldia* Huds. - tofildio
*****Triantha* - trianto

## Referencoj 
Kategorio:Magnoliofitoj
Kategorio:Plantofamilioj
Zsigmond Quittner

**Zsigmond Quittner** [ĵigmond kvitner], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Quittner Zsigmond** estis hungara arkitekto. Lia nobela antaŭnomo estis *vágfalvi* ekde 1904.

Zsigmond Quittner naskiĝis la  en Pest (urbo) (Hungara reĝlando, Habsburga Imperio), li mortis la  en Vieno.

## Biografio 
Zsigmond Quittner devenis el juda familio. Li akiris arkitekturan diplomon en Teknologia Universitato Munkeno en 1878. Lia ĉefinstruisto estis :de:Gottfried von Neureuther. Post siaj studoj li studvojaĝis en Eŭropo, Azio kaj Afriko. Ekde 1880 li laboris en Budapeŝto ĝismorte. Li mortis en Vieno, sed li estis entombigita en Budapeŝto. Li ricevis reĝan premion kaj li havis edzinon.

## Elektitaj planitaj konstruaĵoj 
* orfejo (1880)
* Palaco Krausz (1884)
* Palaco Deutsch (1886)
* palacoj Krail, Bródy (1894–1896)
* etaĝa vilao (1893, kunarkitekto)
* pavilonoj por la tutlanda ekspozicio (1896)
* sidejo de la ambulanco (1890)
* palaco Gresham (kun József Vágó kaj László Vágó, 1906)
* banko (1905, nun ministerio)
* oficejo Phönix (1910-1912)

Krausz Palace. Three-story eclectic residential building. Gate. Monument ID 691 Zsigmond Quittner, 1884. Former Cafe Korona, now office building. - Budapest.JPG|Palaco Krausz
Deutsch ház (1886). - Budapest, Erzsébet körút, 7.JPG|Palaco Deutsch
Krail ház III. - Budapest, Palotanegyed, József körút 71-73.JPG|Palaco Krail
Nemes_arányok_a_Bródy-palota_homlokzatán.jpg|Palaco Bródy
Listed villa (Zsigmond Quittner and Sándor Fellner, 1893), Lendvay street, 2018 Terézváros.jpg|vilao
Millenniumi kiállítás- a Cukoripar csarnoka, tervezte Quittner Zsigmond. - Budapest, Fortepan 82681.jpg|pavilono por la tutlanda ekspozicio
Markó utca és a Bihari János utca sarka, balra az Országos Mentőszolgálat épülete. Fortepan 4551.jpg|Sidejo de la ambulanco
Gresham Palace - Stierch 01.jpg|A Gresham-palota
Budapest - Pesti Magyar Kereskedelmi Bank Belügyminisztérium (24593040018).jpg|banko (nun ministerio)
A lerombolt OMFB Irodaház és Parkolóház, a Phönix Irodaház és a Deák téri Ágostai Hitvallású Evangélikus Testvéregyház bérháza, 2018 Belváros-Lipótváros.jpg|oficejo Phönix

## Elektitaj kontribuoj 
* *Die Saulé* (1878)
* *Architekturformen* (1879)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj arkitektoj
Kategorio:Hungaraj judoj
Metodo Bates

La **metodo Bates** estas senutila alternativa terapio celanta plibonigi la vidkapablon. La oftalmologa kuracisto *William Horatio Bates* (1860–1931) atribuis preskaŭ ĉiujn vidproblemojn al "kutima streĉo de la okuloj, kaj tiel sentis, ke trankviligado de tia streĉo kuracos la problemojn".

La ĉefa fiziologia propono de Bates - ke la okulglobo ŝanĝas formon por konservi fokuson - konstante estis kontraŭdirita per observado.  En 1952, profesoro pri optometrio *Elwin Marg* skribis pri Bates, "Plej multaj el liaj asertoj kaj preskaŭ ĉiuj liaj teorioj estis konsiderataj falsaj de preskaŭ ĉiuj vidaj sciencistoj. " Marg konkludis ke la Bates-metodo ŝuldis ĝian popularecon plejparte al (mallongdaŭraj) "ekbriloj de klara vidado" spertitaj de multaj, kiuj sekvis ĝin.  Tiaj okazoj estas klarigitaj de tiam kiel efiko simila al kontaktlenso de humideco sur la okulo, aŭ ebenigo de la lenso per la ciliaj muskoloj.

Ne nur mankas bonaj indikoj, ke la Bates-metodo funkcias, sed iuj aspektoj de ĝi povas endanĝerigi siajn sekvantojn: ili eble damaĝos siajn okulojn per troeksponiĝo al sunlumo, ne surhavos siajn korektajn lensojn, ekzemple dum veturado, aŭ neglektos konvenciajn okulajn prizorgojn, eble permesante disvolviĝi seriozajn sankondiĉojn. 

## Referencoj 
Kategorio:Vidado
Kategorio:Oftalmologio
Kategorio:Alternativa medicino
92891 Bless

**92891 Bless** estas malgranda, treege hela asteroido de la ĉefa asteroida zono, proksima de la orbita resonanco 2:7 kun la Tero.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usona astronomo Robert L. Millis elde la Inter-Amerika Observatorio de la monto Cerro Tololo en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de *Robert C. Bless* (1927–2015), kiu servis ĉe la fakultato de Astronomio de la Universitato de Viskonsino-Madison de 1958 ĝis 1995. Fakulo pri stela disdono en energio, li instruis kaj kuraĝiĝis multnombrajn studentojn en astronomio, inklude la malkovrinton, al kiu li konsilis pri ties doktoreca disertaĵo.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Robert L. Millis
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Friederike Brion

**Friederike Elisabetha BRION** (probabla 19a de aprilo 1752, Niederrœdern, Alzaco – 3a de aprilo 1813, Meißenheim ĉe Lahr) estis filino de pastro de Sessenheim kiu havis mallongdaŭran, sed intensan am-aferon kun juna Johann Wolfgang Goethe.

La juna Johann Wolfgang Goethe el Frankfurt am Main vizitis tiun pastrejon de Sessenheim, kiel kelkaj aliaj junuloj, kiam li estis studento de juro en Strasburgo. Li por unua fojo venis al Sessenheim en oktobro 1770 kaj renkontiĝis kun Friederike tie, por la unua fojo, en la sama monato, kiam li estis ĉevalrajdante en la regiono kun alzaca amiko, nome medicina studento Friedrich Leopold Weyland (1750-1785).

Kiam li forveturis el Strasburgo la juna, rilatotimema Goethe ĉesis la rilaton, sed tamen poste verkis al Friederike poemojn konatajn kiel *Sessenheim-aj kantoj*, inter kiuj *Willkommen und Abschied* (Bonvenon kaj adiaŭo), *Mailied* (Majokanto), *Heidenröslein* (Rozeto). Tiu lasta ofte estas asociita al la komenco de la movado konata kiel *Sturm und Drang*.

Franz Lehár komponis opereton *Friederike* pri la am-afero (1928). En 1932 tio venis al filmo "Frederica" en kiu ŝia rolulo estis ludita de la aktorino Mady Christians. Interesan verkon pri ŝi eldonis Albert Grün.

## Notoj 
Kategorio:Johann Wolfgang von Goethe
Kategorio:Homoj de Bas-Rhin
Torajirō Saitō

Torajirō Saitō (japane 斎 藤 寅 次郎, Saitō Torajirō [SAIto toraĜIro], naskiĝis la 30-an de januaro 1905 kaj mortis la 1-an de majo 1982) estis japana kinoreĝisoro konata pro siaj komediaj filmoj. Naskita en gubernio Akita, li eniris la filmstudion *Shōchiku* [ŝoĈIku] de Tokio en 1922 kaj debutis kiel reĝisoro en 1926. Poste li laboris ĉe la studioj *Shintoho* kaj *Toho*. Li famiĝis kiel la "dio de komedio" pro tio ke li reĝisoris pli ol 200 filmojn, multaj el kiuj estis sensencaĵaj komedioj kun famaj klaŭnoj kiel ''Ken'ichi Enomoto, Roppa Furukawa* kaj *Junzaburo Ban*.

## Filmaro 
Liaj verkoj inkluzivas:
* *Akeyuku Sora* (1929)
* *Wasei Kingu Kongu* (1933)
* *Kodakara Sodo* (1935)
* *Akireta musume-tachi* (1949)
* *Nodo jimankyō jidai* (1949)
* *Odoroki ikka* (1949)
* *Akogare no Hawaii Kōro* (1950)
* *Aozora tenshi* (1950)
* *Tennō no Bōshi (天皇の帽子) (1950)
* *Tokyo Kid* (1950)
* *Tonbo kaeri dōchū* (1950)
* *Unusual trip to Hawaii* (Hawai chindochu) (1954)
* *Ukare Gitsune Senbon Zakura* (1954)

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Japanaj reĝisoroj
Infanmortigo

*, pentraĵo de Nicolas Poussin.]]
.]]

**Infanmortigo** aŭ **infanmurdo** estas delikto kiu konsistas en la okazigo de la morto de infano (ĉu ina ĉu malina) intencite.

La Kriminologio rekonas variajn formojn de murdo ne patra de infanoj. En multaj socioj de la pasinteco kelkaj formoj de infanmortigo estis konsiderataj permeseblaj, dum en la majoritato de la modernaj socioj oni konsideras tiun praktikon absolute kontraŭmorala kaj krima. Tamen, bedaŭrinde ankoraŭ okazas — en la okcidenta mondo ĝenerale pro mensa malsano de iu el la gepatroj aŭ samfamilianoj aŭ per aliaj violentaj kondutoj, kaj en kelkaj subevoluiĝintaj landoj kiel maniero kontroli la loĝantaro (ĉu ĝenerale aŭ familinivele), foje kun iu de socia akcepto.

Laŭlonge de la historio de la homaro okazis multaj formoj de infanmortigo ĉu kiel socia afero, pro ideologiaj tialoj aŭ en partikularaj okazoj, el kiuj multaj konataj en la fakoj mitologio, antropologio, historio, arto ktp.

## Vidu ankaŭ
* Aborto
* Infana mortindico
* Masakro de la Senpekuloj

## Literaturo 
* Charles Péguy, *Le Mystère des Saints Innocents*, 1912 
* Aŭrelio Prudencio Klemento, *Liber Cathemerinon  XII. Hymnus Epiphaniae*, 99-100
* Nigel Spivey, *Le Stragi degli Innocenti. Il problema di rappresentare artisticamente l'atrocità di un topos inventato ma molto diffuso'', Prometeo, Anno 20, Numero 78

## Notoj
## Bibliografio
* Paul Maier, "Herod and the Infants of Bethlehem", en Chronos, Kairos, Christos II, Mercer University Press (1998), 170
* Giambattista Marino, Strage degli innocenti, 1632, en Giovanbattista Marino, Dicerie Sacre e La Strage de gl'Innocenti, A 
* Cura di Giovanni Pozzi, Einaudi, 1960
* Покољ младенаца Leslaw Daniel Chrupcala, Betlemme culla del Messia, Edizioni Terra Santa, Milano, 2009. 
 
## Eksteraj ligiloj 
**Catholic Encyclopedia*: "Holy Innocents" 
*Bildoj de "Massacre of the Innocents"
*The Holy Martyred 14,000 Infants

Kategorio:Historio
Kategorio:Nova Testamento
Kategorio:Judismo
Murdoj de infanoj
Kategorio:Loĝantaro
Kategorio:Sociologio
Málkovice

Nomon **Málkovice** havas pluraj setlejoj:
* Málkovice (Pernarec), parto de municipo Pernarec en distrikto Plzeň-nordo
* Málkovice (Bor), parto de urbo Bor en distrikto Tachov

* Bohaté Málkovice, municipo en distrikto Vyškov
* Moravské Málkovice, municipo en distrikto Vyškov

;similan nomon havas vilaĝo
* Malkovice, parto de urbo Sedlec-Prčice en distrikto Příbram
Irrfan Khan

**Sahabzade Irrfan Ali Khan** (la 7-an de januaro 1967, Ĝajpuro, Barato – la 29-an de aprilo 2020, Mumbajo) estis barata aktoro konata precipe el filmoj de la tn. Bolivudo aŭ barataj filmoj de brita produkto.

Li komencis sian aktoran karieron en la jaro 1988 kaj devene sub la nomo Irrfan konata pli nur en sia hejmlando. Sed li rolis eĉ en tutmonde signifaj kaj sukcesaj filmoj kiel ekzemple Slumdog Millionaire (2009), Amazing Spider-Man (2012) kaj precipe en Jurasia mondo (2015). Pro siaj multnombraj roloj li estis premiita de multaj signifaj premioj.

En aprilo de 2020 li estis hospitaligita en malsanulejo *Kokilaben Dhirubhai Ambani* en Mumbajo pro infekto de dika intesto kaj tie li mortis la 29-an de aprilo 2020.

## Filmoj 
* The Amazing Spider-Man (2012)

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Barataj aktoroj
Kategorio:Paŝtunoj
Kategorio:Filmaj aktoroj
Kategorio:Naskiĝintoj en Raĝastano
Kategorio:Naskiĝintoj la 7-an de januaro
Kategorio:Naskiĝintoj en 1967
Kategorio:Mortintoj en Mumbajo
Kategorio:Mortintoj la 29-an de aprilo
Kategorio:Mortintoj en 2020
Kategorio:Mortintoj pro kancero
Kategorio:Viroj
Nečichy

**Nečichy** estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de urbo Louny. Ĝi troviĝas proksimume 3,5&nbsp;km norde de Louny. Estas ĉi tie registritaj 50 adresoj. En la jaro  ĉi tie daŭre vivis .

**Nečichy** estas ankaŭ nomo de katastra teritorio kun areo 3,57&nbsp;km².

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1335.

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
En vilaĝplaco situas memorige protektata baroka kapelo de sankta Anna el la 18-a jarcento.

Kategorio:Louny
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Louny
Kategorio:Setlejoj en Bohemia mezmontaro
Puno (juro)

[eta|250ra|Monpuno en [Nederlando pro veturado sen kasko per mopedo. Fare de ŝtata instanco.]]
[eta|[Korpa puno en Napolo +/- 1880. Fare de neŝtata instanco.]]
**Puno** estas sufero kaŭzita pro malpermesita faro, kun la celo ke oni ne faru tion plu. Ekzemploj estas monpuno, mortopuno, korpa puno ktp. La puno estas la kutima rimedo uzata de la ŝtato aŭ de aliaj aŭtoritatoj por reagi kontraŭ krimoj kaj deliktoj, nome la limigoj de rajtoj al responsuloj aŭ kulpuloj. Pro tio, la juro kiu reguligas la deliktojn estas foje nomata Punjuro aŭ Kriminala juro.

La puno estas difinita ankaŭ kiel sankcio (administracia decido) kiu okazigas perdon aŭ limigon personaj rajtoj de unuopulo kiu estas konsiderata responsa de la faro de punenda konduto (ago aŭ malago). La termino "puno" derivas de la latina vorto *poena* kaj tiu posedas konotacion de doloro okazigita per la puno. La puno devas esti regulata per leĝo kaj atribuata de la koncerna tribunalo, pere de proceso.

La moderna Kriminala juro celas proporciecon inter la delikto kaj la puno. En multaj landoj oni celas ankaŭ, ke la puno utilu por la rehabilitigo de la krimulo (kio evitas la aplikon de punoj kiel la mortopuno aŭ la ĝismorta malliberigo).

La ŝtato estas normiga ento kaj havas institucian karakteron, kiu permesas regi per devigo kaj limigo, pro kio en la moderna vivo estas la nura ento kiu rajtas apliki punon. Aliaj alitipaj punoj korespondas al aliaj epokoj aŭ je similsenca (metafora) senco povas esti komprenitaj en alitipaj organizoj, ekzemple futbalteamo kiu monpunas teamanon, organizo kiu kontrolas sian anaron ktp.

## Proverboj 
Ekzistas pluraj proverboj pri puno kiel sufero per kiu oni punas en la Proverbaro Esperanta de L. L. Zamenhof, inter ili:
* 
* 
* 

## Vidu ankaŭ 
* Apartigilo Puno
* Krimo kaj puno

## Notoj
Chlumčany

Nomon **Chlumčany** havas pluraj municipoj: 
* Chlumčany (distrikto Plzeň-sudo) – municipo en distrikto Plzeň-sudo
* Chlumčany (distrikto Louny) – municipo en distrikto Louny
Chlumčany (distrikto Louny)

**Chlumčany** estas municipo en Ĉeĥio, kiu troviĝas en distrikto Louny. Vivas ĉi tie  ().

## Historio 
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1316.

## Partoj de la municipo 
* **Chlumčany**
* Vlčí

## Loĝantaro 
## Memorindaĵoj 
En okcidenta parto de la municipo situas malfrue baroka preĝejo de sankta Klimento konstruita en la jaroj 1771–1774.

## Pluaj fotoj 

Chlumčany 2017-07-19 Západní část vesnice 3.jpg|Okcidenta rando de la municipo
Chlumčany 2017-07-19 Nad kostelem.jpg|Strato super preĝejo
Chlumčany 2017-07-19 Pomník padlým.jpg|Monumento al falintoj en la mondaj militoj
Chlumčany kostel.JPG|Preĝejo de sankta Klimento
Chlumčany cukrovar1.JPG|Sukerfarejo


Kategorio:Municipoj en distrikto Louny
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Louny
Kategorio:Setlejoj en Malsupraohara tabulo
(93038) 2000 RL104

**(93038) 2000 RL104** estas marsrenkonta asteroido proksima de la orbita resonanco 2:7 kun la Tero.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo *Lincoln Near-Earth Asteroid Research* elde observatorio en la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Orbito 
Ĝia discentra orbito krucas tiun de Marso, sed pro sia granda orbita klineco ĝi restas malproksima de tiu ĉi planedo. Ĝia marsa MOID estas 0,340244 astronomia unuo, tie estas 50,900 milionoj da km.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Málkov

Nomon **Málkov** havas pluraj setlejoj:
* Málkov (distrikto Beroun) – municipo en distrikto Beroun
* Málkov (distrikto Chomutov) – municipo en distrikto Chomutov

* Málkov (Přimda) – parto de municipo Přimda en distrikto Tachov
* Drahenický Málkov – parto de urbo Blatná en distrikto Strakonice
* Lnářský Málkov – parto de municipo Kadov en distrikto Strakonice

## Rilataj artikoloj 
* Málkovice
Anna Katharina Schönkopf

**Anna Katharina SCHÖNKOPF** (22a de aŭgusto 1746 – 20a de majo 1810) estis filino de vinkomercisto Christian Gottlieb Schönkopf ([ˈkrɪstiːaːn ˈgɔtliːp...]; 1716-1791) kaj de lia edzino Katharina Sibylla ([...zyːˈbɪlaː...]), denaske Hauck ([ˈhaʊk]; 1714-1790). Tiu amafero finiĝis post du jaroj laŭ komuna konsento. La efervesko de sentoj dum tiuj jaroj influis la skribostilon de Goethe; antaŭe liaj poezioj estis verkitaj en vera stilo de rokoko, sed nun la tono iĝis pli libera kaj sturma. Kolekto de 19 poemoj, kopiitaj kaj ilustritaj de lia amiko Ernst Wolfgang Behrisch, konsistigis la libron *Annettenlieder*.

## Notoj 
Kategorio:Johann Wolfgang von Goethe
Kategorio:Lepsikanoj
Kategorio:Germanaj virinoj
Johann Christian Kestner

**Johann Christian KESTNER** (Döhren, Hanovero, 28a de aŭgusto 1741 - Luneburgo, 24a de majo 1800) estis germana juristo kaj arkivisto, konata ĉefe kiel la edzo de Charlotte Buff, kiu utilis al Johann Wolfgang von Goethe kiel inspiro kaj modelo por la rolulo "Lotte" en la romano *Die Leiden des jungen Werther* (La suferoj de la juna Werther).

Johann Christian estis sekretario (1767-1773) en la Imperia Tribunalo en Veclaro, kiam li konis Charlotte Buff, filino de publika funkciulo kaj altpostenulo de la Teŭtona Ordeno, kaj ili fianĉiĝis. La juna Johann Wolfgang von Goethe estis en 1772 farante jurajn praktikojn en la tribunalo de Veclaro kaj konis ambaŭ el ili. Ankaŭ li enamiĝis de "Lotte", kiam ŝi estis jam fianĉiĝinta. Tiu amafero kaj la memmortigo same pro nekorespondita amo fare de Karl Willhelm Jerusalem, kolega advokato, per la pafilo de Kestner estis la motivo kaj "krudmaterialo" por la epistola romano plej konata de Goethe nome *Die Leiden des jungen Werther* (La suferoj de la juna Werther) publikigita en 1774. "Lotte" en la romano montras trajtojn similajn al tiuj de la reala Charlotte kaj ŝia edzo Kestner estis karakterizita kiel "Albert". Post ilia geedziĝo en 1773 en Veclaro, la paro translokiĝis al Hanovero, kie Kestner enposteniĝis kiel vicarkivisto kaj reĝa konsilisto inter Granda Britio kaj Hanovero. La geedzoj Kestner havis 12 gefilojn, el kiuj la plej aĝa Georg (1774) estis baptofilo de Goethe.

## Bibliografio 
* Rüdiger R. E. Fock: Die Kestner. Eine deutsch-französisch-schweizerische Familie macht Geschichte(n). Schnell Buch und Druck, Warendorf 2009, ISBN 978-3-87716-706-9.
* Siegfried Rösch: Die Familie Buff. Einblick in eine mehr als vierhundertjährige Familiengeschichte. Verlag Degener & Co., Neustadt an der Aisch 1953.
* Alfred Schröcker (Eld.): Die wahre Brunnenfreiheit. Das Kurtagebuch des Johann Christian Kestner vom 9. bis 30. Juli 1765 in Bad Rehburg. Wehrhahn, Laatzen 2005, ISBN 3-86525-023-8.
* Alfred Schröcker (Eld.): »Du bist ein Sterblicher!«. Gedichte des jungen Johann Christian Kestner (1760/61). Wehrhahn, Laatzen 2006, ISBN 3-86525-044-0.
* Thielen, Hugo. In: Hannoversches biographisches Lexikon. Von den Anfängen bis in die Gegenwart. Schlüter, Hannover 2002, ISBN 3-87706-706-9, S. 197.
* Alfred Schröcker: Johann Christian Kestner. Der Eigendenker. Eine Jugend in der Mitte des 18. Jahrhunderts. Wehrhahn, Laatzen 2011, ISBN 978-3-86525-184-8.

Kategorio:Johann Wolfgang von Goethe
Kategorio:Germanaj juristoj
Stefan Hambura

**Stefan Józef HAMBURA** (naskiĝis en 1961 en Gliwice, mortis la 2-an de majo 2020 en Varsovio) – pola advokato kun pola kaj germana civitaneco, batalanta pri reakiro de statuso de la pola nacia malplimulto kaj bieno de polaj organizaĵoj de antaŭ 1939.

## Vivo 
Devenis de silezia familio deklaranta germanan naciecon. En 1979 translokiĝis al Germana Federacia Respubliko.

**Edukiteco**

Diplomito de Jura Fakultato en Bonna Universitato. Dum studoj praktikis ankaŭ ekster limoj de Germanio, en Nederlando, Pollando kaj Usono. Kiel advokato eklaboris en gvidata de si advokata kancelario en Berlino. Specialiĝis pri civila juro. Lekciis en Skolo de Germana Juro ĉe la Universitato de Varsovio.

**Gvidataj aferoj**

Li okupiĝis nome de loĝantaj en Germanio polaj gepatroj (el polaj-germanaj geedzecoj) pri batalo kontraŭ oficejoj pri junularo (Jugendamt), kiuj reprenis al ili infanojn favore al germanaj kunuloj.

En 2007 reprezentis Asocion de Estintaj Politikaj Malliberuloj de Hitleraj Malliberejoj kaj Koncentrejoj, postulantaj de la germana ministerio pri financoj prizorgan aldonaĵon kaj rekompencon. La dokumentoj transdonis i.a. al Supera Kortumo, kiu estas ĝusta juĝejo pri tio. La postuloj kontraŭ Germanio ne sukcesis.

En 2007 estis rajtigita helpanto de Anna Walentynowicz en gajnita afero kontraŭ produktoroj de la filmo *Striko*, reĝisorita de Volker Schlöndorff, al kiuj la juĝejo malpermesis identigon de la heroino Agnieszka kun la aktivulino de Solidareco, ĉar la historio prezentita en la filmo signife kaj malfavore al ŝia bildo diferencas de ŝia biografio.

## Publikaĵoj 
* *Traktaty Unii Europejskiej po zmianach z Lizbony. Deklaracje, załączniki, protokoły wraz z wprowadzeniem*, Studio Sto, Bielsko-Biała 2010 (kune kun Mariusz Muszyński)
* *Traktaty o Unii Europejskiej, o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, EURATOM, Karta Praw Podstawowych, po zmianach wprowadzonych Traktatem z Lizbony*, Studio Sto, Bielsko-Biała, 2007 (kune kun Mariusz Muszyński)
* *Wymiar sprawiedliwości RFN: sądownictwo: wprowadzenie w problematykę ze szczególnym uwzględnieniem sądownictwa powszechnego*, Studio Sto, Bielsko-Biała, 2002 (kune kun Anita Muszyńska kaj Mariusz Muszyński)
* *Wymiar sprawiedliwości RFN: adwokatura*, Studio Sto, Bielsko-Biała, 2002 (kune kun Grażyna Stańczuk-Hambura kaj Mariusz Muszyński)
* *Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską z komentarzem*, Studio Sto, Bielsko-Biała, 2002 (kune kun Mariusz Muszyński)
* ''Traktat o Unii Europejskiej z komentarzem', Studio Sto, Bielsko-Biała, 2001 (kune kun Mariusz Muszyński)
* *Karta praw podstawowych z komentarzem*, Studio Sto, Bielsko-Biała, 2001 (kune kun Mariusz Muszyński)
* *Niemieckie ustawy o spółce z o.o. oraz o spółce akcyjnej*, C.H. Beck, Varsovio 1996, 1999 (traduko komuna kun Anna Łukasik)

## Privata vivo 
Edzo de Grażyna, kun kiu havis du infanojn.

## Vidu ankaŭ 
* Asocio de Poloj en Germanio

Kategorio:Polaj advokatoj
Kategorio:Berlinanoj
Kategorio:Polaj publicistoj
Lili Schönemann

**Anna Elisabeth "Lili" SCHÖNEMANN** (23a de junio 1758 - 6a de majo 1817) estis filino de bankisto el Frankfurto. En aŭgusto 1778 ŝi engaĝiĝis al, kaj poste edziĝis, al alia bankisto, nome Bernhardt Friedrich von Türckheim, kaj ŝia nomo iĝis "Lilli" von Türckheim. Antaŭ tio, tamen, inter januaro kaj oktobro 1775 ŝi estis engaĝiĝita en intensa amafero kun Johann Wolfgang von Goethe, kio estis priskribita kiel lia "unua granda amo".

La rilato kun Goethe baldaŭ suferis pro la diferencoj de la familioj rilate al socia nivelo kaj vivostilo. Krome la poeto timis, ke edzeco ne kongruus kun siaj vivoplanoj. Por distanciĝi li akceptis inviton de la fratoj Christian kaj Friedrich Leopold zu Stolberg-Stolberg al plurmonata vojaĝo tra Svislando. En oktobro li eksfianĉiĝis. Goethe, kiu suferegis pro la disiĝo, akceptis inviton de la 18-jaraĝa duko Karolo Aŭgusto al vojaĝo al Vajmaro.

## Notoj 
Kategorio:Johann Wolfgang von Goethe
Kategorio:Germanoj
Liberapay

**Liberapay** estas neprofitcela organizo fondita en Francio, kiu provizas platformon por mono-donacado al teamoj, organizoj kaj unuopuloj. Ĝi estis lanĉita la 3-an de februaro 2016. La servo ne havas uzokostojn, krom tiuj postulataj de la pago-pritraktantoj, kaj financas sian propran agadon per donacoj pritraktataj per la servo mem.

## Esperanto 
Liberpay estas disponebla en Esperanto kaj estas uzata de kelkaj esperantistoj:

* Fonduso Instigo  ĉe Liberapay
* Bertilo  ĉe Liberapay

## Eksteraj ligiloj 
* 
* Oficiala deponejo ĉe GitHub

Kategorio:Organizaĵoj fonditaj en 2016
Kategorio:Retejoj aperintaj en 2016
Inciziva osto

eta|dekstra|210px|Palata ostaro en bildo kie ne estas indikita la inciziva osto kvankam ja videblas ĝia areo.
En homa anatomio, **intermakzela osto** aŭ **inciziva osto** aŭ (en Latino) *os incisivum* estas la parto de maksilo apuda al la incizivoj. Ĝi estas formita el la fuzio de paro de malgrandaj kraniaj ostoj en la pinto de la maksiloj de multaj animaloj, kutime enhavanta dentojn, sed ne ĉiam. Ili estas konektitaj al la maksilo kaj al la nazaj ostoj. Kvankam Johann Wolfgang von Goethe ne estis la unua, kiu malkovris la incizivan oston en homoj, tamen li estis la unua, kiu pruvis ties eston en mamuloj. Pro tio, la inciziva osto estas konata kiel *osto de Goethe*.

## Notoj 
Kategorio:Homa anatomio
Kategorio:Skeleta sistemo
Kategorio:Johann Wolfgang von Goethe
Kategorio:Kranio
92893 Michaelperson

'*92893 *Michaelperson'''* estas asteroido de la ĉefa asteroida zono en orbita resonanco 1:2 kun Marso.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usona astronomino Susan D. Kern elde la Inter-Amerika observatorio de Cerro Tololo en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Michael J. Person'', planedscienciston ĉe la Masaĉuseca Instituto de Teknologio. Li fakiĝis en studoj pri kaŝado far malgrandaj korpoj en la ekstera sunsistemo, precipe Neptuno I (Tritono), 134340 Plutono kaj 134340 Plutono I (Karono).

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Susan D. Kern
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Angelika Kauffmann

**Maria Anna Angelika KAUFFMANN** RAA (la 30a de oktobro 1741 – la 5a de novembro 1807), kutime konata foje kiel **Angelica Kauffman**, estis svisa novklasikisma pentristino, kiu havis sukcesan karieron en Londono kaj Romo. Rememorita ĉefe pro siaj verkoj de historia pentrarto, Kauffmann estis ankaŭ lerta pentristo de portretoj, pejzaĝoj kaj ornamado. Ŝi estis unu el la du inaj fondomembroj de la Reĝa Akademio de Artoj en Londono en 1768.

Kvankam Kauffman produktis multajn tipojn de arto, ŝi identigis sin ĉefe kiel histori-pentristo, nome malofta metio por virina artisto en la 18a jarcento. Historia pentrarto estis konsiderata la plej eliteca kaj monenspeziga kategorio en la akademia pentrarto dum tiu epoko kaj, sub la estreco de Sir Joshua Reynolds, la Reĝa Akademio klopodis promocii ĝin al indiĝena publiko pli interesata en komisio kaj aĉeto de portretoj kaj pejzaĝoj. Spite la popularecon kiun Kauffman ĝuis en la brita socio, kaj ŝian sukceson tie kiel artisto, ŝi estis seniluziiĝinta pro la relativa apatio de britoj al historia pentrarto. Finfine ŝi lasis Brition kaj iris al la kontinenta Eŭropo, kie historia pentrarto estis pli bone establita, tenita en pli alta estimo kaj patronigita.

Historia pentrarto, kiel difinta en akademia artoteorio, estis klasita kiel la plej alta kategorio. Ĝia temo estis la reprezentado de homaj agoj bazita sur aferoj el historio, mitologio, literaturo kaj literaturo. Tio postulis etendan lernadon pri kelkaj fakoj kiel Biblia kaj klasika literaturoj, sciaro pri artoteorio kaj praktika trejnado kiu inkludas la studadon de anatomio el nudaj maskloj. Plej virinoj ricevis malakcepton por aliro al tia trejnado, speciale al la oportuno desegni el nudaj modeloj; tamen Kauffman sukcesis trapasi la genran limon por akiri la necesan lertecon por konstrui al si reputacion kiel sukcesa historipentristo kiu estis admirita de kolegoj kaj serĉita de patronoj.

## Notoj 
## Bibliografio 
* Roworth, Wendy Wassyng (1997). ["Kauffman Kauffmann, Angelica".] En Gaze, Delia (eld.). Dictionary of Women Artists. 2. London and Chicago: Fitzroy Dearborn. pp. 764–770. ISBN 1-884964-21-4.

Kategorio:Svisaj pentristoj
Kategorio:Aŭstraj pentristoj
Kategorio:Novklasikaj pentristoj
Manuo

**Manuo** (, *manu*) estas hinduisma termino kiu, inter pluraj signifoj, signifas la unuan homon. La vorto *homo* en Sanskrito estas मानव (*mānava*), kiu signifas *de manuo* aŭ *manuido*.

En pli modernaj tekstoj, la termino estas titolo de dek kvar legendaj kŝatrijoj kiuj regis la mondon aŭ la unuaj prauloj de legendaj dinastioj, kiuj rekomenciĝas en la komenco de ĉiu kalpo. Laŭ la *Puranoj*, ĉiu kalpo estas dividita en dek kvar manvantarojn, kaj ĉiu manvantaro estas regita de malsama manuo. La termino aperas en la *Leĝoj de Manuo* kiel prefiksa titolo, kaj parolas pri la unua manuo, la manuo Svajambuvo, la filo de Brahmao.

## La nuna manuo 
La nuna universo estas regita de la 7-a manuo, la manuo Vajvasvato, kiu en la *Purano de Viŝnuo* estis la raĝo de Dravido antaŭ ol la tutmonda diluvo, kaj estis avertita pri la diluvo de Macjo, la fiŝa avataro de Viŝnuo, kaj konstruis boaton por savi la *Vedojn*, sian familion, kaj la sep saĝulojn kun la helpo de Macjo. La rakonto aperas en barataj klasikaj tekstoj, kiel la *Mahabarato* kaj la *Puranoj* kaj similas tiujn pri la diluvoj de Gilgameŝ kaj la arkeo de Noa.

## Notoj 
## Referencoj 
### Bibliografio 
# 
# 
# 

Kategorio:Hinduismo
Kategorio:Mahabarato
Georg Friedrich Schmoll

**Georg Friedrich SCHMOLL** (Ludwigsburg; 1785 en Urdorf) estis germana desegnisto kaj kupro-gravuristo. Li kunlaboris kun kaj lernis el aliaj kolegoj kiel Johann Heinrich Lips, Daniel Berger kaj Johann Rudolf Schellenberg. Li specialiĝis en fizionomio de portretoj. Tiel li faris kelkajn bildojn de Johann Wolfgang von Goethe kaj de kelkaj samfamilianoj.

Dosiero:Schmoll Goethe I.jpg|Johann Wolfgang Goethe
Dosiero:Schmoll Goethe II.jpg|Johann Wolfgang Goethe
Dosiero:Schmoll Goethe IIIa.jpg|Johann Wolfgang Goethe
Dosiero:Schmoll Goethe IIIb.jpg|Johann Wolfgang Goethe
Dosiero:Schmoll Goethe IVa.jpg|Johann Wolfgang Goethe
Dosiero:Schmoll Goethe IVb.jpg|Johann Wolfgang Goethe
Dosiero:Schmoll Goethe Va.jpg|Johann Wolfgang Goethe
Dosiero:Schmoll Goethe Vb.jpg|Johann Wolfgang Goethe
Dosiero:Silhouette of Johann Wolfgang von Goethe.svg|Johann Wolfgang Goethe
Dosiero:Silhouette of Johann Wolfgang von Goethe.svg|Johann Wolfgang Goethe

Kategorio:Germanaj pentristoj
Kategorio:Johann Wolfgang von Goethe
Péter Reimholz

**Péter Reimholz** [rejmholc], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Reimholz Péter** estis hungara arkitekto, arkitekto pri internaj spacoj, altlerneja instruisto. Lia edzino estis Zsófia Csomay (same arkitekto).

Péter Reimholz naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Péter Reimholz akiris diplomon en Arta Altlernejo Moholy-Nagy en 1967. Post la diplomo li laboris en ŝtata arkitektura entrepreno, sed inter 1970-1972 li studis en majstra kurso. En 1990 li estis nomumita direktoro. Baldaŭ li laboris ekzemple en arkitektura studio, ĉefurba municipo, en Eger. Li ankaŭ instruis en la altlernejo (intertempe jam universitato), li estis vicrektoro. Li instruis ankaŭ en la Teknika kaj Ekonomia Universitato de Budapeŝto. Li mortis en Budapeŝto, sed li estis entombigita en Veszprém (urbo). Li ricevis premion Kossuth en 2000, pli frue kaj poste ankaŭ aliajn premiojn.

## Elektitaj planitaj konstruaĵoj 
* Vendejo pri mebloj (Budapeŝto, 1970-1974; kun Antal Lázár)
* Vendejo pri mebloj (Székesfehérvár, 1971-1975; kun Antal Lázár)
* gimnazio kaj kulturcentro (Balassagyarmat; 1989–1992)
* fabrika sidejo (Budapeŝto, 1996-1998; kun Antal Lázár)
* kolegio (Budapeŝto, 2000)
* apartamento (Budapeŝto, 2000; kun Zsófia Csomay)
* domego kun 31 loĝejoj (Budapeŝto, 2007)
* hotelo (Budapeŝto, 2010)

Domus áruház, Budapest.jpg|Meblovendejo en Budapeŝto
Székesfehérvár Domus áruház.jpg|Meblovendejo en Székesfehérvár
Siemens irodaháza, Budapest.jpg|Fabrika sidejo
Raoul Wallenberg kollégium, Budapest.jpg|Kolegio
HAPIMAG irodaháza 2.jpg|apartamento
Corvinus palota 003a.jpg|domego kun 31 loĝejoj
Reimholz Péter Hotel Szabadság tér Budapest.jpg|hotelo en Budapeŝto

## Elektitaj disĉiploj 
* Tamás Getto
* Péter Janesch
* Péter Rainer

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio 
* koncerna artikolaro

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj arkitektoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Hungaraj arkitektoj pri internaj spacoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Suna dinastio

La **suna dinastio** aŭ la **dinastio de Ikŝvakuo** estis, laŭ la Purana literaturo, Barata dinastio fondita de la legenda raĝo Ikŝvakuo. Ĝi estas unu el la ĉefaj dinastioj de la kŝatrija varno kune kun la luna dinastio. La raĝa familio de Kosalo apartenis al la suna dinastio. 

## Gravaj membroj 
Gravaj membroj de la suna dinastio estis Ramo de la *Ramajano*, dudek du el la dudek kvar tirtankaroj de ĝajnismo kaj la budho Gotamo.

## Referencoj 
### Bibliografio 
#

#
#

#

#

Kategorio: Hinduismo
Kategorio: Terminaro de Budhismo
Kategorio: Ĝajnismo
Béla Rerrich

**Béla Rerrich** [reriĥ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Rerrich Béla** estis hungara arkitekto, pejzaĝarkitekto, arkitekto pri eksteraj spacoj, altlerneja instruisto. Lia samnoma filo estis Béla Rerrich (pli juna).

Béla Rerrich naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.
eta|maldekstre|Memortabulo pri Béla Rerrich
eta|Pentraĵo pri Béla Rerrich (1923)

## Biografio 
Béla Rerrich komence estis pentristo-lernanto de Simon Hollósy en Artistkolonio de Nagybánya (1898), poste li akiris arkitekturan diplomon en Reĝa Teknikuniversitato József en 1903. Lia plej grava instruisto estis Samu Pecz. Li estis samloke asistanto de Pecz (1903-1905). Inter 1906-1908 li studis pejzaĝarkitekton en Versailles kaj en Parizo li laboris ĉe :en:Édouard André, pli poste en Anglio ĉe :en:Thomas Hayton Mawson. Hejmenveninta en 1908 li estis pioniro de la geometriaj ĝardenoj, patro de la hungara pejzaĝarkitekto. Ekde 1908 ĝismorte li instruis en la ĝardena instituto, inter 1918-1923 li estis ankaŭ institutestro.

## Elektitaj planitaj konstruaĵoj 
* loĝdomego (1928, Budapeŝto)
* lernejo (1909-1911, Budapeŝto)
* kampuso (1929-1932, Szeged, lia ĉefverko)
* tombeja pordego (1930, Nyíregyháza)

Monument dwelling house of the Budapesti Electricity Works (ELMŰ). ID 8201. designed in 1927 by Bela Rerrich - Budapest, 11th district. Hengermalom út 2d..JPG|loĝdomego
Gomb utcai iskola 0437-1000.jpg|lernejo
SzegedsquareUNJ.jpg|kampuso
Északi Köztemető műemlék kapuzata, 2017 Nyíregyháza.jpg|tombeja pordego

## Elektitaj pejzaĝarkitekturaĵoj 
* ĝardenoj de episkopa palaco kaj kliniko
* parkoj en Szolnok, Baja, Nyíregyháza

## Elektitaj internaj arkitekturaĵoj 
* episkopa palaco
* seminaria kapelo
eta|Aerfoto pri placo en Szeged fare de Rerrich

## Lia ekstera arkitekturaĵo 
* placo Dóm en Szeged (1928 – 1930)

## Elektitaj kontribuoj 
* *A reneszánsz és a modern kert művészete* (1909)
* *A kert rendezésének mestersége és művészete* (1923)

## Memorigiloj 
* memortabuloj en Budapeŝto kaj Szeged
* placo en Szeged
* kolegio prenis la nomon Rerrich Béla

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* https://www.bp18.hu/component/k2/item/15269-a-kerttervezes-atyja

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj arkitektoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Hungaraj pejzaĝarkitektoj‎
Kategorio:Hungaraj arkitektoj pri eksteraj spacoj
Kategorio:Budapeŝtanoj