open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Terre di Pedemonte

**Terre di Pedemonte** estas komunumo de la Komunumaro Melezza kaj la Distrikto Locarno en Kantono Tiĉino, Svislando. Ĝi havis 2537 loĝantojn laŭ la ciferoj de la 31-a de decembro 2011.

## Geografio 
Terre di Pedemonte situas en la suba parto de la valo de la rivero Melezza ĉe ties alfluo al Maggia ĉe la eniro al la Valo Centovalli, proksimume 6 kilometrojn nordokcidente de la urbo Locarno. Ĝi konsistas el la vilaĝoj kaj setlejoj Cavigliano, Pedemonte, Ponte dei Cavalli, Ponte Brolla, Tegna kaj Verscio. 

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 11,37 km², de kiuj 70,0% estas kovritaj de arbaro, 5,9% servas por agrikulturo kaj 10,9% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Terre di Pedemonte limas en nordo al Maggia, en oriento al Locarno, en sudo al Losone, en sudokcidento al Centovalli, kaj en nordokcidento al Isorno.

## Trafiko 
Tra Terre di Pedemonte pasas la kantona ĉefvojo n-ro 560 de Ponte Brolla al la direkto de Domodossola. Tra la komunumaro kondukas la etspura fervojlinio de Locarno al Domodossola, la tiel nomita Centovalli-Fervojo kun haltejoj en ,  kaj . Laŭlonge de la orienta komunumlimo aliflanke de la rivero Maggia pasas la kantona ĉefvojo n-ro 407 de Locarno al la Valo de la rivero Maggia.

## Historio 
Dum mezepoko Pedemonte estis najbararo, kiu estis submetita al la Paroĥaro Locarno. En la jaro 1464 ĝi sendependiĝis de la Paroĥaro Locarno kaj fariĝis grandkomunumo, kiu en la jaro 1473 akiris statutojn. En la jaro 1798 Auressio disiĝis de Pedemeonte kaj en 1803 regiono estis integrita al la Distrikto Locarno kaj ĝiaj vilaĝoj Cavigliano, Tegna kaj Verscio fariĝis apartaj komunumoj. En la jaro 2002 unua projekto pri kreo de nova komunumo Terre di Pedemonte malsukcesis en la baloto pro la rezisto de Tegna. En dua baloto en la jaro 2011 la kuniĝo estis akceptita kaj realiĝis la 14-an de aprilo 2013 per la unua elekto de la komunuma konsilio. 

## Vidu ankaŭ 
* Aliaj signifoj de Pedemonte
* Cavigliano (stacidomo)
* Tegna (stacidomo)
* Verscio (stacidomo)

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Terre di Pedemonte
Kuantan

**Kuantan** estas urbo de Malajzio. Ĝi situas en la okcidenta landoparto, en Duoninsula Malajzio, kaj estas la administra centro de la subŝtato Pahango. Laŭ stato de la jaro 2010 la urbo havis 607 778 loĝantojn.

eta|maldekstra|240px|
eta|centra|270px|

Kategorio:Urboj de Malajzio
Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en 1851
8097 Yamanishi

'*8097 *Yamanishi'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la 12-an de septembro 1993 de la japanaj astronomoj Kin Endate kaj Kazuro Watanabe elde la observatorio de Kitami en Abaŝiri-subgubernio, Hokajdo.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Masahiro Yamanishi'', esploristo ĉe la Observatorio de Saĵi. Li estis direktoro de la Planetario de Macujama (gubernio Ehime) de 1987 ĝis 1993 kaj sekretario de la Astronomia Societo de Ŝikoku de 1985 ĝis 1993. Li estas aktiva observanto de asteroidoj kaj supernovaoj kun la 1.03-m teleskopo de 1,03 m de Saji kaj entuziasma popularigisto de astronomio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Kazuro Watanabe
Kategorio:Malkovrita de Kin Endate
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1993
Seremban

**Seremban** (）estas ĉefurbo de Negeri Sembilano, Malajzio.

## Etimologio 
La originala nomo de Seremban estis Sungei Ujong aŭ Sungai Ujong. La nomo estis nomita el la rivero apuda kiu ankaŭ namas Sungai Ujong.

Kvankam la nomo de la loko jam ŝanĝis al Seremban, la nomo Sungai Ujong estas uzi ĉar la vojo kiu nomigis Sungai Ujong estas en la suda parto de la urbo.

## Historio 
La Minglangkabaus el Sumatra, Indonezio loĝis en Negeri Sembilano je 14a jarcentoj.

La 9-an de septembro 2009, la loĝloko ricevis urban statuson, sed pro formalaj kialoj tiu statuso ne restis oficiala. Laŭplane ĝi duafoje, kaj nun daŭre, ricevu urban statuson la 9-an de septembro 2013.

## Geografio-Loko 
Ĝi situas en la okcidenta landoparto, en Duoninsula Malajzio, kaj estas la administra centro de la subŝtato Negeri-Sembilano.

eta|maldekstra|250ra|sidejo de la subŝtata leĝdona asembleo, malaje nomata *Wisma Negri*

## Demografio 
Laŭ stato de la jaro 2010 la loĝloko havis 555 935 loĝantojn.

## Edukado 
* La nur ĉina sendependa mezlernejo 芙蓉中华华文独立中学 Chung Hua High School  festas centjaroj ĉi jaro. La lernejo komencis je la 1913 julio 15. La Fujian Asocio formis tiu ĉi lernejo .

## Religioj 
Laŭ la 2010 populoacio de Negeri Sembilano:

* Muslimoj 60.3%
* Budhanoj 21.2%
* Hindanoj 13.4%
* Kristanoj 2.4%
* Taŭanoj 0.5%
* Aliaj 1.4%
* Nenio 0.8%

## Ĝemelaj urboj 
* Bandungo, Indonezio
* Padango, Indonezio
* Bukittinggi, Indonezio
* Dongguano, Ĉinio

## Esperanto kaj Seremban 
pli ol cent loĝantoj konis Esperanton kaj preparos lerni Esperanton.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Urboj de Malajzio
8098 Miyamotoatsushi

'*8098 *Miyamotoatsushi'''* estas asteroido de la ĉefa asteroida zono, malkovrita la  de la japanaj astronomoj Kin Endate kaj Kazuro Watanabe elde la observatorio de Kitami en Abaŝiri-subgubernio, Hokajdo.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Atsushi Miyamoto'', esploristo ĉe la Observatorio de Saĵi kaj ano de la estraro de la Astronomia Socio de Tottori. En junio 1997 li komencis unu el siaj unuaj projektoj de esploroj : per la teleskopo de 1,03-m de la Observatorio de Saĵi, li faris observajn sekvadon de la malbrilaj . De tio rezultis la unua observo de tia objekto elde Japanio kiam 1997 CS29 estis observita la  (tiu objekto estis pli malfrue nomita 79360 Silao-Nunamo).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Kazuro Watanabe
Kategorio:Malkovrita de Kin Endate
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1993
8087 Kazutaka

'*8087 *Kazutaka'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japanaj astronomoj Kin Endate kaj Kazuro Watanabe elde la observatorio de Kitami en Abaŝiri-subgubernio, Hokajdo.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Kazutaka Kato'', direktoro de la Planetario de Hiroŝimo. Li estis prezidanto de la Astronomia Socio de Hiroŝimo de 1975 ĝis 1980 kaj estis fama pro sia entuziasmo por prezenti la universon al ĝenerala publiko per facile kompreneblaj vortoj. Liaj kontribuoj al la Socio iris de planado de teleskopoj al diskutoj pri astrofizikaj malkovroj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Kazuro Watanabe
Kategorio:Malkovrita de Kin Endate
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1989
Forhakado

eta|250ra|Forhakejo en Suda Finnlando
**Forhakado** estas hakado de arbaro per (hakilo, segilo, motorsegilo, modernaj maŝinoj ekz. per lignorikoltmaŝinoj), kies celo estas senarbarigo. En pli nova koncipo tiel nomiĝas ankaŭ arbarminado.

La materialo akirita per la minado nomiĝas lignaĵo aŭ lignaro kaj ne ligno. La ligno estas biologia viva materialo konsistanta el ksilemo (ligneca parto de trunko) kaj ties ĉeloj.

Forigado de ŝtipoj post la forhakado poste nomiĝas forŝtipado.

**Arbarklarigado** aŭ kalvigado estas forhakado, kiu ne konsistas en forigi ĉiujn aŭ plejajn arbojn cele al senarbarigo, sed nur en forigi kelkajn arbojn por havi etan aŭ internan areon ene de arbaro, nome maldensejo. Tio permesas pli facilan kreskadon de selektitaj specioj de arboj.

## Vidu ankaŭ 
* Agroforstumado
* Arbaristiko
* Forsto
* Forstumado

Kategorio:Arbara mastrumado
Kategorio:Forstado
Kategorio:Senarbarigo
Supera Tribunalo de la Apostola Signaturo

La **Supera Tribunalo de la Apostola Signaturo** () estas ministerio de Roma kurio kaj estas la Supera tribunalo de la Apostola seĝo; ĝin konsistigas nedefinita nombro de episkopoj, ĉefepiskopoj kaj kardinaloj de la Apostola seĝo, kies unu funkcias kiel *Prefekto* kun rajto utiligi “sekretarion*; konsultaj organismoj de la Tribunalo estas la *Kolegio de la voĉdonantoj” kaj tiu de la *referendarioj.*

La Supera tribunalo de la Apostola Signaturo dividiĝas laŭ du sekcioj.
* La unua sekcio (juĝa) debatas procesojn al si asignitaj laŭ la kanonika juro; ĝi kompetentas ankaŭ, kiel kasacia tribunalo, por ordoni la refaron de procesoj pri la edzeca ligilo; ĝi prizorgas la starigon de regionaj tribunaloj kaj kompetentas pri la konfliktoj kun la ŝtatoj rilate konkodataj normoj.

* La dua sekcio (jurkonflikta-administra) decidas pri konfliktoj originintaj el aktoj de la eklezia administra povo al si asignitaj, kaj verdiktas pri konfliktoj de kompetento inter la ministerioj de la Roma kurio, pri administraj konfliktoj al si adresitaj de la diversaj Kongregacioj, pri la kvereloj al si asignitaj de plej alta Pontifiko.

## Historio de la Apostola Signaturo 
La komencajn spurojn de tiu Supera tribunalo historiistoj trovas en 13-a jarcento, kiam organizo de refendarioj kuniĝis por ordigi kaj pretigi dokumentojn bezoajn je la «signo» (el kio signatura, seegnatura) de la papo (verdiktoj, favopeto, indulgencoj ktp. Eŭgeno la 4-a (15-a jarcento) ĝin starigis kiel stabilan tribunalon, Pio la 10-a ĝin, en la kadro de la reformo de la kodo de kanonika juro, levis al la digneco de tribunalo de la lasta apelacio.
Nune ĝiaj prerogativoj kaj funkcio estas reglataj laŭ la apostola konstitucio Pastor Bonus de 1988.
Nunaj regantoj estas: Prefekto, kardinalo Raymond Leo Burke ekde 27-a de junio 2008, sekretario, Frans Daneels.

## Vidu ankaŭ 
* Apostola seĝo
* Roma kurio
* Vatikana Kasacia Kortumo
* Tribunalo de la Roma Rota
* Kodo de kanonika juro
* Vatikano
* Apostola Penitencario

## Bibliografio 
* Katolikaj enciklopedioj:
** Enciclopedia Cattolica
** Cathopedia:Voci indispensabili 
** Catholic Encyclopedia
* Kodo de kanonika juro. Kanonikoj: 1445 §21, 445 §3

## Eksteraj ligiloj 
* Profilo de la tribunalo (vatikana retejo)

Kategorio:Roma kurio
Kategorio:Tribunaloj
Kloro (mitologio)

**Kloro** estas nomo de tri figuroj de la helena mitologio.

1. La diino Kloro estis unu el Horoj, edzino de la dio de vento Zefiro. En Romo estis ŝia vidalvidulino diino Floro, kies domenoj estis printempo kaj floroj.

2. La plej juna el la sep belaj filinoj de la teba reĝo Amfiono kaj de lia edzino Niobo. Ŝia patrino, personigo de orgojlo, ofendis Leton, patrinon de Apolono kaj Artemiso, kiu rekompencis ŝin per morto de ŝiaj kvin filoj. Antaŭ nelonge vidviĝinta Niobo fieregis plu, ĉar ankoraŭ restis al ŝi la sep filinoj kaj senhezite ofendis Artemison ankoraŭfoje. Pro tio Niobo perdis fare de la diino ankaŭ la filinojn. Ŝian fierecon rompis nur morto de la plej juna filino, do Kloro. Sed aliaj fontoj sciigas, ke Kloro kaj ŝia plej juna frato Amiklo estis ununuraj, kiuj postvivis kaj ke orgojlon de Niobo rompis morto de la antaŭlasta filino.

3. Edzino de la pilia reĝo Neleo, filino de la reĝo Amfiono de Minio. Ŝi havis filinon Peron kaj dek du filojn, el kiuj dek unu pereis okaze de helpo al la reĝo Aŭgio en la milito kontraŭ Heraklo. Postvivis nur Nestoro, pli malfrue la plej aĝa estro de la aĥaja militistaro en ekspedicio kontraŭ Trojo.

## Tradukfonto 
Kategorio:Roluloj de la helena mitologio
Preĝejo Sanktaj Petro kaj Paŭlo (Kisvárda)

**Preĝejo Apostoloj Sankta Petro kaj Sankta Paŭlo** estas romkatolika historia monumento en Hungario, en urbo Kisvárda.

## Historio 
La romkatolika kirko konstruiĝis onidire en 1082, en 1435 ĝi pligrandiĝis. En 1564 pro la sieĝo ĝi ruiniĝis, post la rekonstruo en 1605 ĝi bruldetruiĝis. Post 1609 la loĝantoj iĝis kalvinanoj. En 1670 la preĝejo denove bruldetruiĝis, tial la kalvinanoj konstruis lignan preĝejon en 1686 en loko de la ruina preĝejo. La restintaj katolikoj uzis nur kapelon en la burgo. La nun videbla preĝejo estis konstruita en 1788, trakonstruita en 1806. La orgeno alvenis en 1858, ĝi estis trakonstruita en 1965. La preĝejo renoviĝis ekstere en 1996, interne 1998.

## Konstruaĵo 
La konstruaĵo situas sola. La turo altiĝas en mezo de la fasado. La gotika sanktejo restis origina el la 15-a jarcento. bulba kupolo kovras la turon.

## Fontoj 
* hungare
* hungare
* hungare

Kisvarda
Kisvarda
Kisvarda
Kisvarda
Imre Frivaldszky

**Imre Frivaldszky** [frivaldski], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Imre Frivaldszky** estis hungara botanikisto, zoologo, entomologo, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1838).

Imre Frivaldszky http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/index.html naskiĝis la  1799 en Hungara reĝlando, en Bacskó (nuntempa Bačkov (distrikto Trebišov) en Slovakio). Li mortis la  1870 en Jobbágyi.

## Biografio 
Imre Frivaldszky frekventis gimnaziojn en Sátoraljaújhely, Eger kaj Kassa. En 1814 li ekskursis kun Pál Kitaibel kaj li interesiĝis pri botaniko. Poste li plulernis kaj en 1823 li iĝis kuracisto, tamen li eklaboris en Hungara Nacia Muzeo. Kune kun János Pável en 1870 li kolektadis botanikaĵojn kaj bestetojn en ĉirkaŭaĵo de Konstantinopolo, poste en Hungario. Li emeritiĝis en 1851.

## Verkaro (elekto) 
* *Jellemző adatok Magyarország faunájához* premiita en 1870
* *Dissertatio inaug. medica sistens monographiam serpentum Hungariae* 1823
* *Catalogus insectorum Emerici Frivaldszky* 1834
* *Javaslat a természettudományok hazánkban felvirágoztatása ügyében* 1844

## Memorigiloj 
* memorplaketo fondita en 1960
* biografio de 1872

## Fontoj 
* biografio kun foto
* hungare
* hungare

Kategorio:Hungaraj botanikistoj
Kategorio:Hungaraj zoologoj
Kategorio:Hungaraj entomologoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Hipsipilo

**Hipsipilo** (helene *Ὑψιπύλη*, latine *Hypsipyle*) estis en la helena mitologio reĝino en la insulo Lemno, filino de la reĝo Toaso.eta|250px|Hipsipilo de ilustristo el la dek kvina jarcentoKiam Argonaŭtoj proksimiĝis dum sia fama navigado per la ŝipo Argo por la ora ŝaffelo en la foran Kolĥidon, la profetanto rakontis al ili, ke en la insulo Lemno vivas neniu viro. Virinoj sur la insulo nesufiĉe adoris Afroditon. Pro tio la diino punis ilin: iliaj virinoj perdis intereson pri ili kaj preferis virinojn el la kontinento alveturigante ilin por edziĝi. Tio elvokis koleron kaj virinoj el Lemno mortigis ĉiujn virojn. Ununura savis sin la reĝo Toaso, kiun lia filino Hipsipilo kaŝis en kestoŝranko, kiun ŝi flosigis sur maro. Sed baldaŭ la virinoj ekkonis, ke sen viroj la vivo estas eĉ pli malfacila kaj kiam proksimiĝis la ŝipo kun Argonaŭtoj, la virinoj invitis ilin en la insulon, ĉirkaŭflirtis ilin kaj petis, ke ili restu kun ili pli longe. La reĝino Hipsipila eĉ proponis transdonon de la potenco al Jazono, sed li rifuzis. Malgraŭ tio ili estis en la insulo sufiĉe longe, ĝis fine pro insistado de Heraklo ili levis la ankrojn kaj forveturis. Sed multaj lasis en la insulo siajn posteulojn. Sed superregado de virinoj en Lemno ne daŭris longe, en Iliado de Homero estas dirite, ke dum la Troja milito reĝadis la insulon Eveno, filo de Jazono kaj Hipsipilo.

Aliaj legendoj sciigas, ke la lemnaninoj vendis sian reĝidon Hipsipilo en sklavecon pro tio, ke ŝi ununura savis vivon de viro – de sia patro, dum ĉiuj ceteraj siajn virojn murdis. Hipsipilo venis sklavece al la nemea reĝo Likurgo kaj estis vartistino de lia bebo Ofelto. Sed kiam ŝi lasis la filon sur herbejo negardanta, grandega serpento sufokigis lin. La reĝo intencis mortigi ŝin, sed malebligis tion al li unu el soldatoj tirantaj en la militon Sep kontraŭ Tebo.

## Rebrilo en arto 
* *Hipsipilo* estas dramo de Eŭripido, fragmentoj de kiu oni malkovris en la jaro 1908
* En sia dramo *Sep kontraŭ Tebo* Esĥilo priskribas tempon de ŝia sklavado

## Eksteraj referencoj 
* Hyperion: Eltiraĵoj el originalaj Grekaj fontoj 

## Tradukfonto 
Kategorio:Roluloj de la helena mitologio
Kategorio:Herooj de la helena mitologio
Pueblo (urbo)

**Pueblo** estas urbego en Usono, en subŝtato Koloradio, en la samnoma Kantono Pueblo. Ĝi estas administra centro de la kantono. La loknomo signifas hispane: vilaĝo.
eta|Situo de Pueblo en Koloradio kaj en la kantono

## Bazaj informoj 
* Koordinatoj: 
* Areo: 
* Loĝantaro:  (en 2010)
* Supermara alteco: 
* Horzono: UTC-7h (en somero UTC-6h)
* Poŝtkodoj: 81001-81012
* Telefonkodo: 719

## Geografio 
eta|maldekstre|Riverbordo de Pueblo
Pueblo situas sur montaro laŭ Arkansaso (rivero) en la meza landparto de Usono, en la meza (iom suda) parto de la subŝtato, en la meza parto de la kantono. Denvero troviĝas 180 km, Colorado Springs 43 mejlojn.

## Historio 
La tiama *El Pueblo* aŭ *Fort Pueblo* fondiĝis ĉirkaŭ 1842. La loĝantoj komence komercadis kun la indianoj por feloj, haŭtoj, brutoj, same kiel (poste) kulturplantoj, kaj alkoholaĵoj. La nuna Pueblo formiĝis el 4 apartaj vilaĝoj. Granda inundo okazis en 1921.

## Ekonomio 
Pueblo estas unu el la plej grandaj ŝtal-produktantaj urboj en Usono.
eta|dekstre|Juĝejo de Pueblo
eta|dekstre|Hotelo de Pueblo
eta|dekstre|Katolika preĝejo de Pueblo

## Klimato 
En Pueblo la temperaturo averaĝe varias inter 2-20 °C. La varmo kulminas en julio averaĝe 33 °C, la malvarmo kulminas en januaro averaĝe 7 °C. Jare pluvas po 315 mm. En ĉiuj monatoj pluvas (vintre ankaŭ neĝas). La precipitaĵo kulminas en aŭgusto kaj malkulminas en februaro.

## Trafiko 
En Pueblo loka flughaveno funkcias. El la urbego ĉefvojoj kaj trajnoj kuras al Denvero kaj Nov-Meksiko.

## Vidindaĵoj 
* aviada muzeo ĉe la flughaveno
* muzeo pri la ŝtaloprodukto
* katolika kirko de Sankta Koro

## Ĝemelurboj 
*  Vejfang, Ĉinio
*  Bergamo, Italio
*  Lucca Sicula, Italio
*  Chihuahua (urbo), Meksiko
*  Heroica Puebla de Zaragoza, Meksiko
*  Maribor, Slovenio

## Fontoj 
* Tiu ĉi artikolo tradukiĝis helpe de Wiki-Trans, estis prenitaj nur tiuj frazpartoj, kiuj estis sencohavaj el anglalingva Vikipedio
eta|maldekstre|Urbodomo de Pueblo

Kategorio:Urboj de Koloradio
Troloĝiĝo

dekstra|eta|Mapo de la denseco de monda populacio laŭ landoj.
dekstra|eta|Areoj kun alta indico de loĝdenso, kalkulita en 1994.

La **troloĝiĝo**, **troa loĝantaro** aŭ **troa populacio** estas la loĝdenso kiu okazigas malbonigon de la medio, malpliiĝon en la vivkvalito aŭ falo de la populacio. Ĝenerale tiu termino aludase al la rilato inter la homa populacio kaj la medio. Ĝi aplikeblas ankaŭ al ĉiu ajn alia specio kiu atingas danĝerajn nivelojn laŭ ties nombro de individuoj.

## Priskribo 
La **Troloĝiĝo** derivas de la supero fare de animala specio de la limoj de elteneblo de la biotopo kie ĝi loĝas. Tio estas, specio postulas pli da manĝo, produktas pli da restoj kaj bezonas pli da spaco ol tiu kiun la biotopo povas havigi aŭ akcepti sen endanĝerigi la futuron de aliaj specioj kiuj loĝas en ĝi. La troa populacio ne estas tiom afero pri spaco, kion pri limigo de resursoj, kaj ĉefe, kiel rekta konsekvenco, de formorto de la specioj kiuj kunloĝas en la regiono superloĝata kun la homa specio, se temas pri ĝi. Oni ĉirkaŭkalkulas ke 99,9% de ĉiuj specioj iamaj en la planedo iĝis formortintaj pro unu aŭ alia tialo, dum oni povas konsideri aktuale la ĉefa tialo de formorto la homan agadon, krom ke oni devas pripensi pri la fakto, ke sen tiuj formortoj la homa specio neniam estus okupinta ĉiujn ekosistemojn de la planedo kiujn ĝi nune okupas.

La **Troloĝiĝo** povas rezulti el pliiĝo de la naskindico, el malpliiĝo de la mortindico ĉefe pro antaŭenigo de la medicino, el pliiĝo de la enmigrado aŭ pro biomo neeltenebla kaj elĉerpigo de resursoj. Eble en areoj de malalta loĝdenso okazas Troloĝiĝo ĉar tiu preciza areo ne povas elteni tiom da populacio.

La koncepto de Troloĝiĝo baziĝas sur la aksiomo ke ĉia teritorio havas precizan ŝarĝokapaciton, kion determinas la kvanto de disponeblaj resursoj, kaj la indico de renovigo de tiuj. La populacio de ĉiu specio atingos sian taŭgan nivelon kiam tiu egalu al la capacidad de carga. Se la populacio pliiĝas super la ŝarĝokapacito, estos troa populacio, kaj sekve la resursoj (ĉefe la manĝaĵoj) ne sufiĉos por ĉiuj la loĝantoj (komponantoj) de la populacio, kaj venos morto pro malsatego.

## Bibliografio 
### En Esperanto 
* Pawel Fischer-Kotowski en dupaĝa artikolo sub la rubriko "Homaro" komentas pri troloĝateco.

### Alilingve 
* Andreu Domingo, *Descenso literario a los infiernos demográficos*, Anagrama. Barcelona (2008). ISBN 978-84-339-6275-1
* Paul R. Ehrlich, Anne H. Ehrlich, *The Dominant Animal: Human Evolution and the Environment* (2008).
* Paul R. Ehrlich, *The Population Bomb* (*La demografia eksplodo*; 1968)
* Garret Hardin, *La Tragedia de los Comunes* (1968)

## Vidu ankaŭ 
* Listo de organizoj zorgantaj pri populacio
* Antinaskismo
* Familiplanado
* Demografia transiro
* Loĝantarkontrolo

## Notoj
8041 Masumoto

**8041 Masumoto** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japana astronomo Fumiaki Uto elde sia propra observatorio en Kaŝihara (gubernio Nara).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Takeji Masumoto*, kiu konstruis la observatorion de la malkovrinto. Komence, li faris grandan strebon por sekurigi la terenon por la observatorio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Fumiaki Uto
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1993
8043 Fukuhara

'*8043 *Fukuhara'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la japana astronomo Takao Kobayashi elde la Observatorio de Ooizumi en gubernio Gunma (Japanio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Naohito Fukuhara'', komputada inĝeniero kaj amatora astronomo. Li eldonis TTT-ejon pri astronomiaj novaĵoj, kiu kontribuis popularigi la astronomion.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Takao Kobayashi
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1994
Eksplodoj de la Bostona maratono 2013

eta|300px|
Je la 2:45 posttagmeze EDT la , du **eksplodoj** okazis apud la finlinio de la **Bostona maratono 2013** en Bostono, Masaĉuseco. Laŭ amasmedioj sur la loko, la eksplodoj okazis "en la daŭro de sekundoj" unu de la alia. La Bostona Polico raportis ke 2 homoj estis mortigitaj kaj 23 homoj vunditaj. Unu homo mortis poste; la tri mortintoj estis Martin Richard, 8-jara knabo, Krystle Campbell, 29-jara, kaj Lu Lingzi, 23-jara ĉina studento. Kelkaj lokaj hospitaloj raportis pri pli grandaj nombroj, inkluzive raporton ke almenaŭ 100 homoj estis sanigitaj en pluraj medicinaj lokoj. Almenaŭ 10 el la vunditoj havis distranĉitajn membrojn. Video de la finlinio montras tempintervalon de ĉirkaŭ 20 sekundoj inter la eksplodoj.

En la momento de la unua eksplodo, horloĝo en la finlinio montras horon de 04:09:43. Tio estis en la daŭro de kelkaj minutoj de la tempo kiam plej multaj kurantoj trapasis la finlinion dum la Bostona maratono 2012. La gajnintaj kurantoj trapasis la finlinion du horojn pli frue, kaj aliaj kurantoj estis finantaj. La restantaj kurantoj estis deturnitaj de la finlinio.

La Federacia Aviada Administracio haltigis ĉiujn aviadilojn de la Bostona Internacia Flughaveno Logan dum preskaŭ du horoj. La MBTA, Bostona publika transporto, havis kelkajn servojn fermitaj post la eksplodoj.

Reage al la bombadoj, sekureco estis pligrandigita en Novjorko. Kontraŭ-terorismaj vehikloj estis senditaj al turnopunktaj lokoj en la urbo. Sekureco estis pligrandigita en hoteloj kaj aliaj lokoj. Sekureco estis ankaŭ pligrandigita en Vaŝingtono, kie la Blanka Domo estis parte evakuita. Pennsylvania Avenue estis fermita fare de United States Secret Service.

Je la 3:00 posttagmeze EDT, fajro estis priraportita en la teĥnika ĉambro de la John F. Kennedy Presidential Library and Museum. Dum oni pensis ke tio havas rilaton kun la bombadoj de la maratono, ĝi ne estis kaŭzita de aparato kaj ne ŝajnas havi rilaton kun la bombadoj.

Barack Obama, la Prezidanto de Usono, alparolis la nacion kelkajn horojn post la bombadoj. Li diris ke la homoj malantaŭ la atakoj ankoraŭ ne estas konataj, kaj ke la registaro "iros al la fundo de ĉi tio."

La FBI traktas la bombadojn kiel terorisman atakon.

## La du suspektatoj 
Post multe da spekulativo, la nomoj de du suspektatoj anonciĝis: la fratoj Tamerlan Tsarnaev, "tre pia" 26-jara boksisto, kaj Dzhokhar Tsarnaev, 19-jara medicina studento, kiuj loĝis en Kembriĝo, Masaĉuseco. La pli aĝa mortis dum pafado je la 18-a de aprilo; la alia eskapis kaj estis kaptita dum la nokto de la 19-a. Unu policisto mortis kaj unu vundiĝis dum la ĉaso. La motivoj ankoraŭ ne sciatas, sed ili estas islamanoj kaj la filoj de ĉeĉenaj rifuĝantoj kiuj transloĝiĝis en 2001. La FBI agnoskis ke ili intervjuis Tamerlan'on en 2011 pro peto de eksterlanda registaro.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Raporto de retejo *Boston.com* 
* Vivaj ĝisdatigoj pri eksplodoj de la Bostona maratono en TTT-ejo de *The New York Times*

Kategorio:Bostono
Kategorio:Sporto en 2013
Kategorio:Politiko en 2013
Kategorio:Historio de Usono
Kategorio:Katastrofoj en sporto
Kategorio:15-a de aprilo
Tutrusia matematika olimpiko de lernantoj

**Tutrusia matematika olimpiko de lernantoj** () estas ĉiujara matematika olimpiko en Rusio organizata en konsisto de la Tutrusia olimpiko de lernantoj.

## Eksteraj ligiloj 
* Historio de la olimpiko '***
* Olimpiko en Moskvo ***'

Kategorio:Matematikaj konkursoj
Kategorio:Matematika edukado en Rusio
Tutrusia olimpiko de lernantoj

**Tutrusia olimpiko de lernantoj** estas ĉiujara konkurso por lernejanoj en Rusio.

## Strukturo kaj etapoj 
Laŭ oficiala regularo, olimpikon partoprenas lernantoj de mezaj edukaj organizoj (lernejoj).

La olimpiko entenas 4 etapojn:

Dum la etapoj al partoprenantoj donatas taskoj faritaj laŭ proksime al edukaj programoj. Venkintoj de la lasta etapo rajtas sen ekzamenoj eniri ŝtatajn kaj municipajn altlernejojn laŭ profilo de olimpiko.

## Historio 
En Sovetunio urbaj matematikaj, fizikaj kaj kemiaj olimpikoj por lernejanoj pasis ekde 1930-aj jaroj. En 1960-aj jaroj oni komencis pasigi tutrusiajn kaj tutsovetiajn olimpikojn pri matematiko, fiziko kaj kemio, en 1970-aj - pri biologio. En 1964 ministro de eduko subskribis la ordonon pri nova ŝtata sistemo de olimpikoj. Post falo de Sovetunio aperis multaj novaj fakaj elementoj de la Tutrusia olimpiko.

## Listo de studobjektoj de la Tutrusia olimpiko 
* rusa lingvo;
* literaturo;
* fremda lingvo (la angla, la germana, la franca);
* matematiko;
* komputado;
* historio;
* sociologio;
* geografio;
* biologio;
* fiziko;
* astronomio;
* kemio;
* ekonomio;
* jurfilozofio;
* sendandereco de ekzistado ();
* teknologio;
* arta kulturo;
* fizika kulturo;
* ekologio.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala paĝaro ''''''

Kategorio:Konkursoj
Kategorio:Edukado en Rusio
Vatikana Kasacia Kortumo

## Historio kaj funkcioj 
La **Vatikana Kasacia Kortumo** estis starigita per la leĝo de 21-a de novembro de 1987, n. 119, kaj administras la justicon ennome de la Supera Pontifiko.

Laŭ tiu papa leĝo, la prefekto de la Supera Tribunalo de la Apostola Signatura estas ankaŭ la prezidento de tiu Kasacia Kortumo, dum aliaj du membroj estas indikataj por tiu tasko komence de ĉiu vatikana juĝjaro.

Ĝis 1997 tiu kortumo estis la supera tribunalo ankaŭ por la Malta Ordeno.

Krome, tiu kortumo estas la unika organo kompetenta, sed nur post la konsento de la papo, por juĝi kardinalojn kaj episkopojn en kriminala proceso ekstere de la normoj antaŭviditaj de la kanono 1405 & 1 de la Kodo de kanona juro.

La funkcioj de ŝtata akuzanto estas plenumita de justicgardisto nomumita, ĉiujare komence de la juĝjaro, de la tribunala prezidento kaj elektita inter la “voĉdonantoj en la Supera Tribunalo de la Apostola Signatura.

La Vatikana Kasacia Kortumo sidejas apud placo Sankta Marta en Vatikano http://www.tuttocitta.it/mappa/citt%C3%A0-del-vaticano/piazza-santa-marta  kaj la nuna prezidentto estas kardinalo Raymond Leo Burke nome la prefekto de la Supra Tribunalo de la Apostola Signatura, kaj ĝiaj membroj estas ankaŭ du kardinalaj, justicgardisto kaj notario.

## Bibliografio 
* Francesco Clementi, *Città del Vaticano,* Bologna, Il Mulino, 2009. (zorge de), 1929-2009. Ottanta anni dello Stato della Città del Vaticano, Città del Vaticano, Biblioteca Apostolica Vaticana, 2009. ISBN 978-88-210-0856-6
* Enzo Romeo, *Come funziona il Vaticano. Tutto quello che vorreste sapere,*' Milano, Àncora, 2008. ISBN 978-88-514-0560-1

## Eksteraj ligiloj 
* ( kaj ) Inaugurato il 79.mo Anno giudiziario in Vaticano. L’avvocato Nicola Picardi: è necessario stringere rapporti di cooperazione con polizia e magistrature internazionali. Radio Vaticana, 12 01 2008. (URL 20-01-2010).
* () Ottant’anni di giurisdizione vaticana tra storia e attualità. La relazione del promotore di giustizia per l’inaugurazione dell’Anno giudiziario 2009. L'Osservatore Romano, 11 01 2009. (URL de 20-01-2010).
* (IT) Inaugurato l’ottantunesimo Anno giudiziario in Vaticano. Radio Vaticana, 03 01 2010. (URL de 20-01-2010). (http://it.wikipedia.org/wiki/Corte_di_cassazione_(Citt%C3%A0_del_Vaticano))

## Vidu ankaŭ 
* Tribunalo de la Roma Rota
* Supera Tribunalo de la Apostola Signaturo
* Roma kurio
* Apostola seĝo

Kategorio:Juĝaj proceduroj
Kategorio:Tribunaloj de la Apostola Seĝo
La Flèche

**La Flèche** [] estas franca komunumo kaj subprefektejo de la departemento Sarthe, en la regiono Luarlandoj. Laŭ la stato de  en la komunumo vivis , en 2010 estis  loĝantoj - sekve La Flèche estas la dua plej loĝata urbo en la departemento, post Le Mans. La urbanoj vivas sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². 

Ĝia nomo signifas “La Sago”.

## Geografio 
eta|maldekstra|Situo de La Flèche en Sarthe
La Flèche troviĝas en la sudokcidento de la departemento Sarthe, ĉe la limo kun Maine-et-Loire. Ĝi estas la plej granda komunumo en Sarthe (). La najbaraj komunumoj estas .

## Notoj kaj referencoj 
## Partneraj komunumoj 
Inter la partneraj komunumoj estas ekzemple
*  Chippenham, sudokcidenta Anglio, Britio	

### Vidu ankaŭ 
* Arondismento La Flèche
* Komunumoj de Sarthe

### Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo ()

Kategorio:Komunumoj de Sarthe
Kategorio:Subprefektejoj de Francio
József Fritz

**József FRITZ** [jOĵef fric], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Fritz József** estas hungara matematikisto, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (2001).

József Fritz http://mta.hu/koztestuleti_tagok?PersonId=19039 naskiĝis la  1943 en Mosonmagyaróvár.

## Biografio 
József Fritz frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste universitaton en Budapeŝto. Li komencis sian karieron en 1967 samloke en la universitato, sed post duonjaro li eklaboris en matematika filio de MTA. En 1968 li edziĝis baldaŭe havanta 2 filinojn. Ekde 1993 li instruas en diversaj universitatoj. Li redaktis fakrevuojn, ekzemple *Acta Mathematica*, *Publicationes Mathematica Debreceniensis*, a *Periodica Mathematica Hungarica*, *Journal of Statistical Physics*. Li okupiĝas precipe pri Probablokalkulo. Li ricevis 5 premiojn inter 1971-2012.

## Verkaro (elekto) 
* *Generalization of McMillan’s Theorem to Random Set Functions* (1970)
* *Gradient Dynamics of Infinite Point Systems* (1987)
* *Végtelen módszerek ergodikus viselkedéséről* (1997)
* *An Introduction to the Theory of Hydrodynamic Limits* (2000)

## Fontoj 
* hungare
* biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj matematikistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Alco

**ALCO** aŭ  **Alco** staras por:

*American Locomotive Company, usona entrepreno de konstruado de lokomotivoj kaj  maŝinoj
* ALCO FA, konstruserio de dizellokomotivoj
* ALCO PA, konstruserio de dizellokomotivoj
* Alcotest, instrumento por mezuri alkoholokvanton en la spiro

**Lokoj** en Usono:
* Alco (Arkansaso), en kantono Stone 
* Alco (Luiziano), en Vernon Parish
* Alco (Teksaso), en kantono Angelina 

**ceteraĵoj:**
* Alco Creek, rivero en Jackson County, Oregono, Usono
* Alco Mine, Minejo en Hardin County, Ilinojso, Usono
* Alco Magnolia Oil Field, naftokampo en Harris County, Teksaso
Bracco

**Bracco** indikas:
* itala hundraso, vidu  Itala braco

**Bracco** estas familia nomo de jenaj personoj:

* Diego Bracco, (* 1959), urugvaja aŭtoro
* Giovanni Bracco (1908–1968), itala aŭtomobilpiloto
* Lorraine Bracco (* 1954), usona aktorino
* Vincenzo Bracco (1835–1889), latina patriarko de Jerusalemo
Dodo (apartigilo)

**Dodo** havas multajn signifojn:
* formortinta birdospecio **Dodo** aŭ dido
* la birdo el la fabelo Alico en Mirlando
* usona aŭtomarko Dodo (aŭto)
* asteroido 6336 Dodo
* opereta figuro el "La gaja vidvino" de Franz Lehar. 
* biermarko vendata en Reunio: Dodo (biero)

**Dodo** estas la nomo de jenaj personooj:
* Dodo (Waslere) († 737), abato de Waslere, katolika sanktulo 
* Dodo (Monastero) († 993), episkopo de Monastero (986-993), Germanujo
* Dodo (artistino) (1907–1998), germana pentristino kaj designistino
* Dodo (kantisto) (* 1977), svisa muzikisto
* Kader Amadou Dodo (* 1989), nigera futbalisto
* Krome "Dodô" estas la kromnomo de la brazila futbalisto Douglas Maradona Campos Dangui

## Vidu ankaŭ
* Dodoma
* Dodona
* Dodô
Mohler

**Mohler** estas familia nomo de jenaj personoj:

* Armin Mohler (1920–2003), svisa publicisto 
* Philipp Mohler (1908–1982), germana komponisto

**Lokoj** en Usono:
* Mohler (Idaho)
* Mohler (Nebrasko)
* Mohler (Oregono)
* Mohler (Vaŝingtonio)

ceteraĵoj:

2528 Mohler (aŭ 2528 Molero),  asteroido de la asteroida zono

## Vidu ankaŭ
Möhler
(8049) 1996 FL2

**(8049) 1996 FL2** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  en la kadro de la kampanjo *Near Earth Asteroid Tracking* elde la stacio de Maui (monto Haleakala, Havajo) de *GEODSS* ; parto de la usona reto de kosma gvato de la *United States Strategic Command*.

## Eksteraj ligiloj
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de NEAT
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
8048 Andrle

'*8048 *Andrle'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  de la ĉeĥaj astronomoj Miloš Tichý kaj Zdeněk Moravec elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice en Ĉeĥa Respubliko.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la ĉeĥa astronomo kaj ĉiela mekanikisto *Pavel Andrle''. La metodoj priskribitaj en lia libro estis uzataj de la Observatorio Kleť por la komencaj determinoj de la orbito de tiu-ĉi asteroido.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita en observatorio Kleť
Kategorio:Malkovrita de Miloš Tichý
Kategorio:Malkovrita de Zdeněk Moravec
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1995
Sud-Orienta administra arondismento

** Sud-Orienta administra arondismento ** () estas arondismento de Moskvo, situanta en sud-orienta urboparto. Laŭ la censo de 2010, ĝia populacio estis 1 318 885 loĝantoj, pli ol la nombro de 1 109 121 registrita dum la censo de 2002. Tio kontraŭas ĝeneralan tutlandan konstaton pri "demografia malkresko, kiun konfirmas la popolnombrado de 2010", pri kiu en junio 2011 raportis la retejo *Le Monde diplomatique* en Esperanto. La loĝantoj vivas sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

## Distriktoj 
Ĝi konsistas el 12 distriktoj:

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Administra divido de Moskvo
* Listo de distriktoj de Moskvo

Kategorio:Arondismentoj de Moskvo
George Washington Wilson

eta|Edinburgo el Grass Market, Cornell University Library.
[eta|[Viktoria (Britio)|Reĝino Viktoria sur 'Fyvie' kun la servisto John Brown ĉe Balmoral, 1863, National Galleries of Scotland.]]
**George Washington Wilson** (7a de februaro 1823 - 9a de marto 1893)  estis pionira skota fotisto.

## Biografio 
Post studo de arto en Edinburgo kaj Londono, Wilson revenis al sia naskurbo Aberdeen en 1849 kaj setligis negocon kiel portreta miniaturisto por riĉaj familioj de Nordorienta Skotlando. Post kelkaj jaroj de mezalta sukceso, Wilson aventuris al portreta fotografio en 1852 per portreta studio kun John Hay en 25 Crown Street en Aberdeen. El tie, helpate de sia bone disvolvigitaj teknika kaj komerca sagaco kaj kontrakton por foti la Reĝa Familio dum dokumentado de la konstruado de la Kastelo Balmoral en 1854-1855, li setlis kiel unu el la ĉefaj fotistoj de Skotlando kiuj laboras por la Reĝino Viktoria kaj la Princo Alberto in 1860.

## Notoj 
Kategorio:Skotaj fotistoj
Kategorio:Skotaj pentristoj
Kategorio:Skotaj entreprenistoj
Gresso

**Gresso** estas komunumo de la Komunumaro Onsernone kaj la Distrikto Locarno en Kantono Tiĉino, Svislando. Ĝi estas kun nur 34 loĝantoj je la 31-a de decembro 2011 unu el la plej malgrandaj komunumoj de la kantono kaj de Svislando.

## Geografio 
Gresso situas en norda flanka valo de la Valo de Onsernone ĉe la bordo de la riveretoj Ribo kaj Ri di Quiello. La komunumo konsistas el la vilaĝo Gresso kaj la eksklavo Alla Ca

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 11,11 km², de kiuj 67,4% estas kovritaj de arbaro, 12,7% servas por agrikulturo kaj 0,6% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Gresso limas en nordo kaj oriento al Maggia, en sudo al Onsernone, kaj en okcidento al Vergeletto.

## Trafiko 
Gresso situas komplete flanke de la gravaj trafikvojoj. Al la komunumo kondukas flanka sakvojo de Russo. Pere de la buslinio de Vergeletto al Russo, kie estas konekto al Locarno, la komunumo estas konektita al la publika transportreto.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Gresso datiĝas el la jaro 1316 kiel *Agrassio*. dum mezepoko ĝis la fino de la Helveta Respubliko en la jaro 1803 Gresso estis parto de Russo, kiu estis unu el la kvin frakcioj de la valkomunumo Onsernone. Tiam ĝi kiel parto de Vergeletto disiĝis de Russo kaj poste en la jaro 1882 sendependiĝis kiel komunumo disiĝinte de Vergeletto. Ĝi rifuzis en la 1990-aj jaro aliĝi al la tiam kreita nova komunumo Onsernone kaj konservis ĝis nun sian aŭtonomion.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficialaj informoj pri la komunumo Gresso
Gabriele Cattani

**Gabriele CATTANI** estas itala astronomo.

Li kunmalkovris 18 asteroidojn, ĉiujn en kunlaboro kun Luciano Tesi inter 1994 kaj 1997.

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* :Kategorio:Malkovrita de Gabriele Cattani

Kategorio:Italaj astronomoj
Kategorio:Malkovrintoj de asteroidoj
Administra divido de Indonezio

La Respubliko **Indonezio** aktuale administre dividiĝas en 34 partojn, inkluzive de 31 provincoj (*Provinsi-Provinsi*, unuope: *Provinsi* aŭ *Propinsi-Propinsi*, unuope *Propinsi*), du specialaj regionoj (*daerah-daerah Istimewa*, unuope: *daerah Istimewa*) kaj la ĉefurba distrikto (*daerah khusus ibukota*) Ĝakarto.

Dum la lastaj jaroj, iuj novaj provincoj estis disigitaj de ekzistantaj (en 2003 *Papua Barat*, en 2004 *Sulawesi Barat* kaj *Kepulauan Riau*, kaj en 2012 *Kalimantan Utara*). La indonezia registaro daŭre planas starigi pliajn novajn provincojn.

Sub la provinca nivelo ekzistas 357 administraj distriktoj (*Kabupaten*), kiuj ekde la administra reformo de 2001 havas gravan administran signifon. Samnivele kategoriiĝas la urboj (*Kota*).

Sub tio ordiĝas la niveloj de sub-distriktoj (*Kecamatan*) kaj vilaĝaj administrejoj (*Kelurahan*).

Ĉar multaj provincoj nomatas laŭ ilia geografia situo, helpas scii kiel esprimi la kompasdirektojn en la indonezia:

* **Utara** = Nordo/norda
* **Barat** = Okcidento/okcidenta
* **Selatan** = Sudo/suda
* **Timur** = Oriento/orienta
Plie uzatas la terminoj:
* **Tengah** = Centro/centra
* **Tenggara** = Sudoriento/sudorienta

## Sumatro 
## Javo 
## Borneo 
## Sudorientaj insuloj 
## Okcidenta Nov-Gvineo 
## Sulaveso 
## Molukoj 
## Vidu ankaŭ 
* ISO 3166-2:ID

Kategorio:Administraj unuoj de Indonezio
János Frivaldszky

**János Frivaldszky** [jAnoŝ frivaldski], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Frivaldszky János** estis hungara zoologo, entomologo, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1873).
eta|János Frivaldszky
János Frivaldszky http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC03975/04763.htm naskiĝis la  1822 en Rajec. Li mortis la  1895 en Budapeŝto.

## Biografio 
János Frivaldszky frekventis gimnaziojn en diversaj urboj de Supra Hungarujo, fine li ricevis abiturienton en Vác. Inter 1840-1847 li lernis en universitato de Pest (urbo) por iĝi inĝeniero, sed samtempe li iomete laboris en Hungara Nacia Muzeo. Baldaŭe li akiris pli gravajn postenojn en la Nacia Muzeo. Li okupiĝis precipe pri insektoj, kelkfoje li kolektis ilin en Balkano.

## Verkaro (elekto) 
* *A magyarországi egyenes röpüek magánrajza* (1867)
* *Adatok a magyarhoni barlangok faunájához* (1865)
* *Madarak és rovarok* (Birdoj kaj insektoj) (1879)
* *Aves Hungariae* (1891)

## Fontoj 
* biografio hungare kun foto
* biografio hungare (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero F kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)
* biografio hungare

Kategorio:Hungaraj zoologoj
Kategorio:Hungaraj entomologoj
Kategorio:Hungaraj akademianoj
Pál Kitaibel

**Pál Kitaibel,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kitaibel Pál** estis elstara hungara botanikisto, biologo, kemiisto.
eta|Memortabulo pri Pál Kitaibel

Pál Kitaibel http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/index.html naskiĝis la  1757 en Hungara reĝlando, en Nagymarton (nuntempa Mattersburg en Aŭstrio). Li mortis la  1817 en Pest (urbo).

## Biografio 
Pál Kitaibel frekventis mezlernejojn en Sopron kaj Buda, universitaton en Pest, kie en 1785 li iĝis kuracisto. Spite tiun profesion li okupiĝis pri botanika ĝardeno de Pest. Komence li okupiĝis ĉefe pri kemio (pri sapoj, mineraloj, mineralaj akvoj). Li estis malkovranto de teluro, sed tio ne disvastiĝis. En 1802 li ricevis la rangon universitata profesoro, tamen li okupiĝis pri kolektado de kreskaĵoj en la tiama Hungarujo. Li science priskribis 150 apenaŭ konatajn kreskaĵojn. Li okupiĝis ankaŭ pri tertremoj. En 1807 li iĝis direktoro de la botanika ĝardeno.

## Ĉefverko 
* *Descriptiones et Icones Plantarum Rariorum Hungariae* (Priskriboj de maloftaj kreskaĵoj de Hungarujo kun bildoj)

## Memorigiloj 
* stratoj en Mattersburg, Budapeŝto, Sopron, Mátraszentimre
* ekspozicio en Sopron
* lermejo kun busto en Harkány
* busto en botanika ĝardeno de Budapeŝto
* elvidejo en Vonyarcvashegy
* *Ablepharus kitaibelii* (speciala lacertulo)
* 3 maloftaj kreskaĵoj: *Kitaibela vitifolia*, *Knautia kitaibelii*, *Aquilegia kitaibelii*

## Fontoj 
* biografio hungare (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero K kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)
* biografio hungare (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero K kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)

Kategorio:Hungaraj botanikistoj
Kategorio:Hungaraj biologoj
Kategorio:Hungaraj kemiistoj
Kategorio:Botanikistoj
Janka Földi

**Janka FÖLDI** [foeldi] estis rumania hungara verkistino. Ŝi naskiĝis en Biharpüspöki la 15-an de septembro 1918 kaj mortis en ?
## Kariero
Janka Földi maturekzameniĝis en Oradea, kaj poste ŝi revenis en sian naskiĝvilaĝon. 
## Libreto
**Kádár Kata* al opero de Sándor Bihari kun la ilustraĵoj de József Bene aperinta presita en 1956-ban
## Fonto
*RMIL 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj poetoj kaj verkistoj
Ferenc Bikfalvy

**Ferenc BIKFALVY** [bikfalvi] estis rumania hungara agronomo. Li naskiĝis en Satmaro la 26-an de majo 1901 kaj mortis en ?
## Kariero
Ferenc Bikfalvy estis de 1936 aganto de Erdélyi Gazdasági Egyesület kaj ĉefkunlaboranto de gazeto *Erdélyi Gazda*. De 1948 li lekciis en la agrikultura akademio de Kluĵo. 
## Memstara volumo
**Termesszünk lucernát* (1949). 
## Fonto
*RMIL 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj agronomoj
8050 Beishida

'*8050 *Beishida'''* estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la  en la kadro de la Beijing Schmidt CCD Asteroida Programo elde la Stacio Singlong de la Observatorio de Purpura Monto, en provinco Hebejo (Ĉinio).

## Nomo 
Ĝia nomo aludas al la Pekina Instruista Universitato (ĉine: 北京师范大学, *Běijīng Shīfàn Dàxué*) mallongige nomita "Beishida" (北师大, *Běishīdà''). Fondita en 1902, ĝi estas unu el la unuaj famkonataj ĉinaj universitatoj; ĝi estas grava centro de scienca esploro kaj de trejnado de bonegaj instruistoj kaj aliaj profesiuloj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de SCAP
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1996
Lajos Bilinszky

**Lajos BILINSZKY** [bilinski] estis rumania hungara lernolibroverkisto. Li naskiĝis en Koloĵvaro la 2-an de januaro 1868 kaj mortis en Koloĵvaro la 7-an de decembro 1940.

## Kariero 
Lajos Bilinszky doktoriĝis en Koloĵvaro. De 1893 li estis direktoro de katolika porfraŭlina instituto de Sibio.

## Lernolibroj 
* *Világtörténet* (I. Ókor; II. Középkor; III. Újkor, Kv. 1921); Magyar olvasókönyv (I-II. Kv. 1923);
* *Stilisztika olvasókönyvvel* (Nagyszeben 1924. 6. kiadás);
* *Poétika...* (Nagyszeben 1924. 5. kiadás);
* *Román nyelvkönyv* (I-IV. kune kun Rezső Porsche kaj Jenő Todorán , Nagyszeben 1922-23).

## Fonto 
* RMIL 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj pedagogoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
László Birek

**László BIREK** estis rumania hungara kuracisto, muzikkritikisto. Li naskiĝis en Belényes la 25-an de februaro 1918 kaj mortis en 1994.
## Kariero
László Birek estis katedrestro de OGYI de Târgu Mureș, doktoro de medicinaj sciencoj (1966). Li publikigis siajn muzsikkritikiojn en *TETT*, *Új Élet*, *Utunk*, *Vörös Zászló*.
## Libro
**Belgyógyászati jegyzet* kunulaŭtoro.   
## Fonto
*RMIL 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj balneologoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj muzikkritikistoj
Ilona Bitay

**Ilona BITAY** [bitai] estis rumania hungara instruistino, historiistino. Ŝi naskiĝis en Kluĵo la 24-an de novembro 1928. Ŝi estas la filino de Árpád Bitay.

## Kariero
Ilona Bitay diplomitiĝis pri historio-latino en Universitato de Kluĵo. Ŝi instruis en mezlernejo, poste de 1955 en la Universitato Bolyai rep. en UBB de Kluĵo. Ŝi estis kunlaborantino de *Studia Universitatis Babeş-Bolyai Series Historica*, *Acta Musei Napocensis*, *Korunk*. En volumo *Művelődéstörténeti tanulmányok* (1979) publikigis studaĵon pri hungarrilata literatura verkaro de Christian Schesaeus''. 

## Fonto
*RMIL 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj literaturhistoriistoj
Sinagogo de Kisvárda

La **sinagogo** de Kisvárda estas historia monumento, nuntempe muzeo.

## Historio 
Laŭ dokumento en Kisvárda vivis judo jam en 1747, sed en 1784 jam 118 judoj vivis en la urbeto. Ili formis religian komunumon en 1796, poste ili konstruis sinagogon en 1801. Post jarcento ili konstruis pli grandan sinagogon. Ankaŭ en Kisvárda la judoj estis deportitaj al Aŭŝvico en 1944. La sinagogo estis forlasita. En 1975 la urbo aĉetis la konstruaĵon, en 1983 ĝi plene renoviĝis kaj oni uzas ĝin muzeo.

## Konstruaĵo 
La simetria konstruaĵo situas sola laŭ la strato kaj ĝi havas 2 partojn. Unue estis ĉambrego kun lavejo por la manoj. En tiu ĉambrego estas videblaj nomoj de 700 deportitaj martiroj. En la alia ĉambrego diservoj okazis. Kontraŭ la sinagogo situas preĝdomo de la restintaj judoj, la sakraĵoj estis metitaj el la sinagogo al la preĝdomo. Ekstere en mezo de la fasado troviĝas la ĉefenirejo. Estas ankaŭ flanka enirejo al la ligna galerio, kiujn la virinoj uzis en la paseo.

## Fontoj 
* hungare 

Kategorio:Sinagogoj en Hungario
Kategorio:Kisvárda
Oklingva Nomaro de Eŭropaj Birdoj

***Oklingva Nomaro de Eŭropaj Birdoj*** estas multlingva listo de birdonomoj kompilita de d-ro Béla Mészáros  kaj publikigita en Debrecen en 1980. Temas pri 579 specioj. La uzitaj lingvoj estas: latina, Esperanto, hungara, germana, angla, ĉeĥa, pola kaj rusa.

D-ro Béla Mészáros en 1980 prenis la Esperanto-nomojn el *Komunlingva Nomaro de Eŭropaj Birdoj* por sia oklingva nomaro. 
 
## Referencoj
## Vidu ankaŭ
*Fakverko:Zoologio

## Eksteraj ligiloj
* Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
* Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
* Katalogo "Erfgoedbib" en *LibraryThing*
* Katalogo de Kataluna Esperanto-Asocio

Kategorio:Birda terminaro
Kategorio:Sciencaj libroj
Kategorio:Antverpena Nefikcio-libraro
Kategorio:Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
Kategorio:Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
Kategorio:Katalogo de Kataluna Esperanto-Asocio
Muzeo de la Originoj

eta|La Domo de Sankta Isidro.

La **Muzeo de la Originoj**, nomita oficiale ĝis 2007 **Muzeo de Sankta Isidro**, estas muzeo de la urbo Madrido (Hispanio) en la Placo San Andrés, nº 2, propraĵo de ties municipo. Formas parton de la aro de Municipaj Muzeoj de Madrido, al kiu apartenas ankaŭ la Ermitejo Sankta Antono de La Florida, la Templo de Debod, la Muzeo de Publika Arto (iama Muzeo de Skulptarto Subĉiela de la *Castellana*), la Muzeo de Historio (iama Municipa Muzeo), la Muzeo de la Urbo, la Municipa Muzeo de Fajrestingistoj kaj la Muzeo de Nuntempa Arto (situanta en la Kazerno Grafo Duko).

La muzeo estis inaŭgurita la 15-a de majo de 2000 de la tiama urbestro de Madrido José María Álvarez del Manzano.

La stabila kolekto devenas grandparte de la malaperinta Arkeologia Instituto de Madrido kaj de la Muzeo pri Historio de Madrido. Ĝi montras la historion de la urbo ekde la prahistorio ĝis la setliĝo de la Kortego pere de arkeologiaj objektoj, maketoj kaj bildoj.

Originoj