Airbus A380

La **Airbus A380** estas kvarmotora, larĝkorpa pasaĝeraviadilo de Airbus. A380 eblas transporti maksimume 853 personojn kaj flugi senhalte 15 400 kilometrojn (9 600 mejlojn) kun kruza rapido de M 0,85. La aviadilo estas konstruata en Eŭropunio, ĉefe en Francio, Germanio, Britio kaj Hispanio.

## Prilaboro 
### Celoj kaj komencoj 
Je la fino de la 1980-aj jaroj Airbus eklaboris pri la koncepto de granda aviadilo, kiu estus konkurado de Boeing 747. Dum du jaroj la projekto estis sekreta kaj estis publike anoncita en 1990. En 1993 Airbus kune kun Boeing lanĉis merkatstudadon por certigi, ke tiel grandaj pasaĝeraviadiloj estos bezonataj. Tiu ago ankaŭ celis kreadon de partnereco, sed post du jaroj Boeing forlasis la projekton.

Ĉefa celo de la evoluigo de A380 estis ne la pligrandigo de la pasaĝernombro (kiu ja restriktas la uzeblecon al tre dezirataj konektoj), sed la minimumigo de la transportkostoj je pasaĝero per kilometro. Tiucele oni laŭeble reduktis la mason per uzo de malpezaj materialoj.
Planite estis, ke A380-aviadilo tutplena konsumu 15% malpli ol Boeing 747-400. La efiko de la vojo ebligas produkti kvar A380 monate.

### Prezentado kaj la unua flugo 
La publika prezentado de Airbus A380 okazis la . Partoprenis el ĝi pli ol 5000 personoj, inkluzive reprezentantojn de landoj partoprenantaj en produktado: Tony Blair (Britio), Jacques Chirac (Francio), José Luis Rodríguez Zapatero (Hispanio) kaj Gerhard Schröder (Germanio).

La unua testa flugo kelkfoje estis prokrastita kaj okazis la 27-an de aprilo 2005 de la 10:29 ĝis la 14:23 (MEST). La aviadilon pilotis Jacques Rosay, ĉefa testpiloto de Airbus. Krom li, en aviadilo estis la dua piloto, mekanikisto kaj tri inĝenieroj. La ŝarĝo estis akva balasto kaj variaj mezuriloj.
Startejo estis la aerodromo de Tuluzo, kiu ĉe suda/okcidenta vento permesas starton nur direkte al la urbo Tuluzo, kion oni ne permesis pro sekurecaj kialoj. Tial necesis atendi alian venton.

### Testoj 
Kvin A380 estis konstruitaj por provoj. Post la unua flugo komenciĝis intensaj testoj. La  la aviadilo plonĝante atingis sian maksimuman rapidon, 0,96 M. La unua transatlantika flugo okazis la  al Medellín. El tie A380 flugis al Bogoto por testi funkciado de motoroj en grandaltecaj flughavenoj. La  ekis testoj en kondiĉoj de ekstrema malvarmo en Ikaluito en norda Kanado.

## Sekurecaj defioj 
La komplete duetaĝa arkitekturo de A380 kaŭzis specialan problemon:
laŭ sekurecaj reguloj necesas, ke la kriz-okazaj evakuaj glitejoj funkciu ankaŭ, se la antaŭa radoaro de la aviadilo rompiĝas aŭ ne funkcias. Tiuokaze la malantaŭaj radoj levas la malantaŭajn pordojn tre alten.

Alia defio estis, ke necesas evakuado de ĉiuj pasaĝeroj dum 90 sekundoj, eĉ se duono de la pordoj estas neuzebla. Pro tio ne eblis ĝisfine eluzi la disponeblan spacon por pasaĝer-seĝoj.

## Mendoj 
La unua aviad-kompanio, kiu ricevis A380 aviadilojn, estis *Singapore Airlines* (en 2007). Karga versio, nomata *A380-800F*, estis mendita de usonaj ekspedaj servoj *FedEx* kaj *UPS*. Pro malfruiĝo de la produktado de la pasaĝera versio, prilaboro de la karga aviadilo estis suspendita.

Observate kaj video-registrate de alia aviadilo, A380-001 komence flugis proksime de la aerodromo kun radoj eksterigitaj kaj post duona horo ekiris al mezdistanca flugo laŭlonge de Pireneoj.

## Specifaĵo 
## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Larĝkorpa aviadilo
* Airbus
* Airbus A340

Kategorio:Komercaj aviadiloj
Kategorio:Aviadiloj de Airbus