open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Songo

**Songo** estas stilo de kuba muziko, kiun disvolvis Changuito, perkutinstrumentisto de la grupo Los Van Van. Ĝi distingiĝas per la uzado de diversaj perkutinstrumentoj kiel timbaleoj, bovtintiloj, lignoblokoj, elektraj tamburoj kaj cimbaloj same kiel per frapteĥniko per la manoj. 
## Historio 
La songo estas afrikokuba ritmo derivita de la kuba sono, ellaborita ekde la sepdekaj jaroj en la orkestro Los Van Van de Juan Formell. Ĝian patrecon oni ĝenerale atribuas al la perkutinstrumentisto kaj frapinstrumentisto José Luis Quintana, alinome *Changuito*. 

Songo estas esence ritmo, kvankam kelkaj inklinas konsideri ĝin ĝenro, ĉar ĝi ebligas la enigon de aliaj nuntempaj stiloj ne latinamerikaj kiel la ĵazo aŭ el funko. Ĝin disvolvis en Havano krom Changuito kaj Los Van Van ankaŭ perkutistoj kaj muzikistaroj kiel *Ritmo Oriental, Los Latinos, Los Reyes 73, Grupo Irakere* kaj aliaj. La songo estas ankaŭ antaŭanto de la  timbo aŭ "salsa cubana", speco de salsa sono, sed kun kuba stampo.

Multaj latinamerikaj muzikistoj priskribis songon kiel speco de soŭlo; Juan Formell diris, ke "es la síntesis de una personalidad, de una manera de ser y de sentir la música, un resumen de culturas y manera de hacer de un músico polifacético y original" [estas la sintezo de personeco, de maniero de esti kaj de senti la muzikon, resumo de kulturoj kaj farmaniero de multfaca kaj originala muzikisto].

Kiam oni ludas songon, la perkutado ĉiam frapas  en la baso bazan modelon nomata "tumbao" kaj poste konstruas per la manoj. La tumbao estas ludata per la timbalo sur la kvara taktotempo kaj en paŭzo de la dua je 4/4-a takto. La perkutado en la songo estas pasie ludata en la unua linio, kio ne signifas, ke du frapinstrumentaroj aŭ timbaloj povas que dos baterías o timbales puedan tocar al mismo tiempo.
Kategorio:Kuba muziko
Kategorio:Stiloj de latinamerika muziko
Bobigny - Pantin - Raymond Queneau (pariza metrostacio)

**Bobigny - Pantin - Raymond Queneau** [bɔbiɲi pɑ̃tɛ̃ ʁɛmɔ̃ kəno] estas stacio de la Metroo de Parizo sur linio 5, situanta inter komunumoj Pantin kaj Bobigny en la kvartalo "Petit-Pantin".

## Stacio 
La stacio estis malfermita en 1985. Ĝi havas ununuran insulan kajon priservatan de ŝtuparoj suprenirantaj al interetaĝo, kun help-ŝtuparo fine de la kajo.

Ĝi omaĝas al franca verkisto Raymond Queneau (1903-1976), unu el la aŭtoroj kiuj famigis kompanion RATP, per *Zazie dans le métro* (Zazie en la metroo) kaj *Exercices de style* (Stilekzercoj), kies intrigo parte disvolviĝas en pariza aŭtobuso.

## Interkonektoj 
*  RATP 145 147 318 330
*  TVF 54.08
*  N45

## Vidu ankaŭ 
* Listo de metrostacioj de Parizo
* linio 5 de la metroo de Parizo

Kategorio:Linio 5 de la metroo de Parizo
Kategorio:Stacioj de la metroo de Parizo
Kategorio:Metrostacioj en Bobigny
Kategorio:Metrostacioj en Pantin
Islanda nomo

**Islanda nomo** (islande: *Íslenskt mannanafn*) konsistas el persona nomo, patronomo kaj malofte familia nomo.

## Specialaĵoj 
Specialaĵo de tradiciaj islandaj nomoj estas uzo de patronomo kaj ekstreme malofta uzo de familia nomo.

Plejmulto de islandanoj (kaj ankaŭ eksterlandanoj, ricevintaj dum lastaj jaroj islandan civiton) havas nur antaŭnomon kaj patronomon (simila praktiko ekzistis antaŭe ankaŭ en la kontinenta Skandinavio). Alparolante aŭ menciante homon, oni uzas nur antaŭnomon, sendistinge ĉu la parolanto bone konas lin aŭ ŝin. Islanda patronomo estas komplika konstruaĵo, konsistanta el nomo de la patro de koncerna persono en genitivo kaj la vorto «filo» () aŭ respektive «filino» (). Ekzemple, ,  kaj .

Foje anstataŭ patronomon oni uzas patrinonomon. Ekzemple,  (filo de ),  (filino de ),  (filo de ),  (filino de ). Plej ofte patrinonomo estas uzata anstataŭ patronomo rezulte de deziro de la patrino aŭ de la infano mem distanciĝi de la patro. Malpli ofte patrinonomoj estas donataj al infanoj por pli belsona kombino de la du partoj de la nomo. Foje oni uzas ambaŭ patronomon kaj patrinonomon; ekzemple , 
urbestro de Rejkjaviko.

Foje en la kazoj, kiam oni ne povus distingi kompletajn samnomulojn per iliaj nomoj kaj patronomoj, aplikata estas avonomo. Tia konstruaĵo estas tute kutima en sagaoj, sed nun renkonteblas malofte, pli ofte uzata estas meza nomo.

En telefonlibroj alfabeta ordigo estas farata laŭ antaŭnomoj.

## Familiaj nomoj 
Familiajn nomojn havas nur tre malmultaj islandanoj. Plej ofte ili heredis tiujn familiajn nomojn de eksterlanddevenaj gepatroj. Kiel ekzemploj de islandanoj kun familiaj nomoj povas esti menciitaj futbalisto , aktoro kaj reĝisoro , aktorino , eksa islanda ĉefministro . Islandanoj, havantaj familian nomon, ofte metas inter antaŭnomon kaj familian nomon ankaŭ mallongigitan patronomon. Ĉe geedziĝo nomoj de la geedzoj restas senŝanĝaj, krom tiuj maloftaj okazoj, kiam la edzo havas familian nomon kaj la edzino transprenas ĝin.

Antaŭ 1925, kiam tiu temo estis reguligita en la leĝaro, ekzistis laŭleĝa proceduro, per kiu islandanoj povis ricevi arbitre elektitan familian nomon. Tian eblecon uzis ekzemple laŭreato de Nobel-premio pri literaturo de la 1955 jaro , kies denaska nomo estis .

## Ekzemploj 
Ankaŭ la mondfama islanda kantistino  ne havas familian nomon. Ŝia plena nomo estas  ; do, la nomo de ŝia patro estas .
## Vidu ankaŭ
*listo de la plej oftaj personnomoj (Islando)

## Eksteraj ligiloj
*oficiala procedo koncerne la akcepton de nomoj en Islando
Kategorio:Personaj nomoj laŭ kulturo
Nomo
Nomo
Ferdinánd Károly Stipsics

**Ferdinánd Károly Stipsics** [kAroj ŝtipŝiĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Stipsics Ferdinánd Károly** estis hungara kuracisto, profesoro. Liaj nomformoj estis *Stipsits* kaj *Nándor* (=Ferdinánd).

Ferdinánd Károly Stipsics http://www.tankonyvtar.hu/hu/tartalom/tkt/magyar-orvoseletrajzi/ch03s24.html naskiĝis en 1754 en Székesfehérvár. Li mortis la  1820 en Pest (urbo).
 
## Biografio 
Ferdinánd Károly Stipsics studis en Vieno, poste en Reĝa Universitato de Nagyszombat, kie li doktoriĝis en 1774. Post siaj studoj li estis ĉefkuracisto de Pest. Inter 1786 kaj 1818 li ekinstruis Reĝa Universitato de Pest. Li estis dekano en la studjaroj 1793, 1795, 1797, 1798, 1801, 1803, 1804; rektoro en 1796, 1802, 1805 http://www.elte.hu/rektorok.

## Elektitaj publikaĵoj 
* *Diss. inaug. medica de natura et remediis calcali* (1774)
* ''Idealis institutorum facultatis medicae Pesthiensis adumbratio (Pest, 1791)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla post klako al litero S, poste serĉu la nomon)
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla post klako al litero S, poste serĉu la nomon)
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)

Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
István György Szűts

**István György Szűts** [iŝtvAn djordj sUĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szűts István György** estis hungara pastro, monaĥo, profesoro, instruisto.

István György Szűts http://lexikon.katolikus.hu/S/Sz%C5%B1ts.html naskiĝis la  1756 en Szekszárd. Li mortis la  1821 en Pest (urbo).

## Biografio 
István György Szűts studis laŭvice en sia naskiĝurbo, Baja, Pécs, Vác. En 1776 li aliĝis al la piaristoj, en 1781 li monaĥiĝis, en 1790 li pastriĝis. Inter 1779 kaj 1782 li instruis en Kőszeg. Li plulernis en Kecskemét, poste en Reĝa Universitato de Pest, kie li doktoriĝis en 1784. Post siaj studoj li instruis en seminarioj en Eger, poste en Pest. En la 1790-aj jaroj li daŭris la instruadon en diversaj urboj en diversaj lernejoj. Inter 1797 kaj 1820 li instruis en la menciita universitato, kie li estis dekano en la studjaro 1800, rektoro en 1806 http://www.elte.hu/rektorok. Dum la pensiuliĝo li ricevis la titolon reĝa konsilisto.

## Elektitaj publikaĵoj 
* *Tentamen publicum ex universa metaphysica in reg. scientiarum universitate Pesthiensi...* (1808)
* *Tentamen publicum et philosophia tradita in reg. scient. universitate hungarica* (1808)
* manuskriptoj: *Psychologia empirica, Historia philosophiae, Logica, Metaphysica, Philosophia practica*

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla post klako al litero SZ, poste serĉu la nomon)
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla iomete pli malsupre

Kategorio:Hungaraj pastroj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj piaristaj monaĥoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Brazila Katoliko

**Brazila Katoliko** estas historia Esperanto-bulteno de Brazila Esperantista Katolika Organizo, la . Ĝi eldoniĝis ekde julio 1980 en trimonataj intervaloj, do aperis kvarfoje jare. Dokumentiĝis 56 eldonoj, ĝis la eldono julio-septembro de la 14-a jarkolekto 1994. Tio ne signifas ke tiam ĝi ĉesis eldoniĝi - nur ekde tiam nun ne estas dokumentitaj pruvoj pri eldonoj. La bultenon kreis kaj dum la unuaj jaroj eldonis la litovdevena katolika salesiana pastro Petras M. Urbaitis (1911-1994). Poste daŭrigis la redaktadon kaj eldonadon la redaktoro Euclides Carneiro da Silva (1919-1998). Plia redaktoro ne estas konata - el tio sekvas, ke eldonado de la publikaĵo finiĝis plej laste komence de 1998.

Eldonanto (ĉiukaze la adreso estas nur historia): Brazila Katoliko, Caixa Postal 4421, 01000 São Paulo, SP, Brazilo.

## Eksteraj ligiloj 
* CDELI pri Brazila Katoliko

Kategorio:Esperanto-gazetoj
Amonia sukcenato

**Amonia sukcenato**, **sukcenato de amonio** aŭ **C4H4O4(NH4)2** estas amonia salo de sukcenata acido, senkoloraj kristaloj kun acida gusto uzata kiel peranto en medicino, manufakturo de lako, kaj en la produktado de parfumaj esteroj. Ĝi same uzatas en nutraĵo kiel sekvestranto, bufro kaj neŭtraligagento.

## Sintezo 
Sukcenata acido reakcias kun amonia karbonato por estigi amonian sukcenaton:

## Literaturo 
* ChemicalLand21
* Chemical Book
* The Good Scents Company
* Environmental 
* Succinic Acids—Advances in Research and Application: 2013 Edition ...
* NIST National Institute of Standards and Technology

## Referencoj 
Kategorio:Nitrogenaj kombinaĵoj
Kategorio:Amoniaj kombinaĵoj
Amonia stearato

**Amonia stearato**, **stearato de amonio** aŭ **H3C-(CH2)16-COO-NH4** estas amonia organika salo de la stearata acido, blanke flaveca pulvoro, solvebla en etanolo kaj metanolo, tre malmulte solvebla en akvo, benzeno, ksileno, nafto kaj praktike nesolvebla en acetono kaj "karbona kvarklorido". Ĝi uzatas en kosmetikaj kremoj kaj cementoj akvorezistaj. Kiam varmigita, ĉi-pulvoro malkomponiĝas eligante toksajn vaporojn de NH3.

## Sintezo 
Amonia stearato estiĝas pere de reakcio inter la stearata acido kaj amonia hidroksido:

## Literaturo 
* Chemical Book
* The Good Scents Company
* Environmental Protection Agency 
* Wiley Guide to Chemical Incompatibilities, Richard P. Pohanish, Stanley A. Greene
* Key Engineering Materials: Current State-of-the-Art on Novel Materials, Volume 1, Devrim Balköse, Daniel Horak, Ladislav Šoltés
* Academic Press Dictionary of Science and Technology, Christopher G. Morris, Academic Press
* Handbook of Industrial Toxicology and Hazardous Materials, Nicholas P. Cheremisinoff

## Referencoj 
Kategorio:Nitrogenaj kombinaĵoj
Kategorio:Amoniaj kombinaĵoj
Antal Demién

**Antal Demién** [demjEn], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Demién Antal** estis hungara juristo, profesoro. Lia nobela antaŭnomo estis *szent-katolnai*. Lia familia nomo aperis foje laŭ aliaj ortografioj *Demjén* aŭ *Demien*.

Antal Demién http://mek.oszk.hu/03600/03630/html/d/d03885.htm naskiĝis la  1744 en Transilvanio en Szentkatolna (nuntempa Catalina (Covasna) en Rumanio). Li mortis la  1833 en Pest (urbo).

## Biografio 
Antal Demién komence frekventis lernejojn en Transilvanio, poste en Supra Hungarujo, fine li akiris juran diplomon en Reĝa Universitato de Nagyszombat en 1776. Post siaj studoj li instruis samloke en la ĵus fondita jura fakultato. En la sekva jaro la universitato translokiĝis al Buda, tamen li instruis plu en la restinta akademio. Ekde 1782 li instruis en Reĝa Universitato de Pest. En 1789 li estis dekano, en 1795 kaj 1804 rektoro http://www.elte.hu/rektorok, en 1819 fakultatestro. En 1806 li ricevis la titolon reĝa konsilisto, li pensiuliĝis en  1822.

## Elektitaj publikaĵoj 
* *Dissertatio inaug. ex jure hungarico de eo: An pater liberos suos per testamentum simpliciter excludere possit?…* (1776)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla post klako al litero D, poste serĉu la nomon)
 

Kategorio:Hungaraj juristoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Transilvaniaj hungaroj
Urbodomo de Makó

La **Urbodomo de Makó** estas impona klasikisma historia monumento en Makó, laŭ Placo Széchenyi (Makó). Ĝis 1950 ĝi funkciis, kiel departementa centro de Csanád.
eta|Meza fasado de urbodomo en Makó

## Historio 
La teretaĝa departementa administrejo estis konstruita en 1780, sed en 1839 ĝi plene estis trakonstruita kaj pligrandigita. La timpano nur en 1906 estis konstruita, la blazono en la timpano ekde 2000 estas videbla. En 1929 pli nova alo alkonstruiĝis.

En 1869 József Eötvös prelegis pri la aktuala politiko, sed ofte okazis signifaj politikaj disputoj en la departementa domo.

La konstruaĵo ofte partoprenis en la kulturo. Kornélia Hollósy faris koncerton en 1863. Inter 1925 kaj 1930 okazis koncertoj fare de Piroska Anday, Mária Basilides, Ernő Dohnányi, Annie Fischer, Erzsi Sándor, Ferenc Székelyhidy, Emil Telmányi, Béla Bartók. Ekde 2001 galerio aŭ ekspoziciejo konstante estas videbla.
eta|maldekstre|Urbodomo de Makó

## Konstruaĵo 
Fasado de la unuetaĝa urbodomo estas simetria kaj 76 metrojn longa, meze situas la enirejo, kiu estas 5 arkadoj (pli supre portiko) resume 18 metrojn longas. Pli supre granda timpano kun la urba blazono estas videbla.

Sur la eksteran muron oni metis memortabulon en 1999. Antaŭ la konstruaĵo situas skulptaĵo pri Lajos Kossuth, apud la konstruaĵo skulptaĵo pri Kornélia Hollósy.

## Fontoj 
* hungare kun fotoj 
* hungare kun foto
* hungare kun fotoj

Makó
Makó
Kategorio:Makó
Amonia malonato

**Amonia malonato**, **malonato de amonio** aŭ **H2C-(COO-NH4)2** estas organika substanco rezultanta el reakcio inter la malonata acido kaj amonia hidroksido. Amonia malonato precipitiĝas en eteraj solvaĵoj kiel maldike blankaj kristaloj. Amonia malonato reakcias kun fera (III) hidroksido por estigi verdajn kristalojn el fera malonato de amonio, kiuj estas tre solveblaj en akvo, laŭ la ekvacio:

**\mathsf{2\;Fe(OH)_3 + 3\;H_2C-COO-(NH_4)_2 \ \xrightarrow{varmo}\ Fe_2[NH_3]_6[H_2C-COO]_3 + 6 \;H_2O}**

## Literaturo 
* Molbase
* Chemical Book
* Chemical Register
* Journal of the South African Chemical Institute
* The Radiochemistry of the Rare Earths: Scandium, Yttrium, and ..., Issue 3020, Peter Cooper Stevenson, W. E. Nervik
* International critical tables of numerical data, physics, chemistry and ..., Callie Hull

## Referencoj 
Kategorio:Nitrogenaj kombinaĵoj
Kategorio:Amoniaj kombinaĵoj
Aubigny-lès-Sombernon

**Aubigny-lès-Sombernon** estas franca komunumo, kiu situas en departemento Côte-d'Or kaj en regiono Burgonjo-Franĉkonteo.

## Geografio 
eta|maldekstra|Limoj de la komunumo

## Historio kaj vidindaĵoj 
[eta|maldekstra|Preĝejo [Paŭlo de Tarso|Sankta Paŭlo]]
La gotika preĝejo Sankta Paŭlo enhavas statuon de Sankta Roĥo el la 17-a jarcento.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
### Interna ligilo 
* Komunumoj de Côte-d'Or

### Eksteraj ligiloj 
* Paĝaro écho des communes

Kategorio:Komunumoj de Côte-d'Or
Sekura seksumado

[eta|250ra|La uzo de [kondomo dum amorado estas sekura praktiko ĉar ĝi helpas preventi venereajn malsanojn en ĉiaj amorrilatoj kaj kiel kontraŭkoncipilo, kiu evitas nedeziratajn gravediĝojn.]]
**Sekura seksumado** estas la nomumado por aro de rekomendoj kaj praktikoj en la amorado kun la celo malpliigi la riskon infektiĝi je venereaj malsanoj, kiel HIV aŭ alia malsano, samkiel por faciligi la reguladon de la naskiĝoj per kontraŭkoncipilo aŭ aliaj seksumpraktikoj.

La koncepto *sekura seksumado* estas reciproka pro kio ĝi implicas la establadon de senriskaj seks-rilatoj, kiuj ne malsanigas la aliulojn. Kelkaj seksumpraktikoj kiel la uzo de kondomo estas efikaj por preventi seksume transdoneblajn infektojn kaj nedeziratan gravediĝon.

Kelkaj el la ***sekuraj*** seksumpraktikoj:
* Sekskaresado: brakumoj, kisoj, karesoj, masaĝoj.
* Reciproka masturbado sen kontakto kun la korpaj fluaĵoj de la aliulo (vaginaj fluaĵoj, spermo, sango) kun la mukozoj (anuso, buŝo, reprodukta sistemo) de la aliulo.
* Uzo de erotika helpilo sen interŝanĝo de la sama ilo kun la aliulo aŭ kovrataj de kondomo.
* Seksumaj praktikoj ne konvenciaj: BDSM, amora fetiĉismo, ktp; kiuj ne inkluzivu kontakton kun la korpaj fluaĵoj de la paro.
* Midzado kun kondomo.
* Frandzado kaj anuslekado kun lateksa ŝirmilo.
* Vagina koito kun kondomo.
* Anusa seksumado kun lubrikaĵo intima kaj kondomo.

Estas praktiko je **malalta risko**, sed pli alta ol la antaŭaj:
* Buŝa seksumado sen kondomo se oni evitas kontakton de la buŝaj mukozoj kun la spermo.
* Frandzado kaj anuslekado sen lateksa ŝirmilo.

Estas praktikoj je **alta risko**:
* Amorado sen kondomo post ejakulado, kontaktiĝante la spermo kun la buŝo.
* Vagina koito sen kondomo.
* Anusa seksumado sen kondomo, kun aŭ sen lubrikaĵo.

Kategorio:Homa seksumado
Kategorio:Seksologio
Café Gijón

eta|250px|Ligna fasado de la *Café Gijón* kun la enirejo.
La **Café Gijón** ([kaFE ĥiĤON], nome Kafejo Ĥiĥono, ankaŭ konata kiel **Gran Café de Gijón**) estas kafejo kun granda kultura graveco situanta ĉe la Bulvardo Rekoleto n-ro 21 en Madrido, Hispanio. La kafejo troviĝas fronte al trajnstacio samnoma (*Recoletos*) kaj la Nacia Biblioteko de Hispanio.

Ĝi estis fondita la 15-an de majo 1888 de asturiano loĝanta en la ĉefurbo, nomata Gumersindo Gómez. La kafejo, malgraŭ la modesta komenco fine de la 19-a jarcento, baldaŭ iĝis, post la Hispana Enlanda Milito, fama literatura kunvenejo por intelektuloj kaj artistoj de la epoko de la frankisma reĝimo, kaj la hispana transiro.

En ĝia ejo ĉiujare oni celebras la literaturan premion kiu portas sian nomon. Centjariĝinte fine de la 20-a jarcento ĝi restas kiel atestanto de epoko kiam floradis tiaj kafejoj en Madrido. Nuntempe ĝi estas unu el la malmultaj tiaspecaj kafejoj kiuj postvivis en la Madrido de la komencoj de la 21-a jarcento.

Kategorio:Konstruaĵoj en Madrido
Kategorio:Kafejoj
Ludvigio

**Ludvigio** (*Ludwigia* L.) estas genro el la familio Onagracoj, kiu entenas ĉirkaŭ 85 speciojn de akvaj plantoj. Tiuj herboj kreskas en varmaj kaj mezvarmaj, trankvilaj akvoj de la tuta mondo, sed ĉefe en Ameriko. Pluraj specioj estas invademaj, koloniante la bordojn de multaj riveroj ekster sia origina arealo. La genroj *Isnardia* L. kaj *Jussiaea* L. estas nun inkluzivitaj en *Ludwigia*.

Ĝi estas akvaria planto.

## Referencoj 
Kategorio:Onagracoj
Stefan Lepping

**Stefan LEPPING** (naskiĝis la  en Stadtlohn (Germanio) kiel kvara infano de katolika familio) estas germana katoliko. En 1990 post abiturienta ekzameno li kontaktis pentekostanan komunumon kaj decidis sekvi Jesuon. En 1993, returniĝo, ĉi-foje konscia, al katolika kredo. En 1995–1997 kunvivado en Komunumo de Beatecoj, katolika karismana juna komunumo. En 1998–2004, studado de eklezia muziko kaj iomete da teologio. De 2004 li laboras kiel orgenisto, ĥorestro kaj piano-instruisto. Ekde 2005 li loĝas en Werl, kunvivante en loza (larĝa) komuneco de kristanoj.

Lepping estas germana landa reprezentanto ĉe IKUE.

## Fontoj 
Lepping, Stefan
Kategorio:Internacia Katolika Unuiĝo Esperantista
Motivaĵo

**Motivaĵo** (laŭ PIV) aŭ *Motivaro* estas termino jura, nome aro de la motivoj de juĝista decido, listigataj antaŭ tiu ĉi en teksto de juĝo. Tiu motivaro nepras por posta deklaro de verdikto. Racie la motivoj devas konduki al kongrua fina decido. 

Kategorio:Juro
Amonia tioglikolato

**Amonia tioglikolato**, **tioglikolato de amonio** aŭ **HSCH2CO2NH4** ankaŭ konata kiel salo de la konstanta onda hararo (aŭ permanenta hararanĝo), estas amonia kemia substanco de la tioglikolata acido aŭ "HSCH2CO2H".

## Reakcioj 
Ĉar tioglikolato de amonio estas salo de malforta acido kaj malforta bazo, la solvaĵo estigas la jenan kemian ekvilibron:

**HSCH2COO− + NH4+  HSCH2COOH + NH3**

Tioglikolato, siavice, kapablas rompi la dusulfidajn pontojn (-HS2−), plenigante unuflanke per hidrogeno kaj aliflanke estigante novan dusulfidon.

\mathsf{\underset{(keratina\;dusulfido)} {R-S-S-R} + 2\; \underset{(amonia\;tioglikolato)}  {HSCH_2COONH_4}\ \underset{oksidigo}\overset{reduktigo} \rightleftarrows}

\mathsf{\rightleftarrows \underset {(sulfohidrila\;cisteino)} {R-SH} + \underset{(miksa\;dusulfida\;cisteino)} {R-S-S-CH_2COONH_4}  \;\;}

## La kemio de la hararanĝo 
Solvaĵo da amonia tioglikolato enhavas multe da liberamonio, kiu ŝvelas la hararon, igante ĝin akvotrapenetrebla. La tioglikolata acido en la solvaĵo de amonia tioglikolato reduktas la ligojn de dusulfida cistino en la kortekso de la hararo. Iusence, la tioglikolato forigas la krucigitajn ligilojn. Post lavado, la hararo estas traktata per milda solvaĵo da hidrogena peroksido, kiu oksidigas la cisteinojn reen al cistino. Ĉi-novaj kemiaj ligoj donas la necesan strukturan rigidecon por la bonsukcesa hararanĝo.

La rigidiga procezo estas iom familiara al la vulkaniga proceso de kaŭĉuko, kie ordinaraj polisulfidaj ligiloj uziĝas por krucigi la polimerajn ĉenojn. Tamen, ne ĝuste kiel la dusulfidaj ligoj estis antaŭ ol la permanenta hararanĝo. Kiel rezulto, la hararo fariĝas pli malforta ol antaŭe kaj ripetataj aplikoj de la produkto povas eventuale kaŭzi hardamaĝon.

Ĉar la polaraj molekuloj estas malpli volatilaj ol ne-polaraj, la glikolata anstataŭanto igas la tiolon ne volatilan kaj do malpli bonodora. Aldona avantaĝo estas ke glikolato donas iom da solvebleco en akvo. Preskaŭ certe oni povus uzi amonian glikolaton por plibeligi la haranĝon malgraŭ la seriozaj flarkonsekvencoj.

## Literaturo 
* Santa Cruz Biotecnology
* Chemical Book
* The Good Scents Company
* Hair Growth and Disorders, Ulrike Blume-Peytavi, David A. Whiting, Ralph M. Trüeb
* Occupational, Industrial, and Environmental Toxicology, Michael I. Greenberg
* Hair and Hair Care, Dale H. Johnson
* Encyclopedia of Chemical Processing and Design: Volume 12 - Corrosion to ..., John J. McKetta Jr
* Magnesium Compounds—Advances in Research and Application: 2013 Edition
* The Chemistry Of Synthetic Dyes, Volume 4, K Venkataraman

## Referencoj 
Kategorio:Nitrogenaj kombinaĵoj
Kategorio:Amoniaj kombinaĵoj
Natria aluminia fosfato

**Natria aluminia fosfato**, **aluminia fosfato de natrio** aŭ **Na3Al(PO4)2** estas neorganika fosfata kombinaĵo de natrio kaj aluminio. Ĝi prezentas plurajn konfiguraciojn kaj prepareblas pere de reakcio inter la γ-Al2O3, fosfata acido kaj natria hidroksido. Kelkfoje ĝiaj kombinaĵoj ricevas apartajn nomojn tiel kiel (3 Na :1 Al :2 P - 3 Na :1 Al :8 P - 8 P: 2 Al: 3 Na) rilate al proporcioj de aluminio, natrio kaj fosfato.

Ĝia ĉefa uzo estas kiel fermento por bakaĵoj, estas blanka pulvoro, anhidra aŭ povas esti du- aŭ kvar-hidrato. Ĝi estas nesolvebla en akvo kaj solvebla en HCl. Natria aluminia fosfato kombiniĝas kun natria bikarbonato por estigi karbonan duoksidon. Kiel nutroaldonaĵo E541 ĝi same konatas kiel baza natria aluminio fosfato, kiu aparte taŭgas por fabrikado de fromaĝoj.

## Reakcioj 
Kvankam aluminia fosfato estas stabila komponaĵo, ĝi malkomponiĝas sub temperaturoj pli altaj ol :

**\mathsf{4\;AlPO_4 \xrightarrow \; 2\; Al_2O_3+P_4O_{10}}**

Aluminia fosfato estiĝas per varmigo de natria aluminiato kaj fosfata acido:

**\mathsf{NaAlO_2+H_3PO_4 \xrightarrow \; AlPO_4+NaOH+H_2O}**

aŭ pere de interŝanĝa reakcio de amonia fosfato kaj aluminia sulfato:

**\mathsf{2\;Na_3PO_4+Al_2(SO_4)_3 \xrightarrow \; 2\;AlPO_4+3\;Na_2SO_4}**

## Literaturo 
* Chemical Book
* ChemNet
* The Science of Bakery Products, W. P. Edwards
* Aluminum and Health: A Critical Review, H. J. Gitelman
* Spectrum Chemical 
* ChemMonitor 
* ChemBlink
* Food Chemicals Codex
* Specifications for Identity and Purity of Buffering Agents, Salts ...

## Referencoj
Kategorio:Natriaj kombinaĵoj
Kategorio:Aluminiaj kombinaĵoj
Kategorio:Fosforaj kombinaĵoj
Antoni Kocjan

**Antoni Kocjan** (naskiĝis la 12-an de aŭgusto 1902, murdita la 13-an de aŭgusto 1944 en Varsovio) – pola konstruisto de glisiloj, kunlaboranto de spionagentejo de Pola Enlanda Armeo.

## Vivo 
[eta|300px|Antoni Kocjan en [koncentrejon Aŭŝvico 1940]]
Filo de Michał Kocjan kaj Franciszka Żurowska, naskita en vilaĝo Skalskie (nun kvartalo de Olkusz). En 1923 finis Gimnazion je la nomo al Kazimiro la Granda en Olkusz. Partoprenis polan-bolŝevikan militon. Studis poste en Varsovia Politekniko en la elektra kaj aviada fakultatoj kaj en Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego en Varsovio. Novembre 1929 en Varsovio nuptis Elżbieta Zanussi. Dum studoj estis aktiva membro de Aviada Filio de la Rondo de Mekanikistoj ĉe la Varsovia Politekniko. Li gvidis kreon de ĉiuj sportaj aviadiloj. En 1929 finis kurson por pilotoj kaj en 1930 gajnis la plej altan premion en Konkuroj de Junaj Pilotoj.

En 1932 Kocjan iĝis ĉefkonstruisto de laborkursoj pri glisiloj. En Pole Mokotowskie en Varsovio en tre modestaj cirkonstancoj prilaboris plurajn perfektajn glisilojn. Ekster Pollando ili estis konstruataj licencie ankaŭ en Estonio, Finnlando, Jugoslavio, Bulgario kaj Palestino.

Dum germana invado en Pollandon estis vundita de bombero. Membriĝis al ZWZ (Asocio de Armita Batalado) kaj poste al profunde konspirita spiona organizaĵo "Muszkieterzy" de Pola Enlanda Armeo formiĝinta oktobre/novembre 1939. La 19-an de septembro 1940 arestita en Varsovio dum surstrata homkaptado kaj forveturigita en koncentrejon Aŭŝvico (n-ro 4267), de kiu tamen estis liberigita post 10 monatoj. Lin karakterizis aŭdaco dum planado de agoj de la pola rezista movado, eksterordinara kuraĝo kaj ruzeco, aparte videbla pri organizado de konspira produktado de armiloj. Antoni Kocjan surbaze de falsigitaj dokumentoj mendis en germanaj laborejoj armil-partojn por soldatoj de la Landa Armeo. En lia kaŝejo ĉe glisilaj laborkursoj en Varsovio aktivis la plej granda konspira presejo. Serioze kontribuis pri ekkono de germana raketesplorejo en Peenemünde kaj spiona esploro de armiloj V-2. Partojn de V-2 kun propraj analizoj planis liveri al Londono kadre de operaco "Most III". Tamen la 2-an de junio 1944 kune kun la edzino estis hazarde arestita kaj malliberigita en Pawiak. Torturita de gestapo en Al. Szucha 25 estis murdita la 13-an de aŭgusto 1944 en grupo de la lasta 40-o de enprizonigitoj.

En 1944 estis distingita de generalo Tadeusz Komorowski per Arĝenta Kruco de la Ordeno Virtuti Militari.

## Memorigo 
* En Varsovia kvartalo Bemowo troviĝas str. Antoni Kocjan
* Nomo de Antoni Kocjan kiel unu el du gvidantoj de operaco V-1 kaj V-2 ektroviĝis sur monumento de profesoroj antaŭ la konstruaĵo de Fakultato de Elektroniko kaj Informadikaj Teknikoj de Varsovia Politekniko.

## Vidu ankaŭ 
* Zofia Turowicz

## Bibliografio 
* Halszka Szołdrska, *Lotnictwo Podziemia czyli dzieje Wydziału Lotniczego KG AK* (Aviado de Pola Subtera ŝtato), WKiŁ, Warszawa 1986
* Roman Buczek, Muszkieterowie, Toronto 1985.
* Jacek Drost: Antoni Kocjan - tajemniczy więzień KL Auschwitz nr 4267 Dziennik Zachodni, 26-an de januaro 2013

Kategorio:Polaj pilotoj
Kategorio:Membroj de la Pola Enlanda Armeo
Listo de reĝoj de Tara

Le titolo de **reĝo de Tara** reprezentis en Irlando tre malnovan idealon de sankta reĝeco, impregnitan el mita aŭro kiu etendiĝas en longtempe forgesita pasinteco, eĉ por la unuaj historiaj posedantoj de la titolo. Pro tio, la posedanto de la titolo de reĝo de Tara havis potencan pozicion, almenaŭ en la norda duono de Irlando, eble pro preskaŭ tute forgesita tradicio de unu el la sanktaj reĝoj. Multaj superaj reĝoj de Irlando ankaŭ estis tiuj de Tara.

Estas notinde ke dum granda parto de la historio, la titoloj de *reĝo de Tara* kaj *supera reĝo de Irlando* estis apartaj kaj sen rilato.

Ĉi-sube troviĝas listo de tiuj, kiuj obtenis la titolon en la irlandaj analoj. La datoj kaj la nomoj de la unuaj reĝoj estas necertaj kaj dubitaj. Krom se estas mala indiko, le datoj estas tiuj de surtroniĝo kaj de morto.

## Legendaj reĝoj de Tara 
### Prahistorio 
#### Mitologiaj 
* Eochu Feidlech
* Eochu Airem
* Lugaid Riab nDerg
* Crimthann Nia Náir
* Feradach Finnfechtnach

#### Érainn kaj Dáirine (Corcu Loígde) 
* Eterscél Mór
* Conaire Mór / Conaire Cóem 
* Dáire Doimthech
* Mac Trompo / Lugaid Loígde
* Eochaid Étgudach

#### Laigin 
* Úgaine Mór
* Lóegaire Lorc
* Cobthach Cóel Breg
* Labraid Loingsech
* Cairbre Nia Fer
* Nuadu Necht
* Cathair Mór

#### Dál Cuinn (Connachta kaj Uí Néill) 
* (Fíachu Finnolach) 
* Tuathal Techtmar
* Fedlimid Rechtmar
* Conn de la Cent Bataloj
* Arto mac Cuinn
* Cormac mac Airt
* Cairbre Lifechair

### Malfrua prahistorio 
* Niall de la Naŭ Ostaĝoj
* Lóegaire mac Néill
* Coirpre mac Néill
* Ailill Molt

## Unuaj historiaj reĝoj 
* Mac Cairthinn mac Coelboth, mortis en 446/447 
* Túathal Máelgarb, mortis en 544/549
* Diarmait mac Cerbaill, antaŭ 558-565
* Forgus mac Muirchertaig et Domnall mac Muirchertach, 565-569?
* Báetán mac Muirchertaig et Eochaid mac Domnaill, 569? -572/573
* Ainmere mac Sétnai, 572/573-575/576
* Áed mac Ainmerech, 575/576, aŭ 592 - 598
* Fiachnae mac Báetáin (Fiachnae Lurgan), 589-626
* Colmán Rímid mac Báetáin kaj Áed Sláine mac Diarmato, 598 - 604
* Áed Allán mac Domnaill, "reĝo de Temair", 604 - ?

## Sekvantaj reĝoj 
* Cathal mac Finguine, 713-742
* Áed Allán, 730-738
* Domnall Midi mac Murchado, 763-797
* Aed Oirdnide mac Neill, 797-819
* Conchobar mac Donnchada, 819-833
* Niall Caille mac Áeda, 833-846
* Mael Seachnaill la 1-a mac Mael Ruanaid, 846-862
* Áed Findliath mac Néill, 862-879
* Flann Sinna mac Máelschnaill, 878-916
* Niall Glúndub, 916-919
* Donnachad Donn mac Flainn, 919-944
* Ruaidrí Ua Canannáin, 944-30-a de novembro 950
* Conghalach Cnogba mac Máelmithig, 950-956
* Domhall mac Muircheartach O'Neill, 956-980
* Mael Seachlainn la 2-a Mór, 980-1022

## Fontoj 
## Vidu ankaŭ 
* Reĝlando Irlando
* Ard ri Érenn
* Historio de Irlando

Kategorio:Historio de Irlando
Mátyás Antal Markovics

**Mátyás Antal Markovics** [mAtjAŝ markoviĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Markovics Mátyás Antal** estis hungara juristo, juĝisto, profesoro.

Mátyás Antal Markovics http://www.macse.org/gudenus/mcsat/fam.aspx?id=82199 naskiĝis la  1751 en Pest (urbo). Li mortis la  1832 en Pest.

## Biografio 
Mátyás Antal Markovics frekventis piaristan gimnazion, poste li studis filozofion en sia naskiĝurbo, fine li lernis juron en Vieno. Post mallonga jurista posteno li komencis instrui en Reĝa Universitato de Nagyszombat. En 1776 li doktoriĝis, poste li instruis plu en jura akademio de Győr. Inter 1780 kaj 1806 li instruis eklezian juron en la menciita universitato, kiu tiam funkciis jam en Buda, post jaroj jam en Pest. Li estis dekano, poste en la studjaroj 1789 kaj 1801 rektoro http://www.elte.hu/rektorok. En 1791 li nobeliĝis, en 1802 li ricevis la titolon reĝa konsilisto. Li estis ankaŭ gvidanto de la universitata presejo inter 1780-1830, depost 1806 ankaŭ juĝisto.

## Elektitaj publikaĵoj 
* *Dissertatio inauguralis juridica de fontibus juris hungarici, quam exantlatis ex omnigena jurisprudentia rigorosis examinibus… (1776)
* *Principia juris ecclesiastici regni Hungariae'' (1786)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla post klako al litero M, poste serĉu la nomon)
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla post klako al litero M, poste serĉu la nomon)

Kategorio:Hungaraj juristoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Hungaraj juĝistoj
Natria aluminia hidrido

**Natria aluminia hidrido**, **aluminia hidrido de natrio** aŭ **NaAlH4** estas neorganika hidrida kombinaĵo el amoniako kaj aluminio. Ĝi estas pirofora blanka solido kiu dissolviĝas en kvarhidrofurano, sed ne en etero kaj hidrokarbonidoj. Simile al "litia aluminia hidrido", ĝi estas salo konsistiganta el apartaj natriaj katjonoj kaj kvaredra AlH4− anjonoj.

## Sintezoj 
### Sintezo 1 
La komponaĵo preparatas el respektivaj elementoj sub altaj premoj, uzante trietilaluminion kiel katalizilon:

### Sintezo 2 
Sintezo ekde reakcio de aluminia klorido kaj suspensiaĵo de natria hidrido:

### Sintezo 3 
Interŝanĝa reakcio inter la natria hidrido kaj litia aluminia hidrido en solvaĵo de kvarhidrofurano:

## Reakcioj 
### Reakcio 1 
* Natria aluminia hidrido malkomponiĝas per varmigo:

### Reakcio 2 
Natria aluminia hidrido suferas hidrolizon:

### Reakcio 3 
Ĝi reakcias kun malvarme diluitaj acidoj:

### Reakcio 4 
Ĝi oksidiĝas en aero:

## Uzoj 
### Hidrogena stokigo 
Natria alanato estas esplorita por stokigo de hidrogeno en hidrogenaj tankoj. La ĉefaj reakcioj estas:

**\mathrm{3\ NaAlH_4 \longrightarrow\ Na_3AlH_6 + Al + H_2 \uparrow}**

**\mathrm{2\ Na_3AlH_6 \longrightarrow\ 6\;NaH + 2\;Al + 3\;H_2 \uparrow}**

Natria kvarhidroaluminato povas liberigi ĝis 7.4 % da pezo en hidrogeno kiam varmigita al . La absorbiĝo povas esti malrapida, pluraj minutoj necesas por plenigi tankon. Kaj liberigo kaj absorbiĝo estas katalizitaj de titanio.

### Reakcianto en organika kemio 
Natria aluminia hidrido estas forta reduktigagento, tre simila laŭ reakciemo al litia aluminia hidrido kaj, iele, al du-izo-butil-aluminia hidrido en organikaj reakcioj. Ĝi estas multe pli potenca reduktigagento ol natria borohidrido pro la pli malforta kaj pli polara ligo Al-H kompare al B-H ligo. Kiel litia aluminia hidrido, ĝi reduktas esterojn al alkoholoj. Natria aluminia hidrido estas alte brulema. Ĝi ne reakcias kun seka aero en meditemperaturo, sed ĝi eksplodas kontakte kun akvo.

## Literaturo 
* Chemical Book
* Sigma Aldrich
* Santa Cruz Biotechnology
* Hazardous Chemicals Handbook, P A CARSON
* Organophosphorus Chemistry, Volume 18, B. J. Walker
* Directory of Solvents, B.P. Whim, P.G. Johnson
* Wiley's English-Spanish Spanish-English Chemistry Dictionary, Steven M. Kaplan

## Referencoj 
Kategorio:Natriaj kombinaĵoj
Kategorio:Aluminiaj kombinaĵoj
Kategorio:Hidridoj
Groupe Carrefour

**Groupe Carrefour** (en la franca tio signifas intersekcon aŭ vojkruciĝon) estas transnacia firmao el francdevena origino kiu distribuas kaj vendas varojn, estante la unua eŭropa grupo kaj dua en la mondo en ĝia sektoro. En 2014, la grupo havis 10&nbsp;860 vendejojn en 33 landoj (10 integritaj landoj), 3360 vendejoj en Eŭropo (krom Francio) 5013 vendejojn en Francio, 830 en Latinameriko kaj 307 en Azio, kaj 1350 vendejojn en landoj kun komerca interkonsento. Ĝi dungas ĉirkaŭ  381&nbsp;227 personojn en la tuta mondo.
Ĝiaj vendoj atingis 100&nbsp;500 milionojn da eŭroj en 2014.

La plej granda vendejo de Carrefour estis konstruita en 1972, ĝi situas en Portet-sur-Garonne Tuluzo el 24&nbsp;400&nbsp;m², estas la plej granda de Francio. La mila vendejo (1000) estis inaŭgurita en Ĉinio en 2006.

Ĝi precipe havas sian aktivecon en tri merkatoj: Eŭropo, Azio kaj Latinameriko. 56&nbsp;% el ĝia agado estas produktata ekster Francio, kvankam inter Francio kaj Hispanio ĝi akumulas 79&nbsp;% de la tuta volumo de la negoco.

La grupo fokusiĝas en merkatoj el granda ekspansio: Ĉinio, Brazilo, Hispanio, Italio kaj Maroko. Ekde 2014 la grupo ekigas planon por ekspansiiĝi al afrikaj landoj kiaj Ebura Bordo, Niĝerio, Kongolando, Kongolo, Senegalo, Ganao, Gabono kaj Kameruno kaj en mezorientaj landoj kie la branĉo Majid Al Futtaim etendiĝas al Kartvelio, Armenio kaj Kazaĥio, inter aliaj landoj.

La societo Carrefour estis kreata en Alta Savojo en 1959 de la familioj Fournier kaj Defforey. En 1963, Carrefour inventis la koncepton pri superbazaro, malfermante la unuan en Sainte-Geneviève-des-Bois. La societo establiĝis en Belgio en 1969, en Hispanio en 1973 kaj en Brazilo en 1975. La societo Promodis (estonta Promodès) kreiĝis en 1961 post la kunfandiĝo de la entreprenoj de du normandaj familioj gviditaj de Paul-Auguste Halley kaj Léonor Duval-Lemonnier. La nomo de Carrefour signifas "vojkruciĝo/intersekco", ĉar la unua superbazaro ĝuste troviĝis en vojkruciĝo.

Kategorio:Transnaciaj firmaoj
Kategorio:Superbazaroj
Kategorio:Francaj varomarkoj
Kategorio:Organizaĵoj fonditaj en 1958
Komplekso de Malplivaloreco

**Komplekso** (aŭ **Sento**) **de Malplivaloreco** (ankaŭ **Minuskomplekso**) estas psika malsano, kies suferantoj estas “psikologie deprimataj aŭ depresiantoj” laŭ psikologoj.

Personoj kun sento de malplivaloreco rigardas la mondon tra pli negativa filtrilo, kaj ilia malŝato al ĉirkaŭaĵoj influas ilian perceptadon de la mondo. Ligiloj inter sento de malplivaloreco kaj depresio, soleco kaj sento de malaparteneco al socio estas sufiĉe atestitaj. La psika malsano influas vivĝojon, kvankam ĝi povas aŭ ne povas grande impresi okupan vivon.

## Vidu ankaŭ 
* Subalternaj Studoj

## Referencoj
Kategorio:Psikaj malsanoj
Kategorio:Sigmund Freud
József Antal Schönbauer

**József Antal Schönbauer** [jOĵef ŝonbaŭer], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Schönbauer József Antal** estis ĉeĥa-hungara kuracisto, zoologo, profesoro.

József Antal Schönbauer http://www.kislexikon.hu/schonbauer.html naskiĝis en 1757 en Ĉeĥio en Reichenberg (nuntempa Liberec). Li mortis la  1807 en Peŝto.

## Biografio 
József Antal Schönbauer akiris kuracistan diplomon en Vieno en 1784. Ekde 1789 ĝismorte li instruis en Reĝa Universitato de Pest. En la studjaroj 1794 kaj 1802 li estis dekano, en 1799 rektoro http://www.elte.hu/rektorok. Li okupiĝis multe pri kolektado de zoologiaĵoj, kuloj en Banato, ornitologio, mineralakvoj en Hungarlando.

## Elektitaj publikaĵoj 
* *Theses de Abortu* (1778)
* *Geschichte der schädlichen Kolumbatzer Mücken im Banat als ein Beytrag zur Naturgeschichte von Ungarn* (1795, 1839)
* *Conspectus ornithologiae Hungariae sive enumeratio avium, quas in Regno Hungariae observavit et secundum systema Linnaei digessit* (1795)
* *Neue analytische Methode die Mineralien und ihre Bestandtheile richtig zu bestimmen...* (1805, 1809)
* ''Determinations- und Werner's Mineralsystem'' (1809)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla post klako al litero S, poste serĉu la nomon)
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)
* http://baratikor.semmelweis.hu/galeria/page.php?id=16 , 

Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Ĉeĥaj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Ĉeĥaj zoologoj
Kategorio:Hungaraj zoologoj
Haitia reĝlando

La **Haitia reĝlando** estis ŝtato establita de Henri Christophe la 28-an de marto 1811, kiam li estis proklamita reĝo Henriko la 1-a, kiu antaŭ ĉi tio, regis kiel prezidento de la Haitia ŝtato. Tiu ĉi estis la dua provo establi monarkion en la lando, post kiam Jean-Jacques Dessalines iĝis la pinto de la Unua imperio de Haitio de 1804 ĝis 1806. Henriko neniam povis regi sur tuta Haitio, ĉar ekde la murdado de Dessalines la teritorio dividiĝis inter la Haitia ŝtato norde, en kiu regis Christophe kiel prezidento, kaj la Haitia respubliko sude, en kiu regis Alexandre Pétion. Kiel rezulto de ĉi dividiĝo, la Haitia reĝlando nur okupis la teritorion de la iama norda ŝtato.

Dum sia regado, Henriko la 1-a starigis 6 kastelojn, 8 palacojn (inkluzive de la palaco Sans-souci kaj la fortikaĵo Citadelle Lafèrriere, konstruita por protekti la reĝlandon de eblaj francaj invadoj). Li kreis ankaŭ la nacian nobelaron, konsistanta el 4 princoj, ok dukoj, 22 grafoj, 37 baronoj kaj 14 kavaliroj.

Post puĉo kaj la subteno al regulo kiu malpliigis lian povon, Henriko sinmortigis la 8-an de oktobro 1820, kaj estis enterigita en la fortikaĵo Lafèrriere. Lia filo, la reĝa princo Víctor Enrique estis murdita 10 tagojn poste de revoluciaj fortoj en la palaco Sans-Souci. Post la forpaso de Henriko, la reĝlando estis reunuigita kun la Haitia respubliko kaj Jean Pierre Boyer iĝis la prezidento de la tuta teritorio.

## Vidu ankaŭ 
*Unua imperio de Haitio
*Dua imperio de Haitio

Kategorio:Eksaj reĝlandoj
Kategorio:Historio de Haitio
Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en 1811
Kategorio:Administraj unuoj malfonditaj en 1820
Sekpentraĵo

La **sekpentraĵo** estas tia murpentraĵo, kiun oni pentras sur sekan muron. La origina itala vorto estas "secco" (=sur sekan muron).
[eta|centre|540ra|La plej fama sekpentraĵo:[Leonardo da Vinci: La Lasta Vespermanĝo]]

## Tekniko 
La sekpentraĵo estas pli malmultekosta ol la fresko, sed la pentristo pentras sur sekan muron, tial oni devas uzi gluilon (ekzemple ovoflavon), por ke la pigmentoj restu sur la muro. La pigmentoj restas sur la surfaco nur ekstere, tial la pentraĵo pli bone dependas de la eksteraj efikoj. La sekpentraĵoj estas uzata ne nur en internaj, sed ankaŭ eksteraj muroj. Foje okazas, ke ambaŭ teknikoj (fresko, sekpentraĵo) estas uzata en la sama pentraĵo. Alia avantaĝo de sekpentraĵo estas tio, ke la pentristo povas longe pentradi (male en fresko la pentristo pentras urĝe).
eta|Gotika sekpentraĵo en la iama monaĥejo Lambrecht (Pfalz)

## Famaj sekpentristoj 
* Giotto

## Fontoj 
* http://blog.torokbernadett.hu/?p=2981 
* http://www.mimi.hu/muveszet/szekko.html  

Kategorio:Arto
Kategorio:Pentraĵoj
Josip Franjo Domin

**Josip Franjo DOMIN,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Domin Ferenc József** estis hungaria kroata fizikisto, profesoro, pastro, monaĥo, kanoniko, abato. Lia frato estis Imre Domin.

Josip Franjo Domin http://lexikon.katolikus.hu/D/Domin.html naskiĝis la  1754 en Zagrebo. Li mortis la  1819 en Zagrebo.

## Biografio 
Josip Franjo Domin lernis en sia naskiĝurbo, Vieno (1769-71, 1773-74), Leoben (1771), Graz (1772-1773), fine li lernis teologion 1766 en sia naskiĝurbo. En 1769 li monahiĝis, en 1773 li pastriĝis pro ĉeso de la ordeno. Li doktoriĝis el matematiko kaj fiziko en Reĝa Universitato de Nagyszombat en 1777. Post siaj studoj li instruis fizikon, mekanikon kaj ekonomikon en akademio de Győr ĝis 1785, poste en akademio de Pécs ĝis 1792, fine en Reĝa Universitato de Pest. Li estis dekano en Pest inter 1794 kaj 1796, rektoro en la studjaro 1797. En 1800 li hejmenvenis kaj iĝis kanoniko de Zagrebo. En la sekva jaro li estis nomumita rektoro de seminario en diocezo de Zagrebo. Domin tute akceptis novajn ideojn de Newton. 
 
## Elektitaj publikaĵoj 
* *Dissertatio physica de aeris factitii genesi et utilitatibus* (1784,  1987)
* *Dissertatio Sono campanarum fulmina promoveri potius, quam prohiberi prolusio habita* (1786)
* *Commentatio in electricitatem medicam regii musei physici Quinque-Ecclesiensis* (1789)
* *Reflexionis quibus auctor commentationis de electricitate medica in museo physico Quinque-Ecclesiensi experimentis comprobata Julii Tranquilli aminadversioni in eandem Zagrabiae...* (1790)
* *Commentatio altera de electricitate medica, in museo physico Quinque-Ecclesiensi experimentis comprobata* (1793)
* *Ars electricitatem aegris tuto adhibendi, cum propriis, tum aliorum virorum celeberrimorum experimentis innixa* (1795, denove 1796)
* *Lampadis electricae optimae notae descriptio eaque utendi ratio* (1799,  1800)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla post klako al litero D, poste serĉu la nomon)
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla post klako al litero D, poste serĉu la nomon)
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla en la 2-a punkto)
* http://www.enciklopedija.hr/natuknica.aspx?ID=15849 

Kategorio:Kroataj fizikistoj
Kategorio:Kroataj jezuitoj
Kategorio:Kroataj pastroj
Kategorio:Kanonikoj de Zagrebo
Kategorio:Kroataj abatoj
Aion

**Aion** (, el la arkaika ), aŭ **Eono**, en la greka kosmogonio estis la personigo de la Tempo, kune kun tiu pli fama de Kronos, koresponda al la latina Saturno. Kultite kiel "Sinjoro de la lumo", ĝi reprezentas la senfinan tempon, kun plue la senfinan sinsekvon de la eraoj.[eta|upright=1.25|Pavima mozaiko prezentanta [Geon (diinon teron), riĉe ellaborita. La kvar infanoj prezezenta la kvar eraojn. Romia mozaiko en vilao de Sentinum de la komenciganta tria jarcento. Giptoteko de Munkeno (n. W504).]]
[eta|Desegnaĵo en la [Mitrao|mitrejo de Valerio Heraklo kaj filoj, dediĉita (180 post Kristo en Antikva Ostia - Italio). CIMRM 312).]]

Ikonografie skizita kiel leonkapa, kun tramane sceptro, ŝlosilo kaj fulmo, ĉirkaŭita de serpento kiu ĉirkaŭ lia korpo plenumas 7 turniĝojn kaj duonan, korespondantajn al la ĉielaj sferoj.

## Kromaj mitologaĵoj pri Aion 
Ĝi estis egaligita al la dio de la tempo de la persa Zurvan. Kaj Eŭripido faras Aion filo de Kronos.
En iuj Eleŭzisaj Misteroj estis festata en Aleksandrio, la sesan de januaro, ĝia naskiĝo ĉe la sanktejo de la diino Koro al kiu estis atribuita la patrineco de la dio. En tiu okazo bildo de infano estis procesie portata de la templo al Nilo por havigi la akvon kiu poste transformiĝus al vino.
Heraklito diras: "*Li estas infano kiu ludas kiel infano kaj formovas la figurojn sur la tabulo. La regno estas tiu de infano*".

## Referencoj 
* Grekio
* Sol Invictus
* Paganismo
* Kronos
* Gnostika eono

## Notoj 
## Literaturo 
* László Kákosy, (1964), "Osiris-Aion". *Oriens Antiquus* **3**.
* Arthur Darby, (Jan 1934), "A Vision of Mandulis Aion". *The Harvard Theological Review* **27** (1).
* Zuntz, Günther, (1989), *Aion, Gott des Römerreichs* (in German). Carl Winter Universitatsverlag. ISBN 3533041700.
* Zuntz, Günther, (1992), *AIΩN in der Literatur der Kaiserzeit* (in German). Verlag der Osterreichischen Akademie der Wissenschaften. ISBN 3700119666.

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.fuoriradio.com/2011/03/aion-%E2%80%93-l%E2%80%99era-dei-pesci-l%E2%80%99era-dell%E2%80%99acquario/|AION – L’ERA DEI PESCI – L’ERA DELL’ACQUARIO|aliro=17/04/201
* [|http://knol.google.com/k/epifania|]EPIFANIO|aliro =17/04/2011
* di Aionaliro =17/04/2011.

Kategorio:Dioj
Kategorio:Religio en Grekio
Natria aluminia silikato

**Natria aluminia silikato**, **aluminia silikato de natrio** estas neorganika silikata salo de natrio kaj aluminio kiuj povas prezenti plurajn konfiguraciojn inter ili **NaAl(SiO3)2** kaj **NaAlSi(Si2O4)2**, kiuj ankaŭ povas enhavi akvon. Ĉi-substancoj inkluzivas kelkajn senformajn natriajn aluminosilikatojn, kelkajn ercojn nature okazantajn kaj sintezajn zeolitojn. Sintezaj senformaj natriaj aluminosilikatoj grande uzatas kiel nutroaldonaĵo, E-554, kaj strikte ne estas kemia substanco.

## Senformaj natriaj aluminosilikatoj 
Ĉi-substanco prezentiĝas en naturo sub larĝa gamo da komponaĵoj kaj posedas multajn malsimilajn aplikojn. Ĝi trovatas kiel aldonaĵo por nutrado E-554 kie ĝi agas kiel antiaglomeriga agento. Ĉar ĝi estas produktata kun vasta gamo da komponaĵoj, ĝi strikte ne posedas fiksan sed varian strukturon, prezentanta plurajn konfiguraciojn.

En la 1-a de aprilo 2012, FDA aprobis natrian aluminian silikaton kiel konsumebla produkto, krom tio, natria aluminia silikato uzatas kiel molekula kribrilo en medicinaj ujoj por konservi enhavaĵojn sekaj. Kelkaj nature okazantaj mineraloj, kiuj ricevas la nomon de natriaj aluminosilikatoj estas: albito kaj jadeito.
## Literaturo 
* Chemical Book
* ChemNet 
* Cameo Chemicals
* Encyclopedia of Food and Color Additives, Volume 3, George A. Burdock
* Interpharm Master Keyword Guide: 21 CFR Regulations of the Food and Drug ..., Interpharm
* Chemistry of Microporous Crystals, S. Namba, T. Tatsumi, T. Inui

## Referencoj 
Kategorio:Natriaj kombinaĵoj
Kategorio:Aluminiaj kombinaĵoj
Kategorio:Silikatoj
Klinopodio

**Klinopodio** (*Clinopodium* L.) estas genro el Lamiacoj kun cento da specioj, kiam oni inkluzivas *Acinos* Mill. kaj *Calamintha* Mill. Temas pri herboj el varmaj kaj mezvarmaj regionoj, kun plejofte violkoloraj floroj. Pluraj el ili estas uzataj kiel oficinaj plantoj.

Kategorio:Lamiacoj
Preĝejo de la Sankta Petro en Rigo

**Preĝejo de la Sankta Petro** (latve: Svētā Pētera evaņģēliski luteriskā baznīca) estas luterana preĝejo en Rigo, la ĉefurbo de Latvio, dediĉita al Sankta Petro. Tiu ĉi preĝejo ĉiam apartenis al Riganoj, ili komencis konstrui ĝin en 1209, kaj ĉiam ĝi estis la plej alta en la urbo. Apud la preĝejo oni povas vidi interesan statuon "Bremenaj muzikistoj", donaco de ĝemelurbo Bremen. Ankaŭ apud la preĝejo de la sankta Petro ofte kantas surstrataj muzikistoj.

Bombo trafis la turon en 1941. Dum longa tempo oni ne rekonstruis la preĝejon. Nur ekde 1973 oni povas vidi la turon el ŝtalo, 123,25 m altan kun koko sur la pinto. Oni povas ekskursi per lifto sur altecon de 72 metroj kaj vidi belegan panoramon.

Kategorio:Katedraloj en Eŭropo
Kategorio:Rigo