Mary Oliver

**Mary Jane OLIVER** (la 10an‏ de septembro 1935 - la 17-an de januaro 2019 ) estis usona poeto kiu gajnis la usonan Nacian Libropremion kaj la Premion Pulitzer . En 2007, The New York Times priskribis ŝin kiel "klare la furorantan poeton en la lando" .

## Vivo 
Mary Oliver estis naskita al Edward William kaj Helen M. (Wlask) Oliver la 10-an de septembro 1935, en Maple Heights, Ohio, duon-kampara antaŭurbo de Klevlando. Ŝia patro estis socifaka instruisto kaj atletika trejnisto en la publikaj lernejoj .

Kiel infanino, ŝi pasigis multe da tempo ekstere, kie ŝi ĝuis promeni aŭ legi. En intervjuo kun Maria Schreiber, Oliver priskribis ŝian familion kiel malfunkcia, kaj aldonis ke malgraŭ ŝia tre malfacila infanaĝo, skribo helpis al ŝi krei sian propran mondon . Oliver rivelis en intervjuo ke ŝi estis sekse mistraktita kiel infano, kaj travivis ripetajn koŝmarojn kiel rezulto. Oliver komencis verki poezion 14-jaraĝa. Ŝi ekzamenis la lokan mezlernejon en Maple Heights. En la somero de 1951, en la aĝo de 15, ŝi sekvis la Nacian Muzikan Tendaron en Interlaken, Miĉigano, kie ŝi ludis perkutadon en la Nacia Orkestro. 17-jaraĝa, ŝi vizitis la hejmon de Premio Pulitzer-gajnanta poeto Edna St. Vincent Millay, en Austerlitz, New York, kie ŝi formis amikecon kun la fratino de la forpasinta poeto, Norma. Oliver kaj Norma pasigis la venontajn ses aŭ sep jarojn ĉe ŝia biendomo, organizante la verkada postlasaĵaron de Edna St. 

Oliver ekzamenis ĉe la Ŝtata Universitato de Ohio kaj Vassar College en la mez-1950-aj jaroj, sed ne diplomiĝis .

La unua poemaro de Oliver, *No Voyage and Other Poems*, estis publikigita en 1963, kiam ŝi estis 28-jaraĝa. En la fruaj 1980-aj jaroj, Oliver instruis en Universitato Case Western Reserve. Ŝia kvina poeziokolekto, *American Primitive*, gajnis la Premio Pulitzer por Poezio en 1984 . Ŝi estis Poet-in-Residence en Bucknell University (1986) kaj Margaret Bannister Visiting Chair en Verkado en Sweet Briar College (1991).

Ŝi gajnis la Christopher Award kaj la L. Al. Winship/PEN New England por ŝia verkaĵo *House of Light* (‏ 1990), kaj ŝia libro *New and Selected Poems* (‏ 1992) gajnis la Nacian Libropremion . Ŝiaj kolektoj *Winter Hours: Winter Hours: Prose, Prose Poems, and Poems* (1999), *Why I Wake Early* (2004), kaj *New and Selected Poems, Volume 2* (2004) reprezentas la temojn de la ligiteco al naturo, kaj la senfina admiro de Oliver por ĝi. La unua kaj dua partoj de *Leaf and the Cloud* aperas en la antologioj *The Best American Poetry* de 1999 kaj 2000 , kaj eseoj kiujn ŝi skribis aperas en la kolektoj *Best American Essays* 1996, 1998 kaj 2001 . Oliver estas ankaŭ konata por sia senornama lingvaĵo kaj alireblaj temoj . La *Harvard Review* priskribas ŝian verkadon kiel neŭtraliziga antidoto al la "senatento kaj la barokaj konvencioj de niaj sociaj kaj profesiaj vivoj. Ŝi estas poeto de saĝeco kaj donacemo kies vizio permesas nin rigardi intime ĉe mondo ne de ni faranta." 

Dum revenvizito al Austerlitz, en la finkvindekaj, Oliver renkontis la fotistinon Molly Malone Cook, kiu estis ŝia vivpartnero dum pli ol kvardek jaroj . Cook estis dungita kiel la literatura agento de Oliver. Ili vivis plejparte en Provincetown, Masaĉuseco, ĝis la morto de Cook en 2005, kaj Oliver daŭre vivis tie por ankoraŭa periodo ĝis ŝi translokiĝis al Florido. Oliver estis ĵaluza pri ŝia privateco, kaj donis tre malmultajn intervjuojn, dirante ke ŝi preferis lasi sian verkadon paroli por si mem.

En 2012, Oliver estis diagnozita kun pulma kancero, sed estis traktita kaj estis en moderigo. Ŝi poste forpasis pro limfomo la 17-an de januaro 2019, ĉe sia hejmo en Florido.

## Elektitaj premioj 
* 1969/70 - Shelley Memorial Award de la usona societo de poezio.
* 1980 - Guggenheim Fellowship
* 1984 - Premio Pulitzer por *American Primitive*
* 1991 - LL Winship/PEN por *House of Light* 
* 1992 - Nacia Libroprezo por *New and Selected Poems*
* 1998 - Premio Lanan por Literaturo
* 1998 - Honordoktoreco de la Artinstituto de Bostono
* 2007 - Honordoktoreco de Dartmouth College
* 2008 - Honordoktoreco de Universitato Tufts
* 2012 - Honordoktoreco de Universitato Marquette[./Mary_Oliver#cite_note-Marquette-12 ]
* 2012 - Premio Goodreads por Plej bona Poezio por *A Thousand Mornings* 

## Verkaro 
### Poezio 
* 1963 *No Voyage, and Other Poems* Dent (New York, NY), vastigita eldono, Houghton Mifflin (Boston, MA), 1965.
* 1972 *The River Styx, Ohio, and Other Poems* Harcourt (New York, NY) 
* 1978 *The Night Traveler* Bits Press
* 1978 *Sleeping in the Forest* Ohio University (12-paĝa kaplibro, p. 49–60 en The Ohio Review—Vol. 19, No. 1 [Vintro 1978])
* 1979 *Twelve Moons* Little, Brown (Boston, MA), 
* 1983 *American Primitive* Little, Brown (Boston, MA) 
* 1986 *Dream Work* Atlantic Monthly Press (Boston, MA) 

* 1987 *Provincetown* Appletree Alley, limigita eldono kun ksilografiaĵoj de Barnard Taylor
* 1990 *House of Light* Beacon Press (Domo de Light Beacon Press) (Boston, MA) 
* 1992 *New and Selected Poems* [volumo unu] Beacon Press (Boston, MA), 
* 1994 *White Pine: Poems and Proze Poems* Harcourt (San-Diego, CA) 

* 1995 *Blue Pastures* Harcourt (New York, NY) 
* 1997 *West Wind: Poems and Prose Poems* Houghton Mifflin (Boston, MA) 
* 1999 *Winter Hours: Prose, Prose Poems, and Poems*  Mifflin (Boston, MA)
* 2000 *The Leaf and the Cloud* Da Capo (Kembriĝo, Masaĉuseco), (prozopoemo) 
* 2002 *What Do We Know* Da Capo (Kembriĝo, Masaĉuseco) 

* 2003 *Owls and Other Fantasies: poems and essays* Beacon (Boston, MA) 
* 2004 *Why I Wake Early: New Poems* Beacon (Boston, MA) 

* 2004 *Blue Iris: Poems and Essays* Beacon (Boston, MA) 
* 2004 *Wild geese: selected poems*, Bloodaxe, 
* 2005 *New and Selected Poems, volumo du* Beacon (Boston, MA) 
* 2005 *At Blackwater Pond: Mary Oliver Reads Mary Oliver* (sondisko)
* 2006 *Thirst: Poems* (Boston, MA) 
* 2007 *Our World* kun fotoj de Molly Malone Cook, Beacon (Boston, MA)
* 2008 *The Truro Bear and Other Adventures: Poems and Essays*, Beacon Press, 
* 2008 *Red Bird* Beacon (Boston, MA) 
* 2009 *Evidence* Beacon (Boston, MA) 
* 2010 *Swan: Poemoj kaj Prozaj Poemoj* (Boston, MA) 
* 2012 *A Thousand Mornings* Penguin (New York, NY) 
* 2013 *Dog Songs* Penguin Press (New York, NY) 
* 2014 *Blue Horses* Penguin Press (New York, NY) 
* 2015 *Felicity* Penguin Press (New York, NY) 
* 2017 *Devotions* The Selected Poems de Mary Oliver Penguin Press (New York, NY) 

### Kolektaĵoj 
* 1992 *A Poetry Handbook* Harcourt (San-Diego, CA) 
* 1998 *Reguloj por la Danco: Manlibro por Skribo kaj Reading Metrical Verse*  Mifflin (Bostono, MA)
* 2004 *Long Life: Eseoj kaj Other Writings* Da Capo (Kembriĝo, Masaĉuseco) 
* 2016 *Kontraŭflue: Elektitaj Eseoj* Pingveno (Novjorko, NY) 

## Fontoj 
* Bond, Diane. "The Language of Nature in the Poetry of Mary Oliver." *Womens Studies* 21:1 (1992), p. 1.
* Graham, Vicki. "'Into the Body of Another': Mary Oliver and the Poetics of Becoming Other." *Papers on Language and Literature*, 30:4 (Fall 1994), pp. 352–353, pp. 366–368.
* McNew, Janet. "Mary Oliver and the Tradition of Romantic Nature Poetry". *Contemporary Literature*, 30:1 (Spring 1989).
* "Oliver, Mary." *American Environmental Leaders: From Colonial Times to the Present*, Anne Becher, and Joseph Richey, Grey House Publishing, 2nd edition, 2008. *Credo Reference.*
* Russell, Sue. "Mary Oliver: The Poet and the Persona." *The Harvard Gay & Lesbian Review*, 4:4 (Fall 1997), pp. 21–22.
* "1992." *The Chronology of American Literature*, edited by Daniel S. Burt, Houghton Mifflin, 1st edition, 2004. *Credo Reference.*

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo
* Mary Oliver ĉe la Akademio de usonaj poetoj
* Biografio kaj poemoj de Mary Oliver ĉe la Poezia Fonduso.
* Intervjuo kun Krista Tippett, "On Being" "(pri estanti) radia programo, elsendita la 5an de februaro 2015.

Kategorio:Usonaj poetoj
Kategorio:Usonaj verkistoj
Kategorio:GLAT-verkistoj