open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
31151 Sajichugaku

'*31151 *Sajichugaku'''* estas tre malgranda tre hela asteroido de la asteroida zono malkovrita la  elde la Observatorio de Saĵi (nun en Tottori, Japanio).

## Nomo 
Ĝi ŝuldas sian nomon al la mezlernejo *Saji chugaku'' en Saĵi, kun astronomia observatorio establita en 1947 kaj fermita en 2013.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Observatorio de Saĵi
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
31152 Daishinsai

'*31152 *Daishinsai''''' estas tre malgranda malhela asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la japana amatora astronomo Tomimaru Okuni elde la observatorio de Nan'jo (gubernio Jamagata, Japanio).

## Nomo 
Ĝia nomo aludas al la tertremo de Sendajo en 2011 (aŭ Granda Orienta Japana Tertremo : *Higashi Nihon Dai Shinsai*), kiu, la , kaŭzi vastajn detruojn en orienta Japanio kaj mortigis ĉirkaŭ 20&nbsp;000 homojn.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Tomimaru Okuni
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
Majaa arto

eta|dekstre|300px|Kreado antaŭ la reĝo celebrante la k'atun 8 Ahau en la majaa kalendaro.
**Majaa arto** estas termino kiu referencas al arto de la majaa civilizo kiu disvolviĝis en la oriento kaj sudoriento de Mezameriko dum la Malfrua Antaŭklasika epoko (500 a.K. - 200 p.K.) kaj kiu floris en la Klasika periodo (200 p.K. - 900 p.K.). Inkludas arkitekturajn strukturojn, skulptaĵojn el ŝtono, pecojn ĉizitajn el ligno, mudladon de stuko, pentraĵojn, murpentraĵojn, skribaĵojn kaj librojn, ceramikon, juvelojn kaj aliajn materialojn de korpa skulptarto kaj ornamaĵo.

Ekzistis multaj regionaj artaj stiloj, kiuj ne ĉiam koincidis kun la ŝanĝantaj limoj de la majaaj politikaj entoj. La Olmeka, Tolteka kaj Teotiŭakana kulturoj havis fortan influon sur la majaa arto.

La antaŭkolumba majaa arto konis longan postklasikan fazon kiu finis en la 16-a jarcento, kiam la konfliktoj asociaj kun la konkero fare de hispanoj detruis la majaan kortegan kulturon kaj metis finon al ĝia arta tradicio. La ĉefaj formoj de tradicia arto kiu plue estas uzataj en la aktualo estas la produktado de teksaĵoj kaj le desegno de la kamparanaj domoj.

Laŭ Francisko Azorín **Maya arto** [tiele] estas *Civilizacio disvolviĝinta dum mil jaroj, ĝis la 15ª jc., ĉirkaŭ la golfo de Meksikio, en Jukatano, Tabasko, k. c., ĝis Gŭatemalo k. Honduraso. La arkitekturo estis lintela; en la ruinoj aperas majestaj, piramidformaj, pluretaĝaj monumentoj ornamitaj per geometriaj reliefoj, zoomorfaj figuroj k. hieroglifoj. Estas famaj, pro iliaj pentraĵoj, kelkaj kodeksoj* Li indikas etimologion el *Mayab*, propra pranomo de nordamerika regiono.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
*  Tre ampleksa paĝaro pri majaoj 
*   Mayaweb: Kulturo kaj historio de la malnovaj Majaoj 
*  Majaoj
*  Majaoj ĉirkaŭ jaro 500


Kategorio:Antaŭkolumba arto
Meandro (arto)

[eta|270px|Meandra pavimo sur stratoj de [Rodoso.]]
**Meandro** (Greka: Μαίανδρος) estas ornama bordo konstruita el kontinua linio, formita al ripetita motivo. Tia desegno estas nomita ankaŭ la *greka rompo* aŭ la *greka ŝlosilo*, kvankam tiuj estas modernaj nomigoj.

La nomo "meandro" aludas al la zigzaga kaj kurbeca fluejo de la rivero Meandro en Malgranda Azio, kaj aliflanke, kiel Karl Kerenyi indikis, "la meandro estas la figuro de labirinto en linia formo". Inter kelkaj italoj, tiuj modeloj estas konataj kiel *grekaj linioj*, kaj en la hispana simple kiel *greka*. Kutime la termino estas uzata por motivoj kun rektaj linioj kaj rektaj anguloj, kvankam estas multaj versioj kun rondaj formoj.

Laŭ Francisko Azorín **meandro** estas *Geometria, sinsekve ripetata ornamo, laŭ tipa greka maniero.* Li indikas etimologion el *Maiandros*, propra greka nomo de rivero Mendereo, en malgranda Azio kaj de tie la latina *meandros*.

## Notoj 
## Vidu ankaŭ 
* Meandro

Kategorio:Ornamado
Kategorio:Arto de Antikva Grekio
Kategorio:Arkitekturo de Antikva Grekio
György Kósa

**György Kósa** [djordj kOŝa], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kósa György** estis hungara komponisto, pianisto, altlerneja instruisto.

György Kósa https://www.koncert.hu/eloado/kosa-gyorgy naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
György Kósa aĝis 7, kiam Béla Bartók aprezis lin talenta pianisto. Li studis en Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt inter 1905 kaj 1916. Liaj plej gravaj instruistoj estis Albert Siklós, Viktor Herzfeld, Zoltán Kodály, Béla Bartók, Ernő Dohnányi kaj Arnold Székely. Post la diplomo li havis postenon en Reĝa Operejo de Budapeŝto. Inter 1917 kaj 1921 li partoprenis en koncertoj en Germanio, Aŭstrio, Italio, en 1920 li estis dirigento en Tripolo. Inter 1927-1962 li instruis en la Muzikarta Altlernejo, poste li pensiuliĝis. Li ricevis 3 premiojn en 1955, 1963, 1972.

## El liaj komponaĵoj 
### operoj 
* *Száz két lovag* (1934)
* *Cenodoxus* (1942)
* *Tartuffe* (1951)
* *Pázmány lovag* (1963)
* *Kocsonya Mihály házassága* (1971)

### Aliaj komponaĵoj 
* *Boszorkánytánc* (1915, skerco, debuta kpomponaĵo)
* 9 simfonioj inter 1921-1969
* *Laodamia* (kun teksto de Mihály Babits, 1924)
* *Árvai Józsi három csodája* (baleto-pantomimo, 1933)
* *Krisztus* (oratorio, 1943)
* *12 miniaturoj por harpotriopo* (1965)

## Elektitaj disĉiploj 
* Ernő Lendvai

## Memorigiloj 
* memortabulo en Budapeŝto

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* anglalingva biografio kun foto 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio 
* hungarlingva biografio

Kategorio:Hungaraj komponistoj
Kategorio:Hungaraj pianistoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Kategorio:Hungaraj judoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Medaliono (arkitekturo)

[eta|Medaliono sur fasado en [Trento.]]
**Medaliono** () estas rondo- aŭ oval-forma kadro (ofte farita el stuko) kiu enhavas plastikan aŭ pentrartan ornamaĵon de fasado, interno, meblo aŭ ekiparo.

En Unuiĝinta Reĝlando en la 19a jarcento, tiu estis populara formo de dekorado en la Novklasika arkitekturo. La kadro kaj la portreto estis ĉizita kiel tutaĵo, el marmoro por internoj, kaj el ŝtono por eksteraj muroj.

La termino utilas ankaŭ kiel nomo de sceno interne de pli granda vitralo.

Laŭ Francisko Azorín **medaliono** estas *Bareliefo ĉirkaŭita per ronda aŭ ovala kadro. Ronda juvelo en kiu oni metas miniaturon, rememoraĵon.* Li indikas etimologion el la latina *medalia* (medalo), pligrandiga formo. 

## Notoj 
## Vidu ankaŭ 
* Medaliono (juvelo)

Kategorio:Arkitekturaj eroj
Pierrefonds

eta|maldekstra|300px|la loka kastelo
**Pierrefonds** estas mezgranda franca komunumo, lokata en la arondismento Compiègne, la departemento Oise kaj en la regiono Pikardio. Ĝi estas unu el la subprefektejoj de la departemento, kaj do ĉefurbo de unu arondismento.

eta|maldekstra|300px|La loĝloko inter la ĉirkaŭaj komunumoj

## Partneraj komunumoj 
* Zwingenberg en Germanio ekde 1968
* Pel, Malio
* Pierrefonds-Roxboro, unu el 19 arondismentoj de la urbo Montrealo en Kebekio, Kanado

## Rilatoj al Esperanto 
Laŭ la Adresaro de la personoj kiuj ellernis la lingvon "Esperanto" de 1897, en Pierrefonds vivis la instruisto kaj esperantista pioniro Louis Demarest, unu el la kunfondintoj de SPPE en 1898 kaj el la unuaj propagandistoj por Esperanto en Francio, nome en "Journal des instituteurs", 1899. Li estis unu el la de la "Biblioteko de la lingvo Internacia Esperanto" eldonita en Nurenbergo, prezidis la grupon de Reims ĝis 1902, poste li forveturis al Konakry (Gvineo).

Kategorio:Urboj de Francio
Kategorio:Komunumoj de Oise
Argentina Akademio de Beletroj

eta|Biblioteko "Jorge Luis Borges" de la Academia Argentina de Letras, vidita el la ŝtuparo.
La **Argentina Akademio de Beletroj** (, akronime **AAL**) estas la institucio respondeca de la studo kaj la konsilaro pri la uzado de la hispana lingvo en Argentino. El ties establo, la 13an de aŭgusto 1931 en Bonaero,​ ĝi havis fortajn ligilojn kun la *Real Academia Española* (RAE), kun la ceteroj de la Hispanamerikaj Akademioj, la Nordamerika Akademio de la Hispana Lingvo kaj la Filipina, kaj kun la Asocio de Akademioj de la Hispana Lingvo, kun sidejo en Madrido; el 1999 ĝi havas oficiale la titolon de *corresponsal* (korespondanto).

En siaj rilatoj kun la RAE ĝi adoptis la reĝimon de "asociada" (asocia) ĝis novembro 1999; ekde tiam ĝi aliris al la kategorio de korespondanto de la Asocio de Akademioj de la Hispana Lingvo.

Ĝi estas formita, aktuale, de 24 regulaj membroj, elektitaj pro elstarigo en studoj rilataj kun la lingvo aŭ la literaturo; ili kunformas la organismon estran de la Akademio, elektas honorajn kaj korespondajn akademianojn.

## Notoj 
Kategorio:Literaturo de Argentino
Letras
Kategorio:Organizaĵoj fonditaj en 1931
Medaliono (juvelo)

[eta|Arĝenta medaliono, alegoria pri la [Argentina Centjariĝo, farita en 1910 de Ernesto de la Cárcova kaj ekspoziciita en la Muzeo de la Ducentjariĝo.]]
**Medaliono** estas rondoformaj ornamaĵoj ĝenerale metalaj, sed ankaŭ ceramikaj, kiuj estas uzataj penditaj el kolo por persona ornamado. Ofte ili pendas unuigitaj al kolieroj, kvankam ili havas propran signifon. Specifa tipo de medaliono estas tiuj kiuj fariĝas kiel artaj rememoraĵoj pri eventoj, omaĝoj, premioj ktp. La scienco kiu studas medalionojn estas la *medaliko*.

Laŭ Francisko Azorín **medaliono** estas *Bareliefo ĉirkaŭita per ronda aŭ ovala kadro. Ronda juvelo en kiu oni metas miniaturon, rememoraĵon.* Li indikas etimologion el la latina *medalia* (medalo), pligrandiga formo. 

## Notoj 
## Vidu ankaŭ 
* Medaliono (arkitekturo)

Kategorio:Juveloj
Tetbury

**Tetbury** estas urbeto en la distrikto *Cotswold*, la orienta triono de la graflando Gloucestershire (Glosterŝiro) en la regiono sudokcidenta Anglio de Britio. Laŭ la censo de 2011 la urbeto havis 5472 loĝantojn.

## Historio 
Tetbury situas en la loko de antikva remparburgo, kiu jam en la epoko de la anglosaksoj, probable en la jaro 681 laŭ ordono de la reĝo Ine, estis anstataŭigita per monaĥejo.

## Partnera komunumo 
* Zwingenberg en Germanio ekde 1981

Kategorio:Urboj de Gloucestershire
Mihály Krausz

**Mihály Krausz** [mihAj kraŭs], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Krausz Mihály** estis hungara komponisto. Lia baldaŭa nomvarianto estis (laŭ hungarlingve kutima nomordo) *Krasznai Mihály*, liaj nomvariantoj eksterlande estis *Michael Krausz*, *Michael Krasznay-Krausz*, *Michael Krauss*.

Mihály Krausz http://www.imdb.com/name/nm0470318/ naskiĝis la  en Pancsova (Hungara reĝlando, nuntempa Panĉevo en Serbio), li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Mihály Krausz devenis el juda familio. Li aĝis 13, kiam li komencis komponadi. Li studis en Muzikakademio de Budapeŝto, liaj plej gravaj instruistoj estis Viktor Herzfeld kaj Zoltán Kodály. Dum la Hungara Sovetrespubliko lia opero estis prezentita en Operejo de Budapeŝto. Baldaŭ li translokiĝis al Vieno, poste al Berlino. Ekde 1923 li komponadis nur operetojn, filmomuzikaĵojn, melodiojn, la tekstoj estis germanlingvaj. En la 1930-aj jaroj li ofte revizitis Hungarion por prezenti novajn operetojn.

## El liaj scenejaj komponaĵoj 
* *Marika* (opero, 1919)
* *Die Tänzerin/A táncosnő* (opero kun teksto de Menyhért Lengyel, 1921)
* *Eine Frau von Format* (opereto, 1927, hungara varianto: *A fenséges asszony* 1934)
* *Sárga liliom* (opereto, 1934, germana varianto en la sama jaro: *Die gelbe Lilie*)
* *Verzeih, daß ich dich lieb’ * (opereto, 1937)
* *Marion* (opereto, 1940)

## Liaj filmaj komponaĵoj 
* *Der Kaufmann von Venedig* (1923)
* *Panik in Chicago* (1931)
* *Mädchen zum Heiraten* (1932)
* *Marry Me* (1932)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* germanlingva biografio

Kategorio:Hungaraj operetkomponistoj
Kategorio:Hungaraj judoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj filmaj komponistoj
Merovida arto

[eta|Aktuala aspekto de la navo de la preĝejo de Sankta Petro de [Vienne (kiu estas hejmo de muzeo de tomboŝtonoj) vidita el la enirejo, la merovida navo estis dividita en tri navoj pere de romanikaj arkaroj.]]
**Merovida arto** estis arto fare en la teritorioj sub la regado de la Merovida dinastio, nome dinastio de Frankoj, kiu regis parton de la teritorioj de la aktualaj Francio kaj Germanio ekde la 5-a al la 8-a jarcentoj, precize en la samsangaj generacioj kiuj havis pli malpli efektivan povos sur Akvitanio, Burgonjo, Aŭstrazio kaj Bretonio.

La alveno al la trono de la merovidoj en Gaŭlo en la 5-a jarcento ebligis grandajn ŝanĝojn en la arto de la epoko. La unuigo fare de Klodvigo la 1-a (465–511) korespondis kun la neceso konstrui novajn preĝejojn kaj ĉefe monaĥejojn. La projektoj ofte sekvis la influon de la Romia arkitekturo, sed ankaŭ respegulis pli malproksimajn influojn kiel el Sirio kaj Armenio. Oriente, la plej parto de la edificoj estis konstruitaj el ligno; male okcidente kaj sude, estis plej oftaj la konstruaĵoj el ŝtono. La plej parto de la tiamaj preĝejoj estis poste rekonstruitaj, eĉ pli ol unufoje, kvankam foje ili estis rekonstruitaj de spertaj arkeologoj.

La literatura antikva klasika arto kiu ankoraŭ estis viva en la 5-a jarcento pere de la lernejoj de gramatikistoj kaj retorikistoj transformiĝis iom post iom en la 6-a jarcento pro la disvolvigo de kristana kulturo fare de la laboro de episkopoj kaj monaĥejoj. Simila transiro okazis ĉe la aliaj artoj.

La skulptarto reiĝis tekniko de ornamado de sarkofagoj, altaroj kaj aliaj ekleziaj verkoj. Krome oni faris verkojn de juvelarto, libropentraj manuskriptoj kun dekoracio de animalaj motivoj de la malfrua Antikveco kaj aliaj kontribuoj el Sirio aŭ Irlando.

Laŭ Francisko Azorín **Merovida arto** [tiele] estis *Arto disvolviĝinta en Francio dum la tiel nomata dinastio, antaŭ la karolinga arto. Ekz.: la templo de Sankta Johano, en Poitiers.* Li indikas etimologion el *Meorvingia*, propra familia nomo de la unua franca dinastio (428-752ª j).

## Notoj 
*
Kategorio:Arkitekturaj stiloj
Kategorio:Historio de arkitekturo
Kategorio:Historio de Francio
Kategorio:Mezepoka arto
Modlado

[eta|Modlante [kruĉon.]]
En plastiko, **modlado** estas la procezo kreadi reprezenton aŭ bildon (nome la modelo) de reala objekto, kaj ĝi konsistas en la permana prilaborado, ĝenerale el argilo aŭ vakso, de tridimensia bildo de tiu objekto.

Laŭ Francisko Azorín **modli** estas *Formi, el moligita materio, plastikan figuron.* Li indikas etimologion el la latina *modulus* (muldil), el *modus* (formo, maniero, regulo). Kaj li aldonas la terminojn *modlilo*, por ilo por modli; modlilaro, modlado, modlisto.

## Notoj 
## Vidu ankaŭ 
* Ceramiko
* Skulptarto

Kategorio:Pentristaj teknikoj
Kategorio:Skulptaj teknikoj
Kategorio:Artaj teĥnikoj
Kategorio:Ceramiko
Mejktila

eta|maldekstre|200ra|
**Mejktila** estas signifa universitata urbego kaj budhisma centro en Birmo, en la mandalaja regiono. Ĝi estas ankaŭ distrikta ĉefurbo. La loknomo devenas de hinda regno. 
__NOTOC__
## Bazaj informoj 
* Supermara alteco: 231 ĝis 2244 m
* Loĝantaro: 252 615 (2013)  
* Horzono: UTC+6:30
* Telefonkodo: +95 64

## Geografio 
Mejktila situas sur montetaro apud la samnoma artefarita lago. La urbego kuŝas 448 km de Jangono.

eta|maldekstre|250ra|
eta|maldekstre|250ra|
eta|maldekstre|250ra|

## Historio 
La antaŭhistorio de Mejktila komenciĝis ekde la 11-a jarcento. La regiono estis parto de diversaj regnoj, antaŭ ol la Brita Imperio transprenis ĉion en 1885. Dum la 2-a mondmilito japana okupado okazis, fine en 1948 la lando sendependiĝis. En 2013 krizostato okazis en la urbego, ĉar pro tumultoj tumultoj dekduoj da homoj estis mortigitaj.

## Ekonomio 
Mejktila estas centro de ligno- kaj bambuo-produktadoj, krome estas tekstilaj fabrikadoj. En la apudaĵo oni akvumas la grundon el la artefarita lago, tial oni produktas rizojn, kotonojn, sezamojn, arakidojn, pizojn, maizojn. La areo havas kalkŝtonojn, arĝentojn, zinkojn kaj antimonojn.

## Trafiko 
Mejktila estas grava voja kaj fervoja centroj. La plej proksima civila flughaveno funkcias en Mandalajo. Apud la urbego milita flughaveno funkcias.

## Klimato 
Mejktila havas tropikan savanan klimaton kun musono (marto ĝis majo). La jara averaĝa temperaturo varias inter 21-33 °C. Ekzistas seka sezono (novembro-aprilo) kaj pluvsezono (majo-oktobro). Resume pluvas 806 mm.

## Vidindaĵoj 
* pluraj pagodoj
* monumento
* horloĝa turo

## Fontoj 
* artikolo el la *Encyclopædia Britannica* ()

Kategorio:Urboj de Birmo
Nacia Universitato de Kujo

La **Nacia Universitato de Kujo** (oficiale , mallongigita kiel **UNCuyo** aŭ **UNCu**) estas la ĉefa universitato aŭ centro de alta edukado de la Provinco Mendoza, Argentino. Ĝi estis kreita en 1939 reage al postuloj de Mendoza, kaj de la provincoj San Juan kaj San Luis, kiuj kunformas la regionon Kujo. Tiu regiona ligo daŭris ĝis 1973, kiam ĉiu provinco konstituis sian propran Universitato (nome la *Universidad Nacional de San Juan* kaj la *Universidad Nacional de San Luis* respektive), kaj tiel restis la Nacia Universitato de Kujo nur por Mendoza kun la Instituto Balseiro.

En la aktualo ĝi enhavas 12 akademiajn unuojn kun sidejo en la urbo Mendoza (en la Universitata Centro - Parko Generalo San Martín kaj aliaj dependaĵoj) kaj filio San Rafael (provinco Mendoza), krom la Instituto Balseiro kiu funkcias en la urbo San Carlos de Bariloche (provinco Río Negro). Ĝi enhavas ankaŭ la altlernejon de la Universitata Teknologia Instituto kiu proponas teknikan edukadon al sep urboj de la provinco Mendoza. Ĝi havigas edukajn servojn ankaŭ de duaranga nivelo pere de ses mezlernejoj, kaj disponas ankaŭ de departamento de instruado de baza kaj antaŭ-baza niveloj. Ĝi havigas servojn por ĉirkaŭ 44.160 studentojn (2016), fare de 4.071 laboristoj (2005).

Kujo
Kujo
Kategorio:Mendoza (urbo)
Kategorio:Organizaĵoj fonditaj en 1939
Kategorio:Lernejoj fonditaj en 1930-1939
Ursulanina Wenzao-universitato pri fremdlingvoj

La privata **Ursulanina Wenzao-universitato pri fremdlingvoj** (ĉine: 文藻 外語 大學, pinjine: *Wénzǎo Wàiyǔ Dàxué*, ) en la urbo Kaosjungo estas la nura fremdlingva universitato en Tajvano. En oktobro 2012, konsiderante ĉiujn programojn la ĉioma nombro de enskribitaj studentoj estis .

La universitato estis fondita en 1966 sub la nomo Wenzao Kolegio (ĉine: 外語 學院 *Wenzao Waiyu Xueyuan*) de fratinoj de la katolika ordeno de Ursulaninoj en la suda tajvana urbo Kaosjungo por trejni junulojn per bonaj lingvaj kapabloj por faciligi interkomunikadon inter ĉinaj kaj okcidentaj lingvoj. La nomo de la institucio originis omaĝe al la unua ĉina episkopo *Lo Wenzao* (1616-1691). Ĝis 1980, nur knabinoj estis akceptitaj. En 1999, la antaŭa kvinjara baza programo (*Junior College*) estis kompletigita per dujara postgrada studado (*Senior College*) ĝis la abiturienta diplomo. Ekde 2003, ankaŭ ekzistas kvarjara kolegia kurso por la ofertitaj fremdaj lingvoj, kiu ankaŭ finiĝas per abiturienta diplomo. Post taksado de la Ministerio pri edukado, la institucio ricevis la rangon de Universitato kaj estis renomita Ursulina Wenzao-universitato pri fremdlingvoj la 1-an de aŭgusto 2013.

## Referencoj 
## Fonto 
Kategorio:Universitatoj en Tajvano
Kategorio:Lernejoj fonditaj en 1966
Kategorio:Lernado de lingvoj
Mieczysław Kotarbiński

**Mieczysław Kotarbiński** (naskiĝis la 3-an de januaro 1890 en Varsovio, mortis la 27-an de majo 1943 samloke) – pola pentristo kaj grafikisto.

## Vivo 
Filo de Miłosz kaj Ewa Koskowska, frato de Tadeusz Kotarbiński kaj Janusz, edzo de Julia. En la jaroj 1921-1923 estis profesoro de la Universitato en Vilno, poste de 1923 de la Belarta Akademio en Varsovio. Okupiĝis pri grafiko, pentrado, metaloplastiko, ornamarto kaj ĉambro-aranĝado. Inter liaj laboraĵoj menciindas akvafortoj. Murdita de germanaj okupantoj sur ruinoj de la Varsovia geto.

Mieczysław Kotarbiński estis projektisto interalie de la emblemoj de Ordeno de la Blanka Aglo kaj Ordeno *Polonia Restituta*, de Medalo kaj Kruco de Sendependeco kaj de la marŝalbulavo de Józef Piłsudski.

## Eksteraj ligiloj 
* Mieczysław Kotarbiński na wystawie Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych, 1927 r. Mieczysław Kotarbiński en la ekspozicio

Kategorio:Poloj de la Dua Mondmilito
Kategorio:Polaj desegnistoj
Kategorio:Polaj pentristoj
Kategorio:Polaj instruistoj
Kategorio:Varsovianoj
31113 Stull

'*31113 *Stull'''* estas tre malgranda, eksterordinare hela asteroido de la asteroida zono malkovrita la  de la usonaj astronomoj David R. DeGraff kaj J. Scott Weaver elde la Observatorio Stull de la Universitato Alfred (Nov-Jorkio, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *John Stull'', kiu elspezis multe da tempo kaj klopodo por konstrui la observatorion de la Universitato Alfred ekde teleskopo perdita en subtegmento, verŝajne unu el plej bonaj observatorioj de unua ciklo en Usono. Li konstruis aŭ plibonigis kvin teleskopojn; inklude la neŭtonan teleskopon de 0,8 m, plej granda optika teleskopo de Nov-Jorkio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
Ezequiel Martínez Estrada

**Ezequiel MARTÍNEZ ESTRADA** (San José de la Esquina, Santa Fe, 14-a de septembro 1895 — Bahía Blanca, Bonaero, 4-a de novembro 1964) estis argentina verkisto, poeto, eseisto, literatura kritikisto kaj biografiisto.

Li ricevis dufoje la Nacian Premion de Literaturo, en 1933 pro sia poezia verkaro kaj en 1937 pro la eseo *Radiografía de la pampa*. Membro fondinto de la SADE, li plenumis la postenon de prezidanto de tiu organizo dufoje, nome el 1933 al 1934 kaj el 1942 al 1946. En 1960 li ricevis la prestiĝan honoron de la Premio Casa de las Américas pro sia eseo *Análisis funcional de la cultura*.

Mallaŭdita dum lia vivo kaj eĉ post lia morto, lia verkaro estis defendita de aŭtoroj kiel Jorge Luis Borges, Julio Cortázar, David Viñas, Noé Jitrik, Horacio González, Juan José Saer, Ricardo Piglia kaj Christian Ferrer.

## Notoj 
## Bibliografio 
* Ayala, Francisco. "El Sarmiento de Martínez Estrada". En Los ensayos. Teoría y crítica literaria. Prólogo Helio Carpintero. Madrid: Aguilar, 1971; pp. 1257-1260.
* Jaimes, Héctor. La reescritura de la historia en el ensayo hispanoamericano. Madrid: Fundamentos, 2001.
* Orgambide, Pedro. Genio y figura de Ezequiel Martínez Estrada. Buenos Aires: Editorial Universitaria de Buenos Aires, 1985.
* Stabb, Martin S. "Martínez Estrada frente a la crítica". Revista Iberoamericana 61 (1966): 77-84.
* Ward, Thomas. "Ezequiel Martínez Estrada y el telurismo". La resistencia cultural: la nación en el ensayo de las Américas. Lima: Universidad Ricardo Palma, 2004: 85-98.

Kategorio:Argentinaj verkistoj
Kategorio:Argentinaj instruistoj
El libro de los seres imaginarios

***El libro de los seres imaginarios*** (origine publikigita kiel *Manual de zoología fantástica* (Manlibro de fantasta zoologio) en 1957 fare de la eldonejo Fondo de Cultura Económica en Meksiko) estas libro de Jorge Luis Borges (kunlabore kun Margarita Guerrero), kiu konsistas en kompilaĵo de strangaj estaĵoj kiuj eliris el la homa inventemo. Oni povas dedukti ke, spite la tempopaso kaj la geografiaj diferencoj, ofte variaj kulturoj kaj homboj kunhavas similajn kaj ripetitajn ideojn pri determinitaj imagitaj bestoj, tre probable ĉar ili kutime estas produktoj de koŝmaroj, deziregoj kaj timoj kiujn oni kunhavis el la komenco de la homa ekzistado. En kelkaj okazoj Borges citas kelkajn realajn situaciojn kiuj eble okazigis la kreadon de la legenda de determinita imaga estaĵo.

Kelkaj de la estaĵoj devenas de la mitologio, aliaj de doktrinoj kaj aliaj de kelkaj aŭtoroj de libroj kiel Lewis Carroll, Kafka, H.G. Wells, aŭ Flaubert.

*El libro de los seres imaginarios* havas liston de estaĵoj pli etendan ol la origina *Manual de zoología fantástica*.

## Kelkaj estaĵoj
* La anĝeloj de Swedenborg
* Animalo revita de Kafka
* Animalo revita de C.S. Lewis
* Animalo revita de Poe
* Seskrura antilopo
* Harpioj
* Trikrura azeno
* La birdo Fenikso
* La birdo Roĥo
* La Banŝio
* La Bazilisko
* Behemoto
* Cerbero
* Centaŭro
* Golemo
* Grifo
* Kamio
* Krakeno
* Lamio
* Mantiĥoro
* Minotaŭro

## Bibliografio
* Borges, Jorge Luis kaj Guerrero, Margarita, Manual de zoología fantástica. Fondo de Cultura Económica: México, 1957.
* Borges, Jorge Luis, El libro de los seres imaginarios. Editorial Destino: Barcelona, 2007 (reeldono). ISBN 84-233-3912-2

Kategorio:Verkoj de Jorge Luis Borges
Kategorio:Libroj aperintaj en 1957
Evaristo Carriego

La poeto **Evaristo Francisco Estanislao CARRIEGO**, konita kiel **Evaristo Carriego**, naskiĝis en Paraná, Provinco Entre Ríos, Argentino, la 7-an de majo 1883 kaj mortis en Bonaero la 13-an de oktobro 1912.

Juna, li amikiĝis kun anarkiistoj, poste eniris en framasonismo, partoprenis en la literatura etoso de la 1900-aj jaroj, ĉeestis en la famaj kafejoj, diboĉis kun bohemiaj verkistoj la tutan nokton. Li mortis juna 29-jaraĝa, pro tuberkulozo.

## Poezio 
* *Misas herejes* (1908)
* La canción del barrio (1913)

## Rakontoj 
* *Flor de arrabal* (1927)

eta|maldekstre|229x229px|*Misas Herejes*, publikigita en 1908.

## Eksteraj ligiloj 
* Poezio de Evaristo Carriego
* Poezio
* Tekstoj kaj poezio 
* Poezioj
* Kino 

Kategorio:Argentinaj verkistoj
Kategorio:Argentinaj poetoj
Kategorio:Argentinaj anarkiistoj
Orlando Barone

**Orlando BARONE** (5-a de oktobro 1937, La Boca, Bonaero)​ estas argentina ĵurnalisto kaj verkisto. Li laboris dum pli ol 50 jaroj en la amaskomunikiloj, ĉefe en la skriba gazetaro. Li ricevis la literaturan premion *La Nación* en la ĝenro fikcio; li estis finalisto de la Premio Plaza y Janés, en Hispanio. Li estas aŭtoro de la polemika libro *Diálogo Borges-Sabato*.

## Libroj 
* 1972: *Debajo del ombligo* (rakontoj), eldonejo Schapire.
* 1976: *Los lugares secretos* (rakontoj), eldonejo Macondo.
* 1991: *La locomotora de fuego* (romano), eldonejoj El Cronista kaj Galerna.
* 1997: *Diálogos Borges-Sabato*, Emecé.
* 1999: *La boca del Riachuelo* (poezio), eldonejo La Isla.
* 2000: *Argentina primer mundo: crónicas de un puerto libre*, Fondo de Cultura Económica.
* 2008: *Imperdonables*, eldonejo Emecé
* 2010: *Solo ficciones* (rakontoj), Sudamericana.
* 2011: *K. Letra Bárbara* Editorial: Sudamericana

## Notoj 
Kategorio:Argentinaj verkistoj
Kategorio:Argentinaj ĵurnalistoj
Pedro Bonifacio Palacios

**Pedro Bonifacio Palacios** (San Justo, Argentino, 13-a de majo 1854 - La Plata, Argentino, 28-a de februaro 1917), konata ankaŭ laŭ la pseŭdonimo *Almafuerte*, estis argentina instruisto kaj poeto, konsiderata kiel unu de "la kvin saĝuloj" de la urbo La Plata, kun Florentino Ameghino, Juan Vucetich, Alejandro Korn kaj Carlos Spegazzini.

Lia unua labortendenco estis la pentrarto, sed li ne ricevis stipendion de la registaro por veturi al Eŭropo por perfektiĝi, ŝanĝis siajn planojn kaj dediĉis sin al la verkado (ĉefe en polemika ĵurnalismo) kaj la instruado, kie li havis problemojn ĉu pro manko de titolo ĉu pro siaj polemikaj verkoj. Foje li eniris en politiko.

## Verkaro 
Palacios publikigi kelkajn verkojn laŭ diversaj pseŭdonimoj, sed la plej populara estis *Almafuerte*.
Inter aliaj:
* *Lamentaciones*, (1906).
* *Siete sonetos medicinales*, (1907).
* *Evangélicas*, (1915).
* *Poesías*, (1916).
* *Poesías Completas*, (1917).
* *Nuevas Poesías*, (1918).
* *Milongas clásicas, sonetos medicinales y Dios te salve. Discursos*, (1919).
* *La inmortal*.
* *El misionero*, (1911).
* *Trémolo*.
* *Cantar de los cantares*.
* *La sombra de la patria*.

## Eksteraj ligiloj 
* Poesías de Almafuerte.
* Siete sonetos medicinales. konsultita la 22an de septembro 2014
* Retejo de Almafuerte en Poéticous.
* Verkoj. 

Kategorio:Argentinaj verkistoj
Kategorio:Argentinaj poetoj
Kategorio:Argentinaj ĵurnalistoj
Kategorio:Argentinaj bibliotekistoj
Kategorio:Argentinaj tradukistoj
Kategorio:Argentinaj pentristoj
Kategorio:Argentinaj instruistoj
Héctor Basaldúa

**Héctor BASALDÚA** (Pergamino, provinco Bonaero, 29a de septembro 1895 - Bonaero, 21a de februaro 1976) estis argentina pentristo, gravuristo, litografo kaj scenografo.

Li veturis tra Eŭropo kie li konis Aquiles Badi kaj kune ili integris la grupon de pentristoj kiu partoprenis en la Salono de la Sendependuloj de Parizo. Li en 1930 revenis al Argentino kaj iĝis ilustristo, por ekzemplo ilustris "Los consejos del Viejo Vizcacha". Poste dediĉis sin ĉefe al scenara arkitekturo de teatro, ekzemple por la Teatro Colón. Li ricevis diversajn premiojn.

Kategorio:Argentinaj pentristoj
Kategorio:Argentinaj scenejdekoraciistoj
Leopoldo Lugones

**Leopoldo Pablo LUGONES** (Villa de María del Río Seco, Kordobo, 13a de junio 1874 - San Fernando, Bonaero, 18a de februaro 1938) estis argentina poeto, eseisto, rakontisto, romanisto, dramaturgo, ĵurnalisto, historiisto, pedagogo, docento, tradukisto, biografiisto, filologo, teozofo, diplomato kaj politikisto. Lia poezia verkaro estas konsiderata kiel inaŭguro en hispana lingvo de la poezio moderna propre dirita (ne en la senco de modernismo),​ kaj la komenco de ĉiuj spertoj kaj eksperimentoj de la moderna poetiko en hispana lingvo. Per siaj rakontoj li iĝis kaj unu de la pioniroj de la fantasta kaj sciencfikcia literaturoj en Argentino.

## Verkoj 
### Poezio 
eta|210x210px|*Las montañas del oro*, publikita en 1897.
eta|250px|Leopoldo Lugones.
eta|250px|Leopoldo Lugones (dekstre) praktikante skermadon.
* *Las montañas del oro* (1897)
* *Los crepúsculos del jardín* (1905)
* *Lunario sentimental* (1909)
* *Odas seculares* (1910)
* *El libro fiel* (1912)
* *El libro de los paisajes* (1917)
* *Las horas doradas* (1922)
* *Romancero* (1924)
* *Poemas solariegos* (1927)
* *Romances del Río Seco* (1938)

### Noveloj 
* *La guerra gaucha* (1905)
* *Las fuerzas extrañas* (1906)
* *Cuentos fatales* (1924)

### Rakontoj 
* Filosofícula (1924)

### Romano 
* El Ángel de la Sombra (1926)

### Politikaj eseoj 
* Las limaduras de Hephaestos, inkludas:
** Piedras Liminares (1910)
** Prometeo, un proscripto del sol (1910)
* El problema feminista (1916)
* Mi beligerancia (1917)
* La torre de Casandra (1919)
* Acción, las cuatro conferencias patrióticas del Coliseo (1923)
* La organización de la paz (1925)
* La grande Argentina (1930)
* La patria fuerte (1930)
* Política revolucionaria (1931)
* El estado equitativo: ensayo sobre la realidad argentina (1932)

### Pedagogiaj eseoj 
* La reforma educacional: un ministro y doce académicos (1903)
* Didáctica (1910)

### Historiaj eseoj 
* El imperio jesuítico (1904)

### Biografioj 
* Historia de Sarmiento (1911)
* Elogio de Ameghino (1915)
* Roca (1938)

### Studoj de greka literaturo 
* El ejercito de la Ilíada (1915)
* Las industrias de Atenas (1919)
* Estudios helénicos (1924), inkludas:
** La funesta helena
** Un paladín de la Ilíada
** La dama de la Odisea (1924)
** Héctor el domador (1924)
** La despedida de Héctor y Andrómaca
** El duelo de Héctor y Ayax
** La muerte de Héctor
** El rescate de Héctor
* Nuevos estudios helénicos (1928), inkludas:
** El canto I de la Ilíada
** Apostilla homérica
** El canto XI de la Ilíada
** Interpretaciones homéricas
** Las carreras de la Ilíada
** Apuntes de helenismo médico
** El ideal de justicia en la legislación soloniana

### Aliaj verkoj 
* El payador (1916)
* El tamaño del espacio (1921)
* Diccionario etimológico del castellano usual [el 'a' ĝis 'arronzar'] (1931-38)

## Notoj 
Kategorio:Argentinaj verkistoj
Kategorio:Argentinaj poetoj
Kategorio:Argentinaj framasonoj
Kategorio:Argentinaj teozofoj
Pepe Fernández

**José María FERNÁNDEZ** (Bonaero, Argentino, 16-a de decembro 1928 - Parizo, Francio, 14-a de julio 2006), plej konata kiel Pepe Fernández, estis argentina verkisto, pianisto kaj fotografo kiu loĝis en Francio el la 1960-aj jaroj.​

Li ekkarieris kiel pianisto, sed ŝanĝis al fotografio. En aŭgusto 1954 li ekiris al Parizo kun Silvina Ocampo kaj Adolfo Bioy Casares, tie atendis lin Leda Valladares kaj María Elena Walsh kiu dediĉis al li sian faman kanton *Zamba para Pepe*- ia himno por la amikaj elmigrintoj-, Julio Cortázar kaj Lalo Schifrin. Poste Nadia Boulanger en 1966.
Li revenis al Bonaero en 1956, laboris en Eldonejo Abril kiel eldonisto de fotonoveloj kaj revenis al Francio en 1963 kie li setlis definitive. Li iĝis ĵurnalisto por kino kaj sportoj, kaj ofta fotisto de argentinanoj en Parizo. Li estis korespondanto de Editorial Atlántida.dekstra|eta|300px|Jorge Luis Borges fotita en Parizo de Pepe Fernández.
eta|300px|María Elena Walsh de Pepe Fernández, al kiu ŝi dediĉis la *Zamba para Pepe*.Li faris fotojn de Astor Piazzolla, Pablo Neruda, Julio Cortázar, Mikis Theodorakis, Manuel Mujica Lainez, Guillermo Vilas, Osvaldo Piazza, Carlos Monzón, Jorge Luis Borges, Jairo, Paul Newman, Julie Christie, Rubén Juárez, Ernesto Sabato, Susana Rinaldi, Horacio Salgán, Italo Calvino kaj aliaj. Li ekspoziciis en Parizo, Novjorko kaj Bonaero.

## Notoj 
Kategorio:Argentinaj verkistoj
Kategorio:Argentinaj fotistoj
Kategorio:Bonaeranoj
René Mugica

**René MUGICA** (8a de aŭgusto 1909 en Carhué, Provinco Bonaero, Argentino - 3a de majo 1998 Bonaero, Argentino) estis argentina aktoro kaj reĝisoro de kinarto. Li formis parton de la komenca teamo de la grupo *Artistas Argentinos Asociados* kaj laboris kiel helpreĝisoro antaŭ realigi en 1960 sian unuan filmon kiu estis *El centroforward murió al amanecer* (la avanulo mortisaŭrore) kiu reprezentis Argentinon en la Festivalo de Cannes en 1961. Lia plej bonkvalita filmo estis *Hombre de la esquina rosada* (1962) laŭ la samnoma rakonto de Jorge Luis Borges.

Li faris ankaŭ sindikatan laboron kiel prezidante de DAC (Directores Argentinos Cinematográficos) kaj demiziinta li estis nomumita kiel honora prezidanto de la ento. Li estis ankaŭ direktoro de la Nacia Instituto de Kinematografio.

## Filmaro 
### Kiel aktoro 
* Del otro lado del puente (1953). Reĝ. Carlos Rinaldi.
* Nunca te diré adiós (1947). Reĝ. Lucas Demare.
* Donde mueren las palabras (1946). Reĝ. Hugo Fregonese.
* Pampa bárbara (1945). Reĝ. Lucas Demare.
* Su mejor alumno (1944). Reĝ. Lucas Demare.
* El fin de la noche (1944). Reĝ. Alberto de Zavalía.
* El muerto falta a la cita (1944). Reĝ. Pierre Chenal.
* Fuego en la montaña (1943). Reĝ. Carlos Torres Ríos.
* Todo un hombre (1943). Reĝ. Pierre Chenal.
* La Guerra Gaucha (1942). Reĝ. Lucas Demare.
* ¡Gaucho! (1942). Reĝ. Leopoldo Torres Ríos.
* El cura gaucho (1941). Reĝ. Lucas Demare.
* La carga de los valientes (1940). Dir. Adelqui Millar.

### Kiel reĝisoro 
* Bajo el signo de la patria (1971). Scenaro de Ismael Montaña.
* La buena vida (1966). Scenaro de Carlos Latorre.
* El reñidero (1965). Scenaro de Sergio De Cecco, René Mugica kaj Martín Rodríguez Mentasti laŭ verko de Sergio de Cecco.
* Viaje de una noche de verano (1965) (epizodo Antón Pirulero). Scenaro de Rodolfo M. Taboada.
* El demonio en la sangre (1964). Scenaro de René Mugica pri intrigo de Roa Bastos kaj Tomás Eloy Martínez.
* El octavo infierno, cárcel de mujeres (1964). Scenaro de Ariel Cortazzo.
* La murga (1963). Scenaro de Rodolfo M. Taboada.
* Rata de puerto (1963). Scenaro de René Mugica kaj Isaac Aisenberg pri intrigo de Ariel Cortazzo.
* Hombre de la esquina rosada (1962). Scenaro de Joaquín Gómez Bas, Carlos Adén kaj Isaac Aisenberg laŭ samnoma rakonto de Jorge Luis Borges.
* El centroforward murió al amanecer (1961). Scenaro de Agustín Cuzzani laŭ lia samnoma verko.

## Bibliografio 
* El cine que no fue (1996)
* El quinto jinete (1994)
* Relatos del andarín: alegrías y tristezas que así contó para ser contadas (1992)
* En el principio fue la imagen: la obra, cinematográfica, derecho de autor y de los artistas intérpretes, derecho del productor (1989)

Kategorio:Argentinaj scenaristoj
Kategorio:Argentinaj filmoreĝisoroj
Kategorio:Argentinaj aktoroj
Elsa Astete Millán

**Elsa ASTETE Millán** estis argentina verkisto kaj la unua edzino de la argentina verkisto Jorge Luis Borges. Ili geedziĝis per civila sistemo kaj katolika ceremonio en la paroĥo de Nuestra Señora de las Victorias de Bonaero la 21an de septembro 1967, kiam ŝi, eks-fianĉino de junaĝo, ekiĝis vidvino. La geedzeco daŭris nur tri jarojn, ĉar ili divorcis en 1970.

La 21an de septembro 1967 Borges, 68-jaraĝa, edziĝis al Elsa Astete Millán, 57-jaraĝa. Dum la unua epoko, la paro loĝis ĉe li, kunloĝante kun la patrino de Borges, Leonor Acevedo. En la memoro de Elsa la patrino de la verkisto ne intervenis por damaĝi la rilaton. Tamen, laŭ la amikoj de Borges, la ĵaluzo de Doña Leonor estis terura. Monatojn post la nupto, la paro translokiĝis al apartamento, kie ili por la unua fojo ekloĝis kune kaj solaj, kaj tie la rivaleco inter lia edzino kaj lia patrino akriĝis kaj la verkisto devis ekviziti kaŝe la patrinon Leonor. Tiu sperto, krome, kondukis la paron alfronti definitive la realon: la kunvivado estis netolerebla. En intervjuo publikigita en 1993, Elsa akceptis ke ŝi ne estis feliĉa ĉe Borges: «Era introvertido, callado y poco cariñoso. Era etéreo, impredecible. No vivía en un mundo real» (Li estis introvertito, silentema kaj malmulte afabla. Li estis etera, neantaŭdirebla. Li ne vivis en reala mondo).

## Notoj 
Kategorio:Argentinaj verkistoj
Kategorio:Jorge Luis Borges
El hacedor

***El hacedor*** (la faristo) estas libro verkita de Jorge Luis Borges, publikigita la unuan fojon en 1960 fare de Emecé Editores kaj ofte reledonita.

Temas pri aro de 55 tekstoj inter kiuj poezio, rakontoj kaj eseoj, kelkaj el kiuj tre mallongaj, inter kiuj troviĝas kelkaj el la tekstoj plej memorataj de la aŭtoro, por ekzemplo la medita prozaĵo titolita "Borges kaj mi".

La enkonduko, datita la 9an de aŭgusto 1960, havas titolon *Al Leopoldo Lugones*, pro kio ĝi povas esti konsiderita samtempe dediĉon. Temas pri la rakonto pri fikcia renkonto, en la medio de la Nacia Biblioteko —la aŭtoro nomigas ĝin *sonĝo*—, de Borges kun Leopoldo Lugones, mortinta en 1938.

La tekstoj kiuj komponas *El hacedor* estis verkitaj en diversaj momentoj kaj cirkonstancoj. Tamen, grupigitaj en unu volumo kunformas aron en kiu aperas la ĉefaj priokupoj, ŝatoj kaj nostalgioj de la aŭtoro, kunigitaj de lingvaĵo foje impona kaj foje facila kaj klara.

## Enhavtabelo 
Komponas tiun verkon la jenaj tekstoj:

* A Leopoldo Lugones (dediĉo, kiel enkonduko)
* El hacedor
* Dreamtigers
* Diálogo sobre un diálogo
* Las uñas
* Los espejos velados
* Argumentum ornithologicum
* El cautivo
* El simulacro
* Delia Elena San Marco
* Diálogo de muertos
* La trama
* Un problema
* Una rosa amarilla
* El testigo
* Martín Fierro
* Mutaciones
* Parábola de Cervantes y de Quijote
* Paradiso, XXXI, 108
* Parábola del palacio
* Everything and nothing
* Ragnarök
* Inferno, I, 32
* Borges y yo
* Poema de los dones
* El reloj de arena
* Ajedrez
* Los espejos
* Elvira de Alvear
* Susana Soca
* La luna
* La lluvia
* A la efigie de un capitán de los ejércitos de Cromwell
* A un viejo poeta
* El otro tigre
* Blind Pew
* Alusión a una sombra de mil ochocientos noventa y tantos
* Alusión a la muerte del coronel Francisco Borges (1833-74)
* In memoriam A.R.
* Los Borges
* A Luis de Camoens
* Mil novecientos veintitantos
* Oda compuesta en 1960
* Ariosto y los árabes
* Al iniciar el estudio de la gramática anglosajona
* Lucas, XXIII
* Adrogué
* Arte poética
* Museo
* Del rigor en la ciencia
* Cuarteta
* Límites
* El poeta declara su nombradía
* El enemigo generoso
* Le regret d'Héraclite
* In memoriam J.F.K.
* Epílogo

## Notoj 
Kategorio:Verkoj de Jorge Luis Borges
Kategorio:Libroj aperintaj en 1960
The Sword in the Stone (filmo)

***The Sword in the Stone*** (prononco laŭ sistemo IFA [], anglalingve por *La glavo en la ŝtono*) estas usona animacia muzikala fantazia komedio filmo de 1963 produktita de *Walt Disney* kaj publikigita de *Buena Vista Distribution*.

Ĝi estis la 18-a animacia filmo de Disney, kaj estis premierita en kinejoj la .

## Ĉefrolantoj 
en la origina, anglalingva versio
* Rickie Sorensen, Richard kaj Robert Reitherman: Reĝo Arturo
* Karl Swenson: Merlin
* Junius Matthews: la parolanta strigo *Archimedes* (Arkimedo)
* Sebastian Cabot: Siro *Ector*
* Norman Alden: Siro *Kay*
* Martha Wentworth: Madam *Mim*
* Alan Napier: Siro *Pellinore*
* Thurl Ravenscroft: Siro *Bart*
* James MacDonald: la lupo
* Ginny Tyler: la knabineto *Squirrel* ("sciuro")
* Barbara Jo Allen: la telerolaveja servistino de Siro *Ector*

## Vidu ankaŭ 
* paĝon pri la legenda glavo Ekskaliburo, al kiu aludas la filma titolo

## Eksteraj ligiloj 
*  ()
* 

Kategorio:Anglalingvaj filmoj
Kategorio:Fantastaj filmoj
Kategorio:Filmoj de Disney
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1963
Kategorio:Usonaj animaciaj filmoj
Kategorio:Usonaj komediaj filmoj
Kategorio:Usonaj muzikaj filmoj
Merkurrenkonta asteroido

[dekstra|eta|300px|

----
**Difinoj de la orbitoj** : la flava cirklo figuras la [orbiton de Merkuro, la ruĝa elipso figuras la orbiton de la asteroido.
]]
**Merkurrenkonta asteroido** estas asteroido, kies orbito proksimas aŭ krucigas tiun de Merkuro.

Tiuj, kies afelio estas ekstere de la merkura afelio (0,4667 AU) kaj la perihelio ekstere de tiu de Merkuro (0,3075 AU) estas merkur-krucigantoj ; tiuj, kies perihelio estas ekstere de la perihelio de Merkuro estas eksteraj merkur-tanĝantoj. Oni ne konas asteroidon, kies granda duonakso estus malpli granda ol tiu de Merkuro : nenia nun konata asteroido estas interna merkur-tanĝanto.

## Orbitoj 
[eta|Arta animacio de [66391 Moshup, duopa merkurrenkonta asteroido.]]
Ĉiuj tiuj asteroidoj havas tre discentran orbiton (minimume : 0,3722631 por (413563) 2005 TG45 ; maksimume 0,9689489 por (394130) 2006 HY51) kaj foje tre klinitaj. Do, krom la orbiton de Merkuro, ĉiuj tiuj asteroidoj krucigas la orbiton de Venuso kaj preskaŭ ĉiuj, tiun de Tero. Multe da ili kruicigas la orbiton de Marso kaj pluraj iras pli malproksimen ol la orbito de Jupitero.

## Listoj 
### Merkur-krucigantaj asteroidoj 
Tiuj asteroidoj havas perihelion pli proksima de la Suno ol tiu de Merkuro (0,3075 AU)

### Merkur-tanĝantaj asteroidoj 
Tiuj asteroidoj havas perihelion pli proksima de la Suno ol la afelio de Merkuro ( (0,4667 AU) sed pli malproksima ol la perihelio de Merkuro (0,3075 AU)

## Eksteraj ligiloj 
*  Listo de objektoj kies perihelio estas < 0,3075 AU ; per *JPL Small-Body Database Search Engine*
*  Listo de objektoj kies perihelio estas inter 0,3075 AU kaj 0,4667 AU ; per *JPL Small-Body Database Search Engine*
*  Proksimaj renkontantoj de Merkuro kaj aliaj planedoj


Kategorio:Grupoj kaj familioj de asteroidoj
Asteroido Merkurrekonta
Monoptero

[eta|300x300px|Monoptero en [Esch-sur-Alzette, Luksemburgio.]]
**Monoptero** ​(de la antikva greka: ὁ μονόπτερος, kies signifo estas de unusola alo; derivita de μόνος, "unika", "singulara", "sola" kaj τὸ πτερόν, "alo"​) estas kolonaro cirkla kiu subtenas tegmenton sen ajna muro. Alivorte, temas pri rondoforma edifico, ĉefe de klasika templo, kiu havas anstataŭ murojn, cirklojn de kolonoj kiuj subtenas tegmenton.

Laŭ Francisko Azorín **monoptero** estas *Konstruaĵo havanta unusolan kolonan vicon. Ronda konstruaĵo formita per ronda vico de kolonoj, subportante kupolon.*

## Vidu ankaŭ 
* Belvedero
* Kiosko
* Pavilono

## Notoj 
Kategorio:Kolonoj
Kategorio:Temploj
Kategorio:Rotondoj
Miklós Gábor Kerényi

**Miklós Gábor Kerényi** [miklOŝ gAbor kerEnji], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kerényi Miklós Gábor** estas hungara reĝisoro, teatrestro. Lia karesnomo estis *Kero*, lia edzino estis Tünde Frankó.

Miklós Gábor Kerényi http://mek.oszk.hu/02100/02139/html/sz13/268.html naskiĝis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Miklós Gábor Kerényi frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, en 1975 li akiris pedagogian diplomon en altlernejo, en 1976 ankaŭ en konservatorio, fine teatroteorian diplomon en Teatra Altlernejo de Budapeŝto en 1979. Li komencis sian teatran karieron en Teatro de Kecskemét. Inter 1981 kaj 1989 li estis reĝisoro de Operetoteatro (Budapeŝto), sed li reĝisoradis ankaŭ en Nacia Teatro (Szeged). Li reĝisoradis jardekon en Budapeŝta Ŝtata Operejo, same ankaŭ en Francio, Svislando, Usono, Rusio, Rumanio, Pollando, Britio. En 2011 li revenis al la Operetoteatro, kie li komence estis reĝisoro, poste arta gvidanto. En jarfino de 2017 li abdikis, ĉar oni akuzis lin pro seksaj molestadoj. Li havas edzinon kun 3 gefiloj. Li ricevis premion Kossuth en 2008, inter 1986-2012 aliajn premiojn.

## El liaj reĝisoraĵoj 
* Giuseppe Verdi:
** *Macbeth* (1986, 2000)
** *Otello* (1988)
** *Don Carlo* (1994, 1998)
** *Un balo in Maschera* (1998, 2005)
* Georges Bizet: *Carmen* — (2010)
* Richard Wagner: *Der Fliegende Holländer* (1987, 1996–1997)
* Wolfgang Amadeus Mozart:
** *Don Giovanni* (1989)
** *Die Entführung aus dem Serail* (1994)
* Jacques Offenbach: ''Les contes d'Hoffmann* (1990, 1999)
* Gioachino Rossini: *La barbiro de Sevilo* (1992–1993)
* Giacomo Puccini:
** *Madama Butterfly* (1995, 2000, 2004)
** *Gianni Schicchi* (2011)
* Charles Gounod: *Faust* (1996)
* Johann Strauß (filo): *Die Fledermaus* (1997)
* Imre Kálmán:
** *Marica grófnő* (2001)
** *Csárdáskirálynő'' (2003)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj reĝisoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
31175 Erikafuchs

'*31175 *Erikafuchs''''' estas malgranda, treege hela asteroido de la asteroida zono malkovrita la  far'de la teamo de la astronomia kampanjo *OCA-DLR Asteroid Survey* (ODAS) elde la Observatorio de la altebenaĵo de Calern, en Caussols (Alpes-Maritimes, Francio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la germana tradukistino Erika Fuchs (1906 — 2005), kiu tradukis la rakontojn de Walt Disney. Ŝi inventis vortojn kaj frazojn, kiuj enkondukiĝis en la modernan . La asteroido estis nomita por celebri la malfermon de la Erika-Fuchs-domo en ŝia loĝurbo Schwarzenbach an der Saale, Germanio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de OCA-DLR Asteroid Survey
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1997
María Esther Vázquez

**María Esther VÁZQUEZ** (Bonaero, 4-a de aŭgusto 1937 - Bonaero, 25-a de marto 2017)​ estis argentina verkistino, kunlaboristino kaj biografiistino de Jorge Luis Borges kaj de Victoria Ocampo.

Ŝi estas aŭtorino de la rakontaroj *Los nombres de la vida* kaj *Desde la niebla*, inter aliaj; de la eseoj *Introducción a la literatura inglesa* kaj *Literaturas germánicas medievales* —verkitaj kunlabore kun Jorge Luis Borges—; kaj de la biografioj *Victoria Ocampo* kaj *Borges. Esplendor y derrota*. Kiel kolumnistino de la ĵurnalo *La Nación*, ŝi publikigi pli ol mil kvincent artikolojn. Ŝi ricevis la Premion Konex (1987 kaj 2004), la Premion Comillas de la Eldonejo Tusquets en Hispanio (1995), la Premion de la Internacia Librofoiro de Bonaero (1997) kaj la Premion "Rosalía de Castro" de la Centro PEN Galegio (2012).

## Verkoj 
* "Los nombres de la muerte". Noveloj. María Esther Vázquez, Emecé, Buenos Aires, 1964.
* "Introducción a la literatura inglesa". Eseo. María Esther Vázquez y Jorge Luis Borges, Columba, Buenos Aires, 1965.
* "Literaturas germánicas medievales". Eseo. María Esther Vázquez y Jorge Luis Borges, Falbo Librero Editor, Buenos Aires, 1966.
* "El mundo de Manuel Mujica Lainez". Eseo. María Esther Vázquez, Fundación Editorial de Belgrano, Buenos Aires, 1983.
* "Desde la niebla". Noveloj. María Esther Vázquez, Emecé, Buenos Aires, 1988.
* "Victoria Ocampo". Biografio. María Esther Vázquez, Planeta, Buenos Aires, 1993.
* "Borges. Esplendor y derrota". Biografio. María Esther Vázquez, Tusquets, Buenos Aires, 1996.
* "Borges, sus días y su tiempo". Biografio. María Esther Vázquez, Vergara Editor, Buenos Aires, 1999.
* "Butler. Conversaciones con María Esther Vázquez". Intervjuo. María Esther Vázquez, Ministerio de Cultura de Buenos Aires, Buenos Aires, 2001.
* "Victoria Ocampo. El mundo como destino". Biografio. María Esther Vázquez, Seix Barral, Buenos Aires, 2002.
* "La memoria de los días". Noveloj. María Esther Vázquez, Emecé, Buenos Aires, 2004.
* "Crónicas del olvido". Noveloj. María Esther Vázquez, editorial Victoria Ocampo, Buenos Aires, 2004.
* "Estrategias de la pena". Poezio. Fundación Victoria Ocampo, Buenos Aires, 2014

## Notoj 
Kategorio:Argentinaj verkistoj
Kategorio:Jorge Luis Borges
Mutelo

eta|La mutuloj (5) estas situaj sub la gejsono de la kornico (4).
**Mutelo** (el la latina *mutulus* signifante «kaprokapo»), estas ornama elemento de la antikva grek-romia arkitekturo konstituata de plateto kiu formas parton de la entablemento. Apartenanta al la dorika ordo, ĝi situas sub la gejsono (suba parto de la kornico), fronte al triglifoj, kies longecojn kunhavas. La mutuloj estas dismetitaj sur la triglifoj kaj la metopoj kaj korespondas supre kun la reguloj kiuj estas sub tiuj.

[eta|300px|maldekstre|Hispanlingva priskribo de la arkitekturaj elementoj de la [dorika ordo: la muteloj estas indikitaj duarange el supro, sub la kornico.]]
Laŭ Francisko Azorín **mutelo** estas *Tipa modilono senornama ĉe la entablemento de la dorikorda konstruaĵo, kun gutoj ĉe ĝia sofito.* Li indikas etimologion el la greka *mutilos* (konko) kaj de tie la latina *mutulus*.

## Notoj 
Kategorio:Arkitekturaj eroj
Kategorio:Arkitekturo de Antikva Grekio
Kategorio:Dorika stilo