Hispaniola mangokolibro

La **Hispaniola mangokolibro** (*Anthracothorax dominicus*, laŭ kio ankaŭ *Dominika mangokolibro*) estas malgranda specio de kolibroj en la familio Trokiledoj kaj unu el la ok specioj de la genro *Anthracothorax*. Ĝi troviĝas kiel endemio en la insulo Hispaniolo, tio estas en Haitio kaj Dominika Respubliko.

## Taksonomio kaj sistematiko
La Hispaniolan mangokolibron formale priskribis la sveda natursciencisto Carl Linnaeus en 1766 en la 12a eldono de sia verko *Systema Naturae* kun la dunoma nomo *Trochilus dominicus*. Linnaeus bazis sian priskribon sur la "colibry de S. Domingue" kiun priskribis kaj bildigis la franca zoologo Mathurin Jacques Brisson en 1760. La tipa loko estas la Dominika Respubliko en la insulo Hispaniolo (kaj ne en la insula ŝtato Dominiko). La Hispaniola mangokolibro estas nun metita en la genron *Anthracothorax*, kiun enkondukis la germana zoologo Friedrich Boie en 1831.

## Aspekto
Hispaniolaj mangokolibroj estas 11,5 ĝis 13,5 cm longaj; maskloj pezas 6,0 ĝis 8,2 g kaj inoj 4,0 ĝis 7,0 g. Plenkreskaj maskloj havas brile bronzverdajn suprajn partojn. La mentono kaj gorĝo estas metalecverdaj kaj la cetero de la subaj partoj velurnigraj kun blueta nuanco. La vosto estas plejparte viola; la internaj plumretoj estas kuprecaj kaj la pintoj blunigraj. La supraj partoj de la femalo estas brile bronzverdaj. Ĝiaj subaj partoj estas grizecaj, paliĝante al palblankaj sur la abdomeno. La vosto estas ruĝe viola kun larĝaj nigraj markoj proksime al la fino; la plej eksteraj plumoj havas blankajn pintojn. Oni supozas, ke la junulo similas al la femalo, sed kun nigra linio laŭ la centro de la subaj partoj.

## Distribuo kaj habitato
La Hispaniola mangokolibro troviĝas tra Hispaniolo kaj pluraj el ĝiaj malgrandaj ĉemarbordaj insuloj. Ĝi loĝas en diversaj kaj humidaj kaj sekaj pejzaĝoj, inkluzive de maldensejoj, ĝardenoj, subombraj kafplantejoj, sekundaraj arbaroj kaj marbordaj arbustaroj. Ĝi ĝenerale troviĝas sub 1 500 m, sed troviĝas (kvankam malofte) ĝis 2 600 m.

## Kutimaro
### Movoj
La Hispaniola mangokolibro estas loĝanta (nemigranta) tra sia tuta teritorio.

### Reproduktado
La reprodukta fenologio de la Hispaniola mangokolibro ne estas studita; plej multaj informoj estas anekdotaj. Oni kredas, ke ĝi reproduktiĝas iam ajn dum la jaro. La nesto estas taso el molaj plantfibroj ligitaj per aranea silko kaj kovrita ekstere per likenoj kaj ŝelaj flokoj. Ĝi kutime estas metita en arbon aŭ arbustojn. La ovodemetado estas de du ovoj.

### Voĉo
Oni supozas, ke la Hispaniola mangokolibro estas plejparte silentema, kaj ĝia kanto ne estis priskribita. La vokoj inkluzivas "ripetantan mallongan *cip*" kaj "altatonan likvan trilon". Ĝi ĝenerale estas ofta en marbordaj regionoj kaj abundas en sekaj areoj. Ĝi estis formortigita de kelkaj malgrandaj enmaraj insuloj.

## Referencoj 
* del Hoyo, J.; Elliot, A. & Sargatal, J. (editors). (1999). *Handbook of the Birds of the World. Volume 5*: Barn-Owls to Hummingbirds. Lynx Edicions. ISBN 8487334253
* Temeles, E.J.; Linhart, Y.B.; Masonjones, M. & Masonjones, H.D. (2002): The role of flower width in hummingbird bill length-flower length relationships. *Biotropica* **34**(1): 68–80.  PDF kompleta teksto
* Ridgely, Robert S. (1976): *A Guide to the Birds of Panama*. Princeton University Press, Princeton, New Jersey. 

## Eksteraj ligiloj
Kategorio:Apodoformaj
Kategorio:Birdoj de Centrameriko
Kategorio:Birdoj de Karibio