Ĝermolisto de germanaj esperantistoj

## A
### Robert Alm
**Robert Alm** (naskiĝis la 20-an de junio 1897) estis esperantisto en Wismar.
## B 
### Diana Babec 
**Diana BABEC** (naskiĝis , do nun -jara) estas germana esperantistino. Ŝi en la 1990-aj jaroj plurajn jarojn estis komisionano de Germana Esperanto-Junularo pri publikaj rilatoj, dum ŝi estis studento en Soest..

#### Referencoj 
### Andreas Bender
**Andreas Bender** estis esperantisto dum la unua duono de 20-a jarcento en Neunkirchen.

### Anneliese Elsa Bepperling 
**Anneliese (Lisa) Elsa BEPPERLING** (naskiĝis en 1919, mortis la 11-an de novembro 1990 en Hamburgo, Germanio, pro rajd-akcidento) estis dum multaj jaroj fakdelegitino de UEA.

### Katja Bertram 
**Katja BERTRAM** (naskiĝis en 1966 aŭ 1967) estas germana esperantistino, kiu kreskis en la komunumo Bissendorf en Malsupra Saksio kaj esperantistiĝis en lerneja aĝo, kiel lernantino en la tiam ankoraŭ nur-knabina *Ursula*-gimnazio de Osnabruko - intertempe la privata katolika mezlernejo akceptas ankaŭ knabajn lernejanojn. Fine de la 1980-aj kaj en la 1990-aj jaroj ŝi estis estraranino kaj komisianino pri internaciaj rilatoj de Germana Esperanto-Junularo, kaj krome plurajn jarojn aktivis kiel esperantlingva aktorino en la teatra grupo *Kia Koincido*.

### Rita Beug 
**Rita BEUG** (naskiĝis en 1916, mortis fine de aŭtuno 1997) estis dumviva membro de UEA, animo de la Esperanto-grupo en Würzburg (Germanio) kaj iama vic- kaj turisma fakdelegito de UEA.

### W. D. Ekkehard Bink 
D-ro **W. D. Ekkehard BINK** (naskiĝis en 1924, mortis julie 1992 en Hamburgo) estis UEA-fakdelegito pri matematiko.

### Sascha Bittner 
**Sascha BITTNER** en la 2000-aj jaroj estis juna germana esperantistoj kaj aktivulo de GEJ. Ekzemple li okaze de la 51-a IS en Würzburg (2007/2008) faris edukan programeron pri geokaŝado. Pri lia naskiĝjaro aŭ studado resp. profesio ĝis nun estas neniuj informoj, sed konatas ke li en 2007 vivis en Hoppstädten, Rejnlando-Palatinato.

**Referencoj**

### Hans J. Borgwardt 
**Hans Joachim BORGWARDT** (naskiĝis la , mortis en novembro 2003) estis delegito pri humanismo kaj homaj rajtoj (1991-2003) en Stralsund (Germanio). Li estis ano de la Centra Estraro de GDREA.

### Marta Boxhammer 
**Marta BOXHAMMER**  (naskiĝis la  en *Sänitz* (ekde 1954 pole *Sanice* apud Rothenburg (Saksio) en Malsupra Luzacio, mortis la ) estis pioniro de la laborista Esperanto-movado.

### Rudolf Brand 
**Rudolf BRAND** (naskiĝis en 1921, mortis la 6-an de novembro 1992 en Bamberg, Germanio) estis UEA-fakdelegito pri instruado kaj turismo.

En 1966 li estis la ĉeforganizanto de Germana Esperanto-Kongreso en Bamberg.

### Franz Josef Braun 
**Franz Josef BRAUN** (mortis en aĝo de 86 jaroj la 30-an de junio 2023 en Bühl, do naskiĝis en 1936 aŭ 1937) estis germana esperantisto aktiva en Germana Esperanto-Asocio GEA kaj en ties suborganizo BAVELO en la germana federacia lando Baden-Virtembergo. Li en 1984 estis gvida kunfondanto de la Internacia Komerca kaj Ekonomia Fakgrupo (intertempe Internacia Komerca kaj Ekonomia Federacio, IKEF) pri uzado de Esperanto en komerco kaj ekonomio.

#### Referencoj 
### Gisela Braun 
**Gisela BRAUN** (mortis 36-jara la 15-an de novembro 1970) estis germana esperantistino kaj fakdelegito en Frankfurto ĉe Majno. Sub tragika cirkonstanco ŝi perdis la vivon surstrate.

### Johanna Brautigam
**Johanna Brautigam** (naskiĝis la 4-an de februaro 1898) estis esperantistino en Meißen.

### Otto Brandt 
**Otto BRANDT** (naskiĝis en 1891, mortis komence de junio en 1970) estis germana esperantisto en Krefeld. Li lernis Esperanton 50 jarojn antaŭ la morto kaj estis malnova membro kaj fakdelegito por blinduloj. En 1962 al li estis atribuita la honorbroŝo de GEA.

eta|160px|*Historio de Esperanto*, fare de  Karl Brüggemann.

### Karl Brüggemann 
**Karl Brüggemann** estis germana esperantisto en la unua duono de la 20-a jarcento.

Verkoj
* *Unua legolibreto*. (19 Rakontoj, fabeloj kaj popollegendoj). Eld. Friedrich Ader, Dresden, 1922. - 64 paĝoj, 16 cm. - (Universala biblioteko no. 1, *AB: 97 A 5 dl 6)
* *Dua legolibreto*. (16 prozaĵoj el literaturo , arto kaj scienco). Eld. Friedrich Ader, Dresden, 1922. - 63 paĝoj, 16 cm. - (Universala biblioteko no. 2, *AB: 96 B 10 dl 10)

* *Esperanto-Lehrbuch für Schul-, Kursus- und Selbstunterricht*, Eld. Friedrich Ader, Dresden, 1922 - 144 paĝoj, 2 Bl., Kl. 8°
* *Historio de Esperanto*. Eld. Friedrich Ader, Dresden, 1923. - ? paĝoj, 16 cm. - (Universala biblioteko no. 3)
* Wilhelm Hauff: La Almozulino de la "Pont des Arts": novelo el la germana lingvo tradukita de Karl Brüggemann. Eld. Friedrich Ader, Dresden 1923. - 144 paĝoj, 16 cm. - (Universala biblioteko no. 4, *AB: 96 B 10 dl 14)

* Johann Heinrich Daniel Zschokke: Aventuro en la Novjara Nokto: novelo el la germana lingvo esperantigita de Karl Brüggemann. Eld. Friedrich Ader, Dresden, 1923. - 72 paĝoj, 16 cm. - (Universala biblioteko no. 6, *AB: 96 B 10 dl 15)
* *El la mitologio de antikvaj popoloj*. Eld. Friedrich Ader, Dresden, 1923. - 80 paĝoj, 16 cm. - (Universala biblioteko no. 5, *AB: 97 C 7 dl 2)

La kodoj estas de la Standlijst collectie "Kunsttalen" (lista kolekto "Artaj lingvoj") de la universitata biblioteko Utrecht, arkivigita en junio 2008

### Harry Brühl
**Harry Brühl** estis esperantisto en Germanio dum la komenco de 20-a jarcento.

Verko:

***Kurzer Lehrgang der Internationalen Hilfssprache Esperanto**. Eld.  Hans Th. Hoffmann, Berlino, 1907(?)

### Martin Burkert 
Pri **Martin BURKERT** vidu sub Martin Markarian.
### Max Büschel
**Max Büschel** estis esperantisto en LEIPZIG, dum la komenco de 20-a jarcento. Li ellernis Esperanton en 1903.

Verkoj:

***D. Zamenhofs Esperanto-Sprache zum Selbstunterricht**. Eld. Verlag von Rudolf Uhlig, Leipzig, 1907(?)

### Nicola Buskotte 
**Nicola BUSKOTTE** (naskiĝis , do nun -jara) estas germana historiistino kaj esperantistino, kiu kreskis en la komunumo Ostercappeln en Malsupra Saksio kaj esperantistiĝis en lerneja aĝo, kiel lernantino en la knabina *Ursula*-gimnazio de Osnabruko. Fine de la 1980-aj kaj en la 1990-aj jaroj, grandparte dum sia studado en la universitato de Monastero, ŝi estis estraranino de Germana Esperanto-Junularo, interalie pri renkontiĝoj kaj pri financoj.
### Walter Busse
**Walter Busse** (naskiĝis la 24-an de januaro 1899) estis esperantisto el Magdeburg.

## C 
### H. de Chalmot 
**H. de Chalmot** estis esperantistino en Göttingen citita en Adresaro de la Esperantistoj, serio XXV/peco 1, kiu signifas ke ŝi ellernis Esperanton en 1904. La adresaro indikas ŝin kiel fraŭlino, kio estas indiko ke probable ŝi estis junulino kiam ŝi lernis la lingvon, eble lernejano aŭ studentino. En 1909 ŝi verkis kun Frieda Döninghaus kalendaron en kvar lingvoj: Esperanto, la franca, germana kaj angla.

#### Referencoj 
### Max Chamrol
**Max Chamrol** (mortis la 20an de decembro 1980) estis germana esperantisto.

## D 
### Ferdinand Delkliseur
Pastro **Ferdinand Delkliseur** (mortis 1910) estis Esperantisto el Hamburgo. Li estis "konsulo" (t.e. delegito de UEA), en Frankfurto ĉe Majno en la komenco de la 20-a jarcento .
### Carl Denker 
**Carl Denker** (mortis la 30-an de aprilo 1933), vegetarano kaj konfidata supera registara konsilisto de titolo *Geheimrat*, estis germana esperantisto.
### Ernst Diedrich
**Ernst Diedrich** (naskiĝis la 30-an de marto 1909) estis esperantisto en Warin.

### Alfred Dietrich 
**Alfred DIETRICH** (naskiĝis en 1926, mortis la 2-an de aprilo 1995 en Elsfleth), estis germana fervojisto kaj esperantisto. Li fondis la Esperanto-grupon en Elsfleth.
### Walter Dietze
**Walter Dietze** (mortis la 10-an de novembro 1978) estis esperantisto el Großpösna.

### Frieda Döninghaus 
**Frieda Döninghaus** estis germana esperantistino en Kolonjo en la komenco de 20-a jarcento. En 1909, ŝi verkis kun H. de Chalmot la kalendaron *Kalendaro por lingva ripetado en kvar lingvoj : Esperanto-Franco-Germana kaj Angla*. Ŝi pagis la eldonon sur 53 folioj (25X15).

### Felix Dyba
**Felix Dyba**, gimnazia instruisto, estis germana esperantisto en la unua duono de 20-a jarcento. Li instruis stenografio kaj aperigis original-sistemon „Ĉies“.

Verko

*ESPERANTA STENOGRAFIO INTERNACIA. Unua Parto. Korespondada Skribo. 14 paĝa (10.5 X 16.5 cm.) broŝuro hektografiita. Eld. la aŭtoro: Berlino, 1926?

## E 
### Otto Eberler 
**Otto EBERLER** (naskiĝis la  en Altusried) estis germana esperantisto kaj advokato. Li estis komponisto de moderna dancmuziko kaj propagandisto de Esperanto en Germanio kaj eksterlando.

### Alois Eder 
**Alois EDER** (naskiĝis en 1940 en Pinzgau) estas aŭstra-germana esperantisto kaj pensiiĝinta religia pedagogo. Li esperantiĝis 14-jara en la internulejo de Kollegium Borromaeum Salzburg, ekde ties fondojaro en 1982 estis estrarano de BAVELO, poste inter la jaroj 2001 kaj 2005 estis estrarano de GEA kaj laŭ la stato de 2012 daŭre estas prezidanto de BAVELO. Li loĝas en Gärtringen.

### Erich Ehmig
**Erich Ehmig** (naskiĝis la 13-an de aŭgusto 1898) estis esperantisto en Hildburghausen.

### Ulrich Ender 
D-ro **Ulrich ENDER** (naskiĝis la , kutime nomata *Uli Ender*) - estas germana esperantisto vivanta en Munkeno. De jardekoj aktiva en la loka Esperanto-movado, li interalie estis inter la organizantoj de la 69-a Germana Esperanto-Kongreso de pentekosto 1991 en sia hejmurbo, kadre de kiu reunuiĝis la du landaj asocioj de UEA el okcidenta kaj orienta Germanio al unu asocio.

### Otto Erbs
**Otto Erbs** (mortis la 24-an de decembro 1981) estis kunfondinto de la Esperanto-grupo Waltershausen, Turingio.

## F 
### Paul Fast 
**Paul FAST** estis germana esperantisto kaj instruisto en komerca lernejo. Li naskiĝis la 21-an de septembro 1853 kaj mortis la 28-an de oktobro 1928. En 1907 li estis kunfondinto de Esperanto-grupo de Kenigsbergo en Orienta Prusio (Königsberg i.Pr.). Fast verkis Esperantan gramatikon kun W.B. Mielck, "Die Weltsprache, ein Hilfsmittel für jedermann", Leipzig (Lepsiko) 1912, 181&nbsp;p.

### Bernd Finger 
**Bernd FINGER** (naskiĝis , do nun -jara) estas germana esperantisto kaj filologo pri romanidaj lingvoj. Li en la 1990-aj jaroj plurajn jarojn estis estrarano de Germana Esperanto-Junularo pri renkontiĝoj.

#### Referencoj 
### Karl Foehr 
**Karl FOEHR** estis germana esperantisto kaj direktoro de komerca kaj industria altlernejo en Köthen (Anhalt). Li naskiĝis la 25-an de marto 1860 en Stuttgart (Stutgarto) kaj mortis la 21-an de aprilo 1930 en Freiberg. Esperanto estis lernofako en lia altlernejo. Paroladoj, vizito de Universalaj Kongresoj.

### Hans Franke 
**Hans Franke** (naskiĝis probable en 1906 - mortis en 1930) estis oraĵisto kaj esperantisto en *Eythra*. Li estis murdita en 1930 ĉe antaŭbalota propagandado por la Komunista Partio de Germanio en *Eythra*. *Eythra* estas ne plu ekzistanta vilaĝo en orienta Germanio, kiu estis forigita por subĉiela minejo de lignito (brunkarbo). La areo nun apartenas al la komunumo Zwenkau en la en 2008 fondita distrikto Leipzig de la federacia lando Saksio. Pri li memorigis la eksa nobela kastelo de Erythra, kiu en 1945 estis ŝtatigita kaj iĝis komunisma junulargastejo "Hans Franke". Tamen pro manko de investoj la junulargasteja konstruaĵo iom post iom disfalis, kaj en 1978 kun la tuta vilaĝo estis forigita favore al la subĉiela lignita minejo. La 8-an de maja 1976 ankoraŭ la supera lernejo de Erytha same solene ricevis la nomon "Hans Franke", sed ankaŭ ĝi kompreneble estis forigita du jarojn pli poste.

#### Referencoj 
### Clemens Fries 
**Clemens FRIES**  (naskita en 1984) estas germana esperantisto. Li komence de la 2010-aj jaroj estis estrarano de Germana Esperanto-Junularo kaj respondeca pri ties Interreta Komisiono. (*Esperanto aktuell 2012/1, paĝo 25.)

### Wilhelm Fricke 
**Wilhelm Fricke** estis germana esperantisto en la unua duono de 20-a jarcento.

Verko:

* *Universala Legolibro*. Modelaj tradu­kaĵoj el la tutmonda literaturo kaj originaloj Esperantaj. Eldonejo Ellersiek & Borel, Berlin-Dresden, 1922, 176 paĝoj, 18,5 x 13 cm.

### Heike Fritz 
**Heike FRITZ**, naskonomo Heike LÜHMANN, estas germana esperantistino, vivanta en Hennef, Nordrejn-Vestfalio. Aparte en la 1970-aj jaroj, ankoraŭ konata per la fraŭlina familia nomo, ŝi estis tre aktiva en la junulara Esperanto-movado, en TEJO, GEJ kaj la junulara grupo de la universitata urbo Bonno. En la Esperanto-movado ŝi ankaŭ konatiĝis kun la posta edzo Klaus-Peter, kun kiu ŝi vivis ĝis ties morto en 2020. La paro estis gepatroj de tri infanoj, Marina, Benjamin kaj Fabian.

### Klaus-Peter Fritz 
**Klaus-Peter FRITZ** estis germana esperantisto, vivinta en Hennef proksime de Bonno. Li naskiĝis la 23-an de septembro 1946 kaj mortis la 4-an de aprilo 2020. Aparte en la 1970-aj jaroj, li samkiel la posta edzino Heike estis tre aktiva en la junulara Esperanto-movado, en TEJO, GEJ kaj la junulara grupo de la universitata urbo Bonno. Dum tiu jardeko, grupo ĉirkaŭ li en la grupo de Bonno evoluigis la Esperanto-lernolibron "Praktiku kun ni (Esperanton)". En la redakta teamo krom li precipe estis la kunstudantoj Maren Fittschen, la posta edzino Heike Lühmann, la slavisto Hartmut Trunte kaj la barata studenta esperantisto Yashovardhan Singh. Krome desegnaĵojn kontribuis Peter Conzen.

### Helmut Fuchs 
**Helmut Fuchs** (n. la 18-an de aprilo 1909, m. nekonata) estis esperantisto en Pirna, kie li estis honora civitano, estis membro de Centra Laborrondo Esperanto kaj membro de la Internacia Komitato de MEM.

### Heinrich Funk 
**Heinrich FUNK** (mortis la 1-an de marto 1970) estis germana esperantisto, multjara prezidanto kaj estrarano de la Esperanto-Societo Fulda en orienta Hesio. Li lernis la lingvon en 1907, kunfondis grupon en Heilbronn kaj estis malnova membro kaj delegito de UEA.

## G 
### Martin Goldberg 
**Martin GOLDBERG** estis germana esperantisto kaj popollerneja instruisto en Lepsiko (Leipzig), kiu naskiĝis la 16-an de aŭgusto 1890 en Groß Schönau (hodiaŭ Velký Šenov en Ĉeĥio). Dum pluraj jaroj li plenumis valorajn servojn por Tutmonda Asocio de Geinstruistoj Esperantistaj (TAGE) kaj ĉe la eldono de Internacia Pedagogia Revuo.

### Cornelius Göbel 
eta|140ra|
**Cornelius GÖBEL** estis doktoriĝinta esperantisto aktiva en la unua duono de la 20-a jarcento en Görlitz. En 1910 li elektiĝis prezidanto de la urba *Esperanto-Societo Zamenhof*, kaj plurfoje faris festparoladojn en kaj pri Esperanto antaŭ publiko de plurcent personoj. Proksime li kunlaboris kun la komercisto kaj esperantista aktivulo Ferdinand Maly, kiu forte instigis la fondon de la urba grupo, subtenis ĝin en la unuaj jaroj kaj poste iĝis honora membro de la grupo.

**Fontoj:**
* „Germana Esperantisto”, decembro 1910, N-ro 12, p. 253, 254
* „Germana Esperantisto”, januaro 1913, N-ro 1 A, p. 7, 8

### Wolfgang Göpel
**Wolfgang Göpel** (mortis la 31-an de marto 1984) estis esperantisto el Wolmirstedt, GDR (ekde 1990 en la federacia lando Saksio-Anhalto).

### Wally Graetz
**Wally Graetz** (naskiĝis la 8-an de julio 1908) estis esperantistino en Berlino, edzino de Rudi Graetz.

### Ursula Grattapaglia 
**Ursula GRATTAPAGLIA** (naskiĝis en Berlino en 1933) estas german-devena brazila esperantistino, administrantino de fondaĵo Bona Espero en Brazilo kun ŝia edzo Giuseppe. Ŝi estas membro de Rotario kaj Rotaria Amikaro de Esperantistoj.

### Hellmut Grebe 
**Hellmut GREBE** (naskiĝdato ankoraŭ ne notita ĉi-tie, intertempe pensiulo, antaŭe instruisto pri la latina en Bremeno) estas germana esperantisto. Ekde la 1980-aj jaroj li estas la prezidanto de la Esperanto-grupo de la urboŝtato Bremeno. Ankaŭ lia filino *Maren* estas esperantistino kaj aparte en la lernejaj jaroj en Bremeno kaj poste la studa tempo de protestantisma religio en Marburgo en la 1980-aj kaj komencaj 1990-aj jaroj aktivis en Germana Esperanto-Junularo.

### Referencoj 
### Johannes Grundkötter 
**Johannes GRUNDKÖTTER** (naskiĝis en 1900, mortis la 16-an de marto 1991 en Landau, Germanio) estis aktiva esperantisto en sia loĝurbo Landau kaj ties regiono Palatinato.

### Walter Gscheidel 
**Walther GSCHEIDEL** (naskiĝis en 1902, mortis la 29-an de marto 1993 en Crailsheim, Germanio) estis aktiva esperantisto ekde 1928.

Pri siaj malfacilaj travivaĵoj en- kaj post-militaj li estis intervjuata de Konrad Grammelspacher kadre de la projekto *Rettet die Erinnerung - Sekurigu la rememoron''.
### Kurt Günther
**Kurt Günther**' (mortis la 9-an de februaro 1983) estis esperantisto en Schwarzenberg.

### Kurt Güse
**Kurt Güse** (naskiĝis la 14-an de majo 1924) estis prezidanto de la Distrikta Estraro Schwerin kaj membro de Centra
Estraro de GDREA.

## H 
### Thomas Händel 
**Thomas Händel** (naskiĝis , do nun -jara) estas germana esperantisto kaj teologo. Li en la 1990-aj jaroj plurajn jarojn estis komisionano de Germana Esperanto-Junularo, jam dum li estis lernejano, kaj ekde 1995 estis la redaktoro de la nacia bulteno *GEJ-gazeto* (poste alititolita al *"kune"*), estante studento pri teologio en Münster (Vestfalio)..

### Alois Hans 
**Alois HANS** (naskiĝis en 1928, mortis en 1992 en Maikammer, Germanio) estis dumviva membro de UEA.

### Heinrich Harasin 
**Heinrich Harasin** eldonisto, estis esperantisto en Mainz dum la mezo de 20-a jarcento.

### Detlef Haußner 
Pri **Detlef HAUSSNER** vidu ĉe Susanne Warmuth.
### Johannes Heyn
**Johannes Heyn** (naskiĝjaro nekonata, mortis en 1916) estis esperantisto en Leipzig kaj Dresden. Li fondis *Centran Komercejon por Esperantujo* en Dresden kaj poste ĝin daŭrigis kun gazeto, *La Duonmonata*, en Leipzig.

### Manilius Herbig
**Manilius Herbig** estis esperantisto en Germanio dum la komenco de 20-a jarcento.

Verko:
**Preĝkanto “ Patro Nia”*. Eld. Esperanto Librejo, Leipzig, 1912(?)

### Kurt Heeg
**Kurt Heeg** estis germana esperantisto en Fraureuth, distrikto Karl Marks-urbo de orienta Germanio (intertempe en la distrikto Zwickau de la federacia lando Saksio), kiu en 1978 estis distingita per la komunisma Johannes-Becher-Medalo en bronzo.

#### Referencoj 
### Fritz Hegemann 
D-ro **Fritz HEGEMANN** (naskiĝis en 1935, mortis en 1991 survoje al la UK en Bergeno) estis kuracisto el Fürfeld, Germanio kaj deĵoris kiel UEA-fakdelegito pri motorbiciklado.

### Roland H. Hegen 
**Roland H. HEGEN** (naskiĝis en 1930, mortis en 1994) estis dumviva UEA-membro, fakdelegito pri humanismo en Elmstein (Germanio), prizorginto de Esperanto-Centro Humanismo en Elmstein-Iggelbach.

### Max Heinrich 
**Max HEINRICH** [maks hajnriĥ] (naskiĝis en 1871) estis germana esperantisto kaj mezlerneja instruisto. Li vivis en Potsdam kaj interesiĝis pri stenografio.

### Paul Heinrich 
**Paul HEINRICH** (naskiĝis en 1880, mortis la 19-an de junio 1980 tri monatojn antaŭ sia centa datreveno) estis membro de la Esperanto-grupo en Wiesbaden, Germanio,

### Werner Heinrich 
**Werner HEINRICH** (n. la , m. la  en Berlino) estis dumviva membro kaj longtempa ano de Societo Zamenhof, honora membro de Germana Esperanto-Asocio en Berlino, ĝis la ŝtata reunuiĝo de 1990 en okcidenta Berlino. Esperantisto de post la dua mondmilito, dum multaj jaroj li gvidis grupon en Esperanto-Ligo Berlino.

### Richard Herr
**Richard Herr** (mortis la 29-a de januaro de 1983) estis esperantisto en Potsdam.

### Herbert Hesse
**Herbert Hesse**, poeto, estis germana esperantisto en la unua duono de 20-a jarcento.

Verko
**Sonoj novaj kaj malnovaj: Originalaj versoj*. Eld. la aŭtoro, Heroldo de Esperanto, Kolonjo, 1930.

### Konrad Hinsen 
**Konrad HINSEN** estas germana fizikisto kaj esperantisto, vivanta en Munkeno, post kiam stude li labore pasigis multajn jarojn en Kanado. Li estas inter la kunlaborintoj de la eldono 2005 de la *Plena Ilustrita Vortaro de Esperanto*.

### Jakob Hotz 
**Jakob HOTZ** estis esperantisto en Mannheim dum mezo de la 20-a jarcento.

### Reinold Huber 
**Reinold HUBER** (naskiĝis en 1937, mortis la 28-an de januaro 2002 en Salzburg-Gnigl, Aŭstrio) estis germana dumviva membro de UEA.

## I 
### Jomo Ipfelkofer 
**Jomo IPFELKOFER** (= J. M. Ipfelkofer, pasporte Josef Maria Ipfelkofer, n. la 15-an de julio 1947, m. la 12-an de junio 2021) estis germana pedagogo, iama instruisto, pentristo kaj desegnisto, sindikatisto kaj esperantisto, vivinta en Aŭgsburgo. Li regule kontribuis kiel redaktoro al la revuo Monato, foje ankaŭ kiel grafikisto.

**Publikaĵoj** (elekto):
* Eseo en la antologio *Sub la signo de Socia Muzo*. Redaktis William Auld.
* *Tempo fuĝas: dudek kvin rakontoj el Monato 1980 - 1994*. Redaktis William Auld. Ilustris Hector Palacios, Jomo Ipfelkofer kaj Hugo Fontyn.
* Ekzempla artikolo "Ni neniam konos la veron" el MONATO 2003/12, prezentata en la "lernoteko" de la retejo edukado.net

**Notoj kaj referencoj:**

**Eksteraj ligiloj**:
* persona paĝo en la eksa retejo *ipernity*, arkivigita en marto 2016, kun iam multaj fotoj

### Ludwig Istel 
**Ludwig ISTEL** estis germana asekura direktoro kaj esperantisto. Li mortis la 17-an de decembro 1933 en Wiesbaden. De 1908 ĝis la morto li estis delegito de UEA kaj laboris amplekse por Esperanto.

** Referencoj **

## J 
### Andreas Jacobs 
**Andreas JACOBS** (n. en la 1960-aj jaroj en la tiama ŝtato GDR) apud Sandra Kinast, Uwe Weiß, Adrian Bourcevet, Sabine Trenner, Heidi Schiller, Torsten Bendias, Steffen Pietsch, Sandra Kinast kaj Uwe Weiß aktivis en la fonda periodo de „Die Esperanto-Jugend“ (GDR), post kiam la Junulara Komisiono de GDREA en novembro 1989 decidis, krei sendependan junularan organizon. En januaro 1990 ĝi estis jure allasita. Li aparte engaĝiĝis en la Esperanto-Junularo Brandenburgio/Berlino (EJB). Pliaj datumoj pri naskiĝjaro aŭ -loko, studado, profesio kaj nuna vivloko estas ankoraŭ ne notitaj en Vikipedio, sed kiel ĉe ĉiuj nomoj en tiu ĉi listo bonvenas ampleksigoj - kaj aparte bonvenas ekstervikipediaj referencoj, aldonataj piednote.

** Referencoj **

### Bianka Jacobsen-Mulongo 
**Bianka Jacobsen-Mulongo**, ĝis edziniĝo nur *Bianka Jacobsen*, estas germana esperantistino, kiu tre aktivis en lernejaj kaj studentaj jaroj fine de la 1980-aj kaj en la 1990-aj jaroj en Germana Esperanto-Junularo. Interalie ŝi unu jaron deĵoris kiel plentempa volontulo de TEJO en Roterdamo, kaj ŝi aktive kunsukcesigis interalie la 34-an (1990-1991), 35-an, kaj 36-an IS-on (1992-1993). Ekde komenco de la 21-a jarcento ŝi vivas en Rüsselsheim, ekde kie ŝi ekzemple vizitis la proksiman IJK-on 2015 en Wiesbaden.
#### Eksteraj ligiloj 
* paĝo pri Bianka Jacobsen-Mulongo en la profesia reto *linkedin.com*

### Josef Jakob 
**Josef JAKOB** estis germana esperantisto en Munkeno. Ĉirkaŭ 1888 li estis volapukisto kaj iĝis esperantisto nur 1919. Jam 1920 li publikis en munkena gazetaro kaj paroladis pri Esperanto al 1500 homoj.

### Alois Jauernig
**Alois Jauernig** (naskiĝis 1899?; mortis la 31-a de julio 1982) estis esperantisto el Sangerhausen, kiu movadis en Quedlinburg.

### Rudolf Jochmann 
**Rudolf JOCHMANN** (naskiĝis en 1902, mortis en 1986 en Grafing apud Munkeno, Bavario, Germanio) estis esperantisto, arkitekto, delegito kaj fakdelegito de UEA pri konstruado, lia profesio. Li estis inter la ĉeĥaj germanoj, ĝis la fino de la dua mondmilito vivis en Langenau, nun , kaj en 1929 en gazetare multe atentata internacia movada geedziĝo en Langenau edziĝis al la bulgara esperantistino Dalinka Spasova. Ankaŭ la Enciklopedio de Esperanto de 1934 menciis la nupton.

**Publikaĵoj**
* "Heimatbuch der Gemeinde Langenau mit Josefsdorf" (etnografia libro pri la komunumo Langenau kun Josefsdorf) von Rudolf Jochmann, Grafing, aprilo 1986 (https://www.oppelt.org/forum/viewtopic.php?t=339 referenco])

**Referencoj**

### August Junker 
**August JUNKER** estis germana esperantisto kaj komercisto. Li naskiĝis en Kolonjo. Li estis kunfondinto de Revelo kaj prezidanto de la ekzamena komitato de la Germana Esperanto-Instituto. Li aperigis originalajn prozaĵojn en gazetoj.

## K 
### Walter Kaukal 
**Walter KAUKAL** (vivdatoj ankoraŭ ne konataj), aparte en la 1960-aj kaj 1970-aj jaroj estis aktiva esperantisto en Neustadt ĉe la Vinvojo (*Neustadt/Weinstr.*), kiu estis aparte agema en varbado de novaj individuaj membroj de UEA, nelaste de dumvivaj membroj, ĉe homoj kiuj jam lernis la lingvon sed ankoraŭ ne plene aktivas movade, kaj fokusiĝis pri la administra progreso de la internacia Esperanto-movado.

** Eksteraj ligiloj **
* al li dediĉiĝas granda artikolo en n-ro majo 1970 de la revuo Esperanto, paĝoj 78 kaj 79] ()
* kaj Claude Gacond menciis lin en radioprelego en marto 1970 de la Svisa Radio Internacia ()

### Karl Keßner
**Karl Keßner** (naskiĝis la 24-an de junio 1888) estis germana esperantisto en Berlino.

### Sandra Kinast 
**Sandra KINAST** (n. en la 1960-aj jaroj en la tiama ŝtato GDR) apud Adrian Bourcevet, Sabine Trenner, Heidi Schiller, Torsten Bendias, Steffen Pietsch, Andreas Jacobs kaj Uwe Weiß aktivis en la fonda periodo de „Die Esperanto-Jugend“ (GDR), post kiam la Junulara Komisiono de GDREA en novembro 1989 decidis, krei sendependan junularan organizon. En januaro 1990 ĝi estis jure allasita. Li aparte engaĝiĝis en la Esperanto-Junularo Brandenburgio/Berlino (EJB). Pliaj datumoj pri naskiĝjaro aŭ -loko, studado, profesio kaj nuna vivloko estas ankoraŭ ne notitaj en Vikipedio, sed kiel ĉe ĉiuj nomoj en tiu ĉi listo bonvenas ampleksigoj - kaj aparte bonvenas ekstervikipediaj referencoj, aldonataj piednote.

** Referencoj **

### Ernst Klemm 
**Ernst KLEMM** (mortis ĉ. la 14-an de junio 1930), supera instruisto en Chemnitz, estis longjara, agema kunlaboranto de la Asocio de Germanaj Esperanto-Instruistoj en la unua duono de 20-a jarcento.

### Gerhard Klingenhöfer 
**Gerhard KLINGENHÖFER** (naskiĝis la 21-an de majo 1932 en Leverkusen, mortis la 21-an de majo 2017 en Erlangen, ekzakte je la 85-a naskiĝtaga reveno) estis germana inĝeniero en la firmao *Siemens AG* kaj ekde 1994 estis esperantisto. Multajn jarojn li funkciis kiel prezidanto de la Esperanto-grupo en Erlangen kaj aparte flegis intensajn rilatojn kun esperantistoj kaj Esperanto-grupoj en Pollando.

* detala nekrologo en la retejo de Bavara Esperanto-Ligo ()

### Linde Knöschke 
**Linde KNÖSCHKE** (naskiĝis en 1936, mortis la 10-an de decembro 2001) estis multjara estrarano de Esperanto-Asocio de GDR, aganto por la scienc-teknika apliko de la lingvo kaj aŭtoro de sociologiaj studoj.

### Michael Könen-Bergmann 
**Michael KÖNEN-BERGMANN** (n. en 1965) estas germana esperantisto kaj kuracisto en Majenco. Li esperantistiĝis en 1990 en la medicina studado de la bonna universitato pro kontakto al la medicina samkursano Thomas Pusch. Aparte katolike engaĝita studento, li speciale aktive kunhelpis en la profesiecaj informstandoj, kiujn la tiutempa Germana Esperanto-Centro en Bonno organizis en la amaskunvenaj germaniaj katolikaj kongresoj (nomataj Germana Katolika Foiro, "*Katholikentage*") de 1992 en Karlsruhe kaj 1994 en Dresdeno. Kiam en 1992 kadre de tio ankaŭ kreiĝis germana sekcio de Internacia Katolika Unuiĝo Esperantista, kiu ekde 1996 sole pluorganizis la informstandojn en la amaskunvenaj germaniaj katolikaj kongresoj, li iĝis la unua gvidanto de tiu sekcio, ĵus finante la studon kaj eklaborante kiel kuracisto. Dum sep jaroj, de 1992 ĝis 1999, li sukcesis kunordigi la profesian kaj esperantistan agadon, tiam li transdonis la gvidadon de la sekcio al la pli aĝa berlina esperantisto Hans Moser. Michael estas edzo de farmakologino kaj patro de tri infanoj.

** Referencoj **

### Josef König 
**Josef KÖNIG** (1887 - 1978) estis instruisto kaj esperantisto en Stockum (Sundern).
Dum sia vivo, li certigis, ke la universala lingvo Esperanto postlasis spurojn en Stockum. Nur danke al li, la militmonumento, unu el la , kaj lia tombo havas surskribojn en Esperanto. Kaj kompreneble la Esperantostrato - en kiu ankaŭ la hejmo de Josef König troviĝas.

### Franz Körbing 
**Franz Körbing ** estis esperantisto en Göttingen dum mezo de 20-a jarcento.

### Paul Köster 
**Paul KÖSTER** (mortis la ) dum multaj jaroj prezidis la Esperanto-grupon en Rostock. Paul vojaĝis tra Eŭropo de 1931 ĝis 1933. Pri lia vojaĝo ekzistas lumdisko de la 2-a de decembro 2001, aranĝita de la Ŝverina esperantisto Ralf Kuse.

### Josef Kreitz 
**Josef KREITZ** estis blinda esperantisto de la 20-a jarcento, vivinta en Kreuzau, distrikto Düren, ekde 1945 en Nordrejn-Vestfalio. Li estis la unua prezidanto de Universala Asocio de Blindaj Esperantistoj (UABE), fondita en somero 2024, kadre de la Kvara Kongreso de blindaj Esperantistoj en Vieno sine de la UK 1924, post kiam jam la antaŭaj tri samspecaj kongresoj ekde la unua de 1921 en Prago sine de la UK 1921 preparis tiun fondon. En 1960 li honoriĝis per la meritmedalo de GEA.

#### Eldonaĵoj 
* Josef Kreitz: Historio de la Esperanto-Movado inter la Blinduloj en tri brajlaj volumoj, jen volumo 1, eldoninto *Imprenta Braille de la Organizacion Nacional de Ciegos* en Barcelono, arkivigo de junio 2025 ()
* Josef Kreitz: *Handbuch der Blindenwohlfahrtspflege* (1927), ĉapitro *Esperanto unter den deutschen Blinden*, paĝoj 276–277 ()
 
#### Referencoj 
### Franz Kreutzberg 
**Franz KREUTZBERG** (mortis la 10-an de majo 1959, 65-jara) estis germana esperantisto, industria komercisto, multjara UEA-delegito de Kolonjo.

Fervora esperantisto-propagandisto dum 48 jaroj, li estis fondinto de loka grupo, kies konstanta prezidanto kaj kursestro li estis pli ol 25 jarojn.

### Rita Krips
**Rita Krips** (naskiĝis en 1953) en 1975 estis prezidantino de la junulara komisiono de Centra Laborrondo Esperanto en Kulturligo de GDR. Ekde 1971 la junulara komisiono estis landa sekcio de TEJO kaj internacie estis nomata Esperanto-Junularo de GDR.

** Referencoj **

### d-ro Kunschert 
D-ro **Kunschert** estis esperantisto en Wiesbaden dum la komenco de 20-a jarcento. Li aperis en la Adresaro de la personoj kiuj ellernis la lingvon Esperanto/Serio XXVII/Parto 2 sub la adreso *Kaiser-Friedrich-Ring 60, III, Wiesbaden".* Tio signifas ke li lernis la lingvon en 1906 aŭ 1907.

Verko

* D-ro Burwinckel_ *La Kormalsanoj, priskribo popularo (*sic*)*. Traduko de d-ro Kunschert. Eld. Esperanto-Verlag Möller & Borel, Berlino, 1909? (24 x 15), 40 paĝoj.

#### Internaj ligiloj 
* la Serio XXVII Parto 2 de la adresaro ciferece en vikifontaro ()
* kaj skanita paĝo de la koncerna paĝo 185 de la adresaro ()

## L 
### Raoul Laporte
**Raoul Laporte** malgraŭ la evidente franclingva nomo estis germana esperantisto. Li naskiĝis en 1900 - la mortodato ne konatas - kaj vivis en Duseldorfo, post la abituro en 1918 laboranta kiel opera kantisto kaj aktoro, precipe ĉe la urba teatrejo *Schauspielhaus Düsseldorf* konstruita kaj inaŭgurita en 1905. Li estis la (probable sola) filo de kapelmajstro, do dirigento *Walther Laporte* kaj la koloratursoprana kantistino *Klara Stolzenberg*, kiu ekde 1891 laboris en operoj de la urba operejo kaj ekde 1900 estis kantista pedagogo en Duseldorfo. Ili simple donis al la ĉiukaze francdevena familia nomo de la filo pro arta kaprico ankoraŭ francan personan nomon, tiel pseŭdo-francigante lin. Raoul Laporte esperantistiĝis aŭ ankoraŭ dum la mondmilito kaj en la mezlernejaj jaroj, sed probable tuj post 1918, kaj estis membro de la tiam forta urba Esperanto-grupo.

Li kontribuis al la publikaĵo Internacia teatraĵetaro, originale verkitaj teatraĵetoj de diverslandaj aŭtoroj, eldonita de Belga Esperanto-Instituto, Antverpeno, probable en 1931, 48 pĝ.

* informoj pri li en katalogo de la Germana Nacia Biblioteko (germane)

### Otto Lauckner
**Otto LAUCKNER**, n. la 27-an de septembro 1901, m. nekonata, estis laborista esperantisto en Großenhain, distrikto Dresdeno de la komunisma orienta Germanio (intertempe en la distrikto Meißen de la federacia lando Saksio).

#### Referencoj 
### Michael Lennartz
**Michael LENNARTZ** estas germana esperantisto aparte aktiva en la epoko de la socialisma ŝtato GDR, kiu multe verkis en Der Esperantist.

**Eksteraj ligiloj **
* artikolo pri li el oktobro 2013 pri la nordfrisa lingvo ()

### Siegfried Liebeck 
**Siegfried LIEBECK** (libek) estis germana d-ro jura, advokato kaj notario. Li naskiĝis la 12-an de februaro 1885 en Konigsbergo, kaj aparte propagandas inter juristoj. Siegfried Liebeck en 1931 verkis *Jurista Terminaro* Germanan-Esperantlingvan.
### Otto Lauckner
**Otto Lauckner** (naskiĝis la 27-an de septembro 1901) estis germana esperantisto el Großenhain.

### A. Mobus Lübeck 
Dr. Phil. **A. Mobus Lübeck**, estis germana esperantisto komence de la 20-a jarcento. Eĉ ne klaras, ĉu lia familia nomo vere estis "Mobus Lübeck" aŭ ĉu li nur aldonis la indikon pri sia vivurbo "Lübeck" (Lubeko) al la familia nomo "Mobus".

**Verko**

:Demonstraciaj tabeloj, pri la konstruo de Esperanto, 8 tabeloj pri la konstruo de la lingvo Esperanto. Eld. Möller & Borel, Berlino, 1910?, 80X106.

## M 
### Willi Machleidt 
**Willi MACHLEIDT** (naskiĝis en 1934; mortis la  en Berlino) estis germana esperantisto. En la 1950-aj jaroj li apartenis al la tiam aktiva junulara Esperanto-grupo de Berlino.

### Ferdinand Maly 
**Ferdinand MALY** (mali) estis germana esperantisto kaj policadministranto. Li naskiĝis la 1-an de junio 1867 en Leitmeritz (ĉeĥe *Litoměřice* en Bohemio), kaj estis esperantisto ekde 1903. Ferdinand Maly fondis 11 Esperanto-grupojn kaj gvidis 26 kursojn. Li elektiĝis honora membro de la Esperanto-grupoj en Görlitz kaj Eisleben (Germanio). En 1910 li verkis gramatikon de la internacia lingvo.

### Wilhelm Marienfeld 
**Wilhelm Marienfeld** estis esperantisto en Hannover dum mezo de 20-a jarcento.

### Julius Mathes 
**Julius Mathes** estis esperantisto en Freiburg dum mezo de 20-a jarcento.

### Max Mayr 
**Max Mayr** estis germana esperantisto, kiu verkis

* **„Mondosteno“. la plej klara. mallonga kaj facila stenografio esperanta**, originale verkita ĉe Reichertshausen, Post Au-Hallertau, Bayern.

### Maria Merla 
**Maria MERLA** estas germana esperantistino kaj lingvoinstruistino, aktiva movade de la 1980-aj jaroj, ekde la lernejaj jaroj en Paderborno kaj posta studado en Hamburgo. Ankaŭ pli poste, dum instruista posteno en Francio, ŝi estis en proksima kontakto kun la regionaj esperantistoj. Ŝi de almenaŭ la jaro 2000 estas la precipa motoro de la loka Esperanto-grupo en Darmstadt, vivanta en la tradicia urboparto Bessungen, sed petis ke ne pli da biografiaj informoj de ŝi aperu en vikipedio.

### Judith Meyer 
**Maria MEYER** (en vikidatumoj) estas germana esperantistino, lingvoinstruistino kaj verkistino de lingvolerniloj en vasta gamo da lingvoj. Ŝia naskiĝjaro ĝis nun ne estas konata, sed konatas ke ŝi pasigis la infanajn jarojn en Kamp-Lintfort kaj ekde la plenkreskiĝo vivas en Berlino. Origine ŝi membris en la estraro de interreta esperanta grupiĝo E@I, antaŭ ol demisii, organizis kaj gvidis laborgrupojn en kunvenoj pri Lingva ideologio, Aktivula Maturigo, la Komuna Eŭropa Referenckadro por Lingvoj kaj pri tielnomata "Plurlingvula kunveno" en Berlino (la lasta interalie kun Chuck Smith). Kun Chuck kaj eta kroma teamo ŝi ankaŭ starigis la socian retejon Amikumu, kaj en 2018 kunaŭtoris kun la brito Tim Owen la lernolibron *Complete Esperanto*.

** Eksteraj ligiloj ** 
* *learnlangs.com* - oficiala rettaglibro de ŝi (precipe en la )
* persona retpaĝo en la socia retejo *Facebook*

### Artur Mildner
**Artur Mildner** (naskiĝis la 22-a de septembro 1898) estis esperantisto en Pirna.

### Hans Moder 
**Hans MODER** estis germano ĉeĥoslovaka. Li estis longjara sekretario de la Esperanto-unuiĝo „Verda Stelo“ en Prago, kaj estis instruisto pri Esperanto en blindulejo. En Esperanto li verkis aron da humoraj skizoj.

### Hans Moser 
**Hans MOSER** ekde junio 1977 estis gvidanto de maljunulara centro en la kvartalo Charlottenburg de la germana ĉefurbo Berlino, proksime de la lago Lietzensee. Ekde 1978 li tie instalis Esperanto-grupon "Lietzensee", kaj estis organizanto de la grupo dum pli ol 40 jaroj. Ĝis 2018 la grupo kunvenis en la centro, kiam la domo estis fermita pro riparoj. Dum 2018 kaj 2019 oni provizore kunvenis en aliaj lokoj, ĝis ekde somero 2019 la Berlina landa asocio de la "Ruĝa Kruco" (Landesverband Berlin des Roten Kreuzes) transprenis la organizadon de la grupoj. En novembro 2019 oni iom postokaze festis la 40-jaran jubileon de la grupo, kaj la nova grupo komencis en decembro 2019 per nova koncepto "Esperanto kiel terapio" laŭ la modelo de Alberto Flores el Brazilo. Krome Hans Moser en 1999 transprenis de Michael Könen-Bergmann la gvidadon de la germana sekcio de Internacia Katolika Unuiĝo Esperantista - Michael Könen-Bergmann (n. en 1965) cetere estas kuracisto en Majenco kiu esperantistiĝis en la medicina studado de bonna universitato pro kontakto al la medicina samkursano Thomas Pusch.

** Referencoj **

### Marieta Moschner 
**Marieta MOSCHNER** (naskiĝis en 1914, mortis la 8-an de oktobro 1999 en Aŭgsburgo) estis germana esperantistino. Ŝi estis regula membro de Germana Esperanto-Asocio, de UEA kaj de Societo Zamenhof, sindona movadano kaj gastiganto.

### Walter Mutschler 
**Walter MUTSCHLER** (mortis en marto 1987 en Freudenstadt, Germanio) estis dumviva membro de UEA.

## N 
### Karl Niedling
**Karl Niedling** (mortis 1985) estis germana esperantisto en Thale, kunfondinto de la laborist-movada Esperanto-grupo en Ruhla.
### H. Nonnenmann 
** H. Nonnenmann** estis esperantisto en Germanio dum la unua duono de 20-a jarcento, citita en artikolo *Germanio* de Enciklopedio de Esperanto, ano de lingva komisiono de GLEA.

Verko

**LEA Vortaro Esperanto-Deutsch*. Eld. Laborista Esperanto-Asocio por la german lingvaj teritorioj (GLEA), Berlino, 1933.

### Friedrich Nüchter 
**Friedrich Nüchter** estis germana esperantisto (aŭ minimume simpatizanto) en la komenco de 20-a jarcento.

Verko

* Friedrich Nüchter: *Albrecht Dürer. Lia vivo kaj elekto el liaj verkoj.* Esperantigita de la Germana Esperanto-Asocio. Ansbach: Seybold, 1911. 95 paĝoj kaj 54 tabuloj kaj bildoj.*Formato 33x26.

## O 
### Guido Otto 
**Guido Otto**, instruisto, estis germana esperantisto en la komenco de 20-a jarcento, pioniro en Plauen, kie li gvidis la unuan Esperanto-kurso en 1900. Lia lernolibro havis multajn reeldonojn kun pli ol 30 mil ekzempleroj.

Verko

* Elementar-Lehbuch zum gründlichen Erlernung der int. Hilfssprache Esperanto.

## P 
### Johanna Pagenstecher 
**Johanna PAGENSTECHER** (mortis la 1-an de februaro 1959) estis sekretariino de la Esperanto-grupo en Bonn.
### Richard Partecke
**Richard Partecke** (naskiĝis lan 15 de decembro 1923) estis esperantisto en Eisenach. Li gvidis la Scienc-Teknikan Komisionen de GDR. Li studis terminologion de aviado en Esperanto. Li prezentis komunikaĵon *Temo kaj amplekso de mikroelektronika fakvortlisto kiel parto de elektronika fakvortaro* en  Konferenco pri Aplikoj de Esperanto en Scienco kaj Tekniko 1980.

### Josef Pontz 
**Josef PONTZ** (ponc), germano, doktoro jura kaj notario en Jablonec a. N. (germane Gablonz, Ĉeĥoslovakio). Naskiĝis la 5-an de julio 1895 en Haslau (ĉeĥe Hazlov) apud Aŝ. Esperantisto ekde 1909. Aktive kunlaboris en la landa organizo, prezidis la organizaĵon Germana Esperanto-Ligo en Ĉeĥoslovakio (GEL).
### Rosemarie Post
**Rosemarie Post** (mortis 1985) estas esperantistino el Apolda.

## R 
### Uli Rau 
**Uli RAU** (naskiĝis , do nun -jara) estas germana esperantisto. Li en la 1990-aj jaroj plurajn jarojn estis komisionano de Germana Esperanto-Junularo pri renkontiĝoj, dum li estis lernejano en Rheinsheim kaj Philippsburg, civilservanto en 1994 kaj 1995 kaj poste ĝis 2001 estis studento en la Teknologia universitato Dresdeno.. Poste li kompletigis siajn studojn pri ekonomio kaj komerco en la universitato de Trento, kaj ekde la fino de la 2000-aj jaroj laboras en Oslo, Norvegio.

### Robert Raupp
**Robert Raupp**, kuracisto, estis germana esperantisto en la unua duono de 20-a jarcento.

Verko

*Esperanto-paradigmaro. Kondukilo por instruado en kursoj kaj kluboj. Eld. la aŭtoro,  Freiberg, 1932(?). 48 Paĝoj 22x15 cm.

### Max Reichelt 
### Matthias Reimann 
**Matthias REIMANN** estas esperantisto el Nordhausen, urbo en la federacia lando Turingio de Germanio, kiu interalie aktivas en la regiona Esperanto-Societo Sudharco, sed internacia plej elstaras kiel estrarano de de Esperantista Go-Ligo Internacia kaj kiel organizanto de retaj Goo-turniroj sur interreta KISEIDO Go-Servilo, kiun partoprenas interesatoj pri goo kaj Esperanto el la tuta mondo uzante komputilojn.

### Hermann Remers 
**Hermann REMERS** estas germana tornisto kaj historia esperantisto, kiu naskiĝis en 1891 en Duseldorfo (Düsseldorf) kaj mortis la 14-an de oktobro 1928. Li estis aktivulo en la loka laborista grupo, kunfondinto de la eldon-kooperativo de SAT kaj la kasisto ĝis 1924. Kunlaboris al SAT-gazetoj. EdE-R

### Karl-Heinz Renschler 
**Karl-Heinz RENSCHLER** (naskiĝis en 1923, mortis la 20-an de aŭgusto 1993) estis UEA-fakdelegito pri turismo en Bad Krozingen (Germanio).

### Ursula Richter 
**Ursula RICHTER** (naskiĝis en 1919, mortis la 7-an de majo 2001) estis longe aktiva en la Esperanto-grupo Frankfurta, kiu organizis kursojn en sia hejmo.

### Kurt Riedel 
**Kurt RIEDEL** (ridel), naskiĝis la 29-an de oktobro 1891 en *Jugelsburg*, urboparto de Adorf (Vogtland), estis germana esperantisto, doktoro pri filologio kaj docento ĉe la pedagogia instituto de la Teknologia Altlernejo en Dresdeno. Riedel prelegis pri Esperanto en la Pedagogia Instituto kaj estis redaktanto de „Internacia Pedagogia Revuo“ de 1929 ĝis 1933.

### Johann Riedl 
**Johann RIEDL** (naskiĝis en 1913, mortis en 1999) estis germana esperantisto kaj iama delegito de UEA en Esslingen (Germanio).
### Elli Rühle
**Elli Rühle** (naskiĝis la 9-an de marto 1913) estis esperantisto en Meißen.

## S 
### Georg Chr. Sack 
**Georg Chr. SACK** (naskiĝis en 1912, mortis la 4-an de januaro 1975 en Heidelberg, Germanio) estis altlerneja muzikinstruisto, unu el la plej agemaj komitatanoj de Muzika Esperanto-Ligo kaj de 1963 ĝis 1975 la sekretario de la liga *Muzika Terminara Komisiono*.

### Martina Sachs 
**Martina SACHS-BOCKELMANN** (instruistino vivanta en Stromberg, Rejnlando-Palatinato), filino de la esperantisto Rüdiger Sachs, naskiĝinta komence de la 1960-aj jaroj en Namibio, ĝis nun menciiĝas nur per unu frazo en la artikolo pri sia patro, kvankam ŝi tre aktivis en Germana Esperanto-Junularo dum ŝi estis lernejano en Eschwege, norda Hesio, kaj en la sekvaj unuaj jaroj de studado. Ŝi daŭre aktive partoprenas UK-ojn kaj aliajn esperantistajn eventojn, ekzemple en aŭgusto 2024 estis en la 109-a UK en Aruŝo, Tanzanio.

### Hans Schäper 
**Hans SCHÄPER**, estis germana esperantisto loĝinta en la unua duono de la 20-a jarcento en Essen, Germanio. Li estis la edzo de la brita esperantistino Mabel Victoria Schäper, naskita Hewetson (naskiĝjaro nekonata, mortis la 6-an de februaro 1933), kiu pro li translokiĝis al Germanio.

### Gustav Schattat 
**Gustav SCHATTAT**  estis germana esperantisto kaj revizoro. Li naskiĝis la 8-an de aŭgusto 1885 en Königsberg. Verkis: „Esperanto-Führer“, lernolibro, 1926; „Einführung in die deutsche Sprachlehre“ (kursa helplibro kun ideoj por Esperanta teorio), 1927 en Hamburgo.
### Hanna Scheffs
**Hanna Scheffs** (naskiĝis la 23-an de novembro 1914) sindikata sekretariino, estis germana esperantistino en Potsdam, kies grupo ŝi estis estrarano, ŝi ankaŭ estis kaj membro de la Centra Estraro de GDREA. Ŝi lernis Esperanton en 1974. Ŝi ricevis la plej altan distingon de Kulturligo de GDR, la Johannes-R.-Becher-medalon en oro.

### Natalia von Schenck 
** Natalia von SCHENCK** (naskiĝis la 26-an de julio de 1840; mortis la 19-an de majo 1921) estis germana esperantistino el Arnsberg. Ekde 1905 ŝi loĝis en Almoloya de Alquisiras, Meksiko, en la bieno "Los Arcos". Ŝi kune kun la amikino *Alice L. Nohl* estis unu de la ĉefaj propagandistoj de Esperanto en Meksiko. Krome ŝi ankaŭ aktivis en la socia vivo. Ŝi estis protektantino de la blinduloj kaj ŝi enkondukis la brajlo-sistemon al Meksiko. Estas infanlernejo (*escuela preescolar general*) en la kolonio *Santa Teresa* en Huehuetoca nomita omaĝe al ŝi.

### Heinz Schindler 
**Heinz SCHINDLER**  estas germana esperantisto vivanta en la urbeto Schwelm de la federacia lando Nordrejn-Vestfalio. La apuda foto de la IFEF-kongreso 1967 en Fulda pruvas ke li jam en la 1960-aj jaroj estis aktiva esperantisto. Ekzakta mortodato ne konatas, sed la revuo Esperanto aktuell 4/2013 indikas, ke li mortis inter printempo 2012 kaj printempo 2013.

**Eksteraj ligiloj:**
* intervjuo de 2006 kun li en la retejo *esperanto.cri.cn* (tie enŝteliĝis tajperaro "Schindlr") 

### Julie Schindler 
**Julie SCHINDLER** estis esperantistino aktiva en la unua duono de la 20-a jarcento en Görlitz. Interalie, en 1913 ŝi elektiĝis kasistino de la urba *Esperanto-Societo Zamenhof*. Julie Schindler estas ŝia naskiĝnomo, kiun ŝi havis kiel fraŭlino. Ĝis nun mankas informoj, ĉu ŝi poste edziniĝis kaj eble ŝanĝis la familian nomon. Evidente, ankaŭ mankas datoj pri naskiĝo kaj morto.

### Hans Schiebl 
**Hans SCHIEBL**  komence de la 20-a jarcento estis germandevena aŭstra poŝtdirektoro en Vieno, laŭ la stato de la jaro 1934 jam pensiiĝinta. Li speciale laboris en katolikaj rondoj por Esperanto, kaj multajn jarojn estis kasisto de katolika Esperanto-unuiĝo en Vieno.

### Bodo Schneider 
**Bodo SCHNEIDER** (naskiĝis en 1931 kaj mortis la 24-an de januaro 2000 en Porvoo, prononco ) estis fakdelegito pri fiziko.

### Josef Schneider 
**Josef SCHNEIDER**  estis germana esperantisto kaj inĝenieria profesoro ĉe la germana komerca akademio en Karlovy Vary (Karlsbad, Ĉeĥoslovakio). Li naskiĝis la 13-an de majo 1895 en Moravská Ostrava, kaj estis esperantisto de 1924. Josef Schneider fondis Esperanto-grupon en Karlovy Vary, kaj oficiale instruis Esperanton kiel laŭvolan fakon en sia lernejo.
### Ernst Schonert
**Ernst Schonert** (naskiĝis la 13-an de junio 1907) estis germana esperantisto. Li instruis esperanton en Berlino dum la 1960-aj jaroj, inter lia lernintoj estas Hella Sauerbrey, kaj estis redaktoro de Berlina informilo de 1974 ĝis 1979.

### Hermann Schröder 
**Hermann SCHRÖDER**  (naskita en 1920; mortinta komence de 1999) estis prezidanto de Budhana Ligo Esperantista kaj inter la jaroj 1974 kaj 1979 redaktoro de ties *Budhana Kuriero,* iama delegito de UEA pri budhismo, kaj aŭtoro de la libreto *Budho kaj la moderna homo* (1979).

### Nathalie Schuchert 
**Nathalie SCHUCHERT** (naskiĝis , do nun -jara) estas germana esperantistino. Ŝi en la 1990-aj jaroj plurajn jarojn estis komisionanino kaj ekde 1995 estraranino de Germana Esperanto-Junularo pri kulturo, dum ŝi estis lernantino en Germersheim kaj poste ekde 1995 studento de romanistiko en Majenco..

### Edmund Schulz 
** Edmund SCHULZ**, kalkulkonsilanto, estis germana esperantisto en la urbo Schweidnitz de Silezio. En 1909 li lernis Esperanton en la unua urba kurso de Esperanto, gvidita fare de Julie Wolfson el Breslau; sekve de tiu kurso fondiĝas vigla urba Esperanto-grupo, kies prezidanto iĝas Edmund Schulz. Jam en la sekva jaro, 1910, li en la najbara urbo Liegnitz okazigas publikan paroladon pri Esperanto kaj sekvan Esperanto-kurson, sekve de kio tie fondiĝas propra urba Esperanto-grupo. Post la unua Mondmilito li vivis en Überlingen ĉe la Bodenlago.

### Steffen Schüssler 
**Steffen PIETSCH** , ekde la edziĝo **Steffen SCHÜSSLER** [ŝ*i*sler] (naskita , do nun -jara) estas germana esperantisto kaj informadikisto. Li en la 1990-aj jaroj, dum studado de ekonomika matematiko en la Teknologia Universitato Berlino, estis estrarano de Germana Esperanto-Junularo kaj gvidis ties oficejon en Berlino.

### Hans Schütt 
**Hans SCHÜTT** [ŝ*i*t] (naskiĝis en 1908, mortis la 2-an de decembro 1993 en Hamburgo, Germanio) estis tra 37 jaroj UEA-fakdelegito pri komerco kaj regula membro de Societo Zamenhof.
### Erich Seidemann
**Erich Seidemann** (naskiĝis la 22-an de majo 1903) estis esperantisto en Dresdeno. Germanlingva referenco asertas, ke li fine de la 1920-aj jaroj estis tre akcita socialisto en la urbo kaj funkciis kiel sekretario de la kamarado Herbert Wehner, kiu poste de la diktaturo de Nazia Germanio fuĝis al Svedio kaj post la Dua Mondmilito decidis en reveni al Dresdeno, kiu nun situis en la Sovetunie okupita zono de postmilita Germanio.

### Tobias Sigel
**Tobias Sigel** estis germana esperantisto en la unua duono de 20-a jarcento. Li esperantigis:

* Aventuroj de Malspertulo : Fragmento de la verko / Robert Reitzel. Eld. Ellersiek & Borel, Berlino, 1924.

### Karl Simon 
**Karl SIMON** (naskiĝis en 1896, mortis la 12-an de aŭgusto 1989 en Munkeno, Germanio) estis UEA-fakdelegito pri fervojoj dum trideko da jaroj. Ne konfuzu lin kun la forst-sciencisto Karl-Hermann Simon.

### Rudolf Skoruppa 
**Rudolf SKORUPPA** (naskiĝis en 1930, mortis en 2003) estis delegito kaj fakdelegito pri fotografio, katolikismo kaj naturkuracado (1995-2002), mortis la 2-an de novembro 2003 en Bad Wörishofen (Germanio).

### Josef Sommer
**Josef SOMMER** estis germana esperantisto en la mezo de 20-a jarcento.

Verko:
* **Wörterbuch Esperanto-Deutsch.** Max Butin, Josef Sommer, Limburger Vereinsdruckerei, Limburg/Lahn 1952.
### Georg Sörgel
Prof. Dr. **Georg Sörgel** botanikisto (naskiĝis 1911- mortis la 12an de julio 1961) estis germana esperantisto el Quedlinburg. Li ludis gravan rolon en la unua etapo de la revigligo de organizita Esperanto-movado de GDR. Georg Sorgel jam eklernis Esperanton en sia junaĝo. Kiam li post la milito, en la jaro 1948, eklaboris en Quedlinburg ĉe la Planinstituto post kelkaj jaroj en tiu urbo ekfunkciis la unuaj Esperanto-kursoj, laŭ lia iniciato.
### Harmut Sögel
Dr. **Harmut Sögel** esperantisto en Germanio. En januaro 1984 li doktoriĝis per disertacio kun la temo "*Ein System der deutschen Verben im EDV-Bereich ais Grundlage für die linguistische Datenverarbeitung mit einem Vergleich zu englischen und Esperanto-Verben*" (Sistemo de germanaj verboj en la elektronika, datumprilabora sfero kiel bazo por la lingvistika datumprilaborado, kompare kun anglaj kaj Esperantaj verboj) ĉe la Humboldt-Universitato en Berlino. La disertacio ekestis sub gvido de prof. d-ro Georg F. Meier.

### Georg S. Streidt 
**Georg S. STREIDT** estis germana esperantisto de la unua duono de 20-a jarcento.

Verko:
* *Esperanto-Lehrbuch für Volksschulen: auf Grundlage der Anschauung und des Erlebnisses in zwei Teilen mit 30 Bildern*. Eldonis Ferdinand Hirt & Sohn, Leipzig. 1922.

### Paul String 
**Paul STRING**, naskiĝis la 5-an de marto 1930 kaj mortis 82-jara la 29-an de julio 2012, estis germana esperantisto kaj elektronikisto el Dresdeno, Saksio. La revuo *Esperanto aktuell* 4/2013 indikas, ke la jarkunveno de GEA la 19-an de majo 2013 kadre de la Germana Esperanto-Kongreso aparte memorigis pri li.

## Referencoj 
### Erwin Stolpe 
**Erwin STOLPE** (naskiĝis en 1894, mortis la 13-an de aprilo 1970) estis germana esperantisto, vic-prezidanto de Internacia Esperanto-Asocio de Juristoj. Li partoprenis la organizitan Esperanto-movadon jam de 1913. Inter 1947 kaj 1960 li deĵoris kiel juĝisto ĉe la supera tribunalo de Berlino.

## T 
### Ludwig Thalmaier 
**Ludwig THALMAIER** (n. en 1916, m. en 1982) estis germana katolika pastro kaj esperantisto el Bavario, aktiva meze de la 20-a jarcento. Pri Esperanto-kurso gvidita de li en 1950 en la banloka komunumo Bad Kohlgrub en 2011 raportis la munkena taggazeto *Merkur*, *"Instruistoj, apotekistoj, ĉiuj lokaj gravuloj estis en la Esperanto-kurso de kaplano Ludwig Thalmaier"*. Kadre de la 36-a Universala Kongreso de Esperanto de la 4-a ĝis la 11-a de aŭgusto 1951 en Munkeno, je la 7-a de aŭgusto okazis tuttaga komuna ekskurso al la episkopa urbeto *Freising*, nordoriente de Munkeno, kie okazis katolika diservo kun prediko Esperant-lingva farita de li. Dum la sekvaj jaroj li aktive kontribuis al la Esperanto-klubo Munkeno kaj faris plurajn sukcesajn Esperanto-kursojn en la urbo, el kiu minimume unu estas dokumentita per historia foto de junaj gimnazianoj en la Aŭstra Nacia Biblioteko, videbla sube. Kaj li eldonis almenaŭ la publikaĵon
* *Ni oferas. Komunaj preĝoj kaj kantoj dum la Sankta Meso*. Eld. *Katholische Esperanto-Zentrale in Deutschland*, Munkeno. La verko havis almenaŭ 3 eldonojn.

** Eksteraj ligiloj**
* foto de lernejanoj el Esperanto-kurso de Ludwig Thalmaier en Munkeno 1957 en la retejo de la Aŭstra Nacia Biblioteko

### Luise Tressel 
**Luise TRESSEL** (naskiĝis en 1888, mortis la 9-an de julio 1975), vidvino de la iama delegito de UEA en Munkeno, Germanio (kiu sian delegitan funkcion plenumis dum 53 jaroj). Ankaŭ s-ino Tressel estis dum multaj jaroj aktiva en la Movado kaj mem estis membro de UEA.

### Wilhelm Treude 
**Wilhelm TREUDE** (mortis la 12-an de julio en Stuttgart, Germanio) estis dumviva membro de UEA kaj malavara subtenanto de ĝia laboro - speciale ĉe Unuiĝintaj Nacioj.

### Claude Trésorier 
**Claude TRÉSORIER**, naskiĝis , do nun -aĝa, estas franca esperantisto vivanta en la germana urbo Göttingen. Li estas la filo de Jacqueline Trésorier. Claude Trésorier laboras kiel docento en la instituto pri romanistiko de la universitato de Göttingen, kaj movade interalie estas delegito de UEA.

## U 
## V 
### Robert Veigel
**Robert Veigel** (naskiĝis la 6-an de julio 1904, mortojaro ne konata, sed sendube post la 70-a naskiĝtaga reveno en 1974) estis germana esperantisto kaj prezidanto de DLR Suhl en GDR.

### Gerhard Vogel 
**Gerhard VOGEL** (naskiĝis en 1910, mortis post longa malsano la 30-an de marto 1979) estis esperantisto kaj multjara fakdelegito de UEA pri turismo en Kolonjo, Germanio.

### Friedrich Volk 
**Friedrich VOLK** (naskiĝis en 1894, mortis komence de decembro 1993) estis dumviva membro de UEA, honora membro de Germana Esperanto-Asocio kaj multjara gvidinto de la Esperanto-grupo en Würzburg.
### Paul Voss
**Paul Voss** estis germana esperantisto en Leipzig en la unua duono de 20-a jarcento.

;Verko

**La evoluo de la Leipziga foiro*. Eld. la aŭtoro, 1925(?)

## W 
### Vincenz Wachutka
**Vincenz WACHUTA** estis esperantisto en Germanio dum la unua duono de 20-a jarcento.

Traduko

* W. Weith. *Al la Homojkoneco! Enkondukskribo kun bildoj. Komunike krimuloj-studajoj. Longjaraj studadoj kaj multnombraj spertecoj* (tiel). Trad. Vincenz Wachutka. Eld. la aŭtoro. Mittelwalde, 1933(?).

### Hermann Wagner 
**Hermann WAGNER** (naskiĝis en 1898, mortis la 17-an de julio 1975 en Fürth, Germanio) estis membro de UEA ekde 1947, dum la lastaj 20 jaroj de sia vivo regule en la kategorio de membro-subtenanto. Li estis ankaŭ delegito kaj fakdelegito. Pli konata estas lia samnomulo Hermann Wagner.
### Erich Wald
**Erich Wald** (naskiĝis la 22-an de aprilo 1902) estis esperantisto en Dresdeno.
### Oskar Walter
**Oskar Walter** (naskiĝis la 1-an de decembro 1903) estis esperantisto en Zittau.

### Ludwig Wegener
**Ludwig Wegener** estis germana esperantisto.

Verko:

* *La arto fariĝi centjara*, eld. *Limburger Vereinsdrückerei'' - Esperanto-fako, unua eldono 1953, Limburg (Lahn).

### Hermann Wehrheim 
**Hermann WEHRHEIM** (naskiĝis en 1885, mortis la 4-an de majo 1977, en Hildesheim, Germanio), estis germana esperantisto. D-ro Wehrheim estis membro de UEA seninterrompe dum la lastaj 30 jaroj de sia vivo.

### Josef Weidacher 
**Josef WEIDACHER** (naskiĝis en 1920, mortis la ) estis germana esperantisto kaj fervojista aktivulo. Li estis honora membro de la Esperanto-Klubo Munkeno.

### Albert Weinhold
**Albert Weinhold** (mortis la 12-an de aŭgusto 1981) estis esperantisto en Leipzig.

### Rudi Weiß
**Rudi WEISS** (naskiĝis la 22-an de aprilo 1910) estis esperantisto el Zwickau.

=== Uwe Weiß ==
**Uwe WEISS** (n. en la 1960-aj jaroj en la tiama ŝtato GDR) apud Adrian Bourcevet, Sabine Trenner, Heidi Schiller, Torsten Bendias, Steffen Pietsch, Andreas Jacobs kaj Sandra Kinast aktivis en la fonda periodo de „Die Esperanto-Jugend“ (GDR), post kiam la Junulara Komisiono de GDREA en novembro 1989 decidis, krei sendependan junularan organizon. En januaro 1990 ĝi estis jure allasita. Li aparte engaĝiĝis en la Esperanto-Junularo Brandenburgio/Berlino (EJB). Pliaj datumoj pri naskiĝjaro aŭ -loko, studado, profesio kaj nuna vivloko estas ankoraŭ ne notitaj en Vikipedio, sed kiel ĉe ĉiuj nomoj en tiu ĉi listo bonvenas ampleksigoj - kaj aparte bonvenas ekstervikipediaj referencoj, aldonataj piednote.

** Referencoj **

### Heinz Weißflog 
**Heinz WEISSFLOG** (mortis la 17-an de junio 1993) estis germana esperantisto vivanta en la komunumo Bergen auf Rügen. Laŭ nekrologo en la revuo Esperanto aktuell, n-ro 8/1993 (paĝo 7), li estis ekde novembro 1987 vigla esperantisto, seninterrompe agis por la humanisma ideo kaj fondis en 1988 subdistriktan ligon de GDREA de la insulo Rügen.

### Agnes Wermke 
**Agnes WERMKE** estis germana instruistino. Ŝi deĵoris kiel parolintino por Esperanto ĉe la unua radio-sendstacio en Königsberg de 1927, ĝis la detruo de la demokratio en 1933. Ŝi verkis: „La konsonant-kombinoj de Esperanto kaj la demando de l' silabo-disigo“ (1910, 62 paĝoj).
### Ernst Wichert
**Ernst Wichert** (naskiĝis la 29-an de julio 1886; mortis la 8-an de junio 1977) estis germana esperantisto en Berlino.

### Walter Wichmann 
**Walter WICHMANN** (naskiĝis la 23-an de februaro 1929 en Perkuhnen*, Orienta Prusio, hodiaŭ Перекрёстное (Perekrjostnoje), Kaliningrada provinco, mortis la 11-an de aŭgusto 2021 en Wiesbaden) estis germana esperantisto. Li lernis la lingvon ĉirkaŭ la jaro 1950 kaj estis dum preskaŭ dudek jaroj prezidanto de Esperanto-Grupo Wiesbaden.

* Pri la origino de la loknomo vidu la tekston pri Perkūnas, la ĉefa dio de la balta mitologio.

### Fritz Wicke
**Fritz WICKE** (n. la 1-an de majo 1881 en Dresdeno, m. dum 1940 en Chemnitz, en vikidatumoj) estis germana esperantisto, matematikisto kaj filologo. En 1905 li 24-jara doktoriĝis (Dr. phil.) en la Friedrich-Schiller-Universitato Jena. En la Esperanto-literaturo konatiĝis aparte lia esperantlingva traduko de la novelo La Nigra Galero de Wilhelm Raabe eldoniĝta en 1912  ĉe la Centra Eldonejo en Magdeburgo, kun dua eldono en 1922 ĉe Ferdinand Hirt & Sohn en Lepsiko, kiel kvara volumo de la serio "Internacia Mondliteraturo". Li post la studado profesie agis kiel altlerneja instruisto, do docento, de matematiko kaj parencaj fakoj en la ŝtata akademio pri tekniko Chemnitz, Pli ol 60 jarojn li estis membro de Germana Esperanto-Asocio, delegito de UEA en la federacia lando Hamburgo  kaj kunmotoro de la federacilanda asocio Hamburga Esperanto-Societo. Esperanton li eklernis en 1948 en kurso de August Weide, kune kun sia posta edzino Elsbeth Wielgus, kiu dum plurjardeka profesiado kiel sekretariino kaj ankaŭ post pensiiĝo meze de la 1980-aj jaroj, multajn jarojn estis la ĉefa motoro de la klubejo "Klaus-Groth-Straße 95" de Hamburga Esperanto-Societo, funkciis kiel prezidanto,  kunordigis ties gastejon, kuiris kaj organizis festojn kaj kunvenojn. La paro loĝis en la sama kvartalo, fakte nur kelkajn domojn for de la klubejo, kaj tiel povis ĉiam rapide helpi.

### Heinrich Wieners 
**Heinrich WIENERS** (naskiĝis en 1900; mortis la 30-an de aprilo 1988 en Lahr) estis germana esperantisto kaj dumviva membro de UEA.

### Otto Wilde
**Otto Wilde**, pentristo, estis unu el la pioniroj de esperanto en Magdeburgo.

### Georg Wimmer
**Georg Wimmer** (mortis 1975) kasisto de la esperanto-grupo el Weißenfels.

### Hans Wingen
**Hans Wingen**, vortaristo el Bergisch Gladbach apud Kolonjo, estis germana esperantisto dum la mezo de 20-a jarcento. Li estis filo de Wilhelm Wingen kun kiu li verkis multajn lernolibrojn post la Dua Mondmilito.

#### Verkoj
***Post la kurso**, Limburger Vereinsdruckerei, Limburg (Lahn) , 1953 (?)

***Wörterbuch Deutsch-Esperanto**, Limburger Vereinsdruckerei, Limburg/Lahn , 1954, 180p, 12X17;
***Esperanto für den Amateurfunk**;

Kun Wilhelm Wingen

* **Ni stenografas - laŭ la Germana Unueca Stenografio**. Bailieboro, Kanado: Esperanto Press 1980, 40 p.
* **WIR LERNEN ESPERANTO, DIE WELTHILFSSPRACHE**. Eld. Limburger Vereinsdruckerei, Limburg/Lahn, 1954(?)

;Recenzoj

Pri **Wörterbuch Deutsch-Esperanto**

----
Pri *Post la kurso*

### Yvonne Winkler von Mohrenfels 
**Yvonne WINKLER von MOHRENFELS** (naskiĝis , do nun -jara) estas denaske germana juristino, ekonomistino kaj esperantistino, vivanta ekde 2005 en Usono. Ŝi en la 1990-aj jaroj plurajn jarojn estis komisionano de Germana Esperanto-Junularo pri internaciaj rilatoj.. Ŝia patro estas jura profesoro, kaj subtenis ŝin bone kunordigi honoroficajn taskojn kun la duobla studo en Saarbrücken. Ekde 2005 ŝi laboras ĉe la internacia firmao *Ashland* en Bridgewater (Nov-Ĵerzejo).

**Eksteraj ligiloj**
* intervjuo kun ŝi, kun portreta foto, en 2020, post 15 jaroj en Nov-Ĵerzejo ()

### Julie Winter 
**Julie WINTER** (naskiĝis en 1906, mortis en 2004 en Wolfhagen, Germanio) estis konstanta membrino de Societo Zamenhof ekde 1969. De 1969 ĝis 1992 ŝi estis respondeculo de Veterana Esperantista Klubo.
### Hannelore Winzer
**Hannelore Winzer** (mortis 1985) estis esperantisto el Leinefelde.

### Alfred Wollbacher 
**Alfred WOLLBACHER** (naskiĝis en 1912, mortis komence de novembro 1996) estis multjara UEA-delegito pri fervojoj kaj turismo en Bamberg (Germanio).

## Z 
### Gerhard Ziegler 
**Gerhard ZIEGLER** en 1981 verkis Esperanto-tradukon de pluraj "elektitaj satiroj" de Efraim Kiŝon, kiuj sub tiu titolo publikiĝis en eldonejo Bleicher.

### Oskar Ziegler 
**Oskar** (foje ankaŭ skribita *Oscar*) **ZIEGLER** estis esperantista presisto kaj librobindisto, kiu eldonis multajn librojn pri Esperanto en la unua duono de la 20-a jarcento. Lia firmao havis sidejon en Stutgarto ĝis la fino de la Unua Mondmilito kaj en Marktredwitz, norda Bavario, poste. Inter la unuaj eldonaĵoj en la nova urbo estis Humoraĵoj (Baucon) kun antaŭparolo de Paul Gottfried Christaller, eldonita en 1919.

:Noto: Familiaj ligoj al la pliaj esperantistoj kun sama familia nomo Gerhard Ziegler (vidu supre), Siegfried Ziegler (n. 1902 en Essen, m. en 1984 en Seefeld), germana geografo, esperantisto kaj politikisto, la unua postmilita prezidanto de Germana Esperanto-Asocio kaj Sven Ziegler (n. en 1935 en Kopenhago), dana esperantisto kaj kortuma prezidanto en Kopen­hago) estus teorie eblaj, sed ne tre probablaj.

### Rudolf Zimmermann
**Rudolf Zimmermann** (naskiĝis la 15-an de septembro 1904)

### Wilhelm Zimmermann
**Wilhelm Zimmermann** (mortis la 14-an de septembro 1981) estis esperantisto el Fürstenwalde. Li vojaĝis 1927 per Esperanto tra Sovetunio.

!
Germanaj
Germanaj