open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Listo de la ĉefministroj de Britio

**Listo de la ĉefministroj de Britio:**

London 10 downing street 625056.jpg|La ĉefa pordo de 10 downing street
Jean-Baptiste van Loo - Robert Walpole.jpg|Robert Walpole
Thatcher-loc.jpg|Margareth Thatcher
David Lloyd George.jpg|David Lloyd George
Liz Truss Official Portrait.jpg|Liz Truss
Chancellor Rishi Sunak (cropped).jpg|Rishi Sunak
Official portrait of Keir Starmer (crop).jpg|Keir Starmer

## Vidu ankaŭ 
* Ĉefministro de Unuiĝinta Reĝlando (Britio)
* :Kategorio:Ĉefministroj de Britio

## Eksteraj ligiloj 
* Pasintaj Ĉefministroj ()

!
Britio
Javo

:*Eble vi serĉas Jawa.*

eta|dekstra|250px|Mapeto de Sumatro, Javo kaj Borneo
**Javo** (, [ĝava]) estas la ĉefa insulo de Indonezio. Ĝi havas areon de  kaj 114 milionojn da loĝantoj, kaj estas unu el la plej dense loĝataj insuloj de Indonezio, kun 864 homoj por km² kaj la 13a plej granda insulo en la mondo. Sur Javo estas la indonezia ĉefurbo Ĝakarto.

## Priskribo 
Javo apartenas al la Sundaj Insuloj kaj troviĝas en insula ĉeno kun Sumatro nordokcidente kaj Balio oriente. Nordoriente estas Borneo
*(Kalimantan)*. Sude estas la Kristnaska Insulo (administrata de Aŭstralio).

Administre Javo dividiĝas en kvar provincojn:
* Jawa Barat (Okcidenta Javo)
* Jawa Tengah (Centra Javo)
* Jawa Timur (Orienta Javo)
* Yogyakarta [jogjakarta], aŭtonoma princlando
La ĉefurbo Ĝakarto ne apartenas al iu provinco, sed estas administrata de la registaro.

Biogeografie Javo troviĝas en la sundalanda-filipina ekoprovinco de la orientalisa ekozono laŭ la tipologio de la Monda Natur-Fonduso (WWF), en speciala biogeografia regiono nomata Sunda Lando.

Semeru aŭ Monto Semeru (indonezie: Gunung Semeru) estas aktiva vulkano en Orienta Javo. La nomo "Semeru" devenas de aŭ Monto Meruo, sankta monto en religioj kiel Hinduismo, aŭ Sumeru, la loĝejo de dioj. Kun alteco de 3 676 metrojn super marnivelo, Monto Semeru havas la plej superan montpinton en la insulo Javo.

## Historio 
Laŭlonge de la tempopaso multaj kulturoj kaj regnoj disvastiĝis sur la insulo ekzemple la Sultanlando Demak sur la norda marbordo kaj la Sultanlando Bantam en okcidenta Javo kaj suda Sumatro.

## Loĝantaro 
Kun proksimume 100 milionoj da personoj, la Javanoj formas la plej grandan etnan grupon en Indonezio. Ili loĝas ĉefe en la centraj ĝis orientaj partoj de la insulo.

## Javo kaj Esperanto 
En la kvina kanto de la verko de Abel Montagut nome *Poemo de Utnoa* okazas asembleo de la Gobanoj (eksterteranoj). Tie oni akceptas, ke oni plikuraĝigu la malfortigitan Utnoan (nome la ĉefrolulo Noa) pere de la drogo *anoŭdo*. Inna malsupreniras kaj liveras ĝin al Noa. Je ties efiko aperas antaŭ li la poeto Valmikio kiu montras al li la enormajn atingojn de la estonta homaro, se li sukcesas savi ĝin, nome, en Azio, el Ĉina Murego al insulo Srilanko. Jen kiel oni montras la insulon Javon:

:Poste vojaĝas suden al la insulo Javana,
:Borobuduron vidas, kun sepnivela teraso,
:dense skulptitajn ŝtupojn al la stupao precipa
:majeste leviĝantajn ĝis obelisko severa.

## Vidu ankaŭ 
* Borobuduro
* Prambanano
* Mata Hari

## Referencoj
FOBR

FOBR signifas Libera Enreta Libra Rimedaro.

Enreta Libra Rimedaro estas larĝa reta biblioteko, kiu enhavas la plej gravajn originajn historiajn, literaturajn kaj sciencajn publikajn tekstojn enlinie.

FOBR estas libera ĉar la tekstoj estas konsiderataj esti lanĉitaj sub la *GNU*-permesilo.

WikiFOBR estas FOBR kiu uzas vikion, speciale por ricevi la tekston.

WikiFOBRa ekzemplo estas *Projekto Sourceberg* kaj en Esperanto *Kunteksto*

## Eksteraj ligiloj 
*Kunteksto.
*Kvankam ne liberaj, similaj projektoj ne-vikiaj en Esperanto estas :
**eLibrejo.
**Literaturo en Esperanto .
**Projekto KELTER.
**Originala literaturo Esperanta.

Kategorio:Bibliotekoj
Listo de brazilaj esperantistoj

Jen listo de esperantistoj el Brazilo:

Interkrampe, Esperantistoj omaĝitaj per (kiom da) publikaj objektoj (stratoj, lernejoj, ktp).
* Ahmed CHOURAR
* Ezequias R. Alves (1)
* João Andrade
* Aristóphio Andrade Alves
* Oswaldo Arruda Stein (1)
* Antonio Carlos de Arruda Beltrão
* Everardo Backheuser (2)
* Nuno Baena
* Irani Baggi de Araujo
* Jacome Martins BAGGI DE ARAUJO
* Ivon Barbosa
* José BASTOS CAMPOS
* Gersi Alfredo Bays
* Ester Bloomfield
* Walter Boppré
* Ismael Gomes Braga (1)
* Cândido Bravo (1)
* Alcindo Brito (1)
* Benjamin Camosato
* Euclides Carneiro da Silva
* Antonio Caetano Coutinho
* Audino Castelo Branco
* Dilermando de Castro
* Sylla Chaves
* Igor COLONNA VALEVSKY
* Glauco R. Corrêa
* Alberto Couto Fernandes
* Otaviano Curvelo de Souza
* Alberto das Neves Milhomens
* Lucila Davalos Fernandes
* Ernani Dias Correa
* Joaquim DO COUTO
* Carlos Domingues
* Fanny Luiza Dupré
* Nid Dutra d'Amorim
* Paulo Izaías Ereno
* Alvaro Fausto de Souza
* Julia Fernandes
* Eurico Figueira
* Flávio Fonseca
* Elvira Fontes
* Walter Francini
* Reinaldo Frederico Geyer
* Diderto Freto
* Bertino Goerner
* Leonel Gonzaga
* João Keating (1)
* Leopoldo Knoedt
* Cristiano Kraemer (3) (inkluzive tuta kvartalo!)
* Nydia Aydos KRIEGER
* Tobias Rabelo Leite
*Marcos Zlóv Zlotovich
* Symilde Schenk Ledon
* Waldir Lisboa Rocha
* Francisko Vladimir Lorenz (1)
* Geraldo Mattos
* MELO e SOUSA
* Stefan Nicolau Michalski
* Hernani Mota Mendes
* Manoel Nery
* João de Oliveira Gama
* Alcebiades Pais
* Evaldo Pauli
* Luiz da Costa Porto Carreiro Neto (1)
* SCHMITZ
* Venancio Silva
* Izabel Cristina Oliveira Santiago
* Cedilha de Oliveira Neto
* Délio Pereira de Souza
* Nelson Pereira de Souza
* Amaro Pinangé Soares
* Adolfo Muniz Furtado
* Arnaldo Vianna
* Astrogilda Guerrini
* Azália Machado Dias
* Darcy Pedroso Machado Gaia
* Deodato de França Mello
* Eurico Antonio RIBEIRO
* Johano Custódio Machado
* Francisca MARTOS
* José Dutra Mendes
* Francisco Almada
* Borja Portela
* Aderaldo Rocha
* Demócrito Rocha
* Geraldo RODRIGUES SOEIRA
* Antonio Rodriguez Da Silva
* Jovelina Maia RODRIGUES
* Gilberto Aquino Silva Velho
* Horácio PEREIRA dos SANTOS
* Ivon Barbosa
* João Masiero (1)
* Marija Pozder Almada
* Jonas FELIX de OLIVEIRA
* José Dias Pinto
* José Martins Coelho
* Laszlo Zinner
* Luis Bolivar Fosca
* Maria Stella Thomazi
* Nelson Silveira
* Claudio Luiz Stehling
* Newton CERATTI
* Nicola Tallarico
* Oswaldo Leite de Moraes
* Oswaldo Pires de Holanda
* René Ventura Sales
* Waldir Lisboa Rocha
* Petras M. Urbaitis
* Walkiria VERNACCI LARA RUBIO
* Walter Francini
* Leandro Tomé Abrahão
* Octavio Vianna Peixoto
* Ary Zamora
* Pandiá Pându
* Yokaanam
* Joaquim João Mariano

## Vidu ankaŭ 
* Ĝermolisto de brazilaj esperantistoj

Brazilaj e
Listo de bulgaraj esperantistoj

(en 1967 la bulgara esperantistaro estis unu el la plej forta en la mondo kun 5000 esperantistoj en malgranda lando.) Historio de Esperanto en Bulgario

Listo de bulgaraj geesperantistoj:

* Neli ABAĜIEVA
* Georgi Aktarĝiev
* Nikola Aleksiev 
* Anani ANEV
* Maria Angelova
* Ljudmila Arnaudova
* Miĥail ARNAUDOV
* Petko Petrov Arnaudov
* Atanas D. Atanasov 
* Atanas D. Atanasov 
* Atanas D. Atanasov
* Boris Atanasov
* Georgi Atanasov
* Marin Bacev
* Jaakov Beĥar
* Belka Beleva
* Miloslav Bogdanov
* Atanas Bojaĝiev
* Petko BONEV
* Benjo Conev
* Enjo DASKALOV
* Metodi Ivanov Dimitrov
* Georgi Dimov
* Josif Fadenhecht
* Josif Fadenhecht
* Dimitr Gavrijski
* Varban Genĉev
* Ivan A. Georgov
* Ĥristo Gorov
* Asen Grigorov
* Stojan Ĝuĝev
* Panayot Hitrow
* Ĥristo Ĥaralambev
* Simeon St. Ĥesapĉiev
* Donĉo Simeonov Ĥitrov
* ĤRIMA
* Nikifor Ĥristoskof
* Georgi Cvetkov Ivanov
* Jordan Jordanov
* Dimitar Ivanov Kalĉev
* Teodor Kanev
* Rajna Kasabova
* Ivan Kirĉev
* Nano Kjuĉukov
* Panajot Kolev
* Ivan Krestanov 
* Tinka LAKOVA
* Lalju C. LALEV
* Marin Ljubin
* Dimitr Malĉev
* Ĥristo MANOLOV
* Hristo Marinov
* Dimitr Nikolov Mincev
* Stefan Minkov
* Stefan MLADENOV
* Canko Murgin
* Aleksander Nakov
* Georgi Nikolov
* Flori Nikolov
* Nikola NIKOLOV
* Violin Oljanov
* Georgi Oreŝkov
* Metodi D. PANĈEV
* Vasil Peevski
* Simeon Petkov
* Ilia Silvestriev Petkov
* Penko Petrov
* Todor Pjeev
* Aristo Popov
* Ĥristo Rjaĥovski
* Ivan Sarafov
* N. Georgi Sapunĝiev
* Ilia Silvestriev
* Dimitr Simeonov
* Asen M. Simeonov
* Ivan D. Ŝiŝmanov
* Ivan Ŝivarov
* Mara Taseva
* Ivan Tanev Peev
* Dimitar Terziev 
* Angel Todorov
* Radoslav Kuzmanoff Triĉkoff
* Boris Vasilev
* Kiril Velkov 
* Zdravko Velikov
* Kunĉo Valev

Bulgara Esperantisto estis revuo. Vidu ankaŭ Nuntempa Bulgario

## Vidu ankaŭ 
* Ĝermolisto de bulgaraj esperantistoj

Bulgaraj
Sintioj

**Sintioj** (plurale *Sinti* aŭ *Sinta*, sing. masc. *Sinto*, fem. *Sintesa*, en Francio ankaŭ foje *Manouch* aŭ *Manouches*) estas unu el orientaj branĉoj de ciganoj. Etnografie ili estas parencaj al romaoj kaj kelkaj sciencistoj kredas, ke sintioj estas parto de romaa grupo. La sintioj mem, tamen, opinias sin apartaj de romaoj.

Plimulto de sintioj loĝas en Germanio kaj aliaj ĝermanlingvaj landoj (Aŭstrio, Svisio, Nederlando, Svedio), kaj ankaŭ en Francio, Belgio kaj norda Italio. Tradicie nomadaj, iliaj grupoj nun preskaŭ ĉiam formas getojn ĉe randoj de urboj kaj vilaĝoj. Plej kutime, la vivnivelo en tiuj getoj estas sufiĉe malalta, kaj aliro al edukado, kuracado kaj aliaj socialaj servoj estas malfacila por sintioj.

El romaoj, plej parencaj al sintioj estas la Balta branĉo: rusaj romaoj, polaj romaoj, litovaj romaoj ktp. La lingvo de sintioj estas t.n. *Romanes* aŭ *Sintenghero Tschib(en)* - dialekto de la romaa lingvo kun granda influo de la germana kaj foje de aliaj lingvoj de Eŭropo.

Plejparte, sintioj kredas je diversaj variantoj de kristanismo, plej ofte protestantismo (aparte kutimas evangeliismo) kaj katolikismo.

## Deveno de la nomo 
Oni ne scias precize, kial aperas la nomo "sintioj". Estas versio, ke ĝi aludas al la rivero *Sindh* (Induso) en Hindio. Nunaj lingvistikaj kaj etnografiaj esploroj montras, ke ĝuste el Indusa regiono devenas ĉiuj romaaj etnoj. Alia versio estas, ke la nomo devenas de nomo de legenda estro de fruaj ciganoj, Sindela.

Ambaŭ teorioj tute kongruas kun ciganaj tradicioj (ili kreis etnonomoj kaj laŭ loko de deveno, kaj laŭ nomo de fondinto) kaj do neniu el ili estas nepre preferenda.

## Historio 
[eta|Elpelo de Sintioj kaj Romaoj el [Asperg, 22-a de majo, 1940]]
[eta|Monumento por murditaj Sintioj en [Düsseldorf-Lierenfeld]]
[eta|altdekstre|[Ravensburg, monumento por Sintioj murditaj en Auschwitz.]]
La sintioj alvenis en Eŭropon, plejparte en Germanion kaj Aŭstrion dum Mezepoko. Eventuale, ili disiĝis en du grupojn: la *Eftavagarja* ("Sep Karavanoj") kaj *Estraxarja* ("el Aŭstrio"). Tiuj du grupoj ekspandiĝis, la Eftavagarja en Francion, kie ili nun estas nomitaj "Manouches", kaj la Estraxarja en Italion kaj Orientan Eŭropon, plejparte en nunajn Kroation, Hungarion, Rumanion, Ĉeĥion kaj Slovakion. En Italio sintioj plejparte loĝas en regiono Piemonto.

Estas teorio, ke sintioj disiĝis de romaoj kiam la lastaj konvertiĝis al islamo dum la regno de Selĵuka dinastio kaj tiel atingis liberecon kaj civitanecon. La sintioj, tamen, preferis resti en sklaveco, sed ne forlasi kristanan kredon. Pro tio ĝis nun iuj sintioj havas malamikemon kontraŭ romaoj.

## Notindaj sintioj 
* Django Reinhardt - ĵaza gitaristo, fondinto de tuta klano de brilaj muzikistoj.
* Titi Winterstein - unu el plej gravaj sekvantoj de Django Reinhardt
* Biréli Lagrène - alia fama ĵaz-gitaristo el "Djanga" skolo
* Joe Zawinul - ĵaz-klavaristo
* Johann Wilhelm Trollmann - boksisto, ĉampiono de Germanio en 1933-a jaro
* Andrea Pirlo - piedpilkisto el A.C. Milan
* Katarzina Polok - Germana artistino

## Vidu ankaŭ 
* Ciganoj
* Romaoj
* Kaleoj

## Notoj kaj referencoj 
Kategorio:Etnoj
Listo de polaj esperantistoj

Jen **listo de polaj esperantistoj**. Inter ili estas kelkaj esperantistoj famaj por la historio de Esperanto, inter kiuj familio Zamenhof kaj aliaj pioniroj. Tamen la poleco de tiu familio kaj aliaj, konsiderante la histori-politikajn ŝanĝojn de la lando Polujo, estas sub diskuto. Jen ili:

* Romuald Ajchler
* Jozefo Alfus
* Natalia Antolak
* Jakob David Applebaum
* Kazimierz Badowski
* Jan Niecisław Baudouin de Courtenay
* Walerian Baumgart
* Leo Belmont
* Oskar Berman
* Zofia Banet-Fornalowa
* Robert Biedroń
* Józef Paweł Bieliński
* Maksimiliano Blassberg
* Stanisław Zygmunt Braun
* Ireneusz Bobrzak 
* Aleksandro Brzostowski
* Odo Bujwid
* Halina Chajęcka
* Beata Chrzanowska
* Antoni Czubrinsky
* Zuzanna Ćwiklińska
* Szymon Datner
* Barbara Despiney-Żochowska
* Roman Dobrzyński
* Zbigniew Dobrzyński
* Franciszek Ender
* Stanislaw Essigman
* Jean Forge
* Roman Forycki
* Adam Gabriel Furmanik
* Jakub Garbar
* Jozefo Golec
* Antoni Golonka
* Antoni Grabowski
* Zygmunt Greffkowicz
* Jerzy Grum
* Andrzej Grzębowski
* Jan Güntber
* Helena Hempel
* Tadeo Kazimiro Hodakowski
* Tadeusz Iwiński
* Mila van der Horst-Kolińska
* Adam Jodko
* Wilhelmina JUSZKIEWICZ
* Kabe (Kazimierz Bein)
* Stanislaw Karolczyk
* Ludwik Kiedrowski
* Leon Kłodecki
* Zofia KŁOPOCKA
* Leszek Kordylewski
* Henryk Kosicki
* Johano Mario Miĥaelo Kowalski
* Eduardo Kozyra
* Iz. Krenicki
* Juljusz Kriss
* Leopold Kronenberg
* Kazimierz Krzyżak
* Tomasz Jan Kudrewicz
* Czesław Jastrzębiec-Kozłowski
* Krystyna Kulej
* Bronislaw Kuhl
* Pawel Kulozik
* Stanislavo Lazica
* Józef Litauer
* Mieczysław Mackiewicz
* Witold Majewski
* Kazimierz Malycha
* Tadeusz Markowski
* Eugeniusz Matkowski
* Jan Medrkiewicz
* Tadeusz J. Michalski
* Stefan Miĥolalski
* Adolf Mildwurf
* Władysław Miziołek
* Janusz MOTYKIEWICZ
* Agnieszka Mozer
* Adolf Oberrotman
* Jarosław Parzyszek
* Maria Peretz
* Andrzej Pettyn
* Emil Pfeffer
* Wlodzimierz Pfeiffer
* Kalina Pieńkiewicz
* Barbara Pietrzak
* Julia Pióro
* Tadeusz PLESKACZYŃSKI
* Adam Pleśnar
* Jan Poplawski
* Francis August Prengel
* Czeslaw Pruski
* Irena Radziewicz-Winnicka
* Wilhelm Róbin
* Leon Rosenstock
* Stanislaw Rudnicki
* Andrzej Sochacki
* Witold Stępniewski
* Jarosław Strzelecki
* Kazimierz Szczurek
* Eugenia Szczyglińska, aŭtorino de "Lernu esperanton"
* Jan Silhan
* Roman Stopa
* Stanisław Świstak
* Mieczyslaw Sygnarski
* Jakobo Ŝapiro
* Józef Śliwinski
* Krzysztof Śliwiński
* Ignaco Teichfeld
* Józef Toczyski
* Tyburcjusz Tyblewski
* Jerzy Uśpieński
* Jerzy Antoni Walaszek
* Aleksandro Waldenberg
* Jozefo Wasniewski
* Halina Weinstein
* Włodzimierz Wesołowski
* Edvardo Wiesenfeld
* Hieronimo Wierzchowski-Korczak
* Henryk Witkowski
* Walerian Włodarczyk
* Edward Wojtakowski
* Adam Zakrzewski
* Adamo Zamenhof
* Aleksander Zamenhof
* Felikso Zamenhof
* Klara Zamenhof
* Leono Zamenhof
* Lidja Zamenhof
* Ludoviko Zamenhof
* Marko Zamenhof
* Zofia Zamenhof
* Stanislaw Zausmer
* Johano Zawada
* Maciej Stanisław Zięba

## Referencoj 

Polaj
Listo de estonaj esperantistoj

**Listo de estonaj esperantistoj** &nbsp; &nbsp;  &nbsp; &nbsp;  &nbsp; &nbsp;  100px80px
* Hendrik Adamson
* Diana Aitai
* Hans Anso
* Antonina Apollo
* Paul Ariste
* Max Erik Arvisto
* Rudolf Blaufeldt
* Karl Brauer
* Helmi Dresen
* Hilda Dresen
* Ferdinand Eisen 
* Peeter Ernits
* Robert Gutmann
* Raimund Haabvere
* Johannes Jaanisto
* Richard Jiik
* Elmar Kauer
* Linda Köst
* Karl Kultman
* Ants Laur
* Elisabeth Linnuse
* Elisabeth Lübek
* Ants Mikk
* Jaan Ojalo 
* Elisabet Pähn
* Johannes Palu
* Augustin Pung
* Sven Elis Ragnar
* Johannes Adolph Rahamägi
* Hindrek Rikand
* Jakob Rosenberg
* Neeme Ruus
* Hillar Sakaria
* Henrik Seppik
* Hermann Stahlberg
* Jaan Tenisson
* Johannes Türn
* Villem Vaher
* Johannes Vahtkerl

Estonaj
Listo de rusiaj esperantistoj

En la listo familinomo antaŭas nomon kaj (ne ĉie menciitan) patronomon.
eta|200px|Kovrilpaĝo de Boris Lavrenev: La kvardekunua, Moskvo, 1972, trad: E. kaj V. Ostroĵnikova

* Abesgus M.
* Aisberg Eŭgeno
* Andrejev Andrej Petroviĉ
* Armand David Lvoviĉ
* Aleksandr Asnes
* Belogorcev Viktor
* Belonenko Evgenij
* Belov Stanislavo
* BOJEV Sergej Nikolajeviĉ
* Bokarev Eŭgeno A.
* Borovko Nikolaj Afrikanoviĉ
* Borisov Nikolaj
* Borovko-Ĉajkovskaja Antonina Justinovna
* Bogatov Dmitrij
* Brandt Roman
* Bril Ivan Jakovleviĉ
* Cvetkova Barbara
* Ĉertilov Mikaelo
* Demidjuk Gregoro
* Deŝkin Georgo
* Devjatnin Vasilij Nikolajeviĉ
* Diakonov Pjotr
* Dmitriev Vladimir
* Drezen Ernest
* Ejdelman Boris Lvoviĉ
* Erjuĥin Aleksandro
* Eroŝenko Vasilij
* Evseeva Ljudmila
* Evstifejev Nikolai
* Fedotov Nikolaj M.
* Fedotova Aleksandra
* Filipov Aleksandr Gavriloviĉ
* Filipov Georgij
* Fiŝer Andreo
* Frenkel Roman
* Futerfas Natano
* Gabrielo Mikaelo
* Gernet Vladimir
* Gonĉarov Anatolo
* Gonĉarova Irina
* Gonĉarova Svetlana
* Gudskov Nikolao
* Guminski J.
* Gusev Konstantin Miĥajloviĉ
* Hohlov Nikolao
* ĤarkovskijAleksandr
* Incertov Nikolaj Jakovleviĉ
* Ivanov Vjaĉeslav (Slavik)
* Ivanov Vsevolod
* Izgur Elio
* Izosimov Vladimir
* Jarmoloviĉ V. T.
* Ĵavoronkov Viktor Feodosieviĉ
* Ĵeleznjakov Vasilij
* Kabanov Nikolaj
* Kazi-Girej Nikolaj Aleksandroviĉ
* Kofman Antoni
* Kolker Boris Grigorjeviĉ
* Kolobaŝkin K. M.
* Kopelev Lev
* Krajnov Sergej
* Kudrjavickij Izrail Grigorjeviĉ
* Kulagin Fjodor Jakovleviĉ
* Kuznecov Olego
* Kuznecov Sergeo
* Lavrentjev K. A.
* Lebedeva Jelena
* Levenzon Lev
* Lidin Ivan Grigorieviĉ
* Liljer Aleksandro
* Logvin Aleksandro
* Lozgaĉev Nikolai
* Malenko Vitalij
* Marr Nilojaj Jakovleviĉ
* Melnikov Valentin
* Miĥalski Eŭgeno
* Mirski Boris
* Nedoŝivin Aleksandr Miĥajloviĉ
* Nekrasov Nikolaj Vladimiroviĉ
* Nekrasov Nikolao
* Obruĉev Sergej Vladimiroviĉ
* Ostanieviĉ Kazimir Osipoviĉ
* Ostrovskij Ilja
* Paŝĉenko Miĥail F.
* Pavlov Petr Aleksandroviĉ
* Perevalov Dmitrij Aleksandroviĉ
* Petrović Svetislav S. (Serbio)
* Petrjaevskij P. P.
* Poltavskij S. P.
* Poljanskij Sergej Feodoroviĉ
* Postnikov A.
* Postnikov Aleksandr Aleksejeviĉ
* Postnikov Feodor A.
* Reŝetin N. L.
* Rublov Sergej
* Rytjkov Nikolaj
* Saĥarov Aleksandr Andrejeviĉ
* Salnikov Jevgenij Trofimoviĉ
* Sedova Irena
* Seleznjov Ivan
* Seriŝeva Varvara N.
* Seriŝev Inocento
* Solovjev Miĥail
* Soroka Vladimir
* STEFAN (Olenĉeviĉ S.)
* Stojan Petro
* Sveŝnikov N.
* Ŝarapova Anna
* Ŝĉavinskij Timofej Aleksandroviĉ
* Ŝidlovskij Konstantin Ivanoviĉ
* Ŝidlovskaja Maria Ivanova
* Ŝirjaev Ivan Genadieviĉ
* Ŝuvajev Timofej D.
* Szmurlo Vladimír
* Tenisov Vitold Konstantinoviĉ
* Tjutrin Boris
* Tokarev Boris
* Valkov D. D.
* Varankin Vladimir
* Vejtcler A. L.
* Viktorov-Ĉeĥoviĉ Demetrio
* Vysokovskij Solomon
* Yelland Theresa
* Zamenhof Ludoviko
* Zamenhof Zoja M.
* Zverev Nikolaj Nikolajeviĉ


Rusiaj esperantistoj
Listo de sudafrikaj esperantistoj

La jena estas **listo de esperantistoj** el Sudafriko.

## Listo 
* Henri W. APPEL
* G. Bekink
* Dirk M. BRINK
* Jan HERES
* Edwin de Kock 
* J. SEMMELINK
* Cornelis J. Timmerman
* Ernst S. Venter
* Felix Woolf

Sudafrikaj
Hendrik Walter Alings

**Hendrik Wolter ALINGS** (naskiĝis la  en Amsterdam) estis nederlanda bankoficisto, esperantisto kaj verkisto de poŝvortaro.

## Esperanta agado
Alings esperantistiĝis en 1926-1927. Unue li laboris kiel sekretario de loka grupo, poste kiel estrarano de Federacio de Laboristaj Esperantistoj, kies organon Laborista Esperantisto li redaktis. Li ankaŭ verkis por la periodaĵo Holanda Esperantisto kaj propragandajn artikolojn por la nederlandlingva gazetaro.

## Verkoj
**Esperanto: de internationale taal voor iedereen* (Amsterdam: Bond van Arbeiders-Esperantisten ±1952), 16 p.
**Waarom Esperanto?* (Amsterdam: Federatie van Arbeiders-Esperantisten in het Gebied van de Ned. Taal ±1936), 23 p., ilustr., mapskizo.
**Zak-woordenboekje F.L.E.: Esperanto nederlands, nederlands Esperanto* (Amsterdam: Federatie van Arbeiders-Esperantisten in het Gebied van de Ned. Taal ±1935), 79 p. - Dudirekta „Poŝvortareto“ kun tradukoj de ĉirkaŭ 2.400 esperantaj radikoj kaj ĉirkaŭ 2.800 nederlandaj vortoj. Kvar eldonoj ĉirkaŭ 1935, 1937, 1946 kaj 1949 (eldonjaroj ne indikitaj). 

## Referencoj
* Berlina Komentita Bibliografio de Vortaroj kaj Terminaroj en Esperanto 1887-2014. Berlino Majo 2015.

Kategorio:Nederlandanoj
Kategorio: Esperanto-vortaristoj
Kategorio:Nederlandaj esperantistoj
Cornelis Jacob Baart de la Faille

**Cornelis Jacob BAART DE LA FAILLE** (naskiĝis la 20-an de majo 1880 en Groningen - mortis la 20-an de junio 1939 en Arnhem) estis nederlanda doktoro pri biologio, gimnazia profesoro pri natursciencoj kaj esperantisto. 

En 1901 li esperantistiĝis kaj la 16-an de novembro 1903 li fondis kun J. van Beusekom, J. van Enschut, G. van Romburgh, D. F. Romein kaj C. H. de Vos en Utrecht la unuan vivipovan Esperanto-grupon en Nederlando. 

La 27-an de aŭgusto 1905 ekestis la Holanda Societo Esperantista „La  Estonto Estas Nia“ (poste oni anstataŭis „Holanda“ per „Nederlanda“; mallongige oni nomas ĝin „LEEN“). Ĝiaj unuaj estraranoj estis: Baart de la Faille, H. Blok, Romein, Dreves Uitterdijk kaj Valeton.

Baart de la Faille estis elektita kiel UEA-estrarano en 1939 (de la ĝeneva UEA), sed li mortis ankoraŭ en la sama monato (junio).

## Verkoj
* **1920**: Esperanto verdedigd ("Esperanto defendita", de C. J. Baart de la Faille kaj J. R. G. Isbrücker.  Rotterdam 1920, 45 p., kontraŭ Ido)

Kategorio:Nederlandaj esperantistoj
Kategorio:Estraranoj de UEA
Esperanto-aktoro

**Esperanto-aktoro** estas iu kiu prezentis aŭ ludas por teatro aŭ por kino en Esperanto.

## Vidu ankaŭ 
* Georgina Almanza
* Julio Baghy
* Zbigniew Dobrzyński
* Jerzy Fornal
* Jana Flego
* Srdjan Flego
* Jadwiga Gibczyńska
* Walter Hebert
* Vida Jerman
* Arno Lagrange
* Mario Migliucci
* Kalina Pieńkiewicz
* Saša Pilipović
* Mihály Sárossy
* Solen'
* Mladen Šerment 


Kategorio:Aktoroj
Listo de danaj esperantistoj

* Axel Andersen
* Eckhard Bick
* Agnes BØGH-HØGSTED
* Arne Casper
* Alfred Christensen
* Anton Peder Dueholm
* Christian Ringstrup Ege
* Richard Fiirgaard
* Cornelia Friis
* Lorenz Friis
* Etler Jermiin Frost
* C. Graversen
* Ejnar Hansen
* Engelbrecht Hansen
* Holger Hansen
* Knud Thorbjörn Hansen
* Karl Hansen
* Poul Stensgaard Hansen
* Erna HAUGE
* Henning HAUGE
* Christian Petersen HEILSKOV
* Carl Adolph HVORSLEV
* Peter ISAKSEN
* Arnold JENSEN
* Edith JENSEN
* Bent Jensenius
* Poul JØRGENSEN
* Poul JÖRGENSEN
* Gunnar JØRGENSEN
* Torben KEHLET 
* Arne KOLLE
* Gustav KÜHLMANN
* Hendrika KVIST-WELLER
* Otto C. LANGE
* Betty LARSEN
* Bo LARSEN
* Erik LARSEN
* Jens S. LARSEN
* Christian LAURIDSEN
* Nicolai LIVENTHAL
* Tove MADSEN
* Asta MIKKELSEN
* Paul NEERGARD 
* Søren Kristian NIELSEN
* Margrethe Caroline NOLL
* Jacob Nordfalk
* Mathias Dalmose
* Jonas Dalmose
* Søren Dalmose
* Aske Nordfalk
* Thor Nordfalk
* Martin PACKNESS
* Martin PETERSEN PALSBERG
* Johannes B. PEDERSEN
* Sigurd PIOTROWSKI
* Anna RIIS
* Emma SCHARFF
* Marie SCHRÖDER
* Ileana SCHRØDER
* Frederik SKEEL-GIORLIN
* H. Th. THOMSEN
* Poul THORSEN
* Roma Thorsen
* Gunnar THUESEN
* Kirsten ZACHO
* Peter ZACHO
* Peter ZOFFMANN


Danaj
Listo de islandaj esperantistoj

Jen **listo de Islandaj esperantistoj** kaj aliaj kiu loĝas aŭ iam loĝis en Islando:

* Árni Böðvarsson
* Kristófer Grímsson
* Ólafur Halldórsson
* Hallgrímur J. Jakobsson
* Ólafur Þ. Kristjánsson
* Hugh Martin
* Stanley D. Nisbet
* Baldur Ragnarsson 
* Karl Sigurðsson
* Þorsteinn Þorsteinsson
* Þórbergur Þórðarson
* Hallgrímur Sæmundsson
* Stefán Sigurðsson

Islandaj
Majstro (vortaro)

**Majstro** estas esperanta multlingva tradukvortaro en la Interreto, kreita de la nederlandano *Gerard van Wilgen*. Ĝi donas eblon serĉi tradukojn de vortoj en 50 lingvoj, simile al la projekto Ergane. Estas ankaŭ unika eblo elekti unikodan virtualan klavaron por enskribi vortojn laŭ la latina, la cirila, greka, taja aŭ la hebrea alfabetoj.

## Vidu ankaŭ 
* Ergane

## Eksteraj ligiloj 
* Hejmpaĝo de "Majstro"

Kategorio:Esperanto-vortaroj
Kategorio:Retaj vortaroj
Kategorio:Multlingvaj vortaroj
Listo de kartvelaj esperantistoj

Jen listo de esperantistoj kiuj devenis el **Kartvelio**:

* Avtandil Abuladze
* Giorgi Bakradze, muzikisto kaj folkloristo.
* B. Gogeliani
* Georgo Abaŝidze
* Zurab Makaŝvili

Kartvelaj
Georgo Abaŝidze

**Georgo Abaŝidze** (naskiĝis en 1873) estis kartvela pedagogo, energia propagandanto kaj Esperanto-instruanto en Transkaŭkazio.

En 1931 li atingis gravan sukceson por Esperanto en Intersindikata Konsilantaro en Tbiliso. Li estis sekretario de Kartvela komitato de SEU.

Kategorio:Kartvelaj esperantistoj
Kategorio:Mortojaro nekonata
Kategorio:Sovetiaj esperantistoj
Kategorio:Rusiaj esperantistoj
M. Abesgus

**M. ABESGUS** (mortis en 1930) estis rusa esperantista verkisto.

Abesgus estis profesie bankoficisto, komence en Bakuo, poste en Teherano, kie li estis la unua pioniro de Esperanto.

Al lia plumo apartenas belaj originalaj skizoj pri Baku en Lingvo Internacia kaj originala rakonto *Kraljeviĉ Marko*, premiita en la literatura konkurso de 1896.

## Verkoj 
* Kraljeviĉ Marko (tri renkontoj, originala rakonto, Nürnberg, Tümmel, 1897. - 15 p.)

## Eksteraj ligiloj 
* Verkoj de M. Abesgus en la skan-projekto de la Kolekto por Planlingvoj kaj Esperanto-Muzeo
* *Enciklopedio de Esperanto*/A en sia originala formo en la Interreto
* *Enciklopedio de Esperanto* en elŝutebla versio (PDF).

Kategorio:Rusiaj esperantistoj
Kategorio:Esperanto-verkistoj
Listo de serbokroataj esperantistoj

Jen listo de esperantistoj kiuj devenas de Serbio aŭ Kroatio:

* Ivo Lapenna 
* Ivo Rotkvić 
* Tibor Sekelj
* Duŝan Adnadj

Serbokroataj
Boston (Anglio)

**Boston** [bostn] – loĝantaro 54,000 (1996) estas urbo en Anglio apud la Norda Maro en la provinco Lincolnshire.

En la mezepoko ĝi estis grava haveno por komerco kun Eŭropo. Ĝi ankoraŭ funkcias kiel komerca haveno – precipe greno, ligno, karbo, faruno, grasumo.

La ĉefaj industrioj estas agrikulturo kaj preparitaj manĝaĵoj.

Iuj el la Pilgrimantoj (Pilgrim Fathers) kiuj fondis *Boston* en Massachusetts devenis de aŭ estis malliberigitaj ĉi tie en 1607 antaŭ ol ili sukcesis vojaĝi al Nederlando en 1608 de la vilaĝo Immingham.
Ili fine atingis Usonon en 1620. Monumento pri ili troviĝas apud la urbo.

Rimarkinda aspekto de la urbo estas la paroĥa preĝejo (14a jarcento) kun ĝia alta turo (83m) konata kiel la Bostona Stumpo (Boston Stump). Oni diras ke ĝi estas la plej granda paroĥa preĝejo en Britio.

La plejgrava bostona futbalteamo estas Boston United Football Club.

Kategorio:Urboj de Lincolnshire
Listo de finnaj esperantistoj

Pri gazeto **Finna Esperantisto** vidu jenan artikolon.

* Heikki ALIKOSKI
* Werner Anttila
* Patrik Austin
* Albin Backholm
* Signe Blomberg
* Osmo Buller
* Ilmari Ekström
* Emil Elenius
* Reino Eriksson
* Karl Frenckell
* Anna Friman
* Erik GADD
* Tuomo Grundström
* Ilmari Haapalainen
* Hilma Agatha Fredrika Hall
* Riitta Hämäläinen
* Anna-Liisa Heikkinen
* Lyyli Heinänen
* Vuokko Heinäsuo
* Inga Helsingius
* Erik von Hertzen
* Elli HUSSO
* Leo Jalava
* Kaarlo Jokinen
* Pentti Järvinen
* Selma JÄRVINEN
* Anja Karkiainen
* Arvo Karvinen
* Erkki Kääriäinen
* Niilo Kavenius
* Heta Kesälä
* Seija Kettunen
* Irja Klemola
* Veli Kolari
* Ville Jussi Kostiainen
* Hannes Koivu (ankaŭ konata kiel **Johan Isak Koivu**)
* Kalle Kniivilä
* Yrjö Kuikka
* K.T.J. Kuntzi
* Yrjö Kuorikoski
* Jukka Laaksonen
* Lauri Isak Laiho
* Harri Laine
* Lauri Ilmari Lappi
* Augustinus Laurén
* Mauno Lauttio
* Eino Lehkonen
* Oskari Lehtivaara
* Tyyne Leivo-Larsson
* Oskari Lehtivaara
* Johan Edvard Leppäkoski
* Jouko Lindstedt
* Marjatta LINJAMA
* Allan Mehtonen
* Harri Melasniemi
* R. J. Milton
* Aulo Minell
* Synnöve Mynttinen
* Herman Noponen
* Leo Konrad OJALA
* Liisi Oterma 
* Paulo Paavali
* Martti Putaala
* Eino Pynnönen
* Jukka Pietiläinen
* Raita Pyhälä
* Raimo PYSTYNEN
* Gustav John Ramstedt
* Annikki Rannisto
* Simo Raumavirta
* Ilmari RAUTIO
* Marjatta RAUTIO
* Pauli Riihivaara
* Helena RIIKONEN
* Anna Ritamäki
* Aleksi Romonen
* Hjalmar Runeberg
* Päivi Saarinen
* Hugo William Salokannel
* Eija SALOVAARA
* Elsa Salovaara
* Albin Sandström
* Aarne Selinheimo
* Aini Setälä
* Vilho Suonio Setälä
* Sabira Ståhlberg (iam *Sabira Shun*)
* Taisto Suontausta
* Aino Elmi Tamminen
* Varma Elisabet Thilander
* Hemmo Tietti
* Silja Tietti
* Veera Tietti
* Niku Tumi
* Usko Tuomisto
* Terttu Tyynelä
* Kalle Väisälä
* Yrjö Väisälä
* Erkki Väisänen
* Joel Vilkki
* Terttu Österman

## Vidu ankaŭ 
* Ĝermolisto de finnaj esperantistoj

Finnaj
!
Alfred John Adams

**Alfred John ADAMS** (naskiĝis la 30-an de marto 1846, mortis la 3-an de marto 1930 en Hastings) estis angla esperantisto.

Li fondis la Esperanto-grupon en Hastings, malavare subtenis la blindulan Esperanto-movadon, en 1905-1914 li ĉeestis Universalajn Kongresojn.

## Verkoj 
eta|*Esperanto inter la Blindularo*, 1913.
* *Hastings kaj St. Leonards* (Esperanta gvidlibreto, Hastings: Esp. Grupo, [proks. 1910]. - [12] p. : ilustr.)
* *Esperanto inter la Blindularo* (Eltiraĵo el *La Revuo*, 1912, julio, Hastings: Adams, 1913. - 16 p.)
* *Esperanto-English Grammar* (printed in Braille and Letterpress, to enable a person not knowing Braille to teach a blind person Esperanto - London: British and Foreign Blind Association, [proks. 1930]. - 14 folioj)

## Eksteraj ligiloj 
* *Enciklopedio de Esperanto*/A en sia originala formo en la Interreto
* *Enciklopedio de Esperanto* en elŝutebla versio (PDF).
* Libroj kaj aliaj dokumentoj de kaj pri Alfred John Adams en la Kolekto por Planlingvoj kaj Esperantomuzeo  Vieno

Kategorio:Britaj esperantistoj
William George Adams

**William George ADAMS** (naskiĝis la  en San Jose, mortis iam post 1949), estis usona esperantisto.

Laŭ profesio daktiloskopiisto.

En 1903 li iĝis esperantisto, en 1906 li kunfondis Esperanto-grupon por Seatlo / Seattle (Washington) kaj li estis ĝia sekretario inter 1906 kaj 1908. Li estis la vicredaktoro de la gazeto Amerika Esperantisto en 1908-1909. Ĉefkunlaboranto de la Enciklopedio (Budapeŝto 1933).

Tradukis interalie la usonan nacian himnon; verkis teatraĵeton *Piramo kaj Tisbeo*.

Li estas listigita en la censoj de Seattle en 1920 kaj ankoraŭ 1940 kiel senedzina, kun ambaŭ gepatroj naskiĝintaj en la ŝtato Maine. En 1942 li registriĝis kiel kapabla je soldatservo, 56-jara, ankoraŭ plu loĝanta en Seattle. Probable ankoraŭ en 1949 kiel 63-jara li revenis ŝipe al Novjorko el vizito de Eŭropo (Britio).

## Verkoj 
* **Piramo kaj Tizbeo** (burleska tragedio, Seattle, Wash.: Presejo Esperantista, 1934. - 16 p.)

### Liaj artikoloj en Enciklopedio de Esperanto 
* Amerika Filozofia Societo
* Kanada Esperanto-movado
* Usono:Esperanto-movado

### Tradukoj 
* Mark Twain: **S-ino McWilliams kaj la fulmotondro**

**Rimarkigo**: Kiam la tradukinto, konata fruperioda usona esperantisto, skribis al la verkinto por peti permeson publikigi ĉi tiun tradukon, tiu respondis: "Jes, vi havas mian permeson esperantigi S-ino McWilliams kaj la Fulmotondro. Se mi estus kelkajn jarojn pli juna, mi lernus tiun ĉi lingvon. Iaokaze mi provus se mi estus certa ke ĝi estos parolata de la anĝeloj."

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Mark Twain: S-ino McWilliams kaj la fulmotondro 

Kategorio:Usonaj esperantistoj
Abismoj

***Abismoj*** estas la unua romano de Jean Forge originale verkita en Esperanto en 1923 . Ĝi estas eldonita 149-paĝa en la jaro 1923 ĉe eldonejo Ferdinand Hirt und Sohn en Lepsiko. Fondumo Esperanto-säätiö el Helsinko aperigis represon en 1973, kaj Mondial publikigis la ĝis nun lastan eldonon en 2024.

Jam en 1924, aperis finna traduko "Kuiluja" de Aini Setälä.

## Enhavo 
La romano priskribas kaj profunde analizas animkonfliktojn. Jam aperas la plej granda forto de la Forge-aj verkoj, la originala formo, la figuroj mem parolas pri si kaj pri siaj problemoj; la formo kaj la inventema rakontmaniero donas al tiu verko gravan signifon en la Esperanta literaturo.

La verko estas surprize moderna, laŭ enhavo kaj laŭ strukturo - kaj pro tio apartenas al la plej gravaj prozaj Esperanto-verkoj el la unua duono de la 20a jarcento. Parolas ĉefe ne la aŭtoro, sed la protagonistoj, kiuj priskribas siajn celojn, agojn, sentojn, turmentojn... kaj fiaskojn.

eta|Kovrilpaĝo de la eldonaĵo 1973.
Ernesto Muŝko malbone kondutis kaj elspezis sian havaĵon. Savrimedo ekaperas: edziĝi je Halino Borki, la sola filino de riĉa najbaro, kiu pro enuo kaj amsoifo unue akceptas lian proponon. Mateo Ardo, orfo, estas edukita kun Zonjo, kaj ili fianĉiĝis. Sed Mateo hazarde, alveninta ĉe S-ro Borki, plaĉas al lia filino kaj estas preskaŭ delogata de ŝi. Muŝko malespere bruligas sian domon, dum Mateo sukcesas forsavi sin el la peka pasio por reiri al sia unua amo.

### Ĉefroluloj 
Ernesto Muŝko, bienposedanto en Karlovo.

Halino Borki, filino de najbara bienposedanto en Nivi.

Mateo Ardo, artpentristo.

Zonjo Biringo, lia fianĉino.

## Recenzoj 
## Adapto por teatro 
La romano estis adaptita fare de Arno Lagrange por teatro sub titolo *Trajna sonĝo* kaj proponita por internacia surscenigo por la 72a UK 1987 en Varsovio en 1987. La surscenigo tamen ne efektiviĝis.

## Referencoj
## Vidu ankaŭ 
*Listo de Esperantaj romanoj

## Eksteraj ligiloj 
* *Viva, vigla, klasikaĵo*. Recenzo fare de Sten Johansson.  Ankaŭ legebla ĉe la Katalogo de UEA.
* *Bibliografio*. Recenzo fare de Jobo (Julio Baghy) originale aperinta en *Literatura Mondo* julio 1923 p140.  Ankaŭ legebla ĉe Katalogo de UEA.
* *Enciklopedio de Esperanto*/A en sia originala formo en la Interreto
* Katalogo de Biblioteko Hippolyte Sebert 
* Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
* Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience 
* Katalogo "Erfgoedbib" en *LibraryThing*
* Retejo de Mondial

Kategorio:Verkoj el la originala esperantlingva literaturo
Kategorio:Esperantlingvaj romanoj
Kategorio:Esperanto-libroj aperintaj en 1973
Kategorio:Libroj aperintaj en 1973
Kategorio:Eldonaĵoj de Fondumo Esperanto
Kategorio:Antverpena Fikcio-libraro
Kategorio:Katalogo de Biblioteko Hippolyte Sebert
Kategorio:Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
Kategorio:Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
Kategorio:Katalogo de Nacia Biblioteko de Esperanto
Kategorio:Katalogo de RŜBEL
ADA

* Ada (programlingvo)
* Atanas D. Atanasov
* **ada** estas kodo de adanma lingvo ? laŭ normo ISO 639-3.
* **Ada Fighiera-Sikorska**
* **Ada Csiszár**
* **Ada Kaleh**
* **ADA** kiel deksesuma nombro (kutime ĝi estas skribita kiel **ada16**, **ADA16**, **0xada**, **0xADA**, **0adah**, **0ADAh**) egalas al dekuma nombro 2778.
* **ada** estas adjektivo de sufikso -ad- en Esperanto.
* **Ada, Ganao**
* **523 Ada** estas asteroido
* **Ada (Serbio)**
Adasismo

**Adasismo** estas la kutimo rimi per sufiksoj kaj tia rimo mem (*kuradas / staradas, kriado / mutado, suferanta / parolanta, naskiĝis / kurbiĝis*).

En *Parnasa Gvidlibro*, publikigita en 1932, Kalman Kalocsay, Gaston Waringhien kaj Roger Bernard eksplikas la maltaŭgecon de adasismo jene (§ 25):

Intelekte, la rimo estas des pli frapanta, ju pli surpriza ĝi estas, t.e. ju pli esence malproksimaj estas la du vortoj, kiujn ĝi kunligas. Tial estas rekomendinde eviti la banalajn, gurditajn rimojn, kiel: **mi - ni, Di‘ - Li, ĉielo - anĝelo** k.s. Tial ankaŭ estas malpermesite rimi per sufiksoj: ne nur pro tio, ke tia procedo, dank‘ al la strukturo de la lingvo, egalvaloras al la ripeto de unu sama vorto, sed ankaŭ pro tio, ke la supozita rimo prezentas dufoje unu saman ideon. Tiajn pseŭdorimojn, kaj inter ili precipe la sensignifan **-adas**, abunde uzis Zamenhof kaj la poetoj de la unua periodo de nia literaturo; Grabowski la unua ilin solene kondamnis, kaj donis al ili ilian nomon: **adasismo**. Tutsame ne estas rimo la duopigo de unu simpla vorto kun ĝia kunmetaĵo (ekz-e: **fermi - malfermi**).

Sed notu bone, ke la rimo bela
ne povas esti vorto bagatela, 
nek vorto ĝena, superflua, griza, 
sed vorto freŝa, frapa kaj surpriza. 
Ne vorto altirita ĉe la nazo, 
sed nur esenca parto de la frazo. 
Ne skribu: „Etaj birdoj kantis bele, 
kaj sur la herboj roso brilis hele“, 
sed skribu: „Etaj birdoj bele kantis, 
kaj sur la herboj roso diamantis“. 
Se ĉiam rimas vi per li, vi, ŝi, ĝi, 
la versefekto devas forviŝiĝi. 
Por ke versoj ne aspektu ŝime, 
apogu tiujn ĉiam superrime. 
Post „super mi“ la „trovis li“ - lamadas, 
post „vidis mi“ kaj „ridis li“ - paradas. 
Poste, vin gardu kiel de abismo, 
de la mucida, teda adasismo. 
*Amplena* kaj *revplena* ĉu do rimas? 
*Amema* kaj *revema* same ŝlimas. 
Rimfaro per la sama elemento
nur pri senpovo, aŭ maldiligento
atestas. Do, sufiĉu ĉi rimarko: 
la adasismoj indas je elsarko. 

Kategorio:Poezio
Claes A. Adelsköld

**Claes A. Adelsköld** [adelŝöld] (naskiĝis la 7-an de septembro 1824  - mortis la 1-an de oktobro 1907  en Stockholm) estis sveda esperantisto, unua komponinto de la Esperanta himno.

Profesie majoro en la voj- kaj akvo-konstrua korpuso. Unua eminentulo favoranta Esperanton en Svedio, per malavara monhelpo al la Upsala klubo por eldoni lernolibron, per simpatia deklaro pri Esperanto, 1896. Kiel la unua komponis muzikon al La Espero. (1891).

Dosiero:ESPERO.jpg

Kategorio:Svedaj esperantistoj 
Kategorio:Svedaj inĝenieroj
Kategorio:Membroj de la Reĝa Sveda Akademio de Sciencoj
Aborta rimo

**Aborta Rimo** estas rimiĝantaj radikoj kun diversaj finaĵoj (kor-a / for-e, send-u / fend-o), kiajn komence uzis en la Esperanta poezio la rusaj esperantistoj sub influo de sia gepatra lingvo. Sed dum en la rusa estas la finaĵoj preskaŭ englutataj, Esperanto ilin klare elparolas kaj tial tiu rimkutimo estas por Esperanto maltaŭga.

Parnasa Gvidlibro klarigas:

Bedaŭrinde, influate de la rusa poezio, kie la postakcentaj vokaloj estas ofte pli-malpli konfuze prononcataj, Zamenhof en siaj tradukoj allasis je la fino de du versoj vortoparojn kiel **nia - akademio** (FK 309) aŭ **vundo - profunda** (Rabistoj 112) ktp., ĉe kiuj la malsameco de la fina vokalo mortigas la komenciĝantan kunsonoron: tial tiajn misrimojn oni nomas **abortaj**. Liaj rusaj disĉiploj iris pluen, kaj uzis eĉ parojn, kiuj finiĝas per malsamaj konsonantoj, aŭ eĉ en kiuj unu vorto finiĝas per vokalo kaj la dua per konsonanto (ekz-e **profanas - malsanon** ĉe Miĥalski, A 299, aŭ **bluzeto - karnon - peton - varman** ĉe Ljubin, A 245). Tiaj finaĵoj ne estas rimoj, kaj zorga poeto devas ilin eviti.

Sed „nun alvenas mi al la plej forta“,
al rimo, kiun nomas mi **aborta**. 
Kaj kiun uzas ĉefe niaj rusoj. 
Ĝi sonas, kiel dum kantad‘ la tusoj. 
En ĝi ja rimas la radikoj, nude, 
sed la finaĵoj jam diverĝas krude. 
Jen kontraŭ kio ĉiam mi **ribelis**. 
Ĉu ĝi ne ŝiras al vi en **orelojn**? 
Nek kunsonor‘, nek oreltikla ĉarmo: 
ĝi estas tute superflua garno
de l‘ versoj. Ĉu do tial rompi kapon, 
ke oni donu malagrablan frapon
al la oreloj tiel malĝentile? 
Tute ne rimi estus pli facile, 
kaj pli utile. Estas ja pli kara
la senrimeco, ol ĉi rimo knara!'' 

 

Kategorio:Poezio
Kategorio:Lingvoscienco
Merchero

***Merchero*** [merĉero], aŭ ***quinqui*** [kinki] el *quincallero* ("ladaĵisto") estas ano de malgranda komunumo de nomadoj el Hispanio.

Ili vivtenis sin per riparo de ladaĵoj kaj ambulanta komerco. Nuntempe, ili malnomadiĝadas.

Ilia nomadeco kaŭzis malamon de ĝenerala hispana socio. La *merchero*-oj estis suspektataj krimemaj, ĉar *quinqui* en la hispana lingvo estas  sinonimo por "malĉefa krimulo".

La *merchero*-oj geedziĝis nur en sia komunumo.

Malgraŭ la mora simileco kun hispanaj ciganoj, *merchero*-oj malŝatis ilin  kaj evitis miksiĝi kun ili.

La plej fama *merchero* estas ekskrimisto Eleuterio Sánchez "El Lute".

Kategorio:Hispanio
Kategorio:Etnoj
Eleuterio Sánchez

***Eleuterio SÁNCHEZ RODRÍGUEZ*** [eleŭ**ter**jo **san**ĉes ro**dri**ges], konata kiel "*El Lute*" (naskiĝis 1942) estas hispana *merchero*.

Li estis unue enkarcerigita pro ŝtelo de kokino. De tiam, li karieris ĝis la 1960-aj jaroj kiam, dum rabo ĉe juvelejo, lia kunulo pafmortigis unu gardiston. El Lute estis kondamnita je mortopuno en 1965, sed poste oni ŝanĝis ĝin al 30 jaroj en prizono. Plurfoje li fuĝis. Li iĝis la plej serĉata krimulo en Hispanio dum la 1970-aj jaroj. Lia ribelemo akirigis al li kondamnojn je pli ol 1000 jaroj da malliberado, kaj popolan simpation kiel viktimo de diktaturo de Francisco Franco. 

En la malliberejo, li studis ĝis advokatiĝi. Fine, en 1981 li estis pardonita de justico kaj iĝis fama figuro en amaskomunikiloj.

Lia danĝera vivo inspiris televidserion kaj filmon de Vicente Aranda, nome *El Lute: camina o revienta*, kaj kanton de Boney M.

## Eksteraj ligiloj 
* Filmo "El Lute: Camina o revienta" (1987) en IMDb
* Filmo "El Lute II: Mañana seré libre" (1988) en IMDb
* Anglalingva teksto de "El Lute" kantita de Boney M 

Kategorio:Hispanaj advokatoj
Fia koincido

**Fia koincido** estis junulara amatora ensemblo fondita en Torino (Italio) en 1990, fare de Alessandro Amerio, kiu estris ĝin ĝis 1998. La nomo estas aludo al Kia koincido, internacia teatra grupo.

La ensemblo regule prezentis humuran teatron, sed nur en Italio, dum Internaciaj Junularaj Festivaloj kaj unu Internacia Junulara Kongreso, en Asizo 1997.

Ekde 1999 la ensemblo ŝanĝis sian nomon al Torina Nova Trupo, sub la gvido de Alberto Capella. En 2003 ĝi surscenigis unuafoje dramon originale verkitan en Esperanto: *La familio de Anto Speri* de Giorgio Silfer.

Kategorio:Esperanto-teatro
Adreslibro de Pollandaj Esperantistoj

**Adreslibro de pollandaj esperantistoj kaj "Praktika informilo pri-Esperanta"** kun paralela pola titolo ** Księga adresowa esperantystów polskich i "praktyczny informator Esperancki"** estas 207-paĝa libro kun 4000 adresoj de polaj esperantistoj. Inter la 4000 adresoj estas nomoj de 34 mariavitaj pastroj kaj episkopoj, krome 28 katolikaj pastroj kaj episkopoj.

La libron prilaboris kaj proprakoste eldonis Johano Zawada en la jaro 1931.

Kategorio:Esperanto-movado en Pollando
Pollando
Asocio de Esperantistaj Libro-Amikoj

eta|Logotipo de AELA, el koverto uzita en 1934
La **Asocio de Esperantistaj Libro-Amikoj** (**AELA**) estis eldonkooperativo, fondita en 1933 de Literatura Mondo, konkrete de Vilmos Bleier, ties teknika kunordiganto kaj posedanto. Ĝi faciligis kaj sekurigis la aperon de multaj verkoj originalaj kaj tradukaj.

Ĝia celo estis doni belajn, bonajn kaj malkarajn librojn al la membroj de la Asocio. En la unua jaro ĝi havis 960 membrojn, kiuj ricevis 6 librojn, en 1934 ili ricevis 10 librojn. 

En marto 1935 V. Bleier lanĉis la ideon fondi grupon de AELA kun nomo "A**kc**elantaj Esperantistaj Libro-Amikoj" (AKCELA) kun celo plivastigi la agokampon ĝis eldono de gravaj kaj valoraj verkoj, kies librojn la anoj de AKCELA ricevos "presitaj sur luksa papero, binditaj en imitita ledo, numeritaj kaj dediĉitaj mane". Sed baldaŭ li turnis sin al pli promesplena Esperantista Centra Librejo (ECL) en Parizo.

## Libroserio de AELA
[eta|El *[Esperanto (revuo)|Esperanto*, novembro 1932, speciala numero.]]
[eta|Malantaŭa kovrilpaĝo de *[Dancu Marionetoj!*, 1933.]]
* *Hungara Antologio* (Red. K. Kalocsay. - Budapest: *Literatura Mondo*, 1933. - 452 p. : ilustr., Serio 1933 de AELA)
**Kio estas AELA. Asocio de Esperantistaj Libro Amikoj* (Budapest, *Literatura Mondo*, 1934, 16 p.)
*Jerome K. Jerome: *Tri Homoj en Boato, por ne Forgesi pri la Hundo* (El la angla trad. G. Badash. - Budapest: Literatura Mondo, 1934. - 256 p., Beletristika serio de AELA)
* *Ĉeĥoslovaka Antologio* (red. O. Ginz kaj Stan. Kamaryt. - Budapest: *Literatura Mondo*, 1935. - 465 p., AELA 1935)
*Izrael Lejzerowicz: *El la "Verda Biblio" kaj babiladoj kun Horaĉo Serĉer* (Ilustr.: R. Laval. - Budapest: *Literatura Mondo*, 1935. - 104 p., ilustr., Beletristika serio de AELA)
*Axel Munthe: *Romano de San Michele* (El la angla originalo trad. Jenny Weleminsky. - Budapest: *Literatura Mondo*, 1935. - 511 p., Literatura serio de AELA)
*Edmond Privat: *Interpopola Konduto* (Budapest: *Literatura Mondo*, 1935. - 154 p., Arto-Scienca Serio de AELA)
*Hendrik Willem van Loon: *Rigardu la Teron* (El la angla originalo tr. Georgo Saville. - Budapest: *Literatura Mondo*, 1936. - 454 p., Arto-Scienca Serio de AELA)
*Eugen Wüster: *Konturoj de la Lingvonormigo en la Tekniko* (El la germana originalo esperantigis Emil Pfeffer. -  Budapest: *Literatura Mondo*, 1936. - 123 p., Lingvo-Serio de AELA)
*Géza Gárdonyi: *Du Kokcineloj. La Metro*, (56 a libro de *Literatura Mondo*; 1 a de AELA 1936/37, Trad. Kolomano de Kalocsay, Budapest)
**Svisa Antologio* (Red. Arthur Baur - Budapest: *Literatura Mondo*, 1939. - 540 p., AELA-serio 1936/37)

## Eksteraj ligiloj
* *Enciklopedio de Esperanto*/A en sia originala formo en la Interreto
* *Enciklopedio de Esperanto* en elŝutebla versio (PDF).

Kategorio:Esperanto-movado
Aelita

**Aelita aŭ la Marso formortanta** () estas romano de Alekseo Tolstoj. La libro inspiris la unuan grandan filmon sovetian en 1924.

La romano priskribas socialisman revolucion sur Marso, kie estas evoluinta civilizo, sed ankaŭ profunda socia dekadenco. La revolucion organizis bolŝevisma partizano Gusev kaj inĝeniero Los, kiuj alflugis en raketo de la Tero.

eta|maldekstra|200px|Kovrilo de eldono de 2000 jaro

## Esperantlingvaj eldonoj 
La romanon el la rusa lingvo tradukis *E. Pill* dum 1928; la verkon konsistigis 200 paĝoj, kaj ĝin ilustris *Geo Schmidt*. Eldoninto estis Heroldo de Esperanto, Horrem apud Kolonjo.

Novan eldonon oni publikigis en Niĵnij Novgorod en 2000, ĉe Akileo; ĝi konsistis el 143 paĝoj.

## Eksteraj ligiloj 
* la libro en la retejo *retbutiko*, kun recenzoj de  Jorge Camacho kaj de Aleksej Birjulin ()
* Aelita ĉe IMDB ()
* *Science Fiction of the Domestic*, de Andrew J. Horton  ()

Kategorio:Libroj de Aleksej Nikolajeviĉ Tolstoj
Kategorio:Ruslingvaj romanoj
Kategorio:Sciencfikcia literaturo
Kategorio:Esperanto-libroj aperintaj en 1928
Agor Agorić

**Agor D. Agorić** estis serba esperantisto kaj en 1934 oficisto de ŝtatkontrolejo en Niŝo (Serbio).

Agorić redaktis la litografian gazeton *Antaŭen*, "revuo movadinforma, literatura kaj instrua", de kiu estas konata nur unu jarkolekto aperinta en Beogrado en 1923. En 1925 aperis lia vortaro Esperanto-serba, enhavanta la ĝis tiam oficiale rekomenditajn vortojn, en lernolibro por serboj.

## Verkoj 
* **1925**: *Rečnik*, t.e. "Vortaro", en: Svetski pomoćni jezik Esperanto (Celokupna gramatika sa primenom, rečnik) p.&nbsp;35-61 Beograd: Štamparija Ace Maksimovića, 1925, 61&nbsp;p.&nbsp;23x15cm

## Eksteraj ligiloj 
* Jarkolekto de "Antaŭen" en la Kolekto por Planlingvoj kaj Esperantomuzeo
* Listo de serbaj Esperanto-vortaroj  en Ockey, Edward; Sutton, Geoffrey. Bibliografio de Vortaroj kaj Terminaroj en Esperanto 1887-2002. Rotterdam: Universala Esperanto-Asocio 2003.

Kategorio:Serbaj esperantistoj
Kategorio:Esperanto-vortaristoj
Léon Agourtine

eta|300ra|maldekstra|
eta|300ra|maldekstra|
**Léon AGOURTINE** (naskiĝis la 27-an de aprilo 1895 en Bjalistoko kiel Лев Агуртин - Lev Agurtin, mortis la 7-an de februaro 1980 verŝajne en Berlino) estis franca ĵurnalisto kaj esperantisto.

Li esperantistiĝis en 1911, faris propagandajn broŝurojn en rusa kaj franca lingvoj. Ekde 1922 li estis la sekretario de la gazetara Komisiono de SFPE, la Societo Franca por la Disvastigo de Esperanto, kiu poste, ekde 1945, nomiĝis Unuiĝo Franca por Esperanto, UFE, kaj estis la landa asocio de UEA por Francio.

Dum la dua mondmilito li estis tradukisto en la franca armeo.

En la 1970-aj jaroj li vivis en Okcidenta Berlino kaj fariĝis la 1-an de januaro 1974 membro de Esperanto-Ligo Berlino. Li uzis la titolon "Ministerialrat im Französischen Arbeitsministerium a.D." (Ministeria Konsilanto en Franca Ministerio pri Laboro ekster ofico).

## Verkoj 
* **Международный язык = Internacia lingvo** (Saratov: Elektro-tito-lit. B. L. Rabinoviĉ [1914])
* '''L' Esperanto et la lutte des langues** (Paris: Office Central Espérantiste, [proks. 1921]. - 8 p.)
* **La Communauté Européenne de Defense et la question des langues** (Préface d. G. Malraison. Introd. d. R. Leger. - Clichy: Agourtine, 1952. - IV, 12 folioj)
* **Meĵdunarodnyj jazyk** (Saratov: Esp. Bibl. de G. D., [1914]. - 12 p.]
* **Die europäische Verteidigungsgemeinschaft und das Sprachenproblem** (Vorwort G. Malraison. Einführung R. Leger. Trad. August Weide. - Lampertheim : Wilhelm Herrmann, 1952. - 15+2 p.. - 355 (4)=3)
* **L'Histoire militaire de la revolution badoise de 1848.** (Clichy, eldonejo Seine, 1952)
* **La législation sociale de la République Démocratique Allemande (zone soviétique d'occupation)'*, 1952-1955

### Recenzoj
Pri *L' Esperanto et la lutte des langues''

## Referencoj 
Kategorio:Bjalistokanoj
Kategorio:Francaj ĵurnalistoj de la 20-a jarcento
Kategorio:Francaj esperantistoj
Kategorio:Judaj esperantistoj
Kategorio:Francaj tradukistoj
Kategorio:Francaj oficiroj
Kategorio:Esperanto-movado en Bjalistoko
Kategorio:Esperanto en Berlino
Taksideo

**Taksideo** (*Taxidea taxus*) estas amerika arĝenta melo; ĝi havas molan blankete flavan hararon kun brunnigraj sektoroj.

## Bildaro 

Dosiero:AmericanBadger.JPG
Dosiero:American Badger.jpg
Dosiero:Taxidea taxus (Point Reyes, 2007).jpg
Dosiero:Henry Vilas Zoo IMG 2383.jpg

Kategorio:Musteledoj
Melogalo

**Melogalo** (*Melogale moschata*) estas rabobesto parenca al melo kun hararo griza ĝis grizbruna, en multaj lingvoj konata kiel **pahmi**.

Kategorio:Musteledoj