open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Pregolja

eta|Situo de la rivero

[eta|la rivero en [Kaliningrado]]
**Pregolja**, ankaŭ literumita kiel **Pregola**, (en cirilaj literoj: **Преголя**, historie prapruse *Preigara* kaj *Preigile*, , litove: **Preglius**, ) estas rivero en la nuna rusia provinco Kaliningrado kaj la historia germania regiono Orienta Prusio. Ĝia longeco estas 123 km. Ĝi komencas kiel kunfluo de la riveroj Instruch kaj Angrapa kaj enfluas en la Baltan Maron tra la Vistula Laguno.

Kategorio:Riveroj en Kaliningrada provinco
Kategorio:Alfluantoj de Vistula laguno
John Mills

**John MILLS**, realnome Lewis Ernest Watts MILLS (naskiĝis la 22-an de februaro, 1908, mortis la 23-an de aprilo, 2005) estis brita aktoro.

Naskiĝinte en Felixstowe, Suffolk, li en la jaro 1927 komencis teatran karieron. En la jaro 1932 li unuafoje aperis en filmo, *The Midshipmaid*. Baldaŭ li fariĝis unu el la plej popularaj aktoroj de Britio.

Kulmino de lia kariero estis la filmo ''Ryan's Daughter*, pro kiu li en la jaro 1971 gajnis la Oskaron en la kategorio *Plej bona epizoda rolo* kaj la premion Golden Globe.

Kvankam li ekde 1990 pli kaj pli perdis sian vidkapablon, li ne ĉesigis sian laboron kiel aktoro.

John Mills mortis en la aĝo de 97 jaroj en sia hejmo en Denham, Buckinghamshire. Liaj filinoj Juliet Mills (naskiĝinta 1941) kaj Hayley Mills (naskiĝinta 1946) ankaŭ fariĝis aktorinoj.

## Listo de filmoj 
* *The Midshipmaid* (1932)
* *Tudor Rose* (1936)
* *Goodbye, Mr. Chips* (1939)
* *This Happy Breed* (1944)
* *The Way to the Stars* (1945)
* *Waterloo Road* (1945)
* *Great Expectations* (1946)
* *Scott of the Antarctic* (1948)
* *The Rocking Horse Winner* (1950)
* *Hobson's Choice* (1954)
* *War and Peace* (1956)
* *Tiger Bay* (1959)
* *The Chalk Garden* (1964)
* *The Family Way* (1966)
* *Ryan's Daughter* (1970)
* *The Young Winston* (1972)
* *Gandhi* (1982)
* *When the Wind Blows* (voĉa rolo, 1986)
* *Who's That Girl* (1987)
* *Frankenstein* (televida produktaĵo, 1992)
* *Deadly Advice* (1993)
* *Hamlet* (1996)
* *Bean* (1997)
* *Cats'' (televida produktaĵo, 1998)

MILLS, John

MILLS, John
Aiseau-Presles

**Aiseau-Presles** (*france:*[Eso:-Presle]) estas municipo en Belgio. Komence de  ĝi havis  loĝantojn.

Ekde 1977, la municipoj Aiseau, Pont-de-Loup, Presles kaj Roselies apartenas al Aiseau-Presles, la ĉefa municipo.

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo (france)
Kohlbornstein

**Kohlbornstein** estas nomo por la restoj de forte eroziita tablomonto en Saksa Svislando, la germana parto de Elba Grejsmontaro. Ĝi situas sudoriente de la vilaĝo Kleinhennersdorf je la maldekstra flanko de la rivero Elbo. Ĉi tien venas relative malmultaj turistoj. La plej alta punkto situas 378 metrojn super la marnivelo kaj ofertas panoraman vidon , speciale al la rokoregiono Schrammsteine, al la karakteriza konuso de Monto Roza ( Růžovský Vrch) kaj aliaj altaĵoj en Ĉeĥa Svislando.

## Eksteraj ligiloj 
* informoj por migrantoj kaj fotoj

Kategorio:Elba Grejsmontaro
Wachberg

**Wachberg**  estas  496 metrojn alta monto ĉe la rando de  Saksa Svislando, la germana parto de Elba Grejsmontaro. Ĝi situas nordoriente de Saupsdorf kaj tre proksime al la ĉeĥa-germana limo. La montosupro ofertas panoraman vidon, kiu ampleksas partojn de la Ĉeĥa Mezalta Montaro kaj Ercmontaro plus la tutan Saksan Svislandon. Prezentiĝas pejzaĝo kiun kreis renkontiĝo de la luzacia  granito, la apudelba grejso kaj vulkana bazalto

## Eksteraj ligiloj 
turismaj informoj kaj fotoj

Kategorio:Montoj en Elba Grejsmontaro
Honorio la 1-a

**Honorio la 1-a** (mortinta la 12-an de oktobro 638) estis papo de la 7-a jarcento.

Li fariĝis papo la 27-an de oktobro 625, la duan tagon post la morto de lia antaŭulo Bonifaco la 5-a. Oni diras, ke la festo de la Leviĝo de la Kruco estis kreita dum lia papado, kiun signis granda aktivado en la misioj. Dum lia vivo li helpadis la formulon proponitan de la imperiestro Heraklio por ebligi repacigon inter la monofizitoj kaj la katolikoj ; sed tiu kompromiso, nomata monotelismo, estis post kvardek jaroj (en 680) anatemita kiel hereza fare de la Unua koncilio de Konstantinopolo.
Tiu kondamno estis poste konfirmita de pli ol unu papo, precipe de Leono la 2-a, kaj Roberto Baronio kaj Roberto Bellarmino, senkonvinki laŭ kontraŭuloj, provis lin defendi. Tiu anatemo estis unu el la ĉefaj argumentoj kontraŭ la papa neeraripovo en la diskutadoj okazantaj dum la unua Vatikana koncilio.
La dekreto, tamen, per kiu papo Leono la 1-a (682-683) konfirmas la decidojn de la konstantinopola koncilio, metas limojn al la kondamno mem:* Honorio ne estas indikata nek kiel certe hereza nek kiel antaŭiganto de novaj doktrinoj, sed substance kiel viktimo de la enfaliloj de Serĝo, patriarko de Konstantinopolo, al kiuj li kulpe dediĉis tro malmulte da atento, sen engaĝiĝi "ĉiuforte" al la defendo de la tradicia doktrino de la roma eklezio.* (Il Timone, n. 142, p.&nbsp;56).

## Vidu ankaŭ 
* listo de papoj

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.orthodoxia.cz/kan_02.htm 
* http://www.bautz.de/bbkl/h/honorius_i_p.shtml 
* http://www.newadvent.org/cathen/07452b.htm 

Kategorio:Papoj
Kategorio:Mortintoj en 638
Panorama in Interlingua

***Panorama in Interlingua*** (ISSN: 0903-2932) estas la ĉefa revuo de interlingvaanoj, eldonata de Monda Unuigo por Interlingvao. Ĝi estas fondita en januaro 1988 kiel kunfando de la antaŭa oficiala revuo Currero (ISSN 0105-8401), redaktita de UMI ekde 1964, kaj la privata revuo Heraldo de Interlingua (ISSN 0108-0598). *Panorama in Interlingua* havas 6 eldonojn jare kun 28 ilustritaj paĝoj A5. La nuna redaktoro estas Thomas Breinstrup kaj abonprezo estas €25 ĉiujare por presitaj kopioj aŭ €10 ĉiujare por ciferecaj kopioj.

## Eksteraj ligiloj 
*Oficiala retpaĝo de *Panorama in Interlingua*

Kategorio:Interlingvao
Pelagianismo

**Pelagianismo** estas herezo de 4-a jarcento kiu prenis la nomon el Pelagio, kristana moralisto kiu agis en Romo en 383-410. Laŭ ili, la homoj kapablas meriti sian savon, kio estas diametre opona al Aŭgusteno. Ili grande emfazis en la rolo de l' homaj faroj kaj subkonsideris la ideon pri Dia graco. Ili neis la originan pekon kaj apogis la ideon de homa perfektebleco en vivo kun helpo de Dio.

Teodoro de Mopsuestio influis la pelagianismon.

Kategorio:Herezo
Weifberg

**Weifberg** estas monto ĉe la rando de Saksa Svislando, la germana parto de Elba Grejsmontaro. Ĝi situas norde de Hinterhermsdorf kaj proksime al la ĉeĥa-germana limo.
La alteco de la monto estas 478 metroj. Sur ĝia supro staras 37 metrojn alta turo, kies panoramoplatformo situas 32 metrojn super la grundo, do 510 metrojn super la marnivelo. La panoramo ampleksas angulon de 270 gradoj. Videblas interalie la montoj Czorneboh (norde, prononcu Ĉorneboh) kaj Lausche (oriente, prononcu Laŭŝe) en Luzacia Montaro – ĉe tre oportuna vetero eĉ Izera Montaro kaj Gigantmontaro – en la sudo Monto Roza en Ĉeĥa Svislando kaj Mileŝova, la plej alta monto de la Ĉeĥa Mezalta Montaro.

La specifan ĉarmon de tiu ĉi panoramo kreas la kontrasto, kiun formas la sovaĝaj rokoscenoj de la Elba Grejsmontaro kune kun la konusaj montoj de la Ĉeĥa Mezalta Montaro kaj la kresto de la Ercmontaro.

## Eksteraj ligiloj 
turismaj informoj kaj fotoj

Kategorio:Montoj en Elba Grejsmontaro
Quirl

eta|Diebskeller (Ŝtelista Kelo)**Quirl** (prononcu: kvirl, kun tre mallonga i) estas tablomonto en la germana parto de Elba Grejsmontaro. Ĝi situas apud la urbeto Königstein je la maldekstra flanko de la rivero Elbo. La monto atingas altecon de 349 m. Malpli alta ol la ĉirkaŭaj tablomontoj, ĝia supro tamen havas la plej grandan (koheran) areon. Ĝin kovras tavolo el argilo, kiun verŝajne alblovis vento dum la lasta periodo de malvarmo. Pro tiu ĉi specifaĵo en la historio tie troviĝis agroj. Ilian situon ankoraŭ montras malnovaj forst-limŝtonoj.

Speciale interesa estas la kavernoj de tiu tablomonto. Ĉe la nordorienta flanko situas kaverno kiu ricevis sian nomon de la geologiisto GUTBIER. Plej ofte ĝi tamen estas nomata *Diebskeller*, tio estas Ŝtelista Kelo , aŭ *Diebshöhle* (~kaverno). Tiu ĉi kaverno apartenas al la plej grandaj de la montaro. En ĝia mezo staras ŝtona tablo, konstruita en la jaro 1755. Je la sudokcidenta flanko troviĝas pluraj kavernoj, kiuj ekestis per falo de rokoj. Plej konataj estas la du Sterl-kavernoj. Ĉirkaŭ la jaro 1885 ili servis kiel rifuĝejo de rabobando. Pro la proksimeco al la Fortreso Königstein Quirl estis strategie iom grava. Tial en 1865 la saksa ŝtato aĉetis la kampojn sur ĝi kaj baris la aliron al la monto.

Ĉirkaŭ la monton kondukas vojo (*Obere Quirlpromenade*). Ĝi estas unu el la plej belaj arbaropadoj de Saksa Svislando.

## Eksteraj ligiloj 
* informoj por migrantoj kaj foto

Kategorio:Elba Grejsmontaro
Kleiner Zschirnstein

**Kleiner Zschirnstein** estas la nomo de tablomonto en Saksa Svislando, la germana parto de Elba Grejsmontaro. Ĝi atingas altecon de 473 m kaj situas sudoriente apud la vilaĝo Kleingießhübel je la maldekstra flanko de la rivero Elbo. Tiu ĉi tablomonto najbaras al sia nomfrato Großer Zschirnstein, kiu estas pli alta per 89 metroj kaj pli granda ankaŭ laŭ areo. La vorto Zschirnstein signifas Nigra Roko. Ĝia unua parto estas de slava, la dua de germana deveno. De la supro de "Kleiner Zschirnstein" estas videblaj la plej multaj tablomontoj de Saksa Svislando.

## Eksteraj ligiloj 
* informoj por migrantoj kaj fotoj

* Bildoj de Kleiner Zschirnstein

Kategorio:Elba Grejsmontaro
Pikto

**Pikto** povas esti:

*Ano de piktoj, popolo kiu vivis en nuna Britio antaŭ alveno de romianoj;
*Pikto (esperantido);
* Pikto, pazigrafio kreita de Karel Janson;
* Pikto, pazigrafio kreita de John E. Willians;
Wolfsberg (Saksa Svislando)

**Wolfsberg** estas 343 metrojn alta monto en Saksa Svislando (la Germania parto de Elba Grejsmontaro). Ĝi situas sude de la saksa vilaĝo Reinhardtsdorf je la maldekstra flanko de la rivero Elbo. Ĉe la deklivo de la montosupro en la 1865 estis konstruita restoracio, 1896 hotelo, Trabfaka domo laŭ svisa stilo. Iom post iom ĝi populariĝis kiel celo de ekskursoj. Nuntempe la hotelo funkcias sub la nomo „Panoramahotel“. De tie eblas vasta vido al nordo kaj oriento, interalie al la rokoregiono  kaj al Monto Roza (Růžovský Vrch).

maldekstre|eta|Monteto Wolfsberg
En la 50-aj jaroj de la 20-a jarcento apud Wolfsberg troviĝis kolonio de artistoj. Pentristojn (inter aliaj Otto DIX kaj Irmgard Uhlig kaj fotografistojn (ekzemple Walter Hahn) inspiris la fantazi-instiga pejzaĝo kaj la atmosfero de la monto.

La germanlingva nomo «» signifas «monto de vulpo».

## Eksteraj ligiloj 
* Moviĝanta panoramobildo 

Kategorio:Montoj en Elba Grejsmontaro
Zirkelstein

**Zirkelstein** [prononcu: cirkelŝtajn kun mallonga -e-] – la germana nomo signifas cirkela roko – estas unu el la plej malgrandaj tablomontoj en Elba Grejsmontaro. Ĝi situas je la maldekstra flanko de la rivero Elbo sudoriente apud Schöna, vilaĝo en Saksio, Germanio. De la rokosupro videblas vasta panoramo.

La pentristo Caspar David Friedrich dum siaj migroj tra Saksa Svislando ankaŭ vizitis tiun monteton. Ĝia formo tre impresis lin kaj pentris ĝin en sia konata bildo „Der Wanderer über dem Nebelmeer“. („La v*aganto super Nebulmaro*“). Malnovaj desegnoj kaj gravuraĵoj de la roko (ekzemple de Ludwig Richter) montras, ke tiam ĝian piedon ankoraŭ ne kovris densa arbaro. La rokopinto estis atingebla nur kun granda peno tra mallarĝa ravino. En la jaro 1842 la posedanto de la roko bienulo FÜSSEL el Schöna igis haki ŝtupojn el la ŝtonaĵo kaj konstruigis lignan dometon sur la rokosupro. En ĝi somere sinjorino FÜSSEL vendis freŝigajn trinkaĵojn. La gastigantino estis vaste konata sub la nomo „Zirkelmutter“ (cirkela patrino), kaj servis tie ĝis la aĝo de 89 jaroj. Post fulmobato en la jaro 1920 oni ne konstruis novan dometon tiuloke. Apud Zirkelstein situas junulara gastejo kies konstruo komencis 1914.

Kategorio:Elba Grejsmontaro
Kaiserkrone (Saksa Svislando)

**Kaiserkrone** - la germana nomo signifas imperiestra krono - estas ege eroziita kaj disfendita resto de tablomonto en Elba Grejsmontaro. Ĝi situas oriente apud la vilaĝo Schöna en Saksio, Germanio.
La 354 metrojn alta monto leviĝas kune kun la najbara Zirkelstein super altebenaĵo maldekstre de la rivero Elbo. Pro plilarĝiĝo de fendegoj ekestis tri unuopaj surgrimpeblaj rokoj. Ĉe la suda roko nekonataj artistoj elĉizelis du leonfigurojn.

Kategorio:Montoj en Elba Grejsmontaro
Rostovo

**Rostovo** () estas urbo en Jaroslavla provinco en Rusio.

La kodo de OKATO de la urbo (en la jaro 2005) estas 78410.

La urbo estis fondita en la jaro 862.

Ĝi havas statuson de urbo ekde la jaro 1777.

La interurba telefona kodo estas 08536, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en la jaro 2005).

La loka tempo estas la sama kiel la moskva tempo (en la jaro 2005).

La geografiaj koordinatoj de la urbo estas .

La urbo estas sur la malalta nord-okcidenta bordo de lago Nero (Неро).

En la urbo estas la fervoja stacio Rostov-Jar (Ростов-Яр).

En la jaro 1959 la urbo havis 29,2 mil loĝantojn.

En la jaro 2002 la urbo havis 34,1 mil loĝantojn.

## Rostova Kremlo 
eta|Rostova Kremlo
Rostova Kremlo estas ĉefa vidindaĵo de la urbo. Ĉi tie estas filmita sceno de la fama sovetia komedio "Ivan Vasiljeviĉ ŝanĝas la profesion".

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.v-rostove.ru  
* http://www.poctob.ru/forum 
* http://www.poctob.ru 
* http://www.rostmuseum.ru 

Kategorio:Urboj de Jaroslavla provinco
Salsk

**Salsk** () estas rusia urbo en la sud-orienta parto de Rostova provinco.

* Loĝantaro:
** 35 mil (en 1959);
** 63,4 mil personoj (en 2001).

La urbo estis fondita en 1830, poste ĝi kreskis kiel loĝloko ĉe la fervoja stacio (ekfunkciis en 1899) en Salja stepo; ricevis urban statuson en 1926.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 60433.

La interurba telefona kodo estas 86372, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas .

La urbo estas ĉe rivero Sednij Jegorlik (Седний Егорлык) (baseno de rivero Don (Дон)).

## Ekonomio 
Nutrada industrio: prilaboro de greno, birda viando, lakto, vinbero, fruktoj. Brika kaj maŝinkonstrua uzinoj. Kelkaj fabrikoj.

La urbo estas centro de agrikultura distrikto, en kiu oni kreskigas grenon (rizon, maizon ktp.) ka.

En la urbo situas filio de Rostova instituto de popola mastrumado.

En la urbo estas fervoja stacio.

Kategorio:Urboj de Rostova provinco
Antoing

**Antoing** (france: [ANtvang]) estas municipo en Belgio, unu el la 133 municipoj, kiuj ricevis la honortitolon "urbo". Tiun titolon Antoing ricevis en la jaro 1817. Komence de  ĝi havis  loĝantojn. La municipo apartenas al la distrikto *Tournai* (nederlande *Doornik*).

eta|maldekstra|180ra|La kastelo de Antoing.
eta|maldekstra|180ra|La urbodomo de Antoing.

Ekde 1977 la municipoj Maubray, Péronnes, Bruyelle, Calonne kaj Fontenoy apartenas al Antoing, la ĉefa municip.

## Eksteraj ligiloj 
* ''Foyer Culturel d'Antoing'' (Kultura hejmo de Antoing)  (france)

Kategorio:Urboj de Henegovio
Kategorio:Urboj de Belgio
Ostrovo

eta|maldekstra|Fervoja stacio

**Ostrów Wielkopolski** (en 1793-1920 Ostrowo) estas urbo kun 73000 loĝantoj, situanta en Grandpollando en Pollando. Ĝi apartenas al samnoma komunumo  en distrikto Ostrovo, kaj situas ĉe la rivero *Ołobok*. Ĝi havas statuson de urbo de la 15-a jarcento, kaj apartenis al Prusio de 1793-1920, de 1871 ĝis 1920 ankaŭ al la Germana Imperiestra Regno, kaj poste kadre de la Dua Mondmilito al Nazia Germanio inter 1939-45.

Laŭ la stato de  en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio en  rezultigis loĝdenson de  loĝantoj/km². 

## Partneraj urboj 
*  Nordhausen, Germanio (1995)
*  Delitzsch, Germanio (2000)
*  Lecce, Italio (2006)

**Famaj personoj**
* Krzysztof Komeda, pola komponista kaj ĵaza pianisto
* Edzard Schaper, germana verkisto kaj tradukisto
* Otto Landsberg, germana politikisto juddevena

## Bibliografio 
* *Ostrów Wielkopolski – dzieje miasta i regionu* (Ostrów Wielkopolski - historio de la urbo kaj regiono), kolektiva verko, Poznań 1990

## Eksteraj ligiloj 
* Urbo-Oficejo de Ostrów Wielkopolski
* Turisma Informejo de Ostrów Wielkopolski 
* Filio de Pola Turisma-Landkoniga Societo en Ostrów Wielkopolski

## Galerio 

Dosiero:SM Ostrów Wielkopolski Konkatedra św Stanisława Biskupa 2022 (3785).jpg|
Dosiero:Ostrowcity-hallafter2.jpg|

Kategorio:Urboj de Grandpollanda provinco
Kategorio:Urboj en Pollando
Tambovo

**Tambovo** () estas rusia urbo en Eŭropa parto de la lando, ĉefurbo de Tambova provinco. La urbo estas fondita en la jaro 1636 ĉe rivero Cna () (baseno de Volgo), ĉe enenfluo en ĝin de rivero Studenec ().

* Loĝantaro:
** 172 mil personoj (en 1959);
** 309,1 mil personoj (en 2001).
* Preciza situo: .

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 68401.

La interurba telefona kodo estas 0752 (ĝis 2005), 4752 (ekde 2006), la enurbaj telefonnumeroj estas sesciferaj (en jaro 2006).

La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).

En la urbo estas fervoja stacio (ekde 1870).

## Vidu ankaŭ 
* Tambova ribelo
* Trolebusa transporto en Tambovo

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala paĝaro de la urbestraro 
* Novaĵoj el Tambovo


Kategorio:Urboj de Tambova provinco
Saransk

**Saransk** (, /*Saranoŝ*, /*Saran oŝ*, dubinde esperantigebla kiel *Saransko* - ankoraŭ mankas ekstervikipediaj referencoj pri tiu formo) estas urbo en Rusio, ĉefurbo de Mordvio. Fondita en 1641, la urbo situas ĉ. 600 kilometrojn orienten de Moskvo.

Kodo de OKATO de la urbo (en la jaro 2005) estas 89401.

La loka tempo estas la sama kiel la moskva tempo (en la jaro 2005).

La geografiaj koordinatoj de la urbo estas .

La urbo estas sur la maldekstra bordo de la rivero Insar (Инсар) (baseno de la rivero Volgo).

En la urbo estas fervoja stacio.

En la jaro 1959 la urbo havis 91 mil loĝantojn.

En la jaro 2002 la urbo havis 304,9 mil loĝantojn.

En la urbo estas pluraj uzinoj, el kiuj plej gravas la kabla kaj la elektrolampa.

Universitato.

Saransk estas unu el la plej gravaj centroj de intelektaj ludoj, speciale Kio? Kie? Kiam? (sporta varianto). Tio estas tre ŝatata okupo de la loka junularo; la kvanto de teamoj similas tiujn en Moskvo kaj Sankt-Peterburgo, kvankam la ĉefurboj havas kelkdekoble pli da loĝantoj.

## Partneraj urboj 
Inter la partneraj urboj de Saransk estas

*  Botevgrad (*Ботевград*) en Bulgario
*  Gorzów Wielkopolski en Pollando
*  Kalinkaviĉi (*Калінкавічы*) en Belorusio
*  Kohtla-Järve en Estonio
*  Sieradz en Pollando

## Vidu ankaŭ 
* Trolebusa transporto en Saransko

## Eksteraj ligiloj 
* http://gtkrm.narod.ru 
* http://www.saransk-online.ru 
* http://gtkrm.narod.ru/photoarchive.html 
* http://www.mrsu.ru


Kategorio:Urboj de Mordvio
Taganrogo

**Taganrogo** ( [taganrOg]) estas rusia urbo-porto ĉe la Azova maro en Rostova provinco, 70 kilometrojn okcidente de Rostov-na-Donu.

* Loĝantaro:
** 1959 - 202 mil;
** 2002 - 281,9 mil.

Fondita en 1698 laŭ ordono de la unua rusia imperiestro Petro la Unua, la urbo estis grava komerca centro. En ĝi plu staras interesaj konstruaĵoj de la 19-a jarcento, apartenintaj al elstaraj komercistoj de tiu epoko.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1775.

En la urbo estas fervoja stacio (ekde 1869) kaj haveno.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 60437.

La interurba telefona kodo estas 86344, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).

## Famuloj
* En Taganrogo i. a. naskiĝis Anton Ĉeĥov, eminenta rusa verkisto.
* Alexandre Koyré, filozofo

## Vidu ankaŭ 
* Tramtransporto en Taganrogo
* Trolebusa transporto en Taganrogo

## Eksteraj ligiloj 
* Urba ret-portalo, en la angla
* Urba ret-portalo
Hebrea aŭtonomio

La **Hebrea aŭtonoma provinco** (*Hebrea aŭtonomio*, aŭ ***Juda aŭtonoma provinco*** respektive *Juda Aŭtonomio*, ; jide: ), antaŭe la *Hebrea Aŭtonoma Respubliko*, estas la nura restinta aŭtonoma provinco de Rusio. Ĝi situas en la Rusia Fororiento kaj havas limon en la sudo kun Ĉinio, en la nordokcidento kun Amura provinco, kaj en la nordo kaj oriento kun Ĥabarovska regiono. Antaŭ 1934 la areo apartenis al Ĥabarovska regiono. Ekde la 7-a de majo 1934 ĝi estas aŭtonoma provinco (область).

La administra centro estas Birobiĝan.

## Administra divido 
Laŭ administra divido la hebrea aŭtonoma provinco konsistas el la sekvaj distriktoj (Ruse: *районы*):

* Birobiĝanskij (*Биробиджанский*)
* Leninskij (*Ленинский*)
* Obluĉenskij (*Облученский*)
* Oktjabrskij (*Октябрьский*)
* Smidoviĉskij (*Смидовичский*)

## Loĝantaro 
Judoj neniam konsistigis la plimulton de la populacio en la areo kiun la sovetia registaro nomumis kiel *jude-sovetia Ciono* de la malfruaj 1920-aj jaroj. La procentaĵo pintis post la dua mondmilito kun ĉirkaŭ triono de la populacio, multaj el kiuj estis rifuĝintoj kiuj estis evakuitaj de la eŭropa parto de Sovetunio. Plej malfrue post la morto de Stalino en 1953, la sovetia registaro rezignis sian planon establi judan setlejon ekster Israelo kun la Juda Aŭtonoma Oblasto. Kiam Sovetunio kolapsis, iom malpli ol 9 000 judoj, aŭ iom pli ol 4% de la populacio de la provinco, daŭre vivis tie. Tiutempe tio egalrilatis al apenaŭ 0,5% de ĉiuj judoj en Sovetunio. Intertempe ilia parto falis al ĉirkaŭ 1% de la suma loĝantaro de 176 558 homoj en la provinco pro forta elmigrado al Israelo kaj Germanio. La nombroj de loĝantoj de aliaj malplimultoj kiel la ukrainoj, belorusoj, mordvoj kaj rusaj germanoj ankaŭ amase malpliiĝis ekde 1989 pro elmigrado. En 2010 pli ol 90% de la loĝantaro estis rusoj. En la ĉefurbo, Birobiĝano, la ĉina loĝantaro aparte de islamanaj dunganoj lastatempe signife pliiĝis.

*Loĝantaro* (2002): 190 915

*Etnaj grupoj*:
rusoj 171 697 (89,9%), ukrainoj 8 483 (4,4%), hebreoj/judoj 2 327 (1,22%), tataroj 1 196 (0,63%), belorusoj 1 182 (0,62%)

Dosiero:JAO_met_plaatsnamen.png|
Dosiero:RussiaJewish2007-01.png|
Dosiero:Coat of arms of the Jewish Autonomous Oblast.svg|

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo 


Kategorio:Aŭtonomaj provincoj de Rusio
Wolfsberg

**Wolfsberg** havas diversajn signifojn:

* **Wolfsberg (Turingio)** estis komunumo en distrikto Ilm de Turingio en Germanio
* **Wolfsberg (Saksa Svislando)**
* **Wolfsberg** estas urbo de Karintio en Aŭstrio
Pirho

**Pirho** (naskiĝis en -318 en antikva Epiro, mortis en -272) (en la greka Πυρρος, "fajrokolora", "ruĝ-blonda") estis reĝo de Epiro de -306 ĝis -301 kaj ankaŭ de -297 ĝis -272.

Princo de unu el la ŝtatoj postvenaj al Aleksandro, Pirho estis detronigita 17-jaraĝa. Li rapide sukcesis reveni al trono helpate de ptolemeaj reĝoj de Egiptio. Jam en -286, li venkis sian bofraton kaj prenis la reĝecon de Makedonio, sed ĝin tuj perdis.

En -281, la greka urbo Taranto havis problemojn kun Romio kaj oni atendis romian atakon. Romo, tiame, jam komencis la konkeron de Granda Grekio en sudo de Italio. La Tarentanoj petis al Pirho interveni kaj savi ilin de romia konkero.

Pirho estis stimulita de la orakolo de Delfo helpi Tarentanojn. Li pensis eblon establi imperion en sudo de Italio. Li faris aliancon kun Ptolemeo Ceraŭno, reĝo de Makedonio, kaj ili eniris Italion kun pli ol 23000 piedsoldatoj, 3000 rajdsoldatoj kaj 19 elefantoj.

Pro la kavalerio kaj elefantaro ili venkis la romianojn en Batalo de Herakleo kontraŭ la konsulo Publio Valerio Levino en -281. Ili oferis pactraktaton, kiu estis rifuzita de romio. Kiam Pirho invadis Apulion en -279, li venkis tre malfacile la romianojn en Batalo de Askulo. Pro tiu venko estas la esprimo "Venko de Pirho", ĉar li diris: "plia venko tia detruos nin".

En -278 li ricevis du petojn samtempe. La grekaj urboj de Sicilio petis lian helpon por elirigi la armeon de Kartago, kaj la Makedonoj, kies reĝo Cerauno estis mortigita de Gaŭloj, petis ke li entroniĝi en Makedonio. Pirho decidis, ke Sicilio estas pli avantaĝa, kaj transportigis sian armeon tien. Pirho estis proklamita reĝo de Sicilio.

En -277 Pirho kaptis Erikson, kartagan fortikaĵon en Sicilio. Tio kuraĝigis grekajn urbojn regatajn de Kartago malfideliĝi al Pirho.

En -276 Pirho traktis kun kartaganoj, sed malkontento de siciliaj grekoj faris lin eliri el Sicilio. En -275 en la Batalo de Benevento li estis venkita de Romio. Pirho forlasis la militon en Italio kaj reiris al Epiro. Li atakis la reĝon Antigonon la 2-an Gonatason kaj facile venkis, prenante la tronon de Makedonio.

En -272, Kleonimo petis al Pirho ataki Sparton kaj meti lin en la trono. Pirho akceptis helpi Klominon, sed ne sukcesis venki Sparton. Tuj li ricevis proponon interveni en interna disputo en Argo, dum li disrabis la urbon, maljunulino ĵetis pecon de tegolo el alto de domo kaj mortigis lin.


Kategorio:Antikvaj grekoj
Kategorio:Naskiĝintoj en la 4-a jarcento a.K.
Kategorio:Mortintoj en la 3-a jarcento a.K.
Kategorio:Regantoj de Epiro
Birobiĝano

**Birobiĝano** (, ) estas ĉefurbo de la Hebrea Aŭtonomio (Juda Aŭtonoma Provinco) en Rusio; la nomo estas ofte uzata por la tuta provinco. Ĝi situas ĉe la riveroj Bira (Бира) kaj Biĝan, apud la ĉina limo kaj sur la Transsiberia fervojo, ĉe 

## Loĝantaro 
*Rimarko:* Censodatumoj

## Historio 
La urbo estis fondita en la jaro 1915.

Komence de la 20-a jarcento per decido de Rusa cara registaro komenciĝis loĝigado de la apudfervojaj lokoj de la Amura fervojo. Sur la mapo ekaperas novaj loĝlokoj, interalie la fervoja stacieto Tiĥonjkaja (la nuntempa Birobiĝano). La nomo estis donita laŭ la tiama negranda areo – Monteto Tiĥonjkaja.

En 1928 en la loĝloko Tihonkaja loĝis 623 homoj, estis 237 disĵetitaj dometoj, elementa lernejo, poŝto, kaj vendejeto. La loĝloko estis bazo por akcepti transmigrantojn kaj provizigi alvenintojn per provianto, bruto kaj alia. Dum la jaro ĉi tien alvenis 856 homoj.

En 1928 jaro aperis unuaj brigadoj, kiuj fabrikadis produktaĵon surbaze de lokaj krudaĵoj: tajlora, bota kaj brika brigadoj, produktintaj en 1929 por konstruado la unuajn 100 mil pecojn de brikoj.

Ĝis 1931 en loĝloko Tihonkaja aperis brigadoj de industria kooperado: forĝista, barelĵa, arbaroĥemia, lignoprilabora, argilvazara, “Ruĝa ŝtrumpulo” (tajlora kaj ŝtrumpula fabrikado), “Birobiĝano” (vianoj seĝoj), valiza, “Rado de revolucio” (ĉara). En 1931 valiza brigado faris kvin mil valizojn, la ĉara — 400 ĉarojn kun feroj radoj. Komenciĝis konstruado de lignoprilabora fabriko “Detalo”.

Per rezolucio de Prezidantaro VCIK de la 10-a de oktobro 1931 vilaĝo Tihonkaja ricevis statuson de laborista loĝloko kaj nomita Birobiĝano. Nomo Birobiĝan estis donita laŭ la riveroj Bira (“rivero”) kaj Biĝan (“lasta haltejo”).

### Persekutoj kaj juda kultura heredaĵo 
En la jaro 1936 kadre de tutlandaj politikaj reprezalioj ĉiuj judaj lernejoj kaj instancoj devis fermiĝi kaj multaj judaj gvidantoj estis senditaj al punlaborejoj.

## Kodoj 
La interurba telefona kodo estas 42622, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

Diferenco inter la loka kaj moskva tempoj estas 7 horoj (en jaro 2005).

Kodo de OKATO de la urbo (en la jaro 2005) estas 99401.

## Vidu ankaŭ 
Birobiĝana Stelo, la loka jidlingva gazeto

## Referencoj 
Kategorio:Urboj de Hebrea aŭtonomio
Sevvarano

**Sevvarano** ('''Sev'varannes''') estas planlingvo kreita en 1988 de kolombano HeKeIsDa. Foje aperas kaj malaperas kelkaj paĝoj pri ĝi en interreto.

Laŭ lia aŭtoro: " mi komencas tiun laboro bazita en la ideo pri kiu oni ne volas sekvi uzante la lingvon de tiuj kiuj invadis sian landon, sed lingvon kiu nenie rilatas al ili, krom serĉante vortoj kiuj ne estas tro similiaj unu al aliaj kaj kiuj estas facile identifikeblaj, mallongaj kaj taŭgaj".

Kategorio:Planlingvoj
Tacito

La nomo **Tacito** (latine *Tacitus*) povas rilati al:
*Kornelio Tacito, verkisto
*Marko Klaŭdio Tacito, imperiestro de la 3-a jarcento
Sankta Spirito

La **Sankta Spirito** laŭ kristanismo estas unu el la tri personoj aŭ formoj en kiuj montriĝas Dio.

La Sankta Spirito eniras en la koron de la kredantaj kristanoj kaj donas gracon por fidi kaj bonagi. Al tiuj kristanoj, Sankta Johano diris, ke la Sankta Spirito estas la Parakleto.

Laŭ la Nova Testamento, Sankta Maria estis gravedigita ne de sia tiama fianĉo, Jozefo, sed de la Spirito Sankta.

Dosiero:Folio 79r - Pentecostes.jpg|Pentekosta apero de la Sankta Spirito simboligita per kolombo

## Vidu ankaŭ 
* Sankta Triunuo
* Dio de la Abrahamaj religioj
* Dio Patro
* Jesuo Kristo

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.vaticanradio.org/cinesegb/churchistory/storiaconcis/1storia23.html  
* http://www.teologia.pl/m_k/kkk1d04.htm#1b
Ravachol

alternative=Description de cette image, également commentée ci-après|eta|RAVACHOL-vizaĝo (tondita)
eta|Le Figaro, 1er avril 1892.
eta|Partituro de La Ravachole, L'Almanach du Père Peinard, Parizo, 1894.
**François Koeningstein** (laŭ la fraŭlina nomo de lia patrino), alinome **Ravachol** (Ravaŝol') , naskiĝis la 14an de oktobro 1859 à Saint-Chamond (Sankta-Ĉamondo) (Luaro) kaj mortis gilotinata la 11an de julio 1892 en Montbrison (Montbrizono). Li estis franca anarkiisto.

## Vivo 
Ravaŝol naskiĝis en malriĉega familio. Laborante kiel tinktur-laboristo, li vivigis sian patrinon, sian fratinon, sian fraton, kaj ankaŭ zorgis pri sia nevo. Li ankaŭ ludis akordionon en popolaj baloj por perlabori plian monon.

Rifuzante sian sorton, li iom post iom komencis priŝteli riĉulojn, unue senperforte, poste kun murdoj, kaj plenumis tri atencojn kontraŭ reprezentantoj de la justico.

La unuan de majo 1891, en Fourmies (Furmio), okazis manifestacio por okhora labortago. Dum ĝi, okazis interpuŝiĝoj inter la policistoj kaj la manifestaciantoj. La policistoj alpafis la popolamason, el kio rezultis 9 viktimoj (interalie virinoj kaj infanoj) inter la manifestaciantoj. La saman tagon, en Clichy, dum manifestacio en kiu partoprenis anarkiistoj, okazis gravaj problemoj, kaj tri anarkiistoj estis forkondukitaj al policejo, kie ili estis pridemandataj, batitaj kaj vunditaj. Sekvis proceso dum kiu, iom paradokse, du el la tri anarkiistoj estis kondamnitaj al malliberiĝo.

Tiuj eventoj, sed ankaŭ la amasa subpremado celanta tiujn, kiuj partoprenis en la Pariza Komunumo de 1871, skandalis Ravaŝolon, kaj kondukis lin al terorismaj agoj. Li metis bombojn en la loĝejo de la du ĉefaj respondeculoj pri la juĝo de la "kliŝia afero"

La 30an de marto 1892, li estis denuncita de kelnero, kiun li provis varbi al siaj ideoj, kaj estis arestita. La restoracio, kie laboris tiu kelnero, eksplodis la tagon antaŭ la proceso de Ravaŝol.

Li unue estis kondamnita al dumviva punlaborado pro siaj atencoj, la 26an de aprilo 1892. Poste, dum dua proceso, la 21an de junio, li estis mortkondamnita pro tri atencoj. En du el ili, lia partopreno estas tre dubinda. La tria, murdo de la Ermito de Montbrizono, estis rekta konsekvenco de lia mizero.

La 9an de decembro 1893, Auguste Vaillant (Aŭgusto VAJAN) ĵetis bombon en la nacia asembleo por venĝi lin.

## Mito pri Ravaĉol 
Ravachol fariĝis iom romantikigita simbolo de senespera ribelo kaj kelkaj francaj kantoj estis komponitaj honore al li, kiel La Ravachole, laŭ la melodio de La Carmagnole.

## En Esperanto 
* Deklaro de Ravaŝolo (malpermesita dum lia proceso) aperis en *Mortopuno : faktoj & dokumentoj*, 2007, SAT-EFK

Kategorio:Francaj anarkiistoj
Kategorio:Akordionistoj
Voce de Interlingua

**Voce de Intelingua** estas revuo de interlingvaanoj fondita en 1990  eldonita de "Societate Interlingua-Nederland/Vereniging Interlingua-Nederland" (Interlingva-Nederlanda Societo). Ĝi havas 4 eldonojn jare kun 16 paĝoj A5.

Kategorio:Nederlandaj gazetoj
Julius Scholtz

**Julius SCHOLTZ**  (naskiĝis la 2-an de decembro 1825 en Breslau, mortis la 6-an de februaro 1893 en Dresdeno) estis germana pentristo kaj ekde 1874 profesoro en la Artakademio Dresdeno ("Dresdener Kunstakademie"). Liaj portretaj kaj  estis tre renomaj. Julius Scholtz ĉiam strebis je moderna pentromaniero, karakterizata de eleganteco kaj sensivo por vivantaĵoj kaj atentokaptaj perspektivoj.

Tamen lia pentrista verko estis intertempe preskaŭ forgesita.  Laŭ la prijuĝo de la iama direktoro de la Pentraĵgalerio de Dresdeno (Dresdner Gemäldegalerie) Hans Posse Julius Scholtz estis post Ferdinand von Rayski la plej grava fenomeno de la realisma pentroarto en Dresdeno en la dua duono de la 19-a jarcento. Tion substrekas Hans-Joachim Neidhardt en disertaĵo pri la vivo kaj verko de la artisto.
 
En Leubnitz-Neuostra, urboparto de Dresdeno, la strato *Julius-Scholtz-Straße* (poŝtkodo: 01217)  memorigas pri la pentristo. Unu liaj lernantoj estis Auguste Ludwig.

## Verkoj
(inter aliaj)
* Avino kaj nepino (*Großmutter und Enkelin*), 1863, en Gemäldegalerie Neue Meister der Staatlichen Kunstsammlungen zu Dresden.
* Fauststudie, desegnaĵo en Museum Ostdeutsche Galerie (Regensburg)
* Studie zu: Amor und Psyche, desegnaĵo en Museum Ostdeutsche Galerie (Regensburg)
* Murpentraĵoj kaj ornamaĵoj en laŭhistoria stilo en la burgo Albrechtsburg en Meißen (entute 50 kune kun Anton Dietrich, Heinrich Hoffmann, Friedrich Preller)

## Eksteraj ligiloj 
* Pri la pentraĵo Avino kaj nepino  en germana lingvo
* Pri inta ekspozicio pri la verko de Julius Scholtz en germana lingvo

Kategorio:Germanaj pentristoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Breslaŭo
Suharto

**Hadĵi Mohamed Suharto** aŭ **Soeharto** (8-an de junio 1921 en Kemusu Arga sur la insulo Javo, Indonezio - 27-an de januaro 2008) estis indonezia politikisto, prezidento inter 1968 kaj 1998.

Suharto estis generalo kaj enpotenciĝis en 1965 post nesukcesa komunista puĉ-provo, sekvante la prezidenton Soekarno. Li estis ekde 1966 kiel registara estro, ekde 1967 li estis reganta ŝtata estro. Li oficiale iĝi prezidento en 1968, la 27-an de marto. Li regis en sia ofico ĝis 1998 diktatorece.

Post longtempaj studentaj protestoj, li devis retiriĝis la 21-an de majo en 1998. La nova prezidento iĝis la far li elektita Bacharuddin Jusuf Habibie.

Post fino de lia reĝimo, li estis starigita antaŭ juĝejon en 2000 pro korupteco. Oni akuzis lin por mistrakto de min 571 milionoj da US-$ el publika mon. La proceso estis la 28-an de septembro en 2000 ĉesigita pro sankialoj. Lia filo *Tommy Mandala Putra* estis prijuĝita la 26-an de septembro, sed li povis forfuĝi.

Kategorio:Indonezio
Refrakto

[dekstra|150ra|eta|Observo de refrakto pro la malsamaj [refrakta indico|refraktaj indicoj inter aero kaj akvo]]

**Refrakto** estas ŝanĝo de la direkto de ondo, kiam ĝi iras de unu medio al alia. Ekzemple, lumo refraktiĝas kiam ĝi trapasas vitron.

La leĝo de Snell donas la valoron de angulo je kiu aperas la refraktita radio por izotropaj medioj (kiel vitro). En neizotropaj medioj kiel iu kristaloj aŭ mekanike malformigitaj solidoj, duobla refrakto povas fendi la refraktitan radion en du radiojn, la ordinaran aŭ *o*-radion kiu sekvas leĝon de Snell, kaj la alian eksterordinaran aŭ *e*-radion kiu povas ne esti en ebeno difinita per la incida radio kaj la normalo de la limo inter la du medioj. Tiam povas esti dependeco ankaŭ de polarizo de la lumo.

## Vidu ankaŭ 
* Difrakto
* Disperso
* Refrakta indico
* Metamaterialo
* Lenso
* Prismo (optiko)
* Refraktoro

## Eksteraj ligiloj 
* *(ne plu funkcias)* OPTIKO : Ĉapitro el lernolibro far SÁRKÖZI János. Subĉapitroj: optiko ĝenerale, fotometrado, ekesto, propagiĝo, refrakto de la lumo, ondooptiko, polarigo, lumo kaj materialo, la okuloj, optikaj instrumentoj. 129 paĝoj, formo PDF, 882 KB.
*  java Refrakto kaj reflekto

Kategorio:Optiko
Kategorio:Ĝermo
Difrakto

eta|300px|Difrakto per du fendoj

**Difrakto** estas perturbo de ondo, ekz-e lumo, kiam ĝi renkontas obstaklon kun dimensio simila al ĝia ondolongo. Ekzemplo estas difrakto de ikso-radioj tra kristala reto.

## Vidu ankaŭ 
*Prismo (optiko)
*Refrakto
## Eksteraj ligiloj 
* OPTIKO : Ĉapitro el lernolibro verkita de SÁRKÖZI János. Subĉapitroj: optiko ĝenerale, fotometrado, ekesto, propagiĝo, refrakto de la lumo, ondooptiko, polarigo, lumo kaj materialo, la okuloj, optikaj instrumentoj. 129 paĝoj, formo PDF, 882 KB.

Kategorio:Optiko
Mormono (profeto)

**Mormono** (angle *Mormon*), laŭ la Libro de Mormono, estis profeto, kiu vivis en Ameriko de 311 ĝis ĉirkaŭ 400. Mormono rezumis la historion de sia popolo en metalaj platoj, post li taskis la skribaĵon al sia filo Morono, kiu aldonis kelkajn vortojn kaj okultis la platoj en la monto Cumorah, kiu estas apud hodiaŭa vilaĝo Manchester, Nov-Jorkio, Usono.

## Vidu ankaŭ 
* Mormonoj, Eklezio de Jesuo Kristo de la Sanktuloj de la Lastaj Tagoj

Kategorio:Religio
Kategorio:Profetoj
Kategorio:Profetoj de la Libro de Mormono
Cx486SLC/DLC

**Cx486SLC/DLC** - procesoro far firmao Cyrix. Per la procesoro estis lanĉita familio de *Cx*. Laŭ arkitekturo ĝi estis 32-bita hibrida procesoro - regata per instrukciaro Intel 486, tamen muntata al ĉeftabulo de 386-procesoro. Por bona funkcio estis bezonata novigo de BIOS.
* dumprojekta nomo: M0.5;
* kvanto da transistoroj: 0,6 milionoj;
* frekvenco: 20-66&nbsp;MHz;
* staplo L1: 1 KB;
* staplo L2: ĉe ĉeftabulo (ĝis 128 KB);
* frekvenco de sistema buso: 16-33&nbsp;MHz.

Kategorio:Cyrix-procesoroj
MediaGX

**MediaGX** - procesoro far firmao Cyrix. La procesoro estis projektita laŭ arkitekturo system-on-chip. En **MediaGX** estas integritaj:
* vidigasistemo (por videomemoro uzas parton de ĉefmemoro, 1280x1024, 24-bit);
* sonsistemo;
* kontrolilo de ĉefmemoro SDRAM;
* kontrolilo de buso PCI;
* kontrolilo de USB;
* kontrolilo de ludostirilo;
* estis produktitaj procesoroj kun MMX kaj aparata malĉifro de MPEG1.
Frekvenco de la procesoroj estis 166 kaj 180 MHz, kaj 200 MHz por *MMX*-procesoroj.

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.amd.com/us-en/ConnectivitySolutions/ProductInformation/0,,50_2330_9863_9864,00.html 
* http://www.amd.com/us-en/ConnectivitySolutions/ProductInformation/0,,50_2330_9863_13022,00.html 
* http://www.amd.com/us-en/ConnectivitySolutions/ProductInformation/0,,50_2330_9863_10837,00.html 
* http://www.amd.com/us-en/ConnectivitySolutions/ProductInformation/0,,50_2330_9863,00.html?redir=CSPR07 

Kategorio:Cyrix-procesoroj
PlayStation

eta|260px|dekstra|PlayStation

**PlayStation** (jap. プレイステーション)  estas ludkonzolo de la entrepreno Sony, kiu estis unuafoje vendata en 1994 kaj kies produktado ĉesis en 2006, post 12-jara venda periodo.

## Teknika priskribo de **Sony PlayStation** 
* procesoro: 32-bita RISC-procesoro R3051 (R3000A-kongrua), frekvenco 33,8688&nbsp;MHz, integrita geometria transformilo (*Geometry Transfofmation Engine*), malpremilo de datenoj (*Data Decompression Enĝine*), subteno de MPEG-1 kaj H.261;
* vidiga sistemo: nur 2D grafiko, maksimume 16,7 milionoj koloroj, detaligo 640x480 bilderoj;
* memoro: 2 MB RAM, 1 MB VRAM, 512 KB por soniga sistemo, ludkartoĉo 128 KB EEPROM;
* soniga sistemo: 24 voĉoj ADPCM kaj emulado de aldonaj kanaloj per centra procesoro, 44,1 KHz, Dolby Surround, *General* MIDI, sonefektoj;
Kalkulpovo: GTE - 66 MIPS, DDE - 80 MIPS;
Geometria povo: 360 mil poligonoj sen lumaj kaj koloraj efektoj; 180 mil koloraj poligonoj dum sek.

## Vidu ankaŭ 
* PlayStation 2
* PlayStation 3
* PlayStation 4
* PlayStation 5
* PlayStation Portable
* PlayStation VR2

Kategorio:Ludkonzoloj
PlayStation Portable

eta|PSP 300 retumante la hispanan vikipedion.
**PlayStation Portable** - videoludilo fare de la firmao Sony.

## Teknika priskribo de **PlayStation Portable** 
* procesoro: 32-bita dukerna blato MIPS R4000, frekvenco de 1 ĝis 333 MHz (laŭ 90-nm), unua procesora kerno respondecas pri tradiciaj ludaj procesoj kaj havas pli vastajn instrukcioj por prilabori 3D-CG, dua kerno (*Virtual Media Engine*) respondecas pri plurmediaj datenoj;
* vidiga sistemo: frekvenco 166 MHz;
* memoro: 32 MB de ĉefmemoro RAM, 4 MB DRAM, 2 MB VRAM;
* soniga sistemo: programata 128-bita DSP, frekvenco 166 MHz, 3D-sono, *Multi-Channel* (7.1), *Synthesizer*, *Effects Machine*;
* diskilo: Universal Media Disk 1,8 GB;
* USB 2.0, memorkartoj Memory Stick PRO Duo, IR, Wi-Fi;
* kalkulpovo: 6,2 GFLOPS en kalkuloj kun glitanta komo, geometria transformado - 33 milionoj de koloraj poligonoj ds.

## Vidu ankaŭ 
* PlayStation Vita
* PocketStation
* Nintendo DS

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo (japanio) 
* Oficiala retejo (usono)
* Oficiala retejo (eŭropo) 
* PSP FAQoj

Kategorio:Porteblaj ludkonzoloj
Kategorio:PlayStation
Kategorio:Aperis en 2014
Amselgrund

[eta|250px|Amselgrund kun [Amselsee, Lokomotivo kaj Valgardisto]]
eta|maldekstra|upright|Amselfall
**Amselgrund** estas la nomo por la mallarĝa valo de la rojo Grünbach inter Rathen kaj Hohnstein. Tiu ĉi valo en Elba Grejsmontaro kreas sovaĝan kaj romantikan impreson. La migranto eniras ĝin apud Rathen tra bizara rokokaldrono. Turismaj allogaĵoj estas la lago Amselsee kaj la akvofalo *Amselfall*, kiu transfluetas super groto, kies nomo estas Amselloch. La valon Amselgrund dense kovras arboj dum kadras ĝin grandioza kuliso el rokoj. Okcidente altas la Anseraj Rokoj (*Gansfelsen*), sude la rokogrupo Kampoŝtonoj (*Feldsteine*) kun Turkokapo (*Türkenkopf*) kaj en la oriento leviĝas la Mielaj Rokoj (*Honigsteine*) kun la facile rekonebla figuro de Lokomotivo (*Lokomotive*). El la mezo de la valo okulfrape elstaras la roko Valgardisto (*Talwächter*).

En la supra parto la valo estas ravineca, en la malsupra (ekde la aliĝo de la ravino Schwedenlöcher) ĝi estas kestoforma. Supre de Amselfall la akvofluon baras grandaj, alfalintaj blokoj el grejso. Tiujn baraĵojn la rojo Grünbach preteriras flanke.

Kategorio:Elba Grejsmontaro
Vilma Hugonnai

**HUGONNAI Vilma** estis la unua virino en Hungario, kiu akiris diplomon (pri medicino).

La grafino naskiĝis la 30-an de septembro en 1847 en Nagytétény (nun parto de Budapeŝto). Ŝi lernis en la peŝta Junulin-eduka Instituto Mária Prebstel. Ŝi edziniĝis 18-jare al bienisto György Szilassy [silassi]. Szilassy ne okupiĝis pri sciencoj nur pri kartludo, sed lia edzino tre multe legis medicinajn faklibrojn. Tio okazis post nasko de ŝia filo, kiam - je ordono de la bopatrino- la filon ekprizorgis flegistino. Ŝi do enuiĝis kaj eklegis la faklibrojn.

Kiam la Universitato de Zuriko malfermis siajn pordojn antaŭ la virinoj kaj ŝi ligis pri tio en 1869, decidis veturi tien. Ŝi ekstudis tie en 1872 - en la medicina fakultato sen financa apogo de la edzo. Ŝi defendis la disertacion en 1879, poste ŝi laboris en la kirurga kliniko de la universitato, post tio ŝi laboris en fondaĵa hospitalo. Ŝi revenis en Hungarion februare de 1880. La 31-an de marto en 1881, ŝi sukcese trapasis necesan bakalaŭrecan ekzamenon por la hungaraj universitataj studaĵoj kaj petis la rekonon de la kuracista diplomo. Ŝian peton apogis la peŝta medicininstruista fakultato, sed la tiama ministro pri religiaj kaj instruaj aferoj (Ágoston Trefort) rifuzis tion, referencante al la validaj leĝoj. Tiam ŝi trapasis ekzamenon pri akuŝistino kaj eklaboris.

Tiutempe verkis ŝi la studaĵon de *A nők munkaköre* (Labortereno de la virinoj), kiu apogis la lernejajn reformojn, favorajn ankaŭ por la virinoj. Ŝi ankaŭ partoprenis en ĉiu movado, kiu luktis por la egalrajteco de la virinoj.

Ŝi duafoje geedziĝis en 1887 al Vince Wartha, kemiisto, universitata instruisto, je kies peto ŝi ne plu laboris kiel akuŝistino. Oni permesis ekde de 1895 en Hungario, ke ankaŭ virinoj havu rajton lerni en la universitatoj. Ŝi denove petis rekonon de la kuracista diplomo en 1896, kio okazis la 14-an de majo en 1897. Ŝi estis ĉiam kuracistino de la malriĉuloj.

En 1894, ŝi iĝis vic-prezidanto de *Szabad Lyceum Tudományos Ismeretterjesztő Társulat* (Libera Liceo, Sciencpopulariga Asocio). Ŝia intereso estis la infanedukado, sanstato de la virinoj kaj infanoj, instruo de la virinoj. Ŝi estis fervora apoganto de la organizado de la junulinaj gimnazioj, instruo de la virinoj. Ŝi instruis ses jarojn en la *Országos Nőképző Egyesület* (Tutlanda Virineduka Asocio) pri flegado de malsanuloj, infanoj, la infanprotektado.

Post eko de la unua mondmilito en 1914, ŝi plenumis kurson pri soldat-kuracisto (tiam ŝi estis jam 67-jara). Ŝi ricevis je siaj meritoj - organizo de la malsanula flegado dum la mondmilito - armean honorinsignon en 1915.

Ŝi mortis la 25-an de marto en 1922 je korinfarkto, en Budapeŝto kaj ŝi estis entombigita apud la edzon, en la Hungara Nacia Panteono.

## Eksteraj ligiloj 
* https://web.archive.org/web/20020312055409/http://www.geocities.com/tapir32hu/hugonnai.html
* http://www.sulinet.hu/cgi-bin/db2www/ma/et_tart/lst?kat=Agax&url=/eletestudomany/archiv/2001/0124/05.html

Kategorio:Hungaraj feministoj
Kategorio:Hungaraj kuracistoj
Kategorio:Hungaraj grafoj
NES

**NES** havas plurajn signifojn:

***nes** estas kodo de lingvo laŭ normo ISO 639-3.
***Nintendo Entertainment System**
PlayStation 2

eta|260px|dekstra|Playstation 2

**PlayStation 2** estas ludkonzolo fare de firmao Sony kiu postvenis la PlayStation. Vendado de la konzolo estis lanĉita en Japanio ekde la 4-a de marto 2000 (en Usono ek de 26 oktobro kaj en Eŭropo 24 novembro de la sama jaro). Dum vivo de **PlayStation 2** estis produktitaj 13 generacioj de *V0* ĝis *V12*. *V0*, *V1* kaj *V2* estis venditaj nur en Japanio kaj havis PCMCIA-ŝtopingon por *Type III*. Krom tio *V0* ne havis aparatan deĉifron DVD kaj bezonis specialan *DVD-kartoĉon*. *V3* estis muntita el kelkaj tabuloj, *V4* baziĝis sur unu tabulo (krom tabulo de bloko de elektrizo). *V5* kaj *V6* diferencis de *V4* per aldonoj kontraŭ MOD-ĉipoj kaj nova butono de ŝaltilo. En *V9* aperis IR-pordo kaj malaperis IEEE 1394, DVD-ROM ekkomprenis DVD-RW kaj DVD-9. En 2002 j Sony Linux Kit, kiu permesas uzi **PlayStation 2**, kiel ordinaran komputilon.

## Teĥnika priskribo de **PlayStation 2** 
* ĉefprocesoro: 128-bita Emotion Engine, frekvenco 299MHz; la procesoro konsistas el 64-bita ĉefprocesoro MIPS R5900 kaj 128-bita kromprocesoro FPU;
* ĉefmemoro: 32 MB RDRAM far firmao Rambus, 4 MB VRAM, 2 MB SPU;
* vidiga sistemo: *Graphics Synthesizer*, frekvenco 150 MHz, aparata malĉifro de MPEG-2, 1280x1024;
* sona sistemo: 48 voĉoj ADPCM kaj emulado de aldonaj kanaloj per ĉefprocesoro, 44,1 aŭ 48 KHz, optika cifereca eliro, 3D-sono, ''Multi-Channel (5.1), MIDI/DLS 2;
* diskilo: DVD-ROM 4x, 24x, DVD-9;
* interfacoj: IR, 2 USB 1.1, modemo;
* memorkartoj USB-poŝmemorilo;
Kalkulpovo: 6,2 GFLOPS en kalkuloj kun glitanta komo, geometria transformado en reĝimo 3D CG sen teksturoj kaj lumaj kaj koloraj efektoj - 66 milionoj plurlateroj ds, en realaj ludoj - ĝis 13 milionoj plurlateroj ds.

Kategorio:Ludkonzoloj
Mega Drive

eta|260px|dekstra|Sega Mega Drive

**Mega Drive** - estas videoludilo fare de firmao Sega. Vendado de la videoludilo estis lanĉita en Japanio ekde novembro 1988. En oktobro de 1989 sub titolo **Genesis** ĝi aperis en Usono kaj kostis 350 $. Ĝis 1991 la videoludilo ne povis atingi sukceson de NES, tamen apero de erinaco **Sonic** fortege puŝis vendadon de **Mega Drive**. Ankaŭ grave rolis uzo en ludoj de sango kaj perforto. En 1992 **Sega** ekuzis regionan indikadon por ludkartoĉoj. Ĝis fino de fabrikado en 1998 estis produktitaj pli ol 39.70 milionoj da videoludiloj **Mega Drive**. Dum la dek jaroj estis produktitaj tri variantoj de la videoludilo kaj du porteblaj - Nomad kaj MegaJet.

## Teknika priskribo de **Mega Drive** 
* procesoro: Motorola M68000, frekvenco 7,67 MHz (NTSC-versio) aŭ 7,61 MHz (PAL-versio);
* vidiga sistemo: *VDP* (*Video Display Processor*) Texas Instruments TMS9918, enhavo de videomemoro estas prilaborata de procesoro per **VDP**, 320x240 (PAL) kaj 320x224 (NTSC), 512 koloroj, samtempe ĝis 61 koloroj (kaj 1536 koloroj per uzo de efektoj), vidiga povo ĝis 80 sprajtoj.
* memoro: 8 KB - Boot ROM, 64 KB - ĉefa memoro RAM, 64 KB - VRAM, 8 KB - memoro de soniga sistemo, 4 MB ROM/RAM de ludkartoĉo;
* soniga sistemo: Yamaha YM2612 (6 sonkanaloj), aldona programata sonproduktilo Texas Instruments SN76489: 3 kanaloj po 4 oktavoj, 1 bruproduktilo;

Dosiero:SegaMegadrive2.jpg|

## Eksteraj ligiloj 
* http://www.sega-universe.de 
* http://www.angelfire.com/ny/dezmoowu/Sega/megadrive.txt 
* http://www.smspower.org/maxim/docs/SN76489.txt  
* http://www.emustar.com/Emuladores_y_roms/Sega_Genesis_Megadrive/historia.php  

Kategorio:Videoludiloj