open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Semnano (urbo)

**Semnano** - , ankaŭ anglalingve latinliterigata *Samnān* - estas universitata urbego de norda Irano. Ĝi estas la ĉefurbo de la samnomaj provinco Semnano kaj distrikto.
eta|maldekstre|La malnova fortikaĵo

## Bazaj informoj 
* Supermara alteco: 1 138 m
* Loĝantaro: 185 129 en 2016
* Horzono: UTC+3:30; somere UTC + 4:30
* Telefonkodo: +98 23

## Geografio 
Semnano situas en suda piedo de monto Elbruso borde de dezerto en relative plata tereno. Dum la historiaj tempoj Semnano estis oazo inter la karavana vojo Teherano (220 km) kaj Maŝhado (685).

## Historio 
Komence de dominado de araboj en 739 tie estas grava fortikaĵo. Dum la Pahlavi-dinastio Semnano transformiĝis al pli moderna urbo. Semnano urbiĝis en 1926.

## Ekonomio 
Semnano tradicie estis grava centro de komerco laŭ la historia Silka Vojo kaj daŭre estas grava agrikultura, industria kaj kultura centro hodiaŭ. La urbego estas grava merkato por tritikoj kaj kotonoj, krome provizanto de la ĉefurbo kun fruktoj kaj legomoj. Iam estis produktoj pri teksaĵoj kaj tapiŝoj, nun la industrio produktas aŭtojn, biciklojn kaj cementojn.

[eta|maldekstra|320ra|eniro al la historia [citadelo dumnokte]]
eta|Tombo en Semnano
eta|Administrejo pri gasoj

## Klimato 
Semnano situas en arida klimato laŭ la klimata klasifiko de Köppen. Jare pluvas/neĝas po 140 mm, inter junio-septembro apenaŭ pluvas. La averaĝa jara temperaturo estas 18,4 °C. Ĝenerale Semnan estas 48 tagoj, kiam la temperaturo falas sub frostopunkto.

## Trafiko 
Semnano havas 2 flughavenojn. La urbego estas ligita trajne kaj aŭtovoje al Teherano kaj Maŝhado.

## Vidindaĵoj 
* fortikaĵo (739)
* moskeo (19-a jarcento)
* minareto

## Fontoj 
* WikiTrans

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

eta|centre|450ra|La kampusa teritorio kun la pordego

Kategorio:Urboj de Irano
Kategorio:Lokoj de la Silka Vojo
Wheaton College

**Wheaton College**, situanta en Wheaton, Ilinojso, Usono, estas privata kolegio "en la evangelia protestanta tradicio". Ekzistas ankaŭ pli malnova, pli sekulara Wheaton College en Masaĉuseco; oni ne konfuzu ilin. Ĝin fondis kontraŭsklavismaj aktivuloj en 1860. Ĝi proponas diplomojn en 40 fakoj, kaj ankaŭ iujn postdiplomajn gradojn. Ĝi estas unu el la plej konataj kaj plej sukcesaj kristanaj kolegioj en Usono.

Dosiero:WheatonCollege.jpg|Halo Blanchard ĉe Wheaton
Dosiero:Wheatonbgc.jpg|Centro Billy Graham ĉe Wheaton
Dosiero:WheatonOTB 1 thumbFull.jpg|Scienca Centro ĉe Wheaton
Dosiero:Wheatonmsc.jpg|Memoriga Studenta Centro ĉe Wheaton, nun la sidejo de la fakoj pri Komerco/Ekonomiko kaj Politika Scienco/ Internaciaj Rilatoj

## Fontoj 
Koncizigita el la artikolo en la angla Vikipedio.

## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo 

Kategorio:Kolegioj en Usono
Kategorio:Ilinojso
Jim McDermott (politikisto)

**James Adelbert McDERMOTT**, plej ofte nomata **Jim McDermott** (naskiĝinta la ) estas usona parlamentano reprezentanta la 7-an distrikton de Vaŝingtonio. Li naskiĝis en Ĉikago kaj studis ĉe la kolegio Wheaton. Li doktoriĝis pri medicino (1963) kaj trejniĝis kiel porinfana psikiatro (1964-68). Dum la Vjetnama milito li servis kiel psikiatro en la usona armeo.eta|Oficiala portreto de Jim McDermottMcDermott unue kandidatiĝis por publika ofico en 1970. Post multaj jaroj en la vaŝingtonia parlamento, li elektiĝis al la usona Kongreso (parlamento) en 1989, kaj servas en la komitato pri manieroj kaj rimedoj, membrante ankaŭ en la Progresiva Kaŭkuso. Li estis antaŭe la komitatestro de la komitato pri etiko. En januaro 2016 li anoncis, ke li ne kandidatos por reelektiĝi, volante emeritiĝi kaj havi pli da tempo por aliaj aferoj.

## Fontoj 
Bazita sur informoj en la angla Vikipedio.

Kategorio:Usonaj politikistoj
Buŝehro

**Buŝehr** aŭ **Buŝehro** - perse **بوشهر,** ankaŭ anglalingve latinliterigata *Bushehr*, france *Bouchehr*, germane historie *Buschir*, nun *Buschehr*, ankaŭ nomata *Bandar Buŝehr* ("haveno Buŝehr", perse بندر بوشهر‎‎), latinliterigata ankaŭ *Bandar Būshehr* aŭ *Bandar-e Būshehr*; antaŭe nomita *Beh Ardaŝer*, Antioĥio en Persio (greke Αντιόχεια της Περσίδος) kaj *Buĥt Ardaŝir* - estas urbego de Irano. Ĝi estas la ĉefurbo de la samnoma provinco Buŝehro. Laŭ la censo de la jaro 2006, la urbo havis  loĝantojn en  familioj. 

## Trafiko 
El Buŝehro kuras ĉefvojo, sed baldaŭ ĝi disbranĉiĝas, unu kuras al interno de la lando, la aliaj 2 sekvas la marbordan regionon al sudo, respektive al nordo. Gravas ankaŭ la haveno.

## Vidindaĵoj 
* palaco Malek

## Fontoj 
* interalie WikiTrans

## Referencoj 
 en la urbo Buŝehr]]

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Urboj de Irano
Kategorio:Marhavenaj urboj
Privata lernejo

**Privata lernejo** aŭ **privata kolegio** signifas postmezlerneja edukejo sen ŝtata financa rimedaro. Ĝiaj enspezoj venas plejparte, kutime, de privataj donacoj, de la kotizoj de la studentoj, kaj eventuale de aŭspicianta organizaĵo (ekzemple eklezio). Ĝi diferencas disde privata universitato tipe tial, ke la "kolegio" ne emfazas postbakalaŭran edukadon kaj esploradon, dum la "universitato" tipe pli emfazas tion. Tamen la limo inter la du terminoj ne estas firme difinita. Privataj kolegioj povas esti aŭ profiton celantaj aŭ sen profita celo.

Ekzemploj de konataj usonaj privataj kolegioj estas Cooper Union, Wheaton College, Smith College kaj Reed College.

Kategorio:Edukado
Kategorio:Universitatoj en Usono
Krato (mitologio)

**Krato** (helene **Κράτος**, latine *Cratos*) estas en la helena mitologio filo de la titano Palaso kaj ties edzino Stiksa.

Krato kun liaj gefratoj Bia kaj Zelo estas personigitaj ecoj de la plej alta dio Zeŭso. Ili estas sur Olimpo ĉiam ĉeestaj apud lia ĉiela trono, similaj al flugilhavaj anĝeloj. Tiun ĉi triopon kompletigas ankoraŭ Nika, kiu ja estas signata kiel diino.

Kratoso personigas dian, eĉ demonan fortecon, firmecon kaj potencon. Senkompromise devigas al konduto laŭ siaj suverenaj reguloj. Li estis Zeŭsa akompananto kaj helpanto de dio Hefesto.

## Tradukfonto 
Kategorio:Personigoj de la helena mitologio
Kategorio:Titanidoj
Tille

La **Tille** estas rivero en Côte-d'Or, kiu longas 82,7 km.

## Trapasataj komunumoj 
[eta|300ra|maldekstre|La rivero Tille en [Spoy (Côte-d'Or)|Spoy]]
La Tille trapasas 24 komunumojn :
* Salives, Barjon, Avot, Marey-sur-Tille, Villey-sur-Tille, Crécey-sur-Tille, Is-sur-Tille (nur iomete ĉe ĝia orienta limo), Échevannes, Til-Châtel, Lux, Spoy, Beire-le-Châtel, Arceau, Arc-sur-Tille, Remilly-sur-Tille, Cessey-sur-Tille, Genlis, Beire-le-Fort (nur iomete ĉe ĝia okcidenta limo), Longeault, Pluvet (nur iomete ĉe ĝia okcidenta limo), Pluvault, Champdôtre, Les Maillys.
Sep belecoj

La **sep belecoj** koncernas nombron da eksteraj karakterizoj de la virino kiujn oni konsideras kiel alloga kaj signo de 'beleco'.

## Klasika antikva tempo 
Jam en la Greka mitologio oni parolis pri virinaj belec-karakterizaĵoj. Ankaŭ dum la Romia tempo beleco estis - sed tiam tiu de la viro - grava afero.

## 17-a jarcento 
En Francio de la 17-a jarcento ekestis la sep klasikaj belecoj:
# malhela hararo kaj helaj okuloj aŭ inverse
# pala haŭto
# belecmakulo
# longaj, buklaj okulharoj
# migdalformaj okuloj
# efelidoj
# vangokavetoj

Kvankam titolitaj kiel "belecoj", ĝuste la devio de tio estas konsiderata kiel bela. Estas io estetika kio okulfrapas.

Olivia Holt 2011 02.jpg|eta|Olivia Holt kun hela hararo kaj malhelaj okuloj
Japanese lady shoulder in Tōkyō.jpg|eta|Japana virino kun pala haŭto
CindyCrawfordOct09.jpg|eta|Cindy Crawford kun belecmakulo
Ashley Benson TIFF 2012.jpg|eta|meza|250ra|Ashley Benson kun plilongigitaj okulharoj

BB-Bea.jpg|eta|200ra|Knabino kun migdalformaj okuloj
Fremont Solstice 2012 - 242.jpg|eta|maldekstra|300ra|Knabino kun efelidoj
Miranda Kerr (6873396045).jpg|eta|300ra|Knabino kun vangokavetoj

## Vidu ankaŭ 
* Virineco

Kategorio:Homa anatomio
Kategorio:Virinoj
21400 Ahdout

'*21400 *Ahdout'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Zimra Payvand Ahdout*, kiu gajnis en 2006 la duan rangon en la *Intel International Science and Engineering Fair* pro sia projekto en teamo pri kemio. Ŝi estis lernantino ĉe la *Roslyn High School'' de Roslyn Heights (Nov-Jorkio, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Port Huron (Miĉigano)

eta|dekstra|250px|Bluakva Ponto.
**Port Huron** estas urbo en la usona ŝtato Miĉigano kaj la kantona sidejo de la Kantono Sankta Claire. La loĝantaro estis de 30,184 personoj laŭ la censo de 2010. La urbo estas apud Port Huron Township sed ĝi estas administracie aŭtonoma. Situanta ĉe la rivero Sankta Claire, ĝi estas konektata kun Point Edward (Ontario) en Kanado tra la Bluakva Ponto. La urbo kuŝas ĉe la suda pinto de la Lago Hurono kaj estas la plej orienta pinto surtera en Miĉigano. Port Huron estas hejmo de du paperfabrikoj; metalejo Mueller; kaj multaj negocoj rilataj al turismo kaj al aŭtindustrio. La urbo enhavas historian centran areon, trapasejon, sportan havenon, muzeon, lumturon, kaj la spektaklejon McMorran Place kaj distrejan komplekson.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Urbo Port Huron
* St. Clair County Library
* Blue Water Area Transit
* Lumturo de Fort Gratiot, kaj filmilo 
* McMorran Place Sports and Entertainment Center
* Olde Town Historic Neighborhood Association residential historic district
* Port Huron Civic Theatre
* Port Huron Museum

Kategorio:Miĉigano
Kategorio:Geografio de Usono
Kantono Ĉenango

**Kantono Ĉenango** (angle *Chenango County*) estas usona kantono situanta en la sud-centra sekcio de la Usona ŝtato Novjorkio. Laŭ la stato de la censo  en la kantono vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Ties kantona sidejo estas Norwich. La kantona nomo originis el "oneida" vorto signifanta "granda bovo-kardo."

## Notoj 
### Bibliografio 
* NEW YORK: Atlas of Historical County Boundaries; Compiled by Kathryn Ford Thorne; Edited by John H. Long.

## Eksteraj ligiloj 
* Chenango County, NY government 
* Chenango County "Online Visitors Travel Guide"
* 
* Chenango County GenWeb
* Chenango County Chamber of Commerce
* Chenango County Democratic Committee 
* **The Evening Sun,'' Chenango County newspaper

Kategorio:Kantonoj de Nov-Jorkio
21401 Justinkovac

'*21401 *Justinkovac'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Justin Alexander Kovac* finalisto de la *Intel Science Talent Search* de 2005, scienca konkurso por gelernantoj en lasta jaro de mezlernejo, pro lia projekto pri terscienco kaj planedoscienco. Li estis lernanto ĉe la *Montgomery Blair High School'' en Silver Spring (Marilando, Usono).

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Cooper Union

**The Cooper Union for the Advancement of Science and Art** (Unio Cooper por la Antaŭeniro de Scienco kaj Arto), komune konata kiel **Cooper Union** aŭ **The Cooper Union** kaj neformale referencata, ĉefe dum la 19a jarcento, kiel "the Cooper Institute", estas private fondita lernejo situanta ĉe la placo *Cooper Square* en la kvartalo de *East Village* nome Manhatano, Novjorko, Usono. Inspirita en 1830 kiam Peter Cooper eksciis pri la registareltenita École Polytechnique en Francio, Cooper Union estis establita en 1859. La lernejo estis konstruita laŭ radikala nova modelo de usona alta edukado bazita sur la fundamenta kredo de la fondinto Peter Cooper ke edukado "egala por la plej bonaj teknologiaj lernejoj [tiam] establitaj" estu alirebla al tiuj kiuj kvalifikiĝas, sendepende de ties raso, religio, sekso, riĉo aŭ socia statuso, kaj estu "malferma kaj libera por ĉiuj".

## Referencoj 
Kategorio:Lernejoj en Usono
Kategorio:Manhatano
Northgate (Seatla kvartalo)

**Northgate** estas kvartalo, aŭ superkvartalo, en Seatlo, Vaŝingtonio, Usono. Ĝi estas plej konata pro la samnoma butikaro, Northgate Mall, kiu malfermiĝis en 1950. La superkvartalo konsistas el kvar (sub)kvartaloj, nome Haller Lake, North College Park, Pinehurst, kaj Maple Leaf. Krom la butikaro, interesaj vidindaĵoj en Northgate inkluzivas Lagon Haller, la Kolegion de Norda Seatlo, kaj la plej imponan moskeon en Seatlo. Evergreen Washelli Memorial Park estas la plej granda tombeja parko en Seatlo, kun impona maŭzoleo. 

Dosiero:Bon Marche at Northgate, 1950.jpg|Magazeno Bon Marché (nun Macy's) ĉe Butikaro Northgate, nova en 1950 (en subkvartalo Maple Leaf)
Dosiero:Veterans Memorial Cemetery, Evergreen Washelli Memorial Park 01.jpg|Veterana tombejo ĉe Parko Evergreen Washelli (en subkvartalo Haller Lake)
Dosiero:North Seattle Community College.jpg|Enirejo al la Kolegio de Norda Seatlo (en subkvartalo North College Park)
Dosiero:Seattle - Idriss Mosque - 01+02.jpg|Moskeo Sheikh Idriss (en subkvartalo Pinehurst)
Dosiero:Seattle - Jackson Park Golf Course, 1970.jpg|Golfludantoj ĉe Golfludejo Jackson Park (en subkvartalo Pinehurst)

## Fontoj
Bazita sur informoj en la angla Vikipedio.

Kategorio:Kvartaloj en Seatlo
School of Natural Philosophy

eta|Verko de Richard Green Parker nome *Natural Philosophy*.
**School of Natural Philosophy** (Lernejo de natura filozofio) estas scienca lernolibro verkita de Richard Green Parker. Ekzistas diversaj versioj de la verko.

Oni supozas ke ĝi inspiris la inventisto Thomas Edison.

## Eksteraj ligiloj 
* ''Parker's Natural And Experimental Philosophy'' (Electronic Historical Publications) 
* http://www.uh.edu/engines/epi2071.htm The Engines of Our Ingenuity, 2071, Parker's Philosophy, John H. Lienhard, NPR, KUHF-FM Houston, 2006.

Kategorio:Scienco
Kategorio:Lernolibroj
Elżbieta Zawacka

''''*, pseŭdonomoj „Zelma”, „Sulica”, „Zo” (naskiĝis la  en Toruń, mortis la  samloke) estis kurierino de la Ĉefa Komandejo de Pola Enlanda Armeo, unusola el 15 kandidatinoj, kiu sukcese trapasis trejnadon kaj poste servis en la vicoj de mutobskuruloj, profesorino de homa scienco specialiĝanta en la plej nova historio, la dua polino en historio de Pola Soldataro avancita ĝis grado de brigada generalo. Damo de la Ordeno de Blanka Aglo.

## Juneco kaj agado en la Dua Pola Respubliko 
Elżbieta Zawacka naskiĝis en la tempo, kiam Toruń troviĝis en la prusa aneksaĵo, tamen bazlernejon kaj gimnazion finis en libera Pollando. Abituris en Virina Humanisma Gimnazio, kaj poste finis matematikajn studojn en Universitato Adam Mickiewicz. En la 4-a studjaro ligiĝis kun Organizaĵo de Virin-Adaptigo por Land-Defendo. Post studoj estis ties instruanto kaj laboris kiel instruistino en mezlernejo. Antaŭ 1939 en Katowice plenumis funkcion de komendantino de la Silezia Areo de la organizaĵo.

## Partopreno en la defenda milito kaj kuriera agado 
Septembre 1939 estis soldato de la Virina Help-Bataliono de Armea Servo, batalanta en la defendo de Lvovo.

Oktobre de la sama jaro eniris al kreiĝanta Servo al Venko de Pollando kaj restis en ĝi ĝis fino de 1945. Komence de sia subtera agado agante sub pseŭdonomo *Zelma* kunorganizis strukturojn de la Servo al Venko de Pollando kaj Asocio de Armita Batalado en Supra Silezio.

Fine de 1940 *Zo* estis translokigita al Varsovio – ŝi ricevis taskon ĉe Fako de Eksterlanda Ligiteco de la Ĉefkomandejo de Pola Enlanda Armeo *Zagroda''. Ekde duono de 1941 veturis inter Varsovio kaj Berlino, kunportante ambaŭflanke poŝtaĵon, kiu cirkulis tra Svedio al Londono kaj revene. Ŝia tasko estis ankaŭ organizado de itineroj por kurieroj trapasantaj Germanion al Londono. En la jaroj 1939–1945, utiligante falsajn dokumentojn, trapasis landilimon de Nazia Germanio plurcentfoje (ĉe la centa en 1942, ĉesis kalkuli), transportante komunikojn, raportojn kaj informojn, kaj dum paŭzoj inter la ekspedicioj instruis kaj estis instruata dum la sekreta instruado.

## Vidu ankaŭ 
* Emilia Malessa
* Helena Rudzińska

## Eksteraj ligiloj 
* Oficjalna strona o Elżbiecie Zawackiej – Fundacja Generał Elżbiety Zawackiej. Archiwum i Muzeum Pomorskie AK oraz Wojskowej Służbie Polek w Toruniu - oficiala paĝo pri Elżbieta Zawadzka
* Kobieta, że aż strach - pri virino kun teruro
* Zdjęcie Elżbiety Zawadzkiej z miniaturkami odznaczeń  Foto kun miniaturoj de distingoj, gazeta.pl

Kategorio:Partoprenantoj de la Varsovia ribelo
Kategorio:Polaj generaloj
Kategorio:Polaj historiistoj
Tibor Radó

**Tibor Radó,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Radó Tibor** estis hungara-usona matematikisto, profesoro.
eta|Tibor Radó sidas sur la tapiŝo (maldekstre la unua)
Tibor Radó http://www-history.mcs.st-andrews.ac.uk/~history/Biographies/Rado.html naskiĝis la  en Budapeŝto. Li mortis la  en Florido en New Smyrna Beach.

## Biografio 
Tibor Radó studis 2 jarojn en Reĝa Teknika Universitato József, poste li soldatiĝis en 1915. En la sekva jaro li estis militkaptito en Siberio ĝis 1920. Hejmenveninta li daŭris la lernadon en Scienca Universitato Ferenc József, kie li doktoriĝis (PhD) en 1923. Post la doktoriĝi li instruis samloke, en 1928 li esploris en Germanio helpe de stipendio. En 1929 li translokiĝis al Usono, li trovis postenon en universitato en Ohio. En 1935 li ricevis usonan ŝtatanecon. Dum la 2-a mondmilito li varbis germanajn sciencistojn por krei atombombojn. Inter 1946 kaj 1948 li estis katedrestro, poste li pensiuliĝis.

## Elektitaj kontribuoj 
* ''Über den Begriff der Riemannschen Fläche, Acta Mathematica (Szeged, 1925)
* Subharmonic functions (Berlin, 1937)
* Length and area (New York, 1948)
* Continuous transformations in analysis (P. V. Reichelderferrel, Berlin-Göttingen-Heidelberg, 1955)
* Computer studies of Turing machine problems, Journal of the ACM 12/1965

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj matematikistoj
Kategorio:Usonaj matematikistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Much Wenlock

eta|La Gildohalo en Much Wenlock
eta|Situo de Much Wenlock enkadre de Ŝropŝiro (kaj de Ŝropŝiro en Anglio)
**Much Wenlock** estas malgranda pitoreska urbo kaj civila paroĥo en Ŝropŝiro, Anglio, situanta en la ŝoseo A458 inter Shrewsbury kaj Bridgnorth. Proksimas (nordoriente) la Ferponta Kanjono kaj la nova urbo Telford.

Much Wenlock historie estis la ĉefurbo de la antikva burgo Wenlock. La antaŭvorto "Much" signifas "Ega" por distingi ĝin disde la proksima Little Wenlock (t.e. Eta Wenlock). Historiaj rimarkindaĵoj en la urbo inkluzivas la Priorejon Wenlock kaj la Gildohalo. La nomo Wenlock verŝajne devenas de la kelta "Wininicas", t.e. "Blanka Regiono", pro la kalkoŝtono de Wenlock Edge, plus la malnovangla "loca", t.e. "enmura loko". En la Libro de la Lasta Juĝo oni nomas ĝin Wenloch.

Laŭ la censoj, la urbo havis 2 605 loĝantojn en 2001, kaj 2 877 en 2011.

La urbo estas la centro de lokaj Olimpiaj Ludoj fonditaj en 1850 de d-ro William Penny Brookes, unu el la fondintoj de la tutmondaj Olimpiaj Ludoj.

## Fontoj 
Bazita sur informoj en la angla Vikipedio.

Kategorio:Shropshire
Les Maillys

**Les Maillys** estas franca komunumo lokita en la departemento de Côte-d'Or en regiono Burgonjo-Franĉkonteo.

## Geografio 
eta|maldekstra|Limoj de la komunumo
Les Maillys etendiĝas sur  kaj havis &#160;loĝantojn laŭ la lasta oficiala nombro de , tiel ke la loka loĝdenso estas po  homoj kilometre alt du. La komunumo enhavas la vilaĝon Les Maillys kaj la vilaĝetojn Mailly la ville, Mailly le château kaj Magny le port.

La rivero Tille enfluas en la rivero Saono tie.

Ĝiaj najbaraj komunumoj estas .

Oni kulturas grenojn kaj legomojn. Tie estas grenmuelejo.

## Historio 
En 1636, dum la Tridekjara milito armeo de Matthias Gallas detruis parte la vilaĝon Les Maillys kaj tute la vilaĝeton Champeigne.

## Vidindaĵoj 

Kirko Maillys.jpg|La preĝejo Naskiĝo de la Dipatrino en Les Maillys
Château des Maillys.JPG|La kastelo de Les Maillys

La preĝejo Naskiĝo de la Dipatrino datiĝas de 1865. Ĝia stilo estas novgotika.

La kastelo datiĝas el la fino de la 15-a jarcento. Grava brulego okazis en ĝin en 1997.

## Bildaro 

Eglise Saint-Germain-de-Paris des Maillys.JPG|La kirko
Les Maillys, bascule.JPG|La pesilo
Les Maillys, bibliothèque.JPG|La biblioteko
Les Maillys, minoterie Cêtre.JPG|La farunfabriko
Les Maillys, silo Dijon Céréales.JPG|La grensilo
Les Maillys, pont sur la Tille.JPG|La ponto sur la rivero Tille

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Komunumoj de Côte-d'Or

## Eksteraj ligiloj 
* Paĝaro de écho des communes

Kategorio:Komunumoj de Côte-d'Or
Iván Raisz

**Iván Raisz** [rajs], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Raisz Iván** estis hungara matematikisto, profesoro.

Iván Raisz http://tudosnaptar.kfki.hu/historia/egyen.php?namenev=raisz naskiĝis la  en Diósgyőr. Li mortis la  en Miskolc.

## Biografio 
Iván Raisz akiris pedagogian diplomon en Scienca Universitato Péter Pázmány en 1935. En la sekva jaro li akiris plian diplomon en Scienca Universitato Ferenc József. Inter 1935 kaj 1949 li instruis en luterana lernejo por instruistoj, sed interrompo okazis en 1944 pro la soldatiĝo. En la studjaro 1949 li instruis en gimnazio en Miskolc, poste en Pezindustria Universitato Mátyás Rákosi. Li estis docento inter 1952-1977, poste li pensiuliĝis. Li ricevis memormedalon en 1961. Li okupiĝis pri trigonometrio.  

## Elektitaj kontribuoj 
* *Gépész-és Villamosmérnökök Kézikönyve I-II.* (1959-1961) - kunlaboranto
* *Alkalmazott matematika olajmérnökök részére* (1962)
* *Műszaki Matematika I-IV.* (1968-1969) - kunlaboranto

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto 

Kategorio:Hungaraj matematikistoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
21404 Atluri

'*21404 *Atluri'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Kamalakar Atluri*, kiu gajnis la duan rangon en la *Intel International Science and Engineering Fair* de 2006 pro sia projekto en teamo pri biokemio. Li estis lernanto ĉe la *Herricks Senior High School'' en New Hyde Park (Nov-Jorkio, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
21405 Sagarmehta

'*21405 *Sagarmehta'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Sagar Viplov Mehta*, finalisto en 2005 de la *Intel Science Talent Search*, scienca konkurso por gelernantoj en lasta jaro de mezlernejo pro lia projekto pri materiala inĝenierarto. Li estis lernanto ĉe la *Wheatley School'' en Old Westbury (Nov-Jorkio Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Krystyna Chojnowska-Liskiewicz

**Krystyna Chojnowska-Liskiewicz** (naskiĝis la  en Varsovio, mortis la  en Gdansko) – estis jaĥta kapitano de akva transporto, inĝeniero pri ŝipkonstruado, la unua virino en la mondo, kiu solece ĉirkaŭnavigis la Teron.

## Vivo 
Post la dua mondmilito ŝia familio translokiĝis al Ostróda. Ŝi studis en Politekniko de Gdańsk, ĉe Fakultato de Ŝipkonstruado. En 1966 iĝis kapitano de jaĥto. En la jaroj 1976–1978 solece ĉirkaŭnavigis la mondon sur ferdeko de la jaĥto *SY Mazurek*, konstruita de ŝia edzo Wacław Liskiewicz.

La jaĥto *Mazurek* februare 1976 estis transportita al la haveno Las Palmas de Gran Canaria. De tie Krystyna Chojnowska-Liskiewicz la 10-an de marto komencis maran vojaĝon, kiu tamen estis ĉesigita pro neceso reveni al haveno por riparo de etaj paneoj. La 28-an de marto 1976 ŝi ekiris de Las Palmas denove, la marvojaĝo ĉi-foje sukcese trapasis. Itinero de la vojaĝo kondukis tra Atlantiko, Panama kanalo, Pacifiko, Aŭstralio kaj ĉirkaŭ Afriko. Post du jaroj, la 20-an de marto 1978 la velistino finis la ĉirkaŭiron najbare al la Verda Kabo tranaĝinte solece 28 696 marmejlojn. Al Las Palmas alnaĝis aprile. Ŝia konkurantino Naomi James el Nov-Zelando ĉirkaŭnavigis la mondon 39 tagojn pli poste.

## Referenco 
## Bibliografio 
* Wojciech Lipoński: *Humanistyczna encyklopedia sportu* (Humanisma enciklopedio de sporto), Sport i Turystyka, Warszawa 1987, ISBN 83-217-2448-5
* Krystyna Chojnowska-Liskiewicz, Wacław Liskiewicz: *Pierwsza dookoła świata* (La unua ĉirkaŭ la mondo), Wydawnictwo Morskie, Gdańsk 1979, serio: *Sławni Żeglarze* (Famaj Velistoj), ISBN 83-215-4390-1

## Eksteraj ligiloj 
* http://eurosport.onet.pl/zeglarstwo/chojnowska-liskiewicz-niektorzy-dziwia-sie-ze-jeszcze-zyje/4qgym Kelkaj miras, ke mi ankoraŭ vivas (pole)

Kategorio:Polaj inĝenieroj
Kategorio:Unuopaj ĉirkaŭnavigaciistoj
David Mentelli

**David Mentelli** (; supozeble 1780, Pozono (nuntempa) Bratislavo], Hungara reĝlando — 22-a de decembro 1836, Parizo, Francio) estas hungara kaj franca filologo, sciencisto kun tragedia kaj stranga sorto, kromnomita «Hungara Diogeno».

## Biografio 
Mentelli devenis de judaj gepatroj. Studis en 1799 en la Praga, kaj ekde 1800 en la Berlina universitato, lernis filozofion kaj teologion, kaj speciale donis sin al lernado de lingvoj. Jam ĉi tie li komencis sekvi vivmanieron de izoliĝintaj mezepokaj sciencistoj. En 1805 en Offenbach li estis hejma instruisto. Per la ricevita salajro li ekvojaĝis al Parizo por viziti la . Postaj informoj pri lia vivo estas tre malabundaj.

### Erudicio kaj scienca agado 
En 1827 en Parizo lin hazarde renkontis la hungara vojaĝisto kaj verkisto Ferenc Tessedik, samjare elektita kiel membro de la . Li verkis sciigon pri li en la hungara revuo  (1829, XI).

Tiam Mentelli jam estis ega scianto de lingvoj eŭropaj kaj orientaj. Li parolis la francan kaj anglan sen eĉ malgranda akĉento. Same senriproĉe li sciis la latinan, novan kaj antikvan grekan, araban, persan, italan kaj hungaran, bonege posedis slavajn lingvojn kaj sanskriton. La ceterajn famajn lingvojn li estis komprenanta, kaj en la ĉina prosperis tiom, ke sciis ĉirkaŭ tri mil hieroglifojn.

Li faris sciencan heroaĵon: klasifikis kaj katalogis la manuskriptojn en  (nun parto de la Nacia Biblioteko de Francio) dum nur unu monato. Ricevinte unu monatan salajron, li maldungiĝis, sed dankesprime oni donis al li malgrandan ĉambreton en la konstruaĵo de la .

Pri lia vivo en la Arsenalo  publikigis artikolon en la franca revuo  (1837, № 1).

Lin priskribis hungara juristo kaj verkisto  en la rakonto «Hungara Diogeno el Parizo».

Mentelli prezentas per si ekzemplon de kreema persono rifuzinta por scioj laikajn bonaĵojn.

### Morto 
La 22-an de decembro 1836 Mentelli venis al Sejno por plenigi per akvo du kruĉojn, sed falis en la riveron kaj dronis.

## Literaturo 
*  (Pesten: Landerer és Heekenast, 1854)
:
*  (Budapest)
*  (Wien: Mich. Schmidl's Witwe und Ign. Klang, 1838)

Kategorio:Homoj de la 19-a jarcento
Kategorio:Naskiĝintoj en Slovakio
Kategorio:Francaj hebreistoj
Kategorio:Mortintoj en Parizo
Kategorio:Poliglotoj
Kategorio:Francaj filologoj
Kategorio:Hungaraj filologoj
Universitato de Romo "La Sapienza"

La '''Universitato 'Sapienza' de Romo**, oficiale **Sapienza – Università di Roma**, nomata ankaŭ simple **Sapienza** prononce [saˈpjɛntsa], itale por "sciaro" aŭ "saĝeco" aŭ ankaŭ "Universitato de Romo", estas altlernejenhava esplora universitato situanta en Romo, Italio. Iam konata kiel **Università degli studi di Roma "La Sapienza"'*, estas la plej granda universitato en Eŭropo laŭ aliĝoj (la tria konsiderinte ankaŭ la lernejojn de dedistanca edukado) kaj unu el la plej antikvaj en historio, fondita en 1303.

La Sapienza edukis nombrajn elstarajn studentojn, inklude multajn Nobel-premiojn, prezidentojn de la Eŭropa Parlamento, ŝtatestrojn de kelkaj landoj, elstarajn religiulojn, sciencistojn kaj astronaŭtojn.

## Elektitaj instruistoj 
* Angelo Brelich, historiisto
* Bruno Migliorini, esperantisto, doktoro, lektoro, poste privata docento kaj komisiita profesoro pri itala lingvo en la universitato ĝis 1933, poste en Friburgo kaj Florenco, kaj de 1949 ĝis 1963 prezidanto de *Accademia della Crusca*, akademio pri la itala lingvo

## Elektitaj studentoj 
* Michael Karl von Althann, episkopo
* Giorgio Cencetti (1908–1970), paleografo
* Curzio Malaparte
* Edith Pásztor, historiisto

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Minerva AI

## Eksteraj ligiloj 
* itallingva retejo Sapienza Universitato de Romo
* anglalingva retejo Sapienza Universitato de Romo 
eta|200ra|maldekstre|*Palazzo della Sapienza*, iama hejmo de la Universitato ĝis 1935.
eta|200ra|maldekstre|Preĝejo *Sant'Ivo alla Sapienza'', origine la kapelo kaj sidejo de la universitata biblioteko (ĝis 1935).
eta|200ra|maldekstre|La nova kampuso de la Roma Universitato, konstruita en 1935 fare de Marcello Piacentini laŭ faŝismeca stilo, en foto de 1938.

Sapienza' de Romo
Kategorio:Aperis en 1303
Dedistanca edukado

alternative=Matematika leciono dum la pandemio KOVIM-19.|eta|Matematika leciono dum la pandemio KOVIM-19.
**Dedistanca edukado**, **dedistanca instruado**, **dedistanca lernado**, aŭ pli simple **distanceduko** aŭ **distancstudado** (en ĝia frua versio, antaŭ la interreto, **koresponda edukado**) estas la eduko de studentoj kiuj ne ĉeestas fizike en lernejo. Kursoj kiuj estas kondukitaj parte pere de distanceduko kaj parte sur-eje estas prisignitaj kiel hibrida aŭ miksita eduko. Masivaj malfermaj retaj kursoj (anfla mallongigo *MOOC*) , ofertantaj grandskalan interagan partoprenon kaj liberan aliron tra la Tut-Tera Teksaĵo (Interreto) aŭ aliaj retaj teknologioj, estas lastatempaj evoluoj en distanceduko. Kelkaj aliaj esprimoj (distribuita lernado, e-lernado, reta lernado, ktp.) estas uzataj malglate, sinonime kun distanceduko.

## Pandemio KOVIM-19 kaj distanca edukado 
La pandemio COVID-19 rezultis en la fermo de la vasta plimulto de lernejoj tutmonde. Multaj lernejoj transiris al reta dedistanca edukado per platformoj kiel *Zoom, Cisco Webex, Google Classroom, Microsoft Teams, D2L* kaj *Edgenuity* [39] [40]. Zorgoj aperis pri la efiko de ĉi tiu transiro al studentoj sen aliro al interreto aŭ kun stabila interreta konekto.

## Vidu ankaŭ 
* Malfermita edukado
* Instruado de lingvoj
* italki

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* e-lernado
* hejminstruo
* italki

## Bibliografio 
* Anderson, Terry. *Theory and Practice of Online Education* (2a eld 2008) online from Athabasca University Press
* 
* 
* Holmberg, Börje. *Theory and Practice of Distance Education* (2nd ed 1995) rete
* Kett, Joseph F. *Pursuit of Knowledge Under Difficulties: From Self-Improvement to Adult Education in America* (1996) excerpt and text search
*  reta eldono
* Major, C.H. Teaching online: A guide to theory, research, and practice. (Johns Hopkins University Press, 2015).
* Moore, M.G., ed. *Contemporary issues in American distance education* (1990)
* Stubblefield, Harold W. kaj Patrick Keane. *Adult Education in the American Experience: From the Colonial Period to the Present* (1994) excerpt and text search
* Walsh, Taylor. *Unlocking the Gates: How and Why Leading Universities Are Opening Up Access to Their Courses* (Princeton University Press, 2011) online

## Eksteraj ligiloj 
* 
* *The International Review of Research in Open and Distance Learning", widely cited, open access scholarly journal
* *The Journal of Distance Education / Revue de l'Éducation à Distance'' , scholarly journal
* "Radio in education" full text books and articles online; from 1930s and 1940s
* "Issues in Distance Education book series from Athabasca University Press" . A series of over 10 books related to distance education research. Available in print for sale or online as open access.
* The Center on Accessible Distance Learning (AccessDL), DO-IT Center, University of Washington

Kategorio:Edukado
Pola-Barata Biblioteko

**Pola-Barata Biblioteko** (, ) estas eldona serio, fondita de Wanda Dynowska kaj Maurycy Frydman en 1944 en Ĉenajo (Barato). Ĝi ekzistis ĝis 1971. Celo de la Biblioteko estis vaste konceptita popularigo de la barata literaturo, kulturoj, historio kaj religioj en Pollando kaj la pola literaturo, kulturo kaj religio en Barato.

## Eldona agado
La unua publikaĵo numerita A-1 estis libro de P. Jordan, '**, en kiu estis prezentita germana-soveta invado en Pollandon en 1939 kun karakterizo de la pola nacio, kiu grandparte ne makuliĝis per kunlaborismo kun germanoj, diference de multaj eŭropaj nacioj.

La unua volumo, eldonita de la Pola-Barata Biblioteko, numerita P-1, estis titolita **' (Kun la hinduisma pilgrimo profunden en Himalajo). Dynowska ĉ. ¾ de sia enspezo en pola konsulejo en Bombajo donis al agado de la Biblioteko, interalie por aĉeti polajn skribsignojn, bezonataj por presado.

En la dua serio Dynowska publikigis librojn en la angla, hindia, tamila, interalie elektis kaj tradukis anglen polan poezion ekde Jan Kochanowski ĝis la nuntempeco de '**. Ŝi redaktis kaj kunkreis kolektivan verkon **' (1946).

Dynowska unupersone estis tradukisto, korektisto, devis akiri paperon kaj monon, batali kontraŭ ne honestaj presestroj. Plejparte ŝi mem pakis librojn, adresis kaj sendis po kelkaj ekzempleroj al unuopaj ricevontoj en Pollando kaj aliaj landoj. Kostoj de trasendaĵoj estis ofte pli ol embarasaj. Ne ĉiuj pakaĵoj atingis adresatojn. Dynowska neniam estis certa ĉu sufiĉos mono por fini preson, bindon kaj elsendon, pri mono ŝi kelkiam devis almozi. Kelkiam ŝi gajnis presante librojn ne ligitajn kun la serioj.

Pola-Barata Biblioteko disvolviĝis tra sekvaj jardekoj en kelkaj temdirektoj. Grandan parton de teozofiaj libroj Dynowska tradukis laŭ mendo de T. Drobny el Usono. Parton de tiamaniere gajnita enspezo ŝi uzis por eldoni verkojn de sia spirita majstro Jiddu Krishnamurti.

Pinta atingo de literatura kaj eldona laboro kadre de Pola-Barata Biblioteko estis laŭvicaj eldonoj de ses volumoj de Barata Antologio – ĉi-kaze Dynowska profitis fonduson de Barata Klerig-Ministrio.

Kategorio:Hinduismo en Pollando
Enrico Persico

eta|Enrico Fermi giovane
**Enrico Persico** (9-an de aŭgusto 1900 – 17-an de junio 1969) estis itala elstara fizikisto ĉar li disvastigis la fakon de kvantuma mekaniko en Italio. Li estis profesoro ĉe la Universitato de Torino kaj estas ankaŭ elstara kiel doktoriga konsilisto de Ugo Fano.

## Kariero 
Persico naskiĝis en Romo la 9an de aŭgusto 1900. Dum liaj universitataj jaroj lia amikeco kun Enrico Fermi intensiĝis. Li gradiĝis en 1921. En 1926 li estis jam instruanta fizikon ĉe la Universitato de Romo, kaj kunaŭtoris kun Fermi pri la temo de ondomekaniko. li poste translokiĝis al Florenco, kie li organizis kursojn pri ondomekaniko. Fine de 1930 li estis alvokata al Torino. El Torino li plurilatis kun Fermi. Li estis atestanto de la malkovro de la malrapidaj neŭtronoj kaj registris rezultojn de la legado de la kalkuliloj uzitaj de Fermi por mezuri la aktivecon induktita de neŭtronoj en partikloj de arĝento, kun kaj sen esto de parafino.

## Libroj de Persico 
* *Fundamentals of Quantum Mechanics* (1950)
* *Gli atomi e la loro energia* (1959)
* *Principles of particle accelerators* (1968)

## Eksteraj ligiloj 
* Universitato de Ĉikago
* Enrico Persico 

Kategorio:Naskiĝintoj en 1900
Kategorio:Mortintoj en 1969
Kategorio:Italaj fizikistoj
Kategorio:Universitato de Romo
Kategorio:Universitato de Torino
Scuola Normale Superiore di Pisa

[eta|dekstre|Detalo de la ĉefa konstruaĵo, [Palazzo della Carovana.]]
La altlernejo **Scuola Normale Superiore di Pisa** (**SNS**) estas publika institucio de alta lernado, nome universitato, en Pizo, Italio.

Tiu *Scuola Normale*, kune kun la Universitato de Pizo kaj la Lernejo Sant'Anna de Antaŭeniraj Studoj, estas parto de la Piza Universitata Sistemo. Ĝi estas unu el la tri oficiale deklaritaj special-statutaj publikaj universitatoj en Italio, kiu estas parto de la procezo de Superaj Gradiglernejoj en Italio (*grandes écoles*), aŭ *Scuola Superiore Universitaria*.

## Elektitaj studentoj 
* Gyula Herczeg

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo

Kategorio:Universitatoj en Italio
Kategorio:Pizo
Franco Rasetti

**Franco Dino Rasetti** (10a de aŭgusto 1901 – 5a de decembro 2001) estis itala sciencisto. Kune kun Enrico Fermi, li malkovris ŝlosilajn procezojn kondukajn al la nuklea fisio. Rasetti malakceptis labori por la Projekto Manhattan, tamen, pro moralaj malkonsiloj.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Franco Dino Rasetti Papers el arkivoj de Smithsonian Institution

Kategorio:Perugia
Kategorio:Italaj migrantoj
Kategorio:Italaj fizikistoj
Kategorio:Nuklea fiziko
Kategorio:Usonaj fizikistoj
Luigi Puccianti

**Luigi Puccianti** (1875–1952) estis itala fizikisto. Li estis elstara ĉar konstruis tre sensivajn spektrografon, per kiu li studis la infraruĝan absorbadon de multaj komponaĵoj kaj klopodis kunrilatigi la spektrojn havantajn molekulajn strukturojn. Li studis la energian spektron de metaloj kaj halogenoj kaj proponis mezuradon de la ondolongo de Ikso-radioj pere de la uzado de difraktado ĉe grandaj anguloj de incido.

Li estis elstara partikulare ankaŭ ĉar estis la doktoriga konsilisto de la ricevinto de Nobel-premio nome Enrico Fermi.

Puccianti akiris sian gradigon en 1898 ĉe la Universitato de Pizo ĉe Angelo Battelli.

## Notoj
* G. Polvani, “Mots de commémoration prononcés a la nouvelle de la mort du Prof. Luigi Puccianti”, *Nuovo Cimento* Series 9 Volume 9 Supplement 3, Pages 478-479 (1952), DOI 10.1007/BF02903418.

Kategorio:Italaj fizikistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en 1875
Kategorio:Mortintoj en 1952
21411 Abifraeman

'*21411 *Abifraeman'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Abigail Ann Fraeman*, finalistino de la *Intel Science Talent Search* de 2005 , scienca konkurso por lernantoj en lasta jaro de mezlernejo, pro ŝia projekto pri materiala inĝenierarto. Ŝi estis lernantino ĉe la *Montgomery Blair High School'' en Silver Spring (Marilando, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
21412 Sinchanban

'*21412 *Sinchanban'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Sinchan Banerjee*, kiu, en 2006, gajnis la duan rangon en la *Intel International Science and Engineering Fair* pro sia projekto pri konduta kaj socia sciencoj. Li lernis ĉe la *Clear Lake High School'' en Houston (Teksaso, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Gregorio Ricci-Curbastro

**Gregorio Ricci-Curbastro** ([ɡreˈɡɔrjo ˈrittʃi kurˈbastro]; 12a de Januaro 1853 – 6a de Aŭgusto 1925) estis itala matematikisto naskiĝinta en Lugo di Romagna. Li estis fama ĉefe kiel inventinto de la tensorkalkulo, sed ankaŭ publikigis gravajn verkojn pri aliaj fakoj.

Kun sia iama studento Tullio Levi-Civita, li verkis sian plej faman unuopan publikaĵon, nome pioniea verko pri la kalkulo de tensoroj, subskribita kiel de Gregorio Ricci. Tiu ŝajne estis la nura momento kiam Ricci-Curbastro uzis la mallongigitan formon de sia nomo en publikigo, kaj plue tio okazigas konfuzon.

Ricci-Curbastro ankaŭ publikigis gravajn verkojn en aliaj fakoj, kiaj libro pri plej alta algebro kaj pri infinitezima analizo, kaj artikoloj pri la teorio de reelaj nombroj, nome areo en kiu li etendigis la esploradon komencinta de Richard Dedekind.

## Publikaĵoj 
* 

## Notoj 
## Referencoj 
*  Tonolo, Angelo *Commemorazione di Gregorio Ricci-Curbastro nel primo centenario della nascita* Rendiconti del Seminario Matematico della Università di Padova, **23** pp.&nbsp;1–24 (1954).

Kategorio:Emilia-Romanjo
Kategorio:Italaj romkatolikoj
Kategorio:Diferencialaj geometroj
Kategorio:Italaj matematikistoj
Tullio Levi-Civita

**Tullio LEVI-CIVITA**, membro de la RSL (29a de Marto 1873 – 29a de Decembro 1941; [ˈleːvi ˈtʃivita]) estis itala matematikisto, plej fama pro sia verko pri absoluta diferenciala kalkulo (tensorkalkulo) kaj ties aplikaĵoj al la teorio de relativeco, sed kiu faris ankaŭ gravajn kontribuojn en aliaj areoj. Li estis disĉiplo de Gregorio Ricci-Curbastro, nome inventinto de tensorkalkulo. Lia verko inkludis fundamentajn artikolojn pri kaj pura kaj aplika matematiko, ĉiela mekaniko (ĉefe ĉe la Tri-korpa problemo), analiza mekaniko (nome la kondiĉoj pri separeblo de Levi-Civita en la ekvacio Hamilton–Jacobi) kaj pri fluidodinamiko.

La simbolo de Levi-Civita estas simbolo de n {\displaystyle n} {\displaystyle n} indicoj, kiuj estas aŭ +1 aŭ −1 depende de la pareco de la permuto de indicoj.eta|dekstre|250ra|Tullio Levi-Civita.

## Verkoj 
* Tullio Levi-Civita and Ugo Amaldi *Lezioni di meccanica razionale (Bologna: N. Zanichelli, 1923)*
* Tullio Levi-Civita and Enrico Persico *Fondamenti di meccanica relativistica ( Bologna : N. Zanichelli, 1928)*
* Tullio Levi-Civita *Lezioni di calcolo differenziale assoluto* (1925)
* Tullio Levi-Civita *Caratteristiche e propagazione ondosa*
* Tullio Levi-Civita *Questioni di meccanica classica e relativistica ( Bologna, N. Zanichelli, 1924)*
* Tullio Levi *Problème des N Corps en relativité générale (Gauthier-Villars, Paris, 1950, Mémorial des sciences mathématiques )*
* Tullio Levi-Civita kaj Ugo Amaldi *Nozioni di balistica esterna*
* 

## Notoj 
## Bibliografio 
* 
* Tullio Levi-Civita: Nozione di parallelismo in una varietà qualunque, *Rend. Circ. Mat. Palermo* **42** (1917), 173–205.
* Amir D. Aczel, ''God's Equation*, MJF Books, New York, 1999.
* Angelo Loinger, *Einstein, Levi-Civita, and Bianchi relations*, 2007, physics/0702244, physics.gen-ph.
* "Professor T. Levi-Civita, Member of Vatican Academy," *The Jewish Chronicle'' (UK), 6a de Februaro, 1942.
* Pamphlets, mathematics. De Tullio Levi-Civita. 1895.

## Eksteraj ligiloj 
* Sciencmonda biografio
* Alia mallonga biografio 
* An Italian short biography of Tullio Levi-Civita  en **Edizione Nazionale Mathematica Italiana** rete.

Kategorio:Italaj matematikistoj
Kategorio:Diferencialaj geometroj
Kategorio:Membroj de la Papa Akademio de la Sciencoj
Kategorio:Italaj judoj
Kategorio:Relativecoteoriistoj
Kategorio:Membroj de la Nacia Akademio de la Sciencoj Leopoldina
Minor White (astronomo)

**Minor WHITE** estas usona astronomo.

Li estis sciencesploristo ĉe la aerospaca industrio kaj estis respondeca pri la sistemoj de regado de la pelado de la North American X-15.

*Minor Planet Center* kreditas lin de la kunmalkovro de 36 asteroidoj, ĉiuj en kunlaboro kun Michael Collins.

## Notoj kaj referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* :Kategorio:Malkovrita de Minor White

## Eksteraj ligiloj 
*  *November 2000 Presidents Message*, de la *Orange Country Astronomers* 

Kategorio:Usonaj astronomoj
Kategorio:Malkovrintoj de asteroidoj
Physikalische Zeitschrift

***Physikalische Zeitschrift*** (*Fizika Gazeto*) estis germana scienca gazeto de fiziko publikigita el 1899 al 1945 fare de la Eldonejo *S. Hirzel Verlag*. Kelkaj publikaĵoj de granda historia signifo estis publikigita en ĝi, kiaj tiu de Albert Einstein nome "Über die Entwicklung unserer Anschauungen über das Wesen und die Konstitution der Strahlung" (*Pri la disvolviĝo de niaj rigardoj koncerne al la Naturo kaj Konstitucio de Radiado*). Dum sia vivo, ĝi estis eldonita de kelkaj elstaraj fizkistoj, kiaj Peter Debye.

Kelkaj el la fruaj volumoj (antaŭ 1908) estas disponebla en Archive.org.

## Referencoj 
Kategorio:Sciencaj gazetoj
Kategorio:Germanlingvaj gazetoj
Unuiĝinta Metodisma Eklezio

eta|200ra|La "Kruco kaj Flamo", simbolo de la Unuiĝinta Metodisma Eklezio.
La **Unuiĝinta Metodisma Eklezio** (angle, *United Methodist Church*; diversaj aliaj nomoj laŭlingve kaj laŭlande) estas tutmonda protestanta kristana eklezio. Ĝia centro estas en Usono, sed pli ol 40% el ĝiaj membroj estas en aliaj landoj. En novembro 2015 la tutmonda eklezio havis ĉirkaŭ 12,1 milionoj da membroj, el kiuj ĉirkaŭ 7,2 milionoj estis en Usono. La Unuiĝinta Metodisma Eklezio estas la plej granda organizita eklezio inter la entute ĉirkaŭ 80 milionoj da metodistoj aŭ veslianoj. Ĝi formas grandan parton de la Monda Metodisma Konsilio. Sub la nuna nomo la eklezio kreiĝis en 1968 per la kunfandiĝo de "The Methodist Church" ("La Metodisma Eklezio") kaj "The Evangelical United Brethren Church" ("La Evangelia Unuiĝinta Eklezio de la Frataro"). Teologie, la Unuiĝintaj Metodistoj estas plejparte arminianaj. Organize, ĝi havas (kontraste al iuj metodismaj eklezioj) episkopojn.

La *United Methodist Committee on Relief* (UMCOR) aŭ en Esperanto Unuiĝinta Metodisma Komitato por Helpado estas la tutmonda homama, neprofitcela organizaĵo de la Unuiĝinta Metodisma Eklezio (UMC) pri helpo kaj evoluigo.

## Fontoj 
Koncizegigita el informoj en la angla Vikipedio.

Kategorio:Metodismo
Granda Oriento de Italio

La **Granda Oriento de Italio** (**GOI**; ) estas framasona organizo bazita en la Palazzo Giustiniani, Romo, Italio. Ĝi estis fondita en 1805, dum la Reĝlando Italio (1805–1814); la vicreĝo Eugene de Beauharnais estis instrumenta en sia establado. La nuna granda mastro estas Stefano Bisi, nome itala ĵurnalisto. Je Marto de 2012 la granda loĝio havis 21,400 aliĝintojn en 757 loĝioj.

Pasintaj grandaj mastroj estis la jenaj:
* Giuseppe Garibaldi,
* Adriano Lemmi,
* la skulptisto Ettore Ferrari,
* la urbestro de Romo nome Ernesto Nathan

Framasonismo estis forigita de Mussolini en 1925, kaj estis restaŭrita post la Dua Mondmilito.

## Referencoj 
## Bibliografio 
* Enrico Simoni, *Bibliografia della Massoneria in Italia*, Foggia, Edizioni Bastogi, 1° volume 1992 (3471 schede), 2° volume 1993 (indici sistematici degli articoli delle Riviste massoniche del dopoguerra; 3762 schede), 1° volume di aggiornamento 1997 (schede da 3472 a 4584), 3° volume 2006 (indici sistematici degli articoli della "Rivista della Massoneria Italiana" e della "Rivista Massonica"; 1870-1926; 6478 schede), 2° volume di aggiornamento 2010 (schede da 4585 a 6648)

Kategorio:Framasonismo
Kategorio:Kulturo de Italio
Pascual Jordan

**Ernst Pascual Jordan** (naskiĝis la 18-an de oktobro 1902, mortis la 31-an de julio 1980) estis teoria kaj matematika fizikisto kiu faris gravajn kontribuojn al la kvantuma mekaniko kaj al la kvantuma kampa teorio. Li kontribuis multon al la matematika formo de matrica mekaniko, kaj disvolvigis kanonajn kontraŭkomutaciajn rilatojn por fermionoj. Dum la "Jordana algebro" estis uzata por kaj estas ankoraŭ uzata en la studado de matematikaj kaj konceptaj fundamentoj de kvantuma teorio, ĝi estis trovinta aliajn matematikajn aplikaĵojn. Li aliĝis al la Nacisocialisma Germana Laborista Partio kaj al la aerarmeo *Luftwaffe* en 1939. Li proponis projektojn pri novinventaj armiloj, sed oni ne atentis lin.

## Elektitaj verkoj 
* Born, M.; Jordan, P. (1925). "Zur Quantenmechanik". Zeitschrift für Physik 34 (1): 858. Bibcode:1925ZPhy...34..858B. doi:10.1007/BF01328531.
* Born, M.; Heisenberg, W.; Jordan, P. (1926). "Zur Quantenmechanik. II". Zeitschrift für Physik 35 (8–9): 557. Bibcode:1926ZPhy...35..557B. doi:10.1007/BF01379806.
* Jordan, P. (1927). "Über quantenmechanische Darstellung von Quantensprung ̈ngen", Zeit f Phys 40 661–666.
* Jordan, P. (1927). "Über eine neue Begründung der Quantenmechanik", Zeit f Phys 40 809–838.
* Jordan, P. (1927). "Kausalität und Statistik in der modernen Physik" , Die Naturwissenschaften 15 105–110.
* Jordan, P. (1927). "Anmerkung zur statistischen Deutung der Quantenmechanik", Zeit f Phys 41 797–800.
* Jordan, P. (1927). "Über eine neue Begründung der Quantenmechanik II", Zeit f Phys 44 1–25.
* Jordan, P.; von Neumann, J.; Wigner, E. (1934). "On an Algebraic Generalization of the Quantum Mechanical Formalism". Annals of Mathematics 35 (1): 29–64. doi:10.2307/1968117. JSTOR 1968117.

## Notoj 
## Bibliografio 
* Schroer, B. (2011). "Pascual Jordan's legacy and the ongoing research in quantum field theory". European Physical Journal H 35 (4): 377. arXiv:1010.4431. Bibcode:2010EPJH...35..377S. doi:10.1140/epjh/e2011-10015-8.
* Duncan, Anthony; Janssen, Michel. "(Never) Mind your p’s and q’s: Von Neumann versus Jordan on the Foundations of Quantum Theory". arXiv [physics.hist-ph]. Alirita la 26an de Aprilo 2015.

Kategorio:Hanovro
Kategorio:Germanaj fizikistoj
Kategorio:Fundamenta kvantuma fiziko‎
Kategorio:Nazioj
Kategorio:Universitato Rostock