open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Petrovĉicj

**Petrovĉicj,** serbe **Петровчић,** kroate **Petrovčić** estas vilaĝo en Serbio, en distrikto Beogrado (sed geografie en Srem (regiono)), en municipo de Surĉin.
eta|230px|Loko de la municipo en Serbio

## Bazaj informoj 
* Areo: &nbsp;km²
* Koordinatoj: 44°47′22″N 20°08'24″E
* Supermara alteco: m
* Loĝantaro: 1406 en 2002
* Poŝtkodo: 11282
* Telefonprefikso: 011
* Aŭtokodo: BG

## Geografio 
Petrovĉicj etendiĝas laŭ traira flankovojo. Surĉin troviĝas 12, Beogrado 30 km.
eta|320px|Mapo pri municipo Surĉin

## Historio 
La loko estis loĝata jam dum la ŝtonepoko kaj bronzepoko. Ankaŭ iliroj, keltoj kaj romianoj vivis tie. Ekde la 16-a jarcento la loko apartenis al Osmana Imperio (pli frue al Hungara reĝlando). Post la turka dominado la vilaĝo apartenis al Limgarda zono de Habsburgoj ekde 1739. La unua mencio okazis en 1756. Ĝis Traktato de Trianon aŭstria-hungara kontrolo okazis, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, depost 1928 al Jugoslavio, fine al Serbio ĝi apartenis. Ekde la socialismo la loĝantaro daŭre pligrandiĝas. En 2002 loĝis en Petrovĉicj 1261 serboj (90 %), 73 ciganoj kaj aliaj.

## Vidindaĵoj 
* ortodoksa preĝejo de 1845

## Vidu ankaŭ 
* Strukturo de Vojvodino

## Fontoj 
* Serba Vikipedio
* Mapo pri Petrovĉicj

Kategorio:Vilaĝoj de Serbio
Luterana preĝejo (Miskolc)

La **Luterana preĝejo** estas religia konstruaĵo en Hungario, en urbo Miskolc, en la interna urboparto.

## Historio 
En 1783 Jozefo la 2-a permesis konstrui luteranan preĝejon en Miskolc, kiu pretiĝis en la sekva jardeko. Laŭ la permeso la konstruaĵo situas ne laŭ strato, sed en korto, kie troviĝas ankaŭ luterana lernejo (ekde 1808 gimnazio) kaj paroĥo kun biblioteko de 1847. La turo konstruiĝis baldaŭe, en 1863. En 1817 pro fulmo, en 1843 pro incendio, en 1878 pro inundo la preĝejo parte detruiĝis.

## Konstruaĵo 
La unusola turo situas super la enirejo. La navo formas krucon. En la interno galerio etendiĝas. La altara bildo pri Jesuo en Getsemano pretiĝis en 1897 fare de Bertalan Székely.

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio
eta|maldekstra|250px|Altara bildo

Kategorio:Kristanaj preĝejoj en Miskolc
Miskolc
Kalvinana preĝejo (Nagykőrös)

La **Kalvinana preĝejo** estas religia konstruaĵo en Hungario, en urbo Nagykőrös, en la urbocentro.

## Historio 
En tiu loko jam dum la mezepoko estis ŝtona preĝejo, kiu gotikiĝis en 1516. Supozeble en 1545 kalvinana grupo fondiĝis, kiuj komune uzis la preĝejon kun la katolika eklezio. En 1560 oni konstruis apartan kapelon aŭ navon al la preĝejo por kalvinanoj. Tiu parto estas la plej malnova videbla parto de la preĝejo. Baldaŭe la tuta preĝejo apartenis al la kalvinanoj. En 1788 nova navo kaj aliaj partoj konstruiĝis. En 1855 la preĝejo iĝis pli alta pro la orgeno.

## Konstruaĵo 
La unusola alta turo situas super la enirejo. La nuna interna parto pretiĝis en 1877. La unua horloĝo venis en 1693. La turo pligrandiĝis en 1907, kiun longe uzis ankaŭ la fajrobrigado, kiel belvedero. En la turo 3 sonoriloj troviĝas.

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Nagykőrös
Nagykoros
Egipta muzeo en Kairo

**Egipta muzeo en Kairo** aŭ nur **Egipta muzeo** estas nomo de muzeo troviĝanta en Kairo, kiu konservas ampleksan kolekton de antikvaj egiptaj memorindaĵoj. En pli ol kvindek ĉambroj estas videblaj preskaŭ 130 mil diversaj ekspozicioj de grandegaj statuoj ĝis etaj juveloj, kiuj prezentas historion de antikva Egiptio de komencoj ĝis alveno de islamo. La muzeo estis fondita en la jaro 1858 fare de franco Auguste Mariette kaj ĝi troviĝas en klasicisma konstruaĵo el la jaro 1902 en norda parto de Placo de Liberiĝo. 

eta|maldekstra|250px|Egipta muzeo en Kairo
La konstruaĵo najbaras kun ĝardeno, kie eblas ekvidi plantojn simbolantaj Supran Egiption kaj Malsupran Egiption - papiruson kaj lotoson. En okcidenta parto de la parko estas tombo de Mariette kaj monumento de signifaj egiptologoj. Ĉar nuntempa spaca kapacito de la muzeo ĉesas taŭgi, estis en la jaro 2002 metita fundamento de nova muzea konstruaĵo proksime de piramidoj kun planata malfermo post la jaro 2011.

## Priskribo de la muzeo 
eta|maldekstra|250px|Egiptaj mumioj
La konstruaĵo havas teretaĝon kaj 1-an etaĝon, por pli bona orientado la ĉambroj estas numeritaj en la muzeo. En la teretaĝo estas ekspoziciataj statuoj kaj ŝtonprilaboristaj produktoj en periodo de Malnova Imperio ĝis periodo, kiam estis Egiptio romia provinco. En la 1-a etaĝo troviĝas trovitaĵoj el tombo de Tutanĥamono, inkluzive de liaj du oraj ĉerkoj kaj famaj postmortaj maskoj, trovitaĵoj el tombo de reĝino Hetepheres (patrino de faraono Ĥufu), trezoroj el reĝaj tomboj en Taniso (la 21-a - la 22-a dinastio) kaj ĉambrego de mumioj, kie oni ekspozicias mumiojn de Ramseso la 2-a kaj Setio la 1-a

## Vidu ankaŭ 
* Egipta muzeo
* Gaston Maspero
Limpach BE

**Limpach** (prononcu *limpaĥ*) estis ĝis la 31-a de decembro 2009 komunumo de la distrikto Fraubrunnen kaj ekde la 1-a de januaro 2010 komunumo de la administra distrikto Berno-Mezlando en Kantono Berno, Svislando. Ĝi havis 329 loĝantojn je la 31-a de decembro 2009.

## Geografio 
Limpas situas ĉe la suda flanko de la Valo de Limpach, norde de la altebenaĵo de Rapperswil, proksimume 14 kilometrojn norde de la federacia urbo Berno kaj 12 kilometrojn sudokcidente de Soloturno. La nordan limon de la komunumo formas la rivereto Limpach, kiu samtempe estas la kantona limo inter Berno kaj Soloturno. La komunumo konsistas el la vilaĝo Limpach kaj la setlejoj Feld, Moosgass kaj Voriholz, kaj diversaj izolitaj bienoj. La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 4,45 km², de kiuj 21,8% estas kovritaj de arbaro, 70,3% servas por agrikulturo kaj 7,4% por setlado.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Limpach limas en nordo al Buchegg (SO), en nordoriento al Bätterkinden, en oriento al Schalunen, en sudo al Büren zum Hof, en okcidento al Mülchi, kaj en nordokcidento al Unterramsern.

## Trafiko 
Tra la komunumo pasas de oriento al okcidento la kantona ĉefvojo n-ro 251 de Bätterkinden tra Messen al Rapperswil, kiu en la vilaĝocentro kruciĝas kun flanka vojo de Fraubrunnen al Aetigkofen. Per poŝtaŭtolinio de Bätterkinden al Messen la komunumo estas konektita al la publika transportreto.

## Historio 
La unua dokumenta mencio de Limpach datiĝas el la jaro 1276 jam en ĝia aktuala formo *Limpach*. Dum mezepoko Limpach apartenis al la Monaĥejo Fraubrunnen. Post la reformacio ĝi estis integrita al la berna Voktejo Fraubrunnen. La alta jurisdikcio apartenis al la Grafoj de Kiburgo kaj transiris en la jaro 1406 al Berno. Tribunalejo estis la kampara tribunalo de Zollikofen. En la jaro 1803 Limpach estis atribuita al la distrikto Fraubrunnen, kaj ekde la 1-a de januaro 2010 ĝi apartenas al la administra distrikto Berno-Mezlando.

## Vidu ankaŭ 
* Aliaj signifoj de Limpach

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Limpach

## Bildoj 

Dosiero:2011-11-11-Mezlando (Foto Dietrich Michael Weidmann) 165.JPG|Reformita preĝejo de Limpach
Dosiero:2011-11-11-Mezlando (Foto Dietrich Michael Weidmann) 175.JPG|La preĝejo interne, orgeno
Dosiero:2011-11-11-Mezlando (Foto Dietrich Michael Weidmann) 210.JPG|Faktrabdomo en Limpach
Dosiero:2011-11-11-Mezlando (Foto Dietrich Michael Weidmann) 198.JPG|Ligna domo en Limpach
Dosiero:2011-11-11-Mezlando (Foto Dietrich Michael Weidmann) 208.JPG|La vilaĝa centro
Endre Mann

**MANN Endre** (man) estis hungara ĵurnalisto, tradukisto, redaktoro naskita en Temeŝvaro la 1-an de novembro 1900 kaj mortinta en Bukareŝto, la 7-an de aprilo 1964. Li estis la patro de poeto Erik Majtényi. 
## Kariero
Endre Mann estis kunlaborinto de *Friss Újság* kaj sportgazetoj en Temeŝvaro. Poste 1945 li estis anoncisto de hungara elsendo de la rumana radio de Bukareŝto, de 1946 redaktoro de la *Szakszervezeti Élet*, de 1950 de *Hivatalos Közlöny* en hungara lingvo.
## Libro
**Sütemények és édességek*, kuiristlibro en du eldonoj, 1962.
## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon 
 
Mann, E.
Mann, E.
Kalvinana preĝejo (Nyírbátor)

La **Kalvinana preĝejo** estas religia konstruaĵo kaj Monumento historia en Hungario, en urbo Nyírbátor, en la urbocentro.

## Historio 
En 1326 okazis la unua mencio pri preĝejon de Nyírbátor. En 1433 ankaŭ proksima kapelo menciiĝis. En 1480 Stefano Báthory konstruigis la nunan preĝejon, la arkitekto estis János (monaĥo). En 1834 pro tertremo la preĝejo iomete difektiĝis. En 1897 oni konstruis novgotikan galerion. En 1963 la preĝejo renoviĝis. Nuntempe oni aranĝas ankaŭ koncertojn en la preĝejo.

## Konstruaĵo 
La kirko situas sola, la apuda ligna sonorilostablo 35 metrojn alta konstruiĝis proksimume en 1640. La preĝejo ekstere havas malgrandan turon kaj sakristion. En la interna parto renesanca niĉo kaj 2 sarkofagoj de familio Báthory troviĝas.

Estas vojeto al la simila kaj proksima Preĝejo de Anĝela Sankta Maria (Nyírbátor).

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Dosiero:Nyírbátor1.jpg
Dosiero:Nyírbátor2.jpg
Dosiero:Nyírbátor3.jpg

Nyirbátor
Nyirbator
Ĝjinĝou

**Ĝjinĝou,** ĉine **锦州** / **錦州** estas provincnivela milionurbo kaj universitata urbo en provinco Ljaŭningo en Ĉina Popola Respubliko. La prefektejo administras ankaŭ la proksimajn distriktojn, urbetojn kaj zonojn.
eta|maldekstre|Urba panoramo en Ĝjinĝou

## Geografio 
Ĝjinĝou etendiĝas en la nord-orienta parto de la lando.

## Historio 
Ĝjinĝou estas pratempa urbo fanfaronanta dum mil jaroj da historio. Komence la loknomo estis Tuhe (徒河).

## Ekonomio 
Aparta ekonomia zono helpas la industrion en Ĝjinĝou.

## Klimato 
Ĝjinĝou havas kontinentan klimaton kun influo de musono. Jare pluvas po 568 mm. En ĉiuj monatoj pluvetas (aŭ neĝetas), escepte julion kaj aŭguston, tiam pluvegas. Tiam la temperaturo nur malofte superas 30 °C. Inter novembro-marto frostas.

## Trafiko 
Ĝjinĝou havas flughavenon kaj 2 stacidomojn. En la urbo aŭtobusoj liveras la pasaĝerojn, sed multaj iras perpiede aŭ uzas biciklojn.

## Vidindaĵoj 
* pagodo 72 metrojn alta
* memora muzeo pri armiloj
* sankta monto 867 metrojn alta en la proksimeco

## Ĝemelurboj 
*  Angarsk, Rusio
*  Tomsk, Rusio
*  Pleven, Bulgario
*  Auckland (Kalifornio), Usono

## Fontoj 
* Angla kaj ĉina Vikipedioj

## Eksteraj ligiloj 
* Mapo pri Czinĝou
eta|250ra|maldekstra|Pagodo en Czinĝou
eta|220ra|Skulptaĵo en Czinĝou

Kategorio:Prefektujnivelaj urboj de Ĉinio
3702 Trubetskaya

'*3702 *Trubetskaya'''* estas malgranda, ne tre hela asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la rusa astronomino Ljudmila Ivanovna Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la rusa princino Jekaterina Ivanovna Trubeckaja (cirile: *Екатерина Ивановна Трубецкая*, 1800–1854), kiu memvole sekvis sian edzon, la princon Sergej Petroviĉ Trubeckoj (cirile: *Сергей Петрович Трубецкой'', 1790–1860) ekzilitan en Siberion post la Decembrista revolucio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Ljudmila Ivanovna Ĉerniĥ
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1970
La Progreso (Ĉeĥoslovakio)

***La Progreso*** estis Esperanto-gazeto en Ĉeĥoslovakio, organo de ĈAE. 

Inter 1918-1923 eldonata en Pilzeno kaj redaktata de Bedřich Tittl, ekde 1924 ĝis 1934 (?) aperadis en Prago sub redakto de Rudolf Hromada.  

El Pilzeno venis impulso eldoni novan gazeton. La iniciatintoj akiris aprobon de pluraj samideanoj en Prago kaj en marto 1918 aperis en Pilzeno ĉeĥa-Esperanta propaganda gazeto "LA PROGRESO". Eldonanto estis la Esperanto-Klubo en Pilzeno, redaktoro estis Bedřich Tittl, administranto estis František Kavan. 

"LA PROGRESO" turnadis sin ankaŭ al legantoj en eksterlando intencante informi ilin pri ĉeĥaj kulturaj kaj politikaj problemoj. La tri unuaj duoblaj numeroj enhavis en paralelaj kolonoj, en la lingvo ĉeĥa kaj Esperanto, artikolojn de la ĉeĥaj deputitoj Gustav Haberman (Nacio kaj nacieco), de Luděk Pik (Evoluo al demokratio) kaj de la redaktoro Karel Votava (Tasko de la demokratio). Post la naskiĝo de Ĉeĥoslovakio, kiun salutis ĝia 9-a numero, "La Progreso" daŭrigis tiun ĉi agadon. La dua numero en 1919, dekses-paĝa, estis speciala eldono dediĉita al la sepdeka naskiĝdato de la prezidento Masaryk. Eksterlandaj esperantistoj povis ricevi tiun kajeron senpage post simpla peto. 

Tia agado ne restis sen rezulto. Sciigoj el "La Progreso" estis citataj en diverslandaj gazetoj. La artikolo, liverita de la ministerio por provizado, pri la mizero de la loĝantaro en Bohemio, el la marta numero en 1919, estis publikigita en naŭ eksterlandaj gazetoj. Ivan Krestanov el la bulgara legacio en Berno deklaris, ke "La Progreso" estas la unusola gazeto en Ĉeĥoslovakio, kies sciigoj estas citataj en bulgaraj gazetoj. William Main Page, redaktanto de la gazeto *The Esperanto Monthly* en Edinburgo, skribis, ke "La Progreso" estas por li la plej interesa gazeto, ĉar "ĝi levas la kurtenon, malantaŭ kiu la ĉeĥoj estis kaŝitaj dum la milito". 
Tiu tendenco restis en "La Progreso" ankaŭ post ĝia transiro al Prago en 1923. Regula rubriko superskribita per "El Ĉeĥoslovakio" enhavis en unu aŭ du kolumnoj koncizajn, ofte tre enhavo-riĉajn sciigojn pri aktualaj okazintaĵoj kulturaj, ekonomiaj kaj politikaj en nia lando. Ili estis verkataj preskaŭ ekskiuzive de Rudolf Hromada aŭ Ota Ginz. Ankaŭ tiuj ĉi artikoloj estis ofte citataj, aŭ ili estis ofta instigo por korespondado el eksterlando. 

## Eksteraj ligiloj
*Enhavo de la Pilzenaj eldonoj 
*Enhavo de la Pragaj eldonoj 

Progreso
John Atta-Mills

**John Evans Fifii ATTA-MILLS** (naskiĝis la 21-an de julio 1944, mortis la 24-an de julio 2012; ofte ankaŭ sen ligostreko inter la du eroj de la familia nomo, do "Atta Mills") estis ganaa politikisto. Li estis vic-prezidanto ekde 1997 ĝis 2001 sub prezidanto Jerry Rawlings, kaj staris sensukcese en la 2000 kaj 2004 prezidantelektoj kiel kandidato de la Nacia Demokrata Kongreso (nomata kiel la angla mallongo *NDC*). Post li venkis la regantopartian kandidaton Lulkanto Akufo-Addo en la 2008 elekto, ekde la 7-a de januaro 2009 Atta-Mills estis la ŝtata prezidanto de Ganao. Li mortis 68-jaraĝa, la 24-an de julio 2012, en la Tridek-sepa Milita Hospitalo en Akrao, pro gorĝa kancero.

## Frua vivo 
Atta-Mills estis ano de Fante, etna subgrupo de la Akanoj el *Ekumfi Otuam*; la Fanteoj vivas plejparte en la Centra Regiono de Ganao. Lia meznomo *Fifii* estas fantelingva vorto kiu signifas "vendredon", la semajntagon de sia naskiĝo.

Kiam li naskiĝis, la 21-an de julio 1944, lia familio vivis en Tarkovio (*Tarkwa*), Ganao, en la Okcidenta Regiono. Li edukis ĉe Achimota Lernejo, kie li ricevis la progresinto-nivela diplomo en 1963, kaj la Universitato de Ganao en Legono, antaŭurbo de Akrao, kie li jurdiplomiĝis en 1967. Ekde 1968 Atta-Mills studis ĉe la Londona Skolo de Ekonomiko kaj Politika Scienco, kaj doktoriĝis en juro ĉe la Skolo pri Orientaj kaj Afrikaj Studoj de la Universitato de Londono (1971), post li kompletigis sian doktoran tezon en impostado kaj ekonomia disvolviĝo.

Atta-Mills revenis al Ganao post la Jura Doktoreco por instrui dum 25 jaroj en la ĉeesta Universitato de Ganao. Li estis vizitanta profesoro kaj ĉe Jurskolo de Templea Universitato en Filadelfio, Usono, dum du skipoj (1978–1979; 1986–1987) kaj ĉe Universitato de Lejdeno en Nederlando (1985–1986). Li verkis plurajn eldonaĵojn pri impostado dum la 1970-aj kaj 1980-aj jaroj.

Krom akademiaj okupoj, Profesoro Atta-Mills estis anstataŭa komisiito de Ganaa Enlandimposta Servo ekde 1986 ĝis 1993 sub prezidanto Jerry Rawlings, kaj komisiito ekde 1993 ĝis 1996.
* 1974: *Taxation of Periodical or Deferred Payments arising from the Sale of Fixed Capital* ("La impostado pri periodaj aŭ prokrastigaj pagaĵoj rezulte de la vendo de fikskapitala aktivaĵo")
* 1977: *Exemption of Dividends from Income Taxation: A Critical Appraisal* ("La enspezimposta escepto de dividendoj: analiza taksado"), en *Katika: Review of Ghana Law,* 1997, 9:1, paĝoj 38-47
* 1977: *Report of the Tax Review Commission, Ghana* ("Raporto de la Impostreviza Komisiono, Ganao"), partoj 1, 2 kaj 3
* 1978: ''Ghana's Income Tax Laws and the Investor* ("La enspezimpostaj leĝoj de Ganao kaj la investanto"), prelegoj, Universitato de Ganao
* 1993: *Ghana's new investment code: an appraisal* ("La nova investkodo de Ganao: taksado"), *Katika: University of Ghana Law Journal,'' 1993, vol. 18, paĝoj 1-29

## Notoj 
Kategorio:Prezidantoj de Ganao
Kategorio:Ganaaj politikistoj
Kategorio:Historio de Ganao‎
Kategorio:Advokatoj
Kategorio:Profesoroj
La Progreso (Jugoslavio)

***La Progreso*** estis esperanta gazeto eldonita en Beogrado, eksa Jugoslavio, inter la jaroj 1954 kaj 1959. Ĝi estis plejparte informa, sed ĉiu numero enhavis rubrikon pri esperantlingva literaturo. En 46 numeroj oni publikigis plurajn dekojn da originalaj literaturaj tekstoj. Ĉefredaktoro de la gazeto estis Antonije Sekelj, kies granda kontribuo al la Esperanto-movado (inter alie la lernolibroj *Esperanto, udžbenik za samouke* (Lernolibro por aŭtodidaktoj), *Esperanto u 35 lekcija* (Esperanto en 35 lecionoj – tri eldonoj) kaj du vortaroj) laŭ la nuna publika atento restis en ombro de lia pli juna frato Tibor.

## Eksteraj ligiloj 
* la eseo "100 jaroj de originala Esperanto-literaturo en Serbio" de Dimitrije Janičić, kiu gajnis la trian premion de eseo en la belartaj konkursoj 2013, en la ĉapitro "Neordinara beograda gazeto" pli detale informas pri la publikaĵo.

Kategorio:Esperanto-movado en Serbio
Ferenc Márki

**Ferenc MÁRKI** [ma:rki] estis rumania hungara historiisto, publicisto. Li naskiĝis en Segedo la 16-an de februaro 1873 kaj mortis en Iecea Mică la 13-an de decembro 1947.

## Kariero 
Ferenc Márki aliĝis al la piaristoj en 1890. La novicado kaj la maturiĝo okazis en Kecskemét. Ekde 1892 li studis teolologion en Nitro, poste li instruis resume 3 jarojn en piaristaj gimnazioj de Kecskemét kaj Nagykanizsa. En 1895 li monaĥiĝis, post 2 jaroj li pastriĝis. Poste li studis en Kolozsvár, pli poste li instruis laŭvice en Kisszeben, Privigye kaj Podolin. Li ne sukcesis akiri diplomon, tial li eksiĝis el la piarista ordeno kaj li estis parokestro de 1912 en Nyerő, de 1926 en Nevrincea, de 1929 ĝis sia morto en Kisjécsa. Li publikigis artikolojn pri religimoralo, filozofio kaj historio en gazetoj Krassó-Szörényi Lapok, Temesvári Hírlap, Déli Hírlap kaj Magyar Kisebbség.

## Libro 
* *Művelődéstörténeti képek* (Lugos 1930).

## Fonto 
* RMIL 

Kategorio:Rumanujaj hungaraj ĵurnalistoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj historiistoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj pastroj
Kategorio:Hungaraj piaristaj monaĥoj
Sabla

**Sabla** estas vilaĝo en la Himalajo de distrikto Terhathum en la Kosi-zono de orienta Nepalo. Ĝi havis 2184 loĝantojn (laŭ censo 1991).

Kategorio:Nepalo
Mihály Márk

**MÁRK Mihály** (ma:rk) estis hungara pastro, ekleziverkisto, redaktoro, rakontisto naskita en Kovászna la 10-an de decembro 1880 kaj mortinta en Parajd, la 7-an de decembro 1965. 
## Kariero
Márk Mihály finis teologion en Reformita teologio de Koloĵvaro (1905). Li estis pastro en pluraj vilaĝis de 1905 ĝis 1958. Li estis kunlaborinto de gazeto Harangszó de 1922, pli poste ĝia respondecredaktoro (1928-38), kunlaborinto de *Református Szemle*, *Kálvinista Világ*, Li aktive partoprenis en la vivo de transilvaniparta Hangya Szövetkezet.

## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon

Mark, M.
Mark, M.
3703 Volkonskaya

'*3703 *Volkonskaya '''* estas tre malgranda, hela duopa asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la rusaj geastronomoj Ljudmila Ivanovna Ĉerniĥ kaj Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en memoro de la rusa grafino Marija Nikolajevna Volkonskaja (cirile: *Мария Николаевна Волконская*, 1805–1863), kiu memvole sekvis sian edzon, la generalmajoron Sergej Grigorjeviĉ Volkonskij (cirile: *Сергей Григорьевич Волконский'', 1788–1865) ekzilitan en Siberion post la Decembrista revolucio.

## Orbito 
Ĝi estas asteroido de la asteroida zono, ano de la Vesta familio kaj en orbita resonanco 10:3 kun Jupitero.

## Satelito 
La satelito, malkovrita en 2005 per analizo de  havas grandon taksitan je 1,39&nbsp;km. Ĝi orbitas je ĉirkaŭ 7,8&nbsp;km de la centra korpo en proksimume 24 h. Ĝia rotacia periodo estas ankoraŭ nekonata.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
*  (3703) Volkonskaya; paĝo de Wm. Robert Johnston

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Kelkopaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ
Kategorio:Malkovrita de Ljudmila Ivanovna Ĉerniĥ
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1978
Ŝabla

**Ŝabla** (bulgare *Шабла*) estas urbo, ĉemara feriurbo en nordorienta Bulgario, administra centro de la samnoma municipa parto de la Dobriĉa Provinco. En decembro de 2009, la urbo havis 3.586 loĝantojn. Ĝi situas ĉe la Bulgara Nigra-mara bordo en la najbareco de la salakva Lago Ŝabla kaj la plej orienta punkto de Bulgario, Kabo Ŝabla.

Ŝabla havas ampleksan blanksablan strandon kaj estis populara celloko por la turismo en la Orienta Bloko, ĝis falo de la komunismo. La strando mem situas proksimume 5 km de la urbo (okazas pendolveturo en somero) tra vojo konstruita sub la EU-Programo Phare.

Sur ĉefa urba strando ekzistas granda parkejo kaj multaj malnovaj bangaloj plej proksime al granda restoracio, kiu servas hodiaŭ turistojn en la somermonatoj.

Alia itinero kondukas turistojn al la marborda vojo kaj al la iama lumturo de Ŝabla, kiu estas unu el la plej altaj, plej malnovaj kaj plej orientaj sur la bulgara marbordo. Situante inter la ruinoj de la 4-a jarcenta fortikaĵo, ĝi estis enkonstruita en ĝia moderna aspekto dum la Krimea Milito kaj malfermita la 15-an de julio 1856, kvankam ĝi estas fakte rekonstruita pli malnova lumturo konstruita inter 1756 kaj 1786. Ĝia turo estas 28,23 m alta.

La sekva vilaĝo estas sude Tjulenovo kaj la komenco de la klifa bordo kaj altaj klifoj etendiĝas tra Kamen Bryag al la malgranda golfo de Kavarna.

Ŝabla en antikvo estis Trakia setlejo fondita en la 6-a 5-a jarcento a.K. kaj konata sub la greka nomo de *Karon Limen* (Karia golfo), kiu evoluis al Nigra-mara haveno en romiaj tempoj. La urbo prosperis en la fruaj jaroj de tiu periodo de la Orientromia imperio, la fortikaĵo daŭre estis konservita de la periodo (4-a jarcento). Dum otomana periodo ĝi estis konata kiel *Karamanly*.

Kategorio:Urboj de Bulgario
3704 Gaoshiqi

'*3704 *Gaoshiqi''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  elde la Observatorio de Purpura Monto, apud Nankingo (Ĉinio).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de Gao Shiqi (ĉine: 高士其, 1905–1988) rigardita kiel fondinto de la scienca popularigo en Ĉinio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Observatorio de Purpura Monto
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1981
József Márkó

**MÁRKÓ József** (ma:rko:) estis hungara pastro, publicisto naskita en Olasztelek la 27-an de januaro 1915 kaj mortinta en Sfântu Gheorghe la 4-an de novembro 1984. 
## Kariero
Márkó József diplomiĝis en Reformita Teologio de Koloĵvaro (1941) kali estis helppastro en Nagybacon (1941), Sepsiszentgyörgy (1942-44), religiinstruisto Székelyudvarhely (1944-46), de 1946 ordinara pastro Araci. En la konkurso de la Erdélyi Fiatalok li gajnis la 1-an premion pri literaturo (1934). Li estis kunlaborinto de *Székely Nép* kaj *Üzenet*.

## Volumo
** Nemzeti kérdés a Szovjetunióban* (Barót, 1945).

## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon
 Marko, J.
Marko, J.
Zoltán Márki

**MÁRKI Zoltán** (ma:rki) estas hungara poeto, redaktoro naskita en Temeŝvaro la 22-an de majo 1928. Li estas la aĝa frato de Alpár Márki.
## Kariero
Márki Zoltán studis en Universitato Bolyai hungaran kaj francajn fakojn  (1951). Li fariĝis redaktoro (Igazság (1948), Utunk (1948-60), Igaz Szó (1960-62), lekciisto de la Pedagogia Altlernejo de Târgu Mureș (1962-66). Pli poste denove ĉe Utunk (1966-71), ĉe A Hét (1973-75). Li estis direktoro de la Kolozsvári Állami Magyar Opera (1978-81), fine redaktoro de la gazeto Előre ĝis sia pensiiĝo (1981-88).

## Volumoj
**Hűség* (versek, 1954); 
**A tengerész és a halál* (poemoj, 1960); 
**A dobrudzsai dervis* (poemoj, 1963);
**A tavasz nem hasonlít semmihez* (romano, 1965); 
**Napszakok éhsége* (poemoj, 1969); 
**A láthatatlan kesztyű* (poemoj, Kv. 1970); 
**A megsebzett harangjáték* (kvindek poemoj, 1972); 
**Minden egyszerre kezdődött* (versek és átmenetek, 1976); 
**A kertben szerda van* (poemoj, 1981).

## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon
 Marki, Z.
Marki, Z.
Kaĥeksio

**Kaĥeksio** estas vortokunfando el la malnovgrekaj vortoj κακός (*kakos*) 'malbona' kaj ἕξις (*heksis*) 'stato') kaj en la faka lingvaĵo de medicino signas patologian, tre fortan magriĝon. Ekzakta kvanta difino iom malsamas de lando al lando: Ekzemple en Germanio la medicina servo de la malsanokosta asekuro (MDK) difinas korpomasan indicon de sub 18&nbsp;kg/m².

## Kaŭzoj 
Eblaj kaŭzoj estas:
* kronikaj malsanoj, z.&nbsp;B. kancero (→ "tumora kaĥeksio"), Aidoso, kronike obstruktiva pulma malsano (angle *chronic obstructive pulmonary disease*, COPD, germane *chronisch obstruktive Lungenerkrankung*), reŭmatisma artrito (→ "reŭmatisma kaĥeksio"),
* subnutrado kaj longdaŭra malsato
* manĝaj perturboj (bulimio kaj anoreksio) aparte koncernas junajn virinojn, fakuloj klarigas ilin per kombino de psikaj, sociaj, sed pli kaj pli ankaŭ biologiaj faktoroj.
* kronikaj malsanoj de la digesta sistemo (ekzemple enteritoj)
* kronika kora misfunkcio (*kardia kaĥeksio*)
* maljunaĝa fenomeno (*maljunaĝa kaĥeksio*)

## Sekvoj 
Kontraste al "simpla" maldikiĝo, en kaĥeksia stato ne nur konsumiĝas la korpaj deponaĵoj je graso, sed ankaŭ nedeponocelaj grasoj kaj la muskolaro. La mjelo transformiĝas kaj perdas sian plenan funkcion, kaj ankaŭ aliaj organoj ekmisfunkcias. La stato iĝas vivdanĝeriga, kiam ekforkonsumiĝas la kora muskolaro. Relative rapide do kaĥeksio kaŭzas nemalfareblajn korpajn transformiĝojn kaj fine gvidas al morto.

## Terapio 
La terapio konsistas en singarda, porciigita dono de nutraj elementoj, kaj — kaze se tio eblas — en medicina terapiado de la origina kaŭzo de la kaĥeksio.

## Vidu ankaŭ 
* Kvaŝiorkoro
* Marasmo
* Subnutrado

Kategorio:Nutromalsanoj
Kategorio:Simptomoj
Kategorio:Bestaj malsanoj
Kategorio:Vortokunfandoj
Vogtlandbahn

**Vogtlandbahn GmbH** estas germana fervoja transportisto kun sidejo en Neumark en Saksio, kiu estis fondita en jaro 1998 kaj de jaro 2004 apartenas sub kompanio Arriva. Komence Vogtlandbahn havis trajnojn en distrikto Vogtland, sed hodiaŭ oni povas uzi trajnojn de tiu ĉi kompanio ankaŭ en Bavario, Turingio aŭ inter Zwickau kaj Mariánské Lázně/Karlovy Vary. Unufoje dum tago la kompanio ofertas ankaŭ konekton de Adorf al Berlino kaj reen. Sub nomo *Trilex* la kompanio de decembro 2010 havas trajnon inter Liberec kaj Seifhennersdorf/Rybniště tra Zittau kaj Varnsdorf.[eta|[RegioSprinter en Zwickau]]

## Trajnkompletoj 
Vogtlandbahn uzas ĉefe trajnkompletojn Siemens Desiro kaj RegioSprinter.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala paĝo de Vogtlandbahn

Kategorio:Fervojaj kompanioj en Germanio
3705 Hotellasilla

'*3705 *Hotellasilla'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la belga astronomo Henri Debehogne elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Erich Schumann'' kaj lia ĉilia teamo, kiu sekurigis dum preskaŭ tridek jaroj la loĝigon kaj la restoraciadon de la laborantoj kaj de la vizitantoj de la Eŭropa suda observatorio en la "Hotel La Silla".

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Henri Debehogne
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1984
András Markos

**MARKOS András** (markoŝ), pseŭdonimo Czeglédy János, estis hungara sociologo, arkivisto naskita en Kluĵo la 16-an de februaro 1920 kaj mortinta en Kluĵo la 22-an de marto 1984.

## Kariero 
Markos András diplomitiĝis en sia naskiĝurbo (1944) kaj li fariĝis doktoro pri politiko, juro kaj ekonomiko. Li estis kunlaborinto de ErTuI (1943), poste lekciisto en la Universitato Bolyai (1948-49). De 1964 li estis arkivisto, de 1968 ĉefarkivisto de la Centra Kolektarkivejo de la Transilvania Reformita Eklezidistrikto ( Erdélyi Református Egyházkerület Központi Gyűjtőlevéltár) .

## Fonto 
* Romániai magyar irodalmi lexikon

Kategorio:Rumanujaj hungaraj sociologoj
Kategorio:Rumanujaj hungaraj arkivistoj
Ernő Markovits

**MARKOVITS Ernő** (markovits) estis hungara ĵurnalisto, redaktoro, verkisto naskita en Sárközújlak la 22-an de novembro 1887 kaj mortinta en Aŭŝvico en 1944. 
## Kariero
Markovits Ernő post la maturecekzameno fariĝis kunlaborinto de la gazetoj *Népszava* kaj *Déli Hírlap* (1909-12), redaktoro de la *Újvidéki Hírlap* (1918-20). En Oradea li estis raportisto de Telegrafoficejo Rador dum kvar jaroj. Li dungiĝis al *Estilap* de Oradea, sed li laboris ankaŭ por *Nagyváradi Friss Újság*. En somero de 1931 li estis ĉefredaktoro de sendependa politika ĵurnalo *Reggel*.

## Volumo
**Az én bolondjaim és más okos történetek* (Nv. 1940).
## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon
 Markovits, E.
Markovits, E.
3706 Sinnott

'*3706 *Sinnott'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la 28-an de septembro 1984 de la usona astronomo Brian A. Skiff elde la Stacio Anderson Mesa de la observatorio Lowell apud Flagstaff (Arizono, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Roger W. Sinnott*, asociata ĉefredaktoro de la revuo *Sky & Telescope'' kaj scienca verkisto.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Brian A. Skiff
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1984
Pál Marosi

**MAROSI Pál** (maroŝi) estis hungara geologoo naskita en Târgu Mureș la 11-an de aŭgusto 1925 kaj mortinta en Kluĵo la 10-an de majo 1989. Li estis la filo de verkisto Károly Molter, frato de literaturkritikisto Péter Marosi kaj ĵurnalisto Barna Marosi.
## Kariero
Pál Marosi studis en Universitato Bolyai de Kluĵo, li diplomitiĝis en Universitato Parhon de Bukareŝto (1949), li doktoriĝis pri geologio en Universitato Lomonosov de Moskvo (1954). De 1953 li estis preleginto en Universitato Bolyai de Kluĵo, poste en la UBB de Kluĵo. Lia libro estis tradukita al angla lingvo: *A review of the Evolution of Theories on the Origin of Loess*. Strondsburg, USA. 1975.

## Universitataj lernolibroj
**Hidrogeologie* (kunulaŭtoro, 1971); 
**Hidrogeologie* (Capitole alese. I. 1980. II. 1981. Multiplikado de UBB, Kv.).

## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon

Kategorio:Rumanujaj hungaraj geologoj
Ernő Marton

**MARTON Ernő** (marton) estis juddevena hungara redaktoro, tradukisto, studverkisto naskita en Dicsőszentmárton la 17-an de majo 1896 kaj mortinta en Jerusalemo en 1960. 

## Kariero
Ernő Marton pristudis juron kaj li laboris en publikadministracio. Li fariĝis sekretario de departementrestrejo de Kis-Küküllő (1917-18), poste vicurbestro de Kluĵo. Li estis ĉefredaktoro de gazeto Új Kelet. En 1946 li elmigris en Israelon, kie li denove aperigis la hungarlingvan gazeton Új Kelet.

## Tradukaĵoj
*Max Brod: *A cionizmus három korszaka* (Kv. év nélkül), 
*Schemarja Gorelik: *Cion és Gólusz* (Nv. 1920)
**A zsidó békeprogram* (el germana lingvo sen aŭtoro, Nv. 1920).

## Libroj
**A zsidó nemzeti mozgalom Erdélyben* (Kv. (1922); 
**A magyar zsidóság családfája* (Kv. 1941. *Hungarian Jewish Studies*, 1966.

## Fonto
*Romániai magyar irodalmi lexikon

 
Kategorio:Rumanujaj hungaraj redaktoroj
Kategorio:Israelaj redaktoroj
3707 Schröter

'*3707 *Schröter '''''estas malgranda, tre hela asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la germana astronomo Karl Wilhelm Reinmuth elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl (Germanio).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la germanan astronomon Johann Hieronymus Schröter (1745–1816).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Karl Wilhelm Reinmuth
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1934
Alpár Márki

**MÁRKI Alpár** (ma:rk) estis hungara biologo naskita en Temeŝvaro la 19-an de februaro 1930 kaj mortinta en Novjorko la 10-an de decembro 1984. Li estis la pli juna frato de Zoltán Márki.

## Kariero 
Márki Alpár diplomiĝis en la Universitato Bolyai (1953), li doktoriĝis en (1974). De 1978 li laboris en la eksperimentstacio agrikultura de Torda. Por daŭrigi siajn sciencajn esplorojn li elmigris en 1983 Usonon, kie li fariĝis viktimo de radiinfektado.

## Libro 
* *Die Veränderung des photoperiodischen Verhaltens bei verschiedenen Mutanten der Sojabohne Bukarest* kunulaŭtoro, Bukareŝto, 1968.

## Fonto 
* Romániai magyar irodalmi lexikon

Kategorio:Rumanujaj hungaraj biologoj
Christoph Zeller

eta|Tombejo de Zeller kaj Fadinger, du ribeluloj kaj luktantoj por libereco.
**Kristoforo ZELLER** (mortinta la 18-an de julio 1626 proksime de Linco-Urfahr) estis komandanto en la kamparanaj ribeloj en Supra Aŭstrio en la 1626-a jaro.

eta|Kampulo militanta en la 17-a jarcento. La gastejestro en St. Agatha (distrikto Grieskirchen) estis la bofrato de la pli konata instiginto Stefan Fadinger. Li falis dum militiro kontraŭ bavaraj trupoj kiel kapitano, komandinte truperojn en la regionoj Hausruckviertel, Mühlviertel kaj Machlandviertel. Oni enterigis lin - same kiel s-on Fadinger - en Pupping en la distrikto Eferding.

## Literaturo 
* Felix Stieve, *Der oberösterreichische Bauernaufstand des Jahres 1626*, eldonejo Mareis, Linz 1904.
* Dietmar Straub (red.), *Der oberösterreichische Bauernkrieg 1626*, ekspozicikatalogo, Linz 1976.
* Hans Fattinger: *Stefan Fadinger und Christoph Zeller. Ihre Familie und ihre Heimat*, en: Oberösterreichische Heimatblätter 19/1965, pp. 49–60.

Kategorio:Ribelestroj
Kategorio:Supra Aŭstrio
Kategorio:Historio de Aŭstrio
Kategorio:Personoj de tridekjara milito
Kategorio:Historio de Bavario
Ghandi-ĉapo

[eta|dekstra|La *Gandhi-ĉapo* portata de [Jawaharlal Nehru.]]
La **Gandhi-ĉapo** (hindie: गांधी टोपी) estas blanka ĉapo kun pintoj je la fronto kaj malfronto. Ĝi estas farita el *khadi*. La nomo venas de la hinda gvidanto Mahatma Gandhi, kiu unue popularigis ĝin dum la lukto por hindia sendependeco. Ĉefe portita de aktivuloj por la sendependeco de Hindio, ĝi fariĝis simbola tradicio por politikistoj kaj politikaj aktivuloj por porti ĝin en sendependa Hindio.

Kategorio:Kapvestoj
Kategorio:Vestoj
3708 Soko

**3708 Soko** estas iom granda, malhela troja asteroido de Jupitero.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  elde la Observatorio de Cerro El Roble de la Universitato de Ĉilio.

## Nomo 
Ĝi ricevis la nomon de Soko, troja batalinto de la mita Troja milito, kiu, por defendi sian fraton, vundis Odiseon per lanco. La bato estus mortigiva, se la diino Atena ne estis disvojiĝinte ĝin. Tiam, Odiseo lancofrapis Sokon en la dorso kaj spitis lin dum li mortis.

## Orbito 
Ĝi orbitas en la ĉirkaŭaĵo de la punkto de Lagrange L5 de la sistemo Suno-Jupitero, en la tiel nomata "Troja Tendaro".

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Trojaj asteroidoj
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1974
Namsen

**Namsen** (sudsamee: *Nååmesje*) estas rivero en Nord-Trøndelag en Norvegio. Ĝi fontas en proksimo de la sveda limo en areo de komunumo Røyrvik, kie ĝi formas la elfluon de lago *Store Namsvatn*. Namsen trafluas la valon Namdalen 228 kilometrojn longe en okcidenta kaj suda direktoj, antaŭ ol alfluas ĉe Namsos en la Namsen-fjordon. Ĝiaj du plej gravaj alfluantoj estas Bjøra kaj Sanddøla. La rivero trafluas la komunumojn Røyrvik, Namsskogan, Grong, Overhalla kaj Namsos.

eta|200px|maldekstra|Namsen kiel rivereto La liverita akvokanto forte varias, de sub 200 m³/s ĝis super 1000 m³/s. Ĝi apartenas la tiuj riveroj en Norvegio, kiuj plej bone kovenas por fiŝkaptado. La plej gravaj fiŝaj specioj estas salmo kaj trutoj. La riverfluon reguligas multaj akvobaraĵoj, kiuj do estas ekipitaj per fiŝa ŝtuparo. Multaj kantocignoj vivas ĉe Namsen, kiuj lastatempe eĉ travintrumas tie.

Kategorio:Riveroj en Norvegio
Dionisios Solomos

**Dionisios Solomos** (greke:Διονύσιος Σολωμός, 8a de aprilo 1798 - 9a de februaro 1857) estis Greka poeto el Zakinto. Li estas plej konata kiel la aŭtoro de la Himno al Libereco (greke:Ὕμνος εἰς τὴν Ἐλευθερίαν, Ýmnos eis tīn Eleutherían), el kiu la unuaj du strofoj, kun la muziko de Nikolaos Mantzaros, fariĝis la Greka nacia himno en 1865. Li estis la ĉefulo de la Heptanesa Skolo de poezio, kaj oni povas rigardi lin kiel nacia poeto de Grekio - ne nur pro tio, ke li verkis la nacian himnon, sed ankaŭ ĉar li kontribuis al la konservo de pli frua poezia tradicio kaj reliefigis ĝian utilon al la moderna literaturo. Aliaj rimarkindaj poemoj inkluzivas *Ὁ Κρητικός* (La Kretulo), *Ἐλεύθεροι Πολιορκημένοι*(La Liberaj Sieĝitaj) kaj aliaj. La karakterizaĵo de lia laboro estas tio, ke neniu poemo escepte de la *Himno al Libereco* estis kompletigita, kaj preskaŭ nenio estis eldonita dum lia vivdaŭro.

## Aperis en Esperanto 
* La blondulino, tradukita de Antoni Grabowski, El Parnaso de Popoloj, 1913.
### Libroj pri Dionýsios Solomós 
*  Romilly Jenkins, *Dionysios Solomós.*, Cambridge U.P., 1940.
*  Byron Raizis, *Dionysios Solomos.*, Twayne, New York, 1972.

Kategorio:Grekaj poetoj
Kaskedo

**Kaskedo** estas ĉapo kun viziero el (artefarita) ŝtofo, ledo aŭ alia materialo.
Ekde la komenco de la 19-a jarcento ĝi estis populara precipe inter junuloj kaj sportuloj pro ĝia praktika uzvaloro. La viziero povas ŝirmi la okulojn kontraŭ la sunlumo. Ĝi estas ofte uzata kapvesto en armeo, polico, fajrobrigado k.t.p., kutime kiel parto de ilia uniformo.

eta|Viro kiu portas kaskedon

Dosiero:VladimirMasorin.jpg|Vladimir Masorin, Ĉefkomandanto de la Rusa Mararmeo kun kaskedo.
Dosiero:DickBerggren.jpg|Dick Berggren kun kaskedo.
Dosiero:Flat-cap.jpg|Flanka vidaĵo.
Dosiero:Flat-cap-front-view.jpg|Fronta vidaĵo.
Dosiero:Pablo picasso 1.jpg|Pablo Picasso.

Kategorio:Kapvestoj
Kategorio:Vestoj
Selbusjø

**Selbusjø** aŭ **Selbusjøen** estas la 17-a plej granda lago en Norvegio. Ĝi situas en provinco Sør-Trøndelag, ĉefe en la municipo de Selbu, do la okcidenta parto situas en municipo de Klæbu. La lago grandas 58,26 km2, tiel la plej granda en la provinco Sør-Trøndelag. Selbusjø estas parto de la akvodividilo Nea-Nidelv, kun rivero Nea alfluante ĝin en la orienta fino kaj rivero Nidelva elfluanta ĝin en la okcidenta fino. La vilaĝoj de Selbustrand, Fossan, Tømra, Trøa, Innbygda, Mebonden, Vikvarvet kaj Sjøbygda situas ĉirkaŭ la lago.

## Vidu ankaŭ 
* Listo de lagoj en Norvegio

Kategorio:Geografio de Norvegio
Kategorio:Lagoj en Norvegio
Krøderen

eta
**Krøderen** estas lago en Norvegio, en provinco Buskerud. Ĝi troviĝas en komunumoj de Flå kaj Krødsherad kaj nomata ankaŭ kiel *Krøderfjord*. Ĝi etendiĝas 41&nbsp;km en nord-suda direkto de loko Krøderen. La plej alfluanto estas Hallingdalselva en nordo de la lago, la elfluo okazas tra Snarumselva ĉe suda fino de la lago.

Ĝi grandas 42,88&nbsp;km², havas perimetron de 113,81&nbsp;km kaj profundon de 119 m.

Ĉe Noresund (ĉe RV 7) ekzistas ponto super la lago; ĉe tiu parto, la lago larĝas nur 200 m.

Kategorio:Lagoj en Norvegio
Listo de lagoj en Norvegio

Tiu ĉi estas listo de lagoj en Norvegio, grupigita laŭ surfaca grando, profundo kaj volumeno.
__TOC__

## Liste de la 250 plej grandaj lagoj en Norvegio (laŭ surfaco) 
## Listo de la 20 plej profundaj lagoj en Norvegio 
## Listo de lagoj laŭ volumeno
Géza Márton A.

**MÁRTON A. Géza** (ma:rton) estis hungara agronomo naskita en Guradobra la 26-an de junio 1904 kaj mortinta en Temeŝvaro la 24-a de aŭgusto 1962. Li estis patro de Ferenc Márton.

## Kariero 
Márton A. Géza diplomiĝis en Agronomia Altlernejo de Kluĵo (1932). De 1948 li estis profesoro, dekano de la altlernejo bestmedicina kaj bestbredada, rektoro de 1955 de Agrikultura Altlernejo de Temeŝvaro ĝis sia memmortigo.

## Verkoj kun kunulaŭtoroj 
* *Cercetări asupra porcilor de rasa "marele negru" din raioanele Criş şi Ineu* (Tv. 1957);
* *Cercetări asupra porcului alb de Banat* (Tv. 1961);
* *Experienţa unităţilor fruntaşe şi valorificarea rezultatelor de cercetare ştiinţifică în creşterea porcilor* (Tv. 1962).

## Fonto 
* Romániai magyar irodalmi lexikon

Kategorio:Rumanujaj hungaraj agronomoj
Kategorio:Hungaraj altlernejaj instruistoj
Greka abio

La **greka abio** (*Abies cephalonica*) estas abio indiĝena en la montaroj de Grekujo, precipe en Peloponezo kaj en la insulo de Kefalonio, miksiĝante kun la parenca bulgara abio pli norde en Pindo de norda Grekujo. Ĝi estas mezgranda ĉiamverda pingloarbo kiu altas 25-35 m (malofte 40 m) kaj havas trunkodiametron de ĝis 1 m. Ĝi vegetas ĉe altitudoj de 900-1 700 m, sur montoj kun jara precipitaĵo de pli ol 1 000 mm.

## Priskribo 
eta|maldekstra|220px|Branĉetoj.
eta|220px|maldekstra|Strobiloj.
La folioj estas pinglo-similaj, platigitaj, 1,5-3 cm longaj kaj 2 mm larĝaj, 0,5 mm dikaj, brile mallume verdaj supre, kaj kun du blu-blankaj strioj de stomoj malsupre. La pinto de la folio estas kutime sufiĉe akra sed foje kun malakra pinto, precipe sur malrapid-kreskantaj ŝosoj de pli maljunaj arboj. La strobiloj longas 10-20 cm kaj larĝas 4 cm, kun proksimume 150-200 skvamoj, ĉiu skvamo kun elstaranta brakteo kaj du-flugilaj semoj; ili malkombiniĝas kiam ili estas maturaj por liberigi la semojn.

Oriente ĝi ankaŭ estas proksime parenca de Nordman-abio el norda Turkujo.

## Uzado 
Tiu palearktisa specio estis grava en la pasinteco por ligno por ĝenerala konstruo, sed ĝi estas tro malofta por esti de signifa valoro nuntempe. Ĝi ankaŭ estas kreskigita kiel ornama arbo en parkoj kaj grandaj ĝardenoj, kvankam en areoj kiuj ofte travivas malfruajn frostojn ĝi estas sentema al frostdamaĝo, ĉar printempe ĝi estas unu el la unuaj pingloarboj kiuj burĝonas.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
: Pind-montaraj miksaj arbaroj

## Eksteraj ligiloj 
: Foto de strobilo.
:  Bildoj de greka abio. 
:  Masklaj strobiloj.
:  IUCN Ruĝa Listo de Endanĝerigitaj Specioj.

Kategorio:Pinacoj
Kategorio:Arboj
Kategorio:Palearktisa flaŭro
István Mártonfi

**MÁRTONFI István** (ma:rtonfi) estis hungara kuracisto naskita en Szamosújvár la 23-an de aprilo 1895 kaj mortinta en Șimleu Silvaniei la 19-a de septembro 1966. Li estis la pli aĝa frato de László Mártonfi.

## Kariero 
Mártonfi István diplomiĝis en la Universitato Ferenc József (1919). Li malfermis privatkabineton en Șimleu Silvaniei, pli poste li estis kuracisto de malsanulejo. Li redaktis la spritaĵgazeton *Keserű Lapu* (1921-22). Li estis direktoro-ĉefkuracisto de la loka malsanulejo (1940-46), ano de la redakcio de fakrevuo *Medicul Nou – Új Orvos* (1947).

## Fonto 
* Romániai magyar irodalmi lexikon

Kategorio:Rumanujaj hungaraj kuracistoj
Altina (Serbio)

**Altina,** serbe **Алтина,** estas loĝata loko en Serbio, en distrikto Beogrado (sed geografie en Srem (regiono)), en municipo de Zemun.
eta|230px|Loko de la municipo en Serbio

## Bazaj informoj 
* Loĝantaro: supozeble 10-20 mil
* Telefonprefikso: 011
* Aŭtokodo: BG

## Geografio 
Altina etendiĝas laŭ dekstra bordo de Danubo kontaktiĝanta kun Zemun. Centro de Beogrado troviĝas 11 km.

## Historio 
Ĝis la 1990-aj jaroj tiu areo estis neloĝata, nur sporade estis diversaj magazeninstalaĵoj. Pro disfalo de Jugoslavio multe da serbaj rifuĝintoj alvenis kaj trovis tie hejmojn.
eta|300px|Mapo pri municipo Zemun

## Vidindaĵoj 
## Vidu ankaŭ 
* Strukturo de Vojvodino

## Fontoj 
* Angla Vikipedio
* Mapo pri Altina

Kategorio:Loĝataj lokoj de Serbio
Kalvinana preĝejo (Tákos)

La **Kalvinana preĝejo** estas religia konstruaĵo en Hungario, en vilaĝo Tákos.

## Historio 
La preĝejo konstruiĝis en 1766 kaj pligrandiĝis en 1784. Tákos estis dum la historio malriĉa vilaĝo, tial ili ne povis financi pli modernan preĝejon. Dank' al tio la preĝejo gardis ĉiujn originajn partojn. La malnova sonorilostablo pretiĝis en 1757, sed en 1986 laŭ la originalaj skizoj kaj baldaŭaj fotoj oni konstruis pli novan, tute imitanta la originon.

## Konstruaĵo 
La kirko situas sola havanta simplan navon. La internaj mebloj estas skulptitaj el lignoj, poste oni farbis ilin. La plafono konsistas el 58 lignaj kvadratoj, en kiuj estas pentritaj diversaj motivoj de floroj kaj ankaŭ teksto pri la konstruado. La tegmento estas kovrita per ŝindo. La planko estas simpla argilo, tial oni nomumas tiun preĝejon nudpieda Notre Dame.

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Takos
Kalvinana preĝejo (Szabolcs)

La **kalvinana preĝejo** estas sakrala monumento historia en vilaĝo Szabolcs (Hungario).

## Historio 
Oni supozas, ke la unua romanika preĝejo konstruiĝis jam en la 11-a jarcento. En la sakristio la freskoj pretiĝis en la 14-a jarcento, ili jam nevideblaj. En la 15-a jarcento la preĝejo gotikiĝis. Ekde la 16-a jarcento kalvinanoj uzas ĝin. En 1841 pro tertremo la preĝejo renoviĝis kaj trakonstruiĝis, tiam la sakristio malkonstruiĝis. En 1900 turo konstruiĝis, kiun la germanoj eksplodis en 1944. En 1972 arkeologoj trovis mezepokajn partojn, poste la preĝejo iomete renoviĝis.

## Konstruaĵo 
La kirko situas sola en korto, kie estas apude ankaŭ sonorilostablo kaj skulptaĵo pri Ladislao la 1-a (Hungario). La tegmento estas kovrita per ŝindoj.

## Fontoj 
* hungare kun fotoj
* http://www.szabolcs.hu/index.php?option=com_content&view=article&id=18&Itemid=134
* http://temple-tour.eu/hu/szabolcs/29 

Dosiero:Szabolcs-Earthwork.jpg
Dosiero:Szabolcstemplom1.jpg
Dosiero:Szabolcstemplom2.jpg

Szabolcs
Manó Marton

**MARTON Manó** (ma:rton), pseŭdonimo Árva Pál, estis hungara ĵurnalisto, redaktro, poeto naskita en Kaposvár la 4-an de aprilo 1874 kaj mortinta en Budapest la 22-a de decembro 1928.

## Kariero 
Marton Manó fariĝis raportisto de *Pécsi Napló*, de 1897 redaktoro de *Nagyvárad*. En 1911 li aperigis sian ĵurnalon *Új Nagyvárad*, kiu ankaŭ pli malfrue sub sia ĉefredakdeco kiel *Estilap* gardis ĝian koloran moveman karakteron.

## Teatraĵoj prezentitaj 
* *Nyílt pályán* (1909), *Fiam, a huszár* (1910) kaj *A paróchiára besüt a nap* (1914) (Szigligeti Színház).

## Volumoj 
* *Mari és Marika*, *Még egyéb történetek* (pseŭdnime, Nv. 1919).

## Fonto 
* Romániai magyar irodalmi lexikon

Marton, M.
Marton, M.
Marton, M.
Marton, M.
Marton, M.
3709 Polipeto

**3709 Polipeto** estas granda malhela troja asteroido.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usona astronomino Carolyn S. Shoemaker elde la Observatorio de la Monto Palomar, apud San-Diego (Kalifornio, Usono).

## Nomo 
Ĝi ricevis la nomon de Polipeto, greka batalinto de la Troja milito.

## Orbito 
Ĝi estas troja asteroido. Ĝi orbitas en la ĉirkaŭaĵo de la punkto de Lagrange L4 de la sistemo Suno-Jupitero, tiel nomata "Greka Tendaro".

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Trojaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de Carolyn S. Shoemaker
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1985
3710 Bogoslovskij

'*3710 *Bogoslovskij'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la 13-an de septembro 1978 de la rusa astronomo Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la rusa soveta kantaŭtoro Nikita Vladimiroviĉ Bogoslovskij (cirile: *Никита Владимирович Богословский'', 1913–2004) okaze de ties 80-a naskiĝdato.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1978
Rekta ĵazo

**Rekta ĵazo** nomiĝas muzika konduto en moderna ĵazo, kiu ne „zigzagas“ aŭ „kapriolas“ (kiel ekz. estas tipe por libera ĵazo kaj modern-kreema ĵazo).

Ĉi tiu rekteco distingiĝas per certaj interkonsentoj. Al tiuj apartenas krom la orientiĝo je akustika songenerado precipe tipaj akompanspecimenoj de la *ritmosekcio* el baso kaj frapinstrumentaro (je svingo ekz. *promenbaso* kaj ritmo de svingaj okonaj notoj sur la cimbalo) kaj la fiksa strukturo de kantoj (temo-improvizado-temo). Je rekta ĵazo la plejparto de programo cetere konsistas el svingopecoj, kompletita per aro da latinidaj- kaj funkaj pecoj. Ankaŭ tipa estas (kvankam ne decide por la kategoriigo kiel rekta ĵazo) la limigo de la kantoselekto el normkantoj el la kolektlibro Real Book kaj bandosono orientita je la ĵazo de la 1940-aj ĝis 1960-aj jaroj kun konforma instrumentado.

Signifon havas la rekta ĵazo ne nur en nov-bibopo, sed ankaŭ je improvizad-kunsidoj, dum kiuj oni plejofte ludas rektĵazan programon el rielbukaj normkantoj. La nomitaj interkonsentoj servas je improviza-kunsidoj ĉefe al tio, malfaciligi la spontanan kunludadon de la muzikistoj.

## Referencoj 
Kategorio:Stiloj de ĵazo