open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Rizo kaj fazeoloj

[eta|300ra|dekstra|Rizo kaj fazeoloj servita en hotelo de Brazilo. La plado estas akompanata kun [viando, pano, ovoj, legomoj, ktp.]]
**Rizo kaj fazeoloj** (hispane diverse nomata: arroz y habas, arroz con habichuelas, arroz con frijoles; portugale: arroz e feijão aŭ feijão com arroz, haitie: diri ak pwa) estas tre populara plado ĝenerale en Latinameriko (kun la escepto de Ĉilio) kaj ĉefe popularega en Karibio same kiel en komunumoj de karibianoj en aliaj mondopartoj.

Konsiderante la bazan naturon de ĝiaj ingrediencoj, rizo kaj fazeoloj ekzistas en multaj regionoj de la mondo sed ĉi tiu artikolo temas pri la plado de Ameriko.

La plado kutime konsistas el blanka rizo akompanita de brunaj, ruĝaj aŭ nigraj, sekaj fazeoloj (tipe Phaseolus vulgaris aŭ Vigna unguikulata) kaj harditaj laŭ diversaj manieroj. Malsamaj regionoj havas malsamajn preferojn. En Brazilo, ekzemple, nigraj fazeoloj estas pli popularaj en Rio-de-Ĵanejro, Suda Rio-Grando kaj Sankta Katarino, dum en la plej multaj aliaj regionoj tiuj estas plejparte nur uzitaj en Feijoada. La specialaĵo de Nov-Orleano konata kiel "ruĝaj fazeoloj kaj rizo" ofte estas akompanataj de flanko de fumaĵita kolbaso aŭ rostita porkkotleto. Konata manĝaĵo de Surinamo estas BB met R (Brunaj fazeoloj kun rizo).

En multaj areoj, rizo kaj fazeoloj ofte estas servitaj flank-al-flanke prefere ol kune miksita. Aŭ alia maniero, ili povas esti konsideritaj manĝo aŭ kiel kromplado por akompani ĉefan pladon de viando aŭ kokidaĵo. Viando aŭ aliaj ingrediencoj foje estas metitaj en la rizon kaj fazeoloj aŭ (malpli ofte) miksitaj en ĝi.

Kategorio:Kuba kuirarto
Kategorio:Dominga kuirarto
Kategorio:Brazila kuirarto
Kategorio:Nov-Orleana kuirarto
Kategorio:Portorika kuirarto
Kategorio:Haitia kuirarto
Pekario

La **Pekario** aŭ **blanklipa pekario** (***Tayassu pecari***) estas mamulo artiodaktulo kiu apartenas al la familio de la Tajasuedoj. La pekario similas morfologie al la tajasuo (*Tayassu tajacu*). Ĝi similaspektas ankaŭ al apro, sed estas morfologiaj diferencoj, nome ĝi havas tri fingrojn sur la posta membro, ĝia vosto apenaŭ ekzistas kaj ĝi havas nur 32 dentojn, inter kiuj la mordodentoj etendas suben.

## Kutimoj 
La pekario estas aktiva nokte kaj tage kaj vivas ekde Usono ĝis Argentino. Ĝi longiĝas proksimume unu metron kaj ĝia felo estas nigra kaj ĝia mentono blankeca. Ĝi vivas en grandaj aroj kun pli ol cent aruloj, kvankam la nombro de individuoj forte malpliiĝas pro la homa influo en ilia habitato.

maldekstra|eta|230px|Pekario kun ido

La pekario povas esti danĝera al la homo kaj al aliaj predantoj, ĉar tiu specio kiam minacata sturmas ĝian kontraŭulon kaj estas helpita de la aliaj aruloj. Tio povas okazi kelkdekope aŭ eĉ kelkcentope por ataki jaguaron aŭ pumon.

Ilia gravedeco daŭras proksimume 160 tagojn kaj naskiĝas ofte du idoj.

Tiu neotropisa specio uzas glandon de dorso por elsendi fetoron kontraŭ malamikoj.

## Dieto 
Pekarioj estas ĉiovoraj. Ili manĝas fruktojn, semojn, ŝosojn, radikojn, senvertebrulojn, amfibiojn, lacertojn, birdidojn kaj eĉ kadavraĵojn.

## Vidu ankaŭ 
* Humida Ĉako
* Humidaj arbaroj de sudokcidenta Amazonio
* Paranaj-paraibaaj landinternaj arbaroj
* Sud-andaj jungaoj

## Referencoj 

Kategorio:Megafaŭno de Sudameriko
Kategorio:Artiodaktuloj
Kategorio:Neotropisa faŭno
Kategorio:Mamuloj de Brazilo
Kategorio:Mamuloj de Sudameriko
Ultimo tango a Parigi

***Ultimo tango a Parigi*** (***Lasta tango en Parizo***) estas itala amafera filmo de Bernardo Bertolucci aperinta en 1972.

La nudeco kaj eksplicitaj seksscenoj inkluzivitaj en la filmo kaŭzis konfliktojn kaj internacian sensacion. La filmo estas konsiderita de multaj kiel pornografia, kaj diversaj niveloj de cenzuro estis truditaj sur ĝia projekcio en multaj landoj ĉirkaŭ la mondo.

## Temo 
Usona kvardekkelk-jarulo promenas tra Parizo post la sinmortigo de sia edzino. En luota apartamento de la 16-a arondismento de Parizo, apud Ponto Bir-Hakeim kaj metrostacio , li renkontas junan virinon, filinon de kolonelo kaj 20 jarojn pli junan ol li, kun kiu li ekhavas intensan, malkvietan, kurtan, tamen senesperan rilaton. Sceno kun butero fariĝos kulta.

## Teĥnikaĵoj 
* Itala titolo: *Ultimo tango a Parigi*
* Franca titolo: *Le Dernier Tango à Paris*
* Angla titolo: *Last Tango in Paris*
* Reĝisoro: Bernardo Bertolucci
* Scenaro: Bernardo Bertolucci, Franco Arcalli
* Dekoroj: Ferdinando Scarfiotti
* Foto: Vittorio Storaro
* Muntado: Franco Arcalli
* Muziko: Gato Barbieri
* Produktado: Alberto Grimaldi
* Produktaj firmaoj: Produzioni Europee Associati, United Artists
* Distribuaj firmaoj: United Artists
* Formato: Kolora - 35&nbsp;mm - 1,75:1 - Monofonia
* Landoj:  / 
* Daŭro: 125 minutoj
* Lingvoj: franca, angla
* Aperdatoj:  / : 

## Rolularo 
* Marlon Brando: Paul
* Maria Schneider: Jeanne
* Jean-Pierre Léaud: Tom
* Massimo Girotti: Marcel
* Darling Légitimus: Pordistino
* Catherine Allégret: Catherine
* Catherine Breillat: Mouchette

## Eksteraj ligiloj 
* Ultimo tango a Parigi en IMDb 

Kategorio:Italaj filmoj
Kategorio:Francaj filmoj
Kategorio:Francalingvaj filmoj
Kategorio:Italalingvaj filmoj
Kategorio:Francaj dramaj filmoj
Kategorio:Italaj dramaj filmoj
Kategorio:Erotikaj filmoj
Kategorio:Filmoj aperintaj en 1972
Estanislao Figueras

**Estanislao Figueras y Moragas** (Barcelono, 1819 - Madrido, 1882) estis hispana politikisto. Li diplomiĝis en juro, en 1844 li translokiĝis al Tarragona, kie ekkarieris kiel advokato. Li aliĝis al Progresisma Partio kaj partoprenis en la liberala insurekcio de 1848. Samjare li translokiĝis al Madrido, kie li ekkontaktis kun respublikanaj politikistoj. Poste li kliniĝis al Demokrata Partio (1849), kreita pro disiĝo el la Progresisma Partio. En 1851 li estis elektita deputito de Tarragona, urbo al kiu li translokiĝis por formi parton de ties *Junta Revolucionaria* (Revolucia komitato), kiun li prezidis dum la politikaj eventoj kiuj enkondukis al la Progresisma Jarduo (1854-1856).

En 1855 estis elektita deputito al Parlamento, kie ĉefis la respublikan minoritaton, kaj li voĉdonis favore de la starigo de respublika reĝimo, eblo kiu ne havis la favoron de la ĉambro. Venontjare dum la preparo de la projekto de eventuala nova Konstitucio, li pledis en favoro de la malcentralizo de la ŝtato kaj de la "desamortización" (malmortigo de bienoj), sinteno kiu lin alfrontis kontraŭ la plej proksimaj sektoroj al la Katolika Eklezio.

En 1867 estis kondamnita al malliberejo, kio motivis lian fugon al Portugalio, lando de kiu li povis reveni al Hispanio danke al la triumfo de la revolucio de septembro de 1868, kiu donis komencon al la Demokratia Jarseso (1868-1874). Je sia reveno li eniris en la Federala Partio, ĉefita de Pi y Margall, kaj li fondis la ĵurnalon *La Igualdad* (La Egaleco), el kies paĝoj li defendis sian doktrinon federisman.

En februaro de 1873, post demizio de Amadeo la 1-a, li estis elektita «la unua Prezidanto de la Registaro de la Respubliko» fare de la Nacia Asembleo,*Gazeto de Madrido*, n.º 43, 12a de februaro de 1873, paĝ. 495 Kaj 496 Posteno kiun li okupis ĝis junio de la sama jaro, kiam la ekonomia krizo, tiel kiel la interna divido en la sino de lia propra partio kaj la supreniro de la kantonismo, motivis lian anstataŭon antaŭ Pi y Margall kaj lia fuĝo al Francio, de kie li revenis fine de la jaro por provi, sen sukceso, rekomponi la fragmentitan Federalan Partion. Malproksimigita ekde tiam de Pi y Margall kaj de lia partio, en 1880 li fondis, kun Ruiz Zorrilla, la Organikan Federalan Respublikan Partion, kies aktiveco, pro la morto de Figueras malmulte poste, estis malmulta.

## Referencoj 
Kategorio:Prezidantoj de Hispanio
Kategorio:Ĉefministroj de Hispanio
Kategorio:Hispanaj politikistoj
Kategorio:Katalunaj politikistoj
Kategorio:Hispanaj advokatoj
Kategorio:Unua Hispana Respubliko
Kategorio:Framasonoj
Kategorio:Hispanaj respublikanoj
Svídnice

Nomo **Svídnice** povas marki pli da lokoj:

* Svídnice (distrikto Rychnov nad Kněžnou) – municipo en distrikto Rychnov nad Kněžnou
* Svídnice (distrikto Chrudim) – municipo en distrikto Chrudim
* Svídnice (Dymokury) – parto de municipo Dymokury en distrikto Nymburk
* Svídnice (rojo) – rojo en Ercmontaro, alfluanto de rojo Flájský

aŭ **Świdnica**
* Świdnica – urbo en Pollando
Nova Kastilio

eta|250px|Nova Kastilio
**Nova Kastilio** aŭ **Kastilio la Nova** () estis unu de la historiaj regionoj de Hispanio, antaŭaj al la aktuala divido laŭ aŭtonomaj komunumoj. Ĝi enhavis la provincojn de Ciudad Real, Kvenko, Gvadalaĥaro, Madrido kaj Toledo; tiele pro geografiaj, historiaj kaj kulturaj tialoj, foje oni inkludis ankaŭ la provincon Albacete kiel parton de Nova Kastilio. Kune de Malnova Kastilio, ĝi konsistigis la regionon Kastilio.

Tiele pli malpli tiu administra koncepto estas praa de Kastilio-Manĉo.

Kategorio:Kastilio
Manuel Pavía

**Manuel Pavía y Rodríguez de Alburquerque**, konata ankaŭ kiel Generalo Pavía (Kadizo, 2-a de aŭgusto de 1827 - Madrido, 4-a de januaro de 1895). Generalo hispana kies puĉo praktike finis kun la Unua Hispana Respubliko. Li eniris en la legendo ke li eniris en la Kongreso surĉevale.

Partoprenis en la ribelo de Villarejo (1866) sub la komando de Juán Prim kaj, post la fiasko de koncerna pronunciamiento milita, li foriris al la ekzilo; kaj revenis post la Hispana Revolucio de 1868 kiu detronigis la reĝinon Isabel la 2-a (Hispanio).

Dum la 1a Respubliko li batalis kontraŭ la Karlistoj en Navaro kaj kontraŭ la movadoj kantonismaj en Andaluzio, estante nomumita dum la prezidanteco de Castelar kiel Ĝenerala Kapitano de Kastilio la Nova.

La 3-a de januaro de 1874, kiam Castelar perdas voĉdonon parlamentan, li sendis roton al la Parlamento, nuligante ĝin kaj finante tiel la parlamentan reĝimon. Post la puĉo, Pavía kunvokis ĉiujn politikajn partiojn -krom kantonalimaj kaj karlismaj, kiuj estis armile kontraŭ la centra registaro- por formi registaron de nacia koncentriĝo, kiu donus la povon al la generalo Francisco Serrano.

Kategorio:Historio de Hispanio
Kategorio:Kantonismo
Kategorio:Puĉoj
Kategorio:Hispanaj generaloj
Kategorio:Kadizo
Sur GR

**Sur** (en la romanĉa lingvo **Sour**) estas komunumo de la komunumaro Surses kaj la distrikto Albulo en Kantono Grizono, Svislando. Ĝi havis 97 loĝantojn je la 31-a de decembro 2009.

## Geografio 
Sur situas en la Valo de Surses ĉe la orienta flanko de la rivero Julio norde, malsupre de la Lago de Marmorera. Al sur apartenas krom la vilaĝo Sur mem la vilaĝetoj Furnatsch kaj Tgacrest kaj la Alpopaŝtejo Flix sur alteco de 2000 m s.m. La plej alta punkto de la komunumo estas kun alteco de 3397 m s.m. la monto Piz Calderas. En la 18-a jarcento Alpopaŝtejo Flix estis tutjara valza vilaĝo, nuntempe ĝi estas nur somera setlejo. Sur la alpopaŝtejo situas la pitoreska montarlageto Lago Blos.

## Najbaraj komunumoj 
La komunumo Sur limas en nordo al Tinizong-Rona, en oriento al Bever, en sudoriento al Bivio, en sudo al Marmorera, kaj en okcidento al Mulegns.

## Trafiko 
Tra Sur pasas la grava kantona ĉefvojo n-ro 3, kiu kondukas de Koiro tra Lenzerheide, Tiefencastel kaj la Juliopasejo al Engadino. Al la publika transportreto la komunumo estas konektita per la poŝtaŭtolinio de Tiefencastel al Bivio kaj pluen tra la Juliopasejo al Sankt-Maŭrico.

## Lingvoj 
La plimulto de la loĝantaro parolas la romanĉan lingvon, nome ties surmiranan dialekton. Tamen ankaŭ en Sur la elcentaĵo de germanlingvanoj dum la lastaj jardekoj forte kreskis. En la jaro 1980 83,93% de la loĝantaro parolis la romanĉan. Okaze de la popolnombrado de la jaro 2000 ankoraŭ 77,21% parolis kiel ĉeflingvo la romanĉan, dum 21,51% parolis la germanan kaj 3,23 % la italan.

En marto 2006 kiel unua komunumo decidis en baloto, ke la instrulingvo en la lernejo estu la grizonromanĉa.

## Vidindaĵoj 
Supre de Furnatsch aliflanke de la Juliopasejvojo sur monteto situas la Turo Spliatsch, kiun konstruis en la 13-a jarcento la Senjoroj de Marmels.

## Historio 
Jam dum la romia epoko romia armevojo kondukis tra Sur. En la 13-a jarcentoj la Senjoroj de Marmels konstruis la Turon Spliatsch. En la 14-a jarcento en Sur setlis valzoj. Sur la Alpopaŝtejo Flix setlis valzoj en la 17-a jarcento. Pro peŝtoepedemio granda parto de la valzoj formortis, la ceteraj integriĝis en la vilaĝo kaj romanĉiĝis. El la tutjara setlejo valza sur la Alpopaŝtejo Flix tial fariĝis somersetlejo. Atestilo historia estas la kapelo Son Roc sur la alpopaŝtejo.

## Vidu ankaŭ 
* Aliaj signifoj de Sur

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo de la komunumo Sur 

## Bildoj 

Dosiero:Spliatsch Lage.jpg|Turo Spliatsch
Dosiero:Alp Flix.jpg|Alpopaŝtejo Flix kun Lago Blos
Nikono

eta|dekstra|250px|Nikono reviziante la liturgiajn tekstojn
**Nikono** (rusa: Ни́кон , malnov-ruse: Нїконъ), naskita Nikita Minin (n. la 7-an de majo 1605 en Valmanovo, Rusio - m. la 17-an de aŭgusto 1681), estis la sepa patriarko de la Rusa Ortodoksa Eklezio. Tiu estis unu el la plej gravaj periodoj en la historio de la eklezio, kiam Nikon lanĉis multajn reformojn kiuj poste kondukis al daŭranta skismo konata kiel Raskol en la rusa lingvo.

Kelkaj ekleziaj eminentuloj, konataj kiel la partio de la protopopoj (dekanoj), akceptis la respondecon por la revizio de la preĝejaltarlibroj inaŭguritaj de la forpasinta patriarko Joasafo, kaj kelkaj aliaj tre sensignifaj rektigoj de certaj antikvaj observoj. Sed ili estis longe tro timemaj por iĝi vere efika.

Nikon estis multe pli aŭdaca kaj ankaŭ multe pli liberala. Li konsultis la plej grandan parton de la grekaj prelatoj eksterlande; invitis ilin al konsulto en Moskvo; kaj finfine la akademiuloj de Konstantinopolo kaj Kievo estis konvinkitaj de Nikon ke la moskvaj altarlibroj estis heterodoksaj, kaj ke la ikonoj fakte en uzo tre vaste foriris de la antikvaj konstantinopolaj modeloj, estante plejparte influitaj de baroko. Post esplorado estis konfirmita ke la moskvaj altarlibroj apartenas al malsama revizio de tio kio estis uzita de la grekoj.

Nikon tuj (1654) alvokis sinodon por reekzameni la altarlibrojn reviziitajn fare de la patriarko Joasaf, kaj la plimulto de la sinodo decidis ke "la grekoj devus esti sekvitaj prefere ol niaj propraj antikvuloj". Dua konsilio, okazinta en Moskvo en 1656, sankciis la revizion de la altarlibroj kiel sugestite de la unua konsilio, kaj anatemita la opozician malplimulton, kiu inkludis la partion de la protopopoj kaj Paŭlo, episkopo de Kolomna. La reformoj koincidis kun granda pesto en 1654 kaj rusoj ankaŭ estis tre maltrankvilaj pro la alveno de la jaro 1666 por kiuj estis la jaro de la apokalipso.

Peze pezbalancita kun la plej plena ekumena aŭtoritato, la patriarka stabo de Nikon descendis kun giganta forto sur tiuj kun kiuj li disputis. Lia skemo de reformo inkludis ne nur altarlibrojn kaj ceremoniojn sed la uzon de la novmodaj ikonoj, por kiuj li ordonis dom-al-doman serĉon. Liaj soldatoj kaj servistoj estis serĉantajn la malnovajn ikonojn kaj mokis publike tra la urboj de ties posendantoj. Li ankaŭ emisiis ukazon minacanta kun la plej severaj punoj por tiuj kiuj dezirus uzi la malnovajn ikonojn en la estonteco. Konstruado de tend-similaj preĝejoj estis strikte malpermesitaj, kaj multaj aĝaj nekanonikaj preĝejoj estis disfaligitaj por fari modelon por novaj, dizajnitaj en la "malnov-bizanca" stilo.

Kategorio:Patriarkoj de Moskvo
Fjodor Rokotov

**Fjodor Stepanoviĉ ROKOTOV** (; naskiĝis en 1735 (?) en vilaĝo *Voroncovo* (nun parto de Moskvo), mortis la 24-an de decembro 1808 en Moskvo. Li estis eminenta rusa pentristo de la 18-a jarcento.
eta|maldekstra|imperiestrino *Katerina la 2-a*|180ra
eta|loĝejo kaj studio de F.Rokotov en Moskvo
eta|memorŝtono en Novo-Spasskij klostro
Fjodor Rokotov estis naskita en familio de servutulo aparteninta al princo *Repnin*. Komenco de lia biografio estas obskura. Iuj fontoj mencias, ke li estis bastardo de la princo. Ŝajne pro tio ĉi ekzistas neniu aŭtentika portreto de la pentristo mem.

En 1755 Moskvon vizitis grafo Ivan Ŝuvalov, kiu serĉis talentajn knabojn, por ke tiuj povu studi la pentrarton en Sankt Peterburga Akademio de Belartoj. Li rimarkis la perfektajn pentraĵojn de Rokotov kaj rekomendis la junulon kiel taŭga studento. Liaj unuaj instruistoj pri la pentrarto estis franco *Jean-Louis Tocqué* kaj italo *Pietro Antonio Rotari*. En 1762 li estis nomumita lektoro de la Akademio kaj ekde 1765 Rokotov iĝis ĝia membro.

Pozicio de la pentristo grave plialtiĝis post apero de lia portreto de Ekaterina imperiestrino de Rusio, kiun li faris por ŝia inaŭguro en 1763. Ĝi tre plaĉis al la carino, kiu ordonis multe beni la akademianon. Tuj poste la tuta peterburga mondumo ekdeziris mendi siajn portretojn ĉe la moda pentristo. Danke al liaj pentraĵoj oni povas vidi multajn rusajn famulojn de tiama epoko.

Profesora laboro forprenis multajn fortojn kaj tempon de la pentristo, tial li decidis plu militservi kaj forlasis la Akademion. En 1781 Rokotov meritis la rangon de rotestro, kio rajtigis al li nobelecon.

Lastajn jarojn de sia vivo Rokotov sole loĝis en Moskvo, kie li multe laboris en la propra studio konserviĝanta ĝis nun. Li ne havis familion kaj gefilojn.

Ekde duono de 1790 jaroj li preskaŭ blindiĝis kaj grave kadukiĝis. De tiam aperis neniuj liaj pentraĵoj. Tial lian morton okazintan antaŭ Kristnasko de 1808 rimarkis fakte neniu. Liaj nevoj enterigis lin en tombejo de moskva *Novo-Spasskij klostro*. Poste lia tombo malaperis, sed nun oni intencas establi la monumenton omaĝe al la granda rusa pentristo. En Moskvo ekzistas Rokotov strato.

File:Peter III of Russia by Rokotov (1762, Nizhny Novgorod).jpg|imperiestro *Paŭlo la 1-a*
File:Rokotov orlov.JPG|grafo *G.Orlov* - 1765
File:Rokotov Kurakina.JPG|princino *A.Kurakina* - 1769
File:Ivan Shuvalov by F.Rokotov (1760, Hermitage).jpg|grafo *I.Ŝuvalov* - 1760

## Eksteraj ligiloj 
* http://nearyou.ru/rokotov/1unkman.html  supozebla memportreto de Rokotov
* http://www.abcgallery.com/R/rokotov/rokotovbio.html biografio kaj liaj bildoj 
* http://artclassic.edu.ru/catalog.asp?ob_no=  15838 biografio kaj liaj bildoj 
* http://encyclo.voila.fr/wiki/Fedor_Rokotov biografio kaj liaj bildoj 

Kategorio:Personoj de Sankt-Peterburgo
Kategorio:Rusiaj pentristoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Moskvo
Kategorio:Mortintoj en Moskvo
Burbona restaŭrado en Hispanio

La **Burbona restaŭrado** (ankaŭ nomata **Burbona resurtronigo**) en Hispanio estas la historia periodo ekde la *pronunciamiento* (hispane: *militista puĉo*) de la generalo Arsenio Martínez Campos en 1874 cele finigi la periodon de la Unua Hispana Respubliko ĝis la proklamo de la Dua Hispana Respubliko la 14-an de aprilo 1931. Ĝi karakteriĝas pro ia institucia stabileco, la konstruo de modelo de liberala ŝtato kaj la alsistemigo de la sociaj kaj politikaj movadoj ekestiĝintaj sekve de la industria revolucio, ĝis ties pliiĝanta dekadenco pro la diktaturo de Miguel Primo de Rivera en 1923.

La puĉo de la militisto Martínez Campos en 1874 resurtronigis la dinastion de Burbonoj ĉe la filo de Isabel la 2-a, Alfonso la 12-a.

## Bibliografio 
* Raymond Carr:. *España, 1808-1975*. Barcelona, 1996.
* Molas Ribalta, Pedro:. *Manual de Historia Moderna de España*. Madrid, 1988.
* Diversaj Aŭtoroj:. *Historia Política y Social Moderna y Contemporánea*, Madrid, 2001.

## Vidu ankaŭ 
* Historio de Hispanio

Kategorio:Historio de Hispanio
Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en 1874
Kategorio:Administraj unuoj malfonditaj en 1931
Omar Sulejman

**Omar Sulejman** (arabe ‏عمر سليمان‎, naskiĝis , do nun -jara) estas egipta armeano kaj politikisto. La 29-an de januaro 2011 li estis nomumita vicprezidanto de Egiptio (antaŭe tiu pozicio ne estis uzita dum 20 jaroj), post kiam inter la 23-a de januaro 1993 kaj la 29-a de januaro 2011 li estis direktoro de la sekreta servo de Egiptio kaj estis konsiderata unu el la tutmonde plej potencaj ĉefoj de spionaj organizaĵoj. Li naskiĝis en la egipta urbo Kina, kaj en 1954, en aĝo de 19 jaroj, translokiĝis al Kairo por membriĝi en la egiptia armeo kaj ties prestiĝa Militista Akademio. Armean edukon li interalie ricevis en Sovetunio, kaj kiel armeano li aktive partoprenis en la interna milito de Norda Jemeno (1962-1970), la Sestaga Milito (1967) kaj la Milito de Jom Kippur (1973).

Nur malmultajn tagojn post lia vicprezidantiĝo, la 4-an de februaro 2011 la novaĵagentejo Fox News sciigis, ke sekve de atenco kontraŭ li tiutage pereis 2 liaj korpogardistoj.

Kategorio:Egiptaj politikistoj
Kategorio:Armeo de Egiptio
Ruriko

**Ruriko**, aŭ **Rjurik** (slavone: Рюрикъ; norene: Rørik aŭ Hrørik, "fama reganto"; ĉirkaŭ 830 - ĉirkaŭ 879), estis ĉefo de varengoj, kiu akiris ordonpovon de Ladoga en 862, konstruis la setlejon Holmgardo de Novgorod, kaj fondis la Rurikidan dinastion kiu regis en la postaj Kieva Regno kaj Galicio-Volinio ĝis la 14-a kaj en la Moskva Regno ĝis la 16-a jarcento.

Ekzistas debato pri kiel Ruriko ekregis Ladogan kaj Novgorodon. La nuraj informoj pri li estas ĉerpitaj el la rusa Komenca kroniko de la 12-a jarcento, kiu deklaras ke la ĉudoj, ilmenaj slavoj (unu el la triboj orientslavaj), merioj, vepsoj kaj kriviĉoj (ankaŭ slava tribo)

Poste la triboj komencis kontraŭbatali unu la alian kaj decidis inviti Rurikon por restaŭri ordon.

Ruriko restis en la povo ĝis sia morto en la jaro 879-a. Laŭ la nefidinda Joakima kroniko, li edziĝis al Efanda de Urman. Liaj posteuloj (la Rurikidoj), aliflanke, translokigis la ĉefurbon al Kievo kaj fondis la Kievan Regnon, kiu daŭris ĝis 1240, la tempo de la mongola invado. Multaj konserviĝintaj princaj familioj patrolinie devenas de Ruriko, kvankam la lasta rurikido reginta Rusion, Bazilo la 4-a, mortis en 1612.

## Eksteraj ligiloj 
* Sergio Pokrovskij: Ruriko kaj liaj fratoj. La Ondo de Esperanto, 2012:12.

Kategorio:Rurikidoj
Kategorio:Regantoj de Kieva Regno
Kategorio:Vikingoj
Kategorio:Princoj de Rusio
Antonio Cánovas del Castillo

**Antonio CÁNOVAS del Castillo** (Malago, 8-a de februaro de 1828 – Mondragono, Gipuzko, 8-a de aŭgusto de 1897), politikisto kaj historiisto hispana. Ĉefministro de Hispanio dum la plej parto de la lasta kvarono de la 19a jarcento.

Li estis unu el la plej influaj gravuloj de la hispana politiko de la dua duono de la 19a jarcento, ĉar li estis la plej grava kondukanto de la Restaŭrado, kaj iĝis la ĉefa estro de la Liberal-Konservativa Partio. Li estas konsiderata unu de la plej brilaj konservativaj politikistoj de la historio nuntempa de Hispanio kaj kritikata pro la kreo de falsa ŝajnigo de demokratio pere de la sistemo de «*partivico*», pro nuligo de la instrulibero en Hispanio kaj pro sia sinteno favora al sklaveco.

## Vidu ankaŭ 
* Práxedes Mateo Sagasta, estro de la opozicia Liberala Partio

## Bibliografio 
* José Luis Comellas, *Cánovas del Castillo*, Ariel, 1997, ISBN 84-344-6598-1
* Obras Completas de Antonio Cánovas del Castillo (XIII volúmenes) (VV.AA., Hernández Sánchez Barba, Mario; et al.). Edición no venal. Obra completa: ISBN 978-84-88306-33-3. ISBN 84-88306-33-4. Edición en CD-Rom: Fundación Cánovas del Castillo y Boletín Oficial del Estado. NIPO: 007-00-048-2 ISBN 84-340-1205-7
* Cánovas, un hombre para nuestro tiempo. García Escudero, José María; Antología. Fundación Cánovas del Castillo. Colección Veintiuno. 2ª edición, Madrid, 1998. 384 p.&nbsp;ISBN 978-84-88306-45-6
* Cánovas y la vertebración de España. (VV.AA., Robles Piquer, Carlos; et al.) Fundación Cánovas del Castillo. Madrid, 1998. 384 p.&nbsp;Colección Veintiuno. ISBN 978-84-88306-47-0
* Cánovas y su época. García Escudero, José María; Cánovas del Castillo, Juan Antonio. Fundación Cánovas del Castillo. Madrid, 1999. 1380 p. (2 volúmenes). Colección Veintiuno. Volumen I. ISBN 978-84-88306-56-2 Volumen II. ISBN 978-84-88306-57-9. Obra completa: ISBN 978-84-88306-55-5
* En torno a Cánovas. Prólogos y epílogos a sus Obras Completas. (VV.AA. Aznar, José María et al.). Fundación Cánovas del Castillo y Rubiñós-1860, S.A. Madrid, 2000. 508 p.&nbsp;ISBN 84-88306-60-1 ISBN 84-8041-120-1

Kategorio:Historio de Hispanio
Kategorio:Hispanaj politikistoj
Kategorio:Konservativaj politikistoj
Juan Bautista Aznar-Cabañas

**Juan Bautista AZNAR-CABAÑAS** (Kadizo; 1860 – Madrido; 1933) estis armemaristo kaj politikisto hispana.

Post brila militista kariero, kie elstaris lia rolo en la kampanjoj de Maroko, eniris en politiko kelkajn monatojn antaŭ la puĉo de Primo de Rivera.

Post akiri la rangon de admiralo, la 18-an de februaro 1931 li estis kunvokita por anstataŭi la generalon Dámaso Berenguer kiel ĉefministro de la lasta registaro de la monarkio de Alfonso la 13-a. Post la venko de la respublikanaj fortoj en municipaj balotoj, li demisiis kaj la 14-an de aprilo estis inaŭgurita la Respubliko.

Kategorio:Historio de Hispanio
Kategorio:Hispanaj politikistoj
Hrabušice

**Hrabušice,** hungare **Káposztafalva** [kApostafalva], germane **Kalbsdorf** estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.
300px|eta|Hrabušice situas en la plej griza parto

## Geografio 
Hrabušice situas laŭ maldekstra bordo de Hornád, laŭ flankovojoj, fervojo preteriras. Spišská Nová Ves troviĝas je 17&nbsp;km-oj.

## Historio 
La loko estis loĝata jam dum la ferepoko. La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1279 en latina formo *"villa Composita"*. La germana loknomo *"Capusdorf"* aperis en 1284, la hungara en 1440. La vilaĝo iĝis kampurbo en 1582. En 1787 loĝis tie 843 loĝantoj en 97 domoj, en 1828 1054 loĝantoj en 147 domoj. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Káposztafalva 1161 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Szepes (reĝa departemento), al distrikto de Igló, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Hrabušice 2173 homoj, (1814 slovakoj, 348 ciganoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika romanika preĝejo kun defenda muro omaĝe al Sankta Laŭrenco el la 13-a jarcento, kelkfoje ĝi pligrandiĝis
* ruinoj de fortikaĵo el la 13-a jarcento
* renesanca paroĥo el la 17-a jarcento
* Slovaka Paradizo

## Eksteraj ligiloj 
* Hrabušice sur mapo de Slovakio

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio
eta|300px|maldekstra|Panoramo de Hrabušice

Kategorio:Municipoj en distrikto Spišská Nová Ves
Reĝo de Hispanio

La **Reĝo de Hispanio** estas la ŝtatestro de Hispanio, simbolo de ties unueco kaj daŭro, kiu devas arbitri kaj moderigi la regulan funkciadon de la institucioj kaj reprezenti la estaĵon de Hispanio, krom ĉiuj funkcioj precize atribuitaj de la Konstitucio kaj la leĝoj. Li estas ankaŭ komandanto kaj estro de la Hispana Armeo kaj superestro de la Reĝaj Akademioj.

[maldekstre|eta|250ra|La [Reĝa Palaco de Madrido estas oficiala sidejo de la Reĝo de Hispanio, kiu de longe jam ne loĝas tie.]]
La Hispana Konstitucio temas pri la Institucio de la Krono, la persono de la reĝo kaj ties funkcioj. En la aktualo la reĝo de Hispanio estas Filipo la 6-a de la Dinastio de Burbonoj.

## Vidu ankaŭ 
* Hispana reĝa familio
* Monarkio de Hispanio

## Notoj 

Kategorio:Politiko de Hispanio
Ferenc Ivándi

**IVÁNDI Ferenc** (iva:ndi ferenc), Izsák estis rumania hungara tradukisto, kritikisto, artverkisto naskita en Marosvásárhely la 5-an de novembro 1909 kaj mortinta en Temeŝvaro la 14-an de decembro 1982. Li estas la frato de Sámuel Izsák kaj László Izsák. 
## Biografio
Ferenc Ivándi finis en la komerca akademio de Grenoble (1929). Li estis oficisto ĉe la loka filio de la kreditbanko *Magyar Általános Hitelbank*, poste de la fabrikoj. Li publikis artikolojn en *Szabad Szó* kaj *Bánsági Írás*. Li publikis pli longan studaĵojn en la antologio *Bánáti Tükör* pri la belarta vivo de Banato post 1945 (Temesvár, 1961) pri poezio de Károly Endre. Li tradukis el rumana kaj franca lingvoj.
## Fonto
*Magyar Életrajzi Lexikon
Ivandi, F.
Chrasť nad Hornádom

**Chrasť nad Hornádom,** hungare **Haraszt** [harast], germane **Grast** estas malgranda vilaĝeto kaj municipo en Slovakio.
300px|eta|Chrasť nad Hornádom situas en la plej griza parto

## Geografio 
Chrasť nad Hornádom situas en ambaŭ bordoj de Hornád, laŭ traira flankovojo, laŭ fervojo Krompachy-Spišská Nová Ves. La lasta urbo troviĝas je 10&nbsp;km-oj. La vilaĝo havas 2 pontojn tra la rivero.

## Historio 
La unua mencio okazis pri la bieno en 1280 en formo *"Horost"*, pri la vilaĝo en 1344. En 1605 oni komputis tie 4 domojn, en 1700 139 loĝantojn. En 1787 loĝis tie 422 vilaĝanoj en 53 domoj, en 1801 351 vilaĝanoj, en 1828 410 vilaĝanoj en 56 domoj. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Haraszt 256 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Szepes (reĝa departemento), al distrikto de Igló, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Chrasť nad Hornádom 727 homoj, (692 slovakoj, 31 ciganoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika malfruromanika rotondo omaĝe al Sankta Triunuo en 1302, trifoje renovigita

## Eksteraj ligiloj 
* Chrasť nad Hornádom sur mapo de Slovakio

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Municipoj en distrikto Spišská Nová Ves
1672 Gezelle

'*1672 *Gezelle''''' estas mezgranda asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la belga astronomo Eugène Joseph Delporte elde la Reĝa observatorio de Belgio en Uccle.

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de la belga pastro kaj poeto Guido Gezelle.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Eugène Joseph Delporte
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1935
Liber-elektrona lasero

eta|upright=1.5|Skema skizo de XLEL-a liberelektrona lasero
**Liber-elektrona lasero** aŭ LEL, estas lasero kiu havas samajn optikajn trajtojn kiel konvenciaj laseroj, kiel ekzemple radio de ŝargitaj partikloj konsistanta el kohera elektromagneta ondo kiu povas atingi maksimuman povumon, sed kiu uzas kelkajn tre malsamajn funkciigajn principojn por formi la radion. Male al gaso-, likvaĵo-, aŭ solidsubstancaj laseroj kiel ekzemple diodaj laseroj, en kiuj elektronoj estas ekscititaj en malliberaj atomaj aŭ molekulaj statoj, LEL uzas relativan elektronradion kiel laseran medion kiu movas libere tra magneta strukturo, tial la esprimo liber-elektrona. La liber-elektrona lasero havas la plej vastan frekvenc-intervalon de iu lasera speco, kaj povas esti vaste agordebla, nuntempe laborante en ondolongo de mikroondoj, tra teraherca radiado kaj infraruĝa, ĝis la videbla spektro, ĝis ultraviola, ĝis rentgenradiadoj.

Liber-elektronaj laseroj estis inventitaj fare de John Madey en 1976 ĉe Universitato Stanford. La laboro eliris el esplorado farita fare de Hans Motz kiu proponis la vigleran magnetan konfiguracion ĉe la kerno de liber-elektrona lasero. Madey uzis 24 MeV-an elektronradion kaj 5 m longan vigleran por plifortigi signalon. Baldaŭ poste, aliaj laboratorioj kun akceliloj komencis evoluigi tiajn laserojn.

Kategorio:Laseroj
László Izsák

**IZSÁK László** (iĵa:k la:slo:), Bálint-Izsák estis rumania hungara verkisto, ĵurnalisto, publicisto naskita en Marosvásárhely la 25-an de majo 1911 kaj mortinta en Temeŝvaro la 1-an de oktobro 1986. Li estas la pli aĝa frato de Sámuel Izsák kaj pli juna frato de Ferenc Ivándi. 
## Biografio
László Izsák studis en sia naskiĝurbo kaj Nadjvarado (1930). Li estis oficisto ĉe entreprenoj, respektive laboristo. Li publikis de 1925 en *Temesvári Hírlap*. De la 30-aj jaroj li estis kunlaboranto de la revuo *Korunk*. En 1939 li redaktis la gazeton 6 Órai Újság. Post 1945 li estis fabrikestro, institutestro, mallongtempe vicdirektoro de la Temesvári Állami Magyar Színház. Inter 1955 kaj 1959 li estis rubrikestro de la *Szabad Szó*. 
## Verkoj
**Az első brigád* (novelo, 1950); 
**Sodró erők* (romano, 1963); 
**Holdsütésben* (tri romanetoj, Temesvár, 1976); 
*''A nap jegyében (r., Temesvár, 1979).
## Fonto
*Magyar Életrajzi Lexikon
Izsak, L.
Sámuel Izsák

**IZSÁK Sámuel** (iĵ:k ŝa:muelslo:) estis rumania hungara medicin-kaj farmacihistoriisto en Marosvásárhely la 20-an de decembro 1915 kaj mortinta en ? la 4-an de septembro 2007  Li estas la pli juna frato de Ferenc Ivándi kaj László Izsák. 
## Biografio
Izsák studis medicinon en Bologna kaj Kluĵo, sed li diplomiĝis nur en 1948 pro rasismaj leĝoj. Li komencis sian karieron en Universitatea de Medicină și Farmacie din Târgu Mureș (OGYI) de Kluĵo, li iĝis universitata profesoro (1977) ĝis sia pensiuliĝo (1981).
## Verkoj
**Aspecte din trecutul medicinii româneşti* (1954); 
**Din trecutul legăturilor medicale româno-maghiare* (1956), 
**A román–magyar orvosi kapcsolatok múltjából*. Trad.. Dr. Derzsi László. 1957);
**Iuliu Baraş – un mare popularizator al ştiinţelor naturii* (1956); 
**Ştefan Stîncă. Viaţa şi opera lui medicală* (1956); 
**Nicolae Kretzulescu – iniţiatorul învăţămîntului medical românesc* (1957); 
**Studii şi cercetări de istoria medicinii şi farmaciei din R. P. R.* (az Oktatásügyi Minisztérium II. díjával kitüntetett munka, 1962);
**Farmacia de-a lungul secolelor* (1979). 
## Fonto
*Magyar Életrajzi Lexikon

Izsak, S.
Kaľava

**Kaľava,** hungare **Szepeskárolyfalva** [sepeŝkArojfalva], germane **Karlsdorf in der Zips** estas malgranda vilaĝeto kaj municipo en Slovakio.
300px|eta|Kaľava situas en la plej griza parto

## Geografio 
Kaľava situas en maldekstra bordo de Hornád, laŭ traira flankovojo. Spišská Nová Ves troviĝas je 24&nbsp;km-oj.

## Historio 
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1300 en formoj *"Kaloua, Kalyawa"*. En 1787 loĝis tie 152 vilaĝanoj en 16 domoj, en 1828 201 vilaĝanoj en 28 domoj. Ĝis 1899 la oficiala hungara loknomo estis *Kalyava,* poste ĝi ricevis hungaran nomon pro la hungariga politiko. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Szepeskárolyfalva 293 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Szepes (reĝa departemento), al distrikto de Gölnicbánya, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Kaľava 423 homoj, (420 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo omaĝe al Sankta Kruco de 2001
* baroka kapelo omaĝe al (Sepdolora) Dipatrino de 1737, en la 19-a jarcento trakonstruiĝis

## Eksteraj ligiloj 
* Kaľava sur mapo de Slovakio

## Fontoj 
* Hungara Vikipedio

Kategorio:Municipoj en distrikto Spišská Nová Ves
Gary Moore

**Robert William Gary MOORE** (4-a de aprilo 1952 - 6-a de februaro 2011), simple konata kiel **Gary Moore**, estis muzikisto, el Belfast konata kiel fama blusroka gitaristo kaj kantisto.

Moore mortis la 6-an de februaro 2011 nokte en Estepona, Hispanujo.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo
* Gary Moore Signature Les Paul BFG  - Gibson Les Paul

Kategorio:Irlandaj muzikistoj
Kategorio:Irlandaj kantverkistoj
Kategorio:Irlandaj gitaristoj
Kategorio:Anglalingvaj kantistoj
1674 Groeneveld

'*1674 *Groeneveld''''' estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la germana astronomo Karl Wilhelm Reinmuth elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.

Ĝi estis sendepende remalkovrita elde Turku la 22-an de februaro de la finnlanda astronomo Yrjö Väisälä, kiu anoncis la malkovron pli frue, kaj, la sama nokto, de la hungara astronomo György Kulin elde Budapeŝto.

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la nederlandan astronominon Ingrid van Houten-Groeneveld.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Karl Wilhelm Reinmuth
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1938
1675 Simonida

'*1675 *Simonida'''* estas malgranda hela asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la serba astronomo Milorad B. Protić elde la observatorio de Beogrado.

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Simonida'', edzino de la reĝo Stefan Uroš II Milutin de Serbio (1253 - 1321, reĝis 1282 - 1321).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Milorad B. Protić
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1938
Canon EOS 400D

**Canon EOS 400D** estis cifereca spegula fotilo fabrikita de la japania kompanio *Canon* (prononco [],  []). Ĝi havis dimensiojn de 126,5 x 94,2 x 65 mm³ kaj pezon de 510 gramoj. Teknike, ĝi produktis ciferecajn bildojn en maksimuma distingivo de 3888 × 2592 rastrumeroj, tio signifas 10,1 milionojn da bilderoj. 

Ĝi nomiĝas **Digital Rebel XTi** en Usono kaj **Kiss Digital X** en Japanio.
## Eksteraj ligiloj 
* oficiala kompania retejo ()

EOS 400D
Jamník (distrikto Spišská Nová Ves)

**Jamník** (hungare *Szepesárki* [sepeŝArki], germane *Jemmnik*) estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.

## Situo 
Jamník situas laŭ flankovojoj.

## Historio 
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1277 en formo *"Yempnik"*. Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Szepes (reĝa departemento), al distrikto de Spišská Nová Ves, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Jamník 1054 homoj, (1052 slovakoj).

## Vidindaĵoj 
* romkatolika preĝejo omaĝe al Apostolo Sankta Bartolomeo de 1951

Kategorio:Municipoj en distrikto Spišská Nová Ves
Bitola-a enskribo

eta|La bitola-a enskribo La bitola-a surskribo en la malnovslava lingvo datumiĝas el la epoko de Ivan Vladislav, kiu reĝis dum 1015-1018 kiel la lasta caro de la Unua Bulgara Regno. Kelkaj makedonaj historiistoj titolas lin lasta suvereno de ebla makedona ŝtato mezepoka, kvankam tiukaze la menciita surskribo ne povus esti konsiderata aŭtentika respektive devus esti tute subpremata!

Troviĝis la enskribaĵo en decembro de la 1956-a jaro, kiam oni malkonstruis moskeon en Bitola. Ĝi estis konstruita antaŭe el ŝtonoj de la loka citadelo. En la teksto la reganto anoncas finkonstruon de la fortreso kaj prezentas sin kiel bulgaro - sed ne makedono! Tio ege oponas la oficialan ŝtatan doktrinon makedonisman en la hodiaŭa Nord-Makedonio.

## Ligiloj 
* http://www.bitolamuseum.org/ Muzeo kie konserviĝas la enskribaĵo
* http://paper.standartnews.com/archive/2004/04/01/english/features/s4037_5.htm  Rolo publika de la ŝtono 

Kategorio:Surskriboj
Kategorio:Historio de Bulgario
Kategorio:Historio de Makedonio
1676 Kariba

'*1676 *Kariba'''* estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la sud-afrika astronomo Cyril V. Jackson elde la Observatorio de la Unio en Johanesburgo.

## Nomo 
Ĝia nomo referas al la baraĵa lago *Kariba'', inter Zambio kaj Zimbabvo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Cyril V. Jackson
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1939
Ĉinologio

[eta|Bronza statuo de la majstro [Konfuceo, grava allogaĵo por ĉinologoj.]]
**Ĉinologio** estas la studoj rilataj al Ĉinio, kaj konsekvence al ĉinoj. Internacie estas uzata ankaŭ la neologismo *Sinologio*. La ĉefa kerno de tiuj studoj estas la ĉina lingvaro kaj partikulare la mandarena (官話), ties literaturo kaj kulturo.

La ĉinologio estas studfako disvolvigita el du perspektivoj: tiu plenumita el la interno de la ĉina kulturo, kun ekstera projekcio ĉu ampleksa ĉu limigita, kaj tiu plenumita el aliaj kulturoj. En la dua aspekto ĝi ofte rilatas al la fakoj de la kompara literaturscienco kaj de la historia de la ideoj. La nomo 'ĉinologio' estas, same kiel la ceteraj gravaj fakoj pri najbaraj orientaziaj kulturoj (Japanologio, Koreologio, kiu origine dependas el tiu) inventaĵo de okcidentuloj. En la neologismo *Sinologio* la komponanto sino- derivas de la greka Σίνα, kiu signifas Ĉinion, kaj -logio el -λογία en sia senco de 'traktaĵo, studo, fako'.

## Fakaj gazetoj 
* Berliner China-Studien
* Bulletin de l'École française d'Extrême Orient
* Chinese Heritage Quarterly, China Heritage Project, Aŭstralia Nacia Universitato
* Euro-Sinica
* Harvard Journal of Asiatic Studies
* Journal of Asian Studies
* Journal Asiatique
* Late Imperial China
* Monumenta Serica
* Sino-Platonic Papers
* T'oung Pao
* Modern China
* Toho Gakuho
* Toyoshi Kenkyu
* Zi Yue - Revista de Sinologia da Universidade de São Paulo

## Vidu ankaŭ 
* Hindologio
* Orient-Aziaj studoj

## Notoj 

Kategorio:Homa scienco
Preĝejo Sankta Jozefo (Nova Urbo)

eta
**Preĝejo Sankta Jozefo** () estas preĝejo kaj monaĥejo en Prago starigitaj en 1630; la preĝejo estas simpla baroka konstruaĵo el la jaroj 1636-1653. La monaĥejo servis pli poste kiel soldatkazerno; ĝi estis detruita meze de la 19-a jarcento kaj surloke estiĝis la hodiaŭa pseŭdoromanika konstruaĵo. En la jaro 1834 militservis tie ĉi la fama ĉeĥa verkisto kaj dramisto Josef Kajetán Tyl kaj verkis tie la tekston de la kanto "Kde domov můj" (Kie mia hejm'), kiu nun estas ĉeĥa ŝtata himno.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* https://www.prague.eu/cs/objekt/mista/1277/kostel-sv-josefa

Kategorio:Kristanaj preĝejoj en Prago
Kategorio:Preĝejoj sub patroneco de Sankta Jozefo
Kategorio:Konstruaĵoj en Nova Urbo (Prago)
Kategorio:Renesancaj konstruaĵoj en Ĉeĥio
Kategorio:Kapucenaj preĝejoj
Kategorio:Kulturaj memorindaĵoj en Prago
Kategorio:Religiaj konstruaĵoj finitaj en 1650-1659
Kategorio:Aperis en 1653
Sankta Jozefo (Nova Urbo)
Deutsche Morgenländische Gesellschaft

La organizaĵo **Deutsche Morgenländische Gesellschaft** (**DMG**; Esperante "Germana Orientalistika Societo") estas scienca asocio dediĉita je la studo de la lingvoj kaj kulturoj de Azio kaj de Norda Afriko.

## Historio 
La societo estis fondita la 2-an de oktobro 1845 en Lepsiko fare de gvidaj orientalistoj el Germanlingvio, kaj fare de pluraj membroj de aliaj orientalistaj societoj kiel la aziaj societoj de Parizo, Londono kaj Kalkuto. La organizaĵo fondiĝis por "subteni ĉiujn aspektojn de la scio pri Azio kaj pri la landoj proksime rilataj" (aparte la nordafrika lando Egiptio kun sia antikva kaj moderna kulturoj), "kaj por distribuo de tiuj scioj en pli vastaj rondoj. Tial la societo ne nur traktos la orientalistan literaturon, sed ankaŭ la historion de tiuj landoj kaj la esploron de ilia situacio kaj historie kaj nuntempe".

Kvankam la scienca fako Orientalistiko jam en 1795 ekestis en Parizo per estigo de la *École speciale des langues orientales* kaj ĝis la jaro 1845 tutmonde jam ekzistis pluraj unuopaj aziaj societoj, la fondon de la societo multaj sciencistoj konsideras la internaciigon de la fako orientalistiko. Por multaj jaroj la societo koncentriĝis en tradicia scienca agado, nome studo de "scioj pri la lingvoj, literaturoj, historioj, religioj kaj filozofioj, juraj kaj sociaj formoj, arkeologio, kaj la arta kaj materia kulturoj de la popoloj vivantaj" en Azio. Dum la lastaj tri jardekoj de la 20-a jarcento tamen la emfazo pli kaj pli fokusigis esplorojn de sociaj kaj politikaj sciencoj pri la aziaj landoj. Ekde la jaro 1847, la societo publikigas ĵurnalon nomatan "Zeitschrift der Deutschen Morgenländischen Gesellschaft" (ZDMG), ekde la jaro 1857 la publikaĵoserion "Abhandlungen für die Kunde des Morgenlandes" (AKM, "verkaĵoj je la scio pri Azio kaj Nordafriko") kaj ekde la jaro 1964 la publikaĵoserion "Beiruter Texte und Studien" (BTS, "bejrutaj tekstoj kaj studoj").

## Graveco nuna 
La ĝis la nuntempo science plej signifa **transliteriga sistemo** de la araba skribo al latina alfabeto, en arabaj, persaj kaj malnovaj turkaj tekstoj, estas de la societo DMG kaj tutmonde akceptiĝis en 1936 kadre de la Internacia Orientalistika Kongreso en Romo.

Nuntempe la societo havas sian sidejon en la Sudazia Instituto de la Universitato de Hajdelbergo.

## Vidu ankaŭ 
* DIN 31635
* Heinrich Leberecht Fleischer, kunfondinto

## Referencoj 
* Holger Preissler: *Die Anfänge der Deutschen Morgenländischen Gesellschaft ("la komenca fazo de la Germana Orientalistika Societo")* . En: *Zeitschrift der Deutschen Morgenländischen Gesellschaft* (ĵurnalo de la societo), 145/2, Hubert, Göttingen 1995)

## Eksteraj ligiloj 
* retejo de la societo (de)

Kategorio:Sciencaj societoj
Kategorio:Germanaj asocioj
Kategorio:Orientalistiko
1673 van Houten

'*1673 *van Houten''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la germana astronomo Karl Wilhelm Reinmuth elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la nederlandan astronomon Cornelis Johannes van Houten.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Karl Wilhelm Reinmuth
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1937
Preĝejo Sankta Jozefo (Malgranda Kvartalo)

Preĝejo Sankta Jozefo|eta|dekstra|200ra
La **Kirko Sankta Jozefo** () en la urbokerno de Prago, Ĉeĥio, apartenis al la iama Karmelana monaĥinejo. Konstruita en la jaroj 1686-1692; ĝia masiva, impone konceptita frontmuro estas ornamita per skulptaĵoj de M. Jäckl el la jaro 1691. La aliĝintaj barok-stilaj konstruaĵoj de la estinta monaĥinejo devenas el la 17-a jarcento; nuntempe oni adaptis ilin al la bezonoj de la Ministerio de financoj. Al la monaĥinejo apartenis granda ĝardeno, fondita en la dua duono de la 17-a jarcento (hodiaŭ "Vojanovy sady"). La enirejo troviĝas en la strato "U lužického semináře" kontraŭ la domo n-ro 110/40. Tiu ĉi parko estas unu el la plej belaj en la Malgranda urbo. Sur ĝia loko staris siatempe palaco de la episkopoj de Prago; dum la konstruo de la nova minister-iejo en la jaro 1928 oni malkovris ĝiajn malfruromanikajn postrestojn, kiuj estas konservitaj en la kelaro de la nov-konstruaĵo. Unu restaĵo de tiu granda, unue romanika, poste gotika komplekso, estas turo en la korto de la domo en la strato "Mostecká ulice".

Kategorio:Kristanaj preĝejoj en Prago
Prago
Kategorio:Karmelanaj preĝejoj
Kategorio:Konstruaĵoj en Malgranda Kvartalo (Prago)
Kategorio:Barokaj preĝejoj en Ĉeĥio
Kategorio:Kulturaj memorindaĵoj en Prago
Kategorio:Religiaj konstruaĵoj finitaj en 1690-1699
Kategorio:Aperis en 1692
Canon EOS-1 Ds Mark II

**Canon EOS-1 Ds Mark II** estis cifereca spegula fotilo fabrikita de la japania kompanio *Canon* (prononco [],  []). Ĝi havis dimensiojn de 156 × 157,6 × 79,9 mm³ kaj pezon de 1215 gramoj. Teknike, ĝi produktis ciferecajn bildojn en maksimuma distingivo de 4992 × 3328 rastrumeroj, tio signifas 16,6 milionojn da bilderoj. 

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala kompania retejo ()

EOS-1 Ds Mark II
Drăgoiești

**Drăgoiești** estas la nomo de pluraj lokoj en Rumanio:
* Drăgoiești (Gorj)
* Drăgoiești (Suceava)
* Drăgoiești (Timiș)
1677 Tycho Brahe

'*1677 *Tycho Brahe''''' estas asteroido de la asteroida zono.

## Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la finnlanda astronomo Yrjö Väisälä elde la Observatorio de Iso-Heikkilä en Turku.

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la danan astronomon Tycho Brahe.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Brahe
Kategorio:Malkovrita de Yrjö Väisälä
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1940
Drăgoiești (Suceava)

**Drăgoiești** [drəgojeŝtj] estas komunumo en distrikto Suceava en Rumanio. Ĝi konsistas el samnoma vilaĝo, Lucăcești kaj Măzănăești.
Pour l'Afrique et pour toi, Mali

**Pour l’Afrique et pour toi, Mali** estas nacia himno de Malio, oficialigita la 9-an de aŭgusto 1962. La tekston verkis **Seydou Badian Kouyaté**, tiama ministro pri agrikulturo. La muzikon verkis Banzoumana Sissoko. 	 

La nacia himno de Malio temas pri patrujamo, nacio, unueco de Afriko, preteco de malianoj morti por la nacio kaj libereco. La muziko estas tradicia eŭrop-stila militista marŝo-muziko.

## Franca teksto 
: *À ton appel, Mali,*
: *Pour ta prospérité*
: *Fidèle à ton destin*
: *Nous serons tous unis,*
: *Un peuple, un but, une foi.*
: *Pour une Afrique unie*
: *Si l’ennemi découvre son front*
: *Au dedans ou au dehors*
: *Debout sur les remparts*
: *Nous sommes résolus de mourir.*

**Refrain:***
: *Pour l’Afrique et pour toi, Mali,*
: *Notre drapeau sera liberté.*
: *Pour l’Afrique et pour toi Mali*
: *Notre combat sera unité.*
: *Ô Mali d’aujourd'hui*
: *Ô Mali de demain*
: *Les champs fleurissent d’espérance*
: *Les cœurs vibrent de confiance*

: *Debout villes et campagnes*
: *Debout femmes, jeunes et vieux*
: *Pour la patrie en marche*
: *Vers l’avenir radieux*
: *Pour notre dignité*
: *Renforçons bien nos rangs*
: *Pour le salut public*
: *Forgeons le bien commun*
: *Ensemble au coude à coude*
: *Faisons le sentier du bonheur.*

*Refrain*
: *La voie est dure très dure*
: *Qui mène au bonheur commun*
: *Courage et devouement*
: *Vigilence à tout moment*
: *Vérité des temps anciens*
: *Vérité de tous les jours*
: *Le bonheur par le labeur*
: *Fera le Mali de demain.*

*Refrain*
: *L’Afrique se lève enfin*
: *Saluons ce jour nouveau*
: *Saluons la liberté*
: *Marchons vers l’unité*
: *Dignité retrouvé*
: *Soutient notre combat*
: *Fidèle à notre serment*
: *De faire l’Afrique unie*
: *Ensemble debout mes frères*
: *Tous au rendez-vous de l’honneur.''

Malio
Kategorio:Naciaj simboloj de Malio
Kategorio:Malia muziko