open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
20264 Chauhan

'*20264 *Chauhan'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Neha Chauhan*, finalistino en 2004 de la *Intel Science Talent Search*, scienca konkurso por lernantoj en lasta jaro de mezlernejo, pro ŝia projekto pri medicino kaj sano. Ŝi estis lernantino ĉe la *Susan E. Wagner High School'' en Staten-Insulo (Novjorko, Nov-Jorkio, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Glarea lozoyensis

***Glarea lozoyensis*** estas specio de fungo el la klaso *Leotiomycetes*.

## Industria uzo 
Oni malkovris la stamon ATCC20868 en marĉeto de biena en la valo del Rio Lozoya, apud Madrido. La Centraalbureau voor Schimmelcultures studis ĝin. Oni uzas *Glarealozoyensis* por fabriki la pneumocandino Bo, kiu estas neribosoma peptido kun lipido.

## Ĝenaro 
Oni vicriveli tute ĝian ĝenaron en 2012. Oni trovas genoj por la produktado da ergotoalkaloidoj, sed ŝajne la fungo ne produktas ilin.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* ,  kaj multe aliaj lingvoj Cybernome (por elekti la lingvon, klaki sur la porko).

Kategorio:Leotiomycetes
Kategorio:Mikologio
Kategorio:Fungospecioj
Cuĉikaŭa Akira

**CUĈIKAŬA Akira ** (japane土川啓 , *Tsuchikawa Akira*) estas japana astronomo.

Laŭ *Minor Planet Center*, li kunmalkovris 4 asteroidojn en 1994 kaj 1999, unu kun Osamu Muramatsu, sub la nomo de *A. Tsuchikawa*.

## Notoj kaj referencoj 
Kategorio:Viroj
Kategorio:Japanaj astronomoj
Antonin Scalia

eta|Antonin Scalia (oficiala kortuma portreto, 2009)
Antonin Scalia (n. la  – m. la } estis de la  ĝis sia morto juĝisto de la Supera Kortumo de Usono. Li estis la plej longe servanta juĝisto de la Kortumo. Oni rigardis lin kiel intelekta fortulo en la dekstrema flanko de la Kortumo, subtenante originalismajn kaj tekstismajn interpretojn de la Konstitucio. Li estis la unua italdevena juĝisto en la Kortumo.

Scalia naskiĝis en Trenton, Nov-Ĵerzejo. kaj lernis en publikaj bazlernejoj kaj en katolika mezlernejo. Li studentis ĉe Universitato Georgetown kaj ricevis juran dilplomon (LL.B.) de la Jura Lernejo Harvard. Li laboris kiel advokato, instruis pri juro en la Universitato de Virginio kaj la Universitato de Ĉikago, kaj servis en diversaj postenoj en la usona registaro sub prezidentoj Nixon kaj Ford. En 1986 prezidento Ronald Reagan nomumis lin al la Supera Kortumo kiam William Rehnquist leviĝis al la posteno ĉefjuĝista.

## Fontoj 
La artikolo baziĝas en la anglalingva Vikipedio,

Kategorio:Usonaj juĝistoj
Kategorio:Italaj usonanoj
Preĝejo Sankta Mario (Ellrich)

La **Preĝejo Sankta Mario** (germane: *Frauenbergkirche*) estas protestantisma preĝejo en la nordo de Ellrich, Germanio. eta|Suprenirado al la preĝejo monta de la Dipatrino

## Historio 
La setlejo Alarichi, norde de la hodiaŭa urbo Ellrich, situante inter la rivero Zorge kaj la monto Frauenberg, menciitas unuafoje jam en la jaro 876. Sur la tiea monto verŝajne jam en antaŭkristanismaj tempoj troviĝis ia pagana kultloko, sur kiu oni starigis en la 9-a/10-a jarcento lignan preĝejon. Ne antaŭ la 11-a jarcento ĝi anstataŭigitis per konstruaĵo el ligno. En la 14-a/15-a jarcento ĝi pligrandigitis.

Post la t.n. Reformacio la ejo uzitis ĉefe por edifaj vesperaj liturgiaĵoj kaj funebraj ceremonioj. Kiam en 1957 estis decidite fermi la urban Preĝejon Sankta Johano, la Mario-preĝejo regule ekfunkciis krom vintre.

## Priskribo 
Temas pri ununava preĝejo kun altarejo kaj norde alkonstruita sakristio. l
La okulfrape malgrandaj fenestroj estas eble dokumentilo pri defenda funkcio dum la frua Mezepoko. En la 13-a jarcento la ĥorejo kaj la tiea surtegmentero ricevis sonorilaron frugotikan.

En la altarejo troviĝas frugotika altara krucifikso el la 13-a/14-a jarcento kun malfrugotika Madono funebranta (mezo de la 15-a jarcento). Ĉe la orienta ekstera muro troviĝas ŝtona reliefo el la 15-a jarcento montrante Marion kun la bebo. Manlavujo kun defluejo eksteren-a de la sama tempo estas en alia niĉo.

La du sonoriloj mulditis en 1957 fare de la firmao Schilling & Lattermann en Apolda. La baptoŝtono estas de 1596 originante el Steinrode. Ĝi estis starigita tie ĉi en la jaro 1967-a. La orgeno de Robert Knauf el la jaro 1889 estis antaŭe en la preĝejo de Mauderode.

## Fonto 
Sparkassen-Kulturstiftung Hessen-Thüringen (eld.): *Kulturelle Entdeckungen. Thüringen. Band 1*, 2009, ISBN 978-3-7954-2249-3, p. 66

## Eksteraj ligiloj 
* Prie sur la urba retejo
* Prie sur barsch-ellrich.de 

Ellrich
Kategorio:Distrikto Nordhausen
Ellrich
Christian Benedikt Michaelis

**Christian Benedikt MICHAELIS** (naskiĝinta la  en Ellrich, mortinta la  en Halle (Saale)) estis germana teologo kaj orientalisto.

## Vivo 
Michaelis studis teologion kaj orientajn lingvojn en Halle kaj iĝis en 1713 neordinara profesoro, en 1714 ordinara profesoro pri filozofio, samloke. En 1731 li doktoriĝis kaj profesoriĝis pri teologio. En 1738 li estiĝis profesoro pri orientaj lingvoj kaj la greka lingvo.

## Graveco 
De liaj verkoj pri la Malnova Testamento menciindas lia kunlaboro kun la onklo Johann Heinrich Michaelis, kiu publikigis la *Biblia hebraica* respektive la komentojn *Uberiores annotationes in hagiographos Veteris Testamenti libros*. En ĝi Christian Michealis respondecis pri la kritika prilaboro de la libroj Jeremia, Plorkantoj, Daniel, Amos, Obadja, Miĥa, Zeĥarja. (kp. bibl. hebr. [677] praefat. c. 5 § 12), sed ankaŭ pri la Sentencoj kaj la Psalmoj 42-45 (el la jaro 1720). Li eĉ devancis la onklon science. Tekstokritikaj estis ankaŭ la verkoj *De punctorum ebraicorum antiquitate* (1739) kaj la ĉe Pott ("Sylloge commentatt. theol. I, II") aperinta verko *Dissertatio qua ritualia sacra ex Corano illustrantur*. Sed en tiu ĉi verko mankis abundaj tekstokomparoj.

Pri la gramatiko de la Hebrea lingvo li verkis multajn helpilojn. Sed li ankaŭ engaĝiĝis en la vorteksplikoj etimologiaj kaj akre kontraŭbatalis la ideojn de Hermann von der Hardt (1726), trovi la radikojn por hebreaj vortoj en la greka lingvo kaj fari la grekan kvazaŭ pralingvo. Per la verko *De seminibus biliteris et significatu vocum Hieroglyphico* (1709) li malsubtenis la strangajn teoriojn de Caspar Neumann interpreti la signifon de hebreaj vortoj pere de hieroglifoj.

Michaelis antaŭenpuŝis la studojn pri la Siria lingvo skribante *Syriasmus id est grammatica linguae Syriacae* (1741) kies lasta eldono estis en Romo ankoraŭ en la jaro 1829-a. Tio fruktodonis ankaŭ por la hebrea lingvo post la verkado de *Lumina syriaca pro illustrando Hebraismo sacro* en 1756.

Koncerne la kritikajn novtestamentajn studojn gravis lia verko *Tractatio critica de variis lectionibus Novi Testamenti* (1746), kie li argumentis el malnovtestamentaj konoj por aŭ kontraŭ diversaj tekstaj variantoj. Li ankaŭ atentigis pri la graveco de la etiopa traduko de la Evangelio laŭ Mateo por establi solidan tekstoversion grekan kaj gajni tekstokomprenon, en la antaŭparoloj de *Evangelium secundum Matthaeum ex versione aethiopici interpretis* de A. Bode (1749). Krome li ankaŭ verkis pri arkeologio.

## Fonto 
Artikolo "Michaelis, Christian Benedikt" von Carl Gustav Adolf Siegfried in: Allgemeine Deutsche Biographie, herausgegeben von der Historischen Kommission bei der Bayerischen Akademie der Wissenschaften, Band 21 (1885), S. 676–677, Surreta versio

Kategorio:Germanaj orientalistoj
Kategorio:Germanaj filologoj
Kategorio:Germanaj teologoj
Kategorio:Akademianoj
Gornij institut (metrostacio en Sankt-Peterburgo)

**Gornij institut** () estas la nordokcidenta finstacio de la Metroo de Sankt-Peterburgo sur Laĥtinsko-Pravobereĵnaja linio, ĝi situas najbare de la konstruata stacio '''' en Sankt-Peterburgo. Ĝi estis malfermita en 2024.

## Vidu ankaŭ 
* Stacioj de la Metroo de Sankt-Peterburgo

## Eksteraj ligiloj 
* Informo pri la stacio en metro.vpeterburge.ru ()
* Informo pri la stacio en Metrostroy ()

Kategorio:Linio Laĥtinsko-Pravobereĵnaja (Sankt-Peterburgo)
Kategorio:Stacioj de la Metroo de Sankt-Peterburgo
Kategorio:Metrostacioj malfermitaj en 2024
Kategorio:2024 en Rusio
Gavanj (metrostacio en Sankt-Peterburgo)

**Gavanj** () estos stacio de la Metroo de Sankt-Peterburgo sur Laĥtinsko-Pravobereĵnaja linio, ĝi situos inter la stacioj '** kaj **' en Sankt-Peterburgo. Ĝi estos malfermita en 2021-2022.

## Vidu ankaŭ 
* Stacioj de la Metroo de Sankt-Peterburgo

## Eksteraj ligiloj 
* Informo pri la stacio en metro.vpeterburge.ru ()
* Informo pri la stacio en Metrostroy ()

Kategorio:Linio Pravobereĵnaja (Sankt-Peterburgo)
Kategorio:Stacioj de la Metroo de Sankt-Peterburgo
Kategorio:Metrostacioj malfermitaj en 2021
Kategorio:2021 en Rusio
Gravitaj ondoj

eta|Dudimensia ilustraĵo de gravitaj ondoj disvastiĝantaj en spactempo kiel rezulto de duopa stelsistemo
**Gravitaj ondoj**, ankaŭ **pezfortaj ondoj**, estas vibradoj de la spactempo. Ili disvastiĝas ondece je lumrapideco. Kontraste al lumo aŭ aliaj elektromagnetaj ondoj ili ne agas al elektraj ŝargoj, sed nur al masoj, etendante kaj maletendante la distancojn inter ili. La gravitaj ondoj originas de akcelataj masoj, simile kiel akcelataj elektraj ŝargoj elsendas elektromagnetajn ondojn.

Unue ilin prognozis Albert Einstein en 1916 surbaze de sia teorio de ĝenerala relativeco. Gravitaj ondoj transportas energion kiel "gravitan radiadon". La ekzisto de gravitaj ondoj estas ebla sekvo de la Lorentz-nevariado de ĝenerala relativeco, ĉar ĝi kuntrenas la koncepton de limigita rapideco de dismoviĝo de fizikaj interagoj. Kontraste, gravitaj ondoj ne povas ekzisti en la neŭtona teorio de gravito, kiu postulas ke fizikaj interagoj sin disvastigu je infinita rapideco.

## Elserĉado 
eta|Detekto de gravita ondo fare de la LIGO-teamo, detekto en la detektilo ĉe Livingston, Luiziano (dekstre), kaj la signalo ricevita ĉe Hanford, Vaŝingtono (maldekstre), kompare kun la teoria antaŭdiro
Antaŭ la rekta detektado de gravitaj ondoj, troviĝis nerektaj atestoj pri ilia ekzisto. Ekzemple, mezurado de la duopa neŭtronstelo Hulse-Taylor sugestis, ke gravitaj ondoj estas pli ol nur hipoteza koncepto. Eblaj fontoj de detekteblaj gravitaj ondoj inkluzivas duopajn stelsistemojn konsistantajn el blankaj nanoj, neŭtronaj steloj, kaj nigraj truoj. Diversaj detektiloj por observi gravitajn ondojn estas konstruataj aŭ eĉ funkcias, kiel ekzemple la Altgrada LIGO, kiu ekobservis en septembro 2015.

## Konkreta observiĝo 
Malgraŭ jardekoj da provoj, gravitaj ondoj estis malkovrataj nur en 2016 (Nobel Premio 2017), ĉar ili estas treege malfortaj. En la , la eksperimentantaro de LIGO anoncis, ke ĝi rekte observis gravitajn ondojn el kunfandiĝanta paro de nigraj truoj..

## Eksteraj ligiloj 
* Frank van Hertrooij, Gravitaj ondoj tremigis la mondon, Nobel-premio por fiziko 2017, scienca blogo Scivolemo, la 11-a de oktobro 2017.

## Referencoj 
Ĉi tiu artikolo plejparte baziĝas sur la responda artikolo en la anglalingva Vikipedio.

Kategorio:Ondoj
Kategorio:Gravito
Kategorio:Fizika relativeco
Miklós Marik

**Miklós Marik** [miklOŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Marik Miklós** estis hungara astronomo, profesoro.

Miklós Marik http://members.iif.hu/visontay/ponticulus/rovatok/limes/bartha-magyar-csillagaszok.html#marik-miklos  naskiĝis la  en Budapeŝto. Li mortis la  en Tenerifo.

## Biografio 
Miklós Marik frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste li akiris pedagogian diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1958. Post falo de Hungara revolucio de 1956 li jam helpis instruadon de la profesoroj, post la diplomo li jam oficiale estis vicprofesoro. En 1961 li partoprenis en ekspedicio al Bulgario por observi la sunan eklipson, en la sekva jaro li studvojaĝis al Krakovo. Inter 1962 kaj 1966 li plulernis en Universitato Lomonosov (parte en koresponda kurso), poste li kandidatiĝis. Post jaroj li iĝis katedrestro, sed li ofte prelegis ankaŭ en Hungara Televizio. Li ricevis 2 memormedalojn. Li mortis dum somerumado en Hispanio.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Modern csillagászati világkép* (1969)
* *A Vénusz és a Mars ostroma* (1976)
* *Csillagászati földrajz* (1988)
* *Ifjú csillagászok kézikönyve* (Manlibro de junaj astronomoj), (1991)

## Memorigiloj 
* asteroido 28492 Marik

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio 

Kategorio:Hungaraj astronomoj
Kategorio:Hungaraj profesoroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Károly Martiny

**Károly Martiny** [kAroj martini], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Martiny Károly** estis hungara inĝeniero.

Károly Martiny http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC09732/10120.htm naskiĝis la  en Budapeŝto. Li mortis la  en Budapeŝto.
 
## Biografio 
Károly Martiny akiris diplomon en Reĝa Teknika Universitato József en 1912. Ĝis 1915 li laboris en Germana Regno, poste li soldatiĝis, eĉ li estis militkaptito. Hejmenveninta en 1920 li laboris 3 jardekojn en minejoj ĉe Salgótarján. Ekde 1949 li havis postenon en ministerio pri industrio, kie li respondecis pri minado en Komló. Inter 1951-1958 li laboris en instituto pri minejoj. Li okupiĝis ĉefe pri maŝinaro en minejoj. Li ricevis premion Kossuth en 1950.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Szénelőkészítő eljárások* (1952)
* *Bányászati kézikönyv* (1959) - volumo en la manlibro 

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj maŝininĝenieroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Horsto (botaniko)

**Horsto** estas botanika termino kiu priskribas kreskoformo de plantoj, ĉe kiu multaj ŝosoj de unu planto staras malvaste kune. La kreskkoformo konsistas el bazaj disbranĉiĝoj sen stolonoj. La flankaj ŝosoj staras plej ofte vertikale. La formado de horstoj estas tipa por multaj poacoj kaj ciperacoj.

dosiero:Giant Bamboo in Celyon 1870s.jpg|horsto de bambuo (*Dendrocalamus giganteus*), Cejlono
dosiero:Deschampsia-caerulea-winter.JPG|“Deschampsia caerulea“ vintre
dosiero:H chimantensis2.jpg|*Heliamphora chimantensis*

## Fontoj 
* Gerhard Wagenitz: *Wörterbuch der Botanik*. 2. Auflage, Spektrum Akademischer Verlag, Heidelberg, Berlin 2003. ISBN 3-8274-1398-2

Kategorio:Plantomorfologio
Dupoluso

eta|90px|maldekstre|Vektoro de dupoluso konsistanta el du kontraŭaj ŝargoj de iu ajn speco
[eta|Kampolinioj de la [elektra kampo estigita de elektra dupoluso. Videblas kiel la dupoluso el du kontraŭaj elektraj ŝargoj havanta finian dimension transformiĝas al punktoforma dupoluso.]]
**Dupoluso** aŭ **dipolo** estas fizika aranĝaĵo de du polusoj. Ĝi estiĝas per alproksimiĝo de du kontraŭaj ŝargoj fortiĝantaj tiel, ke la produto de ŝargo kaj distanco restas konstanta.

Dupolusoj estas karakterizataj de ilia dupolusa momanto \vec p_Q, kiu estas vektora grando egala al:

:\vec p_Q := \lim_{|\vec p| \to 0; \,\, |\vec p| \cdot Q = \text{konst.}} \, \{\vec p \cdot (+Q)\},

kie la konstanto estas pozitiva nombro.

Dupoluso povas estiĝi per elektraj ŝargoj, sed ĝi povas estiĝi ankaŭ kiam ne ekzistas apartigeblaj kontraŭaj ŝargoj kiel en la magneta dupoluso. Tie fakte la magnetaj ŝargoj estas nur fikciaj, ĉar ne vere ekzistas magneta unupoluso.

Ekster la elektromagnetismo dupolusoj troveblas ankaŭ en aliaj fizikaj branĉoj kiel akustiko, fluida dinamiko kaj elasta teorio.

Karakteriza trajto de statikaj dupolusoj estas la fakto, ke la produktita kampo malpliiĝas kun la faktoro 1/r^3 por grandaj distancoj &nbsp;*r*.

## Dupolusoj en elektromagnetismo 
Elektra dupoluso estiĝas per apartigo de pozitivaj kaj negativaj ŝargoj. La plej simpla ekzemplo estas paro da elektraj ŝargoj de egala grandeco sed kontraŭa signo, apartigita de malgranda distanco.
Elektraj dupolusoj estiĝas en nesimetriaj molekuloj kiel ekzemple en la molekulo de akvo.
Por la simpla elektra dupoluso, la dupolusa momanto direktiĝas de la negativa ŝargo al la pozitiva ŝargo kaj havas grandecon egalan al la produto de la valoro de ĉiu ŝargo kaj de ĝia distanco.

dekstra|eta|Kampolinioj de longoforma magneto
Magneta dupoluso estiĝas el fermita cirkulado de elektra kurento aŭ dependas de la spino de la partikloj. Simpla ekzemplo estas ununura volvo de drato kun konstanta kurento tra ĝi.
Pro la ne ekzisto de magnetaj unupolusoj la magnetaj kampoj estas produktitaj ĉiam de magnetaj dupolusoj kaj de ĝia interfero. Sekve en magnetismo ankaŭ el makroskopa vidpunkto la dipolusaj kampoj tre oftas. Longoforma magneto bone proksimiĝas al magneta dupoluso kaj ankaŭ la magneta kampo de la tero ekster ĝi similas al dupolusa kampo.

Statika dupolusa kampo malgrandiĝas ~ 1/r³ (r estas la distanco de la dupoluso). Je grandaj distancoj la statika dipolusa kampo fakte malaperas. Tio estas facile komprenebla, ĉar el granda distanco la du polusoj ne estas space distingeblaj kaj iliaj kampoj kompensiĝas.

Dupolusoj kiuj estas tempe ŝanĝiĝantaj kondutas alimaniere. Dank'al ili eblas observi tre malproksimaj steloj. Matematika modelo de simpla ŝanĝiĝanta dupoluso estas la dupoluso de Hertz. Sistemoj, kies longo estas en la grandordo de la ondolongo nomiĝas dupolusa anteno.

Kategorio:Elektromagnetismo
Kategorio:Potenciala teorio
20268 Racollier

'*20268 *Racollier'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Rachael Theresa Collier*, finalistino en 2004 de la *Intel Science Talent Search*, scienca konkurso por lernantoj en lasta jaro de mezlernejo, pro ŝia projekto pri scienco de la medio. Ŝi estis lernantino ĉe la *Mediapolis High School'' en Mediapolis (Iovao, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Karlo Vilhelmo Ferdinando (Brunsvigo-Wolfenbüttel)

**Karlo Vilhelmo Ferdinando**, , (naskiĝis la , mortis la ), princo de Brunsvigo-Wolfenbüttel, estis suverena princo de la Sankta Romia Imperio, kaj profesia soldato kiu servis kiel Generala Marŝalo de la Reĝlando Prusio. Naskiĝinta en Wolfenbüttel, Germanio, li estis princo de Brunsvigo-Wolfenbüttel de 1780 ĝis sia morto en 1806. Li ankaŭ havis la (heredan, ne regantan) titolon de "duko de Brunsvigo-Luneburgo", kiel ĉiuj, regantaj aŭ neregantaj, anoj de lia dinastio. Li estis agnoskita majstro de moderna milito en la mezo de la 18-a jarcento, klera kaj bonfara despoto laŭ la modelo de Frederiko la Granda, kaj estis edziĝinta al la Princino Augusta Frederica, nome fratino de Georgo la 3-a de Britio. La botanika genro *Brunsvigia* ricevis nomon je lia honoro.

## Bibliografio 
* Lord Fitzmaurice, *Charles W. F., duke of Brunswick* (London, 1901)
* Memoraĵo en *Allgemeine deutsche Biographie*, vol. ii. (Leipzig, 1882)
* Arthur Chuquet, *Les Guerres de la Révolution: La Première Invasion prussienne* (Paris)

Kategorio:Historio de Prusio
Kategorio:Dukoj de Brunsvigo
Kategorio:Brunsvigo-Wolfenbüttel
Kategorio:Germanaj militistoj
Kategorio:Germanaj marŝaloj
Kategorio:Velfoj
Brunsviga Universitato de Teknologio

eta|Malnova konstruaĵo.
eta|Nova biblioteko.

La **TU Braunschweig** ("Universitato de Brunsvigo – Instituto de Teknologio") estas la plej antikva *Technische Universität* (Teknika Universitato, komparebla al *instituto de teknologio* laŭ la usona sistemo) en Germanio. Ĝi estis fondita en 1745 kiel **Collegium Carolinum** kaj estas membro de TU9, nome societo de la plej famaj kaj grandaj germanaj institutoj de teknologio. Ĝi estas ofte rangita inter la pintaj universitatoj de inĝenierado en Germanio. Nuntempe ĝi havas ĉirkaŭ 19,000 studentojn, kio faras ĝin la tria plej granda universitato en Malsupra Saksio post la Universitato de Göttingen kaj la Universitato de Hanovro. Esploradaj projektoj estas pri aviadiletoj, hibridaj motoroj, kaj cifereca video-elsendo. Ties sidejo estas en Braunschweig.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Oficiala retejo 
* Mallonga portreto 
* TU Braunschweig retejo de lernantoj 

Kategorio:Universitatoj en Germanio
Kategorio:Brunsvigo
Haĝipur

**Haĝipur** (['|h|ah|dj|i|p|oor]) estas la plej granda urbo kaj sidejo de la Distrikto Vaiŝali de la Dividaĵo Tirhut en barata subŝtato Biharo. Haĝipur estas la 11-a ĉefa urbo kaj la 14-a plej loĝata urbo de la subŝtato Biharo, kio faras ĝin la dua plej rapide kreskanta urbo apud Patnao. Ĝi havas totalan loĝantaron de 443,000 laŭ la censo de 2011. Distrikto Vaiŝali (konata ankaŭ kiel *Distrikto Haĝipuro*), estas rangita la 8a en listo de 38 distriktoj en Biharo laŭ terminoj de kresko.

LA urbo estas konata ĉar produktas bananojn. Patnao, la ĉefurbo de Biharo estas nur je 10&nbsp;km for el Haĝipuro. La metropolo de Patnao enhavas regionan areon Patnaan, inkludas Haĝipuron. Mahatma Gandhi Setu, unu el la plej longaj pontoj en la mondo, ligas ĝin al Patnao. Post Patnao, ĝi estas la plej rapide disvolviĝanta urbo en Biharo, ĉefe pro sia proksimeco al Patnao (ĝuste 10&nbsp;km). Estis planon por etendi Patnaon al ***Granda Patnao***, per absorbado de Haĝipuro kaj de aliaj najbaraj urboj en ĝin.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Hajipur Portal 
* Official website of Vaishali District
* Official website of Tirhut Division 

Kategorio:Geografio de Barato
Kategorio:Urboj de Biharo
Béla Martos

**Béla Martos** [martoŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Martos Béla** estis hungara matematikisto.

Béla Martos http://epa.oszk.hu/00000/00017/00145/pdf/01mesimonovits_2.pdf naskiĝis la  en Budapeŝto. Li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Béla Martos abiturientis en 1938, poste li lernis por esti elektristo - ŝajnas, li estis judo - li ne rajtis lerni en universitato. Dum la 2-a mondmilito li estis trudlaboristo, poste li plulernis en Scienca Universitato de Szeged. Liaj profesoroj estis ekzemple Alfréd Rényi, László Kalmár, Lipót Fejér, Pál Turán. Dum la studentaj jaroj li aliĝis al la komunistoj. Post la matematika diplomo en 1949 li laboris en la ŝtata administrado. Ekde 1962 ĝis la emeritiĝo en 1990 li laboris en ekonomia instituto. En la jaroj 1966 kaj 1967 li plulernis helpe de stipendio en Usono, en 1969 kaj 1980 li estis gastoprofesoro en Usono. Inter 1969 kaj 1990 li ĉefredaktoro de matematika-ekonomika revuo. En 1970 li kandidatiĝis.

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* http://www.hors.hu/martos.html  

Kategorio:Hungaraj matematikistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Robin Fox

**Robin Fox** (n. 1934) estas brit-usona antropologo kiu estis verkinta pri la temoj de incestevito, sistemoj de geedzeco, sistemoj de homa kaj simia parenceco, evolua antropologio, sociologio kaj la historio de ideoj en la sociaj sciencoj. Li fondis la departementon de antropologio ĉe la Universitato Rutgers en 1967 kaj estis profesoro tie por la resto de sia kariero, ankaŭ estis direktoro de esplorado por la Fondaĵo H. F. Guggenheim el 1972-84.

Fox publikigis verkon, *The Imperial Animal*, kun Lionel Tiger en 1970, kiu estis unu el la plej fruaj kiuj defendis kaj montris evoluan alproksimigon al la kompreno de homa socia konduto. Lia filino Kate Fox verkis la internacian furorlibron *Watching the English* kaj lia filino Anne Fox estas la fondinto kaj direktoro de Galahad SMS Ltd. en Unuiĝinta Reĝlando.

En 2013 Fox estis elektita por la Usona Nacia Akademio de Sciencoj (Antropologio kaj Evolua Biologio).

## Libroj 
* 
* (kun Lionel Tiger) 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Eksteraj ligiloj 
* retejo 
* 

Kategorio:Membroj de la Usona Nacia Akademio de Sciencoj
Kategorio:Britaj antropologoj
Königsstuhl (Donnersberg)

**Königsstuhl** (germane: "reĝa trono") estas la nomo de roka formacio apud la loĝloko Dannenfels de la distrikto Donnersberg en la federacia lando Rejnlando-Palatinato de Germanio. Ĝia roka pinto estas la plej alta punkto de la plurkupola masivo Donnersberg (kiu donis sian nomon al la distrikto), la plej alta monto de la regiono Palatinato. La nomon kaŭzis, ke la el la ĉirkaŭaĵo elstaranta roka pinto kun multe da fantazio povas simili al trono.

La videbla roko konsistigas la plej supran parton de grandega bloko el riolito, kies malaltaj partoj troviĝas 8 kilometrojn sub la surfaco de la terkrusto. La bloko ekestis el magmo kvazaŭ fonto suprenpuŝiĝinta el fendo de la terkrusto, sen ke proksimus vulkano. 
## Eksteraj ligiloj
*Königsstuhl-Panorama panorama-photo.net

Kategorio:Geografio de Rejnlando-Palatinato
Kategorio:Geologio
Baharampuro

**Baharampuro** aŭ **Baharampur** ([bɑ:(h)ərəmˌpʊə]) estas urbo en la ŝtato Okcidenta Bengalo, Barato. Je la censo de 2011 kun 305,609 loĝantoj, ĝi estis la sepa plej granda urbo en Okcidenta Bengalo (post Kalkato, Asansol, Siliguri, Durgapur, Bordoman kaj English Bazar/Malda) kaj situas en la centra parto de Okcidenta Bengalo. En 2011, Baharampur estis nomumita por iĝis municipa korporacio. Antaŭe ĝi estis konata kiel Brahmapur ĉar multaj familioj de Brahmoj setlis tie. Baharampur estas la administracia sidejo de la Murŝidabada Distrikto. Ĝi situas ĉirkaŭ 200 km el Kalkato, nome la ŝtata ĉefurbo.

## Geografio 
Baharampur situas je . Ĝi havas averaĝan alton de 18&nbsp;metroj super marnivelo.

Ĝi situas proksimume ĉirkaŭ 200 km norde de Kalkato ĉe  kaj situas ĉe la orienta bordo de la rivero Bagirati, ĉefa alfluanto de la Gango.

## Ekonomio 
Dekomence, plej el loĝantoj de la urbo estis registaraj funkciuloj kaj estis ankaŭ iome de agrikulturo same kiel silko-komercistoj. Laŭgrade, la gravo de la urbo pliiĝis pro sia geografia loko kaj nune estas ankaŭ negoca kerno. Pro ties historia gravo, ĝi ricevas ankaŭ la viziton de granda nombro de turistoj, kio faras turismon alia sukcesa enspezofonto.

## Referencoj 
* Encyclopedia.Com
* Encyclopædia Britannica
* The Columbia Encyclopedia 

## Eksteraj ligiloj 
* Mapo de la Murŝidabada distrikto ĉe CalcuttaWeb.Com 
* Mapoj de Barato 
* Loĝantaroj en Okcidenta Bengalo

Kategorio:Urboj de Barato
Kategorio:Urboj de Okcidenta Bengalio
Murŝidabad

**Murŝidabado**  estas urbo en la Murŝidabada Distrikto de Okcident-Bengalo, nome subŝtato de Barato. La urbo Murŝidabad situas ĉe la suda bordo de la rivero Bagirati, alfluanto de la Gango. Ĝi havis 44,019 loĝantojn en 2011. Proksimume el ili preskaŭ tri kvaronoj estas islamanoj kaj preskaŭ unu apartenas al hinduismo.

## Vidindaĵoj 

File:Murshidabad.gif | alt=Early 19th century view of Murshidabad, the capital of the former Nawabs of Bengal|Vido de Murŝidabad, la iama ĉefurbo de la Navaboj de Bengalo; komenco de la 19a jarcento.
File:Hazarduari Palace front view.JPG | alt=Hazarduari Palace front view|Antaŭo de la Palaco Hazarduari.
File:Nizamat Imambara 2.jpg | alt=Nizamat Imambara|Nizamat Imambara
File:Katra Mosque - Murshidabad.jpg |alt=Katra Mosque in Murshidabad|Katra Moskeo en Murŝidabado.
File:Hazarduari01 debaditya chatterjee.jpg |alt=Hazarduari Palace|Palaco Hazarduari.

## Notoj 
Kategorio:Urboj de Barato
Kategorio:Urboj de Okcidenta Bengalio
Kara (Kauŝambi)

**Kara** estas malnova urbo situa ĉe Siratu, sur la bordo de la rivero Gango, 69 km okcidente de la urbo Allahabad en la distrikto Kauŝambi en Utar-Pradeŝo, nome ŝtato en Barato. Ĝi estis ĉefurbo de tre grava regiono dum jarcentoj sub la regado de la Delhia Sultanlando kaj de la Jaunpura Sultanlando. Ĝi estas ankaŭ loko kiu altiras religian pilgrimadon.

Kategorio:Urboj de Barato
Kategorio:Historio de Barato
Kategorio:Urboj de Utar-Pradeŝo
Pataliputra

**Pataliputra**, apuda al la nuntempa Patnao, estis urbo en antikva Hindio, origine konstruita de Magadha reganto Ajataŝatru en la jaro 490 a.K. kiel malgranda fortikaĵo (Pāṭaligrāma) ĉe la rivero Gango.

Etendaj arkeologiaj elfosadoj estis faritaj en proksimeco de la moderna Patnao. Elfosadoj jam en la 20a jarcento ĉirkaŭ Patnao montris klaran pruvaron de grandaj fortikaĵaj muregoj, inklude plifortigantajn lignajn trusojn.

## Vidu ankaŭ
* Aŝoko

## Notoj 
## Bibliografio 
* Bernstein, Richard (2001). *Ultimate Journey: Retracing the Path of an Ancient Buddhist Monk (Xuanzang) who crossed Asia in Search of Enlightenment*. Alfred A. Knopf, New York. ISBN 0-375-40009-5

Kategorio:Historio de Barato
Kategorio:Arkeologio
Gustavo

**Gustavo** estas malofta vira (plej ofte persona) nomo, kiu devenas el la skandinaviaj lingvoj. Ĝi signifas:*batalo + apogo*.

## Nomtagoj 
* **16-a de januaro**
* 10-a de marto
* 14-a de aprilo
* 1-a de aŭgusto
* 2-a de aŭgusto
* 8-a de aŭgusto

## Nacilingvaj formoj 
* 
* 
* pole Gustaw
* france Gustave
* 
* hispane Gustavo
* portugale Gustavo

## Famaj nomportantoj 
### Regantoj (ĉiuj svedaj reĝoj) 
* Gustavo Vasa
* Gustavo la 3-a (Svedio)
* Karolo la 16-a Gustavo (Svedio)
* Gustavo la 6-a Adolfo (Svedio)
* Gustavo la 4-a Adolfo (Svedio)
* Gustavo la 2-a Adolfo (Svedio)
* Karolo la 10-a Gustavo (Svedio)
* Gustavo la 5-a (Svedio)

### Esperantistoj 
* Gustavo Ariza
* Gustavo Perini

### Aliaj famaj Gustavoj 
* Gusztáv Batthyány, hungara grafo
* Gustavo Adolfo Bécquer, hispana verkisto
* Gustavo Cerati, argentina kantisto
* Gustave Charpentier, franca komponisto
* Gustave Courbet, franca pentristo
* Gustave Doré, franca pentristo
* Gustavo Dudamel, venezuela violonisto
* Gustave Eiffel, franca inĝeniero
* Gustave Flaubert, franca verkisto

* Gusztáv Gratz, hungara politikisto
* Gusztáv Hennyey, hungaran politikisto
* **Gustav Ludwig Hertz**, germana Nobel-premiita fizikisto
* Gusztáv Kelety, hungara pentristo
* Gustav Kirchhoff, germana fizikisto
* Gustav Klimt, aŭstra pentristo
* Gustav Mahler, aŭstra komponisto
* Gusztáv Rados, hungara matematikisto
* Gustavo Díaz Ordaz, meksika politikisto kaj prezidanto de Meksiko 

## Aliaj Gustavoj 
* Gustavo Díaz Ordaz, meksika komunumo

## Fontoj 
* http://www.nytud.hu/oszt/nyelvmuvelo/utonevek/osszesffi.pdf 
* kompilado el alilingvaj vikipedioj
* ĉerpoj el artikoloj de Vikipedio

Kategorio:Viraj personaj nomoj
Kannauj

***Kannauj*** ( , do en esperanta prononcindiko ; , ankaŭ literumata kun nur unu "n" *Kanauj*; iam konata en la angla kiel ''''''''*), estas urbo, administra sidejo kaj municipo aŭ *Nagar Palika Pariŝad* en la Distrikto Kannauj de la barata ŝtato Utar-Pradeŝo. Laŭ la stato de  en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La nomo de la urbo estas moderna formo de la klasika nomo  **Kanjakubĝa** aŭ angle *Kanyakubja* (urbo de ĝibulinoj). Ĝi estis konata ankaŭ kiel **Mahodaja** aŭ *Mahodaya'' dum la epoko de Mihira Boja la 1-a. Kannauj estas antikva urbo, en pli fruaj tempoj ĉefurbo de la Imperio de la imperiestro Harŝa. Oni diras ke la Kanjakubĝaj brahmoj estas origine el Kannauj. La urbo estas konata pro la distilado de aromoj kaj estas merkata centro por tabako, parfumoj, kaj rozakvo.

## Lingvoj 
En la urbo la  estas la hindia, urdua kaj la loka dialekto :en:Bhojpuri language.

## Eduko 
La plej alta eduko okazas en medicina kaj inĝeniera altlernejoj.

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* Retejo de la Distrikto Kannauj.
* http://travel.cnn.com/mumbai/life/pictures-fading-fragrance-kannauj-indias-perfume-capital-974565
* History of Kanauj: To the Moslem Conquest de Rama Shankar Tripathi
* PincodeDirectory.net 

Kategorio:Geografio de Barato
Kategorio:Utar-Pradeŝo
Ganga

En Hinduismo, la rivero Ganga estas konsiderata *bhakti* au sankta kaj estas personigita kiel *Devi* aŭ diino ***Ganga***. Ŝi estas adorata de Hinduoj kiuj kredas ke banadi en la rivero havigas la pardonon de pekoj kaj plifaciligas *moksa* (nome la liberigo el la ciklo de la vivo kaj morto); la akvo de Ganga estas konsiderata tre pura. Pilgrimantoj merĝas la *antyesti* nome la cindrojn de siaj parencoj en Gangon, kio estas konsiderata de ili kiel alportanto de spiritoj pli proksimen al la *mokŝa*.eta|Reprezento de Diino Ganga. Kalighata pentraĵo.

## Eksteraj ligiloj 
* The Life Of Ganga
* Ganga Ma: A Pilgrimage to the Source filmo kiu sekvas Gangon el elfluo al ties fonto ĉe Himalajo.
* Sacred Ganges

Kategorio:Hinduismo
Kategorio:Gango
20282 Hedberg

'*20282 *Hedberg'''* estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Herbert Mason Hedberg*, finalisto en 2004 de la *Intel Science Talent Search*, scienca konkurso por gelernantoj en lasta jaro de mezlernejo, pro lia projekto pri biokemio. Li estis lernanto ĉe la *North Attleboro High School'' en North Attleborough (Masaĉuseco, Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Laktistino

eta|dekstra|Melkanta laktistino.
[eta|maldekstra|Laktistinoj kaj [laktobovino en Mangskog, Svedio, 1911.]]
**Laktistino** estas junulino aŭ virino laboranta por melki laktobovinojn. Ŝi uzas ankaŭ la lakton por prepari laktaĵojn kiaj kremo, butero, kaj fromaĝo. Multaj grandaj hejmoj dungis laktistinojn anstataŭ uzi alian serviston por fari tiun laboron. La termino *laktistino* plej ofte ne funkcias kiel ina termino de *laktisto* kiu estas la laboristo kiu plej ofte liveras lakton rekte al la konsumanto aŭ almenaŭ vendas ĝin en la laktovendejo, dum la laktistino zorgas la bovinojn, melkas ilin, zorgas la melkitan lakton kaj preparas ĝin por la liverado; foje iŝi ankaŭ liveras ĝin.

En multaj popoloj ekzistas tradicia rakonto pri laktistino kiu imagas ke ŝi vendos la lakton kiun ŝi portas al merkato kaj per tiu mono ŝi prosperos pli kaj pli, ĝis kiam kontenta saltas aŭ frapas sin kaj rompas la laktujon. En kelkaj versioj ne temas pri lakto, sed pri mielo, ovoj aŭ aliaj varoj.

Kategorio:Lakto
Kategorio:Profesioj
Esperanta-Rusa Vortaro (E.A. Bokarev)

eta|Eldonaĵo de 1982.
La ***Esperanta-Rusa Vortaro*** (***Эсперанто-Русский словарь***)  estas vortaro kompilita de Eŭgeno Bokarev. Ĝi aperis en 1974 ĉe Eldonejo Soveta Enciklopedio en Moskvo. Ĝi estis la atendita sekvo de la Rusa-Esperanta Vortaro aperinta en 1966 fare de la sama aŭtoro. Estiĝis dua eldono de la Esperanta-Rusa Vortaro en 1982 ĉe Eldonejo "Rusa Lingvo", ankaŭ en Moskvo.

## Recenzoj
## Vidu ankaŭ
* Rusa-Esperanta Vortaro (E.A. Bokarev)
* Esperanto-rusa vortaro

## Eksteraj ligiloj
* B.G. Kolker : Èsperanto-russkij slovar'. (UEA)
* Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
* Katalogo "Erfgoedbib" en *LibraryThing*

Kategorio:Ruslingvaj vortaroj
Kategorio:Esperanto-vortaroj
Kategorio:Esperanto-libroj aperintaj en 1974
Kategorio:Libroj aperintaj en 1974
Kategorio:Libroj aperintaj en 1982
Kategorio:Antverpena Lingvo-libraro
Kategorio:Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
Kategorio:Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
Andor Zsótér

**Andor Zsótér** [ĵOtEr], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Zsótér Andor** estis hungara entreprenisto, mecenato. Lia nobela antaŭnomo estis *szatymazi* ekde 1892. Li estas konata, kiel **Wesselényi de Szeged** pro agadoj dum la Inundo de la Tiso (1879).
eta|Memortabulo pri Andor Zsótér
Andor Zsótér http://www.delmagyar.hu/szeged_hirek/ukapja_volt_szeged_wesselenyije_/2160549/  naskiĝis en 1824, li mortis en 1906.

## Biografio 
Andor Zsótér parte apartenis al la greka minoritato de la lando. Li longe helpis laborojn de sia patro, kiu havis 99 ŝipojn por komercadi (pli da ŝipoj nur rajtis havi nur la reĝo mem). En 1843 kun sia patro li fondis ŝparkason, kies titulara direktoro li estis dum 55 jaroj. Li batalis dum la Hungara revolucio de 1848 en rango ĉefleŭtenanto. En 1849 unu el la familiaj domoj iĝis milita hospitalo kaj kazerno, tie okazis eĉ kunsido de la hungara kabineto. Dum la supre menciita inundo li donis apogojn kaj loĝadojn al 3000 homoj, poste stabo de Lajos Tisza gvidis la rekonstruajn laborojn en domo de Zsótér. Andor Zsótér kolektis 3500 librojn, li donacis grafikaĵojn al la urba muzeo, kiu iĝis kerno de la bildaro.

## Memorigiloj 
* memortabulo en Szeged (2004)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto

Kategorio:Hungaraj entreprenistoj
Kategorio:Hungaraj mecenatoj
Árpád Matics

**Árpád Matics** [matiĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Matics Árpád** estis hungara inĝeniero.

Árpád Matics http://tudosnaptar.kfki.hu/historia/egyen.php?namenev=matics naskiĝis la  en Budapeŝto. Li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Árpád Matics akiris diplomon en Reĝa Teknika Universitato József en 1914. Post siaj studoj li samloke helpis la instruadon de Károly Zipernowsky, inter 1915 kaj 1925 li havis postenon en fabriko pri ŝtaloj. Inter 1926-1951 li laboris en alia fabriko, kie li okupiĝis pri longdistancaj energiaj konduktiloj. En la jaroj 1935 kaj 1936 li gvidis konstruadon de akvoenergia centralo en Diyarbekir. Depost 1951 li laboris en projekta firmao pri elektraj retoj, li pensiuliĝis en 1963. Li havis edzinon, kiu naskis filinon.

## Elektitaj kontribuoj 
* *Geotermikus erőtelepek (1924)
* *Szabadvezetékek összelengésének vizsgálata* (1943)
* *Országos távvezetékek szerkezeti elemeinek egységesítése* (1949)
* *Nehéz szigetelőláncokra feszített …'' (1956)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto 

Kategorio:Hungaraj maŝininĝenieroj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Socorro (Nov-Meksiko)

**Socorro** estas urbo en la subŝtato Nov-Meksiko de Usono. Ĝi situas en la valo de la rivero Rio Grande del Norte, uzata precipe por vinkultivado, en alteco de proksimume  metroj super la marnivelo. En 2012 estis  loĝantoj. En astronomia observatorio de Socorro laboras la astronomo Laurence Taff, kiu inter 1980 kaj 1982 ĉi tie malkovris 11 asteroidojn.

eta|maldekstra|350ra|la loka juĝejo
eta|maldekstra|250ra|la historia vilao *Casa de Flecha*

Kategorio:Urboj de Nov-Meksiko
Preĝejo Sankta Mikaelo (Rákosszentmihály)

**Kirko Sankta Mikaelo** estas romkatolika konstruaĵo en Hungario, en la ĉefurbo Budapeŝto, en loĝkvartalo Rákosszentmihály.

## Historio 
Dokumento de Karolo la 1-a (Hungario) mencias la preĝejon kun paroĥo en 1335. Dum dominado de turkoj la vilaĝo senhomiĝis, la preĝejo malaperis. Menciinda loĝantaro estiĝis nur en la 19-a jarcento. Komence la katolikoj apartenis al Csömör, ekde 1890 en lernejo oni aranĝis mesojn. Aparta katolika grupo formiĝis en 1915, paroĥo en 1927. La kirko estis konstruita jam en 1902. La orgeno alvenis en 1905, ĝi iomete moderniĝis en 1937. La kirko pligrandiĝis en 1937, tiam oni konstruis la kriptojn en la kelo. Inter 1970 kaj 1978 la konstruaĵo renoviĝis (ekstere nur en 1995).

## Konstruaĵo 
La kirko situas sola laŭ placo, antaŭe estas videbla statuo pri József Mindszenty. Nur la meza parto de la fasado estas simetria, estas tie la enirejo. Interne la nova altaro estis farita en 1976. La du flankaj altaroj estas:
* altaro pri Dolora Sankta Maria kun skulptaĵoj pri Stefano la 1-a (Hungario), Ladislao la 1-a (Hungario), Emeriko de Hungario, Elizabeto de Hungario
* altaro pri kruco kun skulptaĵoj pri Sankta Petro, Sankta Paŭlo, Sankta Maria, Sankta Jozefo.

Kermeso okazas en la 29-an de septembro (aŭ en la sekva dimanĉo).

## Fontoj 
* hungare kun foto
* http://lexikon.katolikus.hu/R/R%C3%A1kosszentmih%C3%A1lyi%20Szent%20Mih%C3%A1ly%20pl%C3%A9b%C3%A1nia.html 
* http://www.plebania.net/vendegszoba/?op=view&vid=1116  
eta|maldekstre|Statuo de Mindszenty antaŭ la kirko

Kategorio:Kristanaj preĝejoj en Budapeŝto
Budapeŝto
Ernő Massány

**Ernő Massány** [maŝAni? maŝAnj?], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Massány Ernő** estis hungara meteologo, astronomo.

Ernő Massány http://tudosnaptar.kfki.hu/historia/egyen.php?namenev=massany naskiĝis la  en Hungara reĝlando en vilaĝo Kispalugya, kiu jam estas urboparto de Liptovský Mikuláš en Slovakio. Li mortis en 1946 (la fontindikoj pri la preciza dato estas malsamaj) en Budapeŝto.
 
## Biografio 
Ernő Massány akiris pedagogian diplomon en Reĝa Universitato de Budapeŝto. Ekde 1902 li laboris en la tutlanda meteologia instituto en observatorio de Ógyalla, post 2 jaroj jam en Budapeŝto. Liaj artikoloj aperis ekde 1903 en Vasárnapi Újság, post longaj jaroj li parolis en Hungara Radio. En 1917 li provizore pensiuliĝis, tamen li estis direktoro de fabriko pri flugmaŝinoj. En 1927 li malpensiuliĝis kaj revenis al la meteologia instituto, kie li havis altan postenon. Li plene pensiuliĝis en 1943. 

## Elektitaj kontribuoj 
* *Adalékok a Jupiter megfigyelésének történetéhez* (1904); ankaŭ  *Beiträge zur Geschichte der Beobachtungen des Jupiter*
* *A Halley üstökös* (1909)
* *Pontos idő jelzése rádió útján* (1927)

## Fontoj 
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio 

Kategorio:Hungaraj meteologoj
Kategorio:Hungaraj astronomoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Arteza puto

eta|300px|principo de arteza puto
[eta|arteza puto en la eksa minejo [Messel (eksminejo)|Messel proksime de Darmstadt, fama pro trovado de multaj fosilioj el eoceno]]
**Arteza puto** estas puto en valo sub la grundakva nivelo, en kiu la akvo staras sub premo. La hidraŭlika potencialo estas tiom alta, ke la akvo mem, do sen pumpilo, konstante altiĝas ĝis la tersurfaco. Kontraste al natura arteza fonto, arteza puto estas ĉiam artefarita, do kreita per borita truo aŭ fendo. Laŭ Francisko Azorín **Arteza** estas *Puto, kies akvo elspruĉas per si mem.*

La nomo devenas de la pejzaĝo Artezo (france *Artois*) en norda Francio, kie en 1126 unuafoje tia sistemo estis kreita. La franca fizikisto François Arago klarigis la fenomenon

Postulo por arteza puto estas "premata grundakvo". Tiu ekzistas kiam grundakvo estas sigelita per tavolo de roko aŭ argilo ne tralasanta akvon, dum la geologiaj strukturoj permesas ekeston de alta hidraŭlika premo (ekzemple, en pelvoforma valo aŭ inter deklivaj rokaj tavoloj). Se oni boras aŭ fosas truon al la subtera stokejo de premata grundakvo, la akvo laŭ la fizikaj reguloj altiĝas ĝis la pli alta grundakva nivelo. Se tiu nivelo estas pli alta ol la tersurfaco ĉe la puto, la grundakvo kvazaŭ el gejsero sub premo suprenĵetiĝas el la tero (gejseroj mem *ne* estas artezaj fontoj, ĉar el ili la akvo ne elspruĉiĝas pro hidraŭlika premo, sed pro ŝanĝo de volumeno sekve de varmiĝo). Artezaj putoj tial eblas nur en pejzaĝaj valoj.

Se la grundakva nivelo malaltiĝas pro tro forta elprenado de grundakvo en la regiono, sekve malpliiĝas la premo de la arteza puto.

## Referencoj 
Kategorio:Geologio
Kategorio:Akvo
20287 Munteanu

'*20287 *Munteanu'''* estas tre malgranda malhela asteroido de la asteroida zono malkovrita la  en la kadro la kampanjo "LINEAR" (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Nomo 
Ĝi estis nomita en honoro de *Andrei Munteanu*, finalisto en 2004 de la *Intel Science Talent Search*, scienca konkurso por gelernantoj en lasta jaro de mezlernejo, pro lia projekto pri scienco de la Tero kaj kosmo. Li estis lernanto ĉe la *Benjamin Banneker High School'' en Vaŝingtono (Usono).

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Fasola notacio

**Fasola notacio**, aŭ **kvarforma notacio**, estas tradicia usona sistemo de prezentado de muzikaj notoj. Kune kun la sepforma notacio (aŭ "doremia" notacio) ĝi apartenas al la kultura heredaĵo de usonaj popolaj artoj. La kvarforma notacio kreiĝis en Novanglio ĉirkaŭ 1800. Oni trovis ke se la muziknotoj skribiĝas per formoj kiuj respondas al la tonoj de la gamo, lernantoj pli facile lernas legi kaj kanti la notojn. La notacio, kiu plej populariĝis, estis tiu de Little kaj Smith en libro nomata *The Easy Instructor* (1801). Ili uzis kvar nomojn por la notoj de la gamo: fa sol la mi (la serio fa sol la ripetiĝas):
400px|La gamo C-maĵora laŭ la fasola notacio
La nova notskriba sistemo disvastiĝis tra tuta Usono. Ĝi uziĝis en pluraj tre gravaj kaj daŭre uzataj kantlibroj, ekzemple, *Missouri Harmony* (1820), *Southern Harmony* (1835), kaj plej daŭre kaj fame *Sacred Harp*. La forma notacio baldaŭ formortis sub eŭropaj influoj en la urba kulturo, sed ĝi restis ĝis hodiaŭ vigla precipe en la ruraj regionoj de la sudusonaj ŝtatoj. Lastatempe ĝi disvastiĝis en ĉiujn partojn de Usono kaj ankaŭ eksterlanden.

Kategorio:Muziko
Artesia (Nov-Meksiko)

**Artesia** estas urbo en la subŝtato Nov-Meksiko de Usono. Ĝi ekhavis sian nomon en 1903, kiam en la areo malkovriĝis arteza puto. Artezaj putoj por agrikulturo tre popularis en la sekvaj jaroj, ĝis la grundakva nivelo malaltiĝis en la 1920-aj jaroj kaj la putoj tial ne plu produktis same grandan kvanton da akvo. Laŭ la censo de 2010 estis  loĝantoj. 

Kategorio:Urboj de Nov-Meksiko
Siberia pino

eta|
***Pinus sibirica***, aŭ **Siberia pino**, aŭ **siberia cembro** en la familio Pinacoj estas specio de pino kiu vivas en Siberio: de 58°Or en la Uralaj Montoj orienten ĝis 126°Or en la montaro Stanovojo en suda Jakutio, kaj de Igarka en 68°N en la malsupra valo de la rivero Jenisejo, suden al 45°N en centra Mongolio. Ĝi estas kelkfoje ordigita kiel subspecio de cembro.

## Distribuado kaj statistiko 
En la nordo de ties teritorio, ĝi kreskas je malaltaj altitudoj, tipe je 100–200 m. Tamen pli en la sudo, ĝi estas arbo de montaro, kiu kreskas je 1,000-2,400 m altitude. Ĝi ofte atingas la alpan arbarlimon en tiu areo. La matura grando estas ĝis 30–40 m alta, kaj havas 1.5 m de trunka diametro. Ĝia maksimuma vivodaŭro estas 800–850 jaroj.

eta|Branĉo kun pinglofolioj.
eta|Maturaj strobiloj.
eta|Semoj

## Referencoj 
## Literaturo 
* 

## Eksteraj ligiloj 
* Pinetum.org: *Pinus sibirica* bildo de strobilo

Kategorio:Koniferoj
Kategorio:Plantoj de Azio
Kategorio:Flaŭro de Rusio
Kategorio:Siberio
Kategorio:Internacia Ruĝa Listo de Endanĝeritaj Specioj
Kategorio:Pinacoj
Jevgenij Dolmatovski

eta|300px|Jevgenij Dolmatovski (dua el dekstro), kun Vasilj Azhajev (kun okulvitroj), Paul Wiens (maldekstre), kaj Grete Weiskopf (dekstre), 1954
**Jevgenij Aronoviĉ Dolmatovski** (, la  — 10a de septembro, 1994) estis sovetunia poeto kaj rusa popola kantoverkisto. Li naskiĝis kaj mortiĝis en Moskvo.

## Ekzemploj de liaj kantoj 
* Balado de Siberia Tero (muziko de Nikolai Nikolajeviĉ Krjukov) - 1947
:La temokanto de la filmo, “Balado de Siberio”
* Sopiro por la Patrolando (en , muziko de Dmitri Ŝostakoviĉ, Opus 86) - 1948
:La temokanto de la filmo, “Renkonto ĉe Elbo”
* Kanto de Arbaroj （muziko de Dmitri Ŝostakoviĉ, Opus 81） - 1949
** La Pioniroj plantas arbojn
* La patrolando aŭdas (en , muziko de Dmitri Ŝostakoviĉ) - 1951
:Tiu kanto estas el "Kvar kantoj pri Versoj de Dolmatovski, por Voĉo, Senvorta Ĥoro kaj Piano, Opus 86 (1951). Estas tre konata en Rusio ke Juri Gagarin kantis tiun kanton dum la orbitado de la Tero kiel unua homo en kosmo.

## Notoj 
Kategorio:Sovetiaj poetoj
Kategorio:Rusiaj verkistoj
Kategorio:Ruslingvaj poetoj
Kategorio:Sovetiaj komunistoj
Kategorio:Sovetiaj militkaptitoj de la Dua Mondmilito
Kategorio:Sovetiaj militistoj de la Dua Mondmilito
Kategorio:Naskiĝintoj en Moskvo
Kategorio:Mortintoj en Moskvo
Clovis (Nov-Meksiko)

**Clovis** estas urbo en la subŝtato Nov-Meksiko de Usono. Clovis situas en la nov-meksika parto de la dezerta regiono *Llano Estacado*.

Laŭ la censo de 2010 estis  loĝantoj, kaj laŭ takso de 2014 estis .

## Topologio 
La nomo de tiu orienta Nov-Meksiko-regiono originas de la fakto ĝi estis hejmo de la prahistoria Kulturo Clovis, antropologie signifa grupo de fruaj loĝantoj de Ameriko.

Kategorio:Urboj de Nov-Meksiko
Deming (Nov-Meksiko)

**Deming ** estas urbo en la subŝtato Nov-Meksiko de Usono. Laŭ la censo de 2010 estis  loĝantoj, laŭ la censo de 2020 estis 14 758, nur minimume pli malmulte. Deming situas proksimume 50 kilometrojn norde de la limo al Meksiko. La urbo estas la administra centro de kantono Luna.

Kategorio:Urboj de Nov-Meksiko
Española (Nov-Meksiko)

**Española** estas urbo en la subŝtato Nov-Meksiko de Usono. Laŭ la censo de 2010 estis  loĝantoj. La nuna urbo ekestis en 1880 kiel vilaĝo ĉirkaŭ fervoja stacio, kaj en 1925 ricevis urbajn rajtojn. La teritorion de la nuntempa urbo tamen jam en 1598 la hispana konkistadoro *Juan de Oñate* deklaris "ĉefurbo" de hispana teritorio, kaj la loko tiel nomeblas la "unua ĉefurbo de Ameriko". 

## Konataj urbanoj 
* En Española pasigis siajn lastajn vivjarojn kaj en 2004 mortis la panĝabdevena jogisto *Yogi Bhajan*.

Kategorio:Urboj de Nov-Meksiko
Farmington (Nov-Meksiko)

**Farmington** estas urbo en la subŝtato Nov-Meksiko de Usono. Laŭ la censo de 2010 estis  loĝantoj. La teritorio ekde la 7-a jarcento estis setlejo de la prapuebla kulturo kaj poste la pueblo-indianoj.

[eta|maldekstra|300ra|lokaj ruinoj de la [prapuebla kulturo]]

Kategorio:Urboj de Nov-Meksiko