open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ekstermejo

eta|dekstra|La koncentrejo *Auschwitz-Birkenau*
**Ekstermejo** (germane: Vernichtungslager) - ankaŭ nomata *mortkoncentrejo* (Todeslager) aŭ *pereigejo* - estas tiu speco de koncentrejo, kie oni celas tuj mortigi la tie alveturigitajn homojn. Organizitaj de Germanio tiam nomata Tria Regno dum la Dua Mondmilito. Ili funkciis de decembro 1941 ĝis januaro 1945, kadre de la programo "fina solvo" pri la juda afero.

## Ekstermado 
Germana ekstermado en okupata Pollando rilate al ties civitanoj estis triobla: biologia, ekonomia kaj kultura, ekz. prirabo de la Nacia Muzeo en Varsovio. Hitler la 23-an de majo 1939 prezentante dum konferenco kritikan ekonomian situacion de Nazia Germanio kaj serĉante solvon konstatis: *Sen invado en fremdajn landojn aŭ rabo de fremdula havaĵo tio ne eblas*. Dekreto ordonanta rabadon de kulturaj heredaĵoj el la 6-a de decembro 1939 ŝajnigis ties "sciencan" naturon - *esplorado de spirito de hindgermanaj popoloj*.

Genocido realigata en ekstermejoj estis parto de la politiko de Hitlera Germanio, serve de biologia neniigo de la juda nacio, konata kiel holokaŭsto, kaj ankaŭ likvido de ciganoj. En kelkaj kazoj ekstermejoj estis koncentrejoj, kie oni profitis sklavan laboron de malliberuloj.

La plej granda ekstermejo estis Birkenau, filio de la koncentrejo Aŭŝvico. Aliaj ekstermejoj estis Treblinka, Sobibór, Bełżec, Kulmhof, kaj en malpli granda skalo Majdanek. Al pereigejoj estas enkalkulata koncentrejo en Mały Trościeniec, apud Minsko en Belorusio.

Genocidan programon la nazioj realigis ankaŭ ene de judaj getoj kaj simplaj koncentrejoj.

250px|eta|

## Bibliografio 
* *Eksterminacja ludności w Polsce w czasie okupacji niemieckiej 1939-1945* (Eksterminado de loĝantaro en Pollando dum la germana okupado 1939-1945), Wydawnictwo Zachodnie, Poznań 1962, p. 315 - el la serio *Germanaj krimoj en Pollando*.
* Tadeusz Kułakoski, *Dokumenty dotyczące eksterminacji kultury polskiej* (Dokumentoj pri ekstermino de la pola kulturo), p. 213-243, en: Najnowsze dzieje Polski. Materiały i studia z okresu II wojny światowej, PWN, Varsovio 1957, p. 366

## Vidu ankaŭ 
* Wannsee-konferenco
* Naziaj koncentrejoj
* Unua amasa transporto al koncentrejo Aŭŝvico
* Sonderkommando
* Einsatzgruppen
* Operaco Reinhardt
* Granda Kampanjo
* Porajmos
* Speciala Kapt-ordona Libro de Poloj
* Eksterordinara Ekstermiga Agado
* Intelektul-kampanjo
* Koncentrejo Dachau (en Germanio)
* Granda teroro
* Holodomoro
* NKVD-ordono n-ro 00485
* Nacia Memor-Tago pri Viktimoj de Germanaj Naziaj Koncentrejoj kaj Ekstermejoj
* Nacia Memor-Tago pri Viktimoj de Genocido farita de ukrainaj naciistoj kontraŭ civitanoj de Dua Pola Respubliko

## Eksteraj ligiloj 
* Niemieckie obozy na ziemiach okupowanej Polski w latach 1939–1945 Germanaj koncentrejoj en teritorio de okupata Pollando en la jaroj 1939-1945) truthaboutcamps.eu
* [Ośrodki (obozy) zagłady](http://www.jhi.pl/psj/osrodki_(obozy)_zaglady)  Centroj de ekstermo, ŻIH (Juda Historia Instituto en Varsovio)
Trupo

**Trupo** havas diversajn signifojn:  

*Tuto de la artistoj de teatro
*taĉmento, roto: **Trupo (armeo)**

Trupoj estas armeo aŭ armeparto, rigardata precipe laŭ sia homa konsisto (alparoli la soldatojn sur la fronto de la trupoj; aerportataj trupoj; sturmaj trupoj; freŝaj trupoj).
***trupunuo**: Administracie aŭtonoma parto de armeo.
***helpotrupoj**: trupoj, rezervitaj por helpi la batalantajn.
***ĵaztrupo**: Orkestro, konsistanta ekz. el piano, trumpeto, saksofono, banĝo, tamburoj kc, kaj ludanta ĵazon.
***kirastrupoj**: Tiu parto de armeo, ekipita per kirasitaj veturiloj: tankoj, raŭpaŭtoj ks.
***liniotrupoj**: Tiu parto de armeo, destinita formi la fronton.

## Vidu ankaŭ 
* Teatra Trupo de Tuluzo  teatra fako de Esperanto-Kultur-Centro en Tuluzo
* Teatra trupo de Literatura Mondo  esperanta teatra trupo, ĉirkaŭ 1923
* Torina Nova Trupo estas amatora ensemblo de Esperanto-teatro
* Nacia Teatro Trupo Tompa Miklós de Târgu Mureș
* Elita trupo (filmo)
* Usona Ekspedicia Trupo
Jongbjono

**Jongbjono**, en korea lingvo: 녕변군 (en angla transskribo *Yongbyon*, *Nyongbyon* aŭ *Nyongbyon-gun*) - estas nord-korea urbeto, ĉe kiu troviĝas la plej granda nord-korea atomcentralo, en kiu produktiĝas atomarmil-taŭga materialo. Diversaj traktatoj celas la fermon de tiu centralo.

Kategorio:Urboj de Nord-Koreio
Werben

**Werben** havas diversajn signifojn:

***Werben (Elbo)** estas komunumo en distrikto Stendal en Saksio-Anhalto en Germanio.
***Werben (Spreewald)** estas komunumo en distrikto Spree-Neiße en Brandenburgio en Germanio.
Wenden

**Wenden** havas la sekvantajn signifojn:

## Loko nomo 
* **Wenden (Sauerland)** estas komunumo en distrikto Olpe en Nordrejn-Vestfalio en Germanio. 

## Glaĉero 
* **Wenden-Glaĉero** estas glaĉero en la Alpoj en Berna Oberlando sur la teritorio de la komunumo Gadmen.
Werder

**Werder** (germana prononco , la germana nomo origine havas la signifon "rivera insulo") havas diversajn signifojn:

***Werder (apud Altentreptow)** estas komunumo en distrikto Demmin de la federacia lando Meklenburgo-Antaŭpomerio en Germanio.
***Werder (apud Lübz)** estas komunumo en distrikto Parchim same de Meklenburgo-Antaŭpomerio en Germanio, kaj
***Werder (Havel)** estas komunumo en distrikto Potsdam-Mittelmark en Brandenburgio en Germanio,
krom esti parto de diversaj komunumoj, ekzemple de Drechow same en Meklenburgo-Antaŭpomerio.

Aldone interalie temas pri
* urbeto en la somala regiono de Etiopio (laŭ la amhara formo, en etiopia skribo **ዋርዴር**, kutime latinliterigata *Werder*, somale *Wardheer*), pribatalata inter la ŝtatoj Etiopio kaj Somalio
Wentorf

**Wentorf** havas diversajn signifojn:

***Wentorf (Amt Sandesneben)** estas komunumo en distrikto Duklando Lauenburg en Ŝlesvigo-Holstinio en Germanio.
***Wentorf bei Hamburg** estas komunumo en distrikto Duklando Lauenburg en Ŝlesvigo-Holstinio en Germanio.
Kantono Adams

**Kantono Adams** (angle *Adams County* [Ædəmz kAŭnti]&nbsp;) havas diversajn signifojn. Interalie temas pri la sekvaj kantonoj de Usono:

***Kantono Adams (Idaho)**  estas kantono en la subŝtato Idaho,
***Kantono Adams (Ilinojso)** kantono en la subŝtato Ilinojso,
***Kantono Adams (Iovao)** kantono en la subŝtato Iovao,
***Kantono Adams (Koloradio)** kantono en la subŝtato Koloradio,
***Kantono Adams (Misisipio)** kantono en la subŝtato Misisipio,
***Kantono Adams (Nebrasko)** kantono en la subŝtato Nebrasko,
***Kantono Adams (Norda Dakoto)** kantono en la subŝtato Norda Dakoto,
***Kantono Adams (Ohio)** kantono en la subŝtato Ohio,
***Kantono Adams (Pensilvanio)** kantono en la subŝtato Pensilvanio,
***Kantono Adams (Vaŝingtonio)** kantono en la subŝtato Vaŝingtonio, kaj
***Kantono Adams (Viskonsino)** kantono en la subŝtato Viskonsino de Usono.

Ili havas sian nomon honore al John Quincy Adams, la sesa ŝtata prezidanto de Usono.
Wesenberg

**Wesenberg** havas diversajn signifojn:

***Wesenberg (Holstein)** estas komunumo en distrikto Stormarn en Ŝlesvigo-Holstinio en Germanio.
***Wesenberg (Meklenburgo)** estas komunumo en distrikto Mecklenburg-Strelitz en Meklenburgo-Antaŭpomerio en Germanio.
Westheim

**Westheim** havas diversajn signifojn:

* **Westheim (Meza Frankonio)** estas komunumo en la distrikto Weißenburg-Gunzenhausen de la federacia lando Bavario en Germanio.
* **Westheim (Palatinato)** estas komunumo en la distrikto Germersheim de la federacia lando Rejnlando-Palatinato en Germanio.
Westhofen

**Westhofen** havas diversajn signifojn:  
***Westhofen (Rheinhessen)** estas komunumo en distrikto Alzey-Worms de la lando Rejnlando-Palatinato en Germanio.  
***Westhofen (Rheinhessen)** estas komunumo en distrikto Alzey-Worms de la lando Rejnlando-Palatinato en Germanio.
***Westhofen (Alzaco)**, france nomata *Westhoffen*, estas komunumo en Alzaco.
Wetter

**Wetter** havas diversajn signifojn:

* **Wetter (Hesio)** estas komunumo en distrikto Marburg-Biedenkopf en Hesio, Germanio.
* **Wetter (Ruhr)** estas komunumo en distrikto Ennepe-Ruhr en Nordrejn-Vestfalio, Germanio.
* **Wetter (rivero)** estas rivero en Hesio, Germanio
Wettringen

**Wettringen** havas diversajn signifojn:

* **Wettringen (Meza Frankonio)** estas komunumo en distrikto Ansbach en Bavario en Germanio.
* **Wettringen (Münsterland)** estas komunumo en distrikto Steinfurt en Nordrejn-Vestfalio en Germanio.
Werther

**Werther** havas diversajn signifojn:

***Werther (Turingio)** estas komunumo en distrikto Nordhausen en Turingio en Germanio.
***Werther (Vestfalio)** estas komunumo en distrikto Gütersloh en Nordrejn-Vestfalio en Germanio.

Krome:
* "La suferoj de la juna Werther" estas konata verko de Johann Wolfgang von Goethe
* *Werther* (1986) estas filmo kun scenaro libere adaptita de la verko de Goethe
Westerheim

**Westerheim** havas diversajn signifojn:

* **Westerheim (Unterallgäu)** estas komunumo en distrikto Unterallgäu en Bavario en Germanio.
* **Westerheim (Württemberg)** estas komunumo en distrikto Alb-Donau-Kreis en Baden-Virtembergo en Germanio.
Westhausen

**Westhausen** havas diversajn signifojn:

***Westhausen (apud Gotha)** estas komunumo en distrikto Gotha en Turingio en Germanio.
***Westhausen (apud Hildburghausen)** estas komunumo en distrikto Hildburghausen en Turingio en Germanio.
***Westhausen (Württemberg)** estas komunumo en distrikto Ostalbkreis en Baden-Virtembergo en Germanio.
***Westhausen (Alzaco)**, francigite *Westhouse*, estas komunumo en Alzaco.
Wiesen

**Wiesen** (prononco , germane: "herbejoj") havas diversajn signifojn:

* **Wiesen (Burgenland)** estas komunumo en la federacia lando Burgenlando de Aŭstrio.

* **Wiesen (Malsupra Frankonio)** estas komunumo de la distrikto Aschaffenburg en la federacia lando Bavario de Germanio.

* **Wiesen GR** estas frakcio de la komunumo Davos de la samnoma komunumaro en distrikto Prättigau/Davos en Kantono Grizono en Svislando.

## Vidu ankaŭ 
* **Wisen**
Wiesenbach

**Wiesenbach** havas diversajn signifojn:

***Wiesenbach (Baden)** estas komunumo en distrikto Rhein-Neckar-Kreis en Baden-Virtembergo en Germanio.
***Wiesenbach (Schwaben)** estas komunumo en distrikto Günzburg en Bavario en Germanio.
***Wiesenbach** estas komunumoparto de Blaufelden en Distrikto Schwäbisch Hall en Distriktaro Stuttgart en Baden-Virtembergo en Germanio.
Wildberg

**Wildberg** havas diversajn signifojn:

* **Wildberg (Nigra Arbaro)** estas komunumo en distrikto Calw en Baden-Virtembergo en Germanio.
* **Wildberg (Antaŭpomerio)** estas komunumo en distrikto Demmin en Meklenburgo-Antaŭpomerio en Germanio.
* **Wildberg ZH** estas komunumo en la distrikto Pfäffikon en la Kantono Zuriko en Svislando.
* **Wildberg (Fischbach)** estas setlejo de la komunumo Fischbach en la distrikto Willisau en Kantono Lucerno en Svislando.
Wilhelmsburg

**Wilhelmsburg** havas diversajn signifojn: 
* Wilhelmsburg (Antaŭpomerio), urbo en Germanujo
* Wilhelmsburg (Malsupra Aŭstrio), urbo en Aŭstrio
* Wilhelmsburg (Bad Kösen), hotelo monta
Wilhelmsdorf

**Wilhelmsdorf** havas diversajn signifojn:

***Wilhelmsdorf (Meza Frankonio)** estas komunumo en distrikto Neustadt an der Aisch-Bad Windsheim en Bavario en Germanio.
***Wilhelmsdorf (Saale)** estas komunumo en distrikto Saale-Orla-Kreis en Turingio en Germanio.
***Wilhelmsdorf (Württemberg)** estas komunumo en distrikto Ravensburg en Baden-Virtembergo en Germanio.
Willingen

**Willingen** havas diversajn signifojn:

* **Willingen (Upland)** estas komunumo en distrikto Waldeck-Frankenberg en Hesio en Germanio.
* **Willingen (Westerwald)** estas komunumo en distrikto Westerwald en Rejnlando-Palatinato en Germanio.
Winden

**Winden** havas diversajn signifojn:

***Winden (Nassau)** estas komunumo en distrikto Rhein-Lahn de la federacia lando Rejnlando-Palatinato en Germanio.
***Winden (Palatinato)** estas komunumo en distrikto Germersheim de la sama federacia lando Rejnlando-Palatinato en Germanio.
***Winden im Elztal** estas komunumo en distrikto Emmendingen de la najbara, pli suda federacia lando Baden-Virtembergo en Germanio.
***Winden (Egnach)** estas municipo de la komunumo Egnach en Distrikto Arbon en Kantono Turgovio.
Winkel

**Winkel** en la germana lingvo signifas angulo.

Ĝi estas geografia nomo en germanlingvaj regionoj:

## Germanio 
* **Winkel** estas komunumo en distrikto Vulkaneifel de Rejnlando-Palatinato.
* **Winkel** estas komunumo en distrikto Sangerhausen de Saksio-Anhalto.

## Francio 
* **Winkel (Alzaco)** estas komunumo en la historia regiono Alzaco.

## Svislando 
### Komunumo 
* **Winkel ZH** estas komunumo de la distrikto Bülach en Kantono Zuriko .

### Komunumoparto 
* **Winkel (Bannwil)** estas setlejo de la komunumo Bannwil de la administra distrikto Supra Argovio en Kantono Berno.
* **Winkel (Bettwiesen)** estas vilaĝo de la komunumo Bettwiesen en distrikto Münchwilen en Kantono Turgovio.
* **Winkel (Bottenwil)** estas parto de la komunumo Bottenwil de la distrikto Zofingo en Kantono Argovio.
* **Winkel (Horw)** estas nova kvartalo de la komunumo Horw de la distrikto Lucerno en Kantono Lucerno.
Winsen

**Winsen** havas diversajn signifojn:

***Winsen (Aller)** estas komunumo en distrikto Celle de la federacia lando Malsupra Saksio en Germanio.
***Winsen (Holstinio)** estas komunumo en distrikto Segeberg de la federacia lando Ŝlesvigo-Holstinio en Germanio.
***Winsen (Luhe)** estas komunumo en distrikto Harburg de la federacia lando Malsupra Saksio en Germanio.
Winterbach

**Winterbach** havas diversajn signifojn:

***Winterbach (Palatinato)** estas komunumo en la distrikto Südwestpfalz de la federacia lando Rejnlando-Palatinato en Germanio.
***Winterbach (Remstal)** estas komunumo en la distrikto Rems-Murr-Kreis de la federacia lando Baden-Virtembergo en Germanio.
***Winterbach (Ŝvabio)** estas komunumo en la distrikto Günzburg de la federacia lando Bavario en Germanio.
***Winterbach (Soonwald)** estas komunumo en la distrikto Bad Kreuznach de la federacia lando Rejnlando-Palatinato en Germanio.
Papago (muziko)

**Papago** en muziko, precipe Esperanto-muziko, estas artisto, kiu tute ne scias la lingvon, en kiu li kantas (teatras aŭ simile), sed kiu nur parkerigis la vortojn. Bertilo Wennergren, eksa membro de Esperanta grupo Amplifiki kaj nuntempa membro de Esperanta grupo Persone, konsideras subtenon kaj atenton al Esperantaj papagoj kiel neseriozan sintenon al la propre Esperanta kulturo.

La esprimo devenas de la birdo papago, kiu povas imiti homajn voĉojn sen kompreni ilin. 

## Notindaj Esperantaj papagoj 
*Morice Benin
*Tutmonda muziko (kun la kantisto *Karin Rosov*)

## Referencoj 
Kategorio:Esperanto-muziko
Wisch

**Wisch** havas diversajn signifojn:

***Wisch (Holstein)** estas komunumo en distrikto Plön en Ŝlesvigo-Holstinio en Germanio.
***Wisch (Nordfrislando)** estas komunumo en distrikto Nordfriesland en Ŝlesvigo-Holstinio en Germanio.
***Wisch (Nederlando)** estas vilaĝo kaj antaŭa komunumo en la provinco Gelderland en Nederlando.
Wittgendorf

**Wittgendorf** havas diversajn signifojn:

***Wittgendorf (apud Zeitz)** ĝis januaro 2010 estis komunumo, ekde tiam parto de nova  komunumo Schnaudertal, en distrikto Burgenland de la federacia lando Saksio-Anhalto en Germanio.
***Wittgendorf (Turingio)** ĝis julio 2018 estis komunumo, ekde tiam parto de la urba komunumo Saalfeld, en distrikto Saalfeld-Rudolstadt de la federacia lando Turingio same en Germanio.
* **Wittgendorf (Zittau)** estas parto de la urbo Zittau en la distrikto Görlitz de la germania federacia lando Saksio.
* **Wittgendorf (Rochlitz)** estas parto de la urbo Rochlitz en la distrikto Mittelsachsen same en Saksio.
Wittnau

**Wittnau** havas diversajn signifojn:

* **Wittnau (Breisgau)** estas komunumo en la distrikto Breisgau-Hochschwarzwald en Baden-Virtembergo en Germanio.

* **Wittnau AG** estas komunumo en la distrikto Laufenburg en Kantono Argovio en Svislando.
Wiendorf

**Wiendorf** havas diversajn signifojn:

***Wiendorf (Anhalt)** estas komunumo en distrikto Bernburg en Saksio-Anhalto en Germanio.
***Wiendorf (Meklenburgo)** estas komunumo en distrikto Bad Doberan en Meklenburgo-Antaŭpomerio en Germanio.
Wolkenstein

**Wolkenstein** havas diversajn signifojn:
* **Wolkenstein (Ercmontaro)** estas komunumo en distrikto Mittlerer Erzgebirgskreis de la federacia lando Saksio en Germanio.
* **Wolkenstein in Gröden** estas plimulte ladinlingva komunumo Sëlva Val Gardëina en la sume plejparte germanlingva aŭtonoma provinco Sudtirolo de Italio.
Wollin

**Wollin** havas diversajn signifojn:  
***Wollin (Fläming)** estas komunumo en distrikto Potsdam-Mittelmark de la federacia lando Brandenburgio en Germanio. 
* Krome, Wollin ankaŭ estas la historia germana nomo de urbo, komunumo, distrikto kaj insulo en okcidenta Pomerio, en 1945 donita al Pollando kaj ekde 1946 renomita Wolin kun nur unu "l".
Woltersdorf

**Woltersdorf** havas diversajn signifojn:

* **Woltersdorf (apud Berlino)** estas komunumo en distrikto Oder-Spree en Brandenburgio en Germanio.
* **Woltersdorf (apud Magdeburgo)** estas komunumo en distrikto Jerichower Land en Saksio-Anhalto en Germanio.
* **Woltersdorf (Lauenburg)** estas komunumo en distrikto Duklando Lauenburg en Ŝlesvigo-Holstinio en Germanio.
* **Woltersdorf (Wendland)** estas komunumo en distrikto Lüchow-Dannenberg en Malsupra Saksio en Germanio.
Wörth

**Wörth** havas diversajn signifojn:

***Wörth (distrikto Erding)** estas komunumo en distrikto Erding en Bavario en Germanio.
***Wörth am Main** estas komunumo en distrikto Miltenberg en Bavario en Germanio.
***Wörth am Rhein** estas komunumo en distrikto Germersheim en Rejnlando-Palatinato en Germanio.
***Wörth an der Donau** estas komunumo en distrikto Regensburg en Bavario en Germanio.
***Wörth an der Isar** estas komunumo en distrikto Landshut en Bavario en Germanio.
Zarrentin

**Zarrentin** estas la nomo de diversaj lokoj en Meklenburgo-Antaŭpomerio en Germanio:
* **Zarrentin am Schaalsee**, komunumo en distrikto Ludwigslust
* parto de Sassen-Trantow en distrikto Demmin
* parto de Gransebieth en distrikto Norda Antaŭpomerio
* parto de Rubkow en distrikto Orienta Antaŭpomerio

Similan nomon havas *Zarrenzin*, parto de Klausdorf en distrikto Norda Antaŭpomerio.
Zehnhausen

**Zehnhausen** havas diversajn signifojn:

***Zehnhausen bei Rennerod** estas komunumo en distrikto Westerwaldkreis en Rejnlando-Palatinato en Germanio.
***Zehnhausen bei Wallmerod** estas komunumo en distrikto Westerwaldkreis en Rejnlando-Palatinato en Germanio.
Wustrow

**Wustrow** estas slavdevena vorto kun la signifo "setlejo ĉirkaŭigita de akvo" aŭ "setlejo sur insulo". Ĝi estas la nomo de jenaj germanaj komunumoj:

* Wustrow (Meklenburga Lagaro) estas komunumo en distrikto Mecklenburg-Strelitz en Meklenburgo-Antaŭpomerio en Germanio.
* Wustrow (Balta Maro) estas komunumo en distrikto Norda Antaŭpomerio en Meklenburgo-Antaŭpomerio en Germanio.
* Wustrow (Wendland) estas komunumo en distrikto Lüchow-Dannenberg en Malsupra Saksio en Germanio.
Zell

**Zell** estas ofta loknomo en germanlingvaj regiono. La vorto signifas *ĉelo*, kiu indikas kutime, ke en koncerna loko troviĝis emeritejo.

## Loko en Germanio
***Zell (Fichtelgebirge)** estas komunumo en distrikto Hof en Bavario en Germanio.
***Zell (Mozelo)** estas komunumo en distrikto Cochem-Zell en Rejnlando-Palatinato en Germanio.
***Zell (Oberpfalz)** estas komunumo en distrikto Cham en Bavario en Germanio.
***Zell am Harmersbach** estas komunumo en distrikto Ortenaukreis en Baden-Virtembergo en Germanio.
***Zell am Main** estas komunumo en distrikto Würzburg en Bavario en Germanio.
***Zell am See**
***Zell im Wiesental** estas komunumo en distrikto Lörrach en Baden-Virtembergo en Germanio.

## Loko en Svislando
***Zell LU** estas komunumo de la distrikto Willisau en Kantono Lucerno en Svislando.
** **Zell LU (stacidomo)** estas fervoja stacio en Zell LU.
***Zell ZH** estas komunumo de la distrikto Vinterturo en Kantono Zuriko en Svislando.
** **Rämismühle-Zell (stacidomo)** estas fervoja stacio en Zell ZH.
Wieden

***Wieden (Nigra Arbaro)** estas komunumo en distrikto Lörrach en Baden-Virtembergo en Germanio. 
***Wieden (Vieno)** estas la 4-a distrikto de Vieno en Aŭstrio.
Westendorf

**Westendorf** havas diversajn signifojn:

***Westendorf (Algovio)** estas komunumo en distrikto Ostallgäu en Bavario en Germanio.
***Westendorf (distrikto Augsburg)** estas komunumo en distrikto Augsburg en Bavario en Germanio.
Wied

**Wied** estas

nomo de geografiaj objektoj:
* graflando Wied, historia teritorio en la germana mezmontaro Vestervaldo
* Wied (apud Hachenburg), komunumo en la distrikto Westerwald en Rejnlando-Palatinato, Germanio
* Wied (rivero), dekstra flankrivero de la Rejno en la germana mezmontaro Vestervaldo
* Wied (Teksaso), urbo en Teksaso, Usono

nomo de personoj, kiuj havas rilaton al la graflando aŭ dinastio Wied:
* Arnold II. von Wied (* ĉ.1098; † 1156), de 1151 ĝis 1156 ĉefepiskopo kaj princelektisto de Kolonjo
* Hadwig von Wied (* antaŭ 1120; † antaŭ 1172), abatino de la abatinejoj Gerresheim kaj Essen
* Hermann zu Wied (1814–1864), kvara princo de Wied
* Theoderich la 2a von Wied (ankaŭ nomata Dietrich von Wied; * ĉ. 1170, †1242), de 1212 ĝis 1242 ĉefepiskopo kaj princelektisto de Treviro
* Hermann la 5a von Wied (1477–1552), de 1515 ĝis 1547 ĉefepiskopo kaj princelektisto de Kolonjo kaj kiel Hermann la 2a de 1532 ĝis 1547 princepiskopo de  Paderborn
* Franz Karl Ludwig von Wied zu Neuwied (1710–1765), nobelo, prusa generalleŭtenanto
* Friedrich la 4a von Wied (* ĉ. 1518; † 1568), de 1562 ĝis 1567 ĉefepiskopo de Kolonjo
* Friedrich zu Wied (1872–1945), princo de Wied
* Johann Friedrich Alexander Fürst zu Wied-Neuwied (* 1706; † 1791); unua princo de Wied kaj diplomato
* Ludwig Friedrich zu Wied (1656–1709), germana nobelo
* Maximilian princo de Wied-Neuwied (1782–1867; pseŭdonimo: Barono de Braunsberg), germana etnologo kaj naturesploristo
* Wilhelm Hermann Karl Fürst zu Wied (1814–1864); kvara princo de Wied kaj lasta prezidanto de „Mainzer Adelsvereins“
* Elisabeth zu Wied (pseŭdonimo *Carmen Sylva*; 1843–1916), reĝino de Rumanio kaj verkistino
* Wilhelm Fürst zu Wied (1845–1907); prezidanto de la Prusa "Herrenhaus"
* Prinz Wilhelm zu Wied (1876–1945); 1914 dum ses monatoj princo de Albanio 
* Friedrich Wilhelm Prinz zu Wied (1931–2000); entreprenisto, politikisto, mecenato kaj prezidanto de la „International Council for Game and Wildlife Conservation“
* Viktor Prinz zu Wied (1877–1946), germana diplomato
* Wilhelm zu Wied (1845–1907), princo de Wied, oficiro kaj politikisto
* Friedrich Wilhelm zu Wied (1931–2000), germana entreprenisto, mecenato kaj ĉefo de la dinastio Wied-Neuwied

nomo de persono sen rilatoj al la dinastio Wied:

* David de Wied (1925–2004), nederlanda medicinisto kaj farmakologo
* Erich Wied (* 1923), germana gimnastikisto
* Gustav Wied (1858–1914), dana verkisto
* Ida Wied († 1601), abatino de la premonstratana monaĥinejo Beselich
* Martina Wied (vere *Alexandrine M. Weisl*;1882–1957), aŭstra verkistino
* Thekla Carola Wied (vere *Thekla Wiedmann*; 1944); germana aktorino
* Theo Wied (* 1923), germana gimnastikisto

**Vidu ankaŭ:**
* Wiet
Ziethen

**Ziethen** havas diversajn signifojn:

***Ziethen (Barnim)** estas komunumo en distrikto Barnim en Brandenburgio en Germanio.
***Ziethen (apud Anklam)** estas komunumo en distrikto Orienta Antaŭpomerio en Meklenburgo-Antaŭpomerio en Germanio.
***Ziethen (Lauenburg)** estas komunumo en distrikto Duklando Lauenburg en Ŝlesvigo-Holstinio en Germanio.
Franca Hindoĉinio

**Franca Hindoĉinio** (france , vjetname ) estis teritorio apartenanta al franca kolonia imperio en sudorienta Azio. La kolonio Franca Hindoĉinio estis federacio konsistanta el kvar ĉefaj koloniaj protektoratoj: Tonkino, Anamo, Kamboĝo kaj Laoso kaj unu rekta franca kolonio Koĉinĉinio. La ĉefurbo de Franca Hindoĉinio estis Hanojo.

eta|maldekstra|300px|Mapo
## Regantoj
* Georges Catroux
* Jean Decoux

## Vidu ankaŭ 
* Dai Viet
* Hindoĉinio
* Indochine (filmo)


Kategorio:Administraj unuoj fonditaj en 1887
Kategorio:Administraj unuoj malfonditaj en 1954
Kategorio:Historio de Sud-Orienta Azio
Sonam Palkyi

**Sonam Palkyi** estas tibeta muzikistino, kies vera nomo estas : **Sonam Palkyi Yeshe Khando Khamritshang**. Ŝi naskiĝis la 15-an de januaro 1984 en la urbo Wil.
Ŝi parolas la Tibetan, Germanan, Anglan kaj Francan lingvojn.

## K-diskoj 
* ** Phunda** 2002
* ** Tibetan Songs of Sonam Palkyi** 2003
* ** Yumgi Kadrin** 2004
* ** Ley Dang Moenlam** 2005
* ** Phoekyi Phosar** 2006

## Eksteraj ligiloj 
oficiala retejo 

Kategorio:Tibetaj muzikistoj
Kategorio:Naskiĝintoj en Svislando
Regulo pri la trionoj

centra|eta|767x767ra|Dekstre: bildo, en kiu la ĉefa subjekto estas metita laŭ la leĝo de trionoj. Maldekstre: bildo kie la ĉefa temo estas en la centro de la bildo.
framed|dekstra|Tiu ĉi bildo pri sunsubiro ilustras la principon de la regulo pri la trionoj.
La **regulo pri la trionoj** estas regulo en la fotarto, kiu povas fari bildojn pri interesaj. Multaj fotografistoj intence uzas ĝin; aliaj intuicie aplikas ĝin sen konscii pri ĝi.

La regulo pri trionoj unue trionigas la bildon, kreante du horizontalajn liniojn, kiuj dividas la bildon en tri same grandajn horizontalajn blokojn; poste ĝi denove trionigas ĝin, kreante du vertikalajn liniojn, kiuj dividas la bildon en tri same grandajn vertikalajn blokojn, tiel atingante naŭ kvadratojn.

Se la plej grava parto de foto troviĝas en la meza kvadrato, la rigardanto kutime konsideras la bildon ne alloga, tro normala. Se la plej grava parto tamen troviĝas sur unu el la kvar krucoj (nomataj fortaj punktoj), ĝi ricevas fortan dinamikan karakteron. Aliaj gravaj elementoj de la foto prefere troviĝu sur unu el la 4 linioj.

Ni ilustras tion per la ĉi-apuda bildo. La horizonto troviĝas sur unu linio. Tiel pli da atento iras al la ĉielo kaj la sunsubiro estas plifortigita. Se la fotografisto estus volinta ŝovi pli da atento al la maro kaj la insulo, li estus povinta meti la horizonton sur la plej supra horizontala linio. Du linioj kruciĝas ĉe la arbo. Alia kruciĝo troviĝas ĉe la plej hela parto de la foto, kie la suno ĵus malaperis.

Kategorio:Fotado
Subversion

**Subversion**, ankaŭ konata kiel **SVN** estas ekzemplo de versitena sistemo (angle: "version control system"). La plej fama kaj plej longe uzata de tiaj sistemoj estas CVS ("Concurrent Versioning System"), sed *Subversion* estas pli nova sistemo, ja bazita sur CVS sed kun kelkaj gravaj plibonigoj. Aliaj similaj sistemoj abundas: Microsoft Sourcesafe, bzr ("bazaar"), git, k.a.

Per tia sistemo, la tuta historio kaj evoluo de la dosieraro de projekto estas konservitaj en la t.n. "deponejo" (almenaŭ ĉio ekde la ekuzo de tiu sistemo, evidente).

## Uzo de la sistemo 
Ĝenerale, oni laboras tiel:
# Vi *elprenas* (angle: "checkout") la dosierojn. Tiel, vi havigas al vi, ĉe via komputilo, kopion de la plej lasta versio de la dosieroj el la deponejo.
# Vi prilaboras unu aŭ pluraj el la dosieroj. Tion vi povas fari sen interretkonekto, ĉar vi prilaboras la dosierojn ĉe via propra komputilo.
# Post iom da laborado, vi enmetas ("commit") viajn dosierojn, tiel ĝisdatigante la deponejon. La sistemo petas de vi mallongan komenton pri la ŝanĝoj, kiujn vi enmetas.

Je ĉiu enmeto, la ŝanĝoj kiujn vi faris estas registritaj, kaj ĉiuj poste povos vidi kiu faris kion kiam -- oni vidas la historion kaj evoluon de la laboro.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* [Kliento por Vindozo(https://eo.wikipedia.org/wiki/Vindozo)]

Kategorio:Libera programaro
Jamaga Taiĵi

**JAMAGA Taiĵi** aŭ **Taiji Yamaga** (naskiĝis la 26-an de junio 1892 en Kioto, mortis la 6-an de decembro 1970) estis japana anarĥiisto, pacifisto kaj esperantisto.

Tre juna li malkovris la anarĥiismon en Tokio kaj ekaktivis en la **Japana Esperantista Asocio**, el kiu li fariĝis sekretario. En 1910, kiam la japana ŝtato provis elradikigi la japanan anarĥiismon, li ankoraŭ estis tre juna kaj ne troviĝis inter la plej serĉataj aktivuloj, kaj tiel sukcesas eskapi el la policaj persekutoj. Li unue forfuĝis al Tajvano kaj poste al kontinenta Ĉinio. Tie, li instaliĝis en Ŝanhajo, kaj kunlaboris kun la ĉina anarĥiisto Sifo, kaj kun la ĵurnalo *Ming Sing*, en kiu li zorgis pri la esperantista sekcio.

Dum la Unua Mondmilito, li malaprobis la militistajn sintenojn de la Manifesto de la 16.

Li revenis Japanion kun sia kunulino Mika, sed en 1927, li revenis kun Sanŝiro Iŝikaŭa en Ĉinion; en tiu momento Ŝanhajo troviĝis en tre revolucia stato. Li fariĝis instruiston de Esperanto kaj ekzercis fortan anarĥiistan aktivadon. Sed la okupado de Ĉinio fare de japana armeo igas lin forlasi la kontinenton kaj foriri al Filipinoj, kie li laboras kiel redaktisto de manila ĵurnalo dum la Dua Mondmilito. Li verkas ankaŭ tagalogan-japanan vortaron.

Post la milito li revenis al Japanio, kie li kontribuis al la refondado de la anarĥiismo en sia lando, kaj al la kreado, la 12-an de majo 1946 de la *Japana Anarkista Federacio*. Danke al siaj lingvaj konoj, li fariĝis la sekretario de Internaj Rilatoj. Li ankaŭ estis Ĝenerala Sekretario de la Federacio, kaj kunlaboris en la ĵurnalo *Heimin Ŝimbun*, aperinta de la 15-a de julio de 1946.

Kiel pacisto, li aktive partoprenas la aktivadojn de la ''War Resister's International* publikigante *“Monda Civitano”* kaj ĉeestante la 10-an Kongreson en Hindio en 1960.

Jamaga estis granda admiranto de Laozio, kaj li verkis tradukon de la libro Daŭdeĝingo al Esperanto. Tiu versio estas poste uzita de Eduardo Vivancos por fari version en la hispana lingvo kun la titolo *"El libro del camino y de la virtud"'' (1963), tiel ke Esperanto rolas kiel pontolingvo.

De 1961 li malsaniĝis, sed li plu aktiviĝis ĝis sia morto en 1970.

## Eksteraj ligiloj 
* Afiŝo kun membiografiaj desegnoj de Jamaga
* Teksto de la versio de Jamaga de la Tao Te King, en la hispana versio de Eduardo Vivancos 

Jamaga Taiĵi
Jamaga Taiĵi
Erlangen

**Erlangen** estas eksterdistrikta urbo en la distriktaro Meza Frankonio de la federacia lando Bavario de Germanio. La urbo estas administra sidejo de la distrikto Erlangen-Höchstadt, kvankam ĝi mem ne apartenas al la distrikta teritorio. Fine de  la komunumo havis  loĝantojn. Tre proksimas la urboj Nürnberg kaj Fürth; ĉiuj tri komunumoj formas urban triangulon kaj estas la kerno de la Metropola regiono Nurenbergo, unu el 11 "metropolaj regionoj" de Germanio.
## Vidindaĵoj 
* Universitato Frederiko Aleksandro Erlangeno-Nurenbergo

## Gefiloj
*Götz Schregle, arabisto
## Partneraj urboj 
Oficialaj partneraj urboj de Erlangen estas:
* 20ra Eskilstuna (Svedio), ekde 1961
* 20ra Rennes (Francio), ekde 1964
* 20ra Vladimir (Rusio), ekde 1983 respektive 1987
* 20ra Jena (Turingio, Germanio), ekde 1987
* 20ra|Anglio Stoke-on-Trent (Anglio, Britio), ekde 1989
* 20ra|Nikaragvo San Carlos (Nikaragvo), ekde 1989
* 20ra|Türkei Beşiktaş (urba distrikto de Istanbulo, Turkio), ekde 2003

Specifaj partneraj rilatoj krome ekzistas kun la sekvaj urboj:
* 20ra Ŝenĵeno (Ĉinio), regiona partnereco ekde 1997
* 20ra Richmond (Virginio, Usono), kontrakto pri kunlaboro ekde 1998
* 20ra Cumiana (Italio), amika urbo ekde 2001
* 20ra Ajman (Unuiĝintaj Arabaj Emirlandoj), kontrakto pri kunlaboro ekde 2005
* 20ra Umhausen (Aŭstrio), interkonsento pri partnereco ekde 2006

## Eksteraj ligiloj 
* oficialaj paĝoj de la urbo
* paĝaro "Erlangen Info"
* urba leksikono interreta (paĝoj germanglingvaj)
* Bildoj de la urbo, publika interreta novaĵ-grupo
* Bilda urbogvidilo (paĝoj germanglingvaj) 


Kategorio:Eksterdistriktaj urboj de Bavario
Kategorio:Urboj de Bavario
Abhishek Bachchan

**Abhishek Bachchan** (अभिषेक बच्चन , Urdu: ابہشیک بچن, naskiĝis la 5-a de februaro 1976 en Mumbajo, Maharaŝtro, Barato) estas barata aktoro. Li estas la filo de Amitabh Bachchan kaj Jaya Bachchan. Li komencis sian karieron en 2000.
Unu de sia plej fama filmo estas Dhoom 2.

Kategorio:Barataj aktoroj
Kategorio:Naskiĝintoj en 1976
Kategorio:Homoj el Mumbajo
Kategorio:Naskiĝintoj en Barato
Kategorio:Naskiĝintoj la 5-an de februaro
Fuorto San Felipe del Morro

775px|centre|eta|Vido de El Morro de trans la golfeto de San Juan.

**Fuorto San Felipe del Morro** aŭ **El Castillo San Felipe del Morro** en la hispana estas citadelo de la 16-a jarcento kiu situas ĉe la plej nord-okcidenta parto de la duoninsulo San Juan, Puerto-Riko. Nomita honere al Reĝo Filipo la 2-a de Hispanio, la fuorto, ankaŭ nomata "El Morro", estis farita por gardi la enirejon de la golfeto de San Juan, kaj defendi la urbon San Juan (eld. "sanĥŭAn") kontraŭ malamikoj venintaj de la maro.

En 1983, la fuorto estis deklarita Monda Heredaĵo de UNESKO. Pli ol du milionoj da vizitantoj jare esploras la ventbatitajn remparojn kaj faras el la fuorto unu el la plej gravaj turismaj allogaĵoj de Puerto-Riko.

Kontraŭ "El Morro", ĉe la alia flanko de la golfeto malpli granda fuorto nomita "El Cañuelo" komplementis la defendon de la enirejo de la golfeto.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:San-Juano (Porto-Riko)
Kategorio:Fortikaĵoj
Kategorio:Mondaj heredaĵoj de UNESKO
Kategorio:Porto-Riko
Preterblovado

**Preterblovado** estas tekniko de ludi blovinstrumentojn en kiu la ludisto ŝanĝas la forton de la aerkolumno por ŝanĝi la tonalton de la noto. Ĝi ankaŭ povas signifi la ŝanĝon senintencan de tonalto kiun ludistoj mallertaj faras per tro forte blovi. La plej ofta uzo estas ebligi al la muzikisto ludi notojn en la dua, tria, ktp. oktavoj, per eksciti la duan, trian, ktp. harmonojn. Do, ekz., kun nur unu fingrado, ludisto de stanfajfilo povas leĝere blovi kaj soni noton, blovi pli forte kaj soni la noton unu oktavo super per eksciti la duan harmonon, kaj tre forte blovi por eksciti la trian harmonon kaj soni la noton unu oktavo kaj kvinto super. Iuj flutoj, ekz, la fujaro, havas mallarĝan boraĵon, kiu permesas multajn da harmonoj per preterblovado. Do, kun nur tri fingrotruojn, tiaj flutoj povas ludi kompletan gamon diatonan trans du oktavojn. Simile, la mallarĝaj boraĵoj de iuj muzikiloj latunaj, ekz. trumpetoj permesas ludadon de multajn harmonojn, kaj oni povas ludi gamon kompletan trans multajn oktavojn kun nur tri valvoj.

Kategorio:Muzikaj teknikoj
Graflando

**Graflando** aŭ **grafujo** estas teritorio, feŭdo, aŭ bieno regata de grafo aŭ grafino.
Historie, kelkaj grafujoj en Eŭropo estis suverenaj, dum aliaj estis subordigitaj distriktoj de reĝlando.

En kelkaj anglalingvaj landoj, kiel Britio kaj Usono, la vorto *county*, kiu origine signifas "graflando", pluvivas kun ŝanĝita signifo, proksimume "administra distrikto". Por diskuto pri la vorto *county* kaj kiel traduki ĝin (ĉu "graflando", ĉu "distrikto", ktp.), vidu: County.

## Listo 
* Margraflando
* Landgraflando
Flirtlangado

**Flirtlangado** estas tekniko por langadi blovinstrumentojn en kiu ludistoj flirtas la langon por fari la sonon "rrrrrrr", la R-on rulatan. Ĉi tiu efiko fariĝas per vibrigi la langon kontraŭ la eĝo alveola dum ludado de la notojn deziratajn. Ĝi plej ofte uziĝas kun flutoj, trumpetoj kaj trombonoj, sed ankaŭ povas uziĝi kun aliaj blovinstrumentoj. En muziko verkita, ĝi ofte mallongiĝas "flt." aŭ "flz.", ankaŭ ĝi povas nomiĝi "Fluttertongue" aŭ "Flatterzunge". Flirtlangado kutimas en ĵazmuziko, principe kun la stiloj diksilanda kaj vodevila. Ĝi ankaŭ postuliĝas en modernaj verkaĵoj orkestraj kaj en artmuziko moderna, notinde en verkaĵoj per Schönberg kaj Dmitri Ŝostakoviĉ

## Vidu ankaŭ 
* Ian Anderson

Kategorio:Muzikaj teknikoj
Kategorio:Muzikaj ornamoj
Konvencio de Lomeo

250px|eta|la AKP-ŝtatoj
En Lomeo, la ĉefurbo de la ŝtato Togolando en okcidenta Afriko, la 28-an de februaro 1975 subskribiĝis unu el la plej gravaj interŝtataj konvencioj: inter la Eŭropa Komunumo (la hodiaŭa Eŭropa Unio) kaj la la ŝtatoj de Afriko, la Pacifika Oceano kaj Karibio - la tiel nomataj (AKP-ŝtatoj). En la konvencio fiksiĝis la financa kaj ĝenerala politika kunlaboro por 5 jaroj (poste 10 jaroj). La Konvencio de Lomeo estis nomita laŭ sia subskriboloko.

Kun tri sekvaj konvenciaj detaligoj, la konvencio de Lomeo validis ĝis la 29-a de februaro 2000. Poste diskutiĝis kaj dum junio 2000 subskribiĝis la konvencio de Kotonuo, kiu daŭrigas la tradicion de la Lomea interkonsento.

Kategorio:Historio de Afriko
Kategorio:Eŭropa Unio
Kategorio:Traktatoj de la 20-a jarcento
Kategorio:Politiko en 1975
Ŝenĝeno

**Ŝenĝeno** ( [ŝenĝen] ) estas subprovincnivela kaj prefektujnivela milionurbo en la provinco Guangdong de la Popola Respubliko Ĉinio. Ŝenĝeno situas en la sudo de la provinco, kaj nur rivero dividas ĝin de la eksa brita kolonio Honkongo. La urbo konsideriĝas unu el la plej gravaj ĉinaj urboj laŭ ekonomia kresko kaj investoj de eksterĉiniaj entreprenoj. Dum la jaro 1979 en la urbo vivis ne pli ol 30 000 loĝantoj - hodiaŭ estas 11 milionoj da loĝantoj. Post Honkongo, la urbo havas la duan rangon en Ĉinio rilate al enspezoj po persono. La plej grava branĉo de la loka ekonomio estas la elektronika kaj telekomunika industrio.
eta|maldekstre|Situo

## Historio 
La 20an de Decembro 2015 terglito en Ŝenĝeno okazigis detruon de pli ol 30 konstruaĵoj kaj ĉirkaŭ 90 mortojn.

## Vidindaĵoj 
## Servoj 
* Universitato de Ŝenĵeno

## Gravaj entreprenoj 
[maldekstre|eta|Laboristoj en [Elektronika industrio|fabriko pri elektroniko en Ŝenĝeno.]]
* Ping An Insurance

## Esperantistoj 
* Fang Yong

## Partneraj urboj 
* 20ra|kadra ekde 1986: Houston, Usono
* 20ra|kadra ekde 1991: provinco Brescia, Italio
* 20ra|kadra ekde 1992: Brisbane, Aŭstralio
* 20ra|kadra ekde 1993: Poznań, Pollando
* 20ra|kadra ekde 1995: Kingstono, Jamajko
* 20ra|kadra ekde 1996: Vienne, Francio
* 20ra|kadra ekde 1996: Lomé, Togolando
* 20ra|kadra ekde 1997: Nürnberg kaj Erlangen, Germanio
* 20ra|kadra ekde 2003: provinco Valona Brabanto, Belgio
* 20ra|kadra ekde 2004: Tsukuba, Japanio
* 20ra|kadra ekde 2006: Johor Bahru, Malajzio
* 20ra|kadra ekde 2007: Torino, Italio
* 20ra|kadra ekde 2007: Timişoara, Rumanio

## Vidu ankaŭ 
* Listo de milionurboj
* Metroo de Ŝenĵeno
* Tramtransporto en Ŝenĵeno
* Realme
eta|maldekstre|Statuo de Deng Xiaoping en la Parko Lianhuaŝan en Ŝenĝeno.
270ra|eta|maldekstre|Ŝenĵeno dumnokte, kun la placo Ŝun-Hing fone

Kategorio:Subprovincnivelaj urboj de Ĉinio
Kategorio:Prefektujnivelaj urboj de Ĉinio
Maizaj Insuloj

eta|250px|golfeto sur Eta Maiza Insulo
eta|250px
La **Maizaj Insuloj** (, ) situas en la Kariba Maro proksimume 60 kilometrojn sudoriente de Bluefields. Temas pri du insuloj: *Great Corn Island*, la Granda Maiza Insulo, estas la ĉefa insulo kaj havas proksimume 50 loĝantojn, sur *Little Corn Island*, la Eta Maiza Insulo, vivas proksimume 500 loĝantoj. La insuloj apartenas al la ŝtato Nikaragvo.

La angla lingvo estas multe parolata, ĉar la antaŭuloj de la insulanoj grandparte devenas de apudaj anglalingvaj insuloj de Karibio.

## Klimato, vegetaĵoj kaj bestoj 
La insula klimato estas tropika, kun la tipa interŝanĝo de seka kaj pluva sezonoj. Oktobro kaj novembro estas la monatoj kun plej da pluvo - la seka sezono komenciĝas fine de decembro kaj finiĝas dum majo.

La du insuloj havas abundajn vegetaĵojn. Ekzistas specoj de lacertoj, kiuj vivas nur ĉi tie. Ankaŭ iuj palinuroj en la maro ĉirkaŭ la du insuloj ŝajne ekzistzas nur ĉi tie.

## Eksteraj ligiloj 
* paĝoj de la insularo 

Kategorio:Geografio de Nikaragvo
Kompanio de la Hudsona Golfo

La **Kompanio de la Hudsona Golfo** (, ) estis originale komerca kolonia kompanio, fondita en Londono en 1670 cele al peltkomerco ĉirkaŭ la Hudsona Golfo. Ĝi ankoraŭ ekzistas hodiaŭ, kaj estas eĉ la plej malnova firmao de Nordameriko. La kompanio havis grandan influon en la historio de Kanado.

La kompanio hodiaŭ posedas multajn butikojn (ĉirkaŭ 250 en 2020, inkluzive de etaj vendejoj kaj grandaj magazenoj.) Ĝi posedas la markojn The Bay kaj posedis Zellers antaŭ ol ĝi fermiĝis, kaj havis proksimume 30000 dungitulojn en 2020.[eta|240px|Magazeno *La Baie*, ĉe la strato Sainte-Catherine en [Montrealo.]]

## Referencoj 
Kategorio:Kompanio de la Hudsona Golfo
Kategorio:Historio de Kanado
Kategorio:Firmaoj
Sault Ste. Marie (Ontario)

**Sault Ste. Marie** (aŭ **Sault-Sainte-Marie**) estas urbo en la kanada provinco Ontario. Ĝi estas la ĉefurbo de la kampara distrikto Algoma, kaj situas laŭlonge de la rivero St. Marys. La urbo havis proksimume 75.000 loĝantojn en 2006 : ĝi spertis malkreskon depost la 1990-aj jaroj, kiam en ĝi loĝis 84.000 homoj.

Ekzistas ĝemela, samnoma urbo sur la alia flanko de la rivero, en la usona ŝtato Miĉigano.

## Historio 
Laŭ la Oĝibvoj, la loko nomiĝis *Baawitigong*, tio estas la "loko de la rapidfluoj". La Indianoj uzis la lokon kiel regionan renkontejon. Post la vizito de Étienne Brûlé en 1623, la Francoj donis al la areo la nomon "Sault de Gaston", kiel omaĝo al Gaston de Francio, frato de la reĝo Ludoviko la 13-a. En 1668, la jezuitaj misiistoj renomigis ĝin "Sault Sainte Marie" (akvofaloj/rapidfluoj de Sankta Maria).

## Vidu ankaŭ 
* Ontario

[eta|maldekstra|300ra|Sault Ste. Marie, kun la [Ontario|ontaria parto maldekstre kaj la miĉigana parto dekstre.]]

Kategorio:Urboj en Ontario
Sash!

**Sash!** germana DJ kaj produktoro, propranome **Sascha Lappessen** naskiĝinta la 10-an de junio 1970 en Nettetal en Germanio. Kantas kun li Tina Cousins.

En la jaroj 1997 - 1998 li havis en Britio ĉenon de furorkantoj kun *Encore Une Fois*, *Ecuador*, *Stay* kaj *Mysterious Times*, el kiuj ĉiuj atingis zeniton en la dua plej alta el hitparadoj en Britio. Fakte li tenas rekordon por plej multe da unuopaĵoj en la dua plej alta hitparado (sume kvin), kiuj atingis unuan postenon. Ĝis hodiaŭ Sash! estas aktiva, sed ne jam kun tiaj grandaj sukcesoj. Lia lasta albumo estis neniam en UR eldonita. Sash! estis ĉiam agnoskata por sia unika kapablo krei dancfurorkantojn kun envicigo de muzika stilo kaj lingvo en diversaj mondaj etnaj grupoj. Ekzemploj de tiu ĉi unika kapablo ni trovas en lia diskografio. *Stay*, *Mysterious Times* kaj *Just Around The Hill* estis surdiskigitaj en la angla, *Encore une Fois* en la franca, *Adelante* kaj *Ecuador* en la hispana, *La Primavera* en la itala, *Together Again* en la dana kaj *Ganbareh!* en la japana.

## Diskografio 
### Albumoj 
* ''It's My Life - The Album* (1997)
* *Life Goes On* (1998)
* *Trilenium* (2000)
* *Encore Une Fois - The Greatest Hits* (2000)
* *S4!Sash!'' (2002)

### Unuopaĵoj 
* "It's My Life" (1996)
* "Encore Une Fois" (1997)
* "Ecuador" (1997)
* "Stay" (1997)
* "La Primavera" (1998)
* "Mysterious Times" (1998)
* "Move Mania" (1998)
* "Colour The World" (1999)
* "Adelante" (1999)
* "Just Around The Hill" (2000)
* "With My Own Eyes" (2000)
* "Ganbareh!" (2002)
* "Run" (featuring (2002)
* "I Believe" (2003)

## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo "mondo de Sash!"
* franclingva retejo 

Kategorio:Dancmuziko
Kategorio:Diskĵokeoj
Kategorio:Germanaj kantistoj
Kategorio:Naskiĝintoj la 10-an de junio
Kategorio:Naskiĝintoj en 1970
Kategorio:Muzikaj grupoj fonditaj en 1995
A*Teens

**A*Teens** estas sveda muzika grupo, kiu ludas dancmuzikon. Ĝi konsistas el kvar membroj - du junulinoj-kantistinoj - Marie Serneholt kaj Helena Lumholdt kaj du junuloj-kantistoj - Dhany Lennevald kaj Amit Paul.

A*Teens komencis en sia debuta albumo "", sur kiu estas sole kantoj de ABBA. Ilian projekton aprobis Abba mem.

## Eksteraj ligiloj 
* Foto

Kategorio:Dancmuziko
Kategorio:Svedaj muzikaj grupoj
Kategorio:Muzikaj grupoj fonditaj en 1998
-470

En la jaro **470** antaŭ nia erao okazis, interalie:

eta|maldekstra|100px|Nikio

## Naskiĝoj 
* Nikio, atena generalo dum la peloponesa milito
-430

En la jaro **430 antaŭ nia erao** (antaŭ Kristo) okazis, interalie:

## Eventoj 
* Plago de Ateno.

## Naskiĝoj 
## Mortoj
Gvinea Golfo

eta|300ra|la Golfo de Gvineo (priskribo germana)

La **Golfo de Gvineo** estas parto de la Atlantika Oceano, kiu norde kaj oriente limiĝas per la marbordo de okcidenta Afriko: norde kaj oriente ĝi limas la la bordoj de la geografiaj regionoj Supra Gvineo kaj Malsupra Gvineo, sudoriente al la Ebenaĵo de Angolo.

En la Golfo de Gvineo situas la insularo Sao-Tomeo kaj Principeo (portugale *São Tomé e Príncipe*), kiuj estas suverena ŝtato, kaj la insuloj Bioko kaj Annobón, kiuj apartenas al Ekvatora Gvineo. Tiuj-ĉi insuloj - samkiel la monto *Kameruno* sur la afrika kontinento - estas de vulkana deveno.

Ĝis la jaro 1973 la plej nordorienta parto de la golfo, kiu limas al la ŝtato Kameruno kaj la delto de la rivero Niĝero, nomiĝis "Golfo de Biafro". Post la biafra milito la niĝeriaj potenculoj postulis renomigon al nova nomo "Golfo de Bonio" (angle "Bight of Bonny"), kvankam en Esperanto tiu nova nomo neniam vere ekuziĝis. Plia parto, pli okcidenta, estas la "Golfo de Benino".

## Nomoj kaj koloniismo 
La marbordo de Supra Gvineo havas kvar areojn, kies nomoj ankoraŭ devenas el la kolonia epoko:

* "Pipra Bordo" (nuntempe la ŝtato Liberio),
* "Ebura Bordo" ( esperantigite *Kotdivuaro*),
* "Ora Bordo" (nuntempe la ŝtato Ganao) kaj
* "Sklava Bordo" (nuntempe Togolando, Benino kaj la okcidento de Niĝerio).
La nomoj malkaŝe montras, kiujn "varojn" la eŭropaj koloniistoj en kiu parto de la marbordo precipe ŝtelis kaj forŝipigis.

## Historio 
Laŭ inter fakuloj pridisputata greka dokumento el la antikva epoko oni nuntempe supozas, ke jam la nordafrikaj fenicianoj el la antikva urbo Kartago en ekspedicio ĉirkaŭ la jaro 470 antaŭ Kristo atingis la golfon.

La Sklavo-Marbordo aŭ ankaŭ Diego Cao (nomata laŭ portugala malkovrinto) estas la historia nomo de la marbordo de Togolando, Benino kaj okcidenta Niĝerio. La Sklavo-Marbordo situas je la Gvinea Golfo, ĉe la Golfo de Benino, kaj longas proksimume 450 kilometrojn.

## Vidu ankaŭ 
* Listo de maraj ekoregionoj


Kategorio:Maraj ekoregionoj
Georga Golfo

eta|dekstra|250ra|Situo de la Georgia Golfo en la regiono de la Grandaj Lagoj.
La **Georga Golfo** () estas vasta golfo de la regiono de la Grandaj Lagoj en Nordameriko. Ĝi konsistigas parton de la Hurona Lago. La golfo ne estas tre profunda (maksimume 92 metroj, ĉe la duoninsulo Bruce).

La akvoj de la Georgia Golfo estas famaj pro escepta klareco. La golfo ricevis sian nomon en 1822, kiel omaĝo al la brita reĝo Georgo la 4-a.

## Vidu ankaŭ 
* Grandaj Lagoj (Nordameriko)

Kategorio:Golfoj en Ontario
Kategorio:Grandaj Lagoj
Granda Placo (Bruselo)

La bito belo de Bruselo estas la ĉefa placo de la ĉefurbo de Belgio. Ĝi estas ĉirkaŭata de interalie la urbodomo kaj pluraj gildaj domoj. La placo estas konsiderata de diversaj homoj, interalie de Victor Hugo, kiel la plej bela de la tuta mondo.

La Granda Placo de Bruselo listiĝis en 1998 sur la listo de Monda Heredaĵo de Unesko.

## Historio 
En 1523, la unuaj protestantaj martiroj, Henri Voes kaj Jean Van Eschen, tie estis bruligitaj de la hispana Inkvizicio. La 13-an de aŭgusto 1698 plej multaj lignaj domoj estis detruitaj dum bombado de la urbo de la trupoj de François de Neufville de Villeroy. Nur la turo de la urbodomo kaj kelkaj brikaj muroj rezistis la bombojn. La domoj ĉirkaŭe estis rekonstruitaj fare de diversaj organizoj. En la domo de la kooperativo de bierfaristoj hodiaŭ troviĝas muzeo de belgaj bierfaristoj.

Kategorio:Mondaj heredaĵoj en Belgio
Kategorio:Placoj en Bruselo
Kategorio:Vizitindaĵoj en Bruselo
Triângulo Mineiro e Alto Paranaíba

La mezoregiono de **Triângulo Mineiro e Alto Paranaíba** (esperante: *Triangulo Minas-Ĝerajsa kaj Alta Paranaibo*) estas unu de la 12 mezoregionoj de la brazila subŝtato de Minas-Ĝerajso. Ĝi enhavas 66 municipojn kuniĝantas en 7 mikroregionoj.

## Mikroregionoj
* Araxá
* Frutal
* Ituiutaba
* Patos de Minas
* Patrocínio
* Uberaba
* Uberlândia

## Vidu ankaŭ
* Mezoregionoj de Minas-Ĝerajso
* Mikroregionoj de Minas-Ĝerajso
* Municipoj de Minas-Ĝerajso

Kategorio:Mezoregionoj de Minas-Ĝerajso
Oeste de Minas

La mezoregiono de **Oeste de Minas** (esperante: *Okcidento de Minas-Ĝerajso*) estas unu de la 12 mezoregionoj de la brazila subŝtato de Minas-Ĝerajso. Ĝi enhavas 44 municipojn kuniĝintaj en kvin mikroregionoj.

## Mikroregionoj
* Campo Belo
* Divinópolis
* Formiga
* Oliveira
* Piumhi

## Vidu ankaŭ
* Mezoregionoj de Minas-Ĝerajso
* Mikroregionoj de Minas-Ĝerajso
* Municipoj de Minas-Ĝerajso

Kategorio:Mezoregionoj de Minas-Ĝerajso
Gendun Drup

**Gendun Drup** estas konsiderata la unua dalai-lamao. Li naskiĝis en Tibeto kaj estis rekonita kiel la reenkarniĝo de Avalokiteŝvara.

Gedun Drub estis studento de Tsongkhapa (Btsong-ka-pa) kaj la fondanto de gelugpa en Tibeta budhismo.

Gedun Drub naskiĝis en bovejo. Li estis filo de nomadoj, kaj fakte li estis bovisto ĝis la aĝo de sep jaroj. Post, li estis metita en la monaĥejon de Nartang (Nar-thang). Ĝis meze de sia vivo li iĝis unu el la sanktaj disĉiploj plej estimataj de la lando.

Kategorio:Lamaoj
Kategorio:Tibeto
Kategorio:Senperforto