open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Vidjapati

**Vidjapati** aŭ **Vidyapati** (ĉirkaŭ 1380 – 1460), konata ankaŭ per la kromnomo *Maitil Kavi Kokil* (kukolo-poeto de Maitila), estis Maitila kaj Sanskrita plurfaka poeto kaj sanktulo, dramaturgo, komponisto, biografo, filozofo, jur-teoriulo, verkisto, kortegano kaj reĝa pastro.

## Verkaro kaj influo 
Li estis adoranto de Ŝivo, sed ankaŭ verkis amkantojn kaj religiajn Viŝnuismajn kantojn.

La influo de Vidjapati ne limiĝis al Maitila kaj Sanskrita literaturoj, sed male ĝi etendiĝis al aliaj orienthindiaj literaturaj tradicioj.

Rabindranath Tagore kompletigis serion de gravaj verkoj ĉirkaŭ 1877, unu el ili longa poemo en la Maitila stilo de Vidjapati. Kiel ŝerco, li asertis, ke tiuj estis la perditaj verkoj de ĵus malkovrita poeto de la 17-a jarcento de Viŝnuismo nome Bhānusiṃha. Regionaj fakuloj ja akceptis ilin kiel la perditaj verkoj de la fikcia poeto.

## Notoj 
## Bibliografio 
* Archer, W. G., eld. (1963), Love Songs of Vidyapati; Tr. de Deben Bhattacharya, London: George Allen kaj Unwyn
* Coomaraswamy, Anand, eld. (1915), VIDYĀPATI: BANGĪYA PADĀBALI (PDF), London: The Old Bourne Press
* Tagore, Rabindranath (2003), Rabindranath Tagore: Lover of God, Lannan Literary Selections, traduko de Stewart, T. K.; Twichell, C., Copper Canyon Press (publikigita la 1an de Novembro 2003), ISBN 978-1-55659-196-9

## Eksteraj ligiloj 
* Vidyapati en franclingva *Encyclopædia Universalis*
* Vidyapati en ruslingva Granda Sovetia Enciklopedio
* 
* 27 poemoj trad. Deben Bhattacharya, el *Love Songs of Vidyapati*, (UNESCO) 1963

Kategorio:Hindiaj poetoj
Biblia Revuo

**Biblia Revuo** estis esperantlingva revuo, kiu eldoniĝis inter 1967 kaj 1985. Ĝi aparte estis forumo por kunlabori pri Esperantaj tradukoj de la Biblio. Eldoninto estis organizaĵo Internacia Asocio de Bibliistoj kaj Orientalistoj (IABO) fondita en 1967, kies celo estis inter aliaj eldoni tute novan esperantan biblion ekumenan ”Nova Ekumena Biblio". La redakta politiko estis: tute fidela al la originalo, bonstila, neŭtrala, ekumena, akceptebla ankaŭ por laikoj. Komence ĝia ĉefredaktoro estis Angelo Duranti, almenaŭ ĝis 1969. Poste la postenon transprenis Donald Broadribb en Melburno, kaj varbitaj estas helpantoj en biblio-lingvistiko, arkeologio, antikva historio, esperanto-filologio, biblioscienco. Post kiam li abdikis ĉefredaktorecon, en 1975 transprenis ĝin Henryk Herbert Paruzel. Sed li mortis du jarojn poste, kaj en 1977 sekvis kiel ĉefredaktoro Douglas Gregor. La revuo Biblia Revuo ĉesis en 1985, probable por dediĉi tutan forton nur al la kompilado de ”Nova Ekumena Biblio".

## Vidu ankaŭ 
* Esperantaj tradukoj de la Biblio
* Biblia Vortaro

Kategorio:Esperanto-gazetoj
Mrinalini Devi

**Mrinalini DEVI** (denaske Babatarini, 1a de Marto 1874 – 23a de Novembro 1902) estis tradukisto kaj la edzino de Nobel-premiita poeto, filozofo, aŭtoro kaj muzikisto Rabindranath Tagore. Ŝi devenis el la distrikto Jessor en nuntempa Bangladeŝo, kie ŝia patro laboris en bieno de Tagore. En 1883, estante nur naŭjaraĝa (laŭ tiama tiea kutimo), ŝi estis edzinigita al Tagore.

Ili havis kvin filojn, du el kiuj mortis infanaĝe.

Mrinalini Devi ne devis iĝi dommastrino tuj post la nupto. La patro de Tagore, nome Debendranath Tagore akceptis kaj ŝin kaj la edzinon de Hemendranath Tagore nome Kŝinatanu en la lernejo Loreto por instrui al ili la anglan. Li ankaŭ aĉetis por ili librojn, skribtabulojn kaj lernejajn uniformojn. Studinte ŝi tie dum unu jaro, Rabindranath nomumis Pandit Herambachandra Bidyaratna, kiel , por instrui al ŝi Sanskriton. La filo de lia pli aĝa frato Birendranath nome Balendranath instruis al ŝi anglan, bengalan kaj sanskritan literaturojn. Mark Twain iĝis ŝia preferata verkisto.

## Notoj 
Kategorio:Barataj tradukistoj
Kategorio:Familio Tagore
Preĝejo Reĝino de Rozario (Ózd)

La **preĝejo Reĝino de Rozario** estas sakrala konstruaĵo en urbo Ózd (Hungario), en urboparto de Bolyok [bojok], kiu estis iam memstara vilaĝo.

## Historio 
En la iama Bolyok ekzistis kirko jam dum la mezepoko, kiun la turkoj bruldetruis en 1556. Inter 1768-1771 oni konstruis novan kirkon el restintaj materialoj de la ruinoj. La katolika grupo estis refondita en 1930, ĝi estis altigita al paroĥo en 1944. En 1946 Pál Molnár C. pentris la altaran bildon kaj en 1977 József Takács pentris la navon. Inter 1994-1997 la konstruaĵo estis pligrandigita. 

## Konstruaĵo 
La kirko situas sola en korto. La absido estas plurlatera kaj kontaktiĝas kun sakristio. 

## Fontoj 
* hungare kun fotoj
* hungare kun foto  
* http://lexikon.katolikus.hu/O/%C3%93zd.html
* https://vkozd.hu/encyclopedia/bolyoki-romai-katolikus-templom-bolyki-rozsafuzer-kiralyneja-templom/ 

Ozd
Kategorio: Kristanaj preĝejoj en Ózd
Gītāñjali

***Gītāñjali*** () estas kolekto de poemoj de la bengallingva poeto Ravīndranātha Thākura. Thākura ricevis la Nobel-premion pri literaturo en 1913 pro sia traduko en la anglan titole *Song Offerings*, kiu igis lin la unuan ne-eŭropanon, la unuan azianon, kaj la nura baratano kiu ricevis ĉi tiun honoron.

Ĝi estas parto de la UNESKO-kolekto de reprezentaj laboroj. Ties centra temo estas sindediĉo kaj ties devizo estas «mi estas ĉi tie por kanti al vi kantojn» (N-ro 15).

## Historio 
La originala bengala kolekto de 156/157 poemoj estis publikigita la 14an de Aŭgusto, 1910. La poemoj estis bazitaj sur mezepokaj hindiaj vortumadoj pri devoteco kun komuna temo pri amo tra plej granda parto de poemoj. Kelkaj poemoj enhavas ankaŭ konflikton inter la deziro por materiaj havaĵoj kaj la spirita altiro. La tradukoj estis ofte radikalaj, ellasanta aŭ ŝanĝanta grandajn blokojn de la poemo kaj en unu okazo fuzianta du apartajn poemojn (kanto 95 unuigas la kantojn 89 kaj 90 el *Naivedya*). La anglalingva *Gitanjali* iĝis populara en la Okcidento kie ĝi ofte tradukiĝis.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* retejo pri Gitanjali 

Kategorio:Literaturo de Barato
Kategorio:Bengallingva literaturo
Kategorio:Poeziaj kolektoj
Roland Platteau

**Roland PLATTEAU** (Cambrai, norda Francio, 1949) estas franca esperantisto. Li esperantiĝis en 1999 kaj laboris kiel oficisto.

Li kunlaboris kun esperantlingvaj gazetoj, kiel Sennaciulo, Norda Gazeto kaj Laŭte!, Turka Stelo, Irana Esperantisto, kaj La Sago; kaj esperantigis sciencan bildstrion de Jean-Pierre Petit nome "Ĉio relativas".

## Tradukoj
Inter tradukoj menciindas jenaj:
* 2004 ''Kanto de l' malvenko*, poemo de Rabindranath Tagore. Tradukis Roland Platteau. 
* 2015, *Praeksplodo, Scio sen landlimoj. La aventuroj de Anselmo Lanturlup`*. Jean-Pierre Petit, Bildrakontoj, Eldonejo: MAS. ISBN 978-2369600350.
* 2016, *USSR Dudek Jarojn Poste: Reveno El Ukrainujo en milito*, ISBN 978-2369600473
* 2016, *La plej belaj rakontoj pri hundoj*, de Elian-J. Finbert ISBN 978-2369600640
* 2017, *La proponoj de Bernard Friot pri investkasoj, mono kaj dumviva salajro: Tri konkerendaj rajtoj - Ĉesigi la defendbatalojn* – ISBN 978-2369600794
* 2019, *En la lumoj de ekmiroj'', ISBN 978-2-36960-197-5 (esperantigo de poemoj el ĉiuj landoj)
## Eksteraj ligiloj 
*  Mia persona TTT-ejo Esperante

## Notoj
Kategorio:Francaj esperantistoj
Kategorio:Francaj tradukistoj
Denton (apartigilo)

**Denton** povas rilati al la sekvaj loknomoj:

## En Anglio 
* Denton, Cambridgeshire, parto de Denton kaj Caldecote
* Denton, graflando County Durham
* Denton, East Sussex
* Denton, Gravesham, parto de la urbo Gravesend, Kent
* Denton, Granda Manĉestro, tie mortis la esperantisto Norman Williams
* Denton, Kent, vilaĝo proksime de Canterbury
* Denton, Lincolnshire
* Denton, Newcastle-upon-Tyne
* Denton, Norfolk
* Denton, Northamptonshire, Suda Northamptonshire
* Denton, Norda Jorkŝiro
* Denton, Oxfordshire (Oksfordio), parto de Cuddesdon and Denton
* Denton Holme, Kumbrio
* Upper Denton, Carlisle, Kumbrio

## En Usono 
* Denton, Georgio
* Denton, Kansaso
* Denton, Kentukio
* Denton, Marilando
* Denton, Miĉigano
* Denton, Kantono Johnson, Misurio
* Denton, Kantono Pemiscot, Misurio
* Denton, Montano
* Denton, Nebrasko
* Denton, Norda Karolino
* **Denton** (Dentono), Teksaso, en samnoma
* kantono Denton, Teksaso

## Fikciaj lokoj 
* Denton estas la scenejo por la angla televidserio *A Touch of Frost* kaj la Frost-romanoj de *R. D. Wingfield*
* La fikcia urbo kiu estis la scenejo por *Rocky Horror Picture Show* kaj ĝia daŭrigo *Shock Treatment*
* Denton, urbo en la filmo *In a Valley of Violence* (En Valo de Perforto) (2016)

Krome kompreneble, kiel ĉe multaj loknomoj, la nomo ankaŭ uziĝas kiel familia nomo.
Ora (I) klorido

**Ora (I) klorido** aŭ **monoklorido de oro** estas neorganika kombinaĵo apartenanta al la familio de la kloridoj, rezultanta el interagado de la **ora (I) hidroksido** kaj **klorida acido**. Ora klorido estas malmulte solvebla en akvo sed solvebla en alkoholoj kaj aliaj nepolaraj organikaj solvantoj. Ora klorido prezentas unu kloran jonon ligitan al oratomo. Ĝi konsistas je 1 oratomo, 1 kloratomo kaj uzatas en kemiaj sintezoj.

## Reakcioj
### Reakcio 1
* Preparado de **ora klorido** per traktado de **oro** kun **kloro**

 
### Reakcio 2
* Preparado de **ora (III) klorido** per malkomponado de la **kloroaŭrata acido** :

 
### Reakcio 3
* Preparado de **klorobenzeno** per traktado de **ora klorido** kun **benzeno**:

 
### Reakcio 4
* Preparado de **ora (I) kalia cianido** per traktado de **ora (I) klorido** kun **kalia cianido**

 
### Reakcio 5
* Preparado de **ora klorido** per traktado de **ferika klorido** kun **oro**:

## Vidu ankaŭ
* Kloridoj

## Referencoj 
Kategorio:Kloridoj
Grant Wahl

**Grant WAHL** (la 2-an de decembro 1973 - la 10-an de decembro 2022) estis usona sporta ĵurnalisto kaj komentisto ĉe la sporta retejo CBS.

## Vivo 
De novembro 1996 ĝis sia maldungo la 20-an de aprilo 2020, Vahl funkciis kiel raportisto por la ĵurnalo Sports Illustrated.

La 5-an de oktobro 2021, Wahl aliĝis al CBS Sports.

Li akompanis la usonan teamon al la Monda Pokalo 2022 en Doho, Kataro. Dum la turniro li estis arestita pro portado de ĉemizo kun desegnaĵo de ĉielarko en subteno de la GLAT komunumo. Alia ĵurnalisto de New York Times kiu provis raporti pri la okazaĵo ankaŭ estis arestita.

## Lia morto 
La 9-an de decembro 2022, Vahl mortis sub nekonataj cirkonstancoj raportante pri la kvaronfinala matĉo inter Argentino kaj Nederlando. Lia frato Eric diris ke li kolapsis en la stadiono, ricevis KPR-n sed mortis en la hospitalo. Estas konata ke Wahl ricevis minacojn al sia vivo pro sia subteno por la samseksema komunumo, kaj ke li kredas ke li estis murdita.

## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Sportaj ĵurnalistoj
Kategorio:Usonaj ĵurnalistoj
New Forest

**New Forest** ("Nova Arbaro") estas areo de suda Anglio. Ĝi inkludas unu el la plej grandaj restantaj pecoj de malferma paŝtejo, erikejo kaj arbaro en la tre loĝata Sud-orienta Anglio. Ĝi kovras sudokcidentan Hampshire kaj etendiĝas en sudorientan Wiltshire kaj direkte al orienta Dorset.

La nomo ankaŭ rilatas al Nacia parko New Forest kiu havas la samajn limojn. La loka administracia distrikto New Forest estas subdivido de Hampshire kiu kovras la plej grandan parton de la Arbaro. Ekzistas multaj vilaĝoj dissemitaj en la areo, kaj pluraj urbetoj en la Arbaro kaj ĉirkaŭ ĝiaj randoj.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Naciaj parkoj en Anglio
Kategorio:Sud-orienta Anglio
Miana

**Miana** estas senhoma loĝloko en la nuna komunumo Ejea de los Caballeros, en la komarko *Cinco Villas*, de la provinco Zaragozo, regiono Aragono, Hispanio. Antaŭe ĝi estis parto de la municipo *Farasdués* kaj nuntempe de Ejea de los Caballeros, ĉar nune *Farasdués* apartenas al ĉi tiu municipo.

## Historio 
La unua konata mencio pri la loko Miana, datiĝas el la jaro 938. 

Alia referenco al la urbeto *Miana* estas de 1087, kaj korespondas al la regado de aragona reĝo *Sancho Ramírez*, de 1063 ĝis 1094 (en kolekto de dokumentoj por la studo de la Historio de Aragono, III, Zaragoza, 1907).  La urbo estis rekonkerita de la kristanoj fine de la 11-a jarcento, post la konstruo de la kastelo de Obano (1083-1086) kaj la konkero kaj restarigo de kristanaj loĝantoj en Luna (1092-1093). 

En 1295 la loko Miana apartenis al Ruy Jiménez de Luna. En aprilo de 1328, la aragona reĝo Alfonso la 4-a donis la lokon Miana, tiam en la komunumo Luna, al Guillermo Entenza. 
 
## Loknomo 
La nomo de la urbo *Miana* povas rilati al romiaj terposedantoj. Ĝi povus veni de *Vilao Mediana*, tio estas, la urbo en la mezo, kiu povas esti indiko de urbo situanta inter du aliaj sur la romia vojo, kiu pasis tra ĝi. La loknomo *Miana* estas tre proksima al la nomo de la municipo *Mianos*, ankaŭ en la provinco Zaragozo, kaj kiu historie apartenis al *Corregimiento de las Cinco Villas*, kvankam ĝi nuntempe apartenas al la komarko *Jacetania*.

## Estas menciinde 
Nuntempe en la areo de *Cinco Villas* ekzistas la familia nomo *Miana* sed ĝi ne estas tre ofta.

## Vidu ankaŭ 
* Aragona regioneto Cinco Villas. 

## Referencoj 
Kategorio:Loĝlokoj de provinco Zaragozo
Kategorio:Historio de Aragono
Kaptitula interŝanĝo

[dekstra|eta|250x250ra|Nord-koreaj [Militkaptito|militkaptitoj revenita al Norda Koreio dum la Korea Milito fare de Usono.]]
Interŝanĝo de militkaptituloj estas interkonsento inter oponanta flankoj en konflikto liberigi kaptitojn: militkaptitoj, spionoj, ostaĝoj, ktp. Foje, mortintaj korpoj estas interŝanĝitaj. 

Ankaŭ en pacaj cirkonstancoj ŝtatoj konsentas pri interŝanĝo de alinaciaj malliberuloj, kiel okazis en decembro 2022 kiam Usono pardonis kaj liberigis Viktor But, senditan al Rusio kadre de interŝanĝo kontraŭ la korbopilkisto Brittney Griner kiu estis arestita en Rusio pro la posedo de haŝiŝa oleo. 

## Ĝenevaj Konvencioj 
Laŭ la konvencioj de Ĝenevo, kaptitoj kiuj ne *povas* kontribui al la milita peno pro malsano aŭ kriplaĵo estas rajtigita esti resendataj al ilia hejma lando. Tio estas ĉiaokaze de la nombro de kaptitoj sekve influita; la detenanta potenco ne povas rifuzi veran peton. 

Sub la Geneva Konvencio (1929), tio ĉi interŝanĝo estas diskutita de Artikoloj 68 al 74 kaj la aneksaĵo. Unu el la grandaj interŝanĝaj programoj estis organizita fare de la Internacia Ruĝa Kruco dum la Dua Mondmilito laŭ ĉi tiuj terminoj.  Laŭ la tria Geneva Konvencio de 1949, tiu estas de Artikoloj 109 al 117.

Dum la Dua Mondmilito en Jugoslavio okazis brutalan lukton inter la armitaj fortoj de la Tria Regno kaj la Jugoslavaj Partizanoj. Malgraŭ tio, la du flankoj regule negocis interŝanĝon de kaptitoj preskaŭ ekde la komenco de la milito. Sub eksterordinaraj cirkonstancoj, ĉi tiuj fruaj kontaktoj evoluis en formalan interŝanĝan konsenton, centrita sur la kreo de neŭtrala zono, eble la nura tia en okupita Eŭropo, kie kaptitoj estis regule interŝanĝita ĝis malfrua aprilo 1945. Tio operacio verŝajne savis plurajn milojn da vivoj.

## Vidu ankaŭ 
* Ekstradicio

## Referencoj 
Kategorio:Militkaptitoj
Kategorio:Malliberuloj
Hajderabado (princlando)

**Hajderabada ŝtato** estis islama princlando ekzistanta en sud-centra Hindio en la jaroj 1724-1948, kun la ĉefurbo en la grandurbo de Hajderabado. La regantoj de tiu ĉi ŝtata korpo portis la titolon de nizamo. Tiu ĉi ŝtato ĉesis ekzisti en 1948 kiel rezulto de la armea operacio de la lastatempe establita barata ŝtato. En 1956, la administra unuo de Hajderabado estis dividita laŭ lingvaj kriterioj (nun la statoj de Maharaŝtro, Karnatako kaj Andra-Pradeŝo).[eta|308x308ra|La 22-a de februaro 1937, kovrilpaĝa artikolo de revuo *[Time* nomis Osman Ali Khan, Asif Jah la 7-a la plej riĉa homo en la mondo]]
eta|313x313ra|Maharaja Sir Kishen Pershad estis la Ĉefministro de Hajderabado inter 1901–1912 kaj 1926–1937
eta|250x250ra|Kvin rupea monvaluto de la Hajderabado ŝtato
eta|250x250ra|Ĉefstrato de Hyderabad kun Charminar en la fono, 1890
[eta|361x361ra|(De maldekstre dekstren): Barata ĉefministro [Jawaharlal Nehru, Nizam la 7-a kaj armea ĉefo Jayanto Nath Chaudhuri post la aliĝo de Hyderabad al Barato]]
[eta|237x237ra|Hyderabad ŝtato en 1956 (markita en flaveca-verto). Post kiam la reorganizo en 1956, Regionoj de la ŝtato kiuj situas okcidente de ruĝa kaj blua linioj estis kombinita kun Bombay kaj Mysore ŝtatoj, respektive; kaj la cetero de la ŝtato (la nuntempa [Telangano) estis kombinita kun Andhra ŝtato por formi la ŝtaton de Andra-Pradeŝo.]]
eta|Hajderabado en 1901 kun Distriktoj
eta|Hajderabado en 1909 kun dividaĵoj kaj novaj distriktoj

## Kulturo 
### Blazonoj 

File:CoA Nizam 1893.png|**1869–1911**
File:In-hyderabad47.png|**1911–1947**
File:Hyderabad Coat of Arms.jpg|**1947–1948**
File:State Emblem of Hyderabad.jpg|**1947–1948**

### Flago 

File:Flag of the State of Hyderabad (18th century-1900).svg|18th century–1900
File:Flag of Hyderabad (1900–1947).svg|1900–1947
File:Asafia flag of Hyderabad State.svg|1947–1948

## Referencoj 
Kategorio:Imperioj kaj reĝlandoj en Barato
Kategorio:Historiaj regionoj de Barato
Kategorio:Administraj unuoj malfonditaj en 1948
Laga kantono (Miĉigano)

La **laga kantono** aŭ **kantono Lake** - angle *Lake County* - estas kantono de Usono en la subŝtato Miĉigano. Ĝia administra centro estas la urbo ''''. La kantono estis fondita la . 

Laŭ la stato de la jaro  en la kantono vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun .

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Kantonoj de Miĉigano
István Görgényi

**István Görgényi** [iŝtvAn gorgEnji], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Görgényi István** estis hungara akvopilkisto, olimpiano, mondĉampiono, trejnisto.

István Görgényi naskiĝis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
István Görgényi maturiĝis en teknika mezlernejo en 1965 en sia naskiĝurbo. Li akiris juran diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1976, post 2 jaroj trejnistan diplomon en filio de Gimnastika Altlernejo de Budapeŝto.

### Sporta kariero 
István Görgényi estis naĝisto en sportklubo inter 1957-1961, poste jam akvopilkisto en pluraj sportkluboj enlande. Inter 1966 kaj 1975 li estis membro de la hungara nacia teamo 96-foje, dum li estis hungara ĉampiono dufoje (1975, 1976). Li estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 1972 kun arĝenta medalo, krome en mondĉampionumo li estis la unua en 1973. Li finis sian aktivan sportan karieron en 1982, poste li estis trejnisto ankaŭ eksterlande. Ekde 1995 li vivis en Aŭstralio. Lia aŭstrala virina teamo akiris oran medalon en Aŭstralio en la Somera Olimpiko 2000.

## Fontoj 
* hungarlingva dateno kun foto
* hungarlingva intervjuo kun foto
* hungarlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj akvopilkistoj
Kategorio:Hungaraj olimpianoj
Kategorio:Hungaraj trejnistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj mondĉampionoj
Svante Pääbo

**Svante Erik PÄÄBO** (naskiĝis la  en Stokholmo) estas sveda genetikisto, specialisto pri evolucia genetiko. Ekde 1997 li estas sekciestro pri evolucia genetiko ĉe Max-Planck-Instituto por Evolucia Antropologio en Lepsiko. Inter 2003 kaj 2015 li estis gastprofesoro ĉe universitato de Upsalo.

En 2022 li estis honorita per Nobel-premio pri medicino pro sia esplorado pri la genoj de la Neandertala homo kaj la Denisova hominido.

Ankaŭ lia patro, Sune Bergström, estis Nobel-premiito, en 1982.

Kategorio:Svedaj sciencistoj
Kategorio:Genetikistoj
Kategorio:Nobel-premiitoj pri fiziologio aŭ medicino
54983 Simone

'*54983 *Simone'''* estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la italaj geastronomoj Maura Tombelli kaj  Andrea Boattini elde la Observatorio de la Montoj Pistoiese en San Marcello Pistoiese (Italio).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras *Simone Tombelli*, anon de la *Gruppo Astrofili Montelupo''. Li planis kaj instalis la elektran sistemon kaj la provizo de energio de la Observatorio Beppe Forti en Montelupo Fiorentino, Italio.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Maura Tombelli
Kategorio:Malkovrita de Andrea Boattini
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2001
Kadmia klorido

**Kadmia klorido** aŭ **duklorido de kadmio** estas neorganika kombinaĵo apartenanta al la familio de la kloridoj, rezultanta el interagado de la **kadmia hidroksido** kaj **klorida acido**. Kadmia klorido estas solvebla en akvo sed nesolvebla en alkoholoj kaj aliaj nepolaraj organikaj solvantoj. Kadmia klorido prezentas du klorajn jonojn ligitajn al kadmiatomo. Ĝi konsistas je 1 kadmiatomo, 2 kloratomoj kaj uzatas en kemiaj sintezoj.

## Reakcioj 
### Reakcio 1 
* Preparado de **kadmia klorido** per traktado de **kadmia sulfido** kun **natria klorido**

### Reakcio 2 
* Preparado de **kadmia klorido** per traktado de **kadmio** kun **kloro**

### Reakcio 3 
* Preparado de **kadmia klorido** per traktado de **klorida acido** kun **kadmia karbonato**:

### Reakcio 4 
* Preparado de **kadmia klorido** per traktado de **klorida acido** kun **kadmia oksido**:

## Vidu ankaŭ 
* Kloridoj

## Referencoj 
Kategorio:Kloridoj
Kupra (II) klorido

**Kupra (II) klorido** aŭ **kuprika klorido** estas neorganika kombinaĵo apartenanta al la familio de la kloridoj, rezultanta el interagado de la **kuprika hidroksido** kaj **klorida acido**. Kupra (II) klorido estas tre solvebla en akvo, alkoholoj kaj aliaj nepolaraj organikaj solvantoj. Kupra (II) klorido prezentas du klorajn jonojn ligitajn al kupratomo. Ĝi konsistas je 1 kupratomo, 2 kloratomoj, kaj uzatas en kemiaj sintezoj.

## Reakcioj 
### Reakcio 1 
* Preparado de **kupra (II) klorido** per traktado de **kupra (II) sulfido** kun **natria klorido**:

### Reakcio 2 
* Preparado de **kupra (II) klorido** per traktado de **kupro** kun **kloro**:

### Reakcio 3 
* Preparado de **kupra (II) klorido** per traktado de **klorida acido** kun **kupra (II) karbonato**:

### Reakcio 4 
* Preparado de **kupra (II) klorido** per traktado de **klorida acido** kun **kupra (II) oksido**:

### Reakcio 5 
* Preparado de **ora klorido** per traktado de **ferika klorido** kun **oro**:

## Vidu ankaŭ 
* Kloridoj

## Referencoj 
Kategorio:Kloridoj
Kupra (I) klorido

**Kupra (I) klorido** aŭ **monoklorido de kupro** estas neorganika kombinaĵo apartenanta al la familio de la kloridoj, rezultanta el interagado de la **kupra (I) hidroksido** kaj **klorida acido**. Kupra (I) klorido estas solvebla en klorida acido, amoniako, kaj malmulte solvebla en akvo, alkoholoj kaj aliaj nepolaraj organikaj solvantoj. Kupra (I) klorido prezentas unu kloran jonon ligitan al kupratomo. Ĝi konsistas je 1 kupratomo, 1 kloratomo kaj uzatas en kemiaj sintezoj.

## Reakcioj 
### Reakcio 1 
* Preparado de **kupra (I) klorido** per traktado de **Kupro** kun **kloro**

### Reakcio 2 
* Preparado de **kupra (I) klorido** per malkomponado de la **kloroaŭrata acido** :

### Reakcio 3 
* Preparado de **klorobenzeno** per traktado de **kupra (I) klorido** kun **benzeno**:

### Reakcio 4 
* Preparado de **kupra kalia cianido** per traktado de **kupra (I) klorido** kun **kalia cianido**

## Vidu ankaŭ 
* Kloridoj

## Referencoj 
Kategorio:Kloridoj
Sierra de Luna

**Sierra de Luna** estas hispana municipo en la jurisdikcia distrikto de Ejea de los Caballeros, en la provinco Zaragozo. Ĝi apartenas al la komarko *Cinco Villas*, en la regiono Aragono.

La loknomo *Sierra de Luna* estas etimologie komprenebla kiel Montaro de Luno, sed alude al la najbara urbo Luna, kaj tiukadre aperas kaj montaro kaj duonluno en la municipa blazono. 

## Geografio 
La municipa areo de Sierra de Luna limas norde kun tiu de Luna, oriente kun Las Pedrosas, sude kun Zuera kaj Castejón de Valdejasa, kaj okcidente kun Castejón de Valdejasa. Ĝi estas irigaciita per la kanaleto Sora, kun akvo de la diglago Yesa tra la kanalo Bardenas. En ĝia municipa areo ne estas riveretoj kun konstantaj akvofluoj.

Sierra de Luna, kiel Valpalmas, estis lokoj dependaj de Luna ĝis la unua triono de la 19-a jarcento (1834). La komunumaj montoj kiuj ekzistas en la municipo Luna daŭre estas uzataj de la loĝantoj de la tri municipoj. En novembro 1956 estis establita la *Administra Estraro de la Komunumo de Montes* de la municipoj Luna (Zaragozo), Sierra de Luna kaj Valpalmas. 

Sierra de Luna havis 847 loĝantojn en 1940, sed en 2006 nur 296 kaj ĝi daŭrigis sian malkreskon ĝis 285 en 2021. Ĝi estas for 50 km de la aragona ĉefurbo Zaragozo.  La areo de la municipo Sierra de Luna estas 43,9 kvadrataj km kaj ĝia alteco super la marnivelo estas 401 m.

En la lastaj jaroj estis konstruitaj diversaj ventoturbinaroj: nome *La Peña*, *La Sarda*, *Monlora II*, *Monlora III*, *Monlora IV* kaj *Santo Domingo de Luna*.  

En 1646 ĝi apartenis al *Vereda de Tarazona*, en 1711 al *Corregimiento de Cinco Villas*, kaj en 1785 al *Corregimiento de Zaragozo*.

En 1834 la urbeto Sierra de Luna atingis propran municipon kaj municipan areon, kaj apartenis al jurisdikcia distrikto de Ejea de los Caballeros.

## Monumentoj 
* *Paroĥa preĝejo de Santa Águeda*, de la 17-a jarcento, kun retabloj de la 16-a ĝis la 18-a jarcento. Ĝi apartenas al Diocezo de Zaragozo. La baroka kanvaso de *Santa María Egipciaca* kaj la ĉefretablo estas elstaraj. 
 
## Estas menciinde 
* En 2004 en la municipo troviĝis fosiliigitaj piedspuroj de mamuloj originantaj el la Terciara Epoko. En 2005 troviĝis novaj piedsignoj en la ĉirkaŭaĵo de tiuj antaŭe malkovritaj. Ankaŭ estis konfirmita ĝia antaŭa datiĝo de 20 milionoj da jaroj. Entute estas ĉirkaŭ cent piedspuroj konataj kiel *iknitoj*. 

## Festoj 
* *Sankta Sebastiano*, la 20-an de januaro. 
* *Sankta Águeda*, la 5-an de februaro.
* *Sankta Petro*, martiro de Verono, la 29-an de aprilo.
* *Pilgrimado al la sanktejo de la Virgulino de Monlora*, la 1-an de majo.
* Unua semajnfino de aŭgusto: *Patronaj festoj omaĝe al Sankta Kristo*. Antaŭe, ĉi tiu festo okazis la 14-an de septembro.

## Vidu ankaŭ 
* Aragona regioneto Cinco Villas. 

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Loĝlokoj de provinco Zaragozo
Kategorio:Historio de Aragono
Kategorio:Municipoj de la provinco Zaragozo
59045 Gérardlemaitre

'*59045 *Gérardlemaitre'''* estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita en la kadro de la astronomia kampanjo *OCA-DLR Asteroid Survey* (ODAS), la , elde la Observatorio de la altebenaĵo de Calern, en Caussols (Alpes-Maritimes, Francio).

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la francan astronomon *Gérard René Lemaitre''. notita pro lia laboro pri metodo de aktiva optiko. Krom patentoj kaj artikoloj, li verkis la libron " Astronomia Optiko kaj Teorio pri Elasteco " kaj partoprenis al la optika koncepto de la giganta Schmidt-teleskopo LAMOST.

## Notoj kaj referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de OCA-DLR Asteroid Survey
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 1998
Kantono Tuscola

La **kantono Tuscola** - angle *Tuscola County* - estas kantono de Usono en la subŝtato Miĉigano. Ĝia administra centro estas la urbo ''''. La kantono estis fondita la . 

Laŭ la stato de la jaro  en la kantono vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun .

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Kantonoj de Miĉigano
Karl Barry Sharpless

'*Karl *Barry* SHARPLESS*' (naskiĝis la  en Philadelphia, Pennsylvania) estas usona kemiisto kaj dufoja ricevanto de la Nobel-premio pri kemio, en 2001 kaj 2022. Sharpless estas la kvina persono (aldone al du organizoj), se temas pri estinti dufoje premiita Nobel-premio, kune kun Marie Curie, John Bardeen, Linus Pauling kaj Frederick Sanger, kaj la tria por estinti aljuĝita du premioj en la sama disciplino ( post Bardeen kaj Sanger).

En 2001 li ricevis Nobel-premion kune kun William S. Knowles kaj Ryoji Noyori, en 2022 kun Carolyn Bertozzi kaj Morten Meldal.

Li ricevis la Wolf-Premion pri Kemio en 2001.

## Referencoj 
Kategorio:Usonaj kemiistoj
Kategorio:Nobel-premiitoj pri kemio
Kategorio:Wolf-premiitoj pri kemio
Kategorio:Usonaj Nobel-premiitoj
Unua Filipina Respubliko

La **Unua Filipina Respubliko**, oficiale **Filipina Respubliko** konata ankaŭ kiel la *Respubliko de Malolos*, estis mallonga registaro de Filipinoj, kiu estis formale establita per la proklamo de la Konstitucio de Malolos la 23an de Januaro 1899 en Malolos, Bulakano. La Respubliko estis oficiale aktiva ĝis la kapto kaj aresto de Emilio Aguinaldo fare de la Armitaj Fortoj de Usono la 23an de Marto 1901 en Palanan, Isabela, kaj tiel dissolviĝis efektive la Unua Respubliko, kvankam Macario Sakay proklamiĝis prezidento kaj pluigis la rezistadon kontraŭ Usono ĝis 1907, kiam ĝi estis kaptita kaj ekzekutita.

El establado de la Filipina Respubliko estis la pinto de la Filipina Revolucio kontraŭ la Hispana Imperio, sukcedante la antaŭajn kaj efemerajn Respubliko de Kakarong proklamita en 1896 kaj Filipina Respubliko (aŭ Respubliko de Biak-na-Bató) proklamita en 1897 kaj nuligita post la Pakto de Biak-na-Bato. La sendependigo estis deklarita la 12an de Junio 1898 kaj la ĝistiama diktatora registaro estis anstataŭita per revolucio de kiu eliris nova registaro estrita de Emilio Aguinaldo kiel prezidanto la 23an de Junio 1898. La 5an de Novembro 1898 konstituiĝis la Respubliko de Negros, subigita al la aŭtoritato de la Filipina Respubliko. La 18an de Majo 1899 sekvis la Respubliko de Zamboanga, kiu tamen estis tuj okupaciita de la usona armeo.

La Filipina Respubliko estis la unua konstitucia respubliko en Azio.​ Kvankam jam estis kelkaj aziaj respublikoj antaŭ la Unua Filipina Respubliko, por ekzemplo, la Respubliko Tajvano kaj la Respubliko de Ezo, la Respubliko de Malolos estis la unua kiu formulis formalan konstitucion laŭregule aprobita de kongreso almenaŭ parte elektita.​

## Notoj 
## Bibliografio 
* Custodio, Teresa Ma; Dalisay, Jose Y. (1998), "Reform and Revolution", Kasaysayan: The History of the Filipino People, 5, Asia Publishing Company Limited, ISBN 962-258-228-1
* Halstead, Murat (1898), "XII. The American Army in Manila",  The Story of the Philippines and Our New Possessions, Including the Ladrones, Hawaii, Cuba and Porto Rico
* Kalaw, Maximo Manguiat (1927), The Development of Philippine Politics, Oriental commercial, alirita la 21an de junio 2020.

## Eksteraj ligiloj 
* Unua Filipina Respubliko
* Unua Filipina Respubliko

Kategorio:Historio de la Filipinoj
Zoltán Halmay

**Zoltán Halmay** [halmai], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Halmay Zoltán** estis aŭstrohungara naĝisto, trifoja olimpiano, dufoja olimpika ĉampiono, fabrikestro. Lia nobela antaŭnomo estis *erdőtelki*.

Zoltán Halmay naskiĝis la  en Magasfalu (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario, nuntempa Vysoká pri Morave en Slovakio), li mortis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Zoltán Halmay devenis el varia aŭstra-hungara familio. Li venis al Budapeŝto en sia aĝo 10, kie li maturiĝis en mezlernejo, sed tiutempe li jam naĝis. En la sensporta vivo li havis postenojn, pli poste li estis fabrikestro.

### Sporta kariero 
En 1897 Zoltán Halmay naĝis jam en signifa sportklubo en Budapeŝto. Li estis hungara ĉampiono sesfoje inter 1905-1907 (rapida naĝo en pluraj distancoj). Li estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 1900, Hungario en la Somera Olimpiko 1904 kaj Hungario en la Somera Olimpiko 1908 kun 2 oraj, 4 arĝentaj kaj bronza medaloj, krome en Inter-Olimpiko 1906 li estis unufoje la unua, unufoje la dua. Depost fino de sia aktiva sporta kariero ekde 1910 li estis trejnisto de junuloj.

## Memorigiloj 
* memortabulo en Vysoká pri Morave
* reliefo en Hódmezővásárhely

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun fotoj
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingvaj datenoj kun foto
* https://www.kozterkep.hu/22976/halmay-zoltan

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj naĝistoj
Kategorio:Hungaraj olimpianoj
Kategorio:Hungaraj olimpikaj ĉampionoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Balázs Hárai

**Balázs Hárai** [balAĵ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Hárai Balázs** estas hungara akvopilkisto (avanulo), olimpiano, mondĉampiono.

Balázs Hárai naskiĝis la  en Budapeŝto.

## Biografio 
Balázs Hárai komence futbalis, sed ekde sia aĝo 10 li akvopilkis ĉefe en sia naskiĝurbo en signifaj sportkluboj. Li estis junulara mondĉampiono en 2007, plenkreska mondĉampiono en 2013. Li estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 2020 (fakte en 2021) kun bronza medalo, krome Eŭropa ĉampiono en 2020. Li ricevis premiojn inter 2005-2021.

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto 
* hungarlingva biografio kun foto 

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj akvopilkistoj
Kategorio:Hungaraj olimpianoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
Kategorio:Hungaraj mondĉampionoj
Preĝejo Senkapigo de Johano Baptisto (Ózd)

La **preĝejo Senkapigo de Johano Baptisto** (aŭ martireco de Johano Baptisto) estas sakrala konstruaĵo en urbo Ózd (Hungario), en urboparto Hódoscsépány [hOdoŝĉEpAnj], iam en la memstara vilaĝo.

## Historio 
La iama vilaĝo jam havis mezepokan rotondon kaj dum la historio la loĝantoj restis firme katolikoj. Laŭ la unua dateno en 1700 la rotondo estis plene ruina, la katolikoj havis diservojn en Arló. En 1790 la kirko estis fermita, en 1803 malkonstruita. La nun videbla preĝejo estis konstruita inter 1804-1824. La katolika grupo estis fondita en 1925, ĝi estis levita paroĥo en 1934. Renovigaj laboroj okazis en 1974, samtempe freskoj estis pentritaj kaj ankaŭ nova altara bildo pri Johano Baptisto fare de István Takács (pentristo).

## Konstruaĵo 
La konstruaĵo situas sola en korto, sed apude ankaŭ kruco estas videbla. La fasado estas simetria, meze la kvadrata turo plene reliefas. En la turo 2 sonoriloj loĝas.

## Fontoj 
* hungare kun fotoj
* hungare kun foto 
* hungare kun foto
* http://lexikon.katolikus.hu/O/%C3%93zd-H%C3%B3doscs%C3%A9p%C3%A1ny.html

Ozd
Kategorio:Kristanaj preĝejoj en Ózd
Dua Greka Respubliko

eta|maldekstre|280px|Proklamo de la Dua Greka Respubliko kaj homamaso kun afiŝoj pri Aleksandros Papanastasiou, Georgios Kondilis kaj Alexandros Hatzikyriakos.
La **Dua Greka Respubliko** estas moderna historiografia esprimo uzata por referenci al la greka ŝtato dum periodo de respublika regado inter 1924 kaj 1935. Pos siaj samtempuloj ĝi estis konata oficiale kiel **Greka Respubliko** aŭ **Helena Respubliko** ( [eliniˈci ðimokraˈti.a]) aŭ pli ofte simple kiel **Grekio** ( [eˈlas], *Hellas*). Ĝi okupis teorie la samnomajn teritoriojn de nuntempa Grekio (kun la escepto de Dodekanezo) kaj limis kun Albanio, Jugoslavio, Bulgario, Turkio kaj la Italaj Egeaj Insuloj. La esprimo *Dua Respubliko* estas uzata por diferenci ĝin el la Unua kaj Tria Grekaj Respublikoj.

La falo de la monarkio estis proklamita de la landa parlamento la 25an de Marto 1924. Relative malgranda lando kun populacio de 6.2 milionoj da loĝantoj en 1928, ĝi okupis totalan areon de 130 199 km². Laŭlonge de ĝia dekunujara historio, en la Dua Respubliko okazis kelkaj el la plej gravaj historiaj momentoj de la historio de la moderna Grekio; el la unua greka militista diktaturo, ĝis la mallongdaŭra demokratia formo de regado kiu sekvis, la normaligo de la Grek-Turkaj rilatoj kio daŭris ĝis la 1950-aj jaroj, kaj ĝis la unuaj sukcesaj klopodos por grave industriigi la landon.

La Dua Greka Respubliko estis abolita la 10an de Oktobro 1935, kaj tiu abolo estis konfirmita pere de referendumo de 3a de Novembro 1935 kio estas amplekse akceptita kiel interplektita kun balota fraŭdo. La falo de la Respubliko finfine malfermis la vojon por ke Grekio iĝu totalisma unupartia ŝtato, kiam Ioannis Metaxas establis la reĝimon de la 4a de Aŭgusto en 1936, kiu daŭris ĝis la okupacio de Grekio en 1941 fare de la Akso.

## Notoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Greka Parlamento - Konstitucia Historio de Grekio
* Grekio dum la Intermilita Periodo, 1923–1940, el la Fondaĵo de la Helena Mondo

Kategorio:Historio de Grekio
Lago Eleanor

**Lago Eleanor** estas rezervujo situanta en la nordokcidenta natura pejzaĝo de Nacia Parko Yosemite je alteco de 1419 metroj super la marnivelo, en la kantono Tuolumne de la usona subŝtato Kalifornio. La baraĵlago havas kapaciton de 32 200 000 m3 kaj surfacan areon de 3,9 km².

## Geografio 
La rezervujo situas en glaĉere ĉizita valo. Antaŭ inundado, pli malgranda lago de proksimume 2,4 km × 0,8 km ekzistis en la valo. La lago ricevis sian akvon per tri riveretoj, *Kibbie Creek*, *Eleanor Creek*, kaj *Frog Creek*, kaj la valfundo estis modere ĝis dense arbarkovrita kun arbaro el flavaj pinoj, kun iom da incensaj cedroj (*Calocedrus*), blankaj abioj (*Abies concolor*) kaj nigraj kverkoj (*Quercus kelloggii*).

## Historio 
Arkeologia enketo farita de la valo en 1985 dum la rezervujo estis drenita por prizorgado disponigis signojn de prahistoria vivado de homoj en la valo. Pro la limigita tempo de la studo kaj la naturo de laborado en la ŝlima sedimento de rezervujo, la amplekso de prahistoria loĝado de la valo per tiu enketo ne povas esti taksata.

La nuna rezervujo estis formita en 1918 digante la rivereton *Eleanor Creek* kiel parto de pli larĝa sistemo de rezervujoj, konstruita por liveri akvon kaj elektron al la grandurbo San-Francisko. La origina pli malgranda, natura lago ankaŭ estis nomita "Eleanor" laŭ la filino de gvidanto de la Kalifornia Geologia Enketo en la 1860-aj jaroj.

Daŭre posedata kaj funkciigata fare de la grandurbo San-Francisko, la lago nun disponigas eblecojn por fiŝkaptado, migrado kaj tendumado.

## En panoramo de la tuta nacia narko Yosemite 
En la sekva pentrita panoramo de la tuta Nacia Parko Yosemite la **Lago Eleanor** situas tute maldekstre sube:

Kategorio:Lagoj en Kalifornio
Kategorio:Nacia Parko Yosemite
Ferdinand Dümmler

**Ferdinand DÜMMLER** (naskiĝinta la  en Kölleda-Battgendorf, mortinta la ) estis germana librovendisto kaj libroeldonisto. [eta|[botelnaza delfeno: ĝia germana nomo *Tümmler* etimologie similas al la eldonista familinomo kaj poste transpreniĝis en la emblemon firmaan...]]

## Vivo 
Estante filo de predikisto li trejniĝis ekde 1792 Lepsike kiel librovendisto. Poste en 1798 li dungitis en la berlina filio de "Lange’sche Verlagsbuchhandlung" kie li ekkonis Georg Andreas Reimer (1776-1842) kun kiu li amikiĝis - kaj kies edzino iĝis pli malfrue la bofratino de Dümmler. En 1804 Dümmler iĝis afergvidanto kaj kompaniano de "Dieterich’sche Verlagsbuchhandlung" je Göttingen. Li volontulis ĉe la trupoj de Lützow kaj kaptitis dum la batalo apud Kitzen en junio 1813. Enkarceriĝo estis en Fenestrelle kaj Sisteron ĝis aprilo 1814.

En la 1.1.1815 li akiris la de asesoro Julius Eduard Hitzig en 1808 fonditan eldonejon kaj daŭrigis ĝin sub la nomo "Ferd. Dümmlersche Verlagsbuchhandlung". Samjare li edzinigis Caroline Friederike Reinhardt, kiu naskis sep infanojn, i.a. la historiiston Ernst Ludwig Dümmler.

La eldonistaj agadoj estis buntaj. Li ekzemple eldonis en 1819 la verkon *Die Lebens-Ansichten des Katers Murr* E. T. A. Hoffmann. Hoffmann en la antaŭparolo eksplicite menciis la eldoniston. Tamen la eldonejo game specialiĝis pri kompara lingvoscienco (ekz. latina gramatiko de Gottlob Zumpt) kaj pri komisiitaj aĵoj de la Prusia Akademio de Sciencoj. Ekde 1821 Ferdinand Dümmler elektis plurfoje deputito de la berlina urboparlamento kaj honoroficie inter 1842 kaj 1846 estis urba konsiliano. Dümmler mem prizorgis la eldonon de *Gelehrtes Berlin im Jahre 1825*.

La eldoneja loko alilokiĝis en 1916 post akiro fare de Antonio Lehmann al Bonno kaj alinomiĝis je "Ferd. Dümmlers Verlag". En 1949 la grafikisto Heinrich Hußmann (1899-1982) kreis emblemon de delfeno kaj majuskla litero "D" por ĝi. Ĝis vendo al "Stamm-Verlag" en 1999 la eldonejo situis en la centra strato *Kaiserstraße* proksime al la urba ĉefstacidomo. La postlasaĵoj de la eldonistoj publike alireblas.

## Notoj 
## Literaturo 
* Art. „Dümmler, Ferdinand“ de Ernst Kelchner ĉe: *Allgemeine Deutsche Biographie*, volumo 5 (1877), p. 460–461 ([tie ĉi interrete](https://de.wikisource.org/w/index.php?title=ADB:D%C3%BCmmler,_Ferdinand_(Verleger)&oldid=-))

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Germanaj eldonistoj
Kategorio:Germanaj entreprenistoj
Kategorio:Germanaj politikistoj
Kategorio:Librovendistoj
Kantono Mendocino

La **kantono Mendocino** - angle *Mendocino County* - estas kantono de Usono en la subŝtato Kalifornio. Ĝia administra centro estas la urbo Ukiah. La kantono estis fondita la . 

Laŭ la stato de la jaro  en la kantono vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun .

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

## Vidu ankaŭ 
* la liston de kantonoj de Kalifornio.

Kategorio:Kantonoj de Kalifornio
Tri Popolaj Principoj

[eta|200ra|[Sun Yat-sen proklamis la Tri Principojn de la Popolo.]]
La **Tri Popolaj Principoj** aŭ **Doktrino San-min** (en tradicia ĉina: 三民主義; en simpligita ĉina: 三民主义; en pinjino: Sān Mín Zhǔyì) estas politika filozofio disvolvigita de Sun Yat-sen kiel parto de filozofio kiu igus Ĉinion prospera, pova kaj libera lando. La heredo de tiu filozofio pliboniĝis en la registara organizado de la Respubliko Ĉinio kiu rezultis en la nuntempa ŝtato Tajvano kiu administracias aktuale la insulojn Tajvano, Penghuoj, Ĝinmenoj kaj Macuoj. Tiu filozofio estas konsiderata ankaŭ kiel la kerno de la politiko de la Respubliko Ĉinio fare de la Kuomintango (KMT) aŭ Naciisma Ĉina Partio. La principoj aperas ankaŭ en la unua linio de la nacia himno de Tajvano.

La tri principoj estas jenaj:
* Naciismo (民族主義; Mínzú, "rilato aŭ konekto kun la popolo" aŭ "regado de la popolo").
* Demokratio (民權主義; Mínquán, "povo de la popolo" aŭ "regado fare de la popolo").
* Socia bonfarto (民生主義; Mínshēng, "bonfarto de la popolo" aŭ "regado por la popolo").

## Bibliografio 
* *Sun Yat-sen*, tradukita de Pasquale d'Elia. *The Triple Demism of Sun Yat-Sen*. New York: AMS Press, Inc., 1974.

## Eksteraj ligiloj 
* originala teksto de la *San-min Ĉu-i* fare de Sun Yat-sen (tradicia ĉina)

Kategorio:Historio de Ĉinio
Kategorio:Politika filozofio
Kategorio:Ĉina naciismo
Rubén Avilés

**Rubén AVILÉS** (Sevilo, la 21-a de junio 1999) estas enhavkreinto de TikTok konata pro siaj videoj en defendo de GLAT-rajtoj.

## Biografio 
Rubén naskiĝis en Sevilo en 1999. Li studis Reklamadon kaj Publikajn Rilatojn ĉe la Universitato de Sevilo, kaj diplomiĝis en 2022, kaj per sia GLAT-aktivismo, li kunlaboris kun la Ruĝa Kruco. En 2022, Rubén partoprenis en la agadoj de la Monato de Seksa Diverseco organizita de la Sevila Municipo. Tiun saman jaron li estis nomumita por la Premioj TikTok 2022 en la kategorio Diverseco. En 2022 li estis intervjuita en *Dulces y Saladas*.

Li estas la kreinto de *Las Voces de Ellas*, programo kie li intervjuas virinojn por rakonti siajn rakontojn. Li intervjuis virinojn kiel Samantha Hudson kaj Inés Hernand.

## Referencoj
Tramtransporto en Bordeaux

**Tramtransporto en Bordeaux** () konsistas el 4-linia tramvojo priservanta la urbon Bordeaux en Nova Akvitanio, Francio.

## Mapo 
centra|450ra

## Vidu ankaŭ 
* Bordeaux
* Tramtransporto
* Listo de urboj kun tramtransporto
* Grund-nivela elektro-prizorgo

## Eksteraj ligiloj 
*  (TBM)
* UrbanRail.Net

Kategorio:Transporto en Bordeaux
Bordeaux
Bordeaux
Bordeaux
Charles Addams

**Charles Samuel ADDAMS** (Westfield, Nov-Ĵerzejo; 7a de Januaro 1912 - Novjorko, 29a de Septembro 1988) estis usona komiksisto kiu kreis la rolulojn kiuj poste estis la bazo por televidserio *La Familio Addams* kaj kelkaj filmoj samnomaj. Li eklaboris por reklamado kaj poste desegnis karikaturojn por *The New Yorker* ekde 1933.

*La Familio Addams* estis familio de fantomoj kiuj estis parodio de "normala" familio.
Ernst Ludwig Dümmler

**Ernst Ludwig DÜMMLER** (naskiĝinta la  en Berlino, mortinta la  en Friedrichroda) estis germana historiisto kaj literaturhistoriisto. Lia patro estis la eldonisto Ferdinand Dümmler. Li edzinigis en 1853 Emilie Gruber kiu naskis du filojn kaj du filinojn inter kiuj la arĥeologo Georg Ferdinand Dümmler.

## Vivo 
Post studo de historio kaj klasika filologio en Berlino, i.a. ĉe la profesoro Leopold von Ranke kaj Wilhelm Wattenbach, li doktoriĝis en 1852 kaj habilitiĝis en 1854 en Halle (Saale). Ĉi tie li iĝis en 1858 eksterorda kaj en 1866 orda profesoro.

Lia speciala kampo estis unue la historio de Frankonio de la 9-a jarcento, paralele pli kaj pli de la Regno dum la jarcentoj 10-a kaj 11-a. Tamen estis neniam lia volo iĝi nur esploristo aspirante je verkisteco por *prezenti germanan historion en germana lingvo*. Tian postulon li perfekte plenumis verkinte *Geschichte des Ostfränkischen Reiches* (du volumoj 1862/65; tri volumoj je la dua eldono 1887/88). Ŝajne temas pri la plej bona verko el la de Rankte fondita serio *Jahrbücher der deutschen Geschichte*. Poste li aldonis samserion la de R. Köpke komencitan volumon *Kaiser Otto der Große* (1876).

La nombrego da akompanantaj unuopaj studoj ankaŭ ofte enhavis nur etajn fontostudaĵojn. Post kiam li elektitis en 1876 membro de la Centra direktorio de "Monumenta Germaniae". En 1888 li posteulis la estron Georg Waitz. Tiam la kritika interpreto kaj eldono de mezepokaj historifontoj eĉ pli ekcentris: en 1880-84 li eldonis la du unuajn volumojn de *Poetae latini aevi Karolini* sekvigonte en 1892-1902 kvar volumojn *Epistolae Karolini aevi* (kun enhavo i.a. de la leteroj de Sankta Bonifaco kaj Alcuinus). Krome Dümmler elstare partoprenis la eldonon de la kverelskribaĵoj de la investitura konflikto *Libelli de lite* (tri volumoj, 1891-97). Samtempe li moderigis la kompleteldonon de la monumenta fonta datumbazo. Tiuofice li ne nur brilis fake sed ankaŭ persone-home ŝatate same eksterlande kaj enlande.

## Fonto 
* Baethgen, Friedrich, "Dümmler, Ernst" ĉe: *Neue Deutsche Biographie* 4 (1959), p. 161 (tie ĉi interrete)

## Eksteraj ligiloj 
* Vikifontaro
* ligiloj ĉe DDB
* Dümmler en la panteono de la profesoroj de Halle
* nekrologo  - *Vossische Zeitung*, 23.9.1902

Kategorio:Germanaj historiistoj
Kategorio:Literaturhistoriistoj
Kategorio:Germanaj profesoroj
114739 Tripodi

'*114739 *Tripodi'''* estas malgranda, malhela asteroido de la ekstera asteroida zono, malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo *Campo Imperatore Near Earth Object Survey'' (CINEOS) elde la Stacio de Campo Imperatore de la Observatorio de Abruco (L'Aquila, Italio).

Ĝi estas proksima de la orbita resonanco 2:1 kun Jupitero, sed iomete cis la malpleno de Kirkwood ĉe 3,27 AU, kiu kongruas kun la orbita resonanco 2:1 kun Jupitero.

## Nomo 
Ĝia nomo honoras la italan  *Antonella Tripodi*, popularan sciencan popularigistinon en Kalabrio. Ŝi estas direktorino pri instruo por lernejoj ĉe la Astronomia Parko Lilio. Ŝi estas responsulino por la observo kaj la sekvo de asteroidoj kaj kometoj, kaj ŝi studas la  kun italaj esploraj institucioj.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Asteroidoj de la ĉefa zono
Kategorio:Malkovrita de Campo Imperatore Near Earth Object Survey
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2003
Santa Anastasia

**Santa Anastasia** estas hispana loĝloko en la municipo Ejea de los Caballeros, en la komarko Cinco Villas. En la jaro 1999 ĝi havis 504 loĝantojn. En 2020 ĝiaj loĝantoj estis 386 homoj (212 viroj kaj 174 virinoj).  Ĝi estas parto de la ok kamparaj kvartaloj, kiuj konsistigas la municipon Ejea de los Caballeros, kune kun *Bardenas*, *El Bayo*, *El Sabinar*, *Farasdués*, *Pinsoro*, *Rivas* kaj *Valareña*. 

Ĝia alteco sur la marnivelo estas 397 m kaj ĝi estas for 90 km de la aragona ĉefurbo Zaragozo. 

## Geografio 
Oni konstruigis la novan urbeton dum la 1950-aj jaroj, tiel ke ĝiaj loĝantoj povis kultivi la novan irigaciitan kamparon post la konstruado de la Yesa-rezervujo kaj la Bardenas-kanalo.

## Historio 
Ĝia inaŭguro estis la 8-a de aprilo 1959. En majo 1967 loĝis en la urbo 127 setlantoj el Ejea de los Caballeros, *Rivas*, *Nuévalos*, *Castejón de Valdejasa* kaj *Ibdes*. 

La nomo *Santa Anastasia* estis prenita de loko tielnomita, kie malgranda ermitejo dediĉita al la Virgulino de Kapadokio, *Anastasia*, situis apud la fonto nomita *Fontananzas*, kiu ne estas malproksime de la rivero *Riguel*. 

En septembro de 2019 oni celebris la 60-a datrevenon de la alveno de la unuaj loĝantoj al la nova koloniiga urbeto. 

## Monumentoj 
* Preĝejo de "Santa Anastasia".

## Estas menciinde 
* Santa Anastasia Futbalklubo (Santa C.F.) 
* Junulara Domo Sankta Anastazio
* Virina Asocio La Val
* Hejmo de la Pensiuloj Gran Vía
* Kvartala Asocio Fontananzas

## Festoj 
La festoj normale koincidas kun la antaŭlasta semajnfino de julio. Ili estas kutime 5 tagoj, finiĝantaj dimanĉe. La lastaj tri tagoj, bovidinoj estas tenitaj en malliberejo kaj en placo, preparitaj por la evento. Sabate nokte estas kutime ludi la bovon de fajro. 

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Futbala teamo *Santa Anastasia*. 

Kategorio:Loĝlokoj de provinco Zaragozo
Kategorio:Historio de Aragono
Raab (Supra Aŭstrio)

**Raab (Supra Aŭstrio)** estas merkata komunumo en Aŭstrio. Ĝi apartenas al la federacia lando Supra Aŭstrio kaj al la distrikto Schärding. Laŭ stato de la jaro  en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². 

## Gefiloj
*Leonhard Kaiser, teologo
## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Komunumoj de Supra Aŭstrio
Kategorio:Distrikto Schärding