open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Universitato de Guayaquil

La **Universitato de Guayaquil** (, akronime **UG**), ankaŭ konata kiel ***Estatal*** (t.e., "la Ŝtata [Universitato]"), estas neprofitcela publika universitato en Guayaquil, Ekvadoro. Fondita en 1867, la universitato ofertas 48 diplomojn tra 17 fakultatoj. 

Ĝi estas la plej granda kaj plej malnova universitato en la lando.

## Organizo 
La universitato konsistas el 18 fakultatoj ofertantaj 52 bakalaŭrajn kursojn , kaj ankaŭ kvin postbakalaŭrajn institutojn. Nuntempe, la jenaj fakultatoj funkcias ene de la universitato:

* arkitekturo kaj urboplanado
* administraj sciencoj
* agrikulturaj sciencoj
* ekonomiaj sciencoj
* matematikaj kaj fizikaj sciencoj
* medicinaj sciencoj
* naturaj sciencoj
* psikologiaj sciencoj
* kemiaj sciencoj
* socia komunikado
* filozofio, literaturo kaj pedagogiaj sciencoj
* industria inĝenierado
* kemia inĝenierarto
* sporteduko, sportoj kaj distro
* juro kaj socipolitikaj sciencoj
* veterinara medicino kaj bredado
* pilota fakultato de dentokuracado
* evoluo de sciencoj

## Famaj eks-studentoj 
* Alfredo Baquerizo, Prezidanto de Ekvadoro en 1912, 1916-1920, kaj 1931-1932;
* Juan de Dios Martínez, Prezidanto de Ekvadoro en 1932-1933;
* Carlos Alberto Arroyo del Río, Prezidanto de Ekvadoro en 1939, 1940–1944;
* Carlos Julio Arosemena Monroy, Prezidanto de Ekvadoro de 1961 ĝis 1963;
* Otto Arosemena, Prezidanto de Ekvadoro de 1966 ĝis 1968;
* Jaime Roldós Aguilera, Prezidanto de Ekvadoro de 1979 ĝis 1981;
* Sixto Durán Balién, Prezidanto de Ekvadoro de 1992 ĝis 1996.
* Abdala Bucaram, Prezidanto de Ekvadoro en 1996-1997;
* Gustavo Noboa, Prezidanto de Ekvadoro de 2000 ĝis 2003;
* Alfredo Palacio González, Prezidanto de Ekvadoro de 2005 ĝis 2007.

## Fontoj 
* *Francisco José Correa Bustamente* . Todo Guayas en sus manos. — Guayaquil  : Editorial Justicia y Paz, 2002.
* *Universitato de Guayaquil* . Statuto Orgánico de la Universidad de Guayaquil. - Guayaquil , 2011.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* ug.edu.ec, la retejo de la  universitato
* http://www.unicarrera.com/universidad/universidad-de-guayaquil-ug Universidad de Guayaquil

Kategorio:Universitatoj en Ekvadoro
Kategorio:Informkesto mapligilo sen OSM-rilata ID sur Vikidatumoj
Kategorio:Guajakilo
Laktokruĉeto

**Laktokruĉeto** estas malgranda kruĉo, en kiun oni metas lakton por prezentado kaj uzado, kutime dum trinkado de kafo aŭ teo. Tradicie en la 19-a jarcento ankaŭ kutimis pli grandaj laktokruĉoj por kvantoj de proksimume litro da lakto, sed laktokruĉetoj entenas signife malpli ol litron da likvaĵo, ofte nur dekonon da litro, do dek centilitrojn, aŭ malpli. Laktokruĉetoj kutime konsideriĝas parto de servico, kiel sukerujo, do ili estas kun similaspektaj kruĉoj, ekzemple kafkruĉoj aŭ tekruĉoj, ankaŭ teleroj, tasoj kaj bovloj el similaj materialoj. 

Ofte laktokruĉetoj estas farataj el argilaĵo, ceramiko, porcelano aŭ vitro, sed ili ankaŭ povas esti el metalo, ekzemple arĝento, ŝtalo aŭ, se aparte valora, ankaŭ el oro, kaj principe imageblas ankaŭ el plasto.

Principe laktokruĉetoj konsidereblus speciala formo de laktujo, sed en parola Esperanto la vorto laktujo uzatas por metala ujo de 20, 30 aŭ kutime 40 litroj, kiu origine servis por stoki kaj transporti freŝan lakton kaj estis ĉiutaga objekto en la bienoj ĝis la 1970-aj jaroj.

## Referencoj 

Kategorio:Kuiriloj
Kategorio:Ujoj
Kategorio:Lakto
Flavastria lorio

**Flavastria lorio** (*Chalcopsitta scintillata*) nomita ankaŭ **Brileca lorio** estas specio de papagaj birdoj, en la familio *Psittaculidae*. Ĝi estas indiĝena de Aru-insuloj kaj Nov-Gvineo.

## Aspekto 
Ĝi estas bunta ĝenerale bruneca paapgo kun diversaj koloraj areoj, nome tre brilruĝaj frunto, bridoj kaj areoj al la beko ĝis malsupre de la okuloj. La nigra beko kontrastas kun tiu ruĝa areo, sed sekvas al nigrecbrunan mentono kaj gorĝo. La supraj partoj (flugiloj kaj vosto) estas brilverdaj. La malhelbrunaj malsupraj partoj estas ŝprucitaj per tre kontrastaj flavaj plumetoj.

## Distribuado kaj habitato
Ĝi troviĝas en Aru-insuloj kaj suda Nov-Gvineo. Iliaj naturaj habitatoj estas subtropikaj kaj tropikaj malsekaj arbaroj de malaltaj teroj kaj manglejoj.

## Taksonomio
La Flavastria lorio havas tri subspeciojn:

* *Chalcopsitta scintillata* (Temminck) 1835
** *Chalcopsitta scintillata chloroptera* Salvadori 1876
** *Chalcopsitta scintillata rubrifrons* Gray, GR 1858 - Karmezi-frunta lorio
** *Chalcopsitta scintillata scintillata* (Temminck) 1835 - Nomigate subspecio

## Referencoj
* Forshaw, Joseph M. (2006). *Parrots of the World; an Identification Guide*. Bildoj de Frank Knight. Princeton University Press. ISBN 0-691-09251-6.
*Collar N (1997) "Family Psittacidae (Parrots)" en *Handbook of the Birds of the World Volume 4; Sandgrouse to Cuckoos* (eld. del Hoyo J, Elliott A, Sargatal J) Lynx Edicions:Barcelona. 

## Eksteraj ligiloj
*World Parrot Trust  Parrot Encyclopedia - Species Profile

Kategorio:Papagoformaj
Kategorio:Papagedoj
Kategorio:Birdoj de Nov-Gvineo
Kategorio:Birdoj de Indonezio
Kantono Plymouth

La nomo **kantono Worcester** aŭ angle *Plymouth County* - prononco laŭ sistemo IFA [] - estas la nomo de la sekvaj kantonoj de Usono:

* kantono Plymouth (Iovao) kaj
* kantono Plymouth (Masaĉuseco), loko de alveno de la ŝipo Mayflower
Mapiri Municipo

**Mapiri Municipo** estas municipo de la Bolivia subŝtato La-Pazio, kiu enkalkulis 13 891 loĝantojn en 2012. La ĉefurbo estas Mapiri. 

Kvankam la ĉefa lingvo estas la hispana, estas ankaŭ 3 649 parolantoj de la Keĉua lingvaro kaj 1 767 de la Ajmara lingvo.

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Municipoj de La-Pazio

## Eksteraj ligiloj 
*  Oficiala paĝo

Kategorio:Municipoj de La-Pazio
Bruna lorio

**Bruna lorio** (*Chalcopsitta duivenbodei*) nomita ankaŭ **Lorio de Duyvenbode** estas specio de papagaj birdoj, en la familio *Psittaculidae*. Ĝi estas indiĝena de norda Nov-Gvineo.

## Taksonomio
La bruna lorio estas unu el tri specioj en la genro *Chalcopsitta.* Ene de la genro, ĝi estas baza al la du aliaj specioj.

La genronomo devenas el la greka *ĥalkos*, kun la signifo "bronzo", kaj la latinigita *psitta*, kun la signifo "papago". La specia epiteto rememorigas la nederlandan komerciston Maarten Dirk van Renesse van Duivenbode.

La specio estas monotipa. Populacioj el nordorienta Nov-Gvineo estas foje traktataj kiel aparta subspecio, *C. d. syringanuchalis*, surbaze de diferencoj en plumaro. Ankaŭ birdoj el la areo de la rivero Sepik estis proponitaj kiel aparta subspecio *C. d. intermedia*, sed estas preskaŭ universale inkluditaj en la nomigan aŭ (kie nur du subspecioj estas agnoskitaj) en *syringanuchalis*.

## Aspekto 
La bruna lorio havas tre brilnigran bekon (tre kontrastan kun flavaj frunto kaj bridoj, flavstrian vizaĝon, blankan voston kaj plejparte malhelbrunan plumaron (pli brunan en flugiloj kaj iom verdecan en malsupraj partoj).

## Kutimaro kaj ekologio 
### Reproduktado 
Reproduktado okazas en aprilo. En kaptiteco, la inoj demetis du ovojn, kun kovada periodo de 24 tagoj kaj ennesta periodo de preskaŭ 11 semajnoj.

## Habitato kaj konservado 
La bruna lorio troviĝas en norda Nov-Gvineo. Ĝia natura vivejo estas subtropikaj aŭ tropikaj humidaj malaltebenaĵaj arbaroj, kun altitudoj ĝis 150 m. Ĝi estas konsiderata ĝenerale nekutima en sia teritorio, kvankam ĝi estas loke ofta en kelkaj areoj (kiel ekzemple la areo de la rivero Puvani sude de Vanimo).

## Statuso 
La specio estas listigita kiel malplej zorgiga fare de la IUCN. Tamen, oni supozas, ke ĝia populacio malpliiĝas. La totala populacio estas taksita je 50 000 individuoj.

## Referencoj
* Forshaw, Joseph M. (2006). *Parrots of the World; an Identification Guide*. Bildoj de Frank Knight. Princeton University Press. ISBN 0-691-09251-6.
*Collar N (1997) "Family Psittacidae (Parrots)" en *Handbook of the Birds of the World Volume 4; Sandgrouse to Cuckoos* (eld. del Hoyo J, Elliott A, Sargatal J) Lynx Edicions:Barcelona. 

## Eksteraj ligiloj
*World Parrot Trust  Parrot Encyclopedia - Species Profile

Kategorio:Papagoformaj
Kategorio:Papagedoj
Kategorio:Birdoj de Nov-Gvineo
Muska lorio

**Muska lorio** (*Glossopsitta concinna*) konata ankaŭ kiel *Muskolorio*, estas specio de papagaj birdoj, en la familio *Psittaculidae*. Ĝi estas la nura specio en la genro *Glossopsitta*. Ĝi troviĝas kiel endemio nur en sud-centra/orienta Aŭstralio (inklude Tasmanion). 

## Taksonomio
La eta parvipsito kaj la purpurkrona parvipsito estis iam inkluditaj en la saman genron. La musko lorio estis por la unua fojo priskribita de la ornitologo George Shaw en 1790 kiel *Psittacus concinnus*, el kolekto en la areo de Port Jackson en tio lio estas nun Sidnejo. John Latham priskribis ĝin kiel *Psittacus australis*. Ĝia specia epiteto estas la Latina *concinna* "eleganta". Aliaj ordinaraj nomoj estas ruĝorela lorio, kaj verda lorio, kaj iam loka sidneja indiĝena termino *coolich*.

## Aspekto
La muska lorio estas 22 centimetrojn longa. Ĝi estas plejparte verda kaj ĝi estas identigebla per sia ruĝaj frunto kaj leĝa strio el sub la okulo al la vangocentro, blueca krono kaj distinga flava bendo sur sia flugilo. Kaj supraj kaj malsupraj mandibloj de la beko estas ruĝaj ĉe la pinto kaj pli malhelaj proksime de ĝia bazo.

## Distribuado kaj habitato
Muskaj lorioj troviĝas en orienta Novsudkimrio, Viktorio, Sudaŭstralio kaj Tasmanio. Ili estas malofta nomado en maldensaj arbaroj kaj pli sekaj arbaroj en sudorienta kontinento, ĉefe okcidente de la Granda Disiga Montaro, kaj en Tasmanio. Muskolorioj estis viditaj kaj estas lastatempaj oftaj vizitantoj al fruktarboj en la Punchbowl Areo, proksime de Launceston, Norda Tasmanio. Ŝajnas ke preferataj manĝaĵoj estas abrikotoj, pomojn, florojn kaj nektaron de *Callistemon*, same kiel semojn kaj nektaron de *Grevillea* spp.

## Reproduktado
La mosklorikito reproduktiĝas ĉefe de aŭgusto ĝis januaro. La nesto estas kutime konstruita en kava branĉo alte en arbo. Du blankaj 24 mm × 20 mm ovoj estas demetitaj kaj kovataj dum 22 tagoj fare nur de la ino. La idoj elnestiĝas post 5 ĝis 6 semajnoj.

## Bildaro

Musk Lorikeet cunninghams.ogv|thumbtime=1|Video: Cunninghams Gap, Kvinslando.
Glossopsitta concinna -Kangaroo Flat, Bendigo, Victoria, Australia-8 (1).jpg|Manĝanta en frakseno *Fraxinus angustifolia*en Bendigo.
Musk Lorikeet yy - Christopher Watson.jpg|Manĝanta en *Corymbia ficifolia* en parko de Cheltenham, Viktorio.

## Referencoj
* Forshaw, Joseph M. (2006). *Parrots of the World; an Identification Guide*. Bildoj de Frank Knight. Princeton University Press. ISBN 0-691-09251-6.

## Eksteraj ligiloj
Kategorio:Papagoformaj
Kategorio:Papagedoj
Kategorio:Birdoj de Aŭstralio
Saudareos

***Saudareos*** estas genro de papagaj birdoj, en la familio *Psittaculidae*. La genro enhavas kvin speciojn de lorioj kiuj vivas en Filipinoj kaj Indonezio. 

## Taksonomio
La genro *Saudareos* estis enkondukita en 2020 por klado de lorioj kiuj formas fratan kladon kun *Eos*. La tipa specio estas Ornama lorio, *Psittacus ornatus*, Linnaeus, 1758. La genronomo kombinas la indonezian "saudara" kun la signifo "fratino" kun la genronomo *Eos*. La genro enhavas tri speciojn kiuj estis iam atribuitaj al *Trichoglossus* kaj unu kiu estis atribuita al *Psitteuteles.

La genro enhavas la jenajn kvin speciojn:
* Mindanaa lorio, *Saudareos johnstoniae* (Hartert, EJO, 1903) Mindanao, Filipinoj. NT. Du subspecioj:
** *S. j. johnstoniae*
** *S. j. pistra*
* Flavecverda lorio, *Saudareos flavoviridis* (Wallace, 1863) Sula Insuloj, Indonezio. LC.
* Flavvanga lorio, *Saudareos meyeri* (Walden, 1871) Sulaveso, Indonezio. LC.
* Ornama lorio, *Saudareos ornata* (Linnaeus, 1758) Sulaveso, Indonezio. LC.
* Irisa lorio, *Saudareos iris* (Temminck, 1835) Malgrandaj Sundoj, Indonezio. NT. Tri subspecioj:
** *S. i iris*
** *S. i. wetterensis*
** *S. i. rubripileum*

## Referencoj
* Forshaw, Joseph M. (2006). *Parrots of the World; an Identification Guide*. Bildoj de Frank Knight. Princeton University Press. ISBN 0-691-09251-6.
*Collar N (1997) "Family Psittacidae (Parrots)" en *Handbook of the Birds of the World Volume 4; Sandgrouse to Cuckoos'' (eld. del Hoyo J, Elliott A, Sargatal J) Lynx Edicions:Barcelona. 

## Eksteraj ligiloj
Kategorio:Papagoformaj
Kategorio:Papagedoj
Kategorio:Birdoj de Indonezio
Kategorio:Birdoj de la Filipinoj
Kantono Suffolk

La nomo **kantono Suffolk** aŭ  - prononco laŭ sistemo IFA [] - estas la nomo de la sekvaj du kantonoj de Usono:

* kantono Suffolk (Nov-Jorkio) kaj
* kantono Suffolk (Masaĉuseco).

Ambaŭ havas sian nomon origine memore al la angla graflando Suffolk.
Chimoré Municipo

**Chimoré Municipo** [ĉimoRE] estas municipo kaj urbo de la Bolivia subŝtato Koĉabambo, kiu enkalkulis 21 736 loĝantojn en 2012.

En 2015 inaŭguriĝis flughaveno sur la loko kie iam estis militbazo de Usono ĝis 2006.​

La nomo de la municipo deriviĝas de la indiĝena vorto de la jurakarea lingvo “chimoré”, referenca al arbospeco. 

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* Municipoj de Koĉabambo

## Eksteraj ligiloj 
* 
Oficiala paĝo

Kategorio:Municipoj de Koĉabambo
Mohamed Muizzu

**Mohamed MUIZZU** (; n. la 15-a de junio 1978 en Maleo) estas maldivia politikisto kaj Prezidanto de Maldivoj ekde 2023. Kiel kandidato de la dekstra partio Popola Nacia Kongreso, li venkis en la prezidanta elekto en septembro 2023 kontraŭ la oficanto Ibrahim Mohamed Solih en la dua baloto. De 2012 ĝis 2018 li estis Ministro pri Infrastrukturo de Maldivoj. De 2021 ĝis lia elekto al la prezidanteco li estas la urbestro de Maleo.

Lia balotkampanjo fokusiĝis al reduktado de barata influo en la Maldivoj, kio kondukis al tio, ke li estis priskribita kiel porĉinia. 

Li estas la kvara demokratie elektita Prezidanto de sia lando.

## Eduko 
Kompletiginte sian bakalaŭron kaj magistron pri struktura inĝenierarto ĉe la Universitato de Londono, li ricevis sian doktorecon pri konstruinĝenierarto de la Universitato de Leeds.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* Hafthaa 14
* Civitana Voĉo

Kategorio:Maldivaj politikistoj
Kategorio:Prezidantoj de la Maldivoj
Gefrato

**Gefratoj** (ankaŭ **sibo**, aŭ samgepatridoj) estas du aŭ pli da idoj de komunaj gepatroj. Tial, gefratoj devas havi la saman patron kaj patrinon. Idoj kun nur unu komuna gepatro (komuna patro aŭ patrino) estas nomataj **duongefratoj**. La vorto "gefrato" estas seksneŭtrala; vira gefrato estas nomata frato, ina estas nomata fratino.

Gefratoj ankaŭ estas termino uzata en etnologio, socia antropologio kaj aliaj sciencoj, kiu indikas infanojn de la samaj gepatroj (duagradaj parencoj). Ĉi tiu termino estas uzata, interalie, por eviti la bezonon specifi la sekson de la fratoj kaj fratinoj de individuo.

Oni distingas inter plengefratoj, kiuj havas komunan patrinon kaj patron, kaj duongefratoj, kiuj havas nur unu gepatron komunan. Inter duongefratoj, oni distingas inter patrinaj duongefratoj, kiuj havas komunan patrinon, kaj patraj duongefratoj, kiuj havas komunan patron. La termino "duongefrato" estas kelkfoje uzata rilate al duongefratoj.

Gefratoj en diversaj parencecaj terminologiaj sistemoj povas diferenci laŭ sekso, laŭ aĝo, kaj laŭ relativa sekso kaj aĝo. Ekzemple, gefratoj diferencas laŭ sekso (fratoj kaj fratinoj), kaj laŭ aĝo aŭ naskordo (unua, dua, tria, kvara, ktp.). 

Depende de la sekso kaj aĝo de la subjekto (parolanto), gefratoj povas diferenci laŭ relativa aĝo (precipe, ĉe la ĉinoj ; xiong - pli aĝa frato, di - pli juna frato) kaj laŭ relativa sekso.

En psikologio, tiaj konceptoj rilataj al gefratoj kiel "gefrata rivaleco"  aŭ "gefrata konkurenco", "gefrata statuso", "gefrata konflikto", "gefrata subsistemo"  kaj aliaj estas vaste disvastiĝintaj.

En genetiko, la termino " sibs " estas uzata rilate al la posteuloj de unu paro da gepatroj, kaj homoj kaj bestoj.

Persono kun neniuj gefratoj estas solinfano.

## Eksteraj ligiloj 
  
  
Kategorio:Parenceco
Kategorio:Familio
Kategorio:Frateco
Kategorio:Antropologio
Johannes Sichardus

**Johannes SICHARD** estis humanisto, juristo kaj profesoro pri Juro en la Universitato de Tübingen. Li ankaŭ publikigis sennombrajn eldonojn por la printistoj en Bazelo.
eta|maldekstre|250px|"Ordinarii Iuris Ciuilis", libro pri Civila Juro, publikigita en 1598.

## Biografio 
Li esti filo de Georg, kies profesio estis gastejestro, kaj Christine (familia nomo nekonata). En 1514 li studis en la Universitato de Ingolstad kaj diplomiĝis pri liberalaj artoj. Li ricevis sian magistran diplomon en 1518, kaj fariĝis privata profesoro en Freiburg im Breisgau en 1521 kun la helpo de Ulrich Zasius. 

Prezentita al Bonifacius Amerbach fare de Ulrich Zasius, Johannes Sichardus instruis retorikon en Bazelo ekde 1524 kaj komencis studi juron, kiun li daŭrigis en Freiburg im Breisgau en 1530 kaj finis en 1531 kun doktoreco pri ambaŭ juroj. Ekde 1535, Sichardus estis profesoro en Tübingen kaj ekde 1544 li iĝis konsilisto de Ulriko, Duklando de Virtembergo, posteno kiun li okupis dum dek jaroj. La imperiestro Karlo la 5-a nomumis lin konsilisto de la Imperia Ĉambro de la Kortego, sed li ne akceptis. 

En Bazelo, krom filologiaj eldonoj, Sichardus unue redaktis la "Breviarium Alarici" (1528) kaj verkon pri aliaj popularaj leĝoj (1530). Liaj prelegoj ("Praelectiones in duodecim libros codicis Justiniani" 1565) kaj fakaj opinioj ("Responsa Juris" 1599) estis publikigitaj postmorte. Li havis unu fraton kaj eble du fratinojn.

Post lia morto, Mathias Garbitius faris memorparoladon ĉe la Universitato de Tübingen. Sichard kreskigis du nevinojn sed mortis seninfana kaj lia edzino reedziniĝis.

## Referencoj 
Kategorio:Naskiĝintoj en 1499
Kategorio:Mortintoj en 1552
Kategorio:Naskiĝintoj en la 15-a jarcento
Kategorio:Mortintoj en la 16-a jarcento
Kategorio:Naskiĝintoj en Germanio
Kategorio:Mortintoj en Tübingen
Kategorio:Germanaj eldonistoj
Kategorio:Germanaj humanistoj
Kategorio:Germanaj latinistoj
Kategorio:Germanaj juristoj
Kategorio:Germanaj universitataj profesoroj
Kategorio:Universitato de Ingolstadt
Kategorio:Universitato de Tübingen
Kategorio:Universitato de Bazelo
Kategorio:Universitato de Frajburgo
Kantono Worcester (Marilando)

La **kantono Worcester** - angle *Worcester County* - estas kantono de Usono en la subŝtato Marilando. La administra centro estas la urbo '**. La kantono estis fondita je la  per ago de la usona kongreso. Ĝi havas sian nomon de **'.

Laŭ la censo de aprilo [[]], kiu aktualiĝos nur post dek jaroj, en la kantono vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun . 

## Eksteraj ligiloj 
*  ()
* Oficiala paĝo en la retejo *Facebook* ()
* Oficiala paĝo en la retejo *x.com* (antaŭe *Twitter*, )

Kategorio:Kantonoj de Marilando
Flavecverda lorio

**Flavecverda lorio** (*Saudareos flavoviridis*), nomata ankaŭ *Sula lorio*, estas specio de papagaj birdoj, en la familio *Psittaculidae*. Ĝi troviĝas kiel endemio nur en Sulaj insuloj de Indonezio. Iliaj naturaj habitatoj estas arbaroj je altitudoj de ĝis 2400&nbsp;m. Ĝi estas ĝenerale ofta birdo. Ĝi estis iam konsiderata samspecifa kun la Flavvanga lorio kaj kolektive nomataj *citrina lorio*.

## Aspekto
La Sula lorio estas ĉefe verda papago ĉirkaŭ 20 cm longa. Ĝia beko estas oranĝkolora. Ĉe la nomiga subspecio la kapo kaj brusto estas flavaj, ĉi-lasta mallarĝe skvameca per verdo, kaj la bridoj kaj regiono proksime al la beko estas malhelaj, ofte aspektante preskaŭ nigrecaj. La irisoj estas oranĝecaj kaj ĉirkaŭe estas nuda blanka haŭtaĵo. La piedoj estas grizaj.

## Referencoj
* Forshaw, Joseph M. (2006). *Parrots of the World; an Identification Guide*. Bildoj de Frank Knight. Princeton University Press. ISBN 0-691-09251-6.
*Collar N (1997) "Family Psittacidae (Parrots)" en *Handbook of the Birds of the World Volume 4; Sandgrouse to Cuckoos* (eld. del Hoyo J, Elliott A, Sargatal J) Lynx Edicions:Barcelona. 

## Eksteraj ligiloj
*Fotoj de Flavecverda lorio (ambaŭ subspecioj). The Internet Bird Collection.

Kategorio:Papagoformaj
Kategorio:Papagedoj
Kategorio:Birdoj de Indonezio
János Nedolyi

**János Nedolyi** [jAnoŝ nedoji], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Nedolyi János** estis hungara piarista monaĥo, instruisto.

 naskiĝis  en Selmecbánya (Hungara reĝlando, Aŭstra imperio, nuntempa Banská Štiavnica en Slovakio), li mortis  en la sama urbo.

## Biografio 
 aliĝis al la piaristoj en 1825 en Trencsén, kie okazis la novicado. Li pastriĝis en 1829, supozeble tiutempe li monaĥiĝis. En la jaroj 1828 kaj 1829 li studis teologion en Nitro kaj Szentgyörgy, poste li instruis inter 1830-1838 en sia naskiĝurbo, Podolin, Kiszeben kaj Pest (urbo). En Pozono li estis ĉefamilia instruisto (1839–1850), poste li instruis en gimnazioj de Budao (urbo) kaj Selmecbánya, en la lernojaro 1853 en seminario de Vác. Inter 1856–1859 li estis gimnaziestro kaj vicmonaĥejestro en Selmecbánya, poste same en Trencsén, fine gimnaziestro en sia naskiĝurbo (1863–1875).

## Lia kontribuo 
* *Ein Wort über die Gymnasialbildung wie sie jetzt angestrebt wird.* (1854)

## Fontoj 
* biografio hungare

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj piaristaj monaĥoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Senaŭta urbo

[eta|Placo en [Venecio, ekzemplo de senaŭta urbo]]
**Senaŭta urbo** (angle *CarFree*) estas loĝata areo, en kiu homoj moviĝas per publika transporto, piediras aŭ biciklas, tio estas, ne uzas aŭtojn por moviĝi en la urbo.  Kelkaj urboj havas areojn kie aŭtotrafiko estas malpermesita, la tiel nomataj *Senaŭtaj zonoj*. Multaj malnovaj eŭropaj urboj disvolviĝis longe antaŭ la apero de la aŭtomobilo, do Senaŭtaj zonoj daŭre ekzistas en la historiaj centroj de kelkaj el ili.

En 2000, la libro *CarFree* de J. Crawford estis publikigita, en kiu la aŭtoro prezentis projekton de ideala urbo sen aŭtoj. Laŭ la plano de Crawford, la bazaj bezonoj de ĉiu loĝanto de ĉi tiu urbo estas haveblaj ene de kvinminuta promenado. Kaj la distanco inter iuj ajn du punktoj en la urbo povas esti kovrita per publika transporto en ne pli ol 35 minutoj.

La movado *CarFree* unuigas homojn el la tuta mondo, kiuj pledas por seniĝi de aŭtodependeco. Ili rekomendas la uzadon de publika transporto, alternativajn ekologie sanajn transportmanierojn, biciklojn, skutilojn kaj piediradon.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Monda Senaŭta Reto
* Revuo *Car Busters* (*Aŭtaj Rompiloj*)
* Carfree.com
* Manifesto por la reorganizado de la urbo post KOVIM19 | aŭtoro: Massimo Paolini [20 aprilo 2020]

Kategorio:Urboj laŭ tipoj
Jeromos Nécsey

'*** [jeromoŝ nEĉei], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Nécsey Jeromos*' estis hungara piarista monaĥo, instruisto, sciencisto.

 naskiĝis  en Oszlány (Hungara reĝlando, Habsburga imperio, nuntempa Oslany en Slovakio), li mortis  en Privigye (Hungara reĝlando, Aŭstra imperio, nuntempa Prievidza en Slovakio).

## Biografio 
 aliĝis al la piaristoj en Privigye, kie li pastriĝis en 1814, supozeble tiutempe ankaŭ monaĥiĝis. Intertempe li studis en diversaj piaristaj lernejoj (Privigye, Nitro, Nagykároly, Vác), poste li instruis en piaristaj gimnazioj en Kisszeben, Podolin kaj Privigye. Li ankaŭ estis natursciencisto: li desegnis ĝeneralajn geografiajn mapojn, planis globon, faris elektrajn eksperimentojn, kreis astronomiajn tabelojn kaj en Privigye li planis horloĝon, kiu ne nur montris la precizan tempon, sed ankaŭ la daton (tagon, monaton) kun la pozicio de la ĉielaj korpoj. Multaj manuskriptoj skribitaj per bela kaligrafia manskribo konserviĝis, kvankam neniu el ili estis publikigita. Li verkis "centjaran" kalendaron kovrantan la tagojn inter 1815 kaj 1912. Li verkis gramatikojn en la latina, germana, hungara kaj slovaka lingvoj kaj kompilis germanan-hungaran vortaron. Li kreis manlibron pri katekismo, etiko, civila juro kaj eklezia historio. Li ankaŭ kompilis la plej gravajn eventojn de 1814–1815. Katalogo de la diversaj manuskriptoj en la germana, hungara, latina kaj slovaka lingvoj, kiujn li kompilis inter 1809 kaj 1819, konserviĝis. Lia plej ampleksa kaj interesa verko estas naŭvoluma ĝenerala enciklopedio, kiun li kompilis el verkoj de diversaj aŭtoroj skribitaj inter 1839 kaj 1841. Ĝi enhavas 7 107 enskribojn klasifikitajn sub 26 temoj kaj kovras ĉirkaŭ 6 500 paĝojn. La datumoj pri la urboj de Supra Hungarujo estas valoraj. Li resumis la malkovron de Ameriko laŭ hispanaj aŭtoroj en la latina lingvo. En 1815, li verkis geografian lernolibron, en 1829 libron pri elementa aritmetiko, kaj ankaŭ botanikan verkon, kiu inkluzivas pli ol 300 kolorajn ilustraĵojn de plantoj.

## Fontoj 
* biografio hungare
* biografio hispane

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj piaristaj monaĥoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kategorio:Hungaraj sciencistoj
Pensi veganismon en literaturo kaj kulturo

***Pensi veganismon en literaturo kaj kulturo: Al vegana teorio*** (angle *Thinking Veganism in Literature and Culture: Towards a Vegan Theory*) estas libro redaktita de la britaj literatursciencistoj Emelia Quinn kaj Benjamin Westwood kaj eldonita de Palgrave Macmillan. Ĝiaj esploroj pri la signifo de veganismo por humanismaj sciencoj estas fundamentaj en la evoluo de veganaj studoj.

## Enhavo
Ĉi tiu libro aperis en 2018, tri jarojn post la formaligo de la koncepto veganaj studoj. Ĝi rigardiĝas kiel fundamenta kontribuo al la dialogo inter vegana etiko kaj pli fruaj versioj de posthomismo. La redaktintoj priskribas veganismon kiel novan kaj distingindan manieron pensi, kun malstabiligaj sekvoj por ĉiuj humanismaj fakoj. Ili argumentas ke veganismo maltrankviligas nociojn de homeco simile kiel kvir-teorio maltrankviligas tradiciajn nociojn de sekso. La ĉapitroj estas verkitaj interalie de Laura Wright kaj Robert McKay.

## Referencoj 
Kategorio:Anglalingvaj libroj
Kategorio:Libroj pri socioscienco
Kategorio:Veganismo
Boucheron

**Boucheron** estas franca juvelaĵ- kaj horloĝfirmao fondita de Frédéric Boucheron en 1858. Ili ankaŭ produktas parfumojn ekde 1988.

En 1893, ili translokigis sian butikon al Placo Vendôme en Parizo, kie ili ankoraŭ funkcias. Hodiaŭ, ekzistas 34 Boucheron-butikoj tutmonde kaj multaj podetalistoj.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Luksaj varomarkoj
François Pinault

**François PINAULT** (naskita la 21-an de aŭgusto 1936, Les Champs-Géraux, Bretonio, Francio) estas franca miliardula komercisto, plimulta akciulo kaj honora prezidanto de la podetala konglomeraĵo Kering, kaj artaĵkolektanto.

Pinault komencis sian negocon en la ligna industrio komence de la 1960-aj jaroj. En 1988, li investis en podetalan kompanion nomatan PPR. Pinault estas unu el la plej gravaj kolektantoj de nuntempa arto en la mondo.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Francaj entreprenistoj
Bernard Arnault

**Bernard ARNAULT** (naskita en 1949) estas franca investisto, komercisto kaj artaĵkolektanto. Li estas la fondinto, prezidanto kaj ĉefoficisto de LVMH. Arnault estas unu el la plej riĉaj homoj de la mondo, kun netvaloro inter 170 kaj 180 miliardoj da dolaroj en marto, laŭ la Indekso de Miliarduloj de Forbes kaj Bloomberg.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Francaj entreprenistoj
François-Henri Pinault

**François-Henri PINAULT** (naskita en 1962) estas franca komercisto kaj prezidanto de luksa marka konglomeraĵo, kaj la filo kaj heredanto de François Pinault. Li estas konsiderata unu el la plej riĉaj viroj en la mondo, kun familia riĉaĵo taksita je la 18a de aŭgusto 2018 je 30.5 miliardoj da dolaroj.

## Profesia vivo 
Li studis ĉe la franca lernejo de altaj komercaj studoj, HEC Paris, kie li akiris la scion por labori en la entreprenoj de sia patro. En 1989, li fariĝis ĝenerala direktoro de *France Bois Industries*, post *Pinault Distribution*. 

En 1993, li laboris eksterlanden (Afriko, DOM-TOM). En 1997, li estis nomumita ĝenerala direktoro de FNAC. En marto 2005, li faris gravan salton kiam li estis nomumita prezidanto de *Pinault-Printemps-Redoute (PPR)*, anstataŭigante sian patron. La 20-an de junio 2007, li transprenis la prezidantecon de la estraro de la germana sportekipaĵa kompanio Puma, post kiam ĝi estis akirita de la PPR-grupo per ĝia filio Sapardis.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Francaj entreprenistoj
Kategorio:Lernintoj de HEC (Parizo)
Hejtisto (vapormaŝino)

[eta|Hejtisto, foje nomita "fornisto", laboranta ĉe [vaporlokomotivo.]]
**Hejtisto** estas laboristo sur vaporŝipoj aŭ ĉe fabrikaj fornoj, kiu liveras solidan fuelon al la fajrokesto de forno aŭ kaldrono (plej ofte vaporŝipo, vaporlokomotivo, aŭ hejtejo).

La hejtisto estas parto de la funkciiga personaro de mane funkciigata forno. Li respondecas pri la ekbruligo kaj la stimulado de la fajro kaj la liverado de la fuelo. 

## Galerio 

Dosiero:Boiler_man.jpg|dekstra|eta|Hejtisto
Dosiero:Stokers_in_the_boiler_room_on_board_HMT_STELLA_PEGASI,_Scapa_Flow,_6_June_1943._A17189.jpg|Hejtistoj en la forna ĉambro sur HMT *Stella Pegasi*, Scapa Flow, la 6-an de junio 1943.
Dosiero:Dampfpflug-Mannschaft.jpg|Inĝenieroj kaj hejtistoj (angle *stokers*) de plugada motoro je Heredaĵa Tago.

## Referencoj 
Kategorio:Vaporlokomotivo
Kategorio:Fervojaj profesioj
Duinfana politiko

La **Politiko de du infanoj** estas politiko uzata de registaroj en iuj landoj por limigi ĉiun familion al du infanoj. Tiu politiko implikas registaron limigantan la nombron de permesitaj infanoj po familio al du, aŭ provizantan subvenciojn nur al la unuaj du infanoj en familioj.

Tiu ĉi politiko okazis en pluraj landoj, inkluzive de Irano, Singapuro kaj Vjetnamio. En la brit-kontrolita Honkongo en la 1970-aj jaroj, civitanoj estis instigitaj havi maksimume du infanojn (kvankam neniu leĝo pri tiu ĉi politiko estis devigita), strategio de familiplanado. De 2016 ĝis 2021, ĝi estis efektivigita en Ĉinio, anstataŭigante la antaŭan unu-infanan politikon de la lando , ĝis ĝia anstataŭigo per tri-infana politiko por mildigi la malkreskantajn naskoprocentojn de la lando.

## Vidu ankaŭ 
* familia planado
* solinfano
* unuinfana politiko

Kategorio:Troloĝiĝo
Kategorio:Fekundeco
Kategorio:Familio
Kategorio:Evoluiga politiko
Miksita familio

**Miksfamilio** estas termino uzata por priskribi familion en kiu unu aŭ ambaŭ geedzoj havas infanojn el antaŭa rilato, kiuj ne estas la **biologiaj** infanoj de la alia geedzo. La ne-biologia gepatro estas nomata "**duonpatr(in)o** (aŭ **vicpatr(in)o**)", kaj la infanoj estas nomataj "**vicfil(in)o**, kaj **vicfrat(in)o**".  

Aŭtoroj de modernaj libroj pri sociologio uzas pli larĝan koncepton - familion, en kiu almenaŭ unu el la gepatroj jam havis infanojn antaŭ ol eniri en tiun ĉi geedziĝon, kaj tiuj ĉi infanoj povas vivi en tiu ĉi aŭ alia familio. Infanoj en tia familio povas vivi konstante kun unu el siaj biologiaj gepatroj kaj viziti la alian biologian gepatron, aŭ ili povas vivi alterne kun ĉiu el la gepatroj.

Temas pri familio formita kiel rezulto de la geedziĝo de vidvigita aŭ divorcita gepatro. Ĝi konsistas el unu gepatro, liaj aŭ ŝiaj naturaj infanoj, la nova edzino/edzo, kaj eble la propraj infanoj de la nova edzino/edzo.

Alprenante larĝan difinon de familio, la termino ankaŭ povas esti aplikita al kunvivantaj paroj, ĉar la ĉefa kriterio estas havi infanojn, kiujn ili ne dividas

Emociaj rilatoj en miksita familio tendencas esti malfacilaj kaj postulemaj kiam la duonpatrino estas stereotipa kiel "malbona" kaj malama al siaj vicinfanoj, kio estas reprezentita, interalie, en la fabeloj Neĝblankulino, Cindrulino, Haĉjo kaj Grenjo, kaj aliaj. 

## Referencoj 
## Vidu ankaŭ 
* duongefrato
* cindrulina efiko

Kategorio:Familio
Ĉindo

eta|Leonaj statuoj ĉirkaŭigas la Sendependecan Monumenton en Maha Bandula Parko, antaŭ Yangon Urba Halo
eta|Duleona gardistaro ĉe la enirejo al Shwedagon Pagodo
**Ĉindo** (; ;  [tɕʰɪ̀ɰ̃ðḛ]);  ([cɛ̀atìʔsaŋ]);  ([sàːŋ si])) estas duonleonaj, duondrakaj, aŭ hundaj estaĵoj ofte troveblaj ĉe la enirejoj de temploj kaj pagodoj en Birmo, Kamboĝo, kaj Laoso. 

Ili similas al aliaj leonaj figuroj trovitaj aliloke en Sudorienta Azio, kiel ekzemple la *Singha* (สิงห์) de Tajlando aŭ *la Simha* (සිංහ) de Srilanko. Ĉiuj ĉi tiuj estas variaĵoj de la ĉinaj Leonoj de Fu. Kaj Ĉindo kaj simha aperas sur la monvalutoj de Birmo kaj Srilanko. 

Temas pri tre stiligita leongrifo (leon -simila estaĵo) ofte prezentita en birma ikonografio kaj Mjanmaa arkitekturo, precipe kiel paro de gardantoj laŭflankantaj la enirejojn de budhanaj monaĥejoj ( budhanaj monaĥejoj kaj kjaungistaj pagodoj). Parenca estaĵo, la *manussiha*, ankaŭ estas ofte prezentita en Mjanmao.  En la birma lingvo, *Ĉindo* estas sinonima kun la birma vorto por "leono".

## Vidu ankaŭ 
* Ĉinditoj (d:Q873549)
* Azia leono

Kategorio:Kulturo de Birmo
Kategorio:Leono
Kategorio:Kreitaĵoj
Kategorio:Mitoj
Kategorio:Paĝoj kun nereviziitaj tradukoj
Kantono Somerset

La nomo **kantono Somerset** aŭ angle *Somerset County* estas la nomo de la sekvaj kvar kantonoj de Usono:

* kantono Somerset (Majno)
* kantono Somerset (Marilando)
* kantono Somerset (Nov-Ĵerzejo)
* kantono Somerset (Pensilvanio)

Ĉiuj kvar kompreneble havas sian nomon de la angla graflando Somerset.
Adolf Nemcsényi

'*** [nemĉEnji], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Nemcsényi Adolf*' estis hungara piarista monaĥo, instruisto. Lia familia nomvarianto estis *Nemtsényi* (sama prononco), lia origina nomo estis (laŭ la hungarlingve kutima nomordo) *Skorecz Mihály*.

 naskiĝis  en Aranyosmarót (Hungara reĝlando, Habsburga imperio, nuntempa Zlaté Moravce en Slovakio) (laŭ ) en 1701, li mortis  en Nitro (Hungara reĝlando, Habsburga imperio, nuntempe en Slovakio).
 
## Biografio 
 pastriĝis en 1728, supozeble tiutempe li monaĥiĝis. Li instruis en Pozsony-Szentgyörgy, poste en Győr ses jarojn, pli poste en seminario en Nitro. En tiu urbo li estis ankaŭ monaĥejestro 6 jarojn kaj ekde 1741 li estis gimnaziestro. Inter 1748–1754 li estris ĉiujn hungarajn piaristojn. Lia plej signifa disĉiplo estis Keresztély Kátsor.

## Elektitaj kontribuoj 
* *SangVInIs et nomInIs IllVstre ILLVstre DeCVs.* (1727)
* *PrIMVs rVDIorIs aC noVeLLI VatIs partVs sub allo noMInc.* (1730)
* *Marci Aurelii vita illustris.* (1739)
* *S. Bernardi Epistolae et S. Augustini soliloquia novis curis expressa.* (1750)
* *Vindiciae Vindiciarum Ambrosii Catharini, seu de necessaria in perficiendis ...* (1753)

## Fontoj 
* biografio hungare
* pentraĵo

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj piaristaj monaĥoj
Kategorio:Hungaraj instruistoj
Kantono Penobscot

La **kantono Penobscot** - angle *Penobscot County* - estas kantono de Usono en la subŝtato Majno. La administra centro estas la urbo '**. La kantono estis fondita je la  per ago de la usona kongreso. Ĝi havas sian nomon de **'.

Laŭ la censo de aprilo [[]], kiu aktualiĝos nur post dek jaroj, en la kantono vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun . 

## Eksteraj ligiloj 
*  ()

Kategorio:Kantonoj de Majno
Lorio de Goldie

**Lorio de Goldie** (*Glossoptilus goldiei*) estas specio de papagaj birdoj, en la familio *Psittaculidae*. Ĝi estas la nura specio en la genro *Glossoptilus*. Ĝi troviĝas en arbaroj de Nov-Gvineo, ĉefe ĉe altitudoj de 1000–2200 m. Ĝi estas plejparte verda kun flavecaj strioj en la brusta regiono, kaj tre brilruĝa krono, blua areo ĉirkaŭokula kaj ĝis la nuko kaj viola pli malsupra. Ĝi estas malgranda birdo, kiu estas 19 cm longaj kaj pezas 45–60 gramojn.

## Taksonomio
La Lorio de Goldie estis formale priskribita en 1882 fare de la angla ornitologo Richard Bowdler Sharpe el specimeno kolektita en Nov-Gvineo fare de Andrew Goldie (1840–1891). Sharpe stampis la duvortan nomon *Trichoglossus goldiei*. La Lorio de Goldie estis iam metita en la genron *Psitteuteles*, sed ĝi estis translokigita al sia propra genro *Glossoptilus* post la publikigo en 2020 de filogenetika studo de lorioj. 

La genron *Glossoptilus* enkondukis en 1896 Walter Rothschild kaj Ernst Hartert. La specia epiteto estas honoro al la skota birdokolektisto Andrew Goldie.

## Aspekto
La Goldie-lorio estas 19 cm longa. Ĝi estas ĉefe verda, kaj ĝia malsupra flanko estas flavecverda kun malhelverdaj longitudaj strioj, dum la flugiloj estas pli malhelverdaj. Ĝi havas ruĝan plumaron sur la krono, kiu estas malpli ampleksa ĉe la ino. La malantaŭo de ĝia kapo estas blua, ĝiaj vangoj estas ĉefe malvaj kaj bluaj, ĝia beko estas nigra, kaj ĝiaj irisoj estas brunaj. Ĝiaj kruroj estas verdecbrunaj. Ĉe junuloj la ruĝo sur la kapo estas reduktita al malgranda ruĝa makulo super ĝia beko. Junuloj havas brunan bekon, verdan kronon, kaj grizbluan plumaron sur la malantaŭo de la kapo.

## Teritorio
La lorio de Goldie estas indiĝena de la altaj teroj de Nov-Gvineo de oriento okcidenten.

## Birdobredado
La Goldie-lorio estas bone rigardata kiel dorlotbesto. Ili estas silentemaj, nedetruaj, neagresemaj, kaj povas esti tenataj kiel sola paro aŭ en pli grandaj komunumoj. Kelkaj lorioj lernis imiti homajn voĉojn.

## Referencoj
* Forshaw, Joseph M. (2006). *Parrots of the World; an Identification Guide*. Bildoj de Frank Knight. Princeton University Press. ISBN 0-691-09251-6.

## Eksteraj ligiloj
Kategorio:Papagoformaj
Kategorio:Papagedoj
Kategorio:Birdoj de Nov-Gvineo
Flavvanga lorio

**Flavvanga lorio** (*Saudareos meyeri*) estas specio de papagaj birdoj, en la familio *Psittaculidae*. Ĝi troviĝas kiel endemio nur en Sulaveso en Indonezio. Ĝi estas ĝenerale ofta.

Ĝi estis iam konsiderata samspecia kun la Flavecverda lorio kaj ili kolektive nomataj *citrina lorio*. 

Temas pri ĝenerale verda papago sed skvameca en malsupraj partoj (flavaj plumoj kun verdaj randoj), kun tre rimarkinda flava vangareo, ruĝoranĝa beko, grizaj vaksaĵo kaj piedoj, brunaj irisoj, kaj verdecbrunaj frunto kaj kapoverto.

## Referencoj
* Forshaw, Joseph M. (2006). *Parrots of the World; an Identification Guide*. Bildoj de Frank Knight. Princeton University Press. ISBN 0-691-09251-6.
* Collar N (1997) "Family Psittacidae (Parrots)" en *Handbook of the Birds of the World Volume 4; Sandgrouse to Cuckoos* (eld. del Hoyo J, Elliott A, Sargatal J) Lynx Edicions:Barcelona. 

## Eksteraj ligiloj
Kategorio:Papagoformaj
Kategorio:Papagedoj
Kategorio:Birdoj de Indonezio
Ornama lorio

**Ornama lorio** (*Saudareos ornata*) estas specio de papagaj birdoj, en la familio *Psittaculidae*. Ĝi troviĝas kiel endemio nur en Sulaveso en Indonezio. Ĝi vivas en arbaroj, manglejoj kaj plantejoj, kaj estas surloke ofta. Linnaeus bazis sian priskribon sur la "Lory Parrakeet", kiun priskribis kaj bildigis en 1751 George Edwards en sia "A Natural History of Uncommon Birds". Linnaeus mise specifigis la tipan lokon kiel "Ameriko" kvankam Edwards estis asertinta, ke la birdo estis devena el "Orientaj Hindioj" (fakte el la Indonezia insulo Sulaveso).

La ornama lorio estis iam metita en la genron *Trichoglossus*, sed ĝi estis translokigita al ĵus enkondukigita genro *Saudareos* baze sur la rezultoj de molekulgenetika analizo de lorioj publikigita en 2020.

## Aspekto
La ornama lorio estas ĉefe verda papago ĉirkaŭ 25 cm longa. Ĝia kapo super la okuloj estas purpurblua kaj ĝia vizaĝo sub la okuloj estas ruĝa. Ruĝo estas ĉe la malantaŭo de la kapo kaj flava malantaŭ la okuloj. Ĝi ne havas kolumon ĉe la malantaŭo de la kolo, kiel havas ĉielarkaj lorioj. Ĝia mentono ĝis brusto havas transversajn striojn ruĝajn kaj bluajn. Ĝia abdomeno estas verda kun maldensa varia flava skvameco. La beko estas oranĝruĝa, la irisoj estas malhele oranĝaj, la okulringo estas malhelgriza, kaj la kruroj estas grizaj.

## Kutimaro 
La ornama lorio kutime kolektiĝas en paroj aŭ en malgrandaj aroj, kvankam ankaŭ grandaj aroj estis observitaj. Ĝi povas kelkfoje formi miksitajn arojn kun la Flavecverda lorio.

## Referencoj
* Forshaw, Joseph M. (2006). *Parrots of the World; an Identification Guide*. Bildoj de Frank Knight. Princeton University Press. ISBN 0-691-09251-6.
* Collar N (1997) "Family Psittacidae (Parrots)" en *Handbook of the Birds of the World Volume 4; Sandgrouse to Cuckoos* (eld. del Hoyo J, Elliott A, Sargatal J) Lynx Edicions:Barcelona. 

## Eksteraj ligiloj
Kategorio:Papagoformaj
Kategorio:Papagedoj
Kategorio:Birdoj de Indonezio
Irisa lorio

**Irisa lorio** (*Saudareos iris*) estas specio de papagaj birdoj, en la familio *Psittaculidae*. Ĝi troviĝas kiel endemio nur en arbaroj de insuloj Vetaro kaj Okcidenta Timoro en Malgrandaj Sundoj kaj Orienta Timoro. Ili troviĝas el marnivelo ĝis altitudo de 1500 m. Ili kutimae troviĝas en malgrandaj aroj.

Pro pliiĝanta habitatoperdo, limigita teritorio kaj eksterleĝa kaptado por komerco de birdaj dorlotbestoj, la irisa lorio estis taksita kiel Preskaŭ Minacata en la IUCN Ruĝa Listo de Minacataj Specioj. Ĝi estis listita ankaŭ en la Apendico II de CITES.

## Taksonomio
La irisa lorio estis iam metita en la genron *Psitteuteles*, sed estis translokigita al ĵus enkondukita genro *Saudareos* baze sur la rezultoj de molekulgenetika analizo de lorioj publikigita en 2020.

Estas du aŭ tri nebone diferencigitaj subspecioj, nome la jenaj:

## Referencoj
* Forshaw, Joseph M. (2006). *Parrots of the World; an Identification Guide*. Bildoj de Frank Knight. Princeton University Press. ISBN 0-691-09251-6.
* Collar N (1997) "Family Psittacidae (Parrots)" en *Handbook of the Birds of the World Volume 4; Sandgrouse to Cuckoos* (eld. del Hoyo J, Elliott A, Sargatal J) Lynx Edicions:Barcelona. 

## Eksteraj ligiloj
* BirdLife Species Factsheet

Kategorio:Papagoformaj
Kategorio:Papagedoj
Kategorio:Birdoj de Indonezio
Ĉofu (urbo)

**Ĉofu** (), estas urbego en Japanio, en la ĉefinsulo Honŝuo, en la regiono Kanto, en la okcidenta parto de Tokio. La loknomo signifas tion, ke oni permesis al ĝi pagi impostojn per ŝtofo anstataŭ per rizo.
eta|maldekstre|

## Demografio 
En 2021 Ĉofu havis populacion de . En la 1950-aj jaroj la loĝantaro atingis la internacian kvalifikon urbego (pli granda, ol cent mil). La loĝantaro daŭre pliiĝas.

## Geografio 
La urbego estas 20 kilometrojn okcidente de la centro de Tokio sur geografia teraso sur areo 22 km².
eta|maldekstre|

## Historio 
Tiu areo estis loĝata ekde la japana paleolitika epoko, multaj restaĵoj estis malkovritaj. Dum la epoko de Edo la areo prosperis kiel poŝta stacio. La tuta distrikto estis transdonita al la kontrolo de Tokio la 1-an de aprilo 1893. En 1955 Ĉofu kuniĝis kun la najbara urbo por formi la nunan urbon.

## Ekonomio 
La urbego estas ĉefe regiona komerca centro kaj dormĉambro (navedurbo) de Tokio. La ĉefsidejo de la Japana Aerospaca Esploragentejo ankaŭ troviĝas ĉi tie.
eta|maldekstre|

## Edukado 
Pluraj universitatoj funkcias en Ĉofu.

## Trafiko 
Kiel antaŭurbo de Tokio, ĝi estas facile alirebla trajne kaj ĉefvoje, krome ekzistas enlanda flughaveno. 

## Klimato 
Ĉofu situas en humida subtropika klimato (Cfa) laŭ la klimata klasifiko de Köppen. La meza jara temperaturo estas  kaj varias . La jarpluvo averaĝas 1598 milimetrojn. En ĉiuj monatoj pluvas, sed ĝi kulminas septembre kaj oktobre.

## Vidindaĵoj 
* botanika ĝardeno
* teatro
* muzeo
* preĝejoj
* festivalo kun 300 mil homoj

## Fontoj 
* WikiTrans

Kategorio:Urboj de Japanio
Listo de la almaraj riveroj de Belgio

Belgio havas tri **almarajn riverojn** fluantajn tra sia teritorio:

## Notoj kaj referencoj 

Kategorio:Listoj de riveroj
Clive James

**Clive JAMES** OA CBE FRSL (naskita **Vivian Leopold James**; la 7an de oktobro 1939, Sidnejo - la 24an de novembro 2019, Kembriĝo ) estis aŭstrali-devena brita ĵurnalisto, romanverkisto, literatura kritikisto, poeto kaj lirikisto, kiu atingis sukceson en Britio pro sia kritika kaj satira humuro.  

## Verkado 
James publikigis plurajn librojn de poezio, inkluzive de verstaglibro, *Poemo de la Jaro* (1983); frua antologio, *Aliaj Pasportoj: Poemoj 1958–1985* ; kaj *La Libro de Mia Malamiko* (2003), volumo kiu prenas sian titolon de lia poemo "La Libro de Mia Malamiko Restiĝis".

Ŝi publikigis kvar komikajn epopeojn — *The Fate of Felicity Fark in the Land of the Media: a moral poem* (1975), *Pilgrimage Through the London Literary World de Peregrine Prykke* (1976), *Bewilderment in the Wilderness of Westminster de Britannia Bright* (1976), kaj *Challengeson the Pathway to the Throne de Charles Charming* (1981) — kaj unu longan aŭtobiografian epopeon, *The River in the Sky* (2018).

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 
* 

Kategorio:Aŭstraliaj televidprezentistoj
Kategorio:Komandoroj de la Ordeno de la Brita imperio
Kategorio:Britaj televidprezentistoj
Kategorio:Aŭstraliaj monarkiistoj
Kategorio:Britaj humuristoj
Kategorio:Aŭstraliaj ateistoj
Kategorio:Aŭstraliaj poetoj
Kategorio:Aŭstraliaj verkistoj
George Johnston

**George Henry JOHNSTON** (n. la 20-an de julio 1912 - m .la 22-an de julio 1970) estis aŭstralia ĵurnalisto, milita korespondanto kaj romanisto, plej konata pro *My Brother Jack*. Li estis la edzo kaj literatura kunlaboranto de Charmian Clift.

Johnston estas plej konata pro sia trilogio de duon-aŭtobiografiaj romanoj: *My Brother Jack*, *Clean Straw for Nothing* kaj *A Cartload of Clay*. 

## Verkaro 
### Romanoj 
* *Death Takes Small Bites* (1948)
* *The Moon at Perigee* (1948)
* *High Valley* (1949; kun Charmian Clift)
* *The Big Chariot* (1953; kun Clift)
* *The Cyprian Woman* (1955)
* *The Sponge Divers* (1955; kun Clift)
* *The Sea and the Stone* (1955; kun Clift)
* *The Darkness Outside* (1959)
* *Closer to the Sun* (1960)
* *The Far Road* (1962)
* *My Brother Jack* (1964)
* *The Far Face of the Moon* (1965)
* *Clean Straw for Nothing* (1969)
* *A Cartload of Clay* (1971)

**Kiel Shane Martin**

* *The Saracen Shadow* (1957)
* *Twelve Girls in the Garden* (1957)
* *The Man Made of Tin* (1958)
* *The Myth is Murder* (1959)
* *A Wake for Mourning* (1962)

### Nefikcio 
* *Battle of the Seaways: From the Athenia to the Bismarck* (1941)
* *Grey Gladiator: H.M.A.S. Sydney kun the British Mediterranean Fleet* (1941)
* *Australia at War* (1942)
* *New Guinea Diary* (1942)
* *Pacific Partner* (1944)
* *Skyscrapers in the Mist* (1946)
* *Journey Through Tomorrow* (1947)
* *The Australians* (1966)

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
Kategorio:Militkorespondantoj de la Dua Mondmilito
Kategorio:Mortintoj en 1970
Kategorio:Naskiĝintoj en 1912
Ray Lawler

**Raymond Evenor LAWLER** (n. la 23-an de majo 1921 - m. la 24-an de julio 2024, en Melburno) estis aŭstralia dramisto, aktoro kaj produktoro. 

Lia plej konata teatraĵo estas *Somero de la Deksepa Pupo* (1953), kiu premieris en Melburno en 1955, en kiu li ludis unu el la ĉefroloj. La teatraĵo estas kreditita pro ŝanĝo de la direkto de aŭstralia dramo. Li vivis en Eŭropo en la 1960-aj jaroj, revenante al Aŭstralio en 1975, kie li fariĝis vicdirektoro de la Melburna Teatro. 

## Verkaro 
### Scenejo 
* *Cradle of Thunder* (1949)
* *The Bluff and the Fair* (1952 – a reworked version of ''Hal's Belles*, 1945)
* *The Adventures of Ginger Meggs'' (1952, children's musical)
* *Tram Stop 10!* (1954, co-writer of revue)
* *Summer of the Seventeenth Doll* (1955)
* *Return Fare* (1955, co-writer of revue)
* *The Piccadilly Bushman* (1959)
* *The Unshaven Cheek* (1963)
* *A Breach in the Wall* (1970)
* *The Man Who Shot the Albatross* (1971)
* ''Kid's Stakes* (1975)
* *Other Times* (1976)
* *Godsend'' (1982)

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Aŭstraliaj aktoroj
Kategorio:Aŭstraliaj verkistoj
Kategorio:Aŭstraliaj produktoroj
Kategorio:Aŭstraliaj dramistoj
Dorothea Mackellar

**Marion Dorothea MACKELLAR**, pli bone konata kiel **Dorothea Mackellar**, OBE (n. la 1-an de julio 1885 - m. la 14-an de januaro 1968), estis aŭstralia poeto kaj verkisto de fikcio. 

Ŝia poemo *"Mia Lando"* estas tre konata en Aŭstralio, kaj kiu estas konsiderata unu el la plej famaj patriotaj verkoj de Aŭstralio,  kaj precipe ĝia dua strofo, kiu komenciĝas: "Mi amas sunbruligitan landon / Landon de vastaj ebenaĵoj, / De ĉifonaj montaroj, / De sekeco kaj pluvego." 

## Verkaro 
### Romanoj 
* *The Little Blue Devil* (1912) kun Ruth M. Bedford
* ''Outlaw's Luck* (1913)
* *Two's Company* (1914) kun Ruth M. Bedford

### Poeziaj kolektoj 
* *The Closed Door and Other Verses* (1911)
* *The Witch-Maid and Other Verses* (1914)
* *Dreamhabour and Other Verses* (1923)
* *My Country and Other Poems* (1945)
* *The Poems of Dorothea Mackellar* (1971)
* *A Poet's Journey* (2005)

### Aŭtobiografio 
* *I Love a Sunburnt Country : The Diaries of Dorothea MacKellar* edited by Jyoti Brunsdon (1990)

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* Dorothea Mackellar biografia paĝo ĉe Gunnedah Turismo
* Dorothea Mackellar portreto de Norman Grosskopf
* "Mia Lando", teksto eldonita en *La Kroniko'' (Adelaide, Suda Aŭstralio) la 28-an de julio 1932 p. 59

Kategorio:Aŭstraliaj poetoj
Kategorio:Aŭstraliaj verkistoj
Kategorio:Verkistinoj