Buformino

**Buformino** aŭ **butilbiguanido** estas organika kombinaĵo rezultanta per traktado de **2-cianoguanidino** kaj **butilamino**. Ĝi estas blanka solidaĵo, tute solvebla en akvo, metanolo kaj etanolo, sed nesolvebla en kloroformo kaj etero. Ĝi prezentas 2-cianoguanidina grupo ligita al butilamina grupo. Buformino estas nearomata amino kaj posedas 6 karbonatomojn, 15 hidrogenatomojn kaj 5 nitrogenatomojn. Buformino uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de farmaciaĵoj kaj industriaĵoj. 

## Mekanismo de ago
Buformino malakcelas la sorbadon de la glukozo el la gastrointestina vojo, pliigas insulinan sensivecon kaj glukozon en ĉelojn, kaj malhelpas la sintezon de glukozo per la hepato. Buformino kaj la aliaj biguanidoj ne estas hipoglikemiaj, sed prefere kontraŭhiperglikemiaj agentoj. Ili ne produktas hipoglikemion; anstataŭe, ili reduktas bazan kaj postmanĝan hiperglikemion en diabetoj. Biguanidoj povas kontraŭi la agon de glukagono, tiel reduktante fastajn glukoznivelojn.

## Farmakokinetiko
Post buŝa administrado de 50 mg da buformino al volontuloj, preskaŭ 90% de la aplikata kvanto estis reakirita en la urino; la rapido je la konstanto de elimino estis trovita proksimume 0,38 je horo. Buformino estas forta bazo (pKa = 11.3) kaj ne sorbita en la stomako. Post intravejna injekto de ĉirkaŭ 1 mg/kg buformin-14-C, la komenca seruma koncentriĝo estas 0,2-0,4 μg/mL. Seruma nivelo kaj urina eliminofteco estas linie korelaciitaj. En homo, post buŝa administrado de 50 mg 14-C-buformino, la maksimuma seruma koncentriĝo estis 0,26-0,41 μg/mL. La buformino estis eliminita kun meza duoniĝotempo de 2 h. Proksimume 84% de la dozo administrita estis trovita sekreciata senŝanĝe en la urino. Buformino ne estas metaboligita en homoj. La biohavebleco de buformino kaj aliaj biguanidoj estas 40%-60%. Ligado al plasmaj proteinoj estas forestanta aŭ tre malalta.

## Dozado
La ĉiutaga dozo de buformino estas 150-300 mg per buŝo. Buformino ankaŭ estis havebla en daŭra liberiga preparo, Silubin Retard, kiu daŭre estas vendata en Rumanio.

## Flankaj efikoj kaj kontraŭindikoj
La kromefikoj renkontitaj estas anoreksio, naŭzo, diareo, metala buŝgusto kaj malplipeziĝo. Ĝia uzo estas kontraŭindikata en diabeta komato, ketoacidozo, severa infekto, traŭmato, aliaj kondiĉoj, kie buformino verŝajne ne regas la hiperglikemion, rena aŭ hepata difekto, korinsuficienco, lastatempa miokardia infarkto, senhidratiĝo, alkoholismo kaj kondiĉoj probable antaŭdispoziciantaj al laktata acidozo.

## Antikanceraj propraĵoj
Buformino, kune kun fenformino kaj metformino, malhelpas la kreskon kaj disvolviĝon de kancero. La kontraŭkancera propraĵo de ĉi tiuj drogoj ŝuldiĝas al ilia kapablo interrompi la Warburg-efikon kaj inversigi la citosolan glukolizon karakterizan de kanceraj ĉeloj al normala oksidado de la piruvato de la mitokondrioj. Metformino reduktas hepatan glukozon produktadon en diabetuloj kaj interrompas la Warburg-efikon en kancero per AMPK-aktivigo kaj inhibicio de la :pt:mTor-vojo. Buformino malpliigis kancero-incidencon, multoblecon kaj la ŝarĝon de la kancero en la mama kancero de ratoj kemie induktitaj, dum metformino kaj fenformino havis neniun statistike signifan efikon al la karcinogena procezo rilate al la kontrolgrupo. Buformino ankaŭ elmontras kontraŭ-proliferajn kaj kontraŭ-invasivajn efikojn en endometriaj kanceraj ĉeloj, pulmaj kanceraj ĉeloj kaj cervikaj kanceraj ĉeloj.

## Antivirusaj proprecoj
Biguanidoj unue notiĝis kiel aktivaj kontraŭ gripo en la 1940-aj jaroj. Pliaj studoj konfirmis ilian kontraŭvirusan agadon en vitro. Buformino, precipe, estis forte kontraŭvirusa kontraŭ vakcinio kaj gripo. Buformino estas metabola kontraŭviruso, kiu malhelpas la mTOR-vojon uzatan de gripo kaj mezorienta spira sindromo-rilata koronaviruso.

## Sintezo
* Preparado de la **buformino** per traktado de **2-cianoguanidino** kaj **butilamino**: 

## Vidu ankaŭ
* Aminoj

## Referencoj 
Kategorio:Aminoj