open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Miroslav Hršel

**Miroslav HRŠEL** (naskiĝis la 29-an de marto 1930 en Hradec Králové - mortis la 9-an de aprilo 2008) estis muzika redaktoro de Ĉeĥa Radio Vltava en Hradec Králové, frato de Zdeněk Hršel (1928-2014), kun kiu li junaĝe korespondis esperantlingve, kiam ili studis en aliaj lernejoj. Ilia patro Karel Hršel (1895-1982) estis violonisto kaj esperantisto, la patrino Marie Hršelová, fraŭline Šafková, instruis pianludon. 

Li estis ne nur redaktoro de Ĉeĥa Radio Vltava, sed ankaŭ dramaturgo de Ĉambra Filharmonio Pardubice.  Inter la jaroj 1996-2006 li estis ankaŭ dramaturgo de festivalo Muzika Printempo en Pardubice. Por la radio li preparis centojn da programoj, konatiĝis kun multaj muzikaj personuloj kaj verkis plurajn verkojn pri la klasika muziko. 

Sed konis lin ankaŭ televidaj spektantoj. En la jaro 1975 la Ĉeĥoslovaka Televido elsendis konkursan programon "Deset stupňů ke zlaté" (Dek ŝtupoj al la ora medalo), kie la konkursantoj post sukcesa respondo de konkursa demando povis ascendi unu ŝtupon supren ĝis la deka ŝtupo. La konkurson gvidis Přemek Podlaha kaj Zuzana Neubauerová kaj kiel ĵurianon por la muzikaj fakoj ili invitis muzikologon Miroslav Hršel.

## Verkoj
* *Slavná minulost české hudby* (Glora pasinteco de la ĉeĥa muziko, 1959, Praha, Panton, kun Jiří Štilec kaj Miloslav Nedbal)
* *Slavná minulost německé hudby* (Glora pasinteco de la germana muziko, 1963, Praha, Panton, kun Jiří Štilec kaj Miloslav Nedbal)
* *Pražský komorní orchestr se dvěma sólisty* (Praga ĉambra orkestro kun du solistoj, En: Hudební rozhledy, 7-8/1992, p. 310) 
* ''Virtuosi de Praga a L'Olimpiade* (En: Hudební rozhledy, 8/2008, p. 15-17)

## Eksteraj ligiloj kaj Fontoj
*Vivdatoj de M. Hršel en Nacia Biblioteko en Prago
*Glora pasinteco de la ĉeĥa muziko  
*Glora pasinteco de la germana muziko 1
*Glora pasinteco de la germana muziko 2
*Praga ĉambra orkestro
*Virtusi di Praga
*En kreado de klasikuloj oni ĉiam ion malkovras
*Od mikrofonu k posluchačům* (De mikrofono al aŭskultantoj, pri M. Hršel p. 392-393)
*Nekrologo

Kategorio:Ĉeĥaj muzikologoj
Kategorio:Ĉeĥaj esperantistoj
Chalcides striatus

eta|dekstre|250ra|*Chalcides striatus*.
La **iberia trifringa skinko** (*Chalcides striatus*) estas specio de lacerto de la familia *Scincidae* (Skinkedoj).

## Aspekto 
Temas pri malgranda lacerto, kun malgranda kapo, triangula, larĝa kun rondoforma muzelo. La korpo estas mallonga kaj dika, rondoforma aŭ kvarangula sekcie, ŝirmita per brilaj skvamoj. La kruroj estas mallongaj, la vosto estas cilindra samlonga kiel la korpo. En tiu specio estas seksa dimorfismo, la inoj estas pli malgrandaj, flavecbrunaj aŭ olivecaj kun brunaj strioj (epiteto de la specio), kaj la ventro blankeca aŭ flaveca. Ili estas ovovivonaskaj.

## Distribuado 
Ili vivas preskaŭ en tuta Hispanio kaj Portugalio. En Francio ili estas ĉe la marbordo de Mediteraneo, kaj norde laŭ la valo de la rivero Rodano kaj oriente ĝis Ligurio. En Hispanio mankas nur en kelkaj orientaj provincoj (Murcia, Alicante, Valencia kaj Castellón), same kiel en granda parto de Almería, Teruel kaj Cuenca, plej verŝajne pro la iompostioma pliigo de la arideco en la lastaj jardekoj. Ĝi malabundas en teritorioj kun precipitaĵoj malsupraj al 500 mm. Ĝia distribuado estas nekontinua, tiel ke malapero aŭ modifo de kelkaj habitatoj rezultas en la formorto aŭ izoligo de populacioj en *arbar-insuloj*.

## Referencoj 
* *Chalcides striatus* , en *Atlas de la biodiversidad del Ministerio de Medio Ambiente* (MMA). Arkivo en PDF.
* Konservostato: IUCN link: *Chalcides striatus*. (LC)

* 

Kategorio:Reptilioj
Campus Palmas Altas (Sevilo)

eta|dekstre|230px|*Campus Palmas Altas*.
***Campus Palmas Altas*** (CPA) estas komplekso de sep konstruaĵoj kiuj formas la nunan sidejon de la plurnacia sevila entrepreno Abengoa kaj estis hejmo ĝis aŭgusto 2019 de unu de la kampusoj de la Universitato Loyola Andaluzio. La komplekso estis desegnita de la brita arkitekto Richard Rogers kun siaj hispanaj partneroj *Luis Vidal y Asociados*. Ĝi kostis 132 milionojn da eŭroj kaj enhavas totalan areon de 96 000 m², de kiuj 47 000 estas oficejoj kaj la cetero estas verdaj areoj kaj ekipaĵoj. Ĝi estis inaŭgurita de la tiamaj gereĝoj Johano Karlo la 1-a kaj Sofia de Grekio la 23an de septembro 2009. Aktuale la entrepreno Abengoa estas en nepagipova situacio. 

En la 27a de decembro 2021 oni oficialigis la vendon de la komplekso al la regiona registaro Junta de Andalucía por estis hejmo de la estonta *Ciudad de la Justicia* (Justicurbo) de Sevilo. 

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* Campus Palmas Altas en la retejo de la arkitekto Richard Rogers
* Kampusoj de la Universidad Loyola Andalucía
* El Campus en la retejo de Abengoa
* La konstruaĵo en la retejo de la arkitekto Luis Vidal

* 

Kategorio:Konstruaĵoj en Sevilo
Kategorio:Konstruaĵoj en Andaluzio
(162780) 2000 XJ38

**(162780) 2000 XJ38** estas marsrenkonta asteroido malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo " LINEAR " (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la observatorio de la Laboratorio Lincoln en Socorro (Nov-Meksiko, Usono).

## Orbito 
Ĝia discentra orbito ekstere tanĝas tiun de Marso sed ĝia granda orbita klineco tenas ĝin malproksima de la marsa orbito : ĝia marsa MOID estas 0,33632 astronomia unuo, tie estas 50,313 milionoj da km.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 

Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Tablada

La kvartalo **Tablada** estas en Sevilo, Andaluzio, Hispanio, nome en la okcidenta zono de la urbo, malantaŭ la areo de la Foiro de Aprilo. Ĝi estas en la Distrikto Los Remedios.

Ĉefa agado estas industrio, pro la fabriko de CASA (Construcciones Aeronáuticas, SA), la Haveno de Sevilo kaj malgranda industria zono.

Fine de la 19-a jarcento oni kreis aerodromon en kiu en 1910 okazis la unua flugo super Sevilo. Poste oni kreis aerklubon en Tablada kaj militistan aerodromon. En 1920 Alfonso la 13-a inaŭguris la Aerbazon de Tablada, de la Hispana Aerarmeo, el kiu poste oni kreis rezidejan kvartalon. Tiukadre estas nun en Tablada bazlernejo *Colegio Público Vara de Rey* kaj mezlernejo *Instituto de Educación Secundaria Carlos Haya*.

## Referencoj
## Bibliografio 
* José Luis Ruiz Ortega (2006). Triana y Los Remedios durante el siglo XX. La conformación urbana del sector occidental de Sevilla. Servicio de Archivo y Publicaciones de la Diputación de Sevilla. ISBN 84-7798-232-5.
* Antonio Barrionuevo Ferrer (2005). Sevilla: las formas de crecimiento y construcción de la ciudad (2a eldono). Secretariado de Publicaciones de la Universidad de Sevilla. ISBN 84-472-1003-0.

## Eksteraj ligiloj 
* Municipo de Sevilo 

* 

Kategorio:Urbaj kvartaloj de Hispanio
Kategorio:Sevilo
Construcciones Aeronáuticas S.A.

[eta|Militista aviadilo fabrikita en la faktorioj de Construcciones Aeronáuticas S.A. (CASA), de la grupo [EADS.]]
**Airbus Defence and Space S.A.U.** estas la ĉefa hispana entrepreno por aeronaŭtiko, kun sidejo en Getafe (provinco Madrido). Kreita de José Ortiz Echagüe kiel **Construcciones Aeronáuticas S.A.** (CASA) la 3an de marto 1923, en 1971 ĝi absorbis la kompanion *Hispano Aviación, S.A.*, kio faris ĝin la unua hispana entrepreno en la aerospaca sektoro. En 1999 CASA aliĝis al la aeronaŭtika eŭropa grupo EADS, aktuale grupo Airbus, kaj eknomiĝis **EADS CASA**, ene de kiu oni strukturis ĝin en kvar divizioj: Aviadiloj por Milita Transporto, Airbus, Defendo kaj Spaco. En la aktualo la entrepreno plue ekzistas laŭ la nomo *Airbus Defence and Space S.A.U.*, filio 100% de Airbus Group organizita ene de ties divizio Airbus Defendo kaj Kosmo.

En 2009, la entrepreno estis dunginta ĉirkaŭ 7 500 laboristojn, multaj el kiuj de altnivela teknika kvalifiko. Ĉirkaŭ 80% de ĝia produktado celis la eksportadon kaj la kompanio mem asertis reinvesti 15% de la fakturado en esplorado I+D+i.

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* Retejo de EADS CASA

* 
Kategorio:Ekonomio de Hispanio
Kategorio:Armiloj
Kategorio:Sevilo
Aerópolis

La **Teknologia Aerospaca Teknologia Parko de Andaluzio Aerópolis** (), estas entreprena parko en la municipo La Rinconada, provinco Sevilo, Hispanio, apud la aŭtoŝoseo A4, la fabriko de EADS CASA, kaj la flughaveno de Sevilo, kie sidas pli ol tridek entreprenoj de la aeronaŭtika sektoro.

Tiu parko estas komunikita per la aŭtovojo A-4 (Sevilo-Madrido), per la ĉirkaŭvojo de Sevilo (SE-30) kaj per la vía de ĉirkaŭvojo SE-40 kun la reto de aŭtovojoj kaj eŭropaj aŭtoŝoseoj kaj kun la Haveno de Sevilo. 

Ĝi estis inaŭgurita en 2003 kiel Aerópolis, kaj estas iniciato promociita de la regiona registaro Junta de Andalucía. La administra socio, *Parque Tecnológico y Aeronáutico de Andalucía, S.L.* estas limigita socio partoprenita je 100% de la publika agentejo *Agencia de Innovación y Desarrollo de Andalucía*, (IDEA), de la regiona vicministerio *Consejería de Innovación, Ciencia y Empresa*. 

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj
* www.aeropolis.es

* 
Kategorio:Provinco Sevilo
Kategorio:Aeronaŭtiko
Kategorio:Industrio
Komunumo de urboj Ariane

La **Komunumo de urboj Ariane** (), kaj **CVA** laŭ tio, estas neprofitcela asocio kreita la 17an de julio 1998 kaj registrita en Francio, kun sidejo en Évry, proksime de Parizo. Ĝi estas asocio de urboj eŭropaj (kaj de entreprenoj de tiuj urboj) kiu enhavas 35 membrojn aktivajn kun komunaj interesoj en aferoj pri spaco kaj kiuj partoprenas en la eŭropa programo de lanĉiloj Ariane, de la Eŭropa Kosma Agentejo (EKA).
* Grupigi municipojn kaj aerospacajn industriajn entreprenojn partoprenantajn en la eŭropa programo de lanĉiloj Ariane. 
* Informi la civitanaron pri la profito devena de la kosmonaŭtika aktiveco en ties lokoj, kaj pri la pozitiva bildo kiun tiuj urboj havas en Eŭropo. 
* Emfazi la socian kaj ekonomian efikon de la eŭropa programo de lanĉiloj Ariane, la profiton de la teknologia progreso, kaj la aplikojn de la satelitoj por la plibonigo de la vivkvalito kaj de la servoj al la civitanoj. 
* Helpi junulojn malkovri la eblojn de la kosmoesploro, kaj enkonduki ilin al la ekstertero. 
* Promocii la edukadon rilata kun la kosmo.
* Memorigi, ke la programo Ariane estas pioniro de la sukceso de eŭropa kunlaborado kaj fonto de internaciaj interŝanĝoj. 
* Faciligi la establadon de kunlaboremaj rilatoj inter la urboj Ariane, iliaj lernejoj, universitatoj kaj industrioj. 
* Prezenti la Francan Gujanon kiel parto integranta de Eŭropo, kaj la Kosmohavenon de Eŭropo en Kourou kiel ĉefa centro por kosmolanĉado kaj orbitigo de raketoj.

## Membroj 
Aktuale estas membroj de la CVA la jenaj urboj (kun siaj respektivaj industriaj partneroj kaj entreprenoj):
* Aŭgsburgo (Germanio)
* Barcelono (Hispanio)
* Bordozo (Francio)
* Bremeno (Germanio)
* Charleroi (Belgio)
* Colleferro (Italio)
* Évry/Courcouronnes (Francio)
* Kourou (Franca Gujano)
* Lampoldshausen (Germanio)
* Les Mureaux (Francio)
* Lieĝo (Belgio)
* Madrido (Hispanio)
* Mulhouse (Francio)
* Ottobrunn/Taufkirchen (Germanio)
* Sevilo (Hispanio)
* Terrassa (Hispanio)
* Tuluzo (Francio)
* Vernon (Francio)
* Zuriko (Svisio)

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo de la Komunumo de urboj Ariane 
* oficiala retejo de la lanĉiloj Ariane

* 
Kategorio:Sciencaj organizaĵoj
Kategorio:Scienco kaj teknologio en Eŭropo
Kategorio:Kosmaj agentejoj
Taiŝi Nakagaŭa

**Taiŝi NAKAGAŬA** (, laŭ la kutima japana vortordo NAKAGAŬA Taiŝi, per Hepburn-transskribo *Nakagawa Taishi*, naskita la 14-an de junio 1998) estas japana aktoro, gastiganto kaj modelo. Li en Japanio interalie konatas pro sia ĉefrolo kiel *Juiĝi Kira (Yuiji Kira)* en la realfilmado *Closest Love To Heaven*, kaj kiel studento *Noboru Joŝikaŭa (Noboru Yoshikawa)* en la refilmigo de 2012 de *Great Teacher Onizuka*.

## Kariero 
Li origine komencis siajn televidajn aperojn kiel infana aktoro en 2009, estante 10-jaraĝa dum la filmiĝo, sed pro sia subita korpa kresko li ricevis rolojn kiuj estis multe pli aĝaj ol lia reala aĝo. Li debutis en 2009 kiam li portretis la junan *Ikki Saŭamura (Ikki Sawamura)* en drama surscenigo de televida spektaklo "Kiam mi estis infano" (わたしが子どもだったころ) kiu prezentas japanajn aktorojn kaj aktorinojn en ilia infanaĝo. En 2010, estante 11-jaraĝa dum la filmiĝo, li aperis en la televidaj dramoj *Team Batista 2: General Rouge no Gaisen*  (ジェネラル・ルージュの凱旋, La triumfa reveno de Generalo Rouge) kaj en *Q10*, kaj en 2011 videblis en la televidaj dramoj *Gō* (plennome *Gō: Himetachi no Sengoku*, 江: 姫たちの戦国, *Gō: princino Sengoku*) kaj *Ohisama* (おひさま). Taiŝi tiam ĉefrolis en la furora dramo *Kaseifu no Mita* (家政婦のミタ) kiel unu el kvar infanoj kiuj luktas pro la perdo de sia patrino.

Taiŝi elektiĝis por pozi kiel la ĉikanita studento Noboru Yoshikawa en la refilmigo de 2012 de *Great Teacher Onizuka*. Li faris regulajn aperon kiel ceremoniestro en televidaj Tokiaj infanspektakloj *Oha Suta*, kaj ankaŭ estas regula prezentisto en 人生に捧げるコント ("komedio por la vivo"), komedia skeĉa spektaklo kiu prezentas la ĝojojn kaj malĝojojn de la vivo.

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Japanaj aktoroj
Biel (Goms) (stacidomo)

**Biel (Goms)** estas fervoja stacidomo en Goms, Svislando.

## Vidu ankaŭ 
* Biel VS
* Listo de fervojaj stacioj en Svislando

## Eksteraj ligiloj 
* 

Kategorio:Fervojaj stacioj en Svislando
Kategorio:Goms (distrikto)
Amarilla Veres

'*** [vereŝ], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Veres Amarilla*' estas hungara skermisto, dufoja paralimpiano, paralimpika ĉampiono.

 naskiĝis la  en Békéscsaba.
 
## Biografio 
 naskiĝis paraliza en la maldekstra flanko. Ŝi komence estis edukita en Békés, poste en Debrecen, kie ŝi maturiĝis en gimnazio. Ŝi akiris diplomon en Universitato de Nyíregyháza en 2019. Ŝi ricevis ŝtatajn premiojn en 2016 kaj 2021.

### Sporta kariero 
 komencis skermi ekde sia aĝo 13, iom poste en rulseĝo. Inter 2013-2018 ŝi apartenis al sportklubo de Nyíregyháza, poste en Budapeŝto. Ekde 2015 ŝi skermis inter la plenkreskuloj. Ŝi estis paralimpiano en Hungario en la Somera Paralimpiko 2016 kaj Hungario en la Somera Paralimpiko 2021 kun ora medalo (2021), krome en aliaj signifaj konkursoj ŝi akiris diversajn medalojn.

## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun fotoj
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj skermistoj
Kategorio:Hungaraj paralimpianoj
Kategorio:Hungaraj paralimpikaj ĉampionoj
Cabaletta

***Cabaletta*** (france *cavalette*, el la itala *cobbola*: "strofo") estas termino por formo de ario aŭ por fina movimento en ario.

En la 18-a jarcento, *cabaletta* estis mallonga, simpla ario konsistanta el unu strofo. Ekde la frua 19-a jarcento, la *cabaletta* povas formi la finan movadon de ario (kiel la *Cavatina*, melodia aŭ lirika muzikaĵo, ofte en iom trankvila takto) aŭ dueto en itala opero. Dum la unua movimento (ofte markita Cantabile, "kantebla") estas tenita je modera takto, la cabaletta formas finaĵon de stretto, t.e. pli rapidan kaj pli virtuozan por la voĉaj partoj, dum la orkestro ripetas koncizan ritmon. Malfrua ekzemplo de *cabaletta* aperas en la ario de Violetta en akto I de *La traviata* de Giuseppe Verdi* (1853). En la dua duono de la 19-a jarcento, la *cabaletta* estis anstataŭigita per la unu-movimenta ario.

## Literaturo 
**Riemann Musik Lexikon*, fakta parto (*Sachteil''), Majenco: eldonejo Schott 1967, p. 136

## Notoj kaj referencoj 
* Por la unua versio de tiu-ĉi teksto uziĝis traduko kaj adapto de du sekcioj el la koncerna germanlingva artikolo de la 22-a de majo 2023

Kategorio:Muzikaj ĝenroj
Kategorio:Muzikaj formoj
Zsuzsanna Krajnyák

'*** [ĵuĵana krajnjAk], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Krajnyák Zsuzsanna*' estas hungara skermisto, kvinfoja rulseĝa paralimpiano, sesfoja monda paraĉampiono.

 naskiĝis la  en Budapeŝto.
 
## Biografio 
 naskiĝis kun evolua malorda stato. Inter sia aĝo 6-18 ŝi naĝis, ekde 1998 ŝi skermis en ĉefurba sportklubo. Ŝi estis paralimpiano inter Hungario en la Somera Paralimpiko 2000 kaj Hungario en la Somera Paralimpiko 2021 (tamen ŝi forestis en 2008) resume kun tri arĝentaj medaloj, krome en mondĉampionumoj ŝi estis la unua sesfoje inter 2002-2019 precipe unuoble. Ŝi naskis filinon en 2010. Ŝi ricevis premiojn inter 2000-2021.

## Fontoj 
* historio kun foto
* rezultoj

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj skermistoj
Kategorio:Hungaraj paralimpianoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
(162781) 2000 XL44

**(162781) 2000 XL44** estas marsrenkonta kaj terrenkonta amora asteroido malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo LINEAR (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la observatorio de la Laboratorio Lincoln en Socorro (Nov-Meksiko, Usono).

Laŭ ĝia spektra klaso "S" ĝi estas " ŝtonan " asteroido, konsistanta ĉefe el silikatoj de fero kaj de magnezio.

## Orbito 
Ĝia discentra, iom klinita orbito krucas tiun de Marso kaj ekstere, malproksime tanĝas tiun de la Tero ; ĝia orbita klineco tenas ĝin malproksima de Marso.

• Ĝia marsa MOID estas 0,23771 astronomia unuo (35,561 milionoj da km),
• ĝia tera MOID estas 0,2935 astronomia unuo (43,904 milionoj da km).

• La  ĝi pasis al 0,30113 astronomia unuo (45,048 milionoj da km) de la Tero,
• la  ĝi pasos al 0,29791 astronomia unuo (44,567 milionoj da km) de la Tero,
• la  ĝi pasos al 0,29574 astronomia unuo (44,242 milionoj da km) de nia planedo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Amoraj asteroidoj
Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Terrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Ágota Kovácsné Grampsch

'*** [kovAĉnE grampŝ], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Kovácsné Grampsch Ágota*' estas hungara kegloludisto, naŭfoja monda ĉampiono. Ŝia geedziĝa nomvarianto estis (laŭ la hungarlingve kutima nomordo) *Kovács Györgyné*.

Ágota Grampsch naskiĝis la  en Budapeŝto.
 
## Biografio 
 komencis frekventi bazlernejon en la centra sporta lernejo, sed post kelkaj jaroj ŝi forlasis la sporton kaj ŝi kantis en infana koruso de la Hungara Radio. Dum la mezlernejaj jaroj ŝi revenis al la sporto kaj inter 1977 - 1999 ŝi estis kegloludisto en ĉefurbaj sportkluboj, poste en Bamberg. Ŝi apartenis al la hungara nacia teamo 134-foje ekde 1981. Ŝi estis mondĉampiono naŭfoje inter 1984-2004. Ŝi akiris trejnistan diplomon en Gimnastika Altlernejo de Budapeŝto, poste ŝi estis trejnisto jaron, tamen ŝi translokiĝis por ludi plu al Germanio. Ŝi edziniĝis kaj naskis filon.
     
## Fontoj 
* hungarlingva biografio kun fotoj
* hungarlingva biografieto kun foto
* rezultoj

## Referencoj 
Kategorio:Hungaraj kegloludistoj
Kategorio:Hungaraj mondĉampionoj
Kategorio:Hungaraj trejnistoj
Kategorio:Budapeŝtanoj
(162783) 2000 YJ11

**(162783) 2000 YJ11** estas marsrenkonta kaj terrenkonta apolona asteroido, rigardita kiel potence danĝera objekto.

Ĝi estis malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo LINEAR (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

## Orbito 
Ĝi estas en  2:3 kun la Tero kaj 5:4 kun Marso.

Ĝia discentra, ne tre klinita orbito krucas tiun de Marso kaj ekstere tanĝas tiun de la Tero danĝere proksime de sia suprenira nodo.

• Ĝia marsa MOID estas 0,05404 astronomia unuo (8,084 milionoj da km),
• ĝia tera MOID estas 0,029182 astronomia unuo (4,366 milionoj da km).

• La 12-an de novembro 1944 ĝi pasis al 0,07440 astronomia unuo (11,130 milionoj da km) de Marso,
• la  ĝi pasos al 0,05542 astronomia unuo (8,290 miliono da kilometroj) de la ruĝa planedo

• La  ĝi pasis al 0,13359 astronomia unuo (19,985 milionoj da km) de la Tero,
• la  ĝi pasos al 0,11205 astronomia unuo (16,762 milionoj da km) de nia planedo.

## Eksteraj ligiloj 
* 
* 
* 
* 

Kategorio:Apolonaj asteroidoj
Kategorio:Marsrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Terrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Potence danĝeraj objektoj
Kategorio:Malkovrita de LINEAR
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2000
Flugilo (anatomio)

alternative=Papilio montranta siajn flugilojn|eta|Papilio montranta siajn flugilojn
**Flugiloj** estas specialigitaj korpoalpendaĵoj trovitaj en pluraj grupoj de bestoj, inkluzive de birdoj, insektoj, kaj vespertoj. En la pasinteco estis ankaŭ aliaj estaĵoj, kiel flugsaŭroj kiuj havis ilin. Flugiloj servas ĉefe por aermovado, kvankam ne ĉiuj bestoj, kiuj posedas ilin havas la kapablon flugi. Ekzemple, la struto kaj la pingveno estas ekzemploj de bestoj kun flugiloj, kiuj ne povas subteni sin en la aero. 

Kelkaj bestospecioj havas membranojn inter siaj membroj aŭ aliaj korpopartoj, kiel ekzemple dermopteroj, kiuj havas membranojn inter siaj kruroj kaj korpo, aŭ la reptilio *Draco volans*, kiu havas membranojn inter siaj moveblaj ripoj. Tamen, ĉi tiuj membranoj ne sufiĉas por permesi la efikan flugon de tiuj bestoj. Tamen, foje la esprimo *flugiloj* ankaŭ estas uzita por priskribi tiujn strukturojn. 

En la kazo de vespertoj, iliaj antaŭmembroj kaj fingroj formas subtenon por la membranoj, kiuj permesas al ili flugi. Por birdoj, estas la antaŭmembroj, kiuj ebligas flugon, kaj tiuj estas kovritaj per plumoj, kiuj formas subtenan surfacon decidan por efika flugo. Koncerne insektoj, iliaj flugiloj, kiuj povas esti unu aŭ du paroj, estas vastiĝoj de la torako. 

Flugiloj ne devus esti konfuzitaj kun aliaj strukturoj ĉeestantaj en kelkaj insektoj, kiel ekzemple la elitroj, kiujn skaraboj havas, kiuj servas por protekti la flugilojn. Krome, en Dipteroj estas alpendaĵoj nomitaj halteroj, kiuj ne estas flugiloj, sed reduktitaj strukturoj derivitaj de korposegmentoj, kiuj en aliaj grupoj de insektoj respondecas pri generado de funkciaj flugiloj.

## Referencoj 
Kategorio:Besta anatomio
Antônio Martins Filho

**Antônio Martins Filho** (n. la  en Crato, m. la  en Fortalezo) estis brazila advokato. Unu el la plej eminentaj subtenantoj de la fondo de la unua universitato en Cearao (*Ceará*), li fariĝis rektoro de tiu institucio, la nuna Federacia Universitato de Cearao, kiam ĝi estis fondita en 1954.

## Biografio 
Li havis la helpon de sia avino por eniri la mondon de literaturo per la legado de la sagao de *Carlos Magno* kaj poste daŭrigis per la legado de *Alexandre Herculano*, José de Alencar, *Guerra Junqueiro* kaj *Augusto dos Anjos*. En la aĝo de dek unu li ricevis sian unuan laboron. Li laboris ĉe *Gazeta Cariry*, en Crato, de liverado de gazetoj al abonantoj ĝis teknika laboro sur la presanta flanko. Dek jarojn post tio li estis en Maranhão (Maranjo) laboranta kiel komercisto.

En 1929, ankoraŭ en Maranjo, en Caxias, li malfermis sian propran firmaon, *A Cearense*. En Teresina li posedis la kinejon *Cine-Rex* kaj la gazeton *Voz do Povo*, kreis la *Ginásio Caxiense* kaj studis ĉe la fakultato de Juro de la Ŝtata Universitato de Piaŭio semajnfine ricevinte bakalaŭron en 1935. La malkresko en komerco en Maranhão kaj la konstantaj sanproblemoj de li kaj kelkaj el liaj infanoj devigis lin moviĝi al Fortalezo.

Jam en 1937, direktante *Editora Fortaleza*, li komencis eldoni la semajnan revuon *O Valor* kiu havis eldonadon dum pli ol naŭ jaroj. Kunlabore kun *Raimundo Girão* lanĉis la libron *O Ceará*. Li estis iama direktoro kaj posedanto de la *Academia de Comercio Padre Champagnat* en Fortalezo de 1939 ĝis 1943, la jaro kiam li eniris la Instituton de Ceareo kaj ankaŭ la Akademion Cearean de Literaturo (*Academia Cearense de Letras*). Li estis prezidanto de la Rotaria klubo de Fortalezo.

## La Federacia Universitato de Cearao 
Li estis profesoro ĉe la Liceo kaj aliaj edukaj institucioj en Fortalezo kaj en 1945 iĝis plena profesoro per konkurso kaj doktoro pri juro de la Cearaa Jura Altlernejo. En 1948 li gvidas en la procezo de kreado de la iama Universitato de Cearao, la nuna UFC, kiu fariĝas "politika kampanjo" ekde post tiu ĉi klopodo por starigi bazojn por projekto de universitato. 

La universitato estis finfine kreita en 1954 kaj instalita en 1955. Ĝis 1967 ĝi havis Martins Filho kiel rektoron kiu daŭrigis la kreadon de infrastrukturo por la universitato kreante la universitatan gazetaron, akirante la nunan konstruaĵon de la pastrejo kaj la domon de José de Alencar kaj kreado de kondiĉoj por ke la universitato daŭre kresku. En 1965 li invitis Paulo Amorim Cardoso por instali oficialan Esperanto-kursaron en la universitato kiu funkcios dum iom pli ol 20 jaroj.

Kategorio:Brazilaj advokatoj
FASA-Renault

eta|Fabriko de Renault en Valadolido, 2018.
**FASA-Renault** estis hispana entrepreno fabrikanta aŭtomobilojn kiu produktis vehiklojn de la franca firmao Renault de 1951 ĝis 2000. Ekde 2000 ĝis nun, ties fabrikoj formas parton de Renault España.

Ties ĉefa fabriko estas en Valadolido, projektita komence de la 1950-aj jaroj. Dum 1952 kaj 1953 oni atingis investojn kaj oni habilitis la atelierojn de muntado. Oni komencis per produktado de Renault 4CV fare de 100 dungitoj. Dekomence, en Valadolido oni faris nur la muntado. Motorojn oni fabrikis en  fare de la *Sociedad Nueva Montaña*, partojn de la karoserio fare de Cointra kaj la rapidumajn skatolojn en Sevilo fare de ISA. Meze de la 1950-aj jaroj estis jam 400 laboristoj dungitaj.

En 1976 Renault ricevis rajtigon iĝi ĉefa posedanto. En 1977 oni inaŭguris duan fabrikon en Villamuriel de Cerrato, provinco Palencio. La nombro de dungitoj pliiĝis ĝis 14 000 laboristoj en la 1990-aj jaroj.

## Referencoj 
* 

Kategorio:Hispanaj aŭtomobilfabrikoj
Kategorio:Ekonomio de Kastilio kaj Leono
Kategorio:Sevilo
Kategorio:Valadolido
Akbarpur (Ambedkar Nagar)

**Akbarpur (Ambedkar Nagar),** , urdue **اکبر پور** estas urbego en norda Barato, en subŝtato Utar-Pradeŝo, en distrikto Ambedkar Nagar, kie ĝi estas distrikta sidejo. Inter pluraj Akbarpur tiu ĉi estas la plej granda.
eta|maldekstre|

## Demografio 
En 2011 Akbarpur havis  da loĝantoj kun legopovo 74%, kiu estas pli alta, ol la landa mezumo.

## Geografio 
Akbarpur situas sur ebenaĵo laŭ flankorivero sur averaĝa alteco de 133 m. super la marnivelo. Basti troviĝas 43, Sultanpur 64, Azamgarh 65, Fajzabad (Barato) 66, Gorakhpur kaj Ĝaŭnpur po 77, Prajagraĝo 140, subŝtata ĉefurbo Laknaŭo 178, tutlanda ĉefurbo Delhio 591, Kolkata 719, Mumbajo 1308 kilometrojn (aere) https://www.distancefromto.net/.

## Historio 
Akbarpur troviĝas en Ramajano, kie reĝo pafis ulon. La urbo estis nomita laŭ mogola imperiestro Akbar la 1-a. Dum lia regado en la 16-a jarcento la loka reganto konstruis fortikaĵon (nun jam ruina) kaj ponton.

## Ekonomio 
En Akbarpur oni prilaboras teksaĵojn, sukerojn, rizojn kaj aliajn agrikulturajn produktaĵojn. Tuj apud la urbego termika centralo kaj produktejo pri cementoj funkcias.

## Eduko 
En Akbarpur la plej altnivela eduko okazas en pluraj altlernejoj.

## Lingvoj 
En Akbarpur la oficiala lingvo estas la hindia.

## Religioj 
La ĉefa religio en Akbarpur estas hinduismo (50%), poste islamo (48%), fine ĝajnismo (iom pli, ol 1%). Populara pilgrimejo estas hindua templo de Ŝiv Baba.

## Trafiko 
Akbarpur estas konektita rekte fervoje al Faizabad kaj Ĝaŭnpur, la tria linio finiĝas ĉe bordo de Gango. 5 ĉefvojoj kaj du flankovojoj kuras al tiu ĉi urbego. En Gorakhpur enlanda, en Ajodjo, Laknaŭo kaj Varanasio internaciaj flughavenoj funkcias.

## Vidindaĵoj 
* pluraj preĝejoj, precipe hinduaj temploj kaj moskeoj

## Fontoj 
* WikiTrans

Kategorio:Urboj de Barato
Kategorio:Urboj de Utar-Pradeŝo
Křelovice (distrikto Pelhřimov)

**Křelovice** () estas municipo en Ĉeĥio troviĝanta en Regiono Vysočina en distrikto Pelhřimov. Vivas ĉi tie  (). 

## Historio 
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1379.

## Loĝantaro
## Partoj de municipo 
* **Křelovice**
* Číhovice
* Jiřičky
* Poříčí

## Memorindaĵoj
* Malnova poŝto
* Memorigaj ŝtonoj, la unua estas el la 15-a jarcento, la alia el la 19-a jarcento
* Triarka ŝosea ponto
* Monumento al viktimoj el la unua mondmilito

## Pluaj fotoj 

Trnava-Křelovice.jpg|Ponto trans rivero Trnávka
World War I memorial near Chapel of Virgin Mary in Křelovice, Pelhřimov District.jpg|Monumento al falintoj
Road in Křelovice, Pelhřimov District.jpg|Ŝoseo en Křelovice
Memorial stone in Křelovice, Pelhřimov District.jpg|Memoriga ŝtono


Kategorio:Municipoj en distrikto Pelhřimov
Kategorio:Vilaĝoj en distrikto Pelhřimov
Kategorio:Setlejoj en Montetaro Křemešník
Signonumero

En kodo difinita super finia aro da  signoj (fake nomata *alfabeto, signaro, repertuaro da signoj*) **signonumero** aŭ **kodvorto** aŭ **kodero**  estas entjero kodanta signon el tiu aro, uzata kiel ties reprezentaĵo en komputado aŭ datumtransmeto (oni povas rigardi tiun entjeron kiel numeron de la pozicio de la koncerna signo en norma tabelo prezentanta la signaron).

Ekz‑e la kodo Askio difinas signonumerojn el la intervalo [0, 127] por 128 signoj (inter ili 95 signoj videblaj kaj 33 stirsignoj); la kodo ISO 8859-3, alinome la Latina-3a, uzas la signonumerojn el la intervalo [0, 255] kun kelkaj truoj: la numeroj [128, 159], kaj la 7 numeroj 159, 174, 190, 195, 208, 227, 240 «rezervitaj por posta normigo».

La plej malvastan intervalon entenantan ĉiujn signonumerojn de koncerna kodo oni nomas **numerspaco** de tiu kodo. La numerspaco de Askio estas [0, 127]; tiu de la Latina-3a, [0, 255]. Tiuj numerspacoj estas sufiĉe malgrandaj por ke ĉiu numero estu lokebla en 1 bajto. Tial la kodoprezento de tiaj signonumeroj estis kiel eble plej simpla: per la komputila prezento de la koncernaj entjeroj.

La numerspaco de la moderna Unikodo konsistas el 17 dubajtaj «ebenoj», tial la tuta ĝia amplekso estas de 0 ĝis 17\times 2^{16} = 1\,114\,112. Estus granda malŝparo rekte prezenti tiujn signonumerojn samkiel la ordinarajn entjerojn; anstataŭe oni uzas diversajn pli ŝparemajn varilongajn kodoprezentojn (ofte UTF-8).

## Notoj
Kategorio:Signokodoj
Cruzcampo

eta|dekstre|250ra|Iama fabriko de la Cruz del Campo. Avenuo de Andaluzio, Sevilo.

**Cruzcampo** estas marko de biero kreita en Sevilo, Andaluzio, Hispanio, en 1904. En 1991 ĝi estis akirita de *Guinness Brewing Worldwide* kaj, ekde la jaro 2000, ĝi apartenas al la nederlanda bierkompanio *Heineken International*, pere de ties filio *Heineken España S.A.*.

*Heineken España*, produktanto de Cruzcampo, posedas fabrikojn en la provincoj Sevilo, Madrido, Ĥaeno kaj Valencio

eta|maldekstre|110ra|Iama botelo de "La Cruz del Campo".
La dekomenca fabriko estis en la oriento de la urbo, proksime de templeta krucmonumento konata kiel *la Cruz del Campo* (la kruco de la kamparo), ĉar tiam ĝi estis tiom for de la urbo. Tiue templeto inspiris la nomon de la kompanio. La instalaĵojn oni kompletigis en 1904.​ Oni elektis Gambrinus, rolulo de la ĝermana mitologio kaj bieremulo, por ornami la botelojn kaj identigi la markon.

Post la pinto de turismo en Hispanio kaj la pliigo de bierpeto anstataŭ vino la entrepreno ege kreskiĝis. En 2004 en la fabriko sevila laboris jam 700 dungitoj.​

En 2004 Cruzcampo estis jam unu de la 10 bieroj plej venditaj de Eŭropo kaj oni eksportis ĝin al pli ol 30 landoj. Tiu konstruaĵo estas ĉe la Avenuo de Andaluzio, kruce kun la Avenuo El Greco kaj kun la Avenuo *de la Cruzcampo*.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* oficiala retejo de Cruzcampo
* oficiala retejo de la grupo Heineken España

* 

Kategorio:Alkoholaĵoj
Kategorio:Biero
Kategorio:Sevilo
La Jetée

***La Jetée*** (franclingva prononco: ​[]) estas franca sciencfikcia kurtfilmo de 1962 reĝisorita de Chris Marker kaj asociita kun la arta movado Maldekstra Bordo. Konstruita preskaŭ tute el fotoj, ĝi rakontas la historion de apokalipsa postatombomba milito. Ĝi estas 28 minutojn longa kaj estas blankanigra filmo.

Ĝi venkis en la Premio Jean Vigo por mallongaj filmoj. La produktaĵo prenis plurajn inspirojn de la filmo Vertigo de la reĝisoro Alfred Hitchcock el 1958, en kiu videblas la aktoroj James Stewart kaj Kim Novak. Siavice, la sciencfikcia filmo 12 simioj de 1995 kun la aktoroj Brad Pitt kaj Bruce Willis estis inspirita de kaj ŝuldas kelkajn konceptojn rekte el *La Jetée*. 

## Referencoj
* 

## Eksteraj ligiloj 
* 
* La haveno. Dublaĵo en esperanto: https://www.youtube.com/watch?v=PfdosWC9iKQ

Kategorio:Filmoj aperintaj en 1962
Kategorio:Sciencfikciaj filmoj
Kategorio:Francaj filmoj
Kategorio:Mallongaj filmoj
CaixaBank

**CaixaBank** estas hispana banko kun socia sidejo en Valencio kaj funkciaj sidejoj en Madrido kaj en Barcelono, fondita en 2011 fare de la ŝparkaso *Caja de Ahorros y Pensiones de Barcelona* ("la Caixa"), kiu havigis la aktivajn kaj pasivajn havaĵojn de sia banka negoco.

[eta|maldekstre|270px|Socia sidejo de CaixaBank (iama Banco de Valencia), ĉe strato Pintor Sorolla de [Valencio.]]
Je 31a de marto 2023, la aktivaj havaĵoj de CaixaBank estis de 618 708 milionoj da eŭroj, estante la dua hispana financa ento laŭ volumo je tutmonda nivelo, la ĉefa en Hispanio kaj unu de la plej gravaj de Portugalio. Tiam ĝi havis 4 263 oficiejojn, 44 654 dungitojn kaj 20,1 milionojn da klientoj.​

Ĝi estas funkcianta en la Borso de Madrido (CABK) kaj formas parton de la indico IBEX 35. Laŭlonge de la jaroj okazis diversaj absorboj, fuzioj kaj kreado de filioj.

## Referencoj
## Eksteraj ligiloj 
* retejo de CaixaBank

* 
Kategorio:Bankoj en Hispanio
Kategorio:Valencilando
Fundación Cajasol

eta|dekstre|250px|Centra sidejo de Cajasol kaj nun de la aktuala fondaĵo, en Sevilo.
La ***Fundación Cajasol*** estas hispana fondaĵo kun sidejo en Sevilo, Andaluzio, cele al la disvolvigo de sociala bonfaro kaj la administrado kaj ekspluatado de la kultura heredo posedata. Ties agomedio estas precipe la regiono Andaluzio, disponas de delegitaj sidejoj en la urboj Onubo, Kadizo, Jerez de la Frontera kaj Kordovo kaj havas kvar agofakojn: nome sociala agado, kultura agado, entreprenemo kaj formado.

La fondaĵo estas heredo de la ŝparkaso *Monte de Piedad y Caja de Ahorros San Fernando de Guadalajara, Huelva, Jerez y Sevilla* (Cajasol), rezulto de la fuzio de la ŝparkasoj *El Monte* kaj *Caja San Fernando* en 2007.

En 2010, ĝi integrigis sian financan negocadon kun tiuj de ŝparkasoj Caja Navarra, CajaCanarias kaj Caja de Burgos en la SIP (fuzisistemo) Banca Cívica, kiu siavice estis absorbita de CaixaBank la 3an de aŭgusto 2012. Kiel konsekvenco de la perdo de sia financa negocado, Cajasol devis iĝi fondaĵo. 

## Referencoj
* 
Kategorio:Hispanaj aŭtomobilfabrikoj
Kategorio:Ekonomio de Kastilio kaj Leono
Kategorio:Sevilo
Kastelo Tüngeda

**Kastelo Tüngeda** (germane: *Schloß Tüngeda*) staras en la kvartalo Tüngeda de la komunumo Hörselberg-Hainich, Germanujo.

## Historio 
Apartenis de 1321 parto de Tüngeda kiel feŭdaĵo de la Abatejo de Fulda al la posedaĵaro de la senjoroj de Wangenheim kies kutima burgo situis tre proksima. La alian parton posedis la senjoroj de Erffa ĝis 1580. Kastelokonstruiĝo venis en 1582 laŭ komisio de Hartmann von Wangenheim. De 1640 Tüngeda apartenis, estante parto de la hereda administradujo de la Wangenheim-oj, al la Duklando Saksio-Gotao, de 1672 al Saksio-Gotao-Altenburg. Dum la Tridekjara milito multo de la komplekso estis detruita kio favoris la kadukon.

En 1743 la supraj bienoj de Tüngeda venis en la manojn de la senjoroj de Uechtritz (linio de Fuga). En 1771 ili ankaŭ akiris la malsuprajn areojn; en 1881 Hermann von Krosigk ekposedantis kaj ŝanĝigis la kastelon laŭ novrenesanca stilo.

## Ŝtatigo kaj politika turniĝo 
En 1945 la komunisma reĝimo eksproprietigis la posedanton kaj la komunumo ekposedantis la tuton en 1951. En 1991 kaj 2000 eblis fari profundajn restaŭradlaborojn. Privata posedo re-estis ĝis printempo 2015 kiam la tuto redoniĝis al la publikaj aŭtoritatoj post kiam uzokoncepto de lupreninto fiaskis. Vidindaj estas krome la parko kaj la kirko.

## Eksteraj ligiloj 
* informoj porturistaj fare de Doatrip.de

## Notoj 
Tungeda
Ĉigro

eta|Ruĝa ĉigro
Ĉigroj estas malgrandaj araĥnidoj (artropodoj kun ok kruroj) en la familio de Trombikuledo. Dum ilia larva stadio ili alligas al diversaj animaloj inkluzive de homoj. Ili manĝas haŭton pro tio ili kaŭzas jukon. Ili rilatas al iksodoj kaj estas preskaŭ mikroskopaj.

## Loĝejo 
Ĉigroj estas trovebla tra la mondo. En Eŭropo kaj Usono ili loĝas en humidaj kaj varmaj lokoj. En pli temperitaj klimatoj ili nur estas trovebla dum la somero.

Kategorio:Araneuloj
Kategorio:Artropodoj
Hörselberghaus

eta|Hörselberghaus
La fondo de Thüringerwald-Verein en la jaro 1880 estis motivo por la kreo de similaj asocioj en ĉiuj regionoj de la nuntempa ŝtato Turingio. Danke al jam ekzistanta fervoja linio inter Halle (Saale) kaj Bebra la montaro *Hörselberge* iĝis unu el la plej ŝatataj ekskurslokoj por turistoj venantaj ekz. el Eisenach au Gotao.

Lokuloj el la ĉirkaŭaj vilaĝoj taksis la vendon de trinkaĵoj kaj nutraĵoj al migrademuloj kaj grimpad-asocioj bonvena enspezfonto. Sed tiu deziro malsukcesis ĉefe pro la estimataj konstruaj kostoj. Komitato fondita en 1886 en Gotao por konstrui kabanon sur la monto *Hörselberg* (sur grundo de la nuna komunumo Hörselberg-Hainich) restis obstina uzante ĉiun okazon por kolekti monon kaj konstrumaterialon. Jam en 1888 la tereno estis aĉetita por la sumo 200 markoj de la komunumo Hastrungsfeld fare de la gotaa filio de la asocio *Thüringerwald-Verein*.

La fundamento por trunkodomo estis metita la 12-an de majo 1887 kaj jam en la sama jaro je la tago de la festo de la ĉieliro oni povis inaŭguri la konstruaĵon. Tu ĉi provizora konstruaĵo neniel sufiĉis al la deziroj de la monten surgrimpitaj amasoj kaj tio instigis la estraron de la asocio konstrui la masivan kabanon. Krom la 325 membroj de la gota asocifilio nun ankaŭ la 385 anoj de la eisenach-a filio partoprenis en la donacokolekto. La 22-an de septembro estis finita la kruda masonaĵo kaj oni estis la tago de la domsupro-festo. La konstruado kostis 12.844 markojn. Ekde 1890, post ĝia malfermo, la gasta kaj protektada domo estis luigita al Ernst Meier, tavernestro el Hastrungsfeld (kvartalo de Hörselberg-Hainich). Li estis tre populara kaj estis gastigonta la vizitantojn dum 30 jaroj.

Planoj pri la konstruo de funikularo ne realiĝis pro tro altaj kostoj. El la suda vilaĝo Kälberfeld (kvartalo de Hörselberg-Hainich), per granda laboro, estis farita pado ĉe la suda piedo de la monto *Großer Hörselberg*. Tiu pado estas la plej mallonga sed ankaŭ plej kruta vojo al la supro. Post la malkovro de la la kaverno *Tannhäuserhöhle* oni konsideris krei regionhistorian muzeon; sed tiam tiaj planoj ne realiĝis. Nun transprenas tiun ĉi informdevon la belega Hörselberg-muzeo (Wutha-Farnroda).

Dum la Dua Mondmilito la konstruaĵo nedemolita senpreta kaj konfiskiĝis fare de la sovetiaj okupantoj. Jam en 1951 fremdultrafika utiligo povis reeki. Dum la konstruado de elsendomasto en 1975, elektra kablo estis instaligita supren ĝis la domo. Post la reunuiĝo de Germanujo la kabano plue evoluis kaj estis restaŭrita. Ĝi nun denove funkcias kaj kiel gastejo kaj kiel kluba hejmo.

## Eksteraj ligiloj 
* ampleksa historio de la domo

## Notoj 
Kategorio:Turismo en Turingio
Kategorio:Distrikto Wartburg
Kategorio:Konstruaĵoj en Turingio
Kategorio:Montogrimpado en Germanio
Paddington (apartigilo)

Le vorto **Paddington** povas havi jenajn signifojn:

* Paddington -- kvartalo en Londono
** Paddington (stacidomo)
* Urso Paddington -- fikcia estaĵo
Trombikuledoj

eta|256x256ra|Trombikuledo, Ĉigro
**Trombikuledoj** (*Trombiculidae*) estas familio de artropodoj, kiu havas multajn speciojn kaj manĝas la haŭton de multaj animaloj. Ili estas plej oftaj en la frua somero.

## Loĝejo 
eta|253x253ra|La lokoj kun Trombikuledoj
Ili loĝas en vegetaĵaro kaj en sekvaj lokoj sen vegetaĵaro. Ili loĝas en lokoj kiel lagbordoj, riveretoj, gazonoj, golfejoj kaj parkoj.

Kategorio:Akaroj
Ivar Giaever

**Ivar GIAEVER** (en la norvega: **Ivar Giæver**; n. Bergen, Norvegio, la 5-an de aprilo 1929; m. la 20-an de junio 2025) estis usona fizikisto, de norvega deveno, kiu ricevis en 1973 la Nobel-premion pri fiziko kune kun Leo Esaki kaj Brian Josephson pri superkonduktiveco.

## Referencoj 
Kategorio:Nobel-premiitoj pri fiziko
Kategorio:Norvegaj ateistoj
Kategorio:Sciencaj diskutoj
Kategorio:Membroj de la Usona Nacia Akademio de Sciencoj
Kategorio:Usonaj Nobel-premiitoj
Dennis Sullivan

**Dennis Parnell SULLIVAN** (n. 12-an de februaro 1941) estas usona matematikisto. Li estas konata pro sia laboro en topologio, tiel algebra kiel geometria, kaj dinamikaj sistemoj. En 2010 li ricevis la Premion Wolf en matematiko kune kun Shing-Tung Yau. En 2022 li ricevis la Premion Abel.

## Referencoj 
Kategorio:Wolf-premiitoj pri matematiko
Kategorio:Topologoj
Kategorio:Usonaj matematikistoj
Kategorio:Abel-Premiitoj
Brian Josephson

**Brian David JOSEPHSON** FRS (n. 4-an de januaro 1940) estas kimra teoria fizikisto kaj profesoro emerita de fiziko ĉe la Universitato de Cambridge. Li estas plej bone sciita pro sia pionira laboro pri superkonduktiveco kaj tunela efiko, li estis premiita per la Nobel Premion en Fiziko en 1973 pro sia prognozo de la Josephson efiko, farita en 1962 kiam li estis PhD studento ĉe Cambridge Universitato. Josephson estas la unua kimro kiu ricevis la Nobel Premion en Fiziko. Li dividis la premion kun fizikistoj Leo Esaki kaj Ivar Giaever.

## Referencoj 
Kategorio:Parapsikologoj
Kategorio:Anoj de la Reĝa Societo de Londono
Kategorio:Britaj judoj
Kategorio:Lernantaro de Trinity College
Kategorio:Nobel-premiitoj pri fiziko
Meksika lupo

eta|263x263ra|Kaptita meksika lupo kuras en Sevilleta National Wildlife Refuge, Nov-Meksiko
La **meksika lupo** (*Canis lupus baileyi*) estas subspecio de lupo (*Canis lupus*). Meksikaj lupoj loĝas en Suda Usono kaj norda Meksiko. Ili estas la plej malgrandaj de nordamerikaj lupoj kaj estas similaj al la subspecio de *Canis lupus nubilus.*

Kategorio:Mamuloj de Meksiko
Kategorio:Hundoj
Kategorio:Mamuloj de Usono
Pita Limjaroenrat

**Pita Limjaroenrat** (, n. la 5-an de septembro 1980 en Bankoko, Tajlando) estas tajlanda politikisto kaj negocisto. Li estas la gvidanto de la partion *Phak Kao Klai (angle:* *Move Forward Party)*. De 2019 ĝis 2023, li estis membro de la Ĉambro de Reprezentantoj (taje: สภาผู้แทนราษฎร, RTGS: *Sapha Phuthaen Ratsadon*). En la balotoj de 2023, li estis nomumita de la *Move Forward Party* kiel kandidato por la ĉefministro de Tajlando.

## Edukado 
Antaŭ ol lia patro sendis lin al Nov-Zelando, Pita frekventis klasojn en la *Bangkok Christian College.* Li revenis al Tajlando kaj ricevis BA en Financo en *Thammasat University*, diplomiĝante en 2002 kun honoroj kaj stipendio al la Universitato de Teksaso en Aŭstin. Li poste ricevis Internacian Studentan Stipendion en Universitato Harvard, iĝante la unua tajlanda studento kiu faris tion. Li tiam ricevis magistron en publika politiko ĉe la Lernejo de Publika Administrado. John F. Kennedy de Harvard University kaj MBA de la Sloan Lernejo de Administrado ĉe la Masaĉuseca Instituto de Teknologio.

## Referencoj 
## Eksteraj ligiloj 
* (angla) Debato interalie pri mondcivitaneco, scio de lingvoj, la tajlanda konstitucio, al kiu partoprenis Pita Limjaroenrat , Youtube.

* (angla) *Thai opposition party Move Forward leader Pita Limjaroenrat celebrates election results*, The World – ABC News (Youtube), la 15-an de majo 2023.
* (angla) Thanyarat Doksone, Kelly Ng: ''Pita Limjaroenrat: Who is the leader of Thailand's Move Forward party?* BBC News Asia, la 15-an de majo 2023.
* (germana) Matthias Müller: *Pita Limjaroenrat ist ein rotes Tuch für das konservative Establishment in Thailand,* *Neue Zürcher Zeitung*, la 15-an de majo 2023.
* (angla) Bryan Pietsch: *Meet the Ivy-educated opposition leader who could end Thai military rule, Washington Post'', la 15-an de majo 2023.

Kategorio:Vivantaj homoj
Kategorio:Tajlandaj politikistoj
Josep Maria Planes i Martí

**Josep Maria Planes i Martí** (31-an de januaro 1907 en Manresa - 24-an de aŭgusto 1936 en Barcelono) estis kataluna ĵurnalisto, unu el la pioniroj de enketĵurnalismo en Katalunio. Li ankaŭ verkis kaj tradukis teatraĵojn.

Li komencis sian ĵurnalisman karieron en lokaj eldonaĵoj kaj en 1929 faris la grandan salton kaj verkis, interalie, en la gazeto *La Nau*, la revuo *Mirador* kaj la gazeto *La Publicitat*. Li estis la direktoro de la historia satira revuo *El Be Negre* dum sia mallonga kariero.

Lia skriblingvo simbolas lian deziron esti klara kaj alirebla al liaj legantoj. Liaj plej rimarkindaj verkoj estas la du kolektoj de kronikoj *Nits de Barcelona* kaj *Gàngsters de Barcelona*, serio de artikoloj en kiuj li denuncis la ligon de la FAI al perforto kaj disvastigita krimo.

Post la revolucio, la 24-an de aŭgusto, taĉmento de FAI trovis lin en apartamento de la strato Muntaner en Barcelono, kie li kaŝiĝis, arestis lin, kondukis lin al la interurba vojo Rabassada kaj ekzekutis lin surloke per sep pafoj al la kapo.

## Verkaro 
* *El faquir Bengapur*, originala verkaĵo de Olton Korsler kaj Lobel Brentano. Traduko: Josep Maria Planes y Marti. Ĝi premieris ĉe la Romea Teatro la 11-an de decembro 1929.
* ''L'home que s'havia de morir* *(La homo kiu devis morti)*, ĝi premieris en "Teatra Novaĵo" la 4-an de aprilo 1930.
* *Qui l'ha vist i qui el veu (Kiu lin vidis kaj kiu vidas lin)*, ĝi premieris en "Novaĵoj de la Teatro" la 6-an de decembro 1930.
* *El crit del carrer (La krio de la strato)*, originala verko de Raymond Massey. Traduko: Josep Maria Planes y Marti. Ĝi premieris ĉe la Romea Teatro la 12-an de februaro 1932.
* *Un dinar fred (Malvarma Tagmanĝo)*, ĝi premieris ĉe la Romea Teatro la 8-an de marto 1932.
* *Amor (Amo)'', ĝi premieris ĉe la Romea Teatro la 7-an de januaro 1933.

## Eksteraj ligiloj 
* Retejo de Josep Maria Planes y Marti.  (1907-1936) pioniro kaj viktimo de enketĵurnalismo 
* Josep Maria Planes, 7 fotoj por ĵurnalisto en la blogo Catalunya en negre
* Josep Maria Planes, murdita antaŭ okdek jaroj
* Mannersa scenejo de Josep Maria Planes

Kategorio:Katalunaj verkistoj
Kategorio:Kulturo de Katalunio
Kategorio:Barcelonanoj
Domberg (Suhl)

eta|monto *Domberg* supre de Suhl, kun Odilio-kapelo kaj Bismarck-turo
**Domberg** estas monto kun alteco de 674,80 metroj en Suhl, Germanujo.

Arbarekovrite ĝis la valorando ĝi enŝovas sin eoste ĝis la urbocentro kaj taksiĝas la kutima monto de la urbanoj. La rokoj tieaj nomiĝas *Ottilienstein* kaj surloke estiĝis ne malmultaj familiaj ĝardenoj kaj envicaj domoj.

## Ottilienkapelle 
eta|Odilia kapelo surmonte
Kapelo por Odilio starigite proksime de *Ottilienstein* eble servis kiel edifa preĝo-loko por ministoj; en 1528 ili okazigis tie ĉi feston. Fakuloj tamen atentigis pri la fakto ke pli en la tradicio kun minejoj estis la urboranda Anna-preĝejeto.

Laŭ loka onidiro iu sankt(oz)a Burkhardt estis ermito vivanta ĉe la rokoj kontraŭbatalante en la 8-a jarcento nekristanajn kutimojn. Eĉ la nuna kapela loko estis pagana kultejo. Kuracisto trovivs en la 18-a jarcento mineralakvan fonton kiu hodiaŭ nomiĝas *Ottilienquelle* kaj utiliĝis por kuracado. Post alveno de Reformacio kelkaj tro ardantaj luteranoj volis malkonstrui la jam kadukan kapelon - kion malpermesis al ili la minejaj laboristoj.

La formo de la hodiaŭa konstruaĵo tamen estas nur de 1843; ĝi estis damaĝata en la 3.4.1945 kiam la Usona Armeo liberigis la urbon. Jam en 1953 ĝi denove ekbrilis disde sia bone videbla situo sendifekte.

## Bismarck-turo 
eta|Bismarck-turo, fone la elsendo-masto
Surpinte troviĝas 21 metrojn alta belvideja Bismarck-turo kiu estis konstruita inter 1895/96, laŭ la plano de la distrikta ĉefarkitekturinspektisto Richard Bartels, fare de la suhl-a masonisto Richard Hopf, el porfiro kaj kalkoŝtono. Post gravaj damaĝoj dum la Dua mondmilito ĝi rekonstruiĝis, dum komunismaj GDR-tempoj, jam ne kiel Bismarck-turo sed sub la nomo *Dombergturm*. Restaŭriĝo fariĝis inter 1993/94 antaŭ solena renomo je *Bismarckturm*. Ĝi pretas por tutjara, publika aliriĝo. Belvedero nova estis kreita post la forpreno de ĝenanta ĉirkaŭo de arboj. Fine de aŭgusto respektive komence de septembro okazas ĉiujare turofesto.

Oriente de la turo estas restoracio kun bierĝardeno nome *Dombergbaude*.

Ĉ. 50 metrojn nordokcidente for de la turo troviĝas elsendomasto.

## Eksteraj ligiloj 
* informoj por biciklistoj
* hejmpaĝo de la restoracio

## Notoj 
Kategorio:Suhl
Kategorio:Montoj en Turingio