80 (nùmer)

{{Metacaixa
|id=0
|color=
|bt1=Carpśàn
|bticona1=
|ps1=
__NOTOC__

*(S 't î drē a serchèr minga 'l *'nùmer 80**, mo invéci 'l **an 80** dòp ch'a era nê [[Noster Sgnōr]], 't ê d'andèr [[80|chè]])''<br><br><br>
'L **80** (**utànta**, ''ottanta'' in [[itagliàṅ]], ''octoginta'' in [[latèin]]) 'l è 'l [[nùmer]] [[nómmer naturèl|naturèl]] (<math>\mathbb N</math>) ch'a seguìs al [[79 (nùmer)|79 (stantanōv)]] e 'l vin prìma edl [[81 (nùmer)|81 (utantùn)]]. In dla numerasiòun di [[Ròma antìga|romàṅ antìg]] 'l era scrìt **LXXX**. In dla [[nùmer ordinêl|numerasiòun ordinèla]] al tōś 'l **utantéśim** post.

==Proprietê matemàtichi edl 80==
* 'L è 'n [[nùmer pèra]].<br><br>
* 'L **80** 'l è 'n [[nùmer cunpòst]], send la [[moltìplica]] dal [[2 (nùmer)|2]] col [[40 (nùmer)|40]]:<br>[[Fatoriśasiòun]]: <math>80 = 2\cdot  2\cdot2\cdot2\cdot5 = 2^4\cdot5</math>
** al 4<sup>rt</sup> edla séri di nùmer moltìplica per [[5 (nùmer)|5]] 'd un [[nùmer quèder]]:<br>[[5 (nùmer)|5]], [[20 (nùmer)|20]], [[45 (nùmer)|45]], [[80 (nùmer)|80]], [[125 (nùmer)|125]], [[180 (nùmer)|180]], [[245 (nùmer)|245]], [[320 (nùmer)|320]], [[405 (nùmer)|405]], [[500 (nùmer)|500]], [[605 (nùmer)|605]], [[720 (nùmer)|720]], [[845 (nùmer)|845]], [[980 (nùmer)|980]] ...<br>che difàt <math> 80 = 5\cdot 2^4 = 5\cdot (2^2)^2 = 5\cdot 4^2 </math>
** al 2<sup>nd</sup> edla séri di nùmer [[moltìplica]] per [[20 (nùmer)|20]] 'd un nùmer quèder:<br>[[20 (nùmer)|20]], [[80 (nùmer)|80]], [[180 (nùmer)|180]], [[320 (nùmer)|320]], [[500 (nùmer)|500]], [[720 (nùmer)|720]], [[980 (nùmer)|980]], [[1280 (nùmer)|1280]], [[1620 (nùmer)|1620]], [[2000 (nùmer)|2000]], 2420, 2880 ...<br>che difàt <math> 80 = 5\cdot 2^4 = (5\cdot 2^2)\cdot 2^2 = 20\cdot 2^2 </math>
** al 2<sup>nd</sup> edla séri di nùmer moltìplica per [[10 (nùmer)|10]] 'd un [[nùmer cub]]:<br>[[10 (nùmer)|10]], [[80 (nùmer)|80]], [[270 (nùmer)|270]], [[640 (nùmer)|640]], [[1250 (nùmer)|1250]], 2160, 3430, 5120, 7290, 10000, 13310 ...<br>che difàt: <math> 80 = 5\cdot 2^4 = (5\cdot 2)\cdot 2^3 = 10\cdot 2^3</math><br><br>
* Al fà pèrt edla séri 'd chi nùmer ch'i ìn la moltìplica 'd 5 [[nùmer prim]], anc cunpàgn tra 'd lōr,<br>séri ciamèda anca di [[nùmer quèśi prim]], indû, in cal chèś chè, a s descòr ed [[nùmer 5-quèśi prim]]:<br>[[32 (nùmer)|32]], [[48 (nùmer)|48]], [[72 (nùmer)|72]], [[80 (nùmer)|80]], [[108 (nùmer)|108]], [[112 (nùmer)|112]], [[120 (nùmer)|120]], [[162 (nùmer)|162]], [[168 (nùmer)|168]], [[176 (nùmer)|176]], [[180 (nùmer)|180]], [[200 (nùmer)|200]], [[208 (nùmer)|208]], [[243 (nùmer)|243]], [[252 (nùmer)|252]], [[264 (nùmer)|264]], [[270 (nùmer)|270]], [[272 (nùmer)|272]], [[280 (nùmer)|280]], [[300 (nùmer)|300]] ...
** al 30<sup>śim</sup> edla sequèinsa 'd chi nùmer ch'i nn'ìn minga lìber da [[nùmer quadrê|quadrê]] in di só [[diviśōr|fatōr]]:<br>... [[52 (nùmer)|52]], [[54 (nùmer)|54]], [[56 (nùmer)|56]], [[60 (nùmer)|60]], [[63 (nùmer)|63]], [[64 (nùmer)|64]], [[68 (nùmer)|68]], [[72 (nùmer)|72]], [[75 (nùmer)|75]], [[76 (nùmer)|76]], [[80 (nùmer)|80]], [[81 (nùmer)|81]], [[84 (nùmer)|84]], [[88 (nùmer)|88]], [[90 (nùmer)|90]], [[92 (nùmer)|92]], [[96 (nùmer)|96]], [[98 (nùmer)|98]], [[99 (nùmer)|99]], [[100 (nùmer)|100]], [[104 (nùmer)|104]], [[108 (nùmer)|108]] ...<br><br>
* 'L 80 al gh'à 10 [[diviśōr]]: [[1 (nùmer)|1]], [[2 (nùmer)|2]], [[4 (nùmer)|4]], [[5 (nùmer)|5]], [[8 (nùmer)|8]], [[10 (nùmer)|10]], [[16 (nùmer)|16]], [[20 (nùmer)|20]], [[40 (nùmer)|40]], 80.<br>Send che la [[sòma]] di só [[diviśōr|diviśōr pròpi]] l'è più granda che lò stès,<br>dòunca 'l **80** ’l è 'n [[nùmer abundànt]]: ''1+2+4+5+8+10+16+20+40 = 106 > 80''
** 'l è 'n [[nùmer arfatoriśàbil]], send diviśìbil per la quantitê di só diviśōr: <math> 80 : 10 = 8 </math><br>al 13<sup>śim</sup> edla sequèinsa di nùmer arfatoriśàbil, gnend dòp dal [[72 (nùmer)|72]] e prìma edl [[84 (nùmer)|84]]:<br>[[1 (nùmer)|1]], [[2 (nùmer)|2]], [[8 (nùmer)|8]], [[9 (nùmer)|9]], [[12 (nùmer)|12]], [[18 (nùmer)|18]], [[24 (nùmer)|24]], [[36 (nùmer)|36]], [[40 (nùmer)|40]], [[56 (nùmer)|56]], [[60 (nùmer)|60]], [[72 (nùmer)|72]], [[80 (nùmer)|80]], [[84 (nùmer)|84]], [[88 (nùmer)|88]], [[96 (nùmer)|96]], [[104 (nùmer)|104]], [[108 (nùmer)|108]], [[128 (nùmer)|128]], [[132 (nùmer)|132]], [[136 (nùmer)|136]], [[152 (nùmer)|152]] ...
** al fà pèrt edla séri di [[nùmer semiperfèt]], che difàt la [[sòma]] ed soquànt só [[fatōr (matemàtica)|fatōr]] l'è cunpàgna 'd lò:<br>... [[6 (nùmer)|6]], [[12 (nùmer)|12]], [[18 (nùmer)|18]], [[20 (nùmer)|20]], [[24 (nùmer)|24]], [[28 (nùmer)|28]], [[30 (nùmer)|30]], [[36 (nùmer)|36]], [[40 (nùmer)|40]], [[42 (nùmer)|42]], [[48 (nùmer)|48]], [[54 (nùmer)|54]], [[56 (nùmer)|56]], [[60 (nùmer)|60]], [[66 (nùmer)|66]], [[72 (nùmer)|72]], [[78 (nùmer)|78]], [[80 (nùmer)|80]], [[84 (nùmer)|84]], [[88 (nùmer)|88]], [[90 (nùmer)|90]], [[96 (nùmer)|96]], [[100 (nùmer)|100]], [[102 (nùmer)|102]] ...<br>in difàt <math>80 = 2+8+10+20+40</math><br><br>
* Al fà pèrt edla sequèinsa di [[nùmer congruèint]], tulèndegh al 40<sup>śim</sup> post:<br>... [[69 (nùmer)|69]], [[70 (nùmer)|70]], [[71 (nùmer)|71]], [[77 (nùmer)|77]], [[78 (nùmer)|78]], [[79 (nùmer)|79]], [[80 (nùmer)|80]], [[84 (nùmer)|84]], [[85 (nùmer)|85]], [[86 (nùmer)|86]], [[87 (nùmer)|87]], [[88 (nùmer)|88]], [[92 (nùmer)|92]], [[93 (nùmer)|93]], [[94 (nùmer)|94]], [[95 (nùmer)|95]], [[96 (nùmer)|96]], [[101 (nùmer)|101]], [[102 (nùmer)|102]] ...<br><br>
* 'L è 'l 29<sup>śim</sup> edla sequèinsa di [[nùmer 'd Harshad]], gnend dòp dal [[72 (nùmer)|72]] e prìma edl [[81 (nùmer)|81]]:<br>... [[45 (nùmer)|45]], [[48 (nùmer)|48]], [[50 (nùmer)|50]], [[54 (nùmer)|54]], [[60 (nùmer)|60]], [[63 (nùmer)|63]], [[70 (nùmer)|70]], [[72 (nùmer)|72]], [[80 (nùmer)|80]], [[81 (nùmer)|81]], [[84 (nùmer)|84]], [[90 (nùmer)|90]], [[100 (nùmer)|100]], [[102 (nùmer)|102]], [[108 (nùmer)|108]], [[110 (nùmer)|110]], [[111 (nùmer)|111]], [[112 (nùmer)|112]], [[114 (nùmer)|114]], [[117 (nùmer)|117]] ...<br>che difàt <math> 80 : (8 + 0) = 10 </math><br><br>
* 'L è 'l 8<sup>èv</sup> edla séri di [[nùmer pentagonèl cunsèintric]], gnend dòp dal [[61 (nùmer)|61]] e prìma dal [[101 (nùmer)|101]]:<br>[[1 (nùmer)|1]], [[5 (nùmer)|5]], [[11 (nùmer)|11]], [[20 (nùmer)|20]], [[31 (nùmer)|31]], [[45 (nùmer)|45]], [[61 (nùmer)|61]], [[80 (nùmer)|80]], [[101 (nùmer)|101]], [[125 (nùmer)|125]], [[151 (nùmer)|151]], [[180 (nùmer)|180]], [[211 (nùmer)|211]], [[245 (nùmer)|245]], [[281 (nùmer)|281]], [[320 (nùmer)|320]], [[361 (nùmer)|361]], [[405 (nùmer)|405]], [[451 (nùmer)|451]], [[500 (nùmer)|500]] ...<br><br>
* 'L è 'l 4<sup>rt</sup> edla sequèinsa di nùmer [[moltìplica]] per [[8 (nùmer)|8]] 'd un [[nùmer triangolèr]]:<br>[[8 (nùmer)|8]], [[24 (nùmer)|24]], [[48 (nùmer)|48]], [[80 (nùmer)|80]], [[120 (nùmer)|120]], [[168 (nùmer)|168]], [[224 (nùmer)|224]], [[288 (nùmer)|288]], [[360 (nùmer)|360]], [[440 (nùmer)|440]], [[528 (nùmer)|528]], [[624 (nùmer)|624]], [[728 (nùmer)|728]], [[840 (nùmer)|840]], [[960 (nùmer)|960]], [[1088 (nùmer)|1088]], [[1224 (nùmer)|1224]], [[1368 (nùmer)|1368]] ...<br>che difàt <math> 80 = 8\cdot 10 </math> ch'l è 'n [[nùmer triangolèr|triangolèr]].<br><br>
* 'L è 'l 4<sup>rt</sup> edla sèri di [[nùmer 20-gonèl cunsèintric]], gnend dòp dal [[41 (nùmer)|41]] e prìma dal [[121 (nùmer)|121]]:<br>[[1 (nùmer)|1]], [[20 (nùmer)|20]], [[41 (nùmer)|41]], [[80 (nùmer)|80]], [[121 (nùmer)|121]], [[180 (nùmer)|180]], [[241 (nùmer)|241]], [[320 (nùmer)|320]], [[401 (nùmer)|401]], [[500 (nùmer)|500]], [[601 (nùmer)|601]], [[720 (nùmer)|720]], [[841 (nùmer)|841]], [[980 (nùmer)|980]], [[1121 (nùmer)|1121]], [[1280 (nùmer)|1280]], [[1441 (nùmer)|1441]], [[1620 (nùmer)|1620]] ...<br><br>
* 'L è 'l 2<sup>nd</sup> edla sequèinsa di [[nùmer 80-gonèl]], gnend dòp edl [[1 (nùmer)|1]] e prìma dal [[237 (nùmer)|237]]:<br>[[1 (nùmer)|1]], [[80 (nùmer)|80]], [[237 (nùmer)|237]], [[472 (nùmer)|472]], [[785 (nùmer)|785]], [[1176 (nùmer)|1176]], [[1645 (nùmer)|1645]], 2192, 2817, 3520, 4301, 5160, 6097, 7112, 8205, 9376 ...<br><br>
* 'L è 'l 4<sup>rt</sup> edla sequèinsa di [[nùmer piramidèl enagonèl]], gnend dòp dal [[34 (nùmer)|34]] e prìma dal [[155 (nùmer)|155]]:<br>[[1 (nùmer)|1]], [[10 (nùmer)|10]], [[34 (nùmer)|34]], [[80 (nùmer)|80]], [[155 (nùmer)|155]], [[266 (nùmer)|266]], [[420 (nùmer)|420]], [[624 (nùmer)|624]], [[885 (nùmer)|885]], [[1210 (nùmer)|1210]], [[1606 (nùmer)|1606]], 2080, 2639, 3290, 4040, 4896, 5865 ...<br><br>

* 'L è la [[sòma]] ed 2 [[nùmer quadrê]]: <math>80 =4^2+8^2</math><br>al 23<sup>śim</sup> edla sequèinsa di nùmer sòma ed 2 [[nùmer quèder]] diferèint tra 'd lōr e minga [[0 (nùmer)|0]]:<br>... [[45 (nùmer)|45]], [[50 (nùmer)|50]], [[52 (nùmer)|52]], [[53 (nùmer)|53]], [[58 (nùmer)|58]], [[61 (nùmer)|61]], [[65 (nùmer)|65]], [[68 (nùmer)|68]], [[73 (nùmer)|73]], [[74 (nùmer)|74]], [[80 (nùmer)|80]], [[82 (nùmer)|82]], [[85 (nùmer)|85]], [[89 (nùmer)|89]], [[90 (nùmer)|90]], [[97 (nùmer)|97]], [[100 (nùmer)|100]], [[101 (nùmer)|101]], [[104 (nùmer)|104]], [[106 (nùmer)|106]] ...<br><br>
==Proprietê [[Giometrìa|giomètrichi]]==
==Al nùmer 80 in dla [[Chìmica]]==
'L **80** 'l è al [[nùmer atómic|nùm'r atómic]] dal [[mercùri|mercùri (Hg)]].

==I sìmbol dal nùmer 80==
====In dla śmòrfia ed [[Nàpol]]====
In dla [[śmòrfia]], al nùmer **80*' al vōl dìr "La [[bòca]]" (*′A vocca* in [[napoletàṅ]], damànd ch'a gìsen *La bocca* in [[itagliàṅ]]).

==Vóś lighèdi==
* [[nómmer|nùmer]]
* [[nùmer naturèl]]
* [[nùmer intēr]]
* [[nùmer quèśi prim]]
* [[nùmer abundànt]]
* [[nùmer arfatoriśàbil]]
* [[nùmer semiperfèt]]
* [[nùmer congruèint]]
* [[nùmer 'd Harshad]]
* [[nùmer pentagonèl cunsèintric]]
* [[nùmer 20-gonèl cunsèintric]]
* [[nùmer 80-gonèl]]
* [[nùmer piramidêl enagonèl]]

==Referèinsi==


==Èter progêt==


==Colegamèint estèren==
*  [https://oeis.org/A014614 La sequèinsa OEIS A014614] di [[nùmer quèśi prim|nùmer 5-quèśi prim]] in dal *web*.
*  [https://mathworld.wolfram.com/AlmostPrime.html La spiegasiòun] di [[nùmer quèśi prim]] in dal sit *mathworld.wolfram.com*.
*  [https://oeis.org/A005101 La sequèinsa OEIS A005101] di [[nùmer abundànt]] in dla réda.
*  [https://primes.utm.edu/glossary/page.php?sort=AbundantNumber La spiegasiòun dal nùmer abundànt] in *The Prime Glossary*.
*  [https://mathworld.wolfram.com/AbundantNumber.html Al nùmer abundànt] in dal sit *mathworld.wolfram.com*.
*  [https://planetmath.org/AbundantNumber Al nùmer abundànt spieghê] in dal sit *planetmath.org*.
*  [https://oeis.org/A033950 La sequèinsa OEIS A033950] di [[nùmer arfatoriśàbil]] in dal *web*.
*  [https://oeis.org/A005835 La sequèinsa OEIS A005835] di [[nùmer semiperfèt]] in dla réda.
*  [https://oeis.org/A003273 La sequèinsa OEIS A003273] di [[nùmer congruèint]] in dal *web*.
*  [https://oeis.org/A005349 La sequèinsa OEIS A005349] di [[nùmer 'd Harshad]].
*  [https://oeis.org/A032527 La sequèinsa OEIS A032527] di [[nùmer pentagonèl cunsèintric]] in dla réda.
*  [https://oeis.org/A195148 La sequèinsa OEIS A195148] di [[nùmer 20-gonèl cunsèintric]] in dal *web*.
*  [https://oeis.org/A007584 La sequèinsa OEIS A007584] di [[nùmer piramidèl enagonèl]] in dla réda.
*  [https://www.fields.utoronto.ca/programs/scientific/11-12/Mtl-To-numbertheory/slides/Deza.pdf Na spiegasiòun] di [[nùmer figurê]] dl'Elena Deza e 'd Michel Deza in PDF, 2011.
*  [https://oeis.org/search?q=80&fmt=short Al nùmer 80 in dimòndi sequèinsi 'd intēr indû 'l s cata], elenchèdi in dal sit edl’*OEIS''.

|sel=1
}}