Δυναστεία των Τζανιδών

Οι **Τζανίδες**, επίσης γνωστοί ως **Αστραχανίδες** ή **Τογκάι-Τιμουρίδες**  ήταν μία Ουζμπεκική δυναστεία Τουρκο-Μογγολικής καταγωγής στην Κεντρική Ασία   Διαδέχτηκαν τους Σαϊμπανίδες και κυβέρνησαν το χανάτο της Μπουχάρα από το 1599 έως το 1785.  Η δυναστεία ανήγε την καταγωγή της στον Τζότσι, τον μεγαλύτερο γιο του Τζένγκις Χαν, μέσω του Τουκά-Τιμούρ, ενός από τους γιους του Τζότσι, γεγονός που αποτέλεσε τη βάση της πολιτικής τους νομιμότητας.  Η δυναστεία προέρχεται από το Αστραχάν, από το οποίο προέρχεται το όνομα Αστραχανίδες, και αναφέρεται επίσης στην ακαδημαϊκή βιβλιογραφία ως **Τογκάι-Τιμουρίδες** . 

Υπό τους Τζανίδες, η Μπουχάρα λειτουργούσε ως ισλαμική πολιτεία, που χαρακτηριζόταν από την προστασία θρησκευτικών θεσμών, την παραδοσιακή διακυβέρνηση και τη συνεχιζόμενη σημασία της νομιμότητας των Τσενγκισιδών .  Οι Τζανίδες διατήρησαν τη δυναστική συνέχεια μέχρι την εκτόπισή τους από τους εμίρηδες Μανγκίτ στα μέσα του 18ου αι. 

Κατά τη διάρκεια της διακυβέρνησής τους, οι Τζανίδες ηγήθηκαν μίας περιόδου, κατά την οποία το χανάτο της Μπουχάρα έφθασε σε μία περίοδο αξιοσημείωτης πολιτιστικής και πολιτικής ανάπτυξης. Οι ηγεμόνες των Τζανιδών ήταν αξιοσημείωτοι προστάτες της αρχιτεκτονικής και της μάθησης, χρηματοδοτώντας την κατασκευή τζαμιών και μεντρεσέδων στη Μπουχάρα και τη Σαμαρκάνδη, συμπεριλαμβανομένων σημαντικών προσθηκών στο σύνολο του Ρετζιστάν, το οποίο έγινε διαχρονικό σύμβολο του ισλαμικού πολιτισμού της Κεντρικής Ασίας. 

## Ιστορία
Το 1598 απεβίωσε ο Αμπντουλάχ Χαν Β΄ από τη δυναστεία των Σαϊμπανιδών, ο οποίος κυβερνούσε το χανάτο της Μπουχάρα από το 1583. 

Μετά το τέλος του, ο θρόνος πέρασε στον μοναχογιό του, Αμπντ αλ-Μουμίν, αλλά σύντομα σκοτώθηκε από τους επαναστάτες.  Καθώς ο γιος του Αμπντ αλ-Μουμίν ήταν μόλις δύο ετών, ο πρώτος εξάδελφος του Αμπντουλάχ Χαν Β', ο Πιρ Μουχαμάντ Β', επιλέχθηκε ως νέος Χαν.  Αυτός ο διορισμός αμφισβητήθηκε από αρκετούς άλλους ηγεμόνες, όπως ο Ταουεκέλ Χαν των Καζάκων, ο Κασίμ Σουλτάν και ο Μπακί Μουχαμάντ, του οποίου η μητέρα ήταν αδελφή του Αμπντουλάχ Χαν, και ο πατέρας του ήταν πρίγκιπας από το Αστραχάν ονόματι Τζανί Μουχαμάντ Μπεγκ.

Ο Μπακί Μουχαμάντ νίκησε και ο Πιρ Μουχαμάντ Β΄ σκοτώθηκε στη μάχη.  Με το τέλος του, η δυναστεία των Σαϊμπανιδών έληξε, και ο Μπακί Μουχαμάντ έγινε ο πρώτος Χαν της δυναστείας των Τζανιδών ή Αστραχανιδών.

Το όνομα *Τζανίδες* προέρχεται από τον πατέρα του Τζανί Μουχαμέντ Μπεγκ. Ήταν γιος του πρίγκιπα Γιαρ Μουχαμέντ, ο οποίος ήταν μέλος των Τουγκάι-Τιμουριδών που είχαν κυβερνήσει το χανάτο του Αστραχάν, μέχρι που τους εκδίωξαν οι Ρώσοι το 1555. 
μικρογραφία|Ο Μαντρασά Σερντάρ, που κτίστηκε μεταξύ 1619 και 1636 από τον Κυβερνήτη της Σαμαρκάνδης Γιαλανγκτός Μπαχοντίρ, στο χανάτο της Μπουχάρα.
[μικρογραφία|Το Tιλακαρί Mαντρασά, κτισμένος επίσης από τον Γιαλανγκτός Μπαχοντίρ, μεταξύ 1646 και 1660. [Σαμαρκάνδη Ρεγκιστάν.]]
Η δυναστεία των Τζανιδών κυβέρνησε το χανάτο της Μπουχάρα από το 1599 έως το 1785. Το 1740 η Μπουχάρα κατακτήθηκε από την Περσία, αλλά ο Αμπού αλ-Φαΐζ Χαν παρέμεινε στον θρόνο. Η πραγματική εξουσία βρισκόταν στα χέρια του αταλίκ Μουχαμάντ Ραχίμ, ο οποίος μάλιστα σκότωσε τον Χαν το 1747. Οι διάδοχοι του Χαν ήταν όλοι μαριονέτες στα χέρια των αταλίκ τους. Αυτή η κατάσταση έληξε, όταν ο νέος αταλίκ Σαχ Μουράτ εκθρόνισε τον Χαν Αμπούλ Γκαζί, αυτοανακηρύχθηκε εμίρης της Μπουχάρα, και δημιούργησε τη δική του δυναστεία Μανγκούντ.

## Ηγεμόνες
* Μπακί Μουχαμάντ Χαν (1599–1605)
* Βαλί Μουχαμάντ Χαν (1605-1611)
* Ιμάμ Κουλί Χαν (1611–1642)
* Ναντρ Μουχαμάντ Χαν (1642-1645)
* Aμπντ αλ-Αζίζ Χαν (1645-1680)
* Σουμπάν Κουλί Χαν (1680–1702)   
* Ουμπαϊντουλάχ Χαν (1702–1711) 
* Aμπού αλ-Φαΐζ Χαν (1711-1747)
* Mουχαμάντ Αμπντ αλ-Μουμίν (1747–1748, κατ' όνομα μόνο)
* Mουχαμάντ Ουμπαϊντουλάχ Β΄ (1748–1753, κατ' όνομα μόνο)
* Aμπούλ Γκζζί (1758–1785, κατ' όνομα μόνο)

## Γενεαλογία Τζανιδών (απογόνων Τουκά-Τιμούρ)

## Αναφορές

## Πηγές
* Τόμας Γουέλσφορντ: Τέσσερις τύποι αφοσίωσης στην Πρώιμη Νεότερη Κεντρική Ασία: Η κατάληψη της Μεγάλης Μετεωρολογικής Περιφέρειας από τους Τουγκάι και τους Τιμουρίδες. Πόλεμος Αλ-Ναχρ, 1598-1605.

Κατηγορία:Μπορτζίγκιν
Κατηγορία:Μουσουλμανικές δυναστείες