Βροσελιάνδη

Η **Βροσελιάνδη**, παλαιότερα γνωστή ως **Μπρεσελιάν** και **Μπρεσιλιάν**, είναι ένα θρυλικό μαγεμένο δάσος, που είχε τη φήμη στη μεσαιωνική ευρωπαϊκή φαντασία ως τόπος μαγείας και μυστηρίου. Εμφανίζεται σε πολλά μεσαιωνικά κείμενα, κυρίως όσα σχετίζονται με τον θρύλο του Αρθούρου, καθώς και σε πολλά σύγχρονα έργα.

Η Βροσελιάνδη εμφανίστηκε για πρώτη φορά στη λογοτεχνία στο χρονικό του Γουέις του 1160, *[[Μυθιστορία του Ρου|Roman de Rou]]*, το οποίο ανέφερε τις φανταστικές ιστορίες γύρω από την τοποθεσία της στη Βρετάνη. Πρόκειται για έναν θρυλικό τόπο λόγω της αβέβαιης τοποθεσίας της, του ασυνήθιστου καιρού και των δεσμών της με την αρθουριανή μυθολογία, κυρίως τον τάφο του Μέρλιν. Στην ιπποτική ρομαντική παράδοση, το δάσος προστάτευε τη μαγική Κοιλάδα Χωρίς Επιστροφή της Μοργκάνας, το σιντριβάνι με τις νεράιδες του Μπαρεντόν και τον τόπο της απόσυρσης, φυλάκισης ή του θανάτου του Μέρλιν. Σήμερα, συνήθως αναγνωρίζεται ως δάσος Πεμπόν στη Βρετάνη της Γαλλίας.

## Ετυμολογία
Η ετυμολογία είναι αβέβαιη. Η παλαιότερη γνωστή μορφή, *Brecheliant*, θα μπορούσε να βασίζεται στην κελτική  (λόφος), ακολουθούμενο από το όνομα ενός άνδρα. Η μεταγενέστερη μορφή του *Brocéliande* θα μπορούσε να προέρχεται από το **' (που σημαίνει ''χώρα'' στα [[Βρετονική γλώσσα|βρετονικά]], [[Κορνουαλική γλώσσα|κορνουαλικά]] και [[Ουαλική γλώσσα|ουαλικά]]), αλλά αυτή η παραλλαγή δεν εμφανίζεται παρά μόλις τον 12ο αιώνα, στο έργο του [[Κρετιέν ντε Τρουά]]. Μια δημοφιλής ετυμολογία από [[Παλαιά γαλλική γλώσσα|τα παλαιά γαλλικά]] αντλεί τον όρο τελικά από το ''broce'', που σημαίνει ''δάσος'', και το ''liande,'' που σημαίνει ''[[Ερεικοειδή|ρείκι]]''.

== Μεσαιωνικές ιστορικές αφηγήσεις ==
Η πρώτη γνωστή λογοτεχνική αναφορά της Βροσελιάνδης βρίσκεται στη ''[[Μυθιστορία του Ρου]]'', ένα χρονικό του Αγγλονορμανδού ποιητή [[Γουέις]] περίπου το 1160, το οποίο καλύπτει την ιστορία των [[Δουκάτο της Νορμανδίας|Δουκών της Νορμανδίας]] από την εποχή του [[Ρόλλο|Ρόλλο της Νορμανδίας]] μέχρι τη [[μάχη του Τενσεμπρέ]]. Ωστόσο, μια αναφορά στο «''Briscelim sinus Armoricus»'' εμφανίζεται στην ''Κοσμογραφία'' (Megacosmus 3, στίχος 353) του [[Βερνάρδος Σιλβέστρος|Βερνάρδου Σιλβέστρου]], η οποία διαβάστηκε στον [[Πάπας Ευγένιος Γ΄|Πάπα Ευγένιο Γ΄]] το 1147-48. 

Ο Γουέις απαριθμεί τους [[Βρετόνοι|Βρετόνους]] από την Βροσελιάνδη (Brecheliant), για τους οποίους υπάρχουν πολλοί θρύλοι («''ceux de Brecheliant dont les Bretons disent maintes légendes...'' »), μαζί με τους Βρετόνους ιππότες. Ο Γουέις δίνει το όνομα της κρήνης του Μπαρεντόν («''La fontaine de Berenton/sort d'une part lez le perron...''») και περιγράφει πώς οι κυνηγοί μαζεύουν νερό από αυτήν και βρέχουν μια πέτρα για να καλέσουν βροχή. Αναφέρει επίσης φήμες για [[νεράιδες]] και μαγεία. 

Ο Γουέις ταξίδεψε στη [[Βρετάνη]] αναζητώντας αυτά τα θαύματα, αλλά δεν βρήκε τίποτα αξιοσημείωτο και έφυγε απογοητευμένος: 

Η Βροσελιάνδη αναφέρεται εν συντομία σε ένα ιστορικό κείμενο στο ποίημα του [[Μπερτράν ντε Μπορν]] το 1183 αφιερωμένο στον [[Γοδεφρείδος Β΄ της Βρετάνης|Γοδεφρείδο Β' της Βρετάνης]], τον δούκα στον οποίο ανήκε η Βροσελιάνδη. Ο ασυνήθιστος καιρός της σημειώνεται ξέχωρα σε κάποια κείμενα: στον απολογισμό της εκστρατείας του 1185 του [[Γεράλδος της Ουαλίας|Γεράλδου της Ουαλίας]] ''Topographia Hibernica'', στην εργασία του [[Αλεξάντερ Νέκαμ]] το 1195 για τη ναυτική επιστήμη ''De naturis rerum'' και στο ποίημα ''Φιλιππίδης'' του 1215 του Γουλιέλμου της Βρετάνης.

== Αρθουριανός θρύλος ==
[[Αρχείο:The_Damsels_at_the_Fountain.png|μικρογραφία|''Οι Δεσποινίδες στο Σιντριβάνι'', εικονογράφηση του Φ.Α. Φρέιζερ για ''το έργο «Ο Βασιλιάς Αρθούρος και οι Ιππότες του της Στρογγυλής Τραπέζης»'' (1912).]]
Τη δεκαετία του 1170, [[Κρετιέν ντε Τρουά|ο Κρετιέν ντε Τρουά]] αναφέρει το δάσος της Βροσελιάνδης στο αρθουριανό μυθιστόρημά του ''[[Υβαίν ή ο Ιππότης με το λιοντάρι|Ο ιππότης με το λιοντάρι]]''. Ενώ βρίσκεται στην Βροσελιάνδη, ο [[Ιβέιν]] ρίχνει νερό από μια πηγή σε μια πέτρα προκαλώντας μια σφοδρή καταιγίδα. Αυτό με τη σειρά του καλεί τον [[Κόκκινος Ιππότης|Κόκκινο Ιππότη]], ο οποίος υπερασπίζεται το δάσος.
[[Αρχείο:The_yellow_book_-_an_illustrated_quarterly_(1895)_(14787661353).jpg|αριστερά|μικρογραφία|''Μέρλιν και Βιβιέν'' του [[Χένρι Μέινελ Ριμ]] (1895)]]
Στα τέλη του 12ου ή στις αρχές του 13ου αιώνα, [[Ρομπέρ ντε Μπορόν|ο Ρομπέρ ντε Μπορόν]] συνδέει για πρώτη φορά τη μορφή του [[Μέρλιν ο Μάγος|Μέρλιν]] με την Βροσελιάνδη στο ποίημά του, ''Μέρλιν.'' Εμφανίζεται επίσης σε πολλά επεισόδια των πεζών διασκευών και των συνεχειών του ποιήματος, του Κύκλου της Βουλγάτας (Λάνσελοτ-Δισκοπότηρο), κυρίως στις ιστορίες του [[Μέρλιν ο Μάγος|Μέρλιν]] και της [[Κυρά της Λίμνης|Κυράς της Λίμνης]]. Αργότερα, [[Μοργκάνα λε Φέι|η Μοργκάνα λε Φέι]] παγιδεύει πολλούς άπιστους ιππότες στην Κοιλάδα Χωρίς Επιστροφή μέσα στην Βροσελιάνδη, μέχρι να τους απελευθερώσει ο [[Λάνσελοτ]].

Στο ''Jaufre'', το αρθουριανό μυθιστόρημα άγνωστης συγγραφής που γράφτηκε στην [[Καταλονία]], το δάσος της Βροσελιάνδης βρίσκεται κοντά στο παλάτι του [[Βασιλιάς Αρθούρος|βασιλιά Αρθούρου]] και στην τοποθεσία ενός μύλου, όπου ο Αρθούρος μάχεται με ένα παράξενο ζώο, που μοιάζει με ταύρο, στην πραγματικότητα έναν μάγο ιππότη, που αλλάζει σχήμα. Η χρονολόγηση του ''Jaufre'' συζητείται και μπορεί να γράφτηκε ήδη από το 1183 ή ακόμη και το 1225-1228 . Αργότερα, η Βροσελιάνδη εμφανίζεται επίσης σε συμφραζόμενα με Αρθουριανούς ιππότες στο [[Αλληγορία|αλληγορικό]] ποίημα ''Tournoiement Antecrist'' του Χουόν ντε Μερί, καθώς και σε άλλα κείμενα όπως ''το Claris et Laris'', όπου βρίσκεται το κάστρο των νεράιδων της Μοργκάνας, και το ''Brun de la Montagne''.

== Τοποθεσίες ==
[[Αρχείο:Tombeau_de_Merlin,_Paimpont,_France.jpg|μικρογραφία|Ο μεγαλιθικός [[τάφος του Μέρλιν]] μέσα στο [[δάσος Πεμπόν]]]]
Οι πρώιμες πηγές παρέχουν ασαφείς ή αντικρουόμενες πληροφορίες σχετικά με την ακριβή τοποθεσία της Βροσελιάνδης. Υπάρχουν διαφορετικές υποθέσεις για την τοποθέτηση της Βροσελιάνδης στον χάρτη. Σύμφωνα με τον Γουέις, βρίσκεται στη Βρετάνη. Από τον 15ο αιώνα, η Βροσελιάνδη έχει συνδεθεί από ορισμένους με το δάσος Λορζ κοντά στο Κιντέν στη Βρετάνη. Από περίπου το 1400, οπότε και το δάσος ονομάζεται Berthelien στο έργο ''Ponthus et Sidoine'', έως και σήμερα, η Βροσελιάνδη θεωρείται το δάσος Πεμπόν στη Βρετάνη.

Μερικοί μελετητές πιστεύουν ότι η Βροσελιάνδη είναι ένα μυθολογικό μέρος και δεν υπήρξε ποτέ. Ο Ζαν Μαρκάλ σημειώνει ότι, ενώ το ίδιο το δάσος είναι θρυλικό, αποτελεί μέρος του «υπόλοιπου του απέραντου δάσους, που κάλυπτε ολόκληρο το κέντρο της Βρετάνης μέχρι τον [[Ώριμος Μεσαίωνας|Ύστερο Μεσαίωνα]]». Συνεχίζει επισημαίνοντας ότι η έννοια ενός μαγικού δάσους στη Γαλλία έχει τις ρίζες της στα γραπτά του [[Λουκανός|Λουκανού,]] ο οποίος περιγράφει ένα υπερφυσικό μαγικό δάσος γεμάτο δυσοίωνα γεγονότα στη [[Γαλατία]]. 

Ο Γουίλιαμ Γιανγκ υποστηρίζει ότι το έργο του Κρετιέν ντε Τρουά «''Ο Ιππότης με το λιοντάρι»'' προέρχεται από παλαιότερες ιστορίες, που έχουν την προέλευσή τους στα μεταρωμαϊκά [[Αρχαίοι Βρετανοί|βρυθονικά]] βασίλεια πέρα από [[Τείχος του Αδριανού|το Τείχος του Αδριανού]] στη Βρετανία, και υποδηλώνει ότι υπάρχουν ισχυρά επιχειρήματα για την εξίσωση της Βροσελιάνδης με το [[Μεγάλο Δάσος της Καληδονίας]].

== Σύγχρονη μυθοπλασία ==

=== Αρθουριανή ===
Η Βροσελιάνδη συνέχισε να εμφανίζεται σε όλη τη σύγχρονη αρθουριανή περίοδο, σε έργα όπως το ποίημα του 19ου αιώνα ''[[Ειδύλλια του Βασιλιά]]'' του [[Άλφρεντ Τέννυσον|Άλφρεντ Τένισον]], και σε μεταγενέστερα έργα όπως το ποίημα ''Μέρλιν'' του [[Έντουιν Άρλινγκτον Ρόμπινσον]] του 1917 και το ποίημα ''Μπροσελιάντ'' του [[Άλαν Σίγκερ]] του 1916.

* [[Ζαν Λορέν|Ο Ζαν Λορέν]] έγραψε το θεατρικό έργο ''Μπροσελιάντ (Brocéliande'') (1898) για τον Μύρντιν (Μέρλιν) και τη Βιβιάν (Νίμουε/Ελέιν). Όπως και σε πολλά από τα προηγούμενα έργα του Αρθούρου, η Βροσελιάνδη είναι η τοποθεσία όπου η Βιβιάν παγιδεύει τον Μέρλιν μέσα σε μια βελανιδιά. 
* Στην τριλογία του [[Μπέρναρντ Κόρνγουελ]], ''«[[Τα Χρονικά του Πολέμαρχου]]»'', η Βροσελιάνδη είναι ένα από τα δύο βρετανικά (κελτικά) βασίλεια, που αποτελούν τη σύγχρονη Βρετάνη. Το άλλο είναι [[Αρμορική|η Αρμορική]].
* Η Βροσελιάνδη χρησιμεύει ως η τοποθεσία του φανταστικού μυθιστορήματος του [[Ρόμπερτ Χόλντστοκ]], ''«[[Το Δάσος του Μέρλιν]]»'' .
* Η τηλεοπτική σειρά ''[[Once Upon a Time (τηλεοπτική σειρά)|Once Upon a Time]]'' παρουσιάζει την Βροσελιάνδη, γνωστή και ως το «Δάσος της Αιώνιας Νύχτας», στο επεισόδιο ''Siege Perilous'' της 5ης σεζόν ως την τοποθεσία ενός μαγικού φρύνου, που χρειάζεται για ένα φίλτρο, για να απελευθερώσει τον μάγο Μέρλιν από την φυλάκισή του σε ένα δέντρο.
* Η ποίηση του Τσαρλς Γουίλιαμς και η ερμηνεία της από [[Κλάιβ Στέιπλς Λιούις|τον Κ.Σ. Λιούις]] (1974) είναι εμποτισμένη με την εικονοποιία της Βροσελιάνδης, του «δυτικού δάσους με ρίζες στη θάλασσα».

=== Άλλα ===

* Η Βροσελιάνδη αναφέρεται επανειλημμένα στο ''Here Abide Monsters'' της [[Άντρε Νόρτον]] χρησιμοποιώντας τον τύπο «Άβαλον, Τάρα, Βροσελιάνδη, Καρνάκ».
* Το όνομα αποτέλεσε έμπνευση για το φανταστικό βασίλειο του [[Μπελέριαντ]] στη [[Μέση Γη|Μέση-Γη του]] [[Τζ. Ρ. Ρ. Τόλκιν]]. Το όνομα ''Μπρόζελιαντ'' χρησιμοποιήθηκε στα πρώτα σκίτσα του ''[[Το Σιλμαρίλλιον|Σιλμαρίλλιον]]'' (1926 έως 1930). Είναι επίσης το σκηνικό του ποιήματος του Τόλκιν, ''«The Lay of Aotrou and Itroun»''.
* Αρκετά διηγήματα στη συλλογή της [[Σίλβια Τάουνσεντ Γουόρνερ|Σύλβια Τάουνσεντ Γουόρνερ]] με τίτλο ''«Βασίλεια των Ξωτικών»'' (πολλά από τα οποία εμφανίστηκαν στο ''[[The New Yorker]]'' τη δεκαετία του '70) διαδραματίζονται στην Βροσελιάνδη ή την αναφέρουν, ανάμεσα σε πολλά άλλα μαγεμένα δάση όπου ζουν οι Ξωτικοί της Τάουνσεντ.
* Εμφανίζεται στην ταινία ''Robin Hood'' του 2010 ως το μέρος όπου ο Ρόμπερτ Λόξλεϊ δέχεται ενέδρα από τους Γάλλους.
* Στο βιβλίο του [[Μάικλ Σουάνγουικ]] ''«[[Οι Δράκοι της Βαβέλ]]»'', η Βροσελιάνδη είναι ένας σιδηροδρομικός σταθμός, όπου έπεσε μια βόμβα σε έναν πόλεμο μεταξύ δύο βασιλείων.
* Το μυθιστόρημα του Βάνι Σαντόνι ''Terra Ignota - il Risveglio'' περιλαμβάνει ένα μαγικό δάσος, που ονομάζεται Βροσελιάνδη.
* Το βιβλίο της [[Σάρα Σίνγκλετον]], ''Ο Δηλητηριώδης Κήπος'' παρουσιάζει έναν μαγικό κήπο, που ονομάζεται Βροσελιάνδη.
* Η σειρά της [[Κασσάνδρα Κλερ]] ''The Mortal Instruments,'' παρουσιάζει ένα δάσος που ονομάζεται Μπρόσελιντ στο φανταστικό έθνος Ίντρις των Κυνηγών Σκιών.
* Βροσελιάνδη είναι το όνομα ενός δάσους στο νεανικό μυθιστόρημα της Τζόαν Άικεν ''The Stolen Lake'', το οποίο, παρά το γεγονός ότι διαδραματίζεται σε μια μυθιστορηματική εκδοχή της Νότιας Αμερικής, έχει έντονο αρθουριανό θέμα.
* Η σειρά μυθιστορημάτων ''Witcher'' του [[Άντζεϊ Σαπκόφσκι|Αντρζέι Σαπκόφσκι]] παρουσιάζει ένα αρχαίο δάσος, που κατοικείται από μαγικά όντα, γνωστό ως ''Μπρόκιλον'' στους ανθρώπους και ''Μπροκιλοέν'' στη γλώσσα των Ξωτικών.
* Αναφέρεται επίσης στο DLC Black Armory του ''Destiny 2.''
* Ένα δάσος που ονομάζεται Brecilian κατοικείται από ξωτικά και είναι γεμάτο με μαγικά ερείπια στο βιντεοπαιχνίδι ''[[Dragon Age: Origins]]''.
* Στο βιβλίο ''«That Hideous Strength»'' του [[Κλάιβ Στέιπλς Λιούις|Κ.Σ. Λιούις]], ο τάφος του Μέρλιν βρίσκεται στο φανταστικό δάσος Μπράγκντον.
* Το δάσος είναι συνδεδεμένο με τα ξωτικά στη σειρά ιστορικών μυθιστορημάτων φαντασίας της Τζούντιθ Ταρ, «Το Κυνηγόσκυλο και το Γεράκι» και «Αλαμούτ».
* Η Βροσελιάνδη αναφέρεται στο διήγημα «Main Street: 1953» στο βιβλίο της Τζοάνα Ρας «''The Hidden Side of the Moon''».
* Το όνομα αποτέλεσε έμπνευση για τη φανταστική πόλη Brecilien στο MMORPG ''Albion Online'', μια μαγική πόλη που βρίσκεται στις Ομίχλες.

== Παραπομπές ==


== Πηγές ==

* Eckhardt, Caroline D. (Μάιος 2009). «Reading Jaufré: Comedy and Interpretation in a Medieval Cliff-Hanger». ''The Comparatist'' **33''' : 40–62.
* 
* 

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* Broceliande στο The Camelot Project
* Encyclopédie de Brocéliande 

Κατηγορία:Μυθολογικά δάση
Κατηγορία:Αρθουριανός κύκλος
Κατηγορία:Μυθολογικές τοποθεσίες