Λιμάνι Χαϊντάρπασα

Το **Λιμάνι Χαϊντάρπασα** (Τουρκικά: Haydarpaşa Limanı) ή **Λιμάνι Χαϊντάρ Πασά** ή **Λιμάνι Κωνσταντινούπολης** είναι ένα εμπορικό λιμάνι, πλοίων RoRo και εμπορευματοκιβωτίων, που βρίσκεται στο προάστιο Χαϊντάρπασα της Κωνσταντινούπολης, στην Τουρκία, στην νότια είσοδο του Βοσπόρου, κοντά στον σιδηροδρομικό σταθμό Χαϊντάρπασα. Λειτουργεί από τους Τουρκικούς Κρατικούς Σιδηρόδρομους (TCDD) και εξυπηρετεί μια ενδοχώρα που περιλαμβάνει τις πιο βιομηχανικές περιοχές της χώρας.

Το Λιμάνι Χαϊντάρπασα είναι το μεγαλύτερο λιμάνι της Κωνσταντινούπολης,  και το δεύτερο μεγαλύτερο στην περιοχή του Μαρμαρά,  μετά το λιμάνι της Μερσίνης. Με ετήσιο όγκο φορτίου που υπερβαίνει τα έξι εκατομμύρια τόνους, είναι το τέταρτο μεγαλύτερο λιμάνι της χώρας μετά το λιμάνι της Μερσίνης, την Κωνσταντινούπολη και τη Σμύρνη. 

## Ιστορία
[μικρογραφία|[Ομόλογο της Εταιρείας Λιμένα Χαϊντάρπασα, εκδοθέν στις 28 Οκτωβρίου 1902]]
Ο Σιδηρόδρομος της Ανατολίας ξεκίνησε την κατασκευή του λιμανιού στις 20 Απριλίου 1899, επί Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, και το λιμάνι λειτούργησε μέχρι την αγορά του από τη νεοσύστατη Τουρκική Δημοκρατία στις 24 Μαΐου 1924. Στις 31 Μαΐου 1927, η διοίκηση του λιμανιού παραδόθηκε στους Τουρκικούς Κρατικούς Σιδηρόδρομους (TCDD). 

Στις 5 Φεβρουαρίου 1953, ξεκίνησε η επέκταση του λιμανιού της Χαϊντάρπασα. Το πρώτο μέρος ολοκληρώθηκε το 1954 και το υπόλοιπο το 1967. 

## Λιμενικές εγκαταστάσεις
[μικρογραφία|Το λιμάνι Χαϊντάρπασα όπως φαίνεται από την Τέταρτη Αυλή του ανακτόρου [Τοπ Καπί]]
Το λιμάνι Χαϊντάρπασα διαθέτει 21 θέσεις ελλιμενισμού δίπλα σε δύο μεγάλες προβλήτες. Οι θέσεις ελλιμενισμού είναι εξειδικευμένες για συγκεκριμένες λιμενικές βιομηχανίες. Μία από αυτές προορίζεται για την εξυπηρέτηση μηχανοκίνητων σκαφών μήκους 150 μέτρων, άλλες δύο προορίζονται για ξηρό φορτίο χύδην (μήκους 430 μέτρων), οκτώ μεγάλες θέσεις ελλιμενισμού εξυπηρετούν γενικά φορτία (μεταξύ 160 και 334 μέτρων), τρεις θέσεις ελλιμενισμού προορίζονται για μεσαίου μεγέθους γενικό φορτίο (μεταξύ 50 και 97 μέτρων), δύο τερματικοί σταθμοί για πλοία RoRo (141 και 164 μέτρων) και, τέλος, πέντε τερματικοί  σταθμοί εμπορευματοκιβωτίων (μεταξύ 295 και 350 μέτρων). Το βάθος του νερού στις αποβάθρες κυμαίνεται μεταξύ πέντε και δέκα μέτρων. Τα σκάφη στο λιμάνι προστατεύονται με δύο κυματοθραύστες από κάθε είδους επιπτώσεις που προκαλούνται από τον καιρό και τη θάλασσα.

Τα σκάφη του λιμανιού αποτελούνται από τρία ρυμουλκά έως 2.500 ίππους και δύο σκάφη πρόσδεσης.

### Τερματικός σταθμός εμπορευματοκιβωτίων
μικρογραφία|Πλοία τύπου Straddle Carriers στο λιμάνι Χαϊντάρπασα
Η συνολική χωρητικότητα χειρισμού εμπορευματοκιβωτίων των πέντε αντίστοιχων τερματικών σταθμών στο λιμάνι Χαϊντάρπασα είναι 1.700 πλοία τον χρόνο.  Οι εργασίες εκτελούνται από τέσσερις γερανογέφυρες αποβάθρας χωρητικότητας 40 τόνων, 18 γερανογέφυρες με ελαστικά ελατήρια (χωρητικότητας 40 τόνων), εννέα ανυψωτικά μηχανήματα τύποτ reach stackers (για 25 έως 42 τόνους) και οκτώ περονοφόρα ανυψωτικά μηχανήματα κενών εμπορευματοκιβωτίων (για οκτώ έως δέκα τόνους). Διατίθενται επίσης εννέα γερανοί ξηράς και αυλής (για τρεις έως 35 τόνους), έξι κινητοί γερανοί (για πέντε έως 25 τόνους), οκτώ τυπικά και 30 περονοφόρα ανυψωτικά μηχανήματα με μικρό ιστό. Μια άλλη διαθέσιμη εγκατάσταση στον τερματικό σταθμό είναι η παροχή ψυκτικών εγκαταστάσεων για ψυχόμενα εμπορευματοκιβώτια.

Ο χώρος για τον τερματικό σταθμό εμπορευματοκιβωτίων είναι σχεδόν 100.000 m2 με χωρητικότητα 15,000 μονάδες ισοδύναμες με είκοσι πόδια (TEU) .  Η ετήσια χωρητικότητα διακίνησης του λιμένα είναι 750,000 TEU. Ένας σταθμός φόρτωσης εμπορευματοκιβωτίων συνολικής έκτασης 3.600 m2 είναι διαθέσιμος πίσω από την αποβάθρα εμπορευματοκιβωτίων. Εκτός από την ανοιχτή περιοχή αποθήκευσης 313.000 m2 και την στεγασμένη περιοχή 21.000 m2, υπάρχει ένας χερσαίος τερματικός σταθμός εμπορευματοκιβωτίων έξω από το λιμάνι στο Γκεζτεπέ ο οποίος χρησιμοποιείται για τη στοίβαξη των κενών εμπορευματοκιβωτίων και καλύπτει μια έκταση 55.000 m2 με χωρητικότητα 52,800 ΣΕΕ. 

Η φόρτωση και εκφόρτωση εμπορευματοκιβωτίων, καθώς και ο εκτελωνισμός τους, πραγματοποιούνται στον τερματικό σταθμό του λιμανιού.

### Τερματικός σταθμός πλοίων RoRo
Ο τερματικός σταθμός πλοίων RoRo μπορεί να φιλοξενήσει 360 πλοία ετησίως και να χειριστεί 410.000 τόνους φορτίου, 65.000 φορτηγά και 60.000 αυτοκίνητα ετησίως. Υπάρχει μια υπηρεσία οχηματαγωγών πλοίων ro-pax για εμπορεύματα και επιβάτες ανά δύο εβδομάδες μεταξύ των λιμένων Χαϊντάρπασα και Τσορνομόρσκ της Ουκρανίας. 

### Γενικός εξοπλισμός χειρισμού φορτίου
Στο λιμάνι Χαϊντάρπασα, μπορούν να εξυπηρετηθούν 1.134 πλοία γενικού φορτίου τον χρόνο. Τα πλωτά σκάφη περιλαμβάνουν έναν πλωτό γερανό χωρητικότητας 250 τόνων, 17 γερανούς ξηράς και αυλής (τριών έως 35 τόνων), 17 κινητούς γερανούς (πέντε έως 25 τόνων), 67 περονοφόρα ανυψωτικά μηχανήματα γενικού φορτίου (δύο έως πέντε τόνων), έναν φορτωτή, έξι τράκτορες, 25 ρυμουλκούμενα (40 τόνων), 10 ρυμουλκούμενα (20 τόνων) και δύο γεφυροπλάστιγγες χωρητικότητας 100 τόνων.

### Εγκαταστάσεις διαχείρισης χύδην φορτίου
Δύο θέσεις ελλιμενισμού στο λιμάνι Χαϊντάρπασα εξυπηρετούν την κυκλοφορία ξηρού χύδην φορτίου έως και 79 πλοίων ετησίως. Διατίθεται σιλό σιτηρών χωρητικότητας 34.000 τόνων που ανήκει στην Τουρκική Επιτροπή Σιτηρών (TMO) και που διαθέτει σύνδεση με την αποβάθρα μέσω ιμάντα μεταφοράς.

### Σιδηροδρομικός σταθμός πορθμείων
[μικρογραφία|Το [πορθμείο σιδηροδρόμων *Demiryolu III*]]
Το πορθμείο σιδηροδρόμων και τα φέρι λειτουργούν μεταξύ Σιρκεσί και Χαϊντάρπασα, των δύο πλευρών του Βοσπόρου. Κάθε ένα από τα τρία πορθμείο σιδηροδρόμων με χωρητικότητα 480 τόνων μπορεί να μεταφέρει 14 σιδηροδρομικά βαγόνια.

## Πλοήγηση στον λιμένα
Η πλοήγηση στο λιμάνι Χαϊντάρπασα είναι υποχρεωτική για την πρόσδεση, την απόδεση και την αγκυροβόληση, μια υπηρεσία που παρέχεται όλο το 24ωρο από την Τουρκική Ναυτιλιακή Διοίκηση (TDİ). Οι πλοηγοί συναντούν πλοία στα δυτικά μιας γραμμής που διέρχεται από τον φάρο στον κυματοθραύστη του Λιμανιού Αλιευτικών Σκαφών του Κούμκαπι προς την ευρωπαϊκή πλευρά της Θάλασσας του Μαρμαρά.

Η ρυμούλκηση δεν είναι απαραίτητη για σκάφη έως 1500 gt. Η πρόσδεση των σκαφών είναι υποχρεωτική και κανονίζεται από τον πλοηγό. Η υπηρεσία παρέχεται από την Λιμενική Αρχή όλο το 24ωρο. 

## Μελλοντικά έργα
Το λιμάνι Χαϊντάρπασα και η γύρω περιοχή αποτελούν αντικείμενο σχεδίων ανάπλασης από το 2006 περίπου, αλλά μέχρι το 2022 λειτουργούσε ακόμα ως λιμάνι εμπορευματοκιβωτίων στο κέντρο της πόλης.

## Δείτε επίσης

* Σιδηροδρομική γραμμή Βερολίνου - Βαγδάτης

## Παραπομπές

Κατηγορία:Κτίρια και κατασκευές στην Κωνσταντινούπολη
Κατηγορία:Λιμένες ανά χώρα
Κατηγορία:Σελίδες με μη επιθεωρημένες μεταφράσεις