Λα ύφεση μείζονα

Η **Λα ύφεση μείζονα** (ή **Λα ύφεση ματζόρε**, στα αγγλικά: A-flat major) είναι μείζονα κλίμακα που αρχίζει με λα ύφεση και αποτελείται από τις νότες λα ύφεση, σι ύφεση, ντο, ρε ύφεση, μι ύφεση, φα και σολ. Ο οπλισμός της έχει τέσσερις υφέσεις.

Η κλίμακα Λα ύφεση μείζονα είναι η εξής:

:  {
\override Score.TimeSignature #'stencil = ##f
\relative c* {
 \clef treble \key aes \major \time 7/4 aes4 bes c des es f g aes g f es des c bes aes
 \clef bass \key aes \major
} }

</score>

Η [[Σχετική κλίμακα|σχετική της ελάσσονα]] είναι η [[Φα ελάσσονα]]. Αντί για την [[Ομώνυμη κλίμακα|ομώνυμή της]], τη [[Λα ύφεση ελάσσονα]], χρησιμοποιείται συνήθως η [[Σολ δίεση ελάσσονα]], επειδή η Λα ύφεση ελάσσονα, η οποία έχει εφτά υφέσεις, δε χρησιμοποιείται πολύ συχνά. Η εναρμόνιά της, [[Σολ δίεση μείζονα]], με οχτώ [[Δίεση|διέσεις]], συμπεριλαμβανομένου του φα διπλή δίεση, είναι [[Φανταστική κλίμακα|φανταστική]] και έτσι η Λα ύφεση μείζονα χρησιμοποιείται συχνά ως ομώνυμη κλίμακα της Σολ δίεση ελάσσονας. (Κάτι τέτοιο συμβαίνει και με τις κλίμακες [[Ρε ύφεση μείζονα]] και [[Ντο δίεση ελάσσονα]].)

== Συνθέσεις σε Λα ύφεση μείζονα ==
Ο [[Λούντβιχ βαν Μπετόβεν|Μπετόβεν]] χρησιμοποίησε τη Λα ύφεση μείζονα ως τονικότητα στο αργό μέρος των περισσότερων έργων του σε [[Μπετόβεν και Ντο ελάσσονα|Ντο ελάσσονα]]. Την πρακτική αυτή μιμήθηκαν ο [[Άντον Μπρούκνερ]] στις δύο πρώτες συμφωνίες σε Ντο ελάσσονα και ο [[Αντονίν Ντβόρζακ]] στη [[1η Συμφωνία (Ντβόρζακ)|μοναδική του συμφωνία σε Ντο ελάσσονα]]. Το δεύτερο μέρος της [[43η Συμφωνία (Χάυντν)|43ης συμφωνίας]] σε [[Μι ύφεση μείζονα]] του [[Γιόζεφ Χάυντν|Χάυντν]] είναι σε Λα ύφεση μείζονα. Αυτή η κλίμακα χρησιμοποιήθηκε και από τον [[Φρεντερίκ Σοπέν]] σε πολλά από τα έργα του, ιδίως στα [[Βαλς (Σοπέν)|βαλς]] του.

Δεδομένου ότι η Λα ύφεση μείζονα σπάνια επιλέχθηκε ως η κύρια τονικότητα για τα ορχηστρικά έργα του 18ου αιώνα, στα αποσπάσματα ή στα μέρη που ήταν γραμμένα σε αυτήν, συχνά τα [[τυμπάνια]] ήταν ρυθμισμένα με βάση το προηγούμενο μέρος. Για παράδειγμα, η [[5η Συμφωνία (Μπετόβεν)|5η Συμφωνία]] του Μπετόβεν έχει τα τυμπάνια ρυθμισμένα σε ντο και σολ για το πρώτο μέρος. Αν τα τυμπάνια έχουν κουρδιστεί με το χέρι, αυτά δε γίνεται να κουρδιστούν ξανά σε λα ύφεση και μι ύφεση για το αργό δεύτερο μέρος σε Λα ύφεση μείζονα. Κατά συνέπεια, τα τυμπάνια σε αυτό το μέρος προορίζονται για τα αποσπάσματα σε Ντο μείζονα. 

Ο [[Σαρλ - Μαρί Βιντόρ|Σαρλ-Μαρί Βιντόρ]] θεώρησε τη Λα ύφεση μείζονα ως τη δεύτερη καλύτερη κλίμακα για μουσική που παίζεται σε φλάουτο. 

Η Λα ύφεση μείζονα ήταν η κλίμακα με τις περισσότερες υφέσεις που χρησιμοποιήθηκε ως βασική κλίμακα για τις σονάτες για πληκτροφόρο ή πιάνο των [[Ντομένικο Σκαρλάττι]], [[Γιόζεφ Χάυντν]] και Λούντβιχ βαν Μπετόβεν, με καθέναν από αυτούς να έχουν γράψει δύο σονάτες σε αυτή την τονικότητα: K. 127 και K. 130 (Σκαρλάττι), Hob XVI 43 και 46 (Χάυντν) και [[Σονάτα για πιάνο No. 12 (Μπετόβεν)|Op. 26]] και [[Σονάτα για πιάνο No. 31 (Μπετόβεν)|Op. 110]] (Μπετόβεν), ενώ ο [[Φραντς Σούμπερτ]] τη χρησιμοποίησε σε [[Σονάτα για πιάνο σε Λα ύφεση μείζονα, D. 557 (Σούμπερτ)|μία σονάτα για πιάνο]]. Ήταν επίσης η μείζονα κλίμακα με τις περισσότερες υφέσεις που χρησιμοποιήθηκε για τα πρελούδια και τις φούγκες στο *Καλοσυγκερασμένο κλειδοκύμβαλο* του [[Γιόχαν Σεμπάστιαν Μπαχ]], καθώς στη θέση των κλιμάκων που έχουν περισσότερες υφέσεις, χρησιμοποιήθηκαν οι εναρμόνιές τους.

Καθένας εκ των συνθετών [[Φέλιξ Μέντελσον Μπαρτόλντι|Φέλιξ Μέντελσον]], [[Γιόχαν Νέπομουκ Χούμελ]], [[Τζον Φιλντ (συνθέτης)|Τζον Φιλντ]] και [[Φρίντριχ Κάλκμπρενερ]], έγραψε από ένα κονσέρτο για πιάνο σε Λα ύφεση (του Μέντελσον είναι για δύο πιάνα)· σε αυτά, το κόρνο και η τρομπέτα ήταν κουρδισμένη στη Μι ύφεση. Στο [[Κοντσέρτο για δύο πιάνα και ορχήστρα (Μπρουχ)|κοντσέρτο για δύο πιάνα του]] [[Μαξ Μπρουχ]] σε [[Λα ύφεση ελάσσονα]], το τελευταίο μέρος είναι στην ομώνυμή της μείζονα· σε αυτό το κοντσέρτο, οι δύο κλίμακες εναλλάσσονται.

Το [[Maple Leaf Rag]] του [[Σκοτ Τζόπλιν]] είναι επίσης γραμμένο σε Λα ύφεση μείζονα (το τρίο της σύνθεσης είναι σε Ρε ύφεση μείζονα).

Άλλες συνθέσεις σε Λα ύφεση μείζονα, περιλαμβάνουν τις εξής:

*[[Λούντβιχ βαν Μπετόβεν]]
**[[Σονάτα για πιάνο No. 12 (Μπετόβεν)|Σονάτα για πιάνο No. 12]]
**[[Σονάτα για πιάνο No. 31 (Μπετόβεν)|Σονάτα για πιάνο No. 31]]
*[[Φρεντερίκ Σοπέν]]
**[[Πολωνέζα-Φαντασία (Σοπέν)|Πολωνέζα-Φαντασία]], Op. 61
**[[Πολωνέζα σε Λα ύφεση μείζονα, έργο 53 (Σοπέν)|"Ηρωική" Πολωνέζα]], Op. 53
**[[Μπαλάντα No. 3 (Σοπέν)|Μπαλάντα No. 3]], Op. 47
**[[Σπουδή Op. 25, No. 1 (Σοπέν)|Σπουδή Op. 25 No. 1]]
**[[Νυχτερινά, Op. 32 (Σοπέν)|Νυχτερινό Op. 32 No. 2]]
**[[Πρελούδια (Σοπέν)|Πρελούδιο Op. 28 No. 17]]
**[[Βαλς, Op. 34 (Σοπέν)|Βαλς Op. 34 No. 1]]
**[[Βαλς σε Λα ύφεση μείζονα, Op. 42 (Σοπέν)|Βαλς Op. 42]]
**[[Βαλς (Σοπέν)|Βαλς Op. 64 No. 3]]
**[[Βαλς σε Λα ύφεση μείζονα, Op. 69, No. 1 (Σοπέν)|Βαλς, Op. 69, No. 1]]
**[[Μαζούρκες, Op. 59 (Σοπέν)|Μαζούρκα Op. 59 No. 2]]
**[[Μαζούρκες, Op. 50 (Σοπέν)|Μαζούρκα Op. 50 No. 2]]
**[[Εμπρομπτύ No. 1 (Σοπέν)|Εμπρομπτύ No. 1]], Op. 29
*[[Αντονίν Ντβόρζακ]]
**[[Κουαρτέτο εγχόρδων No. 14 (Ντβόρζακ)|Κουαρτέτο εγχόρδων No. 14]]
*[[Έντουαρντ Έλγκαρ]]
**[[1η Συμφωνία (Έλγκαρ)|1η Συμφωνία]]
*[[Φραντς Λιστ]]
**[[Υπερφυσική σπουδή No. 9 (Λιστ)|Υπερφυσική σπουδή No. 9]], "Ricordanza"
**Au Lac de Wallenstadt, [[Au bord d'une source]] και Eglogue από το [[Ann%C3%A9es de p%C3%A8lerinage|*Années de Pèlerinage*]] No. 1
**Sonetto 123 del Petrarca από το [[Ann%C3%A9es de p%C3%A8lerinage|*Années de Pèlerinage*]] No. 2
**[[Liebestr%C3%A4ume|Liebesträume]] No. 1 και 3
**[[Feuilles d%27album, S.165 (Λιστ)|Feuilles d'Album]]
**Hymne de l'enfant à son réveil
**Valse oubliée No. 2
**[[Λουδοβίκος Φερδινάνδος της Πρωσίας (1772-1806)#Μουσικά έργα του|Élégie sur des motifs du Prince Louis Ferdinand de Prusse]], S.&nbsp;168
*[[Φέλιξ Μέντελσον]]
**[[Κοντσέρτο για δύο πιάνα και ορχήστρα (Μέντελσον)|Κοντσέρτο για δύο πιάνα και ορχήστρα]]
***Τραγούδια χωρίς λόγια*, Op. 38/6 και Op. 53/1
*[[Φέρντιναντ Ρις]]
**[[Κοντσέρτο για πιάνο No. 8 (Ρις)|Κοντσέρτο για πιάνο No. 8]] Op. 151, *Gruss an den Rhein''
*Φραντς Σούμπερτ
**Λειτουργία No. 5 D 678
**Σονάτα για πιάνο D 557
**Έξι σκωτσέζικες μελωδίες για πιάνο D 697
**Οχτώ παραλλαγές σε ένα πρωτότυπο θέμα για δύο πιάνα D 813
**Εμπρομπτύ Op. 90/4 (D 899/4) και Op. 142/2 (D 935/2)
*Ντμίτρι Σοστακόβιτς
**Κουαρτέτο εγχόρδων No. 10, Op. 118

## Παραπομπές

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* 
Κατηγορία:Συνθέσεις σε Λα ύφεση μείζονα
Κατηγορία:Μείζονες κλίμακες