Α.Σ. Εδεσσαϊκός

Ο **Εδεσσαϊκός Αθλητικός Σύλλογος** είναι ελληνικό ποδοσφαιρικό σωματείο το οποίο εδρεύει στην Έδεσσα. Ιδρύθηκε το 1960 από τη συγχώνευση του Άρη Έδεσσας, του Ηρακλή Έδεσσας και του Εθνικού Έδεσσας. Επίσημα χρώματα του αποτελούν το πράσινο και το λευκό. Επίσημο έμβλημα του αποτελεί η τρίαινα του θεού Ποσειδώνα. Τα πρώτα χρόνια διέθετε και τμήμα μπάσκετ.

Την περίοδο 1991–2000 αγωνιζόταν στα επαγγελματικά πρωταθλήματα με την επωνυμία «**[[Ποδοσφαιρική Ανώνυμη Εταιρεία|Ποδοσφαιρική Αθλητική Ανώνυμη Εταιρεία]] Εδεσσαϊκός Αθλητικός Σύλλογος**» και με τον διακριτικό τίτλο «**[[Ποδοσφαιρική Ανώνυμη Εταιρεία|Π.Α.Ε.]] Εδεσσαϊκός Α.Σ.**». Χρησιμοποιεί ως αγωνιστική έδρα το Δημοτικό Στάδιο Έδεσσας το οποίο βρίσκεται στο κέντρο της Έδεσσας και έχει χωρητικότητα περίπου 4.000 θέσεων. Το ρεκόρ προσέλευσης καταγράφηκε στην πρεμιέρα του Εδεσσαϊκού στην Α΄ Εθνική, στις 6 Σεπτεμβρίου 1992, εναντίον του Ολυμπιακού Πειραιώς, όταν κόπηκαν 8.500 εισιτήρια. 

Αγωνίστηκε στην Α΄ Εθνική επί πέντε σεζόν και κατέκτησε το Βαλκανικό Κύπελλο το 1993 επικρατώντας σε διπλούς αγώνες της βουλγαρικής Έταρ Βελίκο Τάρνοβο. Μέχρι τη χρονιά που προβιβάστηκε στην Α΄ Εθνική, το 1992, κατείχε την 3η θέση στην αθροιστική βαθμολογία όλων των εποχών της Β΄ Εθνικής, μετά τον Ατρόμητο Αθηνών και το Μακεδονικό Νεάπολης.

## Ιστορία
[thumb|Το [Δημοτικό Στάδιο Έδεσσας, η αγωνιστική έδρα του Α.Σ. Εδεσσαϊκού.]]

Το ποδόσφαιρο στην Έδεσσα ήταν γνωστό από την περίοδο της τουρκοκρατίας. Το 1908 αναφέρεται η ποδοσφαιρική ομάδα «Ελπίς», της οποίας σώζεται φωτογραφία. Μετά το 1922, ιδρύθηκαν διάφοροι ποδοσφαιρικοί σύλλογοι, όπως η «Νέα Γενιά» (1928), ο «Ηρακλής» (1926), ο «Άρης» (1926) και μεταπολεμικά ο «Εθνικός» (1949). Ποδοσφαιρικό τμήμα δημιούργησε και ο πολιτιστικός σύλλογος «Μέγας Αλέξανδρος» την περίοδο 1922–1933. 

Το 1960 συγχωνεύτηκαν 3 σύλλογοι της Έδεσσας: ο Άρης, ο Ηρακλής και ο Εθνικός, και δημιουργήθηκε ο **Εδεσσαϊκός Αθλητικός Σύλλογος**. Χρώματα της νέας ομάδας ορίστηκαν το πράσινο και το λευκό και ως σύμβολο η τρίαινα του θεού Ποσειδώνα. Εκτός από το ποδόσφαιρο ο Εδεσσαϊκός είχε και τμήμα στίβου ως το 1980 περίπου. Μάλιστα τη δεκαετία του 1960, τρεις φορές πήρε τη δεύτερη θέση στο Πανελλήνιο πρωτάθλημα γυναικών (1963, 1965 και 1966).

Η γνωστότερη αθλήτρια την οποία ανέδειξε ήταν η δισκοβόλος Βάσω Καραφύλλη, η οποία κατέρριψε πολλές φορές το πανελλήνιο ρεκόρ. Το 1975 έριξε 55,10 μ., ρεκόρ που παρέμεινε ως το 1993.

### Στις μικρές κατηγορίες
Η ομάδα αμέσως ξέφυγε από τα τοπικά πλαίσια και από το 1961-62 ανέβηκε στη Β΄ Εθνική. Κατέκτησε δυο φορές το πρωτάθλημα στον όμιλό της, το 1963 και το 1965, αλλά και τις δυο φορές έχασε την άνοδο στην Α΄ Εθνική στους αγώνες κατάταξης. Συνέχισε να αγωνίζεται στη δεύτερη κατηγορία ως το 1975. Μάλιστα, το 1969-70 διεκδίκησε πάλι τον τίτλο του ομίλου μέχρι τέλους αλλά τερμάτισε στην τρίτη θέση.

Το 1975 υποβιβάστηκε εκ νέου στο τοπικό πρωτάθλημα. Το 1976 κατέκτησε το πρωτάθλημα αλλά έχασε την άνοδο μέσω του ειδικού πρωταθλήματος ανόδου, κάτι που τελικά πέτυχε την επόμενη χρονιά, επιστρέφοντας στη Β΄. Ως το 1989 αγωνιζόταν μεταξύ Β΄ και Γ΄ Εθνικής. Ποδοσφαιριστές αυτής της εποχής:  Μπέλος, Μεσημερλής, Γιόντης, Παυλίδης, Χαραλάμπους, Πέτκος, Μπέλμπας, Τσέπτιμπης, Κλειτσινίκος, Σταφύδας, Ασλανίδης, Τζούρτζος, Παπάς, Στόιος.

Στην ενιαία Γ' Εθνική 1988-89 (σε ένα σύνολο 18 ομάδων) κατέκτησε το πρωτάθλημα με 44 βαθμούς έχοντας πετύχει 16 νίκες, φέρνοντας 12 ισοπαλίες και 6 ήττες. Το *Φόρης Γεντζής* που τόσο πολύ είχε λείψει την προηγούμενη χρονιά γίνεται στην κυριολεξία το κάστρο της ομάδας, με τον Εδεσσαϊκό να μετρά 12 νίκες και 5 ισοπαλίες με συντελεστή τερμάτων 29-5. Στο ρόστερ ανήκαν: Μιχαηλίδης, Σιαμπάκος, Κότσυφας, Λαδιάς, Αλεξίου, Μητσόπουλος, Μεσημερλής, Πάρις Ζουμπούλης, Χαραλάμπους, Παπαδόπουλος, Αντώνης Σαπουντζής, Αλεξανδρίδης, Παπάς, Παυλίδης, Τομπάζης, Σταφυλίδης, Πέτκος, Χατζηλαμπρινός, Παρασκευόπουλος, Σταφίδας. Πρώτοι σκόρερ της ομάδας αναδείχθηκαν οι Χρήστος Μεσημερλής με 11 και Ιάκωβος Παπαδόπουλος με 10.

Όμως, την επόμενη πενταετία, στηριγμένος σε μια γενιά ταλαντούχων ποδοσφαιριστών, ο Εδεσσαϊκός είχε μια εντυπωσιακή ανοδική πορεία, που το 1992 τον οδήγησε στην Α΄ Εθνική. Με προπονητή το Μάκη Κατσαβάκη και ένα μείγμα έμπειρων και νέων παικτών κατάφερε να γίνει μια από τις ελάχιστες ομάδες της Α΄ Εθνικής που προέρχονται από μικρή ελληνική πόλη. Πρωταγωνιστές εκείνης της ανόδου ήταν οι νεαροί: Αντώνης Σαπουντζής, Πέτρος Πασσαλής, Πάρις Ζουμπούλης και οι εμπειρότεροι: Κώστας Μαλουμίδης και Θόδωρος Τσολερίδης.

### Α΄ Εθνική
Στην Α΄ Εθνική έμεινε πέντε περιόδους, από το 1992–93 έως το 1996–97. Μετά από μια επιτυχημένη πρώτη σεζόν παραμονής, τη θέση του Κατσαβάκης πήρε ο Τέλης Μπατάκης το καλοκαίρι του 1993. Τις δύο πρώτες περιόδους (1993-1995) πάλεψε για να σωθεί και τερμάτισε στη 14η θέση με ηγέτη το Βούλγαρο Κόλεφ. Ακολούθησαν δυο πολύ καλές σεζόν, τις οποίες τερμάτισε στη δέκατη (1994–95) και στην ένατη θέση (1995–96).

Τον βασικό κορμό της επιτυχημένης περιόδου 1994–95 αποτελούσαν οι: Νεοφώτιστος, Ράμπουσιτς, Καραϊσαρίδης, Τσόπτσης, Κόλεφ, Κουτσουρές, Πέτρος Πασσαλής, Στέφανος Μπορμπόκης, Νασιόπουλος, Κότσυφας και οι βετεράνοι Κυριάκος Αλεξανδρίδης (34 ετών) και Τσολερίδης (35 ετών).

Το 1995–96 αποχώρησαν οι Πασσαλής, Αλεξανδρίδης, Μπορμπόκης, Τσολερίδης αλλά η ομάδα τους αντικατέστησε επάξια με τους: Καστανιώτη, Τελίδη, Χαραλάμπους, Βούζα, Οικονομίδη, Σαμώλη, Φερεκίδη και Ανδρεάδη. Τελικά τερμάτισε στην ένατη θέση, την υψηλότερη στην ιστορία της.

Το 1994–95 έφτασε έως τα ημιτελικά του Κυπέλλου Ελλάδας, που αποτελεί τη μεγαλύτερη διάκριση της ομάδας στον θεσμό αυτό.

Ακολούθησε μια μέτρια χρονιά με οικονομικά προβλήματα και στο τέλος της σεζόν 1996–97 ο Εδεσσαϊκός αποχαιρέτισε την Α΄ Εθνική, χωρίς να καταφέρει να επανέλθει από τότε.

### Επιστροφή στις χαμηλές κατηγορίες
Την επιτυχημένη δεκαετία ακολούθησαν πολύ μέτριες χρονιές με διαδοχικούς υποβιβασμούς. Από την Α΄ Εθνική που αγωνιζόταν το 1996–97, ο σύλλογος βρέθηκε να παίζει στο τοπικό πρωτάθλημα της Ε.Π.Σ. Πέλλας το 2002–03.

Στη σεζόν 2007-08 αγωνίζεται στην Δ΄ Εθνική με προπονητή τον παλιό του ποδοσφαιριστή Αντώνη Σαπουντζή. Έως το 2016–17 αγωνίστηκε στα τοπικά πρωταθλήματα. Το 2010, ο σύλλογος γιόρτασε την επέτειο 50 χρόνων από την ίδρυσή του. Στις 21 Μαΐου 2017 ο Εδεσσαϊκός αναδείχθηκε πρωταθλητής της Α1 Κατηγορίας Ε.Π.Σ. Πέλλας επικρατώντας στον τελικό ανόδου με 1–0. Από την αγωνιστική σεζόν 2017–18 ο Εδεσσαϊκός αγωνιζόταν στην Γ΄ Εθνική Κατηγορία, ξεκινώντας το ταξίδι της επιστροφής στα μεγάλα σαλόνια, με στόχο να αναβιώσει τις ένδοξες στιγμές του παρελθόντος στα τέλη της δεκαετίας του 1990. Την σεζόν 2022–23 ο Εδεσσαϊκός υποβιβάστηκε ξανά στην Α1 κατηγορία Ε.Π.Σ. Πέλλας, στην οποία όμως αποσύρθηκε και δεν αγωνίστηκε ποτέ. Την σεζόν 2024–25 ο Εδεσσαϊκός επανεκκίνησε στην Α΄ κατηγορία Ε.Π.Σ. Πέλλας ύστερα από συγχώνευση με την Ελπίδα Έδεσσας. Τερμάτισε στην 8η θέση και δεν κατάφερε να πάρει την άνοδο. 

## Βαλκανικό Κύπελλο
Κορυφαία στιγμή για τον σύλλογο στην επιτυχημένη δεκαετία του 1990 υπήρξε η κατάκτηση του Βαλκανικού Κυπέλλου 1992–93. Αποτελεί το σημαντικότερο τρόπαιο στην ιστορία του Εδεσσαϊκού αν και ο θεσμός είχε χάσει την παλιά του λάμψη.

Η ομάδα συμμετείχε στη διοργάνωση της σεζόν 1992–93 και προκρίθηκε ως τον τελικό. Εκεί αντιμετώπισε τη βουλγαρική Έταρ Βελίκο Τάρνοβο. Στο πρώτο ματς ηττήθηκε με 0–1 αλλά στη ρεβάνς υπερίσχυσε με 3–1 κατακτώντας το κύπελλο (Σταφυλίδης 18', Θόδωρος Τσολερίδης 65' πέναλτι, Σάσα Σκάρα 87' - Στογιάνοφ 17'). Αρχηγός της ομάδας ήταν ο Δημήτρης Σταφυλίδης.

## Φίλαθλοι
Οι φανατικοί οπαδοί της ομάδας του Εδεσσαϊκού είναι οι «Water Boys» και η επιλεγμένη θύρα τους είναι η Θύρα 3.

## Αγωνιστική πορεία

## Τίτλοι – Διακρίσεις
### Τίτλοι
#### Εγχώριοι
* Β΄ Εθνική Κατηγορία (**2 Τίτλοι**): 1962–63 (4ος όμιλος), 1964–65 (4ος όμιλος)
* Γ΄ Εθνική Κατηγορία (**3 Τίτλοι**): 1982–83, 1986–87, 1988–89
* Πρωτάθλημα Ε.Π.Σ. Πέλλας (**6 Τίτλοι**): 1975–76, 1976–77, 2002–03, 2005–06, 2008–09, 2016–17
* Κύπελλο Ε.Π.Σ. Πέλλας (**8 Τίτλοι**): 1981–82, 2000–01, 2003–04, 2007–08, 2008–09, 2010–11, 2016–17, 2018–19

#### Διεθνείς
* **[[Βαλκανικό Κύπελλο συλλόγων ποδοσφαίρου|Βαλκανικό Κύπελλο Συλλόγων]]** (**1 Τίτλος**): 1992–93

### Διακρίσεις
* Α΄ Εθνική Κατηγορία (9η θέση) (**1 φορά**): 1995–96
* Κύπελλο Ελλάδας Ημιτελικά (**1 φορά**): 1994–95
* Β΄ Εθνική Κατηγορία (3η θέση) (**1 φορά**): 1991–92

## Αξιομνημόνευτοι ποδοσφαιριστές
*  Ευριπίδης Σαμώλης
*  Μανώλης Μητσόπουλος
*  Χρήστος Παπέτας
*  Αντώνης Σαπουντζής
*  Κυριάκος Αλεξανδρίδης
*  Θόδωρος Τσολερίδης
*  Πέτρος Πασσαλής
*  Στέφανος Μπορμπόκης
*  Πάρις Ζουμπούλης
*  Γιώργος Νασιόπουλος
*  Βαγγέλης Κουτσουρές
*  Γεώργιος Πεχλιβάνης
*  Κώστας Οικονομίδης
*  Βασίλης Ανδρεάδης
*  Πεντρίνιο
*  Ράντεκ Ράμπουσιτς
*   Κρίστο Κόλεφ
*  Γιώργος Καραϊσαρίδης
*  Μιχάλης Τζέπτιμπης
*  Σάββας Κότσυφας
*  Ιωάννης Στόιος
*  Σάσα Σκάρα

## Αξιομνημόνευτοι προπονητές
*  Άγγελος Αναστασιάδης
*  Μάκης Κατσαβάκης
*  Luiz Villa
*  Κώστας Καραπατής
*  Πάνος Μάρκοβιτς
*  Χρήστος Αρχοντίδης
*  Μίμης Παπαϊωάννου
*  Αριστοτέλης Μπατάκης
*  Παναγιώτης Κερμανίδης
*  Σταύρος Διαμαντόπουλος
*  Αντώνης Σαπουντζής
*  Κώστας Μαλουμίδης
*  Στέφανος Γαϊτάνος
*  Θανάσης Δημόπουλος

### Επιτυχίες
* Πανελλήνιο πρωτάθλημα στίβου γυναικών: 2η θέση (1963, 1965, 1966).

## Τμήμα πετοσφαίρισης ανδρών
Ο σύλλογος διέθετε και τμήμα πετοσφαίρισης με επιτυχίες. 

Το Μάιο του 1982 στη Θεσσαλονίκη, αντιμετώπισε σε αγώνα μπαράζ για την άνοδο στην Α’ Εθνική την Ε.Α. Λάρισας με τον οποίο είχε ισοβαθμήσει στην πρώτη θέση της Β’ Εθνικής και νίκησε με 3-2 σετ κερδίζοντας την μεγάλη άνοδο. Η ομαδα βόλεϊ του Εδεσσαικού αγωνίστηκε στην Α' Εθνική κατηγορία το 1981-83.

### Τίτλοι
*Β΄ Εθνική Πετοσφαίρισης Ελλάδας Ανδρών: 1982
*Τοπική Επιτροπή Κεντρικής Μακεδονίας: 1971, 1979

## Τμήμα πετοσφαίρισης γυναικών
Ο σύλλογος διέθετε και τμήμα πετοσφαίρισης στις γυναίκες.

### Τίτλοι
*Τοπική Επιτροπή Κεντρικής Μακεδονίας: 1980, 1981

## Παραπομπές


## Πηγές
* ΕΤ–Sports, Τεύχος 20 (31 Δεκεμβρίου 2007), σελίδα 20.
* Διατελέσαντες προπονητές του Α.Σ. Εδεσσαϊκού από την ίδρυση του έως το 2011

*
Κατηγορία:Αθλητικοί σύλλογοι Πέλλας
Κατηγορία:Ιδρύσεις αθλητικών συλλόγων το 1960
Κατηγορία:Ποδοσφαιρικές ομάδες Ελλάδας
Κατηγορία:Ιδρύσεις ποδοσφαιρικών ομάδων το 1960