F-35 Lightning II

Το **Lockheed Martin F-35 Lightning II** είναι ένα μονοθέσιο, μονοκινητήριο, χαμηλής παρατηρησιμότητας (stealth) μαχητικό αεροσκάφος πέμπτης γενιάς. Κατασκευάζεται από μια κοινοπραξία εταιριών της οποίας ηγείται η Lockheed Martin με σημαντικότερους εταίρους τις Northrop Grumman και BAe Systems. Το F-35 πέταξε για πρώτη φορά το 2006 και τέθηκε σε υπηρεσία τον Ιούλιο του 2015 ως F-35B του Σώματος Πεζοναυτών των ΗΠΑ. Ακολουθήσε το F-35A της Πολεμικής Αεροπορίας των ΗΠΑ τον Αύγουστο του 2016 και το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ με το  F-35C τον Φεβρουάριο του 2019. Το αεροσκάφος χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά σε μάχη το 2018 από την Ισραηλινή Πολεμική Αεροπορία. Οι ΗΠΑ σχεδιάζουν να αγοράσουν 2.456 F-35 έως το 2044, τα οποία θα αντιπροσωπεύουν το μεγαλύτερο μέρος του ιπταμένου στόλου της Πολεμικής Αεροπορίας, του Ναυτικού και του Σώματος Πεζοναυτών των ΗΠΑ για αρκετές δεκαετίες. Το αεροσκάφος σχεδιάζεται να είναι ο ακρογωνιαίος λίθος της αεροπορικής δύναμης του ΝΑΤΟ και των ΗΠΑ ως και το 2070.

## Προδιαγραφές εκδόσεων

Το F-35 προέκυψε από την ανάγκη των Ενόπλων Δυνάμεων των ΗΠΑ να αντικαταστήσουν έναν αριθμό διαφορετικών μαχητικών αεροσκαφών με έναν μόνο τύπο. Γι’ αυτό το λόγο το αεροσκάφος έχει τρεις υποεκδόσεις. 

Στόχος του προγράμματος είναι η παραγωγή ενός αεροσκάφους πολλαπλού ρόλου με χαμηλό κόστος πτήσης και συντήρησης, ικανού να αναλαμβάνει αποστολές αναχαίτισης, κρούσης και υποστήριξης και να τις φέρνει εις πέρας αποτελεσματικά και με αυξημένες πιθανότητες επιβίωσης.

## Το αεροσκάφος

### Σχεδίαση

Το F-35 ενσωματώνει χαρακτηριστικά χαμηλής παρατηρησιμότητας που το κάνουν δύσκολο να εντοπιστεί από αντίπαλα αεροσκάφη ή ραντάρ περιορίζοντας έτσι τη δυνατότητα του αντιπάλου να επιτεθεί ή να αμυνθεί αποτελεσματικά. Διαθέτει εσωτερικές αποθήκες οπλισμού προκειμένου να μην προσμετράται το ίχνος ραντάρ του οπλισμού στο συνολικό ίχνος του αεροσκάφους. Βέβαια το F-35 δύναται να φέρει οπλισμό και εξωτερικά, θυσιάζοντας έτσι όμως ως ένα βαθμό τη χαμηλή του παρατηρησιμότητα.

### Ηλεκτρονικός εξοπλισμός

Το F-35 φέρει το ραντάρ AN/APG-81 (στα αεροσκάφη εώς και Αριθμό Παρτίδας 17) ή AN/APG-85 (Παρτίδα 17 και άνω) - ανάλογα με το πότε κατασκευάστηκε το καθένα αεροσκάφος - τύπου AESA. Επίσης διαθέτει το συστήματα στόχευσης EOTS και το σύστημα προειδοποίησης AN/AAS-37. Αυτά σε συνδυασμό με τους προηγμένους αισθητήρες δίνουν στον πιλότο την εικόνα του πεδίου μάχης.

### Καινοτομίες

Το αεροσκάφος θα μπορεί να δεχθεί εντολές μέσω της φωνής του πιλότου μέσω του συστήματος Direct Voice Input. Επίσης θα διαθέτει σύστημα απεικόνισης επί κάσκας (HMDS) το οποίο θα προβάλλει πληροφορίες κατ’ ευθείαν στη κάσκα του πιλότου.

## Διάφορα στοιχεία

* Το F-35 πρόκειται να αντικαταστήσει τα αεροσκάφη F-16, A-10, F-18, και AV-8B. 

* Στο πρόγραμμα, εκτός από τις ΗΠΑ, συμμετέχουν ως συγχρηματοδότες το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ιταλία, η Ολλανδία, ο Καναδάς, η Αυστραλία, η Νορβηγία και η Δανία. Ως παρατηρητές συμμετέχουν το Ισραήλ και η Σιγκαπούρη.

* Συνολικά μόνο για τις παραπάνω χώρες αναμένεται να κατασκευαστούν πάνω από 3000 F-35 και των τριών τύπων.

## Σε ελληνική υπηρεσία
[μικρογραφία|[Απόδοση (γραφικά υπολογιστή)|Προσομοιωμένη απεικόνιση ενός F-35A με διακριτικά της Ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας. Lockheed.]]
Η Ελλάδα το 2023 εξέφρασε στις ΗΠΑ την πρόθεση για την απόκτηση 20 με 24 αεροσκαφών F-35A.

Το 2024, η Ελλάδα παρήγγειλε 20 F-35A για παράδοση στα τέλη του 2027 έως τις αρχές του 2028, με δυνατότητα αγοράς 20 επιπλέον. Η αρχική αγορά των 20 αεροσκαφών, μαζί με υποστηρικτικό εξοπλισμό θα κοστίσει περί τα 3.5 δισ. δολάρια, ενώ εάν η Ελλάδα αποφασίσει μελλοντικά να προχωρήσει με την επιλογή αγοράς επιπλέον 20, το κόστος θα φτάσει περίπου τα 8,6 δισ. δολάρια. Η παραγωγή των 20 ελληνικών F-35A θα ξεκινήσει με την Παρτίδα 20, με την πλήρη παραγωγή να αρχίζει το 2027 και την πρώτη παράδοση στο τέλος του 2028, ενώ η άφιξη του πρώτου αεροσκάφους στην Ελλάδα αναμένεται για το 2030, σύμφωνα με την αντιπρόεδρο Στρατηγικής και Επιχειρηματικής Ανάπτυξης και τον αντιπρόεδρο Πελατειακών Απαιτήσεων της Lockheed Martin Aeronautics. Τα αεροσκάφη θα επιχειρούν από την 117 Πτέρυγα Μάχης στην αεροπορική βάση της Ανδραβίδας.

## Χρήστες
μικρογραφία|Αεροσκάφη F-35A της 3ης Μοίρας της Αυστραλιανής Αεροπορίας, Δεκέμβριος 2022
: ***': Παραγγελία — 72 F-35A, με τον πλήρη αριθμό αεροσκαφών να έχει παραδοθεί .
<br>
: ***': Παραγγελία — 34 F-35A το 2019, με 8 να έχουν παραδοθεί επισήμως, τα οποία  παρέμεναν στις ΗΠΑ.

: ***': Παραγγελία — 27 F-35A, με 17 να έχουν παραδοθεί, συμπεριλαμβανομένου 6, τα οποία σταθμεύουν στην αεροπορική βάση της [[USAF]], ''Luke Air Force Base'' για εκπαίδευση''.''[[Αρχείο:US, RAF F-35 hot-pit refueling at RAF Lakenheath (8854624).jpg|μικρογραφία|F-35A της [[Αμερικανική Πολεμική Αεροπορία|Αμερικανικής Πολεμικής Αεροπορίας]] και F-35B της [[Βασιλική Πολεμική Αεροπορία (Ηνωμένο Βασίλειο)|Βασιλικής Πολεμικής Αεροπορίας του ΗΒ]] στην βάση ''RAF Lakenheath''<sup>[[:en:RAF_Lakenheath|en]]</sup>, Ιανουάριος 2025]]
<br>
: ***': 
::* Β. Π.Α./Β. Ν. του Ηνωμένου Βασιλείου: Παραγγελία — 138 F-35B

: ***':
::* [[Αμερικανική Πολεμική Αεροπορία]]: Παραγγελία — 1.763 F-35A, με 500 να έχουν παραδοθεί .
::* [[Σώμα Πεζοναυτών των ΗΠΑ]]: Παραγγελία — 280 F-35B, 140 F-35C, με 112 συνολικά των 2 εκδόσεων να έχουν παραδοθεί .
::* [[Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ]]: Παραγγελία — 273 F-35C, με 110+ να έχουν παραδοθεί .
<br>
: ***': Παραγγελία — 105 F-35A, 42 F-35B

: ***': Παραγγελία — 75 F-35A, 40 F-35B
<br>
[[Αρχείο:F-35I-Adir-0296.jpg|μικρογραφία|F-35A (γνωστό και ως ''Adir''<sup>[<nowiki/>[[:en:Lockheed_Martin_F-35_Lightning_II_Israeli_procurement|en]]</sup>) της Ισραηλινής Πολεμικής Αεροπορίας, Μάρτιος 2023]]
: ***': Παραγγελία — 75 F-35A

: ***': Παραγγελία — 52 F-35A
<br>
: ***': Παραγγελία — 60 F-35A

: ***': Παραγγελία — 57 F-35A
<br>
: ***': Παραγγελία — 32 F-35A

### Μελλοντικοί χρήστες
: ***': Παραγγελία — 35 F-35A
<br>
: ***': Παραγγελία — 36 F-35A

: ***': Παραγγελία — 20 F-35A
<br>
: ***': Παραγγελία — 88 F-35A

: ***': Παραγγελία — 32 F-35A
<br>
: ***': Παραγγελία — 8 F-35A, 12 F-35B

: ***': Παραγγελία — 24 F-35A
<br>
: ***': Παραγγελία — 64 F-35A

## Δείτε επίσης

### Κατάλογοι
* Κατάλογος μαχητικών αεροσκαφών

### Λήμματα

* Μαχητικό αεροσκάφος

#### Παρόμοια αεροσκάφη πέμπτης γενιάς

* Sukhoi Su-57

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* 

Κατηγορία:Μαχητικά αεροσκάφη
Κατηγορία:Αεριωθούμενα στρατιωτικά αεροσκάφη