open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Αντούφε

Το **αντούφε** είναι παραδοσιακό ντέφι τετράγωνου σχήματος μαυριτανικής προέλευσης, το οποίο χρησιμοποιείται στην Πορτογαλία. 

## Ιστορία
Το αντούφε είναι πορτογαλικό κρουστό μουσικό όργανο, το οποίο χρησιμοποιούνταν παραδοσιακά στις περιοχές Μπέιρα και Τραζ-Ουζ-Μόντες. Χρησιμοποιήθηκε επίσης σε πολλές άλλες περιοχές της Ιβηρικής Χερσονήσου και παρόμοια όργανα εντοπίζονται επίσης στη Βόρεια Αφρική.  

Χρησιμοποιείται συνήθως για χριστιανικές θρησκευτικές πομπές και επίσης ως μουσική συνοδεία σε τοπικές γιορτές ή ακόμα και κατά τη διάρκεια της εργασίας στους αγρούς. Παραδοσιακά, παιζόταν μόνο από γυναίκες. Ωστόσο, έπαιζαν και οι άντρες σε αρκετές περιπτώσεις, αν και όχι σε θρησκευτικές περιστάσεις. 

## Χαρακτηριστικά
Το αντούφε είναι ένα τετράγωνο ή ορθογώνιο τύμπανο με πλαίσια, συνήθως από πεύκο, πάνω στο οποίο έχει τοποθετηθεί δέρμα κατσίκας. Το μέγεθος του πλαισίου κυμαίνεται συνήθως από 30 έως 55 εκατοστά σε κάθε πλευρά και πάχος 2,5 έως 5 εκατοστά. Το δέρμα είναι ραμμένο στις πλευρές και οι ραφές καλύπτονται από χρωματιστή κορδέλα.  

Στο εσωτερικό τοποθετούνται μικροί σπόροι ή μικρές πέτρες για να κάνουν ευχάριστους ήχους. Πρόκειται για ένα μουσικό όργανο απόλυτα χειροποίητο. 

## Παραπομπές

Κατηγορία:Κρουστά μουσικά όργανα
Σαμ Ρόκγουελ

Ο **Σάμιουελ Ρόκγουελ** (αγγλ. **Samuel Rockwell**), (5 Νοεμβρίου 1968) είναι Αμερικανός ηθοποιός του κινηματογράφου και της τηλεόρασης, βραβευμένος με Όσκαρ Β' Ανδρικού Ρόλου για την ερμηνεία του στην ταινία του 2017 *[[Οι τρεις πινακίδες έξω από το Έμπινγκ, στο Μιζούρι]] (Three Billboards Outside Ebbing, Missouri)*, όπου υποδύθηκε έναν οξύθυμο αστυνομικό που προσπαθεί να εξιλεωθεί για τις συνέπειες των πράξεών του. Ο Ρόκγουελ έγινε γνωστός στα τέλη της δεκαετίας του 1990, για τη συμμετοχή του στην πολυβραβευμένη ταινία *Σκυλιά στη Χλόη (Lawn Dogs, 1997)*, ακολούθησαν πρωταγωνιστικοί ρόλοι στις ταινίες *[[Εξομολογήσεις ενός επικίνδυνου μυαλού]] (Confessions of a Dangerous Mind, 2002)*, *Επαγγελματίες Απατεώνες (Matchstick Men, 2003)*, *Γυρίστε τον Γαλαξία με Οτοστόπ (The Hitchhiker's Guide to the Galaxy, 2005)*, *Φεγγάρι (Moon, 2009)*, *Επτά Ψυχοπαθείς (Seven Psychopaths, 2010)*, *Ζευγάρι Εκτελεστών (Mr. Right, 2015)* και *[[Η Μπαλάντα του Ρίτσαρντ Τζούελ]] (Richard Jewell, 2019)*. Συμμετείχε επίσης σε ρόλους καρατερίστα στις ταινίες: *[[Το πράσινο μίλι (ταινία)|Το Πράσινο Μίλι]] (The Green Mile, 1999)*, *Galaxy Quest, 2001*, *[[Frost/Nixon: Η αναμέτρηση]]* *(Frost/Nixon, 2008)*, *[[Iron Man 2]]* (2010), *Τεκμήριο Ενοχής (Conviction, 2010)*, *Vice: O Δεύτερος στην Ιεραρχία (Vice, 2018)* (όπου υποδύθηκε τον 43ο Πρόεδρο των Η.Π.Α. Τζορτζ Ο. Μπους λαμβάνοντας τη δεύτερή του υποψήφιότητα για Όσκαρ Β' Ανδρικού Ρόλου) και *[[Τζότζο]] (Jojo Rabbit, 2019)*. To 2019, υποδύθηκε τον μεγάλο σκηνοθέτη των μιούζικαλ Μπομπ Φόσι στη μίνι βιογραφική σειρά *Fosse/Verdon* και προτάθηκε για βραβείο Έμμυ.

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

*Σάμ Ρόκγουελ , σελίδα στον ιστότοπο Cine.gr 
*  

Κατηγορία:Βραβευμένοι με Όσκαρ Β' Ανδρικού Ρόλου
Κατηγορία:Βραβευμένοι με Χρυσή Σφαίρα Β΄ Ανδρικού Ρόλου
Κατηγορία:Αμερικανοί ηθοποιοί κινηματογράφου
Κατηγορία:Αμερικανοί ηθοποιοί τηλεόρασης
Κατηγορία:Αμερικανοί ηθοποιοί φωνής
Κατηγορία:Βραβευμένοι με BAFTA Β' Ανδρικού Ρόλου
Παλάτσο Φερέρια

Το **Παλάτσο Φερέρια** (μαλτέζικα: *Palazzo Ferreria* ή *Palazzo Buttiġieġ-Francia*) είναι ένα παλάτι που βρίσκεται στην είσοδο της πόλης της Βαλέτας στη Μάλτα. Σχεδιάστηκε από τον Μαλτέζο αρχιτέκτονα Τζουζέπε Μποναβία και χτίστηκε στα τέλη του 19ου αιώνα. Πρόκειται για μια καινοτόμα κατασκευή για την εποχή, καθώς ήταν το πρώτο κτίριο στο νησί στο οποίο τοποθετήθηκαν ξύλινα μπαλκόνια. Το Παλάτσο Φερέρια που αποτελεί το δεύτερο μεγαλύτερο παλάτι στη Βαλέτα μετά το Παλάτι του Μεγάλου Μαγίστρου, χαρακτηρίζεται ως εθνικό μνημείο «βαθμού 1» της χώρας.

Στο χώρο του παλατιού υπήρχε ένα πρώην χυτήριο του Τάγματος του Αγίου Ιωάννη, το οποίο χρησιμοποιούνταν για την κατασκευή του εξοπλισμού των ιπποτών. Ο Τζουζέπε Μπουτίγκιεγκ και η σύζυγός του Τζοβάνα Καμιλέρι αγόρασαν τη ιδιοκτησία του από την κυβέρνηση και έχτισαν το Παλάτσο Φερέρια στα τέλη του 19ου αιώνα. Στην πρόσοψη του κτιρίου είναι ακόμη εμφανές το οικόσημο της οικογένειας Μπουτίγκιεγκ. Το παλάτι δώθηκε ως προίκα στην κόρη τους Τερέζα Μπουτίγκιεγκ. Εκείνη παντρεύτηκε τον συνταγματάρχη Τζον Λούις Φράνσια, το όνομα του οποίου απέκτησε για ένα σύντομο διάστημα το παλάτι. Ο Φράνσια ήταν ένας Ισπανός πολίτης που ζούσε στη βρετανική αποικία του Γιβραλτάρ και βρέθηκε στη Μάλτα στο πλαίσιο της θητείας του στο Βρετανικό Στρατό.

Η οικογένεια Φράνσια κατοικούσε στο παλάτι μέχρι το 1947, όταν και είχε τελειώσει ο Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος. Ο πόλεμος κατέστρεψε μάλιστα ολικώς ή μερικώς πολλά κτίρια στη Βαλέτα. Η κυβέρνηση των Εργατικών, με επικεφαλής τον Ντομ Μιντόφ, νοίκιασε μέρος του παλατιού των Φράνσια για τη στέγαση του Τμήματος Δημοσίων Έργων, που σκοπό είχε την αποκατάσταση της πόλης από τις συνέπειες του πολέμου. Η οικογένεια κράτησε ένα μικρό μέρος του παλατιού για τη διαμονή της, το οποίο σήμερα χρησιμοποιείται ως κυβερνητικό κτίριο. Η οικογένεια πώλησε στην κυβέρνηση το παλάτι το 1979, όταν στην πρωθυπουργία βρισκόταν και πάλι ο Ντομ Μιντόφ. Σήμερα, το ισόγειο του κτιρίου στεγάζει διάφορα εμπορικά καταστήματα.

## Εικόνες
**Εσωτερικό του Παλάτσο Φερέρια**

Palazzo_Ferreria_statue_2.jpeg|Άγαλμα που αντιπροσωπεύει την Αφρική
Palazzo_Ferreria_statue_4_America.jpeg|Άγαλμα που αντιπροσωπεύει την Αμερική
Palazzo_Ferreria_statue.jpeg|Άγαλμα που αντιπροσωπεύει την Ασία
Palazzo_Ferreria_statue_3.jpeg|Άγαλμα που αντιπροσωπεύει την Ευρώπη

**Εξωτερικό του Παλάτσο Φερέρια**

Balkone in Valletta.JPG
2016 Buildings in Malta 19.jpg
Malta - Valletta - Triq ir-Repubblika + Palazzo Ferreria 01 ies.jpg


## Παραπομπές


Κατηγορία:Βαλέτα
Κατηγορία:Κτίρια και κατασκευές στη Μάλτα
Κατηγορία:Παλάτια στη Βαλέτα
Μπουμερντές

Το **Μπουμερντές** (, καβυλιακά: Bumerdes, Bumardas ή Bomardas, πρώην *Rocher Noir*) είναι η πρωτεύουσα της ομώνυμης επαρχίας της Αλγερίας. Βρίσκεται στη Μεσόγειο Θάλασσα. Σύμφωνα με την απογραφή του 2008 έχει 41.685 κατοίκους. 

Το Μπουμερντές είναι παραθαλάσσια πόλη η οποία βρίσκεται στα βόρεια της Αλγερίας περίπου 50 χλμ. ανατολικά του Αλγερίου και 50 χλμ δυτικά του Τιζί Ουζού. Κατά τη γαλλική κατοχή της Αλγερίας, η πόλη ονομαζόταν Ροσέ Νουάρ (), το οποίο στα γαλλικά σημαίνει *Μαύρος Βράχος*. 

Στις 21 Μαΐου 2003, η περιοχή της βόρειας Αλγερίας χτυπήθηκε από σεισμό μεγέθους 6,8 μονάδων σεισμικής ροπής και με μέγιστη ένταση Μερκάλι X (*Ακραίος*). Περισσότεροι από 2.200 άνθρωποι σκοτώθηκαν, πάνω από 10.000 τραυματίστηκαν και ένα ήπιας κλίμακας τσουνάμι βύθισε σκάφη στις Βαλεαρίδες Νήσους. Η πόλη έγινε πρωτεύουσα της ομώνυμης επαρχίας, σύμφωνα με την διοικητική διαίρεση του 1984. 

Η πόλη είναι γνωστή ως επιστημονικό κέντρο, η οποία περιλαμβάνει πολλά εθνικά ιδρύματα και το Πανεπιστήμιο Μουχαμέντ Μπουγκερά.  Η πόλη είναι επίσης γνωστή ως βιομηχανικό κέντρο μιας και περιλαμβάνει την έδρα της Sonatrach Exploration, της Εθνικής Εταιρείας Γεωφυσικής (ENAGEO) και του Κέντρου Έρευνας και Ανάπτυξης της Sonatrach. 

## Παραπομπές



Μπουμερντες
Χάμφρεϋ Γ΄ του Τορόν

Ο **Χάμφρεϋ Γ΄**, γαλλ. Honfroi, αγγλ. Humphrey (1140 - 1179) ήταν κύριος του Τορόν (1179).

## Βιογραφία
Ήταν γιος του Χάμφρεϋ Β΄ κυρίου του Τορόν (Τεμπνίν) και της πρώτης συζύγου του, κόρης του Ρενιέ Μπρυς, κυρίου του Μπανιάς.

Διαδέχθηκε τον πατέρα του το 1179, όταν αυτός απεβίωσε από βαριές πληγές κατά την επίθεση του Βαλδουίνου Δ΄ της Ιερουσαλήμ σε μία μικρή Μουσουλμανική δύναμη κοντά στο Μπανιάς. Ο Χάμφρεϋ Β΄ προσπάθησε και κατάφερε να σώσει τη ζωή του βασιλιά. 

Έκοψε νομίσματα, αλλά δεν έχουν διασωθεί. Έπειτα από λίγο διάστημα, το ίδιο έτος, ο Χάμφρεϋ Γ΄ απεβίωσε και τον διαδέχθηκε ο μόνος γιος του Χάμφρεϋ Δ΄, ηλικίας 13 ετών.

## Οικογένεια
Νυμφεύτηκε τη Στεφανία του Μιγύ κυρία της Υπεριορδανίας, κόρη του Φιλίππου του Μιγύ κυρίου του Ναμπλούς (Νεάπολης) και της Ισαβέλλας κυρίας της Υπεριορδανίας. Είχε τέκνα:
* Ισαβέλλα πριν το 1166 - 1192-1229, παντρεύτηκε τον Ρουπέν Γ΄ πρίγκιπα της Αρμενίας. 
** Φιλίππα 1183-πριν το 1219, παντρεύτηκε πρώτα τον Σαχενσάχ του Σασούν και μετά τον Θεόδωρο Α΄ Λάσκαρη Αυτοκράτορα των Ρωμαίων στη Νίκαια.
* Χάμφρεϋ Δ΄ π.1166-1198, κύριος του Τορόν. Νυμφεύτηκε την Ισαβέλλα Α΄ της Ιερουσαλήμ.

## Πηγές
* Prawer, Joshua (1972). The Latin Kingdom Of Jerusalem. Weidenfeld and Nicolson. p. 391. ISBN 0297993976.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Άρχοντες του Τορόν
Φιλίππα της Αντιόχειας

Η **Φιλίππα**, γαλλ. Philippa de Poitiers (1148 - 1178) από τον Οίκο του Πουατιέ-Αντιόχειας ήταν κόρη της πριγκίπισσας του Πουατιέ και με τον γάμο της έγινε κυρία του Τορόν.

## Βιογραφία
Ήταν η δεύτερη κόρη του Ραϋμόνδου και της Κωνσταντίας των Ωτβίλ πριγκίπισσας της Αντιόχειας, κόρης του Βοημούνδου Β΄ πρίγκιπα της Αντιόχειας. Πήρε το όνομα της εκ πατρός μάμμης της Φιλίππης των Ρουέργκ, κόρης του κόμη της Τουλούζης.

Αδέλφια της ήταν ο Βοημούνδος Γ΄ της Αντιόχειας και η Μαρία, σύζυγος του Μανουήλ Α΄ Κομνηνού Αυτοκράτορα των Ρωμαίων. Το 1149 ο πατέρας της απεβίωσε στη μάχη του Ινάμπ. Το 1153 η μητέρα της έκανε 2ο γάμο με τον Ραϋνάλδο των Σατιγιόν και απέκτησε μία κόρη, την Αγνή, σύζυγο του Μπέλα Γ΄ της Ουγγαρίας.

Ο Μανουήλ Α΄ Κομνηνός είχε εξάδελφο τον Ανδρόνικο (Α΄), που ζούσε στην Αυλή. Ο Αυτοκράτορας, που δεν είχε ακόμη αποκτήσει γιο, θέλησε να παντρέψει την κόρη του Μαρία (από τον 1ο γάμο του με τη Βέρθα) με τον Μπέλα (Γ΄) της Ουγγαρίας, που τον ονόμασε διάδοχο και κάλεσε όλους να ορκιστούν πίστη σε αυτόν. Ο Ανδρόνικος, που ήταν πιθανός διάδοχος αν δεν αποκτούσε γιο ο Μανουήλ Α΄, αρνήθηκε και εκτοπίστηκε από την Αυλή. Του δόθηκε η επαρχία της Κιλικίας. Ο Ανδρόνικος (Α΄) είχε ερωμένη την Ευδοκία Κομνηνή, ανιψιά του Αυτοκράτορα. 

Ο Ανδρόνικος δραπέτευσε στην Αυλή της Αντιόχειας. Εκεί αποπλάνησε τη Φιλίππη, που περιγράφεται ως ωραία και την κρατούσε μαζί του. Ο Ιωάννης Κίνναμος περιγράφει την αδελφή της Μαρία ως υψηλή, ευειδής και ξανθή· αναμφίβολα και η Φιλίππη θα είχε όμοια χαρακτηριστικά. Ο θυμός του Μανουήλ Α΄ ξαναζωντάνεψε από την ατιμία και ο Ανδρόνικος αναγκάστηκε να φύγει από την Αντιόχεια. Η Φιλίππη ήταν ερωμένη του το διάστημα 1166-67.

Αφού εγκαταλείφθηκε από τον Ανδρόνικο, η Φιλίππη παντρεύτηκε τον Χάμφρεϋ Β΄ κύριο του Τορόν (Τεμπνίν) μετά το 1166. Για τον Χάμφρεϋ Β΄ ήταν ο 2ος γάμος. Από τον 1ο του γάμο με μία αγνώστου σε εμάς ονόματος γυναίκα είχε γιο τον Χάμφρεϋ Γ΄. Η Φιλίππη δεν απέκτησε απογόνους ούτε από τον Χάμφρεϋ Β΄. Απεβίωσε το 1178, περίπου 30 ετών. Τάφηκε στον ναό της Αγ. Μαρίας στην Κοιλάδα του Ιωσαφάτ. Ο σύζυγός της απεβίωσε το επόμενο έτος. 

Το 1180 απεβίωσε ο Μανουήλ Α΄ και τον διαδέχθηκε ο γιος του (από τον 2ο γάμο του με τη Μαρία) Αλέξιος Β΄ Κομνηνός, που ήταν 11 ετών. Αντιβασίλισσα ανέλαβε η Μαρία. Τότε ο Ανδρόνικος επέστρεψε να καταλάβει την Κωνσταντινούπολη και εκεί βρήκε τη χήρα Μαρία, αδελφή της Φιλίππης, που τη συνέλαβε. Έπειτα από καιρό την έπνιξε, μαζί με τον γιο της Αλέξιο Β΄, 14 ετών πια, και ανέλαβε ο ίδιος Αυτοκράτορας ως Ανδρόνικος Α΄. Δύο έτη μετά κατακρεουργήθηκε από τον όχλο.

## Οικογένεια
Παντρεύτηκε μετά το 1166 τον Χάμφρεϋ Β΄ κύριο του Τορόν. Ήταν η 2η σύζυγός του. Δεν απέκτησαν απογόνους.

## Πρόγονοι

## Πηγές
* Cawley, Charles, ANTIOCH, Medieval Lands, Medieval Lands database, Foundation for Medieval Genealogy
* Chisholm, Hugh, ed. (1911). "Andronicus I". Encyclopædia Britannica. 1 (11th ed.). Cambridge University Press. p. 976.



Κατηγορία:Οίκος του Πουατιέ
Βίας (μυθολογία)

Στην ελληνική μυθολογία, με το όνομα **Βίας** υφίστανται οι ακόλουθοι χαρακτήρες: 

* Γιος του Λέλεγα, βασιλιά των Μεγάρων , άρα αδερφός του Κλήσωνα. Σκοτώθηκε από τον ανιψιό του, Πύλα, επίσης βασιλιά των Μεγάρων. Μετά τη δολοφονία, ο Πύλας παραχώρησε το βασίλειο στον έκπτωτο βασιλιά της Αθήνας Πανδίονα και αργότερα ίδρυσε την πόλη της Πύλου στην Πελοπόννησο.  
*Βίας, γιος του Αμυθάονα και αδελφός του Μελάμποδα. Ένας από τους τρεις βασιλείς του Άργους. Ο Απολλώνιος ο Ρόδιος αναφέρει ότι είχε τρεις γιους με την Πηρώ, κόρη του Νηλέα: τον Ταλαό, τον Αρήιο και τον Λεώδοκο, οι οποίοι είχαν πάρει μέρος στην Αργοναυτική εκστρατεία. Κατά άλλους, ήταν πατέρας του Ταλαού από την Πηρώ και της Αναξιβίας από την Ιφιάνασσα, κόρη του Προίτου. Από αυτόν τον Βία πήρε το όνομά του και ένας ποταμός στη Μεσσηνία, σύμφωνα με τον Παυσανία. 

* Γιος του Μελάμποδα και της Ιφιάνειρας, άρα ανιψιός του προαναφερθέντα Βία. Αλλά το όνομά του συχνά αποδίδεται ως Άβας, άλλος γιος του Μελάμποδα.   
* Ένας από τους γιους του βασιλιά Πρίαμου της Τροίας από άλλες γυναίκες. Πατέρας του Λαόγονου και του Δάρδανου.  
* Ένας από τους μνηστήρες της Πηνελόπης από το Δουλίχιον. 
* Αθηναίος στρατιώτης που υποστήριξε τον Μενεσθέα στις επιθέσεις του Έκτορα.  
* Στρατιώτης της Πύλου που πολέμησε υπό τον Νέστορα κατά τη διάρκεια του Τρωικού Πολέμου.  

## Παραπομπές


Κατηγορία:Πρόσωπα της ελληνικής μυθολογίας
Γιάνια Μιχαΐλοβιτς

Ο **Γιάνια Μιχαΐλοβιτς** (σερβικά κυριλλικά: *Јања Михаиловић*, σερβικά λατινικά: *Janja Mihailović*) ήταν Σέρβος αρχιτέκτονας των αρχών του 19ου αιώνα. Το έργο του αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα της αρχιτεκτονικής παράδοσης της συγκεκριμένης περιόδου, η οποία αποτελούσε συνδυασμό παραδοσιακών στοιχείων και δυτικών επιρροών.

## Έργα
Δύο εκ των πλέον γνωστών έργων του αποτελούν το Κονάκι του Πρίγκιπα Μίλος στο Βελιγράδι, στη συνοικία του Τόπτσιντερ, ανεγερθέν μεταξύ του 1831 και του 1833,καθώς και η Εκκλησία των Αγίων Πέτρου και Παύλου του Τόπτσιντερ, ανεγερθείσα μεταξύ του 1832 και του 1834, και η οποία συνδυάζει μεταξύ τους παραδοσιακές επιρροές και αναφορές στη δυτική αρχιτεκτονική (κλασική και μπαρόκ). Τα συγκεκριμένα δύο έργα είναι κατηγοριοποιημένα εντός εντός του καταλόγου των μνημείων εξαιρετικής σημασίας, καθώς και εντός του καταλόγου των προστατευόμενων πολιτισμικών μνημείων της Δημοκρατίας της Σερβίας. Τα συγκεκριμένα δύο κτίρια ανεγέρθηκαν σε συνεργασία με τον αρχιτέκτονα Νίκολα Τζόρτζεβιτς.

## Δείτε επίσης
* Αρχιτεκτονική στο Βελιγράδι

## Παραπομπές


Κατηγορία:Σέρβοι αρχιτέκτονες
Ζαχαρότευτλο

μικρογραφία|Ζαχαρότευτλο
Το **ζαχαρότευτλο** είναι φυτό του οποίου η ρίζα περιέχει υψηλή συγκέντρωση σακχαρόζης. Το ζαχαρότευτλο αξιοποιείται εμπορικά για την παραγωγή ζάχαρης. Ανήκει στο υποείδος *Beta vulgaris subsp. vulgaris* και ο πλησιέστερος συγγενής του είναι το τεύτλο της θάλασσας.

Το 2013 οι πέντε μεγαλύτεροι παραγωγοί ζαχαροτεύτλου ήταν η Ρωσία, η Γαλλία, οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Γερμανία και η Τουρκία. Το 2010-2011 η παραγωγή ζάχαρης στη Βόρεια Αμερική και την Ευρώπη δεν επαρκούσε για τις ανάγκες τους. Έτσι αναγκάστηκαν να εισάγουν ζάχαρη για να τις καλύψουν, έτσι οι δύο ήπειροι ήταν καθαροί εισαγωγείς ζάχαρης. Το 2008 οι Ηνωμένες Πολιτείες καλλιέργησαν 1.004.600 εκτάρια ζαχαροτεύτλων. Το 2009 τα ζαχαρότευτλα εκπροσωπούσαν το 20% της συνολικής παραγωγής ζάχαρης. 

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* 
* 

Κατηγορία:Καλλιέργειες
Κατηγορία:Ζάχαρη
Κατηγορία:Βρώσιµες ρίζες και κόνδυλοι
Κατηγορία:Αμαρανθοειδή
Πουλερικά

μικρογραφία|Τα πουλερικά του κόσμου
Τα **πουλερικά** είναι τα κατοικίδια πτηνά που εκτρέφονται από τον άνθρωπο για τα αυγά, το κρέας τους ή τα φτερά τους. Μερικά από αυτά ανήκουν στην τάξη των ορνιθόμορφων (η οποία περιλαμβάνει κοτόπουλα, ορτύκια και γαλοπούλες).

Τα πουλερικά περιλαμβάνουν και άλλα πτηνά που θανατώνονται για το κρέας τους, όπως τα νεαρά περιστέρια αλλά δεν περιλαμβάνουν παρόμοια άγρια πτηνά που θηρεύονται για αθλητισμό ή φαγητό και είναι γνωστά ως θηράματα. 

Η εξημέρωση των πουλερικών πραγματοποιήθηκε πριν από αρκετές χιλιάδες χρόνια. Αυτό μπορεί να οφείλεται αρχικά στο γεγονός ότι οι άνθρωποι έκτρεφαν νεαρά πτηνά από αυγά που συλλέγονται από την άγρια φύση, αλλά αργότερα μεταστράφηκαν στη διατήρηση των πτηνών μόνιμα σε αιχμαλωσία. Στην αρχή χρησιμοποιήθηκαν αρκετά για λόγους συντροφιάς, αλλά σύντομα έγινε αντιληπτό πόσο χρήσιμο είχε μια αιχμάλωτη πηγή τροφής.

Η εκλεκτική αναπαραγωγή για γρήγορη ανάπτυξη, ικανότητα ωοτοκίας και διαμόρφωση λαμβάνει χώρα κατά τη διάρκεια των αιώνων και οι σύγχρονες φυλές συχνά φαίνονται πολύ διαφορετικές από τους άγριους προγόνους τους. Αν και ορισμένα πουλιά παραμένουν σε μικρά κοπάδια σε εκτεταμένα συστήματα, τα περισσότερα πουλιά που διατίθενται στην αγορά σήμερα εκτρέφονται σε εντατικές εμπορικές επιχειρήσεις.

Μαζί με το χοιρινό κρέας, τα πουλερικά είναι ένα από τα δύο πιο διαδεδομένα είδη κρέατος παγκοσμίως. Μαζί παρείχαν περίπου το 70% της παγκόσμιας ζήτησης κρέατος για το 2012. Τα πουλερικά παρέχουν χρήσιμες ουσίες, περιέχοντας πρωτεΐνες υψηλής ποιότητας μαζί με χαμηλό ποσοστό λίπους. Όλα τα κρέατα από πουλερικά πρέπει να επεξεργάζονται σωστά και να μαγειρεύονται επαρκώς για να μειωθεί ο κίνδυνος δηλητηρίασης από τα τρόφιμα.

## Παραπομπές

Κατηγορία:Κρέας
Κατηγορία:Κτηνοτροφία
Γέλενα ντε Μπελντέρ-Κόβατσιτς

Η **Γέλενα ντε Μπελντέρ-Κόβατσιτς** (σλοβενικά: *Jelena de Belder-Kovačič*, 23 Αυγούστου 1925 - 31 Αυγούστου 2003) ήταν Σλοβένα-Βελγίδα βοτανολόγος και κηπουρός, που εργάστηκε κυρίως στην ταξινόμηση και στη συντήρηση φυτών, η οποία απέκτησε διεθνή φήμη με την ανάπτυξη του *Arboretum Kalmthout* και του *Arboretum*. Πολλά είδη φυτών που καλλιέργησε έλαβαν βραβεύσεις από τη Royal Horticultural Society του Λονδίνου, ενώ έλαβε επίσης και τον τίτλο του Βαρόνου από τον Αλβέρτο Β' του Βελγίου, για τη συνεισφορά της στη δενδρολογία. Το 1998, χρίστηκε αντιπρόεδρος της Royal Horticulture Society. 

Γεννήθηκε στο Γιασένοβιτς του Βασιλείου της Γιουγκοσλαβίας και ήταν κόρη της Έλζα και του Αντρέι Κόβατσιτς, οι οποίοι άνηκαν στο σλοβενικό έθνος. Η δουλειά τους ωστόσο ήταν στην Κροατία, με την Κόβατσιτς να τελειώνει την πρωτοβάθμια εκπαίδευσή της στην Κνεζέβο και τη δευτεροβάθμια στο Όσιγιεκ και Πτούι. Το 1947 γράφτηκε στο Πανεπιστήμιο του Ζάγκρεμπ. Το 1951 πήρε το πτυχίο της στην αγρονομία και εργάστηκε έως και το 1953 σε ένα φυτώριο της πόλης. Παραδόξως μετά πήρε άδεια να πάει στο εξωτερικό για να σπουδάσει. Ξεκίνησε, στο τέλος της χρονιάς, από τη Δανία, όπου σπούδασε στο φυτώριο Petersen, κατόπιν πήγε στη Γερμανία, στην περιοχή Σλέσβιχ-Χόλσταϊν και τέλος στην Ολλανδία, στο Ζούντερτ, για να σπουδάσει στο φυτώριο Lombarts.  Αργότερα για τη μελέτη και την προστασία του είδους *Stewartia pseudocamellia*, πήγε στο Βέλγιο, όπου κι εγκαταστάθηκε.

Εκεί συνεργάστηκε με δύο αδέλφια τον Ζορτζ και τον Ρομπέρ ντε Μπελντέρ, με τον οποίον και παντρεύτηκε. Από την εργασία της εκεί, τα πρώτα άνθη βγήκαν το 1955, του φυτού *Arboretum Kalmthout*, τα οποία ο Ρόμπερ τα ονόμασε *Hamamelis × intermedia Jelena*, τα οποία παρουσιάστηκαν και στη Royal Horticultural Society, όπου και πήραν βραβείο. Παράλληλα τα δύο αδέλφια συνέχισαν να εργάζονται με τις επιχειρήσεις διαμαντών τους και η Κόβατσιτς με τις καλλιέργειες της, ώσπου τον Απρίλιο η Κόβατσιτς πήγε στην Ευρώπη να μελετήσει κι άλλα φυτώρια.  Κι ενώ η Κόβατσιτς συνέχισε να καλλιεργεί κι άλλα ειδή, η δουλειά του άνδρα της, κυρίως τη δεκαετία του 1980 έπεσε. Τότε πήγαν να μείνουν στην Αμβέρσα, όπου έγραψε δύο βιβλία μαγειρικής το *Okus po cvetju: kulinarično popotovanje* και το  *Life Begins in Autumn*. Κατά τη δεκαετία του 1990, η Κόβατσιτς έφτιαξε τρία ντοκιμαντέρ, τα οποία προβλήθηκαν στην Σλοβενική Ραδιοτηλεόραση. Απεβίωσε το 2003, ενώ βρισκόταν διακοπές στο νησί Κρκ.  

## Παραπομπές

## Βιβλιογραφία

*
*
*
*

Κατηγορία:Βοτανολόγοι
Βασιλική Όπερα της Βαλέτας

Η **Βασιλική Όπερα της Βαλέτας**, γνωστή επίσης και ως **Βασιλικό Θέατρο**, ήταν ένα μέγαρο όπερας και χώρος τέχνης στη Βαλέτα της Μάλτας. Σχεδιάστηκε από τον Άγγλο αρχιτέκτονα Έντουαρντ Μίντλετον Μπάρι και ανεγέρθη το 1866. Το 1873 υπέστη σοβαρές ζημιές στο εσωτερικό της λόγω μιας πυρκαγιάς, της οποίας οι συνέπειες αποκαταστάθηκαν το 1877. Κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, το 1942 δέχτηκε σφοδρό αεροπορικό βομβαρδισμό. Πριν την καταστροφή του, ήταν ένα από τα εντυπωσιακότερα κτήρια στη Βαλέτα. Είχε μήκος 63 μέτρα, πλάτος 34 μέτρα και χωρητικότητα θεατών 1.095 καθισμένων και 200 όρθιων.

Μετά το βομβαρδισμό, η πρόσοψη και η κεντρική αίθουσα ήταν ένας σωρός από πέτρες, ενώ η στέγη είχε καταρρεύσει. Ωστόσο, το πίσω άκρο που ξεκινούσε από την κιονοστοιχία έμεινε ανέπαφο. Ορισμένες δομές του κτιρίου κατεδαφίστηκαν στα τέλη της δεκαετίας του 1950 για λόγους ασφαλείας.

Έπειτα από μια σειρά από αποτυχημένα σχέδια για την ανοικοδόμηση του θεάτρου, το 2006 η κυβέρνηση ανακοίνωσε την πρόθεσή της να προχωρήσει στην ανάπλαση του χώρου και να μεταφέρει εκεί το κοινοβούλιο της χώρας, το οποίο στεγαζόταν τότε στο πρώην Οπλοστάσιο του Παλατιού του Μεγάλου Μάγιστρου. Η πρόταση δεν έλαβε ιδιαίτερα θετική ανταπόκριση, δεδομένου ότι ανέκαθεν θεωρούνταν ότι ο χώρος έπρεπε να στεγάζει κάποιο πολιτιστικό κέντρο. Ωστόσο, ο Ιταλός αρχιτέκτονας Ρέντσο Πιάνο προσεγγίστηκε από την κυβέρνηση και ξεκίνησε μελέτες για την ανακατασκευή του πρώην θεάτρου. Το 2008 η κυβέρνηση ανακοίνωσε τον προϋπολογισμό του έργου, ύψους 80 εκατομμυρίων ευρώ. Ο Πιάνο αποθάρρυνε την κυβέρνηση από το να χτίσει το νέο κοινοβούλιο στο χώρο της όπερας και αντιπρότεινε το χώρο απέναντι απο αυτή με μια ταυτόχρονη ανάπλαση της ευρύτερης περιοχής. Η πρόταση του Πιάνο που τελικώς έγινε αποδεκτή ήταν η μετατροπή του χώρου της πρώην όπερας σε ένα υπαίθριο θέατρο.

Η ανάπτυξη του θεάτρου από τον Πιάνο εκείνη την εποχή προκάλεσε έντονες συζητήσεις. Η κυβέρνηση συνέχισε τα σχέδια και το υπαίθριο θέατρο εγκαινιάστηκε επισήμως στις 8 Αυγούστου 2013. Το θέατρο ονομάστηκε «Pjazza Teatru Rjal» (δηλ. *Πλατεία Βασιλικού Θεάτρου*), προς τιμήν του αρχικού κτιρίου της όπερας.

## Εικόνες

Renzo Piano Pjazza Teatru Rjal.jpeg|Νυχτερινή σύγχρονη άποψη του θεάτρου
Operahouse1935.jpg|Η Βασιλική Όπερα το 1935
Teatru Rjal, Malta 1911.jpg|Η Βασιλική Όπερα το 1911
Maltese Parliament house and Pjazza Teatru Rjal 14.jpg|Άποψη της εισόδου
Pjazza Teatru Rjal auditorium.jpg|Το εσωτερικό του θεάτρου


## Παραπομπές

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
*
*
* A brief history of the Opera House
* The Renzo Piano Valletta City Gate Project Press Article Archive
* Pjazza Teatru Rjal (επίσημη ιστοσελίδα) 

Κατηγορία:Βαλέτα
Κατηγορία:Κτίρια και κατασκευές στη Μάλτα
Τμήμα Ηθών (σειρά)

***Τμήμα Ηθών*** είναι ο τίτλος μιας ελληνικής αστυνομικής τηλεοπτικής σειράς αυτοτελών επεισοδίων που προβλήθηκε από τους τηλεοπτικούς δέκτες του ANT1 τις σεζόν 1992 – 1995. Η σειρά δημιουργήθηκε από τον Μανούσο Μανουσάκη και παρουσιάζει μία ομάδα αστυνομικών του τμήματος ηθών που αναλαμβάνει την επίλυση διάφορων υποθέσεων. Κάθε επεισόδιο είχε διαφορετικό σεναριογράφο, σκηνοθέτη και ηθοποιούς που συμμετείχαν, ενώ το βασικό καστ της ομάδας των αστυνομικών παραμένει σταθερό σε κάθε κύκλο. Λόγω της τεράστιας επιτυχίας και δημοτικότητας που απέκτησε, κατάφερε να διαρκέσει τρία χρόνια και να προβάλλεται σε επανάληψη συχνά από τον σταθμό.

## Επισκόπηση σειράς

## Πλοκή
Μια ομάδα αστυνομικών, συγκεκριμένα του Τμήματος Ηθών, αναλαμβάνει να λύσει διάφορες υποθέσεις που προκύπτουν στις αρχές της δεκαετίας του 1990 στην Αθήνα. Οι υποθέσεις τους αφορούν συνήθως φόνους, ληστείες, βιασμούς, αντιδικίες και εγκλήματα πάθους. Οι αστυνομικοί του Τμήματος Ηθών, αν και ο καθένας με διαφορετικό χαρακτήρα από τον άλλο, συνεργάζονται με σκοπό τους πάντα τη διαλεύκανση του κάθε εγκλήματος.

## Παραγωγή

* Ο μακροβιότερος χαρακτήρας της σειράς ήταν αυτός του αστυνόμου Μιχάλη Κασσανδρή, που υποδύθηκε ο Χρήστος Τσάγκας, ο οποίος συμμετέχει σε όλα τα επεισόδια της σειράς. Το υπόλοιπο πρωταγωνιστικό καστ πλαισίωσαν ο Τίμος Περλέγκας, ο Θεόφιλος Βανδώρος, ο Απόστολος Γκλέτσος, η Βερόνικα Αργιέντζη, η Ελίνα Ακριτίδου, η Αλεξάνδρα Παυλίδου, η Μαριάννα Τουμασάτου, ο Πάνος Μιχαλόπουλος και ο Γρηγόρης Τουμασάτος.
* Η συγγραφική ομάδα της σειράς αποτελούταν από την Άντα Γκουρμπαλή, τον Σταύρο Αβδούλο, την Ειρήνη Ριτσώνη, τον Βασίλη Μανουσάκη, τον Βασίλη Ζωντανό, τον Βασίλη Σπηλιόπουλο, τον Νίκο Απειρανθίτη, τη Μαρία Κυριάκη, τον Διονύση Αντύπα και τον Βασίλη Μαυρόπουλο. Τη σκηνοθετική επιμέλεια και παραγωγή της σειράς ανέλαβε ο Μανούσος Μανουσάκης, που σκηνοθέτησε και κάποια επεισόδια. Η σκηνοθετική ομάδα της σειράς αποτελούταν από τον Γρηγόρη Καραντινάκη, τον Κώστα Κωστόπουλο, τον Δημήτρη Παντελιά, τον Τάκη Χριστόπουλο και τον Βασίλη Τσελεμέγκο.
* Τον Απρίλιο του 1993, και ενώ η σειρά συνέχιζε κανονικά τα γυρίσματα, έφυγε από τη ζωή ο Τίμος Περλέγκας. Γι' αυτό τον λόγο, η ιστορία του χαρακτήρα που υποδυόταν σταματάει απότομα στο επεισόδιο "Πλαστά δολάρια" του πρώτου κύκλου και δεν υπήρξε ποτέ αντικατάσταση του.
* Μετά την ολοκλήρωση της σειράς το καλοκαίρι του 1995, ο σκηνοθέτης και παραγωγός της Μανούσος Μανουσάκης δημιούργησε μία νέα παρόμοια αστυνομική σειρά αυτοτελών επεισοδίων, με τίτλο «Δρόμοι Της Πόλης» και διαφορετικούς πρωταγωνιστές. Προβλήθηκε την επόμενη σεζόν από τον ANT1 και ολοκληρώθηκε μετά από μία σεζόν χωρίς επιτυχία.

## Διανομή
### Α' Κύκλος

### Β' Κύκλος

### Γ' Κύκλος

## Επεισόδια

### Α' Κύκλος (1992 – 1993)

* Προβαλλόταν κάθε Τρίτη στις 22:15.

### Β' Κύκλος (1993 – 1994)

* Προβαλλόταν κάθε Τρίτη στις 21:45.

### Γ' Κύκλος (1994 – 1995)

* Προβαλλόταν κάθε Τρίτη στις 21:45.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Τηλεοπτικές σειρές ΑΝΤ1
Μίροσουαφ Μπάουκα

Ο **Μίροσουαφ Μπάουκα** (γεννημένος το 1958), είναι σύγχρονος Πολωνός γλύπτης και καλλιτέχνης βίντεο. Αποφοίτησε από την Ακαδημία Καλών Τεχνών της Βαρσοβίας το 1985.  Σήμερα εργάζεται στο Ότγουοκ και στη Βαρσοβία (Πολωνία).

Το 2009, ο Μπάουκα εγκατέστησε το *How It Is*, το 10ο επεισόδιο της σειράς Unilever για την αίθουσα τουρμπίνας στο Tate Modern του Λονδίνου, η οποία ξεκίνησε στις 13 Οκτωβρίου εκείνης της χρονιάς.   

## Παραπομπές


Κατηγορία:Πολωνοί καλλιτέχνες
Ιτέα Έβρου

Η **Ιτέα** είναι πεδινό χωριό της Θράκης στην Περιφερειακή Ενότητα Έβρου σε υψόμετρο 30 μέτρων.

## Γεωγραφικά - ιστορικά στοιχεία
Η Ιτέα βρίσκεται προς στα σύνορα της Ελλάδας με την Τουρκία, σε απόσταση 46 χιλιομέτρων ΒΑ. της Αλεξανδρούπολης και 13 χιλιομέτρων Δ.-ΒΔ. από τον διασυνοριακό σταθμό των Κήπων. Είναι ανάμεσα στους οικισμούς Κοίλα (Δ.), Τριφύλλι (ΒΑ.), Πέπλος (Α.-ΝΑ.), Αρδάνι (ΝΑ.) και στα δυτικά του χωριού περνάει ομώνυμος χείμαρρος. Στη τοποθεσία "Τρεις καλύβες" και επάνω σε πυκνόφυτο λόφο ανασκάφηκε στις αρχές της δεκαετίας του ’70 κιβωτιόσχημος τάφος που χρονολογείται στην ελληνιστική περίοδο. Κοντά στο χωριό υψώνονται τέσσερις αρχαίοι ταφικοί τύμβοι ενώ στη τοποθεσία "Πυροβολικά" έχει βρεθεί θησαυρός αργυρών τετράδραχμων του Πτολεμαίου Σωτήρος, ο οποίος φυλάσσεται στο Αρχαιολογικό Μουσείο Αλεξανδρούπολης.

## Ονομασία - διοικητικά στοιχεία
Η παλιά της ονομασία, πριν την απελευθέρωση, ήταν *Γκεμετζή-Κίοϊ* η *Οσμάντζε* (τουρκ. *Gemici*) ενώ το 1924 αναφέρεται επίσημα ως *Μάνθια* στο ΦΕΚ 194Α-14/08/1924 να προσαρτάται στην τότε κοινότητα Τριφυλλίου. Το 1955 με το ΦΕΚ 287Α - 10/10/1955  μετονομάστηκε σε Ιτέα. Σύμφωνα με το Σχέδιο Καλλικράτης διοικητικά, μαζί με το Τριφύλλι αποτελούν τη δημοτική κοινότητα Τριφυλλίου που ανήκει στη δημοτική ενότητα Φερών του Δήμου Αλεξανδρούπολης και σύμφωνα με την απογραφή 2011 έχει 105 κατοίκους.

## Απογραφή

## Παραπομπές


Κατηγορία:Δήμος Αλεξανδρούπολης
Κατηγορία:Χωριά της περιφερειακής ενότητας Έβρου
Κατάλογος δημάρχων Ναυπλιέων

Παρατίθεται ένας κατάλογος με τους δημάρχους Ναυπλιέων από τη σύσταση του δήμου μέχρι σήμερα. Αρχικά ο δήμος υπαγόταν στο νομό Αργολίδος και Κορινθίας και έπειτα (1899) υπάχθηκε στον νομό Αργολίδος, για να υπαχθεί ξανά στον νομό Αργολίδος και Κορινθίας το 1909 και οριστικά στον νομό Αργολίδος το 1949.

Ο πρώτος δήμαρχος Ναυπλιέων ήταν ο Σπυρίδων Παπαλεξόπουλος.

## Κατάλογος δημάρχων

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* Επίσημη ιστοσελίδα του Δήμου Ναυπλιέων 


Ναυπλιεων
Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Στίβου 2019 – 1500 μέτρα γυναικών

Τα **[[1500 μέτρα]] γυναικών** στο **[[Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Στίβου 2019]]** διεξάχθηκαν στο Διεθνές Στάδιο Καλίφα στις 2, 3 και 5 Οκτωβρίου.

## Ρεκόρ

Τα παρακάτω ρεκόρ καταρρίφθηκαν κατά τη διάρκεια του αγώνα:

## Πρόγραμμα

## Αποτελέσματα

### Σειρές
Οι έξι πρώτες κάθε σειράς (Q) καθώς και οι επόμενες έξι γρηγορότερες προκρίνονται στους ημιτελικούς.

### Ημιτελικοί
Οι πέντε πρώτες από κάθε σειρά (Q) καθώς και οι επόμενες δύο γρηγορότερες (q) προκρίνονται στον τελικό.

### Τελικός

## Παραπομπές

001500μ Γυ
Νατάλια Πσίμπις

Η **Νατάλια Μάρια Πσίμπις** (πολωνικά: *Natalia Maria Przybysz***,** γενν. την 1η Σεπτεμβρίου 1983, Βαρσοβία), επίσης γνωστή ως **Νάτου** (*Natu*)**,** είναι Πολωνή τραγουδίστρια rhythm and blues και τραγουδοποιός. Είναι μέλος της Πολωνικής Ένωσης Οπτικοακουστικών Παραγωγών (*Związek Producentów Audio-Video*, *ZPAV*).

Η Πσίμπις ήταν ένα από τα ιδρυτικά μέλη του δημοφιλούς πολωνικού μουσικού συγκροτήματος Sistars, μαζί με την αδελφή της Παουλίνα, όπου ήταν μαζί από το 2001 έως το 2006, για ένα σύντομο διάστημα το 2011 και από το 2012 έως το 2013. Από το 2008, έχει ερμηνεύσει σόλο ως Νάτου και έχει ηχογραφήσει τρία στούντιο άλμπουμ. Το 2013, μετά την οριστική διάλυση των Sistars, η Νατάλια και η Παουλίνα Πσίμπις ξεκίνησαν ένα μουσικό έργο, με την ονομασία Archeo Sisters.

## Σταδιοδρομία

### Εκπαίδευση και Sistars
Η Πσίμπις σπούδασε τσέλο σε μουσική σχολή στη Βαρσοβία. Πέρασε το τελευταίο της έτος του λυκείου στην Αϊόβα των Ηνωμένων Πολιτειών, όπου πέρασε εκεί τις εξετάσεις Matura.

Το 2001, η Νατάλια, η αδελφή της Παουλίνα και τέσσερις άλλοι μουσικοί ξεκίνησαν το πολωνικό μουσικό συγκρότημα Sistars, παίζοντας ένα μείγμα R&B, soul, hip-hop και pop μουσικής. Το συγκρότημα κυκλοφόρησε δύο στούντιο άλμπουμ, *Siła sióstr* (*Αδερφική δύναμη*, 2003) και *[[A.E.I.O.U. (άλμπουμ)|A.E.I.O.U.]]* (2005) και ένα extended play με τίτλο *EP* (2004) και έγινε πολύ δημοφιλές στην Πολωνία. Η ομάδα διαλύθηκε το 2006.

### Σόλο σταδιοδρομία
Το 2008, η Νατάλια υιοθέτησε το ψευδώνυμο Νάτου και κυκλοφόρησε το ντεμπούτο στούντιο άλμπουμ της *Maupka Comes Home*, μία συνεργασία με τον Envee. Ακολούθησε η κυκλοφορία του δεύτερου δίσκου *Gram duszy* το 2010.

Το 2012, η Νατάλια και η Παουλίνα Πσίμπις ηγήθηκαν μίας από τις χορωδίες στη δεύτερη σεζόν της πολωνικής τηλεοπτικής εκπομπής *[[Bitwa na głosy]]*, η οποία μεταδόθηκε από το TVP2. Την ίδια χρονιά, οι Sistars επανενώθηκαν και άρχισαν να εργάζονται σε υλικό για ένα νέο δίσκο. Ωστόσο, το συγκρότημα διαλύθηκε και πάλι το 2013 και οι αδελφές Πσίμπις ξεκίνησαν ένα νέο μουσικό έργο, με την ονομασία Archeo Sisters.  Τον Ιούνιο του 2013, η Νατάλια κυκλοφόρησε το τρίτο της άλμπουμ, *Kozmic Blues: Tribute to Janis Joplin*, που περιέχει διασκευές της Τζάνις Τζόπλιν και μία πρωτότυπη σύνθεση «Niebieski».

Κυκλοφόρησε το τελευταίο της άλμπουμ, *Prąd*, στις 17 Νοεμβρίου 2014 από την Warner Music Poland.

## Προσωπική ζωή
Η Νατάλια έχει δύο παιδιά, την Ανιέλα (γεννήθηκε τον Ιανουάριο του 2010) και τον Γιερέμι (γεννήθηκε τον Ιούνιο του 2012). Είναι ακραιφνής χορτοφάγος.

Τον Οκτώβριο του 2016, παραδέχτηκε ότι είχε κάνει μία άμβλωση πριν από ένα χρόνο, οδηγώντας σε δημόσια κριτική στην Πολωνία.

## Δισκογραφία

### Στούντιο άλμπουμ

### Μουσικά βίντεο

## Παραπομπές


Κατηγορία:Πολωνές τραγουδίστριες
Κατηγορία:Πολωνοί στιχουργοί
Κατηγορία:Πολωνοί τραγουδιστές ποπ
Κατηγορία:Πολωνοί τραγουδιστές χιπ χοπ
Κατηγορία:Αγγλόφωνοι τραγουδιστές από την Πολωνία
Ακουστική κατανόηση

Σύμφωνα με τη θεωρία του Piagget το μικρό παιδί αναπτύσσει τη γνώση για τον κόσμο γύρω του μέσα από ένα δομικό και ένα λειτουργικό μέρος. Πιο συγκεκριμένα, οι δομές γνώσης του δομικού μέρους, αρχικά, είναι σχήματα που αργότερα , καθώς το παιδί μεγαλώνει, μετατρέπονται σε νοητικές δομές ή αλλιώς λογικές πράξεις μέσω των διαδικασιών της αφομοίωσης και της συμμόρφωσης. Με την αφομοίωση το μικρό παιδί ενσωματώνει καινούριες πληροφορίες στα ήδη υπάρχοντα σχήματα και με τη διαδικασία της συμμόρφωσης τροποποιεί ορισμένα ήδη υπάρχοντα σχήματα και τα προσαρμόζει στις νέες καταστάσεις. Η γενικότερη αυτή διαδικασία αντιληπτικότητας του παιδιού για τον κόσμο σχετίζεται άμεσα και με την ανάπτυξη της γλώσσας. Σε κάθε επίπεδο της γλωσσικής ανάπτυξής του το παιδί εκφράζει σχέσεις, ταξινομήσεις και διαχωρισμούς που έχει προηγουμένως κατανοήσει. Η κατανόηση είναι οι πτυχές του κόσμου που μας περιβάλλει (Frank Smith), είναι η ικανότητά μας να συσχετίζουμε καινούρια πράγματα με αυτά που ήδη γνωρίζουμε, που ήδη έχουμε μάθει. Μαθαίνουμε να μιλάμε επειδή αναπτύσσουμε την ικανότητα κατανόησης του προφορικού λόγου.

Πιο συγκεκριμένα, το βρέφος κατακτά αρχικά το φωνολογικό υποσύστημα της γλώσσας, διακρίνοντας και κατανοώντας λεπτές διαφορές ανάμεσα στα φωνήματα. Στη συνέχεια ,στην ηλικία περίπου των τριών ετών, το μικρό παιδί έχει κατανοήσει την χρήση γραμματικών κανόνων μιας γλώσσας και εμπλουτίζει τον προφορικό του λόγο με άρθρα, προθέσεις, συνδέσμους, βοηθητικά ρήματα και αντωνυμίες, ενώ μέχρι την ηλικία των πέντε χρόνων του παρατηρείται ραγδαία ανάπτυξη του λεξιλογίου του και επομένως σημασιολογική ανάπτυξη στον προφορικό του λόγο. Τέλος , αναπτύσσεται η πραγματολογία, το υποσύστημα της γλώσσας που αφορά την επικοινωνία των ατόμων. Τα παιδιά σε αυτή τη φάση καλούνται να επικοινωνήσουν με τους γύρω τους χρησιμοποιώντας τον προφορικό λόγο, έτσι ώστε να παράγεται νόημα , κατανοητό από την μεριά του ακροατή. Από έρευνες των Berninger και Αbbott το 2010 έχει προκύψει το συμπέρασμα ότι η ομιλία και η ακουστική κατανόηση είναι δύο διαφορετικά συστήματα της γλώσσας που όμως εμφανίζουν υψηλή αλληλεξάρτηση. 

## Παραπομπές


Κατηγορία:Αντίληψη
Εσίβα του Ιμπελέν (απεβ. 1196)

Η **Εσίβα**, γαλλ. Eschiva d'Ibelin (1160 - 1196) από τον Οίκο του Ιμπελέν ήταν κόρη του κυρίου της Ράμλα και με τον γάμο της έγινε βασίλισσα της Κύπρου.

## Βιογραφία
Ήταν η μόνη κόρη του Βαλδουίνου του Ιμπελέν κυρίου της Ράμλα και της Ριχίλδης του Μπετσάν.

## Οικογένεια
Παντρεύτηκε τον Αμωρί των Λουζινιάν κοντόσταυλο της Ιερουσαλήμ, μετά βασιλιά της Κύπρου & Β΄ της Ιερουσαλήμ και είχε τέκνα:
* Βουργουνδία 1180-1210, παντρεύτηκε τον Βάλτερ/Γκωτιέ γιο του κόμη του Μονμπελιάρ, αντιβασιλιά κατά την ανηλικιότητα του αδελφού της Ούγου Α΄.
* Ούγος Α΄ 1194/95-1218, βασιλιάς της Κύπρου.
* Ελβίς π.1190-π.1218, παντρεύτηκε πρώτα τον Εύδη του Νταμπιέρ και μετά τον Ραϋμόνδο-Ρουπέν των Πουατιέ πρίγκιπα της Αντιόχειας και συμβασιλιά της Αρμενίας.
* Γκυ, Ιωάννης, Αλίκη, απεβίωσαν μικρά.

## Πηγές
* [Echive d'Ibelin (morte en 1196)](https://fr.wikipedia.org/wiki/Echive_d%27Ibelin_(morte_en_1196))



Κατηγορία:Οίκος του Ιμπελέν
Οικογένεια Κορνάρο της Κύπρου

Η **Οικογένεια Κορνάρο ή Κορνέρ** ήταν μεσαιωνική οικογένεια της Κύπρου, και συγκεκριμένα κλάδος της Ιταλικής οικογένειας Κορνάρο που έδωσε τέσσερις δόγηδες και μία βασίλισσα της Κύπρου.

Οι πρώτοι Κορνάροι που εγκαταστάθηκαν στο Φράγκικο Βασίλειο της Κύπρου ήταν τον 14ο αιώνα όταν αγόρασαν εκτάσεις στην Επισκοπή και το Ριζοκάρπασο, από τις ονομασίες των φέουδων τους πρόσθεσαν και στο όνομα τους το *ντελ Πισκόπια* (del Piscopia - της Επισκοπής) και το *ντελ Καρπάσο* (del Carpasso - του Ριζοκάρπασου)''.

Γνωστότερο μέλος της οικογένειας στην Κύπρο ήταν η τελευταία Βασίλισσα της Κύπρου Αικατερίνη Κορνάρο σύζυγος του Ιακώβου Β΄ και μητέρα του Ιακώβου Γ΄. Ρόλο στα κοινά του βασιλείου έπαιξε και ο αδελφός της Ανδρέας Κορνάρο και ο ανιψιός της Μάρκος Μπέμπο.

Γενάρχης του κλάδου της Επισκοπής αναφέρεται ο Φρειδερίκος Κορνάρο τον 14ο αιώνα ο οποίος απέκτησε το φέουδο αλλά δεν έζησε εκεί. Αδελφοί του Φρειδερίκου και συνέταιροι στις εμπορικές δραστηριότητες στην Κύπρο αλλά και στο φέουδο ήταν οι Φαντίνο και Μάρκο. Γιος του Φρειδερίκου ήταν ο Ιωάννης και γιος του Ιωάννη ο Πέτρος όπου με τον γάμο του με την Μαρία ντ΄Ανγκιάν έγινε κύριος του Άργους και Ναυπλίας. Μέλος της ίδιας οικογένειας ήταν ο Γαβριήλ φεουδάρχης της περιοχής της Μεσαορίας.

Γενάρχης του κλάδου του Ριζοκάρπασου ήταν ο Μάρκος ενώ την ίδια περίοδο φεουδάρχης της περιοχής εμφανίζεται και ο Οριντέτ Κορνάρο ντελ Καρπάσο πατέρας ή αδελφός του Μάρκου. Γιος του Μάρκου ήταν ο Γοδεφρείδος Κορνάρος ντελ Καρπάσο όπου έπεσε μαχώμενος το 1570 στη Λευκωσία, παντρεύτηκε την Παλαιολογίνα και μαζί της απέκτησε τον Παλαιολόγο τελευταίο φεουδάρχη του Ριζοκάρπαθου.

Άλλα μέλη της Ενετικής οικογένειας εγκαταστημένα στην Κύπρο ήταν ο Μαρίν Κορνάρο τον 14ο αιώνα, ο Μάρκος Κορνάρο την ίδια εποχή, και ο Τζιανμάρκο Κορνάρο.

## Παραπομπές



Κατηγορία:Οικογένειες της Μεσαιωνικής Κύπρου
Άλκης Παππάς

O **Άλκης Παππάς** είναι Έλληνας καλαθοσφαιριστής.

## Καρίερα
Ο Παππάς γεννήθηκε στα Ιωάννινα. Ξεκίνησε να ασχολείται με την καλαθοσφαίριση στα τμήματα υποδομής του Α.Γ.Σ Ιωαννίνων. Τη Σεζόν 2005-2006 μεταγράφηκε στον Πανελλήνιος (καλαθοσφαίριση) όπου αγωνίστηκε και στην εφηβίκη ομαδα αλλά και στην αντρική.

Το καλοκαίρι του 2007 μεταγράφηκε στην ομάδα του Πανερυθραϊκός (καλαθοσφαίριση ανδρών) με την οποια κατέκτησε και την ανοδο στη Α2 κατηγορία ανδρών.Αργότερα συνέχισε την καρίερα του στην Α.Ο. Νήαρ Ηστ Καισαριανής (2009-2012),στον Ηλυσιακός Αθλητικός Όμιλος(2012-13), στον Γ.Σ. Περιστερίου (καλαθοσφαίριση ανδρών) (2013-14), στον Α.Ο. Παγκρατίου (2014-2015),στον Α.Μ.Σ. Αίολος Αστακού (2015-16), στον Γ.Σ. Περιστερίου (καλαθοσφαίριση ανδρών) (2016-2018), στον Αθλητικός Σύλλογος Εκπαιδευτηρίων Δούκα (2018-19).

## Διακρίσεις

* *Ο Άλκης Παππας* ήταν μέλος των Εθνικών ομάδων των Εφήβων και των Νέων Ανδρών
* 1ος σκόρερ στο Πανελλήνιο Πρωτάθλημα Εφήβων (2004).
* Μέλος της καλύτερης πεντάδας στο Πανελλήνιο Πρωτάθλημα Εφήβων (2004).
* Μέλος της καλύτερης πεντάδας με τον Γ.Σ. Περιστερίου (καλαθοσφαίριση ανδρών) στην Β Εθνική Ανδρών (2016-17)
* 3ος Σκόρερ στην Β' Εθνική Ανδρών με τον Εκπαιδευτήρια Δούκα (μπάσκετ) (2018-19)

### Ομαδικές Διακρίσεις

* Άνοδος με τον Πανερυθραϊκός (καλαθοσφαίριση ανδρών) στην Α2 Κατηγορία Ανδρών (2007-2008)
* Πρωταθλημα Β Εθνικής Ανδρών με Α.Μ.Σ. Αίολος Αστακού (2015-16)
* Πρωταθλημα Β Εθνικής Ανδρών με Γ.Σ. Περιστερίου (καλαθοσφαίριση ανδρών) (2016-17)
* Πρωταθλημα Α2 Εθνικής Ανδρών με Γ.Σ. Περιστερίου (καλαθοσφαίριση ανδρών) (2017-18)

## Παραπομπές


Κατηγορία:Έλληνες καλαθοσφαιριστές
Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Εκπαιδευτηρίων Δούκα
Νίκολα Τζόρτζεβιτς

Ο **Νίκολα Τζόρτζεβιτς** (σερβικά κυριλλικά: *Никола Ђорђевић*, σερβικά λατινικά: *Nikola Đorđević*) ήταν Σέρβος αρχιτέκτονας των αρχών του 19ου αιώνα. Το έργο του αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα της αρχιτεκτονικής παράδοσης της συγκεκριμένης περιόδου, η οποία αποτελούσε συνδυασμό παραδοσιακών στοιχείων και δυτικών επιρροών.

## Έργα
[thumb|left|Άποψη του [Κονάκι του Πρίγκιπα Μίλος στο Βελιγράδι|Κονακιού του Πρίγκιπα Μίλος στο Βελιγράδι.]]

Δύο εκ των πλέον γνωστών έργων του αποτελούν το Κονάκι του Πρίγκιπα Μίλος στο Βελιγράδι, στη συνοικία του Τόπτσιντερ, ανεγερθέν μεταξύ του 1831 και του 1833,καθώς και η Εκκλησία των Αγίων Πέτρου και Παύλου του Τόπτσιντερ, ανεγερθείσα μεταξύ του 1832 και του 1834, και η οποία συνδυάζει μεταξύ τους παραδοσιακές επιρροές και αναφορές στη δυτική αρχιτεκτονική (κλασική και μπαρόκ). Τα συγκεκριμένα δύο έργα είναι κατηγοριοποιημένα εντός εντός του καταλόγου των μνημείων εξαιρετικής σημασίας, καθώς και εντός του καταλόγου των προστατευόμενων πολιτισμικών μνημείων της Δημοκρατίας της Σερβίας. Τα συγκεκριμένα δύο κτίρια ανεγέρθηκαν σε συνεργασία με τον αρχιτέκτονα Γιάνια Μιχαΐλοβιτς.

## Δείτε επίσης
* Αρχιτεκτονική στο Βελιγράδι

## Παραπομπές


Κατηγορία:Σέρβοι αρχιτέκτονες
Εσίβα του Ιμπελέν, Κυρία της Βηρυτού

Η **Εσίβα**, γαλλ. Eschiva d'Ibelin (1253 - 1312) από τον Οίκο του Ιμπελέν ήταν κόρη του κυρίου της Βηρυτού και με τους γάμους της έγινε πρώτα κυρία της Τύρου και μετά βασίλισσα της Κύπρου. Έγινε κυρία της Βηρυτού suo jure.

## Βιογραφία
Ήταν η δεύτερη κόρη του Ιωάννη Β΄ κυρίου της Βηρυτού και της Αλίκης ντε Λα Ρος, κόρης του Γκυ Α΄ δούκα των Αθηνών.

### Κυρία της Βηρυτού
Το 1282 απεβίωσε η μεγαλύτερη αδελφή της Ισαβέλλα και τη διαδέχθηκε στην κυριότητα της Βηρυτού. Το 1291 ο εμίρης Αλάμ αλ-Ντιν Σανγκάρ αλ-Σουγκάι αλ-Μανσούρι, στρατηγός του Αλ-Ασράφ Καλίλ βάδισε εναντίον της Βηρυτού, που είχε μόνο μία μικρή φρουρά. Η Εσίβα νόμιζε ότι ήταν ασφαλής, διότι είχε υπογράψει ειρήνη με τον Καλαβούν, πατέρα του Καλίλ. Ο Αλ-Σουγκάι συγκέντρωσε τους διοικητές της φρουράς και τους συνέλαβε. Βλέποντας αυτό ο λαός, διέφυγε από τη θάλασσα. Η πόλη καταλήφθηκε στις 31 Ιουλίου. Ο Αλ-Σουγκάι διέταξε την κατεδάφιση των τειχών της και των κάστρων της και μετέτρεψε τον καθεδρικό της σε τζαμί.

### Διεκδικεί το δουκάτο των Αθηνών
Το 1308 ο εξάδελφός της Γκυ Β΄ ντε Λα Ρος δούκας των Αθηνών απεβίωσε άτεκνος. Δημιουργήθηκε κρίση διαδοχής στο δουκάτο. Η Εσίβα ταξίδεψε στον Μωρέα το ίδιο έτος για να αξιώσει τα δικαιώματά της στο δουκάτο των Αθηνών. Υπήρχε και άλλος διεκδικητής, επίσης εξάδελφος του Γκυ Β΄, ο Γκωτιέ Ε΄ του Μπριέν, γιος της Ισαβέλλας ντε Λα Ρος, μικρότερης αδελφής της Αλίκης ντε Λα Ρος. Επειδή το δουκάτο ήταν φέουδο της πριγκιπάτου της Αχαΐας, έπρεπε να αποφασίσει ο Φίλιππος Α΄ του Τάραντα πρίγκιπας της Αχαΐας και ο επικυρίαρχός του και μεγαλύτερος αδελφός του Ροβέρτος της Νάπολης. Οι δύο τους έφεραν το ερώτημα στη Συνέλευση των βαρόνων (High Court) της Αχαΐας το 1309, που συγκλήθηκε στη Γλαρέντζα και αποφάνθηκε τον Γκωτιέ Ε΄ ως δούκα, από ρεαλισμό: ήταν άνδρας, ενεργός στρατιωτικός και έτσι καταλληλότερος να αμυνθεί υπέρ του δουκάτου. Η πικραμένη Εσίβα ζήτησε από την Παρθένο Μαρία, εμπρός από τον βωμό του ναού του Αγ. Φραγκίσκου στη Γλαρέντζα να τιμωρηθούν ο Γκωτιέ και οι κριτές, αν έκριναν λανθασμένα εναντίον της. Κατά την επιστροφή της από τον Μωρέα η Εσίβα ναυάγησε. Το 1311 στη μάχη του Αλμυρού ο Γκωτιέ Ε΄ σκοτώθηκε· η Εσίβα απεβίωσε το επόμενο έτος.

## Οικογένεια
Παντρεύτηκε πρώτα το 1274 τον Ουμφρέδος του Μονφόρ κύριο της Τύρου, ο οποίος όμως απεβίωσε το 1284. Είχε τέκνα:
* Ρουπέν  απεβ. 1313, τιτουλάριος κύριος του Τορόν και της Βηρυτού.
* Αμωρύ απεβ. 1304.
* τρεις γιοί και μία κόρη, απεβίωσαν μικρά.

Το 1291 έκανε δεύτερο γάμο με τον Γκυ των Πουατιέ-Λουσινιάν κοντόσταυλο της Κύπρου, που όμως απεβίωσε το 1302. Είχε τέκνα:
* Ούγος Δ΄ 1295-1359, βασιλιάς της Κύπρου.
* Ισαβέλλα γενν. 1298, παντρεύτηκε τον Εύδη του Νταμπιέρ (απεβ. 1330).

## Πηγές
* Cawley, Charles, title-date= JERUSALEM NOBILITY: Echive Ibelin Beiru Check |url= value (help), Medieval Lands database, Foundation for Medieval Genealogy
* Miller, William (1908). The Latins in the Levant: A History of Frankish Greece (1204–1566). London: J. Murray. pp. 220–221. Retrieved 2008-07-18.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Οίκος του Ιμπελέν
Λίνα Γκιόρτσεσκα

Η **Λίνα Γκιόρτσεσκα** (, γεννήθηκε στις 3 Αυγούστου 1994) είναι τενίστρια από τη Βόρεια Μακεδονία. 

Έχει ρεκόρ καριέρας το νούμερο 170 στην παγκόσμια κατάταξη στα μονά που επιτεύχθηκε στις 12 Ιουνίου 2017, και στα διπλά το νούμερο 116  στις 12 Ιουνίου 2017. 

Παίζοντας για τη Βόρεια Μακεδονία στο Fed Cup, η Γκιόρτσεσκα είχε ρεκόρ 5-1. 

Στο  Αυστραλιανό Όπεν 2017, ο Γκιόρτσεσκα νίκησε τη Σάτσια Βίκκερι στον πρώτο γύρο των προκριματικών (6-2,3-6,6-3). Έτσι, εξασφαλίζοντας μια θέση στον δεύτερο γύρο και εκεί κέρδισε την Ντάλμα Γκάλφι στα δυο σετ(6-1,6-1) και στην συνέχεια έχασε από τη Stefanie Vögele στα τρία σετ(6-4,3-6,2-6). Αυτή ήταν η πρώτη εμφάνισή της στο Australian Open.Έπαιξε το πρώτο της τουρνουά στο 2017 Ladies Open Biel Bienne, και έχασε στον πρώτο γύρο απο την Μαρκέτα Βοντρούσοβα. Στη συνέχεια έφτασε μέχρι τους τελικούς στο τουρνουά  $ 60.000 της Τύνιδας, όπου ηττήθηκε από την Ρίτσελ Χόγκενκαμπ. Ανάρρωνε από τραυματισμό στο δεξί χέρι από τον Αύγουστο του 2017 έως τον Απρίλιο του 2018 όταν άρχισε να παίζει ξανά. Έχει κάνει μια πολύ επιτυχημένη επιστροφή σε μονά και διπλά το 2019,το 2020 και το 2021. 

## Τελικοί της σειράς WTA 125K

### Διπλά

## Παραπομπές


Κατηγορία:Αθλητές της αντισφαίρισης
Μελία Έβρου

Η **Μελία** είναι ημιορεινό χωριό της Θράκης στην Περιφερειακή Ενότητα Έβρου σε υψόμετρο 160 μέτρων.

## Γεωγραφικά στοιχεία - αξιοθέατα
Η Μελία βρίσκεται προς τα σύνορα της Ελλάδας με την Τουρκία, σε απόσταση 28 χιλιόμετρα βορειοανατολικά της Αλεξανδρούπολης και 24 χιλιόμετρα δυτικά από το συνοριακό σταθμό Κήπων. Νότια περνάει η Εγνατία Οδός ενώ δυτικά και νότια του χωριού ξεκινά το "Νότιο δασικό σύμπλεγμα Έβρου" που έχει αναγνωριστεί ως Βιότοπος Natura2000 και χαρακτηρίζεται από χαμηλούς λόφους οι οποίοι καλύπτονται από δάση με δρυς, πεύκα και αναδασώσεις. Νοτιοανατολικά του χωριού υπάρχουν έξι ανεμόμυλοι από την προβιομηχανική εποχή που λειτουργούσαν ως την ανταλλαγή των πληθυσμών του 1925. Από το 2000, μέσω Ευρωπαϊκού προγράμματος INTERREG, έχουν αναστηλωθεί οι τέσσερις από αυτούς και έχει διαμορφωθεί σε χώρο αναψυχής η γύρω περιοχή. Θρησκευτικό αξιοθέατο είναι ο μεταβυζαντινός ναός του Προφήτη Ηλία στο κέντρο του χωριού. Πιθανολογείται ότι κτίστηκε το 1804 και κύριο χαρακτηριστικό του έχει τους εικοσιένα ρηχούς τυφλούς θόλους διατεταγμένους σε τρία κλίτη.

## Διοικητικά - πληθυσμιακά στοιχεία
Ως οικισμός αναφέρεται επίσημα, μετά την απελευθέρωση, το 1924 στο ΦΕΚ 194Α-14/08/1924 να προσαρτάται στην τότε κοινότητα Φερών. Σύμφωνα με το Σχέδιο Καλλικράτης διοικητικά, μαζί με τα Κοίλα και την Πυλαία αποτελούν τη δημοτική κοινότητα Πυλαίας που ανήκει στη δημοτική ενότητα Φερών του Δήμου Αλεξανδρούπολης και σύμφωνα με την απογραφή 2011 έχει πληθυσμό 62 κατοίκους. Οι απογραφές πληθυσμού μετά τον Β' Παγκόσμιο πόλεμο είναι:

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* Φέρες Μελία Ανεμόμυλοι στο https://www.youtube.com/

## Παραπομπές


Κατηγορία:Δήμος Αλεξανδρούπολης
Κατηγορία:Χωριά της περιφερειακής ενότητας Έβρου
Θνησιμότητα

[μικρογραφία|600px|Παγκόσμιος χάρτης με τον αδρό δείκτη θνησιμότητας κάθε χώρας, βάσει δεδομένων του [Π.Ο.Υ. για την περίοδο 2000–2005. Μονάδες: θάνατοι ανά 1.000 κατοίκους ανά έτος.]]

Η **θνησιμότητα** ή **ρυθμός θνησιμότητας** είναι μέτρο του αριθμού των θανάτων (είτε γενικά είτε λόγω συγκεκριμένης αιτίας) σε ένα συγκεκριμένο πληθυσμό, ως προς το μέγεθος του πληθυσμού, ανά μονάδα του χρόνο. Κατά κανόνα, η μονάδα μέτρησης της θνησιμότητας είναι αριθμός θανάτων ανά 1.000 άτομα ανά έτος. Επομένως, θνησιμότητα της τάξεως του 7,4 σημαίνει ότι σε ένα πληθυσμό 1.000 ατόμων πεθαίνουν 7,4 άτομα ανά έτος ή 0,74% του συνόλου. Διαφέρει από την νοσηρότητα, που είναι είτε ο επιπολασμός είτε η επίπτωση μιας νόσου.

Η γενική μορφή του τύπου υπολογισμού της θνησιμότητας είναι: \frac{\mbox{θ}}{\mbox{π}} \cdot 10^\mbox{ν}, όπου *θ* είναι ο αριθμός των θανάτων από την αιτία που μελετάται, *π* είναι το μέγεθος του πληθυσμού από τον οποίο προέρχονται οι θάνατοι και 10^\mbox{ν} είναι παράγοντας μετατροπής που καθορίζει το μέγεθος του παρονομαστή, δηλαδή εάν πολλαπλασιάσουμε με 10^3, παίρνουμε αριθμό θανάτων ανά 1.000 άτομα.

## Αδρός δείκτης θνησιμότητας
Ο αδρός δείκτης θνησιμότητας ορίζεται ως «η θνησιμότητα εξαιτίας όλων των αιτιών σε ένα πληθυσμό» και υπολογίζεται διαιρώντας τον συνολικό αριθμό θανάτων σε δεδομένο χρονικό διάστημα με τον ενδιάμεσο πληθυσμό του συγκεκριμένου χρονικού διαστήματος. Για παράδειγμα, το 2013 η Ελλάδα είχε πληθυσμό περίπου 11.000.000 και καταγράφηκαν περίπου 111.800 θάνατοι, το οποίο ανάγεται σε 11,2 θανάτους ανά 1.000 κατοίκους ανά έτος. Την ίδια χρονιά, ο παγκόσμιος αδρός δείκτης θνησιμότητας ήταν 7,8 θάνατοι ανά 1.000 κατοίκους ανά έτος.

## Ειδικοί δείκτες θνησιμότητας
Οι ειδικοί δείκτες θνησιμότητας μετρούν τους θανάτους από συγκεκριμένη αιτία ή σε συγκεκριμένη ομάδα του πληθυσμού. Οι πιο συχνά χρησιμοποιούμενοι ειδικοί δείκτες θνησιμότητας φαίνονται στον πιο κάτω πίνακα:

Για όλα τα πιο πάνω, η «ειδική κατά φύλο θνησιμότητα» αναφέρεται σε θνησιμότητα είτε μεταξύ ανδρών είτε μεταξύ γυναικών, όπου κατά τον υπολογισμό ο αριθμητής και ο παρονομαστής περιορίζονται σε ένα φύλο.

## Διαφορά με την θνητότητα
Η θνησιμότητα είναι ρυθμός ή πυκνότητα επίπτωσης, εφόσον εκφράζεται ως αναλογία θανάτων ανά μονάδα του χρόνου. Η θνητότητα είναι απλή αναλογία, εφόσον εκφράζεται ως ο αριθμός των θανάτων από κάποια νόσο σε σχέση με τον συνολικό αριθμό ανθρώπων που έχουν διαγνωστεί με την νόσο σε δεδομένο χρονικό διάστημα. Για περισσότερα, επισκεφθείτε το σχετικό λήμμα.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Επιδημιολογία
Κατηγορία:Έρευνα