Στρογγυλή Άρτας

Η **Στρογγυλή** είναι ένα χωριό του Δήμου Αρταίων με 136 μόνιμους κατοίκους (απογραφή 2021), δίπλα στη λιμνοθάλασσα της Ροδιάς, στον Αμβρακικό κόλπο και απέχει περίπου 23 χιλιόμετρα από την πόλη της Άρτας.

Σύμφωνα με το Σχέδιο Καποδίστρια, η Στρογγυλή υπήρξε μέχρι το τέλος του 2010, δημοτικό διαμέρισμα του νεοσύστατου Δήμου Αμβρακικού με έδρα την Ανέζα. Με βάση τη νέα διοικητική διαίρεση που προβλέπει το Σχέδιο Καλλικράτης, η Στρογγυλή εντάχθηκε στο Δήμο Αρταίων.

## Ιστορία
Κοντά στο σημερινό χωριό, στη ράχη Μαυροβούνι, είχαν εντοπιστεί παλιότερα ερείπια ρωμαϊκών λουτρών και τμήμα ψηφιδωτού δαπέδου, που αποδόθηκαν σε ρωμαϊκή έπαυλη. Η ανέγερσή της ίσως να είχε σχέση με την εκμετάλλευση ιχθυοτροφείων στις κοντινές λιμνοθάλασσες Ποδιάς και Τσουκαλιού.

Ο Παναγιώτης Αραβαντινός στο έργο του «Χρονογραφία της Ηπείρου» μας ενημερώνει ότι, με βάση τον κατάλογο της απογραφής του 1845, η Στρογγυλή ήταν ιδιόκτητο χωριό, υπαγόταν στο τμήμα Ιωαννίνων και κατοικούσαν 11 χριστιανικές οικογένειες ενώ η έκθεση του Ρωσικού Υποπροξενείου Άρτας, το 1877, μας πληροφορεί ότι το χωριό υπήρξε ιδιοκτησία της Μονής της Ροδιάς και κατοικούσαν σε αυτό 6 οικογένειες. Αναφορά στο χωριό κάνει και ο Ιφικράτης Κοκκίδης στο έργο του «Οδοιπορικά Ηπείρου και Θεσσαλίας» που εξέδωσε το ελληνικό Υπουργείο Στρατιωτικών (Αθήνα 1880) και μας δίνει την πληροφορία ότι στο χωριό κατοικούσαν περίπου 110 άνθρωποι. Ο Ι. Κοκκίδης μας ενημερώνει ότι η επαρχία Άρτας χωριζόταν σε 2 περιοχές: την περιοχή Άρτας και την περιοχή Πρεβέζης. Η  περιοχή της Άρτας χωριζόταν με τη σειρά της σε 7 τμήματα: τμήμα Ποταμιάς, τμήμα Βρύσεως, τμήμα Ραδοβυζίου, τμήμα Τζουμέρκων, τμήμα Κάμπου, τμήμα Καρβασαρά και τμήμα Λάκκας. Η Στρογγυλή αποτελούσε μέρος του τμήματος Κάμπου.

Μια άλλη σημαντική πληροφορία που έχουμε προέρχεται από το το «Δοκίμιον Ιστορικόν περί Άρτης&Πρεβέζης»”(εκδ.1884), του Σεραφείμ Ξενόπουλου, μητροπολίτη Άρτας. Σύμφωνα με αυτή την πηγή, στο χωριό κατοικούσαν 15 περίπου οικογένειες. Οι κάτοικοι του χωριού εκκλησιάζονταν στην εκκλησία της Αγίας Αικατερίνης, η οποία είχε κατασκευαστεί το 1825 και υπήρξε δαπάνη ενός κατοίκου της Πέτρας, του Νικολάου Μαυρομμάτη. Ο Σεραφείμ Ξενόπουλος κάνει αναφορά στα ερείπια των ρωμαϊκών λουτρών και στο ρωμαϊκό ελαιοτριβείο αλλά και στην μικρή πέτρινη γέφυρα.

Εξίσου αξιόλογη πηγή, είναι η Οθωμανική απογραφή του 1895. Σύμφωνα με το σχετικό οθωμανικό νόμο, η πρωτογενής διαίρεση της αυτοκρατορίας ήταν το βιλαέτι. Κάθε βιλαέτι χωριζόταν σε σαντζάκια και αυτά σε καζάδες. Σύμφωνά με αυτή την απογραφή, το χωριό ανήκε στον Καζά Λούρου, ο οποίος βρισκόταν στο σαντζάκι Πρεβέζης, το οποίο με τη σειρά του, ανήκε στο βιλαέτι Ιωαννίνων. Με βάση λοιπόν αυτά τα στοιχεία στη Στρογγυλή κατοικούσαν 14 οικογένειες (χανέδες) με συνολικό πληθυσμό 52 άτομα (27 άνδρες, 25 γυναίκες).

Το 1910, η Μητρόπολη Νικοπόλεως και Πρεβέζης δημοσιοποιεί τα στοιχεία της απογραφής που πραγματοποίησε το ίδιο έτος σε όλη την εκκλησιαστική περιφέρεια και μας πληροφορεί ότι η Στρογγυλή υπαγόταν στο τμήμα Λούρου και στο χωριό κατοικούσαν 69 άτομα.

## Διοικητικές μεταβολές
Το 1919 με το ΦΕΚ 181Α - 14/08/1919 έγινε η σύσταση της κοινότητας Στρογγυλής. Στις 18/12/1925 η κοινότητα Στρογγυλής καταργήθηκε και προσαρτήθηκε στην κοινότητα Αγίου Σπυρίδωνα ενώ στις 15 Ιανουαρίου 1966 συστάθηκε εκ νέου. Το 1997 με βάση το ΦΕΚ 244Α-4/12/1997, η κοινότητα καταργήθηκε και εντάχθηκε στο Δήμο Αμβρακικού. Η νέα διοικητική διαίρεση που προβλέπει το Σχέδιο Καλλικράτης, το οποίο δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ 87/τ.Α'/2010, είχε ως αποτέλεσμα η Στρογγυλή να ενταχθεί στο Δήμο Αρταίων.

## Τοποθεσία και Πρόσβαση
Η Στρογγυλή γειτνιάζει με την Πέτρα Πρεβέζης, τη Στεφάνη Πρεβέζης και τον Άγιο Σπυρίδωνα.

## Δημογραφικά στοιχεία
Σήμερα ο πληθυσμός ανέρχεται στους 247 μόνιμους κατοίκους (απογραφή 2011), εμφανίζοντας μείωση σε σχέση με την απογραφή του 2001, όπου ο πληθυσμός ανερχόταν στους 235 κατοίκους. Ο πληθυσμός του χωριού μετά από χρόνια συνεχούς διατήρησης πάνω από τους 200 κατοίκους, σημείωσε μείωση στην απογραφή του 2011 όπου κατεγράφησαν 192 κάτοικοι.  
Οι πληθυσμιακές διακυμάνσεις, αποτυπώνονται στον παρακάτω πίνακα.


Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey  value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize = width:900 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:300
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:50 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo

BarData=
  bar:1895 text:1895
  bar:1910 text:1910
  bar:1928 text:1928
  bar:1940 text:1940
  bar:1951 text:1951
  bar:1961 text:1961
  bar:1971 text:1971
  bar:1981 text:1981
  bar:1991 text:1991
  bar:2001 text:2001
  bar:2011 text:2011
PlotData=
  color:barra width:20 align:left
  bar:1895 from:0 till: 52
  bar:1910 from:0 till: 69
  bar:1928 from:0 till: 146
  bar:1940 from:0 till: 156
  bar:1951 from:0 till: 261
  bar:1961 from:0 till: 246
  bar:1971 from:0 till: 260
  bar:1981 from:0 till: 256
  bar:1991 from:0 till: 226
  bar:2001 from:0 till: 235
  bar:2011 from:0 till: 247
PlotData=
  bar:1895 at: 52 fontsize:S text: 52 shift:(-10,5)
  bar:1910 at: 69 fontsize:S text: 69 shift:(-10,5)
  bar:1928 at: 146 fontsize:S text: 146 shift:(-10,5)
  bar:1940 at: 156 fontsize:S text: 156 shift:(-10,5)
  bar:1951 at: 261 fontsize:S text: 261 shift:(-10,5)
  bar:1961 at: 246 fontsize:S text: 246 shift:(-10,5)
  bar:1971 at: 260 fontsize:S text: 260 shift:(-10,5)
  bar:1981 at: 256 fontsize:S text: 256 shift:(-10,5)
  bar:1991 at: 226 fontsize:S text: 226 shift:(-10,5)
  bar:2001 at: 235 fontsize:S text: 235 shift:(-10,5)
  bar:2011 at: 247 fontsize:S text: 247 shift:(-10,5)
TextData=
  fontsize:S pos:(20,20)
  text:"ΠΗΓΗ: E.Σ.Υ.Ε"



## Αξιοθέατα
***Ο αρχαιολογικός χώρος της Στρογγυλής** : Βρίσκεται στο λόφο Ποδαρούλι και την πεδινή περιοχή γύρω από αυτόν και χαρακτηρίζεται από πλήθος ευρυμάτων ρωμαϊκής εποχής όπως τα ρωμαϊκα λουτρά και το ρωμαϊκό ελαιοτριβείο.
***Ιερός Ναός Αγίου Βλασίου** : Σπηλαιώδης ναός που βρίσκεται σε πλαγιά, στα ανατολικά του οικισμού.
***Η λιμνοθάλασσα της Ροδιάς** : Το Κέντρο Υγροτόπων Ροδιάς στη Στρογγυλή οργανώνει βαρκάδες παρατήρησης πουλιών στις λιμνοθάλασσες και διευθύνει το κέντρο πληροφόρησης.
***Το πέτρινο γεφύρι** : Μονότοξο πέτρινο γεφύρι στη θέση Αραπόσπιτα, μήκους 9,20 μ., πλάτους 1,60 μ. και ύψους 1,65 μ.

## Παραπομπές

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* Δήμος Αρταίων
* Περιφερειακή Ενότητα Άρτας

Στρογγυλη Αρτας
Κατηγορία:Δήμος Αρταίων