Μετρό της Μαδρίτης

[thumb|right|Το [λογότυπο του Μετρό της Μαδρίτης.]]

Το **Μετρό της Μαδρίτης** (ισπανικά: *Metro de Madrid*) αποτελεί το δίκτυο αστικού σιδηροδρόμου της πόλης της Μαδρίτης και της μητροπολιτικής της περιοχής. Εγκαινιάστηκε στις 17 Οκτωβρίου 1919 από τον βασιλιά Αλφόνσο ΙΓ΄ της Ισπανίας. Αριθμώντας 303 σταθμούς και 296,6 χιλιόμετρα γραμμών (το 2026), αποτελεί το εκτενέστερο δίκτυο μετρό στην Ισπανία και στην Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς και το τρίτο μεγαλύτερο στην Ευρώπη, μετά το μετρό της Μόσχας και το μετρό του Λονδίνου. Αποτελεί επίσης το δεύτερο παλαιότερο δίκτυο μετρό στον ισπανόφωνο κόσμο, μετά το μετρό του Μπουένος Άιρες. Υπολογίζεται ότι για το 2024 πραγματοποιήθηκαν 715 εκατομμύρια επιβιβάσεις.

Το δίκτυο του μετρό της Μαδρίτης αποτελείται από 12 κύριες γραμμές και μία βοηθητική γραμμή που ενώνει τους σταθμούς Όπερα και Πρίνθιπε Πίο. Σε 25 σταθμούς του μετρό της Μαδρίτης υπάρχει ανταπόκριση με τις γραμμές του προαστιακού δικτύου (*Cercanías Madrid*) της Renfe. Παράλληλα, σε τρεις σταθμούς υπάρχει ανταπόκριση με το δίκτυο του τραμ (*Metro Ligero de Madrid*).

## Ιστορικά στοιχεία
thumb|left|Επίσκεψη των αρχών στα έργα του μετρό τον Ιανουάριο του 1919.
[thumb|Ο παλιός [σταθμός Τσαμπερί, που σήμερα έχει μετατραπεί σε μουσείο.]]

Κατά τα τέλη του 19ου αιώνα, εξαιτίας της κυκλοφοριακής συμφόρησης στο κέντρο της Μαδρίτης, προτάθηκε η κατασκευή ενός υπόγειου σιδηροδρόμου, που θα εξυπηρετούσε τη μαζική μεταφορά των κατοίκων της πόλης. Ωστόσο, το έργο άρχισε το 1914, όταν οι μηχανικοί Μιγκέλ Οταμέντι, Κάρλος Μεντόθα και Αντόνιο Γκονθάλεθ Ετσάρτε υπέβαλαν ένα σχέδιο τεσσάρων κύριων γραμμών (συνολικού μήκους 154 χιλιομέτρων). Οι εργασίες κατασκευής ξεκίνησαν στις 23 Απριλίου 1917, ενώ τον αρχιτεκτονικό σχεδιασμό των κύριων σταθμών και εισόδων ανέλαβε ο Αντόνιο Παλάθιος.

Η πρώτη γραμμή του μετρό της Μαδρίτης, από τον σταθμό Πουέρτα ντελ Σολ έως τον Κουάτρο Καμίνος, εγκαινιάστηκε στις 17 Οκτωβρίου 1919 από τον βασιλιά Αλφόνσο ΙΓ΄. Η γραμμή είχε 8 σταθμούς και η επιτυχία του νέου μέσου μεταφοράς υπήρξε εντυπωσιακή, με πάνω από 14 εκατομμύρια επιβάτες να το χρησιμοποιούν κατά τον πρώτο χρόνο της λειτουργίας του. Η επίσημη ονομασία του μετρό, κατά τα πρώτα χρόνια της λειτουργίας του, ήταν *Μητροπολιτικός Σιδηρόδρομος «Αλφόνσος ΙΓ΄» της Μαδρίτης*.

Το 1955, με διάταγμα του καθεστώτος του Φρανθίσκο Φράνκο, ιδρύθηκε η Εταιρεία του Μετρό της Μαδρίτης, υπεύθυνη για τη λειτουργία, τη συντήρηση και την αγορά των συρμών, ενώ το κράτος ανέλαβε τις επεκτάσεις των γραμμών και την κατασκευή νέων σταθμών. Παράλληλα, επεκτάθηκαν οι πλατφόρμες, από 60 σε 90 μέτρα, για να μπορούν να χρησιμοποιηθούν τρένα με έξι βαγόνια. Το νέο σύστημα χρηματοδότησης επέτρεψε την υλοποίηση σημαντικών επεκτάσεων μεταξύ των ετών 1961-1964. Το δίκτυο έφτασε τα 42 χιλιόμετρα και αριθμούσε 68 σταθμούς.

Το 1978, λόγω οικονομικών προβλημάτων της εταιρείας, το κράτος ανέλαβε να διασφαλίσει την αναδιοργάνωση και τη συνέχιση της λειτουργίας του μετρό. Μεταξύ 1981 και 1982 εισήχθη νέα σήμανση, δημιουργήθηκε ο πρώτος σχηματικός χάρτης και ανανεώθηκε το λογότυπο του μετρό από τον Αρκάντι Μοραντέλ. Υπό την καθοδήγηση του μηχανικού Χαβιέρ Μπουστιντούι, τα έτη 1983-1988, εκσυγχρονίστηκαν οι συρμοί, οι σταθμοί και οι παρεχόμενες υπηρεσίες, ενώ η επιβατική κίνηση αυξήθηκε, μετά από 14 χρόνια συνεχούς πτώσης. Το δίκτυο του μετρό της Μαδρίτης έφτασε σε μήκος 100 χιλιομέτρων στις 3 Ιουνίου 1983.

Στις 16 Δεκεμβρίου 1985, ιδρύθηκε η εταιρεία δημοσίου δικαίου Consorcio de Transportes de Madrid, η οποία συγκεντρώνει όλες τις δημόσιες συγκοινωνίες της πρωτεύουσας. Στις 31 Δεκεμβρίου 1986, η Κοινότητα και ο Δήμος της Μαδρίτης μεταβίβασαν όλα τα στοιχεία του ενεργητικού τους στη νέα κοινοπραξία, της οποίας η Metro κατέστη θυγατρική εταιρεία.

Το 1989, στα 70 χρόνια μετά το άνοιγμα της πρώτης γραμμής, η εταιρεία του μετρό μετονομάστηκε σε Metro de Madrid SA. Το δίκτυο επεκτάθηκε και έφτασε σε μήκος 114,4 χιλιομέτρων τον Απρίλιο του 1994.

Το 1993 κατατέθηκε ένα σχέδιο εξαιρετικά μεγάλης επέκτασης. Από το 1995 ξεκίνησε και στα επόμενα χρόνια ολοκληρώθηκε μια τεράστια επέκταση του δικτύου, με τη δημιουργία των νέων γραμμών 8 και 11 και την επέκταση άλλων. Το δίκτυο ξεπέρασε τότε τα 170 χιλιόμετρα, ενώ εκσυγχρονίστηκαν εκ νέου οι συρμοί. Την περίοδο 1999–2003 κατασκευάστηκε το Μετροσούρ για την εξυπηρέτηση των νότιων περιοχών της μητροπολιτικής περιοχής της Μαδρίτης, ενώ στο σχέδιο 2003–2007 εισήχθη το τραμ και έγιναν νέες επεκτάσεις σε διάφορους δήμους της μητροπολιτικής περιοχής.

## Γραμμές (''Líneas'')

## Παραπομπές

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* 
* Schematic map of the Metro network
* Madrid at ''UrbanRail.net''
* Consorcio Regional de Transportes de Madrid
* Andén 1 – Association of friends of Madrid Metro
* User guide, ticket types, airport supplement and timings 
* Network map (real-distance)
* Madrid Metro Map

Μαδρίτη
Μετρο της Μαδρίτης
Κατηγορία:Μαδρίτη