Ίαν Γουίλμουτ

Ο *σερ* **Ίαν Γουίλμουτ** (, 7 Ιουλίου 1944 – 10 Σεπτεμβρίου 2023) ήταν Βρετανός εμβρυολόγος, πρόεδρος του Κέντρου Αναγεννητικής Ιατρικής στο Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου. Είναι ευρύτερα γνωστός ως ο επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας που το 1996 κλωνοποίησε για πρώτη φορά στην ιστορία ένα θηλαστικό από μη αναπαραγωγικό κύτταρο ενηλίκου ζώου του είδους, δημιουργώντας έτσι το πρόβατο Ντόλυ.

Ο Γουίλμουτ παρασημοφορήθηκε με OBE το 1999 «για συμβολή στην εμβρυΐκή ανάπτυξη» και χρίσθηκε «ιππότης» («σερ») με τις «Τιμήσεις του Νέου Έτους» του 2008. Μαζί με τον Κηθ Κάμπελ και τον Σίνια Γιαμανάκα βραβεύθηκαν με το Βραβείο Σω Ιατρικής και Βιοεπιστημών το 2008 για το έργο τους στην κυτταρική διαφοροποίηση στα θηλαστικά.

## Οικογένεια και σπουδές
Ο Γουίλμουτ γεννήθηκε στο χωριό Χάμπτον Λούσυ του Ουόρικσαϊρ, στην Αγγλία. Ο πατέρας του, ο Λέοναρντ Γουίλμουτ, ήταν εκπαιδευτικός (μαθηματικός), αλλά υπέφερε από σακχαρώδη διαβήτη επί 50 χρόνια, πάθηση που τελικώς τον άφησε τυφλό. Ο νεαρός Ίαν φοίτησε στο Γυμνάσιο αρρένων Γκρέιαμ στην πόλη Σκάρμπρα, όπου δίδασκε ο πατέρας του. Η αρχική επιθυμία του Ίαν ήταν μια σταδιοδρομία στο Ναυτικό, αλλά τον απέρριψαν επειδή είχε colour blindness. Στα μαθητικά του χρόνια εργαζόταν ως βοηθός σε αγρόκτημα τα σαββατοκύριακα, γεγονός που του δημιούργησε το ενδιαφέρον να σπουδάσει γεωπονία στο Πανεπιστήμιο του Νότιγχαμ.

Το 1966 ο Γουίλμουτ πέρασε οκτώ εβδομάδες εργαζόμενος στο εργαστήριο του Κρίστοφερ Πολτζ, που ανέπτυξε (το 1949) την τεχνική της κρυοσυντηρήσεως βιολογικών δειγμάτων. Το επόμενο έτος ο Γουίλμουτ συμφώνησε να διεξαγάγει εκεί την έρευνα για να πάρει ένα διδακτορικό από το Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ, όπως και έγινε το 1971 με μια διατριβή με θέμα την κρυοσυντήρηση του σπέρματος.

## Σταδιοδομία και έρευνες
Μετά την ολοκλήρωση του διδακτορικού του, ο Γουίλμουτ ασχολήθηκε με έρευνες πάνω στους γαμέτες και την εμβρυογένεση με μέρος από τις έρευνες να διεξάγεται στο Ινστιτούτο Ρόσλιν της Σκωτίας.

Στα πλαίσια αυτά ήταν ο επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας που το 1996 κλωνοποίησε για πρώτη φορά στην ιστορία ένα θηλαστικό από μη αναπαραγωγικό κύτταρο ενηλίκου ζώου του είδους, δημιουργώντας έτσι το πρόβατο Ντόλυref> Ωστόσο η Ντόλυ ψόφησε πρόωρα πάσχουσα από σπάνια αναπνευστική ασθένεια (για την ακρίβεια της έγινε ευθανασία) το 2003 και το 2008 ο Γουίλμουτ ανεκοίνωσε ότι θα εγκατέλειπε την τεχνική της μεταφοράς πυρήνα μη αναπαραγωγικού κυττάρου για κλωνοποίηση, καθώς θεωρούσε ότι μια εναλλακτική τεχνική που αναπτύχθηκε από τον Shinya Yamanaka ήταν καλύτερη. Αυτή η μέθοδος έχει εφαρμοσθεί σε ποντίκια για την παραγωγή πολυδύναμων βλαστοκυττάρων από ήδη διαφοροποιημένα δερματικά κύτταρα ενηλίκων ζώων, έχοντας το πλεονέκτημα ότι παρακάμπτει την ανάγκη για εμβρυϊκά βλαστοκύτταρα. Ο Γουίλμουτ πίστευε ότι η μέθοδος αυτή ενέχει μεγαλύτερες this method holds greater potential για τη θεραπεία εκφυλιστικών παθήσεων, όπως η νόσος του Πάρκινσον, καθώς και για τη βελτίωση της καταστάσεως όσων έχουν υποστεί εγκεφαλικό επεισόδιο ή έμφραγμα του μυοκαρδίου.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Βρετανοί γενετιστές
Κατηγορία:Εμβρυολόγοι
Κατηγορία:Εταίροι της Βασιλικής Εταιρείας
Κατηγορία:Αξιωματικοί του Τάγματος της Βρετανικής Αυτοκρατορίας
Κατηγορία:Άγγλοι άθεοι