STS-122

Η πτήση **STS-122** (αγγλ. ***S'''pace '''T'''ransportation '''S'''ystem'', ''διαστημικό σύστημα μεταφορών'') είναι ο κωδικός που χαρακτηρίζει την προγραμματισμένη επόμενη αποστολή της [[NASA]] στον [[Διεθνής Διαστημικός Σταθμός|διεθνή διαστημικό σταθμό (ISS)]]. 

Αρχικά η ημερομηνία εκτόξευσης της STS-122 είχε προγραμματιστεί για την [[6 Δεκεμβρίου|6η Δεκεμβρίου]] [[2007]], αλλά λόγω βλάβης των αισθητήρων ECO, η έναρξη αναβλήθηκε έως τις [[9 Δεκεμβρίου]]. Έγινε και δεύτερη προσπάθεια εκτόξευσης, αλλά οι αισθητήρες παρουσίασαν και πάλι το ίδιο πρόβλημα, και η εκτόξευση διακόπηκε. Δοκιμαστικά που γίνανε στις [[18 Δεκεμβρίου]] αποκάλυψαν την πιθανή αιτία της βλάβης, και μετά από εντατικές εργασίες επισκευής, η εκτόξευση έγινε στις [[7 Φεβρουαρίου]] [[2008]].

Αυτή η πτήση είναι η 24η αποστολή διαστημικού λεωφορείου στον διαστημικό σταθμό ISS και τη 121η διαστημική πτήση διαστημικού λεωφορείου.
Οι αρχικοί στόχοι της πτήσης STS-122 είναι η παράδοση της ευρωπαϊκής μονάδας [[Columbus (ISS module)|''Columbus'']] στον διαστημικό σταθμό, καθώς και στην επαναφορά του αστροναύτη [[Daniel Tani]] της αποστολής [[Expedition 16]] στη Γη.
Μετά την προσγείωσή του στις [[28 Δεκεμβρίου]] [[2007]], το διαστημικό λεωφορείο θα προετοιμαστεί για την πτήση [[STS-125]], την τελευταία αποστολή του [[διαστημικό Λεωφορείο Ατλαντίς|Ατλαντίς]] πριν τελικά  αποσυρθεί.

==Πλήρωμα==


Στην πτήση επιστροφής από τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό συμπεριλήφθηκε και το πρώην μέλος της 16ης Αποστολής, ο Αμερικανός Μηχανικός Πτήσης [[Daniel M. Tani]].

== Φορτία προς μεταφορά ==
[[Αρχείο:ISSAfterSTS-122.jpg|thumb|right|255px|Καλλιτεχνική απεικόνιση του [[ISS|διαστημικού σταθμού]] μετά από τις εργασίες της πτήσης '''STS-122''', που δίνει έμφαση στην προσθήκη της εργαστηριακής ενότητας, του [[Columbus]].]]
[[Αρχείο:Columbus module delivered to KSC.jpg|thumb|255px|Η μονάδα ''Columbus'' στο [[Κέιπ Κανάβεραλ (πολεμική αεροπορική βάση)|Ακρωτήριο Κανάβεραλ]].]]
Η πτήση STS-122 θα μεταφέρει στο [[αμπάρι]] του [[διαστημικό Λεωφορείο|διαστημικού λεωφορείου]] μια σειρά μονάδων επέκτασης του διαστημικού σταθμού. Την μονάδα επιστημονικών εργασιών [[Columbus]], το εργαστήριο [[Biolab]], το εργαστήριο εξερεύνησης ρευστών ([[Fluid Science Laboratory|FSL]]), ένα σύστημα συρταριών αποθήκευσης ([[European Drawer Rack|EDR]]), καθώς και την ενότητα φυσιολογίας ([[European Physiology Modules|EPM]]). 
Θα μεταφέρει επίσης το παρατηρητήριο ηλιακών φαινομένων ([[Solar Monitoring Observatory|SOLAR]]), και τις κατασκευές δυνατότητας έκθεσης τεχνολογίας ([[European Technology Exposure Facility|EuTEF]]). 
Στην επιστροφή θα φέρει στην γη ένα γυροσκόπιο ([[Control Moment Gyroscope|CMG]]) που έχει χαλάσει από καιρό και ανταλλάχθηκε από το πλήρωμα της πτήσης [[STS-118]]. 
Τελικά, θα μεταφέρει και ένα [[Drive Lock Assembly|DLA]] που πιθανώς να είναι χρήσιμο στην επισκευή του δεξιού αρμού ηλιακών συλλεκτών *[[Solar Alpha Rotary Joint]] που έχει πάθει κάποια βλάβη.

Εκτός αυτού, το Ατλαντίς θα μεταφέρει τρεις εναρκτήριες σημαίες που παρέχονται από τον οργανισμό [[NASCAR]] προς τιμή της 5ής επετείου του ράλυ αυτοκινήτων [[Daytona 500]], που θα πραγματοποιηθεί για 50ή φορά στις [[17 Φεβρουαρίου]] του [[2008]], και της 50ής επετείου της [[NASA]] την [[1 Οκτωβρίου|1η Οκτωβρίου]] [[2008]]. Όταν οι σημαίες επιστρέψουν πίσω στη γη, μια από αυτές θα τοποθετηθεί στη [[Daytona International Speedway|διεθνή πίστα αγώνων Daytona]] στη [[Φλόριντα]], η δεύτερη θα απονεμηθεί στο νικητή των αγώνων Daytona 500 του [[2008]], ενώ την τρίτη σημαία θα την χρησιμοποιήσει η NASA κατά τις γιορταστικές εκδηλώσεις της επετείου της.

== Προετοιμασίες για την πτήση ==
Η [[Space Shuttle external tank|εξωτερική δεξαμενή]] (''SSET-125'') του Ατλαντίς έφθασε στο [[Διαστημικό Κέντρο Κέννεντυ]] στις [[14 Σεπτεμβρίου]] [[2007]], μετά από ταξίδι μεταφοράς με τη φορτηγίδα από [[Michoud Assembly Facility]] στην [[Λουιζιάνα]].
Η εξωτερική δεξαμενή έπειτα μεταφέρθηκε στο [[Κτίριο Συναρμολόγησης Πυραύλων]], το λεγόμενο '''VAB''' (αγγλ. ''Vehicle Assembly Building'') για επιθεώρηση, και τροποποίηση του υποστηρίγματος του αγωγού τροφοδοσίας με [[οξυγόνο|υγρού οξυγόνου]], πριν την συναρμολόγηση με τους [[Solid rocket booster|ενισχυτικούς πυραύλους]] στερεών καυσίμων στις [[17 Οκτωβρίου]].

Την τελευταία εβδομάδα του Σεπτεμβρίου του 2007 άρχισε η συναρμολόγηση των ενισχυτικών πυραύλων στερεών καυσίμων, και οι τρεις κύριες μηχανές εγκαταστάθηκαν.
Το Ατλαντίς πρόκειται να μεταφερθεί από την αίθουσα εργασιών και να πάει στο [[Κτίριο Συναρμολόγησης Πυραύλων]] στις [[6 Νοεμβρίου]] [[2007]], την ημέρα που θα επιστρέψει το [[διαστημικό Λεωφορείο Ντισκάβερι|Ντισκάβερι]] από την αποστολή [[STS-120]].

== Κύρια σημεία της αποστολής ==

[[Αρχείο:STS-122_Columbus_Loading.jpg|thumb|right|250px|Η μονάδα ''Columbus '', προσαρμοσμένη στο αμπάρι του ''Ατλαντίς'' κατά την προετοιμασία της εκτόξευσης.]]
[[Αρχείο:STS-122 on launch pad.jpg|thumb|right|250px|Το διαστημικό λεωφορείο ''Ατλαντίς'' στην εξέδρα εκτοξεύσεων [[Συγκρότημα εκτοξεύσεων 39|LC-39A]] στις [[10 Νοεμβρίου]] [[2007]].]]
Η πτήση STS-122 ονομάζεται επίσης ''ISS Assembly Flight 1E'', αφού με την παράδοση της μονάδας [[Columbus Laboratory Module|Columbus]], μαζί με άλλα δευτερεύοντα τμήματα του εξοπλισμού, θα επεκτείνει σημαντικά τον διαστημικό σταθμό.
Επίσης θα επαναφέρει στην γη ένα χαλασμένο [[γυροσκόπιο]] (αγγλ. ''Control Moment Gyroscope'', ''CMG'') που ανταλλάχθηκε από το πλήρωμα της πτήσης [[STS-118]] και παραβρίσκεται στον διαστημικό σταθμό.

=== 6 Δεκεμβρίου (προσπάθεια εκτόξευσης) ===
[[Αρχείο:Diagram of the external tank ECO sensors.jpg|thumb|right|255px|Η θέση των αισθητήρων αποκοπής της εξωτερικής δεξαμενής LH2.]]

Την Πέμπτη [[6 Δεκεμβρίου]] [[2007]] και κατά το γέμισμα της εξωτερικής δεξαμενής με υγρό υδρογόνο και υγρό οξυγόνο, δύο από τους συνολικά τέσσερις αισθητήρες αποκοπής (αγγλ. ***E**ngine **C**ut**o**ff'', ***ECO***) παρουσίασαν μια βλάβη, πράγμα που οδήγησε τον υπεύθυνο για την έναρξη διευθυντή [[Doug Lyons]] να αναβάλει την εκτόξευση. 
Από τους συνολικά τέσσερις αισθητήρες, η διαδικασία της προετοιμασίας της εκτόξευσης υπαγορεύει την άψογη λειτουργία τουλάχιστον τριών από αυτούς, για να μπορέσει να ξεκινήσει η αντίστροφη μέτρηση. Ο αριθμός τρία επιβάλλεται για λόγους διασταύρωσης και επαλήθευσης του σήματος των αισθητήρων.

Η έναρξη αναβλήθηκε για 24 ώρες έως την Παρασκευή [[7 Δεκεμβρίου]] του [[2007]], ώρα 21:09 [[UTC]] και αργότερα για άλη μια μέρα, στις [[8 Δεκεμβρίου]].

Την Παρασκευή [[7 Δεκεμβρίου]], η διεύθυνση αξιολόγησε την επιλογή να γίνει η πτήση, σύμφωνα με τον κώδικα διαστημικών πτήσεων.
Το πρόβλημα παρουσιάζεται προφανώς στην καλωδίωση της εξωτερικής δεξαμενής, και ειδικά στους αισθητήρες ECO.  

Κατά τη διάρκεια της άντλησης καυσίμων, έγιναν κάποια δοκιμαστικά των αισθητήρων ECO για να εξακριβωθεί η λειτουργία τους. Οι δύο αισθητήρες έδειξαν «άδεια δεξαμενή», ενώ οι οι άλλοι δύο έδειξαν «δεξαμενή γεμάτη».
Υπό αυτές τις συνθήκες η αποστολή θα διέτρεχε κίνδυνο να μη μπορούν συγχρονιστούν οι μηχανές με τη στάθμη των καυσίμων.

Μετά από αυτό, εξετάστηκε η περίπτωση, εάν θα ήταν επιτρεπτή η εκτόξευση του [[διαστημικό Λεωφορείο Ατλαντίς|Ατλαντίς]] με δύο αισθητήρες, και και την επιπρόσθετη βοήθεια του ελέγχου από το προσωπικό από την γη.

Η άλλη επιλογή θα περιελάμβανε την επισκευή ή την αντικατάσταση των αισθητήρων, οπότε αναγκαστικά, το Ατλαντίς θα πρέπει να μεταφερθεί στο [[Vehicle Assembly Building|κτήριο συναρμολόγησης πυραύλων]], (αγγλ. ***V*'ehicle **A**ssembly **B**uilding*, ***VAB***) με αποτέλεσμα την οριστική αναβολή της πτήσης.

Μετά από την νυκτερινή συνεδρίαση της διοικητικής ομάδας, ο διευθυντής [[Wayne Hale]] δήλωσε κατά τη διάρκεια της ενημέρωσης Τύπου, ότι η ομάδα είχε συζητήσει τα ζητήματα επί μακρόν, και είχε αποφασίσει να προσπαθήσει μια εκτόξευση την Κυριακή. 
Τα κριτήρια της έναρξης θα άλλαζαν.  Η τελική απόφαση θα γινόταν το Σάββατο.
=== 9 Δεκεμβρίου (προσπάθεια εκτόξευσης) ===
Στις 10:55 GMT άρχισε ο εφοδιασμός με καύσιμα. Στις 11:51 GMT κατά την διάρκεια ενός δοκιμαστικού ένας αισθητήρας ECO παρουσίασε πάλι βλάβη. Η προσπάθεια έναρξης τερματίστηκε στις 12:25 10:55 GMT.
Ενώ η [[NASA]] ανακοίνωσε ότι η εκτόξευση θα μπορούσε να γίνει στις [[2 Ιανουαρίου]] του [[2008]] το νωρίτερο, 
ο υπεύθυνος [[Doug Lyons]] απέκλεισε την επαναφορά του διαστημοπλοίου στο κτίριο συναρμολόγησης, λέγοντας ότι η εξέδρα εκτόξευσης προσφέρει εκτενή πρόσβαση στα συστήματα για την έρευνα και επισκευή.

=== 7 Φεβρουαρίου (πρώτη μέρα, εκτόξευση) ===
[[Αρχείο:STS122 launch.jpg|thumb|Η εκτόξευση της STS-122]]
Η τροφοδότηση με καύσιμα άρχισε στις 5:26 π.μ. [[Ανατολική Ζώνη Ώρας|EST]], ενώ η εκτόξευση ήταν προγραμματισμένη για τις  2:45 μ.μ. EST. Οι αισθητήρες καυσίμων δούλεψαν κανονικά και χωρίς πρόβλημα, και έτσι στις 2:35 μ.μ., ο διευθυντής της εκτόξευσης Doug Lyons έδωσε την άδεια στο πλήρωμα του Ατλαντίς να επιβιβαστούν και να πάρουν θέση στο διαστημόπλοιο.  Το Ατλαντίς εκτοξεύτηκε στην ώρα του, στις 2:45 μ.μ. EST (19:45 [[UTC]]), και η αποκοπή της κύριας μηχανής έγινε στις 19:54 UTC. Το διαστημόπλοιο μπήκε στην τροχιακή διαδρομή με στόχο το [[ISS|διεθνή διαστημικό σταθμό]].
=== 8 Φεβρουαρίου (δεύτερη ημέρα της πτήσης) ===
Το πλήρωμα του Ατλαντίς πέρασε την ημέρα εκτελώντας ποικίλες εργασίες με σκοπό να προετοιμάσουν το διαστημικό λεωφορείο για τον ελλιμενισμό το Σάββατο, συμπεριλαμβανομένης της εγκατάστασης της φωτογραφικής μηχανής, και την ανάπτυξη του δακτυλίου ελλιμενισμού.

== Διασωστική πτήση ==
=== STS-323 ===
Σύμφωνα με το σωστικό πρόγραμμα [[STS-3xx]], η πτήση *'STS-323''' θα ενεργοποιηθεί σε περίπτωση που το Ατλαντίς  πάθει κάποια βλάβη κατά τη διάρκεια της παρούσας πτήσης STS-122.
Η σωστική πτήση είναι τροποποιημένη έκδοση της αποστολής STS-123. Το πλήρωμα που θα την επανδρώσει θα είναι τέσσερα μέλη του πληρώματος της STS-123.

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* NASA's main shuttle page
* NASA: Meet the STS-122 Launch Team 
* NASA: STS-122 mission summary 

Κατηγορία:Αποστολές Διαστημικών Λεωφορείων
Κατηγορία:Διαστημικές αποστολές το 2008