Πρωτάθλημα ποδοσφαίρου Σμύρνης 1912-13

Το **Πρωτάθλημα  ποδοσφαίρου Σμύρνης 1912-13** ήταν το πέμπτο που διοργανώθηκε υπό την έγκριση και επίβλεψη του Σύνδεσμο Ελληνικών Αθλητικών Γυμναστικών Σωματείων (ΣΕΑΓΣ, πλέον ΣΕΓΑΣ) στη Σμύρνη, και την Τοπική Επιτροπή Συλλόγων Μικρασίας που θεσμοθέτησε το επαμειβόμενο έπαθλο. Ολοι οι αγώνες έγιναν στο νεότευκτο **Στάδιο Πανιωνίου** στη Σμύρνη, 7.000 θέσεων, το μεγαλύτερο στην Μικρασία. Η Ενωση Γυναστικών Συλλόγων Μικρασίας θεσμοθέτησε κύπελλο και για τον πρωταθλητή Β' Κατηγορίας.

Στην Α' κατηγορία συμμετείχαν ο Πέλοψ Μελαντίας, ο Πανιώνιος, ΑΟ Μπουρνόβας, ο Απόλλων και η Αρμενική Λέσχη Κυνηγών όπως και την περασμένη σεζόν.

Πρόεδρος του ΣΕΓΑΣ ήταν ο Π.Καλλιγάς. Την ίδια περίοδο ο ΣΕΑΓΣ δεν διοργάνωσε και το Πανελλήνιο πρωτάθλημα στην Ελλάδα λόγω των Βαλκανικών Πολέμων.

## Πρωτάθλημα

### Συλλόγων
**Α' Κατηγορία**
Στο πρωτάθλημα συμμετείχαν 5 ομάδες (έτος ίδρυσης σε παρένθεση): Απόλλων, Πέλοψ Μελαντίας (1906), Αρμενική Λέσχη Κυνηγών (1908), ΑΟ Μπουρνόβας (1894) και Πανιώνιος. Διεξήχθη για πρώτη φορά στο Στάδιο του Πανιωνίου στην Πούντα, ενώ διεξήχθη και β' γύρος. Η αγγλική ομάδα ΑΟ Μπουρνόβας του Χέρμπερτ Γουίττολ ανεδείχθη νικήτρια, με τον Μαμάκο να είναι ένας από τους καλύτερους αμυντικούς του πρωταθλήματος, ενώ ο 2ος Πανιώνιος τερμάτισε αήττητος. To Πανιώνιο Στάδιο περιλάμβανε στίβο περιμέτρου 334 μέτρων, γήπεδα ποδοσφαίρου 95 επί 65, γυμναστήριο εξοπλισμένο με σύγχρονα όργανα της εποχής και ξύλινη εξέδρα 7.000 θέσεων.

Η εξαγγελία του πρωταθλήματος 1913, που διεξήχθη από 13 Ιανουαρίου ως 20 Μαρτίου, είχε ως εξής (Αμάλθεια, 5/1/1913):
«Η Επιτροπή της Ενώσεως των Γυμναστικών Σωματείων Μικρασίας προεκήρυξε το δεύτερον ήδη τους ποδοσ- φαιρικούς αγώνας του έτους 1913 α΄ και β΄ ομάδων συλλόγων. Και δια μεν τους αγώνας των α΄ ομάδων συλ- λόγων οίτινες άρχονται την προσεχή Κυριακήν 13 Ιανουαρίου, θέλει διαμφισβητηθεί υπό των μετεχόντων το δεύτερον ήδη έτος το υπό της Επιτροπής τεθέν τριετές επαμειβόμενον κύπελλον, όπερ κατά το παρελθόν έτος εκέρδισεν η ομάς της Αρμενικής Λέσχης των Κυνηγών, ήτις και κατέχει αυτό μέχρις ου κριθή το τελικόν αποτέ- λεσμα των εφετινών αγώνων. Δια δε τους αγώνας των β΄ ομάδων συλλόγων αρχομένους την 27ην Ιανουαρίου, η Επιτροπή έθετο ιδιαίτερον τριετές κύπελλον, όπερ το πρώτον εφέτος θέλει διαμφισβητηθή υπό των μετε- χόντων συλλόγων. Εις τους αγώνας τούτους εδήλωσαν ήδη συμμετοχήν 5 ομάδες συλλόγων, ήτοι του Πανιωνίου, του Απόλλωνος, Πέλοπος, Αρμενικής Λέσχης και Αγγλικού Ποδοσφαιρ. Ομίλου Βουρνόβα».

Την Τετάρτη 20 Φεβρουαρίου 1913 διεξήχθη ο αγώνας Πανιωνίου - Αρμενική Λέσχης στο Πανιώνιο Στάδιο.  Στον αγώνα Πανιωνίου - Απόλλων (3-0), το μεγάλο Ντέρμπι της Σμύρνης, παρευρέθη και ο μητροπολίτης Χρυσόστομος Σμύρνης Καλαφάτης. Η «Λέ­σχη Αρ­με­νί­ων Κυ­νη­γών» (ή *Hay Vorsordats Club*) είχε και πο­δο­σφαι­ρι­στές άλλων αρμε­νι­κών ο­μά­δων της Σμύρνης, δί­νο­ντάς τους το δι­καί­ω­μα να α­γω­νί­ζο­νται και σ’ αυ­τές («Βα­σπουρ­αγκάν» (1900), «Βαρ­τα­νιάν» και «Σα­χα­κιάν» που δεν αγωνίζονταν στο πρωτάθλημα).

Η βαθμολογία των ομάδων:

Είναι γνωστά τα ακόλουθα αποτελέσματα.

**Β' Κατηγορία**
Στην Β' κατηγορία συμμετείχαν σίγουρα οι β' ομάδες Πανιωνίου, Πέλοπα, Απόλλωνα. Πρωταθλητής ήταν ο Πανιώνιος, στην ομάδα του οποίου αγωνίζονταν μεταξύ άλλων οι: Χαρ. Βεντιρόζος, Κώστας Μαγγανιώτης, Θεόδωρος Δημητρίου (Μπίμπος), Αντ. Πατιάδης, Σοφοκλής Δεσποτόπουλος.

Είναι γνωστά τα ακόλουθα αποτελέσματα.

### Σχολικό πρωτάθλημα
Ο Πανιώνιος διοργάνωσε το σχολικό πρωτάθλημα με επαμοιβόμενο κύπελλο. Ξεκίνησε την Κυριακή 2 Δεκεμβρίου 1912 στο Πανιώνιο Στάδιο. Οι αγώνες διεξάγονταν στο στάδιο Πανιωνίου. Συμμετείχαν η πρωταθλήτρια Σχολή Βάξερ (Στο σμυρναϊκό τύπο αναφέρεται «Σχολή Βάξερ»)., το Αμερικανικό Λύκειο Μακλάχλαν και η Ευαγγελική Σχολή Σμύρνης. Το πρωτάθλημα κατέκτησε το Διεθνές Λύκειο Μακλάχλαν που επικράτησε και στο πρωτάθλημα με τις β΄ ομάδες.

### Άλλοι αγώνες
Αναφέρονται φιλικά ματς του Πανιωνίου με τα βρετανικά πλοία Black Prince (11/11/12) και Ivernia (3/4/13).

Συνοπτικά οι φιλικοί αγώνες:

## Νικητής

## Δείτε επίσης

## Σημειώσεις

## Παραπομπές


## Πηγές
*Ο ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΣΤΗ ΣΜΥΡΝΗ (1890 – 1922), του Ανδρέα Μπαλτά
*ΑΘΛΗΤΙΚΑ ΔΡΩΜΕΝΑ ΣΤΗ ΣΜΥΡΝΗ ΣΤΑ ΤΕΛΗ ΤΟΥ 19ου ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΡΧΕΣ ΤΟΥ 20ού ΑΙΩΝΑ
*Μεγάλη ιστορία στην Μικρά Ασία
*ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ 125 ΧΡΟΝΙΑ Β΄ ΕΚΔΟΣΗ (με το Παράρτημα «125+5 έτη»), Ν. Σμύρνη - Θοδωρής Μπελίτσος (2020)
*Ο αθλητισμός στη Σμύρνη έως το 1922 – Ποιες ποδοσφαιρικές ομάδες συνέχισαν την δραστηριότητα τους στην Ελλάδα

Κατηγορία:Αθλητισμός στη Σμύρνη
Κατηγορία:Πανελλήνιο πρωτάθλημα ποδοσφαίρου