Ελισάβετ Αλεξέγιεβνα (Λουίζα του Μπάντεν)

μικρογραφία|293x293εσ|Η Ελισάβετ Αλεξέγιεβνα σε πορτραίτο του Βλαντίμιρ Μποροβικόβσκυ 1813.
[μικρογραφία|325x325εσ|Πορτραίτο της Ελισάβετ Αλεξέγιεβνας σε πορτραίτο του <bdi>[Γκέρχαρντ φον Κούγκελγκεν.]]
Η **Λουίζα** (γερμ. *Luise von Baden*, 13/24 Ιανουαρίου 1779 - 4/16 Μαΐου 1826), μετέπειτα γνωστή ως ***Ελισάβετ Αλεξέγιεβνα*** (ρωσ.: *Елизавета Алексеевна*), του Οίκου του Τσέρινγκεν ήταν πριγκίπισσα της Βάδης και μετέπειτα αυτοκράτειρα της Ρωσίας ως σύζυγος του Αλεξάνδρου Α΄ της Ρωσίας.

## Βιογραφία

### Πρώτα χρόνια
Η *Λουίζα Μαρία Αυγούστα* γεννήθηκε στις 24 Ιανουαρίου 1779 στην Καρλσρούη και ήταν το τρίτο παιδί και η τρίτη κόρη του Καρόλου Λουδοβίκου της Βάδης και της Αμαλίας, κόρης του Λουδοβίκου Η΄ της Έσσης-Ντάρμαστατ. Όταν γεννήθηκε ήταν μικροσκοπική και αδύναμη και φαινόταν απίθανο να επιβιώσει. Μεγάλωσε στην Αυλή του παππού της στην Καρλσρούη, σε ένα κλειστό οικογενειακό περιβάλλον και παρέμεινε πολύ στενά συνδεδεμένη με τη μητέρα της, με την οποία διατήρησε στενή αλληλογραφία ως το τέλος της ζωής της. Επειδή ο παππούς της, Κάρολος Φρειδερίκος της Βάδης, δεν ήταν πλούσιος, η οικογένειά της ζούσε μέτρια για τα βασιλικά πρότυπα. Έμαθε να μιλά γερμανικά και γαλλικά, καθώς επίσης γνώριζε την γαλλική κουλτούρα, που ήταν πρότυπο εκείνη την εποχή. 

### Γάμος
Η Αικατερίνη Β΄ της Ρωσίας έψαχνε κατάλληλες νύφες για τους δύο μεγαλύτερους εγγονούς της, Αλέξανδρο και Κωνσταντίνο. Έτσι, στράφηκε στις πριγκίπισσες της Βάδης, ανιψιές της πρώτης νύφης της, Βιλελμίνης της Βάδης (Ναταλίας Αλεξέγιεβνας). Η Λουίζα ήταν τότε 13 ετών και η αδελφή της, Φρειδερίκη, 11 ετών. Πήγαν στη Ρωσία το φθινόπωρο του 1792.

μικρογραφία|397x397εσ|Η Ελισάβετ Αλεξέγιεβνα το 1795.

Η αυτοκράτειρα Αικατερίνη ενθουσιάστηκε από τη Λουίζα, βρίσκοντάς τη μοντέλο ομορφιάς, γοητείας και εντιμότητας. Ο μέλλων σύζυγός της, ο 14 χρόνος Αλέξανδρος, ήταν υψηλός και όμορφος, αλλά ντροπαλός και η ίδια πολύ νέα και άπειρη. Όμως, παρόλα αυτά, σύντομα ο καθένας τους άρχισε να τρέφει ερωτικά συναισθήματα. H Λουίζα έμαθε να μιλά τη ρωσική γλώσσα και μεταστράφηκε την Ορθοδοξία με ένα νέο όνομα: *Ελισάβετ Αλεξέγιεβνα Ρομανόβα*. Η αδελφή της επέστρεψε πίσω στη Βάδη αφήνοντάς τη μόνη στη Ρωσία.

Στις 28 Μαρτίου του 1793 τελέστηκε ο γάμος της στην Αγία Πετρούπολη. Γι' αυτό τον γάμο η Αικατερίνη έγραψε "*Ήταν ένας γάμος μεταξύ [[Ψυχή|ψυχής]] και [[Έρωτας|έρωτα]]*" στον Σαρλ Ζοζέφ Λαμοράλ, Πρίγκιπα ντε Λιν. Μετά το γάμο διέμειναν στο παλάτι των γονιών του Αλεξάνδρου στη Γκάτσινα. Η Ελισάβετ Αλεξέγιεβνα και ο Αλέξανδρος απέκτησαν δύο κόρες, των οποίων η πατρότητα αμφισβητείται: 
* τη Μαρία Αλεξάνδροβνα (29 Μαΐου 1799 - 8 Ιουλίου 1800). Η Μαρία ήταν αρκετά σκουρόχρωμη, με μαύρα μαλλιά και σκούρα μάτια. Κανείς δεν πίστευε ότι αυτό το σκουρόχρωμο παιδί ήταν κόρη δύο ξανθών με γαλανά μάτια γονέων και οι φήμες έλεγαν ότι ήταν κόρη του κόμη Τσαρτορύσκι. Έζησε 14 μήνες.
* την Ελισάβετ Αλεξάνδροβνα (15 Νοεμβρίου 1806 - 12 Μαΐου 1808). Η μητέρα της την αποκαλούσε *Ελίζ* ή *Λίσινκα*. Έζησε 18 μήνες. Η φήμες την ήθελαν κόρη του Αλεξέι Οκότνικοφ.

Η ζωή της Ελισάβετ Αλεξέγιεβνας ως μεγάλης δούκισσας ήταν αρκετά δύσκολη. Στην Αυλή συνάντησε τις έντονες ερωτικές ίντριγκες που άκμαζαν γύρω της, σε μια Αυλή όπου η μοιχεία ήταν μια αποδεκτή μορφή διασκέδασης. Ο εραστής της Αικατερίνης, Πλάτον Αλεξάντροβιτς Ζουμπόφ, προσπάθησε να την αποπλανήσει. Η χαρά στη μοναξιά της κατά τα πρώτα χρόνια του γάμου της ήταν ο σύζυγός της και μια στενή της φίλη, η κόμισσα Βαρβάρα Νικολάγιεβνα Γκολόβινα.

### Αυτοκράτειρα
Στις 24 Μαρτίου του 1801 απεβίωσε το μόνο (νόμιμο) τέκνο της Αικατερίνης Β΄, Παύλος. Η Ελισάβετ Αλεξέγιεβνα, με τον θάνατο αυτόν του πεθερού της, έγινε αυτοκράτειρα. Από τη θέση αυτή πήρε μέρος στη ζωή της Αυλής, αλλά η πρώτη γυναίκα στην Αυτοκρατορία ήταν η πεθερά της, Μαρία Φιόντοροβνα, που σε όλες τις δημόσιες εκδηλώσεις ήταν στο πλευρό του Αλεξάνδρου Α΄ και η Ελισάβετ πίσω μόνη της. Η Ελισάβετ Αλεξέγιεβνα ήταν πολύ πράος και ήρεμος άνθρωπος για να κρατάει το χέρι σε έναν ανήσυχο, ψυχρό και βασανισμένο άνθρωπο, όπως ήταν ο σύζυγός της. Το 1803 ο Αλέξανδρος ξεκίνησε μία ερωτική σχέση με την Πολωνή πριγκίπισσα Μάρια Αντόνοβνα Ναρύσκινα, που κράτησε 19 χρόνια και από την οποία προέκυψαν τρία παιδιά. Η Ναρύσκινα έκανε μία ανεπιτυχή προσπάθεια να χωρίσει ο Τσάρος την Ελισάβετ.

Η ίδια η Ελισάβετ Αλεξέγιεβνα άρχισε να ερωτοτροπεί, αρχικά με τον Πολωνό κόμη Άνταμ Γιέρζυ Τσαρτορύσκι, προσωπικό φίλο του Αλεξάνδρου, μία σχέση που κράτησε 3 χρόνια καθώς εκείνος εστάλη σε διπλωματική αποστολή. Όταν τελείωσε η σχέση τους, ξεκίνησε μία νέα σχέση με τον όμορφο Αλεξέι Γιακόβλεβιτς Οκότνικοφ, ο οποίος ήταν διοικητής του προσωπικού, αλλά αποσύρθηκε λόγω της κακής του υγείας. Η σχέση αυτή βρήκε τραγικό τέλος με το θάνατο του Οκότνικοφ το 1807, τον οποίο λέγεται ότι διέταξε ο Τσάρος ή ο αδελφός του, ο Μέγας Δούκας Κωνσταντίνος. Η αλληλογραφία της μαζί του καθώς και μερικά ημερολόγιά της καταστράφηκαν από τον άλλο αδελφό του συζύγου της, Νικόλαο. Επίσης πολλές φήμες υποστήριζαν ότι η δεύτερη κόρη της ήταν παιδί του Οκότνικοφ. Μετά τον θάνατο του Αλεξέι αισθάνθηκε εγκαταλελειμμένη και έδωσε όλη την αγάπη στο κοριτσάκι της, την Ελισάβετ Αλεξέγιεβνα, που όμως πέθανε σε ηλικία 18 μηνών από λοίμωξη. Αυτό ήταν το μεγαλύτερο πλήγμα στην ζωή της. Ο γάμος της απέτυχε επίσης να φέρει την εκπλήρωσή της. Αν και η ίδια αγαπούσε τον άντρα της και τον ενθάρρυνε σε πολλές προσωπικές και πολιτικές κρίσεις, ο Αλέξανδρος την παραμέλησε. Η σχέση τους ήταν αρμονική, αλλά συναισθηματικά απομακρυσμένη, με καθέναν να έχει ερωτικές σχέσεις έξω από το γάμο τους.

Ως αυτοκράτειρα, η Ελισάβετ Αλεξέγιεβνα έλαβε μέρος στη ζωή της Αυλής και στα καθήκοντα εκπροσώπησης, αλλά ο ρόλος τής πρώτης κυρίας στην Αυτοκρατορία ήταν αποκλειστικά για τη πεθερά της, Μαρία Φιόντοροβνα, η οποία διαδραμάτισε πιο εξέχουσα θέση από τη νέα Αυτοκράτειρα. Για σχεδόν δύο δεκαετίες, ο Αλέξανδρος και η Ελισάβετ έζησαν αρμονικά, αλλά διήγαν ξεχωριστές ζωές, καθώς και οι δύο είχαν σχέσεις. Δεν ήταν ούτε δημοφιλής στη Ρωσία, ούτε πολύ αγαπημένη στις σχέσεις της με τους Ρομανώφ.

Δυστυχώς, κατείχε μια ντροπαλή, που αναζητούσε να αποσύρεται προσωπικότητα, η οποία απέτυχε να την κάνει αγαπητή στη ρωσική Αυλή ή στους συγγενείς του συζύγου της. Προτίμησε την απλότητα και τη μοναξιά από τη λαμπρότητα και τις τελετές της ζωής στην Αυλή. Κατά τη διάρκεια των Ναπολεόντειων Πολέμων, η Ελισάβετ Αλεξέγιεβνα ήταν ένας αξιόπιστος υποστηρικτής των πολιτικών τού συζύγου της, όπως και σε άλλες προσωπικές και πολιτικές κρίσεις. Η Ελισάβετ Αλεξέγιεβνα είχε μία μαλακή, μελωδική φωνή και ένα όμορφο οβάλ πρόσωπο με ευαίσθητα χαρακτηριστικά, ελληνικό προφίλ, γαλάζια μάτια σε σχήμα αμυγδάλου και κυματιστά ξανθά μαλλιά, τα οποία συνήθως έπεφταν στους ώμους της. Με κομψή σιλουέτα, βασιλική συμπεριφορά και ένα όμορφο αγγελικό πρόσωπο, θεωρήθηκε από τους συγχρόνους της ως μία από τις πιο όμορφες γυναίκες στην Ευρώπη και ίσως το πιο όμορφο τέκνο εκείνης της εποχής. Γοητευτική, γενναιόδωρη και πνευματική, η Ελισάβετ Αλεξέγιεβνα αγαπούσε τη λογοτεχνία και τις τέχνες. Πήρε μαθήματα μουσικής από τον Λούντβιχ Βίλεμ Τέππερ ντε Φέργκιουσον.

Η Ελισάβετ Αλεξέγιεβνα δεν διαδραμάτισε σημαντικό πολιτικό ρόλο, αλλά κατά τους Ναπολεόντειους Πολέμους, υπήρξε αξιόπιστος υποστηρικτής των πολιτικών τού συζύγου της. Ακολούθησε τον σύζυγό της στο Συνέδριο της Βιέννης το 1814, όπου επανασυνδέθηκε με τον παλαιό εραστή της, τον Άνταμ Τσαρτορύσκι. Ήταν ακόμη ερωτευμένος μαζί της και συγχώρησε την προηγούμενη απιστία της με τον Οκότνικοφ. Μετά από πολλά χρόνια ζωής, στις αρχές της δεκαετίας του 1820, η Ελισάβετ Αλεξέγιεβνα και ο Αλέξανδρος συμφιλιώθηκαν. Μέχρι το 1824, ήταν και πάλι το ευτυχισμένο ζευγάρι της νεότητάς τους. 

### Θάνατος
Το 1825 υπέφερε από ασθένειες στους πνεύμονες και στα νεύρα. Καθώς και η εύθραυστη υγεία του Αλεξάνδρου επιδεινωνόταν, τον Οκτώβριο του 1825 το αυτοκρατορικό ζεύγος μετακόμισε στο Ταγκανρόγκ, όπου ο αυτοκράτορας Αλέξανδρος πέθανε την 1η Δεκεμβρίου 1825 από τύφο σε ηλικία μόλις 47 ετών. 

Η αυτοκράτειρα Ελισάβετ Αλεξέγιεβνα δεν άντεξε την απώλειά του ούτε ένα χρόνο και πέθανε από καρδιακή ανεπάρκεια σε ηλικία 47 ετών στις 16 Μαΐου 1826, πέντε μήνες μετά τον θάνατο του συζύγου της, στο Μπελυόβ κατά τη διάρκεια της επιστροφής της στην πρωτεύουσα. Ενταφιάστηκε στο πλευρό του συζύγου της στον Καθεδρικό Ναό των Αγίων Πέτρου και Παύλου στην Αγία Πετρούπολη. Ο αδελφός του Αλεξάνδρου, Κωνσταντίνος, είχε νυμφευτεί το 1820 μοργανατικά, έτσι αποκλειόταν της διαδοχής. Αυτοκράτορας έγινε ο επόμενος αδελφός, Νικόλαος.

## Οικογένεια
Παντρεύτηκε το Μεγάλο Δούκα Αλέξανδρο Πάβολβιτς της Ρωσίας (μετέπειτα ''Αλέξανδρο Α΄'') και απέκτησαν δύο κόρες:
* Μαρία Αλεξάνδροβνα (1799 - 1800).
* Ελισάβετ Αλεξάνδροβνα (1806 - 1808).

## Πρόγονοι

## Πινακοθήκη

Αρχείο:Elizaveta Alexeevna by Vigee-Lebrun (1802, priv.coll.).jpg|Πορτραίτο της Ελισάβετ Αλεξέγιεβνας από την Ελιζαμπέτ Λουίζ Βιζέ λε Μπρεν (1802).
Αρχείο:Elizabeth Alexeevna with mirror by J.L.Mosnier (1802, Tretyakov gallery).jpg|Πορτραίτο της Ελισάβετ Αλεξέγιεβνας από τον Ζαν-Λωράν Μονιέ (1802).
Αρχείο:Mother with child by Emmanuel de la Selle de Chateaubourg.jpg|Πιθανό πορτραίτο της Ελισάβετ Αλεξέγιεβνας με την κόρη της, Μαρία, από τον Κάρλο Ρεσταλλίνο (1803).
Αρχείο:Elizabeth Alexeevna by J.L.Mosnier (1805-6, Chelyabinsk museum).jpg|Πορτραίτο της Ελισάβετ Αλεξέγιεβνας από τον Ζαν-Λωράν Μονιέ (1805).


## Παραπομπές


Κατηγορία:Γερμανοί ευγενείς
Κατηγορία:Οίκος του Τσέρινγκεν
Κατηγορία:Πριγκίπισσες της Γερμανίας
Κατηγορία:Πριγκίπισσες της Βάδης
Κατηγορία:Οίκος του Σλέσβιχ-Χόλσταϊν-Γκόττορπ
Κατηγορία:Αυτοκράτειρες της Ρωσίας
Κατηγορία:Μεγάλες Δούκισσες της Ρωσίας
Κατηγορία:Δούκισσες του Χόλσταϊν-Γκόττορπ