Τσομπανίδες (μπεηλίκι)

Οι **Τσομπανίδες***, Chobanids* (σύγχρονα τουρκικ.: *Çobanoğulları*, *Çobanoğulları Beyliği*) ήταν η κυρίαρχη δυναστεία του τουρκικού μπεηλικιού (πριγκιπάτου) της Μ. Ασίας, που ήλεγχε την πόλη και την περιοχή της Κασταμονής τον 13ο αι.

## Ιστορία
Ο ιδρυτής της δυναστείας ήταν ο Χουσαμετίν Τσομπάν, ένας εξέχων πολιτικός Καγί και διοικητής των σουλτάνων του Ρουμ κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Καϊκαούς Α΄ και του διαδόχου του Καϊκουβάδ Α΄.  Στις πρώτες δεκαετίες του 13ου αι. ο Χουσαμετίν Τσομπάν ήταν ένας από τους διοικητές των επιδρομών, που επέκτειναν την περιοχή των Σελτζούκων στη βόρεια Μ. Ασία εις βάρος της Βυζαντινής αυτοκρατορίας της Τραπεζούντας. Ως αποτέλεσμα, είχε αποκτήσει την Κασταμονή ως φέουδο. Μεταξύ 1224 και 1227 ηγήθηκε επίσης του στρατού και του στόλου των Σελτζούκων, που απέπλευσαν από τη Σινώπη και κατέλαβαν και οχύρωσαν την πόλη Σουντάκ στην Κριμαία.  

Μετά το τέλος του Χουσαμετίν Τσομπάν, οι κληρονομικές του κτήσεις με κέντρο την Κασταμονή κυβερνήθηκαν αντίστοιχα από τον γιο και τον εγγονό του, Αλπ Γιουρέκ και Γιαβλάκ Αρσλάν. Μέχρι τα τελευταία χρόνια της βασιλείας του Γιαβλάκ Αρσλάν, οι Τσομπανίδες μπέηδες ακολουθούσαν μία συνετή πολιτική υποταγής στους Μογγόλους, οι οποίοι είχαν εδραιώσει την ηγεμονία τους στη Μ. Ασία μετά τη Μάχη του Κιοσέ Νταγ.  Μία εξέγερση τελικά από τον Γιαβλάκ Αρσλάν, είχε ως αποτέλεσμα τον θάνατό του σε μάχη πριν από την Κασταμονή, εναντίον των συνδυασμένων Σελτζουκικών-Μογγολικών δυνάμεων, και η περιοχή απονεμήθηκε στον Σελτζούκο διοικητή Σεμσεντίν Γιαμάν Τζαντάρ, του οποίου οι απόγονοι ίδρυσαν το μπεηλίκι του Τζαντάρ με κέντρο την ίδια περιοχή και τις γύρω περιοχές.

Παρόλο που ο Γιαμάν Τζαντάρ εκδιώχθηκε στιγμιαία από την περιοχή από τον γιο τού Γιαβλάκ Αρσλάν, Τσομπανογλού Μαχμούτ μπέη, ο οποίος οργάνωσε επίσης περαιτέρω επιδρομές σε βυζαντινό έδαφος για να επεκτείνει την επικράτειά του, το 1309, αυτός ο τελευταίος *μπέης* των Τσομπανιδών δέχτηκε επίθεση από τον γιο τού Σεμσεντίν Γιαμάν Τζαντάρ, Τζανταρογλού Σουλεϊμάν πασά και η περιοχή της Κασταμονής προσαρτήθηκε για άλλη μία φορά στο μπεηλίκι του Τζαντάρ .

Σύγχρονες, ή σχεδόν σύγχρονες, πηγές για την ιστορία της δυναστείας των Τσομπανιδών περιλαμβάνουν τους Βυζαντινούς ιστορικούς Γεώργιο Παχυμέρη και Νικηφόρο Γρηγορά και τον Σελτζούκο ιστορικό Ιμπν Μπιμπί. 

Η δυναστεία των Τσομπανιδών άφησε σημαντικά αρχιτεκτονικά έργα μέσα και γύρω από την Κασταμονή. Οι Οθωμανοί ήταν υποτελείς μεταξύ 1281 και 1299, αλλά κήρυξαν την ανεξαρτησία τους, αφότου ο Γιαβλάκ Αρσλάν σταμάτησε τις επιδρομές των Βυζαντινών το 1299.

## Κατάλογος ηγεμόνων

## Δείτε επίσης
* Κατάλογος σουνιτικών μουσουλμανικών δυναστειών

## Αναφορές

## Περαιτέρω ανάγνωση
* Dianat, Ali Akbar; Gholami, Rahim. "Chūpān Oghullari". In Madelung, Wilferd; Daftary, Farhad (eds.). Encyclopaedia Islamica Online. Brill Online. ISSN 1875-9831.

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* "Çobanoğlu" (in Turkish). Archived from the original on 2016-05-08. Retrieved 2007-06-05.
* Kemâl Kutgün Eyüpgiller. "Fiziksel gelişimi, anıtsal yapıları ve konutları" (PDF). Kastamonu Kent Tarihi (Kastamonu City History) (in Turkish). Utrecht University. Archived from the original (PDF) on 2005-05-05.

Κατηγορία:Σουνιτικές δυναστείες
Κατηγορία:Ιστορία της Επαρχίας Κασταμονής