Καντάν

Ο **Καντάν**, *Kadan, Qadan*, ήταν γιος του 2ου Μεγάλου Χαν των Μογγόλων, Ογκεντέι, και μίας παλλακίδας. Ήταν εγγονός του Τζένγκις Χαν και αδελφός του Γκουγιούκ Χαν. Κατά τη διάρκεια της μογγολικής εισβολής στην Ευρώπη, ο Καντάν, μαζί με τον εξάδελφό του Μπαϊντάρ (γιο του Τσαγκατάι Χαν) και τον Ορντά Χαν (τον μεγαλύτερο αδελφό του Μπατού Χαν και χαν της Λευκής Ορδής), ηγήθηκαν τού μογγολικού αντιπερισπασμού που επιτέθηκε στην Πολωνία, ενώ η κύρια μογγολική δύναμη χτύπησε το βασίλειο της Ουγγαρίας.

## Βιογραφία
Γεννήθηκε από την Εργκέν, παλλακίδα του Ογκεντέι Χαν. Ο μόνος αμφιθαλής αδελφός του είναι ο Μελίγκ. Στις αρχές του 1241 οι δυνάμεις του Καντάν λεηλάτησαν τις πολωνικές πόλεις Λούμπλιν, Ζαβίχοστ και Σαντομιέζ. Στη συνέχεια ο Καντάν επιτέθηκε στη Μαζοβία, ενώ ο Μπαϊντάρ έκαψε την εκκενωμένη πολωνική πρωτεύουσα Κρακοβία και στη συνέχεια στο Μπίτομ, και ο Ορντά Χαν επιτέθηκε στα νοτιοδυτικά σύνορα της Λιθουανίας. Οι τρεις ηγέτες επρόκειτο στη συνέχεια να επιτεθούν στην πρωτεύουσα της Σιλεσίας, Βρότσλαβ. Ο Μπαϊντάρ άρχισε να πολιορκεί την πόλη, αλλά βάδισε βόρεια με τον Καντάν και τον Ορντά προς τη Λεγκνίτσα για να νικήσει τις δυνάμεις του Ερρίκου Β΄ του Ευσεβούς δούκα της Σιλεσίας και υψηλού δούκα της Πολωνίας, πριν προλάβει να ενωθεί με τον βασιλιά Βεντσέσλαο Α΄ της Βοημίας. Αφού νίκησαν ορισμένες δυνάμεις του Κόνραντ Α΄ της Μαζοβίας, οι δυνάμεις του Καντάν ενώθηκαν με αυτές του Μπαϊντάρ και του Ορντά στη Λεγκνίτσα. Ο χριστιανικός στρατός συντρίφθηκε στη Μάχη της Λεγκνίτσα στις 9 Απριλίου 1241.

Οι απώλειες των Μογγόλων ήταν μεγαλύτερες από τις αναμενόμενες στη μάχη, ωστόσο, και ο Καντάν δίστασε να επιτεθεί άμεσα στις βοημικές δυνάμεις του Βεγκέσλαου. Ο Καντάν και ο Μπαϊντάρ αψιμαχήθηκαν εναντίον των Βοημών, και κατάφεραν να εμποδίσουν τον βασιλιά της Βοημίας να βοηθήσει τον βασιλιά Μπέλα Δ΄ της Ουγγαρίας. Αφού επιτέθηκαν στη Μοραβία, η μογγολική αντιπερισπαστική δύναμη πήγε στην Ουγγαρία.
[μικρογραφία|210x210εσ|Η πολιορκία του [Όλομοουτς|Ολομόουτς από τον Καντάν.]]
Κατά τη διάρκεια του χειμώνα του 1241-42, ο Καντάν λεηλάτησε τη Βούδα καθ' οδόν προς το Γκυόρ. Ενώ πολιορκούσε Ιταλούς μισθοφόρους που υπερασπίζονταν το Σεκεσφεχέρβαρ, ο Καντάν αναγκάστηκε να αποσύρει τα στρατεύματά του μετά από ένα πρώιμο λιώσιμο του πάγου, που πλημμύρισε τη γη γύρω από την πόλη. Ο Μογγόλος πρίγκιπας στάλθηκε στη συνέχεια νότια με ένα tumen για να αναζητήσει τον Μπέλα Δ΄ στην Κροατία. Ο Καντάν αναζήτησε πρώτα τον Ούγγρο βασιλιά στο Ζάγκρεμπ, το οποίο λεηλάτησε, και στη συνέχεια τον καταδίωξε στη Δαλματία . Ενώ ο Μπέλα Δ΄ κρυβόταν στο Τρογκίρ, οι Μογγόλοι υπό την ηγεσία του Καντάν, τον Μάρτιο του 1242 στο φρούριο Κλις στην Κροατία, βίωσαν την πρώτη τους ευρωπαϊκή στρατιωτική αποτυχία, ενώ καταδίωκαν τον επικεφαλής του Μπέλα Δ΄ της Ουγγαρίας.  Ο Καντάν διέταξε την εκτέλεση των Ούγγρων αιχμαλώτων του, καθώς οι προμήθειες άρχισαν να εξαντλούνται. Προς έκπληξη του βασιλιά, ο Καντάν κατευθύνθηκε νότια, περνώντας το Τρογκίρ, προς τη Ραγούσα (Ντουμπρόβνικ). Ενώ πλησίαζε στη Σκούταρι, ο Καντάν άκουσε για το τέλος τού πατέρα του, Ογκεντέι Χαν. Οι επιδρομές του Καντάν στη Βουλγαρία κατά την υποχώρησή του από την Κεντρική Ευρώπη, ώθησαν τον νεαρό Καλιμάν Α΄ της Βουλγαρίας να αποτίσει φόρο υποτέλειας, και να δεχτεί τον Μπατού Χαν ως επικυρίαεχό του.

Το 1251 ο Καντάν δέχτηκε την εκλογή του Μονγκέ Χαν ως χαγάν. Σύμφωνα με τον Ρενέ Γκρουσέ, πιθανότατα βοήθησε τον τελευταίο να συλλάβει τον Ελτζιγιντέι, τον αρχιστράτηγο του Γκιουκ. Ο Καντάν ήταν πιστός στον Κουμπλάι Χαν, και υποστήριξε τον στρατό του εναντίον του Αρίκ Μποκέ στον Εμφύλιο Πόλεμο των Τολουιδών. Διοίκησε έναν μογγολικό στρατό στην πρώτη μάχη με τον Αρίκ Μποκέ, και σκότωσε τον στρατηγό του, τον Αλαντάρ.

Σε πολλές μεσαιωνικές πηγές, το όνομα Kαντάν μεταφράστηκε λανθασμένα από τους χρονικογράφους ως Kαϊντού, γεγονός που οδήγησε σε σύγχυση σχετικά με το ποιος συμμετείχε στην ευρωπαϊκή εκστρατεία.  Συγχέεται επίσης με έναν άλλο αδελφό, τον Kοντέν, ο οποίος είχε επιρροή στο Θιβέτ.

## Οικογένεια
( Ογκεντέι Χαν ＞窩闊台,اوگتاى قاآن/Ūgtāī Qā'ān)

* Kαντάν ＞合丹/hédān,قدان اغور/Qadān āghūr)
** (Ντορτζί ＞覩爾赤/dǔěrchì,دورجی/Dūrjī)
*** (Σοσέ ＞小薛/xiǎoxuē,سوسه/Sūse)
**** (Σινγκιμπάλ ＞星吉班/xīngjíbān)
**** (Ασκικμπά ＞اسکبه/Ασκίμπα)
** (Γιεσούρ ＞也速児/yěsùér,ییسور/Yīsūr)
** (Κιμπκάκ ＞قبچاق/Qibchāq)
*** (Κουρίλ ＞قوریل/Κουρίλ)
** (Κανταάν ουμπούκ ＞قدان اوبوک/Qadān ūbūk)
** (Κουρμσί ογιούλ (قورمشی/٫rmshī)
** (Γιέι 㼞یه/Γιέι)
*** (Ορούκ τεμούρ ＞اورک تیمور/Ūrk tīmūr)
*** (Γιίς τεμούρ ＞ایش Timor/Yīsh tīmūr)
** (Εμπουγκέν ＞也不干/yěbúgān,ابوکانAbūkān)
*** (Κορανγκσά ＞火郎撒/huǒlángsā)
** (Γιεσούν τουά,也孫脱/yěsūntuō)
** (Κονικί ＞火你/huǒnǐ)
*** (Γιοτζού ＞咬住/yǎozhù)
*** (Nογκάι ＞那海/nàhǎi)

## Αναφορές

Κατηγορία:Μπορτζίγκιν