open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Βιέλλα

[thumb|275px|Σύγχρονη ανακατασκευή πεντάχορδης βιέλλας με βάση απεικόνιση του [Χανς Μέμλινγκ]]
[thumb|275px|Σύγχρονη ανακατασκευή ωοειδούς (γαλλικού τύπου) βιέλλας από την Ισπανία, με βάση ανάγλυφο στο «[Πρόπυλο της δόξας» του Καθεδρικού Ναού του Σαντιάγο ντε Κομποστέλα]]
Η **βιέλλα** (από το ιταλικό *viella*) ή το **βιελ** (γαλλ. *vièle*) είναι μεσαιωνικό και αναγεννησιακό έγχορδο μουσικό όργανο που παίζεται με δοξάρι («τοξωτό έγχορδο»), πρόδρομος του βιολιού, ένα από τα σπουδαιότερα έγχορδα κατά τον 12ο και τον 13ο αιώνα.

Η βιέλλα ήταν παρόμοια με το σημερινό βιολί, αλλά με κάπως μακρύτερο και παχύτερο σώμα. Είχε τρεις έως πέντε χορδές (κατά πάσα πιθανότητα σχεδόν πάντοτε με πέντε χορδές) κατασκευασμένες από έντερο, και φυλλόσχημη κεφαλή (το τμήμα όπου βρίσκονται τα κλειδιά) με τα κλειδιά στην επάνω επιφάνεια. Σε κάποιες περιπτώσεις είχε σώμα σε σχήμα «8», αλλά ανεξαρτήτως της εξωτερικής μορφής το αντηχείο αποτελείτο από ράχη και κοιλία συνενωμένες με πλευρικά ξύλα. Το πλέον συνηθισμένο σχήμα που δινόταν στις πρώτες βιέλλες στη Γαλλία ήταν το ωοειδές, που με τις τροποποιήσεις του παρέμεινε το συνηθέστερο μέχρι που η ιταλική *lira da braccio* επιβεβαιώθηκε ως καλύτερος τύπος, οδηγώντας τελικώς στο βιολί.

Οι βιέλλες συγκαταλέγονταν ανάμεσα στα δημοφιλέστερα όργανα της Δυτικής Ευρώπης κατά τον Μεσαίωνα. Τη χρησιμοποιούσαν τροβαδούροι και μενεστρέλοι από τον 13ο μέχρι τον 15ο αιώνα. Η βιέλλα πιθανώς κατάγεται από τη λεγόμενη βυζαντινή λύρα, αχλαδόσχημο έγχορδο που είχε επικρατήσει σε εδάφη της Ανατολικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας και το οποίο είχε επιδράσεις από το αραβικό τοξωτό έγχορδο ρεμπάμπ. Σώζονται πολλές μεσαιωνικές εικονογραφήσεις διάφορων τύπων από βιέλλες σε εικονογραφημένα χειρόγραφα, γλυπτά και ζωγραφικούς πίνακες.

Από τα μέσα ή από τα τέλη του 15ου αιώνα η λέξη *vielle* αναφέρεται πλέον στο πληκτροφόρο όργανο *hurdy-gurdy*, ως συντομευμένη μορφή της πλήρους ονομασίας *vielle à roue* (= «βιέλλα με τροχό»).

Πολλά σημερινά μουσικά σύνολα που σχηματίσθηκαν προκειμένου να παίζουν αναγεννησιακή ή μεσαιωνική μουσική χρησιμοποιούν μερικές φορές τη βιέλλα, μαζί με ανατολικά όργανα όπως τo ρεμπέκ και το σαζ.

## Παραπομπές


## Πηγές
* Το ομώνυμο λήμμα στη *Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια* «Χάρη Πάτση», τόμος 8, σελ. 461

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* Vielles «Πολωνικά λαϊκά μουσικά όργανα»
* Βάση δεδομένων ''Musiconis'', Πανεπιστήμιο της Σορβόννης

Κατηγορία:Έγχορδα μουσικά όργανα με δοξάρι
Κατηγορία:Μουσικά όργανα της Αναγέννησης
Κατηγορία:Μεσαιωνική μουσική
Ζαν ντε Βιεν

Ο **Ζαν ντε Βιεν** (, περ. 1341 – 25 Σεπτεμβρίου 1396) ήταν Γάλλος ναύαρχος και στρατηγός που είχε τον τίτλο του «Ναυάρχου της Γαλλίας». Διακρίθηκε στον Εκατονταετή Πόλεμο και σκοτώθηκε μαχόμενος κατά των Τούρκων στη Μάχη της Νικοπόλεως.

Γεννήθηκε στο Ντολ του Φρανς-Κοντέ, που τότε ανήκε στην Αγία Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία. Ως γόνος οικογενείας ευγενών, άρχισε τη στρατιωτική σταδιοδρομία του σε ηλικία 19 ετών, έγινε ιππότης σε ηλικία μόλις 21 ετών και στα 24 διορίσθηκε κυβερνήτης (*Capitaine général*) του Φρανς-Κοντέ. Το 1366-1367 συμμετείχε στη Σταυροφορία της Σαβοΐας στα Βαλκάνια, της οποίας ηγήθηκε ο Αμεδαίος ΣΤ΄ της Σαβοΐας. Το 1373 ο βασιλιάς Κάρολος Ε΄ της Γαλλίας έδωσε στον Ζαν ντε Βιέν τον τίτλο του Ναυάρχου της Γαλλίας. Ο ντε Βιεν αναδιοργάνωσε το γαλλικό πολεμικό ναυτικό, ξεκίνησε ένα σημαντικό πρόγραμμα ναυπηγήσεων, δημιούργησε μια αποτελεσματική ακτοφυλακή, οργάνωσε παρατηρητήρια κατά μήκος των ακτών και θέσπισε τη χορήγηση αδειών για τη ναυπήγηση και την πώληση πλοίων.

Ο Ζαν ντε Βιέν ήταν ένας από τους πρώτους που κατάλαβε ότι μόνο με ναυτικές επιχειρήσεις μπορύσε να πληγεί σοβαρά η Αγγλία. Προς τούτο ζήτησε την ισχυρή στήριξη από μέρους του Γάλλου βασιλέως και διεξήγαγε αρκετές πολεμικές επιχειρήσεις στη Νήσο Ουάιτ και στους λιμένες της νότιας ακτής της Αγγλίας.

Από το 1381 έως το 1385 ο ντε Βιεν πολέμησε εναντίον της Φλάνδρας, με πλέον αξιοσημείωτη τη Μάχη του Ρόοζμπεκε (1382). Το 1385 κατεναυμάχησε μια αγγλική αρμάδα υπό τον Θωμά Πέρσυ, η οποία επιχειρούσε να αποκλείσει τους Γάλλους από τις εκβολές του Σλυ. Το ίδιο έτος, επικεφαλής ενός στόλου 180 πλοίων πραγματοποίησε απόβαση γαλλικών στρατιωτικών μονάδων στη Σκωτία με πρόθεση να εισβάλει από εκεί στην Αγγλία. Η δύναμη αυτή πολιόρκησε και κατέλαβε το κάστρο του Γουόρκ ον Τουήντ (*Wark on Tweed Castle*) στο Νορθάμπερλαντ, αλλά τελικώς υποχρεώθηκε να αποσυρθεί. Μετά την άνοδο στον γαλλικό θρόνο του Καρόλου ΣΤ΄ το γαλλικό ναυτικό αφέθηκε να παρακμάσει, καθώς ο νέος βασιλιάς δεν είχε το ενδιαφέρον που επέδειξε ο πατέρας του για αυτό. Απογοητευμένος, ο ντε Βιεν έλαβε μέρος στη λεγόμενη «Σταυροφορία της Μπαρμπαριάς» και μετά σε εκείνη του Σιγισμούνδου εναντίον της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Σκοτώθηκε μαχόμενος κατά των Τούρκων στη Μάχη της Νικοπόλεως σε ηλικία περίπου 55 ετών.

Αρκετά πλοία του σύγχρονου γαλλικού Πολεμικού Ναυτικού πήραν το όνομα του Ζαν ντε Βιεν, ενδεικτικά:
* Το ελαφρό καταδρομικό «Ζαν ντε Βιεν», που ολοκληρώθηκε το 1937 και βυθίστηκε στην Τουλόν τον Νοέμβριο του 1942.
* Η  φρεγάτα «Ζαν ντε Βιεν», που ολοκληρώθηκε το 1984 και αποσύρθηκε το 2019.

## Παραπομπές


## Πηγές
* Το λήμμα «Βιεν Ιωάννης ντε-» στη *Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια* «Χάρη Πάτση», τόμος 8, σελ. 461

Κατηγορία:Ναύαρχοι της Γαλλίας
Κατηγορία:Γάλλοι στρατηγοί
Κατηγορία:Πρόσωπα του Εκατονταετούς Πολέμου
Αντόλφ-Τεοντόρ Μπροννιάρ

Ο **Αντόλφ-Τεοντόρ Μπροννιάρ** (, 14 Ιανουαρίου 1801 – 18 Φεβρουαρίου 1876) ήταν Γάλλος βοτανολόγος, με πρωτοποριακό έργο στο θέμα των σχέσεων ανάμεσα στα εξαφανισμένα και τα σύγχρονα φυτά, για το οποίο χαρακτηρίσθηκε «πατέρας της παλαιοβοτανικής». Ο Αντόλφ-Τεοντόρ ήταν γιος του επιφανούς γεωλόγου και παλαιοντολόγου Αλεξάντρ Μπροννιάρ και εγγονός του αρχιτέκτονα Αλεξάντρ-Τεοντόρ Μπροννιάρ.

Ο Αντόλφ-Τεοντόρ γεννήθηκε στο Παρίσι και εκπόνησε τη διατριβή του με θέμα την οικογένεια φυτών *[[Rhamnaceae]]* (στην οποία ανήκει π.χ. η τζιτζιφιά). Μετά εργάσθηκε στο Εθνικό Μουσείο Φυσικής Ιστορίας μέχρι τον θάνατό του.

Το 1822 δημοσίευσε την πρώτη εργασία του επί της ταξινομήσεως και κατανομής των απολιθωμάτων φυτών. Ακολούθησαν αρκετές άλλες εργασίες επί του θέματος, που κορυφώθηκαν με το θεμελιώδες έργο του *Histoire des végétaux fossiles* (= «ιστορία των απολιθωμένων φυτών», τόμος Α΄ 1828, τόμος Β΄ 1837). Μαζί με 15 άλλους βοτανολόγους, ο Μπροννιάρ ίδρυσε τη Βοτανική Εταιρεία της Γαλλίας το 1854 και διετέλεσε ο πρώτος πρόεδρός της.

* Η τυποποιημένη συντομογραφία συγγραφέως **Brongn.** χρησιμοποιείται διεθνώς για αναφορά στον Αντόλφ-Τεοντόρ Μπροννιάρ στη βοτανική βιβλιογραφία.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Γάλλοι βοτανολόγοι
Ελί-Αμπέλ Καριέρ

Ο **Ελί-Αμπέλ Καριέρ** (, 4 Ιουνίου 1818 – 17 Αυγούστου 1896) ήταν Γάλλος βοτανολόγος που σταδιοδρόμησε στο Παρίσι. Υπήρξε παγκόσμια αυθεντία στα κωνοφόρα, ορίζοντας πολλά νέα είδη τους, καθώς και τα γένη *[[Tsuga]]*, *[[Keteleeria]]* και *[[Pseudotsuga]]*. Το σημαντικότερο σύγγραμμά του είναι το *Traité Général des Conifères* (= «γενική πραγματεία των κωνοφόρων»), που δημοσιεύθηκε το 1855 και σε 2η, ευρύτατα αναθεωρημένη έκδοση το 1867.

Δημοσίευσε επίσης έργα στο πεδίο της κηπουρικής, όπως τα:

* *Guide pratique du jardinier multiplicateur: ou art de propager les végétaux par semis, boutures, greffes, etc.*, 1856
* *Flore des jardins de l'Europe: manuel général des plantes, arbres et arbustes, comprenant leur origine, description, culture ...*, Librairie agricole de la Maison rustique, Παρίσι 1857
* *Entretiens familiers sur l'horticulture* (1860)
* *Encyclopédie horticole* (1862)
* *Production et fixation des variétés dans les végétaux* (1865)
* *Origine des plantes domestiques démontrée par la culture du radis sauvage*, 1869
* *Semis et mise à fruit des arbres fruitiers* (1881).

Η τυποποιημένη συντομογραφία συγγραφέως **Carrière** χρησιμοποιείται διεθνώς για αναφορά στον Ελί-Αμπέλ Καριέρ στη βοτανική βιβλιογραφία.

## Παραπομπές


## Πηγές
* Williams, Roger L.: «An intellectual biography of Elie-Abel Carrière», *Brittonia*, τόμ. 56 (έτος 2004), σσ. 365-374

Κατηγορία:Γάλλοι βοτανολόγοι
Ορθόδοξη Εκκλησία Παλαιού Ημερολογίου της Ρουμανίας

**Η Ορθόδοξη Εκκλησία** **Παλαιού Ημερολογίου στη Ρουμανία** ιδρύθηκε το 1924, όταν η Ρουμανική Ορθόδοξη Εκκλησία εισήγαγε το διορθωμένο Ιουλιανό ημερολόγιο, μια πράξη που καθόρισε μια ομάδα ιερέων και πιστών να συνεχίσουν να γιορτάζουν τις γιορτές σύμφωνα με το παλιό Ιουλιανό ημερολόγιο.

## Ιστορία

Ο διαχωρισμός της Παλαιάς και της Νέας Ορθόδοξης Εκκλησίας έγινε το 1923, όταν στην Κωνσταντινούπολη αποφασίστηκε η μετάβαση από το Ιουλιανό ημερολόγιο στο Γρηγοριανό ημερολόγιο. Ο μόνος αντίπαλος της αλλαγής, ο Μητροπολίτης Βισσαρίων Πουίου, εξορίστηκε το 1944 στη Δύση, πεθαίνοντας στο Παρίσι. 

Ο πιο διάσημος αντίπαλος της εισαγωγής του νέου ημερολογίου ήταν ο ιερομόναχος Glicherie Tanase. Έπρεπε να εγκαταλείψει το Μοναστήρι Neamț-Ερμιτάζ Pocrov και να χτίσει άλλους χώρους λατρείας για να μπορέσει να υπηρετήσει σύμφωνα με το παλιό ημερολόγιο. Αργότερα έγινε ο πρώτος μητροπολίτης της Ρουμανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας παλαιού τύπου, εντός της οποίας δημιουργήθηκε μια νέα ιεραρχία.

Η Παλαιού Τύπου Ορθόδοξη Εκκλησία στη Ρουμανία έχει μια αυτόνομη μητρόπολη με έδρα τη Σλατιοάρα στην κοινότητα Ράσκα, στην επαρχία Σουτσεάβα. Μεταξύ 1985 και 1992, ηγέτης της Παλαιάς Ορθόδοξης Εκκλησίας ήταν ο Μητροπολίτης Σιλβέστρος Ονοφραίος. Ο πρώτος πρόεδρος της Συνόδου της Ρουμανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας παλαιού τύπου είναι ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Ευλόγιος Νίκας, ο οποίος ακολουθείται από 9 επισκόπους. 

## Ηγέτες

* Galaction Cordun (1955–1959)
* Glicherie Tănase (1959–1985)
* Silvestru Onofrei (1985–1992)
* Vlasie Mogârzan (1992–2022)
* Demosten Ioniță (2022–2024)
* Evloghie Nica (2024– )

## Περαιτέρω ανάγνωση
* Florian Bichir - *Dosarul "Mitropolitul Galaction Cordun*, Editura Agnos, 2012 (ISBN: 978-973-1801-93-3)
**„Ortodocșii de lângă noi. Studiu istoric și canonic al Bisericii Ortodoxe de Stil Vechi din România. Documente inedite din Arhiva Securității"*, Florian Bichir, editura Mirton, 2012 - recenzie

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* Επίσημη Ιστοσελίδα
* OrthodoxWiki - Old Calendar Orthodox Church of Romania

## Παραπομπές


Κατηγορία:Χριστιανικά δόγματα
Παλαιοημερολογιτες
HMS Sentinel (P256)

Το **HMS&nbsp;''Subtle*** ήταν [[υποβρύχιο]] [[κλάση πλοίου|κλάσης]] *S*, συγκεκριμένα ένα από τα σκάφη της τρίτης ομάδας. Ναυπηγήθηκε στα χρόνια του [[ΒΠΠ|Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου]] και εντάχθηκε σε υπηρεσία λίγο μετά το τέλος του. Παρέμεινε ενεργό μέχρι τον παροπλισμό του στις αρχές της δεκαετίας του 1960.

== Περιγραφή ==

Στα δεκαεπτά σκάφη της τρίτης ομάδας υποβρυχίων κλάσης *S* ενσωματώθηκαν σημαντικές βελτιώσεις και αλλαγές. Ενισχύθηκε το κήτος τους, μπορούσαν να μεταφέρουν μεγαλύτερη ποσότητα καυσίμων και έγιναν αλλαγές στον οπλισμό τους. Είχαν ολικό μήκος 66,1&nbsp;m, πλάτος 7,2&nbsp;m και [[βύθισμα]] 4,3&nbsp;m. Το [[εκτόπισμα|εκτόπισμά]] τους ήταν 827&nbsp;t (814&nbsp;LT) στην επιφάνεια και 1006&nbsp;t (990&nbsp;LT) σε κατάδυση και το πλήρωμά τους αποτελούνταν από 48 αξιωματικούς, υπαξιωματικούς και ναύτες. Επίσης μπορούσαν να επιχειρούν σε βάθος έως και 106,7&nbsp;m.

Στην επιφάνεια προωθούνταν από δύο [[ντηζελοκινητήρας|ντηζελοκινητήρες]] μέγιστης ισχύος 950&nbsp;bhp ενώ εν καταδύσει το έργο αυτό αναλάμβαναν δύο [[ηλεκτροκινητήρας|ηλεκτροκινητήρες]] των 650&nbsp;hp. Μπορούσαν να φθάσουν τους 14,75&nbsp;[[Κόμβος|kn]] στην επιφάνεια και τους 9&nbsp;kn σε κατάδυση και η εμβέλειά τους ήταν  με ταχύτητα πλεύσης 10&nbsp;kn και  με ταχύτητα πλεύσης 3&nbsp;kn αντιστοίχως.

Διέθεταν έξι [[τορπιλοσωλήνας|τορπιλοσωλήνες]] των 533&nbsp;mm στην πλώρη και μπορούσαν να μεταφέρουν δώδεκα [[τορπίλη|τορπίλες]] συνολικά. Εναλλακτικά μπορούσαν να μεταφέρουν δώδεκα [[νάρκη θαλάσσης|νάρκες]] αντί των τορπιλών. Το σκάφος ήταν επίσης εξοπλισμένο με ένα πυροβόλο των 102&nbsp;mm.

== Επιχειρησιακή ιστορία ==
Το *Sentinel'' ναυπηγήθηκε στις εγκαταστάσεις της Scotts στο Γκρήνοκ (Greenock). Καθελκύστηκε στις 27 Ιουλίου 1945. Εντάχθηκε σε υπηρεσία μετά το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου και δεν έλαβε μέρος σε πολεμικές επιχειρήσεις. Το 1953 συμμετείχε στη μεγάλη Ναυτική Επιθεώρηση για τον εορτασμό της στέψης της βασίλισσας Ελισάβετ. Εν τέλει πωλήθηκε για σκραπ τον Φεβρουάριο του 1962.

## Παραπομπές


## Βιβλιογραφία
* 
* 
* 
* 
* 

Κατηγορία:Υποβρύχια κλάσης S (1931)
Κατηγορία:Βρετανικά υποβρύχια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου
Αγγειομυολίπωμα

Το **αγγειομυολίπωμα** (ΑΜΛ) είναι ένας καλοήθης όγκος που αποτελείται από λίπος, αιμοφόρα αγγεία και μυϊκό ιστό, και εντοπίζεται συνήθως στο νεφρό. Τα αγγειομυολιπώματα σπάνια εμφανίζουν συμπτώματα, αλλά ενίοτε μπορεί να προκαλέσουν αίμα στα ούρα ή να μεγαλώσουν φτάνοντας σε τέτοιο μέγεθος που να προκαλείται πόνος. Οι επιπλοκές μπορεί να περιλαμβάνουν αιμορραγικό σοκ και νεφρική ανεπάρκεια. Μερικές φορές μπορεί να επηρεαστούν και άλλα όργανα, όπως το συκώτι.

Εμφανίζονται σε έως και 90% των περιπτώσεων οζώδους σκλήρυνσης (TSC) και σε 50% των περιπτώσεων λεμφαγγειολειομυομάτωσης (LAM). Στην οζώδη σκλήρυνση συναντώνται συχνά πολλαπλές βλάβες. Μπορούν επίσης να εμφανιστούν χωρίς συγκεκριμένη αιτία. Συνήθως μπορούν να διαγνωστούν με αξονική ή μαγνητική τομογραφία.

Συχνά μπορεί να παρατηρηθεί μικρό αγγειομυολίπωμα που δεν εμφανίζει συμπτώματα. Μεγαλύτερα ή συμπτωματικά αγγειομυολιπώματα μπορούν να αντιμετωπιστούν με χειρουργική αφαίρεση, εμβολισμό ή εκτομή. Σε περιπτώσεις που οφείλονται σε οζώδη σκλήρυνση ή λεμφαγγειολειομυομάτωση, μια επιλογή μπορεί να είναι οι αναστολείς του mTOR. Μερικές φορές απαιτείται αιμοκάθαρση ή μεταμόσχευση νεφρού. Είναι ασυνήθιστα. Οι γυναίκες επηρεάζονται πιο συχνά από τους άντρες. Εμφανίζονται γενικά μεταξύ 20 και 50 ετών. Για πρώτη φορά περιγράφηκαν το 1900.

## Αναφορές
Εντίκ

Το **Εντίκ** (, , ), επίσης γνωστό, σε τοπικό επίπεδο, ως **Οεντίκ** (), είναι νησί στα ανοικτά των νότιων ακτών της Βρετάνης στη βορειοδυτική Γαλλία.

Διοικητικά, το Οεντίκ είναι μια κοινότητα στο νομό Μορμπιάν.

## Γεωγραφία
Το Οεντίκ βρίσκεται στην καρδιά του Μορ Μπραζ, ενός κόλπου στον Ατλαντικό Ωκεανό στα ανοικτά των νότιων ακτών της Βρετάνης, 13 χλμ. ανατολικά του Μπελ-Ιλ-αν-Μερ. 

Το νησί είναι ένα χαμηλό, κυματιστό οροπέδιο, με πλάτος 800 μέτρα και μήκος 2.500 μέτρα. Η βάση του νησιού αποτελείται κυρίως από γρανίτη και λιγότερο συχνά από σχιστόλιθο. 

## Η ζωή στο νησί
Το Οεντίκ από πάντα συνδέεται με την οικογενειακή κτηνοτροφία, αλιεία και γεωργία δηλαδή σε αγροκτήματα που ανήκουν σε ανθρώπους και οικογένειες του νησιού και όχι μεγάλες βιομηχανίες. Ωστόσο, τις τελευταίες δεκαετίες η παραγωγή αγαθών έχει σχεδόν εκλείψει. Επί του παρόντος, το Οεντίκ εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τον τουρισμό. 

Το νησί αποτελεί μόνιμη κατοικία για περίπου 100 άνθρωπους και δεν υπάρχουν αυτοκίνητα. Κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, ο πληθυσμός του μπορεί να φτάσει τους 3.000, συμπεριλαμβανομένων των σκαφών, των τουριστών και των κατασκηνωτών που έρχονται στο νησί. Το νησί συνδέεται όλο το χρόνο με την ηπειρωτική χώρα μέσω φέρι μποτ.

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* 

Κατηγορία:Νησιά της Γαλλίας
Κατηγορία:Γεωγραφία του Μορμπιάν
Τσατάλ-Αντά

Η **Τσατάλ-Αντά** (τουρκικά: Çatalada), παλαιότερα γνωστή ως το **Βόλο**, είναι ένα μικρό νησί που βρίσκεται στο Αιγαίο Πέλαγος, 5 χιλιόμετρα ανοικτά της πόλης Τουργκούτρεϊς, δυτικά της χερσονήσου της Αλικαρνασσού στη νοτιοδυτική Τουρκία. Πρόκειται για ένα νησί με τρεις κωνικούς λόφους· το όνομά του στα τουρκικά κυριολεκτικά σημαίνει «νησί-πιρούνι».

Στο παρελθόν αποτελούσε μέρος των νήσων του Ξεναγόρου.

Η κύρια οικονομική δραστηριότητα του νησιού είναι ο τουρισμός, καθώς πραγματοποιούνται τακτικά κρουαζιέρες από την απέναντι ακτή. Αποτελεί επίσης δημοφιλή προορισμό για καταδύσεις.

Γειτονικά νησιά σε μικρή απόσταση είναι το Τοπάν, το Τσομπάν και το Γιασσαντά.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Νησιά της Τουρκίας
Βλαντιμίρ Γκούντελι

Ο **Βλαντιμίρ Γκούντελι** (γεννημένος στις 27 Δεκεμβρίου του 1966) είναι Βόσνιος πρώην επαγγελματίας ποδοσφαιριστής ο οποίος αγωνιζόταν ως κεντρικός επιθετικός.

Ένας εξαιρετικός εκτελεστής πέναλτι, ήταν περισσότερο γνωστός για την οκταετή θητεία του στην ισπανική Θέλτα.

## Καριέρα
Ο Γκούντελι γεννήθηκε στο Τρεμπίνιε της ΣΟΔ της Γιουγκοσλαβίας. Αφού έκανε το επαγγελματικό του ντεμπούτο με την ΦΚ Βέλεζ Μόσταρ, μετακόμισε στην Ισπανία, υπογράφοντας με την Θέλτα Βίγκο στη δεύτερη κατηγορία. Σκόραρε 27 γκολ πρωταθλήματος στην πρώτη του σεζόν, οι Γαλικιανοί προβιβάστηκαν στη Πριμέρα Ντιβισιόν και ο παίκτης συνέχισε να ηγείται των σκόρερ για την ομάδα του τα επόμενα πέντε χρόνια. 

Ο Γκουντέλι έφυγε από τη Θέλτα το 1999 ως ο παίκτης με τα περισσότερα γκολ στην ιστορία της, με σχεδόν 100. Στη συνέχεια εντάχθηκε στη γειτονική Κομποστέλα, επιστρέφοντας στη δεύτερη κατηγορία και αναδεικνύοντας τον καλύτερο σκόρερ της ομάδας και στις δύο σεζόν.

Το καλοκαίρι του 2001, ο Γκουντέλι επέστρεψε στην Θέλτα, όπου εργάστηκε στο τμήμα δημοσίων σχέσεων.  

## Διακρίσεις
**Θέλτα Βίγο**

* Σεγούντα Ντιβισιόν: 1991–92

**Βέλεζ Μόσταρ**

* Κουπ Μαρσάλα Τίτα: 1985–86

**Ατομικές**

* Τρόπαιο Πιτσίτσι (Σεγούντα Ντιβισιόν): 1991–92

## Παραπομπές

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* 
* Celta de Vigo biography 

Κατηγορία:Ξένοι ποδοσφαιριστές στην Κροατία
Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Χάιντουκ Σπλιτ
Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Πρβα Λίγκα
Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Θέλτα Βίγο
Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Σεγούντα Ντιβιζιόν
Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Πριμέρα Ντιβιζιόν
Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Βελέζ Μόσταρ
Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Α΄ Κατηγορίας Γιουγκοσλαβίας
Ντόμπι

Η **Ντφόμπι Τφουάλα** (*Ntfombi Tfwala*, αναγράφεται επίσης και ως **Ντόμπι** (Ntombi), (γεννημένη στις 27 Δεκεμβρίου 1949) είναι η *[[Ndlovukati]]* (Βασιλομήτωρ) του Εσουατίνι από το 1983, ως μητέρα και συγκυβερνήτρια του Βασιλιά Μσουάτι Γ΄. Υπήρξε επίσης βασίλισσα αντιβασιλέας του Εσουατίνι από το 1983 έως την άνοδο του γιου της στον θρόνο το 1986.

## Πρώτα χρόνια και γάμος
Η Ντφόμπι παντρεύτηκε τον Βασιλιά Σομπούζα Β΄ της Σουαζιλάνδης, με τον οποίο απέκτησε έναν γιο, τον Πρίγκιπα Μαχοσετίβε Ντλαμίνι.

Πριν το 1982, ο βασιλιάς Σομπούζα είχε ορίσει μια άλλη από τις συζύγους του, τη Βασίλισσα Ντζελίουε, ως τη *Ndlovukati* που θα βασίλευε ως από κοινού κυρίαρχος με τον μελλοντικό διάδοχό του. Αντί να αναγνωρίσει έναν από τους γιους της ως διάδοχο, υπέδειξε στο *[[Ανακτοβούλιο|Loqoqo]]* (Ιδιαίτερο Συμβούλιο) ότι ήθελε τον Πρίγκιπα Μαχοσετίβε Ντλαμίνι να τον διαδεχθεί στον θρόνο. Τον Ιούνιο του 1982 επέκτεινε επίσης την εξουσία του *Loqoqo*, δίνοντάς του τη δυνατότητα να ενεργεί ως «Ανώτατο Συμβούλιο του Κράτους», ελεύθερο να διορίζει ένα «Εξουσιοδοτημένο Πρόσωπο» για την άσκηση του βασιλικού προνομίου, εάν ένας αντιβασιλέας κρινόταν ανίκανος να το πράξει σωστά.

## Αντιβασιλεία της Βασίλισσας Ντζελίουε
Στο κενό εξουσίας που προέκυψε από τον θάνατο του Σομπούζα Β΄, η *Ndlovukati* Ντζελίουε έγινε βασίλισσα αντιβασιλέας κατά τη διάρκεια της ανηλικότητας του ορισθέντος διαδόχου του θρόνου, αλλά το *Loqoqo*, αποτελούμενο κυρίως από ανώτερους συγγενείς, αρχηγούς και συμβούλους του Βασιλιά Σομπούζα, σφετερίστηκε την εξουσία της και απέλυσε τον πρωθυπουργό του Σομπούζα, Πρίγκιπα Μαμπάντλα Ντλαμίνι, τον οποίο τα μέλη του *Loqoqo* προφανώς φοβούνταν ότι θα τους αφαιρούσε τον νέο τους ρόλο. Μόλις ο Πρίγκιπας Μαχοσετίβε Ντλαμίνι έφτανε στην ενηλικίωση και γινόταν επίσημα βασιλιάς, η μητέρα του αναμενόταν τότε να οριστεί ως η νέα *Ndlovukati*. Ωστόσο, η Βασίλισσα Ντζελίουε τέθηκε υπό κατ' οίκον περιορισμό το 1983. Έπειτα από μια περίοδο 9 ημερών κατά την οποία η Σουαζιλάνδη κυβερνήθηκε από τον Πρίγκιπα Σοζίσα Ντλαμίνι, η Ντφόμπι επιλέχθηκε ως βασίλισσα αντιβασιλέας.

Συμπεριλήφθηκε στη σειρά πορτρέτων του Άντι Γουόρχολ το 1985 ως μία από τις τέσσερις *[[Βασίλισσες που Βασιλεύουν]]*, μαζί με τις βασίλισσες Βεατρίκη της Ολλανδίας, Μαργαρίτα Β΄ της Δανίας και Ελισάβετ Β΄ του Ηνωμένου Βασιλείου.

## ''Indlovukazi''
 
Το 1986, όταν έκλεισε τα 18, ο Μαχοσετίβε στέφθηκε Βασιλιάς Μσουάτι Γ΄. Με την ανακήρυξή του σε βασιλιά, όπως όριζε το έθιμο, ανακήρυξε τη μητέρα του *Indlovukazi* (τίτλος που αντιστοιχεί περίπου στη βασιλομήτορα, κατά λέξη μετάφραση: «Μεγάλη Ελεφαντίνα») και, ως εκ τούτου, από κοινού αρχηγό του κράτους. Ως βασιλομήτωρ, η Ντφόμπι θεωρείται η πνευματική και εθνική αρχηγός του κράτους, ενώ ο γιος της θεωρείται ο διοικητικός αρχηγός του κράτους.

## Παραπομπές

Κατηγορία:Μονάρχες του Εσουατίνι
Κατηγορία:Ηγέτες εν ενεργεία
Κοινοβούλιο του Εσουατίνι

Το **Κοινοβούλιο του Εσουατίνι** (Σουάζι: *Libandla*) αποτελείται από δύο σώματα:

*Τη Γερουσία (Άνω Βουλή) (Indlu yeTimphunga)

* Τη Βουλή των Αντιπροσώπων (Κάτω Βουλή)

Οι οίκοι του Κοινοβουλίου βρίσκονται στη Λομπάμπα.

Ιδρύθηκε το 1967, όταν το Νομοθετικό Συμβούλιο της Σουαζιλάνδης διαλύθηκε και το διθάλαμο κοινοβούλιο θεσπίστηκε με το νέο σύνταγμα.

## Παραπομπές

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

Εσουατινι
Γερουσία (Εσουατίνι)

Η Γερουσία του Εσουατίνι είναι η Άνω Βουλή του διθάλαμου Κοινοβουλίου της χώρας. Η Γερουσία μπορεί να συζητά ή να ψηφίζει νομοσχέδια, με εξαίρεση τα «δημοσιονομικά νομοσχέδια» (money bills), τα οποία πρέπει πρώτα να εισάγονται στην Κάτω βουλή, τη Βουλή των Αντιπροσώπων.

## Ιστορία
Η Γερουσία ιδρύθηκε το 1967, όταν το Νομοθετικό Συμβούλιο της Σουαζιλάνδης διαλύθηκε και θεσπίστηκε ένα διθάλαμο νομοθετικό σώμα με το νέο σύνταγμα.

## Σύνθεση
Η Γερουσία δεν πρέπει να υπερβαίνει τα 31 μέλη και επί του παρόντος αριθμεί 30. Ο Βασιλιάς του Εσουατίνι διορίζει τα 20 μέλη, ενώ τα υπόλοιπα δέκα εκλέγονται από τη Βουλή των Αντιπροσώπων. Από αυτά, τουλάχιστον οκτώ από τους 20 διορισμένους και τουλάχιστον πέντε από τους δέκα εκλεγμένους πρέπει να είναι γυναίκες.

## Εκλογές και θητεία
Η εκλογή γίνεται με μυστική ψηφοφορία μέσω του πλειοψηφικού συστήματος. Όλοι οι γερουσιαστές υπηρετούν πενταετή θητεία. Κάθε γερουσιαστής πρέπει να είναι τουλάχιστον 18 ετών, πολίτης της χώρας, εγγεγραμμένος ψηφοφόρος και να έχει «εξοφλήσει όλους τους φόρους ή να έχει προβεί σε ικανοποιητικές ρυθμίσεις με τον Έφορο Φορολογίας».

Στις τελευταίες εκλογές, η Λίντιουε Ντλαμίνι εξελέγη Πρόεδρος της Γερουσίας. Σημειώνεται ότι το 2013, η Γερουσία απαγόρευσε στους βουλευτές και γερουσιαστές να παίρνουν διαζύγιο κατά τη διάρκεια της θητείας τους, προκειμένου να «μην έρχεται σε δύσκολη θέση ο βασιλιάς».

## Κατάλογος προέδρων της Γερουσίας του Εσουατίνι

Ο Πρόεδρος εκλέγεται από τη Γερουσία, είτε μεταξύ των μελών της (εκτός από τους υπουργούς) είτε μεταξύ προσώπων που δεν είναι μέλη.

## Δείτε επίσης
*Ιστορία του Εσουατίνι

## Παραπομπές

Εσουατινι
Ρολάν Κουρμπίς

Ο **Ρολάν Κουρμπίς** (*Rolland Courbis*, 12 Αυγούστου 1953 – 12 Ιανουαρίου 2026) ήταν Γάλλος προπονητής ποδοσφαίρου και παλαίμαχος επαγγελματίας ποδοσφαιριστής που αγωνιζόταν ως αμυντικός. 

## Καριέρα
Γεννημένος στη Μασσαλία, ο Κουρμπίς αγωνίστηκε στη Μαρσέιγ, την Αζαξιό, τον Ολυμπιακό, τη Σοσό, τη Μονακό και την Τουλόν.

Ο Κουρμπίς διετέλεσε προπονητής στην Τουλόν, την US Marseille Endoume, την Μπορντό, την Τουλούζ, τη Μαρσέιγ, τη Λανς, την Αζαξιό, την Αλ Ουάχντα, τη ρωσική Αλάνια Βλαντικαβκάζ, τη Μονπελιέ, την Εθνική Νίγηρα και τη Σιόν.

Αργότερα εργάστηκε ως αθλητικός ραδιοφωνικός σχολιαστής στον RMC, όπου η καθημερινή του εκπομπή ονομαζόταν "Coach Courbis".

## Θάνατος
Ο Κουρμπίς πέθανε στις 12 Ιανουαρίου 2026, σε ηλικία 72 ετών.

## Διακρίσεις

### Ως παίκτης
**Ολυμπιακός** 
*Πρωτάθλημα Ελλάδας: 1973–74

**Μονακό** 
*Πρωτάθλημα Γαλλίας: 1977–78, 1981–82 
*Κύπελλο Γαλλίας: 1979–80

**Τουλόν** 
*Β' Κατηγορία Γαλλίας: 1982–83

### Ως προπονητής
**Αζαξιό** 
*Λιγκ 2: 2001–02

**Μπορντό** 
*Φιναλίστ Λιγκ Καπ Γαλλίας: 1996–97

**Μαρσέιγ** 
*Φιναλίστ Κύπελλο ΟΥΕΦΑ: 1998–99

**USM Αλζέρ** 
*Κύπελλο Αλγερίας: 2012–13 
*UAFA Club Cup: 2012–13

## Παραπομπές


Κουρμπι
Κουρμπι
Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Ολυμπιακού Πειραιώς
Εθνοκάθαρση των Γεωργιανών στην Αμπχαζία

Η **[[Εθνοκάθαρση]] των [[Γεωργιανοί|Γεωργιανών]] στην [[Αμπχαζία]]** (γεωργιανά: ქართველების ეთნიკური წმენდა აფხაზეთში) ή η **[[Γενοκτονία]] των [[Γεωργιανοί|Γεωργιανών]] στην [[Αμπχαζία]]** (γεωργιανά: ქართველთა გენოციდი აფხაზეთში) ήταν η εθνοκάθαρση, οι σφαγές και η αναγκαστική μαζική απέλαση χιλιάδων εθνοτικών Γεωργιανών που ζούσαν στην Αμπχαζία, κατά τη διάρκεια των πολέμων στην Αμπχαζίας του 1992-1993 και του 1998 από τους Αμπχαζιούς αυτονομιστές και τους συμμάχους τους. Σκοτώθηκαν επίσης οι Αρμένιοι, Έλληνες, Ρώσοι και Αμπχάζιοι που αντιτάχθηκαν στους αυτονομιστές.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Πολιτική της Γεωργίας
Κατηγορία:Εθνοκάθαρση στην Ευρώπη
Κατηγορία:Σελίδες με μη επιθεωρημένες μεταφράσεις
Παλαιά Πρωτοχρονιά

Η **Παλαιά [[Πρωτοχρονιά]]**, το **Παλαιό Νέο Έτος** ή η **[[Ορθόδοξη Εκκλησία|Ορθόδοξη]] Πρωτοχρονιά** (ρωσικά: Старый Новый Год, γεωργιανά: ძველით ახალი წელი, σερβικά: Српска Нова година ή Srpska Nova godina, ρουμανικά: Anul Nou pe stil vechi, ουκρανικά: Старий Новий рік, βουλγαρικά και σλαβομακεδονικά: Стара Нова година, αρμενικά: Հին Նոր տարի, λευκορωσικά: Стары Новы год, ουαλικά: Hen Galan) είναι μια άτυπη παραδοσιακή γιορτή που γιορτάζει την έναρξη του νέου έτους σύμφωνα με το Ιουλιανό ημερολόγιο. Τον 20ό και 21ο αιώνα, η Παλαιά Πρωτοχρονιά πέφτει στις 14 Ιανουαρίου σύμφωνα με το Γρηγοριανό ημερολόγιο.

Στη Μέση Ανατολή, μεταξύ των Αλαουιτών και των Χριστιανών της Μέσης Ανατολής, ονομάζεται *Ρας ας-Σανά* (αραβικά: رأس السنة) ή *Ρας ελ-Σενί* (τουρκικά: Ras el-Seni) στην Τουρκία και γιορτάζεται τακτικά από αυτές τις ομάδες.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Πολιτισμός της Γεωργίας
Κατηγορία:Πολιτισμός της Βόρειας Μακεδονίας
Κατηγορία:Πολιτισμός της Λευκορωσίας
Κατηγορία:Σερβική Ορθόδοξη Εκκλησία
Κατηγορία:Ιουλιανό ημερολόγιο
Κατηγορία:Λήμματα που περιέχουν κείμενο στα ουκρανικά
Κατηγορία:Λήμματα που περιέχουν κείμενο στα τουρκικά
Κατηγορία:Λήμματα που περιέχουν κείμενο στα ρωσικά
Κατηγορία:Λήμματα που περιέχουν κείμενο στα ρουμάνικα
Κατηγορία:Λήμματα που περιέχουν κείμενο στη σλαβομακεδονική γλώσσα
Κατηγορία:Λήμματα που περιέχουν κείμενο στα βουλγάρικα
Κατηγορία:Λήμματα που περιέχουν κείμενο στα λευκορωσικά
Κατηγορία:Λήμματα που περιέχουν κείμενο στα αρμενικά
Κατηγορία:Λήμματα που περιέχουν κείμενο στα αραβικά
Κατηγορία:Λήμματα που περιέχουν κείμενο στα αλβανικά
Κατηγορία:Σελίδες με μη επιθεωρημένες μεταφράσεις
Δεξτρομεθορφάνη

Η **Δεξτρομεθορφάνη** είναι μια φαρμακευτική ουσία που χρησιμοποιείται συχνά σε σκευάσματα για το βήχα που διατίθενται χωρίς συνταγή. Στα αντιβηχικά σκευάσματα είναι δυνατόν να συνδυαστεί με παρακεταμόλη (ακεταμινοφίνη), χλωρφαινιραμίνη, ψευδοεφεδρίνη ή γουαϊφενεσίνη. Δεν προσφέρονται σαφείς ενδείξεις κλινικού οφέλους σε παιδιά ηλικίας κάτω των έξι έως δώδεκα ετών, ενώ υπάρχουν ορισμένά δεδομένα πρόκλησης βλάβης. Ως εκ τούτου, η χρήση αυτής της ουσίας από αυτές τις ηλικιακές ομάδες δεν συνίσταται. Λαμβάνεται από το στόμα.

Οι ανεπιθύμητες ενέργειες μπορεί να περιλαμβάνουν ναυτία, υπνηλία και ζάλη. Σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες μπορεί να περιλαμβάνουν σύνδρομο σεροτονίνης και κατάχρηση. Ενώ η ασφάλεια κατά τη διάρκετια της κύησης και του θηλασμού δεν έχει μελετηθεί, η χρήση της δεξτρομεθορφάνης πιστεύεται ότι επιτρέπεται. Ανήκει στην κατηγορία των μορφινάνων φαρμάκων και ασκεί της δράση της σε επίπεδο κεντρικού  νευρικού συστήματος μέσω της καταστολής του βήχα.

Η δεξτρομεθορφάνη κατοχυρώθηκε με δίπλωμα ευρεσυτεχνίας το 1949 και εγκρίθηκε για ιατρική χρήση το 1953. Η χρήση δεξτρομεθορφάνης  πραγματοποιείται επίσης για ψυχαγωγικούς σκοπούς. Σε υψηλές δόσεις, η δεξτρομεθορφάνη παρουσιάζει αποσυνδετικές παραισθησιογόνες ιδιότητες και δύναται να οδηγήσει στην εμφάνιση επιληπτικών κρίσεων. Πλήθος άλλων χρήσεων αναφορικά με την δεξτρομεθορφάνη βρίσκονται υπό ερευνητική διερεύνηση.

## Αναφορές
Άλις Καλάτσι

Ο **Άλις Καλάτσι** (γεννημένος το 2002 ή το 2003), γνωστός και απλά ως **Άλις**, είναι Αλβανός τραγουδιστής και τραγουδοποιός. Κέρδισε την πέμπτη σεζόν της αλβανικής εκδοχής του *X Factor*. Θα εκπροσωπήσει την Αλβανία στο  με το τραγούδι "". 

## Βιογραφία
Ο Καλάτσι γεννήθηκε και μεγάλωσε στη Σκόδρα.

Τον Απρίλιο του 2024, ο Άλις κέρδισε την πέμπτη σεζόν του *X Factor*, ως μέλος της ομάδας της Αριλένα Άρα. Τον Νοέμβριο του 2024, επιλέχθηκε να διαγωνιστεί στην 63η έκδοση του *Festivali i Këngës* με το τραγούδι "Mjegull", όπου κατέλαβε την τρίτη θέση στον τελικό στις 22 Δεκεμβρίου 2024.

Τον Οκτώβριο του 2025, ο Άλις επιλέχθηκε να διαγωνιστεί στην 64η έκδοση του *Festivali i Këngës* με το τραγούδι "Nân". Κέρδισε τον τελικό στις 20 Δεκεμβρίου 2025, γεγονός που του επέτρεψε να εκπροσωπήσει την Αλβανία στον Διαγωνισμό Τραγουδιού της Eurovision 2026.

## Δισκογραφία
### Singles
{| class="wikitable plainrowheaders" style="text-align:center;"
* ""
* ""
* ""
* ""

## Nân

Το **"Nân"** (μεταφραση: "Μητέρα") είναι ένα τραγούδι του Αλβανού τραγουδιστή και τραγουδοποιού Άλις Καλάτσι. Γράφτηκε από τον ίδιο μαζί με την Ντεσάρα Γκζίνι, με την παραγωγή να έχει αναλάβει ο Ερζέτ Μπαρμπουλούσι. Το τραγούδι θα εκπροσωπήσει την Αλβανία στον .

### Ιστορικό και σύνθεση
Το "Nân" γράφτηκε από την Ντεσάρα Γκζίνι, συντέθηκε από τον Άλις Καλάτσι και διασκευάστηκε από τον Ερζέτ Μπαρμπουλούσι. Ο Άλις δήλωσε ότι το τραγούδι προήλθε από ένα όνειρο, στο οποίο μια μακρινή φωνή είχε πει: "Αντίο, μητέρα".[2] Περιέγραψε το τραγούδι ως "μια μπαλάντα για τις μητέρες που περιμένουν, για τα παιδιά που φεύγουν και για την αιώνια αγάπη, πέρα ​​από τον χρόνο και την απόσταση".

### Festivali i Këngës
Στις 21 Οκτωβρίου 2025, το "Nân" ανακοινώθηκε ως ένα από τα 28 τραγούδια που επιλέχθηκαν για το 64ο *Festivali i Këngës*. Το τραγούδι έγινε διαθέσιμο στο κοινό την 1η Δεκεμβρίου. Αφού συμμετείχε στον πρώτο ημιτελικό στις 17 Δεκεμβρίου, το τραγούδι προκρίθηκε απευθείας στον τελικό στις 20 Δεκεμβρίου, όπου τερμάτισε στην πρώτη θέση τόσο στην ψηφοφορία της κριτικής επιτροπής όσο και στην τηλεψηφοφορία. Αυτή η νίκη εξασφάλισε στον Άλις το δικαίωμα να εκπροσωπήσει την Αλβανία στον Διαγωνισμό Τραγουδιού της Eurovision 2026 στη Βιέννη.

## Παραπομπές

Κατηγορία:Αλβανοί τραγουδιστές
Κατηγορία:Διαγωνισμός Τραγουδιού Eurovision 2026
Κατηγορία:Συμμετέχοντες στο διαγωνισμό τραγουδιού Eurovision με την Αλβανία
Κατηγορία:Συμμετέχοντες στη Eurovision
Μόλυνση από ιό Nipah

Η **μόλυνση από ιό Nipah** είναι ιογενής λοίμωξη που προκαλείται από τον ιό Nipah. Τα συμπτώματα από τη μόλυνση ποικίλλουν από ασυμπτωματική νόσηση μέχρι πυρετό, βήχα, κεφαλγία, δύσπνοια και σύγχυση. Η κλινική εικόνα μπορεί να επιδεινωθεί οδηγώντας σε κώμα για διάστημα μιάς έως δύο ημερών. Οι επιπλοκές μπορούν να περιλαμβάνουν εγκεφαλίτιδα και επιληπτικές κρίσεις μετά την ανάρρωση.

Ο ιός Nipah (NiV) είναι ένας τύπος ιός RNA του γένους Henipavirus. Ο ιός κυκλοφορεί συνήθως μεταξύ συγκεκριμένων τύπων νυχτερίδων που τρέφονται από φρούτα. Μπορεί να μεταδοθεί τόσο μεταξύ ανθρώπων όσο και από άλλα ζώα σε ανθρώπους. Η διάδοση απαιτεί συνήθως άμεση επαφή με μια μολυσμένη πηγή. Η διάγνωση βασίζεται στην κληνική εικόνα και επιβεβαιώνεται με εργαστηριακές δοκιμές.

Η διαχείριση περιλαμβάνει υποστηρικτική φροντίδα. Από το 2023 δεν υπάρχει εμβόλιο ή ειδική θεραπεία. Η πρόληψη είναι η αποφυγή έκθεσης σε νυχτερίδες και από άρρωστα γουρούνια και η μη κατανάλωση ακατέργαστου χυμού φοίνικα. Από τον Μάιο του 2018, εκτιμάται ότι έχουν σημειωθεί περίπου 700 περιπτωσιολογίες και το 40 έως 75% αυτών που είχαν μολυνθεί  από τον ιό απεβίωσαν. Τον Μάιο του 2018, με το ξέσπασμα της νόσου επέφερε 17 θανάτους στην Ινδική πολιτεία του Κεραλά.

Η ασθένεια εντοπίστηκε για πρώτη φορά το 1998 κατά τη διάρκεια μιας επιδημίας στη Μαλαισία ενώ ο ιός απομονώθηκε το 1999. Έλαβε την ονομσσία του από ένα χωριό στη Μαλαισία, το Σουνγκάι Νιπάχ. Οι χοίροι μπορεί επίσης να μολυνθούν και εκατομμύριοι θανατώθηκαν από τις Μαλαισιανές αρχές το 1999 με σκοπό τον περιορισμό της νόσου.

## Αναφορές

Κατηγορία:Ιογενείς ασθένειες
Γκαστόν Βιετ

Ο **Γκαστόν Βιετ** (, 18 Δεκεμβρίου 1887 – 20 Απριλίου 1971) ήταν Γάλλος ανατολιστής, που γεννήθηκε στο Παρίσι.

Ο Βιετ απεφοίτησε από το Εθνικό Ινστιτούτο Ανατολικών Γλωσσών και Πολιτισμών (INALCO), ενώ διέθετε και πτυχίο Νομικής. Απέκτησε εμπειρία στο Γαλλικό Ινστιτούτο Ανατολικής Αρχαιολογίας στο Κάιρο το 1909-1911. Μετά δίδαξε για λίγο ως επίκουρος καθηγητής της αραβικής και της τουρκικής γλώσσας στη Λυών, αλλά σύντομα γύρισε στο Κάιρο, αυτή τη φορά ως καθηγητής. Λίγο καιρό αργότερα ξέσπασε ο Α΄ Παγκόσμιος Πόλεμος και ο Βιετ στρατολογήθηκε στη Γαλλική Στρατιά της Ανατολής, που έδρασε στο Μακεδονικό Μέτωπο. Το τέλος του πολέμου τον βρήκε με τον βαθμό του λοχαγού, μάλιστα παρασημοφορήθηκε από την κυβέρνηση της Σερβίας.

Το 1919 ανέλαβε και πάλι διδακτικά καθήκοντα στη Λυών και το Παρίσι, και το 1926 διορίσθηκε διευθυντής του Μουσείου Ισλαμικής Τέχνης του Καΐρου, θέση στην οποία παρέμεινε έως το 1951 επιτυγχάνοντας τον εμπλουτισμό των συλλογών του, ιδίως στον τομέα των επίπλων και των επιγραφών.

Επιστρέφοντας στη Γαλλία το 1951 ο Βιετ διορίσθηκε καθηγητής στο Κολλέγιο της Γαλλίας (έδρα Αραβικής γλώσσας και φιλολογίας), ενώ το 1957 εκλέχθηκε μέλος στην Ακαδημία Επιγραφών και Γραμμάτων.

## Παραπομπές


## Πηγές
* Το ομώνυμο λήμμα στη *Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια* «Χάρη Πάτση», τόμος 8, σελ. 472

Κατηγορία:Γάλλοι οριενταλιστές
Κατηγορία:Καθηγητές του Κολλεγίου της Γαλλίας
Δήμαρχος της Μόσχας

Ο **Δήμαρχος της Μόσχας** *([[Ρωσική γλώσσα|ρωσικά]]: Мэр Москвы)* είναι ο επικεφαλής και ο ανώτερος αξιωματούχος της πόλης Μόσχας. Η Μόσχα, σύμφωνα με το Σύνταγμα της Ρωσίας, αποτελεί ταυτοχρόνως μια πόλη αλλά και μία ομοσπονδιακή ενότητα. Οι περισσότερες ομοσπονδιακές ενότητες διοικούνται από κυβερνήτες, αλλά ο επικεφαλής της Μόσχας φέρει κατ' εξαίρεση τον τίτλο *Δήμαρχος της Πόλης της Μόσχας*, σύμφωνα με το καταστατικό της πόλης. 

Από το 2010 το αξίωμα του δημάρχου κατέχει ο Σεργκέι Σομπιάνιν, ο οποίος μάλιστα επανεκλέχθηκε και το 2023.

## Δήμαρχοι της Μόσχας (1991-σήμερα)

## Προηγούμενοι επικεφαλής της διοικήσεως της Μόσχας
δεξιά|μικρογραφία|Το Δημαρχείο της Μόσχας και επίσημη κατοικία του Δήμαρχου (Οδός Τβερσκάγια 13). Πρώην Οίκος του Γενικού Κυβερνήτη της Μόσχας και κτίριο του Σοβιέτ της Μόσχας.
### Πρόεδροι της Εκτελεστικής Επιτροπής (1917-1991)
[δεξιά|μικρογραφία|Ο Δήμαρχος Σομπιάνιν με τον Ρώσο πρόεδρο [Ντμίτρι Μεντβέντεφ|Ντιμίτρι Μεντβέντεφ και τον Πατριάρχη Κύριλλο της Μόσχας στην τελετή ορκωμοσίας του, στο Δημαρχείο της Μόσχα, Οκτώβριος 2010.]]

## Πρόσφατες εκλογές

## Παραπομπές

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* Επίσημος ιστότοπος

Κατηγορία:Μόσχα
Ευφροσύνη Βικέλα

Η **Ευφροσύνη Βικέλα** (1820-1905) ήταν Ελληνίδα ποιήτρια, λιμπρετίστρια, και μεταφράστρια λιμπρέτων. Γεννήθηκε στα Ιωάννινα και πέθανε στην Αθήνα.

Η Ευφροσύνη Βικέλα ήταν κόρη του Έλληνα τραπεζίτη Κωνσταντίνου Δόκου και το 1840 παντρεύτηκε στην Πάτρα τον νομικό Κωνσταντίνο Βικέλα, με τον οποίο έζησαν πολλά χρόνια στο Ναύπλιο και από το 1860 στην Αθήνα. Η ποιήτρια είχε σπουδάσει φιλολογία και μουσική στην Τεργέστη και την Ανκόνα. Εκτός από το καθαρώς ποιητικό της έργο, έγραψε τα λιμπρέτα για τις όπερες *Η Ευφροσύνη* (1876, με ηρωίδα την ομώνυμή της κυρα-Φροσύνη των Ιωαννίνων) και *Η Ελβίρα* (1886). Παράλληλα ασχολήθηκε με τη μετάφραση ιταλικών λιμπρέτων, τα οποία εξέδωσε σε βιβλία: του *[[Λουτσία ντι Λάμερμουρ]]* (το 1854) και του *[[Μπελιζάριο]]* (το 1895).

## Πηγές
* Τάσος Ν. Πετρής: το ομώνυμο λήμμα στη *Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια* «Χάρη Πάτση», τόμος 8, σελ. 487

Κατηγορία:Ελληνίδες ποιήτριες
Πωλέν Σουμανού Βιέυρα

Ο **Πωλέν Σουμανού Βιέυρα** (, 31 Ιανουαρίου 1925 – 4 Νοεμβρίου 1987) ήταν Σενεγαλέζος σκηνοθέτης του κινηματογράφου, με καταγωγή από το Μπενίν, τότε γνωστό ως Δαχομέη, όπου και γεννήθηκε (στο Πόρτο-Νόβο).

Ο Βιέυρα σπούδασε στο Ινστιτούτο Ανώτερων Κινηματογραφικών Σπουδών στο Παρίσι (IDHEC). Το 1955 κινηματογράφησε στο Παρίσι την ταινία για την οποία είναι κυρίως γνωστός, το μικρού μήκους *[[Afrique-sur-Seine]]*, που υπήρξε η πρώτη γαλλόφωνη αφρικανική ταινία στην ιστορία. Ο Βιέυρα συνέγραψε επίσης τέσσερα βιβλία σχετικώς με τον αφρικανικό κινηματογράφο.

Διετέλεσε τρεις φορές μέλος της κριτικής επιτροπής στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Μόσχας: το 1971, το 1973 και το 1985. Απεβίωσε στο Παρίσι σε ηλικία 62 ετών.

## Παραπομπές


## Πηγές
* Το ομώνυμο λήμμα στη *Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια* «Χάρη Πάτση», τόμος 8, σελ. 482

Κατηγορία:Σκηνοθέτες κινηματογράφου
Κατηγορία:Σενεγαλέζοι σκηνοθέτες
Κατηγορία:Άνθρωποι από το Μπενίν
Κωνσταντίνος Βικέλας

Ο **Κωνσταντίνος Βικέλας** (1808-1886) ήταν Έλληνας νομικός. Γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη και σε εφηβική ηλικία, εξαιτίας της ενάρξεως της Επαναστάσεως του 1821, κατέφυγε στη Σύρο. Σπούδασε νομικά στην Ιόνιο Ακαδημία και ακολούθησε αρχικώς τον δικαστικό κλάδο. Απεχώρησε όμως πρόωρα από την υπηρεσία (το 1845), έχοντας φθάσει στον βαθμό του αντεισαγγελέως Εφετών στο Ναύπλιο. Από τότε ασχολήθηκε με τη δικηγορία, πρώτα στο Ναύπλιο και από το 1860 και μετά στην Αθήνα. Ως δικηγόρος ειδικεύθηκε στις ποινικές υποθέσεις και απέκτησε φήμη και πλούτο. Δημοσίευσε αρκετές μελέτες και δοκίμια, μεταξύ των οποίων και τα εξής:

* *Δοκίμιον περί ανακρίσεως* (1841)
* *Μελέται της ποινικής δικονομίας*
* *Δικαστικός οργανισμός και η [[πολιτική δικονομία]]* (1884)

Ο Κωνσταντίνος Βικέλας ήταν έγγαμος, από το 1840, με την ποιήτρια Ευφροσύνη Βικέλα (1820-1905). Ο γνωστός λογοτέχνης Δημήτριος Βικέλας ήταν ανεψιός του, γιος του αδελφού του Εμμανουήλ.

## Πηγές
* Το ομώνυμο λήμμα στη *Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια* «Χάρη Πάτση», τόμος 8, σελ. 489

Κατηγορία:Έλληνες εισαγγελικοί λειτουργοί
Κατηγορία:Έλληνες δικηγόροι του 19ου αιώνα
Περιουσία

μικρογραφία|Κτίρια καταστημάτων, ξενοδοχείων και κατοικιών είναι τα πιο διαδεδομένα είδη περιουσίας.
Η **περιουσία** είναι ένα σύστημα δικαιωμάτων που δίνει στους ανθρώπους νομικό έλεγχο σε πολύτιμα αγαθά, ενώ αναφέρεται στα ίδια τα αγαθά. Ανάλογα με τη φύση της περιουσίας, ο ιδιοκτήτης της μπορεί να έχει το δικαίωμα να την καταναλώσει, να την τροποποιήσει, να την μοιραστεί, να την ενοικιάσει, να την πουλήσει, να την ανταλλάξει, να την μεταβιβάσει, να την δωρίσει ή να την καταστρέψει, ή να αποκλείσει άλλους από την εκτέλεση αυτών των πράξεων, καθώς και να την εγκαταλείψει· ανεξάρτητα από τη φύση της περιουσία, ο ιδιοκτήτης της έχει το δικαίωμα να τη χρησιμοποιεί κατάλληλα στο πλαίσιο των χορηγηθέντων δικαιωμάτων ιδιοκτησίας.

Στην οικονομία και την πολιτική οικονομία, υπάρχουν τρεις ευρείες μορφές περιουσία: η ιδιωτική περιουσία, η δημόσια περιουσία και η συνεταιριστική περιουσία. Η περιουσία μπορεί να ανήκει από κοινού σε περισσότερες από μία πλευρές εξίσου ή άνισα, ή σύμφωνα με απλές ή σύνθετες συμφωνίες. Για να διακρίνουμε την κυριότητα και την επικαρπία από τη μίσθωση, υπάρχει η προσδοκία ότι η βούληση κάθε μέρους όσον αφορά την περιουσία θα είναι σαφώς καθορισμένη και άνευ όρων. Τα μέρη μπορούν να περιμένουν ότι οι επιθυμίες τους θα είναι ομόφωνες ή, εναλλακτικά, ο καθένας μπορεί να περιμένει ότι η δική του επιθυμία θα είναι επαρκής όταν δεν υπάρχει ευκαιρία για διαφωνία.

Στο Αμερικανικό δίκαιο, η πρώτη αναθεώρηση ορίζει την περιουσία ως οτιδήποτε, απτό, με το οποίο μια νομική σχέση μεταξύ προσώπων και του κράτους επιβάλλει ένα περιουσιακό συμφέρον ή νομικό τίτλο σε αυτό το πράγμα. Αυτή η διαμεσολαβητική σχέση μεταξύ ατόμου, περιουσίας και κράτους ονομάζεται καθεστώς περιουσία.

Στην κοινωνιολογία και την ανθρωπολογία, η περιουσία  συχνά ορίζεται ως μια σχέση μεταξύ δύο ή περισσότερων ατόμων και ενός αντικειμένου, στην οποία τουλάχιστον ένα από αυτά τα άτομα κατέχει ένα πακέτο δικαιωμάτων πάνω στο αντικείμενο. Η διάκριση μεταξύ συλλογικής και ιδιωτικής περιουσίας θεωρείται ως σύγχυση, καθώς διαφορετικά άτομα συχνά έχουν διαφορετικά δικαιώματα σε ένα αντικείμενο. 

Οι τύποι περιουσίας περιλαμβάνουν την ακίνητη περιουσία (συνδυασμός γης και οποιωνδήποτε βελτιώσεων σε αυτήν), την ατομική ιδιοκτησία (φυσικά αντικείμενα που ανήκουν σε ένα άτομο), την ιδιωτική περιουσία (περιουσία που ανήκει σε νομικά πρόσωπα, επιχειρηματικές οντότητες ή μεμονωμένα φυσικά πρόσωπα), την δημόσια περιουσία (αγαθά που ανήκουν στο κράτος ή είναι δημόσια και διαθέσιμα) και η πνευματική ιδιοκτησία -συμπεριλαμβανομένων των αποκλειστικών δικαιωμάτων επί καλλιτεχνικών δημιουργιών και εφευρέσεων. Ωστόσο, το τελευταίο δεν αναγνωρίζεται ή επιβάλλεται πάντα ευρέως. Ένα αντικείμενο ιδιοκτησίας μπορεί να έχει φυσικά και άυλα μέρη. Ένας τίτλος, ή ένα δικαίωμα ιδιοκτησίας, καθορίζει τη σχέση μεταξύ της περιουσίας και άλλων προσώπων, διασφαλίζοντας στον ιδιοκτήτη το δικαίωμα να διαθέσει την περιουσία όπως αυτός κρίνει. Ο αόριστος όρος «περιουσία» χρησιμοποιείται συχνά για να αναφέρεται ειδικά σε ακίνητη περιουσία.

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* 
* 

Κατηγορία:Έννοιες στην πολιτική φιλοσοφία
Κατηγορία:Κοινωνική ανισότητα
Κατηγορία:Ιδιοκτησία
Γυροειδής αλωπεκία

Η γυροειδής αλωπεκία, γνωστή και ως τριχοφάγος, είναι μια πάθηση κατά την οποία παρατηρείται απώλεια τριχών από ορισμένες ή από όλες τις περιοχές του σώματος. Συχνά έχει ως αποτέλεσμα ορισμένα φαλακρά σημεία στο τριχωτό της κεφαλής, καθένα από τα οποία έχει περίπου το μέγεθος ενός νομίσματος. Μπορεί να προκαλέσει ψυχολογικό στρες. Οι πάσχοντες είναι κατά τα άλλα υγιείς. Σε μερικές περιπτώσεις χάνονται όλα τα μαλλιά από το τριχωτό της κεφαλής ή όλες οι τρίχες από την περιοχή του σώματος, ενώ η απώλεια αυτή μπορεί να είναι μόνιμη.

Η γυροειδής αλωπεκία θεωρείται αυτοάνοση ασθένεια που προκύπτει από μια διαταραχή του ανοσολογικού προνομίου των τριχοθυλακίων. Οι παράγοντες κινδύνου περιλαμβάνουν το οικογενειακό ιστορικό της πάθησης. Στην περίπτωση των μονοζυγωτικών δίδυμων, αν προσβληθεί το ένα, υπάρχει περίπου 50% πιθανότητα να νοσήσει και το άλλο. Ο υποκείμενος μηχανισμός αφορά στην αποτυχία του σώματος να αναγνωρίσει τα δικά του κύτταρα, με επακόλουθο την ανοσολογική καταστροφή του τριχοθυλακίου. 

Δεν υπάρχει γνωστή θεραπεία για την πάθηση. Οι θεραπευτικές παρεμβάσεις αφορούν την επιτάχυνση της επανέκφυσης της τρίχας, όπως με εγχύσεις κορτιζόνης. Προτείνονται η χρήση αντηλιακού, η κάλυψη του κεφαλιού για την προστασία από το κρύο και τον ήλιο, και η χρήση γυαλιών, αν λείπουν οι βλεφαρίδες. Σε ορισμένες περιπτώσεις παρατηρείται επανέκφυση των τριχών χωρίς υποτροπή της νόσου.. Σε άλλες περιπτώσεις, η απώλεια και η επανέκφυση των τριχών εναλλάσσονται σε βάθος χρόνων. Μεταξύ εκείνων οι οποίοι χάνουν όλες τις τρίχες του σώματος, λιγότερο από το 10% αναρρώνει.

Περίπου το 0,15% του πληθυσμού προσβάλλεται ανά πάσα στιγμή, ενώ το 2% θα προσβληθεί κάποια στιγμή στη ζωή του. Η έναρξη της νόσου παρατηρείται συνήθως κατά την παιδική ηλικία. Άνδρες και γυναίκες εμφανίζουν τη νόσο με την ίδια συχνότητα.  Η πάθηση δεν επηρεάζει το προσδόκιμο ζωής ενός ατόμου.

## Παραπομπές
Οι αδερφοφάδες

**Οι αδερφοφάδες** είναι μυθιστόρημα του Έλληνα συγγραφέα Νίκου Καζαντζάκη. Το έργο πραγματεύεται τα γεγονότα και τα ιδεολογικά αδιέξοδα του Ελληνικού Εμφυλίου Πολέμου (1946 - 1949), εστιάζοντας στη βαθιά κοινωνική και ηθική ρήξη που προκάλεσε η σύγκρουση αυτή στον ελληνικό λαό.

Το μυθιστόρημα αποτελείται από 20 κεφάλαια και στην επανεκτύπωση τον Σεπτέμβριο του 2009 προστέθηκε επίμετρο με ενημερωτικό σημείωμα του Δρ. Πάτροκλου Σταύρου.

Το βιβλίο έχει μεταφραστεί στα Αγγλικά, Ολλανδικά, Γαλλικά, Πορτογαλικά, Δανικά, Φινλανδικά, Νορβηγικά, Γερμανικά, Ισπανικά, Τουρκικά, Περσικά, Σκοπιανά, Αλβανικά και Κουρδικά.

## Υπόθεση
Η πλοκή εκτυλίσσεται σε ένα ορεινό χωριό της Ελλάδας και παρουσιάζει τη σύγκρουση ανάμεσα σε αντίπαλα πολιτικά και ιδεολογικά στρατόπεδα, τα οποία συχνά χωρίζουν ακόμη και μέλη της ίδιας οικογένειας. Κεντρικό πρόσωπο του μυθιστορήματος είναι ένας ιερέας, ο οποίος προσπαθεί να διατηρήσει την πνευματική του ισορροπία και την ανθρωπιά του μέσα στο κλίμα βίας, μίσους και φανατισμού.

## Ερμηνεία
*Οι αδερφοφάδες* αποτελούν ένα από τα πιο πολιτικά έργα του Καζαντζάκη και εκφράζουν τη βαθιά του αγωνία για τη μοίρα του ανθρώπου και την αυτοκαταστροφική φύση του εμφύλιου διχασμού. Το μυθιστόρημα τονίζει την ανάγκη για συμφιλίωση, υπέρβαση των ιδεολογιών και πνευματική λύτρωση.

Το έργο προκάλεσε αντιδράσεις κατά την έκδοσή του, λόγω της ευαίσθητης θεματολογίας του, και παραμένει έως σήμερα ένα σημαντικό λογοτεχνικό τεκμήριο της μεταπολεμικής ελληνικής ιστορίας.

## Ιστορικό
Η πρώτη γραφή ξεκίνησε στην Αντίμπ το 1949 και ο Καζαντζάκης το δούλεψε ξανά το 1954. Το μυθιστόρημα εκδόθηκε για πρώτη φορά στην Αθήνα, έξι χρόνια μετά τον θάνατο του Καζαντζάκη, το 1963 από άγνωστο εκδότη. Είναι το προτελευταίο μυθιστόρημα που έγραψε ο Νίκος Καζαντζάκης.

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

Κατηγορία:Μυθιστορήματα του Νίκου Καζαντζάκη
Ντάιομιντ (Αλάσκα)

Το **Ντάιομιντ** (αγγλικά: Diomede, Ινούπιακ: Iŋaliq, ρωσικά: Диомид) είναι ενσωματωμένη πόλη στη δυτική ακτή του Μικρού Διομήδη, στην πολιτεία της Αλάσκας των Ηνωμένων Πολιτειών. Ο Μικρός Διομήδης είναι το μικρότερο από τις δύο Διομήδειους Νήσους που βρίσκονται στο μέσο του Βερίγγειου πορθμού· το μεγαλύτερο από τα δύο νησιά, ο Μεγάλος Διομήδης, αποτελεί μέρος της Ρωσίας. Σύμφωνα με την απογραφή του 2020, ο πληθυσμός του Ντάιομιντ ήταν 82 κάτοικοι.

Το αυτόχθονο όνομα του Ντάιομιντ, *Ιγγαλίκ*, σημαίνει «ο άλλος» ή «αυτός εκεί πέρα».

Η σημερινή τοποθεσία της πόλης θεωρείται από ορισμένους αρχαιολόγους ότι κατοικείται εδώ και τουλάχιστον 3.000 χρόνια. Αρχικά ήταν ένας εποχικός καταυλισμός κυνηγιού την άνοιξη και οι πρώτοι εξερευνητές από τη Δύση διαπίστωσαν ότι οι Ινουπιάτ (Ινουίτ) στο Ντάιομιντ διέθεταν έναν ανεπτυγμένο πολιτισμό, που περιλάμβανε περίπλοκες τελετές κυνηγιού φαλαινών. Το εμπόριο λάμβανε χώρα και με τις δύο ηπείρους.

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* 

Κατηγορία:Πόλεις της Αλάσκας
Μπάνκροφτ (Άιοβα)

Το **Μπάνκροφτ** () είναι πόλη στην πολιτεία της Άιοβα των Ηνωμένων Πολιτειών. Διοικητικά υπάγεται στην κομητεία Κόσουθ και σύμφωνα με την απογραφή του 2020, είχε πληθυσμό 699 κατοίκους.

Σύμφωνα με το Γραφείο Απογραφής των ΗΠΑ, η πόλη έχει συνολική έκταση 0,55 τετραγωνικά μίλια (1,42 km2), η οποία είναι εξ ολοκλήρου χερσαία.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Πόλεις της Άιοβα
Βίσινγκσε

Το **Βίσινγκσε** (σουηδικά: *Visingsö*) είναι ένα νησί στο νότιο μισό της λίμνης Βέτερν στη Σουηδία. Ο πληθυσμός του νησιού το 2024 ανερχόταν στους 672 κατοίκους. Βρίσκεται 30 χιλιόμετρα βόρεια της πόλης Γιένσεπινγκ και 6 χιλιόμετρα δυτικά της Γκράννα (*Gränna*), με την οποία συνδέεται με φέρι μποτ.

## Ιστορία
Αρχαιολογικά ευρήματα υποδηλώνουν ότι το Βίσινγκσε κατοικούταν ήδη από την Εποχή του Λίθου. Αρκετοί τύμβοι και ρουνικοί λίθοι στο νησί υποδηλώνουν πρώιμους οικισμούς.

Τον 12ο αιώνα, ο Οίκος του Σβέρκερ, μία από τις κυρίαρχες δυναστείες της Σουηδίας, ανέγερσε το Κάστρο του Νες (*Näs*) στο νότιο άκρο του Βίσινγκσε. Ο βασιλιάς Σβέρκερ ο Πρεσβύτερος έζησε στο νησί και τέσσερις Σουηδοί βασιλιάδες πέθαναν εδώ, ο Κάρολος Ζ΄, ο Ερρίκος Ι΄, ο Ιωάννης Α΄ και ο Μάγκνους Γ΄. Λόγω της παρουσίας τους, το Βίσινγκσε έγινε σημαντικό βασιλικό και διοικητικό κέντρο κατά τη διάρκεια του Μεσαίωνα.

Το κάστρο Βίσινγκσμποργκ έγινε ένα από τα πιο εξέχοντα βασιλικά κτήματα της Σουηδίας κατά τη διάρκεια της βασιλείας του βασιλιά Γουσταύου Βάσα τον 16ο αιώνα. Έπαιξε σημαντικό ρόλο ως έδρα της αριστοκρατίας και ως στρατηγικό φυλάκιο για το στέμμα.

Το 1718, κατά τη διάρκεια του Μεγάλου Βόρειου Πολέμου, το κάστρο Βίσινγκσμποργκ κάηκε ολοσχερώς. Τόσο το κάστρο του Νες όσο και το Βίσινγκσμποργκ βρίσκονται σήμερα σε ερείπια και αποτελούν ορόσημα του νησιού.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Νησιά της Σουηδίας
Κατηγορία:Νησιά λιμνών
Μπέρναρντ Βίκι

Ο **Μπέρναρντ Βίκι** (, 28 Οκτωβρίου 1919 – 5 Ιανουαρίου 2000) ήταν Αυστριακός ηθοποιός, σκηνοθέτης (και δευτερευόντως σεναριογράφος) του κινηματογράφου. Η συμβολή του ήταν σημαντική στην αναζωογόνηση του μεταπολεμικού γερμανόφωνου κινηματογράφου, ιδίως στη Δυτική Γερμανία, ενώ σκηνοθέτησε και αρκετές ταινίες του Χόλυγουντ.

Τα έργα που σκηνοθέτησε περιλαμβάνουν την αντιπολεμική ταινία τού 1959 ''Η γέφυρα'', το θρησκευτικό δράμα *[[Das Wunder des Malachias]]* (1961), τη μεταφορά στον κινηματογράφο (1964) του θεατρικού έργου *[[Η επίσκεψη της γηραιάς κυρίας]]* και τα γερμανικά τμήματα του έπους για τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο *[[Η πιο μεγάλη μέρα του πολέμου]]* (1962). Συνολικώς ο Βίκι κέρδισε 4 Γερμανικά Βραβεία Κινηματογράφου για την Καλύτερη σκηνοθεσία. *Η γέφυρα* έλαβε υποψηφιότητα για Όσκαρ Καλύτερης Ξενόγλωσσης Ταινίας, ενώ το *Das Wunder des Malachias* κέρδισε την «Αργυρή άρκτο» καλύτερου σκηνοθέτη στο 11ο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Βερολίνου.

## Παραπομπές


## Πηγές
* Το ομώνυμο λήμμα στη *Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια* «Χάρη Πάτση», τόμος 8, σελ. 490

Κατηγορία:Αυστριακοί σκηνοθέτες κινηματογράφου
Κατηγορία:Αυστριακοί ηθοποιοί