Peugeot

Η **Peugeot** () είναι μεγάλη γαλλική αυτοκινητοβιομηχανία, που από τον Ιανουάριο του 2021 ανήκει στον όμιλο Stellantis. Η ιστορία της Peugeot ξεκινά από την κατασκευή ποδηλάτων στα τέλη του 19ου αιώνα. Τα κεντρικά γραφεία της εταιρείας βρίσκονται στην *Avenue de la Grande Armée*, στο Παρίσι. Τo ελληνικό εταιρικό σλόγκαν της εταιρείας είναι: "Γιατί το αυτοκίνητο πρέπει να είναι απόλαυση".

## Ιστορία της Peugeot
### Ξεκίνημα
Ενώ το εργοστάσιο της Peugeot είχε δημιουργηθεί αρκετό καιρό νωρίτερα, η είσοδος της εταιρείας στον κόσμο των οχημάτων έγινε με την παραγωγή ποδηλάτων. Ο Αρμάντ Πεζώ δημιούργησε το Peugeot "Le Grand Bi" το 1882, ένα ποδήλατο με χαρακτηριστικά μεγαλύτερο εμπρόσθιο τροχό σε σχέση με τον πίσω. Τα ποδήλατα της εταιρείας Peugeot παράγονταν μέχρι πρόσφατα, παρά το γεγονός ότι οι τομείς ποδηλάτων και αυτοκινήτων είχαν διαχωριστεί το 1926. 

Ο Αρμάντ Πεζώ έδειξε πολύ νωρίς το ενδιαφέρον του για τα αυτοκίνητα και μετά από μια συνάντηση με τον Γκότλιμπ Ντάιμλερ και άλλους, πείσθηκε για τη βιωσιμότητα του εγχειρήματος. Το πρώτο αυτοκίνητο Peugeot (ένα τρίκυκλο ατμήλατο όχημα) παρήχθη για πρώτη φορά το 1889, σε συνεργασία με τον Λεόν Σερπολέ. Η κίνηση με ατμό είχε τα μειονεκτήματα του μεγάλου βάρους και όγκου, ενώ η προετοιμασία για την έναρξη κίνησης ήταν μεγάλη. Έτσι, πολύ σύντομα η ατμοκίνηση εγκαταλείφθηκε για χάρη του κινητήρα εσωτερικής καύσης. Το 1890 δημιουργήθηκε το πρώτο τέτοιο αυτοκίνητο, με κινητήρα Daimler και τέσσερις τροχούς.

Περισσότερα αυτοκίνητα ακολούθησαν, με 29 αντίτυπα να κατασκευάζονται το 1892. Σε αυτά τα μοντέλα δόθηκαν κωδικοί μοντέλων που ξεκινούσαν με τη λέξη "Type" και έναν αριθμό. Για παράδειγμα, το *Type 12*, μοντέλο του 1895 έγινε το πρώτο αυτοκίνητο στον κόσμο με κινητήρα εσωτερικής καύσης που είχε ελαστικά (αντί για σιδερένιους τροχούς). Τα οχήματα αυτά έμοιαζαν ακόμα με κάρα χωρίς άλογα, ενώ η κατεύθυνσή τους ρυθμιζόταν μέσω ενός είδους πηδαλίου, αντί για κανονικό τιμόνι.

Το 1896 έφερε τους πρώτους κινητήρες κατασκευής Peugeot να τοποθετούνται στο *Type 14* και η εταιρεία δεν βασιζόταν πλέον στην Daimler. Έπειτα, νέες εξελίξεις ακολούθησαν, όπως η τοποθέτηση του κινητήρα στο εμπρόσθιο τμήμα και κάτω από καπώ, στο *Type 48*. Το πρώτο τιμόνι σε Peugeot εμφανίστηκε στο *Type 36* και πολύ σύντομα τα μοντέλα άρχισαν να παίρνουν τη σύγχρονη μορφή τους.
thumb|left|Peugeot 6HP Vis-à-vis 1898.

Το 1897, ο Armand Peugeot αποχώρησε από την οικογενειακή επιχείρηση "Les Fils des Peugeot Frères" ("Οι γιοι των αδελφών Πεζώ") και δημιούργησε τη δική του επιχείρηση, την "S.S. des Automobiles Peugeot", ενώ κατασκεύασε ένα δικό του εργοστάσιο στο Audincourt (Οντινκόρ).

Η Peugeot πρόσθεσε μία μοτοσυκλέτα στη γκάμα της το 1903 και μοτοσυκλέτες υπάρχουν στη γκάμα της εταιρείας με το όνομα Peugeot από τότε.

Μέχρι το 1903, τα μισά αυτοκίνητα που παρήγαγε η εταιρεία κατασκευάζονταν στη Γαλλία, ενώ το 1916 και το 1919 η εταιρεία κέρδισε αρκετούς αγώνες και πρωταθλήματα στην Ινδιανάπολη.

Μεταξύ των 1914 και 1918 η Peugeot στράφηκε κυρίως στην παραγωγή όπλων, ενώ έγινε μία από τις μεγαλύτερες κατασκευάστριες πολεμικού υλικού, από ποδήλατα μέχρι τεθωρακισμένα. Μετά τον Α’ Π.Π., η εταιρεία ξεκίνησε πάλι την παραγωγή αυτοκινήτων, αφού πλέον το αυτοκίνητο δεν ήταν πολυτέλεια για τους λίγους, αλλά προσιτό σε πολλούς. Το 1926, ο τομέας παραγωγής ποδηλάτων αποχωρίστηκε από την εταιρεία, δημιουργώντας την *Cycles Peugeot*, μια κίνηση που ωφέλησε την συνεχώς κερδοφόρα επιχείρηση ποδηλάτων που έψαχνε ευκαιρία να ελευθερωθεί από την, ασταθέστερη οικονομικά, αυτοκινητοβιομηχανία.

200px|right|thumb|Το πρωτότυπο Peugeot 207 ePure.

### Χρόνια του Μεσοπολέμου
thumb|right|200px|''Peugeot-205'', ένα από τα αυτοκίνητα που αγωνίστηκαν στο Group B του παγκοσμίου πρωταθλήματος ράλλυ.

Το 1929 ξεκίνησε η παραγωγή του *Peugeot 201*, το πρώτο αυτοκίνητο που έλαβε την ονομασία του μέσω του νέου συστήματος ονομασίας (που χρησιμοποιείται μέχρι και σήμερα), δηλαδή τρία ψηφία (εκ των οποίων το δεύτερο είναι το μηδέν) που είναι σήμα κατατεθέν της Peugeot. Ήταν το πρώτο αυτοκίνητο μαζικής παραγωγής με ανεξάρτητη εμπρόσθια ανάρτηση. Πολύ σύντομα, χτύπησε η Μεγάλη Κρίση του 1929, με τις πωλήσεις να μειώνονται, όμως και πάλι η εταιρεία επέζησε. Το 1933, μετά από μια προσπάθεια αντιστροφής της πορείας της, η εταιρεία λανσάρισε μια νέα παλέτα προϊόντων με αεροδυναμική σχεδίαση. Τον επόμενο χρόνο παρουσιάστηκε και τελικά το 1936 εμφανίστηκε το πρώτο καμπριολέ αυτοκίνητο με χειροκίνητη ενιαία ανακλινόμενη σκληρή οροφή στην ιστορία. Το μοντέλο αυτό είναι το 402 Eclipse. Η αναβίωση αυτού του αυτοκινήτου ξεκίνησε πρόσφατα με τη Mercedes-Benz SLK R170 που μπήκε στην παραγωγή τον Ιούλιο του 1996, όπου σύμφωνα με τα προηγούμενα καταρρίπτεται ο μύθος που κυκλοφορεί, που έκανε δηλαδή τη Mercedes-Benz να περηφανεύεται ότι έχει την παγκόσμια καινοτομία ανοιχτού αυτοκινήτου με σκληρή οροφή, ενώ σήμερα αυτά τα αυτοκίνητα σημειώνουν μεγάλη επιτυχία και εκπρόσωποι της Peugeot στην κατηγορία είναι τα 206 CC και 307 CC.

Άλλα τρία ενδιαφέροντα μοντέλα της δεκαετίας του 1930 ήταν τα *202*, *302* και *402*, τρία αυτοκίνητα των οποίων η σχεδίαση διέθετε πλήθος καμπύλων και κρυμμένα φωτιστικά σώματα πίσω από τη μεγάλη γρίλια μπροστά. Η παραγωγή του 402 ξεκίνησε το 1935 και ολοκληρώθηκε το 1941, παρά την κατοχή της Γαλλίας από τους Ναζί. Το 302 έμεινε στην παραγωγή από το 1936 μέχρι το 1938, ενώ το 202 έμεινε στην παραγωγή από το 1938 μέχρι το 1942, έπειτα περίπου 20 μονάδες κατασκευάστηκαν το 1945 και ύστερα η παραγωγή ξεκίνησε κανονικά πάλι το 1946 μέχρι το 1949.

Ο Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος είχε ως αποτέλεσμα την επίταξη των εργοστασίων της Peugeot από τους Γερμανούς, ώστε να παραχθούν κάθε μεγέθους φορτηγά, ενώ οι ζημιές που υπέστησαν από τους βομβαρδισμούς ήταν τεράστιες.

### Μετά τον Πόλεμο
Το 1948 η εταιρεία ξεκίνησε και πάλι την παραγωγή αυτοκινήτων με το νέο *Peugeot 203*. Ακολούθησαν περισσότερα μοντέλα, σχεδιασμένα από τον ιταλικό οίκο σχεδιασμού Pininfarina, ενώ η εταιρεία ξεκίνησε την πώληση αυτοκινήτων στις Ηνωμένες Πολιτείες το 1958. Λίγο μετά ξεκίνησε και η συνεργασία της Peugeot με τις Renault από το 1966 και Volvo από το 1972.

### Εξαγορά της Citroën και δημιουργία της PSA
Το Δεκέμβριο του 1974 η Peugeot αγόρασε το 38,2% των μετοχών της Citroën και αύξησε το ποσοστό της τον Μάιο του 1976 στο 90%, εξαγοράζοντάς την. Η εξαγορά έγινε κυρίως διότι η γαλλική κυβέρνηση έδινε μεγάλα οικονομικά ανταλλάγματα ώστε να επιτευχθεί η συμφωνία. Εκείνο τον καιρό η Citroën αντιμετώπιζε μεγάλα οικονομικά προβλήματα λόγω της συνεχούς εξέλιξης περισσότερων μοντέλων απ’ όσο μπορούσε να υποστηρίξει οικονομικά. Μερικά από αυτά, όπως το Citroën SM και ο περιστροφικός κινητήρας Comotor ήταν εξαιρετικά ζημιογόνα για την εταιρεία. Αντίθετα, άλλα μοντέλα της όπως το Citroën CX και το Citroën GS ήταν πολύ επιτυχημένα στην αγορά.

Η νέα εταιρεία ονομάστηκε Όμιλος PSA (Peugeot Société Anonyme – Πεζώ Α.Ε.) και στόχος της ήταν η δημιουργία ξεχωριστής ταυτότητας για την Peugeot και τη Citroën (με ταυτόχρονη όμως μείωση του κόστους με χρήση κοινών μηχανικών μερών). Με την εξαγορά της Citroën, η Peugeot απέκτησε τον έλεγχο της ανερχόμενης τότε Maserati, αλλά πούλησε την εταιρεία τον Μάιο του 1975 λόγω οικονομικών δυσχερειών.

Τόσο οι φανατικοί οπαδοί της Citroën όσο και δημοσιογράφοι του ειδικού τύπου, έχουν τονίσει πως η θρυλική φήμη (στον τομέα της καινοτομίας) και η αίγλη της εταιρείας (με αυτοκίνητα όπως η Citroën DS) εγκαταλείφθηκαν με την εξαγορά. Παρόλα αυτά η Citroën εξακολουθεί να παράγει επιτυχημένα εμπορικά αυτοκίνητα, με σταθερή παραγωγή άνω του ενός εκατομμυρίου μονάδων ετησίως.

### Εξαγορά της Chrysler Europe
Ο όμιλος στα τέλη του 1978 εξαγόρασε τον ευρωπαϊκό τομέα της Chrysler (δηλαδή τις Rootes και Simca), καθώς η αμερικανική αυτοκινητοβιομηχανία πάσχιζε να επιβιώσει. Σε αντίθεση με τη Citroën, η Chrysler Europe δεν είχε σχέδια για νέα μοντέλα, ενώ τα εργοστάσια ήταν εξαιρετικά αποδιοργανωμένα. Νέες επενδύσεις περιελάμβαναν τη δημιουργία μιας νέας φίρμας, βασισμένης στο σπορ αυτοκίνητο Talbot (Τάλμποτ) του 1950. Από τότε, ολόκληρη η γκάμα της Chrysler/Simca έγινε διαθέσιμη με το σήμα της Talbot μέχρι το τέλος του σήματος Talbot το 1986.

Οι επενδύσεις αυτές, είχαν ως αποτέλεσμα μια περίοδο μεγάλων οικονομικών προβλημάτων για ολόκληρο τον όμιλο PSA, με συνεχείς ζημιές από το 1980 μέχρι το 1985. 

Το σημαντικότερο γεγονός του 1983 ήταν η το λανσάρισμα του νέου και εξαιρετικά επιτυχημένου Peugeot 205, που θεωρείται υπεύθυνο για την αναστροφή του αρνητικού κλίματος της εταιρείας. 

Το 1984, οι ξεκίνησαν οι πρώτες συνομιλίες της PSA με τη Κίνα, που είχαν ως αποτέλεσμα την κοινοπραξία Dongfeng Peugeot-Citroën Automobile, με έδρα την Κίνα.

Το 1986, η PSA έβαλε τέλος στην παραγωγή αυτοκινήτων με το σήμα της Talbot, όταν σταμάτησε την παραγωγή των μοντέλων Horizon/Alpine/Solara. Το Talbot Arizona, που δεν είχε ακόμη παρουσιαστεί, έγινε τελικά το Peugeot 309, ενώ τα εργοστάσια των Rootes και Simca στο Ryton της Βρετανίας (Ράιτον) και στο Poissy (Πουασί) μετατράπηκαν κατάλληλα για την παραγωγή αυτοκινήτων με το σήμα της Peugeot. Το τελευταίο ήταν εξαιρετικά σημαντικό στην πορεία της εταιρείας, αφού σηματοδότησε την έναρξη παραγωγής Peugeot στη Βρετανία. Το σήμα της Talbot άντεξε λίγο ακόμα μέχρι το 1992 σε λίγα επαγγελματικά οχήματα, όταν και εξαφανίστηκε τελείως.

Πολύ σύντομα, όπως και άλλες ευρωπαϊκές αυτοκινητοβιομηχανίες, οι πωλήσεις της Peugeot στις Η.Π.Α. μειώθηκαν και σύντομα η αμερικανική αγορά έγινε ζημιογόνα. Το νέο τότε Peugeot 405 αποδείχθηκε πως δεν μπορούσε να ανταγωνιστεί τους ανταγωνιστές του από την Ιαπωνία και πούλησε λιγότερο από 1.000 μονάδες. Έτσι, τον Ιούλιο του 1991, η Peugeot αποσύρθηκε από την αμερικανική αγορά μετά από 33 χρόνια παρουσίας.

Τον Απρίλιο του 2006, η PSA Peugeot Citroën ανακοίνωσε το κλείσιμο του εργοστασίου στο Ryton, που σημαίνει και το τέλος της παραγωγής αυτοκινήτων Peugeot στη Βρετανία.

## Ονομασίες μοντέλων Peugeot
Η παράδοση που έχει δημιουργήσει η Peugeot στην ονοματολογία των μοντέλων της είναι πλέον παγκοσμίως γνωστή. Το όνομα κάθε μοντέλου αποτελείται από τρία (ή πιο πρόσφατα και τέσσερα) ψηφία. Στις τριψήφιες ονομασίες, η πρώτος αριθμός αντιπροσωπεύει την κλάση που ανήκει το όχημα. Το δεύτερο ψηφίο είναι το μηδέν, ενώ το τρίτο αντιπροσωπεύει τον αριθμό του μοντέλου (όσο υψηλότερο, τόσο νεότερο μοντέλο). Για παράδειγμα, το Peugeot 307 είναι μεγαλύτερο και νεότερο από το Peugeot 106. Εξαίρεση στην πατέντα αυτή αποτέλεσε το Peugeot 309 (που παρήχθη νωρίτερα από το Peugeot 306), όπου ο αριθμός 9 αντιπροσώπευε πως το αυτοκίνητο ήταν σχεδιασμένο ως Simca. Άλλη μια εξαίρεση αποτελούν οι εκδοχές στέισον βάγκον, όπως το 206 SW το οποίο σε διαστάσεις φτάνει π.χ. το Peugeot 307. 

Η παράδοση ξεκίνησε το 1929 με την παρουσίαση του 201, που διαδέχθηκε το 190. Όλοι οι σχετικοί αριθμοί από το 101 μέχρι το 909 έχουν κατοχυρωθεί ως σήματα κατατεθέντα της Peugeot. Παρότι το 1963 η Porsche αναγκάστηκε να αλλάξει το όνομα του τότε καινούριου της μοντέλου από 901 σε Porsche 911, μερικά μοντέλα της Ferrari και της Bristol αφέθηκαν με το επιλεγμένο τριψήφιο όνομά τους, που είχε το στυλ της Peugeot με το μηδενικό στη μέση. Στην αρχή η Peugeot, αντιμετώπισε φοβερό πρόβλημα γιατί τα αρχικά μοντέλα ξεκινούσαν τη λειτουργία τους με μία χειροκίνητη μανιβέλα και δεν μπορούσαν να βρουν λύση για το που θα γίνει η οπή για τη μανιβέλα ούτως ώστε να μην χαλάει την ομοιομορφία του αμαξώματος. Τελικά η λύση βρέθηκε, όπου το μοντέλο του αυτοκινήτου μεταφέρεται μπροστά και από τότε μέχρι και τις μέρες μας προστίθεται το θρυλικό "0" ανάμεσα στα δύο ψηφία του μοντέλου του αυτοκινήτου, το οποίο "0" ήταν η οπή για τη μανιβέλα. Πρόσφατα, στα μοντέλα 307 CC και Peugeot 607 το κουμπί για το άνοιγμα της πόρτας του πορτ μπαγκάζ βρίσκεται μέσα στο μηδέν.

Η Peugeot καθιέρωσε πρόσφατα τη χρήση ενός συστήματος ονομασίας τεσσάρων ψηφίων, με ένα διπλό μηδέν στη μέση για μοντέλα ειδικών κατηγοριών, όπως πολυμορφικά και SUV εκτός δρόμου. Χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι το πολυμορφικό Peugeot 4002 και το μικρό πολυμορφικό Peugeot 1007.
[thumb|[Peugeot 206 του 1999.]]

Τέσσερα μοντέλα της Peugeot έχουν κερδίσει το βραβείο του Αυτοκινήτου της Χρονιάς:
:1969: Peugeot 504
:1988: Peugeot 405
:2002: Peugeot 307
:2017: Peugeot 3008

Άλλα υποψήφια μοντέλα της εταιρείας για το βραβείο:
:1980: Peugeot 505
:1984: Peugeot 205
:1996: Peugeot 406
:1999: Peugeot 206

## Άλλα προϊόντα
Η Peugeot κατασκευάζει όχι μόνο αυτοκίνητα, αλλά και εργαλεία, μύλους για τρίψιμο πιπεριού και αλατιού.

Η Peugeot παρήγαγε επίσης ποδήλατα από το 1882 (με δέκα νίκες στο Γύρο της Γαλλίας μεταξύ του 1903 και 1983). Στα τέλη της δεκαετίας του 1980, η Peugeot πούλησε τα δικαιώματα του ονόματος της Αμερικής στη ProCycle στον Καναδά και τα ευρωπαϊκά στην Cycleurope S.A.

## Μοντέλα της Peugeot
### Νούμερα
* 117, 172R, 183, 190 και 190S
* 104, 106, 107, 108
* 201, 202, 203, 204, 205, 206, 207, 208
* 301, 301C, 301D, 302, 304, 305, 306, 307, 308, 309
* 401, 402, 403, 404, 405, 406, 407, 408
* 504, 505, 508
* 601, 601L, 604, 605, 607
* 806, 807
* 905, 907, 908
* 1007
* 2008
* 3008
* 4002, 4007, 4008
* 5008

### Πρωτότυπα Μοντέλα
* 607 Feline
* Quark
* 907 RC
* 908 RC
* 307 CC Hybrid HDi.

### Άλλα
* Type 15
* Peugeot D3A
* Peugeot D4A
* Peugeot J7
* Peugeot J9 λεωφορειάκι
* Peugeot J5
* Boxer
* Expert
* Partner
* P4
* VLV
* Peugeot Boxer λεωφορειάκι

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* Τεχνικά χαρακτηριστικά αυτοκινήτων Peugeot 
* 

Κατηγορία:Γαλλικές αυτοκινητοβιομηχανίες
Κατηγορία:Κατασκευαστές μοτοσικλετών
Κατηγορία:Κατασκευαστές λεωφορείων
Κατηγορία:Γαλλικά εμπορικά σήματα