Οργανισμός Αστικών Συγκοινωνιών Θεσσαλονίκης

Ο **Οργανισμός Αστικών Συγκοινωνιών Θεσσαλονίκης (ΟΑΣΘ)** είναι φορέας παροχής αστικών οδικών μεταφορών στη μητροπολιτική περιοχή της Θεσσαλονίκης. Ιδρύθηκε το 1957 και ανέλαβε το συγκοινωνιακό έργο της πόλης βάσει σύμβασης με το Ελληνικό Δημόσιο.

Στο ισχύον θεσμικό πλαίσιο, ο Οργανισμός Συγκοινωνιακού Έργου Θεσσαλονίκης (ΟΣΕΘ) έχει τις αρμοδιότητες σχεδιασμού, συντονισμού, εποπτείας και ελέγχου του συγκοινωνιακού έργου, ενώ ο ΟΑΣΘ λειτουργεί ως πάροχος υπηρεσιών μεταφοράς, εκτελώντας δρομολόγια στο πλαίσιο συμβάσεων και σχετικών ρυθμίσεων. 

## Ιστορία
250px|μικρογραφία|Πινακίδα με τις διερχόμενες  γραμμές του ΟΣΕΘ από την στάση Νοσοκομείο Παπαγεωργίου
Οι αστικές μεταφορές στη Θεσσαλονίκη ξεκίνησαν το 1879, με πρωτοβουλία βελγικής εταιρείας που εισήγαγε άμαξες πέντε θέσεων. Τα επόμενα χρόνια εγκαταστάθηκαν γραμμές σιδηροτροχιών, στις οποίες κινούνταν άμαξες είκοσι θέσεων. Το 1908 ιδρύθηκε η *Εταιρεία Τροχιοδρόμων και Ηλεκτρισμού*. Οι πρώτες γραμμές ήταν η γραμμή Αποθήκης (Εξοχών) – Λιμένος και γραμμή Χηρς (Ιπποκράτειο) – Μπεχτσινάρι (26ης Οκτωβρίου).

Κατά την πενταετία 1930–1935, άρχισαν να λειτουργούν παράλληλα με τους τροχιοδρόμους αυτοκίνητα είκοσι πέντε θέσεων. Το 1940 η βελγική εταιρεία εξαγοράστηκε από το Δημόσιο και αντικαταστάθηκε από την Κρατική Εκμετάλλευση Τροχιοδρόμων και Ηλεκτροφωτισμού Θεσσαλονίκης ,στην κυριότητα της οποίας περιήλθαν και 150 λεωφορεία. Το 1947 ιδρύθηκαν τα ΚΤΕΛ και οι αστικές συγκοινωνίες χωρίστηκαν σε τρία ταμεία, έως το 1952, όταν ενοποιήθηκαν στην Κ.Τ.Ε.Α.Λ.Θ., με στόλο 243 λεωφορείων. Την ίδια περίοδο, ο τομέας του ηλεκτρισμού περιήλθε στη νεοσύστατη ΔΕΗ, ενώ το τραμ ανέλαβε η *Κρατική Εκμετάλλευση Τροχιοδρόμων Θεσσαλονίκης*.

Το 1957, με την κατάργηση του τραμ, ιδρύθηκε ο Οργανισμός Αστικών Συγκοινωνιών Θεσσαλονίκης (ΟΑΣΘ), ο οποίος ανέλαβε αποκλειστικά το συγκοινωνιακό έργο της πόλης βάσει σύμβασης παραχώρησης με το Ελληνικό Δημόσιο. Το 1961 θεμελιώθηκε το αμαξοστάσιο του Φοίνικα.

Το 1978 ο ΟΑΣΘ προμηθεύτηκε τα πρώτα αρθρωτά λεωφορεία στην Ελλάδα. Το 1979 επεκτάθηκε και ανέλαβε σειρά δρομολογίων προς προάστια της Θεσσαλονίκης, τα οποία έως τότε εξυπηρετούνταν από τα ΚΤΕΛ, όπως η Σίνδος, η Περαία, η Επανωμή και η Ευκαρπία.

Το 2001 υπογράφηκε νέα σύμβαση με το Δημόσιο, με ισχύ έως το 2009, ενώ το 2003 ο ΟΑΣΘ επέκτεινε τις γραμμές του σε 15 ακόμη δήμους. Το 2002 εγκαινιάστηκε, με καθεστώς χρησιδανείου, ο Ανατολικός Σταθμός ΙΚΕΑ. Μέχρι το 2009 ο στόλος αριθμούσε 604 λεωφορεία.

Τον Ιούλιο του 2017 ο ΟΑΣΘ κρατικοποιήθηκε και τέθηκε σε καθεστώς εκκαθάρισης, ενώ η διαχείριση  πέρασε στον ΟΣΕΘ.

Από το 2020 μέρος του συγκοινωνιακού έργου (περιαστική ζώνη ΟΣΕΘ) ανατέθηκε στα ΚΤΕΛ Θεσσαλονίκης, Σερρών, Κιλκίς και Χαλκιδικής, ενώ παράλληλα προχώρησε σταδιακή ανανέωση του στόλου με νέες προμήθειες και μισθώσεις οχημάτων.

Τον Μάιο του 2024 τέθηκαν σε κυκλοφορία τα πρώτα ηλεκτρικά λεωφορεία στην Ελλάδα, συγκεκριμένα 110 του τύπου Yutong E12 για τη Θεσσαλονίκη και 140 του ίδιου τύπου για την Αθήνα, οδηγώντας στην απόσυρση σημαντικού μέρους του παλαιότερου στόλου. Στις 30 Νοεμβρίου 2024 τέθηκε σε λειτουργία η βασική γραμμή του Μετρό Θεσσαλονίκης, γεγονός που συνοδεύτηκε από αναδιαρθρώσεις λεωφορειακών γραμμών και ενίσχυση των ανταποκρίσεων στο νέο συγκοινωνιακό δίκτυο.

Τον Φεβρουάριο του 2026 αφίχθησαν στη Θεσσαλονίκη 100 νέα ηλεκτρικά λεωφορεία της κοινοπραξίας ΚΤΕΛ Θεσσαλονίκης και Σερρών, τα οποία προορίζονται για την εκτέλεση δρομολογίων της περιαστικής ζώνης του ΟΣΕΘ.

## Γραμμές
Ο ΟΑΣΘ εξυπηρετεί τη μητροπολιτική περιοχή της Θεσσαλονίκης στο πλαίσιο του δικτύου που εποπτεύει ο ΟΣΕΘ. Το λεωφορειακό δίκτυο διακρίνεται σε αστική και περιαστική ζώνη, καλύπτοντας δήμους του πολεοδομικού συγκροτήματος, καθώς και τμήματα των δήμων Δέλτα, Θερμαϊκού, και Θέρμης, μεταξύ άλλων. Οι γραμμές ανέρχονται συνολικά σε 76, με επιμέρους υποκατηγορίες.

Η ανταπόκριση μεταξύ γραμμών υποστηρίζεται από βασικούς σταθμούς μετεπιβίβασης, όπως ο Νέος ΣΙδηροδρομικός Σταθμός, ο Σταθμός Υπεραστικών Λεωφορείων ΚΤΕΛ Μακεδονία, η Νέα Ελβετία, ο Ανατολικός Σταθμός IKEA και ο σταθμός Σταυρούπολης.

Ο ΟΑΣΘ διαθέτει σύστημα τηλεματικής για πληροφόρηση των επιβατών σχετικά με δρομολόγια και χρόνο άφιξης. Στις αρχές του 2025 ξεκίνησε η τοποθέτηση νέων οθονών τηλεματικής σε στάσεις λεωφορείων στη Θεσσαλονίκη, στο πλαίσιο έργου ψηφιακού μετασχηματισμού του ΟΣΕΘ.

Στο πλαίσιο του ψηφιακού εκσυγχρονισμού των αστικών συγκοινωνιών της Θεσσαλονίκης, εγκαταστάθηκε επίσης σύστημα καταμέτρησης επιβατών σε 100 λεωφορεία, με στόχο τη συλλογή δεδομένων για τη ζήτηση και τη βελτιστοποίηση της κατανομής του συγκοινωνιακού έργου. 

250px|μικρογραφία|Ένα Yutong E12, κατασκευής 2024, εκτελώντας τη γραμμή 38

## Στόλος Λεωφορείων
300px|μικρογραφία|Ένα Mercedes Citaro C2 G, κατασκευής 2013, εξυπηρετώντας την γραμμή express 01Χ

Ο ΟΑΣΘ διαθέτει στόλο για την αστική ζώνη, ενώ η περιαστική ζώνη εξυπηρετείται από τα λεωφορεία της κοινοπραξίας των ΚΤΕΛ Θεσσαλονίκης, Σερρών και Χαλκιδικής.

Από το 2020 βρίσκεται σε εξέλιξη πρόγραμμα ανανέωσης του στόλου, με στόχο τη σταδιακή μετάβαση σε ηλεκτρικό στόλο έως το 2027.

**Στόλος ΟΑΣΘ (αστική ζώνη)**
**Διατηρούνται επίσης ορισμένα παλαιότερα λεωφορεία ιδιοκτησίας ΟΑΣΘ ως εφεδρικά, τα οποία βρίσκονται υπό σταδιακή απόσυρση**
* 3 × ΕΛΒΟ C05.B7L-11M (Volvo B7L), έτος κατασκευής 2005, 11 m, κατηγορίας Euro III
* 3 × Solaris Urbino III 12, έτη κατασκευής 2006/2009, 12m, κατηγορίας EEV
* 3 × Mercedes-Benz O530 G, έτη κατασκευής 2006 & 2011, 18 m, κατηγορίας Euro IV/V
* 7 × ΕΛΒΟ C06/08.B9LA (Volvo B9LA), έτος κατασκευής 2007/2010, 18 m, κατηγορίας Euro IV/V
* 5 × ΕΛΒΟ C08.B9L (Volvo B9L), έτος κατασκευής 2010, 12 m, κατηγορίας Euro V
* 15 × Irisbus Citelis 12M, έτη κατασκευής 2010–2011, 12 m, κατηγορίας Euro V

**Στόλος ΚΤΕΛ (περιαστική ζώνη)**

## Προσωπικό, λειτουργία και σύστημα κομίστρου
Ο ΟΑΣΘ απασχολεί οδηγικό, τεχνικό και διοικητικό προσωπικό για την υποστήριξη του συγκοινωνιακού έργου στη Θεσσαλονίκη. Κατά την περίοδο 2025–2026, η στελέχωση του οργανισμού, ιδίως ως προς τους οδηγούς, ενισχύθηκε μέσω ανανεώσεων συμβάσεων ορισμένου χρόνου και νέων προσλήψεων, στο πλαίσιο της κάλυψης λειτουργικών αναγκών και της βελτίωσης της εκτέλεσης των δρομολογίων. Στις αρχές του 2026, ο ΟΑΣΘ διέθετε συνολικά 927 οδηγούς.

Ο έλεγχος κομίστρου στον ΟΑΣΘ ασκείται από προσωπικό του Οργανισμού, με υποστήριξη και από εξωτερικό ανάδοχο. Κατά την περίοδο 2024–2025 ενισχύθηκε ο μηχανισμός ελέγχου κομίστρου, με αύξηση του αριθμού των ελεγκτών.

Ο έλεγχος κομίστρου στις αστικές συγκοινωνίες της Θεσσαλονίκης εντάσσεται στα μέτρα περιορισμού της εισιτηριοδιαφυγής και υποστηρίζεται από το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο, το οποίο προβλέπει πρόστιμο σε περίπτωση μη κατοχής ή μη επικύρωσης εισιτηρίου. Κατά την περίοδο 2024–2025 εφαρμόστηκαν και επιμέρους λειτουργικά μέτρα ελέγχου κομίστρου σε γραμμές των ΟΑΣΘ και ΚΤΕΛ.

Παράλληλα, ο ΟΣΕΘ προχώρησε στη μετάβαση σε ψηφιακό σύστημα κομίστρου, με την εισαγωγή του ThessTicket, της προσωποποιημένης ThessCard και της δυνατότητας έκδοσης εισιτηρίου μέσω της εφαρμογής OSETH Bus Mobile App.

Από την 1η Ιανουαρίου 2026 καταργήθηκαν τα χάρτινα εισιτήρια στις αστικές συγκοινωνίες της Θεσσαλονίκης.

## Αμαξοστάσια
Ο ΟΑΣΘ διαθέτει δύο αμαξοστάσια, στον Φοίνικα και στη Σταυρούπολη, για τη στάθμευση και την τεχνική υποστήριξη του στόλου του.

* Δίπλα στο αμαξοστάσιο της Σταυρούπολης εγκαινιάστηκε, τον Ιούλιο του 2024, σταθμός φόρτισης για τα ηλεκτρικά λεωφορεία του οργανισμού.
* Για την ανατολική πλευρά της Θεσσαλονίκης έχει ανακοινωθεί η δημιουργία νέου αμαξοστασίου στη Νέα Ραιδεστό, στον Δήμο Θέρμης, στο πλαίσιο της μετεγκατάστασης του αμαξοστασίου Φοίνικα. Η λειτουργία του έχει προγραμματιστεί για το 2027.

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* 
* 

Κατηγορία:Μεταφορές στη Θεσσαλονίκη