Δυναστεία των Μιθριδατιδών

H **Δυναστεία των Μιθριδατιδών** ή **Δυναστεία του Πόντου** ήταν κληρονομική δυναστεία στο Βασίλειο του Πόντου με βασιλείς Περσικής καταγωγής. Ο ιδρυτής της δυναστείας ήταν ο Μιθριδάτης Α΄ του Πόντου ο οποίος ήταν γνωστός ως *"Μιθριδάτης Γ΄ της Κίου"* (281 π.Χ.), η οικογένεια του ανήκε στην ανώτατη Περσική αριστοκρατία της Κίου. Ο Μιθριδάτης Γ΄ της Κίου δραπέτευσε από την Παφλαγονία την εποχή του πατέρα και προκατόχου του Μιθριδάτη Β΄ της Κίου, ανακηρύχτηκε βασιλεύς του Πόντου και έλαβε το προσωνύμιο *"Κτίστης"*. Η δυναστεία έφτασε στο μέγιστο της ισχύος της όταν κυβέρνησε ο απόγονος του Μιθριδάτης ΣΤ΄ Ευπάτωρ γνωστός από τους πολέμους του με την Ρωμαϊκή Δημοκρατία από την οποία υπέστη σοβαρές ήττες, θεωρείται ο κορυφαίος βασιλεύς του Πόντου όλων των εποχών. Η εχθρότητα του Μιθριδάτη ΣΤ΄ με την Ρώμη είχε σαν αποτέλεσμα να ξεσπάσουν οι Μιθριδατικοί πόλεμοι που διατηρήθηκαν μέχρι το 60 π.Χ., το αποτέλεσμα μετά τις ήττες του Μιθριδάτη ΣΤ΄ ήταν η διάλυση του βασιλείου και η υποταγή του στους Ρωμαίους. Ο υποτελής στους Ρωμαίους βασιλεύς της Κριμαίας Φαρνάκης Β΄ του Πόντου προσπάθησε να ιδρύσει ξανά το Βασίλειο του Πόντου (48 π.Χ.) αλλά ηττήθηκε από τον Ιούλιο Καίσαρα στην Μάχη των Ζήλων.

Με τον Μιθριδάτη ΣΤ΄ η δυναστεία έφτασε στο μέγιστο της εδαφικής της ισχύος, κατέκτησε την Κολχίδα, την Τραπεζούντα και μετά τον θάνατο του Παιρισάδη Ε΄ του Βοσπόρου κληρονόμησε με διαθήκη του ιδίου το Βασίλειο του Βοσπόρου. Ο γιος και διάδοχος του Μιθριδάτη ΣΤ΄ Φαρνάκης Β΄ του Πόντου αντιμετώπισε στον Βόσπορο εξέγερση από τον γαμπρό του Άσανδρο που είχε παντρευτεί την κόρη του Δύναμις και του είχε παραχωρήσει ως προίκα το Βασίλειο του Βοσπόρου. Την ίδια εποχή που ο Φαρνάκης Β΄ βάδιζε στον Βόσπορο για να υποτάξει τον γαμπρό του ο Ιούλιος Καίσαρ εισέβαλε στον Πόντο. Ο Φαρνάκης Β΄ επέστρεψε για να αντιμετωπίσει τους Ρωμαίους αλλά γνώρισε ολοκληρωτική συντριβή από τον Ιούλιο Καίσαρα στην *"μάχη της Ζέλας"* (47 π.Χ.), έχασε οριστικά το βασίλειο του Πόντου. Τα υπολείμματα του στρατού του επέστρεψαν στον Βόσπορο να αντιμετωπίσουν τον Άσανδρο αλλά ο Φαρνάκης Β΄ ηττήθηκε ξανά και σκοτώθηκε χάνοντας και το Βασίλειο του Βοσπόρου. Οι απόγονοι της αδελφής του Δύναμις και το Άσανδρου θα κυβερνήσουν το Βασίλειο του Βοσπόρου πολλούς αιώνες μέχρι το 342 μ.Χ. Το βασίλειο θα παραμείνει υποτελές στην Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, ανάμεσα στους απογόνους τους διακρίνονται:

*Τιβέριος Ιούλιος Μιθριδάτης, αντιστάθηκε στους Ρωμαίους κατά την διάρκεια των Ρωμαιο-Βοσπορικών πολέμων.
*Τιβέριος Ιούλιος Κότυς Α΄, υποστήριξε τους Ρωμαίους και αντιτάχθηκε στον αδελφό του Μιθριδάτη
*Τιβέριος Ιούλιος Μιθριδάτης, επέκτεινε το βασίλειο του και προκάλεσε σοβαρές ζημιές στους Σκύθες
*Τιβέριος Ιούλιος Ρησκούπορις ΣΤ΄, ο τελευταίος βασιλεύς του Βοσπόρου (πέθανε το 342 μ.Χ.)

## Γενεαλογία των βασιλέων του Πόντου

## Παραπομπές



## Πηγές
* McGing B.C., «The Kings of Pontus. Some Problems of Identity and Date», RhMus, 129, 1986, 248-259
* Meyer Ε., «Geschichte des Königreichs Pontos», Chicago 1968
* Molev E.A., «Mithridates Ctistes, ruler of Pontus», The Black Sea Littoral in Hellenistic Times. Materials of the 3rd All-Union Symposium on Black Sea Antiquities. Tsqaltubo 1982, Tbilisi 1985, 581-589, 724
* Molev E.A., «On the Origin of the Mithridates Dynasty in Pontus», VDI, 1983, 131-139


Μιθριδατιδων