Το καλοκαίρι στην τέχνη και τη λαϊκή κουλτούρα

[μικρογραφία|220x220εσ|''Το καλοκαίρι'' (1807) [Κάσπαρ Ντάβιντ Φρίντριχ]]
[μικρογραφία|220x220εσ|''Καλοκαιρινό απόγευμα'' (1872), [Γουίνσλοου Χόμερ]]
[μικρογραφία|220x220εσ|''Καλοκαίρι'' (1874), [Κλοντ Μονέ]]
[μικρογραφία|220x220εσ|''[Θερινό Απόγευμα στη Νότια Παραλία του Σκάγκεν* (1893), [[Πέτερ Σεβερίν Κρέιερ]]]]
Το *'καλοκαίρι** ή **θέρος** κατέχει εξέχουσα θέση **στην τέχνη και τη λαϊκή κουλτούρα**.

[[Αρχείο:Πόθοι στην κάψα του καλοκαιριού (αφίσα).jpg|μικρογραφία|335x335εσ|Κινηματογραφική αφίσα της ταινίας [[Πόθοι στην κάψα του καλοκαιριού|''Μακρύ καυτό καλοκαίρι'']] (1959)]]

== Ζωγραφική ==

* ''Το καλοκαίρι'' (1807), ελαιογραφία του Γερμανού [[Ρομαντισμός|ρομαντικού]] [[Κάσπαρ Ντάβιντ Φρίντριχ]].
* ''Καλοκαιρινό απόγευμα'' (1872), του Αμερικανού [[Ρεαλισμός (τέχνες)|ρεαλιστή]] [[Γουίνσλοου Χόμερ]], που απεικονίζει γυναίκα σε [[αιώρα]].
* ''Καλοκαίρι'' (1874), ελαιογραφία του Γάλλου [[Ιμπρεσιονισμός|ιμπρεσιονιστή]] [[Κλοντ Μονέ]] που αποτυπώνει το καλοκαίρι στην εξοχή της [[Γαλλία|Γαλλίας]].
* ''Καλοκαιρινή μέρα'' (1881), ελαιογραφία σε ξύλο του Ελβετού [[Συμβολισμός|συμβολιστή]] [[Άρνολντ Μπέκλιν]].
* [[Θερινό Απόγευμα στη Νότια Παραλία του Σκάγκεν]] (1893), ελαιογραφία του Δανού [[Πέτερ Σεβερίν Κρέιερ]], ο οποίος απεικόνιζε συχνά παραλίες στα έργα του.

== Παροιμίες ==

* Από Μάρτη καλοκαίρι κι από Αύγουστο χειμώνα: Για περιπτώσεις που η καλοκαιρία ξεκινά από τον [[Μάρτιος|Μάρτιο]] και η [[κακοκαιρία]] από τον [[Αύγουστος|Αύγουστο]], γεγονός που υπογορεύει τη λήψη ανάλογων προληπτικών μέτρων.
* Ο Φλεβάρης κι αν φλεβίσει, καλοκαίρι θα μυρίσει: Η έντονη κακοκαιρία τελειώνει σε γενικές γραμμές τον [[Φεβρουάριος|Φεβρουάριο]].

[[Αρχείο:Εκείνο το καλοκαίρι (αφίσα 1971).jpg|μικρογραφία|320x320εσ|Κινηματογραφική αφίσα της ταινίας ''[[Εκείνο το καλοκαίρι]]'' (1971)]]
[[Αρχείο:Το καλοκαίρι της Κάρμεν (αφίσα).png|μικρογραφία|308x308εσ|Κινηματογραφική αφίσα της ταινίας ''[[Το καλοκαίρι της Κάρμεν]]'' (2023)]]

== Λογοτεχνία ==

* "Το καλοκαίρι" (1912), ποίημα του [[Κωστής Παλαμάς|Κωστή Παλαμά]] από τη συλλογή ''Οι καημοί της λιμνοθάλασσας.''
* ''Το τελευταίο καλοκαίρι του Κλίνσκορ'' ([[Γερμανική γλώσσα|Γερμανικά]]: ''Klingsors letzter Sommer,'' 1920), νουβέλα του [[Έρμαν Έσσε|Έρμαν Έσε]] με θέμα τις τελευταίες ημέρες ενός 42χρονου ζωγράφου.
* ''Το ωραίο καλοκαίρι'' ([[Ιταλική γλώσσα|Ιταλικά]]: ''La bella estate'', 1949), νουβέλα του [[Τσέζαρε Παβέζε]] με κεντρικό άξονα τη νεανική ελπίδα.
* ''Το καλοκαίρι'' ([[Γαλλική γλώσσα|Γαλλικά]]: ''L'Été'', 1954), δοκίμιο του [[Αλμπέρ Καμύ|Αλμπέρ Καμί]] περί του πιο αναγκαίου στη ζωή.
* ''Δέκα και μισή, βράδυ, καλοκαίρι'' (Γαλλικά: ''Dix heures et demie du soir en été'', 1960), μυθιστόρημα της [[Μαργκερίτ Ντυράς|Μαργκερίτ Ντιράς]].
* ''Το καλοκαίρι πριν από το σκοτάδι'' (Αγγλικά: ''The Summer Before the Dark,'' 1973), μυθιστόρημα της [[Ντόρις Λέσινγκ]] με θέμα την πορεία μιας γυναίκας προς την ελευθερία και την αυτογνωσία.
* ''Το ευτυχισμένο καλοκαίρι της κυρίας Φορμπς'' ([[Ισπανική γλώσσα|Ισπανικά]]: ''El verano feliz de la señora Forbes,'' 1976), νουβέλα του [[Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες]].
* ''Το καλοκαίρι του Ερωτόκριτου'' (1976), μυθιστόρημα του [[Βασίλης Βασιλικός|Βασίλη Βασιλικού]].
* ''Το καλοκαίρι που χάθηκε στο χειμώνα'' (1984), μυθιστόρημα του [[Γιάννης Ξανθούλης|Γιάννη Ξανθούλη]] με θέμα αναμνήσεις της παιδικής ηλικίας και της εφηβείας.
* ''Τα τέσσερα χρώματα του καλοκαιριού'' (2011), ερωτικό-μαθηματικό μυθιστόρημα του [[Τεύκρος Μιχαηλίδης|Τεύκρου Μιχαηλίδη]].
* ''Η ψίχα εκείνου του καλοκαιριού'' (2020), μυθιστόρημα του [[Ισίδωρος Ζουργός|Ισίδωρου Ζουργού]].
* ''Το καλοκαίρι του φόβου'' (2024), [[αστυνομικό μυθιστόρημα]] του [[Γιάννης Μαρής|Γιάννη Μαρή]], που είχε δημοσιευθεί το 1971 σε συνέχειες στο περιοδικό ''Επίκαιρα''.

== Θέατρο ==

* [[Όνειρο Θερινής Νυκτός|''Όνειρο θερινής νυκτός'']] (Αγγλικά: ''A Midsummer Night's Dream,'' 1595-1596), ρομαντική [[κωμωδία]] του [[Ουίλλιαμ Σαίξπηρ]].
* ''Στην κάψα του καλοκαιριού'' (1944), δράμα του [[Θεόδωρος Συναδινός|Θεόδωρου Συναδινού]].
* Το ''Καλοκαίρι και καταχνιά'' (Αγγλικά: ''Summer and Smoke,'' 1948), [[Δραματική ποίηση|δράμα]] του [[Τένεσι Γουίλιαμς]] κάνει [[πρεμιέρα]] στο [[Ντάλας]].
* ''Ξαφνικά πέρσι το καλοκαίρι'' (Αγγλικά: ''Suddenly Last Summer,'' 1957), [[μονόπρακτο]] δράμα του Τένεσι Γουίλιαμς. Στα ελληνικά έχει μεταφραστεί από τον [[Ερρίκος Μπελιές|Ερρίκο Μπελιέ]].

== Κινηματογράφος ==

* ''Καλοκαίρι με τη Μόνικα'' ([[Σουηδική γλώσσα|Σουηδικά]]: ''Sommaren med Monika,'' 1953), σουηδική ερωτική ταινία του [[Ίνγκμαρ Μπέργκμαν]] με τη Χάριετ Άντερσον.
* [[Πόθοι στην κάψα του καλοκαιριού|''Μακρύ καυτό καλοκαίρι'']] (Αγγλικά: ''The Long, Hot Summer'', 1959) [[Αμερικανικός κινηματογράφος|αμερικανικό]] [[Δράμα (κινηματογράφος και τηλεόραση)|δράμα]] του [[Μάρτιν Ριτ]] με τους [[Πολ Νιούμαν]] και [[Τζοάν Γούντγουορντ]].
* [[Ξαφνικά, πέρυσι το καλοκαίρι (ταινία)|''Ξαφνικά, πέρυσι το καλοκαίρι'']] (Αγγλικά: ''Suddenly Last Summer,'' 1959) αμερικανικό δράμα σε σκηνοθεσία [[Τζόζεφ Λ. Μάνκιεβιτς]] με τους [[Ελίζαμπεθ Τέιλορ]], [[Κάθριν Χέπμπορν]] και [[Μοντγκόμερι Κλιφτ]].
* [[Καλοκαίρι και καταχνιά (ταινία, 1961)|''Καλοκαίρι και καταχνιά'']] (Αγγλικά: ''Summer and Smoke,'' 1961), αμερικανικό δράμα του [[Πίτερ Γκλένβιλ]] πάνω στο ομότιτλο θεατρικό του [[Τένεσι Γουίλιαμς]] με τους [[Τζέραλντιν Πέιτζ]] και [[Λόρενς Χάρβεϊ]].
* ''Το καλοκαίρι της οργής'' (1962), κοινωνική ταινία σε σκηνοθεσία Ιάσονα Γιαννουλάκη και σενάριο [[Κώστας Μουρσελάς|Κώστα Μουρσελά]] με τους [[Κώστας Κακκαβάς|Κώστα Κακκαβά]] και [[Πάρη Λεβέντη]].
* ''[[Άνυδρο καλοκαίρι]]'' ([[Τουρκική γλώσσα|Τουρκικά]]: ''Susuz Yaz'',1963), [[Τουρκικός κινηματογράφος|τουρκικό]] μελόδραμα του Μετίν Ερκσάν από την ομότιτλη συλλογή διηγημάτων του [[Νετζατή Τζουμαλή|Νετζάτι Τζουμαλί]] με μουσική του [[Μάνος Χατζιδάκις|Μάνου Χατζιδάκι]].
* ''Στις 10:30 ένα καλοκαιρινό βράδυ'' (Αγγλικά: ''10:30 P.M. Summer'', 1966), αμερικανικό δράμα του [[Ζυλ Ντασέν]] βασισμένο στο μυθιστόρημα ''Δέκα και μισή, βράδυ, καλοκαίρι'' της [[Μαργκερίτ Ντυράς|Μαργκερίτ Ντιράς]] με τις [[Μελίνα Μερκούρη]] και [[Ρόμι Σνάιντερ]].
* ''[[Εκείνο το καλοκαίρι]]'' (1971), ερωτικό δράμα του [[Βασίλης Γεωργιάδης|Βασίλη Γεωργιάδη]] σε σενάριο [[Πάνος Κοντέλλης|Πάνου Κοντέλλη]] και παραγωγή [[Κλέαρχος Κονιτσιώτης|Κλέαρχου Κονιτσιώτη]] με την [[Έλενα Ναθαναήλ]] και τον [[Λάκης Κομνηνός|Λάκη Κομνηνό]].**'
* *[[Σεξοκωμωδία θερινής νύχτας]]* (Αγγλικά: *A Midsummer Night's Sex Comedy*, 1982), σεξοκωμωδία σε σενάριο και σκηνοθεσία του Γούντι Άλεν με πρωταγωνιστές τον ίδιο και τη Μία Φάροου.
* ''Ένα αξέχαστο καλοκαίρι'' (Ρουμάνικα: *O vară de neuitat*, 1994), ρουμανογαλλικό αισθηματικό δράμα του Λουτσιάν Πιντίλε με την Κριστίν Σκοτ Τόμας.
* *[[Ξέρω τι κάνατε πέρυσι το καλοκαίρι]]* (Αγγλικά: *I Know What You Did Last Summer,* 1997), αμερικανική ταινία τρόμου του Τζιμ Γκιλέσπι σε σενάριο του Κέβιν Γουίλιαμσον με τους Τζένιφερ Λαβ Χιούιτ και Σάρα Μισέλ Γκέλαρ.
* *[[Δεν έχω ξεχάσει το περσινό καλοκαίρι]]* (Αγγλικά: *I Still Know What You Did Last Summer,* 1998) μεξικανοαμερικανικό σίκουελ του προηγούμενου σε σκηνοθεσία Ντάνι Κάνον και σενάριο Τρέι Κάλαγουεϊ με την Τζένιφερ Λαβ Χιούιτ.
* ''Όνειρο καλοκαιρινής νύχτας'' (1999), ταινία του Δημήτρη Αθανίτη με τις Μαρία Λεκάκη και Θεοδώρα Τζήμου και με θέμα το ανέβασμα του *[[Όνειρο Θερινής Νυκτός|Ονείρου θερινής νυκτός]]* από έναν νεανικό θίασο.
* *Όνειρα θερινής επαρχίας* (2006), ψηφιακή ταινία σε σενάριο, σκηνοθεσία και παραγωγή Γιώργου Ακσεχερλίδη με τον ίδιο και τον Ρένο Χαραλαμπίδη.
* *[[Πάντα θα ξέρω τι κάνατε πέρσι το καλοκαίρι]]* (Αγγλικά: *I'll Always Know What You Did Last Summer*, 2006) ένα ακόμη σίκουελ της σειράς από τον Σιλβέν Γουάιτ με την Μπρουκ Νέβιν.
* *[[Πώς τελείωσε αυτό το καλοκαίρι]]* (Ρωσικά: Как я провёл этим летом, 2010), ρωσική περιπέτεια του Αλεξέι Ποπογκρέμπσκι με τους Γκριγκόρι Ντομπρίγκιν και Σεργκέι Πούσκεπαλις.
* *[[Το καλοκαίρι της Κάρμεν]]* (2023) κωμωδία σε σενάριο και σκηνοθεσία του Ζαχαριά Μαυροειδή με τους Γιώργο Τσιαντούλα και Ρουμπίνη Βασιλακόπουλου.

## Τηλεόραση

* *Καλοκαιρινές ώρες* (1989), καθημερινή ψυχαγωγική εκπομπή από την ΕΤ1 σε σκηνοθεσία του Κώστα Λυχναρά την οποία παρουσίαζαν οι Σμαράγδα Διαμαντίδου και Δημήτρης Τάρλοου.
* *Παγίδες του καλοκαιριού* (1989), αστυνομική σειρά της ΕΤ2, οκτώ συνολικά επεισοδίων, σε σκηνοθεσία του Νίκο Ζαπατίνα με τους Λάκη Κομνηνό και Αν Λόνμπεργκ.
* «Καλοκαιρινή καταιγίδα» (1994), τίτλος του 9ου επεισοδίου της αισθησιακής σειράς *Τολμηρές ιστορίες* του ΑΝΤ1 σε σκηνοθεσία Δημήτρη Αρβανίτη με τους Τατιάνα Λύγαρη και Νίκο Σταγόπουλο.
* *Όνειρο καλοκαιρινής νύχτας* (2012), βιντεοσκοπημένη θεατρική παράσταση του *Ονείρου θερινής νυτκός* του Ουίλλιαμ Σαίξπηρ σε σκηνοθεσία Μιχαήλ Μαρμαρινού από το Εθνικό Θέατρο με πρωταγωνιστές τους Γιάννη Βογιατζή και Ιωάννα Παππά.
* *Καλοκαίρι not* (2019-2021), καθημερινή ψυχαγωγική εκπομπή του Open που παρουσίαζαν οι Κατερίνα Ζαρίφη και Παύλος Σταματόπουλος.
* *Καλοκαίρι Yes* (2023), καθημερινή ψυχαγωγική εκπομπή του Open που παρουσίαζαν οι Μαριάντα Πιερίδη και Τριαντάφυλλος.

## Βίντεο

* *Παράξενο καλοκαίρι* (1987), αστυνομική περιπέτεια σε σκηνοθεσία του Ανδρέα Κατσιμητσούλια, με τον Νίκο Γαλανό και τη Μαίρη Βιδάλη.
* *Καλοκαιρινός εραστής* (1988), κωμωδία του Όμηρου Ευστρατιάδη σε σενάριο Λευτέρης Καπώνη με τους Κώστα Βουτσά και Όλια Στεφανίδου.
* *Στην κάψα του καλοκαιριού* (1988), δραματική ταινία του Γιώργου Kωνσταντόπουλου με τους Μάρω Κοντού και Φράνκο Αλφόνσο.
* *Καλοκαιρινές αταξίες* (1989), κωμωδία του Βαγγέλη Μπαλαφούτη σε σενάριο των Μιχάλη Ρέππα - Θανάση Παπαθανασίου με τους Σταμάτη Γαρδέλη και Λίντα Γίγα.

## Μουσική

* «Καλοκαίρι» (1725), το πρώτο από τα τρία κοντσέρτα του έργου ''Οι τέσσερις εποχές'' από τον Ιταλό μουσουργό Αντόνιο Βιβάλντι.
* «Τόσα καλοκαίρια» (1967), τραγούδι του Μίμη Πλέσσα που εμηνεύει ο Δάκης στο μιούζικαλ ''Γοργόνες και μάγκες'' του Γιάννη Δαλιανίδη.
* «Ένα καλοκαίρι» (1971), τραγούδι του Γιάννη Σπανού σε στίχους του Αλέξη Αλεξόπουλου που τραγούδησε η Αφροδίτη Μάνου στην ταινία *[[Εκείνο το καλοκαίρι]]* του Βασίλη Γεωργιάδη.
* «Καλοκαιρινές διακοπές για πάντα» (1985), τραγούδι του Νίκου Καρβέλα από το άλμπουμ *Σα δίσκος παληός* στο οποίο περιγράφονται σκηνές από την περιοχή του Παλαιού Φαλήρου.
* «Το καλοκαιράκι» (1986), τραγούδι των Φατμέ, από το άλμπουμ τους *Βγαίνουμε από το τούνελ*, που έγινε ύμνος για το καλοκαίρι στην Ελλάδα.
* «Καλοκαίρι» (1989), τραγούδι του Διονύση Σαββόπουλου από το άλμπουμ *Το κούρεμα.*

## Παραπομπές

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* Ιούνιος και λαογραφία – Καλό καλοκαίρι!
* Ιούλιος: Ήθη & Έθιμα – Καλό μας μήνα!
* Ο Αύγουστος στη λαϊκή μας παράδοση
* Το Καλοκαίρι στη Λαϊκή μας Παράδοση
Κατηγορία:Έργα τέχνης