GSM-R

Το **GSM–R** (Global System for Mobile Communications – Railways | Παγκόσμιο Σύστημα Κινητών Επικοινωνιών – Σιδηροδρόμων)  αποτελεί το πρότυπο Ευρωπαϊκό σύστημα ασύρματων τηλεπικοινωνιών που έχει σχεδιαστεί ειδικά για τις ανάγκες των σιδηροδρομικών μεταφορών. Προσφέρει ένα ευρύ φάσμα υπηρεσιών φωνής και δεδομένων που απαιτούνται για την καθημερινή λειτουργία των σιδηροδρόμων, ενώ ταυτόχρονα παρέχει υπηρεσίες τηλεφωνίας, SMS και δεδομένων, όπως και τα δημόσια δίκτυα GSM.

Προϋποθέτει την εγκατάσταση του απαραίτητου εξοπλισμού επί της γραμμής και επί των συρμών και συνίσταται σε ψηφιακό σύστημα ραδιοεπικοινωνίας που επιτρέπει σε όλο το προσωπικό που εμπλέκεται στη σιδηροδρομική κυκλοφορία (μηχανοδηγοί, σταθμάρχες, Κέντρο Ελέγχου Κυκλοφορίας (ΚΕΚ), κλπ.) να επικοινωνούν απευθείας μεταξύ τους.

Η βασική του δομή βασίζεται στο κλασσικό GSM (δίκτυο κινητής τηλεφωνίας), αλλά παρέχει αξιοπιστία ακόμη και σε πολύ υψηλές ταχύτητες έως και 500 χλμ./ώρα (310 mph), χωρίς καμία απώλεια επικοινωνίας. Έγινε το διάδοχο σύστημα πολλών διαφορετικών και ασύμβατων αναλογικών ραδιοσυστημάτων. Ο βασικός λόγος δημιουργίας ενός ενιαίου ραδιοδικτύου ήταν η απαίτηση για ανταλλαγή δεδομένων μεταξύ των συρμών και των Κέντρων Τηλεδιοίκησης στο επίπεδο 2 του ETCS. Ωστόσο οι πραγματικές δυνατότητες του συστήματος αυτού είναι πολύ μεγάλες.

Αποτελεί την πρώτη τεχνολογική υλοποίηση του Ευρωπαϊκού Συστήματος Κινητής Ραδιοεπικοινωνίας Σιδηροδρόμων ('''RMR''') και κατ' επέκταση ανήκει στο δεύτερο υποσύστημα του Ευρωπαϊκού Συστήματος Διαχείρισης Σιδηροδρομικής Κυκλοφορίας ('''ERTMS''').

## Περιγραφή
Το GSM–R βασίζεται στην τεχνολογία GSM δεύτερης γενιάς (2G), με επεκτάσεις για GPRS (2G+) και υποστηρίζει φωνητικές και ψηφιακές επικοινωνίες. Ενσωματώνει εξειδικευμένες λειτουργίες που είναι απαραίτητες για τη διαχείριση της σιδηροδρομικής κυκλοφορίας, όπως:

* άμεση επικοινωνία οδηγού-ελεγκτή,
* αυτόματη μετάδοση σημάτων/φωτοσημάτων,
* λειτουργία "συνεχούς κλήσης" (functional call),
* κλήσεις προτεραιότητας και έκτακτης ανάγκης (emergency call),
* μεταφορά τηλεμετρικών και διαγνωστικών δεδομένων.

Το σύστημα λειτουργεί σε αποκλειστικές ζώνες συχνοτήτων που έχουν δεσμευθεί πανευρωπαϊκά για τη σιδηροδρομική χρήση (κυρίως στην περιοχή των 900&nbsp;MHz).

## Χρήση και εφαρμογές
Το GSM–R είναι εγκατεστημένο και σε χρήση σε πολλά ευρωπαϊκά κράτη, καθώς και σε ορισμένες χώρες εκτός Ευρώπης (π.χ. Κίνα, Ινδία, Αυστραλία). Αποτελεί την τεχνολογική ραχοκοκαλιά για την υλοποίηση του ERTMS/ETCS επιπέδου 2 και άνω, όπου η επικοινωνία μεταξύ του συρμού και του κέντρου ελέγχου γίνεται ασύρματα και σε πραγματικό χρόνο, χωρίς σταθερή σηματοδότηση στις γραμμές.

## Πλεονεκτήματα
Σύμφωνα με τη Deutsche Bahn και άλλους σχετικούς φορείς, το GSM–R προσφέρει σημαντικά επιχειρησιακά πλεονεκτήματα όπως:

* **Απαλλαγή από παρεμβολές**: Η επικοινωνία δεν επηρεάζεται από δημόσια δίκτυα κινητής τηλεφωνίας, προσφέροντας μεγαλύτερη σταθερότητα και ποιότητα.
* **Υψηλή ασφάλεια επικοινωνίας**: Οι συνομιλίες προστατεύονται από παρεμβολές και μη εξουσιοδοτημένη πρόσβαση.
* **Επικοινωνία ομάδας (Group Call)**: Δυνατότητα ταυτόχρονης ενημέρωσης πολλών μελών πληρώματος ή υπευθύνων.
* **Επακριβής κλήση ανά ρόλο**: Π.χ. δυνατότητα απευθείας επικοινωνίας με τον υπεύθυνο/την υπεύθυνη κυκλοφορίας (Fahrdienstleiter:in).
* **Ιεράρχηση προτεραιοτήτων**: Οι κλήσεις διαβαθμίζονται ώστε τα κανάλια να παραμένουν διαθέσιμα για κλήσεις έκτακτης ανάγκης και κρίσιμες λειτουργίες.

## Μειονεκτήματα και αντικατάσταση
Καθώς βασίζεται σε τεχνολογία GSM 2ης γενιάς, το GSM–R θεωρείται σήμερα **παρωχημένο** ως προς τις δυνατότητές του. Οι περιορισμοί σε ταχύτητα δεδομένων, ασφάλεια και επεκτασιμότητα οδήγησαν στον σχεδιασμό του FRMCS **(Future Railway Mobile Communication System)**, του τηλεπικοινωνιακού διαδόχου του GSM–R, που βασίζεται στην τεχνολογία **5G**.

Το FRMCS αναμένεται να αντικαταστήσει σταδιακά το GSM–R έως το 2030, με φάσεις συνύπαρξης και παράλληλης λειτουργίας.

## Σχέση με άλλα συστήματα

* **GSM–R ⟶ RMR ⟶ ERTMS**: Το GSM–R είναι το βασικό υποσύστημα του RMR, το οποίο με τη σειρά του εντάσσεται στο ERTMS.
* Το GSM–R δεν χρησιμοποιείται για επιβατική επικοινωνία ή για αστική τηλεφωνία – είναι αποκλειστικά για σιδηροδρομική χρήση.

## Δείτε επίσης

* ERTMS – Ευρωπαϊκό Σύστημα Διαχείρισης Σιδηροδρομικής Κυκλοφορίας
* ETCS – Ευρωπαϊκό Σύστημα Ελέγχου Αμαξοστοιχιών
* RMR – Ευρωπαϊκό Σύστημα Κινητής Ραδιοεπικοινωνίας Σιδηροδρόμων
* FRMCS – Μελλοντικό Τηλεπικοινωνιακό Σύστημα Σιδηροδρόμων
* Οργανισμός Σιδηροδρόμων της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ERA)

## Παραπομπές