Βερενικίδες

Οι **Βερενικίδες** (), (ο δήμος: Βερενικιδών) ήταν αρχαίος οικισμός - πόλη και δήμος της Πτολεμαΐδας (περιοχή της Αρχαίας Αττικής και φυλή της αρχαίας Αθήνας). Με το ίδιο όνομα (Βερενικίδες) ονομάζονταν και οι δημότες του δήμου αυτού.

## Ονομασία
[thumb|left|150px|Κεφαλή της [Βερενίκη Β΄ της Αιγύπτου|Βερενίκης Β΄ της Αιγύπτου, Γλυπτοθήκη του Μονάχου.]]
Η ονομασία του δήμου προέρχεται, κατά πάσα πιθανότητα, από το όνομα της  συζύγου του Πτολεμαίου Γ΄ Ευεργέτη, της Βερενίκης Β΄ της Αιγύπτου και της Κυρήνης,  η οποία ήταν κόρη του Μάγα, ως επώνυμης ηρωίδας. Σύμφωνα με άλλη εκδοχή, με βάση παλιότερες πηγές-αναφορές, για προγενέστερη δημιουργία της Πτολεμαΐδας φυλής, περί το 260 π.Χ. και προς τιμή του Πτολεμαίου του Φιλάδελφου, αναφέρεται και το όνομα της μητέρας του Βερενίκης Α΄, η οποία ήταν σύζυγος του Πτολεμαίου Α΄ του Σωτήρα και γιαγιά του Πτολεμαίου Γ΄ Ευεργέτη, αλλά αυτό σήμερα, σύμφωνα και με τους σύγχρονους ερευνητές, δεν δείχνει και πολύ πιθανό.

## Τοποθεσία του αρχαίου δήμου
Ο δήμος των Βερενικιδών, ο οποίος δημιουργήθηκε αποκλειστικά για να ενταχθεί στην Πτολεμαΐδα φυλή, ήταν ίσως δήμος της Παραλίας, αλλά αυτό δεν έχει ακόμα αποσαφηνιστεί. Πιθανώς αυτός ο δήμος βρισκόταν κοντά στην Ελευσίνα, σύμφωνα και με επιγραφές, που έχουν βρεθεί στις περιοχές της Ελευσίνας και της Μάνδρας, αλλά σε γενικές γραμμές η ακριβής τοποθεσία του δήμου αυτού είναι άγνωστη και αβέβαιη, δεν έχει προσδιορισθεί και δεν έχει ακόμα ταυτιστεί επακριβώς.

Ο ερευνητής του 19ου αιώνα Διονύσιος Σουρμελής, πίστευε με επιφύλαξη, ότι ο δήμος Βερενικιδών βρισκόταν στην περιοχή των *[[Τράχωνες|Τραχώνων]]*, οι οποίοι σήμερα θεωρούνται ως το κέντρο του δήμου του Ευωνύμου.

## Η συμμετοχή του δήμου στην αρχαία Βουλή
Ο δήμος, η ύπαρξη του οποίου επιβεβαιώνεται και από διάφορες επιγραφές, ως μέλος της Πτολεμαΐδας φυλής, συμμετείχε με 1 βουλευτή στην αρχαία Βουλή των 600, μόλις από την τρίτη περίοδο (224/223 – 201/200 π.Χ.). Κατά την τέταρτη (201/200 π.Χ. – 126/127) και την πέμπτη περίοδο (126/127 – 3ος αιώνας) είναι άγνωστος ο αριθμός βουλευτών–αντιπροσώπων του δήμου.

## Οι κάτοικοι των Βερενικιδών
Ο δημότης των αρχαίων Βερενικιδών ονομαζόταν Βερενικίδης. Ο δήμος, ο οποίος ιδρύθηκε το 224 π.Χ.  ή το 223 π.Χ., με την παράλληλη δημιουργία της νέας φυλής της αρχαίας Αθήνας, της Πτολεμαΐδας, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των περισσοτέρων ερευνητών, ονομάστηκε προς τιμήν της Βερενίκης, συζύγου του Φαραώ Πτολεμαίου Γ Ευεργέτη. Στους ρωμαϊκούς χρόνους ο δήμος γνώρισε ισχυρή δημογραφική ανάπτυξη.  

## Προσωπικότητες από τις Βερενικίδες
Υπήρξαν διάφοροι γνωστοί πολίτες από τον δήμο των Βερενικιδών, όπως ο αγωνοθέτης Γλύκων ο Βερενικίδης γιος του Παμφίλου, ο θεσμοθέτης Δημήτριος ο Βερενικίδης, ο Δημήτριος ο Βερενικίδης γιος του Επικτήτου, ο Δήμος ο Βερενικίδης, ο Δημοσθένης ο Βερενικίδης, ο βουλευτής Διογένης ο Βερενικίδης γιος του Διογένους, ο βουλευτής Διονυσόδοτος ο Βερενικίδης γιος του Απολλωνίου, ο γυμνασίαρχος Διοσκουρίδης ο Βερενικίδης γιος του Ζωσίμου, ο Δομέστιχος ο Βερενικίδης γιος του Λευκίου κ.α.

## Δείτε επίσης
* Αρχαία Αθήνα
* Πτολεμαΐδα φυλή

## Παραπομπές - σημειώσεις


## Πηγές – βιβλιογραφία
**Πρωτογενείς πηγές** 
* Ησύχιος, «Γλῶσσαι», Β, λήμμα: "Βερενικίδαι".
* Ελληνικές επιγραφές - IG Βερενικ Attica (IG I-III).

**Δευτερογενείς πηγές**
* Berenicidae, στην ιστοσελίδα: referenceworks.brillonline.com,
* John S. Traill: ''The political organization of Attica: a study of the demes, trittyes, and phylai, and their representation in the Athenian Council'',“Attica”. (29f., 109 (no. 25), table 13.). Princeton: American School of Classical Studies at Athens (ASCSA), 1975, ISBN 978-0-87661-514-0
* John S. Traill: *Demos and trittys. Epigraphical and topographical studies in the organization of Attica.* Athenians Victoria College, Toronto 1986.
* Peter Siewert, "Die Trittyen Attikas und die Heeresreform des Kleisthenes", C.H. Beck, München 1982, ISBN 3406080634, ISBN 9783406080630

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* 

Κατηγορία:Δήμοι της Αρχαίας Αττικής
Κατηγορία:Αρχαία Αθήνα