Σιδηροδρομική γραμμή Χρυσού - Πεθελινού

Η **σιδηροδρομική γραμμή Χρυσού - Πεθελινού** ήταν μια ελληνική σιδηροδρομική γραμμή κανονικού εύρους, μήκους 9 χιλιομέτρων, που συνέδεε τον Σιδηροδρομικό Σταθμό Χρυσού με το Πεθελινό Σερρών. Αποτελούσε παράλληλη της γραμμής Θεσσαλονίκης - Αλεξανδρούπολης και χρησιμοποιήθηκε για την κατασκευή των μεγάλων αντιπλημμυρικών έργων που διαμόρφωσαν την πεδιάδα των Σερρών κατά την περίοδο του Μεσοπολέμου.

## Ιστορία
Πριν το 1930, οι πλημμύρες του ποταμού Στρυμόνα ήταν συχνό φαινόμενο και προκαλούσαν σοβαρά προβλήματα στον νομό Σερρών. Εξαιτίας της απουσίας κλίσεων απορροής στο ανάγλυφο του εδάφους, δημιουργούνταν έλη που εμπόδιζαν την καλλιέργεια και προκαλούσαν μεταδοτικές ασθένειες, όπως η ελονοσία. Τα προβλήματα επιδεινώθηκαν στις αρχές του 20ου αιώνα, όταν η Μικρασιατική καταστροφή (1922) και η Συνθήκη της Λωζάνης (1923) ανάγκασαν έναν μεγάλο αριθμό προσφύγων από τη Μικρά Ασία, τον Πόντο και την Ανατολική Θράκη, να καταφύγουν στον χώρο της Μακεδονίας. Εκτιμάται ότι 85.000 πρόσφυγες εγκαταστάθηκαν στην περιοχή εκατέρωθεν του Στρυμόνα.

Το 1928, το Ελληνικό Κράτος ανέθεσε στην αμερικανική σύμπραξη των εταιρειών *Τζων Μονκς & Υιοί* και *Γιούλεν & Σία*, την οριστική μελέτη και κατασκευή εξυγιαντικών έργων. Τα σημαντικότερα από αυτά, ήταν η διευθέτηση της ροής του ποταμού Στρυμόνα, η αποξήρανση της λίμνης Αχινού και ο σχηματισμός της τεχνητής λίμνης Κερκίνης, με την κατασκευή φράγματος. Για τις ανάγκες των έργων, η κοινοπραξία κατασκεύασε μεγάλες εγκαταστάσεις εργοταξίων στην Βυρώνεια, τον Λιθότοπο, το Πεθελινό, τη Συμβολή, το Φωτολίβος και την Αμφίπολη. Κάποια εργοτάξια περιλάμβαναν εργοστασιακούς οικισμούς, σχολεία και νοσοκομεία. Για τη μεταφορά υλικών, εφοδίων και βαρέων μηχανημάτων στις περιοχές των έργων, κατασκευάστηκαν δρόμοι, σιδηροτροχιές, γέφυρες και διώρυγες.

Η σιδηροδρομική γραμμή Χρυσού - Πεθελινού κατασκευάστηκε την περίοδο 1930-1931, συνδέοντας το εργοτάξιο του Πεθελινού με τη γραμμή Θεσσαλονίκης - Αλεξανδρούπολης, μέσω του Σιδηροδρομικού Σταθμού Χρυσού. Η γραμμή ήταν κανονικού εύρους και είχε μήκος 9 χιλιομέτρων. Από τον Απρίλιο του 1930 είχε εγκριθεί η αναγκαστική απαλλοτρίωση κτημάτων, που ίσχυε για όσο διάστημα διήρκεσαν τα έργα.****** Δια μέσω της γραμμής, μεταφέρθηκαν στο νότιο τμήμα της κοιλάδας του Στρυμόνα, σύγχρονα για την εποχή μηχανήματα, όπως βυθοκόροι και εκσκαφείς συρόμενου κάδου με βραχίονες-βαρούλκα. Κάτοψη της γραμμής είναι ορατή σε αεροφωτογραφίες της Γεωγραφικής Υπηρεσίας Στρατού από την περίοδο 1945-1960.

Μετά το τέλος των έργων η σιδηροδρομική γραμμή αποξηλώθηκε και τμήματά της μετατράπηκαν σε αγροτικές και επαρχιακές οδούς. Κάποια επιπλέον ίχνη της γραμμής που εντοπίζονται έως σήμερα, είναι μερικά αναχώματα και θεμέλια γεφυρών.

## Χάρτης
{
  "type": "FeatureCollection",
  "name": "Σιδηροδρομική γραμμή Χρυσού - Πεθελινού",
  "crs": {
    "type": "name",
    "properties": {
      "name": "urn:ogc:def:crs:OGC:1.3:CRS84"
    }
  },
  "features": [
    {
      "type": "Feature",
      "properties": {
        "stroke": "#ff0000",
        "stroke-width": 3,
        "stroke-opacity": 1
      },
      "geometry": {
        "type": "MultiLineString",
        "coordinates": [
          [
            [
              23.649486499322293,
              41.02982032245563
            ],
            [
              23.649982099799793,
              41.02957018198619
            ],
            [
              23.650470569335166,
              41.02930121267919
            ],
            [
              23.650891294920292,
              41.0290389665469
            ],
            [
              23.651333413331866,
              41.028721580087335
            ],
            [
              23.651582996306143,
              41.02852791980116
            ],
            [
              23.651932412470135,
              41.02820515139176
            ],
            [
              23.652217650155023,
              41.02793617650865
            ],
            [
              23.65267403045085,
              41.027382084786474
            ],
            [
              23.653187458283647,
              41.026763433179845
            ],
            [
              23.660375447942847,
              41.01780578257954
            ],
            [
              23.660582245264386,
              41.01753676522035
            ],
            [
              23.660860352007155,
              41.01722470370727
            ],
            [
              23.661181244402652,
              41.016912640715816
            ],
            [
              23.66145935114542,
              41.016692043571325
            ],
            [
              23.661730326946067,
              41.016487587021665
            ],
            [
              23.66212965970491,
              41.016245466602676
            ],
            [
              23.662493337753144,
              41.016057150105986
            ],
            [
              23.662921194280475,
              41.01586345257631
            ],
            [
              23.663306265155082,
              41.01571279854837
            ],
            [
              23.663791169219394,
              41.01558366625018
            ],
            [
              23.664418692126148,
              41.015427631052155
            ],
            [
              23.66585914243484,
              41.015077895645014
            ],
            [
              23.666458141573106,
              41.01493800096227
            ],
            [
              23.66698583129015,
              41.01478734481784
            ],
            [
              23.667606223254786,
              41.014588262955684
            ],
            [
              23.668269400872155,
              41.01431923245638
            ],
            [
              23.66881848341557,
              41.01407172342668
            ],
            [
              23.669224947116536,
              41.01387263940192
            ],
            [
              23.66970272023873,
              41.01361974801646
            ],
            [
              23.670294588434874,
              41.013253860889414
            ],
            [
              23.67075809967282,
              41.012941779087015
            ],
            [
              23.671221610910766,
              41.0125812689578
            ],
            [
              23.6719061813545,
              41.01201090561947
            ],
            [
              23.672769025351297,
              41.0112898732007
            ],
            [
              23.682160476126267,
              41.003492533566074
            ],
            [
              23.68279512997516,
              41.00292747310257
            ],
            [
              23.68321585556037,
              41.00249156600614
            ],
            [
              23.683643712087704,
              41.0020179846584
            ],
            [
              23.684050175788666,
              41.00146905656537
            ],
            [
              23.68439246101053,
              41.000941650757724
            ],
            [
              23.684627782100566,
              41.00048420352724
            ],
            [
              23.684884496016966,
              40.99991373547379
            ],
            [
              23.685098424280635,
              40.999294825869406
            ],
            [
              23.68521965029672,
              40.99885889474681
            ],
            [
              23.686068232409266,
              40.99540901714147
            ],
            [
              23.68618232748322,
              40.99492462049545
            ],
            [
              23.686324946325666,
              40.994450984777785
            ],
            [
              23.68653887458933,
              40.99387508221861
            ],
            [
              23.68678845756361,
              40.993320703974746
            ],
            [
              23.687087957132743,
              40.99275017392427
            ],
            [
              23.68740171858612,
              40.99224422805087
            ],
            [
              23.68789375359257,
              40.99144762455135
            ],
            [
              23.68835726483051,
              40.99069945439169
            ],
            [
              23.68924863259579,
              40.98931074195136
            ],
            [
              23.68956239404917,
              40.98885859670559
            ],
            [
              23.689754929486465,
              40.9886056093225
            ],
            [
              23.69021130978229,
              40.988088866119625
            ],
            [
              23.69078891609419,
              40.98755058764377
            ],
            [
              23.691280951100623,
              40.98713611022302
            ],
            [
              23.691794378933427,
              40.98675392743551
            ],
            [
              23.69381243555401,
              40.98542972768679
            ],
            [
              23.694240292081346,
              40.985128280125956
            ],
            [
              23.694589708245335,
              40.98478914997291
            ],
            [
              23.694946255351443,
              40.98443386889441
            ],
            [
              23.695352719052412,
              40.983987073305954
            ],
            [
              23.696450884139225,
              40.98253900415013
            ],
            [
              23.696778907476848,
              40.98214064497696
            ],
            [
              23.69713545458296,
              40.98179073290745
            ],
            [
              23.69756331111029,
              40.98138698590504
            ],
            [
              23.69787707256367,
              40.98105860318713
            ],
            [
              23.698091000827354,
              40.98072483547058
            ],
            [
              23.698262143438285,
              40.98031569854611
            ],
            [
              23.698333452859508,
              40.9799280928029
            ],
            [
              23.698333452859508,
              40.979594319365475
            ],
            [
              23.698262143438285,
              40.97917979193856
            ],
            [
              23.698098131769477,
              40.97863605720812
            ],
            [
              23.697898465390058,
              40.97796311197895
            ],
            [
              23.697755846547615,
              40.97745705264401
            ],
            [
              23.697727322779127,
              40.9772255561221
            ],
            [
              23.69771306089488,
              40.97702097712421
            ],
            [
              23.697720191837004,
              40.976741025888415
            ],
            [
              23.697748715605492,
              40.976504143145526
            ],
            [
              23.6978128940846,
              40.97620803852069
            ],
            [
              23.698597297718038,
              40.97224549237012
            ],
            [
              23.698675738081388,
              40.97200320940898
            ],
            [
              23.69881122598171,
              40.97172323687913
            ],
            [
              23.699018023303257,
              40.97141634254879
            ],
            [
              23.699288999103906,
              40.97107714189127
            ],
            [
              23.699517189251818,
              40.970845622980846
            ],
            [
              23.699823819763072,
              40.97063025582319
            ],
            [
              23.700151843100695,
              40.970441808983566
            ],
            [
              23.7005083902068,
              40.97030181955427
            ],
            [
              23.70550004969237,
              40.968498083032465
            ],
            [
              23.70565693041906,
              40.968460392489675
            ],
            [
              23.705863727740603,
              40.968433470660216
            ],
            [
              23.708052926972126,
              40.9682880925913
            ]
          ]
        ]
      },
      "id": 0
    },
    {
      "type": "Feature",
      "properties": {
        "title": "Σ.Σ. Χρυσού",
        "marker-color": "#c32929",
        "marker-size": "small"
      },
      "geometry": {
        "coordinates": [
          23.649486499322293,
          41.02982032245563
        ],
        "type": "Point"
      }
    },
    {
      "type": "Feature",
      "properties": {
        "title": "Εργοτάξιο Πεθελινού",
        "marker-color": "#c32929",
        "marker-size": "small"
      },
      "geometry": {
        "coordinates": [
          23.708052926972126,
          40.9682880925913
        ],
        "type": "Point"
      }
    }
  ]
}

## Παραπομπές

Κορινού
Κατηγορία:Σιδηροδρομικές γραμμές κανονικού εύρους στην Ελλάδα
Κατηγορία:Περιφερειακή ενότητα Σερρών