Τζούντα Πιζάνο

[μικρογραφία|250x250εσ| Λεπτομέρεια του ''Crocifisso di San Domenico'', [Μπολόνια]]
Ο **Τζούντα Πιζάνο**  (ιταλ.:Giunta Pisano, ονομαζόταν επίσης Giunta da Pisa ή Giunta Capitini) ήταν Ιταλός ζωγράφος. Είναι ο πρώτος Ιταλός ζωγράφος του οποίου το όνομα βρίσκεται χαραγμένο σε υπάρχον έργο. Είναι γνωστός για τους *Εσταυρωμένους* του.

## Έργα
Λέγεται ότι άσκησε την τέχνη του από το 1202 έως το 1236. Ίσως γεννήθηκε το 1180 στην Πίζα και πέθανε το 1250 ή λίγο μετά. Αλλά άλλες αναφορές δίνουν 1202 ως την ημερομηνία γέννησής του, και την πιο πιθανή ημερομηνία του 1258 ή περίπου για το θάνατό του. Υπάρχει κάποιος λόγος να πιστεύουμε ότι το οικογενειακό του όνομα ήταν Capiteno ή Capitino.

Ο Τζούντα Πιζάνο ζωγράφιζε συνήθως σε ύφασμα τεντωμένο σε ξύλο και προετοιμασμένο με γύψο.

Το υπογεγραμμένο έργο, που αναφέρεται παραπάνω, είναι επίσης ένα από τα πρώτα του. Είναι το *Crocefisso di San Raniero*, ένας Εσταυρωμένος, που βρισκόταν αναρτημένος επί πολύ καιρό στην κουζίνα του μοναστηριού της Αγίας Άννας στην Πίζα . Άλλα έργα στην Πίζα περίπου της ίδιας χρονολογίας (όπως εκείνα στο Εθνικό Μουσείο του San Matteo της Πίζας ) είναι πρωτόγονα και, μερικά από αυτά μπορεί επίσης να προέρχονται από το χέρι του Τζούντα Πιζάνο πριν αναπτύξει τη δεξιοτεχνία του (όπως ο *Εσταυρωμένος του S. Benedetto*).

Ένας πίνακας σταύρωσης (1236) για το ρετάμοκ της ανώτερης εκκλησίας της Ασίζης δεν υπάρχει πλέον,  αλλά υπάρχει χαρακτικό του 18ου αιώνα που βασίζεται σε ένα αντίγραφο αυτού του πορτρέτου  Στο ιερό βρίσκεται το πορτρέτο ''Ο Άγιος Φραγκίσκος'', που αποδίδεται επίσης στον Τζούντα, αλλά μάλλον ανήκει στο τέλος του 13ου αιώνα.

Το αριστούργημά του είναι ο επιβλητικός Εσταυρωμένος (1250) στην αριστερή εξέδρα της Βασιλικής του Αγίου Δομίνικου στην Μπολόνια, με τη γραφή στα Λατινικά " *Cuius docta manus me pixit Junta Pisanus* " (ζωγραφισμένο από το έμπειρο ή εξειδικευμένο χέρι του Τζούντα Πιζάνο). Επηρεάζεται ακόμη πολύ από το βυζαντινό στιλ και αντιπροσωπεύει ένα από τα καλύτερα παραδείγματα ιταλικής ζωγραφικής του 13ου αιώνα.

## Επιρροή
Οι Εσταυρωμένοι δείχνουν ότι ξεκίνησε έναν νέο τρόπο εκπροσώπησης του Χριστού, αντικαθιστώντας τελικά μια και για πάντα την παραδοσιακή βυζαντινή εικόνα του Ιησού γαλήνιου αν και σταυρώθηκε ( *Christus gloryiosus* ) με έναν Χριστό που πεθαίνει στην αγωνία ( *Christus Patiens* ). Αυτή η αναπαράσταση του Χριστού, και ιδιαίτερα ο σταυρός στη Βασιλική του Αγίου Δομίνικου στην Μπολόνια, επηρέασε πολύ τον Τσιμαμπούε, ο οποίος θα συνέχιζε σε αυτό το στυλ και θα ανέπτυσσε το δικό του πιο συναισθηματικό στυλ (όπως φαίνεται στο σταυρό του στη Βασιλική της Σάντα Κρότσε της Φλωρεντίας ). Μια άλλη Σταύρωση πιθανότατα του Τζούντο είναι η δεξιά πτέρυγα ενός διπτύχου από το Βένετο, που βρίσκεται σήμερα στο Chicago Art Institute . 

Ένας αριθμός από άγνωστους Ιταλούς καλλιτέχνες έχουν αναγνωριστεί ως μέλη του κύκλου του Τζόντο. Ανάμεσά τους είναι ο Δάσκαλος των γαλάζιων Εσταυρωμένων, ο δάσκαλος του θησαυροφυλακίου και ο Βιτσίνο ντα Πιστόια .  Φαίνεται ότι επηρέασε τον Ραϊναλντέττο ντι Ρανούτσο του Σπολέτο. 

## Φωτοθήκη

Αρχείο:San Domenico39.jpg|Giunta Pisano, *Εσταυρωμένος στη [[Βασιλική του Αγίου Δομίνικου]], [[Μπολόνια]]*
Αρχείο:Giunta Pisano Crusifix.JPG| *Εταυρωμένος στο [[Εθνικό Μουσείο του San Matteo, Πίζα]]*
Αρχείο:Giunta Pisano. St Francisc.1260-70. Vatican. Pinacoteca.jpg|Giunta Pisano, *[[Άγιος Φραγκίσκος της Ασίζης]]*, Μουσεία του Βατικανού
Αρχείο:Giunta Pisano - Crucifix - WGA09628.jpg|*[[:it:Crocifisso di Santa Maria degli Angeli|Crocifisso di Santa Maria degli Angeli]]*, Ασίζη


## Δείτε επίσης
* Κατάλογος Ιταλών ζωγράφων

## Παραπομπές


## Πηγές
*   
* Benezit E., Dictionnaire des Peintres, Sculpteurs, Dessinateurs et Graveurs, 10 τόμοι; Librairie Gründ, Παρίσι 1976; (στα γαλλικά)

Κατηγορία:Ιταλοί ζωγράφοι
Κατηγορία:Ζωγράφοι γοτθικού ρυθμού