Εμιράτο Μπαμπάν

Το **Μπαμπάν** (κουρδ.:  )  ήταν ένα κουρδικό , που υπήρχε από τον 16ο αι. έως το 1850, με κέντρο τη Σουλεϊμανίγια. Το πριγκιπάτο των Μπαμπάν έπαιξε ενεργό ρόλο στη σύγκρουση μεταξύ Οθωμανών και Σαφαβιδών, και παρείχε σημαντική στρατιωτική υποστήριξη στους Οθωμανούς. Βρίσκονταν σε συνεχή αντιπαλότητα με το Αρνταλάν, το Μποχτάν  και το Σοράν, και ως εκ τούτου η επικράτειά της κυμαινόταν. Πριν από την απομάκρυνση του τελευταίου ηγέτη των Μπαμπάν το 1850, η κυριαρχία τους είχε περιοριστεί στην πρωτεύουσά τους, τη Σουλεϊμανίγια, και σε λίγα γύρω χωριά.

Η σύγχρονη πόλη Σουλεϊμανίγια κτίστηκε από τον Μπαμπάν το 1784, η οποία χρησίμευσε ως πρωτεύουσά τους. Πριν από την ίδρυση της πόλης, η δυναστεία ζούσε στο Καλά Τσολάν. Το πριγκιπάτο ενθάρρυνε και διευκόλυνε επίσης τη χρήση της κουρδικής γλώσσας Σορανί μεταξύ των τοπικών λογοτεχνών συγγραφέων. 

## Προέλευση
Όταν οι Οθωμανοί έφθασαν στις πεδιάδες της Σουλεϊμανίγια (Σαχρίζορ), οι πρίγκιπες των Μπαμπάν είχαν ήδη εγκατασταθεί στην περιοχή. Ωστόσο, δεν υπάρχει προ-οθωμανική πηγή για τους Μπαμπάν,  και η προέλευσή τους είναι ασαφής. Πληροφορίες για τις σχέσεις μεταξύ του Μπαμπάν και του εμιράτου του Σοράν μέχρι το 1596 υπάρχουν στο Σαραφναμά,  το οποίο αναφέρει επίσης ότι ο Πιρ Μπουντέκ μπεγκ ήταν ο ιδρυτής της δυναστείας στις αρχές του 16ου αι.  Δεν υπάρχει συναίνεση για τη δυναστική χρονολογία του Μπαμπάν. 

Ένας μύθος ισχυριζόταν ότι ο ιδρυτής της δυναστείας των Μπαμπάν ήταν ο Εχμέτ Φεκί (Feqî Ehmed) από το Πσχτάρ, ο οποίος έλαβε τη γη γύρω από το Σαχριζόρ από τον σάχη του Ιράν λόγω της αφοσίωσής του στον μονάρχη. Ένας άλλος μύθος ισχυριζόταν ότι η δυναστεία καταγόταν από μία Αγγλίδα ονόματι Κεγκάν. 

Μετά τη Μάχη του Τσαλντιράν το 1514, το Μπαμπάν παρέμεινε μη ενσωματωμένο στην Οθωμανική αυτοκρατορία.  Ως εκπρόσωπος των Οθωμανών, ο Ιντρίς Μπιτλισί συναντήθηκε με τον πρίγκιπα του Μπαμπάν και άλλων κουρδικών κρατών αμέσως μετά τη Μάχη του Τσαλντιράν, και κατάφερε να σχηματίσει συμμαχία μεταξύ τους εναντίον των Σαφαβιδών. Παρ' όλα αυτά, η αφοσίωση του Μπαμπάν παρουσίασε διακυμάνσεις.  Στις αρχές του 1500, το Μπαμπάν υπό τον χατζή σεΐχη Μπαμπάν επέκτεινε την επικράτειά του γύρω από τη λίμνη Ούρμια, γεγονός που ανάγκασε τον Ταχμάσπ Α' να στείλει στρατιωτική δύναμη εναντίον των Κούρδων. 

Σύμφωνα με τον Κλαύδιο Ριτς, η δυναστεία κέρδισε την οθωμανική αναγνώριση των κληρονομικών δικαιωμάτων της δυναστείας της το 1678.  Από τη δεκαετία του 1720 έως τη δεκαετία του 1740, η δυναστεία των Μπαμπάν βοήθησε τους Οθωμανούς εναντίον του Ιράν.  Η περίοδος από το 1750 έως το 1847 κυριάρχησε στην αντιπαλότητα τόσο με το Σοράν όσο και με το Μποχτάν, καθώς και αυτοί αγωνίστηκαν ενάντια στις προσπάθειες συγκεντρωτισμού των Οθωμανών και του Ιράν.  Στα τέλη του 1700 οι Μπαμπάν υποστήριξαν τη δυναστεία των Κατζάρ εναντίον της δυναστείας των Ζαντ, αλλά αναγκάστηκαν να μεταφέρουν την υποστήριξή τους στους Ζαντ μετά τις νίκες των τελευταίων. 

Το πριγκιπάτο καταστράφηκε κατά την περίοδο του οθωμανικού εκσυγχρονισμού στα μέσα του 19ου αι. Η εξέγερση των Μπαμπάν διήρκεσε τρία χρόνια, αλλά ηττήθηκε από έναν συνασπισμό οθωμανικών δυνάμεων και κουρδικών φυλών. Ο Αχμέτ Μπαμπάν, ο τελευταίος ηγεμόνας των Μπαμπάν, ηττήθηκε κοντά στο Κοΐ Σαντζάκ το 1847 και η περιοχή Σαχριζόρ προσαρτήθηκε στην Οθωμανική αυτοκρατορία.  Οι Ιρανικές αξιώσεις για το Μπαμπάν έπαψαν μετά τη συνθήκη του 1847. 

Όταν οι Βρετανοί εισέβαλαν στη Σουλεϊμανίγια το 1918, η πόλη δεν βρισκόταν πλέον υπό την επιρροή της δυναστείας των Μπαμπάν. Μερικοί απόγονοι της δυναστείας εντάχθηκαν στο κουρδικό κίνημα ανεξαρτησίας στο Ιράκ, ενώ άλλοι έγιναν Οθωμανοί πολιτικοί. 

## Λίστα ηγεμόνων
Κατάλογος εμιρών και ηγεμόνων Μπαμπάν: 

* (1649-1670) Φακί Αχμάντ
* (1670–1703) Σουλεϊμάν Μπαμπάν
* (1721–1731) Khana Mohammad Pasha
* (1732–1742) Ναουάμπ Χαλίντ Πασάς
* (1742–1754) Ναουάμπ Σαλίμ Πασάς
* (1754–1765) Ναουάμπ Σουλεϊμάν Πασάς
* (1765–1775) Μουχάμαντ Πασάς
* (1775–1777) Αμπντόλα Πασάς
* (1777–1780) Αχμάντ Πασάς
* (1780–1782) Μαχμούντ Πασάς
* (1782–1803) Ιμπραήμ Πασάς Μπαμπάν
* (1803–1813) Αμπντουλραχμάν Πασά Μπαμπάν
* (1813–1834) Μαχμούντ Πασάς
* (1834–1838) Σουλεϊμάν Πασάς
* (1838–1847) Αχμάντ Πασάς
* (1847–1850) Αμπντολάχ Πασάς

## Δείτε επίσης

* Σαχριζόρ Εγιαλέτ
* Κατάλογος κουρδικών δυναστειών και χωρών

## Σημειώσεις

## Αναφορές
 

## Περαιτέρω ανάγνωση
* 

Κατηγορία:Ιστορία των Κούρδων
Κατηγορία:Πρώην κράτη της Δυτικής Ασίας
Κατηγορία:Μουσουλμανικές δυναστείες