Ford Motor Company

Η **Ford Motor Company**, γνωστή ευρύτερα ως **Ford**, ενώ αναφέρεται και με τη συντομογραφία **FoMoCo**, είναι αμερικανική πολυεθνική αυτοκινητοβιομηχανία. Ιδρύθηκε στις 16 Ιουνίου 1903 από τον Χένρυ Φορντ στο Ντιτρόιτ. Η εταιρεία και ο ιδρυτής της, έφεραν την επαναστατική καινοτομία στον τρόπο παραγωγής αυτοκινήτων με το μοντέλο Ford Model T του 1908 - 1927, το οποίο καθιέρωσε για πρώτη φορά στην ιστορία της παγκόσμιας αυτοκίνησης την έννοια μαζική παραγωγή.

## Όμιλος Ford
Μαζί με την μητρική Ford, στον Όμιλο Ford ανήκουν: η μάρκα πολυτελείας Lincoln και η θυγατρική εταιρεία κατασκευής ισχυρότερων εκδόσεων της Ford Mustang που ονομάζεται Shelby, ενώ από το 2007 η Ford κατέχει και την Troller, εταιρεία στη Βραζιλία που κατασκευάζει αποκλειστικά τζιπ για χρήση εκτός δρόμου.

Συνολικά, ο Όμιλος Ford είναι σήμερα η δεύτερη μεγαλύτερη αμερικανική αυτοκινητοβιομηχανία, μετά τον όμιλο της General Motors, και η 6η μεγαλύτερη αυτοκινητοβιομηχανία παγκοσμίως, μετά την Toyota, τον όμιλο Volkswagen, τον όμιλο Hyundai-Kia, τον όμιλο Stellantis και την General Motors. Από το 2008, η Ford έχει γίνει η δεύτερη μεγαλύτερη αυτοκινητοβιομηχανία στην Ευρώπη, πίσω μόνο από τον όμιλο Volkswagen, με τις ευρωπαϊκές πωλήσεις της Ford μάλιστα να ξεπερνούν κατά καιρούς αυτές που σημειώνει στις Ηνωμένες Πολιτείες.

## Πρόσφατες αναδιαρθρώσεις
[thumb|right|[Ford Model T του 1911.]]

Στις 12 Μαρτίου 2007, η Ford πώλησε την Aston Martin σε μία ιδιωτική κοινοπραξία που ανήκει στον πρόεδρο της βρετανικής εταιρείας Prodrive, τον David Richards, αν και η ίδια η Prodrive δεν είχε καμία οικονομική ανάμειξη στην αγοραπωλησία. Στην ίδια κοινοπραξία συμμετέχουν ο Βρετανός επιχειρηματίας John Sinders, φανατικός συλλέκτης μοντέλων της Aston Martin, συν δύο επενδυτικές εταιρείες από το Κουβέιτ: Investment Dar και Adeem Investment Co.

Επίσης, τον Μάρτιο του 2008 πώλησε την Jaguar και την Land Rover στην ινδική Tata Motors. Ως αποτέλεσμα, το Premier Automotive Group της Ford διαλύθηκε οριστικά. Τελικώς, το 2010 πώλησε και την Volvo στην κινεζική αυτοκινητοβιομηχανία Geely, σε μια προσπάθεια συγκέντρωσης οικονομικών πόρων, λόγω της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης του 2008, ενώ προχώρησε και στη διακοπή της αμερικανικής θυγατρικής εταιρείας Mercury (η οποία διέθετε παράλληλες εκδόσεις κάποιων μοντέλων της αμερικανικής Ford, αλλά με λίγο πληρέστερο εξοπλισμό) τον Ιανουάριο του 2011, με σκοπό να επικεντρωθεί αποκλειστικά στις Ford και Lincoln. Για τον ίδιο λόγο, τον Νοέμβριο του 2008 μείωσε το προηγούμενο ποσοστό του 33,4% που είχε φτάσει, από το 1996, να κατέχει στην Mazda σε μόλις 13,4% και στις 18 Νοεμβρίου 2010 σε μόλις 3%. Το 2015 πώλησε και το 3% που της είχε μείνει.

## Λογότυπο
Το λογότυπο της αυτοκινητοβιομηχανίας Ford όπως έχει εξελιχθεί με το πέρασμα του χρόνου.


 Ford logo 1903.png|1903 - 1909
 Ford logo 1909.png|1909  -1912
 Ford logo 1912.png|1912 - 1927
 Ford logo 1927.png|1927 - 1961
 Ford logo flat.svg|1961 – σήμερα


## Παγκόσμιες αγορές
[thumb|right|[Ford Mondeo 4ης γενιάς (2007-2013) της Γαλλικής Αστυνομίας, στο Παρίσι, σε φωτογραφία τον Φεβρουάριο του 2009.]]

Εκτός από τις εγκαταστάσεις της στις Ηνωμένες Πολιτείες, που θεωρούνται και η «μητρόπολη» της εταιρείας, η Ford διαθέτει και σημαντικές θυγατρικές εγκαταστάσεις στη Γερμανία, στην Αυστραλία, στη Βραζιλία και στην Ινδία.

Αρχικά, τα εκτός Ηνωμένων Πολιτειών παραγόμενα και διαθέσιμα μοντέλα της Ford Motor Company, ήταν ουσιαστικά παράλληλες εκδόσεις αυτών που κυκλοφορούσαν στην αμερικανική αγορά, αλλά μεταγενέστερα άρχισαν να αναπτύσσονται και να παράγονται και να πωλούνται μοντέλα ειδικά για την Ευρώπη.

### Ford Ευρώπης
thumb|left|Ford 12M (Taunus P4) του 1965.

Τα πρώτα μοντέλα της Ford για την ευρωπαϊκή αγορά ξεκίνησαν να παράγονται στην Κολωνία της Γερμανίας και από τότε είχε ήδη επικρατήσει η αίσθηση ότι τα ευρωπαϊκά αυτοκίνητα της Ford είναι μόνο γερμανικά. Μάλιστα το διάστημα 1952 - 1968 πωλούνταν με την ονομασία και το σήμα «Taunus». Από το 1968 η Taunus μετονομάστηκε εκ νέου σε Ford και, για να μην καταργηθεί η γνωστή στο ευρύ κοινό ονομασία Taunus, συνεχίστηκε με την ονομασία Ford Taunus. Στην πραγματικότητα όμως, είχε υπάρξει παράλληλα και βρετανική Ford, αρχικά με δικά της διαφορετικά μοντέλα.
thumb|right|Ford Transit 250 του 2015.

Το σημερινό ευρωπαϊκό παρακλάδι της Ford ονομάζεται Ford Europe και ιδρύθηκε στις 14 Ιουνίου 1967, με την συγχώνευση της γερμανικής Ford και της βρετανικής Ford, και σταδιακά τα μοντέλα τους έγιναν κοινά. Τον Φεβρουάριο του 2002, η Ford σταμάτησε την παραγωγή αυτοκινήτων στο Ηνωμένο Βασίλειο για πρώτη φορά μετά από 90 χρόνια, με μοναδική εξαίρεση το επαγγελματικό van Ford Transit, που διατηρήθηκε στη βρετανική παραγωγή έως τον Ιούλιο του 2013 και τότε διακόπηκε και αυτό.

Ως αποτέλεσμα, η Ford Ευρώπης σήμερα αναφέρεται συνήθως ως Ford Γερμανίας, μολονότι κάποια εργοστάσια παραγωγής υπάρχουν και σε άλλα κράτη της ευρωπαϊκής ηπείρου.

### Κοινά μοντέλα παγκόσμιας κλίμακας
[thumb|right|Αυστραλιανό Ford Falcon σεντάν του 2000, έκδοσης Futura 75th Anniversary, στην πολιτεία [Νέα Νότια Ουαλία, Αυστραλία.]]

Συχνές προσπάθειες παγκοσμιοποίησης της γραμμής των μοντέλων της και παραγωγής ενός «παγκόσμιου αυτοκινήτου» («world car»), έχουν πολλές φορές σημειώσει πενιχρά αποτελέσματα, όπως συνέβη με το ευρωπαϊκό Ford Mondeo πρώτης γενιάς του 1993 - 2000, που είχε κυκλοφορήσει στις Ηνωμένες Πολιτείες ως Ford Contour (παραγωγή: 1994 - 2000), σημειώνοντας όμως πολύ χαμηλές πωλήσεις στην αγορά των ΗΠΑ και τελικώς διακόπηκε. Επίσης και στην Αυστραλία, το Ford Mondeo πρώτης γενιάς ενώ είχε λανσαριστεί το 1995 επίσημα, σε δεξιοτίμονη εκδοχή, τελικώς καταργήθηκε από την Ford το 2001, διότι το τμήμα της αγοράς στην οποία ανταγωνιζόταν παρουσίαζε σταθερή μείωση, ενώ και οι εναπομείναντες υποψήφιοι αγοραστές αυτής της κατηγορίας προτιμούσαν το μεγαλύτερο και εγχώριας κατασκευής μοντέλο, το Ford Falcon.
[thumb|left|[Ford Ka πρώτης γενιάς (1996 - 2008).]]

Κάποια μοντέλα αμερικανικής κατασκευής που είχαν παραχθεί και ως δεξιοτίμονα για την Ιαπωνία και την Αυστραλία, όπως το Ford Taurus τρίτης γενιάς (παραγωγή: 1995 - 1999), σημείωσαν ελάχιστες πωλήσεις στις αγορές αυτές και τα περισσότερα από αυτά σύντομα αποσύρθηκαν από αυτές, χωρίς διαδόχους. Το μικρό ευρωπαϊκό μοντέλο Ford Ka, ενώ στο παρελθόν υπήρξε ένα μπεστ σέλερ (best seller) στην εγχώρια αγορά της Ford Ευρώπης, απεδείχθη μια εμπορική καταστροφή στις δεξιοτίμονες χώρες Ιαπωνία και Αυστραλία, καθώς μέχρι το 2014 δεν ήταν διαθέσιμο πουθενά διεθνώς με αυτόματο κιβώτιο.
[thumb|right|[Ford Focus sedan πρώτης γενιάς, του 1999 - 2001.]]
[thumb|right|[Ford LTD|Ford LTD Crown Victoria του 1988 - 1989.]]
[thumb|[Ford Crown Victoria LX του 2003.]]
[thumb|[Ford Expedition 2ης γενιάς, του 2005.]]

Μια εντυπωσιακή εξαίρεση υπήρξε, στο παρελθόν, το μικρομεσαίο ευρωπαϊκό μοντέλο Ford Focus, το οποίο κατάφερε να πωληθεί σε μεγάλο νούμερα και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού, καθώς και σε άλλες ηπείρους, από την εισαγωγή της πρώτης γενιάς του το 1998 και για αρκετά χρόνια. Μεταγενέστερα, ωστόσο, άρχισε να χάνει διεθνώς σε απήχηση, και η παραγωγή του Focus αμερικανικής κατασκευής έληξε οριστικά στις 4 Μαΐου 2018, μαζί με τη λήξη της τρίτης γενιάς του. Επίσης, σύμφωνα με επίσημη δήλωση του επικεφαλής της Ford Ευρώπης, Stuart Rowley, στις 22 Ιουνίου 2022, η τέταρτη γενιά του επρόκειτο να είναι και η τελευταία γενιά του μοντέλου, καθώς ανακοινώθηκε τότε ότι θα διακοπεί οριστικά το 2025 χωρίς διάδοχο. Ο λόγος ήταν η διαρκής πτώση των πωλήσεών του, καθώς το αγοραστικό κοινό στρέφεται ολοένα και περισσότερο στα SUV και στα crossover. Η παραγωγή του στην Κίνα διακόπηκε το 2023.
[thumb|right|[Ford Mustang 5.0 GT 7ης γενιάς, του 2024, στο Ζίντελφινγκεν, Γερμανία.]]
[thumb|right|Το πίσω μέρος της προηγούμενης [Ford Mustang 5.0 GT 7ης γενιάς.]]

Το τελευταίο αντίτυπο της σειράς Focus κατασκευάστηκε στο εργοστάσιο του Ζααρλουίς, Σάαρλαντ, Γερμανία, στις 14 Νοεμβρίου 2025 και ήταν ένα λευκό πεντάθυρο hatchback. Η πτώση της ζήτησης για συμπαγή αυτοκίνητα και τα πολύ μικρά περιθώρια κέρδους αναφέρθηκαν ως λόγοι για τη διακοπή. Ένα επιπρόσθετο ζήτημα ήταν και το σύστημα infotainment SYNC4, το οποίο κατασκευαζόταν στην κατεστραμμένη από τον πόλεμο Ουκρανία και ως εκ τούτου είχαν προκληθεί τεράστιες καθυστερήσεις. Δεν υπάρχουν σχέδια για διάδοχο μοντέλο. Γενικά, η στρατηγική της Ford είναι να εστιάζει όλο και περισσότερο στα ηλεκτρικά οχήματα, τουλάχιστον στην Ευρώπη.

## Πωλήσεις στις ΗΠΑ
[thumb|right|[Ford Expedition Platinum MAX του 2025, στο Διεθνές Σαλόνι Αυτοκινήτου στη Νέα Υόρκη, στις 25 Απριλίου 2025.]]

## Παραπομπές


## Περαιτέρω ανάγνωση

* Bak, Richard. *Henry and Edsel: The Creation of the Ford Empire* (2003).
* Bardou; Jean-Pierre, Jean-Jacques Chanaron, Patrick Fridenson, and James M. Laux. *The Automobile Revolution: The Impact of an Industry* University of North Carolina Press, 1982.
* Batchelor, Ray. *Henry Ford: Mass Production, Modernism and Design* Manchester U. Press, 1994.
* Bonin, Huber et al. *Ford, 1902–2003: The European History* 2 vol Paris 2003.  scholarly essays in English on Ford operations in Europe; reviewed in Len Holden, Len. "Fording the Atlantic: Ford and Fordism in Europe" in *Business History * Volume 47, #January 1, 2005, pp 122–127.
* Bowman, Timothy J. ''Spirituality at Work: An Exploratory Sociological Investigation of the Ford Motor Company''. London School of Economics and Political Science, 2004.
* Brinkley, Douglas G. *Wheels for the World: Henry Ford, His Company, and a Century of Progress* (2003).
* Brinkley, Douglas. "Prime Mover". *American Heritage* 2003 54(3): 44–53. on Model T.
* Bryan, Ford R. *Henry's Lieutenants*, 1993; .
* Bucci, Federico. *Albert Kahn: Architect of Ford* Princeton Architectural Press, 1993.
* Cabadas, Joseph P. *River Rouge: Ford's Industrial Colossus* (2004), heavily illustrated.
* Dempsey, Mary A. "Fordlandia' *Michigan History* 1994 78(4): 24–33. Ford's rubber plantation in Brazil.
* Flink, James. *America Adopts the Automobile, 1895–1910* MIT Press, 1970.
* Foster, Mark S. "The Model T, The Hard Sell, and Los Angeles Urban Growth: The Decentralization of Los Angeles During the 1920s." *Pacific Historical Review* 44.4 (November 1975): 459–84.
* Halberstam, David. *The Reckoning (Halberstam book)* (1986) detailed reporting on decline of the auto industry. online; also. 
* Iacocca, Lee and William Novak. *Iacocca: An Autobiography* (1984).
* Jacobson, D. S. "The Political Economy of Industrial Location: the Ford Motor Company at Cork 1912–26." Irish Economic and Social History [Ireland] 1977 4: 36–55. Ford and Irish politics.
* Lacey, Robert "Ford: The Men and the Machine" (Heinnemann, London) 0 414 401027 (1986).
* Levinson, William A. *Henry Ford's Lean Vision: Enduring Principles from the First Ford Motor Plant*, 2002; .
* Kuhn, Arthur J. *GM Passes Ford, 1918–1938: Designing the General Motors Performance-Control System.* Pennsylvania State University Press, 1986.
* Magee, David. *Ford Tough: Bill Ford and the Battle to Rebuild America's Automaker* (2004).
* Maxton, Graeme P. and John Wormald, *Time for a Model Change: Re-engineering the Global Automotive Industry* (2004).
* May, George S. *A Most Unique Machine: The Michigan Origins of the American Automobile Industry* Eerdman's, 1975.
* Maynard, Micheline. *The End of Detroit: How the Big Three Lost Their Grip on the American Car Market* (2003).
* McIntyre, Stephen L. "The Failure of Fordism: Reform of the Automobile Repair Industry, 1913–1940: *Technology and Culture* 2000 41(2): 269–299. repair shops rejected flat rates.
* Nevins, Allan. *Ford: the Times, the Man, the Company* (vol 1 1954) online
* Nevins, Allan, and Frank Hill. *Ford: Expansion and Challenge 1915-1933* (vol 2, 1957) online
* Nevins, Allan. *Ford: Decline and rebirth, 1933-1962* (vol 3, 1963) online
* Rubenstein, James M. *The Changing U.S. Auto Industry: A Geographical Analysis*, Routledge, 1992.
* Shiomi, Haruhito and Kazuo Wada. *Fordism Transformed: The Development of Production Methods in the Automobile Industry*, Oxford University Press, 1995.
* Studer-Noguez; Isabel. *Ford and the Global Strategies of Multinationals: The North American Auto Industry* Routledge, 2002.
* Tedlow, Richard S. "The Struggle for Dominance in the Automobile Market: the Early Years of Ford and General Motors" *Business and Economic History* 1988 17: 49–62. Ford stressed low price based on efficient factories, but GM did better in oligopolistic competition by including investment in manufacturing, marketing, and management.
* Thomas, Robert Paul. "The Automobile Industry and its Tycoon" *Explorations in Entrepreneurial History* 1969 6(2): 139–157. argues Ford did NOT have much influence on US industry.
* Watts, Steven. *The People's Tycoon: Henry Ford and the American Century* (2005).
* Wik, Reynold M. *Henry Ford and Grass-Roots America*, University of Michigan Press, 1972. impact on farmers
* Wilkins, Mira and Frank Ernest Hill, *American Business Abroad: Ford on Six Continents* Wayne State University Press, 1964.
* Williams, Karel, Colin Haslam and John Williams, "Ford versus 'Fordism': The Beginning of Mass Production?" *Work, Employment & Society*, Vol. 6, No. 4, 517–555 (1992), stress on Ford's flexibility and commitment to continuous improvements.

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* 
* Η επίσημη Ελληνική ιστοσελίδα της Ford Motor Company
* Ford Motor Company records are archived at the American Heritage Center, University of Wyoming.

Κατηγορία:Αυτοκινητοβιομηχανίες των ΗΠΑ
Κατηγορία:Κατασκευαστές λεωφορείων
Κατηγορία:Κατασκευαστές φορτηγών