Τζάκοπο Ποντόρμο

Ο **Τζάκοπο Καρούτσι** (ιταλ.:*Jacopo Carucci*, 24 Μαΐου 1494 – 2 Ιανουαρίου 1557), γνωστός και ως **Τζάκοπο (του) Ποντόρμο**, ή απλά **Ποντόρμο**, ήταν Ιταλός ζωγράφος, από τους κυριότερους εκπρόσωπους του Μανιερισμού.

Το έργο του αποτελεί μία βαθιά υφολογική μετατόπιση από την ήρεμη κανονικότητα της προοπτικής που χαρακτήριζε την τέχνη της Αναγέννησης.

Είναι διάσημος για τις συστρεφόμενες πόζες, σε συνδυασμό με την ασαφή προοπτική. Οι φιγούρες του συχνά φαίνονται να αιωρούνται σ' ένα απροσδιόριστο περιβάλλον, σαν να μην επηρεάζονται από τους νόμους της βαρύτητας.

## Πρώτα χρόνια
Γεννήθηκε στις 24 του Μάη του 1494 μ.Χ., στο Ποντόρμε της περιφέρειας της Τοσκάνης από τον Φλωρεντινό Μπαρτολομέο ντι Τζάκοπο Καρούτσι Μαρτίνο (*Bartolomeo di Jacopo Carucci Martino*) και την Αλεσσάνδρα Πασκουάλε Ζανόμπι (*Alessandra Pasquale Zanobi*).

Ο πατέρας του ήταν και ο ίδιος  ζωγράφος και εργαζόταν στο εργαστήριο του Ντομένικο Γκιρλαντάιο. Μένει ορφανός, σε πολύ νεαρή ηλικία και από τους δύο γονείς με αποτέλεσμα να αναλάβει την κηδεμονία του η γιαγιά του Μπριτζίντα (*Brigida*), η οποία τον στέλνει στην Φλωρεντία για να μαθητεύσει στα εργαστήρια των μεγάλων ζωγράφων της εποχής.

Σύμφωνα πάντα με τα αρχεία του Βαζάρι, μαθητεύει με επιτυχία κοντά στους Πιέρο ντι Κόζιμο, Λεονάρντο ντα Βίντσι, Μαριόττο Αλμπερτινέλλι και ντελ Σάρτο στο εργαστήριο του οποίου κάνει τα πρώτα του έργα.

## Κατοπινά χρόνια
Γρήγορα ο καλλιτέχνης αναδεικνύεται και το 1519 προσλαμβάνεται από τον οίκο των Μεδίκων για να διακοσμήσει την βίλα τους με διάφορα μυθολογικά θέματα. Με την εμφάνιση επιδημίας πανώλης στη Φλωρεντία αποσύρεται στο μοναστήρι του Τάγματος των Καρθουσιανών και διακοσμεί την μονή.

Μετά από μερικά χρόνια επιστρέφει στη Φλωρεντία όπου φιλοτεχνεί στο παρεκκλήσι της Σάντα Φελιτσιτά (*Santa Felicita*) το κατά πολλούς χαρακτηριζόμενο αριστούργημα, την *Αποκαθήλωση*. Συνέχισε να φιλοτεχνεί στην Φλωρεντία μέχρι το τέλος της ζωής του.

## Τα έργα του
Πολλά από τα έργα του καλλιτέχνη έχουν καταστραφεί ή χαθεί. Εκτός από τις σωζόμενες αγιογραφίες του στις διάφορες μονές και εκκλησίες αρκετά έργα του εκτίθενται σε  μουσεία και πινακοθήκες.

Ενδεικτικά:

*Στην Εθνική Πινακοθήκη στο Λονδίνο βρίσκονται έργα του καλλιτέχνη με θέματα από την Βίβλο, τα οποία αναφέρονται στις περιπέτειες του Ιωσήφ.

*Στην πινακοθήκη Ουφίτσι, στην αίθουσα 61, εκτίθενται αποκλειστικά έργα του καλλιτέχνη.


Αρχείο:Jacopo Pontormo - Leda and the Swan - WGA18073.jpg|*Η Λήδα και ο Κύκνος*, 1513, Φλωρεντία, Ουφίτσι.
Αρχείο:Jacopo Pontormo 038.jpg|*Η Επίσκεψη* (τοιχογρ.), 1514-1516, Φλωρεντία, Βασιλική του Υπεραγίου Ευαγγελισμού, Μοναστήρι των Όρκων.
Αρχείο:Jacopo Pontormo - Joseph Being Sold to Potiphar - WGA18077.jpg|*Ο Ιωσήφ Πουλήθηκε στον [[Πετεφρής|Πετεφρή]]*, 1515, Λονδίνο, Εθνική Πινακοθήκη.
Αρχείο:Jacopo Pontormo - Punishment of the Baker - WGA18078.jpg|*Ο Φαραώ με τον Μπάτλερ και τον Αρτοποιό του*, 1515, Λονδίνο, Εθνική Πινακοθήκη.
Αρχείο:Jacopo Pontormo - Joseph in Egypt - WGA18079.jpg|*Ο Ιωσήφ στην Αίγυπτο*, 1518, Λονδίνο, Εθνική Πινακοθήκη.
Αρχείο:Pontormo - Ritratto di Cosimo il Vecchio - Google Art Project.jpg|*Πορτρέτο του [[Κόζιμο ο Πρεσβύτερος|Κόζιμου του Πρεσβύτερου]]*, 1518-1519, Φλωρεντία, Ουφίτσι.
Αρχείο:Jacopo Pontormo 011.jpg|*Η Προσκύνηση των Μάγων*, 1520, Φλωρεντία, Παλατινή Πινακοθήκη.
Αρχείο:Pontormo - Cena in Emmaus - Google Art Project.jpg|*Δείπνος εις Εμμαούς*, 1525, Φλωρεντία, Ουφίτσι.
Αρχείο:Jacopo Pontormo - Madonna and Child with St. Joseph and Saint John the Baptist - WGA18093.jpg|*Η Παναγία και το Παιδί με τον Άγιο Ιωσήφ και τον Άγιο Ιωάννη τον Βαπτιστή*, μεταξύ 1521-1527, Αγία Πετρούπολη, Ερμιτάζ.
Αρχείο:Pontormo.jpg|*Αποκαθήλωση*, 1528, Φλωρεντία, Παρεκκλήσι Καπόνι, Σάντα Φελιτσιτά (*Santa Felicita*).
Αρχείο:Jacopo Pontormo 015.jpg|*Ο Μετανοημένος [[Ιερώνυμος|Άγιος Ιερώνυμος]]*, 1528, Αννόβερο, Κρατικό Μουσείο της Κάτω Σαξονίας.
Αρχείο:Pontormo (Jacopo Carucci) (Italian, Florentine) - Portrait of a Halberdier (Francesco Guardi?) - Google Art Project.jpg|*Λογχοφόρος*, 1528-1530, Λος Άντζελες, Μουσείο Γκέτι.
Αρχείο:Jacopo Pontormo 014.jpg|*Η Παναγία και το Βρέφος με την Αγία Άννα και τέσσερις αγίους*, 1528-1529, Παρίσι, Μουσείο του Λούβρου. (Απεικονίζονται, στον θρόνο: η Παρθένος και το Βρέφος με την Αγία Άννα· αριστερά: Άγιος Σεβαστιανός και Άγιος Πέτρος·  δεξιά: Άγιος Φίλιππος και Άγιος Βενέδικτος.)
Αρχείο:Jacopo Pontormo - Martyrdom of St Maurice and the Theban Legion - WGA18102.jpg|*Οι Δέκα Χιλιάδες Μάρτυρες*, 1529-1530, Φλωρεντία, Παλατινή Πινακοθήκη.
Αρχείο:Jacopo Pontormo - Venus and Cupid - WGA18111.jpg|*Αφροδίτη και [[Κούπιντο]]*, περ. 1533, Φλωρεντία, Γκαλλερία ντελλ’ Ακκαντέμια.
Αρχείο:Pontormo, madonna col bambino e san giovannino, uffizi.jpg|*Η* *Παναγία και το Βρέφος με τον νεαρό Άγιο Ιωάννη τον Βαπτιστή*, 1534-36, Φλωρεντία, Ουφίτσι.
Αρχείο:Jacopo Pontormo - Alessandro de'Medici.JPG|*Αλέξανδρος των Μεδίκων*, 1535, Σικάγο, Ινστιτούτο Τέχνης.
Αρχείο:Jacopo Pontormo 057.jpg|*Τζοβάνι ντέλα Κάζα* (*Giovanni della Casa*), μεταξύ 1541-1544, Ουάσινγκτον, Εθνική Πινακοθήκη.


## Παραπομπές



 
Κατηγορία:Ζωγράφοι της Αναγέννησης
Κατηγορία:Ιταλοί ζωγράφοι του 16ου αιώνα
Κατηγορία:Μανιεριστές ζωγράφοι