Αλ-Ζαχίρ Γκαζί

Ο **Αλ-Μαλίκ αζ-Ζαχίρ Γκιγιάθ ουντ-ντιν Γκαζί ιμπν Γιουσούφ ιμπν Αγιούμπ**, *Al-Malik az-Zahir Ghiyath ud-din Ghazi ibn Yusuf ibn Ayyub* (κοινώς γνωστός ως αζ-Ζαχίρ Γκαζί, 1172 – 8 Οκτωβρίου 1216) ήταν ο Κούρδος Αγιουβίδης εμίρης του Χαλεπίου μεταξύ 1186 και 1216. Ήταν ο τρίτος γιος του Σαλαντίν, και τα εδάφη του περιλάμβαναν τη βόρεια Συρία και ένα μικρό μέρος της Μεσοποταμίας.

## Βιογραφία
Το 1186, όταν ο αζ-Ζαχίρ ήταν 15 ετών, ο πατέρας του τον διόρισε κυβερνήτη του Χαλεπίου, της Μοσούλης και των υποστηρικτικών περιοχών που είχαν πρόσφατα καταληφθεί από τους Ζενγκίδες. Ταυτόχρονα, οι δύο μεγαλύτεροι αδελφοί του διορίστηκαν, αντίστοιχα, ως κυβερνήτες της Συρίας (ο αλ-Αφδάλ) και της Αιγύπτου (ο αλ-Αζίζ). Οι γαίες που έλαβε ο αζ-Ζαχίρ βρίσκονταν υπό τον έλεγχο τού θείου του, αδελφού του Σαλαντίν, αλ-Αδίλ, και ο αλ-Αδίλ έδειξε ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τον αζ-Ζαχίρ. Ως τρίτος γιος, όταν κληρονόμησε το 1193, επρόκειτο να έχει επικυριαρχία στον μεγαλύτερο αδελφό του, αλ-Αφδάλ, στη Δαμασκό. Ωστόσο, διηύθυνε τις υποθέσεις του ανεξάρτητα από τούς αδελφούς του, και έτσι έμεινε μακριά από τις διαμάχες τους με τον θείο του, αλ-Αδίλ, για ένα διάστημα. 

Το 1193, αντιμέτωπος με την συνεχιζόμενη εξέγερση του Ζενγκίντ Ιζ αλ-Ντιν στη Μοσούλη, κάλεσε τον θείο του, αλ-Αδίλ, να παράσχει τις δυνάμεις για να καταστείλει την εξέγερση, η οποία γρήγορα κατεστάλη. Το 1194 ο αζ-Ζαχίρ έλαβε τη Λαττάκεια και την Τζαμπλέ ως μέρος μίας συμφωνίας, στην οποία αναγνώριζε την εξουσία του αλ-Αφδάλ. Ωστόσο, μέχρι το 1196 ο αλ-Αφδάλ είχε αποδειχθεί ανίκανος ως ηγεμόνας, και είχε χάσει την υποστήριξη τού θείου του, αλ-Αδίλ. Ο Αζ-Ζαχίρ συνεργάστηκε με τον αδελφό του αλ-Αζίζ και τον θείο του αλ-Αδίλ στην εκδίωξη και εξορία του αλ-Αφδάλ. Τον Οκτώβριο του 1197, σημειώνοντας ότι ο Αμαλρίκ Β΄ της Ιερουσαλήμ είχε ανακαταλάβει το λιμάνι της Βηρυτού, και ότι ο Βοημούνδος Γ΄ πρίγκιπας της Αντιόχειας απειλούσε τα λιμάνια της Λαττάκειας και της Τζαμπλέ, ο αζ-Ζαχίρ τα κατέστρεψε. Αν και ο Βοημούνδος Γ΄ κατέλαβε τις δύο τοποθεσίες, δεν ήταν πλέον πλεονεκτικές, και σύντομα αποσύρθηκε. Σε αυτό το σημείο ο αζ-Ζαχίρ τους ανακατέλαβε, και ξαναέκτισε το φρούριο στη Λατάκια.
αριστερά|μικρογραφία|Το βιβλίο του Ιμπν Μπουτλάν για τη διαιτητική ιατρική, αντιγραμμένο για τον αλ-Μαλίκ αλ-Χαχίρ το 1213 μ.Χ.
Ενώ ήταν κυβερνήτης στο Χαλέπιο, διατήρησε πολλούς από τους συμβούλους τού πατέρα του. Διόρισε τον Μπαχά αντ-Ντιν ως *[[Καδής|καδή]]* («δικαστή») στο Χαλέπιο.  Έφερε τον ανορθόδοξο ασ-Σουχραβαρντί στο Χαλέπιο, αλλά αναγκάστηκε να τον φυλακίσει το 1191 λόγω των απαιτήσεων των ορθόδοξων ''ουλαμά'' («ανθρώπων της μόρφωσης»). 

Όταν ο αλ-Αζίζ απεβίωσε στην Αίγυπτο το 1198, και τον διαδέχθηκε ο γιος του αλ-Μανσούρ, ένα αγόρι εννέα ετών, οι υπουργοί του αλ-Αζίζ, ανησυχώντας για τις φιλοδοξίες του αλ-Αδίλ, κάλεσαν τον αλ-Αφδάλ από την εξορία, για να ενεργήσει ως αντιβασιλιάς της Αιγύπτου στο όνομα του νεαρού ανιψιού του. Στις αρχές του επόμενου έτους, ενώ ο αλ-Αδίλ βρισκόταν στο βορρά καταστέλλοντας μία εξέγερση των Αρτουκιδών, ο αλ-Αφδάλ και ο αζ-Ζαχίρ ενώθηκαν σε συμμαχία, και ενώθηκαν με τους περισσότερους από τους άλλους Αγιουβίδες πρίγκιπες. Μαζί πολιόρκησαν τη Δαμασκό, αλλά καθώς άντεξε για αρκετούς μήνες, ο αζ-Ζαχίρ, όπως και άλλοι Αγιουβίδες πρίγκιπες, έχασε το ενδιαφέρον του, και απέσυρε τα στρατεύματά του.  Ο αλ-Αδίλ δεν ήταν ευχαριστημένος, και αφού κατέκτησε την Αίγυπτο, επέστρεψε και μείωσε τα εδάφη του αζ-Ζαχίρ στην περιοχή γύρω από το Χαλέπιο, αναγκάζοντάς τον να αναγνωρίσει την κυρίαρχη επικυριαρχία του αλ-Αδίλ. Κατά την τελευταία δεκαετία της ζωής του, συγκρούστηκε με σταυροφόρους και έδωσε τον στρατό του για να υποστηρίξει άλλους Αγιουβίδες πρίγκιπες. Το 1206 ο βασιλιάς Λέων Β΄ της Αρμενικής Κιλικίας νίκησε τις δυνάμεις του αζ-Ζαχίρ στη Μάχη του Αμκ, αλλά δεν μπόρεσε να εξασφαλίσει κανένα μόνιμο πλεονέκτημα εναντίον του Χαλεπίου. Το 1207 οι Γάλλοι επιτέθηκαν και πολιόρκησαν τη Χομς, και ο εμίρης της, ένας Αγιουβίδης πρίγκιπας ονόματι Μουτζαντίντ Σιρκούχ Β΄, απηύθυνε έκκληση στον αζ-Ζαχίρ, τα στρατεύματα του οποίου έλυσαν την πολιορκία.

Ιδιαίτερη σημασία είχε ο γάμος του αζ-Ζαχίρ το 1212 με την Νταϊφά Χατούν, κόρη του παλαιού του αντιπάλου αλ-Αδίλ.  Αυτό σηματοδότησε το τέλος της αντιπαλότητας μεταξύ των δύο κλάδων της οικογένειας. 

Πριν από το τέλος του το 1216, ο αζ-Ζαχίρ διόρισε τον νεότερο γιο του αλ-Αζίζ Μουχαμάντ (γενν. 1213) για να τον διαδεχθεί.

## Αναφορές

Κατηγορία:Αγιουβίδες