open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης (Νέα Υόρκη)

Το **Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης** της Νέας Υόρκης (**Museum of Modern Art** ή **MoMA**) είναι μουσείο μοντέρνας και σύγχρονης τέχνης που βρίσκεται στην περιοχή του Μανχάτταν. Θεωρείται πως κατέχει σήμερα μία από τις σημαντικότερες συλλογές έργων μοντέρνας τέχνης στον κόσμο, με έργα των σπουδαιότερων σύγχρονων καλλιτεχνών όπως του Πάμπλο Πικάσσο, του Ανρί Ματίς, του Βίνσεντ βαν Γκογκ, του Σεζάν, του Νταλί και του Τζάκσον Πόλοκ.

Για πρώτη φορά λειτούργησε για το κοινό στις 7 Νοεμβρίου του 1929, ενώ τότε στεγαζόταν στο κτίριο Heckscher καταλαμβάνοντας συνολικά έξι αίθουσες. Δέκα χρόνια αργότερα, οι αρχιτέκτονες Φίλιπ Γκούντγουιν (Philip L. Goodwin) και Έντουαρντ Στόουν (Edward Durell Stone) σχεδίασαν ένα κτίριο ειδικά για τις ανάγκες του μουσείου, που αποτέλεσε και την πρώτη μόνιμη εστία του. Το 2002 ο αρχιτέκτονας Γιοσίο Τανιγκούτσι (Yoshio Taniguchi) σχεδίασε το νεότερο κτίριο που στεγάζει σήμερα το μουσείο και το οποίο εγκαινιάστηκε στις 20 Νοεμβρίου του 2004. Στη σημερινή του μορφή, το μουσείο αποτελείται από έξι ορόφους και καταλαμβάνει συνολικά 58.000 μ².

Η συλλογή του μουσείου περιλαμβάνει τους τομείς:

* Αρχιτεκτονική, Βιομηχανικός σχεδιασμός, Γραφικές Τέχνες	 
* Σχέδια ζωγραφικής
* Ταινίες και οπτικοακουστικό υλικό
* Ζωγραφική και Γλυπτική 
* Φωτογραφία
* Εκτυπώσεις και εικονογραφημένα χειρόγραφα

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* 
* Επίσημη ιστοσελίδα του μουσείου
* Modern : Museum of Modern Art - MoMA
* Contemporary : Museum of Modern Art - MoMA

Κατηγορία:Μουσεία τέχνης στις Ηνωμένες Πολιτείες
Νεα Υορκη
Μοντερνας Τεχνης
Κατηγορία:Μουσεία στη Νέα Υόρκη
Μοντερνας Τεχνης
Αλεξάνδρου ύφαλος

Ο **Ύφαλος Αλεξάνδρου** είναι ύφαλος του Αμβρακικού κόλπου σε βάθος 6 m μεταξύ Φάρου Κοπραίνης και όρμου Λουτρακίου, που επισημαίνεται έμμεσα με στενό τομέα συγκεχυμένου φωτός, προβαλλόμενου από τον ως άνω φάρο. Το όνομά του δόθηκε προς τιμή του αντιναυάρχου Αλέξ. Χρυσάνθη που πρώτος τον επεσήμανε.

Κατηγορία:Ύφαλοι του Ιονίου
Κατηγορία:Ύφαλοι της Ελλάδας
Αρκτικός Ωκεανός

Ο **Αρκτικός Ωκεανός**, γνωστός, κυρίως παλαιότερα, και ως **Βόρειος Παγωμένος Ωκεανός** βρίσκεται στην περιοχή του Βόρειου πόλου. Είναι ο μικρότερος και ο πιο ρηχός από τους πέντε ωκεανούς της γης.

Η επιφάνεια του Αρκτικού ωκεανού είναι 14.090.000 τετρ. χλμ., κάπως λιγότερο από 1,5 φορές η έκταση των ΗΠΑ. Περιβάλλεται από την Ευρώπη, την Ασία, την Αμερική και τη Γροιλανδία.

Το βαθύτερό του σημείο απέχει 4.665 μ. από την επιφάνεια της θάλασσας.

Μεγάλο μέρος της επιφάνειας του Αρκτικού ωκεανού είναι παγωμένο. Κατά την περίοδο του χειμώνα οι πάγοι τον καλύπτουν απ' άκρη σ' άκρη, ενώ κατά την περίοδο του καλοκαιριού οι πάγοι υποχωρούν.

## Θάλασσες και κόλποι του Αρκτικού ωκεανού
* Θάλασσα Μπάρεντς (*Barents Sea*)
* Λευκή θάλασσα (*White Sea*)
* Θάλασσα Κάρα (*Kara Sea*)
* Θάλασσα Λάπτεφ (*Laptev Sea*)
* Ανατολική Σιβηρική Θάλασσα (*East Siberian Sea*)
* Θάλασσα Τσούκτσι (*Chukchi Sea*)
* Θάλασσα Μποφόρ (*Beaufort Sea*)
* Κόλπος Χάντσον (*Hudson Gulf*)
* Κόλπος του Μπάφιν (*Baffin Bay*)
* Γροιλανδική Θάλασσα (*Greenland Sea*)

## Χάρτες
* http://go.hrw.com/atlas/norm_htm/arcticoc.htm
* http://www.arctic.noaa.gov/maps.html 
* National Geographic, Λεπτομερής βυθομετρικός χάρτης

## Βλέπε επίσης
* Ανταρκτικός Ωκεανός
* Ειρηνικός Ωκεανός
* Ατλαντικός Ωκεανός
* Ινδικός Ωκεανός
* Θάλασσα

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

### Ψηφιακό αρχείο ΕΡΤ
* 
* 
* 


Κατηγορία:Ωκεανοί
Μουσείο Ροντέν

Το **μουσείο Ροντέν** () βρίσκεται στο Παρίσι και αποτελεί μουσείο αφιερωμένο στο έργο του Γάλλου γλύπτη Ωγκύστ Ροντέν. 

Το κτίριο που στεγάζει σήμερα το μουσείο στέγαζε προηγουμένως το ξενοδοχείο *Biron* στο οποίο διέμενε ο Ροντέν από το 1908 μέχρι τον θάνατό του. Το 1912, το γαλλικό κράτος σχεδίαζε την κατεδάφιση του ξενοδοχείου αλλά ο Ροντέν έπεισε τις αρχές να διατηρηθεί το κτήριο και να μετατραπεί αργότερα σε μουσείο όπου θα εκτίθενται τα έργα του, με αντάλλαγμα την παραχώρηση εκ μέρους του όλων των έργων του στη γαλλική κυβέρνηση. 

Λειτούργησε για πρώτη φορά το 1919. Στα εκθέματά του συμπεριλαμβάνονται και έργα άλλων καλλιτεχνών, όπως του Βίνσεντ βαν Γκογκ, που είχαν παραχωρηθεί στον Ροντέν. Επιπλέον, μία αίθουσα είναι αφιερωμένη σε έργα της γλύπτριας Καμίλ Κλοντέλ, συνεργάτιδας και συντρόφου του Ροντέν. 

Αντίστοιχο μουσείο αφιερωμένο στον Ροντέν βρίσκεται στη Φιλαδέλφεια των ΗΠΑ, στο οποίο εκτίθεται η μεγαλύτερη συλλογή έργων του εκτός Παρισιού. Αποτελεί δωρεά του Jules Mastbaum (1872–1926), ο οποίος ξεκίνησε από το 1923 να συλλέγει έργα του Ροντέν με στόχο την ίδρυση ενός μουσείου ως προσφορά στην αμερικανική πόλη. Για την κατασκευή του εργάστηκαν οι Γάλλοι αρχιτέκτονες Πολ Κρε (Paul Cret) και Ζακ Γκρεμπέρ (Jacques Gréber), ενώ εγκαινιάστηκε στις 29 Νοεμβρίου 1929.

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* 
*  

Κατηγορία:Μουσεία στο Παρίσι
Κατηγορία:Μουσεία τέχνης στη Γαλλία
Κατηγορία:Γλυπτά στη Γαλλία
Αλεξάνδρου κλίμακα

Αναφέρεται από τον Πολύαινο εις τα αφιερωμένα στον Μάρκο Αυρήλιο Στρατηγηματικά ή Στρατηγήματά του (Δ 3, 23) για τη κλιμακωτή ατραπό που λέγεται ότι λαξεύτηκε το 336 π.Χ. κατά διαταγή του Αλέξανδρου Γ' επί πλαγιάς της Όσσας στα Τέμπη, προκειμένου να υπερκεράσει τους Θεσσαλούς. Σήμερα διακρίνεται μέρος αυτού παρά τη θέση Γκαρίτσα. Ντόπιοι ονόμαζαν παλαιότερα αυτή «..στου Βασιλιά το σεράϊ».

Κατηγορία:Περιφερειακή ενότητα Λάρισας
Κατηγορία:Αρχαία Θεσσαλία
Γη Αλεξάνδρου Α΄

Η **Γη Αλεξάνδρου Α΄** είναι το μεγαλύτερο νησί της Ανταρκτικής, καθώς και το 28ο μεγαλύτερο παγκοσμίως. Η ονομασία του έχει προέλθει από τον Αυτοκράτορα (Τσάρο) Αλέξανδρου Α΄ της Ρωσίας αφού δόθηκε στο νησί από τον εξερευνητή Μπελιχάουζεν, ο οποίος το ανακάλυψε στις 16 Φεβρουαρίου του 1821 όταν με εντολή του πρώτου ηγήθηκε αποστολής εξερεύνησης του Νότιου Πόλου επιβαίνοντας του πλοίου *Belgica*.

Τη γη αυτή παρατήρησε εκ νέου τον Δεκέμβριο του 1904 από το πλοίο «Français» (Φρανσέ) ο Dr. Jean-Baptiste Charcot αλλά το πλοίο λόγω των παγετώνων δεν κατάφερε να πλησιάσει προκειμένου να διαπιστωθεί αν επρόκειτο περί συνέχειας της γης του Γκράχαμ ή περί νήσου.

Γη Αλεξανδρου Α
Πινόκιο

Ο **Πινόκιο** (ιταλικά.:*Pinocchio*) είναι ένας φανταστικός χαρακτήρας που πρωτοεμφανίστηκε το 1883, ως κεντρικός ήρωας στο ιταλικό παραμύθι ***[[Οι Περιπέτειες του Πινόκιο (παιδικό μυθιστόρημα)|«Οι Περιπέτειες του Πινόκιο»]]*** (ιταλ.:*Le Avventure di Pinocchio*) του Κάρλο Κολόντι, και έχει από τότε εμφανιστεί σε πολλές προσαρμογές της ιστορίας και άλλα. Σκαλισμένος από τον ξυλογλύπτη Τζεπέτο σε ένα μικρό ιταλικό χωριό, ο Πινόκιο δημιουργήθηκε ως ξύλινη μαριονέτα, αλλά ονειρεύτηκε να γίνει πραγματικό αγόρι. Ο Πινόκιο χρησιμοποιείται συχνά ως όρος για να περιγράψει κάποιον ο οποίος είναι επιρρεπής στα ψέματα, την μυθοπλασία και την υπερβολή.

## Στοιχεία Φανταστικού Χαρακτήρα
Ο Πινόκιο είναι γνωστός για το γεγονός κατά το οποίο η μύτη του μακραίνει όταν είναι υπο την επήρεια του άγχους (Κεφάλαιο 3), αλλά κυρίως όταν λέει ψέματα. Τα ρούχα του είναι φτιαγμένα από λουλουδιασμένο χαρτί, τα παπούτσια του από ξύλο και το καπέλο του από ψωμί (σελίδα 16). Το ιταλικό όνομα του Πινόκιο φαίνεται να προέρχεται από την ιταλική λέξη *pino* που σημαίνει πεύκο. Ωστόσο, στο βιβλίο ξεκάθαρα αναφέρεται πως ο Πινόκιο είναι φτιαγμένος από ξύλο κερασιάς. Στην πραγματικότητα το όνομα προέρχεται από ένα ψευδώνυμο, καθώς ο Τζεπέτο πικρόχολα του έδωσε το όνομα ως ένας οιωνός καλής τύχης: «*Ho conosciuto una famiglia intera di Pinocchi [...] e tutti se la passavano bene. Il più ricco di loro chiedeva l’elemosina*» (Κεφάλαιο 1) (Γνωρίζω όλη την οικογένεια Πινόκιο [...] και όλοι τους τα καταφέρανε καλά. Ο πλουσιότερος ζητιάνεψε). Το επίθετο μπορεί να προέρχεται από την ιταλική λέξη *nocchio* (κόμβος ξύλου).

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* 


Κατηγορία:Λογοτεχνία
Κατηγορία:Λογοτεχνικοί χαρακτήρες
Αλεξάνδρου νήσος

Νήσος που αναφέρει ο Έλληνας γεωγράφος Μαρκιανός από την Ποντοηράκλεια, εις το «Περίπλους της έξω θαλάσσης»  (Γ,24) κείμενης απέναντι της Ινδικής ακτής μεταξύ των εκβολών των ποταμών Ραγομάνιος και Βρυσάνα. Ο Κλαύδιος Πτολεμαίος την αναφέρει **Αρακία** ή **Αλεξάνδρου νήσο** (Περσίδος θέσις: VI,5,8) και ο Αμμιανός Μαρκελλίνος ως **Αλεξάνδρεια**. Πράγματι το 325 π.Χ. ο Μέγας Αλέξανδρος έστειλε τον Νέαρχο να εξερευνήσει τον Περσικό κόλπο. Σε ένα από τα ταξίδια του αναφέρει και την νήσο Αράκατα που την μετονόμασε σε Αλεξάνδρεια προς τιμήν του κυρίου του. Η νήσος λόγω της στρατηγικής τοποθεσίας υπέφερε κατά καιρούς από τις επιθέσεις διαφόρων κατακτητών (Ελαμιτών, Αράβων κ.ο.κ.). Κατά την διάρκεια της σασσανιδικής περιόδου ήταν γνωστή ως Abarkawan. 

Πρόκειται για την σημερινή Qeshm στο στενό του Hormuz. 

Κατηγορία:Αρχαίες πόλεις της Περσίας
Κατηγορία:Εκστρατεία του Μεγάλου Αλεξάνδρου
Αλεξάνδρου Σκηναί

Η τοποθεσία **Αλεξάνδρου Σκηναί** (απόδοση στα ελληνικά του λατινικού τοπωνυμίου *Alexandroscenae*,   Τουρκικά: *Ισκεντερουνά*) βρίσκεται περί 12 μίλια νοτίως της Σουρ (δηλαδή της Τύρου), στα παράλια της Συρίας. Βρίσκεται 2,5 μίλια ΒΑ του Ακρωτηρίου Ρας-Ελ–Αμπιάντ (Ras-El-Abiad) του Promontorium Album του Πλινίου,  όπου και η διανοιχθείσα από εποχής Αλεξάνδρου Σεβήρου εντός βράχων παραλιακή οδός άγουσα σε παρακείμενο Φρούριο, έργο που ολοκληρώθηκε από τον Καρακάλλα. 

Τα Ιεροσολυμικά οδοιπορικά (Itinerarium Ierosolymitanum) αναφέρουν τη θέση αυτή ως σταθμό ανάπαυσης των οδοιπόρων και καραβανιών. Κατά τον Μεσαίωνα η θέση αυτή μετονομάσθηκε σε  Σκανδάλιον (Scandalium) ή Σκανδάριον (Scandarium) υπαγόμενη ως τιμάριο (φέουδο) στη Τύρο (E.G.Rey: Les familles d’ Outre-Mer). 

Ο Βαλδουΐνος Α' (Baldouin) το (1116)  χρησιμοποίησε αυτή ως βάση του σε επιχειρήσεις κατά της Τύρου. Σήμερα αποτελεί ομώνυμο χωριό  στην ερημική εκείνη περιοχή (φ: 33&deg; 09’B και  λ: 35&deg; 09’ 40’’ A  αγγλ. χάρτης 2633) με ερείπια οχυρού, αναβλύζουσα πηγή και πλήθος ερειπίων ιωνικού ρυθμού καθώς και θεμελιώσεις αρχαίων κτιρίων, και σαρκοφάγων στις γύρω θέσεις Idmid, Kulat, Shemma και Nakura.

Η άποψη του Baedecker (Palestine et Syrie) εκδ. 1906 όπου την ονομασία την  αποδίδει στον Μ. Αλέξανδρο δεν διασταυρώθηκε από άλλα στοιχεία και συνεπώς δεν θεωρείται να ευσταθεί.

Κατηγορία:Ιστορία της Μέσης Ανατολής
Κατηγορία:Γεωγραφία της Μέσης Ανατολής
Κατηγορία:Σταυροφορίες
Κατηγορία:Ιστορική γεωγραφία
Ινδικός Ωκεανός

right
Ο **Ινδικός Ωκεανός** είναι ο τρίτος μεγαλύτερος ωκεανός της γης και καλύπτει σχεδόν το 20% της επιφάνειάς της. Στο βορρά διαβρέχει τη νότια Ασία (μέρος της οποίας είναι η Ινδική χερσόνησος), στη δύση την Αραβία και την Αφρική και στην ανατολή τη χερσόνησο της Μαλαισίας, τις νήσους Σούνδες και την Αυστραλία. Νότια του Ινδικού ωκεανού βρίσκεται ο Νότιος Ωκεανός.

Η έκτασή του είναι 73.556.000 χλμ² (περιλαμβανομένων της Ερυθράς θάλασσας και του Περσικού κόλπου). Ο όγκος του νερού που περιέχει εκτιμάται σε 292.131.000 χλμ³. Μεγάλα νησιά του Ινδικού ωκεανού είναι η Μαδαγασκάρη, οι Κομόρες, η Μαγιότ, οι Σεϋχέλλες, οι Μαλδίβες, ο Μαυρίκιος, η Ρεϋνιόν, η Σρι Λάνκα (πρώην Κεϋλάνη), τα νησιά Ανταμάν και Νικομπάρ και η Σοκότρα. Η Ινδονησία βρίσκεται ανάμεσα στον Ινδικό και στον Ειρηνικό ωκεανό.

## Θάλασσες και μεγάλοι κόλποι του Ινδικού ωκεανού

* Ερυθρά θάλασσα
* Κόλπος του Σουέζ
* Κόλπος της Άκαμπα
* Μπαμπ ελ Μαντέμπ
* Κόλπος του Άντεν
* Περσικός Κόλπος
* Στενά του Ορμούζ

* Κόλπος του Ομάν
* Αραβική θάλασσα
* Θάλασσα των Λακκαδίβων
* Κόλπος του Μανάρ
* Κόλπος του Παλκ
* Κόλπος της Βεγγάλης
* Θάλασσα Ανταμάν

* Θάλασσα της Ιάβας
* Θάλασσα του Μπαλί
* Θάλασσα Φλόρες
* Θάλασσα Σάβου
* Θάλασσα του Τιμόρ
* Κανάλι της Μοζαμβίκης

## Χάρτες
* Worldatlas
* National Geographic 

## Βλέπε επίσης

* Θάλασσα

## Παραπομπές



Κατηγορία:Ωκεανοί
Νότιος Ωκεανός

Ο **Νότιος Ωκεανός** διαβρέχει την Ανταρκτική ήπειρο. Είναι ο τέταρτος μεγαλύτερος ωκεανός της γης και αυτός που επίσημα ορίστηκε τελευταίος ως ωκεανός με απόφαση του Διεθνούς Υδρογραφικού Οργανισμού, το 2000.
right|Southern Ocean

Η συνολική του επιφάνεια είναι 20.327.000 χλμ&sup2; και το μήκος των ακτών του 17.968 χλμ. Γεωγραφικά ορίζεται ως η θαλάσσια έκταση νοτίως του εξηκοστού νοτίου παραλλήλου, μέχρι τις ακτές της Ανταρκτικής.	
Το 2008 έρευνα έδειξε ότι ο Νότιος Ωκεανός παραμένει μια τεράστια αποθήκη διοξειδίου του άνθρακα στον πλανήτη μας.
## Θάλασσες του Νότιου Ωκεανού
* Θάλασσα Ουέντελ, (Weddell Sea)
* Lazarev sea
* Riisen-Larsen sea
* Cosmonaut sea
* Cooperation sea
* Θάλασσα Ρος, (Ross Sea)
* 
* Davis sea
* Mawson sea
* D'Urville sea
* Somov sea
* Θάλασσα Αμούνδσεν, (Amundsen Sea)
* Θάλασσα Μπελινγκσχάουζεν, (Bellingshausen Sea)
* Weddell sea

## Χάρτες
* http://go.hrw.com/atlas/norm_htm/southocean.htm
* http://go.hrw.com/atlas/norm_htm/antarctc.htm
* https://web.archive.org/web/20070816033750/http://www.lib.utexas.edu/maps//polar.html, Πολιτικοί χάρτες (1995-2005)
* National Geographic

### Βλέπε επίσης
* Θάλασσα
* Ειρηνικός Ωκεανός
* Ατλαντικός Ωκεανός
* Ινδικός Ωκεανός
* Αρκτικός Ωκεανός

## Παραπομπές




Κατηγορία:Ωκεανοί
Κωνσταντίνος Φ. Κωστάκης

-->

}}

Ο **Κωνσταντίνος Κωστάκης** ήταν Έλληνας σταφιδέμπορος και πολιτικός.

Γεννήθηκε το 1810 στο Λιβόρνο, και πέθανε στην Πάτρα το 1864. Ο πατέρας του *Φίλιππος* ήταν έμπορος στο Λιβόρνο της Ιταλίας με καταγωγή από την Κερπινή Καλαβρύτων.

Ο Κωνσταντίνος Κωστάκης εγκαταστάθηκε στην Πάτρα μαζί με την οικογένεια το 1828 και ασχολήθηκε με το εμπόριο σταφίδας. Διετέλεσε δημοτικός σύμβουλος (1841-1843), Αντιπρόσωπος στην εθνοσυνέλευση του 1863, και βουλευτής Πατρών το 1844 και 1859. 

## Πηγές
*Νίκος Μπακουνάκης, *Πάτρα 1828-1860. Μια ελληνική πρωτεύουσα στον 19ο αιώνα*, Αθήνα: Καστανιώτης, 1995 (2η έκδοση), ISBN 960-03-0000-3 (1η έκδοση: 1988).

Κατηγορία:Βουλευτές Πατρών
Κατηγορία:Οικογένεια Κωστάκη
Εβραιομνήματα Πάτρας

Τα **Εβραιομνήματα** είναι συνοικία της Πάτρας, η οποία συνορεύει με τις συνοικίες Κρητικά και Αρόη και βρίσκεται ανάμεσά τους. 

## Ονομασία
Οφείλει την ονομασία της στο ότι από την περίοδο της Ρωμαιοκρατίας έως και την Τουρκοκρατία είχαν εγκατασταθεί εκεί Εβραίοι και εκεί υπήρχε το εβραϊκό νεκροταφείο, ενώ σήμερα στην περιοχή έχουν βρεθεί λίγοι εβραϊκοί τάφοι.

## Ιστορία
Κατά την Τουρκοκρατία εκεί ήταν η Εβραϊκή συνοικία της πόλης, που λεγόταν *Εβραιομαχαλάς* και *Τσιφούτ Μαχαλάς*, και σε μικρή απόσταση το εβραϊκό νεκροταφείο. Αργότερα και κυρίως μετά την Επανάσταση του ’21 οι Εβραίοι της Πάτρας μετακινήθηκαν σε νέα συνοικία στην παραλία του Αγίου Ανδρέα, το Τσιβδί, εγκαταλείποντας την παλιά συνοικία καθώς και το εκεί νεκροταφείο. Μετά την Επανάσταση και την σχεδόν ολοκληρωτική καταστροφή της Πάτρας το νεκροταφείο καταστράφηκε και τα περισσότερα μάρμαρα του χρησιμοποιήθηκαν στην κατασκευή νέων κτιρίων. 

Στη συνοικία κατά τη διάρκεια κατασκευής της Μίνι Περιμετρικής Οδού της Πάτρας βρέθηκαν πολλά αρχαία εξαιτίας των οποίων η Μίνι Περιμετρική στο συγκεκριμένο σημείο υπογειοποιήθηκε.

## Δείτε επίσης
* Ιστορία των Εβραίων στην Πάτρα

## Παραπομπές


## Πηγές
* Δ. Καρατζά, Χ. Χαραλάμπους, Δ. Γκότση, Γ. Λύρα, *Πάτρα, ονομάτων επίσκεψις*, Έκδοση των εφημερίδων «Εθνικός Κήρυξ των Πατρών» και «Ημερήσιος Κήρυξ των Πατρών», Πάτρα 1995.

Κατηγορία:Συνοικίες της Πάτρας
Αγία Αικατερίνη (συνοικία)

thumb|right|250px|Χαρακτηριστικές κατοικίες της συνοικίας από τις τελευταίες που απέμειναν
Τα **Γύφτικα** ή **Αγία Αικατερίνη** είναι συνοικία των Πατρών, από τις παλαιότερες της πόλης.

Η συνοικία πήρε το όνομά της, όταν τον 13ο αιώνα οι Βενετοί κάτοχοι της Πάτρας έφεραν και εγκατέστησαν εκεί τσιγγάνους οι οποίοι είχαν έρθει στην Ελλάδα από την Ινδία ή την Αίγυπτο.

Μοναδική ασχολία τους ήταν η κατεργασία σιδήρου. Οι τσιγγάνοι αυτοί μέχρι τα νεότερα χρόνια εξέλεγαν τον αρχηγό τους, ενώ πιο παλιά εξέλεγαν και έναν καπετάνιο ο οποίος ήταν πάντα λαϊκός και όχι τσιγγάνος. Σήμερα στην περιοχή υπάρχουν απόγονοι αυτών των τσιγγάνων, οι οποίοι βέβαια έχουν αφομοιωθεί με τον υπόλοιπο πληθυσμό της πόλης. Το μόνο που θυμίζει την καταγωγή τους είναι κάποιες  κατοικίες που υπάρχουν σχεδόν από την άφιξή τους στην πόλη. Μέχρι πριν λίγα χρόνια η συνοικία ήταν η πιο κακόφημη της Πάτρας και η πιο επικίνδυνη. Σήμερα είναι από τις πιο ήσυχες γειτονιές δίπλα στο κέντρο.

Η πολεοδομική διαμόρφωση της συνοικίας ήταν με σπίτια άναρχα δομημένα γύρω από την εκκλησία της Αγίας Αικατερίνης, στενά δρομάκια με μικρές αυλές. Το 1924 δίπλα στην συνοικία χτίστηκε ο Α΄ προσφυγικός συνοικισμός για να στεγασθούν οι πρόσφυγες της Mικρασιατικής Kαταστροφής.

Τότε δραστηριοποιήθηκε ενεργά στη βοήθεια και υποστήριξη των προσφύγων Εφημέριος του Ναού της  Αγίας Αικατερίνης  Πατρών , μετέπειτα Εφημέριος του Ναού του Αγίου Δημητρίου Πατρών ο  Αρχιμανδρίτης Γερβάσιος Παρασκευόπουλος, τώρα Άγιος Γερβάσιος των Πατρών.

## Παραπομπές


## Πηγές
* Δ. Καρατζά, Χ. Χαραλάμπους, Δ. Γκότση, Γ. Λύρα, *Πάτρα, ονομάτων επίσκεψις*, Έκδοση των εφημερίδων «Εθνικός Κήρυξ των Πατρών» και «Ημερήσιος Κήρυξ των Πατρών», Πάτρα 1995.

## Βιβλιογραφία
* Βασίλης Κ. Λάζαρης (Επιμέλεια-Εισαγωγή-Σημειώσεις), *Η Πατραϊκή Δημαρχία στο Β' Τέταρτο του 20ού αιώνα, 1926-1951. Από τα Σωζόμενα Πρακτικά του Δημοτικού Συμβουλίου*, Έκδοση της Δημοτικής Βιβλιοθήκης Πατρών & Εκδόσεις "Το Δόντι", Πάτρα 2008
* Κώστας Λογαράς, *Πάτρα, μια πόλη στην λογοτεχνία*, Εκδόσεις Μεταίχμιο, Αθήνα 2001. ISBN 978-960-375-924-9
* Νικόλας Μιτζάλης, *Προσφυγικά, Η συνοικία της σιωπής στην Πάτρα του μεσοπολέμου*, Εκδόσεις Πελοπόννησος, Πάτρα 2014. ISBN 978-618-81328-1-8
* Ξενοφών Αργ. Παπαευθυμίου, *Η Πάτρα των ανωνύμων. Πρώιμα και λαϊκά στοιχεία στην αρχιτεκτονική της Πάτρας*, Αχαϊκή Βιβλιοθήκη, Εκδόσεις Πελοπόννησος, Πάτρα 2014. ISBN 978-960-88372-2-5

Κατηγορία:Συνοικίες της Πάτρας
Μαρκάτο

Το **Μαρκάτο** είναι κεντρική συνοικία της Πάτρας. 

Εδώ βρίσκονται πολλά μαγαζιά διαφόρων ειδών, εξάλλου το μέρος θεωρείται παραδοσιακά και διαχρονικά η τοπική αγορά της πόλης. Η συνοικία διαθέτει και πλατεία, που από τη δεκαετία του 1970 έχει λάβει την ονομασία του Ιωάννη Καποδίστρια, πρώτου κυβερνήτη του Ελληνικού κράτους, ενώ στην πλατεία έχει τοποθετηθεί και προτομή του. Επί της οδού *Ερμού*, δίπλα στην πλατεία του Μαρκάτου, βρίσκεται το Αστυνομικό Μέγαρο της Πάτρας. 

## Ιστορικά στοιχεία
Η ονομασία της συνοικίας προέρχεται από την ιταλική γλώσσα και σημαίνει *Αγορά*. Αυτό συνέβη διότι το 1699 οι Ενετοί, κύριοι τότε της Πάτρας, έκτισαν στην περιοχή τη δημοτική αγορά της πόλης.
Επί Τουρκοκρατίας η αγορά αυτή γκρεμίστηκε αλλά η περιοχή πάντως μέχρι και σήμερα θεωρείται το κέντρο της αγοράς της Πάτρας και δικαίως διατηρεί το όνομά της. 

Τα παλιά κτίρια της αγοράς ήταν πανομοιότυπα με μαγαζί στο ισόγειο και κατοικία στον επάνω όροφο, η είσοδος για την κατοικία βρισκόταν πάντα σε πλαϊνό σοκάκι για να είναι όλη η πρόσοψη ελεύθερη για το κατάστημα. Όλα είχαν καμάρες και μία από αυτές ήταν πιο μεγάλη για να περνάνε από κάτω τα κάρα με τα εμπορεύματα. 

## Πηγές
* Δ. Καρατζά, Χ. Χαραλάμπους, Δ. Γκότση, Γ. Λύρα, *Πάτρα, ονομάτων επίσκεψις*, Έκδοση των εφημερίδων «Εθνικός Κήρυξ των Πατρών» και «Ημερήσιος Κήρυξ των Πατρών», Πάτρα 1995.

## Βιβλιογραφία
* Κώστας Λογαράς, *Πάτρα μια πόλη στην λογοτεχνία*, Εκδόσεις Μεταίχμιο, Αθήνα 2001. ISBN 978-960-375-924-9.

Κατηγορία:Συνοικίες της Πάτρας
Ψαροφάι

Το **Ψαροφάι** είναι συνοικία της Πάτρας.

## Τοποθεσία
Το Ψαροφάι βρίσκεται νότια-νοτιοανατολικά (ΝΝΑ) του κέντρου της πόλης και απέχει οδικώς περίπου 3,5 χιλιόμετρα από αυτό. Γειτνιάζει με τις συνοικίες Άγιος Νεκτάριος, Λάγγουρα, Ταραμπούρα, Ζαρουχλαίικα, Πράτσικα και Κουκούλι. Την περιοχή διατρέχει η κεντρική οδική αρτηρία *Ακρωτηρίου*.

## Ονομασία
Κατά πάσα πιθανότητα ονομάστηκε έτσι γιατί τα χρόνια μετά την Επανάσταση του 1821 η περιοχή, που τότε είχε κυρίως ελαιώνες και αμπέλια, ανήκε σε κάποιον «Ψαροφάγη». Ωστόσο υπάρχει αρκετή συζήτηση σχετικά με την προέλευση του ονόματος: α) Κάποιοι πιστεύουν ότι προέρχεται από το πτηνό Ψαροφάγος, δηλαδή τον Ερωδιό. β) Άλλοι θεωρούν ότι ψαροφάγος είναι ο Γλαύκος, επειδή ήταν ψαράς και ο οποίος αφού τρελάθηκε, έπεσε στην θάλασσα. γ) Υπάρχει επίσης η άποψη ότι ο χείμαρρος Διακονιάρης που ρέει παράπλευρως και παλιότερα «φούσκωνε» σε κακοκαιρίες, είχε πολλά ψάρια με τα οποία τρέφονταν οι κάτοικοι της περιοχής.

Πάντως οι περισσότεροι καταλήγουν ότι πήρε το όνομά του από κάποιον Ψαροφάγη, που είχε ιδιοκτησία γης εκεί.

## Ιστορία
Το 1940 αναγνωρίστηκε σαν οικισμός και προσαρτήθηκε στον τότε Δήμο Πατρέων, ενώ το 1951 καταργήθηκε και από τότε αποτελεί τμήμα-συνοικία της πόλης. 

Η περιοχή πριν το 1960 ήταν όλο περιβόλια, ενώ από τότε και έπειτα γνώρισε οικιστική ανάπτυξη με την κατασκευή των εργατικών κατοικιών στην περιοχή Άγιος Νεκτάριος και την σταδιακή εισροή νέων κατοίκων κυρίως από την περιοχή της Τριταίας, των Φαρρών και του Καλουσίου.

Από το Ψαροφάι περνά ο χείμαρρος Διακονιάρης, που πολύ συχνά πλημμύριζε την περιοχή αλλά μετά το 1960 κυρίως και την άναρχη δόμηση οι πλημμύρες του προκαλούσαν μεγαλύτερα προβλήματα αφού γίνονταν σε δομημένη και πιο πυκνοκατοικημένη πλέον περιοχή. 

Η περιοχή της συνοικίας στο ύψος της *Πλατείας Παπανδρέου* καλείται ακόμα και σήμερα με το τοπωνύμιο *Φαρμάκη*.

## Αθλητισμός
Αθλητικός σύλλογος της συνοικίας είναι η τοπική Αστραπή, που ιδρύθηκε το 1982 και διαθέτει τμήμα ποδοσφαίρου, με συμμετοχές στη Δ΄ Εθνική￼￼. Υπήρξε δύο φορές πρωταθλήτρια της Ε.Π.Σ. Αχαΐας ενώ έχει κατακτήσει και το Κύπελλο Αχαΐας. Τα επίσημα χρώματα της ομάδας είναι το κόκκινο και το μπλε.
 
## Λοιπά στοιχεία
Στην περιοχή βρίσκεται ο ενοριακός ναός της Ανάληψης, ο οποίος γιορτάζει κάθε χρόνο 40 ημέρες μετά το Πάσχα.

## Παραπομπές


## Πηγές
* Δ. Καρατζά, Χ. Χαραλάμπους, Δ. Γκότση, Γ. Λύρα, *Πάτρα, ονομάτων επίσκεψις*, Έκδοση των εφημερίδων «Εθνικός Κήρυξ των Πατρών» και «Ημερήσιος Κήρυξ των Πατρών», Πάτρα 1995.

## Βιβλιογραφία
* Κώστας Ν. Τριανταφύλλου, *Ιστορικόν Λεξικόν των Πατρών*, Τόμος Β΄, Τυπογραφείο Πέτρου Χρ. Κούλη, Πάτρα 1995, Τρίτη Έκδοση, λήμμα Ψαροφάη.

Κατηγορία:Συνοικίες της Πάτρας
Ζαβλάνι

Το **Ζαβλάνι** είναι συνοικία της Πάτρας, η οποία βρίσκεται στο βόρειο τμήμα της πόλης και βορειοανατολικά του ιστορικού κέντρου της.
Το Ζαβαλάνι “πατάει” στις υπώρειες του Παναχαϊκού, σε λοφώδες έδαφος που λειτουργεί ως φυσικό πέρασμα από το βουνό προς την Πάτρα Γειτνιάζει με τις συνοικίες Αγία Σοφία, Αγυιά, Ανθούπολη και Γούβα. 

Σήμερα στην περιοχή υπάρχει το Α΄ Νεκροταφείο Πατρών, το περιφερειακό κέντρο του Υπουργείου Γεωργίας, η Διεύθυνση Αλιείας, το Ο.Δ.Υ. Αχαΐας, καθώς και πολυδύναμο αστυνομικό κέντρο.

## Ιστορικά στοιχεία
Για την ονομασία της συνοικίας υπάρχουν διάφορες απόψεις και εκδοχές: α) κατά μία εκδοχή προέρχεται από παραφθορά της λέξης *ζαβρ(λ)ος*, που σημαίνει πολυφαγάς, β) κατά μία άλλη εκδοχή η ονομασία είναι ανθρωπωνυμικό και προέρχεται από οικογένεια με Ζακυνθινές ρίζες, που είχε εγκατασταθεί στην περιοχή και έφερε το επίθετο «Ζαβλάνης», και γ) κατά μία τρίτη εκδοχή ότι πρόκειται για σλαβική λέξη που σημαίνει χαμηλός τόπος. Η επικρατέστερη εκδοχή ωστόσο υποστηρίζει ότι προέρχεται από την οικογένεια Ζαβλάνη. Για ένα διάστημα η συνοικία έφερε την ονομασία «Δεκάπολις». 

Αναφέρεται το 1703 ιδιοκτησία στην περιοχή των εγγονών του Γεωργίου Ζαβλάνη ενώ το 1814 αναφέρεται η Μονή Γηροκομείου να έχει κτήματα εις το σύνορον Ζαβλάνη.

Σύμφωνα με τοπικές παραδόσεις, εικάζεται ότι στην περιοχή κατά την εποχή της Τουρκοκρατίας εγκαταστάθηκαν οικογένειες Αρβανιτών.

## Αθλητισμός
Στο Ζαβλάνι έχει έδρα ο Α.Π.Σ. Ζαβλάνι, ιστορικός ποδοσφαιρικός σύλλογος της Πάτρας με έτος ίδρυσης το 1950, ο οποίος έχει στα όρια της συνοικίας με την αυτήν της Ανθούπολης ξερό γήπεδο ποδοσφαίρου από κοινού με τον Αίαντα Ανθούπολης.

## Παραπομπές


## Πηγές
* Στέφανος Θωμόπουλος, *Ιστορία της πόλεως Πατρών*, Τόμοι Α΄& Β΄, Αχαϊκές Εκδόσεις, Πάτρα 1998-1999. SET ISBN 960-7960-10-6.
* Δ. Καρατζά, Χ. Χαραλάμπους, Δ. Γκότση, Γ. Λύρα, *Πάτρα, ονομάτων επίσκεψις*, Έκδοση των εφημερίδων «Εθνικός Κήρυξ των Πατρών» και «Ημερήσιος Κήρυξ των Πατρών», Πάτρα 1995.
* Τάσσος Σταθόπουλος, *Αχαϊκό Ποδόσφαιρο. Εκατόν είκοσι χρόνια (1891-2010)*, Εκδόσεις «Γιάννης Πικραμένος», Πάτρα 2010. ISBN 978-960-6628-27-6.

## Βιβλιογραφία
* Κώστας Ν. Τριανταφύλλου, *Ιστορικόν λεξικόν των Πατρών*, Τόμος Α΄, Τυπογραφείο Πέτρου Χρ. Κούλη, Πάτρα 1995, Τρίτη Έκδοση.

Κατηγορία:Συνοικίες της Πάτρας
Τσιβδί

Ο όρος *Τσιβδί* χρησιμοποιήθηκε σε διαφορετικές εποχές για να υποδηλώσει συγκεκριμένη συνοικία της Πάτρας.

## Περίοδος ως τη Ρωμαϊκή εποχή
Στην περιοχή μέχρι την βασιλεία του Ρωμαίου Αυτοκράτορα Σεπτίμου Σεβήρου (193-211 π.Χ.) ήταν αγροί. Τότε ο Σεβήρος ανέσκαψε την περιοχή αυτή και κατασκεύασε το λιμάνι της πόλης, το οποίο χρησιμοποιήθηκε μέχρι την πρώτη περίοδο της Ενετοκρατίας ακόμα και από τους Ενετούς. Το λιμάνι αυτό καταλάμβανε τη σημερινή περιοχή από την οδό Δημ. Γούναρη μέχρι την οδό Τριών Ναυάρχων. Στην είσοδο του λιμένος υπήρχαν δύο πύργοι, στους οποίους δενόταν αλυσίδα. Το βάθος του ήταν περίπου 4 μέτρα η προβλήτα ήταν στη σημερινή Πλατεία Υψηλών Αλωνιών. Με την πρώτη κατάληψη της πόλης από τους Ενετούς, οι οποίοι στην αρχή χρησιμοποίησαν το λιμάνι, αλλά στην συνέχεια, λόγω κακής συντήρησης και επιχωματώσεων από τα γύρω ρέματα, εγκαταλείφθηκε και με τα χρόνια έγινε βάλτος δημιουργώντας πολλή δυσοσμία και λοιμούς στην πόλη. Το 1883 το έλος επιχωματώθηκε και αποξηράνθηκε και η πόλη επεκτάθηκε.

## Εβραϊκή συνοικία
Πριν την Επανάσταση του 1821 από την εποχή ακόμα της Δεύτερης Ενετοκρατίας ήταν η εβραϊκή συνοικία της Πάτρας,  κλειστή συνοικία αλλά αρκετά ακάθαρτη. Η λέξη είναι παραφθορά της λέξης *κίβδαι*, γιατί έτσι αποκαλούσαν οι υπόλοιποι κάτοικοι της Πάτρας τους Εβραίους,  οι οποίοι ήταν όλοι τους έμποροι αλλά, όταν συναλλάσσονταν με κάποιον ξένο, πολλές φορές του έδιναν κίβδηλα νομίσματα . Μερικοί από αυτούς ήταν ιδιοκτήτες ακινήτων και γης.
Ήταν από τις μεγάλες συνοικίες και κατά το 12ο αιώνα κτίστηκε εκεί και συναγωγή. Σήμερα είναι μία ήσυχη συνοικία με πολλά νεοκλασικά και εμπορικά καταστήματα. Όλες οι κατοικίες έχουν κτιστεί μετά την Επανάσταση, αφού κατά την διάρκεια της καταστράφηκαν όλα τα σπίτια της Πάτρας, ενώ δεν έχει απομείνει κανένας Εβραίος.

Η ονομασία Τσιβδί διατηρήθηκε και μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και αναφερόταν, από αφηγήσεις παλαιοτέρων, στην παραθαλάσσια περιοχή μεταξύ των οδών Δημ. Γούναρη, Μαιζώνος και Κοραή.

## Παραπομπές


## Πηγές
* Δ. Καρατζά, Χ. Χαραλάμπους, Δ. Γκότση, Γ. Λύρα, *Πάτρα, ονομάτων επίσκεψις*, Έκδοση των εφημερίδων «Εθνικός Κήρυξ των Πατρών» και «Ημερήσιος Κήρυξ των Πατρών», Πάτρα 1995.
* Βασίλης Κ. Λάζαρης (επιμ.), *[[Στέφανος Θωμόπουλος|Στέφανου Ν. Θωμόπουλου]] "Ιστορία της Πόλεως Πατρών από αρχαιοτάτων χρόνων μέχρι του 1821". Έκδοση τέταρτη στη δημοτική γλώσσα και με βάση τα χειρόγραφα του συγγραφέα*, τόμοι Α'-Β', Αχαϊκές Εκδόσεις, Πάτρα 1998-1999. ISBN 960-7960-10-6 (set).

## Βιβλιογραφία
* Χρήστος Α. Μούλιας, *Το λιμάνι της σταφίδας. Πάτρα 1828-1900. Εμπόριο-Βιομηχανία-Τράπεζες-Ασφάλειες*, Εκδόσεις Περί Τεχνών, Πάτρα 2000. ISBN 960-86814-0-5.
* Ξενοφών Αργ. Παπαευθυμίου, *Η Πάτρα των ανωνύμων. Πρώιμα και λαϊκά στοιχεία στην αρχιτεκτονική της Πάτρας*, Αχαϊκή Βιβλιοθήκη, Εκδόσεις Πελοπόννησος, Πάτρα 2014. ISBN 978-960-88372-2-5.
* Κώστας Ν. Τριανταφύλλου, *Ιστορικόν Λεξικόν των Πατρών*, Τυπογραφείο Πέτρου Χρ. Κούλη, Πάτρα 1995, Τρίτη Έκδοση.

Κατηγορία:Συνοικίες της Πάτρας
Γηροκομείο Πάτρας

Το **Γηροκομειό** είναι συνοικία της Πάτρας. Πήρε την ονομασία της από την ομώνυμη ιστορική Μονή, που βρίσκεται στην περιοχή και αποτελεί μία από τις αρχαιότερες μονές σε όλη την Ελλάδα. Κατά πάσα πιθανότητα το μοναστήρι διατηρούσε γηροκομείο κατά την βυζαντινή εποχή.

Είναι συνοικία πλούσια σε φυσικό περιβάλλον, με θέα, εξαιρετικό κλίμα, ενώ εκεί υπάρχει άλσος με κάποιους διαμορφωμένους χώρους αναψυχής και ηρεμίας καθώς και το «Κωνσταντοπούλειο» γηροκομείο. Μέσα στο τοπικό άλσος την περιοχής βρίσκονται επίσης το παλιό σανατόριο της πόλης καθώς και το ίδρυμα «Μέριμνα» ένα θεραπευτικό και παιδαγωγικό κέντρο ατόμων με νοητική υστέρηση. Η περιοχή απέχει οδικώς 4 χιλιόμετρα περίπου από το κέντρο της Πάτρας και γειτνιάζει με τις περιοχές Ριγανόκαμπου Διάκου, Εγλυκάδα, Λυκοχορός και Σύνορα.

## Ιστορικά στοιχεία
Με βασιλικό διάταγμα του 1835 αναγνωρίστηκε το εκεί μοναστήρι ως μία από τις οκτώ τότε συνοικίες της Πάτρας και έπαψε να θεωρείται επίσημα σαν οικισμός το 1928. Μεταξύ 1940 - 1951 αναγνωρίστηκε εκ νέου ως οικισμός του Δήμου Πατρέων.

Τοποθεσία της συνοικίας αποτελεί η λεγόμενη «Σκοποβολή», που βρίσκεται δίπλα στο «Κωνσταντοπούλειο» ίδρυμα. Στο σημείο αυτό κατά την διάρκεια του εμφυλίου πολέμου, συγκεκριμένα την περιόδο 1946 - 1949, βρισκόταν το σημείο εκτέλεσης των κομμουνιστών που συλλαμβάνονταν από την Ασφάλεια. Σύμφωνα με το Σύλλογο Εξορισθέντων και Φυλακισμένων 1945 - 1974 «Πέτρινα χρόνια» στη *Σκοποβολή* την περίοδο 1946 - 1949 εκτελέσθηκαν πάνω από 200 άτομα. Η τελευταία εκτέλεση έγινε στις 28 Φεβρουαρίου 1949 και επρόκειτο για 8 άτομα της *Γιάφκας του Γιάννη Μαντζούτσου*, όπως έμεινε γνωστή η υπόθεση. Στο σημείο της εκτέλεσης κάθε χρόνο γίνεται εκδήλωση μνήμης ενώ γίνονται και προσπάθειες για κατασκευή μνημείου που θα αντικαταστήσει το σημερινό.

Στην περιοχή εδρεύει και δραστηριοποιείται ο Μακρασιαρικός και Πολιτιστικός Σύλλογος «Παναγία η Γηροκομήτισσα», ο οποίος ιδρύθηκε το 1961.

## Δείτε επίσης
* Μονή Γηροκομειού
* Πάτρα
* Δήμος Πατρέων

## Παραπομπές και υποσημειώσεις


## Πηγές
* Δ. Καρατζά, Χ. Χαραλάμπους, Δ. Γκότση, Γ. Λύρα, *Πάτρα, ονομάτων επίσκεψις*, Έκδοση των εφημερίδων «Εθνικός Κήρυξ των Πατρών» και «Ημερήσιος Κήρυξ των Πατρών», Πάτρα 1995.

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* Ε.Ε.Τ.Α.Α. - Διοικητικές μεταβολές οικισμού Γηροκομείο Αχαΐας. eetaa.gr. Ανακτήθηκε: 29/10/2017.
* Ε.Ε.Τ.Α.Α. - Διοικητικές μεταβολές Μονής Γηροκομείου. eetaa.gr. Ανακτήθηκε: 29/10/2017.
* Ε.Ε.Τ.Α.Α. - Διοικητικές μεταβολές Δήμου Πατρέων. eetaa.gr. Ανακτήθηκε: 28/10/2017.

Κατηγορία:Συνοικίες της Πάτρας
Κατηγορία:Ελληνικός Εμφύλιος 1946 - 1949
Χρήστος Κάκαλος

Ο **Χρήστος Κάκαλος**  (Λιτόχωρο, 1879 ή 13 Ιουλίου 1882 - 12 Απριλίου 1976) ήταν Έλληνας κυνηγός από το Λιτόχωρο, ο οποίος θεωρείται  ο πρώτος ορειβάτης που ανέβηκε στον Όλυμπο (ακριβές υψόμετρο 2.917,727 μ.) στις 2 Αυγούστου 1913 οδηγώντας τον περίφημο φωτογράφο Φρεντερίκ Μπουασονά και τον συνοδό του, Ντανιέλ Μπο Μποβί. Είναι ο πρώτος που ανέβηκε στον Μύτικα στην κορυφή του Ολύμπου. Φημολογείται ότι ανέβηκε στο Στεφάνι από τα Καζάνια και ότι κοιμήθηκε σε μία «σπηλιά» κάτω από το Στεφάνι, δηλαδή σχεδόν στον αέρα, δεμένος μόνο με σχοινιά. 

## Βιογραφικά στοιχεία
[thumb|Ο Κάκαλος κυνηγώντας (φωτογραφία του [Φρεντερίκ Μπουασονά|Φρεντ Μπουασονά, 30 Ιουλίου 1913).|εναλλ.=|αριστερά|212x212εσ]]
Ο Κάκαλος ήταν κυνηγός αγριοκάτσικων και τον πήραν οδηγό η αποστολή των Ευρωπαίων που ανέβηκαν στο βουνό το 1913. Η ομάδα ξεκίνησε για τη Μονή Αγίου Διονυσίου στις 29 Ιουλίου 1913 και κατασκήνωσαν στην Πετρόστρουγκα. Στις 30 Ιουλίου ανέβηκαν στη Σκούρτα, στον Προφήτη Ηλία ("Θρόνος του Δία") και στο Σκολιό ("Μαύρη Κορυφή"). Έπειτα από μια χιονοθύελλα στα Πριόνια, στις 31 Ιουλίου  έφτασαν σε μια κορυφή που την ονόμασαν αρχικά "Κορυφή της Νίκης" (σε ανάμνηση της ελληνικής νίκης στη Μάχη του Σαρανταπόρου) και την θεώρησαν ως την υψηλότερη (λίγο μετά μετονομάστηκε σε Ταρπηία Πέτρα). Για το λόγο αυτό έγραψαν μια κάρτα και την τοποθέτησαν σε μπουκάλι, κάτω από ένα σωρό με πέτρες. Η κάρτα βρέθηκε το 1927 και στάλθηκε στην Ελβετία (σήμερα φυλάσσεται στα γραφεία της Ελληνικής Ομοσπονδίας Ορειβασίας - Αναρρίχησης).  Αργότερα οι Μπουασονά, Μποβί και Κάκαλος συνειδητοποίησαν ότι δεν είχαν φτάσει ακόμα στην ψηλότερη κορυφή, καθώς όταν βελτιώθηκε ο καιρός, φάνηκε μια ψηλότερη κορυφή. Στις 2 Αυγούστου, και ώρα 10 και 25΄ το πρωί κατέκτησαν την μέχρι εκείνη τη στιγμή απάτητη κορυφή του Ολύμπου. Ο Κάκαλος αναρριχήθηκε πρώτος στην κορυφή, η οποία ονομάστηκε αρχικά "Κορυφή Βενιζέλος" και αργότερα Μύτικας. Η εν λόγω ανάβαση έγινε γνωστή με τη δημοσίευση (1919) του βιβλίου "La Grece Immortelle" ("Η Αθάνατη Ελλάδα").

Ο Χρήστος Κάκαλος ανέβηκε πολλές φορές στην κορυφή του ψηλότερου βουνού της Ελλάδας. Ως το τέλος της ζωής του, ο μπαρμπα-Χρήστος, όπως ήταν περισσότερο γνωστός, εξακολουθούσε να κάνει ορειβασία. Το 1972, λίγο πριν το θάνατό του, ανέβηκε σε ηλικία 93 ετών στον Όλυμπο.

Πέθανε τον Απρίλιο του 1976 στο Λιτόχωρο, σε ηλικία 97 ετών. Στο «Οροπέδιο των Μουσών» του Ολύμπου λειτουργεί καταφύγιο που φέρει το όνομά του.

## Βιβλιογραφία
*Σωτήριος Δ. Μασταγκάς,   "Χρονικά Λιτοχώρου", τόμος Α΄, Λιτόχωρο 2009, (κείμενο της Νίνας Κοκκαλίδου-Ναχμία, 7-2-1976), σελ. 221-222. Ολόκληρο το βιβλίο είναι διαθέσιμο για κατέβασμα στο Διαδίκτυο .. 
*Νίκος Νέζης, "Όλυμπος Γεωγραφία, φύση, πολιτισμός, περιήγηση, ορειβασία, αναρρίχηση, τοπωνύμια, βιβλιογραφία", Ανάβαση, Ελληνική Ομοσπονδία Ορειβασίας - Αναρρίχησης (Ε.Ο.Ο.Α.), 2003, ISBN 978-960-8195-57-8.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Έλληνες ορειβάτες
Κατηγορία:Όλυμπος
Κατηγορία:Μακεδόνες
Λεωσθένης (ρήτορας)

Ο **Λεωσθένης** ήταν ρήτορας και πολιτικός των Αθηνών. 

Το 361 π.Χ. στάλθηκε σε αποστολή για την απελευθέρωση της νήσου Πεπαρήθου (της σημερινής Σκοπέλου) που την πρωτεύουσά της Πάνορμο πολιορκούσε ο Αλέξανδρος ο Φεραίος.

Ο Αλέξανδρος ηττήθηκε από τον Λεωσθένη και αναγκάστηκε να κλειστεί στην ακρόπολη (φρούριο). Αργότερα ο Αλέξανδρος, επωφελούμενος από την ελάττωση της αθηναϊκής δύναμης λόγω αποστολής μοίρας σε άλλο προορισμό και της χαλάρωσης των μέτρων επιτήρησης των πολιορκητών, επιχείρησε νικηφόρο έξοδο και ανακατέλαβε το νησί.

Οι Αθηναίοι θεώρησαν υπεύθυνο τον Λεωσθένη και τον καταδίκασαν σε θάνατο, εκείνος όμως κατέφυγε στη Μακεδονία και λέγεται ότι πέθανε στην αυλή του βασιλιά Φιλίππου της Μακεδονίας.

Κατηγορία:Αρχαίοι Έλληνες ρήτορες
Κατηγορία:Αρχαίοι Έλληνες πολιτικοί
Κατηγορία:Αρχαίοι Αθηναίοι
Λεωσθένης (στρατηγός)

Ο **Λεωσθένης** (... - 323 π.Χ.) ήταν Αθηναίος στρατιωτικός, διοικητής του συμμαχικού ελληνικού στρατού στον Λαμιακό πόλεμο.

Σύγχρονος και φίλος του Μεγάλου Αλεξάνδρου, έλαβε μέρος στην ασιατική μεγάλη εκστρατεία του. Μετά την επάνοδο από Ινδίες και παρά τη διαταγή του Αλεξάνδρου να απολυθούν όλοι οι 50.000 Έλληνες μισθοφόροι, ο Λεωσθένης επωφελούμενος των φιλικών του δεσμών πέτυχε να τους επαναφέρει με πλοία στην Ελλάδα. Εξ αυτών οι περισσότεροι επέστρεψαν στην πατρίδα τους πλην των 8.000 που βρίσκονταν ακόμη στο Ταίναρο όταν έφθασε η είδηση του θανάτου του Αλεξάνδρου στη Βαβυλώνα τον Ιούνιο του 323 π.Χ., με συνέπεια την εξέγερση των κυριοτέρων πόλεων της Ελλάδος. Τότε ο Λεωσθένης, εκτελώντας εντολή των Αθηνών, ανέλαβε την αρχηγία των ελληνικών συμμαχικών δυνάμεων κατά του Αντιπάτρου και ακολούθησε ο Λαμιακός πόλεμος.

Κατά την πολιορκία της Λαμίας, σε μία γενναία έξοδο–έφοδο των Μακεδόνων ο Λεωσθένης πληγώθηκε και σε τρεις μέρες πέθανε (323 π.Χ.).

Οι Αθηναίοι, αναγνωρίζοντας τις προς την πατρίδα υπηρεσίες του, τον κήδεψαν με ιδιαίτερες τιμές ενώ τον επικήδειο λόγο (επιτάφιο) εκφώνησε ο διάσημος τότε ρήτορας και πολιτικός της Αθήνας Υπερείδης.

Κατηγορία:Αρχαίοι Έλληνες στρατηγοί
Κατηγορία:Αρχαίοι Αθηναίοι
Κατηγορία:Πρωταγωνιστές του Λαμιακού Πολέμου
Αλεξάνδρου συμπόσιο

To **Alexander's Feast** είναι μια ωδή του Άγγλου δραματικού ποιητή Τζων Ντράυντεν (1631 – 1700), του μεγαλύτερου ποιητή της εποχής της Παλινόρθωσης. Γράφτηκε το 1697 και σε αυτήν αναδεικνύεται η μεγάλη φιλολογική δύναμη του δημιουργού της. 

Το ποίημα αυτό θεωρείται ένα από τα άριστα στην αγγλική γλώσσα ποιήματα. Δημιουργήθηκε κατά παραγγελία μιας μουσικής λέσχης του Λονδίνου και μελοποιήθηκε αρχικά από τον Τζερεμάια Κλαρκ (χαμένο έργο) καθώς και τον Γκέοργκ Φρήντριχ Χαίντελ.

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Το ποίημα στην αγγλική γλώσσα

Κατηγορία:Αγγλική φιλολογία
Κορνέλιους Ντρέμπελ

Ο **Κορνέλιους Ντρέμπελ** (*Cornelius Jacobszoon Drebbel*, 1572 - 7 Νοεμβρίου 1633) ήταν Ολλανδός φυσικός και χημικός, εφευρέτης, το 1620, του πρώτου υποβρυχίου. Εργάστηκε ως χαράκτης στην Ολλανδία και το 1604 πήγε στην Αγγλία με την ιδιότητα του επιστήμονα. Κατασκεύασε τα σκάφη του ενώ εργαζόταν για λογαριασμό του Πολεμικού Ναυτικού της Βρετανίας. 

Τα υποβρύχιά του δε χρησιμοποιήθηκαν ποτέ, αλλά μόνο δοκιμάστηκαν την περίοδο 1620-24. Κατασκεύασε τρία σκάφη, τα οποία στην ουσία ήταν μικρά πλοία σκεπασμένα αεροστεγώς με αδιάβροχο δέρμα και προωθούνταν με κουπιά που χειρίζονταν οι περίπου είκοσι άντρες του πληρώματος. Ο αέρας για το πλήρωμα εξασφαλιζόταν με ένα σωλήνα, το άκρο του οποίου επέπλεε στην επιφάνεια, αν και λέγεται ότι ο Ντρέμπελ είχε παρασκευάσει και μια χημική ένωση που καθάριζε τον αέρα και επέτρεπε στο πλοίο να μένει κάτω απ' το νερό πιο πολλή ώρα. Τα υποβρύχια δοκιμάστηκαν στη Μάγχη και τον Τάμεση και κατάφεραν να μείνουν σε βάθος τεσσάρων - πέντε μέτρων για περίπου τρεις ώρες, ποτέ όμως δεν χρησιμοποιήθηκαν συστηματικά.

Άλλες εφευρέσεις του Ντρέμπελ ήταν ένα αστρονομικό ρολόι που κουρδιζόταν με τις αλλαγές στην ατμοσφαιρική πίεση, το πρώτο μικροσκόπιο με δυο φακούς, μια ψυκτική μηχανή, ένα εκκολαπτήριο και ο θερμοστάτης υδραργύρου.

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* 

Κατηγορία:Ολλανδοί φυσικοί
Κατηγορία:Ναυτική ιστορία
Σφραγίδα

thumb|right|250px|Μινωική σφραγίδα
**Σφραγίδα** είναι αποτύπωση, που εκτυπώθηκε, δημιουργήθηκε ανάγλυφα, ή προσαρτήθηκε σε έγγραφο (ή οποιοδήποτε άλλο αντικείμενο) με σκοπό να το πιστοποιήσει, αντί ή μαζί με την υπογραφή.

Η λέξη επίσης χρησιμοποιείται για να περιγράψει την συσκευή που χρησιμοποιείται για να κατασκευάσει αυτή την αποτύπωση. Η σφραγίδα είναι συσκευή με μία τουλάχιστον ανάγλυφη επιφάνεια, η οποία με την εφαρμογή πίεσης αποτυπώνεται πάνω σε ένα αντικείμενο.

Η αποτύπωση της σφραγίδας πάνω σε ένα αντικείμενο δείχνει την συσχέτιση του ιδιοκτήτη της συσκευής σφραγίδας με το αντικείμενο στο οποίο αποτυπώθηκε.

Η αποτύπωση της σφαγίδας εξαρτάται από την σχεδίαση της, το υλικό κατασκευής της, το υλικό στο οποίο αποτυπώνεται (χαρτί, κερί) και από τον τρόπο με τον οποίο αποτυπώνεται. Επειδή είναι δύσκολο να αντιγραφούν όλες οι προηγούμενες συνθήκες, θεωρείται ότι μπορεί να διαπιστωθεί αν μία σφραγίδα είναι γνήσια ή πλαστή. 

Ιστορικά η πλειοψηφία των σφραγίδων είναι στρόγγυλες αν και πολλές φορές εμφανίζονται με διαφορετικά σχήματα. Το σχέδιο γενικά αποτελείται από ένα έμβλημα το οποίο περιβάλλεται από κείμενο γραμμένο περιμετρικά της σφραγίδας. 

Οι σφραγίδες έχουν ακόμη και σήμερα σημαντικό ρόλο στην Κίνα.

Κατηγορία:Γραφιστική
Κατηγορία:Δαχτυλίδια
Έτος Εγίρας

thumb|Allah στα αραβικά
**Έτος Εγίρας** ή **Εγείρας**, συντομογραφικά **ε.Ε.** ή **Ε.Ε.** (Λατιν. *Anno Hegirae*, συντομογραφικά **A.H.**) είναι το χρονολογικό έτος σύμφωνα με το ισλαμικό ημερολόγιο και σημαίνει «έτος της φυγής» (στην αραβική, *χίτζρα*). Στην περίοδο της οθωμανικής αυτοκρατορίας ο όρος αποδόθηκε στα Ελληνικά ως «**χιτζρέ**».

Η αρίθμηση των ετών Εγίρας ξεκινά από το έτος 1, όταν ο Μωάμεθ εξορίστηκε από την Μέκκα και κατέφυγε στην Μεδίνα, όπου απέκτησε έναν πρώτο πυρήνα πιστών. Αυτό αντιστοιχεί στο έτος **[[622]] μ.Χ.** του γρηγοριανού ημερολογίου.

Για την ακριβή αντιστοίχιση των ετών ανάμεσα στο ισλαμικό (ι) και το γρηγοριανό (γ) ημερολόγιο, χρησιμοποιείται ο τύπος:

\gamma = (0.97023*\iota) + 621,57

## Παραπομπές


Κατηγορία:Ισλαμικό ημερολόγιο
Κατηγορία:Ισλαμική ορολογία
Κατηγορία:7ος αιώνας
Κοσμάς Αρκαδίας

Ο **Κοσμάς** είναι ορεινό χωριό της Πελοποννήσου και την Περιφερειακή Ενότητα Αρκαδίας. Αποτελεί την έδρα (από το 1912) της πρώην Κοινότητας Κοσμά, ευρισκόμενο στην περιοχή της Νότιας Κυνουρίας.

Είναι χτισμένος στο νοτιοανατολικό τμήμα του Πάρνωνα, σε υψόμετρο 1.127 μέτρων, ανάμεσα σε δάση από έλατα. Ο Κοσμάς απέχει 50 χιλιόμετρα από τον Τυρό, 32 χιλιόμετρα από το Λεωνίδιο και 24 χιλιόμετρα από τη Σκάλα και βρίσκεται στον δρόμο που συνδέει τους νομούς Αρκαδίας και Λακωνίας.

Έχει χαρακτηριστεί επισήμως με το ΦΕΚ 908/Δ/98 ως παραδοσιακός οικισμός.

## Δημοτική Ενότητα Κοσμά
Η σημερινή Δημοτική Ενότητα Κοσμά του Δήμου Νότιας Κυνουρίας παλαιότερα αποτέλεσε ανεξάρτητη κοινότητα, η οποία δεν καταργήθηκε κατά την Διοικητική Μεταρρύθμιση "Καποδίστριας" το 1997 και συνέχισε να υφίσταται έως και το 2010. Εκτός από τον Κοσμά, στην δημοτική ενότητα περιλαμβάνονται η Μονή Ελώνης και ο μικρός οικισμός Πηγάδι, με 6 μόλις μόνιμους κατοίκους.

## Ιστορικά στοιχεία
μικρογραφία|αριστερά|Το Σχολείο του Κοσμά
Στην περιοχή όπου σήμερα βρίσκεται ο Κοσμάς, εικάζεται ότι βρισκόταν η αρχαία πόλη Σελινούς και ναός αφιερωμένος στον Μαλλεάτη Απόλλωνα.

Το 1592 αναφέρεται για πρώτη φορά η ονομασία Κοσμάς σε μια επιστολή του μητροπολίτη Μονεμβασίας Γεννάδιου.

Ιστορικές αναφορές υπάρχουν για τη συμμετοχή των κατοίκων του Κοσμά τόσο στην Ελληνική επανάσταση του 1821 όσο και στον Ελληνοϊταλικό πόλεμο του 1940. Κατά την Κατοχή, το 1944, το χωριό κάηκε από τους Γερμανούς και τα Τάγματα Ασφαλείας και αργότερα, κατά τον Ελληνικό Εμφύλιο, λεηλατήθηκε. Ανοικοδομήθηκε όμως αργότερα.

Οι Κοσμίτες μάλιστα ήταν αυτοί που πρώτοι στην Ελλάδα κατασκεύαζαν τα χτένια του αργαλειού από καλάμι. Το επάγγελμα του χτενοποιού το ασκούσαν για πολλά χρόνια, κατά αποκλειστικότητα οι «Γιωργατζάδες», όπως τους έλεγαν. Ιδιαίτερα φημισμένα ήταν και τα χειροποίητα κοσμίτικα υφαντά και κεντήματα που σχεδίαζαν και τα έφτιαχναν οι ντόπιοι με τα χέρια τους στον αργαλειό.

## Κάτοικοι
Πολλοί από τους κατοίκους του οικισμού περνούν τον χειμώνα (ξεχειμωνιάζουν) στα γειτονικά χωριά της Λακωνίας Γεράκι και Βρονταμάς. Κάποιοι άλλοι μένουν μόνιμα εκεί, ενώ αρκετοί μένουν και στην Αθήνα.

### Ιστορικό πληθυσμού

## Υποδομές
μικρογραφία|Η πλατεία του Κοσμά.
Ο Κοσμάς διαθέτει Δημοτικό Σχολείο που πλέον δεν λειτουργεί και κοινοτικό κατάστημα. Στο σχολείο σήμερα στεγάζεται λαογραφικό μουσείο, βιβλιοθήκη, αίθουσα εκμάθησης χορού και πινακοθήκη. Ο ναός του χωριού είναι αφιερωμένος στους Αγίους Αναργύρους. Τα σπίτια του χωριού είναι πετρόκτιστα, ενώ οι Κοσμίτες φημίζονται για τις πέτρινες κατασκευές τους.

Στο κέντρο του οικισμού κυριαρχεί η εκκλησία του χωριού, οι πετρόκτιστες βρύσες με τα λιοντάρια και η πλατεία με τα αιωνόβια πλατάνια και τα παραδοσιακά καφενεία. Οι τουριστικές υποδομές είναι ανεπτυγμένες, με παραδοσιακούς πετρόκτιστους ξενώνες, γήπεδο 5x5, ταβέρνες , παιδική χαρά και άλλες αθλητικές εγκαταστάσεις.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Δήμος Νότιας Κυνουρίας
Κατηγορία:Χωριά της περιφερειακής ενότητας Αρκαδίας
Κατηγορία:Χωριά του Πάρνωνα
Κατηγορία:Παραδοσιακοί οικισμοί της περιφερειακής ενότητας Αρκαδίας
Ανεμοδούρι Αρκαδίας

Το **Ανεμοδούρι** είναι χωριό της Περιφερειακής Ενότητας Αρκαδίας, στην Περιφέρεια Πελοποννήσου. Διοικητικά ανήκει στην **Κοινότητα Ανεμοδουρίου**, της Δημοτικής Ενότητας Φαλαισίας και υπάγεται στο Δήμο Μεγαλόπολης.

## Γεωγραφία
Το **Ανεμοδούρι** είναι ορεινό χωριό της Αρκαδίας, σε υψόμετρο 669 μέτρων. Απέχει 29 χιλιόμετρα από την πρωτεύουσα του νομού, Τρίπολη και έχει πληθυσμό 80 κατοίκων, σύμφωνα με την Απογραφή του 2011. Επίσης απέχει 14,2 χλμ από την δεύτερη μεγαλύτερη πόλη του νομού, Μεγαλόπολη και χρειάζονται περίπου 17 λεπτά για την μετάβαση.Οι κάτοικοι ασχολούνται με την γεωργία και την κτηνοτροφία.

## Πληροφορίες
Το χωριό συνδεόταν απευθείας με την Αθήνα μέσω του δικτύου του ΟΣΕ, ώσπου η γραμμή Τρίπολης - Καλαμάτας έκλεισε για ανακατασκευή, όπως και μέσω του εθνικού οδικού δικτύου, (7 χιλιόμετρα από την Ε.Ο. Τρίπολης - Καλαμάτας). Σε κοντινή απόσταση από το χωριό βρίσκεται ο λόφος της **Γκρουμουρού**, όπου κατά την αρχαιότητα πιστεύεται ότι ήταν χτισμένη μία πόλη, το **Ορεσθάσιο**, στην οποία συγκεντρώνονταν τα στρατεύματα των Σπαρτιατών στην αρχή κάθε εκστρατείας.

Το Ανεμοδούρι, όπως και τα περισσότερα χωριά της γύρω περιοχής, ήταν χτισμένο σε διαφορετική τοποθεσία με μεγαλύτερο υψόμετρο, κάηκε όμως από τους Τούρκους και οι κάτοικοι του αναγκάστηκαν είτε να μεταφερθούν στη σημερινή του θέση, είτε να χτίσουν άλλα χωριά στην γύρω περιοχή, όπως το χωριό Πάπαρης και το Αθήναιο.

Στην θέση του παλαιού Ανεμοδουρίου μπορεί κανείς ακόμη να διακρίνει τα πέτρινα ερείπια των σπιτιών, ενώ υπάρχει και η εκκλησία του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου, εκεί που υπήρχε το νεκροταφείο του χωριού.

Η γύρω περιοχή ήταν κατάφυτη από αιωνόβιες βελανιδιές, οι περισσότερες από τις οποίες δυστυχώς σήμερα έχουν υλοτομηθεί. Χαρακτηριστικά αναφέρονται και σε δημοτικό τραγούδι: "Εσείς βουνά του Λονταριού, δέντρα του Ανεμοδουριού", όπου Λεοντάρι ή Λοντάρι, είναι ένα ορεινό χωριό απέναντι από το Ανεμοδούρι και έδρα του πρώην Δήμου Φαλαισίας.

Στα όρια του χωριού περνά ο ποταμός Αλφειός, λίγο μετά τις πηγές του, στις όχθες του οποίου υπήρχαν τρεις νερόμυλοι για τις ανάγκες των κατοίκων της περιοχής. Σήμερα έχουν εγκαταλειφθεί και μπορεί κανείς να δει μόνο τα ερείπια τους.

## Διοικητικές μεταβολές

## Πρόεδροι Κοινότητας

## Χάρτης περιοχής


## Παραπομπές


Κατηγορία:Χωριά της περιφερειακής ενότητας Αρκαδίας
Κατηγορία:Δήμος Μεγαλόπολης
Τάσι

[right|thumb|Η [Χριστιανικός ναός|εκκλησία του Παντοκράτορα.]]
Το **Τάσι** ήταν παλιά συνοικία της Πάτρας. 

Σήμερα εικάζεται, και φέρεται ως πιο πιθανό, ότι το Τάσι βρίσκονταν στη σημερινή συνοικία του Παντοκράτορα. Η ονομασία είναι αρκετά γνωστή και σήμερα και είναι σε περιστασιακή χρήση στη σύγχρονη εποχή, ωστόσο η χρήση της ήταν πιο συνηθισμένη τις περασμένες δεκαετίες.

## Ιστορία
Η συνοικία βρισκόταν κάτω από το κάστρο, στη σημερινή *Άνω πόλη*. Αρχικά, επί Φραγκοκρατίας, είχε κατασκευαστεί πλατεία με την ονομασία *Tasso* - ευρισκόμενη σε υψόμετρο 55 μ.- όπου μαζεύονταν οι πολίτες ύστερα από πρόσκληση μέσω σάλπιγγας. Επί Τουρκοκρατίας γύρω από την πλατεία αναπτύχθηκε η συνοικία Τάσι -ονομασία που προέκυψε από παραφθορά της λέξης *Tasso*- και η πλατεία έγινε το τότε κέντρο και αγορά (μπεζεστένι) της πόλης· εκεί βρίσκονταν όλα τα εμπορικά καταστήματα της πόλης. Σε μια άκρη της πλατείας ήταν το τζαμί Καζάρμα και λίγο πιο κάτω τα χαμάμ. 

## Παραπομπές


## Πηγές
* Δ. Καρατζά, Χ. Χαραλάμπους, Δ. Γκότση, Γ. Λύρα, *Πάτρα, ονομάτων επίσκεψις*, Έκδοση των εφημερίδων «Εθνικός Κήρυξ των Πατρών» και «Ημερήσιος Κήρυξ των Πατρών», Πάτρα 1995.
* Βασίλης Κ. Λάζαρης (επιμ.), *[[Στέφανος Θωμόπουλος|Στέφανου Ν. Θωμόπουλου]] "Ιστορία της Πόλεως Πατρών από αρχαιοτάτων χρόνων μέχρι του 1821". Έκδοση τέταρτη στη δημοτική γλώσσα και με βάση τα χειρόγραφα του συγγραφέα*, Τόμος Α', Αχαϊκές Εκδόσεις, Πάτρα 1998. ISBN 960-7960-08-4.

## Βιβλιογραφία
* Κώστας Λογαράς, *Πάτρα μια πόλη στην λογοτεχνία*, Εκδόσεις Μεταίχμιο, Αθήνα 2001. ISBN 978-960-375-924-9.

Κατηγορία:Συνοικίες της Πάτρας
Κατάλογος Οικουμενικών Πατριαρχών της Κωνσταντινουπόλεως

Ακολουθεί κατάλογος των Οικουμενικών Πατριαρχών Κωνσταντινουπόλεως από τον 1ο αιώνα μέχρι σήμερα.

*

## Άλλοι ιστότοποι
* Οικουμενικό Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως, Κατάλογος Πατριαρχών 

*
οικουμενικων πατριαρχων της κωνσταντινουπολεως
Πολιτισμικός δυϊσμός

Με την έννοια **πολιτισμικός δυισμός** εννοείται η ύπαρξη επιμέρους πολιτισμικών ενοτήτων (sub-cultures) στα πλαίσια μιας κοινωνίας. Το όρο εισήγαγε ο ανθρωπολόγος Μαρσέλ Μος με αφορμή τη διάκριση μεταξύ επίσημου και εθιμικού δίκαιου στις αρχαιότερες κοινωνίες, η οποία στη βιομηχανική κοινωνία εξελίσσεται σε διάκριση  πολιτισμικών ενοτήτων. Ο Α. Βαρανιάκ ( Α. Varagnac) θεωρεί πως η εμφάνιση του πολιτισμικού δυισμού κατά την αρχαιότητα συνδυάζεται με την έλευση της μεταλλουργίας, η οποία είχε ως αποτέλεσμα την δημιουργία τάξεων και των ειδικευμένων ομάδων που αποκαλούνται κάστες.

Η συγκεκριμένη ερμηνεία της έννοιας του πολιτισμικού δυισμού εφαρμόζεται ικανοποιητικά σε περιπτώσεις αμιγών τύπων κοινωνικών σχηματισμών, με κοινό εθνολογικό υπόστρωμα και διπολικό ταξικό σχήμα, δηλαδή ομογενή κοινωνία αρχόντων και αρχομένων. Στην περίπτωση πολυεθνικών κοινωνικών σχημάτων (βλ. το χαρακτηριστικό παράδειγμα του Καναδά, των Η.Π.Α. και των Ε.Σ.Σ.Δ.) το πρόβλημα γίνεται πολυπλοκότερο, αλλά η έννοια διατηρεί την ισχύ της, καθώς κάθε διακριτή κυριαρχούμενη εθνολογική ομάδα διατηρεί την πολιτισμική της ενότητα μέσα στο ευρύτερο σύνολο της κυρίαρχης εθνότητας. Στην μαρξιστική θεώρηση των πραγμάτων ο όρος βρίσκει την απόλυτη εφαρμογή του μόνον στη θεωρητική χρήση του όρου κοινωνική τάξη, σύμφωνα με την οποία υπάρχει μια ανταγωνιστική σχέση, καθοριστική του τρόπου παραγωγής ανάμεσα σε δύο κοινωνικές τάξεις. Στην εμπειρική πραγματικότητα αποδεικνύεται ότι υπάρχουν πολλαπλές πολιτισμικές παραδόσεις στα πλαίσια ενός προκαπιταλιστικού ή βιομηχανικού καπιταλιστικού κοινωνικού σχηματισμού  

Η έννοια βρίσκει την εφαρμογή της επίσης στο ζήτημα του λαϊκού πολιτισμού, όταν στο εσωτερικό της ίδιας συνολικής κοινωνίας αναδεικνύονται δύο ξεχωριστές παραδόσεις, μία λόγια και μία λαϊκή. Κάθε παράδοση απαντά με τον δικό της τρόπο στο πολιτισμικό πεδίο στις κυρίαρχες φυσικές και κοινωνικές ανάγκες των δύο βασικών κοινωνικών τάξεων, της κυρίαρχης και της κυριαρχούμενης. Το σύνολο αυτών των απαντήσεων συνιστά ό,τι αποκαλούμε πολιτισμό στην εθνολογική εκδοχή του.

## Προτεινόμενη βιβλιογραφία

*Δαμιανάκος, Στ., «Λαϊκός Πολιτισμός: Ιδεολογική χρήση και θεωρητική συγκρότηση του όρου», στο *Επιστημονική σκέψη*, Νο 19, (Μάιος-Ιούνιος 1984):54-56.
*Mauss, M., *Oevres completes*, 1969.
*Varagnac, A, - M.Collot Varagnac, *Les traditions populaires*, P.U.F., 1978.

Κατηγορία:Ανθρωπολογία
Κατηγορία:Κοινωνικές θεωρίες