Εκάλη Σώκου

Η **Εκάλη Σώκου**, πραγματικό όνομα: **Εκάλη Μπουκογιάννη** (Αγρίνιο 20 Ιανουαρίου 1927 - Αθήνα 5 Σεπτεμβρίου 2014) ήταν Ελληνίδα ηθοποιός. Επέλεξε ως "θεατρικό" όνομα το πατρικό επώνυμο της μητέρας της (Σώκου), καθώς το έβρισκε πιο εύηχο και καλλιτεχνικό από το "Μπουκογιάννη".

Μετά από μία και μοναδική μικρή συμμετοχή σε κινηματογραφική ταινία στην αρχή της σταδιοδρομίας της, δραστηριοποιήθηκε κατόπιν αποκλειστικά στο χώρο του Θεάτρου Τέχνης του Καρόλου Κουν, από τα μέσα της δεκαετίας του '50 ώς και τα τέλη της δεκαετίας του '70.

## Βιογραφία
Η οικογένεια Σώκου κατάγεται από τη Δομνίστα Ευρυτανίας, απ' όπου μετοίκησε στο Αιτωλικό. Η Ευφροσύνη Σώκου παντρεύτηκε τον έμπορο Παναγιώτη Μπουκογιάννη, γιο πλούσιου κτηματία από το Αγρίνιο. Μετά τη χρεωκοπία του η οικογένεια μετακινήθηκε στην Αθήνα, με τα τέσσερα παιδιά τους, Ανθούλα, Νίκος, Μαρία και Εκάλη να μοιράζονται σε σπίτια στενών συγγενών. Η Εκάλη ζούσε στο σπίτι του θείου της, Ανδρέα Σώκου (1900-1979), μετέπειτα καθηγητή του Ε.Μ.Π., ο οποίος είχε δουλέψει στο πολεοδομικό σχέδιο της Εκάλης (προαστίου της Αθήνας), εξ ου και είχε προτείνει αυτό το όνομα για τη μικρή ανιψιά του. Η Εκάλη έκανε στενή παρέα με την πρώτη εξαδέλφη της, τη δημοσιογράφο Ροζίτα Σώκου, που ήταν τέσσερα χρόνια μεγαλύτερη, κόρη του στρατιωτικού, θεατρικού συγγραφέα και εκδότη Γεωργίου Σώκου.  Εκείνη της έμαθε ξένες γλώσσες, την έπαιρνε μαζί της σε κινηματογραφικά φεστιβάλ και γενικά ανέλαβε την καλλιέργειά της αφότου ήρθε από την επαρχία. Από την οικογένεια Σώκου πήρε την αγάπη για το θέατρο, ενώ η Ροζίτα της έμαθε τους πρώτους μονολόγους και ποιήματα για να δώσει εξετάσεις στο Θέατρο Τέχνης του Καρόλου Κουν. Αποφοίτησε από τη σχολή το 1950 και έπαιξε, το ίδιο καλοκαίρι, σε δύο παραστάσεις του Κουν στο Θέατρο "Μακέδο": *Εγώ και το κουνέλι* της Μαίρη Τσέηζυ και *Ανώμαλη προσγείωση*, το έργο των Σακελλάριου-Γιαννακόπουλου που αργότερα έγινε κινηματογραφική ταινία με τίτλο *Υπάρχει και φιλότιμο*'.**'' 

Μετά απ' αυτό όμως το Θέατρο Τέχνης έκλεισε για 4 χρόνια. 

Μετά από ένα μικρό ρολάκι στην κινηματογραφική ταινία αγγλικής παραγωγής ''Ραντεβού Στη Μεσόγειο'' , η πρώτη της θεατρική εμφάνιση στο νέο χώρο, το γνωστό "υπόγειο" του Θεάτρου Τέχνης ήταν το 1955 σε ένα μονόπρακτο του [[Τενεσί Ουίλιαμς]], το ''Προς κατεδάφισιν'', όπου έπαιζε τη μικρή Ουίλλυ. Ο Κουν ήθελε να της δώσει τον κύριο ρόλο στα ''Οράματα της Σιμόν Μασάρ'' του Μπρέχτ, αλλά δεν δέχτηκε η χήρα του συγγραφέα, η οποία υποστήριζε πως η νεαρή ηθοποιός ήταν ακατάλληλη, διότι ο ρόλος πρέπει να παίζεται από έφηβη, σχεδόν παιδί.

Στο Θέατρο Τέχνης υπήρξε πρωταγωνίστρια μόνο στην αρχή της σταδιοδρομίας της (''Προς κατεδάφισιν'', ''Αυγουστιάτικο φεγγάρι''). Το μικροκαμωμένο σουλούπι της δεν έκανε για ρόλους "ντάμας", όμως διέπρεψε σε ρόλους νεαρών κοριτσιών, όπως και σε κωμικούς ρόλους. Συχνά έπαιζε με τον επίσης ηθοποιό του Θεάτρου Τέχνης Δημήτρη Χατζημάρκο (1919-1978), τον οποίο μετά κι από ενθάρρυνση του ίδιου του Κουν παντρεύτηκε το 1959 (?) αποκτώντας ένα γιο, τον Ανδρέα Κάρολο, που γεννήθηκε στις 13 Οκτωβρίου 1962.

Παραγκωνίστηκε από τα στελέχη του θιάσου και της δίνονταν μόνο μικροί ρόλοι κι έπειτα καθόλου. Ο τελευταίος της - μετά από καιρό, το χειμώνα 81-82 - ήταν στο μονόπρακτο "Χαιρετισμούς από τη Μπέρθα". Ωστόσο παρέμεινε πιστή στο Θέατρο Τέχνης και τις αρχές του ως το τέλος, παρακολουθώντας κάθε μέρα τις πρόβες, υποστηρίζοντας ότι "κατά βάθος" ο Κάρολος Κουν της είχε ιδιαίτερη αδυναμία, άσχετα εάν δεν της έδινε ρόλους να παίξει. 

Πέθανε στις 5 Σεπτεμβρίου 2014 από καρδιακό επεισόδιο.

===Θέατρο ===
Όλα τα έργα σε σκηνοθεσία Καρόλου Κουν

=== Θέατρο στο ραδιόφωνο===
*Τζον Πρίσλεϊ: Ο ανακριτής έρχεται (εκπομπή Το Θέατρο της Τετάρτης, 6 Αυγούστου 1952). Διασκευή: Εκάλη Σώκου, σκηνοθεσία: Κάρολος Κουν.
*[[Θόρντον Ουάιλντερ|Θόρντον Ουάϊλντερ]]: ''[[Η Μικρή μας Πόλη|Η μικρή μας πόλη]]'' Μετάφραση Μίνου Βολανάκη 
*Τενεσί Ουίλιαμς: Λεωφορείο ο Πόθος (1954). Σκηνοθεσία: Κάρολος Κουν, μετάφραση: Νίκος Γκάτσος, μουσική: Μάνος Χατζιδάκις, ηχογράφηση στο Ζάππειο. Παίζουν: Μελίνα Μερκούρη, Βασίλης Διαμαντόπουλος, Τόνια Καράλη, Δημήτρης Χατζημάρκος, Κώστας Μπάκας, Δημήτρης Μπάλλας, Νίκος Μπιρμπίλης, Τασσώ Καββαδία, Εκάλη Σώκου (στο ρόλο της Στέλλας, αδελφής της Μπλανς Ντυμπουά)..

===Θέατρο στην τηλεόραση===
[[Θόρντον Ουάιλντερ|Θόρντον Ουάϊλντερ]]: "Η μικρή μας πόλη" σε μετάφραση Μίνωα Βολανάκη, παρουσιάστηκε στο Θέατρο της Δευτέρας της ΕΡΤ στις 31/1/1978 σε σκηνοθεσία Σταμάτη Χονδρογιάννη με τους Νίκο Χατζίσκο, Πίτσα Μπουρνόζου, Ντίνο Αυγουστίδη, καθώς και στο ραδιόφωνο (η Εκάλη Σώκου στο ρόλο της Myrtle Webb, μητέρα της Έμιλυ). Επαναπροβλήθηκε το 2008 μετά από ψηφιακή αναπαλαίωση και μετέπειτα κυκλοφόρησε σε DVD από το περιοδικό Ραδιοτηλεόραση τον Ιούνιο του 2009 (2ο DVD της σειράς "Πολιτισμική Ταινιοθήκη ΕΡΤ").

=== Τηλεοπτικές συνεντεύξεις ===
"Το πορτραίτο της Πέμπτης", εκπομπή του Φρέντυ Γερμανού (1976)

=== Κριτικές ===
Για την παράσταση "Αυλή των θαυμάτων" του Ιάκωβου Καμπανέλλη.

''Όσο για την παράσταση δεν είμαι βέβαιος αν αυτό το κράμα νατουραλισμού και μυστικοπάθειας που τη χαρακτήριζε, ωφέλησε το έργο και υπογράμμισε την ανθρωπιά του. Ο κ. Γ. Λαζάνης στο ρόλο τον Ιορδάνη δεν απέφυγε την υπερβολή και την κατάχρηση της λεπτομέρειας που συνήθως βάζει σε δεύτερη μοίρα το κύριο χαρακτηριστικό μιας μορφής. Το ίδιο θα λέγαμε και για την κ. Νέλλη Αγγελίδου, που υποδύθηκε το χαρακτηριστικό ρόλο της Αννετώς. Πιο μετρημένο και άνετο ήταν το παίξιμο της κ. Β. Ζαβιτσιάνου (Όλγα), του κ. Μπάκα (Στέλιος), της κ. Μ. Κωναταντάρου (Ντόρα), του κ. Ν. Μπιρμπίλη (Στράτος), του κ. Δ. Χατζημάρκου (Μπάμπης) και της κ. Ελένης Παπαγιάννη (Μαρία). Η κ. Εκάλη Σώκου στο ρόλο της Βούλας δεν ήταν απαραίτητο να καταφύγη στο γκροτέσκο προκειμένου να υπογραμμίσει τις κωμικοτραγικές παλινωδίες της.'' (ΛΕΩΝ ΚΟΥΚΟΥΛΑΣ «ΑΘΗΝΑΪΚΗ», Δεκέμβριος 1957)

''Οι ηθοποιοί - όλοι ανεξαιρέτως - απέδωσαν τους ρόλους τους με κατανόησι δημιουργική, και σε σύνολο δεμένο αψεγάδιαστα. Ιδιαιτέρως αναφέρω τον κ. Μπάκα, που επωμίσθη επιτυχέστατα το δυσκολώτερο ρόλο του έργου. Παραλλήλως οι κ.κ. Χατζημάρκος, Μπιρμπίλης, Λαζάνης, Μπάλας και Χρηστίδης απετέλεσαν ένα εξαίρετον «ανδρικόν» σύνολον. Αλλά και το «γυναικείον» σύνολον δεν υστέρησε, με επί κεφαλής την κ. Αγγελίδου, πραγματικά αξιοθαύμαστη στο ρόλο της «ξυνισμένης» μέγαιρας.'' ''Το κοκοτίδιον που δημιούργησε η δις. Κωνσταντάρου ήταν σπαρταριστό, όπως κι η νευρωτική γυναικούλα που απέδωσε η κ. Εκάλη Σώκου. Σημειώνω την επιτυχή διαγραφή του ρόλου της γυναίκας του ναυτικού από τη δίδα Παπαγιάννη. Τέλος, η δις Βέρα Ζαβιτσιάνου, όπως πάντοτε, ερμήνευσε το ρόλο της με εσωτερικότητα.''

(Μ.Καραγάτσης, εφημ. Βραδυνή, Δεκέμβριος 1957, δημοσιευμένη και στο «Καμπανέλλης Ι., Θέατρο, τόμος Α'  Η αυλή των θαυμάτων»)

==Πηγές==

* [https://www.theatro-technis.gr/παραστάσεις/αρχείο Θέατρο Τέχνης «Κάρολος Κουν» Καρόλου Κουν – Ηλεκτρονικό Αρχείο]
* [http://www.elia.org.gr/digitized-collections/performing-arts/theater/ Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο (Ε.Λ.Ι.Α)]

*[http://invenio.lib.auth.gr/record/108420/files/?ln=it Άρθρο του Κλέωνα Παράσχου στην "Καθημερινή" για το Αυγουστιάτικο Φεγγάρι]
*[http://www.theatremuseum.gr/systema/showXML.php?material_id=6020302&category_id=62 Στοιχεία και διανομή για τη Λυσιστράτη στο Λονδίνο το 1969]
*[https://web.archive.org/web/20100413234508/http://www.theatro-technis.gr/OldPlaysList.aspx?Id=1 Παραστασιολογία στην επίσημη ιστοσελίδα του Θεάτρου Τέχνης]
* [https://web.archive.org/web/20140913232713/http://bibliothiras.blogspot.gr/2014_04_01_archive.html Παλαιοβιβλιοπωλείο (παλιά θεατρικά προγράμματα)]
* Ροζίτα Σώκου: [https://www.biblionet.gr/ο-αιωνας-της-ροζιτας-441015 "Ο αιώνας της Ροζίτας, Βιβλίο Πρώτο"] Κεφάλαιο 1: Το Σωκέϊκο και ο πατέρας μου (Εκδόσεις "Οδός Πανός", Αθήνα 2017, ISBN: 978-960-477-298-8**)** Ροζίτα Σώκου: [https://www.biblionet.gr/ο-αιωνας-της-ροζιτας-441017 "Ο αιώνας της Ροζίτας, Βιβλίο Δεύτερο"] Κεφάλαιο 8: Η εξαδέλφη Εκάλη και το Θέατρο Τέχνης (Εκδόσεις "Οδός Πανός", Αθήνα 2017, ISBN: 978-960-477-303-9**)'''

## Παραπομπές


Κατηγορία:Ελληνίδες ηθοποιοί θεάτρου
Κατηγορία:Ελληνίδες ηθοποιοί ραδιοφώνου