Παροξετίνη

Η **παροξετίνη**, που πωλείται με τις εμπορικές ονομασίες **Paxil** και **Seroxat** μεταξύ άλλων, είναι αντικαταθλιπτικό της κατηγορίας των επιλεκτικών αναστολέων επαναπρόσληψης σεροτονίνης (SSRI). Χρησιμοποιείται για τη θεραπεία της μείζονος καταθλιπτικής διαταραχής, της ιδεοψυχαναγκαστικής διαταραχής, της διαταραχής πανικού, της διαταραχής κοινωνικού άγχους, της διαταραχής μετατραυματικού στρες, της γενικευμένης διαταραχής άγχους και της προεμμηνορροϊκής δυσφορικής διαταραχής. Έχει επίσης χρησιμοποιηθεί για τη θεραπεία της πρόωρης εκσπερμάτωσης και των εξάψεων λόγω της εμμηνόπαυσης. Λαμβάνεται από το στόμα.

Συχνές παρενέργειες περιλαμβάνουν υπνηλία, ξηροστομία, απώλεια όρεξης, εφίδρωση, προβλήματα ύπνου και σεξουαλική δυσλειτουργία. Οι σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες μπορεί να περιλαμβάνουν αυτοκτονία σε άτομα κάτω των 25 ετών, σύνδρομο σεροτονίνης και μανία. Ενώ ο ρυθμός ανεπιθύμητων ενεργειών εμφανίζεται παρόμοιος σε σύγκριση με άλλους SSRI και SNRIs, το σύνδρομο διακοπής αντικαταθληπτικών μπορεί να εμφανιστεί συχνότερα. Η χρήση κατά την εγκυμοσύνη δεν συνιστάται ενώ η χρήση κατά τη διάρκεια του θηλασμού είναι σχετικά ασφαλής. Πιστεύεται ότι λειτουργεί αναστέλλοντας την επαναπρόσληψη της σεροτονίνης από νευρώνες στον εγκέφαλο.

Η παροξετίνη εγκρίθηκε για ιατρική χρήση στις Ηνωμένες Πολιτείες το 1992 και αρχικά πωλήθηκε από την GlaxoSmithKline. Διατίθεται ως γενόσημο φάρμακο. Το 2017, ήταν η 68η πιο συχνά συνταγογραφούμενη φαρμακευτική αγωγή στις Ηνωμένες Πολιτείες, με περισσότερες από έντεκα εκατομμύρια συνταγές. Το 2018 ήταν στην πρώτη θέση των 10 πιο συνταγογραφούμενων αντικαταθλιπτικών στις Ηνωμένες Πολιτείες. Το 2012, το Υπουργείο Δικαιοσύνης των Ηνωμένων Πολιτειών επέβαλε πρόστιμο στη GlaxoSmithKline ύψους 3 δισεκατομμυρίων $ για την απόκρυψη δεδομένων, την παράνομη προώθηση της χρήσης σε άτομα κάτω των 18 ετών και την προετοιμασία ενός άρθρου που ανέφερε παραπλανητικά τις επιπτώσεις της παροξετίνης σε εφήβους με κατάθλιψη μετά από τη μελέτη κλινικής δοκιμής 329.

## Ιατρικές χρήσεις
Η παροξετίνη χρησιμοποιείται κυρίως για τη θεραπεία της μείζονος καταθλιπτικής διαταραχής, της ιδεοψυχαναγκαστικής διαταραχής, της διαταραχής μετατραυματικού στρες, της διαταραχής κοινωνικού άγχους, της διαταραχής πανικού. Θα μπορούσε επίσης να χρησιμοποιηθεί για αγοραφοβία, γενικευμένη αγχώδη διαταραχή, προεμμηνορροϊκή δυσφορική διαταραχή και τις εξάψεις της εμμηνόπαυσης.

### Κατάθλιψη
Έχουν διεξαχθεί ποικίλες μετα-αναλύσεις για την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας της παροξετίνης στην κατάθλιψη. Έχουν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η παροξετίνη είναι ανώτερη ή ισοδύναμη με το εικονικό φάρμακο και ότι είναι ισοδύναμη ή κατώτερη από άλλα αντικαταθλιπτικά. Παρ 'όλα αυτά, δεν υπήρχαν σαφείς ενδείξεις ότι η παροξετίνη ήταν καλύτερη ή χειρότερη σε σύγκριση με άλλα αντικαταθλιπτικά στην αύξηση της ανταπόκρισης στη θεραπεία ανά πάσα στιγμή.

### Αγχώδεις διαταραχές
Η παροξετίνη ήταν το πρώτο αντικαταθλιπτικό που εγκρίθηκε στις Ηνωμένες Πολιτείες για τη θεραπεία της διαταραχής πανικού.  Αρκετές μελέτες κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η παροξετίνη είναι ανώτερη από το εικονικό φάρμακο στη θεραπεία της διαταραχής πανικού.

Η παροξετίνη έχει δείξει αποτελεσματικότητα για τη θεραπεία της διαταραχής του κοινωνικού άγχους σε ενήλικες και παιδιά. Είναι επίσης ευεργετική σε άτομα με ταυτόχρονη διαταραχή κοινωνικού άγχους και διαταραχή κατάχρησης αλκοόλ. Φαίνεται ότι είναι παρόμοιο με έναν αριθμό άλλων SSRI.

Η παροξετίνη χρησιμοποιείται στη θεραπεία της ιδεοψυχαναγκαστικής διαταραχής. Η συγκριτική αποτελεσματικότητα της παροξετίνης είναι ισοδύναμη με αυτήν της κλομιπραμίνης και της βενλαφαξίνης. Η παροξετίνη είναι επίσης αποτελεσματική για παιδιά με ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή.

Η παροξετίνη έχει εγκριθεί για τη θεραπεία της διαταραχής μετατραυματικού άγχους (PTSD) στις Ηνωμένες Πολιτείες, την Ιαπωνία και την Ευρώπη. Στις Ηνωμένες Πολιτείες έχει εγκριθεί για βραχυπρόθεσμη χρήση.

Η παροξετίνη είναι επίσης εγκεκριμένη από το FDA για χρήση στη γενικευμένη αγχώδη διαταραχή.

## Παρενέργειες
Συχνές ανεπιθύμητες ενέργειες περιλαμβάνουν υπνηλία, ξηροστομία, απώλεια όρεξης, εφίδρωση, προβλήματα ύπνου και σεξουαλική δυσλειτουργία. Σοβαρές παρενέργειες μπορεί να περιλαμβάνουν αυτοκτονία σε άτομα κάτω των 25 ετών, σύνδρομο σεροτονίνης και μανία.  Ενώ ο ρυθμός ανεπιθύμητων ενεργειών φαίνεται παρόμοιος σε σύγκριση με άλλους SSRI και SNRIs, το σύνδρομο διακοπής αντικαταθληπτικών μπορεί να εμφανιστεί συχνότερα. Η χρήση κατά την εγκυμοσύνη δεν συνιστάται ενώ η χρήση κατά τη διάρκεια του θηλασμού είναι σχετικά ασφαλής.

Η παροξετίνη μοιράζεται πολλές από τις συχνές ανεπιθύμητες ενέργειες των SSRI, συμπεριλαμβανομένων (με τα αντίστοιχα ποσοστά που παρατηρούνται σε άτομα που έλαβαν εικονικό φάρμακο σε παρένθεση): ναυτία 26% (9%), διάρροια 12% (8%), δυσκοιλιότητα 14% (9%), ξηροστομία 18% (12%), υπνηλία 23% (9%), αϋπνία 13% (6%), πονοκέφαλος 18% (17%), υπομανία 1% (0,3%), θολή όραση 4% (1%), απώλεια όρεξης 6% (2%), νευρικότητα 5% (3%), παραισθησία 4% (2%), ζάλη 13% (6%), εξασθένιση (αδυναμία, 15% (6%)), τρόμος 8% (2%), εφίδρωση 11% (2%) και σεξουαλική δυσλειτουργία (≥10% επίπτωση).  Οι περισσότερες από αυτές τις ανεπιθύμητες ενέργειες είναι παροδικές και εξαφανίζονται με συνεχή θεραπεία. Η διέγερση του υποδοχέα 5-ΗΤ3 κεντρικά και περιφερικά πιστεύεται ότι προκαλεί τις γαστρεντερικές παρενέργειες που παρατηρούνται στην αγωγή με SSRI. Σε σύγκριση με άλλα SSRI, έχει χαμηλότερη συχνότητα διάρροιας, αλλά μεγαλύτερη συχνότητα αντιχολινεργικών επιδράσεων (π.χ. ξηροστομία, δυσκοιλιότητα, θολή όραση κ.λπ.), καταστολή / υπνηλία / υπνηλία, σεξουαλικές παρενέργειες και αύξηση βάρους

Λόγω αναφορών ανεπιθύμητων αντιδράσεων απόσυρσης κατά τον τερματισμό της θεραπείας, η Επιτροπή Φαρμάκων για Ανθρώπινη Χρήση (CHMP) στον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων συνιστά σταδιακή μείωση για αρκετές εβδομάδες ή μήνες εάν ληφθεί η απόφαση για διακοπή. 

Μανία ή υπομανία μπορεί να εμφανιστούν σε 1% των ασθενών με κατάθλιψη και έως και 12% των ασθενών με διπολική διαταραχή. Αυτή η ανεπιθύμητη ενέργεια μπορεί να εμφανιστεί σε άτομα χωρίς ιστορικό μανίας, αλλά μπορεί να είναι πιο πιθανό να εμφανιστεί σε άτομα με διπολική διαταραχή ή με οικογενειακό ιστορικό μανίας.

### Αυτοκτονία
Όπως και άλλα αντικαταθλιπτικά, η παροξετίνη μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο αυτοκτονικής σκέψης και συμπεριφοράς σε παιδιά και εφήβους. Το FDA διεξήγαγε μια στατιστική ανάλυση των κλινικών δοκιμών παροξετίνης σε παιδιά και εφήβους το 2004 και διαπίστωσε αύξηση της αυτοκτονικότητας και του αυτοκτονικού ιδεασμού σε σύγκριση με το εικονικό φάρμακο, η οποία παρατηρήθηκε σε δοκιμές τόσο για κατάθλιψη όσο και για διαταραχές άγχους. Το 2015, μια δημοσίευση που δημοσιεύθηκε στο *The BMJ, η* οποία αναλύσε τις αρχικές σημειώσεις, υποστήριξε ότι στη Μελέτη 329, η οποία συνέκρινε την παροξετίνη και την ιμιπραμίνη έναντι του εικονικού φαρμάκου σε εφήβους με κατάθλιψη, η επίπτωση αυτοκτονικής συμπεριφοράς είχε υποαναφερθεί και η αποτελεσματικότητα είχε μεγαλοποιηθεί για την παροξετίνη.

### Σεξουαλική δυσλειτουργία
Η σεξουαλική δυσλειτουργία, συμπεριλαμβανομένης της απώλειας λίμπιντο, της ανοργασμίας, της έλλειψης κολπικής λίπανσης και της στυτικής δυσλειτουργίας, είναι μια από τις πιο συχνά εμφανιζόμενες ανεπιθύμητες ενέργειες της θεραπείας με παροξετίνη και άλλα SSRI. Ενώ οι πρώτες κλινικές δοκιμές έδειχναν ένα σχετικά χαμηλό ποσοστό σεξουαλικής δυσλειτουργίας, πιο πρόσφατες μελέτες στις οποίες ο ερευνητής ψάχνει ενεργά για σεξουαλικά προβλήματα υποδηλώνει ότι η επίπτωση είναι υψηλότερη από 70%. Τα συμπτώματα της σεξουαλικής δυσλειτουργίας έχουν αναφερθεί ότι παραμένουν μετά τη διακοπή των SSRIs, αν και αυτό πιστεύεται ότι είναι περιστασιακό. 

### Εγκυμοσύνη
Η έκθεση σε αντικαταθλιπτικά (συμπεριλαμβανομένης της παροξετίνης) σχετίζεται με βραχύτερη διάρκεια της εγκυμοσύνης (κατά τρεις ημέρες), αυξημένο κίνδυνο πρόωρου τοκετού (κατά 55%), χαμηλότερο βάρος γέννησης (κατά 75&nbsp;g) και χαμηλότερο σκορ Apgar (κατά 

Κατηγορία:Φαινυλαιθέρες
Κατηγορία:Πιπεριδίνες
Κατηγορία:Άρθρα με αλλαγμένο αναγνωριστικό EBI
Κατηγορία:Αντικαταθλιπτικά
Κατηγορία:Ετεροκυκλικοί αιθέρες
Κατηγορία:Οργανικές ενώσεις φθορίου