Γενοκτονία στη Γάζα

**Γενοκτονία στη Γάζα** αποκαλείται η γενοκτονία που κατηγορείται οτι διαπράττει το Ισραήλ κατά του παλαιστινιακού λαού κατά τη διάρκεια της συνεχιζόμενης εισβολής και του βομβαρδισμού της Λωρίδας της Γάζας, ως μέρος του πολέμου στη Γάζα. Ο όρος αυτός έχει αποδοθεί από την Ειδική Επιτροπή των Ηνωμένων Εθνών, τη Διεθνής Αμνηστία και άλλους ειδικούς και οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Οι γενοκτονικές πράξεις που περιγράφονται από εμπειρογνώμονες και οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων περιλαμβάνουν εκτεταμένες δολοφονίες, χρήση του λιμού ως όπλο πολέμου, καταστροφή πολιτικών υποδομών, επιθέσεις σε εργαζόμενους στον τομέα της υγείας και αναγκαστική εκτόπιση.

Τον Αύγουστο του 2025, η Διεθνής Ένωση Μελετητών Γενοκτονιών με ψήφισμά της, που έλαβε συντριπτική υποστήριξη με το 86% των μελών να ψηφίζουν υπέρ, δηλώνει ότι οι ενέργειες του Ισραήλ στη Γάζα πληρούν τον ορισμό της γενοκτονίας όπως ορίζεται στη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για την Πρόληψη και την Τιμωρία του Εγκλήματος της Γενοκτονίας του 1948. Το ψήφισμα καλεί το Ισραήλ να σταματήσει *«τις σκόπιμες επιθέσεις εναντίον αμάχων, συμπεριλαμβανομένων των παιδιών, την πείνα, τη στέρηση ανθρωπιστικής βοήθειας, νερού, καυσίμων και άλλων βασικών αγαθών, τη σεξουαλική και αναπαραγωγική βία και τον αναγκαστικό εκτοπισμό»*. Τον Σεπτέμβριο του 2025, η ειδική εισηγήτρια των Ηνωμένων Εθνών για τα κατεχόμενα Παλαιστινιακά εδάφη, Φραντσέσκα Αλμπανέζε, κατήγγειλε ότι το Ισραήλ χρησιμοποιεί μη συμβατικά όπλα στην πόλη της Γάζας, ώστε οι Παλαιστίνιοι να εγκαταλείψουν τα εδάφη τους καθιστώντας τα ακατοίκητα και αναρωτήθηκε γιατί; *«Αυτή είναι η τελευταία περιοχή της Γάζας που πρέπει να καταστεί ακατοίκητη πριν προχωρήσει στην εθνοκάθαρση αυτής της περιοχής»* επέσημανε

## Λιμός

Προειδοποιήσεις ότι πάνω από μισό εκατομμύριο άνθρωποι σε όλη τη Λωρίδα της Γάζας αντιμετωπίζουν «καταστροφικές» συνθήκες που χαρακτηρίζονται από «πείνα, ένδεια και θάνατο» απηύθυνε, τον Αύγουστο του 2025, ο υποστηριζόμενος από τον ΟΗΕ παγκόσμιος παρατηρητής πείνας (IPC). Σε έκθεσή του ανέφερε ότι υπάρχει «εξ ολοκλήρου ανθρωπογενής» λιμός στην πόλη της Γάζας και τις γύρω περιοχές, κατατάσσοντας στο ψηλότερο και χειρότερο επίπεδο (φάση 5) την επισιτιστική ανασφάλεια. Την ίδια στιγμή, ο Ύπατος Αρμοστής του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, Φόλκερ Τουρκ, υπογράμμιζε ότι «είναι έγκλημα πολέμου να χρησιμοποιείται η λιμοκτονία ως μέθοδος πολέμου και οι θάνατοι που προκύπτουν από αυτή ενδέχεται επίσης να ισοδυναμούν με το έγκλημα πολέμου της εκ προθέσεως δολοφονίας». Από την πλευρά του, ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, δήλωσε ότι «δεν μπορούμε να αφήσουμε αυτή την κατάσταση να συνεχιστεί ατιμώρητα», επισημαίνοντας την ανάγκη για άμεση εκεχειρία, για την άμεση απελευθέρωση όλων των ομήρων και πλήρη και χωρίς εμπόδια πρόσβαση της ανθρωπιστικής βοήθειας στη Λωρίδα της Γάζας.

### Έκκληση διεθνών οργανισμών για άμεση και πλήρη ανθρωπιστική ανταπόκριση
Με κοινή ανακοίνωσή τους, στις 22 Αυγούστου 2025, ο Οργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας των Ηνωμένων Εθνών (FAO), η UNICEF, το Παγκόσμιο Πρόγραμμα Σίτισης των Ηνωμένων Εθνών (WFP) και ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) επανέλαβαν ότι ο λιμός πρέπει να σταματήσει πάση θυσία, υπογραμμίζοντας την εξαιρετικά επείγουσα ανάγκη για άμεση και πλήρη ανθρωπιστική ανταπόκριση, δεδομένης της κλιμάκωσης των θανάτων που σχετίζονται με την πείνα, της ραγδαίας επιδείνωσης των επιπέδων οξέος υποσιτισμού και της κατακόρυφης πτώσης των επιπέδων κατανάλωσης τροφίμων, με εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους να περνούν μέρες χωρίς να φάνε.

Αρκετοί παρατηρητές, συμπεριλαμβανομένων των εμπειρογνωμόνων του ΟΗΕ, η ειδική εισηγήτρια των Ηνωμένων Εθνών για τα κατεχόμενα Παλαιστινιακά εδάφη Φραντσέσκα Αλμπανέζε και το Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, έχουν επικαλεστεί δηλώσεις από ανώτερους Iσραηλινούς αξιωματούχους που μπορεί να δείχνουν μια "πρόθεση γενοκτονίας" του πληθυσμού της Γάζας εν όλω ή εν μέρει, απαραίτητη προϋπόθεση για να πληρούνται οι νομικοί όροι της γενοκτονίας. 

Μέχρι τον Απρίλιο του 2025, το Υπουργείο Υγείας της Γάζας είχε αναφέρει ότι τουλάχιστον 50.500 άνθρωποι στη Λωρίδα της Γάζας είχαν πεθάνει (1 στους 44 ανθρώπους), με μέσο όρο 93 θανάτους την ημέρα. Τα περισσότερα θύματα είναι πολίτες, από τους οποίους τουλάχιστον το 50% είναι γυναίκες και παιδιά. Σε σύγκριση με άλλες πρόσφατες παγκόσμιες συγκρούσεις, ο αριθμός των γνωστών θανάτων δημοσιογράφων, εργαζομένων σε ανθρωπιστικές οργανώσεις και στον τομέα της υγείας, καθώς και παιδιών είναι από τους υψηλότερους. Χιλιάδες ακόμα πτώματα πιστεύεται ότι βρίσκονται κάτω από τα ερείπια των κατεστραμμένων κτιρίων. Μια μελέτη στο διεθνές περιοδικό γενικής ιατρικής *Lancet* εκτίμησε 64.260 θανάτους λόγω τραυματικών κακώσεων έως τον Ιούνιο του 2024, ενώ σημείωσε μεγαλύτερο πιθανό αριθμό νεκρών όταν συμπεριληφθούν και οι «έμμεσοι» θάνατοι. Από τον Ιανουάριο του 2025, μια συγκρίσιμη εκτίμηση για τους θανάτους από τραυματικές κακώσεις θα ήταν περίπου 80.000. Ο αριθμός των τραυματιών ξεπερνά τους 100.000. Η Γάζα έχει τον μεγαλύτερο αριθμό ακρωτηριασμένων παιδιών ανά κάτοικο στον κόσμο. 

Πάνω από 1,9 εκατομμύρια Παλαιστίνιοι - το 85% του πληθυσμού της Γάζας - έχουν εκτοπιστεί βίαια. Ο επιτακτικός Ισραηλινός αποκλεισμός συνέβαλε σε μεγάλο βαθμό στην πείνα και την απειλή λιμού στη Γάζα, ενώ ορισμένοι Ισραηλινοί πολίτες έχουν μπλοκάρει ή επιτεθεί σε συνοδούς βοήθειας που παραδίδουν ανθρωπιστικά αγαθά στα σύνορα. Στις αρχές της σύγκρουσης, το Ισραήλ διέκοψε την παροχή νερού και ηλεκτρικού ρεύματος στη Γάζα. Από τον Αύγουστο του 2024, μόνο 17 από τα 36 νοσοκομεία της Γάζας ήταν μερικώς λειτουργικά. Το 84% των κέντρων υγείας της έχουν καταστραφεί ή έχουν υποστεί σοβαρές ζημιές. Το Ισραήλ έχει επίσης καταστρέψει μνημεία πολιτιστικής κληρονομιάς και σημαντικά κτίρια όπως όλα τα 12 πανεπιστήμια της Γάζας, το 80% των σχολείων της, καθώς και πολλά τζαμιά, εκκλησίες, μουσεία και βιβλιοθήκες.

Ο αριθμός των παιδιών με οξύ υποσιτισμό στην πόλη της Γάζας είχε εξαπλασιαστεί τους τελευταίους μήνες, δήλωσε στις 2 Σεπτεμβρίου 2025, σε συνέντευξή του στην ισπανική εφημερίδα, El País, ο γενικός επίτροπος της Υπηρεσίας Αρωγής και Έργων των Ηνωμένων Εθνών για τους Παλαιστίνιους Πρόσφυγες (UNRWA), Φελίπε Λαζαρίνι, προειδοποιώντας ότι η Γάζα «γίνεται ο τάφος του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου».

### 21.000 παιδιά ζουν με αναπηρία
Σύμφωνα με την Επιτροπή για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία του ΟΗΕ, τουλάχιστον 21.000 παιδιά στη Γάζα, δηλαδή περισσότερα από τα μισά παιδιά που έχουν τραυματιστεί συνολικά, ζουν με μια αναπηρία που τους προκάλεσε ο πόλεμος. Όπως εκτιμά, οι ισραηλινές εντολές εκκένωσης στη Γάζα «συχνά δεν φθάνουν» στους ανθρώπους που έχουν ακουστικές ή οπτικές αναπηρίες, κάτι που «καθιστά αδύνατη την εκκένωση» και ζητά από το Ισραήλ να λάβει ειδικά μέτρα για να προστατεύσει τα ανάπηρα παιδιά από τις επιθέσεις και να εφαρμόσει πρωτόκολλα εκκένωσης που λαμβάνουν υπόψη τα ανάπηρα άτομα.

Συνολικά περίπου 40.500 παιδιά υπέφεραν από «τραύματα που προκλήθηκαν από τον πόλεμο» που διαρκεί σχεδόν δύο χρόνια, διευκρίνισε η επιτροπή που αποτελείται από ειδικούς και συγκαλείται δύο φορές τον χρόνο στη Γενεύη.

## Στο εδώλιο, για διάπραξη γενοκτονίας, το Ισραήλ
Η κυβέρνηση της Νότιας Αφρικής έχει αρχίσει διαδικασία, *[[:en:South Africa's genocide case against Israel|Αγωγή γενοκτονίας της Νότιας Αφρικής εναντίον του Ισραήλ]]*, στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης (ΔΔΧ), ισχυριζόμενη παραβίαση της Σύμβαση για τη Γενοκτονία. Σε μια αρχική απόφαση, το ΔΔΧ κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η Νότια Αφρική είχε το δικαίωμα να ασκήσει την υπόθεσή της εναντίον του Ισραήλ, ενώ οι Παλαιστίνιοι αναγνωρίστηκαν ότι έχουν δικαίωμα προστασίας από τη γενοκτονία. Το δικαστήριο διέταξε το Ισραήλ να τηρήσει τις υποχρεώσεις του δυνάμει της Σύμβασης Γενοκτονίας λαμβάνοντας όλα τα μέτρα που βρίσκονται στο πεδίο της εξουσίας του για την πρόληψη της διάπραξης πράξεων γενοκτονιών, για την πρόκληση και την τιμωρία της υποκίνησης σε γενοκτονία και για την επιβολή βασικών ανθρωπιστικών υπηρεσιών στην Γάζα. Το δικαστήριο διέταξε αργότερα το Ισραήλ να αυξήσει την ανθρωπιστική βοήθεια στη Γάζα και να σταματήσει την επίθεση της Ράφα. Η ισραηλινή κυβέρνηση έχει αρνηθεί τις κατηγορίες της Νότιας Αφρικής.

## Δείτε επίσης
* Διεθνής Ένωση Μελετητών Γενοκτονιών
* Διεθνές Δίκτυο Μελετητών Γενοκτονιών
* Έγκλημα πολέμου

## Σημειώσεις


## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* Ψήφισμα της Διεθνούς Ένωσης Μελετητών Γενοκτονιών (IAGS) για τη Γάζα, Αύγουστος 2025. 
* Τι έχει μείνει στην Γάζα; - Οι αριθμοί της φρίκης.


Κατηγορία:Διεθνές Δίκαιο
Κατηγορία:Εγκλήματα πολέμου
Κατηγορία:Εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας
Κατηγορία:Ισραηλινοπαλαιστινιακή σύγκρουση
Κατηγορία:Γεγονότα το 2023
Κατηγορία:Πόλεμος Χαμάς-Ισραήλ το 2023