open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Κατάλογος πόλεων της Ρουμανίας

Οι 12 μεγαλύτερες, πληθυσμιακά, πόλεις της Ρουμανίας, κατά φθίνουσα σειρά είναι:

* Βουκουρέστι 1.883.425, πρωτεύουσα.
* Κλούζ-Ναπόκα 324.576
* Τιμισοάρα 319.279 

* Ιάσιο 290.422
* Κωνστάντζα 283.872
* Κραϊόβα 269.506

* Μπρασόβ 253.200 
* Γκαλάτσι 249.432
* Πλοϊέστι 209.945

* Οράντεα 196.367
* Βραΐλα 180.302
* Αράντ (Arad) 159.074


Άλλες σημαντικές πόλεις και κωμοπόλεις της Ρουμανίας, κατά ελληνική αλφαβητική σειρά είναι:

* Άλμπα Ιούλια
* Αράντ (Arad)
* Βασκάου (Vașcău)
* Βασλούι (Vaslui)
* Βέντεα (Vedea)
* Βίλτσεα (Vâlcea)
* Βίντελε (Videle)
* Βράντσεα (Vrancea)
* Γκαέστι (Găești)
* Γκατάια (Gătaia)
* Γκέρλα (Gherla)
* Γκοργκόβα (Gorgova)
* Γκοργκότα (Gorgota)
* Γκροπένι (Gropeni)
* Γκρουιά (Gruia)
* Δραγατσάνι (Dragasani)
* Εζερίς (Ezeriș)
* Ζαλάου (Ζalau)
* Ζαρνέστι (Zărnești)
* Ιάζου (Iazu)
* Ινέου (Ineu)
* Ισάκτσεα (Isaccea)
* Καζανέστι (Căzănești)
* Καλαράσι (Călărași)
* Καρέι (Carei)
* Κασίμτσεα (Casimcea)
* Κολονέστι (Colonești)
* Κομάνα (Comana)
* Κομανέστι (Comănești)
* Κράσνα (Crasna)
* Λαπούς (Lăpuș)
* Λιβάντα (Livada)
* Λίποβα (Lipova)
* Λουγκόζ (Lugoj)
* Λουπένι (Lupeni)

* Μαμάια (Mamaia)
* Μανγκάλια (Mangalia)
* Μεντιάς (Mediaș)
* Μιζίλ (Mizil)
* Μορένι (Moreni)
* Μπάια Μάρε (Baia Mare)
* Μπαϊλέστι (Băilești)
* Μπακάου (Bacău)
* Μπεκλεάν (Beclean)
* Μπερέστι (Berești)
* Μπετσένι (Beceni)
* Μπίστριτσα (Bistrița)
* Μπλαζ (Blaj)
* Μπος (Boș)
* Μποτοσάνι (Botoșani)
* Μπουζάου (Buzău)
* Μπούφτεα (Buftea)
* Μπράτκα (Bratca)
* Μπρεάζα (Breaza)
* Ναβοντάρι (Năvodari)
* Ναντλάκ (Nădlac)
* Ντέβα (Deva)
* Ντοροχόι (Dorohoi)
* Ντρομπέτα-Τούρνου Σεβερίν (Drobeta-Turnu Severin)
* Οάντσεα (Oancea)
* Ολτένι (Olteni)
* Οστρόβ (Ostrov)
* Ούλμα (Ulma)
* Ουρλάτσι (Urlați)
* Πάντεα (Padea)
* Πασκάνι (Pașcani)
* Πιάτρα Νέαμτς (Piatra Neamț)
* Πισκία (Pișchia)
* Πισκόλτ (Pișcolt)
* Πιτέτσι (Pitești)
* Πλοπένι (Plopeni)
* Ποπέστι (Popești)
* Πρεντέστι (Predesti)

* Ρανταούτσι (Rădăuți)
* Ραστ
* Ρεβίγκα (Reviga)
* Ρέσιτσα (Reșița)
* Ρίμνικου Βίλτσεα (Râmnicu Vâlcea)
* Ρισνόβ (Râșnov)
* Ρόμαν
* Σάτου Μάρε
* Σιντάνα (Sântana)
* Σιμπίου (Sibiu)
* Σλάτινα (Slatina)
* Σλομποζία (Slobozia)
* Σουλινάς
* Σουτσεάβα (Suceava)
* Σφίντου Γκεόργκε (Sfântu Gheorghe)
* Τεάκα (Teaca)
* Τζιουρτελέκου Σιμλεούλουϊ (Giurtelecu Şimleului)
* Τζιούρτζιου
* Τιργκόβιστε (Târgoviște)
* Τίργκου Ζίου (Târgu Jiu)
* Τίργκου Μούρες (Târgu Mureș)
* Τιρναβένι (Târnăveni)
* Τόπλιτσα (Toplița)
* Τούλτσεα (Tulcea)
* Τσέρνα (Cerna)
* Φαγκαράς (Făgăraș)
* Φετέστι (Fetești)
* Φιένι (Fieni)
* Φιλιάσι (Filiași)
* Φωξάνη (Focşani)
* Φοένι (Foeni)
* Χάτσεγκ (Hațeg) 
* Χιρλάου (Hârlău)
* Χίρσοβα (Hârșova)
* Χολόντ (Holod)
* Χορέζου (Horezu)
* Χουεντίν (Huedin)
* Χουνεντοάρα (Hunedoara)
* Χούσι (Huși)
Αυτός είναι ένας κατάλογος με τις μεγαλύτερες πόλεις της Ρουμανίας άνω των 50.000 κατοίκων, σύμφωνα με τις απογραφές του *2011* και *2002*. Οι πόλεις με έντονα γράμματα είναι πρωτεύουσες επαρχιών. Στο έτος ίδρυσης ο αστερίσκος υποδηλώνει το έτος που η πόλη ανακηρύχθηκε Δήμος και ο σταυρός το έτος της πρώτης πιστοποιημένης ιστορικής αναφοράς.

## Παραπομπές



Ρουμανια
Πολεων της Ρουμανιας
Κατάλογος πόλεων της Σερβίας

thumb|300px|Βελιγράδι
Ο κατάλογος των πόλεων της Σερβίας περιλαμβάνει τα αστικά συγκροτήματα της Σερβίας με πληθυσμό άνω των 30.000 κατοίκων.

## Παραπομπές



Σερβια
Κατάλογος πόλεων της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης

Στη Βοσνία και Ερζεγοβίνη έχει γίνει μόνο μια απογραφή στην ιστορία της χώρας, το 2013. Η απογραφή του 2013 κατέγραψε τον πληθυσμό όλων των κατοικημένων πόλεων και οικισμών της χώρας για πρώτη φορά μετά την κατάρρευση της Γιουγκοσλαβίας και τον πόλεμο της Βοσνίας. Πριν το 2013, ελλείψει πρόσφατης απογραφής (η προηγούμενη απογραφή πληθυσμού στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη πραγματοποιήθηκε το 1991 όσο η χώρα ήταν ακόμα ομόσπονδη δημοκρατία της Γιουγκοσλαβίας) υπήρχαν μόνο εκτιμήσεις για τον πληθυσμό των βοσνιακών πόλεων.

Σύμφωνα με την απογραφή του 2013 οι 10 μεγαλύτερες πόλεις της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης είναι οι εξής:
*Σαράγεβο 275.524
*Μπάνια Λούκα 138.963
*Τούζλα 74.457
*Ζένιτσα 70.553
*Μόσταρ 60.195
*Μπιέλινα 45.278
*Μπρτσκο 43.859
*Μπίχατς 43.007
*Πριέντορ 32.342
*Ντόμποϊ 26.987

Προπολεμικά οι πόλεις της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης ως επί το πλείστον αποτελούσαν περιφερειακά βιομηχανικά κέντρα με εθνοτικά μεικτό σε αρκετά μεγάλο βαθμό πληθυσμό, πράγμα που ευνόησε την καλλιέργεια μιας σύνθετης κουλτούρας και της γιουγκοσλαβικής ταυτότητας, σε αντίθεση με τη βοσνιακή επαρχία, όπου η εθνοτική ταυτότητα παρέμενε πιο ισχυρή (σε άμεση συνάρτηση με το μεγαλύτερο βαθμό θρησκευτικότητας της υπαίθρου).

Κατά τον πόλεμο του 1992-1995 ωστόσο, οι βοσνιακές πόλεις ομογενοποιήθηκαν εθνοτικά, με την εθνοτική ομάδα η οποία έλεγχε στρατιωτικά την κάθε πόλη να αυξάνει κατακόρυφα το ποσοστό της και τις μειονότητες να διώκονται ή/και να καταφεύγουν σε άλλες πόλεις που έλεγχαν οι ομοεθνείς τους.

Μεταπολεμικά οι πόλεις της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης παρουσιάζουν δύο βασικά χαρακτηριστικά:
Κατ' αρχήν έχουν παρατηρηθεί ραγδαίοι ρυθμοί αστικοποίησης, που οφείλεται στο ότι πολλοί εκτοπισμένοι από τη βοσνιακή επαρχία βρήκαν καταφύγιο στις πόλεις και στη συνέχεια παρέμειναν σ' αυτές, όχι μόνο γιατί ενδεχομένως το χωριό τους πέρασε στον έλεγχο άλλης εθνοτικής ομάδας, αλλά και γιατί γνώρισαν τις μεγαλύτερες ευκαιρίες που τους παρέχει η πόλη.
Κατά δεύτερον τα αστικά κέντρα δέχονται τη μεγαλύτερη επιστροφή προσφύγων και εκτοπισμένων (σε σύγκριση με την επαρχία, αλλά πάντα όχι σε αρκετό βαθμό, ώστε να αποκατασταθεί έστω και στο ελάχιστο το προπολεμικό εθνοτικό μωσαϊκό της χώρας). Αν και οι καταγραφές για τις επιστροφές στην επαρχία δεν απέχουν πολύ από αυτές των πόλεων, ωστόσο οι πρώτες είναι εν πολλοίς πλασματικές (δηλαδή οι πρόσφυγες και οι εκτοπισμένοι επιστρέφουν, αλλά μόνο για να πουλήσουν ή να νοικιάσουν τις περιουσίες τους και να ξαναφύγουν), καθώς στα χωριά κατά παράδοση η εθνοτική ταυτότητα είναι πιο σημαντικός παράγοντας κοινωνικοποίησης και ο κοινωνικός περίγυρος πιο άμεσος, επομένως πιο δύσκολο για τα άτομα διαφορετικού εθνοτικού υποβάθρου από αυτό της πλειοψηφίας να επανενταχθούν, σε αντίθεση με τις πόλεις.


Βοσνία
Πολεις
MythBusters

250px|thumb|Άνταμ Σάβατζ
Το ***MythBusters*** (ελλ. απόδοση *Μύθος ή Πραγματικότητα*) είναι δημοφιλής τηλεοπτική σειρά παραγωγής της εταιρείας *Beyond Television* για το Discovery Channel. Τη σειρά παρουσιάζουν ο Άνταμ Σάβατζ και ο Τζέιμι Χάινεμαν, οι οποίοι προσπαθούν μέσω της επιστημονικής μεθόδου να επιβεβαιώσουν ή να καταρρίψουν δημοφιλείς αστικούς μύθους ή θρύλους. Η προβολή της ξεκίνησε το 2003 ενώ συνεχίζεται μέχρι σήμερα.

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

*Ιστοσελίδα της σειράς

Κατηγορία:Αμερικανικές τηλεοπτικές σειρές
Κατηγορία:Τηλεοπτικές σειρές του Discovery Channel
Συμβατικό Δίκαιο

Με τον όρο **Συμβατικό Δίκαιο** χαρακτηρίζεται το σύνολο των διεθνών συμβατικών κανόνων που αποτελούν προϊόντα συμφωνιών μεταξύ ανεξαρτήτων κυρίαρχων κρατών με βάση την "αρχή του σεβασμού  των υπεσχημένων", ή όπως διεθνώς αναφέρεται pacta sunt servanda.

Γενικά οι συμβατικοί αυτοί κανόνες περιέχουν ρητές δηλώσεις των συμβαλλομένων μερών και φέρονται με διάφορα ονόματα, όπως π.χ. συνθήκη, σύμβαση, συμφωνία, πρωτόκολλο, κανονισμός κ.λπ. ακολουθούμενα από το όνομα του τόπου και το έτος της συνομολόγησής τους. Με κριτήριο το νομικό αποτέλεσμα που δημιουργούν αυτοί οι κανόνες διακρίνονται σε δύο κύριες κατηγορίες, στις: α) Συνθήκες - συμβόλαια και β) Συνθήκες - νόμοι

## Συνθήκες - συμβόλαια
Κύριος σκοπός των συνθηκών - συμβολαίων είναι συνηθέστερα ο καθορισμός παροχών και αντιπαροχών με αμοιβαία αντιστάθμιση π.χ. ένα κράτος Α παραχωρεί στρατιωτικές βάσεις σε έτερο Β, και το Β κράτος προσφέρει οικονομική βοήθεια στο Α κράτος.
Το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό αυτών των συνθηκών είναι ότι είναι διμερείς ή ολιγομερείς συνθήκες όπου δεν επιτρέπεται τυχόν μεταγενέστερη προσχώρηση. Αυτό το είδος των συνθηκών δεν αποτελούν πηγές του Διεθνούς Δικαίου.

## Συνθήκες - νόμοι
Κύριος σκοπός των συνθηκών - νόμων είναι συνηθέστερα ο καθορισμός κανονιστικών διατάξεων που αποδέχονται τα συμβαλλόμενα μέρη, με έντονο δηλωτικό χαρακτήρα. Συνηθέστερα αποτελούν κωδικοποίηση ήδη υφιστάμενων κανόνων Εθιμικού Δικαίου, όπως π.χ. η Δήλωση των Παρισίων (1856) που αφορούσε τους κατά θάλασσα κανόνες πολέμου.
Το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό αυτών των κανόνων είναι ότι συνάπτονται (συνομολογούνται) μεταξύ πολλών κρατών και που συνηθέστερα περιέχουν ρήτρα προσχώρησης. Αυτό το είδος των συνθηκών, αντίθετα με τις συνθήκες - συμβόλαια αποτελούν πηγές του Διεθνούς Δικαίου.

## Σημειώσεις
*Οι διεθνείς συμβατικοί κανόνες που περιέχονται στις διάφορες συνθήκες αρχίζουν να ισχύουν κατόπιν της ανταλλαγής ή της κατάθεσης των επικυρώσεών τους από τις κυβερνήσεις, (Βουλή), των συνομολογούντων μερών - κρατών.
*Η Διεθνής συνθήκη, χαρακτηριζόμενη σχεδόν από το σύνολο των διεθνολόγων, μεταξύ των οποίων και των Ελλήνων, ως "ειδικός νόμος" (lex specialis) είναι επικρατέστερη από το γενικό Εθιμικό Δίκαιο.

## Δείτε επίσης
*Γενικές αρχές του δικαίου

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
*Ορισμός του Συμβατικού Δικαίου από τη νομική υπηρεσία της Κυπριακής Δημοκρατίας 

Κατηγορία:Διεθνές Δίκαιο
Παναγιώτης Λύρης

[right|200px|thumb|Ο Παναγιώτης Λύρης (στο κέντρο), σε συνάντηση με τον εκδότη [Πότης Στρατίκης|Πότη Στρατίκη (αριστερά) και το συγγραφέα Παναγιώτη Πλαφουτζή]]

Ο **Παναγιώτης Λύρης** είναι Έλληνας σκιτσογράφος και δημιουργός κόμικς, γεννημένος το 1977.

Σπούδασε στη Σχολή Ορνεράκη, την περίοδο 2001-2003 και έχει εικονογραφήσει παιδικά βιβλία και διαφημιστικά έντυπα.

Παράγει επίσης, τα δικά του κόμικς σε περιοδικά όπως τα *Σαΐνια*, το *[[PC Master]]* και το ένθετο *[[9 (περιοδικό)|9]]* της *[[Ελευθεροτυπία (εφημερίδα)|Ελευθεροτυπίας]]*.

Αποτελεί μέλος της "Εικαστικής Ομάδας Συνεργίας"

Το κόμικς του με τίτλο Αδάμ έχει βραβευτεί, μαζί με άλλα τέσσερα, στη πέμπτη διοργάνωση του 24 Hour Comics Day που πραγματοποιήθηκε στις 2 Οκτωβρίου 2010, στο Metropolis Live Stage. Ως εκ τούτου ο Παναγιώτης Λύρης θεωρείται ένας από τους νικητές του 24 Hour Comics Day 2010. (Τα 24 Hour Comics είναι ένας μαραθώνιος/διαγωνισμός που γίνεται ταυτόχρονα σε 49 διαφορετικές τοποθεσίες και 14 χώρες, με νέες τοποθεσίες να προστίθενται συνέχεια.).

## Παραπομπές


## Πηγές
*Περιοδικό *Zine of Synergy* (ISSN: 1791-4922)

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
*Η ιστοσελίδα του δημιουργού

Κατηγορία:Έλληνες δημιουργοί κόμικς
Μάκης Χατζημωυσιάδης

Ο **Μάκης** (Άνθιμος) **Χατζημωυσιάδης** υπήρξε διεθνής Έλληνας αμυντικός ποδοσφαιριστής της Ξάνθης του Πανιωνίου και του Παναιτωλικού. 

## Βιογραφικό

Ο Μάκης Χατζημωυσιάδης γεννήθηκε στις 28 Ιουνίου 1964 στα Κομνηνά Ξάνθης . Ως ποδοσφαιριστής αγωνιζόταν στη θέση του δεξιού μπακ. Ξεκίνησε την καριέρα του στη Β' εθνική το 1982-83 αγωνιζόμενος για 6 χρόνια με την Ξάνθη. 

Στη συνέχεια μεταγράφηκε στην ομάδα του Πανιωνίου όπου αγωνίστηκε για δύο αγωνιστικές περιόδους (1988-89 και 1989-90, με 63 συμμετοχές σε αγώνες πρωταθλήματος και 1 γκολ) για να επιστρέψει στη συνέχεια στην Ξάνθη η οποία στο μεταξύ είχε προβιβαστεί στην Α' εθνική. Το 1992 μεταπήδησε στον Παναιτωλικό όπου αγωνίστηκε εκ νέου στη Β' εθνική. Έκλεισε την καριέρα του στο Φωκικό και τη Γ΄Εθνική, την περίοδο 1995-96.

Ήταν μέλος της ομάδας του Πανιωνίου που έφθασε στον τελικό του κυπέλλου Ελλάδος το 1989. Διακρινόταν για την ταχύτητά του και τη μαχητικότητά του.

## Στην Εθνική Ελλάδος

Ο Μάκης Χατζημωυσιάδης υπήρξε μία φορά διεθνής με την εθνική ομάδα. Αγωνίστηκε σε φιλικό παιχνίδι κατά της Ουγγαρίας στη Βουδαπέστη (1-1) στις 25 Οκτωβρίου 1989, ως ένας από τους 4 ποδοσφαιριστές του Πανιωνίου που είχαν αγωνιστεί στο συγκεκριμένο αγώνα. Επίσης, υπήρξε παίκτης της Εθνικής Ελπίδων.

## Καριέρα

*** Σημείωση** : τα στοιχεία προέρχονται από http://www.rsssf.com/tablesg/grkhist.html#81

## Παραπομπές


## Πηγές
* «Όλα για το ποδόσφαιρο '91. Τρίτομο ΑΛΜΑΝΑΚ», περιοδικό *Εικόνες*, 1991
* «Εθνική Ελλάδος, πορεία μέσα στο χρόνο», Εκδόσεις Παπαζήση, Αθήνα 1995

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* http://www.national-football-teams.com/v2/player.php?id=23392

Κατηγορία:Έλληνες ποδοσφαιριστές
Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Εθνικής Ελλάδος
Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Εθνικής Ελλάδας Κ21
Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Α.Ο. Ξάνθη
Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Πανιωνίου
Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Παναιτωλικού
Κατηγορία:Αμυντικοί ποδοσφαιριστές
Πολύβιος Μπρακατσέλος

Ο **Πολύβιος Μπρακατσέλος** , (Πάτρα 1963), είναι πρώην Έλληνας διεθνής αθλητής του χάντμπολ και νυν προπονητής.

Ξεκίνησε τον αθλητισμό αρχικά με την υδατοσφαίριση από τον ΝΟΠ για να τον κερδίσει το χάντμπολ. 
Το 1981 γράφτηκε στον Έσπερο Πάτρας στη θέση του Ίντερ , και ακολούθως σαν τερματοφύλακας στον Φοίνικα Πάτρας, Δούκα για να τελειώσει την καριέρα του στον Ηρακλή Πατρών το 1991.

Διεθνής με την εθνική νέων από το 1982 και την εθνική αντρών .

Διεθνής βαπτίσθηκε με την εθνική νέων από το 1982 στους Βαλκανικούς Αγώνες Νέων στην Άγκυρα της Τουρκίας και στη συνέχεια  την Εθνική Ανδρών. 
Έχει συμμετάσχει με την Εθνική ομάδα των Ανδρών στους Βαλκανικούς Αγώνες στο Μπουργκάς της Βουλγαρίας το 1985, στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα croup c στη Λισσαβώνα το 1986, στους Μεσογειακούς Αγώνες στη Συρία το 1987, στους Βαλκανικούς Αγώνες στο Αράντ της Ρουμανίας το 1991 με ιδιαίτερη επιτυχία, υπό την καθοδήγηση των προπονητών Cervinski- Γεροδήμου, καθώς επίσης σε πολλά διεθνή τουρνουά στο Βέλγιο-Γερμανία-Γαλία-Λυβίη-Πορτογαλία.
Τελειώνοντας την αθλητική του καριέρα  έγινε προπονητής περνώντας από τον πάγκο των Φοίνικα Πατρών (1988 - 1990), των κλιμακίων της ΕΣΧΠ  (1990 - 1992),καθηγητής Φυσικής Αγωγής στίς Τάξεις Αθλητικής Διευκόλυνσης (handball)1991-1998,προπονητής του Έσπερου Πατρών , του Ηρακλή Πατρών, του Ολυμπιακού Πατρών, της Ορμής (2005-2006) και του Μινώταυρου Πάτρας 2008-2009.

Παραιτήθηκε από τον Μινώταυρου Πάτρας τον Απρίλιο 2009, διότι αποχώρησαν αρκετοί αθλητές του Συλλόγου λόγω της μη επίλυσης των προβλημάτων των.

Μπρακατσελος
Μπρακατσελος
Μπρακατσελος
Κατηγορία:Έλληνες γυμναστές
Κατάλογος ελληνικών τμημάτων ανώτατης εκπαίδευσης

## Δείτε επίσης
* Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα στην Ελλάδα

## Παραπομπές


Κατηγορία:Εκπαίδευση στην Ελλάδα
Ούκα Πάτσα

Στη μυθολογία των Ίνκας, **Ούκα Πάτσα** ή **Ούκου Πάτσα** ήταν η ονομασία του Κάτω Κόσμου, του βασιλείου των νεκρών. Βρισκόταν κάτω από την επιφάνεια της Γης. Το σύμβολο του κόσμου αυτού ήταν το φίδι, σύμβολο αναγέννησης, καθώς θεωρούνταν ότι πέθαινε όταν έσκαβε και τρύπωνε μες στο χώμα και γεννιόταν ξανά όταν έβγαινε στην επιφάνεια. 

Άρχοντας του βασιλείου των νεκρών ήταν ο Σουπάι, θεός του θανάτου.

Κατηγορία:Μυθολογία Ίνκα
Σάββας Καρυπίδης

Ο **Σάββας Καρυπίδης** (Κατερίνη, 23 Μαΐου1979) είναι Έλληνας πρώην διεθνής αθλητής της χειροσφαίρισης. Έχει ύψος 1.83 μ. και αγωνιζόταν στη θέση του δεξιού εξτρέμ (Right Winger). Η καριέρα του διήρκεσε δεκαεπτά χρόνια, εκκινώντας από την ομάδα της γενέτειρας του, τον Αρχέλαο Κατερίνης, και εν συνεχεία παίζοντας σε κορυφαίες ομάδες του Ελληνικού Πρωταθλήματος Χειροσφαίρισης, όπως ο Πανελλήνιος, η ΑΕΚ και ο Φίλιππος Βέροιας.

Ακολούθησε διεθνή καριέρα παίζοντας πρώτα για ένα εξάμηνο το 2005 στην Ελβετική *Σαφχάουζεν* και στις Γερμανικές *[[Βέτσλαρ]]* (2005-2006), και από το 2008 στη *Μέλσουνγκεν*. Αγωνίστηκε στην *[[Α.Ε.Κ. (χειροσφαίριση)|ΑΕΚ]]* την περίοδο 2013-14, και κατέκτησε το κύπελλο Ελλάδος. Το 2005 είχε κληθεί να αγωνιστεί με τη μικτή κόσμου.

Εν ενεργεία διεθνής με την Εθνική Αντρών και αρχηγός της. Μεγαλύτερες επιτυχίες του με την εθνική  το χάλκινο μετάλλιο στους μεσογειακούς αγώνες του 2001 και η 4η θέση στο Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Εφήβων το 1997. Επίσης, έχει πάρει μέρος στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας, καταλαμβάνοντας την 6η θέση.

## Τίτλοι
**Σύλλογοι**

Κυπελλούχος Ελλάδος: 2002, 2014, 2016

Πρωταθλητής Ελλάδος: 2002, 2016

Πολυτιμότερος παίκτης του Ελληνικού πρωταθλήματος: 2001, 2003

Πρώτος σκόρερ της Μπουντεσλίγκα το 2008: 282 γκολ/ 34 αγώνες

**Εθνική Ελλάδος**

Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Handball - 1999 | 1ος σκόρερ 

Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Handball - 1999 | Καλύτερος εξτρέμ 

Μεσογειακοί Αγώνες - 2001 | Χάλκινο Μετάλλιο

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

*Βιογραφικό στην Ιστοσελίδα της Διεθνούς Oμοσπονδίας Handball
*
*Official LinkedIn Page http://www.linkedin.com/SavasKaripidis

## Αναφορές


Κατηγορία:Έλληνες αθλητές της χειροσφαίρισης
Κατηγορία:Αθλητές της εθνικής Ελλάδος χειροσφαίρισης
Κατηγορία:Χειροσφαιριστές Πανελληνίου
Λαβύρινθος

[thumb|right|Ο Λαβύρινθος της [Πύλος|Πύλου, Αρχαιολογικό μουσείο Αθηνών]]
Ο **Λαβύρινθος** στην Ελληνική Μυθολογία, ήταν μια σύνθετη οικοδομική κατασκευή, στην Κνωσσό. Φτιάχτηκε από τον μηχανικό Δαίδαλο για λογαριασμό του μυθικού βασιλιά της Κρήτης, Μίνωα. Ο λόγος που κατασκευάστηκε ήταν για να απομονώσει τον Μινώταυρο, πλάσμα μισός άνθρωπος και μισός ταύρος.Σύμφωνα με τον μύθο οι Αθηναίοι έστελναν 7 νέους και 7 νέες κάθε χρόνο στον λαβύρινθο.
Τελικά τον σκότωσε ο Αθηναίος ήρωας Θησέας, τον οποίο βοήθησε η κόρη του Μίνωα, Αριάδνη να βρει την έξοδό με τον μίτο της. Σύμφωνα με μια παραλλαγή του μύθου η Αριάδνη έδωσε στο Θησέα ένα στέμμα με το οποίο φωτίστηκε ο Λαβύρινθος και έτσι μπόρεσε να διασωθεί.

Ο ίδιος ο Δαίδαλος, κατασκεύασε τόσο περίτεχνα και πολύπλοκα τον λαβύρινθο, που ακόμη και αυτός κατάφερε με δυσκολία να βρει την έξοδό του, όταν ολοκλήρωσε το έργο.

Ο όρος Λαβύρινθος χρησιμοποιείται πολλές φορές για να δηλώσει οικοδόμημα με πολύπλοκους διαδρόμους που κάνουν δύσκολη ή αδύνατη την έξοδο από αυτό καθώς και κάθε παρόμοια διάταξη δρόμων, στοών. 

## Ερμηνεία
Ο μύθος του Λαβύρινθου αποτελεί μια μακρινή ανάμνηση του πολύπλοκου και δαιδαλώδους ανακτόρου της Κνωσού. Επίσης, είναι επηρεασμένος από διάφορες συνήθειες της Μινωικής εποχής (π.χ. ταυροκαθάψια, κυνήγι ταύρου). Ο Μινώταυρος, που είχε διπλή φύση, είναι κάτι αντίστοιχο με τον Κένταυρο (μισός άνθρωπος, μισός άλογο) και τον Εριχθόνιο (μισός άνθρωπος, μισός φίδι). 

## Παραπομπές


## Πηγές

* Ελληνική Μυθολογία, Οι Ήρωες, τόμος 3, Εκδόσεις: Εκδοτική Αθηνών, Αθήνα 1986, σελ. 269-271.
* Martin Nilsson, Η Μυκηναϊκή προέλευση της Ελληνικής μυθολογίας, μετάφραση Ι. Κ. Μαζαράκης Αινιάν, Εκδόσεις: Δωδώνη, Αθήνα 2020, ISBN 9789605581510.

Κατηγορία:Ελληνική μυθολογία
Γιαρίλο

Στη σλαβική μυθολογία, ο **Γιαρίλο** (κυριλλ. *Ярило, Јарило*, πολ. *Jaryło*, κροατ. *Juraj, Đorđe*) ήταν μεγάλη θεότητα της γονιμότητας, της νεότητας και της άνοιξης. Η ιστορική πηγή που αναφέρει τη θεότητα αυτή είναι μια βιογραφία του 12ου αιώνα του Γερμανού επισκόπου Όθωνα της Βαμβέργης, ο οποίος πήγε να εκχριστιανίσει σλαβικές φυλές κι έτυχε να βρεθεί σε μια γιορτή προς τιμήν του θεού *Γκέροβιτ*, κάτι που επιβεβαιώνει ότι η ίδια θεότητα εμφανιζόταν να λατρεύεται ανά περιοχές και με το όνομα **Γιάροβιτ** ως θεός του πολέμου και της σοδειάς.

## Γιαρίλο
Ο Γιαρίλο είναι θεός της γονιμότητας και σχετίζεται με τη Σελήνη κι η Μοράνα, αδερφή και σύζυγός του, είναι θεότητα της φύσης και του θανάτου και σχετίζεται με τον Ήλιο. Κι οι δυο είναι παιδιά του Περούν και γεννήθηκαν τη νύχτα του Νέου Έτους. Ωστόσο, ο Γιαρίλο απήχθη και μεταφέρθηκε στον Κάτω Κόσμο, όπου τον μεγάλωσε ο Βέλες σαν δικό του γιο. 

Ο Γιαρίλο επιστρέφει στη γη από τον κόσμο των νεκρών και συναντάει τη Μοράνα στη γιορτή της Άνοιξης, το Τζούρτζεβο (κροατ. *Đurđevo*), η οποία ακόμα και σήμερα στα Βαλκάνια είναι γνωστή ως Εντερλέζι, γιορτή του Αγίου Γεωργίου. Στη θερινή γιορτή Ιβάνιε, γιορτάζεται ο ιερός γάμος τους, που φέρνει γονιμότητα στους καρπούς και στη μελλοντική συγκομιδή. Ωστόσο, εξαιτίας των απιστιών του, η Μοράνα τον δολοφονεί κι έτσι γυρίζει στον Κάτω Κόσμο. Ο μύθος αυτός για τις εναλλαγές των εποχών θυμίζει έντονα τον αντίστοιχο μύθο της Περσεφόνης ή του Άδωνι στην ελληνική και άλλες μυθολογίες της Μέσης Ανατολής. 

Απεικονιζόταν ως νέος ντυμένος στα λευκά με σταρένιο στεφάνι στα μαλλιά του. Η σχέση του με τη γονιμότητα και τη γεωργία οδήγησε κατά τους χριστιανικούς χρόνους στο συσχετισμό του με τον Άγιο Γεώργιο, εξ' ου και η προαναφερθείσα κοινή γιορτή στους βαλκανικούς λαούς. Ο Γιαρίλο επίσης θεωρούνταν θεότητα της νεότητας, του έρωτα και του πάθους, σε αναλογία με τον ελληνικό Διόνυσο, καθώς τελούνταν προς τιμήν του οργιαστικές τελετές. 

Ως αρσενική θεότητα, λατρευόταν στη Λευκορωσία και την Ουκρανία, όπου αργότερα εξελίχθηκε στη θηλυκή εκδοχή του, **Γιαρίλα**, ίσως έπειτα από επιρροές από ρωσικούς μύθους, όπου ήταν κι αυτή θεά της άνοιξης και της γονιμότητας. Το δίδυμο αυτό θυμίζει τα αδέρφια της γονιμότητας Φρέιρ και Φρέγια στη σκανδιναβική μυθολογία.

## Γιάροβιτ
Σε διάφορες σλαβικές περιοχές, η λατρεία του Γιαρίλο συνδέθηκε και αναμείχθηκε με τη λατρείας της πολεμικής θεότητας Γιάροβιτ, της οποίας η λατινική ονομασία είναι *Gerovitus*, αντίστοιχης των Άρη και Μαρς στην ελληνική και ρωμαϊκή μυθολογία αντίστοιχα.
	
Ιερό του σύμβολο ήταν η ασπίδα, υπονοώντας το ότι θεωρούνταν προστάτης του λαού, ενώ θεωρείται μία από τις τέσσερις εποχιακές μορφές του τετραπρόσωπου θεού Σβάντεβιτ.

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
*Encyclopedia Mythica Online
*The Slavic Pantheon 
*Slavic Myth and Religion
*Slavic Paganism

Κατηγορία:Σλαβικός παγανισμός
Κατηγορία:Σλαβική μυθολογία
Νταΐνα Τσαβιάνο

Η **Νταΐνα Τσαβιάνο** (ισπ. *Daína Chaviano*, Αβάνα) είναι Κουβανή συγγραφέας.

Σπούδασε Αγγλική Φιλολογία στο Πανεπιστήμιο της Αβάνας. Τα έργα φαντασίας και επιστημονικής φαντασίας που δημοσίευσε όσο ζούσε στην Κούβα την έκαναν τη συγγραφέα με τις περισσότερες πωλήσεις στην ιστορία της χώρας και για τα δύο λογοτεχνικά είδη, χαρίζοντάς της το θαυμασμό κοινού και κριτικών. Αφού έφυγε από τη χώρα της, ξεχώρισε με μυθιστορήματα τα οποία προσεγγίζουν θέματα πιο ιστορικά και σύγχρονα, αν και περιέχουν έντονα μυθολογικά και φανταστικά στοιχεία.

Η θεματολογία της περιλαμβάνει τη μυθολογία, τον ερωτισμό, την αρχαία ιστορία, την κοινωνιολογία, την πολιτική και τη μαγεία, τα οποία και αναπτύσσει με ύφος γεμάτο εικόνες ποιητικές και αισθησιακές μαζί.

Μεταξύ των έργων της ξεχωρίζει ο κύκλος "Η κρυφή Αβάνα", που περιλαμβάνει τα μυθιστορήματα *"Ανήρ, γυνή, λιμός"*, *"Το σπίτι των παιχνιδιών"*, *"Το μυστικό της γάτας"* και *"Το νησί των άπειρων ερώτων"*. Το τελευταίο έχει μεταφραστεί σε 25 γλώσσες και έχει γίνει το πιο δημοφιλές κουβανέζικο μυθιστόρημα όλων των εποχών.

Από το 1991, η Νταΐνα Τσαβιάνο ζει μόνιμα στις ΗΠΑ.

## Έργα στα ελληνικά
* 2008: **Το νησί των άπειρων ερώτων** - (La isla de los amores infinitos), *(ελλ. μτφ. Χρύσα Μπανιά για τις εκδ. "Α. Α. Λιβάνη" , 2008)*

## Έργα στα Ισπανικά

;Εκτός Κούβας
:* 2007: *Historias de hadas para adultos* (διηγήματα).
:* 2006: *La isla de los amores infinitos* (μυθιστορήματα).
:* 2005: *El abrevadero de los dinosaurios* (παραμύθια).
:* 2004: *Los mundos que amo* (μυθιστορήματα).
:* 2003: *Fábulas de una abuela extraterrestre* (μυθιστορήματα).
:* 2001: *País de dragones* (παραμύθια).
:* 2001: *Gata encerrada* (μυθιστορήματα).
:* 1999: *Casa de juegos* (μυθιστορήματα).
:* 1998: *El hombre, la hembra y el hambre* (μυθιστορήματα).
:* 1994: *Confesiones eróticas y otros hechizos* (ποιήματα).

;Στην Κούβα
:* 1990: *El abrevadero de los dinosaurios* (παραμύθια).
:* 1989: *La anunciación* (σενάρια κινηματογράφου).
:* 1988: *Fábulas de una abuela extraterrestre* (μυθιστορήματα).
:* 1986: *Historias de hadas para adultos* (διηγήματα).
:* 1983: *Amoroso planeta* (παραμύθια).
:* 1980: *Los mundos que amo* (παραμύθια).

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* Επίσημη ιστοσελίδα της Νταΐνα Τσαβιάνο  

Κατηγορία:Κουβανοί συγγραφείς
Κατηγορία:Κουβανοί μυθιστοριογράφοι
Κατηγορία:Συγγραφείς επιστημονικής φαντασίας
Διπλωματικό Δίκαιο

**Διπλωματικό Δίκαιο** ονομάζεται το σύνολο των διεθνών κανόνων που διέπουν τις διπλωματικές σχέσεις και αφορούν κυρίως τους διπλωματικούς υπαλλήλους και κατ΄ επέκταση τη διπλωματική εθιμοτυπία.

Το 1815 οι τότε ευρωπαϊκές Ηγεμονίες συνήλθαν σε διάσκεψη στη Βιέννη (Συνέδριο της Βιέννης (1815)), προκειμένου τους μέχρι τότε διεθνείς κανόνες που αποτελούσαν προϊόντα του Εθιμικού Δικαίου να συμπεριλάβουν σε γραπτή διεθνή συνθήκη. Παρά ταύτα το μόνο που κατορθώθηκε τότε ήταν να συνταχθεί ένα κείμενο που ονομάστηκε "Κανονισμός της Βιέννης" και που καθόριζε μεταξύ άλλων κυρίαρχων θεμάτων, μόνο την ιεραρχία των διπλωματικών υπαλλήλων, (εθιμοτυπία). Ο Κανονισμός εκείνος συμπληρώθηκε τρία χρόνια μετά, το 1818, από το Πρωτόκολλο της Αιξ λα Σαπέλ, (Aix-la-Chapelle), στις 21 Νοεμβρίου του 1818.

Μετά από ένα ολόκληρο αιώνα το 1927 επιχειρήθηκε μια δεύτερη απόπειρα, εκ μέρους της Κοινωνίας των Εθνών, συνομολόγησης κανόνων διεθνούς δικαίου πλην όμως και αυτή απέτυχε. Τον επόμενο χρόνο κατά την 6η Συνδιάσκεψη των Αμερικανικών Κρατών συνομολογήθηκε μια διεθνής σύμβαση από διπλωματικούς αντιπροσώπους πλην όμως η εφαρμογή της περιοριζόταν εδαφικά.
Τέλος μετά από τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, όπου συστάθηκε ο ΟΗΕ και κατόπιν ειδικής εισήγησης της Γιουγκοσλαβικής αντιπροσωπείας, τον Δεκέμβριο του 1959 κατάφερε η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ να ψηφίσει απόφαση περί σύγκλισης επιτροπής για κωδικοποίηση των κανόνων του Διεθνούς Δικαίου που αφορούσαν μόνο τις διπλωματικές σχέσεις και ασυλίες. Οι εργασίες της συνδιάσκεψης εκείνης κατέληξαν στην ομόφωνη Σύμβαση της Βιέννης (1961) που τέθηκε σε ισχύ στις 24 Απριλίου 1964 και που φέρεται με το όνομα *Διπλωματικό Δίκαιο*, ή *Δίκαιο διπλωματικών σχέσεων*. Τη σύμβαση αυτή έχει υπογράψει και η Ελλάδα.

Το Διπλωματικό Δίκαιο χωρίζεται σε τρία κύρια μέρη: α) Αποκατάσταση διπλωματικών σχέσεων, β) Μορφές ανάπτυξης διπλωματικών σχέσεων και γ) Διπλωματικά προνόμια και ασυλίες.

## Σημειώσεις
* Σε όσα κράτη δεν έχουν προσυπογράψει και συμβληθεί με την παραπάνω σύμβαση ισχύουν οι κανόνες του γενικού Διεθνούς Εθιμικού Δικαίου. Όσοι δε εξ αυτών των κανόνων περιλαμβάνονται στη συνθήκη του 1961 τότε εφαρμόζονται αυτοί και σε κράτη που δεν φέρονται συμβεβλημένα με τη συνθήκη.
* Το Διπλωματικό Δίκαιο αποτελεί μέρος του Διεθνούς Δικαίου

Κατηγορία:Διπλωματία
Κατηγορία:Διεθνές Δίκαιο
Αλέξης Αλβανός

Ο **Αλέξανδρος Αλβανός** (Βόλος 9 Απριλίου 1980) είναι Έλληνας πρώην διεθνής αθλητής της χειροσφαίρισης. Υπήρξε ένας εκ των σπουδαιότερων αθλητών στην ιστορία του αθλήματος στην Ελλάδα.

Αγωνίζόταν στη θέση του δεξιού ίντερ. Ξεκίνησε το χάντμπολ το 1990 στη ΧΑΝ Θεσσαλονίκης.Από το 1999 έως το 2004 αγωνίστηκε στον Πανελλήνιο κατακτώντας 3 Πρωταθλήματα και 3 Κύπελλα Ελλάδος. Το 2004 μεταγράφηκε στη Γερμανική *[https://www.hsg-wetzlar.de/ Βέτσλαρ]*.Το καλοκαίρι του 2006 μεταπήδησε στην ιστορική *[https://www.vfl-gummersbach.de/ Γκούμερσμπαχ]*, με την οπoία αγωνίστηκε για 3 χρόνια κατακτώντας το EHF Cup το 2009, ενώ το 2007 έφτασε μέχρι τους 8 του Champions League.Συνέχισε να αγωνίζεται στο πρωτάθλημα της Bundesliga μέχρι το 2012, φορώντας δαδοχικά τις φανέλες των Ράιν-Νέκαρ Λόβεν, Λούμπεκε και Μπάλινγκεν.

Στις 22/07/2012 πήρε την απόφαση να επαναπατριστεί γα λογαριασμό της ΑΕΚ, στην οποία αγωνίστηκε τα επόμενα 2 χρόνια κατακτώντας 1 πρωτάθλημα και 2 Κύπελλα Ελλάδος. Το καλοκαίρι του 2014 πήρε μεταγραφή στον ΠΑΟΚ. Αγωνιζόμενος εκεί για 2 σεζόν, κατέκτησε το νταμπλ τη σεζόν 2014-15, πριν πάρει μεταγραφή στον Ι.Ε.Κ Ξυνη Δικέα με τη φανέλα του οποίου πανηγύρισε το πρωτάθλημα το 2017.Η επόμενη χρονία τον βρήκε να είναι μέλος της νεοσύστατης ομάδας του Ολυμπιακού/Ομίλου ΞΥΝΗ, με την οποία κατέκτησε ένα ακόμα νταμπλ .Τη σεζόν 2018/19 επέστρεψε στην ΑΕΚ, με τα χρώματα της οποίας έκλεισε τη σπουδαία καριέρα του. 

## Προπονητική Καριέρα
ΑΕΚ: Ο Αλέξης Αλβανός ξεκίνησε την προετοιμασία με την ομάδα της ΑΕΚ αρχές του Αυγούστου για την σεζόν 2022-2023. Στην πρεμιέρα του πρωταθλήματος κόντρα στα ΙΕΚ Ξινή (ΑΚΑ Ολυμπιακός) η ομάδα του επικράτησε κόντρα στους πρωταθλητές της σεζόν 2021-2022 με μια άνετη νίκη 25-22.

Ε.Σ.Ν. ΒΡΙΛΗΣΣΙΩΝ: Από το 2023 έχει αναλάβει ως τεχνικός υπεύθυνος Ανάπτυξης της ομάδας Handball Βριλησσίων, σημειώνοντας σημαντικές διακρίσεις με τα τμήματα Παίδων και Παμπαίδων του Συλλόγου.

## Εθνική Ελλάδος
Υπήρξε βασικό στέλεχος της Εθνικής Ανδρών, πρωταγωνιστώντας στις μεγάλες της επιτυχίες των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004 και του Παγκοσμίου Πρωταθλήματος το 2005, όπου η Εθνική κατέκτησε ισάριθμες φορές την 6η θέση. Συνέχισε να αγώνιζεται με την Εθνική μέχρι το 2014, όταν κι ανακοίνωσε την απόσυρση του από τη "¨γαλανόλευκη".Αγωνίστηκε σε ολες τις ηλικιακές κατηγορίες των εθνικών ομάδων, κατακτώντας την 4η θέση στο Πανευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Νέων στην Εσθονία το 1997. 

## Τίτλοι και διακρίσεις
*7Πρωταθλήματα Ελλάδος (Πανελλήνιος **3** / ΑΕΚ **1** / ΠΑΟΚ **1 /** ΔΙΚΕ.ΑΣ. **1** /Ολυμπιακός /Όμιλος ΞΥΝΗ **1**) :2000, 2002, 2004, 2013, 2015, 2017, 2018
***7** Κύπελλα Ελλάδας (Πανελλήνιος **3** / ΑΕΚ **2** / ΠΑΟΚ **1 /** Ολυμπιακός/ Όμιλος ΞΥΝΗ **1**) : 2000, 2001, 2002, 2013, 2014, 2015
***1** Ευρωπαϊκό Κύπελλο Ομοσπονδίας με την Γκούμερσμπαχ : 2009

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
*Βιογραφικό του στη ιστοσελίδα του Συλλόγου Ελλήνων ολυμπιονικών
*Βιογραφικό του στο handball.org.gr

Κατηγορία:Έλληνες αθλητές της χειροσφαίρισης
Κατηγορία:Έλληνες προπονητές χειροσφαίρισης
Κατηγορία:Αθλητές της εθνικής Ελλάδος χειροσφαίρισης
Κατηγορία:Χειροσφαιριστές ΑΕΚ
Κατηγορία:Χειροσφαιριστές Πανελληνίου
Κατηγορία:Προπονητές χειροσφαίρισης ΑΕΚ
Ανδρέας Καραβέλας

Ο **Ανδρέας Καραβέλας**  (Πάτρα ?) είναι Έλληνας πρώην διεθνής αθλητής της χειροσφαίρισης και νυν προπονητής.

Από τους σκαπανείς της χειροσφαίρισης στη Πάτρα ξεκίνησε τον αθλητισμό με τη καλαθοσφαίριση στον Απόλλων Πατρών και στον Σπόρτιγκ ενώ έπαιξε ποδόσφαιρο καισ την Παναχαϊκή. Στον Σπόρτιγκ τον κέρδισε το χάντμπολ ένα νέο άθλημα τότε και από τους πρώτους αθλητές του τμήματος. Με τον Σπόρτιγκ αγωνίστηκε στη Α΄εθνική και στη συνέχεια μεταγράφηκε στα Βριλλήσια. 

Τελειώνοντας την καριέρα του έγινε προπονητής στην Ε.Σ.Ν. Βριλησσίων και ακολούθως στον Ολυμπιακό Πατρών, Πήγασο Αιγίου, και σήμερα στη Ορμή Πατρών. Επίσης ήταν προπονητής στο κλιμάκιο Πελοποννήσου. 

Είχε αγωνιστή με την εθνική Ελλάδος αντρών. 

## Πηγές
* Πελοπόννησος, φύλο 3 Μαρτίου 2008, στήλη "Τότε Τώρα" του Νίκου Μπογονικολού, σελίδα 29/11

Κατηγορία:Έλληνες αθλητές της χειροσφαίρισης
Κατηγορία:Έλληνες προπονητές χειροσφαίρισης
Κατηγορία:Αθλητές της εθνικής Ελλάδος χειροσφαίρισης
Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Απόλλωνα Πατρών
Κατηγορία:Α.Σ. Ορμή Πάτρας
Κατηγορία:Α.Π.Σ. Ολυμπιακός Πατρών
Μάχη του Γκεμόιερτχοφ

Η **Μάχη του Γκεμόιερτχοφ** ήταν μια από τις μάχες του Μεγάλου Βορείου Πολέμου. Έλαβε χώρα στις 26 Ιουλίου 1705, όταν σουηδικές δυνάμεις υπό τον Άνταμ Λούντβιχ Λεβενχάουπτ επιτέθηκαν εναντίον ενός ρωσικού εκστρατευτικού σώματος που διοικούσε ο Μπαρίς Σερεμέτιεφ. Έληξε με νίκη των πρώτων.

## Σύντομο ιστορικό
Η συγκέντρωση του κύριου όγκου των Σουηδών στο δυτικό μέτωπο κατά την πρώτη φάση του πολέμου, επέτρεψε στον Ρώσο τσάρο Πέτρο να καταλάβει σχεδόν ανενόχλητος την Ίνγκρια (1703-4). Κατόπιν έστρεψε το ενδιαφέρον του στην Κουρλάνδη, ένα ημιαυτόνομο δουκάτο στις ακτές της Βαλτικής που αποτελούσε τμήμα της Πολωνο-Λιθουανικής Κοινοπολιτείας (σήμερα ανήκει στη Λετονία). Για το λόγο αυτό το καλοκαίρι του 1705 απέστειλε ένα εκστρατευτικό σώμα με επικεφαλής το Μπαρίς Σερεμέτιεφ, ενώ προς αναχαίτισή του έσπευσαν οι σουηδικές δυνάμεις που έδρευαν στη Ρίγα, η οποία βρίσκεται λίγο βορειότερα της Κουρλάνδης.

Στις 26 Ιουλίου οι Σουηδοί, εξουθενωμένοι μετά από γρήγορη πορεία, είχαν ξεκινήσει να στήνουν τις σκηνές τους στο Γκεμόιερτχοφ και να προετοιμάζουν το συσσίτιο, όταν έφθασαν ειδήσεις ότι ο στρατός του Σερεμέτιεφ βρισκόταν κοντά τους. Ο Λεβενχάουπτ το είδε ως ευκαιρία να αιφνιδιάσει τους Ρώσους, ανέπτυξε αμέσως τη δύναμή του σε σχηματισμό μάχης και εφόρμησε εναντίον τους.

Παρόλο που υπέστη σοβαρές απώλειες στη δεξιά της πλευρά, η σουηδική επίθεση συνεχίσθηκε. Από τα αριστερά το ιππικό επιτέθηκε με σφοδρότητα και διέσπασε τις ρωσικές γραμμές, ενώ στο κέντρο το πεζικό προκάλεσε την αποδιοργάνωση τους. Η μάχη έληξε με μια άτακτη συμπλοκή σώμα με σώμα, η οποία τελικά κερδήθηκε από τους Σουηδούς. Το ρωσικό ιππικό εξαναγκάσθηκε σε υποχώρηση, ενώ το πεζικό τους καταστράφηκε από μια συνδυασμένη επίθεση πυροβόλων των Σουηδών.

Παρ' όλα αυτά, η νίκη τους αποδείχθηκε μόνο συμβολική. Τον Αύγουστο του ιδίου έτους ο Μέγας Πέτρος κατέλαβε την Κουρλάνδη.

Γκεμοιερτχοφ
Νίκος Γραμματικός (χειροσφαιριστής)

Ο **Νίκος Γραμματικός** (Πειραιάς, 13 Οκτωβρίου 1969) είναι Έλληνας πρώην διεθνής αθλητής της χειροσφαίρισης.

Ήταν από του κορυφαίους Έλληνες αθλητές του χάντμπολ .Ξεκίνησε την καριέρα του από τον *Κυχρέα Σαλαμίνας*, και αργότερα έπαιξε στις Ιωνικό ΝΦ(***Πρωταθλήματα '92,'93/Κύπελλο '93***), Ε.Σ.Ν. Βριλησσίων*(*'Νταμπλ 1996**),'' ''Κολέγιο Αθηνών'', [[ΑΣΕ Δούκας]](***Πρωτάθλημα 2001***), [[Πανελλήνιος Γ.Σ.|Πανελλήνιο]](***Πρωτάθλημα 2004***) και στις Γερμανικές ''Φρέντεμπεκ'' και ''Ντίσελντορφ'', και στην Ελβετική ''Βίντερτουρ''. 

Υπήρξε διεθνής με την εθνική αντρών και αρχηγός της έως το 2006. Με την εθνική κατέλαβε την 6η θέση στους [[Θερινοί Ολυμπιακοί Αγώνες 2004|Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας]] το 2004, και την 6η θέση στο παγκόσμιο πρωτάθλημα του 2005.

Σταματώντας το χάντμπολ έγινε προπονητής περνώντας από τον πάγκο του [[Αθηναϊκός Α.Σ.|Αθηναϊκού]], [[Πανελλήνιος Γυμναστικός Σύλλογος|Πανελληνίου]],[[Ε.Σ.Ν. Βριλησσίων|Ε.Σ.Ν. Βριλήσσια]](***Κύπελλο 2011***), [[Α.Ο. Ποσειδών Λουτρακίου|Ποσειδώνα Λουτρακίου]] και [[Α.Ε.Κ. (χειροσφαίριση)|ΑΕΚ]].

== Τίτλοι ==
Ως αθλητής:
***5** Πρωταθλήματα Ελλάδος : 1992, 1993, 1996, 2001, 2004.
***2** Κύπελλα Ελλάδος : 1993, 1996.
Ως προπονητής:
* Βριλήσσια
****1''' Κύπελλο Ελλάδας : 2011
* ΑΕΚ  
**Τσαλεντζ Καπ Φιναλίστ 2018
**Handball Premier Φιναλίστ 2018, 19*
**Κύπελλο Ελλάδας 2019

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
*Βιογραφικό του Γραμματικού στη ιστοσελίδα του Συλλόγου Ελλήνων Ολυμπιονικών

## Αναφορές


Κατηγορία:Έλληνες αθλητές της χειροσφαίρισης
Κατηγορία:Έλληνες προπονητές χειροσφαίρισης
Κατηγορία:Αθλητές της εθνικής Ελλάδος χειροσφαίρισης
Κατηγορία:Χειροσφαιριστές Πανελληνίου
Κατηγορία:Προπονητές χειροσφαίρισης ΑΕΚ
Γάτα (αποσαφήνιση)

Η γάτα είναι θηλαστικό ζώο. Εκτός τούυου με τον όρο γάτα αναφέρονται και:

*Γάτα (ακρωτήρι)
*Γάτα (εφημερίδα)
Διοικητική Διαίρεση της Αυτοκρατορικής Ρώμης

Ο πρώτος Αυτοκράτορας της Αρχαίας Ρώμης, ο Οκταβιανός Αύγουστος, διαίρεσε την πόλη σε 14 διοικητικές περιοχές το 7 π.Χ. Αρχικά καθεμία από αυτές ήταν γνωστή με το λατινικό αριθμό της. Αργότερα, και καθώς οι διάδοχοί του προσέθεταν όλο και περισσότερα εντυπωσιακά κτίσματα, οι περιοχές απέκτησαν και ονόματα.

## Πηγές
Το λήμμα αντλεί πληροφορίες από την αγγλική, γαλλική και ιταλική βικιπαίδεια. Συμπληρωματικές πληροφορίες από το βιβλίο: «Ρώμη», από τη σειρά Οδηγοί του Κόσμου, εκδ. Καθημερινή, Dorling Kindersley ISBN 960-7945-09-3

Κατηγορία:Τοπογραφία της αρχαίας Ρώμης
Κατηγορία:Διοικητική διαίρεση της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας
Ράντεγκαστ

[thumb|right|200px|Άγαλμα του Ράντεγκαστ στο [Ράντχοστ]]

Στη σλαβική μυθολογία, ο **Ράντεγκαστ** (**Ράντιγκοστ**, **Ρίντεγκοστ**, **Ρέντιγκαστ** ή **Ράντχοστ**) είναι ο θεός του πολέμου, του ήλιου, της φιλοξενίας και της γονιμότητας. Ωστόσο, υπάρχουν αμφιβολίες για το αν υπήρξε όντως τέτοια θεότητα που λατρευόταν από τους Σλάβους: το όνομα απαντάται σε αρκετές αξιόπιστες ιστορικές πηγές, αλλά είναι ασαφές αν αναφέρεται σε κάποια θεότητα ή σε κάποιο σλαβικό οικισμό. 

Στις αρχές του 11ου αιώνα, αναφέρεται σε γερμανικά χρονικά ότι στην *πόλη* Ράντεγκαστ λατρεύονταν πολλοί θεοί, ο σημαντικότερος από τους οποίους ήταν ο Σβάροζιτς, ενώ κατά τα τέλη του αιώνα σε άλλες πηγές αναφέρεται ότι στην ίδια περιοχή λατρευόταν και ένας θεός ονόματι Ράντεγκαστ, προς τιμήν του οποίου έγινε ανθρωποθυσία κατά τη διάρκεια εχθροπραξιών. Οι διαφορές αυτές μπορεί να οφείλονται σε σύγχυση μεταξύ των χρονικογράφων, σε εξέλιξη της λατρείας των Σλάβων και αλλαγή των τοπικών θεοτήτων τους ή ακόμα και στο γεγονός ότι οι ονομασίες Ράντεγκαστ και Σβάροζιτς μπορεί να αναφέρονταν στην ίδια θεότητα. 

## Επιρροές
* Ράντεγκαστ ονομάζεται μια τσέχικη μπύρα, όπως και μια μικρή πόλη της Γερμανίας.
* Η σλαβική αυτή θεότητα ενέπνευσε τον χαρακτήρα Ράνταγκαστ, ένας από τους 5 Ιστάρι στη Μέση Γη, στον φανταστικό κόσμο του Άρχοντα των Δαχτυλιδιών του Τόλκιν. 

Κατηγορία:Θεότητες του πολέμου
Κατηγορία:Σλαβική μυθολογία
Κατηγορία:Σλαβικός παγανισμός
Αντικειμενικός σκοπός

**Αντικειμενικός σκοπός** ή συντομότερα **ΑΝΣΚ** στη στρατιωτική ορολογία, είναι το πραγματικό επιδιωκόμενο αποτέλεσμα μιας στρατιωτικής επιχείρησης οποιουδήποτε μεγέθους. Διακρίνεται σχετικά σε στρατηγικό, επιχειρησιακό και τακτικό σκοπό, ανάλογα με τη σημασία που θα έχει η δυνατότητα εκπλήρωσής του. 

Πολλές φορές, ιδιαίτερα στη σύγχρονη εποχή με τη μεγάλη ανάπτυξη των τακτικών και του εξοπλισμού, ο στρατηγικός ΑΝΣΚ μιας ευρείας ενέργειας προϋποθέτει την εκπλήρωση πολλών επιμέρους επιχειρησιακών ΑΝΣΚ, και οι τελευταίοι με τη σειρά τους την εκπλήρωση πολλών κλιμακωτών τακτικών ΑΝΣΚ.

Χρησιμοποιώντας ως παράδειγμα τη συμμαχική Απόβαση της Νορμανδίας:

* Στρατηγικός ΑΝΣΚ ήταν η κατάληψη των νορμανδικών ακτών, ώστε να μπορούν οι Σύμμαχοι να μεταφέρουν άνδρες και οχήματα από τη Μεγάλη Βρετανία στην ηπειρωτική Ευρώπη, τα οποία θα συγκρούονταν με τη Βέρμαχτ.

* Ο στρατηγικός ΑΝΣΚ προϋπέθετε τουλάχιστον έξι επιμέρους επιχειρησιακούς ΑΝΣΚ: την παραπλάνηση των γερμανών για την ημέρα και ώρα της απόβασης, καθώς και την κατάκτηση των πέντε οχυρωμένων παραλιών της περιοχής.

* Κάθε επιχειρησιακός ΑΝΣΚ της επιχείρησης εκείνης προϋπέθετε πολλούς επιμέρους τακτικούς ΑΝΣΚ, όπως: αποδυνάμωση της αμυντικής ισχύος της καθεμιάς γερμανικής θέσης με ταυτόχρονο αεροπορικό βομβαρδισμό πριν την απόβαση, προηγούμενη διάνοιξη διαδρόμων από ναρκαλιευτικά για την ασφαλή περαίωση των πεζοναυτών από την Αγγλία στην αντίστοιχη παραλία, παράλληλο βομβαρδισμό από αέρα και θάλασσα προς κάλυψη των αποβατικών δυνάμεων, και τελική κατάληψη του οχυρωμάτων της παραλίας υπό συνεχές «πυρ και κίνηση» και μάχη σχεδόν σώμα με σώμα.

Ο σαφής προσδιορισμός και ανάλυση του αντικειμενικού σκοπού αποτελεί τη βασική προετοιμασία μιας πολεμικής ενέργειας, είτε πρόκειται για ολόκληρη εκστρατεία είτε για απλή εμπλοκή μιας μικρής ομάδας με τον εχθρό. Καθορίζει τα πάντα, από το είδος και το μέγεθος του έμψυχου δυναμικού που θα χρησιμοποιηθεί, τα μέσα και ο εξοπλισμός που θα του διατεθούν, μέχρι τον τρόπο κίνησης στο πεδίο της μάχης και την υποστήριξη που θα λάβει από φίλιες δυνάμεις. Ιδιαίτερα στις επιχειρήσεις μεγάλης κλίμακας, όπου συχνά συμμετέχουν ανομοιογενείς ή και άγνωστες μεταξύ τους μονάδες (π.χ. η απόβαση, όπου συμμετέχουν ταυτόχρονα και οι τρεις κλάδοι των ενόπλων δυνάμεων), ο προσδιορισμός του ΑΝΣΚ είναι ο βασικός όρος για τον επιτυχημένο συντονισμό τους.

## Πηγές
*Σχολή Αποβατικών Επιχειρήσεων, (περιοδική) του Π.Ν. (σημειώσεις)
*Σχολή Ναυτικού Πολέμου, (σημειώσεις)
*"Στρατιωτική Τακτική" Εγχειρίδιο ΓΕΣ (1980)

Κατηγορία:Στρατιωτική τακτική
Κατηγορία:Ορολογία
Εποπτικά μέσα

Με τον όρο **εποπτικό μέσο διδασκαλίας**, αναφέρεται οτιδήποτε μπορεί να χρησιμοποιηθεί κατά τη διάρκεια μιας διαδικασίας διδασκαλίας-μάθησης με σκοπό να αυξήσει ή να αλλάξει τα αισθητηριακά κανάλια που αυτή χρησιμοποιεί, θεωρώντας ότι κάτι τέτοιο βελτιώνει το μαθησιακό αποτέλεσμα.

Παραδείγματα εποπτικών μέσων είναι εικόνες, ταινίες, διαδραστικά περιβάλλοντα, μοντέλα, ηχογραφημένες ομιλίες και φυσικά αντικείμενα.

Οι υπερασπιστές της άποψης ότι "εποπτικά μέσα διδασκαλίας βελτιώνουν το μαθησιακό αποτέλεσμα" είναι πολλοί. Και επεκτείνονται από τους απλούς μετέχοντες στη σχολική  τάξη ("αμα δεν τους δείξεις κάτι, δεν πρόκειται να το θυμούνται") έως τους εκπροσώπους της διδακτικής της εκάστοτε επιστήμης.

## Πηγές

* G.G.Weaver-E.W.Bollinger, *Εποπτικά Μέσα Διδασκαλίας*, Εκδόσεις Μ. ΠΕΧΛΙΒΑΝΙΔΗΣ & ΣΙΑ  Α.Ε.

Κατηγορία:Παιδαγωγική
Παντελής Πασχαλίδης

Ο **Παντελής Πασχαλίδης** ήταν Έλληνας σκηνοθέτης, σεναριογράφος και συγγραφέας.

## Βιογραφικό
Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1953. Σπούδασε Οικονομικά στον Πειραιά και το Λονδίνο, και σκηνοθεσία στην Αθήνα.

Εργάστηκε ως βοηθός σκηνοθέτη και διευθυντής παραγωγής στον κινηματογράφο και στην τηλεόραση, και σε δύσκολους καιρούς ως καθηγητής Αγγλικών, αλλά και ως κασκαντέρ (*The first Olympics in Athens*, «Αληθινές ιστορίες»).

Έγραψε δύο τηλεοπτικές σειρές (*Το συνεργείο*, σκηνοθεσία Τάκης Παπαγιαννίδης. *Σερσέ λα φαμ*, σκηνοθεσία Νίκος Ζερβός) και σενάρια για τηλεταινίες (*Η τελευταία διαδρομή*, *Το ψυγείο*, *Εφιαλτική διαδρομή*). 
Συνεργάστηκε ως διαλογίστας στο σενάριο της ταινίας μεγάλου μήκους *6 με ΕΞΙ* του Γιάννη Πετρόπουλου και στο σενάριο της ταινίας *Το κύκνειο άσμα* του Νίκου Σπανού (22ο Φεστιβάλ Ταινιών Μικρού Μήκους Δράμας, 1999 / Πληροφοριακό Τμήμα). 
Σκηνοθέτησε ταινίες μικρού μήκους (*Τα κράνη της ιστορίας*, *Το μπλουτζήν της ορθοδοξίας*, *Ο χούλιγκαν*, *Κασκαντέρ-αγωνίες θανάτου* - Φεστιβάλ Δράμας 1991 / Διαγωνιστικό Τμήμα ).

Την περίοδο 1992-1996 διετέλεσε μέλος του διοικητικού συμβουλίου της `Ενωσης Σεναριογράφων Ελλάδος, και ήταν μέλος της Εταιρείας Ελλήνων Σκηνοθετών.

Διηγήματά του δημοσιεύθηκαν στη στήλη «Το σύγχρονο ελληνικό διήγημα», της εφημερίδας *[[Τα Νέα]]*, και στο περιοδικό *[[ΤΟΜΕΣ]]*, του ποιητή Δημήτρη Δούκαρη. Το 1989 κυκλοφορεί συλλογή διηγημάτων του με τίτλο *Η Σεξουαλική Ζωή Ενός Ποντικού Στην Κόλαση* από τις εκδόσεις «Αιγόκερως».

Το 1999 παίζονται δύο μονόπρακτά του στη σπονδυλωτή παράσταση *«Πέντε Λεπτά Διάσημος»* από το «Θέατρο των Καιρών». Την ίδια χρονιά κυκλοφορεί το μυθιστόρημά του *Μπαλαντέρ*.

Από το 1984 εργάστηκε στη Διεύθυνση Προγράμματος της ΕΤ1.

Πέθανε στις 6 Νοεμβρίου 2001.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Έλληνες θεατρικοί συγγραφείς
Κατηγορία:Έλληνες σκηνοθέτες
Κατηγορία:Έλληνες λογοτέχνες
Κατηγορία:Νεοέλληνες λογοτέχνες
Κατηγορία:Έλληνες σεναριογράφοι
Ολίγυρτος

Ο **Ολίγυρτος** είναι βουνό της Πελοποννήσου με υψόμετρο 1.935 μέτρα και βρίσκεται στο σημείο που ενώνονται οι νομοί Αργολίδας, Κορινθίας και Αρκαδίας. Βόρεια ενώνεται με την Κυλλήνη (Ζήρεια), ανατολικά με το Μαίναλο και νότια με το Τραχύ. Είναι τμήμα της ευρύτερης οροσειράς που ενώνει τον Κορινθιακό με τον Αργολικό κόλπο και περιλαμβάνει τα βουνά Κυλλήνη, Λύρκειο, Αρτεμίσιο, Τραχύ κ.ά. Πρόκειται για πυκνά δασωμένο βουνό, κυρίως με έλατα (86.000 στρ.), με μικρή περίμετρο αλλά με πανοραμική θέα προς τις κοιλάδες του Φενεού και της Στυμφαλίας. 

Ο Ολίγυρτος ονομάζεται επίσης και **Σκίπιζα** επειδή έτσι ονομάζεται η υψηλότερή του κορυφή.

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* Πεζοπορία στον Ολίγυρτο από τον ιστότοπο http://www.topoguide.gr/

## Παραπομπές


Κατηγορία:Βουνά της Αργολίδας
Κατηγορία:Βουνά της Αρκαδίας
Κατηγορία:Βουνά της Κορινθίας
Κατηγορία:Γεωγραφικοί σχηματισμοί της Αρκαδίας
Κατηγορία:Γεωγραφικοί σχηματισμοί της Αργολίδας
Κατηγορία:Γεωγραφικοί σχηματισμοί της Κορινθίας
Τραχύ όρος

Το **Τραχύ** είναι βουνό της Πελοποννήσου που βρίσκεται στα σύνορα των Αργολίδας και Αρκαδίας. Βόρεια ενώνεται με τον Ολίγυρτο, δυτικά καταλήγει στο οροπέδιο του Λεβιδίου και νότια ενώνεται με το Λύρκειο. Είναι τμήμα της ευρύτερης οροσειράς που ενώνει τον Κορινθιακό με τον Αργολικό κόλπο και περιλαμβάνει τα βουνά Κυλλήνη, Ολίγυρτο, Αρτεμίσιο, Λύρκειο, Κτενιά κ.α.

Η υψηλότερη κορυφή του ονομάζεται Καρούμπαλο και έχει υψόμετρο 1.808 μέτρα.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Βουνά της Αργολίδας
Κατηγορία:Βουνά της Αρκαδίας
Μάρθα Τσέις

Η **Μάρθα Κόουλς Τσέις** (*Martha Cowles Chase*, 30 Νοεμβρίου 1927 - 8 Αυγούστου 2003), γνωστή και σαν Μάρθα Κ. Επστάιν (*Martha C. Epstein*), ήταν Αμερικανίδα γενετίστρια κυρίως γνωστή για τη συμμετοχή της στην ομάδα που το 1952 απέδειξε μέσω πειραμάτων ότι το DNA και όχι πρωτεΐνη είναι το γενετικό υλικό.  

## Βιογραφικό
Γεννήθηκε το 1927 στο Κλίβελαντ Χάιτς του Οχάιο.  Το 1950 έλαβε Μπάτσελορ από το Κολέγιο του Γούστερ και το 1964 διδακτορικό από το Πανεπιστήμιο της Νότιας Καλιφόρνια.  

Το 1952 σαν νεαρή εργαστηριακή βοηθός του Αμερικανού ειδικού στους φάγους Άλφρεντ Χέρσεϊ στο Εργαστήριο του Κολντ Σπρινγκ Χάρμπορ, της Νέας Υόρκης, έλαβε μέρος σε ένα από τα σημαντικότερα πειράματα του 20ου αιώνα στη βιολογία. Επινοημένο από τον Χέρσεϊ, το πείραμα των Χέρσεϊ και Τσέις, όπως είναι γνωστό, απέδειξε τις γενετικές ιδιότητες του DNA επί των πρωτεϊνών. Ιχνιθετόντας τους βακτηριοφάγους με ραδιενεργά ισότοπα, οι δύο επιστήμονες κατόρθωσαν να εντοπίσουν τις πρωτείνες και το DNA και να επιβεβαιώσουν ότι το δεύτερο είναι το μόριο της κληρονομικότητας.

Ο Χέρσεϊ και η Τσέις δημοσίευσαν τα αποτελέσματα των πειραμάτων τους το 1952. Το πείραμα τους ενέπνευσε τον Αμερικανό ερευνητή Τζέιμς Γουάτσον, ο οποίος μαζί με το Βρετανό Φράνσις Κρικ κατανόησε τη δομή του DNA στο εργαστήριο Κάβεντις του Πανεπιστημίου του Κέιμπριτζ το επόμενο έτος.

Ο Χέρσεϊ μοιράστηκε το Βραβείο Νόμπελ Ιατρικής με τους Σαλβαδόρ Λούρια και Μαξ Ντελμπρούκ το 1969. Η Τσέις, ωστόσο, δεν έλαβε ποτέ ανάλογη διάκριση για τη συμβολή της. Συνέχισε να εργάζεται σαν βοηθός εργαστηρίου, αρχικά στο Εθνικό Εργαστήριο του Όακ Ριτζ στο Τενεσί και στη συνέχεια στο Πανεπιστήμιο του Ρότσεστερ έως ότου μετακόμισε στο Λος Άντζελες στα τέλη της δεκαετίας του 1950. Εκεί παντρεύτηκε το βιολόγο Ρίτσαρντ Έπστάιν. Μια σειρά προσωπικών ατυχιών τη δεκαετία του 1960 έθεσε τέλος στην επιστημονική της σταδιοδρομία. Για δεκαετίες υπέφερε από μια μορφή άνοιας που της στέρησε τη βραχυπρόθεσμη μνήμη της. Πέθανε στις 8 Αυγούστου 2003 από πνευμονία.

## Δείτε επίσης
*Πείραμα των Χέρσεϊ και Τσέις

## Πηγές
*Χέρσεϊ, Α. Ντ. και Τσέις, Μ. (1952) *[https://web.archive.org/web/20080724092744/http://www.jgp.org/cgi/content/abstract/36/1/39 Ανεξάρτητες λειτουργίες της ιικής πρωτεΐνης και του νουκλεϊκού οξέος στην ανάπτυξη των βακτηριοφάγων (Independent functions of viral protein and nucleic acid in growth of bacteriophage)]*. J Gen Physiol. 36:39-56.

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* Λάινους Πόλινγκ και η κούρσα για το DNA: Μάρθα Τσέις
* Γονιδική βιολογία: Νεκρολογία

Κατηγορία:Αμερικανίδες επιστήμονες
Κατηγορία:Αμερικανοί γενετιστές
Πείραμα των Χέρσεϊ και Τσέις

thumb|Διαγραμματική απεικόνιση του πειράματος
Τα **πειράματα των Χέρσεϊ και Τσέις ** ήταν μία σειρά πειραμάτων που διεξήχθησαν το 1952 από τον Άλφρεντ Χέρσεϊ και τη Μάρθα Τσέις. Τα πειράματα αυτά απέδειξαν ότι το DNA ήταν το γενετικό υλικό, κάτι που είχε διαπιστωθεί για πρώτη φορά το 1944 με το πείραμα των Άβερι, ΜακΛόιντ και ΜακΚάρτι. Αν και οι βιολόγοι γνώριζαν την ύπαρξη του DNA ήδη από το 1869, μέχρι τότε οι περισσότεροι πίστευαν ότι οι πρωτεΐνες έφεραν τις πληροφορίες για την κληρονομικότητα.

Ο Χέρσεϊ και η Τσέις χρησιμοποίησαν στα πειράματά τους το φάγο T2, έναν ιό του οποίου η δομή είχε πρόσφατα μελετηθεί με το ηλεκτρονικό μικροσκόπιο. Ο φάγος αυτός αποτελείται μόνο από ένα πρωτεϊνικό περίβλημα στο οποίο περιέχεται το γενετικό υλικό του. Προσκολλάται στη μεμβράνη των βακτηρίων και αδειάζει μέσα σε αυτά το γενετικό υλικό του, με αποτέλεσμα ο γενετικός μηχανισμός των βακτηρίων να παράγει περισσότερους ιούς, ενώ το κενό περίβλημα του φάγου παραμένει προσκολλημένο στο βακτήριο.
thumb|Αναπαράσταση της δομής των φάγων T2 

Σε ένα πρώτο πείραμα, ιχνηθέτησαν τους φάγους με το ραδιενεργό φωσφόρο-32, ο οποίος ενσωματώνεται στο DNA αλλά σε κανένα από τα 20 αμινοξέα, από τα οποία συντίθενται οι πρωτεΐνες. Μόλυναν στη συνέχεια με τους φάγους βακτήρια του τύπου Εσερίχια Κόλι και στη συνέχεια αφαίρεσαν και διαχώρισαν τα πρωτεϊνικά περιβλήματα των ιών από τα μολυσμένα κύτταρα χρησιμοποιώντας ένα μπλέντερ και μία συσκευή φυγοκέντρησης. Ανακάλυψαν ότι ο ραδιενεργός ιχνηθέτης ήταν ορατός μόνο στα βακτηριακά κύτταρα και όχι στα πρωτεϊνικά περιβλήματα, συμπεραίνοντας έτσι ότι ο φωσφόρος, άρα και το DNA εισήλθε στο βακτηριακό κύτταρο.

Σε ένα δεύτερο πείραμα, ιχνηθέτησαν τους φάγους με το ραδιενεργό Θείο-35, το οποίο ενσωματώνεται στα αμινοξέα κυστεΐνη και μεθειονίνη, αλλά όχι και στο DNA. Μετά το διαχωρισμό, ο ραδιενεργός ιχνηθέτης βρέθηκε στα πρωτεϊνικά περιβλήματα, όχι όμως και στα μολυσμένα βακτήρια. Διαπιστώθηκε έτσι ότι οι πρωτεΐνες δεν εισάγονται στο βακτηριακό κύτταρο.

Με αυτόν τον τρόπο αποδείχθηκε ότι το γενετικό υλικό που προσβάλλει τα βακτήρια είναι το DNA.

Ο Χέρσεϊ μοιράστηκε το Βραβείο Νόμπελ Ιατρικής το 1969, για τις «ανακαλύψεις του σχετικά με τη γενετική δομή των ιών».

## Πηγές
* Χέρσεϊ, Α. Ντ. και Τσέις, Μ. (1952) *[https://web.archive.org/web/20080724092744/http://www.jgp.org/cgi/content/abstract/36/1/39 Ανεξάρτητες λειτουργίες της ιικής πρωτεΐνης και του νουκλεϊκού οξέος στην ανάπτυξη των βακτηριοφάγων (Independent functions of viral protein and nucleic acid in growth of bacteriophage)]*. J Gen Physiol. 36:39-56.

## Δείτε επίσης
* Άλφρεντ Χέρσεϊ
* Μάρθα Τσέις
* Πείραμα των Άβερι, ΜακΛόιντ και ΜακΚάρτι

Χερσει Τσεις
Κατηγορία:Επιστημονικά πειράματα