Περιφερειακή Ενότητα Ηλείας

Ο **Νομός Ηλείας** ήταν ένας από τους 51 νομούς της Ελλάδας, ενώ από το 2011 αποτελεί την **Περιφερειακή Ενότητα Ηλείας**, μία από τις 74 περιφερειακές ενότητες της Ελλάδας και υπάγεται διοικητικά στην Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας.

Βρίσκεται γεωγραφικά στην Πελοπόννησο, και σύμφωνα με την εθνική απογραφή του 2011 έχει πληθυσμό 149.895 κατοίκων. Πρωτεύουσα της περιφερειακής ενότητας είναι ο Πύργος (οικισμός: 24.359 κάτοικοι, δημοτική κοινότητα: 25.180 κάτοικοι, δημοτική ενότητα (πρώην δήμος): 35.572 κάτοικοι).

Η Περιφερειακή ενότητα έχει έκταση 2,619 τ.χλμ και βρίσκεται στα βορειοδυτικά της Πελοποννήσου. Παλαιότερη διοικητική διαίρεση του νομού αποτελούσαν οι επαρχίες Ηλείας και Ολυμπίας.

Ιστορικά ο νομός Ηλείας περιλαμβάνει την επικράτεια των αρχαίων πόλεων-κρατών της Πίσσας, Τριφυλίας, Ακρώρειας και Ήλιδος. Το έδαφος της περιφερειακής ενότητας είναι πεδινό και κατά 80% ημιορεινό, με λίγα όρη στα ανατολικά και νότια, όπως η Φολόη, που αποτελεί προέκταση του Ερύμανθου του οποίου ένα μέρος του κυρίου όγκου του εκτείνεται εντός της περιφερειακής ενότητας, το όρος Λαπίθας και η Μίνθη.

Κυριότεροι ποταμοί είναι ο Αλφειός και ο Πηνειός που στις ακτογραμμές έχουν δημιουργήσει λιμνοθάλασσες και σημαντικούς υδροβιότοπους, όπως η Στροφιλιά και του Καΐάφα.

## Διοικητική διαίρεση
Ο νομός Ηλείας, από το 2011 και με την εφαρμογή του Προγράμματος «Καλλικράτης», αποτελεί την **Περιφερειακή Ενότητα Ηλείας** (με έδρα τον Πύργο) της Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας. Με την συνένωση και συγχώνευση των δήμων από 22 σε 7 όπως προέβλεπε το Πρόγραμμα, οι νέοι δήμοι που προέκυψαν είναι οι:

* *Για την πλήρη διοικητική διαίρεση της Π.Ε. Ηλείας όπως ισχύει από το 2011 σύμφωνα με το [[Πρόγραμμα «Καλλικράτης»]], δείτε:* Διοικητική διαίρεση Π.Ε. Ηλείας.
* *Για πλήρη κατάλογο των πόλεων και οικισμών του νομού έως το 2010 και σύμφωνα με το [[Πρόγραμμα Καποδίστριας]], δείτε:* Διοικητική διαίρεση νομού Ηλείας.

## Πληθυσμός

Ο πληθυσμός της Ηλείας είχε πολύ μεγάλη αύξηση μεταξύ του 1856 και του 1940. Ύστερα σταθεροποιήθηκε μέχρι και το 1961 και μειώθηκε σημαντικά μέχρι το 1991. Ο πληθυσμός αυξήθηκε στις επόμενες δύο απογραφές αλλά έχει μειωθεί τις τελευταίες δύο δεκαετίες. Ο μεγαλύτερος πληθυσμός καταγράφτηκε το 1961 (188.861) και ο μικρότερος το 1856 (62.247). Η μεγαλύτερη πληθυσμιακή αύξηση σημειώθηκε το 1879 (23,5%) και η μικρότερη το 1961 (0,3%). Η μεγαλύτερη μείωση πληθυσμού καταγράφτηκε το 2011 (13,2%) και η μικρότερη το 1981 (2,9%).

**Διάγραμμα ιστορικής εξέλιξης πληθυσμού από το 1856**
ImageSize = width:900 height:300
PlotArea = left:50 right:20 top:25 bottom:30
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = late
Colors =
 id:linegrey2 value:gray(0.9)
 id:linegrey value:gray(0.7)
 id:cobar value:rgb(0.2,0.7,0.8)
 id:cobar2 value:rgb(0.6,0.9,0.6)
 id:cobar3 value:rgb(0.7,0.3,0.3)
DateFormat = yyyy
Period = from:0 till:200000
ScaleMajor = unit:year increment:20000 start:0 gridcolor:linegrey
ScaleMinor = unit:year increment:10000 start:0 gridcolor:linegrey2
PlotData =
  color:cobar width:19 align:left
  bar:1856 color:cobar3 from:0 till:62247
  bar:1861 from:0 till:69664
  bar:1870 from:0 till:76938
  bar:1879 from:0 till:95018
  bar:1889 from:0 till:112973
  bar:1896 from:0 till:127510
  bar:1907 from:0 till:143329
  bar:1920 from:0 till:149822
  bar:1928 from:0 till:174620
  bar:1940 from:0 till:186945
  bar:1951 from:0 till:188274
  bar:1961 color:cobar2 from:0 till:188861
  bar:1971 from:0 till:165056
  bar:1981 from:0 till:160305
  bar:1991 from:0 till:174287
  bar:2001 from:0 till:183521
  bar:2011 from:0 till:159300
  bar:2021 from:0 till:149350
PlotData=
  textcolor:black fontsize:S
  bar:1856 at: 62247 text: 62.247 shift:(-14,5)
  bar:1861 at: 69664 text: 69.664 shift:(-14,5)
  bar:1870 at: 76938 text: 76.938 shift:(-14,5)
  bar:1879 at: 95018 text: 95.018 shift:(-14,5)
  bar:1889 at: 112973 text: 112.973 shift:(-14,5)
  bar:1896 at: 127510 text: 127.510 shift:(-14,5)
  bar:1907 at: 143329 text: 143.329 shift:(-14,5)
  bar:1920 at: 149822 text: 149.822 shift:(-14,5)
  bar:1928 at: 174620 text: 174.620 shift:(-14,5)
  bar:1940 at: 186945 text: 186.945  shift:(-14,5)
  bar:1951 at: 188274 text: 188.274 shift:(-14,5)
  bar:1961 at: 188861 text: 188.861 shift:(-14,5)
  bar:1971 at: 165056 text: 165.056 shift:(-14,5)
  bar:1981 at: 160305 text: 160.305 shift:(-14,5)
  bar:1991 at: 174287 text: 174.287 shift:(-14,5)
  bar:2001 at: 183521 text: 183.521 shift:(-14,5)
  bar:2011 at: 159300 text: 159.300 shift:(-14,5)
  bar:2021 at: 149350 text: 149.350 shift:(-14,5)


## Οικισμοί

μικρογραφία|δεξιά|200px|Χάρτης του Ν. Ηλείας.
μικρογραφία|δεξιά|200px|Διοικητική διαίρεση Ν. Ηλείας μέχρι το 2010

Ο νομός Ηλείας έχει δύο πόλεις: τον Πύργο και την Αμαλιάδα. Επιπλέον σημαντικά πληθυσμιακά κέντρα αποτελούν η Γαστούνη, η Ανδραβίδα, το Βαρθολομιό, η Ζαχάρω, τα Κρέστενα, η Αρχαία Ολυμπία και η Ανδρίτσαινα.

## Αντιπεριφερειάρχες Π.Ε. Ηλείας
:Για τους πρωθύστερους νομάρχες, δείτε Κατάλογος νομαρχών Ηλείας.

Ως διάδοχοι των νομαρχών, μπορούν να θεωρηθούν οι Αντιπεριφερειάρχες.

## Δείτε επίσης
* Αρχαία Ηλεία

## Παραπομπές


## Πηγές
* Αποτελέσματα της Απογραφής Πληθυσμού-Κατοικιών 2011 που αφορούν στο Μόνιμο Πληθυσμό της Χώρας, *Εφημερίδα της Κυβερνήσεως της Ελληνικής Δημοκρατίας*, τχ. 2ο, φ. 3465 (28 Δεκεμβρίου 2012).
* Κωνσταντίνος Χρ. Νικολέντζος, *Μυκηναϊκή Ηλεία: Πολιτιστική και Πολιτική Εξέλιξη, Εθνολογικά Δεδομένα και Προβλήματα*, Διδακτορική Διατριβή, Τόμος Α΄, Πανεπιστήμιο Αθηνών-Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας, Αθήνα 2009.

## Γενική βιβλιογραφία
* Επιμελητήριο Ηλείας, *Ηλεία. Αγορά-Οικονομία, Ιστορία, Πολιτισμός (1821-1935)*, Πύργος 2016. ISBN 978-618-82413-0-5.

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* Τουριστικός οδηγός Ηλείας . Ανακτήθηκε: 08/09/2016.