Ντομινίκ Γουίλκινς

Ο **Ζακ Ντομινίκ Ουίλκινς** (, γενν. 12 Ιανουαρίου 1960) είναι Αμερικανός πρώην επαγγελματίας αθλητής καλοθοσφαίρισης. Θεωρείται θρύλος του NBA και ο σπουδαιότερος του αθλήματος που αγωνίστηκε στην Ευρώπη με τον Παναθηναϊκό. Ήταν για εννιά χρόνια NBA All-Star και θεωρείται ευρέως ως ένας από τους καλύτερους dunkers στην ιστορία του NBA, κερδίζοντας το ψευδώνυμο «ο άνθρωπος χαϊλάιτ». Στο ΝΒΑ αγωνίστηκε για 15 σεζόν. Το 2006 εισήχθη στην αίθουσα φήμης Naismith Memorial Basketball Hall of Fame.

## Σταδιοδρομία
Απεφοίτησε από το Πανεπιστήμιο της Τζόρτζια με 21,6 πόντους μέσο όρο, επιλέχθηκε στην 3η θέση του ντραφτ από τους Γιούτα Τζαζ το 1982 και αμέσως αποκτήθηκε από τους Ατλάντα Χοκς μετά από ανταλλαγή.

Με την ομάδα των Ατλάντα Χοκς υπήρξε ένας από τους πιο ικανούς σκόρερ της εποχής του καθώς από το 1982 έως το 1994 δεν σημείωσε ποτέ λιγότερους από 20 πόντους μ.ο. έχοντας ικανότητες και ευστοχία σε όλες τις δυνατές θέσεις συμπεριλαμβανομένων των τρίποντων. Τη σεζόν 1985-86 με 30,3 πόντους ανά παιχνίδι μέσο όρο αναδείχθηκε πρώτος σκόρερ του ΝΒΑ ενώ την επόμενη ήταν δεύτερος με μέσο όρο 29,0 πόντους. Στις 8 Δεκεμβρίου 1992 σε αγώνα με αντίπαλο τους Σικάγο Μπουλς σημείωσε 23 συνεχόμενες εύστοχες ελεύθερες βολές, επίδοση ρεκόρ που παραμένει.  Στις 18 Απριλίου 1994, σκόραρε 37 πόντους και μάζεψε 10 ριμπάουντ σε 46 λεπτά και κατάφερε να γίνει ο ένατος παίκτης συνολικά στην ιστορία του NBA που έφτασε τους 24.000 πόντους στη σταδιοδρομία του. Ο Ουίλκινς βοήθησε στην πρωτοκαθεδρία των Ατλάντα Χοκς στη δεκαετία του 1980, όταν ο σύλλογος σημείωσε τέσσερις σεζόν με τουλάχιστον 50 νίκες κατά τη διάρκεια της δεκαετίας. 
Ήταν εννιά φορές NBA All-Star και ο νικητής δύο διαγωνισμών καρφωμάτων, ο Ουίλκινς σημείωσε 26.668 πόντους, 7.169 ριμπάουντ και 2.677 ασίστ στη σταδιοδρομία του στο NBA. Από το 2016 κατατάσσεται 15ος στη λίστα βαθμολογίας του NBA. Η φανέλα με τον νούμερο 21 αποσύρθηκε από τους Χοκς στις 13 Ιανουαρίου 2001.

Το 1994 μεταγράφηκε στους Λος Άντζελες Κλίπερς και το 1994-1995 στους Μπόστον Σέλτικς. Αξίζει να σημειωθεί ότι ο Ουίλκινς στις 25 Μαρτίου του 1994 επέστρεψε στην Ατλάντα με τη φανέλα των Λος Άντζελες Κλίπερς και πέτυχε 36 πόντους και 10 ριμπάουντ έναντι της πρώην ομάδας του. Συνολικά, ο μέσος όρος του Ουίλκινς ήταν 26,0 πόντοι, η τέταρτη καλύτερη επίδοση στο NBA. Ολοκλήρωσε τη σεζόν με 24.019 πόντους στη σταδιοδρομία του, ένατη επίδοση τότε στον κατάλογο όλων των εποχών του NBA.

Την επόμενη σεζόν 1995-1996 αποκτήθηκε από τον Παναθηναϊκό, υπογράφοντας συμβόλαιο αξίας 7 εκατομμυρίων δολαρίων για δύο χρόνια. Με τους πράσινους σκόραρε 20,9 πόντους, κέρδιζε 7 ριμπάουντ και μοίραζε 1,8 ασίστ μ.ο. Στις 11 Απριλίου 1996, κατέκτησε την Ευρωλίγκα (πρώτη για ελληνική ομάδα), που  ξεκίνησε στη Λιθουανία. Απέναντι στη Ζαλγκίρις Κάουνας, ο Παναθηναϊκός πήρε τη νίκη (56–59) και κατέγραψε θετικό αποτέλεσμα και στην Αθήνα στο δεύτερο παιχνίδι (86–66). Στο δεύτερο όμιλο αντιμετώπισαν την Μπαρτσελόνα (57–63, 74–95), τη Ρεάλ Μαδρίτης (54–52, 73–80), τη Μπενφίκα (67–51, 87–96), την Βίρτους Μπολόνια (72–69, 72–69), την Τσιμπόνα Ζάγκρεμπ (79–61, 83–82), τη Μακάμπι Τελ Αβίβ (67–62, 86–79) και την Πο Ορτέζ (87–79, 67–69). Βρέθηκε τρίτος στη βαθμολογία του ομίλου, κάτι που τον οδήγησε στην Ιταλία, απέναντι στην Παλλακανέστρο Τρεβίζο, όπου με 2-1 νίκες πήρε την πρόκριση σε ένα ακόμα φάιναλ φορ στο Παρίσι. 
Οι «πράσινοι» δεν είχαν πρόβλημα στον ημιτελικό απέναντι στην ΤΣΣΚΑ Μόσχας, έχοντας και τη συμπαράσταση της εξέδρας. Ο Παναθηναϊκός πήρε τη νίκη με 81–71 και έφτασε στον τελικό που θα αντιμετώπιζε τη Μπαρτσελόνα. Σχεδόν 10.000 φίλαθλοι του «τριφυλλιού» βρίσκονταν στις 11 Απριλίου 1996 (Μεγάλη Πέμπτη) στο «Παλέ ντε Μπερσί», βλέποντας τον Παναθηναϊκό να διατηρεί τον έλεγχο του αγώνα. Στα τελευταία λεπτά οι Καταλανοί πίεσαν, μείωσαν τη διαφορά με εύστοχα μακρινά σουτ και έφτασαν σε απόσταση μισού καλαθιού. Ένα κλέψιμο στο κέντρο του γηπέδου βοήθησε τον Μοντέρο να φύγει στον αιφνιδιασμό και το σπριντ του Στόγιαν Βράνκοβιτς, να περνά πάνω από τον πεσμένο Γιαννάκη και να κόβει τον Ισπανό στην τελική του προσπάθεια ήταν αυτό που έδωσε τον πρώτο τίτλο σε ελληνική ομάδα στη διοργάνωση. Ο Κροάτης έπεσε στο παρκέ, βλέποντας όλους να πανηγυρίζουν το τελικό 67–66. Ο Ουίλκινς αναδείχθηκε πολυτιμότερος παίκτης του φάιναλ φορ του Παρισίου, αφού στον ημιτελικό κόντρα ΤΣΣΚΑ Μόσχας είχε 35 πόντους με 8 ριμπάουντ και στον τελικό 16 πόντους με 10 ριμπάουντ και πρώτος σκόρερ με 51 πόντους. Στην Ελλάδα κατέκτησε το εγχώριο Κύπελλο, όντας Πολυτιμότερος παίκτης και πρώτος σκόρερ του Τελικού, ενώ συμμετείχε και στο Ελληνικό All-Star Game, παίρνοντας και εκεί τον τίτλο του MVP. Επίσης στις 3 Μαρτίου 1996, για την 21η αγωνιστική της Α1, πραγματοποίησε το καλύτερο παιχνίδι του όσον αφορά το σκοράρισμα αφού πέτυχε 40 πόντους (13/17 δίποντα, 2/3 τρίποντα, 8/8 βολές) με 11 ριμπάουντ, 4 ασίστ, 1 κόψιμο, 1 κλέψιμο, 1 λάθος και 9 κερδισμένα φάουλ. Αυτή ήταν και παραμένει έως και σήμερα η καλύτερη ατομική επίδοση από παίκτη του Παναθηναϊκού στο Πρωτάθλημα Ελλάδας.

Ο Ουίλκινς την περίοδο 1996-1997 επιστρέφει στο NBA, υπογράφοντας συμβόλαιο ενός έτους με τους Σαν Αντόνιο Σπερς. Οδήγησε την ομάδα του Σαν Αντόνιο με μέσο όρο 18,2 πόντους ανά παιχνίδι και εξελίσσεται σε κορυφαίο παίκτη του πρωταθλήματος. Στη συνέχεια μεταγράφηκε στη Φορτιτούντο Μπολόνια έναντι μεγάλου οικονομικού ανταλλάγματος. Με τη Μπολόνια πέτυχε μέσο όρο 17,9 πόντους, 7,3 ριμπάουντ και 1,7 ασίστ σε 33,8 λεπτά παιχνιδιού την περίοδο 1997-1998 της Euroleague Basketball της FIBA.

Την επόμενη χρονιά επέστρεψε στο NBA για να αγωνιστεί στους Ορλάντο Μάτζικ. Έκλεισε τη σταδιοδρομία του στην ομάδα της Φλόριντα με 5,1 πόντους μέσο όρο και 2,6 ριμπάουντ. Στην τελευταία του σεζόν στο NBA το 1998-1999, έπαιξε μαζί με τον αδελφό του Τζέραλντ.

Στη καριέρα του στο NBA έπαιξε σε 1.074 παιχνίδια και είχε: 24,8 πόντους μ.ό., όντας μέχρι το 2021 ο 14ος σκόρερ όλων των εποχών στο ΝΒΑ και 6,7 ριμπάουντ. Διέθετε μεγάλο εύρος κινήσεων με αυτές που συνδυάζονταν με εναέριες προσπάθειες να έχουν μείνει πιο έντονα στη μνήμη των φιλάθλων.

### Διαγωνισμός καρφωμάτων
Οι πιο θεαματικές στιγμές στη σταδιοδρομία υπήρξαν οι συμμετοχές του στους διαγωνισμούς καρφωμάτων του All-Star Game ΝΒΑ. Αποτελεί ακόμα και σήμερα έναν από τους αθλητές σύμβολα του θεσμού, ενώ αλησμόνητες έχουν μείνει οι μονομαχίες του με το Μάικλ Τζόρνταν, τον οποίο κατάφερε να νικήσει το 1985, ενώ ο Τζόρνταν πήρε τη ρεβάνς το 1988 σε μια ιστορική μονομαχία μεταξύ των δύο.

Οι επιδόσεις του στο διαγωνισμό καρφωμάτων:
* 1984 3ος
* 1985 1ος
* 1986 2ος
* 1988 2ος
* 1990 1ος

### Εθνική ΗΠΑ
Το 1992 ένας σοβαρός τραυματισμός στον Αχίλλειο τένοντα τον Ιανουάριο, τελείωσε άδοξα τη σεζόν και δεν του επέτρεψε να βρεθεί στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Βαρκελώνης ως μέλος της Ντριμ Τιμ. Πριν από την άτυχη στιγμή είχε κατά μέσο όσο 28,1 πόντους.
Το 1994 με την εθνική ομάδα ΗΠΑ αναδείχθηκε παγκόσμιος πρωταθλητής στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα του Καναδά, είχε μέσο όρο 12,6 πόντους (τρίτος σκόρερ της ομάδας) και εκλέχθηκε στην καλύτερη πεντάδα της διοργάνωσης.

## Τιμές
* Το 2001 οι Ατλάντα Χοκς απέσυραν τη φανέλα του με το νούμερο 21.
* Το 2006 εισήχθη στην αίθουσα φήμης *Naismith Memorial Basketball Hall of Fame*.
* Στις 6 Μαρτίου 2015, οι Ατλάντα Χοκς αποκάλυψαν ένα άγαλμα του Γουίλκινς μπροστά από το Philips Arena.
* To 2016 εισήχθη στο Κολεγιακό Hall of Fame.
* Το 2021 συμπεριλήφθηκε στην επετειακή επιλογή των 75 καλύτερων του NBA με τη συμπλήρωση 75 χρόνων ιστορίας του.

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 
* Αναλυτικά στατιστικά καριέρας 

Κατηγορία:Αμερικανοί καλαθοσφαιριστές
Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Εθνικής Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής
Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές του NBA 
Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Ατλάντα Χοκς
Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Λος Άντζελες Κλίπερς
Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Μπόστον Σέλτικς
Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Παναθηναϊκού
Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Σαν Αντόνιο Σπερς
Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Φορτιτούντο Μπολόνια
Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές ιταλικών συλλόγων 
Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Ορλάντο Μάτζικ
Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές All-Star Game (NBA)
Κατηγορία:Ξένοι καλαθοσφαιριστές στην Ελλάδα
Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Παγκοσμίου Πρωταθλήματος 1994
Κατηγορία:Παίκτες νικητές Παγκοσμίου Πρωταθλήματος FIBA
Κατηγορία:Σμολ φόργουορντ
Κατηγορία:Εισαχθέντες στο Naismith Memorial Basketball Hall of Fame