Συγκοινωνίες στην Θεσσαλονίκη

Το **Σύστημα Δημόσιων Συγκοινωνιών της Θεσσαλονίκης**, που εξυπηρετεί τόσο το πολεοδομικό συγκρότημα όσο και τη μητροπολιτική της περιοχής, αποτελείται από λεωφορεία και από ένα σύστημα μητροπολιτικού σιδηρόδρομου (Μετρό), ενώ ένα τμήμα του συγκοινωνιακού έργου καλύπτεται από τον Προαστιακό Σιδηρόδρομο. Στις υπόλοιπες περιοχές της Περιφερειακής Ενότητας Θεσσαλονίκης το μεγαλύτερος μέρος του συγκοινωνιακού έργου καλύπτεται από υπεραστικά λεωφορεία (ΚΤΕΛ) και από τις λεωφορειακές γραμμές του ΟΣΕΘ, ενώ το υπόλοιπο εξυπηρετείται από τις γραμμές του προαστιακού και περιφερειακού σιδηροδρόμου.

Την ανάπτυξη, το συντονισμό, την εποπτεία και τον έλεγχο των δημόσιων επιβατικών αστικών συγκοινωνιών για την Περιφερειακής Ενότητας Θεσσαλονίκης έχει αναλάβει ο Οργανισµός Συγκοινωνιακού Έργου Θεσσαλονίκης (ΟΣΕΘ), ενώ ο Οργανισμός Αστικών Συγκοινωνιών Θεσσαλονίκης (ΟΑΣΘ) έχει αναλάβει μεγάλο μέρος της εκτέλεσης του συγκοινωνιακού έργου με αστικά λεωφορεία. Συνεργασία υπάρχει και με την Hellenic Train, λόγω του εντός αστικού ιστού τμήματος του προαστιακού σιδηροδρόμου.

## Συγκοινωνίες Θεσσαλονίκης (ΟΣΕΘ)
Ο **[[Οργανισμός Συγκοινωνιακού Έργου Θεσσαλονίκης]]** (Ο.Σ.Ε.Θ. Α.Ε.) είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος φορέας συγκοινωνιακού έργου στην Ελλάδα, υπεύθυνος για τον σχεδιασμό, την ανάπτυξη, την λειτουργία και την εποπτεία των δημόσιων μέσων μαζικής μεταφοράς της Περιφερειακής Ενότητας Θεσσαλονίκης. Ο ΟΣΕΘ είναι Ανώνυμη Εταιρεία και Αρχή Μεταφορών, που ιδρύθηκε με το Ν. 4482/2017 και εποπτεύεται από το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών.

## Σταθερές Συγκοινωνίες - Μέσα Σταθερής Τροχιάς (ΜΣΤ)

### Μητροπολιτικός Σιδηρόδρομος (Μετρό)
Το '''Μετρό της Θεσσαλονίκης''' αποτελεί το δίκτυο υπόγειου και επίγειου μητροπολιτικού σιδηροδρόμου της πόλης της Θεσσαλονίκης και της ευρύτερης αστικής περιοχής της. Το μετρό Θεσσαλονίκης είναι το δεύτερο μετρό της Ελλάδος. Εξυπηρετεί το πολεοδομικό συγκρότημα της Θεσσαλονίκης, το οποίο έχει πληθυσμό ενός εκατομμυρίων κατοίκων. Επίσης, σχεδιάζεται ώστε να προσφέρει πρόσβαση στις δυτικές συνοικίες της Θεσσαλονίκης και στο Διεθνή Κρατικό Αερολιμένα Θεσσαλονίκης «Μακεδονία».

##### Γραμμή 1
Η Γραμμή 1 αφορά την κεντρική γραμμή του Μετρό Θεσσαλονίκης η οποία εκτείνεται από τον Νέο Σιδηροδρομικό Σταθμό Θεσσαλονίκης και καταλήγει στον σταθμό μετεπιβίβασης της Νέας Ελβετίας. Τα εγκαίνια και η εμπορική λειτουργία της γραμμής ξεκίνησε στις 30 Νοεμβρίου του 2024.

##### Γραμμή 2
Η Γραμμή 2 αφορά την δευτερεύουσα γραμμή η οποία θα ανταποκρίνεται με το σύνολο της κεντρικής γραμμής έως και τον σταθμό της 25ης Μαρτίου και η οποία θα εκτείνεται έως την Μίκρα και μελλοντικά θα έχει ως τερματικό σταθμό το Διεθνές Αεροδρόμιο Θεσσαλονίκης «Μακεδονία». Σύμφωνα με τα χρονοδιαγράμματα, η εμπορική λειτουργία της γραμμής επρόκειτο να ξεκινήσει έως τα τέλη Φεβρουαρίου 2026.

### Προαστιακός Σιδηρόδρομος
μικρογραφία|263x263εσ|Άποψη του συκγκοινωνιακού χάρτη της ευρύτερης περιοχής της Θεσσαλονίκης.
Ο **[[Προαστιακός σιδηρόδρομος Θεσσαλονίκης|Προαστιακός σιδηρόδρομος της Θεσσαλονίκης]]** αποτελεί μια υπηρεσία προαστιακού σιδηροδρόμου που εξυπηρετεί αστικά, προαστιακά και περιφερειακά κέντρα στην Θεσσαλονίκη και τις όμορες Περιφερειακές Ενότητες. Στα πλαίσια του Προαστιακού, το σύνολο των δρομολογίων διαχειρίζεται η Hellenic Train.

Πιο συγκεκριμένα, ο προαστιακός σιδηρόδρομος Θεσσαλονίκης αποτελείται από τις παρακάτω 3 περιφερειακές γραμμές:

##### Γραμμή Τ1
Η **[[Γραμμή Τ1 (Προαστιακός Θεσσαλονίκης)|Γραμμή Τ1]]** αποτελεί την πρώτη επέκταση και λειτουργία του Προαστιακού Θεσσαλονίκης η οποία συνδέει την Θεσσαλονίκη με τα αστικά κέντρα της Κατερίνης και της Λάρισας.

##### Γραμμή Τ2
Η **[[Γραμμή Τ2 (Προαστιακός Θεσσαλονίκης)|Γραμμή Τ2]]** αποτελεί την δεύτερη επέκταση και λειτουργία του Προαστιακού Θεσσαλονίκης η οποία συνδέει την Θεσσαλονίκη με τα αστικά κέντρα της Αλεξάνδρειας, της Βέροιας, της Νάουσας, της Σκύδρας, του Αμύνταιου και της Φλώρινας.

##### Γραμμή Τ3
Η **[[Γραμμή Τ3 (Προαστιακός Θεσσαλονίκης)|Γραμμή Τ3]]** αποτελεί την νεότερη προσθήκη στον Προαστιακό Σιδηρόδρομο η οποία, χρησιμοποιώντας την υπάρχουσα υποδομή της γραμμής προς Θράκη, συνδέει την Θεσσαλονίκη με το Κιλκίς και τις Σέρρες.

## Οδικές Συγκοινωνίες

### Οργανισμός Αστικών Συγκοινωνιών Θεσσαλονίκης (ΟΑΣΘ)
Ο **[[Οργανισμός Αστικών Συγκοινωνιών Θεσσαλονίκης]]** (Ο.Α.Σ.Θ. Α.Ε.) αποτελεί έναν από τους μεγαλύτερους φορείς εκτέλεσης συγκοινωνιακού έργου στην Ελλάδα, υπεύθυνος για την εκτέλεση μεγάλου μέρους των δρομολογίων των οδικών αστικών μέσων μαζικής μεταφοράς της Θεσσαλονίκης , αλλά και της Μητροπολιτικής περιοχής της.

Ο ΟΑΣΘ ιδρύθηκε το 1957 με το Νομοθετικό Διάταγμα 3721/1957 ως Νομικό Πρόσωπο Ιδιωτικού Δικαίου με σκοπό να εκτελεί το έργο των αστικών συγκοινωνιών της Θεσσαλονίκης, με συμβάσεις παραχώρησης (οικονομικές συμφωνίες) που υπογράφονται μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου και του ΟΑΣΘ. Αποτέλεσε για πολλά χρόνια το μονοπώλιο διαχείρισης και λειτουργίας των συγκοινωνιών στην Θεσσαλονίκη. Θεσσαλονίκης.

Τον Μάιο του 2017 ο Χρήστος Σπίρτζης, υπουργός Υποδομών και Μεταφορών της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ, ανακοίνωσε ότι ο ΟΑΣΘ θα μπει σε καθεστώς εκκαθάρισης με ορίζοντα ολοκλήρωσης το 2019. Τον Ιούλιο του 2017 ο Χρήστος Σπίρτζης κήρυξε την κρατικοποίηση του ΟΑΣΘ η οποία εντάχθηκε στο νόμο 4482/2017 - ΦΕΚ 102/Α/25-7-2017

Το έργο του ΟΑΣΘ αφορά τις οδικές συγκοινωνίες εντός των ορίων της πόλης οι οποίες εκτελούνται από συμβατικά και ηλεκτρικά αστικά λεωφορεία.[μικρογραφία|Άποψη καινούργιου ηλεκτρικού αστικού λεωφορείου του [Οργανισμός Αστικών Συγκοινωνιών Θεσσαλονίκης|ΟΑΣΘ.]]

#### Αστικά Λεωφορεία
Το δίκτυο των αστικών λεωφορειακων γραμμών του ΟΣΕΘ καλύπτει το μεγαλύτερο μέρος του συγκοινωνιακού έργου στην Περιφερειακή Ενότητα Θεσσαλονίκης. Με περισσότερες από 89 γραμμές εξυπηρετούνται, οι μετακινήσεις από τις δυτικές και τις ανατολικές συνοικίες προς το κέντρο της Θεσσαλονίκης και αντίστροφα, οι διαδημοτικές μετακινήσεις, η μετακίνηση από και προς σταθμούς του μετρό, του προαστιακού, περιφερειακού και εθνικού σιδηροδρόμου, η σύνδεση με το Διεθνές Αεροδρόμιο Θεσσαλονίκης «Μακεδονία», τον Νέο Σιδηροδρομικό Σταθμό Θεσσαλονίκης, τον Σταθμό Υπεραστικών Λεωφορείων «Μακεδονία» και τον Λιμένα Θεσσαλονίκης, καθώς και οι μετακινήσεις εκτός του οριοθετημένου πολεοδομικού συγκροτήματος στους δήμους Δέλτα, Θερμαϊκού, Θέρμης, Λαγκαδά και Ωραιοκάστρου. Ο ΟΣΕΘ για την λειτουργία των οδικών συγκοινωνιών αρμοδιότητάς του, συμβάλλεται με δημόσιες και ιδιωτικές Εταιρείες Παροχής Συγκοινωνιακού Έργου (ΕΠΣΕ). Συγκεκριμένα ο ΟΑΣΘ έχει αναλάβει την επάνδρωση 46 λεωφορειακών γραμμών και ιδιωτικοί πάροχοι (π.χ. ΚΤΕΛ) έχουν αναλάβει τις υπόλοιπες 43.

##### Υπηρεσίες ΑΜΕΑ
Ο ΟΣΕΘ (μέσω του ΟΑΣΘ) εφαρμόζει από το 2005 ειδικό πρόγραμμα για την δωρεάν μεταφορά ΑμεΑ (Άτομα με Αναπηρία) μέσω τεσσάρων ειδικά διαμορφωμένων λεωφορείων (3 κανονικά και 1 εφεδρικό).

##### Τηλεματική
Ο ΟΑΣΘ έχει εγκαταστήσει σύστημα τηλεματικής για τον εντοπισμό της πορείας των λεωφορείων με σκοπό την ρύθμιση της κυκλοφορίας και την ενημέρωση των επιβατών για τα δρομολόγια της περιοχής τους. Σε ορισμένες στάσεις σε όλο το μήκος του πολεοδομικού συγκροτήματος της Θεσσαλονίκης υπάρχουν εγκατεστημένοι πίνακες τηλεματικής που έχουν αναρτημένα τα δρομολόγια (ηχητικά και οπτικά) που εξυπηρετεί η στάση και τον χρόνο άφιξης των οχημάτων εκεί.

Επιπλέον, εντός των λεωφορείων υπάρχουν ηχητικές και οπτικές ενημερώσεις σε πίνακες για τις στάσεις που διέρχεται το όχημα, ενώ ακόμα ο ΟΑΣΘ διατηρεί εφαρμογή στα κινητά τηλέφωνα και παρέχει τις ίδιες πληροφορίες από την τηλεματική.
#### Περιφερειακά Λεωφορεία
Ορισμένες περιοχές και συνοικίες που βρίσκονται εκτός του πολεοδομικού συγκροτήματος εξυπηρετούνται από περιφερειακές λεωφορειακές γραμμές που έχουν ως αφετηρία τον Νέο Σιδηροδρομικό Σταθμό, τον Σταθμό Υπεραστικών Λεωφορείων «Μακεδονία» ή τον Α.Σ. ΙΚΕΑ και εκτελούνται από το ΚΤΕΛ Θεσσαλονίκης.

## Άλλες συγκοινωνίες

### Τουριστικές συγκοινωνίες
[μικρογραφία|260x260εσ|Τουριστικό λεωφορείο μπροστά από την [Αγία Σοφία (Θεσσαλονίκη)|Αγία Σοφία]]Στα πλαίσια του τουρισμού υπάρχουν συμφωνίες με τον ΟΣΕΘ μαζί με ιδιωτικές τουριστικές εταιρίες ώστε να τους παραχωρείται άδεια για συγκοινωνία στο κέντρο της Θεσσαλονίκης, τα λεωφορεία των οποίων είναι διώροφα με ανοιχτό το επάνω το επίπεδο και τα οποία σταθμεύουν σε σημαντικά αξιοθέατα της πόλης.

## Καταργημένες Συγκοινωνίες
Στην Θεσσαλονίκη λειτουργούσε από το 1893 έως και το 1957 ιππήλατο και ηλεκτροκίνητο τραμ το οποίο εξυπηρετούσε την μεταφορά επιβατών μεταξύ των ανατολικών και δυτικών συνοικιών διαπερνώντας το κέντρο της πόλης.
Οι κύριες γραμμές χάραξης με ορισμένες αλλαγές κατά την πάροδο του χρόνου που εξυπηρετούσαν το τραμ Θεσσαλονίκης αποτελούσαν οι:
μικρογραφία|260x260εσ|Άποψη της οδού Βασιλίσσης Όλγας με εγκατεστημένο σταθμό τραμ στην μέση της λεωφόρου.
**α)** **[[Ντεπώ]] - Βασιλίσσης Όλγας - [[Λευκός Πύργος]] - Παραλία - [[Πλατεία Ελευθερίας (Θεσσαλονίκη)|Πλατεία Ελευθερίας]]**

**β)** **[[Ντεπώ]] - Βασιλίσσης Όλγας - Εθνικής Αμύνης - Εγνατία - [[Πλατεία Δημοκρατίας (Θεσσαλονίκη)|Πλατεία Δημοκρατίας]]** με διακλάδωση προς τον **Παλαιό Σιδηροδρομικό Σταθμό Θεσσαλονίκης** ή προς το **[[Μπεχτσινάρι (Θεσσαλονίκη)|Μπεχτσινάρι]].**

## Προτεινόμενες Συγκοινωνίες

### Τρόλεϊ
Την δεκαετία του 1950 εκπονήθηκε μελέτη για την αντικατάσταση του τραμ με τρόλεϊ υπό την εποπτεία του νεοσυσταθέντος ΟΑΣΘ ώστε να μην καταργηθούν πλήρως οι γραμμές του τραμ. Το τρόλεϊ θα πραγματοποιούσε την ίδια διαδρομή με το τραμ εξυπηρετώντας το κοινό των περιοχών ανατολικά και δυτικά του κέντρου της πόλης, αλλά το αρμόδιο υπουργείο την εποχή εκείνη αρνήθηκε την προοπτική αυτή. Eπί δημαρχίας Αγγελούδη, έχει εκδηλωθεί ενδιαφέρον για την λειτουργία γραμμής τρόλεϊ, νέας τεχνολογίας IRC, χωρίς όμως να έχει την συναίνεση του αρμόδιου υπουργείου μεταφορών για χρηματοδότηση.

### Τραμ
Τα τελευταία χρόνια υπάρχουν αρκετές προτάσεις επαναλειτουργίας του Τραμ με σκοπό να λειτουργήσει επικουρικά με το Μετρό Θεσσαλονίκης και τις αστικές συγκοινωνίες, καθώς αυτό είναι σε θέση να εξυπηρετήσει περιοχές με δύσβατο γεωγραφικό ανάγλυφο εντός της πόλης.

### Τελεφερίκ
Το 2015 προτάθηκε από τον αντιδήμαρχο Ανδρέα Κουράκη η κατασκευή τηλεφερίκ ώστε να πραγματοποιηθεί η σύνδεση του κέντρου της Θεσσαλονίκης με το γειτονικό περιαστικό δάσος του Σέιχ Σου. Το τελεφερίκ θα είχε αφετηρία την ΔΕΘ και θα κατέληγε στο Θέατρο Δάσους εξυπηρετούμενο από την μοναδική προτεινόμενη γραμμή *Πάρκο ΧΑΝΘ - Θέατρο Δάσους*. Ωστόσο λόγω αντιδράσεων και έλλειψης συμφωνίας μεταξύ της ΔΕΘ και του Δήμου Θεσσαλονίκης το έργο δεν δημοπρατήθηκε παραμένοντας έως και σήμερα σε αδράνεια.

### Θαλάσσια Συγκοινωνία (ΣΒΑΚ)
Στα πλαίσια του **ΣΒΑΚ Θεσσαλονίκης** προτάθηκε και προβλέπεται η καθιέρωση μέχρι το 2030 θαλάσσιας συγκοινωνίας στα πρότυπα της Στοκχόλμης, μέσω της οποίας πλοία θα εξυπηρετούν την διαδρομή: **[[Λιμάνι της Θεσσαλονίκης|Λιμάνι]]** - **Δημαρχείο** - '''Μέγαρο''' '''Μουσικής''' '''Θεσσαλονίκης''' - **[[Αρετσού]]** - '''Αεροδρόμιο''' '''Μακεδονία''' - '''Νέοι''' '''Επιβάτες'''.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Μεταφορές στη Θεσσαλονίκη