Βραβείο Πριγκίπισσα των Αστουριών

Τα **Βραβεία Πριγκίπισσα των Αστουριών** απονέμονται από το Ίδρυμα Πριγκίπισσα των Αστουριών (Fundación Princesa de Asturias) σε άτομα από όλο τον κόσμο κάθε χρόνο, με διακρίσεις στις επιστήμες, στον ανθρωπισμό και στα κοινά. Ανακοινώνονται στο Οβιέδο και απονέμονται από τον Φελίπε, διάδοχο του ισπανικού θρόνου. Θεσμοθετήθηκαν το 1981.

## Νικητές των βραβείων

### Καλές Τέχνες
right|200px
* 1981: Χεσούς Λόπεθ Κόμπος
* 1982: Πάμπλο Σερράνο
* 1983: Εουσέμπιο Σέμπερε
* 1984: Ορφεόν Ντονοστιάρα
* 1985: Αντόνιο Λόπεθ Γκαρθία
* 1986: Λουίς Γκαρθία Μπερλάνγκα
* 1987: Εδουάρδο Τσιγίδα
* 1988: Χόρχε Οτέισα
* 1989: Όσκαρ Νίμαϊερ
* 1990: Αντόνιο Τάπιες
* 1991: Αλφρέδο Κράους, Χοσέ Καρρέρας, Τερέσα Μπεργάνθα, Πιλάρ Λορενγκάρ, Μονσερά Καμπαγιέ και Βικτόρια ντε λος Άνχελες
* 1992: Ρομπέρτο Μάτα
* 1993: Φρανσίσκο Χαβιέρ Σάενθ ντε Όιθα
* 1994: Αλίσια ντε Λα Ρότσα
* 1995: Φερνάντο Φερνάν Γκόμες
* 1996: Χοακίν Ροδρίγο
* 1997: Βιτόριο Γκάσμαν
* 1998: Σεμπαστιάο Σαλγάδο
* 1999: Σαντιάγο Καλατράβα
* 2000: Μπάρμπαρα Χέντριξ
* 2001: Κριστόφ Πεντερέτσκι
* 2002: Γούντι Άλεν
* 2003: Μικέλ Μπαρσελό
* 2004: Πάκο ντε Λουθία
* 2005: Μάγια Πλισέσκαγια και Ταμάρα Ρόχο 
* 2006: Πέδρο Αλμοδόβαρ
* 2007: Μπομπ Ντίλαν
* 2008: Εθνικό Δίκτυο Νεανικών και Παιδικών Ορχηστρών της Βενεζουέλας (*Sistema de Orquesta Juvenil e Infantil de Venezuela*)
* 2009: Νόρμαν Φόστερ
* 2010: Ρίτσαρντ Σέρα
* 2011: Ρικάρντο Μούτι
* 2012: Ραφαέλ Μονέο
* 2013: Μίχαελ Χάνεκε
* 2014: Φρανκ Γκέρι
* 2015: Φράνσις Φορντ Κόπολα
* 2016: Νούρια Εσπέρτ
* 2017: Ουίλιαμ Κέντριτζ
* 2018: Μάρτιν Σκορσέζε

### Επικοινωνίες και Ανθρωπιστική Δράση
* 1981: Μαρία Θαμπράνο
* 1982: Μάριο Μπούνχε
* 1983: Εφημερίδα Ελ Παΐς
* 1984: Κλάουδιο Σάντσεθ Αλμπορνόθ
* 1985: Χοσέ Φερατέρ Μόρα
* 1986: Εφημερίδα Ο Γκλόμπο
* 1987: Εφημερίδες Ελ Εσπεκταδόρ και Ελ Τιέμπο 
* 1988: Οράσιο Σάενθ Γκερρέρο
* 1989: Οικονομικό Ταμείο Πολιτισμού και Πέδρο Λαΐν Εντράλγο
* 1990: Πανεπιστήμιο Χοσέ Σιμεόν Κάνιας
* 1991: Λουίς Μαρία Ανσόν
* 1992: Εμίλιο Γκαρθία Γκόμεθ
* 1993: Επιθεώρηση Βουέλτα
* 1994: Ισπανικές Ιεραποστολές στη Ρουάντα και στο Μπουρούντι
* 1995: Χοσέ Λουίς Λόπεθ Αρανγκούρεν και Πρακτορείο EFE 
* 1996: Ίντρο Μοντανέλι και Χουλιάν Μαρίας
* 1997: CNN και Βάτσλαβ Χάβελ
* 1998: Ράινχαρτ Μον
* 1999: Ινστιτούτο Κάρο ι Κουέρβο 
* 2000: Ουμπέρτο Έκο
* 2001: Τζορτζ Στάινερ
* 2002: Χανς Μάγνους Ένζενσμπεργκερ
* 2003: Ρίσαρντ Καπουσίνσκι και Γουστάβο Γκουτιέρρες Μερίνο
* 2004: Ζαν Ντανιέλ
* 2005: Alliance française, Κοινωνία του Δάντη (Società Dante Alighieri), Βρετανικό Συμβούλιο, Ινστιτούτο Γκαίτε, Ινστιτούτο Θερβάντες και Ινστιτούτο Καμόες
* 2006: Εθνικός Γεωγραφικός Σύλλογος (*National Geographic Society*)
* 2007: Επιστημονικά περιοδικά *[[Nature]]* και *[[Science]]*
* 2008: Google
* 2009: Εθνικό Αυτόνομο Πανεπιστήμιο του Μεξικό
* 2010: Αλαίν Τουραίν και Ζίγκμουντ Μπάουμαν
* 2011: Βασιλική Εταιρεία του Λονδίνου
* 2012: Σιγκέρου Μιγιαμότο
* 2013: Άνι Λάιμποβιτς
* 2014: Quino
* 2015: Εμίλιο Γιεδό Ίνιγο
* 2016: Τζέιμς Νάχτγουεϊ
* 2017: Les Luthiers
* 2018: Άλμα Γκιγιερμοπριέτο

### Διεθνής Συνεργασία
* 1981: Χοσέ Λόπες Πορτίγιο
* 1982: Ενρίκε Β. Ιγλέσιας
* 1983: Μπελισάριο Μπετανκούρ
* 1984: Ομάδα Κονταδόρα
* 1985: Ραούλ Αλφονσίν
* 1986: Πανεπιστήμιο της Σαλαμάνκας και Πανεπιστήμιο της Κόιμπρας
* 1987: Χαβιέρ Πέρες ντε Κουέγιαρ
* 1988: Όσκαρ Άριας
* 1989: Ζακ Ντελόρ και Μιχαήλ Γκορμπατσόφ
* 1990: Χανς Ντίτριχ Γκένσερ
* 1991: 'Υπατη Αρμοστεία των Ηνωμένων Εθνών για τους Πρόσφυγες (UNHCR)
* 1992: Νέλσον Μαντέλα και Φρεντερίκ ντε Κλερκ
* 1993: Κυανόκρανοι των Ηνωμένων Εθνών που είναι εγκατσστημένοι στην Πρώην Γιουγκοσλαβία
* 1994: Γιάσερ Αραφάτ και Γιτζάκ Ραμπίν
* 1995: Μάριο Σοάρες
* 1996: Χέλμουτ Κολ
* 1997: Κυβέρνηση της Γουατεμάλας και Εθνική Επαναστατική Ενότητα της Γουατεμάλας 
* 1998: Φατίχα Μπουντιάφ, Ολαγίνκα Κόσο- Τόμας, Γκράσα Ματσέλ, Ριγομπέρτα Μεντσού, Φατάνα Ισάκ Γκαϊλανί,΄Εμμα Μπονίνο και, Σομαλί Μαμ
* 1999: Πέδρο Ντούκε, Τζον Γκλεν, Τσιάκι Μουκάι και Βαλέρι Πολυάκοφ
* 2000: Φερνάντο Ενρίκε Καρντόσο
* 2001: Διεθνής Διαστημικός Σταθμός
* 2002: Επιστημονική Επιτροπή για την Έρευνα στην Ανταρκτική
* 2003: Λουίς Ινάσιο Λούλα ντα Σίλβα
* 2004: Πρόγραμμα Εράσμους της ΕΕ
* 2005: Σιμόν Βέιλ
* 2006: Ίδρυμα Μπιλ και Μελίντας Γκέιτς
* 2007: Αλ Γκορ
* 2008: Ιατρικό και Ερευνητικό Κέντρο Ιφακάρα (Τανζανία), Ερευνητικό και Εκπαιδευτικό Κέντρο για την Ελονοσία (Μάλι), Ερευνητικό Ιατρικό Κέντρο Κιντάμπο (Γκάνα)και Ιατρικό Ερευνητικό Κέντρο Μανχίτσα (Μοζαμβίκη)
* 2009: Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας
* 2010: Διεθνής Συνεργασία για την Εταιρεία Μεταμοσχεύσεων και Ισπανικός Εθνικός Οργανισμός Μεταμοσχεύσεων
* 2011: Μπιλ Ντρέιτον
* 2012: Διεθνές Κίνημα Ερυθρού Σταυρού και Ερυθράς Ημισελήνου
* 2013: Κοινωνία Μαξ Πλανκ
* 2014: Πρόγραμμα Φούλμπραϊτ
* 2015: Βικιπαίδεια
* 2016: Σύμβαση-Πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών για τις Κλιματικές Μεταβολές και Συμφωνία του Παρισιού
* 2017: Ισπανική Εταιρεία της Αμερικής
* 2018: Amref Health Africa

### Λογοτεχνία
* 1981: Χοσέ Ιέρρο
* 1982: Μιγκέλ Ντελίμπες και Γκονθάλο Τορέντε Μπαγιεστέρ 
* 1983: Χουάν Ρούλφο
* 1984: Πάμπλο Γκαρθία Μπαένα
* 1985: Άνχελ Γκονθάλεθ
* 1986: Μάριο Βάργκας Γιόσα και Ραφαέλ Λαπέσα
* 1987: Καμίλο Χοσέ Θέλα
* 1988: Χοσέ Άνχελ Βαλέντε και Κάρμεν Μαρτίν Γκάιτε 
* 1989: Ρικάρδο Γκουγιόν
* 1990: Αρτούρο Ουσλάρ Πιέτρι
* 1991: Λαός του Πουέρτο Ρίκο
* 1992: Φρανθίσκο Μοράλες Νιέβα
* 1993: Κλάουδιο Ροδρίγκεθ
* 1994: Κάρλος Φουέντες
* 1995: Κάρλος Μπουσόνιο
* 1996: Φρανθίσκο Ουμπράλ
* 1997: Άλβάρο Μούτις
* 1998: Φρανθίσκο Αγιάλα
* 1999: Γκύντερ Γκρας
* 2000: Αουγούστο Μοντερόσο
* 2001: Ντόρις Λέσινγκ
* 2002: Άρθουρ Μίλερ
* 2003: Φάτεμα Μερνίσι και Σούζαν Σόνταγκ
* 2004: Κλάουντιο Μάγκρις
* 2005: Νέλιντα Πινιόν
* 2006: Πολ Όστερ
* 2007: Άμος Οζ
* 2008: Μάργκαρετ Άτγουντ
* 2009: Ισμαήλ Κανταρέ
* 2010: Αμίν Μααλούφ
* 2011: Λέοναρντ Κοέν
* 2012: Φίλιπ Ροθ
* 2013: Αντόνιο Μουνιόθ Μολίνα
* 2014: Τζον Μπάνβιλ
* 2015: Λεονάρδο Παδούρα
* 2016: Ρίτσαρντ Φορντ
* 2017: Άνταμ Ζαγκαγιέφσκι
* 2018: Φρεντ Βάργκας

### Κοινωνικές Επιστήμες
* 1981: Ρομάν Περπινιά
* 1982: Αντόνιο Ντομίνγκεθ Ορτίθ
* 1983: Χούλιο Κάρο Μπαρόχα
* 1984: Εδουάρδο Γκαρθία ντε Εντερία
* 1985: Ραμόν Καράντε Τοβάρ
* 1986: Χοσέ Λουίς Πινίγιος 
* 1987: Χουάν Χοσέ Λινθ
* 1988: Λουίς Ντίεθ ντελ Κορράλ και Λουίς Σάντσεθ Αχέστα 
* 1989: Ενρίκε Φουέντες Κιντάνα
* 1990: Ροδρίγο Ουρία Γκονθάλεθ
* 1991: Μιγκέλ Αρτόλα Γκαγιέγο
* 1992: Χουάν Βελάρδε Φουέρτες
* 1993: Σίλβιο Σαβάλα
* 1994: Αουρέλιο Μενέντεθ Μενέντεθ
* 1995: Ζοακίμ Βερισίμιο Σεράο
* 1996: Τζον Χάξταμπλ Έλιοτ
* 1997: Μαρτίν ντε Ρικέρ Μορέρα
* 1998: Ζακ Σαντέρ και Πιερ Βερνέρ 
* 1999: Ραϊμόν Καρ
* 2000: Κάρλο Μαρία Μαρτίνι
* 2001: Κολέγιο του Μεξικού και Χουάν Ιγλέσιας Σάντος
* 2002: Άντονι Γκίντενς
* 2003: Γιούργκεν Χάμπερμας
* 2004: Πολ Κρούγκμαν
* 2005: Τζοβάνι Σαρτόρι
* 2006: Μαίρη Ρόμπινσον
* 2007: Ραλφ Ντάρεντορφ
* 2008: Τσβέταν Τοντόροβ
* 2009: Ντέιβιντ Ατένμπορο
* 2010: Αρχαιολογική Ομάδα Στρατός Τερακότα
* 2011: Χάουαρντ Γκάρντνερ
* 2012: Μάρθα Νουσμπάουμ
* 2013: Σάσκια Σάσεν
* 2014: Τζόζεφ Πέρες
* 2015: Έστερ Ντάφλο
* 2016: Μαίρη Μπερντ
* 2017: Κάρεν Άρμστρονγκ

### Αθλητισμός
* 1987: Σεμπάστιαν Κόε
* 1988: Χουάν Αντόνιο Σάμαρανκ
* 1989: Σεβεριάνο Μπαγιεστέρος
* 1990: Αλφόνσο Σίτο Πονς
* 1991: Σεργκέι Μπούμπκα
* 1992: Μιγκέλ Ιντουράιν
* 1993: Χαβιέρ Σοτομαγιόρ
* 1994: Μαρτίνα Ναβρατίλοβα
* 1995: Χασίμπα Μπουλμέρκα
* 1996: Καρλ Λιούις
* 1997: Ισπανική Ομάδα Μαραθωνίου
* 1998: Αράντσα Σάντσεθ Βικάριο
* 1999: Στέφι Γκραφ
* 2000: Λανς Άρμστρονγκ
* 2001: Μανουέλ Εστιάρτε
* 2002: Εθνική Βραζιλίας (ποδόσφαιρο ανδρών)
* 2003: Ποδηλατικός Γύρος Γαλλίας
* 2004: Χισάμ Ελ Γκουερούζ
* 2005: Φερνάντο Αλόνσο
* 2006: Εθνική Ισπανίας (καλαθοσφαίριση ανδρών)
* 2007: Μίχαελ Σουμάχερ
* 2008: Ραφαέλ Ναδάλ
* 2009: Γελένα Ισινμπάγιεβα
* 2010: Εθνική Ισπανίας (ποδόσφαιρο ανδρών)
* 2011: Χαϊλέ Γκεμπρεσελασιέ
* 2012: Ίκερ Κασίγιας και Τσάβι Ερνάντεθ
* 2013: Χοσέ Μαρία Ολαθάμπαλ
* 2014: Μαραθώνιος της Πόλης της Νέας Υόρκης
* 2015: Μαρκ και Πάου Γκασόλ
* 2016: Χαβιέρ Γκόμεθ Νόια
* 2017: Εθνική Νέας Ζηλανδίας (ράγκμπι γιούνιον ανδρών)
* 2018: Ράινχολντ Μέσνερ και Κριστόφ Βιελίτσκι

### Τεχνική και Επιστημονική Έρευνα
* 1981:Αλμπέρτο Σολς
* 1982: Μανουέλ Μπαγεστέρ
* 1983: Λουίς Αντόνιο Σανταλό
* 1984: Αντόνιο Γκαρθία Μπεγίδο
* 1985: Εμίλιο Ρόζενμπλουτ και Νταβίδ Βάσκες Μαρτίνες 
* 1986: Αντόνιο Γκονθάλεθ Γκονθάλεθ
* 1987: Πάμπλο Ρουδομίν και Χασίντο Κονβίτ
* 1988: Μανουέλ Καρδόνα και Μάρκος Μονσίσκι
* 1989: Γκίδο Μυνχ
* 1990: Σαλβαδόρ Μονκάδα και Σαντιάγο Γκρισολία
* 1991: Φρανσίσκο Μπολίβαρ Σαπάτα 
* 1992: Φεδερίκο Γκαρθία Μολινέρ 
* 1993: Αμάμπλε Λινιάν
* 1994: Μανουέλ Παταρόγιο
* 1995: Μανουέλ Λοσάδα Βιγιασάντε και Εθνικό Ινστιτούτο Βιοπικιλότητας της Κόστα Ρίκα
* 1996: Βαλεντίν Πούστερ
* 1997: Ερευνητική Ομάδα Αταπουέρκα
* 1998: Εμίλιο Μέντεθ Πέρεθ και Πέδρο Μιγκέλ Ετσενίκε Λαντιρίμπαρ
* 1999: Ρικάρδο Μιλέδι και Ενρίκε Μορένο Γκονθάλεθ
* 2000: Λυκ Μοντανιέ και Ρόμπερ Γκάλο
* 2001: Κρεγκ Βέντερ, Τζον Σάλστον, Χάμιλτον Σμιθ, Φράνσις Κόλινς και Ζαν Βάισενμπαχ
* 2002: Ρόμπερτ Καν, Βίντον Σερφ, Τιμ Μπέρνερς- Λι και Λόρενς Ρόμπερτς
* 2003: Τζέιν Γκούντολ
* 2004: Τζούντα Φόκμαν, Τόνι Χάντερ, Ζοάν Μασαγκέ Σολέ, Μπερτ Φόγκελσταϊν και Ρόμπερτ Βάινμπεργκ
* 2005: Αντόνιο Νταμάσιο
* 2006: Χουάν Ιγνάσιο Σιράκ
* 2007: Χινές Μοράτα Πέρεθ και Πίτερ Λόρενς
* 2008: Σούμιο Ιιζίμα, Σούτζι Νακαμούρα, Ρόμπερτ Λάντζερ, Τζορτζ Μ. Γουάιτσαϊντς και Τόμπιν Μαρκς
* 2009: Μάρτιν Κούπερ και Ρέιμοντ Τόμλινσον
* 2010: Ντέιβιντ Τζούλιους, Λίντα Γουότκινς και Μπαρούχ Μίνκε
* 2011: Τζόζεφ Όλτμαν, Αρτούρο Άλβαρες-Μπουίγια και Τζάκομο Ριτσολάτι
* 2012: Γκρέγκορι Γουίντερ και Ρίτσαρντ Α. Λέρνερ
* 2013: Πίτερ Χιγκς, Φρανσουά Ενγκλέρ και CERN
* 2014: Αβελίνο Κόρμα Κανός, Μαρκ Ε. Ντέιβις και Γκάλεν Ντ. Στάκι  
* 2015: Εμανουέλ Σαρπαντιέ και Τζένιφερ Ντάουντνα
* 2016: Χιού Χερ
* 2017: Ράινερ Βάις, Κιπ Θορν, Μπάρι Μπάρις και η Επιστημονική Συνεργασία LIGO

### Ομόνοιας
* 1987: Πόλη του Ελ Σαλβαδόρ
* 1988: Εθνική Ένωση για την Προστασία της Φύσης και των Φυσικών Πόρων και Παγκόσμιο Ταμείο για τη Φύση
* 1989: Στήβεν Χώκινγκ
* 1990: Κοινότητες Σεφαρδιστών
* 1991: Medicus Mundi και Γιατροί Χωρίς Σύνορα
* 1992: Αμερικανικό Ίδρυμα για την Έρευνα του AIDS (AMFAR)
* 1993: Συντονιστική Δράση για την Ειρήνη στη χώρα των Βάσκων 
* 1994: Σώστε τα Παιδιά, Εθνική Κίνηση των Παιδιών του Δρόμου και Αγγελιοφόροι της Ειρήνης
* 1995: Α.Μ. Χουσεΐν Α΄, Βασιλιάς της Ιορδανίας
* 1996: Αδόλφο Σουάρεθ
* 1997: Γιεχούντι Μενουχίν και Μτσισλάβ Ροστροπόβιτς
* 1998: Νικολάς Καστεγιάνος, Βιθέντε Φερρέρ, Χοακίν Σανθ Γκαδέα και Μουχάμαντ Γιουνούς
* 1999: Caritas Española
* 2000: Βασιλική Ακαδημία της Ισπανία και Οργάνωση των Ακαδημιών της Ισπανικής Γλώσσας 
* 2001: Διεθνές Δίκτυο των Προστατευόμενων Περιοχών της Βιοσφαίρας
* 2002: Ντανιέλ Μπαρενμπόιμ και Έντουαρντ Σαΐντ
* 2003: Τζάνετ Ρόουλινγκ
* 2004: Δρόμος του Αγίου Ιακώβου
* 2005: Οι Κόρες της Φιλανθρωπίας του Saint Vincent de Paul
* 2006: Ταμείο των Ηνωμένων Εθνών για τα Παιδιά (UNICEF)
* 2007: Γιαντ Βασέμ
* 2008: Ίνγκριδ Μπετανκούρτ
* 2009: Πόλη του Βερολίνου
* 2010: Manos Unidas
* 2011: Φουκουσίμα 50
* 2012: Ισπανική Ομοσπονδία Τραπεζών Τροφίμων (FESBAL)
* 2013: Εθνικός Οργανισμός των Ισπανών Τυφλών
* 2014: Κάντι Αντζούμπα
* 2015: Τάγμα Νοσοκόμων του Αγίου Ιωάννη του Θεού
* 2016: Παιδικά Χωριά SOS
* 2017: Ευρωπαϊκή Ένωση

### Πόλη υπόδειγμα των Αστουριών (Pueblo Ejemplar de Asturias)
Κάθε χρόνο η πόλη που βραβεύεται με αυτό το βραβείο δέχεται την επίσκεψη του Πρίγκιπα Φίλιππου και ένα σημαντικό χρηματικό βραβείο της τάξεως των 25.000 €. Πόλεις και σύλλογοι των Αστουριών μπορούν να θέσουν υποψηφιότητα για το βραβείο.

*1990 Σαν Εστεμπάν ντε Κουνιάμπα (Πενιαμεγέρα Μπάχα)
*1991 Asociación de Amigos del Paisaje de Villaviciosa
*1992 Σότο δε Λουίνια και Νοβεγιάνα (Κουντιγιέρο)
*1993 Comunidad Vecinal de Grandas de Salime (Grandas de Salime)
*1994 Pastores de los Picos de Europa (Αμιέβα, Καμπράλες, Κάνγκας δε Ονίς και Ονίς)
*1995 Πουέρτο δε Βέγα (Νάβια)
*1996 Comunidad Vecinal de Nava
*1997 Καστροπόλ
*1998 Χομεθάνα και Βάγιε ντελ Ουέρνα  (Λένα)
*1999 Comunidad Vecinal y Educativa de Ibias
*2000 Τούνια (Τίνεο)
*2001 Παρέδες (Βαλδές)
*2002 Hermandad de La Probe y Comunidad de La Foz de Morcín (Μορθίν)
*2003 Ναβέλγας (Τίνεο)
*2004 Βιγιάρ δε Βίλδας (Σομιέδο)
*2005 Πορούα (Γιάνες)
*2006 Comunidad Vecinal de Sariego
*2007 Sociedad Humanitarios de San Martín y Pueblo de Moreda (Αγιέρ)
*2008 Τοράθο (Καμπράνες)
*2009 Comunidad Vecinal de Sobrescobio
*2010 Λάστρες (Κολούνγκα)
*2011 Σαν Τίρσο δε Άμπρες
*2012 Μπουένιο (Ριμπέρα δε Αρίμπα)
*2013 Comunidad Vecinal de Teverga
* 2014 Movimiento asociativo y vecinal de Boal
* 2015 Κολόμπρες  (Ριμπαντέντεβα)
* 2016 Comunidad Vecinal de Oscos (Santa Eulalia de Oscos, San Martín de Oscos and Villanueva de Oscos)
* 2017 Poreñu (Villaviciosa)

## Παραπομπές

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* Βραβεία Πριγκίπισσα των Αστουριών, επίσημος ιστότοπος (στα αγγλικά)

Πριγκιπας Αστουριων
Πριγκιπας Αστουριων