Αποδελτίωση τύπου

Η Αποδελτίωση Τύπου είναι η διαδικασία συλλογής, επιλογής και αρχειοθέτησης δημοσιευμάτων που σχετίζονται με συγκεκριμένα θέματα, πρόσωπα ή οργανισμούς, από πηγές όπως εφημερίδες, περιοδικά, διαδικτυακά μέσα, ραδιόφωνο και τηλεόραση.  Αρχικά αφορούσε αποκλειστικά τον έντυπο Τύπο, ωστόσο σήμερα ο όρος χρησιμοποιείται ευρύτερα για να περιγράψει την παρακολούθηση όλων των ειδών μέσων μαζικής ενημέρωσης.

## Ιστορία
Η αποδελτίωση ξεκίνησε στα τέλη του 19ου αιώνα, όταν οργανισμοί και επιχειρήσεις άρχισαν να αναζητούν αναφορές του ονόματός τους στον Τύπο. Οι πρώτες επαγγελματικές υπηρεσίες αποδελτίωσης δημιουργήθηκαν στο Παρίσι και στο Λονδίνο γύρω στο 1880, παρέχοντας έντυπες αποκόμματα εφημερίδων (press clippings) σε πελάτες.

Το 1953 ιδρύθυκε η Διεθνής Ένωση Εταιρειών Αποδελτίωσης (FIBEP - Global Media Intelligence Association). Εκπροσωπεί πλέον περισσότερα από 120 εταιρικά μέλη από 50 χώρες. Τα μέλη της εξειδικεύονται στην παροχή λύσεων στον τομέα του media monitoring, της ανάλυσης δημοσιότητας, της διανομής PR περιεχομένου, συμβουλευτικών υπηρεσιών και SaaS πλατφορμών.

Η αποδελτίωση τηλεοπτικών και ραδιοφωνικών εκπομπών ξεκίνησε στα τέλη της δεκαετίας του 1980 στις Ηνωμένες Πολιτείες και στη Δυτική Ευρώπη. Εκείνη την περίοδο, μεγάλες εταιρείες παρακολούθησης ΜΜΕ επεκτάθηκαν πέρα από τα έντυπα, αξιοποιώντας:

* Μαγνητοταινίες VHS για την καταγραφή τηλεοπτικών εκπομπών
* Ραδιοφωνικές κασέτες για παρακολούθηση ειδήσεων και δελτίων

Η τεχνολογία τότε ήταν πλήρως αναλογική και η αναζήτηση γινόταν χειροκίνητα, με καταλόγους εκπομπών και χρονικά αποσπάσματα.

Στην Ελλάδα, οι πρώτες οργανωμένες υπηρεσίες αποδελτίωσης εμφανίστηκαν στις αρχές της δεκαετίας του 1990, με εταιρείες που παρείχαν αποκόμματα από τον ημερήσιο και περιοδικό Τύπο σε δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς. Η αποδελτίωση τηλεοπτικών και ραδιοφωνικών εκπομπών εμφανίστηκε στις αρχές της δεκαετίας του 2000.

Οι βασικοί λόγοι ήταν:

* Η ψηφιοποίηση του περιεχομένου και η ευκολότερη αποθήκευση (DVD, αρχεία MPEG).
* Η αυξανόμενη ανάγκη επιχειρήσεων και δημοσίων οργανισμών να γνωρίζουν πώς παρουσιάζονται στα ΜΜΕ, όχι μόνο στον Τύπο, αλλά και στα ηλεκτρονικά μέσα.
* Η ανάπτυξη εξειδικευμένων λογισμικών καταγραφής και αναζήτησης, π.χ. μετατροπής εικόνας σε κείμενο (Optical Character Recognition - OCR), μετατροπής ήχου σε κείμενο (Voice Character Recognition VCR), αποθήκευση με metadata).

Έτσι, οι εταιρείες media monitoring άρχισαν να προσφέρουν τηλεοπτική και ραδιοφωνική αποδελτίωση ως ξεχωριστή ή συμπληρωματική υπηρεσία προς την αποδελτίωση εντύπων.

## Σύγχρονη αποδελτίωση
Με την ανάπτυξη του διαδικτύου, η αποδελτίωση Τύπου εξελίχθηκε σε ηλεκτρονική αποδελτίωση ή media monitoring, που περιλαμβάνει:

* Κοινωνικά δίκτυα (social media monitoring).
* Online μέσα ενημέρωσης (ειδησεογραφικές ιστοσελίδες, blogs, portals).

Οι σύγχρονες εταιρείες του κλάδου χρησιμοποιούν τεχνολογίες μηχανικής μάθησης, τεχνητής νοημοσύνης, Natural Language Processing (NLP) και ανάλυσης δεδομένων (data analytics) για την αυτόματη αναγνώριση θεμάτων, συναισθήματος (sentiment analysis) και μετρήσεων απόδοσης επικοινωνίας (KPIs).

## Μορφές και υπηρεσίες
Η αποδελτίωση Τύπου μπορεί να προσφέρεται:

* Εσωτερικά από οργανισμούς που διαθέτουν δικό     τους τμήμα επικοινωνίας.
* Εξωτερικά από εξειδικευμένες εταιρείες media monitoring, όπως είναι η Clip News, η Innews και η Enimerosi - APO.

Οι υπηρεσίες αυτές περιλαμβάνουν συνήθως:

* Καθημερινή συλλογή δημοσιευμάτων.
* Αρχειοθέτηση και θεματική κατηγοριοποίηση.
* Σύνταξη αναφορών και αναλύσεων δημοσιότητας.
* Σύγκριση παρουσίας με ανταγωνιστές.

## Ρυθμιστικό και δεοντολογικό πλαίσιο
Οι εταιρείες αποδελτίωσης υπόκεινται σε κανόνες πνευματικής ιδιοκτησίας, καθώς χρησιμοποιούν περιεχόμενο από τρίτες πηγές (έντυπα ή ψηφιακά ΜΜΕ).

Στην Ευρώπη, η χρήση και διανομή αποδελτιωμένου υλικού ρυθμίζεται από οργανισμούς συλλογικής διαχείρισης δικαιωμάτων και εθνικούς φορείς. Στην Ελλάδα, η δραστηριότητα καλύπτεται από τις διατάξεις του νόμου περί πνευματικής ιδιοκτησίας (Ν. 2121/1993), την αδειοδότηση από τον Οργανισμό Συλλογικής Διαχείρισης Έργων του Λόγου (ΟΣΔΕΛ) και τη συνεργασία εταιρειών με τους εκδότες Τύπου.

## Παραπομπές

Κατηγορία:Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης