Σταυροφορία των Βαρόνων

Η **Σταυροφορία των Βαρόνων** (1239–1241), γνωστή και ως **Σταυροφορία του 1239**, ήταν μία σταυροφορία προς τους Αγίους Τόπους που, από εδαφικής άποψης, ήταν πιο επιτυχημένη σταυροφορία από την Α΄ Σταυροφορία. Η Σταυροφορία των Βαρόνων, που είχε είχε ξεκινήσει από τον πάπα Γρηγόριο Θ΄, ενσάρκωσε σε γενικές γραμμές το υψηλότερο σημείο της παπικής προσπάθειας «να καταστήσει τη σταυροφορία μία παγκόσμια χριστιανική επιχείρηση».  Ο Γρηγόριος Θ΄ κάλεσε για σταυροφορία στη Γαλλία, την Αγγλία και την Ουγγαρία με διαφορετικούς βαθμούς επιτυχίας.  Αν και οι σταυροφόροι δεν επέτυχαν κάποια ένδοξη στρατιωτική νίκη, χρησιμοποίησαν τη διπλωματία για να φέρουν με επιτυχία τις δύο αντιμαχόμενες παρατάξεις της δυναστείας των Αγιουβιδών (τον αλ-Σαλίχ Ισμαΐλ στη Δαμασκό και τον ανιψιό του ας-Σαλίχ Αγιούμπ στην Αίγυπτο) τη μία εναντίον της άλλης για ακόμη περισσότερες παραχωρήσεις από όσες είχε κερδίσει ο Φρειδερίκος Β΄ της Γερμανίας κατά τη διάρκεια της πιο γνωστής ΣΤ΄ Σταυροφορίας. Για μερικά χρόνια, η Σταυροφορία των Βαρόνων επανέφερε το βασίλειο της Ιερουσαλήμ στο μεγαλύτερο μέγεθός του από το 1187.

Αυτή η σταυροφορία προς τους Αγίους Τόπους μερικές φορές συζητείται ως δύο ξεχωριστές σταυροφορίες: αυτή του βασιλιά Θεοβάλδου Α΄ της Ναβάρρας, η οποία ξεκίνησε το 1239, και η ξεχωριστή στρατιά σταυροφόρων υπό την ηγεσία του Ριχάρδου της Κορνουάλης, η οποία έφθασε μετά την αναχώρηση του Θεοβάλδου Α΄ το 1240. Επιπλέον, η Σταυροφορία των Βαρόνων περιγράφεται συχνά σε συνδυασμό με το ταυτόχρονο ταξίδι του Βαλδουίνου Β΄ ντε Κουρτεναί στην Κωνσταντινούπολη και την κατάληψη της Τυρολόης (του Τζουρουλού) με μία ξεχωριστή, μικρότερη δύναμη σταυροφόρων. Αυτό συνέβη επειδή ο Γρηγόριος Θ΄ προσπάθησε για λίγο να ανακατευθύνει τον στόχο της νέας του σταυροφορίας από την απελευθέρωση των Αγίων Τόπων από τους Μουσουλμάνους, στην προστασία της Λατινικής αυτοκρατορίας της Κωνσταντινούπολης από τους «σχισματικούς» (δηλαδή, Ορθόδοξους) Χριστιανούς, που προσπαθούσαν να ανακτήσουν την πόλη.

Παρά τις σχετικά άφθονες πρωτογενείς πηγές, η ακαδημαϊκή δραστηριότητα μέχρι πρόσφατα ήταν περιορισμένη, τουλάχιστον εν μέρει λόγω της έλλειψης σημαντικών στρατιωτικών εμπλοκών. Αν και ο Γρηγόριος Θ΄ προχώρησε περισσότερο από οποιονδήποτε άλλο πάπα στη δημιουργία ενός ιδανικού χριστιανικής ενότητας κατά τη διαδικασία οργάνωσης της σταυροφορίας, στην πράξη η διχασμένη ηγεσία της σταυροφορίας δεν αποκάλυψε μία ενιαία χριστιανική δράση ή ταυτότητα ως απάντηση στην σταυρική κατάληψη. 

## Η εποχή
Στο τέλος της ΣΤ΄ Σταυροφορίας τον Φεβρουάριο του 1229, ο Φρειδερίκος Β΄ και ο αλ-Καμίλ υπέγραψαν 10ετή εκεχειρία. Χρησιμοποιώντας μόνο τη διπλωματία και χωρίς σημαντική στρατιωτική αντιπαράθεση, ο Φρειδερίκος Β΄ απέκτησε τον έλεγχο της Ιερουσαλήμ, της Ναζαρέτ, της Σιδώνας, της Γιάφας και της Βηθλεέμ. Ωστόσο η συνθήκη επρόκειτο να λήξει το 1239, γεγονός που έθεσε σε κίνδυνο τον χριστιανικό έλεγχο των εδαφών. Επιπλέον, η ΣΤ΄ Σταυροφορία ήταν εξαιρετικά αντιδημοφιλής μεταξύ των ιθαγενών χριστιανών ηγετών, επειδή ο αφορισμένος Φρειδερίκος Β΄ τους άφησε ανυπεράσπιστους, συμμάχησε με τους μουσουλμάνους εχθρούς τους, και προσπάθησε να αποκτήσει τον έλεγχο των Αγίων Τόπων για τον Οίκο των Χοενστάουφεν, αντί να αποκαταστήσει τα εδάφη στους τοπικούς βαρόνους του βασιλείου της Ιερουσαλήμ. Ως εκ τούτου το 1234 ο πάπας Γρηγόριος Θ΄ διακήρυξε ότι μία νέα σταυροφορία θα έπρεπε να φθάσει στους Αγίους Τόπους έως το 1239, για να εξασφαλίσει τον χριστιανικό έλεγχο. Στην προσπάθειά του να ενώσει τους Χριστιανούς για να υπερασπιστούν τον εδαφικό έλεγχο των σταυροφόρων στους Αγίους Τόπους, ο Γρηγόριος Θ΄ εξέδωσε την παπική βούλα *Rachel suum videns*, η οποία χρησιμοποιήθηκε ενεργά από τους ζητιάνους μοναχούς για να προωθήσουν τη σταυροφορία σε κάθε γωνιά της Χριστιανοσύνης. Η *Rachel suum videns* ενίσχυσε τη χρήση μίας πολιτικής όρκου λύτρωσης, που είχε ξεκινήσει ο προηγούμενος πάπας Ιννοκέντιος Γ΄ με τη βούλα *Quia maior* κατά τη διάρκεια της εκστρατείας του για την Ε΄ Σταυροφορία. Ωστόσο ο Ιννοκέντιος Γ΄ δεν ζήτησε από όλους τους Χριστιανούς να εξαργυρώσουν τους όρκους τους, αφού ανέλαβαν τον σταυρό. 

Για να καταστήσει αυτή τη σταυροφορία παγκόσμια, ο Γρηγόριος Θ΄ υποχρέωσε όλους τους Χριστιανούς να παρακολουθούν τα κηρύγματα της σταυροφορίας, με στόχο να προσεύχονται για την επιτυχή έκβαση, και να δωρίζουν για την επιχείρηση ένα μεγάλο χρηματικό ποσό, μία πένα την εβδομάδα για μία δεκαετία. Η εκστρατεία κηρύγματος είχε διαφορετική επιτυχία. Ενώ η Ιταλία, η Γερμανία και η Ισπανία ήταν ελαφρώς ενθουσιώδεις με τη σταυροφορία του Γρηγορίου Θ΄, στην Ουγγαρία, μερικοί ευγενείς και εκκλησιαστικοί αξιωματούχοι συμμετείχαν πιο ενεργά στην εκστρατεία. Άγγλοι και Γάλλοι ιππότες και ευγενείς αρχικά υποστήριξαν επίσης την επιχείρηση του πάπα. 

Περίπου έναν χρόνο αργότερα, τον Δεκέμβριο του 1235, ο Γρηγόριος Θ΄ ξεκίνησε πολυάριθμες προσπάθειες για να ανακατευθύνει πλήρως, και στη συνέχεια μερικώς, αυτή τη σχεδιαζόμενη σταυροφορία μακριά από τους Αγίους Τόπους, ώστε να καταπολεμήσει την εξάπλωση της χριστιανικής αίρεσης στη Λατινική Ελλάδα. Η προσπάθειά του να εκτρέψει τη σταυροφορία προς όφελος της Λατινικής Αυτοκρατορίας της Κωνσταντινούπολης ήταν σε μεγάλο βαθμό ανεπιτυχής. Ο Λατίνος αυτοκράτορας, Ιωάννης ντε Μπριέν, ο πιο ένθερμος παπικός υποστηρικτής από τους άλλους ηγεμόνες, επέτρεψε στην Κωνσταντινούπολη την παρουσία ενός Λατίνου πατριάρχη, κάτι που υποσχόταν τη δυνατότητα ενοποίησης τόσο των ελληνικών, όσο και των λατινικών εκκλησιών. Η ουγγρική στρατιωτική ελίτ με επικεφαλής τον βασιλιά της Μπέλα Δ΄ αρνήθηκε να πάει στην Κωνσταντινούπολη για να πολεμήσει τους εισβολείς σχισματικούς Ιωάννη Γ΄ Δούκα Βατάτζη της Νίκαιας και Ιβάν Ασέν Β΄ της Βουλγαρίας.  Το καλοκαίρι του 1239 ο βασιλιάς Μπέλα Δ΄ της Ουγγαρίας επέτρεψε στον κληρονόμο της Λατινικής αυτοκρατορίας, Βαλδουίνο Β΄ ντε Κουρτεναί, να διασχίσει τα ουγγρικά σύνορα, αλλά αρνήθηκε να ενωθεί με τον Βαλδουίνο Β΄ στο δρόμο του προς την Κωνσταντινούπολη. Ταυτόχρονα ο πάπας Γρηγόριος Θ΄ έγραψε μία επιστολή στον ηγούμενο των Δομινικανών στην Ουγγαρία, ζητώντας του να κηρύξει τον σταυρό εντός της αυτοκρατορίας, και να ανταλλάξει τους όρκους για την Ιερουσαλήμ που έδιναν οι σταυροφόροι, με αυτούς στην Κωνσταντινούπολη, σε αντάλλαγμα για την *επιείκεια* (άφεση). Ο πάπας υποσχέθηκε *επιείκεια* σε κάθε στρατιώτη, καθώς και σε όποιον συνεισέφερε χρήματα στη σταυροφορία. Τον Φεβρουάριο του 1241 ο Γρηγόριος Θ΄ διέταξε να ανακατευθύνουν τα έσοδα που εισπράττονταν στην Ουγγαρία για μία νέα στρατιωτική εκστρατεία εναντίον του Φρειδερίκου Β', του Γερμανού βασιλιά.  Ο Βαλδουίνος Β΄ έφθασε πρώτος στην Κωνσταντινούπολη, ενώ άλλοι Ευρωπαίοι ιππότες και ευγενείς, μη ενωμένοι, κινήθηκαν προς την Ιερουσαλήμ. Το 1235 ο Γρηγόριος Θ΄ κάλεσε τους Γάλλους σταυροφόρους να πολεμήσουν στην Κωνσταντινούπολη αντί για τους Αγίους Τόπους. Στις 16 Δεκεμβρίου ο πάπας διέταξε τον Φραγκισκανό Γουλιέλμο ντε Κορντέλ να κηρύξει για σταυροφορία στη Λατινική Ελλάδα. Ο Θεοβάλδος Α΄ της Καμπανίας ανταποκρίθηκε στο κάλεσμα, λόγω της ανάγκης του για παπική υποστήριξη, αλλά τελικά αρνήθηκε να αλλάξει τον όρκο του για την Ιερουσαλήμ.  Τον Δεκέμβριο του 1238 ο Θεοβάλδος Α΄ έλαβε χρηματοδότηση από τον Γρηγόριο Θ΄ για τη σταυροφορία του στην Ιερουσαλήμ.  Οι διασπασμένες ομάδες Γάλλων βαρόνων ταξίδευσαν ξεχωριστά προς τους Αγίους Τόπους, όπου τελικά αντιμετώπισαν στρατιωτική ήττα, ακολουθούμενη από διπλωματική επιτυχία. Οι Άγγλοι βαρόνοι, συμπεριλαμβανομένων του Ριχάρδου της Κορνουάλης και του κουνιάδου του Σιμόν Ε΄ ντε Μονφόρ, ήταν επίσης διαιρεμένοι, και έφθασαν εκεί έναν χρόνο αργότερα.

## Η Σταυροφορία

### Η φιλοξενία του Θεοβάλδου Α΄ της Ναβάρρας
Ο Θεοβάλδος Α΄ βασιλιάς της Ναβάρρας, συγκέντρωσε έναν εντυπωσιακό κατάλογο Ευρωπαίων ευγενών στη Λυών, συμπεριλαμβανομένων των: Ούγου Δ΄ δούκα της Βουργουνδίας, Αμωρί ΣΤ΄ ντε Μονφόρ, Ροβέρτου ντε Κουρτεναί μεγάλου Μπουτεγιέ της Γαλλίας (που δεν πρέπει να συγχέεται με τον Ροβέρτο Α΄ Λατίνο αυτοκράτορα, επίσης από το Κουρτεναί) και Πέτρου Α΄ δούκα της Βρετάνης. Συνοδεύονταν από αρκετούς κόμητες δευτερεύουσας τάξης, συμπεριλαμβανομένων των: Γκιγκ Δ΄ του Φορέζ, Ερρίκου Β΄ κόμη του Μπαρ, Λουδοβίκου του Σανσέρ, Ιωάννη του Μπραινκόμη του Μακόν, Γουλιέλμου του Ζουανύ και Ερρίκου του Γκρανπρέ.  Η κύρια δύναμη του Θεοβάλδου Α΄ αριθμούσε π. 1.500 ιππότες, συμπεριλαμβανομένων μερικών εκατοντάδων από τη Ναβάρρα.  Αναχώρησαν από τη Γαλλία τον Αύγουστο του 1239, με τους περισσότερους να απέπλευσαν από τη Μασσαλία και έναν μικρότερο αριθμό να αναχωρεί από τα λιμάνια του Φρειδερίκου Β΄ στη νότια Ιταλία. Ο Θεοβάλδος Α΄ έφθασε στην Άκρα την 1η Σεπτεμβρίου. Σύντομα ενώθηκε μαζί του με τους σταυροφόρους που διασκορπίστηκαν από μία μεσογειακή καταιγίδα εν κινήσει. Εκεί τους συνάντησε ένα συμβούλιο τοπικών Χριστιανών ηγεμόνων, με πιο εξέχοντες τους: τον Βάλτερ της Μπριέν, τον Όντο του Μονμπελιάρ, τον Μπαλιάν της Βηρυτού, τον Ιωάννη του Αρσούφ και τον Μπαλιάν της Σιδώνας.  Ο Θεοβάλδος Α΄ ενώθηκε επίσης με μερικούς σταυροφόρους από την Κύπρο. 

Ο Θεοβάλδος Α΄ πέρασε πολύ χρόνο περιπλανώμενος στην ευχάριστη Άκρα, όπου έγραψε ένα ποίημα στη σύζυγό του. Τελικά, στις 2 Νοεμβρίου η ομάδα των π. 4000 ιπποτών (περισσότεροι από τους μισούς από τους τοπικούς βαρόνους και τα στρατιωτικά τάγματα) βάδισε προς την Ασκαλόν, όπου θα ξεκινούσαν την κατασκευή ενός κάστρου που είχε κατεδαφιστεί από τον Σαλαντίν δεκαετίες πριν. Δύο ημέρες μετά την έναρξη της πορείας, ο Πέτρος της Βρετάνης και ο υποδιοικητής του Ραούλ ντε Σουασόν αποσχίστηκαν για να πραγματοποιήσουν μία επιδρομή. Χώρισαν τις δυνάμεις τους, και ο καθένας περίμενε σε ενέδρα κατά μήκος μίας πιθανής διαδρομής για το μουσουλμανικό καραβάνι, που κινούνταν στον Ιορδάνη προς τη Δαμασκό. Η ομάδα του Πέτρου συγκρούστηκε με τους μουσουλμάνους έξω από ένα κάστρο, και μετά από μερικές μάχες, ήχησε το κέρας για να καλέσει τον Ραούλ. Οι μουσουλμάνοι κατατροπώθηκαν και κατέφυγαν μέσα στο κάστρο, όπου οι άνδρες του Πέτρου τους ακολούθησαν, σκότωσαν πολλούς, πήραν μερικούς αιχμαλώτους, και άρπαξαν τα λάφυρα και τα βρώσιμα ζώα του καραβιού. 

#### Ήττα στη Γάζα, και απώλεια της Ιερουσαλήμ
[μικρογραφία|Η μάχη του [Μπέιτ Χανούν το 1239, από τον Μάθιου Πάρις.]]
Η μικρή νίκη του Πέτρου σύντομα θα επισκιαζόταν. Όταν ολόκληρος ο στρατός έφθασε στη Γιάφα στις 12 Νοεμβρίου 1239, ένα υποσύνολο του στρατού ήθελε να πραγματοποιήσει δική του επιδρομή. Οι ηγέτες αυτής της ανυπότακτης ομάδας ήταν ο Ερρίκος Β΄ του Μπαρ, ο Αμωρύ ΣΤ΄ ντε Μονφόρ και ο Ούγος Δ΄ της Βουργουνδίας, μαζί με τέσσερις από τους σημαντικότερους τοπικούς άρχοντες, συμπεριλαμβανομένων του Βάλτερ ντε Μπριέν, του Μπαλιάν της Σιδώνας, του Ιωάννη του Αρσούφ και του Όντο του Μονμπελιάρ. Αυτή η ομάδα, η οποία περιελάμβανε π. 400 έως 600 ιππότες, αποσχίστηκε από τον κύριο στρατό, παρά τις σαφείς διαμαρτυρίες του Θεοβάλδου Α΄, του Πέτρου της Βρετάνης και των ηγετών και των τριών στρατιωτικών ταγμάτων (των Ναϊτών Ιπποτών, των Ιωαννιτών Ιπποτών και των Τευτόνων Ιπποτών). Η ομάδα κάλπαζε όλη τη νύχτα, και ένα μέρος τους σύντομα πολέμησε μία αιγυπτιακή δύναμη υπό τη διοίκηση του Ρουκν αλ-Ντιν αλ-Χιτζαβί στη μάχη της Γάζας την επόμενη ημέρα, 13 Νοεμβρίου.  Το απόσπασμα ηττήθηκε παταγωδώς, πριν προλάβουν να φθάσουν οι δυνάμεις του Θεοβάλδου Α΄ για να τους σώσουν. Ο Ερρίκος Β΄ σκοτώθηκε, και ο Αμωρύ ΣΤ΄ ήταν ανάμεσα σε αρκετές εκατοντάδες σταυροφόρους που αιχμαλωτίστηκαν.  Στη συνέχεια ο στρατός βάδισε πίσω στην Άκρα.

Περίπου έναν μήνα μετά τη μάχη στη Γάζα, ο αν-Νασίρ Νταβούντ της Υπεριορδανίας, του οποίου το καραβάνι είχε καταληφθεί από τον Πέτρο, βάδισε προς την Ιερουσαλήμ, η οποία ήταν σε μεγάλο βαθμό ανυπεράσπιστη. Μετά από έναν μήνα εγκλωβισμού στον Πύργο του Δαβίδ, η φρουρά της ακρόπολης παραδόθηκε στον Νταβούντ στις 7 Δεκεμβρίου, αποδεχόμενη την προσφορά του για ασφαλή διέλευση στην Άκρα. Η Ιερουσαλήμ βρέθηκε σε μουσουλμανικά χέρια για πρώτη φορά από το 1229 (ΣΤ΄ Σταυροφορία). 

#### Εδαφικές παραχωρήσεις των Αγιουβιδών
Μετά την ήττα των σταυροφόρων στη Γάζα και την απώλεια της Ιερουσαλήμ, ένας εμφύλιος πόλεμος εντός της μουσουλμανικής δυναστείας των Αγιουβιδών άρχισε να δημιουργεί ένα ευοίωνο περιβάλλον για τους Χριστιανούς. Πρώτον, υπήρξε ένα πολλά υποσχόμενο, αλλά τελικά απογοητευτικό ταξίδι στην Τρίπολη. Ο εμίρης Αλ-Μουζαφάρ Β' Μαχμούντ της Χάμα ήθελε να αποσπάσει την προσοχή τού εχθρού του, Αλ-Μουτζαχίντ της Χομς, γι' αυτό και παρέσυρε τους σταυροφόρους του Θεοβάλδου Α΄ στο Όρος Πίλγκριμ έξω από την Τρίπολη, με κενές υποσχέσεις. Τίποτε δεν συνέβη. Μετά από ένα διάστημα ως φιλοξενούμενοι του Βοημούνδου Ε΄ της Αντιόχειας, οι σταυροφόροι επέστρεψαν στην Άκρα στις αρχές Μαΐου 1240. 

Η επόμενη συνάντηση των Χριστιανών με τους Αγιουβίδες αποδείχθηκε δραματικά πιο καρποφόρα. Ο Θεοβάλδος Α΄ διαπραγματεύτηκε με τους εμπόλεμους εμίρηδες της Δαμασκού και της Αιγύπτου. Οριστικοποίησε μία συνθήκη με τον αλ-Σαλίχ Ισμαΐλ εμίρη της Δαμασκού στο βορρά, εναντίον του Αγιούμπ της Αιγύπτου και του Νταβούντ της Υπεριορδανίας στον νότο, με την οποία το βασίλειο της Ιερουσαλήμ ανέκτησε την ίδια την Ιερουσαλήμ, καθώς και τη Βηθλεέμ, τη Ναζαρέτ και το μεγαλύτερο μέρος της περιοχής της Γαλιλαίας με πολλά κάστρα των Ναϊτών, όπως το Μπωφόρ και το Σαφέτ.  Η συνθήκη του Ισμαΐλ με τους σταυροφόρους περιελάμβανε πολλά εδάφη που δεν ήταν δική του δικαιοδοσία να δώσει: μάλλον ήταν μία αναγνώριση του δικαιώματός τους να πάρουν τα εδάφη του Νταβούντ. Αυτή η συνθήκη ήταν πολύ αντιδημοφιλής μεταξύ των ίδιων των υπηκόων του Ισμαΐλ: ο ισχυρός ιεροκήρυκας και νομικός Ιζ αλ-Ντιν ιμπν Αμπντ αλ-Σαλάμ την κατήγγειλε δημόσια. Ο Ισμαΐλ διέταξε τη σύλληψη του Ιμπν Αμπντ αλ-Σαλάμ σε απάντηση. Σε μία πράξη ακόμη πιο δραματικής διαμαρτυρίας, η μουσουλμανική φρουρά του Μπωφόρ αρνήθηκε να παραδώσει το κάστρο στον Μπαλιάν Γκρανιέ της Σιδώνας, όπως όριζε η συμφωνία του Ισμαήλ. Ο ίδιος ο Ισμαήλ αναγκάστηκε να πολιορκήσει το οχυρό με τον στρατό της Δαμασκού για μήνες για να το καταλάβει, για να το δώσει στους Χριστιανούς. Εν τω μεταξύ οι σταυροφόροι άρχισαν να ζητούν τις διεκδικήσεις τους στα εδάφη του Νταβούντ. Άρχισαν να ανοικοδομούν την Ασκαλώνα, έκαναν επιδρομές σε όλη την κοιλάδα του Ιορδάνη, ανακατέλαβαν την Ιερουσαλήμ και επιτέθηκαν στη Ναμπλούς (αλλά δεν την κατέλαβαν). Αυτό ανάγκασε τον Νταβούντ να διαπραγματευτεί τη δική του συνθήκη με τον Θεοβάλδο Α΄ στα τέλη του καλοκαιριού του 1240, εκπληρώνοντας στην πραγματικότητα πολλές από τις παραχωρήσεις, που είχαν δοθεί μόνο θεωρητικά από τον Ισμαήλ. 

Ορισμένες σύγχρονες πηγές υπονοούν μάλιστα ότι ολόκληρη η γη μεταξύ του Ιορδάνη ποταμού και της Μεσογείου επέστρεψε στα χέρια των σταυροφόρων. Ο Θεοβάλδος Α΄ και ο Πέτρος Α΄ της Βρετάνης δεν έμειναν για να δουν τις συμφωνίες τους με τον Ισμαΐλ της Δαμασκού και τον Νταβούντ της Υπεριορδανίας να εκτελούνται πλήρως. Αναχώρησαν από την Παλαιστίνη για την Ευρώπη στα μέσα Σεπτεμβρίου 1240, πριν φθάσει ο Ριχάρδος της Κορνουάλης, επειδή δεν ήθελαν να είναι παρόντες σε περαιτέρω εσωτερικές διαμάχες, σχετικά με την ηγεσία και την κατεύθυνση της επιχείρησης. Ανάμεσα στα αναμνηστικά που έφερε πίσω ο Θεοβάλδος Α΄ στην Ευρώπη ήταν το τριαντάφυλλο που ονομαζόταν «Προβένς» (λατινική ονομασία rosa gallica «officinalis», το Τριαντάφυλλο του Φαρμακοποιού) από τη Δαμασκό, μεταφέροντάς το «στην περικεφαλαία του». Επίσης ένα κομμάτι του Τιμίου Σταυρού. Ο Ούγος της Βουργουνδίας και ο Γκιγκ του Φορέζ έμειναν πίσω, για να βοηθήσουν με το κάστρο στην Ασκαλώνα. 

### Ο οικοδεσπότης του Ριχάρδου της Κορνουάλης
Στις 10 Ιουνίου 1240 ο Ριχάρδος 1ος κόμης της Κορνουάλης, έφυγε από την Αγγλία με μια μικρότερη ομάδα σταυροφόρων. Αυτή η ομάδα αποτελούνταν από περίπου δώδεκα Άγγλους βαρόνους και αρκετές εκατοντάδες ιππότες, συμπεριλαμβανομένου του Γουλιέλμου Β΄ Λονζεσπέ. Πήγαν στη Μασσαλία στα μέσα Σεπτεμβρίου, και αποβιβάστηκαν στην Άκρα κατά τη διάρκεια του φθινοπωρινού ταξιδιού στις 8 Οκτωβρίου. Ο Σιμόν Ε΄ ντε Μονφόρ, νεότερος αδελφός του αιχμαλώτου Αμωρύ ΣΤ΄, ήταν επίσης μέλος αυτής της ομάδας, αλλά φαίνεται ότι ταξίδευσε ξεχωριστά.  Αυτός και η σύζυγός του Ελεονώρα πήγαν μέσω της Λομβαρδίας και της Απουλίας στο Μπρίντιζι, και από εκεί μέχρι την Άκρα. Η Ελεονώρα συνόδευσε τον σύζυγό της μόνο στο Μπρίντιζι. Στη συνέχεια, ο Γουλιέλμος του Φορέζ οργάνωσε την τρίτη επιτυχημένη αποστολή στην Ιερουσαλήμ. Τελικά, η ανταπόκριση των Άγγλων βαρόνων στο κάλεσμα του Γρηγορίου Θ΄ αποκάλυψε την έλλειψη ενδείξεων κοινής χριστιανικής ταυτότητας. 

Ο Ριχάρδος και αυτή η δεύτερη σταυροφορική στρατιά δεν συμμετείχαν σε μάχη, αλλά ολοκλήρωσαν τις διαπραγματεύσεις για ανακωχή με τους Αγιουβίδες ηγέτες, που είχε κάνει ο Θεοβάλδος Θ΄ λίγους μήνες πριν, κατά τη διάρκεια του πρώτου κύματος της σταυροφορίας. Συνέχισαν την ανοικοδόμηση του κάστρου της Ασκαλώνος. Αξιοσημείωτο είναι ότι ο Ριχάρδος παραδόθηκε την κηδεμονία του στον Βάλτερ Πενενπιέ, τον βασιλικό αντιπρόσωπο του Φρειδερίκου Β΄ στην Ιερουσαλήμ (αντί να το παραδώσει στους τοπικούς άρχοντες του βασιλείου της Ιερουσαλήμ, οι οποίοι αντιτάχθηκαν σθεναρά στην κυριαρχία του Φρειδερίκου Β΄). Στις 23 Απριλίου 1241 αντάλλαξαν Μουσουλμάνους αιχμαλώτους με Χριστιανούς αιχμαλώτους (κυρίως τον μεγαλύτερο αδελφό του Σίμωνα, Αμωρύ ΣΤ΄), οι οποίοι είχαν συλληφθεί κατά τη διάρκεια της καταστροφικής επιδρομής του Ερρίκου Β΄ του Μπαρ στη Γάζα, ενάμιση χρόνο νωρίτερα. Επίσης μετέφεραν τα λείψανα όσων σκοτώθηκαν σε εκείνη τη μάχη, και τα έθαψαν στο νεκροταφείο της Ασκαλώνος. Αφού ολοκλήρωσε την εργασία του, ο Ριχάρδος αναχώρησε από την Άκρα για την Αγγλία στις 3 Μαΐου 1241.

## Συνέπειες
Αν και η Σταυροφορία των Βαρόνων επανέφερε το βασίλειο της Ιερουσαλήμ στο μεγαλύτερο μέγεθός του από το 1187, τα κέρδη θα αντιστραφούν δραματικά λίγα μόλις χρόνια αργότερα. Στις 15 Ιουλίου 1244 η πολιορκία της Ιερουσαλήμ άφησε την πόλη όχι μόνο κατειλημμένη, αλλά και έχοντας μετατραπεί σε ερείπια, με τους Χριστιανούς της να σφαγιάζονται από Χβαρεζμιανούς από τη βόρεια Συρία (νέους συμμάχους του σουλτάνου της Αιγύπτου ας-Σαλίχ Αγιούμπ). Λίγους μήνες αργότερα, τον Οκτώβριο, ο Αγιούμπ και οι Χβαρεζμιανοί επέτυχαν μία σημαντική στρατιωτική νίκη στη Μάχη του Λα Φορμπί, η οποία κατέστρεψε οριστικά τη χριστιανική στρατιωτική δύναμη στους Αγίους Τόπους.

## Ταυτόχρονη σταυροφορία του Βαλδουίνου του Κουρτεναί στο Τζουρουλόν
Μία μικρή, εντελώς ξεχωριστή ομάδα σταυροφόρων άκουσε την έκκληση του πάπα Γρηγορίου Θ΄ να ανακατευθύνει τη Σταυροφορία των Βαρόνων για να υπερασπιστεί τη Λατινική αυτοκρατορία από τον Ιωάννη Γ΄ Δούκα Βατάτζη της Νίκαιας και τον Ιβάν Ασέν Β΄ της Βουλγαρίας. Στις αρχές Ιουλίου του 1239 ο Βαλδουίνος Β΄ του Κουρτεναί, ο 19 ετών κληρονόμος της Λατινικής αυτοκρατορίας και μαρκήσιος του Ναμούρ, ταξίδευσε στην Κωνσταντινούπολη με έναν μικρό στρατό (τρεις φορές μικρότερο από τη Σταυροφορική εκστρατεία των Βαρόνων) που περιλάμβανε τους πέντε κοσμικούς μεγιστάνες Ουμβέρτο του Μπωζέ, Θωμά του Μαρλ, Ζοσεράν του Μπρανσιόν, Γουλιέλμο του Καγιώ και Βατέν του Λα Αβερί.  Στο δρόμο του, με τη βοήθεια του Λουδοβίκου Θ΄, ο Βαλδουίνος Β΄ κατάφερε να διασχίσει την επικράτεια του Φρειδερίκου Β΄. Συνέχισε το ταξίδι του μέσα από τη Γερμανία και την Ουγγαρία, και στα βουλγαρικά σύνορα, έλαβε μία φιλική πρόσκληση από τον Ιβάν Ασέν Β΄, και άδεια να βαδίσει μέσα από τα εδάφη του. Τον χειμώνα του 1239 ο Βαλδουίνος Β΄ επέστρεψε τελικά στην Κωνσταντινούπολη, όπου στέφθηκε αυτοκράτορας κάποια στιγμή γύρω στο Πάσχα του 1240, μετά το οποίο ξεκίνησε τη σταυροφορία του.  Στη συνέχεια ο Βαλδουίνος Β΄ πολιόρκησε και κατέλαβε την Τυρολόη (Τζουρουλόν), ένα οχυρό της Νίκαιας, 75 μίλια δυτικά της Κωνσταντινούπολης. Το Τζουρουλόν ήταν το μέρος όπου συνέκλιναν δύο κύριες ανατολικές διαδρομές προς την Κωνσταντινούπολη, η μία οδηγούσε από τη Θεσσαλονίκη και η άλλη από την Αδριανούπολη. Η κατοχή αυτής της στρατηγικά σημαντικής τοποθεσίας θα έπρεπε να είχε προσφέρει μεγαλύτερη ασφάλεια στην Κωνσταντινούπολη. Ωστόσο αυτή η νίκη δεν μπορούσε να αντισταθμίσει την απώλεια δύο άλλων φρουρίων της Μικράς Ασίας, της Δαρίβιας και του Νικητιάτον (τώρα στο χωριό *Εσκιχισάρ*) τα οποία καταλήφθηκαν από τον Ιωάννη Γ΄ Βατάτζη. Παρά την κατοχή του Τζουρουλού από τον Βαλδουίνο Β΄, η Λατινική αυτοκρατορία συνέχισε να εξαρτάται από τη δυτική βοήθεια, μέχρι την κατάρρευσή της δύο δεκαετίες αργότερα το 1261. 

## Αναφορές

## Πηγές
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*

Κατηγορία:Σταυροφορίες
Κατηγορία:Συρία υπό το Αγιουβιδικό Σουλτανάτο
Κατηγορία:Πόλεμοι του Βασιλείου της Γαλλίας (987-1792)
Κατηγορία:Πόλεμοι της Αγγλίας
Κατηγορία:Πόλεμοι του Αγιουβιδικού Σουλτανάτου