Ουόσεϊλ

μικρογραφία|Απεικόνιση μιας προσωποποίησης του Ουόσεϊλ στο αγγλικό περιοδικό ''The Illustrated London News'', 24 Δεκεμβρίου 1842.
Το **Ουόσεϊλ** (αγγλικά: *Wassail*), γνωστό και ως **Ουόσεϊλινγκ** (*Wassailing*, επίσης συλλαβίζεται και ως *Wasselling*), είναι βρετανική χριστουγεννιάτικη παράδοση, με ρίζες στον Μεσαίωνα. Διακρίνεται σε δύο κύριες μορφές: το Ουόσεϊλ με επίσκεψη σε σπίτια και το Ουόσεϊλ με επίσκεψη σε οπωρώνες. Το Ουόσεϊλ με επίσκεψη σε σπίτια τελείται παραδοσιακά τη δωδέκατη ημέρα της χριστουγεννιάτικης περιόδου, γνωστή ως Δωδέκατη Νύχτα ή Παραμονή των Θεοφανίων (5 Ιανουαρίου). Κατά την πρακτική αυτή, ομάδες ατόμων περιέρχονται στα σπίτια, ψάλλουν εορταστικά άσματα και προσφέρουν ποτό από το λεγόμενο μπολ του Ουόσεϊλ, προσδοκώντας σε αντάλλαγμα δώρα ή φιλοξενία. Αν και το έθιμο εξακολουθεί να απαντάται σε ορισμένες περιοχές, στη σύγχρονη εποχή έχει σε μεγάλο βαθμό υποχωρήσει υπέρ των χριστουγεννιάτικων καλάντων. Το Ουόσεϊλ με επίσκεψη σε οπωρώνες απαντά κυρίως σε περιοχές της Αγγλίας με παράδοση στην παραγωγή μηλίτη. Στο πλαίσιο αυτού του εθίμου, ομάδες ατόμων επισκέπτονται τους οπωρώνες και τραγουδούν στα δέντρα, με τελετουργικό σκοπό την εξασφάλιση γονιμότητας και πλούσιας σοδειάς για το επόμενο έτος. Στα γνωστότερα παραδοσιακά άσματα που συνδέονται με την πρακτική αυτή συγκαταλέγονται τα «Here We Come a-Wassailing», «Gloucestershire Wassail» και «Gower Wassail».

Ο όρος Ουόσεϊλ χρησιμοποιείται επίσης για να δηλώσει ένα παραδοσιακό ποτό, το οποίο παρασκευάζεται από ζεστό, αρωματισμένο μηλίτη, μπύρα ή κρασί με την προσθήκη μπαχαρικών. Το ποτό αυτό καταναλώνεται τελετουργικά και θεωρείται αναπόσπαστο στοιχείο της παράδοσης του ομώνυμου εθίμου.

## Ετυμολογία
Σύμφωνα με το Oxford English Dictionary, η λέξη «wassail» προήλθε ως δάνειο από την παλαιοσκανδιναβική προσφώνηση *ves heill*, που αντιστοιχεί στο παλαιοαγγλικό *hál wes þú* ή *wes hál* – και κυριολεκτικά σημαίνει «να είσαι υγιής» ή «να είσαι τυχερός». Αρχικά χρησιμοποιούνταν με τη σημασία του «χαίρε» ή «αντίο», χωρίς καμία συνδήλωση σχετική με το ποτό. Το αγγλικό επιφώνημα «hail» είναι συγγενές με το ετυμολογικό στοιχείο του δεύτερου μέρους της λέξης «wassail» και πιθανότατα επηρεάστηκε από την παλαιοαγγλική φράση.

Η έκφραση αργότερα έγινε μέρος του τύπου πόσης «wassail ... drinkhail», που, σύμφωνα με το OED, εμφανίστηκε αρχικά στην Αγγλία μεταξύ των Αγγλο–Δανών και από εκεί διαδόθηκε στον γηγενή πληθυσμό, θεωρούμενη μέχρι τον 12ο αιώνα ως ιδιαίτερο αγγλοσαξονικό χαρακτηριστικό. Η παλαιότερη καταγραφή χρονολογείται περίπου στο 1140, στην αφήγηση της ιστορίας της Ροουίνα από τον Τζέφρεϊ του Μονμάουθ, όπου απαντά το *wes heil ... drinc heil* (ή, σε παραλλαγή, *was heil*). Μεταγενέστερα χειρόγραφα της Μέσης Αγγλικής παρουσιάζουν ποικιλία ορθογραφιών, όπως *wæs hæil*, *wæshail*, *wessail*, *washayl*, *washail*, *wesseyl*, *wassayl*, *wassaile*, *wassaylle*, *wessayle*, *whatsaile* και *whatsaill*. Η δεύτερη έκφραση, «drinkhail», ενδέχεται να προέρχεται είτε από τα παλαιοσκανδιναβικά είτε από τα παλαιοαγγλικά, επίσης με ποικίλες ορθογραφίες, όπως *drinkel*, *drincheheil*, *drechehel*, *drincheheil*, *drinceseil*, *drinqueheil*, *drinkeil* και *dringail*.

Το αρχαιότερο παράδειγμα των φράσεων πόσης σε καθαρά αγγλικό πλαίσιο προέρχεται από χειρόγραφο του 1275, που διασώζει κείμενο του 12ου αιώνα και περιλαμβάνει τα παλαιοαγγλικά: *Þat freond sæiðe to freonde... Leofue freond wæs hail. Þe oðer sæið Drinc hail* (Εκείνος ο φίλος είπε στον [άλλον] φίλο… «αγαπημένε φίλε, wassail!»· ο άλλος είπε, «drinkhail!»).

Γύρω στο 1300, η σημασία επεκτάθηκε από την πρόποση στο ίδιο το ποτό, ιδίως στην καρυκευμένη μπίρα που καταναλωνόταν στους εορτασμούς της Δωδέκατης Νύχτας και της Παραμονής των Χριστουγέννων. Μέχρι το 1598, ο όρος είχε αρχίσει να χρησιμοποιείται και για το έθιμο της πρόποσης εις υγείαν. Η χρήση της φράσης «Keep wassel» από τον Σαίξπηρ το 1603, στον *[[Άμλετ]]* (i. iv. 10), αποτελεί την πρώτη καταγεγραμμένη χρήση του όρου με τη γενικότερη σημασία του «γλεντιού» ή «κραιπάλης».

## Παραπομπές
Κατηγορία:Χριστουγεννιάτικες παραδόσεις
Κατηγορία:Αγγλική γλώσσα
Κατηγορία:Χριστουγεννιάτικα εδέσματα
Κατηγορία:Πολιτισμός ποτού


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

*