Ad baculum

Το επιχείρημα **ad baculum** (Λατινικά: επιχείρημα *προς ρόπαλο* ή επιχείρημα *προς βέργα*), επίσης γνωστό και ως **προσφυγή στην ισχύ** είναι το επιχείρημα που στηρίζεται στην χρήση ή στην απειλή της χρήσης ισχύος καθώς του εξαναγκασμού προκειμένου να νομιμοποιήσει το συμπέρασμα. Όταν κάποιος εξαίρει τις αρνητικές συνέπειες που μπορεί να υποστεί ο συζητητής του, εάν συνεχίσει να έχει αντίθετη άποψη, τότε υποπίπτει σε τέτοιου είδους επιχείρημα.

## Στη Λογική
Το επιχείρημα ad baculum ως λογική πλάνη έχει την εξής σύνθεση:
:Εάν ο Χ δεν δέχεται ότι Ρ, τότε Q.
:Το Q αποτελεί απειλή ή επίθεση εναντίον του Χ.
:Άρα, το Ρ δεν είναι αληθές.
Με άλλα λόγια, «*θα συμφωνήσεις ότι έχω δίκιο, διαφορετικά θα φας ξύλο*».

Αυτό το επιχείρημα αποτελεί λογική πλάνη, διότι η επίθεση/απειλή Q δεν αποτελεί μέσο για την επαλήθευση της πρότασης Ρ. Ο προσδιορισμός της από τους φιλοσόφους ως πλάνης ανάγεται στον Μεσαίωνα. Αποτελεί ειδική περίπτωση επιχειρήματος προς επίπτωση, ή «προσφυγής στις επιπτώσεις».

### Παραδείγματα

* «Η κυβέρνηση διώκει τους κομμουνιστές
* . Αν αντιβαίνω στην πολιτική της κυβέρνησης, τότε υποστηρίζω τον Κομμουνισμό. Εγώ είμαι νομοταγής πολίτης, άρα ο Κομμουνισμός είναι κακό πράγμα».

## Εκτός Λογικής
Ένα παρόμοιας δομής επιχείρημα, που όμως δεν εμπίπτει στην Λογική έχει την ακόλουθη μορφή:
:Εάν ο Χ δεν δέχεται το Ρ, τότε Q.
:Το Q αποτελεί απειλή ή επίθεση εναντίον του Χ.
:Άρα, **ο Χ θα πρέπει να αποδεχτεί το Ρ για να αποφύγει το Q**.
Εδώ δεν υφίσταται λογική δομή από τεχνικής άποψης, διότι το συμπέρασμα χρησιμοποιεί εξωλογικά ή ημι-λογικά μόρια, όπως το «θα πρέπει» και το «αποδέχομαι» και έτσι δεν καταδεικνύει εάν το Ρ είναι αληθές. Απεναντίας, αποτελεί παρότρυνση προς τον Χ να επωφεληθεί από την αποδοχή ή την καθομολογούμενη αποδοχή του Ρ, *ακόμη και εάν το Ρ είναι λογικά ψευδές*. Το μέτρο της αποδοχής αυτής της παρότρυνσης εκπίπτει του πεδίου της Λογικής, εφόσον αναφέρεται σε υποκειμενισμούς όπως το πρακτικό και η ηθική του ζητήματος, ειδικότερα εάν το Ρ αφορά μία θέση ηθικής (Ρ=«το Π είναι ηθικό»). Ορισμένοι πραγματιστές ισχυρίζονται ότι πολλές ανθρώπινες πεποιθήσεις βασίζονται σε επιχειρήματα τέτοιου είδους.

### Παράδειγμα

* Ένα πολύ γνωστό παράδειγμα αποτελεί ο διάλογος μεταξύ των χαρακτήρων της ταινίας *[[Ο Πόλεμος των Άστρων (ταινία)|Ο Πόλεμος των Άστρων - Επεισόδιο IV: Μια Νέα Ελπίδα]]*, όπου το ρομπότ R2-D2 κερδίζει τον Τσουμπάκα σε μία παρτίδα ολογραφικού σκακιού, ενώ ο τελευταίος διαμαρτύρεται
:

:*[[C-3P0]]: Η κίνηση μετρούσε όσο και να ουρλιάζεις.*
:*[[Χαν Σόλο]]: (διακόπτει) Κάνε του τη χάρη - δεν κάνει να νευριάζεις τα [[Γούκι]].
:*C-3P0: Ναι αλλά κανείς δεν διαμαρτύρεται όταν νευριάζουν τα ανδροειδή.*
:*Χαν Σόλο: Ναι, γιατί τα ανδροειδή δεν σου βγάζουν τα χέρια από τη ρίζα όταν χάνουν, ενώ τα Γούκι το κάνουν.*
:*C-3P0: Καταλαβαίνω, κύριε. Σου προτείνω νέα στρατηγική, R2. Άφησε το Γούκι να κερδίσει.''

:Υπονοείται ότι αυτή η «νέα στρατηγική» σημαίνει ότι πρέπει να αγνοηθούν οι κανόνες του παιχνιδιού και να μην ληφθούν υπόψη οι κινήσεις που ίσως να οδηγούσαν στην νίκη.

## Βλέπε επίσης

* Προσφυγή στις επιπτώσεις
* Προσφυγή στο συναίσθημα
* Λογική πλάνη

## Αναφορές


Κατηγορία:Λατινικές φράσεις
Κατηγορία:Λογική πλάνη