Κύκλος της Πράγας

[μικρογραφία|Το [Καφέ Άρκο, ένα από τα σημεία συνάντησης του κύκλου]]Ο **Κύκλος της Πράγας** ήταν λογοτεχνική ομάδα νέων γερμανόφωνων συγγραφέων που δραστηριοποιήθηκαν στην Πράγα μεταξύ περίπου 1905 και 1925. Τον όρο εισήγαγε το 1966 ο Μαξ Μπροντ, διακρίνοντας έναν στενό και έναν ευρύτερο κύκλο. Ο όρος δεν ήταν ιστορικός αυτοπροσδιορισμός της λογοτεχνικής ομάδας, αλλά ουσιαστικά προέρχεται από το βιβλίο του Μαξ Μπροντ *Ο* *κύκλος της Πράγας* (1966).

Η λογοτεχνική ομάδα παρείχε σημαντική συμβολή στη γερμανική λογοτεχνία της Πράγας και γενικότερα στη γερμανική λογοτεχνία στις αρχές του 19ου αιώνα.  

## Ιστορικό
Σύμφωνα με τον Μπροντ, οι ρίζες του *Κύκλου της Πράγας* χρονολογούνται από τον 19ο αιώνα. Μεταξύ των «προγόνων» συγγραφέων της γερμανικής λογοτεχνίας της Πράγας συμπεριλάμβανε παλαιότερους γερμανόφωνους συγγραφείς Βοημικής καταγωγής, όπως τη Μαρί φον Έμπνερ-Έσενμπαχ, τη Μπέρτα φον Ζούτνερ και τον Άνταλμπερτ Στίφτερ. 

## Στενός Κύκλος της Πράγας
Το 1904, ο Όσκαρ Μπάουμ γνώρισε τον Φραντς Κάφκα και τον Φέλιξ Βελτς μέσω του Μαξ Μπροντ. Η γνωριμία εξελίχθηκε σε έναν ιδιωτικό κύκλο φίλων που συναντιόντουσαν τακτικά στο διαμέρισμα του Όσκαρ Μπάουμ, όπου διάβαζαν τα δικά τους κείμενα και άλλων, συζητούσαν και άκουγαν μουσική. Ο Λούντβιχ Βίντερ συμμετείχε επίσης σε αυτόν τον στενό κύκλο.

## Ευρύτερος Κύκλος της Πράγας
[μικρογραφία|Το [καφέ Εβρόπα, όπου το 1914 ο Κάφκα διάβασε αποσπάσματα από το μυθιστόρημά του *[[Η Δίκη]]*]]
Από το 1905 και μετά, αναπτύχθηκε ένας ευρύτερος κύκλος γερμανόφωνων συγγραφέων και δημοσιογράφων. Ο σημαντικότερος χώρος συνάντησής τους ήταν το Καφέ Άρκο αλλά και τα καφέ Εβρόπα, Σλάβια, Λουβρ και άλλα, καθώς και λογοτεχνικά σαλόνια. Κεντρικά πρόσωπα ήταν ο Μαξ Μπροντ και οι Φραντς Βέρφελ, Ράινερ Μαρία Ρίλκε, Γιοχάνες Ουρζίντιλ, Ούγκο Μπέργκμαν, Έγκον Κις, Φραντς Γιάνοβιτς, Πάουλ Κόρνφελντ, Πάουλ Λέπιν, Ερνστ Πόλακ, Βίλι Χάας, Ότο Πικ, Ρούντολφ Φουξ, Ερνστ Πόπερ, ο ηθοποιός Ερνστ Ντόιτς και άλλοι. Μερικοί από αυτούς γνωρίζονταν από τα σχολικά και τα φοιτητικά τους χρόνια, οι Μπροντ, Βέρφελ, Κόρνφελντ, Χάας, Γιάνοβιτς, Φουξ και Πόλακ είχαν φοιτήσει στο Γερμανικό Γυμνάσιο της Πράγας. Στις συναντήσεις τους, διάβαζαν κείμενα, συζητούσαν και άκουγαν μουσική. Οι σχέσεις τους ήταν μακροχρόνιες και συνεχίστηκαν ακόμη και μετά το 1939. Οι σημαντικότερες εκδόσεις τους ήταν στα λογοτεχνικά περιοδικά *Herder-Blätter* (1912) και *Arkadia* (1913–1918), τα οποία εκδίδονταν από τον Μαξ Μπροντ.

Η Πράγα ήταν εκείνη την εποχή σημαντικό λογοτεχνικό κέντρο και το επίκεντρο της τσεχογερμανικής γλωσσικής διένεξης, συνέπεια των ανταγωνιστικών τάσεων μεταξύ τσεχόφωνων και γερμανόφωνων πληθυσμιακών ομάδων, ιδιαίτερα των διανοούμενων, στις τσεχικές περιοχές εντός της Αυστροουγγαρίας. Ένα σημαντικό χαρακτηριστικό αυτών των συγγραφέων ήταν ότι ήταν αντίθετοι προς τη γερμανική εθνικιστική αλαζονεία. Πολλοί από αυτούς ήταν εβραϊκής καταγωγής, μιλούσαν άπταιστα τσεχικά και κάποιοι είχαν επαφή με τσεχόφωνους συγγραφείς, μουσικούς και καλλιτέχνες. 

## Γυναίκες του Κύκλου της Πράγας
Αρκετές γυναίκες έπαιξαν σημαντικό ρόλο στη γερμανόφωνη λογοτεχνία στην Πράγα την περίοδο γύρω στο 1910/1920. Η πιο εξέχουσα ήταν η Μπέρτα Φάντα με το λογοτεχνικό-φιλοσοφικό της σαλόνι, το οποίο ήταν ένας από τους σημαντικότερους τόπους συνάντησης των διανοουμένων της Πράγας. Ορισμένες συγγραφείς, όπως η Έντα Ζάουερ, δημοσίευσαν συλλογές ποίησης. Η Γερτρούδη Ουρζίντιλ δημοσίευσε διηγήματα και ποιήματα σε εφημερίδες και περιοδικά. Η Αουγκούστε Χάουσνερ, Εβραία γεννημένη στην Πράγα, στο σαλόνι της στο Βερολίνο σύχναζε επίσης ο Μαξ Μπροντ, έκανε μια αυτοβιογραφική μελέτη του περιβάλλοντος της γερμανοεβραϊκής ανώτερης μεσαίας τάξης στην Πράγα στο δίτομο μυθιστόρημά της *Η οικογένεια Λόβοζιτς* (1908).

## Παραπομπές


Κατηγορία:Ιστορία της λογοτεχνίας
Κατηγορία:Ιστορία της Πράγας
Κατηγορία:Πράγα
Κατηγορία:Γερμανόφωνοι λογοτέχνες της Πράγας
Κατηγορία:Γερμανική λογοτεχνία