Αντώνιος Α΄ Εστερχάζι

[μικρογραφία|311x311εσ|Πρίγκιπας Άντον [Άνταλ] (1738-1794)](https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%91%CF%81%CF%87%CE%B5%CE%AF%CE%BF:AntonEster.JPG)
**Ο Αντώνιος (Άνταλ), πρίγκιπας Εστερχάζι ντε Γκαλάνθα** (11 Απριλίου 1738 - 22 Ιανουαρίου 1794) ήταν πρίγκιπας της Ουγγαρίας, μέλος της πλούσιας οικογένειας Εστερχάζι. Είναι κυρίως γνωστός για την υποστήριξη που άσκησε στον συνθέτη Γιόζεφ Χάυντν.

## Βιογραφία
Κατά τη γέννηση του Αντώνιου, ο πατέρας του, Νικόλαος Εστερχάζι, έφερε τον τίτλο *Γκραφ* (Κόμης) Εστερχάζι ντε Γκαλάνθα. Ο Νικόλαος ήταν ένας επιτυχημένος στρατηγός και υποστράτηγος στην αυστριακή υπηρεσία, ο οποίος αργότερα διακρίθηκε στη Μάχη του Κολίν (1757) στον Επταετή Πόλεμο, ηγούμενος του ιππικού του σε μια νικηφόρα επίθεση. Όταν ο αδελφός του, Νικόλαος, πέθανε χωρίς κληρονόμους, ο Νικόλαος απέκτησε την οικογενειακή κληρονομιά και έγινε ο πέμπτος πρίγκιπας στη γραμμή των Εστερχάζι.

Ως εκ τούτου, κληρονόμησε σημαντικό πλούτο, με τον οποίο έχτισε το μεγαλοπρεπές παλάτι της Εστερχάζα στην Ουγγαρία και ήταν προστάτης των τεχνών. Συγκεκριμένα, πλήρωσε μια ολόκληρη ορχήστρα, αργότερα μια ορχήστρα όπερας, αμφότερες υπό τη διεύθυνση του συνθέτη Γιόζεφ Χάυντν. Η μητέρα του, Μαρία Ελισάβετ, ήταν κόρη του Φερδινάνδου Ούγκναντιν, *[[Ράιχσγκραφ]]* (Αυτοκρατορικού Κόμη) φον Βάισενβολφ.
μικρογραφία|Η σύζυγος του πρίγκιπα Παύλου, Μαρία Θηρεσία.
Στις 13 Ιανουαρίου 1763, παντρεύτηκε την κόμισσα Μαρία Θηρεσία (1745 &#x2013; 1782) στη Βιέννη. Απέκτησαν τέσσερα παιδιά: τον Νικόλαο, ο οποίος τον διαδέχθηκε ως πρίγκιπας, τον Αντώνιο, ο οποίος πέθανε από τραύματα στον Αυστροτουρκικό Πόλεμο (1787-1791), την Θηρεσία και τη Λεοπολντίνη. Η Μαρία Θηρεσία πέθανε το 1782. Ο Άντον παντρεύτηκε τη δεύτερη σύζυγό του στις 9 Ιουλίου 1785 στη Βιέννη: ήταν η Μαρία Άννα, κόμισσα φον Χόενφελντ (1768 &#x2013; 1848).

Προήχθη στο αξίωμα του πρίγκιπα (γερμανικά: *Fürst*) το 1783 και έγινε ο κυρίαρχος πρίγκιπας μετά τον θάνατο του πατέρα του το 1790. Βασίλεψε ως πρίγκιπας μόνο για τέσσερα χρόνια, πεθαίνοντας απροσδόκητα από ξαφνική ασθένεια το 1794. 

## Στρατιωτική σταδιοδρομία
Κατά τη διάρκεια του Επταετούς Πολέμου, υπηρέτησε στο σύνταγμα του πατέρα του και κάποια στιγμή πιάστηκε αιχμάλωτος από τον εχθρό. Προήχθη σε Λοχαγό το 1763 και το 1780 σε Υποστράτηγο και τελικά έγινε επικεφαλής του συντάγματος. 

Ήταν Λοχαγός της Ουγγρικής Φρουράς από τον Σεπτέμβριο του 1791 μέχρι τον θάνατό του το 1794 και διοικούσε ένα αυτόνομο σώμα στον Άνω Ρήνο στην αρχή του Πολέμου του Πρώτου Συνασπισμού. Το Σώμα του συμμετείχε σε διάφορες επιχειρήσεις μεταξύ Ιουλίου και Οκτωβρίου 1792, μετά τις οποίες έλαβε τον Σταυρό του Διοικητή του Τάγματος του Αγίου Στεφάνου το 1792. Είχε ήδη λάβει τον Μεγαλόσταυρο του Τάγματος το 1777. Το σώμα του αργότερα απορροφήθηκε σε άλλους στρατιωτικούς σχηματισμούς. 

Ήταν Συνταγματάρχης του 31ου Συντάγματος Πεζικού, από τον Νοέμβριο του 1777 έως τον Οκτώβριο του 1780, και στη συνέχεια Συνταγματάρχης και Ιδιοκτήτης του 34ου Συντάγματος Πεζικού από τον Σεπτέμβριο του 1780 μέχρι τον θάνατό του. Μυήθηκε στο Τάγμα του Χρυσόμαλλου Δέρατος το 1790 και έγινε αυτοκρατορικός και βασιλικός θαλαμηπόλος.

## Γιόζεφ Χάιντν
Ο Αντώνιος ίσως να έχει μείνει στην ιστορία περισσότερο γνωστός ως ο τρίτος στη σειρά τεσσάρων πριγκίπων Εστερχάζι, που προσέλαβαν τον συνθέτη Γιόζεφ Χάυντν ως διευθυντή της μουσικής της αυλής τους. Με μεγάλη διαφορά, ήταν ο λιγότερο ενθουσιώδης από τους τέσσερις από αυτή την άποψη.

Πριν γίνει πρίγκιπας το 1790, ο πατέρας του είχε ξοδέψει πολλά χρήματα στη μουσική, ιδιαίτερα στην όπερα. Ο ίδιος δεν ενδιαφερόταν ιδιαίτερα για τη μουσική και ήθελε να μειώσει τα έξοδα. Έτσι, όταν έγινε πρίγκιπας, απέλυσε το μεγαλύτερο μέρος του μουσικού κατεστημένου των Εστερχάζι. Διατήρησε μια μικρή μπάντα πνευστών, μερικούς μουσικούς για εκκλησιαστική μουσική και επίσης διέθεσε μικρούς μισθούς (400 φιορίνια) για να διατηρήσει τις υπηρεσίες του Χάυντν και του πρώτου βιολονίστα Λουίτζι Τομαζίνι. Κανένας από τους δύο δεν αναμενόταν να εργάζεται σε τακτική βάση. Οι απολυμένοι μουσικοί, μερικοί από τους οποίους είχαν εργαστεί για τους Εστερχάζι για χρόνια, έλαβαν έξι εβδομάδες αποζημίωσης. 

Ήταν μια περίοδος γενικής παρακμής των μουσικών δυνάμεων, που χρηματοδοτούνταν από την αριστοκρατία της αυτοκρατορίας. 

Όταν ο Άντον κληρονόμησε, οι οικονομικές υποθέσεις της οικογένειας τέθηκαν στα χέρια ενός επιμελητή, ο οποίος έπρεπε να ελέγχει τα κεφάλαια μέχρι να διαπιστωθεί ότι τα οικονομικά ήταν σταθερά. Έτσι, είχε ισχυρά κίνητρα για περικοπές και, επιπλέον «την επιθυμία να δείξει πού είχε πραγματοποιηθεί πάντα ένα μεγάλο μέρος των δαπανών του Εστερχάζι». 

Οι περικοπές του είχαν μια ακούσια, αν και σημαντική, επίδραση στην ιστορία της μουσικής: ο Χάυντν εκμεταλλεύτηκε τη νέα του ελευθερία να επισκεφθεί το Λονδίνο, όπου έκανε πρεμιέρα σε πολλά νέα έργα (όπως οι Συμφωνικές Ορχήστρες του Λονδίνου) σε εξαιρετικά επιτυχημένες δημόσιες συναυλίες, συμβάλλοντας έτσι στην εδραίωση του ρόλου του συνθέτη ως δημόσιας προσωπικότητας, ανεξάρτητης από την αριστοκρατική υποστήριξη.

Οι προσωπικές σχέσεις με τον Χάυντν φαίνεται να ήταν φιλικές. Ο πρίγκιπας δάνεισε ένα ποσό στον Χάυντν για να καλύψει τα έξοδα ταξιδιού του στο πρώτο ταξίδι του στο Λονδίνο.  Όταν το 1791 έγραψε στον Χάυντν ζητώντας του να επιστρέψει για να συνθέσει και να σκηνοθετήσει μια όπερα για τον εορτασμό της τοποθέτησής του ως Λόρδου Υπολοχαγού του Έντενμπεργκ, ο Χάυντν αρνήθηκε, καθώς είχε συνάψει συμβατικές υποχρεώσεις. Ο συνθέτης φοβόταν για τη δουλειά του, αλλά ο κόμης δεν τον απέλυσε.

## Παραπομπές

## Πηγές

* Jones, David Wynn (2009) *Η ζωή του Χάυντν* . Οξφόρδη: Oxford University Press.
* Mraz, Gerda (2009) «Esterházy, Πρίγκιπας Άντον», στο David Wyn Jones, επιμ., *Oxford Composer Companions: Haydn* . Οξφόρδη: Oxford University Press, σελ.&nbsp;87.

Κατηγορία:Οικογένεια Εστερχάζι
Κατηγορία:Τάγμα του Χρυσόμαλλου Δέρατος
Κατηγορία:Σελίδες με μη επιθεωρημένες μεταφράσεις