Εντοάρντο Αμάλντι

Ο **Εντοάρντο Αμάλντι** (, 5 Σεπτεμβρίου 1908 – 5 Δεκεμβρίου 1989) ήταν Ιταλός φυσικός. Εισήγαγε τον όρο «νετρίνο» (διεθνής πλέον όρος) με το ιταλικό υποκοριστικό, προκειμένου να το διακρίνει από το κατά πολύ βαρύτερο νετρόνιο, γενικότερα ωστόσο έχει χαρακτηρισθεί ως «ένας από τους κορυφαίους πυρηνικούς φυσικούς του 20ού αιώνα» παγκοσμίως. Είχε ενταχθεί στο ειρηνιστικό κίνημα κατά των πυρηνικών όπλων.

Ο Αμάλντι γεννήθηκε στο Καρπανέτο Πιατσεντίνο και ήταν γιος του Ούγκο Αμάλντι, καθηγητή των μαθηματικών στο Πανεπιστήμιο της Πάδοβας, και της Λουίζα Μπαζίνι.

Ο Εντοάρντο Αμάλντι απεφοίτησε υπό την επίβλεψη του Ενρίκο Φέρμι (διδακτορικό από το Πανεπιστήμιο Σαπιέντσα Ρώμης ΤΟ 1929) και υπήρξε ο βασικός συνεργάτης του μέχρι το 1938, οπότε ο Φέρμι μετανάστευσε στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής. Το 1939 ο Αμάλντι επιστρατεύθηκε στον ιταλικό στρατό και επέστρεψε στη φυσική το 1941.

[thumb|Τα «[αγόρια της οδού Πανισπέρνα», με τον Αμάλντι στο κέντρο, περί το 1934]]
Μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο ο Αμάλντι διορίσθηκε στην έδρα της Γενικής Φυσικής στο Πανεπιστήμιο Σαπιέντσα Ρώμης, ξανάκτισε την «ιταλική σχολή» φυσικής μετά τον Φέρμι και έγινε ένας από τους ιδρυτές του ιταλικού Εθνικού ινστιτούτου πυρηνικής φυσικής και του ESRO. Διετέλεσε γενικός γραμματέας του CERN στα πρώτα στάδια της υπάρξεώς του, πριν την επίσημη τυπική ίδρυσή του τον Σεπτέμβριο του 1954. Επίσης θεμελίωσε στην Ευρώπη την έρευνα για τα βαρυτικά κύματα.

Τα βασικά αποτελέσματα των επιστημονικών ερευνών του Αμάλντι αφορούν τα αργά νετρόνια και τις ενδείξεις για εξαϋλώσεις αντιπρωτονίων, σχεδόν την ίδια εποχή με την πρώτη παραγωγή αντιπρωτονίων στους πρώτους επιταχυντές από τον Εμίλιο Τζίνο Σεγκρέ και τους συνεργάτες του. Ο Αμάλντι συμμετείχε στην εκπόνηση περίπου 200 επσιτημονικών εργασιών-δημοσιεύσεων, με θέματα που ποίκιλλαν από την ατομική φασματοσκοπία και την πυρηνική φυσική μέχρι τη φυσική στοιχειωδών σωματιδίων και την πειραματική βαρύτητα (βαρυτικά κύματα). Εκτός αυτών, συνέγραψε βιβλία φυσικής για το γυμνάσιο-λύκειο και συγγράμματα για την πανεπιστημιακή διδασκαλία, αλλά και βιβλία για την ιστορία της επιστήμης, καθώς και μια βιογραφία του φίλου και συναδέλφου του Έττορε Μαγιοράνα, γνωστού και για τη μυστηριώδη εξαφάνισή του. Το 1958 εκλέχθηκε αλλοδαπό επίτιμο μέλος της Σοβιετικής Ακαδημίας Επιστημών, το 1961 έγινε διεθνές μέλος της Αμερικανικής Φιλοσοφικής Εταιρείας και το επόμενο έτος της Αμερικανικής Ακαδημίας Τεχνών και Επιστημών και της αμερικανικής Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών. Το 1963 έγινε αλλοδαπό μέλος της Royal Netherlands Academy of Arts and Sciences. Τέλος στις 25 Απριλίου 1968 εκλέχθηκε αλλοδαπό μέλος της Βασιλικής Ακαδημίας Τεχνών και Επιστημών της Ολλανδίας.

Ο Αμάλντι πέθανε απροσδόκητα στη Ρώμη σε ηλικία 81 ετών, όντας πλήρως δραστήριος στην επιστημονική έρευνα μέχρι τέλους και εν ενεργεία πρόεδρος της Ακαδημίας των Λυγκέων, της οποίας ήταν μέλος ήδη από το 1948. 

Το τρίτο Αυτόματο Σκάφος Μεταφοράς του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος βαπτίστηκε με το όνομα του Αμάλντι, το ίδιο και μια πλατεία εντός του κύριου χώρου εγκαταστάσεων του CERN, στο Μερέν της Ελβετίας.

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* 

Κατηγορία:Ιταλοί φυσικοί
Κατηγορία:Μέλη της Βασιλικής Ακαδημίας Τεχνών και Επιστημών της Ολλανδίας