Γκέρχαρντ φον Κούγκελγκεν

Ο **Γκέρχαρντ φον Κούγκελγκεν** (, 6 Φεβρουαρίου 1772 – 27 Μαρτίου 1820), ήταν Γερμανός ζωγράφος, γνωστός για τα πορτρέτα και τους ιστορικούς πίνακές του. Ήταν καθηγητής στην Ακαδημία Καλών Τεχνών της Δρέσδης και μέλος τόσο της Πρωσικής όσο και της Ρωσικής Αυτοκρατορικής Ακαδημίας Τεχνών. Ο δίδυμος αδερφός του, Καρλ φον Κούγκελγκεν, ήταν επίσης αξιόλογος ζωγράφος.

## Βιογραφικά στοιχεία
[αριστερά|μικρογραφία|Η [Λουίζα της Πρωσίας (1808-1870)|πριγκίπισσα Λουίζα και ο αδελφός της πρίγκιπας Άλμπρεχτ της Πρωσίας, 1817]]
Γεννήθηκε το 1772 στο Μπάχαραχ στη Ρηνανία-Παλατινάτο και ήταν γιος συμβούλου στο εκλεκτοράτο της Κολωνίας. Μετά τα χρόνια του γυμνασίου  στη Βόννη, από το 1789 σπούδασε ζωγραφική στο Κόμπλεντς.  Από το 1791 επέστρεψε και εργάστηκε στη Βόννη, όπου φιλοτέχνησε τα πορτρέτα του εκλέκτορα αρχιδούκα Μαξιμιλιανού Φραγκίσκου της Αυστρίας, του αρχιεπίσκοπου Φερδινάνδου Αυγούστου φον Σπίγκελ και του κόμη Φερδινάνδου φον Βάλντσταϊν. Στη συνέχεια, μαζί με τον αδελφό του πραγματοποίησαν ένα εκπαιδευτικό ταξίδι στη Ρώμη, το Μόναχο και τη Ρίγα, με υποτροφία του αρχιδούκα Μαξιμιλιανού. Στη Ρίγα, η αστική τάξη και η βαλτική γερμανική αριστοκρατία της Λιβονίας τον υποδέχτηκαν θερμά και έλαβε πολλές παραγγελίες. Τα δυόμισι χρόνια της παραμονής του στη Ρίγα ήταν τα πιο παραγωγικά: 54 πορτρέτα και δύο αλληγορικές παραστάσεις είναι γνωστά από αυτήν την περίοδο.

Μετά την παραμονή και εργασία του στο Ταλίν, την Αγία Πετρούπολη και το Παρίσι, το 1805 εγκαταστάθηκε στη Δρέσδη και το σπίτι του έγινε τόπος συνάντησης καλλιτεχνών και οπαδών του πρώιμου ρομαντισμού, σήμερα στεγάζει το Μουσείο Ρομαντισμού της Δρέσδης. 

Το 1820, σε ηλικία 48 ετών και στο απόγειο της καριέρας του, δολοφονήθηκε ένα βράδυ από έναν δολοφόνο-ληστή ενώ επέστρεφε στη Δρέσδη από το εργαστήριό του στο προάστιο Λόσβιτς. Ενταφιάστηκε στο Παλαιό Καθολικό Νεκροταφείο της Δρέσδης.

Ο αστεροειδής 11313 Κούγκελγκεν πήρε το όνομά του από αυτόν και τον γιο του Βίλχελμ.

## Προσωπική ζωή
Το 1798 στο Ταλίν γνώρισε την Έλενα Μαρία φον Μάντεφελ (1774–1842), καταγόμενη από παλιά οικογένεια Γερμανών ευγενών της Βαλτικής που αναφέρονται από τον 14ο αιώνα, με την οποία ερωτεύθηκαν ενώ της παρέδιδε μαθήματα σχεδίου και ζωγραφικής. Ο πατέρας της αρχικά απέρριψε την πρόταση γάμου του και συναίνεσε μόνο με την προϋπόθεση ο ζωγράφος να κερδίσει 20.000 ρούβλια από την εργασία του, τα παιδιά τους να ασπαστούν τον Προτεσταντισμό και να αποκτήσει τίτλο ευγένειας. Ο ζωγράφος, που βρισκόταν ήδη στην Αγία Πετρούπολη, συμφώνησε. Ζήτησε αμέσως την επιστολή ευγενείας, την οποία έλαβε από τον αυτοκράτορα Φραγκίσκο Β' καθώς η οικογένεια Κούγκελγκεν ήταν παλαιότερα αριστοκρατική. Κέρδισε τα απαραίτητα χρήματα σε σύντομο χρονικό διάστημα με πορτρέτα της τσαρικής οικογένειας και Ρώσων ευγενών, που εδραίωσαν τη φήμη του. Ένα χρόνο αργότερα, στις 14 Σεπτεμβρίου 1800, ο γάμος έγινε στο κτήμα της οικογένειας. Απέκτησαν τρία παιδιά. Ο πρώτος γιος, Βίλχελμ, γεννήθηκε στην Αγία Πετρούπολη το 1802 και έγινε επίσης ζωγράφος, γνωστός ιδιαίτερα για το μεταθανάτια δημοσιευμένο έργο του *Αναμνήσεις από τη νιότη ενός ηλικιωμένου*, που παρέχει μια παραστατική εικόνα της πνευματικής και πολιτικής ζωής της πρώιμης ρομαντικής περιόδου. Τα άλλα παιδιά ήταν ο Γκέρχαρντ (1806-1884) και η Αντελχάιντ (1808-1874).   

## Τεχνοτροπία
Ο φον Κούγκελγκεν ζωγράφισε πολλά πορτρέτα σημαντικών συγχρόνων του και ήταν ο πιο διάσημος προσωπογράφος της εποχής του. Η πραγματική κλίση του, ωστόσο, ήταν η ζωγραφική ιστορικών θεμάτων - ειδικά η μυθολογία της αρχαιότητας - αρχικά σε κλασικιστικό στυλ, αντλώντας έμπνευση από τα μεγάλα πρότυπά του Ραφαήλ και Νικολά Πουσέν. Γύρω στο 1806 έγινε μια αλλαγή στην τεχνοτροπία του και στράφηκε όλο και περισσότερο στον ρομαντισμό και τα θρησκευτικά θέματα. Ενδιαφέρθηκε καλλιτεχνικά για βιβλικές σκηνές και ιδιαίτερα για τη μορφή του Χριστού μέχρι το τέλος της σύντομης ζωής του.

## Έργα
Κατά τη διάρκεια της καριέρας του, ζωγράφισε 

* τα πορτρέτα των Κάσπαρ Ντάβιντ Φρίντριχ, που ήταν μαθητής και φίλος του, Γκαίτε, Γιόχαν Γκότφριντ Χέρντερ, Άουγκουστ φον Κότσεμπου, Φρίντριχ Σίλερ, Γιόχαν Γκότφριντ Ζόιμε, Λούντβιχ Ούλαντ, Κρίστοφ Μάρτιν Βίλαντ και άλλων Γερμανών καλλιτεχνών, συγγραφέων και επιστημόνων της εποχής του.

* Πορτρέτα της ρωσικής βασιλικής οικογένειας και Ρώσων ευγενών
* Πίνακες με ιστορικά και βιβλικά θέματα
* Αλληγορίες


Αρχείο:Gerhard von Kügelgen 001.jpg|Φρίντριχ Σίλερ
Αρχείο:Herder by Kügelgen.jpg|Γιόχαν Γκότφριντ Χέρντερ
Αρχείο:Goethe Kügelgen.jpg|Γκαίτε
Αρχείο:Gerhard von Kügelgen portrait of Friedrich.jpg|Κάσπαρ Ντάβιντ Φρίντριχ
Αρχείο:Elizaveta Alexeevna by Kügelgen (1800s, Winnyzja).jpg|Πριγκίπισσα του Μπάντεν
Αρχείο:Wieland by Kügelgen.jpg|Κρίστοφ Μάρτιν Βίλαντ
Αρχείο:Saul und David.jpg|Σαούλ και Δαβίδ
Αρχείο:1815 Kuegelgen Allegorie der Trauer anagoria.JPG|Αλληγορία πένθους
Αρχείο:Kügelgens Grab (1821-1822) - Caspar David Friedrich (Museum Behnhaus Drägerhaus).jpg|*Ο τάφος του Κούγκελγκεν*, Κάσπαρ Ντάβιντ Φρίντριχ
Αρχείο:The Painter Gerhard von Kügelgen in his Studio - Georg Friedrich Kersting - Google Cultural Institute.jpg|*Το εργαστήριο του Κούγκελγκεν*, Γκέοργκ Φρίντριχ Κέρστινγκ 
Αρχείο:Dresden Kuegelgenhaus.jpg|Το σπίτι στη Δρέσδη
Αρχείο:Gedenktafel-Kügelgen.jpg|Αναμνηστική πλακέτα στον τόπο της δολοφονίας του


## Παραπομπές


Κατηγορία:Ρομαντικοί ζωγράφοι
Κατηγορία:Γερμανοί ζωγράφοι