Βούνιον το βολβοκάστανον

Το **Βούνιον το βολβοκάστανον** *(*'Bunium bulbocastanum**)'' είναι ένα [[είδος]] φυτού που ανήκει στην οικογένεια των [[Σκιαδοφόρα|Απιίδων]] ''(Apiaceae)''. Σχετίζεται με το [[κύμινο]] ''(Cuminum cyminum)'', ονομάζεται επίσης και μεγάλη λεπτοκαρυά. Συχνά συγχέεται με τη [[Νιγέλα η εδώδιμος|Νιγέλα την εδώδιμο]] ''(Nigella sativa)'' (που επίσης ονομάζεται [[μαύρο κύμινο]], μαυρόσπορος ή μαύρο [[αγριοκύμινο]]).

Οι αποξηραμένοι [[καρπός|καρποί]] από το Βούνιον το βολβοκάστανον ''(Bunium bulbocastanum)'', που έχουν μια καπνιστή, γήινη γεύση, ονομάζονται δε **μαύρο κύμινο**, **μαύρο αγριοκύμινο**, **μαυρόσπορος*' και χρησιμοποιούνται ως μαγειρικό καρύκευμα στη βόρεια [[Ινδία]], το [[Πακιστάν]], το [[Μπανγκλαντές]], το [[Αφγανιστάν]], το [[Τατζικιστάν]] και το [[Ιράν]]. Εκτός των περιοχών αυτών, είναι σχεδόν άγνωστο. Η ρίζα του που μοιάζει με κόνδυλο, συλλέγεται τοπικά για βρώση· εξ ου και οι αναφερόμενες σε αυτό ονομασίες «[[φουντουκιά|λεπτοκαρυά]]» ή «[[καστανιά]]».

==Ετυμολογία==
Τα τοπικά ονόματα για αυτό το μπαχαρικό είναι: Στα [[Χίντι]], *kala zeera* (μαύρο κύμινο) ή *shahi zeera* (αυτοκρατορικό κύμινο), στα [[Ούρντου γλώσσα|Ούρντου]], سیاہ زیرہ (*syah zirah*, «μαύρο κύμινο»), کالا زیرہ (*kaala zirah*, «μαύρο κύμινο») και زيره كوهی (*zirah kuhi*, «κύμινο βουνού/άγριο»), στα [[Περσική γλώσσα|Περσικά]] زيره كوهی (*zireh kuhi*, «άγριο κύμινο») και στα [[Τατζίκ γλώσσα|Τατζίκ]], сиёх дона (*siyoh dona*, «μαύρος σπόρος») και στα Μαλαγιάλαμ, «സഹജീരകം».

Ο συνήθης χρησιμοποιούμενος όρος στα Χίντι *shahi zeera*, πιθανόν να είναι μια στρέβλωση του *syahi* (μαύρο στα Περσικά) *zeera*. Ωστόσο, στην Ινδουστανική γλώσσα, ο όρος *syahi* επίσης σημαίνει «μελανωμένο μαύρο». Στη Βεγγαλική, *kalo zeera* επίσης σημαίνει μαύρο κύμινο, αλλά αναφέρεται στη [[νιγέλα]], το ([[Μελάνθιον το ήμερον]], *(Nigella sativa)*), όχι στο Βούνιον το βολβοκάστανον *(Bunium bulbocastanum)*. Η [[νιγκέλλα]] χρησιμοποιείται ευρέως ως καρύκευμα στη Βεγγαλική κουζίνα, ενώ το Β. το βολβοκάστανον είναι σπάνιο.
[[Αρχείο:Black Cumin.jpg|left|225px|thumb|Μαύρο κύμινο<br /> (Βούνιον το βολβοκάστανον)<br /> *(Bunium bulbocastanum)*.]]

==Ανάπτυξη==
Το φυτό φύεται άγριο σε ένα ευρύ φάσμα από την νοτιοανατολική [[Ευρώπη]] ανατολικά προς τη νότια [[Ασία]]. Φτάνει σε ύψος, περίπου 60 εκατοστά (24&nbsp;in) και σε πλάτος τα 25 εκατοστά (9,8 in), φέρει δε κροσσώδη φύλλα και ερμαφρόδιτα άνθη· τα οποία επικονιάζονται από έντομα και αυτογονιμοποιούνται. Τα φυτά από τα οποία μπορεί κανείς να συλλέξει *Kala Zeera* είναι στην περιοχή του υψηλότερου υψομέτρου του τομέα *Drass* και *Kargil* στην περιοχή *Leh* και σε ορισμένα μέρη επίσης του *Spiti*. Τα φυτά δεν είναι περισσότερο από ένα μέτρο σε ύψος και περίπου 60 εκατοστά σε πλάτος.
[[Αρχείο:Blackcuminseeds.jpg|thumb|250px|left|Σπόροι μαύρου κύμινου<br /> (σύγκριση μεγέθους των σπόρων με κέρμα του 1¢ ΗΠΑ).]]
==Χρήσεις τροφίμων==
Ο θάμνος φέρει μικρού μεγέθους σπόρους και μπορεί κανείς να τους αποσπάσει μόλις το φυτό / θάμνος είναι πολύ ξηρό. Ο κάθε θάμνος δεν παράγει περισσότερα από 5-8 γραμμάρια *Zeera*, συμβάλλοντας έτσι στην υψηλή τιμή των 2 δολαρίων [[ΗΠΑ]] ανά 10 γρ. (τιμή του 1987).

Η μικρή στρογγυλεμένη κύρια ρίζα *(taproot)'' είναι βρώσιμη είτε ωμή, είτε μαγειρεμένη και λέγεται ότι έχει τη γεύση του γλυκού κάστανου. Το φύλλο μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως βότανο ή ως γαρνιτούρα παρομοίως με το μαϊντανό.

Οι σπόροι αποτιμώνται ως γαρνιτούρα υψηλής αξίας, σε πολύ ιδιαίτερα Ινδικά πιάτα και δεν θα πρέπει να αλεστούν, καθότι έτσι θα μειωθεί η γεύση τους.

## Παραπομπές


## Δείτε επίσης

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* http://eol.org/data_objects/31712899

Κατηγορία:Σκιαδοφόρα
Κατηγορία:Σελινοειδή
Κατηγορία:Βότανα
Κατηγορία:Αρωματικά φυτά
Κατηγορία:Μπαχαρικά
Κατηγορία:Φαρμακευτικά φυτά
Κατηγορία:Ριζοματώδη