Τουρκικές γλώσσες

μικρογραφία|385px|Γεωγραφική κατανομή των τουρκικών γλωσσών
Οι **τουρκικές γλώσσες** είναι γλωσσική οικογένεια που αποτελείται από περίπου τριάντα γλώσσες που μιλιούνται σε μια αχανή περιοχή του ευρασιατικού χώρου, από την Ανατολική Ευρώπη ως τη Σιβηρία και τη δυτική Κίνα. Υπολογίζεται ότι αποτελεί μητρική γλώσσα για 140 εκατομμύρια και δεύτερη γλώσσα για δεκάδες εκατομμύρια ανθρώπους. Οι τουρκικές γλώσσες θεωρούνται παραδοσιακά ότι ανήκουν στην αλταϊκή γλωσσική οικογένεια.

Τουρκικές γλώσσες μιλιούνται από τους τουρκικούς λαούς της Ρωσικής Ομοσπονδίας, σε πολλές δημοκρατίες της Κεντρικής Ασίας -Ουζμπεκιστάν, Καζακστάν, Κιργιζία, Τουρκμενιστάν και Αζερμπαϊτζάν, από τμήματα του πληθυσμού στο Ιράν, το Αφγανιστάν και τη Μογγολία, καθώς και στην Τουρκία.

Από τις τουρκικές γλώσσες αυτή με τους περισσότερους ομιλητές είναι η τουρκική γλώσσα που μιλιέται κυρίως στην Τουρκία, και ακολουθούν τα αζερικά και τα ουζμπεκικά.

## Ταξινόμηση
Για αιώνες, οι πληθυσμοί που μιλούν τουρκικές γλώσσες έχουν μεταναστεύσει πολύ, αναμειγνύονταν συνεχώς και οι γλώσσες τους έχουν επηρεαστεί αμοιβαία μέσω της επαφής με τις γλώσσες που τις περιβάλλουν, ιδιαίτερα με τις ιρανικές, τις σλαβικές και τις μογγολικές γλώσσες. Αυτό έχει κάνει δυσδιάκριτη την ιστορική εξέλιξη μέσα σε κάθε γλώσσα ή/και γλωσσική ομάδα και, σαν συνέπεια, υπάρχουν αρκετά συστήματα ταξινόμησης των τουρκικών γλωσσών. 

### Δυτικές τουρκικές γλώσσες
* Ομιλούνται κυρίως στην Κεντρική Ασία και στον Βόρειο Κάυκασο. Όλες χρησιμοποιούν το Κυριλλικό αλφάβητο και έχουν επιρροές από την Ρωσική γλώσσα, μια μη τουρκική γλώσσα.

### [[Νότιες τουρκικές γλώσσες]] (ή ογουζικές ή ουζικές γλώσσες)
* Ομιλόυνται Κυρίως στην Τουρκία και τις τριγύρω χώρες, μερικώς στην Κεντρική Ασία και τον Καύκασο, αλλά και τα Βαλκάνια. Χρησιμοποιούν διαφορετικά αλφάβητα (το Κυριλλικό αλφάβητο, η Τουρκμενική, το Λατινικό αλφάβητο η Τουρκική, η Γκαγκαουζική και Αζερική και το Περσικό αλφάβητο η Κασκάι) και έχουν επιρροές από διάφορες γλώσσες (Σλαβικές, Ελληνική, Γερμανικές, Περσικές και Σημιτικές).

### Βόρειες τουρκικές γλώσσες
* Ομιλούνται αποκλειστικά από νομάδες, κυρίως σε περιοχές των Αλταϊκών Όρεων, και μεταξύ Κεντρικής Ασίας και Δυτικής Κίνας, καθώς και στην Σιβηρία. Θεωρούνται από τους γλωσσολόγους ως γνήσιες ή πρωτογονικές Τουρκικές γλώσσες με μικρές επιρροές από τις Μογγολικές γλώσσες.

### Ανατολικές τουρκικές γλώσσες
* Ομιλούνται κυρίως στην περιοχή του Τουρκεστάν, μεταξύ Κεντρικής Ασίας και Δυτικής Κίνας.

### Ομάδα του [[Βόλγας|Βόλγα]]
* Ομιλείται κυρίως σε περιοχές της Ρωσίας, στα όρια Ευρώπης - Ασίας.

## Κοινά γραμματικά χαρακτηριστικά
Η τουρκογενής γλωσσική οικογένεια χαρακτηρίζεται από φωνηεντική αρμονία, φαινόμενο στο οποίο σε μια λέξη υπάρχει ένας συγκεκριμένος τύπος φωνηέντων και τα επιθήματα αλλάζουν για να προσαρμοστούν στο φωνήεν της ρίζας της λέξης. Τυπολογικά είναι συγκολλητικές γλώσσες με επιθήματα (καταλήξεις). Η σειρά των όρων της πρότασης είναι Υποκείμενο-Αντικείμενο-Ρήμα.

## Πηγές
* Johanson, L. & Csató, E. Á. (eds.) 1998. *The Turkic Languages*. Routledge: London. ISBN 0-415-08200-5.
* Deny J. et al. 1959.* Philologiae Turcicae Fundamenta*. Wiesbaden.
* Schönig, C. 1997/1998. *A new attempt to classify the Turkic languages (1-3)*. Turkic Languages 1/2.
* Clauson, G. 1972. *An Etymological Dictionary of Pre-thirteenth-century Turkish*. Oxford.

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* 


Κατηγορία:Συγκολλητικές γλώσσες
Κατηγορία:Γλωσσικές οικογένειες
Κατηγορία:Ιστορία των Ουραλίων