open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Παλαιόκηπος Λέσβου

Ο **Παλαιόκηπος** είναι χωριό στη Λέσβο και το Βόρειο Αιγαίο.

## Γενικά στοιχεία
Ο Παλαιόκηπος βρίσκεται στο νοτιοανατολικό τμήμα του νησιού, ανάμεσα στον κόλπο της Γέρας και στο όρος Όλυμπο σε υψόμετρο 70 μέτρα. Η απόσταση από τη Μυτιλήνη είναι περίπου 20 χιλιόμετρα. Διοικητικά ανήκει στον Δήμο Μυτιλήνης της Περιφερειακής Ενότητας Λέσβου. Σήμερα (απογραφή 2021) η Δημοτική Ενότητα έχει 940 κατοίκους.

Τα εδάφη της αγροτικής περιφέρειας Παλαιοκήπου, είναι ορεινά και ημιορεινά, ωστόσο είναι γόνιμα, ευνοώντας την ελαιοκαλλιέργεια. Είναι το μοναδικό χωριό της Λέσβου το οποίο διαθέτει δύο ενεργούς αγροτικούς συνεταιρισμούς, δείγμα της παραδοσιακής ενασχόλησης των κατοίκων με την παραγωγή ελαιόλαδου. Τα ελαιόδεντρα τα οποία καλλιεργούνται είναι κυρίως της ποικιλίας "Κολοβή" και βρίσκονται σε αναβαθμίδες, στα ορεινά αγροτεμάχια του χωριού. Η εκκλησία του χωριού είναι ο Άγιος Ερμόλαος, μοναδική στο νησί αφιερωμένη σε αυτόν τον Άγιο,  διάσημη για το ξυλόγλυπτο τέμπλο της. Η μνήμη του Αγίου γιορτάζεται στις 26 Ιουλίου με πανηγύρι.

### Ιστορικά πρόσωπα
O μετέπειτα πειρατής Χαϊρεντίν Μπαρμπαρόσα, (το όνομά του σημαίνει Δώρο Θεού) γεννήθηκε στον Παλαιόκηπο. Το πραγματικό του όνομα είναι Γιακούπογλου Χιζίρ. Ο πατέρας του ήταν σπαχής ονόματι Γιακούπ και η μητέρα του Ελληνίδα χριστιανή από τη Λέσβο, ονόματι Κατερίνα.

### Επίνειο
Το επίνειο του Παλαιόκηπου είναι η Ευρειακή, όπου υπάρχει παραδοσιακό καταφύγιο σκαφών, καφετέριες και γραφικές ταβέρνες.

### Αθλητισμός
Το χωριό κατέχει την δική του ποδοσφαιρική ομάδα, ιδρυμένη το 1991, τον Αρίων Παλαιοκήπου, με συμμετοχές στην Α' και Β' κατηγορία του τοπικού πρωταθλήματος.

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* 

Κατηγορία:Χωριά της περιφερειακής ενότητας Λέσβου
Κατηγορία:Δήμος Μυτιλήνης
Τρυγόνα

Με την ονομασία **τρυγόνα** (θηλυκό τρυγόνι) φέρεται ένας από τους λιγότερο γνωστούς ποντιακούς χορούς.

Πρόκειται για σχετικά βουκολικό κεφάτο σιγανό χορό, απλό στη μορφή του, με το χαρακτηριστικό του αριστερόστροφου,  ανήκει δηλαδή στους λίγους ποντιακούς χορούς, που χορεύονται από δεξιά προς τα αριστερά. Οι κινήσεις του χορού παρουσιάζουν την κίνηση της κρυμμένης τρυγόνας ανάμεσα σε θάμνους και ξερόκλαδα. Ο ρυθμός του παρουσιάζει δύο μορφές: Παίζεται ως δίσημος (2/4), όπως δηλαδή και το μονό ομάλ, αλλά και γρηγορότερα ως τρίσημος (5/8) όπως το τικ. Ο χορός τρυγόνα παραδοσιακά ήταν γυναικείος χορός, σήμερα όμως χορεύεται και από άντρες.

## Στίχοι
Μετά από κάθε στίχο ακολουθεί το ρεφρέν: *η Τρυγόνα, η κορώνα*.

*Ακεί πέρα σ' ορμανόπον,* 
*έστεκεν κι εποίνεν ξύλα.* 
*Τα ξύλα τ'ς έταν οξέας,* 
*κι άντρας ατ'ς έτον μυξέας.* 
*Πορπατεί και πάει ομάλα,* 
*το ορταρόπα τ'ς αρνομάλλα.* 
*Πορπατεί και πάει τίκα* 
*τ' ορταρόπα τ'ς είν' τιφτίκα. <br>*

## Ερμηνεία
Κατά λαογραφική παραλλαγή το κείμενο του συγκεκριμένου τραγουδιού που συνοδεύει το χορό αναφέρεται στη γυναίκα ενός μυξιάρη και οκνηρού άντρα ο οποίος είναι ανίκανος να φέρει ξύλα από το δάσος. Το όνομα που δίνεται στη γυναίκα αυτή στο τραγούδι είναι «Τρυγόνα». Αντί για τον άντρα της ξεκινά η ίδια να πάει στο δάσος, να κόψει και να κουβαλήσει τα ξύλα στο σπίτι. Βάσει μιας πρώτης εξήγησης το όνομα «Τρυγόνα» ήταν γυναικείο όνομα αρκετά συνηθισμένο στους Έλληνες της Μαύρης Θάλασσας. Μια άλλη εξήγηση λεει ότι το όνομα της γυναίκας παραπέμπει απευθείας στο πουλί τρυγόνα, που συχνά αναφέρεται στα δημώδη άσματα (*τρυγόνι μ*' = αγάπη μου), την κίνηση της οποίας ερμηνεύει και ο χορός.

## Βήματα χορού
Οι χορευτές της "τρυγόνας" χορεύουν διατηρώντας την ελάχιστη απόσταση κατά πλευρά μεταξύ τους κρατώντας ο ένας την παλάμη του άλλου και έχοντας τους αγκώνες κεκλιμένους κατά 90 μοίρες (σαν κλειστές φτερούγες). Με την έναρξη του χορού στρέφοντας το κεφάλι τελείως αριστερά όλοι μαζί επιχειρούν δύο ρυθμικά βήματα πλάγια αριστερά, στη συνέχεια στρέφοντας το κεφάλι τελείως μπροστά επιχειρούν δύο ρυθμικά επιτόπου βήματα όπου και επαναλαμβάνεται από την αρχή την ίδια κίνηση μετακινούμενος έτσι όλος ο χορός αριστερόστροφα μέχρι να ολοκληρωθεί ο κύκλος και να επανέλθουν οι χορευτές στην αρχική θέση, όπου στο τέλος υψώνουν ενωμένα τα χέρια προς τα πάνω δηλώνοντας το πέταγμα της τρυγόνας.

## Βλέπε και
*Κατάλογος ποντιακών χορών

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
*www.efxinospontos.org Βίντεο του χορόυ τρυγόνα

Κατηγορία:Ελληνικοί χοροί
Κατηγορία:Ποντιακοί χοροί
Γιάννης και Μαρία

**Γιάννης και Μαρία** είναι ο τίτλος ελληνικής δραματικής - κοινωνικής τηλεοπτικής σειράς της σεζόν του 1982-1983, σε σενάριο και σκηνοθεσία Πάνου Γλυκοφρύδη και παραγωγή ΕΡΤ. Έκανε πρεμιέρα την Παρασκευή 15 Οκτωβρίου 1982, αποτελούνταν από 13 επεισόδια των 45 λεπτών και προβλήθηκε έγχρωμη.

## Υπόθεση
Η υπόθεση της σειράς αφορούσε μια νεαρή κοπέλα, τη Μαρία (Πέμη Ζούνη), που έχοντας φύγει απ' το σπίτι της, βρίσκει καταφύγιο κοντά στο Γιάννη (Ηλίας Γιαννίτσος). Οι δυο τους, για να ξεφύγουν απ' την οικογένεια της Μαρίας, κρύβονται στο σπίτι της γιαγιάς του Γιάννη (Δέσπω Διαμαντίδου). Παράλληλα με αυτή την ιστορία, το σενάριο παρακολουθεί και αυτή του παππού του Γιάννη (Ανδρέας Φιλιππίδης) στην Κατοχή και τον Εμφύλιο, μέσα από το ημερολόγιό του, που οι δυο τους ανακαλύπτουν και διαβάζουν στη σοφίτα του σπιτιού.

## Διανομή
* Ηλίας Γιαννίτσος - *Γιάννης*
* Πέμη Ζούνη - *Μαρία*
* Δέσπω Διαμαντίδου - *Γιαγιά*
* Ανδρέας Φιλιππίδης - *Παππούς*
* Χρυσούλα Διαβάτη - *Θεία*
* Γιώργος Τζώρτζης - *Μιχάλης*
* Άννυ Πασπάτη - *Ελένη*
* Γιάννης Κάσδαγλης - *Παναγιώτης*
* Τάνια Σαββοπούλου - *Κατερίνα*

## Επαναπροβολές και διαθεσιμότητα
Η σειρά έγινε αρκετά δημοφιλής στην εποχή της, επαναπροβλήθηκε κατά καιρούς από την κρατική τηλεόραση και η τελευταία προβολή έγινε τον Αύγουστο του 2010 από την ΕΤ1. Η σειρά διασώζεται στο Αρχείο της ΕΡΤ και είναι διαθέσιμη για προβολή μέσω του site του Ψηφιακού Αρχείου της ΕΡΤ.

Μάλιστα όπως αποκάλυψε η Ζούνη σε συνέντευξή της πριν μερικά χρόνια, το 2002 ο Γλυκοφρύδης της είχε προτείνει να ξαναγυρίσουν τη σειρά με τους πρωταγωνιστές της 20 χρόνια μεγαλύτερους. Εκείνη δέχτηκε, όμως ο Γιαννίτσος είπε πως δεν μπορούσε να ανταποκριθεί, επειδή είχε πολλές επαγγελματικές υποχρεώσεις στον τομέα τον οποίο διάλεξε, τις οποίες ήταν αδύνατο να αφήσει.

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* Η σειρά «Γιάννης και Μαρία» στο imdb (στα αγγλικά)

Γιαννης και Μ
Στρογγυλή Μεγίστης

*Για νησιά με το ίδιο όνομα δείτε το λήμμα [[Στρογγυλή (αποσαφήνιση)]]*

Η **Στρογγυλή Μεγίστης** ή **Στρογγύλη** ή **Υψηλή** είναι νησίδα των Δωδεκανήσων κοντά στη Μεγίστη (Καστελλόριζο) και είναι το ανατολικότερο τμήμα της Ελληνικής γης. Το έδαφος της είναι βραχώδες, χωρίς δενδρώδη βλάστηση και σκεπάζεται από θάμνους και φρύγανα. Σύμφωνα με την απογραφή του 2011 στο νησί δεν υπάρχουν μόνιμοι κάτοικοι παρά μόνο μικρό απόσπασμα  του Ελληνικού Στρατού.

Το νησί, σύμφωνα με το σχέδιο Καλλικράτης, ανήκει διοικητικά στον δήμο Μεγίστης και γεωγραφικά στο σύμπλεγμα της Μεγίστης, η οποία απαρτίζεται από 14 νησίδες εκ των οποίων οι τρεις μεγαλύτερες, Μεγίστη (Καστελλόριζο), Ρω και Στρογγυλή κατοικούνται. Οι εν λόγω τρεις νησίδες δύνανται να συντηρήσουν από μόνες τους ανθρώπινη διαβίωση και αναπτύσσουν οικονομική δραστηριότητα. Στη νότια πλευρά της Στρογγυλής υπάρχει φάρος για τους ναυτιλλομένους, καθώς και ο ναός του Αγίου Νικολάου που κτίσθηκε το 2014, έπειτα από πρωτοβουλία του Μητροπολίτη Μεσογαίας και Λαυρεωτικής κ. Νικολάου. Ο φάρος λειτούργησε για πρώτη φορά το 1910, την περίοδο της ιταλοκρατίας, έχει εστιακό ύψος 85 μέτρα και ύψος 6,6 μέτρα. Την ανατολική πλευρά της Στρογγυλής (λιμενίσκος) μέχρι τον φάρο, συνδέει εμπορικό τελεφερίκ που κατασκευάστηκε το 2015 και χρησιμοποιείται προς το παρόν από τον Στρατό.
Όλα τα νησιά που απαρτίζουν το σύμπλεγμα των «Νότιων Σποράδων», όπως είναι γνωστά στους ναυτικούς, είναι: Άγιος Γεώργιος, Αγριέλαια, Βουτσάκια (2 βράχοι), Μεγάλο Μαύρο Ποϊνί και Μικρό Μαύρο Ποϊνί (βραχονησίδες), Μεγίστη (Καστελλόριζο), Πολύφαδος ένα και Πολυφάδος δύο (βραχονησίδες), Ρω (ή Ροπή), Τραγόνερα, Ψωμί και Ψωραδιά.

Η Στρογγυλή Μεγίστης είναι πιο κοντά από όλα τα νησιά της Ελλάδας στην Κύπρο καθώς απέχει από αυτήν μόλις  141 ναυτικά μίλια. Το νησί αποτελούσε μάλιστα το ανατολικότερο όριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μέχρι την είσοδο της Κύπρου σε αυτή.

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* Vrachonisída Strongylí: Greece από το National Geospatial-Intelligence Agency, Bethesda, MD, USA
* Νήσοι Μεγίστη (Καστελλόριζο), Ρω, Στρογγύλη από τη Βάση Δεδομένων για την Ελληνική Φύση - ΦΙΛΟΤΗΣ

## Παραπομπές

Κατηγορία:Σύμπλεγμα Καστελλόριζου
Κατηγορία:Βραχονησίδες του Καστελλόριζου
Κατηγορία:Ακραία σημεία της Ελλάδας
Βαρυόνιο

[μικρογραφία|500x500εσ|Σύνοψη των [Υποατομικά σωματίδια|σωματιδίων και των δυνάμεων της σωματιδιακής φυσικής]]
Τα **βαρυόνια** είναι σύνθετα υποατομικά σωματίδια τα οποία δημιουργούνται με συνδυασμούς τριών κουάρκ. Μαζί με τα μεσόνια απαρτίζουν την οικογένεια των αδρονίων, δηλαδή σωματίδια που κατασκευάζονται από κουάρκ. Τα βαρυόνια είναι φερμιόνια, σε αντίθεση με τα μεσόνια που είναι μποζόνια. Υπακούουν δηλαδή στη στατιστική Φέρμι-Ντιράκ, ενώ μπορούν να συμμετέχουν και σε ισχυρές αλληλεπιδράσεις. Τα βαρυόνια διαθέτουν έναν κβαντικό αριθμό, τον βαρυονικό, ο οποίος διατηρείται σε κάθε είδους αλληλεπιδράσεις. Η ονομασία τους προέρχεται από την ελληνική λέξη , καθώς την εποχή που δόθηκε, θεωρούνταν ότι τα σωματίδια αυτά είχαν πολύ μεγάλη μάζα σε σχέση με τα υπόλοιπα.

Τα πιο συνηθισμένα βαρυόνια είναι τα γνωστά πρωτόνια και νετρόνια, τα οποία αποτελούν τους δομικούς λίθους του ατομικού πυρήνα. Άλλα σωματίδια που ανήκουν στην οικογένεια των βαρυονίων είναι τα σωμάτια Δ, Σ, Λ, Ξ και Ω.

## Παραπομπές

Κατηγορία:Σωματιδιακή φυσική
Μεγαλόκαμπος Δράμας

right|200px|thumb|Μεγαλόκαμπος, υδατοφράκτης στον ποταμό Αγγίτη
Ο **Μεγαλόκαμπος** είναι οικισμός της Ανατολικής Μακεδονίας στην Περιφερειακή Ενότητα Δράμας.

## Γεωγραφικά - γενικά στοιχεία
Ο Μεγαλόκαμπος βρίσκεται στα όρια με την Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας, σε απόσταση 13 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά της Δράμας, 10 χιλιόμετρα νότια της Προσοτσάνης (έδρα του δήμου) και 2 χιλιόμετρα βόρεια της Εθνικής οδού Δράμας - Σερρών. Το χωριό είναι κτισμένο στην δεξιά όχθη του ποταμού Αγγίτη (παραπόταμου του Στρυμόνα) σε υψόμετρο 70 μέτρα. Η αρχιτεκτονική των κατοικιών είναι τυπικό δείγμα των προσφυγικών χωριών τις δεκαετίας του 1920. Η ενοριακή εκκλησία του χωριού είναι αφιερωμένη στους Άγιους Κωνσταντίνο και Ελένη και χτίστηκε κατά το Μεσοπόλεμο, με απλό και λιτό εσωτερικό διάκοσμο.

Η παραποτάμια περιοχή, που έχει περιοριστεί σημαντικά από την παρέμβαση του ανθρώπου, είναι πλούσια σε πανίδα και χλωρίδα, όπως αιωνόβιες καρυδιές, λεύκες, ιτιές, κουνάβια, αλεπούδες, νυφίτσες, είδη κουκουβάγιας, πελαργοί κτλ.

Στην τοποθεσία *Καρυδιές* δίπλα στο ποτάμι, 300 περίπου μέτρα νοτιοδυτικά του χωριού, διοργανώνονται κάθε χρόνο, το τελευταίο Σάββατο του Ιουλίου , εορταστικές εκδηλώσεις με έντονο ποντιακό χρώμα. Επίσης στις 21 Μαΐου που εορτάζει ο ναός του χωριού, διεξάγεται ποντιακή πανήγυρη στην κεντρική πλατεία.

Η ποδοσφαιρική ομάδα του χωριού ήταν οι Μαυραετοί Μεγαλοκάμπου.

## Ιστορικά - διοικητικά στοιχεία
Κοντά στο χωριό έχουν ανακαλυφθεί τα ερείπια προϊστορικού οικισμού, απόδειξη της μακράς ιστορίας της περιοχής. Η παλαιότερη ονομασία του χωριού ήταν **Σιβιντρίκ**. Οι κάτοικοι του προέρχονται από τις περιοχές του Πόντου: Κερασούντα, Πισίρ, Αγουλού, Μοντολάς, Γουζούλ (περιοχή Νικόπολης). Οι κάτοικοι του χωριού συμμετείχαν ενεργά στην αντίσταση κατά των Βουλγάρων το 1941, γεγονός που μνημονεύεται από το μνημείο των Πεσόντων στην πλατεία του χωριού.

Έντονο υπήρξε το μεταναστευτικό ρεύμα των κατοίκων του, ιδιαίτερα τη δεκαετία του '60, τόσο προς το εξωτερικό (Γερμανία, ΗΠΑ) όσο και προς τα αστικά κέντρα του εσωτερικού (Θεσσαλονίκη, Αθήνα). Κύρια ασχολία των κατοίκων σήμερα είναι η γεωργία.   

Μετά την απελευθέρωση αναφέρεται επίσημα ως *Σιβιντρίκ* το 1925 στο ΦΕΚ 290Α - 07/10/1925 να προσαρτάται στην τότε κοινότητα Μιναρέ Τσιφλίκ (σημ. Σιταγρών). Το 1927 με το ΦΕΚ 76Α - 02/05/1927 μετονομάστηκε σε Μεγαλόκαμπος και με το ΦΕΚ 311Α - 27/12/1927 ορίστηκε έδρα της ομώνυμης νεοϊδρυθείσας κοινότητας. Σύμφωνα με το Πρόγραμμα «Καλλικράτης» και την τροποποίησή του Κλεισθένης Ι, αποτελεί την κοινότητα Μεγαλοκάμπου που υπάγεται στη δημοτική ενότητα Σιταγρών του Δήμου Προσοτσάνης ενώ σύμφωνα με την απογραφή του 2021 πληθυσμό 228 κατοίκους, από 309 το 2011. 

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* Αρχειακή περιγραφή για Μεγαλόκαμπο Δράμας από το Εθνικό Ευρετήριο Αρχείων των Γενικών Αρχείων του Κράτους.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Χωριά της περιφερειακής ενότητας Δράμας
Κατηγορία:Δήμος Προσοτσάνης
Ιωάννης-Γαβριήλ Εϋνάρδος

Ο **Ιωάννης-Γαβριήλ Εϋνάρδος** (γαλλ.: *Jean-Gabriel Eynard*, 28 Δεκεμβρίου 1775 - 5 Φεβρουαρίου 1863) ήταν Γαλλοελβετός τραπεζίτης, φιλέλληνας, τιμημένος με τον τίτλο του ευεργέτη του ελληνικού έθνους και πρωτοπόρος φωτογράφος.

## Βιογραφία

Γεννήθηκε στη Λυών της Γαλλίας στις 28 Δεκεμβρίου 1775 και η οικογένειά του έγινε δεκτή στους αριστοκρατικούς κύκλους της Γενεύης το 1786. Εγκαταστάθηκε αρχικά στη Γένοβα της Ιταλίας, όπου έκανε περιουσία ως οικονομικός διαπραγματευτής και σύμβουλος τοπικών αρχόντων. Το 1810 επέστρεψε στη Γενεύη, όπου έχτισε μεγαλοπρεπές μέγαρο (το σημερινό Δημαρχείο της πόλης). Το 1814 συμμετείχε στο συνέδριο της Βιέννης, όπου γνώρισε και σχετίστηκε με τον Καποδίστρια.

Εμπνεόμενος από αυτόν, προσχώρησε στο κίνημα του φιλελληνισμού. Κατά την επανάσταση του '21 διέθεσε τεράστια ποσά υπέρ των Ελλήνων και παρενέβη επανειλημμένα στην ευρωπαϊκή διπλωματία υπέρ τών ελληνικών δικαίων. Μετά την δολοφονία του Καποδίστρια επέδειξε προσωπικό ενδιαφέρον για την συγκρότηση της ελληνικής εθνικής οικονομίας και συνέβαλε καταλυτικά στην ίδρυση της Εθνικής Χρηματιστικής Τράπεζας, της οποίας διατέλεσε και επίτιμος διοικητής. Το 1847 αντιμετώπισε με σθένος τις υπερβολικές απαιτήσεις των Άγγλων τραπεζιτών για το δάνειό τους του 1832 προς την Ελλάδα και πλήρωσε ο ίδιος μισό εκατομμύριο χρυσά φράγκα για να τους ικανοποιήσει.

Στο μεταξύ, αμέσως μετά την εφεύρεση της δαγκεροτυπίας το 1839, άρχισε να φωτογραφίζει. Ήταν από τους πρωτοπόρους της φωτογραφίας και έβγαλε τις περισσότερες από τις δαγκεροτυπίες του μεταξύ του 1842 και του 1863, απαθανατίζοντας οικογενειακές στιγμές, το μέγαρό του, τοπία, τους υπηρέτες του καθώς και αρκετές αυτοπροσωπογραφίες.

Πέθανε στις 5 Φεβρουαρίου 1863 στη Γενεύη.

Προς τιμήν του, η Εθνική Τράπεζα έχει ονομάσει "Μέγαρο Εϋνάρδου" το κτίριο που στεγάζει το Μορφωτικό της Ίδρυμα, στη συμβολή των οδών Αγίου Κωνσταντίνου και Μενάνδρου, στο κέντρο της Αθήνας. Το όνομά του έχει επίσης δοθεί σε δρόμο του Δήμου Αθηναίων.

## Βιβλιογραφία
* Όθων Τσουνάκος, *Δραχμούλα μου καλό σου ταξίδι...*, εκδ. Ηλιοτρόπιο, 2001, ISBN 960-342-258-4
* Jean Gabriel Eynard, On the centenary of his death, 1863-1963, Athens, Historical Archive, National Bank of Greece, 1963
* Μνήμη Ιωάννη-Γαβριήλ Ευνάρδου. 1775-1863, Αθήνα 1977, Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης
## Παραπομπές

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* Association gréco-suisse Jean-Gabriel Eynard Ελληνοελβετικός Σύλλογος Ιωάννης-Γαβριήλ Εϋνάρδος
* Βακαλόπουλος, Κωνσταντίνος, ΣΧΕΣΕΙΣ ΕΛΛΗΝΩΝ ΚΑΙ ΕΛΒΕΤΩΝ ΦΙΛΕΛΛΗΝΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ 1821. ΣΥΜΒΟΛΗ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΕΛΒΕΤΙΚΟΥ ΦΙΛΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ, Διδακτορική Διατριβή, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ). Σχολή Φιλοσοφική, 1975 http://thesis.ekt.gr/thesisBookReader/id/5989#page/1/mode/2up

Κατηγορία:Ελβετοί φιλέλληνες
Κατηγορία:Ελβετοί τραπεζίτες
Κατηγορία:Ελβετοί φωτογράφοι
Γκρέητ Μπρίταιν

Το **Γκρέητ Μπρίταιν** («Μεγάλη Βρετανία») ήταν το πρώτο σιδερένιο και επίσης ελικοκίνητο υπερωκεάνιο του κόσμου.

Ναυπηγήθηκε το 1843 στο Μπρίστολ. Το ολικό του μήκος ήταν 323 πόδια, το πλάτος του 51, το βύθισμά του 16 και είχε χωρητικότητα 3.278 τόνοι. Η μεγίστη ισχύς μηχανής του 1000 HP.

Αν και στην αρχή οι ναυπηγοί δυσπιστούσαν για την εφαρμογή του σιδήρου στις ναυπηγήσεις, όταν όμως το πλοίο προσάραξε και πλήττονταν καθ΄ όλη τη διάρκεια του χειμώνα από ωκεάνια κύματα και διαπίστωσαν ότι ούτε ένα σιδερένιο καρφί των καρφωτών συνδέσεων δεν είχε δείξει διαφυγή από οξείδωση, άλλαξαν γνώμη και από τότε ο σίδηρος άρχισε να εκτοπίζει το ξύλο στις ναυπηγήσεις μεγάλων πλοίων.

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* 

Κατηγορία:Υπερωκεάνια
Μακαρονισμός

Με τον όρο **Μακαρονισμός** χαρακτηρίζεται στην ποίηση η χρήση ανάμεικτων λέξεων διαφόρων διαλέκτων και γλωσσών σε σατιρικούς ιδίως στίχους.

Αυτή η ανάμειξη απαντάται πρώτα στον Αριστοφάνη αλλά και σε Λατίνους ποιητές όπως Πλαύτο, Λουκίνιο και Αυσόνιο, από τον δε Κοϊντιλιανό το είδος αυτό έλαβε την ελληνική ονομασία «κοινισμός» εκ του «κοινός».

Κυρίως όμως ο μακαρονισμός αναπτύχθηκε στην Ιταλία, απ΄ όπου και η ονομασία. Από εκεί εισήχθηκε στη κωμική ποίηση και άλλων ευρωπαϊκών λαών. Ο εθνικός ποιητής Διονύσιος Σολωμός στο σατυρικό του ποίημα «Το ιατροσυμβούλιο» αναμιγνύει στους στίχους του πλείστες ιταλικές λέξεις όπου ακόμα και δύο φορές παρεμβάλλει στίχους στην ιταλική:
Είναι αρχόντισσα graziosa
είναι poi και generosa
Vera dama! - Τι γελάς;
Να μου τήνε προσκυνάς.

Ο Αδαμάντιος Κοραής από τη λέξη μακαρονισμός έπλασε και το ρήμα «μακαρονίζω» καθώς και τα επίθετα μακαρονικός, μακαρονιστικός, επίσης και τα επιρρήματα μακαρονιστί και μακαρονιστικώς, οι δε Νεόφυτος Δούκας και Κ. Κόντος ονόμασαν τους συγγραφείς του είδους αυτού «μακαρονιστές», ο δε Δ. Βερναρδάκης «μακαρονολογιωτάτους».

Προπολεμικά πολλά ελληνικά λαϊκά τραγούδια που γραμμοφωνήθηκαν στην Αμερική παρουσίαζαν μακαρονισμό. Στη δεκαετία του '60 με τον όρο αυτό χαρακτηρίζονταν η χρησιμοποίηση αρχαΐζουσας καθαρεύουσας σε «λίαν σχοινοτενές ύφος» καθώς και η κάθε εξεζητημένη λεξιθηρία από την αρχαία ελληνική γλώσσα.

Σήμερα, η λέξη μακαρονισμός χρησιμοποιείται σπάνια.

Κατηγορία:Ποίηση
Κατηγορία:Ελληνική γλώσσα
Αριάδνη (αποσαφήνιση)

Η λέξη **Αριάδνη** μπορεί να αναφέρεται στα λήμματα ως:

* Αριάδνη, μυθολογικό πρόσωπο.
* Αριάδνη (βιολογία), γένος αράχνης.

* Αριάδνη (έπαυλη) του Άρθουρ Έβανς στην Κνωσό.
* 43 Αριάδνη, ένας αστεροειδής. Υπάρχει και ο ουσιαστικά ομώνυμος 1225 Αριάνη.
* Αγία Αριάδνη της Ορθόδοξης Εκκλησίας.
* Ariane (γαλλικά: Ariane, «Αριάδνη»), ο κυρίως ευρωπαϊκός πύραυλος.
* Πρόγραμμα Εθνικό Δίκτυο Ερευνας 'Αριάδνη' του Υπουργείου Βιομηχανίας Ερευνας και Τεχνολογίας της Ελλάδος.
* κάποιο από τα επτά ομώνυμα θεατρικά έργα ή όπερες.

Κατηγορία:Αποσαφηνίσεις ονομάτων
Φερδινάνδεα

right|thumb|250px|Θέση της υφάλου Γκράχαμ ή Φερδινάνδεα
Ο **ύφαλος Γκράχαμ** ή **Φερδινάνδεα** (Ferdinandea) ήταν ηφαιστειογενές νησί που καταποντίστηκε σε αμνημόνευτο χρόνο και σήμερα αποτελεί πολύ επικίνδυνο ύφαλο στο πέρασμα των πλοίων μεταξύ Σικελίας και της ιταλικής νήσου Παντελλερίας (της αρχαίας Κόσσυρας) 25 μίλια νότια του Φάρου Γκρανίτολα.
## Γεωλογικά χαρακτηριστικά
Το νησί αυτό πιθανολογείται ότι ήταν, μετά τη Σαντορίνη, το πλέον ενεργό ηφαιστειογενές της Μεσογείου σε ηφαιστειακές εκδηλώσεις. Σήμερα αποτελεί δικόρυφο υπόλειμμα με βάση στις 150 οργιές και με τις δύο κορυφές σε ελάχιστο βάθος που κατά καιρούς μεταβάλλεται. Το 1863 ήταν 2,5 οργιές, το 1870 3,5, το 1902 5,5 και πάλι 3 το 1908, όταν έγιναν οι καταστρεπτικοί σεισμοί της Μεσσήνης, το 1930 3,5, όπου και παραμένει επικίνδυνο στη Ναυσιπλοΐα. Με αλιευτικά εργαλεία στη περιοχή διαπιστώνεται η πλούσια βενθική χλωρίδα και πανίδα του υφάλου (σπόγγοι, κοράλλια, ψάρια).
## Διαμάχη για την κυριότητα
μικρογραφία|Φερδινάνδεα (1831)
Τον Ιούλιο του 1831 το νησί ανυψώθηκε πάνω από το επίπεδο της θάλασσας, προκαλώντας διαμάχη για την κυριότητά του ανάμεσα στη Βρετανία, τη Γαλλία, την Ιταλία και την Ισπανία, που λύθηκε από μόνη της όταν το νησί ξαναβυθίστηκε μερικούς μήνες αργότερα, τον Ιανουάριο του 1832. Το όνομα *Φερδινάνδεα* είναι αυτό που είχε δοθεί από την Ιταλία προς τιμή του βασιλιά της Νάπολης Φερδινάνδου, που το διεκδίκησε για λογαριασμό των Βουρβόνων, ενώ *Γκράχαμ* είναι το όνομα που είχε δοθεί από τους Βρετανούς. Το 1863, σε μια ακόμα περίοδο ηφαιστειακής δραστηριότητας, το νησί επανεμφανίστηκε για λίγο πριν ξαναβυθιστεί. Κατόπιν παρέμεινε ανενεργό για πολλά χρόνια, με την κορυφή του περίπου οκτώ μέτρα κάτω από την επιφάνεια.

Το 1986, κατά τη διάρκεια της Κρίσης της Σύρτης όπου ακολούθησαν Αμερικανικοί βομβαρδισμοί της Λιβύης (1986), ο ύφαλος θεωρήθηκε λανθασμένα ως Λιβυκό υποβρύχιο και βομβαρδίστηκε από αμερικανικό αεροσκάφος. Το 2002 η σεισμική δραστηριότητα στην περιοχή ξανάρχισε, και οι ηφαιστειολόγοι εκτίμησαν ότι το νησί θα υψωνόταν και πάλι πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας. Για να προλάβουν τυχόν καινούργιες κυριαρχικές διαμάχες, Ιταλοί δύτες τοποθέτησαν έναν ιστό με την Ιταλική σημαία στην κορυφή του, έτσι ώστε το νησί να θεωρηθεί ιταλικό έδαφος όταν αναδυθεί, κάτι που όμως τελικά δεν συνέβη. Σήμερα ο ύφαλος έχει κορυφή περίπου έξι μέτρα κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας.

Κατηγορία:Νησιά της Μεσογείου
Κατηγορία:Ηφαιστειογενή νησιά
Κατηγορία:Ύφαλοι της Μεσογείου
Κατηγορία:Ύφαλοι της Ιταλίας
Κατηγορία:Αμφισβητούμενα νησιά
Παύλος Λιασίδης

Ο **Παύλος Λιασίδης** (Λύση Αμμοχώστου, 23 Μαρτίου 1901 - Τσιακιλερό Λάρνακας, 29 Σεπτεμβρίου 1985) ήταν Κύπριος λαϊκός ποιητής.

## Βιογραφικά στοιχεία
Γεννήθηκε στο χωριό Λύση Αμμοχώστου στις 23 Μαρτίου 1901.

Οι γραμματικές του γνώσεις ήταν της Ε' τάξης του Δημοτικού. Άσκησε κατά καιρούς διάφορα επαγγέλματα, όπως του βοσκού, του εποχιακού εργάτη και του περιβολάρη. Το 1934 παντρεύτηκε την Ελένη Κ. Σκάρπαρη με την οποία απέκτησε τέσσερα παιδιά.

Στην ποίηση άρχισε σαν ποιητάρης την περίοδο 1921-22. Αργότερα βγήκε από την ομαδική τεχνοτροπία των ποιητάρηδων, ανέπτυξε ένα δικό του προσωπικό στιλ και εξελίχτηκε σε έναν ιδιόρρυθμο τεχνίτη του στίχου και του λόγου και σε σημαντικό εκπρόσωπο της Κυπριακής λαϊκής ιδιωματικής ποίησης.

Πέθανε στις 29 Σεπτεμβρίου 1985 στον συνοικισμό Τσιακιλερό στην Λάρνακα, όπου ζούσε ως πρόσφυγας μετά την Τουρκική εισβολή στην Κύπρο. 

Βραβεύτηκε από την Μορφωτική Υπηρεσία του Υπουργείου Παιδείας το 1975 με το Βραβείο Συνολικής Προσφοράς στην Ελληνική Κυπριακή Λογοτεχνία. Σήμερα, το Πολιτιστικό Κέντρο Δήμου Λύσης φέρει το όνομά του, ενώ στις 16 Νοεμβρίου 2021 έγιναν και τα αποκαλυπτήρια της προτομής του στο προαύλιο του ίδιου χώρου. Ακόμα, το άγαλμά του κοσμεί το πάρκο Αγίου Γεωργίου στη Λάρνακα, ενώ προτομή του έχει στηθεί με πρωτοβουλία του ΑΚΕΛ στη Δερύνεια.

## Χαρακτηριστικό δίστιχο

«Έχω κορμίν πολλά παλιόν, μα νουν του νέου κόσμου,
στες τρεις σιηλιάες τζι αν πλαστείς, είσαι συνότζιαιρός μου!»

Μετάφραση:

Έχω κορμί πολύ παλιό, αλλά μυαλό του νέου κόσμου,
και το τρεις χιλιάδες να γεννηθείς, θα είσαι συνομήλικος μου!

## Βιβλιογραφία

**Ποιητικές συλλογές**

Τραγούδια του νησιού μου (1928), Τα φκιόρα της καρκιάς μου (1933), Η παραλλαή του τζαιρού (1937), Χάραμαν φου (1944), Γέννημαν νήλιου (1946), Μπρόεμαν (1947), Εντεκάμισι η ώρα (1950), Δώδεκα παρά δέκα (1960), Να πεθάνει ο χάρος (1966), Η Τζύπρος δίχως πούτρα (1972), Η σταυρωμένη Τζύπρος μας (1976), Με το χέρι του Παύλου Λιασίδη (1987), Ποιητική αλληλογραφία (με Χαράλαμπο Δημοσθένους) (1989).

Όλες οι ποιητικές συλλογές έχουν συμπεριληφθεί και σε δίτομη έκδοση του Κέντρου Επιστημονικών Ερευνών με τίτλο "Παύλου Λιασίδη Άπαντα" (2003).

**Θεατρικά έργα**

Αλαβροστοισιώτης (Α' Βραβείο ΡΙΚ), Ο μονογιός (1982), Αϊ Βασίλης (παιδικό), Δκυο ττεμπέληες (παιδικό) (1946), Το δράμα της ζωής μου, Ο σουξουλιάρης, Η αγάπη νικητής (1935), Το θάμμαν (Β' Βραβείο ΡΙΚ) (1968).

## Παραπομπές


## Πηγές
"Παύλου Λιασίδη Άπαντα", επ. Κωνσταντίνος Γιαγκουλλής, Κέντρο Επιστημονικών Ερευνών Κύπρου, Λευκωσία 2003.

## Ο Σπύρος Ζήσιμος διαβάζει ποιήματα του Παύλου Λιασίδη

ΟΙ ΑΣΤΡΟΝΑΥΤΕΣ

ΚΑΝΕΙ ΣΕ ΠΚΙΟΝ

ΤΑ ΠΑΘΗ ΤΟΥ ΠΕΤΡΗ

ΑΓΑΠΗΝ ΔΙΧΩΣ ΕΡΩΤΑΝ

ΒΑΣΤΑΞΕ

Η ΠΙΣΤΗΣ ΜOY ΚΡΑΤΑΜΕ

 ΤΕΔΚΟΙΑΝ ΤΙΜΗΝ ΓΡΕΙΑΖΕΤΑΙ

 ΔΕΝΤΡΟ ΧΩΡΙΣ ΜΑΞΟΥΛΙ

Κατηγορία:Κύπριοι θεατρικοί συγγραφείς
Κατηγορία:Κύπριοι ποιητές
Πλειάδα

Με το όνομα **Πλειάδα** ή **Πλειάς** ή στον πληθυντικό **Πλειάδες** μπορεί να αναφέρονται:

* Στις Πλειάδες, τις επτά κόρες του Άτλαντα στην Ελληνική Μυθολογία.
* Στις Πλειάδες, στο ομώνυμο αστρικό σμήνος στην Αστρονομία.
* Στην Πλειάδα, ομάδα τραγικών ποιητών κατά τον Αλεξανδρινό κανόνα.
* Στην ''Πλειάδα'', φαρόπλοιο (πολεμικό πλοίο) της ελληνικής Υπηρεσίας Φάρων.
* Στην ''Πλειάδα'', ελληνικό ναρκαλιευτικό.
*Στην πλειάδα, στα μαθηματικά, είναι μια πεπερασμένη ταξινομημένη λίστα στοιχείων.
Φέρετρο

thumb|right|250px|Φέρετρο
**Φέρετρο** ονομάζεται ένα κιβώτιο, συνήθως ξύλινο, μέσα στο οποίο τοποθετείται η σορός ενός νεκρού πριν από την ταφή του, στο κοιμητήριο.

Κατά την τελετή της κηδείας, το φέρετρο μπορεί να είναι ανοικτό (ή ανοίγεται για λίγο στο τέλος της τελετής). Το φέρετρο μεταφέρεται στη συνέχεια στον τάφο, συνήθως από τέσσερα ή έξι άτομα.

Ανάλογα με το ποσό των χρημάτων που επιθυμούν να διαθέσουν οι συγγενείς, φίλοι και γνωστοί του νεκρού, το φέρετρο μπορεί να είναι είτε πολύ απλό, είτε περίτεχνο και ακριβό. Τις περισσότερες φορές, τα φέρετρα προσφέρονται στους συγγενείς ως μέρος των υπηρεσιών που παρέχουν οι εργολάβοι κηδειών.

Κατηγορία:Ταφικά έθιμα
Συνωμοσία της Πυρίτιδας

thumb|300px|Γκραβούρα του 17ου αιώνα: τα μέλη της Συνωμοσίας της Πυρίτιδας

Η **Συνωμοσία της Πυρίτιδας** του 1605 είχε οργανωθεί από μια ομάδα Καθολικών, με σκοπό τη δολοφονία του βασιλιά Ιακώβου Α' της Αγγλίας, της οικογένειάς του και πολλών μελών της αριστοκρατίας, με την ανατίναξη των κτιρίων του Βρετανικού Κοινοβουλίου στο Λονδίνο κατά την έναρξη της Βουλής στις 5 Νοεμβρίου 1605. Ανάμεσα στους συνωμότες πιο γνωστός είναι ο Γκάι Φωκς, Άγγλος στρατιώτης από το Γιόρκ.

Η Συνωμοσία οργανώθηκε σαν αντίδραση στην τυραννική βασιλεία του Ιακώβου Α' και στα σκληρά μέτρα του προτεστάντη βασιλιά απέναντι στους Καθολικούς. Οι συνωμότες βρήκαν ένα κελάρι κάτω από το κτίριο της Βουλής των Λόρδων και συγκέντρωσαν 36 βαρέλια πυρίτιδας, τα οποία θα ανατίναζαν για να δολοφονήσουν τα μέλη του Κοινοβουλίου. Κάποιοι συνωμότες, ωστόσο, ανησυχούσαν από το γεγονός ότι στο κτίριο της Βουλής θα βρίσκονταν κι άλλοι Καθολικοί, σαν κι αυτούς, των οποίων η ζωή μπορεί να κινδύνευε. Έτσι στάλθηκε μια προειδοποιητική επιστολή στο Λόρδο Monteagle, τον οποίον προειδοποιούσαν να μην παρουσιαστεί στη συνέλευση. Του δημιουργήθηκαν όμως υποψίες κι έτσι ξεκίνησαν οι έρευνες στις υπόγειες σήραγγες κάτω από τη Βουλή των Λόρδων. Ο Γκάι Φωκς ανακαλύφθηκε και συνελήφθη το πρωινό της 5ης Νοεμβρίου. Μετά από βασανιστήρια, αποκάλυψε τα ονόματα των υπόλοιπων συνωμοτών, που είτε ήταν ήδη γνωστοί είτε νεκροί. Οi συνωμότες καταδικάστηκαν και στις 31 Ιανουαρίου εκτελέστηκαν με αγχόνη και διαμελισμό.

Εις ανάμνηση της αποτυχημένης απόπειρας του Γκάι Φωκς να ανατινάξει το Κοινοβούλιο, στο Ηνωμένο Βασίλειο και άλλες χώρες η 5η Νοεμβρίου εορτάζεται σαν *Νύχτα του Γκάι Φωκς* (Guy Fawkes Night ή Bonfire Night). Πυροτεχνήματα λάμπουν στον αέρα, ενώ επικρατεί το έθιμο να καίγεται στη φωτιά ένα ομοίωμα του Γκάι Φωκς. Επίσης, σε ανάμνηση της Συνωμοσίας της Πυρίτιδας, λέγονται οι παρακάτω στίχοι:

:*Remember, remember, the 5th of November
:*The Gunpowder Treason and plot;
:*I know of no reason why Gunpowder Treason
:*Should ever be forgot.

:*Guy Fawkes, Guy Fawkes,
:* 'Twas his intent.
:*To blow up the King and the Parliament.
:*Three score barrels of powder below.
:*Poor old England to overthrow.
:*By God's providence he was catch'd,
:*With a dark lantern and burning match

:*Holloa boys, Holloa boys, let the bells rin
:*Holloa boys, Holloa boys, God save the King!

:*Hip hip Hoorah !
:*Hip hip Hoorah !

:*A penny loaf to feed ol'Pope,
:*A farthing cheese to choke him.
:*A pint of beer to rinse it down,
:*A faggot of sticks to burn him.
:*Burn him in a tub of tar,'
:*Burn him like a blazing star.
:*Burn his body from his head,
:''Then we'll say: ol'Pope is dead.

Κατηγορία:Ιστορία της Αγγλίας
Πυριτιδας
Πλειάς (φιλολογία)

Με τον φιλολογικό όρο **Πλειάς** χαρακτηρίστηκαν κατά καιρούς κάποιες ομάδες ποιητών και φιλολόγων. Σημαντικότερες τέτοιες ομάδες ήταν εκείνη των τραγικών ποιητών του Αλεξανδρινού κανόνα τον 3ο αι.π.Χ. και πολύ αργότερα η περί τον Ρονσάρ Γάλλοι ποιητές.

## Αλεξανδρινή Πλειάς
Κατά τον Αλεξανδρινό κανόνα την Πλειάδα αποτελούσαν οι επί Πτολεμαίου Β' του Φιλάδελφου ακμάσαντες επτά τραγικοί ποιητές, από τους οποίους και ονομάσθηκε και τραγική πλειάς. Την ομάδα αυτή αποτελούσαν οι: Σωσιφάνης ο Συρακόσιος, αρχαιότερος όλων, ο Σωσίθεος που άκμασε το 280 π.Χ. λεγόμενος επίσης Συρακόσιος ή Αθηναίος, ο Όμηρος ο Βυζάντιος, ο Λυκόφρων ο Χαλκιδεύς, ο Αλέξανδρος ο Αιτωλός, ο Φιλίσκος ο Κερκυραίος και ο Διονυσιάδης ή Διονυσίδης από την Ταρσό.

Από μερικούς στη Πλειάδα αυτή κατατάσονταν και ο Αιαντίδης που τον μνημόνευαν μόνο οι Σχολιαστές και από άλλους ο Ευρόνιος που είχε ασχοληθεί με τις ερμηνείες των Κωμικών. Η λάμψη όμως της Πλειάδας αυτής δεν φαίνεται να ήταν και τόσο ισχυρή αφού εκ του έργου τους μόνο λίγα αποσπάσματα έχουν διασωθεί και κάποιες επιγραφές.

## Γαλλική Πλειάς
Στη γαλλική λογοτεχνία **Πλειάς** ονομάσθηκε ομάδα, επίσης επτά σε αριθμό, Γάλλων ποιητών που απέβλεπαν στην αναγέννηση της γαλλικής ποίησης και γλώσσας επί βασιλείας Ερρίκου Β΄. Την ομάδα αυτή (Σχολή) αποτελούσαν οι: Αντώνιος ντυ Μπαΐφ, ο Ιωακείμ ντυ Μπελαί, ο Ρεμί Μπελώ, ο αρχηγός τους Ιωάννης Ντορά, ο Στέφανος Ζοντέλ, ο Ποντύς ντι Τιάρ και ο Πέτρος Ρονσάρ.

Κατά το πρόγραμμά τους που δημοσίευσε ο Ντυ Μπελαί το 1549 σκοπός της Σχολής αυτής η υπεράσπιση και ο εξωραϊσμός της Γαλλικής γλώσσας καθώς και ο εμπλουτισμός της ποιητικής φράσης και κατά τα κλασσικά πρότυπα η διαμόρφωση των διαφόρων ειδών της Γαλλικής Λογοτεχνίας.

## Λουδοβίκια Πλειάς
Κατά τους χρόνους του Λουδοβίκου ΙΓ΄ (1610-1643) συνεστήθη και έτερη Γαλλική Πλειάς στην οποία περιλαμβάνονταν ο Καμίρ, ο Λαρύ ο Μενάζ, ο Ντυπερριέ, ο Πετί, ο Ραπέν και ο Σαντέλ.

Αυτή όμως η ομάδα έμεινε λιγότερο γνωστή στη Γαλλική Λογοτεχνία απ΄ ότι η προηγούμενη.

*Σήμερα ο φιλολογικός αυτός όρος **Πλειάς**  χρησιμοποιείται ευρύτατα από εκδοτικούς οίκους, σεμινάρια, ημερίδες κλπ λογοτεχνικού κυρίως ενδιαφέροντος.

## Παραπομπές

Κατηγορία:Ποίηση
Μπαϊμπούρτ

Το **Μπαϊμπούρτ** (τουρκικά: *Bayburt*, αρμενικά: *Բաբերդ*) είναι τουρκική πόλη στα βορειοδυτικά της Μικράς Ασίας, στις όχθες του ποταμού Τσορούχ (τουρκ. Çoruh, αρχ. ελλ. Άκαμψις). Βρίσκεται μεταξύ της Αργυρούπολης και του Ερζερούμ και είναι πρωτεύουσα της ομώνυμης επαρχίας. Ο πληθυσμός της πόλης ανέρχεται στους περίπου 35.000 κάτοικους. Η πόλη πιθανολογείται ότι βρίσκεται στη θέση της αρχαίας *Γυμνιάδος*.

## Παραπομπές


Μπαιπουρτ
Κατηγορία:Επαρχία Μπαϊμπούρτ
Πλειάς ΙΙ (ναρκαλιευτικό)

Το ναρκαλιευτικό **Μ-240 Πλειάς** (πρώην *USS MSC 314*) παραλήφθηκε από το Ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό μαζί με το ναρκαλιευτικό Αλκυών στις 7 Δεκεμβρίου του 1970 στον ναύσταθμο του Τσάρλεστον της Νότιας Καρολίνας των ΗΠΑ και κατέπλευσε στην Ελλάδα στις 22 Μαΐου του 1971. Κατασκευάστηκε στα ναυπηγεία ‘USA – Peterson builders Co, Stugeon bay., Misc’. Όμοιου τύπου πλοία είναι τα Αηδών ΙΙ, Αίγλη ΙΙ, Αλκυών, Αύρα ΙV, Δάφνη ΙΙΙ, Δωρίς ΙΙ, Κίσσα ΙΙ, Κίχλη ΙΙ και Κλειώ ΙΙΙ. Ανήκει στο στολίσκο των ναρκαλιευτικών.

Είναι κατασκευασμένο από αντιμαγνητικό υλικό και ξύλο, εκτοπίσματος 350 τόνων και έχει μήκος 144 πόδια, πλάτος 28 πόδια και βύθισμα 8,5 πόδια. Η μηχανή πρόωσης είναι ντίζελ, ισχύος 380 ίππων, που του δίνει ταχύτητα 13 κόμβοων. Ο κύριος οπλισμός του είναι 2 πυροβόλα των 20 χιλιοστών και φέρει τον απαιτούμενο εξοπλισμό ναρκαλιείας. Έχει πλήρωμα 39 ατόμων.

## Βιβλιογραφία

*Eric Wertheim, *The Naval Institute Guide to Combat Fleets of the World*, Naval Institute Press, 2007

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

*Το Ν/Α Μ-240 Πλειάς στην επίσημη ιστοσελίδα του Ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού

Κατηγορία:Ελληνικά Ναρκαλιευτικά
Μέσα γραφής

μικρογραφία|Γράφοντας ένα γράμμα με πένα.
Για τη γραφή χρησιμοποιούνται τα εξής μέσα:

**Μια επιφάνεια πάνω στην οποία γίνεται η γραφή. Παραδείγματα με χρονολογική σειρά χρήσης:
**κεραμικές ταμπέλες
**Πάπυρος
**Περγαμηνή
**Χαρτί

**Ένα μέσο μετατροπής της επιφάνειας ώστε να ξεχωρίζει η γραφή
**σφήνες (για σφηνοειδή γραφή σε κεραμικές ταμπέλες)
**φτερό
**μολύβι (γραφή)
**στυλό διαρκείας
**μαρκαδόροι
**σπρέι (π.χ. για γκραφίτι)

**Ένα χρωματικό μέσο
**Μελάνι

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* 

Κατηγορία:Συστήματα γραφής
Παλική

Η **Παλική** ή **Παληκή** είναι χερσόνησος της Κεφαλονιάς (ή Κεφαλληνίας κατά τον αρχαιότερο τύπο του ονόματος), ενός από τα Επτάνησα στη δυτική Ελλάδα, σε 38°18'39.72"N, 20°25'6.75"E. Βρίσκεται στο δυτικό τμήμα του νησιού και χωρίζει τον Κόλπο Αργοστολίου (νότια) από τον Κόλπο Μύρτου (βόρεια). Η ψηλότερη κορυφή της είναι ο Άγιος Γεώργιος στα 518 μέτρα. Αξιοθέατά της είναι οι αρχαιολογικοί χώροι Παλιόκαστρο και Μονής Ταφιού (κοντά στα απομεινάρια της αρχαίας πόλης Τάφου), τα μοναστήρια Κηπουραίων και Παλαιοχέρσου αλλά και οι παραλίες Ξί, Πλατειά Άμμος, Λέπεδα, Μέγας Λάκκος, Βάτσα κ.α.

Ο δήμος της Πάλλης ήταν μια από τις τέσσερις πόλεις της Κεφαλονιάς στην αρχαιότητα (Πάλλη, Κράνη, Πρόννοι και Σάμη). Κατά την διάρκεια του 15ου αιώνα μεταφέρθηκε η πόλη περίπου 5.000 μέτρα νότια στο Ληξούρι.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Χερσόνησοι της Ελλάδας
Κατηγορία:Κεφαλονιά
Σοσιαλιστική Δημοκρατία της Μακεδονίας

Η **Σοσιαλιστική Δημοκρατία της Μακεδονίας**  (, *Socijalistička Republika Makedonija*) ήταν μια από τις έξι συστατικές χώρες της Σοσιαλιστικής Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γιουγκοσλαβίας) και σοσιαλιστικό εθνικό κράτος των Σλαβομακεδόνων. Μετά από τη μετάβαση του πολιτικού συστήματος σε κοινοβουλευτική δημοκρατία, το 1990, η ομόσπονδη Δημοκρατία άλλαξε επίσημα το όνομά της σε *"Δημοκρατία της Μακεδονίας"*, και με την αρχή της διάλυσης της Γιουγκοσλαβίας, η ίδια ανακηρύχθηκε ανεξάρτητη χώρα στις 8 Σεπτεμβρίου του 1991. Τον Φεβρουάριο του 2019 άλλαξε πάλι το συνταγματικό της όνομα σε Δημοκρατία της Βόρειας Μακεδονίας για να εισέλθει στο ΝΑΤΟ, την Ε.Ε. και άλλους οργανισμούς.

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* 

Σοσιαλιστική Δημοκρατία της Μακεδονίας
Σοσιαλιστική Δημοκρατία της Μακεδονίας
Δήμος Ριετάβας

Ο **δήμος Ριετάβας** (λιθουανικά: *Rietavo savivaldybė*) είναι ένας από τους 60 δήμους της Λιθουανίας. Βρίσκεται στο δυτικό τμήμα της χώρας και έχει 10.700 κατοίκους. Ανήκει στην επαρχία Τελσιάι. Πρωτεύουσα του δήμου είναι η Ριετάβας . Ο δήμος περιλαμβάνει επίσης τα χωριά: Τβεράι;; (Tverai), Σαουσλαούκις;; (Sauslaukis), Νταουγκεντάι;; (Daugėdai), Λαμπαρντζιάι;; (Labardžiai), Μεντινγκενάι;; (Medingėnai), Βατουσιάι;; (Vatušiai), Πελαϊτσιάι;; (Pelaičiai), Γκιλιογκίρις;; (Giliogiris) - 253 κάτοικοι, και Μπουντρικιάι;; (Budrikiai). 

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* 
*www.rietavas.lt  το site του δήμου Ριετάβας 

Ριεταβας
Δίβρη

Με την ονομασία **Δίβρη** είναι γνωστά τα παρακάτω τοπωνύμια:

## Οικισμοί
*Δίβρη Φθιώτιδας, χωριό του Δήμου Λαμιέων.
*Λάμπεια Ηλείας, χωριό της Ηλείας (παλαιά ονομασία: Δίβρη).
*Δίβρη (Αλβανία), χωριό της Νότιας Αλβανίας.
*Δίβρη (Βόρεια Μακεδονία), πόλη της Βόρειας Μακεδονίας (γνωστή στα σλαβομακεδονικά ως Ντέμπαρ).

Κατηγορία:Αποσαφηνίσεις ελληνικών τοπωνυμίων
Rage Against the Machine

Οι **Rage Against the Machine** γνωστοί και ως **RATM** ή απλά ως "Rage" είναι αμερικάνικο Rap metal συγκρότημα αξιοσημείωτο τόσο για τις αριστερές καταβολές του, που φαίνονται εμφανώς στους στίχους των τραγουδιών, όσο και για το ιδιαίτερο είδος μουσικής τους, το οποίο είναι μία ανάμειξη ροκ, μέταλ και ραπ μουσικής. Μέχρι το 2000, οπότε και διαλύθηκαν, οι *Rage Against the Machine* υπήρξαν από τα πιο διάσημα πολιτικοποιημένα συγκροτήματα όλων των εποχών. Μετά τη διάλυση, τρία μέλη των Rage, οι Τομ Μορέλο, Τιμ Κόμερφορντ, και Μπραντ Ουίλκ, μαζί με τον πρώην τραγουδιστή των Soundgarden Κρις Κορνέλ, δημιούργησαν το 2001 το συγκρότημα Audioslave. Το συγκρότημα επανασυστάθηκε το 2021 και ξεκίνησε διεθνή περιοδεία το 2022. Στης 3 Νοεμβριου το 2023 ενταχθηκαν στην Rock and Roll Hall of Fame μετα απο 4 αποτυχημενες προσπαθειες το 2017, το 2018, το 2019 και το 2021. Στης 3 Ιανουαριου του 2024 ο Μπραντ Ουιλκ ανακοινωσε την τρίτη διαλυση της μπαντας. 

## Επιτυχία
Ο πρώτος τους δίσκος με τίτλο Rage Against the Machine, έγινε τρεις φορές πλατινένιος, χάρη στην συχνή αναμετάδοση του τραγουδιού "Killing In The Name" από ραδιοφωνικούς σταθμούς. Η έκδοση του τραγουδιού στις Ηνωμένες Πολιτείες ήταν περίπου 1 λεπτό μικρότερη του κανονικού, λόγω της αφαίρεσης της λέξης *fuck*, που επαναλαμβανόταν συνολικά 17 φορές.

Ο δεύτερος τους δίσκος με τίτλο Evil Empire έφτασε στο νούμερο 1 των τσαρτ του  Billboard το 1996. Ένα *live* βίντεο τιτλοφορούμενο *Rage Against the Machine* κυκλοφόρησε το 1997. Το επόμενο άλμπουμ, το The Battle of Los Angeles, επίσης κατέκτησε την πρώτη θέση το 1999, πουλώντας 450.000 αντίτυπα την πρώτη βδομάδα και μετά έγινε διπλά πλατινένιο.

Το άλμπουμ *Renegades* κυκλοφόρησε λίγο μετά την διάλυση του συγκροτήματος το 2000, και ήταν μία συλλογή από παραλλαγές τραγουδιών, συγκροτημάτων όπως οι Devo, Cypress Hill, Minor Threat, MC5 ή ακόμα και του Bob Dylan. Την επόμενη χρονιά ακολούθησε η κυκλοφορία ενός ακόμα *live* βίντεο του The Battle of Mexico City.

## Δισκογραφία
### Άλμπουμ

### Ζωντανά Άλμπουμ

Εικόνα:Ratm_-_live_rare.jpg|  *[[Live & Rare]]* (1998) 

Εικόνα:Ratm-grandolypmic.jpg|  *[[Live at the Grand Olympic Auditorium]]* (2003) 

## Singles

### Μουσικά Βίντεο
* "Killing in the Name"
* "Bombtrack"
* "Bullet in the Head"
* "Freedom"
* "Bulls on Parade"
* "People of the Sun"
* "No Shelter"
* "Guerrilla Radio"
* "Sleep Now in the Fire", 2000, σκηνοθεσία Μάικλ Μουρ.
* "Testify", 2000, σκηνοθεσία Μάικλ Μουρ.
* "Renegades of Funk"
* "The Ghost of Tom Joad"
* "How I Could Just Kill a Man"
* "Calm Like A Bomb"

## Σημειώσεις και παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* Επίσημη ιστοσελίδα που περιέχει το χρονολόγιο του συγκροτήματος
* Το επίσημη ιστοσελίδα του Zack de la Rocha
* Axis of Justice, σελίδα του Tom Morello και του Serj Tankian

Κατηγορία:Νικητές Kerrang! Awards
Κατηγορία:Νικητές NME Awards
Κατηγορία:Nu metal συγκροτήματα από Καλιφόρνια
Κατηγορία:Alternative metal συγκροτήματα
Κατηγορία:Rap metal συγκροτήματα
Κατηγορία:Heavy metal συγκροτήματα από Καλιφόρνια
Κατηγορία:Μουσικά συγκροτήματα από το Λος Άντζελες
Live at the Grand Olympic Auditorium

## Περιεχόμενα
# "Bulls on Parade" – 5:17
# "Bullet in the Head" – 5:29
# "Born of a Broken Man" – 4:20
# "Killing in the Name of" – 5:03
# "Calm Like a Bomb" – 4:50
# "Testify" – 3:22
# "Bombtrack" – 4:06
# "War Within a Breath" – 4:22
# "I'm Housin'" – 4:47
# "Sleep Now in the Fire" – 4:47
# "People of the Sun" – 2:27
# "Guerrilla Radio" – 3:54
# "Kick Out the Jams" – 3:21
# "Know Your Enemy" – 5:18
# "No Shelter" – 3:59
# "Freedom" – 7:05
# "Microphone Fiend" – 5:20 (μόνο στην Ιαπωνική έκδοση)
# "Beautiful World" – 2:47 (μόνο στην Ιαπωνική έκδοση)

Κατηγορία:Δισκογραφία των Rage Against the Machine
Κατηγορία:Άλμπουμ του 2003
Κατηγορία:Άλμπουμ με παραγωγή από τον Ρικ Ρούμπιν
Σακολέβα

**Σακολέβα** ή σακκολέβα ή σακκολαίφη ή **λοίπαδος** (sprit sail ή jigger sail) λέγανε παλαιότερα, ως κοινή ονομασία, το ιστίο (πανί) σχήματος τραπεζοειδούς που έφεραν μικρά πλοιάρια στη πρύμνη τους. Κατ΄ επέκταση με το ίδιο όνομα χαρακτηρίζονταν και τα πλοιάρια αυτά (καΐκια) τα οποία είχαν οξεία τη πλώρη αλλά και τη πρύμνη και έμοιαζαν πολύ με τα τρεχαντήρια.

Με τέτοια πλοιάρια που θεωρούνταν μεγάλης αντοχής στις τρικυμίες γινόταν προπολεμικά οι θαλάσσιες συγκοινωνίες μεταξύ των νησιών και του Πειραιά όπου και λιμενίζονταν στη θέση "λεμονάδικα", (μπροστά στον σημερινό Ηλεκτρικό Σταθμό).

Σήμερα τέτοιου τύπου πλοιάρια απαντώνται ως μηχανοκάικα σπογγαλιευτικά.

Κατηγορία:Τύποι πλοίων
SkyTeam

Η **SkyTeam** είναι μια συμμαχία αεροπορικών εταιρειών, η δεύτερη σε μέγεθος στον κόσμο, μετά τη Star Alliance. Αποτελείται από 10 αερομεταφορείς σε 3 ηπείρους. 

Το 2005 η SkyTeam ανακηρύχθηκε η καλύτερη αεροπορική συμμαχία στον κόσμο, σύμφωνα με τους αναγνώστες του περιοδικού Global Traveler Magazine. Η SkyTeam αυτοαποκαλείται «η πρώτη συμμαχία χτισμένη γύρω από τις ανάγκες των πελατών».

## Ιστορικό της της SkyTeam

* 2000 — η Aeroméxico, η Air France, η Delta Air Lines και η Korean Air δημιουργούν την αεροπορική συμμαχία SkyTeam στις 22 Ιουνίου.
* 2001 — η CSA Czech Airlines και η Alitalia γίνονται μέλη.
* 2004 — η Continental Airlines, η KLM Royal Dutch Airlines και η Northwest Airlines γίνονται μέλη τον Σεπτέμβριο. Η ταυτόχρονη ένταξή τους στη συμμαχία είναι η μεγαλύτερη επέκταση σην ιστορία των αεροπορικών συμμαχιών. Ως αποτέλεσμα της ένταξης τριών νέων αεροπορικών εταιρειών, η SkyTeam ξεπερνά την Oneworld και γίνεται η δεύτερη μεγαλύτερη αεροπορική συμμαχία στον κόσμο.
* 2005 - Αν και η CSA, που είναι πλήρες μέλος φρόντισε ώστε η Μalév Hungarian Airlines να γίνει περιφερειακό μέλος της συμμαχίας (σε αντίθεση με τα πλήρη μέλη, τα περιφερειακά μέλη δεν έχουν δικαίωμα ψήφου), η Μalév επιλέγει τελικά να ενταχθεί στην Oneworld Alliance, με την υπογραφή Μνημονίου Συνεργασίας στα τέλη του Μαΐου.

Μερικές ημέρες αργότερα, η SkyTeam ανακοίνωσε τέσσερα νέα περιφερειακά μέλη, το καθένα υποστηριζόμενο από ένα πλήρες μέλος:
* Air Europa – Βασίζεται στη Μαδρίτη, υποστηρίζεται από την Air France.
* COPA – Βασίζεται στον Παναμά, υποστηρίζεται και ανήκει εν μέρει στην Continental Airlines.
* Kenya Airways – Υποστηρίζεται και ανήκει εν μέρει στην KLM
* Tarom – Βασίζεται στη Ρουμανία, υποστηρίζεται από την Alitalia.
Καθένα από τα περιφερειακά μέλη θα υιοθετήσει ένα πρόγραμμα συχνών επιβατών του πλήρες μέλους που το υποστηρίζει (η COPA ήδη χρησιμοποιεί το πρόγραμμα Onepass της Continental και η Kenya Airways της Air France-KLM, με την ονομασία Flying Blue)

* 2006 – Η Aeroflot γίνεται πλήρες μέλος στις 14 Απριλίου

## Μέλη

### Περιφερειακά μέλη

* COPA - Παναμάς, (υποστηρίζεται από την Continental Airlines)
* Portugalia - Πορτογαλία, (υποστηρίζεται από την Air France)

### Πιθανά Μελλοντικά μέλη
Οι παρακάτω εταιρείες έχουν είτε εκφράσει την επιθυμία τους να ενταχθούν στη SkyTeam, είτε φημολογείται πως γίνονται διαπραγματεύσεις για την ένταξή τους:

* Jat Airways – πρόσφατα ξεκίνησε προσπάθεια για ένταξη στη συμμαχία.
* Malaysia Airlines – η εταιρεία έφτασε σε συμφωνία με την Air France-KLM για την αναβάθμιση της συμφωνίας των πτήσεων κοινών κωδικών σε ένταξη στη συμμαχία το 2006. Το σχέδιο αναδιάρθρωσης της εταιρείας αναφέρει πως η ημερομηνία ένταξης δεν θα αργούσε περισσότερο από το 2009. Παρ' όλα αυτά, οι Μαλαισιανές Αερογραμμές εισήχθησαν στην Oneworld Alliance την 1η Φεβρουαρίου 2013.

## Μειονεκτήματα
* Η SkyTeam έχει δεχθεί επικρίσεις για την ανεπαρκή σύνδεσή της με την Αυστραλία, τη Νέα Ζηλανδία και τη Λατινική Αμερική. Είναι η μόνη παγκόσμια αεροπορική συμμαχία που δεν διαθέτει επαρκές πρόγραμμα πτήσεων για το νότιο ημισφαίριο.

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* 

Κατηγορία:Αεροπορικές συμμαχίες
Πυρήνας αντιδραστήρα

Με τον όρο **πυρήνας αντιδραστήρα** ή **πυρήνας αντιδραστήρος** χαρακτηρίζεται το κεντρικό τμήμα η λεγόμενη "καρδιά" του πυρηνικού αντιδραστήρα όπου συντελούνται οι αντιδράσεις σχάσης.

Ο πυρήνας αντιδραστήρα περιέχει το πυρηνικό καύσιμο, τις ρυθμιστικές ράβδους και τον πυρηνικό επιβραδυντή.

Κατηγορία:Πυρηνικοί αντιδραστήρες
Σακτούρα

Οι **Σακτούρες** ήταν βυζαντινά ελαφρά κωπήλατα και ταχύπλοα, στην εποχή τους, πλοία που έφεραν μια σειρά κουπιών ανά πλευρά.

Με τέτοια όμως πλοία απαρτίζονταν, επί εποχής Βυζαντίου, και ο αραβικός στόλος στον οποίο ήταν τα πλέον συνήθη.

Το όνομα αυτών των σκαφών θεωρείται ότι προέκυψε εκ παραφθοράς από την αραβική ονομασία τους «σατήρ» (= ταχύς, ευκίνητος).

Κατηγορία:Κωπήλατα πλοία
Κατηγορία:Βυζαντινό ναυτικό
Θερμοπυρηνικός αντιδραστήρας

**Θερμοπυρηνικός αντιδραστήρας** ονομάζεται η διάταξη εκείνη εντός της οποίας παράγεται θερμική ενέργεια μέσω ελεγχόμενης πυρηνικής σύντηξης.

Οι θερμοπυρηνικοί αντιδραστήρες θεωρείται ότι βρίσκονται ακόμη σε πειραματικό στάδιο. Το γνωστό μοντέλο τέτοιου είδους αντιδραστήρα, ο Τόκαμακ, στο Πρίνστον των ΗΠΑ, χρησιμοποιεί έναν κυκλικό σωλήνα διαμέτρου 4 μέτρων, με αέριο υδρογόνο.

## Λειτουργία
Ισχυρό ηλεκτρικό ρεύμα που διοχετεύεται θερμαίνει το εντός του αντιδραστήρα αέριο υδρογόνο, ενώ ισχυρότατα μαγνητικά πεδία αποτρέπουν τη πρόσκρουσή του στα τοιχώματα της σωληνοειδούς διάταξης. Με αυτό το τρόπο έχουν μεν επιτευχθεί αντιδράσεις πυρηνικής σύντηξης, αλλά όχι σε τέτοιο βαθμό που να μπορούν να προσφέρουν εκμεταλλεύσιμο ποσό ενέργειας.

* Ο Ήλιος θεωρείται ο μεγαλύτερος Θερμοπυρηνικός αντιδραστήρας στο Ηλιακό Σύστημα.

## Βιβλιογραφία
* Κωνσταντίνος Ξυλοπαρκιώτης: «Ο αντιδραστήρας σύντηξης ITER», *[[Περισκόπιο της Επιστήμης]]*, τεύχος 216 (Απρίλιος 1998), σσ. 14-23

Κατηγορία:Πυρηνικοί αντιδραστήρες
Κατηγορία:Πυρηνική σύντηξη
Πυρηνική κατάρρευση

**Πυρηνική κατάρρευση** ονομάζεται το σοβαρότατο εκείνο πυρηνικό ατύχημα κατά το οποίο λιώνει κυριολεκτικά ο πυρήνας ενός αντιδραστήρα.

Τέτοιο ατύχημα μπορεί να συμβεί όταν ξεφύγει από τον έλεγχο η αλυσιδωτή αντίδραση που συμβαίνει στο εσωτερικό ενός πυρήνα αντιδραστήρα ή ακόμη και όταν δεν λειτουργεί αποτελεσματικά το σύστημα ψύξης αυτού και που έχει ως αποτέλεσμα αυτός να λιώσει από την υπερθέρμανση. Επακόλουθο είναι ο πυρήνας του αντιδραστήρα είτε να εκραγεί, είτε να καεί και μαζί και η θωράκιση αυτού με απρόβλεπτες πλέον συνέπειες τόσο εγγύς του αντιδραστήρα όσο και σε μεγάλες αποστάσεις απ΄ αυτόν από την έκλυση, απελευθέρωση ραδιενέργειας.

Ολική τέτοια κατάρρευση δεν έχει σημειωθεί εκτός από μερική κατάρρευση που σημειώθηκε σε αρκετά τέτοια ατυχήματα κυρίως σε "πυρηνικούς σταθμούς ισχύος".

Καταρρευση
Κατηγορία:Πυρηνικά ατυχήματα
Αναπαραγωγός αντιδραστήρας

Ο **αναπαραγωγός αντιδραστήρας** αποτελεί είδος πυρηνικού αντιδραστήρα που παράγει περισσότερα καύσιμα κατά τη λειτουργία του από όσα καταναλώνει.

Στον αναπαραγωγό πυρηνικό αντιδραστήρα, το καύσιμο περιέχει πλουτώνιο ή ουράνιο ψηλού εμπλουτισμού. Ένα στρώμα ουρανίου περιβάλλει αυτό το καύσιμο από το οποίο διαφεύγουν νετρόνια που προσκρούουν στο ουράνιο, μετατρέποντας έτσι ένα μέρος του σε πλουτώνιο που χρησιμοποιείται ως καύσιμο.

Ο αντιδραστήρας αυτός δεν διαθέτει επιβραδυντή και χρησιμοποιεί νετρόνια υψηλής ταχύτητας. 
Εξ αυτού του γεγονότος ονομάζεται και **αντιδραστήρας ταχέων νετρονίων** (FBR, δηλαδή Fast Breeder Reactor).

Επειδή το νερό από τη φύση του είναι επιβραδυντής νετρονίων, σε τέτοιους αντιδραστήρες χρησιμοποιούνται πρωτεύοντα ψυκτικά που δεν επιβραδύνουν τα νετρόνια όπως υγρό νάτριο και υγρός μόλυβδος. Τέτοια υλικά έχουν μεγάλες τεχνολογικές προκλήσεις κι έτσι η General Atomics προτείνει τη χρήση ηλίου που είναι χημικά και πυρηνικά αδρανές. 

Ο πιο επιτυχής αναπαραγωγός αντιδραστήρας είναι ο ρωσικός BN-600. Πρόκειται για δοκιμαστικό σταθμό που παράγει 600MW και εξάγει 560MW. Στο έργο, με τη Ρωσία συνεργάζονται η Γαλλία, η Ιαπωνία, και το Ηνωμένο Βασίλειο. Λειτουργεί από το 1980 και έχει αποδείξει την τεχνολογία του. Έτσι η Ρωσία αποφάσισε να χτίσει ένα ΒΝ-800 που αναμένεται να λειτουργήσει το 2013 κι ένα ΒΝ1200 μέχρι το 2020. Επίσης, η Κίνα μελετά την πιθανότητα να αγοράσει δύο ΒΝ-800.

Ενώ σε ένα τυπικό αντιδραστήρα με θερμικά νετρόνια 1kg ουράνιο αντιστοιχεί με 90 τόνους πετρέλαιο, σε ένα αναπαραγωγό αντιδραστήρα η αντιστοιχία φτάνει τους 5.500 τόνους πετρέλαιο. Έτσι, παράγονται και πολύ λιγότερα ραδιενεργά απόβλητα.

Κατηγορία:Πυρηνική φυσική
Κατηγορία:Ενεργειακή τεχνολογία
Βάλκα

Η **Βάλκα** (λετονικά: *Valka*) είναι μια μικρή πόλη της βόρειας Λετονίας κοντά στα σύνορα με την Εσθονία. Έχει 5.489 κατοίκους σύμφωνα με επίσημη εκτίμηση για το 2016. Η Βάλκα είναι δίδυμη πόλη με την εσθονική πόλη Βάλγκα (*Valga*), καθώς τις δύο πόλεις χωρίζουν τα εσθονολετονικά σύνορα. Ωστόσο, οι δύο πόλεις χρησιμοποιούν το σύνθημα "*Μία πόλη, Δύο Κράτη*". Το σύνορο μεταξύ των δύο πόλεων οριοθετήθηκε το 1920. Με την εφαρμογή της Συνθήκης του Σένγκεν από τις δύο χώρες το 2007 οι δύο πόλεις υιοθέτησαν κοινές αστικές συγκοινωνίες. 

## Ιστορία
Η πόλη αναφέρεται για πρώτη φορά στα γερμανικά με το όνομα "Βαλκ" (Walk) το 1286. Η σημερινή ονομασία της οφείλεται στον Πολωνό βασιλιά Στέφαν Μπάτορι το 1584. Η πόλη απέκτησε αίγλη μόλις τον 19ο αιώνα όταν λειτούργησε παιδαγωγική ακαδημία.

Στις 15 Νοεμβρίου 1918 στη Βάλκα διακηρύχθηκε η ανεξαρτησία της *Δημοκρατίας της Λετονίας*. Η σημερινή σημαία της Λετονίας με τη λευκή ρίγα μεταξύ των δύο κόκκινων υψώθηκε εδώ για πρώτη φορά. Την 1η Ιουλίου 1920 η πόλη χωρίστηκε μεταξύ των νεοϊδρυθεισών τότε Λετονίας και Εσθονίας.

## Εκπαίδευση
Στην πόλη λειτουργεί δημοτικό σχολείο και γυμνάσιο. Επίσης λειτουργεί παράρτημα του Πανεπιστημίου της Λετονίας.

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
*Επίσημη ιστοσελίδα της πόλης

Κατηγορία:Πόλεις της Λετονίας
Ναουγιόγι Ακμένε

Η **Ναουγιόγι Ακμένε** (λιθουανικά: **'Naujoji Akmenė**' ), *Naujoji Akmenė* σημαίνει *Νέα Ακμένε*, είναι πόλη της βόρειας Λιθουανίας. Έχει 12.345 κατοίκους (απογραφή 2001).  

Η πόλη είναι από τις πιο καινούριες της χώρας και είναι βιομηχανικό κέντρο. Η τσιμεντοβιομηχανία της πόλης παράγει 700.000 τόνους σκυροδέματος ετησίως.

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* 

Κατηγορία:Πόλεις της Λιθουανίας