Παρομοίωση

**Παρομοίωση** είναι ένα σχήμα λόγου που *συγκρίνει* άμεσα δύο πράγματα. Οι παρομοιώσεις διαφέρουν από τις μεταφορές επισημαίνοντας τις ομοιότητες μεταξύ δύο πραγμάτων χρησιμοποιώντας λέξεις σύγκρισης όπως "σαν", "σαν να", "ως", "καθώς" ή "όπως", ενώ μεταφορές δημιουργούν μια σιωπηρή σύγκριση (δηλ. λέει κάτι *είναι* κάτι άλλο). Αυτή η διάκριση είναι εμφανής στην ετυμολογία των λέξεων: η *παρομοίωση* προέρχεται από το αρχαιοελληνικό *παρομοίω(σις)* (σύγκριση), ενώ η *μεταφορά* προέρχεται από το επίσης αρχαιοελληνικό *μεταφέρειν* (μεταφέρω). Όπως και στην περίπτωση των μεταφορών, αυτό που συγκρίνεται ονομάζεται *κατεύθυνση* και το πράγμα με το οποίο συγκρίνεται ονομάζεται *όχημα*. Ο συγγραφέας και λεξικογράφος Φρανκ Τζ. Γουίλστατς συνέταξε ένα λεξικό παρομοιώσεων το 1916, με δεύτερη έκδοση το 1924.

## Χρήσεις

### Στη λογοτεχνία

* *Εφούσκωνε τ’ αγέρι λευκότατα πανιά, *'ωσάν το περιστέρι** που απλώνει τα φτερά.''
** «Η Ξανθούλα» του [[Διονύσιος Σολωμός|Διονυσίου Σολωμού]]
* ''ὑπέπεσε κατὰ τὰς πρώτας ἡμέρας εἰς τὴν μοναστηριακὴν ἐκείνην χαύνωσιν, ἥτις καταλαμβάνει τὰς νεήλυδας εἰς τὰ κοινόβια, **ὡς ἡ ναυτίασις** τοὺς κατὰ πρῶτον πατοῦντας ἐπὶ πλοίου''. ''Πάπισσα Ιωάννα'' του [[Εμμανουήλ Ροΐδης|Εμμανουήλ Ροΐδη]]
* ''Μια θάλασσα μέσα μου **σα λίμνη γλυκόστρωτη**.''
** «Μια πίκρα» του [[Κωστής Παλαμάς|Κωστή Παλαμά]]
* ''Ανάλαφρη, απαλή **σαν πεταλούδα**, **σαν της δροσιάς το στάλαγμα** στα κρίνα, **σα μια πνοή** που αγγίζει σε βελούδα, **σαν της αυγής την πρώτη χρυσακτίνα**''.
** «Madona Mia» του [[Ρώμος Φιλύρας|Ρώμου Φιλύρα]]
* ''Ω, η αγαπημένη μου είναι **σαν ένα κόκκινο, κατακόκκινο ρόδο**.''
** «Ένα κόκκινο, κατακκόκινο ρόδο» του [[Ρόμπερτ Μπερνς]], [[μετάφραση]]: Κώστας Λιννός

=== Στην κωμωδία ===
Οι παρομοιώσεις χρησιμοποιούνται εκτενώς στην [[Κωμωδία (κινηματογράφος)|κωμωδία]], ιδιαίτερα στην εποχή [[Χονδροειδές χιούμορ|σλάπστικ]] των δεκαετιών του 1960 και του 1970. Στην κωμωδία, η παρομοίωση χρησιμοποιείται συχνά με αρνητική χροιά.

Η κωμική σειρά ''[[Μαύρη Οχιά]]'' περιλάμβανε εκτενή χρήση παρομοιώσεων, που συνήθως λέγονται από τον χαρακτήρα του τίτλου. Για παράδειγμα:<blockquote>
: Μπόλντρικ: Έχω ένα σχέδιο, κύριε.
: Μαύρη Οχιά: Μπα, Μπόλντρικ; Είναι πανούργο και πονηρό;
: Μπόλντρικ: Μάλιστα.
: Μαύρη Οχιά: Πανούργο **σαν αλεπού** που μόλις διορίστηκε Καθηγήτρια Πανουργίας στο [[Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης]]; </blockquote>

Στην ταινία του [[Αλέκος Σακελλάριος|Αλέκου Σακελλάριου]] [[Ούτε γάτα ούτε ζημιά (ταινία)|''Ούτε γάτα ούτε ζημιά'']] (1954), διαμοίβεται ο εξής διάλογος ανάμεσα στους παράνομους εραστές Λαλάκη ([[Βασίλης Λογοθετίδης]]) και Λολότα ([[Ρένα Στρατηγού]]), που φανερώνει την αμηχανία του Λαλάκη, που αδυνατεί να συμπεριφερθεί τρυφερά στην ερωμένη του από τη στιγμή που βρίσκεται η σύζυγός του στο ίδιο σπίτι:<blockquote>Λολότα: Λαλάκη, πιάσ’ τα χέρια μου.

Λαλάκης: Άντε, ρε Λολότα. Πες, «πιάσε τα χέρια μου, είναι κρύα» Τι μου τα δίνεις και τα κρατάω **σαν μπακαλιαράκια*';</blockquote>

== Σε άλλες γλώσσες ==
Δεδομένου ότι οι παρομοιώσεις τονίζουν τις συγγένειες μεταξύ διαφορετικών αντικειμένων, εμφανίζονται σε πολλούς πολιτισμούς και γλώσσες.

=== Αραβικά ===
Ο Σαΐφ αλ-Ντιν αλ-Αμιντί αναφέρθηκε στις [[Αραβική γλώσσα|αραβικές]] παρομοιώσεις το 1805, στο έργο του [http://www.wdl.org/en/item/2981 *"On Substantiation Through Transitive Relations"''] .

### Βιετναμέζικα
Οι Θούι Νγκα Νγοουγιέν και Γκιλάντ Τσούκερμαν (2012) ταξινομούν τις βιετναμέζικες παρομοιώσεις σε δύο τύπους: νοηματικές παρομοιώσεις και ομοιοκατάληκτες παρομοιώσεις.

## Δείτε επίσης

* Υπερβολή
* Μεταφορική έννοια
* Μετωνυμία

## Παραπομπές

## Περαιτέρω ανάγνωση

* 

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* Παραδείγματα Παρομοίωσης στη Λογοτεχνία στα αγγλικά
* Σχήματα λόγου
* Λίγα λόγια για την παρομοίωση
* Συγκριτική εξέταση των στερεότυπων παρομοιώσεων της Ελληνικής και Τουρκικής Γλώσσας 
Κατηγορία:Συγκρίσεις
Κατηγορία:Τρόπος του λέγειν
Κατηγορία:Ρητορικές τεχνικές