Cicada cretensis

***Cicada cretensis***, κοινώς ονομάζεται **Κρητική Τζιτζικάς**, είναι το τυπολογικό είδος της τζιτζικάς που ανήκει στην οικογένεια Cicadidae, υποοικογένεια Cicadinae, και στο γένος *[[Cicada (γένος)|Cicada]]*.

Η Cicada cretensis μοιάζει πολύ με την Cicada orni και την Cicada mordoganensis στην εμφάνιση, γεγονός που καθιστά δύσκολη τη διάκρισή τους με βάση μόνο τα εξωτερικά χαρακτηριστικά. 

## Ετυμολογία
Το όνομα του γένους προέρχεται απευθείας από τη λατινική λέξη *[[cicada]]*, που σημαίνει 'βζιτζίκι', ενώ το επίθετο του είδους *cretensis* αναφέρεται στην Κρήτη, το νησί στο οποίο αυτή η τζιτζικάς είναι ενδημική.

## Εμφάνιση
Όσον αφορά το μέγεθος, μετρημένο από την κορυφή του κεφαλιού έως τις άκρες των φτερών, τα αρσενικά και τα θηλυκά έχουν σχεδόν το ίδιο μέγεθος (40–47&nbsp;mm).

Η Cicada cretensis είναι κάπως μεγαλύτερη από την Cicada orni (αρσενικά: 35–43&nbsp;mm; θηλυκά: 36–44&nbsp;mm) και συγκρίσιμη σε μέγεθος με την Cicada mordoganensis (αρσενικά: 40–47&nbsp;mm; θηλυκά: 39–46&nbsp;mm).

**Αρσενικό:**

Το χρώμα ποικίλλει από καφέ έως κιτρινοκαφέ, χωρίς την πρασινωπή απόχρωση που παρατηρείται στην Cicada orni, αλλά παρόμοιο με την Cicada mordoganensis. Το τριγωνικό κεφάλι έχει σκούρα καφέ κηλίδες, με καφέ μάτια. Το προνότο είναι ευρύτερο και μακρύτερο από το κεφάλι, με χρώμα από καφέ έως ελαιόχρωμο, με μια ανοιχτόχρωμη καφέ μεσαία γραμμή. Η σταυροειδής ανύψωση φέρει σκούρες καφέ μαρκαρίσματα, συμπεριλαμβανομένων δύο χαρακτηριστικών ανοιχτόχρωμων καφέ σημείων σε σχήμα U. Τα πόδια είναι ανοιχτόχρωμα καφέ, παρόμοια με τα συγγενικά είδη του γένους Cicada.

Οι μπροστινοί πτέρυγες εμφανίζουν καφεκίτρινες φλέβες με δύο έως τέσσερις μικρές, καλά καθορισμένες καφέ κηλίδες στις φλέβες m-cu, m, r-m και r—συνήθως μικρότερες και πιο έντονες από ό,τι στην Cicada mordoganensis, αλλά παρόμοιες με την Cicada orni. Οι φλέβες των πίσω πτερύγων είναι επίσης καφεκίτρινες. Η κοιλιά είναι καφέ έως σκούρα καφέ, μερικές φορές με κιτρινωπά περιθώρια στα τμήματα.

Τα opercula είναι στρογγυλεμένα και κιτρινωπά, παρόμοια με τα συγγενικά είδη. Τα αρσενικά γεννητικά όργανα διαφέρουν κυρίως στη δομή του πυγόφορου, που έχει ένα πιο έντονο και κυρτό ραμφίο σε σύγκριση με την Cicada mordoganensis και την Cicada orni.

**Θηλυκό:**

Η μορφολογία και το χρώμα είναι παρόμοια με το αρσενικό, αν και η κοιλιά τείνει να είναι πιο σκούρα καφέ. Το έβδομο κοιλιακό στέρνο έχει μια χαρακτηριστική κοιλιακή εγκοπή με δύο μικρούς λοβούς.

## Βιότοπος & Συμπεριφορά
Τα αρσενικά συνήθως τραγουδούν σε ελιές, αν και μπορούν επίσης να βρεθούν σε πεύκα, ευκάλυπτους και κυπαρίσσια. Όπως η Cicada mordoganensis, συχνά σχηματίζουν δυνατά χορευτικά γκρουπ, συμβάλλοντας στο χαρακτηριστικό μεσογειακό ηχητικό τοπίο του καλοκαιριού. Σε αντίθεση με τους συγγενείς της, η Cicada cretensis είναι το μόνο είδος του γένους Cicada που έχει επιβεβαιωθεί ότι κατοικεί στην Κρήτη.

## Κατανομή
Η Cicada cretensis είναι ενδημική στην Κρήτη, αλλά υπάρχει και σε πολλά κοντινά νησιά, συμπεριλαμβανομένων της Γαύδου, της Αντικυθήρας, της Κάσου, της Καρπάθου και της Κυθήρας.  
μικρογραφία|Χάρτης βιότοπου

## Ακουστική συμπεριφορά
Χρονικά, το σήμα αποτελείται από εσχήματα διάρκειας περίπου 0,22 ± 0,04 δευτερολέπτων, χωρισμένα με διαστήματα 0,10 ± 0,04 δευτερολέπτων. Φασματικά, το κάλεσμα εμφανίζει μια κορυφή συχνότητας περίπου 5,36 ± 0,34&nbsp;kHz και ένα ευρύ εύρος ζώνης (-20&nbsp;dB) 8,26 ± 0,99&nbsp;kHz. Η μέση συχνότητα (50% τεταρτημόριο) είναι περίπου 6,12 ± 0,22&nbsp;kHz, με ένα στενό εύρος τεταρτημορίου που κυμαίνεται κατά μέσο όρο στα 2,44 ± 0,29&nbsp;kHz.

Η στατιστική ανάλυση (δοκιμή Mann-Whitney U) αποκάλυψε σημαντικές ακουστικές διαφορές μεταξύ της Cicada cretensis και των συγγενών της. Η διάρκεια του εσχήματος στην Cicada cretensis βρίσκεται μεταξύ εκείνης της Cicada orni και της Cicada mordoganensis, ενώ τα διαστήματα μεταξύ των εσχημάτων είναι συνήθως μικρότερα.

Οι συγκρίσεις στον τομέα της συχνότητας διαφοροποιούν περαιτέρω την Cicada cretensis, η οποία παράγει γενικά καλέσματα υψηλότερης συχνότητας από την Cicada mordoganensis και, σε μικρότερο βαθμό, από την Cicada orni. Αυτές οι ακουστικές διαφορές διακρίνουν την Cicada cretensis και από τα δύο συγγενικά είδη σε σχεδόν όλες τις μετρούμενες παραμέτρους.

## Εξέλιξη
Η Cicada cretensis πιθανώς εξελίχθηκε κατά τη μέση και ύστερη Μειόκαινο μετά τη γεωγραφική απομόνωση του νησιού της Κρήτης, το οποίο ήταν μέρος του λεγόμενου Ελληνικού τόξου, από την Αιγαιακή ξηρά στα βόρεια.

## Αναφορές

## Περαιτέρω ανάγνωση

* 

Κατηγορία:Cicadidae