Hetzer

Το ***Jagdpanzer'' 38''' ( Sd.Kfz. 138/2), αρχικά '''Leichter Panzerjäger 38(t)''', γνωστό ως επί το πλείστον μεταπολεμικά ως ***Hetzer***, ήταν ένας γερμανικός ελαφρύς καταστροφέας αρμάτων του [[Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος|Β' Παγκοσμίου Πολέμου]] βασισμένο σε ένα τροποποιημένο σασί του [[Τσεχοσλοβακία|τσεχοσλοβάκικου]] Panzer 38(t ).

Οι γερμανικές τεθωρακισμένες δυνάμεις στον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο δημιούργησαν μια ποικιλία οχημάτων τοποθετώντας αντιαρματικά πυροβόλα στο σασί απαρχαιωμένων αρμάτων μάχης. Αυτά τα άρματα απέδωσαν ακόμη καλύτερα από το αναμενόμενο, ωστόσο εξακολουθούσαν να είναι ευάλωτα λόγω του ύψους τους και των ανοιχτών (μη προστατευμένων) πυργίσκων. Οι συμμαχικοί βομβαρδισμοί επέφεραν βαρύ πλήγμα στις γερμανικές εγκαταστάσεις παραγωγής και αύξησαν περαιτέρω την ανάγκη για ένα εύκολα παραγόμενο αλλά αποτελεσματικό ελαφρύ καταστροφέα αρμάτων για να αντικαταστήσει οχήματα όπως οι σειρές StuG III και Marder ( Marder I, II και III ). Τα πρωτότυπα του ''Jagdpanzer'' 38 ήταν έτοιμα μέχρι το 1944 και η μαζική παραγωγή ξεκίνησε τον Απρίλιο του ίδιου έτους. Το ''Jagdpanzer'' 38 ήταν καλυμμένο εξ ολοκλήρου με κεκλιμένη θωράκιση και διέθετε συμπαγή μορφή και χαμηλή σιλουέτα, δίνοντάς του πολύ βελτιωμένη αμυντική ικανότητα σε σχέση με άλλα αυτοκινούμενα πυροβόλα. Ο οπλισμός αποτελούνταν από ένα πυροβόλο 7,5cm Pak 39 L/48 όπλο και ένα τηλεκατευθυνόμενο πολυβόλο MG 34 των 7,92 μμ . Διέθετε φαρδύ αμάξωμα για να φιλοξενήσει το πλήρωμα των τεσσάρων ατόμων, καθώς και ένα ενισχυμένο κάτω κύτος με διευρυμένους τροχούς, κυλινδρικούς οδηγούς και ερπύστριες.

''Τα Jagdpanzer'' 38 τέθηκαν για πρώτη φορά σε υπηρεσία τον Ιούλιο του 1944 και τελικά θα ανατεθούν σε έναν αριθμό μονάδων, συμπεριλαμβανομένων των μεραρχιών πεζικού, Panzerjäger και Volksgrenadier. Η BMM και η Skoda τροποποίησαν και βελτίωναν συνεχώς το ''Jagdpanzer'' 38 κατά την παραγωγή των, περισσότερων από 2.800, οχημάτων που κατασκευάστηκαν. Λόγω της ευκολίας παραγωγής και των υψηλών ρυθμών λειτουργίας, το ''Jagdpanzer'' 38 έγινε ο κύριος καταστροφέας αρμάτων της Γερμανίας την τελευταία περίοδο του πολέμου, συμβάλλοντας σημαντικά τόσο στο Ανατολικό όσο και στο Δυτικό Μέτωπο .

== Όνομα ==
Το όνομα ''Hetzer'' (στα γερμανικά σημαίνει "κυνηγός") δεν ήταν ποτέ το επίσημο όνομα του οχήματος. Ήταν η ονομασία για το πρωτότυπο, το E-10. Το εργοστάσιο της [[Škoda Auto|Skoda]] για πολύ μικρό χρονικό διάστημα μπέρδεψε τα δύο ονόματα στην τεκμηρίωσή του και η πρώτη μονάδα που εξοπλίστηκε με το όχημα για μερικές εβδομάδες χρησιμοποιούσε το λάθος όνομα μέχρι να τα πράγματα διευκρινιστούν. Ωστόσο, υπάρχει ένα ενημερωτικό έγγραφο από [[Χάιντς Γκουντέριαν|τον Heinz Guderian]] στον [[Αδόλφος Χίτλερ|Χίτλερ]] που λέει ότι ένα ανεπίσημο όνομα, το ''Hetzer'', είχε επινοηθεί αυθόρμητα από τους στρατιώτες. Οι μεταπολεμικοί ιστορικοί βασιζόμενοι σε αυτή τη δήλωση έκαναν το όνομα δημοφιλές στα έργα τους. 

Το "t" στην αρχική ονομασία σημαίνει " ''tschechisch'' " (Τσεχικά στα Γερμανικά).

== Ανάπτυξη ==
[[Αρχείο:Mareșal_tank_destroyer_M-05_prototype.jpg|αριστερά|μικρογραφία| Το ρουμανικό Mareşal, στο οποίο πιθανότατα βασίστηκε το Hetzer]]
Το ''Jagdpanzer'' 38 προοριζόταν να είναι πιο αποτελεσματικό από τα πολύ πιο φιλόδοξα σχέδια των ''Jagdpanther'' και ''Jagdtiger'' της ίδιας περιόδου. Χρησιμοποιώντας ένα δοκιμασμένο πλαίσιο, απέφυγε τα μηχανικά προβλήματα των μεγαλύτερων θωρακισμένων οχημάτων.

Ο Βρετανός ιστορικός Mark Axworthy προτείνει ότι το σχέδιο για το ''Hetzer'' πιθανότατα είχε τις ρίζες του στο ρουμανικό καταστροφέα αρμάτων μάχης Mareşal. Τον Νοέμβριο-Δεκέμβριο του 1943, μια ρουμανική επιτροπή παρήγγειλε από τη Γερμανία και τη γερμανοκρατούμενη [[Γαλλία]] διάφορα εξαρτήματα που δεν μπορούσαν να κατασκευαστούν στη Ρουμανία και αυτό τράβηξε την προσοχή των Γερμανών στο Mareşal. Ο Χίτλερ ενέκρινε την ανάπτυξη του Hetzer στις 7 Δεκεμβρίου 1943. Τον ίδιο μήνα, ο στρατάρχης [[Ιόν Αντονέσκου|Antonescu]], ''μαέστρος'' της Ρουμανίας εκείνη την εποχή, επαίνεσε το Mareşal στον Χίτλερ. Λίγο αργότερα, στις 6 Ιανουαρίου 1944, παρουσιάστηκαν στον Χίτλερ τα σχέδια του πρωτοτύπου Mareşal M-04. Ο Axworthy σημειώνει ότι ο οπλισμός, η θωράκιση και το φαρδύτερο κύτος ''του Hetzer'' ήταν πολύ παρόμοια με αυτά του M-04. Αναφέρει επίσης ότι τον Μάιο του 1944, ο Γερμανός Αντισυνταγματάρχης Ventz (εκπρόσωπος του Waffenamt) παραδέχτηκε ότι το ''Hetzer'' είχε ακολουθήσει τη ρουμανική σχεδιαστική λύση.  Ο Αμερικανός ιστορικός Στίβεν Ζαλόγκα γράφει ότι «Οι Γερμανοί εντυπωσιάστηκαν με τη συνολική διάταξη του Mareşal και του πιστώθηκε ότι ήταν η έμπνευση για το γερμανικό καταστροφέα αρμάτων Jagdpanzer 38(t).  Ωστόσο θα πρέπει να σημειωθεί, ότι η έννοια των αυτοκινούμενων καταστροφέων αρμάτων με καλά κεκλιμένη θωράκιση δεν ήταν νέα για τους Γερμανούς. Το Jagdpanther ήταν σε ανάπτυξη πριν από το Hetzer, όπως και το [[Jagdpanzer IV]] .

Κατασκευάστηκε πάνω στο διευρυμένο και επιμήκη σασί του Panzer 38(t) με τροποποιημένη ανάρτηση (μεγαλύτεροι τροχοί από το Praga TNH n. ένα πρωτότυπο άρμα αναγνώρισης) και αναβαθμισμένο κινητήρα. Ο νέος κινητήρας ήταν ο 6κύλινδρος Praga 160PS AC/2 σε συνδυασμό με κιβώτιο ταχυτήτων Praga-Wilson (5 ταχύτητα εμπρός και 1 όπισθεν). Το σασί τροποποιήθηκε για να φιλοξενήσει ένα μεγαλύτερο πυροβόλο και παχύτερη θωράκιση από το ''Panzer'' 38(t). Το βάρος μάχης ήταν 16 μετρικούς τόνους (έναντι 9,8 τόνων για το Pz 38(t)) και μπορούσε να κινηθεί με μέγιστη ταχύτητα 42 km/h. Ήταν καλύτερα θωρακισμένο από τα λεπτώς θωρακισμένα προηγούμενα αυτοκινούμενα αντιαρματικά πυροβόλα ''Panzerjäger'' ''Marder III'' και ''Nashorn'' με κεκλιμένη μπροστινή θωράκισης  με κλίση 60 μοίρες από την κατακόρυφο - ισοδύναμη σε προστασία σε περίπου  - έφερε ένα αρκετά ισχυρό 75&nbsp;πυροβόλο mm, ήταν μηχανικά αξιόπιστο, μικρό και κρυβόταν εύκολα. Ήταν επίσης φτηνό στην κατασκευή.

Το ''Jagdpanzer'' 38 διαδέχθηκε το ανοιχτό ''Marder III'' (βασισμένο στο ίδιο πλαίσιο). Από τον Απρίλιο του 1944 κατασκευάστηκαν περίπου 2584 μέχρι το τέλος του πολέμου. Η παλαιότερη σειρά ''Marder III Panzerjäger'' διατήρησε το ίδιο σασί κάθετης όψης με το Panzer 38(t). Στο ''Jagdpanzer'' 38, οι κάτω πλευρές του κύτους έχουν κλίση 15 μοιρών προς τα έξω για να σχηματίσουν ένα περίπου εξαγωνικό σχήμα όταν το παρατηρούμε από μπροστά ή πίσω. Αυτό αύξησε τον διαθέσιμο εσωτερικό χώρο και επέτρεψε ένα πλήρως κλειστό διαμέρισμα μάχης. Λόγω της θωράκισης, ήταν 5 τόνους βαρύτερο από το ''Marder'' III. Για να αντισταθμιστεί το αυξημένο βάρος, το πλάτος των ερπυστριών αυξήθηκε από τα 293 mm στα 350 mm. 

Το πίσω μέρος των αρμάτων της αρχική παραγωγής ''Jagdpanzer'' 38 σχεδόν δεν ακουμπούσαν το έδαφος, καθώς το βάρος από το πυροβόλο, το σύστημα μετάδοσης και η παχύτερη μετωπική θωράκιση βάραιναν το μπροστινό μέρος. H ανάρτηση τύπου "σούστας" ενισχύθηκε από τον Ιούνιο του 1944, και το όχημα ισορρόπησε κανονικά. Από τον Μάιο έως τον Ιούλιο του 1944, η προσβασιμότητα βελτιώθηκε με την προσθήκη καταπακτών: το μικρότερο άνοιγμα της καταπακτής του διοικητή προς τα πίσω, μία στη δεξιά πίσω γωνία για πρόσβαση στο ψυγείο και μία στην πίσω αριστερή γωνία για πρόσβαση στο ρεζερβουάρ καυσίμου. Από τον Αύγουστο του 1944, τα ελαφρύτερα εσωτερικές και εξωτερικά ασπίδια μείωσαν το βάρος κατά 200 kg (440 lb). Τα νέα ασπίδια ήταν πιο κωνικά από τις αρχικά ημικωνικά. Επίσης από τον Αύγουστο του 1944, εισήχθησαν νέοι πίσω τροχοί που είχαν 8, 6 και 4 (όχι απαραίτητα με αυτή τη σειρά) οπές φωτισμού αντί για 12. Αυτά απλοποίησαν τη διαδικασία παραγωγής. Τον Σεπτέμβριο του 1944, τα μπροστινά 16 φύλλα σούστας της ανάρτησης αυξήθηκαν σε πάχος σε  ανά φύλλο (το πίσω 16 παρέμεινε 7&nbsp;mm σε πάχος). Επίσης, τον Σεπτέμβριο, οι πλαϊνές μπροστινές και πίσω ποδιές κάμφθηκαν προς τα μέσα για να μην πιάνουν θάμνους και να σχιστούν. Ανακαλύφθηκε ότι το περίβλημα του περισκοπίου του οδηγού λειτουργούσε ως παγίδα βλημάτων, εμποδίζοντας τα να εξοστρακιστούν από την μπροστινή κεκλιμένη θωράκιση.

Το προεξέχον περίβλημα αφαιρέθηκε, και το περισκόπιο, από τον Οκτώβριο του 1944, εισήχθη σε κάθετες τομές στην μπροστινή θωράκιση. Επίσης, από τον Οκτώβριο του 1944, εισήχθη ένας σιγαστήρας μείωσης φλόγας, ο οποίος μείωσε την λάμψη από την βολή του πυροβόλου. Επίσης προστέθηκε ένα μαξιλάρι κεφαλής στην καταπακτή του διοικητή από τον Οκτώβριο του 1944. Ταυτόχρονα, στις ζάντες των τροχών τοποθετήθηκαν πριτσίνια αντί για βίδες. Για να αντιμετωπίσει το βαρύ μπροστινό μέρος και την ανάγκη περιστροφής ολόκληρου του οχήματος για να στοχεύσει, από τον Ιανουάριο του 1945 η σχέση μετάδοσης μειώθηκε από 1:7,33 σε 1:8 ώστε να μειωθεί η καταπόνηση που ασκούταν στις τελικές σχέσεις. Το ''Jagdpanzer'' 38 λόγω της κατασκευής του ήταν "τυφλό" στις πλευρές. H ελαφριά πλαϊνή θωράκιση των 20mm (0,79 in) (ίδια με την πλευρική θωράκιση του τελευταίου μοντέλου Panzer II) ήταν επαρκής για την προστασία του πληρώματος μόνο από πυροβόλα όπλα αρκετά μικρού διαμετρήματος, με αποτέλεσμα το όχημα να στέφει το μπροστινό (και σημαντικότερα πιο προστατευμένο μέρος) προς την τυχόν απειλή. Ως εκ τούτου, το οπτικό πεδίο του διοικητή είχε προγραμματιστεί να  αυξηθεί με την εγκατάσταση ενός περιστρεφόμενου περισκοπίου στο ''Jagdpanzer'' 38 ''Starr'', όπως ακριβώς το Sturmgeschutz III και το Elefant το οποίο είχε εξελιχθεί από ένα μόνο ζεύγος περισκοπίων σε όλα τα οπτικά μπλοκ. Ωστόσο, το ''Jagdpanzer'' 38 ''Starr'' ήρθε πολύ αργά για να δει τη δράση στο πεδίο της μάχης.
[[Αρχείο:Panzerjäger_G_13_-_Steel_Parade_2006.jpg|μικρογραφία| Ελβετικό Στρατό G-13]]
Το ''Jagdpanzer'' 38 εξόπλισε τα ''Panzerjägerabteilungen'' ([[Τάγμα (στρατιωτική μονάδα)|τάγματα]] καταστροφέων αρμάτων μάχης ) των τμημάτων πεζικού, δίνοντάς τους κάποια περιορισμένη ικανότητα κινητών αντι-τεθωρακισμένων. Μετά τον πόλεμο, [[Τσεχοσλοβακία|η Τσεχοσλοβακία]] συνέχισε να κατασκευάζει τον τύπο (εκδόσεις ST-I και ST-III για εκπαιδευτική έκδοση, κατασκευάστηκαν περίπου 180 μονάδες) και εξήγαγε 158 οχήματα (έκδοση G-13) στην [[Ελβετία]]. Τα περισσότερα οχήματα στις σημερινές συλλογές είναι ελβετικής προέλευσης.

Με εντολή του [[Αδόλφος Χίτλερ|Αδόλφου Χίτλερ]] τον Νοέμβριο του 1944, ορισμένα ''Jagdpanzer'' 38 ανακαινίστηκαν απευθείας από το εργοστάσιο με ένα [[φλογοβόλο]] Koebe και συνοδευτικό εξοπλισμό αντί για το κανονικό του πυροβόλο. Το φλογοβόλο ήταν κλεισμένο σε μια μεταλλική ασπίδα που θυμίζει αυτή μιας κάννης όπλου όμως ήταν πολύ επιρρεπής σε ζημιές. Λιγότερα από 50 από αυτά τα οχήματα, που ονομάστηκαν ''Flammpanzer'' 38, ολοκληρώθηκαν πριν από το τέλος του πολέμου, και χρησιμοποιήθηκαν επιχειρησιακά εναντίον των Συμμαχικών δυνάμεων στο Δυτικό Μέτωπο.

Περαιτέρω παραλλαγές ήταν ένα ''Jagdpanzer'' 38 που έφερε το [[οβιδοβόλο]] των 150 mm sIG &nbsp;33/2, από το οποίο 30 κατασκευάστηκαν πριν από το τέλος του πολέμου, και το ''Bergepanzer 38'', ένα ελαφρύ όχημα ανάκτησης από το οποίο κατασκευάστηκαν 170. Έγιναν σχέδια για την παραγωγή και άλλων παραλλαγών, συμπεριλαμβανομένης μιας έκδοσης με το πυροβόλο των 105&nbsp;mm StuH&nbsp;42 του ''Jagdpanzer'' 38, μια έκδοση με το πυροβόλο 7,5 cm KwK 42 L/70 από το Panther και μια αντιαεροπορική παραλλαγή τοποθετημένη με πυργίσκο ''Flak'' . Ο πόλεμος τελείωσε πριν αυτά τα προτεινόμενα μοντέλα τεθούν στην παραγωγή. Πρωτότυπα αναπτύχθηκαν επίσης για το ''Jagdpanzer'' 38 ''Starr'', αυτό ήταν μια απλοποιημένη έκδοση του Jagdpanzer 38 και επίσης ένα βήμα προς το E-10 . Ο σχεδιασμός αφαίρεσε τον απορροφητήρα ανάκρουσης από το κύριο πυροβόλο Pak 39 των 7,5 cm, αντ' αυτού προσάρτησε το όπλο στο σασί και χρησιμοποίησε τον όγκο και την ανάρτηση του ''Jagdpanzer'' 38 για να απορροφήσει την ανάκρουση. Κατασκευάστηκαν τρία πρωτότυπα όπως και έντεκα οχήματα προ παραγωγής, εκ των οποίων το ένα ήταν εξοπλισμένο με [[Κινητήρας ντίζελ|κινητήρα ντίζελ]] . Ο Χίτλερ διέταξε να καταστραφεί το ένα πρωτότυπο που είχε δεσμευτεί για μάχη αντί να το αφήσει να πέσει στα χέρια των συμμάχων στις 31 Μαρτίου 1945. Ο στρατός ζήτησε στις 29 Απριλίου να αφαιρεθούν τα σκοπευτικά όπλων και οι τροχοί μετάδοσης της κίνησης από τα εννέα οχήματα προ παραγωγής στο πεδίο δοκιμών του Milowitz, τα οποία έκρινε ότι δεν ήταν άξια μάχης, και να σταλούν πίσω στο εργοστάσιο για να επιτραπεί η ολοκλήρωση πολεμικών οχημάτων . 

=== Παραλλαγές ===
[[Αρχείο:Jagdpanzer_38(t)_Hetzer_in_the_Texas_Military_Forces_Museum.jpg|μικρογραφία| Jagdpanzer 38, που εκτίθεται στο ''Μουσείο Στρατιωτικών Δυνάμεων του Τέξας'' στο Ώστιν των Η.Π.Α.]]

* ***Befehlswagen* 38*' - Παραλλαγή οχήματος διοικητή. Εξοπλισμένο με ασύρματο FuG 30W 8.  
* ***Flammpanzer'' 38''' - ''Jagdpanzer'' 38 τροποποιημένο με φλογοβόλο Koebe στη θέση του κύριου πυροβόλου. Αναπτύχθηκε στο Δυτικό Μέτωπο, με πρώτη χρήση κατά τη [[Μάχη των Αρδεννών|Μάχη του Bulge]] (20 στο 352ο και 353ο Panzer-Flamm-Kompanies που συνδέονται με την Ομάδα Στρατού G). Παρήχθησαν λιγότερες από 50 μονάδες. 
* ***Panzerjäger* 38(t) *mit* 75mm L/70*' - Πρωτότυπη έκδοση πειραματισμού με την τοποθέτηση του πυροβόλου 7,5cm KwK 42 L/70 από το Panther. Κατασκευάστηκαν 3 πρωτότυπα, αλλά το μακρύ πυροβόλο και το επιπλέον βάρος προκάλεσαν ακόμη μεγαλύτερα προβλήματα στην οδήγηση των οχημάτων. Η Krupp πρότεινε την τροποποίηση του Jagdpanzer 38 με μια υπερκατασκευή στο πίσω μέρος ώστε να τοποθετηθεί το όπλο, αλλά η ιδέα δεν προχώρησε. 
* **Jagdpanzer 38 Starr** - Μια απλοποιημένη έκδοση του Jagdpanzer 38, στην οποία τοποθετήθηκε το πυροβόλο Pak 39 7,5 cm στο σασί, ήταν εξοπλισμένο με κινητήρα ντίζελ της Tatra. Κατασκευάστηκαν 10, 9 μετατράπηκαν ξανά σε κανονικό Jagdpanzer 38. Το εναπομείναν πρωτότυπο καταστράφηκε στο τέλος του πολέμου.  
* ***Panzerjäger'' 38(t) ''mit'' 105mm StuH 42/2 L/28''' - Μια προτεινόμενη έκδοση του ''Jagdpanzer'' 38 Starr οπλισμένο με οβιδοβόλο των 105 mm. 
* '''ST-I''' - Μεταπολεμική Τσεχική ονομασία για νέα κατασκευασμένα ή επισκευασμένα ''Jagdpanzer'' 38. 249 σε υπηρεσία, μαζί με 50 οχήματα εκπαίδευσης οδηγών ST-III/CVP (δεν είχαν οπλισμό και μερικά είχαν πύργο). Οι πρωτότυπες εξελίξεις περιελάμβαναν το τεθωρακισμένο όχημα ανάκτησης Praga VT-III και το άρμα φλογοβόλου PM-I. 
* '''PM1''' - Πρωτότυπη παραλλαγή του ST-I οπλισμένο με φλογοβόλο και πολυβόλο. Μόνο 3 κατασκευάστηκαν μεταξύ 1949 και 1956 

[[Αρχείο:Swiss_G-13_Jagdpanzer_38_US_Army_Armor_&_Cavalry_Collection.jpg|δεξιά|μικρογραφία| Ένα πρώην ελβετικό G-13 σε γερμανικό καμουφλάζ στη Συλλογή Armor & Cavalry Army των ΗΠΑ, Fort Moore]]

* '''G13''' - Μεταπολεμική έκδοση του ''Jagdpanzer'' 38 που κατασκευάστηκε για την Ελβετία, οπλισμένο με πυροβόλο όπλο StuK 40 . 

=== Σχέδια βασισμένα στο σασί ===

* ***Bergepanzer* 38*' - Ένα ελαφρύ όχημα ανάκτησης, που δόθηκε σε μονάδες μαζί με το *Jagdpanzer* 38. Παρήχθησαν 170 μονάδες. Αναπτύχθηκε ένα πρωτότυπο για να ταιριάζει στο σχέδιο με ένα πολυβόλο Flak 38 2 cm . 
* **15 cm ''Schweres Infanteriegeschütz'' 33/2 (Sf) ''auf Jagdpanzer 38(t)*** - Αυτό το αυτοπροωθούμενο οβιδοβόλο επίθεσης αναπτύχθηκε χρησιμοποιώντας το πήγμα του οχήματος ανάκτησης *Bergepanzer* 38(t) με ένα πυροβόλο sIG 33/2 15 cm τοποθετημένο σε ελαφρώς θωρακισμένο περίβλημα, ο κλειστός θάλαμος βολής του οχήματος προστατεύονταν από 10 mm θωράκισης στο μπροστινό μέρος και στις πλευρές. Αναπτύχθηκε από την BMM στην Πράγα και προοριζόταν ως αντικατάσταση των φθαρμένων αυτοκινούμενων οβιδοβόλων Γκρίλ στου πεδίου μάχης. Ορισμένες πηγές ανέφεραν μεγάλη πιθανότητα ότι το όπλο κατασκευάστηκε στο εργοστάσιο Alkett στο Βερολίνο-Marienfelde .  Κατασκευάστηκαν 30 μεταξύ Δεκεμβρίου 1944 και Φεβρουαρίου 1945. 
* ***Vollkettenaufklärer'' 38(t)** - Όχημα αναγνώρισης που βασίζεται στο Bergepanzer 38. Δοκιμάστηκαν πολλά πρωτότυπα, με τοποθέτηση μονού ή διδύμου πολυβόλου 2cm Flak 38. Σε ένα πρωτότυπο δοκιμάστηκε το πυροβόλο K51 L/24 των 7,5 cm. 
* ***Vollkettenaufklärer*** - Ένα όχημα αναγνώρισης που βασίζεται στο *Jagdpanzer* 38. Τα πρωτότυπα κατασκευάστηκαν από την BMM και παραγγέλθηκαν για παραγωγή, αλλά δεν κατασκευάστηκαν ποτέ. Τα πρωτότυπα πιστεύεται ότι καταστράφηκαν πριν από το τέλος του πολέμου. 
* ***Flakpanzer'' 38(t) ''Kugelblitz*** - Μια πρόταση για την τοποθέτηση του πυργίσκου από ένα Flakpanzer IV Kugelblitz σε ένα σασί *Jagdpanzer* 38. Δεν προχώρησε σε παραγωγή λόγω της εμπόλεμης κατάστασης. 
* ***Panzerjäger'' 38(t) με πυργίσκο Panzer IV''' - μια πρόταση της Krupp για τοποθέτηση του πυργίσκου ενός Panzer IV με πυροβόλα 7,5 cm KwK 40 ή 8 cm PAW 600 στο σασί του Panzerjäger 38(t). Η πρόταση δεν υλοποιήθηκε. 
* ***Jagdpanzer* 38 D*' - Μια μεγαλύτερη έκδοση του *Panzerjager* 38(t). Κατασκευάστηκε μόνο το πρωτότυπο, αν και είχε προγραμματιστεί μαζική παραγωγή. 

## Επιδόσεις
[αριστερά|μικρογραφία| ''Jagdpanzer'' 38 της [8η Μεραρχία Ιππικού SS Florian Geyer|8ης Μεραρχίας Ιππικού SS Florian Geyer, Ουγγαρία, 1944]]
Το *Jagdpanzer* 38 ταιριάζει στην ελαφρύτερη κατηγορία των γερμανικών καταστροφέων αρμάτων μάχης που ξεκίνησε με το Panzerjäger I, συνέχισε με τη σειρά *Marder* και τελείωσε με το *Jagdpanzer* 38. Το πυροβόλο Pak 39 L/48 των 75mm του *Jagdpanzer* 38 ήταν μια τροποποιημένη έκδοση του StuK 40 L/48 των 75mm που είχαν τα *StuG III* και *StuG IV* . Με αυτό το πυροβόλο , το *Jagdpanzer* 38 μπόρεσε να καταστρέψει σχεδόν όλους τους συμμαχικούς ή σοβιετικούς τύπους αρμάτων μάχης σε μεγάλες αποστάσεις (εκτός από τα βαριά άρματα μάχης) και η πλήρως κλειστή θωράκισή του το έκανε ασφαλέστερο όχημα για το πλήρωμα από το ανοιχτό Marder II ή τη σειρά των Marder III .

Το όχημα μπορούσε να φέρει δύο διαφορετικά διατρητικά βλήματα (AP) για το όπλο Pak 39, το βλήμα Pzgr. 40 υψηλής ταχύτητας με πυρήνα βολφραμίου, βάρους 4,1 kg (9,0 lb) ταχύτητα 930 m/s που μπορούσε να διαπεράσει 120 χιλ. θωράκισης στα 500 μέτρα και 97 χιλ. στα 1.000 μέτρα αν χτυπούσε σε γωνία 30 μοιρών, όμως ήταν συχνά  ήταν σε έλλειψη. Επίσης χρησιμοποιούσε το διατρητικό βλήμα με βαλλιστικό κάλυμμα (APCBC) Pzgr. 39 το οποίο είχε εκρηκτικό γέμισμα και τροχιοδεικτικό, είχε βάρος  ταχύτητα στα 750 m/s και μπορούσε να τρυπήσει 106 mm (4,2 in) θωράκισης στα 500 μέτρα και 95 χιλ. στα 1.000 μέτρα. Bάσει δοκιμών τα βλήματα Pzgr. 39 με σωστή εκτίμηση απόστασης και έμπειρο σκοπευτή είχαν πιθανότητα 99% να χτυπήσουν τον στόχο με την πρώτη βολή στα 500 m και πιθανότητα 71% στα 1.000 μ. Το όχημα μετέφερε επίσης στάνταρ βλήματα ψηλή εκρηκτικότητας (ΗΕ) και βλήματα  Gr. 38 HL/C τύπου HEAT (Αντιαρματικό υψηλής εκρηκτικότητας κοίλης γόμωσης) αλλά ήταν λιγότερο αποτελεσματικό και ακριβές έναντι θωρακισμένων στόχων από τα βλήμα AP. 

Το *Jagdpanzer* 38 ήταν ένα από τα πιο κοινούς καταστροφείς αρμάτων των Γερμανών κατά το τέλος του πολέμου. Ήταν διαθέσιμο σε σχετικά μεγάλους αριθμούς και γενικά ήταν μηχανικά αξιόπιστο.  Όπως και μερικά άλλα γερμανικά SPG του τελευταίου πολέμου, το *Jagdpanzer* 38 είχε στο πάνω μέρος και ένα πολυβόλο που μπορούσε να πυροδοτηθεί από το εσωτερικό του οχήματος. Αυτό αποδείχθηκε δημοφιλές στα πληρώματα, αν και για να ξαναγεμίσει το όπλο, ένα μέλος του πληρώματος έπρεπε να βγει και εκτεθεί στα εχθρικά πυρά. 

Το μικρό μέγεθος του οχήματος έκανε ευκολότερη την απόκρυψη από τα μεγαλύτερα οχήματα. Ένα αυτοκινούμενο όπλο όπως αυτό δεν προοριζόταν για εμπλοκές εν κινήσει, εκ του συστάδην ή για το τυπικό στυλ του κεραυνοβόλου πολέμου (blitzkrieg) της Wehrmacht. Αντίθετα, ένα ελαφρύ αυτοκινούμενο όπλο όπως το Jagdpanzer 38 διέπρεψε όταν τοποθετήθηκε κατά μήκος προκαθορισμένων γραμμών όπου αναμενόταν να πλησιάσει ο εχθρός και όταν χρησιμοποιήθηκε σε αμυντικές θέσεις για να υποστηρίξει μια προετοιμασμένη ενέδρα δρώντας ως κυνηγός αρμάτων. Το Jagdpanzer 38 είναι παρόμοιο στις διαστάσεις και το κατακόρυφο προφίλ του με το μικροσκοπικό και οπλισμένο Panzer II, ένα προπολεμικό τανκ. Ωστόσο, μέχρι το 1944, η πλειοψηφία των αρμάτων ήταν πολύ μεγαλύτερα και βαρύτερα. Ένα Jagdpanzer 38 που περίμενε ακίνητο σε θέση ενέδρας ήταν ένας πολύ μικρότερος στόχος για εντοπισμό και χτύπημα από πολλά άλλα θωρακισμένα οχήματα μάχης της εποχής. Οι κύριες αστοχίες του ήταν η σχετικά λεπτή πλαϊνή θωράκιση, ο περιορισμένος χώρος αποθήκευσης πυρομαχικών, η πολύ μικρή κίνηση δεξιά-αριστερά κατά το διαμήκη άξονα του πυροβόλου, η κακή εσωτερική διάταξη που καθιστούσε δύσκολη τη λειτουργία του οχήματος, καθώς και τα ελατήρια (σούστες) και οι κινητήριοι τροχοί που ήταν επιρρεπείς σε αστοχία λόγω του αυξημένου βάρους. [14] Η χρήση του Jagdpanzer 38 και παρόμοιων οχημάτων σε ένα δόγμα άμυνας θα αντιστάθμιζε μερικά από τα μειονεκτήματα της κακής πλευρικής θωράκισης και της περιορισμένης κίνησης του πυροβόλου κατά το διαμήκη άξονα.

## Ιστορικό επιχειρήσεων

; 
: Το *Jagdpanzer* 38 τέθηκε για πρώτη φορά σε υπηρεσία με το *Heeres Panzerjäger-Abteilung* 731 τον Ιούλίι του 1944. Αυτή η μονάδα στάλθηκε στην Ομάδα Στρατού Βορρά στο Ανατολικό Μέτωπο. Μια αναφορά από το Ανατολικό Μέτωπο περιέγραφε πώς μια ομάδα Jagdpanzer 38 κατέστρεψε 20 εχθρικά άρματα χωρίς απώλειες.
; 
: 75 *Jagdpanzer* 38s χρησιμοποιήθηκαν από τον Βασιλικό Ουγγρικό Στρατό.
; 
: Μετά το πραξικόπημα του βασιλέως Μιχαήλ το 1944, η Ρουμανία είχε αιχμαλωτίσει δύο Hetzer και τα είχε χρησιμοποιήσει για λίγο πριν κατασχεθούν από τον Κόκκινο Στρατό. Ενώ η Ρουμανία ήταν ακόμα μια δύναμη του Άξονα, η Γερμανία είχε αποφασίσει να τους δώσει 15 Jagdpanzer 38. Στο μεταξύ, είχε συμβεί το Βασιλικό Πραξικόπημα, οπότε η Ρουμανία δεν παρέλαβε ποτέ τα οχήματα. Ως μέρος μιας προτεινόμενης κοινής παραγωγής του Mareșal και του *Jagdpanzer* 38, η Γερμανία μάλιστα έδωσε στη Ρουμανία την άδεια παραγωγής του Jagdpanzer 38. Δεν είναι γνωστό εάν κατασκευαστηκάν προτοτυπα στη Ρουμανία.

; 
: Ένα που καταλήφθηκε από τον Πολωνικός Εσωτερικός Στρατός, με το ψευδώνυμο *Chwat* ("daredevil"), κατά την  Εξέγερση της Βαρσοβίας.
; 
: Χρησιμοποιήθηκαν 249 οχήματα της παραλλαγής ST-I.
; 
: Χρησιμοποιήθηκαν 158 οχήματα της έκδοσης G-13.

## Διασωζόμενα οχήματα
μικρογραφία| ''Το Jagdpanzer'' 38 εκτίθεται στο Deutsches Panzermuseum Munster, Γερμανία.
Λόγω του μεγάλου αριθμού οχημάτων που παρήχθησαν, το Jagdpanzer 38 είναι ίσως ο πιο διαδεδομένος καταστροφέας αρμάτων του Β' Παγκοσμίου Πολέμου που έχει απομείνει σήμερα, Στην πραγματικότητα τα πιο πολλά από αυτά που επέζησαν είναι μεταπολεμικά ελβετικά G-13 και τσέχικα ST-I. Εκτός από τα πολυάριθμα παραδείγματα στα μουσεία, υπάρχουν Jagdpanzer 38 διαφόρων συνθηκών σε ιδιωτικές συλλογές. Το 2007, ένα *Jagdpanzer* 38 ανασύρθηκε από τη Βαλτική Θάλασσα στο Jurata, της Πολωνίας και το 2012, ανακατασκευάστηκε στο Γκντανσκ.

## Αναφορές

## Βιβλιογραφία

* 
* 
* 
* 
* Scafes, Cornel I; Scafes, Ioan I; Serbanescu, Horia Vl (2005). *Trupele Blindate din Armata Romana 1919-1947*. Bucuresti: Editura Oscar Print.  ISBN 
* 
* 
* 

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* ''Jagdpanzer'' 38 Panzerworld
* Οδηγός PzFahrers για το ''Jagdpanzer'' 38
* ''Jagdpanzer'' 38 Hetzer Achtung Panzer!
* Surviving Hetzers and G-13 tankroters - Ένα αρχείο PDF που παρουσιάζει τα άρματα μάχης *Jagdpanzer* 38 και G-13 που εξακολουθούν να υπάρχουν στον κόσμο

Κατηγορία:Σελίδες με μη επιθεωρημένες μεταφράσεις
Κατηγορία:Γερμανικοί καταστροφείς αρμάτων του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου