Γενικές εκλογές στην Ουγκάντα 2026

Οι γενικές εκλογές διεξήχθησαν στην Ουγκάντα στις 15 Ιανουαρίου 2026 για την εκλογή του προέδρου και του Κοινοβουλίου.

Οι εκλογές ήταν βίαιες και αμφισβητούμενες, με την αμερικανική γερουσία να τις αποκαλεί «κενή διαδικασία» και το Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (Human Rights Watch) να δηλώνει ότι «στιγματίστηκαν από παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων». Η κυβέρνηση της Ουγκάντας φυλάκισε χιλιάδες υποστηρικτές της αντιπολίτευσης, διέκοψε τη λειτουργία του διαδικτύου  και πραγματοποίησε επιδρομή στην οικία του υποψηφίου προέδρου της αντιπολίτευσης Μπόμπι Γουάιν. Η Εκλογική Επιτροπή αρνήθηκε να σχολιάσει βίντεο που κατήγγειλαν εκτεταμένη νοθεία με γέμισμα καλπών. 

Ο εν ενεργεία πρόεδρος Γιουέρι Μουσέβενι ανακηρύχθηκε νικητής των προεδρικών εκλογών με το 71,65% των ψήφων, αν και δεν δημοσιεύθηκε αναλυτική καταμέτρηση, γεγονός που ενίσχυσε περαιτέρω τις ανησυχίες για νοθεία.

## Εκλογικό σύστημα
Επίσημα, ο Πρόεδρος της Ουγκάντας εκλέγεται με το σύστημα δύο γύρων, με τους υποψηφίους να απαιτείται να λάβουν τουλάχιστον το 50% + 1 των ψήφων για να εκλεγούν από τον πρώτο γύρο. Ωστόσο, δεύτερος γύρος δεν έχει διεξαχθεί ποτέ από τότε που ο Μουσέβενι ανέλαβε την προεδρία το 1986. Ο έλεγχος του Μουσέβενι επί της εκλογικής διαδικασίας και της εκλογικής επιτροπής καθιστά απίθανο να γίνει πρόεδρος οποιοσδήποτε άλλος εκτός από αυτόν ή τον γιο του, Μουχούζι Καϊνερουγκάμπα. Ο Μουχούζι δήλωσε δημόσια ότι κανένας πολίτης δεν μπορεί να γίνει πρόεδρος και μάλιστα απείλησε να αποκεφαλίσει τον ηγέτη της αντιπολίτευσης Μπόμπι Γουάιν.

Όπως πολλοί Αφρικανοί ηγέτες, φιλοδοξία του Μουσέβενι ήταν να παραμείνει ηγέτης ισοβίως. Τα όρια θητειών, που τον εμπόδιζαν να θέσει ξανά υποψηφιότητα το 2006, καταργήθηκαν το 2005. Το ηλικιακό όριο των 75 ετών, που εμπόδιζε τον Μουσέβενι να θέσει υποψηφιότητα το 2021, αφαιρέθηκε το 2017. Ο Μουχούζι διορίστηκε Αρχηγός των Δυνάμεων Άμυνας και προετοιμάζεται ως διάδοχος για να διαδεχθεί τον Μουσέβενι μετά τον θάνατό του, αν και θεωρείται ευρέως ως παρορμητικός.

Τις εκλογές επιβλέπει η Εκλογική Επιτροπή της Ουγκάντας, τα μέλη της οποίας διορίζονται απευθείας από τον Πρόεδρο, παρά τις συστάσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης που αμφισβητούν την ανεξαρτησία της Επιτροπής.

Το Κοινοβούλιο της Ουγκάντα διαθέτει συνολικά 529 έδρες, συμπεριλαμβανομένων 353 εκπροσώπων που εκλέγονται με το πλειοψηφικό σύστημα σε μονοεδρικές περιφέρειες. Με την ίδια μέθοδο, πληρώνονται 146 έδρες που προορίζονται για γυναίκες, με μία έδρα ανά διοικητική περιφέρεια. Τέλος, 30 έδρες πληρώνονται έμμεσα μέσω ειδικών εκλεκτορικών σωμάτων: 10 από τον στρατό, 5 από τη νεολαία, 5 από τους ηλικιωμένους, 5 από τα συνδικάτα και 5 από άτομα με αναπηρία. Σε καθεμία από αυτές τις ομάδες, πρέπει να εκλεγεί τουλάχιστον μία γυναίκα (τουλάχιστον δύο για την ομάδα του στρατού).

## Υποψήφιοι
Τον Ιούνιο του 2025 ο εν ενεργεία πρόεδρος Γιουέρι Μουσέβενι, ο οποίος βρίσκεται στο αξίωμα από το 1986, ανακοίνωσε την υποψηφιότητά του για μια ακόμη (έβδομη) προεδρική θητεία. Ανακηρύχθηκε επίσημα υποψήφιος του κόμματός του, του Εθνικού Κινήματος Αντίστασης, τον επόμενο μήνα και αναγνωρίστηκε από την εκλογική επιτροπή στις 23 Σεπτεμβρίου 2025.

Στις 18 Αυγούστου 2025 η Πλατφόρμα Εθνικής Ενότητας (NUP) και το Δημοκρατικό Κόμμα (DP) υπέβαλαν αίτηση για την εγγραφή υποψηφίων για τις προεδρικές εκλογές. Στις 24 Σεπτεμβρίου η Εκλογική Επιτροπή πρότεινε τον Ρόμπερτ Κιαγκουλάνι Σεντάμου, γνωστό ως Μπόμπι Γουάιν, για την προεδρία.

Ο Κιαγκουλάνι συμμετείχε επίσης στις γενικές εκλογές του 2021 και ήρθε δεύτερος. Αρνήθηκε τα αποτελέσματα των εκλογών, επικαλούμενος παρατυπίες όπως η νοθεία, και προχώρησε στην κατάθεση προσφυγής για τις προεδρικές εκλογές στο Ανώτατο Δικαστήριο, την οποία όμως απέσυρε αργότερα.

Τέσσερις γυναίκες, συμπεριλαμβανομένης της Ιβόν Μπαμπάρα, συγκέντρωσαν αρκετές υπογραφές για να θεωρηθούν πιθανές υποψήφιες. Καμία από αυτές δεν προτάθηκε τελικά από την Εκλογική Επιτροπή. Άλλοι υποψήφιοι που προτάθηκαν από την Εκλογική Επιτροπή για να διεκδικήσουν την Προεδρία περιλαμβάνουν τους:

Υποστράτηγο ε.α. Μουγκίσα Μούντου της Συμμαχίας για τον Εθνικό Μετασχηματισμό (ANT). Ο Μούντου είναι πρώην διοικητής του στρατού των Δυνάμεων Άμυνας του Λαού της Ουγκάντας υπό τον Στρατηγό Γιουέρι Μουσέβενι ως αρχιστράτηγο, πρώην πρόεδρος του Φόρουμ για τη Δημοκρατική Αλλαγή και πρώην εκπρόσωπος της Ουγκάντας στη Νομοθετική Συνέλευση της Ανατολικής Αφρικής στην Αρούσα της Τανζανίας.

Τον έντιμο Μουνιάγκουα Μουμπάρακ Σερούνγκα του Κόμματος του Κοινού Ανθρώπου (CMP). Ο Μουνιάγκουα είναι πρώην δήμαρχος της περιοχής Καουέμπε, πρώην μέλος του Κοινοβουλίου για την εκλογική περιφέρεια Νότιου Καουέμπε στην πρωτεύουσα της Ουγκάντας Καμπάλα και πρώην πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Λογαριασμών για τις θεσμοθετημένες αρχές και τις κρατικές επιχειρήσεις [COSASE] στο 10ο Κοινοβούλιο της Ουγκάντα.

Τον Φρανκ Μπουλίρα Καμπίνγκα του Επαναστατικού Λαϊκού Κόμματος (RPP).

Τον Ρόμπερτ Κασιμπάντε του Εθνικού Κόμματος Αγροτών (NPP).

Τον Ναντάλα Μαφάμπι του Φόρουμ για τη Δημοκρατική Αλλαγή (FDC). Ο Ναντάλα είναι οικονομολόγος που εργάστηκε στο παρελθόν για την Παγκόσμια Τράπεζα και το ΔΝΤ, υποστηρικτής των συνεταιρισμών και πρόεδρος της Bugisu Co-operative Union Limited, πρώην αρχηγός της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης στο Κοινοβούλιο και πρώην πρόεδρος της COSASE στο Κοινοβούλιο της Ουγκάντας.

Τον Έλτον Τζόζεφ Μαμπιρίζι του Συντηρητικού Κόμματος (CP). Ο Μαμπιρίζι είναι μηχανικός και πεντηκοστιανός ιεροκήρυκας. Ο Μαμπιρίζι ήταν προηγουμένως υποψήφιος πρόεδρος στις γενικές εκλογές του 2016, όπου συγκέντρωσε 24.498 ψήφους, λαμβάνοντας το 0,28% των συνολικών ψήφων.

## Προεκλογική εκστρατεία
Τους μήνες πριν από την έναρξη της εκστρατείας σημειώθηκαν ορισμένες κυβερνητικές ενέργειες κατά της αντιπολιτευόμενης Πλατφόρμας Εθνικής Ενότητας. Τον Οκτώβριο του 2025 δέκα μέλη της NUP συνελήφθησαν στη βόρεια Ουγκάντα, ενώ τουλάχιστον άλλα 95 μέλη κατηγορήθηκαν για μικροαδικήματα τον Νοέμβριο του 2025. Οι κυβερνητικές ενέργειες κατά της NUP συνεχίστηκαν και μετά την έναρξη της εκστρατείας. Στις 6 Δεκεμβρίου 2025 ο Μπόμπι Γουάιν και αρκετοί υποστηρικτές και στελέχη του δέχθηκαν επίθεση και ξυλοκοπήθηκαν από τις δυνάμεις ασφαλείας ενώ πραγματοποιούσαν εκστρατεία στο Γκουλού.

Η Διεθνής Αμνηστία δήλωσε ότι η προεκλογική εκστρατεία σημαδεύτηκε από «μια βάναυση εκστρατεία καταστολής» κατά της αντιπολίτευσης, αναφέροντας τη χρήση δακρυγόνων, σπρέι πιπεριού, ξυλοδαρμών και άλλων βίαιων πράξεων. Σε διάγγελμά του την παραμονή της Πρωτοχρονιάς, στις 31 Δεκεμβρίου 2025, ο πρόεδρος Μουσέβενι συνέστησε στις δυνάμεις ασφαλείας να χρησιμοποιούν περισσότερα δακρυγόνα για να διαλύουν τα πλήθη αυτού που αποκάλεσε «εγκληματική αντιπολίτευση» και υπερασπίστηκε τη διάλυση των υποστηρικτών του Μπόμπι Γουάιν με δακρυγόνα, λέγοντας ότι «δεν σκοτώνουν. Είναι πολύ καλύτερο από τη χρήση αληθινών σφαιρών».

Το Γραφείο του Ύπατου Αρμοστή των Ηνωμένων Εθνών για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα κατηγόρησε την κυβέρνηση της Ουγκάντας ότι διεξάγει «νομικό πόλεμο» (lawfare), συμπεριλαμβανομένων στρατιωτικών κανονισμών, για να περιορίσει τις δραστηριότητες των πολιτικών της αντιπολίτευσης και των υποστηρικτών τους πριν από τις εκλογές. Ο Σίμον Μουγκένι Μπιαμπακάμα, πρόεδρος της Εκλογικής Επιτροπής της Ουγκάντας, παραδέχθηκε ότι έλαβε προειδοποιήσεις από ανώτερα κυβερνητικά στελέχη, τα οποία δεν κατονόμασε, να μην ανακηρύξει ορισμένους υποψηφίους ως νικητές. Στις 13 Ιανουαρίου 2026 η Επιτροπή Επικοινωνιών της Ουγκάντα επέβαλε αναστολή των υπηρεσιών κινητού διαδικτύου, επικαλούμενη παραπληροφόρηση, εκλογική απάτη και υποκίνηση βίας. Ο Μπόμπι Γουάιν κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι χρησιμοποίησε τη διακοπή του διαδικτύου για να πραγματοποιήσει νοθεία και συλλήψεις στελεχών του κόμματός του.

## Διεξαγωγή
Την ημέρα των εκλογών, η ψηφοφορία καθυστέρησε έως και τέσσερις ώρες σε αρκετές εκλογικές περιφέρειες, με την εκλογική επιτροπή να αποδίδει το γεγονός σε «τεχνικές δυσλειτουργίες» που περιλάμβαναν αστοχίες των βιομετρικών κιτ αναγνώρισης και έλλειψη εξοπλισμού. Η επιτροπή συμβούλευσε τους εκλογικούς αντιπροσώπους να χρησιμοποιούν έντυπα αρχεία εγγραφής για να αποφευχθεί η στέρηση του δικαιώματος ψήφου των ψηφοφόρων. Η ψηφοφορία, η οποία κανονικά θα έληγε στις 16:00 EAT, παρατάθηκε κατά μία ώρα. Μετά το κλείσιμο των καλπών, η ακτιβίστρια ανθρωπίνων δικαιωμάτων Αγκάθερ Ατουχέρ δήλωσε ότι οι δυνάμεις ασφαλείας πυροβόλησαν και σκότωσαν τουλάχιστον δέκα υποστηρικτές της αντιπολίτευσης που είχαν συγκεντρωθεί στην οικία του βουλευτή Μουάνγκα Κιβούμπι στην Περιοχή Μπουταμπάλα για να παρακολουθήσουν την έκδοση των αποτελεσμάτων. Η αστυνομία δήλωσε ότι άνοιξε πυρ αφού «μπράβοι» της αντιπολίτευσης που οργανώθηκαν από τον Κιβούμπι επιτέθηκαν σε αστυνομικό τμήμα με ματσέτες, τσεκούρια και κουτιά με σπίρτα.

## Αποτελέσματα
Τα πρώτα αποτελέσματα που δόθηκαν στη δημοσιότητα στις 16 Ιανουαρίου έδειχναν τον Γιουέρι Μουσέβενι να προηγείται στην καταμέτρηση των προεδρικών εκλογών με το 76,25% των ψήφων, ακολουθούμενος από τον Μπόμπι Γουάιν με 19,85%. Την ίδια ημέρα, ο Μπόμπι Γουάιν τέθηκε σε κατ' οίκον περιορισμό. Οι υποστηρικτές του Γουάιν διαμαρτυρήθηκαν για τα αποτελέσματα, με τουλάχιστον επτά διαδηλωτές να σκοτώνονται κατά τη διάρκεια της νύχτας από τις 15 έως τις 16 Ιανουαρίου. Στις 16 Ιανουαρίου οι δυνάμεις ασφαλείας πραγματοποίησαν επιδρομή στην κατοικία του Γουάιν, με αποτέλεσμα ο ίδιος να διαφύγει σε άγνωστη τοποθεσία. Ο Γουάιν επέμεινε ότι τα επίσημα αποτελέσματα ήταν «ψεύτικα», προσθέτοντας ότι η σύζυγός του και άλλοι συγγενείς του παρέμεναν υπό κατ' οίκον περιορισμό. Στις 19 Ιανουαρίου ο στρατιωτικός διοικητής Μουχούζι Καϊνερουγκάμπα εξέδωσε τελεσίγραφο 48 ωρών για την παράδοση του Γουάιν.
Ο πρόεδρος της Εκλογικής Επιτροπής, δικαστής Σίμον Μπιαμπακάμα, ανακήρυξε τον Μουσέβενι επανεκλεγέντα πρόεδρο στις 17 Ιανουαρίου, δηλώνοντας ότι κέρδισε το 71,65% των ψήφων. Ο Μπόμπι Γουάιν ήρθε στη δεύτερη θέση με το 24,72% των ψήφων. Ο Γουάιν απέρριψε το εκλογικό αποτέλεσμα καταγγέλλοντας εκτεταμένη νοθεία, ενώ ο Μουνιάγκουα Μουμπάρακ Σερούνγκα σχεδίαζε να προσβάλει τα αποτελέσματα στο δικαστήριο λόγω αστοχιών των βιομετρικών κιτ επαλήθευσης ψηφοφόρων σε προπύργια της αντιπολίτευσης.

Οι υποψήφιοι από τα άλλα κύρια κόμματα της αντιπολίτευσης έμειναν πολύ πίσω, με τον υποψήφιο του FDC Ναντάλα Μαφάμπι να λαμβάνει 1,88% των ψήφων, ενώ ο υποψήφιος της ANT Μουγκίσα Μούντου έλαβε 0,53%. Οι μικρότεροι υποψήφιοι ακολούθησαν παρομοίως, με τον Φρανκ Μπουλίρα Καμπίνγκα να λαμβάνει 0,41%, ακολουθούμενος από τον Ρόμπερτ Κασιμπάντε με 0,30%, τον Μουμπάρακ Σερούνγκα με 0,29% και τον Έλτον Τζόζεφ Μαμπιρίζι με 0,21%. Η συμμετοχή στις εκλογές ανήλθε στο 52,5%. Μετά τη νίκη του, ο Μουσέβενι αναφέρθηκε στον Μπόμπι Γουάιν και στα μέλη της αντιπολίτευσης ως «προδότες» και «τρομοκράτες», κατηγορώντας τους ότι προσπάθησαν να υποκινήσουν βία κατά τη διάρκεια των εκλογών. Στις 22 Ιανουαρίου, συνελήφθη ο Μουάνγκα Κιβούμπι.

Ο πρώην πρόεδρος της Νιγηρίας Γκούντλακ Τζόναθαν, ο οποίος εκπροσώπησε μια ομάδα εκλογικών παρατηρητών από την Αφρικανική Ένωση και άλλους περιφερειακούς φορείς, δήλωσε ότι οι εκλογές διεξήχθησαν ειρηνικά και δεν βρήκε στοιχεία για νοθεία με κάλπες, αλλά πρόσθεσε ότι οι «αναφορές για εκφοβισμούς, συλλήψεις και απαγωγές» κατά της αντιπολίτευσης και της κοινωνίας των πολιτών «έσπειραν τον φόβο και διάβρωσαν την εμπιστοσύνη του κοινού στην εκλογική διαδικασία», ενώ η διακοπή του διαδικτύου παρεμπόδισε την «αποτελεσματική παρατήρηση» της ψηφοφορίας και «αύξησε την καχυποψία».

Η Γερουσία των ΗΠΑ χαρακτήρισε τις εκλογές «μια κενή διαδικασία, σκηνοθετημένη για να νομιμοποιήσει την έβδομη θητεία και τις τέσσερις δεκαετίες στην εξουσία του προέδρου Γιουέρι Μουσέβενι».

### Πρόεδρος

### Κοινοβούλιο
Πολλοί εξέχοντες βουλευτές έκασαν την έδρα τους, συμπεριλαμβανομένων των Ματίας Μπούγκα, Ιμπραήμ Σεμούτζου Νγκάντα, Άμπεντ Μουανίκα και Ασουμάν Μπασαλίρουα.

## Παραπομπές


2026
Ουγκαντα