Ινδο-Παρθικό βασίλειο

Το **Ινδο-Παρθικό βασίλειο**, γνωστό και ως **Παχλάβας** σε αρχαία σανσκριτικά κείμενα,  ήταν ένα Παρθικό βασίλειο, που ιδρύθηκε από τον Γονδοφάρη και δραστηριοποιήθηκε από το 19 μ.Χ. έως περίπου το 226 μ.Χ. Στο απόγειό τους, κυβερνούσαν μία περιοχή που κάλυπτε τμήματα τού ανατολικού Ιράν, διάφορα μέρη τού Αφγανιστάν, και τις βορειοδυτικές περιοχές τής Ινδικής υποηπείρου (το μεγαλύτερο μέρος του σύγχρονου Πακιστάν και τμήματα της βορειοδυτικής Ινδίας). Οι ηγεμόνες μπορεί να ήταν μέλη του Οίκου των Σουρέν, και το βασίλειο έχει ονομαστεί ακόμη και «βασίλειο των Σουρέν» από ορισμένους συγγραφείς. 

Το βασίλειο ιδρύθηκε το 19/20 μΧ, όταν ο κυβερνήτης της Δραγγιανής (Σακαστάν) Γονδοφάρης  κήρυξε την ανεξαρτησία του από την Παρθική αυτοκρατορία. Αργότερα θα πραγματοποιούσε εκστρατείες προς τα ανατολικά, κατακτώντας εδάφη από τους Ινδο-Σκύθες και τους Ινδο-Έλληνες, μετατρέποντας έτσι το βασίλειό του σε αυτοκρατορία.   Οι επικράτειες των Ινδο-Παρθών μειώθηκαν σημαντικά μετά τις εισβολές των Κουσανών στο δεύτερο μισό του 1ου αι. Κατάφεραν να διατηρήσουν τον έλεγχο τού Σακαστάν, μέχρι την κατάκτησή του από την Σασσανιδική αυτοκρατορία περί το 224/5.  Στο Μπαλουχιστάν, οι Παραταράτζα, μία τοπική Ινδο-Παρθική δυναστεία, περιήλθαν στην τροχιά τής Σασσανιδικής αυτοκρατορίας περί το 262 μ.Χ. 

Οι Ινδο-Πάρθοι είναι γνωστοί για την κατασκευή του βουδιστικού μοναστηριού Ταχτ-ι-Μπαχί (Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO) στο Μαρντάν τού Πακιστάν.

## Το όνομα
Το όνομα «Ινδο-Πάρθος» είναι ένα όνομα που δόθηκε από σύγχρονους μελετητές, σε μία βασιλική δυναστεία με χαλαρή συγγένεια μεταξύ τους. Η δυναστεία ονομαζόταν επίσης Παχλάβα σε κείμενα των Πουράνων και στη Μαχαμπαράτα . 

## Ο Γονδοφάρης και οι διάδοχοί του
[αριστερά|μικρογραφία|150x150εσ|Πορτρέτο του [Γονδοφάρης της Ινδίας|Γονδοφάρη, ιδρυτή του Ινδο-Παρθικού βασιλείου. Φοράει κεφαλόδεσμο, σκουλαρίκια, περιδέραιο και σταυρωτό σακάκι με στρογγυλές διακοσμήσεις.]]
Ο Γονδοφάρης Α΄ φαίνεται αρχικά να ήταν ηγεμόνας του Σειστάν, σε αυτό που σήμερα είναι το ανατολικό Ιράν, πιθανώς υποτελής ή συγγενής των Απρακαράζα. Πιθανώς αντικατέστησε προηγούμενους Πάρθους κυβερνήτες του Σειστάν, όπως τον Χειρούκη ή τον Τανλισμαιδάτη.  Αυτοί οι Πάρθοι σατράπες κυβερνούσαν την περιοχή του Σακαστάν, από την εποχή που ο Μιθριδάτης Β΄ (124–88 π.Χ.) είχε νικήσει τους Σάκες τής περιοχής. 

Γύρω στο 20-10 π.Χ.  πραγματοποίησε κατακτήσεις στο πρώην Ινδο-Σκυθικό βασίλειο, ίσως μετά το τέλος τού σημαντικού ηγεμόνα Άζη Α΄. Ο Γονδοφάρης έγινε ηγεμόνας περιοχών, που περιλάμβαναν την Αραχωσία, το Σειστάν, το Σιντ, το Παντζάμπ και την κοιλάδα της Καμπούλ, αλλά δεν φαίνεται να κατείχε εδάφη πέρα από το ανατολικό Παντζάμπ.  Ο Γονδοφάρης αυτοαποκαλούνταν «βασιλιάς των βασιλέων», ένας Παρθικός τίτλος που στην περίπτωσή του αντικατοπτρίζει σωστά, ότι η Ινδο-Παρθική αυτοκρατορία ήταν μόνο ένα χαλαρό πλαίσιο: ορισμένοι μικρότεροι δυνάστες σίγουρα διατήρησαν τις θέσεις τους κατά την Ινδο-Παρθική περίοδο, πιθανώς σε αντάλλαγμα για την αναγνώριση τού Γονδοφάρη και των διαδόχων του. Αυτοί οι μικρότεροι δυνάστες περιλάμβαναν τους ίδιους τους Απρακαράζα, και Ινδο-Σκύθες σατράπες όπως ο Ζειονίσης και ο Ρατζουβούλα, καθώς και ανώνυμους Σκύθες που έκοβαν απομιμήσεις νομισμάτων του Άζη Α΄. Οι Κσαχαράτα κυριαρχούσαν επίσης στο Γκουτζαράτ, ίσως λίγο έξω από τις επικράτειες τού Γονδοφάρη.
[μικρογραφία|Το αρχαίο [Βουδισμός|βουδιστικό μοναστήρι Ταχτ-ι-Μπαχί (Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO), που κατασκευάστηκε από τους Ινδο-Πάρθους στο Χιμπέρ-Πακτούνκβα του Πακιστάν.]]
Μετά το τέλος τού Γονδοφάρη Α΄, η αυτοκρατορία άρχισε να κατακερματίζεται. Το όνομα ή ο τίτλος *[[Γονδοφάρης της Ινδίας|Γονδοφάρης]]* υιοθετήθηκε από τον Σαρπηδόνη, ο οποίος έγινε **Γονδοφάρης Β΄,** πιθανώς γιος τού Γονδοφάρη Α΄. Παρόλο που ισχυριζόταν ότι ήταν ο κύριος ηγεμόνας, η βασιλεία του Σαρπηδόνη ήταν ασταθής, και εξέδωσε κομμένα νομίσματα στο Σιντ, το ανατολικό Παντζάμπ, και την Αραχωσία στο νότιο Αφγανιστάν. Ο σημαντικότερος διάδοχος ήταν ο Αβδαγάσης, ανιψιός του Γονδοφάρη Β΄, ο οποίος κυβέρνησε στο Παντζάμπ, και πιθανώς στην πατρίδα του Σειστάν. Μετά από μία σύντομη βασιλεία, τον Σαρπηδόνη φαίνεται να διαδέχθηκε ο Ορθάγνης, ο οποίος έγινε **Γονδοφάρης Γ΄ Γαδάνα**. Ο Ορθάγνης κυβέρνησε κυρίως στο Σειστάν και την Αραχωσία, με τον Αβδαγάση ανατολικότερα, κατά τις πρώτες δεκαετίες μ.Χ., και για λίγο τον διαδέχθηκε ο γιος του Υβουζάνης. Μετά το 20 μ.Χ., ένας βασιλιάς ονόματι Σάσης, ανιψιός τού ηγεμόνα Ασπαβάρμα των Απρακαράτζα, ανέλαβε τα εδάφη του Αβδαγάση, και έγινε ο **Γονδοφάρης Δ΄ Σάσης**. Σύμφωνα με τον Senior, πρόκειται για τον "Γονδοφάρη" που αναφέραι στην επιγραφή Tαχτ-ι-Μπαχί. 

Υπήρχαν και άλλοι δευτερεύοντες βασιλείς: ο Σαναβάρης ήταν ένας εφήμερος σφετεριστής στο Σειστάν, ο οποίος αυτοαποκαλείτο "μέγας βασιλιάς των βασιλέων", και υπήρχε επίσης ένας δεύτερος Αβδαγάσης (βλ. νόμισμα), ένας ηγεμόνας ονόματι Αγάτα στο Σιντ, ένας άλλος ηγεμόνας ονόματι Σαταβάστρης (βλ. νόμισμα), και ένας ανώνυμος πρίγκιπας, που ισχυριζόταν ότι ήταν αδελφός τού βασιλιά Αρσάκη: στην περίπτωση αυτή (θα) ήταν ένα πραγματικό μέλος τής άρχουσας δυναστείας στην Παρθία.

Αλλά οι Ινδο-Πάρθοι δεν ανέκτησαν ποτέ τη θέση τού Γονδοφάρη Α΄, και από τα μέσα του 1ου αι. μ.Χ. οι Κουσάν υπό τον Κουτζούλα Καδφίση άρχισαν να απορροφούν το βόρειο Ινδικό τμήμα του βασιλείου. 

### Κυβερνήτες του Τουράν και του Σακαστάν (160-230 μ.Χ.)
[μικρογραφία|Νομίσματα του Παχάρη Α΄, Ινδο-Πάρθου βασιλιά του [Τουράν (περιοχή)|Τουράν (π. 160-230 μ.Χ.). Εμπρός όψη: γενειοφόρος κεφαλή που φορά τιάρα παρθικού τύπου. Πίσω όψη: ακατέργαστη μορφή τής Νίκης που περπατά δεξιά.]]
Οι Ινδο-Πάρθοι κατάφεραν να διατηρήσουν τον έλεγχο τού Τουράν και τού Σακαστάν, τα οποία κυβέρνησαν μέχρι την πτώση τής αυτοκρατορίας των Πάρθων στα χέρια της αυτοκρατορίας των Σασανιδών περίπου το 230 μ.Χ.  Ο Παχάρης Α' (160-230 μ.Χ.) ήταν ηγεμόνας του Τουράν μετά τη διαίρεση των υπολειμμάτων του Ινδο-Παρθικού βασιλείου.  Το βασίλειο τού Σακαστάν κυβερνήθηκε από έναν δεύτερο βασιλιά με το όνομα Σαναβάρης Β' (160-175 μ.Χ.).  Τα βασίλεια τού Τουράν και τού Σακαστάν τερματίστηκαν, όταν υποτάχθηκαν στον ηγεμόνα Αρνδασίρ Α' των Σασανιδών περίπου το 230 μ.Χ.  Αυτά τα γεγονότα καταγράφηκαν από τον Αλ-Ταμπαρί, περιγράφοντας την άφιξη απεσταλμένων στον Αρδασίρ Α΄ στο Γκορ: 
:«Έπειτα [ο Αρδασίρ] βάδισε πίσω από το Σαβάντ στην Ιστάχρ, από εκεί πρώτα στο Σαγκιστάν, μετά στο Γουργκάν, μετά στο Αμπρασάρ, το Μερβ, το Μπαλχ και το Χουαρίζμ στα πιο απομακρυσμένα όρια των επαρχιών τού Κοχρασάν, οπότε επέστρεψε στο Μερβ. Αφού σκότωσε πολλούς ανθρώπους και έστειλε τα κεφάλια τους στον ναό της Φωτιάς του Αναχέδ, επέστρεψε από το Μερβ στο Παρς, και εγκαταστάθηκε στο Γκορ. Τότε απεσταλμένοι τού βασιλιά των Κουσάν, των βασιλέων τού Τουράν και τού Μοκράν ήρθαν σε αυτόν με δηλώσεις υποταγής τους» — Αλ-Ταμπαρί.

## Αρχαιολογία και πηγές
[μικρογραφία|Ο ελληνιστικός ναός με [Ιωνικός ρυθμός|ιωνικούς κίονες στο Τζαντιάλ, στα Τάξιλα, στο Χιμπέρ-Παχτούνκβα τού Πακιστάν. Συνήθως ερμηνεύεται ως Ζωροαστρικός ναός τής φωτιάς από την περίοδο των Ινδο-Πάρθων.]]
Η πόλη Τάξιλα πιστεύεται ότι ήταν πρωτεύουσα των Ινδο-Πάρθων. Μεγάλα στρώματα ανασκαφών ανασκάφηκαν από τον σερ Τζον Μάρσαλ με μία ποσότητα αντικειμένων παρθικού στιλ. Ο κοντινός ναός του Τζαντιάλ συνήθως ερμηνεύεται ως Ζωροαστρικός ναός φωτιάς από την περίοδο των Ινδο-Πάρθων.

Ορισμένα αρχαία γραπτά περιγράφουν την παρουσία των Ινδο-Πάρθων στην περιοχή, όπως η ιστορία τού Αποστόλου Θωμά, ο οποίος προσλήφθηκε ως ξυλουργός, για να υπηρετήσει στην αυλή τού βασιλιά «Γκουδναφάρ» (που πιστεύεται ότι ήταν ο Γονδοφάρης) στην Ινδία. Οι Πράξεις του Θωμά περιγράφουν στο κεφάλαιο 17 την επίσκεψη τού Θωμά στον βασιλιά Γκουδναφάρ στη βόρεια Ινδία. Τα κεφάλαια 2 και 3 τον απεικονίζουν να ξεκινά ένα θαλάσσιο ταξίδι στην Ινδία, συνδέοντας έτσι τον Θωμά με τη δυτική ακτή της Ινδίας.

Όπως επισημαίνει ο Σήνιορ,  αυτός ο Γκουδναφάρ συνήθως ταυτίζεται με τον πρώτο Γονδοφάρη, ο οποίος επομένως χρονολογείται μετά την έλευση τού Χριστιανισμού, αλλά δεν υπάρχουν στοιχεία για αυτήν την υπόθεση, και η έρευνα τού Σήνιορ δείχνει ότι ο Γονδοφάρης Α' θα μπορούσε να χρονολογηθεί ακόμη και πριν από το 1 μ.Χ. Εάν η αφήγηση είναι έστω και ιστορική, ο Απόστολος Θωμάς μπορεί να συνάντησε έναν από τους μεταγενέστερους βασιλείς, που έφεραν τον ίδιο τίτλο.
μικρογραφία|Πορτρέτο του Γονδοφάρη σε ένα από τα νομίσματά του.
Ο Έλληνας φιλόσοφος Απολλώνιος ο Τυανέας αναφέρεται από τον Φιλόστρατο στο *[[Βίος Απολλωνίου Τυανέως]]* ότι επισκέφθηκε την Ινδία, και συγκεκριμένα την πόλη Τάξιλα γύρω στο 46 μ.Χ. Περιγράφει κατασκευές ελληνικού τύπου,  πιθανώς αναφερόμενος στο Σιρκάπ, και εξηγεί ότι ο Ινδο-Πάρθος βασιλιάς στα Τάξιλα, ονόματι Φραώτης, έλαβε ελληνική εκπαίδευση στην αυλή τού πατέρα του, και μιλούσε άπταιστα ελληνικά:
:«Πες μου, βασιλιά, πώς απέκτησες τέτοια γνώση τής ελληνικής γλώσσας, και από πού αντλείς όλες τις φιλοσοφικές σου γνώσεις σε αυτόν τον τόπο;» 
:[...]-«Ο πατέρας μου, αφού έλαβε ελληνική παιδεία, με έφερε στους σοφούς σε ηλικία ίσως κάπως πολύ νωρίς, γιατί ήμουν μόνο δώδεκα ετών τότε, αλλά με μεγάλωσαν σαν δικό τους γιο. Γιατί όποιον παραδέχονται ότι γνωρίζει την ελληνική γλώσσα, τον συμπαθούν ιδιαίτερα, επειδή θεωρούν ότι λόγω τής ομοιότητας τής διάθεσής του με αυτούς, ανήκει ήδη σε εκείνους».

Ο Περίπλους της Ερυθράς Θαλάσσης είναι ένας σωζόμενος οδηγός του 1ου αι., για τις διαδρομές που χρησιμοποιούνται συνήθως για την πλοήγηση στην Αραβική Θάλασσα. Περιγράφει την παρουσία Πάρθων βασιλέων που μάχονται μεταξύ τους στην περιοχή τού Σιντ, μίας περιοχής παραδοσιακά γνωστής εκείνη την εποχή ως «Σκυθία», λόγω της προηγούμενης κυριαρχίας των Ινδο-Σκυθών εκεί:

: «Αυτός ο ποταμός (ο Ινδός) έχει επτά εκβολές, πολύ ρηχές και ελώδεις, έτσι ώστε να μην είναι πλεύσιμες, εκτός από μία στη μέση· στην οποία, δίπλα στην ακτή, βρίσκεται η αγορά, το Βαρβαρικόν. Μπροστά του βρίσκεται ένα μικρό νησί, και στην ενδοχώρα πίσω του βρίσκεται η μητρόπολη τής Σκυθίας, τα Μιννάγαρα· υπόκειται σε Πάρθους πρίγκιπες που εκτοπίζουν συνεχώς ο ένας τον άλλον.» Περίπλους τής Ερυθράς Θαλάσσης, Κεφ. 38 

Μία επιγραφή από το Ταχτ-ι-Μπαχί φέρει δύο ημερομηνίες, μία στο 26ο έτος βασιλείας τού μαχαραγιά Γκουντουβάρα (που πιστεύεται και πάλι ότι ήταν Γονδοφάρης) και το έτος 103 μίας άγνωστης εποχής. 

### Η θρησκεία των Ινδο-Πάρθων
[αριστερά|μικρογραφία|Πιστοί στο [Ζωροαστρισμός|Ζωροαστρικό βωμό τής φωτιάς.]]
Δεν γνωρίζουμε τη θρησκεία του Οίκου των Σουρέν, αν και γνωρίζουμε ότι βρίσκονταν σε θρησκευτική σύγκρουση με τη δυναστεία των Αρσακιδών της Παρθίας των Ζωροαστρών.  Σε αντίθεση με τους Ινδο-Έλληνες ή τους Ινδο-Σκύθες, δεν υπάρχουν σαφή αρχεία Ινδο-Πάρθων ηγεμόνων που να υποστηρίζουν τον Βουδισμό, όπως θρησκευτικές αφιερώσεις, επιγραφές ή ακόμη και θρυλικές αφηγήσεις. Επίσης, αν και τα Ινδο-Παρθικά νομίσματα ακολουθούν γενικά πιστά την ελληνική νομισματική, δεν εμφανίζουν ποτέ το βουδιστικό σύμβολο της τριράτνα (εκτός από τού μεταγενέστερου Σάση), ούτε χρησιμοποιούν ποτέ απεικονίσεις τού ελέφαντα ή τού ταύρου, πιθανά θρησκευτικά σύμβολα που χρησιμοποιήθηκαν ευρέως από τούς προκατόχους τους. Πιστεύεται ότι έχουν διατηρήσει τον Ζωροαστρισμό, αφού και οι ίδιοι ήταν ιρανικής προέλευσης. Αυτό το ιρανικό μυθολογικό σύστημα κληρονομήθηκε από αυτούς στους μεταγενέστερους Κουσανούς, που κυβέρνησαν από την περιοχή Πεσαβάρ - Χιμπέρ-Παχτούνκβα του Πακιστάν.

Νομίσματα της ινδουιστικής θεότητας Σίβα έχουν επίσης βρεθεί, που κόπηκαν κατά τη βασιλεία τού Γονδοφάρη Α΄.   

### Αναπαράσταση Ινδο-Πάρθων πιστών
μικρογραφία|Ινδο-Πάρθος βασιλιάς.
Στα νομίσματά τους και στην τέχνη τής Γκαντάρα, οι Ινδο-Πάρθοι απεικονίζονται με κοντά σταυρωτά σακάκια και μεγάλα φαρδιά παντελόνια, πιθανώς με επάνω-από-παντελόνια προστατευτικά.  Τα σακάκια τους είναι διακοσμημένα με σειρές διακοσμητικών δαχτυλιδιών ή μεταλλίων. Τα μαλλιά τους είναι συνήθως πυκνά, και περικλείονται από μία κορδέλα για το κεφάλι, μία πρακτική που υιοθετήθηκε σε μεγάλο βαθμό από τους Πάρθους από τον 1ο αι. μ.Χ. 

Άτομα με ινδο-παρθική ενδυμασία μερικές φορές απεικονίζονται ως ηθοποιοί σε βουδιστικές λατρευτικές σκηνές. Συνήθως θεωρείται ότι οι περισσότερες από τις ανασκαφές, που έγιναν στο Σιρκάπ κοντά στα Τάξιλα από τον Τζον Μάρσαλ, σχετίζονται με ινδο-παρθικά στρώματα, αν και πιο πρόσφατες μελέτες τις συνδέουν μερικές φορές με τούς Ινδο-Έλληνες.  Αυτές οι αρχαιολογικές έρευνες παρείχαν μία ποσότητα ελληνιστικών αντικειμένων σε συνδυασμό με στοιχεία βουδιστικής λατρείας (στούπες). Κάποιοι άλλοι ναοί, όπως ο κοντινός Τζαντιάλ, μπορεί να χρησιμοποιήθηκαν ως Ζωροαστρικός ναός τής φωτιάς.

### Βουδιστικά γλυπτά
Τα αγάλματα που βρέθηκαν στο Σιρκάπ στο ύστερο Σκυθικό έως Παρθικό επίπεδο (επίπεδο 2, 1–60 μ.Χ.) υποδηλώνουν μία ήδη ανεπτυγμένη κατάσταση τής τέχνης τής Γκαντάρα εκείνη την εποχή, ή ακόμη και πριν από την Παρθική κυριαρχία. Μία πολλαπλότητα αγαλμάτων, που κυμαίνονται από ελληνιστικούς θεούς μέχρι διάφορους λαϊκούς πιστούς τής Γκαντάρα, συνδυάζονται με αυτό που θεωρείται ως μερικές από τις πρώιμες αναπαραστάσεις τού Βούδα και των Μποντισάτβα. Σήμερα, δεν είναι ακόμη σαφές πότε ακριβώς εμφανίστηκε η ελληνο-βουδιστική τέχνη τής Γκαντάρα, αλλά τα ευρήματα στο Σιρκάπ δείχνουν, ότι αυτή η τέχνη ήταν ήδη ιδιαίτερα ανεπτυγμένη πριν από την έλευση των Κουσάν .

### Λίθινοι δίσκοι
Πολυάριθμοι λίθινοι δίσκοι που βρέθηκαν στη Γκαντάρα, θεωρούνται καλά δείγματα τής Ινδο-Παρθικής τέχνης. Αυτοί οι δίσκοι συνδυάζουν ελληνικές και περσικές επιρροές, μαζί με μία μετωπικότητα στις αναπαραστάσεις, που θεωρείται χαρακτηριστικό τής Παρθικής τέχνης. Τέτοιες παλέτες έχουν βρεθεί μόνο σε αρχαιολογικά στρώματα που αντιστοιχούν στην Ινδο- Ελληνική, Ινδο-Σκυθική και Ινδο-Παρθική κυριαρχία, και είναι ουσιαστικά άγνωστες με τα προηγούμενα στρώματα των Μαουρύα ή τα επόμενα στρώματα των Κουσάν. 

Πολύ συχνά αυτοί οι δίσκοι αναπαριστούν άτομα με ελληνικές ενδυμασίες σε μυθολογικές σκηνές, αλλά μερικοί από αυτούς αναπαριστούν άτομα με παρθικές ενδυμασίες (κεφαλόδεσμοι επάνω από πυκνά μαλλιά, σταυρωτό σακάκι στο γυμνό στήθος, κοσμήματα, ζώνη, φαρδιά παντελόνια). Ένας δίσκος από το Μουσείο Nάπρστεκ στην Πράγα απεικονίζει έναν Ινδο-Πάρθο βασιλιά καθισμένο σταυροπόδι σε έναν μεγάλο καναπέ, περιτριγυρισμένο από δύο υπηρέτες, επίσης με παρθικές ενδυμασίες. Απεικονίζονται να πίνουν και να σερβίρουν κρασί.
Αρχείο:IndoParthianHunting.JPG|εναλλ.=Indo-Parthian man hunting.| Ινδο-Πάριος άνδρας σε κυνήγι.
Αρχείο:IndoParthianReveling.JPG|εναλλ.=Indo-Parthian revelers.| Ινδο-Πάρθοι που γλεντούν.
Αρχείο:IndoParthianCouple.JPG|εναλλ.=Indo-Parthian couple.| Ινδο-Παρθικό ζεύγος.


## Η μετάδοση του Βουδισμού με τον δρόμο τού μεταξιού
[μικρογραφία|Βουδιστική λειψανοθήκη τής [Γανδάρα|Γκαντάρα με περιεχόμενο, συμπεριλαμβανομένων Ινδο-Παρθικών νομισμάτων. 1ος αι. μ.Χ.]]
Ορισμένες περιοχές τής Παρθικής κυριαρχίας παρέμειναν στην Ανατολή, ακόμη και μετά την κατάληψη τής εξουσίας από τούς Σασσανίδες το 226. Από τον 2ο αι. αρκετοί κεντρο-ασιάτες βουδιστές ιεραπόστολοι εμφανίστηκαν στις κινεζικές πρωτεύουσες Λουογιάνγκ και μερικές φορές στη Ναντζίνγκ, όπου διακρίθηκαν ιδιαίτερα για το μεταφραστικό τους έργο. Οι πρώτοι γνωστοί μεταφραστές βουδιστικών κειμένων στα κινεζικά είναι στην πραγματικότητα Πάρθοι ιεραπόστολοι, που διακρίνονται στα κινεζικά από το παρθικό επώνυμό τους "An", που σημαίνει "Anshi", "χώρα των Αρσακιδών".

* Αν Σιχ Καο ήταν ένας Πάρθος πρίγκιπας, ο οποίος έκανε τις πρώτες γνωστές μεταφράσεις βουδιστικών κειμένων Χιναγιάνα στα κινεζικά (148–170).
* Αν Χσουάν ήταν ένας Πάρθος έμπορος, που έγινε μοναχός στην Κίνα το 181 μ.Χ.
* Ταν-τι (π. 254), Πάρθος μοναχός.
* Αν Φατζίν (281–306), μοναχός Παρθικής καταγωγής.

## Κύριοι Ινδο-Πάρθοι ηγεμόνες
μικρογραφία|Νομίσματα τού Ινδο-Πάρθου βασιλιά Αβδαγάση, στα οποία είναι εμφανή τα ενδύματά του: φορά φαρδιά παντελόνια, μάλλον τυπικό για παρθικό ιματισμό.
μικρογραφία|Νομίσματα του Ινδο-Πάρθου βασιλιά Αβδαγάση, στα οποία είναι εμφανή τα ενδύματά του: φορά φαρδύ παντελόνι και χιαστί σακάκι.

* Γονδοφάρης Α΄ (π. 19 – 46), βλέπε νόμισμα
* Γονδοφάρης Β΄ Σαρπηδόνης (πρώτα χρόνια μ.Χ. – π. 20 μ.Χ.), βλ. νόμισμα
* Αβδαγάσης Α΄ (πρώτα χρόνια μ.Χ. – μέσα 1ου αι. μ.Χ.),  βλ. νόμισμα
* Γονδοφάρης Γ΄ Γαδάνα, παλαιότερα Ορθάγνης (π. 20 μ.Χ. – 30 μ.Χ.)
* Γονδοφάρης Δ΄ Σάσης, (μέσα 1ου αι. μ.Χ.)
* Υβουζάνης, (τέλη 1ου αι. μ.Χ.)
* Πακόρης (τέλη 1ου αι. μ.Χ.), βλ. Νόμισμα
* Φαρν-Σασάν (βασ. 210–226)

## Δείτε επίσης
* Ινδο-Ελληνικό βασίλειο
* Ινδο-Σασσανίδες
* Ινδο-Σκύθες
* Αυτοκρατορία των Κουσάν
* οι Γιουετσί
* οι Παχλάβα
* οι Καμπότζα
* οι Γκανταπούρ

## Σημειώσεις

## Αναφορές

## Πηγές
* 
*  
* 
* 
* 
* * 
* 

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* Νομίσματα των Ινδοπαρθών
* Ιστορία της Ελληνοϊνδίας

Κατηγορία:Πρώην βασίλεια
Κατηγορία:Παρθία