Γαιοπλασία

[thumb|right|Καλλιτεχνική αναπαράσταση της Γαιοπλασίας του [Άρης (πλανήτης)|πλανήτη Άρη, σε τέσσερα διαδοχικά στάδια της σχετικής διαδικασίας, από το ξεκίνημα έως την ολοκλήρωσή της.]]

**Γαιοπλασία** (από το πρόθεμα της Γαίας, δηλαδή της Γης) ή **Γαιοδιαμόρφωση** ή **Γαιοσχηματισμός** (αγγλικά: **Terraforming** ή σπανιότερα **Terraformation**, αμφότερα σημαίνουν «Διαμόρφωση Γης» / «Γήινη Διαμόρφωση», με την έννοια «Διαμόρφωση σαν αυτή της Γης») ενός πλανήτη, δορυφόρου ή άλλου ουράνιου σώματος, καλείται επίσημα η εσκεμμένη αλλαγή της ατμόσφαιρας, θερμοκρασίας, κλίματος και επιφανειακής τοπογραφίας του ουράνιου σώματος, με σκοπό να αποκτήσει συνθήκες παρόμοιες με το περιβάλλον στη Γη, έτσι ώστε η πλανητική κατοικησιμότητα να είναι εφικτή από τους γήινους ζωντανούς οργανισμούς. Οι πλανήτες ή οι δορυφόροι πρέπει να διαμορφωθούν με τέτοιο τρόπο ώστε η ανθρώπινη ζωή να είναι δυνατή σε αυτούς με ελάχιστη ή καμία πρόσθετη τεχνική προσπάθεια.

Ο όρος Γαιοπλασία έχει απήχηση τόσο στην επιστημονική φαντασία όσο και στην πραγματική επιστήμη και έχουν ήδη εκπονηθεί πολλές επιστημονικές μελέτες σχετικά με την εφικτότητα τέτοιων στόχων. Ο Άρης είναι, σε όλες σχεδόν τις παραμέτρους, ο πλανήτης με τις περισσότερες ομοιότητες με τη Γη και είναι ο ευνοϊκότερος στόχος για τις σχετικές μετατροπές και γενικότερα θεωρείται ως ο πρώτος στη σειρά υποψήφιος για Γαιοπλασία. Οι κυριότερες έρευνες ως προς το ζήτημα αυτό, έχουν στραφεί προς τον Άρη και έχουν ήδη εκπονηθεί πολλές επιστημονικές μελέτες και συζητήσεις σχετικά με τις κατάλληλες μεθόδους θέρμανσης του πλανήτη και αλλαγής της ατμόσφαιρας του πλανήτη, ιδίως από την NASA. Ανάλογες επιστημονικές μελέτες έχουν γίνει, επίσης, και για την Αφροδίτη και τη Σελήνη, ενώ λιγότερο εκτενώς έχουν γίνει έρευνες και για άλλα ουράνια σώματα.

## Ορολογία
[thumb|right|Καλλιτεχνική αναπαράσταση της Γαιοπλασίας του [Άρης (πλανήτης)|πλανήτη Άρη, στα 4 διαδοχικά στάδια της σχετικής διαδικασίας που απεικονίζονται στην αρχική εικόνα, αλλά εδώ σε μορφή βίντεο.]]

Ο όρος **Terraforming** (από το λατινικό **Terra** / Γαία και το αγγλικό **forming** / σχηματισμός) επινοήθηκε από τον Αμερικανό Jack Williamson στο διήγημα επιστημονικής φαντασίας «Collision Orbit» («Τροχιά Πρόσκρουσης»), που δημοσιεύτηκε το 1942 στο περιοδικό Astounding Science Fiction. Η βασική ιδέα, ωστόσο, είχε αρχίσει να διατυπώνεται και από ακόμα παλαιότερους συγγραφείς επιστημονικής φαντασίας.

Η πρώτη πραγματικά επιστημονική πρόταση για Γαιοπλασία διατυπώθηκε το 1961, όταν ο Αμερικανός αστρονόμος και αστροφυσικός Καρλ Σαγκάν πρότεινε στα σοβαρά τη γαιοπλασία της Αφροδίτης, σε άρθρο με τον τίτλο «The Planet Venus» («Ο Πλανήτης Αφροδίτη»), που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό *[[Science]]*. Στο άρθρο αυτό, πρότεινε να σπείρουμε την ατμόσφαιρα της Αφροδίτης με φύκια, τα οποία θα μετέτρεπαν το νερό, το άζωτο και το διοξείδιο του άνθρακα σε οργανικές ενώσεις, με ταυτόχρονο αποτέλεσμα τη μείωση της πυκνότητας και της θερμοκρασίας της ατμόσφαιράς της, καθώς θα εξασθένιζε το φαινόμενο του θερμοκηπίου. Ωστόσο, μεταγενέστερες ανακαλύψεις σχετικά με τις συνθήκες στην ατμόσφαιρα της Αφροδίτης (που απέδειξαν ότι η ατμόσφαιρα ήταν πολύ πυκνότερη και οι συνθήκες μέσα σε αυτήν ήταν ακόμα πιο εξοντωτικές από όσο πιστευόταν εν έτει 1961) κατέστησαν αδύνατη αυτή τη συγκεκριμένη προσέγγιση. Ως αποτέλεσμα, ο ίδιος απέσυρε τελικώς την εργασία αυτή αργότερα, και μάλιστα το 1994 στο βιβλίο του *Pale blue dot* (*Απαλή μπλε κουκκίδα*) παραδέχτηκε ότι η ιδέα αυτή δεν θα μπορούσε να λειτουργήσει με βάση τις νέες ανακαλύψεις. Ο ίδιος, επίσης, το 1973, παρουσίασε και μεθόδους για τη Γαιοπλασία του Άρη, σε άρθρο με τον τίτλο «Planetary Engineering on Mars» («Πλανητική Μηχανική στον Άρη»), που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό *Icarus*.
[thumb|right|Καλλιτεχνική αναπαράσταση της Γαιοπλασίας του Άρη, από την οπτική γωνία ενός παρατηρητή στην επιφάνεια του Άρη. Συνοδεύεται από τη διαφημιστική φράση «ήλθα, είδα, γαιοδιαμόρφωσα», ως παραλλαγή της διάσημης φράσης του [Ιούλιος Καίσαρας|Ιουλίου Καίσαρα «veni, vidi, vici» / «ήλθα, είδα, νίκησα».]]

Στη συνέχεια, ακολούθησαν και άλλες προτάσεις από πλήθος επιστημόνων, αν και όλες οι πρώτες σχετικά με το θέμα μελέτες, πάντως, είχαν χρησιμοποιήσει διαφορετικές ορολογίες. Τελικώς, μόλις το 1982 χρησιμοποιήθηκε ο όρος «terraforming» σε επιστημονικό άρθρο περιοδικού και συγκεκριμένα στο άρθρο σχετικά με τον Άρη «Terraforming Mars», που γράφτηκε από τον Christopher McKay και δημοσιεύτηκε στο Journal of the British Interplanetary Society (Περιοδικό της Βρετανικής Διαπλανητικής Κοινωνίας). Έκτοτε, ο όρος «terraforming» έχει επικρατήσει επίσημα, σε διεθνές επίπεδο.

Συχνά αποδίδεται λανθασμένα στα ελληνικά ως «γεωπλασία», αλλά αυτή η μετάφραση δεν είναι ορθή, καθώς το πρώτο συνθετικό της πρωτότυπης λέξης που έχει καθιερωθεί διεθνώς είναι το λατινικό **Terra**, που είναι το αντίστοιχο του ελληνικού **Γαία** και ο διεθνής όρος είναι **Terra**-forming και όχι **Geo**-forming. Ωστόσο, αυτό δεν αποτελεί επιχείρημα ακύρωσης του προθέματος γεω- παρά μια συναισθηματική ανέτυμη (μη ετυμολογούμενη) διαφοροποίηση.

## Λόγοι για Γαιοπλασία

Δύο είναι οι κυριότεροι λόγοι που καθιστούν τη Γαιοπλασία άλλων ουράνιων σωμάτων ιδιαίτερα σημαντική και χρήσιμη διαδικασία:

1. Ο κίνδυνος του υπερπληθυσμού και της μελλοντικής εξάντλησης των φυσικών πόρων στη Γη. Οι νέοι κόσμοι που θα αποκτούσαν συνθήκες παρόμοιες με τη Γη, θα μπορούσαν να απορροφήσουν ένα σημαντικό μέρος του διαρκώς αυξανόμενου πληθυσμού της Γης. Παράλληλα, θα λάμβανε χώρα η κατασκευή εγκαταστάσεων πλανητικής κλίμακας για την εξόρυξη των φυσικών πόρων του πλανήτη ή δορυφόρου, για συμβολή στην τοπική οικονομία.

2. Η εξασφάλιση της διατήρησης του ανθρώπινου είδους. Εφόσον θα υπήρχαν και άλλοι κατοικήσιμοι πλανήτες ή και δορυφόροι, θα μπορούσαν να γίνουν καταφύγιο αν η ζωή στη Γη γινόταν ξαφνικά αδύνατη ή έστω εξαιρετικά δύσκολη, λόγω κάποιας παγκόσμιας ολικής καταστροφής (για παράδειγμα, μίας πρόσκρουσης ενός μεγάλων διαστάσεων αστεροειδούς ή κομήτη, ή ενός ηφαιστειακού χειμώνα ή ενός πυρηνικού χειμώνα). Η ύπαρξη επιπρόσθετων «σπιτιών», θα εξασφάλιζε την επιβίωση και συνέχιση του είδους μας. Αντιθέτως, ένας πολιτισμός που κατοικεί σε έναν μόνο πλανήτη, είναι πάντα ευάλωτος απέναντι στο ενδεχόμενο του ολικού αφανισμού.
thumb|left|Παγκόσμιος χάρτης του Άρη μετά την ολοκλήρωση της Γαιοπλασίας, σε εργασία που δημοσιεύτηκε στις 9 Ιουλίου 2025. Εδώ στην εκδοχή χωρίς σχολιασμούς (δίνονται μόνο οι κλίμακες των αποστάσεων, σε χιλιόμετρα και μίλια). Για την εκδοχή του χάρτη με αναλυτικά επιστημονικά στοιχεία, δείτε στην παρακάτω ενότητα '''Άρης'''.

Αρκετές υλικές μέθοδοι για τη Γαιοπλασία του Άρη μάλλον είναι ήδη εφικτές με τις σημερινές τεχνολογικές δυνατότητες της ανθρωπότητας, αλλά προς το παρόν οι οικονομικοί πόροι που απαιτούνται για να γίνει πραγματικότητα ο στόχος αυτός είναι τέτοιοι που καμία κυβέρνηση ή κοινωνία στη Γη δεν θα ήταν πρόθυμη να αφιερώσει. Η διαδικασία της Γαιοπλασίας, ακόμα και για ένα μόνο ουράνιο σώμα, μπορεί να κοστίσει τρισεκατομμύρια δολάρια και σίγουρα θα απαιτήσει μεγάλο αριθμό εταιρειών και χωρών που θα συμμετείχαν προβλέψιμα σε μια τέτοια διαδικασία, κάτι επίσης συνώνυμο με τις διαφορές μεταξύ τους και τον κίνδυνο πρόκλησης παγκόσμιας οικονομικής αστάθειας στη Γη. Επιπρόσθετα, εκτός από το ζήτημα του τεράστιου κόστους, η διαδικασία της Γαιοπλασίας είναι ασύλληπτα μακροχρόνια και μπορεί να διαρκέσει χιλιάδες χρόνια ή και δεκάδες χιλιάδες χρόνια για να ολοκληρωθεί. Ειδικότερα, όμως για τον Άρη, τα πλέον αισιόδοξα σενάρια κάνουν λόγο για 500 χρόνια, ενώ αντιστρόφως για κάποια ουράνια σώματα με υψηλό βαθμό δυσκολίας εκφράζονται φόβοι ότι μπορεί να χρειάζονται ακόμα και εκατοντάδες χιλιάδες χρόνια για να ολοκληρωθεί.
thumb|right|Χρονοδιάγραμμα της Γαιοπλασίας του Άρη, από την ίδια εργασία, που βασίστηκε στο αισιόδοξο σενάριο των 500 ετών.

Η εξαιρετικά μακροπρόθεσμη χρονική κλίμακα της Γαιοπλασίας είναι, επίσης, και αντικείμενο συζήτησης σχετικά με το αν αυτή η παράμετρος θα ήταν ισχυρό αντικίνητρο για ενδεχόμενη οικονομική χρηματοδότηση. Προκαταβολικά, θα ήταν δύσκολο να βρεθεί χορηγία, ακόμη και κυβερνητική, για ένα σχέδιο τέτοιας τάξης μεγέθους και, επίσης, χρονικής διάρκειας, δεδομένου ότι η οικονομική απόδοση θα μπορούσε να χρειαστεί δεκαετίες ή και αιώνες για να ξεπεράσει το κόστος της αρχικής επένδυσης, και αυτό μόνο αν η Γαιοπλασία ήταν τελικώς επιτυχής. Σύμφωνα με τον Martin Beech, η γενική παγκόσμια οικονομική στάση της προτίμησης βραχυπρόθεσμων κερδών έναντι μακροπρόθεσμων επενδύσεων δεν θα υποστηρίξει ένα έργο Γαιοπλασίας.
thumb|left|Καλλιτεχνική αναπαράσταση της Γαιοπλασίας του Άρη μόλις λίγο πριν την ολοκλήρωση της σχετικής διαδικασίας.

Άλλα αναπάντητα ερωτήματα σχετικά με το ζήτημα σχετίζονται με την ηθική, την εφοδιαστική, την οικονομία, την πολιτική και τη μεθοδολογία της περιβαλλοντικής αλλαγής ενός εξωγήινου κόσμου. Έχουν υπάρξει κάποιες δηλώσεις ότι μια τέτοια αλλαγή θα ήταν μια ανήθικη παρέμβαση στη φύση, ειδικά αν λάβει κανείς υπόψη τον αντίκτυπο που έχει ο ανθρώπινος πολιτισμός στον πλανήτη Γη. Από την άλλη, αρκετοί ειδικοί, όπως ο πλανητικός επιστήμονας Κρίστοφερ ΜακΚέι (Christopher McKay), υποστηρίζουν ότι η διαμόρφωση αυτή είναι ηθική, υπό την προϋπόθεση ότι έχει εξακριβωθεί απολύτως βέβαια ότι ο πλανήτης ή δορυφόρος που πρόκειται να διαμορφωθεί δεν έχει δικές του μορφές ζωής, και τότε είναι απολύτως ηθικά αποδεκτή, καθώς δεν παρεμβαίνει σε άλλες μορφές ζωής.

Επίσης, τα ζητήματα ιδιοκτησίας και χρήσης του χώρου μετά την ολοκλήρωση της Γαιοπλασίας δεν έχουν ακόμη αποσαφηνιστεί, τόσο επίσημα και νομικά, όσο και με βάση το Διεθνές Δίκαιο.

## Προϋποθέσεις κατοικησιμότητας

Παρακάτω παρουσιάζονται τα όρια της κατοικησιμότητας για κάθε υποψήφιο ουράνιο σώμα για Γαιοπλασία, που θα πρέπει να εκπληρωθούν προκειμένου να γίνει κατοικήσιμο, αρχικά από τα φυτά και τελικώς από τα ζώα και τον άνθρωπο. Τα νούμερα βασίζονται σε άρθρο του Κρίστοφερ ΜακΚέι που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Nature το 1991.

## Υποψήφιοι για Γαιοπλασία
### Παράμετροι
[thumb|350x350px|Σύγκριση μεγεθών των [Γήινος πλανήτης|γήινων (βραχωδών) πλανητών και των μεγαλύτερων φυσικών δορυφόρων στο Ηλιακό Σύστημα.]]

Κάθε υποψήφιο ουράνιο σώμα για Γαιοπλασία έχει μοναδικές ιδιότητες και, ως αποτέλεσμα, η διαδικασίες της Γαιοπλασίας είναι διαφορετικές για κάθε ένα από αυτά. Ωστόσο, δεν είναι όλοι οι πλανήτες κατάλληλοι για υποψήφιοι στόχοι. Για παράδειγμα, στο Ηλιακό Σύστημα, οι γίγαντες αερίου είναι εντελώς ακατάλληλοι για Γαιοπλασία, καθώς δεν έχουν στερεή επιφάνεια, και έχουν επίσης εξαιρετικά υψηλή βαρύτητα, που θα έκανε σχεδόν αδύνατη την ανθρώπινη επιβίωση, καθώς και ισχυρό υπόβαθρο ακτινοβολίας (ενδεικτικώς, όταν πλησίασε τον Δία, ο τεχνητός δορυφόρος Galileo έλαβε δόση ακτινοβολίας 25 φορές υψηλότερη από τη θανατηφόρα δόση για τον άνθρωπο). Ως αποτέλεσμα, υποψήφιοι για Γαιοπλασία μπορούν να είναι μόνο γήινοι (βραχώδεις) πλανήτες, καθώς και ανάλογης σύστασης φυσικοί δορυφόροι, υπό τον όρο, επίσης, ότι έχουν επαρκώς μεγάλη μάζα για να μπορεί η βαρύτητα στην επιφάνειά τους να διατηρήσει γύρω τους μια ατμόσφαιρα.

Επιπλέον, ένας ορισμένος βαθμός βαρύτητας είναι απαραίτητος για την κανονική ύπαρξη ζωντανών οργανισμών στον πλανήτη, την αναπαραγωγή τους και την αειφόρο ανάπτυξή τους. Αν το υποψήφιο ουράνιο σώμα είναι πολύ μεγάλο σε σύγκριση με τη Γη τότε η δύναμη της βαρύτητας θα ήταν πολύ ισχυρή για να επιτρέψει στους κατοίκους του μια κανονική ζωή. Αντιστρόφως, αν ήταν πολύ μικρό σε σύγκριση με τη Γη τότε η δύναμη της βαρύτητας θα ήταν πολύ αδύναμη για να επιτρέψει κανονικό περπάτημα, αλλά πάνω απ' όλα δεν θα ήταν σε θέση να κρατήσει την ατμόσφαιρα γύρω του εσαεί, όπως προαναφέρθηκε, η οποία τότε θα δραπετεύσει αργά και σταδιακά στο διάστημα.

Μία ακόμα σημαντική παράμετρος είναι ότι το υποψήφιο ουράνιο σώμα πρέπει να είναι εξοπλισμένο με επαρκώς ισχυρό μαγνητικό πεδίο, προκειμένου να απωθεί την υψηλής ενέργειας κοσμική ακτινοβολία που είναι επικίνδυνη για τους ζωντανούς οργανισμούς. Ωστόσο, ειδικά για τον τομέα αυτό, έχουν ήδη προταθεί ιδέες επίλυσης του ζητήματος και δημιουργίας τεχνητού μαγνητικού πεδίου, όπως με τοποθέτηση σχετικών καλωδίων στις κατάλληλες χαράξεις και πορείες πάνω στο ουράνιο σώμα ή, ακόμα ευκολότερα και συντομότερα, με τοποθέτηση σε τροχιές γύρω από το ουράνιο σώμα ενός πλήρους δικτύου σχετικών τεχνητών δορυφόρων εκπομπής μαγνητικών πεδίων.

Επίσης, καθοριστικό ρόλο παίζει και η απόσταση του ουράνιου σώματος από τον Ήλιο, καθώς πρέπει να βρίσκεται μέσα στην κατοικήσιμη ζώνη του Ηλιακού Συστήματος, δηλαδή δεν πρέπει να είναι ούτε πολύ κοντά, ούτε πολύ μακριά από τον Ήλιο, έτσι ώστε οι επιφανειακές θερμοκρασίες του να μην είναι ούτε πολύ υψηλές, ούτε πολύ χαμηλές, για να μπορεί να είναι κατοικήσιμο και να διατηρεί νερό σε υγρή μορφή, καθώς όλη η γνωστή ζωή απαιτεί νερό. Αλλιώς το νερό στο ουράνιο αυτό σώμα θα ήταν αποκλειστικά σε μορφή ή υδρατμών ή πάγου και, επίσης, η επιβίωση θα ήταν ή εξαιρετικά δύσκολη, όπως αν η επιφανειακή θερμοκρασία του ουράνιου σώματος ήταν σταθερά λίγες δεκάδες βαθμούς Κελσίου υπό το μηδέν ή, μετά από ένα όριο, εντελώς αδύνατη. Για παράδειγμα, αν σε ένα ουράνιο σώμα η επιφανειακή παγκόσμια θερμοκρασία ήταν κάτω από τους −70 βαθμούς Κελσίου, τότε ακόμα και αν είχε αντιμετωπιστεί επιτυχώς το τρομερά δύσκολο ζήτημα της θέρμανσης των κτιρίων, η έξοδος σε εξωτερικό χώρο θα ήταν δυνατή μόνο με διαστημική στολή. Αλλιώς, με όσα και όποια είδη θερμομονωτικής ενδυμασίας και να είχαν φορεθεί, οι θερμοκρασίες κάτω από αυτό το όριο είναι εντελώς ασύμβατες με την επιβίωση και συνεπάγονται σύντομο θάνατο, σε λίγα έως ελάχιστα λεπτά, ενώ σε μείον τριψήφια νούμερα, από τους −100 βαθμούς Κελσίου και κάτω, σχεδόν ακαριαίο θάνατο, σε ελάχιστα δευτερόλεπτα.
thumb|right|Καλλιτεχνική αναπαράσταση της Γαιοπλασίας της Σελήνης, έτσι όπως θα φαινόταν από τη Γη, με υπολογισμό αναλογίας στεριάς / θάλασσας στο 50 / 50.

Στην πράξη, βέβαια, το μοναδικό ουράνιο σώμα που είναι στην ίδια απόσταση από τον Ήλιο όσο και η Γη, είναι η Σελήνη, επειδή εμπίπτει στην τροχιά της Γης, ενώ όλοι οι άλλοι πιθανοί υποψήφιοι για Γαιοπλασία βρίσκονται σε κοντινότερες ή μακρινότερες αποστάσεις από τον Ήλιο. Ως αποτέλεσμα, για τους υποψήφιους στόχους που είναι πιο κοντά στον Ήλιο, δηλαδή τον Ερμή και την Αφροδίτη, είναι απαραίτητο να επιτευχθεί σημαντική μείωση των εξαιρετικά υψηλών θερμοκρασιών τους, και έχουν ήδη προταθεί σχετικές ιδέες. Αντιστρόφως, για τους υποψήφιους στόχους που είναι πιο μακριά από τον Ήλιο, δηλαδή από τον Άρη και μετά, έχουν ήδη προταθεί ιδέες για μεγάλης κλίμακας προσθήκη επαρκούς θερμότητας, με σκοπό τη δραστική θέρμανση των επιφανειών τους, έτσι ώστε οι επιφανειακές θερμοκρασίες τους να ανεβούν επαρκώς για να φτάσουν ή έστω να πλησιάσουν οριακά αυτές της Γης.

Κάποιες ξεχωριστές ιδιαιτερότητες που παρατηρούνται σε αρκετά ουράνια σώματα, επίσης, τα αποκλείουν ως υποψήφιους στόχους. Για παράδειγμα, ο δορυφόρος Ιώ του Δία, είναι εντελώς ακατάλληλος στόχος για Γαιοπλασία, λόγω εξαιρετικά ακραίας ηφαιστειακής δραστηριότητας, η οποία θα εξέθετε τους αποίκους σε τεράστιους κινδύνους, τόσο από τις ίδιες τις ηφαιστειακές εκρήξεις και τους σχετιζόμενους διαρκείς σεισμούς, όσο και από τα μεγάλα και διαρκή τσουνάμι.

Επίσης, κάποια άλλα ουράνια σώματα βρίσκονται τόσο μακριά από τον Ήλιο ώστε είναι απίστευτα παγωμένα, σε βαθμό που θεωρείται ότι πιθανώς αποτελούνται κατά μεγάλο μέρος από πάγο. Γνωστά τέτοια παραδείγματα είναι ο πλανήτης νάνος Πλούτωνας και ο δορυφόρος (του Ποσειδώνα) Τρίτωνας, που πιστεύεται ότι αποτελούνται από πετρώματα και πάγο ανάμικτα, καθώς η μέση τους πυκνότητα είναι σημαντικά μικρότερη από αυτή της Γης. Ενδεικτικώς, η μέση γήινη πυκνότητα είναι 5,515 g/cm3, ενώ του Πλούτωνα ισούται με 2,03 g/cm3 και του Τρίτωνα ισούται με 2,061 g/cm3. Επίσης, η μέση θερμοκρασία του Πλούτωνα στην επιφάνειά του, εκτιμήθηκε πρόσφατα στους 43 °K  ή −230&nbsp;°C, δηλαδή 10&nbsp;°C χαμηλότερα από όσο πιστευόταν παλαιότερα, και η ελάχιστη φτάνει στους 33 °K ή −240&nbsp;°C, ενώ η μέση θερμοκρασία του Τρίτωνα έχει υπολογιστεί στους 38 K ή −235,2&nbsp;°C. Η παράμετρος της μικτής αυτής σύστασης, αποκλείει τέτοια ουράνια σώματα ως υποψήφιους στόχους, διότι ακόμα και ήταν μελλοντικώς δυνατόν να βρεθεί κάποια τεχνολογία προσθήκης επαρκούς θερμότητας (στην πράξη τρομερά δύσκολο για τέτοιες θερμοκρασίες, μόλις λίγες δεκάδες βαθμούς πάνω από το απόλυτο μηδέν), τότε αυτομάτως οι πάγοι αυτοί θα είχαν εξαχνωθεί, θρυμματίζοντας τα ουράνια αυτά σώματα.

### Άρης
thumb|right|Καλλιτεχνική αναπαράσταση της Γαιοπλασίας του Άρη, μετά την ολοκλήρωση της σχετικής διαδικασίας.

Ο Άρης είναι, σε όλες σχεδόν τις παραμέτρους, ο πλανήτης με τις περισσότερες ομοιότητες με τη Γη στο Ηλιακό Σύστημα. Η ταχύτητα περιστροφής του είναι τέτοια που, κατά μια εκπληκτική σύμπτωση, το ημερονύκτιό του, γνωστό ως «sol», έχει διάρκεια 24 ώρες, 39 λεπτά και 35 δευτερόλεπτα της Γης, καθιστώντας έτσι εύκολη την προσαρμογή των γήινων ζωντανών οργανισμών σε έναν τέτοιο κύκλο ημερονυκτίου. Επίσης και η κλίση του άξονα της τροχιάς του είναι σχεδόν ίδια με της Γης, καθώς είναι 25,19° έναντι των 23,44° της Γης. Ως αποτέλεσμα, έχει εποχές του έτους παρόμοιες με τις Γης, αν και διαρκούν σχεδόν διπλάσιο χρόνο (επειδή το έτος του Άρη έχει διάρκεια 687 ημέρες της Γης ή 1,88 γήινα έτη ή 669 αρειανές ημέρες, λόγω της μεγαλύτερης απόστασης του Άρη από τον Ήλιο), και οι θερμοκρασίες του είναι οι πλησιέστερες σε αυτές της Γης σε σύγκριση με όλα τα άλλα υποψήφια ουράνια σώματα για Γαιοπλασία. Ενώ γενικά είναι ψυχρότερος από τη Γη - επειδή βρίσκεται πιο μακριά από τον Ήλιο - ο Άρης μπορεί να έχει θερμοκρασίες παρόμοιες με αυτές της Γης σε ορισμένες περιοχές και σε συγκεκριμένες χρονικές στιγμές.

Ωστόσο, το σημερινό κλίμα του δεν είναι απολύτως ευνοϊκό: λόγω της μεγαλύτερης απόστασής του από τον Ήλιο, η μέση θερμοκρασία του σε ολόκληρη την επιφάνειά του είναι στους −63&nbsp;°C, έναντι +15&nbsp;°C της μέσης θερμοκρασίας της Γης. Ο Άρης βρίσκεται 1,52 φορές πιο μακριά από τον Ήλιο σε σχέση με την Γη, καταλήγοντάς τον να λαμβάνει μόνο το 43% του ηλιακού φωτός και θερμότητας σε σχέση με την Γη. Επίσης, η επιφανειακή ατμοσφαιρική πίεση της ατμόσφαιρας του Άρη είναι στο 0,6% της γήινης ατμόσφαιρας, μια παράμετρος που επιδεινώνει την κατάσταση, καθώς συνεπάγεται ένα εντελώς ανεπαρκές φαινόμενο του θερμοκηπίου. Το ελάχιστο ρεκόρ θερμοκρασίας που έχει καταγραφεί είναι στους −143&nbsp;°C στα δύο πολικά άκρα τον χειμώνα και μέγιστο ρεκόρ στους +35&nbsp;°C στον ισημερινό το καλοκαίρι, αν και τα τυπικά νούμερα κυμαίνονται μεταξύ −85&nbsp;°C και +20&nbsp;°C ανάλογα με την εποχή και το γεωγραφικό πλάτος. Επιπρόσθετα, λόγω της αραιής του ατμόσφαιρας (κάτι που σημαίνει ότι η ατμόσφαιρά του δεν μπορεί να αποθηκεύσει αρκετή ηλιακή θερμότητα και να τη διατηρήσει επαρκώς μετά το ηλιοβασίλεμα, με αποτέλεσμα τη σημαντικά μεγαλύτερη απώλεια θερμότητας τη νύχτα) και λόγω της χαμηλής θερμικής αδράνειας του Αρειανού εδάφους, η διαφορά θερμοκρασίας μεταξύ ημέρας και νύχτας είναι πολύ μεγαλύτερη από την αντίστοιχη στη Γη, συνήθως γύρω στους 70&nbsp;°C.
[thumb|left|Ο ίδιος παγκόσμιος χάρτης του Άρη μετά την ολοκλήρωση της Γαιοπλασίας, από την εργασία που δημοσιεύτηκε στις 9 Ιουλίου 2025 (δείτε την ενότητα: '''Λόγοι για Γαιοπλασία'''). Εδώ στην εκδοχή με απεικόνιση όλων των γεωγραφικών και γεωφυσικών στοιχείων του και με αναλυτικά επιστημονικά στοιχεία, ενώ εσωκλείει και την απεικόνιση του χρονοδιαγράμματος των 500 ετών για τη Γαιοπλασία του Άρη (δείτε την ενότητα: '''Λόγοι για Γαιοπλασία'''). Αναφέρονται και άλλα επίσης χρήσιμα στοιχεία, όπως η σύγκριση των μεγεθών της Γης, του Άρη και της Σελήνης, η απεικόνιση των αποστάσεων μεταξύ Γης και Άρη με αναπαράσταση που δείχνει τις τροχιές τους, και παράθεση των φυσικών χαρακτηριστικών του Άρη μετά την ολοκλήρωση της Γαιοπλασίας. Οι χάρτες αυτοί έγιναν με υπολογισμό της μέσης παγκόσμιας θερμοκρασίας του Άρη στους +15&nbsp;°C που είναι η μέση θερμοκρασία της Γης. Απεικονίζονται, επίσης, οι δύο [δορυφόροι του Άρη, ο Φόβος και ο Δείμος, καθώς και μια προτεινόμενη σημαία του Άρη.]]

Επίσης, η διάμετρος του Άρη είναι η μισή από της Γης, με την επιφανειακή του βαρύτητα στο 38% της γήινης, ένα νούμερο πιθανώς ικανό να προκαλέσει μυϊκή χαλάρωση και απώλεια μυϊκού ελέγχου μεσοπρόθεσμα, καθώς και μείωση της μάζας και της πυκνότητας των οστών. Ωστόσο, το ζήτημα παραμένει ασαφές σχετικά με το αν είναι επαρκές το 38% ως νούμερο για να αποφευχθούν τέτοιες συνέπειες ή αν είναι ανεπαρκές. Αν τελικώς αποδειχθεί ανεπαρκές, τότε μόνο σημαντική καθημερινή σωματική δραστηριότητα μπορεί να αποτρέψει αυτές τις ατροφίες.

Ακόμα και έτσι πάντως, είναι ο ευνοϊκότερος στόχος για τις σχετικές μετατροπές και γενικότερα θεωρείται ως ο πρώτος στη σειρά υποψήφιος για Γαιοπλασία. Οι κυριότερες έρευνες ως προς το ζήτημα αυτό, έχουν στραφεί προς τον Άρη και έχουν ήδη εκπονηθεί πολλές επιστημονικές μελέτες σχετικά με τις κατάλληλες μεθόδους θέρμανσης του πλανήτη και αλλαγής της ατμόσφαιρας του πλανήτη, ιδίως από την NASA.

Οι τεχνικές για την έναρξη της διαδικασίας της Γαιοπλασίας του Άρη που αναφέρονται συχνότερα είναι η εγκατάσταση τεράστιων κατόπτρων σε τροχιά γύρω από τον Άρη για να λιώσουν οι πάγοι στα δύο πολικά άκρα του και να δημιουργηθεί μια πυκνή ατμόσφαιρα που θα ενεργοποιήσει το φαινόμενο του θερμοκηπίου, έγχυση ισχυρών αερίων του θερμοκηπίου στην ατμόσφαιρα του Άρη και, σε δεύτερη φάση, εισαγωγή φυτών που θα εμπλουτίζουν την ατμόσφαιρα με οξυγόνο μέσω της φωτοσύνθεσης, και προσθήκη αζώτου. Η εκτροπή ενός κομήτη, που από τη φύση του αποτελείται κυρίως από νερό, για να τον κατακρημνίσουμε στην επιφάνεια του πλανήτη προκειμένου να επιτευχθεί ο ίδιος στόχος, είναι μια συμπληρωματική μέθοδος για την προσθήκη επιπρόσθετου νερού στον πλανήτη.

Μετά την ολοκλήρωση της Γαιοπλασίας, ο Άρης θα μπορούσε να είναι η μοναδική προοπτική επιβίωσης εάν η ζωή στη Γη καθίστατο αδύνατη λόγω ενός κατακλυσμιαίου γεγονότος. Αυτό θα μπορούσε να είναι μια ξαφνική αύξηση της ηφαιστειακής δραστηριότητας (συμπεριλαμβανομένων των υπερηφαιστείων), αυξημένη ηλιακή ακτινοβολία ή απεριόριστος πυρηνικός πόλεμος. Αυτός είναι ένας λόγος για τον οποίο η έρευνα για τη Γαιοπλασία προοδεύει. Διερεύνησε διάφορες μεθόδους αύξησης της θερμοκρασίας του Άρη χωρίς, αρχικά, την αναπλήρωση της ατμόσφαιρας με άζωτο. Στη συνέχεια, θα ήταν δυνατό να δημιουργηθεί μια λεπτή ατμόσφαιρα που θα αποτελούνταν κυρίως από οξυγόνο, αλλά δεν θα ήταν ακόμα ικανή να υποστηρίξει την ανθρώπινη ζωή. Ήταν πιθανώς ο πρώτος που πρότεινε μια εφικτή μέθοδο αναπλήρωσης της ατμόσφαιρας του Άρη με τα στοιχεία που δεν έχει ο πλανήτης (κυρίως άζωτο). Η απαιτούμενη μάζα (εκτιμάται γύρω στα 1019 kg αντικειμένων της Ζώνης Κάιπερ) θα μπορούσε να μεταφερθεί στον Άρη χρησιμοποιώντας θερμοπυρηνική πρόωση (βασισμένη σε αντιδραστήρα σύντηξης) και βαρυτική βοήθεια.

### Αφροδίτη
[thumb|right|Υπεριώδης εικόνα των νεφών της Αφροδίτης όπως φωτογραφήθηκαν από τη διαστημοσυσκευή Pioneer Venus Orbiter της [NASA στις 26 Φεβρουαρίου 1979.]]

Μετά τον Άρη, ο αμέσως επόμενος υποψήφιος είναι συνήθως η Αφροδίτη, για την οποία η συνολική διαδικασία της Γαιοπλασίας θα ήταν πιο δυσχερής και πιθανώς και πιο χρονοβόρα, λόγω της εξαιρετικά θερμής και πυκνής ατμόσφαιράς της, κυρίως από διοξείδιο του άνθρακα, που της έχει πυροδοτήσει ένα ακραίο φαινόμενο του θερμοκηπίου, με θερμοκρασίες άνω των 450&nbsp;°C και πίεση στις 92 γήινες ατμόσφαιρες στην επιφάνειά της (κάτι που σημαίνει ότι οποιαδήποτε γνωστή μορφή οργανικής ζωής θα συνθλιβόταν και απανθρακωνόταν αμέσως), αλλά πάντως θεωρείται εφικτή.
[thumb|left|Χρωματικός υψομετρικός χάρτης, που συντάχθηκε το 1981 από δεδομένα που καταγράφηκαν από το Pioneer Venus Orbiter της [NASA που ξεκίνησε το 1978. Δείχνει τις υπερυψωμένες «ηπείρους» της με κίτρινο χρώμα και δευτερεύοντα γεωγραφικά χαρακτηριστικά της Αφροδίτης.]]

Σύμφωνα με τον Martin Beech, η πλέον εφικτή μέθοδος Γαιοπλασίας περιλαμβάνει την έγχυση νερού ή / και υδρογόνου στην ατμόσφαιρα της Αφροδίτης, για να επιτευχθεί χημική δέσμευση του διοξειδίου του άνθρακα και τη δραστική μείωση της μάζας της ατμόσφαιρας, μέσω της αντίδρασης Bosch (μια χημική αντίδραση μεταξύ διοξειδίου του άνθρακα και υδρογόνου που παράγει άνθρακα, με τη μορφή γραφίτη, καθώς και νερό και εκλυόμενη θερμότητα). Εκτιμάται ότι απαιτούνται 4×1019 kg υδρογόνου και άρα μια τέτοια ποσότητα θα χρειαστεί να εξορυχθεί από άλλη πηγή, πιθανότατα από το εξώτερο Ηλιακό Σύστημα, όπως ο Ουρανός ή ο Ποσειδώνας.

Μια ακόμα μέθοδος για τη Γαιοπλασία της Αφροδίτης, που προτάθηκε από τον Paul Birch, περιλαμβάνει τη χρήση διαστημικών αντηλιακών ασπίδων για να κρατήσουν την Αφροδίτη στη σκιά και να την ψύξουν ώσπου να παγώσει και πέσει σαν χιόνι το διοξείδιο του άνθρακα της ατμόσφαιρας, το οποίο θα μπορούσε στη συνέχεια να θαφτεί υπό πίεση σε ελεγχόμενες τοποθεσίες κάτω από την επιφάνεια ή να μεταφερθεί εκτός κόσμου (ίσως για την ταυτόχρονη παροχή αερίων θερμοκηπίου που απαιτούνται για τη Γαιοπλασία του Άρη ή και των φεγγαριών του Δία). Μετά την ολοκλήρωση αυτής της διαδικασίας, οι ασπίδες θα μπορούσαν να αφαιρεθούν ή να προστεθούν σολέτες, επιτρέποντας στον πλανήτη να θερμανθεί εν μέρει ξανά σε θερμοκρασίες κατάλληλες για τη ζωή στη Γη.
[thumb|left|Καλλιτεχνική αναπαράσταση της Γαιοπλασίας της Αφροδίτης. Οι σχηματισμοί των νεφών απεικονίζονται υποθέτοντας ότι το ζήτημα της τεράστιας χρονικής διάρκειας του ημερονυκτίου στην επιφάνεια της Αφροδίτης δεν έχει αντιμετωπιστεί. Ο λόγος είναι ότι η αργή περιστροφή του πλανήτη αναγκάζει τα σύννεφα να περιστρέφονται γύρω από τον πλανήτη πολύ γρήγορα, ιδίως στον [Ισημερινός|ισημερινό, για να εξισορροπήσουν τη μεγάλη διαφορά θερμοκρασίας μεταξύ της ημέρας και της νύχτας του πλανήτη.]]

Επιπρόσθετο, όμως, ζήτημα είναι και ότι λόγω της εξαιρετικά αργής περιστροφής του πλανήτη (και μάλιστα περιστροφή κατά την ανάδρομη φορά, μία περιστροφή κάθε 243 γήινες ημέρες - μακράν η πιο αργή περίοδος περιστροφής από οποιοδήποτε γνωστό αντικείμενο στο Ηλιακό Σύστημα και μάλιστα η αστρική ημέρα της Αφροδίτης διαρκεί περισσότερο από ένα έτος της Αφροδίτης, 243 ημέρες έναντι 224,7 ημερών της Γης), το ημερονύκτιο για έναν παρατηρητή στην επιφάνεια της Αφροδίτης (ηλιακή ημέρα) θα είχε διάρκεια 116,75 γήινες ημέρες. Ως εκ τούτου, ο αργός ρυθμός περιστροφής της Αφροδίτης θα οδηγούσε σε εξαιρετικά μεγάλες ημέρες και νύχτες, με διάρκεια 58 ημέρες η καθεμία, παρόμοιες με τους κύκλους ημέρας και νύχτας στις πολικές περιοχές της Γης - για την ακρίβεια συντομότερες, αλλά παγκόσμιες. Κατά συνέπεια, ακόμα και αν ήταν δυνατό να της μειωθεί δραστικά το φαινόμενο του θερμοκηπίου, ισχυρές διακυμάνσεις της θερμοκρασίας μεταξύ της ημέρας και της νύχτας θα μπορούσαν να συμβούν ακόμα και εκτός των πολικών περιοχών.

Πιο πρόσφατες έρευνες έχουν δείξει, ωστόσο, ότι ο σημερινός αργός ρυθμός περιστροφής της Αφροδίτης δεν θα ήταν επιζήμιος για την ικανότητα του πλανήτη να υποστηρίξει ένα κλίμα παρόμοιο με τη Γη. Ενδεχόμενη Γαιοπλασία με την τρέχουσα αργή περιστροφή, θα είχε ως τελικό αποτέλεσμα ένα παγκόσμιο κλίμα με περιόδους «ημέρας» και «νύχτας», με διάρκεια σχεδόν 2 μήνες η καθεμία, που θα μοιάζουν με τις εποχές στα υψηλότερα γεωγραφικά πλάτη στη Γη - για την Αφροδίτη συντομότερες, αλλά παγκόσμιες. Η «μέρα» θα έμοιαζε με ένα σύντομο καλοκαίρι με ζεστό, υγρό κλίμα, βαρύ συννεφιασμένο ουρανό, άφθονες βροχοπτώσεις και μέγιστη θερμοκρασία στους 35&nbsp;°C (95&nbsp;°F). Η «νύχτα» θα έμοιαζε με έναν σύντομο, πολύ σκοτεινό χειμώνα με αρκετά χαμηλές θερμοκρασίες και συχνές χιονοπτώσεις. Θα υπήρχαν, επίσης, και σύντομες περίοδοι με πιο εύκρατο κλίμα και καθαρό καιρό κατά την ανατολή και τη δύση του ηλίου που θα έμοιαζαν με «άνοιξη» και «φθινόπωρο» διάρκειας λίγων γήινων ημερών.

Έχει, επίσης, προταθεί ότι το πρόβλημα των πολύ σκοτεινών συνθηκών κατά τη διάρκεια της σχεδόν δίμηνης «νυχτερινής» περιόδου θα μπορούσε να λυθεί με τη χρήση ενός διαστημικού καθρέφτη σε τροχιά 24 ωρών (την ίδια απόσταση με μια γεωστατική τροχιά στη Γη), που θα μπορούσε να φωτίσει ολόκληρη τη νυχτερινή πλευρά του πλανήτη με τη φωτεινότητα της αντανάκλασης και να δημιουργήσει έναν τεχνητό 24ωρο κύκλο φωτός / σκότους.
thumb|right|Κλίμακα αναπαράστασης των μεγεθών της Αφροδίτης και της Γης.

Σημαντικό πλεονέκτημα της Αφροδίτης, επίσης, για υποψήφιο στόχο είναι ότι σε μέγεθος είναι σχεδόν παρόμοια με τη Γη, μόλις οριακά μικρότερη, καθώς έχει το 0,95 της διαμέτρου της Γης, μόλις 650 χιλιόμετρα μικρότερη από τη Γη. Κατά συνέπεια, η βαρύτητα στην επιφάνειά της είναι μόλις λίγο μικρότερη από αυτή της Γης, για την ακρίβεια το 90% της γήινης, σε αντίθεση με τις πολύ χαμηλότερες βαρύτητες όλων των άλλων πιθανών στόχων για μελλοντική Γαιοπλασία.

### Σελήνη
thumb|right|Καλλιτεχνική αναπαράσταση της Γαιοπλασίας της Σελήνης.

Ιδιαίτερα πιθανός υποψήφιος είναι και η Σελήνη και μάλιστα αρκετοί επιστήμονες τη θεωρούν ως ελκυστικότερο δεύτερο στη σειρά υποψήφιο ουράνιο σώμα μετά τον Άρη, επειδή η Σελήνη είναι, με διαφορά, το πλησιέστερο ουράνιο σώμα στη Γη και διότι, αφού εμπίπτει στην τροχιά της Γης, είναι στην ίδια απόσταση από τον Ήλιο. Η μεγάλη δυσκολία με τη Σελήνη, βέβαια, είναι ότι η μάζα και η βαρύτητά της δεν είναι αρκετά μεγάλες ώστε να συγκρατήσουν μια ατμόσφαιρα εσαεί, καθώς η ένταση της βαρύτητας στην επιφάνεια της Σελήνης είναι μόλις στο 1/6 της βαρύτητας της Γης. Ωστόσο, η τεχνητή ατμόσφαιρα που θα δημιουργούσαμε, θα μπορούσε να παραμένει σχεδόν σταθερή για πολλές δεκάδες χιλιάδες χρόνια και μετά κάθε φορά να αντικαθίσταται τεχνολογικά ό,τι διαφεύγει στο διάστημα, πριν αρχίσει να παρατηρείται αισθητή αραίωση της ατμόσφαιρας.

Για τη Γαιοπλασία της Σελήνης έχει προταθεί ως μέθοδος η εκτροπή ενός μεγάλου αριθμού κομητών και η πρόσκρουσή τους στην επιφάνεια της Σελήνης, έτσι ώστε να δημιουργηθεί μια ατμόσφαιρα και, παράλληλα, να αυξηθεί δραστικά η ποσότητα του νερού στην επιφάνειά της. Σύμφωνα με σχετικούς υπολογισμούς η περιεκτικότητα σε νερό «από πενήντα έως εκατό κομήτες» ή «γύρω στους εκατό κομήτες» στο μέγεθος του κομήτη του Χάλεϋ θα ήταν αρκετή για τη συνολική διαδικασία της Γαιοπλασίας.

### Ερμής
thumb|left|Καλλιτεχνική αναπαράσταση της Γαιοπλασίας του Ερμή.

Αν και δεν συζητείται τόσο εκτενώς, έχουν υποβληθεί, επίσης, προτάσεις και για τον Ερμή, μολονότι υπάρχει το ζήτημα της ισχυρής ηλιακής ακτινοβολίας που δέχεται, καθώς είναι ο πλησιέστερος στον Ήλιο πλανήτης. Ωστόσο, υπάρχουν σχέδια για Γαιοπλασία των δύο πολικών του άκρων σε πρώτη φάση (καθώς εκατομμύρια τετραγωνικά χιλιόμετρα στις πολικές του ζώνες έχουν μέση θερμοκρασία 0-50&nbsp;°C, δηλαδή μια περιοχή στο μέγεθος του Μεξικού σε κάθε πόλο με κατοικήσιμες θερμοκρασίες, και με αποθέματα νερού στο υπέδαφος) και, σε δεύτερη φάση, την κατασκευή ηλιακών ασπίδων στα κατάλληλα σημεία στο διάστημα, σε τροχιές γύρω από τον πλανήτη, που θα μείωναν την έντονη ακτινοβολία που δέχεται. Συμπληρωματικά, μπορούν να προστεθούν και εκατομμύρια ηλιακά πανιά που θα αντανακλούν το ηλιακό φως.

Με αυτές τις μεθόδους, σε πρώτη φάση η αρχική συνολική κατοικήσιμη περιοχή θα γινόταν ακόμα μεγαλύτερη, με τελική προοπτική να γίνει ολόκληρος ο πλανήτης κατοικήσιμος. Προηγουμένως, οι εκδρομές στα άλλα γεωγραφικά πλάτη του Ερμή θα ήταν εφικτές μόνο τη νύχτα και με τα κατάλληλα προστατευτικά μέτρα, ενώ σε δεύτερο στάδιο θα ήταν απαραίτητη η κατασκευή εγκαταστάσεων πλανητικής κλίμακας για την εξόρυξη των φυσικών πόρων του πλανήτη, για συμβολή στην τοπική οικονομία.

Επίσης, αν και ο Ερμής είναι μικρότερος σε διάμετρο από τον Άρη, έχει μάζα και βαρύτητα και ταχύτητα διαφυγής μόνο ελαφρώς μικρότερη από αυτή του Άρη, λόγω της υψηλότερης πυκνότητάς του, και θα μπορούσε, αν μια μαγνητόσφαιρα αποτρέψει την ατμοσφαιρική απογύμνωση από τον ηλιακό άνεμο, να κρατήσει μια ατμόσφαιρα αζώτου και οξυγόνου για εκατομμύρια χρόνια. Η δημιουργία ενός μαγνητικού πεδίου είναι απαραίτητη, διότι το σημερινό μαγνητικό πεδίο του Ερμή είναι μόλις το 1,1% από αυτό της Γης και, όντας πιο κοντά στον Ήλιο, οποιαδήποτε ατμόσφαιρα θα απογυμνωθεί γρήγορα, εκτός αν δημιουργηθεί μια μαγνητόσφαιρα για να προστατευθεί από τον ηλιακό άνεμο.

Πιθανότατα σε ένα πιο μακρινό μέλλον θα γίνει εφικτό να «τραβήξουμε» τον Ερμή σε μια πιο εξωτερική τροχιά, μετακινώντας τον βαρυτικά με έναν μεγάλο αστεροειδή σε κοντινή απόσταση για να τον έλκει προς τα έξω (ενδεικτικώς, να γίνει επανατοποθέτηση στο αντιδιαμετρικό σημείο της τροχιάς της Αφροδίτης, ή / και παρομοίως για την Αφροδίτη να γίνει επανατοποθέτηση στο αντιδιαμετρικό σημείο της τροχιάς της Γης), αλλά ένα τέτοιο σχέδιο δεν μπορεί τεχνολογικά να τεθεί σε εφαρμογή στο άμεσο μέλλον.

### Άλλοι
[thumb|right|Η επιφάνεια του Τιτάνα, όπως φάνηκε (με τεχνητά χρώματα) στο υπέρυθρο και υπεριώδες από το διαστημικό όχημα [Κασσίνι-Χόυχενς το 2004. Σε αυτά τα μήκη κύματος, η ατμόσφαιρα του δορυφόρου είναι διαφανής.]]

Άλλοι πιθανοί υποψήφιοι, λογικά για ένα πιο μακρινό μέλλον (πιθανώς μόνο για μερική Γαιοπλασία ή για paraterraforming, δείτε την επόμενη ενότητα), είναι οι δορυφόροι του Δία Ευρώπη, Γανυμήδης και Καλλιστώ, καθώς και ο μεγαλύτερος δορυφόρος του Κρόνου, ο Τιτάνας (το μοναδικό φεγγάρι στο Ηλιακό Σύστημα με ήδη πυκνή ατμόσφαιρα, ενώ σημειωτέον ότι διαθέτει και αρκετούς υδρογονάνθρακες στην επιφάνειά του, όπου σχηματίζονται εποχιακές ή ημιμόνιμες λίμνες και ρυάκια από τη βροχή υδρογονανθράκων που πέφτει κατά καιρούς), αλλά αυτά τα ουράνια σώματα είναι πολύ πιο δύσκολο να αλλάξουν. Το σοβαρότερο ζήτημα είναι ότι όλοι αυτοί οι κόσμοι βρίσκονται τόσο μακριά από τον Ήλιο, με μέσες θερμοκρασίες από −160 έως −180 βαθμούς Κελσίου (εντελώς ασύμβατες με την επιβίωση, συνεπάγονται θάνατο σε ελάχιστα δευτερόλεπτα, ακόμα και αν είχε δημιουργηθεί μια ατμόσφαιρα ίδιας σύστασης με την ατμόσφαιρα της Γης), που η προσθήκη επαρκούς θερμότητας θα ήταν τρομερά δυσκολότερη ακόμα και από την απαιτούμενη για τον Άρη, ενώ και η μετέπειτα διατήρηση των απαραίτητων θερμοκρασιών για την επιβίωση των ζωντανών οργανισμών θα απαιτούσε τη δαπάνη τεράστιων ποσοτήτων ενέργειας.

Ειδικότερα για τους δορυφόρους του Δία, επιπρόσθετες προκλήσεις για τη Γαιοπλασία τους, περιλαμβάνουν τις απίστευτα μεγάλες ποσότητες πάγου γύρω από αυτούς. Αν όλος ο πάγος είχε λιώσει πλήρως, θα οδηγούσε σε παγκόσμιους ωκεανούς τεράστιου βάθους που θα κάλυπταν ολόκληρο το ουράνιο σώμα, χωρίς καμία στεριά πουθενά, κάτι που σημαίνει ότι ενδεχόμενοι μελλοντικοί οικισμοί θα έπρεπε να επιπλέουν πάνω σε τεχνητές επιφάνειες (που συνήθως αναφέρονται ως «floating cities and islands», δηλαδή «πλωτές πόλεις και νησιά») προκειμένου να γίνει εφικτός ο αποικισμός αυτών των δορυφόρων (εκτός αν η Γαιοπλασία δεν ήταν πλήρης στον τομέα της θερμοκρασίας και επιτρεπόταν σε ένα μέρος του πάγου να παραμείνει, για να χρησιμεύσει ως στεριά). Επίσης, η χαμηλή βαρύτητα για όλα τα ουράνια σώματα που αναφέρθηκαν στην προηγούμενη παράγραφο, συνεπάγεται ατμοσφαιρική διαφυγή με την πάροδο του χρόνου και μπορεί να προκαλέσει προβλήματα στην ανθρώπινη υγεία, όπως προαναφέρθηκε. Ωστόσο, η ατμοσφαιρική διαφυγή θα λάμβανε χώρα σε εξαιρετικά μεγαλύτερα από τη διάρκεια της ανθρώπινης ζωής χρονικά διαστήματα, όπως θα συνέβαινε και με τη Σελήνη (όπως προαναφέρθηκε), και μετά, παρομοίως, θα ήταν εφικτό κάθε φορά να αντικαθίσταται τεχνολογικά ότι διαφεύγει στο διάστημα, πριν αρχίσει να παρατηρείται αισθητή αραίωση της ατμόσφαιρας.
[thumb|left|Ο πλανήτης νάνος Δήμητρα όπως φωτογραφήθηκε από τη [Διαστημική αποστολή Dawn|διαστημοσυσκευή Dawn («αυγή»), στις 4 Μαΐου 2015, από απόσταση 13.641 χιλιομέτρων.]]

Κάπως λιγότερο συχνά, έχουν διατυπωθεί προτάσεις για Γαιοπλασία και για τον πλανήτη νάνο (παλαιότερα είχε ταξινομηθεί ως ο μεγαλύτερος αστεροειδής) Δήμητρα και για τον δορυφόρο του Κρόνου Εγκέλαδο. Ειδικά μάλιστα για τη Δήμητρα, οι επιστήμονες εικάζουν ότι θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί ως τόπος προσωρινής διαμονής και ξεκούρασης, καθώς και ως εφαλτήριο στη διαδικασία αποικισμού του εξώτερου Ηλιακού Συστήματος, καθώς η ίδια είναι λίγο πιο έξω από την τροχιά του Άρη. Η Δήμητρα, μαζί και με τους μεγαλύτερους αστεροειδείς στην Κύρια ζώνη αστεροειδών, έχει τεράστια αποθέματα πάγου και σπάνιων ορυκτών.
[thumb|right|Φωτογραφία του Εγκέλαδου από τη [Κασσίνι-Χόυχενς|διαστημοσυσκευή Κασσίνι, που δείχνει πολλά από τα χαρακτηριστικά της επιφάνειάς του.]]

Ωστόσο, για τους δύο αυτούς υποψήφιους στόχους, εκτός από τη ζήτημα των εξαιρετικά χαμηλών θερμοκρασιών [μέση επιφανειακή θερμοκρασία στον Εγκέλαδο στους −198&nbsp;°C, ενώ στη Δήμητρα η ελάχιστη είναι ~110 K (~ -163,15&nbsp;°C), η μέση είναι ~167 K (~ -106,15&nbsp;°C) και η μέγιστη είναι ~235 ± 4 K (~ -38,15 (± 4) °C)], υπάρχει και το ζήτημα των εξαιρετικά μικρών τους διαστάσεων (η Δήμητρα έχει μέγιστη διάμετρο 975 χιλιόμετρα και ελάχιστη 909 χιλιόμετρα, ενώ η μέση διάμετρος των Εγκέλαδου είναι 504,2 χιλιόμετρα, μόλις το ένα έβδομο της διαμέτρου της Σελήνης) και της εξαιρετικά χαμηλής μάζας και βαρύτητας στην επιφάνειά τους. Πρακτικώς, και στα δύο αυτά ουράνια σώματα η μάζα και η βαρύτητά τους είναι εντελώς ανεπαρκείς για να καταφέρουν να συγκρατήσουν μια ατμόσφαιρα για μεγάλο χρονικό διάστημα.
[thumb|right|Σύγκριση διαμέτρων ανάμεσα στον Εγκέλαδο (κάτω αριστερά), τη Δήμητρα (πάνω αριστερά) και τη [Σελήνη (δεξιά).]]

Επίσης, μια τόσο χαμηλή βαρύτητα θα ήταν άβολη για τις καθημερινές δραστηριότητες των κατοίκων, και επιπρόσθετα θα ήταν ολέθριο για την υγεία τους. Δείτε σχετικά στην παράγραφο για τη Γαιοπλασία του Άρη για τις ανησυχίες των πιθανών συνεπειών στους κατοίκους του Άρη, αλλά εδώ θα συνέβαινε σε πολλαπλάσια βαρύτερο βαθμό.

## Παραγαιοπλασία

Μια εναλλακτική προσέγγιση στο ζήτημα, λόγω των δυσκολιών που μόλις προαναφέρθηκαν, είναι διεθνώς γνωστή ως **Paraterraforming**, δηλαδή **Παραγαιοπλασία**, γνωστή επίσης και με τον όρο «worldhouse», δηλαδή «παγκόσμιο σπίτι», κατ' αντιστοιχία με το «greenhouse», που σημαίνει «θερμοκήπιο». Η ιδέα αυτή αναφέρεται στην κατασκευή ενός τεράστιου αριθμού κατοικήσιμου θόλων πάνω στην επιφάνεια ενός πλανήτη ή δορυφόρου, που να αναπτυχθεί σταδιακά, ώσπου τελικώς να φτάσει να περιλαμβάνει το μεγαλύτερο μέρος της χρησιμοποιήσιμης έκτασης του πλανήτη ή του δορυφόρου. Το περίβλημα της κάθε αποικίας θα αποτελείται από μια διαφανή οροφή που θα φτάνει σε ύψος το ένα ή και περισσότερα χιλιόμετρα πάνω από την επιφάνεια, θα αγκυρώνεται με πύργους τάνυσης και καλώδια σε τακτά χρονικά διαστήματα, και μετά την κατασκευή της θα εφοδιάζεται με μια αναπνεύσιμη ατμόσφαιρα και με επαρκή αποθέματα νερού, καθώς και με τα κατάλληλα μέσα επαρκούς θέρμανσης. Η έννοια του «παγκόσμιου σπιτιού» είναι παρόμοια με την έννοια ενός θολωτού οικοτόπου, αλλά καλύπτει όλο (ή το μεγαλύτερο μέρος) της επιφάνειας του πλανήτη ή του δορυφόρου.

Οι πιθανοί υποψήφιοι στόχοι που έχουν τεθεί υπό συζήτηση για Παραγαιοπλασία, από τους υποστηρικτές αυτής της ιδέας, περιλαμβάνουν τον Ερμή, τη Σελήνη, τη Δήμητρα, τους δορυφόρους του Δία, του Κρόνου και του Ουρανού, και γενικώς, με την ευρύτερη έννοια, όλα τα γνωστά ουράνια σώματα που δεν έχουν επαρκώς μεγάλη μάζα και βαρύτητα ώστε να συγκρατήσουν μια ατμόσφαιρα εσαεί. Αντιστρόφως, η επιλογή αυτή είναι εντελώς ακατάλληλη για πλανήτες με εξαιρετικά πυκνή ατμόσφαιρα, όπως για παράδειγμα την Αφροδίτη.

Η ιδέα αυτή, έχει προταθεί κατά καιρούς ως ένα ενδιάμεσο βήμα μεταξύ των αρχικών διαστημικών αποικιών και της πλήρους Γαιοπλασίας ή ακόμα και ως μια εναλλακτική επιλογή αντί της Γαιοπλασίας. Οι υποστηρικτές αυτής της ιδέας ισχυρίζονται ότι αυτό μπορεί ήδη να επιτευχθεί με τη σημερινή τεχνολογία, αν και το απαραίτητο κόστος για την κατασκευή και τη συντήρηση τέτοιων τεράστιων αποικιών πλανητικών διαστάσεων θα ήταν επίσης εξαιρετικά υψηλό. Επιπρόσθετα, η ποσότητα των απαιτούμενων αερίων για τη δημιουργία της απαραίτητης εσωτερικής ατμόσφαιρας δεν χρειάζεται να είναι τόσο κολοσσιαίων διαστάσεων όπως στην πραγματική Γαιοπλασία, αλλά μόνο ένα μικρό μέρος αυτής.

Από την άλλη, όμως, η ιδέα αυτή αντιμετωπίζεται με έντονο σκεπτικισμό από τη συντριπτική πλειοψηφία των επιστημόνων, αλλά και στις γενικές συζητήσεις στο Διαδίκτυο από την ευρεία πλειοψηφία των σχολιαστών, για τους εξής λόγους:

* Το σοβαρότερο ζήτημα είναι ότι μια τέτοια κατασκευή θα εξέθετε τους αποίκους τέτοιων κατοικιών πλανητικών διαστάσεων σε διαρκή κίνδυνο θανάτου αν συνέβαινε μια καταστροφική διάρρηξη σε κάποιο σημείο στην οροφή ή στα εξωτερικά πλαϊνά της κατασκευής. Ιδίως ο κίνδυνος πτώσης ενός μετεωρίτη είναι εξαιρετικά ανησυχητικός, διότι αν δεν υπάρχει καμία εξωτερική ατμόσφαιρα, τότε όλοι οι μετεωρίτες, ακόμα και οι μικροσκοπικών διαστάσεων (οι γνωστοί ως μικρομετεωρίτες), θα πέφτουν απευθείας πάνω στον θόλο χωρίς να καίγονται. Ένα τέτοιο σενάριο θα μπορούσε να συμβεί ακόμα και από ανθρωπογενές ατυχές γεγονός, όπως για παράδειγμα από μια ανώμαλη προσγείωση ενός διαστημοπλοίου ή από μια ατυχή πρόσκρουση ενός εσωτερικού οχήματος της αποικίας πάνω στον θόλο (από χερσαίο ή εναέριο μέσο μεταφοράς), ή ακόμα και από μια σκόπιμη πράξη σαμποτάζ.
* Για τον ίδιο λόγο, επίσης, μια τέτοια αποικία θα ήταν τρομερά ευάλωτη σε ενδεχόμενη τρομοκρατική ενέργεια ή σε ενδεχόμενο χτύπημα λόγω πολεμικής σύρραξης. Και στα δύο αυτά επίφοβα σενάρια τρόμου, μια τέτοια ενέργεια θα ήταν ικανή να προκαλέσει εκατομμύρια θανάτους, και αυτό σημαίνει ότι η αποικία αυτή θα έπρεπε να ξοδεύει διαρκώς τεράστια κονδύλια για αυστηρά αντιτρομοκρατικά μέτρα ασφαλείας.
* Μια τέτοιας δομής αποικία, πιθανότατα, δεν θα κατάφερνε να αναπτύξει έναν ανεξάρτητο φυσικό κύκλο του νερού για την ανάπτυξη γεωργικών καλλιεργειών, καθώς θα ήταν εξαιρετικά δύσκολο ή ακόμα και εντελώς αδιανόητο να αναπτυχθεί βροχή. Ενδεχομένως το ζήτημα αυτό να επιλυόταν αν οι κατοικήσιμοι θόλοι έφταναν σε τεράστιο ύψος, της τάξεως των αρκετών χιλιομέτρων, αλλά και πάλι η δυνατότητα βροχόπτωσης δεν μπορεί να θεωρηθεί σίγουρη, ενώ και το συνολικό κόστος κατασκευής των θόλων τότε θα έφτανε σε ακόμα πιο αδιανόητα υψηλά επίπεδα.

## Δείτε επίσης
[thumb|right|Καλλιτεχνική αναπαράσταση της Γαιοπλασίας του Άρη, σε δημιουργία της [NASA το 2006.]]

* Mars Society
* Επανδρωμένη αποστολή στον Άρη
* Ατμόσφαιρα του Άρη
* Ατμόσφαιρα της Αφροδίτης
* Εξερεύνηση του διαστήματος
* Χρονολόγιο του μακρινού μέλλοντος

## Αναφορές


## Βιβλιογραφία
* 
* 
* Dalrymple, G. Brent (2004). *Ancient Earth, ancient skies: the age of Earth and its cosmic surroundings*. Stanford University Press. 
* Faure, Gunter & Mensing, Teresa M. (2007). *Introduction to planetary science: the geological perspective*. Springer. .
* 
* 
* 
* Fogg, Martyn J. (2000). The Ethical Dimensions of Space Settlement (PDF format). *Space Policy*, 16, 205–211. Also presented (1999) at the 50th International Astronautical Congress, Amsterdam (IAA-99-IAA.7.1.07).
* Forget, François; Costard, François & Lognonné, Philippe (2007). *Planet Mars: Story of Another World*. Springer. .
* Kargel, Jeffrey Stuart (2004). *Mars: a warmer, wetter planet*. Springer. .
* 
* 
* McKay Christopher P. & Haynes, Robert H. (1997). "Implanting Life on Mars as a Long Term Goal for Mars Exploration", in *The Case for Mars IV: Considerations for Sending Humans*, ed. Thomas R. Meyer (San Diego, California: American Astronautical Society/Univelt), Pp.&nbsp;209–15.
* Read, Peter L.; Lewis, Stephen R. (2004). *The Martian climate revisited: atmosphere and environment of a desert planet*. Springer. .
* Sagan, Carl & Druyan, Ann (1997). *Pale Blue Dot: A Vision of the Human Future in Space*. Ballantine Books. .
* Schubert, Gerald; Turcotte, Donald L.; Olson, Peter. (2001). *Mantle convection in the Earth and planets*. Cambridge University Press. .
* Taylor, Richard L. S. (1992). "Paraterraforming – The world house concept". *[[Journal of the British Interplanetary Society]]*, vol. 45, no. 8, pp.&nbsp;341–352. . .
* Thompson, J. M. T. (2001). *Visions of the future: astronomy and Earth science*. Cambridge University Press. .
*  Stefan Selke: *Wunschland. Von irdischen Utopien zu Weltraumkolonien. Eine Reise in die Zukunft unserer Gesellschaft*, Berlin (Ullstein) 2022. ISBN 978-3-550-05067-1. ISBN 978-3-8437-2750-1. (Stefan Selke: Wunschland. Από τις γήινες ουτοπίες μέχρι τις διαστημικές αποικίες. Ένα ταξίδι στο μέλλον της κοινωνίας μας, Βερολίνο (Ullstein) 2022, ISBN 978-3-550-05067-1. ISBN 978-3-8437-2750-1.)

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* ΣΤΟΧΟΣ: O ΑΡΗΣ, H ΓΑΙΟΠΛΑΣΙΑ TOY ΕΡΥΘΡΟΥ ΠΛΑΝΗΤΗ, από το περιοδικό Πτήση & Διάστημα. Τεύχος 140 - Νοέμβριος 1996.
* Welcome to Red Colony, the future of Mars... today!
* HARD SCIENCE — NOVEMBER 7, 2019. Top 4 candidates in our solar system for terraforming.
* Terraformers Society of Canada: Terraforming of Mars, Venus and the Moon.
* Visualizing the steps of solar system terraforming.
* Technological Requirements for Terraforming Mars.
* The Terraforming of Worlds, by Peter Ahrens.
* Fogg, Martyn J. The Terraforming Information Pages.
* THE TERRAFORMING ART GALLERY.
* Μια φανταστική αφήγηση της Γαιοπλασίας του Άρη.
* Μια φανταστική αφήγηση της Γαιοπλασίας της Αφροδίτης.

Κατηγορία:Διάστημα
Κατηγορία:Εξερεύνηση του διαστήματος