Άλεξ Φέργκιουσον

Ο **Σερ Αλεξάντερ Τσάπμαν Φέργκιουσον** ΔΒΕ (αγγλικά: *Sir Alexander Chapman Ferguson*) (31 Δεκεμβρίου 1941, Γλασκώβη), περισσότερο γνωστός ως **Σερ Άλεξ Φέργκιουσον**, είναι Σκωτσέζος πρώην ποδοσφαιριστής και πετυχημένος προπονητής ποδοσφαίρου. Έχει συνδεθεί με τη Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ, στην οποία υπήρξε προπονητής από το 1986 μέχρι το 2013. Έχει κατακτήσει περισσότερα τρόπαια από οποιονδήποτε άλλο προπονητή στην ιστορία του αγγλικού ποδοσφαίρου και θεωρείται από πολλούς παίκτες, προπονητές και αναλυτές ως ένας από τους καλύτερους και πετυχημένους προπονητές όλων των εποχών.

Ο Φέργκιουσον αγωνίστηκε ως επιθετικός σε αρκετές σκωτσέζικες ομάδες, συμπεριλαμβανομένων της Ντανφέρμλιν Αθλέτικ και της Ρέιντζερς. Ενώ ήταν στην Ντανφέρμλιν, έγινε ο καλύτερος σκόρερ στο πρωτάθλημα της Σκωτίας κατά την σεζόν 1965-1966. Μετά το τέλος της αγωνιστικής του καριέρας, εργάστηκε ως προπονητής ξεκινώντας την καριέρα του με την Ιστ Στέρλινγκσιρ ΦΚ και την Σεντ Μίρεν ΦΚ. Έπειτα ο Φέργκιουσον ξεκίνησε μια επιτυχημένη καριέρα ως προπονητής της Αμπερντίν (1978-1986), με την οποία κέρδισε τρία πρωταθλήματα, τέσσερα Κύπελλα και το Κύπελλο Κυπελλούχων το 1983. Για ένα μικρό χρονικό διάστημα ήταν ο προπονητής της Εθνικής ομάδας της Σκωτίας, αμέσως μετά τον θάνατο του Jock Stein, και οδήγησε την ομάδα στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα του 1986.

Τον Νοέμβριο του 1986 ο Φέργκιουσον έγινε προπονητής της Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ. Κατά την διάρκεια της καριέρας του στην Μάντσεστερ κέρδισε 38 βραβεία, συμπεριλαμβανομένων 13 τίτλων στην Πρέμιερ Λιγκ, πέντε Κύπελλα Αγγλίας και δυο τίτλους στο ΟΥΕΦΑ Τσάμπιονς Λιγκ. Το 1999 υπήρξε η πρώτη φορά που ψηφίστηκε ως ο καλύτερος προπονητής του κόσμου και μπήκε στη λίστα *[[Queen's Birthday Honours]]* για τις υπηρεσίες που έχει προσφέρει στο ποδόσφαιρο. Ο Φέργκιουσον είναι ο μεγαλύτερος σε χρονική διάρκεια προπονητής της Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ και στις 19 Δεκεμβρίου 2010 ξεπέρασε το ρεκόρ του Ματ Μπάσμπι. Το 2009 ψηφίστηκε ως ο κορυφαίος προπονητής για το 2008 από τη Διεθνή Ομοσπονδία Ιστορίας και Στατιστικής του ποδοσφαίρου (IFFHS). Με το πέρας της αγωνιστικής σεζόν 2012-2013 συνταξιοδοτήθηκε από την καριέρα του ως προπονητής, έχοντας κερδίσει την Premier League κατά την ίδια χρονιά.

## Πρώτα χρόνια
Μητέρα του ήταν η Elizabeth Ferguson και πατέρας του ήταν ο Alexander Beaton Ferguson, υπάλληλος σε ναυτιλιακή εταιρεία. Ο Φέργκιουσον γεννήθηκε στο σπίτι της γιαγιάς του στο Γκόβαν στις 31 Δεκεμβρίου 1941 αλλά μεγάλωσε σε ένα κατάστημα στην 667 Govan Road (το οποίο έχει κατεδαφιστεί), στο οποίο έζησε με τους γονείς του και τον μικρότερο αδερφό του Μάρτιν.

Ο Φέργκιουσον φοίτησε στο Broomloan Road Primary School και αργότερα στο γυμνάσιο του Γκόβαν. Ξεκίνησε την ποδοσφαιρική του καριέρα με την ομάδα Harmony Row Boys Club στο Γκόβαν, προτού συνεχίσει με τους Drumchapel Amateurs, μια νεανική ομάδα ποδοσφαίρου με μεγάλη φήμη στην δημιουργία δημοφιλών ποδοσφαιριστών.

## Σταδιοδρομία ως ποδοσφαιριστής

## Σταδιοδρομία ως προπονητής

## Κληροδοτήματα
Πολλοί από τους πρώην παίκτες του Φέργκιουσον έγιναν και οι ίδιοι προπονητές, συμπεριλαμβανομένων των Tony Fitzpatrick, Alex McLeish, Gordon Strachan, Mark McGhee, Willie Miller, Neale Cooper, Bryan Gunn, Eric Black, Billy Stark, Bryan Robson, Steve Bruce, Mark Hughes, Roy Keane, Paul Ince, Chris Casper, Darren Ferguson, Ole Gunnar Solskjær, Henning Berg και Gary Neville.

Η φράση "squeaky-bum time", την οποία ανέφερε ο Φέργκιουσον στα έντονα παιχνίδια κάποιου πρωταθλήματος, συμπεριλαμβάνεται στο λεξικό *Collins English Dictionary* και στο λεξικό *Oxford English Dictionary*.

Ένα χάλκινο άγαλμα του Φέργκιουσον, σχεδιασμένο από τον Σκωτσέζο γλύπτη Philip Jackson, αποκαλύφθηκε έξω από το Old Trafford στις 23 Νοεμβρίου 2012. Στις 14 Οκτωβρίου 2013, ο Φέργκιουσον παρακολούθησε μια τελετή κατά την οποία ένας δρόμος κοντά στο Old Trafford μετονομάστηκε σε Sir Alex Ferguson Way από την Water's Reach.

## Προσωπική ζωή
Ο Φέργκιουσον κατοικεί στο Τσέσαϊρ μαζί με την σύζυγό του, Κάθι Φέργκιουσον. Παντρεύτηκαν το 1966 και έχουν τρεις γιους: τον Mark (γενν. 1968), και τους δίδυμους Ντάρεν (γενν. 1972), που ήταν επίσης επαγγελματίας ποδοσφαιριστής και σήμερα είναι προπονητής των Doncaster Rovers, και Jason (γενν. 1972), που διευθύνει μια εταιρεία οργάνωσης εκδηλώσεων.

Το 1998, ο Φέργκιουσον μπήκε στην λίστα με τους μεγαλύτερους δωρητές χρημάτων στο Εργατικό Κόμμα. Ο ίδιος περιγράφει τον εαυτό του ως σοσιαλιστή. Τον Ιανουάριο του 2011 ο Graham Stringer, βουλευτής του Εργατικού Κόμματος από το Μάντσεστερ και υποστηρικτής της Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ, κάλεσε τον Φέργκιουσον να γίνει επίτιμο μέλος της πόλης. Εάν γινόταν αυτό, ο Φέργκιουσον θα γινόταν ο πρώτος ποδοσφαιριστής ή προπονητής που θα συμμετείχε στο House of Lords. Ο Stringer και ο έτερος βουλευτής του Εργατικού Κόμματος στο Μάντσεστερ Paul Goggins επανέλαβαν την ίδια πρόταση μετά την ανακοίνωση της συνταξιοδότησης του Φέργκιουσον τον Μάιο του 2013.

Το 2009, ο Φέργκιουσον έλαβε ένα διδακτορικό στο business administration από το Μητροπολιτικό Πανεπιστήμιο του Μάντσεστερ.

Κατά την διάρκεια του δημοψηφίσματος περί της ανεξαρτησίας της Σκωτίας το 2014, ο Φέργκιουσον υποστήριξε την εκστρατεία Better Together που τάχθηκε υπέρ της παραμονής της Σκωτίας ως μέρους του Ηνωμένου Βασιλείου. Άσκησε κριτική στο Εθνικό Κόμμα της Σκωτίας για την απόφασή του να αποκλείσει τους Σκωτσέζους που κατοικούν έξω από την Σκωτία, αλλά μέσα στα σύνορα του υπόλοιπου Ηνωμένου Βασιλείου, από το να ψηφίσουν στο δημοψήφισμα. Εναντιώθηκε επίσης στην εκστρατεία Yes Scotland, η οποία δεχόταν δωρεές ύψους πάνω από £500, από ανθρώπους που ζούσαν εκτός Σκωτίας.

Στις 5 Μαΐου 2018 υποβλήθηκε σε επείγουσα χειρουργική επέμβαση μετά από μια ξαφνική αιμορραγία στον εγκέφαλο.

## Διακρίσεις ως προπονητής

### Σεντ Μίρεν 1974-1978
* Α΄ Σκωτίας 1976-77 (1η θέση, άνοδος στην Primier League Σκωτίας)

### Αμπερντίν 1978–1986

#### Σε εθνικό επίπεδο
* Λίγκα Σκωτίας: (3) 1979-80, 1983-84, 1984-85
** Φιναλίστ: (2) 1980-81, 1981-82
* Κύπελλο Σκωτίας: (4) 1981-82, 1982-83, 1983-84, 1985-86
* Κύπελλο Λίγκας Σκωτίας: (1) 1985-86
** Φιναλίστ: (2) 1978-79, 1979-80

#### Σε ευρωπαϊκό επίπεδο
* Κύπελλο Κυπελλούχων Ευρώπης (1) 1982-83
* UEFA Super Cup: (1) 1983-84

### Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ 1986-2013

#### Σε εθνικό επίπεδο
* **[[Πρέμιερ Λιγκ]]**: (13) 1992-93, 1993-94, 1995-96, 1996-97, 1998-99, 1999-00, 2000-01, 2002-03, 2006-07, 2007-08, 2008-09, 2010-11, 2012-13
* **[[Κύπελλο Αγγλίας]]**: (5) 1989-90, 1993-94, 1995-96, 1998-99, 2003-04
* **[[Λιγκ Καπ Αγγλίας]]**: (2) 1991-92, 2005-06
* **[[FA Community Shield|FA Charity/Community Shield]]**: (7) 1990*, 1993, 1994, 1996, 1997, 2003, 2007

#### Σε ευρωπαϊκό επίπεδο
* **[[ΟΥΕΦΑ Τσάμπιονς Λιγκ|Τσάμπιονς Λιγκ]]**: (2) 1998-1999, 2007-08
* **[[Κύπελλο Κυπελλούχων Ευρώπης (ποδόσφαιρο)|Κύπελλο Κυπελλούχων Ευρώπης]]**: (1) 1990-91
* **[[Διηπειρωτικό Κύπελλο (ποδόσφαιρο)|Διηπειρωτικό Κύπελλο]]**: (1) 1999
***[[Παγκόσμιο Κύπελλο Συλλόγων]]**: (1) 2008
* **[[ΟΥΕΦΑ Σούπερ Καπ|Σούπερ Καπ]]**: (1) 1991-92

## Διακρίσεις ως παίκτης

### Σαιντ-Τζόνστοουν
* Scottish Football League Division 2 (2nd tier) (1): 1962–63

### Falkirk
* Scottish Football League Division 2 (2nd tier) (1): 1969–70

### Ως προπονητής

; Σεντ Μίρεν

* Scottish First Division (1): 1976–77

; Αμπερντίν

* Scottish Premier Division (3): 1979–80, 1983–84, 1984–85
* Scottish Cup (4): 1981–82, 1982–83, 1983–84, 1985–86
* Scottish League Cup (1): 1985–86
* Drybrough Cup (1): 1980
* UEFA Cup Winners' Cup (1): 1982–83
* UEFA Super Cup (1): 1983

; Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ

* Πρέμιερ Λιγκ (13): 1992–93, 1993–94, 1995–96, 1996–97, 1998–99, 1999–2000, 2000–01, 2002–03, 2006–07, 2007–08, 2008–09, 2010–11, 2012–13
* FA Cup (5): 1989–90, 1993–94, 1995–96, 1998–99, 2003–04
* League Cup (4): 1991–92, 2005–06, 2008–09, 2009–10
* FA Charity/Community Shield (10): 1990 (shared), 1993, 1994, 1996, 1997, 2003, 2007, 2008, 2010, 2011
* UEFA Champions League (2): 1998–99, 2007–08
* UEFA Cup Winners' Cup (1): 1990–91
* UEFA Super Cup (1): 1991
* Intercontinental Cup (1): 1999
* FIFA Club World Cup (1): 2008

## Ατομικές διακρίσεις
* LMA Manager of the Decade (1): 1990s
* LMA Manager of the Year (4): 1998–99, 2007–08, 2010–11, 2012–13
* LMA Special Merit Award (2): 2009, 2011
* Premier League Manager of the Season (11): 1993–94, 1995–96, 1996–97, 1998–99, 1999–2000, 2002–03, 2006–07, 2007–08, 2008–09, 2010–11, 2012–13
* Premier League Manager of the Month (27): Αύγουστος 1993, Οκτώβριος 1994, Φεβρουάριος 1996, Μάρτιος 1996, Φεβρουάριος 1997, Οκτώβριος 1997, Ιανουάριος 1999, Απρίλιος 1999, Αύγουστος 1999, Μάρτιος 2000, Απρίλιος 2000, Φεβρουάριος 2001, Απρίλιος 2003, Δεκέμβριος 2003, Φεβρουάριος 2005, Μάρτιος 2006, Αύγουστος 2006, Οκτώβριος 2006, Φεβρουάριος 2007, Ιανουάριος 2008, Μάρτιος 2008, Ιανουάριος 2009, Απρίλιος 2009, Σεπτέμβριος 2009, Ιανουάριος 2011, Αύγουστος 2011, Οκτώβριος 2012
* UEFA Manager of the Year (1): 1998–99
* UEFA Team of the Year (2): 2007, 2008
* Onze d'Or Coach of the Year (3): 1999, 2007, 2008
* IFFHS World's Best Club Coach (2): 1999, 2008
* IFFHS World's Best Coach of the 21st Century (1): 2012
* World Soccer Magazine World Manager of the Year (4): 1993, 1999, 2007, 2008
* World Soccer Magazine Greatest Manager of All Time: 2013
* Laureus World Sports Award for Team of the Year (1): 2000
* BBC Sports Personality of the Year Coach Award (1): 1999
* BBC Sports Personality Team of the Year Award (1): 1999
* BBC Sports Personality of the Year Lifetime Achievement Award (1): 2001
* BBC Sports Personality Diamond Award (1): 2013
* English Football Hall of Fame (Manager): 2002
* Scottish Football Hall of Fame: 2004
* European Hall of Fame (Manager): 2008
* FIFA Presidential Award: 2011
* Premier League 10 Seasons Awards (1992–93 – 2001–02)
** Manager of the Decade
** Most Coaching Appearances (392 games)
* Premier League 20 Seasons Awards (1992–93 – 2011–12)
** Best Manager
* FWA Tribute Award: 1996
* PFA Merit Award: 2007
* Premier League Merit Award: 2012–13
* Mussabini Medal: 1999
* Northwest Football Awards: 2013
** Manager of the Year

### Ειδικά βραβεία

* Αξιωματικός του Τάγματος της Βρετανικής Αυτοκρατορίας: 1985
* Διοικητής του Τάγματος της Βρετανικής Αυτοκρατορίας: 1995
* Knight Bachelor (Kt.): 1999
* Freedom of the City of Aberdeen: 1999
* Freedom of the City of Glasgow: 1999
* Freedom of the City of Manchester: 2000
* Freedom of the Borough of Trafford: 2013

## Στατιστικά σταδιοδρομίας

### Ως παίκτης

### Ως προπονητής

## Δείτε επίσης

* Κατάλογος των προπονητών που βγήκαν νικητές στο πρωτάθλημα ποδοσφαίρου της Αγγλίας

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* Αίθουσα της Δόξας για το αγγλικό ποδόσφαιρο
* Στατιστικά του Φέργκιουσον ως προπονητή στην επίσημη ιστοσελίδα της Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ.

Κατηγορία:Σκωτσέζοι ποδοσφαιριστές
Κατηγορία:Επιθετικοί ποδοσφαιριστές
Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Εθνικής Σκωτίας
Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Σαιντ-Τζόνστοουν ΦΚ
Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Ντανφέρμλιν Αθλέτικ
Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Ρέιντζερς Γλασκώβης
Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Φόλκερκ ΦΚ
Κατηγορία:Σκωτσέζοι προπονητές ποδοσφαίρου
Κατηγορία:Προπονητές ποδοσφαίρου Ιστ Στέρλινγκσιρ ΦΚ
Κατηγορία:Προπονητές ποδοσφαίρου Σεντ Μίρεν ΦΚ
Κατηγορία:Προπονητές ποδοσφαίρου Αμπερντίν ΦΚ
Κατηγορία:Προπονητές ποδοσφαίρου Εθνικής Σκωτίας
Κατηγορία:Προπονητές ποδοσφαίρου Παγκοσμίου Κυπέλλου 1986
Κατηγορία:Προπονητές ποδοσφαίρου Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ
Κατηγορία:Προπονητές της Πρέμιερ Λιγκ
Κατηγορία:Προπονητές νικητές ΟΥΕΦΑ Τσάμπιονς Λιγκ
Κατηγορία:Σκωτσέζοι αυτοβιογράφοι
Κατηγορία:Διοικητές του Τάγματος της Βρετανικής Αυτοκρατορίας