open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Εκλέρ

Το **εκλέρ** (γαλλικά: éclair [eklɛːʁ] , κυρ. "αστραπή") είναι ένα γλυκό που αποτελείται από σου γεμιστά με κρέμα και γαρνιτούρα από γλάσο. Η ζύμη, που είναι η ίδια με αυτή του προφιτερόλ, τοποθετείται σε κορνέ, απλώνεται σε ορθογώνια "μπαστούνια", θυμίζοντας μακρόστενα σου, τα οποία ψήνονται μέχρι να γίνουν τραγανά γύρω γύρω. Όταν κρυώσουν, τα σου γεμίζονται με κρέμα πατισερί (**'), σαντιγί ή κρέμα σιμπούστ, ενώ στο τέλος γαρνίρονται με γλάσο.  Υπάρχουν κι άλλες επιλογές για γέμιση όπως κρέμα με βάση το [[Φιστικιά|φιστίκι]] ή το ρούμι, [[φρούτα]] αλλά και πουρέ [[Καστανιά|κάστανου]]. Το εκλέρ είναι γνωστό και ως **** όταν γαρνίρεται με γλάσο [[Καραμέλα|καραμέλας]]. Ένα παρόμοιο γλυκό, που όμως έχει στρογγυλή αντί για ορθογώνια μορφή, είνα το religieuse.

== Ετυμολογία ==
Ο όρος προέρχεται από τη γαλλική λέξη **', που σημαίνει "αστραπή" και έχει ονομαστεί έτσι καθώς καταναλώνεται πολύ γρήγορα. Ωστόσο, κάποιοι πιστεύουν ότι η ονομασία οφείλεται στη γυαλάδα του γλάσου που παραπέμπει στην όψη της αστραπής.

## Ιστορία
Η ιστορία του εκλέρ ξεκινάει κατά τη διάρκεια του 19ου αιώνα στο Λυών της Γαλλίας. Η αρχική του ονομασία (η οποία επικράτησε μέχρι το 1850) ήταν **' ("το ψωμί της δούκισσας") ή **' ("μικρή δούκισσα"). Ο όρος  εντοπίζεται για πρώτη φορά, τόσο στα αγγλικά όσο και στα γαλλικά, στη δεκαετία του 1860.

## Άλλες εκδοχές
Η αμερικανική αλυσίδα ντόνατ με την επωνυμία Dunkin' Donuts έχει εντάξει στα προϊόντα της το εκλαίρ υπό το όνομα Donuts Long John. Η Εθνική Ημέρα Εκλαίρ στις ΗΠΑ γιορτάζεται στις 22 Ιουνίου. 

Στη Βραζιλία υπάρχει ένα αντίστοιχο γλυκό που μοιάζει με πολύ μικρό εκλέρ και ονομάζεται *Carolina.* &#x5B;*[[Βικιπαίδεια:Εκκρεμεί παραπομπή|<span title="This claim needs references to reliable sources. (October 2024)">citation needed</span>]]*&#x5D;

## Φωτογραφίες

Αρχείο:Eclairs_at_Fauchon_in_Paris.jpg|Εκλέρ στο ζαχαροπλαστείο Fauchon στο Παρίσι
Αρχείο:0_Frameries_-_Boulangerie-pâtisserie_Godefroid_(8).JPG|Παραγωγή εκλέρ από Βέλγους ζαχαροπλάστες 
Αρχείο:Eclair_1120005560.jpg|Αυθεντικό εκλέρ
Αρχείο:Polish_eclair_from_Poznan.jpg
Αρχείο:Schubert's_Bakery_Chocolate_Eclairs_(27768570991).jpg
Αρχείο:Lyon_2e_-_Hôtel-Dieu_-_Le_Théodore_-_Éclair_à_la_fraise.jpg


## Παραπομπές



### Βιβλιογραφία

* 
* 

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* A brief éclair history

Κατηγορία:Ντόνατς
Κατηγορία:Κάσταρντ κρεμώδη επιδόρπια
Κατηγορία:Αλβανική κουζίνα
Ασαΐ (σμούθι)

Το ***ασαΐ*** (σμούθι) είναι ένα γλυκό βραζιλιάνικο σνακ που προέρχεται από τις περιοχές Παρά και Αμαζόνας της Βραζιλίας. Έχει ως βάση το μούρο ασαΐ, που συλλέγεται από φοίνικες ασαΐ. Συνήθως χρησιμοποιείται κατεψυγμένο και πολτοποιημένο. Η υφή του θυμίζει κρέμα  ενώ πριν από την   πολτοποίηση είναι περισσότερο κοκκιώδης. Βγάζει μια στυφάδα λόγω της υψηλής περιεκτικότητας του σε οξύτητα, καθιστώντας, έτσι, την γεύση του ιδιαίτερη.  Σερβίρεται ως παχύρρευστο σμούθι σε μπολ, συνήθως με σιρόπι γκουρανά, και ως γαρνιτούρα χρησιμοποιούνται συχνά γκρανόλα και μπανάνα. 

## Περιοχές και επεξεργασία
μικρογραφία|Πολτός από μούρα ασαΐ
Αν και το ασαΐ καταναλώνεται πλέον σε όλη τη Βραζιλία έχει γίνει πιο δημοφιλές κυρίως στο Παρά, στο Ρίο ντε Τζανέιρο, στη Φλοριανόπολη, στο Σάο Πάολο και στη Γκοϊάς αλλά και κατά μήκος της βορειοανατολικής ακτής της χώρας, όπου πωλείται σε καντίνες στην παραλία και σε μαγαζιά με χυμούς.

## Δείτε επίσης

* Κατάλογος βραζιλιάνικων φαγητών
* Κατάλογος βραζιλιάνικων γλυκών και επιδορπίων
* Φέϊρα ντο Ασαΐ

## Παραπομπές


Κατηγορία:Πιάτα φρούτου
Κατηγορία:Πολιτισμός της Βραζιλίας
Εντ Άσνερ

Ο **Έντι Άσνερ** (15 Νοεμβρίου 1929 – 29 Αυγούστου 2021) ήταν Αμερικανός ηθοποιός. Ο πιο γνωστός του ρόλος ήταν αυτός του Λου Γκραντ στην κωμωδία καταστάσεων *[[The Mary Tyler Moore Show]]* και στη δραματική σειρά *[[Lou Grant (τηλεοπτική σειρά)|Lou Grant]]*, καθιστώντας τον έναν από τους ελάχιστους τηλεοπτικούς ηθοποιούς που υποδύθηκαν τον ίδιο χαρακτήρα σε κωμωδία και σε δράμα. 

Ο Άσνερ είναι ο πιο τιμημένος άντρας ηθοποιός στην ιστορία των Βραβείων Έμμυ Ζώνης Υψηλής Τηλεθέασης, έχοντας κερδίσει εφτά εκ των οποίων τα πέντε τα κέρδισε για τον ρόλο του ως Λου Γκραντ. Τα υπόλοιπα Έμμυ τα κέρδισε για τις ερμηνείες του σε δύο μίνι σειρές: *Rich Man, Poor Man* (1976) και *Roots* (1977).

Ο Άσνερ εμφανίστηκε στις ταινίες *[[Ελντοράντο (ταινία, 1966)|Ελντοράντο]]* (1966), *[[Με λένε κύριο Τιμπς]]* (1970), *[[Ο νόμος του Μπρονξ]]* (1981), *[[JFK, η Ιστορία που Χαράχτηκε στη Μνήμη μας]]* (1991) και *[[Too Big to Fail]]* (2011). Επίσης υποδύθηκε τον Άι Βασίλη σε διάφορες ταινίες και έδωσε τη φωνή του στον χαρακτήρα του Καρλ Φρέντρικσεν στην ταινία κινουμένων σχεδίων της Pixar *[[Ψηλά στον Ουρανό]]* (2009).

Ο Άσνερ πρωταγωνίστησε στις τηλεοπτικές σειρές *Thunder Alley* (1994–1995) και *Michael: Every Day* (2011–2017) ενώ είχε συχνές εμφανίσεις στις σειρές *The Practice*, *Studio 60 on the Sunset Strip*, *The Good Wife*, *[[Cobra Kai]]*, *Briarpatch*, *Working Class* και *Dead to Me*. Επίσης έδωσε τη φωνή του στον Τζέι Τζόνα Τζέιμσον στη σειρά ''Spider-Man'' (1994–1998) και στον Θείο Μπεν στο *[[The Spectacular Spider-Man (τηλεοπτική σειρά)|The Spectacular Spider-Man]]* (2008).

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* 

Κατηγορία:Αμερικανοεβραίοι
Κατηγορία:Αμερικανοί ηθοποιοί
Κατηγορία:Αμερικανοί ηθοποιοί κινηματογράφου
Κατηγορία:Αμερικανοί ηθοποιοί τηλεόρασης
Κατηγορία:Αμερικανοί ηθοποιοί θεάτρου
Κατηγορία:Αμερικανοί ηθοποιοί φωνής
Κατηγορία:Αμερικανοί ακτιβιστές
Κατηγορία:Συνωμοσιολόγοι
Κατηγορία:Αμερικανοί ρωσικής καταγωγής
Κατηγορία:Αμερικανοί λιθουανικής καταγωγής
Κατηγορία:Αμερικανοί ουκρανικής καταγωγής
Ελβετικά δημοψηφίσματα 2025

Διάφορα **δημοψηφίσματα** διεξήχθησαν στην Ελβετία κατά τη διάρκεια του 2025, με εθνικές ψηφοφορίες στις 9 Φεβρουαρίου, 28 Σεπτεμβρίου και 11 Νοεμβρίου.

## Δημοψήφισμα Φεβρουαρίου
Μόνο μία λαϊκή πρωτοβουλία έφτασε στην κάλπη για αυτήν την πρώτη ψηφοφορία του έτους, η "Πρωτοβουλία Περιβαλλοντικής Ευθύνης", που υποστηρίχθηκε από την νεολαία του Κόμματος των Πρασίνων. Εάν γινόταν αποδεκτή, η Ελβετία θα είχε δέκα χρόνια για να μειώσει την κατανάλωση και την οικονομική δραστηριότητα σε "βιώσιμα επίπεδα". Η πρωτοβουλία δεν ανέφερε πώς θα έπρεπε να επιτευχθούν αυτοί οι στόχοι.

Τόσο το Ομοσπονδιακό Συμβούλιο όσο και το Κοινοβούλιο συνέστησαν στους ψηφοφόρους να απορρίψουν την πρωτοβουλία, η οποία τελικά απορρίφθηκε με μεγάλη διαφορά.

### Αποτελέσματα

## Δημοψηφίσματα Σεπτεμβρίου

Δύο δημοψηφίσματα τέθηκαν σε ψηφοφορία στις 28 Σεπτεμβρίου 2025: η ηλεκτρονική ταυτότητα και ο φόρος ακίνητης περιουσίας. Και τα δύο δημοψηφίσματα εγκρίθηκαν, αν και το πρώτο για την ηλεκτρονική ταυτότητα πέρασε οριακά με 50,4% υπέρ και 49,6% κατά, ενώ το δεύτερο σχετικά με τον φόρο ακίνητης περιουσίας σε δευτερεύουσες κατοικίες έλαβε 57,7% των ψήφων υπέρ έναντι 42,3% κατά. Η κυβέρνηση (συμπεριλαμβανομένων και των δύο σωμάτων της Ομοσπονδιακής Συνέλευσης) υποστήριξε τα σχέδια για τις ηλεκτρονικές ταυτότητες, και οι δημοσκοπήσεις ανέμεναν ότι η πρόταση θα τύγχανε ισχυρότερης υποστήριξης.

Στη Ζυρίχη, πρόταση για την απαγόρευση της χρήσης βενζινοκίνητων φυσητήρων και απορροφητήρων φύλλων λόγω ανησυχιών για θόρυβο και ατμοσφαιρική ρύπανση εγκρίθηκε με 61% υπέρ, ενώ στο Τουργκάου, πρόταση για την άρση της απαγόρευσης κοσμικών εκδηλώσεων σε πέντε θρησκευτικές αργίες εγκρίθηκε με πλειοψηφία 51,1%.

### Αποτελέσματα

## Δημοψηφίσματα Νοεμβρίου
Δύο δημοψηφίσματα διεξήχθησαν στις 30 Νοεμβρίου 2025: η «Πρωτοβουλία Πολιτικού Καθήκοντος» και η «Πρωτοβουλία για ένα Μέλλον».Οι ψηφοφόροι κλήθηκαν να αποφασίσουν αν θα αντικατασταθεί η υποχρεωτική στρατιωτική θητεία για τους άνδρες με υποχρεωτικό πολιτικό καθήκον και για τα δύο φύλα, καθώς και αν θα επιβληθούν νέοι φόροι στους υπερπλούσιους για τη χρηματοδότηση δράσεων κατά της κλιματικής αλλαγής. Αμφότερα τα δημοψηφίσματα καταψηφίστηκαν.

### Αποτελέσματα

## Παραπομπές


Ελβετι
2025
Ελβετικά δημοψηφίσματα 2024

Διάφορα δημοψηφίσματα διεξήχθησαν στην Ελβετία κατά τη διάρκεια του 2024. Εθνικές ψηφοφορίες πραγματοποιήθηκαν στις 3 Μαρτίου, 9 Ιουνίου και 22 Σεπτεμβρίου, ενώ άλλες διεξήχθησαν στις 24 Νοεμβρίου.

## Δημοψηφίσματα Μαρτίου
Δύο εθνικά δημοψηφίσματα πραγματοποιήθηκαν στις 3 Μαρτίου 2024. Και τα δύο αφορούσαν το συνταξιοδοτικό σύστημα.

Η "Πρωτοβουλία για μια 13η συνταξιοδοτική πληρωμή του φορέα OASI", πρότεινε την προσθήκη ενός 13ου μήνα σύνταξης.

Η "Πρωτοβουλία για τις Συντάξεις (ηλικία συνταξιοδότησης)" στόχευε στην αύξηση της ηλικίας συνταξιοδότησης εκείνη τη χρονιά και στην αυτόματη αύξησή της κάθε χρόνο.

Η ελβετική κυβέρνηση συνέστησε στους ψηφοφόρους να απορρίψουν και τις δύο πρωτοβουλίες, ωστόσο οι δημοσκοπήσεις έδειξαν ότι οι ψηφοφόροι ήταν πιθανό να αποδεχθούν την πρώτη πρωτοβουλία και να απορρίψουν τη δεύτερη, το οποίο ήταν επίσης και το τελικό αποτέλεσμα.
### Αποτελέσματα

## Δημοψηφίσματα Ιουνίου
Τέσσερις ψηφοφορίες δημοψηφισμάτων πραγματοποιήθηκαν στις 9 Ιουνίου 2024· δύο αφορούσαν τα ασφάλιστρα υγείας, μία αφορούσε τους εμβολιασμούς και μία ήταν ενάντια σε έναν πρόσφατο νόμο σχετικά με τη βιώσιμη ενέργεια.
### Αποτελέσματα

## Δημοψηφίσματα Σεπτεμβρίου
Δύο εθνικά δημοψηφίσματα πραγματοποιήθηκαν στις 22 Σεπτεμβρίου 2024 για να ψηφίσουν σχετικά με μια μεταρρύθμιση των επαγγελματικών συνταξιοδοτικών σχημάτων και μια πρωτοβουλία για τη βιοποικιλότητα.

Η μεταρρύθμιση των επαγγελματικών συνταξιοδοτικών σχημάτων υποστηρίχθηκε από την κυβέρνηση και απορρίφθηκε από τα αριστερά κόμματα και τα συνδικάτα.

Η πρωτοβουλία για τη βιοποικιλότητα είχε κατατεθεί από οργανώσεις προστασίας της φύσης και του περιβάλλοντος και απορρίφθηκε από μια ευρεία συμμαχία των κύριων δεξιών και κεντρώων κομμάτων, αγροτικών κύκλων και οικονομικών οργανώσεων.

Και τα δύο δημοψηφίσματα απορρίφθηκαν από τους ψηφοφόρους.
### Αποτελέσματα

## Δημοψηφίσματα Νοεμβρίου
Τέσσερα δημοψηφίσματα πραγματοποιήθηκαν στις 24 Νοεμβρίου, συμπεριλαμβανομένου ενός για τρεις νέους αυτοκινητόδρομους και επεκτάσεις σηράγγων, ενός για αλλαγές στις μισθώσεις, και ενός για απόφαση του κοινοβουλίου να καθορίσει τα ποσοστά χρηματοδότησης της υγειονομικής περίθαλψης από τα καντόνια.

Ένα δημοψήφισμα διεξήχθη επίσης στο κρατίδιο της καντόνι της Βασιλείας σχετικά με την έγκριση της επιχορήγησης 34,96 εκατομμυρίων ελβετικών φράγκων (39,5 εκατομμύρια δολάρια) από τις καντονιακές αρχές για τη διοργάνωση του Διαγωνισμού Τραγουδιού της Eurovision του 2025 στη Βασιλεία.

Τα αποτελέσματα έδειξαν αρνητική ψήφο για την πρόσθετη οδική υποδομή και τις αλλαγές στις μισθώσεις, ενώ εγκρίθηκαν οι αλλαγές στη χρηματοδότηση της υγειονομικής περίθαλψης.

Το δημοψήφισμα για τη χρηματοδότηση της Eurovision στη Βασιλεία εγκρίθηκε επίσης, με το 66,6% των ψηφοφόρων να τάσσεται υπέρ.

### Αποτελέσματα

## Παραπομπές


Ελβετια
2024
Τσελιγγάδες Άρτας

Οι **Τσελιγγάδες** είναι μικρός οικισμός της Ηπείρου στην Περιφερειακή Ενότητα Άρτας και τον Δήμο Γεωργίου Καραϊσκάκη.

## Γενικά στοιχεία
Οι Τσελιγγάδες βρίσκονται στις δυτικές πλαγιές του όρους Κοκκινόλακκος, σε υψόμετρο 680 μέτρα. Απέχουν 37 χιλιόμετρα βορειοανατολικά από την Άνω Καλεντίνη (έδρα του δήμου), 61 χιλιόμετρα βορειοανατολικά από την Άρτα και 4 χιλιόμετρα βορειοδυτικά από την Καστανιά. Αναφέρονται επίσημα, ως ξεχωριστός οικισμός, για πρώτη φορά το 1981 να απογράφονται στην κοινότητα Καστανέας. Σύμφωνα με το Πρόγραμμα «Καλλικράτης» και την τροποποίησή του Κλεισθένης Ι, μαζί με την Καστανιά, τη Μηλέα, τον Πέτρου και το Φράξο αποτελούν την κοινότητα Καστανέας που υπάγεται στη δημοτική ενότητα Τετραφυλίας του Δήμου Γεωργίου Καραϊσκάκη ενώ σύμφωνα με την απογραφή του 2021 απογράφησαν 20 κάτοικοι. 

## Παραπομπές


Κατηγορία:Χωριά της περιφερειακής ενότητας Άρτας
Κατηγορία:Δήμος Γεωργίου Καραϊσκάκη
Σαντιάγο Πένια

Ο **Σαντιάγο Πένια** (*Santiago Peña Palacios*, (, γενν. στις 16 Νοεμβρίου 1978) είναι Παραγουανός πολιτικός και οικονομολόγος, ο οποίος είναι ο 52ος και σημερινός πρόεδρος της Παραγουάης από το 2023. Εκτός από την πολιτική του σταδιοδρομία, ο Πένια έχει διατελέσει μέλος των διοικητικών συμβουλίων της Κεντρικής Τράπεζας της Παραγουάης και της Τράπεζας Αμαμπάι. Έχει επίσης διδάξει οικονομικά στο Καθολικό Πανεπιστήμιο της Ασουνσιόν και έχει δημοσιεύσει επιστημονικές εργασίες για τη νομισματική πολιτική και τη χρηματοοικονομική.

Ο Πένια είναι πρώην μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Κεντρικής Τράπεζας της Παραγουάης και πρώην υπουργός Οικονομικών της Παραγουάης. Υπήρξε υποψήφιος στις εσωκομματικές εκλογές για την προεδρία του Κόμματος Κολοράδο το 2018, όπου ηττήθηκε από τον Μάριο Άμπντο Μπενίτεθ, ο οποίος εξελέγη πρόεδρος στις γενικές εκλογές του 2018. Αργότερα κέρδισε το χρίσμα του κόμματος για τις γενικές εκλογές του 2023, τις οποίες και κέρδισε τελικά. Ο Πένια ήταν μέλος του Αυθεντικού Ριζοσπαστικού Φιλελεύθερου Κόμματος από το 1996 έως το 2016, όταν προσχώρησε στο Κόμμα Κολοράδο.

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* 

Πενια
Πενια
Αδόλφο Ντίας

Ο **Αδόλφο Ντίας Ρεσίνος ** (ισπανικά: *Adolfo Díaz Recinos*, Αλαχουέλα Κόστα Ρίκα, 15 Ιουλίου 1875 – 29 Ιανουαρίου 1964 στο Σαν Χοσέ, Κόστα Ρίκα) ήταν Νικαραγουανός πολιτικός, ο οποίος υπηρέτησε ως Πρόεδρος της Νικαράγουας μεταξύ 9 Μαΐου 1911 και 1 Ιανουαρίου 1917 και ξανά μεταξύ 14 Νοεμβρίου 1926 και 19 . Γεννημένος στην Κόστα Ρίκα από Νικαραγουανούς γονείς το 1875, εργάστηκε ως γραμματέας στην La Luz y Los Angeles Mining Company, μια αμερικανική εταιρεία με έδρα το Ντέλαγουερ που κατείχε τα μεγάλα χρυσωρυχεία γύρω από τη Σιούνα στην ανατολική Νικαράγουα. Υπό αυτή την ιδιότητα, βοήθησε στη διοχέτευση κεφαλαίων για την εξέγερση εναντίον του Φιλελεύθερου Προέδρου Χοσέ Σάντος Σελάγια, ο οποίος είχε προκαλέσει την οργή των Ηνωμένων Πολιτειών διαπραγματευόμενος με τη Γερμανία και την Ιαπωνία την αναβίωση της προτεινόμενης Διώρυγας της Νικαράγουας .

Ο Ντίας έγινε αντιπρόεδρος της Νικαράγουας το 1910.  Αφού έγινε πρόεδρος το 1911, αναγκάστηκε να βασιστεί στους Αμερικανούς πεζοναύτες για να καταστείλουν μια εξέγερση των Φιλελευθέρων, η οποία είχε ως αποτέλεσμα ένα απόσπασμα πεζοναυτών να παραμείνει στη Νικαράγουα για πάνω από μια δεκαετία. Σε αντάλλαγμα, το 1914, υπέγραψε τη Συνθήκη Μπράιαν-Τσαμόρο, η οποία παραχώρησε στις Ηνωμένες Πολιτείες αποκλειστικά δικαιώματα για την κατασκευή μιας διαωκεάνιας διώρυγας σε όλη τη Νικαράγουα.

Μετά τη λήξη της προεδρικής του θητείας, ο Ντίας έζησε για λίγο στις Ηνωμένες Πολιτείες. Ωστόσο, επέστρεψε στην προεδρία το 1926, μετά από ένα πραξικόπημα του στρατηγού Εμιλιάνο Τσαμόρο (μετά την αποχώρηση των Πεζοναυτών) που δεν κατάφερε να κερδίσει την υποστήριξη των ΗΠΑ. Κατά τη διάρκεια της δεύτερης θητείας του ως προέδρου, σημειώθηκε μια ακόμη εξέγερση των Φιλελευθέρων. Οι Φιλελεύθερες δυνάμεις ήταν στα πρόθυρα της κατάληψης της Μανάγκουα όταν οι ΗΠΑ ανάγκασαν τα αντιμαχόμενα μέρη να αποδεχτούν μια συμφωνία κατανομής εξουσίας, τη συμφωνία Εσπίνο Νέγκρο. Ένας Φιλελεύθερος διοικητής, ο Αουγκούστο Σαντίνο, απέρριψε τη συμφωνία και διεξήγαγε ανταρτοπόλεμο εναντίον των Αμερικανών πεζοναυτών, οι οποίοι παρέμειναν στη χώρα για να στηρίξουν την κυβέρνηση του Ντίαζ και να επιβάλουν τη συμφωνία του Εσπίνο Νέγκρο. Το 1928, μετά από εκλογές υπό την επίβλεψη των Πεζοναύτων, ο Ντίας αντικαταστάθηκε ως πρόεδρος από τον πρώην Φιλελεύθερο Στρατηγό Χοσέ Μαρία Μονκάδα. Στη συνέχεια, απέκτησε τον έλεγχο αρκετών χρυσωρυχείων της Νικαράγουας, τα οποία είχαν καταστραφεί κατά τη διάρκεια επιδρομών από τις δυνάμεις του Σαντίνο. Προσπάθησε ανεπιτυχώς να αποκαταστήσει τις μεταλλευτικές δραστηριότητες για την εταιρεία La Luz, μέχρι που πούλησαν τις συμμετοχές τους στην Tonopah Mining Company με έδρα τη Νεβάδα.

Το 1936, μετά την κατάληψη της εξουσίας από τον Σομόζα, ο Ντίας εγκαταστάθηκε μόνιμα στις Ηνωμένες Πολιτείες. Έζησε στις ΗΠΑ για περισσότερο από μια δεκαετία, κυρίως στη Νέα Υόρκη αλλά και στο Μαϊάμι και τη Νέα Ορλεάνη, πριν μετακομίσει στην Κόστα Ρίκα, όπου πέθανε το 1964.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Πρόεδροι της Νικαράγουας
Ρομπέρ Μπεγκρέ Μαμπέ

Ο **Ρομπέρ Μπεγκρέ Μαμπέ** (*Robert Beugré Mambé*, γεννημένος την 1η Ιανουαρίου 1952) είναι Ιβοριανός πολιτικός μηχανικός και πολιτικός. Από το 2011 έως το 2023, υπηρέτησε ως κυβερνήτης της Αυτόνομης Περιφέρειας του Αμπιτζάν. Από τις 17 Οκτωβρίου 2023 υπηρετεί ως πρωθυπουργός της Ακτής Ελεφαντοστού.

Γεννήθηκε στο Αμπιατέ, που σήμερα ανήκει στο διαμέρισμα Νταμπού, στην περιφέρεια Γκραν-Πον στην επαρχία Λαγκούν.

Ο Μπεγκρέ Μαμπέ σπούδασε πολιτικός μηχανικός. Εκπαιδεύτηκε στο Αμπιτζάν, στην Εθνική Ανώτατη Σχολή Δημόσιων Έργων (École nationale supérieure des travaux publics) και στο Παρίσι, στο Κέντρο Ανώτερων Σπουδών Κατασκευών (Centre des hautes études de la construction) και στην Εθνική Σχολή Γεφυρών και Οδοποιίας (École nationale des ponts et chaussées). Διετέλεσε διευθυντής του Κεντρικού Τεχνικού Γραφείου Μελετών της Ακτής Ελεφαντοστού και αργότερα πρόεδρος της εθνικής εκλογικής επιτροπής της χώρας.

Τον Απρίλιο του 2011 διορίστηκε κυβερνήτης της Αυτόνομης Περιφέρειας του Αμπιτζάν. Στις 16 Οκτωβρίου 2023 διορίστηκε πρωθυπουργός από τον πρόεδρο Αλασάν Ουαταρά.

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
*"Beugré Robert Mambé", abidjan.net, ανακτήθηκε 7 Μαρτίου 2016.
*Baudelaire Mieu, "Robert Beugré Mambé : 'Tout le monde revient à Abidjan pour faire des affaires'", *[[Jeune Afrique]]*, 7 Ιανουαρίου 2015.
*"Biographie du Gouverneur Robert Beugré Mambé", abidjan.district.ci, ανακτήθηκε 7 Μαρτίου 2016.

Κατηγορία:Πρωθυπουργοί της Ακτής Ελεφαντοστού
Κατηγορία:Ηγέτες εν ενεργεία
Μαρίγια Κον

Η **Μαρίγια Κον** (το γένος **Μαρί Μπέργκμαν**, 15 Ιανουαρίου 1894 - 9 Αυγούστου 1987) ήταν Βόσνια Γερμανίστρια και η πρώτη γυναίκα στη Βοσνία Ερζεγοβίνη, στην οποία απονεμήθηκε διδακτορικό.

## Βιογραφία
Η Μαρίγια Κον γεννήθηκε στο Χατζίτσι (κοντά στο Σεράγεβο), όπου ο πατέρας της, Γιόζεφ Μπέργκμαν, εργαζόταν ως αξιωματικός σιδηροδρόμων. Η μεσοαστική οικογένεια Μπέργκμαν, Εβραίοι Ασκενάζι, μετακόμισε από τη Βιέννη κατά τη διάρκεια της αυστροουγγρικής κυριαρχίας στη Βοσνία Ερζεγοβίνη. 

Η μητέρα της Κον, Ερνέστα, ήταν αποφασισμένη να μην επιτρέψει σε οικονομικά ή κοινωνικά ζητήματα να περιορίσουν τις ευκαιρίες των τεσσάρων κορών της. Για να μπορέσουν να φοιτήσουν στο πανεπιστήμιο, οι Μπέργκμαν έγραψαν τις κόρες τους στο γυμνάσιο. Η Μαρίγια και η μεγαλύτερη αδερφή της, Μπέρτα, έγιναν έτσι οι πρώτες μαθήτριες στο Γυμνάσιο του Μόσταρ το 1905 και επτά χρόνια αργότερα η Μπέρτα έγινε το πρώτο κορίτσι στη Βοσνία Ερζεγοβίνη, που αποφοίτησε από το σχολείο. 

Και οι δύο αδελφές συνέχισαν τις σπουδές τους στη Βιέννη, με την Κον να επιλέγει σλαβικές και γερμανικές σπουδές. Το 1916 η Κον απέκτησε διδακτορικό από το Πανεπιστήμιο της Βιέννης και επέστρεψε στη Βοσνία Ερζεγοβίνη ως η πρώτη γυναίκα διδάκτορας φιλοσοφίας.

Κατά την περίοδο του Μεσοπολέμου, η Κον δίδαξε σε γυμνάσια στο Μόσταρ, το Τσέτινιε και το Σεράγεβο. Παντρεύτηκε έναν πολιτικό μηχανικό, τον Εμίλ Κον, και απέκτησε δύο παιδιά. Με την άνοδο του Ναζιστικού Κόμματος στη Γερμανία τη δεκαετία του '30, ωστόσο, ο αντισημιτισμός άρχισε να κερδίζει έδαφος στη Γιουγκοσλαβία. Η Κον έπρεπε να καταπολεμήσει προσωπικά τις πρώιμες ουστασικές τάσεις ορισμένων μαθητών της. Η κατάσταση επιδεινώθηκε ραγδαία μετά την εισβολή των δυνάμεων του Άξονα στη Γιουγκοσλαβία τον Απρίλιο του 1941, όταν το Σεράγεβο και η υπόλοιπη Βοσνία έγιναν μέρος του Ανεξάρτητου Κράτους της Κροατίας, ενός φασιστικού κράτους μαριονέτας. Η Κον έχασε τη δουλειά της και σύντομα βρέθηκε φυλακισμένη με την οικογένειά της στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Ραμπ. Μετά την απελευθέρωση του στρατοπέδου το 1943, έφτασε σε παρτιζάνικο έδαφος στην Κροατία, όπου έγινε διευθύντρια γυμνασίου στη Γκλίνα. Τα παιδιά της έγιναν Παρτιζάνοι μαχητές. Ο γιος της σκοτώθηκε στη μάχη και η κόρη της συνελήφθη και στάλθηκε στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Ράβενσμπρουκ. Η αδερφή της Κον, Μπέρτα, υποστήριξε επίσης ενεργά τους Παρτιζάνους μέχρι τον εγκλεισμό και τον θάνατό της το 1945 στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Γιασένοβατς από τους Ούστασε.

Η Κον και η κόρη της ανήκαν στο ένα πέμπτο των Εβραίων του Σαράγεβο, οι οποίοι επέζησαν του Ολοκαυτώματος. Συνέχισε την σταδιοδρομία της στα λύκεια του Μόσταρ και του Σαράγεβο μέχρι το 1950, όταν προσκλήθηκε να συμμετάσχει στη δημιουργία ενός τμήματος γερμανικής γλώσσας και λογοτεχνίας στο Πανεπιστήμιο του Σαράγεβο. Ως καθηγήτρια πανεπιστημίου ασχολήθηκε περισσότερο με την πρώιμη νεότερη και νεότερη γερμανική λογοτεχνία μέχρι τη συνταξιοδότησή της το 1967. 

Η Κον πέθανε στο Σεράγεβο το 1987.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Απόφοιτοι του Πανεπιστημίου της Βιέννης
Κατηγορία:Γιουγκοσλάβες
Κατηγορία:Βόσνιοι Εβραίοι
Κατηγορία:Γιουγκοσλάβοι ακαδημαϊκοί
Κατηγορία:Βόσνιοι ακαδημαϊκοί
Μπέρτα Μπέργκμαν

Η **Μπέρτα Μπέργκμαν** (10 Μαΐου 1894 - 15 Ιανουαρίου 1945) ήταν Βόσνια Εβραία γιατρός και αντάρτισσα. Είναι επίσης γνωστή ως η πρώτη γυναίκα που τελείωσε το λύκειο στη Βοσνία.

## Νεανικά χρόνια
Η Μπέρτα Μπέργκμαν γεννήθηκε στις 10 Μαΐου 1894 στο Σεράγεβο της Αυστροουγγαρίας (σημερινή Βοσνία-Ερζεγοβίνη) σε μια οικογένεια γερμανόφωνων Εβραίων. Ήταν η μεγαλύτερη από τέσσερις κόρες. Η μητέρα της, Ερνέστα, και ο πατέρας της, Ιωσήφ, ήταν Ασκενάζι Εβραίοι από τη Βιέννη. Και οι δύο μετακόμισαν στο Σεράγεβο κατά τη διάρκεια της αυστροουγγρικής κατοχής της Βοσνίας, καθώς ο πατέρας της εργαζόταν ως μηχανικός σιδηροδρόμων για το Αυτοκρατορικό Βασιλικό Αυστριακό Κράτος Σιδηροδρόμων. Παρά το γεγονός ότι η οικογένεια είχε ισχυρό οικονομικό εισόδημα, η μητέρα της Μπέργκμαν δεσμεύτηκε να εξασφαλίσει ανώτερη εκπαίδευση για τις κόρες της. 

Τα κορίτσια φοίτησαν αρχικά σε γυμνάσιο στο Μόσταρ για να το πετύχουν αυτό. Η Μπέρτα και η μεγαλύτερη αδερφή της, η Μαρίγια, έγιναν πρωτοσέλιδα, όταν το 1905 έγιναν οι πρώτες μαθήτριες στο Γυμνάσιο του Μόσταρ. Τον Φεβρουάριο του 1912, η κροατική εφημερίδα *Narodna obrana* δημοσίευσε ένα άρθρο, που ανέφερε ότι η Μπέρτα ήταν η πρώτη γυναίκα στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, που αποφοίτησε από σχολείο.  

Συνέχισε τις σπουδές της στην ιατρική στο Πανεπιστήμιο της Βιέννης, από όπου αποφοίτησε το 1918. Όλες οι μικρότερες αδερφές της έλαβαν επίσης πτυχία. Η αδερφή της, η Μαρίγια, έγινε η πρώτη γυναίκα από τη Βοσνία που της απονεμήθηκε διδακτορικό.

## Σταδιοδρομία
Η σταδιοδρομία της Μπέργκμαν ως παιδίατρος την οδήγησε σε όλο το νεοσύστατο Βασίλειο της Γιουγκοσλαβίας, συμπεριλαμβανομένων της Μπάνια Λούκα και του Μόσταρ. Αφού παραιτήθηκε από τη θέση της στη Μπάνια Λούκα, η Μπέργκμαν έλαβε χρηματικά έπαθλα για τη σκληρή δουλειά και τις αυτοθυσίες της. Στη συνέχεια εργάστηκε στο Μόσταρ, όπου έγινε επικεφαλής μιας επιτυχημένης παιδιατρικής πολυκλινικής.

## Εισβολή και θάνατος
Μετά την εισβολή της ναζιστικής Γερμανίας στη Γιουγκοσλαβία τον Απρίλιο του 1941 και την ίδρυση του Ανεξάρτητου Κράτους της Κροατίας, ενός φασιστικού κράτους μαριονέτας, στην περιοχή που περιλάμβανε τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, η Μπέργκμαν έχασε τη δουλειά της. Η αδερφή της, η Μαρίγια, και η οικογένεια της Μαρίγια απελάθηκαν στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Ραμπ, ενώ η 49χρονη γιατρός Μπέργκμαν εντάχθηκε στο αντάρτικο κίνημα αντίστασης των Παρτιζάνων της Γιουγκοσλαβίας. Παρείχε στους Παρτιζάνους μαχητές ιατρική περίθαλψη, εφόδια και μαθήματα πρώτων βοηθειών. 

Φυλακίστηκε δύο φορές. Η σύλληψή της στις 15 Ιανουαρίου 1945 οδήγησε στην απέλασή της στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Γιασένοβατς, όπου δολοφονήθηκε από τους Ούστασε.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Απόφοιτοι του Πανεπιστημίου της Βιέννης
Κατηγορία:Γιουγκοσλάβοι Παρτιζάνοι
Κατηγορία:Βόσνιοι Εβραίοι
Κατηγορία:Γιουγκοσλάβοι ιατροί
Γαλάνι Άρτας

Το **Γαλάνι** ή **Γαλάνιο** είναι οικισμός της Ηπείρου στην Περιφερειακή Ενότητα Άρτας.

## Γενικά στοιχεία
Το Γαλάνι βρίσκεται στις βόρειες πλαγιές του βουνού Μακρυνόρος, σε υψόμετρο 600 μέτρα. Απέχει περίπου 35 χιλιόμετρα ΒΑ. από την Άρτα, 38 χιλιόμετρα Ν.-ΝΑ. από την Άνω Καλεντίνη (έδρα του δήμου) και 3 χιλιόμετρα Α. από το Κλειδί. Αναφέρεται επίσημα, ως ξεχωριστός οικισμός, για πρώτη φορά το 1940 να απογράφεται στην κοινότητα Κλειδίου. Σύμφωνα με το Πρόγραμμα «Καλλικράτης» και την τροποποίησή του Κλεισθένης Ι, μαζί με το Κλειδί, την Ακροποταμιά, την Αγία Παρασκευή, την Περδικορράχη και την Πέτρα αποτελούν την κοινότητα Κλειδίου που υπάγεται στη δημοτική ενότητα Γεωργίου Καραϊσκάκη του Δήμου Γεωργίου Καραϊσκάκη ενώ σύμφωνα με την απογραφή του 2021 απογράφησαν 42 κάτοικοι. 
## Παραπομπές


Κατηγορία:Χωριά της περιφερειακής ενότητας Άρτας
Κατηγορία:Δήμος Γεωργίου Καραϊσκάκη
Κλειδί Άρτας

Το **Κλειδί** είναι οικισμός της Ηπείρου στην Περιφερειακή Ενότητα Άρτας.

## Γεωγραφικά - ιστορικά στοιχεία
Το Κλειδί βρίσκεται στα νότια όρια με την Περιφερειακή Ενότητα Αιτωλοακαρνανίας, στις βορειοδυτικές πλαγιές των Ορέων Βάλτου, σε υψόμετρο 560 μέτρα. Απέχει περίπου 31 χιλιόμετρα ανατολικά από την Άρτα και 30 χιλιόμετρα νότια από την Άνω Καλεντίνη (έδρα του δήμου). Ενοριακός ναός του χωριού είναι η εκκλησία της Αγίας Κυριακής στη βόρεια άκρη του.  

Την περίοδο της Ραδοβιζινής Επανάστασης (1854 - 1878) και την δεύτερη της φάση (Ιανουάριο του 1878)  στην περιοχή διεξήχθησαν μάχες μεταξύ Ελλήνων επαναστατών και Οθωμανών στη γέφυρα της Πλάκας, στο Δημαριό και η πλέον πολύνεκρη, στο *Κλείτσοβο* (σημερινό Κλειδί), που ήταν και το τέλος της αποτυχημένης προσπάθειας. 

## Διοικητικά στοιχεία
Αναφέρεται επίσημα, μετά την Τουρκοκρατία, το 1912 με την παλιά του ονομασία *Κλείτσοβο* να προσαρτάται στην κοινότητα Σκουληκαριάς. Το 1915 ορίστηκε χειμερινή έδρα της κοινότητας Σκουληκαριάς και το 1927 μετονομάστηκε σε Κλειδί. Το 1933 ορίστηκε έδρα της ομώνυμης νεοϊδρυθείσας κοινότητας. Σύμφωνα με το Πρόγραμμα «Καλλικράτης» και την τροποποίησή του Κλεισθένης Ι, μαζί με την Ακροποταμιά, την Αγία Παρασκευή, το Γαλάνι, την Περδικορράχη και την Πέτρα αποτελούν την κοινότητα Κλειδίου που υπάγεται στη δημοτική ενότητα Γεωργίου Καραϊσκάκη του Δήμου Γεωργίου Καραϊσκάκη ενώ σύμφωνα με την απογραφή του 2021 απογράφησαν 140 κάτοικοι. 

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* Κλειδί Άρτας (από ψηλά) στο https://www.youtube.com/.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Χωριά της περιφερειακής ενότητας Άρτας
Κατηγορία:Δήμος Γεωργίου Καραϊσκάκη
Γιαννιώτι Άρτας

Το **Γιαννιώτι** είναι οικισμός της Ηπείρου στην Περιφερειακή Ενότητα Άρτας.****

## Γενικά στοιχεία
Το Γιαννιώτι βρίσκεται στα νότια όρια με την Περιφερειακή Ενότητα Αιτωλοακαρνανίας, στις βορειοδυτικές πλαγιές των Ορέων Βάλτου, σε υψόμετρο 900 μέτρα. Απέχει περίπου 43 χιλιόμετρα Α. από την Άρτα και 38 χιλιόμετρα Ν.-ΝΑ. από την Άνω Καλεντίνη (έδρα του δήμου). Ενοριακός ναός του χωριού είναι η εκκλησία Γενέσιο Τιμίου Προδρόμου. 

Αναφέρεται επίσημα, ως ξεχωριστός οικισμός, για πρώτη φορά το 1940 να απογράφεται στην κοινότητα Κλειδίου. Σύμφωνα με το Πρόγραμμα «Καλλικράτης» και την τροποποίησή του Κλεισθένης Ι, μαζί με την Σκουληκαριά και την Αγία Παρασκευή αποτελούν την κοινότητα Σκουληκαριάς που υπάγεται στη δημοτική ενότητα Γεωργίου Καραϊσκάκη του Δήμου Γεωργίου Καραϊσκάκη ενώ σύμφωνα με την απογραφή του 2021 απογράφησαν 65 κάτοικοι.

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* Γιαννιώτι Άρτας στο https://www.youtube.com/.
* Οι καλύτερες διαδρομές Ορειβασία στην περιοχή Γιαννιώτι στον ιστότοπο https://el.wikiloc.com/.
* Παραδοσιακό γλέντι στο Γιαννιώτι Άρτας από την https://arttv.gr/.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Χωριά της περιφερειακής ενότητας Άρτας
Κατηγορία:Δήμος Γεωργίου Καραϊσκάκη
Κρισέλια Άρτας

Τα **Κρισέλια** είναι οικισμός της Ηπείρου στην Περιφερειακή Ενότητα Άρτας και τον Δήμο Γεωργίου Καραϊσκάκη.

## Γενικά στοιχεία
Τα Κρισέλια βρίσκονται κοντά στον ποταμό Καλεντίνη, σε υψόμετρο 580 μέτρα. Το χωριό απέχει 35 χιλιόμετρα βορειοανατολικά από την Άρτα και 9 χιλιόμετρα ανατολικά από την Άνω Καλεντίνη (έδρα του δήμου). Αναφέρεται επίσημα για πρώτη φορά ως ξεχωριστός οικισμός το 1940 να απογράφεται στην κοινότητα Διχομοιρίου. Σύμφωνα με το Πρόγραμμα «Καλλικράτης» και την τροποποίησή του Κλεισθένης Ι, ανήκει στην κοινότητα Διχομοιρίου που υπάγεται στη δημοτική ενότητα Ηρακλείας του Δήμου Γεωργίου Καραϊσκάκη ενώ σύμφωνα με την απογραφή του 2021 απογράφησαν 60 κάτοικοι. 

## Παραπομπές


Κατηγορία:Χωριά της περιφερειακής ενότητας Άρτας
Κατηγορία:Δήμος Γεωργίου Καραϊσκάκη
Σέξτος Νόνιος Κουινκτιλιανός (ύπατος το 38)

Ο **Σέξτος Νόνιος Κουινκτιλιανός**, λατιν.: *Sextus Nonius Quinctilianus*, ήταν Ρωμαίος συγκλητικός, που δραστηριοποιήθηκε τον 1ο αι.

## Βιογραφία
Διορίστηκε αντικαταστάτης ύπατος το 38 ως συνάδελφος του Σέρβιου Ασίνιου Κέλερ. 

Ο Κουινκτιλιανός ήταν γιος του ομώνυμου ύπατου Σ. Μόνιου Κουινκτιλιανού του έτους 8 και της Σωσίας, κόρης του Γάιου Σωσίου, ύπατου το 32 π.Χ. Είναι γνωστό ότι είχε τουλάχιστον έναν αδελφό, τον Λεύκιο Νόνιο Κουινκτιλιανό.

Κάποια στιγμή πριν αναλάβει το αξίωμα του πληβείου τριβούνου, ο Κουινκτιλιανός είχε γίνει δεκτός στους δεκαπέντε άνδρες των ιερών χρησμών (*quindecimviri sacris faciundis)*, ένα διάσημο ιερατείο επιφορτισμένο με τη φύλαξη των Σιβυλλικών Βιβλίων. Το έτος 32, ενώ ήταν τριβούνος των πληβείων, πρότεινε την προσθήκη ενός νέου τόμου από τον Λεύκιο Κανίνιο Γάλλο στη συλλογή των κανονικών Σιβυλλικών Βιβλίων. Ωστόσο, ο Αυτοκράτορας Τιβέριος επέπληξε ευγενικά τον Κουινκτιλιανό για την πρόταση, υπενθυμίζοντάς του ότι αυτό το προτεινόμενο συμπλήρωμα δεν είχε περάσει από την αναμενόμενη διαδικασία, και έδωσε εντολή να παραπεμφθεί ο τόμος πίσω στο πλήρες ιερατείο για εξέταση και κρίση. 

## Αναφορές

Κατηγορία:Ύπατοι της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας
Μπάνιτσα (πίτα)

μικρογραφία|Γλυκιά μπάνιτσα.
μικρογραφία|Μπάνιτσα σερβιρισμένη με αριάνι.
Η **μπάνιτσα** [ˈbanitsɐ] (βουλγαρικά: баница) είναι μία πίτα που παρασκευάζεται με φύλλο ζύμης στη Βουλγαρία στην οποία είναι ιδιαίτερα δημοφιλής. Είναι επίσης γνωστή σε άλλες βαλκανικές χώρες με παρόμοια μορφή ως «γκιμπάνιτσα» και σχετίζεται στενά με το μπουρέκι ή την πίτα.

Η μπάνιτσα μπορεί να περιέχει διάφορες γεμίσεις. Μια από τις πιο συνηθισμένες γεμίσεις είναι το τυρί άλμης (βουλγ. сирене, λατινοπ. *sirene*) ή το τυρί κότατζ (βουλγ. извара, λατινοπ. izvara) με ή χωρίς σπανάκι. Άλλη γέμιση μπορεί να περιέχει το κασκαβάλι. Στη γλυκιά εκδοχή της μπορεί να περιέχει κολοκύθα.

Η μπάνιτσα ψήνεται συνήθως σε στρογγυλό ή τριγωνικό σχήμα. Μπορεί να σερβιριστεί με γιαούρτι (βουλγ. кисело мляко), αριάνι ή μπόζα. Μπορεί να καταναλωθεί ζεστή ή κρύα. Αποτελεί ένα από τα κύρια συστατικά των εορταστικών γευμάτων των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς. Λωρίδες χαρτιού με μηνύματα μαντείας ψήνονται μέσα στην μπάνιτσα για αυτές τις μέρες.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Βουλγαρική κουζίνα
Γκιμπάνιτσα

μικρογραφία|Γκιμπάνιτσα με γέμιση από τυρί.
Η **γκιμπάνιτσα** (σερβικά κυριλλικά: гибаница, προφέρεται [ˈɡibanit͡sa]) είναι μια παραδοσιακή πίτα δημοφιλής σε όλα τα Βαλκάνια. Συνήθως παρασκευάζεται με τυρί κότατζ και αυγά. Οι συνταγές μπορεί να κυμαίνονται από γλυκές έως αλμυρές, και από απλές έως εορταστικές και περίτεχνες πολυστρωματικές τούρτες.

Είναι ένα είδος πίτας σε στρώσεις, ένας συνδυασμός τουρκικών και αυστριακών επιρροών σε διαφορετικές κουζίνες της πρώην Γιουγκοσλαβίας. Σήμερα, οι εκδοχές αυτού του κέικ μπορούν να βρεθούν στη Σλοβενία, στην Κροατία, στη Σερβία, στη Βοσνία, στη Βόρεια Μακεδονία και άλλες περιοχές της πρώην Γιουγκοσλαβίας. Παραλλαγές αυτής της πλούσιας πίτας σε στρώσεις βρίσκονται στην Ουγγαρία, στη Βουλγαρία, στην Ελλάδα, στην Τουρκία και στη Συρία.

Η λέξη «γκιμπάνιτσα» ορισμένες φορές αναφέρεται σε ρολό με καρύδια, το οποίο είναι ένα γλυκό ψωμί με μια σπείρα από πάστα καρυδιού τυλιγμένη στο εσωτερικό του.

## Παρασκευή
Αρχικά, η γκιμπάνιτσα περιελάμβανε σπιτικό φύλλο και τυρί από αγελαδινό γάλα. Σήμερα, μπορεί να φτιαχτεί με έτοιμο φύλλο. Το τυρί που χρησιμοποιείται για τη γέμιση είναι φέτα ή sirene (ντόπιο λευκό τυρί). Η πίτα συνήθως φτιάχνεται ως γκουζβάρα (τσαλακωμένη πίτα), επομένως το φύλλο στη μέση τσαλακώνεται και γεμίζεται. Εκτός από το τυρί, η γέμιση περιέχει αυγά, γάλα, τυρί καϊμάκ (λευκό τυρί που μοιάζει με μασκαρπόνε), λαρδί, αλάτι και νερό. Η γέμιση μπορεί εναλλακτικά να περιλαμβάνει σπανάκι, κρέας, χόρτα, ή πατάτα και κρεμμύδι. Για να επιταχυνθεί η διαδικασία, μπορεί να χρησιμοποιηθεί έτοιμο φύλλο και να ραντιστεί με ηλιέλαιο ή ελαιόλαδο αντί για λαρδί.

## Παραπομπές


Κατηγορία:Πίτες
Γάιος Βιψτάνος Μεσάλλα Γάλλος

Ο **Γάιος Βιψτάνος Μεσάλλα Γάλλος**, λατιν.: *Gaius Vipstanus Messalla Gallus* (π. 10 π.Χ. &#x2013; μετά το 60) ήταν Ρωμαίος συγκλητικός.

## Βιογραφία
Ήταν *[[Ύπατος (Αρχαία Ρώμη)|αντικαταστάτης ύπατος]]* (consul suffectus) στο *διάστημα* (nundinium) Ιουλίου-Δεκεμβρίου 48 ως συνάδελφος του Λεύκιου Βιτέλλιου.  Ο Τζ. Ντεβρέκερ έχει προτείνει το επιχείρημα, ότι τα στοιχεία στο όνομά του θα έπρεπε να αναφέρονται ως Γάιος Μεσάλλα Βιψτάνος Γάλλος. 

Ο Γάλλος έχει αναγνωριστεί ως ο ανθύπατος της Ασίας για τη θητεία του έτους 59/60. 

Με βάση τα στοιχεία του επιθέτου (cognomen) του Mεσάλλα, ο Ρόναλντ Σάυμ πρότεινε ότι ο Βιψτάνος Μεσάλλα Γάλλος ήταν γιος του Λεύκιου Βιψτάνου Γάλλου  και μίας υποτιθέμενης Βαλερίας Μεσαλλίας, εκ πατρός εγγονής του Mάρκο Βαλέριο Μεσάλλα Κορβίνο.  Διαδέχτηκε ως αντικαταστάτης ύπατ*ος* τον Λεύκιο Βιψτάνο Ποπλικόλα Μεσάλλα, ο οποίος ολοκλήρωσε την υπατεία του τον Ιούλιο του 48, και ο οποίος έχει προταθεί ότι ήταν αδελφός του, επίσης με βάση τα στοιχεία του επιθέτου (*cognomeni)* του Ποπλικόλα Μεσάλλα. 

Εικάζεται επίσης ότι ο Γάλλος είναι ο πατέρας του ρήτορα Λεύκιου Βιψτάνου Μεσάλλα. Η σύζυγος του Γάλλου είχε νωρίτερα παντρευτεί τον Lucius Aquillius Lucius filius Regulus, τον αρχιερέα (pontifex) και ταμία (quaestor) του Τιβέριου, που αναφέρεται στο CIL VI, 2122,  και από τον οποίο απέκτησε έναν γιο, που ονομαζόταν Mάρκος Ακύλιος Ρέγουλος.  Δεν έχει ακόμη αναγνωριστεί.

## Αναφορές

Κατηγορία:Ύπατοι της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας
Μάρκος Σουίλιος Νερουλίνος

Ο **Μάρκος Σουίλιος Νερουλίνος**, λατιν.: *Marcus Suillius Nerullinus*, ήταν Ρωμαίος συγκλητικός, ο οποίος δραστηριοποιήθηκε κατά τη διάρκεια του Πριγκιπάτου. Διετέλεσε κανονικός ύπατος το έτος 50, με συνάδελφο τον Γάιο Αντίστιο Βήτο. 

Ο Νερουλίνος ήταν γιος του Πόπλιου Σουίλιου Ρούφου, ο οποίος ήταν αντικαταστάτης ύπατος το 41, και ένας τρομερός *κατήγορος (delator)*. Η μητέρα του ήταν θετή κόρη του Οβίδιου, αλλά δεν μας λέγεται το όνομά της.  Η Άνν-Μαρί Λιούις υποστήριξε, ότι αυτή η γυναίκα δεν ήταν μόνο κόρη του Παύλου Φάβιου Μάξιμου, υπάτου το 11 π.Χ., και κόρη (το όνομα της οποίας δεν γνωρίζουμε) του Σέρβιου Σουλπίκιου Ρούφου, γιου του ομώνυμου ρήτορα και νομικού Σέρβιου Σουλπίκιου Ρούφου, αλλά ήταν και θετή κόρη της Μαρκίας (από το γένος των Μαρκίων), δεύτερης συζύγου του Παύλου, με την οποία είχε μία στοργική και μακροχρόνια σχέση.  Ο Σουίλιος Καισονίνος ήταν αδελφός του.

Ο πλούτος και η δύναμη τού πατέρα του διευκόλυναν την πρόοδο του Νερουλίνου κατά τη διάρκεια της συγκλητικής του σταδιοδρομίας. Ωστόσο, όταν αρκετοί κατήγοροι (*delatores)*, αφού είχαν ασκήσει επιτυχώς δίωξη στον πατέρα του για κακοδιαχείριση ενώ ήταν ανθύπατος (κυβερνήτης) της Ασίας, του επιτέθηκαν, «με βάση το μίσος των ανδρών για τον πατέρα και κάποιες κατηγορίες για εκβιασμό. Σε εκείνο το σημείο ο Αυτοκράτορας Νέρωνας παρενέβη, και τερμάτισε την ποινική δίωξη, «σαν να υπονοούσε ότι η εκδίκηση είχε ικανοποιηθεί πλήρως». 

## Αναφορές

Κατηγορία:Ύπατοι της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας
Μάρκος Ορδεόνιος Φλάκκος

Ο **Μάρκος Ορδεόνιος Φλάκκος**, *Marcus Hordeonius Flaccus* (απεβ. το 69 μ.Χ.) ήταν Ρωμαίος συγκλητικός, που έζησε τον 1ο αι. Διετέλεσε ύπατος για το *διάστημα (nundinium)* του Μαρτίου έως τον Απρίλιο του 47, ως συνάδελφος του Γάιου Καλπετάνου Ράντιου Σεδάτου και αργότερα διοικητής του στρατού του Ρήνου, κατά τη διάρκεια της εξέγερσης των Μπαταβίων. 

Το 69, το έτος των Τεσσάρων Αυτοκρατόρων, ο Αυτοκράτορας Βιτέλλιος διέταξε την αναδιάταξη στρατευμάτων από τα σύνορα του Ρήνου στην Ιταλία, για να τον υποστηρίξουν κατά της εξέγερσης του Βεσπασιανού, κάτι που ο Φλάκκος αρνήθηκε, επειδή είχε ακούσει φήμες για πιθανή εξέγερση των Βαταβίων. Όταν ο Βιτέλλιος διέταξε την αναγκαστική στρατολόγηση των Βαταβίων, αυτοί εξεγέρθηκαν εναντίον των Ρωμαίων. 

Η αναποφασιστικότητά του για το ποιον Αυτοκράτορα να υποστηρίξει (Βιτέλλιο ή Βεσπασιανό) και η επακόλουθη αδράνειά του στην ανάσχεση της εξέγερσης των Βαταβίων, επηρέασαν τη μετέπειτα φήμη του στα έργα του Τάκιτου. Δολοφονήθηκε από τα ίδια του τα στρατεύματα (που ήταν ακόμη πιστά στον Βιτέλλιο), όταν προσπάθησε να εορτάσει τη νίκη τού Βεσπασιανού. 

## Αναφορές

Κατηγορία:Ύπατοι της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας
Λεύκιος Πεδάνιος Σεκούνδος

Ο **Λεύκιος Πεδάνιος Σεκούνδος**, λατιν.: *Lucius Pedanius Secundus* (απεβ. το 61 μ.Χ.) ήταν Ρωμαίος συγκλητικός του 1ου αι. Το 43 μ.Χ., κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Κλαύδιου, ήταν αντικαταστάτης ύπατος από τη1 1η του μηνός (calendae) του Μαρτίου έως τις calendae του Ιουλίου, μαζί με τον Σέξτο Παλπέλιο Ίστερ.  Ο Σεκούνδος ήταν ο πρώτος συγκλητικός από τις ισπανικές επαρχίες, που έφθασε στο αξίωμα του υπάτου από την ασυνήθιστη θητεία του Λεύκιου Κορνήλιου Βάλβου το 40 π.Χ. 

Το έτος 56, διορίστηκε *[[Πολίαρχος|έπαρχος της πόλης]]* (urbi praefectus) από τον Νέρωνα. Λίγες λεπτομέρειες για τη θητεία του είναι γνωστές· μόνο ότι δολοφονήθηκε το έτος 61 από έναν από τους σκλάβους του. Η Σύγκλητος, με πρόταση, μεταξύ άλλων, του Γάιου Κάσσιου Λογγίνου, [ i ] ενέκρινε την εκτέλεση και των τετρακοσίων δούλων του Πεδάνιου, σύμφωνα με το ρωμαϊκό δίκαιο. Μία συντομευμένη εκδοχή τού λόγου του Λογγίνου διασώθηκε από τον Τάκιτο.  Ο λαός απαίτησε την απελευθέρωση των αθώων σκλάβων, αλλά ο Νέρων ανέπτυξε τον ρωμαϊκό στρατό, για να εμποδίσει τον όχλο να διακόψει τις εκτελέσεις. 

Οι Πεδάνιοι είχαν τις ρίζες τους ως Ρωμαίοι άποικοι στην πόλη Βαρκίνο στην Ταρρακωνική Ισπανία. Οι απόγονοι του Σεκούνδου περιλαμβάνουν μία σειρά υπάτων, ξεκινώντας από τον γιο του Γναίο Πεδάνιο φούσκο Σαλινάτορα, ύπατο το 61 μ.Χ. 

## Δείτε επίσης
* γένος Πεδανίων

## Υποσημειώσεις

## Αναφορές

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* Τάκιτος, ''Χρονικά'' xiv. 42–45

Κατηγορία:Πολίαρχοι Ρώμης
Κατηγορία:Ύπατοι της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας
Λεύκιος Σάλβιος Όθων Τιτιανός

Ο **Λεύκιος Σάλβιος Όθων Τιτιανός**, λατιν.: *Lucius Salvius Otho Titianus* ήταν ο μεγαλύτερος αδελφός του Ρωμαίου Αυτοκράτορα Μ. Σ. Όθωνα (βασίλευσε το 69 μ.Χ.). Ως Ρωμαίος συγκλητικός, διετέλεσε ύπατος το έτος 52 ως συνάδελφος του Φαύστου Κορνήλιου Σύλλα Φήλικα,  και διορίστηκε ύπατος ως συνάδελφος τού αδελφού του για την περίοδο από τη δολοφονία του Γάλβα μέχρι τα τέλη Φεβρουαρίου.  Όταν ο Μ. Σ. Όθων έφυγε από τη Ρώμη για να σταματήσει την προέλαση του Βιτέλλιου στην Ιταλία, ανέθεσε τις καθημερινές αυτοκρατορικές ευθύνες στα χέρια του Λ. Σ. Ό. Τιτιανού.  Στη συνέχεια, ο Τιτιανός διορίστηκε στρατηγός (επικεφαλής του πολέμου) από τον Όθωνα  και ήταν παρών στην Α΄  μάχη του Βεδριάκου.

Ο Τιτιανός ήταν μέλος των αδελφών των αγρών (fratres arvales), υπηρετώντας ως *αντικαταστάτης αξιωματούχος* (promagistratus) τουλάχιστον πέντε φορές από το έτος 57 έως το έτος 69.  Η κλήρωση το ανέδειξε σε ανθύπατο (κυβερνήτη) της Ασίας για το διάστημα 63/64. 

## Οικογένεια
Ο Τιτιανός ήταν υνμφευμένος με την Κοκκεία, αδελφή του μελλοντικού Αυτοκράτορα Μ. Κ. Νέρβα (βασίλευσε το 96-98), με την οποία απέκτησε έναν γιο, τον Λεύκιο Σάλβιο Όθωνα Κοκκειανό. Ο Κοκκειανός ανήλθε σε ύπατο γύρω στο 80, αλλά αργότερα εκτελέστηκε με εντολή του Αυτοκράτορα Δομιτιανού, επειδή είχε τιμήσει τα γενέθλια του θείου του Όθωνα. 

## Αναφορές

Κατηγορία:Ρωμαίοι ύπατοι του 1ου αιώνα
Λεύκιος Βιψτάνος Ποπλικόλα

Ο **Λεύκιος Βιψτάνος Ποπλικόλα Μεσάλλα**, λατιν.: *Lucius Vipstanus Poplicola Messalla* (π. 10 &ndash; μετά το 59) ήταν Ρωμαίος συγκλητικός.

## Βιογραφία
Ο Μεσάλλα ήταν κανονικός ύπατος το 48 ως συνάδελφος του μελλοντικού Αυτοκράτορα Βιτέλλιου.

Με βάση τα στοιχεία του επιθέτου του (*cognomeni)* Ποπλικόλα Μεσάλλα, ο Ρόναλντ Σάυμ πρότεινε, ότι ο Βιψτάνιος Ποπλικόλα ήταν γιος του Λεύκιου Βιψτάνιου Γάλλου και μίας υποτιθέμενης Βαλερίας Μεσάλλας, εγγονής από τον πατέρα του Mάρκο Βαλέριο Μεσάλλα Κορβίνο. Ολοκλήρωσε την θητεία του ως ύπατος τον Ιούλιο του 48, και τον διαδέχθηκε ο αντικαταστάτης ύπατο*ς* Γάιος Βιψτάνος Μεσσάλα Γάλλος, ο οποίος έχει υποστηριχθεί ότι ήταν αδελφός του, επίσης με βάση τα στοιχεία του *επιθέτου (cognomen)* του Μεσσάλα.

Για την περίοδο 58/59, η κλήρωση ανέδειξε τον Βιψτάνο Ποπλικόλα ως ανθύπατο (κυβερνήτη) της Ασίας.

Σύμφωνα με τον Σάυμ, γιος του Βιψτάνου Ποπλικόλα ήταν ο Γάιος Βαλέριος Ποπλικόλα, ο οποίος εντάχθηκε σε ιερατικό σύλλογο το 63, αλλά δεν υπάρχει κάποια δημοσιότητα αργότερα, πιθανώς επειδή απεβίωσε πριν φθάσει σε ηλικία, που να μπορεί να αναλάβει την υπατεία.

## Δείτε επίσης
* Κατάλογος Ρωμαίων υπάτων

## Παραπομπές


## Πηγές
*  

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* [Lucius Vipstanus Poplicola](https://www.werelate.org/wiki/Person:Lucius_Vipstanus_Poplicola_(1)) 

Κατηγορία:Ρωμαίοι ύπατοι του 1ου αιώνα
Σπύρος Καπνίσης

Ο **Σπύρος Καπνίσης** γεννημένος το 1981 στην Αθήνα είναι Έλληνας σκακιστής. Του απονεμήθηκε ο τίτλος του διεθνούς γκραν μετρ το 2011.

## Σκακιστική πορεία
Το 2003, ο Καπνίσης κατέκτησε το Μεσογειακό Πρωτάθλημα Σκακιού που διεξήχθη στη Βηρυτό, του Λιβάνου, συγκεντρώνοντας 7,5 βαθμούς σε 9 γύρους. Η νίκη αυτή καταγράφεται επίσημα στη λίστα πρωταθλητών της διοργάνωσης.

Του απονεμήθηκε ο τίτλος του διεθνούς μετρ το 2004 και του γκραν μετρ το 2011. Η υψηλότερη διεθνής αξιολόγησή του (Elo) ήταν 2529 τον Ιούλιο του 2011.

Έχει διατελέσει προπονητής των εθνικών ομάδων της Ελλάδας σε διοργανώσεις όπως η 43η Σκακιστική Ολυμπιάδα.

## Προσωπική ζωή
Ο Καπνίσης έχει σπουδάσει οικονομικά στο Πανεπιστήμιο Πειραιώς.

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* 

Κατηγορία:Απόφοιτοι του Πανεπιστημίου Πειραιώς
Κατηγορία:Έλληνες σκακιστές
Κόιντος Ατέριος Αντωνίνος

Ο **Κόιντος Ατέριος Αντωνίνος**, λατιν.: *Quintus Haterius Antoninus*, ή γνωστός ως *Αντωνίνος* ήταν Ρωμαίος συγκλητικός, ο οποίος δραστηριοποιήθηκε κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Κλαύδιου και του Νέρωνα.

## Βιογραφία
Διετέλεσε ύπατος το έτος 53 μ.Χ. ως συνάδελφος του Δέκιμου Ιούνιου Σιλάνου Τορκουάτου. 

Ο Αντωνίνος ήταν το μοναχοπαίδι της Δομιτίας Λεπίδας της Πρεσβυτέρας και του Δέκιμου Ατέριου Αγρίππα, υπάτου το 22.  Ο εκ πατρός παππούς του ήταν ο επιδραστικός ρήτορας και συγκλητικός Κόιντος Ατέριος. Ο Ρόναλντ Σάυμ υποστηρίζει, ότι η εκ πατρός γιαγιά του ήταν κόρη του Μάρκου Βιψάνιου Αγρίππα και της Καικιλίας Αττικής.  Η Σαβίνα Ταριβερδιέβα πιστεύει, ότι είναι κόρη τής αδελφής τού Αγρίππα, Βιψανίας Πόλας. 

Μέχρι το έτος 58 ο Αντωνίνος είχε σπαταλήσει την κληρονομιά του μέσω υπερβολών, οπότε ο Αυτοκράτορας Νέρων του έδωσε ετήσια απολαβή 500.000 σηστερκίων . Ο Μάρκος Βαλέριος Μεσάλα Κορβίνος και ο Αυρήλιος Κόττας, οι οποίοι είχαν επίσης σπαταλήσει τις κληρονομιές τους, λάμβαναν επίσης ετήσια αμοιβή από τον Αυτοκράτορα.  Σύμφωνα με τον Σενέκα τον Νεότερο, ο Ατέριος Αντωνίνος θεωρούνταν από ορισμένους επαγγελματίας κυνηγός κληροδοτημάτων. 

## Αναφορές

Κατηγορία:Δυναστεία των Ιουλίων και Κλαυδίων
Κατηγορία:Ρωμαίοι ύπατοι του 1ου αιώνα
Κόιντος Μάρκιος Βάρεα Σοράνος

Ο **Κόιντος Μάρκιος Βαρέα Σοράνος**, λατιν.: *Quintus Marcius Barea Soranus* ήταν Ρωμαίος συγκλητικός, που έζησε κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Νέρωνα. Διετέλεσε αντικαταστάτης ύπατος το 52, αλλά αργότερα προκάλεσε το μίσος του Νέρωνα, και όταν καταδικάστηκε σε θάνατο, αυτοκτόνησε. Συνδέθηκε με μία ομάδα Στωικών που αντιτίθεντο στην υποτιθέμενη τυραννία και τις αυταρχικές τάσεις ορισμένων αυτοκρατόρων, γνωστή σήμερα ως Στωική Αντιπολίτευση.

## Βίος και σταδιοδρομία
Ο Σοράνος ήταν μέλος του γένους των Μαρκίων. Ο πατέρας του, Κόιντος Μάρκιος Βάρεα Σοράνος, ήταν αντικαταστάτης ύπατος καθώς και κυβερνήτης της Αφρικής. Αδελφός του ήταν ο Κόιντος Μάρκιος Βάρεα Σούρα, φίλος του μελλοντικού Αυτοκράτορα Βεσπασιανού και εκ μητρός παππούς του Τραϊανού.

Η σταδιοδρομία του πριν γίνει ύπατος, δεν είναι πολύ γνωστή. Μετά τη λήψη των *[[Φάσκες|φασκών]]*, ο Σοράνος ήταν κυβερνήτης της Ασίας γύρω στο 61/62.  Κατά τη διάρκεια αυτής της θητείας, ο Αυτοκράτορας Νέρων είχε διατάξει τον απελεύθερό του Άκρατο να αφαιρέσει τα έργα τέχνης από την πόλη της Περγάμου, αλλά ο λαός επαναστάτησε. Ο Σοράνος αρνήθηκε να ακολουθήσει τις εντολές του Αυτοκράτορα, δηλ. να τιμωρήσει τους πολίτες της. 

## Η δίκη και το τέλος
Ο Σοράνος κατηγορήθηκε από τον ιππέα Οστόριο Σαβίνο ότι ήταν φίλος με τον Ρουβέλιο Πλαύτο (ένα άλλο αντικείμενο του μίσους του Νέρωνα), και ότι υποκίνησε τους πολίτες της Ασίας σε επανάσταση.  Ένας από τους κύριους μάρτυρες εναντίον του ήταν ο Εγνάτιος Κέλερ από τη Βηρυτό, πελάτης του και πρώην διδάσκαλός του. Η κόρη του Σορανού, η Μαρκία Σερουιλία, κατηγορήθηκε επίσης ότι είχε προσλάβει έναν *μάγο (magi),* και δικάστηκε μαζί με τον πατέρα της.  Η Μ. Σερουιλία ομολόγησε ότι είχε συμβουλευτεί έναν αστρολόγο, αλλά μόνο για να προσευχηθεί προς τιμήν του πατέρα της και του Αυτοκράτορα.  Ο Σοράνος ζήτησε να γλιτώσει η κόρη του, επειδή δεν συμμετείχε στη συνωμοσία, ούτε γνώριζε τις κακουργίες τού συζύγου της, Γάιου Άννιου Πολίωνα.  Τελικά, ο Σοράνος καταδικάστηκε σε θάνατο (το 65 ή 66), και αυτοκτόνησε. 

## Οικογένεια
Ο Σοράνος είναι γνωστό ότι έχει μία κόρη, τη Μαρκία Σερουιλία Σοράνα, πιο απλά γνωστή ως «Σερβίλια». 

## Γενεαλογία

## Αναφορές

## Περαιτέρω ανάγνωση
* Τάκιτος, *Ιστορίαι* iv.10
* Νεανικός, Σάτιρα III .116
* Δίων Κάσσιος, lxii.26

Κατηγορία:Μάρκιοι
Κατηγορία:Ύπατοι της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας
Κόσσος Κορνήλιος Λέντουλος (ύπατος το 60)

Ο **Κόσσος Κορνήλιος Λέντουλος**, λατιν.: *Cossus Cornelius Lentulus,* ήταν Ρωμαίος συγκλητικός, που άκμασε κατά τη διάρκεια του Πριγκιπάτου. Ήταν ο δεύτερος ύπατος, ως συνάδελφος του Αυτοκράτορα Νέρωνα το 60 μ.Χ. 

Ο Λέντουλος ανήκε σε έναν κλάδο του γένους των Κορνήλιων, τους Κορνήλιους Λέντουλους που είχαν υποφέρει υπό τους προκατόχους τού Νέρωνα, και «θα μπορούσε να αναμένεται να τρέφει δυσαρέσκεια εναντίον της δυναστείας». Ο θείος του Γναίος Κορνήλιος Λέντουλος Γαιτουλικός, ύπατος 26, είχε εκτελεστεί για το ρόλο του σε μία αποτυχημένη προσπάθεια να ανατρέψει τον Καλιγούλα. Αν και ο εξάδελφός του Γναίος Κορνήλιος Λέντουλος Γαιτουλικός ήταν αντικαταστάτης ύπατος το 55, ο Λέντουλος ήταν το πρώτο μέλος της οικογένειάς του για περισσότερα από 30 χρόνια, που έγινε κανονικός ύπατος, μία ακόμη υψηλότερη τιμή. Η Τζούντιθ Γκίνσμπουργκ υποστηρίζει, ότι ο διορισμός του ως συνυπάτου του Νέρωνα ήταν μέρος μίας πολιτικής για την επίτευξη εύνοιας με εχθρικές παρατάξεις της Συγκλήτου, ιδίως μέλη οικογενειών αριστοκρατικών οικογενειών. 

## Αναφορές

Κατηγορία:Ρωμαίοι ύπατοι του 1ου αιώνα
Μάρκος Οστόριος Σκαπούλα (ύπατος το 59)

Ο **Μάρκος Οστόριος Σκαπούλα**, λατιν.: *Marcus Ostorius Scapula* (απεβ το 65 μ.Χ.) ήταν Ρωμαίος συγκλητικός, ο οποίος δραστηριοποιήθηκε κατά τη διάρκεια του Πριγκιπάτου. Διετέλεσε αντικαταστάτης ύπατος το δεύτερο μισό του έτους 59, ως συνεργάτης του Τίτου Σέξτιου Αφρικανού.  Ήταν γιος του Πόπλιου Οστόριου Σκαπούλα, κυβερνήτη της Ρωμαϊκής Βρετανίας (47-52). 

Ο Σκαπούλα εμφανίζεται για πρώτη φορά στην ιστορία ως στρατιωτικός, σε μία από τις μονάδες που στάθμευαν στην επαρχία τού πατέρα του, τη Ρωμαϊκή Βρετανία. Κατά τη διάρκεια μίας μάχης εναντίον των Ικενών, ο νεότερος Οστόριος Σκαπούλα έσωσε τη ζωή ενός συναδέλφου στρατιωτικού, και στη συνέχεια του απονεμήθηκε το στέμμα της πόλης .  Είναι πιθανό να είχε διοριστεί τριβούνος του στρατού· σε κάθε περίπτωση, η σταδιοδρομία του μετά από αυτό το σημείο μέχρι την ανάληψη της θέσης του υπάτου είναι άγνωστη. Το 62 ο Σκαπούλα ενεπλάκη σε μία νομική δίκη, όπου ο πραίτωρ Αντίστιος Σωσιανός κατηγορήθηκε για παραβίαση της *νομοθεσίας περί προδοσίαςς* (lex maiestas) συνθέτοντας στίχους που χλεύαζαν τον Νέρωνα, τους οποίους ο Σωσιανός απήγγειλε σε μία μεγάλη συγκέντρωση στο σπίτι του Σκαπούλα. Αν και ο Σκαπούλα ισχυρίστηκε ότι δεν είχε ακούσει τίποτε, προσήχθησαν αρκετοί μάρτυρες που ήταν παρόντες εκείνη την εποχή, οι οποίοι βεβαίωσαν ότι ο Σωσιανός είχε απαγγείλει τους στίχους, και ο κατηγορούμενος κρίθηκε ένοχος και τιμωρήθηκε με εξορία. 

Όταν ο Σωσιανός ανακλήθηκε από την εξορία τρία χρόνια αργότερα, σύμφωνα με τον Τάκιτο, έμαθε ότι το επάγγελμα του *κατηγόρου (delator)*, ή πληροφοριοδότη, ευνοούνταν από τον Αυτοκράτορα Νέρωνα, και ο Σωσιανός κατηγόρησε τον Σκαπούλα ότι επιδίωκε να αυτοανακηρυχθεί αυτοκράτορας. Ο Νέρων τον πίστεψε αμέσως. Εκείνη την εποχή, ο Σκαπούλα ζούσε σε ένα απομακρυσμένο κτήμα στα σύνορα με τη Λιγουρία, από όπου στάλθηκε ένας εκατόνταρχος για να εξασφαλίσει τον θάνατο του Σκαπούλα. Έτσι πιεσμένος, ο Οστόριος Σκαπούλα αυτοκτόνησε. 

## Αναφορές

Κατηγορία:Ύπατοι της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας
Γάιος Φοντέιος Καπίτων (ύπατος το 59)

Ο **Γάιος Φοντέιος Καπίτων**, λατιν.: *Gaius Fonteius Capito* ήταν Ρωμαίος συγκλητικός, ο οποίος δραστηριοποιήθηκε κατά τη διάρκεια του Πριγκιπάτου. Διετέλεσε ύπατος το έτος 59, ως συνεργάτης του Γάιου Βιψτάνου Απρονιανού. 

Ο Καπίτων καταγόταν από μία πληβειακή οικογένεια, τα μέλη της οποίας είχαν φθάσει στο αξίωμα του πραίτορα από τον 2ο αι. π.Χ., αλλά κανένας δεν είχε καταφέρει να κατακτήσει το αξίωμα του υπάτου, μέχρι το τέλος της δημοκρατίας το 33 π.Χ., όταν ο Γάιος Φοντέιος Καπίτων ανέλαβε αυτό το αξίωμα.  Σύμφωνα με τον Κικέρωνα, οι Φοντέιος προέρχονταν από το Τούσκουλον.  Ο Καπίτων ήταν πιθανώς γιος ή εγγονός του ομώνυμου υπάτου Γάιου Φοντέιου Καπίτωνα του έτους 12. Ο αδελφός του Φοντέιος Καπίτων ήταν ένας από τους υπάτους του έτους 67. 

## Δείτε επίσης
* γένος Φοντέιων

## Αναφορές

Κατηγορία:Ρωμαίοι ύπατοι του 1ου αιώνα