Πρωθυπουργός της Γουιάνας

Ο **πρωθυπουργός της Συνεργατικής Δημοκρατίας της Γουιάνας** είναι εκλεγμένο μέλος της Εθνοσυνέλευσης της Γουιάνας, ο οποίος είναι ο κύριος βοηθός και σύμβουλος του προέδρου, καθώς και ο ηγέτης των κυβερνητικών εργασιών στην Εθνοσυνέλευση, αλλά δεν είναι ο αρχηγός της κυβέρνησης στη Γουιάνα. Ο πρωθυπουργός αναλαμβάνει το αξίωμα του προέδρου εάν η προεδρία κενωθεί.

## Ιστορικό
Το αξίωμα του Πρωθυπουργού της Γουιάνας ιδρύθηκε το 1966 με την ανεξαρτησία της χώρας. Το αξίωμα είναι ο άμεσος διάδοχος εκείνου του Πρωθυπουργού (Premier) και του Επικεφαλής Υπουργού (Chief Minister) της Βρετανικής Γουιάνας. Το 1964 διεξήχθησαν οι τελευταίες εκλογές στη Βρετανική Γουιάνα. Με τις επόμενες εκλογές να έχουν προγραμματιστεί να διεξαχθούν μετά την ανεξαρτησία, ο Πρωθυπουργός (Premier) της Βρετανικής Γουιάνας έγινε αυτόματα Πρωθυπουργός (Prime Minister) της Γουιάνας την Ημέρα της Ανεξαρτησίας.

Από το 1966 έως το 1980, ο πρωθυπουργός ήταν ο αρχηγός της κυβέρνησης, ασκώντας την εκτελεστική εξουσία και τη γενική διεύθυνση και έλεγχο της κυβέρνησης. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, αρχηγός κράτους της χώρας ήταν η Ελισάβετ Β΄ (εκπροσωπούμενη από έναν γενικό κυβερνήτη) από το 1966 έως το 1970, και στη συνέχεια ένας τελετουργικός πρόεδρος από το 1970 έως το 1980, αφού η Γουιάνα έγινε δημοκρατία.

Το σύνταγμα του 1980 κατάργησε την τελετουργική προεδρία και δημιούργησε έναν εκτελεστικό πρόεδρο που έγινε αρχηγός κράτους και αρχηγός κυβέρνησης. Σύμφωνα με το σύνταγμα, ο πρωθυπουργός πριν από την έναρξη ισχύος του συντάγματος έγινε πρόεδρος με πλήρεις εκτελεστικές εξουσίες. Το αξίωμα του πρωθυπουργού διατηρήθηκε και περιλάμβανε πλέον το μόνιμο δευτερεύον αξίωμα του Πρώτου Αντιπροέδρου για να τονιστεί περαιτέρω ο συνταγματικός ρόλος του πρωθυπουργού ως διαδόχου του προέδρου. Ωστόσο, οι εξουσίες και η επιρροή του αξιώματος και των επιμέρους πρωθυπουργών ποικίλλουν ανάλογα με τις αρμοδιότητες που αναθέτει ο πρόεδρος.

## Διορισμός και αρμοδιότητες
Ο πρωθυπουργός διορίζεται από τον πρόεδρο μεταξύ των εκλεγμένων μελών της Εθνοσυνέλευσης της Γουιάνας. Ως αποτέλεσμα της πολιτικής δομής της κυβέρνησης της Γουιάνας, όπου η εκλογή των μελών της Εθνοσυνέλευσης χρησιμεύει ταυτόχρονα ως εκλογή του προέδρου, ο πρωθυπουργός προέρχεται πάντα από το κόμμα ή τον συνασπισμό στον οποίο ανήκει ο πρόεδρος. Παρά το γεγονός ότι αποτελεί πρακτική σχεδόν όλων των πολιτικών κομμάτων ή συνασπισμών να ορίζουν έναν υποψήφιο πρόεδρο και έναν υποψήφιο πρωθυπουργό σε περίπτωση που εξασφαλίσουν τις περισσότερες ψήφους στις εκλογές, νομικά απαιτείται να έχει οριστεί εκ των προτέρων μόνο ο υποψήφιος πρόεδρος.

Η επιλογή, ο διορισμός και η παύση του πρωθυπουργού εναπόκειται επομένως συνταγματικά στη διακριτική ευχέρεια του προέδρου· ωστόσο, μόνο ένα μέλος της Εθνοσυνέλευσης που έχει δικαίωμα να γίνει πρόεδρος μπορεί να διοριστεί πρωθυπουργός. Αυτό διασφαλίζει ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις για να γίνει κάποιος πρόεδρος σε περίπτωση που οι περιστάσεις απαιτήσουν από τον πρωθυπουργό να αναλάβει το αξίωμα.

Σύμφωνα με το άρθρο 101 του Συντάγματος της Γουιάνας, ο πρωθυπουργός περιγράφεται ως ο κύριος βοηθός του προέδρου κατά την άσκηση των καθηκόντων του προέδρου. Οι αρμοδιότητες του πρωθυπουργού περιλαμβάνουν:

Την εκτέλεση καθηκόντων αναπληρωτή προέδρου κάθε φορά που ο πρόεδρος απουσιάζει προσωρινά ή αδυνατεί να εκτελέσει τα καθήκοντα του αξιώματος.

Την ανάληψη της προεδρίας σε περίπτωση θανάτου, παύσης ή παραίτησης ενός προέδρου.

Την προεδρία των συνεδριάσεων του Υπουργικού Συμβουλίου κατά την απουσία του προέδρου.

Την άσκηση καθηκόντων Ηγέτη των Κυβερνητικών Εργασιών στην Εθνοσυνέλευση (αυτός είναι νομοθετικός ρόλος και δεν εξισώνεται με τον Αρχηγό της Κυβέρνησης).

Την ηγεσία του γραφείου του πρωθυπουργού και την εποπτεία των υπαγόμενων υπηρεσιών του γραφείου αυτού.

Την άσκηση καθηκόντων αρμόδιου Υπουργού για τυχόν πρόσθετα υπουργικά χαρτοφυλάκια που ορίζονται από τον Πρόεδρο.

Το Σύνταγμα ορίζει επίσης ότι ο πρωθυπουργός – ως πρώτος αντιπρόεδρος – έχει προβάδισμα έναντι οποιουδήποτε πρόσθετου αντιπροέδρου.

## Όρκος του αξιώματος
Πριν από τον διορισμό ενός πρωθυπουργού, ο πρόεδρος εκδίδει ένα «Έγγραφο Διορισμού Πρωθυπουργού» υπό τη Σφραγίδα της Γουιάνας, το οποίο ορίζει το όνομα του προσώπου που πρόκειται να διοριστεί και το άρθρο του συντάγματος που χρησιμοποιήθηκε για τον διορισμό.

Ο διορισμένος πρωθυπουργός δίνει στη συνέχεια τον ακόλουθο όρκο του αξιώματος, όπως καθορίζεται στο Παράρτημα του Συντάγματος της Γουιάνας:

Η φράση «με τη βοήθεια του Θεού» δεν καθορίζεται στο σύνταγμα, αλλά μπορεί να προστεθεί στο τέλος του όρκου κατά την προσωπική διακριτική ευχέρεια του πρωθυπουργού.

Ο όρκος υπογράφεται στη συνέχεια από τον πρωθυπουργό και προσυπογράφεται από τον πρόεδρο, μετά την οποία το έγγραφο διορισμού παραδίδεται στον πρωθυπουργό.

## Σύμβολα του αξιώματος
Δεν υπάρχουν διακριτικά σύμβολα για το αξίωμα του πρωθυπουργού, καθώς χρησιμοποιείται το εθνόσημο της Γουιάνας. Ο πρωθυπουργός είναι ένας από τους δύο μόνο αξιωματούχους στη Γουιάνα – ο άλλος είναι ο πρόεδρος – που δεν χρησιμοποιούν κανονικές πινακίδες οχημάτων. Το όχημα που μεταφέρει τον πρωθυπουργό φέρει μια χρυσή απεικόνιση του εθνοσήμου της Γουιάνας.

## Κατάλογος πρωθυπουργών
Αυτή είναι μια λίστα με τους **πρωθυπουργούς της [[Γουιάνα|Γουιάνας]]**, από την ίδρυση του αξιώματος του Επικεφαλής Υπουργού της Βρετανικής Γουιάνας το 1953 έως σήμερα. Μετά τη δημιουργία της αντιπροεδρίας το 1980, ο τίτλος έγινε **Πρωθυπουργός και Πρώτος Αντιπρόεδρος της Γουιάνας**.

;Πολιτικά κόμματα

;Άλλες συνεργασίες

### Επικεφαλής Υπουργός της Βρετανικής Γουιάνας

### Πρωθυπουργοί (Premiers) της Βρετανικής Γουιάνας

### Πρωθυπουργοί (Prime Ministers) της Γουιάνας

## Δείτε επίσης

*Κατάλογος αρχηγών κράτους της Γουιάνας

*Πρόεδρος της Γουιάνας

## Παραπομπές

## Βιβλιογραφία

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

World Statesmen – Γουιάνα

Rulers.org – Γουιάνα


Κατηγορία:Πολιτική της Γουιάνας
Γουιανα