Το Έθιμο του Κουδουνά στην ΜΙκρόπολη Δράμας

μικρογραφία|Ο Κουδουνάς της ΜΙκρόπολης Δράμας
μικρογραφία|Φωτογραφία απο την ημέρα του Άι Γιαννιού το 1960
μικρογραφία|Παλιά φωτογραφία απο την ημέρα του Άι Γιαννιού στην ΜΙκρόπολη
μικρογραφία|Το μπουλούκι με τους Τσολιάδες και τα όργανα ξεκινούσε για να παει να παρει την Νύφη την μέρα του Κουδουνά
μικρογραφία|Η Νύφη την μέρα του κουδουνά
μικρογραφία|Ο γάμος παροδεία στην πάνω πλατεία της Μικρόπολης την μέρα του Κουδουνά
μικρογραφία|Οι Τσολιάδες με την νύφη στο δρώμενο του Κουδουνά στην Μικρόπολη το 1959
μικρογραφία|Η Καμήλα και ο καμηλιέρης την μέρα του Άι Γιαννιού στην Μικρόπολη
## Ο Κουδουνάς (Μικρόπολη Δράμας)
Ο Κουδουνάς αποτελεί παραδοσιακό λαϊκό δρώμενο της Μικρόπολης Δράμας. Εντάσσεται στον ευρύτερο κύκλο των Διονυσιακών Δρώμενων της περιοχής της Δράμας, που λαμβάνουν χώρα κατά την περίοδο του Δωδεκαημέρου και των Θεοφανείων, μαζί με έθιμα όπως.

## Βασικά Χαρακτηριστικά και Χωριά
Οι μεταμφιεσμένοι, φορώντας δέρματα ζώων, προβιές, κουδούνια και μάσκες, χορεύουν και προκαλούν θόρυβο, ξορκίζοντας το κακό.
Είναι μια γιορτή αναγέννησης, συνδεδεμένη με την πλούσια αμπελουργική παράδοση της περιοχής.

*Ο Κουδουνάς στην Μικρόπολη.
*Τα Μπαμπούγερα στην Καλή Βρύση. 
*Οι Αράπηδες στο Μοναστηράκι και τον Ξηροπόταμο. 
*Τα Χαράπια στον Βώλακα.
*Τα Χαράπια στο Παγονέρι.
*Στην Πετρούσα το Μπάμπιντεν.
*Στους Πύργους οι Αρκούδες.

## Ιστορική Αναδρομή και Προέλευση
Η ακριβής χρονολόγηση της απαρχής του εθίμου δεν είναι δυνατή, καθώς οι ρίζες του χάνονται στην αρχαιότητα. Λαογράφοι και μελετητές τοποθετούν τη γέννησή του στη Διονυσιακή εποχή, ενώ ορισμένες θεωρίες αναφέρουν καταβολές που φτάνουν έως την προϊστορική περίοδο. Το δρώμενο φέρει συμβολισμούς γονιμότητας, ευετηρίας (καλοχρονιάς) και κάθαρσης.

## Η κάμψη και η διακοπή του εθίμου
Σε αντίθεση με άλλα χωριά της Δράμας, στη Μικρόπολη το έθιμο παρουσίασε κάμψη σε τρεις ιστορικές φάσεις:
*Δεκαετία 1920: Η έλευση προσφύγων από τη Θράκη, τον Πόντο και τη Μικρά Ασία μετέβαλε την κοινωνική συνοχή του χωριού, με αποτέλεσμα το έθιμο να αρχίσει να ατονεί.
*Δεκαετία 1940: Λόγω του Β' Παγκοσμίου Πολέμου και του Ελληνικού Εμφυλίου, η τέλεση του εθίμου διακόπηκε οριστικά.
*1956–1959: Μια ομάδα νέων του χωριού επιχείρησε την αναβίωση του δρώμενου για τρία έτη. Ωστόσο, το κύμα της εξωτερικής και εσωτερικής μετανάστευσης τη δεκαετία του 1960 οδήγησε στην ερήμωση του χωριού από ενεργό πληθυσμό, με αποτέλεσμα τη δεύτερη οριστική παύση του εθίμου.

## Τελετουργικό και Διεξαγωγή
Το έθιμο τελούνταν παραδοσιακά την ημέρα της εορτής του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου (7 Ιανουαρίου).
## Η πομπή
Μετά τη Θεία Λειτουργία, οι συμμετέχοντες (στους οποίους περιλαμβάνονταν αποκλειστικά άνδρες, με τις γυναίκες σε ρόλο θεατή) συγκεντρώνονταν στο προαύλιο της εκκλησίας. Φέροντας κουδούνια και ειδικές μεταμφιέσεις, ξεκινούσαν πομπή με συνοδεία χορών και τραγουδιών στους δρόμους του χωριού.
## Οι επισκέψεις
Η ομάδα των «Κουδουνάδων» επισκεπτόταν όλα τα σπίτια του χωριού όπου υπήρχε εορτάζων με το όνομα Ιωάννης. Εκεί αντάλλασσαν ευχές και πειράγματα με τους σπιτονοικοκύρηδες, οι οποίοι τους κερνούσαν και τους προσέφεραν χρηματικά ποσά.

## Η ολοκλήρωση
Με το πέρας των επισκέψεων, οι συμμετέχοντες επέστρεφαν στην εκκλησία και παρέδιδαν τα συγκεντρωθέντα χρήματα στον ιερέα για τις ανάγκες του ναού. Η ημέρα κορυφωνόταν με πάνδημο γλέντι στο χώρο του σχολείου με Γκάιντες και Νταχαρέδες, όπου συμμετείχε όλη η κοινότητα.

## Σύγχρονη Αναβίωση
Μετά από 60 χρόνια απουσίας και κατόπιν πολυετούς λαογραφικής έρευνας, ο Πολιτιστικός Σύλλογος Μικρόπολης επανέφερε το έθιμο στο προσκήνιο το 2024, αποκαθιστώντας την παρουσία του **«Κουδουνά»** στα πολιτιστικά δρώμενα της Μικρόπολης.

## Παραπομπές