Αφόδευση

δεξιά|με-πλαίσιο| Ανατομία του πρωκτού και του ορθού. ''Rectum'': Ορθό, ''Exterior sphincter'': Εξωτερικός πρωκτικός σφιγκτήρας, ''Interior sphincter'': Εσωτερικός πρωκτικός σφιγκτήρας
Η **αφόδευση** είναι η τελική πράξη της πέψης, με την οποία οι οργανισμοί εξαλείφουν στερεά, ημιστερεά ή υγρά υλικά απορρίμματα από την πεπτική οδό μέσω του πρωκτού.

Οι άνθρωποι αποβάλλουν τα κόπρανα με συχνότητα που κυμαίνεται από μερικές φορές την ημέρα έως μερικές φορές την εβδομάδα. Κύματα μυϊκής συστολής (γνωστά ως περίσταλση) στα τοιχώματα του παχέος εντέρου μεταφέρουν τα κόπρανα μέσω της πεπτικής οδού προς το ορθό. Τα άπεπτα τρόφιμα μπορούν επίσης να αποβληθούν με αυτόν τον τρόπο, σε μια διαδικασία που ονομάζεται ***egestion***[*μετάφραση*].

Η πρακτική της αφόδευσης σε εξωτερικό χώρο χωρίς χρήση τουαλέτας οποιουδήποτε είδους, εξακολουθεί να είναι διαδεδομένη σε ορισμένες αναπτυσσόμενες χώρες.

## Περιγραφή

### Φυσιολογία
Η λήκυθος του ορθού αποθηκεύει τα κόπρανα (που ονομάζονται επίσης περιττώματα ή (λαϊκά) σκατά) πριν αποβληθούν. Καθώς τα κόπρανα γεμίζουν το ορθό και διευρύνουν τα τοιχώματα του ορθού, οι υποδοχείς τεντώματος στα τοιχώματα του ορθού διεγείρουν την επιθυμία για αφόδευση. Αυτή η επιθυμία για αφόδευση προκύπτει από την αντανακλαστική σύσπαση των μυών του ορθού, τη χαλάρωση του εσωτερικού πρωκτικού σφιγκτήρα και την αρχική σύσπαση του σκελετικού μυός του εξωτερικού πρωκτικού σφιγκτήρα. Εάν η παρόρμηση δεν δράσει, το υλικό στο ορθό συχνά επιστρέφει στο παχύ έντερο με αντίστροφη περίσταλση, όπου απορροφάται περισσότερο νερό και τα κόπρανα αποθηκεύονται μέχρι την επόμενη μαζική περισταλτική κίνηση του εγκάρσιου και φθίνων κόλον.

Όταν το ορθό είναι γεμάτο, μια αύξηση της πίεσης μέσα στο ορθό απομακρύνει τα τοιχώματα του πρωκτικού σωλήνα, επιτρέποντας στα κόπρανα να εισέλθουν στο σωλήνα. Το ορθό μικραίνει καθώς το υλικό εξαναγκάζεται στον πρωκτικό σωλήνα και τα περισταλτικά κύματα ωθούν τα κόπρανα έξω από το ορθό. Οι εσωτερικοί και εξωτερικοί πρωκτικοί σφιγκτήρες, μαζί με τον ανελκτήρα του απευθυσμένου επιτρέπουν στα κόπρανα να περάσουν από τους μυς που τραβούν τον πρωκτό προς τα πάνω από τα εξερχόμενα κόπρανα.

### Εκούσιος και ακούσιος έλεγχος
Ο εξωτερικός πρωκτικός σφιγκτήρας βρίσκεται υπό εκούσιο έλεγχο, ενώ ο εσωτερικός πρωκτικός σφιγκτήρας είναι ακούσιος. Στα βρέφη, η αφόδευση συμβαίνει με αντανακλαστική δράση χωρίς τον εκούσιο έλεγχο του εξωτερικού πρωκτικού σφιγκτήρα. Η αφόδευση είναι εκούσια στους ενήλικες. Τα μικρά παιδιά μαθαίνουν τον εκούσιο έλεγχο μέσω της διαδικασίας εκπαίδευσης χρήσης τουαλέτας. Μετά την εκπαίδευση, η απώλεια ελέγχου, που ονομάζεται ακράτεια κοπράνων, μπορεί να προκληθεί από σωματικό τραυματισμό, τραυματισμό νεύρων, προηγούμενες χειρουργικές επεμβάσεις (όπως επισιοτομή), δυσκοιλιότητα, διάρροια, απώλεια της ικανότητας αποθήκευσης στο ορθό, έντονο φόβο, ιδιοπαθή φλεγμονώδη εντερική νόσος, ψυχολογικούς ή νευρολογικούς παράγοντες, τοκετό ή θάνατο.

Μερικές φορές, λόγω της αδυναμίας ελέγχου του εντέρου ή λόγω υπερβολικού φόβου, η αφόδευση (συνήθως συνοδεύεται από ούρηση) συμβαίνει ακούσια, λερώνοντας τα εσώρουχα ενός ατόμου. Αυτό μπορεί να προκαλέσει σημαντική αμηχανία στο άτομο εάν συμβεί παρουσία άλλων ανθρώπων ή σε δημόσιο χώρο.

### Στάση

Οι στάσεις και οι μέθοδοι της αφόδευσης εξαρτώνται από τον πολιτισμό. Οι τουαλέτες βαθύ καθίσματος χρησιμοποιούνται από τη συντριπτική πλειοψηφία του κόσμου, συμπεριλαμβανομένου του μεγαλύτερου μέρους της Αφρικής, της Ασίας και της Μέσης Ανατολής. Η χρήση των τουαλετών με κάθισμα στον δυτικό κόσμο είναι μια σχετικά πρόσφατη εξέλιξη, που ξεκίνησε τον 19ο αιώνα με την έλευση των υδραυλικών εγκαταστάσεων σε εσωτερικούς χώρους.

## Ασθένειες
Οι τακτικές κινήσεις του εντέρου καθορίζουν τη λειτουργικότητα και την υγεία των πεπτικών οδών στο ανθρώπινο σώμα. Η αφόδευση είναι η πιο συνηθισμένη τακτική κίνηση του εντέρου που αποβάλλει τα απόβλητα από το ανθρώπινο σώμα. Είναι δύσκολο να προσδιοριστεί η συχνότητα της αφόδευσης, η οποία μπορεί να ποικίλει από καθημερινή έως εβδομαδιαία ανάλογα με τις μεμονωμένες συνήθειες του εντέρου, τις επιπτώσεις από το περιβάλλον και τη γενετική. Εάν η αφόδευση καθυστερήσει για μεγάλο χρονικό διάστημα, τα κόπρανα μπορεί να σκληρύνουν, με αποτέλεσμα τη δυσκοιλιότητα. Εάν η αφόδευση εμφανιστεί πολύ γρήγορα, πριν απορροφηθεί το υπερβολικό υγρό, μπορεί να εμφανιστεί διάρροια. Άλλα σχετικά συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν κοιλιακό φούσκωμα, κοιλιακό άλγος και κοιλιακή διάταση. Οι διαταραχές του εντέρου μπορούν να επηρεάσουν σοβαρά την ποιότητα ζωής και τις καθημερινές δραστηριότητες. Οι αιτίες της λειτουργικής διαταραχής του εντέρου είναι πολυπαραγοντικές και οι διατροφικές συνήθειες όπως η τροφική δυσανεξία και η δίαιτα χαμηλών ινών θεωρούνται οι κύριοι παράγοντες.

### Δυσκοιλιότητα

Η δυσκοιλιότητα, γνωστή και ως δυσλειτουργία της αφόδευσης, είναι η δυσκολία που αντιμετωπίζεται όταν περνούν τα κόπρανα. Είναι μια από τις πιο αξιοσημείωτες διατροφικές διαταραχές που επηρεάζει διαφορετικές ηλικιακές ομάδες στον πληθυσμό. Η κοινή δυσκοιλιότητα σχετίζεται με κοιλιακή διάταση, πόνο ή φούσκωμα. Οι έρευνες αποκάλυψαν ότι η χρόνια δυσκοιλιότητα είχε υψηλότερο κίνδυνο για καρδιαγγειακά επεισόδια όπως «στεφανιαία νόσος και ισχαιμικό εγκεφαλικό επεισόδιο», ενώ συσχετίστηκε με αυξανόμενο κίνδυνο θνησιμότητας. Εκτός από τους διατροφικούς παράγοντες, τα ψυχολογικά τραύματα και οι «διαταραχές του πυελικού εδάφους» μπορούν επίσης να προκαλέσουν χρόνια δυσκοιλιότητα και διαταραχή αφόδευσης αντίστοιχα. Πολλαπλές παρεμβάσεις, συμπεριλαμβανομένων φυσικών δραστηριοτήτων, «δίαιτα υψηλής περιεκτικότητας σε φυτικές ίνες», προβιοτικά και φαρμακευτικές θεραπείες μπορούν να χρησιμοποιηθούν ευρέως και αποτελεσματικά για τη θεραπεία της δυσκοιλιότητας και της αφόδευσης.

### Ιδιοπαθής φλεγμονώδης εντερική νόσος

Η ιδιοπαθής φλεγμονώδης εντερική νόσος χαρακτηρίζεται ως μια μακροχρόνια χρόνια φλεγμονώδης νόσος σε όλη τη γαστρεντερική οδό. Η νόσος του Κρον και η ελκώδης κολίτιδα είναι οι δύο γενικοί τύποι φλεγμονωδών παθήσεων του εντέρου που έχουν μελετηθεί εδώ και έναν αιώνα και σχετίζονται στενά με διαφορετικούς περιβαλλοντικούς παράγοντες κινδύνου, οικογενειακή γενετική και τρόπο ζωής των ανθρώπων, έτσι ώστε το κάπνισμα να σχετίζεται ιδιαίτερα με αυτές τις ασθένειες. Η νόσος του Κρον αποκαλύπτεται ότι σχετίζεται ιδιαίτερα με ανοσολογικές διαταραχές. Διαφορετικό επίπεδο σωρευτικών εντερικών τραυματισμών μπορεί να προκαλέσει διαφορετικές επιπλοκές, όπως «συρίγγια, βλάβη της λειτουργίας του εντέρου και επανεμφάνιση συμπτωμάτων, αναπηρία», κ.λπ. Η ομάδα ασθενών μπορεί να διαφέρει από παιδιά σε ενήλικες. Η νεότερη έρευνα αποκάλυψε ότι η ανοσοανεπάρκεια και η μονογονική ασθένεια είναι οι αιτίες των νεαρών ασθενών με φλεγμονώδεις παθήσεις του εντέρου. Το ποσοστό εμφάνισης συνεχίζει να ενημερώνεται κάθε χρόνο με δραματικά αυξημένο αριθμό και το παθογόνο της νόσου του εντέρου είναι επίσης περίπλοκο λόγω της πολυπλοκότητας των οργάνων του εντέρου, καθώς οι παθήσεις του εντέρου είναι ποικίλες όσον αφορά το λεπτό και το παχύ έντερο.

Τα κοινά συμπτώματα για φλεγμονώδεις παθήσεις του εντέρου διαφέρουν ανάλογα με το επίπεδο μόλυνσης, αλλά μπορεί να περιλαμβάνουν έντονο κοιλιακό άλγος, διάρροια, κόπωση και απροσδόκητη απώλεια βάρους. Η νόσος του Κρον μπορεί να οδηγήσει σε μόλυνση οποιουδήποτε μέρους του πεπτικού σωλήνα, συμπεριλαμβανομένου του ειλεού στον πρωκτό. Οι εσωτερικές ενδείξεις περιλαμβάνουν διάρροια, κοιλιακό άλγος, πυρετό, χρόνια αναιμία κ.λπ. Οι εξωτερικές ενδείξεις περιλαμβάνουν επιπτώσεις στο δέρμα, στις αρθρώσεις, στα μάτια και στο ήπαρ. Μπορεί επίσης να παρατηρηθεί σημαντικά μειωμένη «ποικιλία μικροβίων» μέσα στο γαστρεντερικό σωλήνα. Η ελκώδης κολίτιδα επηρεάζει κυρίως τη λειτουργία του παχέος εντέρου και το ποσοστό εμφάνισής της είναι τρεις φορές μεγαλύτερο από τη νόσο του Κρον. Όσον αφορά τα κλινικά χαρακτηριστικά, πάνω από το 90% των ασθενών εμφάνισαν συνεχή διάρροια, αιμορραγία από το ορθό, βλέννα στα κόπρανα, τεινεσμό και πόνο στην κοιλιά. Ταυτόχρονα, ο ασθενής ανέφερε επίσης ότι είχε «αρθραλγία, επισκληρίτιδα και οζώδες ερύθημα». Τα συμπτώματα μπορούν να συνεχιστούν για περίπου 6 εβδομάδες ή και περισσότερο.

Οι φλεγμονώδεις νόσοι του εντέρου θα μπορούσαν να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά με «φαρμακοθεραπείες» για την ανακούφιση και τη διατήρηση των συμπτωμάτων, τα οποία εμφανίστηκαν στην «επούλωση του βλεννογόνου» και την εξάλειψη των συμπτωμάτων. Ωστόσο, μια βέλτιστη θεραπεία για τη θεραπεία και των δύο φλεγμονωδών ασθενειών βρίσκεται ακόμη υπό έρευνα λόγω της ετερογένειας σε κλινικά χαρακτηριστικά. Παρόλο που τόσο η ελκώδης κολίτιδα όσο και η νόσος του Κρον έχουν παρόμοια συμπτώματα, η ιατρική θεραπεία τους είναι σαφώς διαφορετική. Η διαιτητική θεραπεία μπορεί να ωφελήσει τη θεραπεία της νόσου του Κρον αυξάνοντας τη διατροφική πρόσληψη ψευδαργύρου και ψαριών, η οποία σχετίζεται με την επούλωση της βλεννογόνου του εντέρου  Οι θεραπείες διαφέρουν από φαρμακευτική αγωγή έως χειρουργική επέμβαση με βάση το ενεργό επίπεδο της νόσου του Κρον. Η ελκώδης κολίτιδα μπορεί επίσης να ανακουφιστεί χρησιμοποιώντας ανοσοκατασταλτική θεραπεία για ήπια έως μέτρια επίπεδα νόσου και εφαρμογή βιολογικών παραγόντων για σοβαρές περιπτώσεις.

### Σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου

Το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου διαγιγνώσκεται ως εντερική διαταραχή με χρόνιο κοιλιακό άλγος και ασυνέπεια στη μορφή κοπράνων και είναι μια κοινή νόσος του εντέρου που μπορεί εύκολα να διαγνωστεί στη σύγχρονη κοινωνία. Η διακύμανση στο ποσοστό συμβάντων μπορεί να εξηγηθεί με διαφορετικά διαγνωστικά κριτήρια σε διαφορετικές χώρες, με την ηλικιακή ομάδα 18-34 να αναγνωρίζεται ως ομάδα περιστατικών υψηλής συχνότητας. Η οριστική αιτία του συνδρόμου ευερέθιστου εντέρου παραμένει ένα μυστήριο, ωστόσο έχει βρεθεί ότι σχετίζεται με πολλούς παράγοντες, όπως «εναλλαγή διάθεσης και πίεσης, διαταραχές ύπνου, τροφές, μεταβολή της δυσβίωσης και ακόμη και σεξουαλική δυσλειτουργία». Το ένα τρίτο των ασθενών με σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου έχει οικογενειακό ιστορικό με τη νόσο που υποδηλώνει ότι η γενετική προδιάθεση θα μπορούσε να είναι σημαντική αιτία για το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου.

Οι ασθενείς με σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου εμφανίζουν κοιλιακό άλγος, αλλαγές στη μορφή των κοπράνων, επαναλαμβανόμενο κοιλιακό φούσκωμα και αέρια, συν-παθολογικές διαταραχές και εναλλαγή στις συνήθειες του εντέρου που προκάλεσαν διάρροια ή δυσκοιλιότητα. Ωστόσο, το άγχος και η ένταση μπορούν επίσης να ανιχνευθούν, αν και οι ασθενείς με σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου φαίνονται υγιείς. Εκτός από αυτά τα τυπικά συμπτώματα, η αιμορραγία από το ορθό, η απροσδόκητη απώλεια βάρους και οι αυξημένοι δείκτες φλεγμονής απαιτούν περαιτέρω ιατρική εξέταση και διερεύνηση.

Η θεραπεία για το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου είναι πολυτροπική. Η διαιτητική παρέμβαση και οι φαρμακοθεραπείες μπορούν και οι δύο να ανακουφίσουν τα συμπτώματα σε κάποιο βαθμό. Η αποφυγή αλλεργικών ομάδων τροφίμων μπορεί να είναι επωφελής μειώνοντας τη ζύμωση στην πεπτική οδό και την παραγωγή αερίων, ανακουφίζοντας αποτελεσματικά τον κοιλιακό πόνο και το φούσκωμα. Φαρμακευτικές παρεμβάσεις, όπως καθαρτικά, λοπεραμίδη και λουμπιροστόνη εφαρμόζονται για την ανακούφιση από έντονα συμπτώματα, όπως διάρροια, κοιλιακό άλγος και δυσκοιλιότητα. Συνιστάται ψυχολογική θεραπεία, συμπληρώματα διατροφής και υπνοθεραπεία εστιασμένη για το έντερο για τη στόχευση κατάθλιψης, διαταραχών διάθεσης και διαταραχών ύπνου.

### Απόφραξη του εντέρου

Η απόφραξη του εντέρου είναι μια κατάσταση του εντέρου, η οποία είναι μια απόφραξη που μπορεί να βρεθεί τόσο στο λεπτό έντερο όσο και στο παχύ έντερο. Η αύξηση των συσπάσεων μπορεί να ανακουφίσει την απόφραξη, ωστόσο, οι συνεχείς συσπάσεις με μειωμένη λειτουργικότητα μπορεί να οδηγήσουν σε τερματισμό της κινητικότητας του λεπτού εντέρου, η οποία στη συνέχεια σχηματίζει την απόφραξη. Ταυτόχρονα, η έλλειψη συσταλτικότητας ενθαρρύνει τη συσσώρευση υγρών και αερίων και τις «διαταραχές ηλεκτρολυτών». Η απόφραξη του λεπτού εντέρου μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρή νεφρική βλάβη και υποογκαιμία ενώ εξελίσσεται σε «ισχαιμία και διάτρηση της βλεννογόνου». Οι ασθενείς με απόφραξη του λεπτού εντέρου βρέθηκε να παρουσιάζουν δυσκοιλιότητα, στραγγαλισμό και κοιλιακό άλγος και έμετο. Η χειρουργική επέμβαση χρησιμοποιείται κυρίως για τη θεραπεία σοβαρής κατάστασης απόφραξης του λεπτού εντέρου. Η μη χειρουργική θεραπεία περιλάμβανε «αποσυμπίεση ρινογαστρικού σωλήνα», «υδατοδιαλυτή αντίθεση μέσου» ή συμπτωματική αντιμετώπιση μπορεί να εφαρμοστεί για τη θεραπεία λιγότερο σοβαρών συμπτωμάτων.

Σύμφωνα με έρευνες, η απόφραξη του παχέος εντέρου είναι λιγότερο συχνή από την απόφραξη του λεπτού εντέρου, αλλά εξακολουθεί να σχετίζεται με υψηλό ποσοστό θνησιμότητας. Η απόφραξη του παχέος εντέρου, γνωστή και ως απόφραξη του κόλον, περιλαμβάνει οξεία απόφραξη του παχέος εντέρου, όπου σχηματίζεται απόφραξη στο κόλον. Τα εμπόδια του παχέος εντέρου εμφανίζονται συχνά στον ηλικιωμένο πληθυσμό, συχνά συνοδευόμενα από σημαντικές «συννοσηρότητες». Αν και η κακοήθεια του παχέος εντέρου αποκαλύπτεται ως η κύρια αιτία της απόφραξης του παχέος εντέρου, η «συστροφή παχέος εντέρου» έχει επίσης θεμελιωθεί ως δευτερεύουσα κοινή αιτία σε όλο τον κόσμο. Επιπλέον, η χαμηλότερη κινητικότητα, η ανθυγιεινή νοοτροπία και το περιορισμένο περιβάλλον διαβίωσης αναφέρονται επίσης ως παράγοντες κινδύνου. Η χειρουργική επέμβαση και οι τοποθετήσεις στεντ του παχέος εντέρου εφαρμόζονται ευρέως για τη θεραπεία των αποφράξεων του παχέος εντέρου.

### Άλλες
Η απόπειρα αναγκαστικού τερματισμού αναπνοής σε έναν κλειστό αεραγωγό (ο χειρισμός Βαλσάλβα) ασκείται μερικές φορές για να προκαλέσει την αφόδευση ενώ ένα άτομο βρίσκεται στην τουαλέτα. Αυτή η συστολή των εκπνευστικών μυών του θώρακα, του διαφράγματος, των μυών του κοιλιακού τοιχώματος και της λεκάνης ασκεί πίεση στην πεπτική οδό. Η αναπνοή σε αυτό το σημείο σταματά προσωρινά καθώς οι πνεύμονες σπρώχνουν το διάφραγμα του θώρακα προς τα κάτω για να ασκήσουν πίεση. Καρδιακή ανακοπή και άλλες καρδιαγγειακές επιπλοκές μπορεί σε σπάνιες περιπτώσεις να προκύψουν λόγω απόπειρας αφόδευσης χρησιμοποιώντας τον χειρισμό Βαλσάλβα. Η αμφιβληστροειδοπάθεια Βαλσάλβα είναι ένα άλλο παθολογικό σύνδρομο που σχετίζεται με τον χειρισμό Βαλσάλβα. Η θωρακική πίεση αίματος αυξάνεται και ως αντανακλαστική απόκριση η ποσότητα αίματος που αντλείται από την καρδιά μειώνεται. Είναι γνωστό ότι ο θάνατος συμβαίνει σε περιπτώσεις όπου η αφόδευση προκαλεί την αρτηριακή πίεση να αυξηθεί αρκετά ώστε να προκαλέσει ρήξη ανευρύσματος ή να απομακρύνει θρόμβους αίματος (βλέπε θρόμβωση). Επίσης, στην απελευθέρωση του χειρισμού Βαλσάλβα μειώνεται η πίεση του αίματος. Αυτό, σε συνδυασμό με την γρήγορη έγερση από την τουαλέτα, μπορεί να οδηγήσει σε συσκότιση.

## Κοινωνία και πολιτισμός

### Αφόδευση σε ανοιχτό χώρο
Η αφόδευση σε ανοιχτό χώρο είναι η ανθρώπινη πρακτική της αφόδευσης σε ανοιχτό περιβάλλον και όχι σε τουαλέτα. Οι άνθρωποι μπορούν να επιλέξουν χωράφια, θάμνους, δάση, τάφρους, δρόμους, κανάλια ή άλλο ανοιχτό χώρο για αφόδευση. Το κάνουν επειδή είτε δεν έχουν τουαλέτα εύκολα προσβάσιμη είτε λόγω παραδοσιακών πολιτιστικών πρακτικών. Η πρακτική είναι κοινή όταν δεν υπάρχουν διαθέσιμες υποδομές και υπηρεσίες υγιεινής. Ακόμη και αν υπάρχουν τουαλέτες, ενδέχεται να χρειαστούν προσπάθειες αλλαγής συμπεριφοράς για την προώθηση της χρήσης τουαλετών.

Η αφόδευση σε ανοιχτό χώρο μπορεί να μολύνει το περιβάλλον και να προκαλέσει προβλήματα υγείας. Τα υψηλά επίπεδα αφόδευσης σε ανοιχτό χώρο συνδέονται με υψηλή παιδική θνησιμότητα, δυσθρεψία, φτώχεια και μεγάλες ανισότητες μεταξύ πλούσιων και φτωχών.

Ο τερματισμός της αφόδευσης σε ανοιχτό χώρο είναι ένας δείκτης που χρησιμοποιείται για τη μέτρηση της προόδου προς τον Στόχο Βιώσιμης Ανάπτυξης 6. Η ακραία φτώχεια και η έλλειψη υγιεινής συνδέονται στατιστικά. Ως εκ τούτου, η εξάλειψη της αφόδευσης σε ανοιχτό χώρο θεωρείται ότι αποτελεί σημαντικό μέρος της προσπάθειας εξάλειψης της φτώχειας.

### Πρωκτική υγιεινή μετά από αφόδευση

Ο πρωκτός και οι γλουτοί μπορεί να καθαρίζονται μετά από αφόδευση με χαρτί υγείας, παρόμοια προϊόντα χαρτιού ή άλλο απορροφητικό υλικό. Σε πολλούς πολιτισμούς, όπως στον Ινδουισμό και στο Ισλάμ, το νερό χρησιμοποιείται για τον πρωκτικό καθαρισμό μετά την αφόδευση, είτε μαζί με τη χρήση χαρτιού υγείας είτε χωρίς. Όταν το νερό χρησιμοποιείται για τον πρωκτικό καθαρισμό μετά την αφόδευση, μπορεί να χρησιμοποιηθεί χαρτί υγείας για να στεγνώσει η περιοχή μετά. Ορισμένοι γιατροί και άνθρωποι που εργάζονται στους τομείς της επιστήμης και της υγιεινής έχουν δηλώσει ότι η μετάβαση στη χρήση μπιντέ ως μορφή καθαρισμού πρωκτού μετά την αφόδευση είναι πιο υγιεινή και πιο φιλική προς το περιβάλλον.

### Μυθολογία και παράδοση
[μικρογραφία|227x227εσ| Το [καγανέρ (καταλανικά: *caganer*) είναι ένα ειδώλιο που αφοδεύει στις ισπανικές σκηνές γέννησης]]
Ορισμένοι λαοί έχουν ιστορίες πολιτισμικά σημαντικές στις οποίες η αφόδευση παίζει ρόλο. Για παράδειγμα:

* Σε έναν θρύλο των Αλούνε και των Βεμάλε από το νησί Σέραμ στις Μολούκες της Ινδονησίας, το μυθικό κορίτσι Χαϊνουβέλε αφοδεύει σε πολύτιμα αντικείμενα.
* Μία από τις παραδόσεις της Καταλονίας (Ισπανία) σχετίζεται με το καγανέρ, ένα ειδώλιο που απεικονίζει την πράξη της αφόδευσης που εμφανίζεται σε σκηνές γέννησης στην Καταλονία και τις γειτονικές περιοχές με καταλανικό πολιτισμό. Η ακριβής προέλευση του καγανέρ έχει χαθεί, αλλά  γνωρίζουμε πως η παράδοση υπάρχει τουλάχιστον από τον 18ο αιώνα.

## Δείτε επίσης
* Αιμορροΐδες
* Ορθικός τεινεσμός - αίσθημα ατελούς αφόδευσης
* Σκατά

## Παραπομπές


## Περαιτέρω ανάγνωση

* Έρικ Π. Βίντμαϊερ, Χέρσελ Ραφ, Κέβιν Τ. Στρανγκ (2006). *Vanders' Human Physiology: The Mechanisms of Body Function.* Κεφάλαιο 15. 10η έκδ. McGraw Hill. ISBN&nbsp;.


Κατηγορία:Απέκκριση
Κατηγορία:Πεπτικό σύστημα
Κατηγορία:Ιατρικά σημάδια
Κατηγορία:Κόπρανα
Κατηγορία:Συμπτώματα και σημάδια: Πεπτικό σύστημα και κοιλιά
Κατηγορία:Σελίδες με μη επιθεωρημένες μεταφράσεις