Μπάλτσι

Το **Μπάλτσι** ή **Μπάλτι** (ρουμανικά: Bălți, , ρωσικά: Бэлць) είναι η δεύτερη μεγαλύτερη πόλη σε πληθυσμό και οικονομική σημασία της Μολδαβίας μετά το Κισινάου. Το Μπάλτσι αποκαλείται μερικές φορές και ως  "η βόρεια πρωτεύουσα" και είναι το κατεξοχήν βιομηχανικό, πολιτιστικό και εμπορικό κέντρο του βόρειου τμήματος της χώρας.

## Ετυμολογία
Η λέξη "*bălți*" σε άμεση μετάφραση σημαίνει «λακκούβα». Πιστεύεται ότι η πόλη είχε ονομαστεί έτσι επειδή ιδρύθηκε σε έναν λόφο υγροβιότοπου, όπου ένα ρυάκι ρέει στον ποταμό Ράουτ (*Răut*).

## Ιστορία
Κατά τον Μεσαίωνα, ήταν μια μικρή πόλη και σταυροδρόμι του Πριγκιπάτου της Μολδαβίας, με διασταυρώσεις προς το Ιάσιο, το Κοτίν, τη Σορόκα και το Όρχεϊ.

Κατά τη διάρκεια αυτής της εκστρατείας του Προύθου (1710-11) μεταξύ των Οθωμανών και των Ρώσων, το Μπάλτσι, λόγω της θέσης του, χρησίμευσε ως κύριο αρχηγείο του ρωσικού και του μολδαβικού στρατού. Η πόλη κάηκε λοσχερώς. Σύμφωνα με μια εκδοχή, αυτό έγινε ως αντίποινα από τους Νογκάι. Σύμφωνα με άλλη αφήγηση, το κάψιμο έγινε από τους υποχωρούντες Ρώσους.

Με την συνθήκη του Βουκουρεστίου το 1812 η Οθωμανική Αυτοκρατορία παραχώρησε την περιοχή της Βεσσαραβίας (συμπεριλαμβανομένης του Μπάλτσι) στη Ρωσική Αυτοκρατορία. Υπό τη ρωσική κυριαρχία, η εθνοτική σύνθεση της πόλης διαφοροποιήθηκε και η οικονομική της ανάπτυξη έφερε στην πόλη ανθρώπους από την Γαλικία, τη Ποδολία και την Ρωσία. Ένας σημαντικός αριθμός εβραίων επίσης εγκαταστάθηκε στο Μπάλτσι.

Τον 1917, μετά τη διάλυση της Ρωσικής Αυτοκρατορίας, η Βεσσαραβία έγινε μέρος της νεάς αυτοαποκαλούμενης Λαϊκής Δημοκρατίας της Μολδαβίας η οποία κήρυξε την ανεξαρτησία της από την Ρωσία και στη συνέχεια ενώθηκε με το Βασίλειο της Ρουμανίας τον απρίλιο του 1918. Η οικονομία του Μπάλτσι επεκτάθηκε στο πρώτο μέρος του 20ου αιώνα και η πόλη άρχισε να διαφοροποιείται. Πολλά κτίρια της πόλης χρονολογούνται από την περίοδο του Μεσοπολέμου.

Μετά τη σοβιετική κατάκτηση της περιοχής το 1940 και την σχημάτιση της Μολδαβικής ΣΣΔ, χιλιάδες δάσκαλοι, γιατροί, υπάλληλοι γραφείου και αγρότες της περιοχής, που θεωρούνταν εχθρικοί και επικίνδυνοι για το σοβιετικό καθεστώς, συγκεντρώθηκαν και απελάθηκαν στη Σιβηρία.

Τον Ιούλιο του 1941 οι δυνάμεις του Άξονα κατέλαβαν την πόλη μέχρι τον μάρτιο του 1944 όπου ο Σοβιετικός στρατός απώθησε τις ρουμανικές και γερμανικές δυνάμεις προς τα δυτικά, καταλαμβάνοντας ξανά την πόλη.  Εως το 1989, ο πληθυσμός της πόλης αυξήθηκε 4 φορές, με την προσθήκη νεοφερμένων από πολλές περιοχές της Σοβιετικής Ένωσης, καθώς και ντόπιων Μολδαβών που μετακινήθηκαν από την επαρχία στην πόλη. Η πόλη αναπτύχθηκε περαιτέρω σε ένα σημαντικό βιομηχανικό κέντρο.
thumb|300px|right|Το κέντρο της πόλης το 1985
Μετά τη διακήρυξη της ανεξαρτησίας της Μολδαβίας το 1991, η άνοδος των εθνικιστικών συναισθημάτων σε όλη τη χώρα και η οικονομική κρίση και η ανεργία που προκλήθηκαν από την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης οδήγησαν σε μαζική μετανάστευση που, σε συνδυασμό με το χαμηλό ποσοστό γεννήσεων, οδήγησε σε μείωση κατά 23% του πληθυσμού της πόλης.

## Γεωγραφία
Βρίσκεται 127 χλμ. βόρεια από την πρωτεύουσα Κισινάου, και δίπλα στον ποταμό Ράουτ, ένα παραπόταμο του Δνείστερου, σε ένα ημιορεινό τοπίο της *Στέππας του Μπέλτσι*.

Ο δήμος καλύπτει μια έκταση 78 τετραγωνικών χιλιομέτρων, εκ των οποίων η πόλη 41,42.

Το Μπάλτσι έχει υγρό ηπειρωτικό κλίμα σύμφωνα με την κλιματική ταξινόμηση Κέππεν που χαρακτηρίζεται από ζεστά καλοκαίρια και κρύους, θυελλώδεις χειμώνες.

## Οικονομία
### Παραγωγή
Ιστορικά το Μπάλτσι ήταν γνωστό για την παραγωγή καπνού. Είχε επίσης πολλούς αμπελώνες και οπωρώνες.

Οι περισσότερες από τις βιομηχανίες της πόλης επικεντρώνονται στην επεξεργασία τροφίμων και στην παραγωγή αλεύρου, ζάχαρης και κρασιού. Επίσης το Μπάλτσι είναι κέντρο κατασκευής γεωργικών μηχανημάτων, επίπλων και δομικών υλικών και βιομηχανιών γούνας και υφαντουργίας.

### Μαγαζιά
Το Μπάλτσι διαθέτει πολλές υπεραγορές αλυσίδων, όπως της γερμανικής *[[Metro AG]]*, της ουκρανικής *Fourchette* και της μολδαβικής *Fidesco*.

Οι μεγαλύτερες αγορές βρίσκονται στο κέντρο της πόλης. Τα περισσότερα μαγαζιά με σουβενίρ βρίσκονται κυρίως γύρω από την κεντρική πλατεία *Vasile Alecsandri*. Η κεντρική αγορά είναι ανοιχτή από νωρίς το πρωί.

Υπάρχουν διάφορα μικρά ιδιωτικά καταστήματα και σούπερ μάρκετ. Υπάρχουν επίσης έξι δημόσιες και τέσσερις ιδιωτικές αγορές. Πρόσφατα, αρκετές αλυσίδες σούπερ μάρκετ άνοιξαν καταστήματα στην πόλη.

## Εκπαίδευση
Υπάρχουν 13 λύκεια και 6 ιδρύματα επαγγελματικής εκπαίδευσης (ρουμανικά: *colegii*) που προσφέρουν τα τελευταία 3 χρόνια εκπαίδευσης και 2 χρόνια τεχνικής εκπαίδευσης μετά το γυμνάσιο. Επίσης, στην πόλη εδρεύουν 14 σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, 7 επαγγελματικές η τεχνικές σχολές και 3 οικοτροφεία, συμπεριλαμβανομένου ενός για άτομα με οπτικές διαταραχές.

Στο Μπάλτσι εδρεύει επίσης το δεύτερο μεγαλύτερο πανεπιστήμιο της Μολδαβίας, το πανεπιστήμιο Αλέκου Ρούσο (*Alecu Russo*) του Μπάλτσι, το οποίο πήρε το όνομα του από τον ομώνυμο Ρουμάνο λόγιο και εθνολόγο του 19ου αιώνα. Το πανεπιστήμιο είναι δημόσιο και στεγάζει μια από τις μεγαλύτερες βιβλιοθήκες στη νοτιοανατολική Ευρώπη. Υπάρχουν επίσης αλλα 3 ιδιωτικά ινστιτούτα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης στην πόλη τα οποία διδάσκουν είτε στα ρουμανικά, ρωσικά, ουκρανικά, αγγλικά είτε είναι μικτά.

## Δημογραφικά στοιχεία
Σύμφωνα με την επίσημη απογραφή της Ρουμανίας του 1930, το Μπάλτσι είχε πληθυσμό 30.570, αποτελούμενο από 14.229 Εβραίους, 8.868 Ρουμάνους, 5.426 Ρώσους, 981 Πολωνούς και 1.066 άλλων εθνοτήτων. Σύμφωνα με την απογραφή του 2014, 102.457 κάτοικοι ζούσαν εντός των ορίων του δήμου Μπάλτσι, μια μείωση σε σύγκριση με την προηγούμενη απογραφή του 2004, όταν είχαν καταγραφεί 127.561 κάτοικοι.

## Φωτογραφίες

  Εικόνα:Piata independentei.jpg|Πλατεία ανεξαρτησίας
  Εικόνα:Teatrul Vasile Alecsandri, Bălți.jpg|Εθνικό θέατρο "*Vasile Alecsandri*"
  Εικόνα:Бюст Тараса Шевченко в Бельцах.jpg|Προτομή του Ταράς Σεβτσένκο
  Εικόνα:Bloc din Balti.JPG|Πολυκατοικία


## Αξιόλογοι άνθρωποι
*Μπόρις Άνισφελντ, Ρωσοαμερικανός ζωγράφος και σκηνογράφος.
*Νατάλια Μπάρμπου, Μολδαβή τραγουδίστρια
*Ίσα Κρέμερ, Εβραιο-Ρωσίδα σοπράνο
*Μαριάν Λούπου, Μολδαβός πολιτικός

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* 

Κατηγορία:Πόλεις της Μολδαβίας