Στέλλα Μαύτα

Η Στέλλα Μαύτα‑Παπαδοπούλου (Πειραιάς, 6 Φεβρουαρίου 1930 – Αίγινα, 24 Δεκεμβρίου 2009) ήταν Ελληνίδα αρχιτέκτων, πολεοδόμος και  ζωγράφος γνωστή για την αποκατάσταση παραδοσιακής αρχιτεκτονικής και τη μελέτη δημόσιου χώρου στην Αίγινα.
μικρογραφία|Στέλλα Μαύτα-Παπαδοπούλου, (Ελληνικά)

## Βιογραφία
Γεννήθηκε στον Πειραιά και αποφοίτησε από τη Σχολή Αρχιτεκτόνων του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου το 1955. Αρχικά εργάστηκε στο Πολεοδομικό Γραφείο Αθηνών και στην Τεχνική Υπηρεσία του Υπουργείου Δικαιοσύνης, ενώ από το 1960 άσκησε ελεύθερο επάγγελμα ως αρχιτέκτων και πολεοδόμος.
## Προσωπική ζωή
Ήταν παντρεμένη με τον Παρασκευάς Παπαδόπουλος και είχε δύο υιούς. Ο ένας από αυτούς, Γιάννης Παπαδόπουλος (Ιούλιος 1963), εργάζεται ως αρχιτέκτων στην Αίγινα και έχει συμμετάσχει ενεργά στα κοινά του νησιού. Γιάννης Παπαδόπουλος, υποψήφιος Δημοτικός Σύμβουλος – Αίγινα Κίνηση Ευθύνης
## Επαγγελματική σταδιοδρομία
Η Μαύτα‑Παπαδοπούλου μετακόμισε στην Αίγινα, όπου εστίασε στη διατήρηση λιθόκτιστων κατοικιών και την προστασία της παραδοσιακής αρχιτεκτονικής. Το 1974, σε συνεργασία με άλλους αρχιτέκτονες, εκπόνησε τη Χωροταξική Μελέτη της Αίγινας, συμβάλλοντας στη διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς του νησιού.

Έργα της περιλαμβάνουν την αποκατάσταση του ναού Αγίου Νικολάου και την ανέγερση κατοικιών και παραθεριστικών εξοχών. Παράλληλα, ασχολήθηκε με τη ζωγραφική, και ακουαρέλες της εκτέθηκαν σε αναδρομική έκθεση «Αίγινα η θαλασσοφίλητος».

## Επιλεγμένα έργα / αποκαταστάσεις

Η Στέλλα Μαύτα-Παπαδοπούλου ανέπτυξε πλούσιο έργο στον τομέα της αποκατάστασης και διατήρησης παραδοσιακών κτισμάτων, με ιδιαίτερη έμφαση στους οικισμούς της Αίγινας. Οι μελέτες και παρεμβάσεις της χαρακτηρίζονται από σεβασμό στα τοπικά υλικά, την παραδοσιακή τεχνική και την ένταξη των νέων στοιχείων στο υπάρχον αστικό και φυσικό περιβάλλον.

* **Αποκατάσταση Ναού Αγίου Νικολάου, Αίγινα (1970–1972):** Έργο αποκατάστασης του μικρού ναΐσκου που βρίσκεται στην είσοδο του λιμανιού της Αίγινας. Η επέμβαση θεωρήθηκε συμβολική πράξη «διάσωσης» του αρχιτεκτονικού χαρακτήρα του νησιού και αποτέλεσε πρότυπο για μεταγενέστερες αποκαταστάσεις παραθαλάσσιων ναών. μικρογραφία|Εκκλησία - Μοναστήρι - Μητρόπολη, Αίγινα.
* **Αποκαταστάσεις λιθόκτιστων κατοικιών στον παραδοσιακό οικισμό Αίγινας (δεκαετίες 1970–1980):** Εκπόνησε σειρά μελετών αποκατάστασης και ανακαίνισης κατοικιών, με στόχο την επανάχρηση και τη διατήρηση του αυθεντικού ύφους των παραδοσιακών μορφών. Τα έργα της συνδύαζαν την παραδοσιακή τεχνοτροπία με διακριτικές σύγχρονες προσθήκες. μικρογραφία|Αποκαταστάσεις λιθόκτιστων κατοικιών στον παραδοσιακό οικισμό της Αίγινας.
* **Σχεδιασμός και ανέγερση παραθεριστικών κατοικιών (Αίγινα, 1980–1990):** Μελέτησε και υλοποίησε μικρές εξοχικές κατοικίες που ακολουθούσαν τη γεωμετρία και τα υλικά της τοπικής αρχιτεκτονικής, προσαρμοσμένες στο νησιωτικό ανάγλυφο και στο φυσικό τοπίο.μικρογραφία|Νησιωτικές εξοχικές κατοικίες: Σχεδιασμός και ανέγερση (Αίγινα, 1980–1990)μικρογραφία|Σχεδιασμός και ανέγερση παραθεριστικών κατοικιών (Αίγινα, 1980–1990)
* **Αστικές παρεμβάσεις και μελέτες δημόσιου χώρου:** Ενδιαφερόταν ιδιαίτερα για τον δημόσιο χώρο, προτείνοντας παρεμβάσεις μικρής κλίμακας με κοινωνικό και περιβαλλοντικό προσανατολισμό, κυρίως στο κέντρο και την παραλία της πόλης της Αίγινας.
* **Μουσείο Χρήστου Καπράλου, Αίγινα** Το Μουσείο Χρήστου Καπράλου στα Πλακάκια της Αίγινας λειτουργεί από το 1995 στις αίθουσες‑εργαστήρια του ίδιου του καλλιτέχνη. Φιλοξενεί τη συνθετική παραγωγή (1963‑1993) του Χρήστου Καπράλου, με έμφαση στην ανθρώπινη μορφή, τη μητρότητα, τον πόλεμο και την ειρήνη, μέσα από υλικά όπως ξύλο, πωρόλιθος, μάρμαρο και χαλκό. Από το 2006 αποτελεί παράρτημα της Εθνικής Πινακοθήκης. Ο υπαίθριος χώρος με το χάλκινο άγαλμα «Η Μάνα» και τα εργαστήρια‑αίθουσες που διατηρούνται ως ο χώρος δημιουργίας του καλλιτέχνη, συνθέτουν μια στενά δεμένη εμπειρία τέχνης, χώρου και κληρονομιάς. μικρογραφία|Το Μουσείο Χρήστου Καπράλου στα Πλακάκια της Αίγινας, λειτουργεί από το 1995.

Το συνολικό έργο της αποτιμάται ως σημαντική συμβολή στη διατήρηση της αρχιτεκτονικής φυσιογνωμίας της Αίγινας και στην ευρύτερη ανάδειξη της αξίας της παραδοσιακής νησιωτικής αρχιτεκτονικής στην Ελλάδα.

## Εκθέσεις και ζωγραφική
Εκτός από την αρχιτεκτονική, η Μαύτα-Παπαδοπούλου ασχολήθηκε με τη ζωγραφική, δημιουργώντας ακουαρέλες με θέματα εμπνευσμένα από το νησί και τη θάλασσα. 
Τον Δεκέμβριο του 2012 πραγματοποιήθηκε στο Λαογραφικό Μουσείο Αίγινας αναδρομική έκθεση με τίτλο «Αίγινα η θαλασσοφίλητος», όπου παρουσιάστηκαν για πρώτη φορά σαράντα έργα της που καλύπτουν την περίοδο 1948–1990.

## Μελέτη / Χωροταξική Μελέτη της Αίγινας (1974)
* **Χωροταξική Μελέτη Αίγινας (1974):** Συμμετείχε, μαζί με τις Ήβη Αγγελοπούλου και Γιώργο Μιχαλιτσιάνο, στη σύνταξη της πρώτης χωροταξικής μελέτης για το νησί. Η μελέτη στόχευε στην ορθολογική ανάπτυξη του νησιού και την προστασία της παραδοσιακής αρχιτεκτονικής φυσιογνωμίας.

## Βιβλιογραφία και πηγές

* Στέλλα Μαύτα‑Παπαδοπούλου – Ψηφιακό Αρχείο Ελληνίδων Αρχιτεκτόνων 1923-1981
* Αναδρομική Έκθεση Ζωγραφικής
* https://www.aeginaportal.gr/ekloges/dimotikes-ekloges-2014/21355‑giannis‑papadopoulos‑ypopsifios‑dimotikos‑symvoulos‑aigina‑kinisi‑efthynis.html

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* Ψηφιακό Αρχείο Ελληνίδων Αρχιτεκτόνων – Στέλλα Μαύτα‑Παπαδοπούλου

## Παραπομπές