Φρήντριχ Λουξ

Ο **Φρήντριχ Λουξ** (γερμ. *Friedrich Lux*, 24 Νοεμβρίου 1820 – 9 Ιουλίου 1895) ήταν Γερμανός μαέστρος, συνθέτης και δεξιοτέχνης του εκκλησιαστικού οργάνου. 

## Βιογραφικά στοιχεία
Ο Φρήντριχ Λουξ γεννήθηκε στην κωμόπολη Ρούλα και ήταν γιος του συνθέτη Γκέοργκ Χάινριχ Λουξ (*Georg Heinrich Lux*, 1779-1861), ο οποίος τού έδωσε και τα πρώτα μαθήματα μουσικής. Αργότερα ο Φρήντριχ Λουξ μαθήτευσε στον Φρήντριχ Σνάιντερ. 

Από το 1841 έως το 1850 ήταν διευθυντής ορχήστρας στην Όπερα του Ντέσαου και από το 1851 μέχρι το 1857 διευθυντής στην Ακαδημία Τραγουδιού του Μάιντς.

## Αξιοσημείωτα έργα
thumb|Το σπίτι όπου γεννήθηκε ο Φ. Λουξ στην πόλη Ρούλα
Το 1882 ο Λουξ συνέθεσε την όπερα *Der Schmied von Ruhla* (= «Ο σιδεράς της Ρούλα») σε λιμπρέτο του Λούντβιχ Μπάουερ, ενώ το 1884 συνέθεσε την κωμική όπερα *[[Η δούκισσα των Αθηνών]]*, σε λιμπρέτο του Βίλχελμ Γιάκομπυ.

Εκτός από τις όπερες, ο Λουξ συνέθεσε μια σύντομη Θεία Λειτουργία, εορταστικές ουβερτούρες, πολυάριθμα κομμάτια για εκκλησιαστικό όργανο, τρία έργα για κουαρτέτο εγχόρδων και ένα τρίο για πιάνο, καθώς και πολλά χορωδιακά έργα για διάφορες φωνές. Από τις πρώτες δεκαετίες του 20ού αιώνα υπάρχει ανανεωμένο ενδιαφέρον για τα έργα του Λουξ. Ο «Σύλλογος Φεστιβάλ Λουξ» οργανώνει σειρές συναυλιών στη γενέτειρά του, την κωμόπολη Ρούλα, και στο Βάρτμπουργκ της Θουριγγίας από το 2011, και το «Φεστιβάλ Λουξ» από το 2013.

Αναλυτικότερος κατάλογος άλλων αριθμημένων έργων του είναι ο εξής:

* Opus 21: Εμβατήριο στέψεως για ορχήστρα (1861)
* Opus 29: Κοντσέρτο-φαντασία πάνω στον ύμνο *[[O sanctissima]]* για εκκλησιαστικό όργανο
* Opus 32: Ρομάντσο από την όπερα *Casilda* του Ερνέστου Β΄ της Σαξονίας-Κοβούργου-Γόθας, για εκκλησιαστικό όργανο
* Opus 33: Κοντσέρτο πάνω στην προσευχή από την όπερα του Βέμπερ *[[Ελεύθερος σκοπευτής (όπερα)|Ελεύθερος σκοπευτής]]*, για εκκλησιαστικό όργανο
* Opus 52: Κοντσέρτο παραλλαγών σε ένα θέμα (*Ο αρμονικός σιδεράς*) του Χαίντελ, για εκκλησιαστικό όργανο
* Opus 53: Κοντσέρτο-φαντασία πάνω στο χορωδιακό «Ein feste Burg ist unser Gott» του Λούθηρου, για εκκλησιαστικό όργανο
* Opus 55: Μεγάλο Θρησκευτικό Εμβατήριο για την έναρξη εκκλησιαστικών εορτασμών, για εκκλησιαστικό όργανο
* Opus 56: Κοντσέρτο φούγκας για εκκλησιαστικό όργανο
* Opus 57: Κανόνας για εκκλησιαστικό όργανο
* Opus 58: Κουαρτέτο για 2 βιολιά, βιόλα και βιολοντσέλλο σε ρε ελάσσονα
* Opus 59: «Ήχοι, εορταστικό άσμα», ύμνος για σόλο σοπράνο, ανδρική χορωδία και εκκλησιαστικό όργανο
* Opus 60: Αντάντε πάνω στη χορωδιακή μελωδία *Wie schön leuchtet der Morgenstern*, για εκκλησιαστικό όργανο και βιολοντσέλλο ή κόρνο
* Opus 61: Κοντσέρτο για εκκλησιαστικό όργανο, 2 κόρνα και 3 τρομπόνια
* Opus 63: Ιερό άσμα χωρίς λόγια για εκκλησιαστικό όργανο
* Opus 64: Ποιμενική φαντασία (κομμάτι κοντσέρτου) για εκκλησιαστικό όργανο
* Opus 72: Σύντομη Λειτουργία για σολίστες και χορωδία με συνοδεία ορχήστρας και αρμόνιο
* Opus 72a: «Ευλογητός» από σύντομη Λειτουργία για σόλο σοπράνο και οκταμελή γυναικεία χορωδία με συνοδεία εκκλησιαστικού οργάνου ή αρμονίου
* Opus 75: Φαντασία πάνω στο «άσμα χειροτονίας» του Βόλφγκανγκ Αμαντέους Μότσαρτ

### Ενορχηστρώσεις για εκκλησιαστικό όργανο
* Αντάτζιο του Λούντβιχ Σπορ
* Κοντσέρτο σε ρε μείζονα του Χαίντελ
* Τρία αποσπάσματα από τον *[[Μεσσίας (Χαίντελ)|Μεσσία]]* του Χαίντελ στη μορφή σονάτας
* Παραλλαγές στο «Αυτοκρατορικό κουαρτέτο» του Γιόζεφ Χάυντν
* Εμβατήριο από την 1η σουίτα, opus 113, του Φραντς Λάχνερ
* Εισαγωγή στην Γ΄ Πράξη των *[[Οι αρχιτραγουδιστές της Νυρεμβέργης|Αρχιτραγουδιστών της Νυρεμβέργης]]* του Βάγκνερ

## Βιβλιογραφία
* Wilhelm Altmann: *Die Kammermusikwerke von Friedrich Lux*, εκδ. Diemer, Mainz 1920
* Alfred Einstein: το λήμμα «Lux, Friedrich» στο *Hugo Riemanns Musik-Lexikon*, 11η έκδοση, τόμος 1: *A - L*, εκδ. Max Hesse, Βερολίνο 1929
* August Reissmann: *Friedrich Lux / Sein Leben und seine Werke*, εκδ. Breitkopf & Härtel, Λειψία 1888
* Günter Wagner: «Friedrich Lux (1820-1895): Ein vergessener thüringisch-rheinischer Musiker» στο: *Florilegium musicologicum. Hellmut Federhofer zum 75*, επιμέλεια Christoph-Hellmut Mahling, εκδ. H. Schneider, Tutzing 1988

## Παραπομπές


## Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* 
* 

Κατηγορία:Γερμανοί συνθέτες
Κατηγορία:Γερμανοί διευθυντές ορχήστρας
Κατηγορία:Οργανίστες