Μιλτσένοι

μικρογραφία|360x360εσ| Εδάφη των Μιλτσένων στη Μοίρα του Μάισεν, Γκούσταβ Ντρόισεν, 1886
Οι **Μιλ(τ)σένοι** ή **Μιλζένοι** (τσέχικα: Milčané, γερμανικά: Milzener, πολωνικά: Milczanie)ήταν δυτικοσλαβική φυλή, η οποία εγκαταστάθηκε στη σημερινή περιοχή της Άνω Λουσατίας. Σταδιακά κατακτήθηκαν από Γερμανούς κατά τον 10ο αιώνα. Ήταν μέρος των σορβικών φυλών . Σύγχρονοι απόγονοι των Μιλτσένων είναι οι Σόρβοι ομιλητές της άνω σορβικής γλώσσας του Ελεύθερου Κράτους της Σαξονίας στη Γερμανία.  

## Ετυμολογία
Ο Πάβελ Γιόζεφ Σαφάρικ υποστήριξε την ετυμολογία του ονόματός τους από το λιθουανικό *milżinas* (γίγαντας, κολοσσός). Ο Μικολάι Ρουντνίτσκι θεώρησε ότι προέρχεται από τα κύρια ονόματα Μίλομπουντ και Μίλοσλαβ. Ο Στάνισουαφ Ουρμπάντσικ ανακατασκεύασε το εθνώνυμο ως *Mělъčane*, που σημαίνει κάτοικοι ενός υποτιθέμενου ποταμού ονόματι **Mělъcъ* ή **Mělъča*, με παρόμοια επιχειρηματολογία από τον E. Άιχλερ και τον Χ. Βάλτερ, πιθανώς ως παλαιότερο όνομα του ποταμού Άνω Σπρέε. Ωστόσο, αυτή η υπόθεση αγνοεί το σύμφωνο "z" και το επίθημα "-jane", που θα απέρριπτε μια μορφή του Milčane, και προτείνει την παραγωγή του Milzane/Milzeni < **Milъt-jane* < **Milit-jane* από το λατινικό milites (πιθανώς και η περίπτωση του ονόματος του *Miloxi,* που αναφέρεται από τον Βαυαρό Γεωγράφο). Ο Πρέντραγκ Κομάτινα υποστήριξε την ετυμολογία από το σλαβικό επίθετο "*milъ" (γλυκό). Μερικοί μελετητές ανέπτυξαν την θεωρία της κοινής καταγωγής με το πρώιμο σλαβικό φύλο Μηλιγγοί / Mελιγγοί στα Ανατολικά Βαλκάνια.   

## Ιστορία

Τα ακριβή όρια της περιοχής οικισμού τους αμφισβητούνται. Είναι γενικά αποδεκτό ότι οι εκτάσεις τους είχαν καρποφόρο έδαφος και είχαν διαστάσεις περίπου 50&nbsp;χλμ από ανατολικά προς δυτικά και 20&nbsp;χλμ από βορρά προς νότο. Τα βόρεια σύνορα ήταν σε βαλτώδη και μερικώς άγονα εδάφη, ενώ τα νότια σύνορα αποτελούσαν μέρος των Υψιπέδων της Λουσατίας. Οι λόφοι του Μπούρκαου κοντά στο Κάμενζ αποτελούσαν ένα φυσικό όριο για τους Μιλτσένους στα δυτικά. 

Αναφέρθηκαν για πρώτη φορά ως *Milzane* στα μέσα του 9ου αιώνα μ.Χ. από τον Βαυαρό Γεωγράφο, με 30 *[[Κίβιτας|κιβιτάτες]]*. Το 992 το *Dagome iudex* καταγράφει πως «*τα εδάφη Μίλτζε και στο τέλος τους εντός του Όντερ*» συνόρευαν με την Κίβιτας Σινέσγκε, η οποία ήταν το πολωνικό βασίλειο του βασιλιά Μιέσκο Α'. 

Ο Ερρίκος Α' ο Ορνιθοθήρας, ο βασιλιάς των Γερμανών, νίκησε τη σλαβική φυλή το 932 και ζήτησε να μεταστραφεί στον Χριστιανισμό, αν και αυτό ήταν μόνο εν μέρει επιτυχές. Ο αυτοκράτορας Όθωνας Α' της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας νίκησε τους Λουσατιανούς το 963 και τους έθεσε υπό την κυριαρχία του Μαργράβου Γέρωνα. 

Οι Μιλτσένοι τελικά υποτάχθηκαν από τον μαργράβο Εκάρδο Α' του Μάισσεν περίπου το 990 και ενσωματώθηκε η επικράτειά τους στην Αγία Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία. Κατά τον 10ο&#x2013;12ο αιώνα, η περιοχή του Μπάουτζεν ήταν γνωστή στις γραπτές πηγές ως *Γκάου Μίλσκα*. Κατακτήθηκαν προσωρινά από τον Πολωνό βασιλιά Μπολέσλαφ Α΄ τον Γενναίο, αλλά τα εδάφη των Μιλτσένων επέστρεψαν υπό γερμανική κυριαρχία μέχρι το 1031. Τα κτήματά τους μεταβιβάστηκαν ως φέουδα στον Δούκα Βρατίσλαο Β' της Βοημίας το 1076 και έγιναν αργότερα γνωστά ως *Γη Μπουντίσιν* και Άνω Λουσατία. Στα πολωνικά, η Άνω Λουσατία ήταν γνωστή ως *Μίλσκο* μέχρι τον 15ο αιώνα. Οι Μιλτσένοι αναφέρονταν ακόμη τον 12ο αιώνα,  ως *πάγο Μιλζάνα* και στο *[[Άσμα του Ρολάνδου|Τραγούδι του Ρολάνδου]]*. 

## Κοινωνία
Πρόσφατες αρχαιολογικές έρευνες δείχνουν ότι στην περιοχή των Μιλτσένων υπάρχουν οχυρώσεις και κάστρα μεγάλου μεγέθους, μερικά με πρόσθετα κάστρα και ούτω καθεξής, που δείχνουν κεντρική εξουσία. Εν τω μεταξύ, αυτό ακριβώς λείπει από την κοντινή περιοχή της φυλής των Λουσατών στην Κάτω Λουσατία, αποκαλύπτοντας ότι δεν υπήρχε φυλετική έδρα και εξουσία. Το δίκτυο των κάστρων και στις δύο Λουσατίες χτίστηκε πιθανώς ως αμυντική προσπάθεια πριν από τη στρατιωτική εκστρατεία του Ερρίκου. 

Μία από αυτές τις οχυρώσεις ήταν το Κάστρο Λιουμπούσουα. Μέχρι τον 20ό αιώνα δεν μπορούσαν να εντοπιστούν: κάποιοι υποστήριξαν την τοποθεσία στην Κάτω Λουσατία, αλλά η ιστορική περιγραφή δεν ταίριαζε με αυτήν την περιοχή. Πρόσφατες ανακαλύψεις εντόπισαν την τοποθεσία Λιουμπούσα στο *Σλόσμπεργκ* κοντά στο παλιό χωριό Λέμπσαλ, 12 χιλιόμετρα βόρεια του Μάισσεν, και βόρεια του Σλόσμπεργκ / Λέμπσαλ το μεγαλύτερο συγκρότημα κάστρων στη Σαξονία, το Γκολντκίπε. Αυτό υποστηρίχθηκε και από έρευνα βάσει τοπωνυμίων: ότι βρίσκονται στα σύνορα μεταξύ της φυλετικής περιοχής Μιλτσένων και Γλοματών.  

Δεν υπάρχουν πληροφορίες σχετικά με τους πρίγκιπες Μιλτσένων και Λουσατών. Πιθανότατα καταγωγή από τους Μιλτσένους είχε κάποιος *πρεσβύτερος Dobremirus,* που παντρεύτηκε με την κόρη του Σάξονα κόμη και πατέρα της Εμνίλντα, συζύγου του Μπολέσλαφ Α' του Γενναίου.

## Παραπομπές

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* Die Milzener eV
Κατηγορία:Ιστορία της Σαξονίας
Κατηγορία:Λεχίτες
Κατηγορία:Σόρβοι
Κατηγορία:Άνω Λουσατία