Διοικητική διαίρεση της Ελλάδας 1845

Η **διοικητική διαίρεση του 1845** αντικατέστησε τη Διοικητική διαίρεση του 1836 της Ελλάδας και όρισε 10 νομούς, διαιρεμένους σε 49 επαρχίες και σε δήμους. Η διαίρεση αυτή ορίστηκε με το νόμο ΚΕ' στις 8 Δεκεμβρίου 1845 από την Κυβέρνηση Κωλέττη του 1844.

## Διοικητική διαίρεση
Αναλυτικά οι νομοί και οι επαρχίες που περιγράφονται στη διοικητική διαίρεση είναι οι εξής:

* **[[Νομός Αττικής και Βοιωτίας]]**
** Επαρχία Αττικής (έδρα: Αθήνα)
** Επαρχία Αίγινας (έδρα: Αίγινα)
** Επαρχία Μεγαρίδας (έδρα: Μέγαρα)
** Επαρχία Λιβαδειάς (έδρα: Λειβαδιά)
** Επαρχία Θηβών (έδρα: Θήβα)

* **[[Νομός Εύβοιας]]**
** Επαρχία Χαλκίδας (έδρα: Χαλκίδα)
** Επαρχία Ξηροχωρίου (έδρα: Ιστιαία)
** Επαρχία Καρυστίας (έδρα: Κάρυστος)
** Επαρχία Σκοπέλου (έδρα: Σκόπελος)

* **[[Νομός Φθιώτιδας και Φωκίδας]]**
** Επαρχία Φθιώτιδας (έδρα: Λαμία)
** Επαρχία Λοκρίδας (έδρα: Αταλάντη)
** Επαρχία Παρνασσίδας (έδρα: Άμφισσα)
** Επαρχία Δωρίδας (έδρα: Λιδωρίκι)

* **[[Νομός Αιτωλίας και Ακαρνανίας]]**
** Επαρχία Μεσολογγίου (έδρα: Μεσολόγγι)
** Επαρχία Τριχωνίας (έδρα: Αγρίνιο)
** Επαρχία Ναυπακτίας (έδρα: Ναύπακτος)
** Επαρχία Ευρυτανίας (έδρα: Καρπενήσι)
** Επαρχία Βονίτσης και Ξηρομέρου (έδρα: Βόνιτσα)
** Επαρχία Βάλτου (έδρα: Αμφιλοχία)

* **[[Νομός Αργολίδας και Κορινθίας]]**
** Επαρχία Άργους (έδρα: Άργος)
** Επαρχία Κορινθίας (έδρα: Κόρινθος)
** Επαρχία Ναυπλίας (έδρα: Ναύπλιο)
** Επαρχία Σπετσών και Ερμιονίδος (έδρα: Κρανίδι)
** Επαρχία Ύδρας (έδρα: Ύδρα)
** Επαρχία Τροιζηνίας (έδρα: Τροιζήνα)

* **[[Νομός Αχαΐας και Ήλιδος]]**
** Επαρχία Πατρών (έδρα: Πάτρα)
** Επαρχία Ηλείας (έδρα: Πύργος)
** Επαρχία Αιγιαλείας (έδρα: Αίγιο)
** Επαρχία Καλαβρύτων (έδρα: Καλάβρυτα)

* **[[Νομός Αρκαδίας]]**
** Επαρχία Γόρτυνος (έδρα: Τρίπολη)
** Επαρχία Μεγαλοπόλεως (έδρα: Μεγαλόπολη)
** Επαρχία Μαντινείας (έδρα: Βυτίνα)
** Επαρχία Κυνουρίας (έδρα: Λεωνίδιο)

* **[[Νομός Μεσσηνίας]]**
** Επαρχία Καλαμών (έδρα: Καλαμάτα)
** Επαρχία Μεσσηνίας (έδρα: Μεσσήνη)
** Επαρχία Πυλίας (έδρα: Πύλος)
** Επαρχία Ολυμπίας (έδρα: Αρχαία Ολυμπία)
** Επαρχία Τριφυλίας (έδρα: Κυπαρισσία)

* **[[Νομός Λακωνίας]]**
** Επαρχία Λακεδαίμονος (έδρα: Σπάρτη)
** Επαρχία Επιδαύρου Λιμηράς (έδρα: Μονεμβασιά)
** Επαρχία Γυθείου (έδρα: Γύθειο)
** Επαρχία Οιτύλου (έδρα: Οίτυλο)

* **[[Νομός Κυκλάδων]]**
** Επαρχία Σύρου (έδρα: Ερμούπολη) - Περιελάμβανε τα νησιά Σύρος, Γυάρος κ.α.
** Επαρχία Άνδρου (έδρα: Άνδρος)
** Επαρχία Τήνου (έδρα: Τήνος) - Περιελάμβανε τα νησιά Τήνος, Μύκονος, Δήλος κ.α.
** Επαρχία Νάξου (έδρα: Νάξος) - Περιελάμβανε τα νησιά Νάξος, Πάρος, Αντίπαρος, Αμοργός κ.α.
** Επαρχία Θήρας (έδρα: Θήρα) - Περιελάμβανε τα νησιά Θήρα, Ανάφη, Σίκινος, Φολέγανδρος κ.α.
** Επαρχία Μήλου (έδρα: Μήλος)
** Επαρχία Κέας (έδρα: Ιουλίδα) - Περιελάμβανε τα νησιά Κέα, Κύθνος, Μακρόνησος κ.α.

## Μεταβολές του 1865
Με την προσάρτηση των Επτανήσων στο Ελληνικό κράτος αυτά διαιρέθηκαν σε Νομούς και επαρχίες με το βασιλικό διάταγμα της 17 Δεκεμβρίου 1864 / 13 Ιανουαρίου 1865. Οι Νομοί και επαρχίες ήταν : 

* **[[Νομός Κέρκυρας]]**
** Επαρχία Κερκύρας (έδρα: Κέρκυρα) - Περιελάμβανε τα νησιά Κέρκυρα, τα Διαπόντια Νησιά (Οθωνοί, Μαθράκι & Ερεικούσσα, μικρότερες νησίδες και το νησί Σάσων.
** Επαρχία Παξών (έδρα: Γάιος Παξών) - Περιελάμβανε τα νησιά Παξοί και Αντίπαξοι.

* **[[Νομός Κεφαλληνίας]]**
** Επαρχία Κεφαλληνίας (έδρα: Αργοστόλι) - Περιελάμβανε αρχικά ολόκληρο το νησί της Κεφαλλονιάς.

* **[[Νομός Ζακύνθου]]**
** Επαρχία Ζακύνθου (έδρα: Ζάκυνθος) - Περιελάμβανε τη Ζάκυνθο, τις Στροφάδες και μικρότερες νησίδες.
** Επαρχία Κυθήρων (έδρα: Κύθηρα) - Περιελάμβανε τα Κύθηρα και τα Αντικύθηρα.

* **[[Νομός Λευκάδος]]**
** Επαρχία Λευκάδος (έδρα: Λευκάς) - Περιελάμβανε τη Λευκάδα, την Κάλαμο, την Καστό και μικρότερες νησίδες.
** Επαρχία Ιθάκης (έδρα: Βαθύ Ιθάκης) - Περιελάμβανε την Ιθάκη και συστάδες μικρότερων νησίδων.

Το ίδιο έτος έγινε νέα μεταβολή με το βασιλικό διάταγμα της 5 / 8 Μάρτίου 1865 "περί της διαιρέσως των νομών Κεφαλληνίας και Κέρκυρας". Σύμφωνα με αυτό οι δύο νομοί διαιρέθηκαν σε νέες επαρχίας καταργώντας τις παλιές: 

* **[[Νομός Κέρκυρας]]**
** Επαρχία Κερκύρας (έδρα: Κέρκυρα)

* **[[Νομός Κεφαλληνίας]]**
** Επαρχία Κραναίας (έδρα: Αργοστόλι)
** Επαρχία Πάλης
** Επαρχία Σάμης

## Μεταβολή του 1866
Με τη μεταβολή του 1866, η οποία αφορούσε πάλι τα Επτάνησα, και τον νόμο Ν.ΡΜΓ΄της 9 Ιανουαρίου 1866, άλλαξε η δομή των νομών και επαρχιών ενώ η Επαρχία Κυθήρων προσαρτήθηκε στον Νομό Λακωνίας. Η διαίρεση ήταν ως εξής : 

* **[[Νομός Κέρκυρας]]
** Επαρχία Κέρκυρας
** Επαρχία Μέσης
** Επαρχία Όρους
** [[Επαρχία Παξών]]
** [[Επαρχία Λευκάδος]]

* **Νομός Κεφαλληνίας
** Επαρχία Πάλης
** Επαρχία Σάμης
** Επαρχία Ιθάκης 

* **[[Νομός Ζακύνθου]]
** Επαρχία Ζακύνθου

== Μεταβολές του 1882 ==
Η πρώτη μεταβολή του 1882 έγινε με την προσάρτηση της Θεσσαλίας και της Άρτας στο Ελληνικό κράτος και τον νόμο ΠΜ΄ της 19/20 Μαρτίου 1882. Ήταν προσωρινή μέχρι την επιδόσεως "νόμου οριστικού".

* **Νομός Άρτης**
** Επαρχία Άρτης (έδρα: [[Άρτα]])
** Επαρχία Τζουμέρκων (έδρα: [[Βουργαρέλι]])

* **Νομός Λαρίσσης**
** Επαρχία Λαρίσσης (έδρα: [[Λάρισα|Λάρισσα]])
** [[Επαρχία Δομοκού]] (έδρα: [[Δομοκός]])
** Επαρχία Βόλου (έδρα: [[Βόλος]])
** Επαρχία Αλμυρού (έδρα: [[Αλμυρός]])
** Επαρχία Φαρσάλων (έδρα: [[Φαρσάλα]])
** Επαρχία Τυρνάβου (έδρα: [[Τύρναβος]])
** Επαρχία Αγυιάς (έδρα: [[Αγιά Λάρισας|Αγυιά]])

* **Νομός Τρικκάλων'''
** Επαρχία Τρικκάλων (έδρα: Τρίκκαλα)
** Επαρχία Καλαμπάκας (έδρα: Καλαμπάκα)
** Επαρχία Καρδίτσης (έδρα: Καρδίτσα)

Με το Βασιλικό διάταγμα της 21 / 24 Μαρτίου 1882 έγινε νέα μεταβολή, οριστική, και με αυτή καταργήθηκαν οι επαρχίες Άρτης, Λαρίσης, Δομοκού και Τρικάλων.

## Μεταβολή του 1891
Με τη μεταβολή του 1891 η Επαρχία Κυθήρων αποσπάται από τον Νομό Λακωνίας και προσαρτάται στον νομός Αργολίδος και Κορινθίας. Επίσης καταργείται η Επαρχία Τζουμέρκων και επαναδημιουργείται η Επαρχία Άρτας, ενώ διασπάται η Επαρχία Φαρσάλων και επαναδημιουργείται η Επαρχία Δομοκού.

## Πηγές
*ΦΕΚ A 32/1845, 8 Δεκεμβρίου 1845
*, στο βιβλίο αναφέρεται σε νόμο της 22 Μαρτίου 1848 ο οποίος δεν έγινε δυνατό να βρεθεί σε ΦΕΚ του Εθνικού Τυπογραφείου.
*Μπαμπαλιούτας, Λάμπρος (2003, Πάντειο Πανεπιστήμιο Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών), Ο θεσμός της διοικητικής αποκέντρωσης 
## Παραπομπές


## Δείτε επίσης
*Διοικητική διαίρεση της Ελλάδας

1848