Εστερχάζα

μικρογραφία|Αεροφωτογραφία
**Εστερχάζα** είναι ένα παλάτι στο Φέρτεντ της Ουγγαρίας, χτισμένο από τον πρίγκιπα Νικόλαο Εστερχάζι. Μερικές φορές ονομάζεται «Ουγγρικές Βερσαλλίες» και είναι το μεγαλοπρεπέστερο ροκοκό οικοδόμημα της Ουγγαρίας. 

Ήταν η έδρα του Γιόζεφ Χάυντν και της ορχήστρας του από το 1766 έως το 1790.

## Ιστορία
αριστερά|μικρογραφία|Πρίγκιπας Νικόλαος Εστερχάζι, κατασκευαστής της Εστερχάζα
δεξιά|μικρογραφία|Εστερχάζα
μικρογραφία|Κάστρο Εστερχάζι
μικρογραφία|Η αίθουσα δεξιώσεων
Η Εστερχάζα δεν ήταν η κύρια ή η προγονική κατοικία της οικογένειας Εστερχάζι· ήταν το Κάστρο Εστερχάζι, ένα κοντινό παλάτι σε απόσταση 40 χιλιομέτρων, στο Κισμάρτον (νυν Άιζενστατ, Αυστρία).

Ο Νικόλαος Εστερχάζι ξεκίνησε τα σχέδιά του για ένα νέο παλάτι λίγο μετά την ανάληψη του τίτλου του πρίγκιπα το 1762, μετά τον θάνατο του αδελφού του, Παύλου Αντώνιου. Πριν από αυτό το διάστημα, ο Μίκλος (Νικόλαος) συνήθιζε να περνάει μεγάλο μέρος του χρόνου του σε ένα κυνηγετικό καταφύγιο ονόματι Σίτορ, χτισμένο στην ίδια τοποθεσία γύρω στο 1720 με σχέδιο του Άντον Έρχαρντ Μαρτινέλι. Το κυνηγετικό καταφύγιο ήταν ο πυρήνας, γύρω από τον οποίο χτίστηκε η Εστερχάζα. 

Ο πρώτος αρχιτέκτονας που εργάστηκε στο έργο ήταν ο Γιόχαν Φερδινάνδος Μεντλχάμερ, τον οποίο διαδέχθηκε το 1765 ο Μελχιόρ Χέφελε. Ενώ το παλάτι συχνά συγκρίνεται με τις Βερσαλλίες, τις οποίες ο πρίγκιπας είχε επισκεφτεί το 1764, όταν επισκέφθηκε το Παρίσι, μια πιο άμεση επιρροή, σύμφωνα με τον Ρόμπινς Λάντον, μπορεί να βρεθεί σε «αυστριακά πρωτότυπα, ιδιαίτερα στα Ανάκτορα Σενμπρούν στη Βιέννη». Τρία από τα παράθυρα πάνω από την κύρια είσοδο έχουν σχεδιαστεί ως φόρος τιμής σε έγχορδα όργανα, δηλαδή βιολί, βιόλα, τσέλο.

Το παλάτι κόστισε στον Πρίγκιπα το ποσό των 13 εκατομμυρίων αυστριακών γκίλντεν, ένα ποσό που ο Ρόμπινς Λάντον χαρακτηρίζει «αστρονομικό».

Η Εστερχάζα κατοικήθηκε για πρώτη φορά το 1766, αλλά η κατασκευή συνεχίστηκε για πολλά χρόνια. Η όπερα ολοκληρώθηκε το 1768, ενώ το θέατρο μαριονετών το 1773. Οι συναυλίες του Γιόζεφ Χάυντν συνήθως πραγματοποιούνταν στη Σάλα Τερρένα στο ισόγειο, στην πινακοθήκη, όπου στις 30 Μαΐου 1781 δόθηκε μια συναυλία παρουσία του Πρίγκιπα Αλβέρτου Καζίμιρ, Δούκα του Τέσεν, και της συζύγου του, Αρχιδούκισσας Μαρίας Χριστίνας της Αυστρίας, κόρης της Αυτοκράτειρας Μαρίας Θηρεσίας.

Η μουσική ψυχαγωγία για τους ανώτερους αξιωματικούς παρεχόταν στο κεντρικό κτίριο, το οποίο συνήθως βρισκόταν στο ισόγειο της πινακοθήκης. Οι τακτικές ακαδημίες με ελεύθερη είσοδο συνήθως πραγματοποιούνταν στο θέατρο μαριονετών, το οποίο ήταν ανοιχτό στο κοινό και φιλοξενούσε μια ολόκληρη σειρά πολιτιστικών και περιβαλλοντικών προγραμμάτων. Το σιντριβάνι μπροστά από το παλάτι δεν ολοκληρώθηκε μέχρι το 1784, οπότε ο Πρίγκιπας θεώρησε το έργο του ολοκληρωμένο. Η αίθουσα μουσικής ήταν διακοσμημένη με λευκούς και χρυσούς τοίχους με διακριτικά στρογγυλεμένες γωνίες, την οροφή με τις νωπογραφίες, τους πολυελαίους, τα τριαντάφυλλα και τις καρέκλες εποχής του κοινού.
[μικρογραφία|Ο τρούλος του παρεκκλησίου, που απεικονίζει τη στέψη της [Παναγία|Παναγίας]]
[μικρογραφία|Βωμός που απεικονίζει τη [Γέννηση του Χριστού]]
Ο Νικόλαος Εστερχάζι πέθανε το 1790. Ούτε ο γιος του, Αντώνιος, ο οποίος κληρονόμησε τα εδάφη των Εστερχάζι, ούτε κανένας από τους μεταγενέστερους διαδόχους του είχαν κανένα ενδιαφέρον να ζήσουν στο απομονωμένο παλάτι.

## Τοποθεσία
Το παλάτι χτίστηκε κοντά στη νότια όχθη της λίμνης Νόισιντλερ, σε βαλτώδη γη, που αποτελούσε κίνδυνο για την υγεία εκείνη την εποχή. Ο Ρόμπινς Λάντον σημειώνει ότι «ήταν μια ιδιαίτερα εκκεντρική ιδέα εκ μέρους του πρίγκιπα Νικολάου να την επιλέξει ως τοποθεσία για ένα μεγάλο κάστρο. Πιθανώς η ύπαρξη του κάστρου ήταν για να αποδείξει ότι «το μυαλό υπερισχύει της ύλης»». 

## Δωμάτια
μικρογραφία|Σάλα Τερρένα του παλατιού Εστερχάζι
Το παλάτι διαθέτει 126 δωμάτια. Η Αίθουσα Δεξιώσεων έχει στην οροφή της έναν πίνακα του Απόλλωνα στο άρμα του. Η μεγάλη βιβλιοθήκη χωράει σχεδόν 22.000 τόμους και κοσμείται με το γράμμα «Ε», που αντιπροσωπεύει το επώνυμο της οικογένειας. Η μεγαλύτερη αίθουσα είναι η σπηλαιοειδής Σάλα Τερρένα (Επίγεια Αίθουσα), η οποία είναι εμπνευσμένη από το τότε μοντέρνο ιταλικό στυλ. Στην οροφή χορεύουν άγγελοι, που κρατούν στεφάνια από λουλούδια σε σχήμα «Ε».

## Ο Χάυντν στην Εστερχάζα
Από το 1766 έως το 1790, το κτήμα ήταν η κατοικία του διάσημου συνθέτη Γιόζεφ Χάυντν, όπου ζούσε σε ένα διαμέρισμα τεσσάρων δωματίων σε ένα μεγάλο διώροφο κτίριο, που στέγαζε τα δωμάτια των υπηρετών, ξεχωριστό από το παλάτι. Ο Χάυντν έγραψε την πλειονότητα των συμφωνιών του για την ορχήστρα του Πρίγκιπα. Η Εστερχάζα είχε επίσης δύο όπερες, το κύριο θέατρο χωρητικότητας 400 θέσεων, που καταστράφηκε από πυρκαγιά το 1779, και ένα θέατρο μαριονετών. Ο Χάυντν διηύθυνε τις δικές του όπερες και άλλων, συχνά με περισσότερες από εκατό παραστάσεις ετησίως. 

Το παλάτι ήταν γεωγραφικά απομονωμένο, ένας παράγοντας που οδηγούσε σε μοναξιά και ανία μεταξύ των μουσικών. Αυτό φαίνεται στις δυσάρεστες επιστολές του Χάυντν προς τη φίλη του, Μαριάν φον Γκένζινγκερ, καθώς και στην ιστορία της Αποχαιρετιστήριας Συμφωνίας του Χάυντν, γραμμένης ως ευγενική (και αποτελεσματική) διαμαρτυρία ενάντια στην υπερβολικά μεγάλη παραμονή των μουσικών στην Εστερχάζα.

## Φωτογραφική συλλογή

Αρχείο:Fertod-Kastélykapu1-2013.10.30-17.00.29x.jpg
Αρχείο:Fertod,_Palais_Esterhazy_de_nuit.jpg
Αρχείο:Schloss_Esterházy_(Fertőd).jpg
Αρχείο:Fertöd_7933.jpg
Αρχείο:Fertőd-_(29).JPG
Αρχείο:Esterháza_10177.jpg|εναλλ.=The fountain with a wedding in 2008| Το σιντριβάνι με έναν γάμο το 2008
Αρχείο:Esterházy-kastély_(4051._számú_műemlék)_8.jpg
Αρχείο:Fertőd_a_kastély_oldalról.jpg
Αρχείο:Fertod-Diszterem2-2013.11.02-10.58.14x.jpg
Αρχείο:Fertod-SalaTerrena2-2013.11.02-11.30.03x.jpg
Αρχείο:Fertod-SalaTerrena4-2013.11.02-11.32.09x.jpg
Αρχείο:Fertöd_7978.jpg
Αρχείο:Fertöd_7995.jpg
Αρχείο:Fertöd_7996.jpg
Αρχείο:Fertod-Interior01-2013.11.02-11.03.55x.jpg
Αρχείο:Fertod-SalaTerrena7-2013.11.02-11.30.53x.jpg
Αρχείο:Fertöd-_château_Esterhaza,_the_red_salon.JPG
Αρχείο:Fertod-Interior08-2013.11.02-11.24.39x.jpg


## Δείτε επίσης

* Οίκος Εστερχάζι
* Κάστρο Εστερχάζι

## Παραπομπές

## Περαιτέρω ανάγνωση

* Chissell, J. (22 Ιουνίου 1971). «Μια εβδομάδα μουσικής στο παλάτι Eszterháza». *The Times* (Λονδίνο). Τεύχος 58205. σελ.&nbsp;7.
* Malina, J. (2016). *Σχετικά με τους τόπους παρακμής των Ακαδημιών στην Eszterháza την εποχή του Hoyden* (2η έκδοση, Τόμος 13). Cambridge University Press.

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* 
* On Haydn's Trail: Eszterháza Palace, by the Historians of Eighteenth-Century Art & Architecture

Κατηγορία:Οικογένεια Εστερχάζι
Κατηγορία:Μουσεία στην Ουγγαρία
Κατηγορία:Κτίρια και κατασκευές στην Ουγγαρία