Άντονυ Άσκουιθ

Ο **Άντονυ Άσκουιθ** (, 9 Νοεμβρίου 1902 – 20 Φεβρουαρίου 1968) ήταν σημαντικός Άγγλος σκηνοθέτης του κινηματογράφου. Θεμελίωσε και εκπροσώπησε, μαζί με τον Άλφρεντ Χίτσκοκ και μόλις έναν ή δύο άλλους σκηνοθέτες, την αγγλική κινηματογραφική «σχολή» της δεκαετίας του 1930, με την οποία μπορεί να γίνει λόγος για την «ενηλικίωση» του βρετανικού κινηματογράφου. Το έργο του Άσκουιθ κινείται βασικά γύρω από το κινηματογραφημένο θέατρο και ο σκηνοθέτης έγινε γνωστός διεθνώς κυρίως με την ταινία *[[Πυγμαλίων (ταινία)|Πυγμαλίων]]* (1938), μια εμπνευσμένη μεταφορά του θεατρικού έργου του Τζωρτζ Μπέρναρντ Σω. Ωστόσο από πολλούς ως καλύτερο έργο του θεωρείται *[[Ο δρόμος προς τ' άστρα]]* (1945) και από τα ύστερα χρόνια του το *[[Η σημασία του να είναι κανείς σοβαρός (ταινία)|Η σημασία του να είναι κανείς σοβαρός]]* (1952). 

## Βίος και σταδιοδρομία
Ο Άντονυ Άσκουιθ γεννήθηκε στο Λονδίνο και ήταν γιος του Χέρμπερτ Χένρι Άσκουιθ, που ήταν Πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου από το 1908 έως το 1916, και της δεύτερης συζύγου του, της Μάργκοτ Άσκουιθ. Είχε 4 ομοθαλή αδέλφια (από τα οποία μόνο η Ελίζαμπεθ επέζησε αρκετά ώστε να ενηλικιωθεί) και άλλα 5 ετεροθαλή, από τον πρώτο γάμο του πατέρα του. Ο Άντονυ συμπλήρωσε τη σχολική του εκπαίδευση στο Κολέγιο Ουίντσεστερ και φοίτησε στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης (Κολέγιο Μπέιλιαλ).

Η κινηματογραφική βιομηχανία στη Βρετανία όταν ο Ά. Άσκουιθ ήταν νέος δεν είχε καλή φήμη ώστε να ασχοληθεί μαζί της ως «γόνος καλής οικογενείας», και σύμφωνα με τον ηθοποιό Τζόναθαν Σέσιλ που γνώριζε την οικογένεια, το έπραξε ακριβώς για να αποδράσει από την οικογενειακή παράδοση. Ξεκίνησε τη σταδιοδρομία του στα τέλη της δεκαετίας του 1920 σκηνοθετώντας μια τετράδα ταινών του βωβού κινηματογράφου, η τελευταία εκ των οποίων το *A Cottage on Dartmoor* (1930), συνετέλεσε στο να αποκτήσει μια πρώτη φήμη με την προσεγμένη και συχνά συγκινητική σύνθεση του κάδρου. Ο *[[Πυγμαλίων (ταινία)|Πυγμαλίων]]* (1938) είχε γνωστούς ηθοποιούς, όπως Λέσλι Χάουαρντ και τη Γουέντι Χίλερ.

Ο Άσκουιθ ήταν επί δεκαετίες φίλος και συνεργάτης με τον επιτυχημένο θεστρικό συγγραφέα Τέρενς Ράττιγκαν, με τον οποίο συνεργάσθηκε σε δέκα ταινίες, το ίδιο και με τον ρωσικής καταγωγής παραγωγό και σεναριογράφο Ανατόλ ντε Γκρύνβαλντ. Σημαντικότερες από τις μεταφορές από τον Άσκουιθ έργων του Ράττιγκαν είναι οι ταινίες *[[The Winslow Boy]]* (1948) και *[[Η εκδοχή του Μπράουνινγκ (ταινία του 1951)|Η εκδοχή του Μπράουνινγκ]]* (1951), ενώ το Η σημασία του να είναι κανείς σοβαρός (1952) αποτελεί μεταφορά του ομώνυμου θεατρικού έργου του Όσκαρ Ουάιλντ.

Ο Άσκουιθ διετέλεσε διοικητής του Βρετανικού Ινστιτούτου Κινηματογράφου. 

Ο Άσκουιθ είχε πρόβλημα αλκοολισμού και ήταν, σύμφωνα τουλάχιστον με τον ισχυρισμό του ηθοποιού Τζόναθαν Σέσιλ, κρυφός ομοφυλόφιλος. Ασθένησε όταν σκηνοθετούσε την ταινία *[[The Shoes of the Fisherman]]* και πέθανε λίγους μήνες αργότερα από καρκίνο στο Λονδίνο, σε ηλικία 65 ετών. Τάφηκε στο προαύλιο του ναού των Αγίων Πάντων στο χωριό Σάτον Κόρτνυ στην όχθη του Τάμεση.

## Φιλμογραφία
[thumb|upright=1.2|Ο Άσκουιθ (κέντρο) δίνει οδηγίες στους ηθοποιούς [Πέγκι Άσκροφτ και Γκόρντον Χάρκερ για το *Channel Incident*, ταινία μικρού μήκους με θέμα την Εκκένωση της Δουνκέρκης, που γυρίσθηκε για λογαριασμό του βρετανικού υπουργείου Πληροφοριών τον Σεπτέμβριο του 1940.]]
### Μεγάλου μήκους
* *Shooting Stars* (1927)
* *Underground* (1928)
* *The Runaway Princess* (1929)
* *[[A Cottage on Dartmoor]]* (1929)
* *[[Tell England]]* (1931)
* *Dance Pretty Lady* (1932)
* *The Lucky Number* (1933)
* *Letting in the Sunshine* (1933)
* *Unfinished Symphony* (1934)
* *[[Νύχτες της Μόσχας]]* (*Moscow Nights*, 1935)
* *[[Πυγμαλίων (ταινία)|Πυγμαλίων]]* (*Pygmalion*, 1938)
* *French Without Tears* (1940)
* *Freedom Radio* (1941)
* *Γαμήλιος περιπέτεια* (*Quiet Wedding*, 1941)
* *Cottage to Let* (1941)
* *Uncensored* (1942)
* *[[We Dive at Dawn]]* (1943)
* *The Demi-Paradise* (1943)
* *[[Fanny by Gaslight]]* (1944)
* *[[Ο δρόμος προς τ' άστρα]]* (*The Way to the Stars*, 1945)
* *While the Sun Shines* (1947)
* *[[The Winslow Boy]]* (1948)
* *[[Η γυναίκα με τα πέντε πρόσωπα]]* (*The Woman in Question*, 1950)
* *[[Η εκδοχή του Μπράουνινγκ (ταινία του 1951)|The Browning Version]]* (1951)
* *[[Η σημασία του να είναι κανείς σοβαρός (ταινία του 1952)|The Importance of Being Earnest]]* (1952)
* *The Final Test* (1953)
* *The Net* (1953)
* *[[Παράνομοι ερασταί]] (*The Young Lovers*, 1954)
* *Carrington V.C.* (1955)
* *On Such a Night* (1955)
* *Orders to Kill'' (1958)
* *[[The Doctor's Dilemma]]* (1958)
* *[[Libel]]* (1959)
* *[[Η εκατομμυριούχος]]* (*The Millionairess*, 1960)
* *[[Two Living, One Dead]]* (1961)
* *[[Guns of Darkness]]* (1962)
* *[[Διεθνές Ξενοδοχείο]] (*The V.I.P.s*, 1963)
* *Η κίτρινη Ρολς-Ρόις* (*The Yellow Rolls-Royce*, 1965)

=== Μικρού μήκους ===
* *The Story of Papworth* (1935)
* *Channel Incident* (1940)
* *Rush Hour* (1941)
* *Two Fathers* (1944)


==Παραπομπές==
<references />

==Πηγές==
* Τάσος Ν. Πετρής: το λήμμα «Άσκουιθ, σερ Άντονυ» στη *Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια'' «Χάρη Πάτση», τόμος 7, σελ. 85

Κατηγορία:Άγγλοι σκηνοθέτες κινηματογράφου
Κατηγορία:Απόφοιτοι του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης