སཱན་ཊོ་ཌོ་མིང་གོ་ནོར་ཊི།

༉ སཱན་ཊོ་ཌོ་མིང་གོ་ནོར་ཊི་འདི་  བྱང་ཤར་ཁ་ཐུག་ལུ་ སཱན་ཊོ་ཌོ་མི་གུ་ཨེས་ཊི་དང་ སཱན་ཏོ་ ཌོ་མི་གོ་ཨོ་ཨེསི་ཊི་ དེ་ལས་ མོན་ཊི་པེལེ་ཊ་མངའ་སྡེ་ཚུ་བརྩིས་ཏེ་ གཞན་མི་ཁག་ཆེ་བའི་ཁྲོམ་སྡེ་ཚུ་དང་ ས་མཚམས་ཡོདཔ་ཨིན། ས་ཆའི་གནས་སྟངས་ཀྱི་ཐད་ལུ་ སཱན་ཊོ་ཌོ་མིང་གོ་ནོར་ཊི་ལུ་ ཁྲོམ་ཚོགས་དང་ཁྲོམ་ཟུར་ དེ་ལས་ གྲོང་གསེབ་ཀྱི་ས་ཁོངས་ཚུ་ མཉམ་སྡེབ་སྦེ་ཡོདཔ་ཨིན། འདི་གི་ས་ཁོངས་ནང་ལུ་ གངས་རི་དང་ཐང་ དེ་ལས་ གཙང་ཆུའི་ལུང་གཤོང་ཚུ་ཚུདཔ་ཨིནམ་དང་ ལྷོ་ཕྱོགས་ལུ་ ཨོ་ཟ་མ་ གཙང་ཆུ་འདི་ རང་བཞིན་གྱི་ས་མཚམས་ཅིག་སྦེ་བཟོཝ་ཨིན་མས། ཀེ་རི་བི་ཡཱན་མཚོ་ནང་འཛུལ་མི་ གཙང་ཆུ་འདི་ ས་གནས་ཀྱི་སྐྱེ་ལྡན་རིམ་ལུགས་ལུ་ ཁག་ཆེ་ཤོས་ཅིག་ཨིནམ་མ་ཚད་ སོ་ནམ་གྱི་དོན་ལུ་ ཆུ་ཐོན་སའི་ས་གོ་ཅིག་ཨིན་མས། ད་རེས་ སཱན་ཊོ་ཌོ་མིང་གོ་ནོར་ཊི་ཟེར་སླབ་མི་ས་ཁོངས་འདི་ གཞུང་འབྲེལ་གྱི་ཁྲོམ་སྡེ་ གནས་རིམ་གྱི་ཧེ་མ་ལས་ བྱུང་རབས་ཡོདཔ་ཨིནམ་དང་ སྤྱི་ལོ་༢༠༠༡ ལུ་ གཞུང་འབྲེལ་མ་བཟོ་བའི་ཧེ་མ་ ས་ཁོངས་འདི་ ཌོ་མི་ནི་ཀཱན་རྒྱལ་ས་ལྟེ་བའི་ལྟེ་བ་ཅིག་སྦེ་སྡོད་མི་ རྒྱལ་ཡོངས་རྫོང་ཁག་སྦོམ་གྱི་ཆ་ཤས་ཅིག་ཨིན་པས། 

མི་རློབས་ཀྱི་ཐད་ཁར་ སྤྱི་ལོ་༢༠༢༤ ཚུན་ སན་ཊོ་ཌོ་མིང་གོ་ནོར་ཊི་ལུ་ མི་རློབས་སྟོང་ཕྲག་ ༧༥༠ ལས་༨༠༠ གི་བར་ན་ཡོདཔ་ལས་ ཌོ་མི་ནི་ཀན་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ མི་རློབས་མང་ཤོས་ཡོད་པའི་ཁྲོམ་སྡེ་ཅིག་ཨིན་པས། མི་རློབས་འདི་ སྐྱེས་ཚད་མཐོ་དྲགས་དང་ གྲོང་གསེབ་ལས་ཁྲོམ་ཁར་གནས་སྤོ་འགྱོ་མི་ འཕྲོ་མཐུད་དེ་ར་ འགྱོ་མི་ལུ་བརྟེན་ མགྱོགས་དྲགས་སྦེ་ ཡར་སེང་འགྱོ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ཁྲོམ་སྡེ་འདི་ནང་ མི་རློབས་ན་གཞོན་ཚུ་ བརྒྱ་ཆ་སྦོམ་སྦེ་ར་ སྐྱེས་ལོ་ ༣༠ ལས་ཉུངམ་སྦེ་ཡོདཔ་ཨིན་མས། སློབ་གྲྭ་དང་གཙུག་ལག་སློབ་སྡེ་ དེ་ལས་ ལག་རྩལ་ལྟེ་བ་ཚུ་གིས་ དཔལ་འབྱོར་ལུ་ཕན་ཐོགས་པའི་མི་སྡེ་བཟོ་ནི་ལུ་ ཁག་ཆེ་བའི་འགན་ཁུར་འབགཔ་ཨིན་མས།

སཱན་ཊོ་ཌོ་མིང་གོ་ནོར་ཊི་གི་དཔལ་འབྱོར་འདི་ ལུགས་མཐུན་དང་ལུགས་མཐུན་མིན་པའི་ལས་ཁུངས་སླ་བསྲེ་རྐྱབ་སྟེ་ཡོདཔ་ཨིནམ་མ་ཚད་ དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཐད་ལས་ རྒྱལ་ཡོངས་རྫོང་ཁག་བཟུམ་སྦེ་ གོང་འཕེལ་འགྱོ་མ་ཚུགས་རུང་ ཞབས་ཏོག་གི་ཐོག་ལས་ རྒྱལ་ས་ལྟེ་བའི་ལུང་ཕྱོགས་ལུ་ རྒྱབ་སྐྱོར་འབད་ནི་ལུ་ ཁག་ཆེ་བའི་འགན་ཁུར་འབགཔ་ཨིན། 

དེ་ལས་ ཚོང་འབྲེལ་གྱི་ཐད་ཁར་ ཝི་ལ་མི་ལ་དང་ སཱ་བ་ན་ པཱིར་ཌི་ཌ (Sabana Perdida) བཟུམ་གྱི་ས་ཁོངས་ཚུ་ནང་ ཚོང་ཁང་སྦོམ་དང་ ཚོང་ཁང་ཆུང་ཀུ་ དེ་ལས་ ཚོང་འབྲེལ་གྱི་ས་ཁོངས་ཚུ་ སྣ་མང་སྦེ་ཡོདཔ་ཨིན། སྟེ་ ས་གནས་ཀྱི་ཚོང་འབྲེལ་འདི་ ལཱ་གཡོག་དང་ བཟའ་འཐུང་དང་ཅ་ཆས་ཚུ་ ཐོབ་ཚུགས་ནི་གི་དོན་ལུ་ དམིགས་བསལ་གྱིས་ འོང་འབབ་དམའ་བའི་བཟའ་ཚང་ཚུ་ལུ་ ཁག་ཆེ་ཤོས་ཅིག་ཨིན་མས། སཱན་ཊོ་ཌོ་མིང་གོ་ནོར་ཊི་ལུ་ ཁྲོམ་སྡེ་གཞན་ཚུ་བཟུམ་སྦེ་ བཟོ་གྲྭའི་གཞི་རྟེན་སྦོམ་མེད་རུང་ བཟོ་གྲྭའི་གླིང་ག་དང་ བཟོ་གྲྭ་ཆུང་ཀུ་ཚུ་ དམིགས་བསལ་གྱིས་ ཟ་འཐུང་བཟོ་གྲྭ་དང་ གོ་ལ་བཟོ་བསྐྲུན་ དེ་ལས་ བཟོ་བསྐྲུན་གྱི་རྒྱུ་ཆ་ཚུ་ཡོདཔ་ཨིན་མས། འདི་ཚུ་གིས་ མི་སེར་མང་ཤོས་ཅིག་ལུ་ ལཱ་གཡོག་བྱིན་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་རུང་ ལཱ་གཡོག་གི་གནས་སྟངས་དང་ གླ་ཆ་ཚུ་ འཕྲལ་འཕྲལ་ར་ ཉུང་སུ་ཅིག་ལས་བརྒལ་མེདཔ་ཨིན་མས།

སཱན་ཊོ་ཌོ་མིང་གོ་ནོར་ཊི་འདི་ དེང་སང་གི་གནས་སྟངས་དང་བསྟུན་འགྱོ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་རུང་ ད་ལྟོ་ཡང་ གཞི་རྟེན་མཐུན་རྐྱེན་དང་དབུལ་ཕོངས་ དེ་ལས་ གཞུང་སྐྱོང་དང་འབྲེལ་བའི་ གདོང་ལེན་སྦོམ་སྦེ་ར་ བྱུང་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། འདས་པའི་ལོ་ཚུ་ནང་ དམིགས་བསལ་གྱིས་ མི་རློབས་ཡར་སེང་འགྱོ་ནི་གི་རེ་བ་བསྐྱེད་དེ་ ལམ་དང་ཟམ་ དེ་ལས་ མི་མང་གི་མཐུན་རྐྱེན་ཚུ་ནང་ མ་རྩ་གསརཔ་བཙུགས་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ལས་འགུལ་གཙོ་བོ་ཚུ་ཡང་ སན་ཊོ་ཌོ་མིང་གོ་ནོར་ཊི་དང་ ཁྲོམ་སྡེ་ལྟེ་བ་དང་མཐུད་དེ་ཡོད་མི་ མེ་ཊོ་ལའིན་ ༡ རྒྱ་སྐྱེད་འབད་ནི་འདི་ཨིནམ་དང་ ཉིན་བསྟར་བཞིན་དུ་ འགྲུལ་པ་སྟོང་ཕྲག་ལས་བཅད་དེ་ འགྲུལ་སྐྱོད་འབད་ཚུགས་པའི་ གོ་སྐབས་ཡར་དྲག་གཏང་ནི་ཨིན་པས། གླིང་ག་དང་ རྩེད་རིགས་མཐུན་རྐྱེན་ དེ་ལས་ མི་སྡེ་ལྟེ་བ་ཚུ་ གོང་འཕེལ་བཏང་མི་ལུ་བརྟེན་ མི་ཚེའི་སྤུས་ཚད་ཡང་ ཡར་དྲག་བཏང་ཚུགས་ཏེ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ཨིན་རུང་ ཁྲོམ་སྡེའི་ས་ཁོངས་མང་ཤོས་ཅིག་ནང་ ད་ལྟོ་ཡང་ ལམ་ཚུ་ལེགས་ཤོམ་སྦེ་ བདག་འཛིན་འཐབ་མ་ཚུགས་མི་དང་ མི་མང་སྐྱེལ་འདྲེན་གྱི་ཞབས་ཏོག་ཚུ་ལངམ་སྦེ་མེད་མི་ དེ་ལས་ དམིགས་བསལ་གྱིས་ ལུགས་མཐུན་མིན་པའི་ གཞིས་ཆགས་ཚུ་ནང་ ཆུ་དང་གློག་མེ་གི་ཞབས་ཏོག་ཚུ་ ལངམ་སྦེ་མེད་མི་ལུ་བརྟེན་ དཀའ་ངལ་བྱུང་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། དེ་བཟུམ་གྱི་ཁྱད་པར་ཚུ་བསལ་ནི་འདི་ ཁྲོམ་སྡེ་དང་རྒྱལ་ཡོངས་དབང་འཛིན་ཚུ་གི་དོན་ལུ་ གཙོ་རིམ་ཅན་ཅིག་སྦེ་ར་ ལུས་ཡོདཔ་ཨིན་མས།

ཤེས་རིག་གི་ཐད་ཁར་ གཞུང་གིས་ མི་མང་ཤེས་ཡོན་ནང་ མ་རྩ་གཞི་བཙུགས་འབད་ནི་ ཡར་སེང་འབད་ཡོདཔ་དང་ དེ་ཡང་ སློབ་གྲྭ་ཆུང་བ་དང་ འབྲིང་རིམ་སློབ་གྲྭ་གསརཔ་ཚུ་ རྐྱབ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ཨིན་རུང་ སློབ་ཁང་ཚུ་ མི་མང་སུ་སྦེ་ གང་སྟེ་ཡོད་མི་དང་ སློབ་སྟོན་གྱི་ཐོན་ཁུངས་ཚུ་ ཉུང་སུ་ཅིག་ལས་བརྒལ་མེད་མི་ལུ་བརྟེན་ གདོང་ལེན་བྱུང་སྟེ་ར་ཡོདཔ་ཨིན་པས། མཐོ་རིམ་ཤེས་ཡོན་ཐོབ་ཐངས་འདི་ ཡར་དྲག་འགྱོ་དོ་ཡོདཔ་ལས་ ཉེ་འདབས་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་སྡེ་ཚུ་གིས་ ས་གནས་ཀྱི་སློབ་ཕྲུག་ཚུ་ལུ་ གོ་སྐབས་བྱིན་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་མས། དེ་ལས་ གསོ་བའི་ཞབས་ཏོག་ནང་ མི་མང་སྨན་ཁང་དང་ སྨན་ཁང་ཚུ་གིས་ གཞི་རྟེན་ཞབས་ཏོག་ཚུ་བྱིན་དོ་ཡོད་རུང་ མི་སེར་མང་ཤོས་ཅིག་གིས་ དམིགས་བསལ་གྱི་ ཞབས་ཏོག་ཚུ་ཐོབ་མ་ཚུགས་པར་ཡོདཔ་ལས་ གསོ་བའི་ཞབས་ཏོག་མཐུན་རྐྱེན་དང་ ཉེན་བཅོལ་གྱི་ཁྱབ་ཚད་རྒྱ་སྐྱེད་འབད་ནི་འདི་ གལ་ཆེ་ཤོས་ཅིག་སྦེ་ཡོདཔ་ཨིན་མས།

སཱན་ཊོ་ཌོ་མིང་གོ་ནོར་ཊི་འདི་ དེང་སང་གི་གོ་སྐབས་དང་ ཁྲོམ་སྡེ་མགྱོགས་དྲགས་སྦེ་ ཡར་རྒྱས་འགྱོ་བའི་གདོང་ལེན་གཉིས་ཆ་ར་ གསལ་སྟོན་འབད་མི་ ཁྲོམ་སྡེ་ཅིག་ཨིནམ་དང་ ཁྲོམ་སྡེ་འདི་ དེང་སང་དུས་ཀྱི་འཕོ་འགྱུར་དང་བསྟུན་ ཡར་རྒྱས་འགྱོ་བའི་བསྒང་ལས་ གཞི་རྟེན་མཐུན་རྐྱེན་ཚུ་ ཡར་དྲག་གཏང་ནི་དང་ འདྲ་མཉམ་མེད་མི་འདི་ མར་ཕབ་འབད་ནི་ དེ་ལས་ ཡུན་བརྟན་གོང་འཕེལ་གཏང་ནི་ལུ་ བརྩོན་ཤུགས་བསྐྱེད་དགོཔ་འདི་ གལ་ཆེ་ཤོས་ཅིག་ཨིན་མས། ཐབས་བྱུས་དང་འཆར་གཞི་ དེ་ལས་ མི་སྡེ་འབྲེལ་གཏོགས་ཀྱི་ཐོག་ལས་ སཱན་ཊོ་ཌོ་མིང་གོ་ནོར་ཊི་གིས་ ཌོ་མི་ནི་ཀན་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ལུ་ ཁྲོམ་ཚོགས་གོང་འཕེལ་གྱི་དཔེ་སྟོན་ཅིག་སྦེ་ ཐོན་ཚུགས་ནི་ཨིན་པས།

**རྒྱབ་རྟེན་ཐོ།**

༡) ཨེན་ཊོ་ནི་ནི་ ཇི་ཨེ་ (གནམ་ལོ་མེད ༡༩༦༨) ཌོ་མི་ནི་ཀན་ནང་ཡོད་པའི་ ལི་ན་ ནོརོསི་ཊི Linea Noroeste ལུ་ ས་ཆའི་གནས་སྟངས་འགྱུར་བཅོས་འགྱོ་བའི་བྱ་རིམ་དང་བཟོ་རིས། ཀོ་ལོམ་བི་ཡ་གཙུག་ལག་སློབ་སྡེ།

༢) སི་ལེ་ཊོ་ བི་ (གནམ་ལོ་མེད ༢༠༡༣) ཌོ་མི་ནི་ཀན་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ སཱན་ཊོ་ཌོ་མིང་གོ་ལུ་ བརྩི་འཇོག་མེད་པའི་འགྲེམས་སྟོན། འཆར་གཞི་ཤེས་ཡོན་དང་ཞིབ་འཚོལ་གྱི་དུས་དེབ། ༣༣(༢) ཤོག་གྲངས ༢༢༨-༢༤༠།

༣) སི་ཊེན་ཇི་ ཨེས་ཨེམ་ (གནམ་ལོ་མེད ༢༠༡༠) གོང་འཕེལ་འགྱོ་བའི་བསྒང་ཡོད་མི་རྒྱལ་ཁབ་ཚུ་ནང་དཔལ་འབྱོར་གཅིག་སྒྲིལ། ལོསཱ་ པིལེཊི་ནཱོསེ་དང་ སན་ཊོ་ ཌོ་མིང་གོ་ནོར་ཊི་ དེ་ལས་ ཌོ་མི་ནི་ཀན་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་གནས་སྟངས།

༤) ཤེལ་ཧ་སི་ཇེ་ ཤེར་མཱན་ཨར་ཨི་ ཕ་ཧེ་ཊི་ཇེ་ དེ་ལས་ ལཱ་སོ་ཡི་ཇེ་པི་ (གནམ་ལོ་མེད ༢༠༠༢) མི་སྡེ་དང་རྒྱལ་ཡོངས་གླིང་ག་གོང་འཕེལ་གྱི་འབྲེལ་མཐུད༔ ཌོ་མི་ནི་ཀན་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ རང་བཞིན་ཐོན་ཁུངས་གྲོས་ཚོགས། (དུས་དེབ ༢༦ ། ཤོག་གྲངས་ ༡༤༠-༡༤༩)། ཨོསི་ཕཱོཌ་ ཡུ་ཀེ་དང་ བཱོསི་ཊོན་ ཡུ་ཨེས་ཨེ་ བེལེཀ་ཝེལ་དཔེ་བསྐྲུན་ལས་འཛིན།