མེ་མར་

**མི་ཡཱན་མར། | Myanmar** **(မြန်မာ)**

མི་ཡཱན་མར་ ཧེ་མ་(བྷར་མ་ཟེར་སླབ་ཨིན་མི་)འདི་ རྒྱ་གར་དང་ བང་ལ་དེཤ་ རྒྱ་ནག་ ལཱའོས་ དེ་ལས་ ཐའི་ལེནཌ་ཚུ་གི་ས་མཚམས་ཁར་ མི་རིགས་༡༠༠ ལྷགཔ་ཅིག་ཡོད་མི་ ཤར་ལྷོ་ཨེ་ཤི་ཡ་གི་ རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཨིན། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཁྲོམ་ཚོགས་སྦོམ་ཤོས་ ཡངས་གཱོན་ (ཧེ་མ་རང་གཱོན་)འདི་ ག་ནི་བ་འུར་ཟིང་ཆེ་བའི་ ཚོང་བསྒྲགས་འཐབ་སའི་ས་གནས་ དེ་ལས་ གླིང་ག་དང་ མཚོ་གྱངས་ཁ་མ་ཆོདཔ་ཅིག་ གནས་སའི་ས་སྒོ་ཅིག་ཨིན། དེ་མ་ཚད་ ཀ་རིང་དང་ གསེར་གྱི་སྒྲོན་པའི་ཤུ་ཝེ་ཌ་གཱོན་ པག་གོ་ཌ་དང་ དུས་རབས་༦ པའི་ནང་ ནང་པའི་རྙིང་མ་པ་གི་ཆོས་ཤུལ་ཚུ་ཡང་ ཡོདཔ་ཨིན་མས།

མི་ཡཱན་མར་གི་ ས་ཆའི་རྒྱ་ཚད་དང་ ཆགས་ཡུལ་འདི་ འཛམ་གླིང་དངུལ་ཁང་གོང་འཕེལ་དང་འཁྲིལཝ་ད་ བྱང་ནུབ་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་ ཤར་ལྷོ་ཨེ་ཤི་ཡ་ ཨིན་ཌོ་ཅའི་ནེསི་ ཕྱོགས་གསུམ་ཆུ་གླིང་ནང་ ས་ཆའི་རྒྱ་ཚད་ ཀི་ལོ་མི་ཀྲར་གྲུ་བཞི་༦༧༦,༥༧༨ དེ་ཅིག་ནང་ ཆགས་ཏེ་ཡོདཔ་ད་ ཤར་ལྷོ་ཨེ་ཤི་ཡ་གི་ རྒྱལ་ཁབ་སྦོམ་ཤོས་གཉིས་པ་དང་ ཤར་ལྷོ་ཨི་ཤི་ཡ་གི་ ས་གནས་གཙོ་བོ་སྦོམ་ཤོས་ཅིག་ཡང་ཨིན་མས། དེ་ལས་ རྒྱལ་ཁབ་འདི་ ནུབ་ཕྱོགས་ལུ་ ཤར་ལྷོ་ཨི་ཤི་ཡ་གི་ ཡན་ལག་གི་ས་མཚམས་དང་ རྒྱ་ནག་ལས་བྱང་དང་བྱང་ཤར་ ལའོ་སི་ལས་ཤར་ ཐའི་ལེནཌ་ལས་ཤར་ལྷོ་ཁ་ཐུག་དང་ ཨཱན་ཌ་མཱན་མཚོ་དང་ བེང་གཱལ་གྱི་མཚོ་ཁ་ལས་ ལྷོ་དང་ལྷོ་ནུབ་ དེ་བཟུམ་སྦེ་ བང་ལ་དེཤ་ལས་ནུབ་དང་ རྒྱ་གར་ལས་ བྱང་ནུབ་ལུ་གནས་ཏེ་ཡོདཔ་ཨིན།

དེ་ལས་ ད་ལྟོའི་མི་ཡཱན་མར་གྱི་མི་རློབས་འདི་ སྤྱི་ལོ་༢༠༢༤ འཛམ་གླིང་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ གནས་སྡུད་དང་འཁྲིལཝ་ད་ ༥༤,༧༣༨,༤༧༤ ཡོདཔ་ཨིན་མས། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་མི་རློབས་ འཛམ་གླིང་མི་འབོར་ཡོངས་བསྡོམས་ལས་ བརྒྱ་ཆ་༠.༦༧ གི་འདྲ་མཉམ་ཡོདཔ་ད་ མི་འབོར་གྱི་སྟུག་ཚད་༨༤ པ་ཨིན་པས། མི་ཡཱན་མར་འདི་ མི་རློབས་ལས་བརྟེན་ཏེ་ རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་རིམ་པ་ཨང་༢༧ པའི་ཐོ་ནང་ཚུདཔ་མ་ཚད་ བརྒྱ་ཆ་ལས་༣༤.༡ ཁྲོམ་ཁར་སྡོད་མི་ཨིནམ་ད་ སྤྱི་ལོ་༢༠༢༥ ལུ་ཁྲོམ་ཁར་སྡོད་མིའི་མི་གྲངས་༡༨,༧༢༢,༤༩༡ ཡོདཔ་ཨིན་མས། དེ་ལས་ རྒྱལ་ཁབ་ཀྱིས་ གཞུང་འབྲེལ་ཐོག་ལས་ མི་རིགས་སྡེ་ཚན་༡༣༥ ངོས་འཛིན་འབདཝ་ཨིན་རུང་ རྒྱལ་ཡོངས་ལུ་མི་རིགས་བརྒྱད་ནང་ལུ་ བསྡུ་དོ་ཡོདཔ་ཨིནམ་ད་ དེ་ཚུ་ཡང་ བཱར་མན། ཀ་ཅིན། ཀ་ཡཱ། ཀ་རེན། ཆིན། མཱོན། ར་ཁིན་དང་ ཤཱན་ཚུ་ཨིན་མས།

མི་ཡཱན་མར་འདི་ མངའ་སྡེ་བདུན་དང་ ལུང་ཕྱོགས་བདུན་ དེ་ལས་ མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ས་ཁོངས་གཅིག་ནང་ལུ་ དབྱེ་བ་ཕྱེ་ཏེ་ཡོདཔ་ཨིན། མངའ་སྡེ་བདུན་ཡང་དཔེར་ན་  ཆིན།  ཀ་ཅིན།  ཀ་ཡ།  ཀ་ཡིན།  མཱོན།  ར་ཁིན། དང་  ཤཱན་ཚུ་ཨིན་མས། དེ་བཟུམ་སྦེ་ ལུང་ཕྱོགས་བདུན་འདི་ ཨེ་ཡར་ཝ་ཌེ།  བ་གོ།  མག་ཝེ།  མན་ཌ་ལེ།  སཱ་གཱེང། ཏཱ་ནིན་ཐཱར་དང་ ཡངས་གཱོན་ཚུ་ཨིན། བདག་སྐྱོང་འདི་ཧེང་སྐལ་རང་ རྫོང་ཁག་ ཁྲོམ་སྡེའི་ས་ཁོངས་ འདེམས་ཁོངས་དང་ གཡུས་ཚན་ཚུ་གི་ཡན་ལག་སྡེ་ཚན་ནང་ དབྱེ་བ་ཕྱེ་ཏེ་འདུག།  

དེ་ལས་ མི་ཡཱན་མར་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ གཞུང་སྐྱོང་ལམ་ལུགས་འདི་ སྤྱི་ལོ་༢༠༠༨ ཀྱི་རང་དབང་ཅན་གྱི་ སྲིད་འཛིན་སྤྱི་མཐུན་ནང་ལུ་ རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་མཐུན་ཚོགས་འདུ་ཅིག་སྦེ་ བཀོལ་སྤྱོད་འབད་ཡོདཔ་ཨིན་མས། སྤྱི་ལོ་༢༠༢༡ སྤྱི་ཟླ་༢ པའི་ཚེས་༡ ལུ་མི་ཡཱན་མར་གྱི་དམག་མི་ཚུ་གིས་ གཞུང་ལུ་དབང་ཚད་སྤྲོད་ཡོདཔ་ཨིན་རུང་ འཕྲོ་མཐུད་དེ་རང་ རྒྱབ་འགལ་གྱི་ངོ་རྒོལ་ཚུ་ འབྱུང་བཅུག་ནུག། 

མི་ཡཱན་མར་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་མི་སེར་ སུམ་དཔྱ་གཉིས་ཀྱིས་ གཞུང་འབྲེལ་ཁ་སྐད་བུར་མིསི་འདི་ ལག་ལེན་འཐབ་ཨིན་མས། དེ་བཟུམ་སྦེ་ མི་རིགས་བཟའ་ཚང་ཉུང་ཤོས་ཚུ་གིས་ཁ་སྐད་དྲུག་ ཆ་བཤད་སྦེ་ལག་ལེན་འཐབ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་མས། ཁ་སྐད་ཚུ་ཡང་ སའི་ནོ་_ཀྲི་བི་ཀྲན། ཨས་ཀྲོ་_ཨ་སི་ཡ་ཊིག། ཏའི་_ཀ་ཌའི། ཨིན་ཌོ་_ཡུ་རོ་པིན། ཨོ་སི་ཊོ་ནིསི་དང་ ཧ་མོང་_མིན་ དེ་བཟུམ་སྦེ་མི་རིགས་ཀྱི་མི་ཁུངས་ཡང་ བཱར་མི་སི་གི་བརྡ་མཚོན་སྐད་ཡིག་གི་དོན་ལུ་ ཚད་གཞི་འབད་དེ་འདུག།

རྒྱལ་ཁབ་ནང་གི་ ཆོས་ལུགས་གཙོ་བོ་ ཐེ་ར་ཝ་དཱ་ཨིནམ་ད་ ཉིན་བསྟར་གྱི་མི་ཚེ་ནང་ལུ་ གཏིང་ཟབ་སྦེ་བཙུགས་ཏེ་ སྤྱི་ལོ་༢༠༡༦ ལུ་ བླམ་དང་དགོན་སྡེ་ཚུ་བཟུམ་གྱི་ བཟོ་རིགས་ཚུ་ནང་ལུ་ བསམ་ཞིབ་འབད་ཡོདཔ་ཨིན་མས། དེ་ལས་མི་ཡཱན་མར་གྱི་ སྔར་སྲོལ་གྱི་གྱོན་ཆས་ ལུང་གི་འདི་ སྨད་གཡོགས་འབད་སྤུར་ཏེ་སྤྱིར་བཏང་ ཕོ་མོ་གཉིས་ཆ་ར་གི་ཁྱབ་ཆེཝ་སྦེ་ རང་ལུགས་ཀྱི་གྱོན་ཆ་སྦེ་ ལག་ལེན་འཐབ་ཨིན་མས། 

ཟས་རིགས་འདི་ བྲོཝ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པའི་དོན་ལུ་ ཡོངས་གྲགས་ཡོད་པའི་ མོ་ཧིང་ག་(ཉ་ནུ་ཌལ་ཐང་) བཟུམ་གྱི་ཟས་རིགས་ཚུ་ཚུདཔ་ཨིན། དེ་ལས་ འཕྲལ་འཕྲལ་རང་ ཆུམ་དང་གཅིག་ཁར་ སྦྱོར་རྫས་ཧོ་སྒྱེ་ཚུ་བཟའ་སྲོལ་འདུག། དེ་བཟུམ་སྦེ་ དུས་སྟོན་ཚུ་ཐིང་ཡན་(ལོ་གསར་) དང་ ཏ་ཟུང་དཱན་(ཟླ་བའི་དུས་ཆེན་) ཚུ་ལམ་སྲོལ་གྱི་ལག་ལེན་ དྲག་པོ་དང་གཅིག་ཁར་བརྩི་སྲུང་ཞུཝ་ཨིན། 

དེ་དང་འདྲཝ་སྦེ་ རྒྱལ་ཁབ་འདི་ནང་གི་ དཔལ་འབྱོར་གཙོ་བོ་ སོ་ནམ་ཞིང་ལཱ་ ནགས་སྐྱོང་རིག་པ་ ཉ་གཟུང་ནི་ ས་གཏེར་བཏོན་ནི་ རྡོ་སྣུམ་གྱི་ལཱ་དང་ ཆུ་གློག་ཚུ་ཨིན་མས། མི་སེར་ཚུ་གིས་ སོ་ནམ་ཞིང་ལཱ་ལས་བརྟེན་ ཆུམ་ གུན་ཆ་དང་ སྲནམ་ཅུམ་སྐམ་ཚུ་གི་ཐོན་སྐྱེད་ ཡོངས་གྲགས་སྦེ་བཏོནམ་ཨིནམ་ད་ སྒེར་སྡེ་གིས་ སོ་ནམ་གྱི་ལཱ་ དབང་དུ་བསྡུ་ཡོདཔ་ཨིན།  དེ་བཟུམ་སྦེ་ ས་གཏེར་ལས་བརྟེན་ མི་ཡཱན་མར་ལུ་ རིན་ཐང་ཅན་གྱི་ དངུལ་བཙུགས་ཡོདཔ་མ་ཚད་ གཞན་གོང་ཚད་ཆེ་བའི་ གཡུ་གི་རྡོ་ རིན་ཆེན་རྡོའི་བྱེ་བྲག་ རྡོ་རྗེ་ཕ་ལམ་ ལྕགས་རྡོ་ གསེར་དང་ དངུལ་ལ་སོགས་པའི་ རྩ་ཅན་གྱི་རིགས་ལེ་ཤ་ར་ཡོདཔ་ཨིན། དེ་ལས་ ས་སྣུམ་དང་ རང་བཞིན་རླངས་རྫས་ཚུ་ཡང་ཡོདཔ་ལས་ དེ་ཚུ་ལུ་བརྟེན་ མི་སེར་ཚུ་ འཚོ་བ་སྐྱོང་སྟེ་སྡོད་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་མས། 

དེ་བཟུམ་སྦེ་ མི་ཡཱན་མར་གྱི་ཚོང་ལས་ནང་ལུ་ སོ་ནམ་ཞིང་ལཱའི་ཐོན་སྐྱེད་དང་ བཟོ་སྐྲུན་ཚུ་ཕྱིར་ཚོང་འཐབ་མ་ཚད་ གསར་སྒྲུབ་ཅ་ཆས་ བཟོ་སྐྲུན་གྱི་ཅ་ཆས་དང་ དགོས་མཁོ་ཆེ་བའི་མཁོ་ཆས་ཚུ་ ནང་འདྲེན་འབདཝ་ཨིན། དེ་ལས་ རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ ཕྱིར་ཚོང་མཉམ་འབྲེལ་པ་གཙོ་བོ་ རྒྱ་ནག་ ཐའི་ལེནཌ་ རྒྱ་གར་ སིངྒ་པུར་དང་ ཇ་པཱན་ཚུ་ཚུདཔ་ཨིན་མས།
----
* རང་གཱུན