ཊི་ནི་ཌེཊ་དང་ཊོ་བ་གོ། Trinidad and Tobago

**ངོ་སྤྲོད།** 

ཊི་ནི་ཌེཊ་དང་ཊོ་བ་གོ་འདི་ ཝེ་ནི་ཟིའུ་ལ་གི་བྱང་ཤར་མཚོ་འགྲམ་ནང་ ཀེ་རི་བི་ཡཱན་ལྷོ་ཕྱོགས་ལུ་ ཆགས་ཡོད་པའི་མཚོ་གླིང་མཚེ་མ་གི་ རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཨིན། ས་ཆ་ཡོངས་བསྡོམས་ཀྱི་རྒྱ་ཚད་འདི་ ཧ་ལམ་ཀི་ལོ་མི་ཊར་གྲུ་བཞི་ ༥༡༢༨ ཡོདཔ་ད་ མཚོ་གླིང་གཉིས་ལས་ ཊི་ནི་ཌེཊ་འདི་སྦོམ་ཤོས་ཨིན་པས། རྒྱལ་ཁབ་འདི་ ཆར་རླུང་གི་ས་གོའི་ཕྱི་ཁར་ཆགས་ཏེ་ཡོདཔ་དང་ ལྷོ་ཕྱོགས་ཨ་མི་རི་ཀ་གི་སྦོ་ལོགས་ཁར་ལུ་ ཐབས་བྱུས་ཅན་གྱི་ས་གོ་ཅིག་སྦེ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

**རྒྱལ་ས་ལྟེ་བ་དང་ཁྲོམ་སྡེ།**

རྒྱལ་ས་ལྟེ་བ་འདི་ ཊི་ནི་ཌེཊ་གི་བྱང་ནུབ་ཁ་ཐུག་ལུ་ཡོད་པའི་ པོརཊ་ཨོཕ་ཨིས་པེན་འདི་ཨིན། འདི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་བདག་སྐྱོང་དང་ ལམ་སྲོལ་ དེ་ལས་ དངུལ་འབྲེལ་གྱི་ལྟེ་བ་སྦེ་ ཕྱག་ཞུཝ་ཨིན། གཞན་མི་ཁྲོམ་སྡེ་སྦོམ་ཤོས་ཚུ་ཡང་ བཟོ་གྲྭ་དང་ཚོང་འབྲེལ་གྱི་ཁྲོམ་སྡེ་གཙོ་བོ་ སཱན་ཕར་ན་ཌོ་དང་ མི་རློབས་ལས་ཁྲོམ་སྡེ་སྦོམ་ཤོས་ ཅག་གུ་ཝ་ནསི་ དེ་ལས་ ཊོ་བ་གོ་གི་རྒྱལ་ས་ཨིས་ཀཱར་བོ་རོག་ཚུ་ཨིན་པས།

**མི་རློབས།**

སྤྱི་ལོ་ ༢༠༢༥ ཚུན་ཚོད་ ཊི་ནི་ཌེཊ་དང་ཊོ་བ་གོ་གི་ མི་རློབས་འདི་ ས་ཡ་ ༡.༥ དེ་ཅིག་སྔོན་རྩིས་བཏོན་ཡོདཔ་ཨིན་པས། རྒྱལ་ཁབ་འདི་ནང་ལུ་ཧ་ཅང་གིས་ ཁྲོམ་རྒྱ་སྐྱེད་ཀྱི་ཚད་གཞི་མཐོ་དྲགས་འགྱོ་དོ་ཡོདཔ་དང་ ན་གཞོན་གྱི་མི་རློབས་མངམ་སྦེ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ཊི་ནི་ཌེཊ་འདི་ མང་སུ་སྦེ་མི་རློབས་ཆགས་ཏེ་ བཟོ་གྲྭ་གོང་འཕེལ་ལུ་གྱུར་ཏེ་ཡོདཔ་ད་ ཊོ་བ་གོ་ནང་འདི་ བག་ཕེབས་ཏོག་ཏོ་དང་ བལྟ་བཤལ་ལུ་འཚོ་བ་གཙོ་བོ་བཏོན་ཏེ་སྡོད་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

**མི་རིགས།**

རྒྱལ་ཁབ་འདི་ནང་ མི་རིགས་སྣ་ཚོགས་ཡོདཔ་ཨིན་པས། མི་རིགས་སྡེ་ཚན་སྦོམ་ཤོས་ར་ ཨིན་ཌོ་ཊི་ནི་ཌ་ཌི་ཡཱནསི་(རྒྱ་གར་གྱི་ཁག་འབག་གི་ལཱ་འབད་མི་ཚུ་གི་རིགས་རྒྱུད་)དང་ ཨེཕ་རོ་ཊི་ནི་ཌ་ཌི་ཡཱནསི་(ཨཕ་རི་ཀཱན་གྱི་ཟ་བྲན་ཚུ་གི་རིགས་རྒྱུད་)ཚུ་ཨིན་མས། མི་རིགས་གཞན་གྱངས་ཁ་ཉུང་སུ་སྦེ་ཡོད་མི་ཚུ་ཡང་ ཡུ་རོབ་ཀྱི་མི། རྒྱ་ནག་གི་མི། སི་རི་ཡཱན་མི་བརྒྱུད་ཀྱི་ལེ་བ་ནིས་མི་རིགས། རྒྱལ་ཁབ་ནང་སྐྱེས་པའི་མི་སྡེ་ཚུ་ཨིན་པས། འདི་བཟུམ་ སླ་བསྲེ་ཡོད་པའི་མི་རིགས་འདི་གིས་ རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ལམ་སྲོལ་དང་ ངོ་རྟགས་ཚུ་བཏོནམ་ཨིན་མས།

**ཁ་སྐད།**

གཞུང་འབྲེལ་གྱི་ཁ་སྐད་འདི་ ཨིང་ལིཤ་ཨིནམ་ད་ དེ་ཡང་ ཉིན་བསྟར་གྱི་མི་ཚེ་དང་ ཤེས་ཡོན་ དེ་ལས་ ཚོང་ལཱ་ཚུ་ནང་ རྒྱ་ཆེ་དྲགས་སྦེ་ལག་ལེན་འཐབ་ཨིན་པས། ཊི་ནི་ཌ་དང་ ཊོ་བཱ་གོ་གི་ཟུར་ཉམས་ཨིང་ལིཤ་(ཀིརིའོ་རོལ་)འདི་ སྤྱིར་བཏང་ གཞུང་འབྲེལ་མེན་པའི་གནས་སྟངས་ཚུ་ནང་ ལག་ལེན་འཐབ་ཨིན་པས། ཁ་སྐད་གཞན་ཡང་ ཧིན་དི་དང་ ཨིས་པེ་ནིཤ་ དེ་ལས་ ཕེརེནཆི་ཀིརིའོ་རོལུ་འདི་ མི་རློབས་ཉུང་སུ་ཅིག་གིས་སླབ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་མས།

**རྒྱལ་རབས།**

ཊི་ནི་ཌེཊ་འདི་དུས་རབས་ ༡༥ པའི་ནང་ ཨིས་པེ་ནིཤ་གིས་ དབང་འོག་བཙུགས་ཡོདཔ་དང་ ཤུལ་ལས་ ༡༧༩༧ ལུ་བིརི་ཊིཤ་གིས་འོག་ལུ་བཙུགས་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ཊོ་བ་གོ་འདི་ བིརི་ཊིཤ་གི་དབང་འོག་རྒྱལ་ཁབ་མ་བཙུགས་པའི་ཧེ་མ་ ཨིས་པེ་ནིཤ་དང་ཌཅ་ དེ་ལས་ ཕེརེནཆི་ཚུ་གི་འོག་ལུ་བཙུགས་ཡོདཔ་ཨིན་པས། མཚོ་གླིང་གཉིས་ སྤྱི་ལོ་ ༡༨༨༩ ལུ་གཅིག་སྒྲིལ་འབད་ཡོདཔ་དང་ སྤྱི་ལོ་ ༡༩༦༢ ལུ་རང་དབང་རང་བཙན་ཐོབ་སྟེ་ དེ་གི་ཤུལ་ལས་ སྤྱི་ལོ་ ༡༩༧༦ ལུ་མི་སེར་དམངས་གཙོའི་གཞུང་ལུགས་འགོ་བཙུགས་ནུག། 

**ཆོས་ལུགས།**

ཊི་ནི་ཌེཊ་དང་ཊོ་བ་གོ་ལུ་ ཆོས་ལུགས་ལེ་ཤ་ཡོད་མི་འདི་ ཁོང་གི་ངོ་རྟགས་ཨིན། ཆོས་ལུགས་མང་སུ་སྦེ་ལག་ལེན་འཐབ་མི་འདི་ ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་དང་ ཧིན་དུའི་ཆོས་ལུགས་ དེ་ལས་ ཁ་ཆེའི་ཆོས་ལུགས་ཚུ་ཚུདཔ་ཨིན། ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་དུས་སྟོན་ ཌི་ཝ་ལི་དི་ ཨའིཌ་ དེ་ལས་ ཡེ་ཤུའི་དུས་སྟོན་ཚུ་ རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་གནས་ཚད་ནང་ བརྩི་སྲུང་འབདཝ་ཨིན་པས། ཨཕ་རི་ཀཱན་གྱི་སྔར་སྲོལ་གྱི་ཆོས་ལུགས་དང་ ཆོས་ལུགས་སྡེ་ཚན་ཆུང་ཀུ་ཚུ་ལུ་ཡང་ ཁོང་རའི་མི་སྡེ་ཚུ་གིས་ ལག་ལེན་འཐབ་ནི་ལུ་ བཀག་ཆ་མེད་པར་ གུས་ཞབས་འབད་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

**གནམ་གཤིས།** 

ཊི་ནི་ཌེཊ་དང་ཊོ་བ་གོ་ལུ་ དྲོད་དང་ལྡན་པའི་ས་གཤིས་འདི་ སོ་སོ་སྦེ་ རློནམ་གཤེར་འདི་(སྤྱི་ཟླ་དྲུག་པ་ལས་བཅུ་གཉིས་པ་ཚུན་)དང་ སྐམ་ཀྲོག་ཀྲོ་འདི་(སྤྱི་ཟླ་དང་པ་ལས་ལྔ་པ་ཚུན) ཡོདཔ་ཨིན་པས། མཚོ་གླིང་འདི་ནང་ ཆར་ལྡན་ནགས་ཚལ། མཱེན་གོརོཔ་ནགས་ཚལ། མཚོ་མཐའ་ཚུ་ཡོད་པའི་ཁར་ སྐྱེ་ལྡན་རིགས་སྣ་ཚུ་ནང་ ཡོངས་དྲགས་ཡོདཔ་དང་ དམིགས་གསལ་སྦེ་ བྱ་རིགས་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པའི་ ཨཱ་ས་རའིཊ་རང་བཞིན་ལྟེ་བ་འདི་ ཡོངས་གྲགས་ཐོན་ཏེ་འདུག།

**གཞུང་སྐྱོང་།**

ཊི་ནི་ཌེཊ་དང་ཊོ་བ་གོ་འདི་སྤྱི་ཚོགས་ཡོད་པའི་ མི་སེར་དམངས་གཙོའི་རྒྱལ་ཁབ་ཨིན་པས། སྲིད་འཛིན་འདི་ རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དབུ་ཁྲིདཔ་ཨིནམ་དང་ བློན་ཆེན་འདི་ གཞུང་སྐྱོང་གི་དབུ་ཁྲིདཔ་ཨིན་པས། རྒྱལ་ཁབ་ནང་ལུ་ སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་ལེ་ཤ་ཡོད་པའི་ དམངས་གཙོའི་རིང་ལུགས་ ལག་ལེན་འཐབ་དོ་ཡོདཔ་དང་ བཙག་འཐུ་ཚུ་ཡང་ ལོ་ལྔ་ནང་ཚར་རེ་འགོ་འདྲེན་འཐབ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་མས།

**དཔལ་འབྱོར།** 

དཔལ་འབྱོར་འདི་ མང་ཤོས་ར་ ས་སྣུམ་དང་རང་བཞིན་གྱི་རྫས་རླངས་ལུ་ གཞི་བཞག་སྟེ་ཡོདཔ་ལས་ ཀེ་རི་བི་ཡཱན་རྒྱལ་ཁབ་འདི་ འབྱོར་པ་ཅན་ཅིག་ལུ་ གྱུར་ཏེ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ནང་འཁོད་ཐོན་སྐྱེད་ཡོངས་འབོར་འདི་ ༢༠༢༤ ཚུན་ཚོད་ལུ་ ཐེར་འབུམ་ ༢༥ དེ་ཅིག་སྔོན་རྩིས་བཏོན་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ཕྱིར་ཚོང་གཙོ་བོ་རང་ རང་བཞིན་གྱི་རྫས་རླངས། ས་འོག་གི་རང་བཞིན་ས་སྣུམ། རྫས་སྦྱོར་རྡུལ་ཕྲན། དྲི་ཅན་རྫས་རླངས་ཚུ་ཨིན་པས། ནང་འདྲེན་གཙོ་བོ་ར་ འཕྲུལ་ཆས་དང་ བཞེས་སྒོ་ དེ་ལས་ བཟོ་སྐྲུན་འབད་ཡོད་པའི་ཅ་ལ་ཚུ་ཨིན་པས། བཟོ་གྲྭ་དང་ལྟ་བཤལ་ལས་སྡེ་བརྩིས་ཏེ་ནུས་ཤུགས་མེན་མི་ལས་སྡེ་ཚུ་ ཡར་རྒྱས་འགྱོ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

**ལམ་སྲོལ་དང་གྱོན་ཆས།**

རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ལམ་སྲོལ་འདི་ ཨཕ་རི་ཀཱན། རྒྱ་གར། ཡུ་རོབ། རྒྱལ་ཁབ་རང་ལུགས་ཀྱི་ལམ་སྲོལ་ཚུ་ སླ་བསྲེ་བསྲེཝ་ཨིན་པས། ཀཱར་ནི་བཱལ་དགའ་སྟོན་འདི་ གྱོན་ཆས་རྒྱས་ཤིང་རྒྱསཔ་སྦེ་གྱོན་ནི་དང་ སཱོ་ཀ་སྙན་ཆ་ལག་ལེན་འཐབ་ནི་འདི་ ལམ་སྲོལ་གྱི་ཁྱད་ཆོས་གཙོ་བོ་ཅིག་ཨིན་མས། སྔར་སྲོལ་གྱི་གྱོན་ཆས་འདི་ མི་རིགས་ཀྱི་སྡེ་ཚན་དང་འཁྲིལ་ཏེ་ ཁྱད་པར་ཡོད་རུང་ འདི་ཚུ་ནང་ཁྱད་པར་མེད་མི་འདི་ དམིགས་བསལ་གྱིས་ དུས་སྟོན་ཚུ་གི་སྐབས་ལུ་ གྱོན་ཆས་ཚུ་སྤྲོ་བ་ཆེ་ཏོག་ཏོ་དང་ ཁྲ་ཅོམ་ཅོ་སྦེ་གྱོན་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། 

**ལྟ་བཤལ།**

ལྟ་བཤལ་འདི་ ཊོ་བ་གོ་གི་དཔལ་འབྱོར་ནང་ལུ་ མེད་ཐབས་མེདཔ་ཅིག་ཨིན་པས། ལྟ་བཤལ་པ་ཚུ་ལུ་སྤྲོ་བའི་ས་གོ་ཚུ་ཡང་ པི་ཇིན་པོའིནཊ་མཚོ་མཐའ་དང་ བུཀ་ཀོ་རིཕ་ དེ་ལས་ ནཱའི་ལོན་པཱུལ་ཚུ་ཚུདཔ་ཨིན། ཊི་ནི་ཌེཊ་གིས་ ཀཱར་ནི་བཱལ་དགའ་སྟོན་དང་ རང་བཞིན་གྱི་ས་ཆ་ དཔེ་འབདན་ མཱ་ར་ཀཱས་མཚོ་མཐའ་དང་ པིཅ་མཚོ་(འཛམ་གླིང་ནང་རང་བཞིན་གྱི་ཨེསི་ཕཱལཏ་རྡོ་རུག་གི་ས་གཞི་སྦོམ་ཤོས་) བལྟ་ནི་གི་ལས་རིམ་ཚུ་དང་ཅིག་ཁར་ ལམ་སྲོལ་གྱི་ལྟ་བཤལ་པ་ཚུ་ སྤྲོ་བ་བསྐྱེད་དེ་འོང་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

**རྩེད་རིགས།**

གཡུག་རིལ་དང་ རྐང་རྩེད་འདི་ གནམ་མེད་ས་མེད་ ཡོངས་གྲགས་ཡོད་པའི་རྩེད་རིགས་ཨིན་པས། ཊི་ནི་ཌེཊ་དང་ཊོ་བ་གོ་གིས་ འཛམ་གླིང་རྒྱལ་རྟགས་དང་ ཨོ་ལིམ་པིག་གི་འགྲན་བསྡུར་ མང་རབས་ཅིག་ནང་ བཅའ་མར་གཏོགས་ནུག། རྩེད་རིགས་གཞན་གྱི་གྲངས་སུ་ ལུས་རྩལ་དང་ དྲྭ་རིལ་ དེ་ལས་ མཛོག་ཁྱད་རྩེདམོ་ཚུ་ཚུདཔ་ཨིན་པས། རྒྱལ་ཁབ་ནང་ ལུས་རྩལ་པ་ཨ་ཊོ་བོལ་ཌོན་དང་ ཌུའིཊ་ཡོརཀ་བཟུམ་ལུ་ དཔའ་ཉམས་བསྐྱེད་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

**བཞེས་སྒོ།**

གཡུས་ཁའི་བཞེས་སྒོ་སྣ་མང་འདི་གིས་ རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ལམ་སྲོལ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པའི་གཞི་ཚུ་སྟོནམ་ཨིན་པས། ཡོངས་གྲགས་ཅན་གྱི་བཞེས་སྒོ་ཚུ་ནང་ རོ་ཊི། ཌབ་ལསི། པེ་ལའུ། ཀ་ལ་ལོ། བེཀ་ཨེན་ཤཱཀ་ཚུ་ཚུདཔ་ཨིན། བཞེས་སྒོ་བྲོཝ་གི་རྫས་སྦྱོར་དང་ ཁྲོམ་ལམ་གྱི་བཞེས་སྒོ་ཚུ་ བཞེས་སྒོ་ཞིམ་ཏོང་ཏོ་དང་ ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གི་སྒོ་ལས་ བཟའ་འཐུང་ལུ་གཙོ་བོར་བཏོན་ཐོག་ལས་ བཞེས་སྒོ་འབད་ཐངས་ཀྱི་ལམ་སྲོལ་ལུ་ ཆ་བཞག་དགོཔ་ཁག་ཆེ་ཤོས་ཅིག་ཨིན།

**ཕྱི་འབྲེལ་མཐུན་ལམ།**

ཀྲི་ནི་ཌེཊ་དང་ ཊོ་བ་གོ་གིས་ ཀེ་རི་བི་ཡཱན་ཚོགས་པ་(CARICOM) དང་ འཛམ་གླིང་སྤྱི་ཚོགས་ དེ་ལས་ ཨ་མི་རི་ཀཱན་གྱི་ལས་ཚོགས་ཚུ་དང་གཅིག་ཁར་ ཕྱི་འབྲེལ་སྲིད་སྐྱོང་གི་མཐུན་ལམ་ཚུ་ རྒྱུན་སྐྱོང་འབད་དེ་སྒྲིང་སྒྲི་ཡོདཔ་ཨིན་པས། འདི་མ་ཚད་ ཡུ་ནའི་ཊེཌ་ ཨིས་ཊེཌས་དང་ རྒྱ་ནག་ དེ་ལས་ ཝེ་ནི་ཟུ་ཝེ་ལ་ཚུ་དང་གཅིག་ཁར་ ཚོང་འབྲེལ་དང་ནུས་ཤུགས་ དེ་ལས་ ལུང་ཕྱོགས་ཉེན་སྲུང་ལུ་གཙོ་བོ་བཏོན་ཏེ་ མཐུན་ལམ་སྒྲིང་སྒྲི་བཞག་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

**མཇུག་དོན།** 

ཊི་ནི་ཌེཊ་དང་ཊོ་བ་གོ་འདི་ ནུས་ཤུགས་ལུ་གཞི་བཞག་པའི་དཔལ་འབྱོར་སྒྲིང་སྒྲི་དང་ ལམ་སྲོལ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པའི་ ནུས་ཤུགས་ཅན་གྱི་ མཚོ་གླིང་གི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཨིན། རྒྱལ་ཁབ་འདི་ནང་ ཐབས་བྱུས་ཅན་གྱི་ས་ཁོངས་དང་ མི་རློབས་སྣ་ཚོགས་ དེ་ལས་ རང་བཞིན་གྱི་མཛེས་ཆ་ཚུ་གིས་ ཀེ་རི་བི་ཡཱན་ལུང་ཕྱོགས་ནང་ སྒྱུར་བཅོས་འབད་ཚུགས་མི་ཅིག་དང་ གཞན་དང་མ་འདྲ་བའི་ རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་སྦེ་གནས་ཏེ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།