open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ހިރުގަނޑު

ހިރުގަނޑު ނުވަތަ އަކީ ދަތް ތައް އެއެއްޗެއްގެ ތެރޭގައި ހިފެހެއްޓިފައި ހުންނަ ޓިޝޫ އެވެ. ފުރިހަމަ ޞިއްޙަތެއްގައި ހުންނަ ހިރުގަނޑެއް ނަމަ އޭގެ ކުލަ ހުންނާނީ ގަލުގައި ހުންނަ ފަދަ ފިޔާތޮށި ކުލަ އަކަށެވެ. ނަމަވެސް ތަފާތު އެއްޗެތި ބޭނުން ކުރުމުން ހިރުގަނޑުގެ ކުލަ އަށް ބަދަލު އަންނަ ގޮތް ވެއެވެ.

ހިރުގަނޑު() އަކީ ދަތް ތައް އެއެއްޗެއްގެ ތެރޭގައި ހިފެހެއްޓިފައި ހުންނަ މަޑު ޓިޝޫއެވެ. ފުރިހަމަ ޞިއްޙަތެއްގައި ހުންނަ ހިރުގަނޑެއް ނަމަ އޭގެ ކުލަ ހުންނާނީ ގަލުގައި ހުންނަ ފަދަ ފިޔާތޮށި ކުލައަކަށެވެ. ނަމަވެސް ތަފާތު އެއްޗެތި ބޭނުންކުރުމުން ހިރުގަނޑުގެ ކުލައަށް ބަދަލު އަންނަކަން ފާހަގަ ކުރެވެއެވެ. ހިރުގަނޑު ރަތްވެ، ދުޅަވުން، ކޮބަޑި އިތުރުވުން ފަދަ ކަންކަމަކީ ހިރުގަނޑު ދުޅަވުމުގެ އަލާމާތެއް ކަމުގައި ބެލެވެއެވެ. ހިރުގަނޑު އިންނަނީ ކޯކަށިގަނޑު ގައި ދަތްތައް ހަރުލާފައި ހުންނަ ބައިގެ ވަށައިގެން ތަތްވެފައެވެ. 

## ހިރުގަނޑުގެ ބައިތައް
 
ހިރުގަނޑު އިންނަނީ އެނަޓަމިކަލް ގޮތުން 3 ބަޔަކަށް ބެެހިފައެވެ. އެބައިތައް ތިރީގައި މިވަނީ އެވެ. 
* މާރޖިނަލް ޖިންޖިވާ: މިއީ ދަތުގެ ވަށައިގެން އިންމަތީގައި ތަތްވެފައިވާ ހިރުގަނޑުގެ ބައެވެ. 
* އެޓެޗްޓް ޖިންޖިވާ:މިއީ ދަތްތައް ހަރުލާފައިވާ ކޯކަށިގަނޑުގައި ތަތްވެފައިވާ ހިރުގަނޑުގެ ބައެވެ. 
* އިންޓަޑެންޓަލް ޖިންޖިވާ: މިއީ ދެދަތް ދޭތެރޭގައިވާ ހިރުގަނޑުގެ ބައެވެ. 

## ދުޅަހެޔޮ ހިރުގަނޑު

ފުރިހަމަ ޞިއްޙަތެއްގައި ހުންނަ ހިރުގަނޑެއް ނަމަ އޭގެ ކުލަ ހުންނާނީ ގަލުގައި ހުންނަ ފަދަ ފިޔާތޮށި ކުލައަކަށެވެ. ނަމަވެސް ތަފާތު އެއްޗެތި ބޭނުންކުރުމުން ހިރުގަނޑުގެ ކުލައަށް ބަދަލު އަންނަކަން ފާހަގަ ކުރެވެއެވެ. ނަމަވެސް ބައެއް ނަސްލު ތަކުގެ މީހުންގެ މެދުގައި ހިރުގަނޑުގެ ކުލަ ތަފާތު ވުމަކީ ވެދާނެ ކަމެކެވެ. ހިރުގަނޑު ނޫވުން، ހިރުގަނޑު ރަތްވުން، ހިރުގަނޑު ހުދުވުން ފަދަ ކަންކަމަކީ ހިރުގަނޑު ދުޅަވުން ފަދަ ބަލީގެ އަލާމާތެކެވެ. 

ހަމަ މިހެން ދުޅަހެޔޮކަންމަތީ ހުރި ހިރުގަނޑެއް ނަމަ އެހިރުގަނޑު ހުންނާނީ އޮމާންކޮށެވެ. އަދި ހިރުގަނޑުގައި ހަރުކަމެއް ހުންނާނެވެ. ދުޅަހެޔޮ ހިރުގަނޑެއް ނަމަ ދަތް އުގުޅުން ފަދަ ކަންކަމަކުން ހިރުގަނޑަކަށް ބަދަލެއް ނާންނާނެއެވެ. ނަމަވެސް ހިރުގަނޑުގައި ބައްޔެއް ހުރެއްޖެނަމަ ދަތް އުގުޅުމުން ބައެއް ފަހަރު ހިރުގަނޑުން ލޭއައުން، ހިރުގަނޑުން ދޮސްއައުން ފަދަ ކަންތައް މެދުވެރި ކުރުުވައެވެ. 

## ހިރުގަނޑުގެ ބަލިތައް

ހިރުގަނޑުގެ ތެރެއަށް ކާތަކެތި ވަދެ ހަރުލުމަކީ ތަފާތު ވައްތަރުގެ ޖަރާސީމް ތައް އަށަގަތުމަށް މަގުފަހިކޮށްދޭނެ ކަމެކެވެ. މިގޮތަށް ކާތަކެތި ވަދެ ހަރުލުމާއި، އެކާތަކެތީގެ ތެރެއަށް ކުޅުވަދެ، ހަރުލުމަކީ ޖަރާސީމް ތަކުގެ ދިރުމަށް ބާރުލިބޭނެ ކަމެކެވެ. ހިރުގަނޑަށް ކުރިމަތިވެދާނެ ބައެއް ބަލިތައް ތިރީގައި މިވަނީއެވެ. 
* ހިރުގަނޑު ދުޅަވުން
* ހިރުގަނޑުން ލޭއައުން
* ހިރުގަނޑުން ދޮސްއައުން
* ހިރުގަނޑު ގިރުން

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ޤިސްމު:ހަޖަމުކުރާ ނިޒާމް
ޝީލާ ނަޖީބު

**ޝީލާ ނަޖީބު** އަކީ ދިވެހި ފިލްމީ ތަރިއެކެވެ. އޭނާވަނީ ދިވެހި ތަފާތު އެތައް ފިލްމްތަކެއްގައި ހަރަކާތްތެރި ވެފައެވެ. މީގެ އިތުރުން ތަފާތު ވީޑިއޯ ލަވަތަކާއި، ޓީވީ ޑްރާމާ ސިލްސިލާ ތަކުން ވެސް ޝީލާގެ ހުނަރު ބެލުންތެރިންނަށް ފެނިގެން ގޮސްފައި ވެއެވެ.

## އަމިއްލަ ދިރިއުޅުން
 
ޝީލާ ނަޖީބު ވަނީ މިހާތަނަށް 3 ކައިވެންޏެއް ކޮށްފައެވެ. ފުރަތަމަ ކައިވެނިން އަންހެން ދަރިޔަކު ލިބިފައި ވެއެވެ. އެއަށްފަހު ޝީލާ ކައިވެނި ކުރީ ދިވެހި ޓީވީގެ ޕްރޮގްރާމް ޕްރޮޑިއުސަރު އުއްމީދު ޒާހިރު އާއެވެ. އެއަށްފަހު މިހާރު ކައިވެނިކޮށްގެން އުޅެނީ ފިލްމީ ބަތަލް މުޙައްމަދު މަނިކް އާއެވެ. ދާދި ފަހުން ޝީލާ އަދި މަނިކު އަށް ވަނީ ދަރިޔަކު ލިބިފައެވެ.

## ފިލްމީ ދާއިރާއަށް ނިކުތުން
 
ޝީލާ ނަޖީބު ފިލްމީ ދާއިރާ އަށް ނިކުތީ ރަހުމަތްތެރިއެއް ކަމަށްވާ އެކްޓަރ ޖުނައިދުގެ ބުނުމަކަށެވެ. އެގޮތުން ފުރަތަމަ ކުޅެދިނީ ވީޑިއޯ ލަވަޔެެކެވެ. އެއީ ޖުނައިދު އާއެކު ކުޅެފައިވާ *ނުދާށޭ މަގޭ ލޯބިވާ އޭ ނުރުހި ތިހެން* މިލަވައެވެ.

## ކުޅެފައިވާ ފިލްމްތައް
 
ޝީލާ ނަޖީބު ވަނީ ފިލްމީ ދާއިރާގައި ހޭދަކުރި މުއްދަތުގެ ތެރޭގައި ތަފާތު އެތައް ފިލްމް ތަކެއްގައި ހަރަކާތްތެރި ވެފައި ވެއެވެ. އެގޮތުން ފާހަގަ ކުރެވޭ ބައެއް ފިލްމް ތަކުގެ ތެރޭގައި، 2002 ވަނަ އަހަރު ނިކުތް ޑައިރެކްޓަރ ފީރޯޒް އައިޝަތުގެ *ހިތް އެދެނީ*، 2003 ވަނަ އަހަރުގެ ނިކުތް ޑައިރެކްޓަރ ޢަބުދުލް ފައްތާޙު ގެ *އާ އަހަރެން ވެސް ލޯބިވީމޭ*، 2005 ވަނަ އަހަރު ނިކުތް ފައްތާޙުގެ *އޭނާ*، 2006 ވަނަ އަހަރު ނިކުތް ޑައިރެކްޓަރ ފާތިމަތު ނަހުލާގެ *ޒުލޭޚާ* ފަދަ ފިލްމް ތައް ހިމެނެއެވެ. މީގެ އިތުރުން *ހިތުގެ އެދުން* އަދި *ނަމޫނާ*،**ކަށްވަޅަށް ދާންދެން''، **ދޮން ކަމަނަ*' މިދެ ފިލްމް ގައި ވެސް ޝީލާ ހަރަކާތްތެރި ވެފައި ވެއެވެ.

ޝީލާވަނީ ވަރަށް ގިނަ ޓީވީ ޑްރާމާ އަދި ސިލްސިލާ ތަކުގައި ވެސް ހަރަކާތްތެރި ވެފައެވެ. ފާހަގަ ކުރެވޭ ސިލްސިލާ ތަކުގެ ތެރޭގައި *ތިއޭ މިހިތުގެ ވިންދަކީ*، *ވަގުތު ފާއިތު ނުވަނީސް*، *ކަލާގެ ހައްގުގައި''، ފަދަ ސިލްސިލާތައް ހިމެނެއެވެ.

* ޒަލްޒަލާ - އެނބުރިއައުން - 2010
* ހިތްކީއްކުރާނީ - 2010
* އުއްމީދު - 2008
* އެދަރިފުޅު
* ޔޫސުފް
* ޒުލޭޚާ

## ލިބިފައިވާ އެވޯޑްތައް
 
ފާހަގަ ކުރެވޭ އެވޯޑެއް ޝީލާ އަށް އަދި ލިބިފައެއް ނުވެއެވެ.

## އިތުރު ފޮޓޯތައް

 Image:Shee09.jpg
 Image:Shee05.JPG
 Image:Shee06.JPG 
 Image:Shee07.JPG           
 Image:Shee08.jpg      
 Image:Shee04.jpg      
 Image:Shee03.jpg      
 Image:Shee02.jpg             


## އަދިވެސް ބައްލަވާ ލައްވާ

## އިތުރު ފާލަންތައް

ޤިސްމު:ދިވެހި މުނިފޫހިފިލުވުމުގެ ދާއިރާ
ފައި

**ފައި** ()އަކީ އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑުގައި އުކުޅު ވަޅުން ފެށިގެން ނުވަތަ އުނަގަނޑުން ފެށިގެން ތިރިއަށް ގޮސް ފައިތިލަ އާއި ހަމައަށްވާ ބައެވެ.މާކަޅުވާ،އަދި މާކަޅުވާގެ މަސްގަނޑުކަމުގައި ބެލެވޭ ފަލަމަސްގަނޑު، ކަކޫ، އަދި ކުޑަ ކަޅުވާ ،ހިމެނެނީ ފައިގައެވެ. ފައިގައި ހިމެނެނީ މައިގަނޑު 3 ކަށިގަނޑެކެވެ. އެއީ ހަށިގަނޑުގައި ހިމެނޭ އެންމެ ބޮޑު ކަށިގަނޑު ކަމުގައި ބެލެވޭ ފަލަމަސް ކަށިގަނޑު()، އާއި ފައިދަނޑީގެ މައި ދެކަށިގަނޑު ކަމުގައިވާ ކުޑަކަޅުވާ ކަށިގަނޑު()އަދި ކަށިމަތި ކަށިގަނޑު()އެވެ. މީގެ އިތުރުން ފިޔަން ކަށިގަނޑު() ހިމެނެއެވެ. ފިޔަން ކަށިގަނޑު އަކީ ކަކޫމަތީގައި އޮންނަ ދުވާ ކަށިގަނޑެކެވެ.

### ފައިގެ ކަށިތައް
* ފަލަމަސް ކަށިގަނޑު
* ފިޔަން ކަށިގަނޑު
* ކަށިމަތި ކަށިގަނޑު
* ކުޑަކަޅުވާ ކަށިގަނޑު

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ފަލަމަސްގަނޑު

ފަލަމަސްގަނޑު އަކީ އުނަގަނޑާއި، ކަކޫ އާއި ދެމެދުގައިވާ ފައިގެ ބައެވެ. ފަލަމަސްގަނޑުގައިވާ ކަށިގަނޑަށް ކިޔަނީ ފަލަމަސް ކަށިގަނޑު(femur) އެވެ. މިއީ އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑުގައިވާ އެންމެ ބޮޑު އަދި އެންމެ ވަރުގަދަ އެއް ކަށިގަނޑު ވެސް މެއެވެ.

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ކަކޫ

ކަކޫ()  އަކީ ކަކޫ ހުޅު()  އެކުލެވިގެންވާ ތަނެވެ. މިއީ ފައިގެ ފަލަމަސްގަނޑާއި، ފައި ދަނޑި ގުޅުވާދޭ ހުޅުވެސް މެއެވެ. ކަކޫ ހުޅު އުފެދިފައިވަނީ ފައިދަނޑީގެ މައި ދެކަށިގަނޑު ކަމުގައިވާ ކުޑަކަޅުވާ ކަށިގަނޑު() އަދި ކަށިމަތި ކަށިގަނޑު() އާއި  ފަލަމަސް ކަށިގަނޑު() ގުޅިގެންނެވެ. އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑުގެ ބަރުދަނުގެ ބޮޑުބައެއް ބަރޯސާވަނީ މިހުޅުގެ މައްޗަށެވެ. ކަކޫ މަތީގައި ކުރިން ބުނި 3 ކަށިގަނޑު ގުޅިގެން އުފެދިފައިވާ ހުޅުގެ މަތީގައި ހަރަކާތްކުރާ ސާބޯންޏެއްގެ ސިފަޔަށް އޮންނަ ކަށިގަނޑެއް ވެއެވެ. މިއަށް ކިޔަނީ ފިޔަން ކަށިގަނޑު() އެވެ.

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ޤިސްމު:ކަށިތަކުގެ ނިޒާމް
ކުޑަ ކަޅުވާ

ކުޑަ ކަޅުވާ() އަކީ އިންސާނުންގެ ފައިގައި ތިރީގައި ބައި ނުވަތަ ފައި ދަނޑީގެ ފަހަތުގައި ކުޑަކޮށް ބޭރަށް ނިކުމެފައި އިންނަ ގޮތަށްވާ ދެމަސް ގަނޑަށް ކިޔާ ނަމެކެވެ.ނުވަތަ މިއީ **ފައިގެ ފުންނާބު އާއި ދޯތްގާއި ދޭތެރޭގައި އޮންނަ މަސްގަނޑު**އެވެ. ކުޑަ ކަޅުވާ ގައި ހިމެނޭ ދެމަސްގަނޑަކީ *ގަސްޓްރަކްނިމިއަސް* (Gastrocnemeus)އަދި *ސޯލިއަސް*(Soleus) އެވެ. މިދެމަސްގަނޑު ފައިތިލަ އާއި ގުޅިފައިވަނީ *އަކިލީސް ޓެންޑަން*(Achilles tendon) ގެ އެހީގައެވެ.

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ފުންނާބު

ފުންނާބު() އަކީ ފައިގެ ތިރިން ފަހަތު ބައިގައި ނިކުމެފައި އިންނަ ބަޔަކަށް ކިޔާނަމެކެވެ. މިގޮތުން ނިކުމެފައި އިންނަ ބަޔަކީ ފުންނާބު ކަށިގަނޑު ނުވަތަ () ގެ ބައެކެވެ.

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ތަނބިކަށި

ތަނބިކަށި()  އަކީ ފައިތިލަ އާއި، ފައި ގުޅުވައިދޭ ހުޅެވެ.  މިހުޅު އުފެދިފައިވަނީ ފައިގެ ތިރީބައި ނުވަތަ ފައި ދަނޑީގައިވާ މައި ދެކަށިގަނޑު ކަމުގައިވާ ކުޑަކަޅުވާ ކަށިގަނޑު() އަދި ކަށިމަތި ކަށިގަނޑު() އާއި ތަނބި ކަށިގަނޑު() ގުޅިގެންނެވެ. ފައިތިލައިގެ އެކި އެކި ހަރަކާތްތައް ފުރިހަމަ ކުރުމުގައި ޒިންމާވާ މައިގަނޑު ހުޅަކީ މިއީ އެވެ.

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ޤިސްމު:ކަށިތަކުގެ ނިޒާމް
އަޒްމިރާލްދާ ޒާހިރު

ޑރ. އަޒްމިރާލްދާ ޒާހިރު އުފަންވެ ވަޑައިގެންނެވީ 19 ޖުލައި 1979 ގައި ކ. މާލެ އަށެވެ. އަދި އެކަމަނާއަކީ ޤާނޫނީ ދާއިރާއިން މަތީ ތަޢުލީމު ޙާޞިލްކުރައްވާފައިވާ ބޭކަނބަލެކެވެ. އެގޮތުން އެ ކަމަނާ ވަނީ ޔުނިވަރސިޓީ އޮފް ކާޑިފް (ޔޫކޭ) އިން، އެލް.އެލް.ބީ އޮނާރސް އާއި، ޔުނިވަރސިޓީ އޮފް ޕޯޓްސްމައުތު (ޔޫކޭ) އިން، އެލް.އެލް.އެމް ޑިގްރީ ޙާޞިލު ކުރައްވާފައެވެ. އެއަށްފަހު، އެކަމަނާ ވަނީ ބައިނަލް އަޤްވާމީ ފިކުރީ މުދަލާއި ބެހޭ ޤާނޫނުގެ ދާއިރާއިން ޔުނިވަރސިޓީ އޮފް އެގްޒެޓަރ (ޔޫކޭ) އިން ޕީ.އެޗް.ޑީ ޑިގްރީ ޙާޞިލުކުރައްވައިފައެވެ. 

ޑރ. އަޒްމިރާލްދާ ޒާހިރުއަށް ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގައި ވަކާލާތު ކުރުމުގެ ހުއްދަ ލިބިވަޑައިގަތީ ޖުލައި 1999 ގައެވެ. އެގޮތުން، 2001ވަނަ އަހަރު މާލޭ މުނިސިޕަލްޓީގެ ލީގަލް ސެކްޝަނުގައި އެކަމަނާ ވަޒީފާ އަދާކުރެއްވެވިއެވެ. އެ އޮފީހުގައި އެސިސްޓަންޓް ޑިރެކްޓަރ ކަމުގެ މަޤާމުގައި ހުންނެވުމަށްފަހު، 2002ވަނަ އަހަރުގައި އެޓަރނީ ޖެނެރަލްގެ އޮފީހުގެ ދަށުން ހިނގަމުން ދިޔަ ދިވެހިރާއްޖޭގެ ލޯ ކޮމިޝަނުގެ ލީގަލް އޮފިސަރ ކަމުގެ މަޤާމަށް ބަދަލު ކުރެވުނެވެ. ދިވެހިރާއްޖޭގެ ލޯ ކޮމިޝަނުގައި ރައްޔިތުންގެ މަޖިލިހަށް ހުށަހެޅުމަށްޓަކައި ބިލުތަކުގެ ދެލިކޮޕީ އެކުލަވާލުމުގެ މަސައްކަތާއި އަދި އެފަދާ ބިލުތަކާ ގުޅިގެން ކުރަންޖެހޭ އިތުރު ދިރާސާ ކުރުމުގެ މަސައްކަތް ކުރެއްވެވިއެވެ. ފަހުން އެތަނުގެ ޑެޕިއުޓީ ޑިރެކްޓަރ ޖެނެރަލް ކަމުގެ މަޤާމުގައި ހުންނެވުމަށްފަހު، 2009ވަނަ އަހަރުގައި އެކަމަނާ މޯލްޑިވްސް ކޮލެޖް އޮފް ހަޔަރ އެޑިޔުކޭޝަނާ ގުޅިވަޑައިގަތެވެ. ކޮލެޖު ޤައުމީ ޔުނިވަރސިޓީއަށް ބަދަލުވެގެން ދިޔައިރު ޑރ، އަޒްމިރާލްދާ ޒާހިރަކީ ފެކަލްޓީ އޮފް ޝަރީޢާ އެންޑް ލޯ ގެ ޑީންއެވެ.

26 މާރޗް 2011 ގައި ޑރ. އަޒްމިރާލްދާ ޒާހިރު ދިވެހިރާއްޖޭގެ ހައިކޯޓުގެ ފަނޑިޔާރުކަމަށް ޢައްޔަންކުރެވުނެވެ. އެކަމަނާއަކީ ދިވެހިރާއްޖޭގެ ހައިކޯޓުގެ ފަނޑީޔާރުކަމަށް ޢައްޔަންކުރެވުނު ފުރަތަމަ އަދި ހަމައެކަނި އަންހެން ބޭފުޅާއެވެ. އަދި 2015 ވަނަ އަހަރު ހައިކޯޓުގެ ދެކުނު ގޮފީގެ ފަނޑިޔާރުންގެ ގޮތުގައި އެންމެ ފުރަތަމަ ކަނޑައެޅުއްވި ފަނޑިޔާރުންގެ ތެރޭގައި އެކަމަނާ ހިމެނުނެވެ. ހައިކޯޓު ފަނޑިޔާރުކަމުގެ މަޤާމުން 2016ވަނަ އަހަރު އެކަމަނާ އިސްތިއުފާ ދެއްވުމަށްފަހު އަމިއްލަ ލޯ ފާރމެއް އުފައްދަވައި، އުޅުއްވީ ޕްރައިވެޓް ޕްރެކްޓިސްގައެވެ.

ޑރ. އަޒްމިރާލްދާ ޒާހިރު ވަނީ ދިވެހިރާއްޖޭގެ ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ފަނޑިޔާރުކަން 2019 ސެޕްޓެންބަރު 4ވަނަ ދުވަހުން ފެށިގެން ފެށިގެން 2025 މޭ 14ވަނަ ދުވަހުގެ ނިޔަލަށް އަދާކުރައްވައިފައެވެ.

## މަރުޖިޢު
https://web.archive.org/web/20240919200753/https://supremecourt.mv/justicedetails/mv-justice-dr-azmiralda
ޤިސްމު:ޕީއެޗްޑީ ހަދާފައިވާ ދިވެހިން
ޤިސްމު:ޙަޔާތުނާމާ
ފައިތިލަ

ފައިތިލަ ()އަކީ ކޮންމެ ފަޔެއްގެ ނިމޭތާގައި އިގިލިތައް އެއިން ނިކުމެފައިވާ ބައެވެ. އިންސާނުން ހިގާއިރު ބިންމަތީގައި ޖެހޭނީ ފައިތިލައިގެ ދަށް ފުށެވެ.ފައިތިލައިގައި ހިމެނޭ މުހިއްމު ކަށިތަކުގެ ތެރޭގައި އަންނަނިވި ކަށިތައް ހިމެނެއެވެ. 
* ފުންނާބު ކަށިގަނޑު
* ތަނބި ކަށިގަނޑު
* ނެވިކިޔުލަރ ކަށިގަނޑު
* ކިޔުބޮއިޑް ކަށިގަނޑު
* ކިޔުނިފޯރމް ކަށިކޮޅުތައް ( 3 ކަށިކޮޅު )
** ނޯޓް: މަތީގައި ބުނެވުނު ހުރިހާ ކަށިތަކަށް އެއްކޮށްކިޔަނީ ޓާރސަލް ކަށިތައް () އެވެ.
* މެޓަޓާރސަލް ކަށިތައް () : ފައިތިލައިގައި މެދުގައި ހުންނަކަށިތައް
* ފައިގެ އިނގިލިތަކުގެ ކަށިތައް ()

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
އުޅަބޮށި

އުޅަބޮށި() އަކީ އަތުގެ މުލައްދަނޑި އާއި، އަތުކުރި ގުޅުވައިދޭ ހުޅެވެ. މިހުޅު އުފެދިފައިވަނީ މައިގަނޑު 3 ކަށިގަނޑެއް ގުޅޭ ތަނުގައެވެ. އެއީ އަތުގެ މަތީގައިވާ މުލައްދަނޑީ ކަށިގަނޑު އާއި އަތުގެ ތިރީގައި ނުވަތަ އަތުކުރީގައިވާ މައި ދެކަށިގަނޑު ކަމުގައިވާ ރޭޑިއަސް ކަށިގަނޑު އަދި އުޅަބޮށި ކަށިގަނޑު ގުޅޭ ތަނުގައެވެ.

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ޤިސްމު:ކަށިތަކުގެ ނިޒާމް
ކުޑަ ހުޅު

ކުޑަ ހުޅު() އަކީ އަތްތިލަ އާއި އަތް ގުޅުވައިދޭ ހުޅެވެ. މިހުޅު ހިމެނޭ ހިސާބަށް *އަތުކުރި* އޭ ވެސް ކިޔައި އުޅެއެވެ. އަތުކުރީގައި ދެ ސަފަކަށް އެތުރިފައި ހުންނަ ޖުމްލަ 8 ކަށިކޮޅު ވެއެވެ. މިކަށިކޮޅު ތަކަށް ކިޔަނީ *ކާޕަލް*(carpals) އެވެ. މިގޮތުން އަތުކުރީގައި ހިމެނޭ 8 ކަށިކޮޅުގެ ނަން ތިރީގައި މިވަނީ އެވެ. 
* ސްކަފޮއިޑް ކަށިކޮޅު
* ލޫނޭޓް ކަށިކޮޅު
* ޓްރައިކްއީޓްރަމް ކަށިކޮޅު
* ޕީސިފޯމް ކަށިކޮޅު
* ޓްރަޕީޒިއަމް ކަށިކޮޅު
* ޓްރަޕެޒޮއިޑް ކަށިކޮޅު
* ކެޕިޓޭޓް ކަށިކޮޅު
* ހޭމޭޓް ކަށިކޮޅު

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ޤިސްމު:ކަށިތަކުގެ ނިޒާމް
އަތްތިލަ

އަތްތިލަ ()އަކީ ކޮންމެ އަތެއްގެ ނިމޭތާގައި އިގިލިތައް އެއިން ނިކުމެފައިވާ ބައެވެ. އަތްތިލަ އާއި އަތް ގުޅޭ ހިސާބު ގައިވާ ހުޅަށް ކިޔަނީ ކުޑަ ހުޅު އެވެ. ހަމަމިހެން އަތްތިލަ އާއި އަތް ގުޅޭ ހިސާބަށް *އަތުކުރި* އޭ ވެސް ކިޔައެވެ. ނަމަވެސް އާންމު ގޮތެއްގައި އަތުކުރި ކިޔަނީ އަތްތިލަ އާއި އުޅަބޮށި އާއި ދެމެދުގައިވާ ބަޔަށެވެ. އަތްތިލައިގައި އަތުގެ އިގިލި ތަކާއި، އަތުގެ ބޮޑުވައި އިގިލި ވެސް ހިމެނެއެވެ. 

ކޮންމެ އަތްތިލަ އެއްގައި 27 ކަށިކޮޅު ވެއެވެ. އޭގެ ތެރެއިން އަތުގެ އިގިލި ތަކުގައި ހިމެނެނީ 14 ކަށިކޮޅެެވެ. އަތްތިލައިގެ މެދުބައިގައި ހިމެނެނީ 5 ކަށިކޮޅެވެ. އަތުކުރި ހިމެނޭ ހިސާބުގައި ވަނީ 8 ކަށިކޮޅެވެ.

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
އަތުގެ އިނގިލި

އިންސާނެއްގެ އަތުގައި 5 އިގިލި() ވެއެވެ. މިގޮތުން އިންނަ ފުރަތަމަ އިގިއްޔަކީ ބޮޑުވައި އިނގިލި އެވެ. ދެވަނަ އިގިއްޔަކީ ޝަހާދަތް އިނގިލި އެވެ. ތިންވަނަ އިގިއްޔަކީ މެދު އިނގިލި އެވެ. ހަތަރުވަނަ އިގިއްޔަކީ ކަށި އިނގިލި އެވެ. އަދި އެންމެ ފަހުން އިންނަ އިގިއްޔަކީ ކުޑަވައި އިނގިލި އެވެ. ބައެއް ފަހަރު އިގިލި ތައް ކިޔާއިރު 4 އިގިލި ކިޔާފައި ބޮޑުވައި އިގިލި ވަކިން ވެސް ކިޔައި އުޅެއެވެ.

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ކޮނޑު

thumb|Diagram of the human shoulder joint, posterior view
ކޮނޑު ()އަކީ ދެއަތް ހަށިގަނޑާ ގުޅުވާދޭ މަގާމެވެ. ކޮނޑު އުފެދިފައިވަނީ މައިގަނޑު 3 ކަށި ގަނޑެއް ގުޅިގެންނެވެ. އެއީ ކޮނޑުކަށި(Clavicle)، ބޮބިފަޅި ކަށިގަނޑު(Scapula) ، އަދި މުލައްދަނޑި ކަށިގަނޑު (Humerus)  އެވެ. ހަމަމިހެން ކޮނޑު އުފެދުމުގައި މިބުނި ކަށިތަކާއި ގުޅިފައިވާ ލިގަމެންޓް ތަކާއި، ޓެންޑަން ތަކާއި، އަދި މަސްތައް ޝާމިލް ވެއެވެ.

## އިތުރު ފޮޓޯތައް

 Image:Gray326.png|The left shoulder and acromioclavicular joints, and the proper ligaments of the scapula.


## ސިއްޙީ މައްސަލަތައް
* ކޮނޑުގެ މައްސަލަތައް
* ރޮޓޭޓަރ ކަފް ޓިއަރ

## އަދި އިތުރަށް ބައްލަވާލައްވާ
* ޗިޕް އޮން ޝޯލްޑަރ

## އިތުރު ފާލަންތައް

* ކޮނޑުގެ ކަށިގަނޑު މަސައްކަތް ކުރާ ގޮތުގެ ވީޑިޔޯ އެއް
* އެން.އައި.އެޗް (މި މަސްދަރުގައި ހިމެނޭ މައުލޫމާތު އެކުލެވިފައިވާ މަޒްމޫނެއް)
* ކޮނޑުގެ ސަރޖަރީ ހަދާ ވީޑިޔޯއެއް

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ޤިސްމު:ކަށިތަކުގެ ނިޒާމް
ކަދުރާ

ކަދުރާ() އަކީ އިންސާނާގެ ބޮލާއި އޭނާގެ ހަށިގަނޑު ނުވަތަ މައި ޖިސްމް ގުޅުވާލަދޭ ފާލަމެވެ. ނުވަތަ ގުޅުވައިދޭ ބައެކެވެ. މައިބަދައިގެ ކަށިތަކުގެ ތެރެއިން ކަދުރާ ހިމެނޭ ހިސާބުގައި ޖުމްލަ 7 ކަށިކޮޅު ވެއެވެ. މިކަށިކޮޅުތަކަށް ނަންދީފައިވަނީ *ސަވައިކަލް ސްޕައިން* ގެ ނަމުންނެވެ. އެހެން ކަމުން މިކަށިކޮޅުތައް ނަންކިޔަނީ *C1* މިގޮތަށެވެ. މިއިން ކޮންމެ ކަށިކޮޅެއްގެ މެދުގައި މަޑުކަށިން އުފެދިފައިވާ *ޑިސްކް*ތަކެއް ހުރެއެވެ.

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ދަތްދޮޅި

thumb|250px|ދަތްދޮޅި
ދަތް ދޮޅި() އަކީ މޫނުގެ އެންމެ ތިރީ ބައެވެ. ނުވަތަ މޫނު މަތީގައި އަނގައިގެ ތިރިން އިންނަ ބައެވެ. ދަތް ދޮޅި އުފެދިފައި އިންނަނީ ދެފަރާތުގެ ކަންކަށި އައިސް ގުޅޭ ހިސާބުން އަނގައިގެ ތިރީގައެވެ. ޢާންމުގޮތެއްގައި ފިރިހެނުންގެ ދަތް ދޮޅި ހިމެނޭ ހިސާބުގައި އިސްތަށި ފަޅާފައި ހުރެއެވެ. ނުވަތަ ތުބުޅި ފަޅާފައި ހުރެއެވެ.

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ކޯ

ކޯތާފަތް () އަކީ މޫނުގައި ލޮލުގެ ތިރިން ނޭފަތާއި ކަންފަތާއި ދެމެދުގައިވާ ބައެވެ. މިހިސާބުގެ މަސްތައް ހަރަކާތް ކުރުމުގައި އެހީތެރިވެދޭ ނާރަށް ކިޔަނީ *ބައްކަލް ނާރވް* އެވެ. ބައެއް މީހުންގެ ކޯތާފަތުގައި ވަރަށް ގިނައިން ސަރުބީ ޖަމާވެ، ފުފިފައި ހުންނަ ތަން ފެނެއެވެ. ކޯ ވެސް ކިޔަނީ މިތަނަށެވެ.

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
މޫނު

މޫނު() އަކީ ބޮލުން ކުރިމައްޗަށް ފެންނަން އިންނަ ބައެވެ. އެހެން ގޮތަކަށް ބުނާނަމަ ދަތް ދޮޅިން ފެށިގެން މައްޗަށް ނިއްކުރި ނިމޭ ހިސާބަށް ވާ ބައެވެ. އަނގަ، ތުންފަތް، ލޯ، ނޭފަތް ހުންނަނީ މޫނު މަތީގައެވެ. ތަފާތު ކަންކަމާއި ގުޅިގެން އިންސާނާ އަށް ކުރާ އަސަރު އެންމެ ރަގަޅަށް ފާޅުކޮށްދޭ އެއް ތަނަކީ މޫނެވެ. މިސާލަކަށް މީހަކު ދެރަވެފައި ހުންނަކަން، އުފާވެފައި ހުންނަކަން ، ނުވަތަ ރުޅި އައިސްފައި ހުންނަކަން އެންމެ ފަސޭހައިން ދެނެގަނެވޭނީ އެމީހެއްގެ މޫނު މައްޗަށް އަރާ ކުލަަވަރުތަކާއި އަންނަ ބަދަލުތަކުގެ ސަބަބުންނެވެ.

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ކަތުރު ކަށިގަނޑު

thumb|250px|ކަތުރު ކަށިގަނޑު
ކަތުރު ކަށިގަނޑު ()ނުވަތަ ކަންކަށިގަނޑު އަކީ މޫނު މަތީގައިވާ އެންމެ ވަރުގަދަ ކަށިގަނޑެވެ. އަހަރެމެން ކާތަކެތި ހަފައި ދިރުވުމުގެ ތެރޭގައި ހަރަކާތްކުރާ މައި ކަށިގަނޑަކީ މިއީއެވެ. ތިރީ ދަތް ޕިލާގެ ދަތްތައް ހިފެހެއްޓިފައި ހުންނަނީ މި ކަށިގަނޑުގެ ތެރެއަށް ދަތްތައް ވަދެ ސާބިތުވެފައި ހުންނާތީ އެވެ.

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ޤިސްމު:ކަށިތަކުގެ ނިޒާމް
ނިއްކުރި

ނިއްކުރި ()އަކީ ބުމަ އިން ފެށިގެން ބޮލުގެ އިސްތަށި ފަޅާފައިވާ ހިސާބާއި ހަމައަށް މޫނު މަތީގައިވާ ބައެވެ. ނިއްކުރީގައި ހިމެނޭ މައި މަސްގަނޑަށް ކިޔަނީ *ފްރަންޓާލިސް* އެވެ. ނިއްކުރި އަށް ތަފާތު ހަރަކާތްތައް ގެނައުމުގައި މި މަސްގަނޑު މުހިއްމު ދައުރެއް އަދާކުރެއެވެ.

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ބޮޑުވައި އިނގިލި

ބޮޑުވައި އިގިލި ()އަކީ އަތުގައިވާ 5 އިގިލީގެ ތެރެއިން އިގިއްޔެކެވެ. ބޮޑުވައި އިގިލި އުފެދިފައިވަނީ މައިގަނޑު 3 ކަށިކޮޅެއް ގުޅިގެންނެވެ. އަދި ބޮޑުވައި އިގިލީގެ ހަރަކާތްތައް ކުރުމުގައި ތަފާތު 8 މަސްކޮޅެއް ބައިވެރި އޭގެ ދައުރު އަދާކުރެއެވެ.

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ޝަހާދަތް އިނގިލި

ޝަހާދަތް އިނގިލި() އަކީ އަތުގެ ބޮޑުވައި އިނގިލި ޖެހިގެން ފުރަތަމަ އިންނަ ދިގު އިގިލި އެވެ. އެހެންކަމުން މިއިގިލި އިންނާނީ ބޮޑުވައި އިނގިލި އަދި މެދު އިނގިލިއާއި ދެމެދުގައެވެ.

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
މެދު އިނގިލި

thumb|150px|left|މެދުއިގިލި.
މެދު އިނގިލި ()އަކީ އަތުގެ ޝަހާދަތް އިނގިލި ޖެހިގެން ފުރަތަމަ އިންނަ ދިގު އިގިލި އެވެ. އެހެންކަމުން މިއިގިލި އިންނާނީ ޝަހާދަތް އިނގިލި އަދި ކަށި އިނގިލިއާއި ދެމެދުގައެވެ. މިއީ އަތުގައި އިންނަ އެންމެ ދިގު އިގިލި ވެސް މެއެވެ.

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ކަށި އިނގިލި

left|thumb|280px|ކަށި އިނގިލި.
ކަށި އިނގިލި ()އަކީ އަތުގައި މެދު އިނގިލި އާއި، ކުޑަވައި އިނގިލި އާއި ދެމެދުގައިވާ އިގިއްޔެވެ. އާންމު ގޮތެއްގައި އަގޮޓި އަޅަނީ މިއިގިލީ ކަމުގައިވާތީ މިއިގިއްޔަށް އަގޮޓި އިގިލި އޭ ވެސް ކިޔައެވެ.

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ކުޑަވައި އިނގިލި

ކުޑަވައި އިނގިލި() އަކީ އަތުގެ އިގިލި ތަކުގެ ތެރެއިން އެންމެ ފަހަތަށް އިންނަ އިގިލި އެވެ. ނުވަތަ ދިގު އިގިލި ތަކުގެ ތެރެއިން އެންމެ ކުރު އިގިލި އެވެ. އަދި އަތުގައިވާ އިގިލި ތަކުގެ ތެރެއިން އެންމެ ކުޑަ އިގިލި ވެސް މެއެވެ.ކުޑަވައި އިނގިލި  އިންނަނީ ކަށި އިނގިލި ޖެހިގެންނެވެ.ކުޑަވައި އިނގިލި އަށް ފަސްވަނަ އިނގިލި އޭ ވެސް ކިޔައި އުޅެއެވެ. 

ކުޑަވައި އިނގިލި ގެ ހަރަކާތްތައް ފުރިހަމަ ކުރުމުގައި ތަފާތު 4 މަސްކޮޅެއް ބައިވެރި ވެއެވެ.އޭގެ ތެރެއިން 

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ބޮލުގެ ނާށިގަނޑު

[thumb|[ބޮލުގެ ނާށިގަނޑު 3D]]
ބޮލުގެ ނާށިގަނޑު އަކީ ސިކުނޑި އެއެއްޗެއްގެ ތެރޭގައި ރައްކާކުރެވިފައި އޮންނަ ކަށިގަނޑެވެ. 
thumb|220px|Human skull (front)
thumb|222px|Human skull (side)

## އަދި އިތުރަށް ބައްލަވާލައްވާ
* ބޯން ޓަރމިނޮލޮޖީ
* އެނެޓޮމިކަލް ޓަރމްސް އޮފް ލޮކޭޝަން
* ހެޑް އެންޑް ނެކް އެނަޓޮމީ
* ސްކަލް (ސިމްބޮލިޒްމް)

## އިތުރުފާލަންތައް
* އެމެރިކާގެ ހައި-ސްކޫލް ޓީޗަރެއް ހަދާފައިވާ ނާށިގަނޑުތަށް (300 އަށް ވުރެ ގިނަ ޖަނަވާރުގެ)
* ސްކަލް ޓަރމިނޮލޮޖީ ސައިޓް
* އެނެޓޮމީ އޮފް ކްރެނިއަލް ކެވިޓީ
* ޑެޕްތް އޮފް އެންތް ސްކަލް މޮޑިއުލް
* ސްކަލް އެނެޓޮމީ ޓިއުޓޯރިއަލް

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ޤިސްމު:ކަށިތަކުގެ ނިޒާމް

ޤިސްމު:Animal anatomy
ޤިސްމު:Head and neck
ޤިސްމު:Flat bones
ބޯ

thumb|250px|އިންސާނާގެ ބޯ
ބޮލަކީ() އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑުން ބޭރު ފުށުން ފެންނަން އިންނަ ގުނަވަނެކެވެ. ބޯ ގައި ހިމެނެނީ ބޮލުގެ ނާށިގަނޑު އަދި ކަތުރު ކަށިގަނޑު އެވެ. ސިކުނޑި ބޮލުގެ ނާށިގަނޑުގެ އެތެރޭގައި ވާއިރު ލޯ، ކަންފަތް، ނޭފަތް، އަދި އަނގަ ހިމެނެނީ ބޮލުގެ ގޮތުގައި ބެލެވޭ ބައިގައެވެ. އެހެންގޮތަކަށް ބުނާނަމަ މިބައިގައި ހިމެނޭ މައިގަނޑު ބައިތަކަކީ ބޯ، މޫނު، ލޯ، ކަންފަތް، ނޭފަތް، އަދި އަނގަ އާއި ތުންފަތެވެ.

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
މުލައްދަނޑި ކަށިގަނޑު

މުލައްދަނޑި ކަށިގަނޑު() އަކީ މުލައްދަނޑި ހިމެނޭ ހިސާބުގައިވާ ކަށިގަނޑު އެވެ. ތަފާތު ދެ ހުޅެއް އުފެދުމުގައި މި ކަށިގަނޑު ޝާމިލް ވެއެވެ. މަތިން މި ކަށިގަނޑު ގުޅެނީ ބޮބިފަޅި ކަށިގަނޑު އާއެވެ. އަދި ކަތުރު ކަށިގަނޑުއާއި ކުރިން ބުނި ބޮބި ފަޅި ކަށިގަނޑު އަދި މުލައްދަނޑި ކަށިގަނޑު ގުޅިގެން ކޮނޑު ހުޅު އުފެދެއެވެ. ތިރިން މިކަށިގަނޑު ބައިވެރިވަނީ އުޅަބޮށި ނުވަތަ އުޅަބޮށި ހުޅު އުފެދުމުގައެވެ.

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ޤިސްމު:ކަށިތަކުގެ ނިޒާމް
ބޮބިފަޅި ކަށިގަނޑު

**ބޮބިފަޅި ކަށިގަނޑު** ނުވަތަ ބޮބިފަޅި އަކީ ބުރަކަށީގައި ދެ ކޮނޑުގެ ތިރިން ދެފަޅީގައި އިންނަ ދެކަށިގަނޑެވެ. ބޮބިފަޅި ކަށިގަނޑު ދެކަށިގަނޑަކާއި ގުޅިފައި ވެއެވެ. އެއީ މުލައްދަނޑި ކަށިގަނޑު، އަދި ކޮނޑުކަށިގަނޑު އެވެ. މިބުނި ކަށިގަނޑުތައް ގުޅިގެން ކޮނޑު އުފެދުމުގައި ބޮބިފަޅި ކަށިގަނޑު ބައިވެރި ވެއެވެ.

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ޤިސްމު:ކަށިތަކުގެ ނިޒާމް
ޢަލީ ޝަރީފް

ޑރ ޢަލީ ޝަރީފް (މ.ހަވީރީ ފަންނު) އަކީ ޑޮކްޓަރ އޮފް ފިލޯސަފީ ހައްދަވާފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ. މިހާރު ހުންނެވީ ދަރުމަވަންތަ ސުކޫލްގެ ޑެޕިއުޓީ ޕްރިންސިޕަލް ކަމުގެ މަގާމް ގައެވެ. އޭނާ ޕީއެޗްޑީ ހެއްދެވީ އޮސްޓްރޭލިޔާގެ ލާޓްރޯބް ޔުނިވަސިޓީ ގައެވެ. 

ޤިސްމު:ޕީއެޗްޑީ ހަދާފައިވާ ދިވެހިން
ޤިސްމު:ޙަޔާތުނާމާ
ޢަލީ ޝަރީފް،ހިތަދޫ

ޑރ ޢަލީ ޝަރީފް (ސ.ހިތަދޫ / ކައްބާބުގެ )  އަކީ އެންވައިރަމެންޓަލް ކެމިސްޓްރީ އިން އޮސްޓްރޭލިޔާގެ ލާ ޓްރޯބް ޔުނިވަސިޓީގައި ޑޮކްޓަރ އޮފް ފިލޯސަފީ ހައްދަވާފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ. ޑރ ޢަލީ ޝަރީފަކީ އެންވައިރޮމެންޓަލް  ބައޯޖިއޯކެމިސްޓްރީ ޕްރޮގްރާމް ގައި ހިމެނޭ ** ޓްރޭސް އޯގަނިކްސް އެންޑް ރިސްކް އެސެސްމެންޓް** ރިސާރޗް ގުރޫޕް ގައި ހިމެނޭ ރިސާރޗް ސައިންޓިސްޓް (ޕޯސްޓް ޑޮކްޓޯރަލް ފެލޯ) އެކެވެ. ޑރ ޢަލީ ޝަރީފަކީ އޯގަނިކް އެނަލިޓިކަލް ކެމިސްޓްރީ އަދި އެންވައިރޮމެންޓަލް ކޮންޓަމިނޭޝަން އެންޑް ރިމީޑިއޭޝަން ގެ ދާއިރާގައި 6 އަހަރު ދުވަހުގެ މަސައްކަތު ތަޖުރިބާ ޙާޞިލްކޮށްފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ. އެންވައިރޮމެންޓަލް އެނަލިޓިކަލް ކެމިސްޓްރީ ޕީއެޗްޑީ ޙާޞިލް ކުރެއްވުމަށްފަހު ޑރ ޢަލީ ޝަރީފް ސީސިރޯ އާއި ގުޅިވަޑައިގަތީ 2006 ވަނަ އަހަރު އެވެ. މާސް ސްޕެކްޓްރޯމެޓްރީ އަދި ކްރޮމަޓޮގްރަފީ އާއި ބެހޭ ވަރަށް ފުޅާ ދާޢިރާއަކަށް މައުލޫމާތު ޑރ ޢަލީ ޝަރީފް ހޯއްދަވާފައި ވެއެވެ. ޑރ އަލީ ޝަރީފްގެ ރިސާރޗް ނުވަތަ ހޯދުންތައް ބޮޑަށް ބިނާކޮށްފައިވަނީ ތަފާތު އޯގަނިކް ކޮންޓެމިނެންޓްތަކުގެ މައްޗަށެވެ. އެގޮތުން ޕާސަނަލް ކެއަރ ޕްރޮޑަކްޓްސް، ފާމަސޫޓިކަލްސް، އަދި އެންޑަކްރިން ޑިސްރަޕްޓިންގ ކެމިކަލް ތަކުގެ މައްޗަށް ޑރ ޢަލީ ޝަރީފްގެ ދިރާސާތައް ޚާއްޞަ ކުރެއްވި އެވެ. 

## އިތުރު ފާލަންތައް
*ވެބްސައިޓް ގައި ޑރ ޢަލީ ޝަރީފްގެ ޕްރޮފައިލް
ޤިސްމު:ޕީއެޗްޑީ ހަދާފައިވާ ދިވެހިން
ޤިސްމު:ޙަޔާތުނާމާ
އާމިނަތު ޖަމީލް

ޑރ **އާމިނަތު ޖަމީލް** އަކީ ހެލްތު ސައިންސްގެ ދާއިރާއިން އޮސްޓްރޭލިޔާގެ ލާ ޓްރޯބް ޔުނިވަސިޓީގައި ޑޮކްޓަރ އޮފް ފިލޯސަފީ ހައްދަވާފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ. ޑރ އާމިނަތު ޖަމީލް އަކީ ދިވެހި ރައްޔިތުންގެ ޑިމޮކްރެޓިކް ޕާޓީގެ ހިޔަނި ހެލްތު މިނިސްޓަރެވެ. ޑރ އާމިނަތު ޖަމީލް ވަނީ މުސްކުޅިންނަށް ޚާއްޞަ ފަރުވާ ދެއްވުމަށްޓަކައި މަންފާގެ ނަމުގައި ޖަމްޢިއްޔާ އެއް ރަޖިސްޓްރީ ކުރައްވާފައެވެ.

## އިތުރު ފާލަންތައް
*ލާޓްރޯބް ޔުނިވަސިޓީ ސައިޓްގައި އާމިނަތު ޖަމީލްގެ ޙަޔާތު ނާމާ

ޤިސްމު:ޕީއެޗްޑީ ހަދާފައިވާ ދިވެހިން
ޤިސްމު:ޙަޔާތުނާމާ
ޢަލީ ރިފާޢު

ޑރ ޢަލީ ރިފާޢު (މ.ވޭވިންގ ލައިޓް ) އަކީ މެލޭޝިޔާގެ ސުކޫލް އޮފް މެކޭނިކަލް އިންޖިނޭރިންގ ގައި މެކޭނިކަލް އިންޖިނޭރިންގ ގެ ދާއިރާއިން ޑޮކްޓަރ އޮފް ފިލޯސަފީ ހައްދަވާފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ. ދިވެހި ރާއްޖޭގައި އެލްކެން ގެ އުފެއްދުންތައް ބާޒާރަށް ތަޢާރަފްކުރާ ބޮޗް ވިއުގަ އިގެ ޑައަމަންޑް މެނޭޖަރަކީ ވެސް ޑރ ޢަލީ ރިފާޢު އެވެ.

## އިތުރު ފާލަންތައް
*ދިވެހި ރާއްޖޭގެ ބޮޗް ވިއުގައިގެ ވެބްސައިޓް

ޤިސްމު:ޕީއެޗްޑީ ހަދާފައިވާ ދިވެހިން
ޤިސްމު:ޙަޔާތުނާމާ
ވައްތީނި

left|thumb
ވައްތީނި ނުވަތަ () އަކީ ދެކުނު އޭޝިޔާ އަދި އިރުމަތީ މެދުތެރޭ ސަރަޙައްދު ގައި ހެދޭ މޭވާ އެކެވެ. ވައްތީނި ގަހަކީ ތީނި އާއިލާގެ ގަހެކެވެ. މި ގަސް ޢާންމު ގޮތެއްގައި 10-3 މީޓަރާއި ދެމެދުގެ އުސްމިނަށް ހެދެއެވެ. އަދި ފަތުގެ ދިގުމިނުގައި 25-12 ސެންޓިމީޓަރު ހުންނައިރު ފުޅާމިނުގައި 18-10 ސެންޓިމީޓަރު ހުރެއެވެ. ވައްތީނި އާދައިގެ މޭވާގެ ބޮޑު މިނުގައި 5-3 ސެންޓިމީޓަރު ހުރެއެވެ. ދޮންވުމުން ހުންނަނީ ދަނބު ކުލައަކަށެވެ. ދޮންނުވާއިރު ފެހި ކުލައަށެވެ.
ނާސްޕަތީ

ނާސްޕަތީ ނުވަތަ () އަކީ އާފަލް ގެ އާއިލާގައި ހިމެނޭ މޭވާއެކެވެ. ހުޅަގު ޔޫރަޕާއި، އުތުރު އެފްރިކާ އަދި އޭޝިޔާގެ ގައުމު ތަކުގައި ވެސް ނާސްޕަތީ ހެދޭކަން ފާހަގަ ކުރެވެއެވެ. އާންމުގޮތެއްގައި ނާސްޕަތީ ގަސް 17-10 މީޓަރުގެ ދިގުމިނަށް ހެދެއެވެ. ނާސްޕަތީ ގަހުގެ ފަތުގެ ދިގުމިނުގައި 12-2 ސެންޓިމީޓަރު ހުރެއެވެ.
ސައްކެޔޮ

left|thumb
ސައްކެޔޮ ނުވަތަ () އަކީ އިންޑިޔާ، ބަގްލަދޭޝް، އަދި ސްރީލަންކާ ފަދަ ގައުމު ތަކުގައި ހެދޭ މޭވާއެކެވެ. ސައްކެޔޮ ގެ ޢިލްމީ ނަމަކީ (Artocarpus heterophyllus) އެވެ. ދުނިޔޭގެ އެންމެ ބޮޑު މޭވާގެ ގޮތުގެ ބެލެވެނީ ސައްކެޔޮ އެވެ. ސައްކެޔޮ ގެ ބަރުދަން ބައެއް ފަހަރު 36 ކިލޯ އަށް ވެސް އަރައެވެ. ދިގުމިނުގައި 90 ސެންޓިމީޓަރު ހުންނަ އިރު ފުޅާމިނުގައި 50 ސެންޓިމީޓަރު ވެސް ހުންނަކަން ފާހަގަ ކުރެވިފައި ވެއެވެ.

ޤިސްމު:ކާތަކެތި
ޤިސްމު:މޭވާ
ބުރޮކޯޅި

ބުރޮކޯޅީ ނުވަތަ () އަކީ ބޮނޑި ކޮޕީ އާއިލާގައި ހިމެނޭ ތަރުކާރީ އެއްގެ ގޮތުގައި ބެލެވޭ ފަތް ފާނޑުގެ އެއްޗެކެވެ.މިހާތަނަށް ހޯދިފައިވާ ގޮތުން ބުރޮކޯޅީގެ ތަފާތު 3 ވައްތަރެއް ހުރެއެވެ. ޢާންމުގޮތެއްގައި ފިނި ހިސާބުތަކުގައި ހެދޭކަމަށް ފާހަގަ ކުރެވޭ މިފަތަކީ ޞިއްޙަތަށް ވަރަށް ފައިދާހުރި ކާނާއެއްކަމަށް ޞިއްޙީ މާހިރުން ވިދާޅުވެއެވެ.

ނޯޓް: ބުރޮކޯޅި އަކީ މިލިޔުންލިޔުނު ފަރާތުން ދީފައިވާ ނަމެކެވެ. މިއީ ދިވެހިބަހާއި ތާރީޚަށް ޚިދުމަތްކުރާ ގައުމީ މަރުކަޒުން ރަސްމީ ސިފައެއްގައި ފާސްކޮށްފައިވާ ނަމެއް ނޫނެވެ. ވީމާ ކިޔުންތެރިންގެ މަޢުލޫމާތަށްޓަކައި މިވާހަކަ ލިޔެލީމެވެ. 

## ފޮޓޯ ގެލެރީ

Image:sa broccoli florets.jpg|Extreme close-up of broccoli florets.
Image:Broccoli bloem.jpg | Broccoli flowers.

Image:Broccoli DSC00861.png|Two broccoli heads.
Image:Fractal Broccoli.jpg|Romanesco broccoli, showing fractal forms
Image:Broccoli in a dish 2.jpg|Steamed broccoli
Image:Cavolfiore_Violetto_di_Sicilia.jpg|Sicilian Purple Broccoli


## އިތުރު ފާލަންތައް

*PROTAbase on ''Brassica oleracea (cauliflower and broccoli)''
* Photograph of the distinctive Broccoli romanesco.
ބޮނޑި ކޮޕީ

ބޮނޑި ކޮޕީ ނުވަތަ () އަކީ  ފަތްޕިލާވެލީގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ކެއުމަށް ބޭނުންކުރާ ފަތެކެވެ. ބޮނޑި ކޮޕީ ފަތް ކައްކައިގެންނާއި، ރޯކޮށް ހުއްޓައި އަދި އެނޫން ގޮތްގޮތަށް ވެސް ބޭނުންކުރެއެވެ.
ބުރަކަށީގައި ރިހުން

**ބުރަކަށީގައި ރިހުން** ނުވަތަ ()  ނިސްބަތް ކުރެވެނީ ކަރުގެ ފަހަތުން މަތިން ފެށިގެން ގޮސް އުނަގަނޑާއި ދެމެދުގައި އުފެދޭ ރިހުމަށެވެ. ފަހަރުގައި މިގޮތަށް އުފެދޭ ރިހުމުގެ އަސްލަކީ މަސް، ކަށި، ނާރު، ނުވަތަ ހުޅެއްގައި އުފެދޭ ރިހުމަކަށް ވެދާނެއެވެ. މިގޮތަށް އުފެދޭ ރިހުމަކީ ވަގުތީ ކަމަކަށް ވެސް ވެދާނެއެވެ. އަދި ބައެއް ފަހަރު ދާއިމީ ކަމަކަށް ވެސް ވެގެން ދެއެވެ. އަދި ރިހުން އަބަދު ހުންނަގޮތްވެސް ބައެއް ފަހަރު ވެއެވެ. އަނެއްބައި ފަހަރު ރިހުން މެދު ކެނޑިފައި އަނެއްކާ ވެސް ރިހެން ފަށައެވެ.

## ބުރަކަށީގައި ރިހުން ކުރިމަތިކުރުވާ ބައެއް ކަންތައްތައް

## އެހެނިހެން ސަބަބުތައް

## ބަލިވެ އިނުމާއި ބުރަކަށީގައި ރިހުން

ބުރަކަށީގައި ރިހުމަކީ ބަލިވެއިނުމަށްފަހު ވިހެއުމާއި، ދޭތެރޭ ކޮންމެ ދުވަސްވަރެއްގައި ވެސް ކުރިމަތިވެދާނެ ކަމެކެވެ. ވަރަށް ގިނަ އަންހެނުންނަށް ބަލިވެއިނުމާއި ގުޅިގެން ބުރަކަށީގައި ރިހުމުގެ އުދަގުލާއި ކުރިމަތިލާން ޖެހެއެވެ.
ބުރަކަށީގައި ރިހުން ކުޑަކުރުމަށް އަންނަނިވި ކަންތައްތަކަށް ސަމާލުކަން ދިނުމަކީ ވަރަށް މުހިއްމު ކަމެކެވެ.

* ފުންނާބު އުސް ފައިވާން ނުވަތަ ބޫޓަށް ނޭރުން 
* ބަރުތަކެތި އުފުލާ ނުހެދުން
* އެއްޗެއް އުފުލުމަށް ނުވަތަ ނެގުމަށް އުނަގަނޑު ނުލެއްބުން: މިގޮތަށް ލައްބާނަމަ ބުރަކަށި ސީދަލަށް ބެހެއްޓުމަށްފަހު ދެކަކޫ ލެއްބުން 
* މާގިނައިރު ކޮއްޅަށް ނުހުރުން: މިގޮތަށް ހުންނަނަމަ އެއްފައި މައްޗަށް ނަގައި ފައިދަށަށް ގޮނޑިއެއް ނުވަތަ ފޮށިގަނޑެއް ފަދަ އެއްޗެއް ލައިގެން ހުރުން
* ގޮނޑިއެއް ފަދަ އެއްޗެއްގައި އިށީދެ އިންނަނަމަ ފަހަތަށް ބާލީހެއްލައި އޭގައި ލެގިލައިގެން އިނުން 
* ނިދާއިރު ވާތްފަރާތަށް ބުރަވެއޮވެ ނިދުމާއި،ދެފައި ދޭތެރެއަށް ބާލީހެއް ލައިގެން އޮތުން 
* ގޭތެރޭގައި މަސައްކަތްކުރާ އިރު ވީވަރަކުން ގުދުނުވެ އުޅުން 
* ރިއްސުން ހުންނަ ހިސާބު ހޫނު ނުވަތަ ތެތް ފޮތިގަނޑަކުން މަސާޖުކުރުން 
* ތާފަނާ ފެނުން ދުވާލަކު ދެފަހަރު ފެންވެރުން 
* ހަރު ގޮދަނޑިއެއްގައި ނިދަން އާދަކުރުން
* މަދުވެގެން ހަފްތާއަކު 3ފަހަރު ކަސްރަތު ކުރުން

## ފަރުވާ

ޤިސްމު:ބަލިތައް
ޤިސްމު:އެކަށޭނަ ލިޔުން
ބޮލުގައި ރިހުން

ބޮލުގައި ރިހުން ނުވަތަ () އަކީ ކިޔަވާކުދިންނާއި ބޮޑެތި މީހުންގެ މެދުގައި އެންމެ އާޢްމު އެއްޝަކުވާއެވެ. 

## ވައްތަރުތައް
 

## ބަލިވެ އިނުމާއި ބޮލުގައި ރިހުން

thumb|200px|ބޮލުގައި ރިހުން ވޭންހުރި ކަމަކަށް ބައެއް މީހުންނަށްވޭ
ބޮލުގައި ރިހުމަކީ ވެސް ބަލިވެއިނުމަށްފަހު ވިހެއުމާއި، ދޭތެރޭ ކޮންމެ ދުވަސްވަރެއްގައި ވެސް ކުރިމަތިވެދާނެ ކަމެކެވެ. އާންމުގޮތެއްގައި މިއީ އެހާ ސީރިއަސް މައްސަލައެއް ނޫނެވެ. މިއީ ބަލިވެއިނުމާއި ގުޅިގެން ހޯރމޯންތަކަށް އަންނަ ބަދަލަކާއި ގުޅިގެން ކުރިމަތިވާ ކަމެކެވެ. ބަލިވެއިނުމާއި ގުޅިގެން ލޭމައްޗަށް ދިއުން(Preeclampsia)، ނޭފަތު ގައި ހުންނަ ވައިވައްދާ ހުސްތަންތަން(Nasal air sinuses)ގައި *އިންފްލެމޭޝަން* އުފެދުން، ވަރުބަލިވުން ފަދަ ކަންކަމަކީ ވެސް ބޮލުގައި ރިހުމަށް މެދުވެރިކުރުވާ ސަބަބުތަކެވެ. އެކިމީހުންނަށް ބޮލުގައި ރިހުން ކުރިމަތިވާ މިންވަރާއި، ގިނަމަދުމިން ތަފާތެވެ. އެކަށޭނަވަރަކަށް އަރާމުކުރުން، ބަރާބަރަށް ކެއުމާއި، ފެންބުއިން، ބޮލުގައި ރިހުން ކުޑަކޮށްދެއެވެ. 

ހަމަމިހެން އެސްޕިރިން ފަދަ ތަދުކެޑުވުމަށް އުފައްދާފައި ހުންނަ ބޭސްތައް ބޭނުންކޮށްގެން ނުވާނެއެވެ. ބޮލުގައި ރިއްސަން ފެށުމުން ފޮތިގަނޑެއް ތެންމާލުމަށް ފަހު ނިއްކުރިމަތީގައި ބާއްވާށެވެ. މިކަމުގެ ސަބަބުން ބޮލުގައި ރިހުމަށް ލުއިކަމެއް ގެނެސްދޭނެއެވެ. ތާފަނާ ފެނުން ފެންވެރުމާއި، ކަރާއި،ކަދުރާ،މޫނާއި،ބޯ މަސާޖުކުރުމަކީ ވެސް ބޮލުގައި ރިހުން ކުޑަކޮށްދޭނެ ކަންކަމެވެ.
  
ބޮލުގައި ރިހުން ހުރުމާއިއެކު، މޭނުބައިކުރުން، ލޮލުގެ ކުރިމަތީގައި އެތިކޮޅުތަކެއް އުޅޭހެން ހީވުން، ލޮލުގެ ފެނުންކޮށިވުން މިއިންކަމެއް މެދުވެރި ވެއްޖެނަމަ ޑޮކްޓަރަކާއި މަޝްވަރާކުރުމަކީ އެދެވިގެންވާ ކަމެކެވެ. ބޮލުގައި ރިހުމަށް ބޭހެއް ނެގުމުގެ ކުރިން ޑޮކްޓަރެއްގެ ލަފަޔާ އިރުޝާދު ހޯދުމަކީ ވަރަށް ބޭނުންތެރި ކަމެކެވެ.

## ދެނެގަތުން
 

## ފަރުވާ

ޤިސްމު:ބަލިތައް
ޤިސްމު:އެކަށޭނަ ލިޔުން
ޢަބުދުﷲ ސަޢީދު

ޑރ **ޢަބުދުﷲ ސަޢީދު** އަކީ އިސްލާމިކް ސްޓަޑީޒް ނުވަތަ ދިރާސާ އިސްލާމިއްޔާ އިން ޑޮކްޓަރ އޮފް ފިލޯސަފީ އޮސްޓްރޭލިޔާގެ މެލްބަން ޔުނިވަސިޓީގައި ފުރިހަމަ ކުރައްވާފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ. ދިވެހި ރާއްޖޭގެ ކުރީގެ ބަންޑާރަ ނާއިބެއް ކަމުގައިވާ ޑރ ޙަސަން ސަޢީދުގެ ބޭބެ ޑރ ޢަބުދުﷲ ސަޢީދު އަކީ ދިވެހި އަދި އޮސްޓްރޭލިޔާގެ ދޭސީކަން ލިބިފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ.

## ތަޢުލީމީ ކާމިޔާބީތައް
* އަރަބި ބަހުގެ ޢިލްމު - އިންސްޓިޓިއުޓް އޮފް އިސްލާމިކް ސްޓަޑީޒް- އިސްލާމިކް ޔުނިވަސިޓީ- މަދީނާ - ސައުދީ ޢަރަބިއްޔާ - 1977ން 1979ށް
* މަތީ ސާނަވީ ތައުލީމް - ސެކަންޑަރީ އިންސްޓިޓިއުޓް- މަދީނާ - ސައުދީ ޢަރަބިއްޔާ - 1982
* ބެޗްލަރ އޮފް އާޓްސް އިން އަރަބިކް އެންޑް އިސްލާމިކް ސްޓަޑީޒް- އިސްލާމިކް ޔުނިވަސިޓީ- މަދީނާ - ސައުދީ ޢަރަބިއްޔާ - 1982ން 1986ށް
* މާސްޓަރ އޮފް އާޓްސް- ޕްރިލިމިނަރީ މިޑްލް އީސްޓަން ސްޓަޑީޒް - މެލްބަން ޔުނިވަސިޓީ - އޮސްޓްރޭލިޔާ - 1987
* މާސްޓަރ އޮފް އާޓްސް- އެޕްލައިޑް ލިންޖިސްޓިކްސް- މެލްބަން ޔުނިވަސިޓީ - އޮސްޓްރޭލިޔާ - 1994
* ޑޮކްޓަރ އޮފް ފިލޯސަފީ- އިސްލާމިކް ސްޓަޑީޒް - މެލްބަން ޔުނިވަސިޓީ - އޮސްޓްރޭލިޔާ - 1992

## އަދާކުރި، އަދި އަދާކުރާ ވަޒީފާތައް / މަގާމްތައް / މެންބަރުކަން
* ސުލްތާން އޮފް އަމާން، ޕްރޮފެސަރ އޮފް އަރަބް އެންޑް އިސްލާމިކް ސްޓަޑީޒް - މެލްބަން ޔުނިވަސިޓީ - އޮސްޓްރޭލިޔާ
* ޑިރެކްޓަރ - އޭޝިޔާ އިންސްޓިޓިއުޓް - މެލްބަން ޔުނިވަސިޓީ - އޮސްޓްރޭލިޔާ
* ޑިރެކްޓަރ - ސެންޓަރ ފޯރ ދަ ސްޓަޑީޒް އޮފް ކަންޓެމްޕަރަރީ އިސްލާމް - މެލްބަން ޔުނިވަސިޓީ - އޮސްޓްރޭލިޔާ
* ޑިރެކްޓަރ - ނޭޝަނަލް ސެންޓަރ ފޮރ އެކްސެލެންސް އޮފް އިސްލާމިކް ސްޓަޑީޒް - މެލްބަން ޔުނިވަސިޓީ - އޮސްޓްރޭލިޔާ
* އެޖަންކްޓް ޕްރޮފެސަރ - ފެކަލްޓީ އޮފް ލޯ - މެލްބަން ޔުނިވަސިޓީ - އޮސްޓްރޭލިޔާ

## ލިޔުނު ފޮތްތައް

## އިތުރު ފާލަންތައް

ޤިސްމު:ޕީއެޗްޑީ ހަދާފައިވާ ދިވެހިން
ޤިސްމު:ޙަޔާތުނާމާ
ކުންނާރު

ކުންނާރު ނުވަތަ () އަކީ ދުނިޔޭގެ ވަރަށް ގިނަ ގައުމު ތަކުގައި ހެދޭ މޭވާ އެކެވެ. ކުންނާރުން ތަފާތު ބޭނުންތައް ކުރެއެވެ. އާންމުކޮށް ކުންނާރު ބޭނުންކުރަނީ ހުހަށް ކެއުމަށް ކަމުގައި ވިޔަސް ސީނުކަރަ އަދި ކޮރެއާ ފަދަ ގައުމު ތަކުގައި ފަތްޕިލާ ވެލީގެ ބޭސްވެރިކަމުގެ ތެރޭގައި ކުންނާރުގެ ބައިތައް ބޭނުންކޮށް އުޅެއެވެ.
ކިވީ

ކިވީ އަކީ ވަރަށް މީރު މޭވާ އެކެވެ. ކިވީ އެންމެ ގިނައިން ހެދޭ އެއް ގައުމަކީ ސީނުކަރަ އެވެ. ކިވީ އާންމުކޮށް ހުންނަނީ ކުކުޅު ބިސް ބައްޓަމަށެވެ. ދިގުމިނުގައި 8-5 ސމ އަދި ވަށަމިނުގައި 5.5-4.5 ސމ ވަރުހުރެއެވެ. މަޑު މުށިކުލައިގެ ތޮށިގަނޑެއް ލިބިފައިވާ ކިވީގެ ބޭރުގައި ނުރަ ނުވަތަ ކެހެރިކޮށް ހުރެއެވެ. އެތެރޭގެ މޭވާގެ ގޮތުގައި ކާ ބައި ހުންނަނީ މަޑު ފެހި ކުލަ އަކަށެވެ.
ޢައިޝަތު ރިޝްމީ

**ޢައިޝަތު ރިޝްމީ** އަކީ ދިވެހި ފިލްމީ ތަރިއެކެވެ. އޭނާވަނީ ދިވެހި ތަފާތު އެތައް ފިލްމްތަކެއްގައި ހަރަކާތްތެރި ވެފައެވެ. މީގެ އިތުރުން ތަފާތު ވީޑިއޯ ލަވަތަކާއި، ޓީވީ ޑްރާމާ ސިލްސިލާ ތަކުން ވެސް ރިޝްމީގެ ހުނަރު ބެލުންތެރިންނަށް ފެނިގެން ގޮސްފައި ވެއެވެ.

## އަމިއްލަ ދިރިއުޅުން
 
ޢައިޝަތު ރިޝްމީ އަކީ މަޝްހޫރު ފިލްމީ ތަރި އައިމިނަތު ރަޝީދާގެ ދަރިއެކެވެ. ދިވެހި ފިލްމީ ދާއިރާއަށް މަތީ ސާނަވީ ތައުލީމުގެ މަރުކަޒު ސީއެޗްއެސްއީ ނިންމުމަށް ފަހު ވަތް ޢައިޝަތު ރިޝްމީ މިހާރު ވަނީ ކައިވެންޏެއް ކޮށްފައެވެ. ރިޝްމީގެ ފިރިމީހާ އަކީ ރިޝްމީ އާއެކު ގިނަ ލަވަތަކެއްގައި ހަރަކާތްތެރި ވެފައިވާ އަހުމަދު އަޒްމީލް(އަޒޭ) އެވެ.

## ފިލްމީ ދާއިރާއަށް ނިކުތުން
 
ވަރަށް ކުރިއްސުރެ ތަފާތު ރޯލްތަކުން ރިޝްމީ ވަނީ ފެނިފައެވެ. އެއީ ކުޑަކުއްޖެއްގެ ގޮތުގައެވެ. ނަމަވެސް ފިލްމީ ތަރިއެއްގެ ގޮތުގައި ފުރަތަމަ ފެނުނީ ރަވީ ފާރޫގު އާއެކު ކުޅުނު ރަނިކަނބާ  ނުވަތަ **އޭ ޔާރާ އޭ ޔާރާ **ކިޔާ ވީޑިއޯ ލަވަޔަކުންނެވެ.

## ކުޅެފައިވާ ފިލްމްތައް

ޢައިޝަތު ރިޝްމީ ވަނީ ތަފާތު އެތައް ވީޑިއޯ ލަވަތަކެއް ކުޅެފައެވެ. އެގޮތުން އެންމެ ގިނައިން ލަވަކުޅެފައިވަނީ ފިރިމީހާ އަޒޭ އާއެކުގައެވެ. ޢައިޝަތު ރިޝްމީ ގެ މަންމަގެ މިއުޒިކް ގުރޫޕް ޔާރާ ޕްރޮޑަކްޝަން އިން އުފެއްދި އެތައް ވީސީޑީ އަދި އޯޑިއޯ ސީޑީ، ފަދަ ތަކެތި ހެދުމުގައި މަންމައާއި އެކު އައިޝަތު ރިޝްމީ ބައިވެރި ވެފައި ވެއެވެ.

### ފިލްމް ލިސްޓް
* ކުޑަ ފޫޅުގެ ވަސްވާސް - 2006

### ކުޅެފައިވާ ޑްރާމާތައް
* ހުކުރު ވިލޭރޭ (ޑްރާމާއަކަށް ބަދަލުކޮށްފައި)
* ހާދިސާ

## އަދިވެސް ބައްލަވާ ލައްވާ

## އިތުރު ފާލަންތައް

ޤިސްމު:ދިވެހި މުނިފޫހިފިލުވުމުގެ ދާއިރާ
އަޙުމަދު އަޝްރަފް ޢަލީ

ޑރ **އަޙުމަދު އަޝްރަފް ޢަލީ** އަކީ މެޑިކަލް ސައިންސްގެ ދާއިރާއިން ޑޮކްޓަރ އޮފް ފިލޯސަފީ ރަޝިޔާގެ ސެއިންޓް ޕީޓަސްބާރގް ފާވްލޯވް ސްޓޭޓް މެޑިކަލް ޔުނިވަސިޓީގައި ފުރިހަމަ ކުރައްވާފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ. ރައީސުލް ޖުމްހޫރިއްޔާ ދެއްވާ ޚާއްޞަ އިނާމް ލިބިވަޑައިގަތީ 2005 ވަނަ އަހަރު އެވެ. މިހާރު ހުންނެވީ އިންދިރާގާންދީ މެމޯރިއަލް ހޮސްޕިޓަލްގެ ޔޫރޮލޮޖިސްޓެއްގެ މަގާމް ގައެވެ. އެހެން ކަމުން ޑރ އަޙުމަދު އަޝްރަފް ޢަލީ އަކީ މެޑިކަލް ޑޮކްޓަރެކެވެ. އަދި ޕީއެޗްޑީ ޙާޞިލްކުރައްވާފައިވާ ޑޮކްޓަރެއް ވެސް މެއެވެ. މިހާރު ކައިވެނި ބައްލަވައިގެން އުޅުއްވަނީ އަލްއުސްތާޒާ މާޖިދާ މަޖުދީ އާއި އެވެ. ޑރ.އަޙުމަދު އަޝްރަފް އަލީގެ 2 ފިރިހެން ބޭފުޅުން އެބަތިއްބެވިއެވެ. އެއީ އަލީ އިޥާން އަޝްރަފާއި އަބްދުﷲ އާޔަން އަޝްރަފެވެ.

ޤިސްމު:ޕީއެޗްޑީ ހަދާފައިވާ ދިވެހިން
ޤިސްމު:ޙަޔާތުނާމާ
ނާޝިދާ މުޙައްމަދު

ނާޝިދާ މުޙައްމަދަކީ ދިވެހި ފިލްމީ ތަރިއެކެވެ. އޭނާވަނީ ދިވެހި ތަފާތު އެތައް ފިލްމްތަކެއްގައި ހަރަކާތްތެރި ވެފައެވެ. މީގެ އިތުރުން ތަފާތު ވީޑިއޯ ލަވަތަކާއި، ޓީވީ ޑްރާމާ ސިލްސިލާ ތަކުން ވެސް ނާއްކޮގެ ހުނަރު ބެލުންތެރިންނަށް ފެނިގެން ގޮސްފައި ވެއެވެ.

## އަމިއްލަ ދިރިއުޅުން
 
ނާޝިދާ މުޙައްމަދު އަކީ ހދ. ކުޅުދުއްފުއްޓަށް އުފަން ބަތަލާއެކެވެ. މިހާރު ޒަވާޖީ ޙަޔާތެއް ވަނީ ފަށާފައެވެ.

## ފިލްމީ ދާއިރާއަށް ނިކުތުން
 
ނާޝިދާ މުޙައްމަދު ފިލްމީ ދާއިރާ އަށް ނިކުތީ ފިލްމީ ތަރި އަޙުމަދު އާޞިމް އާއެކު ކުޅުނު ވީޑިއޯ ލަވަޔަކުންނެނެވެ. އެއަށްފަހު ތަފާތު ޑްރާމާ ، ފިލްމް، ސިލްސިލާ ތަކުގައި ހަރަކާތްތެރި ވެފައި ވެއެވެ.

## ކުޅެފައިވާ ފިލްމްތައް
 
ނާޝިދާ މުހައްމަދު ވަނީ ތަފާތު ފިލްމްތައް ކުޅެފައެވެ. 

#### ކުޅެފައިވާ ފިލްމްތައް
* އެދަތުރު 
* ހަމަހިމޭން
* އޭނާ
* ކުރި އިންތިޒާރުގެ ނިމުން 
* އަހަރެން
* ނުކަނޑާ
* ފަހު ޞަފްޙާ
* ޒަލްޒަލާ - އެނބުރިއައުން - 2010
* މާފެއްނެތް - 2010

#### ކުޅެފައިވާ ޑްރާމާ ސިލްސިލާތައް
* އިޚްތިޔާރު
* ތިޔަ ލޯބީގައި
* އުމުރަށް އެކީ އުޅެން ބުނެފާ
* ކެތްކުރީމޭ
* ކުށަކާނުލާ

## އަދިވެސް ބައްލަވާ ލައްވާ

## އިތުރު ފާލަންތައް

ޤިސްމު:ދިވެހި މުނިފޫހިފިލުވުމުގެ ދާއިރާ
ޚަދީޖާ އިބްރާހީމް

**ޚަދީޖާ އިބްރާހީމް** އަކީ ދިވެހި ފިލްމީ ތަރިއެކެވެ. އޭނާވަނީ ދިވެހި ތަފާތު އެތައް ފިލްމްތަކެއްގައި ހަރަކާތްތެރި ވެފައެވެ. މީގެ އިތުރުން ތަފާތު ވީޑިއޯ ލަވަތަކާއި، ޓީވީ ޑްރާމާ ސިލްސިލާ ތަކުން ވެސް ހައްޖަގެ ހުނަރު ބެލުންތެރިންނަށް ފެނިގެން ގޮސްފައި ވެއެވެ. ޚަދީޖާ އިބްރާހީމް މަޝްހޫރު ވެފައިވަނީ ކުޑަ ހައްޖަ ގެ ނަމުންނެވެ.

## އަމިއްލަ ދިރިއުޅުން
 
ޚަދީޖާ އިބްރާހީމް އަކީ ޏ. ފުވައް މުލައް އަށް އުފަން ފިލްމީ ބަތަލާއެކެވެ. ބައްޕަ އަކީ ފުވައްމުލަކު މައްސާގުގޭ އިބްރާހީމް ޢަލީ ދީދީ އެވެ. މަންމަ އަކީ ފުވައްމުލަކު މެޒޯ ޙައްވާ ޙަސަން ދީދީ އެވެ. 
ހައްޖަ އަށް ވަނީ، ކުރިން ފިލްމް އަދި ވީޑިއޯ ލަވަތަކުން ފެނުނު ޒަބީރު އާ ކައިވެނިކޮށްގެން ދަރިޔަކު ލިބިފައި ވެއެވެ. ނަމަވެސް މިކައިވެނި ވަނީ ފަހުން ރޫޅިފައެވެ.

## ފިލްމީ ދާއިރާއަށް ނިކުތުން
 
ޚަދީޖާ އިބްރާހީމް ފިލްމީ ދާއިރާއަށް ނިކުތީ ވީޑިއޯ ލަވަޔަކުންނެވެ. އެއަށް ފަހު ތަފާތު ފިލްމް ޑުރާމާ ސިލްސިލާ ތަކުގައި ހަރަކާތްތެރި ވެފައި ވެއެވެ.

## ކުޅެފައިވާ ފިލްމްތައް
 
ޚަދީޖާ އިބްރާހީމް ވަނީ ތަފާތު ފިލްމާއި ޑްރާމާ ސިލްސިލާ ތަކުގައި ހަރަކާތް ތެރިވެފައެވެ.

#### ކުޅުނު ފިލްމްތައް
* ވެހޭ ވާރޭގެ ތެރެއިން
* އޭނާ
* އެދަތުރު 
* މަގޭ ދަރިފުޅު
* ހަންޑިގަނޑުވަރު ދޮންކަމަނަ
* ލޫދިފާ - 2010
* ހިތްކީއްކުރާނީ - 2010

#### ކުޅުނު ޑްރާމާ ސިލްސިލާތައް
 
* ކުރަމޭ ވަދާޢީ ސަލާމް
* ވައިރޯޅިއަށް ވެސް ސިއްރުން
* ސާރާ
* ހިނިތުން ވެލާށޭ ކަލާ
* މަންޒިލަކީ ތީޔޭ މަގޭ
* ވަމޭ ކައިރީގައި ކަލާ 
* ބޭވަފާ ވިޔަސް
* އަހަރެންގެ ޅަ ޑެޑީ

## އަދިވެސް ބައްލަވާ ލައްވާ

## އިތުރު ފާލަންތައް

ޤިސްމު:ދިވެހި މުނިފޫހިފިލުވުމުގެ ދާއިރާ
ޢާމިރާ އިސްމާޢީލް

**ޢާމިރާ އިސްމާޢީލް** އަކީ ދިވެހި ފިލްމީ ތަރިއެކެވެ. އޭނާވަނީ ދިވެހި ތަފާތު އެތައް ފިލްމްތަކެއްގައި ހަރަކާތްތެރި ވެފައެވެ. މީގެ އިތުރުން ތަފާތު ވީޑިއޯ ލަވަތަކާއި، ޓީވީ ޑްރާމާ ސިލްސިލާ ތަކުން ވެސް ޢާމިރާގެ ހުނަރު ބެލުންތެރިންނަށް ފެނިގެން ގޮސްފައި ވެއެވެ..

## އަމިއްލަ ދިރިއުޅުން
 
ކެމެރާމަން އަޙުމަދު ޝާނީޒް އާއި ޢާމިރާ އިސްމާޢީލް ކައިވެނިކޮށްގެން ދަރިޔަކު ލިބިފައި ވެއެވެ.

## ފިލްމީ ދާއިރާއަށް ނިކުތުން
 
ޢާމިރާ އިސްމާޢީލް ފިލްމީ ދާއިރާއަށް ނިކުތީ ވީޑިއޯ ލަވަޔަކުންނެވެ. އެއަށް ފަހު ތަފާތު ފިލްމް ޑުރާމާ ސިލްސިލާ ތަކުގައި ހަރަކާތްތެރި ވެފައި ވެއެވެ.

## ކުޅެފައިވާ ފިލްމްތައް
 
ޢާމިރާ އިސްމާޢީލް ވަނީ ތަފާތު ފިލްމާއި ޑްރާމާ ސިލްސިލާ ތަކުގައި ހަރަކާތް ތެރިވެފައެވެ.

### ދިގު ފިލްމްތައް
* ދޮންކަމަނަ (2003) - އަނޫޝާ
* ވެހޭވާރޭތެރެއިން (2003) - ނަރީމާ
* ލޯބި ދަސްވެއްޖެ (2003) ------------- ރިލީޒް ނުކުރޭ
* ހަނދުކޭތަ (2005) - މުނާ
* އުދަބާނި (2009) - ލަތާފާ
* ބާރައިގެ ފަސް (2009) - އާމިނަތު މަދީހާ
* މިހިތް ކީއްކުރާނީ؟ (2010) - ޒީޝާ
* ޖިންނި (2010) - ނާސިހާ
* ދިންވޭނުގެ ހިތާމާގައި (2010) - "އަންނާށޭ ހިނިތުންވެލަމާ" ލަވައިގައި
* ވީރާނާ (2010) - ސާޖިލާ
* މެންދަމުގެ އެވަގުތު (2010) - ޝައުފާ
* ލޫދިފާ (2011) - ފާތުން
* ހަފަރާތް (2011) - އީޝާ
* ހިތޭ ދޭމީ (2011) - ނަދީމާ
* އެބައްޕަ (2011) - ޝީޒާ
* ލައެލާ (2011) - ލައެލާ
* ކާފަ ދަރިފުޅު (2011) ------------- ރިލީޒް ނުކުރޭ
* ލަވް ސްޓޯރީ (2012)
* ދިލަކަނި (2013) - މިޒްނާ (ޚާއްސަ ފެނިލުމެއްގައި)
* އާދޭސް (2014) - ޒުލްފާ
* ލީނާ (2019) - ޒުހޫރުގެ މަންމަ

### ކުރު ފިލްމުތައް

* ދެކެދެކެވެސް 5 (2009) - ޒަމްރާ
* ދަންނަ ނުދަންނަ (2009) - ރައުނާގެ ފަހަރި --------- ޚާއްސަ ފެނިލުމެއްގައި
* ސިޔާސީ ވެކްސިން (2011) - އިޝާނާ

### ޑްރާމާތައް
* ވައިސޫރި (2003-2004) - އަރޫޝާ (ވާހަކަ: ކުރިން ވިސްނާދެވުނުނަމަ)
* ވަމޭ ކައިރީގާ ކަލާ (2007)
* ވަފާތެރި ނުވެވުނަސް (2007)
* ހިތް އެކަނިކޮށްފާ ނުދާށޭ (2007)
* ސޫރަ (2008) - ނަޝްވާ
* އުމުރަށް އެކީ އުޅެން ބުނެފާ (2008) - ރަމްލާ
* ސިއްރުން ހިތާ ކުޅެލާފަ (2008)
* ޝްޝްޝް... މިއީ ސިއްރެއް! (2009) - ނާޒްލީން
* މަގޭ ހިތަކީ ހިތެއް ނޫންހޭ؟ (2010) - ސަމީރާ
* ކޭސް 34 (2012) - ލަތީފާ ޙަސަން

### ވެބް ސީރީޒްތައް

* ބްރިޖް (2022)
* ރިމްޝާ (2022)

## އަދިވެސް ބައްލަވާ ލައްވާ

## އިތުރު ފާލަންތައް

ޤިސްމު:ދިވެހި މުނިފޫހިފިލުވުމުގެ ދާއިރާ
އަނގަޔާގުޅޭ އަރުތެރެ

އަނގަޔާގުޅޭ އަރުތެރެ() ހުންނަނީ އަނގައިގެ ތެރެއިން ފަހަތުގައެވެ. އަރުތެރޭގެ މިބައި އިންނަނީ މަޑު ޕަލޭޓް އިން ފެށިގެން ގޮސް ހައިއޮއިޑް ކަށިގަނޑު އާއި ހަމައަށެވެ. އެހެން ގޮތަކަށް ބުނާނަމަ އަނގަޔާގުޅޭ އަރުތެރެ އިންނަނީ މަޑު ޕަލޭޓް އާއި، އެޕިގްލަޓިސް ގެ މަތީ ބޯޑަރާއި ދެމެދުގައިވާ ހިސާބުގައެވެ. އަދި އަރުގެ މިބައި އިންނަނީ ކަރު ހިމެނޭ ހިސާބުގެ މައިބަދައިގެ 2 އަދި 3 ވަނަ ކަށިކޮޅާއި އެއްހަމައެއްގައެވެ.

އަނގަޔާގުޅޭ އަރުތެރެ ގެ ކުރިމަތިން ހުޅުވިފައި އިންނަނީ އަނގައިގެ ތެރެއަށެވެ. އެހެންކަމުން ކުރިމަތިން އިންނަނީ ދޫ ގެ ފެށުމެވެ. ނުވަތަ ދުލެވެ. އަރިމަތިން ހުންނަނީ ޕަލަޓައިން ޓޮންސިލްއާއި، އޭގެ ބައިތަކެވެ. ޓޮންސިލްގެ ބައިތަކުގެ ތެރޭގައި ޓޮންސިލް ވަޅުކޮޅު އަދި ޓޮންސިލް ތަނބު ހިމެނެއެވެ. މަތިން ކުޑަ ދޫ އަދި މަޑު ޕަލޭޓް އެވެ.

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ޤިސްމު:ހަޖަމުކުރާ ނިޒާމް
ޤިސްމު:އެތެރެހަށީގެ ގުނަވަންތައް
އަޑުފޮށްޓާގުޅޭ އަރުތެރެ

އަޑުފޮށްޓާގުޅޭ އަރުތެރެ() ހުންނަނީ ކަރު ހިމެނޭ ހިސާބުގެ މައިބަދައިގެ ކަށިކޮޅުތަކުގެ ތެރެއިން 6-3 ކަށިކޮޅާއި ދެމެދުގައެވެ.މިއީ އަރުގެ ނުވަތަ އަރުތެރޭގެ އެންމެ ތިރީބައެވެ. އެހެންކަމުން އަރުތެރެ އާއި ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅި ގުޅުވައިދޭ ބަޔަކީ މިއީއެވެ. މިބައިގެ މަތީ ބޯޑަރު ހުންނަނީ ހައިއޮއިޑް ކަށިގަނޑު ()އާއި އެއްހަމައެއްގައެވެ. އަޑުފޮށްޓާގުޅޭ އަރުތެރެ އިންނަނީ އެޕިގްލަޓިސް()ގެ މަތީ ބޯޑަރުން ފެށިގެން ތިރިއަށް ގޮސް ކްރިކޮއިޑް ކާޓިލޭޖް() ގެ ތިރިއާއި ހަމައަށެވެ. މިބުނި ހިސާބަކީ ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅި ފެށިފައި އިންނަ ހިސާބެވެ. އެހެންކަމުން އަޑުފޮށްޓާގުޅޭ އަރުތެރެ ނިމިގެން ދެން ހަޖަމުކުރާ ނިޒާމްގައި އިންނާނީ ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅި އެވެ.

އަނގަޔާގުޅޭ އަރުތެރެ އެކޭ އެއްގޮތަށް އަޑުފޮއްޓާގުޅޭ އަރުތެރެ އަކީ ވެސް ކާނާ އަދި ވައި ދައުރުކުރާ މަގެކެވެ. މިމަގުގެ ފާރުގައިވާ ތެތް ދުލިފަށްގައި ހުންނަނީ ސްޓްރެޓިފައިޑް ސްކޭމަސް އެޕިތީލިއަމް() އެވެ. ހަޖަމުކުރާ ނިޒާމް އާއި، ނޭވާލާ ނިޒާމްގެ މަގު ވަކިވަނީ އަރުތެރޭގެ މިހިސާބުންނެވެ.

ކާނާ، އަދި ވައި އަރުތެރެ ހުރަސްކޮށް ދައުރުވާތީ، ކާތަކެތި ކާއިރު، އަޑު ފޮށި ނިވާކޮށް ފޮރުވާލުމަށްޓަކައި، (ކާތަކެތި ވައި ނޮޅި އަށް އެޅުން މަނާކުރުމަށްޓަކައި) ރައްކަލަކަށްޓަކައި، އެޕިގްލަޓިސް އޭކިޔޭ ކަނެކްޓިވް ޓިޝޫ ފޮއްޗެއް އަޑު ފޮށި ގެ މަތިން އިނދެއެވެ. މިގޮތަށް ނިވާކޮށް ފޮރުވާލުމުން ކާތަކެތި ނޭވާލާ ނިޒާމް އަށް ދިއުން މަނާކޮށްދެއެވެ. ސަބަބަކީ ނޭވާލާ ނިޒާމް ގައި ހިމެނޭ ފުއްޕާމޭ އަށް ގޮސްފައިވާ ވައި ނޮޅި އިންނަނީ އަޑު ފޮށި ނިމިގެންކަމަށްވާތީ އެވެ. އަދި މީގެ އިތުރުން ވާހަކަ ދެއްކުމާއި ތަފާތު އަޑުއަޑު ލެއްވުމުގައި އަރުތެރެ މުހިއްމު ދައުރެއް އަދާކުރެއެވެ.

ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ޤިސްމު:ހަޖަމުކުރާ ނިޒާމް
ޤިސްމު:އެތެރެހަށީގެ ގުނަވަންތައް
ބިންމާ އިބްރާހީމް ވަޙީދު

އިބްރާހީމް ވަޙީދު ނުވަތަ **ބިންމާ އިބްރާހީމް ވަޙީދު** އަކީ ވަރަށް ގިނަ ފަންނު ތަކުގެ ވެރިއެކެވެ. އެއީ ވާހަކަ ލިޔުންތެރި އެކެވެ. އެކްޓަރެކެވެ. ކެމެރާ މަނެކެވެ. އަދި ފިލްމް ތަކަށް ސްކްރީންޕްލޭ އާއި، ޑައިލޮގް ލިޔެދެއްވާ ފަރާތެކެވެ.

## އަމިއްލަ ދިރިއުޅުން
ޓީވީ މޯލްޑިވްސްގެ ކެމެރާމަނެއްގެ ވަޒީފާގައި ހުރި ބިންމާ އަކީ ޒަވާޖީ ޙަޔާތެއް ފަށައިގެން ދަރިޔަކު ލިބިފައިވާ ފަރާތެކެވެ.

## ވާހަކަ ލިޔުން
 
ބިންމާ އިބްރާހީމް ވަޙީދު ގެ ހަގީގީ ފަންނަކީ ވާހަކަ ލިޔުއްވުމެވެ. އޭނާވަނީ އެތައް އެތައް ކުރު އަދި ދިގު ވާހަކަ ލިޔުއްވާފައެވެ. މިގޮތުން ލިޔުއްވި ވާހަކަ ތައް ފޮތްތަކުގެ ސިފައިގައި ނެރެފައި ވެއެވެ. ކުރުވާހަކަތައް ފޮތްތަކުގައި ކޮންމެ 25 ވާހަކަ ފޮތެއްގެ ސިފައިގައި ނެރެފައި ވެއެވެ.

#### ލިޔުނު ވާހަކަތަކުގެ ފިލްމް އަދި ޑްރާމާ ހަދާފައިވާ ވާހަކަތައް
* ހިތްހެޔޮކުރާތި
* ފަތިސްހަނދުވަރު
* ޙައްގު
* ހުކުރު ވިލޭރޭ
* ހަނދުކޭތަ ( ދެތަނޑިމާ )
* ދައުވަތު
* ބާރައިގެ ފަސް
* ބަލްގިޝް ( ފަނާ )
* ހަމައެކަނި ދަރިފުޅަށްޓަކައި
* ތިޔޭ މިހިތުގެ ވިންދަކީ
* އިޚްތިޔާރު 
* ކައްތިރި
* ޖިންނި
* ސާދަވިލޭރޭ

#### ފިލްމް އަދި ނުހަދާހުރި ވާހަކަތައް
* ތަމަންނާ
* ގަނޑުފެން
* ފަތިސްހަނދުވަރު2 / ޖިނާ : ފަތިސްހަނދުވަރުގެ ފެށުން
* ވަންހަނާ

* ހެޔޮ ހިތުން 
* ޝާހްބާޒް
* ލޯބީގެ ފުރާވަރު 
* ކޮންމެވެސް އެއްދުވަހަކުން 
* ހުދު ކާފޫރު
* ޒަހަރު
* މަގޭ ލައިފް
* ދެގޮތެއް ނުވާނޭ ބުނެފާ
* ޓެކްސީ ޑްރައިވަރު
* ތަގުދީރު

#### އެހެނިހެން ވާހަކަތައް
* 25 ކުރުވާހަކަ 1
* 25 ކުރުވާހަކަ 2 
* 25 ކުރުވާހަކަ 3
* 25 ކުރުވާހަކަ 4

## އެކްޓްކުރުން
1994 ވަނަ އަހަރު ނިކުތް ފިލްމް "ދެރިޔާ" އަދި 1997 ވަނަ އަހަރު ނުކުތް ފިލްމު "ހީލަތް" ގެ ބައެއް ބިންމާ އިބްރާހީމް ވަޙީދު  އަދާކޮށްފައި ވެއެވެ. މީގެ އިތުރުން ބައެއް ވީޑިއޯ ލަވަތަކުން ބިންމާ އިބްރާހީމް ވަޙީދު  ފެނިފައި ވެއެވެ.

## އަދިވެސް ބައްލަވާ ލައްވާ

ޤިސްމު:ދިވެހި މުނިފޫހިފިލުވުމުގެ ދާއިރާ
ޚަދީޖާ އިބްރާހީމް ދީދީ

ޑރ**ޚަދީޖާ އިބްރާހީމް ދީދީ** އަކީ ކެނެޑާގެ އަލްބާޓާ ޔުނިވަސިޓީގައި ސާނަވީ ތަޢުލީމީ ދާއިރާއިން ޕީއެޗްޑީ ޙާޞިލްކޮށްފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ. މިހާރު ހުންނެވީ ފެކަލްޓީ އޮފް އެޑިޔުކޭޝަންގެ ސީނިއަރ ލެކްޗަރަރ ގެ މަގާމް ގައެވެ. ކެނެޑާގެ މަހާތުމާގާންދީ ފައުންޑޭޝަން ފޮރ ވޯލްޑް ޕީސް އިން ދެއްވާ މަހާތުމާ ގާންދީ އެވޯޑް ޑރ ޚަދީޖާ އިބްރާހީމް ދީދީ އަލްބާޓާ ގައި ކިޔެވި ދުވަސްވަރު ޙާޞިލް ކުރެއްވި އެވެ. މިއީ ޕީއެޗްޑީ ހަދަމުންދާ ދަރިވަރުންނަށް ދެމުންގެންދާ ފުރުޞަތެކެވެ.

ޤިސްމު:ޕީއެޗްޑީ ހަދާފައިވާ ދިވެހިން
ޤިސްމު:ޙަޔާތުނާމާ
ޢަބްދުﷲ ޝިހާމް ޙަސަން

thumb|274x274px|ޑރ. ޢަބްދުﷲ ޝިހާމް ޙަސަން
ޑރ. ޢަބްދުﷲ ޝިހާމް ޙަސަން (މއ. ނައިބުގެ) އަކީ ޤާނޫނީ ދާއިރާއިން ޕީއެޗްޑީ ހައްދަވައިފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ. 

ޑރ. ޢަބްދުﷲ ޝިހާމް ޙަސަން ވަނީ ޔުނިވަރސިޓީ އޮފް ކޮލަމްބޯގައި ބިޒްނަސް އެޑްމިނިސްޓްރޭޝަންގެ ދާއިރާއިން އެގްޒެކެޓިވް ޑިޕްލޮމާ ޙާޞިލުކުރައްވައިފައެވެ. އަދި ސަޢޫދީ ޢަރަބިއްޔާގައި ހުންނަ ކިންގް ސަޢުދު ޔުނިވަރސިޓީގައި ޢަރަބިބަހުގެ ދާއިރާއިން ވެސް ޑިޕްލޮމާ ޙާޞިލުކުރެއްވިއެވެ. ޝަރީޢާގެ ދާއިރާއިން ފުރަތަމަ ޑިގުރީ  ޙާޞިލުކުރެއްވީ ނައިޖީރިއާގައި ހުންނަ އަޙްމަދު ބެއްލޯ ޔުނިވަރސިޓީގައެވެ. އަދި ޤާނޫނީ ދާއިރާއިން ފުރަތަމަ ޑިގުރީ (އެލް.އެލް.ބީ) ޔުނިވަރސިޓީ އޮފް ޓެސްމޭނިއާގައި ޙާޞިލުކުރެއްވިއެވެ. އެއަށްފަހު ޤާނޫނީ ދާއިރާއިން މާސްޓާރސް ޑިގުރީ އާއި ޕީއެޗްޑީ ޙާޞިލުކުރެއްވީ މެލޭޝިޔާގެ އިންޓަރނޭޝަނަލް އިސްލާމިކް ޔުނިވަރސިޓީގައެވެ.

ޑރ. ޢަބްދުﷲ ޝިހާމް ޙަސަން އަދާކުރެއްވި މަޤާމުތަކުގެ ތެރޭގައި ސްރީލަންކާގައި ހުންނަ ދިވެހި ހައިކޮމިޝަންގެ ވަގުތީ ހައިކޮމިޝަނަރުކަމާއި، މޯލްޑިވްސް މަނިޓަރީ އޮތޯރިޓީގެ ލީގަލް ކޮންސަލްޓަންޓްކަމާއި، ދިވެހިރާއްޖޭގެ އިސްލާމީ ފިޤްހު އެކެޑަމީގެ މެންބަރުކަމާއި، މޯލްޑިވްސް މަނިޓަރީ އޮތޯރިޓީގެ އިސްލާމިކް ފައިނޭންސް އެޑްވައިޒަރުކަމާއި، ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤައުމީ ޔުނިވަރސިޓީގެ ފެކަލްޓީ އޮފް ޝަރީޢާ އެންޑް ލޯގެ ސީނިއަރ ލެކްޗަރަރކަމާއި، އެ ފެކަލްޓީގެ ލޯ ޑިޕާޓްމެންޓްގެ އިސްވެރިޔާކަމާއި، ބޭންކް އޮފް މޯލްޑިވްސްގެ ޑިރެކްޓަރުންގެ ބޯޑުގެ ޗެއަރމަންކަމާއި، އަމާނާ ތަކާފުލްގެ ބޯޑު ޑިރެކްޓަރުކަން ހިމެނެއެވެ. އަދި ދިވެހިރާއްޖޭގެ އިސްލާމީ ޔުނިވަރސިޓީގެ މަޖިލީހަށް މަތީ ތަޢުލީމާ ބެހޭ ވުޒާރާއިން އައްޔަންކުރެއްވި މެންބަރެއްގެ ހައިސިއްޔަތުން އެ މަޖިލީހުގައި މަސައްކަތްކުރައްވައިފައިވެއެވެ. މީގެއިތުރުން ޑރ. ޢަބްދުﷲ ޝިހާމް ޙަސަނަކީ ދިވެހިރާއްޖޭގައި ޤާނޫނީ ވަކީލުކަން ކުރުމުގެ ހުއްދަ 1997 ވަނަ އަހަރު ލިބިވަޑައިގެންފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ.

ޑރ. ޢަބްދުﷲ ޝިހާމް ޙަސަނަކީ ދިވެހިރާއްޖޭގައި ދީނީ ހޭލުންތެރިކަން އިތުރުކުރެއްވުމަށް މަސައްކަތްކުރައްވާ ބޭފުޅެކެވެ. މި ރޮނގުން ޑރ. ޝިހާމް ކުރައްވާ މަސައްކަތްޕުޅުތަކުގެ ތެރޭގައި މިސްކިތްތަކުގައި ދަރުސް ދެއްވުމާއި، ޚުޠުބާ ދެއްވުމާއި، ކޮލެޖު/ޔުނިވަރސިޓީތަކުގައި ކިޔަވައިދެއްވުމާއި، ދީނީ ޕްރޮގްރާމުތައް ހުށަހަޅުއްވައިދެއްވުން ހިމެނެއެވެ.

ޤިސްމު:ޕީއެޗްޑީ ހަދާފައިވާ ދިވެހިން
ޤިސްމު:ޙަޔާތުނާމާ
ޤިސްމު:ދިވެހިރާއްޖޭގެ ދީނީ ޢިލްމުވެރީން
ޢަބުދުލް ފައްތާޙް

**ޢަބްދުލްފައްތާޙު ޢަބްދުލްޤައްޔޫމް (ކާނިގަސްދޮށުގެ / ހއ. ކެލާ)** ކުރީގެ ފިލްމު ޑައިރެކްޓަރެކެވެ. ޕްރޮޑިއުސަރެކެވެ. އެެކްޓަރެކެވެ. ޢަބްދުލްފައްތާޙު ވަނީ ތަފާތު ފިލްމުތައް ޑައިރެކްޓްކޮށްދީފައެވެ. އަދި ތަފާތު ޑްރާމާތައް އުފައްދައިފައިވެއެވެ.

## އަމިއްލަ ދިރިއުޅުން
 
ޢަބްދުލްފައްތާޙު ޢަބްދުލްޤައްޔޫމަކީ ހއ. ކެލާއަށް އުފަން މީހެކެވެ. ޒަވާޖީ ޙަޔާތެއް ފަށައިފައިވެއެވެ.

## ފިލްމީ ދާއިރާއަށް ނުކުތުން
 
ޢަބްދުލްފައްތާޙު ފިލްމީ ދާއިރާ އަށް ނުކުތީ އީޕީއެސް ސްކޫލުގައި ތަޢުލީމު ޙާޞިލުކުރަމުން ދިޔަ ދުވަސްވަރު އެ ސްކޫލްގެ ފަރާތުން ތައްޔާރުކުރީ ޓީވީ ޑްރާމާ **"ނާދިރު"** އިންނެވެ. އެ ޑްރާމާ އަކީ ޢަބްދުލްފައްތާޙުގެ އެކްޓިންގ ފެނުނު ޑްރާމާއެކެވެ. އޭގައި އޭނާ ކުޅެފައިވަނީ މުއްސަނދި ބައްޕައެއްގެ ރޯލެވެ. 

## ޑައިރެކްޝަންގެ ދާއިރާއަށް ނުކުތުން
 
އީޕީއެސް ނިންމުމަށް ފަހު ޢަބްދުލްފައްތާޙު ވަނީ ސިފައިންގެއަށެވެ. އެއަށްފަހު ސިފައިންގެ ފަރާތުން އޮފީސްތަކުގެ ޑްރާމާ މުބާރާތުގައި ބައިވެރިކުރި ތަފާތު 3 ޑްރާމާއެއް 3  ޑައިރެކްޓްކޮށް ޖެހިޖެހިގެން 3 އަހަރު އޮފީސްތަކުގެ ޑްރާމާ މުބާރާތުގެ އެންމެ މޮޅު ޑައިރެކްޓަރުކަން ޢަބްދުލްފައްތާޙު ވަނީ ހޯދައިފައެވެ. ސިފައިންގެ ތެރޭގައި އުޅެމުން އޮފީސްތަކުގެ ޑްރާމާ މުބާރާތުގައި ޢަބްދުލްފައްތާޙު ޑައިރެކްޓްކޮށް ބައިވެރިކުރި 3 ޑްރާމާ އަކީ **ވަދާޢު**، **ޅަފުރާ**، **ވޭން،** މި 3 ޑްރާމާއެވެ. 

#### ޑައިރެކްޓްކުރި ފިލްމްތައް
* ވޭން
* ޅަފުރާ
* ވަދާޢު
* ހިމޭން ދުނިޔެ - 2000
* އާނ! އަަހަރެން ވެސް ލޯބިވީން - 2001
* ވެހޭ ވާރޭގެ ތެރެއިން - 2002
* އޭނާ - 2004
* ރަންމުތް - 2004
* ހުރީމޭ އިންތިޒާރުގާ - 2005
* ވިރެމުންދާ ހިތްމަގޭ - 2005 - މި ފިލްމު ނުކުމެފައެއް ނުވެއެވެ.
* ޖިންނި - 2010

#### ޑައިރެކްޓްކުރި ޑްރާމާތައް
* އައިޝާ - 1999
* ރޭޝަމް - 2000
* ތިޔޭ މި ހިތުގެ ވިންދަކީ - 2004
* ހިނިތުންވެލާށޭ ކަލާ - 2007
* ވަމޭ ކައިރީގައި ކަލާ - 2007
* އަހަރެންގެ ޅަ ޑެޑީ - 2007

#### ޕްރޮޑިއުސްކުރި ފިލްމްތައް
* ވާ ލޯބި އެނގޭ ނަމަ - 2007

## ލިބިފައިވާ އެވޯޑުތައް
* މުނިފޫހިފިލުވުމުގެ ދާއިރާއިން؛ ފިލްމު ޑައިރެކްޓް ކުރުމުގެ ރޮނގުން، ޢާންމު ޚިދުމަތުގެ ހިތްވަރު ދިނުމުގެ އިނާމު - 2004
* އެންމެ މޮޅު ޑައިރެކްޓަރު - އޮފީސްތަކުގެ ޑްރާމާ މުބާރާތް - ވޭން
* އެންމެ މޮޅު ޑައިރެކްޓަރު - އޮފީސްތަކުގެ ޑްރާމާ މުބާރާތް - ޅަފުރާ
* އެންމެ މޮޅު ޑައިރެކްޓަރު - އޮފީސްތަކުގެ ޑްރާމާ މުބާރާތް - ވަދާޢު
* ޖަޖުން ހޮވި އެންމެ މޮޅު ޑައިރެކްޓަރު - ހުރީމޭ އިންތިޒާރުގައި - މިއަދު ކްރިސްޓަލް އެވޯޑު - 2007

## ފިލްމީ ދާއިރާ ދޫކޮށްލުން
ޢަބްދުލްފައްތާޙު ޢަބްދުލްޤައްޔޫމް ފިލްމީ ދާއިރާ ދޫކޮށްލީ 2017ވަނަ އަހަރުގައެވެ. އޭގެފަހުން އޭނާ ދިރިއުޅެމުން އައީ އުފަން ރަށް ހއ. ކެލާގައެވެ. އެގޮތުން ކެލާގައި އޭނާ ވަނީ އަމިއްލަ ރެސްޓޯރެންޓެއް ހުޅުވައި ހިންގައިފައެވެ.

## ނިޔާވުން
ޢަބްދުލްފައްތާޙު ޢަބްދުލްޤައްޔޫމް ނިޔާވީ 2025 ޑިސެންބަރު 30ވަނަ ދުވަހުއެވެ. އޭނާ ނިޔާވީ ކެލާގައި ހުއްޓައި ހާޓްއެޓޭކެއް ޖެހިގެން ހއ. ދިއްދޫއަށް ގެނެސް ފަރުވާދެމުން ދަނިކޮށް ހއ. އަތޮޅު ހޮސްޕިޓަލުގައެވެ. ޢަބްދުލްފައްތާޙުގެ މައްޗަށް ކަށުނަމާދުކޮށްފައިވަނީ 2025 ޑިސެންބަރު 31ވީ ބުދަ ދުވަހުގެ ފަތިސް ނަމާދަށް ފަހު ހއ. ދިއްދޫ މަސްޖިދުލްޣުފްރާން (ހުކުރު މިސްކިތް) ގައެވެ. ވަޅުލައިފައިވަނީ ދިއްދޫ ދެކުނު ސަހަރާގައެވެ.
ޤިސްމު:ދިވެހި މުނިފޫހިފިލުވުމުގެ ދާއިރާ
ނޭފަތާގުޅޭ އަރުތެރެ

ނޭފަތާގުޅޭ އަރުތެރެ() ހުންނަނީ ނޭފަތުގެ މަގުގެ ފަހަތުގައެވެ. ނުވަތަ ނޭފަތްގެ ފަހަތުގައެވެ. މަޑު ތަލި() އަށްވުރެ މަތީގައިވާ ނޭފަތާގުޅޭ އަރުތެރެ އިންނަނީ އަނގަޔާގުޅޭ އަރުތެރެ އަދި އަޑުފޮށްޓާގުޅޭ އަރުތެރެއާއި ޚިލާފަށް އަބަދުވެސް އޭގެ މަގު ހުޅުވިފައެވެ. ނޭފަތާގުޅޭ އަރުތެރެ ކުރިމަތިން ގުޅިފައިވަނީ ނޭފަތުގެ މަގު އަދި ނޭފަތުގެ ހިނދުރި އާއެވެ.

ނޭފަތާގުޅޭ އަރުތެރެ އިންނަނީ ހަރު ޕަލޭޓް، އަދި މަޑު ޕަލޭޓް ގުޅޭ ޖަންކްޝަން ނުވަތަ ކަނުން ފެށިގެން މައްޗަށް ބޮލުގެ ނާށިގަނޑުގެ ބުނޑާއި ހަމައަށެވެ. ދެފަރާތުގެ އަރިމަތިން އިންނަނީ ފެރިންޖީއަލް ރިސެސް() އެވެ. މީގެ އިތުރުން އަރިމަތީ ފާރުގެ ތެރެއަށް ކަންފަތުން ނޭފަތަށް އައިސްފައިވާ ހޮޅި ނުވަތަ ޔޫސްޓާކިއަން ޓިއުބު() ހުޅުވިފައި އިދެއެވެ. އެންމެ ތިރިން އިންނަނީ މަޑު ޕަލޭޓްގެ ތިރީ ފާރެވެ. ނޭފަތާގުޅޭ އަރުތެރޭގެ ފަހަތު ފާރުގައި ވަނީ އަރުތެރޭގެ ޓޮންސިލް އެވެ.

## ނޭފަތާގުޅޭ އަރުގެ އެތެރެ

ނޭފަތާގުޅޭ އަރުގެ އެތެރޭގައި އަންނަނިވި ޓިޝޫތައް ހުރެއެވެ. 
* ނޭފަތާގުޅޭ އަރުގެ ޓޮންސިލް: މިއީ ނޭފަތާގުޅޭ އަރުތެރެ ގެ ފުރަގަހު ފާރު، އަދި ފުރާޅުގެ އެޕިތީލިއަމް ސެލްތަކުގެ ދަށުގައި ހުންނަ ލިމްފޮއިޑް ޓިޝޫ ތަކެކެވެ. 
* ޔޫސްޓާކިއަން ޓިއުބުގެ ހުޅުވުން: މިއީ ކަންފަތް އިން ނޭފަތް އަށް އައިސްފައިވާ ހޮޅިއެކެވެ. ދެފަރާތުގެ ދެކަންފަތުން އައިސްފައިވާ ދެހޮޅި ނޭފަތާގުޅޭ އަރުތެރޭގެ ދެފަޅިއަށް ހުޅުވިފައި ވެއެވެ. 
* ޔޫސްޓާކިއަން ޓިއުބުގެ އުފުލުން: ނޭފަތާގުޅޭ އަރުތެރެ އަށް ހުޅުވިފައިވާ ހުޅުވުމުގެ މަތިން ނުވަތަ ލޯވަޅުގެ މަތި އަދި ފުރަގަހުން ފާޅުކޮށް އުފުލިފައި އިނދެއެވެ. 
* ސަލްޕިންގޯ ފެރިންޖީއަލް ފޯލްޑް: މިއީ ސަލްޕިންގޯފެރިންޖީއަސް މަސްގަނޑުން އުފެދިފައިވާ ދިގަށް އިންނަ ފޯލްޑް އެކެވެ. މިފޯލްޑް ފެށިފައި އިންނަނީ ކުރިން ބުނި ޔޫސްޓާކިއަން ޓިއުބުގެ އުފުލުމާ ހަމައިންނެވެ. 
* ފެރިންޖީއަލް ރިސެސް: މިއީ ސަލްޕިންގޯ ފެރިންޖީއަލް ފޯލްޑްގެ ފަހަތުގައި އިންނަ ހަނި ތަންކޮޅެކެވެ.

## އިތުރު ފޮޓޯތައް

 Image:Illu nose nasal cavities.jpg|Nose and nasal cavities
 Image:Gray907.png|External and middle ear, opened from the front. Right side.


ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ޤިސްމު:ހަޖަމުކުރާ ނިޒާމް
ޤިސްމު:އެތެރެހަށީގެ ގުނަވަންތައް