Andrej Zaliznjak

**Andrej Anatoljevič Zaliznjak** ( **; 29. apryla 1935, Moskwa – 24. decembra 2017, Tarusa) jo był rusojski rěcywědnik a cłonk Rusojskeje akademije wědomnosćow (pśedmjat literatury a rěcy).

## Wědomnostna biografija
Zaliznjak jo filologisku fakultu Moskowskeje statneje uniwersity skóńcył, a pótom studěrował na Pariskej Sorbonje pla francojskego stukturista André Martinet. 

Wuknjo něnto na filologiskej fakulśe Moskowskeje statneje uniwersity (wósebnje w pśedmjaśe teoretiskeje a nałožowaneje rěcywědy) a w uniwersitach Aix-en-Provence, Parisa a Genfa. W lěśe 1987 sta se z korespondowacym cłonkom Akademije wědomnosćow Sowjetskego zwězka, w lěśe 1997 jo bywał cłonk akademije. Wón źěła w Instituśe za slawistiku Rusojskeje akademije wědomnosćow.

## Źěła wó synchronistiskim wopisanju rusojskeje morfologije
Prědna monografija Zaliznjaka, *Rusojska substantiwowa a adjektiwowa [[fleksija]]* (*Русское именное словоизменение*, 1967), jo był wopyt deklinaciju substantiwow, adjektiwow, pronomenow a numeralow w pisanej formje rusojskeje rěcy konsekwentne algoritmiski wopisaś. Studij rozpowěda wažne teoretiske problemy morfologije, dawa kšute definicije wopśimjeśow *słowna forma*, *gramatiski wóznam*, *gramatiska kategorija*, *akord-klaso*, *[[genus]]*, *akcentowa paradigma* a druge. Wó gramatiskich kategorijach pad, cysło, genus a akord-klaso jo Zaliznjak wósebne nastawki pisał, źož se toś te fenomeny z typologiskeje perspektiwy rozpowědaju.

Ako pokročowanje idejow *Rusojskeje substantiwoweje a adjektiwoweje fleksije* jo se jawiła *Gramatiski słownik rusojskeje rěcy* (1977, stwórty nakład w lěśe 2003), źož jo za sto tysac rusojskich słowow precizny fleksijowy model daty (a klasifikacija toś tych modelow naraźona). Słownik, kótaryž jo Zaliznjak z ruku gromaźe nosył, jo bywała baza za praktiski wše kompjuterowe programy awtomatiskeje morfologiskeje analyzy rusojskeje rěcy (inkluziwnje programow za pytanje informacijow a awtomatiskego pśestajenje).

Monografija Zaliznjaka a jogo nejwažnjejše źěła wó powšyknej a rusojskej morfologiji se su zasej w lěśe 2002 nakładowali.

## Źěła w rěcy wopismow na brjazowych škórach
Wót lěta 1982 jo A.&nbsp;A.&nbsp;Zaliznjak systematiski rěc wopismow na brjazowych škórach z Velikego Nowgoroda studěrował. Wón jo źěła wó namakanju wósebnosćow stareje nowgorodskeje narěcy wózjawił, wó jeje wósebnosći na rozdźěl k nadnarěcnej starorusojskej rěcy, wó ortografiji a paleografiji wopismow na brjazowych škórach a wó metodach jich datěrowanja. W lěśe 1995 jo wón spowšyknjowany studij *Stary Nowgorodski dialekt* wózjawił (drugi nakład jo se w lěśe 2004 wózjawił). Źěło wopśimjejo gramatiski wopis dialekta a komentěrowane teksty pśisamem wšych znatych nowgorodskich wopismow na brjazowych škórach.

## Analyza ''Rěcy wó wójaŕskem śěgnjenju Igora''
Knigły *Rěc wó wójaŕskem śěgnjenju Igora: doglěd rěcywědy* (2004) jo gusto diskutěrowanemu problemoju awtentiskosći teksta *[[Rěc wó wójaŕskem śěgnjenju Igora]]* (*Слово о полку Игореве*) pósćona. Zaliznjak dopokaza, až by-li něchten tekst w 18. lětstotku falšował, by wjelicku mań preciznych znajobnosćow měś musał, kótarež jo rěcywěda faktiski akle w 19. a 20. lětstotku nadejšła. Eksistěruju kritiski wótwažowane rěcywědne argumenty pśeśiwo awtentiskosći teksta, naraźowane wót rozdźělnych awtorow. Pó powšyknej konkluziji Zaliznjaka jo wjelgin njewěrjobne, až jo *Rěc wó wójaŕskem śěgnjenju Igora* falšowana.

## Wótkaze