Ban Ti Naawuni Yɛlimaŋli Suurili

**Ban Ti Naawuni Yɛlimaŋli Suurili** (Al-Mu'minun ٱلْمُؤْمِنُون)

Suurili ŋɔ maa wuhirila iimaansili (yɛlimaŋtibo), n-ti pahi di tuma ni nyɛ shɛli. Ninsala yɛlimaŋtibo bi paanda naɣila ni tuma.

## Aaya nima
Aaya nima:

*1. Achiika! Ninvuɣu shεba ban ti Naawuni yεlimaŋli nya tarli.
*2. Bana n-nyɛ ninvuɣu shεba ban filindi bɛ maŋa (n-tiri Naawuni) bɛ jiŋli ni.
*3. Ni ninvuɣu shεba ban lebri biriti ka chɛ yεltɔɣ’kaha.
*4. Ni ninvuɣu shεba ban tiri zaka.
*5. Ni ninvuɣu shεba ban guri bɛ tooni (ka chɛ zina niŋbu).
*6. Naɣila bɛ paɣaba, bee bɛ sulinsi, tɔ! Achiika! Bannim maa pala bɛ ni galindi shεba.
*7. Dinzuɣu, ŋun ti bo din pa dimbɔŋɔnim’ maa nyaaŋa, tɔ! Bannim maa nyɛla ninvuɣu shεba ban kpahi yεɣi.
*8. Ni ninvuɣu shεba ban guri bɛ daamaana nima mini bɛ daalikauli.
*9. Ni ninvuɣu shεba ban guri bɛ jiŋli.
*10. Bannim’ maa n-nyɛ falidiriba.
*11. Bana n-nyɛ ninvuɣu shεba ban yɛn ti di Firdausi Daalizanda fali, ka bɛ nyɛla ban yɛn ti kpalim di puuni.
*12. Yaha! Achiika! Ti (Tinim’Naawuni) namla ninsala (Annabi Adam) ka o pilli nyɛ yεɣiri.
*13. Di nyaaŋa ka Ti zali o (Adam bia) ka o nyɛla maniyyi (dablim kom), ka di be bɛhigu shee din nyɛ suhudoo shee.
*14. Di nyaaŋa, ka Ti (Tinim’ Naawuni) zaŋ dablim kom maa n-nam ʒitalli, ka zaŋʒitalli maa n-nam nimkpilli, ka zaŋ nimkpilli maa n­-nam koba, ka zaŋ mimdi n-limsi koba maa, din nyaaŋa, ka ti nam o ka o nyɛla binnamdi shɛli. Dinzuɣu, Naawuni so Ŋun mi nambu n-gari sokam maa nam tibgiya.
*15. Di nyaaŋa, achiika! Yi nyɛla ban yɛn kpi.
*16. Di nyaaŋa, achiika! Yi nyɛla bɛ ni yɛn ti yiɣisi shεba Zaadali.
*17. Yaha! Achiika! Ti namla sagbana ayɔpoin yi zuɣusaa. Ti mi pala ban tamdi binnamda yεla.
*18. Ka Ti siɣisi kom na zuɣsaani Ti ni bɔri li shɛm tariga, ka chɛ ka di ʒini tiŋgbani ni. Yaha! Achiika! Ti nyɛla ban yɛn tooi vuui li (ka chɛn ya).
*19. Ka Ti (Tinim’ Naawuni) zaŋ li yihi Dobino mini Inabi (sinsaba) puri n-tin ya, ka di puuni mali binwola pam, ka yi nyɛla ban diri di puuni.
*20. Nti pahi ti’ shεli din bindi Sainaa’a zoli zuɣu, (dina n-nyɛ Zaituun), ka di yihiri kpaʒεrim mini kpa’ shɛli din duɣiri ʒεri na, domin ban diri li zuɣu.
*21. Yaha! Achiika! Yi mali kpahimbu n-zaŋ chaŋ yiŋbiŋkobri polo, ka Ti mali din be bɛ puya ni (bihim) n-nyuhiri ya. Yaha! Yi mali anfaani binyɛra pam bɛ puuni, ka ŋubri di puuni shεŋa.
*22. Yaha! Bɛ (biŋkobri maa) mini ŋarim zuɣu ka bɛ ʒiri ya.
*23. Yaha! Achiika! Ti (Tinim’ Naawuni) daa tim Annabi Nuhu n-zaŋ chaŋ o niriba sani, ka o ti yεli: “Yaa yinim’ n niriba! Jεmmi ya Naawuni, yi ka Duuma so naɣila Ŋuna. Dini bɔŋɔ, yi ku zo Naawuni?”
*24. Ka asanzanim’ ban niŋ chɛfuritali o niriba puuni yεli: “Ŋumbɔŋɔ pala so naɣila ninsala yi tatabo, ka o bɔri ni o tibigi o maŋ yi zuɣu. Yaha! Naawuni yi di bɔra, o naan siɣisi Malaaikanim’ na, tinim’ na ʒin wum ŋɔ maa ti banim’ ban pun gari maa (ʒɛmana) puuni.”
*25. O pala so m-pahila ninvuɣ’ so ŋun kpe yinyεri. Dinzuɣu, ʒinimi ya n-guhi o hali ni saha bɛla.
*26. Ka o (Annabi Nuhu) yεli: “Yaa n Duuma (Naawuni)! Tim ma nasara, dama bɛ labsi ʒiri niŋ n noli ni.”
*27. Dinzuɣu, ka Ti (Tinim’ Naawuni) tim ni wahayi o sani (ka yεli): “Kpɛm ŋarim ni Ti (Tinim’ Naawuni) gulibu mini Ti tuuntali, di yi ti niŋ ka Ti zaligu maa kana, ka tiŋgbani puhi ni kom na, tɔ! Nyini zaŋmi biŋkɔbgu kam balibu buyi (doo ni paɣa) n-kpɛhi di puuni, n-ti pahi a malgu, naɣila Ti zaligu ni yɛn di so bɛ puuni. Yaha! Miri ka a yεlima yεltɔɣa shɛli n-zaŋ chaŋ ninvuɣu shεba ban di zualinsi maa polo, achiika! Bɛ nyɛla kom ni yɛn di shεba.”
*28. Dinzuɣu (yaa nyini Nuhu)! A mini ninvuɣu shεba ban pahi a zuɣu maa yi ti kpe ŋarim maa puuni, tɔ! Nyini yεlima: “Paɣibu balibu kam dihitabli n-ti Naawuni so Ŋun gu ti ka chɛ ninvuɣu shεba ban nyɛ zualindiriba maa.”
*29. Yaha! Yεlima: “Yaa n Duuma (Naawuni)! Sheemi ma alibarika sheebu shee, dama nyini n-nyɛŊun gari ban kam mali sheebu shee.”
*30. Achiika! Ŋɔ maa puuni mali kpahimbu, achiika! Ti nyɛla ban dahinda (ninsalinima).
*31. Di nyaaŋa, ka Ti (Tinim’ Naawuni) nam ninvuɣu shεba dabam bɛ nyaaŋa.
*32. Ka Ti tim tuun’ so bɛ puuni na, (ka o yεli): “Jemmi ya Naawuni, yi ka duuma so ka pa ni Ŋuna. Di ni bɔŋɔ, yi ku zo Naawuni?”
*33. Ka asanzanim’ ban niŋ chɛfuritali, ka labsi Chiyaama laɣimbu ʒiri o niriba puuni maa naan yεli,ka di nyɛla Ti ti bala ni’ima kam Dunia biɛhigu puuni: “Ŋumbɔŋɔ pala so m- pahila ninsala yi tatabo, ka o diri yi ni diri shɛli, ka nyuri yi ni nyuri shɛli puuni.”
*34. “Yaha! Achiika! Yi yi doli ninsala yi tatabo, achiika! Yi nyɛla ninvuɣu shɛba ban kɔhilu.”
*35. “Dini bɔŋɔ, o gbaari yala alikauli kadama yi yi ti kpi, ka leei taŋkpaɣu mini koba, yi nyɛla bɛ ni yɛn ti yihi shεba na yi gbala ni?”
*36. Bɛ ni gbaari ya alikauli shɛli maa niŋ katiŋa.
*37. “Di pala shɛli m-pahila ti Dunia biεhigu ŋɔ maa ka ti kpira, ka be ti bɛhigu ni. Yaha! Ti pala bɛ ni yɛn ti yiɣisi shεba.”
*38. “O pala so m-pahila ninsala, ka o ŋma ʒiri m-pa Naawuni. Yaha! Tinim’ pala ban yɛn ti yεlimaŋli.”
*39. Ka o (Annabi Hudu) yεli: “Yaa n Duuma (Naawuni)! Tim ma nasara, dama bɛ labsi ma ʒirilana.”
*40. Ka O (Naawuni) yεli: “Di chɛ bɛla, bɛ ni leei ban yoli tiεm.”
*41. Ka tahigu gbaai ba ni yεlimaŋli, ka Ti (Tinim’ Naawuni) zaŋ ba leei kamani saamokura la. Dinzuɣu, Naawuni nambɔzɔbo niŋ katiŋ’ ka chɛ ninvuɣu shεba ban nyɛ zualindiriba.
*42. Din nyaaŋa ka Ti (Tinim’ Naawuni) lahi nam tiŋŋgbani shɛŋabɛ nyaaŋa.
*43. Tiŋgbani shεli hallaka niŋbu saha bi daŋsira, bɛ mi bi naɣisira.
*44. Din nyaaŋa, ka Ti (Tinim’ Naawuni) tim Ti tuumba na, ka bɛ kuli tuɣi taba, saha shεli kam ka tiŋgbani shɛli nim tumo ti kaba na, ka bɛ labsi o ʒirilana, dinzuɣu ka Ti niŋ ba hallaka m-pa taba zuɣu,ka zaŋ ba leei lahibaya. Dinzuɣu, Naawuni nambɔzɔbo niŋ katiŋ’ ka chɛ ninvuɣu shεba ban bi tiri yεlimaŋli.
*45. Din nyaaŋa, ka Ti (Tinim’ Naawuni) tim Annabi Musa mini o mabia Haruna ni Ti aayanima, n-ti pahi daliri din be polo ni.
*46. N-zaŋ chaŋ Fir’auna mini o kpambaliba sani, ka bɛ ti tibgi bɛ maŋ’ ka leei ninvuɣu shεba ban kpahi yεɣi.
*47. Ka bɛ naan yεli:“Dini bɔŋɔ, ti yɛn tila yεlimaŋli ni niriba ayi ban nyɛ ti tatabonima, ka bɛ niriba nyɛla ban jɛmdi ti?”
*48. Ka bɛ labsi bɛ niriba ayi maa ʒirinima, ka pahi ninvuɣu shεba ban niŋ hallaka puuni.
*49. Yaha! Achiika! Ti daa ti Annabi Musa litaafi (n-zaŋ chaŋ o niriba sani), kadama achiika! Bɛ nyɛla ban yɛn dolsi.
*50. Ka Ti (Tinim’ Naawuni) zaŋ Mariyam bia (Annabi Issa) mini o ma ka bɛ nyɛ alaama shɛli (n-ti Dunianima), ka laɣim ba n-zaŋ chaŋ tiŋgbani shεli ni din du (Baitul Mukaddas), ka mali suhudoo, ni kobilnina.
*51. “Yaa yinim’ tuumba! Dim ya bindirsuma, ka tum ya tuunviεlli, achiika! N (Mani Naawuni) nyɛla Baŋda ni yi tuuntumsa.”
*52. Yaha! Achiika! Yi daadiini ŋɔ maa (Muslinsi daadiini) nyɛla adiini yini. Yaha! Mani (Naawuni) n-nyɛ yi Duuma, dinzuɣu zom ya Ma.
*53. Ka bɛ woli woli bɛ daadiini bɛ suusuuni, ka salo kam niŋdi suhupiɛlli ni din be bɛ sani.
*54. Dinzuɣu (Yaa nyini Annabi)! Chεli ba bɛ birginsim puuni hali ni saha bɛla.
*55. Dinibɔŋɔ,bɛ (chεfurinim’) tεhirimi ni arzichi mini bihi shεba Ti (Tinim’ Naawuni) ni pahiri ba (Dunia puuni ŋɔ) maa nyɛla shɛli zuɣu?
*56. Ti (Tinim’ Naawuni) niŋdi ba la yomyom viɛnyɛla kam puuni. Chɛli gba! Bɛ bi mi (ni Ti teerila mia bahiri ba, ni Ti ti gbaai ba Chiyaama).
*57. Achiika! Ninvuɣu shεba ban filindi bɛ maŋ’ domin bɛ Duuma (Naawuni) dabεm zuɣu.
*58. Ni ninvuɣu shεba ban tiri yεlimaŋli ni bɛ Duuma (Naawuni) aayanima.
*59. Ni ninvuɣu shεba ban bi laɣindi bɛ Duuma (Naawuni) ni shɛli jεmda.
*60. Ni ninvuɣu shεba ban tiri bɛ ni ti shɛli, kabɛ suhiri nyɛ din zɔri dabiɛm kadama bɛ Duuma (Naawuni) sani ka bɛ yɛn ti labi.
*61. Bannim’ maa niŋdila yomyom’ ni tuunviεla tumbu, ka nyɛla ban kpaɣiri taba ni dina (tuunviɛla maa).
*62. Yaha! Ti (Tinim’ Naawuni) bi niŋdi nyεvuli shεli talahi, naɣila din ni tooi shεli. Ti mi mali litaafi shεli dinyεri ni yεlimaŋli, bɛ mi ti ku di ba (bɛ ninsalinim’) zualinsi.
*63. Chɛli gba! Bɛ (chεfurinim’) suhiri be ʒilinsi ni ni ŋɔ (Alkur’aani) maa, ka lahi mali tuun’ shεŋa din pa li, ka bɛ nyɛla ban tumdi li.
*64. Hali ni Ti (Tinim’ Naawuni) yi ti gbaai bɛ ninvuɣu asanzanim’ ni azaaba, dinsaha maa ka a yɛn nya ka bɛ duhiri bɛ kukoya (m-bɔri sɔŋsim).
*65. (Ka Naawuni yεli ba): “Zuŋɔ, di duhiri ya yi yee, yi pala bɛ ni yɛn sɔŋ shεba Ti (Tinim’ Naawuni) sani.
*66. Achiika! Bɛ daa karindi N aayanima n-tiri ya, ka yi nyɛla ban labri yi napomboba zuɣu.
*67. Ka nyɛla ban tibgi yi maŋ’ ni dina, ka tɔɣisiri yεltɔɣa yoya n-zaŋ chaŋ di (Alkur’aani) polo yuŋ kam.
*68. Di ni bɔŋɔ,bɛ (Maka chεfurinim’) bɛ kpahindila yɛltɔɣali (Alkur’aani) ŋɔ maa, bee din kaba na maa daa bi ka bɛ banim’ ban daŋ tooni maa na?
*69. Bee bɛ bi baŋla bɛ tumo maa (Annabi Muhammadu), ka dinzuɣu chɛ ka bɛ zaɣisiri o?
*70. Bee bɛ yεrimi ni yinyεri m-kpe o? Chɛligba! Oka ba mi na ni yεlimaŋli, ka bɛ pam mi nyɛlaban je yεlimaŋli.
*71. Yaha! Yεlimaŋli (Alkur’aani) yi di doli bɛ suhuyurlim, achiika! Sagbana mini tiŋgbani ni din kam be di puuni naan saɣim. Chɛli gba! Ti kaba mi na ni bɛ teebu (Alkur’aani). Amaa! Ka bɛ (Larbunim’) nyɛla ban lebri biriti ka chɛ bɛ teebu maa.
*72. (Yaa nyini Annabi)! Bee a bɔhiri ba la farku shεli? Dinzuɣu a Duuma (Naawuni) sanyoo n-gari. Yaha! Ŋuna n-gari ŋun kam tiri arzichi.
*73. Yaha! (Yaa nyini Annabi)! Achiika! A nyɛla ŋun boondi ba n-zaŋ chaŋ sochibga.
*74. Yaha! Achiika! Ninvuɣu shεba ban bi ti Chiyaama yεlimaŋli maa nyɛla ban ŋmaɣiri ka chεri sochibga.
*75. Yaha! Hali Ti (Tinim’ Naawuni) yi zo bɛ (Maka chεfurinim’) nambɔɣu, ka vuui biɛrim (kum ni sanzali) shεli din paai ba ŋɔ maa, tɔ!Bɛ naan lahi zilgi bɛ kpeeyi maa ni, ka nyɛla ban birinda.
*76. Yaha! Achiika! Ti (Tinim’ Naawuni) N-gbaai ba ni azaaba, amaa! Bɛ bi siɣisi bɛ maŋa n-ti bɛ Duuma (Naawuni), bɛ mi bɛ filindi bɛ maŋa.
*77. Hali ni saha shɛli Ti (Tinim’ Naawuni) yi ti yooi dindo’ shεli bahi ba ka di nyɛ azaabakpeeni dindoli, dinsaha ka a yɛn nya ba, ka bɛ nyɛla ban yihiri tamaha ni Naawuni nambɔzobo.
*78. Yaha! Ŋuna (Naawuni) N-nam wumbu ni nyεbu n-ti pahi haŋkaya n-tin ya, amaa! Biɛla ka yi (ninsalinim’) paɣira.
*79. Yaha! Ŋuna (Naawuni) n-nyɛŊunnam ya tiŋgbani yaaŋa zuɣu na. Yaha! O sani ka bɛ yɛn ti laɣim ya (Zaadali).
*80. Yaha! Ŋuna (Naawuni) n-nyɛŊun neeri ka kura. Yaha! Ŋuna n­su yuŋ ni wuntaŋni taɣibu. Di ni bɔŋɔ, yi ku niŋ haŋkali?
*81. Chɛli gba! Bɛ yεlila ban daa daŋ tooni maa ni daa yεli shεm maa ŋmali.
*82. Ka bɛ naan yεli: “Dini bɔŋɔ, ti yi kpi ka leei taŋkpaɣu mini koba. Di nibɔŋɔ, ti nyɛla bɛ ni yɛn ti yiɣisi ninvuɣu shεba?”
*83. “Achiika! Bɛ daa pun niŋ ti mini ti banim’ alikauli ŋɔ maa tatabo, dinzuɣu ŋɔ (Alkur’aani) maa pa shεli m-pahila kurumbuninim’ salima.”
*84. (Yaa nyini Annabi)! Yεlima: “Ŋuni n-leei su tiŋgbani ni din be di puuni, yi yi nyɛla ninvuɣu shεba ban mi?
*85. Ni baalim, bɛ (Maka chεfurnim’) ni yεli: “Naawuni n-nyɛŊun su li,” tɔ!Yεlima: “Di ni bɔŋɔ, yi ku niŋ tεha?”
*86. (Yaa nyini Annabi)! Yεlima: “Ŋuni n-leei nyɛ sagbana ayɔpɔin ni Al’arshi shεli din galsila Duuma?”
*87. Ni baalim, bɛ ni yεli: “Naawuni nnyɛŊun su li,” tɔ! Yεlima: “Dini bɔŋɔ, yi ku zo Naawuni?”
*88. Yεlima: “Ŋuni nuuni ka binshɛɣu kam yiko be, ka O lahi nyɛŊun gura, amaa! Bɛ bi bɔri gulibu so sani O zuɣu, yi yi nyɛla ninvuɣu shɛba ban mi?”
*89. Ni baalim, bɛ (Maka chεfurnim’) ni yεli: “Di bela Naawuni sani.” Yεlima: “Ka wula ka bɛŋmalgiri ya ka chε yεlimaŋli?”
*90. Chɛli gba! Ti (Tinim’ Naawuni) ka ba mi na ni yεlimaŋli, amaa! Ka bɛ nyɛla ʒirinim’ ni achiika.
*91. Naawuni bɛ gbibi so ka o nyɛ bia, duuma so mi kani m-pahi O zuɣu,(di yi di nyɛ lala), duuma kam naan zaŋ o ni nam shɛli n-chaŋ. Yaha! Bɛ (duumanim’ maa) shεba naan bɔri ni bɛ du mba taba. Dinzuɣu, Naawuni nam niŋ kasi ka chɛ yi ni maliO ŋmahindi shɛli maa.
*92. Ŋuna m midin sɔɣi, ni din be polo ni, O nam duya ka chɛ bɛ ni laɣindi O mini binyɛri shɛŋajεmdi maa.
*93. (Yaa nyini Annabi)! Yεlima: “Yaa n Duuma Naawuni! A yi ni wuhi ma bɛ ni niŋdi ba shɛli (azaaba) daalikauli maa (Dunia ŋɔ).”
*94. “Yaa n Duuma (Naawuni)! Di zaŋ ma niŋ zualindiriba puuni.”
*95. Yaha! (Yaa nyini Annabi)! Achiika! Ti (Tinim’ Naawuni) nyɛla ban yɛn tooi chɛ kaa nya Tini niŋdi bashɛli (azaaba) daalikauli maa.
*96. (Yaa nyini Annabi)! “Zaŋmidin vεla n-taɣi din be. Ti (Tinim’ Naawuni) mi bɛ ni buɣisiri shɛli maa.”
*97. Yaha! Yεlima: “Yaa n Duuma Naawuni! M-bɔri taɣibu a sani ni shintana ti zaŋ din be niŋ n suhi ni.”
*98. “Yaha! M-bɔri taɣibuA sani ni bɛ (shintana) ti miri ma.”
*99. Hali ni saha shεli kum ni yɛn ti kana bɛ (shintana maa) puuni zaɣiyino kam, ka o yεli: “Yaa n Duuma! Labsim ya ma (Dunia puuni).”
*100. “Achiika! N-nyɛla ŋun yɛn tum tuunvεlli n-ni chɛ shɛli puuni. Chɛli gba! Di nyɛla yεltɔɣili ka o yεlili,ka saɣilibe bɛ nyaaŋa (n-taɣi bɛ mini Dunia sunsuuni), hali ni dabsi’ shεli bɛ ni yɛn ti yiɣisi ba (Zaadali).
*101. Dinzuɣu, bɛ (Malaaika) yi ti piεbsi kikaa ni, tɔ!Dɔɣim ti bi lahi yɛn be bɛ (ninsalinim’) suusuuni, bɛ mi ti bi yɛnbɔhiri taba yεla.
*102. Dinzuɣu, ŋun binzahindigu ti niŋ timsim (ni tuunviɛla), tɔ! Bannim’ maa n-nyɛ ninvuɣu shεba ban nya tarli.
*103. Yaha! Ŋun binzahindigu ti filiŋ (ni tuumviɛla), tɔ! Bannim’ maa n-nyɛ ninvuɣu shεba ban niŋ bɛ maŋ’ ashaara, ka nyɛlaban yɛn ti kpalim ʒahannama puuni.
*104. Ka buɣum diri bɛ nina, ka bɛ nyɛla ban namgbanpiba cheecheei.
*105. (Ka Naawuni yɛli)! Di ni bɔŋɔ,bɛ daa bi karindi ya N aayanima, ka yi nyɛla ban labsiri li ʒiri?
*106. Ka bɛ (chεfurinim’) yεli: “Yaa ti Duuma (Naawuni)! Ti zuɣubetali n-daa nyεŋ ti. Yaha! Ti daa nyɛla ninvuɣu shεba ban bɔrigi.”
*107. Yaa ti Duuma (Naawuni)! Yihimi ti di (buɣum maa) puuni, ti yi ti lahi tum din be, tɔ! Achiika! Ti nyɛla zualindiriba.”
*108. Ka O (Naawuni) yεli: “Kpalimmi ya ka nyɛla ban filiŋ di (buɣum maa) puuni, ka miri ya ka yi yɛli ma yɛltɔɣa shεli.”
*109. “Achiika! Zamaatu shɛba n daba puuni daa nyɛla ban yεra: Yaa ti Duuma Naawuni! Ti ti yεlimaŋli, dinzuɣu, chεli paŋ ti, ka zo ti nambɔɣu, nyini n-nyɛŊun gari ŋun kamzɔri nambɔɣu.”
*110. Ka yi (chεfurnim’) gbibi ba ni ansarsi, hali ka bɛ zuɣu ti chɛ ka yi tam N (Mani Naawuni) yεla teebu. Yaha! Yi daa nyɛla ban lari ba (Dunia puuni).
*111. Achiika! Zuŋɔ, N (Mani Naawuni) yo bala samli ni suɣulo shεli bɛ ni daa niŋ maa, achiika! Bana n-nyɛ ninvuɣu shεba ban nyɛ tarli.
*112. Ka O (Naawuni) yɛli: “Yuma ala ka yi (buɣum bihi) daa ʒini tiŋgbani yaaŋa zuɣu?”
*113. Ka bɛ yεli: “Ti ʒinila dahinyini (Dunia puuni), bee dabsili pirgili, dinzuɣu, bɔhimi ninvuɣu shεba ban maandi laasabu.”
*114. Ka O (Naawuni) yεli: “Yi daa bi ʒini (Dunia puuni) naɣila bɛla, yi yi daa nyɛla ninvuɣu shεba ban mi.”
*115. “Di ni bɔŋɔ, yi (ninsalinim’) tεhimi ni achiika! Ti (Tinim’ Naawuni) nam ya mi ka di nyɛla kpεrigu zuɣu, ka (tɛhi) ni bɛ ku lahi labsi ya na Ti sani?”
*116. Dinzuɣu, Naawuni nam duya, Ŋuna n-nyɛ yεlimaŋli Naa, duma jεmdigu n­kani ni yεlimaŋli naɣila Ŋuna, Al-arshi shɛli din galsila Duuma.
*117. Yaha! Ŋun ti jεm shɛli m-pahi Naawuni zuɣu, tɔ! O ka daliri shεli, dinzuɣu o saliya karibu be O Duuma (Naawuni) sani. Achiika! Chεfurinim’ ti ku tilgi (Zaadali).
*118. (Yaa nyini Annabi)! Yεlima: “Yaa n Duuma (Naawuni)! Chεli paŋ, ka zo nambɔɣu. Yaha! Nyini n-nyε Ŋun gari ban zɔri nambɔɣu.”

## Kundivihira