30 Tachwedd

**30 Tachwedd** yw'r trichant trideg pedwerydd (334ydd) dydd o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (335ed mewn blynyddoedd naid). Erys 31 diwrnod arall hyd ddiwedd y flwyddyn.

## Digwyddiadau 
[bawd|130px|dde|[1966 a 2021: Baner Barbados]]
* 1853 - Brwydr Sinope
* 1872 - Yr Alban a Lloegr yn gyfartal 0-0 yn y gêm bêl-droed ryngwladol gyntaf.
* 1958 - Affrica Gyhydeddol yn cael ei rhannu yn Benin, Gabon, Tsiad, Congo a Gweriniaeth Canolbarth Affrica.
* 1966 - Annibyniaeth Barbados.
* 1995 - Bill Clinton yn ymweld â Gogledd Iwerddon.
* 1996 - Carreg Scone wedi'i gosod yng Nghastell Caeredin ar ôl iddi ddychwelyd i'r Alban.
* 2021 
**Barbados yn dod yn weriniaeth; y Fonesig Sandra Mason yn dod yn Arlywydd Barbados.
**Magdalena Andersson yn dod yn Brif Weinidog Sweden.

## Genedigaethau 
[bawd|130px|dde|[Mark Twain]]
[bawd|130px|dde|[Winston Churchill]]
[bawd|130px|dde|[Ridley Scott]]
* 539 - Grigor o Tours (m. 594)
* 1466 - Andrea Doria (m. 1560)
* 1508 - Andrea Palladio, pensaer (m. 1580)
* 1554 - Syr Philip Sidney, bardd a llenor (m. 1586)
* 1667 - Jonathan Swift, llenor a dychanwr (m. 1745)
* 1719 - Augusta o Sachsen-Gotha, Tywysoges Cymru (m. 1772)
* 1817 - Theodor Mommsen, hanesydd (m. 1903)
* 1825 - William-Adolphe Bouguereau, arlunydd (m. 1905)
* 1835 - Mark Twain, awdur (m. 1910)
* 1852 - Syr Henry Jones, athronydd (m. 1922)
* 1872 - John McCrae, meddyg, milwr, arlunydd, bardd ac awdur (m. 1918)
* 1874
**Syr Winston Churchill, Prif Weinidog y Deyrnas Unedig (m. 1965)
**Lucy Maud Montgomery, awdures (m. 1942)
* 1889 - Edgar Adrian, Barwn 1af Adrian, meddyg a gwleidydd (m. 1977)
* 1907 - Jacques Barzun, hanesydd ac athronydd (m. 2012)
* 1911 - Shoichi Nishimura, pêl-droediwr (m. 1998)
* 1935 - Woody Allen, cyfarwyddwr ffilm
* 1937
**Tom Simpson, seiclwr (m. 1967)
**Syr Ridley Scott, cyfarwyddwr ffilm
* 1945 - Radu Lupu, pianydd (m. 2022)
* 1952 - Henry Selick, cyfarwyddwr
* 1955 - Billy Idol, canwr
* 1958 - Iz the Wiz, arlunydd (m. 2009)
* 1959 - Steve Aoki, cerddor
* 1960 - Gary Lineker, pêl-droediwr
* 1965 - Ben Stiller, actor
* 1974 - Kate Williams, hanesydd
* 1975 - Mindy McCready, cantores (m. 2013)
* 1978 - Gael García Bernal, actor
* 1982 - Elisha Cuthbert, actores
* 1985 - Kaley Cuoco, actores
* 1987 - Victoria Thornley, rhwyfwraig
* 1988 - Phillip Hughes, cricedwr (m. 2014)

## Marwolaethau 
[bawd|130px|dde|[Oscar Wilde]]
[bawd|130px|dde|[George H. W. Bush]]
[bawd|130px|dde|[Jiang Zemin]]
* 60 - Sant Andreas
* 1660 - Caterina Ginnasi, 70, arlunydd
* 1718 - Y brenin Siarl XII, brenin Sweden, 36
* 1802 - Thomas Williams, Llanidan, diwydiannwr
* 1828 - William Williams, tua 69, telynor
* 1830 - Pab Pïws VIII, 69
* 1900 - Oscar Wilde, 46, awdur, bardd, dramodydd
* 1922 - Anna Cabibel, 67, arlunydd
* 1927 - Franziska Baernreither, 70, arlunydd
* 1935 - Fernando Pessoa, 47, sgriptiwr
* 1975 - Margarethe Francksen-Kruckenberg, 85, arlunydd
* 1978 - Norbertine Bresslern-Roth, 87, arlunydd
* 1983 - Richard Llewellyn, 76, awdur
* 1984 - Jiro Miyake, pêl-droediwr
* 1988 - Pannonica de Koenigswarter, 74, arlunydd
* 1994 - Guy Debord, athronydd, 62
* 2000 - Olga Bogaevskaya, 85, arlunydd
* 2013
**Jean Kent, actores, 92
**Paul Walker, 40
* 2015 - Fatema Mernissi, cymdeithasegydd, 75
* 2017
**Harold Carter, daearyddwr dynol, 92
**Jim Nabors, actor, 87
* 2018 - George H. W. Bush, 41ain Arlywydd yr Unol Daleithiau, 94
* 2019 - Mariss Jansons, arweinydd, 76
* 2021
**Marie-Claire Blais, awdures, 82
**Phil Dwyer, pel-droediwr, 68
* 2022
**Jiang Zemin, Arlywydd Weriniaeth Pobl Tsieina, 96
**Christine McVie, cantores, 79
* 2023
**Alistair Darling, 70, gwleidydd, Canghellor y Trysorlys
**Shane MacGowan, 65, canwr

## Gwyliau a chadwraethau 
* Gŵyl Sant Andreas, newydd sant Yr Alban
* Diwrnod Annibyniaeth (Barbados)
* Diwrnod cenedlaethol (Benin)
* Dechrau'r Adfent, pan fydd disgyn ar ddydd Sul

1130
Tachwedd, 30