Maldwyn (etholaeth seneddol)

Roedd **Maldwyn** yn etholaeth seneddol i Dŷ'r Cyffredin yn Senedd y Deyrnas Unedig o 1542 hyd at 2024.

Mae sedd Maldwyn ar gyfer Senedd Cymru, a sefydlwyd yn 1999, yn seiliedig ar yr un ffiniau.

## Hanes 
Sefydlwyd Maldwyn fel etholaeth ar gyfer Tŷ'r Cyffredin yn 1536.

Drwy gydol yr Ugeinged Ganrif, ystyriwyd yr etholaeth i fod yn un o brif gadarnleoedd y Blaid Ryddfrydol yng Nghymru, gan aros yn nwylo'r blaid am 99 mlynedd yn olynnol rhwng 1880 a 1979, gyda buddugoliaeth y Ceidwadwr, Delwyn Williams yn dod ar cyfnod i ben. Fodd bynnag, adennillwyd y sedd i'r Rhyddfrydwyr dan Alex Carlile yn 1983, a fu'n Aelod Seneddol i'r etholaeth tan 1997, gyda Lembit Opik yn ei olynnu.

Daeth yr etholaeth eto i ddwylo'r Ceidwadwyr yn 2010, gyda Glyn Davies yn ennill o fwyafrif cyfyng o 1,184 pleidlais. Adenillodd ei sedd yn Etholiad Cyffredinol 2015, dro hyn gyda mwyafrif o 5,325 pleidlais.

## Aelodau Seneddol 
*1542 James Leche
*1545 Humphrey Lloyd
*1547 Humphrey Lloyd
*1553 (Maw) Edward Herbert
*1553 (Hyd) Edward Herbert
*1554 (Ebr) Edward Herbert
*1554 (Tach) Edward Herbert
*1555 *Anhysbys*
*1558 Edward Herbert
*1559 (Ion) Edward Herbert I
*1562–1563 Edward Herbert I
*1571 Edward Herbert I
*1572 John Price
*1584 (Hyd) Richard Herbert
*1586 (Hyd) Oliver Lloyd
*1588 (Hyd) Edward Herbert I
*1593 Reginald WIlliams
*1597 (Medi) William Herbert
*1601 (Hyd) Edward Herbert
*1604–1611 William Herbert 
*1614 William Herbert 
*1621–1622 William Herbert 
*1624 William Herbert 
*1624–1629 William Herbert
* 1640 Richard Herbert
* 1640 – 1645: John Pryce
* 1645 – 1646: *dim*
* 1646 – 1648: Edward Vaughan
* 1648 – 1653: *dim*
* 1654 – 1655: Charles Lloyd & John Pryce
* 1656 – 1658: Charles Lloyd & Hugh Pryce
* 1659: Edward Vaughan
* 1660 – 1661: John Purcell
* 1661: Edward Vaughan
* 1661 – 1679: Andrew Newport
* 1679 – 1718: Edward Vaughan
* 1719 – 1740: Price Devereux
* 1740 – 1741: Robert Williams
* 1741 – 1742: Syr Watkin Williams Wynn
* 1742 – 1747: Robert Williams
* 1747 – 1772: Edward Kynaston
* 1772 – 1774: Watkin Williams
* 1774 – 1795: William Mostyn Owen
* 1795 – 1799: Francis Lloyd
* 1799 – 1850: Charles Watkin Williams Wynn (Tori)
* 1850 – 1862: Herbert Watkin Williams-Wynn (Ceidwadol)
* 1862 – 1880: Charles Watkin Williams-Wynn (Ceidwadol)
* 1880 – 1894: Stuart Rendel (Rhyddfrydol)
* 1894 – 1906: Arthur Humphreys-Owen (Rhyddfrydol)
* 1906 – 1929: David Davies, (Rhyddfrydol)
* 1929 – 1962: Clement Davies (Rhyddfrydol, *1929-1931* / Plaid Ryddfrydol Cenedlaethol, *1931-1939* / Annibynnol, *1939-1942* / Rhyddfrydol, *1942-1962*)
* 1962 – 1979: Emlyn Hooson (Rhyddfrydol)
* 1979 – 1983: Delwyn Williams (Ceidwadol)
* 1983 – 1997:  Alex Carlile, (Rhyddfrydol, *1983-1988* / Y Democratiaid Rhyddfrydol, *1988-1997*)
* 1997 – 2010: Lembit Öpik, (Y Democratiaid Rhyddfrydol)
* 2010 - 2019: Glyn Davies (Ceidwadol)
* 2019 – 2024: Craig Williams (Ceidwadol)

## Etholiadau
bawd|246x246px|Graff i ddangos canlyniadau etholiad cyffredinol y DU yn etholaeth Maldwyn a'i sedd olynol. (1868-2024)

### Canlyniadau Etholiadau yn y 2010au
bawd|Craig Williams

bawd|Glyn Davies

### Etholiadau yn y 2000au
bawd|Lembit Öpik

### Etholiadau yn y 1990au
bawd|Alex Carlile

### Etholiadau yn y 1980au
### Etholiadau yn y 1970au
### Etholiadau yn y 1960au
### Etholiadau yn y 1950au
### Etholiadau yn y 1940au
bawd|250px|Cyhoeddi canlyniad Maldwyn 1945 yn y Trallwng

### Etholiadau yn y 1930au
bawd|Clement Davies

### Etholiadau yn y 1920au 
### Etholiadau yn y 1910au 
### Etholiadau yn y 1900au
110px|bawd|Arthur Humphreys-Owen

### Etholiadau yn y 1890au
bawd|Stuart Rendel AS

### Etholiadau yn y 1880au
### Etholiadau yn y 1870au
Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 1874 Charles Watkin Williams-Wynn Ceidwadol - Diwrthwynebiad

### Etholiadau yn y 1860au
Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 1868 Charles Watkin Williams-Wynn Ceidwadol - Diwrthwynebiad

Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 1865 Charles Watkin Williams-Wynn Ceidwadol - Diwrthwynebiad

### Etholiadau yn y 1850au
Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 1859 Herbert Watkin Williams-Wynn Ceidwadol - Diwrthwynebiad

Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 1857 Herbert Watkin Williams-Wynn Ceidwadol - Diwrthwynebiad

Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 1852 Herbert Watkin Williams-Wynn Ceidwadol - Diwrthwynebiad

Is etholiad ar farwolaeth Charles WatkinWilliams-Wynne 11 Hydref 1850 Herbert Watkin Williams-Wynn Ceidwadol - Diwrthwynebiad

### Etholiadau yn y 1840au
Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 1847 Charles Watkin Williams-Wynn Ceidwadol - Diwrthwynebiad

Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 1841 Charles Watkin Williams-Wynn Ceidwadol - Diwrthwynebiad
### Etholiadau yn y 1830au
Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 1837 Charles Watkin Williams-Wynn Ceidwadol - Diwrthwynebiad

Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 1835 Charles Watkin Williams-Wynn Ceidwadol - Diwrthwynebiad

Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 1832 Charles Watkin Williams-Wynn Ceidwadol - Diwrthwynebiad

## Gweler hefyd
*Maldwyn (etholaeth Cynulliad)
*Bwrdeistref Trefaldwyn (etholaeth seneddol)

## Cyfeiriadau
Categori:Etholaethau hanesyddol yng Nghymru
Categori:Hanes Powys