Apocryffa'r Testament Newydd

[bawd|Tudalen o Godecs Tchacos, brwynbapur [Copteg o'r 4g sydd yn cynnwys yr Efengyl yn ôl Jwdas.]]
Ysgrifau gan Gristnogion yn oes yr Eglwys Fore sydd yn cynnwys straeon am fywyd Iesu Grist a'i ddysgeidiaeth, natur y Duw Cristnogol, neu ddysgeidiaeth a bywydau'r apostolion yw '''Apocryffa'r Testament Newydd'''. Cafodd rhai ohonynt eu hystyried yn ysgrythur gan Gristnogion cynnar, ond ers y 5g ni chynhwysir y gweithiau hyn yng nghanon y Testament Newydd, ac felly fe'i ystyrient yn apocryffa.

Rhwng yr 2g a'r 4g, ysgrifennwyd mwy na chant o lyfrau gan awduron Cristnogol a ystyrir yn Apocryffa. Nodai'r fath weithiau gan eu ffurf gyffredin, sydd yn debyg i genres y Testament Newydd (efengyl, actau, epistolau, ac apocalyps), a'r ffaith nad ydynt yn perthyn i ganon y Testament Newydd nac i ysgrifeniadau Tadau'r Eglwys. Ysgrifennwyd nifer ohonynt gan y Gnostigiaid, a chawsant eu rhannu ymhlith y rhai a ynydwyd yn unig. Cafodd eraill eu hysgrifennu ar gyfer yr eglwysi cyffredinol, ond na chawsant eu derbyn yn rhan o'r canon Beiblaidd.

## Efengylau 
### Efengylau'r babandod 
* Efengyl y Babandod yn ôl Iago (Rhagefengyl Iago)
* Efengyl y Babandod yn ôl Tomos
* Efengyl y Babandod yn ôl y ffug-Fathew (Mabinogi Iesu Grist)
* Efengyl Syrieg y Babandod
* Hanes Joseff y Saer
* Buchedd Ioan Fedyddiwr

### Efengylau Iddewig–Gristnogol 
* Efengyl yr Ebioniaid
* Efengyl yr Hebreaid
* Efengyl y Nasareaid

### Efengylau anghanonaidd 
* Yr Efengyl yn ôl Marcion
* Yr Efengyl yn ôl Mani
* Yr Efengyl yn ôl Apelles
* Yr Efengyl yn ôl Bardesanes
* Yr Efengyl yn ôl Basilides

### Efengyl dywediadau'r Iesu 
* Yr Efengyl yn ôl Tomos

### Efengylau'r dioddefaint 
* Yr Efengyl yn ôl Pedr
* Yr Efengyl yn ôl Nicodemus, neu Actau Peilat
* Buchedd a Dioddefaint Crist (gan y ffug-Cyril)
* Yr Efengyl yn ôl Bartholomeus
* Ymholiadau Bartholomeus
* Atgyfodiad Iesu Grist (a briodolir i Bartholomeus)

### Efengylau cytûn 
* Diatessaron

## Testunau Gnostigaidd 
### Ymgomion â'r Iesu 
* Apocryffon Iago
* Llyfr Tomos
* Ymgom y Gwaredwr
* Yr Efengyl yn ôl Jwdas
* Yr Efengyl yn ôl Mair Fadlen
* Yr Efengyl yn ôl Philip
* Efengyl Roeg yr Eifftiaid
* Soffia Iesu Grist

### Testunau cyffredinol ynglŷn â'r Iesu 
* Apocalyps Copteg Pawl
* Efengyl y Gwir
* Apocalyps Gnostigaidd Pedr
* Llythyr Lentulus
* Pistis Sophia
* Ail Traethawd Seth Fawr

### Testunau'r Sethiaid 
* Apocryffon Ioan
* Efengyl Gopteg yr Eifftiaid
* Trimorphic Protennoia

### Defodlyfrau 
* Diagramau'r Offiaid
* Llyfrau Jeu

## Actau'r Apostolion 
* Actau Andreas
* Actau Barnabas
* Actau Ioan
* Actau Mar Mari
* Actau'r Merthyron
* Actau Pawl
* Actau Pawl a Thecla
* Actau Pedr
* Actau Pedr ac Andreas
* Actau Pedr a Phawl
* Actau Pedr a'r Deuddeg
* Actau Philip
* Actau Peilat
* Actau Tomos
* Actau Timotheus
* Actau Xanthippe, Polyxena, a Rebeca

## Llythyrau 
* Llythyr Barnabas
* Llythyrau Clement
* Llythyr y Corinthiaid at Bawl
* Llythyr Ignatius at y Smyrnaeaid
* Llythyr Ignatius at y Traliaid
* Llythyr Polycarp at y Philipiaid
* Llythyr Diognetus
* Llythyr Pawl at y Laodiceaid
* Llythyr Pawl at Seneca'r Ieuaf
* Trydydd Llythyr Pawl at y Corinthiaid

## Apocalypsau 
* Apocalyps Pawl
* Apocalyps Pedr
* Apocalyps y ffug-Methodius
* Apocalyps Tomos neu Ddatguddiad Tomos
* Apocalyps Steffan neu Ddatguddiad Steffan
* Apocalyps Cyntaf Iago neu Ddatguddiad Cyntaf Iago
* Ail Apocalyps Iago neu Ail Ddatguddiad Iago
* Bugail Hermas

## Tynged y Forwyn Fair 
* Dychweliad Mair
* Huniad Mam Duw
* Genedigaeth Mair

## Testunau amrywiol 
* Cyfansoddiadau Apostolaidd
* Llyfr Nepos
* Canonau'r Apostolion
* Ogof y Trysorau
* Llên Glemennaidd
* Didache (holwyddoreg)
* Litwrgi Sant Iago
* Edifeirwch Origen
* Gweddi Pawl
* Brawddegau Sextus
* Physiologus
* Llyfr y Wenynen

## Dernynnau 
* Efengyl Anhysbys Berlin
* Y Dernyn Naseanaidd
* Dernyn Fayyum
* Cudd-Efengyl Marc
* Efengylau Oxyrhynchus
* Dernyn Egerton

## Gweithiau coll 
* Efengyl Efa
* Efengyl y Pedair Teyrnas Nefol
* Efengyl Matthias
* Efengyl Perffeithder
* Efengyl y Deg a Thrigain
* Efengyl Thaddaeus
* Efengyl y Deuddeg
* Memoria Apostolorum

## Gweler hefyd 
* Apocryffa'r Hen Destament


Newydd, Testament
Categori:Testunau Cristnogol