Institut français

Mae'r **Institut français** (priflythrennir yn aml yn Gymraeg a Saesneg fel, **Institut Français**; "Sefydliad Ffrengig") yn sefydliad diwydiannol a masnachol cyhoeddus Ffrengig (EPIC, Établissements publics à caractère industriel et commercial). Wedi'i gychwyn yn 1907 gan y Weinyddiaeth Materion Tramor Ffrainc ar gyfer hyrwyddo diwylliannau Ffrangeg, ffrancoffôn yn ogystal â lleol ledled y byd, yn 2011 disodlodd y prosiect CulturesFrance fel ymbarél ar gyfer holl brosiectau allgymorth diwylliannol Ffrainc, gyda chwmpas gwaith ehangach a mwy o adnoddau (Archddyfarniad Rhif 2010-1695 dyddiedig 30 Rhagfyr 2010.) Mae'r IF yn aelod o'r European Union National Institutes for Culture.

Wedi'i gadeirio gan interim ei gyfarwyddwr cyffredinol Erol Ok, a gynorthwyir gan Clément Bodeur-Cremieux, yr Ysgrifennydd Cyffredinol, mae Sefydliad Ffrainc yn gweithio'n agos gyda rhwydwaith diwylliannol Ffrainc dramor sy'n cynnwys mwy na 150 o ganghennau a bron i 1,000 o ganghennau o'r Alliance française ar draws y byd. Mae'r broses o ymgorffori rhwydweithiau diwylliannol dwsin o deithiau diplomyddol wedi'i chynnal rhwng Ionawr 2011 a 2014 fel arbrawf: Cambodia, Tsile, Denmarc, Emiradau Arabaidd Unedig (UAE), Georgia, Ghana, India, Coweit, y DU, Senegal, Serbia , Singapôr a Syria (wedi'i atal oherwydd y sefyllfa wleidyddol yn Syria.)

## Cennad
Mae'r llywodraeth wedi ymddiried yn Institut Français i hyrwyddo diwylliant Ffrainc dramor trwy gyfnewidiadau artistig: celfyddydau perfformio, celfyddydau gweledol, pensaernïaeth, gwasgariad byd-eang o lyfrau Ffrangeg, ffilm, technoleg a syniadau. Yn unol â hynny, mae'r sefydliad wedi datblygu rhaglen wyddonol newydd ar gyfer lledaenu diwylliant.

Mae'r Institut Français yn croesawu teithiau diwylliannol tramor trwy drefnu "tymhorau" neu wyliau a chydweithrediad â gwledydd y de, gan gynnwys sicrhau bod arian "Fonds Sud Cinema" yn cael ei reoli mewn partneriaeth â'r Ganolfan Sinematograffeg Genedlaethol a'r ddelwedd symudol. 

Mae hefyd yn darparu hyfforddiant ar gyfer cenadaethau sydd newydd eu ffurfio a phroffesiynoli staff rhwydwaith diwylliannol rhyngwladol Ffrainc.

## Hanes sefydliadau a chanolfannau diwylliannol Ffrainc 
Sefydlwyd y Sefydliad Ffrengig gyntaf, Institut français de Florence, ym 1907 yn ninas Fflorens, Yr Eidal gan Julien Luchaire, gyda chymorth Cyfadran Celfyddydau Grenoble, ac yna byddai eraill yn chwarae rhan bwysig wrth greu cysylltiadau diwylliannol dwfn rhwng Ffrainc a gwledydd eraill.

Yn hanesyddol roedd y sefydliadau Ffrangeg a sefydlwyd yn hanner cyntaf yr 20g wedi ymrwymo i sefydliadau academaidd, tra bod y canolfannau diwylliannol Ffrengig, a grëwyd fel arfer yn ddiweddarach yn ail hanner yr 20g neu ddechrau'r 21g, eu creu gan lywodraeth Ffrainc. Nid yw'r gwahaniaeth hwn yn bodoli bellach ac mae canolfannau diwylliannol bellach yn mabwysiadu'r enw *Institut français*.

Mae gan rai sefydliadau statws dwy-genedlaethol, a lywodraethir gan gytundeb dwyochrog rhwng y llywodraethau, yn enwedig yn Guinea (Conakry), Gini Bisaw (Bissau), Mosambic (Maputo), Namibia (Windhoek) a Niger (Canolfan Ddiwylliannol Niamey).

Mae'r 143 o sefydliadau Ffrengig a chanolfannau diwylliannol Ffrainc yn sefydliadau sydd wedi'u lleoli y tu allan i Ffrainc o dan reolaeth Gweinidog Materion Tramor Ffrainc ac sy'n gyfrifol am hyrwyddo cydweithrediad clyweledol deallusol a diwylliannol rhwng gweithwyr proffesiynol, i gyflwyno'r Ffrangeg, Francophone yn ogystal â chelf draddodiadol a chyfoes lleol ar gyfer pob cynulleidfa (i ddechrau, gyda'r gynulleidfa ifanc), i hyrwyddo addysg uwch Ffrainc i fyfyrwyr ac athrawon tramor a chynnig ystod gyflawn o gyrsiau ac arholiadau rhyngwladol ar gyfer yr iaith Ffrangeg.

Fel arfer mae ganddynt, yn llysgenadaethau Ffrainc y maent yn dibynnu arnynt, statws ymreolaethol yn ariannol (ond nid yn gyfreithiol). Mae hyn hefyd yn rhoi statws i'w gyfarwyddwr awdurdodi a bod yn atebol am y gyllideb a neilltuwyd i'r sefydliad (sef grant gan y Weinyddiaeth Materion Tramor ac o'i hadnoddau ei hun) a chronfa wrth gefn nad yw'n gyfyngedig i'r flwyddyn, sy'n galluogi creu. o raglenni aml-flwyddyn.

Cânt eu hariannu'n llawn neu'n rhannol gan eu refeniw eu hunain a godir trwy ddysgu Ffrangeg fel iaith swyddogol neu fel iaith dramor (yn dibynnu ar y gwledydd) a nawdd (i'r rhai sydd ag uchelgais gwirioneddol o ran peirianneg ddiwylliannol).
thumb|250px|Institut Français - Estonia

At hynny, mae'r sefydliadau ymchwil Ffrengig dramor (IFRE) yn dibynnu ar y cyd â'r Gweinidogaeth Materion Tramor Ffrainc a'r CNRS.

Heddiw, mae sefydliadau Ffrengig a chanolfannau diwylliannol Ffrengig (RTCs) yn ysgogiadau hanfodol ar gyfer datblygu cydweithrediad rhwng diwylliant ac addysg gweithwyr proffesiynol rhwydwaith yn ogystal ag ar gyfer hyrwyddo amrywiaeth ddiwylliannol ac ieithyddol.

## Canolfannau rhyngwladol
## Sefydliadau tebyg
Mae Institute français yn debyg i sawl sefydliad gan genedl wladwriaethau eraill er mwyn hyrwyddo diwylliant, iaith a buddion eu gwledydd. Y Basgwyr (gydag Etxepare Euskal Institutua) a'r Catalaniaid (gyda Institut Ramon Llull) yw'r unig ddau genedl ddi-wladwriaeth sydd â sefydliad mor soffistigedig a strategol. Hyd yma, nid yw Cymru wedi gweld yn dda i sefydlu asiantaeth debyg.

## Gweler hefyd
* Rhestr o sefydliadau hyrwyddo iaith a diwylliant ryngwladol
* Organisation international de la Francophonie
* Alliance française

## Cyfeiriadau
## Dolenni allanol
* swyddogol Institut français]
* Institut français yn y DU
* Sianel Institut français] ar Youtube
* Organisation international de la Francophonie

Categori:Diwylliant Ffrainc
Categori:Ffrainc
Categori:Ffrangeg
Categori:Sefydliadau rhyngwladol