Groasis Waterboxx

Mae'r **Groasis Waterboxx** yn ddyfais a gynlluniwyd i gyhorthwyo coed i dyfu mewn sychdir heb yr angen am ddyfrio wedi'r gosodiad cychwynnol. Fe'i dyfeisiwyd gan Pieter Hoff cyn masnachwr a thyfwr blodau o'r Iseldiroedd. Mae'r ddyfais wedi ennill amryw o wobodau ecolegol, mentergarwch ac ailgoedwigo ac fe'i defnyddr mewn dros 90 o wledydd gan gynnwys Dubai, Mecsico, Sbaen, Yr Ariannin.

## Pwrpas y Groasis Waterboxx
Yn ôl Pieter Hoff mae'r byd wedi colli 2 biliwn erw o goedwigoedd dros y ddwy fil o flynyddoedd diwethaf. Effaith hyn mewn sawl rhanbarth, ynghŷd â gor-bori a thechnegau amaethu byr-dymor, yw creu tir diffaith. Noda Hoff, er bod dŵr yn y ddaear ei fod yn aml yn rhy isel yn y pridd i goed bychain i gynhyrchu gwreiddiau i'w gyrraedd. Mae technoleg Groasing Technology yn ceisio dynwared natur - bioddynwared er mwyn tyfu coed mewn sychdir ac anialwch a chreigiau gan rhoi cyfle a sbardun i goed oroesi a thyfu gwreiddiau digon dwfn yn y ddwy neu dair blynedd gyntaf fel eu bod yn hunangynhaliol wedyn. Wedi i'r coed dyfu i lawn dwf, gwelir bod dŵr glaw a llifddwr yn cyniwair a sefyll yn hwy ar y tir gan ei ffrwythlonni a bod cysgod y coed a system y gwreiddiau yn ei gwneud yn haws i blanhigion eraill dyfu a goroesi.

## Cynullun
Mae'r Groasis Waterboxx yn fwced polypropylene gyda chaead aro. Mae iddo dwnel fertigol yn y canol ar gyfer dau blanhigyn. Mae wic yn gweithredu fel sianel i drosglwyddo llif bychan ond cyson o'r dŵr o du fewn y bocs i'r ddaear drwy weithred capilari. Yn hyn o beth mae'r Waterboxx yn dynwared effaith insiwleiddio baw carthion adar neu anifeiliaid ar gyfer egino hadau. Mae caead y Boxx wedi ei arwynebu â mân papilau, sy'n creu arwynebedd uwch-hydroffobig (gwrth-sefyll dŵr) yn debyg i arwyneb deilen lotus. Canlyniad hyn yw fod diferion dŵr tarth neu wlith ddim yn aros ar yr arwyneb ac anweddu ond yn hytrach yn llifo fewn i grombil y Waterboxx gan ychwanegu at y dŵr i ddyfro'r gwraidd.

Mae'r bocs yn gweithredu fel doerydd i'r planhigyn gan gynnig cysgod i'r egin ifanc a hefyd y tir oddi amgylch rhag haul cryf neu amrywiaethau mawr yn y tywydd gan hefyd diwallu'r planhigyn â dŵr dros gyfnod hir. Bydd y caead yn casglu dŵr drwy law neu cyddwysiad fin nos sydd yna'n cael ei storio. Bydd y cronfa ddŵr tu fewn y bocs yn rhyddhau oddeutu 50 ml y dydd drwy'r wic. Mae'r mesur bychan yma o ddŵr yn ddigon i sbarduno'r goeden i ddatblygu strwythur prif wreiddyn cwydn a chynhyrchiol. Mae'r bocs hefyd yn gweithredu fel amddiffyniad i'r dŵr ar arwyneb y tir a bydd y dŵr yma'n rhaeadru i lawr i'r pridd yn hytrach na chael ei tynnu i'r arwyneb ac yna anweddu.

### Sbarduno'r Prif Wraidd
Mae dyfeisydd y Waterboxx, Pieter Hoff, yn ladmerydd cryf o blaid gwerth a phwysigrwydd datblygu prif wreiddyn gref er mwyn hyfywdra planhigion mewn tir crin. NOdir bod y bocs yn gollwng digon o ddŵr i gadw'r coeden yn fyw ond drwy ddefnyddio system y wic, a cheisio cadw system capilari y pridd yn agored mae'r dŵr yn dylifo i lawr gan orfodi'r prif wreiddyn i dyfu'n gryf am y lawr ac at pridd gwlypach neu ffynhonnell ddŵr. Erbyn i fywyd naturiol y Waterboxx ddod i ben bydd prif wreiddyn y goeden wedi tyfu yn ddigon dwfn fel bod y planhigyn yn hunangynhaliol.

## Cerbyd tyllu i blanu
Mae'r cwmni wedi addasu tractor a dril capilari  ar gyfer creu tyllu bâs ar gyfer dodi Waterboxx mewn lle ar drin crin a chaled iawn (megis mewn gwledydd Arabia).

## Defnydd o'r Waterboxx
Arbrofwyd gyda'r bocs am 3 mlynedd ym Mhrifysgol Mohamed Premier ym Morocco lle bu i bron 90% o'r planhigion oroesi o'u cymharu â 10% o blanhigion a blanwyd heb y bocs.

Ers hynny, mae'r Waterboxx wedi ei ddefnyddio'n llwyddiannus mewn amrywiaeth o diroedd, gwledydd ac hinsawdd:
* Tir Sych
* Mynydd-dir

## Y Growboxx newydd ailgylchadwy
Addaswyd y Waterboxx i greu fersiwn a ellir ei hailgylchu o'r enw y **Growboxx**. Mae'n fwced o bapur wedi ei hailgylchu sy'n para am oddeutu blwyddyn cyn y gall ei hun fod yn borthiant organig i'r coeden. Mae cost y Growboxx oddeutu deg gwaith yn rhatach.

## Cyfeiriadau
## Dolenni allanol
* Gwefan Groasis (amlieithog) 
* [Planu Waterboxx yn Dubai(https://cy.wikipedia.org/wiki/Dubai)]

Categori:Ailgoedwigo
Categori:Dyfeisiau o'r Iseldiroedd