open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Pe Bai Cymru'n Rhydd

Llyfr ar wledydd lleiafrifol Ewrop gan Gwynfor Evans yw '''''Pe Bai Cymru'n Rhydd'''''. 

Y Lolfa a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 1989. Yn 2013 roedd y gyfrol allan o brint.

## Disgrifiad byr
Llyfr yn llawn ffeithiau yn bwrw golwg ar hanes naw o wledydd bychain Ewrop yn ystod y ganrif a hanner ddiwethaf.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Gwynfor Evans
Categori:Llyfrau am Ewrop
Categori:Llyfrau hanes Cymraeg
Categori:Llyfrau Cymreig 1989
Pwy sydd yn y Doc?

Cyfrol am Yr Ymgyrch Ddarlledu yw '''''Pwy sydd yn y Doc?: Y Cyhuddiadau yn Erbyn y Rhai Sy'n Seisnigo'r Cyfryngau Cymraeg'''''.
Gwasg Carreg Gwalch a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 1998. Yn 2013 roedd y gyfrol allan o brint.

## Disgrifiad byr
Casgliad o lythyrau ac erthyglau, adroddiadau a dyfyniadau a luniwyd gan gefnogwyr yr Ymgyrch Ddarlledu i brotestio yn erbyn Seisnigeiddio sianeli radio a theledu Cymraeg.

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Darlledu yng Nghymru
Categori:Llyfrau Cymreig 1998
Rhoi Cymru'n Gyntaf: Syniadaeth Plaid Cymru

Cyfrol am brif arweinwyr Plaid Cymru gan Richard Wyn Jones yw '''''Rhoi Cymru'n Gyntaf: Syniadaeth Plaid Cymru'''''. 
Gwasg Prifysgol Cymru a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2007. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Mae hon yn gyfrol wreiddiol, sy'n dyfnhau ein dealltwriaeth o brif arweinwyr Plaid Cymru a syniadaeth y mudiad yn gyffredinol. Mae'n trafod hanes y Blaid o'i chychwyn hyd at heddiw mewn ffordd drylwyr a manwl.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Plaid Cymru

Categori:Llyfrau Cymreig 2007
Tai, Gwaith ac Iaith

Cyfrol am wella statws y Gymraeg yw ***Tai, Gwaith ac Iaith / Housing, Work and Language***. Mudiad Cymuned a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2001. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Llyfrau Cymraeg gan awduron o Gymru
Categori:Llyfrau Cymreig 2001
'Y Blaid Ffasgaidd yng Nghymru'

Cyfrol am ffasgiaeth oddi fewn i Blaid Cymru gan Richard Wyn Jones    yw ''''''Y Blaid Ffasgaidd yng Nghymru': Plaid Cymru a'r Cyhuddiad o Ffasgaeth'''''.
Gwasg Prifysgol Cymru a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2013. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Cyfrol ddadlennol a dadleuol sy'n pwyso a mesur gwirionedd y cyhuddiadau hanesyddol o gydymdeimlad â Ffasgaeth yn erbyn Plaid Cymru a'i harweinwyr yn ystod yr 1930au a'r Ail Ryfel Byd.

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Llyfrau Cymreig 2013
Categori:Plaid Cymru
Newid Amgyffrediadau Pobl Ifanc o Ddiwydiant Gweithgynhyrchu Modern

Cyfrol am gyfleoedd pobl ifanc Cymru o fewn diwydiant gan Gareth Jones (Golygydd)   yw ***Newid Amgyffrediadau Pobl Ifanc o Ddiwydiant Gweithgynhyrchu Modern***.

Sefydliad Materion Cymreig a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 1997. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Adroddiad dwyieithog a gomisiynwyd gan y Sefydliad Materion Cymreig, Cynghorau Hyfforddi a Menter Cymru a'r Swyddfa Gymreig, sy'n edrych ar gysyniad Cymry o gyfleoedd gyrfa mewn diwydiant a gweithgynhyrchu.

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Economi Cymru
Categori:Llyfrau Cymreig 1997
Y Meddwl Cymreig

Detholiad o ysgrifau wedi'i olygu gan W. J. Rees yw ***Y Meddwl Cymreig***. 
Gwasg Prifysgol Cymru a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 1995. Yn 2013 roedd y gyfrol allan o brint.

## Disgrifiad byr
Detholiad o ysgrifau gan rai o ysgolheigion Cymru yn ail hanner yr 20g yn rhoi cipolwg hanesyddol ar y meddwl Cymreig a'i ddatblygiad o'r Oesoedd Canol hyd heddiw.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Gwleidyddiaeth Cymru
Categori:Llyfrau Cymreig 1995
Yr Hawl i Oroesi

Casgliad o ysgrifau gwleidyddol gan Simon Brooks yw ***Yr Hawl i Oroesi***. 
Gwasg Carreg Gwalch a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2009. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Ar ddechrau'r 21g, Simon Brooks oedd newyddiadurwr mwyaf dadleuol y Gymru Gymraeg, yn ôl broliant y llyfr hwn.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Gwleidyddiaeth Cymru
Categori:Llyfrau Cymreig 2009
Swyddogaeth Prifysgolion yn yr Economi Fodern

Cyfrol am swyddogaeth prifysgolion modern ym meysydd adfywio eu heconomi lleol gan Deian Hopkin yw ***Swyddogaeth Prifysgolion yn yr Economi Fodern / The Role of Universities in the Modern Economy***. 
*Welsh Academic Press* a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2002. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Cyflwyniad dwyieithog o archwiliad beirniadol o swyddogaeth prifysgolion modern ym meysydd adfywio eu heconomi lleol ac annog menter, sef darlith a draddodwyd yn Eisteddfod Genedlaethol Cymru Dinbych, 2001.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Llyfrau am addysg yng Nghymru
Categori:Llyfrau Cymreig 2002
Categori:Prifysgolion
Iwan, Ar Daith

Cofiant i Iwan Llwyd gan  Myrddin ap Dafydd (Golygydd) yw ***Iwan, Ar Daith: Cofio Iwan Llwyd***. 
Gwasg Carreg Gwalch a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2011. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Beirdd Cymraeg
Categori:Cofiannau Cymraeg
Categori:Llyfrau Cymreig 2011
Troi Breuddwyd yn Ffaith

Darlith ar ffurf gan yr Archif Wleidyddol Gymreig gan Yr Arglwydd Gwilym Prys-Davies yw ***Troi Breuddwyd yn Ffaith***. 

Llyfrgell Genedlaethol Cymru a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2002. Yn 2013 roedd y gyfrol allan o brint.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Gwleidyddiaeth Cymru
Categori:Llyfrau Cymreig 2002
Alfred Russel Wallace - Gwyddonydd Anwyddonol

Astudiaeth o fywyd a gwaith Alfred Russel Wallace gan R. Elwyn Hughes yw ***Alfred Russel Wallace: Gwyddonydd Anwyddonol***. 
Gwasg Prifysgol Cymru a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 1997.  Yn 2013 roedd y gyfrol allan o brint.

## Disgrifiad byr
Astudiaeth o fywyd a gwaith gŵr oedd a chysylltiadau agos â Chymru ac a luniodd ddamcaniaeth esblygiad yn gyfamserol â Darwin ond yn llwyr annibynnol oddi wrtho. Pwyslais arbennig ar ei broifiadau Cymreid (a Chymraeg) a'u dylanwadau ar ei syniadau. 

Yn ogystal â'r bywgraffiad, mae R. Elwyn Hughes wedi cynnwys (Atodiad 1) ei gyfieithiad o ysgrif (20 tudalen a throednodiadau) Wallace ar fywyd amaethwyr cyffredin de Cymru yn y 1840au. Ysgrifennwyd *Amaethwyr De Cymru* tra oedd Wallace yn byw yn ardal Castell Nedd yn y 1840au, ond nis cyhoeddwyd nes i'w hunangofiant *My Life* ymddangos yn 1905.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau Saesneg
Categori:Llyfrau am y 19eg ganrif yng Nghymru
Categori:Llyfrau Cymreig 1997
Y Meddwl Cyfoes

Cyfrol am rai o brif dueddiadau a themâu athronyddol yr 20g gan  Meredydd Evans (Golygydd)   yw ***Y Meddwl Cyfoes***. 
Gwasg Prifysgol Cymru a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 1984. Yn 2013 roedd y gyfrol allan o brint.

## Disgrifiad byr
Casgliad o sgyrsiau a ddarlledwyd mewn cyfres ar Radio Cymru, yn crynhoi rhai o brif dueddiadau a themâu athronyddol yr 20g.

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Athroniaeth Cymru yn yr 20fed ganrif
Categori:Llyfrau athroniaeth yr 20fed ganrif
Categori:Llyfrau athroniaeth gan awduron o Gymru
Categori:Llyfrau Cymraeg gan awduron o Gymru
Categori:Llyfrau Cymreig 1984
Ar Drywydd Waldo ar Gewn Beic

Cyfrol ar Waldo Williams gan Hefin Wyn yw ***Ar Drywydd Waldo ar Gewn Beic***. 
Y Lolfa a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2012. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Seiclo oedd dull arferol Waldo Williams o deithio, a dyna wna Hefin Wyn yng nghwmni Teifryn Williams, nai Waldo yn y gyfrol hon.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Llyfrau Cymreig 2012
Categori:Llyfrau am lenyddiaeth Gymreig yr 20fed ganrif
Categori:Llyfrau taith Cymraeg
Categori:Waldo Williams
Arwyr Chwaraeon

Cyfrol am rai o arwyr chwaraeon Cymru gan Gary Pritchard yw ***Arwyr Chwaraeon***. 
Dref Wen a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2005. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Athletau, bocsio, beicio, criced, pêl-droed, rygbi a mwy. Mae yma ddisgrifiadau lu o sêr chwaraeonenwocaf Cymru, nifer ohonyn nhw wedi gwneud cyfraniadau allweddol i faes chwaraeon.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Llyfrau am chwaraeon yng Nghymru‎
Categori:Llyfrau Cymreig 2005
Aur y Byd

Cyfrol am ardal Yukon rhwng 1898 a 1904 gan Roy Davies a Dic Jones yw ***Aur y Byd***. 

Gwasg Gomer a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 1987. Yn 2013 roedd y gyfrol allan o brint.

## Disgrifiad byr
Stori Cardi yn yr Yukon rhwng 1898 a 1904. Ceir ffotograffau du-a-gwyn.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Dic Jones
Categori:Llyfrau hanes Cymraeg
Categori:Llyfrau am hanes Canada
Categori:Llyfrau am hanes Ceredigion
Categori:Llyfrau Cymreig 1987
Categori:Yukon
Atgof a Cherdd

Casgliad  o atgofion J. R. Jones gan J.R. Jones yw ***Atgof a Cherdd***. 
Y Lolfa a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2003. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Casgliad  o atgofion J. R. Jones (1923-2002), adroddwr, beirniad ac arweinydd llwyfan cenedlaethol, yn portreadu bywyd gwledig, cymeriadau dylanwadol a difyrrwch y byd eisteddfodol. Ceir rhai sylwadau miniog am newidiadau cymdeithasol ac eisteddfodol.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Eisteddfod Genedlaethol Cymru
Categori:Llyfrau Cymreig 2003
Bardd yr Awen Barod

Hanes bywyd William Thomas Edward (Gwilym Deubraeth) gan Trefor Edwards yw ***Bardd yr Awen Barod: Gwilym Deudraeth a Theulu Cambrian View***. 
Gwasg Llewitha a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2003. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Hanes bywyd William Thomas Edwards, sy'n cael ei adnabod yn well wrth ei enw barddol, Gwilym Deudraeth, a'i deulu oedd yn byw yn Cambrian View, Penrhyndeudraeth.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Cofiannau Cymraeg
Categori:Llyfrau Cymreig 2003
Categori:Penrhyndeudraeth
Beti a'i Phobol (llyfr)

Casgliad o bortreadau o ddeg o Gymry adnabyddus gan Ioan Roberts (Golygydd)   yw '''''Beti a'i Phobol'''''. 

Gwasg Carreg Gwalch a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2002. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Addasiad llyfr o'r sgyrsiau radio rhwng y ddarlledwraig brofiadol Beti George a deg o Gymry amrywiol sydd wedi cyfrannu'n gyfoethog i amryfal agweddau ar ddiwylliant Cymru, a ddarlledwyd rhwng 1987 a 2003. Ceir 10 ffotograff du-a-gwyn.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau Cymraeg
Categori:Llyfrau Cymreig 2002
Bob: Cofiant R. Williams Parry 1884-1956

Cofiant am fywyd a gwaith y bardd R. Williams Parry gan Alan Llwyd yw ***Bob: Cofiant R. Williams Parry 1884-1956***. 
Gwasg Gomer a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2013. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Ystyrir Williams Parry yn un o feirdd mawr Cymru - ac mae'n fwyaf adnabyddus am ei gerddi rhamantaidd.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:R. Williams Parry
Parry, R. Williams
Categori:Llyfrau Cymreig 2013
Bro a Bywyd: Beirdd y Mynydd Bach

Casgliad o dros 250 o ffotograffau wedi'i olygu gan Emyr Edwards yw ***Bro a Bywyd: Beirdd y Mynydd Bach***. 
Cyhoeddiadau Barddas a gyhoeddodd y gyfrol yn y gyfres *Bro a Bywyd* a hynny yn 1999. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Casgliad o dros 250 o ffotograffau du-a-gwyn ynghyd â nodiadau perthnasol yn portreadu bywyd a gwaith pedwar bardd a llenor o ardal erwin y Mynydd Bach, Ceredigion, sef T. Hughes Jones (1895-1966), B.T. Hopkins (1897-1981), E. Prosser Rhys ayb.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau Cymraeg
Categori:Llyfrau am Geredigion
Categori:Llyfrau am lenyddiaeth Gymreig yr 20fed ganrif
Categori:Llyfrau Cymreig 1999
Bro a Bywyd: Dic Jones

Portread darluniadol o fywyd a bro'r bardd Dic Jones wedi'i olygu gan  Dai Rees Davies yw ***Bro a Bywyd: Dic Jones***. 
Cyhoeddiadau Barddas a gyhoeddodd y gyfrol yn y gyfres *Bro a Bywyd* a hynny yn 2012. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Portread darluniadol o fywyd a bro'r bardd Dic Jones - ei achau a'i deulu, y dylanwadau lleol arno, ei amaethu a'i ganu, ei lenydda a'i gymdeithasu. Llyfr llawn ffotograffau, nifer ohonynt yn rhai lliw.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Jones, Dic
Categori:Llyfrau am hanes Ceredigion
Categori:Llyfrau am lenyddiaeth Gymreig yr 20fed ganrif
Categori:Llyfrau Cymreig 2012
Bro a Bywyd: Gwynfor Evans

Bywgraffiad Gwynfor Evans wedi'i olygu gan Peter Hughes Griffiths yw ***Bro a Bywyd: Gwynfor Evans***. 
Cyhoeddiadau Barddas a gyhoeddodd y gyfrol yn y gyfres *Bro a Bywyd* a hynny yn 2008. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Mae'r gyfrol hon yn y gyfres Bro a Bywyd, yn cyflwyno byd un o Gymry pwysicaf yr 20g. Dyma gasgliad o ffotograffau du-a-gwyn gyda thestun perthnasol yn olrhain hanes bywyd a gwaith Gwynfor Evans.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Evans, Gwynfor
Categori:Gwynfor Evans
Categori:Llyfrau am Sir Gaerfyrddin
Categori:Llyfrau am yr 20fed ganrif yng Nghymru
Categori:Llyfrau Cymreig 2008
Bro a Bywyd: Kyffin Williams

Cyfrol am fywyd a bro Kyffin Williams wedi'i olygu gan  David Meredith a Dafydd Llwyd yw ***Bro a Bywyd: Kyffin Williams***. 
Cyhoeddiadau Barddas a gyhoeddodd y gyfrol yn y gyfres *Bro a Bywyd* a hynny yn 2010. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Darlun o fywyd a bro arlunydd mwyaf Cymru yn yr 20g a dechrau'r 21ain ganrif.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Williams, Kyffin
Categori:Bywgraffiadau Saesneg
Categori:Llyfrau am Ynys Môn
Categori:Llyfrau Cymreig 2010
Bro a Bywyd: Iorwerth Cyfeiliog Peate 1901-1982

Bywgraffiad Iorwerth Cyfeiliog Peate wedi'i olygu gan  R. Alun Evans yw ***Bro a Bywyd: Iorwerth Cyfeiliog Peate 1901-1982***. 
Cyhoeddiadau Barddas a gyhoeddodd y gyfrol yn y gyfres *Bro a Bywyd* a hynny yn 2003. Yn 2013 roedd y gyfrol allan o brint.

## Disgrifiad byr
Casgliad o ffotograffau du-a-gwyn gyda thestun perthnasol yn olrhain hanes bywyd a gwaith Iorwerth Peate (1901-1982), bardd, llenor, ysgolhaig a Churadur cyntaf Amgueddfa Werin Cymru, gyda'r testun yn cynnwys detholiadau o'i waith.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Peate, Iorwerth
Categori:Llyfrau am hanes Powys
Categori:Llyfrau am lenyddiaeth Gymreig yr 20fed ganrif
Categori:Llyfrau Cymreig 2003
Bro a Bywyd: R. Williams Parry 1884-1956

Bywgraffiad R. Williams Parry wedi'i olygu gan T. Emyr Pritchard yw ***Bro a Bywyd: R. Williams Parry 1884-1956***. 
Cyhoeddiadau Barddas a gyhoeddodd y gyfrol yn y gyfres *Bro a Bywyd* a hynny yn 1998. Yn 2013 roedd y gyfrol allan o brint.

## Disgrifiad byr
Golwg ddarluniadol ar fywyd Robert Williams Parry (1884-1956), ei fro a'i gefndir, ei yrfa a'i gysylltiadau, trwy gyfrwng casgliad o 245 o ffotograffau du-a-gwyn a nodiadau perthnasol.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Parry, R. Williams
Categori:Llyfrau am hanes Gwynedd
Categori:Llyfrau am lenyddiaeth Gymreig yr 20fed ganrif
Categori:Llyfrau Cymreig 1998
Bro a Bywyd: Waldo Williams 1904-1971

Cyfrol yn cofnodi hanes bywyd Waldo Williams wedi'i olygu gan James Nicholas yw ***Bro a Bywyd: Waldo Williams 1904-1971***. 
Cyhoeddiadau Barddas a gyhoeddodd y gyfrol yn y gyfres *Bro a Bywyd* a hynny yn 1996. Yn 2013 roedd y gyfrol allan o brint.

## Disgrifiad byr
Cyfrol yn cofnodi hanes bywyd a gyrfa'r bardd a'r heddychwr drwy gyfrwng testun cryno a lliaws o ffotograffau du-a-gwyn.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Williams, Waldo
Categori:Llyfrau Cymreig 1996
Categori:Llyfrau am lenyddiaeth Gymreig yr 20fed ganrif
Categori:Llyfrau am Sir Benfro
Categori:Waldo Williams
Bro a Bywyd: W. S. Jones

Bywgraffiad W. S. Jones wedi'i olygu gan Ioan Roberts yw ***Bro a Bywyd: W. S. Jones***. 
Cyhoeddiadau Barddas a gyhoeddodd y gyfrol yn y gyfres *Bro a Bywyd* a hynny yn 2009. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Gwrthrych y gyfrol hon yw Wil Sam (1920-2007), y dramodydd poblogaidd o Eifionydd. Cynhwysir degau o luniau du-a-gwyn, ambell lun lliw, a thoriadau papur newydd a deunydd archifol arall.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Jones, W. S.
Categori:Llyfrau am hanes Gwynedd
Categori:Llyfrau am lenyddiaeth Gymreig yr 20fed ganrif
Categori:Llyfrau Cymreig 2009
Bro a Bywyd: Syr O. M. Edwards 1858-1920

Bywgraffiad Syr Owen Morgan Edwards wedi'i olygu gan  Hazel Walford Davies yw ***Bro a Bywyd: Syr O. M. Edwards 1858-1920***.
Cyhoeddiadau Barddas a gyhoeddodd y gyfrol yn y gyfres *Bro a Bywyd* a hynny yn 1988. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Cyfrol o ddogfennau a lluniau du-a-gwyn yn olrhain hanes bywyd O. M. Edwards (1858-1920), a fu'n ddiwyd yn cyhoeddi llyfrau a chylchgronau Cymraeg poblogaidd ac yn pwysleisio pwysigrwydd cael addysg Gymraeg.

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Edwards, Owen Morgan
Categori:Llyfrau Cymreig 1988
Cymru'r Gyfraith: Sylwadau ar Hunaniaeth Gyfreithiol

Cyfrol sydd'n trafod byd y gyfraith yng Nghymru gan R. Gwynedd Parry yw '''''Cymru'r Gyfraith - Sylwadau ar Hunaniaeth Gyfreithiol'''''. 
Gwasg Prifysgol Cymru a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2012. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Cyfrol sydd yn trafod rhai o'r pynciau mwyaf heriol a dadleuol ym myd y gyfraith yng Nghymru 2012.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Cyfraith Cymru
Categori:Llyfrau Cymraeg gan awduron o Gymru
Categori:Llyfrau Cymreig 2012
Bro a Bywyd: T. Rowland Hughes 1903-1949

Bywgraffiad T. Rowland Hughes wedi'i olygu gan  W. Gwyn Lewis yw ***Bro a Bywyd: T. Rowland Hughes 1903-1949***.
Cyhoeddiadau Barddas a gyhoeddodd y gyfrol yn y gyfres *Bro a Bywyd* a hynny yn 1990. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Cyfrol o ddogfennau a lluniau du-a-gwyn yn olrhain hanes bywyd y bardd a'r llenor.

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Hughes, T. Rowland
Categori:Llyfrau Cymreig 1990
Categori:Llyfrau am lenyddiaeth Gymreig yr 20fed ganrif
Categori:T. Rowland Hughes
Bro a Bywyd: John Gwilym Jones 1904-1988

Bywgraffiad y dramodydd John Gwilym Jones wedi'i olygu gan Manon Wyn Siôn yw ***Bro a Bywyd: John Gwilym Jones 1904-1988***.
Cyhoeddiadau Barddas a gyhoeddodd y gyfrol yn y gyfres *Bro a Bywyd* a hynny yn 1993. Yn 2013 roedd y gyfrol allan o brint.

## Disgrifiad byr
Cyfrol yn cofnodi hanes bywyd a gyrfa'r llenor a'r dramodydd o'r Groeslon, Gwynedd, drwy gyfrwng ffotograffau du-a-gwyn.

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Jones, John Gwilym
Categori:Llyfrau Cymreig 1993
Bro a Bywyd: W. J. Gruffydd 1881-1954

Bywgraffiad y llenor W. J. Gruffydd wedi'i olygu gan Geraint Bowen yw ***Bro a Bywyd: W. J. Gruffydd 1881-1954***.
Cyhoeddiadau Barddas a gyhoeddodd y gyfrol yn y gyfres *Bro a Bywyd* a hynny yn 1994. Yn 2013 roedd y gyfrol allan o brint.

## Disgrifiad byr
Cyfrol yn olrhain hanes bywyd y llenor yn hanner cyntaf yr 20g drwy gyfrwng nifer o ffotograffau du-a-gwyn.

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Gruffydd, W. J.
Categori:Llyfrau Cymreig 1994
Bro a Bywyd: Kate Roberts 1891-1985

Portread darluniedig o fro a bywyd Kate Roberts wedi'i olygu gan  Derec Llwyd Morgan yw ***Bro a Bywyd: Kate Roberts 1891-1985***.
Cyhoeddiadau Barddas a gyhoeddodd y gyfrol yn y gyfres *Bro a Bywyd* a hynny yn 1981. Yn 2013 roedd y gyfrol allan o brint.

## Disgrifiad byr
Yr ail lyfr yn y gyfres 'Bro a Bywyd'. Dros gant o ddarluniau du-a-gwyn yn portreadu Dr Kate Roberts.

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Roberts, Kate
Categori:Kate Roberts
Categori:Llyfrau am Wynedd
Categori:Llyfrau Cymreig 1981
Bro a Bywyd: D. Tecwyn Lloyd 1914-1992

Bywgraffiad D. Tecwyn Lloyd wedi'i olygu gan  Elwyn Edwards yw ***Bro a Bywyd: D. Tecwyn Lloyd 1914-1992***.
Cyhoeddiadau Barddas a gyhoeddodd y gyfrol yn y gyfres *Bro a Bywyd* a hynny yn 1997. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Portread o'r ysgrifwr, golygydd, y bywgraffydd a'r beirniad llenyddol D. Tecwyn Lloyd, a ysgrifennai hefyd fel E.H. Francis Thomas. Lluniau du-a-gwyn gyda chapsiynau a phytiau o waith.

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Lloyd, D. Tecwyn
Categori:Llyfrau Cymreig 1997
Bro a Bywyd: D.J. Williams 1885-1970

Bywgraffiad D. J. Williams wedi'i olygu gan  John Gwyn Griffiths yw ***Bro a Bywyd: D.&nbsp;J. Williams 1885-1970***.
Cyhoeddiadau Barddas a gyhoeddodd y gyfrol yn y gyfres *Bro a Bywyd* a hynny yn 1983. Yn 2013 roedd y gyfrol allan o brint.

## Disgrifiad byr
Y pumed llyfr yn y gyfres 'Bro a Bywyd', yn cynnwys cyfres o ddarluniau yn cyflwyno D.&nbsp;J. Williams.

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Williams, D. J.
Categori:Llyfrau Cymreig 1983
Cronfa ddŵr Nant y Ffrith

bawd|260px|Cronfa ddŵr Nant y Ffrith yn y gaeaf

Mae ** Cronfa Ddŵr Nant y Ffrith** yn agos i darddiad y nant, ac yn cyflenwi dŵr i'r pentrefi i'r gorllewin o Wrecsam. Adeiladwyd rhwng Hydref 1868 a Chwefror 1871 gan Gwmni Dŵr Brymbo. Mae Dŵr Dyffryn Dyfrdwy (*Dee Valley Water*) yn berchnogion ers 1953. Mae'n 1.34 cilomedr o hyd.

### Bywyd Gwyllt
Gwelir gŵydd Canada, titw tomos las, mwyalchen a glas y dorlan ar lannau'r gronfa, yn ogystal â glöyn byw a gweision y neidr.

File:Nantyffrith08LB.jpg
File:Nantyffrith09LB.jpg
File:Nantyffrith10LB.jpg|Glöyn yr Ysgall

## Cyfeiriadau
Nant y Ffrith
Categori:Sir Ddinbych
Bro a Bywyd: Gwŷr Llên Cwm Tawe

Bywgraffiad o lenorion Cwm Tawe wedi'i olygu gan Ifor Rees yw ***Bro a Bywyd: Gwŷr Llên Cwm Tawe***.
Cyhoeddiadau Barddas a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 1995. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Cyfrol sy'n edrych ar hanes bywyd a gwaith gwŷr llên Cwm Tawe drwy gyfrwng testun cryno a lluniau du-a-gwyn.

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau
Categori:Llyfrau Cymreig 1995
Bro a Bywyd: T. Gwynn Jones 1871-1949

Bywgraffiad T. Gwynn Jones wedi'i olygu gan David Jenkins yw ***Bro a Bywyd: T. Gwynn Jones 1871-1949***.
Cyhoeddiadau Barddas a gyhoeddodd y gyfrol yn y gyfres *Bro a Bywyd* a hynny yn 1984. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Y chweched llyfr yn y gyfres 'Bro a Bywyd', yn cyflwyno bywyd a gwaith y llenor T. Gwynn Jones drwy gyfrwng darluniau.

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Jones, T. Gwynn
Categori:Llyfrau Cymreig 1984
Categori:Llyfrau am lenyddiaeth Gymreig y 19eg ganrif
Categori:Llyfrau am lenyddiaeth Gymreig yr 20fed ganrif
Categori:T. Gwynn Jones
Bro a Bywyd: Islwyn Ffowc Elis

Bywgraffiad Islwyn Ffowc Elis wedi'i olygu gan Rheinallt Llwyd yw ***Bro a Bywyd: Islwyn Ffowc Elis***. 
Cyhoeddiadau Barddas a gyhoeddodd y gyfrol yn y gyfres *Bro a Bywyd* a hynny yn 2007. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Casgliad o ffotograffau du-a-gwyn gyda thestun perthnasol yn olrhain hanes bywyd a gwaith y llenor Islwyn Ffowc Elis.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Elis, Islwyn Ffowc
Categori:Islwyn Ffowc Elis
Categori:Llyfrau am hanes Powys
Categori:Llyfrau am lenyddiaeth Gymreig yr 20fed ganrif
Categori:Llyfrau Cymreig 2007
Bro a Bywyd: Saunders Lewis 1893-1985

Bywgraffiad Saunders Lewis wedi'i olygu gan  Mair Saunders yw ***Bro a Bywyd: Saunders Lewis 1893-1985***.
Cyhoeddiadau Barddas a gyhoeddodd y gyfrol yn y gyfres *Bro a Bywyd* a hynny yn 1987. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Dyma'r nawfed llyfr yn y gyfres 'Bro a Bywyd', yn cynnwys portreadau o Saunders Lewis drwy gyfrwng darluniau a chapsiynau estynedig.

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Lewis, Saunders
Categori:Llyfrau Cymreig 1987
Categori:Llyfrau am lenyddiaeth Gymreig yr 20fed ganrif
Categori:Saunders Lewis
Byd a Bywyd Caradog Prichard 1904-1980

Bywgraffiad o'r nofelydd Caradog Pritchard gan J. Elwyn Hughes yw ***Byd a Bywyd Caradog Prichard 1904-1980 - Bywgraffiad Darluniadol***. 

Cyhoeddiadau Barddas a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2005. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Bywgraffiad a darluniadol yn cynnwys gwybodaeth am fywyd cythryblus a gwaith y prifardd, y nofelydd a'r newyddiadurwr Caradog Prichard (1904-80), ac am afael gadarn ei fro enedigol ar ei fywyd a'i waith.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bethesda
Prichard, Caradog
Categori:Caradog Prichard
Categori:Llyfrau am hanes Gwynedd
Categori:Llyfrau am lenyddiaeth Gymreig yr 20fed ganrif
Categori:Llyfrau Cymreig 2005
Bywyd a Gwaith John Daniel Evans - El Baqueano

Bywraffiad John Daniel Evans gan  Paul W. Birt (Golygydd) yw ***Bywyd a Gwaith John Daniel Evans - El Baqueano***. 
Gwasg Carreg Gwalch a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2004. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Hanes bywyd cyffrous 'El Baqueano' (John Daniel Evans, 1862-1943), ei atgofion a'i ddyddiaduron; roedd yn arloeswr ymhlith y Cymry a ymsefydlodd ym Mhatagonia, a theithiodd yn helaeth i archwilio'r tir wrth droed yr Andes cyn i'r Cymry ymsefydlu yno.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Evans, John Daniel
Categori:Llyfrau am hanes yr Ariannin
Categori:Llyfrau Cymreig 2004
Categori:Y Wladfa
Byd o Gân  Atgofion Melys Jac Davies

Bywgraffiad Jac Davies gan  Eurof Williams (Golygydd) yw ***Byd o Gân: Atgofion Melys Jac Davies***. 
Gwasg Gomer a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2008. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Cyfrol o atgofion Jac Davies o Gwm Gwendraeth, y gŵr hynaws a ddaeth i amlygrwydd ar lwyfannau nosweithiau llawen gyda'r ddeuawd boblogaidd Jac a Wil.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Davies, Jac
Categori:Llyfrau am hanes Sir Gaerfyrddin
Categori:Llyfrau Cymreig 2008
Caerwyn

Bywgraffiad Caerwyn gan Maredudd ap Rheinallt ac Owena D. Thomas    yw ***Caerwyn***. 
Cyhoeddiadau Modern a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2010. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Ganwyd Caerwyn (Ellis Owen Roberts) ym mhentref Cynwyd, Meirionnydd (Sir Ddinbych erbyn hyn), yn 1871. Bu'n newyddiadurwr a golygydd, yn feirniad, bardd, llyfrgellydd, cynghorydd, pregethwr cynorthwyol, darlithydd a darlledwr, cofrestrydd, ceidwad rhestrau etholwyr ac yn gyfieithydd llysoedd barn.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau Cymraeg
Categori:Cynwyd
Categori:Llyfrau am hanes Sir Ddinbych
Categori:Llyfrau Cymreig 2010
Cantorion o Fri: Ar Lwyfan Cymru

Casgliad o bortreadau gan Alun Guy yw ***Cantorion o Fri: Ar Lwyfan Cymru***. 
Gwasg Gomer a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2004. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Portreadau o chwech o gantorion poblogaidd sydd wedi ennill clod a chefnogaeth cynulleidfaoedd Cymru ar lwyfannau eisteddfod a chyngerdd, sef Shân Cothi, Trebor Edwards, John Eifion, Tom Gwanas, Dai Jones a Fflur Wyn. Ceir 43 ffotograff du-a-gwyn.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau
Categori:Llyfrau Cymreig 2004
Charles Byrd (llyfr)

Bywgraffiad o'r arlunydd Charles Byrd ganddo ef ei hun yw ***Charles Byrd***. Cyhoeddwyd y gyfrol yn 2008 gan Eisteddfod Genedlaethol Cymru Caerdydd a'r Cylch 2008. 
Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Cyfrol ddwyieithog am fywyd a gwaith yr arlunydd Charles Byrd. 

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Byrd, Charles
Categori:Llyfrau Cymreig 2008
Gwilym

Enw dyn ydy **Gwilym**.

## Enw personol
* Gwilym Brewys (William de Braose; 1197–1230), arglwydd y Fenni, Brycheiniog
* Gwilym Callestr (William Edwards; 1790–1855), bardd
* Gwilym Cowlyd (William John Roberts; 1828–1904), bardd
* Gwilym Cyfeiliog (William Williams; 1801-1876), bardd
* Gwilym Davies (1879–1955), gweinidog
* Gwilym Deudraeth (William Thomas Edwards; 1863–1940), bardd
* Gwilym Ddu o Arfon (fl. 1280-1320), bardd
* Gwilym Edwards (1881–1963), gweinidog
* Gwilym Livingstone Evans (1916–1994), ffotograffydd
* Gwilym Gwenffrwd (William Theophilus Thomas; 1824–99), bardd
* Gwilym Gwent (William Aubrey Williams; 1834–1891), cyfansoddwr
* Gwilym Hiraethog (William Rees; 1802-1883), llenor
* Gwilym Thomas Hughes (1895–1978), dramodydd
* Gwilym Jenkins (1932–1982), ystadegydd
* Gwilym Ceri Jones (1897–1963), gweinidog
* Gwilym Eirwyn Jones (Eirwyn Pontshân; 1922–1994), diddanwr
* Gwilym Gwalchmai Jones (1921–1970), cerddor
* Gwilym Iwan Jones (1904–1995), anthropolegydd a ffotograffydd
* Gwilym Meredydd Jones (1920–1992), llenor
* Gwilym R. Jones (1903–1993), bardd
* Gwilym Lerpwl (William Griffith; 1849-1890), bardd
* Gwilym Lleyn (William Rowlands; 1802–1865), llyfryddwr
* Gwilym Lloyd George (1894–1967), gwleidydd
* Gwilym Marles (William Thomas; 1834–1879), bardd
* Gwilym Morganwg (Thomas Williams; 1778–1835), bardd
* Gwilym Morus (g. 1976), cerddor
* Gwilym Myrddin (William Jones; 1863–1946), bardd
* Gwilym Owen (1880–1940), ffisegydd
* Gwilym Owen (1931-2019), newyddiadur
* Gwilym Ellis Lane Owen (1922–1982), athronydd
* Gwilym Peris (William John Davies; 1888–1957), llenor
* Gwilym Prichard (1931–2015), arlunydd
* Gwilym Prys-Davies (1923–2017), gwleidydd
* Gwilym Puw (c.1618-c.1689), bardd
* Gwilym Roberts (1928–2018), gwleidydd
* Gwilym Roberts (g. 1935), athro
* Gwilym O. Roberts (1909–1987), llenor a seicolegydd
* Gwilym Rhyfel (fl. 1174), bardd 
* Gwilym Bowen Rhys (g. 1992), canwr
* Gwilym Teilo (William Davies; 1831–1892), bardd
* Gwilym Tew (1460-1480), bardd
* Gwilym Tilsley (1911-1997), bardd
* Gwilym Tudur (1941–2024), gŵr busnes ac ymgyrchydd
* Gwilym Williams (1839–1906), barnwr
* Gwilym Owen Williams (1913–1990), esgob

* John Gwilym Jones (g. 1936), bardd
* John Gwilym Jones (1904–1988), dramodydd
* Thomas Gwilym Pritchard (1846–1924), bardd

* Gwilym ab Ioan (William Williams; 1800–1868), bardd
* Gwilym ap Tudur  (fl.1380–1413), uchelwr
* Gwilym Gwyn ap Rhys Llwyd (fl.1400), gefnogwyr Owain Glyn Dŵr

## Tadenw
* Dafydd ap Gwilym (c.1320 - c.1380), bardd
* Eurfyl ap Gwilym (g.1944), economydd
* Gwynn ap Gwilym (g. 1950), bardd
* Llywelyn ap Gwilym Lygliw (fl. 1400), bardd

## Enw teulu
* Arfon Gwilym (g. 1950), cerddor
* Lisa Gwilym (g. 1975), cyflwynydd teledu a radio
* Mari Gwilym, actores
* Meinir Gwilym (g. 1983), cantores
* Mike Gwilym (g. 1949), actor
* Robert Gwilym (g. 1956), actor
* Tich Gwilym (Robert Gilliam; 1951–2005), cerddor
----

Categori:Enwau personol Cymraeg
Cofio - Jennie Eirian

Cyfrol deyrnged i gofio Jennie Eirian Davies gan Aeres Evans yw ***Cofio - Jennie Eirian***. 

Gwasg Gee a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 1983. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Cyfrol i gofio'r ddiweddar Jennie Eirian Davies, yn cynnwys cerddi coffa a chasgliad o gerddi cynganeddol i blant gyda sylwadau ar y cynganeddion a'r mesurau amlycaf.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau
Categori:Llyfrau Cymreig 1983
Cofio Dafydd Orwig

Cyfrol deyrnged i Dafydd Orwig wedi'i golygu gan  Ieuan Wyn yw ***Cofio Dafydd Orwig***. 
Gwasg Gwynedd a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 1997. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Cyfrol deyrnged, yn ysgrifau a cherddi, i un o genedlaetholwyr Cymreig yr 20g gan ugain o gyfeillion a chyd-weithwyr, yn dystiolaeth o gyfraniad Dafydd Orwig i feysydd amrywiol megis addysg Gymraeg a chyhoeddi llyfrau.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bethesda
Categori:Cenedlaetholdeb Cymreig
Categori:Cofiannau Cymraeg
Categori:Llyfrau am hanes Gwynedd
Categori:Llyfrau am yr 20fed ganrif yng Nghymru
Categori:Llyfrau Cymreig 1997
Cofio Grav

Bywgraffiad Ray Gravell gan  Keith Davies (Golygydd) yw ***Cofio Grav***. 
Y Lolfa a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2008. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Cyfrol deyrnged i'r gŵr o Fynyddygarreg, Ray Gravell, a fu farw yn 2007. Casgliad a geir yma o bob math o deyrngedau a cherddi i Grav, wedi ei olygu gan ei gyfaill Keith Davies. Cynhwysir cerddi gan Tudur Dylan, Gwyn Thomas, ac eraill.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau
Categori:Llyfrau Cymreig 2008
Cofio Dewi Eirug

Bywgraffiad Dewi Eirug gan Huw Ethall yw ***Cofio Dewi Eirug***. 
Tŷ John Penri a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2002. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Portread o Dewi Eirug Davies, pregethwr ac awdur, athro coleg a chenedlgarwr, yn adlewyrchu ei gyfraniad i Gymru fel golygydd a hanesydd diwinydd a heddychwr, ynghyd â'i bersonoliaeth a'i hiwmor direidus, wedi ei lunio gan un o'i gyfeillion.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Dewi Eirug, Cofio
Categori:Heddychaeth yng Nghymru
Categori:Llyfrau Cymreig 2002
Cofio John FitzGerald, O. Carm. (1927-2007)

Bywgraffiad John FitzGerald gan  Iestyn Daniel (Golygydd) yw ***Cofio John FitzGerald (1927-2007)***. 

Y Cylch Catholig a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2010. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Cyfrol sy'n cynnwys teyrngedau, atgofion, erthyglau ysgolheigaidd ar wahanol bynciau ac ambell gerdd, gan gynnwys erthygl Saesneg, englyn a haiku Cymraeg. Cyhoeddwyd gan y Cylch Catholig.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau

Categori:Llyfrau Cymreig 2010
Cofio Mathonwy

Casgliad o atgofion am Mathonwy Hughes wedi'i olygu gan Gerallt Lloyd Owen yw ***Cofio Mathonwy***. 
Gwasg Gwynedd a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2001. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Casgliad o atgofion gan nifer o'i gydnabod am y Prifardd Mathonwy Hughes (1901-99), golygydd cynorthwyol Baner ac Amserau Cymru.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau
Categori:Llyfrau Cymreig 2001
Cofio RS

Bywgraffiad o'r bardd Cymreig R. S. Thomas gan Gareth Neigwl Williams yw ***Cofio RS: Cleniach yn Gymraeg?***. 
Gwasg y Bwthyn a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2013. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Mae'r gyfrol hon yn ein cyflwyno i agwedd ar bersonoliaeth R. S. Thomas efallai nas gwelwyd ynghynt yn gyhoeddus sef ei hiwmor, ei ffraethineb a'i garedigrwydd.
Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Cofiannau Cymraeg
Categori:R. S. Thomas
Categori:Llyfrau Cymreig 2013
Cofio Tecwyn

Bywgraffiad Parchedig D. Tecwyn Evans gan Tudor Davies yw ***Cofio Tecwyn***. 

Gwasg Pantycelyn a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2002. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Cofiant cynnes i 'Tecwyn' (y Parchedig Ddr. D. Tecwyn Evans, 1876- 1957), pregethwr enwog gyda'r Methodistiaid, cyfieithydd ac emynydd, llenor a darlithydd, yn cynnwys gwerthfawrogiad o'i fywyd a'i waith gan un o'i edmygwyr pennaf.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau
Categori:Llyfrau Cymreig 2002
Cerdded y 'Clawdd Terfyn'

Cofiant i R. Dewi Williams, arloeswr y stori fer gan W.J. Edwards yw '''''Cerdded y 'Clawdd Terfyn' - Cofiant R. Dewi Williams'''''.
Gwasg Gee a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 1992. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Cofiant gweinidog a phregethwr, athro a llenor, a gŵr a ddisgrifiwyd fel arloeswr y stori fer Gymraeg. Ffotograffau du-a-gwyn.

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Cofiannau Cymraeg
Categori:Llyfrau am lenyddiaeth Gymreig yr 20fed ganrif
Categori:Llyfrau Cymreig 1992
Cofio W. Leslie Richards

Bywgraffiad i'r nofelydd W. Leslie Richards gan Eleri Davies (Golygydd)   yw ***Cofio W. Leslie Richards***. 

Gwasg Gee a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 1996. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Cyfrol deyrnged yn bwrw golwg ar fywyd a gwaith y bardd a'r nofelydd W. Leslie Richards (1916-1989). Ffotograffau du-a-gwyn.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau
Categori:Llyfrau Cymreig 1996
Edward Williams Llangefni 1906-1992

Bywgraffiad i Edward Williams Llangefni wedi'i olygu gan O. Arthur Williams yw '''''Cofio'r Adnabyddiaeth: Edward Williams Llangefni 1906-1992'''''. 
Gwasg Pantycelyn a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2001. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Teyrnged i'r diweddar Edward Williams Llangefni (1906-1992), Cymro cywir a ymhyfrydai yn niwylliant cymdeithas glos cefn gwlad, yn cynnwys detholiad o bortreadau gan deulu, cyfeillion a chydnabod. 86 ffotograff du-a-gwyn.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Williams, Edward, Llangefni
Categori:Llyfrau Cymreig 2001
Cofion Cynnes

Casgliad o atgofion am ugain o gymeriadau lliwgar gan Lyn Ebenezer yw ***Cofion Cynnes***. 

Gwasg Carreg Gwalch a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2002. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Cyfrol gynnes o atgofion y newyddiadurwr a'r cyflwynydd radio a theledu Lyn Ebenezer am ugain o gymeriadau lliwgar amrywiol a ddylanwadodd arno yn ystod ei fywyd.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau
Categori:Llyfrau Cymreig 2002
Crwydro'r Byd

Cofnod o deithiau Beti Rhys ganddi hi ei hun yw '''''Crwydro'r Byd'''''. 
Gwasg Gee a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 1988. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Cofnod o deithiau'r awdures mewn nifer o wledydd yn y Dwyrain Canol a'r Dwyrain Pell. Ceir fotograffau du-a-gwyn, lluniau pin ac inc a mapiau.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Llyfrau am Asia
Categori:Llyfrau taith Cymraeg
Categori:Llyfrau Cymreig 1988
Cyfoeth, Celf a Chydwybod - Llafur Cariad Chwiorydd Gregynog

Cyfrol am gasgliad celf byd-enwog Amgueddfa Cymru yw ***Cyfoeth, Celf a Chydwybod: Llafur Cariad Chwiorydd Gregynog***. 
Llyfrau Amgueddfa Cymru a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2007. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Casgliad celf byd-enwog Amgueddfa Cymru. Hanes chwiorydd Gregynog yn defnyddio'r cyfoeth a grëwyd gan y Chwyldro Diwydiannol yng Nghymru a'u cydwybod crefyddol i drawsnewid bywyd diwylliannol Cymru.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau
Categori:Llyfrau Cymreig 2007
Cwmni Deg Dawnus

Casgliad o ddeg bywgraffiad am naw gŵr ac un wraig gan D. Ben Rees yw ***Cwmni Deg Dawnus***. 

Cyhoeddiadau Modern a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2003. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Casgliad o ddeg bywgraffiad am naw gŵr ac un wraig amrywiol iawn, o Gymru a thu hwnt, nifer ohonynt wedi eu hamlygu eu hunain fel areithwyr a dadleuwyr huawdl ym myd gwleidyddiaeth a chrefydd, meddygaeth, busnes a diwylliant. 11 llun du-a-gwyn.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau
Categori:Llyfrau Cymreig 2003
Cyfres Cip ar Gymru: Llywelyn ein Llyw Olaf

Cyfrol am fywyd Llywelyn ein Llyw Olaf gan Aeres Twigg yw ***Llywelyn ein Llyw Olaf / Llywelyn the Last Prince***. 
Gwasg Gomer a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2006. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Llyfryn dwyieithog darluniadol llawn yn cynnwys gwybodaeth am fywyd Llywelyn ein Llyw Olaf; i oedolion a phlant fel ei gilydd. Ceir 17 llun lliw a 3 llun du-a-gwyn. Cyhoeddwyd yn wreiddiol yn 2001.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau
Categori:Llyfrau Cymreig 2006
Dewi Sant (llyfr)

Cyfrol am Dewi Sant yn y gyfres *Cip ar Gymru* gan Elin Meek yw ***Dewi Sant / Saint David***. 
Gwasg Gomer a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2005. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Llyfryn dwyieithog, darluniadol, lliwgar yn cyflwyno hanes Dewi Sant, nawddsant Cymru, i ddarllenwyr o bob oed. Deunaw ffotograff neu lun lliw. Cyhoeddwyd yn wreiddiol Chwefror 2001.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Dewi Sant
Categori:Llyfrau am Gymru'r Oesoedd Canol
Categori:Llyfrau hanes Cymraeg
Categori:Llyfrau Cymreig 2005
Dylan Thomas (llyfr)

Bywgraffiad Dylan Thomas gan Kate Crockett yw ***Dylan Thomas*** yng nghyfres *Cip ar Gymru*.
Gwasg Gomer a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2010. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Llyfryn dwyieithog am y bardd a'r eicon o Gymro, Dylan Thomas. Does yr un bardd o Gymru wedi bod mor amlwg y tu allan i'r wlad cyn Dylan Thomas.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau

Categori:Llyfrau Cymreig 2010
Cymeriadau De Ceredigion

Cyfrol o straeon ac anectodau am 20 o gymeriadau o Dde Ceredigion gan Dic Jones yw ***Cymeriadau De Ceredigion***. 
Gwasg Gwynedd a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2001. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Cyfrol o straeon ac anecdotau am dros 20 o gymeriadau unigryw De Ceredigion sydd bob un ychydig yn wahanol i'w cyd-ddynion mewn gair a gweithred, mewn meddwl ac ymarweddiad, rhai yn llawn ffraethineb a doniolwch ac eraill yn ddiniwed ac unplyg.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau Cymraeg
Categori:Dic Jones
Categori:Llyfrau am hanes Ceredigion
Categori:Llyfrau Cymreig 2001
Cymeriadau Ynys Môn

Cyfrol yn cofnodi straeon am dros 20 o gymeriadau Ynys Môn gan Emlyn Richards    yw ***Cymeriadau Ynys Môn***. 
Gwasg Gwynedd a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2004. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Cyfrol yn cofnodi straeon am dros 20 o gymeriadau lliwgar Ynys Môn, gan adlewyrchu etifeddiaeth ddiwylliannol gyfoethog yr ynys, wedi eu casglu gan hanesydd a darlithydd profiadol.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau Cymraeg
Categori:Llyfrau am Ynys Môn
Categori:Llyfrau Cymreig 2004
Mân Bethau Hwylus

Cyfrol o straeon am gymeriadau Eifionydd gan W. S. Jones yw ***Mân Bethau Hwylus: Cymeriadau Eifionydd***. 
Gwasg Gwynedd a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2005. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Cyfrol yn cofnodi straeon am gymeriadau lliwgar Eifionydd, wedi eu casglu gan awdur adnabyddus.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau
Categori:Llyfrau Cymreig 2005
Cymeriadau Penllyn

Cyfrol o straeon am gymeriadau o Benllyn gan Elwyn Edwards    yw ***Cymeriadau Penllyn***. 
Gwasg Gwynedd a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2004. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Cyfrol o straeon am rai o gymeriadau lliwgar ac unigryw Penllyn yn arbennig Elis a Huw Edwards, Fedw Arian, eu dywediadau a'u gweithredoedd, eu ffraethineb a'u doniolwch, wedi eu hysgrifennu gan gyn-fwtsiwr a adnabu'r cymeriadau gwledig hyn.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau
Categori:Llyfrau Cymreig 2004
Cymeriadau Stiniog

Cyfrol yn cofnodi straeon am gymeriadau Blaenau Ffestiniog wedi'i golygu gan  Geraint V. Jones yw ***Cymeriadau Stiniog***.
Gwasg Gwynedd a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2008. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Cyfrol yn cofnodi straeon am gymeriadau lliwgar Ffestiniog, wedi eu casglu gan awdur adnabyddus. Fel pob un o 'ardaloedd y chwareli', mae Stiniog yn enwog am ei chymeriadau ffraeth ac unigryw.

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau
Categori:Llyfrau Cymreig 2008
Cymeriadau Llŷn

Cyfrol ddifyr o straeon am gymeriadau lliwgar Llŷn wedi'i olygu gan  Ioan Roberts yw ***Cymeriadau Llŷn***. 
Gwasg Gwynedd a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2011. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Yma cawn gyfarfod, ymhlith eraill, un o bêl-droedwyr ffyrnicaf Cymru, gweinidog parod ei ddyrnau, ocsiwnïar parod ei dafod, siopwr oedd â'i fryd ar sythu Tŵr Pisa, trempyn neu ddau a gwerthwr pysgod dwyieithog - 'Fresh Fish! Ffish ffresh!'

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau

Categori:Llyfrau Cymreig 2011
Cymeriadau Maldwyn

Cyfres o bortreadau am gymeriadau ardal Maldwyn gan Hedd Bleddyn yw ***Cymeriadau Maldwyn***. 
Gwasg Gwynedd a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2010. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

## Disgrifiad byr
Cyfrol o bortreadau o wahanol gymeriadau ardal Maldwyn, wedi'u casglu a'u cofnodi gan Hedd Bleddyn, y saer maen a'r limrigwr ffraeth o Benegoes.

Botwm Crys yn cadw lle

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Categori:Bywgraffiadau Cymraeg
Categori:Llyfrau am Bowys
Categori:Llyfrau Cymreig 2010
Thomas Edward Ellis (1859-1899)

Cofiant i'r gwleidydd Thomas Edward Ellis gan Wyn Jones yw ***Thomas Edward Ellis (1859-1899)***.
Gwasg Prifysgol Cymru a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 1986. Yn 2013 roedd y gyfrol allan o brint.

## Disgrifiad byr
Cofiant byr i wleidydd y bu iddo ran flaenllaw yn adfywiad yr ymwybyddiaeth genedlaethol a symbylai Gymru yn ystod y cyfnod Fictoraidd diweddar. Llyfryn dwyieithog, yn cynnwys darluniau du-a-gwyn.

## Gweler hefyd
*Rhestr llyfrau Cymraeg
*Wicipedia:Wicibrosiect Llyfrau Gwales

## Cyfeiriadau
Ellis, Thomas Edward
Categori:Llyfrau am y 19eg ganrif yng Nghymru
Categori:Llyfrau Cymreig 1986