Lleifior (cyfres S4C 1990au)

Cyfres ddrama i deledu yn seiliedig ar nofelau Islwyn Ffowc Elis yw ***Lleifior***. Cynhyrchwyd y ddwy gyfres ar gyfer S4C gan Ffilmiau'r Tŷ Gwyn rhwng 1990 a 1995. Roedd ffigyrau gwylio'r gyfres gyntaf o *Lleifior* gyda'r uchaf erioed i gyfres deledu Gymraeg. 

Dyma'r eildro i gymeriadau o'r nofelau *Cysgod y Cryman* ac *Yn Ôl i Leifior,* gyrraedd y sgrin. Cafwyd addasiad *Lleifior (cyfres BBC 1960au)* gan Huw Lloyd Edwards oedd yn ail-adrodd y nofelau yn eu cyfnod, ond yn y gyfres hon o'r 1990au gan Islwyn Ffowc Elis ac Ifor Wyn Williams, aeth deugain mlynedd heibio. Wedi aeddfedu mae'r Harri Vaughan, ifanc ac afiaethus, a'i wraig Marged yn ogystal â'i chwaer Greta, a briododd yr Almaenwr a'r cyn garcharor rhyfel Karl Weissman. 

Derbyniodd y gyfres glod uchel gan y gynulleidfa a niferoedd gwylio anhygoel yn ei chyfnod. Roedd y gyfres yn cynnwys portreadau gan J.O Roberts, Elliw Haf, Maureen Rhys, Noel Williams, Sue Jones-Davies, John Ogwen, Margaret Williams, Gwen Ellis, Alun Elidyr, Dafydd Emyr, Iona Banks, Dafydd Dafis, Buddug Povey a Robin Eiddior, ymysg llawer eraill.

"*Dallas* o fferm yw *Lleifior*", yn ôl adolygydd teledu Y Cymro ar y pryd, "...ac mae J.R - sori J.O - yn taflu ei bersonoliaeth o gwmpas y sgrin fel tarw!"

## Cefndir 
"Comisiynydd drama S4C, Dafydd Huw Williams, biau'r syniad gwreiddiol o ysgrifennu dilyniant i nofelau Islwyn Ffowc Elis", yn ôl addasydd a sgriptiwr y gyfres, Ifor Wyn Williams*. "*Cyn belled ag y gwn i, feddyliodd neb o'r blaen am wneud hyn yn Gymraeg. Cytunodd yr awdur ac aethpwyd ymlaen i lunio wyth pennod cyfres gyntaf o *Lleifior,* gydag Islwyn Ffowc Elis wedyn yn ysgrifennu'r sgriptiau ac ychwanegu cenhedlaeth newydd.", ychwanegodd. Ond gyda'r ail gyfres, "penderfynodd Islwyn Ffowc Elis beidio ag ymgymryd â'r gwaith sgripto, ond byddai'n parhau fel ymgynghorwr, ac mewn cysylltiad rheolaidd hefo'r cynhyrchydd / cyfarwyddwr, Gareth Wynn Jones a minnau'r sgriptiwr." [bawd|Hysbyseb y gyfres gyntaf o *[Lleifior* - Ffilmiau'r Tŷ Gwyn]]

## Cynhyrchu 
Ffilmiwyd y gyfres gyntaf ar leoliad yn Sir Drefaldwyn gan ddefnyddio fferm Llysyn ger Llangadfan fel lleoliad y brif fferm *Lleifior*. Ond plasdy Henblas yn Sir Fôn oedd lleoliad y golyfeydd mewnol. Erbyn yr ail-gyfres, nid oedd Henblas ar gael, ac felly bu'n rhaid i'r cynllunydd Medwyn Roberts ail-greu, ac ail-adeiladu'r ystafelloedd mewnol ar stad ddiwydianol ger Llandegai, Gwynedd. Yn anffodus, fe barodd yr uned ddiwydianol lu o broblemau i'r adran sain, fel y bu'n rhaid ail-recordio mwyafrif o ddeialog yr actorion yn Stiwdio Barcud yng Nghaernarfon. Bu'r ail gyfres yn ffilmio hefyd am gyfnod, yn Yr Almaen
[bawd|Map dychmygol Medwyn Roberts o bentref 'Llanaerwen' a'r fferm 'Lleifior' ar gyfer cyfres [S4C o *Lleifior* 1994]]
Gan mai dychmygol yw'r fferm 'Lleifior' a phentref 'Llanaerwen', bu'n rhaid i gynllunydd y gyfres, Medwyn Roberts greu map delfrydol o'r ardal, sy'n dangos perthynas y ffermdai i'w gilydd.

## Darlledu 
Darlledwyd y bennod gyntaf o'r ail-gyfres ar y 5 Tachwedd 1995. "Yn briodol lawn, noson tân gwyllt," meddai Gareth Wynn Jones, y cyfarwyddwr with lansio'r gyfres ym Mangor, "...ond mae'r tŷ a'r teulu yma o hyd."  

## Cyfeiriadau 
Categori:Cyfresi drama S4C
Categori:Dramâu teledu Cymraeg y 1990au