Mervyn Johns

Actor cymeriad theatr, ffilm a theledu o Gymru oedd **David Mervyn Johns** (18 Chwefror 1899 - 6 Medi 1992). Daeth yn seren ffilmiau Prydeinig yn ystod yr Ail Ryfel Byd a'r cyfnod wedi'r rhyfel. Roedd yn un o brif gynheiliaid ffilmiau Ealing Studios.

## Cefndir 
Ganwyd Johns ym Mhenfro yn fab i William Johns, casglwr treth y tlodion a Margaret Ann, ei wraig. Roedd wedi bwriadu hyfforddi fel meddyg ond torrodd y Rhyfel Byd Cyntaf ar draws ei gynlluniau. Bu'n gwasanaethu fel aelod o'r Corfflu Hedfan Brenhinol (rhagflaenydd yr Awyrlu Brenhinol). Ar ôl y rhyfel aeth I RADA i hyfforddi'n actor.

Roedd Johns yn frawd i'r academydd o Rhydychen, Howard Johns, a ddaeth yn rheithor dau o blwyfi sir Swydd Rydychen, ac yn ewythr i'r barnwr John Geoffrey Jones.

## Gyrfa 
Dechreuodd Mervyn Johns ei yrfa yn y theatr yn y 1920au, cyn gwneud ei ffilm gyntaf ym 1934. Ymhlith dwsinau o'i rolau ffilm oedd warden yr eglwys yn *Went the Day Well?* (1942), y pensaer ofnys Walter Craig yn y ffilm ddirgelwch *Dead of Night* (1945) a *Bob Cratchit* yn Scrooge (1951) gydag Alastair Sims. Gwnaeth Johns lawer o ymddangosiadau teledu hefyd, mewn cyfresi fel *The Avengers*, *Danger Man* a *Dixon of Dock Green*. Roedd yn adnabyddus am chware *dynion bach bach* eiddil, ofnus, difyr ond yn aml deimladwy mewn dros 100 o ffilmiau a rhaglenni teledu.. a aned yn Ne Affrica, â ymddangos gyda'i thad yn y ffilmiau *The Halfway House* (1944) a *The Sundowners* (1960). Ar ôl marwolaeth Alys ym 1970, priododd Johns yr actores Diana Churchill ym 1976.

## Marwolaeth 
Bu Johns farw yn Northwood, Middlesex yn 93 mlwydd oed.

## Ffilmograffi 
* *Lady in Danger* (1934) yn chware rhan gohebydd
* ''The Guv'nor* (1935) yn chware rhan rheolwr banc (heb gredyd)
* *Foreign Affaires* (1935) yn chware rhan cyfieithydd llys
* *Pot Luck* (1936) yn chware rhan gwyliwr nos (heb gredyd)
* *In the Soup* (1936) yn chware rhan Meakin (heb gredyd)
* *Everything Is Thunder* (1936) yn chware rhan Karl (heb gredyd)
* *Dishonour Bright* (1936) yn chware rhan gwerthwr cardiau post (heb gredyd)
* *Song of the Forge* (1937) (heb gredyd)
* *Storm in a Teacup* (1937) yn chware rhan beili llys (heb gredyd)
* *Night Ride* (1937) yn chware rhan glöwr (heb gredyd)
* *The Last Curtain* (1937) yn chware rhan Hemp
* *Almost a Gentleman* (1938) yn chware rhan Percival Clicker
* *Jamaica Inn* (1939) yn chware rhan Thomas yng ngiang Syr Humphrey
* *The Midas Touch* (1940) (heb gredyd)
* *Convoy* (1940) yn chware rhan His Mate
* *Girl in the News* (1940) yn chware rhan James Fetherwood
* *Saloon Bar* (1940) yn chware rhan Wickers
* *The Next of Kin* (1942) yn chware rhan No 23: Mr Davis
* *The Foreman Went to France* (1942) yn chware rhan Swyddog ffiniau (heb gredyd)
* *Went the Day Well?* (1942) yn chware rhan Charlie Sims
* *The Bells Go Down* (1943) yn chware rhan Sam
* *My Learned Friend* (1943) yn chware rhan Grimshaw
* *San Demetrio London* (1943) yn chware rhan Greaser John Boyle
* *The Halfway House* (1944) yn chware rhan Rhys
* *Twilight Hour* (1945) yn chware rhan Major John Roberts
* *Dead of Night* (1945) yn chware rhan Walter Craig
* *Pink String and Sealing Wax* (1945) yn chware rhan Mr. Sutton
* *They Knew Mr. Knight* (1946) yn chware rhan Tom Blake
* *The Captive Heart* (1946) yn chware rhan Pte. Evans
* *Captain Boycott* (1947) yn chware rhan Watty Connell
* *Easy Money* (1948) yn chware rhan Herbert Atkins
* *Counterblast* (1948) yn chware rhan Dr. Bruckner *the Beast of Ravensbruck*
* *Quartet* (1948) yn chware rhan Samuel Sunbury 
* *Edward, My Son* (1949) yn chware rhan Harry Sempkin
* *Helter Skelter* (1949) yn chware rhan Ernest Bennett
* *Diamond City* (1949) yn chware rhan Hart
* *Tony Draws a Horse* (1950) yn chware rhan Alfred Parsons
* *Scrooge* (1951) yn chware rhan Bob Cratchit
* *The Magic Box* (1951) yn chware rhan Goitz
* *The Tall Headlines* (1952) yn chware rhan Uncle Ted
* *The Oracle* (1953) yn chware rhan Tom Mitchum
* *Valley of Song* (1953) yn chware rhan Parch Griffiths
* *The Master of Ballantrae* (1953) yn chware rhan MacKellar
* *Romeo and Juliet* (1954) yn chware rhan Ffreier Laurence
* *The Blue Peter* (1955) yn chware rhan Captain Snow
* *1984* (1956) yn chware rhan Jones
* *The Intimate Stranger* (1956) yn chware rhan Ernest Chaple
* *Moby Dick* (1956) yn chware rhan Peleg
* *Find the Lady* (1956) yn chware rhan Hurst
* *The Counterfeit Plan* (1957) yn chware rhan Louie Bernard
* *Doctor at Large* (1957) yn chware rhan Smith
* *The Vicious Circle* (1957) yn chware rhan Dr. George Kimber
* *The Surgeon's Knife* (1957) yn chware rhan Mr. Waring
* *The Gypsy and the Gentleman* (1958) yn chware rhan Brook
* *The Devil's Disciple* (1959) yn chware rhan Parch Maindeck Parshotter
* *Danger List* (1959) yn chware rhan Mr. Ellis
* *Once More, with Feeling!* (1960) yn chware rhan Mr. Wilbur Jr.
* *Never Let Go* (1960) yn chware rhan Alfie Barnes
* *The Sundowners* (1960) yn chware rhan Jack Patchogue, maer Cawndilla
* *No Love for Johnnie* (1961) yn chware rhan Charlie Young
* *The Rebel* (1961) yn chware rhan Rheolwr galeri yn Llundain
* *Francis of Assisi* (1961) yn chware rhan Y Brawd Juniper
* *The Day of the Triffids* (1962) yn chware rhan Mr. Coker
* *55 Days at Peking* (1963) yn chware rhan Gweinidog
* *80,000 Suspects* (1963) yn chware rhan Buckridge
* *The Old Dark House* (1963) yn chware rhan Potiphar Femm
* *The Victors* (1963) yn chware rhan Dennis
* *A Jolly Bad Fellow* (1964) yn chware rhan Willie Pugh-Smith
* *The Heroes of Telemark* (1965) yn chware rhan Col. Wilkinson
* *Who Killed the Cat?* (1966) yn chware rhan Henry Fawcett
* *The National Health* (1973) yn chware rhan Rees
* *House of Mortal Sin'' (1976) yn chware rhan Y Tad Duggan

## Cyfeiriadau 
## Dolen allanol 
Categori:Genedigaethau 1899
Categori:Marwolaethau 1992
Categori:Actorion ffilm o Gymru
Categori:Actorion llais o Gymru
Categori:Actorion radio o Gymru
Categori:Actorion teledu o Gymru
Categori:Actorion theatr o Gymru
Categori:Prosiect Wicipobl