Only Connect

Sioe gêm o'r Deyrnas Unedig yw ***Only Connect*** a gyflwynir gan Victoria Coren Mitchell. Cafodd ei darlledu ar BBC Four o'r 15 Medi 2008 i'r 7 Gorffennaf 2014, ac yna symudodd i BBC Two o'r 1 Medi 2014. Yn y gyfres, mae timau'n cystadlu i ddod o hyd i gysylltiadau rhwng cliwiau sydd i ddechrau yn ymddangos yn ddigyswllt.

Rhwng 2008 a 2013 recordiwyd y sioe yn Stiwdio 1 yn Stiwdios ITV Cymru Wales yng Nghroes Cwrlwys yng Nghaerdydd, sydd bellach wedi'u dymchwel. Ar ddiwedd 2013 symudodd dros dro i Stiwdios Roath Lock yng Nghaerdydd, cyn setlo o 2014 ymlaen yn Enfys Studios yng Nghaerdydd.

Dyfeisiwyd y rhaglen gan y cwmni cynhyrchu Cymreig Presentable (sydd nawr yn rhan o RDF).

## Teitl 
Cymerwyd yr ymadrodd "Only connect" o'r nofel 1910 *Howards End* gan EM Forster.

## Fformat 
Mae *Only Connect* yn fwriadol anodd, ac mae ei gystadleuwyr yn aml yn cael eu bortreadu - gan gynnwys yn y sioe ei hun - fel 'nerds' neu 'geeks'. Anogir i'r timau cael enwau sy'n adlewyrchu eu diddordebau neu hobïau arbenigol, fel y 'LARPers' neu'r 'Francophiles'. Gall cwestiynau'r sioe ymdrin ag unrhyw bwnc, ac efallai y bydd angen gwybodaeth arbennigol o rhyw bwnc a gwybodaeth o ddiwylliant poblogaidd. Gall cwestiynau hefyd fod yn hunan-gyfeiriadol, neu'n seiliedig ar driciau ieithyddol neu rhifyddol, yn hytrach nag angen unrhyw wybodaeth ffeithiol. Rhan o chwarae'r gêm yw sefydlu a yw'r cysylltiad yn thematig, yn ieithyddol, yn ffeithiol, yn fathemategol, ac ati. Mae Coren Mitchell yn cyflwyno gyda hiwmor sych, coeglyd iawn, a all gynnwys gwneud sbort ysgafn ohoni ei hun, y cystadleuwyr, y gwylwyr, tîm cynhyrchu'r sioe, enwogion, neu sioeau gêm poblogaidd eraill.

Mae gan bob rhaglen ddau dîm o dri pherson sy'n cystadlu mewn pedair rownd. Yn y tair cyfres gynta labelir cliwiau Rowndiau 1, 2 a 3 gan lythrennau Groegaidd. Yng nghyfres 4 rhoddir y gorau i'r syniad hyn gan fod gwylwyr wedi cwyno ei fod rhy ymhongar. Felly ers hynny defnyddir hieroglyffau'r Hen Aifft (*dwy gorsen*, *llew*, *llin troellog*, *neidr corniog*, *dŵr* a *llygad Horus*) yn eu lle.

### Rownd 1: Cysylltiadau 
Rhoddir timau hyd at bedwar cliw, a rhaid iddynt geisio darganfod y cysylltiad rhyngddynt o fewn 40 eiliad. Dangosir un cliw i'r tîm i ddechrau, a gallant ofyn am y tri chliw arall ar unrhyw adeg o fewn y 40 eiliad. Gall y tîm ateb ar ôl y cliw cyntaf am 5 pwynt, ar ôl yr ail cliw am 3 pwynt, ar ôl y trydydd cliw am 2 pwynt, neu ar ôl y pedwerydd cliw am 1 pwynt. Os yw'r tîm yn dyfalu'n anghywir, neu'n methu ateb mewn amser, dangosir pob cliw sydd weddill a gofynnir y cwestiwn i'r tîm arall am bwynt bonws. Mae un o'r chwe cwestiwn yn cynnwys lluniau fel cliwiau, ac mae un arall yn defnyddio darnau o gerddoriaeth (clasurol a chyfoes) fel cliwiau. Yn gyffredinol, y cwestiwn cerddoriaeth yw'r cwestiwn anoddaf y cwis, a jôc cyffredin yw gweld siom y tîm wrth sylweddoli eu bod wedi dewis y cwestiwn cerddoriaeth. 
alt=The image shows four boxes arranged in a horizontal line, containing sequential clues of "A hammer and feather", "Six US flags", "Eugene Shoemaker's ashes" and "Two golf balls".|canol|bawd|605x605px| Enghraifft o gwesiwn Rownd 1. Er mwyn ennill pwyntiau ar y cwestiwn hwn, angen ateb "Eitemau cafodd eu gadael ar y Lleuad" (neu amrywiad ohono).

### Rownd 2: Dilyniannau 
Mae pob set o gliwiau bellach yn ddilyniant, a rhaid i dimau geisio gweithio allan beth fydd pedwaredd eitem y dilyniant (felly, dim ond tri chliw y bydd y tîm yn gallu eu gweld), eto mor gynnar â phosibl. Rhaid iddynt roi'r eitem olaf yn y dilyniant, a gallant sgorio pwyntiau hyd yn oed os yw eu theori ar gyfer y cysylltiad yn anghywir. Fel yn y rownd flaenorol, bydd pob tîm yn chwarae tair set; eto, os bydd un tîm yn methu â dyfalu, caiff ei ofyn i'r tîm arall am bwynt bonws. Fel yn Rownd 1, mae un cwestiwn yn cynnwys lluniau fel cliwiau. Gan ddechrau o rownd gogynderfynol Cyfres 10, weithiau bydd dilyniant a ddefnyddir clipiau cerddoriaeth fel cliwiau, a rhaid i'r cystadleuwyr dyfalu teitl y pedwerydd clip cerddoriaeth.

Er enghraifft, bydd gan y cliwiau dilyniannol o "Dicter", "Bargeinio" ac "Iselder" ateb cywir o "Derbyn". Rhain yw'r 2il i'r 5ed camau o model galar Kübler-Ross.

### Rownd 3: Wal Gysylltu 
bawd|Pos "Wal Gysylltu". Yr ateb fydd sortio'r eitemau i'r grwpiau "*termau ar gyfer sero*", "*termau Poker*", "*Flying ___*" a "''pethau wedi'u gwneud o rwber*".
Mae pob tîm yn derbyn wal o 16 cliw a rhaid iddynt canfod datrysiad perffaith, hynny yw sortio i mewn i pedwar grŵp o bedair eitem gysylltiedig. Dyluniwyd y posau i gynnwys *'red herrings''' ac i awgrymu mwy o gysylltiadau nag sy'n bodoli mewn gwirionedd, er enghraifft bydd rhai cliwiau'n ffitio i fwy nag un categori. Daeth y gêm ar-lein i ben yng Nghyfres 10.

### Rownd 4: Llafariaid coll 
Yn y rownd terfynol cyflwynir cyfres o bosau geiriau i'r timau. Rhoddir categori'r posau cyn iddynt gael eu harddangos, mae pob cwestiwn yn air neu'n ymadrodd heb llafariaid, ac mae'r bylchau wedi'u symud. Rhaid i'r timoedd canfod y gair neu'r ymadrodd gwreiddiol. Er enghraifft, mewn categori o "nofelau a enillodd Wobr Booker", ateb y cwestiwn "VR NNGDLT TL" fydd "*Vernon God Little*".

Mae timau'n ateb ar yr un pryd gan ddefnyddio *buzzer*, yn sgorio 1 pwynt ar gyfer pob cwestiwn maen nhw'n ei ddatrys. I ddechrau, ni chafwyd cosb am ddyfalu’n anghywir ar y rownd hon, ond gan ddechrau gyda’r rownd gogynderfynol Cyfres 1, mae timau nawr yn wynebu cosb o 1 pwynt am bob ateb anghywir. Yn ogystal, os yw'r tîm yn ateb yn anghywir (hyd yn oed gan un llythyren) mae gan y tîm arall cyfle i ateb am bwynt bonws.

Mae'r rownd yn para rhwng 90 eiliad a thri munud. Y tîm sydd â'r nifer fwyaf o bwyntiau ar ddiwedd y gêm yw'r enillydd. Os yw'r gêm yn gyfartal yna rhoddir un cwestiwn *sudden death* i gapten pob tîm. Y capten i ateb yn gyntaf ac yn rhoi’r ateb cywir sy'n ennill am ei tîm. Ond mae ateb anghywir yn fforffedu’r gêm yn awtomatig. Ni roddir categori am y cwestiwn hwn, ond mae fel arfer yn cyfeirio at natur y cwestiwn fel penderfynnwr y gêm: er enghraifft "So Long and Thanks for All the Fish", "To the Victor, the Spoils" a "Winner Stays On".

## Cyfeiriadau 
Categori:Cyflwyniadau rhaglenni teledu 2008
Categori:Rhaglenni teledu'r 2000au
Categori:Rhaglenni teledu'r BBC
Categori:Rhaglenni teledu Saesneg o'r Deyrnas Unedig