Asclepias curassavica

Mae ***Asclepias curassavica***, a elwir yn gyffredin yn **llaethlys trofannol**,  Mae'n frodorol i'r trofannau Americanaidd  ac mae ganddo ddosbarthiad pantrofannol fel rhywogaeth a gyflwynwyd . Ymhlith yr enwau cyffredin Saesneg eraill mae **bloodflower** neu **blood flower**,  Er bod pryder y cyhoedd am y lleihad cyflym ym mhoblogaeth rhywogaeth glöynnod y llethlys wedi cynyddu'r galw ac argaeledd masnachol y llaethlys ymhlith meithrinfeydd yn Unol Daleithiau America, cymysg fu'r canlyniadau. Er y gall llaethlys trofannol gynnal larfa glöyn y llaethlys yn effeithiol, mae tyfiant lluosflwydd y planhigyn yn cael effaith wael ar batrymau mudo'r glyn byw a gall gael effeithiau ffisiolegol eraill.  Mae'r defnydd o'r llaethlys trofannol mewn gerddi wedi amharu ar ymfudiadau glöynnod y bllaethlys yn enwedig yng Nghaliffornia, Texas, Fflorida a De Carolina.  Yn wahanol i’r rhywogaethau llaethlys sy’n frodorol i’r lleoliadau hyn, nid yw’r llaethlys trofannol yn mynd yn segur yn y gaeaf gan achosi i grwpiau anfudol o löynnod byw ffurfio. Felly mae plannu *Asclepias curassavica* mewn rhanbarthau anfrodorol yn parhau i fod yn ddadleuol ac yn cael ei feirniadu. Fel arall, awgrymir plannu rhywogaethau llaethlys brodorol (fel showy milkweed, llaethlys culddail, a llaethlys yr anialwch ar gyfer Califfornia  ) ar gyfer gerddi glöynnod byw . 

Mae hefyd yn denu aelodau o is-deulu'r Danainae, fel y Danaus gilippus (Queen butterfly) .
bawd| Collage o bryfed yn defnyddio llaethlys trofannol ( *Asclepias curassavica* ) ar gyfer neithdar neu fel man hela

## Disgrifiad 
Mae planhigion nodweddiadol yn is-lwyni lluosflwydd bytholwyrdd sy'n tyfu hyd at fedr o daldra ac mae ganddynt goesau llwyd golau. Mae'r dail wedi'u trefnu'n gyferbyniol ar y coesau ac maent ar ffurf llafnaidd neu oblongaidd-lafnaidd gan orffen mewn blaenau craff neu acíwt. Fel aelodau eraill o'r genws, mae'r sudd yn llaethog. Mae'r blodau mewn brigflodau gyda 10-20 blodyn yr un. Mae ganddynt goronigau porffor neu goch a llabedau corona sy'n felyn neu'n oren. Mae blodeuo yn digwydd bron trwy gydol y flwyddyn. 

## Amaethu 
Mae yna nifer o wahanol gyltifarau gyda lliwiau blodau gwell ac arferiad byrrach; mae gan rai flodau coch llachar, melyn neu oren. Weithiau defnyddir *Asclepias curassavica* mewn gerddi glöynnod byw (gweler uchod am bryderon ynglŷn â glöynnod y llaethlys) neu fel blodyn wedi'i dorri. Fodd bynnag, pan fydd y coesynnau neu'r dail yn cael eu torri, mae sudd llaethog gwenwynig yn amlygu a all achosi anaf i'r llygad. 

## Dosbarthiad 
Disgrifir *Asclepias curassavica* gan NatureServe fel "rhywogaeth eang, yn amrywio o dde Gogledd America i Ganol America ac i Dde America." 

Mae'n rywogaeth a gyflwynwyd yn nhaleithiau Califfornia, Fflorida, Hawai'i, Louisiana, Tennessee, a Texas yn yr Unol Daleithiau, yn ogystal â thiriogaethau anghorfforedig Puerto Rico ac Ynysoedd Virgin yr Unol Daleithiau . 

Mae wedi'i gyflwyno a'i frodori yn nhaleithiau Tsieineaidd Anhui, Fujian, Guangdong, Guangxi, Guizhou, Hainan, Hubei, Hunan, Jiangsu, Jiangxi, Qinghai, Sichuan, Xizang, Yunnan, a Zhejiang, yn ogystal ag yn Taiwan .  Mae'n cael ei ystyried yn blanhigyn egsotig, ac yn chwyn, ym Meteor Downs South Project ger Rolleston, Queensland, Awstralia. 

## Cemeg 
Mae *Asclepias curassavica* yn cynnwys nifer o glycosidau cardiaidd,  gan gynnwys asclepin,  calotropin, wsarin (uzarin) a'u aglyconau, calactin, coroglucigenin ac wsarigenin (uzarigenin) sef math o gerdenolid penodol.  Mae hefyd yn cynnwys asid oleanolic, β-sitosterol, a glycosid asclepin. Y glycosid cardiaidd mwyaf cyffredin sy'n bresennol mewn dail *Asclepias curassavica* yw *voruscharin*, sy'n cynnwys tua 40% o gyfanswm y cynnwys glycosid cardiaidd mewn dail. 

## Oriel 

Delwedd:Asclepias curassavica234.jpg|Blodeuyn 
Delwedd:Asclepias curassavica 002.JPG|Ffrwythau
Delwedd:Asclepias curassavica 003.JPG|Hadau
Delwedd:Seeds of Asclepias curassavica (Family Apocynaceae).jpg|Had gyda pharasiwt
Delwedd:Asclepiascurassavica.jpg|Golwg agos ar yr hadau
Delwedd:Asclepias curassavica 1854.jpg|Closeup blodau
Delwedd:Mexican Butterfly Weed Asclepias curassavica Ants 2000px.jpg|Blodau gyda morgrug yn bwydo ar y neithdar
Delwedd:Danaus plexippus-caterpillars.jpg|lindys gloyn byw'r llaeythlys yn bwydo ar laethllys.
Delwedd:Milkweed Asclepias curassavica 'Silky Gold' Flowers 2400px.jpg|*Asclepias curassavica* 'Aur Sidan'
Delwedd:Scarlet Milkweed with caterpillar.jpg|Llaethlys ysgarlad gyda lindysyn glyn byw'r llaethlys a chwilod y llaethlys mawr

## Cyfeiriadau 
## Dolenni allanol 
* Jepson Manual (1993) —disgrifiad o rywogaethau a gyflwynwyd a dosbarthiad anfrodorol California
Categori:Tacsa wedi'u henwi gan Carolus Linnaeus
Categori:Rhywogaethau diogel yn ôl NatureServe