open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Bryn Crugog

Bryn yng nghymuned Trefeglwys, Powys, Cymru, yw **Bryn Crugog**. Uchder y copa o lefel y môr yw 446.8 m (1466 tr); ei uchder cymharol, neu 
"amlygrwydd", yw 52.1 metr: dyma'r uchder mae'r copa'n codi uwchlaw'r mynydd agosaf.

## Cyfeiriadau
Categori:Mynyddoedd a bryniau Powys
Categori:Trefeglwys
Llangenni

Pentrefan yng nghymuned Cwm Grwyne, Powys, Cymru, yw **Llangenni** neu **Llangenau** (Saesneg: *Llangenny*). Saif 26 milltir (41.9&nbsp;km) o Gaerdydd a 129.7 milltir (208.8&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Cwm Grwyne
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Llangowryd

Pentrefan yng nghymuned Ceri, Powys, Cymru, yw **Llangowryd**, sydd 71.1 milltir (114.5&nbsp;km) o Gaerdydd a 147.3 milltir (237&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Ceri (cymuned)
Categori:Pentrefi Powys
Llandyfaelog Fach

Pentrefan yng nghymuned Honddu Isaf, Powys, Cymru yw **Llandyfaelog Fach** (Saesneg: *Llandefaelog Fach*). Saif 35.9 milltir (57.8&nbsp;km) o Gaerdydd.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Honddu Isaf
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llwybrau Byw
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Hurdley

Pentref yng nghymuned Yr Ystog, Powys, Cymru yw **Hurdley**, sydd 73.4 milltir (118.2&nbsp;km) o Gaerdydd a 142.9 milltir (229.9&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Yr Ystog
Llandeglau, Powys

Pentrefan yng nghymuned Pen-y-bont, Powys, Cymru, yw **Llandeglau**. Saif 53.8 milltir (86.6&nbsp;km) o Gaerdydd a 143.3 milltir (230.6&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

Yma yn Llandeglau y ganwyd y meddyg a'r addysgwr Thomas Phillips, a sefydlodd Goleg Llanymddyfri yn 1847. Roedd yn lladmerydd cynnar dros y Gymraeg ac roedd hefyd yn berchen blanhigfa siwgr ar ynys Sant Vincent a'r Grenadines; talodd £40 000 amdano ac roedd yno tua 167 o gaethweision.

## Gweler hefyd 
* Llandegla, Sir Ddinbych
* Edward Tegla Davies, awdur

## Cyfeiriadau
Categori:Pen-y-bont, Powys
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Llanddeti

Pentrefan yng nghymuned Tal-y-bont ar Wysg, Powys, Cymru, yw **Llanddeti**, sydd 27.7 milltir (44.6&nbsp;km) o Gaerdydd a 137 milltir (220.5&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Tal-y-bont ar Wysg
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Llanddewi'r Cwm

Pentref yng nghymuned Duhonw, Powys, Cymru, yw '''Llanddewi'r-cwm** neu **Llanddewi'r Cwm'''. Saif 45.8 milltir (73.7&nbsp;km) o Gaerdydd a 146.6 milltir (235.9&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Duhonw
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Llaneithion

Pentrefan yng nghymuned Betws Cedewain, Powys, Cymru, yw **Llaneithion**, sydd 74 milltir (119.1&nbsp;km) o Gaerdydd a 153.8 milltir (247.4&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Betws Cedewain
Categori:Pentrefi Powys
Llanerchydol

Pentrefan yng nghymuned Y Trallwng, Powys, Cymru, yw **Llanerchydol** (neu *Llannerch Hudol*), sydd 81.5 milltir (131.1&nbsp;km) o Gaerdydd a 152 milltir (244.5&nbsp;km) o Lundain. Roedd yn hen gwmwd canoloesol.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Hanes
Daw'r enw o 'Llanerchydol' o enw hen gwmwd Cymreig, sef **Llannerch Hudol** a oedd ychydig i'r gogledd ac oddi fewn i gwmnwd Ystlyg yn Nheyrnas Powys. Ar ei ffiniau gorllewinol roedd 'Y Gorddwr' ac Ystrad Marchell i'r gogledd, Caereinion i'r dwyrain a Chedewain i'r dwyrain. Ceir cryn amrywiaeth ar y sillafiad: Llannerchwdwl, Llannerchudol, Llanerchudol a Llanerchydol.

## Plasdy Llanerchydol
Cofrestrwyd y plasty hwn yn adeilad Gradd II*, ac fe'i leolwyd rhwng Llanfair Caereinion a Llanfyllin. Fe'i codwyd ar ddechrau'r 19g mewn dull Gothig ac mae'r plasdy a'r gerddi mewn cyflwr da. Cyn ei godi roedd yma dŷ Tuduraidd a losgodd yn ulw yn 1776. Oherwydd hyn y cododd gŵr lleol o'r enw David Pugh y plas, wedi iddo wneud ei ffortiwn yn Llundain yn gwerthu te. 

bawd|dim|320px|Yr hen blasdy, 1828
bawd|dim|320px|Y plasdy heddiw

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Y Trallwng
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Maldwyn a Glyndŵr (y DU)
Llanfechan

Pentref yng nghymuned Treflys, Powys, Cymru, yw **Llanfechan**. Yr hen enw oedd **Llanafan Fechan**, ar ôl Sant Afan. Saif ar ffordd yr A483 tua 5 milltier (8&nbsp;km) i'r gorllewin o Llanfair-ym-Muallt.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Treflys
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Llanfihangel Dyffryn Arwy

Pentref yng nghymuned Llanfair Llythynwg, Powys, Cymru, yw **Llanfihangel Dyffryn Arwy** (Saesneg: *Michaelchurch-on-Arrow*). Saif 46.3 milltir (74.5&nbsp;km) o Gaerdydd a 134.4 milltir (216.3&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanfair Llythynwg
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Llanifyny

Pentrefan yng nghymuned Llangurig, Powys, Cymru, yw **Llanifyny**. Saif 68.3 milltir (110&nbsp;km) o Gaerdydd a 163.5 milltir (263.1&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llangurig
Categori:Pentrefi Powys
Llanmerewig

Pentref yng nghymuned Llandysul, Powys, Cymru, yw **Llanmerewig**, sydd 72.3 milltir (116.4&nbsp;km) o Gaerdydd a 149.9 milltir (241.3&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llandysul, Powys
Categori:Pentrefi Powys
Llangoed, Powys

Pentrefan yng nghymuned Bronllys, Powys, Cymru, yw **Llangoed**, sydd 39.8 milltir (64&nbsp;km) o Gaerdydd a 140.2 milltir (225.7&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

Yma y ganwyd Edmund Mortimer, 3ydd Iarll y Mers (tua 1351 – 27 Rhagfyr 1381).

## Cyfeiriadau
Categori:Bronllys
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Llansteffan, Powys

Pentrefan yng nghymuned Y Clas-ar-Wy, Powys, Cymru yw **Llansteffan**, sydd 40.7 milltir (65.6&nbsp;km) o Gaerdydd a 140.4 milltir (226&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Y Clas-ar-Wy
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Lledrod, Powys

:''Am y pentref o'r un enw yng Ngheredigion, gweler Lledrod.''

Pentrefan yng nghymuned Llansanffraid, Powys, Cymru, yw **Lledrod**. Saif 88.3 milltir (142.1&nbsp;km) o Gaerdydd a 156.1 milltir (251.2&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llansanffraid (cymuned)
Categori:Pentrefi Powys
Llety-Gwilym

Pentrefan yng nghymuned Llanfair Caereinion, Powys, Cymru, yw **Llety-Gwilym**. Saif 79.3 milltir (127.7&nbsp;km) o Gaerdydd a 159 milltir (255.9&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanfair Caereinion
Categori:Pentrefi Powys
Llidiartywaun

Pentrefan yng nghymuned Llandinam, Powys, Cymru, yw **Llidiartywaun**, sydd 66.3 milltir (106.7&nbsp;km) o Gaerdydd a 155.8 milltir (250.7&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llandinam
Categori:Pentrefi Powys
Lletygynfach

Pentrefan yng nghymuned Ffordun gyda Thre'r-llai a Threlystan, Powys, Cymru, yw **Lletygynfach**. Saif 78.2 milltir (125.8&nbsp;km) o Gaerdydd a 147.6 milltir (237.6&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Ffordun gyda Thre'r-llai a Threlystan
Categori:Pentrefi Powys
Llansbyddid

Pentrefan yng nghymuned Glyn Tarell, Powys, Cymru, yw **Llansbyddid**, weithiau **Llansbyddyd** (Saesneg: *Llanspyddid*). Saif 33.9 milltir (54.5&nbsp;km) o Gaerdydd a 144.8 milltir (233.1&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Glyn Tarell
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Lluest

Pentrefan yng nghymuned Banw, Powys, Cymru, yw **Lluest**, sydd 85 milltir (136.7&nbsp;km) o Gaerdydd a 163 milltir (262.3&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Banw
Categori:Pentrefi Powys
Llwyn-derw

Pentrefan yng nghymuned Llanidloes Allanol, Powys, Cymru, yw **Llwyn-derw**. Saif 69.5 milltir (111.8&nbsp;km) o Gaerdydd a 161.6 milltir (260&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanidloes Allanol
Categori:Pentrefi Powys
Llwyn-Gwern

Pentrefan yng nghymuned Glantwymyn, Powys, Cymru yw **Llwyn-Gwern**, sydd 84.1 milltir (135.4&nbsp;km) o Gaerdydd a 175.7 milltir (282.8&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Glantwymyn
Categori:Pentrefi Powys
Llancowryd

Pentrefan yng nghymuned Ceri, Powys, Cymru, yw **Llancowryd**, sydd 71.1 milltir (114.4&nbsp;km) o Gaerdydd a 147.3 milltir (237&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Ceri (cymuned)
Categori:Pentrefi Powys
Llyfnant

Pentrefan yng nghymuned Cadfarch, Powys, Cymru, yw **Llyfnant**. Saif 81.1 milltir (130.5&nbsp;km) o Gaerdydd a 176.6 milltir (284.1&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Gweler hefyd
*Afon Llyfnant

## Cyfeiriadau
Categori:Cadfarch
Categori:Pentrefi Powys
Bryn Llyndŵr

Bryn yng nghymuned Llanbadarn Fynydd, Powys, Cymru, yw **Bryn Llyndŵr**.

## Cyfeiriadau
Categori:Llanbadarn Fynydd
Categori:Mynyddoedd a bryniau Powys
Llyndu

Pentrefan yng nghymuned Meifod, Powys, Cymru, yw **Llyndu**, sydd 84.7 milltir (136.3&nbsp;km) o Gaerdydd a 155.2 milltir (249.8&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Meifod
Categori:Pentrefi Powys
Maengwynedd

Pentrefan yng nghymuned Llanrhaeadr-ym-Mochnant, Powys, Cymru yw **Maengwynedd**, sydd 95.3 milltir (153.4&nbsp;km) o Gaerdydd a 163.6 milltir (263.3&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanrhaeadr-ym-Mochnant
Categori:Pentrefi Powys
Llysdinam

Pentrefan yng nghymuned Llanafan Fawr, Powys, Cymru yw **Llysdinam**, sydd 52.1 milltir (83.9&nbsp;km) o Gaerdydd a 150 milltir (241.3&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanafan Fawr
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llwybrau Byw
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Maestregymer

Pentrefan yng nghymuned Trefeglwys, Powys, Cymru, yw **Maestregymer**, sydd 73.5 milltir (118.3&nbsp;km) o Gaerdydd a 160.6 milltir (258.5&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Trefeglwys
Maesypandy

Pentrefan yng nghymuned Caersŵs, Powys, Cymru, yw **Maesypandy**. Saif 75.2 milltir (121&nbsp;km) o Gaerdydd a 159.8 milltir (257.2&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Caersŵs
Categori:Pentrefi Powys
Hydan

Pentrefan yng nghymuned Castell Caereinion, Powys, Cymru yw **Hydan**, sydd 81.2 milltir (130.7&nbsp;km) o Gaerdydd a 154.7 milltir (249&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Castell Caereinion
Categori:Pentrefi Powys
Llannerch Emrys

Pentref yng nghymuned Llangedwyn, Powys, Cymru, yw **Llannerch Emrys** (sillafiad mewn ffynonellau Saesneg: *Llanerch Emrys*). Saif 91.5 milltir (147.3&nbsp;km) o Gaerdydd a 157 milltir (252.7&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llangedwyn
Categori:Pentrefi Powys
Maesyrhandir

Pentrefan yng nghymuned Y Drenewydd a Llanllwchaearn, Powys, Cymru yw **Maesyrhandir**, sydd 71.1 milltir (114.3&nbsp;km) o Gaerdydd a 152.6 milltir (245.5&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Y Drenewydd a Llanllwchaearn
Melin-y-Ddôl

Pentrefan yng nghymuned Llanfair Caereinion, Powys, Cymru, yw **Melin-y-Ddôl**. Saif 81.4 milltir (130.9&nbsp;km) o Gaerdydd a 157.9 milltir (254.1&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanfair Caereinion
Categori:Pentrefi Powys
Melin-y-Graig

Pentrefan yng nghymuned Banw, Powys, Cymru, yw **Melin-y-Graig**. Saif 85.2 milltir (137.2&nbsp;km) o Gaerdydd a 164.8 milltir (265.2&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Banw
Categori:Pentrefi Powys
Medwaledd

Pentrefan yng nghymuned Bugeildy, Powys, Cymru, yw **Medwaledd**. Saif 66.8 milltir (107.5&nbsp;km) o Gaerdydd a 147.9 milltir (238.1&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Bugeildy
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Merry Green

Pentrefan yng nghymuned Llansanffraid, Powys, Cymru yw **Merry Green**. Saif 88.8 milltir (142.9&nbsp;km) o Gaerdydd a 155.8 milltir (250.7&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llansanffraid (cymuned)
Categori:Pentrefi Powys
Melinbyrhedyn

Pentrefan yng nghymuned Cadfarch, Powys, Cymru, yw **Melinbyrhedyn**. Saif 79.4 milltir (127.7&nbsp;km) o Gaerdydd a 170.5 milltir (274.4&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Cadfarch
Categori:Pentrefi Powys
Middletown

Pentrefan yng nghymuned Tre-wern, Powys, Cymru, yw **Middletown**, sydd 84.8 milltir (136.5&nbsp;km) o Gaerdydd a 148.5 milltir (239.1&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Tre-wern
Categori:Llwybrau Byw
Milebrook

Pentrefan yng nghymuned Tref-y-clawdd, Powys, Cymru, yw **Milebrook**. Saif ar groesffordd ar briffordd yr A4113 wrth ymyl Afon Tefeidiad sy'n ffurfio'r ffin â Lloegr.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Tref-y-clawdd
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Min-Gwern

Pentrefan yng nghymuned Meifod, Powys, Cymru, yw **Min-Gwern**, sydd 85.7 milltir (137.9&nbsp;km) o Gaerdydd a 156.6 milltir (252&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Meifod
Categori:Pentrefi Powys
Moel-y-garth

Pentrefan yng nghymuned Cegidfa, Powys, Cymru yw **Moel-y-garth**, sydd 83.5 milltir (134.3&nbsp;km) o Gaerdydd a 153.6 milltir (247.2&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Cegidfa
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llwybrau Byw
Moelfre, Powys

:''Am leoedd eraill o'r un enw, gweler Moelfre.''

Pentrefan yng nghymuned Llansilin, Powys, Cymru, yw **Moelfre**. Saif 94.4 milltir (151.9&nbsp;km) o Gaerdydd a 160.2 milltir (257.8&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llansilin
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llwybrau Byw
Moydog

Pentrefan yng nghymuned Castell Caereinion, Powys, Cymru, yw **Moydog**, sydd 81.6 milltir (131.3&nbsp;km) o Gaerdydd a 154.1 milltir (248&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Castell Caereinion
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llwybrau Byw
Mynachty Poeth

Pentrefan yng nghymuned Llangynllo, Powys, Cymru, yw **Mynachty Poeth** (Saesneg: *Monaughty*). Saif 57.4 milltir (92.3&nbsp;km) o Gaerdydd a 139 milltir (223.6&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llangynllo, Powys
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llwybrau Byw
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Nant-y-dugoed

Pentrefan yng nghymuned Banw, Powys, Cymru, yw **Nant-y-dugoed**, sydd 86.6 milltir (139.4&nbsp;km) o Gaerdydd a 169.1 milltir (272.1&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Banw
Categori:Pentrefi Powys
Nantserth

Pentrefan yng nghymuned Saint Harmon, Powys, Cymru, yw **Nantserth**, sydd 59.6 milltir (96&nbsp;km) o Gaerdydd a 154.7 milltir (248.9&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Saint Harmon
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Nelly Andrews' Green

Pentrefan yng nghymuned Tre-wern, Powys, Cymru yw '''Nelly Andrews' Green''', sydd 83 milltir (133.6&nbsp;km) o Gaerdydd a 149.2 milltir (240.1&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Tre-wern
Neuadd-Ddu

Hen ffermdy ger Llangadfan yng nghymuned Banw, Powys, Cymru yw **Neuadd-Ddu**, sydd 83.7 milltir (134.7&nbsp;km) o Gaerdydd a 163.4 milltir (263&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Banw
Newchapel, Powys

Pentrefan yng nghymuned Llandinam, Powys, Cymru, yw **Newchapel**, sydd 67.6 milltir (108.7&nbsp;km) o Gaerdydd a 156.9 milltir (252.6&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llandinam
Categori:Pentrefi Powys
Maesmawr

Pentrefan yng nghymuned Caersŵs, Powys, Cymru, yw **Maesmawr**, sydd 71.7 milltir (115.4&nbsp;km) o Gaerdydd a 156.1 milltir (251.3&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Caersŵs
Categori:Pentrefi Powys
Oakley Park

Pentrefan yng nghymuned Llanidloes Allanol, Powys, Cymru yw **Oakley Park**. Saif 69.8 milltir (112.3&nbsp;km) o Gaerdydd a 158 milltir (254.2&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanidloes Allanol
Categori:Pentrefi Powys
Ochr Glan Afon

Pentrefan yng nghymuned Llangynog, Powys, Cymru, yw **Ochr Glan Afon**, sydd 93.4 milltir (150.2&nbsp;km) o Gaerdydd a 165.4 milltir (266.2&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llangynog, Powys
Categori:Pentrefi Powys
Nant Bryn-du

Pentrefan yng nghymuned Llangurig, Powys, Cymru, yw **Nant Bryn-du**. Saif 67.8 milltir (109.1&nbsp;km) o Gaerdydd a 159 milltir (255.9&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llangurig
Categori:Pentrefi Powys
Pant, Powys

Pentrefan yng nghymuned Dwyriw, Powys, Cymru, yw **Pant**. Saif 77.7 milltir (125&nbsp;km) o Gaerdydd a 157.9 milltir (254.1&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Dwyriw
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llwybrau Byw
Pandy-rhiw-Saeson

Pentrefan yng nghymuned Llanbryn-mair, Powys, Cymru, yw **Pandy-rhiw-Saeson**, sydd 81.4 milltir (131&nbsp;km) o Gaerdydd a 167.2 milltir (269.1&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanbryn-mair
Categori:Pentrefi Powys
Pant-glas, Powys

:''Am leoedd eraill o'r un enw, gweler Pantglas (gwahaniaethu).''

Pentrefan yng nghymuned Meifod, Powys, Cymru, yw **Pant-glas**. Saif 85 milltir (136.7&nbsp;km) o Gaerdydd a 154.9 milltir (249.4&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Meifod
Categori:Pentrefi Powys
Pant-y-cwrt

Pentrefan yng nghymuned Tawe Uchaf, Powys, Cymru yw **Pant-y-cwrt**, sydd 31.7 milltir (51&nbsp;km) o Gaerdydd a 155 milltir (249.4&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Tawe Uchaf
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Pandy-Llwydiarth

Pentrefan yng nghymuned Llanfihangel-yng-Ngwynfa, Powys, Cymru, yw **Pandy-Llwydiarth**, sydd 87.3 milltir (140.5&nbsp;km) o Gaerdydd a 162.9 milltir (262.1&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanfihangel-yng-Ngwynfa
Categori:Pentrefi Powys
Pant-y-ffridd

Pentrefan yng nghymuned Aberriw, Powys, Cymru yw **Pant-y-ffridd**, sydd 78.5 milltir (126.3&nbsp;km) o Gaerdydd a 153.1 milltir (246.4&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Aberriw
Categori:Pentrefi Powys
Pedair-Ffordd

Pentrefan yng nghymuned Llanrhaeadr-ym-Mochnant, Powys, Cymru, yw **Pedair-Ffordd**. Mae'n 92.2 milltir (148.3&nbsp;km) o Gaerdydd a 162.3 milltir (261.1&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanrhaeadr-ym-Mochnant
Categori:Pentrefi Powys
Pen Craig

Pentrefan yng nghymuned Llangynog, Powys, Cymru, yw **Pen Craig**, sydd 94.1 milltir (151.4&nbsp;km) o Gaerdydd a 166.8 milltir (268.5&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llangynog, Powys
Categori:Pentrefi Powys
Pen Gorphwysfa

Pentrefan yng nghymuned Llanfyllin, Powys, Cymru yw **Pen Gorphwysfa**, sydd 88.2 milltir (142&nbsp;km) o Gaerdydd a 158.2 milltir (254.6&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanfyllin
Categori:Pentrefi Powys
Pen-isa'r-waen

:''Am y pentref ger Caernarfon, Gwynedd, gweler Penisa'r-waun*
Pentrefan yng nghymuned Felin-fach, Powys, Cymru yw *'Pen-isa'r-waen''', sydd 35.2 milltir (56.6&nbsp;km) o Gaerdydd a 140.8 milltir (226.5&nbsp;km) o Lundain.

## Cyfeiriadau
Categori:Felin-fach, Powys
Categori:Pentrefi Powys
Pen-y-Coed, Powys

Pentrefan yng nghymuned Banw, Powys, Cymru yw **Pen-y-Coed**. Saif 86.7 milltir (139.5&nbsp;km) o Gaerdydd a 166.2 milltir (267.5&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Banw
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llwybrau Byw
Pen-y-Dre

Pentrefan yng nghymuned Llangatwg, Powys, Cymru, yw **Pen-y-Dre**. Saif 26 milltir (41.8&nbsp;km) o Gaerdydd a 131.6 milltir (211.8&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llangatwg, Powys
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Pen-y-Gelli

Pentrefan yng nghymuned Ceri, Powys, Cymru, yw **Pen-y-Gelli**, sydd 71.2 milltir (114.6&nbsp;km) o Gaerdydd a 148.2 milltir (238.4&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Ceri (cymuned)
Categori:Pentrefi Powys
Pen-y-wern

Pentrefan yng nghymuned Llanbryn-mair, Powys, Cymru, yw **Pen-y-wern**. Saif 78.8 milltir (126.8&nbsp;km) o Gaerdydd a 166.5 milltir (267.9&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanbryn-mair
Categori:Pentrefi Powys
Llanisw

Pentrefan yng nghymuned Cwm Grwyne, Powys, Cymru yw **Partrishow** neu **Lanisw**, sydd 29.2 milltir (46.9&nbsp;km) o Gaerdydd. Yn 1555 y ffurf oedd **Llanysho** (LBS III.321) a defnyddid y ffurf **Merthyr Isw** (neu 'Issiu ') hefyd yn Llyfr Llandaf  (BLD 279). Arferid bod yn yr hen Sir Frycheiniog, ond bellach mae ym Mhowys bron ar y ffin â Sir Fynwy.

## Eglwys Sant Isw
bawd|chwith|Ffynnon Sant Isw
Mae'r eglwys leol a gysegrwyd i Sant Isw yn Radd I, ers  19 Gorffennaf 1963, ac o bwysigrwydd hanesyddol arbennig gan ei bod yn dyddio i'r 11g a bod ynddi nifer o nodweddion hynafol. Ceir yma groglen cerfiedig, cywrain o'r 16g, paentiad o ysgerbwd o'r Oesoedd Canol a bedyddfaen sydd yn un o'r hynaf yng Nghymru gyda'r dyddiad 1055 wedi'i cherfio ynddi. Ym mynwent yr eglwys saif croes uchel sydd wedi'i chofretru'n II* ac a wnaed c.1300. Ar yr ochr orllewinol ceir capel a elwir yn 'Eglwys y Bedd'.

Defnyddir yr enw 'St Patrico', bellach gan aelodau'r eglwys. Am ryw reswm ni chafodd yr eglwys ei hailwampio gan bensaeri Oes Victoria, hyd at 1908 pan drodd W. D. Caröe ei law tyner ati.

Ceir yma hefyd ffynnon arbennig,

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Penffordd-Las

Pentrefan yng nghymuned Trefeglwys, Powys, Cymru, yw **Penffordd-Las** (neu **Penffordd-las**; **Stae** ar lafar gwlad) (Saesneg: *Staylittle*), sydd 74.2 milltir (119.3&nbsp;km) o Gaerdydd a 164.8 milltir (265.2&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Pobl nodedig o'r ardal
*David Brunt - meteorolegydd

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Trefeglwys
Peniarth, Powys

Pentrefan yng nghymuned Meifod, Powys, Cymru, yw **Peniarth**, sydd 87.1 milltir (140.2&nbsp;km) o Gaerdydd a 156.9 milltir (252.5&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Meifod
Categori:Pentrefi Powys
Pen-y-Glodfa

Pentrefan yng nghymuned Y Drenewydd a Llanllwchaearn, Powys, Cymru, yw **Pen-y-Glodfa**, sydd 72.2 milltir (116.2&nbsp;km) o Gaerdydd a 152.7 milltir (245.7&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Y Drenewydd a Llanllwchaearn
Pentre, Powys

Pentrefan yng nghymuned Llanfihangel-yng-Ngwynfa, Powys, Cymru yw **Pentre**, sydd 86.6 milltir (139.4&nbsp;km) o Gaerdydd a 162.4 milltir (261.3&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanfihangel-yng-Ngwynfa
Categori:Pentrefi Powys
Pentre Llifior

Pentrefan yng nghymuned Aberriw, Powys, Cymru yw **Pentre Llifior**, sydd 75.6 milltir (121.6&nbsp;km) o Gaerdydd a 152 milltir (244.6&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Aberriw
Categori:Pentrefi Powys
Pentre-Dolau-Honddu

Safle aneddiad bach yng nghymuned Merthyr Cynog, Powys, Cymru, yw **Pentre-Dolau-Honddu**. Saif yn ardal Brycheiniog yn uchel ar lethrau deheuol Mynydd Epynt ger tarddle Afon Honddu, un o ledneintiau pwysicaf Afon Wysg. Fe'i lleolir tua 4 milltir i'r de-orllewin o dref Llanfair-ym-Muallt ar bwys lôn wledig sy'n dringo i gyfeiriad Epynt o Aberhonddu, tua 9 milltir i'r de, ac sy'n ei gysylltu hefyd â Chwm Irfon i'r gogledd. Y pentref agosaf yw Capel Uchaf, 2 filltir i'r de.

Bellach dyma leoliad canolfan ymwelwyr ar gyfer Llwybr Epynt. 

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Merthyr Cynog
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Pentre-llymry

Pentrefan yng nghymuned Llanfyllin, Powys, Cymru, yw **Pentre-llymry**, sydd 88.3 milltir (142.2&nbsp;km) o Gaerdydd a 158.2 milltir (254.5&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanfyllin
Categori:Pentrefi Powys
Pentyrch, Powys

:*Am y pentref a chymuned yng Nghaerdydd, gweler Pentyrch.*

Pentrefan yng nghymuned Llanfair Caereinion, Powys, Cymru yw **Pentyrch**. Saif 82.2 milltir (132.4&nbsp;km) o Gaerdydd a 159.2 milltir (256.2&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanfair Caereinion
Categori:Pentrefi Powys
Penthryn

Pentrefan yng nghymuned Llandrinio, Powys, Cymru, yw **Penthryn**, sydd 87.5 milltir (140.9&nbsp;km) o Gaerdydd a 151.7 milltir (244.2&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llandrinio
Categori:Pentrefi Powys
Plasnewydd, Powys

Pentrefan yng nghymuned Carno, Powys, Cymru, yw **Plasnewydd**, sydd 75.7 milltir (121.9&nbsp;km) o Gaerdydd a 161.3 milltir (259.6&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Carno
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llwybrau Byw
Pen-y-Ffridd

Pentrefan yng nghymuned Llangynyw, Powys, Cymru yw **Pen-y-Ffridd**, sydd 83.8 milltir (134.9&nbsp;km) o Gaerdydd a 158.1 milltir (254.5&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llangynyw
Categori:Pentrefi Powys
Penygarnedd

Pentrefan yng nghymuned Llanrhaeadr-ym-Mochnant, Powys, Cymru yw **Penygarnedd**, sydd 91.7 milltir (147.5&nbsp;km) o Gaerdydd a 162.5 milltir (261.5&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanrhaeadr-ym-Mochnant
Categori:Pentrefi Powys
Plasycoed

Pentrefan yng nghymuned Ystradgynlais, Powys, Cymru, yw **Plasycoed**, sydd 32.5 milltir (52.4&nbsp;km) o Gaerdydd a 156.7 milltir (252.2&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Ystradgynlais
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Pont ar Hydfer

Pentrefan yng nghymuned Llywel, Powys, Cymru, yw **Pont ar Hydfer**, sydd 37.5 milltir (60.4&nbsp;km) o Gaerdydd a 153.9 milltir (247.6&nbsp;km) o Lundain.

## Cyfeiriadau
## Cyfeiriadau
Categori:Llywel
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llwybrau Byw
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Pont-dôl-goch

Pentrefan yng nghymuned Caersŵs, Powys, Cymru, yw **Pont-dôl-goch** (Saesneg: *Pontdolgoch*).  Saif 73.8 milltir (118.8&nbsp;km) o Gaerdydd a 158.6 milltir (255.3&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Caersŵs
Categori:Pentrefi Powys
Pont Radin

Pentrefan yng nghymuned Llanfyllin, Powys, Cymru yw **Pont Radin**, sydd 89.1 milltir (143.4&nbsp;km) o Gaerdydd a 160.1 milltir (257.6&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanfyllin
Categori:Pentrefi Powys
Pont Rhydgaled

Pentrefan yng nghymuned Llangurig, Powys, Cymru, yw **Pont Rhydgaled**. Saif 69.4 milltir (111.6&nbsp;km) o Gaerdydd a 165.1 milltir (265.7&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llangurig
Categori:Pentrefi Powys
Pwll, Powys

Pentrefan yng nghymuned Y Trallwng, Powys, Cymru, yw **Pwll**. Saif 79.7 milltir (128.2&nbsp;km) o Gaerdydd.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Y Trallwng
Refail

Pentrefan yng nghymuned Aberriw, Powys, Cymru, yw **Refail**, sydd 76.8 milltir (123.6&nbsp;km) o Gaerdydd a 150.2 milltir (241.7&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Aberriw
Categori:Pentrefi Powys
Rhiw Saeson

Pentrefan yng nghymuned Llanbryn-mair, Powys, Cymru, yw **Rhiw Saeson**, sydd 81.9 milltir (131.8&nbsp;km) o Gaerdydd a 167.6 milltir (269.7&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanbryn-mair
Categori:Pentrefi Powys
Pont-Ysgawrhyd

Pentrefan yng nghymuned Meifod, Powys, Cymru, yw **Pont-Ysgawrhyd**, sydd 86.5 milltir (139.2&nbsp;km) o Gaerdydd a 155.1 milltir (249.6&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Meifod
Categori:Pentrefi Powys
Rhos-Crug

Pentrefan yng nghymuned Llanbister, Powys, Cymru, yw **Rhos-Crug**, sydd 59.9 milltir (96.4&nbsp;km) o Gaerdydd a 143.6 milltir (231.1&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Rhos-y-brithdir

Pentrefan yng nghymuned Llanrhaeadr-ym-Mochnant, Powys, Cymru, yw **Rhos-y-brithdir**, sydd 91.1 milltir (146.6&nbsp;km) o Gaerdydd a 160.7 milltir (258.6&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanrhaeadr-ym-Mochnant
Categori:Pentrefi Powys
Rhos, Powys

Pentrefan yng nghymuned Llandrinio, Powys, Cymru yw **Rhos**. Saif 87.8 milltir (141.4&nbsp;km) o Gaerdydd a 151.5 milltir (243.8&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llandrinio
Categori:Pentrefi Powys
Rhyd-esgyn

Pentrefan yng nghymuned Bausley a Chrugion, Powys, Cymru yw **Rhyd-esgyn** (hefyd *Rhyd-escyn*). Saif 86.1 milltir (138.5&nbsp;km) o Gaerdydd a 150.5 milltir (242.2&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Bausley a Chrugion
Categori:Pentrefi Powys
Rhydyfelin, Powys

:''Am leoedd eraill o'r un enw, gweler Rhydyfelin.''

Pentrefan yng nghymuned Aberhafesb, Powys, Cymru yw **Rhydyfelin**, sydd 72.7 milltir (117&nbsp;km) o Gaerdydd a 154.1 milltir (247.9&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Aberhafesb
Categori:Pentrefi Powys
Rhydlydan, Powys

:''Am y pentref o'r un enw yng Nghonwy, gweler Rhydlydan.''

Pentrefan yng nghymuned Caersŵs, Powys, Cymru, yw **Rhydlydan**. Saif 72.9 milltir (117.4&nbsp;km) o Gaerdydd a 155.6 milltir (250.5&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Caersŵs
Categori:Pentrefi Powys
Sarnau, Powys

Ceir dau le o'r enw **Sarnau** ym Mhowys:

* Sarnau, Brycheiniog, pentref yn ne Powys
* Sarnau, Maldwyn, pentref yng ngogledd Powys

;Gweler hefyd
:Sarnau (gwahaniaethu)
Saw Mill

Pentrefan yng nghymuned Ceri, Powys, Cymru, yw **Saw Mill**, sydd 70.4 milltir (113.3&nbsp;km) o Gaerdydd a 149.1 milltir (240&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Ceri (cymuned)
Categori:Pentrefi Powys
Sarn-y-Bryn-Caled

Pentrefan yng nghymuned Y Trallwng, Powys, Cymru yw **Sarn-y-Bryn-Caled**, sydd 79.9 milltir (128.7&nbsp;km) o Gaerdydd a 150.4 milltir (242&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Y Trallwng
Rhiwlas, Powys

:''Am leoedd eraill o'r un enw, gweler Rhiwlas (gwahaniaethu).''

Pentrefan yng nghymuned Llansilin, Powys, Cymru, yw **Rhiwlas**. Saif 96.7 milltir (155.6&nbsp;km) o Gaerdydd a 160.7 milltir (258.7&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llansilin
Categori:Pentrefi Powys
Rhos y Bont

Pentrefan yng nghymuned Llanbister, Powys, Cymru, yw **Rhos y Bont**, sydd 59.6 milltir (95.9&nbsp;km) o Gaerdydd a 147.7 milltir (237.6&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanbister
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Scrwgan

Pentrefan yng nghymuned Llangedwyn, Powys, Cymru yw **Scrwgan**, sydd 91.5 milltir (147.2&nbsp;km) o Gaerdydd a 158.5 milltir (255.1&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llangedwyn
Categori:Pentrefi Powys
Stepaside, Powys

Pentrefan yng nghymuned Mochdre, Powys, Cymru, yw **Stepaside**, sydd 70.6 milltir (113.5&nbsp;km) o Gaerdydd a 153.1 milltir (246.4&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Mochdre, Powys
Categori:Pentrefi Powys
Saint Harmon

Pentref bychan gwledig, cymuned a phlwyf eglwysig ym Mhowys, Cymru, yw **Saint Harmon** (Saesneg: *St Harmon*). Fe'i lleolir 2 filltir i'r gogledd o bentref Rhaeadr Gwy ar lôn fynydd rhwng y pentref hwnnw a Llanidloes. Saif ar lan Afon Marteg, ffrwd sy'n aberu yn Afon Gwy ger Rhaeadr. Enwir y pentref ar ôl Sant Garmon ("Harmon"). Saif y pentref mewn ardal o fryniau isel, gyda Moel Hywel (505&nbsp;m) yn codi i'r dwyrain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Hanes a hynafiaethau
Tan ddiwedd yr 16g, roedd bagl neu groes Sant Curig i'w gweld yn eglwys y plwyf (sy'n 6 milltir o glas y sant hwnnw yn Llangurig dros y bryniau). Ceir disgrifiad o'r groes gan Gerallt Gymro yn ei *Hanes y Daith Trwy Gymru* (1188): 'yn eglwys Sant Garmon ceir y fagl a enwir Bagl Sant Curig, yr hon a ymestyn ychydig yn ei brig, ar y naill achr a'r llall, ar wedd croes, ac a orchuddir amgylch ogylch ag aur ac arian.' Arferid gwella cleifion â hi.

Bu Gwenllian ferch Owain Glyndŵr a'i gŵr Phylib ap Rhys yn byw ym mhlas Cenarth yn y plwyf yn hanner cyntaf y 15g.

## Pobl o Saint Harmon
* Gwenllian ferch Owain Glyndŵr (15g)
* Francis Kilvert: Bu'r dyddiadurwr yn offeiriad yma o 1876 hyd 1877.

## Cyfeiriadau
Categori:Cymunedau Powys
Categori:Pentrefi Powys

Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Sychtyn

Pentrefan yng nghymuned Llanerfyl, Powys, Cymru yw **Sychtyn**, sydd 82.2 milltir (132.3&nbsp;km) o Gaerdydd a 163 milltir (262.3&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanerfyl
Categori:Pentrefi Powys
Tan-y-ffridd

Fferm yng nghymuned Llangynyw, Powys, Cymru, yw **Tan-y-ffridd**, sydd 83.3 milltir (134&nbsp;km) o Gaerdydd a 157.2 milltir (253&nbsp;km) o Lundain.

Rhan o stâd Castell Powys oedd y fferm yma yn hanesyddol a mae'r ffermdy yn Rhestredig Gradd II. Erbyn hyn mae yna parc carafanau ar y tir.

## Cyfeiriadau
Categori:Llangynyw
Categori:Adeiladau rhestredig Powys
Tanat Valley

Pentref yng nghymuned Pen-y-bont-fawr, Powys, Cymru yw **Tanat Valley**. Saif 92.2 milltir (148.4&nbsp;km) o Gaerdydd a 163.2 milltir (262.7&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Pen-y-bont-fawr
Tirymynach (pentref)

Pentref yng nghymuned Llandrinio, Powys, Cymru, yw **Tirymynach**, sydd 84.9 milltir (136.6&nbsp;km) o Gaerdydd a 150.3 milltir (241.9&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llandrinio
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llwybrau Byw
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Ceredigion Preseli (y DU)
Todleth

Pentref yng nghymuned Yr Ystog, Powys, Cymru yw **Todleth**, sydd 73.6 milltir (118.4&nbsp;km) o Gaerdydd a 143.5 milltir (231&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Yr Ystog
Torpantau

Llechwedd yng nghymuned Tal-y-bont ar Wysg, Powys, Cymru, yw **Torpantau**, sydd 27.2 milltir (43.8&nbsp;km) o Gaerdydd a 141.6 milltir (227.9&nbsp;km) o Lundain.

Roedd gorsaf drenau wledig ar y leoliad hwn tan 1964, yn bennaf er mwyn darparu dŵr i’r injans. Yn 2014 fe ailagorodd y lein a'r orsaf yn bennaf fel atyniad i dwristiaid.

## Cyfeiriadau

Brecon Mountain Railway - Torpantau Station (geograph 4037539).jpg|Trên yn cyrraedd terfynfa Torpantau
TorpantauTunnel EastPortal.jpg|Porth Dwyreiniol neu Dwnnel Torpantau

Categori:Pentrefi Powys
Categori:Tal-y-bont ar Wysg
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Tre-Derwen

Pentref yng nghymuned Llansanffraid, Powys, Cymru yw **Tre-Derwen**, sydd 89 milltir (143.3&nbsp;km) o Gaerdydd a 154.2 milltir (248.1&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llansanffraid (cymuned)
Categori:Pentrefi Powys
Tredomen, Powys

Pentrefan yng nghymuned Felin-fach, Powys, Cymru, yw **Tredomen**, sydd 34.5 milltir (55.5&nbsp;km) o Gaerdydd a 138.7 milltir (223.2&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Felin-fach, Powys
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Tan Hinon

Pentref yng nghymuned Llanidloes Allanol, Powys, Cymru, yw **Tan Hinon**. Saif 70 milltir (112.7&nbsp;km) o Gaerdydd a 162.9 milltir (262.1&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanidloes Allanol
Categori:Pentrefi Powys
Tafolog

Pentrefan yng nghymuned Llanbryn-mair, Powys, Cymru, yw **Tafolog**, sydd 84.3 milltir (135.7&nbsp;km) o Gaerdydd a 169.2 milltir (272.3&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanbryn-mair
Categori:Pentrefi Powys
Trehafren

Pentrefan yng nghymuned Y Drenewydd a Llanllwchaearn, Powys, Cymru, yw **Trehafren**, sydd 71.4 milltir (114.9&nbsp;km) o Gaerdydd a 152.8 milltir (245.9&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Y Drenewydd a Llanllwchaearn
Trwstllewelyn

Fferm yng nghymuned Aberriw, Powys, Cymru, yw **Trwstllewelyn**, sydd 75.8 milltir (122&nbsp;km) o Gaerdydd a 149.9 milltir (241.2&nbsp;km) o Lundain.

Mae haneswyr yn credu efallai mai dyma safle brwydr yn 1257 rhwng Llywelyn ap Gruffydd a'r aglwydd lleol Gruffydd ap Gwenwynwyn. Fodd bynnag, credir bellach bod amddiffynfa a amheuir ar y fferm yn nodwedd naturiol.

## Cyfeiriadau
Categori:Aberriw
Categori:Pentrefi Powys
Tryfel

Pentrefan yng nghymuned Banw, Powys, Cymru yw **Tryfel**, sydd 87.8 milltir (141.2&nbsp;km) o Gaerdydd a 166.8 milltir (268.5&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Banw
Categori:Pentrefi Powys
Twmpath (pentref)

Pentrefan yng nghymuned Erwd, Powys, Cymru, yw **Twmpath**, sydd 42.3 milltir (68.1&nbsp;km) o Gaerdydd a 143.1 milltir (230.4&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Erwd
Categori:Pentrefi Powys
Tycrwyn

Pentrefan yng nghymuned Llanfyllin, Powys, Cymru, yw **Tycrwyn**. Saif 88.3 milltir (142.1&nbsp;km) o Gaerdydd a 160.8 milltir (258.8&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanfyllin
Categori:Pentrefi Powys
Tyddyn, Powys

Pentrefan yng nghymuned Llandinam, Powys, Cymru yw **Tyddyn**, sydd 69.8 milltir (112.4&nbsp;km) o Gaerdydd a 157.8 milltir (253.9&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llandinam
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llwybrau Byw
Tylwch

Pentrefan yng nghymuned Saint Harmon, Powys, Cymru, yw **Tylwch**, sydd 65.8 milltir (105.8&nbsp;km) o Gaerdydd a 157.1 milltir (252.8&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Tynyrwtra

Pentrefan yng nghymuned Llangurig, Powys, Cymru, yw **Tynyrwtra**. Saif 70 milltir (112.6&nbsp;km) o Gaerdydd a 163 milltir (262.3&nbsp;km) o Lundain. Ystyr y gair "wtra" ydy "llwybr" neu "ffordd fechan"; felly "Tyddyn (neu Dŷ) yn yr Wtra" yw tarddiad y gair.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llangurig
Categori:Pentrefi Powys
Tal-y-bont, Powys

Pentrefan yng nghymuned Tre-wern, Powys, Cymru yw **Tal-y-bont**, sydd 82.1 milltir (132.2&nbsp;km) o Gaerdydd a 149.9 milltir (241.2&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Tre-wern
Ucheldre, Powys

Pentref yng nghymuned y Betws, Powys, Cymru yw **Ucheldre**, sydd 76 milltir (122.3&nbsp;km) o Gaerdydd.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Y Betws
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llwybrau Byw
Y Faenor, Powys

Pentrefan yng nghymuned Aberriw, Powys, Cymru, yw **Y Faenor** (Saesneg: *Vaynor*). Saif 76.6 milltir (123.3&nbsp;km) o Gaerdydd a 152.6 milltir (245.6&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Aberriw
Categori:Pentrefi Powys
Waen-Fach

Pentrefan yng nghymuned Llansanffraid, Powys, Cymru yw **Waen-Fach**, sydd 87.8 milltir (141.3&nbsp;km) o Gaerdydd a 155.2 milltir (249.7&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llansanffraid (cymuned)
Categori:Pentrefi Powys
Waterloo, Powys

Pentrefan yng nghymuned Llanfechain, Powys, Cymru yw **Waterloo**, sydd 89.4 milltir (143.8&nbsp;km) o Gaerdydd a 156.6 milltir (252&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanfechain
Categori:Pentrefi Powys
Wenallt, Powys

Pentrefan yng nghymuned Llangedwyn, Powys, Cymru, yw **Wenallt**. Saif 92.5 milltir (148.8&nbsp;km) o Gaerdydd a 159 milltir (255.9&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llangedwyn
Categori:Pentrefi Powys
Wern, Powys

Pentrefan yng nghymuned Banw, Powys, Cymru, yw **Wern**. Saif 85.7 milltir (138&nbsp;km) o Gaerdydd a 166.3 milltir (267.7&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Banw
Categori:Pentrefi Powys
Wern-Gerhynt

Pentrefan yng nghymuned Llanbryn-mair, Powys, Cymru, yw **Wern-Gerhynt**, sydd 78.8 milltir (126.8&nbsp;km) o Gaerdydd a 166.5 milltir (268&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanbryn-mair
Categori:Pentrefi Powys
Wern-heulog

Pentrefan yng nghymuned Llanelwedd, Powys, Cymru, yw **Wern-heulog**, sydd 48.1 milltir (77.4&nbsp;km) o Gaerdydd a 144.8 milltir (233&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)
Wern Sgadog

Pentrefan yng nghymuned Llanrhaeadr-ym-Mochnant, Powys, Cymru, yw **Wern Sgadog**, sydd 91.4 milltir (147&nbsp;km) o Gaerdydd a 162.5 milltir (261.6&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanrhaeadr-ym-Mochnant
Categori:Pentrefi Powys
Y Fan

:''Am y gymuned o'r un enw ym Mwrdeistref Sirol Caerffili, gweler Y Fan, Caerffili.*

Pentrefan yng nghymuned Llanidloes Allanol, Powys, Cymru, yw **Y Fan** (Saesneg: *Van''). Saif 70.6 milltir (113.6&nbsp;km) o Gaerdydd a 160.2 milltir (257.9&nbsp;km) o Lundain.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .

## Cyfeiriadau
Categori:Llanidloes Allanol
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llwybrau Byw
West Fedw

Fferm yng nghymuned Saint Harmon, Powys, Cymru, yw **West Fedw**, sydd 65.1 milltir (104.8&nbsp;km) o Gaerdydd a 156.6 milltir (252&nbsp;km) o Lundain.

Mae yna hen gweithfeydd plwm yn agos i'r fferm.

## Cyfeiriadau
Categori:Pentrefi Powys
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe (y DU)