Wordle

Gêm eiriau ar-lein yw **Wordle** a ddyfeisiwyd yn 2021 gan Josh Wardle, brodor o Landdewi Rhydderch, Sir Fynwy, ar gyfer ei bartner, Palak Shah. Diolch i'w boblogrwydd ar Twitter, roedd y gêm yn llwyddiant ar unwaith yn ei fersiwn Saesneg. Cafodd ei gynnig yn gyflym mewn ieithoedd eraill a'i efelychu mewn fersiynau eraill gan gynnwys y Gymraeg sydd â tri fersiwn - Wordle Cymraeg, Cyrdle a Gairglo. Bu'r gêm am ddim ond prynwyd y gêm gan The New York Times Company ym mis Ionawr 2022 am swm saith ffigur nas datgelwyd (sef o leiaf $1,000,000), gyda'r bwriad i'w gadw'n rhad ac am ddim i bob chwaraewr, o leiaf i ddechrau.

## Disgrifiad
Mae'r mecaneg bron yn union yr un fath â gêm ysgrifbinnau a phapur 1955 Jotto a'r sioe gemau deledu Lingo yn UDA. Mae gan Wordle un ateb dyddiol, gyda'r holl chwaraewyr yn ceisio dyfalu'r un gair.

Amcan y gêm yw dyfalu gair pum llythyren benodol mewn uchafswm o chwe ymgais, ysgrifennu llythrennau ar sgrin chwe llinell o bum sgwâr yr un. Mae'r chwaraewr yn ysgrifennu gair pum llythyren o'i ddewis ar y llinell gyntaf ac yn nodi ei gynnig. Ar ôl pob brawddeg, mae'r llythrennau'n ymddangos mewn lliw: mae'r cefndir llwyd yn cynrychioli'r llythrennau sydd ddim yn y gair a chwiliwyd, mae'r cefndir melyn yn cynrychioli'r llythrennau sydd i'w cael mewn man arall yn y gair, ac mae'r cefndir gwyrdd neu las yn Gairglo, yn cynrychioli'r llythrennau sydd yn y gair a chwiliwyd. ac yn lle cywir yn y gair i'w ddarganfod.

Mae Wordle Saesneg yn defnyddio rhestr o eiriau gyda sillafu Americanaidd, er bod y datblygwr yn dod o Gymru ac yn defnyddio enw parth DU ar gyfer y gêm; mae'n byw ers amser maith yn Brooklyn, Efrog Newydd. Mae chwaraewyr y tu allan i'r Unol Daleithiau wedi cwyno bod y confensiwn sillafu hwn yn rhoi mantais annheg i chwaraewyr Americanaidd.

## Hanes
Mae Josh Wardle yn ddatblygwr meddalwedd sydd wedi cydweithio ar ddatblygu dau brofiad cymdeithasol ar gyfer Reddit. Yn ystod cyfnod clo oherwydd pandemig Covid-19, dyfeisiodd y gêm ar gyfer ei bartner, sy'n frwd dros gemau pos. Wrth weld brwdfrydedd ei bartner a'i deulu, penderfynodd roi ei gêm ar-lein. Ym mis Rhagfyr 2021, ychwanegodd y gallu i rannu ei ganlyniadau ar gyfryngau cymdeithasol trwy emojis. Roedd y llwyddiant yn syth: ar 1 Tachwedd 2021, chwaraeodd 90 o bobl, ac mewn ychydig wythnosau, mwy na dwy filiwn.

## Fersiynau Cymraeg
[[File:Welsh Alphabet Card C19th.jpg|thumb|300px|Mae Gairglo yn defnyddio'r wyddor Gymraeg ac acennodau yn ei fersiwn o Wordle]]
Ceir tri fersiwn o'r gêm Wordle yn y Gymraeg. 

### Dyfalair
Ceir *Dyfalair* sy'n dilyn yr un fformat â'r fersiwn Saesneg wreiddiol a'r un llythrennau. Nid yw'n dilyn yr wyddor Gymraeg felly nid yw deunodau (digraphs) Cymraeg - ch, dd, ll, rh, ph, ng - yn cael eu hystyried yn un lythyren ond yn hytrach rhaid defnyddio l + l, neu c + h. Ni cheir acenion Cymraeg chwaith megis hirnod neu'r ddidolnod ar gael gan nad ydynt yn yr wyddor Saesneg.

### Cyrdle
Ceir addasiad arall ar yr un llinellau â'r Saesneg wreiddiol, *Cyrdl*  a ddatblygwyd gan Laine Skinner, datblygwr gwe o Bowys, lansio’r ap a’r wefan mewn ymgais i gael ei phlant i siarad Cymraeg gartref.  

### Gairglo
Datblygwyd fersiwn benodol Gymraeg gan Dr Rodolfo Piskorski, Brasiliad sydd wedi dysgu Cymraeg ac oedd y person cyntaf i sefyll arholiad i ennill dinasyddiaeth Brydeinig yn yr iaith Gymraeg. 

Yn wahanol i'r ddau fersiwn Gymraeg arall, mae Gairglo yn defnyddio llefariaid ag acennodau Cymraeg a'r wyddog Gymraeg yn gywir. Ymffrost Gairglo yw bod yna "3,400 o eiriau Cymraeg gyda 5 llythyren ar y gêm, mewn cymhariaeth â 2,315 ar Wordle Saesneg!" Mae'r gêm yn rhan o becyn o adnoddau ar gyfer dysgu a gwella sgiliau siarad ac ysgrifennu Cymraeg ar ei wefan Hir-iaith.cymru . Daeth y wefan i ben rhywbryd yn Mehefin 2025.

## Wordle mewn Ieithoedd Eraill
Yn fuan ar ôl ennill poblogrwydd firaol ymhlith defnyddwyr Saesneg eu hiaith ym mis Ionawr 2022, addaswyd Wordle i ieithoedd eraill, gan gynnwys:

## Cyfeiriadau
## Dolenni allanol
* Gwefan Swyddogol Wordle 
* Wordle Cymraeg
* Gwefan Swyddogol Gairglo

Categori:Posau
Categori:Ieithoedd
Categori:Cymraeg