K. Pattabhi Jois

'Gwrw', neu athro ioga Indiaidd yw **K. Pattabhi Jois** (26 Gorffennaf 1915 &ndash; 18 Mai 2009) a ddatblygodd ac a boblogeiddiodd y Vinyāsa a'r arddull ioga fel ymarfer corff a elwir yn Ioga ashtanga vinyasa. Ym 1948, sefydlodd Jois Sefydliad Ymchwil Ashtanga Yoga yn Mysore, India.

Roedd Patta'n allweddol wrth sefydlu Ioga modern fel ymarfer corff yn yr 20g, ynghyd â BKS Iyengar, disgybl arall o Krishnamacharya yn Mysore. Camdriniodd Jois rai o'i fyfyrwyr ioga'n rhywiol trwy eu cyffwrdd yn amhriodol tra'n addasu safleoedd eu cyrff. Ymddiheurodd Sharath Jois yn gyhoeddus am “addasiadau amhriodol” ei dad-cu.

## Bywgraffiad 
### Bywyd cynnar 
Krishna Pattabhi Jois ( Kannada   ) ganwyd ar 26 Gorffennaf 1915 ( *Guru Pūrṇimā*, diwrnod lleuad llawn) ym mhentref Kowshika, ger Hassan, Karnataka, de India. Yr oedd tad Jois yn astrolegydd, yn offeiriad ac yn ddeiliad tir. Ei fam oedd yn gofalu am y tŷ a'r naw o blant - pump o ferched a phedwar bachgen - a Pattabhi Jois yn bumed ohonynt. Yn bump oed, fe'i dysgwyd mewn Sansgrit a defodau gan ei dad, sef hyfforddiant safonol i fechgyn Brahmin. Ni ddysgodd unrhyw un arall yn ei deulu ioga.

### Addysg 
Ym 1927, yn 12 oed, mynychodd Jois ddarlith a gwrthdystiad yn Neuadd y Jiwbilî  yn Hassan, Karnataka gan T. Krishnamacharya a daeth yn fyfyriwr iddo y diwrnod wedyn. Arhosodd yn Kowshika am ddwy flynedd gan ymarfer gyda Krishnamacharya bob dydd.

Ym 1930, rhedodd Jois i ffwrdd o'i gartref i Mysore i astudio Sansgrit, gyda 2 rupees. Tua'r un amser ymadawodd Krishnamacharya Hassan i ddysgu rhywle arall. Ddwy flynedd yn ddiweddarach, adunwyd Jois â Krishnamacharya, a oedd hefyd wedi gwneud ei ffordd i Mysore. Yn ystod y cyfnod hwn, roedd Maharaja Mysore, Krishna Rajendra Wodeyar, yn ddifrifol wael a dywedir bod Krishnamacharya wedi ei iacháu, trwy ioga, lle roedd eraill wedi methu. Daeth y Maharaja yn noddwr i Krishnamacharya a sefydlodd yogaśala iddo ym Mhalas Jaganmohan. Roedd Jois yn aml yn cyd-weithio â Krishnamacharya mewn arddangosiadau ioga, ac yn achlysurol cynorthwyodd Krishnamacharya yn y dosbarth dysgodd yn ei absenoldeb.

Elfen fawr o Ioga Ashtanga a oedd ar goll o ddysgeidiaeth gynnar Krishnamacharya oedd Surya Namaskar, Cyfarchiad i'r Haul. Fodd bynnag, roedd y gyfres hon o asanas eisoes yn bodoli, ac roedd Krishnamacharya yn ymwybodol ohono yn y 1930au, gan ei fod yn cael ei ddysgu, fel ymarfer corff yn hytrach nag fel ioga, yn y neuadd y drws nesaf i'w Yogaśala ym mhalas Mysore.

### Bywyd teulu 
Ar leuad lawn Mehefin 1933, pan oedd Jois yn 18 oed, priododd Savitramma,

Ym 1948, gyda chymorth ei fyfyrwyr, prynodd Jois gartref yn y rhan o'r dref o'r enw Lakshmipuram. Yn ôl Tim Miller, parhaodd Jois i ymarfer asanas nes i'w fab Ramesh gyflawni hunanladdiad pan oedd Jois yn ei 60au cynnar.

### Etifeddiaeth 
Yn gynnar yn yr 21g, arweiniodd ŵyr Jois, sef R. Sharath Jois, gymuned Ioga Ashtanga fel cyfarwyddwr Sefydliad Ioga K. Pattabhi Jois Ashtanga (KPJAYI) yn Mysore. Mae sefydliad Jois, Sonima, yn aml yn darparu cefnogaeth sefydliadol i deithiau byd Sharath, ac yn cynhyrchu rhaglenni ar-lein sy'n darparu offer addysgu atodol ar gyfer Ioga ashtanga vinyasa. Mae merch Jois, Saraswathi, a'i wyres, Sharmila, yn rhedeg ysgol ioga yn Mysore ac yn teithio'r byd ar deithiau hyfforddi.

## Llyfryddiaeth 
* Jois, Pattabhi (1999; gol diwygiedig 2012). *Yoga Mala.* Efrog Newydd: North Point Press.

## Nodiadau 
## Cyfeiriadau 
## Dolenni allanol 
* 
* 

Categori:Marwolaethau 2009
Categori:Genedigaethau 1915
Categori:Ioga modern