Maes Awyr Rhyngwladol y Frenhines Alia

**Maes Awyr Rhyngwladol y Frenhines Alia**   (IATA: **AMM**, ICAO: **OJAI**) ( ; wedi'i drawslythrennu : Matar Al-Malikah Alia Ad-Dowali) yw prif faes awyr Gwlad Iorddonen. Mae wedi'i leoli yn Zizya  i'r de o'r brifddinas, Amman. Fe'i henwyd ar ôl y Frenhines Alia, a fu farw mewn damwain hofrennydd ym 1977. Mae'r maes awyr yn gartref i awyrennau sy'n hedfan dan faner genedlaethol y wlad: *Cwmni Hedfan Frenhinol yr Iorddonen* ac mae'n gweithredu fel canolbwynt mawr i *Awyrennau Gwlad Iorddonen*.

Cafodd terfynell newydd o'r radd flaenaf ei sefydlu ym mis Mawrth 2013 i ddisodli dwy derfynfa teithwyr hŷn y maes awyr ac un derfynfa cargo. Cafodd y tri therfyn gwreiddiol eu darfod unwaith i'r derfynfa newydd ddechrau gweithredu'n swyddogol. Yn 2014, derbyniodd y maes awyr newydd y wobr “Gwelliant Gorau yn ôl Rhanbarth: y Dwyrain Canol” a gwobr “Maes Awyr Gorau yn ôl Rhanbarth: Dwyrain Canol” gan y Cyngor Maes Awyr Rhyngwladol. Rhoddir y gwobrau i'r meysydd awyr a darparodd y boddhad cwsmeriaid uchaf yn yr Arolwg ASQ.

## Hanes 
Cafodd Maes Awyr Rhyngwladol y Frenhines Alia (QAIA) ei adeiladu ym 1983  mewn ymateb i'r cynnydd mewn traffig y maes awyr. Doedd Maes Awyr Sifil Amman yn methu darparu ar ei gyfer. Ar y pryd, roedd traffig teithwyr yn cynyddu uwchlaw'r cyfartaledd rhyngwladol, gan gofnodi twf 25-30% y flwyddyn a rhoi pwysau sylweddol ar gyfleusterau'r maes awyr er gwaethaf ehangu a datblygu parhaus. Ym 1981, roedd nifer y teithwyr a oedd yn cyrraedd, yn gadael ac yn teithio dros 2.3 miliwn, tra bod traffig cargo wedi cyrraedd 62,000 o dunelli a thraffig awyrennau, ar ei frig, wedi cyrraedd 27,000 o symudiadau.

Ymgymerodd Gweinidogaeth Trafnidiaeth Gwlad Iorddonen i adeiladu maes awyr rhyngwladol newydd gyda digon o gapasiti i ymdopi â'r galw yn y dyfodol agos. Cafodd QAIA ei adeiladu ar amcangyfrif o gyfanswm cost o  84 miliwn doller Iorddonaidd. Cynlluniwyd cyfleusterau teithwyr i wasanaethu 3.5 miliwn o deithwyr y flwyddyn.

Yn unol â hynny, buddsoddodd AIG amcangyfrif o US $ 750 miliwn wrth adeiladu'r derfynfa newydd.

Mae'r derfynfa newydd hefyd yn addas ar gyfer traffig teithwyr blynyddol cynyddol, gan gymryd capasiti gwreiddiol y maes awyr o 3.5 miliwn o deithwyr y flwyddyn i 7 miliwn.

Wedi'i sefydlu ar 14 Mawrth 2013, gan y Brenin Abdullah II,

Ar 20 Ionawr 2014, lansiodd AIG ail gam ehangu QAIA, wedi'i brisio ar gyfanswm cost o fwy nag US $ 100 miliwn. Wedi'i gwblhau yn 2016, cododd yr ail gam ehangu capasiti traffig teithwyr blynyddol QAIA i hyd at 12 miliwn ac fe'i prisiwyd yn $ 1 biliwn, gan ddilyn hynny trwy gefnogi nodau strategaeth twristiaeth Iorddonen i fod yn ganolbwynt tramwy rhanbarthol ar gyfer teithio hamdden a busnes. Y nod yw galluogi'r hwb ymdopi a 16 miliwn o deithwyr yn flynyddol erbyn diwedd y cyfnod amser consesiwn yn 2032. Yn dilyn ehangu'r maes awyr, gweithredodd Emirates wasanaeth Airbus A380 i Amman, gan ddathlu 30 mlynedd o weithrediad Emirates i'r Iorddonen. Roedd y super jumbo (rhif cofrestru A6-EUC) yn gweithredu EK901 / EK902 ar Fedi 25, 2016, a hwn oedd y gwasanaeth A380 cyntaf erioed i'r Lefant.

## Terfynell 
Crëwyd dyluniad newydd QAIA gan benseiri Foster and Partners. Ei brif nodwedd yw'r to a ysbrydolwyd gan bebyll Bedouin ac mae'n cynnwys 127 cromen goncrid, pob un yn pwyso hyd at 600 tunnell fetrig.

Mae gan y maes awyr dair lolfa. Gweithredir un gan Awyrennau Brenhinol Gwlad Iorddonen ar gyfer teithwyr busnes a dosbarth cyntaf. Mae un yn cael ei weithredu gan *Airport Hotel* wrth ymyl Cynulliad y Gogledd. Mae'r olaf a redir gan y gweithredwr telathrebu Zain Jordan ar gyfer ei gwsmeriaid VIP. Ehangwyd gofod manwerthu o 25% yn y derfynfa newydd, gan gynnwys dros . Mae'r derfynfa yn cynnwys nifer o leoliadau bwyd a diod ryngwladol sy'n cynnwys bwytai, archfarchnadoedd a rhostir cnau; ardal fwy di-doll; lle chwarae i blant; siopau ychwanegol; a chysylltedd rhyngrwyd.

## Rheolaeth y maes awyr 
Mae Grŵp Rhyngwladol yr Iorddonen (AIG) yn gwmni Iordonaidd a ffurfiwyd i adsefydlu, ehangu a gweithredu Maes Awyr Rhyngwladol y Frenhines Alia o dan gytundeb consesiwn Adeiladu-Gweithredu-Trosglwyddo 25 mlynedd o hyd.

Fel rhan o'i bartneriaeth gyhoeddus-breifat â Llywodraeth Gwlad Iorddonen, mae AIG yn cydweithio'n agos â'r Llywodraeth o ddydd i ddydd ar yr holl faterion sy'n ymwneud â'r maes awyr. Mae uned rheoli prosiect penodol o fewn Gweinidogaeth Trafnidiaeth Gwlad Iorddonen yn goruchwylio'r prosiect ar gyfer y Llywodraeth. Mae'r Weinyddiaeth Drafnidiaeth yn derbyn datganiadau ariannol blynyddol llawn yn ogystal ag adroddiadau ariannol a gweithredol chwarterol.

## Cargo 
Mae gan Faes Awyr y Frenhines Alia symiau amrywiol o draffig cargo, heb eu trefnu a'u trefnu. Mae amryw o gwmnïau awyrennau, gan gynnwys Cwmni Cargo Brenhinol Gwlad Iorddonen, yn gweithredu teithiau awyrennau heb eu trefnu i mewn ac allan o Faes Awyr y Frenhines Alia i wahanol rannau o'r byd. O 2015, daeth y Frenhines Alia yn ganolbwynt i rai o deithiau contract milwrol yr Unol Daleithiau a oedd yn cyflenwi peiriannau ac offer i'r rhanbarth.

## Ystadegau 
bawd
bawd|Y maes awyr newydd
bawd|Gellir gweld trosolwg ffedog gyda'r hen derfynell yn weladwy

bawd

## Cyfeiriadau 
Brenhines Alia