Rheilffordd Stêm Strathspey

300px|bawd|Trên yng Ngorsaf reilffordd Aviemore

|}
Mae ** Rheilffordd Stêm Strathspey** yn rheilffordd dreftadaeth, 10 milltir o hyd, yr un hiraf yn yr Alban.

## Hanes
Agorwyd Rheilffordd Inverness a Chyffordd Perth ym 1863. Crëwyd Rheilffordd yr Ucheldir ym 1865 gan uno Rheilffordd  Inverness a Chyffordd Perth a Rheilffordd Inverness a Chyffordd Aberdeen. Ym 1923 Daeth y rheilffordd yn rhan o'r Rheilffordd Llundain, Canolbarth a'r Alban ac ym 1948, rhan o Reilffyrdd Prydeinig. Caewyd y lein i deithwyr ym 1965, ac yn gyfan gwbl ym 1968.
300px|bawd|Boat of Garten
300px|chwith|bawd|Broomhill

## Atgyfodi
Ffurfiwyd Cwmni Rheilffordd Strathspey ym 1971, a Chymdeithas Rheilffordd Strathspey ym 1972, a chytunodd y cwmni i brynu'r lein rhwng Aviemore a Grantown oddi wrth Rheilffyrdd Prydeinig am £44,250. Estynnwyd y lein i orsaf newydd, Broomhill yn 2002, ac mae gwaith yn mynd ymlaen i estyn y lein yn ôl i Grantown.

Defnyddir hen sied locomotifau Aviemore fel gweithdy peirianneg.

## Locomotifau
chwith|300px|bawd|2-6-0 Dosbarth 2MT Ivatt
300px|bawd|Y locomotif 'Caledonian' yng Ngwaith Aviemore
300px|bawd|"Braeriach" yng Ngwaith Aviemore
300px|bawd|D5862, Boat Of Garten
### Locomotifau stêm
*BR Dosbarth 2MT Ivatt 2-6-0|Class 2MT rhif 46512 "E. V. Cooper, Engineer". Adeiladwyd Gwaith Swindon 1952. Perchennog: Cwmni Locomotif ye Ucheldir. Gweithredol.
* 0-6-0T rhif 17 "Braeriach",o reilffordd preifat Wemyss; adeiladwyd gan Andrew Barclay a meibion, Kilmarnock ym 1935; yn disgwyl am atgyweirio yng Gwaith Aviemore.
* 0-6-0 Dosbarth 812 Rheilffordd y Caledonian rhif 828 (17566, BR 57566) adeiladwyd 1899 Atgyweiriwyd yn 2010. At Aviemore currently under repair.
* 4-6-0 Stanier Dosbarth 5 Rheilffordd Llundain, Canolbarth a'r Alban rhif 5025 (45025) adeiladwyd ym 1934.  Yng Gwaith Aviemore.
* 0-6-0ST LNER Dosbarth J94 yr Adran Ryfel rhif 9. Adeiladwyd gan Robert Stephenson and Hawthorns ym 1943. Yn storfa, Aviemore.
* 0-6-0ST LNER Dosbarth J94 yr Adran Ryfel rhif 48. Adeiladwyd gan Gwmni Hunslet ym 1943 Yn storfa, Boat of Garten.
* 0-4-0ST rhif 2, "Balmenach". Adeiladwyd gan Andrew Barclay a'i Fab, Kilmarnock. (works no. 2020 of 1936) no. 2 "Balmenach".  Yn storfa, Aviemore.

### Locomotifau diesel
* 0-4-0 diesel hydrolig Andrew Barclay a meibion,Kilmarnock "Power of Enterprise"
* 0-4-0 Rheilffyrdd Prydeinig rhif D2774. Atgyweirir.
* 0-6-0 Rheilffyrdd Prydeinig Dosbarth 08 rhifau 08940/D3605. Gweithredol. Du.
* Bo-Bo Rheilffyrdd Prydeinig Dosbarth 26 rhifau 26002/D5302.Angen atgyweiriad trylwyr. Yn storfa, Boat of Garten.
* Bo-Bo Rheilffyrdd Prydeinig Dosbarth 26|rhifau 26025/D5325. Atgyweirir yn Aviemore.
* Bo-Bo Rheilffyrdd Prydeinig Dosbarth 27 rhifau 27050/D5394. Adeiladwyd 1962. Gweithredol. Glas.
*BR A1A-A1A Rheilffyrdd Prydeinig Dosbarth 31 rhifau 31327/D5862. Gweithredol, Gwyrdd.
* 0-4-0 diesel hydrolig Cwmni North British. Yn storfa, Boat of Garten, yn disgwyl atgyweiriad.
* 0-4-0 diesel mecanyddol Cwmni Ruston a Hornsby adeiladwyd 1948. Atgyweirir.
*0-4-0 diesel mecanyddol Cwmni Ruston a Hornsby adeiladwyd 1950. Yn storfa yn Aviemore.

### Cerbydau diesel
* Rheilffyrdd Prydeinig Dosbarth 107 rhif Sc51990. Yn storfa, Boat of Garten.
* Rheilffyrdd Prydeinig Dosbarth 107 rhif Sc52008. Yn storfa, Boat of Garten.
* Rheilffyrdd Prydeinig Dosbarth 107 rhif Sc52030. Disgwyl am atgyweiriad.
* Rheilffyrdd Prydeinig Dosbarth 114 rhif E54047. Yn storfa.
* Rheilffyrdd Prydeinig Dosbarth 117 rhif Sc51367. Gweithredol.
* Rheilffyrdd Prydeinig Dosbarth 117 rhif Sc51402. Gweithredol.
* Rheilffyrdd Prydeinig Dosbarth 117 rhif S59511. Atgyweirir, Boat of Garten.

## Cyfeiriadau
## Dolen allanol
* Gwefan y rheilffordd

Categori:Rheilffyrdd yr Alban
Categori:Rheilffyrdd treftadaeth yr Alban
Categori:Twristiaeth yn yr Alban