Hogia'r Wyddfa

bawd|230px|Hogia'r Wyddfa gydag Annette Bryn Parri 2006
Grŵp adloniant Cymraeg yw '''Hogia'r Wyddfa''' a ffurfiwyd yn 1963. Maen nhw wedi bod yn perfformio mewn cyngherddau a nosweithiau o adloniant ar hyd a lled Cymru a'r tu hwnt am dros hanner can mlynedd. Aelodau'r grŵp oedd Arwel Jones, Myrddin Owen, Elwyn Jones, Richard Morris, Vivian Williams ac yn ddiweddarach Annette Bryn Parri.

Er bod Hogia’r Wyddfa wedi ymddeol droeon, maen nhw wedi ail-ffurfio sawl tro i berfformio. Cyhoeddwyd eu recordiau cynharaf gan Recordiau'r Dryw gan gynnwys caneuon fel 'Safwn yn y Bwlch' gan Glyn Roberts, 'Tylluanod' ac 'Aberdaron'. Ym 1967, cyhoeddodd Hogia’r Wyddfa eu Ep cyntaf ar label Dryw. Roedd Hogia'r Wyddfa ymhlith y cyntaf o artistiaid Sain i dderbyn Disg Aur.

## Aelodau
Cyn ymddeol, Prifathro oedd Arwel Jones, tra bod Myrddin Owen yn gweithio yn Adran Cynllunio Cyngor Dwyfor, Vivian Williams yn rhedeg ei siop Golff ym Mangor ac Elwyn Jones yn gweithio yn Amgueddfa Chwarel Dinorwig. Bu farw Richard Huw Morris eu cyfeilydd cyntaf yn 2000, ond fe ymunodd Annette Bryn Parri fel pianyddes, cyfansoddwraig a threfnydd.

## Cefndir 
Cafodd y grŵp eu dylanwadu gan Triawd y Coleg, gan edmygu dewis y triawd lleisiol am ddeunydd gwreiddiol yn hytrach na dynwared cerddoriaeth Saesneg. Aethant ati i addasu geiriau rhai o feirdd amlycaf Cymru megis R. Williams Parry, J. Glyn Davies a Cynan. Derbyniodd y grŵp feirniadaeth ar y cychwyn am ei haddasiadau mentrus fel y gân 'Aberdaron'*,* a gyfansoddwyd gan Arwel Jones ar eiriau Cynan, fel rhan o gynhyrchiad Cwmni Theatr Cymru o *Cofio Cynan* ym 1970.

Bu iddynt berfformio ar rai o lwyfannau mwyaf Cymru yn y 1960au a 1970au gan gynnwys pafiliynau Corwen a Phontrhydfendigaid, sinemâu y Majestic, Caernarfon a'r Lyric Caerfyrddin, pier Y Rhyl a Neuadd Brangwyn, Abertawe. Cawsant y cyfle hefyd i deithio'r byd gan berfformio yn Neuadd Frenhinol Albert, Llundain, Unol Daleithiau Amreica, Nigeria ac Awstralia. 

Recordiau'r Dryw oedd eu label recordio cyntaf cyn iddynt newid i Recordiau Sain ym 1974.

Ym 1990, nododd gohebydd y *Daily Post,* Arthur Williams fod Hogia'r Wyddfa "...wedi cyfoethogi'r 'pethe' gorau yn hanes y genedl [Cymru] mewn cyfnod cyffrous, tyngedfennol a dyrys. Gwnaethant hyn gyda chysegriad, angerdd a ffurf hollol unigryw yn myd canu poblogaidd".

## Caneuon 
Dyma drefn y caneuon oddi ar y 9 CD *Y Casgliad Cyflawn* a ryddhawyd gan Sain yn 2013.
[bawd|Y Gwanwyn Du - [Hogia'r Wyddfa]]
CD 1

* Cofio
* Y Gwanwyn Du
* Nos y Ddinas
* Crwydryn
* La la la
* Stafell Gynddylan
* Tre Saith
* Paham, Pa Bryd?
* Pwyth at Bwyth
* Ni'm Symudir Ni
* Siglo yn y Gwynt
* Brawdgarwr
* Bugail Aberdyfi
* Bethlehem oedd yn Cysgu
* Bro Dwyfor

[bawd|Teifi - [Hogia'r Wyddfa]]
CD 2 

* Teifi
* Yr Eneth Glaf
* Holi
* Carol
* Dos draw, Moses
* Olwyn
* Clychau'r Gog
* Rhieingerdd
* Y Drwydded Yrru
* Hwn ŵr bach
* Y Tangnefeddwyr

CD 3 
[bawd|Aberdaron - [Hogia'r Wyddfa (1970)]]
* Pentra bach Llanbêr
* Ddoi di gyda mi?
* Gwanwyn
* Aberdaron
* Ofer Chwilio
* Gweddi Plentyn
* Bysus bach y Wlad
* Tylluanod
* Llanc ifanc o Lŷn
* Doedd dim ar ôl
* Mr Pwy a Ŵyr
* Hwiangerddi 
* Safwn yn y Bwlch

[bawd|Lisa Lân - [Hogia'r Wyddfa]]
CD 4

* Rownd yr Horn
* Y Ferch o Blwy' Penderyn
* Santiana
* Y Fronfraith
* Lisa Lân
* Ma' nghariad i'n Fenws
* Ar Gyfer Heddiw'r Bore
* Hwiangerdd Mair
* Fflat Huw Puw
* Blewyn Glas
* Llongau Caernarfon
* P'le buost ti neithiwr?
* Si Hei Lwli

[bawd|Pentre bach Llanbêr - [Hogia'r Wyddfa]]
CD 5

* Ti a dy Ddoniau
* Mil harddach wyt na'r Rhosyn Gwyn
* Pe bawn i...
* Mynd heb ddweud
* Rhywun
* Jimmy Brown
* Ynys yr Hud
* Traeth Bondi
* Cerdd yr Hen Chwarelwr
* Tua Thre
* Trafaeliais y Byd
* Carol Gŵr y Llety

[bawd|Titw Tomos Las - [Hogia'r Wyddfa]]
CD 6  

* Titw Tomos Las
* Gwyn
* Y Ferch ar y cei yn Rio
* Pont yr Abar
* Olwen
* Caru Cymru
* Tecel
* Draw mae'r llais yn Galw
* Chwarel Dinorwig
* Eifionydd
* Cofio

[bawd|Y Milwr - [Hogia'r Wyddfa]]
CD 7 

* Ceiliog y Gwynt
* Dafydd ap Siencyn
* Gwaun Cwm Brwynog
* Yr Heliwr
* Tymhorau
* Wil Tatws Trw Crwyn
* Rhaid Deffro yn Awr
* Ffarwel i'r Parlwr Du
* Bwgan y Brain
* Amser Noswyl
* Angharad
* Pan fo'r nos yn hir

[bawd|Maradona - [Hogia'r Wyddfa]]
CD 8

* Mae'n hwyr y dydd
* Hen Ŵr ar Bont y Bala
* Nadolig? Pwy a Ŵyr?
* Dyro gyfle i'r galar gilio
* Addfwyn aThyner
* Mari Linôr
* Maradona
* Mae'n dda dy Weled
* Seren fach Ddisglair
* Dychweliad y Wennol
* Mae gen i gariad atat ti
* Cofio Cilmeri

CD 9 
[bawd|Rhaid i ni Ddathlu - [Hogia'r Wyddfa]]

* Rhaid i ni Ddathlu
* Ein Tir
* Dijeridŵ
* Carol Gŵr y Llety
* Allwedd y Gell
* Ynys Afallon
* Tua'r Gymru Rydd
* Dewch i'r Ddawns
* Lluniau Ddoe
* Fe Syrth yr Eira
* Y Milwr
* Y Fordaith Fawr
* Grist Bendigedig
* Cymru

## Oriel 

Delwedd:Hogia'r Wyddfa near the Llanberis village sign (1586559).jpg
Delwedd:Cemlyn Williams, Mayor of Caernarfon, presenting a special plaque to Hogia'r Wyddfa (1518157).jpg
Delwedd:Cemlyn Williams, Mayor of Caernarfon, presenting a special plaque to Hogia'r Wyddfa (1518149).jpg
Delwedd:Cemlyn Williams, Mayor of Caernarfon, presenting a special plaque to Hogia'r Wyddfa (1518156).jpg
Delwedd:Hogia'r Wyddfa near the Llanberis village sign (1586562).jpg
Delwedd:Y Casgliad Llawn, album cover.jpg
Delwedd:Hogs yr Wyddfa 2009.jpg
Delwedd:Preparing for the programme Cofio Cynan performed by Cwmni Theatr Cymru during the Eisteddfod proclamation week (1585254).jpg
Delwedd:Preparing for the programme Cofio Cynan performed by Cwmni Theatr Cymru during the Eisteddfod proclamation week (1585252).jpg
Delwedd:Preparing for the programme Cofio Cynan performed by Cwmni Theatr Cymru during the Eisteddfod proclamation week (1585290).jpg
Delwedd:Preparing for the programme Cofio Cynan performed by Cwmni Theatr Cymru during the Eisteddfod proclamation week (1585268).jpg
Delwedd:Preparing for the programme Cofio Cynan performed by Cwmni Theatr Cymru during the Eisteddfod proclamation week (1585269).jpg

## Cyfeiriadau
Categori:Cerddoriaeth Cymru
Categori:Sefydliadau 1963
Categori:Prosiect Wicipop