open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Chryssa Kouveliotou

Gwyddonydd o Wlad Groeg yw **Chryssa Kouveliotou** (ganed 1956), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel astroffisegydd, seryddwr ac academydd.

## Manylion personol
Ganed Chryssa Kouveliotou yn 1956 yn Athen ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Brifysgol Genedlaethol a Kapodistrian Athen, Prifysgol Sussex, Sefydliad Esblygiad Anthropolegol Max Planck a Phrifysgol Technoleg Munich. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Dannie Heineman am Astroffiseg, Gwobr Bruno Rossi a Chymrawd Cymdeithas Ffiseg America.
## Gyrfa
Am gyfnod bu'n Aelod o Academi Athens.

### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Gwyddonwyr benywaidd o Wlad Groeg
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif o Wlad Groeg
Categori:Genedigaethau 1956
Huda Zoghbi

Niwrolegydd Americanaidd o Libanus yw **Huda Zoghbi** (20 Mehefin 1954 – 20 Ebrill 2005), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel meddyg, academydd a niwrolegydd.

## Manylion personol
Ganed Huda Zoghbi ar 20 Mehefin [954 yn Beirut ac wedi gadael yr ysgol dechreuodd ar yrfa academaidd. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr 'Hall of Fame' Merched Texas, Gwobr Dickson mewn Meddygaeth, Gwobr Gruber mewn Niwrowyddoniaeth, Gwobr "March of Dimes" mewn Bioleg Ddatblygiadol, Gwobr Pearl Meister Greengard, Gwobr 'Torri Tir Newydd' mewn Gwyddoniaeth, Gwobr Vilcek, Gwobr 'Neuronal Plasticity', Gwobr Perl-UNC a Gwobr W. Alden Spencer.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Gwyddonwyr benywaidd
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1954
Categori:Gwyddonwyr Americanaidd
Helen M. Berman

Mathemategydd Americanaidd yw **Helen M. Berman** (ganed 1943), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel cemegydd a bio-wybodaethydd.

## Manylion personol
Ganed Helen M. Berman yn 1943 ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Goleg Barnard a Phrifysgol Pittsburgh. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Benjamin Franklin, Cymrodor ISCB a Gwobr DeLano ar gyfer Bio-wyddorau Cyfrifiadurol.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Mathemategwyr benywaidd
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1943
Categori:Mathemategwyr Americanaidd
Wendy Freedman

Gwyddonydd o'r Unol Daleithiau a anwyd yng Nghanada yw **Wendy Freedman** (ganed 20 Awst 1957), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel seryddwr a ffisegydd.

## Manylion personol
Ganed Wendy Freedman ar yn Toronto ac wedi gadael yr ysgol dechreuodd ar yrfa academaidd. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Dannie Heineman am Astroffiseg, Gwobr Gruber am Gosmoleg a Chymrawd Cymdeithas Ffiseg America.

## Gyrfa
Enillodd sawl gradd academaidd gan gynnwys: Doethur mewn Athrawiaeth.

### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Gwyddonwyr benywaidd o Ganada
Categori:Gwyddonwyr benywaidd o'r Unol Daleithiau
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif o Ganada
Categori:Genedigaethau 1957
Idun Reiten

Mathemategydd o Norwy oedd **Idun Reiten** (1 Ionawr 1942 - 19 Awst 2025), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel mathemategydd ac academydd.

## Manylion personol
Ganed Idun Reiten ar 1 Ionawr 1942 yn Klæbu ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Brifysgol Illinois a Phrifysgol Illinois yn Urbana–Champaign. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Cyngor Ymchwil Norwy am ymchwil ragorol a Gwobr Rhagoriaeth Fridtjof Nansen mewn Mathemateg a'r Gwyddorau Naturiol.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Mathemategwyr benywaidd o Norwy
Categori:Genedigaethau 1942
Categori:Marwolaethau 2025

Categori:Prosiect Wici Môn
Elinor Ostrom

Gwyddonydd Americanaidd oedd **Elinor Ostrom** (7 Awst 1933 – 12 Mehefin 2012), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel economegydd, gwyddonydd gwleidyddol ac academydd.

## Manylion personol
Ganed Elinor Ostrom ar 7 Awst 1933 yn Los Angeles ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Brifysgol California, Los Angeles. Priododd Elinor Ostrom gyda Vincent Ostrom. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Economeg Nobel, Gwobr Johan Skytte mewn Gwyddoniaeth Gwleidyddol, Doethor Anrhydeddus Prifysgol Humboldt, Berlin, Gwobr Hyrwyddo Gwyddoniaeth John J. Carty a Doethor Anrhydeddus Prifysgol Uppsala.

Achos ei marwolaeth oedd canser y cefndedyn.
## Gyrfa
Am gyfnod bu'n Gadeirydd.

### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Enillwyr Gwobr Economeg Nobel
Categori:Gwyddonwyr benywaidd
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1933
Categori:Marwolaethau 2012
Categori:Gwyddonwyr Americanaidd
Marta Macho Stadler

Mathemategydd o Sbaen yw **Marta Macho Stadler** (ganed 1962), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel mathemategydd, academydd ac ymchwilydd.

## Manylion personol
Ganed Marta Macho Stadler yn 1962 yn Bilbo ac wedi gadael yr ysgol leol bu'n astudio Gwyddoniaeth. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Emakunde am Gydraddoldeb a Medal Cymdeithas Fathemateg Frenhinol Sbaen.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Mathemategwyr benywaidd o Sbaen
Categori:Genedigaethau 1962

Categori:Prosiect Wici Môn
Helga Königsdorf

Mathemategydd o'r Almaen oedd **Helga Königsdorf** (13 Gorffennaf 1938 – 4 Mai 2014), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel mathemategydd ac awdur.

## Manylion personol
Ganed Helga Königsdorf ar 13 Gorffennaf 1938 yn Gera. Priododd Helga Königsdorf gydag Olaf Bunke. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Genedlaethol Dwyrain yr Almaen a Gwobr Heinrich Mann.
## Gyrfa
Enillodd sawl gradd academaidd gan gynnwys: Doethuriaeth.

### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Mathemategwyr benywaidd o'r Almaen
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif o'r Almaen
Categori:Genedigaethau 1938
Categori:Marwolaethau 2014
Categori:Pobl fu farw o glefyd Parkinson
Ulrike Malmendier

Gwyddonydd o'r Almaen yw **Ulrike Malmendier** (ganed 1970, a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel economegydd ac academydd.

## Manylion personol
Ganed Ulrike Malmendier Mathemateg. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Friedrich Wilhelm Bessel a Gwobr Fischer Black.
## Gyrfa
Enillodd sawl gradd academaidd gan gynnwys: Doethuriaeth.

### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Cyn-fyfyrwyr Prifysgol Harvard
Categori:Genedigaethau 1970
Categori:Gwyddonwyr Almaenig
Categori:Gwyddonwyr benywaidd
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Prosiect Wici Môn
Jane Shelby Richardson

Mathemategydd Americanaidd yw **Jane Shelby Richardson** (ganed 25 Ionawr 1941), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel bioffisegwr, biocemegydd a biolegydd cyfrifiadurol.

## Manylion personol
Ganed Jane Shelby Richardson ar 25 Ionawr 1941 yn Teaneck ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Brifysgol Harvard a Choleg Swarthmore. Priododd Jane Shelby Richardson gyda David C. Richardson. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Emily M. Gray a Cymrodoriaeth MacArthur.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Cyn-fyfyrwyr Prifysgol Harvard
Categori:Genedigaethau 1941
Categori:Mathemategwyr Americanaidd
Categori:Mathemategwyr benywaidd
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Prosiect Wici Môn
Dorrit Hoffleit

Gwyddonydd Americanaidd oedd **Dorrit Hoffleit** (12 Mawrth 1907 – 9 Ebrill 2007), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel seryddwr.

## Manylion personol
Ganed Dorrit Hoffleit ar 12 Mawrth 1907 yn Florence ac wedi gadael yr ysgol dechreuodd ar yrfa academaidd. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr George Van Biesbroeck ac Oriel yr Anfarwolion Menywod Connecticut.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Gwyddonwyr benywaidd
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1907
Categori:Marwolaethau 2007
Categori:Gwyddonwyr Americanaidd
Categori:Pobl ganmlwydd oed
Alla Masevich

Gwyddonydd o'r Undeb Sofietaidd oedd **Alla Masevich** (9 Hydref 1918 – 6 Mai 2008), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel seryddwr.

## Manylion personol
Ganed Alla Masevich ar 9 Hydref 1918 yn Tbilisi. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Gladwriaeth yr USSR, Urdd y Bathodyn Anrhydedd, Urdd Baner Coch y Llafur a Gwyddonwyr Anrhydeddus RSFSR.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1918
Categori:Marwolaethau 2008
Categori:Gwyddonwyr benywaidd o Rwsia
Winona LaDuke

Gwyddonydd Americanaidd yw **Winona LaDuke** (ganed 16 Hydref 1959), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel economegydd, nofelydd, gwleidydd ac awdur.

## Manylion personol
Ganed Winona LaDuke ar 16 Hydref 1959 yn Los Angeles ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Brifysgol Harvard, Prifysgol Antioch a Choleg Antioch. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Hawliau Dynol Reebok, 'Hall of Fame' Cendlaethol Menywod a Gwobr Thomas Merton.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Cyn-fyfyrwyr Prifysgol Harvard
Categori:Genedigaethau 1959
Categori:Gwyddonwyr Americanaidd
Categori:Gwyddonwyr benywaidd
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Prosiect Wici Môn
Eugénie Cotton

Gwyddonydd Ffrengig oedd **Eugénie Cotton** (13 Hydref 1881 – 16 Mehefin 1967), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel gwyddonydd a ffeminist.

## Manylion personol
Ganed Eugénie Cotton ar 13 Hydref 1881 yn Soubise ac wedi gadael yr ysgol dechreuodd ar yrfa academaidd. Priododd Eugénie Cotton gydag Aimé Cotton. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Heddwch Lennin, Marchog y Lleng Anrhydeddus a Gwobr Ryngwladol Stalin "Ar gyfer Cryfhau Heddwch Ymhlith y Gwledydd".

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Gwyddonwyr benywaidd
Categori:Gwyddonwyr Ffrengig
Categori:Genedigaethau 1881
Categori:Marwolaethau 1967
Categori:Merched y 19eg ganrif‎
Categori:Prosiect Wici Môn
Svetlana Gannushkina

Mathemategydd o'r Undeb Sofietaidd a Rwsia yw **Svetlana Gannushkina** (ganed 6 Mawrth 1942), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel mathemategydd, gweithredydd dros hawliau dynol ac academydd.

## Manylion personol
Ganed Svetlana Gannushkina ar 6 Mawrth 1942 yn Moscfa ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Brifysgol y Wladwriaeth, Moscaw. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Hawliau Dynol Amnest Rhyngwladol, Gwobr Homo Homini, Gwobr Rhyddid a rei Sakharov, Gwobr 'Right Livelihood' a Lleng Anrhydedd.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Mathemategwyr benywaidd
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1942
Categori:Mathemategwyr Rwsiaidd
Sylvia Serfaty

Mathemategydd o Ffrainc yw **Sylvia Serfaty** (ganed 1975), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel mathemategydd ac academydd.

## Manylion personol
Ganed Sylvia Serfaty yn 1975 ac wedi gadael yr ysgol leol bu'n astudio Gwyddoniaeth. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Henri Poincaré a Gwobr Mergier-Bourdeix.

## Gyrfa
Enillodd sawl gradd academaidd gan gynnwys: cymhwysiad.

### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Mathemategwyr benywaidd o Ffrainc
Categori:Genedigaethau 1975

Categori:Prosiect Wici Môn
Victoria Kaspi

Gwyddonydd Americanaidd yw **Victoria Kaspi** (ganed 30 Mehefin 1967), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel seryddwr.

## Manylion personol
Ganed Victoria Kaspi ar 30 Mehefin 1967 yn Austin ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Brifysgol McGill a Phrifysgol Princeton. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Gerhard Herzberg mewn Gwyddoniaeth a Pheirianneg, Gwobr Acfas Urgel-Archambeault a Gwobr Seryddiaeth Annie J. Cannon.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Gwyddonwyr benywaidd
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1967
Categori:Gwyddonwyr Americanaidd
Francine D. Blau

Gwyddonydd Americanaidd yw **Francine D. Blau** (ganed 5 Medi 1946), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel economegydd.

## Manylion personol
Ganed Francine D. Blau ar 5 Medi 1946 yn Dinas Efrog Newydd ac wedi gadael yr ysgol leol mynychoddBrifysgol Harvard, Prifysgol Cornell ac Ysgol Diwydiant a Llafur Prifysgol Cornell. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr IZA am Lafur mewn Economeg a Gwobr Carolyn Shaw Bell.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Cyn-fyfyrwyr Prifysgol Cornell
Categori:Cyn-fyfyrwyr Prifysgol Harvard
Categori:Genedigaethau 1946
Categori:Gwyddonwyr Americanaidd
Categori:Gwyddonwyr benywaidd
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Prosiect Wici Môn
Julieta Norma Fierro Gossman

Gwyddonydd o Fecsico oedd **Julieta Norma Fierro Gossman** (24 Chwefror 1948 – 19 Medi 2025), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel astroffisegydd, cyfathrebwr gwyddoniaeth, seryddwr, ymchwilydd ac athro.

## Manylion personol
Ganed Julieta Norma Fierro Gossman ar 4 Ebrill 1948 yn Ninas Mexico ac wedi gadael yr ysgol dechreuodd ar yrfa academaidd. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Kalinga a gradd er anrhydedd.

Bu farw yn sydyn yn 77 mlwydd oed.
## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Genedigaethau 1948
Categori:Marwolaethau 2025
Categori:Gwyddonwyr benywaidd o Fecsico
Categori:Prosiect Wici Môn
Thelma Estrin

Mathemategydd Americanaidd oedd **Thelma Estrin** (21 Chwefror 1924 – 15 Chwefror 2014), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel bio-wybodaethydd, gwyddonydd cyfrifiadurol a peiriannydd.

## Manylion personol
Ganed Thelma Estrin ar 21 Chwefror 1924 ac wedi gadael yr ysgol leol bu'n astudio Gwyddoniaeth. Priododd Thelma Estrin gyda Gerald Estrin. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr IEEE Haraden Pratt a Merched mewn Technoleg Rhyngwladol.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Mathemategwyr benywaidd
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1924
Categori:Marwolaethau 2014
Categori:Mathemategwyr Americanaidd
Elizabeth Loftus

Mathemategydd Americanaidd yw **Elizabeth Loftus** (ganed 16 Hydref 1944), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel seicolegydd, ystadegydd ac academydd.

## Manylion personol
Ganed Elizabeth Loftus ar 16 Hydref 1944 yn Los Angeles ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Brifysgol Stanford, Prifysgol California, Los Angeles. Priododd Elizabeth Loftus gyda Geoffrey Loftus. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr John Maddox, Gwobr Grawemeyer, Gwobr Cymrodoriaeth William James, Gwobrau Isaac Asimov, Medal Howard Crosby Warren, Gwobr AAAS am Ryddid Gwyddonol a Chyfrifoldeb, Gwobr William T. Rossiter a Chymrawd Cymdeithas Frenhinol Caeredin.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Mathemategwyr benywaidd
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1944
Categori:Mathemategwyr Americanaidd
Hanna Katan

Gwyddonydd Americanaidd o Israel yw **Hanna Katan** (ganed 13 Medi 1958), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel geinecolegydd, rhywolegydd, awdur, academydd, ymgynghorydd, cynghorydd a colofnydd.

## Manylion personol
Ganed Hanna Katan ar 13 Medi 1958 yn Manhattan ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Sefydliad Iddewig East Side, Prifysgol Tel Aviv, Prifysgol Hebraeg Jeriwsalem, Ysgol Uwchradd Zeitlin, Coleg Michlalah a Jeriwsalem lle bu'n astudio. Priododd Hanna Katan gyda Yoel Katan. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Katz a Woman of the Year.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Gwyddonwyr benywaidd
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1958
Categori:Gwyddonwyr Americanaidd
Lam Lay Yong

Mathemategydd o Singapôr yw **Lam Lay Yong** (ganed 12 Chwefror 1936), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel mathemategydd, hanesydd mathemateg ac academydd.

## Manylion personol
Ganed Lam Lay Yong ar 12 Chwefror 1936 yn Singapôr ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Brifysgol Cenedlaethol Singapôr a Phrifysgol Caergrawnt. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Kenneth O. May a Gwobr 'Hall of Fame' Singapôr.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Genedigaethau 1936
Categori:Mathemategwyr benywaidd o Singapôr
Categori:Merched yr 20fed ganrif
Categori:Prosiect Wici Môn
Leymah Gbowee

Gwleidydd o Liberia yw **Leymah Gbowee** (ganed 1 Chwefror 1972), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel person busnes, economegydd a gweithredydd heddwch.

## Manylion personol
Ganed Leymah Gbowee ar 1 Chwefror 1972 yn Monrovia ac wedi gadael yr ysgol dechreuodd ar yrfa academaidd. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Heddwch Nobel, Gwobr Gruber dros Hawliau Merched, Gwobr Proffil Dewrder a Gwobr James Parks Morton am Rannu Ffydd.

## Cyfeiriadau
Categori:Enillwyr Gwobr Heddwch Nobel
Categori:Genedigaethau 1972
Categori:Gwleidyddion o Liberia
Categori:Merched yr 20fed ganrif
Categori:Prosiect Wici Môn
Silvia Torres-Peimbert

Gwyddonydd o Fecsico yw **Silvia Torres-Peimbert** (ganed 1940), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel astroffisegydd, seryddwr, academydd a ffisegydd.

## Manylion personol
Ganed Silvia Torres-Peimbert yn 1940 yn Dinas Mexico ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Universidad Nacional Autónoma de México, a Phrifysgol Califfornia, Berkeley. Priododd Silvia Torres-Peimbert gyda Manuel Peimbert. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr L'Oréal-UNESCO i Ferched mewn Gwyddoniaeth a Gwobr Hans Bethe.
## Gyrfa
Am gyfnod bu'n arlywydd.

### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Gwyddonwyr benywaidd o Fecsico
Categori:Genedigaethau 1940

Categori:Prosiect Wici Môn
Segenet Kelemu

Gwyddonydd o Ethiopia yw **Segenet Kelemu** (ganed 1 Ionawr 1956), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel gwyddonydd.

## Manylion personol
Ganed Segenet Kelemu ar 1 Ionawr 1956 yn Finote Selam ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Brifysgol Addis Ababa, Montana State University - Bozeman a Phrifysgol Talaith Kansas. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr L'Oréal-UNESCO i Ferched mewn Gwyddoniaeth, Gwobr Cyfeillgarwch, Gwobr TWAS a Chymrawd TWAS.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
]]

Categori:Gwyddonwyr benywaidd
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1956
[Categori:Gwyddonwyr o [Ethiopia
Selma Barkham

Gwyddonydd o Ganada yw **Selma Barkham** (ganed 8 Mawrth 1927), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel daearyddwr a hanesydd.

## Manylion personol
Ganed Selma Barkham ar 8 Mawrth 1927 yn Llundain. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Lagun Onari, Aelod yr Urdd Canada, Medal Jiwbili Aur y Frenhines Lisabeth II, Medal Jiwbili Diamwnd y Frenhines Lisabeth II a Swyddog Urdd Canada.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Gwyddonwyr benywaidd o Ganada
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif o Ganada
Categori:Genedigaethau 1927
Carolyn Porco

Gwyddonydd Americanaidd yw **Carolyn Porco** (ganed 6 Mawrth 1953), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel seryddwr, ffotograffydd a gwyddonydd planedol.

## Manylion personol
Ganed Carolyn Porco ar 6 Mawrth 1953 yn The Bronx ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Sefydliad Technoleg California, Prifysgol Stony Brook, UDA ac Ysgol Uwchradd Cardinal Spellman. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Lennart Nilsson a Medal Carl Sagan.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Gwyddonwyr benywaidd
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1953
Categori:Gwyddonwyr Americanaidd
Anna Frebel

Gwyddonydd o'r Almaen yw **Anna Frebel** (ganed 1980), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel astroffisegydd, seryddwr ac academydd.

## Manylion personol
Ganed Anna Frebel yn 1980 yn Berlin. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Ludwig Biermann a Gwobr Seryddiaeth Annie J. Cannon.
## Gyrfa
Enillodd sawl gradd academaidd gan gynnwys: Doethuriaeth.

### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Gwyddonwyr benywaidd
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1980
Categori:Gwyddonwyr Almaenig
Sheryl Sandberg

Gwyddonydd Americanaidd yw **Sheryl Sandberg** (ganed 28 Awst 1969), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel economegydd a person busnes.

## Manylion personol
Ganed Sheryl Sandberg ar 28 Awst 1969 yn Washington ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Goleg Havard ac Ysgol Fusnes Harvard. Priododd Sheryl Sandberg gyda Dave Goldberg. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Llyfr y Flwyddyn Financial Times a Goldman Sachs a Gwobr Time 100.
## Gyrfa
Am gyfnod bu'n brif swyddog gweithredu, aelod o fwrdd, cynorthwyydd ymchwil, ymgynghorydd busnes, pennaeth staffio, Is-lywydd, prif weithredwr.

### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Gwyddonwyr benywaidd
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1969
Categori:Gwyddonwyr Americanaidd
María Teresa Miras Portugal

Gwyddonydd Sbaenaidd yw **María Teresa Miras Portugal** (ganed 24 Chwefror 1948), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel gwyddonydd, dwyreinydd, arabydd ac athro prifysgol.

## Manylion personol
Ganed María Teresa Miras Portugal ar 24 Chwefror 1948 yn O Carballiño ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Brifysgol Santiago de Compostela a Phrifysgol Complutense Madrid. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Miguel Catalán a Medal Castelao.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Gwyddonwyr benywaidd
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1948
Categori:Gwyddonwyr Sbaenaidd
Marie Farge

Mathemategydd o Ffrainc yw **Marie Farge** (ganed 1953), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel mathemategydd a dirprwy.

## Manylion personol
Ganed Marie Farge yn 1953 ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Brifysgol Stanford a Phrifysgol Paris Diderot. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Poncelet a Chymrawd Cymdeithas Ffiseg America.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Mathemategwyr benywaidd o Ffrainc
Categori:Genedigaethau 1953

Categori:Prosiect Wici Môn
Eleanor Maguire

Gwyddonydd gwleidyddol oedd **Eleanor Maguire** (27 Mawrth 1970 - 4 Ionawr 2025).

## Manylion personol
Ganed Eleanor Maguire ar 27 Mawrth 1970 yn Nulyn ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Brifysgol Abertawe a Phrifysgol Dulyn. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Rosalind Franklin, Cymrawd y Gymdeithas Frenhinol, Gwobr Nobel Ig, Cymrawd Academi'r Gwyddoniaethau Meddygol, Sefydliad Feldberg a Darlith Gwobr Joan Mott. 

Bu farw o ganser yn 54 oed. 

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Cyfeiriadau
Categori:Gwyddonwyr benywaidd
Categori:Genedigaethau 1970
Categori:Marwolaethau 2025
Categori:Gwyddonwyr

Categori:Prosiect Wici Môn
Sunetra Gupta

Gwyddonydd o India yw **Sunetra Gupta** (ganed 15 Mawrth 1965), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel epidemiolegydd, cyfieithydd, gwyddonydd, awdur ac academydd.

## Manylion personol
Ganed Sunetra Gupta ar 15 Mawrth 1965 yn Kolkata ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Brifysgol Llundain a Phrifysgol Princeton. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Sahitya Akademi a Gwobr Rosalind Franklin.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Gwyddonwyr benywaidd
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif
Categori:Genedigaethau 1965
Categori:Gwyddonwyr o India
Shihoko Ishii

Mathemategydd o Japan yw **Shihoko Ishii** (ganed 25 Rhagfyr 1950), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel mathemategydd.

## Manylion personol
Ganed Shihoko Ishii ar 25 Rhagfyr 1950 yn Takaoka. Priododd Shihoko Ishii gyda Takakazu Ishii. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Saruhashi a Gwobr mewn Mathemateg.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
]]

Categori:Mathemategwyr benywaidd
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1950
[Categori:Mathemategwyr o [Japan
Matilde Marcolli

Mathemategydd o'r Eidal yw **Matilde Marcolli** (ganed 30 Tachwedd 1969), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel mathemategydd.

## Manylion personol
Ganed Matilde Marcolli ar 30 Tachwedd 1969 yn Como ac wedi gadael yr ysgol leol bu'n astudio Gwyddoniaeth. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Sofia Kovalevskaya a Gwobr Heinz Maier-Leibnitz.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Mathemategwyr benywaidd o'r Eidal
Categori:Merched yr 20fed ganrif o'r Eidal
Categori:Genedigaethau 1969

Categori:Prosiect Wici Môn
Magdolna Csath

Gwyddonydd Hwngaraidd yw **Magdolna Csath** (ganed 1944), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel economegydd ac academydd.

## Manylion personol
Ganed Magdolna Csath yn 1944 yn Újpest ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Brifysgol Corvinus, Budapest. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Szent-Györgyi Albert-díj, Croes Swyddog Urdd Teilyngdod Hongianiaid a athro emeritus.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1944
Categori:Gwyddonwyr benywaidd o Hwngari
Anne Buttimer

Gwyddonydd o Iwerddon yw **Anne Buttimer** (ganed 21 Tachwedd 1938), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel daearyddwr ac academydd.

## Manylion personol
Ganed Anne Buttimer ar 21 Tachwedd 1938 yn Corc ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Brifysgol Washington a Choleg Prifysgol Cork. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Vautrin Lud a Gwobr Murchison.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Genedigaethau 1938
Categori:Gwyddonwyr benywaidd o Iwerddon
Categori:Merched yr 20fed ganrif o Iwerddon

Categori:Prosiect Wici Môn
Eliška Klimková-Deutschová

Gwyddonydd o Tsiecoslofacia oedd **Eliška Klimková-Deutschová** (14 Rhagfyr 1906 – 2 Rhagfyr 1981), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel meddyg, academydd a niwrolegydd.

## Manylion personol
Ganed Eliška Klimková-Deutschová ar 14 Rhagfyr 1906 yn Litomyšl ac wedi gadael yr ysgol dechreuodd ar yrfa academaidd. Priododd Eliška Klimková-Deutschová gyda Jaroslav Klimko a Kurt Deutsch. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Vyznamenání Za vynikající práci a Gwobr medaile Zasloužilý bojovník proti fašismu.
## Gyrfa
Roedd yn un o oroeswyr yr Holocost.
Enillodd sawl gradd academaidd gan gynnwys: athro prifysgol.

### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
]]

Categori:Gwyddonwyr benywaidd
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1906
Categori:Marwolaethau 1981
[Categori:Gwyddonwyr o [Tsiecoslofacia
Doreen Massey

Gwyddonydd o'r Deyrnas Unedig oedd **Doreen Massey** (ganed 9 Ionawr 1944 - 11 Mawrth 2016), a oedd yn cael ei hadnabod yn bennaf fel geowleidydd, daearyddwr, academydd, economegydd ac awdur ffeithiol.

## Manylion personol
Ganed Doreen Massey ar 9 Ionawr 1944 ym Manceinion ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Brifysgol Rhydychen a Phrifysgol Pennsylvania. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Vautrin Lud, Medal a ers Retzius, Medal Victoria a Chymrawd Cymdeithas Frenhinol Celf (FRSA).

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Genedigaethau 1944
Categori:Marwolaethau 2016
Categori:Gwyddonwyr benywaidd o Loegr
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Agata Smoktunowicz

Mathemategydd o Wlad Pwyl yw **Agata Smoktunowicz** (ganed 12 Hydref 1973), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel mathemategydd ac academydd.

## Manylion personol
Ganed Agata Smoktunowicz ar 12 Hydref 1973. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Whitehead, Gwobr EMS, Gwobr Goffa Edmund Whittaker a Chymrawd Cymdeithas Frenhinol Caeredin.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Mathemategwyr benywaidd o Wlad Pwyl
Categori:Merched yr 20fed ganrif o Wlad Pwyl
Categori:Genedigaethau 1973

Categori:Prosiect Wici Môn
Karen Armstrong

Gwyddonydd o Loegr yw **Karen Armstrong** (ganed 18 Tachwedd 1944), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel diwinydd, awdur ac academydd.

## Manylion personol
Ganed Karen Armstrong ar 18 Tachwedd 1944 yn Swydd Gaerwrangon ac wedi gadael yr ysgol dechreuodd ar yrfa academaidd. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr y Pedwar Rhyddid, Gwobr TED a Gwobr Dr. Leopold Lucas.

## Gyrfa
Enillodd sawl gradd academaidd gan gynnwys: Doethuriaeth Nauk mewn Athroniaeth, Doethur mewn Athrawiaeth.

### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Genedigaethau 1944
Categori:Cristnogion o Loegr
Categori:Cyn-Gatholigion
Categori:Cyn-fyfyrwyr Coleg y Santes Ann, Rhydychen
Categori:Llenorion Saesneg yn ymwneud â chrefydd
Categori:Merched a aned yn y 1940au
Categori:Pobl o dras Wyddelig
Categori:Pobl o Swydd Gaerwrangon
Categori:Ysgolheigion benywaidd yr 20fed ganrif o Loegr
Categori:Ysgolheigion benywaidd yr 21ain ganrif o Loegr
Categori:Ysgolheigion crefyddol
Categori:Ysgolheigion Saesneg o Loegr

Categori:Prosiect Wici Môn
Ingeborg Hochmair

Gwyddonydd o Awstria yw **Ingeborg Hochmair** (ganed 8 Chwefror 1953), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel peiriannydd, gwyddonydd a dyfeisiwr.

## Manylion personol
Ganed Ingeborg Hochmair ar 8 Chwefror 1953 yn Fienna ac wedi gadael yr ysgol dechreuodd ar yrfa academaidd. Priododd Ingeborg Hochmair gydag Erwin Hochmair. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Ymchwil Feddygol Glinigol Lasker-DeBakey, Medal Wilhelm Exner ac Arwydd Anrhydedd Tirol.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1953
Categori:Gwyddonwyr benywaidd o Awstria
Cecilia Payne-Gaposchkin

Gwyddonydd o'r Deyrnas Unedig oedd **Cecilia Payne-Gaposchkin** (10 Mai 1900 – 7 Rhagfyr 1979), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel seryddwr, academydd ac astroffisegydd.

## Manylion personol
Ganed Cecilia Payne-Gaposchkin ar 10 Mai 1900 yn Swydd Buckingham ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Brifysgol Harvard, Coleg Radcliffe, Ysgol Sant Pawl, Llundain a Choleg Newnham. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr y Darlithydd, Henry Norris Russell a Gwobr Seryddiaeth Annie J. Cannon.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Genedigaethau 1900
Categori:Marwolaethau 1979
Categori:Cyn-fyfyrwyr Prifysgol Caergrawnt
Categori:Cyn-fyfyrwyr Prifysgol Harvard
Categori:Gwyddonwyr benywaidd o Loegr
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Prosiect Wici Môn
Johanna Hey

Gwyddonydd o'r Almaen yw **Johanna Hey** (ganed 14 Awst 1970), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel economegydd ac academydd.

## Manylion personol
Ganed Johanna Hey ar 14 Awst 1970 yn Hamburg. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr-Albert-Hensel a Gwobr Gerhard-Thoma.
## Gyrfa
Enillodd sawl gradd academaidd gan gynnwys: Doethuriaeth.

### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Gwyddonwyr benywaidd
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1970
Categori:Gwyddonwyr Almaenig
Miriam Leitão

Gwyddonydd o Frasil yw **Miriam Leitão** (ganed 27 Ebrill 1953), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel newyddiadurwr ac economegydd.

## Manylion personol
Ganed Miriam Leitão ar 27 Ebrill 1953 yn Caratinga. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobrau Maria Moors Cabot, Gwobr Troféu Mulher Imprensa a Prêmio Jabuti.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Gwyddonwyr benywaidd o Frasil
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif
Categori:Genedigaethau 1953
Dušanka Janežič

Mathemategydd a chemegydd ffisegol o Iwgoslafia a Slofenia yw **Dušanka Janežič** (ganed 21 Mai 1952), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel mathemategydd.

## Manylion personol
Ganed Dušanka Janežič ar 21 Mai 1952 yn Ljubljana. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Zois a Llysgennad Gwyddoniaeth Gweriniaeth Slofenia.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Genedigaethau 1952
Categori:Academyddion benywaidd yr 20fed ganrif o Slofenia
Categori:Academyddion benywaidd yr 21ain ganrif o Slofenia
Categori:Academyddion Prifysgol Ljubljana
Categori:Cemegwyr benywaidd yr 20fed ganrif o Slofenia
Categori:Cemegwyr benywaidd yr 21ain ganrif o Slofenia
Categori:Cemegwyr ffisegol o Slofenia
Categori:Ffisegwyr benywaidd yr 20fed ganrif o Slofenia
Categori:Ffisegwyr benywaidd yr 21ain ganrif o Slofenia
Categori:Mathemategwyr benywaidd yr 20fed ganrif o Slofenia
Categori:Mathemategwyr benywaidd yr 21ain ganrif o Slofenia
Categori:Mathemategwyr o Iwgoslafia
Categori:Merched a aned yn y 1950au
Categori:Pobl a aned yn Ljubljana
Marta Beatriz Roque

Gwyddonydd o Giwba a Sbaen yw **Marta Beatriz Roque** (ganed 28 Mai 1945), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel economegydd a gweithredydd dros hawliau dynol.

## Manylion personol
Ganed Marta Beatriz Roque ar 28 Mai 1945 yn La Habana. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Hawliau Dynol Heinz R. Pagels a Gwobr i Wyddonwyr.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Gwyddonwyr benywaidd
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif
Categori:Genedigaethau 1945
Categori:Gwyddonwyr o Giwba
Liselotte Welskopf-Henrich

Gwyddonydd o Weriniaeth Ddemocrataidd yr Almaen oedd **Liselotte Welskopf-Henrich** (15 Medi 1901 – 16 Mehefin 1979), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel hanesydd eglwysig, diwinydd, athronydd ac awdur.

## Manylion personol
Ganed Liselotte Welskopf-Henrich ar 15 Medi 1901 yn München ac wedi gadael yr ysgol dechreuodd ar yrfa academaidd. Priododd Liselotte Welskopf-Henrich gyda Rudolf Welskopf. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Hervorragender Wissenschaftler des Volkes, Baner Llafar, Gwobr Genedlaethol Dwyrain yr Almaen ac Urdd Teilyngdod Gwladgarol mewn arian.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Gwyddonwyr benywaidd
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1901
Categori:Marwolaethau 1979
Categori:Gwyddonwyr Almaenig
Hanna Gronkiewicz-Waltz

Gwyddonydd o Wlad Pwyl yw **Hanna Beata Gronkiewicz-Waltz** (ganed 8 Tachwedd 1952), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel gwleidydd, economegydd, a bancwr.

## Manylion personol
Ganed Hanna Gronkiewicz-Waltz ar 8 Tachwedd 1952 yn Warsaw. Ar ôl gadael yr ysgol leol, mynychodd Uniwersytet Warszawski (*Prifysgol Warsaw*) ac Ysgol Uwchradd Antoni Dobiszewski yn Warsaw. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Marchog Urdd y Seren Pegwn, Gwobr Croes Arian am Deilyngdod, Gwlad Pwyl, Cadlywydd Urdd y Coron, Officier de la Légion d'honneur (*Swyddog y Lleng er Anrhydedd*), Cadlywydd gyda Seren Urdd Polonia Restituta, a Chadlywydd Urdd Polonia Restituta.

## Gyrfa
Am gyfnod bu'n Faer Warsaw, Aelod o Sejm Gweriniaeth Gwlad Pwyl.
Enillodd sawl gradd academaidd gan gynnwys: Doethuriaeth.

### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Genedigaethau 1952
Categori:Academyddion benywaidd yr 21ain ganrif o Wlad Pwyl
Categori:Aelodau Senedd Ewrop
Categori:Bancwyr canolog
Categori:Bancwyr o Wlad Pwyl
Categori:Cyfreithegwyr benywaidd o Wlad Pwyl
Categori:Economegwyr yr 20fed ganrif o Wlad Pwyl
Categori:Economegwyr yr 21ain ganrif o Wlad Pwyl
Categori:Gwleidyddion benywaidd yr 21ain ganrif o Wlad Pwyl
Categori:Merched a aned yn y 1950au
Categori:Pobl a aned yn Warsaw
Dorothea Klumpke

Gwyddonydd Ffrengig oedd **Dorothea Klumpke** (9 Awst 1861 – 5 Hydref 1942), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel seryddwr.

## Manylion personol
Ganed Dorothea Klumpke ar 9 Awst 1861 yn San Francisco ac wedi gadael yr ysgol dechreuodd ar yrfa academaidd. Priododd Dorothea Klumpke gydag Isaac Roberts. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Marchog y Lleng Anrhydeddus a Swyddog Urdd y Palfau Academic.
## Gyrfa
Enillodd sawl gradd academaidd gan gynnwys: Doethuriaeth mewn Gwyddoniaeth.

### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Gwyddonwyr benywaidd
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched y 19eg ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1861
Categori:Marwolaethau 1942
Categori:Gwyddonwyr Ffrengig
Sylvie Faucheux

Gwyddonydd o Ffrainc yw **Sylvie Faucheux** (ganed 6 Gorffennaf 1960), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel gwleidydd, economegydd a professeur des universités.

## Manylion personol
Ganed Sylvie Faucheux ar 6 Gorffennaf 1960 yn Paris ac wedi gadael yr ysgol dechreuodd ar yrfa academaidd. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Marchog y Lleng Anrhydeddus, Marchog Urdd Teilyngdod Cenedlaethol a Marchog Urdd y Palfau Academic.
## Gyrfa
Am gyfnod bu'n Arlywydd.

### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Gwyddonwyr benywaidd o Ffrainc
Categori:Genedigaethau 1960

Categori:Prosiect Wici Môn
Huguette Delavault

Mathemategydd o Ffrainc oedd **Huguette Delavault** (15 Ionawr 1924 – 3 Ebrill 2003), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel mathemategydd.

## Manylion personol
Ganed Huguette Delavault ar 15 Ionawr 1924 yn Andilly ac wedi gadael yr ysgol leol bu'n astudio Gwyddoniaeth. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Marchog y Lleng Anrhydeddus, Marchog Urdd Teilyngdod Cenedlaethol, Swyddog Urdd y Palfau Academic a Officier de l'ordre national du Mérite.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Mathemategwyr benywaidd o Ffrainc
Categori:Genedigaethau 1924
Categori:Marwolaethau 2003

Categori:Prosiect Wici Môn
Françoise Combes

Gwyddonydd Ffrengig yw **Françoise Combes** (ganed 3 Medi 1952), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel astroffisegydd, ffisegydd, seryddwr ac athro prifysgol.

## Manylion personol
Ganed Françoise Combes ar 3 Medi 1952 yn Montpellier ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Ecole Normale Supérieure a Phrifysgol Paris Diderot. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Marchog y Lleng Anrhydeddus, Medal Arian CNRS, Darlith Gwobr Petrie, Gwobr Tycho Brahe, Officier de l'ordre national du Mérite a Gwobr y Tri Ffisgewr.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Gwyddonwyr benywaidd
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1952
Categori:Gwyddonwyr Ffrengig
Larissa Anatoljewna Popugajewa

Gwyddonydd o'r Undeb Sofietaidd oedd **Larissa Anatoljewna Popugajewa** (3 Medi 1923 – 19 Medi 1977), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel daearegwr.

## Manylion personol
Ganed Larissa Anatoljewna Popugajewa ar 3 Medi 1923 yn Kaluga ac wedi gadael yr ysgol dechreuodd ar yrfa academaidd. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Medal "Am Fuddugoliaeth yr Almaen yn Rhyfel Gwladgarol 1941–1945 ac Urdd Lenin.

## Gyrfa
### Aelodaeth o sefydliadau addysgol

### Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau

## Gweler hefyd
*Bioleg
*Cemeg
*Ffiseg
*Mathemateg bur
*Ystadegaeth
*Geometreg
*Rhestr o wyddonwyr o Gymru

## Cyfeiriadau
Categori:Prosiect Wici Môn
Categori:Merched yr 20fed ganrif‎
Categori:Genedigaethau 1923
Categori:Marwolaethau 1977
Categori:Gwyddonwyr benywaidd o Rwsia