Addysg hawliau dynol

Diffinnir **addysg hawliau dynol** fel y broses sy'n cronni gwybodaeth am hawliau dynol gyda'r amcan o'i wneud yn norm. Mae hyn yn yn dysgu myfyrwyr i archwilio eu profiadau o safbwynt hawliau dynol gan eu galluogi i integreiddio'r cysyniadau hyn i'w gwerthoedd a'u penderfyniadau. Yn ôl Amnest Rhyngwladol, mae addysg hawliau dynol yn ffordd i rymuso pobl fel y gallant greu sgiliau ac ymddygiad a fyddai’n hyrwyddo cydraddoldeb o fewn y gymuned, y gymdeithas, a ledled y byd.

## Di-wahaniaethu 
Nododd y "Fenter Economeg Genedlaethol a Hawliau Cymdeithasol" bwysigrwydd Peidio â Gwahaniaethu mewn Addysg Hawliau Dynol, gan fynegi bod yn rhaid i lywodraethau weithredu heb ragfarn at hil, rhyw, lliw, crefydd, iaith, tarddiad cenedlaethol neu gymdeithasol, barn wleidyddol neu bersonol, genedigaeth, nac unrhyw statws. Mae gan bob myfyriwr, rhiant a chymuned yr hawl i gymryd rhan mewn penderfyniadau sy'n effeithio ar eu hysgolion a'r hawl i addysg.

## Addysg a hyfforddiant hawliau dynol 
Mae'r OHCHR yn hyrwyddo Addysg Hawliau Dynol trwy gefnogi mentrau cenedlaethol a lleol ar gyfer HRE yng nghyd-destun ei *Raglenni Cydweithio Technegol* a thrwy Brosiect ACT sy'n rhoi cymhorthdal i'r prosiectau llawr gwlad. Yr ACT neu'r 'Prosiect Cynorthwyo Cymunedau Gyda'n Gilydd' *(Assisting Communities Together Project)* yw'r cydweithrediad rhwng yr OHCHR a Rhaglen Ddatblygu'r Cenhedloedd Unedig (UNDP) i sicrhau bod grantiau ar gael i sefydliadau cymdeithas sifil wrth weithredu gweithgareddau hawliau dynol mewn cymunedau lleol.

Mae'r OHCHR hefyd yn datblygu deunyddiau hyfforddi ac adnoddau Addysg Hawliau Dynol fel y Gronfa Ddata ar Addysg a Hyfforddiant Hawliau Dynol, Casglu Adnoddau ar Addysg a Hyfforddiant Hawliau Dynol, ac adran we ar y Datganiad Cyffredinol o Hawliau Dynol. Yn olaf, mae'n gofalu am gydlynu Rhaglen y Byd ar gyfer Addysg Hawliau Dynol.

### Datganiad Cyffredinol o Hawliau Dynol 
Cydnabyddir y "Datganiad Cyffredinol o Hawliau Dynol " fel dogfen nodedig yn hanes hawliau dynol. Cafodd ei drafftio gan gynrychiolwyr o wahanol wledydd a rhanbarthau â phrofiadau cyfreithiol a diwylliannol amrywiol. Cyhoeddodd Cynulliad Cyffredinol y Cenhedloedd Unedig y datganiad hwn ym Mharis, Ffrainc, ar 10 Rhagfyr 1948. Mae'r Datganiad hwn yn nodi bod angen amddiffyn hawliau dynol sylfaenol. Fe'i cyfieithwyd i fwy na 500 o ieithoedd ledled y byd.

## Y galw am addysg hawliau dynol 
Mae'r galw am addysg hawliau dynol yn parhau i dyfu'n fyd-eang. Mae sefydliadau academaidd mewn sefyllfa i hyfforddi myfyrwyr fel arweinwyr busnes yn y dyfodol sy'n gallu rheoli hawliau dynol yn effeithio ar eu priod sefydliadau corfforaethol. Mae'r *United Nations Global Compact* mewn cydweithrediad â'r Egwyddorion ar gyfer Addysg Rheolaeth Gyfrifol yn gwahodd gwahanol gwmnïau a sefydliadau i ymgorffori busnes ynghyd â phynciau hawliau dynol yn eu cwricwla.

## Addysg hawliau dynol a'r Cenhedloedd Unedig 
Mae Uchel Gomisiynydd y Cenhedloedd Unedig ar gyfer Hyrwyddo a Diogelu holl swyddogaethau Hawliau Dynol yn gweithredu fel cydlynydd Rhaglenni Addysg a Gwybodaeth Gyhoeddus y Cenhedloedd Unedig ym maes hawliau dynol.

## Ffynonellau 
* Murphy, F .; Ruane, B. (2003). "Amnest Rhyngwladol ac addysg hawliau dynol" . *Gofal Plant ar Waith* **Cyf. 9** (Rhif 4) tt.&nbsp;302–307. Routledge.

## Dolenni allanol 
* Canolfan Addysg Dinasyddiaeth a Hawliau Dynol Prifysgol Leeds
* Addysg Hawliau, UNESCO
* Rhaglen Addysg Hawliau Dynol Prifysgol San Francisco 
* Cyrsiau Hawliau Dynol

## Cyfeiriadau
Categori:Addysg
Categori:Cyfraith ryngwladol
Categori:Hawliau dynol