Demograffeg Gweriniaeth Sosialaidd Iwgoslafia

Mae'r erthygl hon yn sôn am **ddemograffeg, **y Weriniaeth Sosialaidd Ffederal Iwgoslafia yn ystod ei bodolaeth o 1945 tan 1991. Gyda diddymiad y wladwriaeth, mae gan cenhedloedd canlynol  nawr   eu hastudiaethau demograffeg eu hunain:

* Demograffeg Bosnia a Hertsegofina
* Demograffeg Croatia
* Demograffeg Macedonia
* Demograffeg Montenegro
* Demograffeg Serbia
* Demograffeg Slofenia

Ar gyfer demograffeg yr hen Deyrnas o Iwgoslafia (1918-1945), gweler y Deyrnas o Iwgoslafia#Demograffeg.

## Grwpiau ethnig 
de|bawd|Map ethnigrwydd Iwgoslafia yn 1991
Mae data hyn o'r ddwy gyfrifiad Iwgoslafaidd (1971 a 1981). Mae'r grwpiau ethnig sy'n cael eu hystyried i fod yn gyfansoddol (a grybwyllir yn benodol yn y cyfansoddiad, ac ni ystyrir yn leiafrifol neu'n fewnfudwyr) yn ymddangos mewn testun trwm.

## Gweriniaethau yn ôl y boblogaeth 
Y boblogaeth yn ôl data o gyfrifiad 1991 ac o amcangyfir cyfrifiad 2017. 

a cyfrifiad 2011

b yn cynnwys Serbia a Vojvodina ond nid Kosovo 

c cyfrifiad 2013 

## Gweriniaethau o ran arwynebedd 
## Gweriniaethau yn ôl dwysedd poblogaeth 
chwith|bawd|250x250px|Demograffeg Iwgoslafia (1961-1991), Data o FAO, blwyddyn 2005 ; Niferoedd y trigolion mewn miloedd.

## Hanes lleiafrifoedd cenedlaethol yn GFfS Iwgoslafia 
### Yn y 1940au a'r 1950au 
Cydnabyddodd y GSFfI "gwledydd" *(narodi)* a "chenhedloedd" *(narodnosti)* ar wahân; y blaenorol yn cynnwys etholwr y bobloedd Slafeg, tra bod yr olaf yn cynnwys Slafeg eraill ac nad oeddynt yn grwpiau ethnig Slafeg o'r fath fel y Bwlgariaid a Slofaciaid (Slafeg); a Hwngariaid ac Albaniaid (non-Slafeg). Roedd tua 26 o grwpiau ethnig yn hysbys i fyw yn Iwgoslafia, gan gynnwys  pobl Romani a darddai tu allan i Ewrop.

I'r mwyafrif Slafeg, fe brofai pedwar lleiafrif cenedlaethol di-Slafaidd - yr Hwngariaid, Almaenwyr, Albaniaid a'r Eidalwyr - i  fod yn drafferthus eisioes, yn yr Iwgoslafia gyntaf. Roedd addysg mewn Hwngareg yn gyfyngedig, ac fe waharddwyd nifer o gymdeithasau diwylliannol Hwngareg ac Almaeneg  yn Neyrnas Iwgoslafia hyd at ddiwedd y 1930au, pan fu i Iwgoslafia ymdroi tuag at safiad o blaid Pwerau'r Echel. Serch hynny,  fe fu i Almaenwyr lleol  gydweithio gyda lluoedd y Natsïaid yn ystod yr Ail Ryfel Byd, tra bu i'r Hwngariaid ethnig yn gyffredinol  groesawu'r dychwelyd o Backa i Hwngari. Roedd  Mudiad Bleidiol Gomiwnyddol Iwgoslafia yn amhoblogaidd ymhlith rhai grwpiau lleiafrifol, gyda Uned Almaenig Ernst Thälmann yn bodoli yn unig ar bapur ac Uned Hwngareg Petőfi yn rhifo cant o aelodau'n unig. Yn dilyn ymadawiad drwy rym y fyddin oresgynnolallan o Iwgoslafia, fe fu i'r Almaenwyr, Hwngariaid ac Eidalwyr gael eu trin yn difrifol gan y partisaniaid buddugol. 

 Bu i'r mwyafrif helaeth o Almaenwyr yn gael eu diarddel neu fe fu iddynt ffoi, gan ofni dial. Yn yr un modd, bu i rhwng 200,000 a 250,000 o Eidalwyr gael eu diarddel neu ffoi mewn taleithiau newydd a gafwyd eu atodi o wledydd cyfagos megis Istria a Rijeka, yn ogystal â Dalmatia. Cafwyd cannoedd (nifer o filoedd, yn ôl rhai amcangyfrifon) eu lladd yn ddianod yn y broses. I raddau llawer llai, tynged tebyg oedd profiad yr  Hwngariaid, a ddaeth i dioddef  gormes ethnig yn Vojvodina. Fodd bynnag, ar ôl y rhyfel, gwarantwyd addysg rhad ac am ddim yn eu hieithoedd lleiafrifol eu hunain gan y cyfansoddiad Gomiwnyddol. 

Yn ystod amser hollt Tito-Stalin, roedd llawer o Hwngariaid yn cydymdeimlo tuag at Weriniaeth Hwngareg y Bobl (a oedd, yn 1953  yn cynnwys tua 25% o boblogaeth Vojvodina), ac fu i eiriau Radio Budapest ymledaenu ymysg y pentrefi.

Yn y 1950au, adroddwyd fod y Bwlgariaid yn leiafrif tlawd a hen ffasiwn, mewn cyferbyniad i'r Tsieciaid a'r Slofaciaid a oedd yn "leiafrifoedd diywdiannol a gwerthfawr" i Iwgoslafia. Ymfudo fu hanes llawer yn dilyn y rhyfel, gyda rhai'n dychwelyd yn dilyn llwyddiant y comiwnyddion i ddod i rym yn Tsiecoslofacia yn 1948.

## Cyfeiriadau 
Categori:Iwgoslafia