Arthur Adamov

Dramodydd Ffrengig a anwyd yn Rwsia oedd **Arthur Adamov** (23 Awst 1908 - 16 Mawrth 1970). Un o awduron mwyaf amlwg *Theatr yr Absẃrd* oedd ef.

## Cefndir
Ganwyd Adamov i deulu cyfoethog o Armenia  yn Kislovodsk. Pan oedd yn bedair oed, symudodd gyda'i deulu i'r Almaen. Ar ôl cwblhau ei addysg ym Mharis, ymgartrefodd yno ym 1924 a daeth yn rhan o grwpiau swrealaeth, gan olygu eu cylchgrawn *Discontinuite* ac ysgrifennu barddoniaeth. Ym 1938 cafodd chwalfa nerfol. Mae'r niwrosisau a oedd wedi eu plagio ers plentyndod ac a oedd i lunio'r ysbrydoliaeth fisâr ar gyfer llawer o'i ddramâu yn cael eu trin yn ei waith cyfaddefol ''L 'Aveu* (1946).

## Gwaith
Dechreuodd Adamov ysgrifennu ar gyfer y theatr ym 1947. Ceisiodd fynegi unigrwydd a diymadferthedd dyn ac oferedd unrhyw ymgais i chwilio am ystyr bywyd. Yn *La Parodie'', a berfformiwyd gyntaf yn y 1950au cynnar, mae'r cymeriadau canolog yn peledu ei gilydd gyda chwestiynau am amser, o flaen cefndir o gloc heb ddwylo. Mae ''L'Invasion* (1950), *La grande et la petite maneuver* (1950), *Tous contre sous* (1953), a *Le Professeur Taranne* (1953) yn dehongli mewn delweddau hunllefus creulondeb a phwysau confensiynau cymdeithasol ac yn dangos dylanwad trwm *Theatr Greulondeb'' Antonin Artaud.

Yng nghanol y 1950au trodd Adamov i arddull ddrama fwy gwleidyddol, gan ddechrau gyda'i ddrama fwyaf adnabyddus, *Le Ping-Pong* (1955). Mae delwedd ganolog y ddrama, peiriant pêl-pin mewn arcêd, yn symbol o'r system gyfalafol lle  mae dynion yn barod i chware gêm siawns yn ddiddiwedd yn yr obaith o ennill, er bod ennill yn gwbl ddiwerth. Ar ôl *Paolo Paoli* (1957) daeth dramâu Adamov yn gynyddol radical: mae *Le Printemps 71* (1961) am Gomiwn Paris; *La Politique des restes* (1963) a *Off Limits* (1969) yn llawn o bropaganda Marcsaidd.

## Marwolaeth
Cyflawnodd Adamov hunanladdiad ym 1970. Rhoddwyd ei weddillion i orwedd ym mynwent ''Cimetière Parisien d'Ivry*, Paris.
## Teulu
Roedd ei wraig, Jacqueline Autrusseau, yn newyddiadurwr a seicdreiddydd Ffrengig, a anwyd 5 Chwefror, 1922 a bu farw Ionawr 14, 2004 yn Villejuif yn y Val-de-Marne. Hi oedd ysgrifennydd golygyddol y cylchgrawn *"Institut français de psychanalyse".*
## Cyhoeddiadau
### Hunangofiannau 
**L'Aveu (1946) (Y Deillion)*
**L'Homme et l'Enfant (1968) (Dyn a Phlentyn)*
**Je... ils.. (1969) (Rwy'n ... maen nhw ...)*

### Dramâu
**Mort chaude (tua 1926) (Marwolaeth boeth)*
**La Parodie (1947) (Y Parodi)*
**L'Invasion (1949) (Yr Ymosodiad)*
**La Grande et la Petite Manœuvre (1950) (Y Symudiad Mawr a man)*
**Le Désordre (1951), (Anhrefn) drama radio*
**Comme nous avons été (1951) (Fel buom ni)*
**Le Sens de la marche (1951) (Ystyr yr orymdaith)*
**Tous contre tous (1952) (Pawb yn erbyn popeth)*
**Le Professeur Taranne (1953) (Yr Athro Taranne)*
**Les Retrouvailles (1953) (Dychwelyd)*
**Le Ping-pong (1955)*
**Paolo Paoli (1957)*
**En fiacre (1959), (Yn y cab) Drama radio*
**Les Âmes mortes (1960), (Yr eneidiau Meirwon)'' addasiad golygfaol o'r nofel gan Nicolas Gogol
**Le Printemps 71 (1961) (Gwanwyn 71)*
**La Politique des restes (1962) (Gwleidyddiaeth yr olion)*
**Le Temps Vivant (1963), (Yr Amser Byw)* drama radio
**Finita la comedia (1964), (Diwedd Comedi)* drama radio
**La Sainte Europe (1965) (Ewrop Bendigaid)*
**M. le Modéré (1967) (Mr Cymedrol)*
**Off Limits (1968)*
*''Si l'été revenait (1970) (Os daw'r haf yn ôl)''

## Cyfeiriadau
Categori:Genedigaethau 1908
Categori:Marwolaethau 1970
Categori:Beirdd yr 20fed ganrif o Ffrainc
Categori:Beirdd Ffrangeg o Ffrainc
Categori:Comiwnyddion o Ffrainc
Categori:Dramodwyr yr 20fed ganrif o Ffrainc
Categori:Dramodwyr Ffrangeg o Ffrainc
Categori:Hunangofianwyr yr 20fed ganrif o Ffrainc
Categori:Hunangofianwyr Ffrangeg o Ffrainc
Categori:Pobl o dras Armenaidd
Categori:Pobl a aned yng Nghrai Stavropol
Categori:Pobl o Baris
Categori:Pobl fu farw ym Mharis
Categori:Pobl fu farw o orddos o gyffuriau
Categori:Pobl fu farw trwy hunanladdiad
Categori:Ymfudwyr o Ymerodraeth Rwsia i Ffrainc