open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Pantikapey

**Pantikapey** (, , eki sözlerinden kele bile: qadimiy yunanca **pont → pant** (*deñiz*) ve türkiy tilleriniñ **qapı**, yani mana — *Deñizge Qapısı* ya da *Deñizniñ Qapısı*) — Bospor devletiniñ paytahtı olğan şimdiki Keriç şeerinde bulunğan qadimiy yunan polisi.

Bazı qadimiy menbalarğa köre, Pantikapeyde skitler ve tevkrlerniñ efsaneviy atası Gerakl doğğan edi. 

## Tarih
Pantikapey m. e. 6 asırnıñ birinci qısmında Keriç boğazınıñ ğarbiy yalısında (bugünki Keriç yerinde) qadimiy Yunanistandaki Milet şeeri ve başqa yunan şeerlerinden köçip kelgenler tarafından qurulğan edi. M. e. 6 asırnıñ ekinci qısmından başlap, Pantikapeyniñ öz parası bar edi. M. e. 480 senesi Bospor devletiniñ paytahtı oldı.

Pantikapey tarihınıñ eñ parlaq saifeleri m.e 5 — m. e. 3 asırnıñ başındadır. O asırlarda Pantikapey şimaliy Qara deñiz yanınıñ eñ büyük esnaf ve ticaret merkezi edi. Onıñ meydanlığı 100 gektarğa yaqın edi. Bu polis Mitridat dağınıñ caplarında ve etegi etrafında buluna edi. Dağnıñ töpesinde Apollon, Kibesa ibadethanelerinen ve Bospor ükümdarlarınıñ saraylarınen akropol bar edi. Onıñ yalı boyu tarafında agora ve büyük liman bar edi. Anda Aq deñiz ülkelerinden zeytün yağı, şarap, keramik savut ve skit topraqlarından ötmek, balıq, teri kibi mallar kele edi. Dağnıñ eteklerinde zengin şeerlilerniñ evleri bar edi. İşçilerniñ evçikleri ise, şeerniñ çetinde tura edi. 


Fayl:Pan compilation.jpg||


## Şuña daa baqıñız
* Or Qapı

## Menbalar ve edebiyat

* *Крапівіна В. В.*. Пантікапей // Енциклопедія історії України : у 10 т. / редкол.: В. А. Смолій (голова) та ін. ; Інститут історії України НАН України. — К. : Наукова думка, 2011. — Т. 8 : Па — Прик. — С. 51. — 520 с. : іл. — .

### Edebiyat

* *Гайдай Л.* Історія України в особах, термінах, назвах і поняттях.&nbsp;— Луцьк: Вежа, 2000.
* Рад. енциклопедія історії України.- К., 1971.&nbsp;— т. 3.
* *Гавриленко О. А.* Античні держави Північного Причорномор'я: біля витоків вітчизняного права (кінець VII&nbsp;ст. до н.&nbsp;е.&nbsp;— перша половина VI&nbsp;ст.&nbsp;н.&nbsp;е.). Монографія.&nbsp;— Харків: Парус, 2006.&nbsp;— 352 с.
* Мартин Броневський. Опис Татарії.
* Юргевич В., Маркопуло А., Страбона Географии, книги VII и XI с греческим текстом, русским переводом и примечаниями. Записки Одесского общества истории и древностей. Том 10 (1877)

## İhtarlar

## Bağlantılar

* Пантікапей // Юридична енциклопедія : [у 6 т.] / ред. кол. Ю. С. Шемшученко (відп. ред.) [та ін.]. — К. : Українська енциклопедія ім. М. П. Бажана, 2002. — Т. 4 : Н — П. — 720 с. — .
* Пантикапей // Українська мала енциклопедія : 16 кн. : у 8 т. / проф. Є. Онацький. — Буенос-Айрес, 1962. — Т. 5, кн. X : Літери Ол — Пер. — С. 1286-1287. — 1000 екз.
* Пантікапей, хронологічні етапи його існування // ''Ольговський С. Я.'' Давньогрецькі міста-колонії Північного Причорномор'я: навчальний посібник.&nbsp;— К.: КНУКіМ, 2007
* Планування та забудова міста // Там само.
* Некрополь Пантікапея // Там само.
* Пантікапей. Знахідки
* Ваза
* Вази
Filonivka (Radomışl rayonı)

**Filonivka** () - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Radomışl rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 89 kişi.
Mohandas Gandi

**Mahatma Gandi**, aqiqiy adı **Mohandas Karamçand Gandi** (gucarati મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી, hindice मोहनदास करमचंद गांधी, -{[moːˈɦəndaːs kəˈɾəmtʂənd ˈɡaːndʱiː]}-; 1869 s. oktâbr 2, Porbandar — 1948 s. yanvar 30, Nyu Deli) — indistanlı devlet ve siyasiy erbabı, milliy qaramanıdır. İndistandaki milliy azatlıq areketiniñ mefküreci ve yolbaşçılarından biridir. Barışıq deñiştirilmesi tarafdarlarınıñ milliy ve devletlerara areketlerine tesir etken zorbasızlıq felsefesini şekillendirdi.


Fayl:ALAMahatma.jpg|Almatı şeerinde yerleşken Mohandas Gandi eykeli
Fayl:Mahatma Gandhi 10 Rupees.jpg|Gandi fotoresminen 10 rupiyalı belli bir ind mektüp pulu, 1948 s.
Fayl:The Soviet Union 1969 CPA 3793 stamp (Mahatma Gandhi).jpg|Mohandas Gandiniñ 100 yıllığına bağışlanğan Şuralar Sotsialistik Cumhuriyetler Birliginiñ mektüp pulu, 1969 s., 6 kapil
Fayl:Stamp of Kazakhstan 100.jpg|Qazahistannıñ mektüp pulu, 1995 s.


## Bağlantılar

* Ганді // Юридична енциклопедія : [у 6 т.] / ред. кол. Ю. С. Шемшученко (відп. ред.) [та ін.]. — К. : Українська енциклопедія ім. М. П. Бажана, 1998—2004. — .
* Ґанді Моґандас Каранчан // Українська мала енциклопедія : 16 кн. : у 8 т. / проф. Є. Онацький. — Накладом Адміністратури УАПЦ в Аргентині. — Буенос-Айрес, 1958. — Т. 1, кн. II : Літери В — Ґ. — С. 291-292. — 1000 екз.
* Ґанді Могандас Карамчанд // Універсальний словник-енциклопедія. — 4-те вид. — К. : Тека, 2006.
* Gandhi Smriti&nbsp;— Індійський урядовий сайт
* Mani Bhavan Gandhi Sangrahalaya Gandhi Museum & Library&nbsp;— музей і бібліотека
* Gandhi Research Foundation&nbsp;— One-Stop info on Gandhi&nbsp;— фундація дослідження спадщини Ганді

## Menbalar
Yunan elifbesi

**Yunan elifbesi** () - ME IX asırdan berli yunan tilinde yazmaq içün qullanılğan bir elifbedir. Yunan elifbesine esaslanıp latin ve kiril elifbeleri yaratılğan.

## Tarih
Qadimiy yunan tilinde belli olğan ilk yazı (ME 15-12 asırlar yani Mikenler medeniyeti zamanında) B çizgili urufatı ile yazılğan. B çizgili urufatı A çizgili yazıdan asıl olıp, İnd-Avropa tili olmağan Minos tilindeki yazılar içün hızmet etken. Mikenler medeniyeti yıqılğan soñ bu yazı da unutılğan. Yunan tilinde yañı yazılar endi qaranlıq asırlardan soñ peyda olıp, olar elifbe yazısınen yazılar olğan. Yunan elifbesi ME VIII asırda Finikiya elifbesiniñ daa inkişafı olaraq asıl olğan.
Kemal Egerek

**Kemal Egerek**&nbsp;— Yalta yaylasınıñ şimaliy şarqındaki Qırım dağları baş sırtınıñ töpesi.

Yüksekligi&nbsp;— 1529&nbsp;m. Bu&nbsp;— Yalta yaylasınıñ eñ yüksek dağı.

Kemal Egerek dağı kireçtaşlardan ibaret. Dağ ve çimenlerge ait olğan ösümlikli yer.

## Coğrafiya
Dağ boyu Donğa özeni keçe.

## Galereya

Kemal-Egerek2.jpg|Dağnıñ töpesi
Kemal-Egerek3.jpg|Töpeden şimal tarafınıñ manzarası
Kemal-Egerek4.jpg|Dağnıñ şimaliy ğarp cabında Kemal Egerek çoqrağı


## Menbalar

* Географічна енциклопедія України : [у 3 т.] / редкол.: О. М. Маринич (відповід. ред.) та ін. — К., 1989—1993. — 33 000 екз. — .
* Haritada Kemal Egerek dağıарті
* Горный Крым. Атлас туриста / ГНПП «Картографія», Укргеодезкартографія ; ред.: Д.&nbsp;И.&nbsp;Тихомиров, Д.&nbsp;В.&nbsp;Исаев, геоинформ. подгот. Е.&nbsp;А.&nbsp;Стахова.&nbsp;— К. : ДНВП «Картографія», 2010.&nbsp;— 112&nbsp;с.
**İhtarlar**
Qız Kermen

**Qız Kermen** — Qırımnıñ Bağçasaray rayonındaki Tatarköyniñ civarlarında olğan şeer. Ad qırımtatar tilinde qız ve kermen (qale) sözlerinden ibaret.

## Tarih
Divarnıñ temelinde m. e. IV-III asırlarğa ait olğan qalavnıñ qalımtıları saqlanıp qaldı. Büyük ihtimalnen olar Hersonesniñ sakinleri yardımınen qurulğan edi. O divar, VIII-IX asırlarda qadimiy devirlerğe ait olğan pekitmelerniñ qalımtılarında qurulğan edi. Antik devirlerde şeerniñ topraqlarında evlerni qurmay ediler. O, telüke peyda olğanda sığınaq olaraq qullanıla edi. M. e. I  - m. s. I asırlarda peyda olğan bu pekitmenen bağlı büyük qasaba şeerden şimal tarafındaki platoda buluna edi. Bazı rivayetlerge köre, Qız Kermende VIII-IX asırlarğa ait olğan yazma menbalarında hatırlanğan orta asır Fulla şeeri bar edi. Qız Kermen qalelerinde bir qaç «hane» oyulğanı içün, o, qoba şeeriniñ cedveline kire.

Koordinatlar - 44.70972, 33.91888

## Edebiyat

* Горный Крым. Атлас туриста / ГНПП «Картографія», Укргеодезкартографія ; ред.: Д.&nbsp;И.&nbsp;Тихомиров, Д.&nbsp;В.&nbsp;Исаев, геоинформ. подгот. Е.&nbsp;А.&nbsp;Стахова.&nbsp;— К. : ДНВП «Картографія», 2010.&nbsp;— 112&nbsp;с.

## Menbalar

* Герцен А.Г., Махнева-Чернец О.А. Пещерные города Крыма. - Севастополь, 2006 г.
* Могаричев Ю.М. Пещерные города в Крыму. - Севастополь, 2005 г.
Çilter Marmara

**Çilter Marmara**&nbsp;— Qırımnıñ Eski Şüli köyünden 1,5 km ğarpta bulunğan Çilter Qayanıñ uçurımındaki qoba manastırı. Çilter Qaya Qara Qoba ve Şüli vadiyleri üstündedir. 

## Tarih
Çoq hristian ibadethanesi, putperestlikte aziz sayılğan yerlerde qurulğan edi. VIII asırda Şuldan qoba manastırı ile aynı vaqıtta peyda olğan Çilter Marmara da olarnıñ arasına kire. Qırımtatar tilinde *çilter* sözü *parmaqlıq* demektir. *Marmara* ise, dağnıñ eteginde bulunğan orta asır köyüniñ adı. Onıñ içinde 4 qatta qurulğan 50-den ziyade qoba bar: ücreler, aşhane, hocalıq ve yardımcı odalar, 4 kilse. Eskiden, olar biri-birine ağaçtan yapılğan merdivenlernen, balkonlarnen, galereyalarnen bağlanğan edi. 

## Araştırmalar

Manastır aqqında birinci büyük işler A. Bertye-Delagard (1886) yazdı. O, 50 hane, bu cümleden 3 kilseni, tasvir etti. Baş ibadethanesi olaraq tetqiqatçı 30-dan ziyade metr uzunlığı ile, tabiiy qobanı belgiledi. Onıñ şarqiy tarafında apsida oyulğan edi. O, üçünci qattaki kilseni de tafsilâtlı bir şekilde araştırdı. Oña oşağanını tetqiqatçı Şuldannıñ küçük ibadethanesinde ve İnkerman-1 stantsiyasındaki ğurbetçiler kilsesinde körgen edi.

## Edebiyat

* Герцен А.Г., О.А.Махнева-Чернец. Пещерные города Крыма. – Севастополь, 2006.
* Могаричев Ю.М. Пещерные города в Крыму. – Симферополь, 2005.
* Неделькин Е.В. Пещерный монастырь Чилтер-Мармара в начале XXI века // Гуманитарные научные исследования. – 2014. – № 3. [Электронный ресурс]. URL: http://human.snauka.ru/2014/03/6154
* Горный Крым. Атлас туриста / ГНПП «Картографія», Укргеодезкартографія ; ред.: Д.&nbsp;И.&nbsp;Тихомиров, Д.&nbsp;В.&nbsp;Исаев, геоинформ. подгот. Е.&nbsp;А.&nbsp;Стахова.&nbsp;— К. : ДНВП «Картографія», 2010.&nbsp;— 112&nbsp;с.

## Menbalar

* http://luant.index.msk.ru/ 
* http://crimea-tour.ru
Alan Türing

**Alan Matison Türing** (; 1912 senesi kiraz ayı 23, London, İngiltere, Büyük Britaniya - 1954 kiraz ayı 7, Vilmslou, Çeşir, İngiltere, Büyük Britaniya) - ingliz riyaziyatçı, mantıqçı ve kriptografiyacı. Türingge zemaneviy informatikanıñ babası dep aytalar.

Ekinci cian cenkinden evel Britaniyada Kembric Qıral kollecinde ve Amerikada Prinston universitetinde oquy edi.

Cenk vaqtında amerikalı alimler ve arbiylernen beraber britan gizli Bleçli Park institutında nemse komandalıq şifrleriniñ açıluvı üzerinde çalışmaqta edi. Ayrıca, “Enigma” adlı nemse şifrlegen maşnasınen kodlanğan beyanatlarnıñ açıluvında iştirak etken edi. Tafsilâtlarnıñ çoq yıllıq gizlenüvinden soñ tek şimdi yayınlandırılğan edebiyatına binaen, bu iş, daima muvafaqiyetli olmağanına baqmadan, Hitlerge qarşı küreşken ittifaqdaşlarğa bazı arbiy kampaniyalarında ğalebe qazanıp biñlerce insan ömrüni saqlamağa yardım etken.

Suniy intellektni tetqiq etüvge emiyetli isse qoşqan; Türing testi kibi belli olğan deñevni teklif etken.

Gomoseksualist olğanı içün qadın gormonları ile himiyeviy tedaviyligine mahküm etilgen edi. Özüni öldürdi. 

## Menbalar
Ali Aliyev

**Ali Aliyev** (1955 s. doğ.) — qırımtatar; Şuralar Birligi, Özbekistan, AQŞ fizikacısı, fizika-matematika ilimleri doktorı, Nanotehnologiyalar institutınıñ professorı, Dallastaki Tehas universiteti Tabiiy ilimler ve matematika mektebiniñ fizika fakultetiniñ adyunkt-professorı. 2011 senesi «Time» mecmuası tarafından «yılnıñ keşfiyatçısı» olaraq tanılğan edi.

Aktual ilmiy saalar — nano-ilim ve nano-tehnologiyalar, elektrohromizm ve akustika. Ali Aliyevniñ Ameriqa Qoşma Ştatlarınıñ patent ve ticariy belgi idaresinden (USPTO) bir çoq icatnıñ patentlerini aldı.

## Tercimeial
Ali Aliyev Özbekistan Şuralar Sotsialistik Cumhuriyetiniñ paytahtı olğan Taşkent şeerinde, qırımtatar qorantasında doğdı. Babası Enver — Aqmescitli, Sotsialistik emek qaramanı; anası Okaz — Aluşta rayonındaki Körbekül köyünden.

1977 senesi Harkov milliy radioelektronika universitetiniñ radiotehnika fakultetini imtiyaznen bitirdi. 1984 senesi Özbekistan İlimler Akademiyasınıñ termal fizika kafedrasında Aliyev fizika-matematik ilimler (molekula ve kvant fizikası) namzeti derecesini aldı. 1992 senesi fizika-matematik ilimler (qattı cisim fizikası) doktorı oldı. 1988-2004 seneleri Özbekistan İlimler Akademiyasınıñ termal fizika kafedrasında çalışa edi. 1992-2004 seneleri bu bölükniñ fizika-akustika laboratoriyasınıñ müdiri edi. 2004 senesinden başlap, Dallastaki Tehas universitetinde proffessor ilmiy unvanını aldı.

Ali Aliyev 100-den ziyade ilmiy maqale yazdı; nano-ilim ve nano-tehnologiyalar saasında onıñ 13 icatnıñ patenti bar. Olarnıñ arasında közge körülmegen yağmurlıqnıñ patenti

Elvira Umerova ile evli, eki qızı bar.

## Mukâfatlar

* Inventor of the year 2011 by Time magazine.
* Nano 50 Award in the United States, 2006: Processes for Carbon Nanotube Yarn and Sheet Fabrication, University of Texas at Dallas.
* 2006 NanoVic Prize for Innovation in Nanotechnology from Nanotechnology Victoria, Australia.
* Science award in Physics, 2004: State award of Republic of Uzbekistan «For Development of Nanomaterials and Nanotechnology», given by the Minister of Science and Technology Committee of the Republic of Uzbekistan.
* Grand Prize for the achievements in Science, 2001: Recipient of a medal «Glory» for the achievements in Science given by Uzbekistan government.
* Cited in Marquis book «who's Who in Science and Engineering» 8th (2005-2006) Edition, NJ.
* Fellowship award by Korean Government Program and Science&Technology Policy Institute (STEPI), 1999-2000.
* Prize (Medal and Diploma) for Development and Design of Ultrasonic Drilling Machine» awarded on 26th International Salon in Geneva, 1998.
* Young Scientist Award of International Union of Radio Science (URSI), General Assembly, Kyoto, Japan, 1993.

## İhtarlar

## Bağlantılar

* Ali Aliev is an American scientist. He is Crimean Tatar, on YouTube.
* Алі Алієв — кримський татарин, який створив матеріал-«невидимку», on YouTube.
* Пошук — Search RSL
* Дисертація на тему «Дослідження особливостей швидкого іонного переносу в області суперионных фазових переходів в рідкоземельних фторидах», скачати безкоштовно автореферат по спеціальності ВАК РФ 01.04.15 — Молекулярна фізика
* Інтерв'ю  на порталі avdnet.
Halqara para fondu

**Halqara para fondu, HPF** () — aza olğan memleketlerniñ para-kredit munasebetlerini tertiplegen ve çetel para birleminde qısqa ve orta müddetli kreditler berüv vastasınen ödev terbetiniñ qıtlığı çekken ülkelerge yardım etken 29 devlet tarafından teşkil etilgen Birleşken Milletlerniñ (BM) mahsus agentligi. Fondnıñ BM mahsuslaştırılğan müessise statusı bar. Onıñ terkibinde 190 memleket bar.

## HPF-nıñ azaları

Fondnıñ başlıqları:

## HPF-nıñ esas kreditleri
1994: Meksika; Meksikada iqtisadiy buhran — 18 milliard dollar.

1997: Asiya; Asiya maliye buhranı — 36 milliard dollar.

1998: Rusiye Federatsiyası; 1998 senesi Rusiye defoltı — 22,6 milliard dollar.

1998: Brazil — 41,5 milliard dollar.

2000: Türkiye — 11 milliard dollar.

2001: Argentina; Argentina iqtisadiy buhranı — 21,6 milliard dollar.

2010: Yunanistan; Yunanistan borc buhranı — 139,73 milliard dollar.

2011: Portugaliya; Portugaliya maliye buhranı — 99,08 milliard dollar.

2018: Argentina — 57,1 milliard dollar.

## İhtarlar

## Menbalar

* Політологічний енциклопедичний словник / уклад.: Л.М.&nbsp;Герасіна, В.Л.&nbsp;Погрібна, І.О.&nbsp;Поліщук та ін. За ред. М.П.&nbsp;Требіна.— Х.: Право, 2015
* МІЖНАРОДНИЙ ВАЛЮТНИЙ ФОНД //Юридична енциклопедія : [у 6 т.] / ред. кол. Ю. С. Шемшученко (відп. ред.) [та ін.]. — К. : Українська енциклопедія ім. М. П. Бажана, 1998—2004. — .
* МІЖНАРОДНИЙ ВАЛЮТНИЙ ФОНД //Енциклопедія історії України

## Edebiyat

* *Б.І.&nbsp;Гуменюк*. Міжнародний валютний фонд // Українська дипломатична енциклопедія: У 2-х т./Редкол.:Л.В.&nbsp;Губерський (голова) та ін.— К.:Знання України, 2004.— Т.2.— 812с. ISBN 966-316-045-4
* *В. Батрименко*. Міжнародний валютний фонд // Політична енциклопедія. Редкол.: Ю. Левенець (голова), Ю. Шаповал (заст. голови) та ін.— К.: Парламентське видавництво, 2011.— с.453 ISBN 978-966-611-818-2.

## Bağlantılar

* Арбузов С. Г., Колобов Ю. В., Міщенко В. І., Науменкова С. В. Міжнародний валютний фонд // Банківська енциклопедія. — Київ : Центр наукових досліджень Національного банку України : Знання, 2011. — 504 с. — (Інституційні засади розвитку банківської системи України). — .
* Resmiy saytı (ingilizce)
* Ukrainada HPF temsilciliginiñ resmiy saytı (ingilizce)
Teklânivka

**Teklânivka** () - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Radomışl rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 66 kişi.
Korostışiv rayonı

**Korostışiv rayonı** () - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde bir sabıq rayondır. Şimdi Jıtomır rayonı qısımı.

## Meskün yerleri
**[[Şeer]]:**
* Korostışiv

**[[Köy]]ler:**
* Antonivka
* Bilkivtsi
* Bobrık
* Borok
* Brajenets
* Çervonıy Gay
* Çervonıy Rovets
* Glıboçok
* Golubivka
* Gorihove
* Gorodenka
* Gorodske
* Grubske
* Gumennıkı
* Harıtonivka
* Kamyanıy Brid
* Kaşperivka
* Kmıtiv
* Kolodâzkı
* Kozak
* Koziyivka
* Krasılivka
* Kropıvnâ
* Kulişivka
* Kvitneve
* Mali Koşarışça
* Mamrın
* Maşına
* Mıniykı
* Novogorodetske
* Onışpil
* Osıkove
* Osıkovıy Kopets
* Produbiyivka
* Radivka
* Rozkıdaylivka
* Rudenka
* Rudnâ
* Sadove
* Semenivka
* Slobidka
* Smıkivka
* Smolivka
* Starosiltsi
* Strıjivka
* Strutsivka
* Studenıtsâ
* Şahvorostivka
* Şçıgliyivka
* Tesnivka
* Torçın
* Travneve
* Trıkoptsi
* Tsarivka
* Velıki Koşarışça
* Vıdumka
* Vısokıy Kamin
* Vışneve
* Vilenka
* Vilnâ
* Vilnânka
* Yelızavetivka
* Zdvıjka
Oktâbr avdarması

**Oktâbr avdarması** (ŞSCB resmiy tarihçılığında ve teşviqatta *“Ulu oktâbr sotsialistik inqilâbı”*) - 1917 senesi oktâbrniñ 25-inde Rusiye cumhuriyetinde olıp keçken devlet devrimi. Devrim vaqtında devlet paytahtı Petrogradda bulunğan Muvaqqat ükümet tevqif etilgen edi. Neticede merkeziy akimiyetni II umumrusiye şuralar qurultayı ve başında Vladimir Lenin olğan bolşevikler gruppası zapt etti. Devrimniñ neticeleri olaraq sotsialistik inqilâp, kapitalizmniñ yoq etilüvi ve sotsializmni quruvğa keçüv ilân etilgen edi.

I umumrusiye şuralar qurultayı tarafından saylanğan Umumrusiye Merkeziy İcra Komiteti (-{ВЦИК}-), bolşeviklerniñ II umumrusiye şuralar qurultayını oktâbrniñ 17 (30) künü çağırmaq teşebbüsine başta qarşı çıqtı, amma ahır-soñu qurultaynıñ oktâbrniñ 25 (noyabrniñ 7) künü ötkerilmesine razı olğan. 

Şuralar tarihçılığına köre Oktâbr inqilâbı, sabıq Rusiye İmperiyasınıñ territoriyasında tarih areketini tamamınen deñiştirip cian tarihınıñ areketine tesir etken. Amma bolşevikler, oktâbr devrimine iç bir vaqıt şuralar inqilâbı demedi.
Topraq qulluğı

**Topraq qulluğı** (, ) - esasen Orta asırlar Avropasınıñ devletlerinde derebeylerniñ köylülerni istismar etüvi sisteması. Miras yolunen bir derebeyniñ mülkü olğan topraqta şu derebeyniñ menfaatına çalışmağa mecbur olğan köylüge topraq qulu (, ) dep aytıla.
Derebeylik

**Derebeylik** ya da **feodalizm** - tarih boyunca bir çoq devir ve yerlerde (amma eñ evelâ Orta asırlar Avropasında) rast kelgen içtimaiy, siyasiy ve iqtisadiy qurumdır. Feodalizm sözü, köçmez mülk manasına kelgen  (tımar) bir sözden peyda olğan.

Feodal toplulıqnıñ siyasiy qurulışı, qoruğan-qorulğan (süzeren-vassal) munasebetine dayanğan iyerarhik bir strukturası edi. Feodal iqtisadiyatı ise, öz-özüne yeterlik üzerine qurulğan edi.

Roma İmperiyasınıñ yıqılğanından küçlü milliy monarhiyalarnıñ ortağa çıqmasına qadar olğan vaqıtta, Avropada akim olğan içtimaiy qurum feodal qurumı edi. 

Ticaretniñ tekrar canlanması ile temelleri sarsılğan derebeylikniñ soñki qalıntıları Sanayı Devriminen tamamınen yoq olğan.
Rusiye Federatsiyası halqlarınıñ tilleri qanunı

**Rusiye Federatsiyası halqlarınıñ tilleri qanunı** ilk olaraq 1991 senesi oktâbrnıñ 25-inde Rusiye ŞFSC Yuqarı Şurası tarafından qabul etilip bir qaç kere deñiştirildi. Tataristan Cumhuriyeti 2001 senesi tatar tiliniñ resmiy urufatını deñiştirip kiril elifbesinden latin elifbesine keçmek istegen soñ Rusiye Devlet Duması şu qanunğa şu maddeni qoştı:

Demek ki, qanunnıñ bugünki versiyası Rusiyedeki cumhuriyetlerniñ devlet tilleri içün kiril elifbesinden ğayrı iç bir elifbe resmiy olaraq qullanmağa yasaq ete.

## Menbalar
Baqla

**Baqla** - insan ya da ayvan yemi içün sebze olaraq qullanılğan -{*Fabaceae}-* familiyasındaki bir qaç ösümlikniñ tohumıdır. Qaynatma, qızartma ve fırınlama dahil olmaq üzere bir çoq türlü şekilde pişirilip ola ve dünya çapında bir çoq ananeviy yemekte qullanıla.

## İhtar
Kmıtiv

**Kmıtiv** () - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Korostışiv rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 675 kişi.


Kmytiv Sign.jpg
Kmytiv Center.jpg
Kmytiv Park.jpg
Roma Papası

**Roma Papası** — Katolik kilsesiniñ yolbaşçısı, katolik hristianlarınıñ diniy lideridir. 

Katoliklerge köre Roma Papası Aziz Petrusnıñ halefidir. İsa Mesih kilse yolbaşçılığını yani papalıq vazifesini Aziz Petrusqa bergen, Petrus ise Roma şeeriniñ birinci yepiskopı olıp, Romada din qurbanı olaraq ölgen. Bu sebepten de eñ tabiiy varisleri Roma yepiskoplarıdır.

## Tarih
Papalıq tarihı bir çoq ceetten kilse tarihınen birleşe; bunıñnen baraber bu tarihnıñ bazı devirleri Papalıq qurumınıñ inkişafı baqımından ayrı bir hususiyet taşıy. İlk üç asır devamında papalar, daa çoq yerli Roma kilsesine emiyet bergenler; amma qısqa bir müddet soñra başqa kilselerge de qarışmağa başladılar: meselâ Papa I Klementin Korintoslılarğa mektübi (I asırnıñ soñu); Papa Viktornıñ Pasha tarihı mevzusında çıqqan muzakerelerge qarışması (II asırnıñ soñu) ve soñra büyük kilselerarası qurultay devrinde (IV ve V asır) papanın liderlik tesiri daa da açıq şekilde meydanğa çıqtı; 451 senesi Halkedon şurası, "Petrusnıñ papa I Leonıñ ağzında iradesini bildirgenini" ileri sürdi. Şarq (yani Bizans imperiyası) kilsesiniñ Ğarp kilsesinden ayırılması, Papalıqnıñ ğarptaki tesirini bayağı arttırdı. Buña qarşılıq Şarq, yavaş-yavaş Papalıqtan ayırıldı ve Mihail Kirulariosnıñ ortağa atqan mezhep ayırılığınen (1054 senesi) kilsede Papalıqnıñ akemlik aqqını tanımaz oldı. Papalıq tarihınıñ eñ buhranlı devri X asırdır. Bu devirde Papalıq, Romada çeşit türlü fırqalarnıñ elinde oyuncaq oldı; Papalıqnıñ Romadan ayırılıp Avinyonğa yerleşkeni Avinyon Papalığından itibaren, papalar frenk siyasetiniñ tesirinde qaldılar; bir ara üç ayrı yerde (Roma, Avinyon, Piza) aynı zamanda üç ayrı papanıñ bulunğanı büyük ayırılıq devrinden (1378-1417) itibaren de, Kilselerarası şurasınıñ papağa üstünligini qorçalağan "uzlaştırma" nazariyesi ağır basmağa başladı. Diger buhranlı devirler küçük sarsıntılarnen atlatıldı. (Uyanuv devrinde din duyğusınıñ zayıflaşması, Protestant islâatı, aydın zorbalıq devri ve Napoleon devri). Buña qarşılıq papalıq, XI asırnıñ soñunen XIV asırnıñ başı arasında papa VII Gregoriusnıñ (1073-1085) reformaları ve Laterano şuralarınıñ (hususan papa III İnnokentius tarafından toplanğan IV Laterano şurası) alğan nizam qararları sayesinde pek parlaq bir devir yaşadı. Bugün, papalıqnıñ yalıñız katolik kilsesi içinde büyük tesiri bardır. IX Piyus, *Sillabus* (1864) adlı fermanınen liberal ve modern aqılcı tüşünceleri yaramay tanığan soñ XIII Leonıñ *Rerum Novarum* (1891) adlı fermanından itibaren, Papalıq, içtimaiy meseleleri elge almaq içün keniş bir çaba kösterdi ve XXIII Yohannesniñ papalığı sırasında zemaneviy dünya meselelerinen yaqından meraqlandı.
Mali Koşarışça

**Mali Koşarışça** () - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Korostışiv rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 124 kişi.
Slobidka (Korostışiv rayonı)

**Slobidka** () - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Korostışiv rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 420 kişi.


Кар'єр-07d.jpg
Слобідка. Миколаївська церква. 1895 рік.jpg
Çudniv rayonı

**Çudniv rayonı** () - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde bir sabıq rayondır. Şimdi Jıtomır rayonı ve Berdıçiv rayonı qısımı.

## Meskün yerleri
**[[Şeer]]:**
* Çudniv

**[[Şeer şeklinde qasaba]]lar:**
* İvanopil
* Vakulençuk
* Velıki Korovıntsi

**[[Köy]]ler:**
* Babuşkı
* Beyzımivka
* Bezpeçna
* Budıçanı
* Burkivtsi
* Datskı
* Dibrivka
* Didkivtsi
* Dovbışi
* Drenıkı
* Drıgliv
* Dubışçe
* Galiyivka
* Gorodışçe
* Jerebkı
* Karpivtsi
* Kıhti
* Kilkı
* Knâjın
* Koroçenkı
* Krasnogirka
* Krasnopil
* Krasnosilka
* Krasnovolıtsâ
* Lıhosilka
* Mala Volıtsâ
* Mali Korovıntsi
* Medvedıha
* Mıhaylenkı
* Moloçkı
* Motrunkı
* Myaskivka
* Nosivkı
* Pevna
* Pılıpivka
* Podolântsi
* Polöva Slobidka
* Pyatka
* Raçkı
* Radisne
* Rıjiv
* Stepok
* Stetkivtsi
* Stovpiv
* Sudaçivka
* Suslivka
* Şevçenka
* Troşça
* Turçınivka
* Tütünnıkı
* Vilşanka
* Volosivka
* Yasnogirka
* Yasopil
* Yosıpivka

**[[Qasaba]]:**
* Poştove
Krasnosilka (Çudniv rayonı)

**Krasnosilka** () - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Çudniv rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 750 kişi.


Красносідка. Будинок культури. Квітень 2011 рік. 02.jpg
Село Красносілка. Школа. Вересень 2010 рік.jpg
Братська могила радянських воїнів та пам'ятник воїнам-землякам IMG 4552.jpg
Красносідка. Ставок біля колгоспного садка. 2008 рік. 03.jpg
Красносідка. Дитячий садочок. Серпень 2011 рік. 07.jpg
Красносідка. Випускники. Травень 2015 рік. 12.jpg
Красносідка. Ансамбль "Тополина". 9 травня 2010 рік. 13.jpg
Красносідка. Вчителі. Вересень 2011 рік. 11.jpg
Красносідка. Вигляд на першу бригаду (вул. Миру). Квітень 2011 рік. 01.jpg
Jıtomır rayonı (1939—2020)

**Jıtomır rayonı** () - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde bir sabıq rayondır. Şimdi Jıtomır rayonı qısımı.

## Meskün yerleri
**[[Şeer]]:**
* Jıtomır

**[[Şeer şeklinde qasaba]]lar:**
* Guyva
* Novoguyvınske
* Ozerne

**[[Köy]]ler:**
* Baraşivka
* Berezına
* Berezivka
* Bıstri
* Bogdanivka
* Bolârka
* Bondartsi
* Bukı
* Buymır
* Çervonıy Stepok
* Çeremoşne
* Davıdivka
* Denışi
* Dovjık
* Dubovets
* Dvirets
* Gadzınka
* Gay
* Glıboçıtsâ
* Glıboçok
* Golovenka
* Gorodışçe
* Grabivka
* İvanivka
* İvankivtsi
* Kalınivka
* Kamyanka
* Katerınivka
* Klitçın
* Kodnâ
* Korçak
* Krutı
* Leonivka
* Levkiv
* Lisivşçına
* Lişçın
* Luka
* Mıhaylivka
* Mırolübivka
* Mlınışçe
* Moşkivka
* Musiyivka
* Nova Rudnâ
* Nova Vasılivka
* Nova Vıgoda
* Novoselıtsâ
* Oliyivka
* Ozerânka
* Pavlenkivka
* Perlâvka
* Piskı
* Pişçanka
* Pokostivka
* Prâjiv
* Rozdolne
* Rudenka
* Rudkivka
* Rudnâ-Gorodışçe
* Rudnâ-Poşta
* Rujkı
* Sadkı
* Singurı
* Skomorohı
* Sloboda-Selets
* Sonâçne
* Sosnivka
* Stanışivka
* Staroşıyka
* Stavetske
* Svitın
* Tarasivka
* Teterivka
* Trıgirya
* Troyaniv
* Turovets
* Ulânivka
* Vasılivka
* Veresı
* Vertokıyivka
* Verşına
* Vıgoda
* Vısoka Piç
* Vışneve
* Volıtsâ
* Zaliznâ
* Zamojne
* Zariçanı
Poştove (Çudniv rayonı)

**Poştove** () - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Çudniv rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 29 kişi.
Tütünnıkı (Çudniv rayonı)

**Tütünnıkı** () - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Çudniv rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 650 kişi.


Садибний будинок (єдина вцілівша прибудова).JPG
Братська могила радянських воїнів та пам'ятник воїнам-односельчанам. Поховано 68 чол..jpg
Могила Короткевича М. С. — радянського воїна..jpg
Berezivka (Jıtomır rayonı)

**Berezivka** () - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Jıtomır rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1 967 kişi.
Antonovka (Arhara rayonı)

**Antonovka** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Arhara rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 91 kişi.

## Eali

## İhtar
Boguçan

**Boguçan** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Arhara rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 63 kişi.

## Eali

## İhtar
Belogorsk rayonı

**Belogorsk rayonı** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir rayondır.

## Eali

## Meskün yerleri
* Amurskoye
* Belotserkovka
* Vasilyevka
* Velikoknâzevka
* Vozjayevka
* Dubrovka
* Zareçnoye
* Zaharyevka
* Kamışevka
* Kiseleozörka
* Klüçi
* Komissarovka
* Krugloye
* Kustanayevka
* Lozovoye
* Lohvitsı
* Lugovoye
* Lukyanovka
* Mejdugranka
* Mirnoye
* Mostovoye
* Nekrasovka
* Nikolskoye
* Novoandreyevka
* Novoye
* Novonazarovka
* Novoselitba
* Ozerâne
* Pavlovka
* Polânoye
* Prigorodnoye
* Savelyevka
* Svetilovka
* Tomiçi
* Uspenovka
* Çernetçeno

## İhtar
Gadzınka

**Gadzınka** () - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Jıtomır rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 625 kişi.


Гадзинка. Михайлівська церква. Кінець XVIII - 1875 рр. 1861 р.jpg
18-220-0022 Братська могила радянських воїнів. Поховано 112 чоловік.jpg
18-220-0021 Братська могила радянських воїнів. Поховано 47 чоловік.jpg
18-220-0023 Пам'ятник воїнам — односельчанам, загиблим у роки ВВВ.jpg
Amurskoye (Amur vilâyeti)

**Amurskoye** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Belogorsk rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 946 kişi.

## Eali

## İhtar
Blagoveşçensk rayonı

**Blagoveşçensk rayonı** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir rayondır.

## Eali

## Meskün yerleri
* Bibikovo
* Vadimovo
* Verhneblagoveşçenskoye
* Vladimirovka
* Volkovo
* Gribskoye
* Grodekovo
* Grâznuşka
* Dronovo
* Yegoryevka
* Zareçnıy
* İgnatyevo
* Kanikurgan
* Kanton-Kommuna
* Markovo
* Mihaylovka
* Natalyino
* Novinka
* Novopetrovka
* Novotroitskoye
* Peredovoye
* Prâdçino
* Rovnoye
* Sergeyevka
* Udobnoye
* Ust-İvanovka
* Çigiri
## İhtar
Vadimovo

**Vadimovo** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Blagoveşçensk rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 2 kişi.

## Eali

## İhtar
Çigiri (Amur vilâyeti)

**Çigiri** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Blagoveşçensk rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 10 244 kişi.

## Eali

## İhtar
Bureya rayonı

**Bureya rayonı** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir rayondır.

## Eali

## Meskün yerleri
* Alekseyevka
* Astaşiha
* Bezozörnoye
* Bezımânnoye
* Bureya
* Vinogradovka
* Gomelevka
* Doldıkan
* Kivdo-Tükan
* Malinovka
* Muravka
* Nikolayevka
* Novobureyskiy
* Pravaya Rayçiha
* Rodionovka
* Semönovka
* Staraya Rayçiha
* Talakan
* Tröhreçye
* Tükan
* Uspenovka
* Ust-Kivda
## İhtar
Novobureyskiy

**Novobureyskiy** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Bureya rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 6572 kişi.

## Eali

## İhtar
Dvirets (Jıtomır rayonı)

**Dvirets** () - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Jıtomır rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 534 kişi.
Bureya (Amur vilâyeti)

**Bureya** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Bureya rayonında bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 3942 kişi.

## Eali

## İhtar
Kivdo-Tükan

**Kivdo-Tükan** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Bureya rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 31 kişi.

## Eali

## İhtar
Şaori Onişi

**Şaori Onişi** (, 1992 s. Avgust 6) — Çiba prefektligiden yaponiyalı seslendirici aktrisa ve yırcı. -{I'm Enterprise}- agentliginen çalışa.
Zavitinsk rayonı

**Zavitinsk rayonı** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir rayondır.

## Eali

## Meskün yerleri
* Avramovka
* Albazinka
* Antonovka
* Belıy Yar
* Boldırevka
* Valuyevo
* Verhneilyinovka
* Demyanovka (köy)
* Demyanovka (stantsiya)
* Deya
* Jitomirovka
* Zavitinsk
* İvanovka
* İnnokentyevka
* Kamışenka
* Kupriyanovka
* Lenino
* Novoalekseyevka
* Platovo
* Podolovka
* Preobrajenovka
* Tur
* Uspenovka
* Födorovka
* Çervonaya Armiya
## İhtar
Zavitinsk

**Zavitinsk** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir şeer. Zavitinsk rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 9957 kişi.

## Eali

## İhtar
Avramovka (Amur vilâyeti)

**Avramovka** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Zavitinsk rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 34 kişi.

## Eali

## İhtar
Zeya rayonı

**Zeya rayonı** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir rayondır.

## Eali

## Meskün yerleri
* Algaç
* Aleksandrovka
* Alekseyevka
* Amuro-Baltiysk
* Beregovoy
* Berözovka
* Bomnak
* Verhnezeysk
* Gornıy
* Gulik
* Dugda
* Zareçnaya Sloboda
* Zolotaya Gora
* İvanovka
* Kirovskiy
* Nikolayevka
* Nikolayevka-2
* Ovsânka
* Ogoron
* Oktâbrskiy
* Polâkovskiy
* Rublövka
* Sian
* Snejnogorskiy
* Sosnovıy Bor
* Tungala
* Umlekan
* Hvoynıy
* Çalbaçi
* Yubileynıy
* Yasnıy
## İhtar
Beregovoy (Amur vilâyeti)

**Beregovoy** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Zeya rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 1412 kişi.

## Eali

## İhtar
İvanovka rayonı

**İvanovka rayonı** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir rayondır.

## Eali

## Meskün yerleri
* Andreyevka
* Annovka
* Berözovka
* Bogorodskoye
* Bogoslovka
* Bolşeozörka
* Vişnövka
* Voznesenovka
* Dmitriyevka
* Yerkovtsı
* İvanovka
* Konstantinogradovka
* Kreşçenovka
* Lugovoye
* Nadejdenskoye
* Nekrasovka
* Nikolayevka
* Novoalekseyevka
* Novopokrovka
* Petropavlovka
* Polevoye
* Pravovostoçnoye
* Priozörnoye
* Rakitnoye
* Sadovoye
* Semiozörka
* Solneçnoye
* Srednebelaya
* Srednebeloye
* Troitskoye
* Uspenovka
* Çeremhovo
* Çerkasovka
## İhtar
Katerınivka (Jıtomır rayonı)

**Katerınivka** () - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Jıtomır rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 99 kişi.
Andreyevka (Amur vilâyeti)

**Andreyevka** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde İvanovka rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 238 kişi.

## Eali

## İhtar
Konstantinovka rayonı

**Konstantinovka rayonı** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir rayondır.

## Eali

## Meskün yerleri
* Verhniy Urtuy
* Verhnâya Poltavka
* Voykovo
* Zenkovka
* Zolotonojka
* Klüçi
* Kovrijka
* Konstantinovka
* Krestovozdvijenka
* Nijnâya Poltavka
* Novopetrovka
* Novotroitskoye
* Oktâbrskoye
* Orlovka
* Semidomka
* Srednâya Poltavka
## İhtar
Konstantinovka (Amur vilâyeti)

**Konstantinovka** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir köy. Konstantinovka rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 5197 kişi.

## Eali

## İhtar
Verhniy Urtuy

**Verhniy Urtuy** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Konstantinovka rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 421 kişi.

## Eali

## İhtar
Magdagaçi rayonı

**Magdagaçi rayonı** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir rayondır.

## Eali

## Meskün yerleri
* Aprelskiy
* Gonja
* Gudaçi
* Daktuy
* Kalinovka
* Kislıy Klüç
* Krasnaya Pad
* Kuznetsovo
* Magdagaçi
* Novopokrovka
* Nükja
* Pioner
* Posölok 16 km
* Sivaki
* Sulus
* Tolbuzino
* Tıgda
* Tımersol
* Uşumun
* Çalganı
* Çernâyevo
## İhtar
Magdagaçi

**Magdagaçi** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Magdagaçi rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 9804 kişi.

## Eali

## İhtar
Krasnaya Pad

**Krasnaya Pad** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Magdagaçi rayonında bir stantsiya. Ealisiniñ sayısı 15 kişi.

## Eali

## İhtar
Sivaki

**Sivaki** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Magdagaçi rayonında bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 1523 kişi.

## Eali

## İhtar
Mazanovo rayonı

**Mazanovo rayonı** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir rayondır.

## Eali

## Meskün yerleri
* Abaykan
* Alekseyevka
* Antonovka
* Beloyarovo
* Biçura
* Bogoslovka
* Dmitriyevka
* Drujnoye
* İvanovskiy
* Kamenka
* Kaniçi
* Kozlovka
* Koltsovka
* Krasnoyarovo
* Leontyevka
* Mazanovo
* Mayskiy
* Margaritovka
* Mihaylovka
* Molçanovo
* Novokiyevka
* Novokiyevskiy Uval
* Novorossiyka
* Pautovka
* Petrovka
* Pionerskiy
* Popovka
* Praktiçi
* Putâtino
* Razdolnoye
* Romankautsı
* Sapronovo
* Slava
* Sohatino
* Spitsıno
* Taskino
* Uglovoye
* Ulma
* Hristinovka
* Yubileynoye
## İhtar
İvanovskiy (Amur vilâyeti)

**İvanovskiy** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Mazanovo rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 424 kişi.

## Eali

## İhtar
Mihaylovka rayonı

**Mihaylovka rayonı** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir rayondır.

## Eali

## Meskün yerleri
* Arsentyevka
* Vinnikovo
* Voskresenovka (köy)
* Voskresenovka (stantsiya)
* Vısokoye
* Dim
* Dubovoye
* Zelönıy Bor
* Kavkaz
* Kalinino
* Korşunovka
* Krasnaya Orlovka
* Krasnıy Vostok
* Krasnıy Yar
* Kupriyanovo
* Mihaylovka
* Nijnezavitinka
* Nijnâya İlyinovka
* Novogeorgiyevka
* Novoçesnokovo
* Petropavlovka
* Poyarkovo
* Privolnoye
* Çeremisino
* Çesnokovo
* Şadrino
* Şumilovka
* Şurino
* Yaroslavka
## İhtar
Moşkivka (Jıtomır rayonı)

**Moşkivka** () - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Jıtomır rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 44 kişi.
Arsentyevka (Amur vilâyeti)

**Arsentyevka** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Mihaylovka rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 186 kişi.

## Eali

## İhtar
Zazalar

**Zazalar** ya da **Dımliler** () – esasen Türkiyeda boyunda yaşağan bir halq.

## İzaatlar
*Werner E. (2017) Rivers and Mountains A Historical, Applied Anthropological and Linguistical Study of the Zaza People of Turkey including an Introduction to Applied Cultural Anthropology
*Lutwig Paul, "Zazaki", Gernot Windfuhr, Iranian Languages, Routledge, 2012, Chapter Nine.
*V. Minorsky, Daylam-La Domination des Dailamites, Paris, 1932
*Blau, Gurani et Zaza in R. Schmitt, ed., Compendium Linguarum Iranicarum, Wiesbaden, 1989, 3-88226-413-6, pp. 336–40
*"DIMLĪ – Encyclopaedia Iranica". iranicaonline.org.
Oktâbr rayonı

**Oktâbr rayonı** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir rayondır.

## Eali

## Meskün yerleri
* Belâkovka
* Borisovo
* Borisoglebka
* Varvarovka
* Vostoçnıy
* Georgiyevka
* Yekaterinoslavka
* Zaozörnıy
* Zorino
* İlyinovka
* Koroli
* Kutilovo
* Maksimovka
* Maryanovka
* Muhinskiy
* Nagornıy
* Nikolo-Aleksandrovka
* Novomihaylovka
* Panino
* Pereyaslovka
* Pesçanoozörka
* Pokrovka
* Preobrajenovka
* Pribrejnıy
* Romanovka
* Sergeye-Födorovka
* Smeloye
* Smirnovka
* Troyebratka
* Trudovoy
* Uvalnıy
* Harkovka
* Çerömuşki
* Yujnıy
* Yasnaya Polâna
## İhtar
Yekaterinoslavka (Amur vilâyeti)

**Yekaterinoslavka** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir köy. Oktâbr rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 9562 kişi.

## Eali

## İhtar
The Doors

**-{The Doors}-** - Amerika Qoşma Ştatlarında oturğan bir psihedelik rok çalğı taqımı. Azaları:

* Jim Morrison - yırcı
* Ray Manzarek - organ, piano
* Robby Krieger - gitarci
* John Densmore - davulcı

## Albomlar

* *The Doors* (1967)
* *Strange Days* (1967)
* *Waiting for the Sun* (1968)
* *The Soft Parade* (1969)
* *Morrison Hotel* (1970)
* *L.A. Woman* (1971)
* *Other Voices* (1971)
* *Full Circle* (1972)
* *An American Prayer* (1978)
The Carpenters

**-{The Carpenters}-** - Amerika Qoşma Ştatlarında oturğan bir pop / soft rok çalğı taqımı. Azaları:

* Karen Carpenter
* Richard Carpenter

## Albomlar

* *Offering/Ticket to Ride* (1969)
* *Close to You* (1970)
* *Carpenters* (1971)
* *A Song for You* (1972)
* *Now & Then* (1973)
* *Horizon* (1975)
* *A Kind of Hush* (1976)
* *Passage* (1977)
* *Christmas Portrait* (1978)
* *Made in America* (1981)
* *Voice of the Heart* (1983)
* *An Old-Fashioned Christmas* (1984)
* *Lovelines* (1989)
* *As Time Goes By* (2004)
Vostoçnıy (Oktâbr rayonı)

**Vostoçnıy** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Oktâbr rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 1289 kişi.

## Eali

## İhtar
Romnı rayonı

**Romnı rayonı** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir rayondır.

## Eali

## Meskün yerleri
* Amaranka
* Bratolübovka
* Verhnebeloye
* Voznesenovka
* Vostoçnaya Niva
* Vısokoye
* Grigoryevka
* Dalnevostoçnoye
* Znamenka
* Kalinovka
* Kahovka
* Klimovka
* Kuzmiçi
* Lübimoye
* Morozovka
* Novonikolayevka
* Novorossiyka
* Novıy Bıt
* Pozdeyevka
* Pridorojnoye
* Raygorodka
* Rogozovka
* Romnı
* Svâtorussovka
* Seredinnoye
* Smolânoye
* Urojaynoye
* Hohlatskoye
* Çergali
## İhtar
Troyebratka

**Troyebratka** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Oktâbr rayonında bir stantsiya. Ealisiniñ sayısı 24 kişi.

## Eali

## İhtar
Romnı (Amur vilâyeti)

**Romnı** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir köy. Romnı rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 2829 kişi.

## Eali

## İhtar
Amaranka

**Amaranka** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Romnı rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 244 kişi.

## Eali

## İhtar
Svobodnıy rayonı

**Svobodnıy rayonı** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir rayondır.

## Eali

## Meskün yerleri
* Bardagon
* Buzuli
* Busse
* Gaşçenka
* Gluhari
* Goluboye
* Guran
* Dmitriyevka
* Jeltoyarovo
* Zagan
* Zagornaya Selitba
* Zigovka
* İstoçnıy
* Klimoutsı
* Kostükovka
* Kurgan
* Malaya Sazanka
* Malıy Ergel
* Markuçi
* Moskvitino
* Nijniye Buzuli
* Novgorodka
* Novoivanovka
* Novonikolsk
* Novoostropol
* Novostepanovka
* Orlinıy
* Petropavlovka
* Podgornıy
* Razlivnaya
* Rogaçövka
* Semönovka
* Serebrânka
* Sukromli
* Sıçövka
* Talali
* Ust-Pöra
* Çembarı
* Çernigovka
* Çernovka
* Yuhta
* Yuhta-3
## İhtar
Pokostivka

**Pokostivka** () - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Jıtomır rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 251 kişi.
Orlinıy

**Orlinıy** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Svobodnıy rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 992 kişi.

## Eali

## İhtar
Selemcinsk rayonı

**Selemcinsk rayonı** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir rayondır.

## Eali

## Meskün yerleri
* Bıssa
* Zlatoustovsk
* İvanovskoye
* İsa
* Koboldo
* Norsk
* Ogoca
* Olginsk
* Selemcinsk
* Stoyba
* Tokur
* Fevralsk
* Fevralskoye
* Ekimçan
## İhtar
Ekimçan

**Ekimçan** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Selemcinsk rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 965 kişi.

## Eali

## İhtar
İsa (Amur vilâyeti)

**İsa** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Selemcinsk rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 433 kişi.

## Eali

## İhtar
Tokur

**Tokur** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Selemcinsk rayonında bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 796 kişi.

## Eali

## İhtar
Arga (Amur vilâyeti)

**Arga** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Serışevo rayonında bir stantsiya. Ealisiniñ sayısı 568 kişi.

## Eali

## İhtar
Serışevo rayonı

**Serışevo rayonı** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir rayondır.

## Eali

## Meskün yerleri
* Avtonomovka
* Arga
* Belogorka
* Belonogovo
* Belousovka
* Birma
* Blijniy Sahalin
* Bolşaya Sazanka
* Borispol
* Boçkarövka
* Vvedenovka
* Vernoye
* Verhneborovaya
* Vesöloye
* Vodorazdelnoye
* Voronja
* Voskresenovka
* Derjavinka
* Dobrânka
* Kazanka
* Kalinovka
* Klüçiki
* Krasnaya Polâna
* Lebâjye
* Lermontovo
* Limannoye
* Lipovka
* Milehino
* Novoohoçye
* Novosergeyevka
* Ozörnoye
* Pavlovka
* Parunovka
* Polâna
* Puşkino
* Rojdestvenka
* Serışevo
* Sokolovka
* Sosnovka
* Sretenka
* Tavriçanka
* Tomskoye
* Udarnoye
* Ukraina
* Ukrainka
* Frolovka
* Hitrovka
* Şirokiy Log
## İhtar
Skovorodino rayonı

**Skovorodino rayonı** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir rayondır.

## Eali

## Meskün yerleri
* Albazino
* Ayaçi
* Bam
* Bolşaya Omutnaya
* Glubokiy
* Calinda
* Yerofey Pavloviç
* İgnaşino
* İmaçi
* İtaşino
* Kovali
* Lesnoy
* Madalan
* Never
* Oldoy
* Oroçenskiy
* Osejino
* Sgibeyevo
* Segaçama
* Skovorodino
* Solneçnıy
* Srednereynovskiy
* Tayojnıy
* Taldan
* Tahtamıgda
* Tekan
* Ulruçyi
* Ulâgir
* Ulâtka
* Uruşa
* Halan
* Çitkan
* Yagodnıy
## İhtar
Skovorodino

**Skovorodino** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir şeer. Skovorodino rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 8745 kişi.

## Eali

## İhtar
Albazino

**Albazino** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Skovorodino rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 357 kişi.

## Eali

## İhtar
Lesnoy (Amur vilâyeti)

**Lesnoy** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Skovorodino rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 332 kişi.

## Eali

## İhtar
Tambovka rayonı

**Tambovka rayonı** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir rayondır.

## Eali

## Meskün yerleri
* Gilçin
* Duhovskoye
* Jarikovo
* Kozmodemyanovka
* Korfovo
* Kositsino
* Krasnoye
* Kuropatino
* Lazarevka
* Lermontovka
* Limannoye
* Lipovka
* Lozovoye
* Muravyovka
* Nikolayevka
* Novoaleksandrovka
* Orletskoye
* Privolnoye
* Pridorojnoye
* Razdolnoye
* Rezunovka
* Roşçino
* Sadovoye
* Svobodka
* Tambovka
* Tolstovka
* Çuyevka

## İhtar
Tambovka (Amur vilâyeti)

**Tambovka** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir köy. Tambovka rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 7322 kişi.

## Eali

## İhtar
Kozmodemyanovka (Amur vilâyeti)

**Kozmodemyanovka** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Tambovka rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1482 kişi.

## Eali

## İhtar
Tında rayonı

**Tında rayonı** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir rayondır.

## Eali

## Meskün yerleri
* Anosovskiy
* Belenkiy
* Bugorki
* Vostoçnıy
* Dipkun
* Kuvıkta
* Lapri
* Larba
* Lopça
* Marevıy
* Mogot
* Murtıgit
* Olökma
* Pervomayskoye
* Solovyovsk
* Strelka
* Tutaul
* Urkan
* Ust-Nükja
* Ust-Urkima
* Horogoçi
* Çilçi
* Yuktali
* Yankan
## İhtar
Şimanovsk rayonı

**Şimanovsk rayonı** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir rayondır.

## Eali

## Meskün yerleri
* Aktay
* Anosovo
* Bazisnoye
* Bereya
* Catva
* Klüçevoye
* Kuhterin Lug
* Malinovka
* Muhino
* Novovoskresenovka
* Novogeorgiyevka
* Pereselenets
* Petruşi (köy)
* Petruşi (stantsiya)
* Razdolnoye
* Saskal
* Svetilnoye
* Svobodnıy Trud
* Seletkan
* Simonovo
* Sluçaynoye
* Tu
* Uralovka
* Uşakovo
* Çagoyan
## İhtar
Anosovo (Amur vilâyeti)

**Anosovo** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Şimanovsk rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 96 kişi.

## Eali

## İhtar
Belogorsk şeer bölgesi

**Belogorsk şeer bölgesi** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde bir şeer bölgesi.

## Eali

## Meskün yerleri
* Belogorsk
* Nizinnoye
## İhtar
Belogorsk (Amur vilâyeti)

**Belogorsk** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Belogorsk şeer bölgesinda bir şeer. Ealisiniñ sayısı 66 183 kişi.

## Eali

## İhtar
Nizinnoye (Amur vilâyeti)

**Nizinnoye** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Belogorsk şeer bölgesinda bir köy. Ealisiniñ sayısı 461 kişi.

## Eali

## İhtar
Belogorye (stantsiya, Amur vilâyeti)

**Belogorye** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Blagoveşçensk şeer bölgesinda bir stantsiya. Ealisiniñ sayısı 27 kişi.

## Eali

## İhtar
Novorayçihinsk

**Novorayçihinsk** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Progress şeer bölgesinda bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 1804 kişi.

## Eali

## İhtar
Şirokiy (Amur vilâyeti)

**Şirokiy** () - Rusiyeniñ Amur vilâyetinde Rayçihinsk şeer bölgesinda bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 1225 kişi.

## Eali

## İhtar
Rozdolne (Jıtomır rayonı)

**Rozdolne** () - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Jıtomır rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 20 kişi.
Velsk

**Velsk** () - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde bir şeer. Velsk rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 22 217 kişi.

## İhtar
Kore tili

**Kore tili**, **Korey tili** yada **Koreya tili** (öz adı Cenübiy Koreyada: 한국어, -{hangugeo}-; Şimaliy Koreyada: 조선말, -{chosŏnmal}-) - Şimaliy ve Cenübiy Kore Cumuhriyetleriniñ resmiy tilidir. Kore tilinde laf etkenler daa Çin ve Rusiyede tapıla.

## Menbalar
100 km j/d

**100 km j/d** () - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde Velsk rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 8 kişi.

## İhtar
78 km (Arhangelsk vilâyeti)

**78 km** () - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde Velsk rayonında bir razyezd. Ealisiniñ sayısı 0 kişi.

## İhtar
Aleksandrovskaya (Velsk rayonı)

**Aleksandrovskaya** () - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Velsk rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 22 kişi.

## İhtar
Grigorovskaya (Velsk rayonı

**Grigorovskaya** () - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Velsk rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 5 kişi.

## İhtar
Verhnâya Toyma rayonı

**Verhnâya Toyma rayonı** () - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde bir rayondır.
## Meskün yerleri
* Abramkovo
* Avnügskiy
* Akulovskaya
* Borisovskaya (Fedkovskoye)
* Verhnâya Toyma
* Vlasyevskaya
* Voznesenskoye
* Glinnıy Mıs
* Dvinskoy
* Yefimovo
* Zaytsevo
* Zelennik
* İsakovskaya (Dvinskoye)
* Kamennıy Nos
* Kondratovskaya (Puçujskoye)
* Kornilovskaya
* Krasnaya
* Lambas
* Larionovskaya
* Lukinskaya
* Okulovskaya
* Reçnoy
* Sogra
* Sosnovıy
* Çöda
* Şoromskaya
## İhtar
Verhnâya Toyma

**Verhnâya Toyma** () - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde bir köy. Verhnâya Toyma rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 3462 kişi.

## İhtar
Zelennik

**Zelennik** () - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Verhnâya Toyma rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 706 kişi.

## İhtar
Vilegodsk rayonı

**Vilegodsk rayonı** () - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde bir rayondır.
## Meskün yerleri
* İlyinsko-Podomskoye
* Koçnegovskaya
* Nikolsk
* Penkino
* Porşenskiy Poçinok
* Râzan
* Şirokiy Priluk
## İhtar
Sosnivka (Jıtomır rayonı)

**Sosnivka** () - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Jıtomır rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 148 kişi.
Vinogradovo rayonı

**Vinogradovo rayonı** () - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde bir rayondır.
## Meskün yerleri
* Alekseyevskaya
* Antonovskaya
* Artüşinskaya
* Bereznik
* Berezniçek
* Vajskiy
* Verhneye Çajestrovo
* Verhnâya Vayenga
* Verhnâya Kitsa
* Vlasyevskaya
* Vorontsı
* Vısokuşa
* Goltsovo
* Gora
* Gorka
* Gorlışevskaya
* Gorodok
* Gridinskaya
* Gusevo
* Jerlıginskaya
* Zaborye
* Zadoriha
* Zauytovskaya
* İgnatyevskaya
* Kalyi
* Kargovino
* Kvahtüga
* Klıkovskaya
* Kovernikovskaya
* Konetsgorye
* Konovalovskaya
* Korbala
* Kuliga
* Kurgomen
* Lampovskaya
* Leuşinskaya
* Maslovskaya
* Mihaylovskaya
* Moleprovod
* Monastırök
* Morjegorı
* Morşihinskaya
* Navolok
* Nadozerye
* Nijneye Çajestrovo
* Nijnâya Vayenga
* Nijnâya Kitsa
* Nijnâya Topsa
* Nikitinskaya
* Nironovskaya
* Novıy
* Nâvodı
* Osinovo
* Ostrovetskaya
* Panitsa
* Plöso
* Priluk
* Pustınskaya
* Pıstroma
* Pânda (köy)
* Pânda (qasaba)
* Repanovo
* Rodionovskaya
* Rostovskoye
* Roçegda
* Râzanovo
* Râzanovskaya
* Savinskaya
* Safronovskaya
* Selivanovskaya
* Selemenga
* Seltso
* Sergeyevskaya
* Sidorovskaya
* Skobeli
* Sloboda
* Splavnoy
* Stepanovskaya
* Terentyevskaya
* Timofeyevskaya
* Topsa
* Troyniçevskaya
* Tugarinskaya
* Uyta
* Ust-Vaga
* Ust-Vayenga
* Ust-Morj
* Falüki
* Filippovskaya
* Hetovo
* Hohnovskaya
* Çamovo
* Şastki
* Şidrovo (köy)
* Şidrovo (qasaba)
* Şilenga
* Şoşeltsı
* Şujega
* Yakovlevskaya

## İhtar