گۆڕستانی ترامپێڵدۆر

وێنۆک|گۆڕستانی ترامپێڵدۆر
**گۆڕستانی ترامپڵدۆر** (بە عیبری: בית הקברות טרומפלדור)، زۆرجار بە «گۆڕستانی کۆن» ناودەبرێت، گۆڕستانێکی مێژوویییە لەسەر شەقامی ترەمپێلدۆر لە تەلئەبیب لە ئیسرائیل. گۆڕستانەکە ١٠٫٦ دۆنم ڕووبەرەکەیە، و نزیکەی ٥ ھەزار گۆڕی تێدایە.

## مێژوو
گۆڕستانەکە لە ساڵی ١٩٠٢ لەسەر پارچە زەوییەکی چۆڵ لە یافا، شەش ساڵ پێش دامەزراندنی ئەھوزات بەیت، یەکەم گەڕەکی تەلئەبیب دامەزراوە، چەندین کەسایەتی گرنگ و نیشتمانپەروەر لە ئیسرائیل لەو گۆڕستانەدا بە خاک سپێردراون. لەنێویاندا دامەزرێنەرانی شارەکە و دانیشتووانی سەرەتایی شارەکە و کەسایەتییە ڕۆشنبیری و مێژوویییەکان، لەنێویاندا موشێ شارێت، سەرۆکوەزیرانی دووەمی ئیسرائیل. گۆڕستانەکە بە ناوی جۆزێف ترامپێڵدۆرەوە ناونراوە دوای مردن و ناشتنی لە ساڵی ١٩٢٠.

کاتێک گۆڕستانەکە کرایەوە، دەکەوێتە دەرەوەی شار، دوور لە ناوچە دانیشتووەکان، بەڵام ئەمڕۆ دەکەوێتە ناوەندی شاری تەلئەبیب، لە باکووری شەقامی ترامپڵدۆر، لە نێوان شەقامی ھۆڤێڤی زیۆن و زیۆن پینسکەر، کە سێ دەرگای چوونە ژوورەوەی لێیە دەروازەکانی گۆڕستان. کۆنترین لەو دەروازانە دەروازەی ڕۆژھەڵاتە. دەروازەی سەرەکی (دەروازەی ناوەڕاست) لە ساڵی ١٩٢٦ دوای ناشتنی ماکس نۆرداو کرایەوە.

کۆنترین بەشی گۆڕستانەکە بەشی ڕۆژھەڵاتە و گۆڕی یەکەمین سەرکردە دامەزرێنەرەکانی شاری تەلئەبیب و ھەروەھا جوولەکەکانی یافا لەخۆدەگرێت. سەبارەت بە بەشی باشووری ڕۆژاواش گۆڕی کەسایەتییە بەناوبانگەکانی تێدایە. گۆڕستانەکانی جەنگی کۆمۆنوێڵسی بەریتانیا گۆڕستانەکە وەک گۆڕستانێکی جوولەکەکان لە تەلئەبیب دادەنێن، کە گۆڕستانێکی جەنگی کۆمۆنوێڵسی تێدایە (١٩٢٠)، سەربازێکی جوولەکە لە فیرقەی ٣٨ی بەریتانیا، کە بە لەشکری جوولەکەکان ناسراوە.

## ناشتنی دیار
# حەیم ئارلۆسۆرۆف (١٨٩٩–١٩٣٣)، سەرکردەیەکی دیاری زایۆنیستی ییشوڤ لە سەردەمی ئیختیاری بەریتانیا بۆ فەلەستین.
# دیڤۆرا بارۆن (١٨٨٧–١٩٥٦) پێشەنگ بووە لە ئەدەبیاتی عیبری مۆدێرن.
# بێرنارد لویس (١٩١٦–٢٠١٨)، مێژوونووس.
# گیدیۆن بن-ئیسرائیل (١٩٢٣–٢٠١٤)، ئەندامی کنێست.
# حەیم نەحمان بیالیک (١٨٧٣–١٩٣٤)، شاعیری نەتەوەیی ئیسرائیل.
# یوسف حەیم برینەر (١٨٨١–١٩٢١)، پێشەنگی ئەدەبیاتی عیبری مۆدێرن.
# ماکس برۆد (١٨٨٤–١٩٦٨)، نووسەر، ئاوازدانەر و ڕۆژنامەنووس، ھاوڕێی نزیک و ژیاننامەنووسی فرانز کافکا، جولەکە-ئیسڕائیلی چیک کە ئەڵمانی زمانە.
# شۆشانا دامەری (١٩٢٣–٢٠٠٦)، گۆرانیبێژ و نمایشکاری یەمەنی-ئیسرائیلی
# مێیر دیزنگۆف (١٨٦١–١٩٣٦)، یەکەم سەرۆکی شارەوانی تەلئەبیب و ھاوسەرەکەی زینا.
# ئاریک ئەنیشتاین (١٩٣٩–٢٠١٣)، گۆرانیبێژ و گۆرانیبێژ و ئەکتەری ئیسرائیلی.
# لۆڤا ئیلیاڤ (١٩٢١–٢٠١٠)، دامەزرێنەری پارتی کرێکارانی ئیسرائیل
# ئاحەد حەعام (١٨٥٦–١٩٢٧)، وتارنووسی عیبری، یەکێک لە پێشەنگترین بیرمەندانی زایۆنیستی پێش دەوڵەت، دامەزرێنەری زایۆنیزمی کولتووری.
# ھەیم ھەراری (بلومبێرگ) (١٨٨٣–١٩٤٠)، مامۆستا و نووسەر و بانگەشەی عیبری، ئەندامی ئەنجومەنی دووەمی نوێنەران، یەکێک بوو لە دامەزرێنەرانی تەلئەبیب.
# یەھودی حەراری (١٨٨٥–١٩٧٩)، پەروەردەکار، مامۆستا، مامۆستای باخچەی ساوایان و نووسەر، یەکێک لە دامەزرێنەرانی تەلئەبیب.
# بێرنارد ھاوسنەر (١٨٧٤–١٩٣٨)، دیپلۆماتکاری پۆڵەندی و ئەندامی سێجم.
# ماکس سیمۆن نۆرداو (١٨٤٩–١٩٢٣)، ڕێبەری زایۆنیستی، پزیشک، نووسەر و ڕەخنەگری کۆمەڵایەتی، ھاوبەشی دامەزرێنەری ڕێکخراوی جیھانی زایۆنیستی لەگەڵ تیۆدۆر ھێرتزل، سەرۆک یان جێگری سەرۆکی چەندین کۆنگرەی زایۆنیستی.
# لیۆن ڕیش (١٨٧٩–١٩٢٩)، پارێزەر و ئەندامی سێجمی پۆڵەندا.
# دەیڤید شیمۆنی (١٨٩١–١٩٥٦) وەرگری خەڵاتی بیالیک و خەڵاتی ئیسرائیل و خەڵاتی تچەرنیچۆڤسکی لە ئەدەبیاتی عیبریدا.
# ئیسای شور (١٨٧٥–١٩٤١)، بیرکار.
# شاول تچێرنیچۆڤسکی (١٨٧٥–١٩٤٣)، شاعیری عیبری.

## سەرچاوەکان

پۆل:مێژووی تێل ئەڤیڤ
پۆل:گۆڕستانەکان لە تێل ئەڤیڤ