open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
لووسی (فیلمی ٢٠١٤)

**لووسی** (بە ئینگلیزی: Lucy) فیلمێکی خەیاڵی زانستی و ئەکشنی فەڕەنسییە، بە زمانی ئینگلیزی. فیلمەکە لە تایوان دەرھێنراوە، نووسەر و دەرھێنەری فیلمەکە لووک بێسنە، فیلمەکە لەبارەی دەستەکانی شەقام و کەسانی تووشبوو بە ماددە بێھۆشکەرەکان و گۆڕانی کارەکتەری سەرەکیی فیلمەکەیە بۆ (Superhuman). لە فیلمەکەدا سکارلێت جۆھانسن ڕۆڵی لووسی دەبینێت و مۆرگەن فریمەنیش ڕۆڵی نۆرمەن.

فیلمی لووسی لە ٢٥ی تەممووز، ٢٠١٤ بڵاوکراوەتەوە و توانی داھاتێکی باش بەدەست بھێنێت لە بۆکس ئۆفیسدا.

## سەرچاوەکان
* ویکیپیدیای ئینگلیزیی سادە، «٦ی تەممووز، ٢٠١٥».

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی
پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٤
پۆل:فیلمە فەڕەنسییەکان
پۆل:فیلمە خەیاڵییەکان
پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی لە دەیەی ٢٠١٠
پۆل:ئەو فیلمانەی لە بەرلین دانراون
پۆل:فیلمەکانی ئایماکس
پۆل:فیلمە فەرەنسییەکانی دەیەی ٢٠١٠
پۆل:فیلمە ئەکشنییە ھەستبزوێنەکانی ساڵی ٢٠١٤
پۆل:فیلمە فەرەنسییەکان بە زمانی ئینگلیزی
پۆل:فیلمەکان دەربارەی ھێزە دەروونییەکان
پۆل:فیلمەکان دەربارەی گەشتکردن بە کات
پۆل:ئەو فیلمانەی لە نیویۆرک داندراون
پۆل:ئەو فیلمانەی لە سەدەی ١٩ داندراون
پۆل:فیلمەکان کە لەسەر فڕۆکە داندراون
پۆل:فیلمەکان کە لە بەرلین وێنەیان گیراوە
پۆل:ئەو فیلمانەی لە شاری پاریس وێنەیان گیراوە
پۆل:فیلمە فرە زمانە فەرەنسییەکان
پۆل:فیلمە زانستییە خەیاڵییەکان
پۆل:فیلمە ئەکشنییە تاوانکارییەکانی ساڵی ٢٠١٤
پۆل:ئەو فیلمانەی لە پاریس داندراون
پۆل:ئەو فیلمانەی لە تایوان داندراون
نەشتەرگەریی ئۆرتۆپێدیک

وێنۆک|چاک کردنەوەی دەست بە پیم

**نەشتەرگەریی ئۆرتۆپێدیک** یان **ئۆرتۆپێدیکس** لقێکە لە نەشتەرگەری کە کار لەسەر کۆئەندامی ماسێسک دەکات. 

## سەرچاوە
* ویکیپیدیای ئینگلیزی

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:پزیشکی
پۆل:نەشتەرگەری
عەتیق ڕەحیمی

**عەتیق ڕەحیمی**، (بە فارسی: عتیق رحیمی)، لە ٢٦ شوباتـی ١٩٦٢ لە کابول لە دایک بووە و تا ئەم کاتەش لە ژیاندا ماوە. نووسەر و دەرھێنەرـێکی فەڕەنسی-ئەفغانییە.

## ژیانی
عەتیق ڕەحیمی لە ساڵی ١٩٦٢ لە کابول لە دایک بووە. وەک فەرمانبەرێکی گشتیی دەوڵەت و پەیوەندی دەکات بە قوتابخانەی ئامادەیی (لیسێ ئیستیقلال Lycée Esteqlal)، لە ماوەی دەسەڵاتی یەکێتیی سۆڤیەت. ڕەحیمی لە ئەفغانستان ھەڵھات، بۆ ماوەی ساڵێک لە پاکستان وەکوو پەنابەر مایەوە و دواتر چوو بۆ فەڕەنسا. ئەوکات ساڵی ١٩٨٥ بوو، لەدواییدا حەقی سیاسیی خۆی وەرگرت لەو وڵاتە. رەحیمی یەکێکە لە ڕۆماننووسەکان کە ڕۆمانەکانی بە زمانی فارسی، فەڕەنسی و ئینگلیزیـش دەنووسێت. لەدوای تەواوبوونی خوێندنی لە (سۆربۆن)، ڕەحیمی پەیوەندی بە کۆمپانیایەکی بەرھەمھێنانی پاریسـیکرد و ھەر لەوێشدا حەوت بەرھەمی دیکیۆمێنتاریی بەرھەم ھێنا بۆ تەلەڤیزیۆنێکی فەڕەنسی. لە کۆتایییەکانی سالانی ١٩٩٠، ڕەحیمی دەستی بە نووسینی یەکەم پرۆژەی کرد، کتێبە فارسییەکە کە لە ساڵی ٢٠٠٠ دەریکرد بە ناوی (زەوی و ھەنارەکان)، باشترین فرۆشی ھەبوو لە سەرجەم ئەورووپا و باشووری ئەمریکا. لە دواییدا فیلمێک لەسەر ئەم کتێبە دەرھێنرا کە لە دەرھێنانی (ڕەحیمی) خۆی بوو، کە خەڵاتی (Prix du Regard vers l'Avenir)ـی وەرگرت لە (فیستیڤاڵی کانی ٢٠٠٤) بۆ فیلم. فیلمەکە لە پەنجا فیستیڤاڵی جیاواز نمایش کرا و نزیکەی ٢٥ خەلاتی بەدەست ھێنا بە تەنھا لە فیستیڤاڵی (کان)ـدا، وە خەڵاتی (گۆلدن داو)،(Golden Dhow) بۆ باشترین فیلم لە (فیستیڤالی زانزیباری نێودەولەتی بۆ فیلم). پاش کەوتنی تاڵیبان، رەحیمی گەرایەوە ئەفغانستان لە ساڵی ٢٠٠٢. پاش ١٧ ساڵ رێگریکردن کامێرایەکی ١٥٠ ساڵیی بەکار ھێنا بۆ وێنە گرتنی کابول، شەش لەم وێنانە دواتر پیشاندران لە  مۆزەخانەی (ڤیکتۆریا و ئەلبێرت) لە لەندەن.

### کارەکانی
* بە زمانی فارسی
# ساڵی ٢٠٠٠: Terre et cendres (Khâkestar-o-khâk)
# ساڵی ٢٠٠٢: Les Mille Maisons du rêve et de la terreur
# ساڵی ٢٠٠٥: Le Retour imaginaire
* بەزمانی فەڕەنسی
# ساڵی ٢٠٠٨: Syngué Sabour. Pierre de patience
# ساڵی ٢٠١١: Maudit soit Dostoïevksi
* بە زمانی ئینگلیزی
# ساڵی ٢٠٠٣: Earth and Ashes
# ساڵی ٢٠٠٧: A Thousand Rooms of Dream and Fear
# ساڵی ٢٠١٢: Stone of Patience/The Patience Stone
# ساڵی ٢٠١٣: A Curse on Dostoevsky

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Atiq Rahimi

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٢
پۆل:فەڕەنسی
پۆل:زیندووان
پۆل:نووسەران
پۆل:دەرھێنەرانی فیلم لە ئەفغانستان
پۆل:براوەکانی خەڵاتی گۆنکور
پۆل:دەرچووانی زانکۆی پاریس
دیوالی

وێنۆک|ماڵێک لەهیندستان ڕازێندراوەتەوە بەڕووناکی بەبۆنەی فیستیڤاڵی دیوالی

**دیوالی** فیستیڤاڵێکی گەورەی ئاینییە، کە ماوەی ٥ڕۆژ دەخایەنێت، کە لەلایەن پەیڕەوانیی ئایینەکانیی هیندووئیسم، سیکیزم و جاینیزم بەهۆکاری جیاوازەوە دەکرێتەوە. فیستیڤاڵەکە هەمووساڵ لەوەرزی پاییز ئەنجامدەدرێت کە بە فیستیڤاڵیی ڕووناکی دەناسرێت بەوەی لە فیستیڤاڵەکە مۆم دادەگیرسێنن و یاری ئاگرین دەتەقێنن، ئەمەش بۆ ئەوەیە کە ئەوان لەو ئومێدەدان بەهۆی ئەوەوە ڕووناکی بەسەر تاریکی، و باشە بەسەر خراپەدا سەربکەوێت. فیستیڤاڵەکە بەگشتی لە ھەموو جیھان بەتایبەت لەوڵاتانی ڕۆژهەڵات، وە باشووری ئاسیا دێتە ئەنجامدان.

یەکێک لەهۆکارەکانی ئەنجامدانی ئەو ئاهەنگە بریتییە لەڕووداوێکی مێژوویی کەبەهاتنەوەی خوداوەندی ڕاما و ژنەکەی سیتایە بۆ شانشینەکەیان لەباکووری هیندستان ئەمەش لەسەدەی ١٥ەهەمی بەرلەزایین بوو.

## سەرچاوە
*ماڵپەڕی ئیندپێندێنت

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:نەریتەکان بە ئاگر خۆش کردن
ڕێزدێنت ئیڤڵ (زنجیرە فیلم)

**ڕێزیدێنت ئیڤڵ** ()، فیلمێکی خەیاڵی زانستی تۆقێنەرە، لە ساڵی ١٩٩٧ وەک زنجیرە یاری ئەلیکترۆنی دەرچوو، لە ساڵی ٢٠٠٢ یەکەم زنجیرە فلیمی دەرچوو کە تێدا میللا جۆڤۆڤیچ و ئێریک مابیۆس ڕۆڵی سەرەکی فیلمەکەیان دەبینی. میللا جۆڤۆڤیچ ناسراوە بە (ئالێس) وەک ڕزگارکەری شاری ڕاکۆن ناسرا. فیلمەکە دوای کاراکتەری ئالێس (میلا جۆڤۆڤیچ) دەکەون، کە کارەکتەرێکە بۆ فیلمەکان دروستکراوە. ئالیس پسپۆڕی پێشووی ئاسایش و چالاکوانی نھێنییە و شەڕ لەگەڵ چەتر دەکات، کە چەکە بایۆلۆجییەکانی کارەساتی بەدکاریی لێکەووەتە سەر.
thumb|نەخشەی ئەو وڵاتانەی کە زنجیرە فیلمی ڕێزیدێنت ئیڤڵی تێدا بەرھەمھێنراوە

## زنجیرە فیلمەکان
* ڕێزیدێنت ئیڤڵ
* ڕێزیدێنت ئیڤڵ ئاپۆکالیپس
* ڕێزیدێنت ئیڤڵ ئێکستێنکشن
* ڕێزیدێنت ئیڤڵ ئافتەرلایف
* ڕێزیدێنت ئیڤڵ ڕیتربیووشن

## سەرچاوەکان
* ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ (Resident Evil (film series

پۆل:ڕێزیدێنت ئیڤڵ (زنجیرە فیلم)
پۆل:زنجیرە فیلمەکان
پۆل:زنجیرە فیلمەکانی ڕێزیدێنت ئیڤل
پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی
پۆل:زنجیرە فیلمی ئەکشن
پۆل:زنجیرەفیلمە ئەکشنییەکان
پۆل:فیلمەکان دەربارەی یاخیبوونەکان
پۆل:زنجیرەفیلمە ئەڵمانییەکان
پۆل:ڕێزیدێنت ئیڤڵ (زنجیرەفیلم)
پۆل:پاشکۆکانی سۆنی پیکچەرز
ژنی ئاژاوەگێڕ

**ژنی ئاژاوەگێڕ** یان تەنیا **ئاژاوە** چەمکێکە لە فیلم و ئەدەبی داستانیدا بە ژنێکی جوان دەوترێت، کە بە جوانییەکەی پیاوان ئەفسوون دەکات. ئەم کەسایەتییە کە ھەمان کاتدا توانای ئەفسانەییشی ھەیە، عاشقانی خۆی تووشی مەیلێکی لە ڕادەبەدەر دەکات و بەم جۆرە ئەوان تووشی کارەساتی مەترسیدار دەکات.

## سەرچاوە
* ویکیپیدیای فارسی

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
ھێرمان دێ کۆنینک

**ھێرمان دێ کۆنینک** (بە ئینگلیزی: Herman de Coninck) (١٩٤٤–١٩٩٧) شاعیر و ڕۆژنامەنووسی بەلژیکییە.

## ژیان
لە ٢١ شوباتی ١٩٤٤ لە مێچلەن شارێک لە بەلجیکا لە دایک‌بووە و لە ساڵی ١٩٩٧ لە لیسبۆن بە ھۆی جەڵتەی دڵ مردووە. لە بەشی زمانەکانی ژێرمەنی دا خوێندنی تەواو کردووە. چەند ساڵێک وانەی وتووەتەوە. کۆمەڵە شێعری «ئەوینی سازگار» پڕفرۆشترین کۆمەڵە شێعر بە زمانی ھۆڵەندی لە سەدەی بیستەم دایە. لەو وەک شاعیرێک یاد دەکەن کە نەتەوەکەی فێری شێعر خوێندنەوە کرد، شێعری ھێرمان دکۆنینێک سھھل و مومتەنیعە و بۆ وەرگێڕان دژوار. ھێرمان دکۆنینێک ڕەخنەگری بواری ئەدەبیش بووە و وتارگەلێکی سەبارەت بە شێعر و شێعری کەسانی تر نووسیوە.

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٤٤
پۆل:مردووانی ١٩٩٧
پۆل:مردووانی ١٩٩٧
کوبایاشی ئیسا

وێنۆک|وێنەیەکی ئیسا کە بە دەستی موراماتسو شومپۆ کێشراوە
**کوبایاشی ئیسا** ()شاعیری ژاپۆنیی بوودایی سەدەی ھەژدە و نۆزدەیە.

## ژیان
لە ١٥ی حوزەیرانی ١٧٦٣ی زایینی له دایک بووه. ژیانێکی ناخۆش و پڕخەمی بووە. کاتێک که دوو ساڵی بووە دایکی کۆچی دوایی کردوە و له ته‌مه‌نی ١٤ ساڵی‌دا دایه‌گه‌وره‌ی مرد. دواتر سێ منداڵ و یه‌که‌م هاوسه‌ری مردن. له سێ ساڵی کۆتایی‌دا له‌گه‌ڵ کیژێکی ساموڕایی زه‌ماوه‌ندی کرد. ئیسا له هایکۆیه‌کانیدا باس له ژیانی پڕ له غه‌م و په‌ژاره‌ی خۆی ناکات و تا ماوه‌یه‌کی زۆر له سه‌ر شێوازی باشوو و یووسا بۆسۆن شێعری ده‌هۆنێوه به‌ڵام له ته‌مه‌نی چل ساڵیدا گه‌یشته لوتکه‌ی شێوازی شێعری خۆی. ئه‌و زمانی کووچه بازاڕو زاراوه جۆراوجۆره‌کانی هێنایه ناو هایکۆکانی خۆی. ئیسا لە ٥ی تەممووزی ١٨٢٨ی زایینیدا له گوندەکەی خۆی کۆچی دوایی کرد.

## سەرچاوەکان
* ویکیی فارسی؛ تەممووزی ٢٠١٥

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:شاعیرە ژاپۆنییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٧٦٣
پۆل:مردووانی ١٨٢٨
پۆل:شاعیرانی سەدەی ١٩یەم
پۆل:خەڵکی پارێزگای ناگانۆ
سەبارەت بە نامۆیان و پیاوان

**سەبارەت بە نامۆیان و پیاوان** () فیلمێکی ڕووسیییە بە دەرھێنەریی ئالێکسەی بالابانۆف کە لە ساڵی ۱۹۹٨دا دروست کراوە. فیلمەکە سەبارەت بە پۆرنۆگرافی و چەتەیی مۆدێرن لە کۆمەڵگای ڕووسیادایە.

## کورتەی فیلم
چیرۆک و ڕووداوەکانی فیلمەکە کە لە سەدەی نۆزدەھەمدا ڕوو دەدەن، سەبارەت بە دوو بنەماڵەی بوورژوازیی ڕووسین کە لە درێژەی فیلمەکەدا دەکەونە داوی کۆمەڵێک چەتەی مۆدێرنەوە و بنەماڵەکانیان تیا دەچێت. چەتەکان گەرچی بە ڕەواڵەت خەریکی پیشەی وێنەگرین، بەڵام لە ڕاستیدا لە ژێرەوە خەریکی گرتنی وێنەی پۆرن و دواتر دروست کردنی فیلمی پۆرنن. یەکێک لەو بنەماڵانە بنەماڵەی دوکتۆرێکە کە دوو مناڵی دوانەی پێکەوە لکاوی، بە ناوی تۆیلا و کۆیلا، گل داوەتەوە و وەک مناڵی خۆی پەروەردەیان دەکات. ئەو بنەماڵەکەش ھی ئەندازیارێکە کە ژنەکەی مردووە و کچێکی تازە پێگەییوی بە ناوی لیزا ھەیە. لە درێژەی فیلمەکەدا لیزا و تۆیلا و کۆیلا دەکەونە داوی چەتەکانەوە. ئەم دوو برایە کە پێشتر لە ژێر پەروەردەی ژنەکەی دوکتۆردا فێری مۆسیقا بوون، لە بەر دەستی چەتەکاندا بۆ فیلم و وێنەی پۆرن بە کار دەبرێن. تۆیلا دەبێت بە ئەلکولی و کۆیلاش لەو تەمەنە کەمەدا گلاراوی عیشقی لیزا دەبێت.

## سەرچاوە
گاردییەن؛ سەبارەت بە نامۆیان و پیاوان
## بەستەری دەرەکی
ماڵپەڕی فیلمەکە لە ئای ئێم دی بی

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:فیلمەکان بە زمانی ڕووسی
پۆل:فیلمەکانی ١٩٩٨
پۆل:فیلمەکان، ھەڵکەوتنی دەیەی ١٩٠٠
پۆل:ئەو فیلمانەی لە شاری سێنت پیتەرسبەرگ وێنەیان گیراوە
پۆل:فیلمە ڕەش و سپییە ڕووسییەکان
ئەردال ئەرزنجان

**ئەردال ئەرزنجان** () ژەنیاری باغڵامای کوردی خەڵکی تورکیایە کە ڕەچەڵەکی دەگەڕێتەوە بۆ عەلەوییەکانی ئەو وڵاتە.

## سەرچاوە
کوردپرێس؛ مۆسیقاری کوردی ئێرانی لە سلێمانی مۆسیقا دەژەنێت

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:ژەنیارانی کورد
پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧١
ئێڤا گرین

وێنۆک|ئێڤا گرین
**ئێڤا گرین** (لەدایکبووی ٥ی تەممووزی ١٩٨٠) لە پاریس لە فەڕەنسا. خانمەکتەر و نمایشکارێکی فەڕەنسییە. سەرەتای کاری ھوونەری ئێڤا لەسەر شانۆ بوو، ئینجا لەساڵی ٢٠٠٣ لەیەکەمین فیلمیدا بەناوی (The Dreamers) بەڕۆڵی ئیزابێل بەشداریدەکات. لەساڵی ٢٠٠٦ لەفیلمێکی جەیمز بۆند دابەشداریدەکات بەناوی (Casino Royale) ئەمەش لەبەرامبەری ئەکتەری ناسراو دانیێل کریگ بوو. لەئێستادا ئێڤا گرین خەریکی کارکردنە لەزنجیرەی تەلەفزیۆنی پنسە ترسناکەکان کەلەوەتەی ٢٠١٤ەوە خەریکن.

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٠
پۆل:زیندووان
پۆل:دووانەکان
سەیف عەلی خان

**سەیف عەلی خان** لەدایکبووی ١٦ی ئابی ١٩٧٠. ئەکتەر و بەرھەمھێنەری فیلمەکانی بۆلیوودە. سەیف بەڕەچەڵەک خەڵکی کەلکەتە لە ھیندستان و لەخێزانێک موسڵمان لەدایکبووە. تا ئێستا بەھۆی فیلمەکانییەوە چەندین خەڵاتی وەرگرتووە لەوانە شەش جار خەڵاتی فیلم فەیر (لە خەڵاتە جۆراوجۆرەکان) وە لەلایەن حکوومەتی ھیندستانەوە خەڵاتی (Padma Shri) پێدراوە کە خەڵاتێکە لەڕۆژی کۆماری دەبەخشرێت.

## ژیان
### ژیانی ئەکتەری
لەساڵی ١٩٩٣ سەیف عەلی خان بۆیەکەمینجار لەفیلمێکی دەرھێنەر یاش چۆپرا دا دەردەکەوێت بەناوی (Parampara) وە یەکەمین فیلمی سەرکەوتووی سەیف عەلی خان دەگەڕیتەوە بۆساڵی ١٩٩٤ کاتێک لەفیلمی (Main Khiladi Tu Anari) شانبەشانی ئاکشەی کومار بەشداریکرد.  دواتر لەساڵی ٢٠٠١ لەفیلمێکی فەرحان ئەختەر بەناوی (Dil Chahta Hai) دووبارە سەرکەوتن بەدەستدەھێنێت. وەلەساڵی ٢٠٠٣ بەشداری دەکات لەفیلمی کەل ھۆ نا ھۆ (Kal Ho Naa Ho) کەبەھۆی ئەم فیلمەشەوە سەرکەوتنێکی مەزن تۆماردەکات و خەڵاتی باشترین فیلمی پاڵپشت بەدەستدەھێنێت لەفیلم فەیر. لەساڵی ٢٠٠٨ و ٢٠١٣ لەدووبەشی فیلمی (Race) بەشداردەبێت و سەرکەوتنێکی بەرچاو بەدەستدەھێنێت. لەساڵی ٢٠٠٩ دا بۆیەکەمینجار فیلمێک بەرھەمدەھێنێت (پرۆدیوسەر) ئەمەش لەفیلمی (Love Aaj Kal) کەخۆیشی وەک ئەکتەر ڕۆڵی سەرەکی گێڕا لەبەرامبەر دیپیکا پادوکۆن، فیلمەکە لەدەرهێنانی ئیمتیاز عەلی بوو.

### ژیانی خێزانی
سەیف عەلی خان کوڕی مەنسووڕ عەلی خانە، باوکی یاریکەری کۆچکردووی کریکیت بووە بۆھەڵبژاردەی ھیند. لەساڵی ١٩٩١ لەگەڵ ئەمریتا سینگ ژیانی ھاوسەری پێکدەھێنت، سەیف لەگەڵ ئەمریتا تاکوو ٢٠٠٤ ژیانی ھاوسەرگیرییان بەردەوام بوو لەنێوان ئەمەشدا کچ و کوڕێکیان بەناوەکانی سارا (١٩٩٣) وە ئیبراھیم (٢٠٠١). لەدوای جیابوونەوەشییان دوو منداڵەکەی سەیف لەگەڵ دایکیان دەژین.

لە ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٢ لەگەڵ خانمەئەکتەری دیاری بۆلیوود کارینا کاپوور ژیانی ھاوسەرگیری پێکدەھێنێت. لە کانوونی یەکەمی ٢٠١٦، یەکەم منداڵیان بوو بەناوی تەیمور.

## سەرچاوە
* [//en.wikipedia.org/wiki/Saif_Ali_Khan ویکیپیدیای ئینگلیزی]

پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٠
پۆل:زیندووان
پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمی ھیندی
پۆل:ئەکتەرە ھیندییەکان
پۆل:موسڵمانانی ھیندی
پۆل:ئەکتەرە کوڕە ھیندییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:بەرھەمھێنەرانی فیلمی ھیندی
پۆل:ئەکتەرانی پیاوی فیلمی ھیندی
پۆل:ئەکتەرە پیاوە ھیندییەکانی خەڵکی مومبای
پۆل:ئەکتەرە پیاوەکان لە سینەمای ھیندی
پۆل:خەڵکی نیو دەلھی
پۆل:ئەکتەرانی پیاوی هیندی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:ئەکتەرانی پیاوی ھیندی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:براوەکانی خەڵاتی فیلمی نیشتمانیی باشترین ئەکتەر
پۆل:خێزانی کاپوور
میللا جۆڤۆڤیچ

**میلیکا بۆگدناڤنا جۆڤۆڤیچ** ناسراو بە **میللا جۆڤۆڤیچ** لە دایکبووی ١٧ی کانوونی یەکەمی ساڵی ١٩٧٥ە، ئەکتەر و گۆرانیبێژ و مۆدێلە لە تەمەنی ١٠ ساڵییەوە دەستی بە کاری مۆدە کردووە، بۆ یەکەم جار لە فیلمی The Fifth Element ڕۆڵی لیلیۆی بینووە کەفلمێکی خەیاڵی زانستی و ئەکشنە لەساڵی ١٩٩٧ دەرچوو. ھەروەھا ئەکتەری سەرەکی رێزیدێنت ئیڤڵ (زنجیرە فیلم)ە

## سەرچاوە
# [//en.wikipedia.org/wiki/Milla_Jovovich ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Milla Jovovich]

پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٥
پۆل:زیندووان
پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:گۆرانیبێژە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:ژنە گۆرانیبێژە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:خانمەکتەرانی لۆس ئەنجلەس
پۆل:خانمەکتەرەکانی فیلمی ئەمریکی
پۆل:خانمەکتەرە مناڵە ئەمریکییەکان
پۆل:ژنە مۆدێلە ئەمریکییەکان
پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی ئەمریکی
پۆل:ھاووڵاتییە سروشتییەکانی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
پۆل:گۆرانیبێژە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
ناوی زانستی

**ناوی زانستی** لە دوو وشە پێک دێت. وشەی یەکەم ئاماژەیە بۆ ناوی توخم *Genus name* وشەی دووەم ئاماژەیە بۆ ناوی جۆر *Specie name*. بەمەش مرۆڤ دەناسرێت بە مرۆڤی ژیر *Homo sapiens* وشەی یەکەم توخمەکان دیاری دەکات، وشەی دووەم جۆرەکەمان بۆ دیاری دەکات و بە ژیر وەسفی دەکات. ئەم سیستمەی ناولێنان بە سیستمی ناونانی دووانی *Binomial nomenclature* دەناسرێت. ناوی توخم بە پیتی گەورە دەستپێدەکات و ھێڵێک لەژێر ھەردوو ناوەکەدا پێکەوە دەکێشرێت، یان بە پیتی لار دەنووسرێت. زانا کارلۆس لینایۆس * Carlus linnaeus(1707-1778)* ئەم سیستمەی داھێنا و ھەزاران زیندەوەرانی پۆلێنکرد و تاکو ئێستا سیستمی لینایۆس بۆ پۆلێنکردن و ناونانی دووانی بەکار دێت. لەبەر ئەوەی ناوی زانستی پشت بە زمانی لاتینی دەبەستێت دەربڕینەکە باوە لە زمانە جیاوازەکاندا. زاناکان لە ھەموو جیھانداوا لێدەکات کە بتوانن ھەمان ناو بۆ زیندەوەران دیاری بکەن و بیانناسن. دەکرێت ناوی زانستی ببێتە وەسفێک بۆ زیندەوەرەکە وەک لە ئەمیبادا *Chaos chaos* ناوەکەی ئاماژە بەوە دەکات کە بە بەردەوامی شێوەکەی دەگۆڕێت. دەکرێت ناوی زانستی ھەڵبژێردرێت بۆ ڕێزلێنانی کەسێکی دیاریکراو. ھەروەھا دەکرێت ئاماژە بە شوێنی جوگرافی زیندەوەرەکە بکرێت. ناوی جۆری گوڵەکان *Linnae borealis* ئاماژە بۆ ناوچەی باکوور دەکات کە ئەم جووڵەی تێدا گەشە دەکات؛ کە ناوچەیەکی جیاکردەوە بوو لای لینایۆس) Borealisمانای باکوور). ناوی زانستی پشیلە (*Felis* *domesticus*)ناوی زانستی پڵنگ(*Felis tigarus*) ناوی زانستی گەنمەشامی(*Zea maize*). .

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان
* مەراقی کۆمەڵە زاراوەیەکی بایۆلۆجی
*  داتابەیسی پۆلێنناسی
*  

پۆل:ژینناسی
جەی کەی ڕۆولینگ

**جۆوان ڕۆوڵینگ**  ( ; لەدایکبووی ١٣ی تەممووزی ١٩٥٦) ناسراو بە ناوی قەڵەمی **جەی. کەی ڕۆوڵینگ**، نووسەر و خێرخوازی بەریتانییە. بەھۆی نووسینی زنجیرەی فەنتازیای *[[ھاری پۆتەر]]* ناسراوە، کە چەندان خەڵاتی بردەوە و ٥٠٠ ملیۆن دانەی لێ فرۆشرا، و بووە پڕفرۆشترین زنجیرە کتێب لە مێژوودا. کتێبەکان بنچینەی زنجیرە فێلمی ھاری پۆتەرە، کە ڕۆوڵینگ ڕازی بووە لەسەر سیناریۆی ھەموویان و بەرھەمھێنەری فیلمی کۆتاییش بووە. ئەو ھەروەھا چیرۆکی تاوانکاریش دەنووسێت لەژێر ناوی خوازراوی **ڕۆبێرت گالبرەیت**.

## ئەمانەش ببینە
* ھاری پۆتەر
* ھاری پۆتەر (کاراکتەر)
* ھاری پۆتەر (زنجیرە فیلم)

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان

* 
* 
* 
* 

پۆل:براوەکانی خەڵاتی تۆنی
پۆل:دەرچووانی زانکۆی ئێدینبەرە
پۆل:ڕۆماننووسانی ژنی ئینگلیز
پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٥
پۆل:نووسەرانی ژنی خەیاڵی زانستی و فەنتازی
پۆل:ھەری پۆتەر
پۆل:نووسەرانی کورتەچیرۆکی ئینگلیز
پۆل:فێمێنیزم و ترانسجێندەر
پۆل:ڕۆماننووسانی بریتانیی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:ئەفسەرانی نیشانی ئیمپڕاتۆریەتی بەڕیتانی
پیکسار

250px|بێچوارچێوە|چەپ

**پیکسار** یان **ستۆدیۆی ئەنیمەیشنی پیکسار** (ئینگلیزی: Pixar) یەکێکە لە ستۆدیۆ ئەنیمەیشنە ناسراوەکانی ئەمریکا، لە ساڵی ١٩٧٩ دامەزراوە. پیکسەر چەند ساڵێکە بووەتە ھاوبەشی دیزنی و لە ئێستادا ئەو خاوەنیەتی.

## باشترین فیلمەکانی پیکسار
[250px|وێنۆک|دەروازەی ستۆدیۆی پیکسار، [کالیفۆرنیا]]
* چیرۆکی بووکەڵەکان (١٩٩٥)
* A Bug's Life (١٩٩٨)
* Toy Story 2 (١٩٩٩)
* Monsters, Inc (٢٠٠١)
* Finding Nemo (٢٠٠٣)
* The Incredibles (٢٠٠٤)
* Cars (٢٠٠٦)
* Ratatouille (٢٠٠٧)
* وۆڵ-ئی (٢٠٠٨)
* سەرەوە (٢٠٠٩)
* Toy Story 3 (٢٠١٠)
* Cars 2 (٢٠١١)
* برێیڤ (٢٠١٢)
* Monsters University (٢٠١٣)
* Inside Out (٢٠١٥)
* The Good Dinosaur (٢٠١٥)

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزیی سادە، «١٥ی تەممووز، ٢٠١٥».

پۆل:پیکسار
پۆل:ستۆدیۆکانی فیلم
پۆل:ستۆدیۆکانی واڵت دیزنی
پۆل:کۆمپانیاکان، دامەزرانی ١٩٧٩
پۆل:دەستکەوتەکانی دیزنی
پۆل:ئەو کۆمپانیا چێژبەخشیانەی دەکەونە کالیفۆرنیا
پۆل:کۆمپانیاکانی بەرھەمھێنانی فیلم لە ویلایەتە یەکگرتووەکان
پۆل:ساڵی ٢٠٠٦ یەکگرتن و دەستکەوتن
پۆل:ستۆدیۆکانی ئەنیمەیشنی ئەمریکی
سەرەوە (فیلمی ٢٠٠٩)

**سەرەوە** () فیلمێکی ئەنیمەیشنی ئەمریکییە. لە جۆری کۆمیدی، دراما و سەرکێشی. لە ٢٩ی ئایاری ٢٠٠٩ بڵاوکراوەتەوە. فیلمەکە لەلایەن پیکسارەوە بەرھەمھێنراوە و دیزنی بڵاوی کردۆتەوە، دەرھێنەرەکەی پیت داکتەرە، بۆ یەکەمجار لە ساڵی ٢٠٠٩ لە فێستیڤاڵی کەن نمایش کرا، فیلمەکە سەرکەوتنی بەدەستھێنا و بووە یەکێک لە باشترین فیلمەکانی ٢٠٠٩، ئەم فیلمە توانی ٢ خەڵاتی ئۆسکار بەدەست بھێنێت، کە یەکێکیان خەڵاتی باشترین فیلمی ئەنیمەیشن بوو.

## ژێدەرەکان
* ویکیپیدیای ئینگلیزی، «١٥ی تەممووز، ٢٠١٤».
* ویکیپیدیای ئینگلیزیی سادە، «١٥ی تەممووز، ٢٠١٤».

## بەستەرە دەرەکییەکان
* ماڵپەڕی فەرمی
* سەرەوە لە بنکەدراوەی ئینتەرنێتیی فیلمەکان

پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی
پۆل:فیلمەکانی ٢٠٠٩
پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکان
پۆل:فیلمە کۆمێدییەکان
پۆل:فیلمە کۆمێدییە ئەمریکییەکان
پۆل:فیلمەکانی پیکسار
پۆل:فیلمە براوەکانی خەڵاتی ئۆسکار
پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییە ئەمریکییەکان
پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان
پۆل:باشترین ئەنیمێیە تایبەتمەندەکان لە براوەی خەڵاتی ئەکادیمی
پۆل:فیلمەکان دەربارەی بێوەژنی
پۆل:فیلمەکانی واڵت دیزنی پیکچەرز
پۆل:فیلمی ئەنیمەیشنی ئەمریکی دەیەی ٢٠٠٠
پۆل:سکاوتکردن لە کلتوری باودا
پۆل:فیلمە کۆمیدییە سەرکێشییەکانی ئەمریکا
پۆل:فیلمەکانی دەیەی ٢٠٠٠ بە زمانی ئینگلیزی
پۆل:فیلمە کۆمیدییە سەرکێشییەکانی دەیەی ٢٠٠٠
پۆل:فیلمە سەرکێشییە خەیاڵییەکانی دەیەی ٢٠٠٠
پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە سێ ڕەھەندییەکان
پۆل:فیلمە کۆمیدییە سەرکێشییە ئەمریکییەکان
پۆل:فیلمە درێژە ئەنیمەیشنییە ئەمریکییەکان
پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە کۆمپیوتەرییە ئەمریکییەکان
پۆل:فیلمە سەرکێشییە خەیاڵییە ئەمریکییەکان
پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکان دەربارەی ھاوڕێیەتی
پۆل:ئەو فیلمانەی بۆ بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان وەرگێڕدراون
پۆل:ئەو فیلمانەی کە خەڵاتی ئۆسکاری باشترین نمرەی ڕەسەنیان بەدەستھێناوە
پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی پیکسار
پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکانی واڵت دیزنی پیکچەرز
پۆل:فیلمەکان کە لەلایەن مایکل جیاکینۆوە تۆمارکراون
تۆم ھاردی

**ئیدوارد تۆماس ھاردی** ناسراو بە **تۆم ھاردی** (ئینگلیزی: Edward Thomas "Tom" Hardy; لەدایکبووی ١٥ی ئەیلوولی ١٩٧٧) ئەکتەرێکی ئینگلیزە. لە ساڵی ٢٠٠١ لە یەکەمین فیلمیدا بەشداریدەکات بەناوی *(Black Hawk Down)*، لەدوای ئەمەش لەچەندین کاری سەرکەوتوو بەشداریکرد، لەوانە فیلمێکی خەیاڵی زانستی بەناوی *(Star Trek: Nemesis)* لە ساڵی ٢٠٠٢ و لە ٢٠٠٨ لە فیلمێکی تاوانی بەناوی *(RocknRolla)*، هەر لە ساڵی ٢٠٠٨دا لە فیلمێکی ژیاننامەیی درامیی سەرکەوتووبوو بەناوی *(Bronson)*. لە ساڵی ٢٠١٠ش لە فیلمی دەستپێک کە فیلمێکی دیکەی خەیاڵی زانستی سەرکەوتوو بەشداربوو، لە ساڵی ٢٠١٥ش لە فیلمی ماکسی شێت:ڕێگای توورەیی شدا سەرکەوتنێکی گەورەی بەدەستهێنا.هەروەها ڕۆڵی سەرەکی لە فیلمی (Legend) کاتێ ڕۆڵی براکانی کرەی دەبینێ لەو فیلمەدا.جگە لەمانەش لەپاڵ ئەکتەر لیۆناردۆ دی کاپریۆ بەشدار دەبێت لە فیلمی گەڕاوە لە مردن ، و بۆ ئەم ڕۆڵەشی پاڵێوراوکرا بۆ خەلاتی ئۆسکاری باشترین ئەکتەری پشتگیریکار.

## سەرچاوەکان

پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٧
پۆل:زیندووان
پۆل:ئەکتەرە ئینگلیزەکان
پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئینگلیزی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئینگلیزی سەدەی ٢١ەم
پۆل:ھەڵگرانی نیشانی ئیمپراتۆریەتی بەڕیتانی بە پلەی فەرماندە
پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمی پیاوی ئینگلیز
پۆل:ئەکتەرەکانی شانۆی پیاوی ئینگلیز
پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئینگلیز
پۆل:مۆدێلی پیاوانی ئینگلیزی
پۆل:کەسایەتییە بەڕیتانییەکان بە ڕەگەز ئێرلەندی
پۆل:ڕێبازەکانی ئەکتەران
فەراتاش

220x440px|وێنۆک
**فەراتاش** یان **فەرادتاش **(بە فارسی: فرھاد تراش)  ئاسەوارێکی کەڤنارە کە دەکەوێتە باکووری بەردەنووسی بەناوبانگی ھەخامەنشی لە کێوی بێستوون. فەراتاش داتاشراوێکە کە بەرزییەکەی نزیکەی ٣٦ مەترە و پانییەکەی نزیکەی ٢٠٠ مەترە و لەوانەیە لە کاتی ساسانییەکاندا داتاشرابێت. ھێشتا بە تەواوی ھۆکار و مەبەست لە داتاشینی دیار نییە. ھەندێک پێیان وایە کە لە فەراتاشەوە بەرد داتاشراوە بۆ بینا لە شوێنێکی تردا.

## فەراتاش لە شانامەی فیردەوسیدا
لە کتێبی شانامەی فیردەوسیدا چیرۆکی کەسێک بە ناوی فەرھاد ھاتووە کە عاشقی ژنی دەبێت کە ناوی شیرینە، بەڵام خەسرەوپەرویزی پاشا بە مەرجێک دەھێڵێت کە فەرھاد و شیرین زەماوەند بکەن کە فەرھاد، ئەوەندە کێوی بێستوون بتاشێت کە بگات بە ئاو. پاش چەند ساڵ و کەندنی نیوەی کێوەکە، ئاو دەردەکەوێت؛ بەڵام خەسرەو ھەواڵ دەدات کە شیرین مردووە. فەرھاد لە داخ و خەفەتدا تەورەکەی ھەڵ دەخاتەوە و دەی دات بەسریدا و خۆی دەکوژێت.

## وێنەکان

FarhadTrash 2015-04-17.jpg|وێنەی فەراتاش لە ڕۆژئاوایەوە
FarhadTarash 2015.jpg|کەسێک لە خواری وێنەکەدا وەستاوە
FarhadTarash mountain 2015-04-17.jpg|


## سەرچاوەکان

پۆل:کێوی بێستوون
پۆل:شوێنەوارەکانی کوردستان
پۆل:شوێنە گەشتیارییەکانی پارێزگای کرماشان
پۆل:پێگە شوێنەوارییەکانی ئێران
بەدرە، واسیت

**بەدرە **(بە عەرەبی: بدرة) شارۆچکەیەکە لە باشووری کوردستان لە عێراق و لە نزیکی سنووری عێراق و ئێران لە پارێزگای واسیتدایە. ٦٠٪ی دانیشتووانەکەی کوردی فەیلین و ٣٥٪ عەرەب و ٥٪ تورکمان پێک دێت.
بەدرە لە تەنیشتی شاری کەڤناری «دێر»دا ھەڵکەوتووە.
بەدرە ھەروەھا لە لەسەر کێڵگەی نەوتی بەدرەدایە کە لە دوای دۆزینەوەی لە ١٩٧٩دا ھەتا ساڵی ٢٠١١دا بە کار نەھێنرابوو.

## گرێدان بۆ دەرەوە
* OpenOil Wiki - وتارێک لەسەر کێڵگەی نەوتی بەدرە<br> 

پۆل:ناوەندەکانی قەزاکانی عێراق
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای واسیت
ڕووناک وەک ئەوین، تاریک وەک مردن

**ڕووناک وەک ئەوین، تاریک وەک مردن** (Ronî Mîna Evînê Tarî Mîna Mirinê) ڕۆمانێکی محەممەد ئوزونە، ئەم ڕۆمانە شەشەمین بەرھەمی نووسەرە، لە ساڵی ١٩٩٨ لە ئەستەمبوڵ بڵاوکراوەتەوە. ڕۆمانەکە لەلایەن موحسین کزلکایا وەرگێڕدراوەتە سەر زمانی تورکی و لە ساڵی ٢٠٠٠ بڵاوکرایەوە، وەرگێڕانە تورکییەکە لەلایەن خەڵکەوە پێشوازیێکی باشی لێکرا و تا ئێستا ١٩ جاران چاپکراوە.

ئەم ڕۆمانە لەلایەن وریا غەفوورییەوە وەرگێڕدراوە بۆ کوردیی ناوەندی، لە ساڵی ٢٠١٤ لەلایەن ناوەندی ئەندێشە بڵاوکراوەتەوە.

ساڵی ٢٠١٨ وەرگێڕی ناسراوی ڕۆژھەڵاتی کوردستان ڕەزا کەریم موجاور لە ژێر ناوی «روشن مثل عشق، تاریک مثل مرگ» وەرگێڕایە سەر زمانی فارسی و بڵاوکەرەوەی ئەفراز لە تاران بڵاوی کردەوە.

## سەرچاوەکان
* ویکیپیدیای کورمانجی، «١٦ی تەمموز، ٢٠١٥».
* *ڕووناک وەک ئەوین، تاریک وەک مردن*، محەممەد ئوزون، وەرگێڕانی وریا غەفووری، چاپی یەکەم، ٢٠١٤.

## بەستەرە دەرەکییەکان
*ڕووناک وەک ئەوین، تاریک وەک مردن لە ئەمازۆن
*ڕووناک وەک ئەوین، تاریک وەک مردن لە *(goodreads)*
*ڕووناک وەک ئەوین، تاریک وەک مردن لە ماڵپەڕی ئەندێشە

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:ڕۆمانەکان
پۆل:بەرھەمەکانی محەممەد ئوزون
پۆل:ڕۆمانە کوردییەکان
بەھائەددین نەقشبەند بوخارایی

**محەممەد بەھائەددین نەقشبەند بوخارایی** ناوی تەواوی محمد بھاءالدین محمد کوڕی محمدە(717 - 791ک)(1318 - 1389ز) بە خواجە بەھائەددین نەقشبەند بوخارایی یش ناسراوە، دەگوترێت کەوا بە سیلسیلە دەگەرێتەوە سەر پێغەمبەری ئیسلام محەممەد، یەکێکە لە عاریفانی ئیسلامی - سونه‌. لە ساڵی (1318زاینی)(717کۆچی) لە "قصر عارفان" کە گوندێکە لە نزیک بوخاراوە لەدایک بووە. بە دامەزرێنەری تەریقەتی نەقشبەندی دادەنرێت. بەڵام ناشتوانین بڵێین بەھائەددین تاکە بنیات دانەری سەرەکی ئەو تەریقەتەیە، چونکە لە ڕاستیدا تەریقەکەی ئەو، ھەر درێژەی تەریقەتی خواجەکانە، ئەو ڕێ و ڕەوشت و سلووکەی کە خواجە یووسفی ھەمەدانی (535 ـ 440 کۆچی) و خواجە عەبدولخالقی غوجدەوانی (575 ـ493 کۆچی) دایان مەرزاندبوو.
محمد بھاءالدین نقشبند لە ساڵی (1389ز)(791ک) ھەر لە بوخارا کۆچی دوایی دەکات و گڵکۆکەیشی ھەر لە وڵاتی ئۆزبەکستان و لە شاری بوخارادایە.

## سه‌رچاوه‌كان
1-كتێبی مه‌جلیسی ئه‌ولیا له‌ نوسینی مامۆستا شه‌ڵماشی

2-كتێبی كه‌سایه‌تیه‌ مه‌زنه‌كانی نێو دونیای ته‌سه‌وف له‌ نوسینی:- یاد نورسی

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:نەقشبەندی
پۆل:لەدایکبووانی ١٣١٨
پۆل:مردووانی ١٣٨٩
پۆل:بنەماڵەی محەممەد
پۆل:ئەولیا
چۆمان

**چۆمان** یەکێکە لە شارۆچکەکانی پارێزگای ھەولێر کە دەکەوێتە سەر ڕێگای ھامڵتۆن. ئەم قەزایە ١٨٠ کیلۆمەتر لە باکووری شاری ھەولێر و ٢٥ کیلۆمەتر لە سنووری ئێران دوورە و دەروازەی نێودەوڵەتیی حاجی ئۆمەران کە خاڵێکی سنووریی گرنگی نێوان ھەرێمی کوردستان و ئێرانە دەکەوێتە قەزای چۆمان، ھەروەھا یەکەم و دووەم بەرزترین لووتکە چیاکانی ھەرێمی کوردستان کە چیخی دەرێ و ھەڵگوردن دەکەونە ئەم قەزایە..

## ناو
چۆمان ناوێکی کۆیە، کە کۆکراوەی وشەی(چۆم-چەم)ە، ئەو شوێنەی شارۆچکەی چۆمانی تیا ھەڵکەوتووە، کەوتووەتە دۆڵێکەوە کە چەند چۆمێک لەو جێگەیەدا یەکدەگرن لەوە لەوەوە بووەتە چۆمان.  

## مێژووی قه‌زای چۆمان
چۆمان كە بە ناوچەی باڵەكایەتی ناسراوە بە درێژایی مێژوو ناوچەیەكی سەخت و شوێنی بەرنگاربونەوەی داگیركەرانی كوردستان بووە ،باڵەكایەتی لە سەرهەڵدانی شۆرشی ئەیلولی مەزن بوو بە مەڵبەندی ئەو شۆرشەو تا ساڵی 1974 دانیشتوانی ئەو دەڤەرە سەرەوەریەكی مێژویان بۆ ناوچەكە تۆمار كرد كە بوون بە هەڵگری چەكی شەرەف و بەرگری لە خاك و ئاوی كوردستان ،لەو كاتدا لەم سنورە بە سەدان رووداوی جۆراوجۆر و داستانی مەزنی بەخۆوە بینی ، لە هەمووی گرنگتر ئەو ناوچەیە شوێنی دانوستانی نێوان حكومەتی مەركەزی ئەوسای بەغدا و سەركردایەتی شۆرش بوو خۆراگری پێشمەرگەكانی شۆرشی ئەیلول و بەچۆكداهێنانی سوپای عێراق وای لە سەرانی حكومەتی ئەوسای عێراق کرد که‌ لە قەزای چۆمان لە ساڵی 1970 لە رۆژی 11ی ئازار دەستەڵاتی خۆجێ‌ یەتی كە بە حكومی زاتی ناسرابوو بدات بە كورد ،بەڵام دواتر بە هۆی بیری شۆڤێنی عەرەبی و رێكەوتنی ئێران لەگەڵ صدامی دیكتاتۆر وای كرد شۆرشی ئەیلول توشی نسكۆ ببێت ،ئەو قەزایە لە ساڵی 1991 دوای ئاوادان كردنەوەی جارێكی تر رووداوێكی مێژویی بەخۆیەوە بینی كە بوو بە شوێنی مانەوەی نزیك لە یەك ملیۆن هاووڵاتی كوردستان كە لە ترسی بەعس لە راپەرینی بەهاری 1991 كۆچی بەكۆمەڵیان بۆ ناوچەكە كرد.https://www.hawlergov.org/app/ku/content/قه%E2%80%8Cزای-چۆمان

## جوگرافیا
شارۆچکەی چۆمان ھاوسنوورە لەگەڵ:
* لە باکوورەوە گوندی وەردێ.
* لە باشوورەوە گوندی ناوپردان.
* لە ڕۆژھەڵاتەوە گوندی شێخ وەتمان.
* لە ڕۆژئاواوە گوندی دێڵزە .

## مێژوو
* لە ساڵی ١٩٧٠دا قەزای چۆمان دێتە کایەوە و ناوەندەکەی شارۆچکەی چۆمانە دەبێت.
* رژێمی بەعسی دیکتاتۆر چەندین پلانی بۆ لەناوبردنی ناوچەکە داڕشت، لە ساڵی ١٩٨٣ بەھۆی شەڕی ئێران و عێراق بۆماوەی ھەشت ساڵ بەتەواوی سنوورەکە چوڵ کرا، لە (١٠/٣/١٩٩١) جارێکی تر ئاوەدان کراوەتەوە کەشارەکە لە گەڵ زەوی تەخت کرابوو، سەرلەنوێ ژیان لەم سنورە دەستی پێکردەوە.

## ئەمانەش ببینە
* قەزای چۆمان
* ناحیەی ناوەندی قەزای چۆمان

## سەرچاوەکان

پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای ھەولێر
پۆل:شارەکانی باشووری کوردستان
پۆل:نیشتەجێبوونی کوردەکان لە عێراق
پۆل:ناوەندەکانی قەزاکانی عێراق
بلاک بیوتی

**بلاک بیووتی** یان **ڕەشە جوانەکە** ڕۆمانێکە کە لە ١٨٧٧دا بە پێنووسی ئانا سووێڵ نووسراوە. ڕۆمانێک کە لە ساڵی ١٨٧٧ لە لایەن نووسەری ئینگلیزی ئانا سیووێلەوە چاپ کراوە. لە ساڵانی کۆتایی ژیانیدا نووسیوویەتی، کاتێک بەھۆی کەمئەندامییەوە لە ماڵەکەی خۆیدا قەتیس بووە. ڕۆمانەکە دەستبەجێ بوو بە پڕفرۆش و سووێڵ دوای پێنج مانگ لە بڵاوبوونەوەی کۆچی دوایی کرد. کتێبەکە بە زیاتر لە ٥٠ ملیۆن دانە فرۆشراوە، بە یەکێک لە کتێبە پڕفرۆشەکانی ھەموو سەردەمەکان دادەنرێت.

ئانا سیوێڵ ئەم ڕۆمانەی لە سەردەمێکدا نووسیوە کە ئەسپ بەناوبانگترین ئامرازی گواستنەوە بووە. دڵی ملیۆنان کەسی گرت و زۆر کەس دەستیان کرد بە ھاوسۆزی لەگەڵ ئەو ئاژەڵەی کە بە بێدەنگی و بێ ئاگاداری ئازاری دەچێژت.

لە ساڵی ٢٠٠٣دا ئەم ڕۆمانە لە ڕیزبەندی ٥٨ھەمین ڕاپرسیی زۆرترین خوێندنەوەی بی بی سیدا ھاتبوو.

## چیرۆک
بلاک بیوتی ئەسپێکی ڕەنگ ڕەشی چاو ڕەش کە لەگەڵ دایکیدا لەباخی جوتیارێکدا دەژیان. بەڵام کاتێک تەمەنی گەورە بوو خاوەن باخەکەی فرۆشتی بە پیاوێکی بازرگان بە ناوی گۆردۆن، کە پیاوێکی زۆر میھرەبان بوو و زۆر بلاک بیوتی خۆش دەویست بەڵام ھاوسەرەکەی نەخۆش کەوت. بۆیە ناچاربوو بلاک بیوتی بفرۆشێت بە پیاوێک بەناوی جۆھن، کە شەریکی گۆردن بوو لە باخچەی بیرتویکدا بفرۆشێت. جۆھن پیاوێکی میھرەبان بوو و ڕێزێکی زۆری لە بلاک بیوتی دەگرد. شەوێکی باراناوی و ئاسمان تاریک بوو جۆھن و گۆردن ویستیان بڕۆن بۆ کۆبوونەوەیەک لە شاردا. لە ڕێگادا بەسەر پردێکی نیوە شکاودا ڕۆشتن و ھەتا لە کۆتاییدا گەشتنە شوێنی کۆبوونەوەکە لەدوای یەک کاتژمێر گەڕانەوە بۆ باخچەی بیرتویک لەڕێگادا کەگەشتنە سەر پردەکەی کە لێی ھاتبوون بلاک بیوتی وەستاو نەڕۆیشتە پێشتر جۆھن ھەرچی ھەوڵی دا نەیتوانی بلاک بیوتی بھێنێتە جووڵە کاتێک دابەزی ویستی بڕواتە سەر پردەکە بۆ لێکۆڵینەوە بەڵام بلاک بیوتی دەستی کرد بە حیلەکردن کە جۆھنی ئاگارکردەوە لەوەی بڕواتە سەر پردەکە لەو کاتەدا پیاوێک ھاواری کرد و پێی وتن پردەکە لە ناوڕاستدا شکاوە. لەم کاتەدا بۆیان دەرکەوت کە بلاک بیوتی ئەسپێکی چەند بەنرخە.

## سه‌رچاوەکان

https://en.wikipedia.org/wiki/Black_Beauty

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:ڕۆمانە ئینگلیزییەکان
پۆل:ڕۆمانە بریتانیایییەکان کە کراونەتە فیلم
بایەزیدی بەستامی

وێنۆک
**باوکی یەزید کوڕی تەیفووری کوڕی عیسای کوڕی شروسانی بەستامی**، موسڵمانێکی سۆفییە، نازناوی سوڵتانی عارفانی پێ بەخشراوە لە نێو کورد و فارس و تورکدا بە بایەزیدی بەستامی ناسراوە. باپیرە گەورەی شروسانی بەستامی پێش ئەوەی موسڵمان بێت زەردەشتی بووە. لە ساڵی ١٨٨ی کۆچی لە بەستام لە ناوچەی خوراسان لە شوێنێک کە پێی دەگوترێ ناوچەی موبدان لەدایکبووە. و ساڵی ٢٦١ کۆچی یان ساڵی ٢٣٤ کۆچی وەفاتی کردووە.

بایەزیدی بەستامی بڕوای بە یەکبوون لەگەڵ خودا ھەبووە، لە پای چەند قسەێکی وەکوو (پاک و بێگەردی بۆ خۆم چەند بەرزە شان و شکۆم بەھەشت یاری مناڵانە بۆم) و نموونەی ئەوانە... بەشێک لە زانایانی ئیسلام بە کافر و ھەڵگەڕاوە و جاھیل ناوزەدیان کردووە.

شوێنکەوتوانی بایەزید تەیفووری یان بەستامی یان پێ دەگوترێت گلکۆی ئەو جێگای ڕێز و گرنگییە لای ئەھلی تەسەوف و بەشکۆوە لێی دەڕوانن.

## سەرچاوەکان

# نامیلکەی:- "کەسایەتیە مەزنەکانی نێو دونیای تەصەوف" لە نوسینی:- یاد نورسی

پۆل:ئێرانییەکانی سەدەی ٩یەم
پۆل:ئەولیا
پۆل:زەردەشتییەکان
پۆل:نەقشبەندی
پۆل:سۆفیەکانی ئێران
ژیانی پای (فیلم)

**ژیانی پای ** (ئینگلیزی: Life of Pi) فیلمێکی ئەمەریکی-بەریتانی-ھیندییە، دەرھێنراوە لەلایەن ئەنگ لییەوە، لە ٢١ی تشرینی دووەم، ٢٠١٢ بڵاوکراوەتەوە. فیلمەکە بۆ چەند خەڵاتێکی ئۆسکار پاڵێوراو بووە. فیلمەکە لەسەر ڕۆمانی ژیانی پای (Life of Pi)ی نووسەری کەنەدی یان مارتنە. سوراج شارما و عیرفان خان ڕۆڵی سەرەکی دەگێڕن.

## بەشداربووان
*Gautam Belur لەڕۆڵی پای (تەمەن ٥ ساڵ)
* Ayush Tandon  لەڕۆڵی پای (تەمەن ١١ بۆ ١٢ ساڵ)
*سوراج شارما لەڕۆڵی پای (تەمەن ١٦ ساڵ)
*عیرفان خان لەڕۆڵی پای (تەمەنی پێگەیشتوو)
*یافی سپال لەڕۆڵی یان مارتن (نووسەری ڕۆمانی ژیانی پای)
*تابو لەڕۆڵی گیتا پاتێل - ڕۆڵی دایکی پای
*عادل حوسێن لەڕۆڵی سانتۆش پاتێل - لەڕۆڵی باوکی پای

## ژێدەر

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٢
پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی
پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییەکانی ٢٠١٢
پۆل:فیلمەکانی توێنتیت سێنچوری فۆکس
پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییە ئەمریکییەکان
پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان
پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی لە دەیەی ٢٠١٠
پۆل:فیلمەکانی ئایماکس
پۆل:مشتومڕی فیلمەکان
پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠١٠
پۆل:فیلمە درامییە سەرکێشییە ئەمریکییەکان
پۆل:براوەکانی بافتا (فیلمەکان)
پۆل:فیلمەکانی دیوون ئینتەرتەیمێنت
پۆل:فیلمەکان دەربارەی کەسە گیرخواردووەکان
پۆل:فیلمەکان دەربارەی ڕزگاربووانی ڕووداو یان ڕووداوە دەریاوانییەکان
پۆل:ئەو فیلمانەی لە مەکسیک داندراون
پۆل:ئەو فیلمانەی لە دوورگەکان داندراون
پۆل:فیلمەکان کە لە مۆنتریال وێنەیان گیراوە
پۆل:ئەو فیلمانەی کە خەڵاتی ئۆسکاری باشترین نمرەی ڕەسەنیان بەدەستھێناوە
پۆل:ئەو فیلمانەی کە خەڵاتی ئۆسکاریان بۆ باشترین کاریگەری بینراو بەدەستھێناوە
پۆل:ئەو فیلمانەی کە سینەماکارەکەیان خەڵاتی ئۆسکاری باشترین سینەماکاری بەدەستھێناوە
پۆل:ئەو فیلمانەی کە دەرھێنەرەکەیان خەڵاتی ئۆسکاری بۆ باشترین دەرھێنان بەدەستھێناوە
پۆل:فیلمە ڕیالییزمییە جادووییەکان
پۆل:فیلمە سەرکێشییە دەریاییەکان
پۆل:فیلمەکان سەبارەت بە ھەتیوەکان
پۆل:مشتومڕی فیلمەکان لە ویلایەتە یەکگرتووەکان
پۆل:فیلمەکان کە لە زەریای ھێمن ڕوودەدەن
پۆل:فیلمەکان سەبارەت بە ئایین
پۆل:فیلمەکان سەبارەت بە دین
ئایفۆن ٥ئێس

**ئایفۆن ٥ئێس** (بە ئینگلیزی: iPhone 5S)، یەکێکە لە زنجیرە مۆبایلە هۆشمەندەکانی کۆمپانیای ئەپڵ لە ٢٠ی ئەیلوولی ساڵی ٢٠١٣ دەرچوو، حەوتەمین زنجیرە مۆبایلی ئایفۆنە

## تایبەتمەندییەکان

* کامێڕای دواوەی: توانای گرتنی ٨ مێگاپیکسلی هەییە وە ڤیدیۆی کوالێتی ١٠٨٠p HD
* کامێڕای پێشەوەی: توانای گرتنی ١.٢ مێگاپیکسلی هەییە
* پرۆسێسەرێکی جووت کرۆکی ١.٣ گێگاهێرتزی A7
* سیستەمی کارپێکەری : ئای ئۆ ئێس وەشانی ٧،٠
* بارستایی: ١١٢ گرام
* سیمکارت: نانۆ سیم
* بیرگە: ١٦ گێگابایت ، ٣٢ گێگابایت ، ٦٤ گێگابایت
*

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ iPhone 5S

پۆل:ئایفۆن
پۆل:ئای ئۆ ئێس
ولیانی

**رێبازی قادری ولیانی** رێبازێكی سۆفیگەری ئیسلامی یە لقێکی تەریقەتی قادری یە ،ئه‌م رێبازه‌ له‌سه‌ر ده‌ستی  شێخ اسماعیل ولیانی دامه‌زراوه‌، لە ئێستا دا شێخ وریا بەرزنجی حوسەینی ڕابەری تەریقەتەکەیە و سەرپەرشتی تەواوی موریدانی ولیانی دەکات لە تەواوی جیهان دا ، وە خاوەنی چەندەها تەکیەیە لە ناوخۆی کوردستان و شارەکانی تری عێراق و لە وڵاتانی تری ئیسڵامی ، چەندەها خەلیفەی داناوە بۆ بەڕێوەبردنی تەکیەکان و سەرپەرشتی موریدەکان لە شوێنە جیاوازەکان
سامسۆنگ گالاکسی نۆت ٣

**سامسۆنگ گالاکسی نۆت ٣** (بە ئینگلیزی: Samsung Galaxy Note 3) مۆبایلێکی ھۆشمەندی ئەندرۆیدە، دوستکراوی کۆمپانیای سامسۆنگە، ئەم مۆبایلە بڵاوکراوەتەوە لە ٢٥ی ئەیلوولی ٢٠١٣.

## تایبەتمەندییەکان
* کامێڕای دواوەی: توانای گرتنی ١٣ مێگاپیکسلی هەییە و ڤیدیۆی کوالێتی ١٠٨٠p HD و 4K.
* کامێڕای پێشەوەی: توانای گرتنی ٢ مێگاپیکسلی هەییە.
* پرۆسێسەرێکی چوار کرۆکی ١.٩ گێگاهێرتز.
* سیستەمی کارپێکەری: ئەندرۆیدی ٤،٣ جێلی بین
* بارستایی: ١٦٨ گرام
* بیرگەی ناوەکی: ١٦ گێگابایت، ٣٢ گێگابایت، ٦٤ گێگابایت
* بیرگەی دەرەکی: تا ٦٤ گێگابایت

## سەرچاوەکان

*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Samsung Galaxy Note 3

پۆل:ئامێرەکانی ئەندرۆید
پۆل:تەلەفۆنە زیرەکەکان
پۆل:مۆبایلەکانی سامسۆنگ
پۆل:مۆبایلەکانی ٢٠١٣
پۆل:ڕادیۆبیۆلۆجی
ڕۆبێرت پلانت

وێنۆک|ڕۆبێرت پلانت
**ڕۆبێرت پلانت** () لەدایکبووی ٢٠ی ئابی ١٩٤٨. گۆرانبێژ و مۆسیقاژەن و ھۆنراوەنووسی بەریتانییە. کەسەردەستەی ھۆنراوەنووسانی گرووپی میوزیکی ڕۆکی (Led Zeppelin). ڕۆبێرت لە ساڵی ١٩٦٥ دەستی بەکاری ھوونەری کردووە و تاکوو ئێستاش بەردەوامە. ڕۆبێرت بەیەکێ لەباشترین و بەناوبانگترین میوزیکژەنەکانی میوزیکی ڕۆک دادەنرێت.

## بەستەرە دەرەکییەکان
*ماڵپەڕی ڕۆبێرت پلانت

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:گۆرانیبێژانی پیاوی ئینگلیز
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٤٨
پۆل:زیندووان
پۆل:گۆرانیبێژان
پۆل:ھەڵگرانی نیشانی ئیمپراتۆریەتی بەڕیتانی بە پلەی فەرماندە
پۆل:گۆرانیبێژانی ڕۆکی ئینگلیز
پۆل:براوەکانی خەڵاتی گرامی
کاجۆل

**کاجۆل دیڤگان** (پێششووکردن:کاجۆل موکەرجی) لەدایکبووی ٥ی ئابی ١٩٧٤ لە مومبای-مەھاراشترا لە ھیندستان. لە مومبای-مەھاراشترا لە ھیندستان. کاجۆل خانمەئەکتەری دیاری بۆلیوودە. کاجۆل لە ماوەی ژیانیدا ١١ جار بۆ خەڵاتەکانی فیلم فەیر پاڵێوراوە و شەشجاریش بووەتە براوەی ئەو خەڵاتە. کە پێنجیان وەک باشترین خانمەئەکتەر بووە. لە ساڵی ٢٠١١ حکوومەتی ھیندستان خەڵاتی (Padma Shri) بە کاجۆل بەخشی کە چوارەم بڵندترین خەڵاتی تاک (ھاونیشتمانیی) ە لە ھیندستان.

## ژیانی ئەکتەری
کاجۆل لە ساڵی ١٩٩٢ بەشداری لە یەکەمین کاری نواندن کرد بەناوی (Bekhudi) و ھەر لە یەکەمین فیلمیدا ڕۆڵی سەرەکی پێدرا. لە ساڵی ١٩٩٣ لە دووەم فیلمیدا کاجۆل بە یاوەری لەگەڵ شلیپا شیتی لەگەڵ شاروخ خان لەفیلمی بازیگر (Baazigar) کە ئەم فیلمە بە یەکەمین فیلمی سەرکەوتووی کاجۆل دادەنرێت. لە ساڵی ١٩٩٥ بۆ جارێکی دی لەگەڵ شاروخ خان لە فیلمی دیلوالێ دولھانیا لێ جایانگێ بەشدار بوو، کە یەکێکە لە کاریگەرترین و بەھێزترین فیلمەکانی ژیانی ئەکتەری کاجۆل، ئەو فیلمە بۆ ماوەی ٢٠ ساڵ لە سینەماکان بە بەردەوامی نمایشکراوە!، دواتر لە ساڵی ١٩٩٨ بەشداری کرد لە چەندین فیلم لەوانە (Pyaar Kiya To Darna Kya) کە لەبەرامبەر مێردەکەی ئێستای ئاجای دیڤگان ڕۆڵی بینی لەلایەکی دیکەوە لە فیلمی کوچ کوچ ھۆتا ھێی (Kuch Kuch Hota Hai) بەشداریکرد، کە ئەوەیان بۆ جارێکی دی لەگەڵ شاروخ خان بەشداربوویەوە کە پەیوەندی ئەو و شاروخ خان لە فیلمەکان زۆتر پەرەیسەند و تاکوو ئێستاش بەھۆی ئەو فیلمانەی دەریانکردووە بەیەکێک لە باشترین دووانەی بۆلیوود دادەنرێت، و تایبەتمەندییەکی ئەم فیلمە ئەوە بوو کە کاجۆل لەگەڵ ئامۆزاکەی ڕانی موکەرجی بوو.

لە فیلمێکی سەرکەوتووی دی بەشداری کرد ئەویش فیلمی (Kabhi Khushi Kabhie Gha) بوو کە ئەمیش لەبەرامبەر شاروخ خان و ئەمیتاب باچان و جایا باچان و ھریتیک ڕۆشان و کارینا کاپوور بوو. دوای ئەو فیلمە کاجۆل بۆ ماوەیەکی باش پشووی دا تاکوو ساڵی ٢٠٠٦ لە فیلمی فەنا (Fanaa) بوو، کە لەبەرامبەر عامر خان ڕۆڵیگێڕا و ئەو دوورکەوتنەی لەو چەند ساڵە نەبووە ھۆی شکستھێنانی ئەو فیلمەی بگرە ئەو فیلمەشی وەک ئەوانی پێشووتر سەرکەوتوو بوو.

دوای فەننا دووبارە کاجۆل ماوەیەک پشووی دا تەنیا لە دەرکەوتنی تایبەتی لە فیلمەکان دەردەکەوت تاکوو لە ساڵی ٢٠١٠ لە فیلمێک بەناوی ناوم خانە (My Name Is Khan) بێتاوانای موسڵمانانی لە ڕووداوە تیرۆریستییەکانی جیھانی سەلماند ئەمەش دووبارە لەگەڵ بەرامبەرەکەی شاروخ خان بوو!

لە نوێترین کاریشی لە ساڵی ٢٠١٥ بۆجارێکی دی لەگەڵ شاروخ خان دەرکەوتەوە و ئەویش لە فیلمی دیلوالێ بوو.

## سەرچاوەکان
* وەرگێردراوی ویکی ئینگلیزی

## بەستەرە دەرەکییەکان

* 

پۆل:خانمەکتەران لە سینەمای ھیندی
پۆل:خانمەکتەرانی خەڵکی مومبای
پۆل:خانمەکتەرانی فیلمی ھیندی
پۆل:خانمەکتەرە ھیندییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٤
پۆل:خانمەکتەرە ھیندییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:ھیندییە ھیندۆسەکان
وەلیەددینی عێراقی

**وەلیەددینی عێراقی** ناوی تەواوی باوکی زەرعەی کوری ئەحمەدی کوری حافیزی گەورە عەبدولرەحیمی عێراقی یە.
بەئەسڵ کوردە و خەڵکی کوردستانی باشور - عێراقە
لە قاھیرەی پایەتەختی میسر لەدایک بووە و ھەرلەوێش وەفاتی کردووە، یەکێک بووە لە زانا گەورەکانی مەزھەبی شافعی و کتێبەکانی لەسەر بابەتی فیقھی ئیسلامی و ئوسولی فیقھن.

## لەدایکبوونی و پێگەشتنی
وەلیەددین لە ساڵی ٧٦٢ ک - ١٣٦٠ز لەدایکبووە، باوکی گرنگیێکی زۆری پێداوە و وای لێکردووە لە کۆری زۆرێک لە زانایانی خودان زانیاری و شکۆ دابنیشێت و گوێیان لێبگرێت سەفەری بۆ ھەریەک لەشارانی دیمەشق، مەککە و مەدینەی مونەوەرە کردووە، سەرەتا تەنھا لەلای باوکی خوێندوێتی دواتر لەسەر دەستی ئیناسی و عەفیفی و قەزوینی پێگەیشتووە. شارەزایێکی زۆری ھەبووە لەھەریەکە لە زانستەکانی حەدیس و ئوسولی فیقھـ و زمان. بۆ ماوەی بیست ساڵ کاری دادوەری کردووە و دواتر لەپای ئەوەی کاتی ھەبێت بۆ فێرکردن و نوسین و خوێندنەوە وازی لە دادوەری ھێنا، بەڵام دواتر دەکرێتە دادوەری سەرەکی میسر لەدوای جەلالەددینی بەلقینی.

## بەرھەمەکانی
# شرح سنن أبی داود.
# شرح البھجة.
# مختسر المھمات.
# النکت علی الحاوی والتنبیە والمنھاج.
# شرح جمع الجوامع فی الأصول.
# شرح نظم البیضاوی.
# شرح نظم الاقتراح.
# النکت علی منھاج البیضاوی.
# شرح تقریب الأسانید.
# حاشیة علی الکشَّاف.
# نکت الأطراف والمھمات.
# البیان والتوضیح لمن أخرج لە فی السحیح.

## وەفاتی
وەلیەددینی عێراقی/کوردی لە ١٧ی مانگی شەعبانی ساڵی ٨٢٦ کۆچی بەرامبەر ١٤٢٢زاینی وەفاتی کردووە.

## سەرچاوەکان
٣- کتێبی «کەسایەتییە مەزنەکانی نێو دونیای تەسەوف / لە نوسینی یاد نورسی»


پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:شافعی
پۆل:لەدایکبووانی ١٣٦١
پۆل:مردووانی ١٤٢٣
پۆل:کوردەکانی سەدەی ١٤یەم
پۆل:ئەشعەرییەکان
پۆل:زانایانی فەرموودە
پۆل:زانایانی تەفسیر
پۆل:شافعییەکان
پۆل:زانا سونییە موسڵمانەکان
پۆل:شەرعزانانی سوننە
پۆل:ئیمامەکانی سوننە
نرخی-پی

alt=ڕوونکردنەوەیەکی نرخی پی بە ئینگلیزی|وێنۆک|ڕوونکردنەوەیەکی نرخی پی بە ئینگلیزی
لە ئاماردا، **نرخی پی** () کردارێکە لەسەر ئەنجامە بەرچاوکەوتوەکانی نمونەیەک (واتە ئامارێکە) کە بەکاردێ بۆ تاقیکردنەوەی گریمانەیەکی ئاماری. پێش ئەوەی تاقیکردنەوەیەک ئەنجام بدرێت ئاستێک دیاری ئەکرێت، کە بە ئاستی "گرنگ" ناو ئەبرێت بۆ تاقیکردنەوەکە، زۆرجار ٪٥ یان ٪١ دا ئەنرێت و بە ئەلفا (α) ھێما ئەکرێت. 

ئەگەر ھاتوو نرخی پی دۆزراوە یەکسان یان بچکوتر بوو لە ئاستی گرنگی'یەکە (α)، ئەوە پێشنیار ئەکات کە داتا دەرچوەکە ناجێگیرە و ئەوەی کە بە گریمانەی بەتاڵ دا ئەنرێ (null hypothesis) ئەبێ ڕەت بکرێتەوە.

## بنەماکان
بە زمانێکی سادە نرخی پی بریتیە لەو ئەگەرە probabilityیەی کەوا لە کاتێکدا دوو داتا دابنێین وەک یەک بن، چەندە بەڕێکەوت ئەکرێ جیاوازبن. بۆ ئەوەش وا دا ئەنێین کە ھەمیشە ئەکرێ بە ڕێکەوت لانی کەم ٪٥ یان ٪١ (٠.٠٥، ٠.٠١) جیاوازبن.ئەو وەک یەک دانانە خۆی لە ئاماردا بە گریمانەی بەتاڵ دا ئەنرێ، نرخی پی'یش بریتیە لەو ئاستەی کە ئەبێ ڕێگا بدرێ کە وانەبێت. ئەگەر لەوە کەمتر بوو بڕی لەیەک نەچوونەکە ئەوا نابێ گریمانە بەتاڵەکە ڕاست بێت. کەوابێ لە کاتێکدا بڵێین ئەکرێ لانی کەم بەڕێکەوت ٪٥ جیاواز بن و ٪٩٥ وەک یەک بن، بەڵام ئەنجامی داتاکە لەوەش کەمتر بێ بۆ نمونە٪٢ جیاواز بن ٩٨٪ وەک یەک وابن ئەوا لانی کەمی ڕێکەوتەکە کەمە و نرخەکە بە significant - گرنگ دا ئەنرێت و گریمانەبەتاڵەکە null hypothesis ڕەت ئەکرێتەوە.

## پەراوێزەکان


پۆل:وتارە ھەتیوەکان
سوڵتان وەلەد

**سوڵتان وەلەد** ناوی تەواوی محمد سوڵتان بەھائەددینی کوری جەلالەددین محمدی کوری «سوڵتان ولعولەما» بەھائەددین محمدە، نازناوەکەشی سوڵتان وەلەدە. باوکی بە ناوی پاپیرەی کردۆتەوە.

لە ٢٤/ ٤ /١٢٢٦ لە قۆنیا لەدایک بووە، و لە ١١/ ١١ /١٣١٢ لە تەمەنی ٧٩ ساڵیدا لە قۆنیا وەفاتی کردووە.
کوڕە گەورەی مەولانای ڕۆمییە، و یەکێکە  لە دامەزرێنەرانی رێبازی سۆفیگەری مەولەویە.

زانستی سۆفیگەری لە باوکی و شەمسی تەبرێزی و حوسامەدین چەلەبی وەرگرتووە.

## بەرھەمەکانی
[thumb|دەستنوسێکی کۆنی پەرتووکی "ئیبتیدانامە"ی سوڵتان وەلەد لە کتێبخانەی گشتی [بولغاریا - ێۆفیا]]
سوڵتان وەلەد شاعیر و شیعری بە ھەرسێ زمانی فارسی و تورکی و عەرەبی داناوە، لە گرنگترین پەرتووکەکانی:
* دیوانی وەلەد
* معاریفی وەلەدی
* رباب نامە
* ئیبتیدانامە
* ئینتیھانامە
لەگەڵ ئەوەشدا نوسینەکان و وتارەکانی باوکی کۆکردۆتەوە و کردی بە پەرتووک وەکو پەرتووکی فیھی ما فیھ.

## سەرچاوەکان

## پەرتووکناسی
# کتێبی مەولانا تۆزی بەرپێی خۆشەویست / نوسینی: د. زانا ئەحمەد
# نامیلكه‌ی :- "كه‌سایه‌تیه‌ مه‌زنه‌كانی نێو دونیای ته‌صه‌وف" له‌ نوسینی :- یاد نورسی

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:وێژەی تورکی
پۆل:وێژەی فارسی
پۆل:ھۆنراوەنووسانی فارس
پۆل:مردووانی ١٣١٢
پۆل:وێژەی یۆنانی
پۆل:حەنەفییەکان
پۆل:مەولانای ڕۆمی
فیھی ما فیھ

thumb|چاپێكی ب‏‏‏ە‏‏‏جێماوه‌ی كتێبی فیھی ما فیھ ل‏‏‏ە‏‏‏ زانكۆی براتيسلافا.
**فیھی ما فیھ** یەکێکە لە بەرھەمەکانی مەولانا جلالەددینی رۆمی پێکدێت لە کۆمەڵێ لە وتارەکان و گفتۆگۆکانی مەولانا لەسەر  بابەتە ئەخلاقی و عیرفانی و مەعریفییەکان.

دەگوترێت کە کتێبی فیھی ما فیھ لە کۆکردنەوەی کوڕی گەورەی مەولانا سوڵتان وەلەدە. وەکو چۆن ئاماژەی بۆ کراوە لە کتێبی مەسنەوی مەعنەوی مەولانادا..:-

«بس سوال وبس جواب وماجرا
بد میان زاھد ورب الوری
کە زمین وآسمان پر نور شد در مقالات آن ھمە مذکور شد» 


ئەم کتێبە ساڵی ١٩٦١ لە لایەن آربرییەوە وەرگێڕدراوەتە سەر زمانی ئینگلیزی.
 و عیسا عەلی ئەلعاکوب بۆ عەربی وەریگێراوە، هەروەها عەلی نانەوازادە وەریگێڕاوەتە سەر زمانی کوردی و ساڵی ٢٠٠٦ دەزگای موکریانی بڵاوی کردووتەوە..

## سەرچاوەکان
* کتاب فیە ما فیە أحادیث مولانا جلال الدین الرومی - عیسی علی العاکوب (2004)*کتێبی فیە ما فیە بە زوبانی کوردی.*ویکیپیدیای عەرەبی و فارسی و تورکی 
* كتێبی "كه‌سایه‌تیه‌ مه‌زنه‌كانی نێو دونیای ته‌سه‌وف / له‌ باسی مه‌ولای به‌ڵخیدا " نوسینی :- یاد نورسی

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:وێژەی فارسی
پۆل:کتێبە فارسییەکان
پۆل:کتێبەکانی مەولانای ڕۆمی
پۆل:کتێبە عیرفانییەکان
پۆل:وێژەی سۆفیگەری
پۆل:کتێبە ئێرانییەکان
پۆل:کەلام
پۆل:کتێبەکانی ئەهلی سونە و جەماعە
مەولەویە

**ڕێبازی مەولەوی** یان **مەولەویە** (، ) ڕێبازێکی سۆفیگەرییە کە لە قۆنیا (تورکیای ئێستا؛ پێشتر پایتەختی سەلجوقانی ڕۆم بووە) لەلایەن شوێنکەوتووانی جەلالەددین محەممەد بەلخی دامەزراوە. مەولەویەیەکان بە «**دەروێشە سوڕاوەکان**»یش ناسراون بەھۆی کردنی سوڕانەوە وەک شێوازێکی *زیکر* (یادھێنانەوەی خودا). دەروێش زاراوەیەکی بەناوبانگە بۆ سەرەتایەکی ناو ڕێگای سۆفیگەری؛ سوڕانەوە بەشێکی مەراسیمی سەماعە و بەشداربووەکانی بەزۆری بە *سەمازەنەکان* ناسراون.

لە ٢٠٠١٨دا، یوونێسکۆ «مەراسیمی سەماعی مەولەویە» ی بە یەکێک لە شاکارەکانی میراتی زارەکی و دەستکارینەکراوی مرۆڤایەتی قبووڵکرد.

## بیر و مەبدەئەکانی مەولەویە
مەولەویەکان بروایان بە میھرەبانی و لێبوردەیێکی بێ سنور ھەیە. لەگەڵ ئەوەشدا قەبوڵکردنی بەرامبەرەکەیان و بیرکردنەوەی پۆزەتیڤانە و چاکە و چاکەکاری و ئیدراککردن بە خۆشەویستی خودا لە سیفەتە بەردەوامەکانیانە. وەکو باسکرا مەولەویەکان لە ڕێگای سەمای بازنەیییەوە «سەماع»ەوە زیکری خودا دەکەن و بەرەو گەشتێکی ڕۆحی بەرێدەکەون و ھەرچی خۆبەزل زانین و ئەنانییەتە لەخۆیانی ڕادەماڵن.

مورید لە ڕێبازی مەولەویدا بە «دەروێش» ناودەبرێت. نەوەی مەولاناش واتە شێخی ڕێبازەکە بە چەلەبی و سەرپەرشتکارانی ڕێبازیش بە دەدە ناودەبرێن.

ئەو جێگایەی ڕێورەسمی زیکری مەولەویەکانی تێدا بەڕێوەدەچێت پێی دەگوترێت سەماعخانە. واتە جێگای سەما «سەماع» و تەکیەکانیشیان بەنێوی تەکیەی مەولەویە ناودەبرێ. کە ھەموو تەکیەێک سەماخانەێک و جێگاێکە بۆ دەروێشەکانی ئەو ڕێبازە.

دەروێشانی مەولەویە عەباێکی ڕەش لەبەردەکەن پێش زیکرکردن و لە کاتی دەستپێکردن بە زیکریان لەبەری دەکەنەوە ئەوەش مانای ئەوە دەگەیەنێ کە ھەموو کیبر و پەیوەندێکیان لەگەڵ ئەم دونیادا بچراندووە. و کڵاوەکەی سەریشیان مانای کێڵی قەبر دەدات و جلە سپییەکەشیان مانای کفن.

## ڕێبازی مەولەویە لە جیھاندا
ڕێبازی سۆفیگەری مەولەویە لە جیھاندا پەیرەوکارانێکی زۆری ھەیە و ڕێبازەکە کاریگەری لەسەر ڕۆژھەڵات و ڕۆژئاوای جیھانیشەوە ھەیە، ڕێبازەکە بێجگە لە تورکیا لە ھەریەک لە وڵاتانی سووریا و میصر و ئەڵمانیا و چەند وەڵاتێکی تر تەکیە و دەروێش و شێخی ھەیە.

## پەڕاوێزەکان

## سەرچاوەکان
* کتێبی مەولانا تۆزی بەرپێی خۆشەویست /نوسینی: د. زانا ئەحمەد
* بابەتی «تەریقەتی مەولەویە، تەریقەتێک جیا لەوانی تر» نوسینی/یاد نورسی
* کتێبی کەسایەتییە مەزنەکانی نێو دونیای تەسەوف / لەنوسینی :- یاد نورسی

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:تەریقەتەکان
پۆل:سۆفیگەری
پۆل:مەولانای ڕۆمی
چرا تیڤی

**چرا تیڤی** (*Çira TV*) یەکەم کەناڵی تەلەفزیۆنیی ئێزدییەکانە.

چرا تیڤی کە دەمێکی درێژ ئامادەکاریی وەشانی دەکرد، لە ٤ی ئابی ٢٠١٢ دەستی بە وەشانی کرد. ئەو کەناڵە کە ھەموو بەرنامەکانی بە کوردییە، ئاگادارکردنەوەی مێژوویی و فەلسەفی بۆ بیروباوڕی ئێزدی دەکات. زۆربەی بەرنامەکانی بۆ ناساندنی چاند و ژیانی کۆمەڵگای کوردانی ئێزدی ئامادە دەکرێت. بەرنامەکانی دیکەی لەسەر ڕەوشی زمانی کوردی، ڕووداوەکان و پێشکەوتنی کۆمەڵایەتی، سیاسی و چاندی لە ژیانی ڕۆژانەی کوردستاندایە.

## بەرنامەکانی چرا تیڤی
چرا تیڤی ھەوڵ دەدات کە بۆ کێشە ڕۆژانەکانی کوردە ئێزدییەکانی ھەر چوار پارچەی کوردستان، ئەرمەنستان، قەوقاز، ڕووسیا و ئەورووپا بەدواداچوون بکات. کاربەدەستانی چرا تیڤی دەستنیشانی دەکەن کە ھەر چەند کە کەناڵەکەیان وەکوو کەناڵێکی ئایینی دروست کراوە، بەڵام لە بەرنامەکانیاندا بۆ منداڵان، لاوان، ژنان، چاند و وێژەی کوردیش کاتێکی زۆر تەرخان دەکرێت.

تەماشاڤانان دەتوانن چرا تیڤی لە ڕۆژھەڵاتی ناوین، قەوقاز و سەرانسەری ئەورووپا تەماشا بکەن. بەرنامەکانی چرا تیڤی ھاوکات لە سەر دوو سەتەلایتدا (Eurobird 9.9 و Nilesat 7) بڵاو دەبێتەوە.

## سەرچاوەکان
* بەشداربووانی ویکیپیدیای کورمانجی، وتاری Çira TV.

پۆل:کەناڵە تەلەڤیزیۆنییەکان بە زمانی کوردی
پۆل:ئێزیدی
ئەلێکس مۆرگان

وێنۆک|ئەلێکس مۆرگان
**ئەلێکساندر پاتریکا مۆرگان **  (لەدایکبووی ٢ی تەمموزی ١٩٨٩) ناسراو بە ئەلێکس مورگان. یاریکەری تۆپی پێی ئەمریکییە و ھەڵگری میدیالیای زێری ئۆلۆمپیادە. ئەلێکس لەھێڵی ھێرشبردندا یاریدەکات بۆ یانەی پۆرتلاند تۆرنز لەگەڵ ھەڵبژاردەی نیشتمانی ئافرەتانی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا. مۆرگان ئەوکاتەی ٢٢ ساڵ بوو گەنجترین یاریکەر بووە یاریکردبێت لەجامی جیھانی فیفیای ژنان بۆ ساڵی ٢٠١١.

## دەستکەوتەکان

### وێستێرن نیو یۆرک
* جامی ئەمریکای یەک جار: ٢٠١١

### پۆڕتلاند سۆرنس
* جامی (ئێن-دەبڵیو-ئێس-ئێڵ) یەک جار: ٢٠١٣

### لیۆن
* جامی فەرەنسای یەک جار: ٢٠١٦-٢٠١٧
* جامی پاڵەوانەکانی ئەورووپا یەک جار: ٢٠١٦-٢٠١٧
* جامی سووپەری ئەوڕووپا یەک ڤار: ٢٠١٦-٢٠١٧

### نێودەوڵەتی (ھەڵبژاردەی ئەمریکا)

* مێدالیای زێڕ لە ئۆلەمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢
* جامی جیھانی فیفای ژنان ٢ جار لەساڵانی ٢٠١٥، وە ٢٠١٩
* جامی جیھانی فیفای ژنان بۆ خوار ٢٠ ساڵان لەساڵی ٢٠٠٨

## سەرچاوەکان

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٩
پۆل:یاریزانانی تۆپی پێ ئۆڵمپیکی ھاوینەی ٢٠١٢
پۆل:زیندووان
پۆل:مێدالیاوەرگرانی ئۆڵمپیکی ھاوینەی ٢٠١٢
پۆل:مێدالیاوەرگرانی زێڕی ئۆڵمپیکی ئەمریکی
پۆل:مێدالیاوەرگرانی ئۆڵمپیک لە تۆپی پێ
پۆل:ڕۆماننووسانی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم
پۆل:ژنە ئەمریکییە نووسەرەکانی سەدەی ٢١ەکەم
پۆل:ڕۆماننووسانی ژنی ئەمریکی
پۆل:کڵابی سەدەی فیفا
پۆل:مێدالیاوەرگرانی ئۆلۆمپیای ھاوینەی ٢٠٢٠
سامسۆنگ گالاکسی ئێس ٤

250px|بێچوارچێوە|چەپ
250px|وێنۆک|سامسۆنگ گالاکسی ئێس ٤

**سامسۆنگ گالاکسی ئێس ٤** (بە ئینگلیزی: Samsung Galaxy S4) مۆبایلێکی ھۆشمەندی ئەندرۆیدە، دوستکراوی کۆمپانیای سامسۆنگە، ئەم مۆبایلە بڵاوکراوەتەوە لە ٢٧ی نیسانی ٢٠١٣.

## تایبەتمەندییەکان
* کامێڕای دواوەی: توانای گرتنی ١٣ مێگاپیکسلی هەییە وە ڤیدیۆی کوالێتی ١٠٨٠P HD
* کامێڕای پێشەوەی: توانای گرتنی ٢ مێگاپیکسلی هەییە وە ڤیدیۆی کوالێتی ١٠٨٠P HD
* پرۆسێسەر: هەشت کرۆک (١،٦ گێگاهێرتز چوارکڕۆک + ١،٢ گێگاهێرتز چوارکڕۆک)
* سیستەمی کارپێکەری : ئەندرۆیدی ٤،٢،٢ جێڵی بین
* بارستایی: ١٣٠ گرام
* بیرگەی ناوەکی: ١٦ گێگابایت ، ٣٢ گێگابایت
* بیرگەی دەرەکی: تا ٦٤ گێگابایت

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Samsung Galaxy S4

پۆل:ئامێرەکانی ئەندرۆید
پۆل:تەلەفۆنە زیرەکەکان
پۆل:مۆبایلەکانی سامسۆنگ
پۆل:مۆبایلەکانی ٢٠١٣
پۆل:سامسۆنگ گالاکسی
ئایفۆن ٦

**ئایفۆن ٦ وە ٦ پڵەس** (بە ئینگلیزی: iPhone 6 and iPhone 6 Plus)، یەکێکن لە زنجیرە مۆبایلە هۆشمەندەکانی کۆمپانیای ئەپڵ لە ١٩ی ئەیلوولی ساڵی ٢٠١٤ دەرچوون، هەشتەمین زنجیرە مۆبایلی ئایفۆنە

## تایبەتمەندییەکان

* کامێڕای دواوەی: توانای گرتنی ٨ مێگاپیکسلی هەییە وە ڤیدیۆی کوالێتی ١٠٨٠p HD
* کامێڕای پێشەوەی: توانای گرتنی ١،٢ مێگاپیکسلی هەییە
* پرۆسێسەرێکی جووت کرۆکی ١.٤ گێگاهێرتزی A8
* سیستەمی کارپێکەری : ئای ئۆ ئێس وەشانی ٨.٠
* بارستایی:
# ئایفۆن ٦ (١٢٩ گرام)
# ئایفۆن ٦پڵەس (١٧٢ گرام)
* سیمکارت: نانۆ سیم
* بیرگە: ١٦ گێگابایت ، ٦٤ گێگابایت ، ١٢٨ گێگابایت

## سەرچاوەکان
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ iPhone 6

پۆل:تەلەفۆنە زیرەکەکان
پۆل:مۆبایلەکانی ئەپڵ
پۆل:ئایفۆن
پۆل:ئای ئۆ ئێس
ئایفۆن ٥

**ئایفۆن ٥** (بە ئینگلیزی: iPhone 5)، یەکێکە لە زنجیرە مۆبایلە هۆشمەندەکانی کۆمپانیای ئەپڵ لە ٢١ی ئەیلوولی ساڵی ٢٠١٢ دەرچوو، شەشەمین زنجیرە مۆبایلی ئایفۆنە

## تایبەتمەندییەکان

* کامێڕای دواوەی: توانای گرتنی ٨ مێگاپیکسلی هەییە وە ڤیدیۆی کوالێتی ١٠٨٠p HD
* کامێڕای پێشەوەی: توانای گرتنی ١.٢ مێگاپیکسلی هەییە
* پرۆسێسەرێکی جووت کرۆکی ١.٣ گێگاهێرتزی A6
* سیستەمی کارپێکەری : ئای ئۆ ئێس وەشانی ٦،٠
* بارستایی: ١١٢ گرام
* سیمکارت: نانۆ سیم
* بیرگە: ١٦ گێگابایت ، ٣٢ گێگابایت ، ٦٤ گێگابایت

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ iPhone 5

پۆل:ئایفۆن
پۆل:ئای ئۆ ئێس
ئایپاد ئێر (نەوەی ١ەم)

**ئایپاد ئێیر** (بە ئینگلیزی: iPad Air)، پێنجەمین ئایپادی کۆمپانیای ئەپڵە لە ١ی تشرینی دووەمی ساڵی ٢٠١٣ دەرچوو.

## تایبەتمەندییەکان

* کامێڕای دواوەی: توانای گرتنی ٥ مێگاپیکسلی هەییە
* کامێڕای پێشەوەی: توانای گرتنی ١،٢ مێگاپیکسلی هەییە
* پرۆسێسەرێکی جووت کرۆکی ١،٤ گێگاهێرتزی A7
* سیستەمی کارپێکەری : ئای ئۆ ئێس وەشانی ٧،٠،٣
* بارستایی: وایفای (٤٦٩ گرام) ، وایفای+سێڵیولەر (٤٧٨ گرام)
* سیمکارت: نانۆ سیم
* بیرگە: ١٦ گێگابایت ، ٣٢ گێگابایت ، ٦٤ گێگابایت ، ١٢٨ گێگابایت
*

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ iPad Air

پۆل:ئایپاد
پۆل:ئای ئۆ ئێس
پۆل:بەرھەمەکان، ناساندنی ٢٠١٣
ئایپاد ئێر ٢

**ئایپاد ئێیر ٢** (بە ئینگلیزی: iPad Air 2)، شەشەمین ئایپادی کۆمپانیای ئەپڵە لە ٢٢ی تشرینی یەکەمی ساڵی ٢٠١٤ دەرچوو.

## تایبەتمەندییەکان

* کامێڕای دواوەی: توانای گرتنی ٨ مێگاپیکسلی هەییە
* کامێڕای پێشەوەی: توانای گرتنی ١،٢ مێگاپیکسلی هەییە
* پرۆسێسەرێکی جووت کرۆکی ١،٥ گێگاهێرتزی A8
* سیستەمی کارپێکەری : ئای ئۆ ئێس وەشانی ٨،١
* بارستایی: وایفای (٤٣٧ گرام) ، وایفای+سێڵیولەر (٤٤٤ گرام)
* سیمکارت: نانۆ سیم
* بیرگە: ١٦ گێگابایت ، ٦٤ گێگابایت ، ١٢٨ گێگابایت
*

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ 2 iPad Air

پۆل:ئایپاد
پۆل:ئای ئۆ ئێس