دینگیر

[وێنۆک|250x250پیکسڵ|تابلۆی دینگیر کە لەلایەن دوو کەسایەتی لەسەر [مۆری لوولەیی|مۆرێکی لوولەیی لە میتانی، سەدەی ١٦-١٤ پێش زایین دەپەرسترا]]
***دینگیر***  ⟨  ⟩، بەزۆری وەرگێڕدراوی DIĜIR، وشەیەکی سۆمەرییە بۆ 'خودا' یان 'خوداژن'. ھێمای مێخیی زۆرترین جار وەک دیاریکەر بۆ ناوە ئایینییەکان و چەمکە پەیوەندیدارەکان بەکاردەھێنرێت، لەم حاڵەتەدا بێژە ناکرێت و بە شێوەیەکی ئاسایی وەک سەرنووسەری ⟨d⟩ وەرگێڕدراوە، بۆ نموونە: دئینانا 

نیشانەی مێخیی سۆمەری بۆ خۆی لە بنەڕەتدا ئایدۆگرامێک بووە بۆ وشەی سۆمەری «آن» (*an*) ('ئاسمان' یان 'بەھەشت')؛ پاشان بەکارھێنانی درێژکرایەوە بۆ وێنەوشەیەک بۆ وشەی  ('خودا' یان 'خوداژن') و خوداوەندی باڵای پانتێۆنی سۆمەری ئانو، و دەنگە وێنەیێک بۆ بزوێنی  . ئەکەدییەکان نیشانەی سۆمەرییان بۆ “خودا” وەرگرت و ھەم بۆ وشەی خۆیان ئیلوم (“خودا”) و ھەم بۆ دەنگی ئیل بەکاریان ھێناوە. دواتر ھیتییەکان ئەو نیشانەیەیان بە قەرز وەرگرتووە، بەڵام تەنیا بۆ بەھای دەنگی بەکاریان ھێناوە، نەک وەک وشەیەک بۆ "خودا".

لە زمانی سۆمەریدا بیرۆکەی خوداوەندەکان بە ئاسمانەوە بەسترابووەوە. نیشانەی “خودا” بە مانای “ئاسمان”یش بوو و لە ئەستێرەیەک دەچوو. وە ھێمای ئینانا ئەستێرەیەکی ھەشت خاڵی بوو. سەرەتا خەڵک بیریان لە خودایی دەکردەوە وەک شتێکی گەشاوە یان درەوشاوە لە ئاسماندا - وەک ئەستێرەکان - کە بوونی پیرۆزەکان نیشان دەدات.
ناوەڕاست|بێچوارچێوە|200x200پیکسڵ

## ھێمای بزماری

### سۆمەری
class=skin-invert-image|70x70پیکسڵ|Middle Bronze Age form of the sign

نیشانەی سۆمەری DIĜIR ⟨  ⟩ وەک ئایدیۆگرامێکی شێوە ئەستێرەیی سەرچاوەی گرتووە کە ئاماژەیە بۆ خودایەک بە گشتی، یان خوداوەندی سۆمەری ئانو، باوکی باڵای خوداوەندەکان. ھەروەھا *دینگیر* بە واتای 'ئاسمان' یان 'بەھەشت' بوو، بە پێچەوانەی ''کی'' کە بە واتای 'زەوی' بوو. بێژەکردنی ئیمێسالییەکەی *دیمەر* بوو. (بەکارھێنانی *م* لە جیاتی *ĝ*  تایبەتمەندییەکی فۆنۆلۆژیی تایبەت بوو لە زاراوەی ئیمیسالدا.)

فرەیی دینگیر دەتوانێت دینگیر-دینگیر بێت، لەنێو ئەوانی تردا. ئەگەر “دینگیر” بە واتای “خودا” بێت، ئەوا “دینگیر-دینگیر” بە واتای “خوداکان” دێت.

class=skin-invert-image|30x30پیکسڵclass=skin-invert-image|30x30پیکسڵ

### ئاشووری
class=skin-invert-image|50x50پیکسڵ|Late Bronze Age to Iron Age form of the sign نیشانەی دینگیری ئاشووری ⟨ ئاش ⟨  ⟩ وە ماش ⟨  ⟩، بڕوانە دەتوانێت بە مانای:

* ڕەگی ناوەکی ئەکەدی *[[ئیلاھ|il-]]* بە واتای 'خودا' یان 'خوداژن'، کە لە *[[ئێل (خوداوەند)|ʾil- ی]]* سامییەوە وەرگیراوە.
* خوداوەند ئانووم (ئان)
* وشەی ئەکەدی ، بە واتای 'ئاسمان'.
* بزوێنەکانی *an* و *il* (لە وشەی ئەکەدیی خوداوە ھاتووە: An یان Il، یان لە خوداوەندەکانەوە کە ئەم ناوانەیان ھەیە)
* پێشگرێک بە واتای "لە" یان "بۆ" دێت.
* دیاریکەرێک کە ئاماژەیە بۆ ئەوەی کە ئەم وشەیەی دوای ئەوە ناوی خوداوەندێکە.

بەپێی لێکدانەوەیەک، DINGIR دەتوانێت ئاماژە بە قەشە یان قەشەژنیش بکات ھەرچەندە وشەی دیکەی ئەکەدی  و  ھەن کە بە قەشە و ژنەقەشەش وەرگێڕدراون. بۆ نموونە *نین-دینگیر* (خانمی خودایی) بە واتای قەشەیەک بوو کە لە پەرستگای ئێنکی لە شاری ئەریدۆ خواردنی وەرگرتبوو.

### کۆدکردن
ھێمای مێخی لە یوونیکۆد 5.0 لە ژێر ناوی AN لە خاڵی کۆد U+1202D  کۆد کراوە.

## پێشانگا

پەڕگە:Lugalanatum (name inscription).jpg|alt=The name Lugalannatum in archaic linear script, and in standard Sumero-Akkadian cuneiform (𒈗𒀭𒈾𒁺)
پەڕگە:B010 (Old Babylonian an – SantakkuM dingir).jpg
پەڕگە:Seal used in Surkhayoglus work.png
پەڕگە:Hittite UllikummiA CUNEIFORM SIGN AN U+1202D MesZL 10.svg
پەڕگە:Inscription dingir inanna.jpg
پەڕگە:Kassite seal with sacred cross.png
پەڕگە:King Iddin-Sin name inscription.jpg
پەڕگە:Sumer dingir.jpg
پەڕگە:Old Babylonian Cylinder Seal LACMA M.71.73.11a.jpg
پەڕگە:Assyrian cuneiform U1202D MesZL 10.svg


## سەرچاوەکان

## پەراوێزەکان

* 
*