open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
نولجیی شیللا

پاشا **"نولجی"ی شیللا**، لەدایکبوونی نادیارە بەڵام لە ٤٥٨ی زایینی مردووە. ماوەی فەرمانڕەوایەتییەکەی لەنێوان ساڵانی ٤١٧ی زایینی تا ٤٥٨ی زایینی بووە. نۆزدەیەم پاشای شانشینی شیللای یەکێک لە سێ شانشینەکەی کۆریا. کوڕی پاشا نێمول و خاتوو "بۆبان"ی کچی پاشا میچو بوو. نولجی ھاوسەرگیری لەگەل کچی پاشا شیلسۆنگی شیللا کرد.

## ئەمانەش ببینە
*پێرستی پاشاکانی کۆریا
*مێژووی کۆریا
*شیللا

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Nulji of Silla

پۆل:فەرمانڕەواکانی شیللا
پۆل:مردووانی ٤٥٨
پۆل:پاشاکانی سەدەی ٥ەم لە ئاسیا

پۆل:فەرمانڕەواکانی سەدەی ٥ەم لە ئاسیا
پۆل:خەڵکی کۆری لە سەدەی پێنجەم
جابیی شیللا

پاشا **"جابی"ی شیللا** ناسراوو بە ھۆی ناونیشانەکەی **جابی ماریپکان**، لەدایکبوونی نادیارە بەڵام لە ٤٧٩ی زایینی مردووە. ھەڵگری ناونیشانی (ماریپکان)بوو. ماوەی فەرمانڕەوایەتییەکەی لەنێوان ساڵانی ٤٥٨ی زایینی تا ٤٧٩ی زایینی بووە. بیستەم پاشای شانشینی شیللا بوو. کوڕە گەورەی پاشا نێمول بوو، وە دایکیشی کچی پاشا شیلسۆنگ بوو. ھاوسەرگیری لەگەڵ کچی کیم میساھون کرد.

## ئەمانەش ببینە
*سێ شانشینەکەی کۆریا
*پێرستی پاشاکانی کۆریا
*پێرستی خەڵکی شیللا

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Jabi of Silla

پۆل:فەرمانڕەواکانی شیللا
پۆل:مردووانی ٤٧٩
پۆل:پاشاکانی سەدەی ٥ەم لە ئاسیا

پۆل:خەڵکی کۆری لە سەدەی پێنجەم
پۆل:فەرمانڕەواکانی سەدەی ٥ەم لە ئاسیا
سۆجیی شیللا

پاشا **"سۆجی"ی شیللا**، لەدایکبوونی نادیارە بەڵام لە ٥٠٠ی زایینی مردووە. ماوەی فەرمانڕەوایەتییەکەی لەنێوان ساڵانی ٤٧٩ی زایینی تا ٥٠٠ی زایینی بووە. بیست و یەکەم پاشای شانشینی شیللا بوو. 

## ئەمانەش ببینە
*سێ شانشینەکەی کۆریا
*پێرستی پاشاکانی کۆریا
*پێرستی خەڵکی شیللا

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Soji of Silla

پۆل:فەرمانڕەواکانی شیللا
پۆل:مردووانی ٥٠٠
پۆل:فەرمانڕەواکانی سەدەی ٥ەم لە ئاسیا

پۆل:خەڵکی کۆری لە سەدەی پێنجەم
جیجۆنگی شیللا

پاشا **"جیجۆنگ"ی شیللا**، لە ٤٣٧ی زایینی لەدایکبووە و لە ٥١٤ی زایینی مردووە. ماوەی فەرمانڕەوایەتییەکەی لەنێوان ساڵانی ٥٠٠ی زایینی تا ٥١٤ی زایینی بووە. بیست و دووەم پاشای شانشینی شیللا بوو. بیری ئەکەوێتەوە کە ئەبێ دەسەڵاتی شاھانە بەھێز بکات بۆ مانەوەی شانشینی شیللا. وەک ھەندک لە پاشاکانی شیللا، جیجۆنگ خوێنی شاھانەیی تێدایە لە ھەردوو لایەوە. باوکی (کالمونوانگ - کیم سۆپ-بو)، نەوەی نێمولی ئیساگوم بوو. دایکیشی خاتوو **جۆسێنگ** کچی نولجیی ئیساگوم بوو.

## ئەمانەش ببینە
*شیللای نوێ
*پێرستی پاشاکانی کۆریا
*پێرستی خەڵکی شیللا

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Jijeung of Silla

پۆل:فەرمانڕەواکانی شیللا
پۆل:لەدایکبووانی ٤٣٧
پۆل:مردووانی ٥١٤
پۆل:پاشاکانی سەدەی ٦ەم لە ئاسیا

پۆل:خەڵکی کۆری لە سەدەی پێنجەم
پۆل:خەڵکی کۆری لە سەدەی ٦ەم
پۆل:فەرمانڕەواکانی سەدەی ٦ەم لە ئاسیا
بیۆپھونگی شیللا

پاشا **"بیۆپھونگ"ی شیللا**، لەدایکبوونی نادیارە بەڵام لە ٥٤٠ی زایینی مردووە. ماوەی فەرمانڕەوایەتییەکەی لەنێوان ساڵانی ٥١٤ی زایینی تا ٥٤٠ی زایینی بووە. بیست و سێیەم پاشای شانشینی شیللا بوو. 

## ئەمانەش ببینە
*مێژووی کۆریا
*پێرستی پاشاکانی کۆریا
*پێرستی خەڵکی شیللا

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Beopheung of Silla

پۆل:فەرمانڕەواکانی شیللا
پۆل:مردووانی ٥٤٠
پۆل:پاشاکانی سەدەی ٦ەم لە ئاسیا

پۆل:خەڵکی کۆری لە سەدەی ٦ەم
پۆل:فەرمانڕەواکانی سەدەی ٦ەم لە ئاسیا
بەنگالۆر

**بەنگالۆر** شارێکی هیندستانە. پایتەختی هەرێمی کارناتاکایە. نزیکەی ٨.٤ ملیۆن کەس لەشارەکە دەژین. پێنجەم گەورەشاری هیندستانە لەڕووی زۆری دانیشتوانەوە. بانگلۆر ٩٠٠ مەتر لەئاستی دەریاوە بەرزە ئەمەش بەرزترین شوێنە لەهیندستان.

## گالێری

File:Bangalore Shopping Street.jpg|بازاڕی بەنگالۆر
File:BLR_palace_main_entrance.jpg|کۆشکی بانگالۆر لە ١٨٨٦ بنیاتنراوە
File:Kuh_8685.jpg|مانگایەک لەشەقامێکی بانگالۆر


## ژێدەرەکان

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:شار و شارۆچکەکانی ھیندستان
پۆل:گەورە شارەکانی ھیندستان
جینجیی شیللا

پاشا **"جینجی"ی شیللا**، لەدایکبوونی نادیارە بەڵام لە ٢٤ی ئابی ٥٧٩ی زایینی مردووە. ماوەی فەرمانڕەوایەتییەکەی لەنێوان ساڵانی ٥٧٦ی زایینی تا ٥٧٩ی زایینی بووە. بیست و پێنجەم پاشای شانشینی شیللا بوو. یەکێک بوو لە سێ شانشینەکەی کۆریا. ھاوسەرەکەی ناوی خاتوو **جیدۆ**بوو لە ھۆزی پارک.

## ئەمانەش ببینە
*مێژووی کۆریا
*سێ شانشینەکەی کۆریا
*شاژن سیۆندۆک (زنجیرەی تەلەفزیۆنی)

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Jinji of Silla

پۆل:فەرمانڕەواکانی شیللا
پۆل:مردووانی ٥٧٩
پۆل:پاشاکانی سەدەی ٦ەم لە ئاسیا

پۆل:خەڵکی کۆری لە سەدەی ٦ەم
پۆل:فەرمانڕەواکانی سەدەی ٦ەم لە ئاسیا
جینپیۆنگی شیللا

پاشا **"جینپیۆنگ"ی شیللا**، لە ٥٦٧ی زایینی لەدایکبووە و لە ٦٣٢ی زایینی مردووە. ماوەی فەرمانڕەوایەتییەکەی لەنێوان ساڵانی ٥٧٩ی زایینی تا ٦٣٢ی زایینی بووە. بیست و شەشەم پاشای شانشینی شیللا بوو. یەکێک بوو لە سێ شانشینەکەی کۆریا.

## ئەمانەش ببینە
*شاژن سیۆندۆکی شیللا (شاژن سیۆندۆک (زنجیرەی تەلەفزیۆنی))
*گۆگۆریۆ
**پاشا پیۆنگوۆن (٥٥٩ - ٥٩٠)
**پاشا یۆنگیانگ (٥٩٠ - ٦١٨)
**پاشا یۆنگنیو (٦١٨ - ٦٤٢)
*بایکجی
**پاشا ویدیۆک (٥٥٤ - ٥٩٨)
**پاشا ھای (٥٩٨ - ٥٩٩)
**پاشا بیۆپ (٥٩٩ - ٦٠٠)
**پاشا مو (٦٠٠ - ٦٤١)

## سەرچاوە

*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Jinpyeong of Silla

پۆل:فەرمانڕەواکانی شیللا
پۆل:پاشاکانی سەدەی ٦ەم لە ئاسیا
پۆل:پاشاکانی سەدەی ٧ەم لە ئاسیا

پۆل:خەڵکی کۆری لە سەدەی ٦ەم
پۆل:فەرمانڕەواکانی سەدەی ٦ەم لە ئاسیا
پۆل:خەڵکی کۆری لە سەدەی ٧ەم
پۆل:فەرمانڕەواکانی ئاسیا لە سەدەی ٧ەم
پۆل:شاژن سیۆندۆکی شیللا
جیندیۆکی شیللا

شاژن **"جیندیۆک"ی شیللا**، لەدایکبوون و مردنی نادیارە. ماوەی فەرمانڕەوایەتییەکەی لە نێوان ساڵانی ٦٤٧ی زایینی تا ٦٥٤ی زایینی بووە. بیست و ھەشتەم فەرمانڕەوای شانشینی شیللا بوو. یەکێک بوو لە سێ شانشینەکەی کۆریا. بەھەمان شێوەی فەرمانڕەوای پێشوو شاژن سیۆندۆک ئافرەت بووە.

## ئەمانەش ببینە
*مێژووی کۆریا
*سێ شانشینەکەی کۆریا

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Jindeok of Silla

پۆل:فەرمانڕەواکانی شیللا
پۆل:پاشاکانی سەدەی ٧ەم لە ئاسیا
پۆل:شازادەخاتوونەکانی شیللا

پۆل:خەڵکی کۆری لە سەدەی ٧ەم
پۆل:ژنە کۆرییەکانی سەدەی ٧ەم
پۆل:فەرمانڕەواکانی ئاسیا لە سەدەی ٧ەم
پۆل:فەرمانڕەوا ژنەکانی سەدەی ٧ەم
دووسەرە

**دووسەرە** گوندێکە دەکەوێتە سنووری جوگرافیای قەزای بەردەڕەش لە پارێزگای دھۆک نزیکەی ١٥٠ مال دەبێت.

ئەم گوندە پێکدێت لە عەشیرەتی گۆران و ھاوسنۆرە لەگەڵ گوندی قادسی زێباری.

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
دژەمەرگ

**دژەمردن** () ئەو فیلمە بەرھەمھاتووە لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا لە ساڵی ٢٠٠٧. فیلمەکەش لە لایەن کوێنتن تارانتینۆ نووسراوەتەوە.

## پالەوانەکان
* کورت راسل
* روزاریو دوسن

## چیرۆک
چیرۆکی فیلمەکە باسی پیاوێک دەکات کە چێژ لە کوشتنی کچ و ئافرەتەکان دەبینێت بە شێوەی نا ئاسایی و سەرسوڕھێنەر بە ھۆکاری سەیارەیەک کە ناوی «دژە مردن»ە.

## سەرچاوەکان

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان
پۆل:فیلمەکانی ٢٠٠٧
پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی
پۆل:ڕاونانی فیلمە ئەمریکییەکان
پۆل:فیلمەکان دەربارەی ئۆتۆمبێل
پۆل:ئەو فیلمانەی لە کالیفۆرنیا وێنەیگیراون
پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠٠٠
پۆل:فیلمەکانی دەیەی ٢٠٠٠ بە زمانی ئینگلیزی
پۆل:فیلمە ئەکشنییە ھەستبزوێنە ئەمریکییەکان
پۆل:فیلمە سەربەخۆیییە ئەمریکییەکان
پۆل:فیلمە سەربەخۆیە ئەمریکییەکان
پۆل:فیلمە ڕاوکردنەکانی دەیەی ٢٠٠٠
پۆل:فیلمە ھەستبزوێنە ترسناکە ئەمریکییەکان
پۆل:فیلمە ھۆشیارە ئەمریکییەکان
شاژن مایای شیللا

**شاژن مایا**، ئەندامی خێزانی شاھانەیی شیللا و ھاوسەر و شاژنی پاشا جینپیۆنگی بیست و شەشەم پاشای شیللا بوو. یەکێک بوو لە ھۆزی کیم، وە دایکی شاژن سیۆندۆکی شیللا بوو.

## ڕەچەڵەک

### پێشینان

 

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Queen Maya of Silla

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:خەڵکی شیللا
پۆل:شاژن سیۆندۆکی شیللا
پۆل:ژنە کۆرییەکانی سەدەی ٦ەم
کیۆن ھۆن

**کیۆن ھۆن**، لە ٨٦٧ی زایینی لەدایکبووە و لە ئەیلوولی ٩٣٦ی زایینی مردووە. ماوەی فەرمانڕەوایەتییەکەی لە نێوان ساڵانی ٨٩٢ی زایینی تا ٩٣٥ی زایینی بووە. دامەزرێنەر و پاشای ھوبایکجیی کۆتا سێ شانشینەکەی کۆریا بوو.

## ئەمانەش ببینە
*ھوبایکجی
*کونگ یێ
*وانگگیۆن
*کۆتا سێ شانشینەکە
*مێژووی کۆریا

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Gyeon Hwon

پۆل:لەدایکبووانی ٨٦٧
پۆل:مردووانی ٩٣٦
پۆل:فەرمانڕەواکانی کۆریا
پۆل:بایکجی
پۆل:خەڵکی شیللا

پۆل:فەرمانڕەوا کۆرییەکانی سەدەی ١٠یەم
کیۆن شینگۆم

**کیۆن شینگۆم**، لەدایکبوونی نادیارە بەڵام لە ٩٣٦ی زایینی مردووە. ماوەی فەرمانڕەوایەتییەکەی کورت بووە لە ٩٣٥ی زایینی تا ٩٣٦ی زایینی بوو. دووەم و کۆتا پاشای ھوبایکجیی کۆتا سێ شانشینەکەی کۆریابوو. شینگۆم ھاتە سەر تەختی پاشایەتی دوای ئەوەی ھەردوو براکەی (یانگگیۆم و یۆنگگیۆم) کە پلانیانگێڕا بۆ 
لەسەر تەخت لادانی باوکیان و کوشتنی جێگرەوەی دیاریکراو، زڕبرا بچووکەکەیان "گومگانگ".

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Gyeon Singeom

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:فەرمانڕەواکانی کۆریا
پۆل:مردووانی ٩٣٦
پۆل:فەرمانڕەواکانی سەدەی ١٠یەم لە ئاسیا
پۆل:فەرمانڕەوا کۆرییەکانی سەدەی ١٠یەم
مێردی نموونەیی (شانۆ)

**مێردی نموونەیی** شانۆیەکی کۆمێدی ئۆسکار وایڵدە کە لە ساڵی ١٨٩٥دا نووسیویەتی، و باس لە گەندەڵی و زەبری هەڕەشە دەکات و لە پلەوپایەی هەردوو ناوخۆیی و بەرچاویش ورد دەبێتەوە. ئاکشنەکە لە لەندەن ڕوودەدات، و وادەریدەخات کە لە ئێستادایە، هەروەها هەمووی بەسەر بیست و چوار کاتژمێردا دابەش دەبێت.

## سەرچاوە
https://en.wikipedia.org/wiki/An_Ideal_Husband

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
خاتوو جوڵی (شانۆ)

**خاتوو جوڵی** شانۆیەکی سروشتی ئۆگەست ستریندبێرگە کە لەساڵی ١٨٨٨دا نوسیویەتی. شانۆکە باس لە کاتی ئێوارەیەکی چلەی هاوین دەکات لە ڤێلایەکی شاهانەیەک لە سوید.

## سەرچاوە
https://en.wikipedia.org/wiki/Miss_Julie

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
ژنی ھاتوو لەگەڵ باراندا

ئەلبومی (ئافرەتی ھاتوو لەگەڵ باراندا) چلەمین ئەلبومی ئیبراھیم تاتڵیساسە، ئەم ئەلبومە لە ١٥ی ئایاری (٢٠٠٩) بڵاوکردەوە، ئەم ئەلبومە پێکدێت لە (١٣) تراک و یەکێک لە ناوەکانی ناو ئەلبومەکەی بە کوردی گوتووە.

## تراکەکان

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
چارڵز بۆڵدن

جەنەرال **چارڵز بۆلدن**  ئەمەریکی بە رەگەز ئەفریقی کاری بەرێوەبردنی دەزگای بۆشایی ئەمەریکیە (ناسا) یەکەم پیاوی رەشە ئەو پۆستە وەربگرێ.
دوای تەواوکردنی لە ئەکادیمیای دەریایی ئەمریکا لە ساڵی ١٩٦٨، بۆڵدن بوو بە فڕۆکەوانی هێزی دەریایی و پاشان فڕۆکەوانی تاقیکاری. دوای ئەوەی وەک کەشتیوانێک خزمەت دەکات، بووە جێگری فەرماندەی هێزی دەریایی لە ئەکادیمیای دەریایی.
## خوێندن
بۆڵدن دەرچووی زانکۆی سی.ئی. هەر. ئامادەیی لە شاری کۆڵۆمبیا لە ویلایەتی کارۆلینای باشوور لە ساڵی ١٩٦٤. بڕوانامەی بەکالۆریۆسی لە زانستی کارەبا لە ئەکادیمیای دەریایی ئەمریکا لە ساڵی ١٩٦٨ بەدەستهێناوە، لەوێ هاوتا بووە لەگەڵ هێزی دەریایی داهاتوو ئۆلیڤەر نۆرس، جیم وێب، مایکل هاگی و سەرۆکی داهاتووی... سەرۆکی ئەرکانی هاوبەش مایکل مولن، و دواتر بڕوانامەی ماستەر لە زانستی بەکالۆریۆس لە بەڕێوەبردنی سیستەم لە زانکۆی باشووری کالیفۆرنیا لە ساڵی ١٩٧٧ وەرگرتووە.
## سەرچاوە

## بەستەری دەرەکی
* لاپەرەی بۆڵتن لە  Encyclopædia Britannica Online زمانی ئینگلیزی
* لاپەڕەی بۆڵتن لە  Munzinger IBA زمانی ئەڵمانی

پۆل:لەدایکبووانی ١٩٤٦
پۆل:زیندووان
پۆل:مەسیحی ئەفریقی-ئەمریکی
پۆل:بەڕێوەبەرانی ناسا
لەشجوانی

**لەش جوانی** () بریتییە لە یارییەکی وەرزشی، کە لە کۆتایییەکانی سەدەی نۆزدەی زاینی و سەرەتایی سەدەی بیستەم دەرکەوت. یارییەکە بریتییە لە گەورە کردنی ماسولکەکانی لاشە و دەرکەوتنی، وە نمایش کردنی بەرامبەر ماسولکەی ڕکابەرەکانی تر، لەژێر چەند یاسایەکی دیاری کراو کە پشت دەبەستێت بە (گەورەیی ماسولکە، و دیاری کردن، و ئاشکرایی، و ڕەنگی پێست) کاتێک لە لایەن حەوت دادوەرەوە خاڵ دادەنرێ، کە ئەوەی خاڵی کەمتر بباتەوە نازناوەکە دەبات.
وێنۆک|یەکێک لە کەسایەتییەکانی جیهانی لەش جوانی، ئاڕنۆڵد شوارزنێیگەر ساڵی ١٩٧٤

## ئێتیمۆلۆجیا
ھەروەھا ناسراوە بە **یاری ئاسن**، و **بادیبلدینگ**، یەکەم کەس کە (Body Building) وەرگێڕایە سەر عەرەبی میسرێکان بوون (کمال اجسام) کە لە ڕۆژنامەکانی سەدەی بیستەم. وە ئەم ناوە بەناو بانگ بوو دوای بەناوبانگ بوونی یارییەکە لە حەفتاکان و ھەشتاکان بە شێوەیەکی گەورە. بەڵام ئەگەر وشە ئینگلیزییەکە بە شێوەیەکی تەواو وەرگێڕین دەبێت بە (**دروستکردنی لاشە**). وە لەناوەکانی تری **جوانی لاشە**، و **دروستکردنی ماسولکە**، و **گەورە کردنی ماسولکەیە. **

## سەرچاوەکان
* [//en.wikipedia.org/wiki/Bodybuilding ویکیپیدیای ئینگلیزی: Bodybuilding]
* [//ar.wikipedia.org/wiki/كمال_أجسام ویکیپیدیای عەرەبی: کمال اجسام]
*بدنسازی

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:وەرزشە تاکەکەسییەکان
پۆل:دەستکاریکردنی لاشە
پۆل:راهێنانی کێش
پۆل:راھێنانی کێش
پۆل:لەشجوانی
ڤایکینگ ١

وێنۆک|وێنەیەکی ڤایکینگ ١ (Viking 1)
**ڤایکینگ ١** (بەئینگلیزی: Viking 1) یەکەمین کەشتی ئاسمانی مرۆڤ بوو کە بەرەوە ڕووی مەریخ نێردرا، ئەوەش لە چوار چێوەی بەرنامەی ئاشکرا کردنی نھێنیەکانی ڕووی مەریخە، ئەو بەرنامەیەش لەلایەن دەزگای ناسا بەرێوە دەبردرێت،
کەشتی ئاسمانی ڤایکینگ ١، توانی ٦ ساڵ و  ١١٦ رۆژ بە کاتی جیھانی لەسەر مەریخ بێت، وە زانیاری و وێنەی ناواز بنێرێتەوە سەر زەوی. 

## گەیشتن
کەشتی ئاسمانی ڤایکینگ ١ بە سەرکەوتووی توانی بگاتە سەر ڕووی مەریخ، لە ٢٠ کانوونی دووەمی سالی ١٩٧٥ نێردرا، وە لە رۆژی ١٩ حوزەیرانی ١٩٧٦ گەیشتە سەر رووی مەریخ، دوای ٥ رۆژ لە گەیشتنی توانی مێژوو تۆمار بکات لە مێژووی مرۆڤایەتیدا بە ناردنەوەی یەکەم زانیاری و وێنەی مەریخ. 

[وێنۆک|وێنەی چالێکی بچووک کە '''ڤایکینگ ١''' کۆڵیوێتی و لێکۆڵینەوەی لەسەر [خاک و خۆڵی مەریخ  کردووە |alt=A |500px]]

## سەرچاوەکان

## بەستەری دەرەکی
* ماڵپەری فەرمی ڤایکینگ

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:ئامێرە گەردوونییەکان
پۆل:گەردوون
پۆل:ناسا
مونموی شیللا

پاشا **"مونمو"ی شیللا**،  لە ٦٢٦ی زایینی لەدایکبووە و لە ٦٨١ی زایینی مردووە. ماوەی فەرمانڕەوایەتییەکەی لەنێوان ساڵانی ٦٦١ی زایینی تا ٦٨١ی زایینی بووە. سییەم پاشای شیللا بوو. ئاساییەن وا ھەژمار ئەکرێ کە یەکەم فەرمانڕەوای ماوەی شیللای یەکخراو. مونمو کوڕی پاشا مویۆل و "مونمیۆنگ"ی خوشکی بچووکی کیم یو-شین بوو.

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Munmu of Silla

پۆل:فەرمانڕەواکانی شیللا
پۆل:لەدایکبووانی ٦٢٦
پۆل:مردووانی ٦٨١
پۆل:فەرمانڕەواکانی سەدەی ٧ەم لە ئاسیا
شینمونی شیللا

پاشا **"شینمون"ی شیللا**، لەدایکبوونی نادیارە بەڵام لە ٦٩٢ی زایینی مردووە. ماوەی فەرمانڕەوایەتییەکەی لەنێوان ساڵانی ٦٨١ی زایینی تا ٦٩٢ی زایینی بووە. سی و یەکەم پاشای شانشینی شیللا بوو. شینمون شازادەی جێنشینی "مونمو"بوو لە ٦٦٥ی زایینی. 

## ئەمانەش ببینە
*مێژووێ کۆریا
*سێ شانشینەکەی کۆریا
*شیللای یەکخراو

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Sinmun of Silla

پۆل:فەرمانڕەواکانی شیللا
پۆل:مردووانی ٦٩٢
پۆل:پاشاکانی سەدەی ٧ەم لە ئاسیا

پۆل:فەرمانڕەواکانی ئاسیا لە سەدەی ٧ەم
ھیۆسۆی شیللا

پاشا **"ھیۆسۆ"ی شیللا**، لە ٦٨٧ی زایینی لەدایکبووە و لە ٧٠٢ی زایینی مردووە. ماوەی فەرمانڕەوایەتییەکەی لەنێوان ساڵانی ٦٩٢ی زایینی تا ٧٠٢ی زایینی بووە. سی و دووەم پاشای شانشینی شیللا بوو.

## ئەمانەش ببینە
*مێژووێ کۆریا
*سێ شانشینەکەی کۆریا
*شیللای یەکخراو

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Hyoso of Silla

پۆل:فەرمانڕەواکانی شیللا
پۆل:لەدایکبووانی ٦٨٧
پۆل:مردووانی ٧٠٢
پۆل:پاشاکانی سەدەی ٧ەم لە ئاسیا

پۆل:فەرمانڕەواکانی سەدەی ٨ەم لە ئاسیا
سۆنگدۆکی شیللا

پاشا **"سۆنگدۆک"ی شیللا**، لە دایکبوونی نادیارە بەڵام لە ٧٣٧ی زایینی مردووە. ماوەی فەرمانڕەوایەتییەکەی لەنێوان ساڵانی ٧٠٢ی زایینی تا ٧٣٧ی زایینی بووە. سی و سێیەم پاشای شانشینی شیللا بوو. دووەم کوڕی پاشا شینمون، و برابچووکی پاشا ھیۆسۆبوو. لە ٧٠٤ سۆنگدۆک ھاوسەرگیری لەگەڵ (خاتوو بێسۆ 陪昭夫人 > شاژن سۆنگجۆنگ 成貞)ی کچی "وۆنتێ"کرد.

## ئەمانەش ببینە
*فەرمانڕەواکانی کۆریا
*شیللای یەکخراو
*زەنگی پاشا سۆنگدۆک

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Seongdeok of Silla

پۆل:فەرمانڕەواکانی شیللا
پۆل:مردووانی ٧٣٧
پۆل:پاشاکانی سەدەی ٨ەم لە ئاسیا

پۆل:فەرمانڕەواکانی سەدەی ٨ەم لە ئاسیا
ھیۆسۆنگی شیللا

پاشا **"ھیۆسۆنگ"ی شیللا**، لە دایکبوونی نادیارە بەڵام لە ٧٤٢ی زایینی مردووە. ماوەی فەرمانڕەوایەتییەکەی لەنێوان ساڵانی ٧٣٧ی زایینی تا ٧٤٢ی زایینی بووە. سی و چوارەم پاشای شانشینی شیللا بوو. دووەم کوڕی پاشا سیۆندۆکی شیللا و شاژن سۆدۆک بوو.

## ئەمانەش ببینە
*شیللای یەکخراو
*پێرستی پاشاکانی کۆریا
*پێرستی خەڵکی شیللا

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Hyoseong of Silla

پۆل:فەرمانڕەواکانی شیللا
پۆل:مردووانی ٧٤٢
پۆل:پاشاکانی سەدەی ٨ەم لە ئاسیا

پۆل:فەرمانڕەواکانی سەدەی ٨ەم لە ئاسیا
گیۆنگدۆکی شیللا

پاشا **"گیۆنگدۆک"ی شیللا**، لە دایکبوونی نادیارە بەڵام لە ٧٦٥ی زایینی مردووە. ماوەی فەرمانڕەوایەتییەکەی لەنێوان ساڵانی ٧٤٢ی زایینی تا ٧٦٥ی زایینی بووە. سی و پێنجەم پاشای شانشینی شیللا بوو. لەوانەیە ئێستا بەوە ناسرا بێت بۆ تێکۆشانەکانی بۆ پاڵپشتیی بودیزم. پەرستگای بولھوکسا لەسەر فەرمانی ئەو لە ساڵی ٧٥١ی زایینی بنیاتنرا.

## ئەمانەش ببینە
*شیللا
*بودیزمی کۆری
*شامانیزمی کۆری
*پێرستی پاشاکانی کۆریا
*پێرستی خەڵکی شیللا

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Gyeongdeok of Silla

پۆل:فەرمانڕەواکانی شیللا
پۆل:مردووانی ٧٦٥
پۆل:پاشاکانی سەدەی ٨ەم لە ئاسیا
پۆل:فەرمانڕەواکانی سەدەی ٨ەم لە ئاسیا
پۆل:لەدایکبووانی ٧٤٢
پۆل:لەدایکبووانی دەیەی ٧٢٠
ھێگۆنگی شیللا

پاشا **"ھێگۆنگ"ی شیللا**، لە ٧٥٨ی زایینی لەدایکبووە و لە ٧٨٠ی زایینی مردووە. ماوەی فەرمانڕەوایەتییەکەی لەنێوان ساڵانی ٧٦٥ی زایینی تا ٧٨٠ی زایینی بووە. سی و شەشەم پاشای شانشینی شیللا بوو. کوڕی پاشا گیۆنگدۆک و خاتوو "ماونوۆل"بوو، ھێگۆنگ کۆتا نەوە و جێنشینەوەی پشتاوپشتیی پاشا مویۆلبوو بۆ تەختی پاشایەتی. بەھۆی ئەمەوە وا دائەنرێت کە کۆتایی نیوەی ماوەی شانشینی شیللا بێت.

## ئەمانەش ببینە
*شیللای یەکخراو
*پێرستی پاشاکانی کۆریا
*پێرستی خەڵکی شیللا

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Hyegong of Silla

پۆل:فەرمانڕەواکانی شیللا
پۆل:لەدایکبووانی ٧٥٨
پۆل:مردووانی ٧٨٠
پۆل:پاشاکانی سەدەی ٨ەم لە ئاسیا
پۆل:خەڵکی کۆمەڵگای پەلکەزێرینە لە کۆریا
پۆل:ئەندامی خێزانی شاھانە پەیوەست بە کۆمەڵگای پەلکەزێڕینە
پۆل:فەرمانڕەواکانی سەدەی ٨ەم لە ئاسیا
پۆل:خەڵکی کۆمەڵگای پەلکەزێرینە لە سەدەکانی ناوین
تسوگومی ئۆبا

**تسوگۆمی ئۆھبا** (大場 つぐみ، ئۆھبا تسوگۆمی)، لەدایکبووە لە تۆکیۆ، ژاپۆن، ئەو نووسەرێکی مانگای ژاپۆنییە وە ئەو بەناوبانگە بە نووسینی مانگای دەفتەری مەرگ (دێس نۆت) وە مانگای باکومان لەگەڵ وێنەکێش تاکیشی ئۆباتا. وە ئەو بەوە دەناسرێت کە کاتێک مانگا دەنووسێت وەک L دادەنیشت.

## سەرچاوەکان
ویکیپیدیای ئینگلیزی: Tsugumi Ohba

ویکیپیدیای عەرەبی: تسوجومی أوبا

پۆل:وێنەکێشانی مانگا
پۆل:کەسە نەناسراوەکان
پۆل:پەرتووکی مەرگ
پۆل:زیندووان
مانوێلا بێلاسکۆ

**مانوێلا بێلاسکۆ دیێز** (بە ئیسپانی: Manuela Velasco Díez)، لەدایکبووی ٢٣ی ئۆکتۆبەری ١٩٧٥ لە مەدرید، ئیسپانیا. پێشکەشکاری تەلەڤزیۆنی و خانمەئەکتەرێکی ئیسپانییە. بێلاسکۆ بەشداری لە چەندین فیلمی ترسێنەر کرد وەک ئاڕ ئی سی ١، ئاڕ ئی سی ٢ و ئاڕ ئی سی ٤. لە ساڵی ٢٠٠٧ خەڵاتی گۆیای بردەوە بۆ باشترین خانمەئکتەر لە فیلمەکانی ئاڕ ئی سی.

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Manuela Velasco

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٥
پۆل:زیندووان
پاشا سیۆندۆکی شیللا

پاشا **"سیۆندۆک"ی شیللا**، لەدایکبوونی نادیارە بەڵام لە ٧٨٥ی زایینی مردووە. ماوەی فەرمانڕەوایەتییەکەی لەنێوان ساڵانی ٧٨٠ی زایینی تا ٧٨٥ی زایینی بووە. سی و حەوتەم پاشای شانشینی شیللا بوو. نەوەی یازدەمینی نەوەکانی پاشا نێمولبوو.

## ئەمانەش ببینە
*شیللای یەکخراو
*پێرستی پاشاکانی کۆریا
*پێرستی خەڵکی شیللا
*شاژن سیۆندۆکی شیللا

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ King Seondeok of Silla

پۆل:فەرمانڕەواکانی شیللا
پۆل:مردووانی ٧٨٥
پۆل:پاشاکانی سەدەی ٨ەم لە ئاسیا
پۆل:فەرمانڕەواکانی سەدەی ٨ەم لە ئاسیا
ڤێریدیا

**ڤێریدیا** () گرووپێکی ئاڵتەرنەتڤ ڕۆکی ئەمریکییە کە لە ساڵی ٢٠١٣ لە ناشڤیڵی تێنێسی دامەزراوە. لە ٢٥ی شوباتی ٢٠١٤دا ئەوان یەکەم تۆماری درێژخایەنی خۆیانیان بڵاوکردەوە لەژێر ناوی «Inseparable» ئەوان دووەم ت.د. خۆیان بڵاوکردەوە لە ٢٥ی ئەیلوولی ٢٠١٥ بەناوی «Pretty Lies» ھەروەھا لە ساڵی ٢٠١٦دا لەگەڵ گرووپی ڕۆک ئێڤەنێسنس پێکەوە گەشتیان کرد.

## سەرچاوەکان
*

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:گرووپە مۆسیقییە ڕۆکە ئەمریکییەکان
پۆل:گرووپە مۆسیقییە ئاڵتەرنەتڤ ڕۆکەکان
پۆل:گرووپە مۆسیقییەکان، دامەزرانی ٢٠١٣
ئاکیرا توریاما

**ئاکیرا توریاما** (، ) نووسەرێکی مانگای ژاپۆنی (مانگاکا) بەناوبانگە، لەدایک بووە لە ٥ نیسانی ۱۹٥٥ لە(ژاپۆن-٢٠٢٤ شاری کیوسو، ئایچیی پارێزگای ئایچی)، لە بەناوبانگ ترین کارە مانگاکانی دراگۆن بۆلە ۱۹٨٤. هەروەها کارەکانی کاریگەرییەکی لەسەر پڕۆژە جیهانییەکان هەبووە، وەک ئانمی کوڕە ئاسترۆ.

هەروەها چەند کەسایەتییەکی یاری کرونو تریجەر وبلو دراگۆن دروست کردووە. و یەکێک لە بەناوبانگترین کارەکانی ئانمی دراگۆن بۆلە کە نازناوی ئەفسانەی وەرگرتووە کە لەساڵی ۱۹٨٤ پەخش دەکرێت تا ئەمڕۆ و ئێستا لەژێر ناوی دراگۆن بۆل سوپەر پەخش دەکرێت.

لە ساڵی ۲۰۱٥ ئاکیرا توریاما هەڵسا بەڕاگەیاندنی بەشێکی نوێی دراگۆن بۆل و ناوی نا سوپەر و ئەم تەواوکەری ئارک ماجین بو لە فیلمی battle of godsە کە دەچێتە ناو ڕوداوەکانی کۆتا فیلم کاتێک فرێزەر دەگەڕێتەوە و (SSGSS) (Super Saiyan God Super Saiyan دەردەکەوێت کە بریتییە لە هێزی سوپەر سایان و هێزی خوای سایان.

و ئاکیرا توریاما بڕیاری داوە کە ئانمی دراگۆن بۆل بەشێوەیەکی ئەفسانەی تەواو بکات، و ئەو شانازی بە نوسنی دەکات و دەڵێ کەمن چاوەڕوانی ئەوە نەبووم کە دراگۆن بۆل دەبێتە بەرهەمێکی جیهانی و تا ئێستا بەردەوامە لە سەرسام کردنی خوێنەرەکان.

## ژیانی کەسی
توریاما لە ٢ی ئایاری ١٩٨٢ لەگەڵ یۆشیمی کاتۆ ھاوسەرگیری کرد.

## سەرچاوەکان

* ویکیپیدیای ئینگلیزی: Akira Toriyama

* ویکیپیدیای عەرەبی: اكيرا توریاما

## بەستەرە دەرەکییەکان

* 
* ''Akira Toriyama'' profile لەسەر MobyGames
* ''Akira Toriyama's World'' timeline of works 

پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٥
پۆل:وێنەکێشانی مانگا
پۆل:دیزاینەرانی کارەکتەری ئەنیمێ
پۆل:نەخشکێشە ژاپۆنییەکان
پۆل:مردووانی ٢٠٢٤
کاڕۆڵ (فیلم)

**کاڕۆڵ** فیلمێکی ئەڤینداری هاوڕەگەزبازیە،لەساڵی ۲۰۱٥ لەلایەن دەرهێنەر تۆد هاینێس دەرهاتوە لە وڵاتە یەکگرتوەکانی ئەمەریکا و شانشینە یەکگرتوەکانی بریتانیا،چیرۆکی فیلمەکە لە ڕۆمانی (نرخی خوێ)ی نووسەر فیلیس ناگی ۱۹٥۲ وەرگیراوە،باس لە پەیوەندیەکی خۆشەویستی نێوان دوو ئافرەت دەکات لە سەرەتای پەنجاکانی سەدەی رابردوو لە نیویۆرک ،کەبەچەندین تەنگەژەی کۆمەڵایەتی و ڕێککاری یاسایی دا ڕەت دەبن. هەولەکانی بەفیلمکردنی ئەم چیرۆکە دەگەڕێتەوە بۆ ساڵی ۱۹۹۷ لەوکاتەی کە فیلیس ناگی دەستنووسی یەکەمی سیناریۆکەی نووسیەوە بۆهاوبەشگایەکی بریتانی تاوەکو بخرێتە باری وێنەگرتنەوە.

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٥
پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان
پۆل:فیلمە بەریتانییەکان
پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی
پۆل:فیلمەکان، ھەڵکەوتنی دەیەی ١٩٥٠
پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی لە دەیەی ٢٠١٠
پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠١٠
پۆل:فیلمە بەڕیتانییەکانی دەیەی ٢٠١٠
پۆل:مشتومڕەکانی ڕیکلام و بازاڕکردن لە فیلمدا
پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی پەیوەست بە ئێڵ جی بی تی
پۆل:فیلمە فێمینیستەکانی ئەمریکا
پۆل:فیلمە ڕۆمانسییە مێژووییە ئەمریکییەکان
پۆل:فیلمە سەربەخۆیییە ئەمریکییەکان
پۆل:فیلمە درامییە ڕۆمانسییە ئەمریکییەکان
پۆل:فیلمە سەربەخۆییەکانی بەریتانیا
پۆل:مشتومڕی فیلمەکان
پۆل:ئەو فیلمانەی لە شیکاگۆ داندراون
پۆل:مشتومڕەکانی پەیوەست بە ئێڵ جی بی تی لە فیلمدا
پۆل:فیلمەکانی پەیوەست بە لەشفرۆشەکان
پۆل:فیلمە فێمینیستییەکانی دەیەی ٢٠١٠
پۆل:فیلمە کریسمسییە بەڕیتانییەکان
پۆل:ئەو فیلمە بەڕیتانییانەی لە شاری نیویۆرک داندراون
پۆل:فیلمە قەدەغەکراوەکان
پۆل:فیلمە سەربەخۆیە ئەمریکییەکان
پۆل:مشتومڕی فیلمەکان لە ویلایەتە یەکگرتووەکان
نیشتەجێیی ھەمیشەیی لە کەنەدا

**نیشتەجێبووی کاتی، **كندا، بریتیە لەوکەسە ناکەنەدیەی کە بەشێوەیەکی کاتی لەکەنەدا دەژێت بەشێوەیەکی یاسایی بەمەبەستی کار و بازرگانی ،بەومەرجەی کەسەکە بۆماوەی دووساڵ یان زیاتر  لەکەنەدا مابێتەوە و کاری کردبێت تاوەکو مافەکانی مانەوەی لەدەست نەدابێت ،کەسی نیتەجێبوو دەتوانێت تاوەکو پێنج ساڵ لەکەنەدا بمێنێتەوە دواتر مافی تازەکردنەوە و دڕێژکردنەوەی ماوەی مانەوەی دەبێت.

نیشتەجێبووی کاتی وەکوو نیشتەجێبوێکی هەمیشەیی نیە وە هەموو مافەکانی ئەوی نیە ،نیشتەجێبووی کاتی ئەومافانەی نیە :
* مافی دەنگدانی نیە.
* مافی خۆ پاڵاوتنی نیە .
* مافی هەڵگرتنی  گەشتنامە(پاسپۆرت)ی کەنەدی نیە.
نیشتەجێبووی کاتی وەکو نیشتەجێبووی هەمیشەیی ناتوانێت بچێتە ڕێز هێزە چەکدارەکانی ناوەخۆیی و بەرگری کەنەدا. هەروەها وەکو نیششتەجێبووی هەمیشەیی ناتوانێت دوای سێ ساڵ  لەمانەوەی داواکاری پێشکەش بکات بۆ وەرگرتنی ڕەگەزنامە و گەشتنامەی کەنەدی.

## ناسنامەی نیشتەجێبوونی هەمیشەیی
لەساڵی ۲۰۰۲ ،کەنەدا ناسنامەیەکی دەرکرد بۆ هەموو نیشتەجێبوانی هەمیشەیی کەنەدا کەناسراوە بە (پی ئار)لەساڵی ۲۰۰٤ ەوە هەڵگرانی ناسنامەی پی ئار دەتوانن گەشت بکەن  لەڕێگای شەمەندەفەر و فڕۆکە و ترومبێل و ....هتد ،بەجۆرێک لەدەرەوەی سنوری کەنەدا دەرنەچێت.

لەکارە گرنگەکانی ئەم ناسنامەیە ئاسانکاری دەکات بۆ مامەلەی گەشت و هەبوونی ناونیشان و پێدانی مافی خوێندن تەندرووستی و هەلی کارە.

ماوەی کارپێکردنی ئەم ناسنامەیە پێنج ساڵە کەدوای ئەم ماوەیە دەبێت نوێ بکرێتەوە ،بەهۆی ئەوەی گەلێک لەهەڵگرانی ئەم ناسنامەیە دوای سێ ساڵ داوای مافی ڕەگەزنامە و گەشتنامەی کەنەدا ناکەن وەکو زۆربەی چینیەکان.

## ئەمانەش بزانە
* کۆچ بۆ کەنەدا
* یاساکانی ڕەگەزنامەی کەنەدی
* بە هاوڵاتی بوون و گەشتکردنی کەنەدا
* ناسنامەی نیشتەجێبوونی هەمیشەیی کەنەدا
* مانەوەی کاتی لە کەنەدا

## سەرچاوەکان

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
یانگی کۆری

**یانگ** (بە ھانگۆل: 양؛ بە ھانجا: 兩)، دراوێکی کۆنی کۆریا بوو لەنێوان ساڵانی ١٨٩٢ تا ١٩٠٢. دابەشکراوە بۆ ١٠ جیۆن (전/錢) یان ١٠٠ بون (분/分); وە ٥ یانگ دەکات بە ١ ھوان (환/圜).

## سەرچاوەکان
* 
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Korean yang

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:دراوەکانی کۆریا
پۆل:خانەدانی جۆسۆن
تاکێشی ئۆباتا

**تاکیشی ئۆباتا** (بەژاپۆنی: 小畑 健 Obata Takeshi  لەدایک بووە لە ۱۱ شوباتی ۱۹٦۹) ئەو مانگاکایەکی ژاپۆنییە زۆربەی کات کار لەسەر وێنەکێشانی مانگا دەکات لەگەڵ نووسەر، هیکارو نۆ گۆ یەکەم کاری بووە کە جەندەها سەرسام بووی ڕاکێشا بۆلای خۆی، و لەساڵی ۲۰۰۳ ئۆباتا دەستی کرد بە وێنەکێشانی دەفتەری مەرگ لە گەڵ نووسەر تسوگۆمی ئۆبا کە بووە هۆی دەنگ دانەوەیەکی گەورە لەنێو خوێنەران و سەرسام بووانی مانگا، و دواتر دەگەڕێتەوە و کاری باکومان پێشکەش دەکات لە گەڵ هەمان نووسەر لە ساڵی ۲۰۰٨.

## سەرچاوەکان
ویکیپیدیای ئینگلیزی: Takeshi Obata

ویکیپیدیای عەرەبی: تاكيشي أوباتا

كتێبخانەی نیشتیمانی فەڕەنسا

پۆل:وێنەکێشانی مانگا
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٩
پۆل:نەخشکێشە ژاپۆنییەکان
پۆل:زیندووان
سڵیپنات

**سڵیپنات** () گرووپێکی مۆسیقی ھێڤی مێتاڵی ئەمریکییە کە لە ساڵی ١٩٩٥دا دامەزراوە لە دێس مۆینس، لۆوا، ویلایەتە یەکگرتووەکان، لەلایەن شۆن کراھان و بەیسژەن پۆڵ گرەی. دوای ئەوەی چەند ئەندامێکی لێ گۆڕا لە سەرەتای ماوەکانی دامەزرانی، گرووپەکە پێکھات لە ٩ ئەندامی سەرەکی بۆ زیاتر لە دەیەیەک. گرەی لە ٢٤ی ئایاری ٢٠١٠دا مرد، و لە ساڵی ٢٠١١–٢٠١٤ گیتارژەنی پێشوو دانی ستیڵ جێی گرتەوە. جۆردیسن گرووپەکەی بەجێھێشت لە ١٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٣، ستیڵیش لەکاتێکدا گرووپەکەی بەجێھێشت کە گرووپەکە خەریکی تۆمارکردنی یەکێک لە بەرھەمەکانیان بوون.

ئەم گرووپە باشتر ناسراون بە شێوازە سەختەکەیان لەگەڵ مۆسیقادا، ھەروەھا ناسراون بە چالاکییان لەکاتی نمایشکردنە ڕاستەوخۆکاندا. گرووپەکە بە خێرایی بەرەو سەرکەوتن بەرزبۆوە دوای بڵاوکردنەوەی یەکەم ئەلبومی دەرکەوتنیان لە ساڵی ١٩٩٩. ئەلبومی دواتر کە لە ساڵی ٢٠٠١دا بڵاوبۆوە لە ژێر ناوی *لۆوا*، ھەرچەندە تاریکتریش بوو، گرووپەکەی زیاتر بەناوبانگ کرد. دوای پشوویەکی کورت، ئەوان لە ساڵی ٢٠٠٤دا گەڕانەوە لەگەڵ بڵاوکردنەوەی بەرھەمە نوێکەیان. لە ساڵی ٢٠٠٨دا ئەلبومێکیان بڵاوکردەوە بەناوی *ھیچ ھیوایەک نەماوە*، ئەم بەرھەمە توانی بگاتە ژمارە یەکی بیلبۆرد ٢٠٠.

## سەرچاوەکان
*

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:گرووپە مۆسیقییە ئاڵتەرنەتڤ مێتاڵە ئەمریکییەکان
پۆل:گرووپە مۆسیقییە نیو مێتاڵە ئەمریکییەکان
پۆل:براوەکانی خەڵاتی گرامی
پۆل:گرووپە مۆسیقییەکان، دامەزرانی ١٩٩٥
پۆل:ھونەرمەندانی ڕۆدڕەنەر ڕیکۆردز
ماساشی کیشیمۆتۆ

**ماساشی کیشیمۆتۆ** (بە ژاپۆنی: 岸本 斉史؛ لەدایک بووی ٨ تشرینی دووەمی ١٩٧٤ لە ویلایەتی ئۆکایاما لە دورگەی ھونشو لە ژاپۆن) نوسەرێکی مانگای ژاپۆنییە. گرنگترین کارەکانی ئەنیمێ و مانگای ناروتۆ'یە کە بڵاودەکریایەوە لە گۆڤاری ھەفتانەی شۆنن جەمپ. بەھۆی کارەکانییەوە بۆ خۆی وێنەی یەکێک لە باشترین نووسەرەکانی مانگای دروست کردووە لە ماوەیەکی کورتدا، وە بووە بە خاوەنی یەکێک لە پڕ فرۆشترین مانگاکان لە مێژوودا.

## کار و خەڵاتەکان
* لە ساڵی ١٩٩٥ خەڵاتی hop step award بردەوە لەسەر مانگای Karakuri.
* ساڵی ١٩٩٧ ھەڵسا بە بڵاو کردنەوەی Naruto pilotی چاپتەری تاقیکردنەوەی یەکەم لە نارۆتۆ لە، گۆڤاری ئاکامارۆ جەمپ.
* لە ساڵی ١٩٩٨ مانگای Karakuri بەڕێکی بڵاو کردەوە لە گۆڤاری شۆنن جەمپ لە مانگی نیسان بۆ مانگی مایس.
* لە ساڵی ١٩٩٩ دەستی کرد بە بڵاو کردنەوەی مانگای ناروتۆ لە مانگی نیسان بۆ ١٠ تشرینی دووەمی ٢٠١٤.
* سێ کتێبی داتا بوکی تایبەت بە نارۆتۆی نوسیوە، کتێبی فان بوک، وە دوو کتێبی ئارت بوک.
* بینش وان شوت- (تشرینی یەکەمی ٢٠١٠).

## ئەمانەش ببینە
* خشتەی کتێبەکانی مانگای نارۆتۆ

## سەرچاوەکان
ویکیپیدیای ئینگلیزی: Masashi Kishimoto

ویکیپیدیای عەرەبی: ماساشی کیشیموتو

پۆل:نووسەرە ژاپۆنییەکان
پۆل:وێنەکێشانی مانگا
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٤
پۆل:نەخشکێشە ژاپۆنییەکان
پۆل:زیندووان
پۆل:خەڵکی پارێزگای ئۆکایاما
ئای ئۆ ئێس ١٠

**ئای ئۆ ئێس ١٠** (بە ئینگلیزی:iOS 10؛ کورتکراوەی iPhone operating system 10)، دەیەم وەشانی سیستەمی بەکارخەری مۆبایل‏ەکانی ئای ئۆ ئێسە لەلایەن کۆمپانیای ئەپڵ دروستکراوە. پێش خۆی ئای ئۆ ئێس ٩. لە ١٣ی حوزەیرانی ٢٠١٦نمایشکرا، و لە ١٣ی ئەیلوولی ٢٠١٦ وەشینرا.

## سەرچاوەکان

*[//en.wikipedia.org/wiki/IOS_10 ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ iOS 10]

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:ئای ئۆ ئێس
پۆل:پڕۆگرامەکانی ٢٠١٦
پۆل:نەرمامێرەکانی ٢٠١٦
پڕۆتینی پاڵاوتەی شیر

وێنۆک|هەندێک لە بەرهەمەکانی پڕۆتینی پاڵاوتەی شیر
**پڕۆتینی پاڵاوتەی شیر** (بەئینگلیزی: Whey protein) بریتییە لە تێکەڵەیەکی پڕۆتینی جیاکراوە لە پاڵاوتەی شیر، کە جیا دەکرێتەوە لەکاتی دروست کردنی پەنیر لە شیر، پڕۆتینی شیری مانگا بریتییە لە ۲۰% پڕۆتینی پاڵاوتەی شیر و ٨۰% پڕۆتینی کازین، و ئەمە لە کاتێکدایە کە پڕۆتینی شیری مرۆڤ پێکدێت لە ٦۰% پڕۆتینی پاڵاوتەی شیر و ٤۰% پڕۆتینی کازین. کاریگەری پڕۆتینی پاڵاوتەی شیر زۆرە لەسەر تەندروستی مرۆڤ، و ئێستا توێژینەوە دەکرێت بۆ کەم کردنەوەی مەترسییەکانی نەخۆشی، و ھەروەھا وەک چارەسەر بۆ چەند نەخۆشییەک. و چەند توێژینەوەیەک ئەوەیان ئاشکرا کردووە کە پڕۆتینی پاڵاوتەی شیر مادەی دژە ھەوکردنەوە و دژە ژێرپەنجەی تێدایە، و لەگەڵ ئەوەشدا ھێشتا زانیاری تەواو نییە لەسەر سودەکانی بە تەواوی.

زۆرجار پڕۆتینی پاڵاوتەی شیر دەفرۆشرێت وەک تەواوکەری خۆراکی، و داواکاری تەندروستی جیاوازی لەسەرە وەک پزیشکی جێگرەوە. لەگەڵ ئەوەی پڕۆتینی پاڵاوتەی شیر بەرپرسە لە ھەندێک نەخۆشی ھەستیاری بە شیر، و زۆرترین ئەو مادانەی کە دەبێتە ھۆی ھەستیاری بە شیر لە پڕۆتینی کازیندایە.

زۆر بەکار دێت لەلای وەرزش کارەکان  و بەتایبەتی وەرزشی لەش جوانی کاتێک کە ناتوانن پڕۆتینی پێویست وەرگرن لە خۆراک بە تەنھا.

## جۆرەکانی پڕۆتینی پاڵاوتەی شیر
* **کۆنسینترەیت** (Concentrate): لە ۷۰-٨۰ پڕۆتین پێکدێت، ھەندێک لاکتۆز(شەکری شیر) و چەوری، و تامێکی خۆشتری ھەیە.
* **ئایسۆلەیت** (Isolate): لە ۹۰% پڕۆتینی تێدایە، و بڕێکی کەمتر لاکتۆز و چەوری تێدایە، و ئەو چەند مادەیەکی خۆراکی تێدا نییە کە لە کۆنسینترەیت دایە.
* **ھایدرۆلیزید** (Hydrolyzed): ئەم جۆرە ھەڵمژینی زووتر ڕوو دەدات کە دەبێتە ھۆی بەرز بوونەوەی ۲٨_٤۳% ئاستی ئانسۆلین لە ئاسۆلەیت.

## سەرچاوەکان
ویکیپیدیای ئینگلیزی: Whey proten

ویکیپیدیای عەرەبی: بروتين مصل اللبن

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:پەنیر
پۆل:تەواوکەرەخۆراکییەکان
مێتالیکا

**مێتالیکا** () گرووپێکی مۆسیقیی ھێڤی مێتاڵی ئەمریکین کە لە سان رەفایلی لۆس ئانجلەس دامەزراوە لە ساڵی ١٩٨١ لەکاتێکدا کە گۆرانیبێژ/گیتارژەنی گرووپەکە وەڵامی ڕێکلامێکی دایەوە کە بڵاوکرابۆوە لەلایەن تەپڵژەنی گرووپەکە لارس ئەڵڕیچ. شێوازی مۆسیقا و تێمپۆ خێرا و بەھێزییەکەیان بە یەکێک لە «چوار گرووپە گەورەکە»ی ناساندوون لە دۆزینەوەی مۆسیقای سراش مێتاڵ، لە پاڵ ئەنتراکس، مێگادێت و سڵەیەر. گرووپەکە توانی بە خێرایی بچێتە دڵی مێتاڵھێدەکانەوە و گوێگرانی بەرە بەرە گەورەبوون لەگەڵ بڵاوکردنەوەی ئەلبومەکانیان و کۆنسێرت و نمایشە ڕاستەوخۆکانیان. سێھەم ئەلبومیان بەناوی *ماستەر ئۆف پەپێتس* (١٩٨٦) بە یەکێک لە ھەرە کاریگەرترین کارەکانیان ناسراوە لەسەر چەشنی سراش مێتاڵ. ئەوان توانیان لە ڕووی بازرگانییەوە سەرکەوتوو بن لە پیشەسازی مۆسیقادا لەگەڵ بڵاوکردنەوەی پێنجەم ئەلبومی خۆ-ناونراوی ستودیۆیان بە ناوی *مێتالیکا* (١٩٩١). لە ساڵی ٢٠٠٠دا مێتالیکا و چەند ھونەرمەندێکی تر یەکیان گرت بۆ ساڵاکردن لە *ناپستەر* بەھۆی بڵاوکردنەوەی کارەکانیان کە مافی بڵاوکردنەوەیان پارێزراوبووە، بەبێ پرسی ئەوان.

ئەم گرووپە تاکو ئێستا ١٠ ئەلبومی ستودیۆ، ٤ ئەلبومی ڕاستەوخۆ، ٥ تۆماری درێژخایەن، ٢٦ ڤیدیۆ کلیپ و ٣٧ تاکەگۆرانییان ھەیە. ئەوان ھەروەھا ٨ خەڵاتی گرامییان وەرگرتووە و ٦ لە ئەلبومەکانییان گەیشتۆتە ژمارە یەکی بیلبۆرد ٢٠٠. ئەلبومی ١٩٩١ی گرووپەکە زیاتر لە ١٦ ملیۆن دانەی لێ فرۆشراوە بەتەنھا لە ویلایەتە یەکگرتووەکان. مێتالیکا بە یەکێک لە ھەرە سەرکەوتووترین گرووپەکان لە جیھاندا لە ڕووی فرۆشەوە و زیاتر لە ١١٠ ملیۆن تۆماریان فرۆشتووە لە مێژووی دامەزرانیانەوە تاکو ئێستا لە جیھاندا. مێتالیکا لەگەڵ دەرھێنەر باب ڕاک کاریان کردووە لە ١٩٩١ەوە تاکو ٢٠٠٣، ئەو چوار لە ئەلبومەکانی ئەوانی بەرھەم ھێناوە و ھەروەھا لەگەڵ گرووپەکەدا وەک بەیسژەنێکی کاتیی بینراوە.

## سەرچاوەکان
*

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:گرووپە مۆسیقییە سراش مێتاڵەکان
پۆل:براوەکانی خەڵاتی گرامی
پۆل:گرووپە مۆسیقییەکان، دامەزرانی ١٩٨١
پۆل:گرووپە مۆسیقییە سپید مێتاڵە ئەمریکییەکان
پۆل:گرووپە مۆسیقییە ھێڤی مێتاڵەکانی کالیفۆڕنیا
پۆل:گرووپە مۆسیقییە تراش مێتاڵەکانی کالیفۆڕنیا
ئەلیسا وایت-گڵەز

**ئەلیسا وایت-گڵەز** ( • لەدایکبووی ٣١ی تەمووزی ١٩٨٥) گۆرانیبێژ و گۆرانینووسێکی کەنەدییە کە باشتر بە گۆرانیبێژی پێشوو ھەروەھا دۆزەرەوەی گرووپی مێتاڵی کەنەدی زە ئاگۆنیست ناسراوە. ئەم گۆرانیبێژی ئێستای گرووپی مێلۆدیک مێتاڵی سوێدی ئارچ ئێنمییە.

## سەرچاوەکان

*

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:گۆرانیبێژانی ژنی کەنەدی
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٥
پۆل:زیندووان
پۆل:ژنان لە پاراستنی مافی مرۆڤ
پۆل:بێدینەکان
دوورگەی ئاختامار

**دوورگەی ئاختامار** یان **دوورگەی ئاکدامار** (بە تورکی: Akdamar Adası) ناسراو بە **ئاختامار** (بە ئەرمەنی: Աղթամար)، دووەم گەورەترین دوورگەیە لە چوار دوورگەکەی دەریاچەی وان لە ڕۆژھەڵاتی تورکیا.

## ڕەگی ووشە
[وێنۆک|پەیکەری شازادەخاتوون تامارا لە چاوەڕوانی خۆشەویستەکەی، نزیک [دەریاچە سێڤان، ئەرمەنیا.]]
بنەچەی مانای ئەم دوورگەیە نەزانراوە، بەڵام بەپێی چیڕۆکە میللییەکانی ئەرمەنیا، شازدەخاتوونێکی ئەرمەنی ھەبووە بە ناوی **تامارا** کە لەسەر ئەم دوورگەیە ئەژیا و لەگەڵ کوڕێکی ئاسایی ئەکەوێتە داوی خۆشەویستی. ئەم کوڕە ھەموو شەوێک لە کەناراوەکان بۆ دوورگەکە مەلەی ئەکرد و لەلایەن کچەکەوە ڕێشوێنی بۆ ئەکرد بە ھۆی ئاگرەکەی دەستییەوە. باوکی شازادەخاتوونیش بەم کارە ئەزانێت کە ئەم کوڕە سەردانی کچەکەی ئەکات. شەوێک، ھەروەک چاوەڕێی خۆشەویستەکەی ئەکات تا بگات، باوکی ئاگرەکەی دەستی تێک ئەشکێنێت و کوڕەکە لە ناوەڕاستی دەریاچەکە جێئەھێڵن و بەبێ ھیچ ڕێشوێنییەک کە بۆ کام لا مەلە بکات. تەرمی کوڕەکە لە کەنارەکە دۆزرایەوە و بەپێی ئەفسانەکە لێوەکانی لەسەر ووشەی ("ئاخ، تامارا"، "ئۆھ، تامارا) بەستبوونی.

**ئاختامار** یان **ئاکدامار**، واتا (خوێنھێەری سپی لە زمانی تورکی). ناوی فەرمی دوورگەکەشە.

## گەلەری

File:Aghtamar 1890.png|کڵێساکە لە ١٨٩٠
File:Aghtamar 1923.png|کڵێساکە لە ١٩٢٣
File:The Church of the Holy Cross on Akhtamar Island.JPG|کڵێساکە لە ٢٠١٣
Image:Surb Khach - Akhtamar - khachkar (1913).png|خاچی بەردینی ئەرمەنی خاچکار ساڵی ١٤٣٤، وێنە لە ١٩١٣


## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Akdamar Island

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:دوورگەکانی دەریاچەی وان
پۆل:پارێزگای وان
پۆل:ناوچەی ئاناتۆلیای ڕۆژھەڵات
پۆل:دوورگەکانی تورکیا
سکیڵێت

**سکیڵێت** () گرووپێکی کریستیان ڕۆکی ئەمریکییە کە لە مێمفسی تێنێسی دامەزراوە لە ساڵی ١٩٩٦. گرووپەکە لە ئێستادا پێکھاتووە لە ھەردوو ژن و مێرد جان (گۆرانیبێژی سەرەکی، بەیسژەن) و کۆری کووپەر (کیبۆردژەن، گۆرانیبێژی پشتینەیی، گیتاری ڕیتم) لەگەڵ جێن لێجەر (تەپڵژەن، گۆرانیبێژ) و سێت مۆریسن (گیتاری سەرەکی). گرووپەکە نۆ ئەلبومیان بڵاوکردۆتەوە، دوانیان پاڵێورابوون بۆ خەڵاتی گرامی و دوو لە ئەلبومەکانی تریشیان بڕوانامەی پلاتینی پێ بەخشراوە لەلایەن RIAA. یەکێکی تریش لە ئەلبومەکانیان بڕوانامەی زێڕی پێ بەخشراوە.

## سەرچاوەکان
*

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:گرووپە مۆسیقییە کریستیان مێتاڵەکان
پۆل:گرووپە مۆسیقییە ھارد ڕۆکەکان
پۆل:گرووپە مۆسیقییە سیمفۆنیک مێتاڵە ئەمریکییەکان
پۆل:گرووپە مۆسیقییە نیو مێتاڵە ئەمریکییەکان
پۆل:گرووپە مۆسیقییە ئاڵتەرنەتڤ مێتاڵە ئەمریکییەکان
پۆل:گرووپە مۆسیقییەکان، دامەزرانی ١٩٩٦
سزک

وێنۆک|سزک
**سزک** بریتییە لە شلەیەکی ماوە یان جیاکراوە لە شیر دوای دروستکردنی پەنیر.

## ئەمانەش ببینە
* پەنیری کووپە
* لۆرک
* شیرێژ
* کەشک

## سەرچاوەکان
* ویکیپیدیای ئینگلیزی: Whey
* ویکیپیدیای عەرەبی: مصل اللبن

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:شیر
پۆل:پەنیر
پۆل:بەرھەمەکانی شیر
ئۆسامو ئاکیمۆتۆ

**ئۆسامو ئاکیمۆتۆ** (بە ژاپۆنی: 秋本 治)، لەدایک بووە لە ١١ کانوونی یەکەمی ١٩٥٢ لە کاتسوشیکا، ژاپۆن، ئەو ھونەرمەندێکی مانگا<nowiki/>ی ژاپۆنییە، ناسراوە بەکاری مانگا کۆمیدییە ژاپۆنییەکەی کۆچیرا کاتسوشیکا-کو کامیاری کۆین-مای ھاشوتسوجۆ کە بڵاو دەکرێتەوە لە ھەفتانەی شۆنن جەمپ لە ساڵی ١٩٧٦. و بە ھاتنی شوباتی ٢٠١٢ زنجیرەکە ١٥٥ ملیونی لێ فرۆشرا.

## بەستەرە دەرەکییەکان

پۆل:وێنەکێشانی مانگا
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٢
پۆل:زیندووان
تەواوکەری خۆراکی

**تەواوکەری خۆراکی**، بریتییە لە خۆراکێک کە ئامانج لێی تەواو کردنی سیستەمی خۆراکییە بە ماددەی خۆراکی وەک ڤیتامین و ئاسن و ترشە ئەمینییەکان کە لەوانەیە کەم بێت یان نەبێت لەناو سیستەمی خۆراکیدا. هەندێ لە وڵاتان تەواوکەری خۆراکی بە خۆراک دادەنێن، و ئەمەش لە کاتێکدا کە هەندێ لە وڵاتان وەک دەرمان یان بەرهەمێکی تەندروستی سەیری دەکەن.

کۆمەڵەی دەستوری خۆراکی هەموو ئەو تەواوکەرە خۆراکییانەی کە ڤیتامین و ئاسنی تێدایە بە خۆراکی دادەنێن. و کۆمەڵەی دەستوری خۆراکی بریتییە لە ڕێکخراوێک لەلایەن ڕێکخراوی خۆراک و چاندنی (ئالفا) شوێنکەوتەی نەتەوە یەکگرتووەکان و ڕێکخراوی تەندروستی جیهانی بەڕێوو دەبرێت.

## یەکێتی ئەوروپا

## ڕوسیا

## ویلایەتە یەکگرتووەکان

## سەرچاوەکان
ویكیپیدیای ئینگلیزی: Dietary supplement

ویکیپیدیای عەرەبی: مكمل غذائي

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
.fr

**fr. ** دۆمەینێکی ئەلیکترۆنییە و بۆ ئەو وێبگانەیە کە پەیوەندییان بە وڵاتی فەڕەنساوە ھەیە، و لە ساڵی ١٩٨٦ کەوتەکار.

## سەرچاوەکان
* [//en.wikipedia.org/wiki/.fr ویکیپیدیای ئینگلیزی]

پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان
پۆل:ئینتەرنێت لە فەڕەنسا
پۆل:پێرستی ئەندامی ئەنجومەنی پاوانی ئاست سەری تایبەتی وڵاتی ئەورووپا
پۆل:کورتکراوەی دۆمەینەکان
پۆل:پێرستی ئەندامی ئەنجومەنی پاوانی ئاست سەری تایبەتی وڵاتی ئەوروپا
سیناریۆ (ھونەر)

**سیناریۆ** یان **[[سینەما|نووسینی سینەمایی]]** بریتییە لە پێناسەیەکی گشتی بۆ دیمەنە سینەماییەکان و شانۆگەرییەکان کە پێکدێت لە باسکردنی شوێن لە دەرەوە یان ناوەوە، شەو یان بەیانی و باسکردنی دەرچوونی کەسایەتییەکان یان هاتنە ناوەوەیان وەک ڕووداو، وەکو ئەوەی کێشراوە و هەموو ئەوەی لەسەر دەرهێنەر و ئەکتەرەکانە تەنها جێبەجێ کردنی ئەو دیمەنەیە، بەبەکار هێنانی کەل و پەلی ڕووناک کەرەوە و جوڵە و دیکۆر. کە لە کۆتاییدا  دیمەنەکانی سیناریۆ دەبێتە دیمەنی فیلمەکە.

وا بڵاوە نوسەری گوفتوگۆ هەمان نوسەری سیناریۆ بێت بۆ ئەوەی کارەکە تەواو بێت، بەڵام هەندێک نوسەر هەن تایبەتن بە نوسینی سیناریۆ بەتەنها. و لەوانەیە هەندێ جار نوسەری سیناریۆ دەرهێنەری فیلمەکەش بێت لەبەر ئەوەی لەم حاڵەتەدا دەتوانێ باشتر دیمەنەکان جێبەجێ بکات.

## ھەروەھا
* سیناریۆ (پیلان دانان)

## سەرچاوەکان
*
*

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:ھونەرە سۆماییەکان
پۆل:خەیاڵ
پۆل:سینەما
پۆل:زاراوەکانی فیلم و ڤیدیۆ
پۆل:زاراوەکانی تەلەڤیزیۆن
پۆل:سیناریۆکان
پۆل:سیناریۆنووسی
نیکۆڵای نۆسکۆڤ

**نیکۆڵای ئیڤانۆڤیچ نۆسکۆڤ** (بە ڕووسی: Николай Иванович Носков)، لەدایکبووی ١٢ی جانواریی ١٩٥٦ لە گاگارین، یەکێتیی سۆڤیەت. گۆرانیبێژێکی ڕووسییە، و پێشتر گۆرانیبێژبووە لە گرووپی (Gorky Park؛ ١٩٨٧ - ١٩٩٠). وە بۆ پێنج جار خەڵاتی "Golden Gramophone"ی بردەوە.

## سەرچاوەکان
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Nikolai Noskov
*ویکیپیدیای عەرەبی؛ نیکولای نوسکوف

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٦
پۆل:زیندووان
پۆل:گۆرانیبێژانی ڕۆکی ڕووسی
پۆل:گۆرانیبێژانی پیاوی سۆڤیەت
پۆل:گۆرانیبێژانی پیاوی ڕووسی
شۆجۆ مانگا

**شۆجۆ** (بەرۆماجی: shōjo) وشەیەکی ژاپۆنییە و بەم شێوە دەنوسرێ (少女) کە بەمانای (کچی گەنج) دێت کە بریتییە لە جۆرێک لە مانگا و ئەنیمێ کە ئەو کچە هەرزەکارانە دەکاتە ئامانج کە تەمەنیان لە نێوان ۱۰ بۆ ۱٨ ساڵدایە هەروەها بە شێوەیەکی گشتی شۆجۆ چەندین بابەت دەگرێتەوە لە کۆمەڵەیەکی جیاوازی گێڕانەوەدا کە بە چیرۆکە درامییە مێژووییەکان دەست پێدەکات تا چیرۆکە خەیاڵە زانستییەکان ناوەستێت بە مانایەکی تر شۆجۆ لەسەر بابەتێک نییە بەڵام ئەوەی جیای دەکاتەوە ئەو سەرنجە بەهێزەیەتی کە دەیخاتە سەر پەیوەندییە مرۆیی و ڕۆمانسی و جیاوازەکانی مرۆڤ. هەروەها پاڵەوانەکانی لە کچانی هەرزەکارن پێکدێن کە بەمەش دیسانەوە جیاوازە لەگەڵ شۆنن مانگادا.

## نموونە لەسەر شۆجۆ

* گۆڤاری مارگارێت گۆڤارێکی مانگای تایبەت بە شۆجۆیە.

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان

* 
* 

پۆل:شۆجۆ مانگا
پۆل:زاراوەکانی ئەنیمێ و مانگا
مۆرینگا

**مۆرینگا ئۆلیفێرا** () زۆرترین و بەرفراوانترین جۆری چێندراوی مۆرینگایە، کە تەنھا جۆرە لە خێزانی مۆرینگاسیا (Moringaceae). لە ناوە باوەکانی تری پێی دەوترێت "داری ژیان"، داری موعجیزە، مۆرینگا (Moringa)، داری تەپڵ (drumstick tree)" (لەبەر شێوەکەی کە لە داری درەم"تەپڵ" دەچێت درێژ و باریک و شێوە سێگۆشەیی لە بەرگی ھەڵگری تۆوەکانیدا) -داری تووری ئەسپ "horseradish tree" (لەبەر تامەکەی کە لە تامی تووری ئەسپ دەچێت horseradish)، دارێکە نمووی خێرایە، بەرگریکەرە لە وشکبوون، ڕەچەڵەکی ئەم دارە دەگەڕێتەوە بۆ"دۆڵەکانی خوارووی ھیمالایە" لە باکووری ڕۆژاوای ھیندستان، وە بە فراوانی دەڕوێندرێت لە ناوچەی خولگەیی نیمچە خولگەیی کە تێیدا بەرگە تۆوە تازەکان و گەڵاتازەکانی وەکو سەوزەوات بۆ خواردن و پاککردنەوەی ئاو"water purification" و دەستشتن بەکاردێت. و ھەروەھا لەبواری گژووگیای پزیشکیدا بەکاردێت.

## بەستەرە دەرەکییەکان

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:میوەکانی ئاسیا
سێینن مانگا

**سێینن مانگا** (بە ژاپۆنی: 青年漫画) بریتییە لە جۆرێک لە جۆرەکانی مانگا کە بە شێوەیەکی گشتی کوڕانی تەمەن ۱٨–۳۰ دەکاتە ئامانج، و لەوانەیە خوێنەری تەمەن گەورەتریش بیخوێنێتەوە چونکە ھەندێک لە مانگاکە ئاڕاستەی پیاوانی کار کراوە کە تەمەنیان نزیک چل ساڵ دەبێت، و لە ژاپۆن وشەی سێینن بە واتای «گەنج» یان «گەنجان» دێت و بە واتای گۆڤارە پڕۆنۆگرافییەکان نایەت (ھاوواتای کچانەی مانگای سێینن بریتییە لە جۆسیی مانگا).

مانگای سێینن پێکدێت لە چەند کۆمەڵێکی بڵاو لە شێوازە ھونەرییە جیاوازەکان و جیاوازییەکی گەورەتری لە ناوەڕۆکەکەیدا. بەھۆی پێکھاتەی چیرۆکەکە و پێشخستنی کەسایەتییەکان لەباتی جۆڵە و ئەکشن، ھەندێک جار دەچوێنرێت بە شۆجۆ یان مانگای کچانە.

بڵاوترین ڕێگە بۆ ناسینەوەی سێینن مانگا بریتییە لە سەیرکردن تا بزانرێت کە فوریگانا ھەیە لە سەر نوسنی کانجی: ئەگەر ھەبوو لەسەر ھەموو کانجییەک ئەوا مانگاکە بە شێوەیەکی گشتی بۆ خوێنەرە تەمەن بچووکەکانە. و ھەروەھا ناونیشانی ئەو گۆڤارەی مانگاکە بڵاو دەکاتەوە بە گرنگ دادەنرێت، زۆر جار گۆڤارەکانی مانگا ژاپۆنییەکان لەگەڵ وشەی «یۆنگ» دا دەبێت (ھەفتانەی یۆنگ جەمپ بۆ نموونە). و لە گۆڤارەکان مانگای سێیننە ناسراوەکان ئالترا جەمپ، ئافتەرنوون، بیگ کۆمک.

## هەروەها
* خشتەی گۆڤارەکانی سێینن
* شۆنن مانگا: کوڕان دەکاتە ئامانج.
* شۆجۆ مانگا: کچان دەکاتە ئامانج.
* جۆسیی مانگا: ژنە پێگەیشتووەکان دەکاتە ئامانج.
* کودومۆ مانگا: منداڵان دەکاتە ئامانج.

## سەرچاوەکان

*ویکیپیدیای ئینگلیزی: Seinen manga

پۆل:سێینن مانگا
پۆل:زاراوەکانی ئەنیمێ و مانگا
دوورگەی قاچاغچییان

**دورگەی قاچاغچییان** یەکیکە لە کتێبەکانی ئەگاسا کریستی کە لەلایەن موحسین چینی وەرگێڕدراوە و لە ۲۰۰٥ بڵاو کراوەتەوە لە چاپخانەی چینی.

## چیرۆکەکە
چیرۆکەکە بەوە دەست پێدەکات:  کاپتن ڕۆجەر لە ساڵی ۱۷٨۲ خانووییەک لە دورگەی لێزەر کۆمپ دروست دەکات و کاتێ دەمرێت خانووبەرەکە و دورگەکە دەمێنێتەوە بۆ کوڕە مامەکەی بەڵام ئەو و نەوەکانیشی گرنگیان بە دورگەکە نەدا تا لە ساڵی ۱۹۲۲ خەڵکی زۆر ڕوویان کردە دورگەکە بۆیە ئارسەر ئەنجمرین کە یەکێک بوو لە نەوەکانی کوڕی مامی کاپتن ڕۆجەر ئەو هەلەی قۆستەوە و بە پارەیەکی باش فرۆشتی و پاشان خاوەنە نوێکە بۆ مەبەستی گەشت و گوزار خانووەکەی سەر لە نوێ نوێی کردەوە و میوانخانەیەکی دروست کرد.

وە پاشان لە سەر دورگەکە تاوانێکی کوشتن ئەنجام دەدرێت و لێکۆڵەر بوارۆ دەکەوێتە شوێنی ڕووداوەکان تا ئاشکرای بکات ...

## سەرچاوەکان
۱. کتێبی دورگەی قاچاغچییان، ۲۰۰٥، چاپخانەی چینی

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
ناوچەی ئادمز، ئۆھایۆ

وێنۆک|ناوچەی ئادمز، ئۆھایۆ

**ناوچەی ئادمز** ()، ناوچەیەکە لە ویلایەتی ئۆھایۆ. بەپێی ئامارەکانی ساڵی ٢٠١٠ ڕێژەی دانیشتووانی ئەم ناوچەیە ٢٨،٥٥٠ کەس بووە. ئەم ناوچەیە ناونراوە بەھۆی جۆن ئادمزی دووەم سەرۆک کۆماری ویلایەتە یەکگرتووەکان.

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Adams County, Ohio

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:ناوچەکانی ئۆھایۆ
پۆل:ناوچەی ئادمز، ئۆھایۆ
پۆل:ناوچە ئاوەدانەکان، دامەزراوی ١٧٩٧
ناوچەی ئالن، ئۆھایۆ

وێنۆک

**ناوچەی ئالن** ()، ناوچەیەکە لە ویلایەتی ئۆھایۆ. بەپێی ئامارەکانی ساڵی ٢٠١٠ ڕێژەی دانیشتووانی ئەم ناوچەییە ١٠٦،٣٣١ کەس بووە. ئەم ناوچەیە لە ساڵی ١٨٢٠ دروستکراوە.

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Allen County, Ohio

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:ناوچەکانی ئۆھایۆ
پۆل:ناوچەی ئالن، ئۆھایۆ
ناوچەی ئاشلەند، ئۆھایۆ

وێنۆک

**ناوچەی ئاشلەند** ()، ناوچەیەکە لە ویلایەتی ئۆھایۆ. بەپێی ئامارەکانی ساڵی ٢٠١٠ ڕێژەی دانیشتووانی ئەم ناوچەیە ٥٣،١٣٩ کەس بووە.

## سەرچاوە
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Ashland County, Ohio

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:ناوچەکانی ئۆھایۆ
پۆل:ناوچەی ئاشلەند، ئۆھایۆ
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکان، دامەزرانی ١٨٤٦
.ac

**ac.** دۆمەینێکی ئەلکترۆنییە بۆ ئەو ماڵپەڕانەیە کە پەیوەندییان بە دوورگەی ئسێنشنەوە ھەیە و لە ساڵی ١٩٩٧ کەوتەکار، سەنتەری زانیاری ڕایەڵە کە بەشێکە لە نووسینگەی کۆمپیوتەر و ئینتەرنێت سەرپەرشتی دەکات.

تۆمارکردنی پێگە بۆ ھەمووان کراوەیە. ئەم پاوانە وەکو کورتکراوە بۆ ناوەندە ئەکادیمییەکان بەکاردەھێنرێت.

## سەرچاوەکان
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ ac.
* تۆمارکەری پێگە لەپاوانی .ac 

پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان
پۆل:پاوانی ئاست-سەر
پۆل:پێرستی ئەندامی ئەنجومەنی پاوانی ئاست سەری تایبەتی وڵاتی ئەوروپا
حەوتەنامەی سیروان

**حەوتەنامەی سیروان**، گۆڤارێکی دوو زمانە کوردی و فارسییە کە لە ساڵی ١٩٩٩وە لە شاری سنە دەردەچێت، سیروان وەکوو یەکێک لە پێشەنگەکانی رۆژنامەگەری کوردی ئێران ناوئەبردرێت کە بەشێکی زۆر لە نووسەران و شاعیران بەرھەمەکانی خۆیان تێدا بڵاوکردۆتەوە. جەوازی بڵاوکرانەوەی ئەم گۆڤارە بە ناوی (سازمان ھمیاری‌ھای شھرداری سنندج) دراوە.

## سەرچاوەکان
* 

پۆل:گۆڤارەکان بە زمانی کوردی
پۆل:گۆڤارەکان بە زمانی فارسی
ناوچەی فرانکلین، ئۆھایۆ

وێنۆک|سەنتەری حکومەتی ناوچەی فرانکلین
**ناوچەی فرانکلین، ئۆھایۆ** ()، ناوچەیەکە لە ویلایەتی ئۆھایۆ. بەپێی ئامارەکانی ساڵی ٢٠١٦ ڕێژەی دانیشتووانی ئەم ناوچەیە ١،٢٦٤،٥١٨ کەس بووە.

## سەرچاوەکان
*ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Franklin County, Ohio

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:ناوچەکانی ئۆھایۆ
کانجی

[وێنۆک|وشەی کانجی نووسراوە بە [ھیراگانا (ڕاست) و بە **کانجی** (چەپ)]]
**کانجی** () قورسترین بەشی زمانی ژاپۆنییە بەتایبەتی بۆ بیانییەکان. کانجی بەکاردێت لەگەڵ ھیراگانا و کاتاکانا بۆ نووسینی زمانی ژاپۆنی. زمانەکە بریتییە لە ڕەچەڵەکی چینی و لە سەدەی پێنجی زایینی لە کاتی گواستنەوەی دینی بووزی بۆ ژاپۆن جێگیر بووە و ئەمەش لەبەر ئەوەیە کە زمانی ژاپۆنی تەنھا زمانی زارەکی بوو بەڵام ئەوان کانجیان برد و دەستیان کرد بەبەکار ھێنان و نووسین پێی.

## خوێندنەوە
دابەش دەبێت بۆ:
* خوێندنەوەی چینی (音読み) دەخوێنرێتەوە (On'yomi): زۆربەی کانجی ھاتووە لە چینەوە لە سەدە جیاوەزەکانەوە و لە شوێنە جیاوازەکان، بۆیە دەبینین زۆرێک لە خوێندنەوە چینییەکان مانای جیاوازیان ھەیە.
* خوێندنەوەی ژاپۆنی (訓読み) دەخوێنرێتەوە (Kun'yomi): بریتییە لەو خوێندنەوەی کە لەسەر پێکھاتەیەکی وتنی تایبەت دروست بووە پێش ھاتنی لە چینەوە. واتە بریتییە لە خوێندنەوەی ژاپۆنی بە مانایەک کە ھەمان مانای کانجی ھەیە؛ و وەک چینی ئەمیش چەند خویندنەوەیەکی جیاواز ھەیە.

## ژمارەی کانجی
ژمارەی بڕگەکانی کانجی ٥٠٬٠٠٠ پیتە بەڵام دوای جەنگی جیھانی دووەم کەم بووەوە بۆ ١٩٤٥ پیت.

## ھەروەھا
* ڕۆژی کانجی
* زمانی ژاپۆنی
* ھیراگانا
* کاتاکانا

## سەرچاوەکان
* 
* 

پۆل:سیستمی نوسینی ژاپۆنی
پۆل:کارەکتەرە چینییەکان
پۆل:ڕۆژھەڵاتی ئاسیا
پۆل:باشووری ڕۆژھەڵاتی ئاسیا
ئاوات بۆکانی

**ئاوات سابیر** ناسراو بە **ئاوات بۆکانی** (لەدایکبووی ۳ی شوباتی ١٩٨٧، گوندی ئەربەنووس، بۆکان، ڕۆژھەڵاتی کوردستان) گۆرانیبێژ و بەندبێژێکی کوردە.خۆی بە قوتابی هونەرمەندی کۆچکردوو سمایل سەردەشتی دەناسێنێت.

## بنەماڵە و ژیانی پێش ھونەرمەندی
بنەماڵەی مام سابیر ٤ کوڕ بە ناوەکانی ئارام و ئاوات و محەممەد و ئەندام و ھەروەھا دوو کچیان ھەیە. لە ٧ ساڵی ئاوات چوو بۆ قوتابخانە و دەرس خوێندن تا پۆلی ٥ی سەرەتایی زمانی فارسی یەکەم کەس بوو لە پۆلی خۆی دا، ئاوات تا پۆلی حەوت خوێندوویەتی. ساڵێکی بە کاری مەزرا و باغ تێپەڕ کرد و دوواتر ھاتن بۆ شاری بۆکان و ٢ساڵ و نیو لەوێ ژیانی بردەسەر. ئەوکات کە سابیری باوکی ٥٠ ساڵی تەمەن بوو و لەگەڵ ژن و منداڵ لەبەر نەبوونی و سەختی ژیان و فەقیری ڕۆییشتن بۆ باشووری کوردستان. ئاوات شان بە شانی باوکی ٦ساڵ لە باشوور کاشی‌کاری دەکەن. بنەماڵەیەکی ھەژار و ژیانێکی سەختیان ھەبوو. ئارام (برا گەورەی ئاوات) ئەوکات دەچێتە بەردەست زیکۆ مۆسیقاژەن بۆ فێربوونی ساز.

## دەستپێکردنی کاری ھونەری
ئاوات لە ڕۆژھەڵات دەچوو بۆ زەماوەند و گۆرانی گوتن و ئەوکات ئارام (برای ئاوات) بۆ یەکەم جار گەعدەی دووقۆڵی لەگەڵ ھونەرمەند بەختیار سەردەشتی (برای مامۆستا ئیسماعیل سەردەشتی) و ئاوات بۆکانی دادەنێن کە زیکۆ و فەرمان سازەکەیان لێ دەدا. ئەوکات زیکۆ و فەرمان لەگەڵ بەرھەم شەمامی بوون کە زیکۆ ئاوات دەبینێ و قسەی لەگەڵ دەکات کە ھاوکاریان بکات و بە ھونەرمەندی ئاوات بۆکانی و بە سازی زیکۆ و فەرمان تیپی مۆسیقای سەردەشتی ساز بکەن.

## ئێستا
لە ساڵی ٢٠٠٥وە لە باشوور ژیان بەسەر دەبات لە ساڵی ٢٠١١وە تیپی مۆسیقای فەرمی ھەیە ناسراوە. لە ساڵی ٢٠٠٩ ھاوسەرگیری کردوە و لە کۆیە باشووری کوردستان نیشتەجێیە و دوو کچی بە ناوەکانی ئانیا و ئایشەم ھەیە. ئاوات بۆکانی ئەوکاتانەی کە بێ کارە سەرقاڵ بە شعر نووسین.

لە ساڵی ٢٠١٧دا ئاوات بۆکانی لە زیکۆ و فەرمان جیا بۆوە و تیپی مۆسیقای سەردەشتی ھەڵوەشا. لەوکاتەوە تا ئێستا ئاوات بۆکانی لەگەڵ بارزان مستەفا و ئەمیر ئەحمەدی تیپی مۆسیقای بۆکانیان پێکھێناوە و دوای ماوەیێک زیکۆ جارێکیتر گەڕایەوە لای ئاوات.

## دەستگیرکردن
٩ی کانوونی دووەمی ٢٠١٩ ئاوات بۆکانی کە ئەوکات دانیشتووی کۆیە بووە لەگەڵ سێ کەسی تر دەچن بۆ ناوچەی چنارۆکی گەشتیاری لە نزیک کۆیە، بەڵام بەهۆی دروستبوونی گرژی و ئاڵۆزییەوە ئاوات بۆکانی تەقە لە دوو کەسیان دەکات و برینداریان دەکات و دواتریش بەپێی ماددەی ٤٠٥ فرمانی دەستگیرکردنی بۆ دەرچوو، دوای دوو مانگ لە دەرچوونی فرمانی دەستگیرکردنیشی لە ڕۆژی ٥ی  ئازاری ۲۰۱۹ خۆی بەدەستەوەدا.

## ئەمانەش ببینە

* پێڕستی کەسایەتییە کوردەکان

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان
* 
* 

پۆل:خەڵکی بۆکان
پۆل:کوردەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
پۆل:بەندبێژانی کورد
پۆل:گۆرانیبێژانی کورد
پۆل:گۆرانیبێژانی کوردیی ناوەندی
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٧
پۆل:زیندووان
جۆیی تریبیانی

وێنۆک|جۆیی تریبیانی
**جۆسێف فرانسیس تریبیانی (جۆیی)** : کارەکتەرێکی خەیاڵی زنجیرەی سیتکەمی ھاوڕێکان کە لە لایەن مات لیبلانکەوە ڕۆڵەکەی گێڕدراوە

جۆیی ئەکتەرێکی ئیتاڵی-ئەمریکیە کە لە شاری سان فرانسیسکۆ دەژی لەگەڵ چاندلەر بینگ کە نزیکترین هاوڕێیەتی ، بەپێی ئاماژەکانی ناو زنجیرەکە جۆیی لە ساڵی ١٩٦٨ لەدایک بووە بەو پێیەی لە ئەڵقەیەکدا دەڵێت ساڵی ١٩٨١ من ١٣ ساڵ بووم، جۆیی لە لە خێزانێکی ئیتاڵی-ئەمریکیەوە هاتووە ، باوکی جۆیی ناوی جۆسێف تریبیانیە و دایکی ناوی گلۆریایە و حەوت خوشکی هەیە ، جۆیی لە منداڵیدا هاوڕێیەکی خەیاڵی هەبووە بە ناوی ماوریس

جۆیی زۆری حەز بە خواردنە و زۆرکات لە کاتە هەستیارەکاندا داوای خواردن دەکات و لە کاتێکدا کە ئاهەنگی هاوسەرگیری ڕۆسی هاوڕێی نزیکە لەوەی تێکبچێت بە هاوڕێکانی دەڵێت  ، جۆیی لە نێو شەش هاوڕێکەیدا زۆرترین شانسی هەیە بۆ دۆزینەوەی کچە-هاوڕێ بەڵام زۆربەی پەیوەندیەکانی ماوە کورتن ، جۆیی لە بیرکاریدا لاوازە بەو پێیەی پێنج سەد + پێنج سەد بە بەکارهێنانی بژمێر کۆدەکاتەوە

## پەراوێزەکان

## سەرچاوەکان

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:ئەکتەرە خەیاڵییەکان
پۆل:کارەکتەرە کوڕە ئەمریکییەکان لە تەلەڤیزیۆن
ژاپۆن نۆیز (مۆسیقا)

**ژاپۆن نۆیز** پێکھاتووە لە چەشنێکی مۆسیقا. نیک کاینی ڕۆژنامەی وایەر "ھونەرمەندەکانی ژاپۆژاو وەکو مێڕزبۆو، ھیجۆکایدان (ھییۆکیدان) وەھەروەھا ئینکەپاسیتنتس ی دیاری کردوە وەک یەکێک لە سەرەکیترین کەسەکان بۆ بە پەرەسەندکردنی مۆسیقای ژاوەژاو (مۆسیقای نۆیز) لەوەتەی ساڵانی ١٩٩٠.

ھەندێک ھونەرمەندی ژاپۆنی ژاوەژاو ھەست بە ناڕحەتی دەکەن کاتێک کە دەخرێنە ژێر چەتری "ژاپۆژاو"، دەڵێن کە ئەم زاراوەیە ڕێگایەکە بۆ فەرامۆشکردنی جیاوازیەکان. لەنێوان ئەو ھونەرمەندانەی کە بە پێویستی بە دوای یەکتر ناگەڕێن و ھەمان ئامانجیان نیە وەیان ھەر یەکتریش ناناسن بەتەواوەتی.

پۆل:چەشنەکانی مۆسیقا
جۆسیی مانگا

**جۆسیی** بریتییە لە وشەیەکی ژاپۆنی بەمانای (ژنی گەنج) یان (young woman) و ئانمییەکە باسی چیرۆکی ژنێکی گەنج دەکات و یەکێکە لە جۆرە ئانمییە تاکەکان کە زۆرجار لە دروست کردنی ژنە و ئاڕاستەی کچان و ژنان دەکرێت و زۆرجاریش باسی ژیانی ژنێک دەکات کە لە ژاپۆن دەژی و هەندێ جار ژیانی خوێندکارانی دوا ناوەندی دادەپۆشێت و باسیان دەکات، بەڵام بەگشتی باسی ژنانی لاو دەکات.

## نموونە
* you
* Chorus
* Office you

## سەرچاوەکان
* ویکیپیدیای ئینگلیزی: Josei manga
* ویکیپیدیای عەرەبی: مانغا جوسيه

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:زاراوەکانی ئەنیمێ و مانگا
ھیراگانا

**هیراگانا (平仮名؛ /hi.ra.ga.na/)** ڕێگەیەکی ئەبجەدییە بۆ نوسنی زمانی ژاپۆنی، واتە بەپێی بڕگە دەنگییەکان. پێشخراوە بە مەبەستی زیاتر تێگەیشتن لە پیتە کانجی چینییە ئاڵۆزەکان.

## هەروەها
* زمانی ژاپۆنی
* کانجی
* هیراگانا
* کاتاکانا

## سەرچاوەکان
* ویکیپیدیای عەرەبی: هيراغانا
* ویکیپیدیای ئینگلیزی: Heragana

پۆل:سیستمی نوسینی ژاپۆنی
ھۆنراوە

**ھۆنراوە** () پێکھاتووە لە چەند وشەیەک کە گۆرانییەک پێکدەھێنن، بەم وشانە ڕستە و کۆرسی گۆرانییەکەی پێ ڕێکدەخرێت و زۆرجاریش لەگەڵ ئامێری مۆسیقادا گۆرانییەکە دەوترێت.
## سەرچاوەکان
*ویکی ئینگلیزی

پۆل:شیعر