open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ستیڤ بوشێمی

**ستیڤن ڤینسنت بوشێمی** (لەدایکبووی ١٣ی کانوونی یەکەمی ١٩٥٧) ئەکتەرێک و دەرھێنەرێکی ئەمەریکیە کەوا پێشتر وەک ئاگرکوژێنەوە کاری کردووە. بوشێمی لە کۆمەڵێک فیلمی بەناوبانگ دەرکەوتووە وەک *Parting Glances*, *New York Stories*, *Mystery Train*, *Reservoir Dogs*, *Desperado*, *Con Air*, *Armageddon*, *The Grey Zone*, *Ghost World*, *Big Fish*, و *The Death of Stalin*. ھەروەھا بەوە ناسراوە کە لە زۆربەی بەرھەمەکانی بڕاکانی کۆوێن دەردەکەوێ لەنێویاندا *Miller's Crossing*, *Barton Fink*, *The Hudsucker Proxy*, *Fargo* و *The Big Lebowski*. بەدەر لەمەش بەشداریکردووە لە ھەریەک لە ئەنیمەیشنەکانی *Monsters, Inc.* و زنجیرەی ئەنیمەیشنی *Hotel Transylvani.*

لە ساڵی ٢٠١٠ تاکو ٢٠١٤، بوشێمی کەسایەتی ئینۆک «نەکی» تۆمپسنی لە زنجیرەی *Boardwalk Empire*دا بەرجەستە کردووە، کەوا لەو ڕێگایەوە توانی دوو خەڵاتی سکرین گیڵد و گۆڵدن بڵۆب بباتەوە، لەگەڵ دوو پاڵاوتن بۆ خەڵاتی ئێمی، گشتی لە بەشی باشترین ئاکتەری دراما. بوشێمی وەک دەرھێنەریش چالاکیەکی زۆری ھەبووە و ئەڵقەی لە زنجیرەکانی *Homicide: Life on the Street*, *The Sopranos*, *Oz*, *30 Rock* و *Nurse Jackie* دەرھێناوە.

## سەرچاوەکان
* 

پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی نیویۆرکی
پۆل:دەرھێنەرانی تەلەڤیزیۆنی ئەمریکی
پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئیتالی
پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئیری
پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئینگلیز
پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ھۆڵەندی
پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی
پۆل:ئەکتەرەکانی شانۆی پیاوی ئەمریکی
پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمی پیاوی ئەمریکی
پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی ئەمریکی بە ڕەگەز ئیتالی
پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم
پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٧
پۆل:ئەکتەرانی دەنگی پیاوی ئەمریکی
پۆل:ئەکتەرانی نێر لە ویلایەتی نیویۆرک
پۆل:براوەکانی خەڵاتی ئیمی پرایم تایم
پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمە پیاوە ئەمریکییەکان
پۆل:ئەکتەرانی دەنگیی پیاوە ئەمریکییەکان
پۆل:براوەکانی خەڵاتی ڕۆحی سەربەخۆ بۆ باشترین ئەکتەری پشتگیریکاری پیاو
پۆل:ھێرشەکانی ١١ی سێپتەمبەر
فڕانک ڤینسنت

**فڕانک ڤیسنت گاتوزۆ جونیەر** (١٥ی نیسانی ١٩٣٧ – ١٣ی ئەیلوولی ٢٠١٧)، ئەکتەر، نووسەر و مۆسیقاژەنێکی ئەمریکی بوو کەوا بە **فڕانک ڤینسنت** زیاتر ناسراو بوو. ڤینسنت لە چەندین فیلمی بەناوبانگی وەک *توڕەبوونی گا* (١٩٨٠)، ھاوڕێیە چاکەکان (١٩٩٠)، و *گازینۆ*(١٩٩٥) دەرکەوتووە. جگە لەمەش لەسەر تەلەڤزیۆنی لە وەرزی پێنجەمی زنجیرەی *The Sopranos*دا دەرکەوتووە.

## سەرچاوەکان

پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم
پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئیتالی
پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی
پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمی پیاوی ئەمریکی
پۆل:مردووانی ٢٠١٧
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٧
پۆل:ئەکتەرانی دەنگی پیاوی ئەمریکی
پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمە پیاوە ئەمریکییەکان
پۆل:ئەکتەرانی دەنگیی پیاوە ئەمریکییەکان
حەمدی پاچەچی

**حەمدی پاچەچی** (بە عەرەبی: حمدي الباجه جي) (ماوەی ژیان: ١٨٨٦ تاکوو ٢٨ی ئازاری ١٩٤٨). کەسایەتی سیاسیی عێراقییە، لەنێو خێزانێکی ناسراوی بەغدا لەدایکبووە. لەماوەی ١٩٤٤ تاکوو ١٩٤٦ سەرۆکوەزیرانی عێراق بووە.

حەمدی بەشی یاسای خوێندووە لە ئەستەمبول. دواتر کە گەڕاوەتەوە بەغداد، پەیوەندی بەبزووتنەوە ناسیۆنالیستییە عەرەبییەکان کردووە. لەساڵانی ١٩١٣ بۆ ١٩١٦ وانەی یاسای لە بەغدا گوتووەتەوە. لەبزووتنەوە ناسیۆنالیستییەکانی ئەوان دژی کەمکردنەوەی دەسەڵاتی عوسمانییان بوون و لەبەر ئەوەی ئەمەش دژی خواستی سیاسەتەکانی ئینگلیزبوو ھەربۆیە ماوەیەک لەشوێنێک لە کەنداوی فارس زیندای کرا. لەساڵی ١٩٢٥ بووەتە وەزیری وەقف لە کابینەکەی عەبدولموحسین سەعدوون، دواتر بۆماوەیەک وازی لەسیاسەت ھێناوە و خەریکی کاری بازرگانی بووە. لەساڵی ١٩٣٥، بووەتە جێگری سەرۆکی پەرلەمان بەڵام ڕۆڵ و کاریگەری کەم بووە. لەساڵی ١٩٤١ بووەتە وەزیری کارووباری کۆمەڵایەتی. لەساڵی ١٩٤٣ ھەڵبژێردرا بەسەرۆکی دەستەی ژووری بازرگانی عێراق. لەساڵی ١٩٤٨ لەکاتی شەڕی عەرەب و ئیسرائیل، کرا بە وەزیری دەرەوەی عێراق لە کابینەکەی سەیید محەممەد سەدر. لەکاتی شەڕەکەدا، حەمدی ئەوەی وتی کە ئەم شەڕە بەھۆی ھەڵەکانی سەرۆکی ئەمریکا ھاری ترومان بووە.

## سەرچاوەکان
* وتاری Hamdi al-Pachachi لە ویکیپیدیای ئینگلیزی، دوایین گۆڕانکارییەکان لە ١٤ی ئەیلوولی ٢٠١٩.

پۆل:لەدایکبووانی ١٨٨٦
پۆل:مردووانی ١٩٤٨
پۆل:سەرۆک وەزیرانی عێراق
پۆل:عەرەبەکانی ئیمپراتۆریەتی عوسمانی
پۆل:خەڵکی بەغدا
پۆل:موسڵمانە سوننەکانی عێراق
لاگو کێنانگان

***لاگو کێنانگان*** ('گۆرانی یادەکان') فیلمێکی ئیندۆنۆزییە کە لە ١٩٥٣ بڵاوکراوەتەوە. ل. ئیناتا کاری دەرھێنانی بۆ فیلمەکە کردووە و جامالودین مەلیک کاری بەرھەمھێنانی بۆ فیلمەکە کردووە. ئەکتەرەکان پێکھاتوون لە تیتیێن سەمەرنی و ئە.ن. ئەلکاف، فیلمەکە باس لە کێشە ماڵییەکەی نێوان ئاوازدانەر و ژنەکەی دەکات.

## سەرچاوەکان

https://en.wikipedia.org/wiki/Lagu_Kenangan

پۆل:فیلمەکانی ١٩٥٣
پۆل:فیلمە ڕەش و سپییەکانی ئەندەنوسیا
تاقیکردنەوە (فیلم)

***تاقیکردنەوە*** فیلمێکی جۆری سایکۆلۆژیای ھەستبزوێنی ئینگلیزییە لە نووسینی سایمۆن گاریتی و ستوارت ھازێلدین. فیلمەکە دەرھێنراوە لەلایەن ستوارت ھازێلدین. ئەکتەرەکان پێکھاتوون لە کۆڵن سالمۆن، کریس کارێی، جیمی میستری، لوک مابلی، گێما چان، چوک ئیووجی، جۆن لۆید فیلینگھام، پۆڵیانا مکئینتۆش، ئادەر بێک و ناتالی کۆکس.

## سەرچاوەکان

پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی
پۆل:فیلمە بەریتانییەکان
پۆل:فیلمەکانی ٢٠٠٩
پۆل:فیلمە بەڕیتانییەکانی دەیەی ٢٠٠٠
پۆل:فیلمەکانی دەیەی ٢٠٠٠ بە زمانی ئینگلیزی
پۆل:فیلمە سەربەخۆییەکانی بەریتانیا
تەھا ھاشمی

**تەھا ھاشمی** () (١٨٨٨ – ١٩٦١) کەسایەتی سەربازی و سیاسیی عێراقی، لەساڵی ١٩٤١ بۆ ماوەی دوو مانگ بوو بە سەرۆکوەزیرانی عێراق. تەھا لەسەردەمی شازادە عبدولڵا بوو بەسەرۆکوەزیران، لەدوای ئەوەی شازادە وڵاتی پڕ کرد لە تاوان و تۆقان ئەوا تەھا دەستی لەکارکێشایەوە و سەرۆکوەزیرانی پێشوو ڕەشید عالی گەیلانی گەڕێندرایەوە بۆ پلەکەی دوای ئەوەی ناوبرا لە جەنگی جیھانیی دووەم ھەوڵیدابوو لە ڕێککەوتنامەی ئەنگلۆ-عێراقی پاشەکشەبکات. براکەی تەھا، یاسین ھاشمی ئەویش ماوەیەک سەرۆکوەزیرانی عێراق بوو.

## سەرچاوەکان
* وتاری طه الهاشمي لە ویکیپیدیای عەرەبی، دوایین گۆڕانکارییەکان لە ٣١ی ئاياری ٢٠٢١.

پۆل:لەدایکبووانی ١٨٨٨
پۆل:مردووانی ١٩٦١
پۆل:سەرۆک وەزیرانی عێراق
پۆل:خەڵکی بەغدا
پۆل:وەرگێڕەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:ئەو سەرۆکانەی بە کودەتا لاکەوتوون
ستیڤن ھیلینبەرگ

**ستیفن مکدانێل ھیلینبەرگ** (٢١ی ئابی ١٩٦١ –٢٦ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨) زیندەوەرزانی دەریایی، زانای دەریایی، بزوێنەر، نووسەر، بەرھەمھێنەر، ئەکتەر، ئەکتەری دەنگی و دەرھێنەری ئەمریکی بوو. ناوبانگی ستیفن زیاتر دەگەڕایەوە بۆ درووستکردنی زنجیرە کارتۆنی کۆمیدی ئەمریکی سپۆنجبۆب سکوێرپانتس کە لە ئێستادا پێنجەم درێژترین زنجیرە کارتۆنی ئەمریکییە.

## سەرچاوەکان

پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦١
پۆل:مردووانی ٢٠١٨
پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم
پۆل:کوڕە وێنەکێشە ئەمریکییەکان
پۆل:دەرھێنەرانی تەلەڤیزیۆنی ئەمریکی
پۆل:براوەکانی خەڵاتی ئانی
پۆل:بەرھەمھێنەرانی فیلم لە کالیفۆڕنیا
پۆل:سیناریۆنووسەکانی کالیفۆرنیا
پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئینگلیز
پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئاڵمانی
پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئیری
پۆل:نووسەرە کوڕە ئەمریکییەکانی سەدەی بیستەم
پۆل:دەرهێنەرانی ئەنیمەیشنی ئەمریکی
پۆل:بەرهەمهێنەرانی فیلمی ئەنیمەیشنی ئەمەریکی
پۆل:سیناریۆنووسە کوڕە ئەمریکییەکان
پۆل:کوڕە نووسەرە تەلەڤیزیۆنییە ئەمریکییەکان
پۆل:ئەکتەرانی دەنگی پیاوی ئەمریکی
پۆل:نووسەرە تەلەڤیزیۆنییە ئەمریکییەکان
پۆل:دەرهێنەرانی دەنگی ئەمریکی
پۆل:خەڵکی نیکلۆدیۆن
پۆل:نمایشكاران
پۆل:دەرھێنەرانی ئەنیمەیشنی ئەمریکی
پۆل:بەرھەمھێنەرانی فیلمی ئەنیمەیشنی ئەمەریکی
پۆل:دەرھێنەرانی ھونەرە ئەمریکییەکان
پۆل:دەرھێنەرانی دەنگی ئەمریکی
پۆل:دەرھێنەرانی فیلم لە کالیفۆرنیا
پۆل:نیگارکێشە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:نووسەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:نیگارکێشە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:ئەکتەرانی دەنگیی پیاوە ئەمریکییەکان
پۆل:سیناریۆنووسانی ئەمریکی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:نووسەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:بەرھەمھێنەرانی فیلمە ئەنیمەیشنە ئەمریکییەکان
پۆل:ئەکتەرە نێرەکانی کالیفۆڕنیا
ئەیدا تورتورۆ

**ئەیدا تورتورۆ** (لەدایکبووی ٢٥ی ئەیلوولی ١٩٦٢) خانمەکتەرێکی ئەمەریکییە کەوا بە ڕۆڵی جانیس سۆپڕانۆی خوشکی تۆنی سۆپرانۆ دەناسرێتەوە لە زنجیرە دراماکەی کەناڵی ئێچ بی ئۆ *The Sopranos* (١٩٩٩–٢٠٠٧).

## سەرچاوەکان
* 

## بەستەرە دەرەکییەکان

پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:زیندووان
پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئیتالی
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٢
پۆل:خانمەکتەرانی شاری نیویۆرک
پۆل:خانمەکتەرەکانی فیلمی ئەمریکی
پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی ئەمریکی
ئەرشەد عومەری

**ئەرشەد عومەری** (٨ی نیسانی ١٨٨٨ – ٤ی تشرینی دووەمی ١٩٧٨) کەسایەتی سیاسیی عێراقییە، لە دوو خوولی ماوە کورتدا سەرۆکوەزیرانی عێراق بوو.

ئەرشەد لە مووسڵ لەدایکبوو. باوکی سەۆرکی شارەوانی مووسڵ بوو. لەدوای تەواوکردنی خوێندنی ئامادەیی ئەوا بۆتەواوکردنی خوێندنی دەچێتە ئەستەمبوڵ. دواتر بەئەسپ گەشتدەکات بۆ شارەکانی حەلەب و ئیسکەندەرونە کە لەژێر دەسەڵاتی دەوڵەتی عوسمانی بوون. ئەرشەد ئەندازیاری تەلارسازی لە ئەستەمبوڵ خوێند، پاشان لە ئەورووپا لەوڵاتەکانی ئەڵمانیا، بەلجیکا و نەمسا وانەی گوتووەتەوە.

## سەرچاوەکان
* وتاری Arshad al-Umari لە ویکیپیدیای ئینگلیزی، دوایین گۆڕانکارییەکان لە ١٥ی ئەیلوولی ٢٠١٩.

پۆل:لەدایکبووانی ١٨٨٨
پۆل:مردووانی ١٩٧٨
پۆل:عەرەبەکانی ئیمپراتۆریەتی عوسمانی
پۆل:سەرۆک وەزیرانی عێراق
پۆل:خەڵکی مووسڵ
پۆل:موسڵمانانی عێراقی
ھێرشەکانی کەربەلا

لە ١٠ی ئەیلوولی ٢٠١٩دا، لە ڕۆژی عاشوڕادا ھێرشێک لە کەربەلا، عێراق ڕوویدا کە لە دەرئەنجامدا ٣٢ کەس کوژران و زیاتر لە ١٠٠ کەسی تریش بریندار بوون.

## ڕابردوو
عاشورا ڕۆژێکی گرینگە لە ڕۆژمێری ئیسلامیدا، نیشانەیەکە بۆ مردنی حوسەین کوڕی عەلی (یان ئیمام حوسەین)، کە نەوەی پێغەمبەر محەممەدە. لە ساڵی ٦٨٠ی دوای زایین لە شەڕی کەربەلا کوژرا.

## سەرچاوەکان

پۆل:٢٠١٩ لە عێراق
فرسەت سۆفی

**فرسەت سۆفی عەلی** (٢١ی ئایاری ١٩٧٨ لە باڵەکایەتی ، گوندی گەزنە ، چۆمان - ١٨ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠ لە ئەنقەرە، تورکیا) سیاسەتوان، مامۆستای زانکۆ، ئەندامی پێشووی پەرلەمانی کوردستان، و پارێزگاری ھەولێر بوو.

لە ١٢ی ئەیلوولی ٢٠١٩ کرا بە پارێزگاری ھەولێر، دوای ئەوەی لەلایەن ئەنجومەنی پارێزگای ھەولێر ھەڵبژێردرا. فرسەت دکتۆرای لە یاسای نێودەوڵەتی ھەیە، و ماوەیەک لە زانکۆی سەلاحەدین و زانکۆی پۆلیتەکنیکی ھەولێر مامۆستای زانکۆ بووە. ئەندامی پەرلەمانی ھەرێمی کوردستان بوو لە خولی چوارەمی پەرلەمانی کوردستان لە فراکسیۆنی پارتی دیموکراتی کوردستان. یەکەمین ئەندام پەرلەمانی کوردستانە کە مووچەی خانەنشینی ڕەتکردەوە و گەڕایەوە سەر کارەکەی پێشووی.

## ژیان
### دەستپێکی ژیان و خوێندن
فرسەت سۆفی لە ٢١ی ئایاری ١٩٧٨ لە گوندی گەزنە لە قەزای چۆمان لەدایکبووە. خوێندنی بنەڕەتی و ئامادەییی لە سۆران تەواو کردووە. بۆ خوێندنی زانکۆ چووەتە ھەولێر. لە ٢٠٠٣ بڕوانامەی بەکالۆریۆسی لە یاسا لە زانکۆی سەڵاحەدین وەرگرتووە، و ھەر لەو زانکۆیە بڕوانامەی ماستەری لە یاسای گشتی لە ٢٠٠٩ و بڕوانامەی دکتۆرای لە ٢٠١٢ بەدەستھێناوە. لە ٢٠٠٩ تا ٢٠١٣ لە زانکۆی پۆلیتەکنیکی ھەولێر وانەبێژ بووە.

### ژیانی سیاسی
لە ٢٠٠١ بووەتە ئەندامی یەکێتیی قوتابیانی پارتی دیموکراتی کوردستان. لە ٢٠١٣ تا ٢٠١٨ ئەندامی پەرلەمانی کوردستان بووە. لە ٢٠١٦ تا ٢٠١٩ ئەندامی کۆمیتەی چاکسازیی ھەرێمی کوردستان بووە. لە ئەیلوولی ٢٠١٩ لەسەر پشکی پارتی دیموکراتی کوردستان کرا بە پارێزگاری ھەولێر.
ھەروەھا ئەندامی دەستەی ڕاوێژکاریی یاسایی لە سەرۆکایەتیی ھەرێمی کوردستان و ئەندامی لیژنەی نووسینەوەی دەستووری ھەرێمی کوردستان بووە.

## مەرگ
لە ١٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٠، فرسەت سۆفی تووشی ڤایرۆسی کۆرۆنا بوو، و بەھۆی خراپیی تەندروستییەوە لە ٣ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠ بە فڕۆکەیەکی تایبەت ڕەوانەی تورکیا کرا. لە ١٨ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠ لە نەخۆشخانەیەکی ئەنقەرە کۆچی دواییی کرد.
تەرمەکەی لە ١٩ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠ گەڕێنرایەوە ھەولێر و لە گۆڕستانی شێخ ئەحمەد نێژرا.

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان
* 

پۆل:ئەندامانی پەرلەمانی کوردستان
پۆل:پارێزگارەکانی پارێزگای ھەولێر
پۆل:دەرچووانی زانکۆی سەلاحەدین
پۆل:سیاسییەکانی پارتی دیموکراتی کوردستان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٨
پۆل:مردنەکان بەھۆی پەتای کۆڤید–١٩ لە تورکیا
پۆل:مردووانی ٢٠٢٠
پۆل:خەڵکی پارێزگای ھەولێر
لیانگ ھوا

لیانگ ھوا (بە چینی: 梁华)، بەڕێوەبەری بازرگانی و سەرۆکی ئێستای کۆمپانیای ھواوییە.

## ژیاننامە
**لیانگ ھوا** لە ساڵی ١٩٦٤ لە شارۆچکەی بانوێیی تانگیانگ، ھوبێی لەدایکبووە، قۆناغی دووەمی خوێندنی لە ئامادەیی **تانگیانگ** تەواو کردووە. دەرچووی زانکۆی پۆلیتەکنیکی نۆرتوێسترنـە. ساڵی ١٩٩٥ پەیوەندی کردووە بە کۆمپانیای ھواوی

## سەرچاوەکان

* ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Liang Hua

پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٤
پۆل:زیندووان
پێڕستی پارێزگارەکانی ھەولێر

ئەمە پێڕستی پارێزگارەکانی ھەولێرە.
[thumbnail|نەخشەی [پارێزگای ھەولێر]]

## پارێزگارەکانی نێوان ساڵانی ١٩٢١–١٩٥٨

## پارێزگارەکانی نێوان ساڵانی ١٩٥٨–ئێستا

## پەڕاوێزەکان

## سەرچاوەکان
* 

پۆل:پارێزگاکانی عێراق
پۆل:پارێزگارەکانی پارێزگای ھەولێر
کێفالونیا

**کێفالونیا** () دوورگەیەکە لە دەریای یۆنان لە یۆنان. ڕووبەری خاکەکەی ٩٣٥ کیلۆمەتر چوارگۆشەیە. شەشەم گەورەترین دوورگەیە لە یۆنان، و ژمارەی دانیشتووانەکەی ٣٥٬٨٠١ کەسە.
## سەرچاوەکان

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:دوورگەکانی یۆنان
پۆل:یۆنان
پۆل:گەشتیاری لە یۆنان
پۆل:ناوچەکانی کۆماری ڤێنیز
ئیتاکا

وێنۆک|ئیتاکا

**ئیتاکا** () دوورگەیەکە لە دەریای یۆنان، یۆنان. ڕووبەری خاکەکەی ١١٧٫٨ کیلۆمەتر چوارگۆشەیە، و ژمارەی دانیشتووانەکەی ٣٬٢٣١ کەسە.

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:دوورگەکانی یۆنان
پۆل:یۆنان
پۆل:گەشتیاری لە یۆنان
جێری ئادلەر

**جێری ئادلەر** (لەدایکبووی ٣ی شوباتی ١٩٢٩) ئەکتەر و دەرھێنەرێکی ئەمریکییە. ئادلەر بە ھەریەک لە ڕۆڵەکانی ھێش رابکینس لە زنجیرەی *The Sopranos* و ھاوارد لایمن لە زنجیرەی *The Good Wife* دەناسرێتەوە.

## سەرچاوەکان
* 

## بەستەرە دەرەکییەکان

پۆل:لەدایکبووانی ١٩٢٩
پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم
پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی
پۆل:ئەکتەرەکانی شانۆی پیاوی ئەمریکی
پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمی پیاوی ئەمریکی
پۆل:مردووانی ٢٠٢٥
پۆل:جولەکەکانی سەدەی بیست و یەکی ئەمریکی
پۆل:گەلی ئەمریکی بە ڕەچەڵەک ئۆکراینی-جوولەکە
پۆل:ئەکتەرانی نێر لە ویلایەتی نیویۆرک
پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمە پیاوە ئەمریکییەکان
پۆل:دەرھێنەرانی شانۆی ئەمریکی
بمگەڕێنەوە نیشتیمان، ئەی ڕێگاکانی وڵاتەکەم

"**بمگەڕێنەوە نیشیمان، ئەی ڕێگاکانی وڵاتەکەم**" ھەروەھا ناسراوە بە "بمگەڕێنەوە نیشتیمان" یان "ڕێگاکانی وڵاتەکەم"، گۆرانیەکە لە نووسینی بیل دانۆف، تافی نیڤێرت و جۆن دێنڤەر لەبارەی ویلایەتی وێست ڤیرجینیاوە گوتراوە. گۆرانیەکە لە ١٢ی نیسانی ١٩٧١ بڵاوکرایەوە و گەیشتە پلەبەندی دووەم لەسەر ئاستی ١٠٠ گۆرانیەکەی بیلبۆرد تاکو ٢٨ی ئابی ١٩٧١یش ھەر لە ڕیزبەندیەکە مابوویەوە. بەھۆی سەرکەوتنیەوە، گۆرانیەکە باجی زێڕ و پلاتینیومی پێ بەخشرا لە ھەمان ساڵدا.  گۆرانیەکە بووە یەکێک لە بەناوبانگترین و خۆشترین گۆرانیەکانی جۆن دێنڤەر. ھەروەھا نزیکەی ١٫٥ میلیۆن کۆپی دیجیتاڵی لە ئەمریکا لێ فرۆشراوە. بەھۆی ناوبانگی گۆرانیەکەوە، ویلایەتە ڤیرجینیای ڕۆژاوا ھەڵسا بە ناساندنی گۆرانیەکە وەک چوارەم سروودی فەرمی ویلایەتەکەی لە ساڵی ٢٠١٤دا.

## سەرچاوەکان
تمەن

**تمەنی ئێرانی** () یەکەیەکی دراوی فەرمیی وڵاتی ئێرانە. یەک تمەن یەکسانە بە ١٠ ڕیاڵی ئێرانی، ھەرچەندە ڕیاڵی ئێرانی دراوی فەرمی ئێرانە، ئێرانییەکان دراوی تمەن بەکاردەھێنن ڕۆژانە. فەرمییانە، تمەنێک یەکسان بوو بە ١٠،٠٠٠ دینار.

## سەرچاوەکان

پۆل:دراو
پۆل:دراوەکان
پۆل:دراوەکانی ئاسیا
پۆل:ئێران
ئیمپراتۆری ژاپۆن

**ئیمپراتۆری ژاپۆن** ()، سەرۆکی ژاپۆن و خێزانی ئیمپراتۆرییە. لەژێر دەستووری ١٩٤٧ وەک **نموونەی وڵات و یەکێتیی خەڵک** ناسێندرا. ھەروەھا بەرزترین دەسەڵاتی ھەیە بەسەر ئایینی شینتۆ. لە زمانی ژاپۆنیدا ئیمپڕاتۆر پێیەووتری (**تێنۆ** بە ژاپۆنی: 天皇).

## سەرچاوەکان

* ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Emperor of Japan

## بەستەرە دەرەکییەکان

پۆل:مێژووی ژاپۆن
پۆل:ئیمپڕاتۆرەکانی ژاپۆن
پۆل:دامەزرانەکانی سەدەی ٧ەمی پ.ز
پۆل:٦٦٥ی پ.ز
ڕێکۆنکیستا

**رێکۆنکیستا** (وشەیەکی پورتوگالی و ئیسپانییە؛ Reconquista، بە مانای **گێرانەوە** یان **گرتنەوە** دێت). ماوەیەکی ٧٨٠ ساڵی بوو لە مێژووی نیمچەدوورگەی ئیبیریا کە خەلافەتی ئەمەوی داگیرکاری کرد بۆ سەر ھیسپانیا لە ٧١١، و تێکشکانیشیان بەرامبەر شانشینە کریستیانەکان لە ١٤٩٢.

## پەڕاوێزەکان

## سەرچاوەکان
* ویکیپیدیای ئینگلیزی؛ Reconquista

پۆل:مێژووی باسک
پۆل:مێژووی کەتەلۆنیا
پۆل:مێژووی ئەندەلوس
پۆل:بەنو قاسی
پۆل:میمەکانی ئینتەرنێت
پۆل:ئیسلام لە ئیسپانیا
پۆل:وشە سیاسییەکان
پۆل:ئەو شەڕانەی کە کۆماری جێنەوای تێدا بەشداربوون
پۆل:شەڕەکانی خاچپەرستان
توندیەتی

**توندیەتی** () بریتییە لە بڕی بەرگری تەنێک (وەک سپرینگ) لە بەرامبەر گۆڕینی شێوەکەی بە ھۆی ھێزێکی دەرەکی.

لە لایەکیتر، ھەرچەند ماددە نەرمتر بێت ئەوەندە توندیەتی کەمترە. ئەم ھێندە پێویستە جیا بکرێتەوە لە ھەریەک لە تایبەتمەندیەکانی تر وەک: ڕەقیەتی، قایمی، نەرمیەتی و لاستیکی.

## ھەژمارکردن
توندیەتی (k) تەنێک بریتییە لە پێوانە کردنی ئەمە کە چەندە تەنێک ڕێ بە گۆڕینی شێوەکەی دەدات. بۆ تەنێک کە لە یەک تەوەرەدا لێکدەکشێنرێت یا دەپەستێنرێت، توندیەتی بە شێوەی خوارەوە حساب دەکرێت:

k=\frac {F} {\delta} 

لێرەدا:
* F بریتییە لە ھێز
*  \delta بریتییە لە بڕی درێژبوون یا وێکھاتنەوە.

یەکەی ئەم ھێندە فیزیاییە بریتییە لە (N/m) بە پێی سیستەمی نێودەوڵەتی یەکە. لە بریتانیا و ئەمریکا ئەم یەکەیە بریتییە لە پاوەند لە سەر ئینچ.

وێنۆک|توندی خولاو

## توندیەتی خولاو
توندیەتی خولاوی تەنێک لە ڕێی ئەم ھاوکێشەیەی خوارەوە دەبینرێتەوە:

k=\frac {M} {\theta} 

لێرەدا:
* M بیتیە لە زەبر
* *&#x3B8;* بریتییە لە گۆشەی خولانەوە.

یەکەی توندیەتی خولاو بریتییە لە نیوتن-مەتر لەسەر ڕادیەن (newton-metres per radian).

## پەیوەندی نێوان توندیەتی و لاستیکی
ڕێژەی جیڕی بریتی نیە لە توندیەتی. ڕێژەی جیڕی پەیوەندی بە پێکھاتەی ماددەوە ھەیە و بە دابەش بوونی ماددەکە بڕەکە بە نەگۆڕی دەمێنێتەوە. لەکاتێکدا کە توندیەتی پەیوەندی بە شێوە و پەیکەری ماددەکەوە ھەیە و گەر ماددەکە دووپارچە بکرێت بڕەکە گۆڕانکاری بەسەردادێت.

پەیوەندی نێوان ھەردوو ھێندە فیزیاییەکان لە ھاوکێشەی کورتکراوەتەوە:

 k = E \cdot \frac {A} {L} 

لێرەدا:
* E بریتییە لە ھاوکۆلکەی جیڕی (ھاوکۆلکەی یۆنگ)،
* A بریتییە لە ڕوبەری پانەبڕگە،
* L بریتییە لە درێژی نمونەکە.

بە ھەمان شێوە توندیەتی خولاو (کە ھێندێکی بێ یەکەیە) بە شێوەی خوارەوەیە:

 k = G \cdot \frac {J} {L} 

لێرەدا:
* G بریتییە لە ھاوکۆلکەی ڕەقیەتی (rigidity modulus)
* J بریتییە لە نەگۆڕی خولاو (torsion constant)

## بەکارھێنان
توندیەتی یەکێکە لە ھێندە ھەرە گرنگەکانی بواری ئەندازیاری کە پێویستە لەبەرچاو بگیرێت.

ھەروەھا لە بواری زیندەوەرزانی پێست دا بەکار دێت.

## سەرچاوەکان

پۆل:زانستی ماددە
پۆل:میكانیكی بەردەوام
پۆل:چەندێتییە فیزیکییەکان
زانستی وانەگوتنەوە

link=https://simple.wikipedia.org/wiki/File:Craie1.jpg|alt=|وێنۆک|نووسین لەسەر تەختەی ڕەشدا
**زانستی وانەگوتنەوە** یان **پێداگۆجی** () ھونەر یان زانستی بوون بە مامۆستا و وانەگوتنەوەیە.

## وشەناسی
وشەی پێداگۆجی لە وشەی یۆنانی *paidagōgeō* ھاتووە، واتە «ڕێنمایی منداڵەکەت بکەی.»

## ئەمانەش ببینە
* شێوازی وانەگوتنەوە

## سەرچاوەکان

پۆل:زاراوەکانی فێرکاری
پۆل:پێداگۆجی
ورچی جەمسەری

**ورچی بەستەڵەک** ورچێکی گەورەیە کە لە چاخی بەستەڵەک دەژیێ. ناوێکی تر بۆ ورچی بەستەڵەک ورچی سپییە یان ورچی باکوور. ورچی بەستەڵەک پێستی ڕەشی ھەیە لە ژێر فەرووە سپییەکەی. ورچی بەستەڵەک بەھێز و خێران، لە توانایان دا ھەیە ٢٥ میل ببڕن لە کاتژمێرێکدا (٤٠ کیلۆمەتر)

## سەرچاوەکان

پۆل:ئای یوو سی ئێن لیستی سووری جۆرە لاوازەکان
پۆل:گواندارە دەریایییەکان
پۆل:ورچە جەمسەرییەکان
بیگ بانگ (باندی مۆسیقی)

**بیگ بانگ** (، ) باندێکی کەی پۆپ لەژێر کۆمپانیای YG Entertainment دا لە ساڵی ٢٠٠٦ دامەزراوە. لە سەرەتادا لە پێنج ئەندام پێکدەھاتن بە ناوەکانی :جی دراگۆن، تایانگ، دایسۆنگ، تۆپ، سیۆنگری. بەڵام سیۆنگری لە ١١ی ئازاری ٢٠١٩ خانەنشین بوو و بەفەرمی لە گرووپەکە دەرچوو. باندەکە لە جیھانی کەی پۆپدا ناسراون بە «پاشاکانی کەی پۆپ» یارمەتیان دا شەپۆلی کۆری لە ئاستی نێودەوڵەتیدا بڵاوببێتەوە، وەھەروەھا بە کاریگەرترین باندی مێژووی کەی پۆپ دادەنرێن.

## سەرچاوەکان

:en:Big Bang (South Korean band)

پۆل:براوەکانی خەڵاتی ئێم نێتی مۆسیقا لە ئاسیا
پۆل:براوەکانی خەڵاتی میلۆنی مۆسیقا
پۆل:براوەکانی خەڵاتی میوزیکی کۆری
پۆل:گرووپە مۆسیقییە پێنج کەسییەکان
پۆل:گرووپە مۆسیقییەکان، دامەزرانی ٢٠٠٦
پۆل:میوزیکژەنە ئەلیکترۆنییەکانی کۆریای باشوور
پۆل:ھونەرمەندەکانی چێژبەخشی وای جی
پۆل:وەرگرانی گراند پڕایزی سێئول خەڵاتی مۆسیقا
حیکمەت سولەیمان

**حیکمەت سولەیمان** (١٨٨٩ – ١٦ی حوزەیرانی ١٩٦٤) کەسایەتی سیاسیی عێراقی بوو، لەماوەی ١٩٣٦–١٩٣٧ سەرۆکوەزیرانی عێراق بوو. حیکمەت سولەیمان سەرکردەی حیزبی برایەتی نەتەوەیی بوو. لەساڵی ١٩٣٧، دوای ئەوەی بەکر سدقی دەکووژرێت ئەوا لەژێر فشاردا حیکمەت سولەیمان لەپۆستی سەرۆکوەزیرانی دەکشێتەوە.

## سەرچاوەکان
* ویکیپیدیای ئینگلیزی وتاری Hikmat Sulayman، دوایین دەستکارییەکان لە ١٨ی ئەیلوولی ٢٠١٩.

پۆل:لەدایکبووانی ١٨٨٩
پۆل:مردووانی ١٩٦٤
پۆل:سەرۆک وەزیرانی عێراق
جلووبەرگی بەیسبۆڵ

وێنۆک|نموونەیەک لە جلووبەرگی بەیسبۆل لە سەدەی ١٩، یانەی باڵتیمۆر ئۆریۆلێس، ساڵی ١٨٩٦|312x312پیکسڵ
**جلووبەرگی بەیسبۆڵ** جلووبەرگێکە بۆ یاریزانانی بەیسبۆڵ لە کاتی یاریکردندا. جلووبەرگی بەیسبۆڵ بەکاردێت بۆ لە یەک جیاکردنەوەی دوو یانەی ناو یاری بەیسبۆڵ. زۆرینەی جلووبەرگەکان، ناو و ژمارەی یاریزانەکەی لەسەر نووسراوە. ناو و ژمارەی یاریزانەکان زۆر جار لە پشت یاریزانەکە دەنووسرێت بۆ لە یەک جیاکردنەوەی یاریزانەکان. بەرگ، پێڵاو، گۆرەوی، کڵاو و سەرپارێز بەشێکن لە جلووبەرگی بەیسبۆڵ. یاریزانان دەستەوانەش لەبەر دەکەن، بەڵام دەستەوانە بە بەشێک لە جلووبەرگی بەیسبۆڵ ھەژمار ناکرێت، لەبەر ئەوەی یاریزانان دەستەوانەی جیاواز لەبەر دەکەن لە یاریزانێک بۆ یاریزانێکی دیکە. زۆرینەی جلووبەرگەکان لۆگۆ و ڕەنگی جیاوازیان ھەیە بۆ جیاکردنەوەی یانەکان.

یانەی نیو یۆڕک نیکربۆکسەرس یەکەم یانە بوون کە جلووبەرگی بەیسبۆڵ بپۆشن، ئەمەش دەگەڕێتەوە بۆ سەدەی ١٩. جلووبەرگەکە پێکھاتبوو لە پانتۆڵی لۆکەی شین، بەرگی لۆکەی سپی و کڵاوی قامیش. لەوەتەی ئەمە، گۆڕانکاری زۆر ھەبووە لە جلووبەرگی بەیسبۆڵدا. ئامێری دیکە، بیرۆکە و گۆڕانکاری باشەی دیکە لە ساڵانی پێشووتر. ستایلی جلووبەرگەکە گۆڕاوە بە پێی کات.

## مێژوو
### دروستکردن
لە ٤ی نیسانی ١٨٤٩، یانەی نیو یۆرک نیکبۆکسەرس بوون بە یەکەم یانە کە جلووبەرگی بەیسبۆڵ بپۆشن. لە ساڵی ١٨٨٢، ڕەنگی جیاواز کە بۆ شوێنی یاریکردنی یاریزانان دروستکرابوو، بوو بە بەشێک لە جلووبەرگ و گۆرەوی یاریزانەکە (جلووبەرگەکە پێی یاریزانەکە و بەشی خوارەوەی قاچی یاریزانەکەی دادەپۆشی). لە ساڵی ١٨٨٨ و ١٨٨٩، یانەی دیتڕۆیت وۆڵڤرینس و واشینگتن ناشنەڵس لەخوولی نەشنس لیگ و برووکلین بریجروومس چەند ھێڵێکیان بەسەر جلووبەرکەکەیان دانا. لە ساڵی ١٩٠٠، ھەموو یاریزانەکان یانەکانی بەشداربووی خوولی مەیجەر لیگ باسکتبۆڵ جلووبەرگی بەیسبۆڵیان دەپۆشی.

## سەرچاوەکان
ئەندرێس ئێسکۆبار

**ئەندرێس ئێسکۆبار** (١٣ی ئازاری ١٩٦٧–٢ی تەممووزی ١٩٩٤) یاریزانێکی کۆڵۆمبی بوو. یاریدەکرد بۆ ھەڵبژاردەی تۆپی پێی کۆڵۆمبیا.

ئێسکۆبار لە شاری مێدێلین کوژرا. وا گووتراوە کە ئێسکۆبار کوژرا لەبەر ئەوەی گۆڵی لە ھەڵبژاردەی خۆی کرد لە جامی جیھانی ١٩٩٤ کە بووە ھۆی دۆڕانی ھەڵبژاردەکەی بە ئەنجامی (٢–١) بەرامبەر ھەڵبژاردەی ئەمریکا کە وای کرد بازرگانی ماددە ھۆشبەرەکان بدۆڕێن لە یاریێکی قوماردا.

## لەگەڵ ھەڵبژاردەی کۆڵۆمبیا
٥٠ یاری: ١ گۆڵ

## سەرچاوەکان

پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٧
پۆل:مردووانی ١٩٩٤
پۆل:یاریزانانی کۆپا ئەمریکای ١٩٨٩
پۆل:یاریزانانی جامی جیھانیی فیفای ١٩٩٠
پۆل:یاریزانانی کۆپا ئەمریکای ١٩٩١
پۆل:یاریزانانی جامی جیھانیی فیفای ١٩٩٤
پۆل:بەرگریکارانی تۆپی پێ
ساڵح جەبر

**ساڵح جەبر** (١٨٩٦ – ١٩٥٧) کەسایەتی سیاسیی عێراقی بوو، لەساڵانی ١٩٤٧–١٩٤٨، ١٦ەمین سەرۆکوەزیرانی عێراق بوو. لەماوەی ساڵانی ١٩٣٠ بۆ ١٩٤٠ لەپلەی وەزیری داد، پەروەردە، کارووباری دەرەوە، ناوخۆ و دارایی بوو. ساڵح یەکەم کەسایەتی شیعە بووە ببێتە سەرۆکوەزیرانی عێراق.

## سەرچاوەکان

پۆل:لەدایکبووانی ١٨٩٦
پۆل:مردووانی ١٩٥٧
پۆل:سەرۆک وەزیرانی عێراق
پۆل:ئەندامانی ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق
چەماوەی فشار-جێفشار

وێنۆک|چەماوەی فشار-جێفشار بۆ مادەیەک کە گێنەری موگناتیسی نیە
لە گشت ماددە ڕەقەکان دا پەیوەندیەک لە نێوان فشار (stress) و جێفشار (strain) ھەیە کە بە ھۆی ھێڵکاریەکەوە (فشار-جێفشار) دەردەخرێت. ئەم ھێڵکاریە بۆ ھەر ماددەیەک تاکە و بەھۆیەوە چەندین تایبەتمەندی میکانیکی ماددە دەدۆزرێتەوە، وەک: لاستیکی، پلاستیکی، قایمی، ھاوکۆلکەی یۆنگ.

فیشاری بەکارھاتوو دەتوانێت بە شێوەی جیا بخرێتە سەر بنونەکە، وەک لە شێوەی تەوەرەیی، سوڕاو، چەند تەوەرەیی، گۆڕاو لەگەڵ زەمەن، خولاو، لێک کشان، بادان، و … ھتد. گەر ئاماژە بە جۆری فشارەکە نەکرێت کەواتە مەبەست لە فشاری تەوەرەییە.

وادابنێن کە فشارێک بە بڕی F دەخرێتە سەر شیشێک کە ڕوبەری پانەبڕگەی بریتیە لە A وە لە دوولاوە ڕایدەکێشێت. فشار (σ) بریتیە لە ڕێژەی ھێز لە سەر ڕووبەر. ھەروەھا جێفشار (\mathrm {\epsilon } ) یەکسانە بە بڕی گۆڕان لە درێژی لەسەر درێژی سەرەتایی:

## قۆناغەکان

ھێڵکاری فشار-جێفشاری ماددەی پۆڵای کەم کاربۆن لە وێنەی ٢ نیشان دراوە. ئەم پێوانەکردنە لە پلەی گەرمی ژوور ئەنجام دراوە. چەندین قۆناغی جیای تێدا دەست نیشان کراوە کە تایبەتمەندیە میکانیکیە جیاوازەکان بەیان دەکات.

قۆناغی یەکەم بریتیە لە ھێڵێکی ڕاست. فشار لەگەڵ جێفشار ڕاسەوانە دەگۆڕێت کە ھەماھەنگە لەگەڵ یاسای گشتی ھۆک. لاری ئەم بەشە یەکسانە بە ھاوکۆلکەی یۆنگ. ھێڵە ڕاستەکە کۆتایی دێت بە خاڵێک کە پێی دەگوترێ خاڵێ بەھێزی لە بەرامبەر تەسلیم بوون (**yield strength**). دوای ئەم خاڵی ماددەکە وەک پلاستیک شێوەی دەگۆڕێ و دوای لاچوونی فشاری دەرەکیە ماددەکە ناگەڕێتەوە سەر شێوەی یەکەم.

دووەم قۆناغ بەشی پلاستیکی ماددەکەیە. لەم قۆناغەد ماددەکە بە ھۆی فشارەوە دەقوپێ و شێوەکەی لەدەست دەدات. لەم قۆناغەدا دوای لابردنی فشار شێوەی سەرەتایی بۆ ماددەکە ناگەڕێتەوە. لە فشارێکی دیاری کراو ماددەکە دەگاتە ئەوپەڕی وەرگرتنی فشار بۆ گۆڕینی جیفشار. ئەم قۆناگە پێشی دەقوترێ جێفشاری ڕەق (strain hardening).

لە قۆناغی سێیەم دا گەردن (neck) دروست دەبێت. واتا لە شێنێکی دیاری کراو (کە زۆرتر دەکەوێتە ناوەڕاستی نمونەکە) ڕووبەری ماددەکە بچوک دەبێتەوە و بەم ھۆیەشەوە فشاری کەمتر پێویست دەبێ بۆ کشانی ماددەکە. لەم حاڵەتەدا چەماوەی فشار-جێفشار بەرەو دابەزین دەڕوات. لە کۆتاییدا دەگاتە قۆناغی شکان (fracture) کە لەم نمونەیەدا شکان لەجۆری نەرم ڕووی داوە. گەر ماددەکە دوای قۆناغی سەرەتایی، ڕاستەوخۆ شکا ئەوە پێی دەگوترێ شکانی ڕەق (کەشتی تایتانیک نمونەیەکی ئەم جۆرە شکانەیە).

## پۆلێنکردن
بە ھۆی ھێڵکاری فشار-جێفشارەوە دەشێ ماددەکان پۆلێن بکرێن بۆ سەر دوو بەشی سەرەکی، کە بریتین لە نەرم و ڕەق.

### ماددەی نەرم

### ماددەی ڕەق
ماددە ڕەقەکان بریتین لەو ماددانەی کە بە بێ قوپانەوە دەشکێن، وەک: ئێسک، شوشە، بەرد و ھەندێ جۆری ئاسن.

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان

پۆل:زانستی ماددە
کۆنگرەی گشتی لەسەر کێش و پێوانەکان

ئەم کۆنگرەیە بە ناونیشانی (**General Conference on Weights and Measures**) لە ساڵی ١٨٧٥ز بەدواوە بەڕێوەدەچێت و تێیدا پێداچونەوە بە یەکە پێوانەییەکان دەکڕێ لە چوارچێوەی زانستی نوێ. ئەم یەکانە پێیان دەگوترێ سیستەمی نێودەوڵەتی یەکە (سیستەمی مێتریک) کە لە چەند یەکەیەکی بنچینەیی پێک دێت وەک: مەتر، چرکە، و کیلۆگڕام.

## ئەو ووڵاتانەی سیستەمی مێتریک بەکار دەھێنن
عێراق (٢٠١٣)

ئێران (١٩٧٥)

تورکیا (١٨٧٥)

سعودیە (٢٠١١)

بەڕیتانیا (١٨٨٤)

ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا (١٨٧٨)

ئەرجەنتین (١٨٧٧)

ئوسترالیا (١٩٤٧)

نەمسا (١٨٧٥)

بەڕازیل (١٩٢١)

بولگاریا (١٩١١)

کەنەدا (١٩٠٧)

چیلی (١٩٠٨)

چین (١٩٧٧)

کۆڵۆمبیا (٢٠١٢)

کڕواتیا (٢٠٠٨)

دانیمارک (١٨٧٥)

مسڕ (١٩٦٢)

فینلەندا (١٩١٣)

ئەڵمان (١٨٧٥)

فەڕانسا (١٨٧٥)

یۆنان (٢٠٠١)

ھەنگاریا (١٩٢٥)

ھیندستان (١٩٩٧)

ئیڕلەندا (١٩٢٥)

ئیتاڵیا (١٨٧٥)

ژاپۆن (١٨٨٥)

قەزاقەستان (٢٠٠٨)

کێنیا (٢٠١٠)

لیتوانیا (٢٠١٥)

مێکسیک (١٨٩٠)

مالێزیا (٢٠٠١)

ھۆڵەندا (١٩٢٩)

نەرویج (١٨٧٥)

پاکستان (١٩٧٣)

پۆڵەندا (١٩٢٥)

پۆرتۆغاڵ (١٨٧٦)

ڕۆمانیا (١٨٨٤)

ڕوسیا (١٨٧٥)

سێڕبیا (٢٠٠١)

سەنگاپور (١٩٩٤)

سلۆڤاکیا (٢٠١٦)

ئەفریقای باشور (١٩٦٤)

کۆریای باشور (١٩٥٩)

ئیسپانیا (١٨٧٥)

سوید (١٨٧٥)

سویسڕا (١٨٧٥)

تایلەند (١٩١٢)

ئوکراینا (٢٠١٨)

ئۆرۆگوای (١٩٠٨)

## سەرچاوەکان
کێلڤن

**کێلڤن** () بریتییە لە یەکەی پێوانەی گەرمی کە لە لایەن لۆرد کێلڤنەوە پێشنیار کراوە (١٨٢٤–١٩٠٧).

پێوەری کێلڤن بە پێوەرێکی ڕەھای پلەی گەرمی داندراوە کە لە سفرەوە دەست پێدەکات و ژمارەی ژێر سفر نیە. ئەم پلەی گەرمیە بە گشتی لەلایەن فیزیاناسان و کیمیاناسانەوە بەکار دێت، بە پێچەوانەی پلەی سەدی کە زانایانی بایۆلۆژی بەکاری دێنن. جیاوازی نێوان پلەی سادی و کێلڤن لە ڕێی ھاوکێشەی خوارەوە دەبینرێتەوە:

T_K=T_C+273.15

لێرەدا:
* TK بریتییە لە پلەی کێلڤن
* TC بریتییە لە پلەیس سیلیزی

ھەروەک لە ھاوکێشەی سەرەوە دیارە جیاوازی پلەی گەرمی کێلڤن و سیلیزی یەکسانە، واتا:

\Delta T_K =\Delta T_ C 

## مێژوو

لە ساڵی ١٨٤٨ ز، ویلیام تۆمسۆن (کە دواتر ناوبانگی بە لۆرد کێلڤن دەرکرد) لە توێژینەوەکەی کە بە ناونیشانی (*On an Absolute Thermometric Scale*) بڵاوی کردەوە پێشنیاری پێوەرێکی پلەی گەرمی کرد کە لە سفری ڕەھاوە دەست پێبکات. کێلڤن پلەی گەرمی (-٢٧٣) پلەی سەدی دانا بە سفری کێلڤن.

لە ساڵی ١٩٥٤ کۆنگرەی گشتی لەسەر کێش و پێوانەکان بڕیاری دا بە پێناسە کردنەوەی پلەی کێلڤن لە سەر بنچینەی خاڵی سیانی ئاو (triple point of water). لەم پلەی گەرمیە تایبەتیەدا، ئاو لە ھەر سێ دۆخی ڕەقی، شلی، و گازی دایە. ئەم پلە گەرمیە یەکسانە بە ٢٧٣٫١٦ کێلڤن.

## گۆڕینی بۆ سەر یەکەکانی تری پلەی گەرمی

### ڕەنگەکان لەسەر بنچینەی پلەی گەرمی
ڕەنگەکان لە سەر بنچینەی پلەی گەرمی کێلڤن پۆلێن دەکرێن. بۆ نمونە لە خوارەوەی (4000K ) بە سوور دەردەکەوێ و لەسەرەوەی (7500 K  ) لە شین دەچێت. ئەمە بۆ ھەندێ بواری وەک وێنەگرتن گرنگە.

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان

پۆل:داھێنانە سکۆتلاندییەکان
پۆل:زانستی ماددە
ئاد ئاسترا

**ئاد ئاسترا** فیلمێکی خەیاڵیی زانستییە کە لەلایەن جەیمس گرەی بەرھەمھێنراوە، نووسراوە و دەرھێنراوە. ئەکتەرەکانی فیلمەکە پێکھاتوون لە براد پیت، تۆمی لی جۆنێس، روت نێگا، لیڤ تایلەر و دۆناڵد سەتەرلاند. فیلمەکە باس لە ئاسمانگەڕێک دەکات کە لە بۆشایی ئاسمان بەدوای باوکە وونبووەکەی دەگەڕێت، کە تاقیکردنەوەکەی مەترسییەکە بۆ کۆمەڵەی خۆر.

## سەرچاوەکان

پۆل:فیلمەکانی توێنتیت سێنچوری فۆکس
پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان
پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی
پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی لە دەیەی ٢٠١٠
پۆل:ئەو فیلمانەی لە لۆس ئەنجلۆس وێنەگیراون
پۆل:فیلمەکانی ئایماکس
پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠١٠
پۆل:فیلمە درامییە سەرکێشییە ئەمریکییەکان
پۆل:فیلمە سەرکێشییە زانستییە خەیاڵییە ئەمریکییەکان
پۆل:فیلمەکان دەربارەی ژیانی دەرەوەی زەوی
پۆل:فیلمەکان دەربارەی ھاوڕێیەتی باوک و کوڕ
پۆل:فیلمەکانی تی ئێس جی ئینتەرتەیمێنت
پۆل:فیلمە بەرھەمھێنراوەکانی براد پیت
پۆل:فیلمە دەرھێنراوەکانی جەیمز گرەی
پۆل:مانگ لە فیلم
پۆل:نێپتوون لە فیلم
پۆل:مەریخ لە فیلم
پۆل:فیلمەکان سەبارەت بە ئەستێرەگەڕەکان
یوبویا

وێنۆک|یوبویا

**یوبویا** () دوورگەیەکە لە دەریای ئێژە لە یۆنان. ڕووبەری خاکەکەی ٣٦٨٤٬٨٤٨ کیلۆمەتر چوارگۆشەیە. دووەم گەورەترین دوورگەیە لە یۆنان، و ژمارەی دانیشتووانەکەی ١٩١٢٠٦ کەسە.

## سەرچاوەکان

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:دوورگەکانی یۆنان
پۆل:یۆنان
پۆل:ناوچەکانی کۆماری ڤێنیز
ئەمورغووس

**ئەمورغووس** () دوورگەیەکە لە دەریای ئێژە، یۆنان. ڕووبەری خاکەکەی ١٢٦٫٣٤٦ کیلۆمەتر چوارگۆشەیە، و ژمارەی دانیشتووانەکەی ١٬٩٧٣ کەسە.

## سەرچاوەکان

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:دوورگەکانی یۆنان
پۆل:یۆنان
پۆل:گەشتیاری لە یۆنان
ئیکاریا

**ئیکاریا** (بە یۆنانی: Ικαρία)، دوورەگیێکی یۆنانییە کە دەکەوێتە دەریای ئێژە.

## سەرچاوەکان

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:دوورگەکانی یۆنان
پۆل:یۆنان
پۆل:گەشتیاری لە یۆنان
پۆل:وڵاتە پێشووەکانی ئەورووپا
سێت ماکفارلان

**سێت ماکفارلان** (لەدایکبووی ٢٦ی تشرینی یەکەمی ١٩٧٣) ئەکتەر، نووسەر و ئەکتەرێکی دەنگی ئەمریکییە. سێت ناوبانگێکی زۆری لەبەر دروستکردنی زنجیرە تەلەڤزیۆنییەکانی وەک فامیلی گای، ئەمێریکان داد و زە کلیڤلاند شۆو ھەیە.

## سەرچاوەکان

پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٣
پۆل:زیندووان
پۆل:بێدینەکان
پۆل:کۆمیدیاکارە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:نووسەرانی ئەمریکیی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:کۆمیدیاکارە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم
پۆل:گۆرانیبێژە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:نووسەرانی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم
پۆل:گۆرانیبێژانی جازی ئەمریکی
پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمی پیاوی ئەمریکی
پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی
پۆل:دەرھێنەرانی تەلەڤیزیۆنی ئەمریکی
پۆل:براوەکانی خەڵاتی ئانی
پۆل:ڕەخنەگرانی ئایینەکان
پۆل:چالاکوانەکانی مافەکانی کۆمەڵگەی پەلکەزێڕینە لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
پۆل:وەرگرانی خەڵاتی پیبۆدی
پۆل:مولحیدانی ئەمریکا
پۆل:سیناریۆنووسە کوڕە ئەمریکییەکان
پۆل:کوڕە نووسەرە تەلەڤیزیۆنییە ئەمریکییەکان
پۆل:ئەکتەرانی دەنگی پیاوی ئەمریکی
پۆل:نووسەرە تەلەڤیزیۆنییە ئەمریکییەکان
پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی کۆمیدی
پۆل:کاسۆلیکە ڕۆمانیەکانی پێشوو
پۆل:نمایشكاران
پۆل:گۆرانیبێژە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:بەرھەمھێنەرانی فیلمی ئەمریکی
پۆل:ئەکتەری کۆمیدی پیاوی ئەمریکی
پۆل:گۆرانیبێژ و ئاوازدانەرە کوڕە ئەمریکییەکان
پۆل:براوەکانی خەڵاتی ئیمی پرایم تایم
پۆل:ھونەرمەندانی یوونیڤەرساڵ ڕیکۆردز
پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمە پیاوە ئەمریکییەکان
پۆل:ئەکتەرانی دەنگیی پیاوە ئەمریکییەکان
پۆل:نووسەرە کوڕە ئەمریکییەکانی سەدەی بیستەم
پۆل:سیناریۆنووسانی ئەمریکی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:نووسەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی ئەمریکی
پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئینگلیز
پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئیری
پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز سکۆتلاندی
پۆل:نووسەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:بێخوایانی ئەمریکی
ئای ئۆ ئێس ١٢

**ئای ئۆ ئێس ١٢** (بە ئینگلیزی: iOS 12)، دوازدەیەم وەشانی سیستەمی بەکارخەری مۆبایل‏ەکانی ئای ئۆ ئێسە لەلایەن کۆمپانیای ئەپڵ دروستکراوە. پێش خۆی ئای ئۆ ئێس ١١. لە ١٧ی ئەیلوولی ٢٠١٨ وەشینرا.

## سەرچاوەکان
* 

پۆل:ئای ئۆ ئێس
پۆل:نەرمامێرەکانی ٢٠١٨
ئای ئۆ ئێس ١٣

**ئای ئۆ ئێس ١٣** ()، سێزدەمین وەشانی سیستمی بەکارخەریی مۆبایل‏ەکانی ئای ئۆ ئێسە کە لەلایەن کۆمپانیای ئەپڵ دروستکراوە و لە ١٩ی ئەیلوولی ٢٠١٩ وەشێندرا. پێش خۆی ئای ئۆ ئێس ١٢ بوو.

## سەرچاوەکان
* 

پۆل:ئای ئۆ ئێس
پۆل:نەرمامێرەکانی ٢٠١٩
پۆل:سیستمە بەکارخەرییەکانی مۆبایل
کێتیرا

**کیتیرا** () دوورگەیەکە لە دەریای یۆنان، یۆنان. ڕووبەری خاکەکەی ٣٠٠ کیلۆمەتر چوارگۆشەیە، و ژمارەی دانیشتووانەکەی ٤٬٠٤١ کەسە.

## سەرچاوەکان

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:دوورگەکانی یۆنان
پۆل:یۆنان
پۆل:گەشتیاری لە یۆنان
پۆل:ناوچەکانی کۆماری ڤێنیز
ڕان (فیلم)

**ڕان** () فیلمێکی بەرھەمی ساڵی ١٩٧٨ی یەڵماز گونەی دەرھێنەری کوردە. کەسانی وەک تاریک ئاکان و تونجەل کورتیز لە فیلمەکەدا کایە دەکەن. گونەی لە وتووێژێک لە کۆچەرادا وتوویەتی کە ئەم فیلمە لە ڕاستیدا بەسەرھاتی خەڵکی کوردە لە تورکیادا، بەڵام چون کوردی قەدەغە بوو نەماندەتوانی بە کوردی دروستی بکەین. گەر وامان بکردایە ھەموومان دەکراینە زیندان.

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان
*

پۆل:فیلمەکانی ١٩٧٨
پۆل:فیلمە کوردییەکان
پۆل:فیلمە تورکییەکان
پۆل:فیلمەکان بە دەرھێنانی یەڵماز گونەی
پۆل:ئەو فیلمانەی لە شاری ئەنقەرە وێنەیان گیراوە
ئایپاد ئۆ ئێس

**ئایپاد ئۆ ئێس** (بە ئینگلیزی: iPadOS)، سیستمی بەکارخەریی مۆبایلیە لەلایەن کۆمپانیای ئەپڵ دروستکراوە و گەشەی پێدراوە. بەتایبەتی بۆ زنجیرە تابلێتەکانی ئایپاد. لە کۆنفڕانسی ساڵانەی ئەپڵ ناسراو بە (Apple Worldwide Developers Conference)ی ساڵی ٢٠١٩ ڕاگەیەنرا.

## پەڕاوێزەکان

## سەرچاوەکان
* 

پۆل:ئایپاد
پۆل:سیستمە بەکارخەرییەکانی ئەپڵ
پۆل:سیستمە بەکارخەرییەکانی مۆبایل
ئەندرۆید پای

**ئەندرۆید "پای"** (بە ئینگلیزی: Android Pie)، نۆیەمین وەشانی سەرەکی سیستمی بەکارخەریی مۆبایل ئەندرۆیدە، و لە ٦ی ئابی ٢٠١٨ وەشێنرا.

## پەڕاوێزەکان

## سەرچاوەکان
* 

پۆل:نەرمامێرەکانی ٢٠١٨
پۆل:ئەندرۆید
ئەندرۆید ١٠

**ئەندرۆید ١٠** (بە ئینگلیزی: Android 10)، دەیەم وەشانی سەرەکی سیستمی بەکارخەریی مۆبایلی ئەندرۆیدە، و لە ٣ی ئەیلوولی ٢٠١٩ وەشێنرا.

## پەڕاوێزەکان

## سەرچاوەکان
* 

پۆل:نەرمامێرەکانی ٢٠١٩
پۆل:ئەندرۆید
ھیدێیۆ کۆجیما

**ھیدێیۆ کۆجیما** (بە ژاپۆنی: 小島 秀夫)، لەدایکبووی ٢٤ی ئابی ١٩٦٣ لە سێتاگایا، ژاپۆن. نووسەر و دەرھێنەر و نەخشەسازی کایەی ڤیدیۆیی و بەرھەمھێنەرێکی ژاپۆنییە.

## پەڕاوێزەکان

## سەرچاوەکان
* 

پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٣
پۆل:ھیدێیۆ کۆجیما
پۆل:زیندووان
پۆل:دیزاینەری ژاپۆنی بۆ دیزاینی یارییە ڤیدیۆییەکان
گەردەلوولی ڤینس

**تۆفانی ڤینس** تۆفانێکی نائاسایی بوو کە لە باکووری خۆرھەڵاتی ئۆقیانووسی ئاتلانتیک دەستی پێکرد. ئاوەکەی کە تۆفانەکە لێی دەستیپێکرد بەشێوەیەکی نائاسایی سارد بوو.
alt=|وێنۆک|تۆفانی ڤینس لە ٩ی تشرینی یەکەمی ساڵی ٢٠٠٥

## سەرچاوەکان
https://en.wikipedia.org/wiki/Hurricane_Vince
هەلەکە بقۆزەوە

**"هەل قۆستنەوە"یان "کات قۆستنەوە" یان "قۆستنەوەی ڕۆژ"** بە لاتینی "**کارپێ دیێم”** وتەیەکی بەناوبانگە لە یەکێک لە شیعرەکانی شاعیر ھۆراس. وتەکە بە واتای «کەڵک لە ڕۆژ وەربگرە یان چێژ لەم کات و ساتە وەربگرە». واتا باشترە گوێ بە ئەمڕۆ بدەیت لەوەی گوێ بە بەیانی بدەیت، لەگەڵ ئەوەش دڵخۆش بیت.
وێنۆک|کاڕپێ دیێم

## سەرچاوەکان
https://en.wikipedia.org/wiki/Carpe_diem

پۆل:بەڕێوەبردنی کات
پۆل:وشە و دەستەواژە لاتینییەکان
فۆڕتنایت

**فۆڕتنایت** () کایەیەکی ڤیدیۆیی ئەلیکترۆنییە لە جۆری مانەوە، لە ٢٧ی تەممووزی ٢٠١٧ بڵاوکرایەوە و ناوبانگێکی زۆری بەدەستھێنا، ئەم یارییە لەسەر سیستمەکانی کارپێکردنی پلەیستەیشن، ئێکس بۆکس، مایکرۆسۆفت ویندۆز، ئای ئۆ ئێس، ئەندرۆید و نینتێندۆ سوویچ کار دەکات، و ژمارەی بەکارھێنەرانی گەیشتووەتە ٢٥٠ ملیۆن کەس لە سەرانسەری جیھاندا.

ڕووداوەکانی فۆرتنایت لە زەوییەکی ھاوچەرخدا ڕوودەدەن، کە دەرکەوتنی لەناکاوی زریانێکی جیھانی دەبێتە ھۆی ونبوونی ٪٩٨ی دانیشتووانی جیھان، و بوونەوەری ھاوشێوەی زۆمبی دەردەکەون بۆ ھێرشکردنە سەر ئەوانەی ماونەتەوە. فۆرتنایت، کە کۆمپانیای «ئیپیک گەیمز» وەک یارمەتیدەر بۆ شەڕکردن دژی زریانەکە و پاراستنی ڕزگاربووان دەیناسێنێت، ڕێگە بە دروستکردنی چەک و تەڵە دەدات بۆ بەشداریکردن لە شەڕ دژی شەپۆلەکانی ئەم بوونەوەرانەی کە ھەوڵی لەناوبردنی ئامانجەکان دەدەن. یاریزانان لە ڕێگەی ئەم ئەرکانەوە پاداشت بەدەست دەھێنن بۆ باشترکردنی تایبەتمەندییەکانی پاڵەوانەکە، تیمەکانی پاڵپشتی، جبەخانەی چەک و تەڵەکان بۆ ئەوەی بتوانن ئەرکی سەختتر ئەنجام بدەن. یارییەکە لە ڕێگەی «micro transactions»ەوە پاڵپشتی دەکرێت بە کڕینی دراوێکی تایبەت کە دەتوانرێت بۆ پەرەپێدانەکان بەکاربھێنرێت.

فۆرتنایت باتڵ ڕۆیاڵ بۆ ھەمان پلاتفۆرمەکان لە ئەیلوولی ٢٠١٧ بڵاوکرایەوە، و فۆرتنایت کرێیتیڤ لە کانوونی یەکەمی ٢٠١٨دا بڵاوکرایەوە.

## پاڵەوانێتی جیھانی فۆرتنایت
پاڵەوانێتییەکە لە نیوویۆرک لەسەر دوو گۆڕەپانی بازنەیی کە بە ئامێری کۆمپیوتەر ئامادە کراون لە یاریگای «ئارسەر ئاش» بەڕێوەچوو، نزیکەی ٣٠ وڵات تێدا بەشدار بوون، و بڕی خەڵاتەکانی لە ساڵی ٢٠١٩ گەیشتە ٣٠ ملیۆن دۆلار، بەمەش بووە یەکێک لە گەورەترین خەڵاتەکانی یارییە ئەلیکترۆنییەکان.

## قەدەغەکردنی فۆرتنایت
لە ١٤ی ئابی ساڵی ٢٠٢٠، یاری فۆرتنایت لە ھەردوو فرۆشگای گووگڵ پلەی و ئەپ ستۆر شاردرایەوە بەھۆی ھەوڵی «ئیپیک گەیمز» بۆ خۆدزینەوە لەو باجانەی کە ھەردوو فرۆشگاکە بەسەر قازانجەکاندا دەیسەپێنن و بە ٪٣٠ خەمڵێنراوە، ئەم بڕیارە تا ئاگادارکردنەوەیەکی تر بەردەوام دەبێت.

## سەرچاوەکان

پۆل:کایە ڤیدیۆییەکان
پۆل:گەمەکانی ویندۆز
پۆل:گەمەکانی پلەی ستەیشن ٤
پۆل:گەمەکانی ئێکس بۆکس وان
پۆل:یارییەکانی ئای ئۆ ئێس
پۆل:ئەو یارییە ڤیدیۆیانەی لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا پەرەپێدراون
پۆل:دەیەی ٢٠١٠ مۆد و رەوتەکان
پۆل:یارییە ڤیدیۆیییە خۆڕایییەکان
پۆل:یاریە ئۆنڵاینەکان
پۆل:یارییەکانی پلەی ستەیشن ٤
پۆل:یارییەکانی پلەیستەیشن ٥
پۆل:یارییەکانی ویندۆز
پۆل:یارییەکانی ئێکس بۆکس سیریز ئێکس و سیریز ئێس
پۆل:ئەو یارییە ڤیدیۆیانەی لەگەڵ کۆمیکەکان گونجێنراون
پۆل:کایە ڤیدیۆییەکانی ٢٠١٧
پۆل:یارییەکانی ئەندرۆید
پۆل:گەمە ڤیدیۆیییە ھەرەوەزییەکان
پۆل:یاری ڤیدیۆیی فرە یاریزان
پۆل:کایەکانی مەک ئۆئێس
پۆل:کایەکانی نینتێندۆ سویچ
پۆل:براوەکانی خەڵاتی کایەکان
پۆل:باو و ڕەوتەکانی دەیەی ٢٠٢٠
پۆل:کایە بەرزکراوەکانی پلەیستەیشن ٤ پرۆ
ئەندرۆید ئۆریۆ

**ئەندرۆید "ئۆریۆ"** (بە ئینگلیزی: Android Oreo)، ھەشتەمین وەشانی سەرەکی سیستمی بەکارخەریی مۆبایل ئەندرۆید بوو، و لە ٢١ی ئابی ٢٠١٧ وەشێنرا.

## پەڕاوێزەکان

## سەرچاوەکان
* 

پۆل:نەرمامێرەکانی ٢٠١٧
پۆل:ئەندرۆید
پۆل:ئۆریۆ
ئەپۆڵۆ

وێنۆک

**ئەپۆلۆ** یەکێکە لە خودای ئۆلۆمپی لە ئایینی یۆنانیی کلاسیکی و ڕۆمانی و میتۆلۆژیای یۆنانی و ڕۆمانی. ئیلهانییەتی نەتەوەییی یۆنانییەکان، ئەپۆلۆ وەک خوداوەندێکی تیرباران و مۆسیقا و سەما و ڕاستی و پێشبینی و چاکبوونەوە و نەخۆشییەکان و خۆر و ڕووناکی و شێعر و زیاتر دەناسرێتەوە یەکێک لە گرنگترین و ئاڵۆزترین خوداوەندەکانی یۆنانی، کوڕی زیۆس و لیتۆ و برای دووانەی ئارتەمیس، خوداوەندی ڕاوکردنەکەیە. ئەپۆلۆ وەک جوانترین خودا و نموونەی کورۆسەکان (ئەفێبی، یان گەنجێکی بێ ڕیش و وەرزشی) دەبینرێت، ئەپۆلۆ بە یۆنانیترینی ھەموو خوداوەندەکان دادەنرێت. ئەپۆلۆ لە میتۆلۆژیای ئیترۆسکانی یۆنانی بە ئەپۆلۆ ناسراوە.

## سەرچاوەکان
https://simple.wikipedia.org/wiki/Apollo

پۆل:خوداوەندەکانی خۆر
کرێست ھیڵ، ئیلینۆی

کرێست ھیڵ شارێکە لە ویلایەتی ئیلینۆی لە ئەمریکا.

## سەرچاوەکان

پۆل:شارەکانی ئیلینۆی
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکان، دامەزرانی ١٩٦٠
فیدلار

**فیدلار** یان **FIDLAR** باندێکی مۆسیقان کە لە ژانەری پەنک ڕۆک لە لۆس ئانجلەس، ئەمریکا کاردەکەن.ناوی باندەکە پێکھاتووە لە ڕستەی (**F**uck **I**t **D**og, **L**ife's **a** **R**isk).

## مێژوو
بەرھەمھێنەرانی گرووپەکە، زاک کاڕپەر و زاک کوێن یەکتریان ناسی لە ستۆدیۆیێکی تۆمارکردندا، لەو کاتە، زاک کاڕپەر وەک ئەندازیاێک کاری دەکرد و زاک کوێن وەک مەشقپێکراوێک. ھەردووکیان دەستییان بە تۆمارکردنی گۆرانی دەکرد کاتێک کەس لە ستۆدیۆکە نەدەمایەوە و دواتر ڤیدیۆکانیان بڵاودەکردەوە لە ئینتەرنێت.دوای ٣ ساڵ لە تۆمارکردنی چەند گۆرانیێک، بۆ یەکەم جار ھاتنە سەر ستەیج لەگەڵ باندی «زە بلاک لپس» و بەشدارییان کرد لە کۆنسێتتێک لەگەڵ باندی «زە ھایڤس».

لە ساڵی ٢٠١١، باندەکە یەکەم ئی پی خۆیان بڵاوکردەوە بە ناوی «دییدوی»، کە لیویس پێساکۆڤ کاری بەرھەمھێنانی بۆ کرد. لە ساڵی ٢٠١٢، فیدلار بوو بە یەکێک لە ٤٠ باشترین باندەکانی ساڵی ٢٠١٢ لەلایەن ستێریۆگەم (بڵاوکراوەیێکی ئینتەرنێتی ڕۆژانەیە کە دەنگوباسی مۆسیقا تیشک دەخاتە سەر).

لە تشرینی یەکەمی ٢٠١٢، باندەکە یەکەم دەرکەوتنی خۆیان لە تەلەڤیزیۆن ئەنجامدا لە زنجیرەی *Last Call with Carson Daly* (کۆتا پەیوەندی لەگەڵ کارسۆن دالی)، کە گۆرانی "Whore" و "No Waves" گووتەوە لە ئەلبومی داھاتوویان، *فیدلار*.

ناوی باندەکە پێکھاتووە لە ڕستەی (**F**uck **I**t **D**og, **L**ife's **a** **R**isk). لە بنەڕەتدا، ناوی باندەکە 'Fuck The Clock' بوو، کە ئاماژەیێک بوو بۆ گۆرانی پێشوویان 'Cheap Beer'.

بانەکە پەیوەندییان ھەیە لەگەڵ کۆمپانیای تۆمارکردنی Mom + Pop Music لە ئەمریکا، Wichita Recordings لە شانشینی یەکگرتوو و Dine Alone Records لە کەنەدا.

## کارەکان
### ئەلبومی ستۆدیۆ

## ئی پی

## تاکەگۆرانی
* "No Waves / No Ass" (٢٠١٢)
* "Cheap Beer" (2012) ")
* "Wait for the Man" (٢٠١٢)
* "Awkward" (2013)
* "40oz on Repeat" (٢٠١٥)
* "West Coast" (٢٠١٥)
* "Drone" (٢٠١٥)
* "Sabotage" (٢٠١٦)
* "Alcohol" (٢٠١٨)
* "Are You High?" (٢٠١٨)
* "Too Real" (٢٠١٨)
* "Can't You See" (2018)
* "By Myself" (2018)
* "Flake" (2019)

## ڤیدیۆی مۆسیقا

## سەرچاوەکان

پۆل:گرووپە مۆسیقییەکان، دامەزرانی ٢٠٠٩
پۆل:گرووپە مۆسیقییەکانی لۆس ئانجلەس
ڕۆبێرت ئایلەر

**ڕۆبێرت ئایلەر** (لەدایکبووی ٢ی ئازاری ١٩٨٥) ئەکتەرێکی ئەمریکییە کەوا بە ڕۆڵی ئەی جەی سۆپرانۆ لە زنجیرەی *The Sopranos* دەناسرێتەوە کەوا لە کەناڵی ئێچ بی ئۆ پەخشکراوە لەنێوان ساڵانی ١٩٩٧ بۆ ٢٠٠٧.

## ژیانی سەرەتایی
ئایلەر لە نیویۆرک ستی لەدایکبووە و بە ڕەچەلەک ئێرلەندیە.

## ژیانی پیشەگەری
ئایلەر لە گۆرانی Dope Hatی مێرلن مانسن لە ساڵی ١٩٩٥ دەرکەوت.

لە نێوەندی ساڵێ ١٩٩٧، لە کۆمەڵێک ڕیکلامی تایبەت بە کۆمپانیای پیترا ھەتدا دەردەکەوێت. ھەروەھا لە بەشێکی بچووکی Saturday Night Liveیشدا دەرکەوتووە، بەڵام ھیچیان نەیانگەیاندە بەناوبانگبوون. دواتر لە ساڵی ١٩٩٨ توانی ڕۆڵی ئەی جەی سۆپڕانۆی کوڕی تۆنی سۆپرانۆ وەرگرێت لە زنجیرەی The Sopranos, کەوا لە نێوان ساڵانی ١٩٩٩–٢٠٠٧ لەسەر کەناڵی ئێچ بی ئۆ پەخشکرا. ئایلەر ھەرگیز نەچۆتە قوتابخانە بەڵکو لەڕێگای خوێندنی ماڵەوەوە فێربووە.

## کێشە یاسایییەکان
لە حوزەیرانی ٢٠٠١دا، ئایلەر بەھۆی دزینی شتومەک لە دوو گەشتیاری بەڕازیلی دەستگیرکرا ھەروەھا بەھۆی ھەڵگڕتنی ماددەی ماریوانا. لە دادگاییەکەیدا دانی بە تاوانەکانیدا و سزای سێ ساڵ چاودێریکردنی لەلایەن پۆلیسەوە خرایە سەر.

ئایلەر لە یانەیەکی پۆکەردا بوو لە ٢٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٥دا، کاتێک پۆلیس بەسەر یانەکەی دا، بەڵام ھیچ تۆمەتێکی لەسەر تۆمار نەکرا.

## کارە ھونەرییەکان
* *The Tic Code* (١٩٩٩) لە ڕۆڵی Denny Harley
* *The Sopranos* (1999–2007) as A.J. Soprano
* *Oz* (1997–2003) as Game Show Contestant: Season 4, Episode 16
* *Tadpole* (٢٠٠٢) لە ڕۆڵی Charlie
* *دێردێڤل* (٢٠٠٣) لە ڕۆڵی Bully #1
* *Law & Order: Special Victims Unit* (2004) Season 5, Episode 17 "Mean" لە ڕۆڵی Troy Linsky
* *The Dead Zone* (2004) Season 3, Episode 9 "Cycle of Violence" as Derek Rankin
* *Four Kings* (٢٠٠٦) لە ڕۆڵی Rob
* *Law & Order* (2009) Season 19, Episode 11 "Lucky Stiff" لە ڕۆڵی Chad Klein

## سەرچاوەکان


## بەستەرە دەرەکییەکان
* 

پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم
پۆل:زیندووان
پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی
پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئیری
پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمی پیاوی ئەمریکی
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٥
پۆل:مناڵە کوڕە ئەکتەرە ئەمریکییەکان
پۆل:ئەکتەرانی نێر لە ویلایەتی نیویۆرک
پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمە پیاوە ئەمریکییەکان
پۆل:بێژەرە ئەمریکییەکان
مایکڵ ئیمپڕیۆڵی

**مایکڵ ئیمڕیۆڵی** (لەدایکبووی ٢٦ی ئازاری ١٩٦٦) ئەکتەر، نووسەر و دەرھێنەرێکی ئەمریکییە کەوا بە ڕۆڵی کریستۆفەر ماڵتیسانتی لە زنجیرەی *The Sopranos* دەناسرێتەوە کەوا بۆ ڕۆڵی ناوبراو بووە براوەی خەڵاتی ئێمی بۆ باشترین ئەکتەری پشتگیریکار.

## فیلمۆگرافی

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان
* 

پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم
پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:زیندووان
پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئیتالی
پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی
پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمی پیاوی ئەمریکی
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٦
پۆل:بێژەرە ئەمریکییەکان
پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمە پیاوە ئەمریکییەکان
پۆل:براوەکانی خەڵاتی ئێمی پرایم تایم بۆ نمایشێکی نایاب لەلایەن ئەکتەری پاڵپشت لە زنجیرەدراما
دریا دی ماتیۆ

**ئاندریا دۆنا دی ماتیۆ** (لەدایکبووی ١٩ی کانوونی دووەمی ١٩٧٢) خانمەکتەرێکی ئەمریکییە کەوا بۆ ڕۆڵەکانی وەک ئانجی بۆڵن لە زنجیرەی کەناڵی ئەی بی سی کەیبانووە داماوەکان، خوشکی جۆوی تریبیانی جینا لە زنجیرە سیتکەمی Joey، وێندی کەیس لە زنجیرەی *Sons of Anarchy* و ڕۆڵی ئەدریانا لا سێرڤیا لە زنجیرەی درامای کەناڵی ئێچ بی ئۆ *The Sopranos* ناسراوە. دی ماتیۆ دوانیویەتی خەڵاتی ئێمی بۆ باشترین خانمە ئەکتەری پشتگیریکار بباتەوە تایبەت بە زنجیرەی سۆپڕانۆکان. ھەروەھا دی ماتیۆ ڕۆڵی لێکۆلەر تێس تازاریۆ بینیوە لە زنجیرەی Shades of Blue.

## سەرچاوەکان
## بەستەرە دەرەکییەکان

پۆل:زیندووان
پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئیتالی
پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٢
پۆل:خانمەکتەرانی شاری نیویۆرک
پۆل:خانمەکتەرەکانی فیلمی ئەمریکی
پۆل:خانمەکتەرانی پشتگریکەر لە بردنەوەی خەڵاتی ئێمی بۆ پێشکەرکردنی ناوازە
پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی ئەمریکی
کێرالا

وێنۆک|293x293پیکسڵ|نەخشەی ویلایەتی کێرالا
**کێرالا** ویلایەتێکی باشوورە لە کۆماری ھیندستان. کێرالا لە باشووری ڕۆژئاوای ھیندستانە، لەگەڵ دەریای عەرەبی لە ڕۆژئاوای ھیندستان.

## سەرچاوەکان
https://en.wikipedia.org/wiki/Kerala

پۆل:کێرەلا
پۆل:ویلایەتەکان و مەڵبەندەکان، دامەزرانی ١٩٥٦
پۆل:ویلایەتەکان و مەڵبەندەکانی ھیندستان
یاداشتی ڕۆژانەی مناڵێکی لاواز

***یاداشتی ڕۆژانەی مناڵێکی لاواز*** زنجیرە کتێبێکی دروستکراوە، کە لەلایەن نووسەری ئەمریکی جێف کینی نوسراوە. ھەموو کتێبەکان لەسەر کەسایەتی ناو کتێبە دەخوولێتەوە، گرێگ ھێفلی.
## وردبینییەکی مێژوویی بۆ زنجیرەکە
زنجیرەی «یاداشتەکانی منداڵێکی لاواز» لە ساڵی ١٩٩٨ سەریھەڵدا کاتێک بیرۆکەی کوڕێکی قوتابخانەی ناوەندی بە ناوی گرێگ ھێفلی کە باسی ژیانی تایبەتی خۆی دەکات، بە مێشکی جێف کینیدا ھات. پاشان ماڵپەڕی فەنبرەین بە ھاوبەشی لەگەڵ جێف، چیرۆکەکەی لەسەر ماڵپەڕەکە لە ساڵی ٢٠٠٤ بڵاوکردەوە و بڵاوکردنەوەی ڕۆژانە بەردەوام بوو تا حوزەیرانی ٢٠٠٥. پاشان کتێبەکە وەک وەشانی ئەلیکترۆنی دەرچوو و سەرکەوتنێکی گەورەی بەدەستھێنا و زیاتر لە ٢٠ ملیۆن خوێنەر لە ساڵی ٢٠٠٧ خوێندیانەوە. زۆرێک لە خوێنەران داوای وەشانی چاپکراوی کتێبەکەیان کرد، تا جێف ڕازی بوو لە ساڵی ٢٠٠٧ بڵاوی بکاتەوە. تا ئێستا، یازدە کتێب بڵاوکراونەتەوە، نۆیان چیرۆکی گرێگ دەگێڕنەوە و دوو کتێبەکەی تر کتێبی چالاکین، ھەروەھا سێ فیلم لەسەر بنەمای چوار ڕۆمانی یەکەم دروستکراون. لە ساڵی ٢٠٠٩، ناوی جێف کینی وەک یەکێک لە کاریگەرترین کەسایەتییەکانی جیھان لە گۆڤاری تایمدا دانرا.

## سەرچاوەکان
جۆ پانتۆلیانۆ

**جۆزێف پیتەر پانتۆلیانۆ** (لەدایکبووی ١٢ی ئەیلوولی ١٩٥١) ئەکتەرێکی ئەمریکییە کەوا بەزۆری ڕۆڵی کارەکتەرە تاوانبار و گەندەڵەکانی لە زنجیرە و فیلمەکانی تەلەڤیزیۆن بەرجەستە کردووە.

ڕۆڵە سەرەتاییەکانی بریتی بوون لە بەرجەستەکردنی سەربازێکی بریندار لە زنجیرەی M*A*S*H* و ڕۆڵی گویدیۆ لە فیلمی Risky Business (١٩٨٣)، و تاوانکار فڕانسس فڕاتێلی لە فیلمی The Goonies (١٩٨٥) و ئێدی مۆسکن لە فیلمی Midnight Run (١٩٨٨). پانتۆلیانۆ دواتر ڕۆڵی نۆربی لە فیلمی Baby's Day Out، و سەرکردە کۆزمۆ ڕێنفرۆ لە ھەردوو فیلمی *The Fugitive و U.S. Marshals.* ڕۆڵەکانی تری بریتین لە ڕۆڵی سایفەر لە مەیتریکس، تێدی لە Memento، و کاپتان ھاوارد لە زنجیرە فیلمەکانی Bad Boys و ڕاڵف سیفارێتۆ لە وەرزی سێیەم و چوارەمی زنجیرەی The Sopranos.

پانتۆلیانۆ کاری دەنگی بۆ ھەریەک لە کۆڵ ئۆڤ دیووتی: بلاک ئۆپس٢ و GTA IIIیش کردووە. بۆ ڕۆڵی ڕاڵفی لە زنجیرەی سۆپرانۆکان توانی ببێتە براوەی خەڵاتی ئێمی بۆ باشترین ئەکتەری پشتگیریکار.

## سەرچاوەکان


## بەستەرە دەرەکییەکان

پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥١
پۆل:زیندووان
پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم
پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی
پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمی پیاوی ئەمریکی
پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئیتالی
پۆل:ئەکتەرانی دەنگی پیاوی ئەمریکی
پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:ئەو ئەکتەرانەی کە تووشی ناڕێکی خوێندنەوە بوونە
پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمە پیاوە ئەمریکییەکان
پۆل:ئەکتەرانی دەنگیی پیاوە ئەمریکییەکان
پۆل:براوەکانی خەڵاتی ئێمی پرایم تایم بۆ نمایشێکی نایاب لەلایەن ئەکتەری پاڵپشت لە زنجیرەدراما
جەیمی لین سیگلەر

**جەیمی-لین سیگلەر** (لەدایکبووی ١٥ی ئایاری ١٩٨١) خانمەکتەرێکی ئەمریکییە. سیگلەر بە ڕۆڵی مێدۆو سۆپڕانۆ لە زنجیرەی کەناڵی ئێچ بی ئۆ سۆپڕانۆکان دەناسرێتەوە.

## سەرچاوەکان
* 

## بەستەرە دەرەکییەکان
* 

پۆل:گۆرانیبێژانی ژنی ئەمریکی
پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨١
پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:گۆرانیبێژە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:ژنە گۆرانیبێژە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:خانمەکتەرەکانی فیلمی ئەمریکی
پۆل:جولەکەکانی سەدەی بیست و یەکی ئەمریکی
پۆل:خانمەکتەرە مناڵە ئەمریکییەکان
پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی ئەمریکی
پۆل:خانمەکتەرە جووە ئەمریکییەکان
پۆل:مۆسیقاژەنە جووە ئەمریکییەکان
پۆل:جولەکەکانی ئەشکەنازی ئەمریکی
پۆل:بێژەرە ئەمریکییەکان
ڕۆڵد داھڵ

وێنۆک|ڕۆڵد داھڵ لە نیسانی ١٩٥٤
**ڕۆڵد داھڵ** (؛ ١٣ی ئەیلوولی ١٩١٦ – ٢٣ی تشرینی دووەمی ١٩٩٠) ڕۆماننووس و سیناریۆنووسی ئینگلیزی بوو. پەرتووکەکانی زیاتر لە ٢٥٠ میلیۆن فرۆشی هەبووە.

داهڵ لە وێڵز لەدایکبوو. دایک و باوکی کۆچبەری نەرویژی بوون. 

## سەرچاوەکان

پۆل:لەدایکبووانی ١٩١٦
پۆل:مردووانی ١٩٩٠
پۆل:ڕۆماننووسانی بریتانیی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:مەرگەکان بە شێرپەنجە لە ئینگلستان
پۆل:نووسەرانی پیاوی بەریتانی
جێف کینی

**جیف کینی** نووسەر و وێنەکێشێکی کارتۆنی ئەمریکییە، کە ناوبانگێکی زۆری بەدەستھێناوە لەبەر نووسین و کاری وێنەکێشی بۆ زنجیرە پەرتووکی منداڵان *Diary of a Wimpy* *Kid* (یاداشتی ڕۆژانەی منداڵێکی لاواز). ئەو ماڵپەری منداڵانی Poptropicaی دروستکردووە.

## سەرچاوەکان
https://en.wikipedia.org/wiki/Jeff_Kinney

پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧١
پۆل:زیندووان
پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئیری
ئەم بەیانییە لە خەو ھەڵسام

"**ئەم بەیانییە لە خەو ھەڵسام**" گۆرانییەکە لەلایەن باندی بەڕیتانی 'Alabama 3' گوتراوە و بەرھەمھێنراوە بۆ ئەلبوومەکەی ساڵی ١٩٩٧ بەناوی *Exile on Coldharbour Lane* کە دواتر وەک گۆرانی کرانەوەی زنجیرەی *[[سۆپڕانۆکان]]* بەکارھاتووە، بەڵام بە وەشانی "چۆزن وەن" کە ڕیتمێکی خێراتری لە وەشانە ڕەسەنەکە ھەیە.

## سەرچاوەکان

پۆل:گۆرانییەکانی ١٩٩٧
پۆل:سۆپڕانۆکان
دێردێڤڵ (فیلم)

**دێڕدێڤڵ** فیلمێکی ئەمریکی سوپەرھیرۆی ساڵی ٢٠٠ەیە لە نووسین و دەرھێنان ماڕک ستیڤن جۆنسن. چیڕۆکی فیلمەکە وەرگیراوە لە کۆمیکەکانی ماڕڤڵ بە ھەمان ناوەوە و تیشک دەخاتە سەر کارەکتەری مات مۆردەک کەوا بێن ئافلێک ڕۆڵەکەی بەرجەستە دەکات. مۆردەک پارێزەرێکی کوێرە کەوا ھەوڵی بەرپارکردنی دادپەروەری دەدات لەنێو ھۆڵەکان دادگا بەڕۆژ و شەقامەکانی نیویۆڕک بە شەو. جێنیفەر گاڕنەر ڕۆڵی ئێلێکترای خۆشەویستی دەبینێت. کۆڵن فارێل ڕۆڵی شەڕانگێزی سەرەکی فیلمەکە بوڵسئایس دەبینێت و مایکڵ کلارک دەنکن ڕۆڵی ویلسن فیسکی تاوانکاری گەورە دەگێڕێت.

## ئەمانەش ببینە
* دێردێڤڵ، زنجیرەیەکە کەوا باسی ھەمان کارەکتەر دەکات و لە بەرھەمھێنانی نێتفلیکسە.

پۆل:فیلمەکانی توێنتیت سێنچوری فۆکس
پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی
پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان
پۆل:فیلمەکانی ٢٠٠٣
پۆل:فیلمە بەرهەمهێنراوەکانی ئاڤی ئاراد
پۆل:ئەو فیلمانەی لە لۆس ئەنجلۆس وێنەگیراون
پۆل:فیلمە براوەکانی خەڵاتی گۆڵدن ڕۆسبێری
پۆل:فیلمی لایڤ ئەکشن لەسەر بنەمای کۆمیکەکانی ماڕڤڵ
پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠٠٠
پۆل:فیلمەکانی دەیەی ٢٠٠٠ بە زمانی ئینگلیزی
پۆل:فیلمە سووپەرھیرۆکانی دەیەی ٢٠٠٠
پۆل:فیلمە بەرھەمھێنراوەکانی ئاڤی ئاراد
پۆل:ئەو فیلمانەی لە نیویۆرک داندراون
پۆل:فیلمە قەدەغەکراوەکان
پۆل:فیلمە ئەکشنییە ئەمریکییەکان