شیری دایک

وێنۆک| دوو نموونەی شیری دایکی مرۆڤ. نموونەی لای چەپ یەکەم شیرە کە دایکەکە بەرھەمی دەھێنێت، نموونەی لای ڕاست دواتر لە ھەمان خولی پەمپکردنی مەمکدا بەرھەم ھێنراوە.
**شیری مەمک** یان **شیری دایک** شیرێکە لەلایەن ڕژێنەکانی مەمکەوە لە مەمکی مێینەکانی مرۆڤدا بەرھەم دەھێنرێت. شیری دایک سەرچاوەی سەرەکی خۆراکە بۆ ساوا تازە لەدایکبووەکان، پێکھاتووە لە چەوری، پڕۆتین، کاربۆھیدرایت، و پێکھاتەیەکی جیاوازی کانزا و ڤیتامینەکان. ھەروەھا شیری دایک ئەو ماددانەی تێدایە کە یارمەتی پاراستنی کۆرپە دەدات لە ھەوکردن و ھەستیاری، وەک بەکتریا ھاوژیانییەکان و وردە زیندەوەرانی تر، لە ھەمان کاتدا بەشدارن لە گەشەکردنی تەندروستانەی سیستەمی بەرگری کۆرپە و مایکرۆبایۆمی ڕیخۆڵە.

## شێوازەکانی بەکارھێنان
ڕێکخراوەی تەندروستیی جیھانی (WHO) و یوونیسێف پێشنیاری شیرپێدانی تایبەت دەکەن بە شیری دایک بۆ ماوەی شەش مانگی یەکەمی ژیانی کۆرپە. ئەم ماوەیە لە شەش مانگیدا خۆراکی ڕەق و تەواوکەری خۆراکی گونجاو و سەلامەت بەدوای خۆیدا دێنێت، قۆناغێک کە پێداویستی خۆراکی و وزەی کۆرپە دەست دەکات بە تێپەڕاندنی ئەوەی کە شیری دایک بە تەنیا دەتوانێت دابینی بکات. بەردەوامبوون لە شیرپێدان پێشنیار دەکرێت تا تەمەنی دوو ساڵی.

## سوودەکان
شیرپێدان سوودی تەندروستی بۆ دایک و منداڵ ھەیە، تەنانەت دوای کۆرپەیش. ئەم سوودانە بریتین لە بەرھەمھێنانی گەرمی دروست و گەشەکردنی شانە چەورییەکان، کەمبوونەوەی ٧٣٪ی مەترسی تووشبوون بە نەخۆشی مردنی لەناکاوی کۆرپە، زیادبوونی زیرەکی، کەمبوونەوەی ئەگەری تووشبوون بە ھەوکردنی گوێی ناوەڕاست، بەرگری لە سەرما و ئەنفلۆنزا، کەمبوونەوەی کەمی مەترسی شێرپەنجەی خوێنی منداڵی، کەمبوونەوەی مەترسی تووشبوون بە نەخۆشی شەکرە لە منداڵیدا، کەمبوونەوەی مەترسی تووشبوون بە ئاسمایی و ئێکزیما، کەمبوونەوەی کێشەی ددان، کەمبوونەوەی مەترسی قەڵەوی لە پێگەیشتندا، و کەمبوونەوەی مەترسی تووشبوون بە پەشێویی دەروونی، لەوانەش لە منداڵانی بێ لانەدا. زۆرێک لە سوودەکانی بەرەنگاربوونەوەی ھەوکردن و پەیوەست بە سیستەمی بەرگری پەیوەندییان بە ئۆلیگۆساکاریدەکانی شیری مرۆڤەوە ھەیە.

## بەرھەمھێنان
لەژێر کاریگەری ھۆرمۆنەکانی پڕۆلاکتین و ئۆکسیتۆسین خانمان دوای منداڵبوون شیر بەرھەم دەھێنن بۆ ئەوەی خۆراک بدەن بە کۆرپەکە.

بێتوانایی ڕاستەقینەی بەرھەمھێنانی شیری پێویست دەگمەنە، توێژینەوەکان دەری دەخەن کە دایکانی ناوچە بەدخۆراکییەکان ھێشتا بڕێکی شیر بەرھەمدەھێنن کە کوالیتی ھاوشێوەی دایکانی وڵاتە پێشکەوتووەکانە. ھۆکاری زۆر ھەیە کە دایکێک بەشی پێویست شیر بەرھەم نەھێنێت . ھەندێک لە ھۆکارە باوەکان بریتین لە گیربوونی نادروست (واتە کۆرپەکە بە شێوەیەکی کارا پەیوەندی بە گۆی مەمکەوە نییە)، شیرپێدان یان پەمپ نەکردن بە ڕادەی پێویست بۆ دابینکردنی، ھەندێک دەرمان (لەوانەش ڕێگری ھۆرمۆنی ئیسترۆجینی تێدایە)، نەخۆشی، ھەستیاری و کێشە تایبەتەکانی لەشی دایک.

## بازاڕ
بازاڕی بازرگانی بوونی ھەیە بۆ شیری دایکی مرۆڤ، چ لە شێوەی خزمەتگوزاری پەرستاری و چ وەک بەرھەمی شیر.

وەک بەرھەمێک، شیری دایک لەلایەن بانکەکانی شیری مرۆڤەوە ئاڵوگۆڕ دەکرێت، ھەروەھا ڕاستەوخۆ لە نێوان شیربەخشەکان و کڕیاران وەک ماڵپەڕەکانی ئینتەرنێت، ئاڵوگۆڕ دەکرێت. بانکەکانی شیری مرۆڤ بەگشتی ڕێوشوێنی ستانداردیان ھەیە بۆ چاودێریکردنی بەخشەرەکان و ھەڵگرتنی شیرەکە.

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان
* کارلێکی دەرمان لەگەڵ شیری مرۆڤ
* *[https://emedicine.medscape.com/article/1835675-overview شیری مرۆڤ و شیرپێدان]* لەلایەن کارۆل ئێڵ ڤاگنەر (وتارێکی گشتی، eMedicine، ١٤ی کانوونی دووەمی ٢٠١٠)
* سەنتەری زانکۆی نەتەوە یەکگرتووەکان – پێکھاتەکانی شیری مرۆڤ – لەوانەش بەراوردکردنی شیری مرۆڤ و مانگا
* بابەتەکانی تەندروستی منداڵان: شیرپێدان
* بەراوردێک لە نێوان شیری مرۆڤ و شیری مانگا و پێکھاتەی شیری مانگا

پۆل:پیرکی
پۆل:شیردان
پۆل:مەمک
پۆل:مرۆڤ