open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
کۆریای باکوور لە ئۆڵۆمپیاد

کۆریای باکوور بەفەرمی **کۆماری گەلی دیموکراتی کۆریا** بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٦٤ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیاد کرد، ساڵی ١٩٧٢ بۆیەکەمجار وەک وڵاتێکی سەربەخۆ بەشداری ئۆڵۆمپیادی ھاوینە کرد. لێژنەی ئۆڵۆمپیادی کۆریای باکوور ساڵی ١٩٥٣ دامەزراوە و لە ساڵی ١٩٥٧ لەلایەن لێژنەی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتی بەفەرمی ناسێندراوە.

## سەرچاوەکان

* 

پۆل:کۆریای باکوور لە ئۆڵۆمپیاد
پارێزگای پێرنیک

**پارێزگای پێرنیک** () پارێزگایەکە لە ڕۆژاوای بولگاریا، دراوسێی سربیایە. شارە سەرەکییەکەی پێرنیکە، شارەوانییەکانی دیکەش بریتین لە برێزنیک، کۆڤاچێڤتسی، ڕادۆمیر، تران، زێمەن.

## دانیشتووان
ژمارەی دانیشتووانی پارێزگای پێرنیک بەپێی سەرژمێری ساڵی ٢٠١١ ١٣٣٧٥٠ کەس بووە، کە ٤٨.٩% لە ڕەگەزی نێر و ٥١.١% لە ڕەگەزی مێ بوون.

## سەرچاوەکان


پێرنیک
زانکۆی ئابووری ڤارنا

**زانکۆی ئابووری – ڤارنا** زانکۆیەکی گشتییە و دەکەوێتە شاری ڤارنا لە بولگاریا، گرنگی بە خوێندن دەدات لە بواری ئابووریدا زانکۆکە خاوەنی باوەڕپێکراوی دامەزراوەی نیشتمانی هەڵسەنگاندن و باوەڕپێکردنە.

زانکۆ دامەزراوەیەکی خوێندنی باڵایە و مێژوویەکی دوور و درێژی هەیە و نەریتی تایبەتی خۆی هەیە. لە ١٤ی ئایاری ١٩٢٠ دامەزراوە و لە سەرەتادا بە قوتابخانەی باڵای بازرگانی ناسرابوو. کۆنترین زانکۆیە بۆ زانستە ئابوورییەکان لە ناوچەی ڤارنا و دووەم زانکۆیە لە بولگاریا دوای زانکۆی سۆفیا کە لە ساڵی ١٨٨٨ دامەزراوە.
## سەرچاوەکان

پۆل:دامەزراوە پەروەردەییەکانی ساڵی ١٩٢٠
پۆل:زانکۆکانی بولگاریا
ڕەشیدە بایار

**ڕەشیدە بایار** (؛ ١٢ی کانوونی دووەم ١٨٨٦، بورسا – ٢٤ی کانوونی یەکەم ١٩٦٢، ئەنقەرە) سێھەمین خانمی یەکەمی تورکیا بوو. ئەو ھاوسەری جەلال بایار، سێیەمین سەرۆکی تورکیا بووە، تا کۆچی دوایی لە ٢٤ی کانوونی دووەمی ١٩٦٢. لەکاتێکدا لە شەمەندەفەرێکدا لە ئەستەنبوڵەوە بۆ ئەنقەرە بووە بەھۆی جەڵتەی دڵەوە گیانی لەدەستدا.

ڕەشیدە لە ساڵی ١٩٠٤ لەگەڵ جەلال بایار ھاوسەرگیری کردووە ئەو کاتە ڕەشیدە تەمەنی ١٨ ساڵ بووە سێ منداڵیان بووە: ڕەفیی (١٩٠٤–١٩٤٠)، تورگوت (١٩١١–١٩٨٣)، نیلوفەر گورسۆی (١٩٢١-).

## سەرچاوەکان

پۆل:تورکە عوسمانییەکان
پۆل:خانمانی یەکەمی تورکیا
پۆل:لەدایکبووانی ١٨٨٦
پۆل:مردووانی ١٩٦٢
کازاخستان لە ئۆڵۆمپیاد

کازاخستان بۆ یەکەمجار وەک وڵاتێکی سەربەخۆ ساڵی ١٩٩٤ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانەی ١٩٩٤ کرد، ھەروەھا بۆیەکەمجاریش لە ساڵی ١٩٩٦ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەکرد. وەرزشوانانی کازاخستان پێش ھەڵوەشاندنەوەی یەکێتی سۆڤیەت، وەک بەشێک لە یەکێتی سۆڤیەت لە ئۆڵۆمپیاددا بەشدارییان کردووە، ھەروەھا لە ساڵی ١٩٩٢دا بەشێک بوون لە تیمی یەکگرتوو لە ژێر ئاڵای ئۆڵۆمپیادا بەشداری کرد. لێژنەی ئۆڵۆمپیادی کازاخستان لە ساڵی ١٩٩٠ دامەزراوە و لە ساڵی ١٩٩٣ بە فەرمی لەلایەن لێژنەی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتی بەفەرمی ناسێندرا.

## سەرچاوەکان

پۆل:کازاخستان لە ئۆڵۆمپیاد
دینو زۆف

**دینۆ زۆف** (؛ لەدایکبووی ٢٨ی شوباتی ١٩٤٢) گۆڵپارێزێکی پێشووی ئیتاڵیی مێژووی تۆپی پێ بوو. خاوەنی کۆمەڵێک ژمارەی پێوانای جیھانییە کە پێش ئەو ھیچ گۆڵپارێزێک تۆماری نەکردبوو، دیارترینیان پاراستنی گۆڵی ھەڵبژاردەی ئیتاڵیا بۆ ماوەی ١١٤٢ خولەک بەبێ گۆڵ، لە نێوان ئەیلوولی ١٩٧٢ تا حوزەیرانی ١٩٧٤. بەشداری خولی ناوخۆیی ئیتاڵیا لەگەڵ چەندین یانەی ئەو وڵاتە، دیارترینیان ناپۆلی و یوڤێنتۆس، ھەروەھا نوێنەرایەتی ھەڵبژاردەی ئیتالیای کردووە لە ١١٢ یاری نێودەوڵەتی. لە ساڵی ١٩٨٢ توانی نازناوی جامی جیھانی فیفا بباتەوە و بووە بەتەمەنترین گۆڵپارێزە لە مێژوودا کە وەک کاپتنی ھەڵبژاردە پاڵەوانێتییەکەی بردەوە، ٤٠ ساڵ و ٤ مانگ و ١٣ ڕۆژ کاتێک بوونە پاڵەوان، ھەر خۆشی جامەکەی بەرزکردەوە. ٣٣٢ یاری لەسەریەک بۆ یانەی تۆرینۆ کرد و بۆ ماوەی یازدە وەرز لەسەریەک لە پێکھاتەی یانەکە بوو وەک چۆن ٩٠٣ خولەک یاری کرد بەبێ ئەوەی ھیچ گۆڵێکی لێ تۆمار بکرێت. بەشداری لە چوار پاڵەوانێتی جامی جیھانی فیفا کردووە، یەکێک لە تایبەتمەندییەکانی دینۆ وەک گۆڵپارێز زۆر بەفیڕۆدانی کات بوو بەوەی زۆرترین کات تۆپەکەی لەی خۆی دەھێشتەوە و لەگەڵ یاریزانی ھێڵی بەرگری، دیارترین ئەوسیفەتەشی لە جامی جیھانی ١٩٨٢ بوو بەتایبەت کاتێک ھەڵبژاردەی ئیتاڵی لە پێشەوە بوو لە یارییەکانیان بەرامبەر بەرازیل و ئەرژەنتین لە قۆناغی دووەمدا، ئەمەش وای لە فیفا کرد یاسایەکی تایبەت بەو حاڵەتانە دابنێ بۆ ڕێگریکردن لە گۆڵپارێز بۆ دووبارە گرتنەوەی تۆپ کاتێک پاس دەدات بەیاریزانی خۆیان.

## سەرچاوەکان

پۆل:ڕاھێنەرانی تۆپی پێی ئیتالی
پۆل:زیندووان
پۆل:فیفا ١٠٠
پۆل:کڵابی سەدەی فیفا
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٤٢
پۆل:یاریزانانی براوەی جامی جیھانیی فیفا
پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی ئیتالی
پۆل:یاریزانانی جامی جیھانیی فیفای ١٩٧٠
پۆل:یاریزانانی جامی جیھانیی فیفای ١٩٧٤
پۆل:یاریزانانی جامی جیھانیی فیفای ١٩٨٢
پۆل:یاریزانانی جامی نەتەوەکانی ئەورووپا بۆ تۆپی پێی ١٩٦٨
پۆل:یاریزانانی جامی نەتەوەکانی ئەورووپا بۆ تۆپی پێی ١٩٨٠
پۆل:یاریزانانی خولی تۆپی پێی ئیتالیا
پۆل:یاریزانانی یانەی یوڤێنتوس
پۆل:یاریزانانی یانەی تۆپی پێی ناپۆلی
پۆل:یاریزانانی براوەی خولی ئەورووپا
کارلۆس دۆنگا

**کارلۆس دۆنکا** (؛ لەدایکبووی ٣١ی تشرینی یەکەمی ١٩٦٣) ناسراوە بە دۆنگا، ڕاھێنەری تۆپی پێی بەڕازیلییە و پێشتر یاریزانی پیشەگەری ھێڵی ناوەڕاستی تۆپێ پێ بەڕازیل بوو. لە جامی جیھانی فیفای ١٩٩٤ وەک کاپتنی ھەڵبژاردەکە جامەکەی بەرزکردەوە، لەگەڵ چاڤی یەکێکە لەو دووکەسەی کە لە یاری کۆتایی جامی جیھانیی و یاری کۆتایی ئۆڵۆمپیاد و یاری کۆتایی جامی کیشوەرەکان بەشداری کردووە. دوو جار ڕاھێنەری بەرازیل بووە. لە یەکەم وەرزیدا لە ساڵی ٢٠٠٦ تا ٢٠١٠، سەرکردایەتی ھەڵبژاردەکەی کرد بۆ سەرکەوتن لە جامی کیشوەرەکانی ٢٠٠٧ و ٢٠٠٩، ھەروەھا بۆ قۆناغی چارەکی کۆتایی جامی جیھانی فیفایی ٢٠١٠، پاش ئەوە لەلایەن یەکێتی تۆپی پێی بەرازیلەوە لە ئەرکی ڕاھێنەری ھەڵبژاردەکە دوورخرایەوە. لە ساڵی ٢٠١٤ بۆ جاری دووەم دەستنیشانکرایەوە بەڵام دەرچوونی پێشوەختەی بەرازیل لە جامی کۆپا ئەمریکا بووە ھۆی دووبارە دورخستنەوەی لە مانگی حوزەیرانی ٢٠١٦.لە ساڵی ٢٠١٣ ڕاھێنەری یانەی ئینتەرناشناڵ بووە. دۆنگا بە ڕەچەڵەک ئیتاڵی و ئەڵمانییە.

## سەرچاوەکان

پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٣
پۆل:مێدالیاوەرگرانی ئۆڵمپیک لە تۆپی پێ
پۆل:مێدالیاوەرگرانی زێوی ئۆڵمپیکی بەڕازیلی
پۆل:یاریزانانی براوەی جامی جیھانیی فیفا
پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی بەڕازیلی
پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە ئەڵمانیا
پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە ئیتالیا
پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵاتی بەڕازیلی
پۆل:یاریزانانی جامی جیھانیی فیفای ١٩٩٠
پۆل:یاریزانانی جامی جیھانیی فیفای ١٩٩٤
پۆل:یاریزانانی جامی جیھانیی فیفای ١٩٩٨
پۆل:یاریزانانی جامی کیشوەرەکانی ١٩٩٧
پۆل:یاریزانانی خولی تۆپی پێی ئیتالیا
پۆل:یاریزانانی کۆپا ئەمریکای ١٩٨٧
پۆل:یاریزانانی کۆپا ئەمریکای ١٩٨٩
پۆل:یاریزانانی کۆپا ئەمریکای ١٩٩٥
پۆل:یاریزانانی کۆپا ئەمریکای ١٩٩٧
پۆل:یاریزانانی ھەڵبژاردەی تۆپی پێی بەڕازیل
پۆل:یاریزانانی ھێڵی ناوەندی تۆپی پێ
پۆل:یاریزانە براوەکانی کۆپا ئەمریکا
پۆل:یاریزانانی بۆندسلیگا
ئاورا ھێرزۆگ

**ئاورا ھێرزۆگ** (؛ ٢٤ی کانوونی یەکەمی ١٩٢٤ – ١٠ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٢) چالاکوانێکی کۆمەڵایەتی و ژینگەی ئیسرائیلی بووە، کە لە ساڵی ١٩٨٣ تا ١٩٩٣ وەک خانمی یەکەمی ئیسرائیل کاری کردووە ئەو ھاوسەری چەیم ھێرزۆگ بوو، شەشەمین سەرۆکی دەوڵەتی ئیسرائیل و دایکی سەرۆکی ئێستا ئایزک ھێرزۆگ بوو.

## سەرچاوەکان

پۆل:لەدایکبووانی ١٩٢٤
پۆل:مردووانی ٢٠٢٢
مارگاریتا پۆپۆڤا

**مارگاریتا ستیفانۆڤا پۆپۆڤا** (؛ لەدایکبووی ١٥ی ئایاری ١٩٥٧)یاساناس، داواکاری گشتی، پەروەردەکاری بولگاریایە کە لە ساڵی ٢٠١٢ تا ٢٠١٧ جێگری سەرۆکی بولگاریا بووە. پێشتر لە ٢٧ی تەممووزی ٢٠٠٩ تا ٤ی ئەیلوولی ٢٠١١ لە کابینەی بۆیکۆ بۆریسۆڤ وەک وەزیری داد کاری کردووە. مارگاریتا پۆپۆڤا لە ساڵی ١٩٨٠ لە زانکۆی سۆفیا فیلۆلۆژیای بولگاری تەواو کردووە، دواتریش (١٩٨٩) لە ھەمان زانکۆ یاسایی تەواو کردووە.

## سەرچاوەکان

پۆل:جێگرەکانی سەرۆکی بولگاریا
پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٧
قەزای ئەلچیبەیش

**قەزای ئەلچیبەیش** قەزایەکی پارێزگای زیقار لە عێراق، دەکەوێتە ڕۆژهەڵاتی ناسریە و باکووری ڕۆژئاوای پارێزگای بەسرە. پایتەختی قەزاکە بریتییە لە ئەلچیبەیش.ژمارەی دانیشتوانی قەزاکە بەپێی ئاماری ساڵی ٢٠١٧ نزیکەی ١٠٥ هەزار و ١٤٧ کەسە

## سەرچاوەکان

پۆل:پارێزگای زیقار
پۆل:قەزاکانی عێراق
قەزای سامەڕا

**قەزای سامەڕا** () قەزایەکی پارێزگای سەڵاحەدینە لە عێراق. پایتەختی قەزاکە شاری سامەڕا.

## سەرچاوەکان

سامەڕا
پۆل:قەزاکانی عێراق
پۆل:سامەڕا
ئەلچیبەیش

**ئەلچیبەیش** شارۆچکەیەکە لەسەر ڕووباری فورات لە قەزای ئەلچیبەیش، پارێزگای زیقار، لە باشووری عێراق. پایتەختی قەزاکە بە ناوی خۆیەوەیە. ئەلچیبەیش لە ساڵی ١٩٥٥دا نزیکەی ١١ ھەزار کەسی تێدا دەژیاژمارەی دانیشتووانی ئەلچیبەیش تا ساڵی ٢٠٠٣ بۆ کەمتر لە ٦ ھەزار کەس دابەزیوە لە ئەنجامی ئاوڕژاندنی سەدام حوسێن لە تاڵاوەکانی میزۆپۆتامیا، بەڵام ژمارەی دانیشتووان لە نێوان ساڵانی ٢٠٠١ بۆ ٢٠٠٩ چاکبوونەوە و پێنج ھێندە زیادی کرد، کاتێک گەیشتە ٣٠ ھەزار و ٤١٦ کەس

## سەرچاوەکان

پۆل:ناوەندەکانی قەزاکانی عێراق
پۆل:پارێزگای زیقار
پارێزگای ئەسکەندەریە

**پارێزگای ئەسکەندەریە** یەکێکە لە پارێزگاکانی میسر. شاری ئەسکەندەریە لە مێژوودا پایتەختی میسر بوو تا دامەزراندنی فوستات کە دواتر لە قاهیرەدا هەڵمژرا. ئەمڕۆ پارێزگای ئەسکەندەریە بە دووەم لە گرنگیدا لە دوای پارێزگای قاھیرە دادەنرێت.ژمارەی دانیشتووانی پارێزگای ئەسکەندەریە بەپێی سەرژمێری ساڵی ٢٠١٨ نزیکەی ٥٢٢٦ هەزار کەسە

## سەرچاوەکان

پۆل:پارێزگاکانی میسر
پۆل:ئەسکەندەریە
پارێزگای عەممان

**پارێزگای عەممان** یەکێکە لە پارێزگاکانی ئوردن. پایتەختی ئەم پارێزگایە شاری عەممانە کە هاوکات پایتەختی ئەو وڵاتەیە. ناوەندی کارگێڕی پارێزگاکە هەروەها سەرجەم فەرمانگە حکومییەکان و پەرلەمانەکان دەکەونە ناحیەی عەبدەلی.

سەرژمێری نیشتمانی ئوردن لە ساڵی ٢٠١٥ دەریدەخات کە ژمارەی دانیشتوانی پارێزگاری پایتەخت ٤ ملیۆن کەسی تێپەڕاندووە ,یەکێک لەو هۆکارانەی کە بەشداربوون لە زیادبوونی بەرچاوی ژمارەی دانیشتووان لێشاوی زۆری پەنابەرانە لە وڵاتانی دراوسێ. سەرژمێری نیشتمانی ئوردن لە ساڵی ٢٠٠٤ ئاماژەی بەوەدا کە کۆی ژمارەی دانیشتوانی پارێزگای پایتەخت لەو کاتەدا ١٩٤٢,٠٦٦ کەس بووە، کە لە سەرژمێری ساڵی ١٩٩٤دا ١,٥٧٦,٢٣٨ کەس گەشەی کردووە بە تێکڕای گەشەی ساڵانەی ٢.١%.

## سەرچاوەکان

پۆل:عەممان
کووەیت لە ئۆڵۆمپیاد

کووەیت بۆیەکەمجار لە ساڵی ١٩٦٨ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی کرد. لەوکاتەوە بەشدرای لە ١٢ ئۆڵۆمپیادی ھاوینە کردووە، ھیج کاتێک نەیتوانیوە بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانە بکات، وەرزشوانانی ئەم وڵاتە خاوەنی سێ مەدالیای ئۆڵۆمپیادن کە ھەرسێکیان بڕۆنزن، لیژنەی ئۆڵۆمپیادی کووەیت لە ساڵی ١٩٥٧ دامەزراوە، لە ساڵی ١٩٦٦ لەلایەن لیژنەی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتییەوە بەفەرمی ناسێندراوە، کووەیت ڕێگەی پێنەدرا وەک دەوڵەتێک لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦ بەشداری بکات، ھەرچەندە بەشداربووانی وڵاتەکە توانیان وەک وەرزشوانانی سەربەخۆی ئۆڵۆمپیاد لەژێر ئاڵای ئۆڵۆمپیاددا بەشداری بکەن.

## سەرچاوەکان

* 

پۆل:کووەیت لە ئۆڵۆمپیاد
پۆل:وەرزشی کووەیت
قرغیزستان لە ئۆڵۆمپیاد

قرغیزیستان بۆ یەکەمجار وەک وڵاتی سەربەخۆ لە ساڵی ١٩٩٤ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی کردووە، لەوکاتەوە لە ٧ خولی ھاوینەی و ٧خوولی زستان یارییەکان بەشداری کردووە و خاوەنی ٧ مەدالیای ئۆڵۆمپیادە. پێشتر وەک بەشێک لە تیمی یەکێتی سۆڤیەت بەشدار بوون. ھەروەھا لە ساڵی ١٩٩٢ وەرزشوانانی قیرغیزستان وەک بەشێک لە تیمی یەکگرتوو لە ژێر ئاڵای لێژنەی ئۆڵۆمپیاد بەشداری کرد، ئەمەش دوای جیابوونەوەی یەکێتیی سۆڤیەت.

## سەرچاوەکان

*
لاوس لە ئۆڵۆمپیاد

لاوس بۆ یەکەمجار وەک وڵاتێکی سەربەخۆ لە ساڵی ١٩٨٠ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی کرد، لەوکاتەوە بەشداربووە لە حەوت خولی یارییەکانی ئۆڵۆمپیاد. وەرزشوانانی ئەم وڵاتە تائێستا بەشداریان لە یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانەدا نەکردووە و ھەروەھا نەیاتوانیوە مەدالیای ئۆڵۆمپیاد بەدەستبھێنن بەدەست. لێژنەی ئۆڵۆمپیادی لاوس لە ساڵی ١٩٧٥ دامەزراوە و لە ساڵی ١٩٧٩ لەلایەن لیژنەی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتییەوە بە فەرمی ناسێندراوە.

## سەرچاوەکان

* 

پۆل:لاوس لە ئۆڵۆمپیاد
پۆل:وەرزشی لاوس
پارێزگای قاھیرە

**پارێزگای قاھیرە** زۆرترین دانیشتووان لە پارێزگاکانی میسرە. پایتەختەکەی کە شاری قاهیرە پایتەختی نیشتمانی میسرە و بەشێکە لە ناوچەی گەورەی قاهیرەی گەورە. چونکە بە تەواوی شارنشین کراوە.ژمارەی دانیشتوانی پارێزگای قاهیرە بەپێی سەرژمێری ساڵی ٢٠١٧ بە نزیکەی ٩٥٧٠٤٤١ کەس .. لە ٣٠ی ئابی ٢٠١٨ خالد عەبدولعەل عەبدولحافز وەک پارێزگاری قاهیرە دەستنیشانکرا.

## سەرچاوەکان

پۆل:پارێزگای قاھیرە
پۆل:پارێزگاکانی میسر
لوبنان لە ئۆڵۆمپیاد

لوبنان بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٤٨ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی کرد، لەو کاتەوە بەشداری لە ھەموو خولەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەکردووە جگە لە ئۆڵۆمپیادی ١٩٥٦ وەک ناڕەزایەتییەک بەرامبەر بە تێوەگلانی بەریتانیا و فەرەنسا لە قەیرانەکانی سوێسدا. ھەروەھا لوبنان لە ساڵی ١٩٤٨ەوە لە زۆربەی یارییەکانی ئۆڵۆمپی زستانەدا بەشداری کردووە جگە لە ساڵانی ١٩٩٤ و ١٩٩٨. وەرزشوانانی لوبنان چوار مەدالیایان بەدەستھێناوە، لیژنەی ئۆڵۆمپیادی لوبنان لە ساڵی ١٩٤٧ دامەزراوە و لە ساڵی ١٩٤٨ لەلایەن لیژنەی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتییەوە بەفەرمی ناسێندرا.

## سەرچاوەکان

پۆل:لوبنان لە ئۆڵۆمپیاد
مەنگۆلیا لە ئۆڵۆمپیاد

مەنگۆلیا بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٦٤ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیاد کرد، و لەو کاتەوە جگە لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤ کە بایکۆتی کرد، بەشداری سەرجەم خولەکانی دیکەی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە کردووە. ھەروەھا مەنگۆلیا لە ساڵی ١٩٦٤ەوە بەشداری لە یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانە کردووە و تەنیا لە یارییەکانی زستانی ١٩٧٦ بەشداری نەکردووە. بە گشتی وەرزشوانانی مەنگۆلیا خاوەنی ٣٠ مەدالیای ئۆڵۆمپیادن، کە ھەموویان لە پێشبڕکێکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەدا بەدەستھێنراون، لیژنەی ئۆڵۆمپیادی مەنگۆلیا لە ساڵی ١٩٥٦ دامەزراوە و لە ساڵی ١٩٦٢ لەلایەن لیژنەی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتییەوە بەفەرمی ناسێندراوە.

## سەرچاوەکان

*
ھەڵگیراو

لە لۆژیکدا، **ھەڵگیراو** یا **بار** (، ) بەو پارە لە قەزیە دەوترێ کە دەدرێتە پاڵ پارەکەی تری، یانی دانراو. وەک «لەگەڕ» لە قەزیەی «زەوی لەگەڕە». ھەڵگیراو چییەتی یان زاتی دانراو، یان بەشێک لە چییەتیی دانراو، یان یەکێک لە تایبەتیگەلی وەدیارکەوتووی دانراو (وەک چەندێتی، چۆنێتی، جێگە، یان …) ڕوون دەکاتەوە و وەکوو وەسفێک بۆ دانراو وایە. وەک ئەوە کە دەڵێن «زەوی ئەوەندە خێرایە»، «زەوی ئەوەندە قورسە»، «زەوی دوورییەکەی لە خۆر ئەوەندەیە» و، «زەوی تەمەنی ئەوەندەیە».

بە ھەر حاڵ، دانراو شتێکە کە لە پێشدا دادەنرێ و سەرنجی پێ دەدرێ و ئینجا سیفەتی جۆربەجۆری لەسەر بار دەکرێ. یان دەکرێ بڵێین وەکوو پاڵپشتێک وایە کە سیفەتەکان پاڵی پێوە دەدەن. ھەڵگیراویش ھەر یەک لەو سیفەتانەیە کە دەخرێنە سەری یان دەدرێنە پاڵی.

ھەڵگیراو ھەر ئەوەیە کە لە ڕێزماندا «موسنەد»یان «لەپاڵدراو»ی پێ دەڵێن.

## تێکڕایییەکانی شیاوی ھەڵگیران (کوللیاتی خەمس)

دانراوی قەزیە دەتوانێ تاک (یا جوزئی) بێ، دەشتوانێ تێکڕایی (یا کوللی) بێ. بۆ وێنە، لە قەزیەی «ھیوا قسەکەرە» دانراو، واتە ھیوا، تاکە. بەڵام لە قەزیەی «ئینسان قسەکەرە» دانراو، واتە ئینسان، تێکڕایییە. بەڵام، ھەڵگیراو ھەمیشە تێکڕایییە. ئەم تێکڕاییبوونەش پێنج شێوەی ھەیە: یان ھەڵگیراو چییەتیی دانراو وەسف دەکا بەتەواوەتی، کە پێی دەڵێن نەوع، یان بەشێک لە چییەتیی دانراو وەسف دەکا و دەکرێ بە شتی تریش ھەڵبگیرێ، کە پێی دەڵێن جنس، یان بەشێک لە چییەتیی دانراو وەسف دەکا و بە ھیچی تر ھەڵناگیرێ، کە پێی دەڵێن فەسڵ، یان یەکێک لە سیفەتە عەرەزییەکانی دانراو وەسف دەکا، کە ئەگەر بە شتی تریش ھەڵبگیرێ پێی دەڵێن عەرەزی گشتی و، ئەگەر بە ھیچ شتێکی تر ھەڵنەگیرێ و ھەر تایبەت بە خۆی بێ پێی دەڵێن عەرەزی تایبەت.

## سەرچاوەکان
* خوانساری، محمد. منطق صوری. صفحه ٣٠١ و ٣٠٢.
* [//en.m.wikisource.org/wiki/1911_Encyclopædia_Britannica/Predicables Predicables]

پۆل:چەمکە بنەڕەتییەکانی تیۆریی کۆمەڵە
پۆل:لۆژیکی ماتماتیکی
دەزگای چاپ و بڵاوکردنەوەی ئاراس

**دەزگای چاپ و بڵاوکردنەوەی ئاراس** یان **دەزگای ئاراس بۆ چاپ و بڵاوکردنەوە** () دامەزراوەیەکی چاندی و بڵاکردنەوەی کتێب و کۆڤارە کە لە باشووری کوردستان چالاکە.

ئەم دەزگایە لە ساڵی ٢٠١٢دا داخرا. بەڵام لە ٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨دا بەدوای شەش ساڵ و نێوێک بەرێوەبەرانی دەزگای ئاراس بە دەربڕینی ڕاگەیەندراوێکی کورت لەسەر تۆڕە کۆمەڵایەتییەکاندا ڕایان گەیاند کە دەیانھەوێت جارێکی دیکە دەست بە چالاکی بکەن و وردەوردە دەزگاکە زیندوو بکەنەوە.

## مێژوو
دەزگای چاپ و بڵاوکردنەوەی ئاراس لە ٢٨ی تشرینی دووەمی ساڵی ١٩٩٨دا لە شاری ھەولێری باشووری کوردستاندا دامەزرا و بەدران ئەحمەد حەبیب بەرێوەبەری بوو. تیمی کاریی دەزگای ئاراس لە سەرەتای دامەزران ھەتا ساڵی ٢٠٠٦ بریتی لە ٥ ھەتا ١٥ کارمەند بوو کە لە بواری چاپی کتێب و کۆڤار چالاک بوون.

دەزگای چاپ و بڵاوکردنەوەی ئاراس جگە لە چاپی کتێب، زۆر کۆڤار و ڕۆژنامەکانێک وەکوو شین، واتە (ئەدەبی)، واتە (گشتی)، بزاو (کۆڤار)، بزاو (ڕۆژنامە)، وەرزین، گەشبین، ماڵبات، مشکە (منداڵان) بڵاو کردووەتەوە.

## ئاژانسی ھەواڵی کوردستان

دەزگای چاپ و بڵاوکردنەوەی ئاراس لە ساڵی ٢٠٠٨دا ئاژانسی ھەواڵێک بە ناوی ئاژانسی ھەواڵی کوردستان (ئاکنیوز) دامەزراند کە بەدران ئەحمەد حەبیب بەڕێوەبەر و سەرنووسەری بوو. ئەم ئاژانسە ھەواڵە ھەتا ساڵی ٢٠١٢دا چالاک بوو و بەدوای چوار ساڵ داخرا.

## ئەمانەش ببینە
* ئاکنیوز

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان
* ئەرشیڤی کتێبەکانی دەزگای چاپ و بڵاوکردنەوەی ئاراس

پۆل:دەزگای چاپ و بڵاوکردنەوەی ئاراس
پۆل:ڕێکخراوەکان، دامەزرانی ١٩٩٨
پۆل:کۆمپانیاکانی بڵاوکردنەوەی کتێب لە عێراق
پۆل:کۆمپانیاکانی بڵاوکردنەوەی کتێب لە کوردستان
مالیزیا لە ئۆڵۆمپیاد

مالیزیا بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٥٦ بەشداری لە یارییەکانی ئۆڵۆمپیاد کردووە، و لەو کاتەوە لە ھەموو خولەکانی یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە، جگە لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٠ کە بایکۆتی کرد. مالیزیا بۆیەکەمجار لە ساڵی ٢٠١٨ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانە کردووە. وەرزشوانانی مالیزیا بە گشتی ١٣ مەدالیای ئۆڵۆمپیادیان بەدەستھێناوە، ھیچ وەرزشوانێکی مالیزی تا ئێستا مەدالیای زێڕی بەدەست نەھێناوە، بەمەش مالیزیا بووەتە ئەو وڵاتەی کە زۆرترین مەدالیای ئۆڵۆمپیادی بەبێ ئەوەی زێڕ بباتەوە. لیژنەی ئۆڵۆمپیادی مالیزیا لە ساڵی ١٩٥٣ دامەزراوە و لە ساڵی ١٩٥٤ لەلایەن لیژنەی ئۆڵۆمپی نێودەوڵەتییەوە بەفەرمی ناسێندرا نرا.

## سەرچاوەکان

پۆل:مالیزیا لە ئۆڵۆمپیاد
ماڵدیڤ لە ئۆڵۆمپیاد

ماڵدیڤ بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٨٨ بەشداری لە یارییەکانی ئۆڵۆمپیاد کرد، لەو کاتەوە وەرزشوانانی لە سەرجەم خولەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە بەشدارییان کردووە، وڵاتەکە ھەرگیز مەدالیای ئۆڵۆمپیادی بەدەست نەھێناوە و بەشداری لە یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانەدا نەکردووە. لێژنەی ئۆڵۆمپیادی ماڵدیڤ لە ساڵی ١٩٨٥ دامەزراوە و ھەر لەو ساڵەدا لەلایەن لیژنەی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتییەوە بەفەرمی ناسێندرا.

## سەرچاوەکان

* 

پۆل:ماڵدیڤ لە ئۆڵۆمپیاد
پۆل:وەرزشی ماڵدیڤ
میانمار لە ئۆڵۆمپیاد

میانمار کە پێشتر بەناوی بۆرما بەشداری دەکرد، بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٤٨ بەشداری لە یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی کرد، لەو کاتەوە جگە لە ساڵی ١٩٧٦ بەشداری سەرجەم یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە کردووە. ھیچ کاتێک بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستاندا نەکردووە. لە یارییەکانی ساڵی ١٩٩٢ەوە، میللەتەکە لە پێشبڕکێکانی ئۆڵۆمپیاد وەک میانمار دەستنیشان کراوە. تا ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠ ھیچ وەررشوانێکی میانمار مەدالیای ئۆڵۆمپیادی بەدەست نەھێناو. لێژنەی ئۆڵۆمپیادی میانمار لە ساڵی ١٩٤٧ دامەزراوە و ھەر لەو ساڵەدا لەلایەن لیژنەی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتییەوە بەفەرمی ناسێندراوە.

## سەرچاوەکان

* 

پۆل:میانمار لە ئۆڵۆمپیاد
عومان لە ئۆڵۆمپیاد

عومان بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٨٤ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیاد کرد، لەو کاتەوە بەشداری لە ھەشت خولی یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە کردووە. وەرزشوانانی عومان ھەرگیز لە یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانەدا بەشدارییان نەکردووە. ھەروەھا ھیچ وەرزشوانێکی عومان مەدالیای ئۆڵۆمپیادیان بەدەست نەھێناوە. لیژنەی ئۆڵۆمپیادی عومان لە ساڵی ١٩٨٢ دامەزراوە و ھەمان ساڵ لەلایەن لێژنەی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتی بەفەرمی ناسێندراوە.

## سەرچاوەکان

پۆل:عومان لە ئۆڵۆمپیاد
پۆل:وەرزشی عومان
نیپاڵ لە ئۆڵۆمپیاد

نیپاڵ بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٦٤ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیاد کرد، لەو کاتەوە بەشداری دوازدە خولی یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە کردووە، ھەروەھا ساڵی ٢٠٠٢ بۆ یەکەمجار بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانە کردووە، تەجبیر بورا، خەڵکی نیپاڵییە، لە ئۆڵۆمپیادی زستانەی ساڵی ١٩٢٤دا مەدالیای زێڕی ئۆڵۆمپیادی لە بواری ڕۆیشتن بە بەرزایییەکانی بەدەستھێنا بەھۆی بوونی لە گەشتی چیای ئێڤرێستی بەریتانیا لە ساڵی ١٩٢٢دا. بەو پێیەی خەڵکی وڵاتانی دیکەش بەشدارییان لە گەشتەکەدا کردبوو، خەڵاتەکە بەخشرایە تیمێکی تێکەڵاو. ئەم چالاکییە و ناوی وەرگرانی مەدالییاکە لە ماڵپەڕی لێژنەی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتی دانەنراوە. بیدان لاما، وەرزشوانی تایکواندۆی نیپاڵ لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ساڵی ١٩٨٨ لە سێئۆل مەدالیای برۆنزی بەدەستھێنا، لەگەڵ ئەوەشدا وەک مەدالیای فەرمی ھەژمار ناکرێت چونکە تایکواندۆ وەرزشێکی نمایش بوو لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٨. لیژنەی ئۆڵۆمپیادی نیپاڵ لە ساڵی ١٩٦٢ دامەزراوە و لە ساڵی ١٩٦٣ بەفەرمی ناسێندرا.

## سەرچاوەکان

* 

پۆل:نیپاڵ لە ئۆڵۆمپیاد
فەلەستین لە ئۆڵۆمپیاد

فەلەستین بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٩٦ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی کرد، لەوکاتەوە بەشداری سەرجەم خولەکانی یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە کردووە، وەرزشوانانی ئەم وڵاتە بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانەیان نەکردووە. ھەروەھا ھیچ مەدالیایەکیان بەدەستنەھێناوە. لە ساڵی ١٩٩٥ەوە وەک ئەندامی ئەنجومەنی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتی بەفەرمی ناسێنراوە.

## سەرچاوەکان

* 

پۆل:فەلەستین لە ئۆڵۆمپیاد
فلیپین لە ئۆڵۆمپیاد

فلیپین بۆ یەکەمجار لە یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ساڵی ١٩٢٤ بەشداری ئۆڵۆمپیادی کرد لەو کاتەوە جگە لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٠ کە بایکۆتی کرد، بەشداری سەرجەم خولەکانی دیکەی یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە کردووە. ھەروەھا وەرزشوانانی فلیپین لە ساڵی ١٩٧٢ەوە لە پێنج بۆنەدا بەشدارییان لە یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانەدا کردووە. لێژنەی ئۆڵۆمپیادی فلیپین ساڵی ١٩١١ دامەزراوە و ساڵی ١٩٢٩ لە لایەن لێژنەی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتی بەفەرمی ناسێنراوە.

## سەرچاوەکان

* 

پۆل:فلیپین لە ئۆڵۆمپیاد
دژایەتی کردنی پیاوی گەی و دووڕەگەزخواز لەلایەن دەوڵەتی ئیسلامی (داعش)

توندوتیژی بەرامبەر کەسانی ئێڵ جی بی تی بەشێکە لە ئایدیۆلۆژیای دەوڵەتی ئیسلامی لە عێراق و شام کە سزای لە سێدارەدان بۆ ھاوڕەگەزخوازی لەناو خاکەکەیدا، لە عێراق و سووریا و لیبیا دەردەکات.

## یاساکان سەبارەت بە چالاکیی سێکسی هاوڕەگەزەکان
جێبەجێکردنی یاسا لە ناوچەکانی ژێر کۆنترۆڵی داعش بە مەبەستی جێبەجێکردنی سزادان. ئەمەش بەو مانایەیە کە ئەو هاوڕەگەزبازانەی کە گیراون خەریکی کاری هاوڕەگەزبازی بوونە،  لە سەربانەنەوە فڕێ دەدرێن. ئەگەر  نەمرن ئەوا  بەردباران دەکرێن تا دەمرن.

داعش لیستێکی ئەو تاوانانەی بڵاوکردۆتەوە کە لە ئەنجامدا دەبێت راستەوخۆ لەسێدارە بدرێن، لەنێویاندا هاوڕەگەزبازەکان.

## سەرچاوەکان

پۆل:ئاسیا لە دەیەی ٢٠١٠
پۆل:ئەفریقا لە دەیەی ٢٠١٠
پۆل:مافەکانی کۆمەڵگەی پەلکەزێڕینە لە ئەفریقا
پۆل:کۆمەڵگەی پەلکەزێڕینە لە جیھانی عەرەبی
پۆل:توندوتیژی دژی کەسانی پەلکەزێڕینە
پۆل:تیرۆریزم لە عێراق
پۆل:تیرۆریزم لە سووریا
پۆل:دەوڵەتی ئیسلامی لە عێراق و شام
قەتەر لە ئۆڵۆمپیاد

قەتەر بۆیەکەمجار بەشداری لە ساڵی ١٩٨٤ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی کردووە لەو کاتەوە بەشداری سەرجەم خولەکانی یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی کردووە، ھیچ کاتێک بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانەیان نەکردووە، وەرزشوانانی قەتەڕ خاوەنی ھەشت مەدالیای ئۆڵۆمپیادن یەکەم مەدالیای زێڕی ئۆڵۆمپیادیان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠ لەلایەن فارس ئەلباخەوە لە بەرزکردنەوەی قورساییدا بەدەستھێنا، دواتر میدالیای زێڕ بۆ موتەز عیسا بەرزیم لە بازدانی بەرزی پیاوان بەدەستھێنرا. دوای ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨، قەتەر لەگەڵ سعودیە و بروونای یەکێک بوو لەو سێ وڵاتە کە ھیچ وەرزشوانێکی ژنیان بۆ یارییەکانی ئۆڵۆمپیاد نەناردبوو. بەم ھۆیەوە لێژنەی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتی لە ساڵی ٢٠١٠ ڕای گەیاند کە پەستان لەسەر ئەم وڵاتانە دەکات بۆ ئەوەی ئاسانکاری بۆ بەشداری ژنان بکەن، بۆیە قەتەر لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢ چوار وەرزشوانی ژن بەشداری یارییەکان کرد. لیژنەی ئۆڵۆمپیادی قەتەر لە ساڵی ١٩٧٩ دامەزراوە و لە ساڵی ١٩٨٠ لەلایەن لێژنەی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتی بەفەرمی ناسێنرا.

## سەرچاوەکان

* 

پۆل:قەتەر لە ئۆڵۆمپیاد
ئوخاناگین خورێلسوخ

**ئوخاناگین خورێلسوخ** (لەدایکبووی ١٤ی حوزەیرانی ١٩٦٨)، بە خورلسوخ ئوخناش ناودەبرێت شەشەمین سەرۆکی مەنگۆلیایە، لە ٢٥ی حوزەیرانی ٢٠٢١ دەستی بە سەرۆکایەتی کردووە دوای سەرکەوتنی لە ھەڵبژاردنی سەرۆکایەتی مەنگۆلیای ٢٠٢١. لە تشرینی یەکەمی ٢٠١٧ تا کانوونی دووەمی ٢٠٢١ سەرۆک وەزیران بووە و چوار جار بۆ پەرلەمانی مەنگۆلیا ھەڵبژێردراوە – لە ساڵانی ٢٠٠٠، ٢٠٠٤، ٢٠١٢ و ٢٠٢٠. لە پەیمانگای کارگێڕی دەوڵەت و گەشەپێدانی بەڕێوەبردن و یاسا لە زانکۆی نیشتمانی مەنگۆلیا خوێندنی کارگێڕی گشتی تەواو کردووە، کە لە ساڵانی ١٩٩٤ و ٢٠٠٠ دەرچووی زانکۆ بووە.

## ژیانی تایبەتی
خورێلسوخ خێزاندارە و خاوەنی دوو کچە. ھاوسەرەکەی مامۆستای باخچەیە، کچە گەورەکەی مامۆستای مافی مرۆڤە لە زانکۆیەک. ئەو حەزی لە ژەنینی گیتارە لەگەڵ تیپەکەی بەناوی 'پاڵز' کە کاتێک تەمەنی بوو بە ٥٠ ساڵی پێکھێنرا. ھەروەھا سەرۆکوەزیرانی پێشوو ھاندەری ماتۆڕسکیلە، یانەی ھەوادارانی ھارلی دەیڤدسۆنی لە مەنگۆلیا دامەزراندووە.

## سەرچاوەکان

پۆل:زیندووان
پۆل:سەرۆک کۆمارەکانی مەنگۆلیا
پۆل:سەرۆک وەزیرانی مەنگۆلیا
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٨
سینگاپوور لە ئۆڵۆمپیاد

سینگاپوور بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٤٨ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی کرد، لەو کاتەوە بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە دەکات. لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٦٤ وەک بەشێک لە تیمی مالیزیا بەشداری کرد، ھەروەھا بەھۆی لەشکرکێشی یەکێتی سۆڤیەت بۆ سەر ئەفغانستان بایکۆتی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٠ کرد. ساڵی ٢٠١٨ بۆیەکەمجار بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانەی کرد. وەرزشوانانی ئەم وڵاتە خاوەنی پێنج مەدالیای ئۆڵۆمپیادن.

## سەرچاوەکان

* 

پۆل:سینگاپوور لە ئۆڵۆمپیاد
پاکستان لە ئۆڵۆمپیاد

پاکستان بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٤٨ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی کردووە، جگە لە ئۆڵۆمپیادی ١٩٨٠ بەشداری سەرجەم خولەکانی یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە کردووە. ھەروەھا ساڵی ٢٠١٠ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانەی کردووە. وەرزشوانانی پاکستان دە مەدالیای ئۆڵۆمپیادیان بەدەستھێناوە کە ھەموویان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینە بوون. ھەڵبژاردەی ھۆکی پیاوانی پاکستان لە ٩ خولدا بەشداریان کردووە لە نێوان ساڵانی ١٩٥٦ بۆ ١٩٩٢ ھەشت مەدالیای بەدەستھێنا، (٣ زێڕ و ٣ زیو، ٢بڕۆنز). لێژنەی ئۆڵۆمپیادی پاکستان لە ساڵی ١٩٤٨ دروست کراوە، لە کاتێکدا دەستەی وەرزشی پاکستان لە ساڵی ١٩٦٢ دامەزراوە. لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠ لە تۆکیۆ، ئەرشەد نەدیم بووە یەکەم وەرزشکاری پاکستانی کە لە ئۆڵۆمپیادەکەدا سەرکەوت بۆ یاری کۆتایی ڕم ھاوێشت لە گۆڕەپان و مەیدان.

## سەرچاوەکان

* 

پۆل:پاکستان لە ئۆڵۆمپیاد
زانکۆی نیشتمانیی مەنگۆلیا

**زانکۆی نیشتمانی مەنگۆلیا** زانکۆیەکی گشتییە کە بە پلەی یەکەم دەکەوێتە شاری ئولانباتار لە مەنگۆلیا. لە ساڵی ١٩٤٢ دامەزراوە کۆنترین دامەزراوەی خوێندنی باڵایە لە مەنگۆلیا، و لە سەرەتادا بۆ ڕێزلێنان لە خورلوگین چۆیبالسان ناوی زانکۆی دەوڵەتی چۆیبالسان لێنراوە. لە ساڵی ١٩٤٣ فاکەڵتیی تەکنیکی ئاژەڵان پێکھێنرا.لە ساڵی ١٩٦٩ پەیمانگای پۆلیتەکنیکی لەژێر NUM دامەزرا، کە پێکھاتبوو لە فاکەڵتییەکانی ئەندازیاری شارستانی، ئەندازیاری کارەبا، جیۆلۆجی و کانگا، ئەندازیاری میکانیکی، و ئابووری ئەندازیاری.

تا ساڵی ٢٠١٨، زیاتر لە ١٨ ھەزار خوێندکار لە پرۆگرامە جیاوازەکاندا ناویان تۆمارکردووە کە زۆربەیان بە زمانی مەغۆلی دەوترێنەوە.

## سەرچاوەکان

پۆل:زانکۆکانی مەنگۆلیا
پۆل:پەیمانگا پەروەردەییەکان کە لە ١٩٤٢ دامەزراون
سریلانکا لە ئۆڵۆمپیاد

سریلانکا بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٤٨ بەشداری لە یارییەکانی ئۆڵۆمپیاد کردووە، جگە لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٧٦ بەشداری سەرجەم خولەکانی یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە کردووە، ھیچ کاتێک بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانە نەکردووە. وەرزشوانانی سریلانکا خاوەنی دوو مەدالیای زیوی ئۆڵۆمپیادن کە ھەردووکیان لە گۆڕەپان و مەیدان بوون. لێژنەی ئۆڵۆمپیادی سریلانکا لە ساڵی ١٩٣٧ دامەزراوە و ھەمان ساڵ لەلایەن لیژنەی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتییەوە بەفەرمی ناسێنرا.

## سەرچاوەکان

پۆل:سریلانکا لە ئۆڵۆمپیاد
سووریا لە ئۆڵۆمپیاد

سووریا بە فەرمی کۆماری عەرەبی سووریا، بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٤٨ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیاد کرد، دوای ئەوە سوریا لە چوار ئۆڵۆمپیادی داھاتوودا بەشداری نەکرد (ھەرچەندە لە ساڵی ١٩٦٠دا وڵاتەکە لەگەڵ میسر بەناوی کۆماری یەکگرتووی عەرەبی بەشداری کرد). سوریا لە ساڵی ١٩٦٨ بەشداری کردووە لەو کاتەوە جگە لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٧٦ بەشداری سەرجەم خولەکانی یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە کردووە، ھەروەھا سوریا ھیچ کاتێک بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانە نەکردووە. وەرزشوانانی ئەم وڵاتە بەگشتی خاوەنی چوار مەدالیایی ئۆڵۆمپیادن. لێژنەی ئۆڵۆمپیادی سوریا لە ساڵی ١٩٤٨ دامەزراوە و ھەمان ساڵ لەلایەن لێژنەی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتی بە فەرمی ناسێراوە.

## سەرچاوەکان

*
تاجیکستان لە ئۆڵۆمپیاد

تاجیکستان بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٩٦ وەک نەتەوەیەکی سەربەخۆ بەشداری لە یارییەکانی ئۆڵۆمپیاد کرد، لەو کاتەوە وەرزشوانانی ناردووە بۆ بەشداریکردن لە ھەموو یارییەکانی ئۆڵۆمپی ھاوینەدا. ھەروەھا تاجیکستان لە ساڵی ٢٠٠٢ بۆیەکەمجار بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانەیان کرد لێژنەی ئۆڵۆمپیادی تاجیکستان لە ساڵی ١٩٩٢ دروست کراوە و لە ساڵی ١٩٩٣ لەلایەن لیژنەی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتییەوە بەفەرمی ناسێنرا.

## سەرچاوەکان

* 

پۆل:تاجیکستان لە ئۆڵۆمپیاد
تایلەند لە ئۆڵۆمپیاد

تایلەند بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٥٢ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیاد کرد، لەو کاتەوە لە ھەموو یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە بەشدای کردووە، جگە لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٠ کە بایکۆتی کردووە. ھەروەھا تایلەند لە ساڵی ٢٠٠٢ بۆ یەکەمجار بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانە کرد. وەرزشوانانی ئەم وڵاتە بەگشتی خاوەنی ٣٥ مەدالیای ئۆڵۆمپیادن. لێژنەی ئۆڵۆمپیادی تایلەند ساڵی ١٩٤٨ دامەزراوە و ساڵی ١٩٥٠ لەلایەن لێژنەی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتی بەفەرمی ناسێنرا.

## سەرچاوەکان

پۆل:تایلەند لە ئۆڵۆمپیاد
قەزای دوجەیل

**قەزای دوجەیل** () قەزایەکی پارێزگای سەڵاحەدینە لە عێراق. پایتەختی قەزاکە شاری دوجەیلە. ژمارەی دانیشتووانی قەزاکە بەپێی خەمڵاندنەکانی ساڵی ٢٠١٤ نزیکەی ١٠٤ ھەزار کەسە.

## سەرچاوەکان

دوجەیل
پۆل:قەزاکانی عێراق
حەمەد کەناریڤەند

**حەمەد کەناریڤەند** (؛ ١٥ی نیسانی ١٩٨٧ لە ئیلام) وەرزشوانێکی ئێرانییە.مەدالیای زێڕینی لە پاڵەوانییەتی کراوەی تایکواندۆ لە ٢٠٠٧ لە ڕووسیا و مەدالیای ئاڵتوونیی لە جامی جیھانیی تایکواندۆ لە ٢٠٠٨ لە مانچستەر بردەوە. ھەروەھا بە باشترین یاریزانی تۆپی پێ ناسرا. پلەی یەکەمی بردەوە لە جامی ئاسیا ٢٠١٠ لە ھیندستان و پلەی سێیەمی بردەوە لە جامی ئاسیای یانە لە ئێران لە ٢٠٠٧.

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان
* 
* 

پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٧
پۆل:زیندووان
ئاکنیوز

**ئاژانسی ھەواڵی کوردستان**، بەکورتی **ئاکنیوز** () ھەواڵنێرییەکی کوردی بوو کە لەنێوان ساڵانی ٢٠٠٨ ھەتا ٢٠١٢ چالاک بوو. ئاکنیوز یەکەمین ھەواڵنێری لە باشووری کوردستان بوو کە بەدوای دامەزریانی حکوومەتی ھەرێمی کوردستان دامەزرا. دەزگای ئاراس دامەزرێنەر و بەدران ئەحمەد حەبیب بەرێوەبەر و سەرنووسەری ئاکنیوز بوو. ئەم ھەواڵنێرییە لە مانگئ ئەیلوولی ٢٠١٢دا بەھۆی کێشەی ئابوور داخرا.

## زمان
ئاژانسی ھەواڵی کوردستان (ئاکنیوز) ھەواڵەکانی خۆی بە زمانەکانی کوردی (سۆرانی و کرمانجی)، عەرەبی، تورکی، فارسی و ئینگلیزی بڵاو دەکرد.

## مێژوو
ئاژانسی ھەواڵی کوردستان لە ڕۆژی پێنجشەممە ٢٠ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٨ لە ڕێوڕەسمێک بەئامادەبوونی نێچیرڤان بارزانی لە شاری ھەولێر دامەزرا و دەستی بە چالاکی کرد. ئەم ھەواڵنێرییە لەلایەن دەزگای چاپ و بڵاوکردنەوەی ئاراس بەڕێکەوت و بەدران ئەحمەد حەبیب بەرپرسی دەزگای ئاراس سەرنووسەر و بەڕێوەبەری بوو. ئاکنیوز نزیکەی ٤ ساڵ چالاکیی کرد و لە مانگی ئەیلوولی ٢٠١٢دا داخرا. بە وتەی بەدران ئەحمەد حەبیب کێشەی ئابوور و نەبوونی پارە ڕێگە بە بەردەوامکردنی چالاکییەکانی ھەواڵنێرییەکە نەداوە.

## ئەمانەش ببینە
* ئاژانسی نووچەی دیجلە
* ئاژانسی ھەواڵی ھاوار
* ئاژانسی ھەواڵی فرات
* تۆڕی میدیاییی ڕووداو
* تۆڕی ھەواڵی کوردی

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان
* ئەرشیڤی ئاژانسی ھەواڵی کوردستان (ئاکنیوز)

پۆل:دەزگای چاپ و بڵاوکردنەوەی ئاراس
پۆل:ڕێکخراوەکان، دامەزرانی ٢٠٠٨
پۆل:ھەواڵنێرییە کوردییەکان
پۆل:وێبگە کوردییەکان
زانکۆی ئاتاتورک

**زانکۆی ئاتاتورک** () زانکۆیەکی زەوی بەخشە و لە ساڵی ١٩٥٧ لە شاری ئەرزڕۆمی ئەرزڕۆم دامەزراوە. زانكۆكە لە ٢٣ فاكەڵتی و ١٨ كۆلێژ و ٨ پەیمانگا و ٣٠ سەنتەری توێژینەوە پێكهاتووە . کەمپی سەرەکی زانکۆی ئەتاتورک لە شاری ئەرزەرومە کە یەکێکە لە گەورەترین شارەکانی ڕۆژهەڵاتی ئەنادۆڵ. ئێستا یەکێکە لە سەرچاوە هەرە بەرچاوەکانی شارەکە. لە ساڵی ١٩٥٧ەوە کە دامەزراوە وەک ناوەندێکی باشی پەروەردەیی و کولتووری بۆ ناوچەی ڕۆژهەڵات کاری کردووە.

زانکۆکە ئەندامی کۆمەڵەی زانکۆکانی قەفقازە.

## سەرچاوەکان

پۆل:مستەفا کەمال ئاتاتورک
زانکۆی ئاتاتورک
ئاتاتورک
ئاتاتورک
ویلایەتی ئەرزڕۆم

**ویلایەتی ئەرزڕۆم** (بە تورکیی عوسمانی: *ولایت ارضروم* بە ڕۆمانی: *Vilâyet-i Erzurum*) لە دابەشکردنی کارگێڕیدا، (ویلایەت) ئاستی یەکەمی ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی بوو. پایتەختی شاری ئەرزڕۆم بوو. بەپێی زانیارییەکان لە سەرەتای سەدەی بیستەمدا ویلایەتی ئەرزڕۆم ڕووبەرەکەی ٢٩٦١٤ میل چوارگۆشە بووە (٧٦٧٠٠ کیلۆمەتر دووجا)، لەکاتێکدا ئەنجامە سەرەتایییەکانی یەکەم سەرژمێری عوسمانی لە ساڵی ١٨٨٥ (کە لە ساڵی ١٩٠٨ بڵاوکراوەتەوە) ژمارەی دانیشتووانەکەی ٦٤٥٧٠٢ کەس بووە.

## نەخشە

## سەرچاوەکان

پۆل:ویلایەتەکانی ئیمپراتۆریەتی عوسمانی
ئەرزڕۆم
پۆل:ویلایەتەکان و مەڵبەندەکان، ھەڵوەشانەوەی ١٩٢٣
پۆل:ئەرزیڕۆم
پۆل:مێژووی پارێزگای دەرسم
دوجەیل

**دوجەیل** () شارۆچکەیەکە لە پارێزگای سەڵاحەدین لە عێراق. دەکەوێتە نزیکەی ٦٥ کیلۆمەتر (٤٠ میل) لە باکووری بەغدا، و نزیکەی ١٠٠ هەزار کەسی تێدایە، کە زۆربەیان شیعەن. شوێنی کۆمەڵکوژی دوجەیلی ساڵی ١٩٨٢ بوو کە تێیدا لەنێوان ١٤٢ بۆ ١٤٨ کەس گیانیان لەدەست دا کە منداڵیشیان تێدابوو .
## سەرچاوەکان

دوجەیل
دوجەیل
ئەیالەتی ترابزۆن

**ئەیالەتی ترابزۆن** (بە تورکیی عوسمانی: *ایالت طربزون* بە ڕۆمانی:*Eyālet-i Ṭrabzōn*) یەکێک لە ئەیالەتەکانی ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی بوو. لە ساڵی ١٥٩٨ دامەزراوە، تا سەدەی ١٧ وەک ناوچەیەکی سەرەکی مەسیحی ماوەتەوە، زۆر دوای ئەوەی باقی ئەنادۆڵ موسڵمان کرا. ڕووبەری ڕاپۆرتکراوی لە سەدەی نۆزدەھەمدا ١٠٬٥٠٧ میل چوارگۆشە (٢٧٬٢١٠ کم٢) بووە.

## دابەشکردنی کارگێڕی

## سەرچاوەکان

پۆل:ترابزۆن
ترابزۆن
پۆل:ویلایەتەکان و مەڵبەندەکان، دامەزرانی ١٥٩٨
ترابزۆن
جەروانە

وێنۆک|300x300پیکسڵ|شوێنەواری جەروانە
**جەروانە** شوێنەواری کۆنترین بەنداوی جیھانە، دەکەوێتە باکووری مووسڵ. بە گوێرەی ھەندێک توێژەر، ئەوا جەروانە شوێنی باخە ھەڵواسراوەکانی بابلی سەنحاریب لێرە بووە نەوەک لە شاری بابل.

## سەرچاوەکان

پۆل:ئاشوور
پۆل:پێگە شوێنەوارییەکانی عێراق
تارا حوسێن

**تارا حسێن** (لەدایکبووی ١ی کانوونی دووەمی ساڵی ١٩٨٣ لە دەربەندیخان، سلێمانی) چالاکێکی سیاسیی کوردی خەڵکی باشووری کوردستانە. تارا حسێن لە کۆنگرەی سێھەمی تەڤگەری ئازادی کۆمەڵگای کوردستان لەگەڵ سەلام عەبدوڵڵا وەکوو ھاوسەرۆک ھەڵبژێردرا.

## ژیان
تارا حسێن لە ساڵی ١٩٨٣دا لە شارۆچکەی دەربەندیخانی سەربە پارێزگای سلێمانی لە دایک بوو. تارا حسێن لە ئەندامەکانی دامەزرێنەری تەڤگەری ئازادی کۆمەڵگای کوردستانە. ئەو لە کۆنگرەی دووەمی تەڤگەری ئازادی وەکوو ڕاوێژکاری ھاوسەرۆکانی ئەو ڕێکخراوە و لە کۆنگرەی سێھەم وەکوو ھاوسەرۆک ھەڵبژێردرا.

## سەرچاوەکان

پۆل:خەڵکی دەربەندیخان
پۆل:ژنانی سیاسیی کورد
پۆل:سیاسەتوانانی کورد
پۆل:سیاسییەکانی تەڤگەری ئازادی کۆمەڵگای کوردستان
پۆل:کوردەکانی باشووری کوردستان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٣
پۆل:زیندووان
سەلام عەبدوڵڵا

**سەلام عەبدوڵڵا** (١٩٨١ لە سوورەدێ، سلێمانی) چالاکی سیاسیی کوردی خەڵکی باشووری کوردستانە. سەلام عەبدوڵڵا لە کۆنگرەی سێھەمی تەڤگەری ئازادی کۆمەڵگای کوردستان لەگەڵ تارا حوسێن وەکوو ھاوسەرۆک ھەڵبژێردرا.

## ژیان
سەلام عەبدوڵڵا لە ساڵی ١٩٨١دا لە گوندی سوورەدێ لە ناحیەی سەنگەسەری قەزای پشدەر لە ئیدارەی ڕاپەڕینی سەربە پارێزگای سلێمانی لە دایک بوو. لە زانکۆ لە ڕشتەی مێژوو وانەی خوێند و بڕوانامەی بەکەلۆریۆسی بەدەست ھێنا. سەلام عەبدوڵڵا لە ئەندامەکانی دامەزرێنەری تەڤگەری ئازادی کۆمەڵگای کوردستانە. ئەو لە کۆنگرەی سێھەمی تەڤگەری ئازادی وەکوو ھاوسەرۆک ھەڵبژێردرا.

## سەرچاوەکان

پۆل:خەڵکی قەزای پشدەر
پۆل:سیاسەتوانانی کورد
پۆل:سیاسییەکانی تەڤگەری ئازادی کۆمەڵگای کوردستان
پۆل:کوردەکانی باشووری کوردستان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨١
گیرەسون

**گیرەسون** پایتەختی پارێزگای گیرەسونە لە ھەرێمی دەریای ڕەش لە باکووری ڕۆژھەڵاتی تورکیا، نزیکەی ١٧٥ کم (١٠٩ میل) لە ڕۆژاوای شاری ترابزۆن دوورە.

## سەرچاوەکان

پۆل:پارێزگای گیرەسون
پۆل:شارەکانی تورکیا
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکان، دامەزرانی سەدەی ٢یەمی پ.ز
کێلکیت

**کێلکیت** شارۆچکە و قەزایەکی پارێزگای گوموشخانە لە ناوچەی دەریای ڕەش لە تورکیا. بەپێی سەرژمێری ساڵی ٢٠١٠ ژمارەی دانیشتووانی قەزاکە ٣٩ ھەزار و ٥٤٧ کەسە کە ١٣ ھەزار و ٧٨٤ کەس لە شارۆچکەی کەلکیت دەژین.ڕووبەری قەزاکە ١٤٣٨ کیلۆمەتر دووجایە (٥٥٥ میل چوارگۆشە) و شارۆچکەکە لە بەرزی ١٣٧٧ م (٤٥١٨ پێ) دایە.

## سەرچاوەکان

پۆل:پارێزگای گوموشخانە
پۆل:شارەکانی تورکیا
تورکمانستان لە ئۆڵۆمپیاد

تورکمانستان بۆیەکەمجار لە ساڵی ١٩٩٦ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیاد کرد. لەوکاتەوە، بەشداری سەرجەم خولەکانی یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە کردووە. ھەروەھا تا ئێستا بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانە نەکردووە، وەرزشوانانی تورکمانستان پێشتر وەک بەشێک لە شاندی یەکێتی سۆڤیەت لە ساڵانی ١٩٥٨ تا ١٩٨٨ ھەروەھا لە ساڵی ١٩٩٢وەک بەشێک لە شاندی تیمی یەکگرتوو بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی کردووە، لە ٢٧ی تەممووزی ٢٠٢١دا تورکمەنستان یەکەم میدالیای خۆی وەک نەتەوەیەکی سەربەخۆ لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠ لە تۆکیۆ بەدەستھێنا و پۆلینا گوریڤا لە پێشبڕکێی بەرزکردنەوەی قورسایی ٥٩ کیلۆگرامی ژنان مەدالیای زیوی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان

* 

پۆل:تورکمانستان لە ئۆڵۆمپیاد
پۆل:وەرزشی تورکمانستان
میرنشینە یەکگرتووە عەرەبییەکان لە ئۆڵۆمپیاد

میرنشینە یەکگرتووە عەرەبییەکان بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٨٤ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی کردووە، لەو کاتەوە بەشداری سەرجەم خولەکانی یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە کردووە. ھەروەھا تا ئێستا بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانە نەکردووە. وەرزشوانانی میرنشینە یەکگرتووە عەرەبییەکان دوو مەدالیای ئۆڵۆمپیادیان بەدەستھێناوە (١ زێڕ و ١ بڕۆنز). لێژنەی ئۆڵۆمپیادی میرنشینە یەکگرتووە عەرەبییەکان لە ساڵی ١٩٧٩دروست کراوە، لە ساڵی ١٩٨٠ لەلایەن لێژنەی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتی بەفەرمی ناسێنرا.

## سەرچاوەکان

*
ئۆزبەکستان لە ئۆڵۆمپیاد

ئۆزبەکستان بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٩٤ وەک نەتەوەیەکی سەربەخۆ لە یارییەکانی ئۆڵۆمپیاد بەشداری کرد، لەو کاتەوە بەشداری سەرجەم خولەکانی یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە کردووە. پێشتر ئۆزبەکستان وەک بەشێک لە شاندی یەکێتی سۆڤیەت لە ساڵی ١٩٥٢ تا ١٩٨٨ بەشداریی ئۆلۆمپیادیان کردووە و دوای ھەڵوەشاندنەوەی یەکێتی سۆڤیەت، ئۆزبەکستان لە ساڵی ١٩٩٢ وەک بەشێک لە تیمی یەکگرتوو بەشداری کرد. وەرزشوانانی ئۆزبەکستان لە یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەدا بە گشتی بیست و شەش مەدالیایان بەدەستھێناوە ھەروەھا لە یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانەدا یەک مەدالیای بەدەستھێناوە. لیژنەی ئۆڵۆمپیادی ئۆزبەکستان لە ساڵی ١٩٩٢ دروست کراوە و لە ساڵی ١٩٩٣ لەلایەن لیژنەی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتییەوە بە فەرمی ناسێنرا.

## سەرچاوەکان

* 

پۆل:ئۆزبەکستان لە ئۆڵۆمپیاد
ڤیێتنام لە ئۆڵۆمپیاد

ڤیێتنام بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٥٢ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیاد کرد، دوای دابەشبوونی ڤیێتنام لە ساڵی ١٩٥٤ تەنھا وەرزشوانانی کۆماری ڤیێتنام بەشداری یارییەکانی نێوان ساڵانی ١٩٥٦ تا ١٩٧٢ کرد، بەڵام دوای یەکگرتنەوەیان وەک کۆماری سۆسیالیستی ڤیێتنام بەشداریان کرد لە ساڵی ١٩٧٦، جگە لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤ بەشداری سەرجەم خولەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی کردووە. ھیچ کاتیک بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانە نەکردوو، لیژنەی ئۆڵۆمپیادی ڤیێتنام لە ساڵی ١٩٧٦ دامەزراوەو لە ساڵی ١٩٧٩ لەلایەن لیژنەی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتییەوە بە فەرمی ناسێنرا. خاوەنی پێنج مەدالیای ئۆڵۆمپیادن.

## سەرچاوەکان

* 

پۆل:ڤیێتنام لە ئۆڵۆمپیاد
یەمەن لە ئۆڵۆمپیاد

یەمەن بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٩٢ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیاد کردووە، پێشتر لە ژێر ناوی باکووری یەمەن بەشداری ئۆڵۆمپیادی ١٩٨٤ کردبوو، دوای جیابوونەوەیان بە دوو شاندنی جیاواز بەشدارییان لە یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە کرد باکوور بە ناوی (کۆماری عەرەبی یەمەن؛ ١٩٨٤ و ١٩٨٨) باشووری یەمەن بەناوی (کۆماری دیموکراتی گەلی یەمەن؛ ١٩٨٨). بەڵام لە ساڵی ١٩٩٠ یەکیان گرتەوە، یەمەن تا ئێستا ھیچ مەدالیایەکی ئۆڵۆمپیادی بەدەست نەھێناوە. ھەروەھا بەشداریی یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانەی نەکردووە.

## سەرچاوەکان

* 

پۆل:یەمەن لە ئۆڵۆمپیاد
پۆل:وەرزش لە یەمەن
فایڵ کۆین

**فایڵ کۆین** (؛ **⨎**) دراوێکی دیجیتاڵیی سەرچاوە کراوەی گشتی و سیستەمێکی پارەدانی گشتییە کە داندراوە تا ببێتە بیرگەیەکی دیجیتاڵیی ھاوبەش و ڕێگەیەکی گەڕاندنەوەی دراوە. لەلایەن تاقیگەکانی پرۆتۆکۆڵەوە دروستکراوە لەسەر سیستەمی پەڕگەی ئینتەرپلانێتاری خۆی بنیاد دەنێت، کە ڕێگە بە بەکارھێنەران دەدات کە درایڤی سەخت بە کرێ بگرن. ڕێکخستەیەکی زنجیرەبلۆک بەکاردێت بۆ تۆمارکردنی گرێبەستەکان. فایڵ کۆین پرۆتۆکۆڵێکی کراوەیە و لەلایەن زنجیرەبلۆکێکەوە پاڵپشتی دەکرێت کە بەڵێنەکانی بەشداربووانی تۆڕەکە تۆمار دەکات، ھەروەھا مامەڵەکان کە بە بەکارھێنانی FIL ئەنجام دەدرێن، دراوی ڕەسەنی زنجیرەبلۆکەکە. زنجیرەبلۆکەکە لەسەر بنەمای بەڵگەی دووبارەکردنەوە و بەڵگەی بۆشایی کات بنیاتنراوە.

## مێژوو
پرۆژەکە لە ئابی ٢٠١٧ دەستی پێ کرد و زیاتر لە ٢٠٠ ملیۆن دۆلاری کۆکردەوە لە ماوەی ٣٠ خولەکدا.

## خێرخوازی
لە نیسانی ٢٠٢١دا، دامەزراوەی فایڵ کۆین بڕی ٥٠٬٠٠٠ فایڵ کۆینی بە نرخی ١٠٬٠٠٠٬٠٠٠ ملیۆن دۆلار بەخشی بە ئەرشیفی ئینتەرنێت. لەگەڵ ئەوەشدا، دامەزرێنەری ئەرشیفی ئینتەرنێت، برووستەر کال، و بەڕێوەبەری ھاوبەشی، وێندی ھانامورا، بوون بە بەشێک لیژنەی ڕاوێژکاریی فایڵ کۆین و دامەزراوەی فایڵ کۆین بۆ تۆڕی ناناوەندی.

## توانای تەواوی پاشەکەوتکردنی تۆڕ
بەپێی شوباتی ٢٠٢٢، کۆی توانای پاشەکەوتکردن ١٥٫٦ ئێبایت بوو، و کۆی دراوەی پاشەکەوتکراو ٤٠ پیبایت بوو.

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان
* 

پۆل:ئەپلیکەیشنەکانی تۆڕی ھەوری
پۆل:نەرمامێرەکانی ٢٠١٧
پۆل:ئەو پەڕانەی وەرگێڕانی بەسەردانەچووەوەیان ھەیە
سەرۆک کۆماری مەنگۆلیا

**سەرۆک کۆماری مەنگۆلیا** (بە زمانی مەنگۆلی: Монгол Улсын Ерөнхийлөгч, Mongol Ulsyn Yerönkhiilögch) سەرۆکی جێبەجێکاری دەوڵەتی مەنگۆلیایە. سەرۆکی ئێستا ئوخاناگین خورێلسوخ.

## ھەڵبژاردن
سەرۆک کۆمار لەلایەن ھاووڵاتیانی مەنگۆلیاوە ھەڵدەبژێردرێت. پارتە سیاسییەکان کە نوێنەرایەتییان لە دەوڵەتی خورالی گەورەدا ھەیە کاندیدەکان کاندید دەکەن. سەرۆک کۆمار خولێکی شەش ساڵەی دووبارە ناکرێتەوە. ئەگەر دوو لەسەر سێی خورال بە خراپ بەکارھێنانی دەسەڵاتەکانی یان پێشێلکردنی سوێندەکەی تاوانبار بزانن، دەتوانرێت سەرۆک لە پۆستەکەی دووربخرێتەوە. بەڵام پێش دەستبەکاربونی سەرۆکی ھەڵبژێردراو دەبێت ئەندامێتی خۆیان لە ھەر پارتێکی سیاسی ھەڵپەسێرن.

## شوێنی نیشتەجێبوون
بەگشتی سەرکردەکانی مەنگۆلیا لە شوێنی نیشتەجێبوونی سەرۆک لە کۆمەڵگەی ئیخ تێنگەر ژیاون، کۆمەڵگەی سەرۆکایەتی ناوچەیەکی پارێزراوە لە چیای بۆگدخان. شوێنی نیشتەجێبوونەکە دەکەوێتە تەنیشت کۆشکەکانی سەرۆکی پەرلەمان و سەرۆکی حکوومەت.

## ئەمانەش ببینە
* سەرۆک وەزیرانی مەنگۆلیا

## سەرچاوەکان

مەنگۆلیا
سەرۆک کۆمارەکانی مەنگۆلیا
پۆل:سیاسەتوانانی مەنگۆلیا
سەرۆک وەزیرانی مەنگۆلیا

**سەرۆک وەزیرانی مەنگۆلیا** سەرۆکی حکوومەتە، و سەرۆکایەتی کابینەی مەنگۆلیا دەکات. سەرۆکوەزیران لەلایەن پەرلەمانی مەنگۆلیا یان دەوڵەتی گەورەی ھورالەوە دەستنیشان دەکرێت، و دەتوانرێت لەلایەن پەرلەمانەوە بە دەنگی لێسەندنەوەی متمانە لە کارەکەی دووربخرێتەوە.

سەرۆک وەزیرانی ئێستا لوڤسانامسراین ئۆیون-ئێردێنە کە لە ٢٧ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١ەوە کاری کردووە، جێگەی ئوخاناگین خورێلسوخی گرتووەتەوە کە بۆ پۆستی سەرۆکایەتی ھەڵبژێردرا.

## دەسەڵاتەکان
سەرۆکوەزیران پارێزگاری ٢١ پارێزگاکانی مەنگۆلیا و ھەروەھا پارێزگاری ئولانباتۆر پایتەخت دیاری دەکات.

## ئەمانەش ببینە
* سەرۆک کۆماری مەنگۆلیا

## سەرچاوەکان

پۆل:سەرۆک وەزیرانی مەنگۆلیا
قەزای دۆر

**قەزای دۆر** () قەزایەکی لە خۆرھەڵاتی پارێزگای سەڵاحەدینە لە عێراق. پایتەختی قەزاکە شاری دۆرە. ژمارەیەکی زۆر لە خەڵکی لە ٤ عەشیرەت لەخۆدەگرێت، ئەلشوەیخات، ئەلمەواشێت، ئەلبو حەیدەر و ئەلبو مدەلال

## سەرچاوەکان

دۆر
پۆل:قەزاکانی عێراق
دۆر

**دۆر** () شارۆچکەیەکی بچووکی کشتوکاڵییە لە پارێزگای سەڵاحەدین لە عێراق، شاری ئەلدور دەکەوێتە دووری ٢٠ کیلۆمەتر لە شاری تکریت ناوەندی پارێزگای سەڵاحەدین و لە کەناری ڕۆژاوای ڕووباری دیجلە، و لە تکریت نزیکترە، مەودایەک لە شاری سامەرا.

## سەرچاوەکان

دۆر
دۆر
پۆل:ناوەندەکانی قەزاکانی عێراق
شنھ‌با

**شنه‌با** یاخود () به‌و هه‌وا فێنكه‌ ده‌وترێ كه‌له‌ هاویندا دروست ده‌بێ به‌هۆی پاڵه‌په‌ستۆی هه‌وای ڕووی ده‌ریاو وشكی زه‌وییه‌وه‌.

* شنه‌بای ده‌ریا: له‌ڕۆژدا به‌هۆی گه‌رمای زۆر له‌سه‌ر ڕووی زه‌وی درووست ده‌بێ كه‌له‌گه‌ڵیا هه‌وای به‌تین به‌یكیاده‌دا كه‌ له‌سه‌ر ڕووی ده‌ریاوه‌ هه‌ڵئه‌كا پێی ده‌وترێت شنه‌بای ده‌ریا.

* شنه‌بای وشكانی: له‌ شه‌ودا كه‌ پاشماوه‌ هه‌وا به‌ڕووی ئاوی گه‌رما پێكیا ده‌دا و ‌پاڵه‌په‌ستۆی كه‌م ده‌كاته‌وه‌ وه‌ده‌بێته‌ هۆی هه‌وایه‌كی سارد وه‌پێ ده‌وترێت شنه‌بای وشكانی.

## سەرچاوەکان

پۆل:پەڕەکانی ڕوونکردنەوە
پۆل:ناوەکانی کوڕان
ئاورێلیان چوامینی

**ئاورێلیان جانی** **چوامینی** (لەدایکبووی ٢٧ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٠) یاریزانێکی پیشەگەری تۆپی پێی فەڕەنسییە کە وەک یاریزانێکی ھێڵی ناوەند بە شێوازی بەرگری یاری دەکات بۆ یانەی لا لیگا ڕیال مەدرید و ھەڵبژاردەی تۆپی پێی فەڕەنسا.

## ژیانی سەرەتایی
شوعامینی لە ڕۆئەن، سێینێ-ماریتیم لەدایکبووە، بەڵام لە بۆردۆ، جیۆرۆند گەورە بووە.

## یانە
### بۆردۆ
چوامینی یەکەم یاری لە پێکھاتەی یەکەم کرد بۆ بۆردۆ لە بردنەوەیان لە دەرەوەی یاریگای خۆیان لە بەرامبەر یانەی لاتیڤی ڤێنتسپیڵس لە خولی ئەورووپا لە دووەم قۆناغی پاڵاوتن لە ڕێکەوتی ٢٦ تەممووزی ٢٠١٨، لە سەرەتاوە بەشداری کرد و ٨٩ خوڵەک یاری کرد. یەکەم گۆڵی لە یانەدا تۆمار کرد لە ٩ ئاب، کە کۆتا گۆڵی بردنەوەیان بوو لە یارییەکەدا لە دەرەوەی یاریگای خۆیان خولی ئەورووپا بەرامبەر ماروپۆڵ کە ٣–١ تەواو بوو.

### مۆناکۆ
لە ٢٩ کانوونی دووەمی ٢٠٢٠، چوامینی گرێبەستی چوار ساڵ و نیوی کرد لەگەڵ یانەی فەڕەنسی مۆناکۆ. لە دوای نزیکەی ساڵێک یاریکردن بۆ یانەکە، لە کۆتایی دا یەکەم گۆڵی لە خولدا بۆ یانەکەی تۆمار کرد، کە گۆڵی دووەمی بردنەوەکەیان بوو بەرامبەر مارسیلیا ٣–١ لە ٢٣ کانوونی دووەمی ٢٠٢١. لە ١٤ ئایاری ٢٠٢٢، ئەسێستێکی کرد بۆ کاپتنی یانەکەی ویسام بن یادێر و، بەمەش، بەشدار بوو لە نۆیەم بردنەوەی لەسەر یەک بۆ یانەکەی.

### ڕیاڵ مەدرید
لە ١١ حوزەیرانی ٢٠٢٢، ھەردوو یانە گواستنەوەی چوامینیان ڕاگەیاند بۆ یانەی ڕیاڵ مەدرید لە ڕێکەوتی ١ تەممووزی ٢٠٢٢ەوە، بە گرێبەستێک بۆ ماوەی ٦ ساڵ. نرخی گواستنەوەکە وا ڕاگەیاندرا کە لە نزیکەی ٨٠ ملیۆن یۆرۆ بێت، کە ڕەنگە بە پارەی زیاتری دواتر کە لەسەر ئاست دیاری دەکرێت بگاتە ١٠٠ ملیۆن یۆرۆ.

## ھەڵبژاردە
چوامینی بە ڕەچەڵەک خەڵکی کامیرۆنە. لە ٢٦ ئابی ٢٠٢١، یەکەم بانگھێشتکردنی پێگەیشت لەلایەن ھەڵبژاردەی تۆپی پێی فەڕەنسا. لە ١ ئەیلولدا، یەکەم یاری نێودەوڵەتی ئەنجامدا لە یارییەکی پاڵاوتن بۆ جامی جیھانی فیفا ٢٠٢٢ لە دژی بۆسنە و ھارگریڤ کە لە جێگای تۆماس لیمار ھاتە یارییەکەوە لە خولەکی ٤٦دا. لە ٢٥ ئازاری ٢٠٢٢، چوامینی یەکەم گۆڵی بۆ ھەڵبژاردەکەی تۆمار کرد لە یارییەکی دۆستانەدا لە دژی کۆتدیڤوار.

## ئاماری ماوەی یاریکردن
### یانە

### نێودەوڵەتی

## خەڵاتەکان
**مۆناکۆ**
* پلەی دووەم لە جامی فەڕەنسا: ٢٠٢٠–٢١

**ڕیال مەدرید**

* لا لیگا: ٢٠٢٣-٢٤
* جامی شای ئیسپانیا: ٢٠٢٢-٢٣
* جامی سووپەری ئیسپانیا: ٢٠٢٤
* خولی پاڵەوانەکانی ئەورووپا: ٢٠٢٣-٢٤
* جامی سووپەری ئەورووپا: ٢٠٢٢، ٢٠٢٤
* جامی جیھانیی یانەکانی فیفا: ٢٠٢٢

**فەڕەنسا**
* خولی نەتەوەکانی ئەورووپا: ٢٠٢٠–٢١
* پلەی دووەم لە جامی جیهانیی فیفا: ٢٠٢٢

**تاکەکەسی**
* یاریزانی لاوی ساڵی خولی فەڕەنسی لەلایەن UNFP: ٢٠٢٠–٢١
* پێکھاتەی ساڵی خولی فەڕەنسی لەلایەن UNFP: ٢٠٢٠-٢١، ٢٠٢١-٢٢

## سەرچاوەکان

پۆل:یاریزانانی ھێڵی ناوەندی تۆپی پێ
پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی فەڕەنسی
پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ٢٠٠٠
پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە ئیسپانیا
پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵاتی فەڕەنسی
پۆل:یاریزانانی یانەی ڕیال مەدرید
پۆل:یاریزانانی لا لیگا
پۆل:یاریزانانی جامی جیھانیی فیفای ٢٠٢٢
پۆل:یاریزانانی ھەڵبژاردەی تۆپی پێی فەڕەنسا
پۆل:یاریزانانی لیگ ١
پۆل:یاریزانانی براوەی خولی پاڵەوانەکانی ئەورووپا
پۆل:یاریزانانی جامی نەتەوەکانی ئەورووپای ٢٠٢٤
دانراو

لە لۆژیکدا، **دانراو** یا **بارھەڵگر** (بە عەرەبی: موضوع؛ بە ئینگلیزی: subject) ئەو پارەی قەزیەیە کە پارەکەی تر، یانی ھەڵگیراو، ھەڵدەگرێ. وەک «مس» لە قەزیەی «مس کانزایە».

لەبەر ئەوەی کە دانراو ھەڵگری ھەڵگیراوە و شتێک دەخرێتە سەری و باری دەکرێ، دەبێ «ناو» بێ و ناتوانێ ئامراز یا فیعل بێ. لە حاڵێکا ھەڵگیراو ھەم دەتوانێ ناو بێ، وەک «خوا زانایە»، ھەمیش دەتوانێ فیعل بێ، وەک «خوا دەزانێ».

ھەروەھا، پێچەوانەی ھەڵگیراو کە ناتوانێ تاک بێ و پێویستە تێکڕایی بێ، دانراو دەتوانێ ھەم تاک بێ و ھەم تێکڕایی. ھەروا کە ھەموو لۆژیکزانانی موسڵمان و ئەورووپاییش بەڕاشکاوی ڕایان گەیاندووە، کاتێ دانراو تێکڕایی بێ، مەبەست لێی میسداقەکانییەتی نەک تێگەیشتەکەی.

دانراو ھەر ئەوەیە کە لە ڕێزماندا «پاڵپێوەدراو»یا مسندإليه-ی پێ دەوترێ.

## سەرچاوەکان
* خوانساری، محمد؛ منطق صوری.
ویلایەتی ترابزۆن

**ویلایەتی ترابزۆن** (بە تورکیی عوسمانی: *ولایت طربزون* بە ڕۆمانی:*Vilâyet-i Ṭrabzōn*) لە دابەشکردنی کارگێڕیدا، (ویلایەت) ئاستی یەکەمی ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی بوو. پایتەختی شاری ترابزۆن بوو. کە ھاوتایە لەگەڵ ناوچەکە بەدرێژایی کەنارەکانی ڕۆژھەڵاتی دەریای ڕەش و ناوچەی بەرزایییەکانی ناوەوەی بەرزایییەکانی ئەلبەکانی پۆنتیک.

بەپێی زانیارییەکان لە سەرەتای سەدەی بیستەمدا ڕووبەرەکەی ١٢٠٨٢ میل چوارگۆشە بووە (٣١٢٩٠ کیلۆمەتر دووجا)، لەکاتێکدا ئەنجامە سەرەتایییەکانی یەکەم سەرژمێری عوسمانی لە ساڵی ١٨٨٥ (کە لە ساڵی ١٩٠٨ بڵاوکراوەتەوە) ژمارەی دانیشتووانەکەی ١٠٤٧٧٠٠ کەس بووە. دوای شەڕی ڕووسیا و تورکیا لە ١٨٧٧–١٨٧٨، سنجاقی لازستان دامەزرا.

## دابەشکردنی کارگێڕی
ڤیلایەتەکە سێ سنجاقی لەخۆگرتبوو (چوار دوای ساڵی ١٨٨٩):
# سنجاقی ترابزۆن
# سنجاقی گوموش ھانە
# سنجاقی لازستان
# سنجاقی کانیک (ناوەندەکەی لە دوای ساڵی ١٨٨٩ سامسون بوو)

## نەخشە

## سەرچاوەکان

ترابزۆن
ترابزۆن
ترابزۆن
پۆل:ترابزۆن
پۆل:مێژووی گورجستان
سنجاقی ئانتەپ

**سنجاقی ئانتەپ** () سنجاقێکی ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی بوو. پایتەختەکەی شاری گازی ئانتەپ بوو. ژمارەی دانیشتووانی لە ساڵی ١٩١٤دا ١٨٧ ھەزار و ٨٩٩ کەس بووە.

## سەرچاوەکان

ئانتەپ
ئانتەپ
پۆل:پارێزگای گازی ئانتەپ
ئێدگار دی وال

وێنۆک|نیشانی زرێ پۆشی خێزانی واڵ
**ئێدگار ئەلێکسی ڕۆبەرت ڤۆن** واڵ یان دی **واڵ** (لەدایکبووی ٢٣ی ئابی ١٨٦٧ تا ٩ی ئازاری ١٩٤٨) مامۆستایەکی ئەڵمانی بەلتیک، بیرکاریزان و زمانناس بوو. ناوبانگێکی زۆری بەھۆی داھێنانی زمانی ئینتەرلینگوی (کە بە بەدرێژایی ژیانی ڕۆژاوایی ناسراوە)، ئینتەرلینگوی زمانێکی سروشتی دروست کراوە لەسەر بنەمای زمانە ھیندۆ-ئەورووپییەکان، کە سەرەتا لە ساڵی ١٩٢٢ بڵاوکرایەوە.

## ژیان
دی واڵ لە ئۆڵویۆپۆڵ لەدایکبووە (بەگوێرەی چەند سەرچاوەیەک لە بۆھۆپڵ، شارۆچکەیەکی نزیک ئەوێ)، پارێزگای کەرسۆن، ئیمپراتۆرییەتی ڕووسیا (ئێستا بەشێکە لە پێرڤۆماسک، ناوچەی میکۆلاڤ، ئوکراینا). خێزانەکەی چەند ساڵێکی لە ئوکراینا بەسەر برد، لەو کاتەوەی باوکی دی واڵ لەوێ وەک ئەندازیاری ھێڵی شەمەندەفەر کاری دەکرد. دوای ئەوە خێزانەکە بۆ چەند ساڵێک لە تالیین مانەوە و پاشان گواسترانەوە بۆ سانت پیتەربێرگ. ڤاڵ لەوێ خوێندوویەتی و پاشان دەستی بە خزمەتی کرد لە ھێزی دەریایی ئیمپراتۆرییەتی ڕووسیا. لە سەرەتای ساڵی ١٨٩٤، دی واڵ وەک مامۆستایەک لە تەلین کاری دەکرد.

## سەرچاوەکان


پۆل:مردووانی ١٩٤٨
پۆل:لەدایکبووانی ١٨٦٧
ئالبانیا لە ئۆڵۆمپیاد

ئالبانیا بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٧٢ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە کرد، بەڵام لە چوار خولی داھاتوودا بەشدارییان نەکرد، کە ئەوانیش ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٠ و ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤ و ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ساڵی ١٩٨٨ بوو، بەڵام بۆ ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢ی بارسێلۆنا بەشداری کرد. لەو کاتەوە لە سەرجەم یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە بەشداری کردووە. ھەروەھا بۆیەکەمجار لە ساڵی ٢٠٠٦ بەشدار یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانە کردووە. ئالبانیا ھیچ مەدالیایەکی ئۆڵۆمپیادیان بەدەست نەھێناوە.

## سەرچاوەکان

* 

پۆل:ئالبانیا لە ئۆڵۆمپیاد
ئەندۆرا لە ئۆڵۆمپیاد

ئەندۆرا بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٧٦ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە کرد، لەو کاتەوە لە سەرجەم یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە بەشداری کردووە. ھەروەھا بۆیەکەمجار لە ساڵی ١٩٧٦ بەشدار یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانە کردووە. وەرزشوانانی ئەندۆرا ھیچ مەدالیایەکی ئۆڵۆمپیادیان بەدەست نەھێناوە. لە ساڵی ١٩٧١لێژنەی ئۆڵۆمپیادی ئەندۆرا دامەزراوە، لە ساڵی ١٩٧٦ لەلایەن لێژنەی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتی بە فەرمی ناسێنرا.

## سەرچاوەکان

* 

پۆل:ئەندۆرا لە ئۆڵۆمپیاد
کچە زەنگین و کوڕە ھەژار

**کچە زەنگین و کوڕە ھەژار** درامایەکی تورکییە کە باسی ژیانی خۆشەویستیی نێوان کوڕێکی ھەژار بە ناوی نوڕھان و کچێکی دەوڵەمەند بە ناوی بیریجیک دەکات کە یەکترییان خۆش دەوێت، بەڵام چەندین بەربەست لەبەردەم خۆشەویستییەکەیان دروست دەبێت و دروست دەکرێت کە یەکێک لە ھۆکارەکان بریتییە لە بێبەختیی کوڕە ھەژارەکە کە ھەر جارە و تووشی ڕووداوێک دەبێت.

## سەرچاوەکان

پۆل:ئەو زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە تورکیانەی لە ٢٠١٢ دەستیان پێکردووە
پۆل:ئەو زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە تورکیانەی لە ٢٠١٥ کۆتایان ھاتووە
کۆشکی

**شاوەیس** ناسراو بە **کۆشکی** (نیوەی یەکەمی سەدەی نۆزدەیەم لە گوندی کۆشک، قەرەداغ – ١٨٨٢) شاعیرێکی کورد بوو. شاوەیس لە دواییدا ناوی گوندەکەی خۆی کردووە بە نازناوی شیعری. لە ناو خەڵکدا بە مەلا شاوەیس ناوبانگی دەکردووە. قۆناغەکانی حوجرەی مزگەوتی تەواو کردووە، لەبەر ئەوە مەلایان پێ وتووە. شاعیر لە ساڵی ١٨٨٢ کۆچی دواییی کردووە.

## نموونەی ھۆنراوە

## سەرچاوەکان
* مێژووی ئەدەبی کوردی، بەرگی چوارەم، مارف خەزنەدار، لاپەڕە ٥٩١، دەزگای چاپ و بڵاوکردنەوەی ئاراس، ھەولێر – ٢٠٠٤.

پۆل:شاعیران بە زمانی کوردی
پۆل:شاعیرانی کورد
پۆل:کوردەکانی باشووری کوردستان
پۆل:مردووانی ١٨٨٢
لوڤسانامسڕاین ئۆیون-ئێردێن

**لوڤسانامسڕاین ئۆیون-ئێردێن** (لەدایکبووی ٢٩ی حوزەیرانی ١٩٨٠) سیاسەتمەدارێکی مەنگۆلییە و لە ٢٧ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١ەوە سەرۆکوەزیرانی مەنگۆلیایە، دوو جار بۆ خورالی گەورەی دەوڵەت ھەڵبژێردراوە. لە ساڵی ٢٠١٦ەوە. پێش ئەوەی ببێت بە سەرۆک وەزیران وەزیر و سەرۆکی سکرتارییەتی ئەنجومەنی وەزیران بووە. حکوومەتی مەنگۆلیا لە ٢ی شوباتی ٢٠١٩ تا ٢٧ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١.

ئۆیون-ئێردێن لە ساڵی ٢٠٠٨ لە زانکۆی نیشتمانی مەنگۆلیا بەکالۆریۆسی لە یاسا تەواو کردووە. ھەروەھا لە ساڵی ٢٠١١ لە قوتابخانەی زانستە کۆمەڵایەتییەکانی زانکۆی نیشتمانی مەنگۆلیا بە بڕوانامەی ماستەر لە زانستە سیاسییەکان دەرچووە. پاشان ئۆیون ئێردێن لە ساڵی ٢٠١٥ لە زانکۆی ھارڤارد بە بڕوانامەی ماستەر لە سیاسەتی گشتی دەرچووە.

## سەرچاوەکان

لوڤسانامسڕاین ئۆیون-ئێردێن
لوڤسانامسڕاین ئۆیون-ئێردێن
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٠
لوڤسانامسڕاین ئۆیون-ئێردێن