open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
بێ ڕەوشتی

**بێ ڕەوشتی** پێشێلکردنی یاسا ڕەوشتییەکان و پێوانەیی یان ستانداردەکانە. ئاماژەیە بۆ کەسێک کە شتێک دەکات یان بیر لە شتێک دەکاتەوە و دەزانێت یان پێی وایە ھەڵەیە. بێ ڕەوشتی بە شێوەیەکی ئاسایی بۆ کەسەکان یان کردارەکان بەکاردەھێنرێت، یان بە مانایەکی فراوانتر دەتوانرێت بۆ گرووپەکان یان ئۆرگانی کۆمپانیاکان، و بەرھەمە ھونەرییەکانیش بەکاربھێنرێت.

## یۆنانی کۆن
ئەرەستوو زۆرێک لە خراپەکارییەکانی وەک زیادەڕەوی یان کورتھێنان لە پەیوەندی لەگەڵ ھەندێک چاکەکاریدا دەبینی، وەک چۆن ترسنۆکی و پەلەکردن پەیوەندییان بە بوێرییەوە ھەیە.

## ئایین
لە ئیسلام و جوویەتی و مەسیحییەتدا تاوان چەمکێکی ناوەندییە لە تێگەیشتن لە بێ ڕەوشتی.

دەرەنجامە سەختەکەی فرۆید ئەوە بوو کە «لە ھەموو سەردەمێکدا بێ ڕەوشت پشتگیرییەکی لە ئاییندا نەدۆزیوەتەوە وەک لەوەی لە ڕەوشتدا ھەیبووە».

## سەرچاوەکان

## وردتر بخوێنەوە
* کتێبی پیرۆز
* قورئان

## بەستەرە دەرەکییەکان
* 

پۆل:ئەخلاق
٦ەمین خەڵاتەکانی تۆنی

‎
‎**٦ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی تۆنی**، لە ٣٠ی ئازاری ١٩٥٢ بەڕێوەچوو. ئاھەنگەکە لە ھۆتێل وۆڵدۆرف-ئەستۆریا لە شاری نیویۆرک بەڕێوەچوو.

## سەرچاوەکان
‎
‎
٧ەمین خەڵاتەکانی تۆنی

‎
‎**٧ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی تۆنی**، لە ٢٩ی ئازاری ١٩٥٣ بەڕێوەچوو. ئاھەنگەکە لە ھۆتێل پلازا لە شاری نیویۆرک بەڕێوەچوو.

## سەرچاوەکان
‎
‎
ڕەزا شوان

**ڕەزا ساڵح عەلی** (لەدایکبووی ١٩٤٦ لە گۆگجە، کەرکووک) ناسراوە بە **مامۆستا ڕەزا شوان** نووسەر و شاعیرێکی کوردە و لە بواری پەروەردە و وێژەی مناڵاندا کار دەکات. چەندین ساڵە لە بواری منداڵاندا کاردەکات لە ڕێگەی دەرکردنی کتێب، گۆڤار و زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی و بەرھەمەکانی زۆربەی زۆری لەبارەی وێژەی مناڵانە.

## سەرچاوەکان

پۆل:نووسەرانی کورد
پۆل:نووسەران بە زمانی کوردی
پۆل:شاعیرانی کورد
پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٤٦
پۆل:ناودارانی کورد
جۆزف ڤۆن ستێرنبێرگ

**جۆزف ڤۆن ستێرنبێرگ** (١٨٩٤–١٩٦٩) دەرھێنەر، فیلمنامەنووسی ئەمریکی بە ڕەگەز نەمساییە. ستێرنبێرگ بە یەکێک لە کاریگەرترین و بەناوبانگترین دەرھێنەرانی ساڵانی سەرەتای سینەمای دەنگ لە سەدەی بیستەمدا پێناسە دەکرێت. لە ژیانی ھونەریدا، ستێرنبێرگ کاری دەرھێنانی زیاتر لە بیست و پێنجی فیلمی کردووە و ھەندێکیان وەکوو «فریشتەی شین»، «شانگھای ئێکسپرێس» و «ئاناھاتان» بە شاکاری سینەمای جیھان پێناسە دەکرێن. لە سینەمای ستێرنبێرگ گرنگی دراوە بە نمایشی پەیوەندی خۆشەویستی ژنان و پیاو، بە تایبەتی لەو زنجیرە فیلمانەدا کە تیایاندا مارلینا دیتریچ ڕۆڵی سەرەکی دەبینێت.

## بیبلیۆگرافی ستێرنبێرگ
* کارزان کاردۆزی. سەد ساڵ سینەما، سەد دەرھێنەر، بەرگی حەوتەم: جۆزف ڤۆن ستێرنبێرگ (٢٠٢٤/غەزەلنووس/١٠٣٠ لاپەڕە)
* Baxter, Peter (ed.) 1980. Sternberg. London: British Film Institute.
* Sarris, Andrew. 1966. The Films of Josef von Sternberg. New York: Doubleday

## ئەمانەش ببینە
* سینەمای جیھان
* سەد ساڵ سینەما، سەد دەرھێنەر

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان
* 

پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی ئەمریکی
پۆل:سیناریۆنووسانی ئەمریکی
پۆل:سیناریۆنووسە کوڕە ئەمریکییەکان
پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی زانستی خەیاڵی
پۆل:سیناریۆنووسانی نیویۆرک (ویلایەت)
پۆل:بەرھەمھێنەرانی فیلمی ئەمریکی
پۆل:گەلی ئەمریکی بە ڕەچەڵەک نەمسا-جولەکە
پۆل:سیناریۆنووسە جولەکەکانی ئەمریکا
پۆل:نووسەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:لەدایکبووانی ١٨٩٤
پۆل:مردووانی ١٩٦٩
پۆل:ناشتەکان لە گۆڕستانی وێستوود
١ەمین خەڵاتەکانی جینی

**١ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ٢٠ی ئازاری ١٩٨٠ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ١٩٧٩ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ١٣ی شوباتی ١٩٨٠ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
٢ەمین خەڵاتەکانی جینی

**٢ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ١١ی کانوونی یەکەمی ١٩٨١ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ١٩٨٠ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ٤ی تشرینی دووەمی ١٩٨١ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
مۆرناو

**فریدریش ڤیلھیم مۆرناو** (١٨٨٨–١٩٣١) دەرھێنەر، فیلمنامەنووسی ئەڵمانی و ئەمریکییە. مۆرناو بە یەکێک لە کاریگەرترین و بەناوبانگترین دەرھێنەرانی سینەمای بێدەنگ پێناسە دەکرێت. لە ژیانی ھونەریدا، مۆرناو کاری دەرھێنانی زیاتر لە بیت فیلمی کردووە کە ھەندێکیان وەکوو «نۆسفیراتوو»، «فاوست» و «خۆرھەڵاتن» بە شاکاری سینەمای بێدەنگی ئەڵمانی و ئەمریکی پێناسە دەکرێن.

## بیبلیۆگرافی مۆرناو
* کارزان کاردۆزی. سەد ساڵ سینەما، سەد دەرھێنەر، بەرگی شەشەم: مۆرناو (٢٠٢٤/غەزەلنووس/٩٩٨ لاپەڕە)
* Eisner, Lotte (1973). F. W. Murnau. Univ of California Press.
* Rosales, Manuel (2022). Friedrich Wilhelm Murnau. Ediciones Cátedra Cátedra Publication.

## ئەمانەش ببینە
* سینەمای جیھان
* سەد ساڵ سینەما، سەد دەرھێنەر

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان
* 

پۆل:دەرھێنەرانی ئاڵمانی
پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی ئەمریکی
پۆل:سیناریۆنووسانی ئەمریکی
پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی زانستی خەیاڵی
پۆل:نووسەرانی ئاڵمانی
پۆل:لەدایکبووانی ١٨٨٨
پۆل:مردووانی ١٩٣١
پۆل:دەرھێنەرانی فیلمە ئەڵمانییەکان
٣یەمین خەڵاتەکانی جینی

**٣ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ٣ی ئازاری ١٩٨٢ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ١٩٨١ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ٢٨ی کانوونی دووەمی ١٩٨٢ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
٤ەمین خەڵاتەکانی جینی

**٤ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ٢٣ی ئازاری ١٩٨٣ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ١٩٨٢ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ١٦ی شوباتی ١٩٨٣ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
٥ەمین خەڵاتەکانی جینی

**٥ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ١٤ی ئازاری ١٩٨٤ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ١٩٨٣ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ٨ی شوباتی ١٩٨٤ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
٦ەمین خەڵاتەکانی جینی

**٦ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ٢١ی ئازاری ١٩٨٥ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ١٩٨٤ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ١٣ی شوباتی ١٩٨٥ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
٧ەمین خەڵاتەکانی جینی

**٧ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ٢٠ی ئازاری ١٩٨٦ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ١٩٨٥ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ١٢ی شوباتی ١٩٨٦ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
٩یەمین خەڵاتەکانی جینی

**٩ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ١٤ی ئازاری ١٩٨٨ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ١٩٨٧ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ١٠ی شوباتی ١٩٨٨ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
١٠یەمین خەڵاتەکانی جینی

**١٠ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ٢٢ی ئازاری ١٩٨٩ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ١٩٨٨ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ٨ی شوباتی ١٩٨٩ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
١١ەمین خەڵاتەکانی جینی

**١١ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ٢٢ی ئازاری ١٩٩٠ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ١٩٨٩ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ٧ی شوباتی ١٩٩٠ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
١٢ەمین خەڵاتەکانی جینی

**١٢ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ٧ی تشرینی دووەمی ١٩٩١ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ١٩٩٠ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ١٥ی تشرینی یەکەمی ١٩٩٠ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
١٣ەمین خەڵاتەکانی جینی

**١٣ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ٤ی کانوونی یەکەمی ١٩٩٢ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ١٩٩١ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ١٢ی تشرینی دووەمی ١٩٩١ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
١٤ەمین خەڵاتەکانی جینی

**١٤ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ٩ی کانوونی یەکەمی ١٩٩٣ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ١٩٩٢ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ١٧ی تشرینی دووەمی ١٩٩٢ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
٨ەمین خەڵاتەکانی جینی

**٨ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ١٧ی ئازاری ١٩٨٧ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ١٩٨٦ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ١١ی شوباتی ١٩٨٧ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
١٥ەمین خەڵاتەکانی جینی

**١٥ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ٨ی کانوونی یەکەمی ١٩٩٤ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ١٩٩٣ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ١٦ی تشرینی دووەمی ١٩٩٣ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
١٦ەمین خەڵاتەکانی جینی

**١٦ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ٢٠ی کانوونی یەکەمی ١٩٩٥ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ١٩٩٤ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ٢٢ی تشرینی دووەمی ١٩٩٤ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
١٧ەمین خەڵاتەکانی جینی

**١٧ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ١٤ی کانوونی یەکەمی ١٩٩٦ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ١٩٩٥ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ٢٠ی تشرینی دووەمی ١٩٩٥ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
١٨ەمین خەڵاتەکانی جینی

**١٨ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ١٣ی کانوونی یەکەمی ١٩٩٧ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ١٩٩٦ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ١٨ی تشرینی دووەمی ١٩٩٦ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
١٩ەمین خەڵاتەکانی جینی

**١٩ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ٢٨ی کانوونی دووەمی ١٩٩٨ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ١٩٩٧ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ١٥ی کانوونی یەکەمی ١٩٩٧ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
٢١ەمین خەڵاتەکانی جینی

**٢١ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ٢٩ی کانوونی دووەمی ٢٠٠١ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ٢٠٠٠ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ١٥ی کانوونی دووەمی ٢٠٠١ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
٢٢ەمین خەڵاتەکانی جینی

**٢٢ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ٧ی شوباتی ٢٠٠٢ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ٢٠٠١ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٢ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
٢٣یەمین خەڵاتەکانی جینی

**٢٣ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ١٣ی شوباتی ٢٠٠٣ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ٢٠٠٢ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ١٤ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٣ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
٢٤ەمین خەڵاتەکانی جینی

**٢٤ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ١ی ئایاری ٢٠٠٤ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ٢٠٠٣ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ٢٧ی شوباتی ٢٠٠٤ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
٢٥ەمین خەڵاتەکانی جینی

**٢٥ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ٢١ی ئازاری ٢٠٠٥ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ٢٠٠٤ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ١ی شوباتی ٢٠٠٥ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
٢٦ەمین خەڵاتەکانی جینی

**٢٦ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ١٣ی ئازاری ٢٠٠٦ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ٢٠٠٥ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ٣١ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٦ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
٢٠ەمین خەڵاتەکانی جینی

**٢٠ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ٢٧ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٠ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ١٩٩٩ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ١١ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٠ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
٢٧ەمین خەڵاتەکانی جینی

**٢٧ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ١٣ی شوباتی ٢٠٠٧ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ٢٠٠٦ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ١٦ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٧ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
٢٨ەمین خەڵاتەکانی جینی

**٢٨ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ٣ی ئازاری ٢٠٠٨ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ٢٠٠٧ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ٢٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
٢٩یەمین خەڵاتەکانی جینی

**٢٩ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ٤ی نیسانی ٢٠٠٩ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ٢٠٠٨ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ١٠ی شوباتی ٢٠٠٩ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
٣٠یەمین خەڵاتەکانی جینی

**٣٠ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ١٢ی نیسانی ٢٠١٠ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ٢٠٠٩ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ٣ی ئازاری ٢٠١٠ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
٣١ەمین خەڵاتەکانی جینی

**٣١ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ١٠ی ئازاری ٢٠١١ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ٢٠١٠ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ٢ی شوباتی ٢٠١١ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
١ەمین خەڵاتەکانی ئارتیۆس

**١ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی ئارتیۆس**، لە ساڵی ١٩٨٥ لە ھۆڵی Beverly Hilton لە لۆس ئەنجلس بەڕێوەچوو. لەو ساڵەدا کۆمەڵەی کاستینگی ئەمریکا باشترین کاستینگ دایرێکتەرەکانی ھەڵبژارد لە بوارەکانی فیلمی درامی و کۆمیدی و زنجیرە تەلەڤیزیۆنییەکان. 

## سەرچاوەکان
٣٢ەمین خەڵاتەکانی جینی

**٣٢ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی جینی**، لە ٨ی ئازاری ٢٠١٢ بۆ ڕێزلێنان لەو فیلمانەی لە ساڵی ٢٠١١ بڵاوکراونەتەوە بەڕێوەچوو. کاندیدەکان لە ١٧ی کانوونی دووەمی ٢٠١٢ ڕاگەیەندرا. 

## سەرچاوەکان
١٨ەمین خەڵاتەکانی ئارتیۆس

**١٨ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی ئارتیۆس**، لە ساڵی ٢٠٠٢ لە ھۆڵی Beverly Hilton لە لۆس ئەنجلس بەڕێوەچوو. 

## سەرچاوەکان
هەوکردنی پەنکریاس

**ھەوکردنی پەنکریاس** بریتییە لە ھەوکردنی ڕژێنی پەنکریاس. پەنکریاس ئەندامێکی گەورەیە لە پشتەوەی گەدە کە ئەنزیمەکانی ھەرس و ژمارەیەک ھۆرمۆن بەرھەم دەھێنێت. دوو جۆری سەرەکی ھەیە: ھەوکردنی توندی پەنکریاس، و ھەوکردنی درێژخایەنی پەنکریاس. ھێما و نیشانەکانی ھەوکردنی پەنکریاس بریتین لە ئازار لە بەشی سەرەوەی سک، لەگەڵ ھێڵنج و ڕشانەوە. ئازارەکە زۆرجار دەچێتە پشت و زۆربەی کات توندیش دەبێت. لە ھەوکردنی توندی پەنکریاسدا، تالێھاتن ڕەنگە ڕووبدات و نیشانەکانی بە شێوەیەکی گشتی لە چەند ڕۆژێکدا نامێنن. لە ھەوکردنی درێژخایەنی پەنکریاسدا دابەزینی کێش، پیساییی چەور، و سکچوون لەوانەیە ڕووبدات. ئاڵۆزییەکان لەوانەیە ئەمانە بگرێتەوە؛ تەشەنا، خوێنبەربوون، شەکرە، یان کێشە لە ئەندامەکانی تردا.

دوو باوترین ھۆکاری ھەوکردنی توندی پەنکریاس بەردێکی زراوە کە دەبێتە گیرانی جۆگەی زراوی ھاوبەش؛ لەگەڵ زۆر خواردنەوەی کھولیش. ھۆکارەکانی تر ئەمانە دەگرێتەوە؛ زەبری ڕاستەوخۆ، ھەندێک لە دەرمانەکان، تەشەنا وەکو ملەخڕە، و گرێیەکان. ھەوکردنی درێژخایەنی پەنکریاس لەوانەیە سەرھەڵبدات وەک بەرەنجامی ھەوکردنی توندی پەنکریاس. زۆربەی جار بەھۆی ساڵانێک لە بەکارھێنانی زۆری کھولەوەیە. ھۆکارەکانی تر بریتین لە بەرزیی چەوریی خوێن، بەرزیی کالیسیۆمی خوێن، ھەندێک لە دەرمانەکان، و ھەندێک تێکچوونی بۆماوەیی وەکو سیستیک فایبرۆسس، و گەلێکی تر. جگەرەکێشان ئەگەری تووشبوون بە ھەوکردنی پەنکریاسی توند و درێژخایەن زیاد دەکات. دەستنیشانکردنی ھەوکردنی توندی پەنکریاس لەسەر بنەمای زیادبوونی سێ ھێندە لە ئەمایڵەیز یان لایپەیز لە خوێندا دەبێت. لە ھەوکردنی درێژخایەنی پەنکریاسدا، ئەم پشکنینانە ڕەنگە ئاسایی بن. پشکنینی وێنەیی وەکو سۆنەر و سی تی سکان بەھەمان شێوە ڕەنگە بەسوود بێت.

ھەوکردنی توندی پەنکریاس بەزۆری بە دەرزییە ژیناوەکان، دەرمانی ئازارشکێن، ھەروەھا ھەندێکجاریش بە دژەزیندەیی چارەسەر دەکرێت. بە ئاسایی خواردن و خواردنەوە ڕێگەپێدراو نییە و سۆندەی لووت-گەدە (NG tube) دەخرێتە ناو گەدە. ڕێکارێک کە بە پێبینیی ئاوەژووری پەنکریاس و جۆگەی زراو (ERCP) ناسراوە لەوانەیە ئەنجام بدرێت بۆ پشکنینی پاشەڵی جۆگەی زراوی ھاوبەش و لابردنی ھەر بەردێک ئەگەر ھەبوو. لەو کەسانەی کە بەردی زراویان ھەیە زۆرجار تورەگەی زراوەکەش لادەبرێت لەگەڵیدا. لە ھەوکردنی درێژخایەنی پەنکریاسدا، سەرەڕای ئەوانەی سەرەوە، خۆراک پێدانی کاتی لە ڕێگەی سۆندەی لووت-گەدەدا ڕەنگە بۆ دابینکردنی خۆراکەماددە پێویستەکان بەکاربھێنرێت. ڕەنگە گۆڕینی درێژخایەنی ڕێجیمی خۆراک و پێدانی جێگرەوەی ئەنزیمەکانی پەنکریاس پێویست بێت. ھەروەھا ناوبەناو نەشتەرگەری بۆ لابردنی بەشەکانی پەنکریاس دەکرێت.

لەسەر ئاستی جیھان لە ساڵی ٢٠١٥ نزیکەی ٨٫٩ ملیۆن حاڵەتی ھەوکردنی پەنکریاس ڕوویداوە. ھۆی مردنی ١٣٢ ھەزار و ٧٠٠ کەس، لەکاتێکدا لە ساڵی ١٩٩٠دا ٨٣ ھەزار گیانلەدەستدان بووە. ھەوکردنی توندی پەنکریاس لە نزیکەی ٣٠ کەسدا لە ھەر ١٠٠ ھەزار کەس لە ساڵێکدا ڕوودەدات. حاڵەتە نوێیەکانی ھەوکردنی درێژخایەنی پەنکریاس لە ساڵێکدا لە نزیکەی ٨ لە ھەر ١٠٠ ھەزار کەسدا دەردەکەون و لە ئێستادا نزیکەی کار لە ٥٠ لە ھەر ١٠٠ ھەزار کەسێک لە ئەمریکادا دەکات. لە پیاوان باوترە وەک لە ژنان. زۆرجار ھەوکردنی درێژخایەنی پەنکریاس لە نێوان تەمەنی ٣٠ بۆ ٤٠ ساڵیدا دەست پێدەکات کە ھاوکات لە منداڵاندا دەگمەنە. ھەوکردنی توندی پەنکریاس بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٨٨٢ لە توێکاریی جەستەدا وەسف کرا لەکاتێکدا ھەوکردنی درێژخایەنی پەنکریاس بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٤٦ وەسفکرا.

## سەرچاوەکان

پۆل:ئێشی سک
پۆل:ھەوکردنەکان
بایکۆتی ٢٠٢٥ی باشووری ڕۆژھەڵاتی ئەورووپا

لە کۆتایییەکانی مانگی یەکی ساڵی ٢٠٢٥ەوە زنجیرەیەک بایکۆت دژی فرۆشگا تاکفرۆشییەکان لە باشووری ڕۆژھەڵاتی ئەورووپا ئەنجام درا. بایکۆتەکان لە ٢٤ی کانوونی دووەم لە کرواتیا دەستیپێکرد وەک کاردانەوەیەک بەرامبەر بە بەرزبوونەوەی نرخی تاکفرۆشی لە سەرانسەری وڵاتەکەدا. بایکۆت لە وڵاتانی سڕبیا، مۆنتینیگرۆ، بۆسنیا و ھەرزەگۆڤینا، مەقدوونیای باکوور، سلۆڤێنیا، ئەلبانیا، ڕۆمانیا و کۆسۆڤۆ دەستیپێکردووە. لەم نێوەندەدا، بانگەواز یان پلان بۆ بایکۆت لە سلۆڤاکیا، بولگاریا، یۆنان و ھەنگاریا ھەیە. بایکۆتەکان لەکاتێکدایە کە نرخی خۆراک و تێچووە سەرەتایییەکانی ژیان لە سەرتاسەری ناوچەکەدا بەرزبووەتەوە بە ھۆکاری جۆراوجۆری ئابوورییەوە. بایکۆتەکان پشتیوانییەکی بەرفراوانی گشتیی لێکەوتەوە.

## پێشینە
نرخەکان لە کرواتیا لە پێش بایکۆتەکەدا بەرزکرابوونەوە، تا ئەو ڕادەیەی کە مووچەخۆران و خانەنشینان نەتوانن بەردەوام بن. ئەمەش سەرەتا وەک بەشێک لە بەرزبوونەوەی بەرفراوانی نرخەکان بەھۆی ھەڵاوسان لە کاتی پەتای کۆڤید-١٩ دەستیپێکرد و کاتێک کرواتیا لە ساڵی ٢٠٢٣ پەیوەندی بە ناوچەی یۆرۆوە کرد، زیاتر بوو. کەمبوونەوەی کەرتی کشتوکاڵی، قۆرخکاری گەورەی فرۆشیارانی خۆراک و نەمانی دەستی کارە بچووکەکان، لێشاوی ھاوردەکردن، و پشتبەستنی زۆر بە گەشتیاری ھەموویان بەشداربوون لە بەرزبوونەوەی ھەڵاوسان. لەو کاتەوە بەرزکردنەوەی زیاتری نرخەکان لەلایەن فرۆشیارانی جیاواز لە وڵاتەکانی ناوچەکە کراوە، ئەمەش بووەتە ھۆی بەرزبوونەوەی ٣٠٪ی نرخەکان بەپێی پێوەرە فەرمییەکان.

کرواتیا بە شێوەیەکی گشتی قورستر دەبوو بۆ ژیانکردن تێیدا لە چاو وڵاتانی دراوسێ. شتومەکی خۆراکی سەرەتایی وەک نان یان ھێلکە لە ھەندێک حاڵەتدا نرخەکانیان تا ٦٠٪ بەرزەوە ببوو.

لە کرواتیا بۆ چوارەم مانگ لەسەریەک ھەڵاوسان بەرزبووەوە. نرخی خزمەتگوزارییەکان بەڕێژەی ٦٫٣٪ بەرزبووەتەوە و نرخی لە گرووپی خۆراک و خواردنەوە و تووتن بەڕێژەی ٤٫٧٪ بەرزبووەوە بە بەراورد بە ساڵانی پێشوو. لە ئەنجامدا کرواتییەکان خۆیان لە بازاڕکردن لە فرۆشگا تاکفرۆشییەکان و دوکانەکانی خواردن بەدوور گرت و خۆیان لە بەکارھێنانی خزمەتگوزاری گەیاندن، بانک، چێشتخانە و کافێکان بەدوور گرت. ھەروەھا بایکۆتەکە وەستاندنی پێدانی پارەی بانکی و بازاڕکردنی بە شێوەی سەرھێڵیش گرتەوە.

## سەرچاوەکان

پۆل:وتارەکان بە دەقی زمانی یۆنانی
پۆل:وتارەکان بە دەقی زمانی بولگاری
پۆل:وتارەکان بە دەقی زمانی کرواتی
پۆل:کرواتیا
پۆل:قەیران
پۆل:قەیرانە ئابوورییەکان
پۆل:قەیرانە دارایییەکان
پارێزگای قەلقیلیە

**پارێزگای قەلقیلیە** () ناوچەیەکی ئیداری فەلەستینە لە باکووری ڕۆژاوای کەناری ڕۆژاوا. پایتەختەکەی شاری قەلقیلییە کە ھاوسنوورە لەگەڵ ھێڵی سەوز.

## مێژوو
لە سەردەمی عوسمانیدا، ئەو ناوچەیەی کە دواتر پارێزگای قەلقیلیەی پێکھێنا سەر بە جەبەل نابلووس بوو. وەک ناوچەکانی دیکەی ناوچەکانی دەرەوەی دەوروبەری نابلوس، بەدوای ناوەندی پارێزگاکەدا دەڕۆیشت، کە تۆڕێکی نزیک لە پەیوەندییە ئابووری و کۆمەڵایەتی و سیاسییەکانی نێوان کەسایەتییە ناودارە شارییەکانی نابلوس و دەوروبەری شارەکە سەرکردایەتی دەکرد. بە یارمەتی ھاوبەشە بازرگانییە گوندنشینەکان، ئەم کەسایەتییە ناودارانەی شارەکان قۆرخکاری بازرگانییان دامەزراند کە ئابووری خۆسەپێنی جەبەل نابلوسیان گۆڕی بۆ بازاڕێکی ھەناردەکردن، بڕێکی زۆر بەرھەمی کاش و کاڵای تەواویان دەنارد بۆ بازاڕەکانی دەریایی. زیادبوونی خواست لەسەر ئەم کاڵایانە لە ناوەندە شارییەکانی ئیمپراتۆرییەتی عوسمانی و لە ئەورووپا بووە ھۆی گەشەسەندنی دیمۆگرافی و فراوانبوونی نیشتەجێبوون لە ناوچە نزمەکانی دەوروبەری جەبەل نابلوس.

## سەرچاوەکان

پۆل:پارێزگاکانی دەسەڵاتی نیشتیمانی فەلەستین لەکەناری ڕۆژاوا
پارێزگای ڕامەڵڵا و بیرە

**پارێزگای ڕامەڵڵا و بیرە** ( **)یەکێکە لە ١٦ پارێزگای فەلەستین. بەشێکی زۆری ناوەندی کەناری ڕۆژاوا دەگرێتەوە، لەسەر سنووری باکووری پارێزگای قودس. پایتەختی پارێزگاکە شاری بیرەیە.

بەپێی ئاماری نووسینگەی ناوەندی ئاماری فەلەستین (PCBS)، ژمارەی دانیشتووانی قەزاکە لە ساڵی ٢٠٠٧دا ٢٧٩٬٧٣٠ کەس پارێزگارەکەی دکتۆر لەیلا غانمە کە یەکەم پارێزگاری ژنە.

## سەرچاوەکان

پۆل:پارێزگاکانی دەسەڵاتی نیشتیمانی فەلەستین لەکەناری ڕۆژاوا
پۆل:ئەو پۆتانانەی لەسەر ویکیدراوە ھەن
پارێزگای سەلفیت

**پارێزگای سەلفیت** ()یەکێکە لە ١٦ پارێزگای فەلەستین. دەکەوێتە باکووری ڕۆژاوای کەناری ڕۆژاوا، لەژێر داگیرکاری ئیسرائیلدایە، ھاوسنوورە لەگەڵ پارێزگاکانی ڕامەڵڵا و بیرە لە باشوور، نابلووس لە ڕۆژھەڵات و قەلقیلییە لە باکوور ھەروەھا، ئیسرائیل لە ڕۆژاوا. پایتەختی قەزاکە و گەورەترین شارەکەی سەلفیتە. بەپێی ئاماری نووسینگەی ناوەندی ئاماری فەلەستین (PCBS)، ژمارەی دانیشتووانی پارێزگاکە لە ناوەڕاستی ساڵی ٢٠١٧دا ٧٥ ھەزار و ٤٤٤ کەس لە سەرژمێری PCBS لە ساڵی ١٩٩٧ کە ٤٦٬٦٧١ دانیشتووی تۆمار کردووە، پەنابەران ٧٫٧٪ی کۆی دانیشتووانیان پێکھێناوە. ٣٧ ھەزار و ٦١٣ دانیشتووی پیاو و ٣٦ ھەزار و ١٤٣ ژن بوون.

## سەرچاوەکان

پۆل:پارێزگاکانی دەسەڵاتی نیشتیمانی فەلەستین لەکەناری ڕۆژاوا
گوناھ

[وێنۆک| وێناکردنی گوناھی [ئادەم و حەوا (پیتەر پاول ڕوبنس)]]
لە چوارچێوەی ئایینیدا **گوناھ** سەرپێچییە دژی یاسای خودایی یان یاسای خوداوەندەکان. ھەر چاندێک لێکدانەوەی تایبەتی خۆی ھەیە کە ئەنجامدانی گوناھێک مانای چییە. لەکاتێکدا کە گوناھەکان بە گشتی بە کردار دادەنرێت، بەڵام ھەر بیرکردنەوە، وشەیەک، یان کردارێک کە بە بێ ڕەوشتی، خۆپەرستی، شەرمەزارکەر، زیانبەخش، یان نامۆ، دەتوانرێت بە «گوناھ» پێناسە بکرێت.

## مەسیحییەت
بیروڕای گوناھ ناوەندی ئایینی مەسیحییە، بەو پێیەی پەیامی بنەڕەتی سەبارەت بە ڕزگاربوونە لە مەسیحدا. گوناھ وەک کردەوەیەکی ھێرشکردنە سەر خودا پێناسە دەکرێت بە سووکایەتی کردن بە کەسایەتییەکان و یاسای مەسیحی ئینجیلی و بە بریندارکردنی ئەوانی تر. لە ڕوانگەی مەسیحییەتەوە کردەوەیەکی خراپەکاریی مرۆڤە، کە سروشتی ژیریی مرۆڤ و ھەروەھا سروشتی خودا و یاسای ھەمیشەیی پێشێل دەکات. بەپێی پێناسەی کلاسیکی ئابینی پیرۆزی ھیپۆ گوناھ «وشە، کردەوە، یان ئارەزووی دژایەتی یاسای ھەمیشەیی خوایە». لە ھەندێک چەشنی ئایینی مەسیحییەتدا، کەسی گوناھبار پێویستی بە تۆبەکردن ھەیە.

## ئیسلام
گوناھ چەمکێکی گرنگە لە ڕەوشتی ئیسلامیدا. موسڵمانان گوناھ بە ھەر شتێک دەزانن کە پێچەوانەی فەرمانەکانی خودا (اللە) بێت، پێشێلکردنی یاسا و ڕێنمایییەکانی ئایین. ئیسلام ئەوە دەڵێت کە گوناھ کردەوەیە نەک دۆخی بوون. پێیان وایە خودا لە ڕۆژی دواییدا کارە چاکەکانی تاک بەرامبەر گوناھەکانی دەسەنگێنێت و سزای ئەو تاکانە دەدات کە کارە خراپەکانیان لە چاکەیان زیاترە. وا بیر دەکرێتەوە کە ئەم تاکانە لە ئاگرەکانی دۆزەخدا ژیانی دوای مردنیان بەسەردا دەسەپێندرێت.

## جوویەتی
ئایینی جوویەتی پێشێلکردنی ھەریەکێک لە ٦١٣ فەرمانەکە بە گوناھ دەزانێت. جوویەتی دەڵێت کە گوناھ بەشێکە لە ژیان، بەو پێیەی مرۆڤی کامڵ نییە و ھەموو کەسێک مەیلی بۆ خراپەکاری ھەیە. گوناھ پۆلێنکردن و پلەی زۆری ھەیە، بەڵام پۆلێنکردنی سەرەکی بریتییە لە «ونبوونی نیشانەکە»، ھەندێک گوناھ لەلایەن دادگاوە بە سزا دەدرێن بە مردن، ھەندێکی تر بە مردن بە ئاسمان، ھەندێکی تر بە شەق و ھەندێکی تریش بەبێ ئەو جۆرە سزایە، بەڵام ھیچ گوناھێک کە بە مەبەستی بە ئەنقەست ئەنجام بدرێت بێ دەرئەنجام نابێت. ئەو گوناھانەی لە نەبوونی زانست و کەم تێگەیشتنەوە ئەنجام دەدرێن بە گوناھ نازانرێن، بەو پێیەی گوناھ ناتوانێت گوناھ بێت ئەگەر ئەو کەسەی ئەنجامی داوە نەیزانیبێت گوناھە. تاوانی بێ مەبەست بە گوناھی کەمتر توند دادەنرێت.

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان
* جۆرە جیاوازەکانی گوناھ (ئایینی کاسۆلیک)

پۆل:زاراوە دینییەکان
پۆل:گوناھ
پۆل:ڕەوشتە ئاینییەکان
کوشتنی بە مەبەست

[وێنۆک| ''کوشتنی کاین ھابیل''، لە نووسینی [پیتەر پاول ڕوبنس، ]]
**کوشتن** بریتییە لە کوشتنی نایاسایی مرۆڤێکی تر بەبێ پاساو یان بێ بیانووی دروست کە بە مەبەستی ڕاستەوخۆ ئەنجامدراوە، کە وەک لە یاسادا لە دەسەڵاتێکی دادوەریی دیاریکراودا ئەمە پێناسە کراوە. ئەم بارە بەپێی دەسەڵاتی دادوەری کوشتن لە جۆرەکانی تری کوشتنی نایاسایی جیا دەکاتەوە.

زۆربەی کۆمەڵگاکان کوشتن بە تاوانێکی زۆر قورس دەزانن، و بەمجۆرە پێیان وایە کەسێک کە بە تاوانی کوشتن سزا دراوە، پێویستە سزای توند وەربگرێت بە مەبەستی تۆڵەسەندنەوە، ڕێگریکردن یان چاکسازی. لە زۆربەی وڵاتان، کەسێک کە بە تاوانی کوشتن سزا دراوە بە گشتی سزای زیندانی درێژخایەن، سزای ھەتاھەتایی، یان سزای لەسێدارەدان وەردەگرێت. ھەندێک وڵات و ویلایەت و ناوچە، لەوانەش شانشینی یەکگرتوو و وڵاتانی دیکە کە ڕێسای گشتی وەرگیراوی ئینگلیز پەیڕەو دەکەن، زیندانی ھەتاھەتایی بە تاوانی کوشتن، دابەش دەکرێت بەسەر کوشتنی پلە یەک یان شێوەی تر.

## سەرچاوەکان

پۆل:تاوانی توندوتیژ
پۆل:توندوتیژی
پۆل:تاوانەکان
پۆل:جۆرەکانی کوشتن
پۆل:کوشتن بە مەبەست
قەرەچەم، دووبز

**قەرەچەم** (*)، (*) یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەی ناوەندی قەزای دووبز، قەزای دووبز، پارێزگای کەرکووک، باشووری کوردستان، لە عێراق(ناوچە جێناکۆکەکان). دەکەوێتە باکووری شارۆچکەی دووبز بە دووری (٥)کم.

## ناو

## جوگرافیا
گوندی **قەرەچەم** ھاوسنوورە لەگەڵ:
* لە باکوورەوە گوندی شەناغە.
* لە باشوورەوە گوندی ئەبوخورچە.
* لە ڕۆژھەڵاتەوە گوندی قەرەدەرە.
* لە ڕۆژئاواوە گوندی درکەی ئاریان.

## مێژوو

## دانیشتوان
دانیشتوانی ئەم گوندە لە نەتەوەی کورد پێکهاتووە.
* لە سەرژمێری دانیشتوانی ساڵی ١٩٥٧ی عێراقدا ژمارەی دانیشتوانی ئەم گوندە (٢٢٩) کەس بووە.
* لە سەرژمێری دانیشتوانی ساڵی ١٩٧٧ی عێراقدا ژمارەی دانیشتوانی ئەم گوندە (٣٣٨) کەس بووە.

## ئەمانەش ببینە
* ناحیەی ناوەندی قەزای دووبز
* قەزای دووبز
* پارێزگای کەرکووک
* پێڕستی گوندەکانی پارێزگای کەرکووک
* قەرەچەم

## سەرچاوەکان

پۆل:پارێزگای کەرکووک
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای کەرکووک
پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
پۆل:ناوچە جێناکۆکەکانی عێراق
٤٩یەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٤٩ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٤ی شوباتی ٢٠٢٣، لە ھۆڵی ئۆلیمپیای پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "The Night of the 12th" بە دەرھێنەری دۆمینیک مۆل خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
٤٨ەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٤٨ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٥ی شوباتی ٢٠٢٢، لە ھۆڵی ئۆلیمپیای پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "Lost Illusions" بە دەرھێنەری خاڤیێر جیانۆلی خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
٤٧ەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٤٧ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ١٢ی ئازاری ٢٠٢١، لە ھۆڵی ئۆلیمپیای پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "Adieu les Cons" بە دەرھێنەری ئەلبێرت دوپۆنتێل خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان

پۆل:خەڵاتەکانی فیلم لە ٢٠٢١
٤٦ەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٤٦ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٨ی شوباتی ٢٠٢٠، لە ھۆڵی پلێیێلی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "Les Misérables" بە دەرھێنەری لاج لی خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان

پۆل:خەڵاتەکانی فیلم لە ٢٠٢٠
٤٥ەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٤٥ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٢ی شوباتی ٢٠١٩، لە ھۆڵی پلێیێلی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "Custody" بە دەرھێنەری خاڤیێر لێگران خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان

پۆل:خەڵاتەکانی فیلم لە ٢٠٢٠
٤٤ەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٤٤ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢ی ئازاری ٢٠١٨، لە ھۆڵی پلێیێلی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "BPM (Beats per Minute)" بە دەرھێنەری ڕۆبین کامپیلۆ خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
٥٠یەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٥٠ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٣ی شوباتی ٢٠٢٤، لە ھۆڵی ئۆلیمپیای پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "Anatomy of a Fall" بە دەرھێنەری جۆستین تریێت خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
٤٣یەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٤٣ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٤ی شوباتی ٢٠١٧، لە ھۆڵی پلێیێلی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "Elle" بە دەرھێنەری پۆل ڤێرھۆڤن خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
٤٢ەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٤٢ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٦ی شوباتی ٢٠١٦، لە ھۆڵی تیاتری شاتلێی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "Fatima" بە دەرھێنەری فیلیپ فوکۆن خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
٤١ەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٤١ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٠ی شوباتی ٢٠١٥، لە ھۆڵی تیاتری شاتلێی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "Timbuktu" بە دەرھێنەری عەبدولڕەحمان سیساکۆ خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
٣٩یەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٣٩ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٢ی شوباتی ٢٠١٣، لە ھۆڵی تیاتری شاتلێی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "Amour" بە دەرھێنەری میشێل ھانێکە خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
٤٠ەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٤٠ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٨ی شوباتی ٢٠١٤، لە ھۆڵی تیاتری شاتلێی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "Me, Myself and Mum" بە دەرھێنەری گیۆم گالییەن خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان

پۆل:خەڵاتەکانی ٢٠١٥
٣٨ەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٣٨ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٤ی شوباتی ٢٠١٢، لە ھۆڵی تیاتری شاتلێی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "The Artist" بە دەرھێنەری میشێل ھازاناڤیسیۆس خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
٣٧ەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٣٧ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٥ی شوباتی ٢٠١١، لە ھۆڵی تیاتری شاتلێی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "Of Gods and Men" بە دەرھێنەری خاڤیێر بۆڤوا خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
٣٦ەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٣٦ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٥ی شوباتی ٢٠١٠، لە ھۆڵی تیاتری شاتلێی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "A Prophet" بە دەرھێنەری جاک ئۆدیار خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
٣٥ەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٣٥ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٧ی شوباتی ٢٠٠٩، لە ھۆڵی تیاتری شاتلێی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "Séraphine" بە دەرھێنەری مارتن پرۆڤۆست خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
شیریناو

**شیریناو** (*)، (*) یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەی ناوەندی قەزای دووبز، قەزای دووبز، پارێزگای کەرکووک، باشووری کوردستان، لە عێراق(ناوچە جێناکۆکەکان). دەکەوێتە باکووری شارۆچکەی دووبز بە دووری (١٨)کم.

## ناو

## جوگرافیا
گوندی **شیریناو** ھاوسنوورە لەگەڵ:
* لە باکوورەوە شارۆچکەی دووبز.
* لە باشوورەوە گوندی تەقتەق.
* لە ڕۆژھەڵاتەوە گوندی چەخماخە.
* لە ڕۆژئاواوە گوندی مامە.

## مێژوو

## دانیشتوان
دانیشتوانی ئەم گوندە لە نەتەوەی کورد پێکهاتووە.
* لە سەرژمێری دانیشتوانی ساڵی ١٩٥٧ی عێراقدا ژمارەی دانیشتوانی ئەم گوندە (٢٦٠) کەس بووە.
* لە سەرژمێری دانیشتوانی ساڵی ١٩٧٧ی عێراقدا ژمارەی دانیشتوانی ئەم گوندە (-) کەس بووە.

## ئەمانەش ببینە
* ناحیەی ناوەندی قەزای دووبز
* قەزای دووبز
* پارێزگای کەرکووک
* پێڕستی گوندەکانی پارێزگای کەرکووک

## سەرچاوەکان

پۆل:پارێزگای کەرکووک
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای کەرکووک
پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
پۆل:ناوچە جێناکۆکەکانی عێراق
٣٤ەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٣٤ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٢ی شوباتی ٢٠٠٨، لە ھۆڵی تیاتری شاتلێی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "The Secret of the Grain" بە دەرھێنەری عەبدەللەتیف کێشیش خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
٣٣یەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٣٣ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٢ی شوباتی ٢٠٠٧، لە ھۆڵی تیاتری شاتلێی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "Lady Chatterley" بە دەرھێنەری پاسکال فێران خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
٣١ەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٣١ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٦ی شوباتی ٢٠٠٥، لە ھۆڵی تیاتری شاتلێی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "L'Esquive" بە دەرھێنەری عەبدەلکەریم بەھلول خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
٣٠یەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٣٠ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٦ی شوباتی ٢٠٠٤، لە ھۆڵی تیاتری شاتلێی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "Les Invasions barbares" بە دەرھێنەری دێنیس ئارکان خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
٢٩یەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٢٩ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٢ی شوباتی ٢٠٠٣، لە ھۆڵی تیاتری شاتلێی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "The Pianist" بە دەرھێنەری ڕۆمان پۆلانسکی خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
٢٨ەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٢٨ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٣ی شوباتی ٢٠٠٢، لە ھۆڵی تیاتری شاتلێی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "Amélie" بە دەرھێنەری جان-پیێر جونێت خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
٢٧ەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٢٧ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٤ی شوباتی ٢٠٠١، لە ھۆڵی تیاتری شاتلێی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "Taste of Others" بە دەرھێنەری ئەگنێس جاوی خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
٢٦ەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٢٦ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ١٩ی شوباتی ٢٠٠٠، لە ھۆڵی تیاتری شاتلێی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "Venus Beauty Institute" بە دەرھێنەری تۆنی مارشال خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
٢٥ەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٢٥ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٠ی شوباتی ١٩٩٩، لە ھۆڵی تیاتری شاتلێی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "The Dreamlife of Angels" بە دەرھێنەری ئێریک زۆنکا خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
٢٤ەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٢٤ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٨ی شوباتی ١٩٩٨، لە ھۆڵی تیاتری شاتلێی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "Same Old Song" بە دەرھێنەری ئالان ڕێنە خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
٢٣یەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٢٣ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٨ی شوباتی ١٩٩٧، لە ھۆڵی تیاتری شاتلێی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "Ridicule" بە دەرھێنەری پاتریس لێکۆنت خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
٢٢ەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٢٢ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٣ی شوباتی ١٩٩٦، لە ھۆڵی تیاتری شاتلێی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "La Haine" بە دەرھێنەری ماتیو کاسۆڤیتز خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
٢١ەمین خەڵاتەکانی سیزار

**٢١ەمین خەڵاتەکانی سیزار**، لە ٢٥ی شوباتی ١٩٩٥، لە ھۆڵی تیاتری شاتلێی پاریس بەڕێوەچوو. فیلمی "Wild Reeds" بە دەرھێنەری ئاندرێ تێشی نێ خەڵاتی باشترین فیلمی بەدەستھێنا.

## سەرچاوەکان
نادراوا

**نادراوا** (*)، (*) یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەی ناوەندی قەزای دووبز، قەزای دووبز، پارێزگای کەرکووک، باشووری کوردستان، لە عێراق(ناوچە جێناکۆکەکان). دەکەوێتە باکووری شارۆچکەی دووبز بە دووری (١٣)کم.

## ناو

## جوگرافیا
گوندی **نادراوا** ھاوسنوورە لەگەڵ:
* لە باکوورەوە گوندی عەمشە.
* لە باشوورەوە گوندی چەخماخە.
* لە ڕۆژھەڵاتەوە گوندی تەلعەزیز.
* لە ڕۆژئاواوە گوندی ئەبوخورچە.

## مێژوو

## دانیشتوان
دانیشتوانی ئەم گوندە لە نەتەوەی کورد پێکهاتووە.
* لە سەرژمێری دانیشتوانی ساڵی ١٩٥٧ی عێراقدا ژمارەی دانیشتوانی ئەم گوندە (-) کەس بووە.
* لە سەرژمێری دانیشتوانی ساڵی ١٩٧٧ی عێراقدا ژمارەی دانیشتوانی ئەم گوندە (-) کەس بووە.

## ئەمانەش ببینە
* ناحیەی ناوەندی قەزای دووبز
* قەزای دووبز
* پارێزگای کەرکووک
* پێڕستی گوندەکانی پارێزگای کەرکووک

## سەرچاوەکان

پۆل:پارێزگای کەرکووک
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای کەرکووک
پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
پۆل:ناوچە جێناکۆکەکانی عێراق
ئەلبیرە

**ئەلبیرە** ( ; ھەروەھا لە مێژوودا بە **کاسترۆم ماھۆمێریا**، **ماگنا ماھۆمێریا**، **ماھۆمێریای مەیجر**، **بیرا**، یان **بەیرۆتا** ناسراوە) شارێکی فەلەستینە لە ناوەڕاستی کەناری ڕۆژاوا،  باکووری قودس. پایتەختی پارێزگای ڕامەڵڵا و ئەلبیرەیە لە دەوڵەتی فەلەستینە. دەکەوێتە سەر ئەو ڕیزبەندییە ناوەندییەی کە بە کەناری ڕۆژاوادا تێدەپەڕێت و بەرزییەکەی  لە ئاستی دەریاوە، ڕووبەرەکەی . ئەلبیرە لەژێر ئیدارەی دەسەڵاتی نیشتمانی فەلەستیندایە (وەک بەشێک لە ناوچەی A).

بیرە پەیوەندی بە چەندین شوێنی کۆنەوە ھەبووە. بەھۆی شوێنی خۆیەوە ئەلبیرە وەکو یەکتربڕینێکی ئابووری لە نێوان باکوور و باشووردا کاری دەکرد، بەدرێژایی ڕێگای کاروانەکانی نێوان قودس و نابلوس. لەژێر دەسەڵاتی خاچپەرستاندا، یەکێک بوو لە گوندە گەورەکانی کڵێسای گۆڕی پیرۆز. لەلایەن سەلاحەددینەوە گیرا و لەناوچوو، بەڵام لە سەردەمی ئەیوبیدا دووبارە دروستکرایەوە. بە درێژایی سەردەمی عوسمانی گوندێک بووە کە زۆرینەیان موسڵمان بوون. دوای ئیختیاری بەریتانیا، ژمارەی دانیشتووانەکەی زیادی کرد. دوای جەنگی عەرەب و ئیسرائیل لە ساڵی ١٩٤٨، کەوتە ژێر داگیرکاری ئوردن تا جەنگی شەش ڕۆژە لە ساڵی ١٩٦٧، کاتێک لەلایەن ئیسرائیلەوە داگیرکرا.

لە دوای ڕێککەوتنەکانی ئۆسلۆوە، بیرە لەلایەن دەسەڵاتی فەلەستینەوە بەڕێوەدەبرێت و ئێستا وەک ناوەندێکی کارگێڕی بەرچاو کاردەکات، کە میوانداری ڕێکخراوە حکومی و ناحکومییە جیاوازەکان دەکات. بەپێی ئاماری نووسینگەی ناوەندی ئاماری فەلەستین (PCBS)، ژمارەی دانیشتووانی ئەم شارە لە سەرژمێری ساڵی ٢٠١٧دا نزیکەی ٤٥ ھەزار و ٩٧٥ کەس بووە.

## سەرچاوەکان

## کتێبنامە

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  (p. 205)
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  (p. 76)
*  (pp. 429 + 340(?))
* 
* 
* 
* 
* 
*  (pp. ٣٣٨-٣٣٩)
* 

## بەستەرە دەرەکییەکان
* بەخێربێن بۆ شاری ئەلبیرە 
* ڕووپێوی ڕۆژاوای فەلەستین، نەخشەی ١٧: IAA , [//commons.wikimedia.org/wiki/File:Survey_of_Western_Palestine_1880.17.jpg Wikimedia commons]
* شاری ئەلبیرا (لاپەڕەی ڕاستییەکان), پەیمانگای توێژینەوەی کارپێکراو–قودس (ARIJ)
* پرۆفایلی شاری ئەلبیرا, ARIJ
* ماڵپەڕی شارەوانی ئەلبیرە
* پڕۆژەی نمایشی ئەلبیرە سەبارەت بە دووبارە بەکارھێنانەوەی ئاوی پیسی کشتوکاڵی لە کەناری ڕۆژاوا

پۆل:شارەوانییەکانی دەوڵەتی فەلەستین
پۆل:شارەکانی کەناری ڕۆژاوا
پۆل:ئەو پۆتانانەی لەسەر ویکیدراوە ھەن
پۆل:وتارەکان بە دەقی زمانی عەرەبی
ئیرنست لوبیچ

**ئیرنست لوبیچ** (١٨٩٢–١٩٤٧) دەرھێنەر، فیلمنامەنووسی ئەڵمانی و ئەمریکییە. لوبیچ بە یەکێک لە کاریگەرترین و بەناوبانگترین دەرھێنەرانی سینەمای بێدەنگی ئەڵمانی و سینەمای دەنگی ئەمریکی پێناسە دەکرێت. لە ژیانی ھونەریدا، لوبیچ کاری دەرھێنانی زیاتر لە حەفتا فیلمی کردووە کە ھەندێکیان وەکوو «گرفت لە بەھەشت»، «نینۆچکا» و «دوکانی سەر کۆڵان» بە شاکاری سینەمای ئەمریکی پێناسە دەکرێن.

## بیبلیۆگرافی لوبیچ
* کارزان کاردۆزی. سەد ساڵ سینەما، سەد دەرھێنەر، بەرگی حەوتەم: ئیرنست لوبیچ (٢٠٢٤/غەزەلنووس/١٠٣٠ لاپەڕە)
* Eyman, Scott (1993). Ernst Lubitsch: Laughter in Paradise. New York: Simon & Schuster
* Weinberg, Herman G. (1968). The Lubitsch Touch: A Critical Study. New York: Dutton

## ئەمانەش ببینە
* سینەمای جیھان
* سەد ساڵ سینەما، سەد دەرھێنەر

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان
* 

پۆل:دەرھێنەرانی ئاڵمانی
پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی ئەمریکی
پۆل:سیناریۆنووسانی ئەمریکی
پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی زانستی خەیاڵی
پۆل:نووسەرانی ئاڵمانی
پۆل:لەدایکبووانی ١٨٩٢
پۆل:مردووانی ١٩٤٧
پۆل:دەرھێنەرانی فیلمە ئەڵمانییەکان
پۆل:نووسەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:سیناریۆنووسانی ئەمریکی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:وەرگری خەڵاتی ڕێزلێنانی ئەکادیمیا
پۆل:سیناریۆنووسە کوڕە ئەمریکییەکان
پۆل:بەخاک سپاردن لە پارکی یادگاری فۆڕێست لاون (گلێندەیل)
پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی کۆمیدی
پۆل:دەرھێنەرانی فیلم لە کالیفۆرنیا
پۆل:بەرھەمھێنەرانی فیلم لە کالیفۆڕنیا
پۆل:بەرھەمھێنەرانی فیلمە ئەڵمانییەکان
پۆل:سیناریۆنووسە جولەکەکانی ئەمریکا
پۆل:سیناریۆنووسەکانی کالیفۆرنیا
پابست

**گیۆرگ ڤیلھیم پابست** (١٨٨٥–١٩٦٧) دەرھێنەر، فیلمنامەنووسی نەمسایی و ئەڵمانییە. پابست بە یەکێک لە کاریگەرترین و بەناوبانگترین دەرھێنەرانی سینەمای ئەڵمانی و نەمسایی پێناسە دەکرێت. لە ژیانی ھونەریدا، پابست کاری دەرھێنانی زیاتر لە چل فیلمی کردووە کە ھەندێکیان وەکوو «بۆکسی پاندۆرا»، «بەرەی ڕۆژاوا ١٩١٨» و «ئۆپێرای سێ پێنی» بە شاکاری سینەمای ئەڵمانی پێناسە دەکرێن.

## بیبلیۆگرافی پابست
* کارزان کاردۆزی. سەد ساڵ سینەما، سەد دەرھێنەر، بەرگی شەشەم: پابست (٢٠٢٤/غەزەلنووس/٩٩٨ لاپەڕە)
* Atwell, Lee. G.W. Pabst. Boston, Twayne Publishers, 1977
* Jacobsen, Wolfgang (ed.) G.W. Pabst. Berlin, Argen, 1997

## ئەمانەش ببینە
* سینەمای جیھان
* سەد ساڵ سینەما، سەد دەرھێنەر

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان
* 

پۆل:دەرھێنەرانی ئاڵمانی
پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی ئەمریکی
پۆل:سیناریۆنووسانی ئەمریکی
پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی زانستی خەیاڵی
پۆل:نووسەرانی ئاڵمانی
پۆل:لەدایکبووانی ١٨٨٥
پۆل:مردووانی ١٩٦٧
پۆل:دەرھێنەرانی فیلمە ئەڵمانییەکان
پۆل:دەرھێنەرانی فیلم بە زمانی ئینگلیزی
فریتز لانگ

**فریتز لانگ** (١٨٩٠–١٩٧٦) دەرھێنەر، فیلمنامەنووسی ئەڵمانی و ئەمریکی بە ڕەگەز نەمساییە. لانگ بە یەکێک لە کاریگەرترین و بەناوبانگترین دەرھێنەرانی سینەمای ئەڵمانی و ئەمریکی سەدەی بیستەم پێناسە دەکرێت. لە ژیانی ھونەریدا، لانگ کاری دەرھێنانی زیاتر لە چل و پێنجی فیلمی کردووە و ھەندێکیان وەکوو «میترۆپۆلس»، «دکتۆر مەبووسە» و «ئێم» و «تاوە گەرمەکە» بە شاکاری سینەمای جیھان پێناسە دەکرێن. لە سینەمای لانگدا گرنگی دراوە بە ژانرای تاوان و نوار، ڕێژەیەکی زۆری فیلمەکانی لە دەوری گرفتی کۆمەڵگەیی و تاواندا دروست کراوە لە کۆمەڵگەی ئەڵمانیای دەیەی بیستەکاندا بێت یاخود ئەمریکای دەیەی چل و پەنجاکان.

## بیبلیۆگرافی لانگ
* کارزان کاردۆزی. سەد ساڵ سینەما، سەد دەرھێنەر، بەرگی چوارەم: فریتز لانگ (٢٠٢٠/غەزەلنووس/١٤١٠ لاپەڕە)
* Eisenschitz, Bernard (2011). Fritz Lang au travail. Éditions Cahiers du cinéma
* Schnauber, Cornelius (1986). Fritz Lang in Hollywood; Wien: Europaverlag

## ئەمانەش ببینە
* سینەمای جیھان
* سەد ساڵ سینەما، سەد دەرھێنەر

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان
* 

پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی ئەمریکی
پۆل:سیناریۆنووسانی ئەمریکی
پۆل:سیناریۆنووسە کوڕە ئەمریکییەکان
پۆل:دەرھێنەرانی ئاڵمانی
پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی زانستی خەیاڵی
پۆل:نووسەرانی ئاڵمانی
پۆل:دەرھێنەرانی فیلمە ئەڵمانییەکان
پۆل:بەرھەمھێنەرانی فیلمی ئەمریکی
پۆل:گەلی ئەمریکی بە ڕەچەڵەک نەمسا-جولەکە
پۆل:نووسەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:لەدایکبووانی ١٨٩٠
پۆل:مردووانی ١٩٧٦
پۆل:سیناریۆنووسانی ئەمریکی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:بێخوایانی ئەمریکی
پۆل:دوور لە وڵاتان لە فەڕەنسا
پۆل:دەرھێنەرانی فیلم لە لۆس ئانجلەس
پۆل:ھاووڵاتییە سروشتییەکانی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
٢٢ەمین خەڵاتەکانی تۆنی

‎
‎**٢٢ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی تۆنی**، لە ٢١ی نیسانی ١٩٦٨ بەڕێوەچوو. ئاھەنگەکە لە شانۆی شوبێرت لە شاری نیویۆرک بەڕێوەچوو، و لە کەناڵی ئەن بی سی پەخشکرا. 

## سەرچاوەکان
‎
‎
٢١ەمین خەڵاتەکانی تۆنی

‎
‎**٢١ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی تۆنی**، لە ٢٦ی ئازاری ١٩٦٧ بەڕێوەچوو. ئاھەنگەکە لە شانۆی شوبێرت لە شاری نیویۆرک بەڕێوەچوو، و لە کەناڵی ئەی بی سی پەخشکرا. 

## سەرچاوەکانی تۆنی
‎
‎
١٨ەمین خەڵاتەکانی تۆنی

‎
‎**١٨ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی تۆنی**، لە ٢٤ی ئایاری ١٩٦٤ بەڕێوەچوو. ئاھەنگەکە لە ھۆتێل ئەستۆر لە شاری نیویۆرک بەڕێوەچوو، و لە کەناڵی تی کی تی ڤی پەخشکرا. 

## سەرچاوەکان
‎
‎
٢٠ەمین خەڵاتەکانی تۆنی

‎
‎**٢٠ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی تۆنی**، لە ١٩ی حوزەیرانی ١٩٦٦ بەڕێوەچوو. ئاھەنگەکە لە ھۆتێل ئەمێریکانا لە شاری نیویۆرک بەڕێوەچوو، و لە کەناڵی ئەی بی سی پەخشکرا. 

## سەرچاوەکان
‎
‎
١٠یەمین خەڵاتەکانی تۆنی

‎
‎**١٠ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی تۆنی**، لە ١ی نیسانی ١٩٥٦ بەڕێوەچوو. ئاھەنگەکە لە ھۆتێل پلازا لە شاری نیویۆرک بەڕێوەچوو. 

## سەرچاوەکان
‎
‎
٨ەمین خەڵاتەکانی تۆنی

‎
‎**٨ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی تۆنی**، لە ٢٨ی ئازاری ١٩٥٤ بەڕێوەچوو. ئاھەنگەکە لە ھۆتێل ئەستۆر لە شاری نیویۆرک بەڕێوەچوو. 

## سەرچاوەکان
‎
‎
٣٣ەمین خەڵاتەکانی تۆنی

‎
‎**٣٣ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی تۆنی**، لە ٣ی حوزەیرانی ١٩٧٩ بەڕێوەچوو. ئاھەنگەکە لە شانۆی شوبێرت لە شاری نیویۆرک بەڕێوەچوو، و لە کەناڵی سی بی ئێس پەخشکرا. 

## سەرچاوەکان
‎
‎ 
‎
٣٠یەمین خەڵاتەکانی تۆنی

‎
‎**٣٠ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی تۆنی**، لە ١٨ی نیسانی ١٩٧٦ بەڕێوەچوو. ئاھەنگەکە لە شانۆی برۆدھۆرست لە شاری نیویۆرک بەڕێوەچوو، و لە کەناڵی ئەی بی سی پەخشکرا. 

## سەرچاوەکان
‎
‎ 
‎
٤١ەمین خەڵاتەکانی تۆنی

**٤١ەمین ئاھەنگی خەڵاتەکانی تۆنی**، لە ٧ی حوزەیرانی ١٩٨٧ بەڕێوەچوو. ئاھەنگەکە لە شانۆی مارک ھێلینجەر لە شاری نیویۆرک بەڕێوەچوو، و لە کەناڵی سی بی ئێس پەخشکرا. 

## سەرچاوەکان

 

‏
سەمووع

**سەمووع** () شارۆچکەیەکە لە پارێزگای خەلیل لە کەناری ڕۆژاوا لە فەلەستین و ١٢ کیلۆمەتر لە باشووری شاری خەلیل و ٦٠ کیلۆمەتر لە باشووری ڕۆژاوای قودسەوە دوورە. ژمارەی دانیشتووانی شارۆچکەکە لە ساڵی ٢٠١٧دا ٢٦ ھەزار و ١١ کەس بووە.

دەکەوێتە سەر تەلێک کە لەگەڵ شارۆچکە کۆنەکەی جوولەکەکانی ئیشتمۆئا دەناسرێتەوە، کە ناوەکەی لێیەوە وەرگیراوە. لە کتێبی پیرۆزی عیبری و ئۆنۆماستیکۆن و تەلمودی قودسدا باسی شارۆچکەکە کراوە. دۆزینەوە شوێنەوارییەکان بریتین لە کۆگایەکی زیو کە نووسراوەکانی عیبری لەسەرە، ئەشکەوتێکی ناشتنی جوولەکەکان و کەنیسەی سەدەی چوارەمی ئیشتمۆا کە دواتر گۆڕدرا بۆ مزگەوت.

سەرەتا گوندێکی بچووک بوو لە سەرەتای سەردەمی عوسمانیدا، دواتر وردە وردە گەشەی کرد و بوو بە نیشتەجێبوونێکی گەورەتر بە تێپەڕبوونی ساڵان. لە ساڵی ١٩٦٦ شوێنی ڕووداوەکەی سەمووع بووە. لە ساڵانی نەوەدەکانەوە، و لەلایەن دەسەڵاتی فەلەستینەوە بەڕێوەدەبرێت وەک بەشێک لە ناوچەی A لە کەناری ڕۆژاوا. بە کیلیمی دەستی ناسراوە.

## سەرچاوەکان

## کتێبنامە

* 
* Ben-Yehûdā, Ḥ. and Sandler, Shmuel (2002). *The Arab-Israeli Conflict Transformed: Fifty Years of Interstate and Ethnic Crises*. SUNY Press. 
* 
* Chen, S. : The Design of the Ancient Synagogues in Judaea: Eshtemoa and Horvat Susiya
* 
*  (p. 972)
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* Hussein of Jordan (1969). *My "War" with Israel*. London: Peter Owen. 
* 
* 
* Oren, M. (2002). *Six Days of War*. Oxford University Press. 
* 
* 
* Prittie, Terence (1969). *Eshkol of Israel: The Man and the Nation*. London, Museum Press. 
*  (p. 312)
* 
* 

## بەستەرە دەرەکییەکان
* بەخێربێن بۆ شاری سەمووع' 
* Samu'a, بەخێربێن بۆ فەلەستین
* ڕووپێوی ڕۆژاوای فەلەستین، نەخشەی ٢٥: IAA , [//commons.wikimedia.org/wiki/File:Survey_of_Western_Palestine_1880.25.jpg Wikimedia commons]
* Samu'a , تەعایوش
* As Samu' Town (Fact Sheet), پەیمانگای توێژینەوەی کارپێکراو–قودس (ARIJ)
* وەک پڕۆفایلی شارۆچکەی سەمووع', ARIJ
* وەک وێنەی ئاسمانی Samu', ARIJ
* ئەولەویەت و پێداویستییەکان بۆ گەشەپێدان لە شارۆچکەی سەمووع بە پشتبەستن بە ھەڵسەنگاندنی کۆمەڵگا و دەسەڵاتە ناوخۆییەکان, ARIJ

پۆل:شارەوانییەکانی دەوڵەتی فەلەستین
پۆل:شارەکانی کەناری ڕۆژاوا
پۆل:ئەو پۆتانانەی لەسەر ویکیدراوە ھەن
پۆل:وتارەکان بە دەقی زمانی عەرەبی
ئەلڕام

**ئەلڕام** () شارۆچکەیەکی فەلەستینە کە دەکەوێتە باکووری ڕۆژھەڵاتی قودس، تەنھا لە دەرەوەی سنووری شارەوانی شارەکە. گوندەکە بەشێکە لە ناوچەی شارستانی ئاوەدانکراوی قودس، ناوچەی پیشەسازی ئەتارۆت و بەیت حەنینا لە ڕۆژاوا دایە و نێڤێ یاکۆڤ لە باشوورەوە ھاوسنوورە، بە ڕووبەری ئاوەدانکراوی ٣٢٨٩ دۆنۆم. بەپێی ئاماری نووسینگەی ناوەندی ئاماری فەلەستین، ژمارەی دانیشتووانی ئا-رام لە ساڵی ٢٠١٧دا ١٥ ھەزار و ٨١٤ کەس بووە سەرۆکی ئەنجومەنی گوندی ئە-رام مەزەندە دەکات کە ٥٨ ھەزار کەس لەوێ دەژین و زیاتر لە نیوەیان ناسنامەی ئیسرائیلیان پێیە.

## مێژوو
ئەلڕام لە بنیامین لەگەڵ ڕەما ناسێندرا، شارۆچکەیەک کە چەندین جار لە کتێبی پیرۆزدا باسی لێوە کراوە. بەڵگە شوێنەوارییەکان دەری دەخەن کە شارۆچکەکە لە سەردەمی ئاسنی دووەمدا دانیشتووانێکی زۆری ھەبووە و لە سەردەمی فارسەکاندا دابەزیوە و دواتر لە سەردەمی ھێلینیزمدا زیندوو بووەتەوە.

## سەرچاوەکان

## کتێبنامە

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  (pp. 108, 114, 141)
*  (Index: p. 491: Aram (Haram), p. 504: Rama, Ramatha)
*  (Index: p. 129: Aram #74; p. 134: er Ram #74; Rama #30a; (Rame? #512)
* 
* 
* 
* 
* 

## بەستەرە دەرەکییەکان
* بەخێربێن بۆ ئەلرام 
* Al-Ram, بەخێربێن بۆ فەلەستین
* ڕووپێوی ڕۆژاوای فەلەستین، نەخشەی ١٧: IAA , [//commons.wikimedia.org/wiki/File:Survey_of_Western_Palestine_1880.17.jpg Wikimedia commons]
* ئەلڕام تاون (لاپەڕەی ڕاستییەکان), پەیمانگای توێژینەوەی کارپێکراو–قودس (ARIJ)
* ئەڕام تاون پرۆفایلی, ARIJ
* وێنەی ئاسمانی ئەلڕام, ARIJ
* ئەولەویەت و پێداویستییەکانی گەشەپێدانی ناوچەیی لە Ar Ram, ARIJ
**

پۆل:شارەوانییەکانی دەوڵەتی فەلەستین
پۆل:شارەکانی کەناری ڕۆژاوا
پۆل:ئەو پۆتانانەی لەسەر ویکیدراوە ھەن
عەیزەرییە

**عەیزەرییە** (، سریانی: ܒܝܬ ܥܢܝܐ *Bēṯ ʿAnyā*)، ()، شارۆچکەیەکی فەلەستینییە لە پارێزگای قودس لە فەلەستین، ھاوسنوورە لەگەڵ قودسی ڕۆژھەڵات، لە کەناری ڕۆژاوا. ناوی عەیزەرییە ئاماژەیە بۆ کەسایەتی پەیمانی نوێ لازارۆسی بەتانیا کە بەپێی ئینجیلی یۆحەنا لەلایەن عیسا لە شارۆچکەکەدا لە مردن زیندوو بووەتەوە. شوێنی نەریتی موعجیزە، گۆڕی لازارۆس، لە شارەکەدا شوێنی زیارەت.

شارۆچکەکە دەکەوێتە بناری باشووری ڕۆژھەڵاتی چیای زەیتوون، کەمتر لە  لە قودسەوە دوورە. بەپێی ئاماری نووسینگەی ناوەندی ئاماری فەلەستین ژمارەی دانیشتووانی ٢٢٩٢٨ کەسە، دووەم گەورەترین شاری پارێزگای قودسە لە ویلایەتی فەلەستین، دوای تەنھا قودسی ڕۆژھەڵات کە لەلایەن ئیسرائیلەوە لکێنراوە و بە تەواوی لەژێر کۆنترۆڵی ئیسرائیلدایە، ھەرچەندە ئەم لکاندنەوەیە لە ئاستی نێودەوڵەتیدا دانپێدانەنراو نییە.

## سەرچاوەکان

## کتێبنامە

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  (see p. 11)
* 
* 
* 
*  (pp. 77 -78)
* 
* 
* 
* 
*  (p. 122 ff.)
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  (pp. ٣٣٥-٣٣٨)
* 

## بەستەرە دەرەکییەکان
* بەخێربێن بۆ عەیزەرییە 
* Al-Eizariya, بەخێربێن بۆ فەلەستین
* ڕووپێوی ڕۆژاوای فەلەستین، نەخشەی ١٧: IAA , [//commons.wikimedia.org/wiki/File:Survey_of_Western_Palestine_1880.17.jpg Wikimedia commons]
* 
* El 'Eizariya (لەوانەش Al Ka'abina) پڕۆفایلی شارۆچکە, پەیمانگای توێژینەوەی کارپێکراو–قودس (ARIJ)
* [وێنەی ئاسمانی](http://vprofile.arij.org/jerusalem/images/english/Al%20'Eizariya%20&%20Al%20Ka'abina%20(%20Tajammu'%20Badawi%20)_ap_en.jpg), ARIJ
* ئەولەویەت و پێداویستییەکانی گەشەپێدانی ناوچەیی لە El 'Eizariya, ARIJ
* http://www.palestineremembered.com/GeoPoints/Bethany_4089/index.html عەیزەرییە لە *ئینسایکلۆپیدیای کاسۆلیکیدا*
* http://www.palestineremembered.com/GeoPoints/Bethany_4089/index.html عەیزەرییە لە *ئینسایکلۆپیدیای جوولەکەکاندا*
* وێنەی گۆڕی بەناوبانگی لازارۆس لە عەیزەرییە 

پۆل:شارەوانییەکانی دەوڵەتی فەلەستین
پۆل:شارەکانی کەناری ڕۆژاوا
پۆل:ئەو پۆتانانەی لەسەر ویکیدراوە ھەن
پۆل:وتارەکان بە دەقی زمانی عەرەبی
یاموون

**یاموون** () شارۆچکەیەکی فەلەستینییە و دەکەوێتە نۆ کیلۆمەتر لە ڕۆژاوای جێنین لە پارێزگای جێنین لە فەلەستین و لە باکووری کەناری ڕۆژاوا. ڕووبەری زەوی ئەلیامون لە نزیکەی ٢٠ ھەزار دۆنم پێکھاتووە، کە ١٣٠٠ دۆنم ڕووبەری بیناسازییە.

بەپێی ئاماری نووسینگەی ناوەندی ئاماری فەلەستین، ژمارەی دانیشتووانی شارۆچکەکە لە سەرژمێری ساڵی ٢٠٠٧دا ١٦٣٨٣ کەس بووە و تا ساڵی ٢٠١٧ دانیشتووانەکە بە شێوەیەکی سەرەکی لە کۆمەڵێک بنەماڵەی وەک فرێھات، خەمەیسە، سەمودی، حوشییە، ئەبو الحیجە، سامەرا، عەباھرا، زەید، جەرادەت، شەرقییە و نەواھدە پێکھاتوون کە سەرچاوەی زۆر کەسایەتی ئیلھامبەخشی وەک جاد و ئەیھام فریحاتیان وەرگرتووە.

## سەرچاوەکان

## کتێبنامە

* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  (p. 225)
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## بەستەرە دەرەکییەکان
* بەخێربێن بۆ یاموون 
* Yamun, بەخێربێن بۆ فەلەستین
* ڕووپێوی ڕۆژاوای فەلەستین، نەخشەی ٨: IAA , [//commons.wikimedia.org/wiki/File:Survey_of_Western_Palestine_1880.08.jpg Wikimedia commons]
* نەخشەی جاکۆتین #٤٦
* زۆر وێنە لە al yamoun

پۆل:شارەوانییەکانی دەوڵەتی فەلەستین
پۆل:شارەکانی کەناری ڕۆژاوا
پۆل:پارێزگای جەنین
پۆل:ئەو پۆتانانەی لەسەر ویکیدراوە ھەن
ئەبوو دیس

**ئەبوو دیس**() گوندێکی فەلەستینییە لە کەناری ڕۆژاوا لە پارێزگای قودس و ھاوسنوورە لەگەڵ قودس. لە ساڵی ١٩٩٥ەوە لە ڕێککەوتنی ئۆسلۆی دووەمەوە، زەوی ئەبوو دیس زیاتر بەشێک بووە لە " ناوچەی B "، لەژێر کۆنترۆڵی سەربازی ئیسرائیل و کۆنترۆڵی مەدەنی فەلەستین. بەپێی سەرژمێری نووسینگەی ناوەندی ئاماری فەلەستین (PCBS) ژمارەی دانیشتووانی ئەبو دیس لە ساڵی ٢٠١٧دا ١٢ ھەزار و ٢٥١ کەس بووە

## مێژوو
ئەبوو دیس دەکەوێتە شوێنێکی کۆن، بە دۆڵی قووڵ دەورە دراوە. وێرانەی بینا کۆنەکان، کانیاوەکان، چاپخانەی ترێ و ئەشکەوتەکان دۆزراونەتەوە، یەکێکیان کۆلۆمباریۆمی تێدایە. ھەروەھا سیرامیکەکانی سەردەمی ڕۆمانی کۆتایی و بیزەنتین دۆزراونەتەوە.

گەڕانی فەرەنسی ڤیکتۆر گێرین پێیوابوو کە ئەبوو دیس لە شوێنی باھوریمی کۆن بووە، بەڵام ئەم ناسینەوەیە لەمڕۆدا قبوڵ ناکرێت.

## سەرچاوەکان

## کتێبنامە

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* Kean, James:  Among the holy places; a pilgrimage through Palestine (between 1895 and 1907) T. Fisher Unwin, London, Sixth edition 1908. (1st Edition 1891)
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  (pp. 341 ff)

## بەستەرە دەرەکییەکان
* سایتی فەرمی  Archived
* بەخێربێن بۆ ئەبوو دیس
* Abu Dis, بەخێربێن بۆ فەلەستین
* ڕووپێوی ڕۆژاوای فەلەستین، نەخشەی ١٧: IAA , [//commons.wikimedia.org/wiki/File:Survey_of_Western_Palestine_1880.17.jpg Wikimedia commons]
* ئەبوو دیس تاون (لاپەڕەی ڕاستییەکان), پەیمانگای توێژینەوەی کارپێکراو–قودس (ARIJ)
* پرۆفایلی شارۆچکەی ئەبوو دیس Archived , ARIJ
* ناوچەی وێنەی ئاسمانی ئەبوو دیس, ARIJ
* ئەولەویەت و پێداویستییەکانی گەشەپێدان لە ئەبوو دیس, ARIJ
* زانکۆی قودس

پۆل:ئەو پۆتانانەی لەسەر ویکیدراوە ھەن
پۆل:وتارەکان بە دەقی زمانی عەرەبی
ئیزنا

**ئیزنا** () شارۆچکەیەکی فەلەستینییە لە باشووری کەناری ڕۆژاوا و دەکەوێتە پارێزگای خەلیل لە دەوڵەتی فەلەستین و ١٣ کیلۆمەتر لە ڕۆژاوای خەلیل و نزیکەی یەک کیلۆمەتر لە ڕۆژھەڵاتی ھێڵی سەوزەوە دوورە. بەپێی ئاماری نووسینگەی ناوەندی ئاماری فەلەستین، ژمارەی دانیشتووانی شارۆچکەکە لە ساڵی ٢٠١٧دا ٢٦ ھەزار و ٩ کەس بووە.

لە ڕووی فیزیکییەوە لەلایەن وادی ئەلفێرنجەوە بەسەر بەشەکانی باشوور و باکووردا دابەشکراوە. سەرچاوەی سەرەکی داھاتی ئیزنا کشتوکاڵ و کۆی ڕووبەری زەوی شارۆچکەکە ٢١ ھەزار و ٥٢٦ دۆنمە ()، کە ٢٨٠٩ دۆنم () ڕووبەری بنیات و خانوبەرەن. لەلایەن ئەنجومەنی شارەوانییەوە بەڕێوەدەبرێت کە لە سێزدە ئەندام و شەش بەش پێکھاتووە.

## سەرچاوەکان

## کتێبنامە

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## بەستەرە دەرەکییەکان
* بەخێربێن بۆ ئیزنا 
* Idna, بەخێربێن بۆ فەلەستین
* ڕووپێوی ڕۆژاوای فەلەستین، نەخشەی ٢١: IAA , [//commons.wikimedia.org/wiki/File:Survey_of_Western_Palestine_1880.21.jpg Wikimedia commons]
** ئیزنا تاون (لاپەڕەی ڕاستییەکان), پەیمانگای توێژینەوەی کارپێکراو–قودس (ARIJ)
* پرۆفایلی شارۆچکەی ئیزنا, ARIJ
* وێنەی ئاسمانی ئیزنا, ARIJ
* ئەولەویەت و پێداویستییەکان بۆ گەشەپێدان لە شارۆچکەی ئیزنا بە پشتبەستن بە ھەڵسەنگاندنی کۆمەڵگا و دەسەڵاتە ناوخۆییەکان, ARIJ
* ئیزنا, ئیدنا

پۆل:شارەوانییەکانی دەوڵەتی فەلەستین
پۆل:شارەکانی کەناری ڕۆژاوا
پۆل:CS1 French-language sources (fr)
پۆل:ئەو پۆتانانەی لەسەر ویکیدراوە ھەن