open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
حەلەب

**حەلەب** () شارێکە لە سووریا. کەوتووەتە پارێزگای حەلەب. دانیشتووانی شارەکە ٢،٤٣٨،٤٨٠ کەسن (٢٠٢٥). ٣٧٩ مەتر لە ئاستی دەریا بەرزە. مێژووی شارەکە بە ٥٠٠٠ ساڵ پێش زایین دەگەڕێتەوە.

## ئەمانەش ببینە
* پێڕستی شارەکانی سووریا
* ویلایەتی حەلەب
* ئەیالەتی حەلەب

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان

پۆل:شارەکانی سووریا
پۆل:دامەزرانەکانی سەدەی ٥ەمی پ.ز
پۆل:شام
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی سەر ڕێگای ئاوریشم
پۆل:پێگەکانی کەلەپووری جیھانی لە سووریا
پۆل:حەلەب
مۆزەخانەی فیجی

**مۆزەخانەی فیجی** () مۆزەخانەیەکە لە شاری سوای فیجی، دەکەوێتە باخچەی تۆرستنی بۆتانی پایتەخت.

مۆزەخانەکە جەستەیەکی یاسایییە و لەلایەن یاسای مۆزەخانەی فیجی و پاراستنی شوێنەکانی بەرژەوەندی شوێنەواری بەڕێوەدەبرێن. مۆزەخانەی فیجی دامەزراوەی کۆمەڵەی مۆزەخانەکانی دوورگەکانی ھێمن PIMA بوو، تا ساڵی ٢٠٠٦ کاتێک بنکەی ئۆپەراسیۆنەکانی گواستەوە بۆ پۆرت ڤیلا، ڤانواتو.

مۆزەخانەکە یەکێکە لە باشترین و بەناوبانگترین مۆزەخانەکانی ئیقیانووسی ئارامی باشوور، دوڕگەکانی هێمن و کۆمەڵێک پێشانگای لە سەر کلتوور و فەرهەنگی خەڵکانی ڕەسەنی فیجی و مێژووی داگیرکاریی بریتانیا، کاریگەری حەشیمەتی زۆررینەی خەڵکی ڕەسەن لە سەر ناوچەکە و مێژووی سروشتیی فیجی لە خۆی گرتووە و تێدایە.

لە بەشە سەرنج ڕاکێشەکانی دیکەی ئەو مۆزەخانەیە دەتوانین ئاماژە بە مێژووی ئایینەکانی مرۆڤ خواردن، ئاسەوارە گڵینیە دۆزراوەکان لە ناوچەی میژوویی سیگاتۆکا و ئاسەواری هونەرمەندانی نوێی فیجی بکەین.

مۆزەخانەی فیجی لە ناوەندی باغی گیاناسی هەڵکەوتووە و مێژووی کەرەستەکانی ناو مۆزەخانەکە هەندێکجار دەگەڕێتەوە بۆ ٣٧٠٠ ساڵ لە مەوبەر.

ئەو مۆزەخانەیە لە ژێر چاوەدێریی بونیادی مۆزەخانەکانی فیجی دایە.

## سەرچاوەکان
ویکیپیدیای ئینگلیزی

پۆل:مۆزەخانەکانی فیجی
لازقیە

**لازقیە** () شارێکە لە سووریا. کەوتووەتە پارێزگای لازقیە. دانیشتووانی شارەکە ٧٠٠٬٠٠٠ کەسن. لازقیە ١١ مەتر لە ئاستی دەریا بەرزترە. شارەکە لە پلەی پێنجەمی گەورەترین شارەکانی سووریا دێت. مێژووی ژیانکردن لە شارەکە دەگەڕێتەوە بۆ دوو ھەزار ساڵ پێش زایین، لەگەڵ ئەوەشدا شارەکە لە سەدەی چوارەمی پێش زایین دامەزرا لەلایەن ئیمپراتۆری ئیمپراتۆریەتیی سلووکی.

## ئەمانەش ببینە
* پێڕستی شارەکانی سووریا

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان

پۆل:شارەکانی سووریا
پۆل:شام
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکان، دامەزرانی ھەزارەی ٢یەمی پ.ز
پۆل:شارە بەندەرییەکانی ئاسیا
پۆل:پارێزگای لازەقیە
پۆل:شارەکانی یۆنانی کۆن
پۆل:پێگەکانی یۆنانی کۆن لە سووریا
سەباح ئەحمەد جابر سەباح

**سەباح ئەحمەد جابر سەباح** (؛ ١٦ی حوزەیرانی ١٩٢٩ – ٢٩ی ئەیلوولی ٢٠٢٠) میری پێشووی وڵاتی کووەیت و فەرماندەی گشتی ھێزەکان بوو، کوڕی چوارەمی شێخ ئەحمەد جابر سەباح، و ١٥ھەمین میری کووەیت بوو.

## ژیان
شێخ سەباح لە ١٦ی حوزەیرانی ١٩٢٩ لە دایک بووە. لە قوتابخانەی ئەلموبارەکیە قۆناغی سەرتای تەواوکردووە، بە سەرپەرشتی پەروەردەکارانی خوێندنەکەی تەواوکرد لە ساڵَی ١٩٥٤ تێکەڵ بە کاری سیاسی دەبێت، لە ساڵی ١٩٦٣ تا ١٩٩١ و لە ١٩٩٢ تا ٢٠٠٣ وەزیری دەرەوەی کووەیت بووە ھەروەھا یەکەم وەزیری ڕاگەیاندن بووە لە مێژووی کووەیتدا دووەم وەزیری دەرەوەی کووەیت بووە، ساڵی ١٩٩٠ لە کاتی جەنگی کەنداودا ڕۆلێکی گرینگی بینیوە لە بەرەنگاربوونەوەی ھێزەکانی عێراق و پاراستنی ولاتەکەی.
ساڵی ٢٠٠٦ دەبێتە میری کووەیت تاکاتی مردنی

## مردن
دوای ئەوەی بارودۆخی تەندروستی خراپ دەبێت دەنێردرێتە نەخۆشخانە بۆ چارەسەر بەڵام لە ٢٩ی ئەیلوولی ٢٠٢٠ لە تەمەنی ٩١ ساڵی لە نەخۆشخانەی کلینیکی مایۆ لە ڕۆچستەر لە مینیسۆتا مرد حکوومەتی کووەیت بۆ ماوەی ٤٠ ڕۆژ ماتەمینی گشتی ڕاگەیاند

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان

پۆل:لەدایکبووانی ١٩٢٩
پۆل:مردووانی ٢٠٢٠
مۆزەخانەی نەتەوەییی ئۆتۆمبێل

**مۆزەخانەی نەتەوەییی ئۆتۆمبێل** () مۆزەخانەیەکی ئۆتۆمبێلە لە ئینکامپ، ئاندۆرا. مۆزەخانەکە کۆکراوەی ٨٠ ئۆتۆمبێل و ٦٠ ماتۆڕسکیل و نزیکەی ١٠٠ پاسکیلی لێ دروست کراوە، ھەروەھا شێوەی بچووک و پۆستەر و ڕیکلام شتی تری تێدایە.

## سەرچاوەکان
یانەی تیگرێ

**یانەی تیگرێ** () دەکەوێتە کەناری ڕووباری لوجەن، لە پاسیۆ ڤیکتۆریکا، تیگرێ لە ئەرجەنتینە، یانەکە کە لە تەنیشت ھۆتێلی تیگرێ (وێرانکراو لە ساڵی ١٩٤٠) دروستکراوە، لەلایەن ئێرنێستۆ تۆرنکویستەوە دارایی کراوە و لەلایەن تەلارسازەکانی پابلۆ پاتێر، لویس دوبۆیس و ئەندازیار ئیمیلۆ میتەر (کوڕی بارتۆلۆمی میتری سەرۆکی پێشووی ئەرجەنتین) دروستکراوە، لە ١٣ی کانوونی دووەمی ١٩١٢ کراوەتەوە. ھەروەک ھۆتێلی ساڵی ١٨٩٠ کرایەوە، یانەی تیگرێ بەخێرایی بوو بەشوێنێکی گرنگی کۆبوونەوە بۆ دەوڵەمەندان و ناوداران. تەلاری جوان و خۆشوو نایاب بە دوو قات و پەنجەرەی گەورە و نزیکەی لە ھەموو لاکان نھۆمی سەرەکی ھەیە.

گازینۆیەک لەوێ کاری دەکرد تا ساڵی ١٩٣٣، کاتێک گواسترایەوە بۆ مار دێل پلاتا دوای ئەوەی یاسایەک دەرچوو کە بوونی گازینۆیەکی زۆر نزیک لە بۆینس ئایرس قەدەغە کرد. داخستنی گازینۆ قەیرانی نێودەوڵەتی بووە ھۆی ئەوەی کە لە چاوی گشتیدا خەسارێکی بەرچاو بە دەست بێنێت. دوای تێکدانی ھۆتێل تیگرێ ساڵی ١٩٤٠، یانەکە بەردەوام بوو لە کاری چێشتخانەی ڕاستەوخۆ، بەڵام شکۆی پێشووی چاک نەبۆوە. لە ساڵی ١٩٧٩ یانەی تیگرێ بە مۆنۆمێنتێکی مێژوویی نیشتمانی ڕاگەیاند دوای نۆژەنکردنەوەی فراوان، ئێستا مۆزەخانەی ھونەرە جوانەکانی شارەوانی تیگرێ (Museo de Arte Tigre) لە شاری تیگرێ لە ساڵی ٢٠٠٦ کراوەتەوە. ھەندێک جار ئاڵۆزی لە نێوان یانەی تیگرێ و ھۆتێلی تیگرێی ڕووخاودا دروست دەبێت.

## سەرچاوەکان
مۆزەخانەی ھونەریی تیمۆتێیۆ ناڤارۆ

**مۆزەخانەی تیمۆتیۆ ناڤارۆ بۆ ھونەر** () مۆزەخانەیەکی پێشەنگی جۆراوجۆرە، لە پارێزگای توکومانی، لە ئەرجەنتین. ئەم مۆزەخانەیە سەرەتا لەلایەن پارێزەر و مامۆستایەکی دیاری ناوخۆیی جوان «باوتیستا تیران» پێشنیار کرا، کە لە ساڵی ١٩١٢ زانکۆی نیشتیمانی تووکومانی دامەزراند. مۆزەخانەکە بۆ تەواوکردنی کاری ھونەرە جوانەکان لە زانکۆی نوێ دروستکراوە، لە ١٨ی حوزەیرانی ١٩١٦ دامەزراوە. مۆزەخانەکە لە ساڵی ١٩٢٢ بووە قەوارەیەکی سەربەخۆ، لە ساڵی ١٩٣١ گواسترایەوە بۆ ئاسانکاری گەورەتر. لە ساڵی ١٩٥٧ گواسترایەوە بۆ ماڵی مێژوویی سەرۆکی پێشوو نیکۆلاس ئاڤیلاندا، ھەرچەندە دۆخی خراپبوونی بیناکە بووە ھۆی داخستنی مۆزەخانەکە لە ساڵی ١٩٩٧، ھەروەھا کۆمەڵەکانی بەشێوەیەکی کاتی گوازرانەوە بۆ دەستەی ڕازگران. داخستنی لقێکی مێژوویی بانکی ھەرێمی تۆکمان و دەستنیشانکردنی وەک مۆنۆمێنتێکی مێژوویی نەتەوەیی بۆ سکرتارییەت ڕۆشنبیری ڕێگەیدا کۆکراوە گەشەسەندوەکان بگوێزرێنەوە بۆ شوێنی ئێستایان، کە دەبێتە ھۆی کاراکردنەوەی مۆزەخانەکە لە ٢٩ی ئەیلوولی ٢٠٠٣. مۆزەخانەکە لە ساڵی ١٩٧٥ لە ڕێزو شانازی پەیکەرتاشی ناوخۆیی بەناوبانگ لۆلا مۆرا ناونرایەوە، مۆزەخانەکە لە ساڵی ١٩٨٦ بە شانازی تیمۆسی ناڤارۆ بۆ وێنەکێش و ڕاھێنەری ھونەری ناوخۆ ناونرایەوە.

## سەرچاوەکان
مۆزەخانەی بیلاڕووسی بۆ سروشت و ژینگە

وێنۆک|مۆزەخانەی نەتەوەیی میژوو و کلتووری مینسک، بیلاروسیا

**مۆزەخانەی بیلاڕووسی بۆ سروشت و ژینگە** () مۆزەخانەی سروشت و ژینگەی کۆماری بیلاروسیا مۆزەخانەیەکی شاری مینسکی بیلاروسیایە، لە ساڵی ١٩٩١ لە مینسک دامەزراوە، لەسەر سروشتی مۆزەخانەی مێژوو و کلتوری نەتەوەیی بیلاروسیا داندراوە. زیاتر لە ٤٠ ھەزار پێشانگا لە نێو ڕووبەری پێشانگاکەدا ھەیە، کە ٣٥٠ مەتر چوارگۆشەیە. لە ٦ ژووری (کانزای، سروشت، ڕووبار، دەریاچە، دارستان) سەبارەت بە دەوڵەمەندی سروشتی گیانلەبەران لە کۆنەوە تا ڕۆژی ئێستا نمایش دەکات. بە ئەنجامدانی کاری توێژینەوە بۆ ھەڵسەنگاندنی دۆخی ئێستای سروشت، داتابەیس (گروپی ڕوەک و ئاژەڵ، مێتاڵورگی و پەلۆنتۆلۆگی) دروست دەکات و مەعریفەی ژینگەیی پێشدەکەوێ.

## بەستەرە دەرەکییەکان
مۆزەخانەی ئەدەبی ماکسیم باھدانۆڤیچ

**مۆزەخانەی ئەدەبی ماکسیم باھدانۆڤیچ** () مۆزەخانەیەکی شاری مینسکی بیلاروسیایە، بۆ نووسەر ماکسیم باھدانۆڤیچ (١٨٩١–١٩١٧) تەرخانکراوە.
نەواف ئەحمەد جابر سەباح

**نەواف ئەحمەد جابر سەباح** (؛ لەدایکبووی ٢٥ی حوزەیرانی ١٩٣٧-مردن ١٦ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٣) لە ٢٩ی ئەیلوولی ٢٠٢٠ تا ١٦ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٣ وەک ١٦ ھەمین ئەمیری کوێت حکومڕانی کردووە دوای مردنی سەباح ئەحمەد جابر سەباح. لە ساڵی ٢٠٠٦ وەک جێنشینی میری کووەیت دەستنیشنکرا، دوای دەنگدانی ئەنجومەنی نیشتمانی بە فەرمی وەک میر دەستبەکار دەبێت. وەک وەزیری ناوخۆ و بەرگری کاری کردووە.

## سەرچاوەکان

* 

## بەستەرە دەرەکییەکان

پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٧
پۆل:مردووانی ٢٠٢٣
١٩٣٨ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٣٨ لە نەرویژ**

## ڕووداوەکان
## لە دایک بوونە دیارەکان
* ١٠ی کانوونی دووەم – سۆر بجارن بۆرێ، سەرنووسەری ڕۆژنامە و سیاسەتمەدار (کۆچی دوایی ٢٠١٩)
* ١٩ی کانوونی دووەم - ئان کارین ئیلستاد، نووسەر (مردن ٢٠١٢).
* ١٢ی شوبات - تۆر عوبریزاد، ڕۆماننوس، شاعیر و نووسەری دۆکیومێنتاری (مردن ٢٠٢٠).
* ٦ی نیسان – ئارنێ سۆللی، ژەنەڕاڵ (مردن ٢٠١٧)

## مردنەکان
* ٨ی کانوونی دووەم – نیلس ڕیددێرڤۆلد جێنسن، سیاسەتمەدار و وەزیر (لەدایکبووی ١٨٦٣).
* ٢٥ی ئازار - ئێدڤارد ھاجەروپ بول، دادوەر و سیاسەتمەدار (لەدایکبووی ١٨٥٥).
* ١١ی کانوونی یەکەم- کریستیان لوس لانگ، مێژووناس، زانای سیاسی و براوەی خەڵاتی نۆبڵی ئاشتی (لەدایکبووی ١٨٦٩).

## سەرچاوەکان
*
١٩٣٩ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٣٩ لە نەرویژ** 
## ڕووداوەکان
 
## لە دایک بوونە دیارەکان
 
* ١٥ی شوبات - ئۆلی ئێلیفێتەر ، یاریزانی خلیسکێنەی سەر بەفری وڵات ، خاوەنی مەدالیای زێڕی دووئۆڵەمپیکی و پاڵەوانی جیهانی
* ٨ی مارس – ئۆلی دانبۆڵت مجوس، پزیشک و سیاسەتمەدار، سەرۆکی کۆمیتەی نۆبێلی نەرویژی 
* ٢٣ی ئازار – جانیک لینداک ، بازرگان
* ٢٠ی نیسان - گرۆ هارلێم برونتلاند ، یەکەمین سەرۆک وەزیرانی ژن لە نەرویژ 
* ٢٧ی تشرینی دووەم – ئەریک بارتنس ، جوتیار و سیاسەتمەدار
## مردنەکان
 
* ١٣ی ئەیلول – ئۆلاف دوون، ڕۆماننووس (لەدایکبووی ١٨٧٦)
* ١٥ ئەیلول - جێنس براتیلی سیاسەتمەدارو سەرۆک وەزیرانی نەرویژ ( لەدایکبووی ١٨٥٦ ) .
* ٢٩ی کانونی یەکەم – جۆهانس ئیرگینس، دیپلۆمات، سیاسەتمەدار و وەزیر (لەدایکبووی ١٨٦٩)
## سەرچاوەکان
*
١٩٤٠ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٤٠  لە نەرویژ** 
## ڕووداوەکان
لەم ساڵەدا نەرویژ ڕووبەرووی چەندین هێرشی داگیرکاری ئەڵمانیای نازی دەبێتەوە دوای دوومانگ زۆربەی خاکی نەرویژ لە لایەن ئەڵمانیای نازی داگیر دەکرێت 
## لە دایک بوونە دیارەکان
* سڤین ئالساکەر ، سیاسەتمەدار
* ٥ی نیسان – جۆرج ئاپێنێس ، دادپەروەر و سیاسەتمەدار
* ٨ی ئایار – کارل ئێریک هار، وێنەکێش، وێنەکێش، وێنەکێش، هونەرمەندی گرافیک و نوسەر
* ٢٩ی ئاب - گونار بێرگی سیاسەتمەدارو وەزیر
* ٥ی تشرینی یەکەم - ئیلدرید لودن ، شاعیر
* ١ی تشرینی دووەم جۆن سکوڵمن ، ئەکتەر و کۆمیدی
## مردنەدیارەکان
* ١٧ی شوبات – والدمار کریستۆفەر بروگەر، جیۆلۆجیست و کانزاناسی (لەدایکبووی ١٨٥١)
* ٩ی نیسان - ئۆد ئیسحاقسن ویلۆچ ، ئەفسەری دەریایی ( لەدایکبووی ١٨٨٥ ) .
* ٢٦ی حوزەیران - سیڤەرین ئەندریەس هایردەهل ، پزیشک ( لەدایکبووی ١٨٧٠ ) .
* ١٢ی ئاب – پۆرڤالد ئەستراپ، تەلارسازی (لەدایکبووی ١٨٧٦)
* ٤ی نۆڤەمبەر - کریستیان سپاری ، سیاسەتمەدار ( لەدایکبووی ١٨٥٩ ) .

## سەرچاوەکان
*
١٩٤٣ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٤٣  لە نەرویژ** 
## ڕووداوەکان
 
## لە دایکبوونە دیارەکان
 
* ٣١ی کانونی دووەم - ڕاگنهیڵد نیلستون ڕۆماننوس و نوسەرو ڕەخنەگری ئەدەبی منداڵان 
* ١٤ی ئازار – ئۆلێ دانیال ئینرێنسن ، ، وێنەگر ، ڕۆژنامەنووس ، نووسەر و مێژووناسی پزیشکی
* ٢٩ی ئایار – نینا کارین مۆنسن ، فەیلەسوف و نووسەری مۆڕاڵ
* ٢٧ی تەمموز - ئینار لوترۆ ، سیاسەتمەدار
* ٧ ی کانونی یەکەم – پێر فوگلی ، پرۆفیسۆری پزیشکی
## مردنەدیارەکان
* ١٠ی شوبات - سڤێرێ گرانلاند ، کۆماندۆ ( لەدایکبووی ١٩١٨ ) .
* ١٢ی مارس - گوستاڤ ڤیگلاند ، پەیکەرتاش ( لەدایکبووی ١٨٦٩ ) .
* ١٣ی ئازار - هانا ڕسڤۆل - هۆڵمسن ، ڕوەکناس( لەدایکبووی ١٨٧٣ ) .
* ٣٠ی ئەیلول – جۆهان لودویگ مۆوینکل، سیاسەتمەدار و سێ جار سەرۆک وەزیرانی نەرویژ (لەدایکبووی ١٨٧٠)
* ٩ی کانون یەکەم - هارالد هاڵڤۆرسن ، سیاسەتمەدار ( لەدایکبووی ١٨٧٧ ) .
## سەرچاوەکان
*
١٩٤١ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٤١ لە نەرویژ**

## ڕووداوەکان
## لە دایک بوونە دیارەکان
* ٢٣ ئاب – ئۆد ڕینفێڵت، سیاسەتمەدار
* ٢٦ی تشرینی یەکەم – تۆرگیر برانتزیگ، یاریزانی بازدەری خلیسکێنەی سەر بەفر و خاوەنی مەدالیای برۆنزی ئۆڵۆمپیاد

## مردن
* ١٠ی ئەیلوول - ڤیگۆ ھانستین پارێزەر و سیاسەتمەدار، لەسێدارەدرا (لەدایکبووی ١٩٠٠).
* ١٥ی تشرینی دووەم - فرێدریک ستانگ، سیاسەتمەدارو وەزیر (لەدایکبووی ١٨٦٧).

## سەرچاوەکان
*
مۆزەخانەی شوێنەواریی مێسینیا

**مۆزەخانەی شوێنەواریی مێسینیا** () دەکەوێتە کەلەماتایی پایتەختی میسینیا لە باشووری یۆنان.

مۆزەخانەکە لەسەر سایتی ھۆڵی بازاڕی کۆنی شارەکە دروستکراوە، لە نێو کۆمەڵەکانی تردا، ئەو کۆکراوەیە ئەو دۆزراوانەی تێدایە کە پێشتر لە مۆزەخانەی شوێنەواریی بێناخین لە کالاماتا پارێزراو بوون، و بینایەکی شکۆداری تەلارسازیی ڤینیتی تێدابوو، لە ساڵی ١٧٤٢ کە لە کاتی بوومەلەرزەکەی ساڵی ١٩٨٦ ڕووخا. مۆزەخانەی شوێنەواریی مێسینیا لە سەردەمی پێش مێژووی و میسینییەوە بۆ سەردەمی بیزەنتی و لاتینی دابەش بووە بۆ چوار ناوچەی جوگرافی کە بە شێوەیەکی نەریتی میسینی پێک ھاتووە: کالاماتا، میسینیا، بێلیا و ترڤێلیا.
عەبدولڕەحمان سومەیت

**عەبدولڕەحمان حەموود سومەیت** (؛ ١٥ی تشرینی یەکەمی ١٩٤٧ – ١٥ی ئابی ٢٠١٣) پزیشک، مرۆڤدۆست و توێژەرێکی ئیسلامی خەڵکی کووەیت بوو.  بەھۆی  کارە مرۆڤییە بەرفراوانەکانی لە زیاتر لە ٢٩ وڵاتی ئەفریقی بەناوبانگ و ناسراو بوو، کە بە چەند ڕێگایەک بە ملیۆنەھا کەس سوودمەند بوون لەکارە مرۆڤییەکانی.

## خوێندن
لە کووەیت لەدایک و گەورە بوو، سومەیت پێش ئەوەی دەست بە کاری خێرخوازی بکات، دکتۆرێکی شیاو و پسپۆڕ لە بواری پزیشکی ناوەکی و گەدەدا بوو. ساڵی ١٩٧٤ بڕوانامەی بی ئێس لە پزیشکی و نەشتەرگەری وەرگرت، بڕوانامەی دیپلۆمی لە نەخۆشییەکانی خولگەیی لە زانکۆی لیڤەرپوول تەواو کرد و خوێندنی دوای خۆی لە زانکۆی مەکگیل لە کەنەدا تەواو کرد، کە تایبەتە بە پزیشکی ناوەکی و کۆئەندامی ھەرس.

## پزیشکی
سومەیت لە ساڵی ١٩٧٤ ھەتا ١٩٧٨ لە نەخۆشخانەی گشتی مۆنتریال دەرمانی پراکتیزە کردووە.

## سەرچاوەکان

پۆل:لەدایکبووانی ١٩٤٧
پۆل:مردووانی ٢٠١٣
پۆل:دەرچووانی زانکۆی بەغدا
پۆل:دەرچووانی زانکۆی مکگێل
مۆزەخانەی زاگۆرا ھێلێنی

**مۆزەخانەی زاگۆرا ھێلێنی** () بە مۆزەخانەی یۆنانی و قوتابخانەی ڕێجەی کۆن ناسراوە، مۆزەخانەیەکی مێژوویی قوتابخانەیە لە شاری ماگنوسیایی یۆنان.

## سەرچاوەکان
مۆزەخانەی خانووی پاپادیمانتس

**مۆزەخانەی خانووی پاپادیمانتس** () مۆزەخانەیەکە لە سکەیتۆس لە سپۆرادی یۆنان، کە تایبەتە بە نووسەری یۆنانی ئەلیکساندرۆس پاپادیمانتس (١٨٥١–١٩١١). دوای مردنی ماڵەکەی گۆڕدرا بە مۆزەخانەیەکی مۆدێرن و چەند نمایشێکی پەیوەست بە ژیانی خۆی ھەیە و چەندین سەردانکەر بۆ لای خۆی ڕادەکێشێت.

پاپادیمانتس لە ڕاستیدا لە خانوویەکی پێشوو لە شوێنەکەدا لە دایک بووە، بەڵام لە خانووە دوو فرۆشراوەکەی گەورە بووە، کە لە ساڵی ١٨٦٠ لەلایەن باوکییەوە دروست کراوە. لەلای چەپی دەروازەکە ژوورێکی دانیشتن و شوێنی ئاگردان و کەلوپەلی ڕەسەنە، کە پاپادیمانتس لە زستانی ساڵی ١٩١١ دوا ساتەکانی ژیانی بەسەر برد و لای ڕاست ژوورێکی بچووک بوو کە باوکی نووسەر و قەشە بوو، نووسین و جلی ئایینی خۆی لەبەر دەکرد. ژوورەکانی تر لەلایەن خێزانەوە بەکاردەھێنرێ، بۆ پیشاندانی کۆگای خانوو تەرخانکراو بۆ ژیان و کاری نووسەر.

## سەرچاوەکان

*Greekhotel.com
مۆزەخانەی مێژووی پازاردجیک

**مۆزەخانەی مێژووی پازاردجیک** () مۆزەخانەیەکی مێژوویییە لە پازاردجیک لە بولگاریا. دەکەوێتە ١٥ ناوچەی کۆنستانتین ڤێلیچکۆف.
مۆزەخانەی نیۆتلیک دویلینگس

**مۆزەخانەی خانووەکانی چاخی نوێ** () مۆزەخانەیەکی شاری ستارە زاگۆرا، لە بولگاریا، کەلەپووری دوو لە کۆنترین بیناکانی ئەم جیھانەی تێدایە.

ئەم مۆزەخانەیە لە ساڵی ١٩٧٩ دامەزراوە. لقێکی مۆزەخانەی مێژوویی ھەرێمی ستارە زاگۆرا مۆزەخانەی خانووە نوێکان لە دەوروبەری دوو خانووی نیۆلیتیکی بنیات نراوە، کە دەگەڕێتەوە بۆ ھەزارەی ٦ی پێش زایین ١٨٢٦. ئەو شوێنە ماوەیەک لە ئەورووپا پارێزراو بوو، لەو ماوەیەدا باشترین شوێن بوو بۆ چێشتخانە و ئاگردان و میلەی دانەوێڵەی دەستکرد و تاسەی سیرامیک دەوڵەمەندترین کۆگای ژیانی ماڵی پێش مێژووین لە ھەزارەی ٦ی پێش زایین لە ئەورووپا.

## سەرچاوەکان
١٩٤٢ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٤٢ لە نەرویژ**

## ڕووداوەکان
جووە نەرویژییەکان بەھۆی سیاسەتی پاکتاوکردنی نازییەکان ڕووبەرووی دەستگیرکردن و کوشتن دەبنەوە

## لە دایک بوونە دیارەکان
* ٥ی شوبات – ئۆدنی ئەلێکساندەرسن، سیاسەتمەدار و وەزیر
* ٩ی حوزەیران – ئیگیل میکلبست، بازرگان و پارێزەر
* ٢٣ی تەممووز - سڤێرێ ئەسمەرڤیک، دەروونناس، ڕۆماننووس و نووسەری ناخەیاڵی.

## مردنەکان
* ١٩ی کانوونی دووەم – سڤین ئاگرتنسالد، نووسەر، سیاسەتمەدار و سەرکردە لە بزووتنەوەی میزاجی نەرویژی (لەدایکبووی ١٨٥٠).
* ٢٩ی کانوونی دووەم – ویکتۆر ئێسبێنسن، دەریاوان و دۆزەرەوە (لەدایکبووی ١٨٨١).
* ١٠ی شوبات - ئۆلا تۆممێسن، سەرنووسەری ڕۆژنامە (لەدایکبووی ١٨٥١).
* ٢٠ی ئایار - نینی ڕۆڵ ئانکەر، ڕۆماننوس و شانۆنووس (لەدایکبووی ١٨٧٣).

## سەرچاوەکان
*
١٩٤٤ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٤٤ لە نەرویژ**

## ڕووداوەکان
## لە دایکبوونە دیارەکان
* ٥ی کانوونی دووەم - ئیراین فالدت، سیاسەتمەدار
* ١٧ی ئازار - ئارنێ ستراند، ڕۆژنامەنووس و سیاسەتمەدار
* ٣٠ی نیسان - جۆن بینگ، نووسەر و پرۆفیسۆری یاسا (کۆچی دوایی ٢٠١٤) کرد.
* ٧ی حوزەیران – کجارتان فلۆگستاد، نووسەر
* ١٢ی تەممووز - کجێل کریستن ڕیک، کۆمێنتەری وەرزش (کۆچی دوایی ٢٠٠٨)
* ١ی تشرین یەکەم – ینگڤار نومم، گۆرانیبێژ، ئەکتەر، نووسەر و دەرھێنەر

## مردنەکان
* ٢٣ کانوونی دووەم - ئێدڤار مونچ، شێوەکار و چاپکەر (لەدایکبووی ١٨٦٣).
* ١٢ کانوونی یەکەم - ئەلف ھجورت، ئەندازیاری کارەبایی لە ئەمریکا (لەدایکبووی ١٨٧٧).

## سەرچاوەکان
*
مۆزەخانەی شوێنەواریی نێسیبار

**مۆزەخانەی شوێنەواریی نێسیبار** () مۆزەخانەیەکە دەکەوێتە نێسیبار لە شارۆچکەی دەریای ڕەش لە باشووری بولگاریا.

مۆزەخانەی شوێنەواریی نێسیبار لە ساڵی ١٩٥٦ دامەزراوە و یەکەم ماڵ بووە بۆ کەنیسەی سەینت جۆنی باپتیست، نێسیبار. لە ساڵی ١٩٩٤ مۆزەخانەکە لە باڵەخانەیەکی نوێدا کە لەلایەن تەلارساز کریستۆ کوێڤ دیزاین کراوە، پێشانگای مۆزەخانەکە شوێنەواری کلتوریی لە مێژووی جیاوازی نێسیباردا ھەیە.

## سەرچاوەکان
*Museum Ancient Nesebar (Official site)
مۆزەخانەی نەتەوەییی زەوی و مرۆڤ

**مۆزەخانەی نەتەوەیی زەوی و پیاو** () مۆزەخانەیەکی کانزایییە، لە ناوەندی سۆفیایی پایتەختی بولگاریایە.

یەکێکە لە گەورەترین مۆزەخانەکانی کانزایی لە جیھاندا، لە ٣٠ی کانوونی یەکەمی ١٩٨٥ دامەزراوە و لە ١٩ی حوزەیرانی ١٩٨٧ بۆ سەردانیکەران کراوەتەوە. مۆزەخانەکە لە بینایەکی مێژوویی ٤٠٠٠ مەتر دووجا (٤٣٬٠٥٦ - پێ چوارگۆشە) کە لە کۆتایی سەدەی ١٩ (١٨٩٦–١٨٩٨) بنیات نراوە. ژمارەیەک ھۆڵی پێشانگای و ئەمبار و تاقیگە و ژورێکی ڤیدیۆ و ھۆڵی کۆنفرانس و کۆکراوەکەی ٤٠٪ ھەموو کانزا سروشتییە ناسراوەکان و ھەروەھا سیرامیکیش دەگرێتە خۆی، کە لەلایەن زانایانی بولگارییەوە دروست کراون. مۆزەخانەکە جگە لە پێشانگا ھەمیشەیییەکان و ھەمەجۆری کانزاکان، ھەروەھا زۆرجار پێشانگای تایبەت بە چەندین بابەتی دیکە و ھەروەھا کۆنسێرتی مۆسیقای ژوورەکان دەکات.

## بەستەرە دەرەکییەکان
* Official website  (in Bulgarian and English)

پۆل:مۆزەخانەکان لە شاری سۆفیا
زدراونیڤا

**زدراونیڤا** () خانوو و موڵکێکی «مانۆر» بوو، لە بیلاروسیا کە لە شاری ڕوبا (Руба) کەوتووەتەوە.

مۆزەخانەی «ئیلیا ییفیمۆڤیچ ڕیبین» لە ساڵی ١٩٨٨ لە خانووبەرەی زدراڤنیۆڤۆ دامەزراوە. دەکەوێتە ئەو کۆشکەی کە ھی ھونەرمەندی ئۆکرانی و ڕووسی سەدەی ١٩ بووە، ئیلا ڕیبین (١٦ کم لە ڤیتیلک، ٢ کم لە ڕێگای سەرەکی مینسک سانت پێترسبۆرگ) بووە. باوکی ھونەرمەند ئاڤم ڕیبین لە نزیک گوندی سلۆبۆدا بەخاک سپێردرا، مۆزەخانەکە چەندین وێنە کێشان و ئایکۆنی تێدایە، کە بۆ کڵێسەی سلۆبۆ کێشراوە، ھەروەھا وێنە و نامە و کتێبی تایبەت بە ھونەرمەندی تێدایە.

## سەرچاوەکان

* Илья Репин. Картины и биография
* *Шышанаў В.* Невядомае Здраўнёва // Віцебскі сшытак. 2000. № 4. С.90-115.
* Шишанов В.А. РЕПИН И БЕЛАРУСЬ 
* Шишанов В. Здравнёво. Исторический облик и музеефикация усадьбы
* Валерий Шишанов ЗДРАВНЁВО: ПОСЛЕ ОКТЯБРЯ 1917
* Художественно-мемориальный музей И.Е. Репина (г.Чугуев) 
* Шишанов, В. Там пела птица Сирин... / В.А. Шишанов // Столицы и усадьбы (С.-Петербург). - 2011. - №18. - May - June. - С. 12 - 18.http://issuu.com/linkedin63/docs/2011_zdravnevo_sirin
مۆزەخانەی مێژووی بیلاروسیایی کۆن

**مۆزەخانەی مێژووی بیلاروسیایی کۆن** () مۆزەخانەیەکی شاری مینسکی بیلاروسیایە. مۆزەخانەکە لە ساڵی ١٩٧٧ وەک سەنتەرێک بۆ خوێندن و بەرزکردنەوەی کەلەپووری ھونەریی بیلاروسیا دامەزراوە. مۆزەخانەکە لە ئایاری ١٩٧٩ بۆ پیرۆزکردنی ٥٠مین ساڵیادی دامەزراندنی ئەکادیمیایی نەتەوەیی زانستەکانی بیلاروسیا کرایەوە. بناغەی کۆکراوەی مۆزەخانەکە چەند نمایشێکی ناوازە لەخۆ دەگرێت، کە چەندین ساڵ لەلایەن ستافی پەیمانگای مێژووی ھونەر و ئیتنۆگرافی و فۆلکلۆر بەناوی (ک. کراپیڤا (IIEF) بەڕێوەدەچێت، لە چوارچێوەی ڕەخنەی ھونەری و ئەرکی ئیتنۆگرافی لە ھەموو بیلاروسیا کۆن. ئامانجی سەرەکی مۆزەخانەکە، پێکھێنانی بنچینەیەکی ئەزموونییە بۆ زیاتر گەشەپێدانی لقە جۆراوجۆرەکانی زانستە مێژوویییەکان، مێژووی ھونەر و کاری دەستی و ئێتۆگرافی.

## بەستەرە دەرەکییەکان
مۆزەخانەی ھێڵی ئاسنی برێست

**مۆزەخانەی ھێڵی ئاسنی برێست** () یەکەمین مۆزەخانەی دەرەکی ھێڵی ئاسنی بیلاروسیایە، کە دەکەوێتە برێست، لە ساڵی ٢٠٠٢ کراوەتەوە. مۆزەخانەکە دەکەوێتە نزیک قەڵای برێست، کە سەرەکیترین شوێنە بۆ شارەکە، چەندین شتی مێژوویی نمایش دەکات، بۆ وێنەگرتنی فیلم و فیستیڤاڵی جۆراوجۆر بەکاردەھێنرێت.

پۆل:مۆزەخانەکان کە لە ساڵی ٢٠٠٢ دامەزراوە
مۆزەخانەی شوێنەواریی بێرستی

**مۆزەخانەی شوێنەواریی بێرستی** () مۆزەخانەیەکە کە دەکەوێتە شاری بێرستی لە بیلاروسیا، مۆزەخانەیەکی شوێنەوارییە و لە دەوروبەری ناوچەیەکی شوێنەواریی ناوەندی کراوە، و شارێکی سەدەی ١٣ی ڕەسەن پیشان دەدات. بێ ھاوتا لە ئەورووپا، لافیتەیەکی ١٨٠٠ مەتر دووجا لەلایەن شوێنەوارناسانەوە لە ئەکادیمیای زانستی بیلاروسیا لە نێوان ١٩٦٨ بۆ ١٩٨١ ھەڵدرا. پڕۆژەکە لەلایەن دکتۆر بی ئێف لیسنکۆ سەرپەرشتی کراوە. لە ساڵی ١٩٨٢، بوونیادێکی نوێی کۆنکرێت و شووشە و ئەلەمنیۆم لە شێوەی سەقفێکی گەورە و لانەیی سەر شوێنەواری دروست کرا. مۆزەخانەکە لە ٢ی ئازاری ١٩٨٢ کرایەوە، مۆزەخانەکە ٢٨ کابینەی تەختەی پارێزراو پیشان دەدات، ھەروەھا زیاتر لە ١٤٠٠ کابینەی سەدەکانی پێشتر.

## بەستەرە دەرەکییەکان
* Top 15 of the most incredible museums in Belarus
١٩٤٥ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٤٥ لە نەرویژ**

## ڕووداوەکان
## لە دایک بوونەدیارەکان
* ١ی کانوونی دووەم - مارتین چانچێ، شۆفێری پێشبڕکێ
* ١٤ی کانوونی دووەم – لیڤ کلۆتزاو، ڕۆماننوس، شانۆنووس، ژیاننامەنووس و نووسەر
* ٢٦ شوبات – مارتا کریستن، خانمەکتەر
* ١ی تشرینی دووەم – سڤین فجێلھیم، بازرگان و سیاسەتمەدار

## مردنی دیار
* ٥ی شوبات - لودڤیک بولەند، یەکێتی بازرگانی (لەدایکبووی ١٨٩٣).
* ١٩ی شوبات - فرێدریک پریتز، سیاسەتمەدار (لەدایکبووی ١٨٧٨).
* ١١ی ئازار - لیف ترۆنستاد زانا و ئەفسەری ھەواڵگری و ڕێکخەری سەربازی (لەدایکبووی ١٩٠٣).
* ٢٧ی حوزەیران - کای ھۆڵست، شەڕڤانی بەرخۆدان (لەدایکبووی ١٩١٣)
* ٢٠ی ئاب – کاتتی ئەنکەر مۆلەر، فێمینیست، داکۆکیکاری مافەکانی منداڵان (لەدایکبووی ١٨٦٨)
* ٢٠ی تشرینی دووەم - جاکۆب پۆرکێلسۆن، بەرپرسی ھەڵبژێردراو، ئەفسەری دەریایی و پزیشک لە ئەمریکا (لەدایکبووی ١٨٧٦).

## سەرچاوەکان
*
مۆزەخانەی مێژووییی نەتەوەییی بولگاریا

**مۆزەخانەی مێژووییی نەتەوەییی بولگاریا** () یەکێکە لە مۆزەخانە گەورەکانی سۆفیا، لە بولگاریا. لە ٥ی ئایاری ١٩٧٣ دامەزراوە، لە ٢ی ئازاری ١٩٨٤ بەیادی ١٣ساڵەی دەوڵەتی بولگاری، پێشانگایەکی نوێی نوێنەرایەتی لە بینای دادگای داد کرایەوە.

مۆزەخانەکە لە ساڵی ٢٠٠٠ گواسترایەوە بۆ بارەگای پێشووی دیکتاتۆری و دوایین سەرکردەی کۆمۆنیست تۆدۆر گێڤکۆڤ لە بۆیانا، لە ئێستادا زیاتر لە ٦٥٠ ھەزار پارچەی پەیوەندیدار بە شوێنەوار، ھونەرە جوانەکان، مێژوو و ئیتنۆگرافی تێدایە، ئەگەرچی تەنھا ١٠٪یان بە ھەمیشەیی نمایش دەکرێت. مۆزەخانەکە تەوالێت و قاوەخانە و کتێبخانە و دوکانێکی یادگاری ھەیە، بەشێوەیەکی پرۆفیشناڵ شوێنەوارە مێژوویییەکان دەپارێزێت و چاکی دەکات، لێکۆڵینەوە لە ڕەسەنایەتی و ھەڵسەنگاندنێکی پسپۆڕانە ئەنجام دەدات. کۆکراوەکانیان بریتین لە ماددەکانی پێش مێژوو بۆ ئێستا.

## سەرچاوەکان

پۆل:مۆزەخانەکان لە شاری سۆفیا
خانووی کالیۆپا

**خانووی کالیۆپا** () لە ساڵی ١٨٦٤ دروستکراوە. بەپێی بەڵگە خانووەکە دراوە بە کالیبای جوان «ماریا کاڵیش» ھاوسەری کونسوڵی ڕوسیا کالیش، لەلایەن پارێزگاری ویلایەتی دانوبێ مەدحەت پاشا کە خۆشی ویستووە.

دیزاینەکەی لە شێوازی خانووەکانی پلۆڤدیڤ دەچێت، دیواربەندەکانی لە سەرەوە دروست کراون لە ساڵی ١٨٩٦. پێشانگاکە ڕۆڵی ڕۆسی وەک دەروازەیەک بۆ ئەورووپا نیشان دەکات، ھەروەھا ئەو ھەڵئاوساویەی کە لە کلتوری شارستانی ئەورووپا و بۆ بولگاریا لە کۆتایی سەدەی ١٩ و سەرەتای سەدەی بیستەمدا ھەیە نیشانی دەدات. نموونەی دیزاینەکانی ژوورەوەی بریتین لە ژووری دانیشتن، ھۆڵی مۆسیقا و ژووری نووستن، لەگەڵ کەلوپەلی ناوماڵ لە ڤییەنا، جگە لە کۆکراوەی جلوبەرگی شارستان، خشڵ و ئێکسسواراتی دیکە، بە نوێنەرایەتی ئەو گۆڕانکارییانەی لە ژیانی ڕۆژانەی ھاووڵاتیانی ڕووسیادا ھەیە. یەکەم پیانۆ گەورەکە لە ڤییەناوە ھاوردەی بولگاریا دەکرێت لێرە دەبینرێت.
١٩٤٦ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٤٦ لە نەرویژ**

## ڕووداوەکان
## لە دایک بوونەدیارەکان
* ٣١ی کانوونی دووەم – کنوت لیستاد، ئەکتەر، گۆرانیبێژ، وەرگێڕ، سیناریۆنووس، کۆمیدی و دەرھێنەر.
* ٤ی شوبات – ئەندرس تالراس، سیاسەتمەدار
* ١١ی شوبات - کنوت ڤۆڵلبایک، دیپلۆماتکار و سیاسەتمەدار
* ٢٣ی ئایار - ئاگێ ستارھایم، سیاسەتمەدار
* ٢٣ی ئەیلوول - جۆن ھاوگلاند، شۆفێری ڕالی و پێشڕکێ
* ٢٩ی ئەیلوول – تۆڤێ ستراند، سیاسەتمەدار

## مردنی دیار
* ١٣ی شوبات - جۆھان ھۆڵست، پیشەساز و سیاسەتمەدار (لەدایکبووی ١٨٦٨).
* ١٣ی کانوونی یەکەم – ئیگیل ئیدەی، ئەکتەر و دەرھێنەر (لەدایکبووی ١٨٦٨).

## سەرچاوەکان
*
١٩٤٧ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٤٧ لە نەرویژ**

## ڕووداوەکان
## لە دایک بوونەدیارەکان
* ١٩ی کانوونی دووەم – فرانک ئاڕێبرۆت، ئابوریناسی سیاسی
* ٩ی شوبات – ئۆلی پاوس، گۆرانیبێژ، نووسەر و شاعیر
* ١٤ی شوبات - ماریت نیباک سیاسەتمەدار
* ٢٠ی شوبات - تۆرستین داھلی سیاسەتمەدارو ئابووریناس
* ٤ی ئازار – جان گاربێرک، ساکسۆفۆنژەن
* ٣٠ی نیسان فین کالڤیک گۆرانیبێژ و ئاوازدانەر
* ٥ ی تشرینی دووەم – ئیڤیند سکی، قەشە و نووسەر

## مردنەکان
* ١ی ئاب - ھارالد ناتیگ، تەقەکەر و خاوەنی مەدالیای زێڕی ئۆڵۆمپیاد (لەدایکبووی ١٨٧٢).
١٨ی تشرینی یەکەم - جۆھان کاپپێلین، دادگەر و سیاسەتمەدار (لەدایکبووی ١٨٨٩)
* ٢٠ی تشرینی دووەم - ماگنوس نیلسن، سیاسەتمەدار و وەزیر (لەدایکبووی ١٨٧١).

## سەرچاوەکان
*
١٩٤٨ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٤٨ لە نەرویژ**

## ڕووداوەکان
## لە دایک بوونەدیارەکان
* ١٥ ی کانوونی دووەم – کێنیس ھوگدال، دەروونناس و نووسەر
* ٤ ی مارس - ئێرنست ھاکۆن جاھر، زمانناس
* ٣ ینیسان - سۆر لیللھۆڤد، سیاسەتمەدار
* ٤ ی ئایار – ئاود کڤالبێین، سیاسەتمەدار
* ١١ی ئاب - لەیلا دوڤوی سیاسەتمەدار و وەزیر

## مردنی دیار
* ٢٦ی نیسان - یۆھان ئۆلاف برێدال، سیاسەتمەدار و وەزیر (لە دایکبووی ١٨٦٢)
* ٣٠ی ئاب - کریستین بۆنڤی، بایۆلۆجیست و یەکەمین پرۆفیسۆری ئافرەتی نەرویژی (لە دایکبووی ١٨٧٢)
* ١٢ی تشرینی یەکەم - نیلس ترداڵ، مەلای ئاینی، سیاسەتمەدار و وەزیر (لە دایکبووی ١٨٧٩)

## سەرچاوەکان
*
١٩٤٩ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٤٩ لە نەرویژ**

## ڕووداوەکان
## لە دایک بوونەدیارەکان
* ٧ی کانوونی دووەم – بێنتی ئیریشن، بەڕێوەبەری ڕۆشنبیری
* ٢٩ نیسان – ھیگێ فۆڵلیگ پێدرسن، نووسەری منداڵان
* ٣ی ئایار – ئیسبێن ئیستێر پیرلی بێنێستد، پزیشک و سێکسناس
* ٩ی کانوونی یەکەم – ئان ئینگەر، سیاسەتمەدار

## مردنەکان
* ١٤ی شوبات - لیس ستاوری، پەروەردەکار (لەدایکبووی ١٨٨٢).
* ٢١ی شوبات – ئەندەرس بیر ویلس فۆتۆگرافەر (لەدایکبووی ١٨٦٥)
* ٢٢ی کانوونی یەکەم– ئۆلی ڕیێستاد، ئەفسەری سەربازی (لەدایکبووی ١٨٩٨)

## سەرچاوەکان
*
١٩٥٠ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٥٠ لە نەرویژ**

## ڕووداوەکان
## لە دایک بوونەدیارەکان
* ٥ی کانوونی دووەم - ھەڵڤدان سیڤێرتسن، گۆرانیبێژ
* ٢٨ی ئایار - ئان مارگرێت لارسن سیاسەتمەدار
* ١٩ی حوزەیران – وێنچێ کڤام، گۆرانیبێژ و ئەکتەر (کۆچی دوایی کرد لە ٢٠١٩)
* ٧ی ئەیلوول – ئان گرۆسڤۆلد، ڕۆژنامەنووس
* ٥ی کانوونی یەکەم - بێریت بروربی، سیاسەتمەدار

## مردنەکان
* ٩ی کانوونی دووەم – ئەلیس سیم، پارێزەر (لەدایکبووی ١٨٧٠)
* ١١ی شوبات - ئەندرز ساندڤیگ، پزیشکی ددان و ئیتنۆلۆجیست (لەدایکبووی ١٨٦٢).
* ٦ی ئازار – ڤیلھێلم دیبۆد، نووسەری گۆرانی، نووسەری کۆمیدی (لەدایکبووی ١٨٦٣)
* ٦ی نیسان – سینەلوند (٨١)، ئاوازدانەر
* ٢٧ی تەممووز - مارتا شتاینسڤیک، نووسەر و وەرگێڕ (لەدایکبووی ١٨٧٧).
* ٣ی تشرینی یەکەم - بێتزی کجێلسبێرگ، سیاسەتمەدار و فێمینیست (لەدایکبووی ١٨٦٦)

## سەرچاوەکان
*
یوکو تاکیوچی

**یوکو تاکیوچی** (؛ ١ی نیسانی ١٩٨٠ – ٢٧ی ئەیلوولی ٢٠٢٠) خانمەکتەرێکی ژاپۆنییە. لە شاری سەیتما لە ژاپۆن لە دایک بووە. لە ماوەی پیشەکەیدا بەشداری چەندین دراما و فلیمی کردووە و چەندین خەڵاتی لەو بوارەدا بەدەست ھێناوە. لە ٢٧ی ئەیلوولی ٢٠٢٠ لە ماڵەکەی خۆیدا بە مردووی دۆزرایەوە لە لێکۆلینەوەکاندا وا دەردەکەوێت کە خۆی کوشتێت. یوکو تاکوچی ھاوسەرگیری کردبوو دایکی دوو منداڵ بووە.

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان
* 
* 

پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٠
پۆل:مردووانی ٢٠٢٠
پۆل:خانمەکتەرە ژاپۆنییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:خانمەکتەرانی ژاپۆن لە فیلم
پۆل:خانمەکتەرە دەنگییە ژاپۆنییەکان لە تەلەڤیزیۆن
١٩٥٢ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٥٢ لە نەرویژ** 
## ڕووداوەکان
 
## لە دایکبوونە دیارەکان
 
* ٨ی ئاب - جۆستین گادەر ، نوسەر
* ١٩ ئاب - لیلیان مۆلەر ، مۆدێل و خانمەئەکتەر
* ١٨ ی تشرینی دووەم – جێرد جان کریستۆفەرسن ، سیاسەتمەدار
## مردنەکان
* ١٣ ئازار - جۆهان نیگاردسڤۆلد ، سیاسەتمەدار و سەرۆک وەزیرانی نەرویژ ( لەدایکبووی ١٨٧٩ ) .
* ١٤ ی دیسەمبەر - فارتین ڤالن ، ئاوازدانەر ( لەدایکبووی ١٨٨٧ ) .
## سەرچاوەکان
*
١٩٥٣ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٥٣ لە نەرویژ** 
## ڕووداوەکان
## لە دایکبوونە دیارەکان

* ٦ی کانوونی دووەم – جۆن ئیبرسۆن، گیتارژەنی جاز
* ٦ی ئازار – جان کژراستاد، نوسەر
* ٧ کانونی یەکەم – ئارنێ نڤرا ، وێنەگر و سیاسەتمەدار ، ئەندامی ستۆرتینگ
 
## مردن
* ١١ی کانونی دووەم - هانس ئانرود ، نوسەر ، شاعیر و شانۆنووس ( لەدایکبووی ١٨٦٣ ) .
* ٢ ی نیسان - هالددان هانسن ، دەریاوان و خاوەنی مەدالیای زێڕی ئۆڵۆمپیاد ( لەدایکبووی ١٨٨٣ ) .
## سەرچاوەکان
*
١٩٥٤ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٥٤ لە نەرویژ**

## ڕووداوەکان
## لە دایکبوونە دیارەکان
* ٢٥ی ئازار – گرێتێ بێرگێت، سیاسەتمەدار و وەزیری (کۆچی دوایی کرد لە ٢٠١٧)
* ١٠ی تەممووز – وێنچ ئەندێرسن، شێف
* ٦ی تشرینی دووەم - کارین فۆسوم، نووسەر

## مردنەکان
* ٢١ی کانوونی دووەم – پێر ڕیدارسۆن، ئاوازدانەر و ڕەخنەگری مۆسیقا (لەدایکبووی ١٨٧٩)
* ٥ی نیسان - شازادەی تاج مارتا، شاھانە (لەدایکبووی ١٩٠١).
* ١٤ی ئاب - فرێدریک لودڤیگ کۆنۆ، سیاسەتمەدار و وەزیر (لەدایکبووی ١٨٦٤).

## سەرچاوەکان
*
١٩٥٥ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٥٥ لە نەرویژ**

## ڕووداوەکان
## لە دایکبوونە دیارەکان
* ١٠ی نیسان - ماریت بریڤیک یاریزانی تۆپی دەست و ڕاھێنەر
* ١٦ی حوزەیران – گرێتی فاریمۆ سیاسەتمەدارو بزنسمان
* ١٠ی ئاب - کاری ھێنریکسن سیاسەتمەدار

## مردنەکان
* ٦ ی تەممووز – ئەلفرێد نێلیس، خلیسکێنەی خێرایی (لەدایکبووی ١٨٧٧).
* ٤ی ئەیلوول – کریستن گران، ئەندامی دەستەی دادوەران، و ڕەخنەگری شانۆ (لەدایکبووی ١٨٧٦)

## سەرچاوەکان
*
١٩٥١ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٥١ لە نەرویژ** 
## ڕووداوەکان
 
## لە دایکبوونە دیارەکان
 
* ١ی شوبات – ئێلین هۆرن، ئەکتەر، سیاسەتمەدار و وەزیر
* ٧ ی ئەیلول - کاری لیسێ هۆڵمبێرگ سیاسەتمەدار
* ١١ ی ئەیلول – ئۆد ڕیتان ، بازرگان
* ٨ی کانوونی یەکەم – جان ئیگئوم ، گۆرانیبێژ - گۆرانی نووس
* ١٧ی کانوونی یەکەم - سیلۆڤی گراهام ، سیاسەتمەدار
## مردنەکان
* ٦ی نیسان – هالددان کلیڤ، ئاوازدانەر (لەدایکبووی ١٨٧٩)
* ١٧ی ئەیلول – جۆن سکی، دادوەر  (لەدایکبووی ١٨٧١)
## سەرچاوەکان
* 

پۆل:١٩٥١ بەپێی وڵات
نانسی پیلۆسی

**نانسی پیلۆسی** (؛ لەدایکبووی ٢٦ی ئازاری ١٩٤٠) سیاسەتمەدارێکی ئەمریکییە لە پارتی دیموکراتدا و لە مانگی کانوونی دووەمی ٢٠١٩ەوە وەک سەرۆکی ئەنجومەنی نوێنەرانی ئەمریکا دەستبەکار بوو ئەو یەکەم ژنە لە مێژووی ئەمریکادا کە ئەم پۆستە وەربگرێت. کە یەکێکە لە بەرزترین ئۆرگانەکانی حکوومەتی ئەمریکا.

## ژیان
نانسی پیلۆسی لە ساڵی ١٩٤٠ لە شاری بالتیمۆر لە خێزانێکی ئەمریکی -ئیتاڵی لە دایک بووە، قۆناغەکانی خوێندنی ھەر لەم شارە تەواوکردووە لە زانکۆی واشنتۆن دی سی خوێندوویەتی باوکی کە ناوی تۆماس جۆنیۆرە سیناتۆری دیموکراتەکانی ئەمریکا بووە، نانسی بەھۆی کاروبارەکانییەوە لە ساڵی ٢٠٠١ بووتە دووەم کەسایەتی حیزبی دیموکراتەکانی ئەمریکا ساڵی ٢٠٠٢ سەرۆکایەتی حیزبەکەی لە کۆنگرێس دەگرێتە ئەستۆ، لە ساڵی٢٠٠٧ تا ٢٠١١ دەبێتە سەرۆکی ئەنجومەنی نوێنەران ھەروەھا ساڵی ٢٠١٩ بە دەنگی زۆرینە دووبارە دەبێتەوە سەرۆکی ئەنجومەنی نوێنەرانی ئەمریکا.

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان

* 

پۆل:ئەمریکییەکانی پەیڕەوی کلێسەی کاسۆلیکی ڕۆم
پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٤٠
پۆل:وتارەکان کە ڤیدیۆ کلیپەکان لەخۆدەگرن
پۆل:ئەمریکییە سیاسەتوانەکانی سەدەی بیستەم
پۆل:ژنە ئەمریکییە سیاسەتوانەکانی سەدەی بیستەم
پۆل:ئەمریکییە سیاسەتوانەکانی سەدەی بیست و یەکەم
پۆل:ژنە ئەمریکییە سیاسەتوانەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:ئەندامانی پارتی دیموکراتیی ئەنحوومەنی نوێنەرانیی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
پۆل:چالاکوانەکانی مافەکانی کۆمەڵگەی پەلکەزێڕینە لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئیتالی
پۆل:وەرگرانی مەدالیای سەرۆککۆماری ئازادی
١٩١٢ - ١٩١٣ مۆزەخانەی جەنگی

**١٩١٢–١٩١٣ مۆزەخانەی جەنگی** () مۆزەخانەیەکی شاری یۆنینای یۆنانە. ئەم دامەزراوەیە لە کاتی شەڕەکانی بەڵکان وەک بارەگایەکی سەرەکی بەکار ھات. ساڵی ١٩٥٠ ئاسانکاری بۆ کراوە، پێشانگاکە چەندین تابلۆ و قەڵغان و وشکە و چەک و چەندین شتی دیکە لە خۆ دەگرێت.

وێنۆک|250px|ژوورێکی (١٩١٢–١٩١٣ مۆزەخانەی جەنگی)

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان
*Official website , only in Greek
*Mention in history wiki.phantis.com 
*Mention in history www.dailyestimate.com
*[//commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special%3ASearch&search=war+museum+1912&go=Go Museum's photos in Wikimedia Commons]

پۆل:مۆزەخانەکان بەپێی ساڵی دامەزران
پۆل:مۆزەخانەکان
مۆزەخانەی بیزنتین لە یۆنینا

**مۆزەخانەی بیزنتین لە یۆنینا** () لە یەکێک لە باڵەخانەکانی قەڵای (کالیتا) لە یۆنینا پایتەختی ھەرێمی ئیپیروس لە باکووری ڕۆژئاوای یۆنان دانراوە. بەشی ناوەندی لە ساڵی ١٩٦٠ دروستکراوە و لە بنەڕەتدا وەک پاڤیلیۆنێکی شاھانە خزمەتی کردووە.

مۆزەخانەکە لە ساڵی ١٩٩٥ بۆ ڕای گشتی کرایەوە، سێتێک زیوی دەکەوێتە بینایەکی جیاجیای سەدەی نۆزدەیەمی سەر قەڵاکە و پلان بۆ بڵاوکردنەوەی پێشانگاکە لە نێو چەندین بینای دیکەی ناو قەڵاکە لە کاردایە. مۆزەخانەکە بریتییە لە کۆکردنەوەی پەیکەری مەسیحی و بیزنتی زوو، دۆزینەوەی ھەڵکۆڵین لە ئەرتا، گڵکاری، دەستنووس و چاپی سەرەتای کتێبی چاپکراو، ھێماکانی دوای بیزەنتی و پارچە زیوەکان.

## سەرچاوەکان
مۆزەخانەی شوێنەواریی یۆنینا

**مۆزەخانەی شوێنەواریی یۆنینا** () مۆزەخانەیەکە لە پارکی لیتریسا لە ناوەندی شاری یۆنینا یۆنانە.

مۆزەخانەکە چەندین دەستکردی تێدایە کە لە دەوروبەریدا دۆزراوە، کەلەکەکانی دۆدۆنی و گۆڕی کۆن وەک ڤیسا و فاڵچی ئاچەرۆن. ھەروەھا مۆزەخانەکان چەندین نوسراو و کێلی گۆڕ و کۆکراوەی دراوەکانی تێدایە. ئەم بینایە لەلایەن ئەندازیاری یۆنانی ئاریس کۆنستانتینیدیس (١٩١٣–١٩٩٣) دیزاین کراوە.

## بەستەرە دەرەکییەکان
*Official site (Greek only)  / slideshow
*Hellenic Ministry of Culture and Tourism / (in Greek)
*University of Ioaninna
مۆزەخانەی نیکۆپۆلیسی شوێنەواری

**مۆزەخانەی نیکۆپۆلیسی شوێنەواری** () مۆزەخانەیەکی نیکۆپۆلیسە، لە یەکەی ھەرێمی پریڤێزا لە باکووری ڕۆژئاوای یۆنان.

تا ساڵی ١٩٤٠ مۆزەخانەی شوێنەواریی پریڤێزا نیکۆپۆلیس لە مزگەوتێکی عوسمانیدا لە شاری پرێڤێزای یۆنان دامەزرابوو. لە ساڵی ١٩٤٠ فڕۆکەکانی ئیتاڵیا مزگەوتیان بۆردومان کرد، ھەندێک لە شتەکانیش دزران. دوای جەنگی جیھانی دووەم دەوڵەتی یۆنان مزگەوتەکەی وێران کرد. لە ساڵی ١٩٦٥ دەوڵەت مۆزەخانەیەکی بچووکی شوێنەواری لە نێو دیوارەکانی بیزەنتی شاری کۆنی نیکۆپۆلیس دروستکرد. لە ساڵی ١٩٩٨ تا ٢٠٠٦ مۆزەخانەیەکی شوێنەواری نوێ لە ٥ کم لە باکووری پرێڤێزا دروستکراوە، لە تەممووزی ٢٠٠٩ مۆزەخانەی شوێنەواری نوێ لە نیکۆپۆلیس بەڕووی جەماوەردا کرایەوە (http://www.visit-preveza.com/museum_nikopoli). مۆزەخانەی نیکۆپۆلیس ڕۆژانە لە کاتژمێر ٨ی بەیانی تا ٨ی ئێوارە کراوەیە، لەوانە ڕۆژانی شەممە و یەکشەممە، زانیاری زیاتر لەسەر ماڵپەڕی فەرمی لە (http://odysseus.culture.gr/h/3/eh355.jsp?obj_id=2575 ).

## بەستەرە دەرەکیییەکان
*Hellenic Ministry of Culture and Tourism
*www.planetware.com 
* http://prevezamuseum.spaces.live.com  Search with your browser for **Archaeological Museum of Nicopolis** (not Nikopolis) and press on the right column link to get an excellent slide-show of the museums (old and new) and many of the exhibits.
١٩٥٧ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی سالی ١٩٥٧ لە نەرویژ** 
## ڕووداوەکان
 
## لەدایک بوونە دیارەکان
*1٦ی شوبات – سڤین نۆردین ، ئەکتەر
* ١٧ی ئازار - ماری ماوستاد ، خانمە ئەکتەر .
* ١٢ی نیسان - هاڵڤار پۆرسن ، یاریزانان
* ٢٣ی ئایار – لارس سپونهایم ، سیاسەتمەدار
* ١٢ی ئاب – ئێلین ماری ڤارس، نوسەر
## مردنەکان
* ٦ی مارس – هانس جاکۆب نیلسن، ئەکتەر، دەرهێنەری شانۆ و دەرهێنەری فیلم (لەدایکبووی ١٨٩٧)
* ٥ی ئایار - ئۆلاف لوهرێ ، سیاسەتمەدار ( لەدایکبووی ١٨٧٧ ) .
* ١٣ی ئاب - کارل ستۆرمەر ، ماتماتیکزان و فیزیازان ( لەدایکبووی ١٨٧٤ ) .
## سەرچاوەکان
*
مۆزەخانەی پاڤلۆس ڤرێلیس لە مێژوویی یۆنان

**مۆزەخانەی پاڤلۆس ڤرێلیس لە مێژوویی یۆنان** () مۆزەخانەیەکی تایبەت بە مۆمە، لە یەکەی ھەرێمی یۆنینای یۆنان. لە مانگی شوباتی ١٩٨٣ لەلایەن پاڤلۆس ڤرێلیسی پەیکەرتاشی بەناوبانگ، ئەم مۆزەخانەی مۆمەی لە یۆنان دروست کرد، مۆزەخانەکە لە ٣٧ بابەتدا میوانداری ١٥٠ مۆدێلی مۆم دەکات، کە ئیلھامی بۆ ڕووداوە جۆراوجۆرەکانی مێژووی یۆنان ھەیە.

## میژوو و شوێن
بینای سەرەکی مۆزەخانەکە دەکەوێتە ١٤ کم (٩ میل) باشووری شاری یۆنینا، ئیپیروس، لە شارەوانی پیزانی، لەسەر ڕێگای نیشتیمانی یۆنینا-ئەسینا. پاڤلۆس ڤرێلیس پەیکەرتاشی خۆماڵی خاوەنی بوو، لە مانگی شوباتی ١٩٨٣ مۆزەخانەکەی دامەزراند. ئەم بنکەیەی مۆزەخانەکە ڕووبەرەکەی ٢٥٠٠ مەتر دووجایە (٢٩٩٠ جار چوارگۆشە) دەگرێتەوە و بەپێی شێوازی تەلارسازیی نەریتی و ناوخۆیی لە جۆری قەڵاکە لە سەدەی ١٨ دروستکراوە، بەپێی دیزاینی تایبەتی ڤرێلیس خۆی.

## سەرچاوەکان
مۆزەخانەی ئیتنۆگرافی شارەوانی لە یۆنینا

**مۆزەخانەی ئیتنۆگرافی شارەوانی لە یۆنینا** () مۆزەخانەیەکی یۆنینای یۆنانە.

دەکەوێتە مزگەوتی ئەسلان پاشا، کە لە ساڵی ١٩٩٣ بە مزگەوتی عەلی پاشا ناسراوە، لە قەڵای یۆنینا، مزگەوتەکە لە ساڵی ١٦١٨ دروستکراوە و لە ساڵی ١٩٩٣ بە شێوەی ئێستا نۆژەنکراوەتەوە. پێشانگا ھەمیشەیییەکەی بریتی دەبێت لە گڵکاری، وێنە و توخمە ڕازێنراوە نەریتییەکانی دیکە، ھەروەھا خشڵ، چنین، کاری دەستی، کەلوپەلی دارتاش و چەندین کەلوپەلی کەسی کە تایبەتن بە کەسایەتی مێژوویی. ھەروەھا وێنە و تابلۆی کۆن ھەیە کە پەیوەندی بە ئازادکردنی شاری یۆیانەوە ھەیە ھەروەھا مۆزەخانەکە پێشانگای لەسەر بابەتە مێژوویییەکان و ھەروەھا کۆکراوەی ھونەری نمایش کردووە.

## بەستەرە دەرەکییەکان
*www.about-ioannina.gr 
*www.ioannina-portal.gr
*www.n-ioanninon.gr (in Greek, see Μουσεία)
١٩٥٨ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی سالی ١٩٥٨ لە نەرویژ** 
## ڕووداوەکان
 
## لەدایک بوونە دیارەکان
 
* ٤ی شوبات – کجێل ئۆلا دال، نووسەر
* ٢٥ی شوبات - یوجین ئیجیکێ ئۆبیۆرا ، لەکاتی دەستگیرکردنی پۆلیسدا گیانی لەدەستدا ( ٢٠٠٦ ) .
* ١٩ی حوزەیران – سیری بژوک، سیاسەتمەدار
## مردنەکان
* ٩ی شوبات – لارس ئۆسا ، هونەرمەند ( لەدایکبووی ١٨٦٠ ) .
* ٢٧ی حوزەیران - ڕاگنا ویتەرگرین ، شانۆکاری شانۆ و فیلم ( لەدایکبووی ١٨٦٤ ) .
* ٥ی تشرینی دووەم – گوننار لارسن، ڕۆژنامەنووس، نووسەر و وەرگێڕ (لەدایکبووی ١٩٠٠)
## سەرچاوەکان
*
١٩٥٩ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی سالی ١٩٥٩ لە نەرویژ**

## ڕووداوەکان
## لەدایک بوونە دیارەکان
٢٧ی حوزەیران – پیور ئێریک لوند، نووسەر
٢١ی تشرینی یەکەم - ئەلازوگ ھاگا سیاسەتمەدار و وەزیر

## مردنەکان
* ٣ی تەممووز – جۆھان بۆجەر، ڕۆماننوس و شانۆنووس (لەدایکبووی ١٨٧٢)
* ١٥ی تەممووز - پیتەر ئیگ، نووسەر (لەدایکبووی ١٨٦٩).
* ٥ی ئەیلوول – سیگڤالد ھاسند، توێژەری کشتوکاڵ، سیاسەتمەدار و وەزیر (لەدایکبووی ١٨٦٨)

## سەرچاوەکان
*
مۆزەخانەی ئیتنۆگرافی پیرسۆگیانی

**مۆزەخانەی ئیتنۆگرافی پیرسۆگیانی** () مۆزەخانەیەکی گوندی پیرسۆگیانی سەر بە ھەرێمی ماستۆرۆشۆرییە، لە یەکەی ھەرێمیی شاری یۆنینایی یۆنان، جەخت لەسەر دروستکردنی بەردی تەقلیدی دەکاتەوە و وێنە و نەخشە و پلان و ئامراز پێشکەش دەکات.

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان
*www.arafura.net.au
*www.michelisfoundation.gr (see #4)
*www.epcon.gr (in Greek)
*walking-greece.ana-mpa.gr (in Greek)
*www.hri.org (in Greek)
١٩٦٠ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی سالی ١٩٥٩ لە نەرویژ**

## ڕووداوەکان
## لەدایک بوونە دیارەکان
* ٧ی شوبات – ئینگەن فۆس، سیاسەتمەدار
* ٢٩ی ئازار - سۆنجا ماندت بارتھۆڵسن سیاسەتمەدار
* ٢٧ی نیسان - ھانی ھێگ، یاریزانی پێشووی تۆپی دەست
* ٢٦ی حوزەیران – ڕیگمۆر ئاسەرود، سیاسەتمەدار
* ١١ی کانوونی یەکەم – فرۆد گریتن، نووسەر و ڕۆژنامەنوس

## مردنەکان
* ١٥ی کانوونی دووەم - کارل فرێدریک ھۆڵمبۆی ئەندازیار (لەدایکبووی ١٨٨٢)
* ٢٨ ی ئەیلوول - گابریل کیلەند، تەلارساز، شێوەکار و دیزاینەر (لەدایکبووی ١٨٧١)
* ١٣ کانوونی یەکەم - کریستۆفەر ھۆرنسۆرد، سیاسەتمەدار و سەرۆک وەزیرانی نەرویژ (لە دایکبووی ١٨٥٩).

## سەرچاوەکان
*
مۆزەخانەی تۆسیتسا بارۆن لە میسۆڤۆ

**مۆزەخانەی تۆسیتسا بارۆن لە میسۆڤۆ** () مۆزەخانەیەکی ھونەری فۆلکلۆرییە، لە میسۆڤۆ، یۆنینا، یۆنان.

## بەستەرە دەرەکییەکان
*www.epcon.gr
*Municipality of Metsovo (video) 
*www.about-ioannina.gr 
*www.astoriatravel.gr
پێشانگای ئاڤیرۆف

**پێشانگای ئاڤیرۆف** () مۆزەخانەیەکی ھونەرییە، لە شاری میتسۆڤۆی یۆنان. لە ساڵی ١٩٨٥ دروستکراوە و لە ساڵی ١٩٨٨ کراوەتەوە، لە ساڵی ١٩٩٤ باڵەخانەکە فراوان کرا بۆ ئەوەی باڵێکی نوێ لەخۆ بگرێت و ئاسانکارییەکانی بەرزبکرێتەوە. کۆکراوە سەرەتایییەکەی لە ٢٠٠ تابلۆ و پەیکەر لەلایەن ھونەرمەندانی یۆنانی لە سەدەکانی ١٩ و ٢٠ پێکھاتووە، کە تا ئێستا بەشێکن لە پێشانگا ھەمیشەیییەکەی دوای فراوانبوونی مۆزەخانەکە، کۆمەڵەیەکی زۆر زیادکرا.

## بەستەرە دەرەکییەکان
*Averoff Gallery Official site
*Epcon Official site
*Hellenic Ministry of Culture and Tourism
*Page at Wiki Phantis 
*www.about-ioannina.gr
ئیلھام عەلیێڤ

**ئیلھام عەلیێڤ** (؛ لەدایکبووی ٢٤ی کانوونی یەکەمی ١٩٦١ لە باکوو) سیاسەتوان و چوارەمین سەرۆک کۆماری ئازەربایجانە. ئەو  کوڕی حەیدەر عەلیێڤ، سەرۆک کۆماری پێشووی ئازەربایجانە کە لە ٣١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٣ دەسەڵاتی گرتە دەست. عەلیێڤ ڕێبەری پارتی ئازەربایجانی نوێیە.

## ژیان
ئیلھام عەلیێڤ لە ٢٤ی کانوونی یەکەمی ١٩٦١ لە باکووی پایتەختی کۆماری ئازەربایجانی ئەو کاتی سۆڤیەت لەدایکبووە، پێش ئەوەی بچێتە پەیمانگای پەیوەندییە نێودەوڵەتی زانکۆی مۆسکۆ، لە ساڵی ١٩٧٧دا خوێندنی ئامادەیی و ناوەندی لە باکوو تەواو کردووە. ساڵی ١٩٨٢ ماستەرەکەی تەواو کرد و لە ساڵی ١٩٨٥ بووە بە مامۆستا و پرۆفیسۆر لە ھەمان زانکۆ. دکتۆرای لە بواری مێژوودا ھەیە ھەروەھا بڕوانامەی لە بواری پەیوەندییە نێودەوڵەتییەکان بەدەست ھێناوە. ساڵی ٢٠٠٣ دوای مردنی حەیدەر عەلیێڤ کە باوکی بوو بە زۆرینەی دەنگ بووەتە سەرۆک کۆماری ئازەربایجان.

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان

* وێبگەی فەرمی

پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦١
پۆل:سەرۆک کۆمارەکانی ئازەربایجان
پۆل:ئەو کەسانەی ناویان لە کاغەزەکانی پەنەمادا هاتووە
پۆل:مسوڵمانانی شیعەی ئازەربایجان
پۆل:ئەو کەسانەی ناویان لە کاغەزەکانی پەنەمادا ھاتووە
پۆل:دەسەڵاتخوازی
پۆل:پاکتاویی ڕەگەزی
مۆزەخانەی شوێنەواریی عەرتا

**مۆزەخانەی شوێنەواری عەرتا** () مۆزەخانەیەکی شاری عەرتایی یۆنانە، لە ساڵی ١٩٧٣ وەک کۆمەڵە شوێنەواری عەرتا دامەزراوە، لە سەدەی سیانزەیەمدا لە کڵێسای پارێگۆرتیسا دامەزراوە. ئێستا کۆکراوەکە گواستراوەتەوە بۆ باڵەخانەیەکی مۆزەخانەی دروستکراوی نوێ، کە لە ساڵی ٢٠٠٩ کراوەتەوە. بینای مۆزەخانەی نوێ دەکەوێتە تەنیشت ڕووبارێک لە نزیک پردی مێژوویی.

## بەستەرە دەرەکییەکان
* The Museum at the Hellenic Ministry of Culture and Tourism website
* The Museum at the  Prefecture of Arta website 
* Museums in Greece
پۆل:مۆزەخانەکان، دامەزرانی ١٩٧٣
مۆزەخانەی شوێنەواریی ئایانی

**مۆزەخانەی شوێنەواری ئایانی** () مۆزەخانەیەکی شاری ئایانی ڕۆژئاوای مەقدۆنیالە لە یۆنان. ھەرچەندە مۆزەخانەکە لە ساڵی ١٩٧٠ کرایەوە، لەگەڵ کۆکردنەوەی شوێنەوارەکانی شاری کۆن، بەڵام لە ساڵی ١٩٨٣، چەند دۆزینەوەیەکی گەورە لە بواری زیادەدا ھەبوو کە بووە ھۆی فراوانبوونی گەورەی مۆزەخانەکە بۆ شتی نوێ.

دروستکردنی مۆزەخانەیەکی نوێ لە ساڵی ١٩٩٢ دەستی پێکرد بەڵام بەھۆی ڕووداوەکانی وەک بومەلەرزەکەی ١٣ی ئازاری ١٩٩٥ دوا کرا، دوای ئەوەی لە شوێنە جۆراوجۆرەکان و لەوانە ھۆڵی شار ھەڵگیران، دواجار لە ساڵی ١٩٩٧ مۆزەخانەکە تەواو بوو، بەڵام لە مانگی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٢ تەنھا دوو پێشانگایی مۆزەخانەکە کرایەوە.

## بەستەرە دەرەکییەکان
*Hellenic ministry of culture
*Macedonian heritage
مۆزەخانەی جەنگی کالپاکی

**مۆزەخانەی جەنگی کالپاکی** () مۆزەخانەیەکی شاری کالباکی، یۆنینای یۆنانە، کە تایبەتە بە شەڕی یۆنان و ئیتاڵیا لە نێوان ١٩٤٠ بۆ ١٩٤١.

## بەستەرە دەرەکییەکان
* Military Museum of Kalpaki 
* Article in newspaper To Vima (in Greek)
١٩٥٦ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٥٦ لە نەرویژ**

## ڕووداوەکان
## لە دایکبوونە دیارەکان
* ٢٤ کانوونی دووەم - ھانی کرۆگ، گۆرانیبێژ و ئەکتەر
* ١ی شوبات – بێنتی ستین ماتاین سیاسەتمەدار
* ٨ ی شوبات - ئیلدار سێتری، بازرگان
* ٩ ئایار – ئان ھێلین گیێلستاد، وێنەگر و دیزاینەری مۆدە
* ٢٠ ئایار – ئینگڤار ئەمببیکورنسن، نووسەر
* ٢ ی تشرینی یەکەم – جان ھێنریک فرێدریکسن، سیاسەتمەدار
* ١٥ تشرینی دووەم - ماج بریت ئەندرسن، گۆرانیبێژ

## مردنەکان
* ٦ی مارس - ئەندرز تۆدال، مامۆستا، سیاسەتمەدار (لەدایکبووی ١٨٨٣).
* ١ی حوزەیران - جێنس بوڵ، دەستەی دادو دیپلۆماتکار (لەدایکبووی ١٨٨٦).
* ١٨ی حوزەیران - نیلس کریستیان دیتلف، دیپلۆماتکار (لەدایکبووی ١٨٨١).

## سەرچاوەکان
*
مۆزەخانەی شوێنەواریی کۆزانی

**مۆزەخانەی شوێنەواریی کۆزانی** () مۆزەخانەیەکە لە کۆزانی، یۆنان. کۆکراوەی مۆزەخانەکە بریتییە لە دۆزینەوەی ھەڵکەندنی شوێنەواری و ھەروەھا لە تاکەکانی ھەموو پارێزگای کۆزانی، بێجگە لە ناوچەی ئایانی. پەیکەر و کەلەر و زێڕ و زیو و بڕۆنز لە خۆ دەگرێت، ھەموو ئەوانەی بۆ سەردەمی چاخی بەردینی دەگەڕێتەوە.

وێنۆک|دیمەنی دەوەی مۆزەخانەکە

## سەرچاوەکان
*

## بەستەرە دەرەکییەکان
*Museums of Macedonia 
*Hellenic Ministry of Culture and Tourism
مۆزەخانەی کڵێساییی سیاتیستا

**مۆزەخانەی کڵێساییی سیاتیستا** () مۆزەخانەیەکی شارۆچکەی سیاتیستا لە پارێزگای کۆزانی یۆنانە.

## بەستەرە دەرەکییەکان
*Hellenic Ministry of Culture and Tourism  / in Greek 

پۆل:مۆزەخانەکان کە لە ساڵی ٢٠٠١ دامەزراوە
مۆزەخانەی پۆشاک

**مۆزەخانەی پۆشاک** () لە ساڵی ١٩٩٩ کرایەوە و بە کۆمەڵگەی مۆسیقای ھارمۆنی و ئەدەبی بەڕێوەی دەبات. دەکەوێتە شوێنی نیشتەجێبوونی برایانی ئیمانوێل، بینایەکی دووانییە و سەر بەسەدەی ھەژدەیەمە لە قەراغی دەریاچەی کاستۆریا. ئامانج لە مۆزەخانەکە ئاشناکردنی ڕای گشتییە بە پۆشاکی نەریتی ناوچەی کاستۆریا و ھەموو ئەو جلوبەرگانەی کە نمایشیان لەسەر کراوە لە شار و دەوروبەری لادێوە ھاتوون. لە نھۆمی یەکەم ڕووکاری شۆی ژنان لە لادێ خۆجێیەکان ھەیە وەک نێستۆریۆ. ھەندێک لە بەندە دیاریکراوەکان بریتین لە دزۆبێ، کراسێکی ڕۆژی ئافرەتانی شینی کاڵە، ئەندرێی، کراسێکی قاوەیییە بۆ ئافرەتان، کراسی فەرمی ئافرەتی سەدەی ھەژدەیەم بە قاوەیی، ئاندرێی نێر بەبێ چاکەت، ھەروەھا جلێکی یەکپۆشی قوماشی ئاوریشمی.

## بەستەرە دەرەکییەکان
* Museum of Costume entry in the official website of Kastoria
١٩٦١ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٦١ لە نەرویژ**

## ڕووداوەکان
## لەدایکبوونە دیارەکان
١٢ی ئاب - کریستین کرۆن دیڤۆلد سیاسەتمەدار
٦ی ئەیلوول - پاول واکتار ساڤۆی، گیتارژەنی پێشەنگ

## مردنەکان
* ٢ ی نیسان - ئارنێ تۆرۆڵف سترۆم، سیاسەتمەدار (لەدایکبووی ١٩٠١)
* ٢٤ ئایار – ڕاچێڵ گریپ، ڕۆژنامەنووس و سیاسەتمەدار (لەدایکبووی ١٨٧٩)
* ٣ ی تشرینی یەکەم - ئانی گریمدەڵن، پەیکەرتاش (لەدایکبووی ١٨٩٩).
* ٢٢ ی تشرینی دووەم – ئۆلی ھالێسبی (لەدایکبووی ١٨٧٩)

## سەرچاوەکان
*
١٩٦٣ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٦١ لە نەرویژ**

## ڕووداوەکان
## لەدایکبوونە دیارەکان
* ٤ ی کانوونی دووەم – مای بریت مۆسەر زانای دەمار و براوەی خەڵاتی نۆبڵ لە زانستی فیزیۆلۆژی یان پزیشکیدا
* ١٤ی نیسان - گەنڤۆر ئێڵدێگارد، سیاسەتمەدار
* ٢٩ی ئاب - ھیلد فرافدرـ جانسۆن، سیاسەتمەدار

## مردنی دیار
* ٧ی مارس - یواچیم ھۆڵست - جێنسن، ئەکتەری فیلم (١٨٨٠).
* ١ی نیسان - ئاگنێس مۆوینکل، خانمەئەکتەر و بەرھەمھێنەری شانۆ (١٨٧٥)

## سەرچاوەکان
*
مۆزەخانەی قالبەکان

**مۆزەخانەی قالبەکان** () دوو ژوور لە ژێرزەمینەکەی ھەیە، شوێنی بینای نوێی قوتابخانەی فەلسەفەی زانکۆی ئەرستۆ لە شاری تێسالۆنیکی ناوەندی مەقدۆنیا لە یۆنان داگیر دەکات. مۆزەخانەکە کۆکراوەیەکی فرێسکۆ، کۆپی و دەستکردی ڕەسەنی تێدایە. ئەم کۆکراوەیە دەگەڕێتەوە بۆ دامەزراندنی زانکۆکە و دەگەڕێتەوە بۆ «ک. ڕۆمایۆ»، پرۆفیسۆری شوێنەوارناسی کلاسیک. کۆکراوەی کەڕووی مەڕمەڕ و کاری ھونەری کانزایی باشترین لەیۆنان.

وێنۆک|یەکێک لە ژوورەکانی مۆزەخانەکە

خوێندکارانی بەشی شوێنەوارەکان لەگەڵ ھونەری یۆنانی و ڕۆمانی کۆندا کاردەکەن، بۆ بەرھەمھێنانی پەیکەر و ھەروەھا پۆرسەلین و ھونەری بچووک. ژووری یەکەم، چەند دانەیەکی تری کارەکانی تێدایە لە ئەنتی کەلەت و کلاسیک. ژووری دووەم، لە سەردەمی ھیلنیستی و ڕۆمانیدا کاردەکات.

## بەستەرە دەرەکییەکان
*  Official Website
١٩٦٤ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٦١ لە نەرویژ** 
## ڕووداوەکان
## لەدایکبوونە دیارەکان
* ٣٠ی کانونی دووەم – ئانێت ویگ برین سیاسەتمەدار 
* ١ی شوبات - بوگ وێسلتۆفت، ژەنی جاز، پیانۆژەن، ئاوازدانەر و بەرهەمهێنەر 
* ٢٢ی ئایار - ئینجی ئهـ ندرسن ڕاهێنەری وەرزشی 
## مردنەکان
 
ناو و پیشە -ساڵی لە دایک بوون 

* ٢٩ی تەمموز - گوننار ڕیس - ئەندرێنسن ، شاعیر و نووسەر ( ١٨٩٦ )
* ٣١ی تەمموز - ئۆتۆ هوسکلێپ ، سیاسەتمەدار (  ١٨٩٢ )
* ٢٩ی تشرینی یەکەم - هێنری لارسن ، گەڕیدەی ئارکتیک لە کەنەدا ( ١٨٩٩ )

## سەرچاوەکان
*
١٩٦٥ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٦١ لە نەرویژ** 
## ڕووداوەکان
## لەدایکبوونە دیارەکان
* ٢٤ی تەمموز – مێریتێ مۆرکێن ئەندرسن، نوسەر، ڕەخنەگری ئەدەب
* ٢٩ی ئاب - گیر ئینگێ سیڤەرتسن ، ئەندازیار و سیاسەتمەدار
## مردنەکان
ناو و پیشە -ساڵی لە دایک بوون 
* ١ی شوبات - ئینار بیرنتسن ، دەریاوان وخاوەنی مەدالیای برۆنزی ئۆڵۆمپیاد (  ١٨٩١ ) .
* ٢٨ی نۆڤەمبەر – ئەسلاگ ڤا، شاعیر و شانۆنووس (١٨٨٩)
* ١٣ی کانوونی یەکەم  - جێنس هوندسید ، سیاسەتمەدار ( ١٨٨٣ )
## سەرچاوەکان
*
مۆزەخانەی ئەمبەرگریس

**مۆزەخانەی ئەمبەرگریس** () مۆزەخانەیەکی ئەمریکییە، لە ناوەندی بەلیز، بە نیشاندانی شوێنەواری شارستانی مایانی کۆن. مۆزەخانەی ئەمبرگریس لە شوباتی ١٩٩٨ لە شارۆچکەی سان پێدرۆ، بەلیز کرایەوە، مێژووی ئەمبرگریس لە سەرەتای کەلتوری مایان بە دوایدا داپۆشراوە.

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان
*
١٩٦٦ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٦٦ لە نەرویژ**

## ڕووداوەکان
## لەدایکبوونە دیارەکان
* ٩ شوبات – ھارالد ئییا، کۆمیدی
* ١٩ کانوونی یەکەم – سیلڤیا بروستاد، سیاسەتمەدار و وەزیر

## مردنەکان
ناو و پیشە -ساڵی لە دایک بوون
* ١٥ی کانوونی دووەم – بیرگەر برادلاند، سیاسەتمەدار (١٨٧٩)
* ١١ی ئایار - ڕۆڵف ھۆفمۆ، سیاسەتمەدار و بەرپرسی وەرزشی (١٨٩٨)
* ١٨ی حوزەیران - ئینار سکجراسن، نووسەر (١٩٠٠)
* ٢٠ی ئاب - ماری ئینگۆرگ سکاو، سیاسەتمەدار (١٨٩٠)

## سەرچاوەکان
*
١٩٦٢ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٦٢ لە نەرویژ**

## ڕووداوەکان
## لەدایکبوونە دیارەکان
* ٢٥ کانوونی دووەم - کاری کجوناس کجۆس سیاسەتمەدار
* ٤ی ئایار - ماریت ئارنستاد، پارێزەر و سیاسەتمەدار
* ٥ی نیسان – بێنتێ ئینگسلاند، سەرنووسەری گۆڤار
* ١٥ی ئایار – گرۆ داھڵ شاعیر و نووسەر
* ١٨ی کانوونی یەکەم دۆرت سکەپێڵ، کەسایەتی تەلەڤیزیۆن و ڕۆژنامەنووس

## مردنەکان
* ١١ی حوزەیران - سڤینگ ئۆ فلاتن، سیاسەتمەدار (لەدایکبووی ١٨٩٨).
* ٧ی کانوونی یەکەم - کریستن فلاگستاد، گۆرانیبێژی ئۆپێرا (لەدایکبووی ١٨٩٥)
* ٣٠ی کانوونی یەکەم – ئۆلاف بروڤیک، سیاسەتمەدار و وەزیر (لەدایکبووی ١٩١٢)

## سەرچاوەکان
*
مۆزەخانەی شوێنەواری ئەلمیرۆس

**مۆزەخانەی شوێنەواری ئەلمیرۆس** () مۆزەخانەیەکی شاری ئەلمیروسی یۆنانە، لەلایەن بنەماڵەی ئوتریسەوە دروستکراوە، ڕێکخراوێکی ناوخۆیی قازانج نەکردنە لەسەرەتای سەدەی بیستەمدا دامەزراوە و تا پەنجاکان ھی ئەو بنەماڵەیە بووە، ئێستا ھی وەزارەتی ڕۆشنبیری یۆنانە.

مۆزەخانەکە دەستکردی ناوخۆیی و پێشانگایە، لە ڕێگەی سەردەمی میسنیان، ئەندازەیی، کلاسیک، ھێلینیستی و دواتر ڕۆمان. بەرامبەر مۆزەخانەکە قوتابخانەی ئامادەیی کۆن و ھۆڵی وەرزشی ئەلمیرۆسە کە لە سەرەتای سەدەی بیستەمەوە تەلارێکی شوێنەواری کلاسیکییە، مۆزەخانەو ھۆڵی وەرزش لە کۆنترین باڵەخانەکانی ناوچەکەن و لەکاتی بومەلەرزەکەی ساڵی ١٩٨٠ زیانێکی زۆر بەر ئەو کارە گەیشتووە.

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان
*Hellenic Ministry of Culture
*Museum on the official site of Othrys, Filarchaeos Etaireia Almyrou (Greek language)
مۆزەخانەی دەریایی

**مۆزەخانەی دەریایی** () مۆزەخانەیەکی شاری بێلیزە، مۆزەخانەکە دەکەوێتە شەقامی بەرەی باکوور، تێرمیناڵ مارین لە پردی سوینگ لە وێستگەی ئاگرکوژێنەوەی پێشوو، مۆزەخانەکە لە ساڵی ١٩٦٦ کرایەوە.
The museum opened in 1996. لەپاڵ مۆزەخانەی کەناری ناوچەی نزیک، ئەرکیان ئەوەیە کە لەڕێگەی زنجیرەیەک بەڵگەنامەی دێرین و بەلەم و تابلۆ و چەند پێشانگەی ترەوە سەردانیکەران لەبارەی مێژووی کەشتی دەریایی و کەشتی دروستکردنەوە لەسەر مێژووی بێلیز پەروەردە بکەن.

## سەرچاوەکان
١٩٦٧ لە نەرویژ

**ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٦٧ لە نەرویژ**

## ڕووداوەکان
## لەدایکبوونە دیارەکان
* ٨ی شوبات – کێنت بێرگەرسن ، یاریزانان
* ١٥ی شوبات - ترۆندی ئیگیل سۆلتڤیدتی ، یاریزانان
* ١٨ی شوبات - نینا ساندبێرگ سیاسەتمەدار
* ٢١ی شوبات - ماریان ئاسن سیاسەتمەدار
* ٧ ی مارس - هێلجێ سۆلبێرگ ، ڕۆژنامەنووس .
* ٢٤ی نیسان - ماگنوس گرونبێرگ ، گۆرانیبێژ
* ٦ی ئایار – هیدی گراند ڕۆیس، سیاسەتمەدار
* ١٧ی تشرینی دووەم – مۆنس ئیڤار مجێڵدی ، یاریزانان
## مردنەکان
ناو و پیشە -ساڵی لە دایک بوون 
* ١٥ شوبات - ڕاسموس سۆرنس ، داهێنەر ، کاتژمێری دروستکەر و تەکنیککاری ڕادیۆ (  ١٨٩٣ ) .
* ٥ ئایار - هانس ئەمندسن ، ڕۆژنامەنووس و سیاسەتمەدار (  ١٨٨٥ )
* ٨ ی ئۆکتۆبەر - جۆهان شرینەر ، مێژووناس (  ١٩٠٣ )

## سەرچاوەکان
*
مۆزەخانەی بێلیز

**مۆزەخانەی بێلیز** () مۆزەخانەیەکی ھونەری و مێژووییی بێلیزە.

لە نێوان ١٨٥٤ بۆ ١٨٥٧ وەک زیندانی خاوەنشکۆ بنیات نراوە، لەکاتێکدا ناوچەکە ھێشتا کۆلۆنی بەریتانیا بوو. زیندانی شاری بێلیز بوو، تا ساڵی ١٩٩٣، کاتێک زیندانییەکان دواتر گوازراونەوە بۆ زیندانی ھاتڤیل.

## سەرچاوەکان