open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
کۆڕی جیھانیی پەرەپێدەران

**کۆڕی جیھانیی پەرەپێدەران (WWDC)** () چالاکییەکی ساڵانەیە کە لەلایەن کۆمپانیای ئەپڵەوە بەڕێوەدەچێت و گەشەپێدەران و ئەندازیاران و پیشەگەرەکانی دیکە لە سەرانسەری جیھان کۆدەکاتەوە بۆ ئەوەی بزانن دەربارەی نوێترین پێشکەوتنەکانی بەرھەمە نەرمامێر و ڕەقامێرەکانی ئەپڵ. کۆڕەکە بە شێوەیەکی گشتی لە مانگی حوزەیران بەڕێوەدەچێت و لە ناوەندی کۆڕی مەکینێری لە سان خۆسێ لە ویلایەتی کالیفۆرنیا بەڕێوەدەچێت. لە کۆڕی جیھانیی پەرەپێداران، ئەپڵ نوێترین سیستەمی کارپێکردنی خۆی نمایش دەکات، لەوانە ئای ئۆ ئێس بۆ ئایفۆن و ئایپاد، مەک ئۆ ئێس بۆ کۆمپیوتەرەکانی ماک، وۆچ ئۆ ئێس بۆ ئەپڵ وۆچ، و تی ڤی ئۆ ئێس بۆ ئەپڵ تیڤی.

ھەروەھا چالاکییەکە کۆبوونەوە و وۆرک شۆپ لەخۆدەگرێت کە ئامادەبووان دەتوانن فێری ئامرازە نوێیەکانی پەرەپێدان و باشترین ڕێکخستن و تەکنیکەکانی دروستکردنی ئەپ و نەرمامێر بۆ سەکۆکانی ئەپڵ ببن. جگە لە دانیشتنە تەکنیکییەکان، کۆڕی جیھانیی پەرەپێدەران پێشکەشکردنی سەرەکیش پێشکەش دەکات کە تێیدا بەڕێوەبەران و ئەندازیارانی ئەپڵ پەردە لەسەر بەرھەم و تەکنۆلۆژیای نوێ لادەدەن.  ئەم وتارە سەرەکیانە زۆرجار بریتین لە ڕاگەیاندنی ڕەقامێری نوێ، نوێکردنەوەی نەرمامێر و داھێنانی دیکە کە داھاتووی ئیکۆسیستەمی ئەپڵ لە قاڵب دەدەن. یەکێک لە گرینگترین شتەکانی کۆڕی جیھانیی پەرەپێدەران خەڵاتی دیزاینی ئەپڵە کە دان بە دیزاینی ئەپ و داھێنانی نایاب دەنێت.

خەڵاتەکان باشترین ئەپ و یارییەکان پیشان دەدەن کە لەلایەن پەرەپێدەرانەوە بە بەکارھێنانی تەکنەلۆژیاکانی ئەپڵ دروستکراون، براوەکانیش بەھۆی داھێنان و نایابییان لە دیزاینکردندا ئاھەنگ دەگێڕدرێن. ھەروەھا کۆڕەکە دەرفەت بۆ تۆڕکردن و ھاوکاریکردن دەڕەخسێنێت، چونکە پەرەپێدەران و پیشەیییەکانی پیشەسازی کۆدەبنەوە بۆ ھاوبەشکردنی بیرۆکەکان، گفتوگۆکردن لەسەر ئاستەنگەکان و گەڕان بەدوای ھاوبەشییە ئەگەرییەکان.

کۆڕی جیھانیی پەرەپێدەران دەرفەتێکی بەنرخە بۆ پەرەپێدەران بۆ پەیوەندیکردن لەگەڵ پسپۆڕانی ئەپڵ و بەدەستھێنانی تێگەیشتن لە نوێترین ڕەوت و ستراتیژییەکانی دروستکردنی ئەپ و نەرمامێرە سەرکەوتووەکان. کۆڕی جیھانیی پەرەپێدەران ڕووداوێکی زۆر چاوەڕوانکراوە لە پیشەسازی تەکنەلۆژیادا، دەرفەتێکی ناوازە پێشکەش بە پەرەپێدەران دەکات بۆ بەدەستھێنانی زانیاری بەنرخ، پەیوەندی لەگەڵ ھاوتاکانیان، و بینینی چاوێکی یەکەم لە داھاتووی بەرھەم و تەکنەلۆژیاکانی ئەپڵ.

## سەرچاوەکان
* 

پۆل:دامەزرانەکانی ١٩٨٣ لە کالیفۆڕنیا
پۆل:ڕووداوەکانی حوزەیران
لاری ھانکین

‏

**لاری ھانکین** (؛ لەدایکبووی ٧ی کانوونی دووەمی ١٩٣٧) ئەکتەری کارەکتەری ئەمریکییە.

## ژیانی سەرەتا
ھانکین لە ٧ی کانوونی دووەمی ١٩٣٧ لە شاری نیویۆرک لەدایکبووە و لە خێزانێکی جوولەکەدا لە گەڕەکی فار ڕۆکاوای لە شاری کوینز گەورە بووە. دەرچووی قوتابخانەی ئامادەیی فار ڕۆکاوای و زانکۆی سیراکیوز بووە و لەوێ ھاوڕێیەتی کارل گۆتلیبی کردووە.

## سەرچاوەکان
پۆل:بەشداریکەران لە زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی ڕاستی ئەمریکی

پۆل:زیندووان
پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم
پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمە پیاوە ئەمریکییەکان
پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی
پۆل:ئەکتەرانی نێر لە ویلایەتی نیویۆرک
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٧
ئینسایکڵۆپیدیای ئێرانیکا

**ئینسایکڵۆپیدیای ئێرانیکا** پڕۆژەیەکە ک ئامانجی دروستکردنی ئینسایکلۆپیدیایەکی گشتگیر بە زمانی ئینگلیزی سەبارەت بە مێژوو، کلتوور، شارستانییەتی خەڵکی ئێران لە پێش مێژووەوە بۆ سەردەمی مۆدێرن.

## ئامانج
ئینسایکڵۆپیدیای ئێرانیکا تایبەتە بە لێکۆڵینەوە لە شارستانییەتی ئێران بەشێوەیەکی فراوانتر لە ڕۆژھەڵاتی ناوین، و قەوقاز، باشووری ڕۆژھەڵاتی ئەورووپا، ئاسیای ناوەندی، و نیمچەکیشوەری ھیندی. ئەکادیمیاکە لە کۆتاییدا ھەموو لایەنەکانی مێژووی ئێران و کلتوور و زمان و ئەدەبیات دەگرێتەوە؛ کە بەشێوەیەکی فراوان لێکۆڵینەوەی ئێرانی دەگرێتەوە لە شوێنەوارناسی و بابەتی تر. پڕۆژەکە لەلایەن ئیحسان یارشاتر لە ١٩٧٣ دامەزراوە؛ و لە ئێستاش لەلایەن ناوەندەی لێکۆڵینەوەکانی ئێران لە زانکۆی کۆڵۆمبیا بەڕێوەدەبردرێت. و بە ئینسایکلۆپیدیای ستانداردی ئێرانییەکان دادەنرێت.

## سەرچاوەکان
* 

## بەستەرە دەرەکییەکان

پۆل:ئینسایکڵۆپیدیا فارسییەکان
پۆل:چاندی ئێرانی
ئابی وایڵد

‎**ئابی وایڵد** () (لەدایکبووی ٢٥ی شوباتی ١٩٨٩)،  ئەکتەری ئەمریکی و گۆرانیبێژی ئەمریکییە کە بە ڕۆڵێبینی ستایسی دیلسن لە زۆی ١٠١ و ئیکارلی و سام و پشیلە ناسناوی دەرکرد.

## ژیانی سەرەتا
‎ئابی وایڵد ناوی لەدایکبووی ئەبیگایل میریام داورمان لە دایک و باوکی جوولەکە مەسیحییەکان لە سانفرانسیسکۆی ویلایەتی کالیفۆرنیا لەدایک بووە. لە تەمەنی ١٢ ساڵییەوە دەستی بە کاری نواندن کردووە ، کاتێک لەگەڵ براکانی لە لقی ی.ئێم.ئە. لەو کاتەوە لە چەندین شانۆگەری جۆراوجۆردا دەرکەوتووە، نمایشی شکسپیر، کۆنسێرتەکانی ئۆپێرا، فێستیڤاڵی یاری یەک ئەکت و میوزیکی، چ لە شاری نیویۆرک و چ لە شاری لۆس ئەنجلۆس.

## پیشە

### پۆدکاست
‎لە ساڵی ٢٠١٥ تا ٢٠١٦ وایڵد هاوبەشی پێشکەشکاری پۆدکاست و پیت و ساتەوەختی ئیلهامبەخشی شکسپیر بووە. لە ئێستادا سەرقاڵی پەرەپێدانی چەندین پۆدکاست و درامای دەنگی دیکەیە کە تا ئێستا بڵاونەکراونەتەوە.

## سەرچاوەکان‎

## سەرچاوەکان

پۆل:بەشداریکەران لە زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی ڕاستی ئەمریکی
پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٩
پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:خانمەکتەرە مناڵە ئەمریکییەکان
پۆل:بێژەرە ئەمریکییەکان
پۆل:ئەکتەرانی نێر لە ویلایەتی نیویۆرک
پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی ئەمریکی
پۆل:خانمەکتەرانی کالیفۆڕنیا
برێنا دی مایکۆ

‏

**برێنا دی ئامیکۆ**  () ئەکتەری ئەمریکییە کە بە ڕۆڵی جین، کچی دایکی پەری، لە زنجیرەی فیلمی نەوەکان لە بەرھەمھێنانی کەناڵی دیزنی ناسراوە.

## ژیانی سەرەتا
شارۆچکەی زێدی دی ئامیکۆ بریتییە لە پلاینفێڵد لە ویلایەتی ئیلینۆیس. لە تەمەنی ھەشت ساڵییەوە بەشداری لە پرۆگرامێکی شانۆی لاوانی شیکاگۆ کردووە. لە تەمەنی 12 ساڵیدا، دایک و باوکی بەڕێوەبەرێکیان بۆ دۆزییەوە و لە تەمەنی 13 ساڵیدا چووە لۆس ئەنجلۆس و یەکەم ڕۆڵی نواندن بۆ نەوەکان بەرجەستەکرد. لە تەمەنی ١٦ ساڵیدا ڕووی لە لۆس ئەنجلۆس کردووە و دوای بڵاوبوونەوەی فیلمەکە.

## سەرچاوەکان

پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکان
پۆل:زیندووان
پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی ئەمریکی
پۆل:خانمەکتەرە دەنگییەکانی ئەمریکا
کۆنگرەی کۆمەڵگا دیموکراتەکانی کوردستانیەکانی ئەورووپا

**کۆنگرەی کۆمەڵگا دیموکراتەکانی کوردستانیەکانی ئەورووپا** یان بە کورتی **کەجەدەکە-ئەورووپا** یان **کەجەدەکە-ئە** (بە کرمانجی: Kongreya Civakên Demokratîk a Kurdîstanîyên Ewrupa; KCDK-E) کە پێشتر ناوی **کۆنفیدراسیۆنی کۆمەڵە کوردییەکان لە ئەورووپا** یان بە کورتی **کۆن-کورد** بوو، کۆمەڵەیەکی کوردەکان لە ئەورووپایە کە بارەگاکەی لە شارلروای بەلجیکایە. ئەندامەکانی فیدراسیۆنەکە لە وڵاتەکانی جۆراوجۆری ئەورووپادا ھەڵکەوتوون و چەند ئەنجومەنێکیش لە لە کەنەدا و ئوسترالیا ئەندامی ئەو فیدراسیۆنەیەن. کۆنگرەی کۆمەڵگا دیموکراتەکانی کوردستانیەکانی ئەورووپا گەورەترین ڕێکخراوەی کوردەکان لە تەبعیددایە. چۆنکە جەماوەری کوردەکانی باکووری کوردستان زۆرترە و لە ئەورووپایش چالاکترن، زۆربەی ئەندامەکانی لە کوردەکانی تورکیان. بە وتەی تاگشپیگێل و سەرچاوە ھەواڵییەکانی نزیک بە کۆماری تورکیا، کۆنفیدراسیۆن پەیوەندییەکی نزیکی لەگەڵ پارتی کرێکارانی کوردستان (پەکەکە) ھەیە و یۆرۆپۆل وەک ڕێکخراوەیەکی چەتری بۆ چالاکییەکانی ئەو حیزبە لە ئەورووپا دەستنیشانی کردووە.

کۆنگرەی کۆمەڵگا دیموکراتەکانی کوردستانیەکانی ئەورووپا لە ساڵی ٢٠١٥ ڕایگەیاند کە دەیھەوێت ببێتە ئەندامێکی کۆمیتەی ھەماھەنگیی نێونەتەوەییی حیزب و ڕێکخراوە شۆڕشگێڕەکان (ئیکۆر).

## ئەمەش ببینە
* کۆنفیدراسیۆنی کۆمەڵە کوردستانییەکان لە ئەڵمانیا (کۆن-مەد)

## سەرچاوەکان

## بەستەری دەرەکی
* ماڵپەڕی کەجەدەکە-ئەورووپا 

پۆل:ڕێکخراوە کوردییەکان
پۆل:دیاسپۆرای کورد لە ئەورووپا
پۆل:ھاوپەیمانییەکانی حزبە سیاسیەکانی کورد
ئاریانا گرینبلات

‏

**ئاریانا گرینبلات** () (لەدایکبووی ٢٧ی ئابی ٢٠٠٧) ئەکتەری ئەمریکییە. ئەو ڕۆڵی دافنی لە زنجیرە تەلەفزیۆنییە کۆمیدییەکانی کەناڵی دیزنیدا بینیوە کە لە فیلمی لەناوەڕاستدا گیر بوویت بەرجەست کردووە. ھەروەھا گرینبلات لە فیلمەکاندا دەرکەوتووە کە بریتین لە فیلمی دایکان دایکی خراپ (٢٠١٧)، تۆڵەسەنەرەوەکان: جەنگی بێکۆتا (٢٠١٨)، و لە بەرزی (٢٠٢١)دا ڕۆڵی تێدا بەرجەستە کردوون. لە ساڵی ٢٠٢٣دا، لە فیلمی زانستی خەیاڵی ٦٥دا ڕۆڵی سەرەکی بینیوە، لە فیلمی باربی وەکو ساشا دەرکەوتووە.

## ژیانی سەرەتا
گرینبلات لە ٢٧ی ئابی ٢٠٠٧ لە نیویۆرک لەدایکبووە، باوکی و باپیرە و داپیرەی باوکی دروستکەری شەقامی برادۆینن. ئەو لە لای باوکی بە ڕەچەڵەک جوولەکەیە، لە کاتێکدا دایکی پورتوگالییە.

## سەرچاوەکان

پۆل:لەدایکبووانی ٢٠٠٧
پۆل:زیندووان
پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی ئەمریکی
پۆل:خانمەکتەرە مناڵە ئەمریکییەکان
پۆل:خانمەکتەرەکانی فیلمی ئەمریکی
پۆل:خانمەکتەرە دەنگییەکانی ئەمریکا
پۆل:خانمەکتەرە جووە ئەمریکییەکان
سوخۆی سو-٣٠

## سوخۆی سو-٣٠
**سوخۆی سو-٣٠** فڕۆکەیەکی شەڕکەری دوو بزوێنەری،جوت کوشنە،لە(یەکێتی سۆڤیەت)ـەوە لە لایەن کۆمپانیای(سوخۆی)وە پەرەی پێدراوە

یەکەمین فڕینی لە ١٩٨٩ بوو وە ١٩٩٢ خراوەتە خزمەتەوە،فڕۆکەیەکی فرە ڕۆڵە
وێنۆک|سوخۆی سو-٣٠

## جۆرەکانی
Sukhoi su-30MKI

sukhoi su-30MKK

sukhoi su-30MKM

sukhoi su-30MKA

shenyang J-16

## تایبەتمەندییەکانی
درێژی فڕۆکەی سوخۆی سو-٣٠: ٢١.٩م

باڵەکانی فڕۆکەکە: ١٤.٧م

بەرزی فڕۆکەکە: ٦.٤م

کێشی فڕۆکەکە بە بەتاڵی: ١٧.٧ تەن

خێرایی فڕۆکەکە : ٢١٢٠کم لە کاتژمێرێکا

## بزوێنەر
فڕۆکەی سوخۆی سو-٣٠ دوو بزوێنەری لە جۆری (Al-31FP)، هەر بزوێنەرێکی ١٢.٥٠٠ kgf(کیلۆگرامی هێز)پێک دێنێت، کە ئەتوانێت بگات بە کۆتا خێرایی(١.٩ ماک). 
وێنۆک|بزوێنەری AL-31FP

## ڕۆلەکانی لە سەر ئاستی دەرەوە
ڕۆڵەکانی نەک هەر لە ناوخۆی ڕوسیا و یەکێتی سۆڤیەت بەڵکو لە دەرەوەی ئەو دووەش بەشداری ئۆپڕاسیۆن و هێرشی کردووە.

### ئێران
لە شوباتی ٢٠١٦ وەزیری بەرگری ئێران(حوسەین دهقانی) ڕای گەیاند، لە ماوەی سەردانەکەی بۆ مۆسکۆ ڕای گەیاند کە ئێران لە هەوڵدایە بۆ کڕینی فڕۆکەی سوخۆی سو-٣٠ 

### ئارجێنتینا
لە ٢٠٢١، وڵاتی ڕوسیا ئۆفەرێکی پێشکەش بە ئارجێنتینا کرد کە لە ناویدا ١٥میگ-٢٩ و ١٢ سوخۆی سو-٣٠ هەبوون 

### ڤەنزوێلا
حکومەتی ڤەنزوێلا لە ١٤ی حوزەیرانی ٢٠٠٦ بڵاوی کردەوە کە ویستوویانە ٢٤ فڕۆکە بکڕن

بڕی کڕینەوەی ١٢ فڕۆکەیان لە جۆری (sukhoi su-30 MKV) بە ٤٨٠ ملیۆن دۆلار دەخەمڵێنرێت 

### چین
لە ساڵی ١٩٩٦ وڵاتی چین ڕێککەوت لەگەڵ ڕوسیا لە ڕێککەوتنێک بە بڕی ملیارێک و هەشتسەد ملیۆن(1.8 bilion)بۆ کڕینی ٣٨ فڕۆکەی سوخۆی سو-٣٠

### جەزائیر
لە ساڵی ٢٠٠٦ ڕوسیا و جەزائیر ڕێککەوتن بە بڕی ٨ملیار دۆلار کە تێیدا:٣٤ میگ ٢٩

و بڕێک لە yak-130 کە فڕۆکەیەکی ڕاهێنانە

هەروەها وڵاتی جەزائیر ٢٨ فڕۆکەی سوخۆ سو-٣٠ی کڕی وە ١٦ فڕۆکەی سوخۆی سو-٣٠ یان گۆڕیەوە بە بە ٢٩ میگ-٢٩

## چەکەکان
موشەکهاوێژێکی ٣٠ ملم(GSh-301)

Kh-31A

kh-31p

kh-29TE/L

## ئەمانەش ببینە
سوخۆی سو-٥٧

سوخۆی سو-٢٧

تانکی تی-٢٨

## سەرچاوەکان
واچ ئۆ ئێس

**واچ ئۆ ئێس** () ئەو سیستمە کارپێکردنەیە کە لەلایەن کۆمپانیای ئەپڵ بە تایبەتی بۆ کاتژمێری ئەپڵ پەرەی پێدراوە. دیزاین کراوە بە شێوەیەک کە ئەزموونێکی بێ کێشە و زانستی بەکارھێنەر پێشکەش بکات، لە ھەمان کاتدا کۆمەڵێک تایبەتمەندی و توانای بەرفراوان پێشکەش دەکات کە کاتژمێری ئەپڵ دەکاتە ئامێرێکی بەھێز و گشتگیر. یەکێک لە تایبەتمەندییە سەرەکییەکانی واچ ئۆ ئێس گرنگیدانی بە تەندروستی و لەشجوانییە. سیستمی کارپێکردنەکە چەندین ئامرازی بەدواداچوونی تەندروستی و لەشجوانی لەخۆدەگرێت، وەک ئەپەکانی چالاکیی و وەرزشکردن، کە ڕێگە بە بەکارھێنەران دەدات چاودێری چالاکییە جەستەیییەکانیان بکەن و ئامانجی لەشجوانییان دابنێن و بەدواداچوون بۆ پێشکەوتنەکانیان بکەن بە تێپەڕبوونی کات. جگە لەوەش واچ ئۆ ئێس تایبەتمەندییەکانی وەک چاودێریکردنی لێدانی دڵ و بەدواداچوونی خەو و توانای بەدواداچوونی جۆرە جیاوازەکانی ڕاھێنان لەخۆدەگرێت، ئەمەش وای کردووە کە ئامرازێکی بەنرخ بێت بۆ ھەر کەسێک کە دەیەوێت تەندروستی و لەشی خۆی باشتر بکات.

ھەروەھا واچ ئۆ ئێس کۆمەڵێک تایبەتمەندی پەیوەندی و بەرھەمھێنان پێشکەش دەکات. بەکارھێنەران دەتوانن ئاگادارکردنەوە و نامە و پەیوەندی ڕاستەوخۆ لەسەر کاتژمێری ئەپڵ وەربگرن، ئەمەش ڕێگەیان پێدەدات پەیوەندییان بەیەکەوە بمێننەوە تەنانەت کاتێک لە ئایفۆنەکەیان دوورن. ھەروەھا سیستمی کارپێکردنەکە ئەپەکانی وەک ساڵنامە و بیرخستنەوە و نەخشە لەخۆدەگرێت، ئەمەش وا دەکات بەکارھێنەران ئاسانکاری بکەن بۆ بەڕێوەبردنی خشتەکانیان و بە ڕێکوپێکی بمێننەوە و بەناو دەوروبەریاندا بگەڕێن. جگە لەم تایبەتمەندییە سەرەکیانە، واچ ئۆ ئێس پشتگیری لە کۆمەڵێک ئەپی لایەنی سێیەم دەکات کە تواناکانی کاتژمێری ئەپڵ زیاتر درێژ دەکەنەوە. گەشەپێدەران دەتوانن ئەپێک دروست بکەن کە تایبەتمەندییە ناوازەکانی ئامێرەکە بەکاربھێنن، وەک ھەستەوەرە ناوەکییەکانی، تاجی دیجیتاڵی و فیدباکەکانی ھەستکردن، بۆ ئەوەی ئەزموونی داھێنەرانە و سەرنجڕاکێش بۆ بەکارھێنەران دابین بکەن.  واچ ئۆ ئێس پێکھاتەیەکی سەرەکی ئیکۆسیستمی کاتژمێری ئەپڵە، سەکۆیەکی بەھێز بۆ گەشەپێدەران دابین دەکات بۆ دروستکردنی ئەپەکان کە کارایی و سوودی ئامێرەکە بەرز دەکەنەوە. بە گرنگیدان بە تەندروستی و لەشجوانی، پەیوەندی، بەرھەمھێنان، و پشتگیری ئەپی لایەنی سێیەم، واچ ئۆ ئێس ئەزموونێکی گشتگیر و گشتگیر پێشکەش بە بەکارھێنەرانی کاتژمێری ئەپڵ دەکات.

## سەرچاوەکان
* 

پۆل:نەرمامێرەکانی ٢٠١٥
پۆل:ئای ئۆ ئێس
جۆی سەندەی

‎**جۆی سەندەی** ()  (لەدایکبووی ٢٥ی ئەیلوولی ١٩٩٦)، ئەکتەری ئەمریکییە. لە تەلەفزیۆنەکاندا بەشداری کردووە بەتایبەتی لە فیلمەکانی خەڵکی سپی پێستی ئازیز و وێنسدەی. لە فیلمدا بە ڕۆڵی لاوەکی لە فیلمەکانی قژی ناشرین و خانووی نەفرەتی و سەگ ڕۆڵی گێڕاوە.

## ژیانی سەرەتا و خوێندنی
‎جۆی سەندەی لە شاری ستاتن ئایلەند لە ویلایەتی نیویۆرک لە خێزانێکی نەیجیریا لەدایک بووە. لە قۆناغی ئامادەیی لە قوتابخانەی ئامادەیی فیۆرێلۆ ئێچ لاگواردیا لە شاری نیویۆرک شانۆی خوێندووە،پێش ئەوەی بچێتە قوتابخانەی ھونەرە سینەماییەکانی یو ئێس سی لە لۆس ئەنجلۆس بڕیاریدا خوێندنی ڕەخنەیی تەواو بکات. لە دەرەوەی بواری ئەکادیمیا، وەک سینەماکار لەگەڵ پەیمانگای فیلمی تریبیکا لە لایەکدا کاری کردووە، کاری لەسەر چەندین کورتە فیلم کردووە.

## پیشە
‎جۆی سەندەی یەکەمجار لە تەلەفزیۆنیدا لە ئەڵقەیەکی ماکگایڤەر لە ساڵی ٢٠١٨ دەرکەوت، کە لە یەک ئەڵقەدا دەرکەوت. لە ساڵی ٢٠٢٠ بە ڕۆڵی لە فیلمی قژی ناشرین پەیوەندی بە سەندیکای ئەکتەران کردووە. ڕۆڵی لاوەکی وەک سۆفیا لە فیلمی خانووی نەفرەتی لە ساڵی ٢٠٢٠دا ھەبووە. لە یەک ئەڵقەی زنجیرەی نێتفلێکسی خەڵکی سپی پێستی ئازیزدا دەرکەوتووە.

‎سەندەی دوای ئەوە ڕۆڵی لاوەکی لە فیلمی تاقیکردنەوەی بێتا و سەگکەدا بینی. زنجیرەی نێتفلێکسی ٢٠٢٢ کە لەلایەن تیم بێرتۆن دەرھێنرابوو، جۆی بەژداری کرد لە وێنسدەی، ئەو لە ڕۆڵی پاڵپشتی بیانکا بارکلی وەرگرت.

## سەرچاوەکان

‎پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٥
پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:خانمەکتەرەکانی فیلمی ئەمریکی
پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی ئەمریکی
پۆل:دەرچووانی قوتابخانەی ئامادەیی فیریلو ھ. لاگواردیا
پۆل:دەرچووانی قوتابخانەی ھونەرە جوانەکانی زانکۆی یو ئێس سی
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٦
لاورا مارانۆ

**لۆرا مارانۆ** () (لەدایکبووی ٢٩ی تشرینی دووەمی ١٩٩٥)  ئەکتەر و گۆرانیبێژی ئەمریکییە. بە ڕۆڵی لە زنجیرەی کەناڵی دیزنی ئەستن و ئەلی ناسراوە بە ڕۆڵی ئەلی داوسۆن. مارانۆ یەکێک بوو لە پێنج ھاوپۆلە ڕەسەنەکانی فیلمی ئایا تۆ زیرەکتریت لە خوێندکاری پۆلی پێنجەم؟. بۆ ماوەی سێ وەرز لە فیلمی بێ  شوێنەوار و گەڕانەوە بۆ لای تۆ ڕۆڵی سەرەکی گێڕاوە. مارانۆ ڕۆڵی سەرەکی لە فیلمی  جۆرێک لە گەڕانەوە بۆ ماڵەوە و فیلمی ڕەسەنی کەناڵی دیزنی قژێکی خراپی ئەمڕۆ و فیلمی ڕەسەنی نێتفلێکس بێ خەوشترین ژوان و نێتفلێکس  خۆشەویستی بەڵبژێرە ڕۆڵی تێدا گێڕاون.

## سەرەتای ژیانی
مارانۆ لە شاری لۆس ئەنجلۆس لە ویلایەتی کالیفۆرنیا لەدایک بووە. کچە بچووکەکەی مامۆستای کۆلێژ دامیانۆ مارانۆ و مامۆستای پێشووی ئیلین مارانۆیە کە خاوەنی شانۆی منداڵانی ئاگۆرایە.باوکی بە ڕەچەڵەک ئیتاڵییە. مارانۆ بۆ یەکەمجار لە شانۆی دایکیدا بە نواندن ئاشنا بوو. مارانۆ لە تەمەنی پێنج ساڵیدا لەگەڵ خوشکە گەورەکەی ڤانێسا کە ھاوکات ئەکتەرە، دەستیکرد بە دەربڕینی ئارەزووی بۆ نواندنی پیشەیی بۆ دایک و باوکی. مارانۆ دەستی کرد بە فێربوونی ژەنینی پیانۆ، لە تەمەنی نۆ ساڵیدا.

مارانۆ لەکاتی کارکردنیدا لە قوتابخانە خوێندوویەتی، تەنانەت کاتێک کە کاتی نەبووبێت  بەھۆی فیلمی ئۆستن و ئەلی خوێندنی کردووە، مارانۆ دەڵێت: "دەچمە قوتابخانەیەکی ئامادەیی ڕاستەقینە و ھاوڕێکانم و ھەموو ئەوانەی لەوێ زۆر پشتگیریان کردووە". "زۆر خۆشە کاتێک کار ناکەم بچمە ئەو قوتابخانەیە و لەلایەن ھاوڕێی بەڕاستی پشتیوانەوە دەورە بدرێم".لە ساڵی ٢٠١٥ مارانۆ ناوی خۆی تۆمارکرد لە زانکۆی باشووری کالیفۆرنیا بە پسپۆڕی فەلسەفە و سیاسەت و یاسا.

## سەرچاوەکان

پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٥
پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی ئەمریکی
پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:خانمەکتەرە مناڵە ئەمریکییەکان
پۆل:خانمەکتەرەکانی فیلمی ئەمریکی
پۆل:خانمەکتەرە دەنگییەکانی ئەمریکا
پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئیتالی
دورگەی پشیلە

**دورگەی پشیلەکان**(تاشیرۆجیما)دورگەیەکی بچوکە لەشاری ئیشنۆماکی لە ویلایەتی میاگی لە ژاپۆن. لە زەریای هێمن لە نزیک نیمچە دورگەی ئۆشیکا، کە لە باکووری دورگەی ئایجی دایە. دورگەیەکە خەڵک تێیدا نیشتەجێیە ، هەرچەندە ژمارەی دانیشتوانەکەی کەمە،بەهۆی زۆری پشیلە بێسەرپەرشتەکانەوە بە "دورگەی پشیلە" ناسراوە کە ئەمەش لەئەنجامی بیروباوری دانیشتوانی دورگەکەوەیە کەپێیان وایە خۆراک پێدانی پشیلەکان دەبێتەهۆی سامان و بەختەوەری بۆیان .لە ئێستادا ژمارەی پشیلەکان لە ژمارەی مرۆڤەکان زیاترە  لە دورگەکەدا . بەهۆی زۆری پشیلەکانەوە سەگی ماڵی لە دورگەکەدا بەخێو ناکرێت.

دوورگەکە بەسەر دوو بەندەرو گووند دابەشبووە.
وێنۆک|پشیلەکانی دورگەی تاشیرۆجیما
وێنۆک|<sub><small>دورگەی تاشیرۆجیما</small></sub>
ئودۆماری و نیتۆدا کە دراوسێی دورگەی ئاجی بوون پێشتر  سەر بە دوورگەی ئۆشیکا بوون  . لە کاتێکدا تاشیرۆجیما بەشێک بووە لە شاری ئیشینۆماکی. لە یەکی نیسانی ٢٠٠٥ ئۆشیکا لەگەڵ ئیشینۆماکی یەکیگرت ، بۆیە ئێسا هەردوو دوورگەکە بەشێکن لە ئیشینۆماکی .

بەو پێیەی 83%ی دانیشتووانەکەی وەک بەساڵاچوو پۆلێنکراون، گوندەکانی دوورگەکە وەک "گوندی کۆتایی"  دەستنیشانکراون کە بەو مانایەیە کە لە 50% یان زیاتری دانیشتووان کە تەمەنیان لە سەرووی 65 ساڵەوەیە، گوندەکانی دوورگەکە وەک "گوندێکی کۆتایی" دەستنیشانکراون مانەوەی گوندەکە لە مەترسیدایە. زۆرینەی ئەو کەسانەی کە لە دوورگەکەدا دەژین،خەریکی ماسیگرتنن.

## سەرچاوەکان
ئینستیتوتی خوێندنی کوردی-بەرلین

**ئینستیتووتی خوێندنی کوردی** (بە ئەڵمانی: Institut für Kurdische Studien) ڕێکخراوەیەکی سەربەخۆیی چاندی و زانستی لە بەرلینی پایتەختی ئەڵمانیایە کە لە بواری زمانی کوردی و مێژوو، چاند و ھونەری کوردەکان چالاکی دەکات. دامەزرێنەر و سەرۆکی ئینستیتووتی خوێندنی کوردی «فەریاد فازل عومەر»ە کە مامۆستای زمان، ئەدەب و مێژووی کورد لە زانکۆی فڕایی بەرلینە.

ئینستیتووتی خوێندنی کوردی بایەخدانەوە بە زانست و لێکۆڵێنەوە زانستییەکانی پەیوەست بە نەتەوەی کورد و گەیاندنی بەرھەمەکانی عەقڵی کورد لە ڕێگای زمانە ئەورووپییەکان و بە تایبەت زمانی ئەڵمانی بە خەڵکانی ئەورووپی ئامانجی خۆی زانیوە.

ئینستیتووتی خوێندنی کوردی بە ھاوکاری لەگەڵ ئینستیتووتی زمانە ئێرانییەکانی زانکۆی فڕایی بەرلین لە بواری فێرکاری و لێکۆڵێنەوە لەسەر زمانی کوردی و ھەروەھا سەبارەت بە مژارەکانی پەیوەست بە چاندی کوردی وەکوو مێژووی کوردەکان، ھونەر، مۆسیقا، وێژە و ... چالاکە و بەرھەمە زانستییەکانی خۆی بڵاو دەکات.

## مێژوو
ئینستیتووتی خوێندنی کوردی لە ساڵی ١٩٨٨ لەلایەن ئەکادیمیسیەنەکانی زانکۆی فڕایی بەرلین دامەزرا. دواتر و لە ساڵی ١٩٩٥ ەوە لە باری یاسایی وەکوو پەیمانگەیەکی سەربەخۆ بۆ سوودی گشتی ناونووسکرا.

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان
* ماڵپەڕی «ئینستیتووتی خوێندنی کوردی-بەرلین»

پۆل:چاندی کوردی
پۆل:ڕێکخراوە کوردییەکان
پۆل:ئینستیتوتە کوردییەکان
پۆل:فێرکاری لە بەرلین
پۆل:ڕێکخراوەکان، دامەزرانی ١٩٨٨
تی ڤی ئۆ ئێس

**تی ڤی ئۆ ئێس** () سیستمێکی کارپێکردنە کە لەلایەن کۆمپانیای ئەپڵەوە بە تایبەتی بۆ ئەپڵ تی ڤی پەرەی پێدراوە، کۆمەڵێک تایبەتمەندی و توانا پێشکەش دەکات بۆ بەرزکردنەوەی ئەزموونی بەکارھێنەر و سوودوەرگرتن لە ڕەقامێری ئامێرەکە. بۆ یەکەمجار لە ساڵی ٢٠١٥ ناسێندرا و لەو کاتەوە بەردەوام بووە لە پەرەسەندن بە نوێکردنەوە و تایبەتمەندی نوێ. یەکێک لە تایبەتمەندییە سەرەکییەکانی تی ڤی ئۆ ئێس بریتییە لە ئەپ ستۆر کە چەندین جۆری ئەپ و یاری پێشکەش دەکات کە تایبەت بۆ ئەپڵ تی ڤی دیزاین کراوە. ئەمەش خزمەتگوزارییەکانی ستریمینگ و ئەپەکانی کاتبەسەربردن و یارییە بەناوبانگەکان دەگرێتەوە، کە ڕێگە بە بەکارھێنەران دەدات ڕاستەوخۆ لە تەلەڤیزیۆنەکەیانەوە دەستیان بە ناوەڕۆکی بەرفراوان بگات. بەردەستبوونی ئەپ و یارییەکان لە ئەپ ستۆر بەردەوامە لە گەشەکردن، ئەمەش بژاردەی زیاتر بۆ بەکارھێنەران بۆ کات بەسەربردن و بەرھەمھێنان دەڕەخسێنێت.

تایبەتمەندییەکی تری گرنگی تی ڤی ئۆ ئێس بریتییە لە یەکخستنی «سیری». بە سیری بەکارھێنەران دەتوانن فەرمانە دەنگییەکان بەکاربھێنن بۆ گەڕان بەدوای ناوەڕۆک و کۆنترۆڵکردنی پەخشکردن و دەستگەیشتن بە زانیاری. ھەروەھا سیری دەتوانێت پێشنیاری کەسی پێشکەش بکات بە پشتبەستن بە ئارەزووەکانی بەکارھێنەر و خووی بینین، ئەمەش ئاسانکاری دەکات بۆ بەکارھێنەران بۆ دۆزینەوەی ئەو ناوەڕۆکە کە دەیانەوێت سەیری بکەن. جگە لە تایبەتمەندییە کات بەسەربردنەکان، تی ڤی ئۆ ئێس لەگەڵ ئەپ میوزیک و ھۆم کیت یەکدەگرێتەوە. ئەمەش ڕێگە بە بەکارھێنەران دەدات ڕاستەوخۆ لە ئەپڵ تی ڤی خۆیانەوە دەستیان بە ئەپڵ میوزیک بگات، ھەروەھا لە ڕێگەی یەکخستنی ھۆمکیتەوە ئامێرە زیرەکەکانی ماڵەوەیان کۆنتڕۆڵ بکەن. ئەم یەکگرتنە بێ کێشەیە وا دەکات بەکارھێنەران چێژ لە مۆسیقا وەربگرن و ڕاستەوخۆ لە تەلەڤیزیۆنەکەیانەوە کۆنترۆڵی ئۆتۆماتیکی ماڵەوەیان بکەن.

جگە لەوەش، تی ڤی ئۆ ئێس پشتگیری لە چەندین پرۆفایلی بەکارھێنەر دەکات، ڕێگە بە ھەر ئەندامێکی ماڵەکە دەدات ئەزموونی کەسیی خۆی ھەبێت لەگەڵ پێشنیار و ڕێکخستن و ھەڵبژاردنە تایبەتمەندەکان. ئەمەش بە تایبەتی بۆ خێزانەکان یان شوێنی ژیانی ھاوبەش بەسوودە، چونکە ڕێگە بە ھەر بەکارھێنەرێک دەدات ئەزموونی تایبەتی خۆی ھەبێت لەگەڵ ئەپڵ تیڤی. ھەروەھا تواناکانی یاریکردن لایەنێکی بەرچاوی تی ڤی ئۆ ئێسن. ئەپڵ تی ڤی پشتگیری لە یاریکردن دەکات بە بەکارھێنانی سیری ڕیمۆت یان کۆنترۆڵکەری یارییەکانی لایەنی سێیەم، کە بەکارھێنەران دەتوانن یاری جۆراوجۆر ڕاستەوخۆ لەسەر تەلەڤیزیۆنەکەیان ئەنجام بدەن. ئەمەش بژاردەی کات بەسەربردن کە لە ئەپڵ تیڤی بەردەستە فراوانتر دەکات، بەکارھێنەران دەتوانن لە ئەپ ستۆرەوە دەستیان بە ناونیشانە بەناوبانگەکانی یاریکردن بگات.

سەرەڕای ئەوەش، تی ڤی ئۆ ئێس ئامێری پاراستنی شاشەی سەرسووڕھێنەر لەخۆدەگرێت کە گرتە ڤیدیۆیییە ئاسمانییە ڕوونی بەرزەکانی شوێنە جیاوازەکانی جیھان لەخۆدەگرێت. ئەم شاشە سەیڤەرانە پاشبنەمایەکی سەرنجڕاکێش لە ڕووی بینراوەوە دابین دەکەن کاتێک ئەپڵ تی ڤی بەکارنەھێنرێت، ئەمەش ئەزموونی بینینی گشتی زیاد دەکات؛ بۆیە تی ڤی ئۆ ئێس بە شێوەیەکی بێ کێشە لەگەڵ ئامێرەکانی تری ئەپڵ یەکدەگرێتەوە، ڕێگە بە بەکارھێنەران دەدات ناوەڕۆک ھاوبەش بکەن و ئەپڵ تیڤی خۆیان بە بەکارھێنانی ئایفۆن، ئایپاد، یان ماک کۆنتڕۆڵ بکەن. ئەم یەکخستنە ئەزموونی گشتی بەکارھێنەر بەرز دەکاتەوە و ئاسانکاری دەکات بۆ بەکارھێنەران بۆ دەستگەیشتن و کۆنترۆڵکردنی ناوەڕۆکەکانیان لە سەرانسەری ئامێرە جیاوازەکاندا.

## سەرچاوەکان
* 

}}

پۆل:ئای ئۆ ئێس
ھاوسەفەرەکان

**ھاوسەفەرەکان** () کورتەزنجیرەیەکی ھەشت ئەڵقەیییە کە لە ڕووی ڕۆمانێک ھەر بەم ناوە ساز کراوە کە ساڵی ٢٠٠٧ تۆماس مالۆن نووسیویەتی. زینجیرەکە کە مات بۆمەر و جۆناتان بەیلی ڕۆڵی سەرەکی تێدا دەگێڕن باس لە خۆشەویستیی دەیان ساڵەی نێوان دوو پیاو دەکات کە یەکەم جار لە ساڵی ١٩٥٠ و لە گەرمەی مەکارتیزمدا یەکتریان ناسیوە.

## ڕۆڵەکان
* مات بۆمەر لە ڕۆڵی ھاوکینز فۆلەر
* جۆناتان بەیلی لە ڕۆڵی تیم لافلین

## سەرچاوەکان
* 

پۆل:بەرنامەی تەلەڤیزیۆن لە ڕۆمانەکانەوە وەرگیراوە
پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان بە زمانی ئینگلیزی
پۆل:زنجیرە دراما ئەمریکییەکان
پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە درامییە ئەمریکییەکانی پەیوەست بە ئێڵ جی بی تی دەیەی ٢٠٢٠
پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەمریکییەکان، دەستپێکردنی ٢٠٢٣
پۆل:ئەو بەرنامە تەلەڤیزیۆنیانەی لە تۆرۆنتۆ وێنەیان گیراوە
پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان کە ڕووداوەکانیان لە واشینگتن دی سییە
ئەپڵ تی ڤی

**ئەپڵ تی ڤی** ()یەکێکە لە بەرھەمەکانی کۆمپانیای ئەپڵ و ئامرازێکە کە ڕێگەت پێدەدات لە ڕێگەی کۆمپیوتەری ماکینتۆش یان کۆمپیوتەرەوە بەرنامەکانی تەلەڤیزیۆن تۆماربکەیت و پەخش بکەیت. ھەرچییەک لە ئایتونزدا ھەبێت، لە تەلەڤیزیۆنی ماڵەوەتدا ھەیەتی. ئەپڵ تیڤی ئامێرێکە کە بە ئاسانی دەتبەستێتەوە بە سیستەمی ئایتونزەوە، و دەتوانیت بە ئاسانی ڤیدیۆ، وێنە، پۆدکاست (پۆد لە وشەی ئایپۆدەوە وەرگیراوە، و ئەو وێنانەی کە قەبارەی ئایپۆدن و لەگەڵ ئایپاددا دەگونجێن پێیان دەوترێت پۆدکاست، و ئەمڕۆ وشەی پۆدکاست وەک زاراوەیەک بەکاردێت) و دەتوانیت فیلمەکانی خۆت لە تەلەڤیزیۆنی ماڵەوە پیشان بدە. ئەپڵ تی ڤی توانای وای فای ھەیە و ئەمەش تایبەتمەندییەکی زۆر گرنگە، و تایبەتمەندییەکی تر ئەوەیە کە دەتوانرێت بە خێرایی لەگەڵ ئایتونزەکەتدا ھاوتا بکرێت لە ڕێگەی ھەر ئامێرێکی ماک یان کۆمپیوتەر لە ماڵەوە لە ڕێگەی وای فای ٨٠٢٫١١. ئەپڵ تی ڤی بە ٢ جۆر پێشکەش دەکرێت کە بریتین لە ٤٠ گێگابایت و ١٦٠ گێگابایت. بەکارھێنانی پرۆسێسەری ئەپڵ تایبەتمەندییەکی دیکەیە. ھەروەھا دەتوانرێت ئەم ئامێرە لە ڕێگەی ڕیمۆت کۆنتڕۆڵەوە کۆنتڕۆڵ بکرێت (وەک تەلەڤیزیۆن). ڕکابەرەکانی ئەم ئامێرە بریتین لە گووگڵ کرۆمکاست و ئەمازۆن فایەر تی ڤی.

## سەرچاوەکان
* 

پۆل:ڕەقامێرەکانی ئەپڵ
پۆل:ئایتیوونز
پۆل:تەکنۆلۆژیای تەلەڤیزیۆن
ئێچ دی ئێم ئای

**ئێچ دی ئێم** یان **ڕووکاری ماڵتیمیدیای ڕوونی بەرز** () تەکنۆلۆژیایەکی بەکارھێنراوی بەرفراوانە بۆ گواستنەوەی نیشانەی دەنگی و ڤیدیۆیی کوالێتی بەرز لە نێوان ئامێرەکاندا. بووەتە ستاندارد بۆ بەستنەوەی ئامێرە جۆراوجۆرەکانی وەک تەلەڤیزیۆن و کارپێکەری کایە و بلوڕەی پلەیەر و کۆمپیوتەر بە شاشەکانی وەک «مۆنیتەر و پرۆژێکتۆر».  یەکێک لە سوودە سەرەکییەکانی ئێچ دی ئێم ئای توانای گواستنەوەی ھەردوو نیشانەی دەنگی و ڤیدیۆیە لە ڕێگەی یەک کێبڵەوە، ئەمەش پرۆسەی پەیوەندیکردن ئاسان دەکات و شلۆقی کەم دەکاتەوە. ئەمەش وای لێدەکات ببێتە چارەسەرێکی گونجاو و کارا بۆ سیستمی کات بەسەربردنی ماڵەوە و ڕێکخستنە بینراو و بیستراوەکانی پیشەیی.

ئێچ دی ئێم ئای پشتگیری لە ڕوونی ڤیدیۆیی بەرز دەکات، لەوانە ٧٢٠ پی، ١٠٨٠ ئای، و ١٠٨٠ پی، ھەروەھا ڕوونی فۆڕ کەی و تەنانەت ئەیت کەی بە نوێترین ستانداردەکانی ئێچ دی ئێم ئای.  ئەمەش ڕێگە بە وێنەی ڕوون و تیژ و ڕەنگی زیندوو دەدات، و ھەروەھا ئەزموونی بینین بۆ بەکارھێنەران بەرز دەکاتەوە. جگە لە ڤیدیۆ، ئێچ دی ئێم ئای پشتگیری لە فۆرماتە دەنگییە جیاوازەکانیش دەکات، لەوانە ستێریۆی پاڵەپەستۆنەکراو و دەنگی فرە کەناڵی، ھەروەھا فۆرماتە پێشکەوتووەکانی وەک "دۆڵبی تروو ئێچ دی، تروو ئێچ دی و دی تی ئێس-ئێچ دی ماستەر ئودیۆ". ئەمەش دڵنیای دەدات لەوەی بەکارھێنەران دەتوانن چێژ لە دەنگی کوالێتی بەرز وەربگرن بۆ ھاوڕێیەتی ناوەڕۆکی ڤیدیۆیی ڕوونی بەرزیان. 

یەکێکی تر لە تایبەتمەندییە گرنگەکانی ئێچ دی ئێم ئای پشتگیریکردنی تەکنەلۆژیای پێشکەوتوو وەک ڤیدیۆی سێ ڕەھەندی، ئێچ دی ئاڕ (ھای داینامیک ڕەینج)، و ئەی ئاڕ سی (ئودیۆ ڕیترن چەناڵ). ئەم تایبەتمەندیانە بەکارھێنەران دەتوانن ناوەڕۆکی سێ ڕەھەندی گەورە و باشترکردنی کۆنتراست و ڕەنگ لە ناوەڕۆکی ئێچ دی ئاڕ و توانای ناردنی دەنگ لە شاشەیەکەوە بۆ وەرگرێکی ئەی ڤی یان دەنگی بار لە ڕێگەی یەک کێبڵی ئێچ دی ئێم ئایەوە ئەزموون بکەن. کێبڵەکانی ئێچ دی ئێم ئای بە وەشانی جیاواز دێن، ھەر وەشانێک توانا و تایبەتمەندی جیاواز پێشکەش دەکات.  بۆ نموونە ئێچ دی ئێم ئای ٢٬١ نوێترین وەشانە، پشتگیری بۆ ڕوونی بەرزتر، ڕێژەی نوێبوونەوەی بەرزتر، ڕێژەی نوێبوونەوەی گۆڕاو (VRR) بۆ یاریکردن، کەناڵی گەڕانەوەی دەنگی بەرزکراوە (eARC) و زۆر شتی تر پێشکەش دەکات. گرنگە وەشانی گونجاوی کێبڵی ئێچ دی ئێم ئای بەکاربھێنرێت بۆ ئەوەی سوودی تەواو لە تواناکانی ئامێرە بەستراوەکان وەربگریت.

جگە لەوەش، ئێچ دی ئێم ئای لەگەڵ ئێچ دی سی پی (ھای-باندویت دیجیتاڵ کۆنتێنت پرۆتێکشن) دەگونجێت، کە دڵنیای دەدات لەوەی کە ناوەڕۆکی مافی کۆپیکردن لە دووبارەکردنەوە و دابەشکردنی بێ مۆڵەت پارێزراوە.  ئەمەش گرنگە بۆ دروستکەر و دابەشکەرانی ناوەڕۆک بۆ پاراستنی مافی خاوەندارێتی فیکری خۆیان؛ بۆیە ئێچ دی ئێم ئای بووەتە تەکنەلۆژیایەکی بنەڕەتی بۆ بەستنەوەی ئامێرە بینراو و بیستراوەکان و گەیاندنی ناوەڕۆکی دەنگی و ڤیدیۆیی کوالێتی بەرز. وەرگرتنی بەربڵاو و پەرەسەندنی بەردەوامی بە تایبەتمەندی و توانای نوێ، وای لێدەکات ببێتە چارەسەرێکی گشتگیر و متمانەپێکراو بۆ ھەردوو بەرنامەی بەکاربەر و پیشەیی. لەگەڵ بەردەوامبوونی پێشکەوتنی تەکنەلۆژیا، پێدەچێت ئێچ دی ئێم ئای بەردەوام بێت لە ڕۆڵێکی گرنگ لە گواستنەوەی ناوەڕۆکی مالتیمیدیادا. 

## سەرچاوەکان
* 

پۆل:داھێنانە ژاپۆنییەکان
پۆل:تێپەڕگە زنجیرەیییەکان
پۆل:تەکنۆلۆژیای تەلەڤیزیۆن
پۆل:زاراوەکانی تەلەڤیزیۆن
حکوومەتی کاتیی سووریا

**حکوومەتی کاتیی سووریا** وەک حکوومەتی جێگرەوەیە لە سووریا لەلایەن کۆمەڵێک لە ئۆپۆزیسیۆن و ھاوپەیمانی نیشتمانیی بۆ ھێزەکانی شۆڕش و ئۆپۆزسیۆنی سووریا پێکھێنراوە.

## سەرچاوەکان

پۆل:دامەزراوەکانی ٢٠١٣ لە سووریا
ئایپاد ئۆ ئێس ١٤

**ئایپاد ئۆ ئێس ١٤** () نوێترین سیستمی کارپێکردنە کە بە تایبەتی بۆ پێکھاتەی ئایپادی ئەپڵ دیزاین کراوە. لە مانگی حوزەیرانی ٢٠٢٠ لە میانی کۆڕی جیھانیی پەرەپێدەران ڕاگەیەندرا جێگەی ئایپاد ئۆ ئێس ١٣ی گرتووەتەوە، و کۆمەڵێک تایبەتمەندی نوێ و باشترکردنی لەخۆدەگرێت کە ئامانج لێی بەرزکردنەوەی ئەزموونی بەکارھێنەر و بەرھەمھێنانی ئایپادە. یەکێک لە تایبەتمەندییە سەرەکییەکانی ئایپاد ئۆ ئێس ١٤، شاشەی سەرەکی دیزاینکراو و باشتر کراوە. ئێستا تایبەتمەندییەکی نوێی تێدایە بەناوی «ئەپ لایبراری» کە بە شێوەیەکی خۆگەڕی ئەپەکان ڕێکدەخات بۆ پۆلەکان، ئەمەش ئاسانکاری بۆ بەکارھێنەران دەکات بۆ دۆزینەوە و دەستگەیشتن بە ئەپەکانیان. جگە لەوەش ئێستا بەکارھێنەران دەتوانن ویجت بۆ شاشەی سەرەکی زیاد بکەن، ئەمەش دەستڕاگەیشتنێکی خێرا بە زانیاری و نوێکردنەوەکان دابین دەکات بەبێ ئەوەی پێویست بکات ئەپەکە بکەنەوە.

تایبەتمەندییەکی دیکەی سەرنجڕاکێش ناساندنی "کۆمباکت یوو ئای"یە، کە ڕێگە بە پەیوەندییە ھاتووەکان و کارلێکەکانی "سیری" دەدات وەک بانەری بچووک لە سەرەوەی شاشەکەدا دەربکەون، نەک تەواوی شاشەکە وەربگرن. ئەمەش ڕێگە بە بەکارھێنەران دەدات بەردەوام بن لە کارکردن یان بەکارھێنانی ئەپەکان بەبێ پچڕان. ھەروەھا ئایپاد ئۆ ئێس ١٤ پێشکەوتنی لە قەڵەمی ئەپڵدا دەھێنێت، لەگەڵ تایبەتمەندییە نوێیەکانی وەک "سکرایبڵ" کە ڕێگە بە بەکارھێنەران دەدات لە ھەر بوارێکی نووسیندا بە قەڵەمی ئەپڵ بنووسن و بیگۆڕن بۆ دەقی تایپکراو.  ھەروەھا ناسینەوەی دەستنووس باشتر کراوە، ئەمەش وای کردووە بەکارھێنەران بە بەکارھێنانی قەڵەمی ئەپڵ تێبینی بکەن و کارلێک لەگەڵ ئایپادەکەیان بکەن. 

مڵتی-تاسکینگ لە ئایپاد ئۆ ئێس ١٤ بەرزکراوەتەوە، بە دیزاینێکی نوێی سایدبار بۆ ئەپەکان، ئەمەش ئاسانکاری دەکات بۆ گۆڕینی نێوان چەندین ئەپ و کارکردن لەگەڵ چەندین ویندۆز لە یەک کاتدا. سەرەڕای ئەوەش، ئێستا بەکارھێنەران دەتوانن لە چەندین ئەپدا ڕاکێشان و دابەزاندن بەکاربھێنن، ئەمەش گواستنەوەی ناوەڕۆک لە نێوان بەرنامە جیاوازەکاندا ئاسانتر دەکات.
تایبەتمەندییەکانی دیکەی ئایپاد ئۆ ئێس ١٤ بریتین لە باشترکردنی کارایی گەڕان، بەرزکردنەوەی تایبەتمەندییەکانی پاراستنی نھێنی، توانای وەرگێڕانی زمانی نوێ لە سەفاری و نوێکردنەوەی ئەپی جۆراوجۆری ناوەکی وەک وێنە، نامە و نەخشە؛ بۆیە ئایپاد ئۆ ئێس ١٤ کۆمەڵێک تایبەتمەندی و پێشکەوتنی نوێی لەگەڵ خۆیدا دەھێنێت کە بەکارھێنان و بەرھەمھێنانی ئایپاد بەرز دەکاتەوە. بە گرنگیدان بە فرەکارکردن و ڕێکخستن و کارلێکی بەکارھێنەر، ئایپاد ئۆ ئێس ١٤ ئەزموونێکی بێ کێشە و کاراتر بۆ بەکارھێنەرانی ئایپاد دابین دەکات.

## سەرچاوەکان
* 

پۆل:ئایپاد
پۆل:سیستمە بەکارخەرییەکانی مۆبایل
ھاوپەیمانی نیشتمانیی بۆ ھێزەکانی شۆڕش و ئۆپۆزسیۆنی سووریا

**ھاوپەیمانی نیشتمانیی بۆ ھێزەکانی شۆڕش و ئۆپۆزسیۆنی سووریا** ھاوپەیمانی گرووپە ئۆپۆزسیۆنەکانی سووریایە. دوای چەند مانگێک لە دەستپێکی شۆڕش لە دژی ڕژێمی سووریا بە سەرۆکایەتی بەشار ئەسەد سەرۆک کۆماری سووریا لە ساڵی ٢٠١١ دامەزرا.

ھاوپەیمانییەکە لە مانگی تشرینی دووەمی ساڵی ٢٠١٢ لە دەوحەی قەتەر پێکھێنرا، وتارخوێن موعاز خەتیب، ئیمامی پێشووی مزگەوتی ئەمەوی لە دیمەشق، بە سەرۆکی ھاوپەیمانییەکە ھەڵبژێردرا و بە کەسێکی میانڕەو دادەنرێت.  ھەروەھا ڕیاد سەیف و سوھەیر ئەتاسی وەک جێگری سەرۆک کۆمار ھەڵبژێردران و مستەفا سەبباغیش وەک ئەمینداری گشتی ھەڵبژێردران.

ھاوپەیمانییەکە لە ٦٣ کورسی پێکھاتووە، ئەندامەکانی نوێنەرایەتی زۆربەی ھێزەکانی ئۆپۆزسیۆن دەکەن، ئەندامانی ھاوپەیمانیەکە بریتین لە: ئەنجومەنی نیشتمانیی سووریا، دەسەڵاتی گشتی شۆڕشی سووریا، لیژنەکانی ھەماھەنگی ناوخۆ ئەنجومەنی شۆڕشگێڕی ھۆزەکانی سووریا، کۆمەڵەی زانایانی سووریا، سەندیکاکانی نووسەران، کۆڕبەندی بازرگانی سووریا، بزووتنەوەی مەعا، دەسەڵاتی ئەمیندارانی شۆڕش، ڕەوتی مواتەنە، کوتلەی دیموکراسی نیشتمانی سووریا، پێکھاتەی تورکمان، پێکھاتەی سووریانی ئاشووری، ئەنجومەنی نیشتمانیی کورد، مینبەری دیموکراتی، ئەنجومەنە ناوخۆییەکانی ھەموو پارێزگاکان، جگە لە ھەندێک کەسایەتی نیشتمانیی و نوێنەری ناڕەزایەتی سیاسی.
## سەرچاوەکان

پۆل:سیاسەتی سووریا
ڕزوان منجی

**ڕزوان منجی** ()  (لەدایکبووی ١٧ی تشرینی یەکەمی ١٩٧٤) ئەکتەرێکی کەنەدییە. 

## ژیانی
منجی لە شاری تۆرۆنتۆی ویلایەتی ئۆنتاریۆ لە دایک و باوکێکی ھیندی لەدایک بووە و لە تانزانیا کۆچیان کردووە. خێزانەکەی ئیسماعیلی-موسڵمانن بە ڕەچەڵەک ھیندی گوجاراتین، و ڕایگەیاندووە کە ئایینەکەی زۆر گرنگە بۆی. کاتێک منجی لە پۆلی یەکەم بوو، لەگەڵ خێزانەکەی ڕوویان لە شاری کالگاری لە ویلایەتی ئەلبێرتای ئەمریکا کردووە و لەوێ گەورە بووە. دەرچووی ئامادەیی کرێسێنت ھایتس بووە.

دایک و باوکی منجی دەیانویست بچێتە زانکۆ بۆ بەدەستھێنانی بڕوانامە، بەڵام ئەو ویستویەتی ببێتە ئەکتەر. لە زانکۆی ئەلبێرتای ئەمریکا خوێندوویەتی و ڕیشمای خوشکی لەوێ ناوی تۆمار کراوە. تاکە پۆلێک کە لەوێ چێژی لێ وەرگرتبوو دراما بوو. لە ساڵی ١٩٩٢ منجی ناوی خۆی لە ئەکادیمیای مۆسیقا و درامای ئەمریکی لە شاری نیویۆرک تۆمار کرد.

## پیشە
لە ساڵی ٢٠١٠ تا ٢٠١١، منجی ڕۆڵی ڕاجیڤ گیدوانی لە فیلمی کۆمیدی کەناڵی ئێن بی سی خولانەوە بینی. سەرەتا بۆ ڕۆڵی گوپتا کرد؛ پەروێش چینا ئەو بەشەی بەدەستھێنا، بەڵام بەرھەمھێنەران منجیان وەک یاریدەدەری بەڕێوەبەری پیلانگێڕ ڕاجیڤ دانا .

مانجی لە ساڵی ٢٠١٥ تا ٢٠٢٠ لە فیلمی کۆمیدی شیتز کریکی سی بی سی ڕۆڵی ڕەی بوتانی بینی، کە بۆ ئەو خەڵاتە پاڵێوراو بوو بۆ خەڵاتی شاشەی کەنەدی.

ھەروەھا منجی لە ڕیکلامێکی جیکۆدا وەک کڕیارێک لە ڕێڕەوی وەرگرتنی پارەدا دەرکەوتووە کە "مەزادەکە" دەباتەوە، ھەروەھا لە ڕیکلامەکانی چەندەھا کۆمپانیای دیکە.

منجی ھاوبەشی میوانداری پۆدکاستێکە بە ناوی لایەنی گەشاوەتری ھەواڵ.

## ژیانی تایبەتی
منجی لەگەڵ ھاوسەرەکەی و سێ منداڵەکەی لە شاری ستۆدیۆ سیتی لە ویلایەتی کالیفۆرنیا دەژی. ناوبراو بە ئاشکرا باسی ئەو کێشانەی کردووە کە ڕووبەڕووی ئەکتەرە باشووری ئاسیا و موسڵمانەکان دەبنەوە لە ھۆڵیود.

## سەرچاوەکان

پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٤
پۆل:ئەکتەرە پیاوە کەنەدییەکان
پۆل:ئەکتەرە تەلەفزیۆنییە پیاوەکانی کەنەدا
پۆل:ئەکتەری دەنگی پیاوی کەنەدی
پۆل:ئەکتەرانی پیاو لە تۆرۆنتۆوە
پۆل:ئەکتەرە پیاوەکانی کەنەدا لە سەدەی بیستەم
پۆل:ئەکتەرە پیاوەکانی کەنەدا لە سەدەی بیست و یەک
پۆل:ئەکتەرە نێرەکانی کالیفۆڕنیا
پۆل:ئەکتەرە پیاوەکانی لۆس ئانجلەس
فایت ھێرمان

**فایت ھێرمان** () (لەدایکبووی ٢٧ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٧)، ئەکتەری ئەمریکییە 

## ژیانی تایبەتی
ھێرمان لە ساڵی ٢٠٠٧ لەدایکبووە و لە شاری سان دیێگۆی ویلایەتی کالیفۆرنیا دەژی. باوکی بە ناوی کارڤاریس لە ھێزی دەریایی ئەمریکا کاری دەکرد. ناوی دایکی دۆنایە. ئەو بچووکترین منداڵی پێنج خوشک و برایە کە سێ خوشکیان ئایسیا و ئێسێنس و سیمۆنە. ھێرمان لە تەمەنی حەوت ساڵیدا بۆ ماوەی دوو ساڵ وانەکانی بالێی وەرگرت. لە قوتابخانەی گشتی دەخوێنێت.

## پیشە
ھێرمان لە تەمەنی پێنج ساڵییەوە دەستی بە نواندن کردووە، شانبەشانی خوشکەکانی. سەرەتا کاری باکگراوندیان لەگەڵ کۆمپانیای کیدس مەگنێت کرد، دوای ئەوە دایکی لەگەڵ بریکارێکدا ناوی خۆیان تۆمار کرد.

ڕۆڵی بڕاکاوتەکەی وەک ئانی پیرسۆن بوو لە بەرنامەی تەلەفزیۆنی ساڵی ٢٠١٦ ئەوە ئێمەین. پێش ئەوەی ڕۆڵی ئانی مسۆگەر بکات، سەرەتا دێڕەکانی ھەردوو ڕۆڵی ئانی و تێسی خوشکەکەی لەبیر کرد، نەیدەزانی بۆ کام ڕۆڵ کار دەکات. دوای سەرکەوتنی فیلمی ئەوە ئێمەین، ھێرمان لە ساڵی ٢٠١٨ لە ڕیکلامێکی ڕیکلامی سوبارۆدا ڕۆڵی سەرەکی بینی و یەکەم ڕۆڵی گەورەی فیلمی لە فیلمی شەزام، کە لە ساڵی ٢٠١٩ بڵاوکرایەوە، وەک دارلا دودلی بەرجەستە کرد. ئەو ڕۆڵەی لە بەدواداچوونی فیلمی شازامدا دووبارە کردەوە! توڕەیی خوداوەندەکان (٢٠٢٣).

## خەڵاتەکان
ھێرمان دوو خەڵاتی سەندیکای ئەکتەرانی شاشەی لە ھەمان بەش بەدەستھێناوە بۆ ئەدای نایابی تیپێک لە زنجیرە درامایەکدا بەھۆی کارەکانی لە فیلمی ئەوە ئێمەین، لە ساڵانی ٢٠١٨ و ٢٠١٩.

## سەرچاوەکان

پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ٢٠٠٧
پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:خانمەکتەرە مناڵە ئەمریکییەکان
پۆل:براوەکانی خەڵاتی سەندیکای ئەکتەرانی شاشە
پۆل:ئەکتەرانی سان دیێگۆ
بەڕێوەبەرایەتیی ئاسایشی گشتی

**بەڕێوەبەرایەتی ئاسایشی گشتی** کە پێشتر **بەشی لێکۆڵینەوەی سیاسی و تاوان** بوو، و بە **ئاسایشی ناوخۆ** یان **بەشی پۆلیسی نھێنی**ش ناودەبرا، دەزگایەکی ھەواڵگری ناوخۆیی عێراق بوو لە ساڵانی ١٩٢١–٢٠٠٣.

## مێژوو
بەڕێوەبەرایەتی ئاسایشی گشتی لە ساڵی ١٩٢١ لە سەردەمی پاشایەتی لە عێراق دامەزراوە و بە بەڕێوەبەرایەتی لێکۆڵینەوە لە تاوان ناسراوە، دیارترین سەرۆکی بەھجەت عەتییە بوو کە لە دوای کودەتاکەی ١٤ی تەممووزی ١٩٥٨ لەلایەن عەبدولکەریم قاسمەوە لە سێدارەدرا. بەڕێوەبەرایەتییەکە تا ساڵی ١٩٩٠ لەژێر چاودێری وەزارەتی ناوخۆدا مایەوە. کارمەندانی ئەم دامەزراوەیە خەمی «بەدەستھێنانی ئاسایشی ناوخۆی عێراق»یان بوو، تەنانەت ئەگەر ئەمە بەکارھێنانی ئامرازی جۆراوجۆری ترساندن و ئەشکەنجەدان لەخۆبگرێت.

## سەرچاوەکان
عەبدولقادر نەجدی

**عەبدولقادر نەجدی** ناسراو بە **ئەبوو موعاز تکریتی**، پیاوێکی عێراقییە و سەرکردەی دەوڵەتی ئیسلامی بوو لە لیبیا و شوێنی ئەبوو نەبیل ئەنباری گرتبوو. پێدەچێت لە مانگی ئەیلوولی ساڵی ٢٠٢٠ کوژرابێت.

## ژیان
ھەندێک جار خەڵک وا دەزانن کە نازناوی «نەجدی» ھەیە چونکە سعوودییە، بەڵام عێراقییەکی خەڵکی شاری تکریتە، وەک چۆن پاشناوەکەی ئاماژە بەوە دەکات. نابێت لەگەڵ ئەبوو حەبیب جەزراوی تێکەڵ بکرێت کە سەرکردەیەکی سعوودی بوو لەناو داعش و لە لیبیا کۆچی دوایی کردووە.

نەجدی جێگەی ئەبوو نەبیل ئەنباری گرتەوە کە لە مانگی تشرینی دووەمی ٢٠١٥ کوژرا، دامەزراندنەکەی لە مانگی ئازاری ٢٠١٦ لە ڕۆژنامەی نەبا ڕاگەیەندرا.

## ھەواڵی مردن
سوپای نیشتمانیی لیبیا لە ئەیلوولی ٢٠٢٠ بڵاویکردەوە کە لە میانەی ھەڵمەتێکدا بۆ سەر شاری سەبھا، ئەو کەسەی کوشتووە کە لە ساڵی ٢٠١٥ەوە سەرکردایەتی لقی دەوڵەتی ئیسلامیی دەکرد لە لیبیا و بە ئەبوو موعاز عێراقی و بە ئەبوو عەبدوڵڵا عێراقی ناسراوە.

## سەرچاوەکان

پۆل:مردووانی ٢٠٢٠
پۆل:ئەندامانی دەوڵەتی ئیسلامی (داعش)
بەیبی ئارێیڵ

**بەیبی ئاریێل** () (لەدایکبووی ٢٢ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٠)، بە شێوەیەکی پیشەیی بە بەیبی ئاریێل ناسراوە.

## پیشە
ئاریێل لە ساڵی ٢٠١٥دا دەستی بە کارەکانی کردووە وەک دروستکەر لە بواری میوزیک، لە بێزارییەوە ئەپێکی دابەزاند. لە ساڵی ٢٠١٥دا، ئاریێل ھەڵمەتێکی دژە ھێرشکردنە سەری بەناوی ھێزی ئاریێل دەستپێکرد، کە لەلایەن بلاکبووکەوە وەک یەکێک لە گرنگترین ھەوڵەکانی وەسفی کرد. گۆڤاری پیپڵ ناسیەوە بەھۆی پشتگیریکردنی لە دەستپێشخەری بۆ وەستاندنی گاڵتەجارەکانی ئینتەرنێت و نەرێنی لە ئینتەرنێتدا.

لە ساڵی ٢٠١٦، ئاریێل لە بەرگی گۆڤاری بیلبۆرد شانبەشانی ھاوڕێی میوزیک. ئەو لە ٦٠ خولەک و بەیانی باش ئەمریکادا دەرکەوتووە و وەک کاریگەرێکی سەرەکی لەلایەن فۆربێس و خەڵک و ئەمریکاوە وەرگیراوە. ئاریێل لە ئەیلوولی ٢٠١٦ گرێبەستیلەگەڵ ئاژانسی ھونەرمەندان لە داھێنەریی واژۆ کرد و یەکەم گۆرانی "ئاوو"ی لە ١ کانوونی دووەمی ٢٠١٧ بڵاوکردەوە،دووەم گۆرانی "پف"ی خۆی لە ١٧ی شوباتی ٢٠١٨ بڵاوکردەوە.

ئاریێل لە کۆمپانیای فاست و بزنس ئینسایدەر و گۆڤاری ١٧ پڕۆفایلی بۆ کراوە. ئاماژەکانی دیکە بریتین لە سی ئێن ئێن، ڕۆڵنگ ستۆن، ھافینگتۆن پۆست، تیوبفیلتەر، گۆڤاری کاغەز،ڕاو و دیواری سەرسوڕھێنەر.

## ژیانی تایبەتی
مارتن جولەکە و لە شاری پێمبرۆک پاینز لە ویلایەتی فلۆریدا لەدایکبووە، لە باوکێکی پەنەمانی و دایکی کوبا و ئیسرائیل.

## سەرچاوەکان

پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ٢٠٠٠
پۆل:خانمەکتەرە مناڵە ئەمریکییەکان
پۆل:ژنە گۆرانیبێژە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:گۆرانیبێژە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:بلۆگەرە ئەمریکییەکان
پۆل:خانمەکتەرە جووە ئەمریکییەکان
پۆل:ئاھەنگگێڕانی ئەمریکی بە ڕەچەڵەک کوبا
پۆل:جولەکەکانی سەدەی بیست و یەکی ئەمریکی
مانسا موسا

## مانسا موسا
مانسا موسا،نۆیەمین مانسا(فەرمانڕەوا)ی (ئیمپراتۆریەتی مالی)بوو کە دەکەوتە ڕۆژئاوای ئەفریقا کە لە سەردەمی ئەودا ئیمپراتۆرییەکە گەیشتە لوتکە،ساڵی لە دایک بوونی نازانرێت بەڵام بە مردنی لە تەختی دەسەڵات نامێنێت.ماوەی فرمانڕەوایی(١٣١٢ز-١٣٣٧ز). 

مانسا بە دەوڵەمەندی و بەخشندەییەکەی ناسرابوو،لە ناو کۆمەڵگەدا نازناوی دەوڵەمەند ترین پیاوی مێژووی لێنراوە.بەڵام ڕادەی دەوڵەمەندییەکەی تا ئێستا بە دڵنیایی نەزانراوە. 
وێنۆک
مانسا سەرمایەیەکی لە ڕێی دەسەڵاتی ئیمپراتۆڕییەتەکەیەوە بە دەست هێنابوو،بە کۆنترۆڵ کردن و باج خستنە سەر بازرگانی خوێ لە هەرێمەکانی باکور هەروەها زێڕیش لەو ناوچانەی دەوڵەمەندن بە زێڕ لە باشور؛(بامبوک،وانگارا،گەلام،تانغازا و چەندانی تر)مالی یەدەگێکی ئێجگار گەورەی زێڕی هەبوو، هەروەها دەشگوترێت کە بازرگانی بە عاجی فیل کردووە و چەندان کاڵای تر وەکو:کۆیلە،بەهارات،ئاوریشم و سیرامیک.   

موسا چووەتە شاری مەککە لە ساڵی ١٣٢٤ بەو مەبەستەی حەج ئەنجام بدات بە دەست و پێوەندێکی زۆر و ئاڵتونیش هەروەها،لە ڕێگای خۆ لە قاهیرە لای داوە،کە دەگوترێت دیارییە گران بەهاکانی کاریگەری هەبووە لە سەر بە های زێڕ لە مسیردا و سەرنجی جیهانی عەرەبی و باکوری ئەفریقای زۆر بە دەستهێناوە. 

موسا سنورەکانی ئیمپراتۆرییەتەکەی گەورەکرد و فراوانی کرد ،بە تایبەتیش شارەکانی گاو و تیمبکتوی کە خستییەوە ناو سنوری دەسەڵاتەکەی خۆیەوە.

## بوارە جیاجیاکان
مانسا موسا بۆ دیزاین و ئەندازیاری سودی لە ئەندەلوس وەرگرتووە هەروەها قاهیرەش.

تیمبوکتو هەر زوو بووە ناوەندی بازرگانی(trade center )و کلتوری هەروەها ناوەندێکی فێربوونیش کە وەکو زانکۆ بوو بە ناوی (سانکۆرێ مەدراش)مەدرەسەی سانکۆری، 
وێنۆک

## مەرگ
وادەی مردنی مانسا موسا بەڵگەی دڵنیای لە سەر نییە،بەڵام نەهێمیا لیڤتزۆن ساڵی ١٣٣٧ی داناوە و لە لایەن زۆربەی مێژوونوسانەوە وەرگیراوە.،بەو بەڵگە مێژوویانەی لەبەردەستماندان مانسا موسا بە مردنی ئاسایی مردووە.  لە دوای مردنی مانسا کوڕەکەی جێی دەگرێتەوە ( maghan I). 

## سەرمایە
مانسا موسا بە سەرمایە زۆرەکەی ناسراوە، زۆرجار بە دەوڵەمەند ترین پیاوی جیهان ناوی دێنرێت،سەرمایەکەی بە ٤٠٠بلیۆن دۆلاری ئەمریکی مەزەندە دەکرێت،بەڵام تا ئێستا هیچ بەڵگەیەک نییە دڵنیامان بکاتەوە لێی.

## ئەمانەش ببینە
ئەفریقا

مالی

ئیبن بەتوتە

## سەرچاوەکان
ئەبوو نەبیل ئەنباری

**ئەبوو نەبیل ئەنباری** ناسراو بە **ویسام نەجم عەبد زەید زوبەیدی** یان **ئەبوو موغیرە قەحتانی**، سەرکردەی دەوڵەتی ئیسلامی بوو لە لیبیا، و پێدەچێت لە ھێرشێکی ئاسمانی ئەمریکادا کوژرابێت لە ١٣ی تشرینی دووەمی ٢٠١٥ لەسەر شاری دێرنە لە ڕۆژھەڵاتی لیبیا.

## کورتەیەک دەربارەی
ئەبوو نەبیل ئەنباری ھاووڵاتییەکی عێراقییە، ماوەیەکی زۆر ئەندامی ڕێکخراوی قاعیدە بووە، بەو پێیەی لە ساڵی ٢٠٠٤ تا ٢٠١٠ لەژێر ئاڵای قاعیدە لە عێراق چەندین ئۆپەراسیۆنی لە عێراق لە فەلووجە و ڕەمادی ئەنجامداوە، و بەشێک بوو لە وەفدی دەوڵەتی ئیسلامی کە لە عێراقەوە ڕەوانەی لیبیا کرابوو لە مانگی ئەیلوولی ٢٠١٤ بۆ کۆکردنەوەی بەیعەت بۆ ئەمیری داعش ئەبووبەکر بەغدادی و لقی تازەپێگەیشتووی دەوڵەتی ئیسلامی لە لیبیا.
## سەرچاوەکان

پۆل:مردووانی ٢٠١٥
پۆل:لەدایکبووانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:ئەندامانی دەوڵەتی ئیسلامی (داعش)
پۆل:مردنەکان بەھۆی ھێرشە ئاسمانییە ئەمریکییەکان
جیلیان ڕۆز ڕید

‏

**جیلیان ڕۆز ڕید** () (لەدایکبووی ٢٠ی کانوونی دووەمی ١٩٩١) ئەکتەری ئەمریکییە.

## سەرەتای ژیانی
ڕید لە شاری ھۆلیوودی ویلایەتی فلۆریدا لەدایکبووە و لە شاری کۆراڵ سپرینگز لە ویلایەتی فلۆریدا گەورە بووە. دوو برای ھەیە، برایەکی گەورەی مات و برا بچووکەکەی ڕۆبی تاکەر ھاوڕێی ئەکتەری ناودارە. سەمای کێبڕکێی پێشکەش کرد کاتێک نزیکەی ٤ ساڵ بوو ھەروەھا جاز و تاپ و بالێی کێبڕکێکار لە میشیگان کاتێک تەمەنی دوانزە ساڵ بوو.

## پیشە
لە ساڵی ٢٠٠٨ تا ٢٠٠٩، ڕید ڕۆڵی سیمۆنی لە زنجیرەی کۆمێدی-درامای تاریکی گژوگیا دەگێڕا.

لە ساڵی ٢٠١١دا، ڕید بە ناوی تامارا کاپلان لە زنجیرە ڕەسەنەکانی ئەکوارد ڕۆڵی تێدا گێڕاوە. ئەو ڕۆڵە خەڵاتی ھونەرمەندی گەنجی بەدەستھێنا کە پاڵێوراوە بۆ باشترین نمایش لە زنجیرەیەکی تەلەفزیۆنیدا - ئەکتەری گەنجی پێشەنگ. لە ساڵی ٢٠١٢ ڕۆڵی سەرەکی لە فیلمی تەلەفزیۆنی پیچۆ بەھێزەکەم وەک سیێنا بروکس بینی.

ئەو ڕۆڵی مێگانی لە فیلمی دانپێدانانی نانکەرێک ساڵی ٢٠١٤ لەگەڵ ئەندرۆ لۆڕێنس و گاری بوزی بینی.

ھەروەھا ڕید لە ئەڵقەیەکی ساڵی ٢٠١٤ی جێسیدا دەرکەوت بە ناوی " لەگەڵ فرێنیمی نواندن " کە تێیدا ڕۆڵی ئەبی دەگێڕا. ھەروەھا لە دوو ئەڵقەی زنجیرەی ڕۆح ی یاھووی جاک بلاک ڕۆڵی میوانی تێداگێڕا.

## سەرچاوەکان

پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩١
پۆل:خانمەکتەرە مناڵە ئەمریکییەکان
پۆل:خانمەکتەرەکانی فیلمی ئەمریکی
پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی ئەمریکی
پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
سکای جاکسۆن

**سکای جاکسۆن** (؛ لەدایکبووی ٨ی نیسانی ٢٠٠٢) ئەکتەری ئەمریکیە.

## سەرەتای ژیانی
جاکسۆن لە شاری ستاتن ئایلەند بۆرۆی شاری نیویۆرک لەدایکبووە. ئەو بە ڕەچەڵەک ئەفرۆ-هۆندۆراس و ئەفریقایی-ئەمریکییە. ئەو دەستی بە کارەکانی کردووە وەک مۆدێلێکی منداڵ، لە چەندین ریکلامی نیشتمانیدا دەرکەوتووە، لەوانە بۆ تیپ-ئاید، کۆکاکۆلا، پێپسی، و ئۆڵد نەیڤی.

## ژیانی تایبەتی
لە مانگی ئازاری ٢٠٢٠، جاکسۆن کاغەزی دادگای تۆمار کرد بۆ فەرمانی خۆگرتن لە دژی ڕاپەری بەد بەد بەدی کە ئیدیعای کرد کە ئەو کچە هەراسان کردووە. داواکارییەکە بۆ ماوەیەکی کاتی پەسەند کرا، و دواتر لەلایەن جاکسۆنەوە وازی لێهێنا.

لە ماوەی مانگی حوزەیرانی ٢٠٢٣، جاکسۆن لێکۆڵینەوەی لەسەر کرا بەهۆی میوانداریکردنی تیروپشکێکی ٥ دۆلاری لەگەڵ ماکبۆک وەک خەڵاتێک لە ڕێگەی کاشاسەوە؛ لەگەڵ هەندێک تۆمەتبارکردنی بە فێڵکردن لە شوێنکەوتووانی بۆ ئەوەی پارە بەدەست بهێنێت. جاکسۆن لە وەڵامدا وتی "ئەوە ئەوەندە جدی نییە، بە 5 دۆلاری نەفرەتی. پێی دەوترێت تیروپشک."

## سەرچاوەکان

پۆل:بەشداریکەران لە زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی ڕاستی ئەمریکی
پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ٢٠٠٢
پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:خانمەکتەرە مناڵە ئەمریکییەکان
پۆل:خانمەکتەرەکانی فیلمی ئەمریکی
پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی ئەمریکی
کاران برار

‏

**کاران برار** () (لەدایکبووی ١٨ی شوباتی ١٩٩٩) ئەکتەری ئەمریکییە.

## سەرەتای ژیانی
کاران برار لە ١٨ی شوباتی ١٩٩٩ لە شاری ڕیدمۆند لە واشنتۆن لەدایکبووە، لە دایک و باوکێک کە بە ڕەچەڵەک ھیندین.

## پیشە
برار دەستیکرد بە ڕۆڵی سەرەکی لە ڕاڤی ڕۆس کە تەمەنی ١٠ ساڵە و ھیندییە لە زنجیرە کۆمیدییەکانی کەناڵی دیزنی جێسی لە ئەیلوولی ٢٠١١. ئەمریکای باشوور، بەڵام دەرھێنەرانی کاستینگ لە کاتی پرۆسەی ئاودیوکردندا سەرسام بوون بە برار و لە کۆتاییدا بڕیاریاندا ئەو ڕۆڵە بۆی دروست بکەنەوە بە باشتر.

## ژیانی تایبەتی
برار لەگەڵ دایک و باوکی و خوشکە گەورەکەی لە ناوچەی لۆس ئەنجلۆس ژیاوە، تاوەکو لەگەڵ ھاوڕێ ئەکتەرەکانی کامیرۆن بۆیس و سۆفی رینۆڵدز لە مانگی ئایاری ٢٠١٩دا کۆچیان کردووە. نەخۆشی خەمۆکی سەرەکی و ھاتنە توشبوو ئەمەش کردی بە دووڕەگەز.

## سەرچاوەکان

پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٩
پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم
پۆل:مناڵە کوڕە ئەکتەرە ئەمریکییەکان
پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمە پیاوە ئەمریکییەکان
پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی
پۆل:ئەکتەرانی دووڕەگەزخوازی ئەمریکی
پۆل:ئەکتەری کۆمیدی پیاوی ئەمریکی
پۆل:کەسایەتییە ئێڵ جی بی تییە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:ئەکتەرانی دەنگیی پیاوە ئەمریکییەکان
کێڤن چامبەرلینگ

‏

**کێڤن چەمبەرلین** () (لەدایکبووی ٢٥ی تشرینی دووەمی ١٩٦٣) ئەکتەری ئەمریکییە.

## سەرەتای ژیانی و تایبەتی
چەمبەرلین لە شاری بالتیمۆر لە ویلایەتی میریلاند لەدایکبووە و لە شاری مۆرستاون لە ویلایەتی نیوجرسی گەورە بووە. لە قوتابخانەی سەرەتاییدا، ڕۆڵی ھاک فین لە بەرھەمھێنانی تۆم ساوەر لەلایەن قوتابخانەکەوە ڕۆڵی سەرەکی بینیوە. دوای ئەوەی لە ساڵی ١٩٨١ لە قوتابخانەی ئامادەیی مۆرستاون دەرچوو، چەمبەرلین لە قوتابخانەی ماسۆن گڕۆس لە زانکۆی ڕوتگێرز لە نیو برونسویک لە ویلایەتی نیوجرسی لە زانکۆی ڕوتگێرز لە بواری نواندندا خوێندوویەتی و بە بڕوانامەی B.F.A، لە نواندن. لە ساڵی ١٩٨٥، چەمبەرلین لەو کاتەوە لە برۆد وەی ڕۆڵی گێڕاوە، کە بۆ سێ خەڵاتی تۆنی کاندید کراوە، و لیستی بەرفراوانی کریدتەکانی فیلم و تەلەفزیۆنی ھەیە.

چەمبەرلین بە ئاشکرا ھاوڕەگەزبازە. لە ساڵی ٢٠٠٨ەوە لەگەڵ نووسەری تەلەفزیۆن و بەرھەمھێنەر مایکل گانس ھاوسەرگیری کردووە، لە ساڵی ١٩٩١ەوە پێکەوە بوون.

## سەرچاوەکان

پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٣
پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمە پیاوە ئەمریکییەکان
پۆل:ئەکتەرەکانی شانۆی پیاوی ئەمریکی
پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمە پیاوە ئەمریکییەکان
پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی
پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم
پۆل:ئەکتەرانی دەنگیی پیاوە ئەمریکییەکان
جۆسی تۆتا

‏

**جۆزی تۆتا** ()؛ لەدایکبووی ٥ی ئابی ٢٠٠١)، ئەکتەری ئەمریکییە.

## سەرەتای ژیانی
تۆتا لە شاری ساکرامنتۆی ویلایەتی کالیفۆرنیا لەدایکبووە، کە سێیەم منداڵی سوھیڵ و کریستین تۆتایە. خوشکێکی یەک و برایەکی ھەیە، و ڕەچەڵەکی فەلەستینی و لوبنانی ھەیە.

## پیشە
لە ساڵی ٢٠١٦دا تۆتا لە فیلمەکەدا دەرکەوتووە کەسانی دیکە، و ستایشی ڕەخنەگرانەیان بۆ کراوە بەھۆی ڕۆڵی لەگەڵ ڤاریتی، ئەمەش وایکردووە یەکێک بێت لە ئەستێرەکانی ساڵی سەندەنس لە ساڵدا.لە مانگی ئۆکتۆبەری ٢٠١٦دا، کۆمپانیای دیداین ھۆلیوود بڵاویکردەوە، تۆتاش ڕۆڵی سەرەکی لە کۆمیدیای نوێدا دەبینێت بۆ کەناڵی NBC کە یارمەتی پەرەپێدانی داوە لەو شوێنەی کە تۆتایە شانبەشانی بەرھەمھێنەرانی جێبەجێکار ئادەم و نائۆمی سکۆت بەرھەمبھێنرێت. لە ساڵی ٢٠١٧ لە فیلمی کۆمیدی قۆزی نھێنی و فیلمی سپایدەرمان: ھاتنەوە بەرەو نیشتمان دەرکەوتووە.

لە مانگی یەکی ساڵی ٢٠١٧ تۆتا پەیوەندی بە ئادەم دیڤینەوە کرد دەربارەی فیلمی دیزنی. لە مانگی شوباتی ٢٠١٧ تۆتا وەک مایکل پاتەل، کوڕی کارەکتەری میندی کالینگ، پریا پاتەل، لە پاڵەوانی نوێی کۆمیدی NBC کە لە مانگی ئایاری ٢٠١٧ دەستدەکرێت بە بەرھەمھێنانی و لە ٨ی ئازار تا ٢٥ی ئایاری ٢٠١٨ پەخشکرا، تۆتا لە فیلمی زەنگی ڕۆبۆت بۆ تاووسی خزمەتگوزاری ستریمینگی کەناڵی NBC ڕۆڵی تێدا گێڕاوە، کە تێیدا ڕۆڵی کارەکتەری لێکسی دەگێڕێت، کە ھاندەری بەھێزی کۆمەڵایەتییە.

## سەرچاوەکان

پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ٢٠٠١
پۆل:کۆمیدیاکارە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:خانمەکتەرە مناڵە ئەمریکییەکان
پۆل:خەڵکە ئێڵ جی بی تییەکانی کالیفۆڕنیا
پۆل:خانمەکتەرەکانی فیلمی ئەمریکی
پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی ئەمریکی
پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:ژنە کۆمیدیاکارە ئەمریکییەکان
پۆل:کەسایەتییە ئێڵ جی بی تییە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
نینجا

چەپ|وێنۆک|334x334پیکسڵ| وێنەیەکی نینجایەک
**نینجا** (یان **شینۆبی** لە ژاپۆن) شەڕکەری نهێنین لە سەردەمی ژاپۆنی فیۆداڵیدا. بەزۆری بۆ سیخوڕی و تێکدان و دزەکردن و تیرۆرکردن و شەڕی چریکی و ئۆپەراسیۆنە جۆراوجۆرەکان و هەندێکجاریش بۆ شەڕی ڕاستەوخۆ دامەزران و لێهاتوویی جەنگی و شێوازی شەڕکردنی نینجوتسۆیان بەکاردەهێنا. 

## گەلەری

پەڕگە:Ashiko_cleats.JPG|link=پرونده:Ashiko_cleats.JPG
پەڕگە:Shikomizue.JPG|link=پرونده:Shikomizue.JPG
پەڕگە:Ninja_type_weapons.JPG|link=پرونده:Ninja_type_weapons.JPG
پەڕگە:Makibishi.JPG|link=پرونده:Makibishi.JPG
پەڕگە:Kaginawa.JPG|link=پرونده:Kaginawa.JPG
پەڕگە:Shuriken.JPG|link=پرونده:Shuriken.JPG
پەڕگە:Small_kusarigama.JPG|link=پرونده:Small_kusarigama.JPG
پەڕگە:Manriki.JPG|link=پرونده:Manriki.JPG
پەڕگە:4_bo_shuriken.JPG|link=پرونده:4_bo_shuriken.JPG
پەڕگە:Kusari_katabira4.JPG|link=پرونده:Kusari_katabira4.JPG
پەڕگە:2_chigiriki.JPG|link=پرونده:2_chigiriki.JPG
پەڕگە:Ashiko_cleats_1.JPG|link=پرونده:Ashiko_cleats_1.JPG
پەڕگە:Tekko-Kagi_Ninja1.jpg|link=پرونده:Tekko-Kagi_Ninja1.jpg
پەڕگە:Ninjato.png|link=پرونده:Ninjato.png|alt=نینجاتو یکی از شمشیر‌های معروف مورد استفاده توسط نینجا‌ها شمشیری شبیه به کاتانا اما کوتاه تر و بدون قوس| 


## سەرچاوەکان

پۆل:گرێ و دەستەواژە ژاپۆنییەکان
پۆل:ژاپۆن
پۆل:کۆلکە
پۆل:مێژووی ژاپۆن
خواردنی خێرا

alt=fast food|وێنۆک|نموونەی خواردنی خێرا
**خواردنی خێرا** (بە ئینگلیزی Fast Food)جۆرێکە لە خواردنی بەرهەم هێنانی بەکۆمەڵ چونکە بەشێوەیەکی گشتی بەڕێژەیەکی زۆر درووست دەکرێت. زاراوەیەکی بازرگانییە، سنووردارە بەو خواردنانەی کە لە چێشتخانە یان فرۆشگایەکان دەفرۆشرێن، بە پێکهاتەی بەستوو، پێش گەرمکراو یان پێش کوڵاو، وە لەناو پاکەتەکاندا پێشکەش دەکرێت بۆ بردنە دەرەوە.خواردنی خێرا وەک ستراتیجێکی بازرگانی بۆ ژمارەیەکی زۆر لە گەشتیاران و کرێکاران و مووچەخۆران دروست کرا.لە ساڵی ۲۰۱٨ دا بەهای پیشەسازی خواردنی خێرا لە ئاستی جیهاندا بە ٥۷۰ ملیار دۆلار مەزەندە دەکرێت. خێراترین جۆری خواردنی خێرا پێکدێت لە ژەمە پێش کوڵاوەکان کە ماوەی چاوەڕوانی کەمدەکاتەوە بۆ تەنها چرکەیەک.فرۆشگاکانی خواردنی خێرا بە پلەی یەکەم فرۆشگاکانی هەمبەرگر وەک ماکدۆناڵدز و بەرگرکینگ پێکهاتەی بەرهەمهێنراوی بەکۆمەڵ و پێشوەختە ئامادەکراو بەکاردەهێنن وەکو ( نان، بەهاراتی کیسە، گۆشتی بەستوو، سەوزەوات کە پێشوەختە شۆردراوەتەوەو پارچە پارچە کراوە)چێشتخانەکانی خواردنی خێرا بەشێوەیەکی نەریتی بەهۆی هاتوچۆی ئۆتۆمبێلەوە جیادەکرێنەوە، ڕەنگە فرۆشگاکان ستاند یاخود کیۆسک بن کە لەوانەیە هیچ شوێنێکی دانیشتنیان بۆ دابین نەکەن.چێشتخانەکانی خواردنی خێرا بە چێشتخانەی خزمەتگوزاری خێرا ناسراون. زۆرێک لە خواردنە خێراکان زیاترچەوری تێر و شەکر و خوێ و کالۆرییان تێدایە، بۆیە پەیوەندییان هەیە بە زیادبونی مەترسی تووشبوون بە نەخۆشییەکانی دڵ و خوێنبەرەکان و شێرپەنجەی کۆڵۆن و ڕیخۆڵە، قەڵەوی ، بەرزی کۆلستڕۆڵ، حاڵەتەکانی بەرگری ئەنسۆلین و خەمۆکی.

نموونەی خواردنی خێرا: پیتزا، هۆت دۆگ، بەرگر، فینگەر، مریشکی سوورکراوە، دۆنەت، خواردنەوە گازییەکان…. هتد.

## '''مێژوو'''
هەندێک مێژووی خواردنی خێرا لە ئەمریکاوە دەگەڕێننەوە بۆ ۷ی تەمموزی ۱۹۱۲ لەگەڵ کردنەوەی چێشتخانەیەکی خواردنی خێرا بەناوی ئۆتۆمات لە نیویۆڕۆک. ئۆتۆمات کافتریایەک بوو کە خواردنە ئامادەکراوەکانی لە پشت پەنجەرەیەکی بچووکی شووشەی بوو. هەروەها کۆمپانیایەکە چەمکی خواردنی "بردنە دەرەوە"ی بەناوبانگ کرد بە درووشمی "کەمتر کار بۆ دایک" 

زۆربەی مێژوونووسان هاوڕان لەسەر ئەوەی کۆمپانیای ئەمریکی وایت کاستڵ یەکەم فرۆشگای خواردنی خێرا بووە.وایت کاستڵ یەکەم هەوڵی بەرچاوی دا بۆ ستانداردکردنی بەرهەمهێنانی خۆراک لە چێشتخانەکانی هەمبەرگری خواردنی خێرا.

## '''سەرچاوە'''
https://en.m.wikipedia.org/wiki/Fast_food

پۆل:داھێنانە ئەمریکییەکان
پۆل:داھێنانە ئینگلیزییەکان
پۆل:زاراوەکانی چێشتخانە