open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
جامی جیھانیی فیفای ١٩٧٤

thumb|دیمەنێک لەپاڵەوانیەتییەکە
**جامی جیھانیی فیفای ١٩٧٤**  پاڵەوانیەتی ژمارە دەیەمە لەجامی جیھانیی فیفایە کە لەوڵاتی ئاڵمانیای ڕۆژاوا بەڕێوەچوو، ماوەی پاڵەوانیەتییەکە ١٣ی حوزەیران تاکوو ٧ی تەمموز ی ١٩٧٤ ی خایاند، تێیدا ١٦ ھەڵبژاردەی نیشتیمانی بەشدارییان تێداکردبوو، تێیدا ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئاڵمانیای ڕۆژاوا بووە پاڵەوانی پاڵەوانییەتییەکە دوای بردنەوە بەئەنجامی ٢-١ بە  ھەڵبژاردەی تۆپی پێی هۆڵەندا، لەم پاڵەوانییەتییە لەکۆی٣٢  یاری ٩٧ جار گۆڵ ھەژێنراوە وە یاریکەری ھانگاری گریزگۆرس لاتۆ بووە گۆڵکاری خوولەکە  بە تۆمارکردنی حەوت گۆڵ وەهەروەها یاریکەری هۆڵاندی یۆهان کڕۆیف بووە باشترین یاریکەری پاڵەوانیەتییەکە .

## پلەکان
* پلەی یەکەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئاڵمانیای ڕۆژاوا
* پلەی دووەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ھۆڵەندا
* پلەی سێیەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی پۆڵەندا
* پلەی چوارەم:ھەڵبژاردەی تۆپی پێی بەڕازیل

### بەشداربوان
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## سەرچاوەکان

پۆل:پاڵەوانیەتییەکانی جامی جیھانی فیفا
پۆل:جامی جیھانیی فیفای ١٩٧٤
پۆل:جامی جیھانیی فیفا
جامی جیھانیی فیفای ١٩٥٠

**جامی جیھانیی فیفای ١٩٥٠** پاڵەوانییەتی ژمارە چواری جامی جیھانیی فیفایە کەئەمە یەکەم پاڵەوانییەتییە لەدوای جامی جیھانیی فیفای ١٩٣٨ ئەنجام بدرێت کە پێشتر بەھۆکاری جەنگی جیھانی دووەم ڕاگیرابوو، ئەم پاڵەوانییەتییە واتا جامی جیھانی فیفای ١٩٥٠ لە لەوڵاتی بەڕازیل بەڕێوەچوو، ماوەی پاڵەوانییەتییەکە ٢٤ی حوزەیران تاکوو ١٦ی تەممووزی ١٩٥٠ ی خایاند، تێیدا ١٦ ھەڵبژاردەی نیشتیمانی بەشدارییان تێداکردبوو لەنێو سێ کیشوەری جیھان، بەڵام بە ھۆی کشانەوەی چەند ھەڵبژاردەیەک مانەوە ١٣ وڵات وڵاتی خانەخوێ واتا ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئوروگوای بووە پاڵەوانی پاڵەوانییەتییەکە دوای بردنەوە بەئەنجامی ٢–١ بە ھەڵبژاردەی تۆپی پێی بەڕازیل، لەم پاڵەوانییەتییە لەکۆی ٢٢ یاری ٨٨ جار گۆڵ ھەژێنراوە وە یاریکەری بەڕازیلی ئەردمێر بووە گۆڵکاری خوولەکە بە تۆمارکردنی ھەشت گۆڵ.

## بەشداربوان

* 
* 
* 
* 
*  (کشایەوە)
* 
* 
* 
* 
*  (کشایەوە)
* 
* 
*  (کشایەوە)
* 
* 
* 

## گروپی یەکەم

*  ۴ – ۱ 
*  ۳ – ۰ 
*  ۴ – ۱ 
*  ۲ – ۲ 
*  ۲ – ۰ 
*  ۲ – ۱ 

## سەرچاوەکان

* 1950 FIFA World Cup Brazil™ 1950 FIFA World Cup Brazil™ 24 JUNE - 16 JULY 
* چیرۆکی جامی جیھانی فیفای١٩٥٠

پۆل:پاڵەوانیەتییەکانی جامی جیھانی فیفا
پۆل:جامی جیھانیی فیفای ١٩٥٠
پۆل:جامی جیھانیی فیفا
جامی جیھانیی فیفای ١٩٣٨

وێنۆک

thumb|دیمەنێک لە پاڵەوانییەتییەکە لەیاری هۆڵاندا و چیکۆسلۆڤاکیا
**جامی جیھانیی فیفای ١٩٣٨** پاڵەوانیەتی ژمارە سێی جامی جیھانیی فیفایە کە لەوڵاتی فەڕەنسا بەڕێوەچوو ، ماوەی پاڵەوانیەتییەکە ٤ی حوزەیران تاکوو ١٩ی حوزەیرانی ١٩٣٨ی خایاند ، تیایدا ١٥ هەڵبژاردەی نیشتیمانی بەشدارییان تێداکردبوو ، تیایدا  هەڵبژاردەی تۆپی پێی ئیتالیا بووە پاڵەوانی پاڵەوانییەتییەکە دوای بردنەوە بەئەنجامی ٤-٢ بە  هەڵبژاردەی تۆپی پێی هەنگاریا  ، لەم پاڵەوانییەتییە لەکۆی ١٨ یاری ٨٤ جار گۆڵ هەژێنراوە وە یاریکەری بەڕازیلی ليۆنيداس بووە گۆڵکاری خوولەکە  بە تۆمارکردنی حەوت گۆڵ.

## بەشداربوان
وڵاتی میواندار 

*  Austria (کشایەوە)
* 
* 
* 
* 
* 
*  (وڵاتی میواندار)
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## ئەنجامی یارییەکان

### گەڕی یەکەم

#### دووبارە

### چارەکی کۆتایی

#### دووبارە

### نیوەی کۆتایی

### دیاریکردنی پلەی سێیەم

### یاری کۆتایی

پۆل:پاڵەوانیەتییەکانی جامی جیھانی فیفا
پۆل:جامی جیھانیی فیفای ١٩٣٨
پۆل:جامی جیھانیی فیفا
جامی جیھانیی فیفای ١٩٧٨

**جامی جیھانیی فیفای ١٩٧٨**  پاڵەوانیەتی ژمارە یازدە لەجامی جیھانیی فیفایە کە لەوڵاتی ئارجەنتین بەڕێوەچوو، ماوەی پاڵەوانیەتییەکە ١ تا ٢٥ی حوزەیرانی ١٩٧٨ ی خایاند، تێیدا ١٦ ھەڵبژاردەی نیشتیمانی بەشدارییان تێداکردبوو، تێیدا ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئارجەنتین بووە پاڵەوانی پاڵەوانییەتییەکە دوای بردنەوە بەئەنجامی ٣-١ (بەکاتی زۆرکراو) بەرامبەر بە  ھەڵبژاردەی تۆپی پێی هۆڵەندا ، لەم پاڵەوانییەتییە لەکۆی ٣٨  یاری ١٠٢جار گۆڵ ھەژێنراوە وە یاریکەری ئارجەنتینی ماریۆ کیمبس  بووە گۆڵکاری خوولەکە  بە تۆمارکردنی شەش گۆڵ وەھەروەھاھەمان یاریکەر واتا کیمبس بوو بە باشترین یاریکەری پاڵەوانیەتییەکە.

## پلەکان
* پلەی یەکەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئارجەنتین
* پلەی دووەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی هۆڵەندا
* پلەی سێیەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی بەڕازیل
* پلەی چوارەم:ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئیتالیا

## بەشداربوان

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## سەرچاوەکان

پۆل:پاڵەوانیەتییەکانی جامی جیھانی فیفا
پۆل:جامی جیھانیی فیفای ١٩٧٨
پۆل:تۆپی پێ لە بوێنس ئایریس
پۆل:جامی جیھانیی فیفا
جامی جیھانیی فیفای ١٩٨٢

**جامی جیھانیی فیفای ١٩٨٢** پاڵەوانییەتی ژمارە دوانزدەیەمە لەجامی جیھانیی فیفایە کە لەوڵاتی ئیسپانیا بەڕێوەچوو، ماوەی پاڵەوانییەتییەکە ١٣ی حوزەیران تاکوو ١١ی تەممووز ی ١٩٨٢ ی خایاند، تێیدا ٢٤ ھەڵبژاردەی نیشتیمانی بەشدارییان تێداکردبوو، تێیدا ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئیتالیا بووە پاڵەوانی پاڵەوانییەتییەکە دوای بردنەوە بەئەنجامی ٣–١ بە ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئاڵمانیای ڕۆژاوا، لەم پاڵەوانییەتییە لەکۆی ٥٢ یاری ١٤٦ جار گۆڵ ھەژێنراوە وە یاریکەری ئیتالیپاوڵۆ ڕۆسی بووە گۆڵکاری خوولەکە بە تۆمارکردنی شەش گۆڵ وەھەروەھا ھەمان یاریکەر بووە باشترین یاریکەری پاڵەوانییەتییەکە.

## پلەکان
* پلەی یەکەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئیتالیا
* پلەی دووەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئاڵمانیای ڕۆژاوا
* پلەی سێیەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی پۆڵەندا
* پلەی چوارەم:ھەڵبژاردەی تۆپی پێی فەڕەنسا

### بەشداربوان
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## سەرچاوەکان

پۆل:پاڵەوانیەتییەکانی جامی جیھانی فیفا
پۆل:جامی جیھانیی فیفای ١٩٨٢
پۆل:جامی جیھانیی فیفا
جامی جیھانیی فیفای ١٩٩٤

**جامی جیھانیی فیفای ١٩٩٤** پاڵەوانیەتی ژمارە پازدەمە لە جامی جیھانیی فیفایە کە لەوڵاتی ئەمریکا بەڕێوەچوو، ماوەی پاڵەوانیەتییەکە ١٧ی حوزەیران تاکوو تاکوو ١٧ی تەممووز ی ١٩٩٤ ی خایاند، تێیدا ٢٤ ھەڵبژاردەی نیشتیمانی بەشدارییان تێداکردبوو، پاڵەوانێتییەکە لە ٩ شاری جیاوازی ئەمریکا بەڕێوەچوو. تێیدا ھەڵبژاردەی تۆپی پێی بەڕازیل بووە پاڵەوانی پاڵەوانییەتییەکە دوای بردنەوە بەئەنجامی ٠–٠ (پاشان بەلێدانی لێدانی سزا) لە ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئیتالیا، لەم پاڵەوانییەتییە لەکۆی ٥٢ یاری ١٤١ جار گۆڵ ھەژێنراوە وە ھەریەکە لە ستۆیجکۆڤ و سالینکۆ گۆڵکاری جامەکە بوون بە تۆمارکردنی شەش گۆڵ وەھەروەھا یاریکەری بەڕازیلی ڕۆماریۆ بووە باشترین یاریکەری پاڵەوانیەتییەکە.

جامی جیھانی ١٩٩٤ کۆتا جامی جیھانی بوو بە بەشداری ٢٤ ھەڵبژاردە، لە جامی جیھانی ١٩٩٨ سیستەمەکە گۆڕا، ژمارەی ھەڵبژاردەکان لە ٢٤ ھەڵبژاردەوە زیادی کرد بۆ ٣٢ ھەڵبژاردە بەمەش ژمارەی یارییەکان لە ٥٢ یارییەوە بەرزبووەوە بۆ ٦٤ یاری.

## بەشداربووان

thumb|دیمەنێک لەپاڵەوانیەتییەکە

## پلەکانی پاڵەوانێتییەکە
* پلەی یەکەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی بەڕازیل
* پلەی دووەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئیتالیا
* پلەی سێیەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی سوید
* پلەی چوارەم:ھەڵبژاردەی تۆپی پێی بولگاریا

## گۆڵکارانی جامی جیھانی ١٩٩٤
**ڕ=ڕیزبەند**

**ن. ی=ناوی یاریزان**

**ن. ھـ=ناوی ھەڵبژاردە**

**ژ. گ=ژمارەی گۆڵ**

## خەڵاتەکان
* ھریستۆ ستۆیچکۆڤ و ئۆلیگ سالینکۆ خەڵاتی گۆڵکاری پاڵەوانێتییەکەیان پێ بەخشرا.
* ڕۆماریۆ خەڵاتی باشترین یاریزانی پاڵەوانیتییەکەی پێ بەخشرا.
* مایکڵ پریدھۆم خەڵاتی باشترین گۆڵپارێزی پاڵەوانێتییەکەی پێ بەخشرا.
* مارک ئۆڤەرمارس خەڵاتی باشترین یاریزانی لاوی پاڵەوانێتییەکەی پێ بەخشرا.
* بەڕازیل خەڵاتی یاری خاوێنی پێ بەخشرا.

## تۆپی جامی جیھانی ١٩٩٤
کویسترا ناوی ئەو تۆپە بوو کە لە جامی جیھانی ١٩٩٤ بۆ یارییەکان بەکاردەھات. تۆپەکە لەلایەن کۆمپانیای ئەدیداسەوە درووست کرابوو.

## سەرچاوەکان
ویکیپیدیای ئینگلیزی

وێبگەی فەرمی فیفا 

پۆل:پاڵەوانیەتییەکانی جامی جیھانی فیفا
پۆل:جامی جیھانیی فیفای ١٩٩٤
پۆل:تۆپی پێ لە ١٩٩٤
پۆل:جامی جیھانیی فیفا
پۆل:ویلایەتە یەکگرتووەکان لە ١٩٩٤
جامی جیھانیی فیفای ١٩٩٨

**جامی جیھانیی فیفای ١٩٩٨** پاڵەوانیەتی ژمارە شازدەیەم بوو لە جامی جیھانیی فیفا کە لەوڵاتی فەڕەنسا بەڕێوەچوو، ماوەی پاڵەوانیەتییەکە ١٠ی حوزەیران تاکوو تاکوو ١٢ی تەممووزی ١٩٩٨ ی خایاند، تێیدا ٣٢ ھەڵبژاردەی نیشتیمانی بەشدارییان تێداکردبوو، بۆ جاری دووەم بوو فەڕەنسا میوانداری جامی جیھانیی فیفا بکات (جاری یەکەم ساڵی ١٩٣٨ بوو)، وە جارێ نۆیەم بوو لە ئەورووپا بەڕێوەبچێت. جامی جیھانیی فیفای ١٩٩٨ یەکەمین جامی جیھانی بوو لە ژێر سەرۆکایەتی سێپ پلاتەر سەرۆکی پێشووتری فیفا بەڕێوەبچێت.

تێیدا ھەڵبژاردەی تۆپی پێی فەڕەنسا بووە پاڵەوانی پاڵەوانییەتییەکە دوای بردنەوە بە ئەنجامی ٣–٠ بە ھەڵبژاردەی تۆپی پێی بەڕزیل، لەم پاڵەوانییەتییە لەکۆی ٦٤یاری ١٧١ جار گۆڵ ھەژێنراوە وە یاریکەری کڕواتی دافور سۆکەر بوو بە گۆڵکاری خوولەکە بە تۆمارکردنی شەش گۆڵ وە ھەروەھا یاریکەری بەڕازیلی ڕۆناڵدۆ بووە باشترین یاریکەری پاڵەوانیەتییەکە. ژمارەی جەماوەر (٢٫٧٨٥٫١٠٠) کەس بوو.

## دیاری کردنی خانەخوێ
وڵاتی فەڕەنسا مافی میوانداری کردنی جامی جیھانی پێ بەخشرا دوای ئەوەی لە شاری زیوریخی سوسیسرا دەنگدان کرا. فەڕەنسا توانی ١٢ دەنگ بە دەست بھێنیت لە بەرامبەردا مەغریب توانی ٧ دەنگ بە دەست بھێنێت. سوسیراش بەزووی کشایەوە بەھۆی ئەوەی ھەموو مەرجەکانی تێدا نەبوو.

بەو شێوەیە فەڕەنسا بوو بە سێیەمین وڵات دوای مەکسیک و ئیتاڵیا کە دووجار میوانداری مۆندیال بکات.

## بەشداربووان

## پلەکانی پاڵەوانیتییەکە
* پلەی یەکەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی فەڕەنسا
* پلەی دووەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی بەڕازیل
* پلەی سێیەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی کڕواتیا
* پلەی چوارەم:ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ھۆڵەندا

## گۆڵکارانی جامی جیھانی ١٩٩٨
**ڕ=ڕیزبەند**

**ن. ی=ناوی یاریزان**

**ن. ھـ=ناوی ھەڵبژاردە**

**ژ. گ=ژمارەی گۆڵ**

## خەڵاتەکان
* دافور سۆکەر خەڵاتی گۆڵکاری پاڵەوانێتییەکەی پێ بەخشرا.
* ڕۆناڵدۆ دا لیما خەڵاتی باشترین یاریزانی پاڵەوانێتییەکەی پێ بەخشرا.
* فابیان بارتێز خەڵاتی باشترین گۆڵپارێزی پاڵەوانێتییەکەی پێ بەخشرا.
* مایکڵ ئۆوین خەڵاتی باشترین یاریزانی لاوی پاڵەوانێتییەکەی پێ بەخشرا.
* ھەڵنژاردەی ئینگلتەرا و فەڕەنسا خەڵاتی یاری خاوێینیان پێ بەخشرا.

## تۆپی جامی جیھانی ١٩٩٨
تریکەلەر ناوی تۆپی جامی جیھانی ١٩٩٨ بوو، کە کۆمپانیای ئەدیداس درووستی کردبوو. ھاوکات یەکەمین تۆپی دوو ڕەنگ بوو لە جامی جیھانی بەکار بھینرێت.

## سەرچاوەکان
ویکیپیدیای ئینگلیزی

وێبگەی فیفا

پۆل:پاڵەوانیەتییەکانی جامی جیھانی فیفا
پۆل:جامی جیھانیی فیفای ١٩٩٨
پۆل:جامی جیھانیی فیفا
جامی جیھانیی فیفای ١٩٨٦

وێنۆک|
**جامی جیھانیی فیفای ١٩٨٦** پاڵەوانیەتی ژمارە سێزدەیەمە لەجامی جیھانیی فیفایە کە لەوڵاتی مەکسیک بەڕێوەچوو، بەمەش وڵاتی مەکسیک بوو بە یەکەمین وڵات دووجار میوانداری جامی جیھانی بکات. ماوەی پاڵەوانیەتییەکە ٣١ی ئایار تاکوو ٢٩ی حوزەیرانی ١٩٨٦ ی خایاند، تێیدا ٢٤ ھەڵبژاردەی نیشتیمانی بەشدارییان تێداکردبوو، تێیدا ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئارجەنتین بووە پاڵەوانی پاڵەوانییەتییەکە دوای بردنەوە بەئەنجامی ٣–٢ بە ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئاڵمانیای ڕۆژاوا، لەم پاڵەوانییەتییە لەکۆی ٥٢ یاری ١٣٢ جار گۆڵ ھەژێنراوە وە یاریکەری ئینگلیزی گاری لینکەر بووە گۆڵکاری خوولەکە بە تۆمارکردنی شەش گۆڵ وەھەروەھا یاریکەری ئارجەنتینی دیێگۆ مارادۆنا بووە باشترین یاریکەری پاڵەوانیەتییەکە.

ھەڵبژاردەی ئەرجەنتین کە بووە پاڵەوانی جامی جیھانیی بە سەرکردایەتی کاپتن دێیگۆ مارادۆنای ٢٥ ساڵان توانیان نازناوەکە بە دەست بھێنن. کە مارادۆنا بە درێژای پاڵەوانێتییکە توانی ٥ گۆڵ تۆمار بکات، ھەر لە جامی جیھانی ١٩٨٦ و لە قۆناغی پێش کۆتایی مارادۆنا توانی دووان لە بەناوبانگترین گۆلەکانی مێژووی خۆی و جامی جیھانیی و تۆپی پێش تۆمار بکات. کە یەکێکیان بە دەست تۆماری کرد کە بە «دەستی خودایی» یان «گۆڵی سەدە» ناوبانگی دەرکردبوو، گۆلەکەی دیکەش پاش وەرگرتنی تۆپ لە ناوەڕاستی یاریگا مارادۆنا بە خێرایی و بە تەنھا ٥ یاریزانی ھەڵبژاردەی ئینگلتەرا تێدەپەڕێنێت و پاش تێپەڕاندنی گۆڵپارێزیش گۆڵەکە تۆمار دەکات، ئەم گۆڵە ھەندێک پێیان وایە جوانترین گۆڵی سەدەی بیستەمە.

## بەشداربووان

 ڕۆژاوا

 یەکێتی سۆڤیەت

## پلەکان پاڵەوانێتییەکە
* پلەی یەکەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئارجەنتین
* پلەی دووەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئاڵمانیای ڕۆژاوا
* پلەی سێیەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی فەڕەنسا
* پلەی چوارەم:ھەڵبژاردەی تۆپی پێی بەلجیکا

## گۆڵکارانی جامی جیھانیی ١٩٨٦
**ڕ=ڕیزبەند**

**ن. ی=ناوی یاریزان**

**ن. ھـ=ناوی ھەڵبژاردە**

**ژ. گ=ژمارەی گۆڵ**

## خەڵاتەکان
* گاری لینکەر خەڵاتی گۆڵکاری پاڵەوانێتییەکەی پێ بەخشرا.
* دێیگۆ مارادۆنا خەڵاتی باشترین یاریزانی پاڵەونێتییەکەی پێ بەخشرا.
* ئینزۆ سکیفۆ خەڵاتی باشترین یاریزانی لاوی پاڵەوانێتییەکەی پێ بەخشرا.
* ھەڵبژاردەی بەرازیل خەڵاتی یاری خاوێنی پێ بەخشرا.

## سەرچاوەکان
* ویکیپیدیای ئینگلیزی
* وێبگەی فەرمی فیفا 

پۆل:پاڵەوانیەتییەکانی جامی جیھانی فیفا
پۆل:جامی جیھانیی فیفای ١٩٨٦
پۆل:تۆپی پێ لە ١٩٨٦
پۆل:جامی جیھانیی فیفا
جامی جیھانیی فیفای ١٩٩٠

**جامی جیھانیی فیفای ١٩٩٠** پاڵەوانیەتی ژمارە چواردەمە لەجامی جیھانیی فیفایە کە لەوڵاتی ئیتالیا بەڕێوەچوو. بەمەش ئیتاڵیا بوو بە دووەم وڵات لە دوای مەکسیک کە دووجار میوانداری جامی جیھانیی بکات. ماوەی پاڵەوانیەتییەکە ٨ی حوزەیران تاکوو ٨ی تەممووز ی ١٩٩٠ی خایاند، تێیدا ٢٤ ھەڵبژاردەی نیشتیمانی بەشدارییان تێداکردبوو، تێیدا ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئاڵمانیای ڕۆژاوا بووە پاڵەوانی پاڵەوانییەتییەکە دوای بردنەوە بەئەنجامی ١–٠ بە ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئەرجەنتین، لەم پاڵەوانییەتییە لەکۆی ٥٢ یاری ١١٥ جار گۆڵ ھەژێنراوە، وە یاریکەری ئیتالی سکیلاچی بووە گۆڵکاری خوولەکە بە تۆمارکردنی ٦ گۆڵ وە ھەر خۆشی بوو بە باشترین یاریکەری پاڵەوانیەتییەکە.

## دیاریکردنی خانەخوێ
دەنگدان بۆ موانداریکردنی جامی جیھانی ١٩٩٠ لە ساڵی ١٩٨٤ کرا لە شاری زوریخ لە سویسرا، کە لە کۆتا خولی دەنگدانەکە ئیتاڵیا بە ١١ دەنگ سەرکەوت بەسەر یەکێتی سۆڤیەت کە ٥ دەنگی بە دەست ھێنابوو. بەم جۆرەش ئیتاڵیا بوو بە دووەم وڵات لە دوای مەکسیک کە دووجار میوانداری جامی جیھانیی بکات.

لە ساڵی ١٩٨٣ ھەریەک لە وڵاتەکانی نەمسا، ئینگلتەرا، ئیتاڵیا، فەڕەنسا، یۆنان، یەکێتی سۆڤیەت، ئەڵمانیای ڕۆژاوا، و یوگوسلاڤیا ناوی خۆیان تۆمارکردبوو بۆ میوانداری کردنی جامی جیھانیی ١٩٩٠. پاش مانگێک تەنھا ئینگلتەرا، یۆنان، ئیتاڵیا، و یەکێتی سۆڤیەت مانەوە دوای ئەوەی وڵاتەکانی تر کشانەوە. دواتریش لە کاتی پێشبڕیکێکە ئینگلتەرا و یۆنانیش کشانەوە بەمەش تەنھا ئیتاڵیا و یەکیتی سۆڤیەت لە کۆتا خولی دەنگدانەکە مانەوە. یەکێتی سۆڤیەت بڕیاری بایکۆت کردنی یارییەکانی ئۆڵمپیکی ساڵی ١٩٩٤ کردبوو. ئەمەش کاریگەری زۆری ھەبوو لەسەر دەنگەکانی بۆ میوانداری جامی جیھانی ھەربۆیە ھەڵبژاردەی ئیتاڵیا بوو بە خانەخوێی جامی جیھانیی ١٩٩٠.

## بەشداربووان

ی ڕۆژاوا

 یەکێتی سۆڤیەت

## پلەکان
* پلەی یەکەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئاڵمانیای ڕۆژاوا
* پلەی دووەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئەرجەنتین
* پلەی سێیەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئیتاڵیا
* پلەی چوارەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئینگلتەرا

## گۆڵکارانی جامی جیھانیی ١٩٩٠
**ڕ=ڕیزبەند**

**ن. ی=ناوی یاریزان**

**ن. ھـ=ناوی ھەڵبژاردە**

**ژ. گ=ژمارەی گۆڵ**

## خەڵاتەکان

* سالڤاتۆر سکێلاچی خەڵاتی گۆڵکاری پاڵەوانێتییەکەی پێ بەخشرا.
* سالڤاتۆر سکێلاچی خەڵاتی باشترین یاریزانی پاڵەونێتییەکەی پێ بەخشرا.
* ڕۆبێرت پرۆسینیچکی خەڵاتی باشترین یاریزانی لاوی پاڵەوانێتییەکەی پێ بەخشرا.
* ھەڵبژاردەی ئینگلتەرا خەڵاتی یاری خاوێنی پێ بەخشرا.

## سەرچاوەکان
ویکیپیدیای ئینگلیزی

وێبگەی فەرمی فیفا 

پۆل:پاڵەوانیەتییەکانی جامی جیھانی فیفا
پۆل:جامی جیھانیی فیفای ١٩٩٠
پۆل:تۆپی پێ لە ١٩٩٠
پۆل:جامی جیھانیی فیفا
جامی جیھانیی فیفای ٢٠٠٢

thumb|دیمەنب لەپاڵەوانیەتییەکە
**جامی جیھانیی فیفا - ٢٠٠٢** حەڤدەمین پاڵەوانیەتی بوو لەجامی جیھانیی فیفا کە لە هەردوو ووڵاتی ژاپۆن و کۆریای باشوور بەڕێوەچوو و بۆ یەکەمین جار بوو لە مێژووی پاڵەوانیەتییەکە کە دوو وڵاتی جیاواز میوانداری بکات ، هەروەها جاری یەکەمش بوو لە کیشوەری ئاسیا ئەنجام بدرێت، وە یەکەمین جاریش بوو لە دەرەوەی ھەردوو کیشوەرەکەی ئەمریکا و کیشوەری ئەورووپا ئەنجام بدرێت. ماوەی پاڵەوانیەتییەکە لە ٣١ی ئایار تاکوو ٣٠ی حوزەیران ی ٢٠٠٢ ی بوو ، تێیدا ٣٢ ھەڵبژاردەی نیشتیمانی بەشدارییان تێداکرد ، **کە [[ھەڵبژاردەی تۆپی پێی بەڕازیل]] بووە پاڵەوانی پاڵەوانییەتییەکە دوای بردنەوە بەئەنجامی ٢ - ٠ بە [[ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئەڵمانیا]]**، وە ھەریەک لە ھەڵبژاردەکانی **چین**، **ئیکوادۆر**، سەنیگال، و **سڵۆڤینیا** یەکەمین جاریان بوو بەشداری بکەن و لەم پاڵەوانییەتییە لەکۆی ٦٤ یاری ١٦١ جار گۆڵ ھەژێنرا وە یاریزانی بەڕازیڵی ڕۆناڵدۆ نازاریۆ بووە گۆڵکاری پاڵەوانییەتییەکە بەتۆمارکردنی ھەشت گۆڵ وە ھەروەھا گۆڵپارێزی ئەڵمانی ئۆڵیڤەڕ کان بووە باشترین یاریزانی پاڵەوانیەتییەکە کە ئەمەش یەکەم جار بوو گۆڵپارێزێک ببێتە باشترین یاریزانی پاڵەوانیەتی.

## بەشداربووان

## پلەکانی پاڵەوانێتییەکە

## گۆڵکارانی جامی جیھانی ٢٠٠٢

## خەڵاتەکان
* ڕۆناڵدۆ دا لیما = خەڵاتی گۆڵکاری پاڵەوانێتییەکە
* ئۆڵیڤەڕ کان = خەڵاتی باشترین یاریزانی پاڵەوانێتییەکە
* ئۆڵیڤەڕ کان = خەڵاتی باشترین گۆڵپارێزی پاڵەوانێتییەکە
* **لەندەن دانۆڤان =** خەڵاتی باشترین یاریزانی لاوی پاڵەوانێتی
* ھەڵبژاردەی بەلجیکا = خەڵاتی یاری خاوێن

## تۆپی ڕەسمی جامی جیھانی ٢٠٠٢
**فاڤیرنۆڤا** ناوی ئەو تۆپە بوو کە بوو یاریەکانی جامی جیھانی ٢٠٠٢ بەکاردەھات ، کە کۆمپانیای ئەدیداس دروستی کردبوو.

## سەرچاوەکان
* ویکیپیدیای ئینگلیزی
*وێبگەی فەرمی فیفا 

پۆل:پاڵەوانیەتییەکانی جامی جیھانی فیفا
پۆل:جامی جیھانیی فیفای ٢٠٠٢
پۆل:تۆپی پێی ژاپۆنی لە ٢٠٠٢
پۆل:کۆریای باشوور لە ٢٠٠٢
پۆل:جامی جیھانیی فیفا
قۆچەقانی

[230px|وێنۆک|قۆچەقانی دەستکاری [مەکزیک]]
230px|وێنۆک|قۆچەقانی ئاسنی
**قۆچەقانی** یان **دارلاستیک** ئامێرێکە بۆ فڕەدانی بەرد و گوللەی ئاسنی، ئەم ئامیری زۆر جار لە لایەن منداڵانەوە بۆ کایە و ڕاو بەکار دێت، ھەندێک جارێش بۆ ڕاو بەکاردێت. ئەم ئامێرە دەستەیێکی "Y" شکڵی ھەیە کە قاییشێکی پێوە دەلکێت، شوێنێکی تایبەتیشی بە دانانی بەرد ھەیە.

## سەرچاوەکان
کۆمپانیای بەرھەمھێنانی قۆچەقانی  Wrist-Rocket لە ئەمریکا

پۆل:چەکی موشەکی
جامی جیھانیی فیفای ٢٠٠٦

**جامی جیھانیی فیفا - ٢٠٠٦** ھەژدەیەمین پاڵەوانیەتی بوو لە جامی جیھانیی فیفا کە لە ئەڵمانیا بەڕێوەچوو ، لە تەممووزی ٢٠٠٠ مافی خاوەندارێتی جامی جیھانی ٢٠٠٦ـی پێ بەخشرا. بۆ جاری دووەم بوو کە وڵاتی ئەڵمانیا ببێتە میواندار ، وە جاری دەیەم بوو لە ئەوروپا بەڕێوەبچێت. ماوەی پاڵەوانیەتییەکە لە ٩ی حوزەیران تا ٩ی تەممووزی ٢٠٠٦ بوو ، تێیدا ٣٢ ھەڵبژاردەی نیشتیمانی بەشدارییان تێداکرد ، تێیدا ھەڵبژاردەی ئیتاڵیا بووە پاڵەوان دوای یەکسانبوون بەئەنجامی ١ - ١ و پەنا بردنە بەر لێدانە یەکلاکەرەوەکان ( بە لێدانی سزا ٥ - ٣) بەرامبەر ھەڵبژاردەی تۆپی پێی فەڕەنسا، لەم پاڵەوانییەتییە لەکۆی ٦٤ یاری ١٤٧ جار گۆڵ ھەژێنرا وە یاریزانی پێشووی بەڕەگەز ئەڵمانی میرۆسلاڤ کڵۆزە بەتۆمارکردنی پێنج گۆڵ بوو بە گۆڵکاری خوولەکە وە ھەروەھا یاریزانی پێشووی هەڵبژاردەی فەڕەنسا زینەدین زیدان بوو بە باشترین یاریزانی پاڵەوانیەتییەکە.

جامی جیھانیی ٢٠٠٦ یەکێک بوو لە پڕ بینەرترین مۆندیالەکان لە شاشەکانی تەلەڤزیۆن ، کە ٢٦٫٢٩ ملیار جار سەیرکراوە، و تەنھا یاری کۆتایی ٧١٥٫١ ملیۆن بینەری ھەبوو.

## دیاری کردنی خانەخوێ
دەنگدان بۆ دیاریکردنی وڵاتی خانەخوێی جامی جیھانی ٢٠٠٦ لە تەممووزی ساڵی ٢٠٠٠ ئەنجامدرا لە شاری زوریخ لە سویسرا.

بەڕازیل سی ڕۆژ بەر لە کیبڕکیکە کشایەوە. دواتر ھەریەک لە وڵاتانی ئەڵمانیا، ئەفریقای باشوور، ئینگلتەرا، و مەغریب کێبڕکێکیان لەسەر بە دەستھێنانی مافی میوانداری جامی جیھانی ٢٠٠٦ دەکرد.

کێبڕکێکە بە سێ خول بەڕێوە چوو، لە ھەر خوولێکدا کەمترین دەنگ دەکرایە دەرەوە.

لە کۆتا خولدا، ئەڵمانیا سەرکەوت بەسەر ئەفریقای باشووردا و مافی میوانداری جامی جیھانی ٢٠٠٦ـی وەرگرت.

## بەشداربووان

## پلەکانی پاڵەوانێتییەکە
پلەی یەکەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئیتاڵیا

پلەی دووەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی فەڕەنسا

پلەی سێیەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئەڵمانیا

پلەی چوارەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی پورتوگال

## گۆڵکارانی جامی جیھانیی ٢٠٠٦
**ڕ=ڕیزبەند**

**ن. ی=ناوی یاریزان**

**ن. ھـ=ناوی ھەڵبژاردە**

**ژ. گ=ژمارەی گۆڵ**

## خەڵاتەکان
* میرۆسلاڤ کلۆزە خەڵاتی گۆڵکاری پاڵەوانێتییەکەی پێ بەخشرا.
* زەیندەین زێدان خەڵاتی باشترین یاریزانی پاڵەونێتییەکەی پێ بەخشرا.
* جیانلوجی بوفۆن خەڵاتی باشترین گۆڵپارێزی پاڵەوانێتییەکەی پێ بەخشرا.
* لوکاس پۆدۆلسکی خەڵاتی باشترین یاریزانی لاوی پاڵەوانێتییەکەی پێ بەخشرا.
* ھەڵبژاردەی ئیسپانیا و بەرازیل خەڵاتی یاری خاوێنیان پێ بەخشرا.

## تۆپی جامی جیھانی ٢٠٠٦
تیمگەیست ناوی ئەو تۆپە بوو کە لە جامی جیھانی ٢٠٠٦ بەکارھات، کە لە لایەن کۆمپانیای ئەدیداسەوە درووست کرابوو.

## سەرچاوەکان
* ویکیپیدیای ئینگلیزی
* وێبگەی فەرمی فیفا 

پۆل:پاڵەوانیەتییەکانی جامی جیھانی فیفا
پۆل:جامی جیھانیی فیفای ٢٠٠٦
پۆل:تۆپی پێ لە ٢٠٠٦
پۆل:جامی جیھانیی فیفا
ئاندرێ بریتۆن

thumb|ئاندرێ بریتۆن
**ئاندرێ بریتۆن** (ماوەی ژیان: ١٩ی شوباتی ١٨٩٦ تاکوو ٢٨ی ئەیلوولی ١٩٦٦) نووسەر و شاعیری فەڕەنسییە، بەباشترین و کاریگەرترین دامەزرینەری سوریالیزم دەناسرێت، لەساڵی ١٩٢٤ تاکوو ١٩٢٩ یەکەم مانیفێستی سوریالیزمی نووسی.

## سەرچاوە


پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:ڕۆماننووسانی فەڕەنسی
پۆل:کۆمۆنیستە فەڕەنسییەکان
پۆل:شاعیرانی فەڕەنسی
پۆل:نووسەرانی مارکسیست
پۆل:مردووانی ١٩٦٦
پۆل:لەدایکبووانی ١٨٩٦
پۆل:ڕۆماننووسانی فەڕەنسیی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:شاعیرانی فەڕەنسیی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:نووسەرە مۆدێرنەکان
ئێمیل دورکایم

**دەیڤد ئێمیل دورکایم** (١٥ی نیسانی ١٨٥٨ – ١٥ی تشرینی یەکەمی ١٩١٧) فەیلەسووف و توێژەری کۆمەڵایەتی و سۆسیالیزمێکی فەڕەنسی بوو، و بەیاوەری کارل مارکس و ماکس ڤیبەر سۆشیالزانستییان دانا وەھەروەھا ئێمیل دورکایم بەیەکێ لە باوکەکانی سۆسیالیزم دادەنرێت، لەبەرھەمە بەجێماوەکانی **بنەماکانی سۆسیۆلۆجی** (بەفەڕەنسی:Les Règles de la méthode sociologique)

## بەستەرە دەرەکییەکان

* 
* 
* 

پۆل:جووە فەڕەنسییەکان
پۆل:دەرچووانی قوتابخانەی باڵای نۆرماڵ
پۆل:فەیلەسووفانی ئەخلاق
پۆل:فەیلەسووفانی جوو
پۆل:فەیلەسووفانی فەڕەنسیی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:فەیلەسووفانی یاسا
پۆل:کۆمەڵناسانی ئایین
پۆل:کۆمەڵناسانی فەڕەنسی
پۆل:لەدایکبووانی ١٨٥٨
پۆل:مردووانی ١٩١٧
پۆل:ھەبوونناسی
پۆل:جووە ئەگنۆستیکەکان
پۆل:فەیلەسووفانی کلتوور
پۆل:فەیلەسووفانی پەروەردە
پۆل:فەیلەسووفە کۆمەڵایەتییەکان
پۆل:کۆمەڵناسانی دین
ماکس ڤێبەر

thumb|ماکس ڤیبەر
**ماکسملیان کارل ئیمیل** ناسراو بە **ماکس ڤێبەر** (٢١ی نیسانی ١٨٦٤–١٤ی حوزەیرانی ١٩٢٠) کەسایەتی فەیلەسووف و ئابووری سیاسی و سۆسیالیزمی ئاڵمانی بوو، ئەو بە یەکێ لە دامەزرێنەری سۆسیۆلۆجی و سۆسیالزانستی دادەنرێت لەگەڵ ھاوڕێکانی کارل مارکس و ئیمیلی دورکیم.

ژیانی ماکس ڤێبەر مۆرکی دابڕانی لە باوک و لایەنگریی دایکە کالڤینییەکەی پێوە دیارە. ساڵی ١٨٩٨ تووشی کێشەی دەمارە ھۆشەکییەکان ھات و نێزیکەی پێنج ساڵی خایاند تا ھاتەوە سەرخۆی. لەو ماوەیەدا باری ئابووریی داشکا و نەیدەتوانی خەریکی تۆژینەوەکانی بێت.
پاشان لە زانکۆکانی بەرلین، فرەیبورگ، ھایدەلبورگ، ڤیەن و موینشن، ڤێبەر پرۆفیسۆری بابەتی وەک یاسای بازرگانی، ئابووریی سیاسی و جڤاتناسی بووە.

## سیاسەت
ڤێبەر بەگەرمی خەریکی سیاسەتی سەردەمی خۆی بووە و یەکێکە لە بونیاتنەرانی دەوڵەتی میللی ئەڵمانیی پاش بیسمارک Bismarck. ڤێبەر وەک سیاسەتمەدارێکی لیبەڕالی میللی سەرکەوتوو نەبوو بەڵام لە بزاڤی سۆسیالدێمۆکراتانەی (Friedrich Naumann (1860–1919 وەک ڕاویژکار جێی بۆوە.

## ئەکادێمی
لەسەر دەستی ڤێبەر زانستی جڤاتناسی لە زانکۆکانی ئەڵمانیادا وەک ڕشتەیەکی ئەکادێمی جێی گرت. ھەر بە دەستپێشخەری ئەویش چەمکی وەک «کاریزما»، «نموونەی بیرۆکراسی»، «ئاکاری پرۆتێستانتی»... برەویان سەند.

ڤێبەر دیدی کالڤینانەی لە بەرھەمە ناودارەکەیدا *«ئاکاری پرۆتێستانتی و گیانی سەرمایەدارەتی» (Die protestantische Etik und der Geist des Kapitalismus (1904–05* ھێنایە کایەوە. لەم تێسەدا ڤێبەر دەڵێ گیانی پیوریتانیزم و ھەوڵدان بۆ ئارامیی دونیابەدەر لە جڤاتی سەرمایەداریی ھۆشەکیی سەردەمدا بوونەتە ھۆکارێکی ھاندەری گرینگ. زەنگینی لای کالڤینیزم نیشانەیە کە ئەو مرۆڤە سەربە دەستەی دەستبژێرانە و ژیانی نەمریی بۆ دەمێنێتەوە.

لە بەرھەمی *«ئابووری و جڤات» (Wirtschaft und Gesellschaft(1922* دا ڤێبەر بیرۆکراسیی نموونەیی خۆی ڕوون دەکاتەوە.

## سەرچاوەکان
Nationalencyklopedin

## بەستەرە دەرەکییەکان
بیرۆکراسی Bureaucratic Management

پۆل:نووسەرانی ئاڵمانیی سەدەی ١٩یەم
پۆل:ماکس ڤێبەر
پۆل:لەدایکبووانی ١٨٦٤
پۆل:مردووانی ١٩٢٠
پۆل:ئابوورزانانی ئاڵمانی
پۆل:فەیلەسووفانی ئاڵمانی
پۆل:فەیلەسووفانی سەدەی ١٩یەم
پۆل:کۆمەڵناسانی ئاڵمانی
پۆل:کۆمەڵناسانی ئایین
پۆل:دەرچووانی زانکۆی ھایدلبێرگ
پۆل:فەیلەسووفانی کلتوور
پۆل:فەیلەسووفانی ئابووریزانی
پۆل:فەیلەسووفە کۆمەڵایەتییەکان
کرێکارانی جیھان یەک گرن!

thumb|چەکوش و داس و ئەستێرەی سوور هێمای کۆمۆنیزم
**کرێکارانی جیهان یەکگرن!** یەکێکە لە دروشمەکانی کۆمۆنیزم کە لە مانیفێستی کۆمۆنیستی هاتووە بەڵام ئەو وتەیە ڕاستەوخۆ و ووشە بە ووشە لەم مانیفێستە وەرنەگیراوە ، هەندێک کەس دەڵێن لە بنەچەدا لەو ڕستەیە هاتووە کە لەمانیفێستەکە و گۆڕی کارل مارکس هەیە کە دەڵێت **ئەی پڕۆلیتارییەکانی (چینی کرێکار) هەموو دەوڵەتان یەکگرن** ، لەژێر ئەم بنەمایەش کۆمۆنیزم دەوڵەت لەسەر بەنەمای نەتەوە و ناسیۆنالیزم ڕەت دەکاتەوە کە کۆمۆنیستەکان لایان وایە دروستکردنی دەوڵەت لەسەر بنەمای نەتەوەیی دژی ئەو درووشمەیە و کرێکارانی جیهان پەرتەوازە دەکات و چینی سەرمایەداران سوود مەند دەبن.

## سەرچاوەکان

پۆل:مارکسیزم
پۆل:کۆمۆنیزم
نەجیب ڕەزاق

thumb|نەجیب ڕەزاق
**نەجیب ڕەزاق** لەدایکبووی ٢٣ی تەمموزی ١٩٥٣ ، سیاسەتمەداری مالیزییە وە ئەو شەشەمین سەرۆک وەزیرانی ووڵاتی مالیزیا یە لەوەتەی ساڵی ٢٠٠٩ ،نەجیب ئەندامی حیزبی **ڕێکخراوی نەتەوەی یەکگرتووی مالیزییە**.

پۆل:زیندووان
پۆل:سەرۆک وەزیرانی مالیزیا
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٣
گەروو

چ‏‏‏ە‏‏‏پ|200px|وێنۆک|'''گ‏‏‏ە‏‏‏روو'''

**گەروو** یان  **قوڕگ** (بە لاتینی: *throat*)، بریتییە لە بەشی پێشەوەی گەردن بە ھەموو پێکھاتەکانییەوە، کە بریتین لە:
ئەوک، خوێنھێنەر و خوێنبەرەکان، دەمارەکان، ماسوولکەکان و....

گەرووی مرۆڤ
پۆل:سەر و ملی مرۆڤ
دەیڤد ھیووم

thumb|هیوم
**دەیڤد ھیوم** (ماوەی ژیان: ٧ی ئایاری ١٧١١ تاکوو ٢٥ی ئابی ١٧٧٦) فەیلەسووف و مێژوونووس و ئابووریزانی سکۆتلاندی بوو، دەیڤد کاریگەر بوو بە جۆن لۆک، ھیووم سەر بە ڕێبازی لیبرالیزمی کۆن بووە.

## ژیان

دیڤید ھیووم  فەیلەسوف و ئابووریزان و مێژوو نووسێکی سکۆتلاندی بووە و کەسایەتیەکی گرنگ بووە لە فەلسەفەی ڕۆژاوا و مێژووی ئیسکتلەندا،  لە ٢٦ نیسانی ساڵی ١٧١١ لە سکۆتلاند لەدایک بووە، کە تەمەنی گەیشتۆتە ٣ ساڵان باوکی کۆچی دوایی کردووە، ساڵی ١٧٢٢ لەتەمەنی ١١ ساڵیدا پەیوەندی بە قوتابخانەی ئەدنبرەوە کردووە و فەلسەفەی سروشتی خوێندووە، بۆ ماوەیەکی کەم کاری بازرگانێتی کردووە و دواتر وازی لێی ھێناوە.

دیڤید ھیووم سەرەتا وەکو مێژوو نووس ناوبانگی دەرکردووە و وەکو سەرچاوەیەکی سەرەکی بۆ مێژووی ئینگلیز پشتیان بە کتێبە بەناوبانگەکەی مێژووی ئینگلتەرا بەستووە، یەکەم فەیلەسوف بووە لە سەدەی نوێدا فەلسەفەی سروشت بڵاوبکاتەوە و ئەوەی ڕەتکردۆتەوە کە مێشکی مرۆڤ کۆپیکراوێکی بچووکی مێشکی خواوەندبێت و پێی وابووە کە جیھان بەدەستی مرۆڤەوەیە و ھەموو ئاینەکانی بە مەسیحیەتیشەوە ڕەتکردۆتەوە.

فەلسەفەکەی ھیووم بڕوای بە بیرکردنەوەی فەلسەفی نەبووە، بەڵام پێی وابووە کە لە دەرئەنجامی شارەزایی زانستێکی نوێ ھێتە ئاراوە و شارەزاییش تەنھا لەرێگای عەقڵەوە دەبێت، ھەروەھا پێی وابووە شارەزایی ھەموو تاکە کەسێک تەنھا لەڕێگای ھەست و عەقڵەوەیە، بڕواشی وابووە کە جیھانێک ھەیە لەدەرەوەی ھەستی مرۆڤەوە.
لەنێوان ساڵانی ١٧٦٣ بۆ ١٧٦٦ ھیووم وەکو سکرتێری باڵیۆزخانەی ئینگلیز لەپاریس کاری کردووە و بەناوبانگترین فەیلەسوفە فەرەنسیەکانی ناسیوە، لەساڵی ١٧٦٧ بۆتە یارەدەری یەکێک لەوەزارەتەکانی فەرەنسا، ساڵی ١٧٦٩ گەڕاوەتەوە بۆ ئەدنبەرەی شوێنی لەدایک بوونی لە ئیسکتلەندا و تادوا ژیانی لەوێ ماوەتەوە و لە ٢٥ ئابی ساڵی ١٧٧٦ کۆچی دوایی کردووە.

## سەرچاوەکان

* ویکیپیدیای عەرەبی

پۆل:فەیلەسووفانی ئەخلاق
پۆل:فەیلەسووفانی سەدەی ١٨یەم
پۆل:مێژووناسانی ئینگلستان
پۆل:فەیلەسووفانی زانست
پۆل:ئابوورزانانی سکۆتلاندی
پۆل:فەیلەسووفانی سکۆتلاندی
پۆل:لەدایکبووانی ١٧١١
پۆل:مردووانی ١٧٧٦
پۆل:دەرچووانی زانکۆی ئێدینبەرە
پۆل:شۆپپارێزی
پۆل:ڕەخنەگرانی کڵێسەی کاتۆلیک
پۆل:فەیلەسووفانی ئابووریزانی
پۆل:ڕەخنەگرانی ئایینەکان
پۆل:مێژووی لۆژیک
پۆل:مێژووی فەلسەفە
پۆل:مێژووی زانست
پۆل:فەیلەسووفانی پەروەردە
پۆل:فەیلەسووفانی بیرکاری
پۆل:فەیلەسووفەکانی بواری زانستی کۆمەڵایەتی
پۆل:گومانکردن
پۆل:فەیلەسووفە کۆمەڵایەتییەکان
پۆل:دیپلۆماتە بەریتانییەکان
پۆل:نووسەران دەربارەی ئایین و زانست
ڤلادیمیر مینۆرسکی

**ڤلادیمیر مینۆرسکی** (٥ی شوباتی ١٨٧٧ - ٢٥ی ئاداری ١٩٦٦)، ڕۆژھەڵاتناسێکی ڕووسی بوو و لێکۆڵینەوەکانی ئەو لەسەر کورد و فارس بوون بەتایبەت دەربارەی مێژوو و جوگرافیا و چاند و وێژەیان. پڕۆفیسۆر "مینۆرسکی" لەساڵی (١٨٩٦ تاکو١٩٠٠) لەزانکۆی مۆسکۆ خەریکی خوێندنی یاسا بوو و پاشانین لە ئەنستۆتی (لازارۆف) ختریکی فێربوونی زمانە خۆرھەڵاتیەکان بوو. ناوبراو لەساڵی (١٩٠٣) لە وەزارەتی "کاروباری دەرەوەی ڕوسیا"دا دامەزرا و لەساڵی (١٩٠٤) تاکو (١٩٠٨) لە ئێران و شاری تەورێز خزمەتی دەکرد بۆ ماوەیەک. "میۆرسکی" لەسەردەمی ڕاپەڕینی ساڵی (١٩١٧) رووسیای بەجێھێشت و لەساڵی (١٩٢٣) وردە وردە زمانی فارسی و دواتریش لە خوێندنگەی زمانە خۆرھەڵاتییەکانی پاریسدا خەریکی وتنەوەی زمانی تورکی بوو. دوای ئەوەش لەساڵی (١٩٢٣) بەدواوە خەریکی وتنەوەی زمان و ئەدەبیات و مێژووی ئێران بوو لە خوێندنگەی زمانە خۆرھەڵاتییەکان لە لەندەندا. مینۆرسکی لەساڵی (١٩٣٧) بوو بە پڕۆفیسۆری زمانی فارسی لە زاکۆی لەندەن و ساڵی (١٩٤٤) خانەنشین کرا و دوای ئەوە ھەر لە کامبریج دەژیا.
ناوبراو چەند توێژینەوەیەکی لەسەر مێژوو و کەسایەتییانی کورد کردووە وەکو چۆن خۆی لەبارەی شاعیری کورد (مەلای جزیری) دەڵێت:-
 

پۆل:مردووانی ١٩٦٦
پۆل:لەدایکبووانی ١٨٧٧
پۆل:زمانەوانانی کوردی
پۆل:ڕۆژھەڵاتناسانی ڕووسیا
پۆل:دەرچووانی زانکۆی ویلایەتی مۆسکۆ
ئەناییز نین

thumb|ئەناییز نین
**ئەنجلێنا ئەناییز جواننا ئەنتۆلینا ڕۆسا ئێدەلمیرنا نین ی کولمێل** ناسراو بە **ئەناییز نین** (ماوەی ژیان:٢١ی شوباتی ١٩٠٣ تاکوو ١٤ی کانوونی دووەمی ١٩٧٧) خانمە نووسەری ئەمریکییە، زۆرینەی ڕۆمانەکانی کراو بە فێلم لەوانە فیلمی هێنری و جون.

پۆل:ڕۆماننووسانی ئەمریکیی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:ڕۆماننووسانی فەڕەنسیی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:نووسەرانی ژنی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:نووسەرانی ژنی فەڕەنسی
پۆل:مردووانی ١٩٧٧
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٠٣
پۆل:ئافرەتە نوسەرەکانی یادەوەری
پۆل:ژنانی دووڕەگەزخواز
پۆل:مردنەکان بەھۆی شێرپەنجە لە کالیفۆرنیا
پۆل:نووسەرانی پاریسی
پۆل:دیارکەرانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:خەڵکی ئەمریکایی بە ڕەچەڵەک دانیمارکی
پۆل:کاسۆلیکە ڕۆمانیەکانی پێشوو
پۆل:ئەو کەسانەی ڕەگەزنامەی ئەمریکیان بەدەست هێناوە
پۆل:ئەو کەسانەی ڕەگەزنامەی ئەمریکیان بەدەست ھێناوە
پۆل:نووسەرە ناخەیاڵییە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:ڕۆژنامەنووسە ئەمریکییەکان
بازرگانەکەی ڤینیسیا

وێنۆک|نووسراوی دەسپێکی چاپی ١٦٠٠ی بازرگانەکی ڤینیس
**بازرگانەکەی ڤینیسیا** (بە ئینگلیزی: The Merchant of Venice) پەرتووکێکە لە بەرھەمە نووسراوەکانی، نووسەری بەریتانی، ویلیام شێکسپیر، ڕێکەوتی نووسینی ئەم بەرھەمەی ویلیام دیار نییە، بەڵام وا بڕوا کراوە لە نێوان ساڵانی ١٥٩٦ تاکوو ١٥٩٨ نووسرابێت. ئەم کتێبە لە ساڵی ١٦٠٠ بۆ یەکەمین جار بڵاوکرایەوە.

## ڕۆڵگێڕان
* ئەنتۆنیۆ - بازرگانەکە
* باسانیۆ - گەنجێکی خانەدان کە پۆرتیای خۆش دەوێت
* شیلۆک - جوولەکەیەکی سوو خۆر (ڕیباکەر)
* پۆرتیا - خانمە جووانەکە

پۆل:شانۆکانی شێکسپیر
ئار ئێن ئەی

230px|وێنۆک|ئار. ئین. ئەی. ێک کە ئەرکی گواستنەوەی پەیامی بەرەو ڕایبۆسۆم ھەیە (Pre-mRNA-1)
**ئار ئێن ئەی** گەردێکە لە ناو خانەکاندا کە ئەرکی جۆراوجۆری لە ئەستۆیە. دەتوانێت ھەواڵبەر بێت، بۆ برنی پەیامەکانی دی ئێن ئەی بەرەو ڕایبۆسۆم، دەتوانێت خۆی بە شێوەیێکی سەربەخۆ ڕۆڵی ھەبێت لە ناو پێکھاتەی ڕایبۆسۆم. بە پێچەوانەی دی. ئێن. ئەی. کە لە دوو ڕستە پێک دێت، ئار. ئێن. ئەی. لە یەک ڕستە پێک دێت. ئاڕ ئێن ئەی سێ جۆری سەرەکی هەیە کە ئەوانیش ( mRNA, rRNA, tRNA)

### جۆرەکانی ئاڕ ئێن ئەی

یەکێک لە جۆرەکانی ئار ئێن ئەی (RNA) بریتیە لە ئاڕ ئێن ئەی پەیامبەر (mRNA) کە بریتیە لەو جۆرەی ئاڕ ئێن ئەی کە زانیاریەکان لە دی ئێن ئەی دەگوازێتەوە بۆڕایبۆسۆم   ،کە شوێنی بەرهەم هێنانیپڕۆتینە لەناو خانەدا . ئێن ئاڕ ئێن ئەی پەیامبەر بریتیە لە کۆپی دی ئێن ئەی . چۆنیەتی ڕیزبوونی ئەمینۆ ئەسید ( Amino acid) لە نێو پڕۆتیندا دیاری دەکرێ لەلایەن زنجیرە کۆدەکانی سەر  ئاڕ ئێن ئەی پەیامبەر (mRNA) کە ناسراوە بە کۆدۆنەکان .

## سەرچاوەکان
* ماڵپەڕی جیھانی ئار. ئێن. ئەی.

پۆل:ئار ئێن ئەی
پۆل:زیندە-تەکنۆلۆژیا
پۆل:ژینناسیی گەردی
پەرواز حوسێن

وێنۆک
**پەرواز حوسێن** (لەدایکبووی ١٩٨٩، قەڵادزێ لە پارێزگای سلێمانی،  ئێستا لە ھەولێر دەژی) گۆرانیبێژێکی کوردە کە بە دەنگی خۆش لە وەرزی دووەمی بەرنامەی تەلەڤزیۆنی کەناڵی MBC بە ناوی "ئەرەب ئایدڵ"ی ٢٠١٣ بەشداری کردووە و بە گوتەی چەند سەرچاوەیەکی ھەواڵنێری بووە بە «باڵیۆزی مۆسیقای کوردی بۆ نێو جیھانی عەرەب».

یەکەم جارە کە لە پێشبەرکێی ئەرەب ئایدڵدا کەسێکی غەیری عەرەب و غەیری عەرەبزمان بەشداری دەکات و پەرواز لە ساڵی ٢٠١٣دا لە کوردستان و ڕۆژھەڵاتی نێوەڕاست بووە کەسێکی بەناوبانگ.

لە ١٧ی گوڵانی ٢٠١٣دا پەرواز یەکێک بوو لە دە فینالیستی پێشبڕکێیەکە. ھەژماری بەشداریکردنی پەرواز ٦ (شەش)ە.

## ئەمانەش ببینە

* پێڕستی کەسایەتییە کوردەکان

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان
*Malpera fermî ya Perwazê li ser Facebookê
*Malpera bernameya Arab Idol

پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٩
پۆل:زیندووان
پۆل:گۆرانیبێژانی کورد
پۆل:گۆرانیبێژان بە زمانی کوردی
پەیکەری خانە

230px|وێنۆک|پەیکەری خانە ئەو ڕشتە سەوزەیە کە لە ناو تەواو خانەکەدا بڵاو بۆتەوە. (وێنەکە بە ڕەنگی فلۆرێسنت گیراوە)

**پەیکەری خانە** ئەو چوارچێوە پرۆتینییەیە کە ئەرکی ڕاگڕتنی شێوە و چوارچێوەی خانەی لە ئەستۆیە. پەیکەری خانە لە ناو سایتۆپلاسمدایە و لە ناو تەواو بەشەکانی ئەودا بڵاو بووەتەوە.

## سەرچاوەکان


پۆل:خانە
پۆل:توێکاریی خانە
ناوکەخانە

[چەپ|350px|وێنۆک|[ئەندامۆچکەکان:
(١) ناوکیلە
(٢) ناوکەخانە
(٣) ڕایبۆسۆم 
(٤) ڤێزیکل
(٥) ناوە پلازمە تۆڕی زبر
(٦) دەزگای گۆلجی (خانە)
(٧) پەیکەری خانە
(٨) ناوە پلازمە تۆڕی لووس
(٩) مایتۆکۆندریا
(١٠) ڤاکۆئۆل
(١١) سایتۆسۆل
(١٢) لایسۆسۆم
(١٣) سێنتریۆل]]

**ناوکەخانە** یان **دەندک** (بە (لاتین): *nucleus* یان *nuculeus*) ئەندامۆچکەیەکە لە ناو خانەدا کە ئەرکی پاراستنی دی ئێن ئەیی لە ئەستۆیە و بەم کارە ژیانی خانە دەپارێزێت و دەبێتە ھۆی بەردەوام بوونی زاوزێی ئەو. ھەروەھا ناوکەخانە کارلێکی کیمیایی ناو خانە ڕێک دەخات.

230px|وێنۆک|خانە و بەشەکاننی بە کوردی

## سەرچاوەکان


پۆل:خانە
پۆل:توێکاریی خانە
پۆل:ئەندامۆچکەکان
ڤێزیکل

[چەپ|350px|وێنۆک|[ئەندامۆچکەکان:
(١) ناوکیلە
(٢) ناوکەخانە
(٣) ڕایبۆسۆم 
(٤) ڤێزیکل
(٥) ناوە پلازمە تۆڕی زبر
(٦) دەزگای گۆلجی (خانە)
(٧) پەیکەری خانە
(٨) ناوە پلازمە تۆڕی لووس
(٩) مایتۆکۆندریا
(١٠) ڤاکۆئۆل
(١١) سایتۆسۆل
(١٢) لایسۆسۆم
(١٣) سێنتریۆل]]

**ڤێزیکل** یان **پەقۆک** تۆقلەیەکە نا خانەدا کە بەھۆی بوونی بەرگی خانە بە دەورییەوە وەکوو ئەندامۆچکەیەک دێتە ئەژمار. ڤێزیکل دەتوانێت لە زۆر شوێندا ئەرکی ھەبێت، دەتوانێت شوێنی ئەنجامدانی کارلێکی کیمیایی بێت، دەتوانێت شوێنی زەخیرەی ماددە پێویستەکان یان پەسماندەکانی خانە بێت.

230px|وێنۆک|خانە و بەشەکاننی بە کوردی

## سەرچاوەکان
* بیۆلۆژی کەمپڵ چاپی ٢٠٠٥

پۆل:خانە
پۆل:ئەندامۆچکەکان
سێنتریۆل

[چەپ|350px|وێنۆک|[ئەندامۆچکەکان:
(١) ناوکیلە
(٢) ناوکەخانە
(٣) ڕایبۆسۆم 
(٤) ڤێزیکل
(٥) ناوە پلازمە تۆڕی زبر
(٦) دەزگای گۆلجی (خانە)
(٧) پەیکەری خانە
(٨) ناوە پلازمە تۆڕی لووس
(٩) مایتۆکۆندریا
(١٠) ڤاکۆئۆل
(١١) سایتۆسۆل
(١٢) لایسۆسۆم
(١٣) سێنتریۆل]]

**سێنتریۆل** ئەندامۆچکەیەکە لە ناو خانەدا کە لە کاتی دابەشبوونی(تەقسیم) میتۆز دەبیتە ھۆی لە یەک جیابوونەوەی کرۆمۆسۆمەکان. ھەروەھا لە ھەندێک خانەدا سێنتریۆل خۆی ئەندامۆچکەیەکی تر درووست دەکات کە وەکوو دەستێک دەتوانێت خانە بەرەو پێش ببات. بۆ وێنە ئەو کلکەی کە لە سپێرمدا دەبێتە ھۆی جووڵە ھەر لە جنسی سێنتریۆلە.

230px|وێنۆک|خانە و بەشەکانی بە کوردی
## سەرچاوەکان


پۆل:خانە
ناوکیلە

[چەپ|350px|وێنۆک|[ئەندامۆچکەکان:
(١) ناوکیلە
(٢) ناوکە خانە
(٣) ڕایبۆسۆم 
(٤) ڤێزیکل
(٥) ناوە پلازمە تۆڕی زبر
(٦) دەزگای گۆلجی (خانە)
(٧) پەیکەری خانە
(٨) ناوە پلازمە تۆڕی لووس
(٩) مایتۆکۆندریا
(١٠) ڤاکۆئۆل
(١١) سایتۆسۆل
(١٢) لایسۆسۆم
(١٣) سێنتریۆل]]

**ناوکیلە** یان **ناوەندۆکە** (بە ئینگلیزی: *Nucleolus*) ئەندامۆچکەیەکە لە ناو ناوکی خانەدا. ئەم ئەندامۆچکە ئەرکی درووست کردنی ھەندێک پرۆتینی بۆ دروست کار کردنی ڕایبۆسۆم لە ئەستۆیە.

230px|وێنۆک|خانە و بەشەکاننی بە کوردی
## سەرچاوەکان
* Holt : Modern Biology
*https://web.archive.org/web/20160112164000/http://www.en.wikipedia.org/

پۆل:خانە
پۆل:ئەندامۆچکەکان
ڤاکیوئۆل

300px|وێنۆک|ڤاکۆئۆلی خانە

[چەپ|350px|وێنۆک|[ئەندامۆچکەکان:
(١) ناوکیلە
(٢) ناوکەخانە
(٣) ڕایبۆسۆم 
(٤) ڤێزیکل
(٥) ناوە پلازمە تۆڕی زبر
(٦) دەزگای گۆلجی (خانە)
(٧) پەیکەری خانە
(٨) ناوە پلازمە تۆڕی لووس
(٩) مایتۆکۆندریا
(١٠) ڤاکۆئۆل
(١١) سایتۆسۆل
(١٢) لایسۆسۆم
(١٣) سێنتریۆل]]

**ڤاکۆئۆل** ئەندامۆچکەیەکەلە ناو خانەدا کە چەندین ئەرکی ھەیە، وەکوو ڕاگرتنی ئاو بۆ خانە، ھەرسکردنی ماددە خۆراکییەکان، ڕاگرتنی ماددە زائیدەکان، گرتنی دەوری ئەو ماددانەی کە دەتوانن بۆ ژیانی خانە مەترسیدار بن و پاراستنی ژیانی خانە بەم جۆرە و ڕاگرتنی ھەندێک لە گەردە بچووکەکان.

230px|وێنۆک|خانە و بەشەکاننی بە کوردی

## سەرچاوەکان


پۆل:خانە
پۆل:توێکاریی خانە
پۆل:توێکاریی ڕوەک
سایتۆسۆل

[چەپ|350px|وێنۆک|[ئەندامۆچکەکان:
(١) ناوکیلە
(٢) ناوکەخانە
(٣) ڕایبۆسۆم 
(٤) ڤێزیکل
(٥) ناوە پلازمە تۆڕی زبر
(٦) دەزگای گۆلجی (خانە)
(٧) پەیکەری خانە
(٨) ناوە پلازمە تۆڕی لووس
(٩) مایتۆکۆندریا
(١٠) ڤاکۆئۆل
(١١) سایتۆسۆل
(١٢) لایسۆسۆم
(١٣) سێنتریۆل]]

**سایتۆسۆل** یان **ماتریکسی ناوخانە** ئەو مایعەی ناو خانەیەکە بەدەستی بەرگەکانی ناو خانە بە چەندین بەش، دابەشکراوە، وەکوو مایتۆکۆندریا یان ناوکەخانە. سایتۆسۆل جگە لە ئەندامۆچکەکان، ھەندێک ماددەی تری تێدایە کە دەبێتە ھۆی ژیانی خانە.

230px|وێنۆک|خانە و بەشەکاننی بە کوردی
## سەرچاوەکان


پۆل:خانە
پۆل:توێکاریی خانە
دیووئۆدینوم

230px|وێنۆک|شوێنی دێئۆدێنۆم بە سوور دیاریکراوە

**دێئۆدێنۆم** یان **دۆزدەھگرێک** بەشێکە لە بەشەکانی ڕیخۆڵەباریکە. دۆزدەھگرێک لە گەدەوە دەستپیدەکات و یەکەمین بەشی ڕیخۆڵەباریکەیە، ئەرکی دۆزدەھگرێک زۆرتر دەرکرندی چەندین گەردە بۆ ھەرسکردنی خۆراکە، ھەروەھا دۆزدەھگرێک شوێنی ڕژانی دەرکردەکانی پەنکریاس و ناوچەی زەرداو بۆ ناو کۆئەندامی ھەرسە.

## سەرچاوەکان


پۆل:کۆئەندامی ھەرس
ماریا شاراپۆڤا

thumb|ماریا شاراپۆڤا
**ماریا شاراپۆڤا** لە دایکبووی ١٩ی نیسانی ١٩٨٧ لە ڕۆژئاوای سیبێریا، کچە تێنسزانی ڕووسە، ئەو بەیەکێ لە تێنسزانە ئافرەتە باشەکانی جیهان دەناسرێت لە دوایین ڕیزبەندی پۆلینکردنی باشترین تێنسزانی ئافرەتان لە ٢٠ی ئایاری ٢٠١٣ لەپلەی دووەمدایە، لەماوەی ژیانی چەندین پاڵەوانییەتی مەزنی بردۆتەوە لەوانە گراند سەلام و وێمبلدۆنی ٢٠٠٤ و ئەمریکای کراوەی ٢٠٠٦ و ئۆسترالیای کراوەی ٢٠٠٨ و فەڕەنسای کراوەی ٢٠١٢ ئەمەو لەماوەی ژیانی وەرزشیدا ٢٩ دەستکەوتی تاکەکەسی هەبووە.

## بەستەری دەرەکی
*ماڵپەڕی فەرمی شاراپۆڤا

پۆل:زیندووان
پۆل:مێدالیاوەرگرانی ئۆڵمپیکی ھاوینەی ٢٠١٢
پۆل:مێدالیاوەرگرانی زێوی ئۆڵمپیکی ڕووس
پۆل:یاریزانانی تێنیسی ژنی ڕووس
پۆل:یاریزانانی تێنیس لە ئۆڵمپیکی ھاوینەی ٢٠١٢
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٧
میلتۆن فریدمەن

thumb|میلتۆن
**میلتۆن فرێدمەن** (ماوەی ژیان:٣١ی تەمموزی ١٩١٢ تاکوو ١٦ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٦) کەسایەتی ئەمریکی ئابووریزانە و لیبرالیزمێکی کلاسیکییە و هەڵگری خەڵاتی نۆبێل لە زانستی ئابووری لەساڵی ١٩٧٦، میلتۆن باوەڕی وا بوو دەبێت دەوڵەت بەشێوەی سنووردار دەست بگرێت بەسەر ئابووری، دوو لە بەرهەمە ناسراوەکانی میلتۆن **ئازادی لەهەڵبژاردن** (Free to Choose) و **سەربەستی و سەرمایەداری** (Capitalism and Freedom).

پۆل:نووسەرانی ئەمریکیی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:ئابوورزانانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:نووسەرانی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم
پۆل:وەرگرانی خەڵاتی نۆبێلی ئەمریکی
پۆل:ئابوورزانانی ئەمریکی
پۆل:میلتۆن فریدمەن
پۆل:وەرگرانی خەڵاتی نۆبێلی ئابووری
پۆل:نووسەرانی نیویۆرکی
پۆل:مردووانی ٢٠٠٦
پۆل:لەدایکبووانی ١٩١٢
پۆل:فەیلەسووفانی سیاسیی ئەمریکی
پۆل:نووسەرانی سیاسیی ئەمریکی
پۆل:جووەکانی وەرگری خەڵاتی نۆبێل
پۆل:جووە ئەگنۆستیکەکان
پۆل:ئەندامی زانستی ئەکادیمیایی نەتەوەیی نەتەوە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
پۆل:وەرگرانی خەڵاتی مەدالیای نیشتمانی بۆ زانست
پۆل:وەرگرانی مەدالیای سەرۆککۆماری ئازادی
پۆل:نووسەرە کوڕە ئەمریکییەکانی سەدەی بیستەم
پۆل:نووسەرانی ناخەیاڵی ئەمریکا لە سەدەی ٢١
پۆل:چالاکوانە جووەکان
پۆل:گەلی ئەمریکی بە ڕەچەڵەک ھەنگاری-جولەکە
پۆل:نووسەرە ناخەیاڵییە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:نووسەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:نووسەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم
پۆل:جولەکەکانی سەدەی بیست و یەکی ئەمریکی
پۆل:نووسەرە ناخەیاڵییە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم
پۆل:ئەندامانی ئەکادیمیای نەتەوەییی زانستەکانی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
پۆل:ڕەخنەگرانی مارکسیزم
فوئاد ئەحمەد

**فوئاد ئەحمەد** (ناوی تەواو: **فوئاد ئەحمەد سلێمان**؛ لەدایکبووی ١٩٣٢، گوندی عەوێنە) گۆرانیبێژێکی کورد بوو. لەماوەی ساڵانی ١٩٥٥ تا مردنی لە چالاکی ھونەریدا بەردەوامبووە. گۆرانی ئەمیرەکەم، یەکێکە لە گۆرانییە بەناوبانگەکانی فوئاد ئەحمەد کە تا ئێستا لە تەلەفزیۆنەکان پەخشدەکرێت و خەڵکی گوێی لێدەگرن.

فوئاد ئەحمەد لە ڕۆژی ١٧ی ئابی ٢٠٠٤، کۆچی دوایی کرد، گۆرستانی کارگەی قیر لە باشووری شاری ھەولێر بە بەخاک سپێردرا.

## ژیان
### سەرەتای ژیان
فوئاد ئەحمەد لە ساڵی ١٩٣٢ لەگوندی عەوێنەی سەر بەشارەدێی گوێڕ لەدایکبووە. باوکی یەکێکبووە لە ھونەرمەندەکانی شاری ھەولێر. ساڵی ١٩٤٠ چۆتە قوتابخانە پاشان خانەی مامۆستایانی لادێ لە دھۆک تەواو کردووە. لەسەرەتا لەگوندی عاڵڵا (عبداللە گوجیلان) و گردعازەبان چەند شوێنێکی دیکەش بووەتە مامۆستا. فوئاد دووجار ژنی ھێناوە، ٨ منداڵی ھەبووە.

### ژیانی کارکردن
فوئاد بۆ یەکەمجار ساڵی ١٩٥٥ چۆتە ئێستگەی بەغدا، لەوێ یەکەم گۆرانی بەناوی (نەورۆز) تۆمار کرد. دوایی لە ساڵی ١٩٥٩ گۆرانی (ئەمیرەکەم) ی تۆمارکردووە، لەپاشان گۆرانی (نامەکەت گەیشت) و (سروەی بەیان) و لەگەڵ چەند گۆرانییەکی تر. لە ساڵی ١٩٦٣، گۆرانی (ئەی بووکی تازە) تۆمارکرد، تاوەکو ساڵی ١٩٨٦ نزیکەی سەد گۆرانی لەئێستگەو پەنجا گۆرانیش لە تەلەڤیزیۆن تۆمار کرد.

## سەرچاوەکان

پۆل:گۆرانیبێژانی کورد
ئێریک کانتۆنا

**ئێریک کانتۆنا** (٢٤ی ئایاری ١٩٦٦ لە مارسێی) ئەکتەری فەڕەنسی و یاریزانی پێشووی ھەڵبژاردەی تۆپی پێی فەڕەنسایە. کانتۆنا یەکێک لە گەورەترین یاریزانانی مانچستەر یونایتد بوو. لە پێنج ساڵاندا ١٤٣ جار بۆ ئەم یانەیە یاری کرد و لەگەڵ ئەم یانەیە چوار جار پاڵەوانیی پرێمیەرلیگ و دوو جاریش پاڵەوانیی جام ئێف ئەی بە دەست ھێنا و ھەر لەم یانەیەدا و لە ساڵی ١٩٩٧دا فووتبۆڵی بە جێ ھێشت. ئێستا ئێریک کانتۆنا لە سینەمادا چالاکی دەکا.

## سەرچاوەکان

* ویکیپیدیای ئینگلیزی

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:دوور لە وڵاتانی فەڕەنسی لە ویلایەتە یەکگرتووەکان
پۆل:زیندووان
پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە ئینگلستان
پۆل:فیفا ١٠٠
پۆل:ئەکتەرە فەڕەنسییەکان
پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵاتی فەڕەنسی
پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی فەڕەنسی
پۆل:یاریزانانی جامی نەتەوەکانی ئەورووپا بۆ تۆپی پێی ١٩٩٢
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٦
پۆل:هاندەرانی هۆڵی ناوبانگی تۆپی پێی ئینگلیزی
پۆل:یاریزانانی خولی تۆپی پێی ئینگلتەرا
پۆل:ھێرشبەرانی تۆپی پێ
پۆل:ھاندەرانی ھۆڵی ناوبانگی تۆپی پێی ئینگلیزی
پۆل:یاریزانانی ھەڵبژاردەی تۆپی پێی فەڕەنسا
پۆل:یاریزانانی لیگ ١
پۆل:یاریزانانی لیگ ٢
پۆل:یاریزانانی یانەی تۆپی پێی مانچستەر یوونایتد
پۆل:یاریزانانی پرێمیەرلیگ
حوسێن کوڕی عەلی

[230px|وێنۆک|مەزاری حوسێن کوڕی عەلی لە [کەربەلا، عێراق]]

**حوسێن کوڕی عەلی کوڕی ئەبووتالیب** () (٦٢٦–٦٨٠ زایینی و ٤–٦١ کۆچی) کوڕی عەلی کوڕی ئەبووتالیب و فاتمە کچی محەممەد پێغەمبەری ئیسلام. لە ئەھلی بەیت و ئیمامی سێیەمی شیعەکانە.
لە تەمەنی منداڵی و گەنجی دا حوسێن لە شاری مەدینە ژیانی بەسەر بردووە.
لە ڕۆژی ١٠ موحەڕڕەمی ساڵی ٦١ی کۆچی و لە تەمەنی ٥٦ ساڵی شەڕی کەربەلا کوژرا.

## سەرچاوەکان

پۆل:لەدایکبووانی ٦٢٦
پۆل:حوسێن کوڕی عەلی
پۆل:مردووانی ٦٨٠
پۆل:مێژووی ئیسلام
پۆل:ئیمامانی شیعە
پۆل:عەرەبە موسڵمانەکان
پۆل:بنەماڵەی محەممەد
پۆل:شەھیدانی موسڵمان
سیستمی شوێندۆزیی جیھانی

**سیستمی شوێندۆزیی جیھانی** (بە ئینگلیزی: Global Positioning System بە کورتکراوی: GPS؛ **جی پی ئێس**) سیستمێکی ئاسمانیی ڕێدۆزیی سەتەلایتییە. جی پی ئێس لە ھەمووی ڕەوشێکە کەشوھەوا و لە ھەموو شوێنێک لە سەر یان نزیکی زەوی کە لەبەرچاوی لانی کەم چوار سەتەلایتی سیستمەکەدا بێت زانیاریی شوێن و کات دەدات. جی پی ئێس لە لایەن دەوڵەتی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکاوە بەڕێوە دەچێت.
تۆڕێکە و لە ٣٠ مانگی دەستکرد پێکدێت و بەردەوام بەدەوری گۆی زەویدا و لە بەرزی ٢٠٠٠٠ کم دەخولێنەوە. 

## مێژوو
ئەم سیستمە سەرەتا لەلایەن حوکمەتی ئەمریکاوە پەرەی پێدرا بۆ ئامرازی سەربازی ، بەڵام ئێستا ھەموو کەسێک ئامێرێکی ھەیە و پاڵپشتی ئەو تەکتیکە دەکات ، ئیتر ساتناڤ بێت - SatNav ، یان مۆبایل یان یەکەی دیاریکردنی شوێن ھەڵگرتنەوە بێت.

پۆل:داھێنانە ئەمریکییەکان
پۆل:سیستمەکانی تەکنۆلۆژیا
پۆل:جیۆدیسیا
زاکر نایک

**زاکر عەبدولکەریم نایک** () (لەدایکبووی ١٨ی تشرینی یەکەمی ١٩٦٥ لە مۆمبای، ھیندستان) وتاربێژ و بانگخواز و کۆڕگێڕی ئیسلامیی سوننەی ھیندییە. نایک کەوتووەتە ژێر کاریگەریی ئەحمەد دیدات، و ئەو بە دیداتی گەورە ناوزەند دەکرێت. پسپۆڕیی زاکر لە بواری پزیشکییە و بەکالۆریۆسی ھەیە لە نەشتەرگەری لە زانکۆی مۆمبای. ئەو لە ساڵی ١٩٩٣ەوە دەستی بە کاری بانگخوازی کردووە لە زوربەی وەلاتەکان...

## ژیان
زاکر عەبدولکەریم نایک لە لە ١٨ی تشرینی یەکەمی ١٩٦٥ لە ھیندستان لەدایک بووە. بڕوانامەی بە کالۆریۆسی ھەیە لە زانکۆی مۆمبای لە ھندستان لە بواری پزیشکی گشتی، ئێستا سەرۆکی دامەزراوەی توێژینەوەی ئیسلامییە لە ھندستان، قورئانی پیرۆزی بە تەواوی بە شێوەیەکی سەرسووڕھێنەر بە ژمارەی سووڕەت و ئایەت و لاپەڕە لەبەرکردووە، لەگەڵ ئەوەی زمانی عەرەبی نازانێت، ھەروەھا چوار ئینجیلەکە و چەندین کتێبی مەسیحییەکان و جوولەکەکان و بوودییەکان و ھندۆسەکانی لەبەرکردووە بە چەندین زمانەوە؛ و چەندین کۆڕی ڕێکخستووە لە لە زۆربەی وڵاتانی جیھان، و کۆمەڵێکی زۆر لەسەر دەستی ھاتونەتە ناو ئایینی ئیسلامەوە، خاوەنی کەناڵی «ئاشتی»یە، کە لە ئەورووپا، ئاسیا، ئەفریقا، و ڕۆژھەڵاتی ناوین  پەخشی ھەیە.

## سەبارەت بە داعش
د. زاکیر ڕێکخراوی داعشی بە |دژە دەوڵەتی ئیسلامی لە عێراق و شام | ناوناوە وتیشی دوژمنانی ئیسلام داعش گەورەو بەناوبانگ دەکەن و وتی ئێمە ئەوە دەزانین کە ڕاگەیاندنەکان ئیسلام خراپ نیشان دەدەن و ھەروەھا ئامژەشی بەوە کرد کە لە قورئان ھاتووە کەسێکی بێ تاوان بکوژی جا موسلمان بێ یا نا موسلمان وەکوو ئەوە وایە ھەموو مرۆڤایەتیت کوشتبێت، من بە تەواوەتی دژی کوشتنی کەسی بێ تاوانم

و ھەروەھا لە کاتی پەخشکردنی وتار لە قوتابخانەیەک پرسیاری لێکرا لەسەر داعش وتی ئەگەر من پێت بڵێم من سەرۆکی ئەمریکام ئایە تۆ دەچیت دەلێی سەرۆکی ئەمریکا ھاتووەتە لای ئێمە؟ نەخێر

بۆچی؟ چونکە دەلێی کەسێکی شێت ھاتووە بە خۆی دەلێ: من سەرۆکم تۆ ناڵێی سەرۆکی ئەمریکا ھاتووەتە لای ئێمە چونکە تۆ دەزانی من سەرۆکی ئەمریکا نیم بۆیە کاتێک ئەو ڕێکخراوانە دەلێن دەولەتی ئیسلام ئایە بیردەکەیتەوە کە ئەوان ئیسلام بن؟

کەوایە بۆچی دەلێی دەولەتی ئیسلامی لە عێراق و شام؟

پێویستە بڵێی دژە دەولەتی ئیسلامی لە عێراق و شام

**لە دوبەی**

لە وتارێکی تر کە لە دوبەی پێشکەشی کردبوو ناکرێ بڵێین دەولەتی ئیسلامی لە عێراق و شام چونکە ئەوان خەلکی بێ تاوان دەکوژن وتی دەبێ بڵێن دژە دەولەتی ئیسلامی لە عێراق و شام ھەروەک لە قورئانیش ھاتوە ئەوەی کەسێکی بێ تاوان بکوژێ وەکوو ئەوە وایە ھەموو مرۆڤایەتی کوشتبێت ئەوەی کەسێک ڕزگار بکات وەک ئەوە وایە ھەموو مرۆڤایەتی ڕزگار کردبێت

## سەرچاوەکان

* بەشداربووەکانی ویکیپیدیای ئینگلیزی، دوایین گۆڕانکارییەکانی ٢٧ی ئابی ٢٠١٧.

پۆل:ئیسلام و زانست
پۆل:زیندووان
پۆل:ڕەخنەگرانی بێخوایی
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٥
پۆل:ڕەخنەگرانی مەسیحییەت
پۆل:موسڵمانانی ھیندی
جیۆدیزیا

[230px|وێنۆک|کۆڵەکەیێکی کۆنی جیۆدیزیا لە [بەلجیکا]]

**جیۆدیزیا** (بە ئینگلیزی: *Geodesy* یان *Geodetics*) لقێک لە بیرکاری و زانستە زەوینییەکانە کە سەبارەت بە پێوان و نیشاندانی زەوی و بە تایبەت مەیدانی کێشکردنی لە بۆشایییەکی سێ ڕەھەندیی شوێن لە درێڕایی کاتدا. جیۆدیزیا ئەو بەشانەی جیۆداینامیکیش کە لەسەر جموجووڵی پەڕەیەکانی زەوی و ھەڵکشان و داکشانی ئاوی دەریاکان و حەرەکەتی مانگ لێکۆڵینەوە دەکەن، لەبەر دەگرێتەوە. جیۆدیزیازانەکان بۆ کارەکانیان بە ئامرازی ئاسمانی و زەوینی تۆڕی کۆنترۆڵیی ناوچەیی یان جیھانی دادەمزرێنن.

پۆل:نەخشەکێشی
پۆل:جیۆفیزیک
پۆل:جیۆدیسیا
پۆل:جیۆدیزیا
پۆل:ماتماتیکی بەکاربراو
پۆل:ڕێدۆزی
حەسەن کوڕی عەلی

**حەسەن کوڕی عەلی کوڕی ئەبووتالیب** (بە عەرەبی: ) (٦٢٤–٦٧٠ زایینی) کوڕی عەلی خەلیفەی چوارەم و فاتمە کچی پێغەمبەر محەممەد. لە ئەھلی بەیت و ئیمامی دووەمی شیعەکانە. بەشێک لە مێژوو نووسە سوننیەکان بە پێنچەم خەلیفەی ڕاشدینی دادەنێنن.

## ژیانی سیاسسی
لە دوای کوژرانی باوکی لە ساڵی (٤٠کۆچی/٦٦١زایینی) ئەو خەلافەتی وەرگرت ماوەی حکومڕانیەکەی ٦ مانگ بوو. 
230px|وێنۆک|مەزاری «ئەل-باقی» شوێنی نێژرانی حەسەن کوڕی عەلی و سێ کەسی تر لە ئیمامانی شیعە

## ئاشتەوای
لە ساڵی (٤١کۆچی/٦٦١زایینی) بۆ معاویەی کوڕی ئەبوو سوفیان وازی لە دەسەڵات ھێنا.

## سەرچاوەکان

پۆل:لەدایکبووانی ٦٢٥
پۆل:سوننە
پۆل:لەدایکبووانی ٦٢٤
پۆل:مردووانی ٦٧٠
پۆل:ئیمامانی شیعە
پۆل:عەرەبە موسڵمانەکان
پۆل:بنەماڵەی محەممەد
پۆل:شەھیدانی موسڵمان
پۆل:چاکەکاران
پۆل:نێژراوانی بەقیع
عەلی کوڕی حوسێن زەین ئەلعابدین

230px|وێنۆک|مەزاری "ئەل-باقی" شوێنی نێژرانی عەلی کوڕی حوسێن زەین ئەلعابدین و سێ کەسی تر لە ئیمامانی شێعە
thumb

**عەلی کوڕی حوسێن** ناسراو بە *زەین ئەلعابدین* یان *سەججاد* (٦٥٩ - ٧١٢ی زایینی) نەبیرەی پێغەمبەر محەممەد و چوارەمین ئیمامی شێعەکانە. دایکی ئەو شازادەیەکی کورد بوو لە بنەماڵەی ساسانی بوو کە کچی یەزدگردی سێیەم بوو بە دیل گیرا بوو، باوکی، حوسێن کوڕی عەلی بوو. دوو برایشی بە ناوی عەلی ئەسغەر کوڕی حوسێن و عەلی ئەکبەر کوڕی حوسێن بوو کە هەردووکیان لە شەڕی کەربەلا گیانیان لە دەست دا. عەلی کوڕی حوسێن بە *سەججاد*یش ناسراوە کە بە واتەی کەسێکە کە زۆر سوجدە ئەکات.

## سەرچاوەکان


پۆل:لەدایکبووانی ٦٥٩
پۆل:مردووانی ٧١٣
پۆل:ئیمامانی شیعە
پۆل:عەرەبەکانی سەدەی ٧ەم
پۆل:عەرەبەکانی سەدەی ٨ەم
پۆل:کەربەلا
پۆل:نێژراوانی بەقیع
پۆل:فەرموودە گێڕەوانی تابعین
محەممەدی باقر

230px|وێنۆک|مەزاری «باقر» شوێنی نێژرانی محەممەدی باقر و سێ کەسی تر لە ئیمامانی شێعە

**محەممەد کوڕی عەلی** ناسراو بە **محەممەدی باقر** () (٦٧٦–٧٣٣ زایینی لە مەدینە) پێنجەمین ئیمامی شیعەیە. باقر بەھۆی زانایی و نەقڵی حەدیس ناسراوە.

## سەرچاوەکان

پۆل:لەدایکبووانی ٦٧٦
پۆل:مردووانی ٧٤٣
پۆل:ئیمامانی شیعە
پۆل:عەرەبەکانی سەدەی ٧ەم
پۆل:عەرەبەکانی سەدەی ٨ەم
سێرگی برین

thumb|سێرگی برین
**سێرگی برین** لەدایکبووی ٢١ی ئابی ١٩٧٣ ، برین کەسایەتی زانای کۆمپیوتەری ئەرمریکییە ، سێرگی برین لە بنەچەدا جوولەکەیەکی ڕووسە 
و ئەو بەیاوەری هاوڕێکەی لاری پەیج لە ٤ی ئەیلوولی ١٩٩٨ کۆمپانیای گووگڵیان دامەزران کەلەساڵی ٢٠١٢ کۆمپانیاکەیان داهاتی ٣٠ ملیار دۆلار بووە.

## بەستەری دەرەکی
*سێرگی برین - ماڵپەڕی گووگڵ

## پەراوێز

پۆل:زیندووان
پۆل:میلیاردێرە ئەمریکییەکان
پۆل:داھێنەرانی ئەمریکی
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٣
پۆل:زانایانی ئەمریکیی جوو
پۆل:جولەکەکانی سەدەی بیست و یەکی ئەمریکی
پۆل:پڕۆگرامەرەکانی کۆمپیوتەر لە ئەمریکا
پۆل:بەڕێوەبەرانی جێبەجێکاریی تەکنەلۆژیای ئەمریکی
پۆل:بازرگانان لە نەرمەواڵەدا
پۆل:ھاووڵاتییە سروشتییەکانی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
پۆل:گەلی ئەمریکی بە ڕەچەڵەک ڕووسی-جوولەکە
پۆل:خێرخوازە ئەمریکییەکان
پیر سوڵتان ئابدال

**پیر سوڵتان ئابدال** یان **پیر حەیدەر** شاعیر و مۆسیقاژەنی کوردی عەلەوییە هەندێک سەرچاوەش وای دادەنێن تورکە لەبەرئەوەی هۆنراوەکانی بە زمانی تورکی دەنووسران، ئابدال دژی سوڵتانەکانی دەوڵەتی عوسمانی کە زۆرجار لەبەر ئەمە دووچاری کێشەهاتووە.

## هۆنراوەکی پیر حەیدەر

::ڕووبارێکم کە دەڕژێتە دەریاوە.
::گوڵێکم پێش وەخت خونچە کراوە.
::خۆڵەمێشم، هی ئاگرێکی کوژاوە.
::هەی دۆست، دەردی تۆ دەمسوتێنێ.

::جارێ پیر سوڵتان ئەبداڵم.
::جارێ بۆش و بەتاڵم.
::برسی و تینووم.
::بۆ مەرگ لە پێناوی گەلەکەم دەڕۆم.
::هەی دۆست، دەردی تۆ دەمسوتێنێ.

## سەرچاوەکان

پۆل:لەدایکبووانی ١٤٨٠
پۆل:مردووانی ١٥٥٠
مەلا مەشھوور

**مەلا مەشھوور** یان **مەلای مەزبوورە** کەسایەتییەکی کۆمێدیایە لەناو کوردستان و تورکیا و ئێران و بالکان و وڵاتە عەرەبییەکان، نەتەوەکان بۆ ئەم کەسایەتییە ناوی جیایان داناوە وەک کورد مەلا مەشھوور و فارس مەلا نەسرەدین و لای عەرەب جحا. لە ساڵی ١٩٦٧ مێژوونووسی کورد حوسێن حوزنی موکریانی کتێبێکی لەسەر مەلا مەشھوور بڵاوکردەوە.

## سەرچاوەکان
* [//ku.wikipedia.org/w/index.php?title=Melayê_Meşhûr&variant=ku-arab ویکی کورمانجی]

پۆل:چاندی ئەفغانی
پۆل:چاندی ئۆزبەکی
پۆل:چاندی ئێرانی
پۆل:چاندی تورکی
پۆل:چاندی فارسی
پۆل:فۆلکلۆری ئێرانی
پۆل:کەسایەتییەکانی پەندەکانی پێشینان
پۆل:لەدایکبووانی ١٢٠٨
پۆل:مردووانی ١٢٨٤
پۆل:مێژووی ئیسلام
پۆل:وێژەی تورکی
پۆل:وێژەی عەرەبی
پۆل:وێژەی فارسی
پۆل:چاندی کوردی
پۆل:فۆلکلۆری تورکی
پۆل:ئەفسانەکانی سەدەی ناوەڕاست
پۆل:لەدایکبووانی ١٢٨٥
پۆل:ڕەوانبێژی
ئەنوەر سادات

**مەحەممەد ئەنوەر سادات** (٢٥ی کانوونی یەکەمی ١٩١٨ – ٦ی تشرینی یەکەمی ١٩٨١) کەسایەتییەکی سیاسی میسری بوو و سێیەمین سەرۆک کۆماری وڵاتی میسر بوو، لە سەردەمی سەرۆکایەتی خۆیدا سادات واژووی لەسەر ڕێکەوتننامەی کامپ دەیڤد نێوان میسر و ئیسرائیل کرد بەمەش میسر بووە یەکەمین وڵاتی عەرەبی کە دان بە وڵاتی ئیسرائیل دابنێت لە بەرامبەردا سادات لەسەر ئەم واژووەی بەشێک لەخاکی میسری گەڕاندەوە کەپێشتر لە شەڕدا میسر بە ئیسرائیلی دۆڕاندبوو، ھەر بەھۆی ئەم ڕێکەوتننامەیە سادات خەڵاتی نۆبێلی لە ئاشتیدا پێ بەخشرا.
## سەرچاوەکان

پۆل:سەرکردەکانی شەڕی سارد
پۆل:ئەنوەر سادات
پۆل:وەرگرانی خەڵاتی ئاشتیی نۆبێل
پۆل:سەرۆک کۆمارەکانی میسر
پۆل:لەدایکبووانی ١٩١٨
پۆل:مردووانی ١٩٨١
پۆل:میسرییەکان لە وەرگرتنی خەڵاتی نۆبێل
پۆل:وەرگرانی مەدالیای سەرۆککۆماری ئازادی
پۆل:سەرۆک وەزیرانی میسر
پۆل:کەسایەتیی ساڵ (گۆڤاری تایم)