Roberto Verzola

Si **Roberto Verzola** (Nobyembre 1952 - Mayo 6, 2020) maoy usa ka magsusulat, inhenyero ug aktibista, gianggaan nga *Amahan sa Email sa Pilipinas*, tungod kay siya ang nagpasiugda ug nagpayunir sa unang mga koneksyon sa Pilipinas sa internet ug email sukad niadtong 1992.

## Akademya
Si "Obet" Verzola migraduwar sa Philippine Science High School niadtong 1969 ug nagtuon sa electrical engineering sa Unibersidad sa Pilipinas, Diliman. Didto, nahimo siyang *associate editor* sa Philippine Collegian ug sa ulahi nagtudlo isip lecturer sa Institute of Mathematics sa Unibersidad sa Pilipinas sa Diliman, gikan sa 2009 hangtod 2017.

## Aktibismo
Sa panahon sa Batas Militar sa Pilipinas, si Verzola miapil sa *Kalihukan para sa Nasudnong Demokrasya* ug misulat para sa Taliba ng Bayan, usa ka publikasyon niini nga kalihukan. Pagkahuman sa *Rebolusyong EDSA ng 1986*, gitukod ni Verzola ang Andromeda Bulletin Board System — nga nagtugot sa mga tiggamit nga magpadala ug makadawat mga mensahe gikan sa usag usa, gamit ang usa ka over-the-air Public Address System pinaagi sa mga workstation nga nahimutang sa mga bilding sa Senado ug 'Ubos Balay Balaoranan sa Pilipinas', ingon man ang mga balay sa mga mahiligon sa teknolohiya. Lakip sa iyang mga inisyatiba mao ang ''Tawhanong Katungod'', *reporma sa eleksyon*, *mga katungod sa Intelectwal nga Propedad*, agrikultura, *henetikong inhenyeriya*, ug *napuli nga enerhiya*.

## Serbisyo Publiko
Gikan sa 1992 hangtod 2000, iyang gipadagan ang *Email Center*, usa ka serbisyo alang sa mga non-government nga organisasyon sa Pilipinas, diin siya nagserbisyo isip Presidente niini. Niadtong 2008, nahimo siyang usa sa mga unang "practitioner sa civil society" sa South Asia nga nahimong "visiting scholar" sa Internet Institute sa University of Oxford.

### Isip magsusulat
Siya nagsulat o sumanib sa pagsulat sa mga mosunod nga libro:

* **Ngadto sa usa ka Politikal nga Ekonomiya sa Impormasyon: Mga Pagtuon sa Impormasyon sa Ekonomiya** (*"Towards a Political Economy of Information: Studies on the Information Economy"*) (2004)

* **Wala Sa Among Bantayan: Nahitabo gyud ang Martial Law. Didto Kami.** (*"Not On Our Watch: Martial Law Really Happened. We Were There."*) (2013)

* **Pagtabok: Ang Pagbalhin sa Enerhiya ngadto sa Mabag-o nga Siyudad** (*"Crossing Over: The Energy Transition to Renewable City"*) (2015).

### Agham
Niadtong 2001, nahimo siyang general manager sa usa ka organisasyon nga gitawag og *"Philippine Greens"* nga nagtutok sa *genetic engineering*, agrikultura, ug mga isyu sa kinaiyahan. Gibuhat usab niya ang *Green Net*, usa ka *non-profit* nga ISP (*internet service provider*) nga gigamit sa mga lokal nga NGO.

Usa ka aktibista batok sa komersyalisasyon sa mga pananom, nag-organisa siya og usa ka tuig nga *hunger strike* atubangan sa mga ganghaan sa Ministry of Agriculture aron iprotesta ang pagtikad sa *BT corn*, usa ka *genetically-modified* corn. Hangtud sa 2019, nagpadagan siya og blog nga giulohan og ''"Ekolohiya, teknolohiya ug kausaban sa katilingban"''— nga dili lang mahitungod sa agrikultura, ekonomiya, ug teknolohiya, kondili usab sa English nga hubad sa mga sikat nga Filipino nga mag-aawit.

## Kabilin
Ang aktibista, magsusulat ug mathematician nga si Roberto Verzola, nailhan nga *"Amahan sa Email sa Pilipinas"*, namatay niadtong Mayo 6, 2020 sa iyang balay sa Quezon City samtang nagpaayo sa sepsis ug pneumonia. Siya 67 anyos sa dihang siya namatay.

## Mga dugang babasahin

* ''Kaalam sa kayano'' 

*  ''Taal: pagsusi sa hukom sa mga siyentista ug sa gahom sa mga burukrata'' 

*  ''Ang Millenium Bug: Usa ka Oras nga Bomba sa Puso sa Pang-industriya nga Ekonomiya'' 

* ''Pagpahuyang sa Kaabunda (Counter-Productive nga Paggamit sa Teknolohiya ug Balaod sa Kinaiyahan, Agrikultura ug sa Sektor sa Impormasyon)'' 

## Mga Pakisayran