open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Viola palmata

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Viola palmata***. Una ning gihulagway ni Carl von Linné. Ang *Viola palmata* sakop sa kahenera nga *[[Viola (tanom nga bulak)|Viola]]*, ug kabanay nga Violaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Tinípong Bángsà
** Alabama
** Arkansas
** Connecticut
** Delaware (estado)
** Washington, D.C.
** Florida
** Georgia (pagklaro)
** Illinois
** Indiana (estado)
** Iowa
** Kansas
** Kentucky
** Louisiana (estado)
** Massachusetts
** Maryland (estado)
** Maine (estado)
** Michigan
** Mississippi (estado)
** Missouri (estado)
** Nebraska
** New Mexico
** North Carolina
** New Hampshire
** New Jersey
** New York (estado)
** North Dakota
** Ohio (estado)
** Oklahoma
** Pennsylvania
** Rhode Island
** South Carolina
** Tennessee
** Texas
** Virginia (estado)
** Vermont
** Wisconsin (estado)
** West Virginia
* Kanada
** Ontario (lalawigan)
* Mehiko
** Estado de Coahuila de Zaragoza
** Estado de Nuevo León
* Hapon

Usa ka matang nga nahiubos niini atong makita *V. p. heterophylla*.

## Ang mga gi basihan niini







Viola palmata a1.jpg
Viola patrinii

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Viola patrinii***. Una ning gihulagway ni Ging.. Ang *Viola patrinii* sakop sa kahenera nga *[[Viola (tanom nga bulak)|Viola]]*, ug kabanay nga Violaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Pangmasang Republika sa Tsina
** Heilongjiang Sheng
**tingali Henan Sheng
**tingali Hubei Sheng
** Jilin Sheng
** Liaoning Sheng
** Inner Mongolia Autonomous Region
**tingali Shaanxi
* Rusya sa Asya
**sentrong Rusya sa Asya
** Kuril Islands
** Sakhalin (pulo sa Rusya)
* Habagatang Korea
* Amihanang Koreya
* Hapon
** Hokkaido (pulo sa Hapon)
** Honshū Island
** Shikoku
** Kyushu
* Mongolia
* Miyanmar
* Indya
* Viyetnam
* Jamaica
* Costa Rica
* Nova Kaledoniya

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Viola praemorsa

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Viola praemorsa***. Una ning gihulagway ni David Douglas. Ang *Viola praemorsa* sakop sa kahenera nga *[[Viola (tanom nga bulak)|Viola]]*, ug kabanay nga Violaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Tinípong Bángsà
** California
** Oregon
** Washington
* Kanada
** British Columbia

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *V. p. flavovirens*
* *V. p. linguifolia*

## Ang mga gi basihan niini
Viola tricolor

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Viola tricolor***. Una ning gihulagway ni Carl von Linné. Ang *Viola tricolor* sakop sa kahenera nga *[[Viola (tanom nga bulak)|Viola]]*, ug kabanay nga Violaceae. 

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *V. t. alpestris*
* *V. t. curtisii*
* *V. t. maritima*
* *V. t. matutina*
* *V. t. polychroma*
* *V. t. tricolor*

## Ang mga gi basihan niini







Fiołek trójbarwny Viola tricolor var. maritima.jpg
Viola tricolor.jpg
Viola_tricolor_LC0041.jpg
Cscr-featured.svg
Wildes stiefmuetterchen.JPG
Viola_tricolor_whole.jpg
Achariaceae

Kabanay sa mga tanom nga bulak ang **Achariaceae**. Ang Achariaceae sakop sa kahanay nga Malpighiales, kahutong nga Magnoliopsida, ka-ulo nga Tracheophyta, ug kaginharian nga tanom. Ang kabanay nga Achariaceae pagsakop 165 kaliwatan, segun Catalogue of Life. 

## Matang nga nahiubos

* *[[Acharia]]*
* *[[Ahernia]]*
* *[[Baileyoxylon]]*
* *[[Buchnerodendron]]*
* *[[Caloncoba]]*
* *[[Camptostylus]]*
* *[[Carpotroche]]*
* *[[Ceratiosicyos]]*
* *[[Chiangiodendron]]*
* *[[Chlorocarpa]]*
* *[[Dasylepis]]*
* *[[Eleutherandra]]*
* *[[Erythrospermum]]*
* *[[Grandidiera]]*
* *[[Guthriea]]*
* *[[Gynocardia]]*
* *[[Hydnocarpus]]*
* *[[Kiggelaria]]*
* *[[Kuhlmanniodendron]]*
* *[[Lindackeria]]*
* *[[Mayna]]*
* *[[Pangium]]*
* *[[Peterodendron]]*
* *[[Poggea]]*
* *[[Prockiopsis]]*
* *[[Rawsonia]]*
* *[[Ryparosa]]*
* *[[Scaphocalyx]]*
* *[[Scottellia]]*
* *[[Trichadenia]]*
* *[[Xylotheca]]*

## Ang mga gi basihan niini







Gynocardia odorata.jpg
Buchnerodendron

Kahenera sa mga tanom nga bulak ang ***Buchnerodendron***. Ang *Buchnerodendron* sakop sa kabanay nga Achariaceae. 

Ang kladogram matud sa Catalogue of Life mao:

## Ang mga gi basihan niini







Buchnerodendron_lasiocalyx_-_Pemba_(11772714623).jpg
Buchnerodendron speciosum

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Buchnerodendron speciosum***. Una ning gihulagway ni Robert Louis August Maximilian Gürke. Ang *Buchnerodendron speciosum* sakop sa kahenera nga *[[Buchnerodendron]]*, ug kabanay nga Achariaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Kamerun
* Tunga-tungang Aprikanhong Republika
* Gabon
* Congo
** Republika sa Congo
* Demokratikanhong Republika sa Konggo
** Demokratikanhong Republika sa Konggo
*amihanang Anggola

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini







Buchnerodendron_lasiocalyx_-_Pemba_(11772714623).jpg
Camptostylus ovalis

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Camptostylus ovalis***. Una ning gihulagway ni Daniel Oliver, ug gihatagan sa eksakto nga ngalan ni Thomas Ford Chipp. Ang *Camptostylus ovalis* sakop sa kahenera nga *[[Camptostylus]]*, ug kabanay nga Achariaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
*habagatan-sidlakang Nigyeriya
*kasadpang Kamerun
* Isla de Bioko
** Isla de Bioko

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Carpotroche amazonica

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Carpotroche amazonica***. Una ning gihulagway ni C. Martius. Ang *Carpotroche amazonica* sakop sa kahenera nga *[[Carpotroche]]*, ug kabanay nga Achariaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Ecuador
*amihanang Brasil
** Amazonas
* Colombia
** Amazonas
** Departamento del Caquetá
** Departamento del Putumayo
** Departamento del Vaupés
*tingali Venezuela

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Carpotroche brasiliensis

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Carpotroche brasiliensis***. Una ning gihulagway ni Giuseppe Raddi, ug gihatagan sa eksakto nga ngalan ni Stephan Ladislaus Endlicher. Ang *Carpotroche brasiliensis* sakop sa kahenera nga *[[Carpotroche]]*, ug kabanay nga Achariaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Brasil

Usa ka matang nga nahiubos niini atong makita *C. b. bahiensis*.

## Ang mga gi basihan niini
Chiangiodendron mexicanum

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Chiangiodendron mexicanum***. Una ning gihulagway ni T. Wendt. Ang *Chiangiodendron mexicanum* sakop sa kahenera nga *[[Chiangiodendron]]*, ug kabanay nga Achariaceae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa nagtikapuo.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Mehiko
** Estado de Chiapas
** Estado de Tabasco
** Estado de Veracruz-Llave
* Belize
* Costa Rica

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Erythrospermum monticolum

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Erythrospermum monticolum***. Una ning gihulagway ni Thou.. Ang *Erythrospermum monticolum* sakop sa kahenera nga *[[Erythrospermum]]*, ug kabanay nga Achariaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Maurisyo

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *E. m. amplifolium*
* *E. m. cordifolium*
* *E. m. pyrifolium*

## Ang mga gi basihan niini
Guthriea capensis

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Guthriea capensis***. Una ning gihulagway ni Harry Bolus. Ang *Guthriea capensis* sakop sa kahenera nga *[[Guthriea]]*, ug kabanay nga Achariaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Habagatang Aprika
** Province of KwaZulu-Natal
** Province of the Western Cape
** Eastern Cape
* Lesotho

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini







Guthriea_capensis00.jpg
Gynocardia odorata

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Gynocardia odorata***. Una ning gihulagway ni Robert Brown. Ang *Gynocardia odorata* sakop sa kahenera nga *[[Gynocardia]]*, ug kabanay nga Achariaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Pangmasang Republika sa Tsina
**tingali Guangdong Sheng
**habagatan-sidlakang Yunnan Sheng
*habagatan-sidlakang Tibet 
* Assam (estado)
*amihanang Thayland
* Miyanmar
* Indya
** West Bengal
** Darjiling (distrito sa Indiya)
** Assam (estado)
** Meghālaya
** State of Arunāchal Pradesh
** Manipur
** State of Nāgāland
* Bhutan
* Bangladesh
*tingali Nepal

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini







Gynocardia odorata Roxburgh.jpg
Kuhlmanniodendron

Kahenera sa mga tanom nga bulak ang ***Kuhlmanniodendron***. Ang *Kuhlmanniodendron* sakop sa kabanay nga Achariaceae. 

Ang kladogram matud sa Catalogue of Life mao:

## Ang mga gi basihan niini







Angiospermas_endêmicas_das_florestas_costeiras_da_Bahia.jpg
Lindackeria bukobensis

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Lindackeria bukobensis***. Una ning gihulagway ni Ernest Friedrich Gilg. Ang *Lindackeria bukobensis* sakop sa kahenera nga *[[Lindackeria]]*, ug kabanay nga Achariaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Demokratikanhong Republika sa Konggo
** Demokratikanhong Republika sa Konggo
* Uganda
* Habagatang Sudan
* Kenya
* Tanzania
* Rwanda
* Burundi
*amihanan-sidlakang Zambiya
*amihanang Malawi
* Somaliya

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Kuhlmanniodendron apterocarpum

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Kuhlmanniodendron apterocarpum***. Una ning gihulagway ni João Geraldo Kuhlmann, ug gihatagan sa eksakto nga ngalan ni Pedro Fiaschi ug Groppo. Ang *Kuhlmanniodendron apterocarpum* sakop sa kahenera nga *[[Kuhlmanniodendron]]*, ug kabanay nga Achariaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
*habagatan-sidlakang Brasil
** Espírito Santo (estado)

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Lindackeria latifolia

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Lindackeria latifolia***. Una ning gihulagway ni George Bentham. Ang *Lindackeria latifolia* sakop sa kahenera nga *[[Lindackeria]]*, ug kabanay nga Achariaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
*amihanang & amihanan-sidlakang Brasil
** Pará (estado)
** Amazonas
** Rondônia
** Maranhão (estado)
* Surinam
* Venezuela
** Amazonas

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Casearia maynicarpa

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Casearia maynicarpa***. Una ning gihulagway ni Liesner ug P. Jørg.. Ang *Casearia maynicarpa* sakop sa kahenera nga *[[Casearia]]*, ug kabanay nga Salicaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Bolibiya
** El Beni
** La Paz (ulohang dakbayan)
** Departamento de Pando
* Colombia
** Amazonas
* Peru
*amihanang Brasil
** Acre (estado sa Brasil)

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Pangium edule

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Pangium edule***. Una ning gihulagway ni Caspar Georg Carl Reinwardt. Ang *Pangium edule* sakop sa kahenera nga *[[Pangium]]*, ug kabanay nga Achariaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Java (pulo sa Indonesya)
* Indya
* New Guinea (pulo)
* Vanuatu
* kasadpang Malaysiya
* Bismarck Archipelago
** New Ireland (pulo sa Nugini sa Papua)
** New Britain (pulo)
* Sumatra (pulo)
* Borneo
* Sulawesi
* Lesser Sunda Islands
* Moluccas (kapuloan sa Indonesya)
* Pilipinas
** Luzon
** Panay
** Leyte (pulo)
** Samar (pulo)
** Mindanao
* Palawan
* Pederadong Estados sa Micronesia
* Palau
*habagatang Mariana Islands
** Guam
* Nicobars

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini







Pangium edule seeds.JPG
Scottellia klaineana

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Scottellia klaineana***. Una ning gihulagway ni Jean Baptiste Louis Pierre. Ang *Scottellia klaineana* sakop sa kahenera nga *[[Scottellia]]*, ug kabanay nga Achariaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Sierra Leone
* Liberya
* Kotidaybor
* Ghana
*habagatan-sidlakang Nigyeriya
* Kamerun
* Tunga-tungang Aprikanhong Republika
* Gineang Ekwatoryal
* Gabon
* Congo
** Republika sa Congo
* Demokratikanhong Republika sa Konggo
** Demokratikanhong Republika sa Konggo
*amihanang Anggola

Usa ka matang nga nahiubos niini atong makita *S. k. mimfiensis*.

## Ang mga gi basihan niini
Xylotheca kraussiana

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Xylotheca kraussiana***. Una ning gihulagway ni Ferdinand von Hochstetter. Ang *Xylotheca kraussiana* sakop sa kahenera nga *[[Xylotheca]]*, ug kabanay nga Achariaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
*habagatang Mozambique
* Habagatang Aprika
** Limpopo (lalawigan sa Habagatang Aprika)
** Province of KwaZulu-Natal
* Eswatini

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Xylotheca tettensis

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Xylotheca tettensis***. Una ning gihulagway ni Johann Friedrich Klotzsch, ug gihatagan sa eksakto nga ngalan ni Ernest Friedrich Gilg. Ang *Xylotheca tettensis* sakop sa kahenera nga *[[Xylotheca]]*, ug kabanay nga Achariaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Tanzania
* Malawi
* Mozambique

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *X. t. fissistyla*
* *X. t. kirkii*
* *X. t. macrophylla*

## Ang mga gi basihan niini
Caloncoba

Kahenera sa mga tanom nga bulak ang ***Caloncoba***. Ang *Caloncoba* sakop sa kabanay nga Achariaceae. 

Ang kladogram matud sa Catalogue of Life mao:

## Ang mga gi basihan niini
Bagarnga

Henero sa mga tanom nga bulak ang ***bagarnga***. Ang *bagarnga* sakop sa kabanay nga Achariaceae. 

## Matang nga nahiubos

* *[[Hydnocarpus alcalae]]*
* *[[Hydnocarpus alpina]]*
* *[[Hydnocarpus annamensis]]*
* *[[Hydnocarpus annamicus]]*
* *[[Hydnocarpus anomala]]*
* *[[Hydnocarpus anthelminthica]]*
* *[[Hydnocarpus beccariana]]*
* *[[Hydnocarpus borneensis]]*
* *[[Hydnocarpus calophylla]]*
* *[[Hydnocarpus calvipetala]]*
* *[[Hydnocarpus castanea]]*
* *[[Hydnocarpus cauliflora]]*
* *[[Hydnocarpus clemensorum]]*
* *[[Hydnocarpus corymbosa]]*
* *[[Hydnocarpus crassifolia]]*
* *[[Hydnocarpus cucurbitina]]*
* *[[Hydnocarpus curtisii]]*
* *[[Hydnocarpus dawnensis]]*
* *[[Hydnocarpus elmeri]]*
* *[[Hydnocarpus filipes]]*
* *[[Hydnocarpus glaucescens]]*
* *[[Hydnocarpus gracilis]]*
* *[[Hydnocarpus hainanensis]]*
* *[[Hydnocarpus heterophylla]]*
* *[[Hydnocarpus humei]]*
* *[[Hydnocarpus ilicifolia]]*
* *[[Hydnocarpus kunstleri]]*
* *[[Hydnocarpus kurzii]]*
* *[[Hydnocarpus macrocarpa]]*
* *[[Hydnocarpus merrillianus]]*
* *[[Hydnocarpus nana]]*
* *[[Hydnocarpus octandra]]*
* *[[Hydnocarpus pendulus]]*
* *[[Hydnocarpus pentandrus]]*
* *[[Hydnocarpus pinguis]]*
* *[[Hydnocarpus polypetala]]*
* *[[Hydnocarpus saïgonensis]]*
* *[[Hydnocarpus scortechinii]]*
* *[[Hydnocarpus subfalcata]]*
* *[[Hydnocarpus sumatrana]]*
* *[[Hydnocarpus tenuipetalus]]*
* *[[Hydnocarpus venenata]]*
* *[[Hydnocarpus verrucosus]]*
* *[[Hydnocarpus woodii]]*
* *[[Hydnocarpus wrayi]]*
* *[[Hydnocarpus yatesii]]*

## Ang mga gi basihan niini





## Gikan sa gawas nga tinubdan
Hydnocarpus alpina

Espesye sa tanom nga bulak ang ***Hydnocarpus alpina***. Una ning gihulagway ni Robert Wight. Ang *Hydnocarpus alpina* sakop sa kahenera nga *[[Hydnocarpus]]* sa kabanay nga Achariaceae. Pagka karon wala pay siak nga nalista ubos niini niya.

## Ang mga gi basihan niini





## Gikan sa gawas nga tinubdan
Hydnocarpus annamensis

Kaliwatan sa bagarnga ang ***Hydnocarpus annamensis***. Una ning gihulagway ni François Gagnepain, ug gihatagan sa eksakto nga ngalan ni Lescot ug Sleum.. Ang *Hydnocarpus annamensis* sakop sa kahenera nga bagarnga, ug kabanay nga Achariaceae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa madutlan.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Pangmasang Republika sa Tsina
**habagatang Guangxi Zhuangzu Zizhiqu
**habagatang Yunnan Sheng
*amihanang & sentrong Viyetnam
*amihanang Thayland

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Hydnocarpus castaneus

Kaliwatan sa bagarnga ang ***Hydnocarpus castaneus***. Una ning gihulagway ni Hook. fil. ug Thoms.. Ang *Hydnocarpus castaneus* sakop sa kahenera nga bagarnga, ug kabanay nga Achariaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Pangmasang Republika sa Tsina
**tingali Guangdong Sheng
** Guangxi Zhuangzu Zizhiqu
** Yunnan Sheng
** Hainan Sheng
* Republika sa Tsina
* Indya
* Thayland
* Viyetnam
* Laos
* Kambodiya
* Pederadong Estados sa Micronesia
* Palau
* Miyanmar
* Colombia
* Trinidad ug Tobago
* kasadpang Malaysiya
** Perak (estado sa Malaysiya)
** Pahang

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Hydnocarpus heterophyllus

Kaliwatan sa bagarnga ang ***Hydnocarpus heterophyllus***. Una ning gihulagway ni Carl Ludwig von Blume. Ang *Hydnocarpus heterophyllus* sakop sa kahenera nga bagarnga, ug kabanay nga Achariaceae. 

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *H. h. heterophyllus*
* *H. h. philippinensis*

## Ang mga gi basihan niini







Naturalis_Biodiversity_Center_-_L.0939769_-_Bernecker,_A._-_Hydnocarpus_heterophylla_-_Artwork.jpeg
Hydnocarpus kunstleri

Kaliwatan sa bagarnga ang ***Hydnocarpus kunstleri***. Una ning gihulagway ni George King, ug gihatagan sa eksakto nga ngalan ni Otto Warburg. Ang *Hydnocarpus kunstleri* sakop sa kahenera nga bagarnga, ug kabanay nga Achariaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* kasadpang Malaysiya
** Perak (estado sa Malaysiya)
** Pahang
** Selangor (estado sa Malaysiya)
* Sumatra (pulo)
* Borneo

Usa ka matang nga nahiubos niini atong makita *H. k. tomentosus*.

## Ang mga gi basihan niini
Hydnocarpus macrocarpus

Kaliwatan sa bagarnga ang ***Hydnocarpus macrocarpus***. Una ning gihulagway ni Richard Henry Beddome, ug gihatagan sa eksakto nga ngalan ni Otto Warburg. Ang *Hydnocarpus macrocarpus* sakop sa kahenera nga bagarnga, ug kabanay nga Achariaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Indya
** State of Kerala
** State of Tamil Nādu
* Miyanmar
* Viyetnam
* S-
* Thayland

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini







Hydnocarpus_macrocarpa-4-mundanthurai-tirunelveli-India.jpg
Melicytus angustifolius

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Melicytus angustifolius***. Una ning gihulagway ni Dc., ug gihatagan sa eksakto nga ngalan ni P. J. Garnock-jones. Ang *Melicytus angustifolius* sakop sa kahenera nga *[[Melicytus]]*, ug kabanay nga Violaceae. 

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *M. a. angustifolius*
* *M. a. divaricatus*

## Ang mga gi basihan niini
Melicytus chathamicus

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Melicytus chathamicus***. Una ning gihulagway ni F. Müll., ug gihatagan sa eksakto nga ngalan ni P. J. Garnock-jones. Ang *Melicytus chathamicus* sakop sa kahenera nga *[[Melicytus]]*, ug kabanay nga Violaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Chatham Islands (rehiyon)

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Balanops

Kahenera sa mga tanom nga bulak ang ***Balanops***. Ang *Balanops* sakop sa kabanay nga Balanopaceae. 

*Balanops* mao ang ika kahenera nga sa kabanay nga Balanopaceae. 

Ang kladogram matud sa Catalogue of Life mao:

## Ang mga gi basihan niini
Archytaea triflora

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Archytaea triflora***. Una ning gihulagway ni Carl Friedrich Philipp von Martius. Ang *Archytaea triflora* sakop sa kahenera nga *[[Archytaea]]*, ug kabanay nga Bonnetiaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Colombia
** Departamento del Caquetá
** Departamento del Guaviare
* Venezuela
** Amazonas
** Estado Bolívar
*amihanang Brasil
** Roraima (estado sa Brasil)
** Amazonas
* Guyana

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Bonnetia

Kahenera sa mga tanom nga bulak ang ***Bonnetia***. Ang *Bonnetia* sakop sa kabanay nga Bonnetiaceae. 

## Matang nga nahiubos

* *[[Bonnetia ahogadoi]]*
* *[[Bonnetia anceps]]*
* *[[Bonnetia bolivarensis]]*
* *[[Bonnetia celiae]]*
* *[[Bonnetia chimantensis]]*
* *[[Bonnetia cordifolia]]*
* *[[Bonnetia crassa]]*
* *[[Bonnetia cubensis]]*
* *[[Bonnetia euryanthera]]*
* *[[Bonnetia fasciculata]]*
* *[[Bonnetia holostyla]]*
* *[[Bonnetia huberiana]]*
* *[[Bonnetia jauaensis]]*
* *[[Bonnetia kathleenae]]*
* *[[Bonnetia lanceifolia]]*
* *[[Bonnetia liesneri]]*
* *[[Bonnetia maguireorum]]*
* *[[Bonnetia multinervis]]*
* *[[Bonnetia neblina]]*
* *[[Bonnetia paniculata]]*
* *[[Bonnetia ptariensis]]*
* *[[Bonnetia roraimae]]*
* *[[Bonnetia roseiflora]]*
* *[[Bonnetia rubicunda]]*
* *[[Bonnetia sessilis]]*
* *[[Bonnetia steyermarkii]]*
* *[[Bonnetia stricta]]*
* *[[Bonnetia tepuiensis]]*
* *[[Bonnetia tristyla]]*
* *[[Bonnetia venulosa]]*
* *[[Bonnetia wurdackii]]*

## Ang mga gi basihan niini
Bonnetia fasciculata

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Bonnetia fasciculata***. Una ning gihulagway ni P. F. Stevens ug A. L. Weitzman. Ang *Bonnetia fasciculata* sakop sa kahenera nga *[[Bonnetia]]*, ug kabanay nga Bonnetiaceae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa duolang mibahad.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Venezuela
** Estado Bolívar

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Bonnetiaceae

Kabanay sa mga tanom nga bulak ang **Bonnetiaceae**. Ang Bonnetiaceae sakop sa kahanay nga Malpighiales, kahutong nga Magnoliopsida, ka-ulo nga Tracheophyta, ug kaginharian nga tanom. Ang kabanay nga Bonnetiaceae pagsakop 36 kaliwatan, segun Catalogue of Life. 

Ang kladogram matud sa Catalogue of Life mao:

## Ang mga gi basihan niini
Caraipa

Kahenera sa mga tanom nga bulak ang ***Caraipa***. Ang *Caraipa* sakop sa kabanay nga Calophyllaceae. 

## Matang nga nahiubos

* *[[Caraipa acutata]]*
* *[[Caraipa ampla]]*
* *[[Caraipa andina]]*
* *[[Caraipa antioquensis]]*
* *[[Caraipa aracaensis]]*
* *[[Caraipa balbinensis]]*
* *[[Caraipa caespitosa]]*
* *[[Caraipa colombiana]]*
* *[[Caraipa cordifolia]]*
* *[[Caraipa costata]]*
* *[[Caraipa davilae]]*
* *[[Caraipa densifolia]]*
* *[[Caraipa duckeana]]*
* *[[Caraipa foveolata]]*
* *[[Caraipa glabra]]*
* *[[Caraipa grandifolia]]*
* *[[Caraipa heterocarpa]]*
* *[[Caraipa iracemensis]]*
* *[[Caraipa jaramilloi]]*
* *[[Caraipa kubitzkii]]*
* *[[Caraipa llanorum]]*
* *[[Caraipa longipedicellata]]*
* *[[Caraipa longisepala]]*
* *[[Caraipa macrocarpa]]*
* *[[Caraipa minor]]*
* *[[Caraipa multinervia]]*
* *[[Caraipa myrcioides]]*
* *[[Caraipa nigrolineata]]*
* *[[Caraipa odorata]]*
* *[[Caraipa parvielliptica]]*
* *[[Caraipa parvifolia]]*
* *[[Caraipa pilosa]]*
* *[[Caraipa psilocarpa]]*
* *[[Caraipa punctulata]]*
* *[[Caraipa racemosa]]*
* *[[Caraipa richardiana]]*
* *[[Caraipa rodriguesii]]*
* *[[Caraipa savannarum]]*
* *[[Caraipa tereticaulis]]*
* *[[Caraipa tumescens]]*
* *[[Caraipa utilis]]*
* *[[Caraipa valioi]]*
* *[[Caraipa yutajensis]]*

## Ang mga gi basihan niini
Caraipa densifolia

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Caraipa densifolia***. Una ning gihulagway ni Carl Friedrich Philipp von Martius. Ang *Caraipa densifolia* sakop sa kahenera nga *[[Caraipa]]*, ug kabanay nga Calophyllaceae. 

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *C. d. densifolia*
* *C. d. rondoniana*

## Ang mga gi basihan niini
Caraipa punctulata

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Caraipa punctulata***. Una ning gihulagway ni Adolpho Ducke. Ang *Caraipa punctulata* sakop sa kahenera nga *[[Caraipa]]*, ug kabanay nga Calophyllaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Peru
* Venezuela
** Amazonas
** Estado Apure
** Estado Bolívar
*amihanang & amihanan-sidlakang Brasil
** Pará (estado)
** Amazonas
** Rondônia
** Maranhão (estado)
* Guyana
* Surinam
* Guyane
* Colombia
** Amazonas
** Departamento de Arauca
** Departamento del Caquetá
** Departamento del Meta
** Departamento del Vichada

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Endodesmia calophylloides

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Endodesmia calophylloides***. Una ning gihulagway ni George Bentham. Ang *Endodesmia calophylloides* sakop sa kahenera nga *[[Endodesmia]]*, ug kabanay nga Calophyllaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Nigyeriya
* Kamerun
* Tunga-tungang Aprikanhong Republika
* Gineang Ekwatoryal
* Gabon
* Congo
** Republika sa Congo
* Demokratikanhong Republika sa Konggo
** Demokratikanhong Republika sa Konggo
* Anggola

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Haploclathra paniculata

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Haploclathra paniculata***. Una ning gihulagway ni C. Martius, ug gihatagan sa eksakto nga ngalan ni George Bentham. Ang *Haploclathra paniculata* sakop sa kahenera nga *[[Haploclathra]]*, ug kabanay nga Calophyllaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Peru
*amihanang Brasil
** Roraima (estado sa Brasil)
** Amazonas

Usa ka matang nga nahiubos niini atong makita *H. p. verticillata*.

## Ang mga gi basihan niini







Flickr_-_BioDivLibrary_-_n64_w1150_(2).jpg
Clusiella elegans

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Clusiella elegans***. Una ning gihulagway ni Jules Émile Planchon ug José Jéronimo Triana. Ang *Clusiella elegans* sakop sa kahenera nga *[[Clusiella]]*, ug kabanay nga Calophyllaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Costa Rica
* Colombia
** Departamento de Antioquia
** Departamento del Chocó
** Departamento de Nariño
** Departamento del Valle del Cauca
* Guyana
* Panama
* Ecuador

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Kielmeyera

Kahenera sa mga tanom nga bulak ang ***Kielmeyera***. Ang *Kielmeyera* sakop sa kabanay nga Calophyllaceae. 

## Matang nga nahiubos

* *[[Kielmeyera abdita]]*
* *[[Kielmeyera albopunctata]]*
* *[[Kielmeyera altissima]]*
* *[[Kielmeyera amplexicaulis]]*
* *[[Kielmeyera anisosepala]]*
* *[[Kielmeyera appariciana]]*
* *[[Kielmeyera argentea]]*
* *[[Kielmeyera aureovinosa]]*
* *[[Kielmeyera bifaria]]*
* *[[Kielmeyera coriacea]]*
* *[[Kielmeyera corymbosa]]*
* *[[Kielmeyera cuspidata]]*
* *[[Kielmeyera decipiens]]*
* *[[Kielmeyera divergens]]*
* *[[Kielmeyera elata]]*
* *[[Kielmeyera excelsa]]*
* *[[Kielmeyera gracilis]]*
* *[[Kielmeyera grandiflora]]*
* *[[Kielmeyera humifusa]]*
* *[[Kielmeyera insignis]]*
* *[[Kielmeyera itacarensis]]*
* *[[Kielmeyera juruenensis]]*
* *[[Kielmeyera lathrophyton]]*
* *[[Kielmeyera marauensis]]*
* *[[Kielmeyera membranacea]]*
* *[[Kielmeyera neglecta]]*
* *[[Kielmeyera neriifolia]]*
* *[[Kielmeyera obtecta]]*
* *[[Kielmeyera occhioniana]]*
* *[[Kielmeyera paniculata]]*
* *[[Kielmeyera peruviana]]*
* *[[Kielmeyera petiolaris]]*
* *[[Kielmeyera pulcherrima]]*
* *[[Kielmeyera pumila]]*
* *[[Kielmeyera regalis]]*
* *[[Kielmeyera reticulata]]*
* *[[Kielmeyera rizziniana]]*
* *[[Kielmeyera rosea]]*
* *[[Kielmeyera rubriflora]]*
* *[[Kielmeyera rufotomentosa]]*
* *[[Kielmeyera rugosa]]*
* *[[Kielmeyera rupestris]]*
* *[[Kielmeyera sigillata]]*
* *[[Kielmeyera similis]]*
* *[[Kielmeyera speciosa]]*
* *[[Kielmeyera tomentosa]]*
* *[[Kielmeyera trichophora]]*
* *[[Kielmeyera variabilis]]*

## Ang mga gi basihan niini
Kielmeyera abdita

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Kielmeyera abdita***. Una ning gihulagway ni N. Saddi. Ang *Kielmeyera abdita* sakop sa kahenera nga *[[Kielmeyera]]*, ug kabanay nga Calophyllaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
*amihanang & amihanan-sidlakang & kasadpan-sentrong & habagatan-sidlakang Brasil
** Pará (estado)
** Bahia (estado)
** Mato Grosso (estado)
** Goiás (estado)
** Minas Gerais

Usa ka matang nga nahiubos niini atong makita *K. a. linearifolia*.

## Ang mga gi basihan niini
Kielmeyera membranacea

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Kielmeyera membranacea***. Una ning gihulagway ni Giovanni Casaretto. Ang *Kielmeyera membranacea* sakop sa kahenera nga *[[Kielmeyera]]*, ug kabanay nga Calophyllaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
*amihanan-sidlakang & habagatan-sidlakang Brasil
** Bahia (estado)
** Espírito Santo (estado)
** São Paulo
** Rio de Janeiro

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Mesua

Kahenera sa mga tanom nga bulak ang ***Mesua***. Ang *Mesua* sakop sa kabanay nga Calophyllaceae. 

## Matang nga nahiubos

* *[[Mesua assamica]]*
* *[[Mesua beccariana]]*
* *[[Mesua bilabiata]]*
* *[[Mesua borneensis]]*
* *[[Mesua calophylloides]]*
* *[[Mesua catharinae]]*
* *[[Mesua caudata]]*
* *[[Mesua clemensorum]]*
* *[[Mesua coriacea]]*
* *[[Mesua daphnifolia]]*
* *[[Mesua elegans]]*
* *[[Mesua elmeri]]*
* *[[Mesua eugeniifolia]]*
* *[[Mesua ferrea]]*
* *[[Mesua floribunda]]*
* *[[Mesua garciae]]*
* *[[Mesua grandis]]*
* *[[Mesua hexapetala]]*
* *[[Mesua kochummeniana]]*
* *[[Mesua korthalsiana]]*
* *[[Mesua kunstleri]]*
* *[[Mesua laevis]]*
* *[[Mesua lanceolata]]*
* *[[Mesua larnachiana]]*
* *[[Mesua lepidota]]*
* *[[Mesua macrantha]]*
* *[[Mesua macrocarpa]]*
* *[[Mesua macrophylla]]*
* *[[Mesua manii]]*
* *[[Mesua megalocarpa]]*
* *[[Mesua myrtifolia]]*
* *[[Mesua navesii]]*
* *[[Mesua nervosa]]*
* *[[Mesua nivenii]]*
* *[[Mesua nuda]]*
* *[[Mesua oblongifolia]]*
* *[[Mesua pacifica]]*
* *[[Mesua paludosa]]*
* *[[Mesua paniculata]]*
* *[[Mesua parviflora]]*
* *[[Mesua philippinensis]]*
* *[[Mesua planigemma]]*
* *[[Mesua pulchella]]*
* *[[Mesua purseglovei]]*
* *[[Mesua pustulata]]*
* *[[Mesua racemosa]]*
* *[[Mesua rivulorum]]*
* *[[Mesua rosea]]*
* *[[Mesua scalarinervosa]]*
* *[[Mesua stylosa]]*
* *[[Mesua sukoeana]]*
* *[[Mesua thwaitesii]]*
* *[[Mesua wrayi]]*

## Ang mga gi basihan niini







Gardenology.org-IMG 7287 qsbg11mar.jpg
Mesua assamica

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Mesua assamica***. Una ning gihulagway ni George King ug David Prain, ug gihatagan sa eksakto nga ngalan ni André Joseph Guillaume Henri Kostermans. Ang *Mesua assamica* sakop sa kahenera nga *[[Mesua]]*, ug kabanay nga Calophyllaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Indya
** Assam (estado)
* Miyanmar
* kasadpang Malaysiya
** Pahang
* Borneo

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Mesua ferrea

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Mesua ferrea***. Una ning gihulagway ni Carl von Linné. Ang *Mesua ferrea* sakop sa kahenera nga *[[Mesua]]*, ug kabanay nga Calophyllaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Pangmasang Republika sa Tsina
** Guangdong Sheng
** Guangxi Zhuangzu Zizhiqu
** Yunnan Sheng
* Bangladesh
* Thayland
* Nepal
* Laos
* Viyetnam
* Sri Lanka
* Java (pulo sa Indonesya)
* Fiji
* kasadpang Malaysiya
* Andaman Islands (kapuloan sa Indiya)
**amihanang Andaman Islands (kapuloan sa Indiya)
**habagatang Andaman Islands (kapuloan sa Indiya)
* Miyanmar
* Indya
** West Bengal
** Assam (estado)
** State of Mahārāshtra
** State of Karnātaka
** State of Tamil Nādu
** State of Kerala
** Uttar Pradesh
** State of Bihār
** State of Odisha
* Indonesya
* Kambodiya
* Trinidad ug Tobago

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *M. f. coromandeliana*
* *M. f. salicina*

## Ang mga gi basihan niini





zh-yue:鐵力木


നാഗപ്പൂവു്.jpg
Mesua nuda

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Mesua nuda***. Una ning gihulagway ni Kostermans ug T. C. Whitmore. Ang *Mesua nuda* sakop sa kahenera nga *[[Mesua]]*, ug kabanay nga Calophyllaceae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kinaminosang kalabotan.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* kasadpang Malaysiya
** Perak (estado sa Malaysiya)
** Pahang
** Selangor (estado sa Malaysiya)

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Calophyllum apetalum

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Calophyllum apetalum***. Una ning gihulagway ni Carl Ludwig von Willdenow. Ang *Calophyllum apetalum* sakop sa kahenera nga *[[Calophyllum (tanom nga bulak)|Calophyllum]]*, ug kabanay nga Calophyllaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
*habagatang Indya
** State of Mahārāshtra
** State of Karnātaka
** State of Tamil Nādu
** State of Kerala

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini







Calophyllum_apetalum_(8592070259).jpg
Calophyllum_apetalum_(8593164400).jpg
Calophyllum_apetalum_(5661202698).jpg
Calophyllum_apetalum_(5661206642).jpg
Calophyllum_apetalum_(8593167714).jpg
Calophyllum_apetalum_(8593162366).jpg
Calophyllum_apetalum_(8593166088).jpg
Calophyllum_apetalum_(8592072465).jpg
Calophyllum blancoi

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Calophyllum blancoi***. Una ning gihulagway ni Jules Émile Planchon ug José Jéronimo Triana. Ang *Calophyllum blancoi* sakop sa kahenera nga *[[Calophyllum (tanom nga bulak)|Calophyllum]]*, ug kabanay nga Calophyllaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Republika sa Tsina
* Pilipinas
** Luzon
** Panay
** Leyte (pulo)
** Samar (pulo)
** Mindanao
* Palawan
*amihanan-sidlakang Borneo

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini







File:蘭嶼胡桐Calophyllum blancoi 20210408193411 04.jpg
File:蘭嶼胡桐Calophyllum blancoi 20210408193411 09.jpg
File:蘭嶼胡桐Calophyllum blancoi 20210408193411 08.jpg
File:蘭嶼胡桐Calophyllum blancoi 20210408193411 01.jpg
Calophyllum brassii

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Calophyllum brassii***. Una ning gihulagway ni Albert Charles Smith. Ang *Calophyllum brassii* sakop sa kahenera nga *[[Calophyllum (tanom nga bulak)|Calophyllum]]*, ug kabanay nga Calophyllaceae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kapos sa datos.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* New Guinea (pulo)
** New Guinea
** Nugini sa Papua

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Calophyllum neoebudicum

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Calophyllum neoebudicum***. Una ning gihulagway ni André Guillaumin. Ang *Calophyllum neoebudicum* sakop sa kahenera nga *[[Calophyllum (tanom nga bulak)|Calophyllum]]*, ug kabanay nga Calophyllaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Tonga
*kasadpang Samoa
* Fiji
* Vanuatu
* Wallis
* Futuna Isl
* Bismarck Archipelago
** New Britain (pulo)
* Kapupud-ang Solomon
*tingali Sulawesi
* Amerikanhong Samowa
* Admiralty Is
* Bougainville (lalawigan)
* Santa Cruz Islands

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini







Calophyllum_neoebudicum_Guillaumin_(AM_AK28136).jpg
Calophyllum pentapetalum

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Calophyllum pentapetalum***. Una ning gihulagway ni Francisco Manuel Blanco, ug gihatagan sa eksakto nga ngalan ni Elmer Drew Merrill. Ang *Calophyllum pentapetalum* sakop sa kahenera nga *[[Calophyllum (tanom nga bulak)|Calophyllum]]*, ug kabanay nga Calophyllaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Pilipinas
** Luzon
* Palawan

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *C. p. cumingii*
* *C. p. pulgarense*

## Ang mga gi basihan niini
Calophyllum tetrapterum

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Calophyllum tetrapterum***. Una ning gihulagway ni Friedrich Anton Wilhelm Miquel. Ang *Calophyllum tetrapterum* sakop sa kahenera nga *[[Calophyllum (tanom nga bulak)|Calophyllum]]*, ug kabanay nga Calophyllaceae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kinaminosang kalabotan.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Sumatra (pulo)
* Andaman Islands (kapuloan sa Indiya)
* Miyanmar
*tingali kasadpang Malaysiya
* Laos
* Viyetnam
* Singgapura

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *C. t. blumutense*
* *C. t. obovale*

## Ang mga gi basihan niini
Calophyllum venulosum

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Calophyllum venulosum***. Una ning gihulagway ni Heinrich Zollinger. Ang *Calophyllum venulosum* sakop sa kahenera nga *[[Calophyllum (tanom nga bulak)|Calophyllum]]*, ug kabanay nga Calophyllaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Java (pulo sa Indonesya)
* Sumatra (pulo)
* Pilipinas
** Mindanao

Usa ka matang nga nahiubos niini atong makita *C. v. tenuivenium*.

## Ang mga gi basihan niini
Bitaog

Espesye sa tanom nga bulak ang ***bitaog***. Una ning gihulagway ni Carl von Linné. Ang *bitaog* sakop sa kahenera nga *[[Calophyllum]]* sa kabanay nga Calophyllaceae. Giklaseklase sa IUCN ang espesye sa kinaminosang kalabotan. Pagka karon wala pay siak nga nalista ubos niini niya.

## Ang mga gi basihan niini





## Gikan sa gawas nga tinubdan
Mammea

Kahenera sa mga tanom nga bulak ang ***Mammea***. Ang *Mammea* sakop sa kabanay nga Calophyllaceae. 

## Matang nga nahiubos

* *[[Mammea acuminata]]*
* *[[Mammea africana]]*
* *[[Mammea americana]]*
* *[[Mammea anastomosans]]*
* *[[Mammea angustifolia]]*
* *[[Mammea antongilensis]]*
* *[[Mammea aruana]]*
* *[[Mammea bongo]]*
* *[[Mammea brevipes]]*
* *[[Mammea brevipetiolata]]*
* *[[Mammea calciphila]]*
* *[[Mammea calophylloides]]*
* *[[Mammea castrae]]*
* *[[Mammea cauliflora]]*
* *[[Mammea congregata]]*
* *[[Mammea cordata]]*
* *[[Mammea decaryana]]*
* *[[Mammea eugenioides]]*
* *[[Mammea furfuracea]]*
* *[[Mammea glauca]]*
* *[[Mammea glaucifolia]]*
* *[[Mammea grandifolia]]*
* *[[Mammea harmandii]]*
* *[[Mammea immansueta]]*
* *[[Mammea lancilimba]]*
* *[[Mammea malayana]]*
* *[[Mammea megaphylla]]*
* *[[Mammea micrantha]]*
* *[[Mammea nervosa]]*
* *[[Mammea neurophylla]]*
* *[[Mammea novoguineensis]]*
* *[[Mammea odorata]]*
* *[[Mammea papuana]]*
* *[[Mammea papyracea]]*
* *[[Mammea perrieri]]*
* *[[Mammea pseudoprotorhus]]*
* *[[Mammea punctata]]*
* *[[Mammea ramiflora]]*
* *[[Mammea reticulata]]*
* *[[Mammea sanguinea]]*
* *[[Mammea sessiliflora]]*
* *[[Mammea siamensis]]*
* *[[Mammea sinclairii]]*
* *[[Mammea subsessilifolia]]*
* *[[Mammea suriga]]*
* *[[Mammea timorensis]]*
* *[[Mammea touriga]]*
* *[[Mammea usambarensis]]*
* *[[Mammea veimauriensis]]*
* *[[Mammea woodii]]*
* *[[Mammea yunnanensis]]*
* *[[Mammea zeereae]]*

## Ang mga gi basihan niini
Calophyllum antillanum

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Calophyllum antillanum***. Una ning gihulagway ni Nathaniel Lord Britton. Ang *Calophyllum antillanum* sakop sa kahenera nga *[[Calophyllum (tanom nga bulak)|Calophyllum]]*, ug kabanay nga Calophyllaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Tinípong Bángsà
** Florida
* Hispaniola
* Jamaica
* Puerto Rico
* Virgin Islands
* Lesser Antilles
** Barbados
** Dominica
** Grenada
** Guadeloupe
** Martinique
** Montserrat 
** Saint Vincent
* Tobago (pulo)
* Trinidad (pulo sa Trinidad ug Tobago)

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Mammea bongo

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Mammea bongo***. Una ning gihulagway ni R. Viguier ug Jean-Henri Humbert, ug gihatagan sa eksakto nga ngalan ni André Joseph Guillaume Henri Kostermans. Ang *Mammea bongo* sakop sa kahenera nga *[[Mammea]]*, ug kabanay nga Calophyllaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Madagascar

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Marila alternifolia

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Marila alternifolia***. Una ning gihulagway ni José Jéronimo Triana ug Jules Émile Planchon. Ang *Marila alternifolia* sakop sa kahenera nga *[[Marila]]*, ug kabanay nga Calophyllaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Ecuador
* Colombia
** Departamento del Cauca
** Departamento del Chocó
** Departamento de Nariño

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Ctenolophon

Kahenera sa mga tanom nga bulak ang ***Ctenolophon***. Ang *Ctenolophon* sakop sa kabanay nga Ctenolophonaceae. 

*Ctenolophon* mao ang ika kahenera nga sa kabanay nga Ctenolophonaceae. 

Ang kladogram matud sa Catalogue of Life mao:

## Ang mga gi basihan niini
Ctenolophon englerianus

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Ctenolophon englerianus***. Una ning gihulagway ni Gottfried Wilhelm Johannes Mildbraed. Ang *Ctenolophon englerianus* sakop sa kahenera nga *[[Ctenolophon]]*, ug kabanay nga Ctenolophonaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
*habagatang Nigyeriya
* Kamerun
* Gineang Ekwatoryal
* Gabon
* Demokratikanhong Republika sa Konggo
** Demokratikanhong Republika sa Konggo
* Anggola
** Cabinda (lalawigan)

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Dichapetalaceae

Kabanay sa mga tanom nga bulak ang **Dichapetalaceae**. Ang Dichapetalaceae sakop sa kahanay nga Malpighiales, kahutong nga Magnoliopsida, ka-ulo nga Tracheophyta, ug kaginharian nga tanom. Ang kabanay nga Dichapetalaceae pagsakop 207 kaliwatan, segun Catalogue of Life. 

Ang kladogram matud sa Catalogue of Life mao:

## Ang mga gi basihan niini
Ctenolophon parvifolius

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Ctenolophon parvifolius***. Una ning gihulagway ni Daniel Oliver. Ang *Ctenolophon parvifolius* sakop sa kahenera nga *[[Ctenolophon]]*, ug kabanay nga Ctenolophonaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* kasadpang Malaysiya
* Singgapura
* Borneo
* Pilipinas
** Leyte (pulo)
** Samar (pulo)
** Mindanao
* New Guinea (pulo)
* Sumatra (pulo)
* Thayland

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Dichapetalum axillare

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Dichapetalum axillare***. Una ning gihulagway ni R. E. Woodson. Ang *Dichapetalum axillare* sakop sa kahenera nga *[[Dichapetalum]]*, ug kabanay nga Dichapetalaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Costa Rica
* Panama
* Belize
* Colombia
** Departamento de Antioquia
** Departamento del Chocó
* Nicaragua

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Dichapetalum choristilum

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Dichapetalum choristilum***. Una ning gihulagway ni Adolf Engler. Ang *Dichapetalum choristilum* sakop sa kahenera nga *[[Dichapetalum]]*, ug kabanay nga Dichapetalaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Liberya
* Kotidaybor
*sidlakang Nigyeriya
* Gineang Ekwatoryal
* Gabon
* Congo
** Republika sa Congo
* D. R. Congo
** Demokratikanhong Republika sa Konggo

Usa ka matang nga nahiubos niini atong makita *D. c. louisii*.

## Ang mga gi basihan niini
Dichapetalum gelonioides

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Dichapetalum gelonioides***. Una ning gihulagway ni William Roxburgh, ug gihatagan sa eksakto nga ngalan ni Adolf Engler. Ang *Dichapetalum gelonioides* sakop sa kahenera nga *[[Dichapetalum]]*, ug kabanay nga Dichapetalaceae. 

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *D. g. andamanicum*
* *D. g. gelonioides*
* *D. g. pilosum*
* *D. g. sumatranum*
* *D. g. tuberculatum*

## Ang mga gi basihan niini
Dichapetalum lujae

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Dichapetalum lujae***. Una ning gihulagway ni De Wild. ug Th. Dur.. Ang *Dichapetalum lujae* sakop sa kahenera nga *[[Dichapetalum]]*, ug kabanay nga Dichapetalaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Kamerun
* Gabon
* Congo
** Republika sa Congo
* Demokratikanhong Republika sa Konggo
** Demokratikanhong Republika sa Konggo
*amihanan-sidlakang Anggola

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *D. l. gillardinii*
* *D. l. le-testui*

## Ang mga gi basihan niini
Stephanopodium organense

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Stephanopodium organense***. Una ning gihulagway ni Carlos Toledo Rizzini, ug gihatagan sa eksakto nga ngalan ni Ghillean `Iain' Tolmie Prance. Ang *Stephanopodium organense* sakop sa kahenera nga *[[Stephanopodium]]*, ug kabanay nga Dichapetalaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
*habagatan-sidlakang Brasil
** Rio de Janeiro

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Tapura

Kahenera sa mga tanom nga bulak ang ***Tapura***. Ang *Tapura* sakop sa kabanay nga Dichapetalaceae. 

## Matang nga nahiubos

* *[[Tapura acreana]]*
* *[[Tapura africana]]*
* *[[Tapura amazonica]]*
* *[[Tapura arachnoidea]]*
* *[[Tapura bouquetiana]]*
* *[[Tapura bullata]]*
* *[[Tapura capitulifera]]*
* *[[Tapura carinata]]*
* *[[Tapura colombiana]]*
* *[[Tapura coriacea]]*
* *[[Tapura costata]]*
* *[[Tapura cubensis]]*
* *[[Tapura ferreyrae]]*
* *[[Tapura fischeri]]*
* *[[Tapura follii]]*
* *[[Tapura guianensis]]*
* *[[Tapura haitiensis]]*
* *[[Tapura ivorensis]]*
* *[[Tapura juliani]]*
* *[[Tapura juruana]]*
* *[[Tapura lanceolata]]*
* *[[Tapura latifolia]]*
* *[[Tapura le-testui]]*
* *[[Tapura magnifolia]]*
* *[[Tapura martiniae]]*
* *[[Tapura mexicana]]*
* *[[Tapura neglecta]]*
* *[[Tapura orbicularis]]*
* *[[Tapura panamensis]]*
* *[[Tapura peruviana]]*
* *[[Tapura singularis]]*
* *[[Tapura tchoutoi]]*
* *[[Tapura tessmannii]]*
* *[[Tapura wurdackiana]]*
* *[[Tapura zei-limae]]*

## Ang mga gi basihan niini







Tapura_guianensis_Aublet_1775_pl_48.jpg
Tapura_guianensis_Aubl._s.n._MNHN_P-P00777925.jpg
French_party_Tapura.svg
Tapura africana

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Tapura africana***. Una ning gihulagway ni Daniel Oliver. Ang *Tapura africana* sakop sa kahenera nga *[[Tapura]]*, ug kabanay nga Dichapetalaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
*habagatan-sidlakang Nigyeriya
* Kamerun
* Isla de Bioko
** Isla de Bioko
* Gabon
* Congo
** Republika sa Congo

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Tapura amazonica

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Tapura amazonica***. Una ning gihulagway ni Eduard Friedrich Poeppig ug Stephan Ladislaus Endlicher. Ang *Tapura amazonica* sakop sa kahenera nga *[[Tapura]]*, ug kabanay nga Dichapetalaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Bolibiya
** El Beni
** Departamento de Pando
** Santa Cruz
* Colombia
** Amazonas
** Departamento del Caquetá
** Departamento del Guaviare
** Departamento del Vaupés
* Peru
* Ecuador
*amihanan-sidlakang & kasadpan-sentrong Brasil
** Amazonas
** Pará (estado)
** Rondônia
** Maranhão (estado)
** Mato Grosso (estado)
** Goiás (estado)
* Surinam
* Guyane
* Venezuela
** Amazonas

Usa ka matang nga nahiubos niini atong makita *T. a. manausensis*.

## Ang mga gi basihan niini
Euphronia

Kahenera sa mga tanom nga bulak ang ***Euphronia***. Ang *Euphronia* sakop sa kabanay nga Euphroniaceae. 

*Euphronia* mao ang ika kahenera nga sa kabanay nga Euphroniaceae. 

Ang kladogram matud sa Catalogue of Life mao:

## Ang mga gi basihan niini
Euphronia acuminatissima

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Euphronia acuminatissima***. Una ning gihulagway ni J. A. Steyerm.. Ang *Euphronia acuminatissima* sakop sa kahenera nga *[[Euphronia]]*, ug kabanay nga Euphroniaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Venezuela
** Amazonas
* Colombia
** Departamento del Guainía
** Departamento del Vichada

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Humiriaceae

Kabanay sa mga tanom nga bulak ang **Humiriaceae**. Ang Humiriaceae sakop sa kahanay nga Malpighiales, kahutong nga Magnoliopsida, ka-ulo nga Tracheophyta, ug kaginharian nga tanom. Ang kabanay nga Humiriaceae pagsakop 64 kaliwatan, segun Catalogue of Life. 

Ang kladogram matud sa Catalogue of Life mao:

## Ang mga gi basihan niini
Duckesia verrucosa

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Duckesia verrucosa***. Una ning gihulagway ni Adolpho Ducke, ug gihatagan sa eksakto nga ngalan ni José Cuatrecasas. Ang *Duckesia verrucosa* sakop sa kahenera nga *[[Duckesia]]*, ug kabanay nga Humiriaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
*amihanang Brasil
** Pará (estado)
** Amazonas
* Peru

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Humiria balsamifera

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Humiria balsamifera***. Una ning gihulagway ni Jean Baptiste Christophe Fusée Aublet, ug gihatagan sa eksakto nga ngalan ni A. St.-hil.. Ang *Humiria balsamifera* sakop sa kahenera nga *[[Humiria]]*, ug kabanay nga Humiriaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Guyana
* Surinam
* Guyane
* Venezuela
** Amazonas
** Estado Bolívar
* Peru
* Colombia
** Amazonas
** Departamento del Caquetá
** Departamento del Guainía
** Departamento del Guaviare
** Departamento del Meta
** Departamento de Nariño
** Departamento del Putumayo
** Departamento del Valle del Cauca
** Departamento del Vaupés
* Bolibiya
** La Paz (ulohang dakbayan)
** Santa Cruz
* Ecuador

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *H. b. attenuata*
* *H. b. coriacea*
* *H. b. floribunda*
* *H. b. guaiquinimana*
* *H. b. guianensis*
* *H. b. iluana*
* *H. b. imbaimadaiensis*
* *H. b. laurina*
* *H. b. minarum*
* *H. b. parvifolia*
* *H. b. pilosa*
* *H. b. savannarum*
* *H. b. stenocarpa*
* *H. b. subsessilis*

## Ang mga gi basihan niini







Humiria balsamifera Brazil-Pará-Bragança bark.jpg
Humiria balsamifera Brazil-Pará-Bragança fruits.JPG
Humiriastrum glaziovii

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang ***Humiriastrum glaziovii***. Una ning gihulagway ni Ignatz Urban, ug gihatagan sa eksakto nga ngalan ni José Cuatrecasas. Ang *Humiriastrum glaziovii* sakop sa kahenera nga *[[Humiriastrum]]*, ug kabanay nga Humiriaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
*habagatan-sidlakang Brasil
** Rio de Janeiro

Usa ka matang nga nahiubos niini atong makita *H. g. angustifolium*.

## Ang mga gi basihan niini