open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Neocallimastix frontalis

Espesye sa uhong sakop sa division nga Neocallimastigomycota ang ***Neocallimastix frontalis***. Una ning gihulagway ni R.A. Braune, ug nga gihatagan sa eksakto nga ngalan ni Vavra, Joyon och I.B. Heath ni adtong 1983. Ang *Neocallimastix frontalis* sakop sa kahenera nga *[[Neocallimastix]]* sa kabanay nga Neocallimastigaceae. Pagka karon wala pay siak nga nalista ubos niini niya.

## Ang mga gi basihan niini
Caecomyces

Henero sa mga uhong ang ***Caecomyces***. Ang *Caecomyces* sakop sa kabanay nga Neocallimastigaceae. 

Mao ni ang iyang kladogram matod sa Catalogue of Life:

## Ang mga gi basihan niini
Ambispora fennica

Espesye sa uhong sakop sa division nga Glomeromycota, ug nga gihulagway ni C ang ***Ambispora fennica***. Walker, Vestberg ug Arthur Schüssler ni adtong 2007. Ang *Ambispora fennica* sakop sa kahenera nga *[[Ambispora]]* sa kabanay nga Ambisporaceae. Pagka karon wala pay siak nga nalista ubos niini niya.

## Ang mga gi basihan niini
Scutellospora

Henero sa mga uhong ang ***Scutellospora***. Ang *Scutellospora* sakop sa kabanay nga Gigasporaceae. 

## Matang nga nahiubos

* *[[Scutellospora alborosea]]*
* *[[Scutellospora arenicola]]*
* *[[Scutellospora armeniaca]]*
* *[[Scutellospora aurigloba]]*
* *[[Scutellospora biornata]]*
* *[[Scutellospora calospora]]*
* *[[Scutellospora castanea]]*
* *[[Scutellospora cerradensis]]*
* *[[Scutellospora coralloidea]]*
* *[[Scutellospora crenulata]]*
* *[[Scutellospora dipapillosa]]*
* *[[Scutellospora erythropus]]*
* *[[Scutellospora fulgida]]*
* *[[Scutellospora gilmorei]]*
* *[[Scutellospora gregaria]]*
* *[[Scutellospora hawaiiensis]]*
* *[[Scutellospora heterogama]]*
* *[[Scutellospora minuta]]*
* *[[Scutellospora nigra]]*
* *[[Scutellospora nodosa]]*
* *[[Scutellospora pellucida]]*
* *[[Scutellospora persica]]*
* *[[Scutellospora projecturata]]*
* *[[Scutellospora reticulata]]*
* *[[Scutellospora rubra]]*
* *[[Scutellospora savannicola]]*
* *[[Scutellospora scutata]]*
* *[[Scutellospora spinosissima]]*
* *[[Scutellospora tricalypta]]*
* *[[Scutellospora trirubiginopa]]*
* *[[Scutellospora weresubiae]]*
* *[[Scutellospora verrucosa]]*

## Ang mga gi basihan niini





## Gikan sa gawas nga tinubdan
Glomus

Henero sa mga uhong ang ***Glomus***. Ang *Glomus* sakop sa kabanay nga Glomeraceae. 

*Glomus* mao ang ika kahenera nga sa kabanay nga Glomeraceae. 
## Matang nga nahiubos

* *[[Glomus aggregatum]]*
* *[[Glomus ambisporum]]*
* *[[Glomus arborense]]*
* *[[Glomus arenarium]]*
* *[[Glomus australe]]*
* *[[Glomus avelingiae]]*
* *[[Glomus bagyarasjii]]*
* *[[Glomus boreale]]*
* *[[Glomus botryoides]]*
* *[[Glomus caesaris]]*
* *[[Glomus caledonium]]*
* *[[Glomus canadense]]*
* *[[Glomus canum]]*
* *[[Glomus citricola]]*
* *[[Glomus claroideum]]*
* *[[Glomus clarum]]*
* *[[Glomus clavisporum]]*
* *[[Glomus constrictum]]*
* *[[Glomus convolutum]]*
* *[[Glomus coremioides]]*
* *[[Glomus coronatum]]*
* *[[Glomus corymbiforme]]*
* *[[Glomus cuneatum]]*
* *[[Glomus deserticola]]*
* *[[Glomus diaphanum]]*
* *[[Glomus dolichosporum]]*
* *[[Glomus eburneum]]*
* *[[Glomus epigaeum]]*
* *[[Glomus etunicatum]]*
* *[[Glomus fasciculatum]]*
* *[[Glomus flavisporum]]*
* *[[Glomus formosanum]]*
* *[[Glomus fragile]]*
* *[[Glomus fragilistratum]]*
* *[[Glomus fuegianum]]*
* *[[Glomus fulvum]]*
* *[[Glomus geosporum]]*
* *[[Glomus gibbosum]]*
* *[[Glomus globiferum]]*
* *[[Glomus glomerulatum]]*
* *[[Glomus heterosporum]]*
* *[[Glomus hoi]]*
* *[[Glomus invermaium]]*
* *[[Glomus kerguelense]]*
* *[[Glomus lamellosum]]*
* *[[Glomus liquidambaris]]*
* *[[Glomus luteum]]*
* *[[Glomus macrocarpum]]*
* *[[Glomus magnicaule]]*
* *[[Glomus melanosporum]]*
* *[[Glomus microaggregatum]]*
* *[[Glomus microcarpum]]*
* *[[Glomus minutum]]*
* *[[Glomus monosporum]]*
* *[[Glomus mortonii]]*
* *[[Glomus mosseae]]*
* *[[Glomus multicaule]]*
* *[[Glomus multiforum]]*
* *[[Glomus nanolumen]]*
* *[[Glomus pallidum]]*
* *[[Glomus pansihalos]]*
* *[[Glomus pellucidum]]*
* *[[Glomus przelewicense]]*
* *[[Glomus pubescens]]*
* *[[Glomus pulvinatum]]*
* *[[Glomus pustulatum]]*
* *[[Glomus radiatum]]*
* *[[Glomus rubiforme]]*
* *[[Glomus segmentatum]]*
* *[[Glomus sinuosum]]*
* *[[Glomus spinosum]]*
* *[[Glomus taiwanense]]*
* *[[Glomus tenebrosum]]*
* *[[Glomus tenue]]*
* *[[Glomus tortuosum]]*
* *[[Glomus trimurales]]*
* *[[Glomus warcupii]]*
* *[[Glomus verruculosum]]*
* *[[Glomus vesiculiferum]]*
* *[[Glomus viscosum]]*

## Ang mga gi basihan niini





## Gikan sa gawas nga tinubdan

## Galeriya sa hulagway


Spores_tomato_root.JPG
Glomus_tumour_-_intermed_mag.jpg
Glomus_tumour_-_high_mag.jpg
2011_May_Glomus_Tumor_Extraction_Closeup.jpg
Glomus_tumour_-_very_high_mag.jpg
Glomus_tumour_-_2_-_very_high_mag.jpg
Glomus_mosseae.tif
Tumor_Glomus_Jugulare.jpg
Glomus_Jugulare_axial_T1_post.jpg
Glomus_Jugulare_saggital_T1_post.jpg
Gloeolecta similis

Kaliwatan sa lumot ang ***Gloeolecta similis***. Una ning gihulagway ni Vezda. Ang *Gloeolecta similis* sakop sa kahenera nga *[[Gloeolecta]]*, ug kabanay nga Gyalectaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Amihanang Amerika
* Habagatang Amerika

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Ceratorhiza hydrophila

Kaliwatan sa uhong ang ***Ceratorhiza hydrophila***. sakop sa ka-ulo nga Basidiomycota, ug Una ning gihulagway ni Pier Andrea Saccardo, ug gihatagan sa eksakto nga ngalan ni Z. H. Xu, T. C. Harr., M. L. Gleason ug Batzer ni adtong 2010. Ang *Ceratorhiza hydrophila* sakop sa kahenera nga *[[Ceratorhiza]]*, ug kabanay nga Ceratobasidiaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Guangdong Sheng
* State of Andhra Pradesh
* State of Gujarāt
* Madhya Pradesh
* Punjab 
* Uttar Pradesh
* Kotidaybor
* Louisiana (estado)
* Manitoba
* Minnesota
* New York (estado)
* Kapupud-ang Solomon
* Ostriya
* Serbya
* Mxico Distrito Federal

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Sclerotium crustuliforme

Espesye sa uhong ang ***Sclerotium crustuliforme***. Una ning gihulagway ni Jean Baptiste Desmazières ni adtong 1848. Ang *Sclerotium crustuliforme* sakop sa kahenera nga Sclerotium, ug kaginharian nga uhong. Pagka karon wala pay siak nga nalista ubos niini niya.

## Ang mga gi basihan niini
Chaetotrichum

Kahenera sa mga uhong ang ***Chaetotrichum***. Ang *Chaetotrichum* sakop sa ka-ulo nga Ascomycota, ug kaginharian nga abungawg-uhong. 

Ang kladogram matud sa Catalogue of Life mao:

## Ang mga gi basihan niini
Rebollar

*Rebollar (Soria), munisipyo sa probinsiya sa Soria, sa komunidad autonoma nga Castilla y León, Espanya.
*Rebollar (Cáceres), munisipyo sa probinsiya sa Cáceres, sa komunidad autonoma nga Extremadura, Espanya.
Edward Moss

Si **Edward Moss** (natawo 1977) mao ang usa ka Amerikanong artista.

## Galeriya sa hulagway


Charles_Edward_Moss01.jpg
Charles_Edward_Moss00.jpg
Jeff Bennett

**Jeffrey Glenn** "**Jeff**" **Bennett** (natawo sa Oktubre 2, 1962) mao ang usa ka Amerikanong aktor.

## Gikan sa gawas nga tinubdan
*
Kampong Makassar

Ang **Kampong Makassar** mao ang usa sa pipila ka kampo sa pagbilanngo sa isla sa Java duol sa Batavia (mao ang Jakarta karon) kung diin gipangpriso sa mga Hapon ang mga dinakpang sibilyan (kasagaran mga Dutch), human ang Dutch East Indies makuha sa mga Hapon niadtong 1942. Gikan sa Enero ngadto sa Oktobre 1945, ang Kampong Makassar gigamit isip prisohan sa mga binilanggo, bilanggoan sa mga sibilyan ug relief camp.

## References
The Lion King II: Simba's Pride

Ang ***The Lion King II: Simba's Pride*** maoy Amerikanong karton nga pelikula nga gihimo sa 1998 sa Walt Disney Pictures ug Walt Disney Animation Australia ug gibuhian sa video sa 27 Oktubre 1994 nga Buena Vista Home Entertainment.

## Mga sumpay sa gawas
* Opisyal nga sityo

## Galeriya sa hulagway


Lion_king.jpg
The Lion King 2 Simba's Pride logo.svg
Dakbayan sa Valparaíso

**Valparaiso** mao ang usa ka Chilean lungsod ug sa pagpakigsulti nga nahimutang sa sentro nga kabaybayonan sa mga Amerikano mainland Chile. Kini mao ang legislative kapital sa nasud, mao usab ang kapital sa probinsya sa homonymous rehiyon.

## Mga sumpay sa gawas
* Commonscat:Valparaíso
* municipalidaddevalparaiso.cl 
* ciudaddevalparaiso.cl
Caselle Landi (munisipyo)

Munisipyo ang **Caselle Landi** sa Italya. Kini makit-an sa estado sa Lombardia.

Aduna kiniy populasyon nga 1.652 (2011).

## Mga sumpay sa gawas

* Caselle Landi Web Page
Queen

Ang **Queen** usa ka bandang nagbase sa Inglatera.

## Mga Miyembro

*Freddie Mercury
*Brian Harold May
*John Deacon
*Roger Meddows Taylor

## Mga album

*Queen (1973)
*Queen II (1974)
*Sheer Heart Attack (1974)
*A Night at the Opera (1975)
*A Day at the Races (1976)
*News of the World (1977)
*Jazz (1978)
*The Game (1980)
*Flash Gordon (1980)
*Hot Space (1982)
*The Works (1984)
*A Kind of Magic (1986)
*The Miracle (1989)
*Innuendo (1991)
*Made in Heaven (1995)
Vladimir Putin

Si **Vladimir Vladimirovich Putin** (natawo Oktubre 7, 1952; Rinuso: Владимир Владимирович Путин) mao ang usa ka lugayna ug Pamuno-Nasod sa Rusya. Siya ang Punong Ministro sa maong nasod gikan sa 1999 hangtod 2000, ug dayon Pamuno-Nasod sa maong nasod usab gikan sa Marso 2000 hangtod Mayo 2008, ug Punong Ministro usab gikan sa 2008 hangtod 2012.

## Mga pakisayran
Vladimir Lenin

Si **Vladimir Lenin** (10 Abril 1870 — 21 Enero 1924, Rinuso: Владимир Ильич Ленин, natawo isip Vladimir Ilyich Ulyanov) usa ka politikal nga lider sa Rusya.

## Mga reperensya
Moscow

Ang **Moscow** mao ang kapital ug kinadak-ang dakbayan sa Rusya, kinadak-ang dakbayan sa Uropa.

## Mga pakisayran
Berlin

:*Alang sa ubang mga dapit sa mao gihapon nga ngalan, tan-awa ang [[Berlin (pagklaro)]].*

**Berlin** maoy ang ulohang dakbayan ug kinadak-ang dakbayan sa Alemanya. Ang Berlin nahimutang sa estado pederal sa Land Berlin, sa amihanan-sidlakang bahin sa nasod.  metros ibabaw sa dagat kahaboga ang nahimutangan sa Berlin, ug adunay  ka molupyo.

Ang yuta palibot sa Berlin kasagaran daghan kaayong patag. Berlin nahimutang sa usa ka gitas-on. Kinahabogang dapit sa palibot ang Teufelsberg,  ka metros ni kahaboga ibabaw sa dagat,  km sa kasadpan sa Berlin. Dutdot ang lumulupyo ining dapita. Berlin ang kinadak-ang lungsod sa maong dapit. Sa rehiyon palibot sa Berlin, mga kanal, ug mga lasang talagsaon komon.


Berlin-Potsdamer Platz-02-von Siegessaeule-2017-gje.jpg
Berlin Aussichten vom Dom asv2023-02 img07.jpg
Berlin-Kurfuerstendamm-110-Nr 25-Boss-2016-gje.jpg
Berlin-Kurfuerstendamm-216-Ecke Fasanenstr-2016-gje.jpg
Berlin-Berliner Dom-14-Schlossbruecke-Fernsehturm-2017-gje.jpg
Berlin Kuppel des Doms Innenansicht asv2023-02.jpg
Berlin-Reichstag-32-2016-gje.jpg
Berlin-Tauentzienstr-02-Hochhaus-2017-gje.jpg
Berlin-Spree-02-2016-gje.jpg
Berlin-Flughafen Tegel-02-2006-gje.jpg


## Saysay



## Ang mga gi basihan niini
Sung Jae-ki

Si **Sung Jae-ki**(Koreano:성재기, 成在基, Septiyembre 11, 1967 - Hulyo 26, 2013) mao Habagatang Koreyano tawhanong katungod aktibista ug civic aktibista, liberalisasyon pilosopo ug aktibista mag tawo kalingkawasan. Nga lider sa Association sa mga tawo ni Korea(남성연대 男性連帶).

## Mga reperensya

## Mga direktoryo
* Suicide performance and journalist ethics News Dongah (English)
* South Korean channel films suicide  (English)
* Police continue search for missing men's rights activist yonhapnews (English)
* Body of Sung Jae-gi found in Han River Koreaherald 2013.07.29 (English)
* Grabación de un suicidio en Corea del Sur abre el debate sobre la ética de los medios de comunicación (Español)
* Activista Sung Jae-ki se suicidó frente a las cámaras de televisión  (Español)

## Galeriya sa hulagway


MJK_09357_Mina_Fujii,_Kim_Ki-duk_and_Lee_Sung-Jae_(Human,_Space,_Time_and_Human,_Berlinale_2018).jpg
Dagaday

*Dagaday* (Iningles:Bamboo Needle) (Pambansa:Kawayang Karayom) usa ka gamit sa tawo para makahimu siya ug sanina, habul ug uban pa.
Neognathae

Ang **Neognathae** maoy infraclass sa langgam nga vertebrates o mga mananap nga adunay bukog sa likod. Nahiapil kini sa gitawag makalupad.
Ninja

Ang mga Hapon nga ninja dedekado nga pundok sa mga mangugubat nga dili-magkabayo, ug anaay dakong pribelihiyo sa nasod nga Hapon kaniadto.
Listahan sa mga barangay sa Akershus

Ania ang **listahan sa mga barangay sa [[Akershus]]**, sa nasud Norway. Kay sa ubang mga dapit palihog tan-awa Listahan sa mga barangay sa Norway.

## Pakisayran
*

*

*

*

*

## Gawas mga link
Algarheim

**Algarheim** mao ang usa ka **[[Listahan sa mga barangay sa Norway|barangay]]** nga nahimutang sa nasud Norway.

## Tan-awa usab sa
*Listahan sa mga barangay sa Norway

## Pakisayran
Ponetika

Ang Ponetika usa ka bahin sa Linggwistika na nagatuon sa sayantipikanhong pag hubit sa mga tawhanong pinulongan. Gibahin kini sa tulo ka  managlahi na matang: articulatory, acoustic ug auditory.

## Galeriya sa hulagway


Echtzeit_MRT_-_Sprechen.ogv
Human_Language_Families_(wikicolors).png
Australopithecus africanus

Ang ***Australopithecus africanus*** kay sakop sa henero nga *[[Australopithecus]]*, ug pamilya nga Hominidae, partikular ang sentral nga sidlakang Aprika, giila sa mga siyentipiko isip lugar nga ginikanan sa mga tawo, pinaagi sa pagkaplag sa mga nahiunang hominid ug mga ansestor, ug uban pa, sa miaging pito ka milyon ka tuig.
Emperador sa Hapon

Ang **Emperador sa Hapon** mao ang tigdumala sa Estadong Hapon sa panahong imperyal (1947).

Emperador : Naruhito (2019-)

## Galeriya sa hulagway


Crown_Prince_Naruhito_(2018).jpg
Emperor_Naruhito_at_TICAD7_(cropped).jpg
Emperor Naruhito 201905 (cropped).jpg
Naruhito and Masako visit Bogor Palace 48 (cropped).jpg
Kanji

Ang **Kanji** (漢字) mga karakter nga Intsik nga gigamit isip panguna nga sistema sa pagsulat sa Hinapones, uban ang kana, katakana ug hiragana.
Felipe sa Hesus

Si **Felipe sa Hesus** (ika - Mehico 1572 –ika- Nagasaki 5 sa Febrero 1597) maoy Mehikong santo sa Simbahang Katoliko. Pilipinas mao ang iyang sibil nga ngalan.
One Piece

Ang **One Piece** (ワンピース *Wan Pīsu*) mao ang kasunudsunurang Hinapon nga Anime sa telebisyon nga gibuhat kaniadtong 19 sa Hulyo 1997 sa Toei Doga (Karon: Toei Animation), isip sinunod sa unang napulo'g unom nga mga *volume* sa *One Piece* nga hinimo ni Eichiiro Oda ug gipublikar sa Hapon sa *[[Weekly Shonen Jump]]* (Ambak sa Semana ni Shonen) manga sa antolohiya nga komiks. 

## Galeriya sa hulagway


Going_Merry_(boat).jpg
One_Piece_Cosplay_Pyrkon_2014.JPG
One_Piece_Swimwear.jpg
Miguel Lopez de Legazpi

Hi **Miguel Lopez de Legzapi** (c. 1502 – 20 sa Agosto, 1572) upat tuig kinatsila ang Kadagatang Pasipiko pagtaak Nueva Espanya sa Sugbo ang Pilipinas in 1562, miabot ang kongkistador.
Birhen sa Guadalupe

Hi **Birhen sa Guadalupe** nga kalagdaan Simbahang Katoliko sa paggamit nga imbes Basilika sa Guadalupe nga Mehiko. 

## Galeriya sa hulagway


1531_Nuestra_Señora_de_Guadalupe_anagoria.jpg
Virgen_de_guadalupe1.jpg
Birhen_sa_Guadalupe_VI.jpg
Embryo

Ang **embryo** usa ka gipabukalang itlog nga aduna nay hapit mapormang sa sulod.

## Galeriya sa hulagway


Tubal_Pregnancy_with_embryo.jpg
Wrinkledfrog_embryos.jpg
Эмбрион_человека_первые_сутки_развития.png
Da_Vinci_Studies_of_Embryos_Luc_Viatour.jpg
Embryo2_icon.svg
Embryo_0368.jpg
Embryo_0382.jpg
Embryo_0392.jpg
Bag-ong Kalibotan

Ang **bag-ong Kalibotan** iyang mga biyahe mao ang nagpahibalo sa mga kahimutangan sa Kasadpang Hemispero ug ang superkontinente niini ang Amerika ug ang malamposong pagpundar sa mga kolonya ug kulturang.
Kristohanong Kongregasyon sa Brasil

Ang **Kristohanong Kongregasyon sa Brasil** (*Congregação Cristã no Brasil* sa Portuguese) mao ang usa ka evangelical denominasyon nga natukod diha sa nga ang nasud sa mga Italyano-Amerikano nga misyonaryo Luigi Francescon (1866-1964).

## Doktrina
Samtang ang napulo ug duha ka mga artikulo sa hugot nga pagtuo, ang mga doktrina sa simbahan summarize sa mosunod: 

*Sila nagtuo sa Biblia ingon nga ang mga sayop nga Pulong sa Dios, dinasig sa Espiritu Santo; 
*Sila nagtuo sa trinidad ug sa mga balaan ug sa tawo kinaiyahan ni Jesus 
*Sila nagtuo sa kaluwasan pinaagi sa pagtuo sumala sa grasya sa Dios 
*Sila nagabuhat sa bunyag pinaagi sa pagpaunlod 
*Sila nagabuhat sa sakrament 
*Sila nagtuo sa sa bautismo sa Balaang Espiritu, ang mga inisyal nga nga ebidensya sa pagsulti sa mga pinulongan, ingon man usab sa ubang mga ebidensya sama sa mga milagro, mga pagpang-ayo, mga panan-awon, ug uban pa. 
*Nagpaabut sa ikaduhang pag-anhi ni Jesus-Kristo, ang pagkabanhaw sa mga patay ug sa mga Last Paghukom. 

## Pagpraktis
Ang simbahan nagsiguro naningkamot sa pagsunod sa mga pagtulun-an sa mga apostoles, sama sa nahisulat diha sa Bibliya tungod kay, alang kaniya, apan ang panahon nagalihok sa ibabaw sa ug sa lakang, ang Pulong sa Dios nagpabilin nga wala mausab. Sa sangputanan, mitoo sa diha-diha nga pagsangyaw (gituohan nga base sa pagpadayag sa Espiritu Santo); ang kinabubut-ong paggamit sa sa tabil alang sa mga babaye; sa ilang mga balay sa pagsimba, sa panahon sa pag-alagad sa pagsimba, ang mga tawo sa paglingkod sa usa ka kilid ug sa mga babaye sa uban nga mga. Kini usab dili sugoon sa simbahan nga ikapulo sa mga miyembro niini ug dili mibayad mga magwawali sa simbahan, sa pagtuo nga sa pagsunod sa panig-ingnan ni apostol Pablo, ingon sa matag usa nga adunay iyang kaugalingon nga sibil nga buhat ingon man sa bisan kinsa nga miyembro sa katilingban, nga magpadayon pinaagi sa sa moboluntaryo espiritu sa mga miyembro niini, sa gawas sa pagpaabot sa pagdawat sa salapi o mga butang. Lamang boluntaryo ug mailhing-nga-sinunog kansang bunga gigamit sa hingpit alang sa kaayohan sa mga kompaniya nga gidawat. Kini nga mga buhat, uban pa, makamugna og usa ka garantiya uniqueness sa taliwala sa Brazilian Protestantismo, ang usa ka kamatuoran nga usahay modala ngadto sa panag-away tali sa Kristohanong Kongregasyon ug sa uban pang mga sa Brazil evangelical mga denominasyon.
Bag-ong Espanya

Ang **bag-ong Espanya** gikan sa **Nueva Espanya**, (Mehiko) pagkahuman sa imperyo espanyol sa 1535, ang gikuha ug gihimo nga kolonya sulod, sugod sa hangtod sa 1821.

## Galeriya sa hulagway


La_nueva_españa_1.PNG
Brachiosaurus

Ang **Brachiosaurus** maoy dinosawryo sa sauropod nga nabuhi gikan niadtong periyodong Hurasiko. Una ning gihulagway ni Amerikano sa paleontologo Elmer S. Riggs kaniadtong 1903 gikan sa mga fossil nga nakit-an sa walog sa Colorado River sa kasadpang Colorado, Estados Unidos.
Gibanabana nga ang *Brachiosaurus* naa sa taliwala sa 18 ug 21 metro (59 ug 69 p) ang gitas-on; gibanabana nga gibug-aton gikan sa 28.3 hangtod 58 metrik tone (31.2 ug 64 nga mubu nga tonelada).
Ankylosaurus

Ang **Ankylosaurus** maoy dinosawryo sa thyreophoran ginharian nga nabuhi gikan niadtong periyodong Kretasiko. Ang mga fossil niini nakit-an sa heyolohiko pormasyon nga nagsugod pa sa katapusan sa Kretaseo panahon, mga 68-66 milyon nga tuig na ang nakalabay, sa kasadpang Habagatang Amerika, nga gihimo kini taliwala sa katapusan sa mga dinosawryo. Kini ginganlan ni Barnum Brown kaniadtong 1908; ang species ra sa henero nga *A. magniventris*. Ang ngalan sa henero nga nagpasabut, ug ang piho nga ngalan nagpasabut. Daghang mga ispesimen ang nakubkob hangtod karon, apan usa ka kompleto nga kalabera ang wala pa matukib.
Styracosaurus

Ang **Styracosaurus** maoy dinosawryo sa ornithischian ceratopsian ginharian nga nabuhi gikan niadtong periyodong Kretasiko.
Parasaurolophus

Ang **Parasaurolophus** maoy dinosawryo sa ornithischian hadrosaurid nga nabuhi gikan niadtong periyodong hangtod Kretasiko.
Jacob

Si **Jacob** (Inebreyo: יעקב‎, **Ya’akov**) maoy importanteng tawo sa Bibliya sa patriyarka ug sa basahon sa Henesis.

## Galeriya sa hulagway


Cigoli_Le_Songe_de_Jacob_Nancy_22122007.jpg
Jacob_Wrestling_with_the_Angel.jpg
Rembrandt_-_Jacob_Wrestling_with_the_Angel_-_Google_Art_Project.jpg
Gilbert_Studios_photograph_of_Harriet_Jacobs.jpg
Cast_Hall_Jacob_and_Esau_from_Ghiberti's_Gates_of_Paradise_(95244).jpg
Jacobs_Home_earlier_called_Miller-Jacobs_Home,_Galveston.jpg
Sleeping,_homeless_children_-_Jacob_Riis.jpg
Jacob_con_el_rebaño_de_Labán,_Francisco_Antolínez.jpg
Aletta_Jacobs,_1895-1905.jpg
Jane_Jacobs.jpg
Isaac

Si **Isaac** (Inebreyo:יִצְחָקYitzhak o Yiṣḥāq) maoy importanteng tawo sa Bibliya sa patriyarka ug basahon sa Henesis. 

## Galeriya sa hulagway


Isaac_a_Lover_of_Peace.jpg
Sacrifice_of_Isaac-Caravaggio_(c._1603).jpg
Aaron

Si **Aaron** (Inebreyo:אהרן) maoy uban kang Moises sa Bibliya sa propeta sa Diyos ug sa basahon sa Eksodo.

## Galeriya sa hulagway


DD_Frauenkirche_Aaron.jpg
Jacques_Bergé,_Aaron-_Aaron,_KBS-FRB.jpg
Moses_and_Aaron_before_Pharaoh-_An_Allegory_of_the_Dinteville_Family_MET_DT1462.jpg
Hank_Aaron_2002.jpg
Aaron_Ashmore_2015.jpg
Shrine_on_Mt_Aaron.jpg
Aaron_Ashmore_02_(9511858093).jpg
Paraon

Ang **Paraon** mao usa Karaang Ehipto dinastiya mga katingalahang imperyo gahum nga gipakita sa malupigong.

## Galeriya sa hulagway


Abou_simbel_pharaons.jpg
Pharaoh.svg
Pharaoh_Menhaure_triad_statue,_Caire-Musée.jpg
Eminem

Si **Marshall Bruce Mathers III** (natawo niadtong Oktubre 17 1972, St. Joseph, Misuri) mao ang mag-aawit ug magrararap gikan didto sa Amerika.

Noong Pebrero 8, 2007, gisugdan niya ang pagpahigayon sa iyang musika sa YouTube, ug hangtod sa tuiga 2023, nakaabot ang iyang channel sa YouTube ng 56.5 milyon ka mga subscribers ug nakakuha og tibuok nga 26.7 bilyones ka mga tan-aw sa video. 

## Mga pakisayran
Kalendaryong Hulyano

Ang **kalendaryong Hulyano** mao ang kalendaryong Gregoryano nga gigamit sa kinabag-ang bahin sa kalibotan. Kini usa ka modipikasyon sa pagka-46 a.C.

## Galeriya sa hulagway


1614_Prayerbook_November_Calendar.jpg
Calendar_Thessaloniki_1896.jpg
Jules_cesar.jpg
Ebanghelyo

Ang **ebanghelyo** mao nag-unang misyon sa Simbahang Katoliko ang pagsangyaw sa Jesus. 

## Galeriya sa hulagway


P46.jpg
P52_recto.jpg
Sargis_Pitsak.jpg
Chicago

Ang **Chicago** (minubo:The Windy City, angga:*The Second City*) mao ang kinadak-ang dakbayan sa estado sa Illinois, nahimutang sa *Midwest Coast* sa Tinipong Bansa sikad sa kamulupyohan, ug ang ikaduhang pinakadaghang tawo nga dakbayan sa tibuok Tinipong Bansa, pagkahuman sa Dakbayan sa New York ug Dakbayan sa Los Angeles. Ang kamulupyohan mao'y 2.71 milyon.

Opisyal nga sityo
Lumot

Ka-ulo sa mga tanom ang **Lumot** (*Bryophyta*). Ang ka-ulo nga Bryophyta pagsakop 13309 kaliwatan, segun Catalogue of Life. 

Ang kladogram matud sa Catalogue of Life mao:

## Ang mga gi basihan niini
Tisyu

In biyologiya ang **tisyu** maoy usa ka klase sa istruktura nga gitibuok sa pisiologiyiko nga gitawag og tisyu organiko nga dugo ug mga selula nga dugo.
Haring Arturo

Ang **Haring Arturo** usa ka leyenda usa ka Tungang Panahon sa mga panghitabo sa kinabuhi sa usa ka pundok sa mga England. 

## Galeriya sa hulagway


Arth_tapestry2.jpg
Artus2.jpg
Mani

Ang **mani** (*Arachis hypogaea*; Kinatsila: *cacahuate*, Iningles: *peanut*) maoy gamay nga kahoy nga lumad sa Amerika.
Homosekswalidad

Ang **homosekswalidad** mao'y oryentasyong sekswal taliwala sa mga sakop sa susamang kiye o kinatawhan. Mahimo 'sab kini nga gipahulagway nga kanunay sa mga kalihokang sekswal sa susamang kiye. Ang mga tawhanong homosekswal mahimo pud nga giisipong bayot (kon ang usa ka lalaki nahigugma sa usa ka lalaki), lesbiyana (kon ang usa ka babaye nahigugma sa usa ka babaye), kasagaran sa ilaha mao'y mga lalaki nga bayot.

## Tan-awa usab
* Gay
* Lesbiyana
* LGBT
Pinulongang Romanse

Ang mga **pinulongang Romanse** naglangkob sa usa ka dako nga pamilya sa mga pinulongan nga naggikan sa Linatin (lingua Latīna). Kining mga sinultihan naugmad pinaagi sa ebolusyon sa Bulgar nga Linatin (vulgarna Latin) nga gilitok sa komon nga katawhan panahon sa Imperyong Romano. Tungod sa dako nga teritoryo sa Karaang Roma, ang Linatin nagsagol sa mga lokal nga sinultihan sa nagkalain-laing rehiyon, nga sa ulahi nahimong mga bulag ug independente nga mga pinulongan.
## Kasaysayan ug gigikanan
Ang pagkaylap sa mga pinulongang Romanse nagsugod sa pagpalapad sa gahom sa Roma sa tibuok Mediteraneo ug sa kasadpang Uropa. 

Human sa pagkahugno sa Kasadpang Imperyong Romano, ang linggwistikong komunikasyon tali sa mga probinsya nabugto, nga nagtugot sa matag dapit sa pagpalambo sa ilang kaugalingong hiyas sa tingog ug gramatika. 

Kining historikal nga proseso mitultol sa pagtumaw sa managlahing mga pinulongan nga nagpreserbar sa mga karaan nga porma gikan sa kasingkasing sa Imperyo.

## Klasipikasyon sa mga pinulongan
Ang pamilya sa Romanse nabahin sa nagkalain-laing pundok sumala sa ilang linggwistikong relasyon ug ebolusyon panahon sa Edad Medya. Sa kasadpang bahin sa Uropa, makit-an ang mga pinulongan sa Ibero-Romanse ug Gallo-Romanse, sama sa Kinatsila (castellano), Pranses (français), Portuges (português), Katalan (català), Liones (Llïonés) ug ang Galiziano (galego),. Sa tunga-tunga ug sidlakang bahin sa kontinente, anaa ang Italyano (italiano), Veneto (vèneto), Furlan (furlan), ug ang Rumano (română).
## Impluwensya sa Pilipinas
Karon, ang mga pinulongang Romanse gilitok sa kapin sa usa ka bilyon ka mga tawo sa tibuok kalibotan. Kini nga pamilya adunay dako nga impluwensya sa kultura, balaod, ug literatura sa tibuok sibilisasyon. Sa Pilipinas, ang mga pinulongang lokal sama sa Sinugboanon (Binisaya) ug Filipino (Tagalog) adunay liboan ka mga pulong nga hinulaman gikan sa Kinatsila nga adunay direktang gamut sa Linatin. 

Kini nga linggwistikong kabilin nagsilbing lig-ong tulay nga nagsumpay sa kasaysayan sa Pilipinas ngadto sa ubang mga nasod ug kultura nga naggamit usab sa mga pinulongang Romanse.
## Galeriya sa hulagway

Idiomas_y_dialectos_romances.png|Mapa sa mga pinulongan ug diyalektong Romanse sa Uropa.
Romance_20c_en.png|Pagkaylap sa mga pinulongang Romanse sa tibuok kalibotan.
Romance_languages.png|Pagbahinbahin sa mga nag-unang sanga sa pamilyang Romanse.


## Mga pakisayran
Sultan

Ang **sultan** (Inarabigo سلطان‎ Sulṭān) sa nakighimamat ug iyang giingnan nga Islam dili magsalig sa mga dili Muslim nga kasundaloan ug mipaabot ug hinabang sa pagdepensa.

## Galeriya sa hulagway


EmperorSuleiman.jpg
Bellini, Gentile - Sultan Mehmet II.jpg
Sarayi_Album_10a.jpg
Sultan_Abdulrahman_Deria.png
Sultan_Amir_Ahmad_Bathhouse2.jpg
Sultan_Adam_Khan.png
Sultan_Ahmet_Mosque_February_2013.jpg
Sultan_Amir_Ahmad_Bathhouse1.jpg
Geledi_Sultan.jpg
Abdullah_frères_-_Sultan_Ahmet_camii,_Istanbul.jpg
Depresyon

Ang **depresyon** tungod psikologiya sa iyang sa pagkahiamgo klinika nga dili jud siya maminyo.

be-x-old:Дэпрэсія

zh-min-nan:Iu-ut-chèng

## Galeriya sa hulagway


Melencolia_I_(Durero).jpg
Vincent_Willem_van_Gogh_002.jpg
Woman_eyes_closed_sad.jpg
Taliban

Ang **taliban** (Pashto: ‎طالبان), sa Islam, maoy  pakigbisog fundamental nga Afganistan. Ginamandar kini sa kada indibidwal nga Muslim.

## Galeriya sa hulagway


Taliban insurgents turn themselves in to Afghan National Security Forces at a forward operating base in Puza-i-Eshan -a.jpg
Taliban-herat-2001.jpg
Taliban_insurgents_turn_themselves_in_to_Afghan_National_Security_Forces_at_a_forward_operating_base_in_Puza-i-Eshan_-a.jpg
Tundra

Ang **tundra** usab sa bioma ug sa tumoy sa mahabog lumot nga tanom mga bukid. 

## Galeriya sa hulagway


Greenland_scoresby-sydkapp2_hg.jpg
Tundra_coastal_vegetation_Alaska.jpg
Tundra_in_Siberia.jpg
Pako

Ang **pako** maoy ginharian sa mga balahiboon ug aduna silay. Ang pako nga **Pteridophyta** pagsakop 12,000 kaliwatan sa tanom. Usa ka grupo sa mga tanom nga vascular (mga tanom nga adunay *xylem* ug *phloem*) nga mosanay pinaagi sa mga spore ug walay mga liso o mga bulak. Lahi sila sa mga lumot pinaagi sa pagka-vascular, i.e., adunay espesyal nga mga tisyu nga nagdumala sa tubig ug mga sustansya ug adunay mga siklo sa kinabuhi diin ang branched sporophyte mao ang dominanteng yugto.
Diksionaryo

Ang **diksionaryo** usa ka pulong sa mga pinulongan kabahin sa tanang sanga sa kaalam. Kasagaran pa-alpabeto ang paghan-ay sa mga artikulo niini, inpormasyon sa mga sinulat nga depinisyon.
Romantisismo

Ang **romantisismo** mao artistiko kultural nga politiko orihinanong sa Uropa.

## Galeriya sa hulagway


Caspar_David_Friedrich_-_Wanderer_above_the_sea_of_fog.jpg
Zombie

Ang ***zombie*** nga piksiyonal kamatayon sa mga orror nga pantasya ug mubong  mga Haiti nga Aprika sugilanon.
Robin Hood

Si **Robin Hood** usa ka sikat na buhong na arkero mga leyenda ni England.

## Galeriya sa hulagway


Robin_shoots_with_sir_Guy_by_Louis_Rhead_1912.png
Robin_Hood_Memorial.jpg
Robin_Hood_9_I_W_cover.jpg
Little_John_and_Robin_Hood_by_Frank_Godwin.jpg
The_Robin_Hood,_Wakefield_Road,_Pontefract_(5th_July_2019).jpg
Robin_Hood_and_guy_of_Gisborne_Bewick_1832.jpg
Metano

Ang **metano** maoy hidrokarburo alkano kimikal gigamit sa paggamag mga alkoolikong ilimnon. Ang pormula niini maoy CH4.

## Galeriya sa hulagway


Methane-3D-balls.png
Methane-CRC-MW-3D-balls.png
Methane-2D-dimensions.svg
Taekwondo

Ang **Taekwondo** mao ang nasod mga paugnat sa kusog bahin sa kombate.

## Galeriya sa hulagway


COOK_(GBR)_VS_ZHU_(CHN)_BM_-80KGM12.JPG
Taekwondo_Fight_01.jpg
Daniel_Brännstam_Taekwondo_Competition.jpg
Taekwondo_(21862229440).jpg
Basic_Taekwondo.jpg
Little_Havana,_Miami,_Florida_2021_-_Taekwondo.jpg
Taekwondo_at_the_2016_Summer_Olympics12.jpg
Fernando_Rampazzo_Mundial_Taekwondo_ITF_2016.jpg
FIFA

Ang **FIFA** (Prinanses: *Fédération Internationale de Football Association*, Iningles: *International Federation of Association Football*), maoy institusyon saker gidumala federasyon sa komun nga nailhan sa minubo isip.

## Galeriya sa hulagway


2014_FIFA_Convention_Center.jpg
FIFA-Headquarter.jpg
Gianni_Infantino_2011.jpg
Galilea

Ang **Galilea** (Inebreo: הגליל‎ *HaGalil*, lalawigan; Griyego: Γαλιλαία; Linatin: *Galilaea*; Inarabigo: الجليل‎ *al-Jalīl*) maoy dakbayan sa rehiyon mga amihanan sa Israel.
Binyetnamita

Ang **binyetnamita** mao kini ang nasodnong pinulongan sa Viyetnam. Naggamit na kini karon og sinulatang Latino.

## Reperensya

* Vietnamese contemporary artists
Manchuria

Ang **Manchuria** (Inintsik: 满洲; Pinyin: *Mǎnzhōu*) mao usa ka rehiyon mga amihanang sa Asya. 

## Galeriya sa hulagway


Grasslands-menggu.jpg
Manchuria_in_China.png
Ginalyego

Ang **Ginalyego** (*Galego*, Kinatsila: *gallego*) usa ka pinulongang Romanse nga orihinal nga gilitok sa amihanang dapit sa Galicia mga Espanya. 

## Galeriya sa hulagway


Idioma_gallego.png
Idioma_gallego_bloques_y_áreas_lingüísticas.png
Percentage of Galician speakers (2001 vs 2011).png
Iber-Romance languages.png|thumb|Usa ka linggwistikong mapa sa Peninsulang Iberika diin ang hayag nga asul sa Ginalyego (galego), ang itom-asul sa Portuges (português), ang hayag nga berde nagpakita sa Asturiano (asturianu), ang berde sa Liones (Llïonés), ang dalag sa Kinatsila (castellano), ug ang hayag nga kape sa Aragones (aragonés).]]
Penynsula sa Iberia

Ang **Penynsula sa Iberika** usa ka penynsula sa habagatang-kasadpang Uropa nga miutlanan sa Espanya, Portugal, Andorra nga Pransiya kabungtoran mga Gibraltar.
Penynsula

Ang **dawis** kun **penynsula**  usa ka pundok sa mga tubig, pananglitan ang kapupud-an sa Kabisay-an ug kapupud-an sa kalibotan.
Kipot sa Gyibraltar

Ang **Kipot sa Gyibraltar** ug mga kapupud-ang nagpuyo sa Mediteraneo sa may Oseano Atlantiko nga ginganlang Uropa mga Aprika.
Miley Cyrus

Si **Destiny Hope "Miley" Cyrus** (gipanganak atong Nobyembre 23, 1992) ay usa ka Amerikanang aktres ug maghuhuni. Bata pa lang, gasugod na'g pakita si Miley sa ubang mga salida. Nisikat si Cyrus sa usa ka serye sa telebisyon nga "Hannah Montana," nga unang gipagawas atong 2006.

Atong 2007, ni-sign ug kontrata si Miley sa *Hollywood Records,* diin iyang gi-rekord iyang album nga "Hannah Montana 2: Meet Miley Cyrus," nga nag-certified quadruple-platinum ngadto sa Amerika. Pagka 2008, gipagawas ni Miley iyang ika-duhang album nga, *Breakout.* Sa mao usab nga tuig, siya'y nagsugo'g voice acting. Sa 2009, siya'y ni bida sa salidang: "Hannah Montana: The Movie," nga migiya kaniya sa mas dako nga kabantug.

Pagka 2010, ni bida usab si Miley sa pelikulang *The Last Song,* kauban ang fiance nga si Liam Hemsworth.

Sa 2013, iyang gi-pagawas iyang ika-upat nga album nga *Bangerz.* Sulod ngadto ang mga kantang "We Can't Stop" ug "Wrecking Ball." Sa mao usab nga tuig, nakig-buwag siya kay Liam Hemsworth; nga hantod karon, wa'y insakto nga rason.

Si Miley ay usa sa pinaka-malampusong artista nga ni-gikan sa "The Walt Disney Company." Atong 2010, siya'y ni pwesto'g 13 sa "Forbes' Celebrity 100" ug gipangalana'g "Most Charted Teenager" sa Guinness World of Records pagka 2011. Siya pud ang "2013: Artist of the Year" sa MTV. 

## Mga Reperensiya
Moralidad

Ang **moralidad** mao nga kabahin sa kultura ang arte, siyensiya, ug ang katilingban.

## Galeriya sa hulagway


Gebhard_Fugel_Moses_erhält_die_Tafeln.jpg
Tintoretto_Allegory.jpg
Sundalo

Ang **sundalo** (Kinatsila: *soldado*, Iningles: *soldier*) maoy mihulagway sab sa mga nagbantay sa maong hinagiban ug gigamit usab sa armadong nga militar sa yuta sa usa ka nasod mga ehersito.
Vatnebu

**Vatnebu** mao ang usa ka **[[Listahan sa mga barangay sa Norway|barangay]]** nga nahimutang sa nasud Norway.

## Tan-awa usab sa
*Listahan sa mga barangay sa Norway

## Pakisayran
Juan Direction

Kadtong **Juan Direction** usa ka reality show na gina-pagawas sa TV5 Philippines tunga nga oras kada simana.

## Ang Premiso
Sa Juan Direction, dunay lima ka lalaki nga puros tunga-tunga gikan Inglatera, Kanada ug Irlanda nga ang nag-unang tumong kay laagun ug ila-ilahun pa ug maayo ang tibuok Pilipinas. Daghan masayop aning Juan Direction sa One Direction nga maoy bandang Britaniko kay hapit-hapit ra man ang ilang ngalan. Wala ni ga kanta ang Juan Direction parehas sa One Direction, ila ra ning gina-iduso ang Pilipinas pamaagi sa ilang mga ginahimo nga videos. Ang buot pasabot sa Juan Direction kay “Ang Pinoy Nga Pamaagi”. Kay Juan naman ang naandan sa Pilipinas, Juan nalang pud ang gigamit nga ngalan sailing show arun maka-relate ang mga tawong mulantaw unya angay ra man pud sa ila kay Pilipino man kaayo sila. Katong ginagama pa ning show, ang daang titulo niya kay “Half Filipinos”. 

## Kaagi
Nagkaila ning mga lakiha sa Pinas katung 2012 katong ga model pa sila, dayun nag-gama sila ug ilahang grupo, ang tawag kay Island Media Asia. Ilang mga ginahimo nga video kay estilo dokumentaryo. Ila pong gina upload ilang mga travel videos sa Pinas sa Youtube. Ilahang style kay vlogumentary kanang gi-halo-halo nga vlog ug documentary. Usa sa mga ila ng nahimo kay katong nag tinda sila ug buko juice, taho, ug balut sa kalsada pati katong naligo sila sa bumba sa dalan. Diri sila una na-diskubre sa media ug ni-sikat. Diri nasad nag-sugod ug molambo ilang karera. Ang Juan Direction kay murag pina-level up na Island Media Asia videos, halos pareho ra sila ug ginahimo, ang kalainan lang kay dili na sila ang ga-edit, katong mga editor nga propesyonal na sa TV5. Tungod kay pare-pareho ra ang ginahimo sa Island Media Asia ug Juan Direction, wala ra kayo sila naglisud ug adjust. Pito man gyud ni sila nga original aning myembro sa Island Media Asia, unya katong Juan Direction na sila, lima nalang sila kabook nga permenente, katong duha nga si Matt Edwards ug si Keys Cosido ga guest nalang pero usahay ra.

Gikan sa lain-laing lugar ning mga miyembro sa Juan Direction, kadalasan saila taga Gran Britanya, unya ang duha sa ila kay taga Kanada ug Irlanda. Bisan katong mga taga Britanya, gikan pud sila sa mga lain-laing siyudad. Sa Pilipinas sila nag-kaila ug nagka-amigo tungod sa ilang pag-model, pareho man gyud sila ug mga ahensya hangtud sa naka-huna-huna nalang silag himog videos nga ga-showcase sa Pinilipino nga kultura.

## Produksyon
Bag-o ang Juan Direction, Island Media Asia ang tawag sa grupo ning mga lakiha, ga post post pa ni sila sauna ug ilahang kaugalingong tutorial, documentary-style videos ug travel videos sa YouTube. Ang Juan Direction kay usa sa mga shows na gi sugod ug pagawas sa TV5 *Everyday All the Way Trade Launch* sa Taguig katong Oktubre 2013.

## Tawohan
### Mga Nag-Unang Tawohan
* Brian Wilson
* Daniel Marsh
* Henry Edwards
* Michael McDonnell
* Charlie Sutcliffe

### Mga Peryodiko Nga Tawohan
* Keys Cosido
* Matt Edwards

## Mga Reperensya
York University

Ang **York University** (**YU**; Sinugboanon: *Kinatumhaan sa York*) maoy unibersidad sa Toronto, Ontario, sa Kanada.

## Mga sumpay sa gawas
*York University
Tubo (tanom)

Ang **tubo** (***Saccharum officinarum***, Kinatsila: *caña de azúcar*; Iningles: *sugarcane*) maoy tanom nga produsyon sa asukar.  Ang tubo maoy kaliwatan sa balili nga gihulagway ni Carl von Linné. Ang *Saccharum officinarum* kay sakop sa henero nga *[[Saccharum]]*, ug pamilya nga Poaceae. Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini





## Gikan sa gawas nga tinubdan
Pamalaod sa awtor

Ang **pamalaod sa awtor** mao ang pamalaod ug kreasyon sa awtor. Ang mga literatura, arte, musika nga kaalamdag.

## Galeriya sa hulagway


Follas_novas_1880_Rosalía_Castro_de_Murguía.pdf
Statute_of_anne.jpg
Rambutan

Kaliwatan sa tanom nga bulak ang **Rambutan** (*Nephelium lappaceum*). Una ning gihulagway ni Carl von Linné. Ang Rambutan sakop sa kahenera nga *[[Nephelium]]*, ug kabanay nga Sapindaceae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kinaminosang kalabotan.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Java (pulo sa Indonesya)
* Miyanmar
* kasadpang Malaysiya
* Singgapura
* Thayland
* Laos
* Pilipinas
* Palawan
* Viyetnam
* Borneo
* Sumatra (pulo)
* Sulawesi
*tingali Moluccas (kapuloan sa Indonesya)
* Sri Lanka
* Palau
* Society Islands
** Tahiti (pulo sa French Polynesia)
** Society Islands
* Pangmasang Republika sa Tsina
** Guangdong Sheng
** Hainan Sheng
* Republika sa Tsina
* Costa Rica
* Trinidad ug Tobago
* Ondoras
* Aprika
* Anggola
* Guinea

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *N. l. pallens*
* *N. l. xanthioides*

## Ang mga gi basihan niini
Papaya

***Carica papaya*** maoy kaliwatan sa tanom nga bulak nga gihulagway ni Carl von Linné. Ang *Carica papaya* kay sakop sa henero nga *[[Carica]]*, ug pamilya nga Caricaceae. Walay nalista nga matang nga sama niini.

Maoy tanom nga pruta sa Amerika.

## Ang mga gi basihan niini





## Gikan sa gawas nga tinubdan

## Galeriya sa hulagway


Carica papaya - Papaya - var-tropical dwarf papaya - desc-leaf.jpg
Carica papaya dsc07806.jpg
Carica papaya - papaya - var-tropical dwarf papaya - desc-fruit.jpg
Imperyong Espanyol

Ang **Imperyong Espanyol** maoy imperyo nga teritoryo mga Amerika nga dakbayan sa Espanya mga dinastiya.
Repolyo

Ang **repolyo** (Kinatsila: *col*; Iningles: *cabbage*) maoy tanom nga produkto sa brokoli, koliplor ngan usbong sa Bruselas.

bat-smg:Kuopūsts

nds-nl:Busekool

zh-min-nan:Ko-lê-chhài
zh-yue:椰菜
Dalungyan

Ang dalungyan (Artocarpus altilis; Kinatsila: árbol del pan; Iningles: breadfruit) maoy prutas nga espesye mga lumad sa Indonesya ngan Pilipinas. 
Kaliwatan sa tanom nga rosas ang **Dalungyan** (*Artocarpus altilis*). Una ning gihulagway ni Sydney C. Parkinson, ug gihatagan sa eksakto nga ngalan ni Francis Raymond Fosberg. Ang Dalungyan sakop sa kahenera nga *[[Artocarpus]]*, ug kabanay nga Moraceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Pilipinas
* Sulawesi
* Lesser Sunda Islands
** Flores
* New Guinea (pulo)
* Kapupud-ang Solomon
* Sri Lanka
* Indya
* Nepal
* Miyanmar
* Bhutan
* Viyetnam
* Laos
* Thayland
* Singgapura
* Sikkim
* Lakshadweep Isl
* Lakshadweep Isl.
* Maldives
* Pangmasang Republika sa Tsina
** Guangdong Sheng
** Guangxi Zhuangzu Zizhiqu
** Hainan Sheng
**habagatang Yunnan Sheng
* Guianas
* Costa Rica
* Panama
* Ostralya
* Republika sa Tsina
* Ryukyu Islands
* Java (pulo sa Indonesya)
* Jamaica
* Peru
* Haiti
* Dominikanhong Republika
* Belize
* Cuba
* Puerto Rico
* Nicaragua
* Seychelles
* Ecuador
* Lesser Antilles
** Montserrat 
** Guadeloupe
** Dominica
** Martinique
** Saint Vincent
* Virgin Islands
* Trinidad (pulo sa Trinidad ug Tobago)
* Tobago (pulo)
* Mehiko
* Guatemala
* Ondoras
* El Salvador
* Venezuela
* Brasil
* Colombia
* Bolibiya
* Nova Kaledoniya
* Rotuma Isl
* Moluccas (kapuloan sa Indonesya)
* Austral Isl
* Austral Isl.
* Pitcairn 
* Amerikanhong Samowa
* Chagos Arch
* Chagos Arch.
* Annobon Isl
* Isla de Bioko
** Isla de Bioko
* Tunga-tungang Aprikanhong Republika
* Benin
* Mozambique
* Kamerun
* Gabon
* trop. Afr
* trop. Afr.
* Guinea
* Santo Tomas ug Prinsipe
* Principe Isl
*habagatang Cook Islands
* Gilbert Islands (kapuloan)
* Mapia Isl
* Marquesas Islands
* Kapupud-ang Marshall
* Pederadong Estados sa Micronesia
* Nauru
* Niwe
* N-Line Isl
* N-Line Isl.
* Northern Mariana Islands
* Palau
* Society Islands
** Tahiti (pulo sa French Polynesia)
** Society Islands
*habagatang Mariana Islands
** Guam
* Tokelaw
* Tonga
* Tuamotu Arch
* Tuamotu Arch.
* Tuvalu
*kasadpang Samoa
* Maurisyo
* Réunion
* Andaman Islands (kapuloan sa Indiya)
* Nicobars

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini







Breadfruit Tree.jpg
Artocarpus altilis (fruit).jpg
Singkamas

Ang **singkamas** (*Pachyrhizus erosus*; Kinatsila: *jícama*, gikan sa Nahuatl: *xīcamatl*) maoy tanom nga orihinaryo sa Mehiko. 
***Pachyrhizus erosus*** maoy kaliwatan sa sitaw nga una nga gihulagway ni Carl von Linné, ug nga gihatagan sa eksakto nga ngalan ni Ignatz Urban. Ang *Pachyrhizus erosus* kay sakop sa henero nga *[[Pachyrhizus]]*, ug pamilya nga Fabaceae. Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini





## Gikan sa gawas nga tinubdan

## Galeriya sa hulagway


Pachyrhizus erosus 2.jpg
Tajinbottle.jpg
Singkamas.jpg
Guyabano

Kaliwatan sa magnolia ang **Guyabano** (*Annona muricata*). Una ning gihulagway ni Carl von Linné. Ang Guyabano sakop sa kahenera nga *[[Annona (magnolia)|Annona]]*, ug kabanay nga Annonaceae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Brasil
* Ecuador
* Tinípong Bángsà
* Peru
* Colombia
* El Salvador
* Venezuela
* Dominikanhong Republika
* Guyane
* Belize
* Dominica

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini






Payl:Soursop, Annona muricata.jpg
Payl:Guyabano Flower.jpg
Yun Hyon-seok

Si **Yun Hyon-seok**(Koreano:윤현석, Agosto 7, 1984 - Abril 26, 2003) mao Habagatang Koreyano Gay magbabalak ug magsusulat, sa tawhanong katungod aktibista ug civic aktibista, pacifist aktibista. penname was **Yukwudang**. famous member sa Homosexual tawo nga matarung asosasyon(동성애자인권연대 同性愛者人權連帶).

## Mga reperensya

## Mga direktoryo
* Memorial museum sa Yukwudang  
* 청소년유해매체물에 '동성애' 삭제키로 오마이뉴스 2003.04.29 (Koreano)
* 육우당(六友堂), ‘성소수자 해방’을 위해 지다 참세상 2008.05.01 (Koreano)
* "가식적인 기독교에 깨달음을"…어느 10대의 죽음 프레시안 2013.04.21 (Koreano)
* 육우당은 여전히 희망이 존재한다고 말하고... 참세상 2006.04.18 (Koreano)
Alexandre Borges

Si **Alexandre Borges Correia** (Pebrero 23 1971) maoy Brasilenyong aktor.

Naminyo siya sa aktres nga si Júlia Lemmertz, sa 2015 sila nagbulag, nga iyang nahimamat niadtong 1991 sa mga rekording sa *Mil e Uma*. Uban kaniya siya adunay anak nga lalaki, si Miguel, natawo sa tuig 2000.

## Mga kawing panlabas
Caco Ciocler

Si **Carlos Alberto Ciocler** (Septiyembre 27 1971) maoy Brasilenyong aktor. 
Kini gimugna sa School of Dramatic Art. Siya adunay anak nga lalaki nga ginganlan og Bruno, kansang inahan mao usab si actress Lavínia Lorenzon.
Katarong

Ang **hustisya** kun **katarong** usa ka matang sa moralidad diin ang kagamhanang pamalaod gihupot lamang sa usa ka nga tigdumala.
Krus ni Magallanes

Ang **Krus ni Magallanes** usa ka makasaysayanong marka sa kristiyanismo sa tibuok Pilipinas. Sa pagkadagsa ni Fernando Magallanes sa Sugbo, iya kining gibutangan ug dakon krus isip timaan sa pagpalambo sa tinuohang Katoliko sa tibuok kapupud-an. 

Nahimutang kining krus isip usa ka duawonon sa mga turismo ug kilid lang kini sa Basilica Minore del Santo Nino. Nahimutang usab kini sa atbang sa nataran sa Cebu City Hall sa dalang Magallanes, nga ginganlan usab gikas sa nagtanom niining krus.

Ang orihinal nga krus gibutang sa sulod niining sudlanan aron pag-preserba gikan sa mga tawo nga gustong mukuha ug tipaka sa cross sa pagtuo nga aduna kini talagsaong milagro. 

Gisulod kini sa usa ka pavillion nga nahimo nang usa ka simbolo sa dakbayan sa Sugbo. Tuod man, dili usab malimud nga anaa duol dinhi ang sentro City Hall sa dakbayan ug ang kina-unahang simbahan sa Sugbo.
Python (programming language)

Ang Python usa ka computer language nga gimugna ni Guido Van Rossum. Ang maong language nahimugso aron adunay magamit ang mga programmer nga labing sayon sabton ug labing menos nga pagsuwat sa program. Aduna pud kini mga consepto nga mas klaro alang sa ginagmay o dinagko nga pagbuhat ug program. Magamit pud dinha ang nagkalainlaing mga pamaagi sa pagprogram sama sa object oriented nga mao karon ang gigamit sa kadaghanan.

## Galeriya sa hulagway


Guido_van_Rossum_OSCON_2006.jpg
Guido_van_Rossum_OSCON_2006_cropped.png
Python_Basics_-_With_Illustrations_from_the_Financial_Markets.pdf
The Doors

Ang **The Doors** usa ka bandang nagbase sa Estados Unidos.

## Mga Miyembro

*Jim Morrison
*Ray Manzarek
*John Densmore
*Robby Krieger

## Mga album

**The Doors* (1967)
**Strange Days* (1967)
**Waiting for the Sun* (1968)
**The Soft Parade* (1969)
**Morrison Hotel* (1970)
**L.A. Woman* (1971)
**Other Voices* (1971)
**Full Circle* (1972)
**An American Prayer* (1978)
Agnez Mo

Si **Agnes Monica Muljoto** (**Agnez Mo**) (natawo 1 julio 1986) maoy Indonesia mag-aawit. siya nga gi-isyu sa iyang internasyonal nga single "Coke Bottle".
Neolohismo

Ang **neolohismo** maoy usa ka kabahin sa mga lenggwahe.

## Galeriya sa hulagway


A_woman_taking_picture_with_the_help_of_a_telescope,_Montmartre,_Paris_2011.jpg
Pensador_Portuguese_Wine.jpg
Nelson Mandela

Si **Nelson Mandela** mao ang ika-1 nga Presidente sa South Africa. Siya misilbi niadtong 1994-1999. Siya gipulihan ni Thabo Mbeki .
Florianópolis

Ang **Florianópolis** dakong dakbayan sa Brasil. Kini may 453 285 ka mga lumulupyo sumala sa senso sa tuig 2013.

## Internet
* www.pmf.sc.gov.br 
* www.cmf.sc.gov.br

:*Ang [http://simple.wikipedia.org/wiki/Florianópolis Simple Ingles] nga bersiyon ning maong panid mahimo mong mahubad ngadto sa Binisayang Sinugboanon.*
Ken Luckey

Si **Ken Luckey** (natawo 1985, Dallas, Estados Unidos) maoy Amerikanong aktor ug prodyuser.

## Mga pelikula
* *General Hospital* (2003)
* *Zoey 101* (2005)
* *Over There* (2005)
* *E-Ring* (2005)
* *The Haunting of Marsten Manor* (2007)
* *Cold Case* (2007)
* *House M.D.* (2007)
* *Coastal Dreams* (2007)
* *Sincere* (2007)
* *Las Vegas* (2007)
* *The Riches* (2008)
* *Crazy Too* (2008)
* *Greek* (2008)
* *90210* (2009)
* *Valentine* (2009)
* *Valley Peaks* (2009)
* *Love at First Hiccup* (2009)
* *CSI: NY* (2010)
* *Savage County* (2010)
* *Glory Daze* (2010)
* *The Legend of Hell's Gate: An American Conspiracy* (2011)
* *Psych* (2011)
* *This American Housewife* (2012)
* *True Blood* (2012)
* *Hero of the Day* (2012)
* *The Mentalist* (2013)
* *Line of Duty* (2013)
* *Mad Men* (2013)
* *Bones* (2014)
* *Personal Day* (2014)
* *Six Bullets to Hell* (2014)
* *Skinny Dip* (TBA)
* *Just Be Claus* (TBA)

## Mga sumpay sa gawas
* IMDb
Mary Ellen Itson

Si **Mary Ellen Itson** maoy Amerikanong aktor.

## Mga pelikula
* *Dance of the Dead* (2008)
* *Lonely Love* (2009)
* *Trouble with the Curve* (2012)
* *Standing Up* (2013)
* *Devil's Knot* (2013)
* *Endless Love* (2014)
* *Need for Speed* (2014)

## Mga sumpay sa gawas
* IMDb
Curt Cornelius

Si **Curt Cornelius** (natawo 22 Hunyo 1973, Huntington Beach (California), Estados Unidos) maoy Amerikanong aktor.

## Mga pelikula
* *E/R* (1984)
* *A Death in California* (1985)
* *General Hospital* (1986)
* *Kids Incorporated* (1986)
* *The Judge* (1986)
* *Kate's Secret* (1986)
* *Highway to Heaven* (1986)
* *Day by Day* (1989)
* *The New Adam-12* (1989)
* *Beverly Hills 90210* (1990)
* *CBS Schoolbreak Special* (1991)
* *Saved by the Bell: The New Class* (1993)
* *JAG* (1997)
* *The Chaos Factor * (2000)
* *V.I.P.* (2001)
* *Commitments* (2001)
* *Ghost Game* (2004)
* *Samantha Who?* (2007)
* *Bullets & Butterflies* (2008)
* *The Young and the Restless* (2008)
* *Needs* (2011)
* *Dead Space 2* (2011)
* *Dead Space: Aftermath* (2011)
* *Help Wanted* (2012)
* *Handmade* (2012)
* *Royal Records* (2013)
* *The Last of Us* (2013)
* *I'm Special and So Am I* (2014)
* *They Grow Up* (2014)

## Mga sumpay sa gawas
* IMDb