open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Phyllopezus pollicaris

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Phyllopezus pollicaris***. Una ning gihulagway ni Johann Baptist von Spix ni adtong 1825. Ang *Phyllopezus pollicaris* sakop sa kahenera nga *[[Phyllopezus]]*, ug kabanay nga Phyllodactylidae. 

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *P. p. pollicaris*
* *P. p. przewalskyi*

## Ang mga gi basihan niini
Teratolepis

Henero sa mga reptil ang ***Teratolepis***. Ang *Teratolepis* sakop sa kabanay nga Gekkonidae. 

Mao ni ang iyang kladogram matod sa Catalogue of Life:

## Ang mga gi basihan niini





## Gikan sa gawas nga tinubdan
Hemidactylus albofasciatus

Kaliwatan sa tôtô ang ***Hemidactylus albofasciatus***. Una ning gihulagway ni Alice G.C. Grandison ug Soman ni adtong 1963. Ang *Hemidactylus albofasciatus* sakop sa kahenera nga tôtô, ug kabanay nga tiki. Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Ptychozoon intermedium

Kaliwatan sa tiki ang ***Ptychozoon intermedium***. Una ning gihulagway ni Taylor ni adtong 1915. Ang *Ptychozoon intermedium* sakop sa kahenera nga *[[Ptychozoon]]*, ug kabanay nga tiki. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa duolang mibahad. Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Colopus wahlbergii

Kaliwatan sa tiki ang ***Colopus wahlbergii***. Una ning gihulagway ni Peters ni adtong 1869. Ang *Colopus wahlbergii* sakop sa kahenera nga *[[Colopus]]*, ug kabanay nga tiki. 

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *C. w. furcifer*
* *C. w. wahlbergii*

## Ang mga gi basihan niini
Colopus kochii

Kaliwatan sa tiki ang ***Colopus kochii***. Una ning gihulagway ni Vivian William Maynard Fitzsimons ni adtong 1959. Ang *Colopus kochii* sakop sa kahenera nga *[[Colopus]]*, ug kabanay nga tiki. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Namibya

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Rhacodactylus leachianus

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Rhacodactylus leachianus***. Una ning gihulagway ni Cuvier ni adtong 1829. Ang *Rhacodactylus leachianus* sakop sa kahenera nga *[[Rhacodactylus]]*, ug kabanay nga Diplodactylidae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kinaminosang kalabotan.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Nova Kaledoniya

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *R. l. aubrianus*
* *R. l. henkeli*
* *R. l. leachianus*

## Ang mga gi basihan niini







New Caledonian Giant Gecko or Leach's Giant Gecko (Rhacodactylus leachianus).jpg
Aristelliger

Kahenera sa mga muraghalas ang ***Aristelliger***. Ang *Aristelliger* sakop sa kabanay nga Sphaerodactylidae. 

Ang kladogram matud sa Catalogue of Life mao:

## Ang mga gi basihan niini
Ptenopus garrulus

***Ptenopus garrulus*** maoy espesye sa reptil. Una ning gihulagway ni Smith 1849. Ang *Ptenopus garrulus* sakop sa kahenera nga *[[Ptenopus]]* sa kabanay nga Gekkonidae. 

## Matang nga nahiubos

Ang espesye gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *P. g. maculatus*
* *P. g. garrulus*

## Ang mga gi basihan niini





## Gikan sa gawas nga tinubdan

## Galeriya sa hulagway


File:Ptenopus maculatus.jpg
Aristelliger praesignis

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Aristelliger praesignis***. Una ning gihulagway ni Hallowell ni adtong 1856. Ang *Aristelliger praesignis* sakop sa kahenera nga *[[Aristelliger]]*, ug kabanay nga Sphaerodactylidae. 

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *A. p. nelsoni*
* *A. p. praesignis*

## Ang mga gi basihan niini





## Galeriya sa hulagway


Aristelliger_praesignis_15071705.jpg
Geckoella

Henero sa mga reptil ang ***Geckoella***. Ang *Geckoella* sakop sa kabanay nga Gekkonidae. 

Mao ni ang iyang kladogram matod sa Catalogue of Life:

## Ang mga gi basihan niini





## Gikan sa gawas nga tinubdan

## Galeriya sa hulagway


File:Deccan Banded Gecko (Geckoella deccanensis) Phansad Wildlfie Sanctuary, Maharashtra DSCF3092 (1).JPG
File:Deccan Banded Gecko (Geckoella deccanensis) Phansad Wildlfie Sanctuary, Maharashtra DSCF3092 (2).JPG
Holodactylus africanus

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Holodactylus africanus***. Una ning gihulagway ni Oskar Boettger ni adtong 1893. Ang *Holodactylus africanus* sakop sa kahenera nga *[[Holodactylus]]*, ug kabanay nga Eublepharidae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Etyopiya
* Tanzania
* Kenya
* Somaliya

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini







File:11-05-06 weibchen holodactylus tisch.jpg
Tarentola chazaliae

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Tarentola chazaliae***. Una ning gihulagway ni François Mocquard ni adtong 1895. Ang *Tarentola chazaliae* sakop sa kahenera nga *[[Tarentola]]*, ug kabanay nga Phyllodactylidae. Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini







Tarentola chazaliae02.jpg
Tarentola chazaliae01.jpg
Helmetedgecko.jpg
Helmetedgecko-4.jpg
helmetedgecko-4.jpg
Euleptes europaea

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Euleptes europaea***. Una ning gihulagway ni Giuseppe Gené ni adtong 1839. Ang *Euleptes europaea* sakop sa kahenera nga *[[Euleptes]]*, ug kabanay nga Sphaerodactylidae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa duolang mibahad.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Pransiya
* Italya
* Tunisia

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Chatogekko amazonicus

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Chatogekko amazonicus***. Una ning gihulagway ni Andersson ni adtong 1918. Ang *Chatogekko amazonicus* sakop sa kahenera nga *[[Chatogekko]]*, ug kabanay nga Sphaerodactylidae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Amazonas
* Brasil
* Surinam
* Venezuela
* BZN-RO
* Bolibiya
* Guyana
* BZN-AP
* Acre (estado sa Brasil)
* Guyane

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Coleodactylus meridionalis

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Coleodactylus meridionalis***. Una ning gihulagway ni George Albert Boulenger ni adtong 1888. Ang *Coleodactylus meridionalis* sakop sa kahenera nga *[[Coleodactylus]]*, ug kabanay nga Sphaerodactylidae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Brasil
* Bahia (estado)
* BZE-CE
* Sergipe

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini





## Galeriya sa hulagway


Coleodactylus_meridionalis.jpg
Blaesodactylus

Kahenera sa mga tiki ang ***Blaesodactylus***. Ang *Blaesodactylus* sakop sa kabanay nga tiki. 

Ang kladogram matud sa Catalogue of Life mao:

## Ang mga gi basihan niini
Blaesodactylus antongilensis

Kaliwatan sa tiki ang ***Blaesodactylus antongilensis***. Una ning gihulagway ni Wolfgang Böhme ug Meier ni adtong 1980. Ang *Blaesodactylus antongilensis* sakop sa kahenera nga *[[Blaesodactylus]]*, ug kabanay nga tiki. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kinaminosang kalabotan.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Madagascar

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Altiphylax levitoni

Kaliwatan sa tiki ang ***Altiphylax levitoni***. Una ning gihulagway ni Michael L. Golubev ug Nikolai N. Szczerbak ni adtong 1979. Ang *Altiphylax levitoni* sakop sa kahenera nga *[[Altiphylax]]*, ug kabanay nga tiki. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Nasod nga Afghano

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Carinatogecko

Henero sa mga reptil ang ***Carinatogecko***. Ang *Carinatogecko* sakop sa kabanay nga Gekkonidae. 

Mao ni ang iyang kladogram matod sa Catalogue of Life:

## Ang mga gi basihan niini





## Gikan sa gawas nga tinubdan
Elapidae

Kabanay sa mga muraghalas ang **Elapidae**. Ang Elapidae sakop sa kahanay nga Squamata, kahutong nga muraghalas, ka-ulo nga maybukobuko, ug kaginharian nga mananap. Ang kabanay nga Elapidae pagsakop 359 kaliwatan, segun Catalogue of Life. 

## Matang nga nahiubos

* *[[Acanthophis]]*
* *[[Aipysurus]]*
* *[[Antaioserpens]]*
* *[[Aspidelaps]]*
* *[[Aspidomorphus]]*
* *[[Austrelaps]]*
* *[[Brachyurophis]]*
* *[[Bungarus]]*
* *[[Cacophis]]*
* *[[Calliophis]]*
* *[[Cryptophis]]*
* *[[Demansia]]*
* *[[Dendroaspis]]*
* *[[Denisonia]]*
* *[[Drysdalia]]*
* *[[Echiopsis]]*
* *[[Elapognathus]]*
* *[[Elapsoidea]]*
* *[[Emydocephalus]]*
* *[[Ephalophis]]*
* *[[Furina]]*
* *[[Hemachatus]]*
* *[[Hemiaspis]]*
* *[[Hemibungarus]]*
* *[[Hoplocephalus]]*
* *[[Hydrelaps]]*
* *[[Hydrophis]]*
* *[[Kolpophis]]*
* *[[Laticauda]]*
* *[[Loveridgelaps]]*
* *[[Micruroides]]*
* *[[Micrurus]]*
* *[[Naja]]*
* *[[Notechis]]*
* *[[Ogmodon]]*
* *[[Ophiophagus]]*
* *[[Oxyuranus]]*
* *[[Parahydrophis]]*
* *[[Parapistocalamus]]*
* *[[Parasuta]]*
* *[[Paroplocephalus]]*
* *[[Pseudechis]]*
* *[[Pseudohaje]]*
* *[[Pseudonaja]]*
* *[[Rhinoplocephalus]]*
* *[[Salomonelaps]]*
* *[[Simoselaps]]*
* *[[Sinomicrurus]]*
* *[[Suta]]*
* *[[Thalassophis]]*
* *[[Toxicocalamus]]*
* *[[Tropidechis]]*
* *[[Vermicella]]*
* *[[Walterinnesia]]*

## Ang mga gi basihan niini







Black Mamba 01.jpg
KINGCOBRA.jpg
Ophiophagus hannah skull.jpg
Pseudechis_porphyriacus_tooth.jpg
Micrurus tener.jpg
Ophiophagus hannah (2).jpg
Sinomicrurus hatori

Kaliwatan sa bitin ang ***Sinomicrurus hatori***. Una ning gihulagway ni Takahashi ni adtong 1930. Ang *Sinomicrurus hatori* sakop sa kahenera nga *[[Sinomicrurus]]*, ug kabanay nga Elapidae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Republika sa Tsina

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Dendroaspis angusticeps

Kaliwatan sa bitin ang ***Dendroaspis angusticeps***. Una ning gihulagway ni Smith ni adtong 1849. Ang *Dendroaspis angusticeps* sakop sa kahenera nga *[[Dendroaspis]]*, ug kabanay nga Elapidae. Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini







Eastern green mamba P9240107.JPG
Eastern_Green_Mamba_02.jpg
Eastern Green Mamba.jpg
Mamba Dendroaspis angusticeps.jpg
Dendroaspis viridisPCCA20051227-1887B.jpg
Schwarze Mamba.jpg
Dendroaspis jamesoni

Kaliwatan sa bitin ang ***Dendroaspis jamesoni***. Una ning gihulagway ni Traill ni adtong 1843. Ang *Dendroaspis jamesoni* sakop sa kahenera nga *[[Dendroaspis]]*, ug kabanay nga Elapidae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Sudan
* ZAM
* Nigyeriya
* Kamerun
* Kenya
* Uganda
* Ghana
* Rwanda
* GUI
* Demokratikanhong Republika sa Konggo
* Gabon
* Anggola
* Tunga-tungang Aprikanhong Republika
* BUR
* Gineang Ekwatoryal
* TOG
* Benin
* Ilha do Príncipe (pulo sa Santo Tomas ug Prinsipe)

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *D. j. jamesoni*
* *D. j. kaimosae*

## Ang mga gi basihan niini







Dendroaspis jamesoni distribution.svg
JamesonsMamba.jpg
Jamesons Mamba 05.jpg
JamesonsMamba CincinnatiZoo.jpg
Dendroaspis polylepis

Kaliwatan sa bitin ang ***Dendroaspis polylepis***. Una ning gihulagway ni Albert Günther ni adtong 1864. Ang *Dendroaspis polylepis* sakop sa kahenera nga *[[Dendroaspis]]*, ug kabanay nga Elapidae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kinaminosang kalabotan.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Etyopiya
* Mali 
* Tanzania
* Zambiya
* Senegal
* Kotidaybor
* Kamerun
* Kenya
* Uganda
* Zimbabwe
* Malawi
* Mozambique
* Guinea
* Somaliya
* Eritreya
* Namibya
* Anggola
* Botswana
* Tunga-tungang Aprikanhong Republika
* Burkina Faso
* Eswatini
* Guinea-Bissau

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *D. p. antinorii*
* *D. p. polylepis*

## Ang mga gi basihan niini







Dendroaspis polylepis 01.jpg
Dendroaspis polylepis (13).jpg
Black_Mamba_01.jpg
Black mamba.jpg
Black Mamba 01.jpg
Dendroaspis polylepis head.jpg
Micrurus

Kahenera sa mga bitin ang ***Micrurus***. Ang *Micrurus* sakop sa kabanay nga Elapidae. 

## Matang nga nahiubos

* *[[Micrurus albicinctus]]*
* *[[Micrurus alleni]]*
* *[[Micrurus altirostris]]*
* *[[Micrurus ancoralis]]*
* *[[Micrurus annellatus]]*
* *[[Micrurus averyi]]*
* *[[Micrurus baliocoryphus]]*
* *[[Micrurus bernadi]]*
* *[[Micrurus bocourti]]*
* *[[Micrurus bogerti]]*
* *[[Micrurus brasiliensis]]*
* *[[Micrurus browni]]*
* *[[Micrurus camilae]]*
* *[[Micrurus catamayensis]]*
* *[[Micrurus circinalis]]*
* *[[Micrurus clarki]]*
* *[[Micrurus collaris]]*
* *[[Micrurus corallinus]]*
* *[[Micrurus decoratus]]*
* *[[Micrurus diana]]*
* *[[Micrurus diastema]]*
* *[[Micrurus dissoleucus]]*
* *[[Micrurus distans]]*
* *[[Micrurus dumerilii]]*
* *[[Micrurus elegans]]*
* *[[Micrurus ephippifer]]*
* *[[Micrurus filiformis]]*
* *[[Micrurus frontalis]]*
* *[[Micrurus fulvius]]*
* *[[Micrurus hemprichii]]*
* *[[Micrurus hippocrepis]]*
* *[[Micrurus ibiboboca]]*
* *[[Micrurus isozonus]]*
* *[[Micrurus langsdorffi]]*
* *[[Micrurus laticollaris]]*
* *[[Micrurus latifasciatus]]*
* *[[Micrurus lemniscatus]]*
* *[[Micrurus limbatus]]*
* *[[Micrurus margaritiferus]]*
* *[[Micrurus medemi]]*
* *[[Micrurus meridensis]]*
* *[[Micrurus mertensi]]*
* *[[Micrurus mipartitus]]*
* *[[Micrurus mosquitensis]]*
* *[[Micrurus multifasciatus]]*
* *[[Micrurus multiscutatus]]*
* *[[Micrurus narduccii]]*
* *[[Micrurus nattereri]]*
* *[[Micrurus nebularis]]*
* *[[Micrurus nigrocinctus]]*
* *[[Micrurus obscurus]]*
* *[[Micrurus oligoanellatus]]*
* *[[Micrurus ornatissimus]]*
* *[[Micrurus pacaraimae]]*
* *[[Micrurus pachecogili]]*
* *[[Micrurus paraensis]]*
* *[[Micrurus peruvianus]]*
* *[[Micrurus petersi]]*
* *[[Micrurus potyguara]]*
* *[[Micrurus proximans]]*
* *[[Micrurus psyches]]*
* *[[Micrurus putumayensis]]*
* *[[Micrurus pyrrhocryptus]]*
* *[[Micrurus remotus]]*
* *[[Micrurus renjifoi]]*
* *[[Micrurus ruatanus]]*
* *[[Micrurus sangilensis]]*
* *[[Micrurus scutiventris]]*
* *[[Micrurus serranus]]*
* *[[Micrurus silviae]]*
* *[[Micrurus spixii]]*
* *[[Micrurus spurrelli]]*
* *[[Micrurus steindachneri]]*
* *[[Micrurus stewarti]]*
* *[[Micrurus stuarti]]*
* *[[Micrurus surinamensis]]*
* *[[Micrurus tamaulipensis]]*
* *[[Micrurus tener]]*
* *[[Micrurus tikuna]]*
* *[[Micrurus tschudii]]*

## Ang mga gi basihan niini







Coral 009.jpg
Coral snake.jpg
Cemophora Coccinea.jpg
Lampropeltis elapsoides.jpg
Tennessee milksnake.jpg
Korallenotter.jpg
Micrurus narduccii

Kaliwatan sa bitin ang ***Micrurus narduccii***. Una ning gihulagway ni Giorgio Jan ni adtong 1863. Ang *Micrurus narduccii* sakop sa kahenera nga *[[Micrurus]]*, ug kabanay nga Elapidae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Ecuador
* Peru
* Colombia
* Bolibiya

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *M. n. melanotus*
* *M. n. narduccii*

## Ang mga gi basihan niini
Micrurus bogerti

Kaliwatan sa bitin ang ***Micrurus bogerti***. Una ning gihulagway ni Janis A. Roze ni adtong 1967. Ang *Micrurus bogerti* sakop sa kahenera nga *[[Micrurus]]*, ug kabanay nga Elapidae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kapos sa datos. Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini





## Galeriya sa hulagway


Micrurus_pyrrhocryptus.JPG
Micrurus dumerilii

Espesye sa bitin ang ***Micrurus dumerilii***. Una ning gihulagway ni Jan 1858. Ang *Micrurus dumerilii* sakop sa kahenera nga *[[Micrurus]]* sa kabanay nga Elapidae. Pagka karon wala pay siak nga nalista ubos niini niya.

## Ang mga gi basihan niini





## Galeriya sa hulagway


Micrurus_dumerilii.jpg
Micrurus spixii

Espesye sa bitin ang ***Micrurus spixii***. Una ning gihulagway ni Johann Georg Wagler ni adtong 1824. Ang *Micrurus spixii* sakop sa kahenera nga *[[Micrurus]]* sa kabanay nga Elapidae. 

## Matang nga nahiubos

Ang espesye gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *M. s. spixii*
* *M. s. obscurus*
* *M. s. princeps*

## Ang mga gi basihan niini
Micrurus tener

Kaliwatan sa bitin ang ***Micrurus tener***. Una ning gihulagway ni Baird ug Girard ni adtong 1853. Ang *Micrurus tener* sakop sa kahenera nga *[[Micrurus]]*, ug kabanay nga Elapidae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kinaminosang kalabotan.

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *M. t. fitzingeri*
* *M. t. maculatus*
* *M. t. microgalbineus*
* *M. t. tener*

## Ang mga gi basihan niini







Micrurus tener.jpg
Micrurus pacaraimae

Kaliwatan sa bitin ang ***Micrurus pacaraimae***. Una ning gihulagway ni Morato De Carvalho ni adtong 2002. Ang *Micrurus pacaraimae* sakop sa kahenera nga *[[Micrurus]]*, ug kabanay nga Elapidae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Roraima (estado sa Brasil)

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Micrurus spixiii

Espesye sa bitin ang ***Micrurus spixiii***. Ang *Micrurus spixiii* sakop sa kahenera nga *[[Micrurus]]* sa kabanay nga Elapidae. Usa ka matang nga nahiubos niini atong makita *M. s. martiusi*.

## Ang mga gi basihan niini
Hemibungarus calligaster

Kaliwatan sa bitin ang ***Hemibungarus calligaster***. Una ning gihulagway ni Wiegmann ni adtong 1835. Ang *Hemibungarus calligaster* sakop sa kahenera nga *[[Hemibungarus]]*, ug kabanay nga Elapidae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kinaminosang kalabotan.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Pilipinas

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *H. c. calligaster*
* *H. c. gemiannulis*
* *H. c. mcclungi*

## Ang mga gi basihan niini
Sinomicrurus macclellandi

Kaliwatan sa bitin ang ***Sinomicrurus macclellandi***. Una ning gihulagway ni Johannes Theodor Reinhardt ni adtong 1844. Ang *Sinomicrurus macclellandi* sakop sa kahenera nga *[[Sinomicrurus]]*, ug kabanay nga Elapidae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Miyanmar
* Thayland
* Republika sa Tsina
* Nepal
* Assam (estado)
* Sikkim
* Hainan Sheng
* Viyetnam

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *S. m. iwasakii*
* *S. m. macclellandi*
* *S. m. swinhoei*
* *S. m. univirgatus*

## Ang mga gi basihan niini





## Galeriya sa hulagway


Indian_snakes_(Plate_XIX)_(7163094905).jpg
Sinomicrurus_macclellandi.jpg
Calliophis melanurus

Kaliwatan sa bitin ang ***Calliophis melanurus***. Una ning gihulagway ni Shaw ni adtong 1802. Ang *Calliophis melanurus* sakop sa kahenera nga *[[Calliophis]]*, ug kabanay nga Elapidae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Sri Lanka
* State of Gujarāt
* State of Mahārāshtra
* State of Kerala
* BAN

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *C. m. melanurus*
* *C. m. sinhaleyus*

## Ang mga gi basihan niini







Coral 009.jpg
Naja multifasciata

Kaliwatan sa bitin ang ***Naja multifasciata***. Una ning gihulagway ni Werner ni adtong 1902. Ang *Naja multifasciata* sakop sa kahenera nga *[[Naja]]*, ug kabanay nga Elapidae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Kamerun
* Demokratikanhong Republika sa Konggo
* Gabon

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *N. m. anomala*
* *N. m. duttoni*
* *N. m. multifasciata*

## Ang mga gi basihan niini
Boulengerina

Henero sa mga bitin ang ***Boulengerina***. Ang *Boulengerina* sakop sa kabanay nga Elapidae. 

Mao ni ang iyang kladogram matod sa Catalogue of Life:

## Ang mga gi basihan niini





## Gikan sa gawas nga tinubdan
Bungarus

Kahenera sa mga bitin ang ***Bungarus***. Ang *Bungarus* sakop sa kabanay nga Elapidae. 

Ang kladogram matud sa Catalogue of Life mao:

## Ang mga gi basihan niini







AB 053 Banded Krait.JPG
Bungarus_caeruleus_ewart.jpg
Bungarus_fasciatus_ewart_color.jpg
AB_062_Banded_Krait.JPG
AB_054_Banded_Krait.JPG
AB 054 Banded Krait.JPG
Bungarus andamanensis

Kaliwatan sa bitin ang ***Bungarus andamanensis***. Una ning gihulagway ni Biswas ug Pranabes Sanyal ni adtong 1978. Ang *Bungarus andamanensis* sakop sa kahenera nga *[[Bungarus]]*, ug kabanay nga Elapidae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa madutlan. Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Naja haje

Kaliwatan sa bitin ang ***Naja haje***. Una ning gihulagway ni Linnaeus ni adtong 1758. Ang *Naja haje* sakop sa kahenera nga *[[Naja]]*, ug kabanay nga Elapidae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Algyeriya
* Etyopiya
* Mali 
* MTN
* Sudan
* Ehipto
* Maruwekos
* Tanzania
* Nigyeriya
* Senegal
* Kotidaybor
* Kamerun
* CHA
* Kenya
* SIE
* Uganda
* ZIM
* Ghana
* GUI
* amihanang Yemen
* habagatang Yemen
* Somaliya
* Eritreya
* WSA
* Libya
* NGR
* Tunga-tungang Aprikanhong Republika
* Benin
* Burkina Faso
* Liberya

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Naja naja

Kaliwatan sa bitin ang ***Naja naja***. Una ning gihulagway ni Linnaeus ni adtong 1758. Ang *Naja naja* sakop sa kahenera nga *[[Naja]]*, ug kabanay nga Elapidae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Miyanmar
* Sri Lanka
* Nasod nga Afghano
* Punjab 
* Nepal
* State of Gujarāt
* Assam (estado)
* State of Mahārāshtra
* State of Tamil Nādu
* EHM-BH
* BAN
* Pakistan

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Pseudohaje goldii

Kaliwatan sa bitin ang ***Pseudohaje goldii***. Una ning gihulagway ni George Albert Boulenger ni adtong 1895. Ang *Pseudohaje goldii* sakop sa kahenera nga *[[Pseudohaje]]*, ug kabanay nga Elapidae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Nigyeriya
* Kamerun
* Kenya
* Uganda
* Ghana
* Rwanda
* Demokratikanhong Republika sa Konggo
* Gabon
* Anggola
* Tunga-tungang Aprikanhong Republika
* BUR

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Elapsoidea loveridgei

Kaliwatan sa bitin ang ***Elapsoidea loveridgei***. Una ning gihulagway ni Parker ni adtong 1949. Ang *Elapsoidea loveridgei* sakop sa kahenera nga *[[Elapsoidea]]*, ug kabanay nga Elapidae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Etyopiya
* Sudan
* Tanzania
* Kenya
* Uganda
* Rwanda
* Somaliya
* BUR

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *E. l. colleti*
* *E. l. loveridgei*
* *E. l. multicincta*

## Ang mga gi basihan niini
Elapsoidea sundevallii

Kaliwatan sa bitin ang ***Elapsoidea sundevallii***. Una ning gihulagway ni Smith ni adtong 1848. Ang *Elapsoidea sundevallii* sakop sa kahenera nga *[[Elapsoidea]]*, ug kabanay nga Elapidae. 

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *E. s. decosteri*
* *E. s. fitzsimonsi*
* *E. s. longicauda*
* *E. s. media*
* *E. s. sundevallii*

## Ang mga gi basihan niini
Dibamidae

Kabanay sa mga muraghalas ang **Dibamidae**. Ang Dibamidae sakop sa kahanay nga Squamata, kahutong nga muraghalas, ka-ulo nga maybukobuko, ug kaginharian nga mananap. Ang kabanay nga Dibamidae pagsakop 23 kaliwatan, segun Catalogue of Life. 

Ang kladogram matud sa Catalogue of Life mao:

## Ang mga gi basihan niini
Dibamus bogadeki

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Dibamus bogadeki***. Una ning gihulagway ni Ilya Sergeevich Darevsky ni adtong 1992. Ang *Dibamus bogadeki* sakop sa kahenera nga *[[Dibamus]]*, ug kabanay nga Dibamidae. Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Micrurus mipartitus

Kaliwatan sa bitin ang ***Micrurus mipartitus***. Una ning gihulagway ni Duméril, Bibron ug Duméril ni adtong 1854. Ang *Micrurus mipartitus* sakop sa kahenera nga *[[Micrurus]]*, ug kabanay nga Elapidae. 

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *M. m. anomalus*
* *M. m. decussatus*
* *M. m. mipartitus*
* *M. m. popayanensis*
* *M. m. rozei*

## Ang mga gi basihan niini
Cylindrophis

Kahenera sa mga muraghalas ang ***Cylindrophis***. Ang *Cylindrophis* sakop sa kabanay nga Cylindrophiidae. 

*Cylindrophis* mao ang ika kahenera nga sa kabanay nga Cylindrophiidae. 

Ang kladogram matud sa Catalogue of Life mao:

## Ang mga gi basihan niini
Gambelia

Henero sa mga reptil ang ***Gambelia***. Ang *Gambelia* sakop sa kabanay nga Crotaphytidae. 

Mao ni ang iyang kladogram matod sa Catalogue of Life:

## Ang mga gi basihan niini





## Gikan sa gawas nga tinubdan

## Galeriya sa hulagway


Reptile az usa.jpg
Gambelia wislizenii

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Gambelia wislizenii***. Una ning gihulagway ni Baird ug Girard ni adtong 1852. Ang *Gambelia wislizenii* sakop sa kahenera nga *[[Gambelia (muraghalas)|Gambelia]]*, ug kabanay nga Crotaphytidae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kinaminosang kalabotan.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Estado de Sonora
* Chihuahua
* Estado de Coahuila de Zaragoza
* Estado de Durango
* Estado de Baja California

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *G. w. maculosus*
* *G. w. punctata*
* *G. w. wislizenii*

## Ang mga gi basihan niini
Laemanctus longipes

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Laemanctus longipes***. Una ning gihulagway ni Wiegmann ni adtong 1834. Ang *Laemanctus longipes* sakop sa kahenera nga *[[Laemanctus]]*, ug kabanay nga Corytophanidae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* HON
* Nicaragua
* Guatemala
* Estado de Veracruz-Llave
* Estado de Oaxaca
* Estado de Colima
* Belize
* Estado de Yucatán

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *L. l. deborrei*
* *L. l. longipes*
* *L. l. waltersi*

## Ang mga gi basihan niini







Laemanctus longipes (El Mirador).jpg
Laemanctus longipes.jpg
Basiliscus basiliscus

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Basiliscus basiliscus***. Una ning gihulagway ni Linnaeus ni adtong 1758. Ang *Basiliscus basiliscus* sakop sa kahenera nga *[[Basiliscus]]*, ug kabanay nga Corytophanidae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Ecuador
* Panama
* Venezuela
* Nicaragua
* Costa Rica
* Colombia

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *B. b. barbouri*
* *B. b. basiliscus*

## Ang mga gi basihan niini







Helmbasilisk.JPG
Basiliscus basiliscus running on water - pone.0037300.s001.ogv
Green Basilisk P9240094.JPG
Basiliscus basiliscus.jpg
Шлемоносый василиск.JPG
Basiliscus basiliscus en Manglar Costa del Pacífico en Costa Rica.jpg
Pseudocordylus microlepidotus

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Pseudocordylus microlepidotus***. Una ning gihulagway ni Cuvier ni adtong 1829. Ang *Pseudocordylus microlepidotus* sakop sa kahenera nga *[[Pseudocordylus]]*, ug kabanay nga Cordylidae. 

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *P. m. fasciatus*
* *P. m. microlepidotus*
* *P. m. namaquensis*

## Ang mga gi basihan niini
Cordylus niger

Espesye sa reptil ang ***Cordylus niger***. Una ning gihulagway ni Georges Cuvier ni adtong 1829. Ang *Cordylus niger* sakop sa kahenera nga *[[Cordylus]]* sa kabanay nga Cordylidae. Pagka karon wala pay siak nga nalista ubos niini niya.

## Ang mga gi basihan niini





## Gikan sa gawas nga tinubdan

## Galeriya sa hulagway


File:Lagarto (Cordylus niger), cabo de Buena Esparanza, Sudáfrica, 2018-07-23, DD 82.jpg
File:Cordylus niger - Black Girdled Lizard - Cape Town 1.JPG
File:Cordylus niger - Western Cape South Africa.JPG
File:Cordylus niger.jpg
Cordylus oelofseni

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Cordylus oelofseni***. Una ning gihulagway ni Victor Mouton ug Van Wyk ni adtong 1990. Ang *Cordylus oelofseni* sakop sa kahenera nga *[[Cordylus]]*, ug kabanay nga Cordylidae. Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini





## Galeriya sa hulagway


Cordylus_oelofseni00.jpg
Namazonurus pustulatus

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Namazonurus pustulatus***. Una ning gihulagway ni Peters ni adtong 1862. Ang *Namazonurus pustulatus* sakop sa kahenera nga *[[Namazonurus]]*, ug kabanay nga Cordylidae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Namibya

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Chamaesaura

Kahenera sa mga muraghalas ang ***Chamaesaura***. Ang *Chamaesaura* sakop sa kabanay nga Cordylidae. 

Ang kladogram matud sa Catalogue of Life mao:

## Ang mga gi basihan niini
Platysaurus imperator

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Platysaurus imperator***. Una ning gihulagway ni Donald G. Broadley ni adtong 1962. Ang *Platysaurus imperator* sakop sa kahenera nga *[[Platysaurus]]*, ug kabanay nga Cordylidae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa madutlan. Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Telescopus dhara

Kaliwatan sa bitin ang ***Telescopus dhara***. Una ning gihulagway ni Forskal ni adtong 1775. Ang *Telescopus dhara* sakop sa kahenera nga *[[Telescopus]]*, ug kabanay nga Colubridae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Algyeriya
* Etyopiya
* Mali 
* Sudan
* Ehipto
* Maruwekos
* Nigyeriya
* CHA
* Israel
* Kenya
* Uganda
* OMA
* amihanang Yemen
* habagatang Yemen
* Somaliya
* Saudinhong Arabiya
* Eritreya
* Hordanya
* Tunga-tungang Aprikanhong Republika
* Burkina Faso
* GST-UA

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *T. d. dhara*
* *T. d. somalicus*

## Ang mga gi basihan niini
Telescopus fallax

Kaliwatan sa bitin ang ***Telescopus fallax***. Una ning gihulagway ni Fleischmann ni adtong 1831. Ang *Telescopus fallax* sakop sa kahenera nga *[[Telescopus]]*, ug kabanay nga Colubridae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kinaminosang kalabotan.

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *T. f. cyprianus*
* *T. f. fallax*
* *T. f. iberus*
* *T. f. intermedius*
* *T. f. multisquamatus*
* *T. f. pallidus*
* *T. f. syriacus*

## Ang mga gi basihan niini







Benny Trapp Telescopus fallax.jpg
Habrbar.jpg
Telescopus tripolitanus

Kaliwatan sa bitin ang ***Telescopus tripolitanus***. Una ning gihulagway ni Werner ni adtong 1909. Ang *Telescopus tripolitanus* sakop sa kahenera nga *[[Telescopus]]*, ug kabanay nga Colubridae. Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Opheodrys aestivus

Kaliwatan sa bitin ang ***Opheodrys aestivus***. Una ning gihulagway ni Linnaeus ni adtong 1766. Ang *Opheodrys aestivus* sakop sa kahenera nga *[[Opheodrys]]*, ug kabanay nga Colubridae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kinaminosang kalabotan.

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *O. a. aestivus*
* *O. a. carinatus*

## Ang mga gi basihan niini







Opheodrys aestivusPCCA20050621-8702B.jpg
Opheodrys aestivus 1.jpg
Rough Green Snake (Opheodrys aestivus) on some rocks.JPG
Geophis

Kahenera sa mga muraghalas ang ***Geophis***. Ang *Geophis* sakop sa kabanay nga Dipsadidae. 

## Matang nga nahiubos

* *[[Geophis anocularis]]*
* *[[Geophis bellus]]*
* *[[Geophis betaniensis]]*
* *[[Geophis bicolor]]*
* *[[Geophis blanchardi]]*
* *[[Geophis brachycephalus]]*
* *[[Geophis cancellatus]]*
* *[[Geophis carinosus]]*
* *[[Geophis chalybeus]]*
* *[[Geophis championi]]*
* *[[Geophis damiani]]*
* *[[Geophis downsi]]*
* *[[Geophis dubius]]*
* *[[Geophis duellmani]]*
* *[[Geophis dugesii]]*
* *[[Geophis dunni]]*
* *[[Geophis fulvoguttatus]]*
* *[[Geophis godmani]]*
* *[[Geophis hoffmanni]]*
* *[[Geophis immaculatus]]*
* *[[Geophis incomptus]]*
* *[[Geophis isthmicus]]*
* *[[Geophis juarezi]]*
* *[[Geophis juliai]]*
* *[[Geophis laticinctus]]*
* *[[Geophis laticollaris]]*
* *[[Geophis latifrontalis]]*
* *[[Geophis maculiferus]]*
* *[[Geophis mutitorques]]*
* *[[Geophis nasalis]]*
* *[[Geophis nephodrymus]]*
* *[[Geophis nigroalbus]]*
* *[[Geophis nigrocinctus]]*
* *[[Geophis occabus]]*
* *[[Geophis omiltemanus]]*
* *[[Geophis petersii]]*
* *[[Geophis pyburni]]*
* *[[Geophis rhodogaster]]*
* *[[Geophis rostralis]]*
* *[[Geophis russatus]]*
* *[[Geophis ruthveni]]*
* *[[Geophis sallaei]]*
* *[[Geophis semidoliatus]]*
* *[[Geophis sieboldi]]*
* *[[Geophis talamancae]]*
* *[[Geophis tarascae]]*
* *[[Geophis tectus]]*
* *[[Geophis turbidus]]*
* *[[Geophis zeledoni]]*

## Ang mga gi basihan niini
Geophis dugesii

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Geophis dugesii***. Una ning gihulagway ni Bocourt ni adtong 1883. Ang *Geophis dugesii* sakop sa kahenera nga *[[Geophis]]*, ug kabanay nga Dipsadidae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kinaminosang kalabotan.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Estado de Guanajuato
* Chihuahua
* Estado de Durango
* Estado de Aguascalientes
* Estado de Sinaloa
* Estado de Jalisco
* Estado de Michoacán de Ocampo

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *G. d. aquilonaris*
* *G. d. dugesii*

## Ang mga gi basihan niini
Geophis godmani

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Geophis godmani***. Una ning gihulagway ni George Albert Boulenger ni adtong 1894. Ang *Geophis godmani* sakop sa kahenera nga *[[Geophis]]*, ug kabanay nga Dipsadidae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Panama
* Costa Rica

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Lytorhynchus

Kahenera sa mga bitin ang ***Lytorhynchus***. Ang *Lytorhynchus* sakop sa kabanay nga Colubridae. 

Ang kladogram matud sa Catalogue of Life mao:

## Ang mga gi basihan niini
Lytorhynchus diadema

Kaliwatan sa bitin ang ***Lytorhynchus diadema***. Una ning gihulagway ni Duméril, Bibron ug Duméril ni adtong 1854. Ang *Lytorhynchus diadema* sakop sa kahenera nga *[[Lytorhynchus]]*, ug kabanay nga Colubridae. 

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *L. d. arabicus*
* *L. d. diadema*
* *L. d. gaddi*
* *L. d. mesopotamicus*

## Ang mga gi basihan niini
Lycodonomorphus bicolor

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Lycodonomorphus bicolor***. Una ning gihulagway ni Albert Günther ni adtong 1893. Ang *Lycodonomorphus bicolor* sakop sa kahenera nga *[[Lycodonomorphus]]*, ug kabanay nga Lamprophiidae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kinaminosang kalabotan. Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Lycodonomorphus laevissimus

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Lycodonomorphus laevissimus***. Una ning gihulagway ni Albert Günther ni adtong 1862. Ang *Lycodonomorphus laevissimus* sakop sa kahenera nga *[[Lycodonomorphus]]*, ug kabanay nga Lamprophiidae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Eastern Cape

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *L. l. fitzsimonsi*
* *L. l. laevissimus*
* *L. l. natalensis*

## Ang mga gi basihan niini
Oligodon albocinctus

Kaliwatan sa bitin ang ***Oligodon albocinctus***. Una ning gihulagway ni Theodore Edward Cantor ni adtong 1839. Ang *Oligodon albocinctus* sakop sa kahenera nga *[[Oligodon]]*, ug kabanay nga Colubridae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Miyanmar
* Nepal
* Assam (estado)
* Yunnan Sheng
* Sikkim
* EHM-BH
* Viyetnam
* BAN

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Oligodon lacroixi

Kaliwatan sa bitin ang ***Oligodon lacroixi***. Una ning gihulagway ni Angel ug René Léon Bourret ni adtong 1933. Ang *Oligodon lacroixi* sakop sa kahenera nga *[[Oligodon]]*, ug kabanay nga Colubridae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa madutlan.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Yunnan Sheng
* Sichuan Sheng
* Viyetnam

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Oligodon taeniolatus

Kaliwatan sa bitin ang ***Oligodon taeniolatus***. Una ning gihulagway ni Jerdon ni adtong 1853. Ang *Oligodon taeniolatus* sakop sa kahenera nga *[[Oligodon]]*, ug kabanay nga Colubridae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kinaminosang kalabotan.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Sri Lanka
* Nasod nga Afghano
* Punjab 
* State of Gujarāt
* State of Mahārāshtra
* State of Tamil Nādu
* Iran
* Pakistan
* Turkmenistan

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *O. t. fasciatus*
* *O. t. taeniolatus*

## Ang mga gi basihan niini







File:Oligodon taeniolatus distribution.png
File:Oligodon taeniolatus.jpg
File:Russell's Kukri ( Oligodon taeniolatus) 01.JPG
File:Russell's Kukri ( Oligodon taeniolatus) 02.JPG
File:Russell's Kukri ( Oligodon taeniolatus) 03.JPG
File:Russell's Kukri ( Oligodon taeniolatus) 04.JPG
Elaphe carinata

Kaliwatan sa bitin ang ***Elaphe carinata***. Una ning gihulagway ni Albert Günther ni adtong 1864. Ang *Elaphe carinata* sakop sa kahenera nga *[[Elaphe]]*, ug kabanay nga Colubridae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Republika sa Tsina
* Yunnan Sheng
* Sichuan Sheng
* Shaanxi
* Jiangxi Sheng
* Viyetnam

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *E. c. carinata*
* *E. c. yonaguniensis*

## Ang mga gi basihan niini







File:Preserved specimens - Kunming Natural History Museum of Zoology - DSC02415.JPG
Elaphe climacophora

Kaliwatan sa bitin ang ***Elaphe climacophora***. Una ning gihulagway ni Heinrich Boie ni adtong 1826. Ang *Elaphe climacophora* sakop sa kahenera nga *[[Elaphe]]*, ug kabanay nga Colubridae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Honshū Island
* Hokkaido (pulo sa Hapon)
* Kyushu
* Shikoku

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini







Elaphe climacophora head.jpg
Elaphe climacophora in Yokohama.jpg
Elaphe_climacophora.jpg
JaIwakuniShiroHebi14CR.jpg
Elaphe davidi

Kaliwatan sa bitin ang ***Elaphe davidi***. Una ning gihulagway ni Henry Emile Sauvage ni adtong 1884. Ang *Elaphe davidi* sakop sa kahenera nga *[[Elaphe]]*, ug kabanay nga Colubridae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Heilongjiang Sheng
* Shandong Sheng
* Liaoning Sheng
* Inner Mongolia Autonomous Region
* Pekin
* Shanxi Sheng

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Coelognathus erythrurus

Kaliwatan sa bitin ang ***Coelognathus erythrurus***. Una ning gihulagway ni Duméril, Bibron ug Duméril ni adtong 1854. Ang *Coelognathus erythrurus* sakop sa kahenera nga *[[Coelognathus]]*, ug kabanay nga Colubridae. 

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *C. e. celebensis*
* *C. e. erythrurus*
* *C. e. manillensis*
* *C. e. psephenourus*

## Ang mga gi basihan niini
Coelognathus helena

Kaliwatan sa bitin ang ***Coelognathus helena***. Una ning gihulagway ni Daudin ni adtong 1803. Ang *Coelognathus helena* sakop sa kahenera nga *[[Coelognathus]]*, ug kabanay nga Colubridae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Sri Lanka
* State of Andhra Pradesh
* Nepal
* State of Gujarāt
* Madhya Pradesh
* State of Odisha
* State of Mahārāshtra
* State of Tamil Nādu
* State of Kerala
* State of Karnātaka
* State of Himāchal Pradesh
* BAN
* Pakistan

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *C. h. helena*
* *C. h. monticollaris*

## Ang mga gi basihan niini







AB097 Elaphe helena.JPG
AB099_Elaphe_helena.JPG
AB100_Elaphe_helena.JPG
AB101_Elaphe_helena.JPG
Coelognathus helena (കാട്ടുപാമ്പ്) (5).JPG
Coelognathus helena (കാട്ടുപാമ്പ്) (15).JPG
Zamenis hohenackeri

Kaliwatan sa bitin ang ***Zamenis hohenackeri***. Una ning gihulagway ni Strauch ni adtong 1873. Ang *Zamenis hohenackeri* sakop sa kahenera nga *[[Zamenis]]*, ug kabanay nga Colubridae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kinaminosang kalabotan.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Turkeya
* Israel
* Georgia (pagklaro)
* Siria
* Iran
* TCS-AR
* Libano
* Iraq
* TCS-AZ

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *Z. h. hohenackeri*
* *Z. h. tauricus*

## Ang mga gi basihan niini
Oreocryptophis porphyraceus

Kaliwatan sa bitin ang ***Oreocryptophis porphyraceus***. Una ning gihulagway ni Theodore Edward Cantor ni adtong 1839. Ang *Oreocryptophis porphyraceus* sakop sa kahenera nga *[[Oreocryptophis]]*, ug kabanay nga Colubridae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Thayland
* Republika sa Tsina
* MLY-SI
* Nepal
* Assam (estado)
* State of Arunāchal Pradesh
* Kambodiya
* Laos
* Yunnan Sheng
* Sichuan Sheng
* CHS-HK
* Sikkim
* EHM-BH
* Hainan Sheng
* Tibet 
* Viyetnam

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *O. p. coxi*
* *O. p. kawakamii*
* *O. p. laticincta*
* *O. p. porphyraceus*
* *O. p. pulchra*
* *O. p. vaillanti*

## Ang mga gi basihan niini
Elaphe quatuorlineata

Kaliwatan sa bitin ang ***Elaphe quatuorlineata***. Una ning gihulagway ni Pierre Joseph Bonnaterre ni adtong 1790. Ang *Elaphe quatuorlineata* sakop sa kahenera nga *[[Elaphe]]*, ug kabanay nga Colubridae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa duolang mibahad.

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *E. q. muenteri*
* *E. q. parensis*
* *E. q. quatuorlineata*
* *E. q. scyrensis*

## Ang mga gi basihan niini







Elaphe quatuorlineata2.jpg
E quatuorlineata.jpg
Archelaphe bella

Kaliwatan sa bitin ang ***Archelaphe bella***. Una ning gihulagway ni Stanley ni adtong 1917. Ang *Archelaphe bella* sakop sa kahenera nga *[[Archelaphe]]*, ug kabanay nga Colubridae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Miyanmar
* Assam (estado)
* State of Nāgāland
* Hunan Sheng
* Yunnan Sheng
* Sichuan Sheng
* Guangxi Zhuangzu Zizhiqu
* Guangdong Sheng
* Fujian Sheng
* Viyetnam

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *A. b. bella*
* *A. b. chapaensis*

## Ang mga gi basihan niini
Pantherophis slowinskii

Kaliwatan sa bitin ang ***Pantherophis slowinskii***. Una ning gihulagway ni Frank T. Burbrink ni adtong 2002. Ang *Pantherophis slowinskii* sakop sa kahenera nga *[[Pantherophis]]*, ug kabanay nga Colubridae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kapos sa datos. Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Elaphe quadrolineata

Espesye sa bitin ang ***Elaphe quadrolineata***. Ang *Elaphe quadrolineata* sakop sa kahenera nga *[[Elaphe]]* sa kabanay nga Colubridae. Usa ka matang nga nahiubos niini atong makita *E. q. scyrensis*.

## Ang mga gi basihan niini
Leptophis

Kahenera sa mga bitin ang ***Leptophis***. Ang *Leptophis* sakop sa kabanay nga Colubridae. 

Ang kladogram matud sa Catalogue of Life mao:

## Ang mga gi basihan niini
Leptophis ahaetulla

Kaliwatan sa bitin ang ***Leptophis ahaetulla***. Una ning gihulagway ni Linnaeus ni adtong 1758. Ang *Leptophis ahaetulla* sakop sa kahenera nga *[[Leptophis]]*, ug kabanay nga Colubridae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Ecuador
* Panama
* Venezuela
* PAR
* Peru
* HON
* Nicaragua
* Costa Rica
* Colombia
* Uruguay
* Bolibiya
* ELS
* Trinidad ug Tobago
* Guatemala
* Guyane
* Belize

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *L. a. ahaetulla*
* *L. a. bocourti*
* *L. a. bolivianus*
* *L. a. chocoensis*
* *L. a. liocercus*
* *L. a. marginatus*
* *L. a. nigromarginatus*
* *L. a. occidentalis*
* *L. a. ortonii*
* *L. a. praestans*

## Ang mga gi basihan niini







Leptophis ahaetulla nigromarginatus (08).JPG
Leptophis ahaetulla Snake Eating a Frog (Craugastor gollmeri).jpg
Leptophis diplotropis

Kaliwatan sa bitin ang ***Leptophis diplotropis***. Una ning gihulagway ni Albert Günther ni adtong 1872. Ang *Leptophis diplotropis* sakop sa kahenera nga *[[Leptophis]]*, ug kabanay nga Colubridae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kinaminosang kalabotan.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Estado de Oaxaca
* Estado de Sinaloa
* Estado de Puebla
* Estado de Morelos

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *L. d. diplotropis*
* *L. d. forreri*

## Ang mga gi basihan niini
Leptophis mexicanus

Kaliwatan sa bitin ang ***Leptophis mexicanus***. Una ning gihulagway ni Duméril, Bibron ug Duméril ni adtong 1854. Ang *Leptophis mexicanus* sakop sa kahenera nga *[[Leptophis]]*, ug kabanay nga Colubridae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* HON
* Nicaragua
* Costa Rica
* ELS
* Guatemala
* Estado de Veracruz-Llave
* Estado de Oaxaca
* Estado de Puebla
* Belize
* Estado de Yucatán
* MXE-QU
* Estado de San Luis Potosí
* Estado de Tamaulipas

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *L. m. hoeversi*
* *L. m. mexicanus*
* *L. m. septentrionalis*
* *L. m. yucatanensis*

## Ang mga gi basihan niini
Leptodeira maculata

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Leptodeira maculata***. Una ning gihulagway ni Hallowell ni adtong 1861. Ang *Leptodeira maculata* sakop sa kahenera nga *[[Leptodeira]]*, ug kabanay nga Dipsadidae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kinaminosang kalabotan.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Estado de Guerrero
* Estado de Sinaloa
* Estado de Jalisco
* Estado de Colima
* Estado de Tamaulipas
* Estado de Nayarit
* Estado de Michoacán de Ocampo

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Leptodeira septentrionalis

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Leptodeira septentrionalis***. Una ning gihulagway ni Robert Kennicott ni adtong 1859. Ang *Leptodeira septentrionalis* sakop sa kahenera nga *[[Leptodeira]]*, ug kabanay nga Dipsadidae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Ecuador
* Panama
* Venezuela
* Peru
* HON
* Nicaragua
* Costa Rica
* Colombia
* ELS
* Guatemala
* Estado de Nuevo León
* Estado de Puebla
* Belize
* MXE-QU

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Leptodeira frenata

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Leptodeira frenata***. Una ning gihulagway ni Edward Drinker Cope ni adtong 1886. Ang *Leptodeira frenata* sakop sa kahenera nga *[[Leptodeira]]*, ug kabanay nga Dipsadidae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kinaminosang kalabotan.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Guatemala
* Estado de Tabasco
* Estado de Veracruz-Llave
* Estado de Chiapas
* Belize
* Estado de Yucatán

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *L. f. frenata*
* *L. f. malleisi*
* *L. f. yucatanensis*

## Ang mga gi basihan niini





## Galeriya sa hulagway


Leptodeira_frenata.jpg
Leptodeira_frenata_yucatanensis.jpg
Lampropeltis alterna

Kaliwatan sa bitin ang ***Lampropeltis alterna***. Una ning gihulagway ni Brown ni adtong 1901. Ang *Lampropeltis alterna* sakop sa kahenera nga *[[Lampropeltis]]*, ug kabanay nga Colubridae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kinaminosang kalabotan.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Estado de Coahuila de Zaragoza
* Estado de Durango
* Estado de Zacatecas

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Lampropeltis triangulum

Kaliwatan sa bitin ang ***Lampropeltis triangulum***. Una ning gihulagway ni Lacépède ni adtong 1789. Ang *Lampropeltis triangulum* sakop sa kahenera nga *[[Lampropeltis]]*, ug kabanay nga Colubridae. 

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Illinois
* Kentucky
* Michigan
* Texas
* Ecuador
* Panama
* Venezuela
* Missouri (estado)
* Arizona (estado)
* Florida
* Wisconsin (estado)
* North Carolina
* Virginia (estado)
* Colorado (estado)
* Louisiana (estado)
* HON
* Georgia (pagklaro)
* Nicaragua
* New York (estado)
* Maine (estado)
* Ohio (estado)
* South Carolina
* Costa Rica
* New Hampshire
* New Jersey
* Colombia
* Maryland (estado)
* Vermont
* Pennsylvania
* ELS
* Connecticut
* Minnesota
* Guatemala
* Iowa
* Nebraska
* Estado de Guanajuato
* Indiana (estado)
* Belize
* Estado de Campeche
* Alabama
* Arkansas
* Kansas
* Mississippi (estado)
* Oklahoma
* West Virginia
* New Mexico
* Wyoming
* Utah
* Montana (estado)

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini
Adelphicos

Kahenera sa mga muraghalas ang ***Adelphicos***. Ang *Adelphicos* sakop sa kabanay nga Dipsadidae. 

Ang kladogram matud sa Catalogue of Life mao:

## Ang mga gi basihan niini
Adelphicos quadrivirgatum

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Adelphicos quadrivirgatum***. Una ning gihulagway ni Giorgio Jan ni adtong 1862. Ang *Adelphicos quadrivirgatum* sakop sa kahenera nga *[[Adelphicos]]*, ug kabanay nga Dipsadidae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kapos sa datos.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* HON
* Nicaragua
* Guatemala
* Estado de Chiapas
* Estado de Puebla
* Belize
* Estado de Yucatán
* MXE-QU
* Estado de Tamaulipas

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *A. q. newmanorum*
* *A. q. quadrivirgatus*
* *A. q. sargii*
* *A. q. visoninus*

## Ang mga gi basihan niini
Achalinus formosanus

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Achalinus formosanus***. Una ning gihulagway ni George Albert Boulenger ni adtong 1908. Ang *Achalinus formosanus* sakop sa kahenera nga *[[Achalinus]]*, ug kabanay nga Xenodermatidae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kinaminosang kalabotan.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Republika sa Tsina

## Matang nga nahiubos

Ang kaliwatan gibahinbahin ngadto sa matang nga nahiubos:

* *A. f. formosanus*
* *A. f. chigirai*

## Ang mga gi basihan niini







File:Achalinus formosanus formosanus close-up with tongue extended.jpg
File:Achalinus formosanus formosanus full body shot.jpg
Achalinus spinalis

Kaliwatan sa muraghalas ang ***Achalinus spinalis***. Una ning gihulagway ni Peters ni adtong 1869. Ang *Achalinus spinalis* sakop sa kahenera nga *[[Achalinus]]*, ug kabanay nga Xenodermatidae. Giklaseklase sa IUCN ang kaliwatan sa kinaminosang kalabotan.

Kini nga matang hayop na sabwag sa:
* Honshū Island
* Kyushu
* Fujian Sheng
* Jiangxi Sheng
* Viyetnam

Walay nalista nga matang nga sama niini.

## Ang mga gi basihan niini







File:Achalinus spilanus 01 juv dorsal.jpg
File:Achalinus spilanus 02 juv ventral.jpg