Пачхьалкхан думин председатель

**Россин Федерацин [[Россин Федерацин Федералан гуламан|Федералан гуламан]] [[Пачхьалкхан дума|Пачхьалкхан думин]] председатель ** — Россин Федерацин пачхьалкхан даржех лакхарчех цхьаъ .

Дарже, Россин конституцин 101-гӀа йаззамца а, Пачхьалкхан думин регламентца а, хоржу депутаташна йукъара бюллетенашца кандидаташна йукъахь къайлаха кхажтасарца, уьш йукъататта бакъо йу Пачхьалкхан думин фракцеш; Думин сацам бан тарло кхаж биллина тасарехь.

Председателан йуьззина бакъонаш а, декхарш а дийцина ду регламентан 11-гӀа йаззамехь; коьрта декхар — палатин хишарш дӀакхехьар.

## РФ ФГ Пачхьалкхан думин председателан йьуьззина бакъонаш
Пачхьалкхан думин «Регламентан» 11 йаззамца председателан йу лахара бакъонаш (йацйина):

* палатин хийшарш дӀахьо;

* палатин чоьхьара низаман белхаш леладо;

* Пачхьалкхан думин кхеташонан болх дӀабохийта;

* Думин аппаратан гӀуллакхан йукъара куьйгалла до, дарже хӀотта а во, даржера мукъа а воккху цуьнан куьйгалхо (Думин Кхеташонан пурбанца а, регламентан комитето кховдорца а), куьйгалхочун хьалхара гӀовс а, гӀовсаш а (куьйгалхочо кховдорца), ткъа кхин а сацам бо аппаратан куьйгалхочун хьалхара гӀовсанна цхьацца бакъонаш йаларехь;

* Пачхьалкхан думин бюджетан смета чӀагӀйо;

* Пачхьалкхан думин векал хуьлу РФ президентаца, Федерацин Кхеташонца, Россин Федерацин правительствоца, Россин Федерацин субъекташца, Конституцин а, РФ Лакхара а суьдашца, Россин Федерацин инарлин прокурорца, Россин Федерацин центран харжаман комиссица, РФ Центран банкца, Россин Федерацин адамийн бакъонийн векалца, РФ чоьтан палатица, йукъараллин цхьаьнакхетаршца, кхечу кхолламашца а, даржашкара хьаькмашца а, ткъа кхин а кхечу пачхьалкхийн парламенташца а, лакхарчу хьаькмашца а, дуьненайукъара кхолламашца йолчу йукъаметтигашкахь;

* РФ субъектийн пачхьалкхан Ӏедалан меженашна а, федералан центран а йукъахь барт боцург а, РФ субъектийн пачхьалкхан Ӏедалан меженашна йукъахь барт боцург а РФ Президентаца барт баран процедурашкахь дакъалоцу;
* Думе оьху законан проекташ а, царна тӀейеина материалаш а хьажайо Пачхьалкхан думин комитеташка, фракцешка; бакъокхолларан Ӏилманан кхеташонна тӀедуьллу законашна экспертиза йар; РФ йукъараллин палатин профилан комитете хьажадо законан проектан экспертизан жамӀ;
* Федерацин Кхеташоне къасто хьажадо Пачхьалкхан думо къобалдина Россин Федерацин законийн проекташ; Конституцин 105 йаззамца (5-гӀа дакъа) (Федерацин Кхеташоно къобалданза) РФ Президенте хьажадо Думо тӀеэцна федералан законаш;
* Пачхьалкхан думин профилан комитете къасто хьажайо Думин сацаман проект а, цуьнца йолу материалаш а сацаман проект кеччо хан хӀотторхьама;
* Пачхьалкхан думин сацаман куьг йаздо;
* Пачхьалкхан думе йогӀу бюджетан а, налогийн а комитете къасто хьажайо Пачхьалкхан думе йеина РФ бюджетан, налогийн, таможнин-тарифан политикин проектийн коьрта агӀонаш а, РФ бехачу муьран бюджетан прогнозан проект (бюджетан прогнозан хийцамийн); Думин сессешна йукъарчу муьрехь хьажайо йийцина проекташ Федерацин Кхеташоне;
* Думе беина РФ Правительствон нормативан бакъонан акташ кечдарх а, тӀеэца йиллинчу хенех а хаамаш хьажабо профилан комитеташка;
* бюджетан а, налогийн а комитете хьажадо чоьтан муьрехь сурсаташ декъаран барт кхочушбаран белхан жамӀех долу РФ Правительствон доклад, РФ чоьтан палатин дерриг тайпана финансаш такхаран а, аудтитан объектийн чоьташна чоьтан операцеш а кховдораш сацор (тергонан);
* федералан министрашка а, кхечу даржерачу нахе а кхойкху Пачхьалкхан думера депутатийн хеттаршна жоьпаш дала;

## Россин Федерацин Федералан гуламан Пачхьалкхан думин председателийн исписка

## Хьажа кхин а
* РСФСР Лакхара Кхеташонан председатель

## Билгалдахарш

*