Топчибашев Ӏалимардан-бек

**Топчиба́шев Ӏалимардан-бек Алекпер охӀли** (, ,  — , Париж) — азербайджанан йукъараллин а, пачхьалкхан а гӀуллакххо, юрист а, журналист а, Россин хьалхарчу Пачхьалкхан думин депутат (1906), Азербайджанан Демократин Республикин парламентан председатель (1918—1920).

## Биографи
Топчибашев Ӏалимардан-бек вина  шарахь Тиблисехь. 1884 шарахь чекхйаьккхира Тиблисера I гӀалин гимнази, деша хӀоьттира Императоран Петарбухан университете историн-филологин факультете Кавказан стипендица, амма хьалхара семестр чекхйаьлча стипенди а дитина, дехьавелира юридически факультете. 1888 шарахь чекхйаьккхира университет, цунна йелира бакъонан кандидатан тӀегӀа. Болх бира машаре суьдхочун гӀоьнча а, гуонан суьдан секретарь а, хьийхира Тиблисин латтадустаран доьшийлехь. Бакоха кхелхира, цигахь тешаме векал болх бира.

Топчибашев хилла хӀора дийнахь арадолу Бакохан Махлелоран-Промышленностан Кехат газетан редактор, иза арахоьцуш дара Бакохахь 1888 шарахь дуьйна. 1898 шеран 24 июнехь иза хӀоттийра Бакохахь арахоьцучу «Каспий» газетан редактор. Тайп-тайпанчу шерашкахь хилла «Бакох» а, «Хаят» («Дахар») а газетийн редактор. Хьаьржира Бакохан гӀалин Думин спикер, гӀалин доьшийлин комиссин а, Мариински зударийн гимназин а, Бакохан коммерцин доьшийлин а, Бакохан бусалбанийн зударийн ишколан а Ӏуналлин кхеташонан йукъахь вара.

1905—1907 шерашкара революцийн заманашкахь дакъалецира 1-ра ЙерригРоссин бусалбанийн гуламан балхахь (1905 август, Нижни Новгород); 2-гӀа (1906 январь, Петарбух), 3-гӀа (1906 шеран 16 август, Ниж. Новгород) гуламашкахь хаьржира Иттифакъ аль-Муслимин партин ЦК председатель. 3-гӀа ЙерригРоссин бусалбанийн гуламан ховшарш нахала даьккхина дацара, дийцарш дӀадаьхьира гӀезалойн маттахь. ТӀечӀагӀйира бусалбанийн политикин союзан программа, иза герга йара кадетийн партин программин, цунах къаьстара ишколан дешаран белхаца.

## Литература
* 
* *Сеидзаде Д. Б.* Из истории азербайджанской буржуазии в начале XX века. — Баку, 1978
* ''Сеидзаде Д. Б.'' Азербайджанские депутаты в Государственной Думе России. — Баку, 1991.
* Азербайджанская Демократическая Республика (1918―1920). Законодательные акты. (Сборник документов). — Баку, 1998
* Азербайджанская Демократическая Республика (1918—1920). Внешняя политика. (Документы и материалы). — Баку, 1998
* Азербайджанская Демократическая Республика (1918―1920). Парламент. (Стенографические отчеты). — Баку, 1998
* Первая Российская государственная дума : Лит.-худож. изд. / Под ред. Н. Пружанского. — Санкт-Петербург : Андреев, 1906. С. 65.
* ''Боиович М. М.'' Члены Государственной думы (Портреты и биографии). Первый созыв. М.: Тип. Товарищества И. Д. Сытина. 1906 С. 449.
* Первая Государственная Дума. Алфавитный список и подробные биографии и характеристики членов Государственной Думы. — М.: Тип. Товарищества И. Д. Сытина, 1906. — 175 с.
* Государственная Дума первого призыва. Портреты, краткие биографии и характеристики депутатов. — Москва: «Возрождение», 1906. C. 53.
* ''Усманова Д. М.'' ТОПЧИБАШЕВ Али Мардан-бек Али-Акпер Оглы. // Государственная дума Российской империи: 1906—1917. Б. Ю. Иванов, А. А. Комзолова, И. С. Ряховская. Москва. РОССПЭН. 2008. С. 706—707.

## Билгалдахарш

## Хьажоргаш
* Али-Мардан Топчибашев – лидер российских мусульман
* Жизненный путь Али Мардан бека Топчубашева - ФОТО
* Алимардан бек Топчубашев и идеология азербайджанства

Категори:Хьалхарчу Тиблисин гимназера арахецнарш
Категори:Петарбухан пачхьалкхан университетан юридически факультетера арахецнарш
Категори:Россин империн I кхайкхаман Пачхьалкхан думан декъашхой
Категори:ЙерригРоссин кхолламан гуламан декъахо
Категори:Азербайджанан арахьара гӀуллакхийн министраш
Категори:Азербайджанийн элий
Категори:Россин империн адвокаташ
Категори:Франце хьалхара тулгӀенца кхелхина оьрсийн мухажираш
Категори:Азербайджанан векалш
Категори:Францехь дӀабоьхкинарш
Категори:Россин империн юристаш
Категори:Иттифакъ аль-Муслимин партин декъахой
Категори:Азербайджанан Демократин Республикин парламентан депутаташ
Категори:Поштан марканаш тӀехь дехкина адамаш
Категори:Азербайджанийн мухажаралла