open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Зүблэлтэ холбоото уласай Баатар

**Зүблэлтэ холбоото уласай Баатар** () — 1991 он болотор Советскэ Союзай Геройн нэрэ зэргэ болбол эрхим зэргын габьяагай тэмдэг байһан. Иимэ нэрэ зэргэ анхан 1934 оной 4 һарын 16-да тогтоогдоһон байна. Нэгэ гү, али олоороо баатар ябадал үйлэдэжэ, гүрэндөө габьяата хэрэг хэһэнэйнгээ түлөө СССР-эй Дээдэ Зүблэлэй Президиумээр олгогдоһон нэрэ зэргэ. Зүблэлтэ холбоото уласай Баатарнуудта СССР-эй дээдэ шагнал Ленинэй орден, «Алтан одон» ба СССР-эй Дээдэ Зүблэлэй Президиумэй тусхай грамота үгтэһэн байгаа. Зүблэлтэ холбоото уласай орденуудай тухай юрэнхы дүрим ёһоор Зүблэлтэ холбоото уласай Баатарнууд тусхай эрхэ зэргэ эдлэһэн байгаа. Хэрбээ  Зүблэлтэ холбоото уласай Герой түрүүшынхиһээ бага бэшэ баатар ябадал дахяад үйлэд6эл хоёрдохёо геройн нэрэ абажа, «Алтан медаль» ба дээдэ органһоо баһа тусхай грамота a6axaһaa гадна хүрэлөөр бэеынь бюст хэжэ, түрэһэн нютагтань табиһан. Хэрбээ гурбадахяа мүн баатар ябадал хабэл 6aһa тэрэ зэргын шагнал абажа, гурбадахин геройн нэрэ зэргэ абаһан. Гадна, хүрэлөөр бэеынь бюст хэжэ, Москвада Зүблэлнүүдэй Ордоной дэргэдэ Кремль соо табигдаһан байгаа юм.

## Зүүлтэ

Категори:Ородой түүхэ
Категори:Сэрэгэй нэрэ зэргэ
Категори:Зүблэлтэ холбоото уласай Баатар
Дуулал

**Дуулал** хадаа алибаа юумые, илангаяа бурхан тэнгэриие, улас гүрэниие, гэхэ мэтэ магтаха баярай магтаал дуун
гү, али хүгжэмэй зохёол.

Улас гүрэн бүридэ түрын дуулал бии. Жээшэнь, 1922—1944 оной хоорондо СССР-эй баярай дуулал болбол хубисхалта пролетариадай уласхоорондын баярай дуу Интернационал байгаа.

## Зүүлтэ

Категори:Хүгжэм
Гипотезо

**Гипотезо** ( — «таамаг») — үшөө гүйсэд шалгагдаагүй алибаа үзэгдэл тайлбарилха эрдэм ухаанай таамаглал.

## Зүүлтэ

Категори:Эрдэм ухаан
Глиссер

**Глиссер** (,  *glisser* — һолжорхо) — хабтагар оёортой, түргэн ябадалтай онгосо; уһан дээгүүр тон хурдаар һолжордог (саг соо 100 км. хүрэтэр). Глиссер олонхидоо агаарай шурабаар ябадаг.

## Зүүлтэ

Категори:Онгосо
Гмина

**Гмина** ( — «бүлгэм») — Польшын доодо зэргын нютаг захиргаанай нэгэжэ (зургаан) юм. 2019 оной байдалаар, Польшодо 2 477 гмина бии.

## Зүүлтэ

Категори:Польшо
Госпиталь

**Госпиталь** () — сэрэгэй эмнэлгын газар мүн.

## Олон уласай госпитальнуудай зураг

Field hospital at Tbilisi 1878.jpg|Талын госпиталь, Тифлис.
Wojskowy Szpital Kliniczny.JPG|Сэрэгэй клиникын госпиталь, Вроцлав (Польшо)
ГВКГ.jpg|Украинын Түб сэрэгэй госпиталь, Киев
Guangzhou-Military-Hospital-0456.jpg|Сэрэгэй клиникын госпиталь, Гуанчжоу  (Хитад)
Koblenz im Buga-Jahr 2011 - Martin-Gropius-Bau.jpg|Кобленцын Сэрэгэй госпиталь (Германи)


## Зүүлтэ

Категори:Анагааха ухаан
Категори:Сэрэг
Граната

**Граната** (,  <  — «бирзагар») — хиин (газай) хүсөөр тэһэрдэг ба дотoрһоон аймшагтай аюултай юумэ сасан хаядаг һомон; тэһэ һүрэдэг, гараар шэдэдэг багашаг һомон.

## Зүүлтэ

Категори:Тэһэрхэ бодос
Категори:Галта зэбсэг
Уһан далайн сэрэгэй авиаци

**Уһан далайн сэрэгэй авиаци** — уһан соо бууха ба уһан дээрэһээ ниидэжэ гараха онгосо ба түхеэрэмжэ.

## Зүүлтэ

Категори:Ниидэхэ онгосо
Категори:Уһан далайн сэрэгэй флот
Гильзэ

**Гильзэ** —  буугай һомоной түмэр патрон.

## Зүүлтэ

Категори:Галта зэбсэг
Хүмүүнлигэй ухаан

**Хүмүүнлигэй ухаан** (**гуманизм**) — феодализмын шудар гэнжэһээ ба дунда зуунай үеын шажанай церковьһээ хүнэй бэеые сүлөөлхэ гэжэ зүдхэн оролдоһон ниигэмэй ба уран зохёолой хүдэлөөн; мүнөө сагай гуманизм болбол ниигэм тогтоожо байгаа хүнэй тухай анхаралаа табина хүмүүнлиг ёһото ба бүхы зоной гуманизм болоно: энэ гуманизмын зорилго хадаа — хүн түрэлхитэнэй, хуби хүнэй амидарал һайжаруулха ябадал.

## Зүүлтэ

Категори:Үзэл суртал
Категори:Һэргэн мандалта
Хүмүүнлиг ёһон

**Хүмүүнлиг ёһон** — хүн хүниие хүндэлэн инаглаха ёһо, энэрхы хандалга, һайн һанаан, хүнлиг шанар, хүнэй ашада зорюулһан бодол.

## Мүн үзэхэ
* Хүмүүнлигтэ эсэргүү гэмтэ хэрэг

## Зүүлтэ

Категори:Хүн түрэлхитэн
Дарданеллын хоолой

**Дарданеллын хоолой** — энэ болбол Мрамор тэнгис Эгейн тэнгис хоёрые ниилүүлһэн хоолой уһан; Утань 120 км., урганиинь 1,3-һаа 27 хүрэтэр км. 

Эртын сагта **Һеллеспонт** (, ) гэжэ нэрэтэй байгаа аад, түрэгөөр **Чанаккале хоолойшье** () нэрлэдэг.

## Зүүлтэ

Категори:Хоолой
Босфорой хоолой

**Босфорой хоолой** — энэ болбол Гантиг тэнгисые Хара тэнгисэй нэгэдхэһэн нариихан хоолой уһан, утаараа 29,9 км, үргэниинь 0,7-һоо 3,7 хүрэтэр км.

## Зүүлтэ

Категори:Хоолой
Огноо

**Огноо** () — он жэл, һара, үдэр ба хэрэг ябадалай тухай лаблаһан саг; алибаа баримта бэшэг дээрэ тэрэнэй бэшэгдэһэн, үзэгдэһэн сагай тэмдэг.

## Огноо табиха хэлбэри

**Тэмдэгүүд:**
: `ОООО` — оной 4 тоо
: `ОО` — оной 2 тоо
: `ҺҺ` — һарын 2 тоо
: `Һ` — Римэйхи тоогоор бэшэгдэһэн һарын тоо 
: `ҮҮ` — үдэрэй 2 тоо

## Зүүлтэ

Категори:Саг
Дегазаци

**Дегазаци** (**хиигүйжүүлэлтэ**) — хорото бодос халдааһан хубсаһа хунар, гэр бараа гэхэ мэтэ юумэнүүдые тусхай аргаар хоронһоонь һалгааха арга — оньһон. Халдабаригүйжүүлгын нэгэ янза.

## Зүүлтэ

Категори:Арюудхал
Деградаци

**Деградаци** —
# ямар нэгэ шанарай удаа дараагаар муудажа доошоо бодохо ябадал
# илангаяа экологиин муудалга
# урдань олоһон шанараа алдаха, гээхэ
# зэргэ хасаха

## Зүүлтэ

Категори:Экологи
Дезертир

**Дезертир** (; ) — өөрынгөө һанаанаар сэрэгэй албанһаа тэрьелһэн хүн, зоной тушаал дүүргэхэһээ зайлаһан хүн. 

## Зүүлтэ

Категори:Сэрэгэй албан
Халдабаригүй бололго

**Халдабаригүй бололго** — тусхай зүйлнүүдээр үбшэ түрүүлдэг, нюдэндэ харагдахагүй микроорганизмые (нян, вирус, нэгэ эстэн) усадхажа хорогүй болгохо ябадал.

## Зүүлтэ

Категори:Арюудхал
Тунхаглал

**Тунхаглал** — засагай газарай гү, али намай үмэнэһөө хуули гаргалгын гол эшэ үндэһэнүүдые баярай шанартайгаар соносхохо мэдээсэл мүн (жэшээнь, РСФСР-эй бүрин эрхэтэ бэеэ даанги байдал тухай тунхаглал). Тунхаглал баһал нэгэ гү, али олон уласуудай үмэнэһөө улас хоорондын түрын ямар нэгэ асуудал тухай мэдүүлһэн мэдүүлгэ юм (жэшээнь, Хүнэй Эрхын Бүгэдэниитын Тунхаглал).

## Зүүлтэ

Категори:Хуули
Категори:Уласхоорондын харилсаа
Гаалиин мэдүүлгэ

**Гаалиин мэдүүлгэ** — гаалиин түлбэри үгэхэдөө эд бараанай нэрэ тоолон хэлсэһэн соносхол—баримта бэшэг. Жэшээлбэл, хилэ гадна гаргаха мүнгэнэй гү, али үнэтэ пакедтэ хабсарһан шууданай баримта бэшэг.

## Зүүлтэ

Категори:Гаали
Категори:Баримта бэшэг
Мэдхэлсээн

**Мэдхэлсээн** — алибаа суглаан, уулзалта дээрэ һаналаа хэлсэхэ, шүүмжэлхэ, үгэ андалдаха, арсалдаха ябадал.

## Зүүлтэ

Категори:Риторико
Уряа

**Уряа** — гол зорилго тобшолон хэлэжэ мэдүүлһэн үгэ.
Жэшээнь, пионер багашуулай уряа: «Бэлэн бай!»

## Зүүлтэ

Категори:Тэмдэг
Татабариин мэдүүлгэ

**Татабариин мэдүүлгэ** — албан татабари түлэхөөр болоһон хүнэй өөрынгөө олзо ба зөөри тухай мэдүүлгэ.

## Зүүлтэ

Категори:Татабари
Категори:Баримта бэшэг
Деклараци

**Деклараци** гү, али **манифест** — хадаа
# Тунхаглал
# Гаалиин мэдүүлгэ
# Татабариин мэдүүлгэ
Люмпен

**Люмпен** ( — «*ната-нута бүд*», Lump — «һалан», ) гү, али **ангигүй этэгээд** гээшэ ангиин дабхарга соо ямаршье ниигэмэй ангида оролсохогүй, зоной ажалда ямарааршье хамаадалсахагүй, ангиин тэмдэгүүдые хуу алдажархиһон хүн; ёһоёо алдаһан, муудаһан ба
гэмтэнээp холбоотой (жэшээнь, хулгайшан, янхан, гуйраншан г. м.).

## Зүүлтэ

Категори:Ангиин дабхарга
Зарлиг

**Зарлиг** — гүрэнэй түб эмхиин шухала заабари, хуули дурим гаргаха тухай бэшэ, харин ганса дүүргэхэ удхатайгаар гаргадаг засагай газарай тогтоол — акт.

## Зүүлтэ

Категори:Хуули
Категори:Гүйсэдхэхэ засаг
Демилитаризаци

**Демилитаризаци** — зэбсэг хуряалган, ямар нэгэ гүрэндэ магадлаһан дэбисхэр газар дээрэ бэхилэлтэ барихагүй ба сэрэг байлгахагуй гэжэ хорихо ябадал. Ямар нэгэ гүрэндэ бэхижүүлгэ түхеэрхэ, сэрэгэй ажаүйлэбэритэй байха ба сэрэг бариха хориһон демилитаризировалһан дэбисхэр сэрэггүй бүһэ гэнэ. Иимэрхүү сэрэггүй бүһэнүүдые саг зуурын демаркаци хэһэн хилэ хоорондо тогтоогдодог.

## Зүүлтэ

Категори:Зэбсэгтэй хүсэн
Сэрэггүй бүһэ

**Сэрэггүй бүһэ** — бэхилэлтэ барихагүй, сэрэг табихагүй гэжэ хэлсээнээр баталагдаһаи хоёр уласай хилын гү, али демаркациин шугамай хоорондохи зураадаһан демилитаризировалһан газар.

## Зүүлтэ

Категори:Зэбсэгтэй хүсэн
Категори:Бэхилэлтэ
Демобилизаци

**Демобилизаци** — сэрэг ба бүхы ажалай һалаа һалбаринуудые сэрэгэй үеын байдалһаа амгалан байдалда оруулха, дайшалхы эрмэлзэлгэ ба һэрэмжын бууралга, номгорол.
Сэрэгэй албатаниие бодото сэрэгэйнь албанһаа резервдэ гү, али сүлөөрэлгэдэ табилга.

## Зүүлтэ

Категори:Энхэ тайбан
Категори:Дайн
Демпинг

**Демпинг** ( — «хаялга») — хүнгэн сэнтэй эд бараа хилын саана гаргалга (экспорт); үрдилдэгшэдые түрижэ, газаадын заха зээли гартаа абаха зорилготой гү, али хэтэрхэй үйлэдбэрилэгдэһэн эд бараануудай заралга олохо тула газаадын заха зээли дээрэ өөрынгөө заха зээли дээрэхиһээ холо үнэгүй сэнгээр эд бараа худалдаха ябадал.

## Зүүлтэ

Категори:Заха зээли
Денонсаци

**Денонсаци** — нэгэ гүрэнэй нүгөө гүрэндэ өөр—хоорондохи ябажа байгаа хэрээ, хэлсээн арсаха тухай мэдээсэл.

## Зүүлтэ

Категори:Дипломати
Категори:Хэрээ
Депешэ

**Депешэ** — яаралтай мэдээсэл, илангаяа дипломатиин талаар яаралтай мэдээсэл.

## Зүүлтэ

Категори:Дипломати
Демагоги

**Демагоги** ( — арад зониие хүтэлбэрилхэ, арад урда һаймһарха) — өөрынгөө зорилго дүүргэхын тула ушар мэдэхэгүй олониитын заншал ашаглаха ба юумэ бүтөөхэгүй аад, дээгүүр амалхые харамнадаггүй башатай улас түрын ябуулагша шэнжэтэй тааруу үйлэдэлгын янза; демагоги болбол олониитые мэхэлдэг ониһон арга мүн.

## Зүүлтэ

Категори:Улас түрэ
Демаркаци

**Демаркаци** — уялсаһан хэрээ хэлсээнэй ёһоор хилэ тогтоохо.

## Зүүлтэ

Категори:Хилэ
Десант

**Десант** ( — «буулга») — дайсанай газар дээрэ сэрэг буулгаха сэрэг; уһаар, хуурай газар дээгүүр ба агаараар дайсанай газарта сэрэг буулгаха ябадал.

## Зүүлтэ

Категори:Сэрэг
Деспотизм

**Деспотизм** () — хэмжээгүй, дураараа эдлэхэ эрхэ, бусадые өөрынгөө дуранда хүсөөр оруулха эзэрхэг засаг.

## Зүүлтэ

Категори:Үзэл суртал
Категори:Засаг
Де-факто

**Де-факто** () — үнэхөөр гэжэ удхатай лата үгэ.

## Мүн үзэхэ
* Статус-кво
* Де-юре
* Ад-хок

## Зүүлтэ

Категори:Лата хэлэнэй найруулга
Децентрализаци

**Децентрализаци** — гүйсэдхэхэ үүргэеэ (тушаалаа) нютагай эмхинүүдтэ үгэхэ ябадал, захиргаанай бага эмхинүүдэй эрхэ тушаалаа үргэдхэхэ ябадал; централизациие усадхаха, халаха гү, али һуладхаха ябадал мүн. Децентрализировалһан засаг гээшэ түблэрһэн бэшэ, түбэй газарай мэдэлһээ гаргагдаһан засаг юм.

## Зүүлтэ

Категори:Улас түрэ
Категори:Автономи
Дарангылал

**Дарангылал** (*диктатура*) — юугээршье хизаарлагдаагүй, ямаршье хуули, дүрим, хэмжээгээр хашагдаагүй хүшэрхэлдэ шууд түшэһэн засаг.

## Зүүлтэ

Категори:Улас түрэ
Категори:Засаг
Дивизи

**Дивизи** — ябаган сэрэгэй 3—4 полкнууд, артиллери ба техникын таһагууд болоод морин сэрэг — эдэ бүхэнэй нэгэдэмэл хүсэн.

## Зүүлтэ

Категори:Сэрэгэй нэгэжэ
Дилеммэ

**Дилеммэ** ( «хоёр леммэ») — ушар ухаанда, хоёр харша удхатай юумэнүүдые илган гаргаха бэрхэшээлтэй байдал.

Ушар ухаанай хэлээр иигэжэ дансалан харуулжа болохо:

A \vee B, A \Rightarrow C, B \Rightarrow C \vdash C

## Зүүлтэ

Категори:Ушар ухаан
Динамит

**Динамит** — хүсэтэйгөөр тэһэ һүрэдэг бодос: дайнда ба хада уула эбдэхэ инженерэй хүдэлмэридэ хэрэглэдэг юм. Нитроглицеринэй ба шэнгээгшын холимог юумэн. Швециин Альфред Нобель гэжэ химик ухаалан зохёоһон юм.

## Зүүлтэ

Категори:Тэһэрдэг бодос
Дирижабль

**Дирижабль** — досоохи хүнгэн хиигай хүсөөр агаар соо хөөрэдэг, мотороор ниидэдэг онгосо.

## Зүүлтэ

Категори:Ниидэхэ онгосо
Тогтоол

**Тогтоол** — дээдэ эмхи зургаанай доодо эмхи зургаанда бэелүүлхын тула үгэһэн хүтэлбэрилхэ заабари, тушаал юм.

## Зүүлтэ

Категори:Гүйсэдхэхэ засаг
Диверси

**Диверси** ( — «*төөрюулгэ*») — дайсанай мүр ухааниие төөрюулхэ зорилготойгоор дайнай газарһаа холохон сэрэгэй байлдаанай һургуули (маневр) хэхэ ябадал.

## Зүүлтэ

Категори:Сэрэг
Категори:Дайн
Һүйдхэхэ ажал ябуулга

**Һүйдхэхэ ажал ябуулга** () — гадна ороной армиин агентнууд ба тагнуулшадай дайсанай хүсэ шадал муудуулха тула арадань (ара талада) шухала шухала сэрэгэй ба үйлэдбэриин газарнуудые
галдажа, тэһэлжэ, сэрэгэйшье үедэ, энхэ тайбанай сагай үедэ зоной байдал һамууруулха ябадал, ондоо гүрэнэй хэрэгтэ оролсохо нюуса хэлбэри. Һүйдхэхэ ажал ябуулгын олон янзын арга бии: улас түрын ударидалгые алахын тула алууршад, тагнуулшан ба диверсантнуудые эльгээхэ, диверси, саботаж, путч, түрын эрьелтэ г. м. эмхидхэнэ.

## Зүүлтэ

Категори:Улас түрэ
Жаяг заршам

**Жаяг заршам** — хатуугаар тогтоогдоһон дүримые тус байгуулгын гэшүүд бүхэнэй эрхэбэшэ дахаха, сохихо ябадал. Заримдаа жаяг заршамые мэдэрэл ехэтэйгээр, өөрынгөө дураар дахан бэелүүлнэ.

## Мүн үзэхэ
* Жаяг

## Зүүлтэ

Категори:Аяг зан
Дифференциаци

**Дифференциаци** — хубаалга, бүхэли юумые элдэб янзын ондоо зүйлнүүд болгон илгаруулга, хубаарилга.

* Дифференциалынь бодожо олохо
* Эсэй дифференциаци
* Дифференциал эволюци

## Зүүлтэ
Зай

**Зай** гээшэ хоёр юумэнэй хоорондохи холо ойрын тала юм. А ба В хоёр сэгэй хоорондохи зайе |AB| гээд бэшэдэг.

## Зүүлтэ

Категори:Геометри
Категори:Физикэ
Нэрынь гутаалга

**Нэрынь гутаалга** хадаа хэн нэгэндэ этигэлээ алдуулгаха, бууруулха, нэрэ солоо хухарха ябадал.

## Зүүлтэ

Категори:Тактика
Догмо

**Догмо** — диалектикада эсэргүү, ямаршье шалгалта шүүмжэлэлгүйгөөр зүбшөөхэ ёһотой, баримта үндэһэгүй, гэршэлэгдээгүй, бодотоор шалгагдаагүй зүйл, һургаал.

## Зүүлтэ

Категори:Гүн ухаан
Үлэ добтолхо хэрээ

**Үлэ добтолхо хэрээ** гээшэ хоёр үлүү улас хоорондо энхэ тайбанай түлөө тэмсэхэ аргануудай нэгэнь болоно. Иимэ уласхоорондын хэрээ бэшэг хадаа дайн ба бэшэ ямаршье үһөө хиһаатай ябадалда эсэргүүсэхэ удхатай юм.

## Үлэ добтолхо хэрээнэй жагсаалта

## Зүүлтэ

Категори:Хэрээ
Категори:Уласхоорондын харилсаа
Док

**Док** — онгосо хэхэ, заһабарилха уһанай эрьедэ порт боомтын түхеэрэлгэ.

## Зүүлтэ

Категори:Онгосо
Монрогой доктрина

**Монрогой доктрина** — «Америка болбол америкынхидай байха ёһотой юм»— гэдэг хадаа 1823 ондо юрэнхылэгшэ Джеймс Монрогоор гаргагдаһан АНУ-гай гадаадын улас түрын бодолгын үзэл гээшэ, энэ үзэлэй ёһоор Дунда ба Урда Америкада Европын бэшэ, гансал Америкын империализм нэбтэрүүлэгдэжэ байдаг.

## Зүүлтэ

Категори:Уласхоорондын харилсаа
Категори:АНУ-ай түүхэ
Донор

**Донор** — үбшэн хүндэ тарюулхын тула өөрынгөө бэеын шуһа, эрхэтэн, һалай гэхэ мэтые үгэдаг хүн.

** Шуһанай донор
** Һүнэй донор
** Эрхэтэнэй донор
** Һалайн донор

## Зүүлтэ

Категори:Анагааха ухаан
Һалай

**Һалай**, **спермэ**, **үрэ**, **эйякулят** гээшэ бэлгын харисаа дунда хүн, амитадай эрэнүүдэй дуһаадаг няалданги, бортогор, хубирамтагай, һүн сагаан шэнгэн. Сперматозоид ба һалайн шэнгэнһээ бүридэдэг. Һалай болбол уураг (фермент, нуклеопротеид), липид, нүүрһэн уһан, витамин, простагландин, натриин, калиин, кальциин дабһан гэхэ мэтэ органик ба органик буса бодосһоо бүридэнги байдаг.

## Зүүлтэ

Категори:Бэлгын харисаа
Дотаци

**Дотаци** — 
# бусаалтагүйгөөр түлбэригүйгөөр үгтэһэн бюджедүүдэй хоорондын трансфер;
# гарза бүгэлхэ гү, али бэшэ зорилготойгоор байгуулгануудта ба үйлэдбэринүүдтэ үгтэхэ гүрэнэй тэдхэбэри;
# нэмэри болохо түлбэри.

## Мүн үзэхэ
* Тэдхэмжэ
* Субсиди
* Субвенци

## Зүүлтэ

Категори:Бюджет
Дредноут

**Дредноут** ( — «айдаггүй») хүсэ ехэтэй, холоһоо буудадаг артиллеритэй, хуяглуулһан томо шугамай онгосо.

## Зүүлтэ

Категори:Онгосо
Доминион

**Доминион** — 1907—1948 оной хоорондо Британиин эзэнтэ гүрэнэй өөһэдөө засаха эрхэтэй, бэе даанги шахуу газарнууд: Австрали, Канада, Ньюфаундленд, Шэнэ Зеланд, Урда Африкын Холбоо.

## Зүүлтэ

Категори:Британиин түүхэ
Доллар

**Доллар** — АНУ, Канада, Мексикэ бaһa нэгэ зарим оронуудай мүнгэнэй тэмдэгтэ.

## «Доллар» нэрэтэй зарим мүнгэн тэмдэгтэ

## Зүүлтэ

Категори:Мүнгэн тэмдэгтэ
Евгеникэ

**Евгеникэ** ( — «һайн изагууртан») — «хүнэй угсаа» биологиин аргаар һайжаруулха гэһэн удхатай расис ба эрдэм ухаанда эсэргүү хархис хуурмаг эрдэм ухаанай һургаал; болбосороогүй доодо зэргын расануудые «дүүрэн бэшэ сэнтэй» гэжэ харадаг нацис үзэлтэй холбоотой хэрэг; мүлжэгшэ ниигэмэй бүлэгүүдэй эзэрхэлгые биологиин аргаар сагаруулха гэһэн хархис һэдэлгэ болоно.

## Зүүлтэ

Категори:Гадуурхал
Категори:Расизм
Категори:Хуурмаг эрдэм ухаан
Дрейф

**Дрейф** ( — «түлхихэ») — ябажа ябаһан онгосын һалхи гү, али уһанай урадхалһаа боложо шэглэһэн харгыһаан гараха, онгосын бархаг (дэгээ) дээрэ тогтожо ядаха.

## Зүүлтэ

Категори:Далайгаар ябалга
Жандармери

**Жандармери** ( — «зэбсэгтэй хүн») хаанта Росси ба нэгэ зарим оронуудта террорис, экстремис хүдэлмэритэй тэмсэхэ зорилготойгоор сэрэгэй янзаар эмхидхэһэн гүрэнэй тусхай сагдаа. Оросой холбоото уласта жандермери хадаа Оросой Үндэһэтэнэй гварди юм.

## Зүүлтэ

Категори:Сагдаа
Огторгойн орой

**Огторгойн орой** () — шанха дээрэ, шэртэн хаража байһан хүнэй толгой дээрэхи агаарай эгээл дээрэхи холын сэг юм. Огторгойн доодын нүгөөдэ зүг шэг мүн. 

## Зүүлтэ

Категори:Зүг шэг
Зенидэй зэбсэг

**Зенидэй зэбсэг** гээшэ аэроплан, дирижабль, ниидэхэ онгосо г. м. дээгүүр ниидэдэг юумэ буудаха зэбсэг.

## Зүүлтэ

Категори:Галта зэбсэг
Һаналай туйл

**Һаналай туйл**, **идеал** ( <  — «жэшээ, бодол»), дээдэ болбосорол, дээдэ зорилго, үндэр эрмэлзэл, алибаа һалбариин (юумэнэй) эрхим, дээдэ жэшээ.

## Зүүлтэ

Категори:Гүн ухаан
Үрэжэлтэй хэлтэгы һара

**Үрэжэлтэй хэлтэгы һара** (, ,*al-hilāl al-chasīb*) гээшэ Аравиин сүлэй ба Месопотамиин хойто, зүүн зүгтэ, Газар дундада тэнгис зубшан байрладаг хуушан үрэжэлтэй, һаари Дунда Дурнын газар нютаг юм. 

Үрэжэлтэй хэлтэгы һарада ажаһууһан зон анха түрүүшынхиеэ агнууша-түүгшэ ажахыһаа үйлэдбэрилхэ ажахыдаа оронхой. Ойрохи ба Дунда Дурнын, Европын, Хойто Африкын соёл эргэншэлэй һуури болоһон хүдөө ажахын ёһо заншал имагтал үрэжэлтэй хэлтэгы һарада бии болоһон түүхэтэй. Үрэжэлтэй хэлтэгы һара хадаа Шэнэ шулуун зэбсэгэй хубисхалаар зэргэлэн үйлэдбэрилхэ ажахын тогтолгые шэнжэлхэдэ эрхим шухала ойлгомжо юм.

Категори:Дунда Дурна
Категори:Түүхэ
Африкаанс

**Африкаанс**  (африк. Afrikaans, африк. die Afrikaanse taal) — болбол Урда Африка, Намиби ба бага хэмжээгээр Ботсвана, Замби, Зимбабведэ хэлэлсэдэг Баруун Германи хэлэн юм.

Категори:Африкаанс
Категори:Аналитическэ хэлэнүүд
Категори:Бостванагай хэлэнүүд
Категори:Намибиин хэлэнүүд
Категори:Урда Африкын хэлэнүүд
Категори:Эсватиниин хэлэнүүд
Категори:Доодо Франкони хэлэнүүд
Абхази хэлэн

**Абха́з хэлэн** (абх. *аҧсуа бызшәа* , *аҧсшәа* , აფსუა ბჷზშоა) — болбол Абаза хэлэтэй ойро холбоотой Абхаз-адыг хэлэн юм.

## Бэшэгэй систем

Кирилл бэшэг:

Лата бэшэг:

Категори:Абхаз хэлэн
Категори:Абхаз-адыг хэлэнүүд
Категори:Агглютинатив хэлэнүүд
Категори:Абхазиин хэлэнүүд
Категори:Гүржиин хэлэнүүд
Категори:Ородой хэлэнүүд
Светлана Тихановская

**Светла́на Гео́ргиевна Тихано́вская** (Белорус: Святлана Георгіеўна Ціханоўская (Піліпчук); 1982 оной 9 hарын 11, ЗХУ-ай ЗСБН Беларус уласай Брестын можоной Лунинецэй аймагай Микашевичида түрэһэн) — беларусиин улас түрын ябуулагша, 2020 оной һунгуулидахи Беларусиин Юрэнхылэгшын һунгуулиин кандидат.

## Зүүлтэ
Удмурт хэлэн

**Удму́рт хэлэн** (Удмурт: Удмурт кыл) — Ураал хэлэнэй бүлэгэй Пермиин нэгэн хэлэн юм. Удмуртууд ба Бесермянуудай үндэһэнэй хэлэ юм.

## Үзэг бэшэг

Категори:Удмурт хэлэн
Категори:Пермь хэлэнүүд
Категори:Ородой хэлэнүүд
Категори:Агглютинатив хэлэнүүд
2020 оной Зунай Олимпиин медалиин таблица

Удаахи медалиин таблицада Токёодо болохо 2020 оной Зунай Олимпиин үеэр 2021 оной 7 һарын 23-һаа 8 һарын 8-ай хоорондо тамиршадай абаһан алтан медалиин тоогоор жагсааһан Үндэһэнэй Олимпиин Хороо (ҮОК) болон ҮОК бэшэ нэгэ командын жагсаалтые харуулба. Бермуда ба Филиппина анханай Олимпиин алтан медалиа шүүһэн бол Туркменистан анханай медалиа шүүһэн.

## Медалиуд

2020 оной Зунай Олимпиин медалиин загбарые Жуничи Каваниши бэлэдхэһэн. Медалиие олониитын үгэһэн дахин болбосоруулһан жэжэг электрон түхеэрэлгэһээ гаргажа абаһан металл ашаглан хииһэн байна. 

Due to the COVID-19 pandemic, athletes were presented with their medals on trays and were asked to put them on themselves, rather than have them placed around their necks by a dignitary.

## Медалиин таблица

This is the table of the medal count of the 2020 Summer Olympics, based on the medal count of the International Olympic Committee (IOC). These rankings sort by the number of gold medals earned by a National Olympic Committee (NOC). The number of silver medals is taken into consideration next and then the number of bronze medals. If, after the above, countries are still tied, equal ranking is given and they are listed alphabetically by IOC Country Code. Although this information is provided by the IOC, the IOC itself does not recognize or endorse any ranking system.

2020 оной Зунай Олимпиин хүтэлбэридэ 50 түхэл бүхий 33 спортын түхэл, ниитэ 339 тэмсээн зохёогдохо ба уридшалһан байдалаар 339 медалиин багсые тараахаар болоһон.



## See also
* Бүхы саг үеын Олимпиин Нааданай медалиин таблица

## References

## External links
* 
* 

Медалиин таблица
Категори:Зунай Олимпиин медалиин таблица
Франсуа Олланд

**Франсуа́ Жера́р Жорж Николя Олла́нд** (Франци: *François Gérard Georges Nicolas Hollande;* 1954 оной 8 һарын 12-да Руан хотодо түрэһэн), 2012 онһоо 2017 оной хоорондо Франци уласай Юрэнхылэгшэ байһан улас түрэшэ юм.
Һайфа

**Һайфа** ( **' ;  **') болбол Израилиин гурбадахи томо хото юм—Иерусалим ба Тель-Авивай дараа—2019 ондо 285,316 хүн зонтой. Һайфань Һайфа хотын районой нэгэ хэсэг ба энэнь Израилиин хүн зоной тоогоор гурбада ородог. Һайфань Баһайн шүтэлгын Баһайн Дэлхэйн Түб ба энэнь ЮНЕСКО-ой  Дэлхэйн Үбэдэ оруулагдаһан ба Баһайн мүргэлөөр ябалгын газар юм.

Кармель Уулын ташаланда баригдаһан уг һууриниинь 3000 гаруй жэлэй түүхэтэй. Оршон тойрондохи хамагай эртэнэй һуурин болбол Бронзо зэбсэгэй һүүл үедэ (МЭҮ 14 -р зуун) байгуулагдаһан боомто хото Телль-абу-Һавам байба. МЭ-эй 3-р зуунда Һайфань будаг үйлэдбэрилгын түб гэжэ мэдэгдэһэн байһан. Мянган жэлэй туршада Һайфа гарһаа гар луу орожо байһан: Ханааншууд, Израильшууд, Финикишүүд, Персүүд, Хасмонейшүүд, Ромшууд, Византишууд, Арабууд,  Хэрээһэтэнүүд, Османууд, ба Британишууд эзэлэн абажа захиржа байһан. 1948 ондо Израиль улас байгуулагдаһанһаа хойшо Һайфагай Муниципалитет хотые ударидажа байһан. 

## Зүүлтэ
Тирана

**Тирана** (; ) гү, али **Тиранэ** () болбол Албаниин ниислэл ба хамагай томо хото юм.

## Зүүлтэ


Категори:Тирана
Категори:Европын ниислэлнүүд
10 һарын 6

**Арбадугаар һарын 6** — Григориин литын жэлэй 279-дахи үдэр (үндэр жэлдэ 280-дэхи үдэр). Жэлэй эсэс болотор 86 үдэрнүүд үлэжэ байна.

## Энэ үдэрэй тэмдэглэлтэ баяр

## Энэ үдэр тохёоһон үйлэ ябадалай жагсаалта

## Энэ үдэр түрэһэниинь

## Энэ үдэр наһа бараһаниинь

----

Категори:Үдэрнүүд
Уларил амисхалай хубилалгын талаар засагай газар хоорондын мэргэжэлтэнэй хороон

**Уларил амисхалай хубилалгын талаар засагай газар хоорондын мэргэжэлтэнэй хороон** (, ) гээшэ 1988 ондо Дэлхэйн метеорологиин байгуулгын ба НҮБ-эй оршон тойрон байгаалиин талаар программын (ЮНЕП) байгуулагдаһан улас хоорондын байгуулга мүн. Тус байгуулгын зорилго хадаа уларил амисхалай хубилалга тухай эрдэм ухаан ниилэхэ юм. Тус хороон мүнөө зургаан тоосоото элидхэл гаргаба. Эгээн һүүлшын тоосоото элидхэлынь 2021 оной 8 һарада гаранхай. IPCC 2007 ондо Нобелиин энхэ тайбанай шагналда хүртэбэ.

## Зүүлтэ

Категори:Нэгэдэһэн Үндэһэтэнэй Байгуулга
Тыва Уласай түрын дуулал

**Тыва Уласай түрын дуулал** хадаа 2011 ондо Тыва Уласай засагай газарай тогтооһон дүримэй ёһоор «Би — Тыва хүнбиб» гээшэ дуун юм. Окей Шанагаш (үгэ) ба Кантомур Сарыгларай (хүгжэм) бэшэгдэһэн.

## 2011 оной дуулал
### Тыва хэлээр
**Мен — тыва мен**

Арт-арттың оваазынга
Дажын салып чалбарган
Таңды, Саян дыдынга
Агын өргээн тыва мен.

*Кожумаа*:

Мен — тыва мен,
Мөңге харлыг дагның оглу мен.
Мен — тыва мен,
Мөңгүн суглуг чурттуң төлү мен.

Өгбелерим чурттунда
Өлчей тарып иженген,
Өткүт хөөмей ырынга
Өөрүп таалан тыва мен.

*Кожумаа*:

Мен — тыва мен,
Мөңге харлыг дагның оглу мен.
Мен — тыва мен,
Мөңгүн суглуг чурттуң төлү мен.

Аймак чоннар бүлези
Акы-дуңма найыралдыг,
Депшилгеже чүткүлдүг
Демниг чурттуг тыва мен.

*Кожумаа*:

Мен — тыва мен,
Мөңге харлыг дагның оглу мен.
Мен — тыва мен,
Мөңгүн суглуг чурттуң төлү мен.


### Буряад хэлээр

Арюун-арюунхан обоодоо
Шулуу табяаб, зальбараад,
Танды, Саяан уулада 
Һүн сүршэһэн Тыва хүн.

*Дабталга:*
Би — Тыва биб,
Мүнхэ уулын хүбүүн биб,
Би — Тыва биб,
Мүнгэн голой басаган биб.

Уг гарбалай нютагта
Үлзы утаһан зангилһан
Үргэн хөөмэй дуугаяа
Үргөөб, талын тыва хүн.

*Дабталга.*

Арад нэгэ бүлэтэй,
Аха дүүнэр найрамдадаг.
Дэбжэлтэдэ шэглэдэг
Дэмжэг бүхы тыва хүн.

*Дабталга.*


Категори:Тыва Улас
The Carpenters

**Карпентерз** (англяар The Carpenters) — Америкынин Дауни хотынхид Ричард Карпентер, Карен Карпентер дүрбэнһөө 1968 ондо бүрилдэхүүнтэй анха байгуулагдаба.

Категори:Хүгжэмэй хамталигууд
Баден-Вюртемберг

**Баден-Вюртемберг** (Герман: Baden-Württemberg; ), **БВ** гү, али **БаВю**, болбол Германиин баруун-урда хэсэгтэ оршохо Германиин можо (*Бундесланд*) ба Райнай зүүн хэсэгтэ, Германиин баруун хилын урда хэсэгые Францитай холбодог.

## Зүүлтэ
Бавари

**Бавари** (, ; мүн ), албан ёһоор **Бавариин Сүлөөтэ Улас** (Герман: *Freistaat *'Bayern**', ; ),

## Зүүлтэ
The Doors

**Дорс** (англяар The Doors) — Америкынин Лос-Анджелес хотынхид Джим Моррисон, Рэй Манзарек, Робби Кригер, Джон Денсмор дүрбэнһөө 1965 ондо бүрилдэхүүнтэй анха байгуулагдаба.

Категори:Хүгжэмэй хамталигууд
Йорубанууд

**Йорубанууд** - Африкын аймаг юм.

## Зүүлтэ

Категори:Арадууд
Эйлат

**Эйлат** ( ; ) болбол Израилиин  хүн зонтой хамагай урда зүгэй хото юм, a busy port and popular resort at the northern tip of the Улаан тэнгисэй хойто үзүүртэ, Израильда Эйлатай Булан ба Йорданида Акабагай Булан гэгдэдэг газарта байдаг забгүй боомто ба алдаршаһан курорт юм. Хотонь Израиль уласые зорижо буй нютагай ба хариин туристуудай алдаршаһан шэглэл юм.

## Зүүлтэ
Палестинын Үндэһэнэй Захиргаа

**Палестинын Үндэһэнэй Захиргаа** (**ПЗ** гү, али **ПҮЗ**;  **'), албан ёһоор **Палестина Улас''', 1993-1995 оной Ослогой хэлсээнэй үрэ дүндэ Баруун эрьеын A+B бүһүүдтэ зарим хубиин эрхэтэнэй хиналтые бэелүүлдэг Фатахай хиналтанда байдаг засаг захиргаанай байгуулга юм.

## Зүүлтэ


Категори:Палестинын национализм
Категори:Палестинын улас түрэ
Категори:Газын хэлтэсэй түүхэ
Категори:Баруун эрьеын түүхэ
Категори:1994 ондо байгуулагдаhан улас ба газар нютаг
Категори:1994 ондо Палестинын нютагта байгуулагдаhан
2020 он

**2020 он** (**[[Римэй тоо|MMXX]]**) гү, али **Хоёр мянга хорин он**, **Хоёр мянган хоридугаар он** — һагба гарагта эхэлһэн ердын жэл юм. Григориин тоолол гү, али Нийтийн тоолол ёһоор *[[Манай эрин]]*-эй 2020 дахи он болоод 3 дахи мянган болон 21-р зуунай 20 дахи, 2020 оной 1 дэхи он болоно.

## Үйлэ ябадалнууд

## Наһа баралгууд

## [[Нобелиин шагнал]]

## Зүүлтэ

Категори:Онууд
2022 оной Казахстандахи эсэргүүсэлтэ

2022 оной 1 һарын 2-до Казахстанда байгаалиин газай үнын гэнтэ эгсэ дээшэлһэнэй дараа эсэргүүсэлтэ эхилһэн ба үнын дээшэлгэнь Казахстанай засагай газарай һанахада үндэр эрилтэ ба үнын тогтоолготой холбоотой. Эсэргүүсэлтэ, газарай тоһоной гарадаг газар дээрэ баригдаһан, Жанаозен хотодо эхилһэншье, туһа уласай бусад хотонуудта түргэн тараһан, хамагай томо хото болохо Алимта хотоные оруулалсаад. Засагай газар болон урдын юрэнхылэгшэ Нурсултан Назарбаевдэ ургажа буй сэдьхэлээ ханаагүй байлга олониитын жагсаалда нүлөөлһэн. Казахстанай засагай газарай эсэргүү олониитын оппозици байхагүй тула үймөөные эрхэтэд шууд суглуулһан түһөөтэй. Харюуда Юрэнхылэгшэ Касым-Жомарт Токаев 1 һарын 5-һаа эхилэн Мангыстау Аймагта ба Алимта хотодо онсо байдал зарлаба. Маминай Кабинет тэрэ үдэр отставкада гараһан. Үймөөнэй харюуда Хамтын Аюулгүй Байдалай Хэрээнэй Байгуулга (ХАБХБ) – Армени, Беларусь, Кыргыз, Орос, Таджикистан, мүн Казахстан байдаг зүблэлтын дараахи уласуудай сэрэгэй бүлэг – Казахстанда энхые сахюулха сэрэгээ табихые зүбшөөһэн.

## Мүн үзэхэ

* 2021 оной Дэлхэйн энергетическэ хёморол
* 2018–2020 оной Казахстандахи эсэргүүсэлтэ
* 2020–2021 оной Беларусиин эсэргүүсэлэй жагсаал
* 2021 оной Оросой эсэргүүсэлтэ
* Евромайдан, 2013–2014 оной хоорондо Украинадахи эсэргүүсэлтүүд
* Желтоксан, Алимтадахи 1986 оной 12 һарын эсэргүүсэлтүүд, тэр үедэ *Алма-Ата* нэрэтэй байһан
* Жанаозенэй алалга, Мангыстау Аймагтахи 2011 оной 12 һарын эсэргүүсэлтүүд ба 14 эсэргүүсэгшэд алагдаһан

## Зүүлтэ

Категори:2022 оной гэмтэ ябадалнууд
Категори:2022 оной эсэргүүсэлтүүд
Эсэргүүсэлтүүд
Категори:Азидахи Галдалга
Категори:2020-д ондохи Галдалга
Категори:2022 оной 1 һарын гэмтэ ябадалнууд
Категори:2022 оной 1 һарын Азидахи үйлэ ябадалнууд
Категори:Боложо буй эсэргүүсэлтүүд
Категори:Үнын арсалдаан
2022
Абхази

**Абха́зи** (Абх: *Аԥсны*; Гүржи: *აფხაზეთი*), албан ёһоор **Бүгэдэ Найрамдаха Абхази Улас**, болбол Урда Кавказ дахи дутуу хүлеэн зүбшөөрэгдэһэн таһаршаһан улас ба ехэнхи уласууд Гүржиин нэгэ хэсэг гээшэ зүбшөөһэн ба энэ газар нутагые өөрын автономито бүгэдэ найрамдаха улас гэжэ үзэдэг.

## Зүүлтэ


Категори:Гүржиин Автономито Бүгэдэ Найрамдаха Улас

Категори:Хүлдөөһэн конфликтын бүһэ
Категори:Урда Кавказ
Категори:Гүржиин түүхэн нютаг
Категори:ЗХУ-ай удаахи улас
Категори:Ород хэлээр хэлэлсэдэг уласууд ба газар нютагууд
Категори:Гүржидэхи Сепаратизм
Категори:Баруун Азиин уласууд
Категори:Баруун Ази
Категори:Зүүн Европын уласууд
Категори:Трансконтинентальна улас
Категори:Дутуу хүлеэн зүбшөөрэгдэһэн улас
Гели

**Гели** (, бук. 'наран') болбол "He" тэмдэгтэй ба 2 гэһэн атомай дугаартай химиин элемент юм.

## Зүүлтэ


Категори:Дирижаблиин технологи

Категори:Химиин элемент
Категори:Инерт хии
Категори:Хүргэгшэд
Категори:Ядрогой реакторой хүргэгшэ
Категори:Шэнгэлгын багажа зэбсэг
Категори:E-номерой добавка
Лити

**Лити** (, бук. 'шулуун') болбол **Li** тэмдэгтэй ба 3 гэһэн атомай дугаартай химиин элемент юм.

## Зүүлтэ



Категори:Шүлтын металл
Категори:Химиин элемент
Категори:Һэргээн бодхоогшо
Ионава (хүл бүмбэгын баг)

**Ионава** (*«футбольный клуб Ионава»*) — Литваой Ионавагай хүл бүмбэгын клуб.

## Зүүлтэ

## Холбооһон
* Официальный сайт клуба
* toplyga.lt (FK Jonava)
* Globalsportsarchive
Категори:Литва хүл бүмбэгын клубүүд
Категори:Хүлбүмбэгэ
Ирландын Туг

**Ирландын үндэһэнэй Туг** (), Ирландта ходо 'триколор' нэрэтэй (*an trídhathach*) ба бусад газар **Ирландын Триколор**, болбол Бүгэдэ Найрамдаха Ирланд Уласай үндэһэнэй туг юм. Туг нь өөрөө вертикальна ногоон (үргүүртэ), сагаан ба шара улаан үнгын триколор юм. Тугай пропорци нь 1:2 юм (ондоогоор хэлэхэдэ, горизонтальна ниидээндэ, туг нь үргэнөөһөө хоёр дахин үндэр).

## Мүн үзэхэ

* Ирландын Һүлдэ
* Ирландын трансхилын Туг
* Ирландын тугнуудай жагсаалта
* Хойто Ирландын Туг

## Зүүлтэ


## Холбоо

*
*The National Flag - Irish government paper containing history and usage guidelines (архивлаһан)

Категори:Ирланд Уласай Үндэһэнэй тэмдэгнүүд
Ирланд, Бүгэдэ Найрамдаха

Ирланд
Категори:1922 ондо Ирландта байгуулагдаһан
Хойто Ирланд

**Хойто Ирланд** ( ; ), болбол Нэгэдэһэн Хаанта Уласай нэгэ хэсэг ба улас, можо, нютаг гэжэ янза бүрээр нэрлэдэг. Ирланд аралай зүүн-хойто хэсэгтэ оршохо, Хойто Ирланд нь урда ба баруун талаараа Бүгэдэ Найрамдаха Ирланд Уластай хилэлдэг. 2011 ондо, тэрэнэй хүн зон 1,810,863, байһан нь аралай хүн зоной 30%, Ехэ Британиин хүн зоной 3 оршон хубиие бүридүүлдэг.

## Зүүлтэ



Категори:Англи хэлээр хэлэлсэдэг уласууд ба газар нютагууд
Категори:Хойто Ирландын Түүхэ
Ирланд, Хойто
Категори:Аралай уласууд
Категори:1921 ондо байгуулагдаhан улас ба газар нютаг
Категори:Нэгэдэһэн Хаанта Улас улас уласаар
Категори:1921 ондо Хойто Ирландта байгуулагдаhан
Ородой Украина руу добтолон оролго (2022)

2014 ондо эхилһэн Орос-Украинын дайн хурсадаһанай дараа Орос 2022 оной 2 һарын 24-дэ Украинда бүрин хэмжээнэй добтолон оролго хиижэ эхилһэн. Энэ нь Дэлхэйн 2-р дайнһаа хойшо Европо дахи хамагай томо добтолон оролго байба.

## Тэмдэглэл

## Зүүлтэ


Категори:Орос-Украинын дайн
Категори:Европодо үргэлжэлжэ буй Конфликт
Категори:2022 оной Конфликт
Категори:Украина дахи 2022 оной 2 һарын ябадал
Категори:Европо дохи 2022 оной 3 һарын ябадал
Категори:2022 он уласхоорондын харилсаанда
Категори:2022 он Украинада
Категори:2022 он Оросдо
Категори:2022 оной арсалдаан
Категори:Украина руу добтолон оролго
Категори:Оросой хииһэн добтолон оролго
Категори:Украинын сэрэгэй түүхэ
Категори:Зүблэлтын дараахи конфликт
Категори:Оросой ирредентизм
Категори:Орос–НАТО-гой харилсаа
Категори:Орос–Украинын сэрэгэй харилсаа
Категори:Украина–НАТО-гой харилсаа
Категори:Беларусь–Украинын харилсаа
Категори:Владимир Путин
Категори:Владимир Зеленский
Категори:Украинын Дайн
Категори:Оросой Дайн
Категори:Беларусиин Дайн
Категори:Чечнягай Дайн
Категори:Бүгэдэ Найрамдаха Донецк Арад Уласай Дайн
Категори:Бүгэдэ Найрамдаха Луһанск Арад Уласай Дайн
Брандербург-Прусси

**Брандербург-Прусси** (; ) болбол 1618 ба 1701 оной хооронд Бранденбургын Гогенцоллернуудай эртын мүнөөнэй хаанта уласай түүх зүйн нэрлэлгэ. Брандебургын Маркграфство дээр байгуулагдаһан, Гогенцоллернуудай гол һалбари нь Пруссиин гүнтэ уласые ударидажа байһан һалбаритай гэрлэжэ, ба түүнэй эрэгтэй лини 1618 ондо үгы бололгын дараа залгамжалаха эрхые хангаһан. Холимог гэрлэлгын ондоо үрэ нь 1614 оной Ксантенэй хэрээнэй дагуу Райнай доодо Клеве, Марк ба Равенсберг гүнлигүүдые ниилүүлгэ байба.

Гушан жэлэй дайн (1618–1648) илангаяа һүйд ехэтэй байба. Һунгагша гурбан удаа тала һолиһон, ба үрэ дүндэ Протестант ба Католик шажантануудай арми газар нютагые хойшоо урагшаа гүйлгэн үнгэржэ, хүнүүдые алажа, шатаажа, эзэлһэн ба эдеэ хоолой нөөсые абаба. Хүн зоной хахадһаа үлүү хубинь алагдажа гү, али шэлжэн һуурижаба. Берлин ба бусад томо хотонууд һандархай юумэндэ хэбтэһэн, ба тэдэнэй һэргээн бодхоолгодо олон арбан жэл үнгэрбэ. 1648 ондо Гушан жэлэй дайниие дууһагаһан Вестфалиин хэрээгээр, Бранденбург Минден ба Хальберштадтые абажа, мүн Холын Померани (1653 ондо ороһон) ба Магдебургын гүнтэ уласда (1680 ондо ороһон) үе залгамжалха эрхые абаһан. Хоёрдохи Хойтын Дайнай үеэр байгуулагдаһан Бромбергын хэрээгээр (1657), һунгагшад Пруссиин гүнтэ уласые Польшын вассалитетһээ сүлөөлэгдэһэн ба ауэнбург-Бытув ба Драхеймые эзэлбэ. Сен-Жермен-ан-Легэй Хэрээ (1679) Бранденбургын Помераниие доодо Одер хүрэтэр үргэдхэһэн.

17-р зуунай хоёрдугаар хахадта Прусси улас Европын улас түрэдэ агуу наадагшадай нэгэ болохо һуури табигдаһан юм. 1653 ондо байнгын арми нэбтэрүүлһэнэй үндэһэн дээр шэнээр бии боложо буй Бранденбург-Пруссиин сэрэгэй потенциал нь Варшава (1656) ба Фербеллин (1675) ба Ехэ Мүльһэнэй Манёвр (1678) зэргэ үргэн мэдээжэ илалтаар тэмдэглэгдэһэн байба. Бранденбург-Прусси мүн флот ба Бранденбургын Алтан Эрье ба Аргендэ Германиин колониудые байгуулһан. "Ехэ Һунгагша" гэгдэдэг Фридрих Вильгельм, нь Брандербург-Пруссиие бүхы Европоһоо Протестант тэрьедэгшэдые ("*Exulanten*") томо хэмжээнэй нүүн ерэлгэдэ ("*Peuplierung*") нээһэн, ба илангаяа эхиндэ Потсдамай Зарлигай дагуу Гугенотой нүүн ерэлгые нээһэн. Фридрих Вильгельм мүн Брандербург-Пруссиин засагые централизовалжа, поместиин нүлөөлэлгые бууруулжа эхилһэн.
Еврей үндэһэтэн

**Еврейшүүд** (,  ,  ) гү, али **Еврей арад** болбол этношажанай бүлгэм үндэһэтэн, ба түүхэн Израиль ба Иудеягай Израилитууд ба Ивритуудһаа гаралтай. Еврейн үндэһэтэнэй хамаа, национальность, ба шажан нь хоорондоо нягта холбоотой, ушариинь Иудаизм нь Еврей арадай үндэһэнэй шажан, болобошье түүнэй сахилга шангаһаа үгы хүрэтэр хубилгадаг.

## Зүүлтэ
Мапучёшууд

**Мапучёшууд** (Mapuche), арад түмэн, Чили хүн зоной диилэнхи хэһэг.

Категори:Чили
Тайвань–АНУ-ай харилсаа

Бүгэдэ Найрамдаха Хитад Улас (Тайвань) ба Америкын Нэгэдэһэн Улас хоорондын хоёр талын харилсаань Японой колониальна захиргаанай үеын Япон–АНУ-ай харилсаа ба Гоминьдан (Хитадай Үндэһэтэнэй Нам) түрүүтэй засагай газар Хитадай эрхэтэнэй дайнай үрэ дүндэ Тайвань ба түүнэй хүршэ аралнууд руу сухариһанһаа үмэнэхи Хитад–АНУ-ай харилсаа ба АНУ 1979 ондо БНХУ-ые "Хитад" гээшэ зүбшөөхэгөө болихо хүрэтэрхи зүйл юм. БНХУ-тай харилсаа тогтоохоһоо үмэнэ, АНУ нь 1844 оной 6 һарын 16-һаа 1912 он хүрэтэр Цин гүрэнтэй харилсаатай байһан.

## Мүн үзэхэ
* Хитад–АНУ-ай харилсаа
* Тайваниин гадаада харилсаа
* АНУ-ай гадаада харилсаа

## Зүүлтэ

## Ном зүй

* Benson, Brett V., and Emerson MS Niou. "Public opinion, foreign policy, and the security balance in the Taiwan Strait." *Security Studies* 14.2 (2005): 274–289.
* Bush, Richard C. *At cross purposes: US-Taiwan relations since 1942* (Routledge, 2015).
* Carpenter, Ted Galen. *America's coming war with China: a collision course over Taiwan* (Macmillan, 2015).
* Glaser, Charles L. "A US-China grand bargain? The hard choice between military competition and accommodation." *International Security* 39#4 (2015): 49–90.
* Hickey, Dennis Van Vranken. "America's Two-point Policy and the Future of Taiwan." *Asian Survey* (1988): 881–896. in JSTOR
* Hickey, Dennis V. "Parallel Progress: US-Taiwan Relations During an Era of Cross-Strait Rapprochement." *Journal of Chinese Political Science* 20#4 (2015): 369–384.
* Hu, Shaohua. "A Framework for Analysis of National Interest: United States Policy toward Taiwan," *Contemporary Security Policy*, Vol. 37, No. 1 (April 2016): 144–167.
* Kim, Claudia J. (2019) "Military alliances as a stabilising force: U.S. relations with South Korea and Taiwan, 1950s-1960s." Journal of Strategic Studies
* Liao, Nien-chung Chang, and Dalton Kuen-da Lin. "Rebalancing Taiwan–US Relations." *Survival* 57#6 (2015): 145–158. online
* Ling, Lily HM, Ching-Chane Hwang, and Boyu Chen. "Subaltern straits:‘exit’,‘voice’, and ‘loyalty’in the United States–China–Taiwan relations." *International Relations of the Asia-Pacific* (2009): lcp013.
* Matray, James I. ed. *East Asia and the United States: An Encyclopedia of relations since 1784* (2 vol. Greenwood, 2002). excerpt v 2
* Peraino, Kevin. *A Force So Swift: Mao, Truman, and the Birth of Modern China, 1949* (2017), focus on .S. policy in 1949
* Sutter, Robert. "US Domestic Debate Over Policy Toward Mainland China and Taiwan: Key Findings, Outlook and Lessons." *American Journal of Chinese Studies* (2001): 133–144.

## Холбооһон
*Taiwan-US Relations  from the Dean Peter Krogh Foreign Affairs Digital Archives 
*Mandatory Guidance from Department of State Regarding Contact with Taiwan
*U.S. Relations With Taiwan
*Taiwan - US Relations from the Dean Peter Krogh Foreign Affairs Digital Archives
*Stating America's Case to China's Hu Jintao: A Primer on U.S.-China-Taiwan Policy


АНУ
Категори:АНУ-ай хоёр талын харилсаа
Зүблэлтэ Социалист Бүгэдэ Найрамдаха Азербайджан Улас

**Азербайджан** (), албан ёһоор **Зүблэлтэ Социалист Бүгэдэ Найрамдаха Азербайджан Улас** (**ЗСБН Азербайджан улас**; ; ), гү, али **Зүблэлтын Азербайджан**, гээшэ 1922 ба 1991 оной хоорондохи ЗХУ-ай бүридэлдэ байһан бүгэдэ найрамдаха уласуудай нэгэ юм.

## Зүүлтэ



Категори:1920 ондо Азербайджанда байгуулагдаһан
Категори:1922 ондо Азербайджанда үгы болоhон
Категори:Азербайджан дахи коммунизм
Категори:Хуушан социалист бүгэдэ найрамдаха улас
Категори:Зүблэлтын бүгэдэ найрамдаха улас
Категори:1920 ондо байгуулагдаhан улас ба газар нютаг
Категори:1922 ондо үгы болоhон улас ба газар нютаг
Категори:1936 ондо Азербайджанда байгуулагдаһан
Категори:1991 ондо ЗХУ-да үгы болоhон
Категори:1936 ондо байгуулагдаhан улас ба газар нютаг
Категори:1991 ондо байгуулагдаhан улас ба газар нютаг
Категори:1991 ондо Азербайджанда үгы болоhон
Категори:Хүйтэн дайнай үеын улас
Абиджан

**Абиджан** (Нко: ߊߓߌߖߊ߲߬), болбол Кот д'Ивуарай эдэй засагай ниислэл ба Африка дахи хамагай ехэ Франци-хэлэтэй хүн зонтой хотонуудай нэгэ юм. 2014 оной хүн зоной бэшэлгын дагуу, Абиджанай хүн зон 4.7&nbsp;сая байһан, ба уласай ниитэ хүн зоной 20 хуби, ба Африкада Лагос, Каир, Киншаса, Дар-эс-Салам, ба Йоханнесбургын дараа хамагай ехэ хүн зонтой зургаадахи хото боложо байна. Баруун Африкын соёлой бэлшэр болохо Абиджан хотонь индустриализацилга ба урбанизациин үндэр хэмжээтэй байдаг.

## Тэмдэглэл

## Зүүлтэ


Категори:Кот д'Ивуарай дүүргэ
Категори:Атлантын далайн хото ба һуурин
Категори:Африкын боомтын хото
Категори:Хуушан үндэһэнэй ниислэл
Категори:Абиджан дахи һуурин
Ямусукро

**Ямусукро**, болбол Кот д'Ивуарай *[[де-юре]]* ниислэл ба автономито дүүргэ юм. 2014 оной хүн зоной бэшэлгын дагуу, Ямусукро нь Кот д'Ивуарай табадахи хамагай ехэ хүн зонтой хото байһан ба 355,573 ажаһуугшадтай байба. Абиджанһаа баруун-хойто зүгтэ 240 километрын зайда оршодог, Ямусукро нь добуун ба тэгшэ газар дунда 3,500 дүрбэлжэн километр талмай эзэлжэ байна.

## Зүүлтэ


Категори:Африкын ниислэлнүүд
Категори:Кот д'Ивуарай дүүргэ
Категори:Ямусукрогой дэдэ можо
Категори:Ямусукрогой коммунууд
Категори:Кот д'Ивуарай можын ниислэл
Категори:Түсэблэгдэһэн ниислэл
Урда Осети

**Урда Осети**, албан ёһоор **Бүгэдэ Найрамдаха Урда Осети Улас – Алани улас**, болбол Урда Кавказ дахи һалаһан улас юм.

## Тэмдэглэл

## Зүүлтэ


Категори:Гүржиин Автономито Бүгэдэ Найрамдаха Улас
Категори:Гүржидэхи Сепаратизм
*
Категори:ЗХУ-ай удаахи улас
Категори:Урда Кавказ
Категори:Оросой ирредентизм
Категори:Ород хэлээр хэлэлсэдэг уласууд ба газар нютагууд
Категори:Баруун Азиин уласууд
Категори:Зүүн Европын уласууд
Категори:Трансконтинентальна улас
Категори:1991 ондо байгуулагдаhан улас ба газар нютаг
Категори:1991 ондо Гүржидэ байгуулагдаhан
Категори:1991 ондо Азида байгуулагдаhан
Категори:1991 ондо Европодо байгуулагдаhан
Категори:Далайда гаралгагүй уласууд
Категори:Дутуу хүлеэн зүбшөөрэгдэһэн улас
Категори:Хүлдөөһэн конфликтын бүһэ
Макао

**Макао** гү, али **Макау** (; ), албан ёһоор **Бүгэдэ Найрамдаха Хитад Арад Уласай Макао Тусхай захиргаанай бүһэ** (**МТЗБ**), болбол Урда Хитадай тэнгисэй эрье дэхи Һубадан Голын баруун Дельтэдэ оршохо Хитад уласай хото ба тусхай захиргаанай бүһэ.

## Тэмдэглэл

## Зүүлтэ


Категори:Бүгэдэ Найрамдаха Хитад Арад Улас
Категори:1557 ондо Азида байгуулагдаhан
Категори:Ази дахи хуушан колони
Категори:Хуушан Португалай колони
Категори:Һубадан Голын Дельтэ
Категори:Хитад дахи эрье шадарай һуурин
Категори:Хитад дахи боомтын хото
Категори:Португал хэлээр хэлэлсэдэг уласууд ба газар нютагууд
Категори:Хитадай тусхай захиргаанай бүһэ
Категори:1999 ондо байгуулагдаhан улас ба газар нютаг
Категори:Урда Хитад
Категори:Урда Хитадай тэнгис
Микронезиин Холбооной Улас

**Микронезиин Холбооной Улас** (; **МХУ**), гү, али **Микронези**, болбол Океани дахи аралай улас.

## Зүүлтэ


Категори:1986 ондо Океанида байгуулагдаhан
Категори:АНУ-тай ассоциацитай улас
*Микронезиин Холбооной Улас
Микронезиин Холбооной Улас
Категори:Океаниин улас
Категори:Англи хэлээр хэлэлсэдэг уласууд ба газар нютагууд
Категори:Хуушан Германиин колони
Категори:Хуушан Японой колони
Категори:Хуушан Испаниин колони
Категори:Аралай уласууд
Категори:НҮБ-эй гэшүүн уласууд
Категори:Испаниин Баруун Энэдхэг
Категори:1986 ондо байгуулагдаhан улас ба газар нютаг
Хүргэгшэ

**Хүргэгшэ** хадаа дулаа амяарлаһан камера соо хүйтэн температурые хадагалдаг түхеэрэл юм. Энэнь ехэнхидээл һэрюун газар хадагалха хэрэгтэй зүйлнүүдыешье, эдеэ хоолыешье хадагалхада ашаглагдадаг. Хүгжэнги оронуудта гэр бүлэ бүхэн шахуу гэр байрын хүргэгшэтэй бии байдаг. Хүргэгшын хүдэлэлгэнь хүргэгшын ажалай камераһаа дулааниие газаа шэлжүүлжэ, гадаада оршондо тараадаг юумэ хүргөөдэг түхеэрэлгые ашаглахада һуурилдаг.

Хүргэгшэ гэдэг нэрэ болбол ехэбшэлэн нольһоо ехэ тоото температуратай түхеэрэлнүүдтэ юрэ 0-һээ +5 ° C хүрэтэр ашаглагдадаг аад,  -18 ° C-тэй тэнсүү, тэрээнһээ доошо температуратай түхеэрэл "хүлдөөгшэ" гэжэ нэрэтэй.

Хүлдөөгшэ гээшэ хоол хүнэһые хүлдөөхэ, хадагалха зорюулгатай хүргэгшын хаһашагүй хэһэг гү, али тусгаар түхеэрэл юм. Һүүлшын үедэ хоёр компонент багтаһан хоёр танхимтай (камератай) хүргэгшэ эгээл үргэнөөр дэлгэрэнгы болоо. Нэн түрүү хоёр танхимтай хүргэгшэдые "General Electric" гэһэн фирмэ үйлэдбэрилбэ.

## Хүдэлэлгын заршамай тааруугаар хүргөөдэг түхеэрэлгын түхэлнүүд
Шахадаг (компресси)

Шэнгээдэг (абсорбци)

Термоэлектрикэ

Хуйн хүргэгшэтэй
Категори:Гэрэй хэрэгсэл
Категори:Гэрэй сахилгаан хэрэгсэл
Биологиин бүлэглэн хубаарилга

**Биологиин бүлэглэн хубаарилга** буюу **Биологиин систематика** гээшэ амиды махабадай хубаарилгын заршамуудые болбосоруулжа, эдээнээр органикын юртэмсын системые бии болгохоор практикаар ашагладаг эрдэм ухаанай һалбари юм. Хубаарилга гэжэ эндэ баран мүнөө үеын болон үхэжэ дууһанхай организмын бэшэлгэ ба системэдэ оруулга хэлэгдэнэ.

## Зүүлтэ

Категори:Биологи
Шэнэ Үдэ

**Шэнэ Үдэ** () бол Хоринскийн районы долоо хоног тутмын сонин бөгөөд Хоринск хэлээр орос, буриад хэлээр гардаг. Захиалгаар тараасан. Буриад улсын хамгийн эртний сонинуудын нэг. Үүсгэн байгуулагчид нь дүүргийн захиргаа, депутатуудын зөвлөл, мөн сонины редакци юм.

## Түүхэ
1930 оны арванхоёрдугаар сард Хорин аймагт "Улан туяа" дүүргийн сонин байгуулагджээ. Сонины анхны редактор нь 1942 онд Смоленск муж дахь тулалдаанд амь үрэгдсэн Дашидоржи Раднаев байв.

Сонины анхны дугаарууд хуучин монгол хэлээр хэвлэгдэж, дараа нь холимог дугаарууд (буриад, монгол, орос хэлээр) хэвлэгдэж эхэлсэн.  1940 онд тус сонины нэрийг орос хэл дээр бичиж эхэлсэн - "Красная заря" (Улан туяа), сонин нь Большевикуудын Бүх Холбооны Коммунист Намын Хоринскийн Айком, Гүйцэтгэх хорооны байгууллага байв. "Красная заря" нь долоо хоногт 2 удаа нэг эсвэл хоёр хөвөгч давтамжтайгаар 2 хуудсанд А3 форматаар хэвлэгдсэн. 1964 оноос хойш бүс нутгийн сонин "Удинская новь" нэртэй болжээ. Дараа нь "Удинская новь" - орос хэлээр, "Шэнэ Үдэ" - буриад хэлээр хоёр хэвлэгдсэн. 1991 оноос хойш "Шэнэ Үдэ" тусдаа сонин хэвлэгдээгүй, харин "Удинская новь" сонинд хавсралт болон хэвлэгджээ.

1984 оны 1-р сард Хоринск хотын Первомайская гудамжинд модоор халаадаг редакцийн байр шатжээ.  Хэсэг хугацааны турш редакц гудамжинд байрлах орон сууцны байранд байрладаг байв. Первомайская, редакц, хэвлэх үйлдвэрт тусгайлан зориулж хоёр давхар тоосгон барилга барих хүртэл. Нэгдүгээр давхарт хэвлэх үйлдвэрүүд байрлаж, хоёрдугаар давхарт нь редакцид өгсөн.

1987 онд сонины эргэлт 3500 хувь байжээ.

1990-ээд оны эхээр сониныг бүс нутгийн төсвөөс санхүүжүүлдэг байсан ч үлдэгдэл зарчмаар[7] редакци зах зээлийн нөхцөлд дасан зохицох ёстой байв. Сонины эргэлт 2020 хувь болж буурч, долоо хоногт 2 удаа хэвлэгдэж эхлэв. 1993 оноос хойш "Удинская новь" сониныг үүсгэн байгуулагчид нь Хоринскийн дүүргийн зөвлөл, дүүргийн захиргаа, редакци юм.

2012 оны сүүлээр "Вся Бурятия" улсын уралдаанд "Удинская новь" "Лучшей муниципальной газетой Бурятии"-оор шалгарсан. Сонины сурвалжлагчдын нийтлэлийг уралдаанд олон удаа тэмдэглэж байсан. 

## Зүүлтэ

## Холбооһон
* Удинская новь
Karma Chameleon

**Karma Chameleon** - Culture Club хүгжэмэй бүлэгынь дуу.

Категори:Хүгжэм
Азербайджанай марш

**Бүгэдэ Найрамдаха Азербайджан Уласай түрын дуулал** () хадаа 1920 ондо Азербайджанай засагай газарай тогтооһон дүримэй ёһоор «**Азербайджанай марш**» (азе. *Azərbaycan marşı*) гээшэ дуун юм. Ахмед Джавад (үгэ) ба Узеир Гаджибеков (хүгжэм) бэшэгдэһэн.

## Үгэ

## Зүүлтэ

Категори:Азербайджан
Ингмар Бергман

**Эрнст Ингмар Бергман** (, 7 һарын 14, 1918 — 7 һарын 30, 2007) хадаа Швеци уласай алдартай кино найруулагша, зохёолшо, продюсер юм.

1940-өөд оной үеһөө кино бүтээжэ эхилһэн юм. “Долоодохи тэмдэг” (“Seventh Seal”, 1957), “Зэрлиг гүлзөөргэнэ” (“Wild Strawberries”, 1957), “Фанни, Александр хоёр” (“Fanny and Alexander”, 1982) гээд кинонуудынь дэлхэйдэ ехэ алдартай болоһон юм.
 
Бергманай “Зэрлиг гүлзөөргэнэ” кинониинь Берлинэй кино нааданай тэргүүн шагнал “Алтан баабгай”-да 1958 ондо хүртэһэн байна.

## Зүүлтэ

Категори: Режиссёрнүүд‎
Илон Маск

**Илон Рив Маск** (/ˈiːlɒn/ EE-lon; , 6 һарын, 1971) хадаа бизнесмен, хүрэнгэ оруулагша. Дэлхэйн баяшуудай нэгэниинь. Tesla, SpaceX компанинуудай эзэн.
Уран зураг

**Уран зураг** гээшэ зураг зурааха уралиг юм. Уран зураг болбол хоосто, саарһа, модо, шэл, хана гэхэ мэтэ гадаргуу дээрэ зураһан шэрэ гү, али үнгые дүрсэлхэ, хэһэбэри (абстракт) гү, али концепциин дүрсэлэлые үүдхэдэ ашагладаг. Уран зураг болбол агын зурагаар 40,000 үлүү жэлэй урда бии болоһон. Соёл, түүхын нүхэсэл байдалые толилон харуулжа, уралигай янза бүриин хүдэлөөн, арга техникэ, хэб маягаар дамжан хүгжэжэ ерэһэн.

Юрэдөө уралигай түүхэшэд зураг зураха арга барил, һэдэбэй сунгалта хоёрой уялдаа холбоое оложо хаража, һүүлдэнь эрин үеэ нэрлэдэг. Баруун зүгэй уран зурагые бүдүүн хубаагдабал:

* Реализм
* Импрессионизм
* Пуантилизм
* Наивизм
* Кубизм
* Модернизм
* Хэһэбэри уралиг
* Постмодернизм

## Зүүлтэ

Категори:Уралиг
1964 он

1962 он | 1963 он | 1964 он | 1965 он | 1966 он

## Энэ ондо болоһон үйлэ ябадалнууд
## Энэ ондо түрэһэн
## Энэ ондо наһа бараһан

## Холбооһон


Категори:XX зуун
Симла хэлсээн

**Симла хэлсээн** гээшэ 1972 оной 6 һарын 2 Энэдхэгэй Химачал Прадеш можо уласай гол хото Симлада Энэдхэг ба Пакистан гар табигдаһан хэлсээн юм.
 
1971 оной 12 һарын 17-до буудалдаанай болюулагдаһанһаа уламжалан, тогтоогдоһон хиналтын линиие хоёр талынхид Джамму ба Кашмирта сахиха болоно. Энэ линиие эбдэхэ зорилгоор хүсэ хэрэглэхэ заналта хэхэ гү, али хэрэглэхэ ябадалһаа бэеэ бариха уялга хоёр тала абаба.

Энэдхэгэй ба Пакистанай засагай газар бата бэхи эб найрамдал тоттоолгодо эхи табихын тула иимэ юумэ хэхэ гэжэ нэгэн һаналтайгаар мэдэрбэ: орон бүхэнэй зэбсэгтэ хүсэнүүд өөр өөрын харьяата уласхоорондын хилэ дээрэ бусаагдаха ёһотой. Сэрэгүүтдые гаргалга энэ хэлсээнэй хүсэндөө ороһон сагһаа эхилээд, 30 хоногой турша соо дуүргэгдэһэн.
Хэлсээнэй албан ёһоной зорилго болбол хоёр уласай талаар Индостанда удаан сагай эб найрамдал хангаха горитой алхам юм.

## Зүүлтэ

Категори:Энэдхэгэй түүхэ
Категори:Пакистанай түүхэ