Noise muzika

[mini|Noise u Sarajevu - koncert sarajevske grupe [Caviar Spectator Trio.Galerija IPC, zima 2004.]]
[mini|Barry Johnston, noise izvođač iz St. Louisa u [Kafe Depo-u Jusufa Hadžifejzovića, Sarajevska zima 2004.]]
mini|Klopka Za Pionira na pozornici
**Noise** (fon.: *nojz*, bos.: *buka*) je po nekim teoretičarima ustvari antimuzički i antikulturalni odraz stavova muzičara i drugih umjetnika, kojima je neinventivnost i slabost na umjetničkoj sceni dosadila, pa se tako iz iskustava u historiji muzike i umjetnosti (posebno iskustava dadaizma, free jazz-a, punk-a, industrijskog upliva u umjetnost kao i besmislenosti umjetnosti nekon holokausta) okrenula takozvanom ukidanju umjetnosti.

Neki od umjetnika koji su u muzičkom/antimuzičkom smislu ostvarili nevjerovatan zvuk kroz historiju su: Ludwig van Beethoven, Erik Satie, John Cage, John Coltrane, Ornette Coleman, Jimy Hendrix, Sun Ra, Dead Kennedys, MC5, Gang of Four, Can, Faust i Throbbing Gristle.

John Cage, poznat među svojim odanim sljedbenicima kao "otac nojza". Ironično je da je ovaj postmoderni "kompozitor" najpoznatiji po svom djelu koje se zove ''4'33"'', koje je zapravo, ništa više nego četiri minute i tridesettri sekunde tišine!
 
Vezano za noviju historiju noise-a možemo spomenuti da se ovaj pristup proširio po čitavom svijetu gdje su najpoznatije scene/epicentri stacionirane na području Japana (Masonna, Masami Akita, Acid Mothers Temple, Merzbow, K:K:Null, Keiji Haino i gomila drugih) do Čikaga (u takozvanoj noise indie (indi) sceni odličan prikaz daju nezavisne izdavačke kuće: Load, Skin graft, Touch and go, Trubleman unlimited itd), neki od bendova preko puta "velike bare" koji se mogu povezeti sa noiseom su: Pink & Brown, The Flyng Luttenbachers, Shellac, Lightning Bolt, Laddio Bolocko, Sonic Youth, do tipičnih harsh noise producanata poput: Necroanal, Mutant Apes, Nova-sak, Children In Gas Mask, Retro, Our Scouring, Audiocum i drugih. 
Treba napomenuti da se, naravno, ovaj zvuk ne može jednostavno opisati ili selektirati, pa se preporuča uživanje u noise-u kao u jednom od najinteresantnijih pristupa muzici (bilo klasičnoj, elektronskoj ili rock muzici), po prilici uživo.

U Bosni i Hercegovini neki bendovi su na neki način dosegli interesantan i zavidan nivo oslanjajući se na iskustva noise-a kao stilske pozadine, mada ni u kom slučaju i samo njega, a to su: SCH, New Faraday Collision, Ansambl Komedične Dignje, Temple Texas, Clockwise Terror, Bolest Evropa, dARM, nordin, Warm Emission, Viktor Liebezeit, Idlness Distribution, Dlake i Vuneny. 
U Sarajevu su od početka dvijehiljaditih godina bile aktivne četiri nezavisne izdavačke kuće čiji je rad bio zasnovan na DIY principima, a usmjeren ka noiseu, eksperimentalnoj elektronskoj muzici, ambient muzici, Casasaur, Mrtvaja, Human Cross Records, Zvukovina.

## Noise pravci 
### Harsh noise 
mini|Idlness Distribution, sarajevski "harsh noise" duo u svom kućnom studiju, tipičnom za prljavi noise zvuk

Prljavi, istinski bučni doprinos nihilizmu 20. vijeka u vidu zvučnog performansa ili zvučnog zapisa, u biti čista buka. Nastaje kao ideja uporedo sa prvim "pravim" noise experimentima i takozvanom konkretnom muzikom a odlika mu je odsustvo bilo kakve muzičke estetike pa samim tim i avangardnih stremljenja u umjetnosti.
Instrumentalnih dionica upotrebljava se što manje, a poželjno je odsustvo bilo kakvog instrumentarija ili nečeg što bi ličilo na kompoziciju. Strukturalni pristup varira zavisno od strasti i koncepta autora.

### Power electronic 
Noise zasnovan više na ranom elektronskom nasljeđu i moćnim afro-uticajima strastvene ritmike kao i strukturalne dinamike evropske muzike 19. i 20. vijeka. Vjerovatno najpoznatiji predstavnici su engleski Whitehouse i italijanski Maurizio Bianchi, čiji rani radovi obilježavaju čitav pravac svojim specifičnim mračnim odisejama i erotičnim tematikama.

### Noise rock 
Nešto bučniji ali i dalje rock žanr koji zavisno od pristupa uglavnom zadržava rock strukture i rock instrumentarij. Uglavnom ne sadržava toliko radikalan pristup zvuku, poput recimo harsh noise-a, ali neki bendovi se opasno približavaju takvom ekstremu.
U BiH neki od poznatijih bendova u ovom žanru (u okvirima poznavatelja nezavisne scene) su:(rani) SCH, Dlake, Temple Texas, New Faraday Collision, Ansambl Komedične Dignje, Luxusmahr i vjerovatno još neki manje istraženi bendovi u ovom prilično nepopularnom muzičkom pravcu, kod nas i u svijetu.
Neki od svjetski najpoznatijih "takozvanih" noise rock sastava su: Shellac, Sonic Youth, The Ex, Lightning Bolt, Melt-Banana, HEALTH, AIDS Wolf, Black Dice, No Age, Acid Mothers Temple, Boredoms, Arab On Radar i mnogi drugi.

## Retrospektiva 

Preset = TimeHorizontal_AutoPlaceBars_UnitYear
ImageSize = width:760

Colors =
  id:lightGray     value:gray(0.7)
  id:gray          value:gray(0.4)
  id:darkGray      value:gray(0.2)

  id:prp      value:rgb(0.75,1,0)     legend:Protopunk
  id:now      value:rgb(0.75,1,1)     legend:NowaveIndustrial
  id:noi      value:rgb(0.75,1,0.75)   legend:Noiserock
  id:sho      value:rgb(0.5,1,0.75)   legend:Shoegaze
  id:gru      value:rgb(1,1,0.75)     legend:Grunge
  id:lof      value:rgb(1,0.75,0.75) legend:Lofi
  id:mat      value:rgb(1,0.75,0) legend:MathrockPostrock
  id:har      value:rgb(1,0.5,0) legend:Harschnoise

BackgroundColors = canvas:lightGray

Period = from:1965 till:2010
ScaleMajor = unit:year increment:5 start:1965 gridcolor:gray
Legend = orientation:vertical left:49 top:200

LineData =
  at:1970 color:darkGray layer:back
  at:1975 color:darkGray layer:back
  at:1980 color:darkGray layer:back
  at:1985 color:darkGray layer:back
  at:1990 color:darkGray layer:back
  at:1995 color:darkGray layer:back
  at:2000 color:darkGray layer:back
  at:2005 color:darkGray layer:back

BarData=
  barset:Composers

PlotData=

# set defaults
  width:15 fontsize:M textcolor:black align:left anchor:from shift:(4,-6)

  barset:Composers
  from:1968 till:1969 color:prp text:Velvet Underground's White Light, White heat
  from:1969 till:1973 color:prp text:Stooges
  from:1971 till:2008 color:now text:Faust
  from:1973 till:1974 color:prp text:Lou Reed's Metal Machine Music
  from:1976 till:1981 color:now text:Throbbing Gristle
  from:1977 till:1979 color:now text:Theoretical girls (Glenn Branca)
  from:1977 till:2008 color:now text:Half Japanese
  from:1978 till:1993 color:now text:Public Image Ltd.
 from:1979 till:2008 color:noi text:The Ex
  from:1979  till:1987 color:noi text:Flipper
  barset:break
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  from:1990 till:1995  color:noi text:Flipper
  barset:break
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  from:2005 till:2008 color:noi text:Flipper
  from:1980 till:1985 color:noi text:Minutemen
  from:1980 till:2008 color:now text:Einsturzende Neubauten
  from:1980 till:2008 color:now text:Merzbow
  from:1981 till:1984 color:now text:Birthday party
  from:1982 till:1983 color:noi text:The Cure's Pornography
  from:1982 till:1984 color:now text:Swans' first albums until cop
  from:1982 till:1987 color:noi text:Big Black
  from:1982 till:2008 color:noi text:Butthole Surfers
  from:1983 till:1996 color:noi text:Killdozer
  from:1983 till:2008 color:noi text:Sonic Youth
  from:1985 till:1986 color:sho text:Jesus and the Mary Chain's Psycho Candy
  from:1985 till:1990 color:noi text:Pussy Galore
  from:1987 till:1989 color:noi text:Rapemen
  from:1987 till:1998 color:mat text:The Jesus Lizard
  from:1987 till:2002 color:noi text:Fugazi
  from:1988 till:1994 color:gru text:Nirvana  
  from:1989 till:1992 color:mat text:Slint  
  barset:break
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  barset:skip
  from:2005 till:2008 color:mat text:Slint  
  from:1990 till:1993 color:lof text:Smog's first 3 albums
  from:1990 till:1995 color:mat text:Drive Like Jehu
  from:1990 till:1998 color:mat text:Polvo
  from:1991 till:2002 color:noi text:Unwound
 from:1992 till:2000 color:har text:Atari Teenage Riot
  from:1992 till:2008 color:mat text:Shellac
  from:1992 till:2008 color:har text:Melt Banana
  from:1993 till:1998 color:noi text:Blonde Redhead until Expression
  from:1995 till:2008 color:mat text:Mogwai
 from:1995 till:2008 color:har text:The Locust
  from:1995 till:2008 color:noi text:Deerhoof
  from:1996 till:2008 color:now text:Neptune
 from:1996 till:2008 color:har text:Lightning Bolt
  from:1996 till:2008 color:har text:Wolf Eyes
  from:1997 till:2008 color:har text:Black Dice
  from:1999 till:2005 color:noi text:Mclusky
  from:1999 till:2008 color:noi text:The Intelligence
  from:2001 till:2008 color:noi text:Erase Errata
  from:2001 till:2008 color:noi text:Liars

  

## Vanjski linkovi 
* Zvukovina (noiz lejbl, Sarajevo)
* Noisepedia - Enciklopedija za noise
* Helly Chery webzine iz Srbije sa odličnim pregledom svjetske i domaće noise (i slično) scene 
* Smell The Stench, net lejbl iz Australije sa noise izdanjima iz čitavog svijeta uključujući i naš region 
* Far From Showbiz, noise lejbl iz Poljske 
* Non Quality Audio, noise lejbl iz SAD
* "Bosanski prljavi zvuk" ili "Insurrectionary Anthropology" od Sebastiana Crniča
* Sebastian Crnich - Seoski "noise" Mangup
* Aziz Palya, buka na "čaršijski način"
* Idlness Distribution mp3
* Deadites Records - bosanski net lejbl (eksperimental, buka i slično) 
* http://www.skug.at/index.php?Art_ID=3624

Kategorija:Noise muzika
Kategorija:Savremena muzika
Kategorija:Savremena umjetnost