open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Hemopeksin

**Hemopeksin** (Hpx; Hx), znan i kao **beta-1B-glikoprotein**, jest glikoprotein koji je kod ljudi kodiran genom **HPX** sa hromosoma 11. i pripada porodici hemopleksinskih proteina. Hemopexin is the plasma protein with the highest binding affinity for heme.
 
„Sami“ hemoglobin koji cirkuliše „sam“ u krvnoj plazmi (koji se naziva „slobodni hemoglobin“, za razliku od hemoglobina koji se nalazi u crvenim krvnim zrncima i cirkuliše sa njima.) uskoro će se oksidirati u met-hemoglobin koji se zatim dalje razdvaja u „slobodni“ hem, zajedno sa globinskim lancem. Slobodni hem će se tada oksidirati u slobodni methem i prije ili kasnije će hemopeksin doći da veže slobodni met-hem zajedno, formirajući kompleks met-hema i hemopeksina, nastavljajući svoje putovanje u cirkulaciji sve dok ne stigne do receptora, npr. kao što je CD91, na hepatocitima ili makrofagima unutar slezene, jetre i koštane srži.
 
Dolazak hemopeksina i naknadno vezivanje za slobodni hem, ne samo da sprečava prooksidantne i proupalne efekte hema, već i podstiče detoksikaciju slobodnog hema.
 
Hemopeksin se razlikuje od haptoglobina, potonji se uvijek vezuje za "slobodni" hemoglobin.
 
## Mapiranje hemopeksinskog gena 
Cai i Law (1986) pripremili su cDNA klon za hemopeksin, analizom Southern blot hibrida čovjeka/hrčka koji sadrže različite kombinacije ljudskih hromosoma, dodelili su HPX gen ljudskom hromosomu 11. Law et. al. (1988) dodelili su HPX gen 11p15.5-p15.4, istoj lokaciji kao i kompleks gena beta-globina pomoću in situ hibridizacije.
 
## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 462 aminokiseline, a molekulska težina  51.676 Da. Hemopexin čuva tjelesno gvožđe. Hemopeksin može smanjiti regulaciju angiotenzina II tipa 1 receptora (AT1-R) *in vitro[]*.

## Klinički značaj 
Prevladavajući izvor cirkulirajućeg hemopeksina je jetra s koncentracijom u plazmi od 1–2&nbsp;mg/ml. Nivo hemopeksina u serumu odražava koliko je hema prisutno u krvi. Stoga, nizak nivo hemopeksina ukazuje da je došlo do značajne degradacije  spojeva koje sadrže hem. Nizak nivo hemopeksina je jedna od dijagnostičkih karakteristika unutarvaskularne  hemolitske anemije. Hemopeksin je uključen u kardiovaskularnu bolest, sepsni šok, ishemijsku ozljedu mozga i eksperimentalni autoimunski encefalomijelitis. The circulating level of hemopexin is associated with prognosis in patients with septic shock. Delecija gena HPX može pogoršati ozljedu mozga praćenu hemoglobinom bez strome  i unutarcerebralno krvarenje. Visok nivo hemopeksina u moždanomoždinskojoj tečnosti povezan je sa lošim ishodom nakon subarahnoidnog krvarenja.
 
## Reference 
## Dopunska literatura
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

 
 
## Također pogledajte 
*Haptoglobin
*Hemoglobin
*Hem
 
## Vanjski linkovi 
* 

Kategorija:Proteini krvi
Kategorija:Jednoprolazni transmembranski proteini
Kategorija:Geni na hromosomu 11
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Bibimbap

180px|mini|desno|Dolsot bibimbap

**Bibimbap** () je popularno tradicionalno korejsko jelo koje se priprema s rižom i raznim povrćem, malo - obično pržene govedine ili tofua, sirovim ili prženim jajetom na oko i gočujangom (pasta od čilija). Kao klasični preostali obrok, gotovo da i nema ograničenja u izboru sastojaka i bezbroj varijacija. Uobičajeno povrće u Koreji uključuje špinat, klice graha, krastavce, kitastu paprat, rotkvicu i šitake gljive.

## Etimologija 
Ime bibimbap dolazi od *bapeul bibida* (), što znači "promiješati rižu" ili "miješati rižu".

## Pripremanje 
Poslužuje se nepomiješano, a riža se prvo promiješa štapićima s ostalim sastojcima prije jela. Jelo se jede kašikom i jedno je od rijetkih korejskih jela, koja se ne jedu tradicionalnim štapićima. Uz to ide lagana juha i često drugi prilozi, koji se jedu štapićima, te obavezni kimči. Ovisno o regiji, postoje različiti recepti i sastojci. *Jeonju bibimbap* iz Jeonjua se smatra specijalitetom, ali se jede na cijelom Korejskom poluotoku.

 Bibimbap in Jeonju.jpg|Jeonju bibimpab, Južna koreja 2013
 Korean cuisine - with sides.jpg|Meni sa supom, 
 Bibimbap seafood.JPG|Bibimbap s plodovima mora
 North Korean Bibimbap 비빔밥 (12330376074).jpg|sjevernokorejski bibimbap

Poznata varijanta je takozvani *dolsot bibimbap* () (doslovce prevedeno: kameni lonac bibimbap). Njegova priprema se ne razlikuje mnogo od uobičajenog bibimbapa, ali se poslužuje u vrućem loncu od kamena ili gline. Kao rezultat toga, hrana se nastavlja zagrijavati i pržiti dok se jede. Budući da je dolsot još vrlo vruć nekoliko minuta, riža stvara hrskavi sloj na vrhu, a jaje koje je sirovo razmućeno preko bibimbapa još se muti na stolu dok se miješa.

## Napomene 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Korejska kuhinja
Kategorija:Jela od riže
Bulgogi

180px|mini|desno|Bulgogi serviran sa sesamom
180px|mini|desno|Bulgogi s gljivama, mladim lukom i povrćem

**Bulgogi** () (doslovno prevedeno kao "vatreno meso") je jelo od mesa u korejskoj kuhinji. U Koreji se smatra prazničnim jelom. Naziv "vatreno meso" manje se odnosi na pikantnost jela, a više na pripremu na otvorenoj vatri. Osim klasične pripreme s junetinom, govedinom ili svinjetinom, postoje i varijante s peradi ili s ribom napuhačom, koja se onda priprema kao fugu. Jelo potječe iz sjevernih područja korejskog poluotoka, ali je vrlo popularno jelo u Južnoj Koreji, gdje se može naći posvuda, od luksuznih restorana do lokalnih supermarketa kao kompleti spremni za pripravu.

## Etimologija 
Bulgogi dolazi od korejske riječi bul-gogi (), koja se sastoji od *bul* ("vatra") i *gogi* ("meso"). Složenica je izvedena iz  dijalekta Pyongan, budući da je samo jelo specijalitet provincije Pyongan, sada u Sjevernoj Koreji. Nakon oslobađanja Korejskog poluotoka od japanske okupacije 1945, jelo je postalo popularno u Seoulu i drugim dijelovima Južne Koreje, a predstavile su ga izbjeglice iz Pyongana.
## Sastojci 
Za bulgogi se obično koristi goveđe meso koje se marinira u slatkoj marinadi od soja umaka, šećera, mladog luka i začina. Meso se obično odmah za stolom prvo nareže makazama na tanke kvadrate ili trakice veličine zalogaja, a zatim se također peče za stolom na roštilju. Ljuta i pikantna verzija sa svinjetinom (*daeji bulgogi*) dodatno je začinjena gočujangom (paleta od čilija), bijelim lukom, đumbirom i sezamovim uljem.

## Priprema 
Kad su komadi mesa ispečeni na roštilju, stavljaju se na list zelene salate i zarolaju u taj list salate zajedno sa soja umakom (ganjang), gočujangom, svježom salatom od kupusa, kimčijem, bijelim lukom ili drugim sastojcima po osobnoj želji. Prstima zamotana rolica se stavi u usta i pojede. Umjesto normalnih listova salate često se koriste i listovi sezama. Bulgogi se često jede jednostavno s rižom. Bulgogi gulaš, je opcija bez roštilja koja je posebno popularna zimi.

## Napomene 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Korejska kuhinja
Kategorija:Jela od mesa
Kategorija:Roštilj
Sutilija (Seget Gornji)

**Sutilija** je brdo kod naselja Seget Gornji blizu Trogira, Splitsko-dalmatinska županija, Republika Hrvatska. Njegova najviša tačka nalazi se na nadmorskoj visini od 302 metra. Na brdu postoji nekoliko zaštićenih kulturnih dobara.

Brdo je smješteno sa sjeverozapadne strane trogirskog Malog polja. Raslinje na njemu je vrlo oskudno, osim na samom vrhu, gdje mjestimično raste drveće. Na sjeveroistočnom obronku brda postoji dubok majdan, koji se tamo nalazi još od rimskog doba, a u funkciji je i danas. Na području brda postoje lokalni putevi, a prema arheološkim nalazima uza zapadne obronke išao je starorimski put.

Sa Sutilije se pruža pogled na jug prema Trogiru, ostrvu Čiovu te dalje prema otvorenom moru i udaljenim ostrvima. Brdo je uključeno u turističke aranžmane pa tuda prolaze izletničke rute koje vode duž sela trogirske i segetske rivijere i zaleđe, kroz vinograde, maslinike i polja. One uključuju nekadašnji Napoleonov put i srednjovjekovnu crkvu svetog Ilije, koja je na vrhu Sutilije.

Bogata arheološka nalazišta na brdu uključuju ostatke kamenih bedema, prapovijesne primjerke lokalne grnčarije, amfora i keramičkih posuda, te nakit i druge metalne predmete (fibule, pincete i slično). Zbog dobrog strateškog položaja, mogućnosti kontrole okolne teritorije i akvatorije Kaštelanskog zaljeva i Šoltanskog kanala, na brdu je u željezno doba podignuto naselje. Ostaci bedema upućuju na to da je ovdje postojala starovjekovna gradina-utvrđenje, nastala najvjerovatnije u 8. vijeku p.n.e. U rimskom periodu tu se nalazio kamenolom, kojeg pominje Plinije Stariji, antički pisac i ugledan naučnik. Romanička rimokatolička crkva sv. Ilije još je jedno od zaštićenih kulturnih dobara, a podignuta je na najvišoj tački Sutilije u 12. vijeku, i po njoj je brdo dobilo ime. Uz crkvu je lokalno groblje.

## Galerija 
## Također pogledajte 
* Dinaridi
* Rimski toponimi antičke Bosne

## Vanjski linkovi 
* Brdo Sutilija nadvisuje trogirsko Malo polje sa sjeverozapadne strane
* Antička naseobina na Sutiliji
* O Trogiru
* Pogled od Sutilije prema Trogiru

Kategorija:Planine u Hrvatskoj
Kategorija:Seget
Kategorija:Splitsko-dalmatinska županija
Kategorija:Turizam u Hrvatskoj
Kategorija:Arheološki lokaliteti u Hrvatskoj
HIST1H4D

**Histon H4** jest protein koji je kod ljudi kodiran genom **HIST1H4D**  sa hromosoma 6.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je  103 aminokiseline, a molekulska težina  11.367 Da.
 

1020304050
MSGRGKGGKGLGKGGAKRHRKVLRDNIQGITKPAIRRLARRGGVKRISGL
IYEETRGVLKVFLENVIRDAVTYTEHAKRKTVTAMDVVYALKRQGRTLYG
FGG

## Funkcija
Histoni su osnovni jedarni proteini koji su odgovorni za nukleosomsku strukturu hromosomskog vlakna kod eukariota. Dvije molekule svakog od četiri jezgarna histona (H2A, H2B, H3 i H4) formiraju oktamer, oko kojeg je omotano oko 146 bp DNK u ponavljajuće jedinice, zvane nukleosomi. Linkerski histon, H1, stupa u interakciju s DNK-linkera između nukleosoma i funkcionira u zbijanju hromatina u strukture višeg reda. Ovaj gen je bez introna i kodira člana porodice histona H4. Transkripti ovog gena nemaju poliA repove, ali umjesto toga sadrže palindromski terminacijski element. Ovaj gen se nalazi u velikom klasteru histonskih gena na hromosomu 6.

## Reference
## Dopunska literatura
*
*
*
*
*
*
*
*

## Vanjski linkovi
Kategorija:Geni na hromosomu 6
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Bahmut

**Bahmut** () jest grad u Donbasu i administrativni centar Bahmutskog okruga u Donjeckoj oblasti u Ukrajini. Nalazi se na rijeci Bahmutka, otprilike 89&nbsp;km sjeverno od grada Donjecka, administrativnog centra oblasti.

## Etimologija 
Postoji teorija da je porijeklo riječi "*Bakhmut*" iskrivljena verzija riječi Muhammad/Mahmud na turskom/tatarskom. Druga teorija je da slična varijanta iste riječi znači "*slana voda*". U oba slučaja smatra se da je ime grada povezano s nekadašnjim tursko-tatarskim posjedom okolnih zemalja.

Mijenjanje imena kroz historiju:

* 1571 - 1924: Bahmut
* 1924 - 1941: Artjomovsk/Artemivsk (Artemivsk sve do 1930-ih)
* 1942 - 1943: Bahmut
* 1943 - 1992: Artkomovsk/Artemivsk
* 1992 - 2016: Artemivsk
* 2016 - danas: Bahmut

## Historija 
Iako postoje dokazi o prethodnom nastanjivanju 1556. godine, prvi službeni spomen Bakhmuta datira iz 1571. godine, kada je Ivan Grozni, da bi zaštitio južnu granicu ruske države od krimsko-nogajskih provala robova, naredio stvaranje graničnih utvrđenja duž rijeke Aidar i Severski Donec. Naselje je tada opisano kao stražarska tvrđava (*storozha*) nazvana po obližnjoj rijeci Bakhmutovka, pritoci rijeke Severski Donec, a nalazi se na ušću potoka zvanog Čorni Žerebec.

Historija Bakhmuta prije 18. stoljeća je oskudna. U početku je to bila granična postaja koja je kasnije postala utvrđeni grad. Godine 1701. Petar I naredio je da se tvrđava u Bakhmutu dogradi i da se susjedna sloboda (slobodno selo) Bakhmut proglasi gradom. Nova tvrđava je završena 1703. godine i u njoj je bilo smješteno 170 ljudi. Godine 1704. Petar je naredio nekim kozacima da se nasele na rijeci Bakhmutovka i iskopaju so. Broj stanovnika Bakhmuta se udvostručio, a grad je pripisan Iziumskom puku, provinciji Sloboda Ukrajine.

Od 1708. do 22. aprila 1725. Bahmut je bio dodijeljen Azovskoj guberniji. Dana 29. maja 1719. postao je administrativni centar provincije Bakhmut u okviru Azovskog gubernije. Od 1753. do 1764. godine bio je veliki grad Slavo-Srbije, teritorije koju su naseljavali kolonisti iz Srbije i drugih krajeva.

## Stanovništvo 
1. juna 2017. godine, populacija Bahmuta iznosila je 75.900. Prema ukrajinskom popisu stanovništva iz 2001. godine, većina stanovnika su etnički Ukrajinci, koji govore ruski kao maternji jezik.

## Reference 
*
Kategorija:Gradovi u Ukrajini
Orosomukoid

**Orosomukoid** (**ORM**) ili **alfa-1-akieli glikoprotein** (*α1AGp* 9, Na nivoe u plazmi utiču trudnoća, opekotine, određeni lijekovi i određene bolesti, posebno HIV. Starenje uzrokuje malo smanjenje nivoa albumina u plazmi; ako ništa drugo, postoji mali porast alfa-1-kiselog glikoproteina. Međutim, čini se da je učinak ovih promjena na vezivanje proteinskog lijeka i isporuku lijeka minimalan. AGP pokazuje složenu interakciju sa tiroidnom homeostazom: AGP u niskim koncentracijama stimuliše tirotropinski (TSH) receptor i unutarćelijku akumulaciju cikličkog AMP-a. Visoke koncentracije AGP, međutim, inhibiraju signalizaciju TSH-a.
 
Alfa-1-kiseli glikoprotein je identificiran kao jedan od četiri potencijalno korisna cirkulirajuća biomarkera za procjenu petogodišnjeg rizika od smrtnosti od svih uzroka (ostala tri su albumin, veličine čestica lipoproteina vrlo niske gustoće i citrat).
 
Orosomukoid se povećava u količini kod opstruktivne žutice, dok se smanjuje kod hepatoćelijske žutice i kod crijevnih infekcija.
 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
* 
 

Kategorija:Proteini akutne faze
Kategorija:Glikoproteini
Kategorija:Molekularna biologija
Kategorija:Proteomika
Kategorija:Geni na hromosomu 9
Andreas Kaplan

**Andreas Kaplan** (rođen 5. oktobra 1977. godine u Minhenu, Nemačka) je profesor digitalne transformacije, prvenstveno u oblasti VI i virtuelnih svetova, i stručnjak za visoko obrazovanje. Kaplan je prethodno bio rektor poslovne škole ESCP koja je član Sorbonske alijanse.

## Istraživanje
Kaplanovo istraživanje se bavi digitalnom transformacijom društva, posebno zbog napretka u veštačkoj inteligenciji i komunikaciji na društvenim mrežama. Stanfordska studija ubraja Kaplana u grupu najcitiranijih i najuticajnijih naučnika na svetu. Na Google akademiku, Kaplan je citiran preko 40000 puta.

## Karijera
Kaplan je započeo karijeru u kompanijama Sciences Po Paris i ESSEC pre nego što se pridružio poslovnoj školi ESCP gde je imenovan za rektora. Kaplan je jedan od osnivača Evropskog centra za digitalnu konkurentnost i član izvršnog savetodavnog odbora Univerziteta Kozminski.

## Obrazovanje
Kaplan je stekao habilitaciju na Univerzitetu Sorbona i odbranio doktorat na Univerzitetu u Kelnu i školi HEC Paris. Stekao je i zvanje mastera javne administracije u u školi École Nationale d'Administration, mastera poslovne administracije u školi ThePower, mastera nauka u školi ESCP i zvanje diplomiranog inženjera na Univerzitetu Ludvig-Maksimilijan u Minhenu.

## Publikacije
* Kaplan Andreas (October 2015) European business and management. Sage Publications Ltd., London. ISBN 9781473925144
* Kaplan, Andreas (2021). Higher Education at the Crossroads of Disruption: The University of the 21st Century, Great Debates in Higher Education. United Kingdom: Emerald Publishing. ISBN 9781800715042. 
* Kaplan, Andreas (2022). Artificial Intelligence, Business and Civilization: Our Fate Made in Machines. United Kingdom: Routledge. ISBN 9781032155319. 
* Kaplan, Andreas (2022). Digital Transformation and Disruption of Higher Education. United Kingdom: Cambridge University Press. ISBN 9781108838900.

## Reference 
Kategorija:Rođeni 1977.
Kategorija:Biografije, München
Alfa-globulin

ne elektroforeze proteina]]
**Alfa globulini** su grupa globulastih proteina u plazmi koji su vrlo pokretni u alkalnim ili električno nabijenim rastvorima. Inhibiraju određene krvne proteaze i pokazuju značajnu inhibcijsku aktivnost.
Alfa globulini obično imaju molekulsku težinu od oko 93 kDa.
## Primjeri
Alfa globulini uključuju određene hormone, proteine koji transportuju hormone i druge spojeve, uključujući protrombin i HDL.
 
### Alfa 1 globulini
*α1-antitripsin
*Alfa 1-antihimotripsin
*Orosomukoid (kiseli glikoprotein)
*Serumski amiloid A
*Alfa 1-lipoprotein
 
### Alfa 2 globulini
*Haptoglobin
*Alpha-2u globulin
*α2-makroglobulin
*Ceruloplazmin
*Tiroksin-vezujući globulin
*Alfa 2-antiplazmin
*Protein C
*Alfa 2-lipoprotein
*Angiotenzinogen
* Kortizol Vezujući glogulin
*Vitamin D-vezujući protein
 
## Reference
## Vanjski linkovi
Kategorija:Proteini krvi
Nordijska kombinacija

mini|Nordijska kombinacija, piktogram|201x201piksel
**Nordijska kombinacija** je zimski sport u kojem se sportisti takmiče u skijaškom trčanju i skijaškim skokovima . Nordijska kombinacija na Zimskim olimpijskim igrama održava se od prvih Zimskih olimpijskih igara 1924. godine, dok se FIS Svjetski kup u nordijskoj kombinaciji održava od 1983. godine. Mnoga takmičenja u nordijskoj kombinaciji koriste Gundersenovu metodu, gdje plasman u segment skijaških skokova rezultira vremenskim (ne)prednostima koje se dodaju ukupnom broju takmičara u segmentu skijaškog trčanja (npr. pobjednik skijaških skokova počinje trku u skijaškom trčanju u 00 :00:00 dok onaj sa najmanjim brojem skokova počinje sa najdužom kaznom).

Prvo veliko takmičenje održano je 1892. godine u Oslu na prvoj skakaonici Holmenkollen. Norveški kralj Olav V bio je sposoban skakač i takmičio se na skijaškom festivalu u Holmenkollenu 1920-ih. Nordijska kombinacija je bila na Zimskim olimpijskim igrama 1924. i od tada je na programu. Sve do 1950-ih, prvo se održavala trka u krosu, a potom skijaški skokovi. Ovo je preokrenuto jer je razlika u kros-country trci bila prevelika da bi se savladala u skijaškim skokovima. Sportom su dominirali Norvežani, uz podršku Finaca. Tek 1960. godine nordijska prednost u ovoj disciplini je prekinuta kada je zapadnonjemački Georg Thoma osvojio zlatnu medalju na Zimskim olimpijskim igrama 1960. godine.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Nordijsko skijanje
Kategorija:Skijaški skokovi
Kategorija:Skijaško trčanje
Kategorija:Nordijska kombinacija
Naengmyeon

180px|mini|desno|Naengmyeon
**Naengmyeon** () u Južnoj Koreji ili **raengmyŏn** () u Sjevernoj Koreji je korejsko jelo koje se sastoji od dugačkih i tankih ručno rađenih rezanaca napravljenih od brašna i škroba različitih sastojaka, uključujući heljdu, krompir, slatki krompir, arrowroot škrob (tamnije boje) i kudzu. Uglavnom preovladava heljda. Ostale vrste naengmyeona rade se od sastojaka kao što su morske trave i zeleni čaj.

## Historija 
Prema dokumentima Dongguksesigija iz 19. vijeka (동국세시기, 東國歲時記), naengmyeon se kuhao još od dinastije Joseon. Izvorno je bio specijalitet na sjevernu Koreje, posebno u gradovima Pjongjang i Hamhung. Naengmyeon je postao vrlo popularan u cijeloj Koreje, kako u Sjevernoj tako i u Južnoj Koreji nakon Korejskog rata. Sjevernokorejski glavni grad Pjongjang poznat je po naengmyeonu.

## Galerija 

Datoteka:Cold Noodles at Famous Okryu Restaurant (10108835864).jpg|''P'yŏngyang-raengmyŏn*( ili ()
Datoteka:Jinju naengmyeon (cold noodles).jpg|*Jinju-naengmyeon*()
Datoteka:Korean cold buckwheat noodle soup-Mul naengmyeon-01.jpg|*Mul-naengmyeon*()
Datoteka:Korean.food-Bibim.naengmyen-01.jpg|*Bibim-naengmyeon*()
Datoteka:Korean hot and spicy cold buckwheat noodles with raw fish-Hoe naengmyeon-01.jpg|*Hoe-naengmyeon*
()
Datoteka:Dongbei lengmian cold noodles.jpg|*Dongbei lengmian''()

## Napomene 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Korejska kuhinja
Kategorija:Supe
Kategorija:Tjestenine
Vlasnički softver

**Vlasnički softver** je softver za koji se u zajednici slobodnog softvera i softvera otvorenog koda smatra da nije slobodan jer njegov kreator, izdavač ili drugi nosilac prava ili partner nosilac prava ima pravni monopol koji mu daje moderno autorsko pravo i zakon o intelektualnoj svojini kako bi isključio primaoca iz slobodno dijele softver ili ga modificira, i – u nekim slučajevima, kao što je slučaj s nekim softverom koji je opterećen patentom i koji je vezan uz EULA – da samostalno koristi softver, čime ograničava njegove ili njene slobode. Često je u suprotnosti sa otvorenim ili slobodnim softverom. Iz tog razloga, poznat je i kao neslobodni softver ili softver zatvorenog koda.

## Vrste 
## Porijeklo 
Sve do kasnih 1960-ih kompjuteri—veliki i skupi mainframe računari, mašine u posebno klimatizovanim kompjuterskim prostorijama—obično su davani u zakup kupcima, a ne prodavani. Servis i sav dostupan softver obično su isporučivali proizvođači bez posebne naknade sve do 1969. Prodavci računara obično su davali izvorni kod za instalirani softver kupcima. Zatvoreni izvor označava kompjuterske programe čiji se izvorni kod ne objavljuje osim korisnicima licence. Dostupan je za uređivanje samo od strane organizacije koja ga je razvila i onih koji su licencirani za korištenje softvera.

## Reference 
Kategorija:Softver
Donbas

**Donbas** (; ), **Donjecki basen** (; ) ili **Donjecki kraj** (; ), jest područje u istočnom dijelu Ukrajine.

## Geografija 
**Donjecki basen** na sjeveroistoku prolazi istoimeni Siwerskyj Donez (ruski Severski Donez, također skraćeno Donez). Rijeka se preko Dona uliva u Azovsko more. Unutar Ukrajine, sjeverni i središnji dio Donjecke oblasti, južni dio Luganske oblasti i krajnji istok Dnjepropetrovske oblasti pripadaju Donjeckom basenu, s ruske strane to je zapadni dio Rostovske oblasti. Centar Donbasa je Donjeck, peti po veličini grad u Ukrajini.
mini|Položaj Donbasa na karti
Ostali veći gradovi ove regije su: Donjeck, Lugansk,  Makijivka, Horlivka, Kramatorsk, Slovjansk, Sjeverodonjeck i Lisičansk.

## Historija 
Riječ **Donbas** se često koristi u historijskom, kulturnom i privrednom spektru. Donbas je imao veliku ulogu za vrijeme Ruske Imperije, Sovjetskog Saveza i današnje Ukrajine. Nalazi se na prostoru Donjecke i Luganske oblasti. Mali dio Donbasa se rasprostire i u jugozapadnoj Rusiji.

Prvi grad u regiji Donbasa, bio je Slovjansk utemeljen 1676. godine. Godine 1721., pronađena su ogromna nalazišta ugljena. Tada je počeo i veliki privredni razvoj tog područja. Za vrijeme Oktobarske revolucije i Ruskoga građanskog rata ovdje su vođene velike borbe između ruske Bijele garde i boljševika. Donbas je bio meta Hitlera i nacista za vrijeme Drugog svjetskog rata, prije svega zbog energenta i ruda za vojnu mašineriju.
mini
Na području Donbasa su 2014. godine proglasile nezavisnost Donjecka narodna republika i Luganska narodna republika, koje su pardržave, koje Međunarodna zajednica ne priznaje.

## Stanovništvo 
Prema podacima **Popisa stanovništva iz 2001. godine** u ovoj regiji je živjelo: **6.024.000** stanovnika, a od tog, Ukrajinci: 3.323.000 (56%), Rusi sa 2.431.000 (40%) i ostali 220.000 (4%).
mini|Postotak zastupljenosti ukrajinskog I ruskog jezika u svim oblastima
Udio onih koji govore ruski maternji je veći od onog "etničkih" Rusa, jer je ruski prijavljen kao maternji jezik bez obzira na etničku pripadnost. Proporcija je 74,9% u Donjecku i 68,8% u Lugansku. U ukrajinskim regijama bilo je velikih ruskih manjina od 39% u Lugansku i 38,2% u Donjecku 2001. godine.

## Privreda 
Donbas je do danas važan za ukrajinsku tešku industriju kao i nalazišta željezne rude Krivbasa zapadno od Dnjepra. U 1999. godini, 36 miliona tona uglja je iskopano godišnje u regionu Donjecka. Na ruskoj strani, proizvodnja je opala; 1999.godine je još uvijek bilo oko 10 miliona tona uglja.

Rudnici, kao i postrojenja za proizvodnju čelika, sada su zastarjeli zbog nedostatka održavanja i ulaganja. Prema ukrajinskoj statističkoj službi, u prvom kvartalu 2014. kompanije Donbasa zabilježile su gubitke koji su bili 37 posto veći od nacionalnog prosjeka. U apsolutnom iznosu, iznosile su 1,8 milijardi evra, što je oko 50 odsto više nego u cijeloj 2013. Industrijska proizvodnja Donbasa je pala za 13 odsto u odnosu na isti period prošle godine.
mini|Tvornica čelika u gradu Azovstal

## Reference 
Kategorija:Gradovi u Ukrajini
Strokkur

mini|desno|250px|Strokkur u stanju mirovanja
**Strokkur** (islandski izgovor: ˈstrɔhkʏr̥; "bućkalica") jest gejzir smješten u geotermalnoj zoni duž rijeke Hvite na jugozapadu Islanda, istočno od Reykjavíka. Obično izbacuje vodu svakih 6–10 minuta do visine 15–20 m, a ponekad i do 40 m.

## Lokacija 
Strokkur pripada području doline Haukadalur, oko koje postoje i drugi oblici geotermalne aktivnosti, kao što su blatni bazeni, fumarole te drugi gejziri, poput Geysira, udaljenog samo 50 m sjeverno.

## Historija 
Prvi je put spomenut 1789. nakon što je zemljotres raščistio kanal kojim se voda penje do površine. Aktivnost mu je bila promjenjiva tokom 19. stoljeća; godine 1815. visina mlaza procjenjivana mu je i na 60 m. Nastavio je izbacivati vodu do prijelaza u 20. stoljeće, kada je drugi zemljotres ponovo začepio kanal. Godine 1963, po savjetu Komisije za gejzire, lokalni stanovnici očistili su začepljeni kanal kroz dno bazena i otad redovno izbacuje vodu.

## Turizam 
Strokkur i okolna područja redovno privlače turiste koji se nadaju da će vidjeti erupciju gejzira s obzirom na to da je jedan od vrlo malo njih koji izbacuju vodu često i pouzdano.

## Evolucija erupcije 
Sličice su snimljene u razmaku od četvrtine sekunde između svake, tj. u ukupnom vremenu od približno dvije sekunde:

Strokkur, Área geotérmica de Geysir, Suðurland, Islandia, 2014-08-16, DD 083.JPG
Strokkur, Área geotérmica de Geysir, Suðurland, Islandia, 2014-08-16, DD 084.JPG
Strokkur, Área geotérmica de Geysir, Suðurland, Islandia, 2014-08-16, DD 085.JPG
Strokkur, Área geotérmica de Geysir, Suðurland, Islandia, 2014-08-16, DD 086.JPG
Strokkur, Área geotérmica de Geysir, Suðurland, Islandia, 2014-08-16, DD 087.JPG
Strokkur, Área geotérmica de Geysir, Suðurland, Islandia, 2014-08-16, DD 088.JPG
Strokkur, Área geotérmica de Geysir, Suðurland, Islandia, 2014-08-16, DD 089.JPG
Strokkur, Área geotérmica de Geysir, Suðurland, Islandia, 2014-08-16, DD 090.JPG

## Također pogledajte 
* Geologija Islanda
* Vulkanizam na Islandu
* Stari vjerni (Yellowstone), još jedan gejzir poznat po čestim i predvidljivim erupcijama

## Reference 
## Vanjski linkovi 
*  (galerija fotografija)
* Informacije o Strokkuru s fotografijama (arhivirano) 
* Snimak erupcije Strokkura (YouTube)

Kategorija:Gejziri na Islandu
Kategorija:Južna regija (Island)
Kategorija:Vulkanski sistemi na Islandu
Kategorija:Zapadna vulkanska zona (Island)
Kategorija:Pleistocenski vulkani
Nema više vremena / Tugo, nesrećo

**Nema više vremena / Tugo, nesrećo** četvrta je singl-ploča sarajevske pop-rok grupe Crvena jabuka. Objavila ga je zagrebačka izdavačka kuća Jugoton u aprilu 1987. u okviru promocije njihovog drugog studijskog albuma. Obje pjesme odsvirala su preostala tri člana ovog muzičkog sastava nakon smrti Dražena Ričla i Aljoše Buhe, koji su napisali većinu pjesama na njihovom debitantskom albumu. Na A-strani singla je poletna pjesma "Nema više vremena". Odsvirana je u pop-rok maniru s lagahnim pjevačkim uvodom uz pratnju akustične gitare, nakon kojeg slijedi brži dio pjesme s istaknutim riffovima na električnoj gitari, bubnjevima i bas gitari. Muziku i tekst napisao je ritam-gitarist i pjevač Zlatko Arslanagić. Na B-strani je balada "Tugo, nesrećo", za koju je muziku i tekst napisao solo gitarist i pjevač Dražen Ričl. U obje pjesme pjevanje je preuzeo klavijaturist Dražen Žerić. Snimatelj i producent bio je nekadašnji pjevač i vođa splitske rok-grupe Metak Željko Brodarić Jappa. Singl-ploča je snimljena u Splitu  u aprilu 1987, a, kao i njihov drugi LP, *Za sve ove godine*, posvećena je tragično poginulim Draženu Ričlu i Aljoši Buhi.

## Muzički primjeri 
* "Nema više vremena"
* "Tugo, nesrećo"

## Reference 
Kategorija:Singlovi iz 1987.
Kategorija:Singlovi Crvene jabuke
Kategorija:Singlovi u izdanju Jugotona
Petar Babić

**Petar Babić - Peta** (Tiškovac Lički, pored Donjeg Lapca, 1. novembar 1919 – Beograd, 31. oktobar 2006) učesnik NOB-a, generalpukovnik JNA, veleposlanik SFR Jugoslavije i narodni heroj Jugoslavije.

## Biografija 
Kao mladi metalski radnik, 1936. je pristupio organizaciji Ujedinjenih radničkih sindikata (URS) u Drvaru, a iduće 1937. godine je postao član Saveza komunističke omladine Jugoslavije (SKOJ). Zbog učestvovanja u akcijama radničke omladine, otpušten je s posla, a zatim pozvan na odsluženje vojnog roka, koji je služio u Karlovcu i Zagrebu.

### Drugi svjetski rat 
Aprilski rat 1941, ga je zatekao u Jugoslovenskoj vojsci. Poslije kapitulacije, izbjegao je zarobljavanje i vratio se u rodni kraj. Učestvovao je u pripremama oružanog ustanka u Lici. Krajem novembra 1941, postavljen je za političkog delegata voda u bataljonu "Marko Orešković", a ubrzo potom je postao politički komesar čete u istom bataljonu. U članstvo Komunističke partije Jugoslavije (KPJ) primljen je januara 1942.

Poslije završetka Drugog svetskog rata, nastavio je profesionalnu vojnu karijeru u Jugoslovenskoj narodnoj armiji (JNA), u kojoj je obavljao visoke vojne i političke dužnosti — bio je politički komesar Prve tenkovske divizije, u Kranju i Tenkovskog korpusa, u Skoplju; nastavnik taktike i načelnik klase u Višoj vojnoj akademiji JNA; zamjenik pomoćnika Državnog sekretara za poslove narodne odbrane za kadrovsko-personalne poslove JNA; načelnik Kabineta Vrhovnog komandanta maršala Josipa Broza Tita; sekretar Savjeta narodne odbrane i pomoćnik Saveznog sekretara za narodnu odbranu SFRJ za vojno-privredni sektor.

Dvije sestre i brat bili su učesnici Narodnooslobodilačke borbe. Mlađi brat Pero mu je 5. augusta 1995. ubijen u akciji Hrvatske vojske, "Oluja", na aerodromu Željava.

Umro je 31. oktobra 2006. u Beogradu, dan uoči 87. rođendana. Sahranjen je 4. novembra u Aleji narodnih heroja na Novom groblju u Beogradu.

## Reference 
Kategorija:Rođeni 1919.
Kategorija:Umrli 2006.
Kategorija:Biografije, Donji Lapac
Kategorija:Nosioci Ordena narodnog heroja
Kategorija:Generali Jugoslavenske narodne armije
Kategorija:Jugoslavenski ambasadori
Kategorija:Sahranjeni u Aleji narodnih heroja na Novom groblju u Beogradu
Kategorija:Nosioci Ordena ratne zastave
Kategorija:Nosioci Ordena bratstva i jedinstva
Kategorija:Nosioci Ordena za vojne zasluge
Kategorija:Nosioci Ordena partizanske zvijezde
Kategorija:Nosioci Ordena zasluga za narod
Kategorija:Nosioci Ordena za hrabrost
Kategorija:Nosioci Partizanske spomenice 1941.
Kategorija:Jugoslavenski komunisti
Kategorija:Hrvatski komunisti
Kategorija:Jugoslavenski partizani
Kategorija:Hrvatski partizani
More Than This (pjesma Roxy Music)

" **More Than This** " je singl engleskog rok benda Roxy Music iz 1982. godine. Izdan je kao prvi singl sa njihovog osmog i poslednjeg studijskog albuma, *Avalon* (1982), i bio je posllednji hit grupe među deset najboljih u Velikoj Britaniji (sa 6.  ). Iako je dostigla tek 58. mjesto na američkoj *Billboard* Rock Top Tracks listi, i dalje je jedna od najpoznatijih pjesama Roxy Musica u Americi.

Američki alternativni rok bend 10,000 Maniacs objavio je uspješnu cover verziju 1997. godine koja je dostigla 25. mjesto, a britanska pjevačica Emmie objavila je obradu koja je dostigla 5. mjesto u Velikoj Britaniji u januaru 1999. godine. Omot izdanja singla je slika *Veronica Veronese*, Dantea Gabriela Rossettija, koja je završena 1872. godine sa Alexom Wilding kao modelom.

## Kompozicija 
Pjesmu je napisao glavni vokal Bryan Ferry, koji je u intervjuima izjavio da je počeo pisati pjesme za *Avalon* dok je bio na zapadnoj obali Irske, što je, kako vjeruje, doprinijelo mračnoj melanholiji albuma.

"More than This" je pomalo neobična za pop pjesmu jer Ferryjev glavni vokal završava na 2:45 minuta, ostavljajući posljednjih 1:45 minuta kao instrumentalni outro na sintisajzeru.

## Osoblje 
**Muzičari**

* Bryan Ferry – glavni vokal, klavijature
* Phil Manzanera – solo gitara
* Andy Mackay – saksofon
* Neil Hubbard – gitara
* Alan Spenner – bas gitara
* Jimmy Maelen – udaraljke
* Fonzi Thornton – prateći vokal
* Andy Newmark – bubnjevi

## Reference 
Kategorija:Singlovi iz 1982.
Kategorija:Roxy Music
Kosovorotka

180px|mini|desno|alt=Kosovorotka|Kosovorotka

**Kosovorotka** (: doslovno: kosi ovratnik) je tradicionalna ruska košulja, čiji izrez nije po sredini, kao kod običnih košulja, već pomaknut u stranu. Ponegdje nazvana i ruska seljačka košulja ili *Tolstojeva košulja* (tolstovka). Kosovrotka je bila element tradicionalne ruske muške odjeće. Nosila se kao košulja, ali i kao potkošulja. Kosovorotka se nosila preko hlača, često s nekom vrstom pojasa od tkanine s resama. Čvor ovog pojasa nosio se na lijevoj strani. Jednostavna je za izradu - jer se radi od jednog komada tkanine, tradicionalni je dio nošnje za Ruse, Mordvine, narod Setu, Komije i druge etničke skupine u Rusiji, kao i u nekim regijama Moldavije.

## Izgled 
180px|mini|desno|Članovi mordvinskog folklornog ansambla "Torama" u Ruskom etnografskom muzeju u St. Petersburgu nose kosovrotke
Kosovrotka je tradicionalna ruska košulja dugih rukava koja seže do sredine bedara. Isprva je imala dužinu do koljena kao tunika, a kasnije se smanjila na dužinu malo ispod struka. Košulja nije zakopčana sve do ruba, ali ima nekoliko dugmadi na ovratniku (otkopčavaju se kada se odjeća navuče preko glave nositelja), iako su oni postavljeni na jednu stranu (regionalni stilovi razlikuju se između lijevog i desnog), umjesto središnje, kako je uobičajeno s tipičnom zapadnom muškom košuljom 20. i 21. vijeka. Bočni prorez trebao je spriječiti ispadanje križnih privjesaka koje su seljaci nosili ispod košulja kada su se saginjali tijekom aktivnog fizičkog rada.  Od kasnog 20. vijeka kosovorotke se često pojavljuju kao suveniri i kao scenska odjeća ruskih  ansambala narodne muzike, pjesme i plesa.

## U popularnoj kulturi 
Kosovorotku nosi Omar Sharif kao Juri Živago u filmu Davida Leana iz 1965. *Doktor Živago*.

## Vidi takođe 
* Višivanka

## Reference 
Kategorija:Ruski folklor
Kategorija:Muška odjeća
Kategorija:Moldavski folklor
Kategorija:Ruski izumi
Gailtalska narodna nošnja

180px|mini|desno|Djevojke u Gailtalskoj narodnoj nošnji
180px|mini|desno|Muška narodna nošnja

**Gailtalska narodna nošnja** je narodna nošnja koja se nosi u donjem dijelu Gailtal u austrijskoj pokrajini Koruškoj, doline izmedu općina Kartitsch i Villach, za potrebe crkvenog običaja i proslava ().

## Ženska nošnja 
Donjogailtalska ženska svečana nošnja uvelike se razlikuje od inače dugih i tamnih koruških svečanih nošnji. Sastoji se od velikog broja dijelova, a karakteristike su mu: marama za glavu i maramu na prsima, dvije marame sa resama. Za maramu za glavu se stavlja svilena marama, a za maramu na grudima vunena ili svilena. Bijele čarape koje naglašavaju listove djevojaka, crne kožne gležnjače s bijelim vezom. Preko bijelih, čipkom obrubljenih pamučnih gaća dolazi kratka, uska podsuknja, s crvenim podvezicama koje vire ispod čipke gaća. Preko nje se nosi široka, uštirkana suknja s 12 metara tkanine, što omogućuje da se teška nabrana suknja tunike ističe na sveobuhvatan način. Lanena bluza pažljivo je uštirkana, ima V-oblik, nabran i bogato uštirkan ovratnik i prostrane rukave. Kontrast tome je tamna tunika, koja se sastoji od ručno nabrane suknje od čiste vunene freske i steznika od baršuna ili svile. To uključuje dvije pregače, malu, tamnu, glatku i veću, s uzorkom, izrađenu od vunenog muslina i ručno nabranu. Najistaknutiji dio nošnje je široki, izvezeni kožni remen s ukrasnim vrpcama i remenima za noževe.

## Muška nošnja 
Muška nošnja donjeg Gailtala živa je starinska forma nošnja zahvaljujući običaju *Kufenstechen* (), koji čini kontrast živopisnoj svečanoj nošnji žena. Tamna nošnja ukazuje na nekadašnje zanimanje seoskih kolara. Osnova je bijela lanena košulja s karakterističnim pufnastim rukavima i crvenim vještičijim bodom na ovratniku i manšetama. Preko njega se nosi jakna s visokim ovratnikom od svile ili izvezenog baršuna koja se zakopčava gustim nizom srebrnih dugmadi. Preko gileta je vezan šareni svileni rubac. Tamna baršunasta suknja, koja se nosi u smeđoj ili crnoj boji, ima obrub harras vrpce. Crne ili smeđe kožne hlače do koljena mogu se vezati uzicom na nogavici. Visoke čizme, koje sežu preko koljena, jahači nose samo u smeđoj boji. Osim crnog šešira širokog oboda s crnom tordiranom uzicom i velikim čuperkom, mladi jahači nose i crnu šiljastu kapu sa šarenim prugama, koja inače visi iz čizme.

## Literatura 
* 
* 

## Vanjski linkovi 
## Reference 
Kategorija:Koruški folklor
Kategorija:Muška odjeća
Kategorija:Ženska odjeća
Kategorija:Austrijski folklor
Višivanka

180px|mini|desno|Karta Ukrajine s tradicionalnim vezom u regijama
[180px|desno|Ukrajinka na platnu [Mikola Račkov|Mikole Račkova, druga polovina 19. vijeka|mini]]
180px|desno|Ukrajinka u haljini s višivanka vezom|mini
[180px|mini|desno|Muška košulja s višivanka vezom, na [Parada višivanki|paradi višivanki]]
**Višivanka** (, , ) je naziv za tradicionalne istočnoslavenske uzorke veza, koji su posebno rašireni u ukrajinskim regijama i tamo se smatraju nacionalnim kulturnim dobrom. Vez je obično na ovratniku košulja ili ženskih bluza i haljina, koje se nazivaju višivanke. Usporedni uzorci također se mogu pronaći u Bjelorusiji i Rusiji. U Ukrajini se košulje nazivaju:*соро́чка*, *ви́шита соро́чка*, *виши́вана соро́чка*.

## Historija 
U ranosrednjovjekovnoj odjeći vez višivanka je prvenstveno funkcionirao kao talisman. Vezovi su bili posebno vezani za ona mjesta gdje su zli duhovi potencijalno mogli prodrijeti u tijelo nositelja: na primjer duž dekoltea, manžeta ili ramena, ali mnoge varijacije pojavile su se tek u 19. vijeku.

## Izgled 
### Ukrajinska višivanka 
U ukrajinskom vezu crna, crvena i bijela boja su osnovne, a žuta, plava i zelena su dopunske. Na području Ukrajine vez je postojao već u 5. vijeku p. n. e, a bio je tvorevina skitske likovne umjetnosti. Ukrajina je u cijelom svijetu poznata po svom visoko umjetničkom vezu. Danas je vrlo važno da vezilja koristiti motive iz narodne umjetnosti kao izvor, bez mijenjanja šavova ili boja, jer svaka promjena obezvrjeđuje vez i izobličuje ga.

Datoteka:Samokish N. S. Motives Ukrainian ornament 2.JPG|Vez zlatom i svilom, regija Černihiv (Mikola Samokiš)
Datoteka:Samokish N. S. Motives Ukrainian ornament 5.jpg|
Datoteka:Samokish N. S. Motives Ukrainian ornament 6.JPG|
Datoteka:Samokish N. S. Motives Ukrainian ornament 4.JPG|Vez zlatom, srebrom i svilom, 17. vijek, Arheološka izložba u Harkovu, 1902.

### Bjeloruska višivanka 
## Vidi takođe 
* Kosovorotka

## Reference 
## Literatura 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Ukrajinski folklor
Kategorija:Ruski folklor
Kategorija:Bjeloruski folklor
Ibrahim Mržljak

**Ibrahim Mržljak** (Velika Kladuša, 1924 – Topusko, 24. maj 1944), učesnik Narodnooslobodilačke borbe i Narodni heroj Jugoslavije.

## Biografija 
Rodio se u Velikoj Kladuši 1924. godine. Nižu poljoprivrednu školu je završio u Banjoj Luci, a u svom rodnom mjestu se povezao sa revolucionarnim pokretom. Do oktobra je obavljao dužnost kurira u Velikoj Kladuši, a tada odlazi na slobodnu teritoriju Korduna. U oslobođenoj Kladuši se vraća i stupa u „Vergašov” odred u feburaru 1942. godine. Tada se istakao kao kao hrabar borac u borbama na Petrovoj Gori. Član KPJ postao je 1942. godine. Krajem 1942. godine vraćen je na politički rad na teren Velike Kladuše, a kasnije će ponovo stupiti u Krajišku brigadu. Prvo je bio politički delegat voda, pa sekretar partijske ćelije i zamjenik komesara čete. Kod Bosanskog Novog njegova četa je odbila više uzastopnih Njemačkih napada. U tom napadu je teško ranjen. Nakon oporavka imenovan je za komandira čete u Cazinskom NOP odredu. Učestvovao je sa odredom u napadu na Cazin 14/15 novembra i u Kordunaškoj-banijskoj operaciji 1943. godine. Naročito se istakao u napadu na Vrnograč kada je njegova četa došla u tešku situaciju. Kako bi omogućio njeno izvlačenje uzeo je puškomitraljez i držao odstupnicu. Četa je uspela da se izvuče bez većih gubitka.

Cazinski odred je raformiran u februaru 1944. godine i ušao je u sastav Prve muslimanske brigade Unske operativne grupe. Ibrahim je imenovan za operativnog oficira Prve muslimanske grupe i na novim zadacima radio je dosta predano i uspešno. Dan uoči Desanta na Drvar Njemačke snage su izvršile napad na Topusko gde je bio glavni štab CK i ZAVNOH. Željeli su da prepadom unište Centralni organ NOP u ovoj federalnoj jedinici. U borbu je prvo stupila Prva muslimanska brigada, a zatim su uključene još tri brigade NOVJ. Njemci su bili prisiljeni na povlačenje preko Gline, a Ibrahim je sa vodom boraca sprečavao njihovo izvlačenje. U jurišu je poginuo.

Ukazom predsednika FNR Jugoslavije Josipa Broza Tita, 24. jula 1953. godine, proglašen je za Narodnog heroja.

## Reference
* 
* 

Kategorija:Biografije, Velika Kladuša
Kategorija:Rođeni 1924.
Kategorija:Umrli 1944.
Kategorija:Jugoslavenski partizani
Kategorija:Jugoslavenski komunisti
Kategorija:Bosanskohercegovački partizani
Kategorija:Bosanskohercegovački komunisti
Rašeljka

**Rašeljka** (turska višnja, magriva, rašeljina, latinski *Prunus mahaleb*) je vrsta trešnje. Cvate bijelim cvjetovima iz kojih nastaju crne sitne koštunice. Plod je jestiv. U arapskim zemljama i Turskoj od plodova u košpici priprema se začin za slatka jela. Sjemenke imaju mirisan miris i okus uporediv s gorkim bademima s notama trešnje. Od drveta su se nekada izrađivale lule za pušenje. Drvo je porijeklom iz srednje i južne Evrope, Irana i dijelova srednje Azije. Rasprostranjena je na području južne Europe i sjeverne Afrike. Smatra se da je autohtono u sjeverozapadnoj Evropi ili je barem tamo naturalizirano. To je listopadno drvo ili veliki grm, koji raste do 2–10 m (rijetko do 12 m) visine sa deblom promjera do 40&nbsp;cm. Može se koristiti kao podloga kod cijepljenja višnje i trešnje.

## Opis
Kora drveta je sivo-smeđa, sa uočljivim lećama na mladim stabljikama, plitko ispucalim na starim stablima. Listovi su 1,5–5&nbsp;cm dugački, 1–4&nbsp;cm široki, naizmjenični, skupljeni na kraju naizmjenično raspoređenih grančica, jajolikih do srcastih, šiljastih, nazubljenih rubova, uzdužnih žilaca, glatki su i zeleni. Peteljka je dugačka 5-20 milimetara i može imati dvije žlijezde. Cvjetovi su mirisni, čisto bijeli, prečnika 8–20&nbsp;mm, sa peteljkom 8–15&nbsp;mm; na 3– 4&nbsp;cm dugom grozdu ima ih 3–10. Oprašivanje cvijeća uglavnom vrše pčele. Plod je mala bobica tankog mesa nalik trešnji, promjera 8–10&nbsp;mm, u početku zelena, u zrelosti postaje crvena, a zatim tamnoljubičasta do crna, vrlo gorkog okusa; Cvjetanje je sredinom proljeća, a plodovi sazrijevaju sredinom do kasnog ljeta.

Pokazuje selektivni pobačaj ploda, stvarajući visok broj cvjetova koji rezultira niskim nivoom zametanja plodova. Time se smanjuje broj "lošeg kvaliteta" voća i povećava održivost njegovih sjemenki.

## Stanište
Javlja se u šikarama i otvorenim šumama na suhim padinama; u srednjoj Evropi na nadmorskoj visini do 1.700 m, a na visoravnima na 1.200-2.000 m u južnoj Evropi.

## Reference
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Prunus
Kategorija:Flora Evrope
Kategorija:Flora Zapadne Azije
Kategorija:Bilje opisane 1753.
Kategorija:Voće
Simo Bajić

**Simo Bajić** (Resanovci, kod Bosanskog Grahova, 4. februar 1903 — Sanski Most, 11. decembar 1942) je bio seljak, vođa ustanka 1941. u području Bosanskog Grahova.

## Biografija 
Član Komunističke partije Jugoslavije je od 1939. godine. Posle okupacije Jugoslavije 1941. godine, radio je na pripremanju ustanka u svom kraju i postaje komandant odreda ustanika, s kojim 27. jula 1941. oslobađa Bosansko Grahovo. Ističe se izvanrednom hrabrošću u mnogobrojnim sukobima s Italijanima i ustašama. Kao komandant bataljona Četvrte krajiške brigade poginuo je pri jurišu na bunkere u Sanskom Mostu.

## Literatura
* 

Kategorija:Biografije, Bosansko Grahovo
Kategorija:Rođeni 1903.
Kategorija:Umrli 1942.
Kategorija:Bosanskohercegovački komunisti
Kategorija:Jugoslavenski partizani
Kategorija:Jugoslavenski komunisti
Miloš Bajović

**Miloš Bajović** (Baljci, kod Bileće, 13. april 1921 — Baljci, kod Bileće, 25. april 1944), učesnik Narodnooslobodilačke borbe i narodni heroj Jugoslavije.

## Biografija 
Rođen je 13. aprila 1921. godine u selu Baljcima, kod Bileće.

Prije Drugog svjetskog rata je završio Trgovačku školu, ali se zbog nemogućnosti da nađe posao bavio zemljoradnjom.

Učesnik Narodnooslobodilačke borbe je od 1941. godine, a član Komunističke partije Jugoslavije (KPJ) je od 1942. godine.

Poginuo je kao zamenik politički komesar Prvog bataljona Desete hercegovačke udarne brigade, 25. aprila 1944. godine u borbi s četnicima u selu Baljcima.

Ukazom predsjednika Federativne Narodne Republike Jugoslavije Josipa Broza Tita, 24. jula 1953. godine, proglašen je za narodnog heroja.

## Literatura
* 

## Reference 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Biografije, Bileća
Kategorija:Rođeni 1921.
Kategorija:Umrli 1944.
Kategorija:Bosanskohercegovački komunisti
Kategorija:Jugoslavenski partizani
Kategorija:Jugoslavenski komunisti
Kategorija:Politički komesari NOVJ
Kategorija:Borci 10. hercegovačke brigade Narodnooslobodilačke vojske Jugoslavije
Kategorija:Dobitnici Šestoaprilske nagrade
Rade Bašić

link=https://hr.wikipedia.org/wiki/Datoteka:Spomenik_Radetu_Ba%C5%A1i%C4%87u,_Prijedor.jpg|lijevo|mini|267x267piksel|Spomenik Radetu Bašiću u Prijedoru
[link=https://hr.wikipedia.org/wiki/Datoteka:Aleja_zaslu%C5%BEnih_gra%C4%91ana,_Beograd_10.jpg|desno|mini|267x267piksel|Grob Radeta Bašića u [:hr:Aleja zaslužnih građana na Novom groblju u Beogradu|Aleji zaslužnih građana na Novom groblju u Beogradu]]
**Rade Bašić** (Donji Garevci kod Prijedora, 21. mart 1919 — Beograd, 22. april 1991), učesnik Narodnooslobodilačke borbe, društveno-politički radnik SFRJ i SR Bosne i Hercegovine, književnik i narodni heroj Jugoslavije.

Rođen je 21. marta 1919. godine u selu Donjim Garevcima, kod Prijedora. Osnovnu školu je završio u susednom selu Gornji i Donji Orlovci, nižu gimnaziju u Prijedoru, a više razrede gimnazije u Banjaluci.

Još kao đak Prijedorske gimnazije, upoznao se sa mnogim drugovima koji su pripadali revolucionarnom omladinskom pokretu. Za vrijeme školovanja u Banjaluci, uključio se u rad organizacije srednjoškolske i radničke omladine, koja se okupljala oko Kulturno-umjetničkog društva „Pelagić“ i radničkog Sportskog društva „Borac“.

## Biografija 
Kategorija:Nosioci Ordena narodnog heroja
Kategorija:Umrli 1991.
Kategorija:Biografije, Prijedor
Kategorija:Jugoslavenski partizani
Kategorija:Jugoslavenski pisci
Kategorija:Oficiri Jugoslavenske narodne armije
Kategorija:Srbijanski pisci
Kategorija:Bosanskohercegovački pisci
Kategorija:Bosanskohercegovački partizani
Kategorija:Nosioci Partizanske spomenice 1941.
Svjetsko prvenstvo u biatlonu 2023 – štafeta (mješovito)

**Utrka u mješovitoj štafeti** na Svjetskom prvenstvu u biatlonu 2023, održala se se 8. marta 2023. u njemačkom gradu Oberhofu.

## Rezultati
Početak utrke je bio u 14:45 po lokalnom vremenu (CET).

## Napomene
## Reference
Kategorija:Svjetsko prvenstvo u biatlonu 2023.