Sticklerov sindrom

**Sticklerov sindrom** (nasljedna progresivna artrooftalmodistrofija) je grupa vrlo rijetkih genetičkih poremećaja koji zahvataju vezivno tkivo, posebno kolagen. Sticklerov sindrom je podtip kolagenopatije, tipovi II i XI. Sticklerov sindrom karakteriziraju karakteristične abnormalnosti lica, problemi s očima, gubitak sluha i problemi sa zglobovima i skeletom. Prvi put ga je proučavao i karakterizirao Gunnar B. Stickler 1965. godine.

Obilježavajuća karakteristika Sticklerovog sindroma je pomalo spljošten izgled lica. Ovo je uzrokovano nedovoljno razvijenim kostima na sredini lica, uključujući jagodice i nosni most. Posebna grupa fizičkih svojstava, nazvana Pierre Robinova sekvenca, uobičajena je kod djece sa Sticklerovim sindromom. Robinova sekvenca uključuje U– ili ponekad V-oblik rascjepa nepca (otvor na krovu usta) sa jezikom koji je prevelik za prostor koji formira mala donja vilica. Djeca sa rascjepom nepca također su sklona infekcijama uha i povremeno teškoćama pri gutanju.

Mnogi ljudi sa Sticklerovim sindromom su vrlo kratkovidni (opisani kao da imaju visok stepen miopije) zbog oblika očiju. Osobe sa zahvaćenim očima skloni su povećanom očnom pritisku (okularna hipertenzija) što može dovesti do glaukoma i kidanja ili odvajanja (ablacije) mrežnjača, osjetljivih na svjetlost (retinska hipertenzija). Također se može pojaviti  i katarakt, kao očna komplikacija povezana sa Sticklerovim sindromom. Želatinasta supstanca unutar oka (staklasto tijelo) ima karakterističan izgled kod tipova Sticklerovog sindroma povezanih sa genima COL2A1 i COL11A1. Zbog toga se savjetuju redovni pregledi kod specijaliste oftalmologa. Tip Sticklerovog sindroma povezan sa genom COL11A2 ne utiče na oko.

Smatra se da je Stiklerov sindrom povezan sa povećanom incidencom prolapsa mitralnog srčanog zaliska, iako nijedno definitivno istraživanje to ne podržava.

## Uzroci
Smatra se da sindrom nastaje mutacijom nekoliko gena za sintezu kolagena tokom fetusnog razvoja. To je spolno nezavisna autosomno dominantna osobina što znači da osoba sa sindromom ima 50% šanse da ga prenese na svako dijete. Identificirane su tri varijante Sticklerovog sindroma, a svaka je povezana s genom za biosintezu kolagena. Pretpostavlja se da je uzrok ovog sindroma metabolički defekt hijaluronske kiseline i kolagena tipa 2-d.

## Genetika
Stiklerov sindrom uzrokuju mutacije u genima COL11A1, COL11A2 i COL2A1. Ovi geni su uključeni u proizvodnju kolagena tipa II i tipa XI. Kolageni su složene molekule koji daju strukturu i snagu vezivnom tkivu (tkivo koje podržava zglobove i tjelesne  organe). Mutacije u bilo kojem od ovih gena ometaju proizvodnju, obradu ili sklapanje kolagena tipa II ili tipa XI. Defektne molekule kolagena ili smanjene količine kolagena utiču na razvoj kostiju i drugih vezivnih tkiva, što dovodi do karakterističnih osobina Sticklerovog sindroma.

Drugi, još nepoznati, geni također mogu učestvovati u pojavi Sticklerovog sindroma jer nemaju svi pogođeni tim stanjem mutacije u jednom od tri identificirana gena..

## Dijagnoza
### Tipovi
Genetičke promjene  povezane susa sljedećim tipovima Sticklerovog sindroma:
* Sticklerov sindrom, COL2A1 (75% slučajeva Sticklera)
* Sticklerov sindrom, COL11A1
* Sticklerov sindrom, COL11A2 (neokularni)
* Sticklerov sindrom, COL9A1 (recesivna varijanta)
* Sticklerov sindrom, COL9A2 (recesivna varijanta)
* Sticklerov sindrom, COL9A3 (recesivna varijanta)
* Sticklerov sindrom, LOX3 (recesivni, prijavljeno sedam slučajeva)

Kontroverzno je da li postoje dva ili tri tipa Sticklerovog sindroma. Svaki tip je ovdje predstavljen prema uključenom genu. Klasifikacija ovih stanja mijenja se, kako se više saznaje o genetičkim uzrocima.

## Liječenje
Mnogi stručnjaci koji će vjerovatno biti uključeni u liječenje onih sa Sticklerovim sindromom, uključuju anesteziologe, oralne i maksilofacijalne hirurge, kraniofacijalne hirurge, specijaliste za uho, nos i grlo, oftalmologe i optometriste, audiologe, logopede, radne terapeute, fizioterapeute i reumatologe.

## Historija
Naučnici koji se povezuju s otkrićem ovog sindroma su:
* B. David
* Gunnar B. Stickler
* G. Weissenbacher
* Ernst Zweymüller

## Tkođer pogledajte
*Otorinolaringologija
*Marshallov sindrom
*Pierre Robinov sindrom

## Reference
## Vanjski linkovi 
*GeneReviews/NCBI/NIH/UW entry on Stickler Syndrome

Kategorija:Geni na hromosomu 1
Kategorija:Autosomno dominantni poremećaji
Kategorija:Rijetke bolesti
Kategorija:Reumatologija
Kategorija:Gubitak sluha s kraniofacijalnim sindromima
Kategorija:Kolagenske bolesti