Peptid

[mini|500px|Strukturna formula tetrapeptida: [valin-glicin-serin-alanin, sa **zeleno** označenim amino krajem **L-valina** i **plavo** označenim karboksilnim krajem **L-Alanina**.]]
**Peptidi** (grč. πεπτός – "svaren", od πέσσειν – "variti") kratki su polimeri aminokiselina, povezani peptidnim vezama. Njihova hemijska struktura je kao i kod proteina, ali su manje dugi. Prema broju sastavnih aminokiselina, mogu biti u obliku dipeptidnih, tripeptidnih, tetrapeptidnih, odnosno polipeptidnih (=proteinskih) lanaca.

## Konvencije 
Kratki aminokiselinski lanci koji su toliko kratki da se mogu dobiti i sintentski, tradicijski su nazivani peptidima, umjesto proteinima. Međutim, razvojem sintetskih metoda, mogu se sintetizirati i peptidi sa više stotina aminokiselina, što obuhvata proteine kao što je ubikvitin. Prirodna hemijsko povezivanje (ligacija) omogućava formiranje još dužih proteina, tako da je ova konvencija u znatnoj mjeri prevaziđena i zastarjela.

Druga konvencija pak postavlja neformalnu liniju razdvajanja na peptida i proteina na dužinu od aproksimativno 50 aminokiselina, što je u izvjesnoj mjeri arbitrarni kriterij. Dugački peptidi, poput amiloidnog beta peptida koji je se povezuje sa Alzheimerovom bolešću, smatraju se proteinima, a i kratki proteini, kao što je insulin, mogu se smatrati peptidima.

## Klase 
Prema načinu nastanka, glavne klase peptida su:
***Mliječni peptidi** se formiraju iz mliječnih proteina razlaganjem pod uticajem enzimima varenja ili proteinaza, koje stvaraju laktobacili tokom fermentacije mlijeka. Za nekoliko mliječnih peptida je dokazano da kod životinja i u kliničkim studijama imaju antihipertenzivne efekte.
***Ribosomni peptidi** nastaju translacijom odgovarajuće iRNK. Često su podložni proteolizi u procesu stvaranja završnog oblika peptida. Tipski funkcioniraju u višim organizmima, kao hormoni i signalne molekule. Neki organizmi stvaraju peptide i kao antibiotike, kao što su mikrocini. Pošto su oni translirani, aminokiselinski ostaci su im ograničeni na one koji su potrebni u ribosomima. Međutim, ti peptidi su učestalo objekt posttranslacijskih modifikacija, kao što su fosforilacija, hidroksilacija, sulfonacija, palmitilacija, glikozilacija i disulfidna formacija. Obično su linearni, iako su primijećene i strukture u obliku lasa. Javljaju se i neobičnije manipulacije, kao što je racemizacija L-aminokiselina u D-aminokiseline u genomu kljunara.
***Neribosomni peptidi** se formiraju pomoću enzima koji su specifični za svaki od njih, umjesto u ribosomu. Najrasprostranjeniji takav peptid je glutation, koji je komponenta antioksidantne odbrane mnogih aerobnih organizama. Drugi neribozomni peptidi, koji su uobičajeni u jednoćelijskim organizmima, biljkama i gljivama su sintetizirani modularnim enzimskim kompleksima, zvanim *neribozomske peptidne sintetaze*. Ti kompleksi imaju sličnu strukturu, a mogu sadržavati mnoge različite module koji su kontroliraju raznovrsne hemijske manipulacije na produktima tokom njihove gradnje. Ti peptidi su često ciklični i mogu biti visokokompleksne ciklične strukture, iako su također uobičajeni i linearni neribosomni peptidi . Pošto je ovaj sistem blisko srodan sa mehanizmom sinteze masnih kiselina i poliketida, često se javljaju i hibridna jedinjenja. Prisustvo oksazola ili tiazola obično indicira da je jedinjenje sintetizirano na ovaj način.
***Peptoni** nastaju iz životinjskog mlijeka ili mesa, proteolitičkim digestijom. Osim malih peptida, nastali materijal sadrži i masti, metale, soli, vitamine i mnoga druga jedinjenja. Pepton se koristi u hranljivim medijumima za gajenje bakterija i gljiva.
***Peptidni fragmenti** su dijelovi proteina koji se koriste za identifikaciju ili kvantifikaciju izvornog proteina. Često su produkti enzimske degradacije izvedene u laboratoriji, na kontroliranom uzorku, ali mogu biti i forenzički ili paleontološki uzorci koji su degradirani prirodnim putem.
## Sinteza peptida
-α-amin-zaštićene aminokiseline]]

## Također pogledajte 
* Peptidna veza
* Protein

## Reference 

Kategorija:Proteini