Monarhija

**Monarhija** se prema obliku vlasti i državnog uređenja svrstava u prvu podjelu a to je ***prema obliku vladavine*** (više pod vlada). Ova podjela se uzima prema osobinama koje imaju nosioci vlasti, načinu dolaska na vlast, te prema odnosu vlasti i vladara prema građanima (pored monarhije u ovu podjelu još se ubrajaju i diktatura i republika).

Riječ "monarh" () dolazi od starogrčke riječi  (), izvedeno od  (, "jedan, samac") i  (, "vladati"): uporedi  (, "vladar, poglavica"). Odnosilo se na jednog barem nominalno apsolutnog vladara. U trenutnoj upotrebi riječ *monarhija* se obično odnosi na tradicionalni sistem nasljedne vladavine, jer su izborne monarhije prilično rijetke.

Prava moć monarha može se u velikoj mjeri razlikovati, od simbolične, odnosno ceremonijalne uloge (krunisane republike), preko djelimične i ograničene (ustavne monarhije) do potpuno autokratske uloge monarha (apsolutne monarhije). U tradicionalnom smislu, položaj monarha se nasljeđuje i traje do smrti ili abdikacije. Nasuprot tome, kod izbornih monarhija monarh se određuje izborom. U oba slučaja izbora monarha postoje dodatne varijacije s obzirom na postojanje različite strukture i tradicije koje definišu monarhiju.

U slučaju apsolutne monarhije vlast monarha je neograničena, nasljedna i bez odgovornosti. Ona se transformisala u današnjem smislu u vlast zakona. Ustavna monarhija je ograničena ustavom. Ovo se dogodilo usljed razvoja društva (ekonomskih odnosa, tehnike, građanske misli) i spoznaja da društvo može opstati, a država egzistirati. Ako se vladavina monarha zamjeni vlašću zakona doći će do transformacije klasične monarhije. U novijem periodu prilikom donošenja zakona monarh sarađuje sa parlamentom. Tako je započeo proces podjele vlasti. Kralj je izgubio izvršno-političke ovlasti.
[mini|[Weld-Blundell prizma, upisana na Sumerskoj listi kraljeva]]
Sličan oblik društvene hijerarhije poznat kao poglavarstvo ili plemensko kraljevstvo je praistorijski. Poglavarstvo je dalo koncept formiranja države, koji je započeo sa civilizacijama kao što su Mesopotamija, Stari Egipat i civilizacija doline Inda. U nekim dijelovima svijeta, poglavarstva su postala monarhije. Neke od najstarijih zabilježenih i dokazanih monarhija bile su Narmer, faraon starog Egipta  i Enmebaragesi, sumerski kralj Kiša  .
lijevo|mini|Karta monarhija i republika u Evropi, 1648
[mini|[Đorđe III, kralj Ujedinjenog Kraljevstva|Kralj George III od Ujedinjenog Kraljevstva, portret Alana Ramsaya, 1762]]
Glavna prednost nasljedne monarhije je neposredan kontinuitet vodstva (kao što je vidljivo u klasičnoj frazi " Kralj je mrtav. Živio kralj!").
[lijevo|mini|Kralj [Salman bin Abdulaziz Al Saud|Salman od Saudijske Arabije je apsolutni monarh.]]

### Uloga monarha 
Monarhija, posebno apsolutna monarhija, ponekad je povezana sa religijskim aspektima; mnogi su monarsi nekada polagali pravo da vladaju voljom božanstva (Božansko pravo kraljeva, Mandat neba), ili posebnu vezu s božanstvom (sveti kralj), ili su čak tvrdili da su božanski kraljevi, ili inkarnacije samih božanstava ( carski kult). Mnogi evropski monarsi su nazivani  (Branitelj vjere); neki zauzimaju zvanične funkcije vezane za državnu religiju ili ustanovljenu crkvu.

## Također pogledajte 
* Apsolutna monarhija
* Monarh (titula)
* Personalna unija
* Ustavna monarhija

## Reference 
Kategorija:Monarhija