open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Kalij-nitrit

**Kalij-nitrit** je so kalija i nitritne kiseline (HNO2). Hemijska formula mu je **KNO2**.

## Osobine 
Kalij-nitrit gradi bezbojne ili žućkaste, veoma higroskopne kristale, koji se veoma dobro rastvaraju u vodi. Rastvor kalij-nitrata reagira alkalno. Kristali se raspadaju na temperaturama višim od 360&nbsp;°C. U mnogim stvarima ponaša se slično natrij-nitritu, burno reagira s metalima, poput aluminija (pogotovo u vidu metalnog praha), kao i s amonijevim spojevima, cijanidima i mnogim organskim spojevima. Jak je oksidans. Stajanjem na zraku polahko oksidira u kalij-nitrat KNO3.
::\mathrm{2 KNO_2 + \ O_2\longrightarrow \ 2 KNO_3}

## Proizvodnja 
U prirodi se javlja kao prijelazna faza u ciklusu dušika – podjednako pri nitrifikaciji i denitrifikaciji. U industriji se dobija uvođenjem dušikovih oksida u rastvor kalij-hidroksida.

## Upotreba 
Može se upotrebljavati kao dodatak namirnicama (konzervans), zajedno s natrij-hloridom i natrij-nitritom. Oznaka mu je E249. Dodavanjem u mesne prerađevine gradi nitrosomioglobin te omogućuje održavanje svježe i svijetle boje mesa.

## Reference 
Kategorija:Nitriti
Kategorija:Aditivi sa E-brojem
Kategorija:Prezervativi
Jezero Lucerne

mini|desno|300px|Karta jezera
**Jezero Lucerne** (njem. *Vierwaldstättersee*) je jezero u Švicarskoj, četvrto po veličini u zemlji. Jezero ima karakterističan izuvijan oblik i pruža se od grada Lucerne do planina. Površina jezera je oko 144&nbsp;km2, a najveća dubina na jezeru je 214 m. Veći dio obala jezera se uzdiže u planine i do 1,500 m, praveći tako pitoreskne pejzaže. Jezero se graniči sa pet švicarskih kantona: Uri, Schwyz, Obwalden, Nidwalden i Lucerne. U jezero utiču rijeke Reuss, Muota, Engelberger Aa i Sarner Aa.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
L
Andske države

**Andske države** su države u Južnoj Americi koje sadrže dijelove ili graniče s planinskim lancem Anda. Ande zauzimaju zapadni dio Južne Amerike i povezuju sljedeće zemlje:

**Sjeverne** - graniče s Karipskim morem. Ova regija je polutropska i poluplaninska.
* Kolumbija
* Venezuela
**Zapadne** - graniče s Tihim okeanom
* Ekvador
* Peru
**Srednje** - unutrašnjost
* Bolivija
**Južne**
* Argentina
* Čile

Ostale regije u Južnoj Americi uključuju Gvajana (regija), Južni konus i Istočnu Južnu Ameriku.

Kada se grupiraju kao "andske države" naglasak se stavlja na planinsku regiju tih zemalja. Argentinske *pampe*, npr., nisu dio andske regije, dok zapadna Argentina čini dio andske regije te ima sa svojim andskim susjedima kulturni kontinuitet. Venezuela, Bolivija, Peru, Ekvador i Bolivija dio su Andske zajednice (trgovačka grupa), a svaka obuhvata amazonsku kišnu šumu i amazonske domorodačke ljude jednako kao andske planine.
mini|198x198piksel

## Također pogledajte 
* Južna kupa

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* https://worldpopulationreview.com/country-rankings/andean-countries

Kategorija:Južna Amerika
Ciriško jezero

mini|desno|300px|Karta jezera
**Ciriško jezero** (njem. *Zürisee* ili *Zürichsee*) je jezero u Švicarskoj, smješteno jugoistočno od Züricha. Istočno od jezera se nalaze dva manja jezera: jezero Greifen i jezero Pfäffikon. Jezero nastaje od rijeke Linth, a vode iz ciriškog jezera otiču na njegovom sjeverozapadnom kraju, prolazeći kroz Zürich kao rijeka Limmat. Jezero je podjeljeno velikom branom, Seedamm, preko koje ide cesta i željeznička pruga. Istočni dio jezera je poznat pod nazivom "gornje jezero" (*Obersee*). Obale jezera su veoma plodne i kultivisane. Površina jezera iznosi 88.66 km2.

## Vanjski linkovi 
Kategorija:Jezera u Švicarskoj
Samoglasnik

**Samoglasnik** (također i **vokal**) u fonetici je naziv za glas koji se stvara bez prepreke u govornom traktu tako da vazduš¨na struja slobodno prolazi od pluća do usana. 

U svakom prirodnom jeziku vrh sloga čine samoglasnike. U nekim jezicima u toj funkciji mogu stajati uz samoglasnike i glasovi koje se fonetički smatraju suglasnicima, kao npr. u bosanskom jeziku .
 
## Artikulacijske osobine 
Samoglasnici se razlikuju uglavnom po **visini jezika**, **mjestu tvorbe** i **nazalnosti**.

Prema *visini jezika* ili *veličine otvora* razlikuju se: zatvoreni (ili visoki), poluzatvoreni, poluotvoreni i otvoreni (ili niski) samoglasnici. Zatvoreni su samoglasnici u standardnom bosanskom jeziku  i , poluotvoreni  (u pismu *e*) i  (*o*), a otvoreni je samoglasnik . 

*Mjesto tvorbe* je mjesto najvećeg suženja govornog trakta. Prema mjestu tvorbe razlikuju se zadnji, srednji i prednji samoglasnici. Zadnji su samoglasnici u bosanskom jeziku  i , srednji samoglasnik je  a prednji su samoglasnici  i .

*Nazalni* ili *nosni samoglasnici* stvaraju se spuštanjem mehkog nepca tako da zračna struja prolazi i kroz nosnu šupljinu. Nazalnih samoglasnika u bosanskom jeziku nema. U tu grupu spadaju npr. poljski samoglasnici  (*ę*) i  (*ą*).

Kategorija:Bosanski jezik
Kategorija:Fonetika
Legenda

Značenje riječi **legenda**:

#U književnosti: Priča u prozi ili stihu u kojoj su historijsko-bibliografski podaci isprepleteni s fantastičnim događajima; priča o neobičnom događaju.
#Predaja o životu neke osobe ili o nekom događaju, najčešće izmišljena ili obogaćena maštom.
#Stručni termin: tekst kojim se tumače znakovi na geografiji, slici, nacrtu itd.
#U muzici: instumentalna, vokalno-instumentalna, pa i dramska kompozicija kojoj su tema legendarna zbivanja.

Za današnje doba zanimljiv je pojam urbana legenda.
Gvajanski štit

**Gvajanski štit** (ili Gvajansko visočje) obuhvata sjeveroistočni dio Južne Amerike između Venezuele i Brazila. Gvajanski štit je prekambrijska geološka formacija stara dvije milijarde godina, vjerovatno najstarija na planeti. Ovdje su impresivne i zagonetne planine nalik stolu koje se nazivaju tepui. Gvajanska pobrđa čine izvor nekih od najspektaktularnijih vodopada na svijetu, poput Angelovih, Kaieteura i Kuquenana.

Na Gvajanskom su štitu Gvajana (ranije: Britanska Gvajana), Surinam (ranije: Nizozemska Gvajana) i Francuska Gvajana - francuski prekomorski departmani i prekomorske regije, te dijelom Kolumbija, Venezuela i Brazil. Pobrđa su uglavnom smještena u jugoistočnoj Venezueli, a dijelom su zaštićena kao Nacionalni park Canaima (Venecuela) i Nacionalni park Kaieteur (Gvajana). Najviši tepui je Roraima sa 2180 m.

Štit je prekriven najvećim prostranstvom netaknutih tropskih kišnih šuma na svijetu. Gvajanska kišna šuma slične je naravi kao amazonska kišna šuma, a poznata zaštićena područja uključuju već spomenute nacionalne parkove Canaima i Kaieteur te šumu Iwokrama u srednjoj i Nacionalni park Kanuku u južnoj Gvajani.

Naziv *Gvajane* često se koristi kao kolektivni naziv za samostalnu državu Gvajanu, Surinam i Francusku Gvajanu (*Guyane française*).

Kategorija:Kratoni
Kategorija:Gvajansko visočje
Kategorija:Gvajane
Kategorija:Visoravni u Južnoj Americi
Kategorija:Visoravni u Brazilu
Kategorija:Visoravni u Venecueli
Kategorija:Geografske regije Venecuele
Kategorija:Geografija Francuske Gvajane
Kategorija:Geografija Gvajane
Kategorija:Geografija Kolumbije
Kategorija:Geografija Surinama
Kategorija:Prirodne regije u Južnoj Americi
Kategorija:Geologija Južne Amerike
Kategorija:Geologija Brazila
Kategorija:Geologija Kolumbije
Kategorija:Geologija Francuske Gvajane
Kategorija:Geologija Gvajane
Kategorija:Geologija Surinama
Kategorija:Geologija Venecuele
Kategorija:Prirodna historija Južne Amerike
Tekstil

[mini|Tržište tekstila nedjeljom na trotoarima kod [Karachija, Pakistan]]
mini|Jednostavni tekstil – uvećan
[mini|desno|Mala trgovina tkanininama u [Al-Mukalla|Al-Mukalli, Yemen]]
, sada u posjedu Dumbarton Oaks kolekcije.]]

**Tekstil** je elastični materijal sastavljen od sitnih vlakana koje čine predivo. Predivo se proizvodi tako što se sirova vuna, svila, pamuk, lan, ili drugi prirodni ili vještački materijal obrađuje na vretenu da bi se proizvele velike kanape prediva. Tekstil se proizvodi miješanjem, sjeckanjem i presovanjem vlakna zajedno.

## Porijeklo riječi 
Riječ "tekstil", dolazi od latinskog pridjeva *textilis*, što znači 'utkano', od prošlog participa glagola *textus*, *texere*, što znači tkati. Riječ 'fabric' (platno) također potiče od latinskog, i francuskog: *Fabrique*, što znači 'izgraditi stvar', i ranije od latinskog *Fabrica* što znači radionica; umjetnost, trgovina; spretna proizvodnja, struktura, koje dolazi iz latinskog *Faber*, ili  zanatlija koji radi sa tvrdim materijalima.

## Reference 
Kategorija:Tekstil
Nordijska regija

mini|250px|Nordijske zemlje i pripadajuće teritorije
**Nordijska regija**, koju neki poistovjećuju sa Skandinavijom, predstavlja regiju Sjeverne Evrope koja obuhvata slijedeće zemlje:

*  Danska
*  Island
*  Norveška
*  Finska
*  Švedska

kao i 3 autonomne oblasti u okviru ovih država:

*  Farska ostrva, Danska
*  Grenland, Danska
*  Olandska ostrva, Finska

Ovaj region od 5 naroda - država i 3 autonomne oblasti prepoznatljiv je po zajedničkoj historiji i društvenoj povezanosti. Nordijske zemlje broje oko 25 miliona stanovnika.

## Politika 
Politički, ove zemlje su udružene u Nordijsko vijeće oformljeno 1952. godine.

## Zastave nordijskih zemalja 
Jedan od dokaza njihove povezanosti su i njihove zastave, sve su zasnovane na principu Danske zastave („Dannebrog“) - krsta koji je lociran bliže barjaku poznatog kao „Nordijski krst“:

Izuzetak su zastave Grenlanda i Laponskog naroda kod kojih je umesto krsta, također zasnovano na istom principu - bliže barjaku, lociran krug:

## Također pogledajte 
* Nordijsko vijeće
* Skandinavija

## Vanjski linkovi 
* Sajt Nordijskog vijeća

Kategorija:Evropa
Kategorija:Regije Evrope
Habartov

**Habartov** je mali grad u sjevernozapadnoj Češkoj, administrativno pripada gradu Sokolov (bivši Sokolovski okres). 2006. godine imao je 5421 stanovnika. Habartov je prvi put spomenut 1339. godine; njemačko ime (Habartov sa nalazi u bivšoj češko-njemačkoj regiji Sudety) je *Haberspirk*. Poslije 1948. i razvoju ugljenih rudnika je bilo cijeli grad srušen i osnovan po socijalističkim projektima. U položaju historijskog grada sa danas nalazi rudnik "Libík".

## Vanjski linkovi 
* Služebna stranica grada na češkom jeziku 

Kategorija:Gradovi u Češkoj
Pinceta

mini|desno|300px|Različite vrste pinceta
**Pinceta** je vrsta alata koji se koristi za manipulisanje sa sitnim stvarima kojima se ne može manipulisati rukama. Najvjerovatnije, pincete su se razvile iz mašica koje su se koristile za prihvatanje vrućih stvari kroz historiju. Pincete rade na tipu poluge treće klase, tj. sastoji se od dva kraka spojena u jednu tačku (tzv. fulkrum).

Pincete se koriste na razne načine, kao npr. u medicini (anatomske i hirurške pincete), radu sa sitnim predmetima (popravka satova, elektroničkih uređaja), u filateliji, kozmetici (za čupanje dlaka i uljepšavanje obrva), i sl.

## Vanjski linkovi 
* https://web.archive.org/web/20151222123500/http://tocan-tweezer.org/2015/12/07/christmas-bakery-santa-claus-cake-made-with-gerald-tweezers/

Kategorija:Alat
Kategorija:Medicinska oprema
Zastava naroda Sami

mini|desno|250px|Zastava Sami naroda
**Zastava Sami naroda**, odnosno zastava Laponije je heraldički znak Sápmija i naroda Sami, jednog od autohtonih naroda nordijskih zemalja i poluostrva Kola u Ruskoj Federaciji. Službeno je priznata 1986. godine od strane nordijske konferencije Sami naroda. Astrid Båhl iz Norveške dizajnirala je zastavu.

Četiri boje na zastavi, crvena, plava, zelena i žuta tradicionalne su boje Sami narodne nošnje. Krug simbolizira mjesec i sunce, plavi dio predstavlja mjesec, dok crveni dio kruga predstavlja sunce. Desni dio zastave plave boje predstavlja vodu.

## Reference 
S
Zastava Roma

mini|desno|250px|Zastava Roma
**Zastava Roma** (romski: *O styago le romengo*) je međunarodna zastava romskog naroda. Usvojena je na prvom kongresu Roma 1971. godine, održanom u Londonu. Zastava se sastoji od plave i zelene boje koje predstavljaju nebo i zemlju. Na sredini zastave nalazi se točak, crvena čakra, koji predstavlja migraciju Roma.

## Također pogledajte 
* Romska himna

## Vanjski linkovi 
* https://web.archive.org/web/20060619200612/http://fotw.vexillum.com/flags/rom.html
R
Kategorija:Romi
Most Suade i Olge

**Most Suade i Olge** ili **Most Vrbanja** je betonski most u Sarajevu preko rijeke Miljacke, koji povezuje Marijin Dvor na desnoj sa naseljima Kovačići i Grbavica na lijevoj obali Miljacke. Za vrijeme Jugoslavije most je nosio naziv "Vrbanja". Današnje ime je dobio po Suadi Dilberović i Olgi Sučić, prvim žrtvama koje su snajperisti SDS-a ubili tokom opsade Sarajeva. Most je prvobitno preimenovan u "Most Suade Dilberović" (6. april 1996) da bi poslije preimenovan u "Most Suade i Olge" (3. decembar 1999). Danas se na mostu nalazi spomen ploča u sjećanje na ove dvije nevine žrtve na kojoj piše "*Kap moje krvi poteče i Bosna ne presuši*".

## Historija 
Tokom rata u Bosni i Hercegovini, dana 19. maja 1993, mladi par Admira Ismić i Boško Brkić, Bošnjakinja i Srbin, također su ubijeni dok su pokušavali preći most, što je bila tema dokumentarnog filma Romeo i Julija u Sarajevu iz 1994, inspirisan komadom Kurta Schorka.

Godine 1995. most je bio poprište bitke kod Vrbanja mosta između francuskih trupa marinaca Zaštitnih snaga Ujedinjenih nacija i Vojske Republike Srpske.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Mostovi u Sarajevu
Kategorija:Mostovi u Bosni i Hercegovini
Kategorija:Mostovi u Bosni i Hercegovini iz jugoslavenskog perioda
Kategorija:Opsada Sarajeva
Kategorija:Mostovi na Miljacki
Britanska ostrva

mini|250px|Britanska ostrva se sastoje od Velike Britanije, Irske i brojnih manjih okolnih ostrva.

**Britanska ostrva** (, ), grupa ostrva uz sjeverozapadnu obalu Evrope koja obuhvataju ostrva Veliku Britaniju (Engleska, Škotska i Vels), Irsku (Sjeverna Irska i Irska), Ostrvo Man i nekoliko hiljada manjih susjednih ostrva. U dokumentima vlade Irske ponekad se smatra da Irska nije dio Britanskih ostrva (ali je češće mišljenje da jeste).

Britanska ostrva su geografski i ekološki termin, koji se, uopšteno govoreći, odnosi na čitav arhipelag od Šetlandskih ostrva na sjeveru do ostrva Sili na jugu, te od ostrva Blasket na zapadu do Istočne Anglije na istoku. Britanska ostrva broje više od 6.000 ostrva ukupne kopnene površine 315.134&nbsp;km2.

Oko pridjeva "britanski" ima dosta nesuglasica. Iako u svojoj originalnoj upotrebi pridjev implicira vezu sa čitavim arhipelagom uz sjeverozapadnu obalu Evrope (uključujući Irsku), u novije vrijeme, pri upotrebi pridjeva "britanski" ne podrazumijeva se Irska. "Britanski" u geografskom smislu odražava "tradicionalnu" upotrebu za arhipelag u cjelini (tj. uključujući Irsku). Termin *Britanska ostrva* može uvrijediti one koji ga interpretiraju politički zbog impliciranja neprekidnog suvereniteta Ujedinjenog Kraljevstva nad Irskom ili činjenice da je Irska u nekom smislu politički povezana sa Ujedinjenim Kraljevstvom. Stoga se u političkoj upotrebi pridjev "britanski" koristi samo za Ujedinjeno Kraljevstvo.

## Glavna ostrva 
mini|309x309piksel|Satelitska slika Britanskih ostrva i dijela kontinentalne Evrope.

* Velika Britanija
** Sjeverna ostrva (uključujući Orknijska ostrva, Šetlandska ostrva i Ostrvo Fer)
** Hebridi (uključujući Unutrašnje Hebride, Spoljašnje Hebride i Mala ostrva)
** Ostrva donjeg zaliva Klajd (uključujući ostrva Aran i Bjut)
** Anglsi (velški *Ynys Môn*)
** Ostrva Sili
** Ostrvo Vajt
** Ostrva Portsmut (uključujući ostrva Portsi i Hejling)
** Ostrva Furnes
** Ostrvo Portland
* Irska
** Alster: Aranmor, Ostrvo Tori 
*** Sjeverna Irska: Ostrvo Ratlin 
** Konot: Ostrvo Akil, Ostrva Klu Bej, Iništurk, Inišbofin, Inišark, Ostrva Aran
** Manster: Ostrva Blasket, Ostrvo Valenčija, Kejp Klir, Ostrvo Šerkin, Veliko ostrvo
** Lenster: Ostrvo Lambej, Irsko oko
* Ostrvo Man

Ostrva koji se ponekad ubrajaju u Britanska ostrva, iako geografski ne čine dio arhipelaga:
* Kanalska ostrva
* Rokol

## Također pogledajte 
* Geografija Velike Britanije
* Historija Velike Britanije

## Vanjski linkovi 
* BBC Nacije 
* Britanska ostrva

Kategorija:Evropa
Kategorija:Ostrva
Budistička zastava

mini|desno|250px|Budistička zastava
**Budistička zastava** je zastava dizajnirana da simbolizuje budizam. Dizajnirana je od strane "Colombo komiteta" 1880. godine u Colombu, Šri Lanka. Zastava se prvi put zaviorila 1885. godine također u Šri Lanci kao simbol vjere i mira.

## Boje 
Pet boja (plava, žuta, crvena, bijela i narandžasta) koje se nalaze na zastavi predstavljaju boje aure koje su izbijale iz tijela Bude kada je dostigao prosvjećenje.

## Vanjski linkovi 
* 

Kategorija:Budizam
Kategorija:Zastave
Georg Simon Ohm

mini|**Georg Simon Ohm**
**Georg Simon Ohm** (Erlangen, 16. mart 1787 - München, 7. juli 1854) bio je njemački fizičar.

Istaknuo se radovima iz područja elektriciteta i magnetizma. Formulirao je zakon prema kojem je jačina struje koja prolazi provodnikom proporcionalna naponu (Ohmov zakon). Proučavao je nastajanje toplote u provodniku kojim protiče struja, a bavio se različitim problemima s područja akustike. Mjerna jedinica om (**Ω**), kojom se iskazuje vrijednost električnog otpora, nazvana je po njemu. Istraživao je i u području akustike, optike, metala i matematike.

## Također pogledajte 
* Om

Kategorija:Rođeni 1787.
Kategorija:Umrli 1854.
Kategorija:Njemački fizičari
Kategorija:Biografije, Erlangen
Kategorija:Inozemni članovi Kraljevskog društva
Kategorija:Naučnici po kojima su nazvane jedinice SI sistema
Akustika

[thumb|Vještački višesmjerni izvor zvuka u [gluha soba|gluhoj sobi.]]
[mini|[Japanski jezik [minato] ]]
**Akustika** je interdisciplinarna nauka koja se bavi proučavanjem svih mehaničkih talasa u gasovima, tečnostima i čvrstim tvarima uključujući teme kao vibracija, zvuk, ultrazvuk i infrazvuk. Naučnik koji radi u polju akustike je **akustičar,** dok se neko ko radi u polju akustične tehnologije može zvati inženjer akustike. Primjena akustike je prisutna u skoro svim aspektima modernog društva sa najznačajnijim industrijama: audio i kontrola buke.

Čulo sluha je jedno od najvažnijih čula za preživljavanje u svijetu životinja, a govor je jedan od najosobenijih karakteristika ljudskog razvoja i kulture. Prema tome, nauka širenja akustike širom mnogih aspekata ljudskog društva – muzike, medicine, arhitekture, industrijske proizvodnje, ratovanja i više. Na isti način, neke vrste životinja kao ptice pjevačice i žabe koriste zvuk i čulo sluha kao ključni element rituala parenja ili obilježavanja teritorije. Umjetnost, zanat, nauka i tehnologija izazvale su međusobno razvijanje sveukupno, kao i u ostalim poljima znanosti.

Riječ "akustika" izvedena je iz grčke riječi ἀκουστικός (*akoustikos*), što znači "od ili za slušanje, spremno za čuti" i one iz ἀκουστός (*akoustos*), "ono što se čulo, moguće čuti", što zauzvrat potiče od glagola ἀκούω (*akouo*), "ja čujem".

Zvuk nastaje kada neka materija vibrira. Frekvencija tih vibracija mjeri se jedinicama koje se nazivaju herci (prema njemačkom fizičaru Heinrichu Rudolfu Hertzu koji je dao veliki fizikalni doprinos u elektromagnetizmu). Latinski sinonim je "sonic", nakon kojeg se termin **sonika** kao sinonim za akustiku i kasnije granu akustike. Frekvencije iznad i ispod ranga koji se može čuti se zovu "ultrazvuk" i "infrazvuk", respektivno.

Pojam "frekvencija" odnosi se na broj oscilacija u sekundi, a varijacije u frekvenciji zvuka proizvode njegovu visinu, odnosno zvuk visokog ili niskog tonaliteta. Čovjekovo uho može čuti zvuk frekvencije između 16 i 20.000&nbsp;Hz (podatak je valjan za djecu, s godinama sluh za visoke frekvencije slabi, pa je realan podatak 16&nbsp;Hz - 16&nbsp;kHz).

## Također pogledajte 
* Dopplerov efekt
* Seizmologija
* Talasna jednačina

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* 

Kategorija:Akustika
Kategorija:Fizika
Kategorija:Interdisciplinarna polja
Kršćanska zastava

mini|desno|250px|Kršćanska zastava
**Kršćanska zastava** je zastava dizajnirana da predstavlja cijeli kršćanski svijet. Zastava je bijele boje, dok se u gornjem lijevom uglu nalazi plavo polje (kraljevska boja) koje simbolizira Isusa Krista kao Kralja Kraljeva. Na plavom polju se nalazi crveni krst simbol Isusove krvi prolivene na Kalvariji. Zastava je prvi put korištena 26. septembra 1897. godine u Brighton kapeli u Brooklynu, New York, SAD. Zastava kao ova danas su dizajnirali 1907. godine Charles C. Overton i Ralph Diffendorfer.

Katolička, pravoslavna, kao i neke protestantske crkve ne koriste zvanično ovu zastavu.

## Također pogledajte 
* Zastava Vatikana

## Vanjski linkovi 
Kategorija:Kršćanstvo
Kategorija:Zastave
La Liga

**LaLiga EA Sports**, (***Primera División de España***) poznatija kao ***Primera División*** je profesionalna nogometna liga u Španiji. Osnovana je 1929. godine. Šampionsku titulu najviše puta je osvojio Real Madrid, ukupno 36 puta. 

## Historija
### Osnivanje
U aprilu 1928. godine, Jose Maria Acha, direktor nogometnog kluba Arenas Club de Getxo, predlaže osnivanje španske nogometne lige. Nakon dugih pregovora o veličini lige i klubova koji bi trebali nastupati u njoj, Španski nogometni savez 1929. godine donosi spisak od deset klubova koji će nastupati u La Ligi, a to su bili: FC Barcelona, Real Madrid, Athletic Bilbao, Real Sociedad, Arenas Club de Getxo i Real Unión su izabrani kao prijašnji pobjednici Kupa kralja. Atlético Madrid, RCD Espanyol i CE Europa kao prijašnji učesnici finala Kupa kralja i Racing Santander. Samo tri osnivačka kluba do sada nikad nisu ispala u niži rang takmičenja, to su Real Madrid, Barcelona i Athletic Bilbao.

## Pobjednici
### Uspješnost klubova
## Vanjski linkovi
**Zvanična stranica La Lige*
**Zvanična stranica nogometnog saveza Španije*
**La Liga na zvaničnoj stranici UEFA-e*

Kategorija:Osnivanja u 1929.
Španija
Kategorija:Nogometna takmičenja u Španiji
Kategorija:La Liga
Segunda División

**Segunda División** je druga nogometna liga u Španiji. U ligi se takmiče 22 kluba. Liga je osnovana 1929. godine.

## Sistem takmičenja 
Sistem je jako sličan La Ligi. Prva dva kluba obezbjeđuju plasman u La Ligu te pobjednik baraža između trećeplasirane, četvrtoplasirane, petoplasirane i šestoplasirane ekipe na tabeli. Zadnja četiri kluba ispadaju iz lige (Segunda División B).

## Aktuelna sezona (2023/24) 
## Također pogledajte 
* La Liga
* Kup kralja

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* *Zvanična stranica La Lige i Segunda División* 
* *Zvanična stranica nogometnog saveza Španije*
* *Spain - List of Second Division Champions, rsssf.com*

Kategorija:Nogomet u Španiji
Španija
*
Kraljica (čvor)

* Kraljica, ženski vladar u državnom uređenju koja se zove kraljevina ili monarhija
* Dama (šah) ili kraljica, šahovska figura
* *Kraljica* (album), album Seke Aleksić
* *Kraljica* (film, 2006), film Stephana Frearsa, Helen Mirren
Seka Aleksić

**Seka Aleksić**, pravog imena Svetlana Aleksić (rođena 23. aprila 1981) jest turbo folk pjevačica.
## Biografija 
Rođena je 23. aprila 1981. u Zvorniku kao kćer majke Ibrime i oca Milorada.

Godine 1996. Seka napušta srednju školu i posvećuje se pjevačkoj karijeri. U narednih nekoliko godina, preko Mladenovca, Dvorova, Bijeljine odlazi u Švicarsku, gdje stupa u brak i poslije nekog vremena se i razvodi. Iz Švicarske se vraća u Bijeljinu i nastavlja sa svojom pjevačkom karijerom, prikupljajući novce za svoju prvu ploču.

Godine 2002. odlazi u Ćupriju, gdje upoznaje svog sadašnjeg mladića i menadžera, Zorana Kovačevića. Danas je česta gošća Breninog Grand Show-a.

## Albumi 
* Idealno tvoja (2002)
* Balkan (2003)
* Dođi i uzmi me (2005)
* Kraljica (2007)

## Vanjski linkovi 
* Službeni sajt
* Web stranica obožavatelja

Kategorija:Biografije, Zvornik
Kategorija:Srbijanske pjevačice
Kategorija:Rođeni 1981.
Kategorija:Živi ljudi
Bela Krleža

**Bela Krleža** (Rođena kao Leposava Kangrga; Senj, 26. oktobar 1896. - Zagreb, 1981. godine) je bila hrvatska pozorišna glumica.

Privatno je učila glumu te je 1929. godine godine primljena u zagrebački HNP. 
Najznačajnije su joj izvedbe uloga barunice Castelli, Klare, Madlen Petrovne u djelima njena supruga Miroslava Krleže.

Umrla je 1981. godine u Zagrebu.

## Vanjski linkovi 
* Bela Krleža na stranicama HNP u Zagrebu
## Reference 
Kategorija:Hrvatske glumice
Kategorija:Biografije, Senj
Kategorija:Rođeni 1896.
Kategorija:Umrli 1981.
Kategorija:Dobitnici Nagrade "Vladimir Nazor" za pozorište
Vokal

* Drugi naziv za samoglasnik
* Vokal (muzika), korištenje glasa u muzici
* SoCal VoCals, američka vokalna grupa
* VOCALS, projekt u meteorologiji
Zastava NATO-a

mini|desno|250px|Zastava NATO-a
**Zastava NATO-a** je usvojena 14. oktobra 1953. godine. Zastava se sastoji se od tamnoplavog polja napunjenog  (amblema) amblemom bijele ruže kompasa, sa četiri bijele linije koje zrače iz četiri kardinalna smjera. Znak NATO-a se sastoji od kruga unutar kojega je kompas. Krug simbolizira jedinstvo i saradnju, a kompas označava zajednički put prema miru kojim su krenule zemlje članice.

## Historija
Organizacija Sjevernoatlantskog pakta osnovana je 4. aprila 1949. godine, kada je dvanaest nacija potpisalo Sjevernoatlantski ugovor kako bi se suprotstavili uočenoj prijetnji iz Sovjetskog Saveza. Prvu zastavu koju je koristio NATO otkrio je 5. oktobra 1951. godine general Dwight D. Eisenhower, koji je pomogao u njenom dizajnu. Zastava iz 1951. se sastojala od zelenog polja sa grbom Vrhovnog štaba savezničkih sila u Evropi (SHAPE), koji i danas koristi zastavu. NATO je počeo tražiti amblem koji bi ga razlikovao od SHAPE-a, zadatka kojim se bavila novoformirana Radna grupa za informatičku politiku. Nakon nekoliko diskusija, zaključeno je da je neophodna zastava organizacije koja sadrži njen amblem, te da će to preporučiti Sjevernoatlantskom vijeću. Vijeće je odredilo da dizajn mora biti "jednostavan i upečatljiv", uz naglašavanje "miroljubive svrhe" Ugovora; nekoliko prijedloga je odbijeno.  Međutim, zastava nije bila univerzalno dobro prihvaćena i izazvala je kritike, na primjer, američkog kongresmena Johna Traversa Wooda, koji je kritikovao zastavu kao "čudnu i vanzemaljsku krpu". On je navedenu kritiku dao u svjetlu navodnog incidenta u kojem je zastava Sjedinjenih Država navodno zamijenjena zastavom NATO-a u Norfolku, Virginia, sjedištu Vrhovnog savezničkog komandanta Atlantika.

## Reference 
Kategorija:NATO
Kategorija:Zastave
Husaga Ćišić

**Husein Husaga Ćišić** (Mostar, 15. decembar 1878 – Mostar, 30. august 1956) bio je bosanskohercegovački i bošnjački političar, poznat po zalaganju za uvođenje Muslimana kao šeste nacije u SFRJ i dodavanja šeste baklje u državni grb SFRJ.

## Biografija 
### Vrijeme Austro-ugarske 
Prilazi Pokretu za vjersko-prosvjetnu autonomiju Bošnjaka u vrijeme austrougarske vlasti, koji je pokrenuo Ali Džabić. Zajedno sa prijateljima je pokrenuo list "Musavat", gdje se ističe izuzetno oštrim člancima protiv austrougarskih vlasti. Formirao je i stranku Muslimansko-demokratska organizacija. Zbog svojih stavova je hapšen, pritvaran a u tri navrata interniran na Bivolje brdo kod Čapljine, Bihać te Arad.

### Prvi svjetski rat 
Tokom rata mobilisan je u kažnjeničku jedinicu Đera. Kasnije je prešao u Četvrtu bosanskohercegovačku pješadijsku regimentu, sa kojom je ratovao u Italiji, gdje je i ranjen.

### Kraljevina Jugoslavija 
Bio je predsjedavajući Gradskog vijeća Mostara, nakon toga predsjednik Općine Mostar, predsjednik Vakufsko-mearifskog sabora Muslimana u Sarajevu, senator u Kraljevini Jugoslaviji.

### NOP i AVNOJ 
Oktobra 1941. godine bio je inicijator i potpisnik Rezolucije građana Mostara kojom su jednodušno osuđeni progoni, otimačina imovine, sistematska ubijanja i deportacije srpskog i jevrejskog stanovništva u brojne logore smrti. Njegovi sinovi Midhat i Husref poginuli su za vrijeme rata.

Na Trećem zasjedanju AVNOJ-a podnio je amandman na novi Ustav federativne Jugoslavije i jasno istupio protiv negiranja prava muslimanskog naroda na ime Bošnjak i BiH kao republike. Husaga Ćišić je predlagao unošenje šeste buktinje u državni grb Jugoslavije jer je smatrao da su Bošnjaci, pored Srba, Hrvata, Slovenaca, Makedonaca i Crnogoraca, šesta jugoslavenska nacija. Husaga se dvjema predstavkama, od 5. decembra 1945. i 6. januara 1946. godine, obraća Ministarstvu za Konstituantu zahtjevom da se u državni grb unese i šesta buktinja kao obilježe bošnjačke nacionalnosti. Prijedlog nije usvojen. Iz tog je razloga bio jedini član Ustavotvorne skupštine koji je 1946. glasao protiv usvajanja Ustava.

## Također pogledajte 
*Bošnjaci
*Bošnjaci i popisi stanovništva

## Reference 
Kategorija:Rođeni 1878.
Kategorija:Umrli 1956.
Kategorija:Biografije, Mostar
Kategorija:Bosanskohercegovački političari
Kategorija:Bošnjaci
Stjepan Gomboš

**Stjepan Gomboš** (Sombor, 10. mart 1895. - Zagreb, 29. april 1975.) je bio hrvatski arhitekt.

Diplomirao je u Budimpešti, a od 1922. radio u Zagrebu kod R. Lubinskog i H. Erlicha. Sarađujući s M. Kauzlarićem izveo je mnogo stambenih, stambeno-poslovnih i javnih zgrada, te više porodičnih kuća u Zagrebu, na Hvaru, Korčuli i Koločepu. Izveo je adaptacije kahvane "*Corso*" u Zagrebu, "*Gradske kahvane*" u Dubrovniku, hotela na Lapadu i sudske palače u Splitu. Nakon 1945. izveo je industrijske objekte u Zagrebu, Slavonskom Brodu, Varaždinu i td. Pisao je stručne članke, a saradnja s Kauzlarićem značajan je doprinos hrvatskoj modernoj arhitekturi.

## Vanjski linkovi 
* https://web.archive.org/web/20120228220233/http://hbl.lzmk.hr/clanak.aspx?id=6

Kategorija:Hrvatski arhitekti
Bogorodica na stijenama

**Bogorodica na stijenama** prva je slika koju je Leonardo da Vinci naslikao po dolasku u Milano, gdje je godinama potom radio na dvoru vojvode Lodovica Sforze. Historičari umjetnosti spore se oko njene tematike. Jedni tvrde da alegorijski prikazuje bezgrešno začeće, dok drugi smatraju da je akcent stavljen na susret Isusa Krista i Ivana Krstitelja. 1483. godine Leonardo je dobio narudžbu da naslika "Bogorodicu na stijenama" za jednu kapelu u Milanu, zajedno s braćom Ambrogiom i Evangelistom de Predis. Naslikao je dvije verzije, od kojih se jedna nalazi u *Louvreu* i vjerovatno je završena 1486. godine, a druga u londonskoj Nacionalnoj galeriji. Smatra se da je verzija koja se nalazi u *Louvreu* prvobitno naslikana ne za kapelu u Milanu, već za privatnog naručioca.

Stručnjaci su pomoću infracrvenog zračenja otkrili crtež ispod ulja na platnu "Bogorodica na stijenama", koje se nalazi u kolekciji ove galerije. Novootkriveni crtež prikazuje ženu kako kleči ispružene ruke. Na osnovu toga stručnjaci su zaključili da je ovaj renesansni majstor prvobitno planirao naslikati motiv poklonjenja tek rođenom Isusu Kristu, ali je odustao od te ideje. Verzija koja se nalazi u Nacionalnoj galeriji postavljena je 1508. godine u kapelu crkve San Francesco Grande na račun Bratstva Bezgrešnog začeća. Ispod ove slike nalazi se, kako je utvrđeno, crtež žene kako kleči oborenih očiju i ispruženih ruku. Stručnjaci nisu složni po pitanju razloga zbog kojih je Da Vinci odlučio preko ovog crteža naslikati "Bogorodicu na stijenama".

Ta slika ne samo da opisuje bezgrešno začeće, već odražava i činjenicu da je legenda o Ivanu Krstitelju bila popularna u renesansnoj Firenci. Ta slika prikazuje dijete Isusa kako prvi put sreće Ivana Krstitelja. Oba djeteta nastoje pobjeći od čuvenog Herodovog pokolja nedužnih, a Ivan Krstitelj je pod zaštitom anđela Urijela. Zapravo, Leonardo je u neku ruku čitavog života bio opsjednut Ivanom Krstiteljem. U izvornim skicama Urijel je naslikan kao veoma ženstven, ali na samoj slici anđeo ima mnogo više hermafroditskih crta. Dileme koje je ta slika izazvala nisu podstaknute "užasom" koji je ovdje predstavljen.
## Reference 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Umjetničke slike iz 1480-ih
Kategorija:Slike Leonarda da Vincija
Administrativna podjela Crne Gore

mini|desno|300px|Karta općina u Crnoj Gori
**Crna Gora** je podijeljena na glavni grad Podgoricu (sa jednom gradskom općinom u svom sastavu) i 23 općine.

## Općine 
* Andrijevica
* Bar
* Berane
* Bijelo Polje
* Budva
* Cetinje
* Danilovgrad
* Gusinje
* Herceg Novi
* Kolašin
* Kotor
* Mojkovac
* Nikšić
* Petnjica
* Plav
* Plužine
* Pljevlja
* Podgorica, u kojoj se nalazi gradska općina
** Golubovci
* Rožaje
* Šavnik
* Tivat
* Tuzi
* Ulcinj
* Žabljak

## Moguće buduće općine 
* Petrovac (na moru)
* Sutomore

## Također pogledajte 
* ISO 3166-2:ME
* Spisak općina u Crnoj Gori

Kategorija:Administrativna podjela Crne Gore
Kategorija:Prvi nivo državnih administrativnih podjela
Žabljak (čvor)

**Bosna i Hercegovina**:

* Žabljak (rijeka), rijeka u Bosni i Hercegovini
* Žabljak (Livno), naselje u općini Livno
* Žabljak (Usora), naselje u općini Usora

**Crna Gora**:

* Žabljak, naselje i općina u sjeverozapadnom dijelu zemlje
* Žabljak (Cetinje), naselje u općini Cetinje
* Žabljak Crnojevića, gradina na ušću Morače u Skadarsko jezero

**Hrvatska**:

* Žabljak (Barilović), naselje u općini Barilović, Karlovačka županija
Torm (Točak vremena)

**Torm** je imagnarno biće iz serijala knjiga Točak vremena. Korlm je životinja koja živi u Seanšanu. 

Tormovi su najinteligentnije seanšanske ‘egzotike’, poslije damana. Podsjećaju na mješavinu mačke veličine konja i guštera,  ima bronzanu krljušt, stopala sa šest kandži koje koje mogu da ščepaju kamenje pločnika, kao i tri oka. Torm je prvenstveno mesožder, ali će izdržati i na biljnoj ishrani do tri, četiri dana, ako mora. Ako je duže uskraćen za meso, torm postaje sve teži za kontrolisanje, jer teži da lovi. 

Pored svog reptilskog izgleda, rađaju žive potomke uvijek samo po jedno i gaje ih. Nisu široko rasprostranjeni, delimično zbog visoke smrtnosti pre odrastanja. Pre nego što odrastu bore se žestoko među sobom, da bi uspostavili primat, a takve borbe  često dovode do smrti. 

Mnogi koji su vidjeli torma nalaze da je njegov pogled veoma uznemirujuć, što nema nikakve veze sa brojem očiju. Daleko su ispod ljudi po razumu, ali nam se mogu približiti u određenim oblastima rješavanja problema, kao što su lavirinti. 

Zbog svojih odličnih lovačkih sposobnosti, prvi dreseri su pokušali da iskoriste torma kao tragača i lovca, ali su otkrili da torm lovi samo kada on odabere i da nikako ne može biti primoran. Neki tu činjenicu prihvataju kao jednu od indikacija inteligencije ove životinje. 

Kao životinje koje se jašu, njihova brzina i izdržljivost su bolji od konja, ali su izbirljiviji po pitanju jahača. Ne može svako da jaše torma; u stvari, teže je naći nekog ko je sposoban da bude morat’torm nego naći morata za bilo koju od ovih ‘egzotika’. Bez razumljivog razloga će odbiti jednog za drugim potencijalne jahače, dok konačno ne prihvati jednog. Kada jednom nađe svog jahača, torm neće dozvoliti nikom drugom da ga jaše. Ako taj jahač umre, potrebno je neko vreme da torm prihvati novog. 

Kao i konji, torm se kontroliše uzdama i nogama.

Uprkos činjenici da su odlični borci, jašu ih prvenstveno izviđačke jedinice. Iako se zbog njihovih kandži i tvrde kože mogu učiniti da su bolji u borbi od konja, nisu zgodni za dužu borbu. Naravno, manje ih je od konja, a teže ih je zameniti zbog velike smrtnosti pri odrastanju i vremena koje je potrebno da bi se izdresirali. Možda najveća prepreka je to što upadaju u borbeno ludilo ako se predugo bore. Tada ih čak ni najbolji dreseri ne mogu obuzdati. Kada ludilo nastupi, morat se može samo držati, jer torm postaje nekontrolisan, gazeći i ubijajući po sopstvenom izboru, zastajući samo da bi raskomadao ili jeo leševe. Mogu proći sati dok se ne povrati nakon bitke. Začuđujuće je to što torm retko kada napada svog jahača tokom ludila, ali će udariti bilo koga ko mu priđe. 

Torm će uvijek napasti bilo kog korlma u dometu, i dok morat može da obuzda da napad pređe u borbu, jednostavno se nikada ne koriste zajedno.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Točak vremena
Kalij-jodid

**Kalij-jodid** je bijela kristalna so kalija i joda. Njegova hemijska formula je **KI**.

## Hemijske osobine 
Kalij-jodid se ponaša kao jednostavna ionska so, K+ I-. Budući da je jodidni ion blago redukciono sredstvo, veoma lahko oksidira u I2 djelovanjem snažnih oksidacionih sredstava kao što je hlor: 
:::2 KI(l) + Cl2(l) → 2 KCl + I2(l)

Može se oksidirati čak i stajanjem na zraku, što je dokazano ružičastim ekstraktom, kad se KI pospe dihlormetanom. U kiseloj sredini oksidira se još lakše zbog nastanka hidrojodne kiseline (HI), koja je snažno redukciono sredstvo.

Ako se kalij-jodidu doda elementarni jod, formira se ion I3-.
:::KI(l) + I2(s) → KI3(l)

Za razliku od I2, soli I3- veoma su rastvorljive u vodi. Obje forme joda imaju gotovo iste redoks potencijale (0,535 - I2, 0,536 - I3-), što znači da su relativno blagi oksidansi u odnosu na H2. Ova reakcija, između ostalog, omogućuje da se jod upotrebljava u vodenim rastvorima za redoks titracije.

## Fizičke osobine 
Javlja se u vidu bezbojnih, providnih kristala ili bijelog praha bez mirisa. Neznatno je higroskopan. Ako se proguta, okus mu je slan i donekle gorak. Pri dužem stajanju na zraku postaje žut zbog oslobađanja joda i formiranja manjih količina jodata.

## Upotreba 
Upotrebljava se za fotografije, za pravljenje srebro (I) jodida, koji se koristi za fotografske filmove velike brzine:
:::KI(l) + AgNO3(l) → AgI(č) + KNO3(l)

Također se dodaje kuhinjskoj soli u manjim količinama da bi se jodirala. U zasićenom rastvoru koristi se kao ekspetorans, za tretman zagušenja pri disanju. Često se koristi i kao izvor jodidnih iona u organskim sintezama. Koristan je pri pripremanju aril-jodida iz arendiazonijskih soli.. Zasićeni rastvor kalij-jodida također se upotrebljava za liječenje nekih gljivičnih infekcija.

## Reference 
Kategorija:Jodidi
Kategorija:Spojevi joda
Kategorija:Prehrambeni aditivi
Kalij-acetat

**Kalij-acetat** je kalijeva so. Njegova hemijska formula je CH3COOK.

## Dobijanje 
Može se dobiti putem reakcije neke baze koja sadrži kalij, kao što su kalij-hidroksid ili kalij-karbonat, sa sirćetnom kiselinom:
:::2CH3COOH + K2CO3 → 2CH3COOK + CO2 + H2O

Ova vrsta reakcija naziva se neutralizacija. Pored kalij-acetata, proizvod ove reakcije je voda, kao i kod svih reakcija neutralizacije baze i kiseline.

## Upotreba 
Kalij acetat se može upotrebljavati kao so za posipanje, u zamjenu za hloridne soli poput kalcij hlorida ili magnezij hlorida. Ima određene prednosti jer je manje agresivan u zemljištu i mnogo manje korozivan, te se preferira na aerodromskim pistama. Međutim, nedostatak je što je mnogo skuplji. Koristi se i kao sredstvo za gašenje požara i spada u K klasu protivpožarnih sredstava. Posjeduje sposobnost da hladi zapaljeni materijal i pri tom formira čvrstu koru, što je neophodno kod zapaljenih goriva.

Kalij acetat se upotrebljava kao dio zamjenskih protokola u tretmanu dijabetične ketoacidoze, jer posjeduje sposobnost raspadanja na bikarbonat i pomaže u neutralizaciji acidoznih stanja. U molekularnoj biologiji, koristi se za poticanje vezanja dodekil sulfata s proteinima te omogućuje odvajanje proteina od DNK. Također se koristi kao so za poticanje DNK etanolom.

U prehrani, koristi se kao aditiv u hrani (regulator kiselosti). Ranije se upotrebljavao za čuvanje, konzerviranje, fiksiranje i mumifikaciju tkiva i organa. Mnogi muzeji i danas koriste metod konzervacije na bazi formaldehida, koji sadrži i kalij acetat, što je uveo Kaiserling 1897.

## Reference 
Kategorija:Soli i estri karboksilnih kiselina
Kategorija:Aditivi sa E-brojem
Evolventa

U diferencijalnoj geometriji krivih, **evolventa** glatke krive je druga kriva, koja se dobije tako što se na datu krivu postavi zamišljeno zategnuto uže, čiji se slobodni kraj prati dok se ono namotava po toj datoj krivoj; ili obrnuto, dok se odmotava po toj istoj krivoj.

## Crtanje funkcije 
Analitički: ako je funkcija r:\mathbb R\to\mathbb R^n prirodna parametrizacija krive (*npr.* |r^\prime(s)|=1 za svako *s*), tada
:t\mapsto r(t)-tr^\prime(t)
parametrizuje evolventu.

Jednačine evolvente parametarski definisane krive su:

X[x,y]=x-\frac{x'\int_a^t \sqrt { x'^2 + y'^2 }\, dt}{\sqrt { x'^2 + y'^2 }}Y[x,y]=y-\frac{y'\int_a^t \sqrt { x'^2 + y'^2 }\, dt}{\sqrt { x'^2 + y'^2 }}

## Primjeri 
### Evolventa kruga
* U polarnim koordinatama \, r,\theta evolventa kriga ima parametarske jednačine:

\, r=a\sec\alpha
\, \theta = \tan\alpha - \alpha

gdje je  \, a radijus kruga \, \alpha je parametar

Leonhard Euler je predložio da se evolventa kruga koristi kod modeliranja zubaca zupčanika, dizajn koji preovladava, te koji je i danas u upotrebi.

### Evolventa cikloide 
*Jedna* evolventa cikloide je kongruentna cikloida. U pravouglim koordinatama kriva se zapisuje kao:

x=a(t+\sin(t))\,
y=a(3+\cos(t))\,

gdje je *t* ugao; *a* je radijus

## Primjene 
Evolventa kruga ima neke osobine koje su veoma bitne za industriju zupčanika: Ako dva spregnuta zupčanika imaju zupce sa evolventnim oblikom profila (radije nego, na primjer, "klasične" trougaone oblike), njihove relativne ugaone brzine su konstantne dok su zupci u spregu. Također, zupčanici će biti u kontaktu duž jedna rvne linije sile. Sa zupcima drugih oblika, relativne brzine i sile rastu i opadaju kako sukcesivni zupci ulaze u spreg, što dovodi do vibracija, buke i velikog habanja. Zbog ovoga, skoro svi moderni zupčanici koriste evolventne profil zubaca. 

## Reference 
## Vanjski linkovi 
*Mathworld 

* https://archive.org/details/geometryfromdiff00mccl_866

Kategorija:Krive
Elektroda

**Elektroda** je provodljivi materijal (obično metal ili ugljik) uronjen u rastvor elektrolita. Riječ je uveo Michael Faraday od grčke riječi *elektron* (ćilibar, riječ iz koje je izvedena riječ elektricitet). Elektroda u elektrohemijskoj ćeliji može biti anoda ili katoda. Anoda je definisana kao elektroda na kojoj se dešava oksidacija, a katoda je elektroda na kojoj se dešava redukcija.

## Također pogledajte 
* Baterija (elektricitet)
* Redoks reakcija
* Elektrolit
* Elektronski mikroskop
* Elektroliza

Kategorija:Elektrohemija
Kategorija:Elektrode
Kategorija:Zavarivanje
Kategorija:Elektricitet
Smog

**Smog** je zagađenje zraka u obliku dima i magle (riječ nastala od engleskih riječi: **sm**oke + f**og**: dim + magla) karakteristično za velike gradove. Smog nastaje kao rezultat sagorijevanja uglja i drugih goriva.

## Sumporni smog 
Sumporni smog (ili reducirajući smog) je rezultat visoke koncentracije sumpor dioksida, nastalog sagorijevanjem sumpornih fosilnih goriva. Često se pojavljuje uz vlažnim uslovima i u prisustvu čestične tvari.

[mini|Smog u [New Yorku]]
## Fotohemijski smog 
Fotohemijski smog (ili oksidirajući smog) sastoji se od dušikovih oksida (NOx), prvenstveno dušik monoksida (NO) i dušik-dioksida (NO2), ugljikovodika, peroksietanoil nitrata (PAN), ozona i aldehida. .

## Također pogledajte 
* Dušik monoksid
* Ozon

## Reference 
Kategorija:Ekologija
Kategorija:Hemija okoline
Holstebro

**Holstebro** je grad na zapadu poluostrva Jutland u Danskoj. Ima 33.548 stanovnika (2007) i najveći je grad općine Holstebro. Holstebro je važan trgovački grad sa mrežom pješačkih ulica i industrijom (prehrambena, željezna i mašinska, drvna, tekstilna i hemijska industrija). 
Ulice grada krase mnoge moderne skulpture i umjetnički radovi.
U općini Holstebro živi 56.949 stanovnika, među kojima se nalazi i određen broj bosanskohercegovačkih građana koji su se tu naselili početkom zadnje decenije 20. vijeka zbog rata u domovini.

## Historija 
Ime grada se prvi put spominje 1274. godine kao Holstatbro, Holstathbroo (1340), Holstebroff (1418), Holstebrow (1638), a današnje ime Holstebro 1844. 
Od sredine 19. vijeka grad je zahvatio talas industrijalizacije. Luka kod Struera je osnovana 1854-1855, a željeznička pruga do Struera je napravljena 1866. Gradska klaonica svinja je osnovana 1858., a 1869. Rasmus Færch je napravio svoju fabriku duhana u gradu.

## Obrazovanje 
U Holstebru se nalaze mnoge obrazovne institucije kao npr.: 
*Holstebro Gimnazija
*VIA University College (bivši CVU Vita) sa:
**Pedagoškim seminarom
**Ergoterapeutskom školom
**Fizioterapeutskom školom
**Školom za medicinske sestre
*Holstebro Tehnička škola
*Holstebro Trgovačka škola
*Holstebro Visoka škola
*Holstebro Sportski koledž (rukomet, nogomet i badminton)

## Slike Holstebra 

Datoteka:HolstebroRaadhus2.jpg|Stara gradska vjećnica
Datoteka:HolstebroRaadhus.JPG|Vjećnica grada i biblioteka
Datoteka:HolstebroHospital1.JPG|Regionalna bolnica u Holstebru
Datoteka:RegionshospitalHolstebro1.jpg|Regionalna bolnica
Datoteka:Holstebro 001.JPG|Skulptura na trgu u pješačkoj zoni

Datoteka:HolstebroKirke.jpg|Holstebro Crkva iz 1907.
Datoteka:Holstebro 002.jpg|Vodena umjetnost u pješačkoj zoni 
Datoteka:Holstebro park.JPG|Park u Holstebru
Datoteka:HonoratiorerHolstebro.jpg|Biste
Datoteka:HolstebroBalletskole.JPG|Baletska škola i Hotel Royal na Crvenom trgu
Datoteka:Scupture in Holstebro Badestedet.JPG|Skulptura umjetničke grupe *Krukako*na Crvenom trgu
Datoteka:HolstebroKunst.JPG|Krukako skulptura kod Baletske škole
Datoteka:StrøgetHolstebro.jpg|Pješačka ulica u Holstebru
Datoteka:StoreåenHolstebro.jpg|Pogled na potok Storeå
Datoteka:HolstebroBadeland.jpg|Holstebro Kupalište
Datoteka:HolstebroMusikteater.jpg|Pogled na Storeå i Holstebro Muzički Teatar
Datoteka:HolstebroBanegaard.JPG|Željeznička stanica
Datoteka:HolstebroMuseum.JPG|Holstebro muzej i Kunstmuseum
Datoteka:Holstebro1800.jpg|Prospekt iz 1800-ih

## Vanjski linkovi 
*Holstebro Kunstmuseum
*Holstebro Museum
*Turistički biro Holstebro 
*Danski centar za historiju grada Holstebra

## Reference 
* Holstebro - hvornår skete det. Kristian Bjerregård, Holstebro Museum, 1999.

Kategorija:Gradovi u Danskoj
Sidro

mini|desno|250px|Admiralno sidro
**Sidro** je sprava, najčešće napravljena od metala, koje služi da čuva brod ili neko drugo plovilo, povezano za morsko dno, da ga vjetar i struje ne pomiču. Sidro je vezano za brod željeznim lancem ili užetom. U historiji se upotrebljavao probušen kamen, kamen u mreži ili kukasto drvo za "usidrenje". Danas se upotrebljavaju *admiralno sidro* sa dvije lopate i pomičnom motkom, *zglobno sidro* sa pomičnim lopatama, *gljivno sidro* za stalno usidrenje svjetionika, *viljuža* za splavarske priveze i *četverokraka kotva* za riječne brodove.

## Simbol sidra 
lijevo|50px
Simbol sidra na karti znak je pogodnog sidrišta, a simbol obrnutog ili prekriženog sidra ozvačava zabranu sidrenja zbog podvodnih kablova i sl. Simbol sidra na uniformama označava mornaricu. Često se upotrebljava kao motiv za tetovažu, kao i u heraldici i veksilologiji.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* 

Kategorija:Pomorstvo
Kategorija:Simboli
Alfa (slovo)

**Alfa** (starogrčki: **ἄλφα**; novogrčki: **Άλφα**; veliko slovo **Α**; malo slovo **α**); je prvo slovo grčkog pisma i ima brojčanu vrijednost 1.

Pored upotrebe u zapisivanju grčkih riječi, malim grčkim α se označava i:

* konstanta fine strukture, fundamentalna fizikalna konstanta
* alfa-zraci
* alfa kanal, koji opisuje prozirnost u računarskoj grafici
* različiti uglovi

Znak alfa vuče podrijetlo od slova *alef* iz feničkog pisma, koje izvorno prikazuje glavu bika. Ako se veliko slovo alfa okrene na glavu može se još prepoznati glavu bika.
Slovo je počelo kao egipatski hijeroglif volovske glave.

## Standardi 
Standardi Unikod i HTML ovako predstavljaju slovo grčko slovo *alfa*:

Kategorija:Grčka slova