Bratstvo i jedinstvo

[thumb|200px|desno|[Omladinske radne akcije su imale ulogu u izgradnji drugarstva među mladim Jugoslavenima.]]
**Bratstvo i jedinstvo** (, , , ) bila je borbena parola Komunističke partije Jugoslavije, skovana tokom Narodnooslobodilačke borbe. Tokom rata, politika bratstva i jedinstva je imala funkciju ujedinjenja naroda Jugoslavije protiv fašističkog okupatora, koji je nametao politiku "zavadi pa vladaj". U periodu SFRJ bratstvo i jedinstvo je postalo zvanična državna politika, koja je doprinijela međusobnom uvažavanju, približavanju i razvijanju osjećanja solidarnosti i empatije među jugoslavenskim stanovništvom.

## Nastanak 
U proglasu o osnivanju KP Slovenije 1937. godine Josip Broz ističe *da tim činom slovenski komunisti nisu oslabili svoju povezanost i čvrsto jedinstvo u bratskim komunističkim partijama ostalih južnoslavenskih naroda*. U sličnom dokumentu povodom osnivanja KP Hrvatske Tito navodi *da hrvatski komunisti naglašavaju ideju nacionalne slobode, ravnopravnosti i bratstva među narodima... zalažu se za slogu i bratski sporazum između svih naroda u Jugoslaviji.* U Titovim se govorima i proglasima pred početak Drugog svjetskog rata isprepliću tvrdnje, o *čvrstom jedinstvu*, bratskom sporazumu, *povezanosti*, *slozi*, *nacionalnoj ravnopravnosti* što naposljetku dolazi do sintagme *bratstvo i jedinstvo*. S ovom parolom tijesno je povezana parola *smrt fašizmu – sloboda narodu*, nastala u godinama uspona fašizma uoči Drugoga svjetskoga rata, ali ona nije bila jugoslavenski specifikum.

Na maršu kroz etnički mješovite oblasti, gdje su jedni za drugima divljali ustaše, četnici i okupacione trupe, sve više očajnika pridruživalo se Narodnooslobodilačkoj vojsci, prije svega iz redova progonjenih Srba. Tito je sloganom ’bratstvo i jedinstvo’ pridobio i dio onih Hrvata i muslimana koji su ranije imali rezerve i pripadali nacionalnim partijama koje nisu vjerovale komunistima. Tako je "bratstvo i jedinstvo" postalo egzistencijalna formula za sve narode. Tokom rata Tito je bratstvo i jedinstvo, objašnjavao jednostavnim riječima: *Naša parola bila je bratstvo i jedinstvo naroda Jugoslavije. Mi smo činili sve napore dokazujući ogorčenom srpskom življu i zavedenim četnicima, da svi Hrvati nisu zlikovci, da svi muslimani nisu zlikovci, već samo jedan mali dio u ustaškim odredima, koji pod vodstvom Nijemaca vrše zlodjela. Dokazivali smo svim mogućim načinima ojađenom muslimanskom i hrvatskom življu da Srbi nisu zlikovci nego da zvjerstva vrši samo šaka četnika Mihajlovića, Pećanca i Nedića. Bio je to naporan rad.*

Filozof Slavoj Žižek ocjenjuje da je tokom protesta u Bosni i Hercegovini u februaru 2014. godine, moto bratstva i jedinstva dobio novi život:

## Kritike 
Kritičari navode da su u doba "Bratstva i jedinstva" Hrvati u brojnim javnim službama i vodećim pozicijama, kao primjerice u policiji, u vojsci bili zastupljeni u daleko manjem broju nego što su to po broju stanovništva ravnomjerno mogli biti, dok je nesrazmjerno veći bio udio Srba i Crnogoraca.

Također, osobe koje su politički odstupale od zvanične ideologije bratstva i jedinstva i propovijedale nacionalizam, jugoslavenski režim je zbog "napada na bratsvo i jedinstvo" osuđivao na dugogodišnje kazne, kao primjerice Aliju Izetbegovića, Franju Tuđmana, Marka Veselicu, Brunu Bušića i brojne druge.

## Orden 
Među jugoslovenskim odlikovanjima nalazio se i Orden bratstva i jedinstva, ustanovljen 15. augusta 1943, a 1945. podijeljen na dva reda, koji se dodjeljivao za *"lične zasluge u širenju bratstva među narodima i narodnostima, u stvaranju i razvijanju političkog i moralnog jedinstva naroda"*. Također, širom nekadašnje Jugoslavije, "Bratstvo i jedinstvo" je bilo ime mnogih škola, tvornica, folklornih i sportskih društava, te je po njemu nazvan Autoput Bratstvo i jedinstvo koji spaja Ljubljanu, Zagreb, Beograd i Skoplje.

## Također pogledajte 
* Orden bratstva i jedinstva
* Autoput Bratstvo i jedinstvo
* Sloboda, jednakost, bratstvo
* Smrt fašizmu – sloboda narodu!
* Omladinske radne akcije

## Reference 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Narodnooslobodilačka borba
Kategorija:Socijalistička Federativna Republika Jugoslavija
Kategorija:Slogani
Kategorija:Josip Broz Tito
Kategorija:Ideologije
Kategorija:Savez komunista Jugoslavije
Kategorija:Historija KPJ u Drugom svjetskom ratu