Ratno zrakoplovstvo i protivzračna odbrana Srbije

**Ratno zrakoplovstvo i protivzračna odbrana Srbije** predstavlja zrakoplovnu komponentu Vojske Srbije. RV Srbije je prvi put utemeljeno 24. decembra 1912. godine u Nišu, te je postojalo do 1918. godine nakon čega ulazi u sastav RV Kraljevine SHS, odnosno Jugoslavije.

## Historija
thumb|lijevo|Prvi srpski pilot Mihajlo Petrović
thumb|Rondel RV i PVO Srbije
Ideja o uvođenju zrakoplova u Srpske oružane snage prvi put se pojavila u devetnaestom vijeku i planirana je za 1893. godinu. Pripreme za formiranje srpskog vojnog zrakoplovstva tekle su sporo; ubrzane su 1912. godine s početkom balkanskih ratova. Tada je u Francuskoj obučeno šest pilota, a kupljeni su i prvi avioni, Blerio XI, na inicijativu vojvode Radomira Putnika. Samim tim je Kraljevina Srbija ušla u grupu prvih petnaest zemalja u svetu koje su zrakoplove uvele u naoružanje i stvorile ratno zrakoplovstvo, i u prvih pet koje su ga upotrebljavale u ratnim dejstvima. Vazduhoplovstvo je nastalo i razvilo se u okviru roda inžinjerije.

Vazduhoplovna komanda, prva zrakoplovna jedinica Srpske vojske, formirana je u Nišu 24. decembra 1912. godine. U sastavu je imala: Aeroplansku eskadrilu (odeljenje), Balonsko odeljenje, Golubiju poštu i Vodoničnu centralu. Krajem 1912. godine srpsko zrakoplovstvo imalo je 12 aviona, impozantan broj za to vrijeme, a prema francuskim kriterijumima odgovarao je ekvivalentu dvije eskadrile. Iscrpljeno u balkanskim ratovima, srpsko vojno zrakoplovstvo dočekalo je Prvi svjetski rat sa skromnim snagama: šest pilota, četiri aviona i dva balona.

U Prvom svjetskom ratu, nakon prelaska preko Albanije, pripadnici srpskog zrakoplovstva oporavili su se na Krfu. Ubrzo je, uz pomoć saveznika, nastalo snažno zrakoplovstvo. Na Solunskom frontu nastale su organizacione i materijalne pretpostavke, a kroz školovanje više klasa pilota u Francuskoj, i borbena iskustva i kadrovske pretpostavke za izgradnju savremenog vojnog zrakoplovstva Srpske vojske. Formirani su Aeroplanska eskadra, Aeroplanski depo, Aeroplanski park, a u januaru 1916. godine i Prva i Druga srpska eskadrila. Na Solunskom frontu srpsko zrakoplovstvo izvršilo je više od 3.000 borbenih letova i dalo značajan doprinos oslobođenju Srbije i Jugoslavije. Veliki značaj srpskog zrakoplovstva je i naletima i pripremi ustanka okupirane teritorije.

Vazduhoplovstvo Srbije se ponovo formira 2006. godine, raspuštanjem državne zajednice Srbije i Crne Gore od dijelova RV i PVO Vojske Srbije i Crne Gore koji su se nalazili na teritoriji Republike Srbije. Početkom svog postojanja, Vazduhoplovstvo i protivzračna odbrana Srbije prolazi kroz masivan proces reorganizacije, uprkos velikim materijalnim i finansijskim poteškoćama.

Vazduhoplovstvo i protivzrakoplovna odbrana danas u svom inventaru sadrži avione nekadašnje jugoslovenske i sovjetske proizvodnje. Lovačku avijaciju sačinjavaju avioni MiG-29 i MiG-21Bis koji također vrše i uloge presretača. Jurišnu lovačko-bombardersku avijaciju sačinjavaju avioni J-22 Orao i G-4 Super Galeb proizvedeni u bivšoj SFRJ. Transportnu avijaciju sačinjavaju sovjetski avioni Antonov An-2, Antonov An-26 i Jakovljev Jak-40. Vazduhoplovstvo Vojske Srbije za obuku pilota koristi G-4 Super Galeb,Utvu 75 i Lastu 95. Vazdušno izviđanje se vrši u avijacijskim bazama avionima IJ-22 Orao dok se u jedinicama kopnene vojske koriste bespilotne letelice tipa Orbiter. Helikopterske jedinice su sastavljene od helikoptera tipa SA. 342 Gazela, licencno proizvođenih u fabrici SOKO, u bivšoj SFRJ, Mi-8 i Mi-17 koji vrše ulogu transporta, izviđanja i lake vatrene podrške, borbenih helikoptera MI-35M te višenamenskih helikoptera H-145M.

Protivzrakoplovna odbrana se sastoji od raketnih jedinica opremljenih sistemima 2K12 Kub i S-125 Neva, artiljerijsko-raketnim PVO sistemima Pancir-S1E i Pasars 16 kao i lakim prenosnim sistemima Strela, Igla , i protivavionskim topovima Bofors L/70 40&nbsp;mm. Inventar protivzrakoplovne odbrane kao i radarska oprema prolaze kroz proces modernizacije.

## Organizacija
*Komanda RV i PVO  - Zemun
**25px 210. bataljon veze - Beograd
**25px 333. inžinjerski bataljon - Pančevo
thumb|Srpski MiG-29
*60px **204. zračna brigada** - aerodrom Batajnica
**101. lovačka zrakoplovna eskadrila "Vitezovi"
**252. mješovita zrakoplovna eskadrila "Kurjaci sa Ušća"
**138. mješovita transportna zrakoplovna eskadrila
**24. zrakoplovni tehnički bataljon
**17. bataljon za osiguranje aerodroma
**117. artiljerijsko-raketni bataljon PVO
*60px **98. zračna brigada** - aerodorm Lađevci i Niš
**241. lovačko-bombarderska avijacijska eskadrila "Tigrovi"
**714. protivtenkovska helikopterska eskadrila "Senke"
**119. mješovita transportna helikopterska eskadrila
**2. izviđačko avijacijsko odjeljenje
**98. zrakoplovni tehnički bataljon
**161. bataljon za osiguranje aerodroma
**98. bataljon za osiguranje aerodroma
**98. artiljerijsko-raketni bataljon PVO
*60px **250. raketna brigada PVO ** - kasarna Batajnica
**Komandna Baterija
*1. Raketni bataljon PVO
*2. Raketni bataljon PVO
*230. Samohodni raketni bataljon PVO
*240. Samohodni raketni bataljon PVO
*310. Samohodni raketni bataljon PVO
*60px **126. centar VOJIN**
**Komandna četa
**20. bataljon VOJIN
**31. bataljon VOJIN
**Četa za zrakoplovno-tehničko i tehničko održavanje i snabdjevanje

## Naoružanje i vojna oprema
### Avioni
### Bespilotne letjelice
### PVO oprema
#### Radari
## Reference
Kategorija:Vojska Srbije
Srbija