Kosta Manojlović

**Kosta Manojlović** (Krnjevo, 1890 — Beograd , 1949) bio je srpski kompozitor, etnomuzikolog, organizator, muzički pisac, pedagog i horski dirigent koji se usredsređuje gotovo isključivo na vokalno polje, horsko stvaranje, tako da njegovo dijelo znači nastavak rada Stevana Mokranjca. Manojlović se intenzivno zalagao za osnivanje Muzičke akademije u Beogradu i bio je njen prvi rektor od 1937—39, a kao profesor radio je u njoj do 1946.

## Biografija 
Kosta Manojlović je rođen 4. decembra 1890. godine u podunavskom selu Krnjevu kod Velike Plane. Učenje muzike započeo je u *Bogosloviji* i *Srpskoj muzičkoj školi* u Beogradu. Nastavnici su mu bili Stevan Stojanović Mokranjac, Miloje Milojević i Stevan Hristić. Kratko vrijeme je radio kao nastavnik u Ćupriji (1910—11) i u Bogosloviji u Beogradu (1911—12), kada je dobio stipendiju i kraće vrijeme proveo na studijama u Moskvi, a zatim u Visokoj školi za muziku u Münchenu  (1912—14). Studije je dva puta prekidao zbog balkanskih ratova. Za vrijeme Prvog svjetskog rata, 1915. sa srpskom vojskom prelazi Albaniju. Godine 1917, Kostu Manojlović upućuju na produženje studija u Englesku. Studije je završio 1919. na Univerzitetu u Oxfordu. Kada se vratio u Beograd, Manojlović razvija višestruku muzičku dijelatnost, te 1919. postaje dirigent *Prvog beogradskog pevačkog društva* (do 1931), kojim je nekada upravljao Mokranjac. Sa ovim društvom je 1925. izveo Palestrininu *Missa Papae Marcelli*. Od 1931-39, Manojlović je dirigent i pjevačkog društva *Mokranjac*, a uz to i profesor *Muzičke škole* (danas škola *Mokranjac*) i Teološkog fakulteta. Kosta Manojlović je bio sekretar Beogradske filharmonije od njenog osnivanja 1923, pa sve do 1940. godine. Učestvovao je u osnivanju *Južnoslovenskog pevačkog saveza* (bio je njegov glavni sekretar od 1924. do 1932.) i Udruženja jugoslovenskih muzičkih autora (UJMA). Njegovo najznačajnije delo je stvaranje *Muzičke akademije u Beogradu* (danas Fakultet muzičke umjetnosti), za čije se osnivanje intenzivno zalagao i bio njen prvi rektor (1937—39), a kao profesor radio je u njoj do 1946. Umro je 2. novembra 1949. godine u Beogradu.

## Kompozicije 
### Ciklusi za mješoviti hor 
* *Žalne pesme* (1919—20.) - obimni ciklus. Pjesme govore o, tada nedavnoj prošlosti Makedonije: o turskom ropstvu i borbama komita. 
* *Pesme zemlje Skenderbegove* (1933.) - zbirka od 6 horova komponovana po albanskim narodnim pjesmama. 
* *Naša zemlja suzom orošena* (1941.) - obimna zbirka od 30 obrada narodnih, svetovnih i duhovnih melodija koja je nastala za vrijeme Drugog svjetskog rata. 
* *Rane bez prebola* (1944—45.) - sadrži i neke pjesme iz NOB-a. 
* *Sa kosovskih, šumadijskih i vardarskih strana* - ciklus od 5 pjesama. 
* *Kuda si nam uletio* (1935.) - oveći mešoviti hor, tužbalica za kraljem Aleksandarom Karađorđevićem, poginulim od atentatora u Marseillu.

### Za muški hor
* *Iz šumadijskih gora* (1912—14.) - ciklus od 4 pjesme koje su obuzete patriotskim oduševljenjem iz vremena balkanskih ratova.

### Za ženski hor
* *Pesme zemlje Raške* (1933.) - ciklus od 5 pjesama. 
* *Pesme iz Čučuk Stane* (1914—15.) - ciklus od 8 pjesama. 
* *Sa vardarskih strana*

### Za mješovite horove
* *Bolnu mi pokri grud* 
* *Našto strah* 
* *Moravačka* 
* *Rumena*

### Duhovna dijela za muški hor
* *Liturgija* (1915.)

### Duhovna dijela za mješoviti hor
* *Opelo* 
* *Božićna noć* (1929.) 
* *Psalm 137* (*Na rekama vavilonskim)* - kantata za 2 mješovita hora, solo-bariton i orkestar. To je Manojlovićev diplomski rad iz Oxsforda (1919, i jedino njegovo djelo u kojem se poslužio orkestrom, što kazuje da se ne radi o muzici za pravoslavnu crkvu, jer ona dozvoljava samo *a cappella* pjevanje. Zato, ovo djelo se samo uslovno može ubrojati u duhovnu sferu.

## Solo-pjesme 
Manojlović je napisao dve zbirke solo-pjesama za glas i klavir koje daleko zaostaju po brojnosti za njegovim horovima: 
* *Pesme naših rodnih strana* - napisane su za vreme studija u Engleskoj (1917—19). Sedam pjesama su slobodne obrade, parafraze narodnih melodija, u kojima preovlađuje elegiona boja (*Tuga, Čekanje*), često sa orijentalno-sevdalijskim prizvukom (*Serenada, Mladost*). 
* *Sa mojih staza* - 12 pjesama nastalih tokom cijelog Manojlovićevog stvaranja (između 1911. i 1942). Od njih se izdvajaju vedra *Moja draga* (stihovi Jovana Jovanovića Zmaja), sa raspjevanom vokalnom linijom, prozračnom pratnjom, i melanholična i harmonski bogata *Tužna pesma* (stihovi su Dušana Milačića). Obe ove pjesme napisane su u Oxsfordu 1919.

## Bibliografija 
### Etnomuzikologija 
Pored kompozitorskog, dirigentskog, organizatorskog i pedagoškog rada, Kosta Manojlović se intenzivno bavio melografskom i etnomuzikološkom djelatnošću, obuhvatajući i srpsku narodnu duhovnu muziku:
* *Narodne melodije iz Istočne Srbije* 
* *Muzičko delo našeg sela* 
* *Muzičke karakteristike našeg Juga* 
* *Svadbeni običaji u Galičniku*

### Ostali radovi 
Životu i djelu svoga učitelja i uzora Stevana Stojanovića Mokranjca, Kosta Manojlović se odužio posvetivši mu radove: *Spomenica St. St. Mokranjcu* (Beograd, 1923.) - prvi cijeloviti prikaz njegovog života i rada; *Stevan St. Mokranjac i njegove muzičke studije u Minhenu*. Manojlović je redigovao izdanja Mokranjčevih: *Rukoveti* i *Opšteg pojanja*. Za štampu je priredio niz djela Josifa Marinkovića.

## Nagrade 
## Vanjski linkovi 
## Reference 
Kategorija:Rođeni 1890.
Kategorija:Umrli 1949.
Kategorija:Biografije, Velika Plana
Kategorija:Srbijanski etnolozi
Kategorija:Srbijanski kompozitori