open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
KIF1B

**Kinezinoliki protein KIF1B** jest protein koji je kod ljudi kodiran genom **KIF1B** sa  hromosoma 1.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 1.816 aminokiselina, a molekulska težina 204.476 Da..

1020304050
MSGASVKVAVRVRPFNSRETSKESKCIIQMQGNSTSIINPKNPKEAPKSF
SFDYSYWSHTSPEDPCFASQNRVYNDIGKEMLLHAFEGYNVCIFAYGQTG
AGKSYTMMGKQEESQAGIIPQLCEELFEKINDNCNEEMSYSVEVSYMEIY
CERVRDLLNPKNKGNLRVREHPLLGPYVEDLSKLAVTSYTDIADLMDAGN
KARTVAATNMNETSSRSHAVFTIVFTQKKHDNETNLSTEKVSKISLVDLA
GSERADSTGAKGTRLKEGANINKSLTTLGKVISALAEVDNCTSKSKKKKK
TDFIPYRDSVLTWLLRENLGGNSRTAMVAALSPADINYDETLSTLRYADR
AKQIKCNAVINEDPNAKLVRELKEEVTRLKDLLRAQGLGDIIDIDPLIDD
YSGSGSKYLKDFQNNKHRYLLASENQRPGHFSTASMGSLTSSPSSCSLSS
QVGLTSVTSIQERIMSTPGGEEAIERLKESEKIIAELNETWEEKLRKTEA
IRMEREALLAEMGVAIREDGGTLGVFSPKKTPHLVNLNEDPLMSECLLYY
IKDGITRVGQADAERRQDIVLSGAHIKEEHCIFRSERSNSGEVIVTLEPC
ERSETYVNGKRVSQPVQLRSGNRIIMGKNHVFRFNHPEQARAEREKTPSA
ETPSEPVDWTFAQRELLEKQGIDMKQEMEKRLQEMEILYKKEKEEADLLL
EQQRLDYESKLQALQKQVETRSLAAETTEEEEEEEEVPWTQHEFELAQWA
FRKWKSHQFTSLRDLLWGNAVYLKEANAISVELKKKVQFQFVLLTDTLYS
PLPPELLPTEMEKTHEDRPFPRTVVAVEVQDLKNGATHYWSLEKLKQRLD
LMREMYDRAGEMASSAQDESETTVTGSDPFYDRFHWFKLVGSSPIFHGCV
NERLADRTPSPTFSTADSDITELADEQQDEMEDFDDEAFVDDAGSDAGTE
EGSDLFSDGHDPFYDRSPWFILVGRAFVYLSNLLYPVPLIHRVAIVSEKG
EVRGFLRVAVQAIAADEEAPDYGSGIRQSGTAKISFDNEYFNQSDFSSVA
MTRSGLSLEELRIVEGQGQSSEVITPPEEISRINDLDLKSSTLLDGKMVM
EGFSEEIGNHLKLGSAFTFRVTVLQASGILPEYADIFCQFNFLHRHDEAF
STEPLKNNGRGSPLAFYHVQNIAVEITESFVDYIKTKPIVFEVFGHYQQH
PLHLQGQELNSPPQPCRRFFPPPMPLSKPVPATKLNTMSKTSLGQSMSKY
DLLVWFEISELEPTGEYIPAVVDHTAGLPCQGTFLLHQGIQRRITVTIIH
EKGSELHWKDVRELVVGRIRNKPEVDEAAVDAILSLNIISAKYLKSSHNS
SRTFYRFEAVWDSSLHNSLLLNRVTPYGEKIYMTLSAYLELDHCIQPAVI
TKDVCMVFYSRDAKISPPRSLRSLFGSGYSKSPDSNRVTGIYELSLCKMS
DTGSPGMQRRRRKILDTSVAYVRGEENLAGWRPRGDSLILEHQWELEKLE
LLHEVEKTRHFLLLRERLGDSIPKSLSDSLSPSLSSGTLSTSTSISSQIS
TTTFESAITPSESSGYDSGDIESLVDREKELATKCLQLLTHTFNREFSQV
HGSVSDCKLSDISPIGRDPSESSFSSATLTPSSTCPSLVDSRSNSLDQKT
PEANSRASSPCPEFEQFQIVPAVETPYLARAGKNEFLNLVPDIEEIRPSS
VVSKKGYLHFKEPLYSNWAKHFVVVRRPYVFIYNSDKDPVERGIINLSTA
QVEYSEDQQAMVKTPNTFAVCTKHRGVLLQALNDKDMNDWLYAFNPLLAG
TIRSKLSRRCPSQSKY

## Klinički značaj
Ovaj protein povezuje se sa Charcot–Marie–Toothovom bolešću, tip 2A1.

## Reference
## Dopunska literatura
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*

## Vanjski linkovi
* GeneReviews/NCBI/NIH/UW entry on Charcot-Marie-Tooth Neuropathy Type 2

Kategorija:Geni na hromosomu 1
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
JAK1

**Janus-kinaza 1** jest enzim koji je kod ljudi kodiran genom **JAK1** sa  hromosoma 1.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 1.154 aminokiseline, a molekulska težina  133.277 Da.

1020304050
MQYLNIKEDCNAMAFCAKMRSSKKTEVNLEAPEPGVEVIFYLSDREPLRL
GSGEYTAEELCIRAAQACRISPLCHNLFALYDENTKLWYAPNRTITVDDK
MSLRLHYRMRFYFTNWHGTNDNEQSVWRHSPKKQKNGYEKKKIPDATPLL
DASSLEYLFAQGQYDLVKCLAPIRDPKTEQDGHDIENECLGMAVLAISHY
AMMKKMQLPELPKDISYKRYIPETLNKSIRQRNLLTRMRINNVFKDFLKE
FNNKTICDSSVSTHDLKVKYLATLETLTKHYGAEIFETSMLLISSENEMN
WFHSNDGGNVLYYEVMVTGNLGIQWRHKPNVVSVEKEKNKLKRKKLENKH
KKDEEKNKIREEWNNFSYFPEITHIVIKESVVSINKQDNKKMELKLSSHE
EALSFVSLVDGYFRLTADAHHYLCTDVAPPLIVHNIQNGCHGPICTEYAI
NKLRQEGSEEGMYVLRWSCTDFDNILMTVTCFEKSEQVQGAQKQFKNFQI
EVQKGRYSLHGSDRSFPSLGDLMSHLKKQILRTDNISFMLKRCCQPKPRE
ISNLLVATKKAQEWQPVYPMSQLSFDRILKKDLVQGEHLGRGTRTHIYSG
TLMDYKDDEGTSEEKKIKVILKVLDPSHRDISLAFFEAASMMRQVSHKHI
VYLYGVCVRDVENIMVEEFVEGGPLDLFMHRKSDVLTTPWKFKVAKQLAS
ALSYLEDKDLVHGNVCTKNLLLAREGIDSECGPFIKLSDPGIPITVLSRQ
ECIERIPWIAPECVEDSKNLSVAADKWSFGTTLWEICYNGEIPLKDKTLI
EKERFYESRCRPVTPSCKELADLMTRCMNYDPNQRPFFRAIMRDINKLEE
QNPDIVSEKKPATEVDPTHFEKRFLKRIRDLGEGHFGKVELCRYDPEGDN
TGEQVAVKSLKPESGGNHIADLKKEIEILRNLYHENIVKYKGICTEDGGN
GIKLIMEFLPSGSLKEYLPKNKNKINLKQQLKYAVQICKGMDYLGSRQYV
HRDLAARNVLVESEHQVKIGDFGLTKAIETDKEYYTVKDDRDSPVFWYAP
ECLMQSKFYIASDVWSFGVTLHELLTYCDSDSSPMALFLKMIGPTHGQMT
VTRLVNTLKEGKRLPCPPNCPDEVYQLMRKCWEFQPSNRTSFQNLIEGFE
ALLK

## Funkcija 
Janus-kinaza  je  ljudska  tirozin-kinaza, protein neophodan za signalizaciju određenih tipova I i tipa II citokina. Stupa u interakciju sa zajedničkim gama lancem (γc) citokinskog receptora tipa I, da izazove signale iz porodice IL-2 receptora (npr. IL -2R, IL-7R, IL-9R i IL-15R), IL-4 porodica receptora (npr. IL-4R i IL-13R), porodica gp130 receptora (npr. IL-6R , IL-11R, LIF-R, OSM-R, kardiotrofin-1 receptor (CT-1R), cilijarni neurotrofni faktor receptor (CNTF-R), neurotrofin-1 receptor (NNT-1R) i leptin-R). Također je važan za transdukciju signala po tipu I (IFN-α/β) i tipu II (IFN-γ) interferona, i članovima porodice IL-10 preko citokinskih receptora tipa II.  Jak1 ima ključnu ulogu u pokretanju odgovora na višestruke velike porodice citokinskih receptora. Gubitak Jak1 je smrtonosan kod neonatusih miševa, vjerovatno zbog poteškoća u sisanju. Ekspresija gena JAK1 u ćelijama raka omogućava pojedinačnim ćelijama da se kontrahuju, potencijalno im omogućavajući da pobegnu od tumora i metastaziraju u druge dijelove tijela.

## Interakcije
Pokazalo se da je Janus-kinaza 1 u interakciji sa:

* ELP2, 
* GNB2L1 
* IL6ST, 
* Grb2, 
* IL2RB, 
* IRS1, 
* IL10RA, 
* PTPN11, 
* STAM2,
* STAT3, 
* STAT5A, 
* STAT5B, 

## Reference
## Dopunska literatura
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*

## Vanjski linkovi
* 

Kategorija:Geni na hromosomu 1
Kategorija:Enzimi
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Kategorija:Tirozin-kinaze
Svjetski kup u biatlonu 2021/2022.

**Svjetski kup u biatlonu 2021/22.** (zvanično: *BMW IBU World Cup Biathlon*) je 45. po redu takmičenje biatlonaca za Svjetski kup u biatlonu u organizaciji Međunarodnog biatlonskog saveza (IBU). Niz takmičenja počeo je 27. novembra 2021. u švedskom Östersundu, a završit će 14. marta 2021. u Oslu. Vrhunac takmičenja bile su Zimske olimpijske igre u kineskom Pekingu. Rezultati sa ZOI 2022. nisu se bodovali za plasman u Svjetskom kupu. Za vrednovanje i pravo učestvovanja korišteni su rezultati IBU kupa 2019/20.

## Startne kvote 
; Muškarci

; Žene

## Kalendar takmičenja 
## Bodovanje 
Od sezone 2008/09. koristi se novi sistem bodovanja u kome pobjednik dobija 60 bodova, drugi 54, treći 48 itd. Ovaj sistem je zamijenio sistem od sezone 2007/08. po kojem je pobjednik dobijao 50 bodova, drugi 48, treći 46 i svaki slijedeći plasman tri, dva ili jedan bod manje.

## Muškarci 
### Rezultati 
### Tabele 
### Pojedinačni rezultati 
## Žene 
### Rezultati 
### Tabele 
### Pojedinačni rezultati 
## Mješovita štafeta
### Rezultati 
### Tabele 
### Pojedinačni rezultati 
## Pobjede u Svjetskom kupu 

; Muškarci

; Žene

## Povlačenja 
## Napomene 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Službena stranica IBU-a
* Službena stranica sa bankom podataka IBU-a

Kategorija:2021. u biatlonu
Kategorija:2022. u biatlonu
*
LRRC39

**Protein 39 sa leucinom-bogatim ponavljanjem** jest protein koji je kod ljudi kodiran genom **LRRC39** sa  hromosoma 1.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 335 aminokiselina, a molekulska težina 38.793 Da.

1020304050
MTENVVCTGAVNAVKEVWEKRIKKLNEDLKREKEFQHKLVRIWEERVSLT
KLREKVTREDGRVILKIEKEEWKTLPSSLLKLNQLQEWQLHRTGLLKIPE
FIGRFQNLIVLDLSRNTISEIPPGIGLLTRLQELILSYNKIKTVPKELSN
CASLEKLELAVNRDICDLPQELSNLLKLTHLDLSMNDFTTIPLAVLNMPA
LEWLDMGSNKLEQLPDTIERMQNLHTLWLQRNEITCLPQTISNMKNLGTL
VLSNNKLQDIPVCMEEMANLRFVNFRDNPLKLKVSLPPSEGTDEEEEREL
FGLQFMHTYIQESRRRADHQVNGSTTLPISINTDG

## Reference 
## Dopunska literatura 
* 
* 
* 

Kategorija:Geni na hromosomu 1
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Kategorija:LRR proteini
Nacionalni park Mavrovo

**Nacionalni park Mavrovo** (makedonski: *Национален Парк Маврово* (*Nacionalen Park Mavrovo*) nalazi se u zapadnom dijelu zemlje i najveći je od tri nacionalna parka u Sjevernoj Makedoniji. Unutar granica Parka su planine: Коrab, Dešat jugozapadni obronci Šar Planine, Bistre i veći dio sjeverne dijelove Krčina. Središnji dio Nacionalnog parka pokriva dolinu i sliv rijeke Radika. Umjetno jezero Mavrovo također je u nacionalnom parku.

Mavrovo ima 30 slikovitih pećina, uključujući Šarkovu pećinu u blizini Rostuša. U Mavrovu je Lokuv, najmanje glacijalno jezero u Makedoniji. Slikoviti kanjon rijeke Radika daje posebnu ljepotu ovom parku. Mnogi klanci, strme sekcije, stijene različitog oblika i vodopadi tvore poseban i različit teren Mavrova.

Unutar granica Nacionalnog parka Mavrovo je više od 52 planinskih vrhova visine preko 2000 m. Od posebne važnosti za nacionalni park Mavrovo je vrh Veliki Korab (2.764 m.), koji je najviši vrh u Makedoniji i najviša tačka parka. Najniža točka Nacionalnog parka Mavrovo iznosi 600 metara i nalazi se na samom mjestu gdje se Mala Rijeka ulijeva u rijeku Radiku.

Umjetno Mavrovsko jezero pristupačno je tokom cijele godine - ljeti za kupanje, a zimi, kada je voda zamrznuta, moguće je klizanje na ledu.

Slap Duf se nalazi u blizini sela Rostuše. Voda prolaze kroz kanjon Dufi koji je visok 60 metara i prava je atrakcija.

## Flora i fauna 
Nacionalni park Mavrovo ima bogatu floru s nekoliko endemičnih biljnih vrsta i 82 zaštićene vrste. Od vegetacije u parku je najčešća zajednica bukove šume. Faunu Nacionalnog parka Mavrovo karakterizira znatna raznolikost. Sastoji se od 140 vrsta ptica, od kojih su najznačajnije: sivi sokol, orao (zlatni) orao, šumski sokol, velika sova, livadska eja, blijeda eja, kao i 11 vrsta vodozemaca, 12 vrsta gmazova i 38 vrsta sisavaca. Među sisavcima najvažniji su medvjed, ris, gams i divlja mačka.

## Spomenici 
Zaštitni znak parka je crkva Svetog Nikola u umjetnom Mavrovskom jezeru, koja bude potopljena pri svakom nadolasku vode. U blizini je arheološko nalazište. Mjesto je nekropola iz kasnog srednjeg vijeka. Manastirski kompleks svetog Jovan Bigorskog nalazi se uz rijeku Radiku i poznat je po ikonostasima.

Galičko vjenčanje je kulturna manifestacija koja obiluje originalnim, jedinstvenim i nezaboravnim svadbenim običajima. Održava se svake godine 12. jula. Glalička svadba je svojim postojanjem pomogla kultivirati jedinstvene vjenčane običaje i obrede za stanovnike ove regije. Pridonosi očuvanju izvornih pjesama, plesova i poznatih galicijskih haljina, izrađenih uz filigransku tačnost.

## Svjetska baština 
Na sjednici UNESCO-a 2021. bukove šume u dolini Duboke rijeke () proglašene su za svjetsku baštinu u okvirima serijala Iskonske bukove šume Karpata i drugih regija Evrope. Predlagači su bili Ministarstvo za životnu sredinu i prostorno planiranje i Nacionalni park Mavrovo. Duboka rijeka je lijeva pritoka Ribničke rijeke, koja je desna pritoka Radike, najduže rijeke u parku.

## Reference 
Kategorija:Nacionalni parkovi u Jugoslaviji
Kategorija:Zaštićena područja osnovana 1948.
LRRC41

**Leucinom bogati protein sa ponavljanjem 40** (LRRC40) jest protein koji je kod ljudi kodiran genom **LRRC40** sa  hromosoma 1.
                          
## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 602 aminokiseline, a molekulska težina 68.250 Da.

1020304050
MSRLKRIAGQDLRAGFKAGGRDCGTSVPQGLLKAARKSGQLNLSGRNLSE
VPQCVWRINVDIPEEANQNLSFGATERWWEQTDLTKLIISNNKLQSLTDD
LRLLPALTVLDIHDNQLTSLPSAIRELENLQKLNVSHNKLKILPEEITNL
RNLKCLYLQHNELTCISEGFEQLSNLEDLDLSNNHLTTVPASFSSLSSLV
RLNLSSNELKSLPAEINRMKRLKHLDCNSNLLETIPPELAGMESLELLYL
RRNKLRFLPEFPSCSLLKELHVGENQIEMLEAEHLKHLNSILVLDLRDNK
LKSVPDEIILLRSLERLDLSNNDISSLPYSLGNLHLKFLALEGNPLRTIR
REIISKGTQEVLKYLRSKIKDDGPSQSESATETAMTLPSESRVNIHAIIT
LKILDYSDKQATLIPDEVFDAVKSNIVTSINFSKNQLCEIPKRMVELKEM
VSDVDLSFNKLSFISLELCVLQKLTFLDLRNNFLNSLPEEMESLVRLQTI
NLSFNRFKMLPEVLYRIFTLETILISNNQVGSVDPQKMKMMENLTTLDLQ
NNDLLQIPPELGNCVNLRTLLLDGNPFRVPRAAILMKGTAAILEYLRDRI
PT

### Struktura proteina 
sekundarna struktura proteina ima obrazac unutar regiona ponavljanja leucina. Svako ponavljanje leucina ima β-list i α-heliks. Slika desno pokazuje konkretnu strukturu proteina nalik potkovici, sa mnogo ponavljanja bogatih leucinom. Ovisno o području gdje se LRR nalaze, drugi proteini mogu se vezati unutar krivulje potkovice ili za vanjski dio proteina.

## Gen
LRRC40 se nalazi na negativnom lancu DNK (vidi smislenost) hromosoma 1 između baznih parova 70,611.483 i 70,671.223. Gen proizvodi iRNK sa 2.958 baznih parova. U ljudskom genu ima 15 predviđenih egzona 

### Gensko susjedstvo 
LRRC40 je nizvodno susedan sa LRRC7 (70,225,888 - 70,587,570) na pozitivnom DNK lancu i uzvodno sa SRSF11 (70,687,320-70,716,488) na pozitivnom DNK lancu.

### Ekspresija gena 
LRRC40 je eksprimiran između 50. i 100. percentila u skoro svakom tkivu u tijelu.

## Protein 
Iako tačna funkcija proteina LRRC40 još nije shvaćena, vjeruje se da učestvuje u interakcijama protein-protein jer je član porodice proteina  leucinom bogata ponavljanja,  za koje se zna da učestvuju u interakcijama protein-protein.

### Svojstva 
LRRC40 je protein od 602 aminokiseline sa molekulskom težinom od 68,254 kDa i izoelektričnom tačkom od 6,04. Očekuje se da se LRRC40 nalazi u  ćelijskom jedru i nema transmembranske domene da ga usidri za jedrovu membranu. LRRC40 ima mnogo predviđenih mjesta  fosforilacije. Od 19 predviđenih fosfoserinskih lokacija, samo dvije su konzervirane unutar ortologa. Ova dva mjesta S38 i S391.

## Interakcije proteina 
Prema Genecards-u, LRRC40 ima 756 mogućih interakcija proteina. Ortolozi su pronađeni sve do grimizne morske anemone i homolozi su pronađeni u bakterija i Archaea pomoću BLAST-a. The following table gives information on the homologs of LRRC40.

## Reference 
Kategorija:Geni na hromosomu 1
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
MAN1A2

**Mannozil-oligosaharidna 1,2-alfa-manozidaza IB**  jest enzim koji je kod ljudi kodiran genom **MAN1A2** sa  hromosoma 1.
 
## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 641 aminokiselina, a molekulska težina 73.004 Da. 

1020304050
MTTPALLPLSGRRIPPLNLGPPSFPHHRATLRLSEKFILLLILSAFITLC
FGAFFFLPDSSKHKRFDLGLEDVLIPHVDAGKGAKNPGVFLIHGPDEHRH
REEEERLRNKIRADHEKALEEAKEKLRKSREEIRAEIQTEKNKVVQEMKI
KENKPLPPVPIPNLVGIRGGDPEDNDIREKREKIKEMMKHAWDNYRTYGW
GHNELRPIARKGHSPNIFGSSQMGATIVDALDTLYIMGLHDEFLDGQRWI
EDNLDFSVNSEVSVFEVNIRFIGGLLAAYYLSGEEIFKIKAVQLAEKLLP
AFNTPTGIPWAMVNLKSGVGRNWGWASAGSSILAEFGTLHMEFIHLSYLT
GDLTYYKKVMHIRKLLQKMDRPNGLYPNYLNPRTGRWGQYHTSVGGLGDS
FYEYLLKAWLMSDKTDHEARKMYDDAIEAIEKHLIKKSRGGLTFIGEWKN
GHLEKKMGHLACFAGGMFALGADGSRADKAGHYLELGAEIARTCHESYDR
TALKLGPESFKFDGAVEAVAVRQAEKYYILRPEVIETYWYLWRFTHDPRY
RQWGWEAALAIEKYCRVNGGFSGVKDVYSSTPTHDDVQQSFFLAETLKYL
YLLFSGDDLLPLDHWVFNTEAHPLPVLHLANTTLSGNPAVR

## Reference
## Dopunska literatura
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*

## Vanjski linkovi
Kategorija:Geni na hromosomu 1
Kategorija:Enzimi
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
MECR

**Mitohondrijska trans-2-enoil-CoA reduktaza** jest enzim koji je kod ljudi kodiran genom **MECR** sa  hromosoma 1.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 373 aminokiseline, a molekulska težina 40.462 Da.

1020304050
MWVCSTLWRVRTPARQWRGLLPASGCHGPAASSYSASAEPARVRALVYGH
HGDPAKVVELKNLELAAVRGSDVRVKMLAAPINPSDINMIQGNYGFLPEL
PAVGGNEGVAQVVAVGSNVTGLKPGDWVIPANAGLGTWRTEAVFSEEALI
QVPSDIPLQSAATLGVNPCTAYRMLMDFEQLQPGDSVIQNASNSGVGQAV
IQIAAALGLRTINVVRDRPDIQKLSDRLKSLGAEHVITEEELRRPEMKNF
FKDMPQPRLALNCVGGKSSTELLRQLARGGTMVTYGGMAKQPVVASVSLL
IFKDLKLRGFWLSQWKKDHSPDQFKELILTLCDLIRRGQLTAPACSQVPL
QDYQSALEASMKPFISSKQILTM

## Struktura 
Gen MECR se nalazi na hromosomu 1, a njegova specifična lokacija je 1p35.3.

## Funkcija 
Put mtFAS neophodan je za proizvodnju oktanske kiseline koja se koristi za sintezu lipoinske kiseline, koja je neophodna za aerobni metabolizam. Protein koji kodira MECR je oksidoreduktaza koja katalizira posljednji korak u mtFAS.

Specifični nokaut Mecr gena Purkinjovih ćelija kod miševa dovodi do neurodegeneracije.

## Klinički značaj 
Pretpostavlja se da genetičke mutacije u MECR uzrokuju MEPAN sindrom, neurometabolički poremećaj kod ljudi, koji uključuje poremećaje u putu uključenom u sintezu mitohondrijskih masnih kiselina (mtFAS). Utvrđeno je da pacijenti sa MEPAN-om imaju recesivne mutacije u MECR-u i obično su prisutni s distonijom u djetinjstvu, optičkom atrofijom i abnormalnostima signala baznih ganglija na MRI.

## Reference 
## Dopunska literatura 
* 
* 
* 
* 

## Vanjski linkovi
Kategorija:Geni na hromosomu 1
Kategorija:Enzimi
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Pozovi me na kafu / Slovo o čovjeku

**Pozovi me na kafu / Slovo o čovjeku** je singl sarajevske pop rock grupe Indexi. Objavila ga je izdavačka kuća Jugoton 1978. godine.
Muzički aranžman za naslovnu pjesmu "Pozovi me na kafu" napisao je basist Indexa Fadil Redžić, a muziku i tekst Aleksandar Korać. Pjesma započinje sa kratkim uvodom na sintisajzeru, električnoj gitari, bubnjevima i dopunskoj klavirskoj pratnji, za kojima slijedi kvalitetna pjevačka izvedba Davorina Popovića samo uz pratnju akustične gitare Slobodana Bode Kovačevića. Zvuk u ovoj pjesmi upotpunjuje kvalitetna pratnja na klaviru i električnim orguljama Ranka Rihtmana. Vrhunac u pjesmi predstavlja pjevljivi refren, što čini ovu pjesmu veoma pogodnom za tadašnje radijsko i televizijsko emitovanje. Na B strani singla je pjesma pod nazivom "Slovo o čovjeku" za koju je muziku i aranžman napisao Fadil Redžić, na tekst iz poeme Modra rijeka Maka Dizdara. Pjesma započinje klavirskim uvodom uz pratnju akustične gitare, za kojima slijedi smireno pjevanje Davorina Popovića. Naredna dva stiha otpjevana su agresivnije, za oktavu više i uz dodatnu pratnju električnih orgulja i električne gitare. Vrhunac u ovoj pjesmi predstavlja refren koji je odsviran u bržem tempu uz pjevanje svih članova grupe Indexi. Istaknutu ulogu u refrenu ima bas-gitara koja zvukom podsjeća na bas dionice u pjesmama britanske progresivne rock grupe Yes. U obje pjesme na ovoj singl ploči, članovi grupe Indexi pokazali su veliko sviračko i kompozitorsko umijeće.

## Muzički primjeri 
* Pozovi me na kafu draga
* Slovo o čovjeku

## Članovi grupe 
* Davorin Popović "Pimpek" - pjevanje
* Slobodan "Bodo" Kovačević - električna gitara
* Fadil Redžić - bas-gitara
* Đorđe Kisić - bubnjevi
* Ranko Rihtman - klavijatura

## Reference 
Kategorija:Singlovi iz 1978.
Kategorija:Singlovi grupe "Indexi"
Kategorija:Singlovi u izdanju Jugotona
MFAP2

**Mikrovlaknima pridruženi protein 2** jest protein koji je kod ljudi kodiran genom **MFAP2** sa  hromosoma 1.
                            
## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 183 aminokiseline, a molekulska težina 20.826 Da.

1020304050
MRAAYLFLLFLPAGLLAQGQYDLDPLPPFPDHVQYTHYSDQIDNPDYYDY
QEVTPRPSEEQFQFQSQQQVQQEVIPAPTPEPGNAELEPTEPGPLDCREE
QYPCTRLYSIHRPCKQCLNEVCFYSLRRVYVINKEICVRTVCAHEELLRA
DLCRDKFSKCGVMASSGLCQSVAASCARSCGSC

## Funkcija
Protein 2 povezan sa mikrovlaknima je glavni antigen elastin-povezanih mikrofibrila i kandidat za uključivanje u etiologiju nasljednih bolesti vezivnog tkiva. Ovaj gen kodira dva transkript sa dva alternativno prerađena 5' neprevedena egzona. Ova dva transkripta sadrže po osam istih kodirajućih egzona, te stoga kodiraju isti protein.

## Reference
## Dopunska literatura
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*

## Vanjski linkovi
Kategorija:Geni na hromosomu 1
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Biatlon na Zimskim olimpijskim igrama 2010 – štafeta (žene)

Utrka u **biatlonu** u štafeti 4x6&nbsp;km na **ZOI 2010.** održana je 23. februara 2010. u Whistler Olympic Parku skijaškom centru u Whistleru blizini Vancouvera.
 
## Rezultati 
## Osvojene medalje 
## Napomene 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
* 

Kategorija:Biatlon na Zimskim olimpijskim igrama 2010.
Nacionalni park Pelister

(*Pinus peuce*) na Pelisteru]]
**Nacionalni park Pelister** je zaštićeno područje na planini Babi u jugozapadnom dijelu Sjeverne Makedonije. Administrativno pripada opštinama Bitolj (73%) i Resen (27%). Područje se prvenstveno odlikuje alpskim karakteristikama i s najvišim vrhom Pelisterom (2601 m).

Ime Pelister vodi porijeklo iz prahistorijskog doba, od starohelenskih jezika, kada su ovo područje naseljavala plemena Pelagonci i Linkestidi. Jedna je varijanta da je ime kovanica od bel-ister = pelister. Riječ ister i danas u makedonskom jeziku se koristi za označavanje nečeg što je istjerano, uzvišeno, bilo po visini, bilo u more i sl. Na sličan način je i naziv poluostrva Istra, a staro ime za Dunav je Ister. Postoji i mišljenje da ime potiče od petoigličastog bora (pet iglica - pet listova).

Nacionalni park Pelister proglašen je zakonom koji je donio Prezidijum Narodne Republike Makedonije 20. 11. 1948. godine. U decembru 2007. proglašen je poseban zakon po kojem su dijelovi Babe proglašeni za nacionalni park. Javna ustanova nacionalni park Pelister je zadužen za zaštitu i upravljanje.

Najzaslužniji za dobivanje statusa je petoigličasti bor - molika () koji je otkrio njemački botaničar August Griesebach 1839. god. Molike ima i na drugim planinama Balkana, ali je njena zajednica ovdje najkompaktnija. Na livadima su brojno prisutne i biljke: pelisterska nebeska rosa, čuvarkuća i pelisterski kaćun. 
## Hidrologija 
Pelister ima razvijenu hidrografsku mrežu sa brojnim izvorima, potocima i planinskim rijekama. Sa vrhova planina spuštaju se 23 vodena toka, a najduži je rijeka Šemnica (46&nbsp;km.). Dio voda teče prema Prespenskom jezeru i pripada jadranskom slivu dok drugi  preko Pelagonije odlazi u Egejsko more. U parku su i dva glacijalna jezera na međusobnoj udaljenosti od 2&nbsp;km, Veliko (4,2 ha) i Malo jezero, poznati kao Pelisterske oči.

## Reference 
Kategorija:Nacionalni parkovi u Jugoslaviji
Kategorija:Zaštićena područja osnovana 1948.
Alexander Schallenberg

mini|Alexander Schallenberg
**Alexander Georg Nicolas Schallenberg** (rođen 20. juna 1969. u Bernu) je austrijski diplomata, pravnik i političar koji je obavljao dužnost kancelara Austrije od 11. oktobra do 6. decembra 2021. godine. Član Austrijske narodne partije (ÖVP), prethodno je bio ministar vanjskih poslova u drugoj vladi Sebastiana Kurza.

Potomak je bivše austrijske plemićke porodice Schallenberg i diplomac Evropskog koledža, Schallenberg je bio karijerni diplomata koji je postao mentor Kurzu kada je ovaj postao ministar vanjskih poslova. Kurz ga je imenovao za direktora strateškog vanjskopolitičkog planiranja i šefa evropskog odjela. Schallenberg se pridružio kabinetu kao ministar vanjskih poslova 2019. Nakon što je Kurz 9. oktobra 2021. najavio svoju ostavku na čekanju, ÖVP je predložio Schallenberga da ga zamijeni na mjestu kancelara Austrije. Schallenbergova vlada je položila zakletvu 11. oktobra 2021.

## Reference
## Vanjski linkovi
*

Kategorija:Živi ljudi
Kategorija:Rođeni 1969.
Kategorija:Biografije, Bern
Kategorija:Austrijski premijeri
Kategorija:Austrijski ministri
UROD

**Uroporpfirinogen III dekarboksilaza** (**uroporfirinogen dekarboksilaza** ili **UROD**) jest enzim (EC 4.1.1.37) koji je kod ljudi kodiran genom **UROD** sa hromosoma 1.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je  367 aminokiselina, a molekulska težina  40.787 Da.

1020304050
MEANGLGPQGFPELKNDTFLRAAWGEETDYTPVWCMRQAGRYLPEFRETR
AAQDFFSTCRSPEACCELTLQPLRRFPLDAAIIFSDILVVPQALGMEVTM
VPGKGPSFPEPLREEQDLERLRDPEVVASELGYVFQAITLTRQRLAGRVP
LIGFAGAPWTLMTYMVEGGGSSTMAQAKRWLYQRPQASHQLLRILTDALV
PYLVGQVVAGAQALQLFESHAGHLGPQLFNKFALPYIRDVAKQVKARLRE
AGLAPVPMIIFAKDGHFALEELAQAGYEVVGLDWTVAPKKARECVGKTVT
LQGNLDPCALYASEEEIGQLVKQMLDDFGPHRYIANLGHGLYPDMDPEHV
GAFVDAVHKHSRLLRQN

## Funkcija 
Uroporfirinogen III dekarboksilaza je homodimerni enzim () koji katalizuje peti korak u heme biosintezi, što odgovara eliminaciji karboksil grupa sa četiri acetatne strane lanci uroporfirinogen III daju koproporfirinogen III:
:uroporfirinogen III \rightleftharpoons koproporfirinogen III + 4 CO2

## Mehanizam 
Pri niskim koncentracijama supstrata, vjeruje se da reakcija slijedi uređeni put, sa sekvencnim uklanjanjem CO2 iz D, A, B i C prstenova, dok se pri višim razinama supstrata/enzima izgleda da je operativna nasumična ruta. Enzim u rastvoru funkcionira kao dimer, a i enzimi  čovjeka i duhana su kristalizirani i riješeni u dobrim rezolucijama.

thumb|left|400px|Reakcija koju je katalizirao UROD
UROD se smatra neobičnom dekarboksilazom, jer vrši dekarboksilaciju bez intervencije bilo kakvih kofaktora, za razliku od velike većine dekarboksilaza. Nedavno je predloženo da se njegov mehanizam odvija kroz protonaciju supstrata pomoću argininskih  ostatka.

## Klinički značaj 
Poznato je da mutacije i nedostatak ovog enzima uzrokuju porodičnu *porphyria cutanea tarda* i hepatoeritropoetsku porfiriju.

, a neke u mitohondrijama (žuto)]]

## Reference
## Dopunska literatura
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*

## Vanjski linkovi 
* 

Kategorija:Geni na hromosomu 1
Kategorija:Enzimi
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Kategorija:EC 4.1.1
Venecijanska utvrđenja iz 16. i 17. vijeka

**Venecijanska utvrđenja od XVI do XVII vijeka** su dio strategije obrane razvučenih granica Mletačke Republike. Venecija je u tom najvažnijem periodu duge istorije Mletačke Republike gradila tvrđave u brojnim gradovima koje je kontrolisala. Sama  sebe nije utvrđivala na klasičan zidani način, već se odbrana same Venecije bazirala na razvijenoj mreži utvrđenja u bližoj i daljoj okolini i neposredno, putem lagune, kao prirodnog specifikuma ovog grada i položaja u njoj.

Mletački imperij se do 1500. godine proširio od Kipra na istoku do granice s milanskim teritorijem na rijeci Adda na zapadu. Bila je to duga i uska teritorija kojoj je prijetila opasnost da bude presječena. Prva izgrađena tvrđava bila je Palmanova koja se smatra za idealni vojni grad 16. stoljeća. Svojom vizuelnom koherentnošću i disciplinom inspirirala je vojnu arhitekturu evropskih gradova, bilo da su poput nje primjenjivali radijalni plan ili ortogonalnu mrežu ulica poput Vallette na Malti. Palmanova i Valletta predstavljaju prototip grada nastao proučavanjem starorimske vojne i kolonijalne prakse, razrađen renesansnom teorijom idealnog grada i u brojnim humanističkim vojnim traktatima.

Ovaj veliki poduhvat Mletačke republike na velikom teritorijalnom području bio je moguć samo zahvaljujući upečatljivoj saradnji fortifikacijskih stručnjaka, ali i uredbama, društvenim modelima i novoj vrsti uprave kojom se mletačka kultura spajala s drugim kulturama istočne obale Jadrana. 
## Svjetska baština 
Transnacionalna, serijska nominacija venecijanskih utvrđenja od XVI do XVII vijeka, prihvaćena je na 41. zasijedanju UNESCO Komiteta za svjetsku baštinu u Krakovu od 02-12. jula 2017. god. Upisano je šest pojedinačnih spomenika: utvrđeni gradovi Bergamo, Peskijera del Garda i Palmanova iz Italije, odbrambeni sistem Zadra i tvrđava svetog Nikole u Šibeniku iz Hrvatske, te Kotorska tvrđava iz Crne Gore. Utvrđenja se protežu na više od 1.000&nbsp;km između regije Lombardije u Italiji i istočne obale Jadrana. Tvrđave su štitile Mletačku Republiku od drugih evropskih sila na sjeverozapadu, a one na moru štitile su pomorske puteve i luke od Jadranskog mora do Levanta. Bile su neophodne za podršku širenju i autoritetu Republike. Uvođenje baruta dovelo je do značajnih pomaka u vojnoj tehnici i arhitekturi koji se ogledaju u dizajnu takozvanih bastiona, utvrđenja, koja su se proširila širom Evrope.

Komitet u svojoj odluci ostavlja mogućnost da se tvrđava u Herceg Novom, priključi upisanom dobru nakon što se donesu odgovarajuće studije i sprovedu konzervatorske mjere.

## Literatura 
*

Datoteka:BG MuraVenete 08.JPG|Utvrđenje u Bergamu
Datoteka:Porta Verona1.jpg|Utvrđenje Peskiera del Garda
Datoteka:Cinta muraria di Palmanova.jpg|Utvrđeni grad Palmanova
Stadt Tor Porta terraferma, Zadar 3.JPG|Utvrđenje u Zadru
Aerial image of St. Nicholas Fortress (view from the southeast).jpg|Tvrđava svetog Nikole u Šibeniku
Mura di cattaro, 05.JPG|Kotorska tvrđava

## Reference 
Kategorija:Svjetska baština u Italiji
Kategorija:Svjetska baština u Hrvatskoj
Kategorija:Svjetska baština u Crnoj Gori
TTC39A

**Tetratrikopeptidno ponavljanje 39A** jest protein koji je kod ljudi kodiran genom **TTC39A** sa hromosoma 1. TTC39A je također poznat kao DEME-6 (diferencijalno eksprimiran u MCF7 sa estradiolskim proteinom 6), KIAA0452 i c1orf34.  KIAA0452 se također može posmatrati kao izoforma TTC39A zbog razlika u sekvenci genoma, ali se preklapaju u DUF domenu.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je  613 aminokiselina, a molekulska težina  69.778 Da..

1020304050
MGQKGHKDSLYPCGGTPESSLHEALDQCMTALDLFLTNQFSEALSYLKPR
TKESMYHSLTYATILEMQAMMTFDPQDILLAGNMMKEAQMLCQRHRRKSS
VTDSFSSLVNRPTLGQFTEEEIHAEVCYAECLLQRAALTFLQGSSHGGAV
RPRALHDPSHACSCPPGPGRQHLFLLQDENMVSFIKGGIKVRNSYQTYKE
LDSLVQSSQYCKGENHPHFEGGVKLGVGAFNLTLSMLPTRILRLLEFVGF
SGNKDYGLLQLEEGASGHSFRSVLCVMLLLCYHTFLTFVLGTGNVNIEEA
EKLLKPYLNRYPKGAIFLFFAGRIEVIKGNIDAAIRRFEECCEAQQHWKQ
FHHMCYWELMWCFTYKGQWKMSYFYADLLSKENCWSKATYIYMKAAYLSM
FGKEDHKPFGDDEVELFRAVPGLKLKIAGKSLPTEKFAIRKSRRYFSSNP
ISLPVPALEMMYIWNGYAVIGKQPKLTDGILEIITKAEEMLEKGPENEYS
VDDECLVKLLKGLCLKYLGRVQEAEENFRSISANEKKIKYDHYLIPNALL
ELALLLMEQDRNEEAIKLLESAKQNYKNYSMESRTHFRIQAATLQAKSSL
ENSSRSMVSSVSL

## Gen 
Gen za TTC39A nalazi na se  hromosomu 1, na poziciji  1p32.3. Njegova  iRNK ima dužinu od 2.759 baza. Dužina iRNK također je  6.256 baza.
### Transkripcijski faktori 
Ispod su neki od transkripcionih faktora koji postoje za predviđenu sekvencu promotora. 

## Protein 
Najduža sekvenca proteina sastoji se od 613 aminokiselina. Unutar TTC39A postoji domen nepoznate funkcije, DUF 3808. Predviđeno je da struktura TTC39A ima 12 alfa-heliksa i jedan beta-list.

KIAA0452 ima proteinsku sekvencu sa 453 aminokiseline.  Predviđeno je da struktura KIAA0452 ima 11 alfa-heliksa i devet beta-listova.  i izoelektričnu tačku od 6,766000.

### Ekspresija 
Postoji 17 varijanti prerade za TTC39A. TTC39A je visoko izražen protein u ljudskom tijelu.

TTC39A inducira TFAP2C u ćelijama karcinoma dojke koje reaguju na hormone  i TTC39A je eksprimiran u ćelijskim linijama karcinoma pozitivnih na estrogeni receptor.

### Posttranslacijske modifikacije 
Postoji nekoliko predviđenih mjesta fosforilacije, ali nijedno nije eksperimentalno potvrđeno. A single sulfination site is predicted at position 175.

KIAA0452 ima jedno mjesto N-acetacije na poziciji 274.

### Homologija 
TTC39A ima nekoliko ortologa koji su pronađeni u eukariota, Archaea i Bacteria.

Predviđeni promotor za gen KIAA0452 obuhvata 600 bp od 51,796.517 do 51,797.117 bp. i MAPK3.

## Reference 
Kategorija:Geni na hromosomu 1
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
MIER1

**Protein 1 sa ranom indukcijom mezoderma** jest protein koji je kod ljudi kodiran genom **MIER1** sa  hromosoma 1.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 512 aminokiselina, a molekulska težina 57.983 Da.

1020304050
MAEPSVESSSPGGSATSDDHEFDPSADMLVHDFDDERTLEEEEMMEGETN
FSSEIEDLAREGDMPIHELLSLYGYGSTVRLPEEDEEEEEEEEEGEDDED
ADNDDNSGCSGENKEENIKDSSGQEDETQSSNDDPSQSVASQDAQEIIRP
RRCKYFDTNSEVEEESEEDEDYIPSEDWKKEIMVGSMFQAEIPVGICRYK
ENEKVYENDDQLLWDPEYLPEDKVIIFLKDASRRTGDEKGVEAIPEGSHI
KDNEQALYELVKCNFDTEEALRRLRFNVKAAREELSVWTEEECRNFEQGL
KAYGKDFHLIQANKVRTRSVGECVAFYYMWKKSERYDFFAQQTRFGKKKY
NLHPGVTDYMDRLLDESESAASSRAPSPPPTASNSSNSQSEKEDGTVSTA
NQNGVSSNGPGEILNKEEVKVEGLHINGPTGGNKKPLHADMDTNGYETDN
LTTDPKLAHMTARNENDFDEKSERPAKRRRVNSNGKESPGSSEFFQEAVS
HGKFEELENTDD

## Interakcije 
Pokazalo se da je MIER1 u interakciji sa HDAC1.

## Reference 
## Dopunska literatura 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Kategorija:Geni na hromosomu 1
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
MIR6079

**MikroRNK 6079** iest protein koji je kod ljudi kodiran genom **MIR6079** sa  hromosoma 1.
                       
## Funkcija
mikroRNK (miRNK) su kratke (20-24-nukleotidme) nekodirajuće RNK koje su uključene u posttranskripcijsku regulaciju ekspresije gena u višećelijskim organizmima utičući i na stabilnost i na translaciju IRNK. miRNA se transkribuju pomoću RNK-polimeraze II, kao dio zatvorenih i poliadeniliranih [primarnih transkripata (pri-miRNK) koji mogu biti kodirjući ili nekodirajući. Primarni transkript cijepa enzim [Drosha ribonukleaza III kako bi se proizvela miRNK prekursorne petlje od oko 70 nt (pre-miRNK), koju dalje cijepa citoplazmatska Dicer ribonukleaza, kako bi se stvorila proizvodi zrela miRNK i antisens miRNK zvijezda (miRNK* ). Zrela miRNK ugrađena je u RNK-inducirani kompleks za utišavanje (RISC), koji prepoznaje ciljne iRNK putem nesavršenog uparivanja baza sa miRNK i najčešće rezultira translacijskom inhibicijom ili destabilizacijom ciljne iRNK. RefSeq predstavlja predviđenu mikroRNK matičnu petlju.

## Reference 
Kategorija:Geni na hromosomu 1
Kategorija:RNK
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
MFSD2

**Protein sa glavnim modulatorom natporodičnog domena 2**,  **MFSD2** ili **MFSD2A** –  znan i kao **natrij-ovisni lizofosfatidilholinski simporter 1** –  jest protein koji je kod ljudi kodiran genom **MFSD2A** sa  hromosoma 1. 

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 543 aminokiseline, a molekulska težina 60.170 Da.

1020304050
MAKGEGAESGSAAGLLPTSILQSTERPAQVKKEPKKKKQQLSVCNKLCYA
LGGAPYQVTGCALGFFLQIYLLDVAQKDEEVVFCFSSFQVGPFSASIILF
VGRAWDAITDPLVGLCISKSPWTCLGRLMPWIIFSTPLAVIAYFLIWFVP
DFPHGQTYWYLLFYCLFETMVTCFHVPYSALTMFISTEQTERDSATAYRM
TVEVLGTVLGTAIQGQIVGQADTPCFQDLNSSTVASQSANHTHGTTSHRE
TQKAYLLAAGVIVCIYIICAVILILGVREQREPYEAQQSEPIAYFRGLRL
VMSHGPYIKLITGFLFTSLAFMLVEGNFVLFCTYTLGFRNEFQNLLLAIM
LSATLTIPIWQWFLTRFGKKTAVYVGISSAVPFLILVALMESNLIITYAV
AVAAGISVAAAFLLPWSMLPDVIDDFHLKQPHFHGTEPIFFSFYVFFTKF
ASGVSLGISTLSLDFAGYQTRGCSQPERVKFTLNMLVTMAPIVLILLGLL
LFKMYPIDEERRRQNKKALQALRDEASSSGCSETDSTELASIL

## Funkcija
MFSD2A je membranski transportni protein koji je izražen u endotelu krvno-moždane barijere (BBB) i ima esencijalnu ulogu u formiranju i funkciji BBB. MFSD2A je atipski SLC, dakle predviđeni transporter peoretina porodice rastvornih nosača (SLC). Filogenetički grupira se u  grupu AMTF8.

Potpuni gubitak MFSD2A kod ljudi dovodi do recesivnog smrtonosnog mikrocefalnog sindroma, koji se sastoji od uvećanih lateralnih komora i nerazvijenosti malog mozga i moždanog stabla. Ovo je vjerovatno zbog gubitka uzimanja esencijalnih polinezasićenih masnih kiselina u [endotelnim ćelijama mozga, koje koriste MFSD2A kao transporter za ove masti. Serum pacijenata pokazao je povišene nivoe esencijalnih polinezasićenih masnih kiselina, verovatno zbog nemogućnosti vaskularnih ćelija da preuzmu ove lipide u odsustvu proteinske funkcije. Bez mogućnosti preuzimanja ovih masti u endotelne ćelije, dolazi do raspada krvno-moždane barijere i gubitka volumena mozga. Ovo je pokazano na modelu zebrica, intrakardijalnom injekcijom boje, za koju je utvrđeno da ekstravazira u moždani parenhim nakon inaktivacije jednog od paraloga MSFD2A poznatog kao mfsd2aa. 
 
## Reference
## Dopunska literatura
*
*
*
*

Kategorija:Geni na hromosomu 1
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
The Washington Post

***Washington Post*** (također poznat kao ***Post*** i, neformalno, WaPo) su američke dnevne novine  koje se izdaju u Washingtonu, D.C. Najtiražnije su novine unutar gradskog područja Washingtona, i imaju brojnu nacionalnu publiku. Dnevna broadsheet izdanja se štampaju za DC, Maryland i Virginiju.

Novine su osvojile 69 Pulitzerovih nagrada i druga su po redu od svih publikacija (nakon *The New York Timesa*). *Post* novinari su također dobili 18 Nieman Fellowships i 368 White House News Photographers Association nagrada. List je poznat po svom političkom izvještavanju i jedan je od rijetkih preostalih američkih listova koji imaju strane urede.

*The Post* je osnovan 1877. U svojim ranim godinama, imao je nekoliko vlasnika i imao je probleme i finansijski i urednički. Finansijer Eugene Meyer kupio ga je iz stečaja 1933. godine i oživio njegovo stanje i reputaciju, a rad su nastavili njegovi nasljednici Katharine i Phil Graham (Meyerova kćerka i zet), koji su otkupili nekoliko rivalskih publikacija. *Post*-ovo objavljivanje Pentagon Papers-a 1971, pomoglo je poticanje protivljenju ratu u Vijetnamu . Nakon toga, u najpoznatijoj epizodi u historiji novina, novinari Bob Woodward i Carl Bernstein vodili su istragu američke štampe o onome što je postalo poznato kao skandal Watergate, koji je rezultirao ostavkom predsjednika Richarda Nixona 1974. godine. Pojava interneta je proširila nacionalni i međunarodni domet *Post-a*. U oktobru 2013. godine, porodica Graham prodala je novine Nash Holdingsu, holding kompaniji koju je osnovao Jeff Bezos, za 250 dolara&nbsp;miliona.
[mini| U ponedjeljak, 21. juli, 1969, izdanje, pod naslovom "Orao je sletio — [Apollo 11|Two Men Walk on the Moon"]]
mini|Jedan Franklin Square, sadašnje sjedište Posta
Jeff Bezos je 2013. kupio novine za 250 miliona US dolara. Novine su sada u vlasništvu Nash Holdings LLC, kompanije koju kontroliše Bezos. Bivša matična kompanija lista, koja je zadržala još neku imovinu poput Kaplana i grupe TV stanica, ubrzo je nakon prodaje preimenovana u Graham Holdings Company.

## Reference 
Kategorija:The Washington Post
Kategorija:Novine osnovane 1877.
Kategorija:Američke dnevne novine
MMEL1

**Membranski metalo-endopeptidazoliki protein 1** jest protein koji je kod ljudi kodiran genom **MMEL1** sa  hromosoma 1.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 779 aminokiselina, a molekulska težina 89.367 Da..

1020304050
MGKSEGPVGMVESAGRAGQKRPGFLEGGLLLLLLLVTAALVALGVLYADR
RGKQLPRLASRLCFLQEERTFVKRKPRGIPEAQEVSEVCTTPGCVIAAAR
ILQNMDPTTEPCDDFYQFACGGWLRRHVIPETNSRYSIFDVLRDELEVIL
KAVLENSTAKDRPAVEKARTLYRSCMNQSVIEKRGSQPLLDILEVVGGWP
VAMDRWNETVGLEWELERQLALMNSQFNRRVLIDLFIWNDDQNSSRHIIY
IDQPTLGMPSREYYFNGGSNRKVREAYLQFMVSVATLLREDANLPRDSCL
VQEDMVQVLELETQLAKATVPQEERHDVIALYHRMGLEELQSQFGLKGFN
WTLFIQTVLSSVKIKLLPDEEVVVYGIPYLQNLENIIDTYSARTIQNYLV
WRLVLDRIGSLSQRFKDTRVNYRKALFGTMVEEVRWRECVGYVNSNMENA
VGSLYVREAFPGDSKSMVRELIDKVRTVFVETLDELGWMDEESKKKAQEK
AMSIREQIGHPDYILEEMNRRLDEEYSNLNFSEDLYFENSLQNLKVGAQR
SLRKLREKVDPNLWIIGAAVVNAFYSPNRNQIVFPAGILQPPFFSKEQPQ
ALNFGGIGMVIGHEITHGFDDNGRNFDKNGNMMDWWSNFSTQHFREQSEC
MIYQYGNYSWDLADEQNVNGFNTLGENIADNGGVRQAYKAYLKWMAEGGK
DQQLPGLDLTHEQLFFINYAQVWCGSYRPEFAIQSIKTDVHSPLKYRVLG
SLQNLAAFADTFHCARGTPMHPKERCRVW

## Funkcija 
Protein kodiran ovim genom je član porodice nervnih endopeptidaza (NEP) ili membranskih endopeptidaza (MME). Članovi porodice imaju važnu ulogu u percepciji bola, regulaciji arterijskog pritiska, metabolizmu fosfata i homeostazi. Ovaj protein je transmembranski tipa II i smatra se da se eksprimira kao izlučeni protein. Ovaj gen je izražen uglavnom u sjemenicima sa slabom ekspresijom u mozgu, bubrezima i srcu.

## Reference 
## Dopunska literatura 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Kategorija:Geni na hromosomu 1
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Jeff Bezos

mini|Bezos 2017.
**Jeffrey Preston Bezos** ( prezime pri rođenju **Jorgensen;** rođen 12. januara 1964.) je američki poduzetnik, vlasnik medija, investitor i računarski inženjer. Osnivač je i izvršni predsjednik Amazona, gdje je ranije bio predsjednik i izvršni direktor. Od 2017. do 2021. bio je najbogatija osoba na svijetu prema *Forbesu* i Bloombergovom indeksu milijardera.

## Biografija
Rođen u Albuquerqueu i odrastao u Houstonu i Miamiju, Bezos je diplomirao na Univerzitetu Princeton 1986. Diplomirao je elektrotehniku i računarstvo. Radio je na Wall Streetu u raznim srodnim oblastima od 1986. do početka 1994. godine. Bezos je osnovao Amazon krajem 1994. godine, na putu od Njujorka do Seattla. Kompanija je započela kao online knjižara i od tada se proširila na širok spektar drugih proizvoda i usluga e-trgovine, uključujući video i audio streaming, računarstvo u oblaku i umjetnu inteligenciju. Trenutno je najveća svjetska kompanija za online prodaju, najveća internet kompanija po prihodu i najveći svjetski dobavljač virtuelnih asistenata  i infrastrukturnih usluga u oblaku putem svoje podružnice Amazon Web Services.

Bezos je 2000. godine osnovao aerosvemirskog proizvođača, kompaniju za suborbitalne svemirske letove Blue Origin. Nova letjelica Blue Origin-a New Shepard stigla je u svemir 2015. godine, a potom je uspješno sletjela na Zemlju. Kompanija je započela komercijalne suborbitalne ljudske svemirske letove  i izvela dva uspješna leta u svemir 2021.

Također je kupio glavne američke novine *The Washington Post* 2013. za 250 miliona dolara, i upravlja mnogim drugim investicijama preko svoje firme rizičnog kapitala, Bezos Expeditions. U septembru 2021. godine, Bezos postaje suosnivač biotehnološke kompanije Altos Labs sa Mail.ru osnivačem Yuri Milnerom.

Prvi centimilijarder na *Forbesovom* indeksu bogatstva, Bezos je proglašen "najbogatijim čovjekom u modernoj historiji" nakon što je njegovo neto bogatstvo poraslo na 150 milijardi dolara u julu 2018. U augustu 2020., prema *Forbesu*, imao je neto bogatstvo veće od 200 milijardi dolara. Tokom 2020. godine tokom pandemije COVID-19, Bezosovo bogatstvo poraslo je za otprilike 24 milijardi dolara. 5. jula 2021. Bezos se povukao s mjesta izvršnog direktora Amazona i prešao na mjesto izvršnog predsjednika; Andy Jassy, šef Amazonovog odjela za računarstvo u oblaku, zamijenio je Bezosa na mjestu izvršnog direktora Amazona. 20. jula 2021. Jeff Bezos je odletio u svemir zajedno sa svojim bratom Markom. Suborbitalni let trajao je više od 10 minuta, dostigavši visinu od 107&nbsp;km.

## Reference
## Vanjski linkovi
*

Kategorija:Živi ljudi
Kategorija:Amerikanci porijeklom iz Danske
Kategorija:Rođeni 1964.
LRRC8D

**Leucinom-bogati protein sa ponavljanjima proteina 8D** jest protein koji je kod ljudi kodiran genom **LRRC8D** sa  hromosoma 1. 
                         
## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 858 aminokiselina, a molekulska težina 98.201 Da.

1020304050
MFTLAEVASLNDIQPTYRILKPWWDVFMDYLAVVMLMVAIFAGTMQLTKD
QVVCLPVLPSPVNSKAHTPPGNAEVTTNIPKMEAATNQDQDGRTTNDISF
GTSAVTPDIPLRATYPRTDFALPNQEAKKEKKDPTGRKTNLDFQQYVFIN
QMCYHLALPWYSKYFPYLALIHTIILMVSSNFWFKYPKTCSKVEHFVSIL
GKCFESPWTTKALSETACEDSEENKQRITGAQTLPKHVSTSSDEGSPSAS
TPMINKTGFKFSAEKPVIEVPSMTILDKKDGEQAKALFEKVRKFRAHVED
SDLIYKLYVVQTVIKTAKFIFILCYTANFVNAISFEHVCKPKVEHLIGYE
VFECTHNMAYMLKKLLISYISIICVYGFICLYTLFWLFRIPLKEYSFEKV
REESSFSDIPDVKNDFAFLLHMVDQYDQLYSKRFGVFLSEVSENKLREIS
LNHEWTFEKLRQHISRNAQDKQELHLFMLSGVPDAVFDLTDLDVLKLELI
PEAKIPAKISQMTNLQELHLCHCPAKVEQTAFSFLRDHLRCLHVKFTDVA
EIPAWVYLLKNLRELYLIGNLNSENNKMIGLESLRELRHLKILHVKSNLT
KVPSNITDVAPHLTKLVIHNDGTKLLVLNSLKKMMNVAELELQNCELERI
PHAIFSLSNLQELDLKSNNIRTIEEIISFQHLKRLTCLKLWHNKIVTIPP
SITHVKNLESLYFSNNKLESLPVAVFSLQKLRCLDVSYNNISMIPIEIGL
LQNLQHLHITGNKVDILPKQLFKCIKLRTLNLGQNCITSLPEKVGQLSQL
TQLELKGNCLDRLPAQLGQCRMLKKSGLVVEDHLFDTLPLEVKEALNQDI
NIPFANGI

## Funkcija
Istraživanja su otkrila da je ovaj protein, zajedno sa ostalim LRRC8 proteinima LRRC8A, LRRC8B, LRRC8C i LRRC8E, podjedinica heteromernog proteina zapreminski reguliranog anionskog kanala. Ti kanali (VRAC) ključni su za regulaciju veličine ćelije transportom hloridnih iona i raznih organskih osmolita, poput taurina ili glutamata, kroz plazmamembranu, i to nije jedina funkcija na koju su ovi ionski kanali povezani.

Dok je LRRC8D jedan od mnogih proteina koji mogu biti dio VRAC-a, on je zapravo jedna od najvažnijih podjedinica za sposobnost kanala da funkcionira; drugi važan protein je LRRC8A.  Međutim, iako se zna da je neophodan za specifičnu VRAC funkciju, druge studije su otkrile da to nije dovoljno za cijeli raspon uobičajenih aktivnosti VRAC-a. Tu dolaze drugi proteini LRRC8, jer različit sastav ovih podjedinica utiče na opseg specifičnosti za VRAC-eve.

Pored svoje uloge u VRAC, porodica proteina LRRC8 je takođe povezana sa agamaglobulinemijom-5.

## Reference 
## Dopunska literatura 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Kategorija:Geni na hromosomu 1
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Kategorija:LRR proteini
Urbano područje

mini|250x250piksel|Područje Velikog Tokija, najmnogoljudnije područje na svijetu, nastanjuje 35 milijuna ljudi.
**Urbano područje** karakterizirano je velikom gustoćom stanovništva i nepreglednim ljudskim obilježjima u usporedbi s okolnim područjima. Urbana područja mogu obuhvatiti velegradove, gradove, gradiće ili konurbacije, ali obim pojma se nikad ne proteže na ruralna naselja poput sela i zaseoka.
mini|251x251piksel|Urbana područja s najmanje jedan milijun stanovnika 2006. godine. Godine 1800. u gradovima je živjelo 3 % svjetskog stanovništva, a ta se brojka do kraja dvadesetog stoljeća povećala na 47%.
Urbana područja nastaju i razvijaju se u procesu urbanizacije. Mjerenje opsega urbana područja pomaže u analiziranju gustoće stanovništva i urbanog isturenja () te u određivanju urbanog i ruralnog stanovništva.

Za razliku od urbana područja metropolitansko područje uključuje ne samo urbano područje nego i satelitske gradove zajedno s ruralnim tlom smještenim između njih koje je socioekonomski povezano s urbanim jezgrenim gradom obično poslovnim vezama putem komutacije gdje urbani jezgreni grad ima ulogu primarnog tržišta rada.
mini|254x254piksel|Karta svijeta s prikazom postotka stanovništva koje živi u urbanoj okolini.
U SAD-u se metropolitanska područja nastoje definirati putem okruga ili političkih jedinica veličine okruga kao građevnih jedinica puno većih, no stanovništvom gušćih jedinica. Okruzi nastoje biti stabilne političke granice, no ekonomisti radije rabe ekonomsku i socijalnu statistiku utemeljenu na metropolitanskim područjima. Urbanizirana područja relevantnija su statistički za određivanje uporabe zemljišta po stanovniku i gustoće stanovnika.

## Definicije 
Definicije se razlikuju među državama. Evropske države definišu urbanizirana područja na osnovi urbane upotrebe zemljišta, ne dopuštajući nikakve prekide od obično više od 200m te koriste satelitsko snimanje umjesto cenzusnih blokova radi određivanja granica urbanog područja. U slabije razvijenim zemljama, osim zahtjeva o upotrebi zemljišta i gustoći stanovništva, ponekad se koristi zahtjev da se velika većina stanovništva, obično 75%, ne bavi poljoprivredom i/ili ribarstvom.

### Japan 
U Japanu se urbanizirana područja definišu kao kontigvitetna područja gusto naseljenih distrikta rabeći cenzusne enumeracijske distrikte kao jedinice sa zahtjevom gustoće od 4.000 stanovnika po kvadratnom kilometru.
[centar|mini|661x661piksel|Panoramski pogled na [Shinjuku i planinu Fuji s Bunkyo Civic Centera u Tokiju, najnaseljenije urbano područje na svijetu.]]

## Također pogledajte 
* Razvijene okoline
** Središnja poslovna zona
** Grad
** Eksurb
** Globalni grad
** Metropolitansko područje
** Ruralno područje
** Predgrađe
** Gradić
** Urbana aglomeracija
* Arhitektura
* Podzemna željeznica
* Urbana biosferska rezerva
* Urbana klimatologija
* Urbana kultura
* Urbani raspad
* Urbanističko planiranje
* Urbana obnova
* Urbano isturenje
* Urbanizacija

## Reference 

Kategorija:Urbani dizajn
Kategorija:Urbanističko planiranje
Mustafa Softić

**Mustafa Softić** bio je gradonačelnik Sarajeva od 1942-45 tokom NDH okupacije Bosne i Hercegovine.

## Biografija 
### Rane godine 
Rođen je 1898. u sarajevskoj porodici, a prvo obrazovanje stekao je u Šerijatskoj gimnaziji gdje je završio opće šerijatsko srednje obrazovanje. Nakon toga je jedno vrijeme radio kao činovnik u sarajevskom Vakufu, a poslije nekoliko godina prelazi u Gradsku štedionicu u Sarajevu (nekadašnja Privredna Banka Sarajevo). Istovremeno, bavio se i politikom, te družio s tadašnjim istaknutim bošnjačkim intelektualcima. Na ovom mjestu ga je zatekla nacistička okupacija Kraljevine Jugoslavije 1941.

### Period NDH 
Poseban pečat cjelokupnom njegovom radnom vijeku dali su događaji iz Drugog svjetskog rata. Osnivanjem Nezavisne Države Hrvatske, nakon čega Bosna i Hercegovina ulazi u njen sastav, Mustafa se pod prijetnjom odvođenja u Koncentracijski logor Jasenovac, ako odbije ponuđenu funkciju gradonačelnika Sarajeva, prihvatio te dužnosti. Za gradonačelnika Sarajeva imenovan je 1942. te je na tom položaju ostao do 1945. Tokom tog perioda podnosio je četiri ostavke, koje ustaške vlasti nisu prihvatale, ali je na kraju napustio tu dužnost dočekavši kraj Drugog svjetskog rata.

### Period SFRJ i smrt 
Uspostavom socijalističke vlasti partizanski Vojni sud Komande grada Sarajeva proglasio ga je "narodnim neprijateljem" i 1945. osudio na pet godina prisilnog rada i oduzeća imovine. Nakon sedam i po mjeseci provedenih na izdržavanju kazne u Zenici pušten je na slobodu, a ubrzo zatim napustio je Sarajevo i povukao se u Kiseljak, gdje se bavio poljoprivredom do kraja života. Mustafa Softić je umro 1990.

## Autobiografija 
Godine 1976. Mustafa je odlučio na 45 kartica teksta, poput neke vrste memoara, opisati svoj glavni period rada i življenja, naslovivši ga *"Potsjetnik i pouka članovima moje uže porodice, kao i drugim čestitim građanima do kojih dopru ovi moji retci, kako se ne bi, u trci za nepravičnim i nepoštenim ličnim bogaćenjem, ogriješili o Božje zakone i standarde časnog i poštenog ljudskog ponašanja."*

U memoarima opisao je svoja shvatanja o vlastitom životu, pa političkom progonu u raznim režimima i ugroženosti kao pripadnika određene nacije i vjere. Autor je "Potsjetnik", više puta u različitim vremenima, slao najvišim republičkim, saveznim pa i međunarodnim institucijama, želeći ukazati na nepravdu koja je činjena, prvo njemu kao ličnosti, a onda bošnjačkom narodu kome je pripadao.

## Reference 
Kategorija:Gradonačelnici Sarajeva
Kategorija:Rođeni 1898.
Kategorija:Umrli 1990.
Kategorija:Biografije, Sarajevo
Kategorija:Bosanskohercegovački političari