Trg Oslobođenja – Alija Izetbegović

**Trg oslobođenja - Alija Izetbegović** jest trg u centru glavnog bosanskohercegovačkog grada Sarajevu. Trg je nastao izgradnjom Oficirskog kasina 1880. godine, te se odmah i prozvao njemačkim imenom Ofizierkasino-Platz. Na bosanskom jeziku se nazivao Oficirski trg ili Trg pred Oficirskim domom.

## Period Kraljevine Jugoslavije 
Nakon Prvog svjetskog rata mali trg, dobio je novi naziv. Nazvan je Klemansovljev trg po francuskom državniku, političaru i doktoru Georgesu Clemenseauu. Iako je u početku trg planiran na dominantnom položaju na brdu Hrid, trg ispred Doma Armije konačno je izabran za spomenik a 1934. godine preimenovan je u Trg Petra I Oslobodioca.
Glavni dio prostora današnjeg trga između Ulice Ferhadija i Ulice zelenih beretki, nosio je ovaj naziv tokom perioda od 1934. do 1941. godine. Za vrijeme Kraljevine Jugoslavije, u planu je bila izgradnja spomenika kralju Petru I Karađorđeviću. Na ovom prostoru su srušena gradska stanica i carinica. Prva nagrada na konkursu za spomenik Petru I dodijeljena je zagrebačkom kiparu Frani Kršniću. Svi dijelovi za konjaničku figuru su bili dopremljeni u Sarajevo, krenulo se sa izgradnjom postamenta, ali rat je spriječio njegov završetak.

## Period između dva svjetska rata 
U periodu NDH veći dio trga nosio je naziv po bosanskom kralju Stjepanu Tomaševiću, dok je drugi manji dio nosio naziv po hercegu Stjepanu Vukčiću Kosači, bosanskom plemiću iz perioda srednjovjekovne Bosne. Nedugo nakon početka Drugog svjetskog rata, na trgu je bio postavljen njemački spomenik sa znakom V (victory). Isti je srušen i zapaljen 1945. godine.

## Od 1945. godine 
Tokom socijalističkog perioda trg počinje dobivati oblik današnjice, pri čemu je zasađeno i drveće. Bivši Pravoslavni bogoslovni fakultet obnovljen je i to je danas objekat Ekonomskog fakulteta, dok se u novoj zgradi na zapadnoj strani trga nalazila izdavačka kuća Svjetlost (1973).
Do 8. juna 1948. godine zvanično ime trga bilo je Trg slobode, da bi nakon toga bio preimenovan u Trg oslobođenja. U centru trga 1977. postavljen je socijalistički spomenik. Tokom osamdesetih godina 20. stoljeća, realizovana je ideja postavljanja spomen-bisti jugoslavenskim književnicima: Veselinu Masleši, Ivi Andriću, Rodoljubu Čolakoviću, Branku Ćopiću, Maku Dizdaru, Skenderu Kulenoviću, Meši Selimoviću i Isaku Samokovliji. Tokom Opsade Sarajeva, biste su sklonjene sa trga kako bi se spiječilo njihovo uništenje a na trg su ponovo vraćene 2001.

## Nakon rata 
Spomen-biste sa Trga oslobođenja su sklonjene i ostavljene su u depou Narodnog pozorišta Sarajevo. Nakon opsade pokrenute su inicijative da se spomen-biste vrate na svoja mjesta. Godine 2001. sve su vraćene, osim biste Veselina Masleše. Izdavačka kuća Svjetlost se protivila njegovom ponovnom povratku, smatrajući da se ova bista nalazi na njihovom zemljišnom posjedu, te su izrazili želju da postave bistu jednog od svojih nekadašnjih direktora. Od 1997. godine centralni dio Trga oslobođenja zauzela je skulptura *Multikulturalni čovjek*. To je djelo italijanskog umjetnika Franceska Perillia, koji je spomenik poklonio gradu. Na postamentu spomenika se nalazi  muška figura sa podignutim rukama. Vitka figura podiže visoko dvije ruke iznad glave, spajajući dvije linije koje zapravo predstavljaju meridijane zemljine kugle. Spomenik simbolizira otpor Sarajlija agresiji, a poruka spomenika glasi *Multikulturalan čovjek će izgraditi svijet*. Naziv Trg oslobođenja Alija Izetbegović nosi od oktobra 2005. godine. Izgrađen je spomenik Prvoj policijskoj brigadi. Simbol ljiljana je iskorišten na ovom spomeniku, u čijem se središtu nalazi policijska značka, također sa ljiljanima.

## Slike 
### Trg u prošlosti 

Sarajevo, Ferhadija, Gradski kolodvor.jpg|Ferhadija, Gradski kolodvor 
Sarajevo, Gradski kolodvor.jpg|Ferhadija, Gradski kolodvor 
Srpska muska i zenska osnovna skola, Sarajevo.jpg|Srpska osnovna skola, 1900.
Sarajevo, Spomenik Kralju Petru I Karadjeordjevicu.jpg|Spomenik kralju Petru I Karađorđeviću, 1930.
Sarajevo - 1942. - NDH - spomenik njemačkoj vojsci - ispred SPC - 19.08.jpg|Nemacki spomenik, 1941-1945 
Sarajevo, Trg Oslobodjenja, JAT Tower.jpg|Trg Oslobodjenja & JAT izgrada na Ferhadiji

### Trg danas 

File:Trg Alije Izetbegovića - panoramio (1).jpg
File:Trg_Oslobođenja_(8511497732).jpg|
File:Ekonomski_fakultet_(8510385497).jpg|Ekonomski fakultet u Sarajevu 
File:06Sarajevo_Orthodox_03.jpg|
File:Sarajevo 20. 12. 2009 sah chess na -20° C (4213923758).jpg|

### Biste književnika 

File:Veselin Masleša, bista u Sarajevu.jpg|Veselin Masleša
File:Rodoljub Čolaković, bista, Sarajevo.jpg|Rodoljub Čolaković
File:Ivo Andrić, bista, Sarajevo.jpg|Ivo Andrić
File:Mak Dizdar, bista, Sarajevo.jpg|Mak Dizdar
File:Meša Selimović, bista, Sarajevo.jpg|Meša Selimović
File:Spomenik srpskom piscu Branku Ćopiću u Sarajevu.jpg|Branko Ćopić

## Reference 
Kategorija:Trgovi u Sarajevu
Kategorija:Centar (Sarajevo)
Kategorija:Stari Grad (Sarajevo)