open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Koncentrator

mini|250px|Hub sa četiri ulaza
**Koncentrator** () centralni je uređaj za povezivanje računara u zvjezdastu topologiju, i dijeli se na aktivne i pasivne hubove. Pasivni razvodnik ni na koji način ne obrađuje podatak. Aktivni razvodnik obnavlja signal (ponekad se naziva repetitor) i održava potrebnu snagu signala. Neki razvodnici također mogu preuzeti ulogu mrežnih mostova, usmjerivača ili skretnica.

Većina razvodnika je aktivna, to jest, oni obnavljaju signal i prosljeđuju signal na isti način kao i repetitor. Pošto razvodnici obično imaju od osam priključaka ponekad ih nazivaju i repetitori s više priključaka.

Hub spaja više uređaja te tako pravi mrežu između dva ili više računara. Svaki uređaj prikopčan na hub dijeli iste adrese. Mrežni resursi se dijele na sve računare koji su u mreži, za razliku od switcha koji omogućava dodijeljivanje.

Ovi uređji su većinom zastarjeli i zamijenjeni su mrežnim switchevima osim u veoma specijalizovanim slučajevima kao što je ubacivanje analizatora paketa u mrežu. Zaključno sa 2011. mrežno povezivanje sa repeaterima i hubovima po IEEE 802.3 ne bi se trebalo koristiti.

## Reference 
## Također pogledajte 
* Switch

Kategorija:Uređaji računarskih mreža
Baltasar Gracián

**Baltasar Gracián y Morales**  (8. januar 1601 - 6. decembar 1658), španski pisac i mislilac. Vodeći je španski eksponent konceptizma, idejnog stila upotrebe rijetkih i suptilnih prikaza pretjerane mudrosti i humora.

## Djela 
* "El héroe" (1637)
* "El político Don Fernando el Católico" (1640)
* "Arte de ingenio" (1642)
* "El discreto" (1646)
* "Oráculo manual y arte de prudencia" (1647)
* "El Criticón" (1651-1657)

## Refernce 
## Vanjski linkovi 
* Biografija i bibliografija, na engleskom

Kategorija:Španski filozofi
Kategorija:Španski pisci
Kategorija:Biografije, Calatayud
Kategorija:Rođeni 1601.
Kategorija:Umrli 1658.
Antoine de Rivarol

**Antoine de Rivarol**  (23. juni 1753, Bagnols - 11. april 1801, Berlin), francuski pisac.
Uprkos tome što se rodio u porodici srednje klase, uspio je upoznati ljude iz elitnih krugova. Prilikom toga se lažno izdavao i koristio izmišljene plemićke titule. Sebe je gledao u ulozi satiričara. Iako je nakraju kao prevarant razotkriven,nije kažnjen zahvaljujući svojim humorističkim tekstovima. Njegovi prilozi su debatirani i na visokim političkim vrhovima. Predlagao je upotrebu francuskog jezika u cijeloj Evropi.

## Djela 
*De l'Universalité de la langue française, 1784
*L'Enfer, poème du Dante, traduction nouvelle, 1785
*Récit du portier du sieur Pierre-Augustin Caron de Beaumarchais, 1787
*Le Petit almanach de nos grands hommes, 1788
*Première lettre à M. Necker, sur l'importance des opinions religieuses, 1788
*Seconde lettre à M. Necker sur la morale, 1788

## Reference 
Kategorija:Francuski pisci
Kategorija:Biografije, Bagnols
Kategorija:Rođeni 1753.
Kategorija:Umrli 1801.
Šarena džamija (Travnik)

**Šarena džamija** ili *Sulejmanija*  je džamija koja se nalazi se u Travniku, u dijelu nazvanom Donja čaršija, a pretpostavlja se da je izgrađena u drugoj polovini 16. vijeka. U vakufnami prvog obnovitelja džamije nalazi se podatak da ju je izgradio Gazi-aga.
1757. godine vezir Ćamil Ahmed-aga podiže džamiju, koju su stanovnici mahale prozvali Ćamilija. Ona je izgorjela u požaru 1815, a na njenom mjestu je novu džamiju podigao bosanski vezir Sulejman-paša Skopljak.

Nazvana je Šarena zbog neobičnih likovnih dekoracija na unutrašnjim i vanjskim zidovima. U prizemlju džamije se nalazi bezistan. Sulejmanija predstavlja jedinstven primjer u osmanlijskoj arhitekturi gdje se ista građevina koristi u sakralne i svjetovne svrhe.

Munara se nalazi na lijevoj umjesto na desnoj strani džamije kako je, inače, pravilo kod islamskih bogomolja. Takav potez može se opravdati vlažnim i nestabilnim tlom za gradnju na zapadnoj, odnosno desnoj strani. Pretpostavlja se da je munara starija od džamije i da potječe od prethodne Ćamilije.

Sulejmaniju je neobjašnjivo zaobišao katastrofalni požar 1903. Zgrada je pretrpjela i nekoliko oštećenja u Drugom svjetskom ratu, da bi tek 80-ih godina prošlog vijeka izvršena temeljita restauracija, koja joj je povratila nekadašnji izgled s nezaobilaznim biljnim ornamentima.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Šarena džamija - Sulejmanija na miztravnik.com.ba

Kategorija:Džamije u Travniku
Kategorija:Nacionalni spomenici u Travniku
Granični prijelaz Kamensko

**Granični prijelaz Kamensko** nalazi se na saobraćajnici koja od Livna i Tomislavgrada vodi prema Splitu i šesti je novoizgrađeni prelaz u BiH. Evropska unija je utrošila 3 i po miliona eura u izgradnju.

Površina graničnog prijelaza Kamensko, preko koga će se odvijati robni i putnički promet, je oko 3 hiljade kvadratnih metara. Ima sedam ulazno-izlaznih traka, objekte za carinsku službu i graničnu policiju, te druge prateće objekte. U sklopu ovog prijelaza bit će izgrađen i carinski terminal, za koji će potrebna sredstva osigurati Uprava za indirektno oporezivanje Bosne i Hercegovine i Općina Tomislavgrad.

Granični prijelaz Kamensko zvanično je otvoren 25. februara 2006. godine.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* https://www.livno-online.com/zupanija/55978-doznajemo-kamensko-postaje-granicni-prijelaz-prve-kategorije

Kategorija:Geografija Bosne i Hercegovine
Kamensko
Crveno more

mini|300p|desno|Satelitska snimka Crvenog mora
**Crveno more** ( Baḥr al-Aḥmar, al-Baḥru l-’Aḥmar; hebrejski: ים&nbsp;סוף Yam Suf; tigrigna ቀይሕ ባሕሪ QeyH baHri) je rubno more na sjeveru Indijskog okeana, tj. njegov krak. Na sjevernom rubu mora je Suecki kanal kojim vodi plovni put u Sredozemno more, a južni rub mora čini tjesnac Bab-el-Mandeb koji ga dijeli od Adenskog zaliva. U islamu, Crveno more je poznato i po tome što ga je poslanik Musa a.s. prešao sa svojim narodom pri napuštanju Misira.
## Karakteristike 
Zauzima površinu od oko 438.000&nbsp;km2. Dugo je oko 2250&nbsp;km a u najširem dijelu širine je od oko 355&nbsp;km.
Maksimalna dubina je 2211 m u njegovom centralnom dijelu dok je prosječna dubina 490 m. Međutim, postoje i prostrane plitke police, poznate po koralima i općenito morskom životu. More je stanište za više od 1.000 vrsta beskičmenjaka, i 200 mehkih i tvrdih korala. Predstavlja najsjevernije svjetsko tropsko more.

### Okeanografija 
Crveno more leži između sušne zemlje, pustinje i polupustinje. Glavni razlozi za bolji razvoj sistema grebena duž Crvenog mora su njegove velike dubine i efikasan obrazac cirkulacije vode. Vodena masa Crvenog mora razmjenjuje vodu sa Arapskim morem i Indijskim okeanom preko Adenskog zaljeva. Ovi fizički faktori smanjuju efekat visokog saliniteta uzrokovanog isparavanjem i hladnom vodom na sjeveru i relativno toplom vodom na jugu.

#### Klima 
Klima Crvenog mora rezultat je dvije različite sezone monsuna; sjeveroistočni monsun i jugozapadni monsun. Monsunski vjetrovi nastaju zbog različitog zagrijavanja između kopnene površine i mora. Vrlo visoke površinske temperature zajedno s visokim salinitetom čine ovo jedno od najtoplijih i najslanijih morskih voda na svijetu. Prosječna temperatura površinske vode Crvenog mora tokom ljeta je oko 26 °C  na sjeveru, te 30 °C  na jugu, uz variranje od samo oko 2&nbsp;°C tokom zimskih mjeseci. Ukupna prosječna temperatura vode iznosi 22&nbsp;°C. Padavine iznad Crvenog mora i njegovih obala su izuzetno niske, u prosjeku 0,06 m godišnje; kiša je uglavnom u obliku kratkotrajnih pljuskova koji se često povezuju s grmljavinom i povremeno s prašnim olujama.

## Također pogledajte 
* Akapski zaliv
* Sueski kanal

## Reference 
Kategorija:Crveno more
Kategorija:Mora
Kategorija:Turističke atrakcije u Egiptu
Žana Novaković

**Žana Novaković** bosanskohercegovačka je skijašica rođena 24. juna 1985. Učesnica je u slalomu i veleslalomu na XX ZOI u Torinu 2006. Živi na Palama, BiH.

Novakovićeva je učestvovala i na Zimskim olimpijskim igrama u Vankuveru 2010., gdje joj je ukazana čast da na ceremoniji otvaranja ponese zastavu Bosne i Hercegovine.
Takmičila se i na Svjetskom prvenstvu 2011.
Na XXII Zimskim olimpijskim igrama u Sočiju nastupala je u slalomu i veleslalomu.

## Također pogledajte 
* Zimske olimpijske igre 2010.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* https://okbih.ba/bs/novosti/sanda-dubravcic-i-zana-novakovic-simbolicno-zapalile-olimpijski-plamen-na-olimpijskoj-ljepotici-jahorini/599

Kategorija:Rođeni 1985.
Kategorija:Biografije, Sarajevo
Kategorija:Bosanskohercegovački skijaši
Kategorija:Bosanskohercegovački olimpijci u alpskom skijanju
Kategorija:Bosanskohercegovački alpski skijaši
Kategorija:Alpski skijaši na Zimskim olimpijskim igrama 2006.
Kategorija:Alpski skijaši na Zimskim olimpijskim igrama 2010.
Kategorija:Alpski skijaši na Zimskim olimpijskim igrama 2014.
Kategorija:Živi ljudi
DesktopBSD

**DesktopBSD** je slobodni operativni sistem iz grupe BSD sistema, teži da bude stabilan i moćan OS za desktop korisnike. Kombinira stabilnost FreeBSD-a, korisnički interfejs i funkcionalnost KDE-a i jednostavnost specijalno razvijenog softvera da bi proizveli sistem da je lahak za instalaciju i korištenje.  Takođe, ukoliko ste programer i želite da saznate kako DesktopBSD radi ili da ga izmjenite prema vašim potrebama, možete skinuti čitav izvorni kod.

## Ciljevi 
Glavni cilj DesktopBSD-a je da proizvede desktop operativni sistem koji je lak za korištenje, ali da i dalje ima svu funkcionalnost i moć/snagu BSD-a. Drugačije rečeno, DesktopBSD želi da napravi operativni sistem koji će podržavati većinu potreba za desktop korisnike, kao što je laka instalacija softvera, konfigurisanje power menedžmenta na mobilnim uređajima ili dijeljenje jedne internet konekcije. Da bi bio bolje u stanju da ispuni taj cilj, veoma su im potrebni korisnici koji šalju različite prohtjeve/pitanja, ideje za poboljšanja ili učešće u razvoju sistema.

## Također pogledajte 
* FreeBSD
* MidnightBSD
* PCBSD
* GhostBSD

## Vanjski linkovi 
* DesktopBSD stranica  
* DesktopBSD 1.0 RC3 - video 

Kategorija:Operativni sistemi
Kategorija:BSD
Kategorija:FreeBSD
Vasilije Kačavenda

**Vasilije Kačavenda** (19. decembra 1938. u Sarajevu) je biskup i bivši ministar u Vladi Bosne i Hercegovine koji je služio kao episkop zvorničko-tuzlanski do smjene 2013. zbog bujice optužbi za seksa sa maloljetnim dječakom i optužbi za zlostavljanje.

Od 1992. živi u Bijeljini. Njegova rezidencija je manastir Vasilija Ostroškog u Bijeljini, u samom centru grada.

## Biografija 
Po završenoj osnovnoj školi, uspješno je završio petorazrednu bogosloviju, a potom i Pravoslavni bogoslovski fakultet Univerziteta u Beogradu. Pored toga, studirao je prava i arheologiju.

Zamonašen je u manastiru Ozren 1957. Godine 1960. promaknut je u čin jeromonah a, a ubrzo je odlikovan pravom nošenja crvenog pojasa i činom protosinđela. Kao sabrat manastira Ozren postavljen je na dužnost arhijerejskog zamjenika i tajnika Crkvenog suda Zvorničko-tuzlanske eparhije u Tuzli.

Nakon smrti episkopa Longina, Sveti arhijerejski sabor Srpske pravoslavne crkve, na svom redovnom zasjedanju 1978, izabrao je Vasilija za novog episkopa zvorničko-tuzlanskog. Naređenja novog episkopa obavljeno je 24. juna, a svečana arhijerejska hirotonija 25. juna 1978. u Sabornoj crkvi u Beogradu. Svetu arhijerejsku liturgiju služio je patrijarh srpski German, uz sasluženje episkopa banatskog Vasariona i šabačko-valjevskog episkopa Jovana, deset svećenika i deset đakona.

## Priznanja 
* Orden Republike Srpske (2012) 

## Kontroverze 
13. jula 1995, u Srebrenici je prilikom zauzimanja grada od strane Vojske Republike Srpske, nakon kog je počinjen genocid u Srebrenici, pozivao na osvetu riječima: *Osvetimo se Turcima*, te *Krv viče za osvetom*.

Po navodima austrijskog dnevnika Die Presse, te beogradskih novina Blic, Kačavenda je bio umiješan u seks afere sa maloljetnicima. Beogradski *Blic*, objavio je fotografije, koje govore o umješanosti Kačavende, te izjave 40 svjedoka.

## Reference 
Kategorija:Episkopi Srpske pravoslavne crkve
Kategorija:Biografije, Sarajevo
Kategorija:Rođeni 1938.
Kategorija:Srpski nacionalisti
Hjalmar Söderberg

**Hjalmar Emil Fredrik Söderberg** (2. juli 1869. - 14. oktobar 1941.) je švedski pisac, pjesnik i novinar. 
Njegovi radovi obično sadrže melanholične i nesretno zaljubljene protagoniste, ali i opise savremenog grada Štokholma. Söderberg je jako poštovan u svojoj domovini i ponekad se čak uspoređuje sa August Strindbergom, narodnim bardom.

Söderberg se počeo baviti pisanom riječju kada se zaposlio u švedskim dnevnim novinama Svenska Dagbladet kada je imao samo 20 godina. Šest godina kasnije je izdao svoj prvi roman *Förvillelser* (Priviđanja) (1895.), napisan sa stajališta mladog kicoša koji bezciljno luta metropolom, bezbrižno trošeći novac i ljubav. 
Kao nastavak njegovom izdanju *Historietter* (Anegdote) iz 1898., zbirka od dvadeset kratkih priča *Martin Bircks Ungdom* (Mladost Martina Bircka) je izdana 1901. godine. 
Mnogi smatraju da Söderbergovo najveće djelo je njegov roman *Doktor Glas* iz 1905.

U svojim kasnim godinama, Söderberg se okrenuo novinarstvu i teološkim studijama. Bio je žestoki protivnik nacizma i napisao je mnoštvo članaka na ovu temu u novinama *Göteborgs Handels- och Sjöfartstidning*.

Umro je u Danskoj, a sahranjen je na groblju *Vestre Kirkegård* u Kopenhagenu.

## Bibliografija 
* *Förvillelser* (1895)
* *Oscar Levertin* (1895)
* *Historietter* (1898)
* *Martin Bircks ungdom* (1901)
* *Främlingarne* (1903)
* *Doktor Glas* (1905)
* *Gertrud* (1906). Drama u tri akta. 
* *Det mörknar över vägen* (1907)
* *Valda sidor* (1908)
* *Hjärtats oro* (1909)
* *Den allvarsamma leken* (1912)
* *Aftonstjärnan* (1912). Drama u jednom aktu.
* *Den talangfulla draken* (1913)
* *Jahves eld* (1918)
* *Ödestimmen* (1922). Drama u tri akta. 
* *Jesus Barabbas. Ur löjtnant Jägerstams memoarer* (1928)
* *Resan til Rom* (1929)
* *Den förvandlade Messias* (1932)

## Citati 
* Vjerujem u požudu za mesom i neizlječivu bijedu duše.

Kategorija:Rođeni 1869.
Kategorija:Umrli 1941.
Kategorija:Švedski pisci
Kategorija:Rođeni 1869.
Kategorija:Umrli 1941.
Gustav Ludwig Hertz

mini|220px|
**Gustav Ludwig Hertz** (22. juli 1887, Hamburg - 30. oktobar 1975, Berlin) bio je fizičar, i nećak Heinricha Hertza.

Osvojio je nobelovu nagradu za fiziku 1925. godine za studije o prolasku elektrona kroz plin, koju je sproveo sa Jamesom Franckom.

Bio je otac Carla Hertza.

## Također pogledajte 
* Elektronska cijev

## Reference 
 25x25pikselNedovršeni članak ***Gustav Ludwig Hertz*** koji govori o **dobitnicima Nobelove nagrade** treba dopuniti. [//bs.wikipedia.org/w/index.php?title=Gustav_Ludwig_Hertz&action=edit Dopunite ga] prema pravilima Wikipedije. 

Kategorija:U začetku, Nobelovci
Kategorija:Rođeni 1887.
Kategorija:Umrli 1975.
Hertz, Gustav Ludwig
Hertz, Gustav Ludwig
Kategorija:Eksperimentalni fizičari
Kategorija:Kvantni fizičari
Kategorija:Dobitnici medalje "Max Planck"
Kategorija:Biografije, Hamburg
Carl Hellmuth Hertz

**Carl Hellmuth Hertz** (1920.-1990.) je bio sin Gustava Ludwiga Hertza.

Za vrijeme Drugog svjetskog rata služio je kao vojnik u Nacističkoj Njemačkoj. Uhvatili su ga američki vojnici i odveli preko mora. Međutim, prijatelj njegovog oca koji je također bio nobelovac sredio je da ga puste i dao mu posao u Lundu (Švedska), tako da je mogao napustiti SAD bez vraćanja u Njemačku.

Tu je otkrio primjenu ultrazvuka u medicini (medicinska ultrasonografija), i radio kao profesor na fakultetu elektromjerenja na Lundskom univerzitetu. 
## Literatura 
* Edler I, Hertz CH (May 2004). "The use of ultrasonic reflectoscope for the continuous recording of the movements of heart walls. 1954". Clinical Physiology and Functional Imaging 24 (3): 118–36. DOI:10.1111/j.1475-097X.2004.00539.x. PMID 15165281.

Kategorija:Rođeni 1920.
Kategorija:Umrli 1990.
Kategorija:Švedski fizičari
James K. Polk

**James Knox Polk** bio je 11. predsjednik Sjedinjenih Američkih Država.

Rođen je u Sjevernoj Karolini, ali je uglavnom živio u Tennesseeju. Roditelji su mu bili škotsko-irskog porijekla. Bio je prvo Jeffersonov demokrat, te blizak prijatelj Andrewa Jacksona. Oženio se Sarah Childress. Godine 1824. Polk je ušao u kuću predstavnika. Na izborima 1844. Polk je pobijedio Henryja Claya. Bio je u Demokratskoj stranci i predsjednik SAD-a od 1845. do 1849.

## Rani život
Rođen je 1795 u okrugu Mecklenburg, Sjeverna Karolina. Završio je studije prava na Univerzitetu Sjeverne Karoline uz nagrade. Kao advokat je već u šao u politiku i postao bliski prjatelj Andrew Jacksona (Endru Džekson). Bio je nadležan u tzv. Ratu banaka. Između 1835 do 1839 postaje guverner Tennesseeja. Ambiciozan bio je 1844 favorit za vice predsjednika. Za vrijeme predsjedničke kampanje između Martin van Burena i Henryja Claya, Polk je zauzeo poziciju da bi se Texas trebao "ponovo anektirati" a Oregon može biti i "okupiran". Američki kongres donosi rezoluciju koja odobrava zauzimanje teritorije Texasa, koji je tada pripadao Meksiku. Ostarjeli predsjednik Jackson koji je favorizovao širenje SAD-a pomogao je Polku kod kampanje za predsjednika.

## Predsjednik 
4. marta 1845 Polk ulazi s 49 godina u Bijelu kuću kao, do tada, najmlađi predsjednik SAD-a. Još prije toga je Američki kongres odobrio zauzimanje Texasa. Diplomatski odnosi između Meksika i SAD-a si se znatno pogoršali. Polk je nudio 20 miliona dolara Meksiku ako dopusti seobu američkih doseljenika u Texas. Meksiko to odbija, Polk šalje vojsku pod komandom generala Zachary Taylora (*Zahari Tejlor*) na Rio Grande. Izbija američko-meksički rat.

### Ekspanzija SAD-a
#### Američko-meksički rat
1848. nakon dugih borbi SAD zauzima Mexico City i pobjeđuje. Time se okončava širenje od zapadne do istočne obale. SAD plaća 15 miliona dolara Meksiku kao odštetu.

#### Kanada
Pod pritiskom SAD-a Britanija pristaje da se granica proširi do 49' geografske širine odnosno Vancouvera.

#### Oregon
Shodno Polkovom sloganu "54-40 ili bitka" (*54-40 or fight*) zatraženo je da Britanija preda SAD-u teritoriju Oregana koji je već 30 godina bi okupiran. Oregon je ležao na 54' 40" stepenu geografske širine.

Polk je predsjednik koji je najviše proširio SAD, mada je ova ekspanzija potjecala svađu između Sjevera i Juga zbog širenja robovlasništva. Povlači se iz politike nakon što se je razbolio i umire juna 1854.

## Također pogledajte
*Spisak predsjednika Sjedinjenih Američkih Država

## Reference
## Vanjski linkovi
*

Kategorija:Rođeni 1795.
Kategorija:Umrli 1849.
Kategorija:Amerikanci porijeklom iz Škotske
Kategorija:Amerikanci porijeklom iz Ulstera
Kategorija:Američki političari
Kategorija:Državnici
Kategorija:Članovi Demokratske stranke (SAD)
Eduard Limonov

**Eduard Benjaminovič Limonov** () bio je ruski nacionalistički pisac i disident, i osnivač i vođa Nacional-boljševičke stranke Rusije.

Limonov je snažno podržavao Srbiju. Prikazan je u BBC-jevom dokumentarcu u kojem se u društvu Radovana Karadžića nalazi na položajima srpske armije oko Sarajeva. Također je u navedenom dokumentarcu prikazan kako puca iz mitraljeza na Sarajevo.

## Reference 
Kategorija:Rođeni 1943.
Kategorija:Umrli 2020.
Kategorija:Biografije,Dzeržinsk
Kategorija:Ruski pisci
Kategorija:Ruski političari
Lewis Carroll

**Lewis Carroll**, pravim imenom *Charles Lutwidge Dodgston* (27. januar 1832. – 14. januar 1898.) je bio engleski pisac i matematičar. Autor je bajki "Alisa u zemlji čudesa" i "Alisa s one strane ogledala".
## Reference 
## Vanjski linkovi 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Kategorija:Engleski pisci
Kategorija:Engleski matematičari
Kategorija:Biografije, Lewis
Kategorija:Rođeni 1832.
Kategorija:Umrli 1898.
Matthias Claudius

mini|desno|Matthias Claudius
**Matthias Claudius** (Reinfeld, 15. august 1740 - Hamburg, 21. januar 1815), njemački književnik.

## Djela 
*Abendlied
*Der Mensch
*Christiane
*Die Sternseherin Lise
*Die Liebe
*Der Tod
*Ein Wiegenlied bei Mondschein zu singen
*Täglich zu singen
*Kriegslied
*Der Frühling. Am ersten Maimorgen
*Der Säemann säet den Samen

## Reference 
## Vanjski linkovi 
*Djela na netu (na njemačkom jeziku)

Claudius,Matthias
Claudius,Matthias
Claudius,Matthias
Charles Glover Barkla

**Charles Glover Barkla** (Widnes, 27. juni 1877. - Ediburgh, 23. oktobar 1944.), britanski fizičar. Dobitnik Nobelove nagrade za fiziku 1917. godine za proučavanje rasipanja x-zraka.

Rođen je u Widnesu, a studirao na Liverpolskom institutu i Univerzitetu u Liverpulu (*eng. University of Liverpool*). Nakon rada na Kembridž univerzitetu (*eng. University of Cambridge*), Univerzitetu u Liverpulu i Kraljevskom koledžu u Londonu (''eng. King's College London*), godine 1913. izabran je u zvanje profesora na Univerzitetu u Edinburgu (*eng. University of Edinburgh''), i tu poziciju je zadržao do svoje smrti. Oženio se sa Mary Esther Cowell 1907. godine.

## Reference 
Kategorija:Britanski fizičari
Kategorija:Dobitnici Nobelove nagrade za fiziku
Kategorija:Članovi Kraljevskog društva
Kategorija:Biografije, Widnes
Kategorija:Rođeni 1877.
Kategorija:Umrli 1944.
Kategorija:Spektroskopičari
Ilja Iljič Mečnjikov

mini|Ilja Iljič Mečnjikov
**Ilja Iljič Mečnjikov** (); kraj Harkiva, 15. maj 1845 - Pariz, 16. juli 1916) bio je ruski biolog.

Jedan je od osnivača usporedne patologije, mikrobiologije, embriologije i imunobiologije. Bio je profesor na univerzitetu u Odesi. Iz političkih razloga napustio je Rusiju, i otišao je 1883. u Messinu (Sicilija), gdje je otkrio fagocitozu. Godine 1886. vratio se u Odesu, ali 1888, na Pasteurov poziv, preselio se u Pariz, organizirao u Pasteurovom institutu laboratoriju, gdje je i radio do kraja života.

Istražujući fagocitozu, 1892. formulirao je *opću teoriju o procesu upale*. Razradio je teoriju o starenju kao posljedici patološke fagocitoze živčanih i drugih oslabljenih ćelija, do koje dolazi zbog intoksikacije produktima bakterija u debelom crijevu. Stoga je kao lijek od "bolesti starenja" preporučivao jogurt. Za istraživanja fagocitoze dobio je Nobelovu nagradu za medicinu 1908.

## Reference 
Kategorija:Rođeni 1845.
Kategorija:Umrli 1916.
Kategorija:Ruski biolozi
Kategorija:Biografije, Ivanovka (Harkiv)
Johannes Stark

**Johannes Stark** bio je njemački fizičar koji je 1919. dobio Nobelovu nagradu za fiziku "za otkriće Dopplerovog efekta u kanalnim zrakama i cijepanje spektralnih linija u električnim poljima". Ovaj fenomen poznat je kao Starkov efekt.

Stark je doktorirao fiziku na Univerzitetu u Münchenu 1897. pod nadzorom Eugena von Lommela i bio je Lommelov asistent do njegovog imenovanja za predavača na Univerzitetu u Göttingenu 1900. Bio je vanredni profesor na Leibnizovom univerzitetu u Hannoveru od 1906. dok nije postao profesor na Univerzitetu RWTH u Aachenu 1909. Godine 1917. postao je profesor na Univerzitetu u Greifswaldu, a radio je i na Univerzitetu u Würzburgu od 1920. do 1922.

Pristalica Adolfa Hitlera iz 1924, Stark je bio jedna od glavnih ličnosti, zajedno s kolegom nobelovcem Philippom Lenardom, u antisemitskom pokretu Deutsche Physik, koji je nastojao ukloniti jevrejske naučnike iz njemačke fizike. Postavljen je za čelnika Njemačkog društva istraživača 1933. i bio je predsjednik Fizičko-tehničkog instituta Rajha od 1933. do 1939. Godine 1947. denacifikacijski sud proglasio ga je krivim kao "glavnog prestupnika".

## Reference 
Kategorija:Rođeni 1874.
Kategorija:Umrli 1957.
Kategorija:Spektroskopičari
Kategorija:Optički fizičari
Kategorija:Dobitnici Nobelove nagrade za fiziku
Kategorija:Članci sa hAudio mikroformatima
Kategorija:Biografije, Freihung
William Henry Bragg

**Sir William Henry Bragg** (Wigton, 2. juli 1862. - London, 12. mart 1942.), engleski fizičar. Dobitnik Nobelove nagrade za fiziku 1915. godine. Bio je engleski fizičar, hemičar, matematičar i aktivni sportista koji je jedinstveno podijelio Nobelovu nagradu sa svojim sinom Lawrenceom Braggom – Nobelovu nagradu za fiziku 1915.: *„za njihove zasluge u analizi kristalne strukture pomoću rendgenskih zraka"*. Mineral Braggit je dobio ime po njemu i njegovom sinu. Proglašen je vitezom 1920.

Bragg je rođen u Westwardu, blizu Wigtona, Cumberland, Engleska, kao sin Roberta Johna Bragga, oficira trgovačke mornarice i farmera, i njegove supruge Mary rođene Wood, kćeri svećenika. Kada je Bragg imao sedam godina, umrla mu je majka, a odgajao ga je ujak, također po imenu William Bragg, u Market Harboroughu, Leicestershire. Obrazovao se u tamošnjoj gimnaziji, na koledžu King William's na Ostrvu Man i, nakon što je osvojio izložbu (stipendiju), na Triniti koledžu u Kembridžu. Diplomirao je 1884. godine kao treći pregalac, a 1885. godine dobio je nagradu prve klase u matematičkim triposima.

## Reference 
Kategorija:Rođeni 1862.
Kategorija:Umrli 1942.
Kategorija:Biografije, Wigton
Kategorija:Britanski fizičari
Kategorija:Eksperimentalni fizičari
Kategorija:Optički fizičari
Kategorija:Dobitnici Nobelove nagrade za fiziku
Kategorija:Članovi Kraljevskog društva
DragonFly BSD

**DragonFly BSD** je operativni sistem za računare nastao iz FreeBSD-a. Napravljen je od strane programera Matt Dillona, koji je počeo raditi na DragonFly BSD operativnom sistemu u junu 2003. godine. Pripada istoj klasi operativnih sistema kao što su BSD i Linux i baziran je na istim UNIX idealima i API. DragonFly daje baznom BSD-u priliku da raste u potpuno drugom smjeru od one preuzete u FreeBSD, NetBSD, i OpenBSD seriji.
Krajnji cilj DragonFly projekta je pružiti nativnu kluster (grupnu) podršku u kernelu.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* DragonFly BSD stranica 
* DragonFly LiveDVD Handbook  
* DragonFly BSD Digest  

Kategorija:Operativni sistemi
Kategorija:BSD
Kategorija:FreeBSD
Pero Petrašević

**Pero Petrašević** je drugooptuženi za ubistvo šestorice srebreničkih bošnjaka u Trnovu 1995. godine. Pripadnik jedinica "Škorpioni" od marta 1995. godine, a prije toga pripadnik jedinice Željka Ražnatovića Arkana.

Pripadnici "Škorpiona" (Slobodan, Aleksandar i Branislav Medić, te Aleksandar Vukov i Pero Petrašević) optuženi su za ubistvo šest srebreničkih Bošnjaka Safeta Fejzića (17), Azmira Alispahića (17), Sidika Saltića (36), Smaila Ibrahimovića (35) i Saiba Salkića (20), dok šesta žrtva još nije identifikovana.

"Pred Bogom sam sigurno kriv, a da li sam kriv što sam u ratu izvršio naređenje to ćete vi presuditi", rekao je Petrašević pred Vijećem za ratne zločine u Beogradu izjašnjavajući se o krivici.

## Vanjski linkovi 
*www.24sata.info
* https://web.archive.org/web/20071222104406/http://www.genocid.org/vijesti.php?opsirnije=133

Kategorija:Optuženi za ratne zločine
Osman (ep)

## O autoru 
*Ivan Gundulić

## O djelu 
Ep "Osman" je djelo hrvatskog književnika Ivana Gundulića. Osman je historijsko-romantični ep u 20 pjevanja (18 dovršenih), ispjevanih osmeračkim katrenom, a dikcija mu je umjereno barokna. U njemu se, iz male vremenske udaljenosti, opjevavaju događaji u vezi s turskim sultanom Osmanom II: njegov nasilan dolazak na vlast, njegov poraz u sukobu s poljskom vojskom kod Hoćima 1621. i njegovo svrgnuće iduće godine. O "Osmanu" u stručnoj literaturi postoje kontroverze: neki ga književni historiografi vide kao nejedinstveno djelo, drugi ističu cjelovitost njegovog tematsko-kompozicijskog nacrta; neki ga razumiju kao iskaz o kršćansko-islamskom sukobu, dok dio historičara stavlja težište na prizore turskog građanskog rata u posljednjim pjevanjima epa. Jednodušno mu se, međutim, priznaje dubina svjetonazorskih iskaza i poetska uspjelost ključnih epizoda (opisi hoćimske bitke, Alipašino balkansko putovanje i posjet varšavskom dvoru, romantične epizode sa Sokolicom i Krunoslavom, prizori nereda u Carigradu). Osman je nastao pod jasnim uticajem Tassova *Oslobođenog Jeruzalema*, što se očituje podjednako na razini izraza (opisi ženske ljepote, viteških dvoboja, hronografske i topografske hipotipoze) kao i u tematsko-kompozicijskoj strukturi, koja uključuje tri tipična tematska svijeta tasovskog epa: historijski, romantični i eshatološki. U stručnoj literaturi različito se tumači nedovršenost spjeva: dok se u starijih autora susreće mišljenje da su dva danas nedostajuća pjevanja izvorno postojala pa su se izgubila ili su namjerno uništena, u doba nakon 1900. g. prevladalo je mišljenje da je prazninu u srednjem dijelu epa uvjetovao ili diskontinuitet pjesnikovog rada ili nedovoljna koordinacija historijskih i romantičnih epizoda spjeva, koja je glavne romantične radnje učinila nedovršivima.

## Radnja 
## Jezik i stil 
## Također pogledajte 
## Vanjski linovi 
Kategorija:Literatura
Kategorija:Ivan Gundulić
Koža

thumb|desno|300px|Slojevi kože
thumb|300px|Ljudska koža
thumb|300px|Ilustracija pokrovnog sistema čovjeka
[thumb|200px|Izgled kože [nosoroga izbliza]]

**Koža** (lat. *cutis*, *dermis*, od  grč.  *δέρμα* - *derma* = koža), je meki vanjski pokrov kičmenjaka. Ostali životinjski pokrivači, kao što je  egzoskelet zglavkara imaju drugačije razvojno porijeklo, strukturu i hemijsku građu. Uobičajeni pridjevi  **kutani** znače "kožni" . Kod  sisara  koža je najveći tjelesni  organ,  ektodermnog  porijekla.  Ona štiti  mišiće, kosti, ligamente i unutrašnje organe.  Koža drugačije prirode  postoji kod vodozemaca, gmizavaca i ptica. Svi sisari imaju malo kožnih dlaka, uključujući  i morske, koji su naizgled bezdlaki.
 
Koža je vanjski tjelesni omotač, koji dolazi u dodir s vanjskom sredinom, pa je prva brana organizma od uticaja vanjskih faktora. Naprimjer, koža ima ključnu ulogu u zaštiti ljidskog tijela od patogena i prekomjerna gubitka tekućine.

Pomoću receptora (polja na koži koja se podražuju i na taj način prenose informacije živcima), koža osjeća  hladnoću, toplinu bol itd. Sastoji se od pousmine i usmine, a leži na potkožnom tkivu u kojem se slaže potkožno masno tkivo. Ima mogućnost samoobnove te nadopunjuje rad bubrega.

Koža ima funkciju zaštite od ultravioletnog zračenja te prima podražaje.

Boja kože zavisi o stanju krvnih žilica, o količini krvi i pigmenta.  Njena površina kod odrasle osobe prosječne visine iznosi 1,7m2, a težina oko 18% ukupne tijelesne mase.  Pokožica se sastoji od tvrdih ćelija koje na vanjskom sloju otpadaju (perutaju se), a nadomještaju ih ćelije temeljnoog sloja, putem mitoze.

Koža prima raznovrsne podražaje, koji izazivaju najmanje četiri vrste osjećaja: dodira, toplote i hladnoće, te boli.  Ti receptori su različiti nervni završeci, kojih u koži ima nekoliko milijona, vrlo neravnomjerno raspoređenih.

U doljnjem dijelu pousmine nalaze se pigmentna zrnca melanina. Sunčanjem se njihov  broj  povećava, pa koža zato postaje tamnija. Time se tijelo brani od ultraljubičastog zračenja.

Koža se sastoji od epidemisa i dermisa.

Epidermis je izgrađen od oroženog višeslojnog pločastog epitela.

## Također pogledajte
* Dermatologija
* Dlaka 
* Tkivo
* Dlaka
* Linjanje
*Kožna mikrobiota

## Reference 
## Vanjski linkovi

Kategorija:Čulni organi
Kategorija:Anatomija
Kategorija:Histologija
Kategorija:Dermatologija
Kategorija:Organi
Kategorija:Fiziologija kože
Kategorija:Anatomija životinja
Nominativ

**Nominativ** je gramatička forma poznata kao padež. Obično označava subjekt u rečenici.

U bosanskom jeziku nominativ je prvi padež. Odgovara na pitanje Šta? i Ko?

### Glasovne promjene u nominativu 
Neke imenice u nominativu množine muškog roda imaju dugu množinu (nastavci su *-ovi*, *-evi*: *vuk - vukovi*, *duh - duhovi*), a neki imaju kratku (*-i*: *duh - dusi*, *vuk - vuci*), a neki i dugu i kratku što znači da mogu biti *duhovi* i *dusi*, *vukovi* i *vuci*.
## Reference 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Semantika
Kategorija:Padeži
.qa

**.qa** je najviši Internet domen za Katar. Jedini je domen koji počinje sa slovom q.

## Također pogledajte 
* Spisak ostalih najviših internetskih domena

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Spisak najviših domena, na *iana.org*.

Kategorija:Katar
Q
Samuel Colt

mini|desno|Samuel Colt
**Samuel Colt** (Hartford, Connecticut, 19. juli 1814 – Hartford, 10. januar 1862) bio je američki industrijalac i izumitelj, koji je napravio revolver i osnovao kompaniju Colt Firearms. Počeci s proizvodnjom vatrenog oružja i podvodnih mina bili su neuspješni, ali se njegov posao ubrzano proširio nakon što su 1847. teksaški rendžeri naručili 1000 revolvera tokom rata protiv Meksika.

## Vanjski linkovi 
* The Colt Revolver in the American West u *Autry National Center*
* Samuel Colt biography na *Netstate.com*
* Samuel Colt na *Find A Grave*

Kategorija:Rođeni 1814.
Kategorija:Umrli 1862.
Kategorija:Biografije, Hartford (Connecticut)
Kategorija:Američki izumitelji
Kaliban (mjesec)

**Kaliban** (Caliban) je prirodni mjesec planete Uran.

Svoje ime je dobio prema monstrumu iz William Shakespearove predstave *The Tempest*. Ovaj mjesec je otkriven u 6. septembra 1997 od strane Brett J. Gladmana i njegovog tima. Isti tim je isti dan otkrio i mjesec Sikoraks. Pri samom otkriču ovog mjeseca korišteno je privremeno ime **S/1997 U 1**. Kaliban je ponekad također poznat pod imenom **Uran XVI**. 

Kaliban se kreće oko urana u retrogradnoj putanji. Osim Kalibanove orbite i njegovog niskog albeda malo je poznato o ovom mjesecu.

## Također pogledajte 
*Uranovi prirodni sateliti
*Uran

Kategorija:Prirodni sateliti
Kategorija:Uran
Dubravka (drama)

## O autoru 
*Ivan Gundulić

## O djelu 
Godine 1628. Gundulić se vraća pozorištu: izvodi se njegova drama u stihu *Dubravka*. Kao u Gundulićevim mladenačkim dramama, i u *Dubravci* se izmjenjuju osmeračke i dvanaesteračke partije, a dikcija je zasićena figurama. Medu njima važnu ulogu imaju metaforički upotrijebljeni nazivi za aspekte i sadržaje idilskoga krajolika. Kako se radnja drame ujedno i događa u idilskoj prirodi, metaforička i doslovna značenja često se prepleću do neraspoznatljivosti. U starijoj književnohistorijskoj literaturi *Dubravka* se, zbog brojnih idilsko-pastirskih scena, doživljavala kao pastorala, dok su noviji proučavatelji upozorili na njezinu vezu s baroknom melodramom, s kojom je povezuje alegoričnost poprišta, likova i zapleta. Prozirna politička alegoričnost *Dubravke* pridonijela je njenom uspjehu na hrvatskim pozornicama u 19. i 20. st. Česte izvedbe i tri komponovane verzije (Ivan Zajc, Antun Dobronić, Jakov Gotovac) načinili su je vjerovatno najpoznatijim Gundulićevim djelom, a njeni stihovi o „slatkoj slobodi" služili su kao geslo hrvatskim nacionalnim ideologijama.

## Radnja 
## Likovi 
## Jezik i stil 
Pastirska igra u tri čina; alegorijsko značenje; izmjena dvostruko rimovanih dvanaesteraca i osmeraca.

## Također pogledajte 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Ivan Gundulić
Oktalni sistem

**Oktalni sistem** je brojevni sistem kod kojeg je N=8, S={0,1,2,3,4,5,6,7}.

Ovaj sistem se koristi u računarstvu, mada danas znatno rjeđe nego u prethodnim decenijama.

Primjeri brojeva zapisanih u ovim sistemu su 123.456 i 243. Vrijednost ovih brojeva u dekadnom sistemu je: 243(okt)= 2*82+4*81+3*80=163(dec)

## Reference
## Vanjski linkovi
* Octomatics je brojevni sistem koji omogućava jednostavno vizualno računanje u oktalnom sistemu.

Kategorija:Binarna aritmetika
Dresden

**Drezden** (njem. *Dresden*) jest glavni grad njemačke savezne pokrajine Saksonije (*Freistaat Sachsen*). Nalazi se u dolini rijeke Elbe. U Drezdenu živi oko 480.000 stanovnika, a 800.000 u širem gradskom području.

Grad je važan kulturni, politički i ekonomski centar. Od industrije prednjače: automobilska, izrada poluprovodnika, satova i optičkih instrumenata. 
Zbog svog izuzetnog kulturno-historijskog značaja poznat je pod imenom "Firenca na Elbi" (njem: Elbflorenz). Grad ima naročito mnogo spomenika iz doba baroka: Opera Semper (nazvana po arhitekti), Palata Cvinger, Bogorodičina protestantska crkva (Frauenkirche), Dvorska rimokatolička crkva (Hofkirche) itd.

13.-14. februara 1945, Drezden je teško bombardovan od strane savezničke avijacije. Poginulo je preko 25000 ljudi, a oko 80% grada bilo je uništeno. Ovaj napad je ostao veoma kontroverzna tema za historičare, jer sa vojnog stanovišta nije imao mnogo smisla.

Mnogi od spomenika kulture su obnovljeni poslije rata.

## Galerija 

Dresden-2108-Elbpanorama-Sekundogenitur-Staendehaus-Residenz-Hofkirche-Zwinger-2015-gje.jpg|Panorama
Dresden-2156-Bruehlsche Terrasse-Kunstakademie-Sekundogenitur-Staendehaus-Hofkirche-Semperoper-2015-gje.jpg|Brühlsche Terrasse
Dresden-2172-Bruehlsche Terrasse-Kunstakademie-2015-gje.jpg|Kunstakademie
Dresden-2256-Hofkirchenturm vom Zwinger-2015-gje.jpg|Hofkirche
Dresden-2316-Residenz-Semperoper vom Hausmannsturm-2015-gje.jpg|Semperoper
Dresden-2388-Zwinger aus Motel One-2015-gje.jpg|Zwinger
Dresden-2394-Zwinger-Kronentor-2015-gje.jpg|Zwinger
Goldener Reiter.JPG|Friedrich August I.
Canaletto (I) 006.jpg|Drezden: pijaca sa Bogorodičinom crkvom (slika iz 18. vijeka, autora Bernarda Belota)
Dresden-2350-Neumarkt-Frauenkirche-2015-gje.jpg|Frauenkirche
Dresden-1602-Blaues Wunder-2008-gje.jpg|Blaues Wunder
S-Bahn Dresden Map.png|Mapa željeznice

## Vanjski linkovi 
* 
* Službena stranica
* Dresden.info travel guide 
* TU Dresden weiht neuen Supercomputer ein

Kategorija:Gradovi u Saksoniji
Kategorija:Glavni gradovi njemačkih pokrajina
FreeBSD

**FreeBSD** jest Unixu-sličan operativni sistem otvorenog koda za x86-64 kompatibilne arhitekture. Potiče od BSD-a, verzija UNIX-a razvijena na Kalifornijskom Univerzitetu Berkley (University of California, Berkeley). Čini trećinu svih instaliranih BSD varijanti.

## Opis 
FreeBSD nudi avansirano povezivanje (networking), prikazivanje (performance), sigurnost, i kompatibilnost.

FreeBSD je idealan za internet ili intranet server. Snabdijeva moćnim network servisima pod najtežim opterećenjima i koristi memoriju efektivnije za održavanje dobrih reakcija vremena za hiljade istovremenih korisničkih procesa. FreeBSD se može instalirati sa različitih medija uključujući CD-ROM, floppy disketu, magnetsku traku, MS-DOS particiju, ili ako imate network konekciju, možete ga instalirati direktno preko FTP-a ili NFS-a.

## Također pogledajte 
* NetBSD
* OpenBSD

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Službena stranica 
* http://www.freebsdsoftware.org
* FreeBSD u utrci sa Linuxom 
* FreeBSD 6.1, user install (VMware imidž) 
* FreeBSD ports
* Localization 
* FreeBSD 8 FreeBSD 8 review (en)

Kategorija:BSD
Köln

**Köln** je grad u Njemačkoj, u pokrajini Sjeverna Rajna-Vestfalija. Četvrti je najveći grad u Njemačkoj (nakon Berlina, Hamburga i Minhena) i najveci grad pokrajine Sjeverna Rajna-Vestfalija.
Nalazi se na obali rijeke Rajne, unutar metropolitanskog područja Rajna-Rur, jednog od najvećih metropolitanskih područja u Evropi i sa više od 10 miliona stanovnika, najvećim takvim u Njemačkoj.

Udaljen je oko 80 km od granice sa Belgijom. Grad je čuven po Kelnskoj katedrali i Univertitetu u Kelnu, jednom od najstarijih i najvećih univerziteta na kontinentu.
Također je poznat i po Kölsch pivu, kao i po karnevalu koji se svake godine održava u februaru.

## Znamenitosti 
Historijska jezgra Kölna je bila razorena u Drugom svjetskom ratu, ali je kasnije obnovljena. Najprepoznatljiviji simbol Kölna je katedrala u gotičkom stilu. To je jedna od najpoznatijih njemačkih katedrala koja je upisana na listu svjetske baštine UNESCO-a. Grad ima još mnogo crkava i građevina u gotičkom i romaničkom stilu. Poznat je most preko Rajne Hohenzollernbrücke. Postoji telekomunikacijski toranj Colonius s posmatračnicom. Grad je poznat kao mjesto nastanka kolonjske vode i postoji muzej posvećen njoj.

## Saobraćaj 
U Kölnu je sjedišnje njemačkog avioprijevoznika Lufthanse. Također je sjedište Evropske agencije za zračnu sigurnost (EASA). Aerodrom Köln-Bonn je jedan od značajnijih u Njemačkoj i služi za oba grada. Köln je vrlo gustom mrežom autoputeva i željezničkih pruga (jednom od najgušćih u Njemačkoj) povezan s ostalim gradovima unutar Ruhra.

## Vanjski linkovi 
* 

Kategorija:Gradovi u Sjevernoj Rajni-Vestfaliji
Kategorija:Oblast Ruhr
Albert Speer

**Albert Speer** (19. mart 1905 – 1. septembar 1981) bio je ministar naoružanja i ratne proizvodnje Trećeg rajha tokom Drugog svjetskog rata. Kao bliski saveznik Adolfa Hitlera osuđen je u Nirnbergu na 20 godina zatvora.

Arhitekta po struci, Speer se pridružio nacističkoj stranci 1931. godine. Njegove arhitektonske vještine učinile su ga sve istaknutijim unutar stranke čime je postao član Hitlerovog unutrašnjeg kruga. Hitler je 1937. godine imenovao Speera za generalnog građevinskog inspektora koji je imao zadatak da dizajnira i izgradi kancelariju Rajha i nacističke stranke. U tom svojstvu je bio odgovoran za središnji odjel za preseljenje koji je iselio jevrejske stanare iz njihovih domova u Berlinu. U februaru 1942. godine Speer je imenovan za ministra naoružanja i ratne proizvodnje Rajha. Koristeći doktoriranu statistiku, promovisao je "čudo od naoružanja" koje je Njemačku zadržalo u ratu. Speer je 1944. godine osnovao radnu grupu za povećanje proizvodnje borbenih aviona. Time je povećao robovsku radnu snagu u korist njemačkih ratnih napora.

Nakon rata, Speer je bio među 24 "glavna ratna zločinca" koja su uhapšena i optužena za zločine nacističkog režima na suđenju u Nirnbergu. Proglašen je krivim za ratne zločine, zločine protiv čovječnosti i korištenje robovskog rada čime je jedva izbjegao smrtnu kaznu. Nakon odsluženja zatvorske kazne, Speer je 1966. godine oslobođen. Zapise koje je napisao u zatvoru je iskoristio kao osnovu za dvije autobiografske knjige koje su postigle uspjeh; javnost je bila fascinirana unutrašnjim pogledom na Treći Rajh. Speer je umro od moždanog udara 1981. godine.

Kroz autobiografije i intervjue Speer je pažljivo konstruirao sebe kao čovjeka koji je duboko žalio što nije uspio otkriti monstruozne zločine Trećeg Rajha. Nastavio je negirati izričito znanje o holokaustu i odgovornost za njega. Ta je slika dominirala u njegovoj historiografiji decenijama nakon rata što je stvorilo "Mit o Speeru". Prva tema mita govori o tome da je nakon imenovanja za ministra naoružanja revolucionirao njemački ratni stroj. Druga tema je da je bio apolitični tehnokrat. Počevši od 1980.-ih, mit se počeo raspadati. Čudo od naoružanja je pripisano nacističkoj propagandi. Adam Tooze je napisao da je ideja da je Speer apolitični tehnokrat apsurdna. Martin Kitchen je u knjizi *Speer: Hitlerov arhitekta* izjavio da je veći dio njemačke proizvodnje oružja zapravo smanjen na sisteme koje je pokrenuo Speerov prethodnik Fritz Todt.

## Vanjski linkovi
*

Kategorija:Rođeni 1905.
Kategorija:Umrli 1981.
Kategorija:Biografije, Mannheim
Kategorija:Njemački arhitekti
Kategorija:Njemački ministri
Kategorija:Članovi NSDAP-a
Kategorija:Ratni zločinci u Drugom svjetskom ratu
NetBSD

**NetBSD** je slobodan, siguran i visoko portabilan otvoreni operativni sistem sličan UNIX-u, dostupan na mnogim platformama (od 64-bit AlphaServer-a i desktop sistema do handheld i embedded uređaja). Njegov čisti dizajn i avansirane osobine čine ga odličnim i u produkciji i u istraživačkim okruženjima, i korisnički je podržan () sa kompletnim izvornim kodom. Mnoge aplikacije su lahko dostupne.

## NetBSD Live
NetBSD Live! CD je izvorno razvijen od strane Jörg Braun, i dopuštao je da se podigne NetBSD 1.5.2/i386 s CDROM-a, neke konfiguracije sistema, izbor konfiguracije X- a, zatim omogućava pokretanje jednog od nekoliko grafičkih sučelja, npr. KDE. Pod KDE-om, KOffice je spreman za korištenje.
Od tada, NetBSD temeljeni Live CD-i korišteni su u mnogim različitim okruženjima. Ona lahko mogu biti kreirana koristeći sysutils / mklivecd paket.

## Također pogledajte 
* DragonFly BSD
* FreeBSD
* MidnightBSD
* MirOS BSD
* OpenBSD
* PCBSD

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Službena stranica 
* NetBSD Controlled Toaster  
* NetBSD Live! CD

Kategorija:Operativni sistemi
Kategorija:Softver
Kategorija:BSD
Bavarska

**Bavarska** () jeste njemačka savezna država (njem. *Bundesland*). Glavni grad ove pokrajine je Minhen, koji je treći grad po veličini u Njemačkoj. Po površini Bavarska je najveća savezna država Njemačke i poslije Sjeverne Rajne-Vestfalije najnaseljenija. Bavarska se tradicionalno dijeli u tri dijela: Švabsku (njem. *Schwaben*), Frankoniju (njem. *Franken*) i Staru Bavarsku (*Altbayern*).
Historija Bavarske proteže se od njenih najranijih naselja i osniva se kao vojvodstvo u 6. vijeku, a preko Svetog Rimskog Carstva postaje nezavisno kraljevstvo i jedna od država Savezne Republike Njemačke.
Vojvodstvo Bavarske datira iz 555. godine n.e. U 15. vijeku, vojvoda Bavarske postao je izborni knez Svetog Rimskog Carstva. Kraljevina Bavarska postojala je od 1806. do 1918. godine, kada je Bavarska postala republika. Godine 1946., slobodna država Bavarska je ponovo organizovana na demokratskim osnovama nakon Drugog svjetskog rata.
Bavarska ima svoju prepoznatljivu kulturu, koja objedinjuje: jezik, kuhinju, arhitekturu, festivale kao što su Oktoberfest i elemente alpske simbolike.

## Administrativna podjela 
Bavarska je podijeljena u 7 administrativnih okruga (njem. Regierungsbezirke):

# Unterfranken
# Oberfranken
# Mittelfranken
# Oberpfalz
# Schwaben
# Oberbayern
# Niederbayern

mini|350p|lijevo

### Županije 
Drugi komunalni sloj sastoji se od 71 ruralnih okruga (njem. Landkreise) koji su uporedivi sa županijama. Oni dijele iste administrativne odgovornosti kao i 25 nezavisnih gradova (Kreisfreie Städte).

mini|350p|lijevo

Nezavisni gradovi u Bavarskoj su:

## Također pogledajte 
* Ustersbach
* Friesenhausen

## Vanjski linkovi 
* Službena stranica
* Bavarska na nationsonline.org


Kategorija:Pokrajine u Njemačkoj
Max von Laue

**Max von Laue** (Koblenz, 9. oktobar 1879 – Zapadni Berlin, 24. april 1960) bio je njemački fizičar. Dobitnik je Nobelove nagrade za fiziku 1914. godine za otkriće difrakcije x-zraka na kristalima.

Doktorirao je 1906. godine na Univerzitetu Ludwig Maximilian u Münchenu. Od 1912. bio je profesor fizike na Univerzitetu u Zürichu, od 1919. direktor zavoda za teorijsku fiziku Univerzitetu u Berlinu, od 1951. direktor instituta za fizikalno-hemijska istraživanja "Max Planck" u Berlinu. Da bi dokazao valnu prirodu rendgenskih zraka, predložio je 1912. da se kao optička rešetka upotrijebi kristal i tako postigne ogib (difrakcija) rendgenskih zraka. Eksperimente su izveli Paul Knipping i Walter Friedrich te pokazali da su rendgenske zrake elektromagnetske naravi. To je bio početak rendgenske strukturne analize. Za istraživanja ogiba rendgenskih zraka u kristalima dobio je 1914. Nobelovu nagradu za fiziku.

Pored svojih naučnih poduhvata sa doprinosima u optici, kristalografiji, kvantnoj teoriji i teoriji relativnosti, Laue je imao niz administrativnih pozicija koje su unaprijedile i vodile njemačko naučno istraživanje i razvoj tokom četiri decenije. Snažan protivnik nacizma, bio je ključan u ponovnom uspostavljanju i organizaciji njemačke nauke nakon Drugog svjetskog rata.

## Reference 
Kategorija:Rođeni 1879.
Kategorija:Umrli 1960.
Kategorija:Biografije, Pfaffendorf
Kategorija:U začetku, Nobelovci
Kategorija:Njemački fizičari
Kategorija:Eksperimentalni fizičari
Kategorija:Optički fizičari
Kategorija:Inozemni članovi Kraljevskog društva
Kategorija:Dobitnici Nobelove nagrade za fiziku
Kategorija:Dobitnici medalje "Max Planck"
William L. Shirer

mini|desno|250px|William L. Shirer (1961)

**William Lawrence Shirer** (23. februar 1904. – 28. decembar 1993.) američki novinar i historičar.

Postao je poznat po javljanjima za CBS (američka radio i TV stanica) iz Berlina za vrijeme Trećeg Reicha do kraja prve godine drugog svjetskog rata, te po svojem obimnom djelu "Uspon i pad Trećeg Reicha", koje opisuje nacističku Njemačku uz pomoć iskustva autora koji je živio u Njemačkoj dobar dio vremena koje opisuje, te upotrebu dnevnika nacističkog ministra propagande Goebbelsa i generala Franza Haldera.

## Djela 
### Historija 
* "Berlinski dnevnik" (*Berlin Diary* - 1941.)
* *Mid-century Journey* (1952.)
* *The Challenge of Scandinavia* (1955.)
* "Uspon i pad Trećeg Reicha" (*The Rise and Fall of the Third Reich* - 1960.)
* *The Rise and Fall of Adolf Hitler* (1961.)
* *The Sinking of the Bismarck* (1962.)
* *The Collapse of the Third Republic* (1969.)
* *20th Century Journey* (1976.)
* *Gandhi: A Memoir* (1980.)
* *The Nightmare Years* (1984.)
* ''A Native's Return* (1990.)
* *This is Berlin* (1999.)

### Romani 
* *The Traitor* (1950.)
* *Stranger Come Home* (1954.)
* *The Consul's Wife* (1956.)
## Vanjski linkovi 
* * William Shirer obituary
* More on William Shirer
* 1984 audio intervju William-a Shirer, RealAudio na Wired for Books.org
* *American Heritage'' članak iz 1984.
* William L. Shirer-oriv radovi

Kategorija:Rođeni 1904.
Kategorija:Umrli 1993.
Shirer,William L.
Shirer,William L.