open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Dobretići

mini|desno|275px|Geografski položaj općine Dobretići.
**Općina Dobretići** (do rata **Dobratići**) je jedna od najmlađih i najmanjih općina u Bosni i Hercegovini.

## Geografija 
Nalazi se na planini Ranča, u središnjoj Bosni (Srednjobosanski kanton), 20-ak kilometara istočno (sjeveroistočno) od Jajca.  Cijelo područje općine je kod lokalnog stanovništva poznato kao Pougarje, nazvano po rijeci Ugar koja izvire na planini Vlašić (istočno od Dobretića) i protiče uz sjeveroistočni rub obronka Ranče, a to je ujedno i entitetska granica. Pougarje je do rata bilo pod upravom općine Kneževo, a potom kratko vrijeme pripojeno općini Jajce da bi se osamostalila i danas, kao takva i postoji pod nazivom Dobretići.

## Historija 
Općina je dobila naziv po jednom od najvećih sela ovog kraja, selu Dobretići. Samo selo ima dugu historiju i baštini ime od srednjovjekovne bosanske vlastelinske obitelji Dobretića. Među stanovništvom još je živa usmena predaja pomognuta historijskim temeljima koja kaže kako je padom Bosne 1463. godine zarobljeno i u Carigrad odvedeno oko 30.000 bosanske mladeži. Među njima je bila i Ljiljana, lijepa kći Stjepana Dobrete, koja je dospjevši u sultanov harem izmolila od sultana ferman kojim se Stjepanu Dobreti daruje vlastelinstvo, nazivano prije Zapadne Vrhovine. Tu je Stjepan Dobreta i umro, te je ukopan u selu Zapeće. Na spomeniku što mu ga 1773. godine podiže fra Marko Dobretić, franjevački provincijal i bosanski biskup, piše da je umro 1472. godine doživjevši 98 godina. Poslije njegove smrti vlastelinstvo razdijeliše njegovi sinovi, te Juri pripadoše Dobretići, Pavi Pavlovići, Boji Bojtačići, a Vlatku Vlatkovići koji se 1852. godine prozvaše Zubovići.

## Stanovništvo 
Današnje područje općine Dobretići je do rata imalo 4790 stanovnika u 20-ak sela i zaselaka, a danas ih je ukupno par stotina, uglavnom starije dobi i bave se isključivo stočarstvom.
Općina je nastala otcjepljenjem od općine Kneževo, te od 4 mjesne zajednice (Dobretići, Davidovići, Kričići i Melina).

### Nacionalni sastav stanovništva - općina Dobretići 
### Nacionalni sastav stanovništva - naselje Dobretići 
## Privreda 
Nadaleko poznati "Vlašićki sir" je najpoznatiji proizvod pougarskih stočara prije rata.  Danas "Vlašićki sir" proizvode, u izuzetno malim količinama, isključivo pojedinci, takoreći za vlastite potrebe, ne i u komercijalne svrhe.
Cijelo područje je pogodno za razvoj turizma osobito zimskog. Npr. područje ima skijališta kao što su Poljane te Krčevine u Pavlovićima.

## Politika 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
* pougarjeusrcu.com

Kategorija:Općine Bosne i Hercegovine
Kategorija:Općine Federacije Bosne i Hercegovine
Kategorija:Općine u Srednjobosanskom kantonu
*
Kategorija:Kneževo
Ahmed-paša Hercegović Kosača

**Ahmed-paša Hercegović Kosača** (1455 - 21. juli 1517) bio je bosanski plemić iz porodice Kosača i osmanlijski veliki vezir. Sin je hercega Stjepana Vukčića Kosače i bavarske vojvotkinje Barbare de Payro. Rođen je u Herceg Novom i dobio je po ocu ime **Stjepan**. Njegova starija polusestra bila je pretposljednja bosanska kraljica, Katarina Kosača.

## Djetinjstvo i rana mladost 
Djetinjstvo provodi u Humskoj zemlji (današnja Hercegovina) i Dubrovniku gdje započinje školovanje. Nakon pada Kraljevine Bosne pod Osmanlije, otac ga šalje u Carigrad kao jamca za mir. Školovao se u čuvenom *Enderun mektebu* gdje je primjećen njegov talenat i njegova politička karijera počinje polahko rasti.

## Napredovanje ka osmanlijskom dvoru 
Pod imenom *Ahmed* prvi put se javlja 1477, u jednom fermanu sultana Mehmeda II, a već sljedeće godine bio je državni zastavnik, *mirialam*. U decembru 1481. ženi kćerku sultana Bajazida II, princezu *Hundi-hatun*, od tada njegova karijera još više napreduje. Tokom svog života imao je razne dužnosti, bio je *sadžakbeg* Burse, zatim* beglerbeg* Anadolije. 17. marta 1488. postao je *kapudan-paša* i komandovao je osmanskom mornaricom četiri godine i devet mjeseci. Nakon toga, ponovo biva imenovan na dužnost anadolskog begler-bega. U martu 1497. prvi put je imenovan za *velikog vezira*, što je poslije sultana najveća funkcija u Osmanskom carstvu. Ahmed-paša Hercegović će još četiri puta biti na ovom istaknutom položaju . Četrdeset godina je proveo u službi trojice sultana (Mehmed II, Bajazid II i Selim I) i pod njihovom zastavom učestvovao u mnogim bitkama, ovo vrijeme je u osmanskoj historiji poznato kao "*zlatno doba*".

## Potomstvo i zadužbine 
Bio je oženjen Fatimom, kćerkom sultana Bajezida II. Imao je četiri sina: Ali-bega, Mustafa-bega, Ahmeta, i Mehmed-bega, te jednu kćer kojoj je dao ime po svojoj domovini - Huma. Iza sebe je ostavio brojne zadužbine: džamije, medrese, hamame, mektebe, imarete, karavansaraje. Umro je 1517, kada se vratio iz Egipta. Ukopan je na svom imanju na obali Mramornog mora, u selu Dil koje je kasnije njemu u čast preimenovano u Hersek (Hercegovina) .

## Također pogledajte 
* Kosače

## Reference 
## Literatura 
* G.Elezović, *Nekretna dobra Ahmed-paše Hercegovića u Dubrovniku* - izvor za pljačku Dubrovačke Republike, POF I/1950.
* Ć.Truhelka, *Tursko-slovjenski spomenici dubrovačke arhive*, Glasnik Zemaljskog muzeja, XXIII, Sarajevo, 1911.
* B. Zlatar, *Ahmed-paša Hercegović* (zbornik radova), BZK "Preporod", Mostar, 2003.

Kategorija:Kosače
Kategorija:Paše
Kategorija:Veliki veziri Osmanskog Carstva
Liv Tyler

**Liv Rundgren Tyler** (1. juli 1977. godine) je američka glumica i model. Najpoznatija je po ulogama Grace Stamper u *Armageddonu* i Arwen u filmskoj trilogiji *Gospodar prstenova*. Kćerka je pjevača grupe Aerosmith, Stevena Tylera.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* 

Kategorija:Rođeni 1977.
Kategorija:Američke glumice
Kategorija:Biografije, New York
Gitara Moroso

**Gitara Moroso** je imaginarni sporedni lik iz serijala knjiga Točak vremena. Bila je Čuvar hronika Tamri Ospeniji (Amirilin Tron u periodu 973-979NE). Mnogi su govorili da je trista  godina stara i da ima proricanja. Vjeruje se da je umješana u nestanak Tigrejne (princeze Andora), govoreći joj da će svijet propasti ako ne ode u Aijelsku pustaru. Umrla je tokom predskazivanja rođenja Randa al'Tora, vjerovatno od šoka. Ovo su čule dvije mlade Prihvaćene: Moraina Damodred i Sijuan Sanče, i to je bio početak njihove dvadesetogodišnje potrage za Ponovorođenim zmajem.
## Reference 
## Vanjski linkovi 
* http://www.tor.com/jordan

Kategorija:Likovi iz Točka vremena
Mojkovac

mini|280px|Mojkovac, srpska pravoslavna crkva "Roždestvo Hristovo"
**Mojkovac** (ćir. *Мојковац*) je grad i naseljeno mjesto, te sjedište općine u Crnoj Gori.

## Geografija 
Nalazi se u sjevernom visokoplaninskom području Crne Gore.

## Stanovništvo 
Na popisu stanovništva 2011. godine općina Mojkovac imala je 8.622 stanovnika, od čega u samom Mojkovcu 3.590.

### Općina Mojkovac 
**Napomena**: *Nastala iz stare općine **Mojkovac** koja nije mijenjala granice.*

### Mojkovac (naseljeno mjesto)
**Napomena**: *Ranije povećano za naselja Bjelojevići i **Rudnici** koja su ukinuta. U 2001. smanjeno za dijelove naselja koji su proglašeni za samostalna naseljena mjesta Bjelojevići, Bojna Njiva, Brskovo i Uroševina.*

#### Popis 2011.
**Napomena**: *Oznaka Z predstavlja zaštićen podatak.*

#### Raniji popisi
**Napomena**: *U 1991. iskazano zajedno sa naseljima Bjelojevići, Bojna Njiva, Brskovo i Uroševina koja su tada bila dijelovi naselja **Mojkovac**.*

## Galerija 

Datoteka:Mojkovac railway station (20191016 171315).jpg|željeznička stanica na pruzi Beograd–Bar
Datoteka:Reka Tara, 2013-08-18 - panoramio.jpg|rijeka Tara

## Poznate osobe
* Slobodan Marunović
* Ljubodrag Mrdović

## Također pogledajte
* Spisak općina u Crnoj Gori

## Reference 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Gradovi u Crnoj Gori
*
Bitka pet armija (Gospodar prstenova)

**Bitka pet armija** je imaginarna bitka iz Tolkinove knjige Hobit. Bitka se dešava na kraju knjige i predstavlja vrhunac radnje.

## Pozadina 
Nakon što je zmaj Smaug Zlatni ubijen od strane Barda Strijelca, Vilenjaci Mrke Šume pod vodstvom velikog vilenjačkog kralja Tranduila i ljudi Ezgarota su pohrlili ka Samotnoj planini i Ereboru, nadajući se da će naći blago. Međutim, Torin Hrastoštit je sa Bilbom Bagginsom i 11 patuljaka zatvorio kapiju. Viljenjaci i ljudi su tražili četrnaestinu Smaugovog blaga; da bi mogli obnoviti spaljeni Ezgarot. Torin je odbio da im išta da i pozvao je u pomoć Daina Gvozdenstopu, svog rođaka. Dain je stigao sa 500 Patuljaka. Upravo kada je bitka trebala da započne, naglo se pojavila ogromna vojska Orka. Tu vojsku je predvodio Bolg, sin Azoga, za kojeg je Torin mislio da ga je ubio.

## Tok bitke 
Vilenjaci, ljudi i Patuljci su se brzo povukli na obronke planine. Bilbo je stavio Prsten moći i postao nevidljiv. Nažalost, kamenica ga je pogodila u glavu i ostatak borbe bio je u nesvijesti. Dakle, u početku su snage dobra pobjeđivale. Međutim, Orka je bilo previše. Naročito se isticala Bolgova tjelesna straža, koja je klala sve pred sobom. Torin je pokušao očajnički juriš sa dijelom snaga; ali nisu uspjeli. Kada se činilo da je sve izgubljeno, stigli su orlovi i čovjek-medvjed Beor. Beor je ubio Bolga. Preostale snage su se sjurile sa planine i pobile preostale Orke. Nažalost, u bici su poginuli Patuljci Torin, te braća  Fili i Kili.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Srednja zemlja
Hematurija

mini|desno|250px|Istaložena krv u mokraći nakon centrifugiranja
**Hematurija** () je naziv za prisustvo crvenih krvnih zrnaca u mokraći. 
Razlikuju se *makrohematurija* i *mikrohematurija*.
* **Mikrohematurija** predstavlja malu količinu krvi odnosno tragove eritrocita u urinu, koji su vidljivi isključivo pod mikroskopom.
* **Makrohematurija** predstavlja prisustvo većih količina krvi u  urinu, što je vidljivo i golim okom.
Hematurija je najčešće znak prisustva kamenca ili tumora ili nekog drugog poremećaja u ureterima, mokraćnoj bešici, prostati, uretri i bubrezima. Također se može javiti i prilikom udarca u predjelu abdomena. Ako se pored eritrocita nađu i leukociti to je najčešće znak prisustva infekcije.

Za razliku od hematurije, hemoglobinurija je naziv za prisustvo hemoglobina u mokraći.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* CURRENT Medical Diagnosis and Treatment 2022

Kategorija:Simptomi
Kategorija:Krvarenje
Kategorija:Abnormalni klinički i laboratorijski nalazi urina
Kategorija:Glomerularne bolesti
Helen Mirren

Dama **Helen Mirren** britanska je pozorišna, filmska i televizijska glumica.

Rođena je kao **Ilena Vasiljevna Mironova**. Njen otac, Vasilij Mironov, bio je Rus, a majka, Kathleen Rogers, Britanka. Njen otac je anglizirao prezime svoje porodice 1950-ih. Njeno ime anglizirano je u Helen.

Mirren se, nakon 12 godina zajedničkog života, 31. decembra 1997. udala za američkog režisera Taylora Hackforda. To je njen prvi brak, a njegov treći. Mirren nema svoje djece i kaže da nema majčinskih instinkta, ali ima dva pastorka.

5. decembra 2003. Mirren je postala član Reda Britanske imperije i otada nosi prefiks "Dama". Učlanio ju je Charles, princ od Velsa.

## Reference
## Vanjski linkovi 
*Službeni sajt
*

Kategorija:Rođeni 1945.
Kategorija:Živi ljudi
Kategorija:Biografije, London
Kategorija:Britanske glumice
Kategorija:Dobitnici Emmyja
Kategorija:Dobitnici Nagrade "Stanislavski"
Paola Ruffo di Calabria

**Paola Ruffo di Calabria** (punim imenom Paola Margherita Maria Antonia Consiglia; rođena 11. septembra 1937. godine) je trenutna belgijska kraljica kao supruga kralja Alberta II.

Rođena je u Forte dei Marmi u Italiji kao princeza Paola Ruffo di Calabria. Otac joj je bio Fulco, princ Ruffo di Calabria, 6. vojvoda od Guardia-Lombarde. Majka joj je bila grofica Luisa Gazelli di Rossana e di Sebastiano.

Udala se za Alberta, princa od Liège, 2. jula 1959. godine u Briselu. Nakon što je njen muž naslijedio tron kao Albert II, Paola je postala *Njeno Veličanstvo, kraljica Belgijanaca*. Kraljica Paola i kralj Albert II imaju troje djece i dvanaestero unučadi.

Kraljica tečno govori italijanski, francuski, engleski i njemački jezik. Međutim, kraljica ne govori holandski, maternji jezik velikog broja Belgijanaca, zbog čega je ponekad kritikovana.

## Galerija 

Datoteka:George W. Bush John Paul II funeral.jpg|Kraljica Paola na sahrani pape Ivana Pavla II
Datoteka:George and Laura Bush, King Albert II and Queen Paola of Belgium.jpg|Kraljica Paola, Laura Bush, George W. Bush i kralj Albert II

Kategorija:Supružnici belgijskih vladara
Kirovska oblast

**Kirovska oblast** () jest federalna oblast u Rusiji. Prema popisu iz 2010. godine u ovoj oblasti je živjelo 1.341.312 stanovnika. Administrativno središte oblasti je Kirov. Oblast je uspostavljena 7. decembra 1934.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Zvanična stranica 


Kategorija:Oblasti u Rusiji
Kategorija:Privolški savezni okrug
Kostromska oblast

**Kostromska oblast** () federalna je oblast u Rusiji. Prema popisu iz 2010. godine, u ovoj oblasti živjelo je 667.562 stanovnika. Administrativno središte oblasti jest Kostroma. Oblast je uspostavljena 13. augusta 1944. izdvajanjem iz Jaroslavske oblasti.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Zvanični sajt

Kategorija:Oblasti u Rusiji
Kategorija:Države i teritorije osnovane 1944.
Kategorija:Centralni federalni okrug
Federalni gradovi u Rusiji

mini|desno|400px|Lokacije Moskve (1), Sankt Peterburga (2) i Sevastopolja (3) na karti Rusije
U sklopu Ruske federacije nalaze se tri federalna grada koji funkcionšu kao odvojene regije.

To su:

* 20px Moskva
* 20px Sankt Peterburg
* 20px Sevastopolj

Napomena: Teritorija Krima, uključujući i grad Sevastopolj, trenutno je sporna. Od februara 2014. godine, Krim je pod *de facto* ruskom kontrolom iako Ukrajina i većina zemalja priznaje Krim kao integralni dio Ukrajine.

## Također pogledajte 
* Administrativna podjela Rusije

Kategorija:Federalni subjekti u Rusiji
Nagrada Emmy

**Emmy nagrade** su američke nagrade za televizijske produkcije, slične nagradi Peabody, ali više fokusirane na zabavljačku industriju, te se smatraju televizijskim ekvivalentom nagrada Zlatni globus i Oscar.

Tri povezane, ali odvojene organizacije predstavljaju Emmy nagrade:
* **Academy of Television Arts & Sciences** – nagrađuje sve nacionalne teelvizijske emisije izuzev sporta
* **National Academy of Television Arts & Sciences** – nagrađuje dnevne, sportske i dokumentarne emisije i vijesti
* **International Academy of Television Arts & Sciences** – nagrađuje emisije izvan Sjedinjenih Američkih Država

Najpoznatije nagrade su *Primetime Emmy* i *Daytime Emmy*, koje obje imaju kategorije klasificirane kao *Creative Arts Emmy*.

## Historija 
Prvi Emmy prezentiran je u **Hollywood Athletic Clubs** 25. januara 1949. Ime *Emmy* je feminizacija imena *Immy*, nadimka koji je iskorišten za cijevi ranih televizijskih kamera. Shirley Dinsdale je postala prva osoba koja je osvojila Emmy na prvoj ceremoniji. Kip nagrade Emmy izgleda kao žena sa krilima koja drži atom, što je postao simbol televizijske akademije za uzdizanje umjetnosti na televiziji. Kip je izradio inžinjer *Louis McManus*.

## Vrste 
### Emmy za udarne termine 
Emmy za udarne termine predstavlja nagradu koja se dodjeljuja američkim televizijskim programima u udarnom terminu. Ceremonije se uglavnom odvijaju sredinom septembra, te se emitiraju na kanalima ABC, CBS, NBC i Fox.

### Dnevni Emmy 
Dnevni Emmy predstavlja nagradu koja se dodjeljuja američkim svakodnevnim televizijskim programima. Prvi Daytime Emmy dodijeljen je 1972. godine.

### Sportski Emmy 
Sportski Emmy predstavlja nagradu koja se dodjeljuje američkim sportskim televizijskim programima. Ceremonija se održava svakog proljeća, uglavnom tokom posljednje dvije sedmice u aprilu ili prve sedmice u maju.

### Tehnološko-inžinjerski Emmy 
Tehnološko-inžinjerski Emmy predstavlja nagradu koja se dodjeljuje individualcima, firmama ili naučnim organizacijama koje su uveliko pomogle razvoju tehnologije na televiziji.

### Regionalni Emmy 
Regionalni Emmy predstavlja lokalnu nagradu koja se dodjeljuje regionalnim američkim televizijskim tržištima. Ove nagrade su manje glamoruzne.

### Međunarodni Emmy 
Međunarodni Emmy predstavlja nagradu koja se dodjeljuje najboljim televizijskim programima izvan SAD-a. Svaki program koji je nominiran se emitira na festivalu u New Yorku dan prije održavanja ceremonije.

### Ostale Emmy nagrade 
* National TV newscasts and documentaries
* Business and financial reporting
* Public Service 
* Bob Hope Humanitarian Award

## Vanjski linkovi 
* Emmys.org 
* Službena pravila 
* International Emmy Awards
* Daytime Emmy Awards
* Emmy New York
* TVWeek.com's - Emmy centrala
* Emmy pokrivanje 
* Emmy Online

Kategorija:Televizija u Sjedinjenim Američkim Državama
Kategorija:Mediji u Sjedinjenim Američkim Državama
Kategorija:Američke televizijske nagrade
Šesti krstaški rat

**Šesti krstaški rat** je trajao od 1228. do 1229.godine. Poveo ga je car Svetog rimskog carstva Fridrih II Hoenštaufen da bi osvojio Jerusalim. On je zaključio ugovor i desetogodišnje primirije sa sultanom El Kamelom prema kome je Jerusalimska kraljevina dobila nazad Betlehem, Nazaret, primorje od Sidona do Jope i cijeli Jerusalim osim Kupole nad Stijenom, sa tim da nije smio da zida bedeme oko grada. Osmanlije ponovo zauzimaju Jerusalim 1244. godine.

## Reference 
Kategorija:Krstaški ratovi
Kategorija:1228.
Kategorija:1229.
Cistinurija

mini|desno|300px|Hemijska struktura cistina
**Cistinurija** () je genetski poremećaj metabolizma koji dovodi do povećanog izlučivanja aminokiseline cistina, kao i strukturno sličnih aminokiselina arginina, lizina i histidina preko urina. Ona se nasljeđuje autosomalno recesivno i spada u poremećaje transporta aminokiselina. Mutacije na SLC3A1 i SLC7A9 genima (leže na hromozomu 2 odnosno 19) izazivaju cistinuriju, ovi geni su odgovorni za kodiranje dvaju podjedinica cistin prenosnika. Kod oboljelih nedostaje ovaj transmembranozni transportni protein u epitelnim ćelijama tankog crijeva i proksimalnog bubrežnog tubulusa koji reapsorbuje cistin i gore navedene aminokiseline iz primarne mokraće. Posljedica toga je povećano izlučivanje cistina i do 20-30 puta, dok mu koncentracija u krvi ostaje ista.

## Epidemiologija 
Cistinurija spada sa zastupljenošću od 1:7000 u najčešće naslijedne bolesti i najčešći je poremećaj transporta aminokiselina.

## Klinika 
Cistin kao jedina od dvaju dibaznih aminokiselina pokazuje slabu rastvorljivost pri normalnoj pH-vrijednosti urina. Pri koncentraciji od ≥300&nbsp;mg/l dolazi do pojave heksagonalnih kristala u bubrezima, ureterima i mokraćnoj bešici tzv. cistinski kamen. Cistinski kamen čini oko 1% svih vrsta kamena koji se javljaju u mokraćnim putevima. Cistinski kamen se javlja kod oko 50% oboljelih a u 75% je bilateralan. Simptomi nefrolitijaze ili urolitijaze su bolovi u području bubrega koji se šire u abdomen. Hematurija (pojava krvi u urinu) može također biti popratna pojava, može doći i do infekcije mokraćovoda i drugih komplikacija.

## Dijagnoza 
Što se tiče dijagnostike posmatra se pojava karakterističnih aminokiselina u urinu. Definitivno se otkriva molekularno genetičkim ispitivanjem. Često se bolest otkriva nakon pojave kamena, jer se prethodno javlja asimptomatično. Za otkrivanje urolitijaze koriste se također sonografija, te pregled urina i urogram.

## Terapija 
Akutna terapija kod pojave manjeg kamena je liza lijekovima D-penicillamin i α- mercaptopropionylglycin uz povećano uzimanje tekućine, diureza i alkalizacija urina. Inače se u zavisnosti od veličine kamena koristi čitava paleta urološko-interventnih metoda (ekstrakorporalna litotripsija udarnim talasima, PNL = prekutana nefrolitolpaksija, otvorena operacija između ostalih). Prava terapija odnosi se na prevenciju hroničnog rezidivnog kamena, koji može izazvati hronične infekcije mokraćnih puteva, insuficijenciju bubrega i druge komplikacije. Za to je potrebna konstantno uzimanje većih količina tekućine da bi dnevni volumen urina bio ≥3l. Da bi se spriječila noćna agregacija cistinskih kristala trebalo bi uzimati tekućine pred i tokom noći. Pošto je cistin pri pH vrijednosti od 7.5 do 8.0 u vodi dobro rastvorljiv trebalo bi alkalizati urin uzimanjem sode bikarbone. Mogu se također koristiti i D-penicillamin i α- mercaptopropionylglycin jer sa cistinom grade lakše rastvorljive disulfide. Kao dopuna terapiji dobra je i dijeta siromašna cistinom i metioninom.

Kategorija:Poremećaji metabolizma aminokiselina
Kategorija:Autosomno recesivni poremećaji
Albert II, kralj Belgijanaca

**Albert II** (punim imenom Albert Félix Humbert Théodore Christian Eugène Marie; rođen 6. juna 1934. godine) je bio šesti kralj Belgijanaca. Abdicirao je 21. jula 2013. godine u korist svog sina Filipa.

Kako njegov brat, kralja Baldovin, i kraljica Fabiola nisu imali djece, princ od Liègea je postao kralj Albert II po bratovoj smrti 9. augusta 1993. godine. Došavši na prijestolje s 59 godina, bio je najstariji nasljednik belgijskog prijestolja.

## Djetinjstvo 
Rođen je kao mlađi sin kralja Leopolda III i princeze Astrid od Švedske. Ime je dobio po svom djedu po ocu, belgijskom kralju Albertu I. Samo dan nakon rođenja kreirana je posebna titula za njega - princ od Liègea - koju je nosio sve do smrti svoga brata, kralja Baldovina. Albertova majka, kraljica Astrid, poginula je u automobilskoj nesreći 29. augusta 1935. godine. Njegov otac je 1941. godine oženio Britanku Mary Lilian Baels, što ga je učinilo veoma nepopularnim.

## Izbjeglištvo 
Godine 1940, po izbijanju Durgog svjetskog rata, Albert je sa sestrom Josephine-Charlotte i bratom Baudouinom otišao u Francusku, a zatim u Španiju. Vratili su se u Belgiju iste godine, a 1944. su s ocem i maćehom deportovani u Njemačku i kasnije u Austriju. Stražari su ih pokušali otrovati tabletama cijanida za koje su tvrdili da su mješavina vitamina; Leopold nije dozvolio djeci da uzmu tablete. Alberta, zajedno s njegovom braćom i sestrama, su tokom zatvoreništva obrazovali njegov otac, koji ga je učio prirodnim naukama, i maćeha, koja ga je učila o umjetnosti i književnosti. Alberta i njegovu porodicu oslobodila je vojska Sjedinjenih Američkih Država 7. maja 1945. godine, ali se nisu vratili u Belgiju do 22. jula 1950. godine zbog političkih nepogodnosti. Albert se za to vrijeme obrazovao u Genevi. Tri godine kasnije Albertova sestra se udala za budućeg luksemburškog monarha, Jeana od Burbon-Parme.

## Brak i porodica 
alt=Delphine Boël|mini|Delphine Boël
Godine 1959. oženio je Italijanku, princezu Paolu Margheritu Mariju Antoniju Consigliju Ruffo di Calabria (rođena 1937). Princ i princeza od Liègea dobili su troje djece: princa Philippea Léopolda Louisa Marie (rođen 1960), princezu Astrid Joséphine Charlotte Fabriziju Elisabeth Paolu Marie (rođena 1962) i princa Laurenta Benoîta Baudouina Marie (rođen 1963). Belgijski mediji smatraju da Albert ima i vanbračnu kćerku, Delphine Boël (rođena 1968), koja i sama tvrdi da je kraljeva kćerka. Kralj ju je priznao 2020. godine, nakon DNK dokaza.

## Abdikacija 
Dana 3. jula 2013. objavio je da će abdicirati u korist sina Filipa 21. jula 2013. godine, na nacionalni dan Belgije, što je i učinio.

## Galerija 

Datoteka:George and Laura Bush, King Albert II and Queen Paola of Belgium.jpg|Kraljica Paola, George W. Bush, Laura Bush i kralj Albert II
Datoteka:George W. Bush John Paul II funeral.jpg|Kralj Albert II na sahrani pape Ivana Pavla II
Datoteka:King Albert II of Belgium.jpg|Kralj Albert II u palači u Briselu

## Preci 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Službena stranica belgijske monarhije

Kategorija:Belgijski vladari
Kategorija:Saskokoburg-Gotovci
Kategorija:Članovi MOK-a
Pirit (čvor)

*Pirit (mineral) - mineral, često nazivan "zlato za budale" ()
*Pirit (mitologija)

## Također pogledajte 
* Fool's gold (čvor)
Motor (čvor)

* Motor (mašina)

Vrste motora:

* Električni motor
** AC Motor
** sinhroni motor
**indukcioni motor
* DC motor
* elektrostatički motor
* servo motor
* Mlazni motor
* hidraulički motor
* molekularni motor
* nanomotor
Obrenovići

[mini|desno|230px|Milošev konak u [Topčider|Topčiderskom parkom podignut je u balkansko-orijentalnom stilu u periodu od 1831. do 1834. kao ljetnikovac. Tokom druge vladavine (1858-1860), knez Miloš, je ovdje proveo dve posljednje godine života, i tu je i umro. Konak je tada bio dvor Kneževine Srbije. Topčiderska crkva Svetih apostola Petra i Pavla je podignut u blizini konaka kao dvorska kapela, na mjestu, gdje mu je tokom Prvog srpskog ustanka, poslije žestoke svađe sa  voždom Karađorđem pošteđen život. Ispred konaka je jedan od najstarijih i najljepšijih platana u Evropi, star preko 160 godina, zaštićen kao prirodna rijetkost.]]
**Obrenovići** su bili srpska vladarska porodica u periodu 1815-1903, izuzev 1842-1858. Po jednom predanju preci Obrenovića su doselili iz Banjana u Brusnicu oko 1700. god.,a potiču od Koprivica, dok po drugom potiču iz Bratonožića.

Njen rodonačelnik bio je knez Miloš Obrenović, a posljednji vladar kralj Aleksandar Obrenović. Za vreme vladavine Obrenovića Srbija je stekla nezavisnost na Berlinskom kongresu 1878. Zatim marta 1882. od kneževine je postala kraljevina.

Osim vladara značajni članovi dinastije su i njihove supruge: kneginje Ljubica i Julija, kraljice Natalija i Draga, zatim braća kneza Miloša Jovan i Jevrem Obrenović i vojvoda Milan Obrenović. Među poznate članove ove familije ubraja se i Velimir Mihailo Teodorović, vanbračni sin kneza Mihaila.

Dinastija Obrenovića danas nema direktnih muških potomaka.

**Vladarski rodoslov** 
*1815-1839, 1858-1860 Knez Miloš Obrenović
*1839-1839, Knez Milan Obrenović
*1839-1842, 1860-1868 Knez Mihailo Obrenović
*1868-1889, Knez Milan obrenović, kralj od 1882. godine
*1889-1903, Kralj Aleksandar Obrenović

ili po godinama:

*1815-1839, Knez Miloš Obrenović
*1839-1839, Knez Milan Obrenović
*1839-1842, Knez Mihailo Obrenović
*1858-1860, Knez Miloš Obrenović
*1860-1868, Knez Mihailo Obrenović
*1868-1889, Knez Milan Obrenović, kralj od 1882. godine
*1889-1903, Kralj Aleksandar Obrenović
## Literatura
* 
* 

## Vanjski linkovi 
*Srpski kneževski grob u Rumuniji 
*Obrenovići i njihov rodoslov 
*Priča o Obrenovićima

Kategorija:Dinastije
Kategorija:Historija Srbije
Kerozin

**Kerozin** je bezbojni, zapaljivi ugljikovodik dobiven destilacijom iz sirove nafte koji se koristi kao gorivo u turbinskim motorima.

mini|Kerozin
## Upotreba
Prvo mlazno gorivo bio je petrolej i korišten je za pogon zrakoplova s plinskom turbinom. Englezi su 1947. prvi izdali specifikaciju za takozvani avionski kerozin oznake RD 2482. 
Američki odgovor  bila je specifikacija za mlazno gorivo JP-1, po sastavu također petrolej. Dodavanjem benzina u ovo gorivo nastalo je mlazno gorivo JP-3 koje radi svoje isparljivosti nije zadovoljavalo na velikim visinama. Daljnjim istraživanjem formulirano je i standardizirano novo gorivo JP-4. Mlazni motori koji rade pod težim uvjetima (nadzvučne brzine, povišene temperature motora i zrakoplova...) zahtijevali su još kvalitetnije gorivo s nižom isparljivosti i većom termičkom stabilnosti pa su formulirana goriva JP-5 i JP-6.

## Aviokerozini 
Aviokerozini su ugljikovodici sa specifičnom težinom između 0,800 do 0,820 pri 20&nbsp;°C. Najvećim dijelom su laki alkani sa tačkom ledišta ispod -60&nbsp;°C. Osnovni uvjeti koje moraju zadovoljavati su:

*postojanost pri niskim pritiscima (koji vladaju na 12.000 – 20.000 metara),
*pri izgaranju stvarati što veći potisak,
*ne smiju sadržavati sumpor radi korozije uređaja motora,
*da se lako pretaču iz rezervoara u rezervoar,
*da rad motora bude osiguran od požara,
*moraju zadovoljavati veliki raspon radnih temperatura.

Gorivu se dodaju razni aditivi, npr. radi sprječavanja pjenjenja prilikom nadopune goriva u zrakoplov ili nagle promjene visine leta dodavaju se razni inhibitori za pjenjenje. Pumpe visokog pritiska stvaraju statički elektricitet nastao trenjem slojeva goriva, što se sprječava uzemljenjem i dodavanjem sredstva za povećanje elektro-provodljivosti.

Kod nas se upotrebljava mlazno gorivo na bazi petroleja JET A-1.

Kategorija:Avijacija
Kategorija:Goriva
Kategorija:Kineski izumi
Kategorija:Američki izumi
Kategorija:Hladila
Pirit (mineral)

**Pirit** je sulfidni mineral, čija je formula FeS2. Zbog metalnog sjaja i mesingano žute boje se naziva *lažno zlato* ili *zlato za budale*, zbog sličnosti sa zlatom. Naziv mu je izveden iz grčke riječi ***πυρίτης*** (puritēs) – vatreni, zbog varnice koju daje prilikom ukresavanja na čeliku ili kremenu. U kamenom dobu se koristio za paljenje vatre. Budući da je bio okarakteriziran kao “vatreni kamen”, često su mu se pripisivala magična svojstva u legendama i mitovima. Nekada se u njegovu kristalnu rešetku umetnu i ioni arsena pa time dobijamo arsenopirit, a kada se umetnu ioni bakra halkopirit. Formula arsenopirita je FeAsS a halkopirita CuFeS.

Nalazišta pirita se nalaze u: Kanadi, Španiji, Meksiku, Peruu, Francuskoj, Tanzaniji, Italiji i Kosovu.

## Osobine 
Kristalizira u kubičnom kristalnom sistemu. Dolazi najčešće u kristalima oblika kocke i oktaedra. Pirit dolazi sa ostalim sulfidnim i oksidnim mineralima, u kvarcnim žilama, sedimentnim i metamorfnim stijenama i u ležištima uglja. Pirit se upotrebljava za proizvodnju sumpor dioksida, za upotrebu u industriji papira, proizvodnji sumporne kiseline, itd.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Pirit, prirodni mineral koji sadrži željezo, poznat je i kao 'demirni kamen' ili 'zlato budala'

Kategorija:Sulfidni minerali
Kategorija:Minerali željeza
Triton

* Triton (mitologija) U helenskoj mitologiji morsko božansko biće, oblika pola riba, pola čovjek, sin Posejdona i Amfitrite s kojima živi na dnu mora. Kao i njegov otac koristi trozubac i naklonjen je moreplovcima
* Triton - Jezgro atoma tricija sastavljeno od jednog protona i dva neutrona
* Triton (mjesec) - Satelit planete Neptun, jedini satelit sa retrogradnom orbitom.
* Triton (vodozemac), vrsta vodozemca
* USS Triton (SSN-586), podmornica američke ratne mornarice
McGregorovi

'''Banjo Paterson's: The Man from Snowy River'* (bs: McGegorovi, Saga o McGregorovima) je australijska televizijska serija. Snimana je od 1993. do 1996. godine i snimljeno je ukupno 64 epizode. Serija u Austaliji je nazvana "*Snowy River: The McGregor Saga*". Serija je bazirana na poemi pisca Banjoa Patersona, The Man from Snowy River (bos. *Čovjek sa snježne rijeke*). Na toj poemi snimljana su i tri filma.

Priča serija je govori o Mattu McGregoru i njegovoj porodici, kao uspješnim farmerima.

Naziv ove serije je skoro u svakoj zemlji gdje je prikazana promijenjen, pogledajte razlike na sljedećoj tabeli.

 

## Vanjski linkovi 
* Snowy River: The McGregor Saga (The Man from Snowy River) &mdash; Informativni arhiv Australske televizije
* "*Snowy River: The McGregor Saga''"  - TV.com

Kategorija:Australske TV-serije
Kategorija:Australske dramske serije
Kategorija:Australske western serije
Kategorija:Australske TV-serije iz 1990-ih
Kategorija:Australske TV-serije sa početkom prikazivanja 1993.
Kategorija:TV-emisije na engleskom jeziku
Povrede stomaka

**Povrede stomaka** mogu biti penetrantne i nepenetrantne. Obje načina povreda brzo dovode do šoka sa tim da kod penetrantnih može doći do prolapsa unutrašnjih organa.

* Karakteristika nepenetrantnih povreda je to da u toku ovoga dolazi do bolova, nadutosti, napetosti trbušne muskulature, javlja se i široki halo oko očiju, znojenje, slabost i zamor.
* Karakteristika penetrantnih je to da može doći do prolapsa organa, da je stomak naduven i opšta slabost je prisutna, također može doći i do izlaska pojedinih organa npr. crijeva, te te organe ne treba vraćati, nego ih samo zaviti sterilnim zavojem.

Ukoliko se oštri predmet nalazi u stomaku, ne trebaju se vaditi, jer oni mogu začepiti krvni sud, te bi se u toku vađenja moglo izazvati krvarenje.

Ovakvim bolesnicima dati kristaloide, koloide, fiziološku otopinu i transportovati u bolnicu u ležećem položaju sa nogama savijenim u koljenima.

Kategorija:Gastroenterologija
Sonja Haraldsen

**Sonja** (djevojački **Haraldsen**) trenutna je kraljica Norveške, supruga kralja Haralda V.

Rođena je kao **Sonja Haraldsen**, kći Karla Augusta i Dagny Haraldsen.

S krunskim princem Haraldom zaručila se u martu 1968. Prije zaruka par je bio u vezi devet godina, ali u tajnosti zbog njenog skromnog porijekla. Harald je zaprijetio da se neće ženiti do kraja života, što bi izazvalo ustavnu krizu nakon njegove smrti budući da su njegove sestre udajom za građane izgubile pravo na tron, ako mu ne bude dozvoljeno oženiti Sonju Haraldsen. Vlada i kralj Olaf V dali su svoj pristanak braku, koji je sklopljen 29. augusta 1968. u Oslu. Po sklapanju braka postala je *Njena kraljevska visost, krunska princeza od Norveške*.

Po smrti njenog svekra 17. januara 1991. njen suprug je postao kralj Harald V, a ona kraljica. Bila je prva norveška kraljica u 53 godine. Kralj i kraljica imaju dvoje djece i četvero unučadi i jednog pounuka (sina njihove snahe).

## Vanjski linkovi
*

Kategorija:Supružnici norveških vladara
Kalamata

**Kalamata** je grad u južnoj Grčkoj, na Peloponezu. Glavni grad je prefekture Messinia. Nalazi se pored antičkog grada Farai, spomenutog u Homerovim djelima, 238 km udaljenom od Atine. U gradu se nalazi međunarodni aerodrom i luka. U blizini grada se nalaze dugačke plaže. Najvažniji izvozni proizvodi u ovom gradu su masline i maslinovo ulje. 

Ime Kalamata se pretpostavlja da dolazi od grčkih riječi *kala ommata* što znači *lijepe oči*.

## Partnerski gradovi 
*  Aglantzia, Kipar
*  Bizerte, Turska

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Zvanična stranica

Kategorija:Gradovi u Grčkoj
Peloponez

mini|desno|300px|Reljefna karta poluostrva Peloponez
**Peloponez** je veliko poluostrvo (nakon izgradnje Korintskog kanala *de facto* je ostrvo) i naziv za regiju u južnoj Grčkoj. Peloponez je podjeljen na tri grčke periferije: Peloponez, Atika i Zapadna Grčka. 

## Geografija 
Peloponez zauzima površinu od 21.549 km2. Na dva mesta je povezan s ostatkom Grčke, prirodnim putem, preko Korintske prevlake i vještački, mostom Rio-Antirio koji je izgrađen 2004.

Poluostrvo je u unutrašnjosti planinsko sa duboko usječenim obalama. Najviša planina je Kilini s najvišim vrhom od 2.376 m. Peloponez ima četiri manja poluostrva okrenuta jugu: Meseniju, Mani, Epidaurus i Argolidu.

Pored peloponeske obale leže dvije grupe ostrva: Argo-saronska ostrva, na istoku i Jonska ostrva, na zapadu. Ostrvo Kitera, blizu poluostrva Epidaurus na jugu, smatra se dijelom Jonskih ostrva.

## Gradovi 
Najveći moderni gradovi na Peloponezu su:

* Patra (169.242 stanovnika)
* Kalamata (54.065 stanovnika)
* Korint (30.434 stanovnika)
* Tripoli (28.976 stanovnika)
* Arg (25.068 stanovnika)
* Pirg (24.765 stanovnika)
* Egion (21.966 stanovnika)
* Sparta (16.473 stanovnika)
* Nafplio (13.124 stanovnika)

## Vanjski linkovi 
* Zvanična stranica regije Peloponez

Kategorija:Geografija Grčke
Kategorija:Poluostrva
Korintski kanal

mini|desno|300px|Korintski kanal
**Korintski kanal** je kanal koji spaja Korintski zaliv sa Saronskim zalivom u Egejskom moru. Prolazi kroz uski Korintski prolaz i razdvaja poluostrvo Peloponez sa ostatkom grčkog kopna, čineći ga tako ostrvom. Kanal je dug 6,3 km, širok 21 metar i građen je u periodu od 1881-1893.

## Historija 
Nekoliko vladara u antičkom periodu su htjeli da naprave ovaj kanal, ali prvi pokušak konstrukcije kanala se desio 1870tih godina nakon otvaranja Sueckog kanala. Jedna francuska kompanija je bila zadužena za gradnju, ali zbog financijskih nedostataka radovi su prekinuti. Konačno su 1881 mađarski arhitekti István Türr i Béla Gerster (koji su prije radili na gradnji Panamskog kanala), unajmljeni da naprave plan za izgradnju. Radove je vodila jedna grčka kompanija na čelu sa Andreasom Syngrosom i završeni su 1893.

## Postignuća 
Korintski kanal je smatran velikim tehničkim dostignućem svoga vremena. Preko njega put za manje brodove se skraćuje za 400 km. Danas ovaj kanal pretežno koriste turistički brodovi (godišnje prođe oko 11.000 brodova). Na oba kraja kanala se nalaze pokretni mostovi za saobraćaj, koji kada prolaze brodovi se spuštaju na dno kanala.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* 

Kategorija:Geografija Grčke
Kategorija:Kanali
Kurska oblast

**Kurska oblast** () jest federalna oblast u Rusiji. Prema popisu iz 2010. godine u ovoj oblasti je živjelo 1.127.081 stanovnika. Administrativno središte oblasti je Kursk. Oblast je uspostavljena 13. juna 1934.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Zvanična stranica 

Kategorija:Oblasti u Rusiji
Kategorija:Države i teritorije osnovane 1934.
Kategorija:Centralni federalni okrug
Henri, veliki vojvoda Luksemburga

**Henri** (fonol. Anri; punim imenom Henri Albert Gabriel Félix Marie Guillaume; rođen 16. aprila 1955) bio je veliki vojvoda Luksemburga od 2000. do 2025.

## Mladost 
Najstariji je sin velikog vojvode Jeana i belgijske princeze Josephine-Charlotte. Trenutni belgijski kralj, Albert II, njegov je daidža.

Obrazovan je u Luksemburgu, Francuskoj i Švicarskoj. Završio je univerzitet u Ženevi, gdje je studirao političke nauke, 1980. Studirajući u Ženevi upoznao je Maríu Teresu Mestre y Batista, te se vjenčao sa njom 14. februara 1981. Par ima petero djece i dvoje unuka. Njihova djeca su:

# princ *Guillaume* Jean Joseph Marie  (rođen 1981)
# princ *Félix* Léopold Marie Guillaume (rođen 1984)
# princ *Louis* Xavier Marie Guillaume (rođen 1986)
# princeza *Alexandra* Joséphine Teresa Charlotte Marie Wilhelmine (rođena 1991)
# princ *Sébastien* Henri Marie Guillaume (rođen 1992)

Postao je prestolonasljednik luksemburškog trona po abdikaciji svoje nane, velike vojvotkinje Charlotte, dana 12. novembra 1964.

## Vladavina 
Dana 4. marta 1998. veliki vojvoda Jean je počeo prenositi svoje ovlasti na sina, pripremajući ga tako za preuzimanje dužnosti suverena. Dana 7. oktobra 2000. veliki vojvoda Jean je abdicirao, čime je Henri postao luksemburški monarh.

Budući da je šef ustavne monarhije, dužnosti velikog vojvode Henrija su uglavnom reprezentativne i ceremonijalne. On ipak posjeduje određene ustavne ovlasti, u koje, između ostalog, spadaju postavljanje i otpuštanje ministra i vlade.

Među njegovim najvažnijim funkcijama jeste predstavljanje Luksemburga na vanjskopolitičkom polju. U maju 2001. veliki vojvoda Henri i velika vojvotkinja Maria Teresa posjetili su kraljevinu Španiju, na poziv kralja Juana Carlosa I i kraljice Sofije. Kralj Juan Carlos I i veliki vojvoda Henri pripadaju istoj dinastiji - različitim ograncima dinastije Burbon.

Veliki vojvoda i njegova porodica žive u zamku Berg u Luksemburgu, dok odmor provode na jugu Francuske.

## Preci 
## Vanjski linkovi 
* Zvanična stranica luksemburške velikovojvodske porodice

Kategorija:Rođeni 1955.
Kategorija:Živi ljudi
Kategorija:Velike vojvode Luksemburga
Kategorija:Burbonci
Kategorija:Trenutni vladari
Kategorija:Članovi MOK-a
Hans-Adam II, knez Lihtenštajna

**Hans-Adam II** (punim imenom '''Johannes Adam Ferdinand Alois Josef Maria Marko d'Aviano Pius'*; rođen 14. februara 1945. godine) je trenutni vladajući knez Lihtenštajna. Oslovljavan je sa *Njegova Svijetla Visost*, a njegovo slavenizirano ime bi bilo **Ivan-Adam Drugi**.

Rođen je u Zürichu kao sin kneza Franje Josipa II i Georgine von Wilczek. Odrastao je u zamku Vaduz uz troje braće i sestara, a obrazovan je u Beču. Maternji jezik mu je njemački, ali tokom obrazovanja naučio je engleski, te francuski jezik.

Dana 30. jula 1967. godine oženio je svoju rodicu, groficu Marie Kinsky von Wchinitz und Tettau, s kojom ima četvero djece. Njihova djeca su:

#Knez-nasljednik Alois
#Princ Maximilian
#Princ Constantin
#Princeza Tatjana

Godine 1984. knez Franjo Josip II mu je počeo prenositi svoje ovlasti povjeravati upravu nad kneževinom. Dana 13. novembra 1989. godine, po očevoj smrti, postao je monarh Lihtenštajna. Nakon referenduma iz 2003. godine knez Hans-Adam II postao je najovlašteniji evropski monarh nakon pape Benedikta XVI.

Dana 15. augusta 2004. godine knez Hans-Adam II počeo je prepuštati svoje dužnosti prijestolonasljedniku, princu Aloisu, kako bi ga pripremao za ulogu monarha. Knez Hans-Adam II je ipak ostao *de jure* šef države.

Prinčevo lično vlasništvo procjenjuje se na više od dvije milijarde funti, u što uglavnom spada njegova kolekcija umjetnina. U decembru 2006. godine objavljeno je da je knez jedan od najbogatijih šefova države na svijetu. Njegova zvanična titula je: *vladajući knez Lihtenštajna, vojvoda Opave i Krnova, grof Rietberga, suveren kuće Lihtenštajn''.

## Također pogledajte 
* Spisak lihtenštajnskih kneževa

Kategorija:Rođeni 1945.
Kategorija:Živi ljudi
Kategorija:Lihtenštajnski vladari
Kategorija:Trenutni vladari
Trobojka

[mini|desno|200px|[Zastava Holandije, najstarija trobojka danas u upotrebi]]
**Trobojka** je zastava koja je manje ili više podjednako podjeljena (horizontalno, vertikalno, rjeđe dijagonalno) na tri djela različitih boja. Trobojka nekada ne mora označavati samo tri boje na zastavi, jer se pored njih može naći grb ili amblem sa različitim bojama.

Jedna od najstarijih trobojki i najstarija trobojka danas u upotrebi je zastava Holandije, a jedna od prvih vertikalnih trobojki je zastava Francuske.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Zastave
Zastava Čerokija

mini|desno|300px|Zastava Čerokija
**Zastava Čerokija** heraldički je simbol Čeroki naroda iz Oklahome. Usvojena je 9. oktobra 1978. i sastoji se od narančastog polja sa grbom Čeroki naroda u sredini. Grb je okružen sa sedam žutih sedmokrakih zvijezda. Svaka od ovih zvijezda usmjerena je prema središnjoj zvijezdi u grbu. Ovih sedam zvijezda predstavlja sedam klanova Čerokija, kao i drugu simboliku broja sedam u tradiciji ovog starosjedilačkog naroda. U gornjem desnom uglu nalazi se crna zvijezda dodana 1989. Ona predstavlja svjetlost koja je otišla srmrću svih onih pripadnika Čeroki naroda za vrijeme prisilnog raseljavanja blizu 60.000 ljudi iz "pet civilizovanih plemena" (događaj poznat kao Staza suza) između 1830. i 1850. Rub zastave je zeleno-crn.

## Historijske zastave 

Datoteka:CherokeePeaceFlag.svg|Zastava mira
Datoteka:Bravesflag.png|Zastava Čerokija (1860te)

## Reference 
Kategorija:Zastave naroda
Zastave s različitim licem i naličjem

**Zastave sa različitim licem i naličjem** su one zastave koje imaju različito lice od naličja. Kod takvih zastava lice zastave je ono koje se zvanično upotrebljava u jednostranom prikazu.

## Primjeri zastava 

Datoteka:Flag of Moldova.svg|Zastava Moldavije (lice)
Datoteka:Flag of Moldova (1990–2010, reverse).svg|(naličje)

Datoteka:Flag of Paraguay.svg|Zastava Paragvaja (lice)
Datoteka:Flag of Paraguay (reverse).svg|(naličje)

Datoteka:Flag of the Soviet Union.svg|Zastava SSSR-a (lice)
Datoteka:Flag of the Soviet Union (reverse).svg|(naličje)

## Također pogledajte 
* Veksilologija

Kategorija:Zastave
Zastava Marsa

mini|desno|300px|Zastava Marsa
**Zastava Marsa** je trobojka koja predstavlja planetu Mars. Iako nije zvanična zastava ni u kakvom legalnom smislu, odobrena je od organizacija "*Mars Society*" i "*Planetary Society*". Zastava se čak vijorila i u svemiru, a nosio ju je astronaut John Mace Grunsfeld u space shuttleu *Discovery*. Crvena boja na zastavi predstavlja današnji Mars, zelena i plava boja predstavljaju fazu mogućeg razvijanja života na planeti. Ova zastava se vijori na nekoliko stanica za istraživanje Marsa u Kanadi i SAD-u.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Zastava Marsa na stranici FOTW

Kategorija:Mars
Kategorija:Zastave
Zastava Biafre

mini|desno|300px|Zastava Biafre

**Zastava Biafre** je bila horizontalna trobojka crveno-crno-zeleno sa žutim izlazećim suncem sa jedanaest zraka u sredini koje predstavljaju jedanaest provincija u Biafri. Zastava se bazira na pan-afričkoj zastavi dizajniranoj 1920. godine. Danas je Biafra u sastavu Nigerije i koristi se zastava Nigerije.

## Također pogledajte 
* Zastava Republike Benin

## Reference 
* Znaimerowski, Alfred (2001). The World Encyclopedia of Flags. London: Anness Publishing Ltd.

## Vanjski linkovi 
* http://flagspot.net

Biafra
Rak gušterače

mini|desno|300px|Histološki prikaz adenokarcinoma gušterače
**Rak gušterače** je naziv za maligni tumor gušterače. Nije tako čest kao ostali tipovi raka i postotak izlječivosti od te vrste karcinoma je najmanji. Kasno uzrokuje smetnje i kad se otkrije, najčešće je već u uznapredovalom stadiju i nije ga moguće operacijom odstraniti. Više od 95% pacijenata umire u roku od dvije godine nakon dijagnoze. U 95% slučajeva radi se o adenokarcinomu, a ostalih 5% uključuju tumore različite prirode. Najčešći faktori rizika su: starija životna dob, pušenje, ishrana pretjerano bogata mastima, a siromašna voćem i povrćem, debljina, smanjena fizička aktivnost, te ranije bolesti kao pankreatitis, dijabetes i ciroza jetre. Najčešće oboljevaju ljudi u čijoj je bliskoj porodici već bilo oboljelih od raka gušterače, raka ili polipoze debeloga crijeva, porodičnog raka dojke, nasljednog pankreatitisa, melanoma i raka jajnika. Češći je kod muških nego kod ženskih osoba.

## Simptomi 
Simptomi bolesti se ne pojavljuju ili su zanemarivi do uznapredovalog stadija bolesti. Kad se pojave, direktno zavise od lokalizacije i veličine tumora. Najčešće se javlja bol u gornjem dijelu stomaka ili u leđima, često sa širenjem pod lopatice, pojačava se nakon jela ili kod ležanja. Opća slabost, gubitak apetita i znatan gubitak težine karakteristični su za rak gušterače. Mogu biti prisutni mučnina i povraćanje, čak i duže vrijeme nakon uzimanja obroka, žutilo kože, očiju i tamna mokraća.

Jedan oblik tumora može uzrokovati smetnje u količini izlučivanja inzulina ili drugih hormona, što izaziva niz smetnji u probavljanju hrane, posebno masnoća, kao i probleme u razgradnji šećera, pa čak i razvitak dijabetesa. Često je ozbiljna depresija prvi simptom bolesti.

## Dijagnoza 
Najtačnija i najisplativija metoda uspostavljanja dijagnoze i ocjenjivanje proširenosti karcinoma je CT (kompjuterska tomografija) i pokazaće prisutne abnormalnosti u 75% slučajeva. Ako se radi o karcinomu koji nije moguće operisati i koji je već metastazirao, provodi se perkutana aspiracija iglom za histološku analizu. Ukoliko se CT-om ne pronađe tumor ili ga je moguće operisati, koristi se endoskopski ultrazvuk kako bi se otkrili mali tumori i odredio stepen proširenosti. Uobičajeni laboratorijski nalazi često su normalni. U 25 do 50% slučajeva javlja se hiperglikemija.

## Terapija 
Parcijalna pankreatektomija (djelimično odstranjenje gušterače) ili pankreatikoduodenoktomija (odstranjenje gušterače i duodenuma) tzv. Whippleov postupak, jedino je što potencijalno može dovesti do izlječenja, no tumor je moguće odstraniti u svega 15% bolesnika, a izlječiv u 3%. Pri tome je petogodišnje preživljenje 15-20%.
* Preporučuje se povećano uzimanje voća, povrća i žitarica uz smanjeno konzumiranje crvenog mesa.
* Pretpostavlja se da uzimanje vitamina D smanjuje rizik od pojave raka pankreasa, kao i uzimanje vitamina B grupe, B12 i B6.

## Reference 
Kategorija:Poremećaji gušterače
Kategorija:Onkologija
Panevropski univerzitet Apeiron Banjaluka

**Panevropski univerzitet APEIRON** je privatni univerzitet osnovan 2005. godine sa sjedištem u Banjoj Luci. Do aprila 2008. na ovom univerzitetu je diplomiralo 716 studenata a 2.398 studenata je bilo u toku studija. Sastoji se od sljedećih fakulteta lociranih u istoj zgradi:

## Fakultet poslovne ekonomije – College of Modern Management 
U okviru ovog fakulteta na raspolaganju su sljedeći studijski programi:
# Poduzetnički menadžment
# Bankarstvo finansije i trgovina
# Menadžment javne uprave
## Fakultet pravnih nauka – Law College 
U okviru ovog fakulteta na raspolaganju su sljedeće subspecijalizacije:
# Teorijska i istorijsko-pravna
# Komunitarna-evropsko-pravna

## Fakultet informacionih tehnologija 
U okviru ovog fakulteta na raspolaganju su sljedeći studijski programi:
# Softversko inženjerstvo
# Inženjerstvo informacionih tehnologija
# Nastavnička informatika
# Računarska bezbjednost i zaštita informacija

## Fakultet sportskih nauka 
U okviru ovog fakulteta na raspolaganju su sljedeći studijski programi:
# Sportski menadžment
# Sportski trener
# Pedagoško – nastavni studijski program u sportu

## Fakultet zdravstvenih nauka 
Ovaj fakultet se sastoji od sljedećih odsjeka
# Sestrinstvo
# Fizioterapija i radna terapija
# Sanitarni inžinjering
# Medicinsko-laboratorijski inžinjering
# Menadžment u zdravstvu

## Fakultet filoloških nauka 
U okviru ovog fakulteta na raspolaganju su sljedeći studijski programi
# prevodilački smjer
Nastavnički smjer

## Studij II i III ciklusa 
Na Univerzitetu Apeiron u Banjoj Luci organizuje se licencirani studij drugog i trećeg ciklusa

## Također pogledajte 
* Spisak univerziteta u Bosni i Hercegovini

## Vanjski linkovi 
Oficijelna stranica: http://www.apeiron-uni.eu 

Kategorija:Obrazovanje u Banjoj Luci
Kategorija:Privatni univerziteti
Kategorija:Univerziteti u Bosni i Hercegovini
Kategorija:Obrazovne institucije osnovane 2005.
Kategorija:Visoko obrazovanje u Bosni i Hercegovini