Četvrta zemaljska konferencija KPJ

**Četvrta zemaljska konferencija Komunističke partije Jugoslavije** održana je 24. i 25. decembra 1934. godine u Ljubljani u Trdinovoj ulici br. 8, u stanu Ane Ziherl, majke Borisa Ziherla. Konferenciji je prisustvovalo osam delegata partijskih organizacija sa područja današnje Srbije, Hrvatske, Slovenije (Ivan Maček i  Boris Kidrič)

## Rad Konferencije 
Na Konferenciji su razmatrana osnovna pitanja partijske politike i delatnosti, posebno iskustva iz partijskog rada i borbe nakon upostavljanja Šestojanuarske diktature 1929, izvršena kritička analiza aktivnosti KPJ, političkih grešaka i sektaških previranja između 1929. i 1931, kao i grešaka i slabosti Privremenog rukovodstva i Centralnog komiteta KPJ. Bile su usvojene rezolucije o radu u sindikatima, na selu, među nacionalno obespravljenim masama, s omladinom, o partijskoj štampi i literaturi i o borbi protiv *imperijalističkog rata*.

Ocјenivši da se kriza Šestojanuarskog režima sve više produbljuje i da se među građanskim krugovima očituje težnja da izlaz iz krize potraže u oslanjanju na fašističke države, na konferenciji je bio istaknut zahtјev za odlučniju borbu KPJ protiv fašizma i, mada ne sasvim jasno, postavljen zadatak formiranja antifašističkog fronta, shvaćenog u biti kao *jedinstveni front radnika, seljaka i nacionalno ugnjetenih masa*. Držeći se i dalje koncepcije o dvijema etapama revolucije, rješenje nacionalnog pitanja u Jugoslaviji povezivalo se sa stvaranjem, u revolucionarnoj borbi, nezavisnih nacionalnih država, premda je izostalo podsjećanje na viziju balkanske federacije sovjetskih socijalističkih republika.

### Ocjena prethodnih neuspjeha 
Konferencija je uzroke neuspjeha u periodu Šestojanuarske diktature pronašla u slijedećim greškama: 
# U vodstvo je pored najboljih radnika, kao Đuro Đaković, izabran niz drugih slabo ili nikako povezanih sa Partijom, koji nisu izrasli u samoj Partiji nego su vaspitavani van nje. 
# Vodstvo je počelo (u znatnoj mjeri baš zbog takvog svog sastava) da se opire u prvom redu na ilegalne drugove nepovezane sa masom partijskog članstva ni sa radničkim masama u preduzećima, a takvi elementi koji su nerazdvojno bili vezani sa radničkim masama potiskivani su u pozadinu. CK nije osigurao uslove za stapanje aktiva koji se razvijao u školama i aktiva koji se razvijao na radu u zemlji. 
# Mjesto konsolidacije Partije i pridobijanje najboljih i najzdravijih elemenata i dotada postojeće *lijeve* i desne frakcije... rukovodstvo je pošlo u stvari na stvaranje *treće grupe* na put sporazuma s desnom frakcijom... 
# Znatan dio delegata Četvrtog kongresa KPJ nije se vratio u svoje organizacije.

### Odluke 
Na osnovi sugestije Kominterne, da se u organizacionom ustrojstvu KPJ uzme u obzir *nacionalni momenat*, na Konferenciji je donesena odluka da se u okviru KPJ stvore komunističke partije Hrvatske i Slovenije, *u najbližoj budućnosti i Makedonije*. U obrazloženju takve odluke isticalo se da je to u interesu jačanja borbe protiv nacionalističkih uticaja, *podizanja privlačnosti partije za radne mase potalčenih naroda* i ostalo.

### Centralni komitet 
Na konferenciji je bio izabran Centralni komitet od dvanaest članova:Miha Marinko, Josip Broz,  Franjo Kralj,  Franc Leskošek, Vicko Jelaska, Ivan Gržetić, Blagoje Parović, Adolf Muk, Kamilo Horvatin, Karlo Hudomal, Milan Gorkić i Vladimir Ćopić i devet kandidata. U Politbiro CK KPJ bili su izabrani Milan Gorkić, Josip Broz Tito, Blagoje Parović, Kamilo Horvatin i Adolf Muk.

## Posljedice 
Četvrtom zemaljskom konferencijom bio je priveden kraju proces organizacione obnove KPJ, potresene Šestojanuarskom diktaturom. Samo održavanje Konferencije u Jugoslaviji, a ne u inostranstvu pokazalo je da se KPJ uglavnom oporavila od progona za vrijeme diktature. Uprkos tome, progoni komunista u zemlji su još uvijek trajali, ali s manjim intenzitetom.
Nova politička platofrma KPJ na Konferenciji nije bila u potpunosti oblikovana. Usvojena koncepcija organizovanja antifašističkog fronta još je   bila uska i nedosledna, zadržan je stav o nacionalnom pitanju čije se rešenje vezivalo za razbijanje Jugoslavije i stvaranje nezavisnih nacionalnih država. Iako su uočene mnoge negativne posledice izbivanja užeg partijskog rukovostva izvan Jugoslavije, Konferencija se nije odlučnije izjasnila za njegov povratak u zemlju.

## Literatura 
* *Pregled Istorije Saveza komunista Jugoslavije*. "Institut za izučavanje radničkog pokreta", Beograd 1963. godina.
* *Hronologija Radničkog pokreta i SKJ 1919-1979*. "Institut za savremenu istoriju" Beograd i "Narodna knjiga", Beograd, 1980. godina.
* *Istorija Saveza komunista Jugoslavije*. Istraživački centar "Komunist" Beograd, "Narodna knjiga", Beograd i "Rad" Beograd, 1985. godina.
* 
* 
* 

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Komunist: Istorija SKJ(3): Pod šestojanuarskom diktaturom (1929—1934)

4
Kategorija:Kraljevina Jugoslavija
Kategorija:1934. u Jugoslaviji
Kategorija:1934. u Sloveniji
Kategorija:Historija Ljubljane
Kategorija:Politička historija Slovenije