Jetrena encefalopatija

**Jetrena encefalopatija** (**HE**) je promijenjeni nivo svijesti kao rezultat otkazivanja jetre. Its onset may be gradual or sudden.  Ostali simptomi mogu uključivati ​​probleme s kretanjem, promjene u raspoloženju ili promjene u ličnosti.
 
## Znaci i simptomi
Najblaži oblik jetrene encefalopatije teško je klinički otkriti, ali se može dokazati neuropsihološkim testiranjem. Ispoljava se kao zaboravnost, blaga konfuzija i razdražljivost. EEG može otkriti usporavanje alfa talasa. Prvu fazu hepatičke encefalopatije karakterizira invertirani obrazac spavanja i buđenja (spavanje danju, budnost noću). Drugu fazu obilježava letargija i promjene ličnosti. Treću fazu obilježava pogoršana konfuzija. Četvrtu fazu obilježava progresija do kome.
 
## Uzroci
U malom broju slučajeva, encefalopatiju direktno uzrokuje zatajenje jetre; ovo je vjerovatnije kod akutnog zatajenja jetre. Češće, posebno kod hronične bolesti jetre, jetrenu encefalopatiju izaziva dodatni uzrok, a identifikacija ovih okidača može biti važna za efikasno liječenje epizode. Encefalopatija povezana s TIPS-om javlja se u oko 30% slučajeva, s tim da je rizik veći kod osoba s prethodnim epizodama encefalopatije, starije dobi, ženskog spola i bolesti jetre uzrokovane drugim uzrocima osim alkohola.
 
Uprkos brojnim studijama koje pokazuju centralnu ulogu amonijaka, nivoi amonijaka ne koreliraju uvijek sa težinom encefalopatije; sumnja se da to znači da je više amonijaka već apsorbovano u mozak kod osoba sa teškim simptomima čiji su serumski nivoi relativno niski.
 
Benzodiazepinima-slični spojevi su otkriveni u povećanim nivoima, kao i abnormalnosti u GABA neurotransmisionom sistemu. Opisan je disbalans između aromatskih aminokiselina (fenilalanina, triptofana i tirozina) i aminokiselina razgranatog lanca (leucina, izoleucina i valina); ovo bi moglo dovesti do stvaranja lažnih neurotransmitera (kao što su oktopamin i 2-hidroksifenetilamin). Također je prijavljena disregulacija serotonin skogsistema. Smanjenje količine cinka i akumulacija mangana mogu imati ulogu.
* Stepen 0 - Nema očiglednih promjena osim potencijalno blagog smanjenja intelektualnih sposobnosti i koordinacije
* Stepen 1 - Trivijalni nedostatak svijesti; euforija ili anksioznost; skraćeni raspon pažnje; oštećeno izvođenje sabiranja ili oduzimanja
* 2. stepen - Letargija ili apatija; minimalna dezorijentacija za vrijeme ili mjesto; suptilna promjena ličnosti; neprikladno ponašanje
* 3. stepen - pospanost do polustupora, ali reaguje na verbalne stimuluse; konfuzija; teška dezorijentacija
* 4. stepen - koma
 
#### Tipovi
[thumb|right|280px|[Mikrografija koja prikazuje cirozu jetre, stanje koje često prethodi jetrenoj encefalopatiji (Trihromna boja)]]
Klasifikacija hepatične encefalopatije predstavljena je na Svjetskom kongresu gastroenterologije 1998. godine u Beču. Prema ovoj klasifikaciji, hepatična encefalopatija se dijeli na tip A, B i C, ovisno o osnovnom uzroku.
* *Tip A (=akutna)* opisuje hepatičku encefalopatiju povezanu sa akutnim zatajenjem jetre, obično povezano sa cerebralnim edemom
* *Tip B (=bajpas)* je uzrokovan portno-sistemskim šantom bez pridružene unutrašnje bolesti jetre.
* *Tip C (=ciroza*) javlja se kod osoba sa cirozom - ovaj tip se dijeli na *epizodnu*, *perzistentnu* i *minimalnu* encefalopatiju
Termin *minimalna encefalopatija* (MHE) definiran je kao encefalopatija koja ne dovodi do klinički očigledne kognitivne disfunkcije, ali se može dokazati neuropsihološkim studijama. Ovo je i dalje važno otkriće, jer je dokazano da minimalna encefalopatija narušava kvalitet života i povećava rizik od učešća u drumskim nesrećama. i test PSE-sindroma može se koristitzi u ovu svrhu. Hepatička encefalopatija tipa B može se javiti kod osoba koje su podvrgnute TIPS proceduri; u većini slučajeva ovo se povlači spontano ili uz pomoć medicinskih tretmana o kojima će se govoriti u nastavku, ali u malom procentu od oko 5% slučajeva, potrebna je okluzija šanta za rješavanje simptoma. S obzirom na učestalost infekcije kao osnovnog uzroka, antibiotici se često primjenjuju empirijski (bez poznavanja tačnog izvora i prirode infekcije). Čini se da laktuloza nije efikasnija od laktitola za liječenje osoba s hepatičkom encefalopatijom. Razlog njihove upotrebe bila je činjenica da amonijak i druge otpadne produkte stvaraju i pretvaraju crijevne bakterije, a ubijanje ovih bakterija smanjilo bi stvaranje ovih otpadnih produkata. Neomicin je odabran zbog svoje niske crijevne apsorpcije, jer neomicin i slični aminoglikozidni antibiotici mogu uzrokovati gubitak sluha i zatajenje bubrega ako se koriste injekcijom. Kasnije studije su pokazale da se neomicin zaista apsorbira kada se uzima oralno, s rezultirajućim komplikacijama. Metronidazol se, slično tome, rjeđe koristi jer produžena upotreba može uzrokovati oštećenje živaca, pored gastrointestinalnih nuspojava. Vrlo slabi dokazi iz kliničkih ispitivanja ukazuju na to da tretman LOLA-om može koristiti osobama s hepatičnom encefalopatijom. LOLA se može kombinirati sa laktulozom i/ili rifaximinom ako ovi lijekovi sami po sebi nisu efikasni u kontroli simptoma. Celsus i Galen (prvo i treće stoljeće vijek respektivno) prepoznali su ovo stanje. Mnogi moderni opisi veze između bolesti jetre i neuropsihijatrijskih simptoma napravljeni su u osamnaestom i devetnaestom stoljeću; naprimjer, Giovanni Battista Morgagni (1682–1771) je 1761. godine izvijestio da se radi o progresivnom stanju. Profesorica Dame Sheila Sherlock (1918–2001) provela je mnoge od ovih studija na Kraljevskom postdiplomskom medicinskom fakultetu u Londonu, a potom i u Kraljevskoj besplatnoj bolnici. Ista grupa istraživala je restrikciju proteina.

West Havensku  klasifikaciju je formulisao profesor Harold Conn (1925–2011) i kolege sa Univerziteta Yale dok su istraživali terapijsku efikasnost laktuloze.
 
## Reference
## Vanjski  linkovi
Kategorija:Bolesti jetre
Kategorija:Hepatologija
Kategorija:Moždani poremećaji
Kategorija:Koma
Kategorija:Medicinski članci na Wikipediji spremni za prijevod