Članak prsta

**Članci prstiju**, uobičajeno i **falange** (lat. *phalanges*) su kosti u  šakama  i  stopalima  većine  kičmenjaka.  Kod primata,  palac ruku i stopala  imaju po dva članka, dok ostali prsti  imaju  po tri.  Ovi članci se klasificiraju kao duge kosti.

## Struktura
thumbnail|Kosti stopala
Članci  su kosti koje čine odnovu  prstiju ruku i prstiju stopala. U ljudskom tijelu ima 56 falangi, sa po 14 na svakoj ruci i nozi. Svaki prst šake i noge, osim palaca ima po tri falange, a palčevi po dvije.  Srednji i krajnji distalni  članak  su često  spojeni (simphalangizam). Falange šake su obično poznati kao prsti, a  falange nogu. od njih se razlikuju po tome što su često kraće i stisnute, posebno u proksimalnim člancima, tj. onima koji su najbliži tijelu.

Članci de imenuju  prema proksimalnom, srednjem ili distalnom položaju i  prema prstu u kojoem se nalaze. Proksimalne  falange su one koji su najbliže šaci   ili stopalu. U šaci su naglašeni kvrgavi krajevi proksimalnih falangi, koji se  često  nazivaju koljenca ili glavice. Proksimalne  falange  su one koje se  zglobljavaju s metakarpusnim kostima na ruci ili metatarzusnim stopala u metakarpofalangnom ili metatarzofalangnom zglobu. Intermedijarni falanga nije samo srednja  po  mjestu, već  obično i po veličini. Palac i veliki nožni prst ne posjeduju srednu falangu. Distalne falange su kosti na vrhovima prstima ruku ili nogu. Proksimalne, srednje i distalne falange se međusobno zglobljavaju preko međučlančanih zglobljavanja.

### Anatomija člančanih kostiju 
Svaki članak  se sastoji od centralnog dijela, zvanog tijelo, i dva završna nastavka

***Tijalo** glatko sa svake strane, na dlanskoj strani  konkavno, a konveksno na nadlaničnoj površini. Njegove strane su označene hrapavim područjem za prikopčavanje vlaknastih niti tetiva na fleksorskim mišićima. Oni omogućavaju kuckanje i druge pokrete prema dolje. 
***Proksimalni nastavak** kostiju  prvog reda su ovalni, udubljeni na zglobnoj površini, postranice širi nego uzduž.  Ovaj nastavak svake kosti  drugog i trećeg reda ima dvostruko udubljenje koje je podijeljeno medijalnim grebenom.
***Distalni nastavak**  je manji od proksimalnog, a svaki kraj završava u dva zglpbna  kondila, odvojena plitkim žlijebom; zglobna  površina  prostire se  dalje na dlanskoj  nego na dorzalnoj površini, a to stanje najbolje je naznačeno u kostima u prvom redu.

U stopalu, proksimalne falange imaju tijelo koje se komprimirano od jedne na drugu stranu, konveksno gore i konkavne ispod. Osnova je konkavna, a glava predstavlja dlansku  površinu za zglobljavanje  sa drugom falangom. Srednje su izuzetno male i kratke, ali dosta  šire od proksimalnih. Distalne  falange, u odnosu na distalne falange prsta, su manje  i spljoštene odozgo prema dolje; svake  predstavlja široku bazu za artikulaciju sa odgovarajućom kost u drugom redu  i prošireni distalni nastavak za podršku noktiju i na kraju nožnog palca.

#### Distalni članak
U šaci, distalne falange su  na  dlanskoj površini glatke, male i sa zaobljenim, povišenim  potkovičastim površinama dlanske strane, koje  podržavaju  pulpu prsta.

Falanga  palca ima izraženo hvatište  za mišić *musculus lexor pollicis longus*  (asimetrično prema radijalnoj strani), ungual jame i par nejednakih lakatnih bodlji (ulnarne su istaknutije). Ova asimetrija je potrebna za osiguranje  da se  palčana pulpa uvijek susreće  sa pulpom drugog prsta, što je osteološka konfiguracija koja pruža maksimalnu kontaktnu površinu sa dodirujućim kostima objektima.

## Funkcija
thumb|Palac i kaćiprts desne šake, tokom preciziranja jastučića za  hvatanje u lakatnoj strani.
Distalni falange papkara nose i nokte i kandže, koje se kod  primata se nazivaju *kopitastefalange*.

### Razvoj
Broj falangi  u životinja često se izražava kao "člančana formula" koja ukazuje na broj falangi  u prstima, počevši od najdublje medijalne ili proksimalne.

U distalnim  falangama šake, centar okoštavanja za tijela  pojavljuje se  na distalnom nastavku članka, umjesto na sredini tijela, kao iu drugim falangama. Osim toga,  u svim kostima šake, distalne falange prve okoštaju.

Kod  neandertalaca, apeksni dijelovi su prošireni i robusniji nego u ljudi  modernog doba  i početkom gornjeg paleolita. Prijedlog da su distalne falange neandertalca adaptacija na hladniju  klimu (nego u Africi) nije podržanim nedavne poređenjem koje  pokazuje da populacije hominina koje su  prilagođene na  hladnoću  imaju manja  vršna proširenja nego populacije prilagođene na toplije klimate.

Kod današnjih primata, izuzev čovjeka, apeksna proširenja  variraju  u veličini, ali  nikada nisu veći nego kod ljudi. Uvećana  vršna proširenja, u mjeri u kojoj oni zapravo odražavaju proširenje  digitalne  pulpe, možda je  odigrale  značajnu ulogu u jačanju trenja između ruke i održavanje  objekata  tokom  izrade neolitskog alata.

## Dodatne slike

Q11.jpg|Falange
Carpus2.jpg|Falange (članci prstiju)

## Također pogledajte
* Šaka
* Stopalo

## Reference
## Vanjski  linkovi
*MedTerms.com Medical Dictionary 

Kategorija:Duge kosti
Kategorija:Anatomija kičmenjaka