open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
CYYR1

**Cisteinom i  tirozinom bogati  protein 1** jest protein koji je kod ljudi kodiran genom **CYYR1** sa hromosoma 21, lokus 21q21.2. Ovaj protein ima funkciju koja još nije dovoljno shvaćena. 

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 154 aminokiseline, a molekulska težina  16.626 Da. Najistaknutije obilježje identificirano u proteinu je centralni, jedinstveni cisteinom i tirozinom bogati proteinski domen, na dijelu proteina koji se nalazi unutar ćelije. Utvrđeno je da je ovaj domen jako konzerviran kod nižih kičmenjaka (riba) do ljudi, ali ga nema kod bakterija i beskičmenjaka.

```
1 MDAPRLPVRP GVLLPKLVLL FVYADDCLAQ CGKDCKSYCC DGTTPYCCSY
51 YAYIGNILSG TAIAGIVFGI VFIMGVIAGI AICICMCMKN HRATRVGILR
101 TTHINTVSSY PGPPPYGHDH EMEYCDLPPP YSPTPQGPAQ RSPPPPYPGN
151 ARK
```

Korištenjem bioinformatičkih alata utvrđeni su sljedeći domeni:
* Signalni peptid Međutim, gen CYYR1 nije prirodno pronađen u kvascu, tako da je funkcija CYYR1 još uvijek nepoznata.

## Reference
## Dopunska literatura
*
*
*
*
*
*
*

Kategorija:Geni na hromosomu 21
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Zabine

**Zabine**, ponegdje i **Sabine**, rođena kao Sabine Kapfinger 1. januara 1974. u Niederndorfu u okrugu Kufstein u austrijskoj pokrajini Tirol je austrijska  muzičarka, glumica i folk-pjevačica u Neue Volksmusik stilu austrijske narodne muzike.

## Biografija 
Od 1991. godine, pa sve do raspuštanja grupe Alpinkatzen 1994. godine, pjevala je s Hubertom von Goisernom. Nakon toga glumila je u filmu "Helden in Tirol" 1998. godine u režiji Niki Lista. Njen muzički stil objedinjuje stilove: house, hip hop i alpsku folk-muziku. Većina njenih pjesama su u rap stilu. Od 2007. godine učestvovala je u trećoj sezoni Dancing Stars austrijske televizije ORF, gdje je upoznala svog budućeg muža, profesionalnog plesača Alexandra Zaglmaiera. U takmičenju su osvojili treće mjesto, a nakon vjenčanja 2008. godine dobili su dva sina.
Zajedno vode školu plesa u Tirolu. Zabine ima još jednog sina, rođenog 1998. Bila je član žirija od 2011-2013 u ORF šou-emisiji Die große Chance.

## Diskografija 
* 2001: *Transalpin*
* 2002: Rilke Projekt: *In meinem wilden Herzen* (Bis wohin reicht mein Leben – s Klausom Meineom)
* 2004: *Shine On* (Učestvovanje na kvalifikacijama za Eurosong 2004.)
* 2004: *Himmelherrgottkruzifix* (duo s Georgom Danzerom)

## Filmovi 
* 1998: *Helden in Tirol*
* 2000: *Tatort: Passion*
* 2002: *Da wo die Liebe wohnt*
* 2003: *Katz und Hund*
* 2013: *Stille*

## Mjuzikli i opere 
* 2008: *Im weißen Rössl* (kao Josepha Vogelhuber) - Seefestspiele Mörbisch
* 2009/2010: *Der Watzmann ruft* (kao Gailtalerin)

## Nagrade 
* Muzička nagrada Amadeus
** za najbolju umjetnicu u pop/rock okruženju za  *Transalpin*
** za najbolju novu pjevačicu u 2002. godini

## Literatura 
.
## Vanjski linkovi 
* 
* 

## Reference 
Kategorija:Biografije, Niederndorf
Kategorija:Rođeni 1974.
Kategorija:Austrijske pjevačice
Kategorija:Austrijski muzičari
Kategorija:Austrijske glumice
Nacionalna biblioteka Poljske

desno|mini|300x300piksel| Glavna zgrada
desno|mini|300x300piksel| Glavna čitaonica
**Nacionalna biblioteka** () centralna je poljska biblioteka sa sjedištem u Varšavi, koja je direktno podređena Ministarstvu kulture i nacionalne baštine Republike Poljske.

Biblioteka prikuplja knjige, časopise, elektronske i audiovizuelne publikacije objavljene na teritoriji Poljske, kao i Polonicu objavljene u inozemstvu. To je najvažnija humanistička istraživačka biblioteka, glavni arhiv poljskog pisanja i državni centar bibliografskih informacija o knjigama. Takođe igra značajnu ulogu kao istraživačka ustanova i važan je metodološki centar za druge poljske biblioteke.

Nacionalna biblioteka dobija primjerak svake knjige objavljene u Poljskoj kao obavezni primjerak. Jagelonska biblioteka je jedina druga biblioteka u Poljskoj koja ima status nacionalne biblioteke.

Historija Nacionalne biblioteke potiče iz 18. vijeka (Biblioteka Zaluski) uključujući predmete iz zbirki Jana III Sobjeskog koje je dobila od njegove unuke Marije Karoline Sobjeske, vojvotkinje od Bujona. Međutim, zbirku Załuskog konfiskovale su trupe ruske carice Katarine II nakon druge podjele Poljske i poslale u Sankt Peterburg, gdje su knjige činile masu Carske javne biblioteke prilikom njenog formiranja 1795. Dijelovi zbirke su oštećeni ili uništeni jer se njima pogrešno rukovalo prilikom uklanjanja iz biblioteke i transporta u Rusiju, a mnogi su ukradeni. Prema istoričaru Joachimu Lelewelu, knjige Zaluskih se "mogle kupiti u Grodnu u korpi".

## Također pogledajte 
* Univerzitetska biblioteka u Varšavi

## Bilješke 
## Reference 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Kategorija:Koordinate na Wikipodacima
Kategorija:Biblioteke u Poljskoj
Poljska
Kategorija:Varšava
Reljef madarskog konjanika

**Madarski konjanik** je naziv za jedinstveni reljef uklesan u litici visokoj 100 metara u blizini sela Madara u severoistočnoj Bugarskoj. Nastao je u prvim godinama formiranja bugarske države, početkom 8. vijeka. Madara je bila glavno sveto mesto Prvog bugarskog carstva, prije prelaska Bugara na kršćanstvo. Natpisi pored skulpture govore o događajima koji su se dogodili između 705. i 801. godine.

Madarski jahač predstavlja lik viteza koji trijumfuje nad lavom, izuzetno umjetničko delo, koji nema paralele u Evropi. Opstao je u svom autentičnom stanju, bez promjena u prošlosti ili sadašnjosti. Izuzetan je ne samo kao realistično djelo bugarske skulpture, već i kao dio istorijskog izvornog materijala koji datira iz najranijih godina uspostavljanja bugarske države. Natpisi oko reljefa su hronika važnih događaja koji se tiču vladavine veoma poznatih kanova: Tervela, Kormisosa i Omurtaga. 
## Reference 
Kategorija:Svjetska baština u Bugarskoj
ELVO

**Grčka industrija vozila** (grčki: Ελληνική Βιομηχανία Οχημάτων Α.Β.Ε. (ΕΛΒΟ), romanizovana: Ellinika Viomihanya Ohimaton, ELVO) je automobilska kompanija u Grčkoj. Kompanija je osnovana 1972. godine pod imenom Steyr Hellas, a sadašnje ime preuzela je 1987. godine. Uglavnom proizvodi autobuse, kamione i vojna vozila. Sedište kompanije je u Solunu.

Kompaniju je kupio izraelski konzorcijum 14. februara 2021. godine.

## Reference
 (na engleskom)
 (na engleskom)

## Vanjski linkovi
https://www.elvo.gr/ (ELVO zvanična stranica)
https://www.sk-g.net (SK-Group zvanična stranica)
https://www.plasan.com (Plasan zvanična stranica)

Kategorija:Kompanije u Grčkoj
Zimske olimpijske igre 2026.

**Zimske olimpijske igre 2026**, zvanično **XXV zimske olimpijske igre** ( ) poznate i kao **Milano Cortina 2026**, predstojeći je međunarodni sportski događaj koji će se održavati od 6. do 22. februara 2026. u italijanskim gradovima Milanu i Cortini d'Ampezzo. Milano i Cortina d'Ampezzo pobijedili su još jednu zajedničku ponudu švedskih gradova Stockholm – Åre sa 47–34 glasa za izbor gradova domaćina na 134. sjednici Međunarodnog olimpijskog komiteta (MOK) u Lozani, Švicarska, 24. juna 2019.

Ovo će biti četvrte Olimpijske igre koje se održavaju u Italiji (Cortina d'Ampezzo je ranije bila domaćin Zimskih olimpijskih igara 1956), a prve u Milanu. Bit će to prve Olimpijske igre sa dva grada domaćina u zvaničnom obliku i prve Zimske olimpijske igre od Sarajeva 1984. na kojima će se ceremonije otvaranja i zatvaranja održati na različitim mjestima.
Obilježit će se 20. godišnjica Zimskih olimpijskih igara 2006. u Torinu, posljednjih Zimskih olimpijskih igara održanih u Italiji i 70. godišnjica Zimskih olimpijskih igara 1956. u Cortini d'Ampezzo, prve Olimpijske igre u Italiji.

## Kalendar 
Prva verzija rasporeda je objavljena u martu 2024. Takmičenja počinju dva dana prije svečanog otvaranja 4. februara s mješovitim parovima u karlingu i završavaju 22. februara 2026. s finalom muškog tunira u hokeju na ledu. Druga verzija rasporeda objavljena je u decembru 2024.

## Bilješke 
## Reference 
Kategorija:Sport u Cortini d'Ampezzo
Kategorija:Olimpijske igre
Nacionalni park Pirin

**Nacionalni park Pirin** je zaštićeno područje na planini Pirin, u jugozapadnom dijelu Bugarske. Raznovrsni krečnjački planinski pejzaži ovog područja upotpunjeni su sa preko 70 glacijalnih jezera i niz glacijalnih reljefa, sa brojnim vodopadima, kamenitim obroncima i pećinama. Šumama dominiraju četinari, a u višim područjima ispod vrhova se nalaze alpske livade. Park je bogat nizom endemičnih i reliktnih vrsta koje su reprezentativne za balkansku pleistocensku floru.

Oko 2090 vrsta i podvrsta kičmenjaka se nalazi u parku, od kojih su oko 300 rijetkih vrsta, 214 endemskih i 175 relikta, kao i 15 koji su na međunarodnom popisu ugroženih vrsta. U parku se može naći 6 vrsta riba, 8 vrsta vodozemaca i 11 vrsta guštera, 160 vrsta ptica (40% vrsta ptica Bugarske), te 45 vrste sisavaca (50% vrsta u Bugarskoj) uključujući 12 vrsta šišmiša, te endemske divlju kozu i mrkog medvjeda.

Na UNESCO-ovoj listi Svjetske baštine park prirode je od 2010. god.

## Reference 
Kategorija:Svjetska baština u Bugarskoj
Kategorija:Zaštićena područja u Bugarskoj
Kategorija:Zaštićena područja osnovana 2010.
DIP2A

**Homolog A disko-interaktivnog proteina 2** jest protein koji je kod ljudi kodiran genom **DIP2A** sa hromosoma 21.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 1.571 aminokiselina, a molekulska težina 170.369 Da. Mužjaci i ženke podvrgnuti su standardizovanom fenotipskom pregledu za određivanje efekata delecija. Additional screens performed: - In-depth immunological phenotyping 

## Također pogledajte 
* DIP2B
* DIP2C

## Reference
## Dopunska literatura
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*

Kategorija:Geni na hromosomu 21
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Srebrno jezero

**Srebrna** je slatkovodno jezero uz Dunav, sjeveroistočno od istoimenog sela i 16&nbsp;km zapadno od naselja Silistre, u sjeveroistočnom dijelu Bugarske. Površina je preko 600 ha, a dubina varira od 0,7 – 2 m.

## Zaštićeno područje 
Srebrno jezero je bilo prvo močvarno područje u Bugarskoj koje je dobilo status pravne zaštite i prvo koje je dobilo međunarodno priznanje. Rezervat obuhvata jezero i nekadašnja poljoprivredna zemljišta sjeverno od jezera, pojas šumskih plantaža duž Dunava, ostrvo Komluka i vodeni prostor između ostrva i obale rijeke. Jezero je 1948. godine proglašeno rezervatom kako bi se zaštitila raznolikost ptica koje ugošćuje. Prema zakonu iz 1998, koji se odnosi na zaštićena područja u Bugarskoj, područje je klasifikovano kao „upravljani rezervat“, budući da je isključivo državna svojina. 
### Svjetska baština 
Na UNESCO-ovoj listi Svjetske baštine rezervat je od 1983. god. Rezervat je strogo zaštićeno područje i u njemu se mogu odvijati samo pažljivo kontrolisana naučna istraživanja i aktivnosti upravljanja u svrhu očuvanja.  
### Ramsarsko područje 
Rezervat prirode Srebrna je važno močvarno područje na zapadnom palearktičkom migratornom putu ptica. To je gnijezdilište za 99 vrsta ptica, od kojih su mnoge rijetke ili ugrožene. Oko 80 drugih vrsta ptica migrira i tamo traži utočište svake zime. Među najzanimljivijim vrstama ptica su dalmatinski pelikan, velika čaplja, noćna čaplja, ljubičasta čaplja, sjajni ibis i bijela žličarka. Područje je okruženo brežuljcima koji predstavljaju prirodnu granicu i nude idealno sredstvo za promatranje ptica močvarica. 

Jezero je također važno za ugrožene riblje zajednice kao što je evropska jegulja (*Anguilla anguilla*) i sisare kao što je evropski mramorni polar *Vormela peregusna*.

Zajedno sa Calarasi jezerom (Ramsar mjesto br. 2064) u Rumuniji, Srebrno jezero je dio transnacionalnog Ramsarskog područja "Calarasi jezero - Srebrno jezero" proglašenog u aprilu 2013. god.
## Reference 
Kategorija:Svjetska baština u Bugarskoj
Kategorija:Ramsarska područja u Bugarskoj
Kategorija:Zaštićena područja u Bugarskoj
Kategorija:Zaštićena područja osnovana 1983.
Ali Abdullah Saleh

**Ali Abdulah Saleh** (21. mart 1942 – 4. decembar 2017) bio je jemenski političar i prvi predsjednik ujedinjenog Jemena, od ujedinjenja 22. maja 1990. do ostavke 27. februara 2012, nakon Jemenske revolucije. Prethodno je bio predsjednik Sjevernog Jemena, od 18. jula 1978. do 22. maja 1990.

Razvio je dublje veze sa zapadnim silama u ratu protiv terorizma. Islamski terorizam je koristio i ohrabrivao da dobije podršku Zapada i za politički motivisane napade. Godine 2011, u jeku Arapskog proljeća, koje se proširilo Sjevernom Afrikom i Bliskim istokom (uključujući Jemen), njegovo vrijeme na vlasti postajalo je sve neodrživijim dok na kraju nije svrgnut s mjesta predsjednika 2012. Naslijedio ga je Abdrabbuh Mansur Hadi, koji je bio potpredsjednik od 1994. godine.

Otvoreno se udružio sa Hutima (Ansar Allah) u maju 2015. tokom građanskog rata u Jemenu. U decembru 2017. objavio je povlačenje iz koalicije s Hutima i umjesto toga stao na stranu svojih bivših neprijatelja Saudijske Arabije, Ujedinjenih Arapskih Emirata i predsjednika Hadija.

Dana 4. decembra 2017. godine, tokom bitke između pristalica Huta i Saleha u Sani, Huti su optužili Saleha za "izdaju" i ubio ga je snajperista. Izvještaji su glasili da je ubijen dok je pokušavao da pobjegne iz svog imanja u automobilu; međutim, to su negirali funkcioneri njegove stranke, koji su rekli da je pogubljen u svojoj kući.

## Reference 
Kategorija:Rođeni 1947.
Kategorija:Umrli 2017.
Kategorija:Jemenski političari
Kategorija:Predsjednici Jemena
DYRK1A

**Dvospecifična, tirozinskom fosforilcijom regulirana kinaza 1A** jest enzim koji je kod ljudi kodiran genom *DYRK1A* sa hromosoma 21. Alternativna prerada ovog gena generira nekoliko varijanti transkripta koje se međusobno razlikuju jedna od druge bilo u 5' UTR ili u 3' UTR kodirajućoj regiji. Ove varijante transkripta kodiraju najmanje pet različitih izoformi.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 763 aminokiselina, a molekulska težina  85.584 Da.

## Klinički značaj 
DYRK1A je lokaliziran u kritičnom području hromosoma 21 za Downov sindrom i smatra se da je jak kandidat gen za defekte u učenju povezane s Downovim sindromom.

## Interakcije
Pokazalo se da DYRK1A reaguje sa WDR68.

U kompjuterskoj analizi, spojevi iz biblioteke sintetizovanih pirolonom fuzijom spojeva benzosuberena pokazala su veću efikasnost liganda, afinitet vezivanja, efikasnost lipofilnog liganda i povoljne vrednosti torzije, u poređenju sa 2C3 (kokristalizirani spoj). 

## Reference
## Dopunska literatura
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*

## Vanjski linkovi 
* 

Kategorija:Geni na hromosomu 21
Kategorija:Enzimi
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
DNAJC28

**Član 28 homologa DnaJ potporodice C** jest protein koji je kod ljudi kodiran genom **DNAJC28** sa hromosoma 21. Član je porodice šaperona Dnaj .  Članovi poosice poznati su i kao Hsp40 (proteini toplotnog šoka od 40 kDa).

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 388 aminokiselina, a molekulska težina  45.806 Da.
 

1020304050
MNTMYVMMAQILRSHLIKATVIPNRVKMLPYFGIIRNRMMSTHKSKKKIR
EYYRLLNVEEGCSADEVRESFHKLAKQYHPDSGSNTADSATFIRIEKAYR
KVLSHVIEQTNASQSKGEEEEDVEKFKYKTPQHRHYLSFEGIGFGTPTQR
EKHYRQFRADRAAEQVMEYQKQKLQSQYFPDSVIVKNIRQSKQQKITQAI
ERLVEDLIQESMAKGDFDNLSGKGKPLKKFSDCSYIDPMTHNLNRILIDN
GYQPEWILKQKEISDTIEQLREAILVSRKKLGNPMTPTEKKQWNHVCEQF
QENIRKLNKRINDFNLIVPILTRQKVHFDAQKEIVRAQKIYETLIKTKEV
TDRNPNNLDQGEGEKTPEIKKGFLNWMNLWKFIKIRSF

## Reference
## Dopunska literatura
*
*
*
*
*
*
*
*

## Vanjski linkovi
* 

Kategorija:Geni na hromosomu 21
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Autoimunski poliendokrini sindrom

**Autoimunski poliendokrini sindromi** (**APSs**), znani i kao **poliglandulski autoimunski sindromi** ili **poližljezdani autoimunski sindromi** (**PGASs**) ili **poliendokrini autoimunski sindromi** (**PASs**),  su heterogena grupa rijetkih bolesti  karakterizira autoimunska aktivnost protiv više od jednog endokrinog organa, iako mogu biti pogođeni i neendokrini organi. Postoje tri tipa APS-a i niz drugih bolesti koje uključuju endokrinu autoimunost.

## Tipovi
* Autoimunski poliendokrini sindrom tip 1, autosomno recesivni sindrom uslijed mutacije gena *AIRE*,  što rezultira hipoparatiroidizmom, nadbubrežnom insuficijencijom, hipogonadizmom, vitiligom, kandidijazom i drugim promjenama.
* Autoimunski poliendokrini sindrom tip 2, autosomno dominantni sindrom zbog multifaktorskog zahvatanja gena koji rezultira nadbubrežnom insuficijencijom plus hipotireozom i / ili dijabetesom tipa 1.
* Imunodisregulacijski poliendokrinopatski enteropatski X-vezani sindrom (IPEX sindrom) je X-vezani recesivno obilježje zbog mutacije gena *FOXP3 * na X hromosomu. Većina razvije dijabetes i dijareju, a mnogi umiru zbog autoimunske aktivnosti protiv mnogih organa. Dječaci su pogođeni, dok su djevojčice nositeljice i mogu patiti od blagog oblika bolesti.

## Uzrok
Svaki "tip" ovog stanja ima različit genetički uzrok. IPEX sindrom se nasljeđuje kod muškaraca po modelu X-vezanog recesivnog nasljeđivanja. Gen *FOXP3*, čija je citogenetička lokacija Xp11.23, uključen je u mehanizam stanja IPEX.

## Dijagnoza
]]
Naprimjer, dijagnoza za *tip 1* ovog stanja pokazuje da su dostupne sljedeći metodi/ testovi:
* Endoskopija
* CT-skeniranje
* Histološki test

### Diferencijalna dijagnoza 
Za ovo stanje diferencijalna dijagnoza smatra da treba uzeti u obzir sljedeće:
*Nedostatak  CD25 
*Nedostatak  STAT5B 
* Teška kombinirana imunodeficijencija
* X-vezana trombocitopenija

## Upravljanje 
]]
Kod tipa I ovog stanja može se koristiti imunosupresivna terapija. Ketokonazol se takođe može koristiti za tip I pod određenim uslovima.

Bolesti komponenata se upravljaju kao i obično; izazov je otkriti mogućnost bilo kojeg sindroma i predvidjeti druge manifestacije. Naprimjer, kod osobe sa poznatim autoimunskim poliendokrinim sindromom tipa 2, ali bez karakteristika Addisonove bolesti, redovni pregled antitijela protiv 21-hidroksilaza može podstaći ranu intervenciju i hidrokortizonske  zamjene za sprečavanje karakterističnih kriza.

## Također pogledajte
* Imunosupresija

## Reference
## Dopunska literatura
* 
* 

## Vanjski linkovi 
* PubMed

Kategorija:Endokrine bolesti
Kategorija:Autoimune bolesti
Kategorija:Rijetki sindromi
Kategorija:Bolesti imunske disregulacije
Kategorija:Genetički poremećaji
Kategorija:Sindromi
Cinarin

Chemical compound

**Cinarin** je derivat hidroksicimetne kiseline i biološki aktivan hemijski sastojak artičoke (*Cynara cardunculus*).

Hemijski, to je ester formiran od kininske kiseline i dvije jedinice kofeinske kiseline.

## Također pogledati 
* Hlorogena kiselina

## Reference 
Kategorija:Kateholi
Artičoka

**Kuglasta artičoka** (*Cynara cardunculus* var. *scolymus*), poznata i kao **francuska** i **zelena artičoka** u SAD-u, varijetet je vrste čička koja se uzgaja kao hrana.

Jestivi dio biljke sastoji se od cvjetnih pupoljaka prije nego što cvijeće procvjeta. Cvjetna glavica artičoke koja pupi je skup mnogih pupajućih malih cvjetova (cvat ), zajedno s mnogo listova, na jestivoj podlozi. Nakon što pupoljci procvjetaju, struktura se mijenja u grubi, jedva jestivi oblik. Drugi varijetet iste vrste je kardoon, višegodišnja biljka porijeklom iz mediteranskog područja. Postoje i divlje forme i kultivisane sorte (kultivari).
mini|Presjek srca artičoke
Ovo povrće naraste do 1,4-2 metra visoko, sa zakrivljenim, režnjevitim, srebrnastim, sivo-zelenim listovima dugim 50-83 centimetara. Cvjetovi se razvijaju u velikoj glavici iz jestivog pupoljka oko 8–15 centimetara prečnik sa brojnim trouglastim skalama; pojedinačni cvjetići su ljubičasti. Jestivi dijelovi pupoljaka se prvenstveno sastoje od mesnatih donjih dijelova involukralnih listova i baze, poznatog kao *srce* ; masa nezrelih cvjetića u središtu pupoljka naziva se *čoke* ili *brada*. Oni su nejestivi u starijim, većim cvjetovima.

Artičoka sadrži bioaktivne tvari apigenin i luteolin.

Ukupni antioksidantni kapacitet cvjetnih glavica artičoke jedan je od najviših prijavljenih za povrće. Cinarin je hemijski sastojak u *Cynari*. Većina cinarina koji se nalazi u artičoki nalazi se u pulpi listova, iako ga sadrže i osušeni listovi i stabljike artičoke.
desno|mini| Artičoke za prodaju
desno|mini| Neke sorte artičoke imaju ljubičastu boju.
desno|mini| Kuhanje globus artičoke
Kuhana neslana artičoka sadrži 82% vode, 12% ugljenih hidrata, 3% proteina i 3% masti (tabela). U referentnoj porciji od 100 grama, kuhana artičoka daje 74 kalorije, bogat je izvor (20% ili više dnevne vrijednosti, DV) folata i umjeren je izvor (10-19% DV) vitamina K (16% DV), Magnezija, Natrija i fosfora (10-12% DV).

Velike globusne artičoke se često pripremaju uklanjanjem svih osim 5–10 milimetara ili tako od stabljike. Da biste uklonili trnje koje može ometati jelo, oko četvrtine svake ljuske može se odrezati. Za kuhanje artičoka se dinsta 15 do 30 minuta, ili na pari 30-40 minuta (kraće za manje komade). Kuhana, nezačinjena artičoka ima delikatan ukus.
[lijevo|mini| [Carciofi alla romana|Artičoke *alla romana*]]

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Veze za  variva od artičoke 
* 
* Oda artičoki, Pabla Nerude

Kategorija:Ljekovito bilje u Evropi
Kategorija:Ljekovito bilje u Aziji
Kategorija:Ljekovito bilje u Africi
HLCS

**HLCS** (eng. skr. od **holokarboksilazna sintetaza (biotin-(propionil-koenzim A-karboksilaza (ATP-hidrolizacijska) ligaza**, također znana i kao **protein&ndash;biotin-ligaza**), je porodica enzima (EC 6.3.4.10) koju kod ljudi kodira gen **HLCS** sa hromosoma 21. Ovaj enzim je važan za efikasno iskorištavanje biotina, vitamina B koji se nalazi u hrani kao što su jetra, žumance i mlijeko. U mnogim tjelesnim tkivima, holokarboksilazna sintetaza aktivira druge specifične enzime (koje se nazivaju biotin-ovisne karboksilaze) vezivanjem biotina na njih. Ove karboksilaze su uključene u mnoge kritične ćelijske funkcije, uključujući proizvodnju i razgradnju proteina, masti i ugljikohidrata.

Katalizovana reakcija:

:ATP + biotin + apopropionil-CoA:ugljik-dioksid ligaza (ADP)\rightleftharpoons AMP-formirajića] + difosfat + propionil-CoA:ugljik-dioksidna ligaza (ADP-formirajuća)

Tri supstrata ovog enzima su ATP, biotin i apo-[propionil-CoA:ugljik-dioksid ligaza (ADP-formirafuća), dok su njegova tri proizvoda AMP, difosfat i propionil-CoA:ugljik-dioksidna ligaza (ADP-formirajuća).

Holokarboksilazna sintetaza također može imati ulogu u regulaciji aktivnosti gena. U jedru, enzim vjerovatno vezuje molekule biotina za histone, koji su strukturni proteini koji se vezuju za DNK i daju hromosomima njihov oblik. Promjena oblika histona može pomoći u određivanju da li su određeni geni uključeni ili isključeni; međutim, nije poznato kako dodavanje biotina utiče na regulaciju gena.

HLCS gen se nalazi na dugom (q) kraku hromosoma 21 na poziciji 22.1, od baznog para 37,045.059 do baznog para 37,284.372.

## Povezana stanja 
Nedostatak sintetazne holokarboksilaze: oko 30 mutacija u HLCS genu je identifikovano kod ljudi sa nedostatkom holokarboksilazne sintetaze. Većina ovih mutacija zamjenjuje jednu aminokiselinu (gradivni blok proteina) za drugu aminokiselinu u enzimu holokarboksilazne sintetaze (tačkasta mutacija). Mnoge poznate mutacije javljaju se u području gena za enzim koji se vezuje za biotin. Ove mutacije smanjuju sposobnost enzima da veže biotin na karboksilaze i histone. Bez biotina, karboksilaze ostaju neaktivne i nisu u stanju da obrađuju proteine, masti i ugljikohidrate. Nedostatak aktivnosti holokarboksilazne sintetaze također može promijeniti regulaciju određenih gena koji su važni za normalan razvoj. Vjeruje se da ovi poremećaji važnih ćelijskih funkcija dovode do problema s disanjem, osipa na koži i drugih karakterističnih znakova i simptoma nedostatka holokarboksilazne sintetaze.

## Također pogledajte
* Biotinilacija

## Reference 
* 

## Vanjski linkovi 
* 

Kategorija:Geni na hromosomu 21
Kategorija:Enzimi
 Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Kategorija:EC 6.3.4
Kategorija:Enzimi nepoznate strukture
GATD3A

**Mitohondrijski glutamin-amidopeptizoliki protein 3A klase 1 sa domenom**  jest protein koji je kod ljudi kodiran genom **GATD3A** sa hromosoma 21.

Iako peptidima koji ciljaju mitohondrije nedostaje zajednička konsenzusna sekvenca, nedavno je pronađena određena pristranost u pozicijskoj distribuciji aminokiselina. Ovi obrasci povezani su sa cijepanjem proteinskog prekursora proteazama za obradu matriksa. Pronađni su novi motivi sekvenci koji su konzevirani unutar podgrupa mitohondrijalnih ciljanih peptida. Ovi motivi imaju određene zajedničke teme, što ukazuje da su povezani s cijepanjem jedne proteaze. Dva od konzerviranih obrazaca imaju visoku prediktivnu vrijednost, ali čak i za sekvence koje nemaju ove obrasce, pokazalo se da je moguće prilično precizno predviđanje mjesta cijepanja. Također predlaženo je da se dobro konzervirani obrazac smanjenja RXY (S/A) može koristiti za projektovanje efikasno prepoznatih mjesta cijepanja u necijepljene ili umjetne mitohondrijske ciljane peptide.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 268 aminokiselina, a molekulska težina  28.170 Da.
 

1020304050
MAAVRVLVASRLAAASAFTSLSPGGRTPSQRAALHLSVPRPAARVALVLS
GCGVYDGTEIHEASAILVHLSRGGAEVQIFAPDVPQMHVIDHTKGQPSEG
ESRNVLTESARIARGKITDLANLSAANHDAAIFPGGFGAAKNLSTFAVDG
KDCKVNKEVERVLKEFHQAGKPIGLCCIAPVLAAKVLRGVEVTVGHEQEE
GGKWPYAGTAEAIKALGAKHCVKEVVEAHVDQKNKVVTTPAFMCETALHY
IHDGIGAMVRKVLELTGK

## Također pogledajte
* Glutamin-amidotransferaza

## Reference
## Dopunska literatura
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*

## Vanjski linkovi
* 
* 

Kategorija:Geni na hromosomu 21
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
DOPEY2

**DOPEY2** jest ljudski gen  sa hromosoma 21, subpruga 21p22.2, odmah izmad hromosomske regije za Downov sindrom. Iako tačna funkcija ovog gena još uvijek nije u potpunosti shvaćena, dokazano je da ima ulogu u više bioloških procesa, a njegova prekomjerna ekspresija (utrostručenje) povezana je s više aspekata fenotipa Downovog sindroma, prije svega intelektualna ometenost.

Transkripcija proizvodi 10 jedinstvenih iRNK, osam alternativno prerađenih varijanti gtranskripta i dva neprerađena oblika.

Ekspresija iRNK i njeni nivoi razlikuju se u zavisnosti od lokacije i tipa tkiva u tijelu, ali sveukupno je otkriveno da se eksprimira sveprisutno. Za interakcije, pogledajte sliku 2.
 je DOPEY1.

Tabela 1: Opis varijanti iRNK i proteina

### Diferencijacija ćelija i obrasci 
Za ortolog DOPEY2, *pad-1* u *Caenorhabditis elegans,* utvrđeno je da ima ulogu u diferencijaciji ćelija i njenim obrascima. u eksperimentu u kojem je *pad-1* utišan korištenjem RNK-posredovana interferencija, fenotip potomaka ubrizganog crva bio je letalan za fetus.

### Endoplazmatski retikulum i Golgijev transport 
Za Dop1, ortolog DOPEY2, u *S. cerevisiae* utvrđeno je da ima bitnu ulogu u organizaciji membrane. Utvrđeno je da formira kompleks sa drugim proteinom, Mon2, koji regrutuje skup Dop1 iz Golgijevog aparata. U Mon2 nokaut model, Dop1 je bio pogrešno lokaliziran, što je zauzvrat rezultiralo neispravnim ciklusom između endosoma i Golgijevog aparata. U Dop1 nokaut-modelu, nađeni su teški defekti u organizaciji endoplazmatskog retikuluma. Ovaj kompleks Dop1 i Mon2 je također povezan sa prometom u endocitoznom putu.

## Klinički značaj 
### Spoznaja 
DOPEY2 je identificiran kao CNV regija kod pacijnata sa Alzheimerovom bolesti , a njegovo umnožavanje je povezano s različitim fenotipskim aspektima Downovog sindroma.

### Downov sindrom 
DOPEY2 je povezan sa fenotipom Downovog sindroma. Kada je DOPEY2 bio prekomjerno eksprimiran kod miševa, uočeni su abnormalni obrasci laminacije korteksnih ćelija, kao i izmijenjeni korteksni, hipokampusne i cerebelumske ćelije, regije koje imaju ključnu ulogu u pamćenju i učenju. Ove promjene su slične onima uočenim kod pacijenata sa Daunovim sindromom. Zbog toga se C21orf15 sada proučava kao novi kandidat gen za fenotip mentalne zaostalosti kod Downovog sindroma.

## Također pogledajte 
* Downov sindrom 
* Hromosom 21

## Reference 
## Dopunska literatura 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Kategorija:Geni na hromosomu 21
Kategorija:Ljudski geni
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Katedrala u Speyeru

**Katedrala u Špajeru** se nalazi u saveznoj republici Porajnje-Falačka, na jugozapadu Njemačke. Istorijski, umjetnički i arhitektonski jedna je od najznačajnijih primjera romaničke arhitekture u Evropi. Godine 1981, katedrala je uvrštena na UNESCOv popis mjesta svjetske baštine zbog svog kulturnog značaja kao "vodeći spomenik romaničke umjetnosti u Njemačkom carstvu".

Izgradio ju je car Konrad II 1030. godine kao baziliku ravnog stropa, vjerovatno ubrzo nakon njegovog krunisanja na caru. Obnovio ju je Henri IV, nakon njegovog pomirenja sa papom 1077. godine, kao prvu i najveću dosljedno zasvođenu crkvenu građevinu u Evropi. Služila je kao grobno mjesto za Salijsku dinastiju, obitelj Staufer i Habsburgovske careve i kraljeve skoro 300 godina.
 
* Konrad II., car Svetog Rimskog Carstva (1039.) 
* Carica Gisela, žena Konrada II. (1043.) 
* Henrik III., car Svetog Rimskog Carstva]] (1056.) 
* Henrik IV., car Svetog Rimskog Carstva]] (1111.) 
* Henrik V., car Svetog Rimskog Carstva]] (1125.) 
* Carica Beatrix, druga žena Fridrika Barbarosse (1184 .)
* Agneza, kćerka Fridrika Barbarosse (1184 .)
* Filip Švapski]], sin Fridrika Barbarosse (1216.) 
* Rudolf od Habsburga, njemački kralj (1291.) 
* Adolf od Nassaua, njemački kralj (1309.)
## Opis 
Katedrala je markantna trobrodna nadsvođena bazilika od crvenog pješčenjaka. Ističe se sa četiri tornja. Ovo je prva poznata građevina s galerijama koje idu okolo cijele građevine. Spoj arkada, dodan prilikom Henrikove obnove je također prvi takav u historiji arhitekture. U gradskom požaru 1689. godine uništen je veći dio glavnog broda, ali je potpuno renoviran i vraćen i prijašnje stanje. Bavarski kralj Ludvig I. je naručio slike za interijer, koje su uređene u nazarenskom stilu. Od 1854.-58. god. zapadno pročelje katedrale obnovljeno je u neoromaničkom stilu. Tokom obnove 1950-ih, većina slika iz 19. stoljeća je uklonjena kako bi se otkrila veličanstvena arhitektura.
### Dimenzije katedrale 
* Ukupna dužina: 134 m (od stuba na ulazu do vanjskog zida apside) 
* Dužina broda: 37.62 m (od vanjskog do vanjskog zida) 
* Visina broda na krunama lukova svoda: 33 m 
* Visina istočnih tornjeva: 71.20 m 
* Visina zapadnih tornjeva: 65.60 m 
* Dimenzije kripte: duljina 35x46 m, visina oko 6.5 m

## Reference 
Kategorija:Svjetska baština u Njemačkoj
Kategorija:Vjerski objekti u Njemačkoj
FRGCA

**FOXM1-regulirani protein vezan za rak želuca** je dugolančana nekodirajuća RNK koja je kod ljudi kodiran genom **FOXM1**  sa hromosoma 21. 

Odnedavno je sve veći broj izvještaja otkrio da dugolančane nekodirajuće RNK (LncRNK) imaju važnu ulogu u različitim aspektima ćelijske aktivnosti, a njihova aberantna ekspresija usko je povezana s multinasljednim bolestima, uključujući karcinom. Analizom mikromreža, izdvojena je i nova LncRNK (LncRNK-AP001631.9), koju je regulisao FOXM1, dobro poznati kancerogeni faktor;  cilj  je bio da se otkrije funkcionalna ulogu ove nove LncRNA u razvoju raka želuca. Podaci dobijeni iz qRT-PCR analize. potvrdili su da je nivo ekspresije LncRNK-AP001631.9 bio u pozitivnoj korelaciji sa nivoom FOXM1. Testovi transwella i zacjeljivanja rana pokazali su da je LncRNK-AP001631.9 potrebna za migraciju ćelija raka želuca. Smanjenje regulacije LncRNK-AP001631.9 malom interferencijskom RNK potisnulo je migracijski sposobnost MGC803 i AGS ćelija, dok je prekomjerna ekspresija LncRNA-AP001631.9 promovirala kretanje ćelija BGC823 i SGC7901.

Nadalje, primijenjena je injekcija u repnu venu, a dobijeni rezultati sugeriraju da je LncRNK-AP001631.9 doprinijela udaljenim metastazama ćelija SGC7901. Štaviše, prikupljeno je i 36 uparenih uzoraka tkiva raka želuca, kako bi se istražili nivoi ekspresije LncRNA-AP001631.9. Podaci  dobijeni analitom qRT-PCR pokazali su da je ekspresija LncRNK-AP001631.9 često povećana u tkivima raka želuca. Uzeti zajedno, dobijeni nalazi su utvrdili da LncRNK-AP001631.9 ima kritičnu ulogu u progresiji raka želuca i može poslužiti kao potencijalna nova meta za liječenje raka želuca.

## Reference 
Kategorija:Geni na hromosomu 21
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
CD18

**Integrinski beta lanac-2**  (CD18 ) jest protein integrinskog  koji je kod ljudi kodiran genom **ITGB2** sa hromosoma 21. Nakon vezivanja sa jednim od brojnih alfa lanaca, CD18 je sposoban da formira više heterodimera, koji imaju značajnu ulogu u ćelijskoj adheziji i signalizaciji ćelijske površine, kao i važnu ulogu u imunskim odgovorima. CD18 takođe postoji u rastvorljivim oblicima koji se vezuju za ligand. Nedostaci u ekspresiji CD18 mogu dovesti do poremećaja adhezije u cirkulirajućim bijelim krvnim zrncima kod ljudi, smanjujući sposobnost imunskog sistema da se bori protiv stranih antigena.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je  769 aminokiselina, a molekulska težina  84.782 Da. CD11b, CD11c i CD11d. Ovo naknadno smanjuje sposobnost imunskog sistema osobe da se bori protiv infekcije, što ga čini podložnijim stranim infekcijama od onih sa funkcionalnim CD18 proteinima. Beta 2 integrini također su pronađeni u rastvorljivom obliku, što znači da nisu usidreni u ćeliskim plazmamembranama, već postoje izvan ćelije u plazmi i sposobni su da se vežu za ligand. Rastvorljivi ntegrini beta 2 vezuju se za ligand i nivoi u plazmi su obrnuto povezani sa aktivnošću bolesti kod autoimunske bolesti spondiloartritis.

## Interakcije 
Pokazalo se da CD18 ima interakcije sa:

* FHL2, 
* GNB2L1,
* ICAM-1, i
* PSCD1. 

## Također pogledajte
* Nedostatak adhezije leukocita
* Integrin

## Reference 
## Dopunska literatura
* 
* 
* 
* 

## Vanjski linkovi 
* 
*ITGB2 Info with links in the Cell Migration Gateway 
* 

Kategorija:Geni na hromosomu 21
Kategorija:Integrini
Kategorija:Klasteri diferencijacije
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Dolina Madriu-Perafita-Clavor

**Dolina Madriu-Perafita-Claror** je izuzetna geografska jedinica koja se nalazi u jugoistočnom dijelu Kneževine Andore, u srcu Pirineja. Područje se nalazi na UNESCO-ovoj listi svjetske baštine 
## Svjetska baština 
Zauzima površinu od 4.247 ha ili nešto više od 9% državne teritorije. Zaštitna tampon zona od 4.092 ha okružuje ovo područje. Područje sadrži mnoge tragove koji na jedinstven način izražavaju savršenu simbiozu i dragocjenu ravnotežu između zemlje i čovjeka, resursa i potreba.

Viši dijelovi doline su glečerski pejzaži, sa spektakularnim strmim liticama, stijenama i jezerskim lednicima. Niži, suženi dijelovi doline djelimično su šumoviti, sa rijekom u kratkoj klisuru. Dolina je izolovano područje koje i danas pokazuje  način na koji je čovjek koristio planinske resurse tokom proteklih milenijuma. Obuhvata između ostalog raznovrsne agro-pastirske komplekse na visokim planinama, obradive površine u srednjoplaninskim predjelima i ostatke specifične djelatnosti proizvodnje čelika, katalonske kovačnice. U dolini nema puteva pa se komunikacija zasnova na korištenju djelimično popločanih staza.
 
Opštu sliku doline čine: male kolibe sa zasvođenim kamenim krovovima, od kojih se neke i danas koriste, štale i sirare, kuće sa pomoćnim štalama u kojima se čuvalo žito i sijeno, tragovi terasastih polja, kovačmice, niski kameni zidovi i popločane staze. Čitava dolina je i danas vlasništvo četiri društvene zajednice.
## Ramsarsko područje 
U području se nalazi 350 visokoplaninskih močvara koje su stanište ugrožene vrste flore i faune i ekološkog interesa. Sve su dobro očuvane zbog smanjenog ljudskog uticaja na lokalitet.Jedan od najreprezentativnijih primjera,  biološkom raznolikošću karakterističnom za močvare pirenejske kisele vode,je glečersko jezero L’estany de l’Illa, s površinom od 12,5 ha. Močvarni kompleks igra i važnu ulogu u ublažavanju poplava i kao rezervoar vode.

Andorra 1991 05.jpg
Vall del Madriu-Perafita-Claror - 16.jpg
File:Vall del Madriu-Perafita-Claror - 20.jpg
Pont Sassanat.JPG
Vall del Madriu-Perafita-Claror - 50.jpg
Refuge perafita andorra.jpg
  
  
## Reference 
Kategorija:Svjetska baština u Andori
Kategorija:Ramsarska područja u Andori
Kategorija:Zaštićena područja osnovana 2004.
ETS2

**Protein C-ETS2** jest protein koji je kod ljudi kodiran genom **ETS2** sa hromosoma 21.  Protein kodiran ovim genom pripada ETS porodici transkripcijskih faktora.
* ERG,
* MYB, and
* ZMYND11.

## Reference
## Dopunska literatura 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Vanjski linkovi 
* *Drosophila* *pointed* - The Interactive Fly

Kategorija:Geni na hromosomu 21
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Transkripcijski faktori
Kategorija:Proteomika
FAM3B

**Protein FAM3B** jest protein koji je kod ljudi kodiran genom **FAM3B** sa hromosoma 21.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 235 aminokiselina, a molekulska težina  25.982 Da.
 

1020304050
MRPLAGGLLKVVFVVFASLCAWYSGYLLAELIPDAPLSSAAYSIRSIGER
PVLKAPVPKRQKCDHWTPCPSDTYAYRLLSGGGRSKYAKICFEDNLLMGE
QLGNVARGINIAIVNYVTGNVTATRCFDMYEGDNSGPMTKFIQSAAPKSL
LFMVTYDDGSTRLNNDAKNAIEALGSKEIRNMKFRSSWVFIAAKGLELPS
EIQREKINHSDAKNNRYSGWPAEIQIEGCIPKERS

## Reference 
## Dopunska literatura 
* 
* 
* 
* 

## Vanjski linkovi 
* PDBe-KB provides an overview of all the structure information available in the PDB for Mouse Protein FAM3B

Kategorija:Geni na hromosomu 21
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
PDXK

**Piridoksal-kinaza** jest enzim koji je kod ljudi kodiran genom **PDXK** sa hromosoma 21.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je  312 aminokiselina, a molekulska težina  35.102 Da.

1020304050
MEEECRVLSIQSHVIRGYVGNRAATFPLQVLGFEIDAVNSVQFSNHTGYA
HWKGQVLNSDELQELYEGLRLNNMNKYDYVLTGYTRDKSFLAMVVDIVQE
LKQQNPRLVYVCDPVLGDKWDGEGSMYVPEDLLPVYKEKVVPLADIITPN
QFEAELLSGRKIHSQEEALRVMDMLHSMGPDTVVITSSDLPSPQGSNYLI
VLGSQRRRNPAGSVVMERIRMDIRKVDAVFVGTGDLFAAMLLAWTHKHPN
NLKVACEKTVSTLHHVLQRTIQCAKAQAGEGVRPSPMQLELRMVQSKRDI
EDPEIVVQATVL

## Funkcija
Protein kodiran ovim genom fosforilira  vitamin B6, korak potreban za konverziju vitamina B6 u piridoksal-5-fosfat, važan kofaktor u posrednom metabolizmu. Kodirani protein je citoplazmatski] i vjerovatno djeluje kao homodimer. Opisane su alternativno prerađene varijante transkripta, ali njihova biološka valjanost nije utvrđena.

## Reference
## Dopunska literatura
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*

## Vanjski linkovi
Kategorija:Geni na hromosomu 21
Kategorija:Enzimi
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Gemeinsame Normdatei

mini

''''* (prevedeno kao *Integrisana autoritetna datoteka*, poznat i kao *Univerzalni autoritetni fajl*) ili **GND** je međunarodna mjerodavna datoteka za organizaciju ličnih imena, predmetnih naslova i korporativnih tijela iz kataloga. Koristi se uglavnom za dokumentaciju u bibliotekama, a sve više i u arhivima i muzejima. GND-om upravlja Njemačka nacionalna biblioteka (; DNB) u saradnji sa raznim regionalnim bibliotečkim mrežama u Evropi njemačkog govornog područja i drugim partnerima. GND potpada pod Creative Commons Zero (CC0) licencu.

GND specifikacija pruža hijerarhiju entiteta i podklasa visokog nivoa, korisnu u bibliotečkoj klasifikaciji, i pristup nedvosmislenoj identifikaciji pojedinačnih elemenata. Sadrži i ontologiju namijenjenu predstavljanju znanja u semantičkom webu, dostupnu u RDF formatu.

GND je postao operativan u aprilu 2012. i integriše sadržaj sljedećih ovlaštenih fajlova, koji su u međuvremenu ukinuti:

*  (PND) (en.: Name Authority File)
*  (GKD) (en.: Corporate Bodies Authority File)
*  (SWD) (en.: Subject Headings Authority File)
*  (DMA-EST) (en.: Uniform Title File of the German Music Archive)

Na njega se pozivaju identifikatori pod nazivom *GND-ID'' .

U vrijeme njegovog uvođenja 5. aprila 2012., GND je držao 9.493.860 datoteka, uključujući 2.650.000 personaliziranih imena.

## Tipovi GND entiteta visokog nivoa 
Postoji šest glavnih tipova GND entiteta:

## Također pogledajte 
* LIBRIS
* Virtualni međunarodni autoritet (VIAF)

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Informativne stranice o GND -u iz Njemačke nacionalne biblioteke
* Traži preko OGND-a (  )
* Bereitstellung des ersten GND-Grundbestandes DNB, 19. aprila 2012.
* Od kontrole nadležne vlasti do prezentacije podataka povezanih organa koju je dao Reinhold Heuvelmann (Nemačka nacionalna biblioteka) interesnoj grupi ALA MARC Formats, jun 2012.

Kategorija:Bibliotekarska klasifikacija
Kategorija:Jedinstveni identifikatori
Primordijalna patuljastost

**Primordijalna patuljastost** (**PD**) je oblik patuljastosti koji rezultira manjom veličinom tijela u svim fazama života počevši od prije rođenja. Preciznije, primordijalna patuljastost je dijagnostička kategorija koja uključuje specifične tipove duboko proporcionalne patuljastosti, u kojoj su osobe/žibotinje izuzetno male za svoje godine, čak i kao fetus. Većini osoba s primordijalnim patuljastim oblikom dijagnoza se ne uspostavlja sve dok ne napune oko 3–5 godina.

Medicinski stručnjaci obično dijagnosticiraju fetus kao mali za gestacijsku dob ili kao da pokazuje unutarmaternično ograničenje rasta kada se radi ultrazvučno snimanje. Obično se ljudi s primordijalnim patuljastim oblikom rađaju s vrlo malom porođajnom težinom. Nakon rođenja, rast se nastavlja mnogo sporijim tempom, ostavljajući osobe s primordijalnim patuljastim oblikom trajno godinama iza svojih vršnjaka po rastu i težini.

Većina slučajeva niskog rasta uzrokovana je skeletnim ili endokrinim poremećajima. Pet podtipova, od 200 tipova patuljastosti primordijalnog patuljastosti su među najtežim oblicima.

Još uvek ne postoje efikasni tretmani za primordijalni patuljastost. Rijetko je da osobe zahvaćene primordijalnim patuljastim oblikom prežive 30 godina. U slučaju mikrocefalijske osteodisplazijske patuljastosti tipa II (MOPDII), povećan je rizik odvaskularnih problema, koji mogu uzrokovati prijezrelosnu smrt.

## Uzroci 
Poznato je da je patuljstost uzrokovana nasljeđivanjem mutantnog gena od svakog roditelja. *National Geographic Channel* predstavlja: Nauka o patuljastosti, kao u hipohipofitnoj patuljstosti. Primjena hormona rasta, prema tome, ima mali ili nikakav učinak na rast pojedinca s primordijalnim patuljastim oblikom, osim u slučaju Russell-Silverovog sindroma (RSS). Osobe sa RSS povoljno reaguju na terapiju hormonom rasta. Djeca sa RSS-om koja se liječe hormonom rasta prije puberteta mogu postići nekoliko centimetara dodatne visine. U januaru 2008. objavljeno je da je otkriveno da mutacije u genu za pericentrin (PCNT) uzrokuju primordijalni patuljastost. Pericentrin ima ulogu u ćelijskim diobama, pravilnoj segregaciji hromosoma i citokinezi.

Drugi gen koji je uključen u ovo stanje je DNA2. Mutacije ovog gena su upletene u Seckelov sindrom.

## Dijagnoza
Budući da su poremećaji primordijalnog patuljastog oblika izuzetno rijetki, pogrešna dijagnoza je uobičajena. Budući da djeca s PD-om ne rastu kao druga,  početkumože se uočiti  loša prehrana, metabolički poremećaj ili probavni poremećaji. Tačna dijagnoza PD-a se možda neće postaviti dok dijete ne napuni pet godina i postane očigledno da ima teški patuljasti oblik.

### Tipovi
## Također pogledajte
* Gigantizam
* Patuljastost
* Psihogena patuljastost

## Reference
Kategorija:Poremećaji rasta
Kategorija:Nasljedne bolesti i poremećaji
Kategorija:Geni na hromosomu 2
Kategorija:Geni na hromosomu 21
Crvac

**Crvac** (krmez) je ruda koja se izvozila iz Bosne u primorje u srednjem vijeku.

Crvac je služio za bojenje tkanina. Nema slaganja o tome šta je ustvari crvac. Po jednima crvac je ruda cinabarit koja se dobija u rudnicima olova i srebra kao usputan proizvod pri traženju i prečišćavanju tih ruda. Drugi smatraju da je to materija biljnog porijekla (biljna vaš). Crvca je bilo u Kreševu i Pljevljima.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* https://core.ac.uk/download/pdf/33292736.pdf
* https://dijak.online/rudnici-i-rudarski-trgovi/
* http://pof.ois.unsa.ba/index.php/pof/article/download/758/pdf
* https://www.jw.org/hr/biblioteka/casopisi/g200704/Bojanje-tkanina-nekad-i-danas/
PAXBP1

**Homolog DNK-vezujućeg  faktora GC-bogate sekvence** jest protein koji je kod ljudi kodiran genom **PAXBP1** sa hromosoma 21.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je  917 aminokiselina, a molekulska težina  104.804 Da.

1020304050
MFRKARRVNVRKRNDSEEEERERDEEQEPPPLLPPPGTGEEAGPGGGDRA
PGGESLLGPGPSPPSALTPGLGAEAGGGFPGGAEPGNGLKPRKRPRENKE
VPRASLLSFQDEEEENEEVFKVKKSSYSKKIVKLLKKEYKEDLEKSKIKT
ELNSSAESEQPLDKTGHVKDTNQEDGVIISEHGEDEMDMESEKEEEKPKT
GGAFSNALSSLNVLRPGEIPDAAFIHAARKKRQMARELGDFTPHDNEPGK
GRLVREDENDASDDEDDDEKRRIVFSVKEKSQRQKIAEEIGIEGSDDDAL
VTGEQDEELSRWEQEQIRKGINIPQVQASQPAEVNMYYQNTYQTMPYGSS
YGIPYSYTAYGSSDAKSQKTDNTVPFKTPSNEMTPVTIDLVKKQLKDRLD
SMKELHKTNRQQHEKHLQSRVDSTRAIERLEGSSGGIGERYKFLQEMRGY
VQDLLECFSEKVPLINELESAIHQLYKQRASRLVQRRQDDIKDESSEFSS
HSNKALMAPNLDSFGRDRALYQEHAKRRIAEREARRTRRRQAREQTGKMA
DHLEGLSSDDEETSTDITNFNLEKDRISKESGKVFEDVLESFYSIDCIKS
QFEAWRSKYYTSYKDAYIGLCLPKLFNPLIRLQLLTWTPLEAKCRDFENM
LWFESLLFYGCEEREQEKDDVDVALLPTIVEKVILPKLTVIAENMWDPFS
TTQTSRMVGITLKLINGYPSVVNAENKNTQVYLKALLLRMRRTLDDDVFM
PLYPKNVLENKNSGPYLFFQRQFWSSVKLLGNFLQWYGIFSNKTLQELSI
DGLLNRYILMAFQNSEYGDDSIKKAQNVINCFPKQWFMNLKGERTISQLE
NFCRYLVHLADTIYRNSIGCSDVEKRNARENIKQIVKLLASVRALDHAMS
VASDHNVKEFKSLIEGK

## Funkcija
Sličnost sa represorom transkripcije sugeriše da je proteinski proizvod ovog gena uključen u regulaciju transkripcije. Alternativna prerada proizvoda  ovog gena rezultira u tri varijante transkripta koje kodiraju različite izoforme. Opisane su dodatne varijante transkripta, ali pune dužine njihove sekvence nisu određene.

## Reference
## Dopunska literatura
*
*
*
*
*
*
*

## Vanjski linkovi
* 

Kategorija:Geni na hromosomu 21
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Josephine McGill

**Josephine McGill**, rođena 20. oktobra 1877. u Louisvillu, u američkoj saveznoj državi Kentucky; bila je američka folkloristica, historičarka muzike i kompozitorica.

## Biografija 
Josephine McGill je bila druga kćerka Benjamina Hardinga McGilla (1834–1878) i supruge Bridgett (djevojačkog prezimena Corcoran) (rođena 1845. u Irskoj). Nakon apsolviranja na duPont Manual High School u Louisvillu, studirala je vokalnu muziku, piano i orgulje u New Yorku, Nakon toga je nastavila se baviti kompozicijom i studiranjem muzike. Autorica je knjige "Folk Songs of the Kentucky Mountains", koja je prvi put objavljena 1917. s tri kasnija izdanja 1922, 1926 i 1937. godine, nakon što je od1914. godine sakupljala i transkribirala narodne pjesme u okruzima Knott i Letcher.

## Bibliografija 
**Duna: Song, in E♭*, New York: Boosey & Co., 1914; to words by Marjorie Pickthall.
**Pierrot*, New York: Luckhardt & Belder, 1914; to words by Sara Teasdale. 
**Folk Songs of the Kentucky Mountains: Twenty traditional ballads and other English folk-songs*, New York: Boosey, 1917; with an introductory note by Henry Edward Krehbiel. 
**A Road song*, New York: Boosey & Co., 1922; to words by Madison Cawein. 
**O sleep*, New York: G. Schirmer, 1927; to words by Grace F. Norton. 
**Thine eternal peace: sacred songs*, New York: G. Schirmer, 1936; organ accompaniment by Carl Weinrich. 

## Literatura 
## Vanjski linkovi 
*
*
*

## Reference 
Kategorija:Biografije, Louisville (Kentucky)
Kategorija:Rođeni 1877.
Kategorija:Umrli 1919.
Kategorija:Američki muzičari
Kategorija:Američki folkloristi
Kategorija:Američki historičari muzike