Enterotoksin

**Enterotoksin** je egzotoksinski  protein koji oslobađa mikroorganizam koji cilja na crijeva. Mogu biti hromosomski ili plazmidno kodirani. Oni su termolabilni (> 60 °C), male molekularne težine i rastvorljivi u vodi. Enterotoksini su često citotoksični i ubijaju ćelije mijenjajući apikalnu membranu permeabilnost mukoznih (epitelnih) ćelija crijevnog zida. Uglavnom su to toksini koji formiraju pore (uglavnom hloridne pore), koje luče bakterije, a koje se sastavljaju i formiraju pore u ćelijskim membranama. To uzrokuje smrt ćelija.

## Klinički značaj 
Enterotoksini imaju posebno izražen učinak na gastrointestinalni trakt, uzrokujući putničku dijareju i trovanje hranom. Djelovanje enterotoksina dovodi do povećane propustljivosti hloridnih iona apikalne membrane ćelija crijevne sluznice. Ove membranske pore se aktiviraju ili povećanim cAMP-om ili povećanom koncentracijom kalcijskih iona unutar crijeva. Formiranje pora ima direktan uticaj na osmolarnost sadržaja lumenskog dijela crijeva. Povećana propustljivost hlorida dovodi do curenja u lumen, nakon čega slijedi kretanje natrija i vode. To dovodi do sekrecijske dijareje u roku od nekoliko sati nakon uzimanja enterotoksina. Nekoliko mikrobnih organizama sadrži potreban enterotoksin za stvaranje takvog efekta, kao što su *Staphylococcus aureus* i *E. coli*.

## Klasifikacija i 3D strukture 
### Bakterijski 
Enterotoksini mogu nastati od strane bakterijskih patogena *Staphylococcus aureus* i *Bacillus cereus* i mogu uzrokovati Stafilokokno trovanje hranom odnosno  *Bacillus cereus* dijareju. Mogu ih formirati i Shigella patogeni. Stafilokokni enterotoksini i streptokokni egzotoksini čine porodicu biološki i strukturno povezanih pirogenih superantigena. Do danas je identificirano i abecednim redom (SEA – SEZ) nazvano 25 stafilokoknih enterotoksina (SE), koje uglavnom proizvodi *Staphylococcus aureus*. Pretpostavlja se da i drugi „stafilokoki“ osim „S. aureusa“ mogu doprinijeti stafilokoknom trovanju hranom stvaranjem enterotoksina. Streptokokne egzotoksine proizvodi *Streptococcus pyogenes*. Ovi toksini dijele sposobnost vezivanja za proteine glavnog kompleksa histokompatibilnosti svojih domaćina. Udaljeniji srodnik porodice je toksin sindroma toksičnog šoka *S. aureus*, koji dijeli samo nizak nivo sličnosti sa ovom grupom.

Svi ovi toksini dijele slično dvodomensko savijanje proteina (N- i C-terminalni domen) sa dugim alfa-heliksom u sredini molekule, karakterističnim beta-barelom poznatim kao "oligosaharidni/oligonukleotidni nabor" na N-terminalnom domenu i beta-hvatajućim proteinskim motivom na C-terminalnom domenu. Primjer je stafilokokni enterotoksin B. Svaki superantigen posjeduje malo drugačiji modul vezivanja kada interaguje sa MHC klasa II molekulama ili T-ćelijskim receptorom.

Beta-grasp domen ima neke sličnosti sa beta-grasp motivom prisutnim u domenima koji vežu imunoglobuline, ubikvitinom, 2Fe-2 S ferredoksinom i translacija faktor inicijacije 3 kako je identificirano u SCOP-bazi podataka.

* *Clostridioides difficile*
* *Clostridium perfringens* (Clostridium enterotoksin)
* *Vibrio cholerae* (Kolera-toksin)
* *Staphylococcus aureus* (Stafilokokni enterotoksin B) However, when NSP4 from group A Rotaviruses was purified (4 alleles tested), concentrated, and injected into a mouse model, diarrheal disease mimicking that caused by Rotavirus infection commenced. Pretpostavljeni način toksičnosti je da NSP4 aktivira put prenosa signala što u konačnici rezultira povećanom ćelijskom koncentracijom kalcija i naknadnom sekrecijom hlorida iz ćelije.  Izlučivanje iona iz resica koje oblažu crijeva mijenja normalan osmotski pritisak i sprječava unos vode, što na kraju uzrokuje dijareju.

* *Rotavirus* (NSP4)

## Također  pogledajte
* Endotoksin
* Egzotoksin

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* 

Kategorija: Toksini po zahvaćenom organskom sistemu
Kategorija: Periferni membranski proteini
Kategorija: Proteinske porodice