Masakri na Alipašinom Polju

***Masakri na Alipašinom Polju*** označavaju seriju ratnih zločina počinjenih nad civilnim stanovništvom sarajevskog naselja Alipašino Polje tokom opsade Sarajeva (1992–1995). Kao jedno od najgušće naseljenih urbanih područja u Sarajevu, ovo naselje je tokom 1.425 dana opsade bilo izloženo kontinuiranom artiljerijskom i snajperskom djelovanju Sarajevsko-romanijskog korpusa (SRK) Vojske Republike Srpske (VRS).

Napadi na Alipašino Polje, uključujući masakre na pijacama, u školama i na igralištima, korišteni su kao ključni dokazni materijal pred Međunarodnim krivičnim sudom za bivšu Jugoslaviju (MKSJ) za dokazivanje kampanje terora nad civilima, što je rezultiralo presudama protiv komandanata SRK-a, generala Stanislava Galića i Dragomira Miloševića.

## Pozadina 
### Urbanistički i strateški položaj 
Alipašino Polje je izgrađeno sedamdesetih godina 20. vijeka u stilu brutalističke socijalističke arhitekture, a karakteriziraju ga visoki stambeni blokovi koji dosežu do 18 spratova. Tokom rata, ova demografska gustoća postala je faktor ranjivosti, dok su široki bulevari i otvoreni prostori između zgrada, lišeni prirodnih zaklona, postali opasne zone izložene vatri.

## Masakri 
### Masakr na Trgu solidarnosti (1992) 
Prvi masovni zločin većih razmjera na Alipašinom Polju dogodio se 30. augusta 1992. godine na Trgu solidarnosti br. 14, gdje se nalazila lokalna tržnica. U jutarnjim satima, artiljerijski projektil ispaljen sa položaja VRS-a pao je među okupljene građane. Eksplozija je ubila 11 civila, a veliki broj ih je ranjen. Ubijeni građani/ke u redu za hljeb su:

* Rifet Bahtić
* Jasmina Duraković
* Jasmin Đozo
* Muniba Ganija
* Nermin Gušić
* Zoran Kafedžić
* Sadrija Krasnići
* Adnan Lingo
* Nadežda Puljić
* Daniel Turkalj 
* Edin Uzunović

Ovaj napad označio je početak taktike gađanja mjesta okupljanja civila i ometanja snabdijevanja hranom.

U napadu su poginuli učiteljica Fatima Gunić i troje učenika: Adis Mujalo, Vedad Mujkanović i Feđa Salkić. Ranjeno je još 23 učenika. Istog dana, druga granata ispaljena s istog položaja pogodila je obližnji Trg nezavisnosti, ubivši tri i ranivši sedam osoba, što ukazuje na koordinirani napad na civilnu zonu.

### Masakr djece na sankanju (1994) 
Jedan od najtežih zločina nad djecom dogodio se 22. januara 1994. godine u ulici Bosanska (tadašnja Klara Cetkin) kod broja 4, u C fazi naselja. Oko podneva, na djecu koja su se sankala ispaljene su tri minobacačke granate (dvije kalibra 82&nbsp;mm i jedna kalibra 120&nbsp;mm) sa položaja VRS-a u Nedžarićima.

Sudsko vijeće u predmetu *Galić* odbacilo je tvrdnje odbrane da su u blizini postojali vojni ciljevi, utvrđujući da je napad bio namjeran udar na civile.

Incident u Majdanskoj ulici (24. maj 1995): Modifikovana avio-bomba FAB-250 pogodila je područje oko trafo-stanice, ubivši dvoje i ranivši šestero ljudi. Utvrđeno je da je projektil došao s jugoistoka.

Incident na Trgu Međunarodnog prijateljstva (16. juni 1995): Avio-bomba je eksplodirala uz stambenu zgradu na broju 10, ranivši sedam osoba i uzrokujući veliku materijalnu štetu (Incident G.15 u optužnici).

## Pravne i sudske posljedice 
Zločini na Alipašinom Polju bili su dio dokaznog postupka u nekoliko ključnih predmeta pred Haškim tribunalom:

Stanislav Galić: Osuđen na doživotnu kaznu zatvora zbog kampanje terora nad civilima, uključujući masakr djece na sankanju.

## Sjećanje i komemoracije 
U znak sjećanja na žrtve, na Alipašinom Polju su postavljena spomen-obilježja na mjestima masakra, uključujući Trg ZAVNOBiH-a i Bosansku ulicu. Osnovna škola "Prvi maj" preimenovana je u OŠ "Fatima Gunić" po učiteljici ubijenoj tokom nastave. Učionica u kojoj se desio zločin pretvorena je u spomen-sobu.

## Vidi još 
Opsada Sarajeva

Masakri na Markalama

Stanislav Galić

Dragomir Milošević

Zločini nad djecom Sarajeva u opsadi

## Reference 
## Literatura 
*Stanislav Galic - Judgement*, MKSJ, 2003.
*Dragomir Milosevic - Defence Appeal Brief*, MKSJ, 2008.
*Shelling, Sniping, and War Crimes in Sarajevo Municipalities under the Control of Serbian Political and Military Authorities - Judicially Established Facts*, P-CRC.

Kategorija:Opsada Sarajeva
Kategorija:Ratni zločini u Bosni i Hercegovini
Kategorija:Masakri u ratu u Bosni i Hercegovini