open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
498.

Godina **498.** (**CDXCVIII**) bila je redovna godina koja počinje u četvrtak u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Paulina i Skite ** (ili, rjeđe, '*godina 1251. *Ab urbe condita'''''). Oznaka 498. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

## Događaji 
* oko Božića: pretpostavlja se da je obavljeno krštenje franačkog kralja Klovisa I.

## Rođeni 
## Umrli 
## Reference 
## Vanjski linkovi
Kulina (Foča)

**Kulina** je lokalitet sa srednjovjekovnim bosanskim utvrđenim gradom.

Kulina se nalazi kod Donjeg Budnja iznad kanjona rijeke Bistrice u općini Foča. Osnovu utvrđenja čine bedemi koji zatvaraju plato u dužini od oko 65 metara. U sjeverozapadnom dijelu otkriveni su tragovi četiri polukružne kule prečnika 2,5 metara. Utvrđenje je imalo dvije pravougaone građevine (dimenzija 4x9 metara) i cisternu. Tu se nalaze i dvije kamene stolice. Tvrđava je građena u 14-15. vijeku. Prema toj dataciji pripadala je vremenu vlastele Kosače. Ne pominje se u dosad poznatim pisanim izvorima. Pretpostavka je da je u pitanju tvrđava Žir, pomenuta u dvije povelje za Stjepana Vukčića 1448. i 1454. godine (*Castrum Syr*; *Civitate Zyr*).

## Reference 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Tvrđave u srednjovjekovnoj Bosni
Župa

* Župa (srednji vijek) - Administrativno-teritorijalna cjelina u srednjevjekovnoj Bosni
* Župa (religija) - Administrativno-teritorijalna cjelina u Katoličkoj crkvi
* Župa (regija), obično skup sela
* Župan,  titula, starješina župe
* Župa u vrijeme Nemanjića
* Župa (oblast), područje u Raškoj, Srbija
* Aleksandrovačka Župa, područje u Srbiji
* Letnička Župa, područje na Kosovu
* Sirinićka Župa, područje na Kosovu
* Sredačka Župa, područje na Kosovu

*Administracija*:

* Župe u srednjovjekovnoj Srbiji
* Hrvatske županije
* Mađarske županije
* Rumunske županije
* Župa (rimokatolička), rimokatolička župa

ili

* FK Župa, nogometni klub iz Aleksandrovca

*Naselja*:

**Bosna i Hercegovina**:

* Župa (Drvar), naselje u općini Drvar
* Župa (Trebinje), naselje u općini Trebinje

**Crna Gora**:

* Dobrska Župa, naselje u općini Cetinje
* Župa (Danilovgrad), naselje u općini Danilovgrad

**Hrvatska**:

* Župa (Zagvozd), naselje u općini Zagvozd, Splitsko-dalmatinska županija
* Župa dubrovačka, općina u Dubrovačko-neretvanskoj županiji
* Župa Srednja, naselje u općini Zagvozd, Splitsko-dalmatinska županija

**Slovenija**:

* Župa (Trbovlje), naselje u općini Trbovlje, regija Zasavska

**Srbija**:

* Župa (Tutin), naselje u općini Tutin, Raški okrug

## Također pogledajte 
* Župa Nikšićka (čvor)
David Ricardo

desno|mini|David Ricardo

**David Rikardo** (18. april 1772. -  11. septembar 1823.) bio je britanski ekonomista i političar nizozemsko-sefardskog porijekla.

## Biografija 
Rikardo se obogatio još kao mladić na berzi i ostatak života posvetio je proučavanju matematike i prirodnih nauka, a od 1799. godine i ekonomije. Postao je poznat po svojoj brošuri "*Visoka cijena zlata"* o ekonomskim pitanjima, a svoj rad završio je djelom "*Principi političke ekonomije i oporezivanja*". Ricardo je napravio važan korak u procesu deduktivne apstrakcije onoga što je kasnije postalo poznato kao Klasična škola ekonomije na putu koji je započeo Adam Smith.

Osmislio je teoriju komparativne prednosti (18. stoljeće) uočavajući nedostatke u teoriji apsolutnih prednosti Adama Smitha. Po toj teoriji međunarodna razmjena se vrši na taj način što svaka zemlja proizvodi za svjetsko tržište onu robu za koju ima relativne prednosti, odnosno onu robu koju među mnogim mogućim robama proizvodi najekonomičnije. Posljedica Rikardove teorije komparativne prednosti je maksimizacija kako nacionalne proizvodnje i nacionalnog dohotka, tako i maksimizacija proizvodnje i dohotka u svijetu kao cjelini.

### Primjer: 
Ako imamo dvije zemlje koje proizvode vino i pivo, i ukoliko zemlja A za
100 sati rada proizvodi 100 litara vina, a za 200 sati rada 100 litara piva, a zemlja B za 100 sati rada 50 litara vina, i za 100 sati rada 100 litara piva, onda će se zemlja A odlučiti samo za proizvodnju vina, a zemlja
B samo za proizvodnju piva, i međusobno će razmjenjivati svoje proizvode na tržištu i tako zadovoljiti potrebe kako za vinom, tako i za pivom.

Konkretno za ovaj slučaj:

Zemlji A je za proizvodnju 1 litra vina, potreban 1 sat rada, a za proizvodnju 1 litra piva 2 sata rada. Prema tome, za jedan litar piva, zemlja A moze da proizvede 2 litra vina. Ova zemlja će se opredjeliti za
proizvodnju vina.

Zemlji B je za proizvodnju 1 litra vina potrebno 2 sata rada, a za proizvodnju 1 litra piva 1 sat rada. Prema tome, za jedan litar vina, zemlja B moze da proizvede 2 litra piva. Ova zemlja će se opredijeliti za
proizvodnju piva.

Zemlja A ima komparativnu prednost u proizvodnji vina, a zemlja B u proizvodnji piva. Razmjenom svojih proizvoda na svjetskom tržištu, doći će do maksimizacije nacionalnog dohotka obje zemlje, a samim tim i do
maksimizacije dohotka u svijetu.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Britanski ekonomisti
Kategorija:Rođeni 1772.
Kategorija:Umrli 1823.
Kategorija:Biografije, London
Vaterpolska reprezentacija Švedske

## Uspjesi 
(stanje u septembru 2006.)

## Olimpijske igre 
* Bronzana medalja na OI u Londonu
* Srebrena medalja na OI u Stockholmu
* Bronzana medalja na OI u Antwerpenu

## Svjetska prvenstva 
Švedska vaterpolska reprezentacija nije osvajala medalje na svjetskim prvenstvima.

### Evropska prvenstva 
* Srebrena medalja na evropskom prvenstvu 1950. u Beču
* Srebrena medalja na evropskom prvenstvu 1947. u Monte Carlu
* Srebrena medalja na evropskom prvenstvu 1926. u Budimpešti

## Vanjski linkovi 
* http://www.fina.org/project/docs/histoFina/HistoFINA_VIII_a.pdf 

Kategorija:Vaterpolske reprezentacije
Kategorija:Sport u Švedskoj
Kategorija:Sportske reprezentacije Švedske
Kožetin

**Tvrđava Kožetin** je smještena na desnoj obali rijeke Drine 5 km uzvodno od Ustikoline. Kožetin je sagrađen na strmoj litici na vrhu strme piramidalne kose. Time je iskorišten prirodni položaj uzvišenog platoa nad rijekom Drinom koji kontroliše šire područje naročito put prema Foči. Tvrđava je bila duga oko 80 metara, a orijentirana je pravcem istok – zapad. Sastavljena je od četiri kule koje su povezivali bedemi. Kožetin se ne spominje u pisanim izvorima, a prema očuvanim ostacima najvjerovatnije je da pripada kasnom srednjem vijeku.

## Reference 
## Literatura 
* Aleksandar Ninković, Srednjovjekovni gradovi Tođevac i Kožetina, Radio Sarajevo Treći program 26, Sarajevo 1979, 537-541.
* Vlajko Palavestra, Kožetin, Arheološki leksikon Bosne i Hercegovine, Tom III, Zemaljskimuzej Bosne i Hercegovine, Sarajevo 1988, 126.

Kategorija: Tvrđave u srednjovjekovnoj Bosni
Italijani u srednjovjekovnoj Bosni

Među strancima koji su bili prisutni u Bosni značajno mjesto pripada i Italijanima. Zapravo radi se o ljudima koji su sa područja Apeninskog poluotoka i kasnije ujedinjene Italije. To su stanovnici Venecije, Firence, Marki, Apulije i drugih italijanskih gradova i oblasti. U ranijim periodima radi se o sporadičnim prisustvima, a u kasnom srednjem vijeku njihov broj je sve veći. To se poklapa sa mjestom i ulogom srednjovjekovne Bosne u širim privrednim i političkim tokovima na istočnoj jadranskoj obali i Mediteranu. Ipak njihovo prisustvo nikada nije bilo sa karakteristikama organizovanijeg prisustva niti do razine stvaranja kolonija, kao u slučaju Dubrovčana. Italijani u Bosni borave privremeno, kratkotrajno i po obavljenom poslu vraćaju se nazad u svoju domovinu. Jedino se o trajnijem prisustvu Italijana u Bosni može govoriti kroz prisustvo predstavnika franjevačkog reda. Ostali su povremena prisustva poslanika, legata i misionara, trgovca, zanatlija, ljekara, umjetnika, plaćenika i drugih.

Italijanski trgovci ne zalaze dublje u Bosnu, obzirom da sve potrebne proizvode koje nudi bosansko tržište dobijaju na području trga Drijeva na ušću Neretve. Italijani su kao trgovci najviše zainteresovani za plemenite metale, roblje i radnu snagu, žito i vosak. Interesantne su im i carine, kako to pokazuje njihov zakup carina u Drijevima i Olovu. U jednom trenutku, tokom 1422 i 1423. mletački trgovački i politički interes je imao namjeru ostvariti značajniji upliv u Bosnu, ali su Bosanci ostali vjerni ustaljenoj dubrovačkoj orijentaciji.

Izuzetno značajno prisustvo Italijana u Bosni odvija se putem povremenih dolazaka ljekara bosanskim vladarima i bosanskoj vlasteli. No, oni ne dolaze direktno iz Italije. Radi se o Italijanima koji su bili u redovnoj službi u Dubrovniku. Bosanci su ih redovno pozivali jer su bili zadovoljni njihovim profesionalnim ljekarskim uslugama. Poznato je da su u Bosnu dolazili Viljem Varinjana (Guglielmo Vergnana; Guillelmo Varignana), Johannes de Aldoradis iz Pavije, Paulus barberius iz Barlete, fizik Albertinus de Chamurata iz Padove, fizik Bartholus de Squarcialupi iz Plombina, fizik Thoma (sin ljekara Johannesa de Aldoradisa) iz Ankone, Jacobus de Gondovaldis iz Ferarija, Johannes raynaldi de Titulo iz Padove, Jevrejin Elija Sabati iz Ferma, Christophorus de Bonasis iz Padove, fizik Johannes Franciscus iz Treviza i Tadeus Ardonys iz Firence.

## Literatura 
* Vojka Besarović, Italijani u Bosni u kasnom srednjem vijeku, Godišnjak Društva istoričara Bosne i Hercegovine 36, Sarajevo 1984, 141-147.
* Vojka Besarović, Italijani dubrovački ljekari u srednjovjekovnoj Bosni, Prilozi Instituta za istoriju XX/2I, Snrajevo 1985,247-256.
* Emir O. Filipović, Italiani nella Bosnia medioevale, Raccolti di studi della tavola rotonda, 130 anni degli Italiani in Bosnia – Erzegovina, Sarajevo 2013, 55-60, https://www.academia.edu/7066105/Gli_Italiani_nella_Bosnia_medioevale

Kategorija:Društvo srednjovjekovne Bosne
Sojenica

[mini|desno|250p|Sojenica u [Laosu.]]
**Sojenica** je tip kuće izgrađene na drvenom kolju u močvarnim i poplavnim krajevima ili plićacima uz obale rijeka, jezera i mora. Podignute su na deblima radi zaštite od poplava, neprijatelja, divljih zvijeri i sl.

Sojenice su ljudima poznate još u prethistoriji. U svijetu su poznate kod naroda Azije, Oceanije, Južne Amerike i  Afrike. U prošlosti sojenice su bile karakterističan oblik naselja i u našim nizinskim krajevima. U Bosni i Hercegovini najpoznatiji lokaliteti sa sojenicama su Donja Dolina na rijeci Savi kod Bosanske Gradiške i Ripač na Uni kod Bihaća na kojem je po prvi put otkriveno prahistorijsko sojeničko naselje u Bosni i Hercegovini.

## Svjetska baština 
Na širem području alpske i subalpske regije Evrope na teritorijama šest zemalja: Austrija, Njemačka, Francuska, Italija, Slovenija i Švicarska nalazi se 937 poznatih arheoloških nalazišta sa ostacima prahistorijskih naselja sa sojenicama. Izgrađena su tokom dugog vremenskog perioda sa početkom 5000. do 500. godine prije nove ere, na rubovima jezera, rijeka ili močvara. Iskopavanja, sprovedena na nekim od lokaliteta, dala su dokaze koji pružaju uvid u život ljudskih zajednica u prahistorijsko doba tokom neolita, bronzanog i željetnog doba u alpskoj Evropi. Dobiveni su pouzdani podaci o njihovoj poljoprivredi, stočarstvu, razvoju metalurgije, u periodu dužem od četiri milenijuma.

Navedene zemlje zajednički su predložile seriju od 111 lokalitata za UNESCO-ovu listu svjetske baštine. Pedeset šest lokacija nalazi se u Švicarskoj.

## Također pogledajte 
* Venecija
## Reference 
## Literatura 
* Branka Raunig, NEKI PODACI O SOJENIČKIM NASELJIMA U BIHAĆKOM POLJU UDK 903.4 (497.6) “6377” “638” Primljeno/Received: 2003. 04. 29 Prihvaćeno/Accepted: 2003. 09. 15.
* Dino Dupanović, Sojenice kao glavno obilježje Ripča, https://web.archive.org/web/20160307225942/http://nationalpark-una.ba/bs/historija.php?id=21%2Fsojenice%20kao%20glavno%20obilje%C5%BEje%20rip%C4%8Da

Kategorija:Arhitektura
Kategorija:Svjetska baština u Sloveniji
Kategorija:Svjetska baština u Austriji
Kategorija:Svjetska baština u Njemačkoj
Kategorija:Svjetska baština u Švicarskoj
Kategorija:Svjetska baština u Italiji
Kategorija:Svjetska baština u Francuskoj
OZNA

**OZNA** (***O**djeljenje za **Z**aštitu **NA**roda*), obavještajna služba SFR Jugoslavije
OZNA je osnovana 13. maja 1944 u Drvaru. Pod vodstvom Aleksandra Rankovića, visoko pozicioniranog člana Politbiroa i bliskog saradnika Josipa Broza Tita. OZNA je snažno pojačala svoje djelovanje u zemlji i inostranstvu. Bila je veoma ključna za očuvanje mira i stablinosti u državi, likvidirajući mnogo fašista i ostalih domaćih izdajnika za vrijeme i poslije Drugog Svjetskog Rata. Za OZN-u je zbog njene agresivne politike i brutalnih ali efikasnih metoda ispitivanja osumnjičenika s vremenom postala poznata uzrečica - "OZNA sve dozna". OZNA je imala pet odsjeka sa raznim zadacima:

*Prvi odsjek činile su Vojno-obavještajna služba (VOS) JNA i Služba informisanja i dokumentacije (SID), i bio je zadužen za obavještajni rad na okupiranim i tuđim teritorijama;
*Drugi odsjek se bavio kontraobavještajnim aktivnostima na oslobođenim teritorijama i suzbijao izdajnike, kolaboracioniste i saradnike okupatora, kasnije je iz njega nastala UDBA;
*Treći odsjek je štitio Oružane snage Jugoslavije, radio kontraobavještanje zadatke kao i stvaranju obavještanje mreže u JNA, iz njega je kasnije nastao KOS;
*Četvrti odsjek je bio zadužen za statistiku i tehnike za prijem, predaju, zaštitu kao i obradu obavještajnih-kontraobavještajnih podataka;
*Peti odsjek je bio usko povezan s KNOJ-em i imao zadatak otkrivanja stranih utjecaja i suzbijanju stranih obavještajnih službi;

Navodi se da su među njima UDBA i KOS izrasle u najmoćnije službe. Dok je UDBA 1966. nakon Brionskog plenuma bila transformisana, strukture KOS-a, VOS-a i SID-a su do 2000. ostale praktično netaknute.

## Također pogledajte 
* Uprava državne bezbjednosti
* KOS
* Jugoslavenska narodna armija

## Literatura
*
## Reference 
Kategorija:Skraćenice
Kategorija:Jugoslavenske obavještajne službe
487.

Godina **487.** (**CDLXXXVII**) bila je redovna godina koja počinje u četvrtak u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Boetija bez kolege** (ili, rjeđe, '*godina 1240. *Ab urbe condita'''''). Oznaka 487. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

## Događaji 
## Rođeni 
## Umrli 
## Reference 
## Vanjski linkovi
Rambus

mini

**Rambus** ili tačnije **Rambus Incorporated** je američka firma, osnovana 1990., za razvoj i promociju tehnologija za brze međusklopove, posebno za tehnologiju Rambus direktne RAM memorijske tehnologije *(Rambus Direct RAM memory technology)*.

Rambus direktni RAM je tehnologija koja je bila osmišljena za preuzimanje primata kao standardna RAM tehnologija od SDRAM-a koji je u to vrijeme bio standardna memorijska tehnologija koja se koristi u računarima. No tu utrku je izgubio od svoga direktnog konkurenta Double Data Rate Synchronous DRAM-a.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* 

* 

Kategorija:Računarska preduzeća u SAD-u
622.

Godina **622.** (**DCXXII**) bila je redovna godina koja počinje u petak u julijanskom kalendaru. Oznaka 622. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

## Događaji 
*16. juli - Počela hidžra, odnosno preseljenje prvih muslimana iz Meke u Medinu
*Završena prva kineska enciklopedija - Yiwen Leiju
## 622. u temama 
## Rođeni 
## Umrli 
* Princ Shotoku, Japanski princ, jedan od prvih japanskih vladara koji je podržao Budizam.

## Reference 
## Vanjski linkovi
CFML

**ColdFusion Markup Language (CFM / CFML)** je serverski skriptni jezik za izradu dinamičkih web stranica koji se temelji na "tagovima". Koristi ga Adobe ColdFusion server, kao i nekoliko alternativnih serverskih okruženja, kao što su: BlueDragon, Coral Web Builder, IgniteFusion, Railo... 

Ključne prednosti su: lagan za učenje, visoka produktivnost, sintaksa slična HTML-u, temeljen na Javi...

### Sintaksa 
Sintaksa je veoma slična html-u. Tagovi počinju sa *cf*, nakon čega slijedi slovo. Moguće je kreirati i vlastite tagove. Po preporuci, nazivi vlastitih tagova bi trebali počinjati sa *cf_*, nakon čega bi slijedilo ime taga.

#### Primjer 

&lt;p&gt;#pozdrav#&lt;/p&gt;

#### Spisak standardnih CFML tagova 

*cfabort
*cfapplet
*cfapplication
*cfassociate
*cfauthenticate
*cfbreak
*cfcache
*cfcol
*cfcollection
*cfcontent
*cfcookie
*cfdirectory
*cfdump
*cferror
*cfexecute
*cfexit
*cffile
*cfflush
*cfform
*cfftp
*cfgraph
*cfgraphdata
*cfgrid
*cfgridcolumn
*cfgridrow
*cfgridupdate
*cfheader
*cfhtmlhead
*cfhttp
*cfhttpparam
*cfif/cfelseif/cfelse
*cfimpersonate
*cfinclude
*cfindex
*cfinput
*cfinsert
*cfldap
*cflocation
*cflock
*cflog
*cfloop
*cfmail
*cfmailparam
*cfmodule
*cfobject
*cfoutput
*cfparam
*cfpop
*cfprocessingdirective
*cfprocparam
*cfprocresult
*cfquery
*cfqueryparam
*cfregistry
*cfreport
*cfrethrow
*cfsavecontent
*cfschedule
*cfscript
*cfsearch
*cfselect
*cfservlet
*cfservletparam
*cfset
*cfsetting
*cfsilent
*cfslider
*cfstoredproc
*cfswitch/cfcase/cfdefaultcase
*cftable
*cftextinput
*cfthrow
*cftransaction
*cftree
*cftreeitem
*cftry  cfcatch
*cfupdate
*cfwddx

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Primjer stranice napisane u CFML-u
* CFML Quick Reference

ColdFusion Markup Language
542.

Godina **542.** (**DXLII**) bila je redovna godina koja počinje u srijedu u julijanskom kalendaru. Od ove godine je, zbog stapanja dužnosti rimskog konzula sa drugim velikodostojnicima Bizantskog Carstva u praksi napuštena dotadašnja praksa imenovanja godina po konzulima, iako će se formalno održati do 9. vijeka. Oznaka 542. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

## Događaji 
lijevo|mini|193x193piksel|Kralj Totila ruši zidine Firence

## Rođeni 
## Umrli 
## Reference 
## Vanjski linkovi
550.

Godina **550.** (**DL**) bila je redovna godina koja počinje u subotu u julijanskom kalendaru. Oznaka 550. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

mini|Posvećenje Crkve Svetih apostola|lijevo

## Događaji 

* 16.1. &ndash; Gotski rat: Ostrogoti pod kraljem Totilom zauzimaju Rim podmitivši izaurijski garnizon.
* U Irskoj osnovana Biskupija Tuam.
* Karijarik, kralj Sveva na sjeverozapadu Pirenejskog poluotoka, prelazi na katoličanstvo.
* 9.6. - Gao Yang, regent države Istočni Wei prisiljava njenog posljednjeg cara Xiaojinga na abdikaciju i preuzima prijestolje kao car Wenxuan, osnovavši dinastiju Sjeverni Qi.  
* 28.6. - U Konstantinopolu posvećena Crkva Svetih apostola.
* Dva kršćanska misionara u Konstantinopol donose nekoliko svilenih buba prokrijumčarenih iz Kine, što omogućava postepeni početak proizvodnje svile u Evropi (približni datum).
* Propast Gupta Carstva (približni datum).
* Započinje izgradnja Quiriguá (u suvremenoj Gvatemali) (približni datum).
* Rabini Ravina i Ashi dovršavaju posljednju veliku redakciju Babilonskog Talmuda (približni datum).
* Hinduistički matematičari počinju koristiti nulu za predstavljanje brojeva u svom brojevnom sistemu.
* Prokopije piše svoju *Tajnu historiju* (približni datum).

## Rođeni 
* Sveti Finbarr, irski svećenik

## Umrli 
* Buddhapalita, indijski Madhyamaka učenjak
## Reference 
## Vanjski linkovi
Balast

mini|350p|Smještaj srednjeg balastnog tanka
**Balast** je masa koja se dodaje brodovima kako bi se stvorilo određeno opterećenje i povećala ravnoteža. Balast se dodaje u brodske balastne tankove u pravilu da smanje statička i dinamička opterećenja broda i za vrijeme kad je brod prazan da se smanje otpori koji se javljaju tokom plovidbe, te da se snizi težište broda kako bi mu se povećala stabilnost tokom plovidbe.

Balastni tankovi se mogu nalaziti pri dnu broda (središnji), a mogu se nalaziti i na bočnim stranama broda.

## Vanjski linkovi 
* http://blogs.discovermagazine.com/notrocketscience/2010/05/18/the-argonaut-%E2%80%93-an-octopus-that-creates-its-own-ballast-tank/

Kategorija:Vodeni promet
Antiklinala

mini|Antiklinala

**Antiklinala** (grč. *anti* = suprotno; *klinein* = nagnuti se) u geomorfologiji je dio reljefnog oblika bore, a podrazumijeva valoviti svod slojeva s konveksnom stranom prema gore. Drugim riječima, antiklinala je vertikalno ispupčenje valovito nabranih slojeva.
## Vanjski linkovi 
* https://web.archive.org/web/20110930125622/http://www.litho.ucalgary.ca/atlas/sbc/purcells.html
* http://www.gsajournals.org(https://web.archive.org/web/20120709164215/http://www.gsajournals.org/perlserv/?request=get-abstract&doi=10.1130%2F0016-7606(1979)90%3C525:SBTTBR%3E2.0.CO%3B2)

Kategorija:Geomorfologija
Albit

mini|desno|Albit

**Albit** (latinski *albus* bijel) je ime za natrijumski glinenac koji je sastavni mineral eruptivnih stijena i pegmatita. Albit ima hemijsku formulu NaAlSi3O8, bijele je boje.

Boja mu je obično čisto bijela, pa otuda i naziv od latinskog,  To je uobičajeni sastojak u felzičnim stijenama.
Javlja se u granitnim i pegmatitnim masama (često kao varijetet **cleavelandit**), u nekim hidrotermalnim venskim naslagama, i čini dio tipičnog zelenog škriljastog metamorfnog facija za stijene izvorno bazaltnog sastava. Minerali za koje se albit često smatra povezanim u pojavljivanju uključuju biotit, rogove, ortoklas, muskovit i kvarc.
## Vrste albita 
* **albitni mjesečev kamen**
* **cleavelandit** - svijetlo plava modifikacija
* **periklin** - obično bijele boje
* **peristerit** - obično bijele ili plave boje. Nalazi primjenu u juvelirstvu

## Reference 
Kategorija:Silikatni minerali
1 (broj)

mini|desno|200px|Evolucija oznake za broj 1

**1** (**jedan**) je najmanji prirodan broj, tj. minimalni element skupa prirodnih brojeva. Njegov sljedbenik je broj 2.

Element je ostalih skupova brojeva  cijelih brojeva, racionalnih :brojeva  i realnih brojeva. U skupu cijelih brojeva, prije broja 1, dolazi broj nula. Jedan je prvi neparan broj. Po definiciji broj 1 nije ni prost broj ni složen broj.
 
## U matematici 
:Za svaki realan broj x\in\mathbf{R} važi

:x\cdot 1 = 1\cdot x = x

:Broj 1 nazivamo neutralnim (jediničnim) elementom skupa realnih (racionalnih, cijelih i prirodnih) brojeva u odnosu na operaciju množenja.
:Jednak je vlastitom faktorijelu, kvadratu, kubu, te ostalim potencijama.
:1^x=1
:1^2=1
:1^3=1
:x^1=x
:x^0=1  za x razlicito od 0
:\frac{x}{1}=x
:U desetičnom brojnom sistemu važi sljedeća tvrdnja:
:1=0.999\dots=0.\dot{9}
:gdje tačka iznad 9 označava da se 9 ponavlja beskonačan broj puta.
:1 je jedini broj sa tačno jednim pozitivni djeliteljem
:1 je automorfni broj
:1 je Katalanov broj
:1 je prvi broj svake vrste, kao što su trouglasti broj, petougaoni broj
:1!=1
## Tablica osnovnih računskih operacija
## Broj jedan u drugim jezicima 
## U hemiji 
Jedan je redni i atomski broj hemijskog elementa vodika.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* The number 1 


Kategorija:Cijeli brojevi
Humanoid

mini|desno|200px|Honda ASIMO je primjer humanoidnog robota
**Humanoid** je svako biće čija tjelesna struktura podsjeća na čovjekovu. U tom smislu, izraz opisuje primate kao i mitološke stvorove, ili kreature, i umjetne organizme (robote), posebno u vezi sa naučnom fantastikom i tzv. fantastikom. 

Android ili ginoid je humanoidni robot konstruiran tako da izgleda kao da je određenoga spola, iako su te riječi, u principu, sinonimi.

## Također pogledajte 
* Hominidi
* Robotika

## Reference 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Vještačka inteligencija
Enter

[350p|desno|mini|Enter tipke na standardnoj PC [tastatura|tastaturi.]]
**Enter** je engleska riječ koja označava ulaz, ali i tipku na tastaturi.

.

# Enter dugme na tastaturi se obično nalazi u donjem desnom uglu.
# Enter dugme se koristi za potvrdu unosa teksta ili komande.
# Pored enter dugmeta, postoje i druga imena za istu funkciju, kao što su Return ili Submit.
# Enter dugme je jedno od najčešće korišćenih dugmadi na tastaturi.
# Na nekim tastaturama enter dugme može biti veće ili manje u odnosu na ostala dugmad.
# Enter dugme se koristi za prelazak u novu liniju teksta prilikom pisanja.
# Enter dugme se takođe koristi za slanje poruka u raznim programima, kao što su chatovi ili email klijenti.
# Na nekim tastaturama, enter dugme može biti označeno strelicom usmerenom prema dole.
# Enter dugme je osnovna komponenta u programiranju, jer se koristi za potvrdu i izvršavanje komandi.
# U mnogim programima, pritisak na enter dugme se koristi za pokretanje pretrage ili potvrdu unosa podataka.
# U nekim programima, enter dugme se koristi za otvaranje novog prozora ili dijaloga.
# Enter dugme se može koristiti za slanje formulara na web stranici.
# Kada se koristi u web pregledaču, enter dugme se koristi za prelazak na sledeću liniju teksta.
# U igrama, enter dugme se često koristi za potvrdu izbora ili prihvatanje misije.
# U nekim programima, enter dugme se koristi za zatvaranje prozora ili dijaloga.
# Na nekim tastaturama, enter dugme je podeljeno na dva dela, jedan za prelazak u novu liniju, a drugi za potvrdu komande.
# U nekim programima, enter dugme se koristi za pozivanje funkcija ili otvaranje menija.
# Enter dugme se može koristiti za unos novog reda u Excel tabelama.
# U nekim programima, enter dugme se koristi za promenu režima rada ili prebacivanje na drugi prozor.
# Na nekim mobilnim uređajima, enter dugme se može nalaziti u drugačijem položaju u odnosu na desktop tastature.
# Enter dugme se često koristi za brzo ispunjavanje formulara.
# U nekim programima, enter dugme se koristi za prelazak na sledeći nivo ili akciju u igri.
# U nekim programima, enter dugme se koristi za kopiranje ili premeštanje fajlova ili foldera.
# U nekim programima, enter dugme se koristi za brzo dodavanje novog reda u tabeli.
# Na nekim tastaturama, enter dugme može biti označeno slovom "E".U nekim programima, enter dugme se koristi za prelazak u drugi režim rada

## Vanjski linkovi 
* http://www.apple.com/keyboard/
* http://docs.sun.com/app/docs/doc/806-6642/6jfipqu5v?a=view#imgMax1
* http://macbiblioblog.blogspot.com/2005/05/special-key-symbols.html

Kategorija:Računarstvo
Cirk

mini|desno|300px|Proces formiranja cirka
**Cirk** u geomorfologiji podrazumijeva izvorišno područje ledenjaka. Cirkovi su u obliku amfiteatralnih udubljenja koja su nastala djelovanjem snijega i leda u kršu.

Snijeg, firn i led ispunjavaju cijelu dolinu i pod težinom svoje mase led se polukružno kreće stvarajući amfiteatralna udubljenja-cirkove. Iz cirkova se led spušta u niže dijelove doline. Snagom koju posjeduje led dubi i širi podlogu po kojoj se kreće i oblikuje ledničku dolinu-valov.

Uobičajeni nazivi za cirk još su i **krnica** te **kar**.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* https://www.sciencedirect.com/topics/earth-and-planetary-sciences/cirque
* https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1002/esp.4810
* https://www.mdpi.com/2076-3263/8/7/270
* https://e-space.mmu.ac.uk/619051/1/Barr%20and%20Spagnolo%20%25282015%2529%20%281%29.pdf
* https://pubs.usgs.gov/of/2004/1216/text.html

Kategorija:Geomorfologija
Kategorija:Glacijalni oblici reljefa
Kategorija:Glaciologija
1. p. n. e.

[mini|Smatra se da je [Rođenje Isusovo|Isusovo rođenje (na slici iznad) postavljeno od strane Dioniza Eksigusa, izumitelja sistema datiranja Anno Domini, u 1. p. n. e. Moderne nauke, međutim, smatraju da se Hristovo rođenje dogodilo između 6. i 4. p. n. e.]]
**Prva** godina prije nove ere bila je uobičajena godina koja je počinjala u petak ili subotu u julijanskom kalendaru (izvori se razlikuju; pogledajte grešku prijestupne godine za više informacija) i prijestupna godina koja je počinjala u četvrtak u proleptičnom julijanskom kalendaru . To je također bila prijestupna godina koja je počinjala u subotu po proleptičkom gregorijanskom kalendaru . U to vrijeme bila je poznata kao **godina konzulstva Lentula i Pizona** **(ili ,** rjeđe, '*godina 753. *Ab urbe condita*)*' . Denominacija 1 pne za ovu godinu koristi se od ranog srednjeg vijeka kada je kalendarska era Anno Domini postala preovlađujuća metoda u Evropi za imenovanje godina. Sljedeća godina je 1. AD u široko korišćenom julijanskom kalendaru, koji nema "nultu godinu".

U holocenskom kalendaru ovo je godina 10.000.

__NOTOC__

## Događaji 
* Rimski car Oktavijan August šalje svog unuka i usvojenog sina Gaja Cezara na Istok kao komandanta vojske. Gaj Cezar na otoku u rijeci Eufrat sklapa mirovni sporazum sa partskim kraljem Fraatom V.
* Ovidije piše *Umjetnost ljubavi* (Ars Amatoria).
* Kineski car Ai od Hana umire i formalno ga nasljeđuje njegov rođak Ping od Hana (1. p. n. e. – 6. n. e.), deveteogodišnji dječak, kome je Velika carica majka Wang kao regenta imenovala Wang Manga. 
* Inkarnacija Isusa (začeće 25. marta i rođenje 25. decembra), prema proračunu Dionizija Malog u njegovoj eri anno Domini kako ga tumači većina učenjaka (Dionizije je koristio riječ "inkarnacija", ali nije jasno da li je pod time podrazumijevao začeće ili rođenje). Međutim, barem jedan učenjak misli kako je Dionizije inkarnaciju Isusa smjestio u sljedeću godinu - 1. n. e.

## Rođeni 
* Ptolemej od Mauretanije (u. 40. n. e.)

## Umrli 
* Dong Xian, kineski velikodostojnik u službi dinastije Han pod carem Aijem od Hana (r. 23. p. n. e.)
* Car Ai od Hana (r. 27. p. n. e.)
* Carica Fu
* Carica Zhao Feiyan (r. 32. p. n. e.)
## Također pogledajte 
* Godina 0 za razne konvencije koje historičari i astronomi koriste za godine "p. n. e.".
## Reference 
## Vanjski linkovi
538.

Godina **538.** (**DXXXVIII**) bila je redovna godina koja počinje u petak u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Jovana bez kolege** (ili, rjeđe, '*godina 1291. *Ab urbe condita'''''). Oznaka 538. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

## Događaji 
## Rođeni 
## Umrli 
## Reference 
## Vanjski linkovi
2. p. n. e.

Godina **2. p. n. e.** (**II**) bila je redovna godina koja počinje u srijedu u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Lentula i Mesale** ili, rjeđe, '*godina 752. *Ab urbe condita'''*. Oznaka 2. p. n. e. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavna metoda za imenovanje godina.

## Događaji 
* Rimski car August od strane Senata dobiva titulu *Pater Patriae* ili "otac domovine" ; tom titulom je, nakon davanja titule *princeps'', dodatno potvrđeno kako on vlada rimskom državom.
* Fraat V postaje vladar Partskog Carstva nakon što su on i njegova majka "boginja Musa" ubili njegovog oca Fraata IV.
* Julija Starija, kćer rimskog cara Augusta, je izgnana na otok Pandaterija nakon osude za izdaju i preljub; majka Skribonija je odlučuje pratiti.

## Rođeni 
## Umrli 
* Jul Antonije, rimski političar, sin Marka Antonija i konzul za 10. p. n. e. (pogubljen zbog izdaje) (r. 43. p. n. e.)
* Fraat IV, kralj Partije (ubistvo)

## Reference
5. p. n. e.

Godina **5. p. n. e.** (**V**) bila je prijestupna godina koja počinje u subotu u julijanskom kalendaru.
U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Augusta i Sule** ili, rjeđe, godina 749. *Ab urbe condita*. Oznaka 5. p. n. e. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavna metoda za imenovanje godina.

## Događaji 
* Rođenje Isusa, prema tradicionalnim tumačenjima, smješteno oko 29. septembra.

## Rođenja 
* 13.1. — Car Guangwu od Hana, vladar Kine (u. 57. n. e.)
* Lucije Vitelije Stariji, rimski konzul i guverner Sirije (u. 51. n. e.)
* Datumi rođenja Ivana Krstitelja (v. 8. p. n. e.) i Isusa nisu poznati, ali godina 5. p. n. e. se često pretpostavlja kao godina njihovih rođenja. Svetkovina Pashe (oko 21. aprila) se navodila kao jedan od mogućih datuma za Kristovo rođenje, pod pretpostavkom da je bio releavantan izdavatelj za Mesiju, ili da je njegov rođendan vezan za Pashu (v. 33.)
** Ivan Krstitelj (u. oko 30. n. e.)
** Isus

## Smrti 
## Reference
6. p. n. e.

Godina **6. p. n. e.** (**VI**) bila je redovna godina koja počinje u petak u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Balba i Veta** ili, rjeđe, godina 748. **Ab urbe condita**. Oznaka 6. p. n. e. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavna metoda za imenovanje godina.

## Događaji 
* Rimski car August šalje feretke (***viverrae*** u tekstu Plinija Starijeg) na Balearska ostrva kako bi pokušao obuzdati previše namnožene zečeve.
* Tiberije Klaudije Neron je poslan kao izaslanik u Armeniju, a poslije toga se vraća na Rodos.

## Rođenja 
* 17.4. - Isus 

## Smrti 
* Supruga Ban, konkubina kineskog cara Chenga, također poznata kao pjesnikinja i naučnica (r. 48. p. n. e.)
* Supruga Feng Yuan (r. cca. 48. p. n. e.)
* Liu Xiang, kineski učenjak koji je uredio *Shan Hai Jing* i sastavio *Lienü zhuan*, poznat i kao otac Liu Xina (r. 77. p. n. e.)

## Reference
7. p. n. e.

Godina **7. p. n. e.** (**VII**) je bila redovna godina koja počinje u četvrtak u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Nerona i Pizona** ili, rjeđe, godina 747. *Ab urbe condita* 7. p. n. e. Oznaka  za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavna metoda za imenovanje godina.

## Događaji 
* Tiberius Claudius Nero i Gnaeus Calpurnius Piso služe kao rimski konzuli.

## Rođenja 
* Isus - jedan od datuma prema tumačenju koje citira konjukciju kraljevskih zvijezda Jupitera i Saturna u znaku Riba od maja do decembra.

## Smrti 
* Car Cheng od Hana (r. 51. p. n. e.)
* Supruga Zhao Hede, supruga kineskog cara Chenga

## Reference
4. p. n. e.

Godina **4. p. n. e.** (**IV**) bila je redovna godina koja počinje u ponedjeljak u julijanskom kalendaru.
U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Sabina i Rufa** ili, rjeđe, '*godina 750. *Ab urbe condita'' **4. p. n. e.**. Oznaka  za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavna metoda za imenovanje godina.

## Događaji 
* Nakon smrti Heroda Velikog njegovo kraljevstvo zapada u nemire. Njegovi sin Herod Arhelaj postaje novi vladar Judeje, a Herod Antipa postaje tetrarh Galileje i Pereje.
* Publije Kvintilije Var, rimski guverner Sirije, okuplja tri od svoje četiri legije, među kojima i Legio X Fretensis te iz Antiohije maršira na Jeruzalem kako bi ponovno uspostavio red. Pri tome razapinje na krst preko 2.000 jevrejskih pobunjenika.

## Rođenja 
* Isus – S obzirom da je 4. p. n. e. godina Herodove smrti, obično je savremeni historičari uzimaju kao posljednju moguću godinu Isusovog rođenja (u. cca. 30. n. e). Isusov rođendan nije bio 25. decembra, iako se danas slavi na taj datum, nego u aprilu.

## Smrti 
* Herod Veliki (r. 73. p. n. e.)
* Marko Tulije Tiron, oslobođenik Ciceronov

## Reference
8. p. n. e.

Godina **8. p. n. e.** (**VIII**) bila je redovna godina koja počinje u srijedu u julijanskom kalendaru.
U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Cenzorina i Gala** (ili rjeđe kao '*godina 746. *Ab urbe condita'''''). Oznaka 8. p. n. e. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavna metoda za imenovanje godina.

## Događaji 
* Kralj Marbod postaje vladar germanskog plemena Markomana i započinje rat protiv Rimljana kako bi zaustavio njihov prodor u područje Bohemije (Češke).

## Rođenja 
* Carica Wang (u. 23. n. e.)

## Smrti 
* 27. 11. — Horacije, rimski pjesnik (r. 65. p. n. e.)
* Mecena, rimski političar i pokrovitelj umjetnosti (r. 70. p. n. e.)
* Carica Xu, kineska carica

## Reference
10. p. n. e.

Godina **10. p. n. e.** (**X**) bila je redovna godina koja počinje u nedjelju u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Maksima i Antonija** ili, rjeđe, '*godina 744. *Ab urbe condita'''''. Oznaka 10. p. n. e. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavna metoda za imenovanje godina.

## Događaji 
* Afrikan Fabije Maksim i Jul Antonije služe kao rimski konzuli.
* Rimski car August dovodi Obelisk Montecitorija iz Egipta u Rim kako bi služio kao gnomon sunčanog sata u Solarium Augusti (danas na Piazza Montecitorio).
* Rimljani grade most preko Rajne kraj današnjeg Bonna.
* Kraj današnjeg Speyera podignut rimski vojni logor.

## Rođeni 
* 1.8. — Klaudije, rimski car (u. 54. n. e.)
* Agripa I, kralj Judeje (u. 44. n. e.)
* Marko Verije Flak, rimski gramatičar (u. 20. n. e.)
* Domicija Lepida, kćer Lucija Domicija Ahenobarba i Antonije Starije (u. 54. n. e.)

## Umrli 
## Reference
9. p. n. e.

Godina **9. p. n. e.** (**IX**) bila je prijestupna godina koja počinje u ponedjeljak u julijanskom kalendaru.
U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Druza i Krispina** ili, rjeđe, '*godina 745. *Ab urbe condita'''''. Oznaka 9. p. n. e. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavna metoda za imenovanje godina.
## Događaji 
* Panonija inkorporirana u Rimsko Carstvo kao dio Ilirije.
* Posvećen Ara Pacis ("Oltar Augustovog mira"), postavljen četiri godine ranije.
* Neron Klaudije Druz započinje pohodo protiv Markomana, ali ubrzo umire nakon pada s konja.
* Tiberije Klaudije Neron nastavlja pohod na Germaniju.

## Rođenja 
* Car Ping od Hana, kineski car (u. 6. n. e.)
* Claudius Livius Fresius (u. 57. n. e.)

## Smrti 
* Neron Klaudije Druz, rimski vojskovođa, sin carice Livije i posinak Augusta (r. 38. p. n. e.)

## Reference
Ahmed Ben Bella

mini|desno|Ben Bella
**Ahmed Ben Bella** (Marnia, 25. decembar 1916 – 11. april 2012) bio je alžirski političar i državnik.

Bio je premijer (1962./63.), a potom i prvi predsjednik od Francuske neovisnog Alžira. Godine 1965. svrgnut je državnim udarom s vlasti. 
On je kontroverzna ličnost, ali široko cijenjen zbog njegove uloge u borbi protiv kolonijalizma. Mnogi arapski intelektualci ga vide kao zadnjeg originalnog arapskog nacionalistu.

## Reference 
Kategorija:Rođeni 1916.
Kategorija:Umrli 2012.
Kategorija:Biografije, Maghnia
Kategorija:Alžirski političari
Kategorija:Alžirski nogometaši
Kategorija:Predsjednici Alžira
Kategorija:Afrički političari
Kategorija:Nogometaši Olympique Marseillea
Kategorija:Heroji Sovjetskog Saveza
Kategorija:Nosioci Ordena Lenjina
Kategorija:U začetku, Biografije
Južnoamerička mitologija

Spisak božanstava i duhova  (osim Quechua), južnoameričke mitologije.
Abe-mango |
Aimon-kondi |
Aiomum-kondi |
Aiomun-kondi |
Aluberi |
Amana |
Anatina |
Anatiwa |
Ariconte |
Aroteh |
Auchimalgen |
Aunyaina |
Bachue |
Bochica |
Boraro |
Ceucy |
Cherruves |
Chibchachum |
Chiminigagua |
Chimizapagna |
Chiá |
Chonti-chonti |
Chuchaviva |
Colo-colo |
El-dorado |
El-lal |
Guecufu |
Guienapun |
Guinechen |
Huaillepenyi |
Huallallo |
Huallallo-carhuincho |
Huallallo-caruincho |
Huallipenyi |
Huecuva |
Huecuvas |
Huecuve |
Huecuvus |
Huitaca |
Iae |
Jurupari |
Kanasa |
Kanassa |
Kasagonaga |
Kasogonaga |
Kononatoo |
Kuat |
Kulimina |
Kurubumany |
Kururumany |
Makonaima |
Makunaima |
Mani |
Marerewana |
Meuler |
Nemterequeteba |
Ngurvilu |
Nyami-abeOculate-being |
Oman |
Oculate-being |
Page-abe |
Pamuri-mahse |
Pariacaca |
Periboriwa |
Pihuechenyi |
Pilan |
Pillan |
Saracura |
Sigu |
Sinaa |
Sugumonxe |
Tamendonare |
Tamula |
Tamusi |
Tonopod |
Uaica |
Ugwvu-cuengo |
Urubutsin |

## Reference 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Indijanska mitologija
Vajgač (čvor)

*Vajgač* se može odnositi na:

*Vajgač, ostrvo u Rusiji, u Arktičkom okeanu
*Vajgač (naselje), naselje na istoimenom ostrvu u Rusiji
601.

Godina **601.** (**DCI**) bila je redovna godina koja počinje u nedjelju u julijanskom kalendaru. Oznaka 601. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

## Događaji 
Po lokaciji

Bizantsko carstvo

* Balkanska kampanja: Bizantska vojska pod komandom Petra, brata cara Maurikija, prelazi Dunav i napreduje do rijeke Tise, gdje pobjeđuje Avare.

## 601. u temama 
## Rođeni 
## Umrli 
## Reference 
## Vanjski linkovi
Državni udar

**Državni udar** je naziv za protivustavnu i protivzakonitu smjenu nosilaca vlasti u nekoj državi, koja se od revolucije razlikuje po tome što je vrše dijelovi izvršne vlasti ili državne uprave - najčešće vojska - a ne obični građani.

Odabrani vojni udari:

Marksistička teorija tvrdi da se puč od revolucije razlikuje i po tome što za cilj nema radikalnu izmjenu političkog uređenja, nego isključivo preraspodjelu vlasti unutar već postojećeg političkog sistema. S druge strane, praksa, pogotovo u 20. vijeku, pokazuje kako su pučevi često bili institucionalna uvertira u procese koji se po svojim efektima mogu uspoređivati s revolucijama.

Naziv državni udar dolazi iz francuskog jezika odnosno izraza '''coup d'etat'''.

## Također pogledajte 
* Atentat
* Diktatura

## Reference 
Kategorija:Politika
Kategorija:Država
Mihail Šolohov

**Mihail Aleksandrovič Šolohov** (; 24. maj 1905 – 21. februar 1984) bio je ruski pisac.

U književnost je ušao zbornikom "Donske pripovijesti". Najbolje mu je djelo roman "Tihi Don" s temom rata i mira u sredini donskih kozaka u vrijeme Prvog svjetskog rata, revolucije i građanskog rata. Vrstan je pejzažist i poznavalac kozačkih običaja, pa su opisi prirode i kozačke sredine dali romanu svježinu.

Godine 1956. dobio je Nobelovu nagradu za književnost.

## Djela 
* "Uzorana ledina"
* "Nauka mržnje"
* "Oni su se borili za domovinu"
* "Čovjekova sudbina"

Kategorija:Ruski pisci
Kategorija:Dobitnici Nobelove nagrade za književnost
Kategorija:Sovjetski pisci
Kategorija:Članovi SANU
Kategorija:Rođeni 1905.
Kategorija:Umrli 1984.
Hektar

**Hektar** je mjerna jedinica za površinu, koja se označava sa **ha**. Najčešće se koristi za izražavanje površine poljoprivrednog zemljišta i šuma. Ne spada u međunarodni sistem mjera (SI), ali nije ni zabranjena za upotrebu.

## Historija 
Riječ *hektar* je izvedena iz grčkog *hekto* (stotinu) i ar, te je njeno značenje zapravo 100 ari. Godine 1879. CIPM (*Comité International des Poids et Mesures*) je uzeo jedinicu hektar kao preporučenu. Čak i prije tog vremena, hektar je bila dio mjernih jedinica Sjevernonjemačkog saveza od 1868. godine. Od kasnog 19. vijeka u Njemačkom carstvu hektar je iznosio tačno 4 *jutra* (stara mjera za površinu zemljišta), koja se tradicionalno koristila. Stoga se mjera *jutro* naziva još i četvrtina hektara.

## Mjera 
1 **ha** iznosi:

* površina kvadrata čije su stranice dugačke 100 metara
* 10.000 kvadratnih metara
* 100 ari
* 0,01 kvadratni kilometar

Za usporedbu sa drugim veličinama, može se reći otprilike da su približne veličine prosječnog nogometnog igrališta 68 x 105 metara odnosno 0,714 ha.

## Također pogledajte 
* Pretvorba mjernih jedinica

## Reference 
Kategorija:Jedinice za površinu
Zugspitze

mini|desno|230p|Pogled na **Zugspitze** sa zapadne strane
mini|230p
**Zugspitze** je sa 2.962 m nadmorske visine najviša planina Njemačke.
Ta planina pripada sjevernom dijelu alpa i služi kao granično brdo između Njemačke i Austrije.

Zugspitze, na njemačkom jeziku znači "vrh putanje lavine", a nekoliko žičara i podzemnih vozova odvoze milione turista godišnje do vrha, koji ima restoran, bar, toranj za posmatranje i nekoliko trgovina suvenira.

## Vanjski linkovi 
* Zugspitze na Distantpeak.com
* obimniji članak o Zugspitze na njemačkoj Wikipediji
* Računarski generisane panorame sa vrha North  South  Index
* Bayerische Zugspitzbahn Bergbahn AG - Prijevoz do planinskg vrha i lokalne web kamere

Kategorija:Planine u Njemačkoj
Kategorija:Najviši vrhovi država
Al-Farabi

mini|Al-Farabi
**Al Farabi** (*Muhammad ibn Muhammad ibn Tarkhan ibn Uzalagh al-Farabioko*; 870.-950. godine) je osnivač arapske skolastike. Bio je jedan od prvih filozofa koji su prenijeli Aristotelovu logiku u islamski svijet. Iscrpno je pisao o logici, i razvio Aristotelov opis intelekta. Njegovo djelo "Grad vrlina" predstavlja verziju Platonove "Države", koja je opis idealnog društva gdje cvjetaju sve vrline.

Zbog svojih komentara i rasprava, Al-Farabi je postao veoma poznat među srednjovjekovnim muslimanskim intelektualcima kao "Drugi učitelj", što znači nasljednik Aristotela, "Prvog učitelja".
## Također pogledajte 
*Filozofija
*Srednjovjekovna filozofija
*Arapska skolastika
*Aristotel
## Reference 
## Vanjski linkovi 
*Hakim Abou Nasr Farabi at irib.ir
*Al Farabi na muslimphilosophy.com
*al-Fārābi &mdash; kratki uvod od Peter J. King

Kategorija:Islamski filozofi
TORRO skala

**TORRO skala** služi za ocjenu jačine tornada i pijavica. Prikladnija je od Fujitine skale za tip izgradnje i naseljenost u Evropi.

Izradio ju je Terence Meaden, testirana je 1972. - 1975. godine, a u upotrebu je ušla 1975. godine.

## Uporedba sa Beaufortovom skalom 
Jačina po TORRO skali T0 odgovara jačini 8 na Beaufortovoj skali, a daljnje pretvaranje se može izvršiti po formulama:

: *B* = 2 (*T* + 4)

i obrnuto:

: *T* = (*B*/2 - 4)

## TORRO skala 
## Vanjski linkovi 
* https://web.archive.org/web/20051109225809/http://www.torro.org.uk/TORRO/severeweather/tscale.php
Kategorija:Meteorologija
Beaufortova skala

**Beaufortova skala** služi za ocjenjivanje jačine vjetra prema njegovim učincima. Izradio ju je 1806. godine Sir Francis Beaufort, britanski mornarički oficir i hidrograf.

## Također pogledajte 
* Fujitina skala
* TORRO skala
* Tropski ciklon

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* https://www.metoffice.gov.uk/binaries/content/assets/metofficegovuk/pdf/research/library-and-archive/library/publications/factsheets/factsheet_6-the-beaufort-scale_2023.pdf

Kategorija:Meteorologija
540.

Godina **540.** (**DXL**) bila je prijestupna godina koja počinje u nedjelju u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Justina bez kolege** (ili, rjeđe, '*godina 1293. *Ab urbe condita'''''). Oznaka 540. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina. 

## Događaji 
## Rođeni 
## Umrli 
## Reference 
## Vanjski linkovi
Žrnovo

mini|270px|Žrnovo, pogled na uvalu *Žrnovska banja*
**Žrnovo** je naseljeno mjesto u sastavu grada Korčule, na ostrvu Korčuli, Dubrovačko-neretvanska županija, Republika Hrvatska.

## Geografski položaj
Žrnovo je udaljeno 4&nbsp;km od grada Korčule, glavnom cestom na putu prema unutrašnjosti ostrva. Sastoji se od zaselaka *Prvo selo*, *Brdo*, *Kampuš*, *Postrana*, a pripadaju mu i uvale *Žrnovska banja*, *Vrbovica* i *Medvinjak*.

Žrnovo je bilo nastanjeno još u ilirsko i rimsko doba. Danas je ono malo turističko mjesto.

Poput ostalih ostrvskih mjesta, Žrnovo njeguje folklornu tradiciju. Istaknuti hrvatski književnik i akademik Petar Šegedin je rođen u Žrnovu.

## Historija 
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazilo se u sastavu stare općine Korčula.

## Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2021. godine, Žrnovo je imalo 1.401 stanovnika.

**Napomena**: *Od 1857. do 1971. sadrži podatke za bivše naselje **Postrana**, koje je 1900., 1910. i 1948. iskazivano kao naselje, a od 1857. do 1971. također sadrži podatke za bivše naselje **Prvo Selo** koje je 1948. iskazivano kao naselje.*

### Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Žrnovo je imalo 1.267 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:

mini|270px|Jedna od plaža na području Žrnova
## Također pogledajte 
* Korčula (ostrvo)

## Literatura 
* http://pod2.stat.gov.rs/ObjavljenePublikacije/G1991/pdf/G19914018.pdf Savezni zavod za statistiku i evidenciju FNRJ i SFRJ, popis stanovništva 1948, 1953, 1961, 1971, 1981. i 1991. godine.
* Knjiga: "Narodnosni i vjerski sastav stanovništva Hrvatske, 1880-1991: po naseljima, autor: Jakov Gelo, izdavač: Državni zavod za statistiku Republike Hrvatske, 1998., , ;

## Reference 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Naselja u Hrvatskoj
Kategorija:Naselja u Dubrovačko-neretvanskoj županiji
Kategorija:Korčula