open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Škoda-Sanos S 115

**Škoda-Sanos S 115** (ponekad nazivan i **Škoda-Sanos 115Tr**) je prototip trolejbusa proizveden 1987. u Škodi Ostrov u saradnji sa jugoslovenskom (ili makedonskom) kompanijom FAS 11. Oktomvri.

## Konstrukcija 
S 115 je dvoosovinski trolejbus sa samonosećom karoserijom. Izveden je iz dvodijelnog trolejbusa Škoda-Sanos S 200, ali za razliku od njega nije se serijski proizvodio. Korištena je karoserija jugoslovenskog autobusa FAS 115, u koju je ugrađena električna oprema preuzeta iz trolejbusa Škoda 14Tr. Skelet je ojačan protiv uvijanja. Pod unutrašnjosti je prekriven gumom i plastikom ispod putničkih sjedišta. Na desnoj strani nalaze se troja četverokrilna preklopna vrata.

## Nabavka trolejbusa 
Prototip, i jedini trolejbus ovog tipa, izgrađen je 1987. Navodno je prošao probne vožnje u Beogradu i iste godine je isporučen u Sarajevo, gdje je dobio registracijski broj 628. Nakon rata, 1997. je preimenovan u broj 4101 i ostao je u upotrebi do 2005, kada je rashodovan.

## Također pogledajte 
* Sarajevski trolejbusi

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Slika trolejbusa Škoda-Sanos S 115

Kategorija:Trolejbusi Škoda
Kategorija:Trolejbusi Sanos
Johann Passler

**Johann Passler** rođen 18. augusta 1961. u Antholzu, nekadašnji je italijanski biatlonac, dvostruki svjetski prvak i biatlonski trener.

## Karijera 
### Olimpijske igre 
Passler je nastupio četiri puta na olimpijskim igrama: na ZOI 1984, ZOI 1988, ZOI 1992. i ZOI 1994. Osvojio je dvije bronzane medalju na ZOI 1988. Prvu u utrci na 20&nbsp;km, kada je s dva promašaja i zaostatkom od 36.8&nbsp;s bio sporiji od pobjednika istočnonjemačkog biatlonca Frank-Petera Roetscha; a drugu u štafeti s Wernerom Kiemom, Gottliebom Taschlerom i Andreasom Zingerleom, kada su s 1:21.5&nbsp;min zaostatka bili sporiji od sovjetske štafete u sastavu: Dmitrij Vasiljev, Sergej Čepikov, Aleksandar Popov i Valerij Medvedcev.

### Svjetsko prvenstvo 
Johann Passler je od SP 1982. do SP 1993. nastupio deset puta na Svjetskim prvenstvima. Osvojio je dvije zlatne i dvije bronzane medalju. Prvu bronzanu medalju je osvojio na SP 1985. u utrci na 10&nbsp;km, kada je bez promašaja i zaostatkom od 1:08.5&nbsp;min bio sporiji od pobjednika Frank-Peter Roetscha; drugu na SP 1986. u štafeti s Wernerom Kiemom, Gottliebom Taschlerom i Andreasom Zingerleom. Zlatne medalje je osvojio na: SP 1990. u štafeti s Pieralbertom Carraraom, Wilfriedom Pallhuberom i Andreasom Zingerleom, te na SP 1993. u štafeti s Pieralbertom Carraraom, Wilfriedom Pallhuberom i Andreasom Zingerleom.

### Svjetski kup 
Prvi nastup Passlera u Svjetskom kupu bio je u sezoni 1981/82. u Egg am Etzelu 14. januara 1982. u utrci na 20&nbsp;km kada je osvojio 17-o mjesto iza pobjednika Sveina Engena. Najbolji rezultat u pojedinačnoj konkurenciji bile su mu tri pobjede u mjesto u 1985/86. u Antholzu 16. januara 1988. u utrci na 20&nbsp;km kada je osvojio drugo mjesto iza pobjednika Valerija Medvedceva. U štafeti je pobjedio tri puta.

## Prestanak karijere 
Aktivnim bavljem biatlonom prestao se baviti 1996.

## Nagrade 
## Privatni život 
## Napomene 
## Reference 
## Vanjski linkovi
* 

Kategorija:Rođeni 1961.
Kategorija:Biografije, Antholz
Kategorija:Italijanski biatlonci
Kategorija:Biatlonci na Zimskim olimpijskim igrama 1984.
Kategorija:Biatlonci na Zimskim olimpijskim igrama 1988.
Kategorija:Biatlonci na Zimskim olimpijskim igrama 1992.
Kategorija:Biatlonci na Zimskim olimpijskim igrama 1994.
Kategorija:Italijanski olimpijci u biatlonu
Kategorija:Osvajači bronzane medalje na Olimpijskim igrama (Italija)
Kategorija:Osvajači medalja na Zimskim olimpijskim igrama 1988.
Kategorija:Osvajači medalja na Svjetskim prvenstvima u biatlonu
Kategorija:Svjetski prvaci u biatlonu
Kategorija:Živi ljudi
Uspomena iz Bosanskog Broda

**Uspomena iz Bosanskog Broda** peta je singl ploča bosanskohercegovačkog i jugoslavenskog pjevača Seida Memića Vajte nakon njegovog odlaska iz progresivne rok grupe Teška industrija. Objavljena je 1979. u izdanju sarajevske diskografske kuće Diskoton. Muziku i aranžmane za obje pjesme napisao je Ranko Boban, a tekstove Duško Trifunović. Vajtino pjevanje pratio je Studijski orkestar. Na A-strani je "Balada o ravnici" snimljena povodom početka Omladinske radne akcije Bosanski Brod '79. Na B-strani je pjesma "Lepa Radić" posvećena istoimenoj učesnici Narodnooslobodilačke borbe i narodnom heroju Jugoslavije. 
Dizajn za omot uradio je Asim Kendin - "Meas".

## Muzički primjer 
* "Balada o ravnici"

## Reference 
Kategorija:Singlovi Seida Memića Vajte
Kategorija:Singlovi iz 1979.
Kategorija:Singlovi u izdanju Diskotona
Víctor Jara

**Víctor Lidio Jara Martínez** (28. septembar 1932 – 16. septembar 1973) bio je čileanski učitelj, pozorišni reditelj, pjesnik, kantautor i politički aktivista povezan s Komunističkom partijom Čilea.

Dao je značajan doprinos razvoju čileanskog teatra, režirajući djela lokalnih autora, klasike svjetske dramske književnosti, kao i eksperimentalne komade savremenih pisaca poput Ann Jellicoe. Također je imao ključnu ulogu u razvoju muzičkog pokreta *Nueva canción chilena* (Nova čileanska pjesma), koji je u vrijeme predsjednika Salvadora Allendea donio novu muzičku estetiku s fokusom na narodnu muziku i društveni angažman.

Nakon vojnog udara 11. septembra 1973. koji je predvodio Augusto Pinochet, Jara je uhapšen od strane čileanske vojske. Tokom ispitivanja bio je mučen i na kraju ubijen, a njegovo tijelo je pronađeno u predgrađu Santiaga. Kontrast između njegove umjetnosti, koja je slavila ljubav, mir i društvenu pravdu, i brutalnosti njegove smrti učinili su ga snažnim simbolom borbe za ljudska prava i pravdu tokom i nakon Pinochetovog režima.

Bio je poznat kao zagovornik ideja Che Guevare i kulturni ambasador Allendeove vlade do 1973. godine.

U junu 2016, porota u saveznoj državi Florida proglasila je bivšeg oficira Čileanske vojske Pedra Barrientosa odgovornim za Jarino ubistvo.

U julu 2018, osam bivših vojnih oficira osuđeno je na po 15 godina i jedan dan zatvora zbog njegove smrti.

Pedro Barrientos je ostao u SAD-u do oktobra 2023, kada mu je oduzeto državljanstvo, a zatim je uhapšen u Deltoni, Florida. Deportovan je u Čile 1. decembra 2023. i odmah je predat Istražnoj policiji Čilea.

## Vidi također 
* Nueva canción
* Salvador Allende
* Augusto Pinochet

## Vanjske poveznice 
* Fundación Víctor Jara

## Literatura 
* Jara, Joan. *Víctor: An Unfinished Song*. Bloomsbury Publishing, 1998.

Kategorija:Čileanski muzičari
Kategorija:Čileanski pjesnici
Kategorija:Pozorišni reditelji
Kategorija:Politički aktivisti
Kategorija:Žrtve državnog nasilja
Kategorija:Rođeni 1932.
Kategorija:Umrli 1973.
Spisak FIFA-inih skraćenica za države

FIFA dodjeljuje troslovni državni kod (pravilnije nazvan **trigram** ili **trigraf**) svakoj od svojih članica i nečlanica. To su službeni kodovi koje FIFA i njene kontinentalne konfederacije (AFC, CAF, CONCACAF, CONMEBOL, OFC i UEFA) koriste kao skraćenice naziva država i zavisnih područja u službenim takmičenjima.

## Kodovi članica FIFA-e 
Trenutno FIFA ima 211 članica, svaka sa svojim jedinstvenim državnim kodom:

## Kodovi nečlanica FIFA-e 
Navedeni kodovi odnose se na države ili zavisne teritorije koje trenutno nisu povezane s FIFA-om, ali čiji se kodovi ili pojavljuju u FIFA-inoj bazi podataka rezultata ili ih redovno koriste web stranice konfederacija:

## Neslužbeni kodovi 
Navedeni kodovi odnose se na države ili zavisne teritorije koje trenutno nisu povezane s FIFA-om, iako su članice ili pridružene članice svojih regionalnih konfederacija, ovi kodovi se ne koriste službeno.

## Bivši kodovi 
Sljedeći kodovi su bivši zastarjeli kodovi, jer je država ili teritorija prestala postojati (npr. spajanjem s drugom državom ili podjelom na nekoliko država), promijenila ime ili kod:

## Također pogledajte 
* Poređenje abecednih kodova država
* Nogometna geografija
* Spisak MOK-ovih skraćenica za države
* Spisak ISO kodova država

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* FIFA kodovi zemalja – spisak koji održava Usenet grupa Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation.

Skraćenice za države
FIFA-inih skraćenica za države
FIFA-inih skraćenica za države
P38 proteinske kinaze aktivirane mitogenom

**p38 mitogenom aktivirane protein kinaze** predstavljaju klasu mitogenom aktiviranih protein kinaza (MAPK) koje reagiraju na stresne podražaje, kao što su citokini, ultravioletno zračenje, toplotni šok i osmotski šok, a učestvuju u ćelijskoj diferencijaciji, apoptozi i autofagiji. Dugotrajna aktivacija p38 MAPK puta u satelitskim ćelijama mišića (matičnim ćelijama mišića) usljed starenja narušava regeneraciju mišića.

p38 MAP kinaza (MAPK), također poznata kao RK ili CSBP (citokinin specifičan vezujući protein), jeste mamalski ortolog MAP kinaze Hog1p iz kvasca, koja učestvuje u signalnoj kaskadi koja kontroliše ćelijske odgovore na citokine i stres.

Identifikovane su četiri p38 MAP kinaze: p38-α (MAPK14), p38-β (MAPK11), p38-γ (MAPK12 / ERK6) i p38-δ (MAPK13 / SAPK4). Slično kao i SAPK/JNK put, p38 MAP kinaza se aktivira kao odgovor na različite ćelijske stresove, uključujući osmotski šok, upalne citokine, lipopolisaharide (LPS), ultravioletno zračenje i faktore rasta.

MKK3 i SEK aktiviraju p38 MAP kinazu fosforilacijom na ostatcima Thr-180 i Tyr-182. Pokazano je da aktivirana p38 MAP kinaza fosforiliše i aktivira MAPKAP kinazu 2, kao i da fosforiliše transkripcijske faktore kao što su ATF2, Mac, MEF2 i p53. Također je pokazano da p38 fosforiliše faktore koji regulišu posttranskripcijske procese, poput TTP-a, a kod voćnih mušica ima ulogu u regulaciji cirkadijalnog ritma.

## Klinički značaj 
Oksidativni stres je najspecifičniji i najsnažniji stresor koji aktivira p38 MAPK. Abnormalna aktivnost p38 kinaze (bilo viša ili niža od fiziološke) povezuje se s patološkim stresom u više tipova tkiva, uključujući neuronalna, koštana, plućna, srčana i skeletna mišićna tkiva, eritrocite i fetalna tkiva. Pokazano je da proteinski produkt proto-onkogena RAS može povećati aktivnost p38 kinaze, čime dolazi do pretjerano visoke aktivnosti transkripcionog faktora NF-κB. Ovaj faktor transkripcije se inače reguliše putem unutarćelijskih signalnih puteva koji integrišu signale iz okolnog tkiva i imunog sistema, a zauzvrat ti signali koordiniraju balans između preživljavanja i smrti ćelije. Deregulisana aktivnost NF-κB može dovesti do aktivacije gena koji omogućavaju preživljavanje ćelija tumora, kao i aktivacije gena koji pospješuju metastazu ćelija tumora u druga tkiva. Također je pokazano da je aktivnost p38 MAPK povezana s ishodom glioblastoma – viši nivo aktivnosti puta povezan je s lošijom stopom preživljavanja.

## Inhibitori 
Inhibitori p38 kinaze istražuju se zbog mogućeg terapijskog efekta kod autoimunih bolesti i upalnih procesa, npr. pamapimod. Neki od njih su već ušli u klinička ispitivanja, poput PH-797804 za hroničnu opstruktivnu bolest pluća (COPD). Ostali inhibitori p38 uključuju: BIRB 796, VX-702, SB239063, SB202190, SB203580, SCIO 469 i BMS 582949.

Od 2020. godine, losmapimod, inhibitor p38 kinaze, istražuje se kao potencijalni tretman za facioskapulohumeralnu mišićnu distrofiju (FSHD), na osnovu činjenice da inhibicija p38 može spriječiti dejstvo proteina DUX4.

## Reference 
Kategorija:Proteinske kinaze
Kategorija:EC 2.7.11
Kategorija:Geni na hromosomu 22
Zarez (časopis)

***Zarez*** su bile hrvatske novine, dvonedjeljnik za kulturna i društvena zbivanja, koji je izlazio u Zagrebu. Prvi broj objavljen je u februaru 1999. godine.

Objavljivao ga je nakladnik *Druga strana* d.o.o., uz potporu Ministarstva kulture Republike Hrvatske i Ureda za kulturu Grada Zagreba.

## Urednici 
*Marija Ćaćić (glavna urednica), Luka Ostojić (izvršni urednik), Nataša Govedić i Katarina Luketić (zamjenice glavnog urednika). Prva je glavna urednica Zareza bila Andrea Zlatar Violić.

## Vanjske poveznice 
* Službena stranica (nova adresa)
* http://www.zarez.hr Zarez (stara adresa)
* Zarez Popis arhiva

## Reference 
Kategorija:Hrvatski tiskani mediji
Kategorija:Periodika
Semra Bukva

**Semra Bukva** (rođena 6. jula 2000. u Sarajevu, Bosna i Hercegovina) je bosanskohercegovačka autorka. Uglavnom se bavi pisanjem poezije. Živi u Visokom i Zenici, a diplomirana je pravnica Pravnog fakulteta Univerziteta u Zenici, dok je trenutno student master programa.

## Biografija 
Djetinjstvo je provela u Visokom, gdje je završila osnovnu školu i Franjevačku klasičnu gimnaziju. Na fakultetskim večerima poezije nastupala je sa svojim djelima „*Moja domovina Bosna i Hercegovina*“ i „*Odbranili smo našu zemlju*“. Njen literarni prvijenac jeste zbirka pjesama pod naslovom „*Djevojka s ružom u kosi*“. Objavljena 2023, knjiga jeste ljubavno, domoljubno i patriotsko djelo. U zbirci pjesama mladih pjesnika, nalazi se njenih pet pjesama: *Tortura de Amor, Amor a la Mexicana, Piel Morena i Najgora*. U međunarodnoj zbirci, izdatoj 2023., također se nalazi i pjesma „*Kameleon*“. Autorka inspiraciju za pisanje pronalazi u ljudima, prirodi, kao i u antičkim djelima te likovima iz grčke mitologije. Do sada je napisala jedan roman, 80-ak pjesama, kako u stihovima tako i prozi, kao i nekoliko priča. 2022. Bukva je bila dobitnica počasne članske karte Udruženja umjetnika i muzičara Grada Zenica. Sve sredstva od promocija, izdatih knjiga i mnogobrojnih projekata poput "Modni vremeplov", Bukva donira u humanitarne svrhe.

## Vanjski linkovi 
Semra Bukva - modni vremeplov

## Reference 
Kategorija:Bosanskohercegovački pjesnici
Kategorija:Rođeni 2000.
Kategorija:Biografije, Sarajevo
Kategorija:Živi ljudi
Urelumab

**Urelumab** (BMS-663513 ili antitijelo protiv 4-1BB) je potpuno humano, monoklonsko antitijelo imunoglobulina γ4 (IgG4), koje djeluje kao agonist receptora CD137, bez vezanja za ligand. Razvijen je korištenjem UltiMAb(R) tehnologije kompanije Medarex, a proizvela ga je kompanija Bristol-Myers Squibb za liječenje raka i čvrstih tumora. Urelumab potiče antitumorski imunitet, odnosno imuni odgovor protiv ćelija tumora, putem aktivacije CD137. Primjena urelumaba je ograničena zbog toga što može izazvati ozbiljnu toksičnost jetre.

## Mehanizmi aktivacije 
Urelumab cilja vanćelijski (ekstracelularni) domen CD137 (4-1BB).

CD137 je kostimulacijska molekula koja pripada superfamiliji receptora za tumorski nekrotični faktor (TNF). CD137 se izražava na površini aktiviranih CD8+ i CD4+ T ćelija, prirodnih ćelija ubica (NK ćelija), dendritičnih ćelija, B ćelija, monocita i neutrofila. Nakon dvije smrti povezane s hepatotoksičnošću u decembru 2008. godine, regrutacija pacijenata u svim kliničkim studijama Urelumaba širom svijeta je obustavljena, ali je ponovno započela 2012. godine.

Urelumab izaziva toksičnost jetre aktiviranjem Kupferovih ćelija u jetri. Receptor FcγRIIB se izražava i na CD8+ T ćelijama i na Kupferovim ćelijama jetre. Zbog toga, aktivacija CD8+ T ćelija putem Urelumaba istovremeno dovodi do aktivacije Kupferovih ćelija, što uzrokuje da ove makrofage infiltriraju jetru i oštete hepatocite.

Rezultati integrisanih analiza sigurnosti doza Urelumaba u različitim kliničkim istraživanjima pokazuju da doze od ≥1&nbsp;mg/kg svake tri sedmice uzrokuju visok nivo hepatotoksičnosti i transaminitisa. Međutim, doza Urelumaba od 0,1&nbsp;mg/kg ili niža, primjenjivana svake tri sedmice, pokazala se sigurnom, bez izazivanja hepatotoksičnosti, te predstavlja trenutno preporučenu maksimalno podnošljivu dozu kod pacijenata uključenih u klinička istraživanja Urelumaba.

Iako Urelumab daje obećavajuće rezultate u kliničkoj efikasnosti protiv tumora, ovi odgovori su postignuti na mišjim modelima kojima je Urelumab davan u dozama višim od maksimalno podnošljive doze. Ovaj problem danas otežava klinički uspjeh Urelumaba u uspostavljanju antitumorskog imuniteta kod ljudskih pacijenata sa rakom.

## Reference 
Kategorija:Onkologija
Kategorija:Lijekovi bez ATC koda
Kategorija:Monoklonalna antitijela
Kategorija:Eksperimentalni lijekovi protiv raka
Đorđe Krajišnik

**Đorđe Krajišnik** (rođen 1988. u Sarajevu) bosanskohercegovački je književni kritičar, novinar i esejist.

## Biografija 
Studirao je književnost, a tokom svoje karijere bavio se novinarstvom i kulturnim angažmanom. Osim što je pisao brojne recenzije autora sa područja bivše Jugoslavije, Krajišnik je i sam objavio jednu knjigu. Njegovi tekstovi objavljivani su u medijima bivše Jugoslavije, uključujući dnevni list Oslobođenje, mjesečni magazin Dani, srbijanski Peščanik, hrvatske Novosti te trojezičnu online platforme *Kosovo 2.0.*

Godine 2009. učestvovao je u Ljetnoj školi demokratije u Strasbourgu, u organizaciji Schools of Political Studies pri Vijeću Evrope.

Bio je selektor za bosanskohercegovačku Književnu nagradu "Meša Selimović", koja se dodjeljuje u okviru književnih susreta *Cum Grano Salis* u Tuzli, te član žirija za Nagradu Europske unije za književnost 2020.

Već dugi niz godina radi u polju kulture, književnosti i novinarstva, sa ulogom kulturnog animatora, kritičara, kolumniste i novinara koji nastoji povezivati kulture na prostoru nekadašnje Jugoslavije. Objavio je više stotina razgovora i tekstova na različite teme – umjetnosti, kulture, izgradnje mira, antifašizma, te veliki broj književnih kritika posljednjih godina.

Recenzira redovno knjige autora iz zemalja bivše Jugoslavije, između ostalih Mehmeda Begića, Faruka Šehića,Bekima Sejranovića,Darku Cvijetića i Aleksandra Hemona.

Njegova prva knjiga poezije, *Zamisli Zambezi iz riblje perspektive*, objavljena je u izdanju izdavačke kuće *Buybook*.

## Reference 
Kategorija:Rođeni 1988.
Kategorija:Biografije, Sarajevo
Kategorija:Bosanskohercegovački novinari
Kategorija:Bosanskohercegovački književni kritičari
Kategorija:Bosanskohercegovački pjesnici
Kategorija:Živi ljudi
Google knjige

**Google knjige** (ranije poznate kao **Google pretraga knjiga**, **Google štampa** i pod kodnim nazivom **Project Ocean**) su Googleova usluga koja pretražuje puni tekst knjiga i časopisa koje je Google skenirao, pretvorio u tekst pomoću optičkog prepoznavanja znakova (OCR) i pohranio u svoju digitalnu bazu podataka. Knjige obezbjeđuju ili izdavači i autori putem Google Books Partner Programa ili Googleovi bibliotečki partneri putem Library Projecta. Osim toga, Google je sklopio partnerstvo s brojnim izdavačima časopisa kako bi digitalizirao njihove arhive.

Program izdavača je prvi put bio poznat kao Google Print kada je predstavljen na Sajmu knjiga u Frankfurtu u oktobru 2004. godine. Projekat biblioteke Google knjiga, koji skenira djela u kolekcijama partnerskih biblioteka i dodaje ih u digitalni inventar, najavljen je u decembru 2004. godine.
desno|mini|Ruka skenirana u Google knjizi
mini|Obavještenje o projektu u biblioteci Univerziteta Michigan|lijevo

## Reference 
Kategorija:Google
LILRB2

Receptor iz porodice imunoglobulinu sličnih receptora leukocita, podgrupa B, član 2, je protein koji je kod ljudi kodiran genom **LILRB2**.

Ovaj gen je član porodice receptora sličnih imunoglobulinima leukocita (LIR), koja se nalazi u genskom klasteru na hromosomskoj regiji 19q13.4. Kodirani protein pripada klasi receptora podgrupe B iz LIR porodice, koji sadrže dva ili četiri vanćelijska imunoglobulinska domena, transmembranski domen i dva do četiri citoplazmatska inhibitorna motiva bazirana na tirozinima imunoreceptora (ITIM). Receptor se izražava na imunim ćelijama, gdje se veže za MHC molekule klase I na ćelijama koje prezentuju antigene i prenosi negativni signal koji inhibira stimulaciju imunskog odgovora. Smatra se da kontroliše upalne odgovore i citotoksičnost kako bi usmjerio imuni odgovor i ograničio autoreaktivnost. Za ovaj gen je pronađeno više transkriptnih varijanti koje kodiraju različite izoforme proteina.

## Interakcije 
Pokazano je da LILRB2 stupa u interakciju s proteinom PTPN6.

## Vidi također 
* Klaster diferencijacije

## Reference 
Kategorija:Klasteri diferencijacije
Kategorija:Geni na hromosomu 19
Kategorija:Transmembranski proteini
Kategorija:Imunologija
Voljelo se dvoje mladih / Pod skočićem trava pogažena

**Voljelo se dvoje mladih / Pod skočićem trava pogažena** jest četvrta singl ploča doajena bosanskohercegovačke sevdalinke Himze Polovine. Objavila ga je krajem 1962. u okviru muzičke serije "Pjesme iz Bosne" zagrebačka izdavačka kuća Jugoton. Na A-strani je 
*Voljelo se dvoje mladih*, narodna pjesma iz Bosne. Pjevanje Polovine pratio je Ratomir Petković na harmonici.
            
Na B-strani je još jedna narodna pjesma iz Bosne "Pod skočićem trava pogažena", koju je Polovina također otpjevao uz kvalitetnu pratnju Petkovića na harmonici.
Tokom svoje duge i plodne pjevačke karijere, Polovina je u nekoliko navrata snimio pjesmu "Voljelo se dvoje mladih" i na taj način podvlačeći njenu važnost i popularnost kod bosanskohercegovačkog naroda. Obje pjesme na ovoj singl-ploči pripadaju kategoriji antologijskih ostvarenja bosanskohercegovačke sevdalinke, koje su postale standardni dio repertoara ove vrste muzike. Ubrzo nakon njihovog objavljivanja naišle su na dobar prijem kod publike i kritičara s područja bivše Jugoslavije. I ovom singl-pločom Polovina je uspješno predstavio mali dio muzičkog blaga Bosne i Hercegovine, istovremeno nastavljajući da sakuplja i izvodi stare sevdalinke.

## Muzički primjeri 
* "Voljelo se dvoje mladih"
* "Pod skočićem trava pogažena"

## Reference 
Kategorija:Singlovi iz 1962.
Kategorija:Singlovi Himze Polovine
Kategorija:Singlovi u izdanju Jugotona
STAT5

**Prenosilac signala i aktivator transkripcije 5 (STAT5)** odnosi se na dva veoma slična proteina, STAT5A i STAT5B, koji su dio porodice STAT proteina koja broji sedam članova. Iako su STAT5A i STAT5B kodirani različitim genima, ovi proteini su 90% identični na nivou aminokiselina. STAT5 proteini učestvuju u citosolnoj signalizaciji i u posredovanju ekspresije specifičnih gena. Pokazano je da je abnormalna aktivnost STAT5 proteina usko povezana s velikim brojem ljudskih karcinoma, a suzbijanje te abnormalne aktivnosti predstavlja aktivno područje istraživanja u medicinskoj hemiji.

## Aktivacija i funkcija 
Da bi STAT5 proteini bili funkcionalni, prvo moraju biti aktivirani. Ovu aktivaciju sprovode kinaze koje su povezane s transmembranskim receptorima.

lijevo|mini|300x300piksel|Aktivacija STAT5.
U prikazanom putu aktivacije s lijeve strane, ligand koji učestvuje je citokin, a specifična kinaza odgovorna za aktivaciju je JAK. Dimerizirani STAT5 predstavlja aktivni oblik proteina, koji je spreman za translokaciju u jedro.

Kada se nađu u jedru, dimeri se vežu za STAT5 odgovorene elemente, pokrećući transkripciju specifičnih skupina gena. Povećana ekspresija gena posredovana STAT5 dimerima je zabilježena za gene koji su uključeni u:

## STAT5 i rak 
Utvrđeno je da je STAT5 u ćelijama raka konstantno fosforiliran,
* Inhibicija FLT3 se sprovodi lijekovima kao što je lestaurtinib.
* Inhibicija JAK2 se postiže lijekom CYT387, koji je bio uspješan u prekliničkim ispitivanjima i trenutno je u fazi kliničkih ispitivanja.

desno|mini|Domene STAT proteina
Direktna inhibicija aktivnosti STAT5 koristi male molekule inhibitora koje sprječavaju pravilno vezivanje STAT5 za DNK ili ometaju pravilnu dimerizaciju. Inhibicija vezivanja za DNK ostvaruje se primjenom RNK interferencije, antisens oligodeoksinukleotida S druge strane, inhibicija pravilne dimerizacije postiže se korištenjem malih molekula koje ciljaju SH2 domen. Nedavna istraživanja u razvoju lijekova u ovoj oblasti pokazala su se posebno efikasnim.

## Reference 
Kategorija:Transdukcija signala
Kategorija:Transkripcijski faktori
Kategorija:Proteini
Kategorija:Imunološki sistem
Kategorija:Ekspresija gena
Argos (EGFR inhibitor)

**Argos** je sekretovani protein koji djeluje kao inhibitor puta receptora za epidermalni faktor rasta (EGFR) kod voćne mušice *Drosophila melanogaster*. Argos inhibira EGFR put tako što vezuje ligand Spitz, koji se inače veže za EGFR. Argos se veže za domen epidermalnog faktora rasta na Spitz-u, čime sprječava njegovu interakciju sa EGFR-om. Argos ne ostvaruje direktnu interakciju sa EGFR-om. Argos predstavlja prvi poznati primjer inhibicije u porodici ErbB (EGFR) putem mehanizma vezivanja i „zarobljavanja“ liganda.

## Funkcija 
Argos se izlučuje iz ćelija kod *Drosophila melanogaster*. Izvan ćelije, veže se za aktivator EGFR-a, Spitz, i time sprječava njegovo vezivanje i aktivaciju EGFR-a. Umjesto toga, Argos je sastavljen od tri odvojena domena koji su međusobno homologi i nazivaju se Argos domen. Argos domen dijeli zajedničke karakteristike sa strukturom tzv. „trokračnog toksina“ (three finger toxin fold), koja se nalazi u brojnim proteinima, uključujući receptore za TGF beta i receptor za urokinazu (uPA).

## Također pogledaj 
* EGFR inhibitor

## Reference 
Kategorija:Proteini
Kategorija:Mutacije
Kategorija:Ligandi
Kategorija:Receptori
Kategorija:Inhibitori
Adisa Bašić

**Adisa Bašić** jest bosanskohercegovačka spisateljica, pjesnikinja, i univerzitetska profesorica.

## Biografija 
Rođena je 1979. u Sarajevu. Predaje poeziju, kritiku i kreativno pisanje na Odsjeku za komparativnu književnost i bibliotekarstvo Filozofskog fakulteta u Sarajevu. Njena polja interesovanja također uključuju teorije komike, humora i ljubavi i kulturalne studije.

### Obrazovanje i akademski rad 
Diplomirala je komparativnu književnost i bibliotekarstvo na Filozofskom fakultetu Univerziteta u Sarajevu, a dio studija je provela na odsjeku za germanistiku i mediologiju na razmjeni u Marburgu, Njemačkoj. Njen diplomski rad, na temu "Motivi koncentracionog logora, geta i opsade u poljskoj i bosanskohercegovačkoj poeziji" predstavljen je na naučnoj konferenciji u Njemačkoj.

Magistrirala je demokratiju i ljudska prava na Centru za interdisciplinarne studije, Univerziteta u Sarajevu.

Od 2011. radi na Filozofskom fakultet u Sarajevu, i objavila je brojne akademske radove.

### Književnost
Do 2025. izdala je pet zbirki poezije, jednu zbirku priča, te jedan roman. Njena poezija je uvrštena u novije izbore bosanskohercegovačkog pjesništva.

## Nagrade 
* 2016 – *Civil Society Scholar Award* (CSSA) – Open Society Foundations.
* 2012 – Nagrada *LiterarisBank Austria* za najbolju knjigu poezije u JI Evropi (za 2010. i 2011).
* 2011 – Nagrada Udruženja izdavača i knjižara BiH za zbirku *Promotivni spot za moju domovinu*.
* 2011 – Treća nagrada za priču *Driving Home for Christmas* – konkurs Zija Dizdarević.
* 2010 – Nagrada za neobjavljeni rukopis zbirke *Promotivni spot za moju domovinu* – Fondacija FBiH.
* 2004 – Nagrada za rukopis zbirke *Trauma market* – Fondacija FBiH.
* 2004 – Nagrada za najbolju zbirku poezije na susretima izdavača srednje i JI Evrope u Pazinu (Hrvatska).
* 2001 – Otkupna nagrada UNESCO-a za kratku priču (*Bun(t)ovna P(r)oza*).
* 1996 – Nagrada austrijske vlade za najbolji esej mladih autora iz srednje i JI Evrope.

## Reference 
Kategorija:Rođeni 1979.
Kategorija:Biografije, Sarajevo
Kategorija:Bosanskohercegovački pjesnici
Kategorija:Bosanskohercegovački pisci
Kategorija:Živi ljudi
Ranka Mutevelić

mini|Ranka Mutevelic
**Ranka Mutevelić** (rođ. Trifković) jest bosanskohercegovačka kulturna radnica, dugogodišnja urednica, keramičarka, autorka i bivša direktorica Pozorišta lutaka Mostar.

## Biografija 
Rođena je 1951. u Mostaru, gdje je završila osnovnu i srednju školu. Diplomirala je književnost na Pedagoškoj akademiji u Mostaru.

U periodu od 1970. do 1992. radila je u izdavačkoj kući Prva književna komuna, gdje je obavljala poslove korektorke, lektorice, sekretarice redakcije i urednice. Jedna je od autorica monografije *Mostar*, koju je objavila Prva književna komuna.

Od 1997. vodi keramičku radionicu u Mostaru, kroz koju je edukovala više od 400 žena i djevojaka. Njeni radovi iz oblasti umjetničke keramike izlagani su na samostalnim i kolektivnim izložbama u zemlji i inostranstvu. Godine 2000. postala je direktorica Pozorišta lutaka Mostar, na čijem čelu je bila do 2016.

## Međunarodna saradnja 
Od 2005. sarađuje sa poljskom Fondacijom Pogranicze u gradu Sejny, kroz kreativne radionice sa djecom i umjetničke programe. Kao plod te saradnje, objavila je knjigu *Knjiga Mosta*, koja se bavi temama identiteta, sjećanja i mosta kao kulturnog simbola.

## Umjetnički rad i doprinos 
Od aprila 2000. članica je Udruženja likovnih umjetnika primijenjenih umjetnosti i dizajnera Bosne i Hercegovine (ULUPUBiH). Redovno učestvuje na godišnjim izložbama Collegium Artisticum u Sarajevu.

Godine 2023. priredila je retrospektivnu izložbu *Vrijeme i uspjesi Prve književne komune Mostar 1970–1992.*, koja je otvorena u Galeriji *Mak* u Sarajevu.

Godine 2022. učestvovala je na manifestaciji Andrićevi dani u Travniku, predstavljajući svoje umjetničke reminiscencije iz Mostara.

## Djela 
* *Knjiga Mosta* – autorsko djelo nastalo u okviru saradnje sa fondacijom Pogranicze.
* *Mostar* – monografija (jedan od autora), izdavač: Prva književna komuna.

## Nagrade 
Za svoj rad u oblasti umjetničke keramike dvostruko je nagrađivana – dobitnica je prve nagrade ULUPUBiH 2007. i 2013.

## Reference 
## Literatura i izvori 
* Fondacija Pogranicze – Sejny, Poljska

Kategorija:Bosanskohercegovački umjetnici
Kategorija:Rođeni 1951.
Kategorija:Živi ljudi
Kategorija:Biografije, Mostar
Kategorija:Keramičari
Kategorija:Članovi ULUPUBiH
Sedmougaoni broj

**Sedmougaoni  broj** je figurativni broj koji predstavlja sedmougao. Sedmougaoni i n-ti broj iskazan je formulom

\frac{5n^2 -3n}{2}

Prvih nekoliko sedmougaonih brojeva: 1, 7, 18, 34, 55, 81, 112, 148, 189, 235, 286, 342, 403, 469, 540, 616, 697, 783, 874, 970, 1071, 1177, 1288, 1404, 1525, 1651, 1782,

*Generalizovani sedmougaoni broj* se dobija formulom T_n + T_{\lfloor \frac{n}{2} \rfloor} gde je *Tn* n-ti trouglasti broj. Prvih nekoliko generalizovanih sedmougaonih brojeva:

1, 4, 7, 13, 18, 27, 34, 46, 55, 70, 81, 99, 112, Svaki drugi generalizovan sedmougaoni broj je običan sedmougaoni broj.

Sedmougaoni brojevi imaju nekoliko značajnih formula:

\begin{alignat}{2}  & H_{m+n}=H_m+H_n+5mn\\ &

H_{m-n}=H_m+H_n-5mn+3n\\ &

H_m-H_n=\frac{(5(m+n)-3)(m-n)}{2}\\ &

40H_n+9=(10n-3)^2 \ \\ \end{alignat}

Formula za zbir recipročnih vrijednosti sedmougaonih brojeva data je kao:

\begin{align}\sum_{n=1}^\infty \frac{2}{n(5n-3)} 
&= \frac{1}{15}{\pi}{\sqrt{25-10\sqrt{5}}}+\frac{2}{3}\ln(5)+\frac{{1}+\sqrt{5}}{3}\ln\left(\frac{1}{2}\sqrt{10-2\sqrt{5}}\right)+\frac{{1}-\sqrt{5}}{3}\ln\left(\frac{1}{2}\sqrt{10+2\sqrt{5}}\right)\\
&=\frac13\left(\frac{\pi}{\sqrt[4]{5\,\phi^6}}+\frac52\ln(5) -\sqrt5 \ln(\phi)\right)\\
&=1.3227792531223888567\dots
\end{align}

    sa zlatnim rezom  \phi ={\tfrac {1+{\sqrt {5}}}{2}}

## Reference 
Kategorija:Figurativni brojevi
Andreas Zingerle

**Andreas Zingerle** rođen 25. novembra 1961. u Antholzu, nekadašnji je italijanski biatlonac, četverostruki svjetski prvak i biatlonski trener.

## Karijera 
### Olimpijske igre 
Zingerle je nastupio četiri puta na olimpijskim igrama: na ZOI 1984, ZOI 1988, ZOI 1992. i ZOI 1994. Osvojio je jednu bronzanu medalju na ZOI 1988. u štafeti s Wernerom Kiemom, Gottliebom Taschlerom i Johannom Passlerom, kada su s 1:21.5&nbsp;min zaostatka bili sporiji od sovjetske štafete u sastavu: Dmitrij Vasiljev, Sergej Čepikov, Aleksandar Popov i Valerij Medvedcev. U pojedinačnim utrkama mu je najbolji rezultat šesto mjesto na ZOI 1994. u utrci na 20 km, kada je s dva promaŝaja i zaostatkom od 1:28.8&nbsp;min bio sporiji od pobjednika sovjetskog biatlonca Sergeja Tarasova.

### Svjetsko prvenstvo 
Andreas Zingerle je od SP 1982. do SP 1995. nastupio dvanaest puta na Svjetskim prvenstvima. Osvojio je četiri zlatne i jednu bronzanu medalju. Bronzanu medalju je osvojio na SP 1986. u štafeti s Wernerom Kiemom, Gottliebom Taschlerom i Johannom Passlerom. Zlatne medalje je osvojio na: prvu na SP 1990. u štafeti s Pieralbertom Carraraom, Wilfriedom Pallhuberom i Johannom Passlerom, drugu na SP 1993. u štafeti s Pieralbertom Carraraom, Wilfriedom Pallhuberom i Johannom Passlerom; treću na SP 1993. u utrci na 20 km, a četvrtu na  SP 1994. u ekipnoj utrci s Hubertom Leitgebom, Wilfriedom Pallhuberom i Pieralbertom Carraraom.

### Svjetski kup 
Prvi nastup Zingerlea u Svjetskom kupu bio je u sezoni 1981/82. u Egg am Etzelu 14. januara 1982. u utrci na 20&nbsp;km kada je osvojio 55-o mjesto iza pobjednika Sveina Engena. Pobjedio je u četiri pojedinačne utrke, a u štafeti četiri puta. 

## Prestanak karijere 
Aktivnim bavljem biatlonom prestao se baviti 1996.

## Nagrade 
## Privatni život 
## Napomene 
## Reference 
## Vanjski linkovi
* 

Kategorija:Rođeni 1961.
Kategorija:Biografije, Antholz
Kategorija:Italijanski biatlonci
Kategorija:Biatlonci na Zimskim olimpijskim igrama 1984.
Kategorija:Biatlonci na Zimskim olimpijskim igrama 1988.
Kategorija:Biatlonci na Zimskim olimpijskim igrama 1992.
Kategorija:Biatlonci na Zimskim olimpijskim igrama 1994.
Kategorija:Italijanski olimpijci u biatlonu
Kategorija:Osvajači bronzane medalje na Olimpijskim igrama (Italija)
Kategorija:Osvajači medalja na Zimskim olimpijskim igrama 1988.
Kategorija:Osvajači medalja na Svjetskim prvenstvima u biatlonu
Kategorija:Svjetski prvaci u biatlonu
Kategorija:Živi ljudi
55 (broj)

**55** je prirodan broj koji se javlja poslije broja 54, a prethodi broju 56

To je složeni broj koji ima sljedeće prostre faktore: 1, 5 i 11 tj 55=1*5*11

Zbir njegovih prostih  faktora  je 1+5+11=17 a kako je 17  pa je to  manjkav broj

Fibonaccijev broj    i  trouglasti broj,

Zbir cifara broja 55 je  10.

peti sedmougaoni broj,

kvadratni piramidalni broj,

centriran devetougaoni broj.

Broj 55 je   poluprosti broj i  poluprosti broj bez kvadrata,

neparni broj (uključujući neparne brojeve > 1) 

aritmetički broj,

složeni broj  

(gdje je broj 55 = -38),

deficitarni broj,

trapezoidni broj,

uglađeni broj.

Svaki broj veći od 55 je zbir različitih prostih brojeva oblika 4n + 3

2^{55}-55je najveći ne-titanski prost broj oblika 2^n-n gdje je n složeni broj.

Kategorija:Cijeli brojevi
Škoda 14Tr

**Škoda 14Tr** je čehoslovački trolejbus koji je proizvodila Škoda Ostrov od 1981. do 1998. godine. Prototipovi su proizvedeni 1972. i 1974. godine.

## Konstrukcija 
14Tr je dvoosovinski trolejbus sa samonosećom karoserijom. Njegov okvir se sastoji od međusobno zavarenih elemenata. Svaki element je izrađen od čeličnih profila i zavarenih presovanih dijelova. Okvir karoserije je prekriven čeličnim limom, dio ispod prozora je termički izolovan i zvučno izolovan antivibracionom bojom. Unutrašnji zidovi su obloženi plastičnim panelima. U desnom bočnom zidu nalaze se dvoja (kod nekih trolejbusa za izvoz) ili troja dvokrilna preklopna vrata. Poprečno postavljena putnička sjedišta su prekrivena umjetnom kožom. U slučaju električne opreme, korištene su prednosti najnovije serije trolejbusa 9Tr - tiristorska impulsna regulacija.

Godine 1995. započela je paralelna proizvodnja modernizirane verzije 14TrM, a od sredine 1990-ih proizvodile su se i specijalne izvozne varijante 14TrE i 14TrSF. Proizvodnja originalnog tipa 14Tr završila je 1999. godine, ali su se vozila 14TrM nastavila proizvoditi.

## Prototipovi 
Prvi prototip, koji se razlikovao od ostalih trolejbusa 14Tr po drugačije dizajniranom prednjem dijelu trolejbusa, proizveden je 1972. godine. Nakon raznih testova, prodan je Mariánskim Láznjama 1974. godine, gdje je dobio registarski broj 22. Rashodovan je 1981. godine.

Drugi prototip 14Tr imao je sličnu sudbinu. Proizveden je 1974. godine i isporučen u Mariánské Lázně. Tamo se vozio pod brojem 23 do 1984. godine, kada je povučen iz upotrebe i odbačen.

Nakon nastavka rada na razvoju trolejbusa 14Tr, 1980. godine proizvedeno je još pet prototipnih trolejbusa, koji se nisu mnogo razlikovali od onih proizvedenih kasnije.

1988. godine proizveden je prototip 14Tr za vožnju pod naponom od 750 V. Pušten je u upotrebu godinu dana kasnije u Banskoj Bystrici pod brojem 1001.

## Nabavka trolejbusa 
; Brojevi trolejbusa

* **Varna**: 002, 013, 024, 035, 046, 057, 068, 079, 080, 091, 105, 116, 127, 138, 149, 150, 161, 173, 184, 195, 208, 219, 220, 231, 243, 254, 265, 276, 287, 298
* **Pardubice**: 301, 303, 305, 306, 309, 310, 313–334, 336–349, 351, 355–357, 361, 362
* **Zlín – Otrokovice**: 4, 12, 18–21, 24–26 (broj 26 zauzet dva puta), 34, 35, 37, 43, 58, 68, 69, 145–168
* **Kaunas**: 215–302, 305–326, 336–351
* **Vilnius**: 1400–1567, 1585–1599, 1605–2649
* **Riga**: 1-101–1-130, 1-132, 1-1100–1-1122, 1-1133–1-1199, 2-200–2-233, 2-1001–2-1099
* **Kijev**: 101–199, 201–299, 301–398, 401–417, 1000–1003, 1006, 1008, 1009, 2001–2034
* **Simferopolj – Alušta – Jalta**: 001, 002, 1021, 1801–1825, 1850–1866, 1900–1904, 1950, 1952–1956, 1959–1961, 2000–2010, 2050–2052, 2100–2106, 2150–2155, 3900, 5850–5853, 5950–5953, 6000–6005, 6050–6057, 6100–6106, 6150–6156, 7850–7853, 7900–7903, 7950–7953, 8000–8007, 8050–8053, 8100–8105, 8150–8156

## Također pogledajte 
* Sarajevski trolejbusi

## Reference 
Kategorija:Trolejbusi Škoda
Prilozi

**Prilozi** su, u bosanskom jeziku, nesamostalne i donekle promjenjive riječi koje se prilažu drugim riječima (najčešće glagolima, pridjevima, imenicama i drugim prilozima) kako bi ih bliže opisali. U prvom i drugom dijelu *Gramatike bosanskoga jezika za srednje škole* iz 1890., u kojima se opisuje nauka o glasovima i oblicima, prilozi su opisani kao "čestice, koje pobliže označuju pridjeve i glagole". Ako se prilog nalazi u rečenici, može se nazvati i "priloškom ili adverbijalnom odredbom" koja označava vrijeme (*uskoro, nedavno, uvijek*), način (*brzo, temeljito, s lakoćom*), mjesto (*ovdje, tamo, u blizini*), količinu (*manje, više, sve, nekoliko*) i uzrok (*zbog, uslijed, radi, zahvaljujući*). Prilozi, ako su promjenjivi, imaju oblike komparacije. Po značenju se dijele na:

* atributivne, koji označavaju svojstva, osobine i način vršenja radnje; i
* adverbijalne, koji označavaju mjesto, vrijeme, uzrok i namjeru

Prilozi potpuno definišu glagole ukazujući na razliku u *načinu, mjestu i vremenu*; npr. *Mi smo vani* (mjesto); *Obrisao sam pod temeljito* (način); *Sutra ćemo obići mojeg brata* (vrijeme). Prilozi koji stoje uz glagole također mogu određivati još *uzrok* (*Sporo je hodao*) i *količinu* (*Ovaj put su radili više*).

Ako se nalaze uz pridjev ili drugi prilog, prilozi mogu imati *stepen* osobine koja se označava pridjevom ili prilogom (*Bila sam potpuno spremna. - Ostao je sasvim iznenađen. - Pisat će vrlo rado.*).

Uz imenice i imeničke zamjenice prilozi opisuju količinu onoga što imenica ili zamjenica označava (*Ostalo je malo hrane. - Mnogo nas je došlo.*).

Komparaciju mogu imati priloške odredbe za način, količinu, mjesto i vrijeme. To su često prilozi koji imaju isti oblik kao pridjevi srednjeg roda, često se razlikujući od pridjeva po akcentu. Takvi prilozi imaju tri oblika: pozitiv, komparativ i superlativ.

Prilozi nastaju od riječi punog značenja i njihovih sintagmi, od drugih priloga i stapanjem veza prijedloga s nepromjenjivim riječima. Stoga možemo razlikovati prave (čije značenje ne možemo povezati sa značenjem  i osnovom neke druge riječi) i neprave (koji nastaju od drugih vrsta riječi). Nepravi su prilozi nastali:

* od imenica - npr. *sutra*, *večeras*, *stazom*
* od pridjeva - npr. *ljepše*, *daleko*, *uzbudljivo*, *brzo*, *prijateljski*
* od zamjenica - npr. *tamo*, *nešto*, *onako*
* od brojeva - npr. *tri puta*, *četiri*, *petnaest*, *drugi*
* od glagola - npr. *tiho*, *svesrdno*; i
* od priloga - npr. *djelomično*, *napamet*, *unazad*

## Reference 
Kategorija:Vrste riječi
Kategorija:Prilozi
Škoda 2Tr

**Škoda 2Tr** je tip čehoslovačkog trolejbusa iz kasnih 1930-ih, koji je bio baziran na prethodnom modelu Škoda 1Tr. Mehanički dio je proizvodila Škodina fabrika u Mladoj Boleslavi, a električnu opremu je isporučila ista fabrika u Plzeňu.

## Konstrukcija 
Iako je trolejbus 2Tr tehnički bio zasnovan na 1Tr, bio je prilično drugačiji od njega. Bio je to troosovinski trolejbus sa zadnjom pogonskom osovinom. U poređenju sa prethodnikom, modificiran je okvir šasije, na koji je montirana karoserija, koja je po izgledu bila gotovo ista kao i tip 1Tr, ali se strukturno razlikovala od njega. Karoserija je bila duža za otprilike 20&nbsp;cm, bila je potpuno metalna i imala je pod niži za više od 20&nbsp;cm. Na lijevoj strani su se nalazila dvoja preklopna vrata. Godine 1939, zbog uvođenja desnog saobraćaja, trolejbusi su rekonstruisani premještanjem vrata na suprotnu stranu karoserije.

U poređenju sa tipom 1Tr, modificiran je i električni dio vozila. Električna oprema je djelimično modificirana, a broj motora je povećan na dva. Pored električne rekuperativne, pneumatske radne i ručne parkirne kočnice, trolejbus 2Tr je opremljen i četvrtom kočnicom - električnom otpornom.

## Nabave trolejbusa 
## Literatura 
* HARÁK, Martin. České trolejbusy. 1. vyd. Praha: Grada Publishing, 2015. ss. 43-44 .

Kategorija:Trolejbusi Škoda
Wilfried Pallhuber

**Wilfried Pallhuber** rođen 4. augusta 1967. u Rasun di Sottou, nekadašnji je italijanski biatlonac, petostruki svjetski prvak.

## Karijera 
### Olimpijske igre 
Pallhuber je nastupio pet puta na olimpijskim igrama: na ZOI 1992, ZOI 1994, ZOI 1998, ZOI 2002. i ZOI 2006., ali nije osvajao medalje. U pojedinačnim utrkama mu je najbolji rezultat deveto mjesto na ZOI 2006. u utrci na 20 km, kada je s jednim promašajem i zaostatkom od 1:45.4&nbsp;min bio sporiji od pobjednika njemačkog biatlonca Michaela Greisa. U ekipnim utrkama mu je najbolji rezultat osmo mjesto na ZOI 2006. u štafeti s Christianom De Lorenzijem, Reneom Laurent Vuillermozom i Paolom Longom, kada su s 1:49.4&nbsp;min zaostatka bili sporiji od njemačke štafete u sastavu: Sven Fischer, Michael Greis, Ricco Groß i Michael Rösch.

### Svjetsko prvenstvo 
Wilfried Pallhuber je od SP 1989. do SP 2007. nastupio osamnaest puta na Svjetskim prvenstvima. Osvojio je pet zlatnih i jednu bronzanu medalju. Zlatne medalje je osvojio na: prvu na SP 1990. u štafeti s Pieralbertom Carraraom, Andreasom Zingerleom i Johannom Passlerom, drugu na SP 1991. u ekipnoj utrci s Hubertom Leitgebom, Gottliebom Taschlerom i Simonom Demetzom; treću na SP 1993. u štafeti s Pieralbertom Carraraom, Andreasom Zingerleom i Johannom Passlerom; četvrtu na SP 1994. u ekipnoj utrci s Hubertom Leitgebom, Andreasom Zingerleom i Pieralbertom Carraraom, a petu na SP 1997. u utrci na 10 km. Bronzanu medalju je osvojio na SP 1997. u štafeti s Renéom Cattarinussijem, Patrickom Favreom i Pieralbertom Carraraom.

### Svjetski kup 
Prvi nastup Pallhubera u Svjetskom kupu bio je u sezoni 1984/85. u Oberhofu 17. januara 1985. u utrci na 20&nbsp;km kada je osvojio 54-o mjesto iza pobjednika Petera Angerera. Pobjedio je u šest pojedinačnih utrka, a u štafeti jednom.

## Prestanak karijere 
Aktivnim bavljem biatlonom prestao se baviti 2007.

## Nagrade 
## Privatni život 
## Napomene 
## Reference 
## Vanjski linkovi
* 

Kategorija:Rođeni 1967.
Kategorija:Biografije, Antholz
Kategorija:Italijanski biatlonci
Kategorija:Biatlonci na Zimskim olimpijskim igrama 1992.
Kategorija:Biatlonci na Zimskim olimpijskim igrama 1994.
Kategorija:Biatlonci na Zimskim olimpijskim igrama 1998.
Kategorija:Biatlonci na Zimskim olimpijskim igrama 2002.
Kategorija:Biatlonci na Zimskim olimpijskim igrama 2006.
Kategorija:Italijanski olimpijci u biatlonu
Kategorija:Osvajači medalja na Svjetskim prvenstvima u biatlonu
Kategorija:Svjetski prvaci u biatlonu
Kategorija:Živi ljudi
Werner Kiem

**Werner Kiem** rođen 30. novembra 1962. u Bolzanu, nekadašnji je italijanski biatlonac.

## Karijera 
### Olimpijske igre 
Kiem je nastupio samo jednom na olimpijskim igrama i to na ZOI 1988. Osvojio je jednu bronzanu medalju na ZOI 1988. u štafeti s Gottliebom Taschlerom, Johannom Passlerom i Andreasom Zingerleom, kada su s 1:21.5&nbsp;min zaostatka bili sporiji od sovjetske štafete u sastavu: Dmitrij Vasiljev, Sergej Čepikov, Aleksandar Popov i Valerij Medvedcev. U pojedinačnim utrkama mu je najbolji rezultat 43-o mjesto na ZOI 1988. u utrci na 20&nbsp;km, kada je sa 7 promašaja i zaostatkom od 7:27.0&nbsp;min bio sporiji od pobjednika istočnonjemačkog biatlonca Frank-Petera Roetscha.

### Svjetsko prvenstvo 
Werner Kiem je od SP 1985. do SP 1989. nastupio četiri puta na Svjetskim prvenstvima. Osvojio je jednu bronzanu medalju na SP 1986. u štafeti s Gottliebom Taschlerom, Johannom Passlerom i Andreasom Zingerleom. Najbolji rezultat u pojedinačnoj konkurenciji bilo mu je peto mjesto na SP 1986. u utrci na 20&nbsp;km, kada je s dva promašaja i zaostatkom od 2:34.1&nbsp;min bio sporiji od pobjednika Valerija Medvedceva.

### Svjetski kup 
Prvi nastup Kiema u Svjetskom kupu bio je u sezoni 1983/84. u Falunu 6. januara 1984. u utrci na 20&nbsp;km kada je osvojio 44-o mjesto iza pobjednika Odda Lirhusa. Najbolji rezultat u pojedinačnoj konkurenciji bilo mu je osmo mjesto u 1986/87. u Obertauernu 17. decembra 1986. u utrci na 20&nbsp;km iza pobjednika Valerija Medvedceva. U štafeti je jednom bio četvrti.

## Prestanak karijere 
Aktivnim bavljem biatlonom prestao se baviti 1989.

## Nagrade 
## Privatni život 
## Napomene 
## Reference 
## Vanjski linkovi
* 

Kategorija:Rođeni 1962.
Kategorija:Biografije, Bolzano
Kategorija:Italijanski biatlonci
Kategorija:Biatlonci na Zimskim olimpijskim igrama 1988.
Kategorija:Italijanski olimpijci u biatlonu
Kategorija:Osvajači bronzane medalje na Olimpijskim igrama (Italija)
Kategorija:Osvajači medalja na Zimskim olimpijskim igrama 1988.
Kategorija:Osvajači medalja na Svjetskim prvenstvima u biatlonu
Kategorija:Živi ljudi
Latinska abeceda

[alt=Duenos inscription|mini|[Natpis "Duenos", koji datira iz 6. stoljeća p. n. e, prikazuje najraniji poznati oblik starolatinske abecede.]]
**Latinska abeceda**, poznata i kao **rimska**, jest skup slova koje su prvobitno koristili stari Rimljani za pisanje latinskog jezika. Uglavnom nepromijenjena, osim nekoliko slova koja su izvedena –  iz  i  iz , uz dodatke kao što je  i proširenja kao što su slova s dijakriticima, ona formira latinično pismo koje se koristi za pisanje većine jezika moderne Evrope, Afrike, Amerike i Okeanije. Njen osnovni moderni inventar standardiziran je kao ISO osnovna latinična abeceda.

Termin *latinska abeceda* može se odnositi ili na abecedu koja se koristi za pisanje latinskog jezika (kao što je opisano u ovom članku) ili na druge abecede zasnovane na latinici, što je osnovni skup slova zajednički raznim abecedama koje potječu od klasične latinice, kao što je engleska abeceda. Ove latinske abecede mogu odbaciti slova, poput rotokaske abecede, ili dodati nova slova, poput danske i norveške abecede. Oblici slova razvijani su tokom stoljećâ, uključujući razvoj malih slova u srednjovjekovnoj latinici, oblika koji nisu postojali u abecedi klasičnog perioda.

Latinica se razvila iz vizualno slične etrurske abecede, koja se razvila iz kumejske verzije grčkog alfabeta, koja je sama po sebi nastala od feničke abecede, a koja je, pak, izvedena iz egipatskih hijeroglifa. Etrurci su vladali ranim Rimom; njihova abeceda razvijala se u Rimu tokom uzastopnih stoljeća da bi proizvela latinicu. U srednjem vijeku latinska abeceda korištena je (ponekad s modifikacijama) za pisanje romanskih jezika, koji su direktni potomci latinskog, kao i keltskih, germanskih, baltičkih i nekih slavenskih jezika. S dobom kolonijalizma i kršćanskog evangelizma, latinica se proširila izvan Evrope, počevši se koristiti za pisanje autohtonih američkih, australskih, austronezijskih, austroazijskih i afričkih jezika. U novije vrijeme, lingvisti su također skloni preferirati latinicu ili međunarodnu fonetsku abecedu (koja se uglavnom zasniva na latinici) pri transkripciji ili stvaranju pisanih standarda za neevropske jezike, kao što je afrička referentna abeceda.
[mini|[Apeks (dijakritik)|Apeksi na ovom natpisu iz prvog stoljeća vrlo su svijetli. (Postoji jedan iznad u prvom redu.) Samoglasnik *I* napisan je viši, umjesto da ima vrh. Interpunkti su u obliku zareza, što je elaboracija tipičnijeg trouglastog oblika. Iz svetišta augustala u Herkulaneju.]]
mini|Natpis s interpunktom u obliku trougla|lijevo
Primarni interpunkcijski znak bio je interpunkt, koji je korišten kao razdjelnik riječi iako je prestao biti u upotrebi nakon 200. godine.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* *Latin Dictionary* Lewisa i Shorta  o slovu *G*
* Latinska abeceda

Kategorija:Latinica
Kategorija:Tipografija
Kategorija:Historija Rimske Republike