Inicijacijski faktor

U molekularnoj biologiji, **faktori inicijacije** su proteini koji se vežu za malu ribosomsku podjedinicu tokom inicijacije translacije, dijela biosinteze proteina.

Faktori inicijacije mogu stupiti u interakciju s represorima kako bi usporili ili spriječili translaciju. Imaju sposobnost interakcije s aktivatorima, kako bi im pomogli da započnu ili povećaju brzinu translacije. Kod bakterija se jednostavno nazivaju IF-ovi (tj. IF1, IF2 i IF3), a kod eukariota su poznati kao eIF-ovi (tj. eIF1, eIF2, eIF3).
## Tipovi
Faktori inicijacije su podijeljeni u tri glavne grupe prema taksonomskim domenima. Postoje neke zajedničke homologije (kliknite na nazive domena da biste vidjeli faktore specifične za domen):

## Struktura i funkcija 
Mnogi strukturni domeni su očuvani kroz evoluciju, jer prokariotski faktori inicijacije dijele slične strukture sa eukariotskim faktorima. također prikazuje Shine-Dalgarno sekvencu uzvodno od start kodona]]

Eukariotski inicijacijski faktor eIF3 igra važnu ulogu u translacijskoj inicijaciji. Ima složenu strukturu, sastavljenu od 13 podjedinica. Pomaže u stvaranju 43S preinicijacijskog kompleksa, koji se sastoji od male 40S podjedinice vezane za druge inicijacijske faktore. Također pomaže u stvaranju 48S preinicijacijskog kompleksa, koji se sastoji od 43S kompleksa s mRNA. Faktor eIF3 se također može koristiti nakon translacije kako bi se odvojio ribosomski kompleks i održale male i velike podjedinice odvojene. Inicijacijski faktor interagira s faktorima eIF1 i eIF5 koji se koriste za skeniranje i selekciju start kodona. To može stvoriti promjene u selekciji faktora, vezanjem za različite kodone.
Još jedan važan eukariotski faktor inicijacije, eIF2, veže tRNK koja sadrži metionin za P-mjesto malog ribosoma. P-mjesto je mjesto gdje tRNK koja nosi aminokiselinu formira peptidnu vezu s dolaznim aminokiselinama i nosi peptidni lanac. Faktor se sastoji od alfa, beta i gama podjedinice. eIF2 gama podjedinica karakterizirana je GTP-vezujućim domenom i beta-bačvastim naborima. Vezuje se za tRNK putem GTP-a. Nakon što faktor inicijacije pomogne tRNK da se veže, GTP hidrolizira i oslobađa eIF2. eIF2 beta podjedinica identificira se po svom Zn-prstu. eIF2 alfa podjedinica karakterizirana je OB-nabornim domenom i dva beta-lanca. Ova podjedinica pomaže u regulaciji translacije, jer se fosforilira kako bi inhibirala sintezu proteina.

## Kod raka 
thumb|350px|Formiranje eukariotskog inicijacionog kompleksa
U kancerogenim ćelijama, inicijacijski faktori pomažu u ćelijskoj transformaciji i razvoju tumora. Preživljavanje i rast raka direktno je povezan s modifikacijom inicijacijskih faktora i koristi se kao meta za farmaceutske proizvode. Ćelijama je potrebna povećana energija, kada su kancerogene i tu energiju crpe iz proteina. Prekomjerna ekspresija inicijacijskih faktora korelira s karcinomima, jer povećavaju sintezu proteina potrebnih kod karcinoma. Neki inicijacijski faktori, poput eIF4E, važni su u sintezi specifičnih proteina potrebnih za proliferaciju i preživljavanje raka. Pažljivim odabirom proteina osigurava se da će se sintetizirati proteini koji su obično ograničeni u translaciji i samo proteini potrebni za rast ćelija raka. To uključuje proteine uključene u rast, malignitet i angiogenezu. Faktor eIF4E, zajedno s eIF4A i eIF4G, također ima ulogu u tranziciji benignih ćelija raka u metastatske.

Najveći faktor inicijacije, eIF3, još je jedan značajan faktor inicijacije kod ljudskih karcinoma. Zbog svoje uloge u stvaranju 43S preinicijacijskog kompleksa, pomaže u vezivanju ribosomske podjedinice za iRNK. Faktor inicijacije povezan je s karcinomima putem prekomjerne ekspresije. Naprimjer, jedan od trinaest eIF3 proteina, eIF3c, interragira s proteinima koji se koriste u supresiji tumora i potiskuje ih. Dokazano je da ograničena ekspresija određenih eIF3 proteina, kao što su eIF3a i eIF3d, smanjuje snažan rast ćelija raka. Prekomjerna ekspresija eIF3a povezana je s rakom dojke, pluća, grlića maternice, jednjaka, želuca i debelog crijeva. Prevladava u ranim fazama onkogeneze i vjerovatno selektivno prevodi proteine potrebne za proliferaciju ćelija. Kada je eIF3a suprimiran, pokazalo se da smanjuje malignost raka dojke i pluća, najvjerovatnije zbog svoje uloge u rastu tumora.

## Također pogledajte
*Ribosom
*Eukariotska translacija
*Eukariotski faktor inicijacije

## Reference 
## Vanjski linkovi 
*

Kategorija: Molekularna biologija
Kategorija: Biosinteza proteina
Kategorija: Ekspresija gena