Primarna deficijencija karnitina

**Sistemski primarni nedostatak karnitina** (**SPCD**) jest urođena greška transporta masnih kiselina, uzrokovana defektom transportera odgovornog za kretanje karnitina kroz plazmamembranu. Karnitin je važna aminokiselina za metabolizam masnih kiselina. Kada se karnitin ne može transportirati u tkiva, poremećena je oksidacija masnih kiselina, što dovodi do niza simptoma kao što su hronična mišična slabost , kardiomiopatija, hipoglikemija i disfunkcija jetre. Specifični transporter uključen u SPCD je OCTN2, kodiran genom *SLC22A5* koji se nalazi na hromosomu 5. SPCD se nasljeđuje na autosomno recesivni način, s mutiranim alelima koji dolaze od oba roditelja.

Akutnim epizodama uzrokovanim SPCD često prethodi metabolički stres kao što su produženo gladovanje, infekcije ili povraćanje. U odsustvu akutne episode,  može se pojaviti kardiomiopatija  i ovesti do smrti. SPCD dovodi do povećanog izlučivanja karnitina u urinu i niskog nivoa u plazmi. Na većini lokacija sa proširenim pregledom novorođenčadi, SPCD se može identificirati i liječiti ubrzo nakon rođenja. Liječenje visokim dozama suplementacije karnitinom je efikasno, ali se doživotno mora rigorozno održavati.

## Znakovi i simptomi
Prezentacija pacijenata sa SPCD može biti nevjerovatno raznolika, od asimptomskih do smrtonosnih srčanih manifestacija.  Prijavljeni su rani slučajevi s disfunkcijom jetre, mišićnim nalazima (slabost i nerazvijenost), hipoketonikom hipoglikemijama, kardiomegalijom, kardiomiopatijom i izraženim nedostatkom karnitina u plazmi i tkivima, u kombinaciji sa povećanim izlučivanjem u urinu.

U zemljama s proširenim skriningom novorođenčadi, SPCD se može identificirati ubrzo nakon rođenja. Pogođena beba pokazuju niske nivoe slobodnog karnitina i svih drugih tipova acilkarnitina pomoću tandemske masene spektrometrije.  Slučajevi SPCD kod majki identifikovani su u većoj stopi od očekivane, često kod žena koje su asimptomske.  Neke majke su također identifikovane skriningom novorođenčadi sa kardiomiopatijom koja nije ranije dijagnostikovana.  Identifikacija i liječenje ovih asimptomskih osoba se još uvijek razvija, jer nije jasno da li zahtijevaju iste nivoe intervencije kao pacijenti koji su identifikovani sa SPCD rano u životu, na osnovu kliničke prezentacije. Scientists believe that around 10% of the Faroese population are carriers of variants which cause SPCD. Ovi ljudi nisu bolesni, ali mogu imati manju količinu karnitina u krvi od onih koji nisu nositrlji. Prvom pacijentu sa Farskih ostrva dijagnosticiran je SPCD 1995.,

Dodavanje SPCD panelima za skrining novorođenčadi pružilo je uvid u učestalost ovog poremećaja širom svijeta. U Tajvanu, incidencija SPCD kod novorođenčadi procijenjena je na približno 1/67.000, dok su slučajevi kod majki identificirani s višom učestalošću od približno 1/33.000. Povećana incidencija SPCD u majke u poređenju sa novorođenčadima nije u potpunosti shvaćeno. Procjene SPCD u Japanu pokazuju sličnu incidenciju od 1/40.000.

## Historija
Nedostatak karnitina je opsežno proučavan, iako najčešće kao sekundarni nalaz u odnosu na druga metabolička stanja. Prvi slučaj SPCD prijavljen je 1980-ih, kod djeteta sa hipoketonskom hipoglikemijom natašte, koja se povukla nakon liječenja karnitinskom suplementacijom. Kasnije su prijavljeni slučajevi kardiomiopatije i slabosti mišića. Skrining novorođenčadi proširio se na potencijalne fenotipove povezane sa SPCD, tako da uključi inače asimptomske odrasle osobe.

## Reference
## Vanjski linkovi 
* GeneReviews/NCBI/NIH/UW entry on Systemic Primary Carnitine Deficiency

Kategorija:Geni na hromosomu 5
Kategorija:Autosomno recesivni poremećaji
Kategorija:Hepatologija
Kategorija:Poremećaji metabolizma masnih kiselina