Ulazni uređaji

**Ulazni uređaji** su dio računarskog hardvera koji služi za unošenje podataka i upravljačkih signala u informacijski sistem, kao što su računar ili drugi elektronski uređaji za obradu informacija. Među najčešće primjere ulaznih uređaja ubrajaju se tastatura, miš, skener, kamera, džojstik i mikrofon.

Ulazni uređaji mogu se razvrstati prema vrsti izlaza koji proizvode, poput mehaničkog kretanja, zvuka ili slike, prema tome da li je izlaz diskretan ili kontinuiran te prema broju stepeni slobode koje podržavaju.

## Tastatura 
Tastatura je interfejsni uređaj koji se sastoji od niza tipki organiziranih u matricu. Svaka tipka može služiti za unos alfanumeričkog znaka ili za pozivanje određene funkcije računara. Za većinu korisnika tastatura predstavlja osnovni način unosa teksta.

### Tipovi 
Tastature postoje u više oblika, zavisno od namjene. Standardne tastature razlikuju se po veličini, broju tipki i vrsti prekidača, dok su neke izvedbe namijenjene posebnim zadacima, kao što su brojčane tastature ili chorded tastature. U savremenim uređajima česti su i virtualne te projekcijske tastature.

U ovu grupu spadaju, između ostalog:
* standardna tastatura
* ergonomska tastatura
* chorded tastatura
* tastatura za palčeve
* numerička tastatura

## Pokazni uređaji 
**Pokazni uređaj** omogućava korisniku unos prostornih podataka u računar. Najčešće se koristi za izbor elemenata na ekranu u okviru grafičkog korisničkog interfejsa, bilo pomjeranjem pokazivača bilo neposrednim dodirom ekrana.

### Tipovi 
Pokazni uređaji mogu se dijeliti:
* na direktne i indirektne
* na apsolutne i relativne

Kod direktnog unosa prostor unosa poklapa se s prostorom prikaza, kao kod touchscreena i svjetlosne olovke. Kod indirektnog unosa, kao kod miša ili trackballa, korisnik upravlja pokazivačem posredno.

Uobičajeni pokazni uređaji jesu:
* miš
* touchpad
* touchscreen
* trackball
* grafički tablet
* pokazna palica

## Senzori 
Senzor je ulazni uređaj koji proizvodi podatke na osnovu fizičkih svojstava okoline ili samog uređaja. Senzori su naročito česti u mobilnim uređajima, gdje služe za otkrivanje položaja, ubrzanja, blizine i drugih parametara, ali se mogu nalaziti i u stolnim računarima.

### Tipovi 
* akcelerometar
* žiroskop
* magnetometar
* senzor blizine
* barometar
* ultrazvučni pretvarač
* LIDAR
* termometar

Neki senzori izrađuju se pomoću MEMS-tehnologije, što omogućava njihovu vrlo malu veličinu.

## Uređaji s velikim brojem stepeni slobode 
Neki ulazni uređaji omogućavaju više kontinuiranih stepeni slobode. Takvi uređaji mogu se koristiti kao pokazni uređaji, ali se češće upotrebljavaju za upravljanje pogledom, položajem ili kretanjem u trodimenzionalnim aplikacijama i sistemima virtualne stvarnosti.

## Složeni uređaji 
Pojedini ulazni uređaji objedinjuju više različitih načina unosa na jednom fizičkom uređaju. Takvi uređaji često se nazivaju **složenim uređajima**. Mnogi uređaji za videoigre pripadaju ovoj skupini jer kombinuju tipke, analogne kontrole i druge ulazne mehanizme.

### Primjeri 
* džojstik
* gamepad
* paddle-kontroler
* upravljač za trkaće igre
* Wii Remote

## Video ulazni uređaji 
Video ulazni uređaji služe za pretvaranje slika i videosignala iz vanjskog svijeta u digitalni oblik pogodan za obradu u računaru. Informacije koje prikupe mogu se pohraniti u različitim formatima, zavisno od namjene sistema.

U ovu grupu ubrajaju se:
* digitalni fotoaparat
* digitalna videokamera
* prenosivi medijski uređaj
* veb-kamera
* Kinect
* skener
* skener otisaka prstiju
* čitač barkoda
* 3D skener
* laserski daljinomjer
* uređaj za praćenje pogleda

## Zvučni ulazni uređaji 
Zvučni ulazni uređaji služe za snimanje i prijenos zvuka u računar radi obrade, pohrane ili izvršavanja naredbi. Takvi uređaji često se koriste zajedno sa softverom za prepoznavanje govora. Najpoznatiji primjer jeste mikrofon.

U ovu grupu mogu spadati:
* mikrofon
* MIDI-tastatura
* drugi digitalni muzički instrumenti

## Bušeni papir 
Bušene kartice i bušene trake bile su često korištene kao mediji za unos podataka u 20. stoljeću. Prisustvo rupe predstavljalo je jednu vrijednost, a njen izostanak drugu; za očitavanje se koristio mehanički ili optički čitač.

## Drugi tipovi 
Među druge vrste ulaznih uređaja ubrajaju se:
* prepoznavanje pokreta
* digitalna olovka
* magnetno prepoznavanje znakova napisanih tintom
* uređaji tipa *sip-and-puff*

## Također pogledajte 
* Izlazni uređaj
* Ulaz/izlaz
* Periferija

## Reference 
Kategorija:Ulazni uređaji
Kategorija:Hardver