open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Američko-meksički rat

**Američko-meksički rat** (25. april 1846 – 2. februar 1848) odnosi se na prvi oružani sukob SAD-a koji se uglavnom vodio na stranom tlu. To je sukobilo politički podijeljeni i vojno nepripremljeni Meksiko protiv ekspanzionistički orijentirane administracije američkog predsjednika Jamesa K. Polka, koji je vjerovao da Sjedinjene Američke Države imaju "Manifestnu sudbinu" da se šire preko kontinenta sve do Tihog okeana. Pogranični okršaj duž Rio Grandea koji je započeo borbe, bio je praćen nizom američkih pobjeda. Kada se prašina raščistila, Meksiko je izgubio otprilike jednu trećinu svoje teritorije, uključujući gotovo cijelu današnju Kaliforniju, Jutu, Nevadu, Arizonu i Novi Meksiko.desno|mini|250px|Teritorijalna organizacija Meksika između Prve i Druge centralističke republike. Označeno crvenom bojom, zemljište na koje se polaže pravo na Republiku Teksas.

## Uzroci 
Teksas je stekao nezavisnost od Meksika 1836. U početku su Sjedinjene Američke Države odbile da ga uključe u uniju, uglavnom zato što su sjeverni politički interesi bili protiv dodavanja nove savezne države koja je podržavala ropstvo. Meksička vlada je također ohrabrivala granične napade i upozoravala da će svaki pokušaj aneksije dovesti do rata.

Proces same aneksije je bez obzira uskoro i pokrenuta nakon izbora Polka 1844, čvrstog vjernika doktrine "Manifest Destiny", koji je vodio kampanju koja se zalaže da Teksas treba "ponovo pripojiti" i da teritoriju Oregona treba "ponovno okupirati". Polk je također imao interese za Kaliforniju, Novi Meksiko i ostatak današnjeg američkog jugozapada. Kada je njegova ponuda za kupovinu tog zemljišta odbijena, pokrenuo je borbu premještajući trupe u spornu zonu između Rio Grandea i rijeke Nueces koju su obje zemlje ranije priznale kao dio meksičke države Coahuila.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* 

Kategorija:Ratovi s učešćem Sjedinjenih Američkih Država
Kategorija:Historija Meksika
Kategorija:Kalifornija
Kategorija:Novi Meksiko
Kategorija:Teksas
Kategorija:1846. u Sjedinjenim Američkim Državama
Kategorija:1847. u Sjedinjenim Američkim Državama
Kategorija:1848. u Sjedinjenim Američkim Državama
Kategorija:1846. u Meksiku
Kategorija:1847. u Meksiku
Kategorija:1848. u Meksiku
Kategorija:Sukobi u 1846.
Kategorija:Sukobi u 1847.
Kategorija:Sukobi u 1848.
Kategorija:Invazije
220-e

**220-e** su decenija koja je počela 1. januara 220. i završila 31. decembra 229.
## Događaji 
* 220: Cao Pi, sin Cao Caoa i vladar kineske države Cao Wei, tjera Xiana, posljednjeg cara dinastije Han da abdicira, a on sam preuzima prijestolje proglasivši novu dinastiju; njegov primjer će slijediti suparnički vladari Liu Bei i Sun Quan čime je formalizirana podjela Kine na Tri kraljevstva.
## Ličnosti 
### Rođeni 
### Umrli 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Decenije
210-e

**210-e** su bile decenija koja je počela 1. januara 210. a završila 31. decembra 219.

## Događaji
* 212. - Rimski car Karakala izdaje ukaz kojim su svi slobodni podanici Carstva proglašeni rimskim državljanima.

## Ličnosti 
### Rođeni 
### Umrli 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Decenije
Fernando Savater

**Fernando Fernández-Savater Martín** (*bosanski: Fernando Savater*) (San Sebastian, 21. juni 1947), španski filozof i esejist, uglavnom poznat po svojim popularnim knjigama o etici i novinskim člancima i esejima.

Fernando Savater je bio profesor etike na *Baskijskom zemaljskom univerzitetu* preko jedne decenije. trenutno je profesor filozofije na *Complutense univerzitetu* u Madridu.

Savater je bio aktivan član nekoliko organizacija koje se bore za mir i protiv terorizma u Baskiji. kao što su *Movimiento por la Paz y la No Violencia*, *Gesto por la Paz*, *El Foro de Ermua* i trenutno *Basta Ya*.

U novembru 2012. dobio je prestižnu nagradu "Octavio Paz" za poeziju i esej.

## Bibliografija 
* *Ensayo sobre Cioran* (1974)
* *Panfleto contra el Todo* (1978)
* *Caronte aguarda* (1981)
* *La tarea del héroe* (1981)
* *Invitación a la ética* (1982)
* *La infancia recuperada* (1983)
* *Sobre vivir* (1983)
* *Las razones del antimilitarismo y otras razones* (1984)
* *El contenido de la felicidad* (1986)
* *Ética como amor propio* (1988)
* *Amadorova etika* (*Ética para Amador*) (1991)
* *Política para amador* (1992)
* *Sin contemplaciones* (1993)
* *Despierta y lee* (1998)
* *Las preguntas de la vida* (1999)
* *Perdonen las molestias* (2001)
* *El Gran Laberinto* (2005)
* *Ética de Urgencia* (2012)

## Također pogledajte 
* Filozofija
* Savremena filozofija

## Reference 
Kategorija:Rođeni 1947.
Kategorija:Živi ljudi
Kategorija:Biografije, San Sebastián
Kategorija:Španski filozofi
Erwin Neutzsky-Wulff

**Erwin Neutzsky-Wulff** (24. novembar 1949) danski je pisac naučne fantastike i horor-romana. Povremeno drži kurseve na razne teme.

Autor je mnogih naučno-popularnih radova, od kojih je posljednji *Det Overnaturlige* (*Natprirodno*) (2004).

Od romana se mogu spomenuti *Otkrića Adama Harta* (*Adam Harts opdagelser*) (1972), *Bog* (*Gud*) (1975), *33. mart* (*Den 33. marts*) (1977), *Čovjek* (*Menneske*) (1982), *Faust* (1989), *Svijet* (*Verden*) (1994) i *Prostor* (*Rum*) (2001).

Neutzsky-Wulff je također napisao dosta novela za razne magazine. Posljednjih nekoliko godina izdaje *fanzine* i filmski magazin, *Bathos*.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* enw.dk Službeni sajt 
* https://web.archive.org/web/20051201024057/http://www.neutzsky-wulff.dk/ – Neutzsky-Wulffove priče
* Eskapisme – sajt ljubitelja, na kojem je većina Neutzsky-Wulffovih radova

Kategorija:Rođeni 1949.
Kategorija:Živi ljudi
Kategorija:Danski pisci
Krimski rat

**Krimski rat** vođen je od 1853. do 1856. između carske Rusije, s jedne strane, i saveza Osmanskog Carstva, Velike Britanije, Francuske i Kraljevine Sardinije, s druge.

Većina borbi vođena je na Krimu. Također, borbe su vođene u Baltičkom moru, na Balkanu i Kavkazu. Rusija je poražena te je potpisala Pariski mir 1856.

## Reference 
## Vanjski linkovi 

Kategorija:Rusko-turski ratovi
Kategorija:Vojna historija Ujedinjenog Kraljevstva
Kategorija:Vojna historija Francuske
Kategorija:Vojna historija Rusije
Kategorija:Vojna historija Osmanskog Carstva
Kategorija:Ratovi s učešćem Ujedinjenog Kraljevstva
Kategorija:Ratovi s učešćem Italije
Kategorija:Ratovi s učešćem Grčke
Kategorija:Ratovi s učešćem Ruskog Carstva
Kategorija:Ratovi s učešćem Egipta
Nautička milja

mini|desno|200px|Poređenje kilometra, kopnene i morske milje

**Međunarodna morska milja** (također se naziva međunarodna nautička milja) je jedinica za dužinu koja se koristi u pomorstvu i vazdohoplovstvu. Ona sačinjava osnovu za jedinicu brzine - *Čvor*.

Jedna međunarodna morska milja odgovara jednoj lučnoj minuti (1/60 jednog stepena) kruga na površini Zemlje. S obzirom na to da je vladala nesigurnost u vezi s dužinom obima, postoje razlike u dužini morske milje. Na internacionalnoj hidrografskoj konferenciji 1929. odlučeno je da dužina jedne morske milje bude 1.852 metra, što odgovara obimu velikog kruga veličine 40.000&nbsp;km. Ova dužina morske milje je od tada prihvaćina u većini zemalja.
## Odnos prema drugim veličinama 
Jedna nautička milja iznosi:
: 1852 metra (tačno)
: 1.150779 milja (kopnenih) 
: 2.025.372 yarda 
: 1.012.6859 fathoma
: 10 kabela
: 0,9998834 minuta na meridijanu

## Također pogledajte 
* Pretvorba mjernih jedinica
* Mjerna jedinica

## Vanjski linkovi 
* http://www.bipm.org/utils/common/pdf/si_brochure_8_en.pdf
* https://web.archive.org/web/20120315020620/http://msi.nga.mil/MSISiteContent/StaticFiles/NAV_PUBS/APN/Chapt-03.pdf
* http://www.freemaptools.com/measure-distance.htm

Kategorija:Jedinice za dužinu
Čvor

# **a)** ono što nastaje kad se konac, uže, žica, marama i sl. vežu ili zamrse na jednom mjestu; uzao; **b)** grudvica, gužvica u tkanini; zadebljanje na koncu
# figurativno, **a)** zaplet u drami, romanu; **b)** problem, teškoća; **c)** nit, suština nečega
# **a)** u prometu, mjesto na kojem se ukrštaju saobraćajnice; čvorište; **b)** središte gdje se nešto skuplja, sabira
# tvrdo mjesto na drvetu gdje se ono granalo
# u anatomiji, **a)** središte živčanih niti; **b)** nakupine limfnog tkiva
# u astronomiji, tačka na nebu u kojoj putanja nebeskog tijela presijeca ekliptiku
# u botanici, mjesto na stabljici iz koga izbija jedan ili više listova, koljeno, koljence
# u medicini, **a)** tvrda izbočena ozljeda na koštanom dijelu tijela (npr. glavi); kvrga, čvoruga; **b)** bolesni izraštaj u organizmu
# u meteorologiji, jedinica mjere za jačinu vjetra
# u pomorstvu, mjera za brzinu broda koja odgovara broju prijeđenih nautičkih, morskih milja u jednom satu
# skraćeni naziv za *Zagonetačko društvo Čvor* (ranije *Enigmatsko udruženje Čvor*) iz Bjelovara
# Enigmatski list koji je izdavalo Enigmatsko udruženje Bjelovar od 8. novembra 1968. (broj 1) do 26. decembra 1970. (broj 46); 
# enigmatski list koji je izlazio u Beogradu od 8. augusta. 1934. (broj 1) do 13. januara. 1935. (broj 2 odn. 23); 
# drama Petra Petrovića Pecije, "šala sa sela u tri čina"
# (mak. *Jazol*) makedonski igrani film iz 1984. godine po scenariju Slavka Janevskog

## Literatura 
* *"Opća enciklopedija"*, JLZ, Zagreb, 1977-1988. (devet značenja!)
* *"Hrvatski enciklopedijski rječnik"*, *EPH d.o.o* i *Novi Liber*, Zagreb, 2004.
* *"Rečnik srpskohrvatskog književnog jezika"*, *Matica srpska*, Novi Sad, 1967-1976.
* Slavko Peleh: *Bibliografija enigmatike*, Bjelovar, 1978.
* Jovan Nedić: *"Jazol" iliti "Čvor"*. *Miničvor*, XVI, 458, 7 - Bjelovar, 13. XII. 1984.
Zehra Deović

**Zehra Deović** (Foča, 9. decembar 1938 – Sarajevo, 30. oktobar 2015) bila je bosanskohercegovačka izvođačica sevdalinki. Još kao djevojka postala je članica tamošnjeg omladinskog KUD-a "Jedinstvo". Njen talent ubrzo ju je odveo na nekadašnji Radio Sarajevo, za koji je od 1960. snimala isključivo bosanske sevdalinke. Pjevajući repertoar tradicionalnih bosanskih ljubavnih pjesama, obišla je po nekoliko puta sve kontinente. Zastupala je Jugoslaviju na više međunarodnih festivala etno-muzike. Snimila je nekoliko ploča i singlova. Za 38 godina rada na radiju ostavila je značajan broj arhivskih snimaka sevdalinki, od kojih je veliki broj vrhunskog kvaliteta. Dobitnica je Estradne nagrade Jugoslavije i Estradne nagrade Bosne i Hercegovine. Živjela je i radila u Sarajevu.

## Biografija 
U toku Drugog svjetskog rata, još kao djevojčica, Deović je s majkom, sestrom i bratom boravila u izbjeglištu u Sarajevu, da bi se 1946. godine ponovo vratili u Foču. U rodnoj Foči je završila osnovnu školu i gimnaziju. Kao mlada djevojka postala je članica fočanskog Omladinskog kulturno-umjetničkog društva “Jedinstvo”, sa kojim je ostvarila zapažene muzičke rezultate. Tokom aktivnog učešća u ovom društvu, izvela je prve značajnije nastupe već od 1953. godine. Tada je učestvovala na turneji širom gradova tadašnje Jugoslavije, gdje je imala priliku nastupati sa utjecajnim imenima kao što su Vuka Šeherović, Sofka Lazarević i mnogi drugi. Prekretnica u Zehrinoj karijeri predstavlja 1960. godina, odnosno dolazak na  na Pedagošku akademiju-muzičku grupu u Sarajevu, gdje je iste godine položila audiciju za Radio Sarajevo. Također je bila redovni učesnik Ilidžanskog festivala, beogradskog “Sabora”, te “Festivala podunavskih zemalja” u Novom Sadu.

## Karijera 
Osim sevdalinki, Deović je aktivno sudjelovala i u snimanju pobožnih pjesama s kojima se pojavila kao učesnik na brojnim večerima duhovne muzike. Što se tiče sevdaha i sevdalinke, najpoznatija je po izvođenju pjesme "Da sam ptica", koju je snimila u tri audio verzije i za koju je uradila nekoliko videospotova. Osim te pjesme, sevdalinka koja joj je obilježila karijeru jest i "Dvije su se vode zavadile", koju je snimila u više verzija i za koju je uradila arhivski video spot. Ovaj spot je inače sniman u Foči, Zehrinom rodnom gradu, kome je poklonila drugu verziju ove pjesme. Učestvovala je u brojnim humanitarnim aktivnostima i koncertima. Jedan od najznačajnijih humanitarnih projekata jest snimanje patriotske pjesme "Mladost moga Sarajeva", za koju je snimljen i spot, a koja je podrška izgradnji Memorijalnog centra Kovači. Godine 2005. dobila je Grand Prix nagradu za životno djelo u kategoriji sevdaha.

## Vanjski linkovi 
* https://soundcloud.com/semir-vranic/zehra-deovi-kolika-je-duga
* http://www.discogs.com/artist/Zehra+Deovi%C4%87
* http://muzika-balkana.blogspot.com/2010/08/zehra-deovic-sevdalinke.html

## Reference 
Kategorija:Rođeni 1938.
Kategorija:Umrli 2015.
Kategorija:Biografije, Foča
Kategorija:Sevdalije
Kategorija:Bosanskohercegovačke pjevačice
Harry S. Truman

**Harry S. Truman** bio je američki političar i državnik, čiji je predsjednički mandat bitno utjecao na historiju u drugoj polovini 20. vijeka. Bio je predsjednik Sjedinjenih Američkih Država od 1945. do 1953.

Rodio se u skromnoj familiji u Missouriju i živio kao farmer sve do izbijanja Prvog svjetskog rata, kada se sprijateljio s Thomasom Prendergastom, koji će postati najmoćniji političar u Missouriju i pomoći Trumanu kada se nekoliko godina kasnije bude počeo baviti politikom. Godine 1936. Truman je izabran u američki Senat. S vremenom je stekao veliku popularnost i za izbore godine 1944. Franklin D. Roosevelt ga je odabrao za potpredsjedničkog kandidata. Roosevelt je te izbore dobio i umro nekoliko mjeseci kasnije zbog čega je Truman postao predsjednik.

Prvi mjeseci njegove administracije su bili obilježeni završetkom Drugog svjetskog rata, kojeg je nastojao ubrzati odlukom da se na Japan bace atomske bombe. Smatrajući da je SSSR iz rata izašao kao previše snažan, sa svojim bivšim saveznikom je započeo hladni rat. U tu svrhu je pokrenuo Marshallov plan zahvaljujući kome je relativno brzo obnovljena ratom opustošena Zapadna Evropa. S obzirom na to da mu je najbolji prijatelj iz ranih dana bio cionist, Truman je postao jedna od ključnih ličnosti u stvaranju države Izraela. Na unutrašnjem planu je vodio liberalnu politiku, nadovezujući se na Rooseveltov New Deal. Njegovom odlukom je u vojsci SAD ukinuta rasna segregacija, što je poslužilo kao poticaj pokretu za građanska prava crnaca.

Godine 1948. je izabran za predsjednika, iako su mu do posljednjeg trenutka svi predviđali poraz. Godinu dana kasnije komunisti su preuzeli vlast u Kini, a 1950. je invazija Sjeverne na Južnu Koreju označila početak Korejskog rata u kojem će SAD intervenirati na strani Južne Koreje. Tom prilikom se sukobio s generalom Douglasom McArthurom po pitanju upotrebe nuklearnog oružja i proširenja rata na NR Kinu.

## Reference
## Vanjski linkovi
*

Kategorija:Rođeni 1884.
Kategorija:Umrli 1972.

Kategorija:Amerikanci porijeklom iz Ulstera
Kategorija:Američki političari
Kategorija:Državnici
Kategorija:Članovi Demokratske stranke (SAD)
Kategorija:Biografije, Lamar (Missouri)
Turning Torso

**HSB Turning Torso** (*vrteći torzo*) je neboder u Malmeu, Švedska, na suprotnoj strani Kopenhagena. Dizajnirao ga je Santiago Calatrava a službeno je otvoren 27. augusta 2005. Po završetku građevine, "Turning torso" je bio najviša zgrada u Skandinaviji, a drugi po veličini kondominijum u Evropi.

Zgrada je visoka 190 metara i ima 54 sprata. Dizajn je baziran po skulpturi Santiaga Calatrave koja se zove "Twisting Torso" (*uvijajući torzo*).

Jedan od razloga gradnje ovog nebodera je bila ponovna uspostava prepoznatljivog "skyline" urbanog pejzaža grada Malmea, jer je 2002. uklonjen "Kockumskranen" (*Kokumska dizalica*), koja se nalazila manje od jednog kilometra udaljena od današnjeg nebodera. Lokalni političari su smatrali da je vrlo važno da građani imaju simbol grada Malmea - a što je bio "Kockumskranen", koja je bila ogromna dizalica korištena za gradnju brodova.

Turning Torso mnogi smatraju kao spomenik novog, internacionaliziranog Malmea.

## Vanjski linkovi 
* Službena stranica Turning Torso 
* Web kamera koja pokazuje Turning Torso

Kategorija:Neboderi
Kategorija:Građevine u Malmöu
Čaršija

mini|desno|Čaršija u Livnu
[mini|desno|Sarajevska [Baščaršija]]
**Čaršija** je dio grada,  u samom središtu grada koji se uglavnom razvio u svom obliku i nazivu za vrijeme osmanske vladavine u Bosni i Hercegovini. Čaršija predstavlja jednu od najvažnijih karakteristika osmanskog grada, ona je njegov komercijalni centar, zona u kojoj se obavlja većina privrednih aktivnosti.

Čaršija obično odlikuje specifičnim arhitektonskim kvalitetima koji je čine prepoznatljivom u cjelokupnom kompleksu grada te sa svojim specifičnostima odražava identitet ili duh grada. Osnovni elementi čaršije su uglavnom džamija, dućani i česma. U tradicionalnim čašijama nalazili su se također i hamami, vakufname, gradske uprave i drugi objekti od većeg značaja za grad.

Čaršija specifična za područje Bosne i Hercegovine svoje korijene vuče iz osmanske i islamske tradicije, mada se u Bosni i Hercegovini i inače na Balkanu u čaršiju uključuju i specifični elementi koji se ne nalaze u ostalim mjestima koji su bili pod Osmanlijskim uticajem. U bosanskohercegovačkim čaršijama su jednako autentični i sahat-kula, crkve i sinagoga.

Prema pisanjima Dušana Grabrijana i njegovoj tezi o razvoju i raspodjeli gradske sredine, čaršija zauzima posebno mjesto kao sastavni element šireg gradskog područja. Prema Grabrijanovoj antropomorfološkoj podjeli grada čaršija ima ulogu duše ili srca grada.

Značenje moderne čaršije se relativno izmijenilo od njene prvobitne funkcije. U današnju čaršiju danas spadaju i mnogi moderni objekti koji se koriste za svakodnevnu upotrebu modernog društva kao što su općinske zgrade, kulturni centri, trgovine, ugostiteljski objekti te svi ostali objekti koji čine identitet modernog življenja u gradskoj sredini.

Kategorija:Arhitektura
Malmö

**Malmö** je grad u Švedskoj koji se nalazi na krajnjem jugu ove zemlje u provinciji Skåne (Skone). Sa svojih 280 000 stanovnika je treći grad po broju stanovnika u Švedskoj. Osnovan je 1275. godine i bio je više vijekova drugi grad po veličini u Danskoj. Morski tjesnac Öresund ga odvaja od Kopenhagena. Iznad ovog moreuza se danas nalazi Öresund most.

1437. Malmö je dobio svoj grb sa označjem danskog kralja Erika VII od Pommeranije. Ovaj kralj je također naredio da se izgradi tvrđava *Malmøhus* (Kuća Malmea).

U danskoj reformaciji Malmö je igrao veoma važnu ulogu. Gradonačelnik Malmea, Hans Mikkelsen, je preveo zajedno sa Christiernom Pedersenom Novi testament na danski jezik, a sveštenik Claus Mortensen Tøndebinder je izdao prvu dansku knjigu salmi, *Malmø-Salmebogen*.

Pri mirovnom sporazumu između Danske i Švedske u Roskildeu 1658. godine, Danska je izgubila Malmö zajedno sa ostatkom provincije Skåne u korist Švedske.

U Malmeu je 27. augusta 2005 otvoren Turning Torso, spektakularni vijugasti neboder, koji je sa svojih 190 metara visine, druga po visini stambena zgrada u Evropi. Njegova silueta se može vidjeti s cijelog područja Öresunda.

## Naselja 
*Centrum
*Rosengård
*Jägersro
*Västra hamnen
*Hyllie
*Triangeln
*Kirsberg
*Heleneholm
*Ärtholmen

## Također pogledajte 
* Malmöhus län

## Reference 

Kategorija:Gradovi u Švedskoj
*
755.

Godina **755.** (**DCCLV**) bila je redovna godina koja počinje u srijedu u julijanskom kalendaru. Oznaka 755. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

mini|Kip Abd al-Rahmana I (731–788)

## Događaji 
### Evropa 
* Proljeće: guverner El-Andaluza Jusuf al-Fihri šalje ekspediciju protiv pobunjenih jemenskih Arapa koji opsjedaju njegovog zeta generala al-Sumajla u Saragosi . Pobunjenici mu se nakon toga pokoravaju.
* Septembar – Abdurahman I, član dinastije Emevija, iskrcava se u Almuñécar u El-Andaluzu (moderna Španija), gdje će u narednim godinama osnovati Kordopski Emirat.
* Teodato Ipato je svrgnut i oslijepljen nakon 13-godišnje vladavine. Njega nasljeđuje Galla Gaulo, koji uzurpira vojvodski prijesto Venecije.

### Britanija 
Tekst Anglo-Saksonskih Hronika pod ovim datumom (iako je sada datirano kao 757.), kojim je opisan kralj Sigeberht od Wessexa kojeg je svrgnuo Cynewulf, znatno je potpuniji od ranijih zapisa .

## Abasidski halifat 
* 13. februar: halifa El-Mensur, brat Ebul `Abbas Es-seffâha, ubija Perzijanca Abu Muslina koji mu je pomogao da pristupi prijestolju, izazivajući time neprijateljstvo Horasanaca .
* Nove pobune u Horasanu protiv Abasida. Prvi vodi zoroastrijski Sunbadh (755-756) .

### Bizantijsko Carstvo 
* Bugari pljačkaju Trakiju .
* Konstantin V je naselio stanovništvo Teodoziopolisa i Melitene u Trakiji kako bi oslabio osjetljivo područje Male Azije i ojačao balkansku granicu. On Bugare vraća nazad do Dunava, nakon što su oni bili stigli do Konstantinopola.

### Azija 
* 16. decembar – General turskog porijekla An Lušan započinje Anši pobunu protiv cara Xuan Zonga iz dinastije Tang (Kina) . Njegova vojska se spušta iz Fandžanga (blizu modernog Pekinga) i brzo se kreće duž Velikog kanala. U međuvremenu, Xuan Zong šalje Feng Čangqinga, guvernera Fandžanga, da izgradi odbranu u istočnoj prijestonici Luojanga.
* Trisong Detsen postaje car Tibeta . Tokom svoje vladavine igra ključnu ulogu u uvođenju budizma i uspostavljanju N'jingma ili "drevne" škole tibetanskog budizma.
* Carica Kōken uvodi Tanabata festival u Japan .

### Srednja Amerika 
* 8. novembar – K'ahk' Ukalaw Chan Chaak postavljen je za novog vladara majanskog grada države Naranjo u Gvatemali i vlada do svoje smrti 780. godine.
* Savezi i trgovina između gradova-država Maja su počeli da se raspadaju. Neuhranjenost je u porastu. Smanjenje opskrbe hranom stvara društvene potrese i rat (približan datum).

## 755. u temama 
### Ekonomija 
* 11. juli: Vijeće Vera8. Pipin Mali objavljuje kapitulariju o veličini valuta. Ponovo je potvrdio kraljevski monopol na kovanje novca izdavanjem srebrnog denara sa svojim monogramom9.

## Rođeni 
* Bello od Carcassonnea, franački plemić (približan datum)
* Wala of Corbie, franački plemić (približan datum)
* Viljem od Gelona, ​​franački plemić (približan datum)

## Umrli 
* Abdurahman ibn Habib al-Fihri, arapski plemić
* Abu Muslim Khorasani, perzijski general
* Elisedd ap Gwylog, kralj Powysa (Wales)
* Sunpadh, vođa perzijskih pobunjenika
* Zhang Xuan, kineski slikar (r. 713.)

## Reference 
## Vanjski linkovi
Tešanjska sahat-kula

[mini|280px|Tešanjska sahat-kula i [Tešanjska tvrđava.]]
**Tešanjska sahat-kula** je izgrađena u 17. vijeku u Tešnju i na privremenoj je listi nacionalnih spomenika Bosne i Hercegovine. Nastala je u vrijeme kada se tešanjska čaršija počela intenzivno razvijati. Visoka je 18,5 m i poklon je Fehim-bega Smailbegovića.

"Sahat je ranije pokazivao vrijeme **a la turca**, a današnji sahat, koji pokazuje srednjoevropsko vrijeme, donesen je iz Beča 1890". Od ukupno 21 sahat-kule koje su sagrađene u Bosni i Hercegovini Tešanjska sahat-kula spada u 4 koje i danas rade.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* http://www.piknik.ba: tesanjska-tvrđava (galerija slika)

Kategorija:Tešanj
Kategorija:Sahat-kule u Bosni i Hercegovini
753.

Godina **753.** (**DCCLIII**) bila je redovna godina koja počinje u ponedjeljak u julijanskom kalendaru. Oznaka 753. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

## Događaji 
### Evropa 
* Grifo, franački vojvoda i vanbračni sin Charlesa Martela, pobuni se protiv kralja Pipina III (Pipina Malog), svog polubrata, u savezu s Bretoncima. On bježi u Italiju da se pridruži kralju Langobarda Aistulfu, ubijen je u Saint-Jean-de-Maurienneu dok je pokušavao da se skloni u Italiju .
* Grad Staraja Ladoga (Sjeverna Rusija) osnovali su Varjazi. Naselje postaje prosperitetna trgovačka stanica za nakit, razne sitnice, zanatske alate i ukrase za haljine (približan datum).
* Sevar, vladar (kagan) Bugarskog carstva, umire nakon 15-godišnje vladavine. Njega nasljeđuje Kormisosh, koji pripada klanu Vokil (približan datum).

### Bizantijsko carstvo 
* Bizantijski car Konstantin V priprema ikonoklastički sabor u Konstantinopolu .

### Azija 
* U Indiji, kralj Rastrakuta od Malkheda (između Krišne i Godavarija) Dantidurga pobjeđuje kralja Châlukyu Kirtivarmana II (u), zatim kraljevstva južne Indije i uspostavlja prevlast Rastrakute nad Dekanom (kraj 973.)  .

## 753. u temama 
### Religija 
* Jesen – Papa Stjepan II putuje u lombardsku prijestolnicu Paviju, na pregovore sa Aistulfom. Njegovi uslovi za povratak Ravenskog egzarhata su odbijeni.
* Novembar – Stjepan II prelazi preko Alpa u Galiju. Napušta Rim koji je nezaštićen pod prijetnjom opsade Langobarda.
* Vijeće Verberiea o brakovima, razmatra Pipinov zakon protiv incesta .
* Eobana je biskup Bonifacije imenovao za biskupa Utrehta (moderna Holandija).

## Rođeni 
* Muslim ibn al-Walīd, irački pjesnik iz doba Abasida.
* Xue Ping, general dinastije Tang (približan datum)

## Umrli 
* 8. august – Hildegar, biskup Kelna
* 3. novembar – Pirmin, vizigotski opat (r. c. 700), osnivač mnogih manastira u historijskoj oblasti Alemanije
* Grifo, franački vojvoda i sin Karla Martela (r. 726.)[1]
* Herlindis od Maaseika, franačka opatica (ili 745.)
* Li Linfu, kancelar dinastije Tang
* Sevar, vladar (kagan) bugarskog carstva (približan datum)
* Grifon, sin Charlesa Martela, rođen oko 726. godine, umro je u Saint-Jean-de-Maurienneu.

## Reference 
## Reference 
## Vanjski linkovi
Kolos s Rodosa

mini|Kolos s Rodosa
**Kolos s Rodosa** (grčki: **Κολοσσός της Ρόδου**) je jedno od sedam svjetskih čuda. Iako je od vremena izgradnje ove ogromne statue do njenog uništenja proteklo svega 56 godina, ova svojevrsna i neponovljiva građevina svakako je zaslužila svoje mjesto među svjetskim čudima. Kolos s Rodosa nije samo gigantska statua - on je simbol jedinstva naroda koji je naseljavao Rodos, prelijepo mediteransko ostrvo.

Ova statua se nalazila na samom ulazu u luku Mitraki ostrva Rodos u Grčkoj. U staroj Grčkoj, na malom ostrvu Rodosu nalazila su se 3 grada-države (polisa): Lalisos, Kamiros i Lindos. 408. godine p. n. e. ovi gradovi su se ujedinili i sačinili jedinstvenu teritoriju - grad Rodos. Grad se brzo razvijao i gradio snažne ekonomske veze sa svojim glavnim saveznikom Ptolomejem I, tadašnjim vladarom starog Egipta. 305. godine p. n. e., Antagonidi iz Makedonije koji su bili veliki rivali ptolomejima, napali su Rodos u pokušaju da slome njegovu alijansu sa Egiptom. Ipak, nisu uspjeli da uđu u grad. Kada je postignut mirovni sporazum 304. godine p. n. e., Antagonidi su se povukli ostavljajući za sobom velike količine ratne opreme. Kako bi proslavili svoje jedinstvo, stanovnici Rodosa prodali su svu tu ratnu opremu i za dobijeni novac podigli gigantsku statuu posvećenu grčkom bogu Sunca, Heliosu. Izgradnja statue trajala je 12 godina i završena je 282. godine p. n. e. Godinama je statua stajala na ulazu u rodosku luku, sve dok snažan zemljotres nije pogodio Rodos 226. godine p. n. e. Grad je bio teško oštećen, a Kolos je slomljen na najslabijem mestu - u koljenu. Rodos je tada primio ponudu Ptolomeja III da plati sve troškove restauracije polomljene statue, ali nakon što su konsultovani proroci, ponovno podizanje statue je zabranjeno, a Ptolomejeva ponuda odbijena. Skoro 1000 godina statua je ležala polomljena. 654. godine Arapi su napali Rodos. Uzeli su ostatke polomljenog Kolosa i prodali ih Siriji - bili su otpremljeni na leđima 900 kamila.

lijevo|mini|250p|Slika *Kolos s Rodosa*, Martin Heemskerck, iz serije "Sedam svjetskih čuda"
Ogromnu statuu osmislio je vajar Ares iz Lindosa, s Rodosa. Osnova statue je bila napravljena od mermera, a prvo su postavljena stopala i članci noge. Statua je postupno građena tako što je bronzana prevlaka bila učvršćivana gvozdenim i kamenim ojačanjima. Da bi statua bila dovršena, izgrađena je visoka rampa oko statue koja je kasnije uklonjena. Kada je Kolos završen, bio je visok 33 metra. Kolika je zapravo bila veličina statue, najbolje svjedoči Plinije Stariji: "Kada je statua polomljena i pala na zemlju, grupa od 5-6 ljudi ispruženih ruku je jedva mogla da opaše prst ruke Kolosa".

## Vanjski linkovi 
* Kolos s Rodosa

Kategorija:Sedam svjetskih čuda
Piramide u Gizi

mini|desno|250p|Piramide u Gizi

**Piramide u Gizi** (*Piramide u Gizehu*) nastale su negdje oko 2650. i 2550. prije nove ere. Bile su to piramide tri faraona iz IV dinastije; Keopsa, Kefrena i Mikerinosa. Detaljni izvještaj o gradnji piramida potiče od Herodota, oca historije. Trajanje gradnje, kao i sam način izvođenja do danas nisu razjašnjeni. Piramida se kao oblik građevine razvila iz prizemne pravougaone grobnice nazvana - mastaba (arap. mastaba = klupa).

Zidovi i prostorije piramida prekriveni su molitvama i uputama pokojniku za drugi svijet, napisanim hijeroglifima. Ti tekstovi piramida su prvi oblici egipatske književnosti. Kraljevom smrću piramida postaje njegovo sredstvo transporta ka drugom svijetu. Grobnica se nalazila skrivena pod zemljom, u središtu piramida je kraljičina grobnica, a iznad nje je svetište.

Ispred druge po veličini, Kefrenova piramida u Gizi, piramide nalazi se Sfinga visoka 20 m i duga 74 m. U njenom podnožju je ulaz u piramidu. Paul Rieppel koji se detaljno bavio piramidama (historijom njihovog zidanja i mistikom brojeva u vezi s time) izračunao je, da je na sto hiljada radnika i vremenom gradnje od dvadeset puta po tri mjeseca na pojedinog čovjeka mogao otpasti samo jedan mali dnevni učinak.

## Reference 
## Također pogledajte 
* Nekropola u Gizi

Kategorija:Svjetska baština u Egiptu
Kategorija:Turističke atrakcije u Egiptu
Kategorija:Arheološki lokaliteti u Egiptu
Spisak propalih proizvođača GPU

Tokom 1980-tih i 1990-tih prilično velik broj proizvođača i preprodavača grafičkih čipova i grafičkih kartica je postojao tih godina. Kako su rasli zahtjevi igara, te shodno tome i komplikovanost izrade grafičkih čipova tako je sve više nestajalo tih proizvođača koji su većinom doživjeli krah zbog nemogućnosti praćenja tehnologije izrade grafičkih čipova, kao i finanisijskih razloga.

## Propali proizvođači grafičkih čipova 
Ovi proizvođači su dizajnirali grafičke čipove (GPU)

*3Dfx - na pragu bankrota biva kupljen od strane NVIDIE
*Ark Logic
*ArtX - kupljen od strane ATI-a
*Chips & Technologies - kupljen strane Intela
*Chromatic Research kupljen od strane ATI-a
*Oak Technology - kupljen od strane Zorana
*Number Nine Visual Technology - prodan S3 Graphicsu
*OPTi - ne proizvode grafičke čipove
*Raycer - kupio ga Apple Computer
*Real3D - kupio ga Intel
*Rendition - kupljen od strane Micron Technology-a
*S3 Graphics - kupljen od strane Diamond Multimedia, te promijenio ime u SonicBLUE; većinu imovine vremenom preuzima VIA
*Tseng Labs - prodao odjel prodaje grafičkih čipova ATI-u, 1997.
*Video 7 - kupio ga Headland Technologies, tada SPEA Software AG
*MOS Technology

## Propali proizvođači grafičkih kartica 
Ove kompanije su kupovale grafičke čipove koje su potom stavljali na kartice.

*Boca Research - kupio ga Zoom Telephonics
*Cardinal Technologies - bankrot
*Diamond Multimedia - kupio ga S3 Graphics, vremenom preuzima ga Best Data Products
*Genoa Systems - bankrot
*Hercules Computer Technology, Inc. - kupila ga ELSA technology, inc., kasnije Guillemot
*Paradise Systems - kupio ga Western Digital, tada Philips
*Orchid Technology - kupio ga Micronics Computers, tada Diamond Multimedia
*STB Systems - kupio ga 3Dfx

Kategorija:Računarska grafika
Kategorija:Spiskovi
Stari Grad

**Bosna i Hercegovina**

* Stari Grad (Sarajevo), gradska općina grada Sarajeva
* Istočni Stari Grad, općina jugoistočno od grada Sarajeva

**Hrvatska**:

* Stari Grad (Hrvatska), grad u Splitsko-dalmatinskoj županiji
* Stari Grad Žumberački, naselje u općini Žumberak, Zagrebačka županija

**Makedonija**:

* Stari Grad (Čaška), naselje u općini Čaška, Vardarska oblast

**Slovenija**:

* Stari Grad (Krško), naselje u općini Krško, regija Posavska
* Stari Grad (Makole), naselje u općini Makole, regija Podravska
* Stari Grad v Podbočju, naselje u općini Krško, regija Posavska
* Spodnji Stari Grad, naselje u općini Krško, regija Posavska

**Srbija**:

* Stari Grad (Beograd), gradska općina grada Beograda
* Stari Grad (Kragujevac), gradska općina grada Kragujevca, Šumadijski okrug

## Također pogledajte 
* Starigrad
* Grad (čvor)
190-e

**190-e** su decenija koja je počela 1. januara 190. i završila 31. decembra 199.

## Događaji 
## Ličnosti 
### Rođeni 
### Umrli 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Decenije
100-te

mini|desno|350px|Istočna hemisfera 100-tih
Dekada **100-tih** je trajala od 1. januara 100. do 31 decembra 109. To je ujedno i prva dekada drugog vijeka Nove ere (AD), u skladu sa julijanskim kalendarom.
## Događaji 
* c. 100—istrebljenje lavova na Balkanu (mjesto nepoznato, vjerovatno Bugarska ili evropski dio Turske)

## Ličnosti 
*Trajan, Rimski imperator (98–117)
### Rođeni 
### Umrli 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
Kategorija:Decenije
Claude Shannon

**Claude Elwood Shannon** nazvan je "ocem informatičke teorije" zbog svog naučnog rada iz 1948.i bio je izumitelj teorije praktičkog digitalnog kola. Kao 21 godišnji master student na MIT-u, 1937, napisao je tezu koja demonstrira električnu primjenu Booleove algebre. On je pokazao da Booleova algebra može konstruisati i riješiti bilo koju logičku ili brojčanu relaciju. Smatra se da je to najvažnija magistarska teza svih vremena.

Godine 1936. završava studij sa dvije diplome, inženjera elektrotehnike i matematičara. Postdiplomski studij nastavlja na MIT-u, gdje je radio na analognom računaru Vannevar Bush-a. Od 1940. radi kao istraživač na Institutu za napredna istraživanja u Princeton-u, New Jersey. Tamo ima mogućnost da raspravlja o svojim idejama sa uticajnim naučnicima i matematičarima kao što su Hermann Weyl i John von Neumann. Ponekada se sastajao i sa Albertom Einsteinom. Shannon je neometano radio na raznim poljima i počeo da uobličava ideje koje su vodile do nastanka informacijske teorije.

## Spisak nagrada i diploma
* Nagrada Alfred Noble (nije Nobelova nagrada), 1939.
* Spomen nagrada Morris Liebmann, Instituta radio inženjera, 1949.
* Univerzitet Yale (Magistar nauka), 1954.
* Medalja Stuart Ballantine, Franklin Institute, 1955.
* Nagrada Research Corporation, 1956.
* Univerzitet Michigan-a, počasni doktorat, 1961.
* Rice Univerzitet, Medalja časti, 1962.
* Univerzitet Princeton, počasni doktorat, 1962
* Marvin J. Kelly Nagrada, 1962
* Univerzitet  Edinburgh, počasni doktorat, 1964
* Univerzitet  Pittsburgh, počasni doktorat, 1964.
* "Institute  Electrical and Electronics Engineers", Medalja časti, 1966.
* "National Medal  Science", 1966., dodijelio Predsjednik Lyndon B. Johnson
* Golden Plate Nagrada, 1967.
* Northwestern Univerzitet, počasni doktorat, 1970.
* Harvey Prize, the Technion  Haifa, Israel, 1972.
* "Royal Netherlands Academy  Arts and Sciences (KNAW)" Kraljevska Akademija nauka i umjetnosti Holandije, strani član, 1975.
* Univerzitet Oxford, počasni doktorat, 1978.
* Joseph Jacquard, Nagrada, 1978.
* Harold Pender, Nagrada, 1978.
* Univerzitet East Anglia, počasni doktorat, 1982.
* Carnegie Mellon Univerzitet, počasni doktorat, 1984.
* "Audio Engineering Society", Zlatna medalja, 1985.
* Kyoto Nagrada, 1985
* Tufts Univerzitet, počasni doktorat, 1987.
* Univerzitet  Pennsylvania, počasni doktorat, 1991.
* Eduard Rhein Nagrada, 1991
* "National Inventors" kuća slavnih, 2004. (posthumno)

## Također pogledajte 
* One-time pad
* Entropija (teorija informacija)

## Reference 
Kategorija:Rođeni 1916.
Kategorija:Umrli 2001.
Kategorija:Biografije, Petoskey (Michigan)
Kategorija:Američki matematičari
Kategorija:Američki izumitelji
Kategorija:Računarski inženjeri
Kategorija:Kriptografi
Kategorija:Inozemni članovi Kraljevskog društva
Kategorija:Amerikanci porijeklom iz Njemačke
Rusko-japanski rat

**Rusko-japanski rat** je vojni sukob koji se odvijao 1904. i 1905. Uzrok rata bila je težnja za prevlast nad Mandžurijom i Korejom. Najveće poprište rata je bila južna Mandžurija, tačnije poluostrva Ljaotung i Mukden u Kini. Pomorski rat se odvijao u Žutom moru i morima oko Koreje i Japana. Rat je započeo Japan, pošto je Rusija odbijala da mu preda sjevernu Koreju.

U ratu sa Japanom koji je uslijedio ruska vojska je doživjela težak poraz. Izgubila je pacifičku i baltičku flotu. Na taj način izmijenio se balans snaga u Istočnoj Aziji. Japan je postao nova svjetska sila. Porazi su u Rusiji izazvali veliko narodno nezadovoljstvo neefikasnom carskom i autokratskom vlašću. Ti događaji doveli su do ruske revolucije 1905.

## Zanimljivosti 
Osim Rusije i Japana Crna Gora je bila treća zemlja koja se zvanično borila u ovom ratu. Njena objava rata Japanu je bila više deklarativne prirode, kao gesta zahvalnosti za rusku pomoć tokom borbe Crne Gore protiv Osmanskog Carstva. Ipak, zbog logističkih razloga i velike razdaljine, stvarna pomoć Crne Gore svela se na Crnogorce koji su se eventualno borili u okviru ruskih snaga.

Kategorija:Ratovi
Kategorija:Vojna historija Rusije
Kategorija:Vojna historija Japana
Kategorija:Sukobi u 1905.
Kategorija:Sukobi u 1904.
Kategorija:1904. u Japanskom Carstvu
Kategorija:1904. u Ruskoj Imperiji
Kategorija:1905. u Japanskom Carstvu
Kategorija:1905. u Ruskoj Imperiji
Kategorija:Ratovi s učešćem Japana
Kategorija:Ratovi s učešćem Ruskog Carstva
Ekspresionizam

[mini|desno|200px|"Babelsberg Einsteinturm" ([astrofizika|astrofizička opservatorija koju je sagradio Einstein u Potsdamu, primjer je ekspresionizma u arhitekturi. Projektant: Erich Mendelsohn; puštena u rad 1924.]]

**Ekspresionizam** (*lat*. expressio - izraz) je termin koji je koristila grupa njemačkih umjetnika 20. vijeka kako bi opisala svoja estetska načela u umjetnosti. Njegova tipična osobina je da se svako umjetničko djelo može koristiti za predstavljanje svijeta isključivo iz umjetnikove perspektive, radikalno je iskrivljavajući radi emocionalnog efekta kako bi se izazvala raspoloženja ili ideje. Ekspresionistički umjetnici nastojali su izraziti značenje emocionalnog iskustva, a ne fizičke stvarnosti. Ekspresionizam u slikarstvu obilježili su umjetnici Vincent van Gogh, Edvard Munch i James Ensor, a pokazali su se posebno utjecajnim za ekspresioniste, podstičući iskrivljavanje forme i korištenje jakih boja kako bi prenijeli razne tjeskobe i čežnje.

Druga ekspresionistička grupa, *Plavi jahač*, osnovana je u Münchenu 1911. Ime su dobili po jednoj slici Vasilija Kandinskog, koji s Franzom Marcom formulira nove estetske vrijednosti grupe.

Ekspresionizam je imao važan utjecaj na umjetnost 20. vijeka i umjetnike u New Yorku 1940-ih i 1950-ih. 
Godine 1933. nacisti su proglasili ekspresionizam "izopačenom umjetnošću".

## Reference 
Kategorija:Slikarstvo
Kategorija:Umjetnost Zapada
Edvard Munch

**Edvard Munch** (Ådalsbruk Løten, 12. decembar 1863. - Ekely kod Osla, 23. januar 1944.), norveški slikar.

Tipičan predstavnik ekspresionizma u slikarstvu. Kao vječito nespokojnan, pomalo morbidnan pesimista, njega plaši samoća ljudskog bića, podjednako u gužvi velegrada kao i pred uznemirujućom veličinom prirode. 
Spomenuta raspoloženja Munch prenosi i na platno, služeći se linijama koje se izdužuju i povijaju, kao i tonovima boja koje djeluju melankolično. Takvu atmosferu stvorio je na slikama *"Krik", "Tjeskoba", "Na mostu"*. Proslavio se u Njemačkoj u 20. vijeku, te na tamošnje slikare ekspresioniste izvršio znatan uticaj.

## Galerija 

Datoteka:Edvard Munch's house.jpg|Kuća u kojoj je živio
Datoteka:Edvard Munch, 1893, The Scream, oil, tempera and pastel on cardboard, 91 x 73 cm, National Gallery of Norway.jpg|*Krik*, 1893.

## Reference
Kategorija:Rođeni 1863.
Munch, Edvard
Kategorija:Slikari ekspresionizma
Kategorija:Umrli 1944.
Senad Glavović

**Senad Glavović**-Ćena je izdanak čuvene mostarske škole nogometa u generaciji iz koje su u prvoligaške nogometaše stasali Semir Tuce, Draženko Prskalo,  Zdenko Jedvaj,  Senad Droce, Predrag Peđa Grozdanić, dok je sam Glavović proglašen nasljednikom ikone mostarskog  fudbala, velikog "Princa sa Neretve" - Duška Bajevića. Zajedno sa Drocom i Grozdanićem nastupa za bosanskohercegovačku i jugoslovensku juniorsku reprezentaciju.

Senad Glavović je za prvi tim Veleža debitovao već u svojoj 17-oj godini u sezoni 1981/82, da bi Veležov dres nosio sve do sezone 1986/87, kada na poziv negdašnjeg  Veležovog fudbalera Ive "Jukle" Prskala odlazi u Australiju, gdje igra za klub Marconi Fairfield iz Sydneya. 

Nakon australske epizode Glavović se ponovno vraća u svoj rodni Mostar i svoj Velež, da bi za kratko vrijeme ponovno otišao u  inostranstvo. Ovoga puta životni put ga je odveo u Kanadu u klub Croatia. Nakon kanadske epizode slijedi novi povratak u Mostar i mostarsku Lokomotivu iz koje početkom rata Glavović odlazi u Hrvatsku, u Zmaj iz Makarske. 

Nakon igranja u makarskom Zmaju put ga vodi u Njemačku u kojoj igra za regionalnog ligaša SpVgg Plattling u blizini Münchena
Umro nakon kratke i teške bolesti u SAD.

Glavović
Jean Arp

mini|desno|Jean Arp
**Hans Peter Wilhelm Arp,** poznatiji kao **Jean Arp** (16. septembar 1887. - 7. juni 1966), francuski slikar, kipar i pjesnik.

Glavna figura avangardnog slikarstva 20. vijeka. Nakon studiranja na akademiji u Weimaru (Njemačka) odlazi u Pariz, gdje pohađa akademiju Julian 1908. godine. 1909. god. upoznaje Paula Kleea u Švicarskoj, a 1912. god. posjećuje Kandinskog u Münchenu, te iste godine izlaže sa grupom Der Blaue Reiter, a 1913. je bio glavni ekspresionistički slikar. Izdao je krokije figura povezane s Kleeovim radom u časopisu "Der Sturm".

Vraća se u Pariz 1914. god., povezuje se s Apollinareom i grupom umjetnika u koju spada i Pablo Picasso. Nakon izložbe apstraktnih radova u Zürichu 1915. god. vraća se aranžiranju objekata slučajnim potezima.

1916. u Zürichu Arp je suosnivač pokreta dada. 
Piše poeziju i ilustrira dada publikacije. Početkom 1917. god. radi seriju apstraktnih drvoreza i polihromatskih reljefa. 1918. sa svojom budućom suprugom umjetnicom Sophie Täuber radi velike kolaže geometrijskih isječaka najviše pod njenim utjecajem.

## Reference 
Kategorija:Rođeni 1887.
Kategorija:Umrli 1966.
Kategorija:Francuski slikari
Kategorija:Francuski pisci
Kategorija:Francuski kipari
Kategorija:Biografije, Strasbourg
Chicago

**Chicago** (fonol.: *Čikago*) je najveći grad u sjeveroistočnom dijelu države Illinois u središnjem/sjevernom dijelu SAD-a. Kolokvijalno se naziva i "Vjetroviti grad" (*Windy City*) Chicago je treći grad po veličini u SAD-u nakon New Yorka i Los Angelesa te najveći grad u kontinentalnom dijelu zemlje. Grad se nalazi na obali jezera Michigan i sjedište je Cook općine. Uključujući svoja predgrađa i okolne općine koje sačinjavaju Chicago metropolitan, grad ima 9 miliona stanovnika.

Jedan od najuticajnijih gradova na svijetu Chicago je centar financija, transporta i kulture kontinentalnih SAD-a.

## Klima 
Chicago ima klimu tipičnu za države američkog Srednjeg Zapada. Nagle promjene vremena, velike razlike u dnevnim temperaturama i nepredvidljive padavine glavne su odlike njegovih vremenskih prilika. Čikago ima četiri jasno definisana godišnja doba, iako se dešava da pojedino godišnje doba "zaluta" u mjesec u kom se obično ne pojavljuje. Na primjer, u Chicagu je padao snijeg u februaru (1942.), i izmjereno je 33&nbsp;°C u martu (1982.), a 8. februara 1900. se čak dogodilo da je dnevna temperatura varirala u rangu od 31&nbsp;°C.

Najveća temperatura ikad zabilježena u Chicagu su neslužbeno izmjerena 44&nbsp;°C od 24. jula 1935., dok je najviša službeno zabilježena temperatura od 42&nbsp;°C izmjerena tokom velikog toplotnog udara 17. jula 1995. Najniža zvanično zabilježena temperatura od -33&nbsp;°C izmjerena je 11. januara 1982.

## Bosanskohercegovačka dijaspora 
Chicago ima dugogodišnju bosanskohercegovačku dijasporu. Prvi stanovnici iz BiH su se nastanili u Chicagu još početkom 20. vijeka. Nakon rata u Bosni i Hercegovini njihov broj je znatno povećan, te danas se u Chicagu procjenjuje da živi oko 40.000 bh. građana.

## Također pogledajte 
* Čikaške javne škole

## Vanjski linkovi 
* Chicago (EN)

Kategorija:Gradovi u Sjedinjenim Američkim Državama
Kategorija:Gradovi u Illinoisu
Kategorija:Gradovi u okrugu Cook, Illinois
Kategorija:Gradovi u okrugu DuPage
*
Logičko programiranje

**Logičko programiranje** je programski stil pisanja, baziran na matematičkoj logici.

## Također pogledajte 
* Funkcionalno programiranje
* Programska paradigma

## Literatura 
* Merrit, D. Adventure in Prolog: Logic Programming Tutorial. Amzi! Inc., 1996.
* Sagonas, K. et al. The XSB System Version 3.2. Volume I: Programmer's Manual. 2009.
* Sagonas, K. et al. The XSB System Version 2.7, Volume II: Libraries, Interfaces and Packages. 2004.
* Canfora, G.; Cimitile, A.; de Carlini, U. A Logic-Based Approach to Reverse Engineering Tools Production, IEEE Tranasctions on Software Engineering. Vol. 18, No. 12, str. 1053 – 1064., 1992.
* PDC Prolog version 3.20: User's Guide, Prolog Development Center, Copenhagen, 1990.
* Hazlewood, C.: https://web.archive.org/web/20040714082641/http://www.math.swt.edu/~carol/teaching/courses/5318/lectures/comp-para.pdf
## Vanjski linkovi 
* https://web.archive.org/web/20100929175735/http://www.pmf.unsa.ba/matematika/Postdiplomski%20studij/Predmeti/Funkcionalno%20i%20logicko%20programiranje.htm
**Logic Programming* Virtual Library entry
*Bibliographies on Logic Programming 
*Association for Logic Programming (ALP) 
*Teorija i praksa logičkog programiranja  journal
*Logičko programiranje u C++ sa Castor-om
*Logičko programiranje u  Oz
*Prolog Razvojni Centar 
*Racklog: Logičko programiranje u Racket

Kategorija:Programiranje
Kategorija:Softver
Računarski program

**Računarski program**, **softverski program** ili jednostavno **program** (*eng. Computer program; software program, program*) jeste spisak naredbi napisan u nekom programskom jeziku namijenjen za određenu računarsku platformu. Računarski programi napisani u nekom programskom jeziku su razumljivi čovjeku, ali te naredbe ne razumije i računar, zbog toga se kod računarskog programa pomoću kompajlera mora prevesti u binarni kod da bi ga računar razumio i uopće izvršavao.

## Primjer računarskog programa (izvorni kod) 
Najpoznatiji primjer je poznati Hello world program, koji pokazuje osnovne naredbe nekog programskog jezika.

## Također pogledajte 
* Programiranje
* Programski jezik
* Kompajler
* Softver

P, Računarski program
P, Računarski program
P, Računarski program
Hardcore techno

**Hardcore techno** (unutar te scene nazivan jednostavno **hardcore**) jedan je od krupnijih podstilova techno, New beat, EDM-a i elektronske muzike, uopšte. Razvio se u periodu ranih 90ih pa do njihove sredine, kada i doživljava svoj vrhunac, u velikim industrijskim i postindustrijskim gradovima, a smatra se stilskim potomkom industriala i rane elektronske muzike, više orjentisane ritmu nego melodiji.

## Nastanak 
Izvori navode da je *Mescalinum United-We Have Arrived* iz 1990. bio prvi hardcore rad, koji je producirao Marc Acardipane, DJ i producent iz Frankfurta, pod aliasom Mescalinum United, a neki izvori navode da je bio objavljen jos 1989. na njegovom labelu Planet Core Productions(PCP), a kao prauzoran se navodi *Rotterdam Termination Source-Poing!* iz 1992. Te godine je Paul Elstak osnovao svoj label Rotterdam records i prva stvar koja je je na njemu izašla je bila *Amsterdam waar lechch dat an*.

## Karakteristike žanra i ideje 
Karakteristike žanra i osnovne ideje koje se privlače kroz muziku.
Trademark hardcorea je brz i izrazito agresivan ritam koji se kreće u rasponu od 160 do 300 BPM (sve iznad spada u speedcore i(li) terrorcore, zaseban stil koji se izdvojio iz hardcorea), iako neke varijente hardcorea tzv. *New style hardcore* i *darkcore* se ritmički kreću oko standardnih 145 BPM. još više osobeniji su uzorci koji se koriste pri produkciji ovog žanra, a to su karakteristični set zvukova TR-909 ritam mašine (hand clap, snare) distorziran, a zatim kompresovan. Ovo naročito važi za bassdrum, koji daje prepoznatljivost ovom stilu na globalnoj razini. Još jedna osobenost hardcorea je korištenje sampleova iz horror filmova, drama, ratnih ili akcionih filmova, kao i iz hip hop gangsta radova ili rjeđe iz heavy metal radova.

Kategorija:Elektronska muzika
Chicago (višeznačna odrednica)

* Chicago, grad u SAD-u
* *Chicago* (film), američki film
* Chicago (grupa), američka muzička grupa