Bisoprolol

**Bisoprolol** je lijek koji spada u grupu blokatora β-receptora, klase lijekova koji se uglavnom upotrebljavaju za liječenje kardiovaskularnih bolesti. Tačnije, on je tip β1 selektivnih blokatora adrenergičkih receptora. Prvi ga je u promet u SAD pustila kompanija Duramed Pharmaceutical 1992. godine, a nakon toga FDA (Američka agencija za hranu i lijekove) odobrila je proizvodnju farmaceutskim kompanijama poput Teva, Mylan, Sandoz, Aurobino i Unichem. Nalazi se na spisku esencijalnih lijekova Svjetske zdravstvene organizacije, kao jedan od važnijih lijekova potrebnih u primarnoj zdravstvenoj zaštiti.

## Upotreba 
thumb|lijevo|Oralne tablete *Zebeta* od 5 mg
Bisoprolol je koristan pri tretmanima visokog krvnog pritiska (hipertenzije), smanjenog protoka krvi kroz srce (ishemija srca) i zatajenja srca kao i preventivnih tretmana prije njega te primarnog tretmana nakon srčanog udara, smanjujući mogućnost ponovljenog. Osnovno djelovanje bisoprolola je smanjenje hipertenzije (povišenog krvnog pritiska). Kod ishemije srca, lijek se koristi za smanjenje aktivnosti srčanog mišića, tako da smanjuje njegove potrebe za kisikom i hranjivim sastojcima, a smanjeni protok krvi i dalje može transportovati dovoljne količine kisika i hranjivih sastojaka kroz organizam.

Ovaj lijek se može koristiti za tretman kardiovaskularnih bolesti poput koronarne bolesti srca, aritmije srca, ishemije srca i infarkta miokarda, nakon akutnog događaja. Pacijenti sa kompenziranom kongestivnom insuficijencijom srca mogu se liječiti bisoprololom kao dodatnim lijekom (obično zajedno sa ACE inhibitorima, diureticima i glikozidima digitalisa). Kod pacijenata sa kongestivnom insuficijencijom srca, on smanjuje potrebu za potrošnjom kisika u srčanom mišiću. Vrlo je važno započeti liječenje sa malim dozama ovog lijeka, jer bisoprolol također umanjuje i snagu mišića srca, što je neželjeni efekat kod kongestivne insuficijencije srca.

## Upozorenja 
Beta-blokatori općenito mogu pogoršati astmu pa ovaj efekat može biti opasan. To se mora spriječiti kod pacijenata koji su bolovali ili boluju astmu ili bronhospazam. Ako ne postoje alternative ili nisu nedostupne, kardioselektivni beta-blokatori se mogu koristiti uz veliki oprez i pažnju i pod nadzorom ljekara. Bisoprolol, metoprolol, nebivolol i (u manjoj mjeri) acebutolol, imaju slabije efekte na β2 (bronhijalne) receptore pa su stoga relativno kardioselektivni ali ne i kardiospecifični. Oni imaju slabije efekte na povećanje otpora strujanja zraka kroz disajne puteve, ali ipak nisu bez ovog popratnog efekta, naročito u višim dozama.

### Popratni efekti 
Prekomjerne doze bisoprolola izazivaju umor, hipotenziju (niski krvni pritisak), niski nivo šećera u krvi, bronhospazme i bradikardiju. Bronhospazmi i niski nivoi šećera u krvi pri visokim dozama lijeka mogu biti antagonisti za β2 adrenergičke receptore u plućima i jetri. Bronhospazam se dešava zbog blokiranja β2 receptora u plućima, a nizak nivo šećera se dešava zbog smanjene stimulacije glikogenolize i glukogenogeneze u jetri preko β2 receptora.

## Mehanizam djelovanja 
Bisoprolol je kardioprotektivni lijek jer selektivno i kompetitivno blokira kateholaminsku (adrenalinsku) stimulaciju β1 adrenergičkih receptora (adrenoreceptora), koji se uglavnom nalaze u ćelijama srčanog mišića i provodnom tkivu srca (kardiospecifičan), ali također i u jukstaglomerularnim ćelijama bubrega. Obično, adrenalinska i noradrenalinska stimulacija β1 adrenoreceptora aktivira signalni talas (kaskadu, Gs bjelančevina i cAMP) koji u konačnici vode do povećanja kontrakcija i ubrzanja rada srca i srčanog mišića te sinusnog čvora, respektivno. Bisoprolol kompetitivno blokira aktiviranje ovog signalnog talasa te na taj način smanjuje adrenergičku stimulaciju srčanog mišića i ćelija sinusnog čvora. Smanjenje adrenergičkog tona uzrokuje slabiju kontraktibilnost srčanog mišića i usporenje brzine kojom ćelije sinusnog čvora proizvode impulse.

Sve su to povoljni faktori koji snižavaju i liječe hipertenziju, srčane napade i ishemiju. Smanjenje kontraktibilnosti i brzine otkucaja srca su korisni za hipertenziju jer smanjuju pritisak krvi ali kao preventivna mjera za srčane napade i srčanu ishemiju, oni smanjuju brzinu rada srca i njegove kontrakcije smanjujući potrebe srca za kisikom i hranjivim sastojcima. Primarni tretman nakon srčanog napada je spriječiti ponovno nastupanje infarkta.

## Farmakologija i biohemija 
300px|thumb|Selektivnost raznih β-blokatora
Bisoprolol je rastvorljiv i u vodi i u mastima, što ga čini boljim kandidatom u odnosu na druge β blokatore, čak i u odnosu na druge β1-blokatore, to što je rastvorljiv u vodi smanjuje učestalost nepoželjnih efekata na centralni nervni sistem (nemogućnost da se širi na mozak) u odnosu na čiste lipofilne spojeve. On ima približno poluvrijeme eliminacije od 10 do 12 sati, a kada se uzme oralno gotovo sav se apsorbira u krvotok.

Velika apsorpcija indicija je visoke biodostupnosti lijeka (oko 90%). Kada se izlučuje iz organizma, on ga ravnomjerno distribuira (50%-50%) između bubrega i biotransformacije u jetri (odakle se kasnije izlučuje). Ovi faktori čine ga pogodnim kada je potrebno uzimanje lijeka u jednokratnim dnevnim dozama.

### β1-selektivnost 
Od naročitog značaja je važna β1-selektivnost bisoprolola u usporedbi sa drugim neselektivnim beta-blokatorima. Efekti lijeka su ograničeni samo na područja koja sadrže β1 adrenoreceptore, a koji su pretežno u srcu i dijelovima bubrega. Bisoprolol umanjuje neželjene efekte koji se mogu javiti primjenom nespecifičnih beta-blokatora kada se dešava blokada drugih adrenoreceptora (β2, β3, α1, α2). Drugi receptori izazivaju razne odgovore u organizmu, a njihova blokada može prouzrokovati širok raspon reakcija, a pošto su β1 adrenoreceptori kardiospecifični u većini slučajeva, to daje bisoprololu prednost kod tretmana srčanih poremećaja.

Bisoprolol ima viši nivo β1 selektivnosti u usporedbi sa drugim β1-selektivnim beta-blokatorima poput atenolola, metoprolola i betaksolola. Međutim, nebivolol ima približno 3,5 puta veću β1 selektivnost.

### Ostali efekti 
Bisoprolol ima jači efekat protiv hipertenzije od propranolola. U životinjskim modelima također se pokazao kao kardioprotektivan. Inhibira izlučivanje renina za oko 65% a smanjuje i tahikardiju za oko 30%.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
*Zebeta, zvanične informacije, FDA, na stranici drugs.com

Kategorija:Beta blokatori
Kategorija:Eteri
Kategorija:Fenol eteri
Kategorija:Alkoholi