open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Artemis 1

**Artemis 1** (zvanično **Artemis I**), je trenutni probni let bez posade za NASA-in program Artemis. To je prvi let  sa lansirnog vozila za super teške letjelice, Space Launch System-a  i prvi let Orion MPCV-a. Artemis 1 je uspješno lansiran iz Kennedy Space centra 16. novembra 2022 u 1:47:44 am po EST (6:47:44 UTC). Prethodni planovi su bili februar i maj 2022.

Ranije poznata kao **Exploration Mission-1** (**EM-1**), misija je preimenovana nakon uvođenja programa Artemis. Lansiranje će biti održano u Launch Complexu 39B (LC-39B) u svemirskom centru Kennedy, gdje će svemirska letjelica Orion biti poslana u misiju od 25,5 dana, od kojih će 6 dana biti u retrogradnoj orbiti oko Mjeseca. Misija će certificirati svemirsku letjelicu Orion i lansirno vozilo Space Launch System za letove s posadom počevši od drugog testa leta Orion i Space Launch sistema, Artemis 2.

SLS booster za Artemis 1 je složen 20. oktobra 2021. godine, što je prvi put da je  vozilo za superteške letove složeno unutar zgrade za sklapanje vozila (VAB) još od vremena Skylaba.
 
mini|Pogled na misiju Artemis 1 kako je planirano u 2021.|lijevo
desno|mini| Redoslijed zavarivanja svemirske letjelice Orion za Artemis 1
mini|MPCV Stage Adapter sa instaliranim 10 CubeSats satelita.|lijevo

## Bilješke 
## Reference 
 

Kategorija:Misije na Mjesec
Kategorija:Artemis program
EMCN

**Endomucin** jest protein koji je kod ljudi kodiran genom **EMCN**  sa hromosoma 4. Endomucin je marker za endolelne i hematopoetske matične ćelije.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 261 aminokiselina, а molekulska težina  27.452 Da.

1020304050
MELLQVTILFLLPSICSSNSTGVLEAANNSLVVTTTKPSITTPNTESLQK
NVVTPTTGTTPKGTITNELLKMSLMSTATFLTSKDEGLKATTTDVRKNDS
IISNVTVTSVTLPNAVSTLQSSKPKTETQSSIKTTEIPGSVLQPDASPSK
TGTLTSIPVTIPENTSQSQVIGTEGGKNASTSATSRSYSSIILPVVIALI
VITLSVFVLVGLYRMCWKADPGTPENGNDQPQSDKESVKLLTVKTISHES
GEHSAQGKTKN

## Funkcija 
EMCN je mucinoliki sijaloglikoprotein koji ometa sastavljanje fokusnih adhezijskih kompleksa i inhibira interakciju između ćelija i vanćelijskog matriksa.

Kategorija:Geni na hromosomu 4
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Teraherc istraživač

Misija **Tera-hertz Explorer (TEREX)**  je planirani orbiter i lender koji će nositi terahercni senzor na površinu Marsa za mjerenje odnosa izotopa kisika različitih molekula u atmosferi Marsa. Cilj misije je razumjeti lanac hemijskih reakcija koje obnavljaju atmosferu ugljičnim dioksidom. ali je to kasnije odgođeno do 2022. Od septembra 2017. još nije postignut nikakav zvanični dogovor o lansiranju s primarnom misijom. Svemirska letjelica će kratko kružiti oko Marsa prije nego što spusti instrument na površinu. Planirano je lansiranje namjenskog orbitera **TEREX-2 2024.** Provest će globalno istraživanje atmosfere i površine Marsa za nivoe vode i kiseonika. Projekt se zasniva na prethodnom prijedlogu pod nazivom FIRE (Far InfraRed Experiment), koji je bio senzor namijenjen JAXA- inom otkazanom orbiteru MELOS Mars. NICT će iskoristiti svoje iskustvo u razvoju instrumenta SMILES (Superprovodni submilimetarski talasni sonder) na brodu ISS Kibo modula i SWI (Sub-milimetarski talasni instrument) na brodu Jupiter Icy Moons Explorer, kojeg je institut zajednički razvio sa ESA i DLR (Njemački svemirski centar).

## Reference 
Kategorija:CS1 Japanese-language sources (ja)
Kategorija:Misije na Mars
Kategorija:Pages with unreviewed translations
ELMOD2

**Protein  2 sa domenom ELMO** jest protein koji je kod ljudi kodiran genom   **ELMOD2** sa hromosoma 4.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 293 aminokiseline, а molekulska težina  34.961 Da..

1020304050
MFISLWEFFYGHFFRFWMKWLLRQMTGKCELQRIFDTYVGAQRTHRIENS
LTYSKNKVLQKATHVVQSEVDKYVDDIMKEKNINPEKDASFKICMKMCLL
QITGYKQLYLDVESVRKRPYDSDNLQHEELLMKLWNLLMPTKKLNARISK
QWAEIGFQGDDPKTDFRGMGILGLINLVYFSENYTSEAHQILSRSNHPKL
GYSYAIVGINLTEMAYSLLKSEALKFHLYNLVPGIPTMEHFHQFYCYLVY
EFDKFWFEEEPESIMYFNLYREKFHEKIKGLLLDCNVALTLKV

## Funkcija
Ovaj gen kodira jedan od šest proteina koji sadrže domene gutanja i pokretljivosti (ELMO). Smatra se da ima ulogu u antivirusnim odgovorima. Mutacije u ovom genu mogu biti uključene u uzrok porodične idiopatske plućne fibroze.

## Reference 
## Dopunska literatura 
*

Kategorija:Geni na hromosomu 4
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
CXCL13

**Hemokinski ligand 13**  (C-X-C motiv), znan i kao **B-lmfocitni hemoatraktant** (BLC) ili  **B-ćelijski atraktantski hemokin 1** (BCA-1), jest citokinski protein  koji je kod ljudi kodiran genom  **CXCL13** sa hromosoma 4.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je  109 aminokiselina, а molekulska težina  12.664 Da.

1020304050
MKFISTSLLLMLLVSSLSPVQGVLEVYYTSLRCRCVQESSVFIPRRFIDR
IQILPRGNGCPRKEIIVWKKNKSIVCVDPQAEWIQRMMEVLRKRSSSTLP
VPVFKRKIP

## Funkcija 
CXCL13 je mali hemokin koji pripada porodici  hemokina   CXC. Kao što mu druga imena sugerrajuu, ovaj hemokin ima selektivne hemotaksije za B-ćelije u  koje pripadaju i B-1 i B -2 podskupine i izaziva njegove učinke interakcijom s hemokinskim receptorom CXCR5.  CXCL13 i njegov receptor CXCR5 kontroliraju organizaciju B-ćelija unutar folikula limfoidnih tkiva i  izrazito je eksprimiran u ljudskoj jetri, slezeni, limfnim čvorovima i crijevima.

## Reference
## Vanjski linkovi
* 
* 

Kategorija:Citokini
Kategorija:Geni na hromosomu 4
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Wnt-signalni put

**Wnt signalni putevi** su grupa puteva transdukcije signala  koji počinju sa proteiniima koji propuštaju signale u ćeliju kroz površinski ćelijski receptor. Ime Wnt je spremišna kovanica, nastalo od imena Wingless i Int-1. Wnt signalizacijski putevi koriste ili obližnju ćelijsku komunikaciju (parakrinu) ili komunikaciju iste ćelije (autokrinu). Oni su visoko evolucijski konzervirani kod životinja, što znači da su slični među životinjskim vrstama, od roda *Drosophila* do ljudi. Nekanonski planarni put ćelijske polarnosti reguliše citoskelet koji je odgovoran za oblik ćelije. Nekanonski Wnt/kalcijski put reguliše kalcijska signalizacija unutar ćelije.

Wnt signalizacija je prvo identificirana zbog svoje uloge u karcinogenezi, zatim zbog njene funkcije u razvoju embriona. Razvojni procesi koje kontrolira uključuju praćenje tjelesne osovine,  specifikaciju ćelijske sudbine, ćelijsku proliferaciju i ćelijske migracije. Ovi procesi su neophodni za pravilno formiranje važnih tkiva uključujući kosti, srce i mišiće. Njegova uloga u embrionskom razvoju otkrivena je kada su genetičke mutacije u proteinima Wnt puta proizvele abnormalne embrione  *Drosophila melanogaster*. Kasnije istraživanje je pokazalo da su geni odgovorni za ove abnormalnosti također uticali na razvoj raka dojke kod miševa. Wnt signalizacija također kontrolira regeneraciju tkiva u koštanoj srži, koži i crijevima odraslih.

Klinički značaj ovog puta dokazan je mutacijama koje dovode do različitih bolesti, uključujući dojki i prostate, glioblastom, dijabetes tipa II i druge.

## Proteini
Wnt sadrži raznoliku porodicu lučenih lipid-modifikovanih signalnih glikoproteina, dužine 350-400 aminokiselina. Modifikacija lipida svih Wnt-ova je palmitoleoilacija jednog potpuno konzerviranog serinskog ostatka. Palmitoleoilacija je neophodna jer je potrebno da se Wnt veže za svoj proteinski nosač Wntless (WLS), kako bi se mogao transportovati do plazmamembrane radi izlučivanja  i omogućava Wnt proteinu da veže svoj receptor za uvijenost. Wnt proteini također prolaze kroz glikozilaciju, koja vezuje ugljikohidrat, kako bi se osiguralo pravilno lučenje. U Wnt signalizaciji, ovi proteini djeluju kao ligandi da aktiviraju različite Wnt puteve preko parakrinih i autokrinih puteva.

Ovi proteini su visoko konzervirani među vrstama. Mogu se naći kod miševa, ljudi, oodu *Xenopus*, zebrica,  kod *Drosophila* i mnogih drugih.

## Također pogledajte 
*AXIN1
*GSK-3
*WLE)
*WNT1-inducibilni signalni proteinski put 1 (WISP1)
*WNT1-inducibilni signalni proteinski put 2 (WISP2)
*WNT1-inducibilni signalni proteinski put 3 (WISP3)

## Reference 
## Dopunska literatura 
* 
* 

## Vanjski linkovi 
* 

Kategorija:Transdukcija signala
Kategorija:Geni
Kategorija:Evolucijska biologija
EVC2

**Limbin** (LBN) jest protein koji je kod ljudi kodiran genom  **EvC2** sa hromosoma 4. Toje protein koji je dio EvC kompleksa koji se sastoji od gena **EvC** i **EvC2**, čija je aktivnost ključna za formiranje kostiju i razvoj skeleta. Kompleks pozitivno regulira trepljasti ježevu (Hh) signalizaciju zbog cilijske lokalizacije.

## Funkcija
Mutacije u ovim genima povezane su sa Ellis-van Creveldovim sindromom (EvC). EvC ili na drugi način, poznat kao hondroestodermna displazija, je poremećaj naslijeđen kod potomaka nositelja mutiranog recesivnog i nemutiranog dominantnog gena, koji dovodi do ekspresije hondrodisplazije i patuljastosti. Rast kosti nastaje zbog kontinuirane proliferacije i diferencijacije hondrocita, zajedno sa endohondrodromnom osifikacijom na oba kraja duge kosti. Mutacije u LBN uzrokuju prijevremeni prekid kodiranih proteina što rezultira skraćivanjem dugih kostiju.

Ostale karakteristike koje su sugerirane za mutaciju u LBN uključuju otežano disanje zbog kratkih rebara, skraćenje jezika, displazijski nokti i postaksijalna polidaktilija.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* 

Kategorija:Geni na hromosomu 4
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
ZNF621

**Protein cinkovog prsta  621** je protein koji je kod ljudi kodiran genom  **ZNF621** sa hromosoma 4.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 439 aminokiselina, a molekulska težina  49.205 Da..

1020304050
MLQTTWPQESVTFEDVAVYFTQNQWASLDPAQRALYGEVMLENYANVASL
VAFPFPKPALISHLERGEAPWGPDPWDTEILRGISQGGESWIKNEGLVIK
QEASEETELHRMPVGGLLRNVSQHFDFKRKALKQTFNLNPNLILRGGMKF
YECKECGKIFRYNSKLIRHQMSHTGEKPFKCKECGKAFKSSYDCIVHEKN
HIGEGPYECKECGKGLSSNTALTQHQRIHTGEKPYECKECGKAFRRSAAY
LQHQRLHTGEKLYKCKECWKAFGCRSLFIVHQRIHTGEKPYQCKECGKAF
TQKIASIQHQRVHTGEKPYECKVCGKAFKWYGSFVQHQKLHPVEKKPVKV
LGPSLVSPQCSSPAIPPVLLQGSCSASAVAVPSLTFPHAVLIPTSGNFFM
LLPTSGIPSSSAQIVRVFQGLTPTVKPSPVILTPSSHSS

## References 
Kategorija:Geni na hromosomu 4
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
UTP3

**UTP3 procesomska komponenta male podjedinice**, nešto kao utišavajući protein 10, jest protein koji je kod ljudi kodiran genom **UTP3** sa hromosoma 4.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 479 aminokiselina, а molekulska težina  54.558 Da.

1020304050
MVGRSRRRGAAKWAAVRAKAGPTLTDENGDDLGLPPSPGDTSYYQDQVDD
FHEARSRAALAKGWNEVQSGDEEDGEEEEEEVLALDMDDEDDEDGGNAGE
EEEEENADDDGGSSVQSEAEASVDPSLSWGQRKKLYYDTDYGSKSRGRQS
QQEAEEEEREEEEEAQIIQRRLAQALQEDDFGVAWVEAFAKPVPQVDEAE
TRVVKDLAKVSVKEKLKMLRKESPELLELIEDLKVKLTEVKDELEPLLEL
VEQGIIPPGKGSQYLRTKYNLYLNYCSNISFYLILKARRVPAHGHPVIER
LVTYRNLINKLSVVDQKLSSEIRHLLTLKDDAVKKELIPKAKSTKPKPKS
VSKTSAAACAVTDLSDDSDFDEKAKLKYYKEIEDRQKLKRKKEENSTEEQ
ALEDQNAKRAITYQIAKNRGLTPRRKKIDRNPRVKHREKFRRAKIRRRGQ
VREVRKEEQRYSGELSGIRAGVKKSIKLK

## Reference
## Dopunska literatura
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*

Kategorija:Geni na hromosomu 4
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
WFS1

**Volframin** jest protein koji je kod ljudi kodiran genom **WFS1**  sa hromosoma 4.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je  890 aminokiselina, а molekulska težina  100.292 Da.

1020304050
MDSNTAPLGPSCPQPPPAPQPQARSRLNATASLEQERSERPRAPGPQAGP
GPGVRDAAAPAEPQAQHTRSRERADGTGPTKGDMEIPFEEVLERAKAGDP
KAQTEVGKHYLQLAGDTDEELNSCTAVDWLVLAAKQGRREAVKLLRRCLA
DRRGITSENEREVRQLSSETDLERAVRKAALVMYWKLNPKKKKQVAVAEL
LENVGQVNEHDGGAQPGPVPKSLQKQRRMLERLVSSESKNYIALDDFVEI
TKKYAKGVIPSSLFLQDDEDDDELAGKSPEDLPLRLKVVKYPLHAIMEIK
EYLIDMASRAGMHWLSTIIPTHHINALIFFFIVSNLTIDFFAFFIPLVIF
YLSFISMVICTLKVFQDSKAWENFRTLTDLLLRFEPNLDVEQAEVNFGWN
HLEPYAHFLLSVFFVIFSFPIASKDCIPCSELAVITGFFTVTSYLSLSTH
AEPYTRRALATEVTAGLLSLLPSMPLNWPYLKVLGQTFITVPVGHLVVLN
VSVPCLLYVYLLYLFFRMAQLRNFKGTYCYLVPYLVCFMWCELSVVILLE
STGLGLLRASIGYFLFLFALPILVAGLALVGVLQFARWFTSLELTKIAVT
VAVCSVPLLLRWWTKASFSVVGMVKSLTRSSMVKLILVWLTAIVLFCWFY
VYRSEGMKVYNSTLTWQQYGALCGPRAWKETNMARTQILCSHLEGHRVTW
TGRFKYVRVTDIDNSAESAINMLPFFIGDWMRCLYGEAYPACSPGNTSTA
EEELCRLKLLAKHPCHIKKFDRYKFEITVGMPFSSGADGSRSREEDDVTK
DIVLRASSEFKSVLLSLRQGSLIEFSTILEGRLGSKWPVFELKAISCLNC
MAQLSPTRRHVKIEHDWRSTVHGAVKFAFDFFFFPFLSAA

## Funkcija
Ovaj gen kodira transmembranski protein, koji se primarno nalazi u endoplazmatskom retikulumu i sveprisutno eksprimiran sa najvišim nivoima u mozgu, pankreasu, srcu i insulinskim linijama beta-ćelija.

## Klinički značaj
Mutacije u ovom genu povezane su sa Wolframovim sindromom, koji se također naziva DIDMOAD (**D**iabetes **I**nsipidus, **D**iabetes **M**ellitus, **o**ptička atrofija i **d**eafness = gluhoća), autosomno recesivnim poremećajem. Bolest karakterizira neimunski insulinski zavisni dijabetes melitus i bilateralna progresivna optička atrofija, koja se obično javlja u djetinjstvu ili ranoj odrasloj dobi. Različiti neurološki simptomi, uključujući predispoziciju za psihijatrijsku bolest, također mogu biti povezani s ovim poremećajem. Veliki broj i raznovrsnost mutacija u ovom genu, posebno u egzonu 8, može biti povezana sa ovim sindromom. Mutacije u ovom genu također mogu uzrokovati autosomno dominantnu gluhoću 6 (DFNA6), također poznatu kao DFNA14 ili DFNA38.

## Reference
## Dopunska literatura
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*

## Vanjski linkovi
*GeneReviews/NCBI/NIH/UW entry on WFS1-Related Disorders

}

Kategorija:Geni na hromosomu 4
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
FAM47E-STBD1

**Čitač FAM47E-STBD1** jest protein koji je kod ljudi kodiran genom   **FAM47E-STBD1** sa hromosoma 4.
## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 393 aminokiseline, а molekulska težina  45.662 Da..

1020304050
MADRRRRLRPGTLAPVREGVNCRSRCFTKHKNGLKFPTSLHSRQLVFPRK
GLDDFRKGCPPCTGLVTQVPVEGFLPQIYHRAPQLAPKKRQIKLLKEADV
LSKLSPAQQARKAFLEDVEAHLTPHPLALYLNLEEAMPIELLSKVLEVLD
PDRKLEDTWAYCQDTRKGMKEPTKLLKKHSTQVYLGPSKKTSVSNAGQWL
YEEKPHKMDLLHENGPRPGLHENGISDIDEEFILKQFDIDYETKPSHDAL
HTMKLNQVPLELKRSVGLSKLQETEFFQKLGYERKLQKPQNPYKPKWVKM
RYGAWYLNPKLWKKQRVDEPLVDPEVSHKAQEENFKKELQEQEELLADLH
GTVAFKDFILSRGYRTPRFLENMYIGKECKRACNKTPIKRTQA

## Funkcija 
Ovaj lokus predstavlja prirodnu transkripciju okvira čitanja između susjednih FAM47E (porodica sa sličnošću sekvence 47, član E) i STBD1 (domen koji vezuje škrob 1) gena na hromosomu 4. Pročitani transkript kodira protein koji dijeli identičnost sekvence sa uzvodnim genskim proizvodom, ali je njegova C-terminalna regija različita zbog pomaka okvira u odnosu na nizvodni gen.
## Reference 
## Dopunska literatura 
* 
* 

Kategorija:Geni na hromosomu 4
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Električna snaga

mini|Električna energija prenosi se ovakvim nadzemnim vodovima, ali i preko podzemnih visokonaponskih kablova.
**Električna snaga** jest odnos po jedinici vremena kojom se električna energija prenosi električnim kolom. SI jedinica snage je vat, jedan džul u sekundi.

Električnu energiju obično proizvode električni generatori, ali se također može napajati iz izvora kao što su električne baterije. Obično se opskrbljuju poslovni subjekti i domovi (kao električna energija iz domaće mreže) od elektroprivrede posredstvom električne mreže.

Električna energija se može isporučivati na velike udaljenosti putem dalekovoda i koristiti za aplikacije kao što su kretanje, svjetlost ili toplota s visokom efikasnošću.

## Definicija 
Električna snaga, kao i mehanička snaga, je stopa obavljanja posla, mjerena u vatima i predstavljena slovom *P.* Termin *snaga* se kolokvijalno koristi da označi "električnu snagu u vatima". Električna snaga u vatima koju proizvodi električna struja *I* koja se sastoji od naboja *Q* kulona svakih *t* sekundi koji prolazi kroz razliku električnog potencijala ( napona ) od *V* je

: P = \text{rad učinjen u jedinici vremena} = \frac{W}{t} = \frac{W}{Q} \frac{Q}{t} = VI \,

gdje

: *Q* je električni naboj u kulonima
: *t* je vrijeme u sekundama
: *I* je električna struja u amperima
: *V* je električni potencijal ili napon u voltima

## Objašnjenje 
mini|Animacija koja prikazuje izvor napajanja
Električna energija se pretvara u druge oblike energije kada se električni naboji kreću kroz razliku električnog potencijala (napon), koja se javlja u električnim komponentama u električnim krugovima. Sa stanovišta električne energije, komponente u električnom kolu mogu se podijeliti u dvije kategorije: aktivni uređaji i pasivni uređaji.

## Reference 

Kategorija:Elektromagnetne veličine
Kategorija:Pages with unreviewed translations
EVC (gen)

**EVC** jest gen kojem je kod ljudi  pridružen Ellis-van Creveldov sindrom.  Nalazi se na hromosomu 4 i preklapa sa genom CRMP1.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 992 aminokiseline, а molekulska težina  111.990 Da.

1020304050
MARGGAACKSDARLLLGRDALRPAPALLAPAVLLGAALGLGLGLWLGCRA
GRQRTRHQKDDTQNLLKNLESNAQTPSETGSPSRRRKREVQMSKDKEAVD
ECEPPSNSNITAFALKAKVIYPINQKFRPLADGSSNPSLHENLKQAVLPH
QPVEASPSSSLGSLSQGEKDDCSSSSSVHSATSDDRFLSRTFLRVNAFPE
VLACESVDVDLCIYSLHLKDLLHLDTALRQEKHMMFIQIFKMCLLDLLPK
KKSDDELYQKILSKQEKDLEELEKGLQVKLSNTEMSGAGDSEYITLADVE
KKEREYSEQLIDNMEAFWKQMANIQHFLVDQFKCSSSKARQLMMTLTERM
IAAEGLLCDSQELQALDALERTMGRAHMAKVIEFLKLQVQEETRCRLAAI
SHGLELLAGEGKLSGRQKEELLTQQHKAFWQEAERFSREFVQRGKDLVTA
SLAHQVEGTAKLTLAQEEEQRSFLAEAQPTADPEKFLEAFHEVLERQRLM
QCDLEEEENVRATEAVVALCQELYFSTVDTFQKFVDALFLQTLPGMTGLP
PEECDYLRQEVQENAAWQLGKSNRFRRQQWKLFQELLEQDQQVWMEECAL
SSVLQTHLREDHEGTIRGVLGRLGGLTEESTRCVLQGHDLLLRSALRRLA
LRGNALATLTQMRLSGKKHLLQELREQRALEQGSSQCLDEHQWQLLRALE
ARVLEEASRLEEEAQQTRLQLQQRLLAEAQEVGQLLQQHMECAIGQALLV
HARNAATKSRAKDRDDFKRTLMEAAVESVYVTSAGVSRLVQAYYQQIGRI
MEDHEERKLQHLKTLQGERMENYKLRKKQELSNPSSGSRTAGGAHETSQA
VHQRMLSQQKRFLAQFPVHQQMRLHAQQQQAGVMDLLEAQLETQLQEAEQ
NFISELAALARVPLAESKLLPAKRGLLEKPLRTKRKKPLPQERGDLGVPN
NEDLASGDQTSGSLSSKRLSQQESEAGDSGNSKKMLKRRSNL

## Funkcija
EVC je jedan od dva gena (drugi je EVC2) koji nakon mutacija izazivaju EvC (Ellis-van Creveldov sindrom)  kod ljudi i utvrđeno je da djeluje kao pozitivni posrednik za tri ježeve signalne molekule  (Hh). Utvrđeno je da miševi s inaktivacijom gena EVC (EVC −/−) pokazuju slične fizičke karakteristike kao ljudi, kao što su skraćeni udovi i oštećenja zuba. Blaže fizičke karakteristike koje nisu u potpunosti povezane s EvC sindromom, poput onih bez očekivanih oralnih deformiteta, također se mogu pripisati mutacijama EVC gena.

## Također pogledajte 
* Leucinski zatvarač

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* 

Kategorija:Geni na hromosomu 4
Kategorija:Ljudski geni
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Deseti saziv Narodne skupštine Republike Srpske

[mini|**[Vlada (51):**
 SNSD&nbsp;(30)
 SP&nbsp;(9)
 NPS&nbsp;(3)
 DEMOS&nbsp;(4)
 US&nbsp;(3)
 NDP&nbsp;(2)

**Opozicija (32):**
 SDS&nbsp;(11)
 PDP&nbsp;(8)
 DNS&nbsp;(4)
 SPS&nbsp;(3)
 Zajedno za BiH&nbsp;(3)
 Nez.&nbsp;(3)
]]
**Deseti saziv Narodne skupštine Republike Srpske** konstituisan je 19. novembra 2018. godine na osnovu rezultata općih izbora koji su održani 7. oktobra.

Za predsjednika Narodne skupštine po drugi put je izabran Nedeljko Čubrilović iz DNS-a (kasnije član odnosno predsjednik novoosnovane stranke DEMOS). Prilikom izbora predsjednika Narodne skupštine došlo je do podjele 12 izabranih poslanika DNS-a, tako što je Klub poslanika DNS-a (njih 8 uključujući Duška Ivića) predložio Duška Ivića za predsjednika, a grupa poslanika DNS-a (njih 4 uključujući Nedeljka Čubrilovića) je predložila Nedeljka Čubrilovića. Za izbor predsjednika su presudni bili glasovi ostatka vladajuće koalicije koja je glasala za Nedeljka Čubrilovića, koji je sa ukupno 51. glasom izabran za predsjednika Narodne skupštine, dok je Duško Ivić dobio 8 glasova. Dan nakon izbora za predsjednika, Nedeljko Čubrilović kao i ostala tri poslanika DNS-a koji su stali na njegovu stranu su isključeni iz stranke. Ta četiri poslanika su 30. novembra najavila formiranje Nezavisnog demokratskog kluba u Narodnoj skupštini, a ubrzo su osnovali i novu stranku DEMOS.

Za potpredsjednike Narodne skupštine 5. decembra 2018. su izabrani: Željka Stojičić (SNSD), Milan Petković (US), Sonja Karadžić Jovičević (SDS) i Senad Bratić (SDA). Senad Bratić je smijenjen sa mjesta potpredsjednika 18. septembra 2019. godine , a umjesto njega je za potpredsjednika 3. marta 2020. godine izabran Denis Šulić (SNSD).

## Raspodjela mandata 
## Napomene 
## Također pogledajte 
* Opći izbori u Bosni i Hercegovini 2018.
* Narodna skupština Republike Srpske

## Reference 
10
Kategorija:2018. u Bosni i Hercegovini
Kategorija:2019. u Bosni i Hercegovini
Kategorija:2020. u Bosni i Hercegovini
Kategorija:2021. u Bosni i Hercegovini
Kategorija:2022. u Bosni i Hercegovini
EUROfusion

**EUROfusion** je konzorcij nacionalnih instituta za istraživanje fuzije koji se nalaze u Evropskoj uniji, Švicarskoj i Ukrajini. Osnovana je 2014. godine da naslijedi Evropski sporazum o razvoju fuzije (EFDA) kao krovna organizacija evropskih laboratorija za istraživanje fuzije. Konzorcij je trenutno finansiran iz programa Euratom Horizon 2020.

## Organizacija 
Ugovor konzorcija EUROfusion potpisalo je 30 istraživačkih organizacija i univerziteta iz 25 zemalja Evropske unije, te Švicarske, Ukrajine i Ujedinjenog Kraljevstva.

Kancelarije Jedinice za upravljanje programom EUROfusion smještene u Garchingu, blizu Minhena (Njemačka), a domaćin je Institut za fiziku plazme Max Planck (IPP). IPP je također sjedište koordinatora EUROfusion-a.

## Aktivnosti 
EUROfusion finansira aktivnosti istraživanja fuzije u skladu sa Mapom puta za realizaciju fuzijske energije. Mapa puta opisuje najefikasniji način za realizaciju fuzijske električne energije do 2050. godine. Istraživanje provedeno u okviru EUROfusion kišobrana ima za cilj pripremu za ITER eksperimente i razvoj koncepta za demonstracijsko postrojenje fuzijske energije DEMO. EUROfusion je zadužen za istraživanje vezano za fuziju sprovedeno u JET-u, Joint European Torus, koji je smješten u Culham Centru za fuzijsku energiju, UK. Ostali uređaji za fuziju u Evropi koji posvećuju određeno vrijeme istraživanju u okviru EUROfusion okvira uključuju sljedeće:

## Reference 
 
## Dalje čitanje 
* ITER
* Zajednički evropski torus (JET)
* Fuzija za energiju
* DEMO  Archived  
* Euratom
* Max Planck Institut za fiziku plazme
* Culham centar za fuzijsku energiju

## Vanjski linkovi 
* 

Kategorija:Nauka i tehnologija u Evropi
Kategorija:Fuzijska energija
Nacionalna laboratorija Oak Ridge

**Nacionalna laboratorija Oak Ridge** (**ORNL**) je američka multiprogramska naučna i tehnološka nacionalna laboratorija koju sponzorira Ministarstvo energetike SAD-a (DOE) i kojom upravlja UT-Battelle kao federalno finansirani centar za istraživanje i razvoj (FFRDC) u okviru ugovora sa DOE.

Osnovan 1943. godine, ORNL je najveća naučna i energetska nacionalna laboratorija u Odjelu za energetski sistem (po veličini) i treća po veličini po godišnjem budžetu. Nalazi se u okrugu Roane u Oak Ridgeu, Tennessee. Njegovi naučni programi se fokusiraju na materijale, nauku o neutronima, energiju, računarstvo visokih performansi, sistemsku biologiju i nacionalnu sigurnost, ponekad u partnerstvu sa državom Tennessee, univerzitetima i drugim industrijama.

ORNL ima nekoliko najboljih svjetskih superkompjutera, uključujući Summit, koji je na TOP500 rangiran kao drugi najmoćniji na Zemlji. Laboratorija je vodeće postrojenje za istraživanje neutrona i nuklearne energije koje uključuje Spallation Neutron Source, High Flux Isotop Reactor, i Centar za nanofazne nauke o materijalima.

Oak Ridge National Laboratory-jem upravlja UT–Battelle, koji je partnerstvo s ograničenom odgovornošću između Univerziteta Tennessee i Battelle Memorial Institute, formiranog 2000. godine u tu svrhu. Godišnji budžet iznosi 2,4 milijardi USD. Od 2021. u ORNL-u radi 5.700 zaposlenih i dodatnih 3.200 gostujućih istraživača godišnje.
[mini| Cayce Pentecost, [Lyndon B. Johnson, Buford Ellington i Albert Gore stariji rade mehaničkim rukama u vrućoj ćeliji u Oak Ridgeu, 19. oktobra 1958. godine.]]
[desno|mini| SR Sapirie, senator Albert Gore stariji, senator [Lyndon B. Johnson|Lyndon Johnson i dr. John Swartout gledaju model grafitnog reaktora u Oak Ridge National Lab, 19. oktobra 1958. godine.]]
[lijevo|mini| Unutrašnjost ORMAK-a, ranog [tokamaka, bila je pozlaćena radi refleksije]]
[mini| [Summit (superračunar)|Summit, razvijen u ORNL-u, bio je najbrži superkompjuter na svijetu od novembra 2018. do juna 2020.]]

## Fusnote 
 

Kategorija:Koordinate na Wikipodacima
Kategorija:Istraživanje nuklearne nergije
FAM114A1

**Protein FAM114A1**, znan i kao **nadeksprimirani protein 20 nervnog sistema** (NOXP20) jest protein koji je kod ljudi kodiran genom **FAM114A1** sa hromosoma 4. Ortolozi FAM114A1 mogu se naći u organizmima koji su taksonomski udaljeni od **Homo sapiens** kao rodu *Drosophila*. Međutim, očekivano, ljudski FAM114A! više liči na primatske nego bilo koji drugi ortolog. FAM114A1 ima jedan paralog, FAM114A2, koji također kodira protein nepoznate funkcije.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 563 aminokiselina, а molekulska težina  60.742 Da.

1020304050
MSDDAGDTLATGDKAEVTEMPNSDSLPEDAEVHCDSAAVSHEPTPADPRG
EGHENAAVQGAGAAAIGPPVQPQDANALEPPLNGDVTEDTLAECIDSVSL
EAEPRSEIPLQEQNYLAVDSPPSGGGWAGWGSWGKSLLSSASATVGHGLT
AVKEKAGATLRIHGVNSGSSEGAQPNTENGVPEITDAATDQGPAESPPTS
PSSASRGMLSAITNVVQNTGKSVLTGGLDALEFIGKKTMNVLAESDPGFK
RTKTLMERTVSLSQMLREAKEKEKQRLAQQLTMERTAHYGMLFDEYQGLS
HLEALEILSNESESKVQSFLASLDGEKLELLKNDLISIKDIFAAKELENE
ENQEEQGLEEKGEEFARMLTELLFELHVAATPDKLNKAMKRAHDWVEEDQ
TVVSVDVAKVSEEETKKEEKEEKSQDPQEDKKEEKKTKTIEEVYMSSIES
LAEVTARCIEQLHKVAELILHGQEEEKPAQDQAKVLIKLTTAMCNEVASL
SKKFTNSLTTVGSNKKAEVLNPMISSVLLEGCNSTTYIQDAFQLLLPVLQ
VSHIQTSCLKAQP

## Gen 
**FAM114A1** nalazi se na kratkom kraku hromosoma 4 (pozicija 4.p14), kod ljudi na prednjem smislenom lancu, gdje počinje na baznom paru 38,869.354 i završava se na 38,947.365.

## Proteini 
NOXP20 se sastoji od 563 aminokiseline i teži 60742 Da sa izoelektričnom tačkom od 4,415999. Malo se zna o detaljima ovog proteina, međutim, postoji mnogo naučnih predviđanja za njegovu strukturu i funkciju. Kao i svaki drugi protein,  podvrgnut posttranslacijskim modifikacijama. Modifikacija za koju se pokazalo da je prava je fosforilacija na dvije proteinske aminokiseline: 196. i 199.

### Struktura 
Postoji nekoliko dostupnih alata za predviđanje sekundarne strukture proteina. Jedan alat koji kombinuje rezultate nekoliko njih je PELE na SDSC Biology WorkBench. Prema ovom alatu, sekundarna struktura proteina je uglavnom alfa-heliksi i zavojnice s nekim beta lanaca oko strukture.

### Funkcija 
Tačna funkcija NOXP20 još uvijek nije dobro shvaćena. Međutim, postoje dokazi da protein nosi kaspazni domen za regrutovanje na sebi., prema podacima mikročipa  upotrebom Allen Brain Atlas-a za dobijanje dokaza o ekspresiji.
Podaci iz baze NCBI GEO Profile  pokazuju da iako je FAM114A1 eksprimiran u mozgu, njegova ekspresija nadilazi nervno tkivo i uključuje većinu tipova tkiva u ljudskom tijelu.
GEO profili takođe pokazuju da je FAM114A1 više izražen u mezenhimskim matičnim ćelijama nego u nediferenciranim matičnim ćelijama.
Dalji eksperimenti
Postoji 77% identiteta i 83% sličnosti između aminokiselina NOXP20 u dvije vrste (*Homo sapiens* i *Mus musculus*). Zbog bliskog odnosa između ove dvije vrste možemo pretpostaviti da NOXP20 ima istu interakciju kod ljudi.

## Reference 
## Dopunska literatura 
* 

Kategorija:Geni na hromosomu 4
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Čista tehnologija

**Čista tehnologija** je bilo koji proces, proizvod ili usluga koji smanjuje negativan uticaj na životnu sredinu kroz značajne energetske efikasnosti poboljšanja, održivo korištenje resursa, odnosno aktivnosti zaštite životne sredine. Čista tehnologija uključuje širok spektar tehnologija vezanih za recikliranje, obnovljivu energiju, informatičku tehnologiju, zeleni transport, električne motore, zelenu hemiju, rasvjetu, sivu vodu i još mnogo toga. Finansiranje životne sredine je metoda pomoću koje novi projekti čiste tehnologije koji su dokazali da su "dodatni" ili "izvan uobičajenog poslovanja" mogu dobiti finansiranje kroz stvaranje karbonskih kredita. Projekat koji je razvijen sa brigom za ublažavanje klimatskih promjena također je poznat kao projekt ugljika.

Clean Edge, firma za istraživanje čiste tehnologije, opisuje čistu tehnologiju "raznolik spektar proizvoda, usluga i procesa koji koriste obnovljive materijale i izvore energije, dramatično smanjuju upotrebu prirodnih resursa i smanjuju ili eliminišu emisije i otpad." Clean Edge napominje da su „čiste tehnologije konkurentne, ako ne i superiorne u odnosu na njihove konvencionalne kolege. Mnogi također nude značajne dodatne pogodnosti, posebno njihovu sposobnost da poboljšaju živote onih u razvijenim zemljama i zemljama u razvoju."

Ulaganja u čistu tehnologiju znatno su porasla otkako su u centru pažnje oko 2000. godine. Prema Programu Ujedinjenih nacija za okoliš, kompanije za proizvodnju energije od vjetra, sunca i biogoriva dobile su rekordnih 148 milijardi dolara novih sredstava u 2007. jer su rastuće cijene nafte i politike klimatskih promjena potaknule ulaganja u obnovljive izvore energije. Od tog novca 50 milijardi dolara otišlo je za energiju vjetra. Sve u svemu, ulaganja u industriju čiste energije i energetske efikasnosti porasla su za 60 posto od 2006. do 2007. Clean Edge je 2009. godine prognozirao da će tri glavna sektora čiste tehnologije, solarna Fotonaponska energija, energija vjetra i biogoriva, imati prihod od 325,1 milijardu dolara do 2018.

## Reference 
 

Kategorija:Okolišna tehnologija
Kategorija:Održiva ekonomija
TACC3

**Transformirajući kiseli protein 3 sa upredenom zavojnicom** jest protein koji je kod ljudi kodiran genom **TACC3**  sa hromosoma 4.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je  838 aminokiselina, a molekulska težina  90.360 Da.

1020304050
MSLQVLNDKNVSNEKNTENCDFLFSPPEVTGRSSVLRVSQKENVPPKNLA
KAMKVTFQTPLRDPQTHRILSPSMASKLEAPFTQDDTLGLENSHPVWTQK
ENQQLIKEVDAKTTHGILQKPVEADTDLLGDASPAFGSGSSSESGPGALA
DLDCSSSSQSPGSSENQMVSPGKVSGSPEQAVEENLSSYSLDRRVTPASE
TLEDPCRTESQHKAETPHGAEEECKAETPHGAEEECRHGGVCAPAAVATS
PPGAIPKEACGGAPLQGLPGEALGCPAGVGTPVPADGTQTLTCAHTSAPE
STAPTNHLVAGRAMTLSPQEEVAAGQMASSSRSGPVKLEFDVSDGATSKR
APPPRRLGERSGLKPPLRKAAVRQQKAPQEVEEDDGRSGAGEDPPMPASR
GSYHLDWDKMDDPNFIPFGGDTKSGCSEAQPPESPETRLGQPAAEQLHAG
PATEEPGPCLSQQLHSASAEDTPVVQLAAETPTAESKERALNSASTSLPT
SCPGSEPVPTHQQGQPALELKEESFRDPAEVLGTGAEVDYLEQFGTSSFK
ESALRKQSLYLKFDPLLRDSPGRPVPVATETSSMHGANETPSGRPREAKL
VEFDFLGALDIPVPGPPPGVPAPGGPPLSTGPIVDLLQYSQKDLDAVVKA
TQEENRELRSRCEELHGKNLELGKIMDRFEEVVYQAMEEVQKQKELSKAE
IQKVLKEKDQLTTDLNSMEKSFSDLFKRFEKQKEVIEGYRKNEESLKKCV
EDYLARITQEGQRYQALKAHAEEKLQLANEEIAQVRSKAQAEALALQASL
RKEQMRIQSLEKTVEQKTKENEELTRICDDLISKMEKI

## Funkcija
Funkcija ovog gena još nije utvrđena; međutim, spekulira se da može biti uključen u ćelijski rast i diferencijaciju. Ekspresija ovog gena je pojačano regulirana u nekim linijama ćelija raka, a 15. dana kod mišjeg embriona.

## Reference
## Dopunsla literatura
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*

Kategorija:Geni na hromosomu 4
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Rizični kapital

**Rizični kapital** ( **VC** ) je oblik finansiranja privatnog kapitala koji osiguravaju kompanije rizičnog kapitala ili fondovi: početnicima, kompanijama u ranoj fazi i kompanijama u nastajanju  za koje se smatra da imaju visok potencijal rasta ili koje su pokazale visok rast (u smislu broj zaposlenih, godišnji prihod, obim poslovanja, itd.). Firme ili fondovi rizičnog kapitala ulažu u ove kompanije u ranoj fazi u zamjenu za vlasnički kapital ili vlasnički udio. Rizični kapitalisti preuzimaju rizik finansiranja rizičnih start-upova u nadi da će neke od firmi koje podržavaju postati uspješne. Budući da se startupi suočavaju s velikom neizvjesnošću, VC investicije imaju visoku stopu neuspjeha. Start-upi se obično zasnivaju na inovativnoj tehnologiji ili poslovnom modelu i obično su iz visokotehnoloških industrija, kao što su informacione tehnologije (IT), čista tehnologija ili biotehnologija.

## Reference 
 

Kategorija:Poduzetništvo
USP53

**Neaktivna ubikvitin karboksil-terminalna hidrolaza 53** jest protein/enzim koji je kod ljudi kodiran genom **USP53**  sa hromosoma 4.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 1.073 aminokiselina, а molekulska težina  120.806 Da.

1020304050
MAWVKFLRKPGGNLGKVYQPGSMLSLAPTKGLLNEPGQNSCFLNSAVQVL
WQLDIFRRSLRVLTGHVCQGDACIFCALKTIFAQFQHSREKALPSDNIRH
ALAESFKDEQRFQLGLMDDAAECFENMLERIHFHIVPSRDADMCTSKSCI
THQKFAMTLYEQCVCRSCGASSDPLPFTEFVRYISTTALCNEVERMLERH
ERFKPEMFAELLQAANTTDDYRKCPSNCGQKIKIRRVLMNCPEIVTIGLV
WDSEHSDLTEAVVRNLATHLYLPGLFYRVTDENAKNSELNLVGMICYTSQ
HYCAFAFHTKSSKWVFFDDANVKEIGTRWKDVVSKCIRCHFQPLLLFYAN
PDGTAVSTEDALRQVISWSHYKSVAENMGCEKPVIHKSDNLKENGFGDQA
KQRENQKFPTDNISSSNRSHSHTGVGKGPAKLSHIDQREKIKDISRECAL
KAIEQKNLLSSQRKDLEKGQRKDLGRHRDLVDEDLSHFQSGSPPAPNGFK
QHGNPHLYHSQGKGSYKHDRVVPQSRASAQIISSSKSQILAPGEKITGKV
KSDNGTGYDTDSSQDSRDRGNSCDSSSKSRNRGWKPMRETLNVDSIFSES
EKRQHSPRHKPNISNKPKSSKDPSFSNWPKENPKQKGLMTIYEDEMKQEI
GSRSSLESNGKGAEKNKGLVEGKVHGDNWQMQRTESGYESSDHISNGSTN
LDSPVIDGNGTVMDISGVKETVCFSDQITTSNLNKERGDCTSLQSQHHLE
GFRKELRNLEAGYKSHEFHPESHLQIKNHLIKRSHVHEDNGKLFPSSSLQ
IPKDHNAREHIHQSDEQKLEKPNECKFSEWLNIENSERTGLPFHVDNSAS
GKRVNSNEPSSLWSSHLRTVGLKPETAPLIQQQNIMDQCYFENSLSTECI
IRSASRSDGCQMPKLFCQNLPPPLPPKKYAITSVPQSEKSESTPDVKLTE
VFKATSHLPKHSLSTASEPSLEVSTHMNDERHKETFQVRECFGNTPNCPS
SSSTNDFQANSGAIDAFCQPELDSISTCPNETVSLTTYFSVDSCMTDTYR
LKYHQRPKLSFPESSGFCNNSLS

## Funkcija
Iako je USP53 klasifikovan kao deubikvitinirajući enzim na osnovu homologije sekvence sa drugim proteazama iz ove grupe, nedostaje mu funkcionalno esencijalni histidin u katalitičkom domenu, a testovi aktivnosti ukazuju na to da je USP53 katalitski neaktivan. Iako je USP53 lišen katalitske aktivnosti, USP53 služi važnim fiziološkim funkcijama:
*pokazalo se da mutacije u *Usp53* uzrokuju progresivni gubitak sluha kod miševa,
USP53 nalazi se na ćelijskim uskim spojevima i stupa u interakciju s proteinom čvrstih spojeva 2 (TJP2). i holestazu.

## Reference
## Dopunska literatura 
* 
* 
* 

## Vanjski linkovi
Kategorija:Geni na hromosomu 4
Kategorija:Enzimi
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Osmi saziv Parlamentarne skupštine Bosne i Hercegovine

**Osmi saziv Parlamentarne skupštine Bosne i Hercegovine** konstituisan je 6. decembra 2018. godine za Zastupnički dom, a 28. februara 2019. za Dom naroda na osnovu rezultata općih izbora koji su održani 7. oktobra 2018.

## Zastupnički dom 
[mini|**Vlada (25)**:
 [Stranka demokratske akcije|SDA&nbsp;(8)
 SNSD&nbsp;(6)
 HDZ BiH&nbsp;(5)
 DF – SD BiH&nbsp;(4)
 SP-US&nbsp;(2)
**Opozicija (17)**:
 SDP BiH&nbsp;(4)
 SDS – PDP&nbsp;(4)
 NS–NB&nbsp;(4)
 SBB BiH – PDA&nbsp;(2)
 NES&nbsp;(1)
 DNS&nbsp;(1)
 NiP&nbsp;(1)
]]

## Dom naroda 
[mini|**Klub Bošnjaka (5)**:
 [Stranka demokratske akcije|SDA&nbsp;(3)
 SDP BiH&nbsp;(1)
 SBB BiH&nbsp;(1)
**Klub Hrvata (5)**:
 HDZ BiH&nbsp;(4)
 ZNG&nbsp;(1)
**Klub Srba (5)**:
 SNSD&nbsp;(4)
 SDS&nbsp;(1)
]]

## Reference 
8
Kategorija:2018. u Bosni i Hercegovini
Kategorija:2019. u Bosni i Hercegovini
Kategorija:2020. u Bosni i Hercegovini
Kategorija:2021. u Bosni i Hercegovini
Kategorija:2022. u Bosni i Hercegovini
USP38

**Ubikvitinska specifična peptidaza 38** jest protein/enzim koji je kod ljudi kodiran genom **USP38** sa hromosoma 4.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 1.042 aminokiseline, а molekulska težina  116.546 Da

1020304050
MDKILEGLVSSSHPLPLKRVIVRKVVESAEHWLDEAQCEAMFDLTTRLIL
EGQDPFQRQVGHQVLEAYARYHRPEFESFFNKTFVLGLLHQGYHSLDRKD
VAILDYIHNGLKLIMSCPSVLDLFSLLQVEVLRMVCERPEPQLCARLSDL
LTDFVQCIPKGKLSITFCQQLVRTIGHFQCVSTQERELREYVSQVTKVSN
LLQNIWKAEPATLLPSLQEVFASISSTDASFEPSVALASLVQHIPLQMIT
VLIRSLTTDPNVKDASMTQALCRMIDWLSWPLAQHVDTWVIALLKGLAAV
QKFTILIDVTLLKIELVFNRLWFPLVRPGALAVLSHMLLSFQHSPEAFHL
IVPHVVNLVHSFKNDGLPSSTAFLVQLTELIHCMMYHYSGFPDLYEPILE
AIKDFPKPSEEKIKLILNQSAWTSQSNSLASCLSRLSGKSETGKTGLINL
GNTCYMNSVIQALFMATDFRRQVLSLNLNGCNSLMKKLQHLFAFLAHTQR
EAYAPRIFFEASRPPWFTPRSQQDCSEYLRFLLDRLHEEEKILKVQASHK
PSEILECSETSLQEVASKAAVLTETPRTSDGEKTLIEKMFGGKLRTHIRC
LNCRSTSQKVEAFTDLSLAFCPSSSLENMSVQDPASSPSIQDGGLMQASV
PGPSEEPVVYNPTTAAFICDSLVNEKTIGSPPNEFYCSENTSVPNESNKI
LVNKDVPQKPGGETTPSVTDLLNYFLAPEILTGDNQYYCENCASLQNAEK
TMQITEEPEYLILTLLRFSYDQKYHVRRKILDNVSLPLVLELPVKRITSF
SSLSESWSVDVDFTDLSENLAKKLKPSGTDEASCTKLVPYLLSSVVVHSG
ISSESGHYYSYARNITSTDSSYQMYHQSEALALASSQSHLLGRDSPSAVF
EQDLENKEMSKEWFLFNDSRVTFTSFQSVQKITSRFPKDTAYVLLYKKQH
STNGLSGNNPTSGLWINGDPPLQKELMDAITKDNKLYLQEQELNARARAL
QAASASCSFRPNGFDDNDPPGSCGPTGGGGGGGFNTVGRLVF

## Reference 
## Vanjski linkovi
Kategorija:Geni na hromosomu 4
Kategorija:Enzimi
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
FGFRL1

**Receptoliki fibroblastni faktor rasta 1** jest protein koji je kod ljudi kodiran genom   sa hromosoma 4.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 504 aminokiselina, а molekulska težina  54.537 Da..

1020304050
MTPSPLLLLLLPPLLLGAFPPAAAARGPPKMADKVVPRQVARLGRTVRLQ
CPVEGDPPPLTMWTKDGRTIHSGWSRFRVLPQGLKVKQVEREDAGVYVCK
ATNGFGSLSVNYTLVVLDDISPGKESLGPDSSSGGQEDPASQQWARPRFT
QPSKMRRRVIARPVGSSVRLKCVASGHPRPDITWMKDDQALTRPEAAEPR
KKKWTLSLKNLRPEDSGKYTCRVSNRAGAINATYKVDVIQRTRSKPVLTG
THPVNTTVDFGGTTSFQCKVRSDVKPVIQWLKRVEYGAEGRHNSTIDVGG
QKFVVLPTGDVWSRPDGSYLNKLLITRARQDDAGMYICLGANTMGYSFRS
AFLTVLPDPKPPGPPVASSSSATSLPWPVVIGIPAGAVFILGTLLLWLCQ
AQKKPCTPAPAPPLPGHRPPGTARDRSGDKDLPSLAALSAGPGVGLCEEH
GSPAAPQHLLGPGPVAGPKLYPKLYTDIHTHTHTHSHTHSHVEGKVHQHI
HYQC

## Funkcija
Protein kodiran ovim genom je član porodice receptor faktora rasta fibroblasta (FGFR), gdje je sekvenca aminokiselina visoko konzervirana između članova i tokom evolucije. Članovi porodice FGFR razlikuju se međusobno po afinitetima liganda i tkivnoj distribuciji. Reprezentativni protein pune dužine sastojao bi se od vanćelijskog regiona, sastavljenog od tri domena slična imunoglobulinu, jednog hidrofobnog segmenta koji pokriva membranu i domena citoplazmatske tirozin-kinaze. Vanćelijski dio proteina stupa u interakciju s faktorima rasta fibroblasta, pokrećući kaskadu nizvodnih signala, na kraju utičući na mitogenezu i diferencijaciju. Značajna razlika između ovog genskog proizvoda i ostalih članova porodice je nedostatak domena citoplazmatske tirozin-kinaze. Rezultat je transmembranski receptor koji može stupiti u interakciju s drugim članovima porodice i potencijalno inhibirati signalizaciju. Za ovaj gen pronađene su višestruke alternativno prerađene varijante transkripta koje kodiraju istu izoformu.

## Reference
## Dopunska literatura
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*

Kategorija:Geni na hromosomu 4
Kategorija:Enzimi
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
FRG1

**Protein FRG1** jest aktinski protein koji je kod ljudi kodiran genom **FRG1**  sa hromosoma 4.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 258 aminokiselina, а molekulska težina  29.172 Da..

1020304050
MAEYSYVKSTKLVLKGTKTKSKKKKSKDKKRKREEDEETQLDIVGIWWTV
TNFGEISGTIAIEMDKGTYIHALDNGLFTLGAPHKEVDEGPSPPEQFTAV
KLSDSRIALKSGYGKYLGINSDGLVVGRSDAIGPREQWEPVFQNGKMALL
ASNSCFIRCNEAGDIEAKSKTAGEEEMIKIRSCAERETKKKDDIPEEDKG
NVKQCEINYVKKFQSFQDHKLKISKEDSKILKKARKDGFLHETLLDRRAK
LKADRYCK

## Funkcija
Ovaj gen nalazi se na lokaciju od 100 kb centromernih ponavljajućih jedinica na hromosomskoj regiji 4q35 koje su izgubljene u facioskapulohumerusnoj mišićnoj distrofiji (FSHD). Evolucijski je konzerviran i ima srodne sekvence na više ljudskih hromosoma, ali analiza sekvence DNK nije otkrila nikakvu homologiju sa poznatim genima. Studije *in vivo* pokazuju da se kodirani protein nalazi na nukleolusu. Ovaj rezultat je repliciran kod punoglavaca.

## Reference
## Dopunska literatura
*
*
*
*
*
*
*
*
*

Kategorija:Geni na hromosomu 4
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
GUF1

**GUF1 GTPazni homolog** jest protein koji je kod ljudi kodiran genom  **GUF1** sa hromosoma 4. To je mitohondrijski homolog elongacijskog faktora 4.

## Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 669 aminokiselina, а molekulska težina  74.328 Da.

1020304050
MWTLVGRGWGCARALAPRATGAALLVAPGPRSAPTLGAAPESWATDRLYS
SAEFKEKLDMSRFPVENIRNFSIVAHVDHGKSTLADRLLELTGTIDKTKN
NKQVLDKLQVERERGITVKAQTASLFYNCEGKQYLLNLIDTPGHVDFSYE
VSRSLSACQGVLLVVDANEGIQAQTVANFFLAFEAQLSVIPVINKIDLKN
ADPERVENQIEKVFDIPSDECIKISAKLGTNVESVLQAIIERIPPPKVHR
KNPLRALVFDSTFDQYRGVIANVALFDGVVSKGDKIVSAHTQKTYEVNEV
GVLNPNEQPTHKLYAGQVGYLIAGMKDVTEAQIGDTLCLHKQPVEPLPGF
KSAKPMVFAGMYPLDQSEYNNLKSAIEKLTLNDSSVTVHRDSSLALGAGW
RLGFLGLLHMEVFNQRLEQEYNASVILTTPTVPYKAVLSSSKLIKEHREK
EITIINPAQFPDKSKVTEYLEPVVLGTIITPDEYTGKIMMLCEARRAVQK
NMIFIDQNRVMLKYLFPLNEIVVDFYDSLKSLSSGYASFDYEDAGYQTAE
LVKMDILLNGNTVEELVTVVHKDKAHSIGKAICERLKDSLPRQLFEIAIQ
AAIGSKIIARETVKAYRKNVLAKCYGGDITRKMKLLKRQAEGKKKLRKIG
NVEVPKDAFIKVLKTQSSK

## Reference 
## Dopunska literatura 
*

Kategorija:Geni na hromosomu 4
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Maggie Reilly

**Maggie Reilly** (rođena 15. septembra 1956.)  je škotska pjevačica najpoznatija po saradnji sa engleskim kompozitorom i multiinstrumentalistom Mikeom Oldfieldom. Najvažnije pjevačke izvedbe ostvarila je sa pjesmama "Family Man", "Moonlight Shadow", "To France" i "Foreign Affair", koje je komponirao Mike Oldfield i koje su bile međunarodni muzički hitovi tokom ranih 1980-ih.

## Karijera 
Reilly je prvi put došla do izražaja kao član soul grupe iz 1970-ih Cado Belle (prethodno nazvan Joe Cool), i sa njima je objavila jedan album 1976.

Najpoznatija je po saradnji sa kompozitorom Mikeom Oldfieldom između 1980. i 1984. posebno po koautorstvu i izvođenju vokala u "Family Man" (i drugim numerama na albumu *Five Miles Out*), " Moonlight Shadow", "Foreign Affair" i "To France" (i druge pjesme na albumu *Discovery*).

Godine 1992. objavila je svoj debitantski solo album *Echoes*,
|-
| Danish Music Awards
| Best International Female
| 
|

## Diskografija 
### Solo albumi 
* *Echoes* (1992)
* *Midnight Sun* (1993)
* *Elena* (1996)
* *All the Mixes* (1996) (as M.R.)
* *The Best of Maggie Reilly, There and Back Again* (1998)
* *Starcrossed* (2000)
* *Save It for a Rainy Day* (2002)
* *Rowan* (2006)
* *Looking Back, Moving Forward* (2009)
* *Heaven Sent* (2013)
* *Starfields* (2019)
* *The Best Of Maggie Reilly: Past - Present - Future* (2021)

### Saradnja sa Mikeom Oldfieldom 
* *QE2* (1980)
* *Five Miles Out* (1982)
* *Crises* (1983)
* ''Discovery* (1984)
* *The Complete* (1985)
* *Earth Moving* (1989)
* *Elements – The Best of Mike Oldfield* (1993)
* *XXV: The Essential* (1997)

### Saradnja sa drugim umjetnicima 
* Cado Belle – *Cado Belle* (1976)
* Jim Wilkie – *The Waxer* (1979)
* Doll by Doll – *Grand Passion* (1982)
* Dave Greenfield & J.J. Burnel – *Fire & Water* (1983)
* Peter Blegvad – *Naked Shakespeare* (1983)
* Nick Mason & Rick Fenn – *Profiles* (1985)
* Flairck – *Sleight of Hand* (1986)
* Mike Batt – *The Hunting of the Snark* (1986)
* Jack Bruce – *Willpower* (1989)
* The Sisters of Mercy – *Vision Thing* (1990)
* Flairck – *Sleight of Hand* (1986)
* Jack Bruce – *Somethin' Else* (1992)
* Jack Bruce – *Cities of the Heart* (1993)
* The Lenny MacDowell Project – *Lost Paradise* (1993)
* Artists For Nature – *Earthrise, The Rainforest Album* (1994)
* Colm Wilkinson – *Stage Heroes* (1994)
* Juliane Werding – *Du Schaffst Es* (1994)
* Juliane Werding and Viktor Lazlo – *Engel Wie Du* (1994)
* Jack Bruce – *The Collectors Edition* (1996)
* Jack Bruce – *Sitting on top of the World* (1997)
* Simon Nicol – *Before Your Time / Consonant Please Carol* (1998)
* Smokie – *Wild Horses – The Nashville Album* (1998)
* Smokie – *Our Swedish Collection* (1999)
* Lesiëm – *Times* (2003) / *Auracle* (2004)
* XII Alfonso – *Charles Darwin'' (2012)

## Reference 
 

Kategorija:Biografije, Glasgow
Kategorija:Živi ljudi
Kategorija:Rođeni 1956.
HDL3

**Protein huntingtonlikog neurodegenerativnog poremećaja 2** jest protein koji je kod ljudi kodiran genom **HDL3** sa hromosoma 4.

Jedna porodica srodnih roditelja zahvaćena autosomno recesivnim, progresivnim neurodegenerativnim poremećajem sličnim Huntingtonovoj bolest, testirana je kako bi se isključila Huntingtonova bolest s juvenilnim početkom (JHD). Bolest se manifestira nakon otprilike 3-4 godine i karakteriziraju je i piramidne i ekstrapiramidalne abnormalnosti, uključujući horeu, distoniju, ataksiju, nestabilnost hoda, spazme, napade, mutizam i intelektualno oštećenje. Nalazi magnetne rezonancije mozga (MRI) uključuju progresivnu atrofiju atrofiju moždane kore i bilateralnu kaudatnu atrofiju. Huntingtonski CAG trinukleotid-ponovne analize isključile su JHD, budući da su sve pogođene osobe imale ponovljene vrijedbnosti unutar normalnog raspona. Prisustvo samo četiri rekombinantna događaja (ravno teta=0,2) između bolesti i Huntingtonovog lokusa u 20 informativnih mejoza sugerira da je gen za bolest lokaliziran na hromosomu 4.

Veza je inicijalno postignuta sa markerom D4S2366 na 4p15.3 (LOD 3,03). Mapiranje visoke gustine na povezanom lokusu rezultiralo je homozigotnošću za markere D4S431 i D4S394, koji obuhvataju 3-cM regiju. Dobijen je maksimalni LOD-skor od 4,71 u homozigotnom intervalu. Heterozigotnost na distalnim D4S2366 i proksimalnim D4S2983 markerima definira maksimalni interval lokalizacije (7 cM). U intervalu povezivanja postoji više oznaka eksprimiranih sekvenci (EST) povezanih s mozgom bez poznate povezanosti bolesti. Među tri poznata gena koja se nalaze u povezanom intervalu (ACOX3, DRD5, QDPR), najvjerovatniji kandidat, DRD5, koji kodira dopaminski receptor D5, isključen je, budući da je svih pet pogođenih članova porodice heterozigotno za intrageno dinukleotidno ponavljanje. Obrazac nasljeđivanja i jedinstvena lokalizacija na 4p15.3 su u skladu s identifikacijom novog, autosomno recesivnog neurodegenerativnog poremećaja sličnog Huntingtonovoj bolesti.

## Reference 
Kategorija:Geni na hromosomu 4
Kategorija:Ljudski proteini
Kategorija:Proteomika
Umjetna opća inteligencija

**Opća umjetna inteligencija** () jest sposobnost inteligentnog agenta da razumije ili nauči bilo koji intelektualni zadatak koji ljudsko biće može. To je primarni cilj nekih istraživanja umjetne inteligencije i uobičajena tema u naučnoj fantastici i studijama budućnosti.

Od 2017. više od četrdeset organizacija aktivno istražuje AGI.

## Inteligentne osobine 
Međutim, *postoji* širok dogovor između istraživača umjetne inteligencije da inteligencija treba učiniti sljedeće: rezonovanje, korištenje strategija, rješavanje zagonetki, donošenje odluke u uslovima neizvjesnosti; predstavlja znanje, uključujući i zdravorazumsko znanje; planiranje; učenje ; komuniciranje na prirodnom jeziku; i integrisati sve ove vještine prema zajedničkim ciljevima. Druge važne sposobnosti uključuju sposobnost osjećanja i sposobnost djelovanja (npr. pomicanja i manipulacije objektima) u ovom svijetu u kojem se inteligentno ponašanje treba promatrati. Ovo bi uključivalo sposobnost otkrivanja opasnosti i reagovanja na nju. Mnogi interdisciplinarni pristupi inteligenciji (npr. kognitivna nauka, računarska inteligencija i donošenje odluka) imaju tendenciju da naglase potrebu za razmatranjem dodatnih osobina kao što su mašta (shvaćena kao sposobnost formiranja mentalnih slika i koncepata koji nisu programirani)  i autonomija.

Računarski bazirani sistemi koji pokazuju mnoge od ovih sposobnosti zaista postoje (npr. pogledajte računarska kreativnost, automatizovano rezonovanje, sistem za podršku odlučivanju, robot, evoluciono računanje, inteligentni agent), ali niko nije stvorio integrisani sistem koji se ističe u svim ovim oblastima.
[desno|mini|Procjene koliko je procesorske snage potrebno za emulaciju ljudskog mozga na različitim nivoima (od Raya Kurzweila, [Anders Sandberg|Andersa Sandberga i Nicka Bostroma), zajedno s najbržim superračunarom iz TOP500 mapiranih po godinama. Obratite pažnju na logaritamsku skalu i eksponencijalnu liniju trenda, koja pretpostavlja da se računski kapacitet udvostručuje svake 1,1 godine. Kurzweil vjeruje da će učitavanje uma biti moguće u neuronskoj simulaciji, dok je Sandberg, Bostromov izvještaj manje siguran u to gdje nastaje svijest.]]

## Reference  
Kategorija:Vještačka inteligencija
Kategorija:Računarska neuronauka