Nacionalna biblioteka Estonije

**Nacionalna biblioteka Estonije** (estonski: Eesti Rahvusraamatukogu) je nacionalna javna ustanova u Estoniji, koja radi u skladu sa *Zakonom o Nacionalnoj biblioteci Estonije* (estonski: Eesti Rahvusraamatukogu seadus). Osnovana je kao parlamentarna biblioteka Estonije 21. decembra 1918.

Prema tom zakonu, Nacionalna biblioteka Estonije je čuvar estonskog nacionalnog pamćenja i baštine i djeluje kao skladište estonske književnosti i nacionalne bibliografije, glavni dobavljač informacija za estonski parlament i mnoge druge ustavne institucije, nacionalni centar bibliotečko-informacionih nauka, sajt za kontinuiranu edukaciju bibliotekara, ali i kao kulturni centar.

Od 16. septembra 2008. generalni direktor Nacionalne biblioteke je Janne Andresoo.

## Historija 
Dana 21. decembra 1918, Privremena vlada Estonske Republike donijela je odluku o osnivanju Državne biblioteke. Primarna zbirka biblioteke činila je oko 2.000 naslova neophodnih za zakonodavstvo i vladu, a prvi korisnici bili su poslanici parlamenta (Riigikogu). Biblioteka je bila smještena u dvije male prostorije zgrade parlamenta u zamku Toompea.

U vrijeme nezavisne Republike Estonije 1918 - 1940. biblioteka se brzo razvijala i rasla. Biblioteka je 1919. počela primati službeni primjerak svih štampanih materijala objavljenih u Estoniji. Godine 1921. sklopljeni su prvi međunarodni ugovori o razmjeni. Državna biblioteka je 1935. osnovala Arhivsku zbirku svih publikacija na estonskom jeziku i o Estoniji. Ovo je bio početak sistematske nabavke štampanih materijala u Estoniji i baltičkim zemljama. Tridesetih godina 20. stoljeća Državna biblioteka je počela obavljati više funkcija od parlamentarne biblioteke – zbirka je brojala oko 50.000 jedinica, a čitalačku publiku činili su istaknuti intelektualci, kulturne i javne ličnosti.

Sa sovjetskom okupacijom, biblioteka je postala redovna javna biblioteka, poznata pod imenom "Državna biblioteka Estonske SSR". Uloga biblioteke se značajno promijenila: prekinute su sve veze sa inostranstvom i njihovim bibliotekama, a preovladale su ruske publikacije koje su se uglavnom sastojale od svesaveznih primjeraka. Većina estonskih i stranih publikacija stavljena je u zbirke s ograničenim pristupom. Između 1948. i 1992. biblioteka je bila smještena u bivšoj kući estonskog viteštva u historijskom centru Tallinna.

1953. biblioteka je dobila ime po Friedrichu Reinholdu Kreutzwaldu, vodećem književniku estonskog nacionalnog buđenja i piscu estonskog nacionalnog epa *Kalevipoegu*. Zbirke su tada već iznosile milion predmeta.

Oslobodilački pokret koji je započeo u baltičkim zemljama 1980-ih i obnova nezavisne Republike Estonije 20. augusta 1991. znatno su promijenili ulogu biblioteke.

Godine 1988. Državna biblioteka Friedricha Reinholda Kreutzwalda preimenovana je u Nacionalnu biblioteku Estonije sa zadatkom prikupljanja, čuvanja i pružanja pristupa svim dokumentima objavljenim na estonskom jeziku iu Estoniji, kao i o ili uključujući informacije o Estoniji.

Godine 1989. biblioteci je vraćen pravni status parlamentarne biblioteke uz obavezu pružanja informacionih usluga za Riigikogu i Vladu. Sadašnja Nacionalna biblioteka Estonije je pravno lice javnog prava, koje funkcioniše u skladu sa Zakonom o Nacionalnoj biblioteci Estonije, usvojenim 1998, a izmenjenim 2002. i 2006, i njenim Statutom. Njegov kolegijalni organ za donošenje odluka je Odbor Nacionalne biblioteke sa članovima koje imenuje Riigikogu.

### Zgrada biblioteke 
Zgrada Nacionalne biblioteke u Tõnismägiju u Talinu, posebno projektovana za biblioteku, izgrađena je između 1985. i 1993. Arhitekta zgrade je Raine Karp, a njen dizajner enterijera je Sulev Vahtra. Osmospratnica sa dva sprata ispod nivoa zemlje je do sada najveća biblioteka u baltičkim zemljama. Posjeduje 20 čitaonica sa 600 čitalačkih mjesta, veliku konferencijsku salu, pozorišnu salu i brojne izložbene prostore. Police biblioteke su dizajnirane da drže pet miliona predmeta. Sve police su opremljene policama i klima uređajima, pogodnim za čuvanje dokumenata.

## Zbirke 
Dana 1. januara 2007. zbirka Nacionalne biblioteke Estonije uključivala je 3,4 miliona jedinica, uključujući:

* 1.975.981 svezak knjiga;
* 302.988 godišnjih setova periodike;
* 20.954 komada kartografske građe;
* 117.777 notnih zapisa;
* 180.062 grafičkih predmeta;
* 7.203 komada rukopisa i arhivskih dokumenata;
* 2.635 stavki standarda;
* 481.088 komada brošura;
* 43.477 jedinica audio-vizuelnih materijala;
* 1.852 komada elektronskih materijala;
* 27.198 komada mikrooblika;

Od 1919. Nacionalna biblioteka ima pravo da prima obavezne kopije svih publikacija štampanih u Estoniji.

### Rijetke knjige 
Publikacije na estonskom jeziku štampane prije 1861. i publikacije na stranim jezicima štampane prije 1831., uključujući osam inkunabula i 1.500 publikacija iz 16. i 17. stoljeća, pohranjene su u Zbirci rijetkih knjiga. Kasnije publikacije uključuju izbor primjeraka s autogramima, izmjenama rukopisa i oznakama vlasništva, cenzorskim primjercima, umjetničkim povezima, bibliofilskim i luksuznim publikacijama. Pored 28.000 rijetkih publikacija, zbirka uključuje 150 rukopisa. Istraživanja o starim knjigama u biblioteci se vrše više od 50 godina.

Najstarija knjiga u zbirci rijetkih knjiga je djelo Lambertusa de Montea, teologa iz Kelna, - *Copulatasuper tres libros Aristotelis De Anima*... (Keln, 1486). Najstarija estonska publikacija je knjiga propovijedi Heinricha Stahla *Leyen Spiegel* (Reval, 1641–1649) s paralelnim tekstovima na estonskom i njemačkom jeziku.

## Reference 
## Dodatna literatura
* 

Kategorija:Biblioteke u Estoniji
Estonija
Kategorija:Kultura u Tallinnu