Krvna ćelija

[thumb|200px|Dijagram razvoj različitih krvnih ćelija iz [hemopoetska matična ćelija|hemopoetske matične ćelije  do zrelih oblika ćelija]]
[200px|thumb|right|Tri tipa krvnih ćelija pod elektronskom mikroskopom,S lijeva na desno:[eritrocit, trombocit i leukocit]]

**Krvne ćelije**, zvane i  **hematopoietske ćelije** ili  **hemociti**  su ćelije koje nastaju putem hematopoeze  i uglavnom se nalaze u krvi. Kod sisara, one se svrstavaju u tri opće kategorije:
* crvene krvne ćelije – eritrociti;
* bijele krvne ćelije – leukociti, i
* krvne pločice – trombociti.<

Zajedno, ove tri vrste krvnih zrnaca čine  do ukupno 45%  zapremine krvnog tkiva, a preostalih 55% volumena je  krvna plazma, tečna  komponenta krvi.

Zapremina  crvenih krvnih zrnaca u krvi (hematokrit) se mjeri centrifugiranjem ili protočnom citometrijom, a  i 45% ćelija uukupnom  volumenu imaju muškaraci  i 40% žene.
Hemoglobin (glavna  komponenta crvenih krvnih zrnaca)  je protein koji sadrži  željezo i učestvuje u transportu  kisika iz  pluća do tkiva i ugljik-dioksida – iz tkiva do pluća.

## Crvene krvne ćelije
[thumb|right|180px|Slika cirkulacijske ljudske krvi  pod skenirajućim [elektronski mikroskop|elektronskim mikroskopom, koja pokazuje crvene i bijele krvne ćelije  (nekoliko limfocita, monocita, neutrofila) i diskoidne  pločice.]]

Crvene krvne ćelije ili  *eritrociti*, prvenstveno  prenose kisik  i prikupljaju  ugljik-dioksid, upotrebom  hemoglobina, a životni vijek im je oko 120 dana. U procesu formiranja,  oni prolaze kroz  unipotentnu  fazu matičnih ćelija. Oni imaju funkciju, da,  pored bijelih krvnih zrnaca, štite  zdrave ćelije.

Eritrociti  odraslih se formiraju u crvenoj koštanoj srži. Nakon završetka svog životnog vijeka, oni su uništeni u slezeni.

## Bijele krvne ćelije
Bijela krvna zrnca ili *leukociti*, su ćelije imunskog sistema koje su uključene  u odbranu organizma od  zaraznih bolesti i stranih materija. Postoji pet različitih vrsta leukocita, a  svi se proizvode  i izvode  iz multipotentnih  ćelija u koštanoj srži poznatih  kao krvotvorne matične ćelije.  U prosjećnom ljudskom organizmu, žive oko 3 do 4 dana. Leukociti se nalaze u cijelom tijelu, uključujući i krv i imunski sistem.

Dvije glavne kategorije bijelih krvnih zrnaca su granulociti i agranulociti.

Neutrofili (vrsta granulocita) su najzastupljeniji u svim  kategorijama bujelih krvnih zrnaca.

## Trombociti
Krvne pločice ili  *trombociti* ili žute krvne ćelije su veoma mali, neregularno oblikovani fragmenti krvnih ćelija, odnosno ćelije koje ne sadrže jedro sa DNK. Imaju prečnik oko 2–3&nbsp;µm, a nastaju fragmentacijom precursorskih  megakariocita. U normalnim okolnostima,  prosječno žive oko  5 do 9 dana.  Trombociti su prirodni izvor faktora rasta.  U krvi sisara cirkuliraju i učestvuju u hemostazi, stvarajući   krvne ugruške.  Za formiranje tik ugrušaka, krvne pločice oslobađaju vlaknaste niti.

Ako je broj trombocita prenizak, može doći do obilnog krvarenja. Međutim, ako je previsok, krvnih ugrušak  može  formirati trombozu, što može ometati funkciju  krvnih sudova i dovesti do  moždanog udara, infarkta miokarda, plućne embolije, odnosno izačepljenje krvnih sudova u drugim dijelovima tijela, kao što su ruke  ili noge. Abnormalnosti ili bolesti trombocita se nazivaju trombocitopatije, koje  mogu  biti  zbog malog broj trombocita (trombocitopenija), pada funkcije trombocita (trombastenija), odnosno povećanje broja trombocita (trombocitoza). Postoje poremećaji  u kojima se smanjuje broj trombocita, kao što su heparin-inducirana trombocitopenija (HIT) ili trombocitopenijska purpurna  tromboza    (TTP), koja  obično izazva tromboze ili ugruške, umjesto krvarenja.
Trombociti ispuštaju  mnoštvo faktora rasta, uključujući faktor trombocitno izvedeni  faktor rasta (PDGF), snažan hemotaktni agens i TGF beta, koji stimulira  taloženje vanćelijskog matriksa. Oba ova faktora rasta su pokazali da imaju značajnu ulogu u popravkama  i regeneraciji  vezivnog tkiva. Ostali faktori rasta koji su povezani sa zarastanjem rana,  proizvedeni u  trombocitima,  uključuju osnovni faktor rasta fibroblasta, insulinu sličan faktor rasta 1, trombocitno izvedeni epidermalni faktor rasta i vaskularni faktor rasta. Lokalna primjena ovih faktora u povećanju  koncentracije pomoći trombocitima koji su bogati  plazmom  (PRP) se koristi kao dodatak zarastanju rana za nekoliko decenija.

## Kompletna krvna slika 
mini|200px|Krvne komponente

Kompletna krvna slika (CBC) je panel-test koji  je potreban ljekarima  ili drugim medicinskim  stručnjacima, jer daje informacije o ćelijaama u krvi pacijenta. Naučnik ili laboratorijski tehničar obavlja traženo  testiranje i daje  rezultate CBC. U prošlosti, računanje broja  ćelija  u krvi pacijenta je vršena ručno, gledanjem preparata uzoraka  krvi pacijenta pod mikroskopom. Danas, ovaj proces je obično automatiziran upotrebom automatskog analizatora, a a samo oko 10-20% uzoraka se  sada ručno ispituje. Abnormalno visoke ili niski pokazatelji  može ukazati na prisustvo mnogih oblika bolesti, a samim tim i krvna slika se  najčešće dobija  testovima  krvi u medicini, jer mogu pružiti  dobar uvid u opće zdravstveno stanja pacijenta.

## Otkriće
U 1658,  holandski prirodnjak Jan Swammerdam je bio prva osoba koja  je prepoznala  crvena  krvna  zrnaca pod mikroskopom, a  u 1695, izumitelj mikroskopa,  Antoni van Leeuwenhoek, bio je prvi koji je nacrtao  ilustraciju  crvenih "korpuskula", kako su ih zvali. Ništa  dalje  o krvnim  zrncima nije pronađeno,  sve do 1842.,  kada je francuski ljekar Alfred Donne otkrio trombocite. Naredno zatim,  leukocite su prvi put, istovremeno,  primijetili  Gabriel Andral, francuski profesor medicine i  William Addison, britanski ljekar. Obojica su  vjerovali da su crveno-bijele ćelije  izmenjene zbog bolesti. Sa ovim otkrićem,  zasnovana je hematologija, novo polje medicine. Iako su sredstva za bojenje tkiva i ćelija bile na raspolaganju, gotovo da nije bilo  napretka u znanja o morfologiji krvnih ćelija, sve  do 1879. godine, kada je Paul Ehrlich objavio svoju tehniku za bojenje krvnih razmaza  i svoj  metod za diferencijaciju i brojanje  krvnih zrnaca brojanje (tzv. diferencijalna krvna slika).

## Reference
## Vanjski linkovi
Kategorija:Krv
Kategorija:Ćelije krvi