open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Rezolucija 721 Vijeća sigurnosti Ujedinjenih nacija

**Rezolucija 721 Vijeća sigurnosti Ujedinjenih nacija** je donesena 25. novembra 1991, u Vijeću sigurnosti Ujedinjenih nacija na 3018. sjednici jednoglasnim usvajanjem svih petnaest članica Vijeća. Ovom su rezolucijom, a na osnovu već usvojene Rezolucije 713 iz septembra 1991. razmatra stanje u Socijalističkoj federativnoj republici Jugoslaviji, koje je nastalo zbog izbijanja oružanih sukuba, nastalih političkim rascjepom tadašnjih republika SFRJ. Ovom odlukom Vijeće podupire napore generalnog sekretara UN peruanskog generala Javier Pérez de Cuéllar i njegovog osobnog izaslanika, kako bi prestali vojni sukobi, te da se nakon uspostavljanja mira u Jugoslaviju pošalje mirovna misija.

## Sadržaj 
U rezoluciji se određuje slanje mirovne misije, koja se može uputiti u Jugoslaviju tek pristankom svih sukobljenih strana i uspostavljanja mira.

## Tekst 
## Posljedice 
Zbog jakog političkog uticaja Vlade SFRJ i otpora u Pokretu nesvrstanih, ova Rezolucija nije donijela nikakav rezultat, ali je za posljedicu imala naredne rezolucije, koje su organizirale mirovne misije na području Jugoslavije.

## Također pogledajte 
* Rat u Bosni i Hercegovini
* Rat u Hrvatskoj
* Rat u Sloveniji

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Tekst rezolucije na UNHCR.org 

Kategorija:1991. u Jugoslaviji
721
721
Jezersko (čvor)

**Slovenija**:

* Jezersko, općina u regiji Gorenjskoj
* Spodnje Jezersko, naselje u općini Jezersko, regija Gorenjska 
* Zgornje Jezersko, naselje i sjedište općine Jezersko, regija Gorenjska
Federalni radio

**Federalni radio** jest entitetski radio Federacije Bosne i Hercegovine (FBiH). Dio je Radio-televizije Federacije Bosne i Hercegovine (RTVFBiH).

## Historija 
Dana 7. maja 2001. u 6:00 prestalo je emitiranje Radija Bosne i Hercegovine, a s emitiranjem su počeli Federalni radio (Radio F) i Bosanskohercegovački radio (BH Radio 1). Radio F od tog datuma koristi FM predajnik bivšeg Radija Bosne i Hercegovine (devet predajnika). Prvi glavni urednik Radija F bio je Esad Cerović.
* Velika Visoka – 88,2 Mhz

## Vanjski linkovi 
* Službeni sajt

## Reference 
Kategorija:Bosanskohercegovačke radiostanice
Leonardo DiCaprio

**Leonardo Wilhelm DiCaprio** (; rođen 11. novembra 1974) jeste američki glumac i filmski producent. DiCaprio je počeo karijeru pojavljujući se u televizijskim reklamama, nakon kojih je imao manje uloge u televizijskim serijama poput sapunice *Santa Barbara* i sitkoma *Growing Pains* početkom 1990ih. Svoju filmsku karijeru počeo je ulogom Josha u filmu *Critters 3* nakon čega je glumio u filmskoj adaptaciji ''This Boy's Life* (1993) zajedno sa De Nirom. Dobio je pozitivne kritike za sporednu ulogu u drami *What's Eating Gilbert Grape* (1993), a javno priznanje sa glavnim ulogama u drami *The Basketball Diaries* (1995) i romatičnoj drami *Romeo + Julija* (1996). Slavu mu je donijela epska romansa u režiji James Camerona *Titanic* (1997), koji je dobio i nagradu "Zlatni globus" za najbolji film u kategoriji drama, dok je DiCaprio za tu ulogu nominiran za najboljeg glumca u istoj kategoriji, ali nije osvojio nagradu. *Titanic* je također postao i film sa najvećom zaradom u historiji do tada.

Od početka 2000ih, DiCaprio je mnogo puta hvaljen i nagrađivan za svoj rad u brojnim filmskim ostvarenjima. Njegovi filmovi nakon *Titanica* bili su *Čovjek sa željeznom maskom* 1998., biografska kriminalistička drama *Uhvati me ako možeš* 2002. godine te epska historijska drama *Bande New Yorka* 2002. koja je također označila i njegovu prvu od mnogobrojnih kasnijih saradnji sa režiserom Martinom Scorsesem. Osim ovih, DiCaprio je bio zapažen i u ulogama u političkom ratnom trileru *Krvavi dijamant* 2006, kriminalističkoj drami *Pokojni* 2006, špijunskom trileru *Body of Lies* (2008), drami *Revolucionarni put* 2008, psihološkom trileru *Otok Shutter* (2010), naučno-fantastičnom trileru *Inception* 2010, biografskom filmu *J. Edgar'' 2011. i mnogim drugim.

## Privatni život 
DiCaprio nije oženjen, ali je njegov privatni život često praćen u medijima. Imao je veze sa brojnim glumicama, modelima i slavnim ličnostima, kao što su Kristen Zang, Emma Miller, Gisele Bündchen, Bar Refaeli, Blake Lively, Erin Heatherton i druge.

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* 
* 

Kategorija:Američki glumci
Kategorija:Zlatni globus za najboljeg glumca – drama
Kategorija:Amerikanci porijeklom iz Italije
Kategorija:Amerikanci porijeklom iz Njemačke
Kategorija:Amerikanci porijeklom iz Rusije
Kategorija:Rođeni 1974.
Kategorija:Biografije, Hollywood (Kalifornija)
Kategorija:Živi ljudi
Hanalaʻa

**Hanalaʻa** [Hanalaa] (rođen o. 1186) bio je kralj havajskog ostrva Mauija (*Aliʻi Nui o Maui*) na drevnim Havajima. Bio je jedan od ranih vladara tog ostrva, potomak kralja Paumakue od Mauija, koji je potjecao sa ostrva Oahua. Upravljao je zapadnim Mauijem. Njegova genealogija je dana u drevnim pojanjima.

Bio je sin i nasljednik kralja Palene I od Mauija, a majka mu je bila kraljica Hikawai. Bio je dosta poznati kralj.

Prema nekim pojanjima, postojala su dvojica prinčeva zvanih Hanalaʻa — Hanalaʻa Nui i Hanalaʻa Iki. Tu se možda radi o pogrešci u pojanjima te je moguće da su oni bili zapravo ista osoba.

Hanalaʻa je bio predak kralja ostrva Havaji, Pilikaaieje, koji je bio osnivač dinastije Pili.

Supruga Hanalaʻe bila je kraljica Mahuia te je njihov sin bio kralj Mauiloa.
## Reference 
Kategorija:Havajski vladari
Radiotelevizijski odašiljač Vlašić

**Radiotelevizijski odašiljač Vlašić** je radijski i televizijski odašiljač smješten na planini Vlašiću u središnjem dijelu Bosne i Hercegovine, te je jedan od 9 radijskih i 10 televizijskih odašiljača koji čine glavnu mrežu predajnika u BiH. Nalazi se na vrhu Paljenik (ili Opaljenik), najvišem Vlašićkom vrhu, na nadmorskoj visini od 1943 m.i.m. Koristi se za pokrivanje tv i radio signalom šireg područja središnjeg dijela države. Zbog izrazite nadmorske visine program je moguće primati u velikom dijelu Bosne i Hercegovine, kao i u Slavoniji i dijelovima Vojvodine i Dalmacije, a zbog veće jačine rasprostiranja radio-talasa, radijski program moguće je primati i u višim dijelovima Crne Gore i zapadne Srbije.

## RTV programi
Radiotelevizijski odašiljač Vlašić emituje tri radio-stanice na FM području, te tri analogna televizijska kanala na VHF i UHF području.

### Radio
### Televizija
Kao i svi televizijski odašiljači u BiH, i odašiljač Vlašić emituje televizijske programe na stari način, odn. analogno.

## Reference
Vlašić
Kategorija:Televizija u Bosni i Hercegovini
Koritnik

* Koritnik (planina), planina između Albanije i Kosova

**Bosna i Hercegovina**:
* Koritnik (Breza), naselje u općini Breza
* Koritnik (Višegrad), naselje u općini Višegrad

**Srbija**:
* Koritnik (Ivanjica), naselje u općini Ivanjica
Koritnik (Breza)

**Koritnik** je naseljeno mjesto u općini Breza, Bosna i Hercegovina.

## Stanovništvo 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Zvanični sajt općine Breza
Frekvencijska modulacija

**Frekvencijska modulacija** (skraćeno **FM**) postupak je modulacije kod koje se informacija prenosi promjenom frekvencije prijenosnog signala. U analognoj tehnici trenutna vrijednost frekvencije prijenosnog signala ovisi o trenutnoj vrijednosti amplitude modulirajućeg signala. U digitalnoj tehnici vrijednosti frekvencije prijenosnog signala čine diskretan skup i skokovito se mijenjaju ovisno o vrsti modulacije (FSK, AFSK, MSK).

Najpoznatija primjena frekvencijske modulacije danas se koristi za prijenos analognog radija u frekvencijskom pojasu ultrakratkog talasa (UKT, 87,5&ndash;108 MHz), a u prošlosti se koristila i za prijenos signala zvuka kod analogne televizije.

Kategorija:Radiokomunikacije
Fussilet

**Sura Fussilet** (arapski: **سورة فصّلت**; bos.:*Objašnjenje*) je 41. sura Kur'ana. 
Sastoji se od 54 ajeta i ubraja se u *mekanske sure*, sure objavljene u Meki). 
 
## Karakteristike 
Jedna je od 29 sura koje počinju sa karakterističnim početkom, odnosno odvojenim harfovima. Druga je od sedam kur’anskih sura (u rasponu od 40. do 46. sure) koje počinju sa karakterističnim znakom *Ha-mim* (ostale sure su: El-Mu’min, Eš-Šura, Ez-Zuhruf, Ed-Duhan, El-Džasije i El-Ahkaf).

## Također pogledajte 
*Kur'an
*Tefsir

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Tefsir sure Fussilet 
* Sura Fussilet sa prijevodom na bosanski (od Korkuta), na tanzil.net
* Sura Fussilet s audiozapisom

Kategorija:Kur'an
Kategorija:Mekanske sure
Kategorija:Sure
Kategorija:Sure sa karakterističnim počecima
Mahala (čvor)

*Mahala* (kolok. **Mala**), izvedeno od arapske riječi محلة‎‎ [mähallä] što znači *stanovanje*

* Mahala, glavne gradske četvrti bosanskohercegovačkih gradova, te gradova i sela širom Balkana

:

* Mahala (Breza), naselje u općini Breza
* Mahala (Osmaci), naselje u općini Osmaci
* Mahala (Rogatica), naselje u općini Rogatica
* Mahala Gomionica, naselje u općini Kiseljak
* Mahala Višnjica, naselje u općini Kiseljak
* Buzić Mahala, naselje u općini Visoko
* Posavska Mahala, naselje u općini Odžak

:

* Mahala (Golubovci), naselje u gradskoj općini Golubovci, grad Podgorica

## Također pogledajte
* Donja Mahala
* Mala
Potkraj

* Potkraj (Breza), naselje u općini Breza.
* Potkraj (Donji Vakuf), naselje u općini Donji Vakuf.
* Potkraj (Kiseljak), naselje u općini Kiseljak.
* Potkraj (Livno), naselje u općini Livno.
* Potkraj (Široki Brijeg), naselje u općini Široki Brijeg.
Evropsko prvenstvo u nogometu 2016 - grupa E

**Evropsko prvenstvo u nogometu – grupa E** bila je jedna od šest grupa grupne faze takmičenja na Evropskom prvenstvu 2016. koje se odigralo u Francuskoj. Takmičenje u grupi E se igralo od 13. do 22. juna 2016. godine. U grupi su se nalazile četiri reprezentacije: Belgija, Italija, Irska i Švedska. Italija kao pobjednik grupe, te Belgija kao drugoplasirana ekipa obezbijedili su nastavak učešća u osmini finala Evropskog prvenstva. Irska kao jedna od četiri najbolje trećeplasirane ekipe iz svih grupa također se kvalificirala u osminu finala.

## Ekipe 
;Napomena

## Tabela 
## Utakmice 
''Utakmice su igrane po srednjoevropskom ljetnom vremenu (UTC+2).

### Irska - Švedska 

|valign="top"|300px
|valign="top" width="50%"|

|}

### Belgija - Italija 

|valign="top"|300px
|valign="top" width="50%"|

|}

### Italija - Švedska 

|valign="top"|300px
|valign="top" width="50%"|

|}

### Belgija - Irska 

|valign="top"|300px
|valign="top" width="50%"|

|}

### Italija - Irska 

|valign="top"|300px
|valign="top" width="50%"|

|}

### Švedska - Belgija 

|valign="top"|300px
|valign="top" width="50%"|

|}

## Reference 
## Vanjski linkovi 
* **EP 2016 - grupa E** na zvaničnoj stranici UEFA-e

E
Jesenice

mini|280px|Jesenice, stari dio grada
**Jesenice** () su naseljeno mjesto i općina, te službeni grad u Sloveniji, u Gorenjskoj regiji.

## Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazile su se u sastavu stare općine Jesenice.

## Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, općina Jesenice je imala 21.645 stanovnika, od čega u samim Jesenicama 13.440.

### Općina Jesenice 
**Napomena**: *Nastala iz stare općine Jesenice.*

### Jesenice (naseljeno mjesto) 
**Napomena**: *U 1979. smanjeno za dio naselja koji je proglašen za samostalno naselje Prihodi. U 1998. smanjeno za dijelove naselja koji su proglašeni za samostalna naselja Koroška Bela i Slovenski Javornik.*

## Galerija 

Datoteka:Jesenice2.jpg|pogled na Jesenice sa vrha Stol, u pozadini Julijske Alpe
Datoteka:KosovaGrascina1.JPG|Kosova graščina, Gornjesavski muzej
Datoteka:Starasava.JPG|Stara Sava
Datoteka:Jesenice-Kurja vas 2 (1).jpg|most na rijeci Savi Dolinki
Datoteka:Jesenice mosque.jpg|džamija    
Datoteka:Jesenice ulica.jpg|ulica
Datoteka:Jesenice pri Sparu (1).jpg|detalj  
Datoteka:SZ 541 at Jesenice train station.jpg|željeznička stanica

## Reference
## Vanjski linkovi
Kategorija:Gradovi u Sloveniji
Kategorija:Gradovi u Gorenjskoj regiji
*
Žirovnica (Slovenija)

mini|265px|Žirovnica, zimski krajolik
**Žirovnica** je općina u Sloveniji, u Gorenjskoj regiji.

## Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazila se u sastavu stare općine Jesenice. Sjedište općine je u naselju Breznica.

## Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, općina Žirovnica je imala 4.355 stanovnika, od čega u Breznici 470.

### Općina Žirovnica 
**Napomena**: *Nastala iz stare općine Jesenice.*

## Reference
## Vanjski linkovi
Kategorija:Općine u Sloveniji
Kategorija:Općine u Gorenjskoj regiji
Kategorija:Naselja u Sloveniji
Kategorija:Naselja u Gorenjskoj regiji
Kategorija:Naselja u Žirovnici
*
Žirovnica

**Hrvatska**:
* Žirovnica (rijeka), lijeva pritoka Une

**Sjeverna Makedonija**:
* Žirovnica (Mavrovo i Rostuša), naselje u općini Mavrovo i Rostuša, Pološka oblast

**Slovenija**:
* Žirovnica (Slovenija), općina u regiji Gorenjskoj
* Žirovnica (Idrija), naselje u općini Idrija, regija Goriška 
* Žirovnica (Sevnica), naselje u općini Sevnica, regija Posavska 
* Žirovnica (Žirovnica), naselje u općini Žirovnica, regija Gorenjska

**Srbija**:
* Žirovnica (Batočina), naselje u općini Batočina, Šumadijski okrug
Seoce (Breza)

**Seoce** je naseljeno mjesto u općini Breza, Bosna i Hercegovina.

## Stanovništvo 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Zvanični sajt općine Breza
Tržič (čvor)

**Slovenija**:

* Tržič, grad u regiji Gorenjskoj
* Tržič (Dobrepolje), naselje u općini Dobrepolje, regija Srednja Slovenija
Aminoacil-tRNK sintetaza

mini|300px|Kristalna struktura kompleksa  cisteinil-tRNK  sintetaze sa binarnim cotRNKCys
## Definicija
'*Aminoacil tRNK sintetaza* (**aaRS**)  je enzim  koji privezuje odgovarajuću aminokiselinu na njenu tRNK.  Također katalizira esterifikaciju određenih srodnih  aminokiselina ili njenih prethodnica jednog od svih svojih kompatibilnih srodnih tRNK  formirajući  aminoacil-tRNK.

To se ponekad naziva "punjenje" ili "učitavanje"  tRNK aminokiselinama. Kada se tRNK  optereti, može  ribosomu prenijeti aminokiselinu na sve veći nastajući  peptid, u skladu sa genetičkim kodom. Aminoacil tRNK stoga ima važnu ulogu u  translaciji DNK – ekspresiji gena u stvaranju proteina.
## Mehanizam
Sintetaze prvo  vežu  adenozin trifosfat (ATP) i odgovarajuću aminokiselinu (ili njen prekursor) da se formira aminoacil-adenilat, oslobađajući anorganski pirofosfat (PPi). Adenilat-AARS kompleks onda vezuje odgovarajuću molekulu,tRNK i aminokiselina  prelazi iz AA-AMP na  2'- ili 3'-OH prošlog tRNK nukleotida (A76) ili na 3'-kraj.

Mehanizam se muže sumirati u slijedećoj seriji reakcija:
# aminokiselina + ATP → aminoacil-AMP + PPi
# aminoacil-AMP + tRNK → aminoacil-tRNK + AMP.

Sumirajući obje reakcije, sveukupna je slijedeća: 
aminokiselina + tRNK + ATP  → aminoacil-tRNK + AMP + PPi.

Kombinacija ove tri reakcije daje: 
aminokiselina + tRNK + ATP + H20  → aminoacil-tRNK + AMP + PPi.
Neke  sintetaze također posreduje u korekturnoj  reakciju kako bi se osigurala visoka vjernost tRNK punjenja; Ako se utvrdi da ae tRNK nepropisno puni, odnosno prihvata neodgovarajuću aminokiselinu, veza aminoacil-tRNK  bude hidrolizirana.
## Također pogledajte
*Enzim
*Ligaza
*Kataliza
## Reference
## Vanjski linkovi
*ICAARS: B. Pawar,  and  GPS Raghava (2010) Prediction and classification of aminoacyl tRNA synthetases using PROSITE domains. BMC Genomics 2010, 11:507
*MARSpred: B. Pawar,  and  GPS Raghava (2011) Predicting sub-cellular localization of tRNA synthetases from their primary structures. Amino Acids 2011 PMID 21400228

Kategorija:EC 6.1
Kategorija:Biosinteza bjelančevina
Spisak nacionalnih spomenika Bosne i Hercegovine u Kreševu

mini|desno|300px|Franjevački samostan u Kreševu
**Spisak nacionalnih spomenika Bosne i Hercegovine u Kreševu** je popis nacionalnih spomenika koji se nalaze na području općine Kreševo. Na listi nacionalnih spomenika Bosne i Hercegovine za općinu Kreševo se nalaze sljedeći spomenici:
* "Arheološko područje s antičkim objektom na lokalitetu Gromile", historijsko područje 
* "Franjevački samostan sa pokretnom imovinom", graditeljska cjelina  
* "Kreševo", historijsko gradsko područje 
* "Most poznat kao Rimski most u selu Vranci", historijski spomenik 
* "Nekropola sa stećcima na lokalitetu Brdo (Križ) u Deževicama", historijsko područje 
* "Nekropola sa stećcima na lokalitetu Klupe i nekropola sa stećcima lokalitetu Crvenjak u Komarima", historijsko područje 
* "Nekropola sa stećcima na lokalitetu Kose u Crnićima", historijsko područje
* "Nekropole sa stećcima i starim muslimanskim nišanima u Kreševu", historijsko područje  
* "Sedam kuća u selu Vranci" – selu srednjovjekovnih rudara i kovača, grupa građevina 
* "Svetište Voda svetog Jakova u Kreševu", kulturni krajolik
* "Stari grad u Kreševu", historijsko područje.
 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Zvanična stranica komisije za očuvanje nacionalnih spomenika Bosne i Hercegovine

Kreševo
*
Karboksi-lijaza

**Karboksi-lijaze** ili **dekarboksilaze** su ugljik-ugljik lijaze koje dodaju ili oduzimaju karboksil grupu iz organskih jedinjenja.

Ovi enzimi kataliziraju dekarboksilaciju aminokiselina, beta-keto kiselina i alfa-keto kiselina.

## Klasifikacija i nomenklatura
Karboksi-lijaze are su kategorirane u EC enzimski broj.4.1.1.
Obično su imenovane prema supstratu kojeg dekarboksiliraju. Naprimjer, piruvat dekarboksilaza ckatalizira dekarboksilaciju piruvata.

## Primjeri
* Aromatska-L-aminokiselinska dearboksilaza
* Glutamat dearboksilaza
* Histidin dekarboksilaza
* Ornitin dekarbokslaza
* Fosfoenolpiruvat karboksilaza
* Piruvat dearboksilaza
* RuBisCO – jedina karboksilaza koja vodi ka mreži fiksacije ugljendioksid
* Uridin monofosfat sintetaza
* Uroporfirinogen III dekarboksilaza

## Također pogledajte
* Enzim
* Lijaza
* Spisak EC brojeva (EC 4)#EC 4.1.1: Karboksi-Lijaze

## Reference
## Vanjski linkovi
* 

Kategorija:Lijaze
*
Vlahinje

:
* Vlahinje (Breza), naselje u općini Breza.

:
* Vlahinje (Kosovska Mitrovica), naselje u općini Kosovska Mitrovica.
Svjetski kup u biatlonu 1998/1999.

**Svjetski kup u biatlonu 1998/99.** je 22-o po redu takmičenje biatlonaca za Svjetski kup u biatlonu u organizacijiMeđunarodnog biatlonskog saveza (IBU). Sezona je počela 11. decembra 1998. u Hochfilzenu u Austriji, a završena 15. marta 1999. u Holmenkollenu u Norveškoj. U ovoj sezoni, takmičenja su održavana po 17-i put u ženskoj konkurenciji. Takmičenja u muškoj konkurenciji održana su u disciplinama pojedinačno na 20 km, sprint 10 km, potjera 12,5 km, štafeta 4 × 7,5 km i masovni start, a u ženskoj pojedinačno na 15 km, sprint 7,5 km, potjera 10 km, masovni start, i štafeta 4 × 7,5 km. Vrhunac takmičenja bilo je Svjetsko prvenstvo na finskom Kontiolahtiju, na kojem su održana takmičenja u ženskoj i muškoj konkurenciji u disciplini sprint, potjera i štafeta, koja su se bodovala za plasmanu Svetskom kupu. Takmičenja za Svjetsko prvenstvo u disciplinama pojedinačno i masovni star održana su u Holmenkollenu u okviru takmičenja Svjetskog kupa. Ukupni pobjednik Svjetskog kupa u muškoj konkurenciji postao je Nijemac Sven Fischer, dok je u ženskoj konkurenciji po treći put pobijedila Šveđanka Magdalena Forsberg. Od ove sezone zvanično se vode pobjede i ukupni plasman u disciplini masovni start.

## Kalendar takmičenja 
## Bodovanje 
Od sezone 1984/85., pa sve do sezone Svjetskog kupa 1999/2000. koristi se novi sistem bodovanja u kome pobjednik dobija 30 bodova, drugi 26, treći 24 itd. Ovaj sistem je zamijenio stari sistem od prve sezone 1978. po kojem je pobjednik dobijao 25 bodova, drugi 24, treći 23 i svaki sljedeći plasman bod manje.

U ovoj sezoni se svakom takmičaru brisalo 6 slabih rezultata, koji nisu ulazili u bodovanje za ukupan plasman i to 2 rezultata u sprintu, 2 u pojedinačnoj utrci, 1 u masovnom startu i jedan u potjeri)

## Muškarci 
### Rezultati 
### Tabele 
### Pojedinačni rezultati 
## Žene 
### Rezultati 
### Tabele 
### Pojedinačni rezultati 
## Pobjede u Svjetskom kupu 

; Muškarci

; Žene

## Napomene 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Službena stranica IBU-a

Kategorija:1999. u biatlonu
Kategorija:1998. u biatlonu
Kategorija:Svjetski kup u biatlonu 1998/1999.
Bled

mini|280px|Bled, rimokatolička crkva "Sv. Martin"
**Bled** () je naseljeno mjesto i općina, te službeni grad u Sloveniji, u Gorenjskoj regiji.

## Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazio se u sastavu stare općine Radovljica.

## Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, općina Bled je imala 8.122 stanovnika, od čega u samom Bledu 5.181.

### Općina Bled 
**Napomena**: *Nastala iz stare općine Radovljica.*

### Bled (naseljeno mjesto) 
**Napomena**: *Nastalo 1960. spajanjem naselja: **Bled–Grad**, **Bled–Mlino**, **Bled–Rečica**, **Bled–Zagorice** i **Bled–Želeče**, koja su ukinuta.*

## Galerija 

Datoteka:Bled (15678822417) (2).jpg|gradski detalj 
Datoteka:Bled 043.jpg|gradski detalj 
Datoteka:Bled (43 von 91) (19301728136).jpg|drvene kućice pored Bledskog jezera    
Datoteka:Bled 084.jpg|hotel "Golf"
Datoteka:Bled IMG 5089 (14299979685).jpg|obala jezera
Datoteka:Bled IMG 5198 (14298089302).jpg|krajolik
Datoteka:Bled IMG 5535 (14296824201).jpg|arhitektura
Datoteka:Bled (8986365158).jpg|detalj
Datoteka:Bled (8985171333).jpg|hotel "Grand"
Datoteka:Bled at night.jpg|Bled noću
Datoteka:Bled (86 von 91) (19140810200).jpg|Bledski zamak
Datoteka:Bled Castle (Back) (14060090759).jpg|zamak, krajolik
Datoteka:Bled (8897531781).jpg|Marijina crkva
Datoteka:Bled - cerkev sv. Andreja.jpg|rimokatolička crkva "Sv. Andrej"
Datoteka:House Bled.JPG|prodavnica
Datoteka:Bled1a.jpg|jesenji pejzaž
Datoteka:Bled vicarage - Slovenia (11663891064).jpg|stari vikarijat
Datoteka:Bled okt-28-2006-21.JPG|detalj
Datoteka:Bled Jezero-train station.jpg|željeznička stanica Bled-jezero

## Također pogledajte
* Bledsko jezero

## Reference
## Vanjski linkovi
Kategorija:Gradovi u Sloveniji
Kategorija:Gradovi u Gorenjskoj regiji
*
EC broj enzima

mini|desno|300px|Kristali dezoksiribonukleaznog proteina
**Komisijski broj enzima** (**EC**: **E**nzyme **C**ommision Number) je oznaka  svakog enzima u pregledu  njihove klasifikacije, na osnovu hemijske reakcije koju kataliziraju. Ova sistemska nomenklatura enzima, svaki EC broj je povezuje s preporučenim imenom za odgovarajući enzim.

Strogo govoreći, EC brojevi ne preciziraju enzim, već enzim katalizirane reakcije. Ako različiti enzimi (naprimjer, iz različitih organizama) kataliziraju istu reakciju, onda oni dobiju isti EC broj. Osim toga, usljed konvergentne evolucije, potpuno drugačiji proteinski oblici mogu katalizirati identičnu reakcija i stoga će im biti dodijeljen identičan broj EC. Ovi se označavaju kao nehomologni izofunkcijski enzimi, ili NISE). Za razliku od toga, UniProt identifikatori jedinstveno određuju proteinsku sekvencu po aminokiselinama.

## Format broja 
Oznaka svakog od enzima sastoji se od slova "EC", a zatim četiri broja odvojena razmacima. Ti brojevi predstavljaju progresivno finiju klasifikaciju enzima. Postoje i preliminarni EC brojevi koji imaju oznaku **n** u sklopu četvrtog (serijskog) broja (npr. EC 3.5.1.n3).
Primjerice, tripeptid aminopeptidaza ima kod "EC 3.4.11.4", čije komponente ukazuju na sljedeće skupine enzima:
* EC 3 – enzimi su hidrolaze (enzimi koji koriste vodu za razgradnju nekih drugih molekula);
* EC 3.4 – hidrolaze koje djeluju na peptidne veze;
* EC 3.4.11 – hidrolaze koje odnose amino-terminal aminokiseline iz polipeptida;
* EC 3.4.11.4 – hidrolaze koje skidaju amino-terminal tripeptida.

## Sličnost reakcije 
Sličnost između enzimskih reakcija (EC) može se izračunati pomoću promjene veza, reakcijskih centara ili podkonstrukcije metrike (tj. EC-BLAST).

## Historija 
Šema nomenklature enzima je razvijen početkom 1955. godine, kada je Međunarodni kongres za biohemiju u Bruxellesu postavio Komisiju za enzime. Prva verzija je objavljena u 1961. Sadašnje šesto izdanju, koje je objavila Međunarodna unija za biohemiju i molekularnu biologiju 1992. godine, sadrži 3196 različitih enzima. Suplementi 1-4 objavljeni su od 1993. do 1999. Naknadni suplementi su objavljeni elektronskim putem, na internet stranici Odbora za nomenklaturu Međunarodne unije za biohemiju i molekularnu biologiju.

## Razina kodova 
## Također pogledajte 
* Spisak EC brojeva
* Spisak enzima
* TC broj (klasifikacija membranskih transportnih proteina)

## Reference 
Kategorija:Enzimi po funkciji
Kategorija:Bioinformatika
Kategorija:Heminformatika
Kategorija:Hemijske numeričke šeme
Gorje (Slovenija)

**Gorje** su općina u Sloveniji, u Gorenjskoj regiji.

## Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazila se u sastavu stare općine Radovljica. Sjedište općine je u naselju Zgornje Gorje.

## Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, općina Gorje je imala 2.935 stanovnika, od čega u Zgornjem Gorju 500.

### Općina Gorje 
**Napomena**: *Nastala iz stare općine Radovljica.*

## Poznate osobe 
* Marjan Burgar - bivši jugoslavenski biatlonac, prvi predstavnik Jugoslavije na Zimskim olimpijskim igrama 1980.

## Reference
## Vanjski linkovi
Kategorija:Općine u Sloveniji
Kategorija:Općine u Gorenjskoj regiji
Kategorija:Naselja u Sloveniji
Kategorija:Naselja u Gorenjskoj regiji
Kategorija:Naselja u Gorju
*
Gorje (čvor)

* Gorje, planinski vijenac

**Slovenija**:

* Gorje (Cerkno), naselje u općini Cerkno, regija Goriška 
* Gorje (Slovenija), općina u regiji Gorenjskoj
* Spodnje Gorje, naselje u općini Gorje, regija Gorenjska 
* Zgornje Gorje, naselje i sjedište općine Gorje, regija Gorenjska
Mauiloa

**Mauiloa** ("dugi/visoki Maui") bio je princ i kralj ostrva Mauija na drevnim Havajima. Nazvan je po mitskom junaku Mauiju, po kojem je i ostrvo nazvano.

Spomenut je u drevnim legendama i pojanjima kao jedan od ranih vladara tog ostrva.

Njegov otac je bio njegov prethodnik, kralj Hanalaʻa, a majka mu je bila kraljica Mahuia. Mauiloa je svog oca naslijedio nakon njegove smrti, ali se morao boriti kako bi uspješno uspostavio svoj autoritet nad Mauijem.

Njegova majka Mahuia je također bila supruga čovjeka zvanog Lonoʻopua.

Supruga Mauiloe je bila kraljica Kauhua, čiji roditelji nisu više poznati. Njihov sin je bio kralj Alo od Mauija.
## Reference 
Kategorija:Havajski vladari
Maleat izomeraza

**Maleat izomeraza** – u  enzimilogiji – (EC 5.2.1.1) je enzim koji katalizira hemijske reakcije:

* maleat \rightleftharpoons fumarat.
Ovaj enzim pripada porodici izomeraza, posebno cis-trans izomeraza. Sistematsko ime ove klase enzima je **maleat cis-trans-izomeraza**. Ovaj enzim sudjeluje u  metabolizmu butanoata,  nikotinata i nikotinamida.

Maleat cis-trans izomeraza, koji katalizira konverziju maleata na fumarate, je pročišćena i karakterizira iz *Alcaligenes faecalis* IFO13111. Molekulska  težine maleata izomeraza je procijenjena na  60 kDa, koji se sastoji od 28 kDa dimera,  što je dokazano  gel-filtracijskom  hromatografijom i SDS-PAGE analizom. Kinetička istraživanja su pokazala  da  Michaelisova konstanta za maleat iznosi  4,0 x 10−5M. Otkrivena je i obrnuta reakcija  (fumarat do maleata) aktivnost enzima, iako je bila prilično slaba.

Maleat izomerazni  gen (*maiA*) je kloniran hibridizacijom pomoću oligonukleotidne DNK sonde, osmišljene na temelju utvrđenih N-terminalnih sekvenci  aminokiselina  pročišćenog enzima. Utvrđene DNK sekvenca gena *maiA* sadrži otvoreno čitanjanje (*open reading*)  okvir koji kodira 254-aminokiselinsku sekvencu. Aminokiselinska sekvenca proizvoda gena *maiA*  ne pokazuje značajnu homologiju sa  bilo kojom  sekvencom aminokiselina u proteinskoj bazi podataka.

## Također pogledajte 
* Enzim
* Kataliza
* Izomeraza
## Reference
## Vanjski linkovi 
* 

Kategorija:Izomeraze
Kategorija:EC 5.2.1
ISO 3166-1

**ISO 3166-1** dio je standarda ISO 3166 kojeg objavljuje Međunarodna organizacija za standardizaciju (ISO), i definira kodove za nazive država, zavisnih teritorija, i posebnih područja od geografskog značaja. Službeno ime standarda je *Kodovi za predstavljanje naziva zemalja i njihovih poddivizija &ndash; Dio 1: Kodovi država*. Ovaj standard definira tri skupa kodova država:
* ISO 3166-1 alpha-2 – dvoslovni kodovi država koji su najšire korišteni od tri navedena, i najprominentniji za internetske najviše državne domene (sa nekoliko izuzetaka).
* ISO 3166-1 alpha-3 – troslovni državni kodovi koji omogućavaju bolju vizualnu asocijaciju između kodova i imena država u odnosu na alpha-2 kodove.
* ISO 3166-1 numeric – trobrojčani državni kodovi koji su identični onima razvijenim i održavanim od statističke divizije UN-a, sa prednosti nezavisnosti pisma i stoga korisno je za ljude ili sisteme koji ne koriste latinsko-alfabetne skripte.

Alfabetski kodovi država su prvi put uključeni u "ISO 3166" 1974. godine, a numerički kodovi država su prvi put uključeni 1981. godine. Državni kodovi su objavljeni kao ISO 3166-1 od 1997, kada je ISO 3166 proširen u tri dijela, sa ISO 3166-2 koji definira kodove za poddivizije i ISO 3166-3 koji definira kodove za bivše države.

Kao uveliko korišten međunarodni standard, ISO 3166-1 se implementira u ostale standarde i koristi od međunarodnih organizacija da omogući lahku izmjenu dobara i informacija. Ipak, to nije samo standard za državne kodove. Ostali kodovi država koje koriste organizacije su djelimično ili potpuno nekompatibilne sa ISO 3166-1, mada neki od njih približno odgovaraju kodovima ISO 3166-1 standarda.

## Također pogledajte 
* ISO 639 – *Kodovi za predstavljanje naziva jezika*

## Reference 
1
Kategorija:Državni kodovi
Kategorija:Spiskovi skraćenica za države
Bare (Visoko)

**Bare** su naseljeno mjesto u gradu Visokom, Bosna i Hercegovina.

## Stanovništvo 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Zvanični sajt grada Visokog
Biskupići

**Bosna i Hercegovina**:
* Biskupići (Visoko), naselje u općini Visoko.
*Biskupići (srednji vijek), mjesto pronalaska Kulin-banove ploče

**Srbija**:
* Biskupići (Prijepolje), naselje u općini Prijepolje.
Radovljica

mini|280px|Radovljica, rimokatolička crkva "Sv. Peter"
**Radovljica** () je naseljeno mjesto i općina, te službeni grad u Sloveniji, u Gorenjskoj regiji.

## Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazila se u sastavu stare općine Radovljica.

## Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, općina Radovljica je imala 18.858 stanovnika, od čega u samoj Radovljici 5.940.

### Općina Radovljica 
**Napomena**: *Nastala iz stare općine Radovljica.*

### Radovljica (naseljeno mjesto) 
## Galerija 

Datoteka:Radovljica Linhartov Trg 22-26 13052015 3713.jpg|Linhartov trg 
Datoteka:Radovljica avenue (2).jpg|centar   
Datoteka:Radovljica Linhart square Thurn-castle portal 16082012 555.jpg|zamak Thurn    
Datoteka:Radovljica1.JPG|gradski detalj
Datoteka:3.4.13 3 Radovljica 06 (8616666373).jpg|gradska arhitektura
Datoteka:Radovljica 001 (6805760221).jpg|gradska arhitektura
Datoteka:Radovljica Linhartov Trg 2 Gostilna Lectar 13052015 3673.jpg|gostionica "Lectar"
Datoteka:Radovljica Gradiška pot 3 Wohnhaus 13052015 3707.jpg|Gradiška pot
Datoteka:Radovljica - Trubarjeva ulica (pogled na Magušarjevo hišo).jpg|Trubarjeva ulica
Datoteka:Radovljica - župnišče (dvorišče).jpg|župni dvor
Datoteka:Radovljica - hiša Čebelica.jpg|"Čebelica"
Datoteka:3.4.13 3 Radovljica 02 (8616682845).jpg|spomenik Josipini Hočevar
Datoteka:Radovljica-train station.jpg|željeznička stanica

## Reference
## Vanjski linkovi
Kategorija:Gradovi u Sloveniji
Kategorija:Gradovi u Gorenjskoj regiji
*
Buci (Visoko)

**Buci** su naselje i mjesna zajednica na području Grada Visoko, u Zeničko-dobojskom kantonu, Bosni i Hercegovini. U historijskim izvorima naselje se javlja još u osmanskom periodu, a njegovo ime zabilježeno je i u novijim radovima o toponimiji visočkog kraja.

## Historija 
Područje Visokog i njegove okoline rano je ušlo u osmanski administrativni sistem. U katastarskom popisu iz 1468/1469. godine, među naseljima visočke nahije zabilježena je **Buča**, koja se identificira s današnjim Bucima. Isti rad pokazuje da se Buci spominju i u kasnijim osmanskim popisima s kraja 15. i početka 16. stoljeća, što govori o kontinuitetu naselja u okviru visočkog kraja.

Prema novijem istraživanju toponimije visočkog područja, ime *Buci* tumači se kao toponim povezan s vodom; u radu se navodi da pored naselja protiče rijeka Fojnica i da se na jednom mjestu nalaze slapovi, što se dovodi u vezu s mogućim porijeklom naziva.

### Savremeno doba 
Buci danas imaju status mjesne zajednice u okviru Grada Visoko.

## Stanovništvo 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Zvanični sajt grada Visokog
Dobro (višeznačna odrednica)

* Dobro, etički / filozofski pojam
* Dobro (Livno), naselje u općini Livno
* Dobro (Visoko), naselje u općini Visoko
Mukonatna cikloizomeraza

**Mukonatna cikloizomeraza** (EC 5.5.1.1) – mukonat cikloizomeraza I, cis,cis-mukonat-laktonizirajući enzim, cis,cis-mukonat cikloizomeraza, mukonat laktonizirajući enzim, 4-karboksimetil-4-hidroksiizokrotonolakton lijaza (deciklizacija), CatB, MCI) – jest enzim sa sistemskim imenom **2,5-dihidro-5-oksofuran-2-acetat lijaza** (deciklizacija).
 
Ovaj enzim katalizira sljedeću hemijsku reakciju:
2,5-dihidro-5-oksofuran-2-acetat cis,cis-heksadienedioat
Za djelovanje ovog enzima neophodan je ion mangana Mn2+.
Uključen je u razlaganje ligninski deriviranih aroma, katehhola i protokatehuata, međuproduktima ciklusu limunske kiseline kao dijela β-ketoadipatnog puta mikroba tla. Neke bakterijske vrste su također sposobne za also dehalogenizaciju hloroaromatskih jedinjenja, aktivnošću hloromukonatnih laktonizirajućih enzima. Bakterijski MLEs pripadaju grupi porodice enolaza, od nekoliko poznatih struktura,

## Također pogledajte
*Enzim
*Izomeraza
*Mukonat

## Reference 
## Vanjski linkovi
* 

Kategorija:Izomeraze
Kategorija:EC 5.5.1
Racemaza

**Epimeraze** i **racemaze** – u biohemiji – su izomerazni enzimi koji kataliziraju inverziju stereohemijskih oblika bioloških molekula.

Racemaza  katalizira stereohemijsku inverziju oko asimetričnog ugljikovog atoma u supstratu , a ima samojedan centar simetrije.
 
Epimeraza katalizira stereohmijsku inverziju konfiguracije oko jednog asimetričnog ugljika u supstratu. Ima više od jednog centra asimetrije, čime interkonvertira epimere.
 
Epimeraze čovjeka uključuju  metilmalonil-CoA epimerazu, koja učestvuje u razlaganju aminokiselina: alanina,  izoleucina, metionina i valina, te UDP-glukoza epimerazu, koja djeluje u finalnom  koraku is metabolizma galaktoze – katalizirajući  reverzibilno pretvaranje UDP-galaktoze u UDP-glukozu.

 
## Također pogledajte
*Enzim
*Kataliza
*Izomeraza
## Reference
## Vanjski linkovi
* http://medical-dictionary.thefreedictionary.com/racemase
* http://medical-dictionary.thefreedictionary.com/epimerase
* 

Kategorija:Izomeraze
Dolipolje

**Dolipolje** je naseljeno mjesto u gradu Visoko, u Zeničko-dobojskom kantonu, Federaciji Bosne i Hercegovine, Bosni i Hercegovini.

## Historija 
Prema građi koju je objavio Zavičajni muzej Visoko, Dolipolje se navodi među naseljima koja su već na samom početku osmanske upravne organizacije ušla u okvir nahije Visoko.

## Stanovništvo 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Zvanični sajt grada Visokog
Donja Vratnica

**Donja Vratnica** je naseljeno mjesto u sastavu Grada Visokog, u Bosni i Hercegovini. Historija naselja i šireg prostora Vratnice potvrđena je arheološkim nalazima iz prahistorije, osmanskim pisanim izvorima iz 16. stoljeća i novijim stručnim istraživanjima.

## Historija 
Zavičajni muzej Visoko ubraja Vratnicu među lokalitete na kojima se od osnivanja muzeja 1953. godine provode arheološka istraživanja, a među reprezentativnim nalazima iz svoje arheološke zbirke navodi željezna koplja iz Vratnice.

Poseban značaj ima nalaz zajedničke grobnice ratnika otkrivene 1966. godine u Donjoj Vratnici. Prema podacima Zavičajnog muzeja Visoko, lokalitet je otkriven prilikom kopanja temelja za kuću, nakon čega su uslijedila zaštitna arheološka istraživanja pod vodstvom Ljiljane Tomičić. U grobnici su pronađeni posmrtni ostaci između 16 i 20 osoba, koplja, brončane fibule, igle, privjesci, prstenje i perle, a lokalitet se datira u posljednju četvrtinu 4. stoljeća p. n. e..

U osmanskim izvorima Donja Vratnica spominje se u prvoj polovini 16. stoljeća. Behija Zlatar, objavljujući popis vakufa iz 1540. godine, identificira *Donju Vratnicu* kao mezru i dovodi je u vezu s današnjim selom Donja Vratnica kod Visokog. Taj podatak predstavlja jedan od najstarijih poznatih pisanih spomena naselja pod ovim imenom.

## Stanovništvo 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Zvanični sajt grada Visokog
Kajtazovića nišani

**Kajtazovića nišani** se nalaze u naselju Donja Lučka, općina Cazin. Grobljanska cjelina se od marta 2006. godine nalazi na listi nacionalnih spomenika Bosne i Hercegovine. Svi nišani postavljeni su od 1913. do 1950. godine članovima porodice Kajtezović, čiji korijeni datiraju još prije dolaska Osmanlija na ove prostore.

Postojanje ovakvih grupacija nišana nije rijetkost u ovome dijelu Bosne i Hercegovine. U Bosanskoj Krajini ih nazivaju *nišanima krajputašima*. Ovi spomenici su podizani najčešće uz glavne prometnice, o čemu govori samo njihovo ime. Kod ovakvih memorijalnih mjesta pokojnici su nerijetko sahranjivani na nekom drugome mjestu.

U ograđenome prostoru nalazi se 16 nišana od kojih je osam muških i osam ženskih. Tradicija sahranjivanja, odnosno postavljanja nadgrobnika koji pripadaju porodici Kajtezovića u ovoj parceli, nastavlja se. Ornamentika nišana u Donjoj Lučkoj je vrlo bogata. Osobit utisak ostavljaju muški nišani čija visina prelazi 3 metra.

## Također pogledajte 
* Spisak nacionalnih spomenika Bosne i Hercegovine u Cazinu
* Islamska arhitektura

## Literatura 
* Hasan ef. Hilić, Džamije u Velikoj Kladuši, Velika Kladuša 1970
* Mehmed Mujezinović, Islamska epigrafika u BiH, knjiga III, Sarajevo 1998

## Reference 
Kategorija:Nacionalni spomenici u Cazinu
Džindići (Visoko)

**Džindići** su naseljeno mjesto u sastavu Grada Visoko, u Zeničko-dobojskom kantonu, Bosni i Hercegovini. Historija naselja u dostupnoj literaturi je dokumentirana kroz srednjovjekovnu nekropolu stećaka na lokalitetu Grabošić.

## Historija 
### Srednji vijek 
Najvažniji poznati historijski lokalitet u Džindićima jest nekropola stećaka **Grabošić**. Prema rezultatima terenskih istraživanja objavljenim u *Radovima Zavičajnog muzeja – Visoko*, nekropola se nalazi na šumovitom brežuljku u selu Džindići, oko 17 kilometara sjeverozapadno od Visokog. Ranije ju je evidentirao Šefik Bešlagić, navodeći pet stećaka u formi sanduka.

Istraživači su naveli i da se nekropola nalazi na teško pristupačnom terenu, zbog čega nije isključena mogućnost da je izvorno obuhvatala i više primjeraka.

### Savremena valorizacija i zaštita 
Kulturno-historijsko naslijeđe Džindića ušlo je i u postupke institucionalne evidencije. U pregledima peticija Komisije za očuvanje nacionalnih spomenika Bosne i Hercegovine zabilježena je peticija od 7. aprila 2011. godine pod nazivom *Srednjovjekovni nadgrobni spomenici u naseljenom mjestu Džindići, Visoko*, čime je lokalitet uključen u službenu dokumentaciju zaštite baštine.

## Stanovništvo 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Zvanični sajt grada Visokog
Dvor (Visoko)

**Dvor** je naseljeno mjesto na području Grada Visokog, u Bosni i Hercegovini. U historiografiji visočkog kraja Dvor se pojavljuje u okviru šireg prostora Visokog i njegove okoline, jednog od najznačajnijih historijskih područja srednje Bosne.

## Historija 
### Srednjovjekovni tragovi 
Za historiju Dvora naročito su važni srednjovjekovni nadgrobni spomenici, odnosno stećci, evidentirani na lokalitetu **Gorašnica**. U radovima Zavičajnog muzeja u Visokom Dvor se navodi među naseljima na području Visokog u kojima su u okviru projekta evidentiranja i rekognosciranja obrađivane nekropole stećaka.

U završnom radu posvećenom nekropolama stećaka na području Visokog navodi se nekropola u Dvoru sa pet stećaka. Drugi stručni pregledi upućuju i na širi problem dokumentiranja i očuvanja stećaka na području visočkog kraja, pri čemu se Dvor navodi zajedno sa susjednim naseljima u zoni Gorašnice.

### Zaštita naslijeđa 
Komisija za očuvanje nacionalnih spomenika Bosne i Hercegovine evidentirala je peticiju za *srednjovjekovne nadgrobne spomenike u naseljenom mjestu Dvor, Visoko*, zaprimljenu 7. aprila 2011. godine.

## Stanovništvo 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Zvanični sajt grada Visokog
Goduša (Visoko)

**Goduša** je naseljeno mjesto u Visokom, u Zeničko-dobojskom kantonu, Federaciji Bosne i Hercegovine, Bosni i Hercegovini.

## Historija 
Historija Goduše vezana je za širi prostor visočkog kraja, koji je u različitim periodima bio važan saobraćajni, privredni i politički prostor srednje Bosne.

Stariji historijski slojevi područja potvrđeni su arheološkim tragovima u neposrednoj okolini Goduše. U stručnoj literaturi za lokalitet Veliki Gradac kod Ramadanovaca–Goduše navode se naseobinski tragovi i moguće utvrđenje, što pokazuje da je prostor današnje Goduše bio uključen u starije odbrambene i naseobinske obrasce visočkog područja.

Za srednji vijek značajna je i evidencija Komisije za očuvanje nacionalnih spomenika Bosne i Hercegovine, u kojoj su zabilježeni srednjovjekovni nadgrobni spomenici u naseljenom mjestu Goduša. 

Za osmanski period posebno je važna Stara džamija sa haremom u Goduši. Prema podacima koje prenosi Zavičajni muzej Visoko, selo Goduša i džamija spominju se u sidžilu sarajevskog mule za 1565/66. godinu, dok se na osnovu najstarijih nišana u haremu zaključuje da je džamija podignuta krajem 16. stoljeća. Komisija za očuvanje nacionalnih spomenika Bosne i Hercegovine proglasila je ovu graditeljsku cjelinu nacionalnim spomenikom, čime je potvrđena njena historijska i kulturna vrijednost.

U novijoj historiji Goduša je posebno poznata po razvoju tradicijskih zanata. Zavičajni muzej Visoko navodi da u Goduši postoji višestoljetna tradicija izrade rukotvorina od drveta i goveđeg roga, naročito čibuka, svirala, tespihâ i češljeva, koja se prenosila s koljena na koljeno. Radi očuvanja te zanatske baštine, u Goduši je 2006. godine izgrađen depandans muzeja *Etno-soba / etno-radionica*.

## Stanovništvo 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Zvanični sajt grada Visokog
Goduša

:
* Goduša (Visoko), naselje u općini Visoko.

:
* Goduša (Bijelo Polje), naselje u općini Bijelo Polje.
Gorani (Visoko)

**Gorani** su naseljeno mjesto u gradu Visokom, Bosna i Hercegovina.

Nalazi se u brdovitom predjelu, s mnoštvom šumskih puteva, mjesto gdje se često organiziraju izleti. Poznato po planinarskom domu smještenom na 750 mnv izgrađenom 1969.

## Stanovništvo 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Zvanični sajt grada Visokog
Transaminaza

[thumb|right|300px|Reakcija aminotransfera između [aminokiseline  i alfa keto kiseline.  Amino  (NH2)  i   keto (=O) grupa su razmijenjene.]]
[thumb|right|300px|[Aspartat transaminaza  *E. coli* sa  piridoksal 5' fosfatnim kofactorom]]
**Transaminaza** ili **aminotransferaza** – u biohemiji – je enzim koji katalizira  reakciju između aminokiseline i alfa;-keto kiseline.  Značajna je u sintezi aminokiselina, koje grade proteine. U medicini, važan je pokazatelj oštećenja jetre.

Aminokiselina sadrži amin (NH2), a keto kiselina  keto (=O) grupu. U transaminaciji, NH2 grupa na nekoj molekuli se zamijeni =O grupom na drugoj molekuli.  Aminokiselina postaje keto kiselina,  a ova aminokiselina.
Neke transaminacijske aktivnosti  na ribosomu katalizirane su putem tzv.  ribozima (RNK enzima). Primeri su  čekićasti ribozim, VS ribozim i ukosnica ribozim.

Transaminazni enzimi su važni u proizvodnji raznih aminokiselina, a mjerenje koncentracija raznih transaminaza u krvi je važno u dijagnostici i praćenju mnogih bolesti. Transaminaze zahtijevaju koenzim piridoksal-fosfat, koji se,  u prvoj fazi reakcije,  pretvara u piridoksamin, kada se  aminokiselina pretvara u keto kiselinu. Enzim vezan piridoksamin zauzvrat reagira s piruvatom, oksaloacetatom ili alfa-ketoglutaratom, dajući alanin, asparaginsku kiselinu ili glutaminsku kiselinu. Mnoge reakcije transaminacije koje se odvijaju u tkivima s katalizirane su transaminazama, specifičnim za određeni par amino / keto kiselina. Reakcije su lako reverzibilne, pravac određuje koja je od reaktanti  u suvišku. Specifični enzimi se nazvivaju  po  jednom od reaktantnih parova; primjerice: reakcije između glutaminske kiseline i piruvata, kada  nastaje alfa ketoglutarna kiselina i alanin, a zove se glutaminska-piruvat transaminaza ili skraćeno GPT.

Tkivne transaminazne aktivnosti mogu biti istraženi inkubacijom homogenata s raznim parovima amino/keto kiselina. Transaminacija se javlja  ukoliko se formiraju odgovarajuće nove  aminokiseline i keto kiselina, što otkriva čak i papirna hromatografija. Reverzibilnost se ispoljava pomoću komplementarne keto/amino kiseline kao para za  pokretanje reaktanata. Prema  hromatograma se  uzima  otapalo, pa se tretira  ninhidrinom za lociranje mjesta enzima.

Prisustvo povišene transaminaze može biti pokazatelj oštećenja jetre. Dva važna transaminazna enzima su aspartat transaminaza (AST), poznat i kao serum glutaminska oksalosirćetna transaminaza (SGOT) i alanin transaminaza (ALT), koja se naziva i alanin aminotransferaza (ALAT) ili serum glutamat-piruvat transaminaza (SGPT). Do ovog otkrića  je došao Fernando De Ritis, Mario Coltorti i Giuseppe Giusti u 1955.,     na napuljskom unuverzitetu  (*University of Naples*).
## Također pogledajte
*Aminokiseline
*Enzim
*Kataliza
*Transferaza
## Reference
## Vanjski linkovi
Kategorija:Transferaze
*
Kategorija:Hepatologija
Ginje

**Ginje** je naseljeno mjesto u sastavu Grada Visoko, u Zeničko-dobojskom kantonu, Federaciji Bosne i Hercegovine. Historija naselja povezana je s dugim kontinuitetom naseljenosti na području visočke doline, a za Ginje su potvrđeni tragovi neolita i srednjovjekovna nekropola sa stećcima.

## Historija 
Plodno područje uz rijeke Bosnu i Fojnicu bilo je naseljeno još u neolitu. U pregledu historije i stanovništva visočkog kraja, objavljenom u radu Univerziteta u Sarajevu, među mjestima s arheološkim ostacima iz tog perioda izričito se navode i Ginje.

Isti rad ukazuje i na izvjesne nedoumice u stručnoj literaturi, jer se nekropola Gorašnica/Glavica nekad vodi u okviru Ginja, a nekad u okviru susjednog Dvora, što je povezano s blizinom dva naselja i ponavljanjem istog naziva lokaliteta.

### Savremeni okvir 
U savremenoj administrativnoj organizaciji Grada Visoko, naselje Ginje navodi se u okviru mjesne zajednice **Kralupi**, zajedno s Dolcem.

## Stanovništvo 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Zvanični sajt grada Visokog
Gornja Vratnica

**Gornja Vratnica** je naseljeno mjesto u sastavu Grada Visoko, u Zeničko-dobojskom kantonu, Federaciji Bosne i Hercegovine, Bosni i Hercegovini. Prema rezultatima popisa stanovništva iz 2013. godine, u naselju su živjela 464 stanovnika. U savremenoj lokalnoj upravi naselje pripada mjesnoj zajednici Vratnica.

## Historija 
Šire područje Vratnice kod Visokog ima znatno starije tragove naseljenosti od samog savremenog sela. U stručnoj literaturi lokalitet Vratnica kod Visokog navodi se među istraženim grobljima koja se sa sigurnošću povezuju s Dezitijatima, ilirskom zajednicom srednje Bosne.

Prema podacima koje je objavio Zavičajni muzej Visoko, u Vratnici je 1966. godine, prilikom kopanja temelja za kuću, otkriven značajan arheološki lokalitet. Istraživanjima je utvrđena zajednička grobnica ratnika s posmrtnim ostacima između 16 i 20 osoba, uz koje su pronađeni koplja, fibule, igle, privjesci, prstenje i perle. Muzej lokalitet datira u posljednju četvrtinu 4. stoljeća p. n. e. i ističe njegovu izuzetnu vrijednost za prahistorijsku sepulkralnu arhitekturu u Bosni i Hercegovini.

U osmanskom periodu područje Vratnice pripadalo je visočka nahiji. U radu Hatidže Čar-Drnde o teritorijalnoj i upravnoj organizaciji visočke nahije navodi se da se u popisima 16. stoljeća pojavljuje oblik *Vratnica*, dok je u katastarskom popisu bosanskog sandžaka iz 1604. zabilježeno naselje pod imenom **Vratnica**. To svjedoči o dugom kontinuitetu naseljenosti i o uključenosti ovoga prostora u historijski razvoj visočkog kraja.

## Stanovništvo 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Zvanični sajt grada Visokog
Dolovi (Visoko)

**Dolovi** su naseljeno mjesto u Gradu Visoko, u Zeničko-dobojskom kantonu, Federaciji Bosne i Hercegovine, Bosni i Hercegovini.

## Historija 
Područje današnjih Dolova historijski je vezano za širi prostor Trnovaca. Prema radu Emira Demira, u popisu iz 1850. godine Velikim Trnovcima bili su pridodani i Dolovi te Bulčići, koji danas pripadaju Visokom. U istom radu navodi se da su prezimena *Velispahić* i *Hajduk* iz toga popisa povezana s kasnijim porodicama Velić i Hajduković u Dolovima.

### Savremeno doba 
U savremenim službenim dokumentima i objavama Grada Visoko Dolovi se navode kao naseljeno mjesto na području grada.

## Stanovništvo 
## Reference 
## Vanjski linkovi 
* Zvanični sajt grada Visokog