Porzh-Loeiz

**Porzh-Loeiz** a zo ur gumun e Breizh e departamant ar Mor-Bihan. Pennlec'h kanton Porzh-Loeiz e oa betek 2015. 
## Douaroniezh
## Anv
* Erwan Vallerie ː **Locpezran**, 1423; **Loperan**, 1466; **Loperran**, 1636
## Ardamezioù
*"en glazur, e eor en arc'hant, heuliet ouzh kab gant teir flourdilizenn en aour treustellet"*
## Istor
### [[Henamzer]]
* Un hent roman a gase eus Vorgium (Karaez bremañ) da v-Blabia (Porzh-Loeiz bremañ).
### [[Dispac'h Gall]]
* Melestradurezh: krouet e voe kumun Porzh-Loeiz e 1790. Gant al lezenn eus an 23 a viz Eost 1790 e voe lakaet Porzh-Loeiz da benn ur c'hanton, hini Porzh-Loeiz (peder c'humun a oa ennañ: Groe, Pleheneg, Porzh-Loeiz ha Rianteg); e distrig Henbont e oa. Gant Bonreizh Bloaz III (22 a viz Eost 1795) e voe lamet ar bannoù ha bodet e veze kuzulioù-kanton, ne chome tamm emrenerezh ebet gant kumunioù ar c'hanton. Brasaet e voe kanton Porzh-Loeiz e 1801 gant lezenn an *8 pluviôse an IX* (28 a viz Genver 1801), dezhi an titl *loi portant réduction du nombre de justices de paix*. Lakaet e oa bet en Arondisamant an Oriant krouet e 1800.
* Dekred eus ar 26 a viz Du 1790 war al le ret: e penn-kentañ 1791 e voe graet al le ouzh ar Roue, ar vro hag al lezennoù gant an eizh beleg katolik eus Porzh-Loeiz.
### 
**[[Brezel-bed kentañ]]**
* 133 gwaz a Borzh-Loeiz da nebeutañ a varvas abalamour d'ar brezel, d.l.e. 3,30 % eus he foblañs e 1911; pevar milour a varvas e-pad Emgann Diksmuide e 1914.
* 43 milour a varvas e 1915.
* 14 bag-pesketa eus Porzh-Loeiz, *dundeeed* dreist-holl, a voe kaset d'ar strad gant al listri-spluj alaman.
**[[Eil Brezel-bed]]**
* D'an 30 a viz Kerzu 1942 e kouezhas un nijerez *[[B-17]]*, eus aerlu SUA (*[[United States Army Air Forces]]*) er mor, nepell eus Porzh-Loeiz; lazhet e voe nav nijour eus he laz, an dekvet hini a voe serret gant an Alamaned.
* E Sankenn an Oriant edo ar gumun; dieubet e voe Porzh-Loeiz d'an 10 a viz Mae 1945 goude emzaskoridigezh an Alamaned.

* D'an 23 a viz Mae 1945 e voe kavet korfoù marv 69 ezel eus ar Rezistañs bet boureviet ha fuzuilhet gant al lu alaman; c'hwec'h anezhe, gant ur vaouez marteze en o mesk, a chomas dianv; kavet e voe relegoù unan arall, ur vaouez, diwezhatoc'h.
* Mervel a reas 34 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel, unan anezhe, ur vaouez, e kamp-bac'h Auschwitz (Polonia) e 1943 dre m'he doa kemeret perzh er Rezistañs, hag un archer en Hamburg en Alamagn d'an 8 a viz Mae 1945, evit an hevelep abeg. 
#### Trevadennoù
* Ur milour a varvas e Maroko e 1917 hag unan arall e-kerzh Brezel Indez-Sina e 1949.
## Monumantoù ha traoù heverk
### Savadurioù relijiel katolik

ChapelSantPêrPorzh-LoeizMor-BihanBro-GwenedBreizh.JPG|Chapel *Sant-Pêr*.
IlizkatolikPorzh-LoeizMor-BihanBro-GwenedBreizh.JPG|Iliz *Intron-Varia-Gorroidigezh*.

* Chapel *Sant Pêr*, 1859.
* Iliz *Intron-Varia-Gorroidigezh*, , adsavet e 1918-1921 goude bout bet distrujet gant an tan d'ar 1 a viz Mae 1918.
### Gwikadell Porzh-Loeiz

GwitadellPorzhLoeizBroGwened02.JPG 
Port-Louis-entree-de-la-for.jpg 


La citadelle de Port-Louis.jpg 
Citadelle port louis.jpg
GwitadellPorzhLoeizBroGwened01.JPG
Forteresse de Port Louis.jpg

## Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

## Melestradurezh

* An ti-kêr.
## Tud vrudet
* Julien-Marie Crozet, ofiser a vor er morlu gall, bet ganet e Porzh-Loeiz e 1728.
* Pierre-Jean Ronarc'h (1892-1960), amiral er morlu gall, a zo douaret e Porzh-Loeiz.
### Ardamezeg ar familhoù

## Gevelliñ
## Levrlennadur
## Liammoù diavaez
* Lec'hienn ti-kêr Porzh-Loeiz
## Daveoù ha notennoù