Pindaros

**Pindaros** (henc'hresianeg : Πίνδαρος *Píndaros*) a oa ur barzh hellazat, ganet e Kinokefalos (Beotia) war-dro 518 kent J.K., ha marvet en Argos e 438 kent J.K. Brudet eo e delennganoù.

## Buhez
### Orin ha yaouankiz
Nebeut a dra a anavezer diwar-benn e vuhez daoust d'ar c'hwec'h buhezskrid a oa savet war e zivout en Henamzer. Hervez an hengoun e oa ezel eus un tiegezh brientinien. Ganet e oa bet war-dro -518 e Kinokefalos, e Beotia. En arroudenn 193 e veneg « ar gouel pempbloaziek / ambrouget gant oc'hen ma voen evit ar wezh kentañ / lakaet em gourvez, ha moumounet em mailhurennoù ». An damveneg-se d'ar c'hoarioù pitek a ziskouez e oa ganet e miz Eost pe Gwengolo. En e V *Pitegenn* e seblant disklêriañ e oa un ezel eus tiegezh an Egeided ha diskouez a ra kalz hegarated evit an ensavadurioù dorek. Perc'henn e oa e diegezh war un ti e Tebai, ma reas Pindaros e annez da c'houde. Herodotos a ra anezhañ diskibl Lasos Ermione. En Aten e voe diskibl Agatokles. Yaouank-kenañ e oa pa gemeras perzh er c'henstrivadegoù barzhoniezh ma oa kanet gant Korinna Tanagra. Houmañ a alias anezhañ neuze da « hadañ a-vozadoù, n'eo ket a-sac'hadoù ».

### Respet
Pa oa 20 vloaz e savas e delenngan kentañ, an X *Pitegenn*, ma lidas trec'h an Tessaliad Hippokleas er stadenn zoubl, ha tiegezh an atlet, an Aleuaded. Buan-kenañ e teuas da vezañ ur barzh brudet. E -490 e savas e VI *Pitegenn* evit enoriñ Ksenokrates, breur Teron, a zeuas da vezañ tirant Akragas. E -480 e voe aloubet Henc'hres gant ar Bersed. En em renkañ a ra Tebai diouz kostez an alouberien. Hep mar e heuilhas Pindaros politikerezh e geoded rak Simonides Keos an hini eo a lid viktor Salamis.

Labouret en deus evit lezioù brientinion eus kornioù disheñvel eus Henc'hres evel hini an tirant Hieron Sirakuza, a oa savet ar c'hentañ *Pitegenn* en e enor, pe hini roue Kirene, a oa savet evitañ ar *Pitegennoù* III ha IV. War an dachenn-se e keveze gant ar barzh Bakkilides, ur stumm mistroc'h da skrivañ gant hemañ. Skrivañ a rae Pindaros gant ur sell hollhellenek. Sellet a rae da skouer ouzh ar Brezelioù medek evel ur gourdrouz ouzh Henc'hres a-bezh.

## Oberennoù
Deuet eo testennoù Pindaros betek ennomp dindan stumm papiruzoù eus an eil kantved kent J.-K. betek an eil kantved goude J.-K., en o mesk kalz tammoù *[[pean]]où* ha meur a *[[epinikion]]* (henc'hresianeg : ἐπίνικοι *epinikoi*). Dornskridoù eus an XII hag eus an XIII kantved hon eus ivez, ar re bouezusañ anezhe o vezañ an *Ambrosianus* C222, ar *Vaticanus Græcus*, al *Laurentianus* hag ar *Parisinus Græcus*. Dont a reont eus un dibab graet en  kantved hag *epinikionoù* n'eus enne ken.

Pevar levr *epinikionoù* zo bet miret eta. Kanoù trec'h e oa a oa savet en enor da drec'herien ar pevar c'hoari hollhellenek, kanet da c'houde gant korioù dañserien war hent an trec'her. En e *epinikionoù* e veulas Pindaros talvoudegezh hiniennel an atlet kentoc'h evit taolioù sport dreist : e drec'h a ziskouez trec'h ar brav hag ar mad war an distervez.

## Levrlennadur
* Philippe Brunet, « La *Première Pythique* de Pindare : mètre, strophe et traduction », Bulletin de l'association Guillaume Budé, n°3 (1996), Les Belles Lettres, Pariz, 1996.
*  Richard Hamilton, *Epinikion: General Form in the Odes of Pindar*, De Gruyter, Den Haag, 1974.
* Jean Irigoin, *Histoire du texte de Pindare*, Klincksieck, Pariz, 1952.
* Suzanne Saïd, Monique Trédé et Alain Le Boulluec, Histoire de la littérature grecque, Paris, Presses universitaires de France, coll. « Quadrige », 1997 
* David C. Young, « Pindaric criticism », *Pindaros und Bacchylides*, Wissenschattliche Buchgesellschaft, Darmstadt, 1970.
* Jacqueline Duchemin, *Pindare poète et prophète*, Les Belles Lettres, Pariz, 1956.
* William Mullen, *Pindar and Dance*, Princeton, 1982.
* Pascale Hummel :
** *La Syntaxe de Pindare*, Peeters, Pariz-Leuven, 1993,
** *Philologica lyrica. La Poésie lyrique grecque au miroir de l’érudition philologique de l’Antiquité à la Renaissance*, Peeters, Pariz-Leuven, 1997,
** *L'Épithète pindarique. Étude historique et philologique*, Peter Lang, Bern, 1999.