Londrez

Kêr-benn Bro-Saoz, ha Rouantelezh Unanet Breizh-Veur ha Norzhiwerzhon eo **Londrez** (saozneg: *London* ). Lec'hiet eo war riblennoù an Tavoez (Thames) e gevred ar vro; houmañ eo al lodenn binvidikañ eus ar rouantelezh. Tolpet ez eus tro-dro d'ar gêr war-dro 8 milion a annezidi (Londreziz o anv). Rannet eo an tolpad-kêr etre 32 *boroughs* (= bourc'hioù), mui ar *City* (Keoded). E penn ar rouantelezh emañ Londrez e meur a savboent. Amañ emañ o chom an unpenn, da lavaret eo ar rouanez (Elizabeth II, hiziv) hag he gouarnamant ha dreist-holl ar c'hambroù, hini ar C'humunioù (*the Chamber of Commons*) hag hini al Lorded (*The Chamber of Lords*). Sez ar galloud arc'hant eo ivez p'eo ar *City* an eil plas goude New York. Porzh pennañ Breizh-Veur eo ivez.

## Anv
Testeniekaet eo ar stumm latin *Londinium* er  GJK ; *Londinio*, "e Londrez", a lenner war dablezennoù roman dornskrivet bet kavet e kêr.
Meur a zisplegadenn zo bet kinniget a-hed an amzer, an hini gentañ gant Geoffrey of Monmouth en e *[[Historia Regum Britanniae]]* (*c*. 1136).
Goude dielfennañ stummadur hag emdroadur ar stummoù paotañ (*Londinium* e latin, *Lunden* en hensaozneg ha *Llundain* e kembraeg) ez eus bet kenemglev evit disklêriañ ez eo deuet an anv eus ar predeneg ; emeur bremañ o klask adkavout ar stumm keltiek orin, a vefe *[*Lōndonjon*] pe un anv tost, alese ar stumm latin hag an holl stummoù arall a anaver.

E-keñver ster an anv-lec'h, ar yezhoniour Richard Coates a ginnigas e 1998 ur wrizienn rakkeltiek war dachenn an douranvadurezh, **(p)lowonida*, "stêr re ledan evit bout treuzet war droad", a rafe dave d'ar stêr Thames pa dreuz kêr ; eus ar wrizienn-se e teufe ar stumm keltiek **Lowonidonjon*.
Hogen an darn vuiañ eus ar studiadennoù a sav a-du gant un orin keltiek da vat ; labourioù nevesoc'h eget hini R. Coates a ginnig e teufe an anv eus ur wrizienn rakindezeuropek **lend<sup>h</sup>*-, "gouelediñ, lakaat da c'houelediñ" + al lostger keltiek **-injo* pe **-onjo* da verkañ anv ul lec'h, eleze "ul lec'h a vez liñvet a vare da vare gant al lanv" hervez ar yezhoniour izelvroat Peter Schrijver.
### Mammennoù
* Klaudios Ptolemaios : I, 15, 7 : Londini; II, 3, 12 : Londinium, ur *polis* ar c'h-Cantiaci; VIII, 3, 6 : Londinium
* Itinerarium Antonini, 4755 (Iter II) : Londinio; 47710 (Iter VII), 47910, 4808 : Lundinio
* Notitia Dignitatum XI37 : Praepositus thesaurum Augustensium (in Bitannis)
* Ravenna 10650 : Londinium Augusti; 10638 : Landini

### Enskrivaduroù
JRS (?), XLIV (1954), 108 : ul lizher gant Rufus Callusini da Epillicus, war un daolenn goad dizoloet e 1927 : Londinio

JRS (?), L, (1960) : 108-11 : Londini / Ad fanum Isidis : Londrez ... da dempl Isis

### Skridoù eus an istor hag eus an Iliz
* Tacitus, *Annales* XIV, 33 : Londinium
* Meulbrezegenn VIII, 17, 1, goude J.-K. 297-98, eus Trier ? : Oppidum Londiniense
* Sened Arles, goude J.-K. 314 : Civitate Londiniensi
* Ammianus Marcellinus, XX, I, 3 : Lundinium; XXVII, 8, 7 : ad Lundinium, *vetus oppidum quod Augustam posteritas appellavit* = kreñvlec'h kozh hag eo bet anvet (Kêr)-Aogust war-lerc'h; XXVIII, 3, 7 : *ab Augusta profectus quam veteres appellavere* Lundinum = Augusta hag ar re gozh e anaveze Lundinium
* Stephanus of Byzantium, o venegiñ Marsian : Lindonium

## Ardamezouriezh
&nbsp;&nbsp;&nbsp;*En argant e groaz en gul, ouzh konk kentañ ur c'hleze ivez en gul e veg ouzh kab*.

## Istor

Distrujet eo bet Londinium (tan ha lazhadeg veur) e-kerzh emsav Boudika.

Londrez a zo bet distrujet evit un eil gwech war-dro 125-130.

Tan-gwall bras Londrez a voe un tan-gwall all a zistrujas tost razh kêr Londrez adalek an 2 a viz Gwengolo betek ar 5 a viz Gwengolo 1666. An tan a oa bet e-kreiz kêr Londrez, dreist-holl e-barzh al lodenn enkelc'hiet gant mogerioù kozh eus mare ar Romaned.

## Arkeologiezh

London City Wall.jpg|Moger roman Kêr Londrez
London Wall fragment.jpg|
London 01 2013 Roman wall 5329.JPG_
Roman castle london.jpg|
Roman mosaic london.jpg|


## Monumantoù ha traoù heverk

*Pont Londrez
*Pont an Tour
*Palez Buckingham
*Palez Westminster ha Big Ben
*Hyde Park

Kalz mirdioù, palieroù ha levraouegoù zo e Londrez, en o zouez ar *[[British Museum]]*, an *[[National Gallery Londrez|National Gallery]]*, ar Mirdi istor naturel, an *[[Tate Modern]]* hag ar *[[British Library]]*.

## Arvezioù sevenadur Londrez
E karterioù poblek Reter Londrez e voe e-pad pell arvezioù ur sevenadur dibar dezhañ e-unan. Eno e voe pergen graet gant un doare luc'haj anvet cockney, disheñvel-mat diouzh ar saoznek skoueriek.

## Gevelliñ
Londrez he deus skoulmet liammoù gant :
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Levrlennadur
* Ian Andrew's : *Boudicca's Revolt*. Cambridge University Press. 1972 / 1980
* Ordnance Survey : *Londinium. A descriptive map and guide to Roman London.* 1980

## Gwelet ivez
* Londrez Veur

## Daveoù

## Liammoù diavaez

*  Greater London Authority.
* Lec'hienn ofisiel an touristelezh e Londrez.
*  Lec'hienn ofisiel Palez Buckingham.