open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Enez Chatham (disheñvelout)

**Enez Chatham** hag **Inizi Chatham**, pe **Chatham Island** e saozneg, a c'hall ober dave da:

* Inizi Chatham, un tiriad perc'hennet gant Zeland-Nevez er Meurvor Habask (e yezhoù ar vro: *Rekohu* ha *Wharekauri*)
** Enez Chatham, an hini vrasañ eus an inizi-se

* Enez Chatham, un enezenn e su ar vro.

* Inizi Chatham, e Kolombia Breizh-Veur

* Enez Chatham (Chile)

* *Enez Chatham* Un anv kozh evit Enez San Cristóbal, en Inizi Galápagos.

## Pennad kar
*Chatham
Le Theil-Bocage

**Le Theil-Bocage** a oa ur gumun e departamant Calvados e Bro-C'hall.
Bodet e voe gant trizek kumun all d'ar 1 a viz Genver 2016 d'ober ur gumun nevez: Valdallière.
## Douaroniezh
* E Le Theil hag en Estry emañ andon ar stêr Allière.
## Gerdarzh
* *Til* e 1008, diwar ar ger latin *[[:wikt:tilia|tilia]]*, *til* e galleg kozh, *[[tilh]]enn* e brezhoneg.
## Istor
### 
### 
### 
#### [[Eil brezel-bed]]
* Emgann Normandi, 1944: mervel a reas daou zen nann soudard e Le Theil: ur paotr pemzek vloaz a voe lazhet gant tennoù kanol d'an 20 viz Even hag ur vaouez pemzek vloaz ha tri-ugent a voe lazhet d'an Alamaned d'ar 7 a viz Eost; ur stal renkañ tankoù Tigr a oa er c'hoad Dufy er gumun; d'ar 14 a viz Eost e voe dieubet bourc'h Le Theil gant ar 159 brigadenn eus tirlu ar Rouantelezh-Unanet, ul lodenn anezhañ a oa bet distrujet gant tennoù kanol.
#### Anv
* E 1961 e voe ouzhpennet *Bocage* ouzh anv kumun Le Theil.
## Monumantoù ha traoù heverk
* Iliz katolik *Sant Varzhin*, -, maen-badez ag an , gant ur maen-bez d'ober an disparti etre an nev hag ar c'heur. 
* Kastell Le Theil hag e gouldri.

Le Theil-Bocage - Monument aux morts des guerres d'Indochine et d'Algérie.JPG|Ar monumant.

* Monumant ar re varv (Brezel Indez-Sina ha Brezel Aljeria).
## Armerzh
## Dezougen
## Endro
## Emdroadur ar boblañs 1962-2010

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize = width:350 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:320
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:50 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:10 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo

BarData=
  bar:1962 text:1962
  bar:1968 text:1968
  bar:1975 text:1975
  bar:1982 text:1982
  bar:1990 text:1990
  bar:1999 text:1999
  bar:2007 text:2007
  bar:2010 text:2010

PlotData=
  color:barra width:30 align:left

  bar:1962 from:0 till: 300
  bar:1968 from:0 till: 290
  bar:1975 from:0 till: 250
  bar:1982 from:0 till: 240
  bar:1990 from:0 till: 213
  bar:1999 from:0 till: 239
  bar:2007 from:0 till: 266
  bar:2010 from:0 till: 244
PlotData=

  bar:1962 at: 300 fontsize:S text: 300 shift:(-8,5)
  bar:1968 at: 290 fontsize:S text: 290 shift:(-10,5)
  bar:1975 at: 250 fontsize:S text: 250 shift:(-10,5)
  bar:1982 at: 240 fontsize:S text: 240 shift:(-10,5)
  bar:1990 at: 213 fontsize:S text: 213 shift:(-10,5)
  bar:1999 at: 239 fontsize:S text: 239 shift:(-10,5)
  bar:2007 at: 266 fontsize:S text: 266 shift:(-10,5)
  bar:2010 at: 244 fontsize:S text: 244 shift:(-10,5)
TextData=
  fontsize:S pos:(20,20)
  text:


## Melestradurezh

 

 

## Tud
## Gevelliñ
## Liammoù diavaez
## Levrlennadur
## Notennoù ha dave
Rully (Calvados)

**Rully** a oa ur gêriadenn hag ur gumun eus departamant Calvados e Bro-C'hall.

Bodet e oa gant 13 kumun all d'ar 1 a viz Genver 2016 d'ober ur gumun nevez: Valdallière.

## Gerdarzh
*Rully*, *Reully* e 1419 a seblant bout savet diwar an anv-den romanek *Rullius* hag an dibenn *acum-acus*. 
## Istor
### kantved
### [[Dispac'h Gall]]
* Fuzuilhet e voe ar person didou, J. Vallée e anv, dirak an iliz gant an dispac'hourion d'ar 4 a viz Gwenholon 1795
. 
### kantved
### kantved
**[[Eil brezel-bed]], [[Emgann Normandi]], [[1944]]**: mervel a reas ul leviour eus *414 Squadron* ar Royal Canadian Air Force d'an 18 a viz Even pa gouezhas e nijerez Mustang P 51; douaret e voe gant an Alamaned en o bered e Rully ha beziet en-dro e Bretteville-sur-Laize.
## Monumantoù ha traoù heverk
* Iliz katolik *Sant Varzhin*,  kantved; merket eo 1782 ouzh ar porched, outañ un izel-vos o tiskouez Sant Varzhin o lodenniñ e vantell. 
* Maner La Sonnardière (dismantroù). 
* Chapel *Notre-Dame de Consolation*, e koun re varv ar Brezel-bed kentañ, gant daou vez soudard enni ha plakennoù ar re varv eus ar c'horn-bro.
### [[Eil brezel-bed]]
* Peulvanig al Letanant James A. Mackelvie, RCAF, er vered.

## Douaroniezh
## Armerzh

FranceNormandieRullyEolienne.jpg|Ur rod-avel e Rully


## Dezougen
## Endro
## Emdroadur ar boblañs 1962-2010

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize = width:350 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:320
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:50 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:20 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo

BarData=
  bar:1962 text:1962
  bar:1968 text:1968
  bar:1975 text:1975
  bar:1982 text:1982
  bar:1990 text:1990
  bar:1999 text:1999
  bar:2007 text:2007
  bar:2010 text:2010

PlotData=
  color:barra width:30 align:left
  bar:1962 from:0 till: 311
  bar:1968 from:0 till: 264
  bar:1975 from:0 till: 260
  bar:1982 from:0 till: 229
  bar:1990 from:0 till: 212
  bar:1999 from:0 till: 204
  bar:2007 from:0 till: 222
  bar:2010 from:0 till: 218
PlotData=

  bar:1962 at: 311 fontsize:S text: 311 shift:(-8,5)
  bar:1968 at: 264 fontsize:S text: 264 shift:(-10,5)
  bar:1975 at: 260 fontsize:S text: 260 shift:(-10,5)
  bar:1982 at: 229 fontsize:S text: 229 shift:(-10,5)
  bar:1990 at: 212 fontsize:S text: 212 shift:(-10,5)
  bar:1999 at: 204 fontsize:S text: 204 shift:(-10,5)
  bar:2007 at: 222 fontsize:S text: 222 shift:(-10,5)
  bar:2010 at: 218 fontsize:S text: 218 shift:(-10,5)
TextData=
  fontsize:S pos:(20,20)
  text:



## Melestradurezh

 

 
 
 

## Tud
* Guillaume Boivin de la Martinière (1745-1820 e Rully), milour ha jeneral gall, bet maer ar gumun.
## Gevelliñ
## Liammoù diavaez
## Levrlennadur

## Notennoù ha dave
Tan-gwall

Un **tan-gwall** zo un tan bras n'eo ket mestroniet gant mab-den hag a c'hall ober kalz a zistruj. Tier, savadurioù, kêrioù zoken, listri ha koadoù eo an traoù a ya da zeviñ dre un tan-gwall alies, penn-da-benn pe evit ul lod anezho.

Dañjerus kenañ eo an tanioù-gwall evit tud ha loened. Gallout a reont mervel pe bezañ gloazet gant ar flemmen hag ar moged, pe o klask tec'hel kuit o lammat eus ur savadur pe ul lestr. Pa grog an tan e vez galvet ar bomperien an aliesañ, ha stourmañ a reont outañ oc'h implijout dour ha produioù evit mougañ an tan. Reoladoù ha reolennoù zo e-pleustr el lec'hioù foran, er savadurioù hag en natur dreist-holl, evit diarbenn an tan, met a-wechoù eo enaouet a-ratozh, ar pezh a zo ur torfed.

## Tanioù-gwall brudet en istor
Setu un nebeud tanioù-gwall kêrioù pe savadurioù brudet dre an istor :
* Henroma e 64 (darvoudel) ha 191 (torfedel a-hervez)
* tan-gwall bras Londrez e 1666 (darvoudel)
* tan-gwall bras Roazhon e 1720 (darvoudel)
* tan-gwall Moskov e 1812 (torfedel)
* tan-gwall bras Bukarest e 1847
* tan bras Chicago e 1871
* tan-gwall ar Reichstag e 1933 e Berlin (torfedel)
* tan-gwall Parlamant Breizh e 1994 e Roazhon (n'ouzer ket ha darvoudel pe torfedel e oa)
David Copperfield

**David Copperfield** eo an anv ordinal a roer da eizhvet romant ar skrivagner saoznek Charles Dickens, embannet a dammoù, miz ha miz, en 1849, hag en ul levr en 1850. An anv en e hed eo *The Personal History, Adventures, Experience and Observation of David Copperfield the Younger of Blunderstone Rookery (Which He Never Meant to Publish on Any Account)*. Diazezet eo war abadennoù eus buhez an oberour, a skrive, er rakskrid da embannadur 1867, e oa al levr gantañ a gare ar muiañ.

## Embannadur 1849
Rannet eo al levr e 64 pennad. Embannet int bet e 19 kaierad, enno pep a 32 pajennad gant div skeudenn diwar zorn Hablot Knight Browne ("Phiz"), hag an diwezhañ anezho div wech tevoc'h.

* I – Mae 1849 (pennadoù 1–3);
* II – Mezheven 1849 (pennadoù 4–6);
* III – Gouere 1849 (pennadoù 7–9);
* IV – Eost 1849 (pennadoù 10–12);
* V – Gwengolo 1849 (pennadoù 13–15);
* VI – Here 1849 (pennadoù 16–18);
* VII – Du 1849 (pennadoù 19–21);
* VIII – Kerzu 1849 (pennadoù 22–24);
* IX – Genver 1850 (pennadoù 25–27);
* X – C'hwevrer 1850 (pennadoù 28–31);
* XI – Meurzh 1850 (pennadoù 32–34);
* XII – Ebrel 1850 (pennadoù 35–37);
* XIII – Mae 1850 (pennadoù 38–40);
* XIV – Mezheven 1850 (pennadoù 41–43);
* XV – Gouere 1850 (pennadoù 44–46);
* XVI – Eost 1850 (pennadoù 47–50);
* XVII – Gwengolo 1850 (pennadoù 51–53);
* XVIII – Here 1850 (pennadoù 54–57);
* XIX-XX – Du 1850 (pennadoù 58–64).

## E brezhoneg
Un drederenn eus an oberenn zo bet embannet e brezhoneg e 2013 en ul levrenn ma kaver 17 pennad hag a glot gant 18 pennad kentañ al levr orin.

## Liammoù diavaez
Troidigezh e brezhoneg :
*Kuzul ar Brezhoneg
Embannadurioù saoznek : 
*''David Copperfield'' en Internet Archive.
*''David Copperfield'' e Raktres Gutenberg.
*''David Copperfield'' e Wikimammenn.

## Notennoù ha daveennoù
Chris Froome

**Christopher Clive Froome**, a vez graet **Chris Froome** anezhañ, a zo ur reder marc'h-houarn a vicher eus ar Rouantelezh-Unanet, ganet d’an 20 a viz Mae 1985 e Nairobi (Kenya) ha savet e Suafrika.
## Buhez
Froome, gant kerent saoz, a zo ganet e Kenya ha desavet eo bet e Suafrika. Abaoe 2008 en deus ul lisañs evit ar marc'h-houarn e Bro-Saoz. E 2007, d'an oad a 22 vloaz, Froome a zo deuet da vezañ ur reder marc'h-houarn a-vicher er skipailh Konica Minolta. 
## Doperezh

Douetañs a zo e vefe bet dopet Crhistopher Froome meur a-wech met betek-henn n'eus ket prouenn anat ebet.
* Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 2013
** 
* Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 2015
**  – 
* Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 2016
** 
* Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 2017
** 
## Liammoù diavaez
* Lec'hienn ofisiel Christopher Froome
Cnoc Bréanainn

**Cnoc Bréanainn** (*Mount Brandon* pe *Brandon Mountain* e saozneg) zo ur menez bihan eus Iwerzhon, e kontelezh Ciarraí. Emañ e ledenez Corca Dhuibhne ha sevel a ra betek 953 metr uhelder.

Dont a ra anv ar menez eus Sant Brendan, ur manac’h iwerzhonat eus ar , brudet abalamour da zanevell e veajoù war vor. Ouzh troad ar menez ez eus ur gêriadenn anvet diwar ar sant ivez, Cé Bhréanainn. Mont a ra pirc’hirined katolik betek lein ar menez, a-hed un hent anvet *Cosán na Naomh* ("Hent ar Sent"), hag a gas eus *Cill Mhic an Domhnaigh* e penn kreisteiz al ledenez betek *Sáipéilín Bréanainn* ("Chapelig Brendan"). Eno e kaver rivinoù eus ur savadur mein a c’hallje bezañ bet implijet evel peniti gant sant Brendan. Moarvat eo kozh-Noe ar birc’hirinded-se, hag ul lid rakkristen e oa marteze.

## Notennoù
Majuro

**Majuro** e saozneg, **Mājro** e marchalleg, a zo un atoll kouralek 64 enezenn er Meurvor Habask en Inizi Marshall. An tolpad annezet pennañ a zo anvet **Majuro** ivez, gant 25 400 a dud (2004), hag eno emañ kêr-benn ar vro. Ur porzh hag un aerborzh a zo.

## Liammoù diavaez
La Rocque

**La Rocque** a oa ur gêriadenn hag ur gumun eus departamant Calvados e Bro-C'hall.

Bodet e oa gant 13 kumun all d'ar 1 a viz Genver 2016 d'ober ur gumun nevez: Valdallière.
## Gerdarzh
* La Rocque, *Rocca* e 1234 diwar *rocca*, *roche* e galleg, implijet evit ur c'hastell-kreñv ivez. Er  kantved e veze skrivet *La Roque*.
## Istor
### [[Krennamzer]]
* Ul lovrdi a oa e La Rocque.
### kantved
### [[Dispac'h Gall]]
### kantved
### kantved
**[[Eil brezel-bed]], [[Emgann Normandi]], [[1944]]**: lazhet e voe un den nann-soudard e La Rocque gant an Alamaned d'ar 6 a viz Eost. 	 
## Monumantoù ha traoù heverk

FranceNormandieLaRocqueEglise.jpg|An iliz

* Iliz katolik *Sant Stefan ha Santez Anna*,  kantved gant ur Werc'hez Vari hag ar Mabig Jezuz hag un armel-santel enni. 
* Kastell La Rocque. 
## Douaroniezh
## Armerzh
## Dezougen
## Endro
## Emdroadur ar boblañs 1962-2010

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize = width:350 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:130
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:20 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:5 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo

BarData=
  bar:1962 text:1962
  bar:1968 text:1968
  bar:1975 text:1975
  bar:1982 text:1982
  bar:1990 text:1990
  bar:1999 text:1999
  bar:2007 text:2007
  bar:2010 text:2010

PlotData=
  color:barra width:30 align:left

  bar:1962 from:0 till: 125
  bar:1968 from:0 till: 115
  bar:1975 from:0 till: 104
  bar:1982 from:0 till: 84
  bar:1990 from:0 till: 86
  bar:1999 from:0 till: 88
  bar:2007 from:0 till: 96
  bar:2010 from:0 till: 94
PlotData=

  bar:1962 at: 125 fontsize:S text: 125 shift:(-8,5)
  bar:1968 at: 115 fontsize:S text: 115 shift:(-10,5)
  bar:1975 at: 104 fontsize:S text: 104 shift:(-10,5)
  bar:1982 at: 84 fontsize:S text: 84 shift:(-10,5)
  bar:1990 at: 86 fontsize:S text: 86 shift:(-10,5)
  bar:1999 at: 88 fontsize:S text: 88 shift:(-10,5)
  bar:2007 at: 96 fontsize:S text: 96 shift:(-10,5)
  bar:2010 at: 94 fontsize:S text: 94 shift:(-10,5)

TextData=
  fontsize:S pos:(20,20)
  text:



## Melestradurezh

 
 

## Tud
## Gevelliñ
## Liammoù diavaez
## Levrlennadur

## Notennoù ha dave
Kolmer

**Kolmer** (elzaseg ; *Colmar* e galleg) zo ur gêr en Elzas, pennlec'h departamant ar Roen-Uhel. Trede brasañ kêr Elzas eo war-lerc'h Strossburi ha Milhüsa.

Da  a dud e save ar boblañs e 2022 ( +  kontet a-gostez).

## Tud
*Hansi, treser

## Liammoù diavaez

*Lec'hienn ofisiel kêr
*Gwinoù Kolmar
*Ti an Douristed
*Festival sonerezh Kolmar Music
Enez Wake

**Enez Wake** (saozneg: *Wake Island*) a zo un atoll bihan en norzh da Inizi Marshall, perc'hennet gant ar Stadoù-Unanet.

## Liammoù diavaez
Brezel ar Rigadell

**Brezel ar Rigadell** zo ur romant polis gant Goulc'han Kervella bet embannet gant *[[Al Liamm]]* e 1994.

## Ar romant
Traoù ken iskis ha spontus a c'hoarvez e Plougadvan, ur gumun vihan lec'hiet war aod Bro-Leon : damzistrujet eo an ostaleri *Trouz-an-Avel* gant un tan-gwall kroget enni ha kavet eo beuzet daou vartolod yaouank aet da vezhina gant o bag *Rouanez ar Mor*. Hep kaozeal eus ar sachoù-blev a sav etre ar besketaerien, ar vezhinaerien hag an ti-kêr a glask degas fred er vro gant...ar sevel rigadell. Fiziet eo an enklask e Sezni Gwegen.
Mülhausen

:*Arabat droukveskañ gant [[Mühlhausen/Thüringen|Mühlausen]], ur gêr e Thüringen.*


**Mülhausen** (*Mìlhüsa* en elzaseg; *Mulhouse* e galleg) zo ur gêr en Elzas, e departamant ar Roen-Uhel. 321 520 a dud o oa o chom en tolpad-kêr e 2008. Eil brasañ kêr Elzas eo war-lerc'h Straßburg. Tostik-tost emañ ouzh Alamagn ha Suis.

## Istor
*Republik Mülhausen, a-raok ar stagidigezh ouzh Bro-C'hall.

## Tud
### Tud ganet eno
*1859 : Alfred Dreyfus, ofiser en arme c'hall, brudet e brosez
### Tud marvet eno
*1525 : Thomas Müntzer, teologour
### Tud liammet ouzh kêr

## Liammoù etrebroadel
### Gevelliñ

### Karta vignoniezh

### Kevelouri

## Liammoù diavaez

* Lec'hienn ofisiel kêr    
* Ti an Douristed
Presles (Calvados)

**Presles** a oa ur gumun e departamant Calvados e Bro-C'hall.
Bodet e voe gant trizek kumun all d'ar 1 a viz Genver 2016 d'ober ur gumun nevez: Valdallière.
## Douaroniezh
* War lez ar stêr Allière emañ Presles.
## Gerdarzh
* *Praelliae* e 1198 diwar ar ger galleg kozh *praele*, deut ag ar ger latin *pratella*, « pradig ».
## Istor
### Renad kozh
* Lodennet e oa ar barrez etre peder c'hemened: Presles, Livet, Mirel hag Isigny. Adalek 1747 e voent piaouet gant Louis Deslandes, skoedour, e ziskennidi a viras ar gwirioù-se betek an Dispac'h Gall.
### 
### 
**[[Eil brezel-bed]], [[Emgann Normandi]], [[Eost]] [[1944]]**: 
* mervel a reas tri den nann-soudard e Presles abalamour d'ar brezel; d'an 3 e voe lazhet unan gant ur vombezadeg, an daou all a varvas d'an 18 pa darzhas ur vinennMémorial des victimes civiles en Normandie; 
* Oberadenn Bluecoat: dieubet e voe Presles d'an 2 a viz Eost gant tirlu ar Rouantelezh-Unanet. Adkemeret e voe d'an 3 diouzh beure gant an 9 *[[SS]] Panzer-Division Hohenstaufen* goude emgannoù start; tapet e voe en-dro gant an 3 Rannlu Troadegiezh eus ar Rouantelezh-Unanet en noz etre an 3 hag ar 4.
## Monumantoù ha traoù heverk
* Iliz katolik *Intron-Varia*, . 
* Kastell La Heuserie, . 
## Armerzh
## Dezougen
## Endro
## Emdroadur ar boblañs 1962-2010

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey  value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize = width:350 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:320
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:50 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:10 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo

BarData=
  bar:1962 text:1962
  bar:1968 text:1968
  bar:1975 text:1975
  bar:1982 text:1982
  bar:1990 text:1990
  bar:1999 text:1999
  bar:2007 text:2007
  bar:2010 text:2010

PlotData=
  color:barra width:30 align:left
  bar:1962 from:0 till: 307
  bar:1968 from:0 till: 300
  bar:1975 from:0 till: 265
  bar:1982 from:0 till: 264
  bar:1990 from:0 till: 254
  bar:1999 from:0 till: 243
  bar:2007 from:0 till: 259
  bar:2010 from:0 till: 264
PlotData=

  bar:1962 at: 307 fontsize:S text: 307 shift:(-8,5)
  bar:1968 at: 300 fontsize:S text: 300 shift:(-10,5)
  bar:1975 at: 265 fontsize:S text: 265 shift:(-10,5)
  bar:1982 at: 264 fontsize:S text: 264 shift:(-10,5)
  bar:1990 at: 254 fontsize:S text: 254 shift:(-10,5)
  bar:1999 at: 243 fontsize:S text: 243 shift:(-10,5)
  bar:2007 at: 259 fontsize:S text: 259 shift:(-10,5)
  bar:2010 at: 264 fontsize:S text: 264 shift:(-10,5)
TextData=
  fontsize:S pos:(20,20)
  text:



## Melestradurezh

 
 

## Tud
## Gevelliñ
## Liammoù diavaez
## Levrlennadur
## Notennoù ha dave
Pierres (Calvados)

**Pierres** a oa ur gumun e departamant Calvados e Bro-C'hall.
Bodet e voe gant trizek kumun all d'ar 1 a viz Genver 2016 d'ober ur gumun nevez: Valdallière.
## Douaroniezh
* Ar stêr Allière a ra bevenn ar gumun en norzh; eienniñ a ra hec'h adstêr, ar Maine, anvet *ruisseau de Pouraison* ivez, e-tal La Bijude, e kumun Pierres.
## Armerzh
## Gerdarzh
* An anv a seblant bout savet diwar ar ger latin "petra", *maen*, *roc'h*.
## Istor
### 
### [[Dispac'h Gall]]
### 
### 
#### [[Eil brezel-bed]]
* Emgann Normandi, 1944: mervel a reas un den nann-soudard e Pierres abalamour d'ar brezel d'ar 6 a viz Even, lazhet e voe gant ur vombezadeg. 
## Monumantoù ha traoù heverk
* Iliz katolik *Sant Pêr*,  gant ur stern-aoter gant un izel-vos e koad o tiskouez *Diskenn ar Groaz*, meur a vez hag un delwenn eus Sant Laorañs eus ar  enni. 
* Bez an tiegezh Corday.
## Dezougen
## Endro
## Emdroadur ar boblañs 1962-2010

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize = width:350 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:320
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:50 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:10 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo

BarData=
  bar:1962 text:1962
  bar:1968 text:1968
  bar:1975 text:1975
  bar:1982 text:1982
  bar:1990 text:1990
  bar:1999 text:1999
  bar:2007 text:2007
  bar:2010 text:2010

PlotData=
  color:barra width:30 align:left
  bar:1962 from:0 till: 299
  bar:1968 from:0 till: 280
  bar:1975 from:0 till: 224
  bar:1982 from:0 till: 216
  bar:1990 from:0 till: 208
  bar:1999 from:0 till: 199
  bar:2007 from:0 till: 197
  bar:2010 from:0 till: 197
PlotData=

  bar:1962 at: 299 fontsize:S text: 299 shift:(-8,5)
  bar:1968 at: 280 fontsize:S text: 280 shift:(-10,5)
  bar:1975 at: 224 fontsize:S text: 224 shift:(-10,5)
  bar:1982 at: 216 fontsize:S text: 216 shift:(-10,5)
  bar:1990 at: 208 fontsize:S text: 208 shift:(-10,5)
  bar:1999 at: 199 fontsize:S text: 199 shift:(-10,5)
  bar:2007 at: 197 fontsize:S text: 197 shift:(-10,5)
  bar:2010 at: 197 fontsize:S text: 197 shift:(-10,5)
TextData=
  fontsize:S pos:(20,20)
  text:


## Melestradurezh

 

 

## Tud
* Louis-Aimé-Cyprien comte de Corday (1765 e Pierres-1841 e Pierres ivez), ofisour troadegiezh, depute gall dreist-roueelour adalek 1815 betek 1827.
## Gevelliñ
## Liammoù diavaez
## Levrlennadur
## Notennoù ha dave
Pran

**Pran** a oa un aktor eus India ganet d'ar 12 a viz C'hwevrer 1920 e New Delhi (en Indez Breizh-Veur d'an ampoent) ha marvet d'an 12 a viz Gouhere 2013 e Mumbai.
Indez Breizh-Veur

Graet e vez **Indez Breizh-Veur** (*British India* e saozneg) eus an tiriadoù eus Iskevandir Indez e dalc'h kompagnunezhioù saoz (evel an East India Company) pe ar Gurunenn saoz etre 1612 ha 1947.
Wilkie Collins

**William Wilkie Collins** (1824 – 1889) a oa ur romantour saoz, kamarad da Charles Dickens. Brudet bras e oa en e amzer, hini ar rouanez Victoria, ha 27 romant zo bet diwar e bluenn, ouzhpenn 50 kontadenn, tremen 15 pezh-c'hoari, ha 100 arnodskrid bennak.

Ganet e oa e Londrez, ha mab e oa d'al livour William Collins. Savet he desket e voe er gêr gant e vamm. Goude ez eas d'ar skol-lojañ. Beajiñ a reas gant e dud da Italia ha Bro-C'hall, ha deskiñ a reas italianeg ha galleg. 

## Oberennoù
**[[Basil (romant)|Basil]]* (1852)
**[[The Frozen Deep]]* (1857), pezh-c'hoari kenskrivet gant Charles Dickens
*"A House to Let" (1858), danevell kenskrivet gant Charles Dickens, Elizabeth Gaskell hag Adelaide Anne Procter
*"The Haunted House" danevell kenskrivet gant Charles Dickens, Elizabeth Gaskell, Adelaide Anne Proctor, George Sala ha Hesba Stretton
* *[[The Woman in White (romant)|The Woman in White]]* (1860). Ar gwellañ romant-polis saoznek, hervez T. S. Eliot. 
**[[No Name (romant)|No Name]]* (1862)
**[[Armadale (romant) |Armadale]]*, (1866)
**[[No Thoroughfare]]* (1867), danevell ha pezh-c'hoari kenskrivet gant Charles Dickens
**[[The Moonstone]]* (1868)
**[[Poor Miss Finch]]* (1872), dediet da Frances Minto Elliot
*"John Jago's Ghost; pe The Dead Alive"
**[[The Law and the Lady]]* (1875)
*"Who Killed Zebedee?" (1881)
**[[The Black Robe]]* (1881)
**[[Blind Love (romant)  |Blind Love]]* (1890 – diechu, kaset da benn gant Walter Besant)
Charles Collins

**Charles Collins** zo anv meur a zen:
*Charles E. Collins, bet war ar renk evit bout prezidant SUA e 1996 ha 2000
*Charles Collins (aktor) (1904–1999), aktour stadunanat 
*Charles Collins (livour) (c. 1680–1744), livour iwerzhonat
*Charles Allston Collins (1828–1873), livour saoz
*Charles James Collins (1820–1864), romantour saoz

## Pennadoù kar
*Charles
*Collins
Collins

**Collins** zo un anv-tiegezh saoznek.

## Gerdarzh
E saozneg e teu an anv *Collin*, adstumm d'an anv-bihan Nicholas, gant an *s* perc'hennañ saoznek, war batrom ur bern anvioù all evel Andrews, Daniels, Davies, Edwards, Hughes, Jones, Mathews, Owens, Peters, Richards, Roberts, Simons, Williams, hag un toullad re all.

En Iwerzhon e teu an anv *Collins* diwar saoznekadur an anv Ó Coileáin, kar d'ar brezhoneg kolen.

## Tud
*Albert Collins (1932 – 1993), gitarour ha kaner stadunanat, 
* Charles Collins, anv meur a zen
*Cotton Collins, rebedour stadunanat,
*Joan Collins, anv meur a vaouez
*John Collins, anv meur a zen 
*Judy Collins, kanerez folk stadunanat
* Michael Collins, anv meur a zen
**en o zouez Michael Collins, emsaver iwerzhonat
*Phil Collins, kaner
*Suzanne Collins, skrivagnerez stadunanat
*Wilkie Collins (1824 – 1889), romantour saoz
Westphalia Waltz

Ar **Westphalia Waltz** zo ur ganaouenn saoznek, savet war un ton vals gant ar rebedour Cotton Collins, eus Texas, e 1947, hag anvet diwar anv kêr Westphalia (Texas).

## An ton
Dont a ra eus ur ganaouenn bolonek, dezhi meur a anv -- "Pytala Sie Pani," "Wszystkie Rybki," ha re all, anavezet abaoe deroù an XXvet kantved, e Pologn hag ivez e SUA, e-touez Poloniz o labourat e Massachusetts ha mengleuzioù an Alleghenies.

## Notennoù

## Liammoù diavaez
*Ar gerioù: http://www.lyricsmode.com/lyrics/b/brave_combo/westphalia_waltz.html
*Sonet : http://www.youtube.com/watch?v=U1HZT0u_pNA
Valsenn

Ar **vals**, pe **valsenn**, zo un dañs teirmentad, a vez dañset a-zaou, stok-ha-stok, en ur dreiñ war ul leur.
Dont a ra anv an dañs eus ar verb alamanek « Walzer » a dalvez kement ha « treiñ en ur ober ur c'helc'h  ». Brudet e voe adalek ar bloavezhioù 1780 e Vienna, kêr-benn Aostria, ha goude tamm ha tamm e broioù Europa. 

## Pennadoù kar
*Schuhplattler
*Ländler
*Zwiefacher
*Mazurka
*Polka
*Fandango
*Sevillanas
*Chamarrita
*Bourrée
*Redowa
Skol-veur Guglielmo Marconi

**Skol-veur Guglielmo Marconi** (italianeg: *Università degli Studi Guglielmo Marconi*) a zo bet krouet e 2004 e Roma, Italia. 15 603 studier a zo enni.

## Liammoù diavaez

*  Lec'hienn ofisiel
Bourlagad div rizenn

Ar **bourlagad div rizenn** (*Burhinus bistriatus* an anv skiantel anezhañ) a zo un evn hirc'harek hag a vev e Kreiz ha Suamerika (Venezuela, Kolombia, Guyana, norzh Brazil), hag en Hispaniola.

## Doareoù pennañ

## Boued

## Annez
KT Tunstall

**KT Tunstall** (**Kate Victoria Tunstall** ez-ofisiel) zo ur ganourez hag ur sonourez gitar bet ganet d'an 23 a viz Mezheven 1975 e Dinedin (Bro-Skos). E Cill Rìmhinn he deus tremenet he bugaleaj, e-lec'h ma oa hec'h adtud o chom. Krog eo gant ar piano hag ar fleüt a-raok deskiñ seniñ gitar.
E 2004 e voe embannet he fladenn gentañ, Eye to the Telescope. Berzh-bras a reas honnezh gant he zonioù folk: muioc'h eget 4 milion a skouerennoù anezhi a vefe bet gwerzhet er bed-holl. Meur a single a voe tennet anezhi, en o zouez ar ganaouenn mil-anavezet *Black Horse and the Cherry Tree*. Abaoe ez eus bet embannet teir fladenn ganti: Drastic Fantastic, ur bladenn rock anezhi; Tiger Suit, tonioù damelektro enni; Invisible Empire // Crescent Moon, gant gwerzioù country-folk.

## Pladennoù
* Eye to the Telescope (2004)
* Drastic Fantastic (2007)
* Tiger Suit (2010)
* Invisible Empire // Crescent Moon (2013)
* Kin (2016)
* Wax (2018)
* Nut (2022)
* Face to Face (2023)

## Pladennoù all
* Tracks In July (2001)
* KT Tunstall's Acoustic Extravaganza (2006)
* Have Yourself a Very KT Christmas (2007)
* Live In London March 2011 (2011)
* The Scarlet Tulip EP (2011)
* Live In London 2013 (2013)

## Liamm

*  Lec'hienn ofisiel
Roccaforte

***Roccaforte** zo un anv-lec'h italianek.

## Yezhoù all
*Rocafort, e katalaneg 
*Ròcafòrt, en okitaneg
*Rocafuerte, e spagnolek
*Roquefort, e galleg

## Lec'hioù
***[[Roccaforte del Greco]]** - e Proviñs Reggio Calabria.
***[[Roccaforte Ligure]]** - e proviñs Alessandria.
***[[Roccaforte Mondovì]]** - e proviñs Cuneo.

## Pennad kar
*Rocca
Ròcafòrt

**Ròcafòrt** pe **Ròcahòrt** (*roc'h kreñv* e brezhoneg) zo un anv-lec'h okitanek.

## Gerdarzh
Eus *[[ròca]]*, roc'h, ha *fòrt* pe *hòrt* (e gwaskoneg).

## Yezhoù all
*Rocafort e katalaneg
*Roccaforte en italianeg
*Roquefort e galleg

## Lec'hioù
### Ròcafòrt
*Ròcafòrt (Aveyron), kumun ar c'heuz Roquefort (keuz)
*Ròcafòrt de las Corbièras

### Ròcahòrt
**Ròcahòrt** eo stumm okitanek Gwaskogn.
*Ròcahòrt, e Gers ,
*Ròcahòrt, e Landes.

## Pennadoù kar
*Roca
*Rocca
Menez Kameroun

**Menez Kameroun** (anvet *Mont Cameroun* e galleg; *Mount Cameroon* e saozneg; *Mongo-mo-Ndemi* e bakwerieg, ar pezh a c'haller treiñ gant "Menez an doueoù") zo ur menez-tan e stad Kameroun, en Afrika. Menez uhelañ ar vro eo, gant  metr a uhelder. **Fako** eo anv ar beg uhelañ. Emañ nepell diouzh Pleg-mor Ginea ha test eo eus ar volkanegezh a zo el lodenn-se eus ar bed, evel m'eo ivez an inizi São Tomé ha Príncipe, Bioko pe Annobón er Mor Atlantel.

Er bloavezh 2012 e oa c'hoarvezet an dislonkadenn diwezhañ.

## Liammoù diavaez

## Notennoù
Roca

**Roca** (« roc'h ») zo un anv a gaver e lec'hanvadurezh meur a yezh latin, katalaneg, portugaleg, spagnoleg, ha diwar-se en anvioù-tiegezh. 

## Yezhoù all
*Rocca en italianeg
*Ròca en okitaneg

## Lec'hioù
###### 
**Gwelout [[General Roca]]*. 
* General Roca (Río Negro)
* Villa General Roca
* Departamant General Roca (Río Negro)
* Departamant General Roca (Córdoba)
* *Lenn Roca*, hiriv Lenn Acigami

###### 
* Roca Sales, e Rio Grande do Sul.

###### 
*Ar *Roca Catedral* en Inizi Desventuradas .

###### 
* Roca Redonda

###### 
* Castellfollit de la Roca
* La Roca del Vallès
* Roca d'en Toni, liac'hven e Vilassar de Dalt
* La Roca d'Albera, pe *Laroque-des-Albères* e galleg, kumun eus Rousilhon.

###### 
* Kastell San Pedro de la Roca

###### 
* Roca Partida, enezennig

###### 
* Cabo da Roca

###### 
* La Roca de la Sierra

## Anv-tiegezh
* Amparo Roca
* Elena Roca
* Francesc Català Roca
* François Roca
* François-Joseph Reste de Roca
* Gilberte Roca
* Inka Roca
* José Antonio Roca
* Julio Argentino Roca
***[[Julio Argentino Roca]]** (1843-1914), ofiser ha politikour arc'hantinat; 
***[[Julio Argentino Roca (mab)|Julio Argentino Roca]]** (1873-1942), e vab, politikour; 
***[[Maria Mercè Roca]]** (1958- ), skrivagnerez katalan.
* Miquel Roca Junyent (ganet en 1940), politikour katalan
* Sinchi Roca
* Pere Roca i Cabarrocas
* Pete La Roca
***[[Rudecindo Roca]]** (1850-¿?), ofiser ha gouarnour an Territorio Federal de Misiones.
* **[[Segundo Roca]]** (1800-1866), ofiser arc'hantinat, tad da Julio Argentino ha Rudecindo Roca.
* Vincent Roca
* Vicente Ramón Roca
* **[[Xavier Roca Ferrer]]** (1949- ), skrivagner katalan.

## A bep seurt
* Copa Roca

## Pennadoù kar
*Rocca
*Roc
*Ròcabruna
*Rocafort
*Ròcafòrt
*Rocaforte
General Roca

**General Roca** zo anv meur a lec'h en Arc'hantina.

## Orin
Diwar anv Julio Argentino Roca, jeneral ha politikour, prezidant ar vro, lesanvet *el Zorro*.

## Lec'hioù
** **[[Colonia General Roca]]**, e proviñs Entre Ríos, 
** **[[General Roca (Córdoba)|General Roca]]**, e proviñs Córdoba 
** **[[Departamento General Roca (Córdoba)|Departamento General Roca]]**, e proviñs Córdoba 
** **[[General Roca (Río Negro)|General Roca]]**, e proviñs Río Negro 
** **[[Departamento General Roca (Río Negro)|Departamento General Roca]]**, e proviñs Río Negro 
** **[[Villa General Roca]]**, e proviñs San Luis 

## Pennad kar
* Roca
Ròcafòrt (Aveyron)

**Ròcafòrt** (*Roquefort-sur-Soulzon* e galleg) a zo ur vourc'hig er Roergue, e Gwienna (Okitania), brudet evit bezañ kavell ar fourmaj anvet *Roquefort* (diwar stumm gallekaet an anv). Ur gumun eo eus departamant an Aveyron, er rannvro Midi-Pyrénées, er Stad C'hall. 
## Armerzh

Cave à Roquefort 3.JPG

* Fourmaj *[[Roquefort (keuz)|Roquefort]]*.
## Istor
### [[Dispac'h gall]]
* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Sent-Africa, e Distrig Sent-Africa hag e  departamant Avairon. Lakaet e voe en Arondisamant Milhau pa voe krouet e 1800. Lakaet e voe e Kanton Sent-Africa e 1801.

### 
#### [[Brezel-bed kentañ]]
* Mervel a reas 47 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lavaret eo 3,44% eus ar boblañs e 1911.
#### [[Eil brezel-bed]]
* Mervel a reas seizh den eus ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv.
#### Brezelioù didrevadennañ
##### [[Brezel Indez-Sina]]
* Mervel a reas ur milour eus ar gumun hervez monumant ar re varv.
#### [[Brezel Aljeria]]
* Mervel a reas ur milour eus ar gumun hervez monumant ar re varv.
## Monumantoù ha traoù heverk

Roquefort-sur-Soulzon monument aux morts (1).jpg
Roquefort-sur-Soulzon monument aux morts (2).jpg

* Monumant ar re varv, luc’hskeudennoù. Dioueliet e voe d’an  1 a viz Here 1922.
* Monumant ar re varv e Lauras, luc’hskeudennoù. Dioueliet e voe d’ar  14 a viz Mae 1921.

Roquefort-sur-Soulzon église (1).jpg
Roquefort-sur-Soulzon église nef (1).jpg

* Iliz katolik *Sant Pêr*.
## Poblañs
* 666 a dud a oa chom enni e 2010.
## Pennadoù kar
*Roquefort,
*Roquefort (keuz).
Rochefort

**Rochefort** zo un anv-lec'h gallek.

## Yezhoù all
*Ròcafòrt, en okitaneg
*Rocafuerte, e spagnoleg
*Roccaforte en italianeg
*Roquefort, e galleg

## Lec'hioù

###### 
* Rochefort, e proviñs Namur
* Abati Rochefort ma vez graet:
** ar bier Rochefort, ur bier breset gant an Drapidi
** fourmaj Rochefort

###### 
* *Rochefort-en-Terre*, anv gallek Roc'h-an-Argoed e Bro-Gwened

###### 
* Rochefort  (Charente-Maritime), anavezet ivez evel *Rochefort-sur-Mer*
* Rochefort, kumun gwechall en departamant Rhône, hiriv e Saint-Martin-en-Haut
* Rochefort, e Savoie
* Rochefort-sur-Brévon, gwechall Rochefort, e Côte-d'Or
* Rochefort-sur-la-Côte, e Haute-Marne
* Rochefort-du-Gard, e Gard
* Rochefort-sur-Loire, e Maine-et-Loire
* Rochefort-Montagne, e Puy-de-Dôme
* Rochefort-sur-Nenon, e Jura
* Rochefort-Samson, e Drôme
* Rochefort-en-Valdaine, e Drôme
* Rochefort-en-Yvelines, en Yvelines

###### 
* Rochefort, e kanton Neuchâtel

## Tud

* Guillaume de Rochefort (1433 pe 1439 - 1492) 
* Guy de Rochefort, kanseller en 1497
* César de Rochefort (1630-1691), geriadurour gall
* Henri Louis d'Aloigny (1631-1676), marichal Bro-C'hall, markiz Rochefort, anavezet ivez evel Marichal Rochefort
* Guillaume Dubois de Rochefort (1731-1788), skrivagner gall
* Henri Rochefort (1831-1913), politikour gall
* Christiane Rochefort (1917-1998), romantourez c'hall
* Michel Rochefort (1927-2015), douaroniour ha kêraozour gall
* Jean Rochefort (1930-2017), aktour

## Pennadoù kar
* Roche
Coritiba Foot Ball Club

Ar **Coritiba Foot Ball Club** (lesanvet *Coxa, Verdão*), pe **Coritiba** hepmuiken, zo ur c'hleub mell-droad braziliat eus kêr-benn Curitiba. Krouet e voe d'an  evel *Coritibano Foot Ball Club*.
Juarez Moraes e Silva eo e brezidant ha Guto Ferreira e c’hourdoner. Kemer a ra perzh er Brasileirão Rummad A.

Abaoe 1932 e c'hoari e grogadoù en Stad Major Antônio Couto Pereira, pell anavezetoc'h evel *Couto Pereira*. 40 502 plas a zo e-barzh evit suporterien an *Alviverde*.

## Gourdoners

## Stadegoù

### Disoc'h

## Prezidanted

## C'hoarierien vrudet
* **10's**: Frederico "Fritz" Essenfelder, Maxambomba
* **20's**: Ninho, Pizzatto, Staco
* **30's**: Pizzattinho, Emílio, Rei
* **40's**: Neno, Merlin, Tonico, Breyer
* **50's**: Miltinho, Duílio, Fedato, Lanzoninho
* **60's**: Krüger, Nico, Bequinha, Oberdan, Cláudio, Nilo, Dirceu, Paulo Vecchio
* **70's**: Jairo, Tião Abatiá, Hidalgo, Aladim, Pedro Rocha, Zé Roberto, Paquito, Hermes, Pescuma, Dreyer, Duílio
* **80's**: Rafael, Dida, Tostão, Lela, André, Índio, Toby, Heraldo, Almir, Marildo, Chicão, Ademir Alcântara, Milton, Vavá
* **90's**: Alex, Pachequinho, Ronaldo Lobisomem, Reginaldo Nascimento, Cléber, Basílio, Auri, Paulo Sérgio, Brandão, Claudiomiro
* **00's**: Keirrison, Tcheco, Rafinha, Adriano, Emerson, Edson Bastos, Leandro Donizete, Rafinha
## Titloù
* **[[Kampionad mell-droad Brazil|Brasileirão Série A]] (1)**
;1985

* **Kampionad Paraná** (kampion 39 gwech)
;1916, 1927, 1931, 1933, 1935, 1939, 1941, 1942, 1946, 1947, 1951, 1952, 1954, 1956, 1957, 1959, 1960, 1968, 1969, 1971, 1972, 1973, 1974, 1975, 1976, 1978, 1979, 1986, 1989, 1999, 2003, 2004, 2008, 2010, 2011, 2012, 2013, 2017, 2022

* **[[Kampionad mell-droad Brazil Série B|Brasileirão Série B]] (2)**
;2007, 2010

* *Kib Brazil*
** **Beskampion** : 2011, 2012
## Piv eo piv ?
* **Kleuboù suporterien :** 
* **Prezidant : Juarez Moraes e Silva**
* **Besprezidanted : Maurício Gulin** 
* **Manager meur : [[Rafael Zucon]]**
* Sekreter meur :
* **Gourdoner meur : [[Gustavo Morínigo]]**
* **Eilgourdonerien : [[Roberto Acuña]] ha José Leão**
* **Gourdoner an diwallerien : Fernando Correa**
* **Gourdonerien ar greizenn stummañ : [[Paulo Thomaz de Aquino]]**
* Medisin :
* **Tutaer : Rose**

## Liammoù diavaez
* Lec'hienn ofisiel ar c'hlub
Della Rocca

**Della Rocca** zo un anv-tiegezh italianek.

## Gerdarzh
Dont a ra eus ar ger rocca, roc'h, ha talvezout a ra kement hag *eus ar roc'h*.

## Tud
*Bartolomeo della Rocca (1467–1504), lenneg
*Giacomo della Rocca (1592–1605), livour
*Enrico Morozzo Della Rocca (1807-1897), jeneral

## Lec'h
*Alessandria della Rocca, kêr e Sikilia

## Pennadoù kar
*Rocca
*De la Roca
Inka Roca

**Inka Roca**, pe ** Inka Ruq'a**, a oa ur roue inka e Rouantelezh Cuzco er XIVvet kantved. Hervez ar vojenn e oa 6vet roue inka ar vro. 

Mervel a reas war-dro 1380 en Cuzco. E vab Yahuar Huácac a renas goude e varv.
Ròca

**Ròca** zo ur ger a gaver stank el lec'hanvadurezh okitanek.

## Yezhoù all
*Roca, e katalaneg ha spagnoleg
*Rocca, en italianeg 

## Lec'hioù
*La Ròca, anv meur a lec'h
*Ròcabruna, anv meur a lec'h
*Ròcacorba
*Ròca Fixada
*Ròcafòrt, anv meur a lec'h

*Font Ròca
*Puèg la Ròca

## Pennad kar
*Laroque, anv meur a lec'h
Roques

**Roques** zo un anv-lec'h gallek.

## Lec'hioù
Div gumun c'hallek:
* Roques-sur-Garonne, pe Ròcas de Garona hervez an okitaneg, en Haute-Garonne
* Roques (Gers), pe Ròcas (Gers), e Gers

## Tud
* Henri Roques, istorour gall
* Joseph Roques (1757-1847), livour gall

## Pennadoù kar
* Roque
* Laroque
* La Roque
Larocque

**Larocque** zo un anv-tiegezh gallek hag a gaver dreist-holl e biz Norzhamerika : Kebek, Skos Nevez, Enez ar Priñs Edouarzh, Ontario, Bro-Saoz Nevez .

## Tud
**[[Joseph La Rocque]]*, pe *Larocque*, (1808 – 1887), eskob kebekat.

## Pennad kar
*Laroque
Kan ma bro

***Kan ma bro*** zo ul levrig barzhonegoù brezhonek – div bajennad ha hanter-kant ennañ – gant ar Bigouter Yann Bijer bet embannet gant *[[Al Liamm]]* e dibenn miz Mezheven 2013.

## Al levr
Ar wech kentañ eo d'ar skrivagner bet ganet e Lechiagad embann un dastumad barzhonegoù brezhonek, unan ha tregont en holl.

War-lerc'h ar pevar "c'han" kentañ (*Eonenn ma c'havell*, *Diwan ma bro !*, *D'an Erminig* ha *Diougan evit Arzhur*) e ro an oberour tro d'al lenner da soubañ e **Mojenn Tristan hag Izold** en-dro dre c'hwezek barzhoneg all :

Ne ankoua ket Yann Bijer dougen bri da dud e vro c'henidik dre ar seizh barzhoneg eus ar rann *E koun martoloded ma bro kollet war-vor* :

Ha goude *Kan ô tan ar c'han !* e kinnig kemer perzh er **Soñjennoù a-vremañ** (*War-sav Esperanto ! *, *Masaï Mara* ha *Bugel*).

## Levrlennadur
* Bijer, Yann. *Kan ma bro*. Diriononn : Al Liamm, 2013
Pèire Vidal

**Pèire Vidal** (dibenn an XIIvet - deroù an XIIIvet kantved) a oa un troubadour okitanek eus Toloza. Mab e oa d'ur feurer en e aez. Degemeret e voe e lez ar c'hont Ramon V Toloza, ha diwezhatoc'h e voe o sevel barzhoniezh e lezioù all, evel re Alfonso II Aragon pe aotrouien all en Italia. Beajiñ a reas dre Italia, Kreiz Europa, Malta, Palestina. Kemer a reas perzh en Trede Kroaziadeg, da-heul e vistri. Kontañ a reer e oa un den didro ha fin, hag a save barzhonegoù ha kanaouennoù flour ha fromus.

Chomet ez eus 45 sonenn war e lerc'h ha sonerezh zo evit daouzek anezho. Un test int eus e arz.

## Liammoù diavaez
E oberennoù
Douala

**Douala** eo kêr vrasañ ha kêr-benn ekonomikel Kameroun. Ur porzh-mor bras eo e foñs Pleg-mor Ginea. 2 446 945 a dud a oa o chom eno e 2011.

## Liammoù diavaez
Hristo Botev

**Hristo Botev** (bulgareg: Христо Ботев) a oa ur barzh bulgar, bet ganet d'ar 6 a viz Genver 1848 e Kalofer ha marvet d'ar 1añ a viz Mezheven 1876 war menez Okoltchitsa. Unan eus harozed Bulgaria eo ivez abalamour dezhañ bezañ stourmet d'ar marv evit e vro er bloavezhioù 1870.

E 1863 ez eas d'ul lise ag Odessa e-lec'h ma reas un tañva d'al lennegezh rusianek ha d'ar mennozhioù dispac'hus. E 1867 e rankas kuitaat Kalofer ha mont d'an harlu e Romania. Nav vloavezh e chomas eno, paour-razh, o vont a gêr da gêr: Brăila, Alexandria, Galați... Mont a reas war ar vicher mestr-skol ur pennadig, evel e dad Botyo Petkov. Hogen e Romania an hini e veze bodet an harluidi a oa e soñj da zieubiñ Bulgaria diouzh gwask an Impalaeriezh otoman. Kerkent hag arruet eno e reas Botev anaoudegezh ganto, Vasil Levski en o zouez. Ingal e skrivas pennadoù er c'hazetennoù dispac'hus. Un nebeud anezho a voe embannet gantañ memes: *Komzoù an Harluidi Vulgar*, *An Dihuner*, *Bulgaria Nevez*.... Goude bezañ graet e annez e Bukarest e kemeras perzh e Poellgor Kreiz Dispac'h Bulgaria muioc'h-mui. E 1872 e oa aet da sekretour.

Goude marv kriz Vasil Levski, e 1873, e savas daou savboent an eil a-enep egile evit sturiañ ar PKDB. A-du gant Botev e save ar re daerañ; gant Lyouben Karavelov e save an habaskterourien. A-benn ar fin ez eas ar maout gant tu Botev: e 1875 e oa deuet da vezañ rener ar PKDB. Hennezh a glaskas ober war-dro an harluidi a zispac'h evit ma c'halljent en em sevel an abretañ ar gwellañ. Hogen pa darzhas dispac'h miz Ebrel 1876 e voe souezhet-mik Botev: soñjal a rae dezhañ e vije c'hoarvezet diwezhatoc'h.
Buan e voe mouget an emsavadeg, ken prim ma oa c'hoarvezet-hi. A-benn skoazellañ an dispac'herien e voe dibabet krouiñ ur bagad-stourm hag a asantas Botev kemer penn anezhañ. Evit treuziñ stêr Dounav e rankjont lestrañ er vag Radetzky dindan guzh ha goulenn digant ar c'habiten o dilestrañ e Kozlodouy. Aze e kemerjont penn an hent war-du menezioù Balkan. Siwazh dezho ne gredas ket tud ar vro en em sevel. E dibenn miz Mae 1876 e tiazezas Botev gant e soudarded war menez Okoltchitsa, nepell diouzh kêr Vratsa, e-lec'h ma voent argadet diouzhtu gant strolladoù bachi-bouzouk. E-kerzh an emgann e voe lazhet Botev, da serr-noz, d'ar 1añ a viz Mezheven 1876.

## Oberennoù

* Майце си, 1867.
* Към брата си, 1868.
* Елегия, 1870.
* Делба, 1870.
* До моето първо либе, 1871.
* На прощаване в 1868 г., 1871.
* Хайдути, 1871.
* Пристанала, 1871.
* Борба, 1871.
* Странник, 1872.
* Гергьовден, 1873.
* Патриот, 1873.
* Защо не съм...?, 1873.
* Послание (на св. Търновски), 1873.
* Хаджи Димитър, 1873.
* В механата, 1873.
* Моята молитва, 1873.
* Зададе се облак темен, 1873.
* Ней, 1875.
* бесването на Васил Левски, 1876.
Marjorie Estiano

**Marjorie Dias de Oliveira** (Curitiba, 8 a viz Meurzh 1982) zo ur ganerez hag aktourez brazilian. 

## Aktourez
* 2003: *Malhação* ... *Fabiana*
* 2004: *Malhação* ... *Natasha Ferreira*
* 2006: *Páginas da Vida* ... *Marina Andrade Rangel* 
* 2006: *Sob Nova Direção* ... *Nely Li* 
* 2007: *Duas Caras* ... *Maria Paula Fonseca do Nascimento*
* 2009: *Caminho das Índias* ... *Tônia (Antônia Cavinato)* 
* 2010: *S.O.S. Emergência* ... *Flávia Menezes*
* 2011: *Amor em Quatro Atos* ... *Letícia*
* 2011: *Malu de Bicicleta* ... *Sueli*
* 2011: *Cine Conhecimento* ... -
* 2011: *A Vida da Gente* ... *Manuela Fonseca*
* 2012: *Lado a Lado* ... *Laura Assunção*
* 2013: *O Tempo e o Vento* ... *Bibiana*

## Liammoù diavaez
* http://www.imdb.com/name/nm1597010 
* Marjorie Estiano official website 
* Marjorie Estiano on Universal Music website
* http://www.youtube.com/user/marjorieoficial/videos?view=0
Slavonia

**Slavonia** (kroateg: *Slavonija*) a zo ur rannvro istorel eus reter Kroatia. Osijek eo ar gêr vrasañ.

## Liammoù diavaez
La Ròca de Gajac

**La Roque-Gageac** (e galleg ofisiel) pe **La Ròca de Gajac** (en okitaneg nannofisiel) zo ur gumun c'hall eus an departamant gall Dordogne, e kanton Sarlat, war lez dehoù ar stêr Dordogna. 


File:Gageac01.jpg|Ar gêriadenn war lez an Dordogna
File:DordogneLaRocqueGageac.jpg
File:F07.La Roque-Gageac.0001.JPG
File:F07.La Roque-Gageac.0023.JPG|Maner


## Pennadoù kar
*Ròca 
*La Roque
Vieuvy

**Vieuvy** a zo ur gumun eus departamant ar Mayenne, e Bro-C'hall. 

Restr:Bourc'hVieuvyMayenneBro-C'hall02.jpg 
Restr:Bourc'hVieuvyMayenneBro-C'hall01.jpg 

* Tiez er vourc'h.
## Istor
### kantved
* Distrujoù bras a voe en iliz d'ar 16 a viz Genver 1780 abalamour d'ur barr-arnev. 
### [[Dispac'h Gall]]
### kantved
### kantved
* Brezelioù-bed: 33 gwaz ag ar gumun a gollas o buhez abalamour d'ar Brezel-bed kentañ, ha pevar abalamour d'an Eil brezel-bed.
## Monumantoù ha traoù heverk

Restr:IlizkatolikVieuvyMayenneBro-c'hall02.jpg 
Restr:IlizkatolikVieuvyMayenneBro-C'hall01.jpg

* Iliz katolik *Intron-Varia*,  kantved, stumm ur groaz latin dezhi, mein-bez enni, ar c'hloc'hdi e kreiz, gwerennoù livet eus ar bloavezhioù 1940. 
* Kroaz ar vered, tro 1600.
* Ur groaz er vourc'h, 1752.
* Ur groaz e La Trousserie, penn-kentañ ar  kantved. 

Restr:MonumantarrevarvVieuvyMayenneBro-C'hall.jpg 

* Monumant ar re varv. 
## Douaroniezh
## Emdroadur ar boblañs 1962-2012

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize = width:350 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:280
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:50 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:10 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo

BarData=
  bar:1962 text:1962
  bar:1968 text:1968
  bar:1975 text:1975
  bar:1982 text:1982
  bar:1990 text:1990
  bar:1999 text:1999
  bar:2007 text:2007
  bar:2012 text:2012
PlotData=
  color:barra width:30 align:left

  bar:1962 from:0 till: 267
  bar:1968 from:0 till: 218
  bar:1975 from:0 till: 183
  bar:1982 from:0 till: 178
  bar:1990 from:0 till: 138
  bar:1999 from:0 till: 115
  bar:2007 from:0 till: 121
  bar:2012 from:0 till: 134

PlotData=

  bar:1962 at: 267 fontsize:S text: 267 shift:(-8,5)
  bar:1968 at: 218 fontsize:S text: 218 shift:(-10,5)
  bar:1975 at: 183 fontsize:S text: 183 shift:(-10,5)
  bar:1982 at: 178 fontsize:S text: 178 shift:(-10,5)
  bar:1990 at: 138 fontsize:S text: 138 shift:(-10,5)
  bar:1999 at: 115 fontsize:S text: 115 shift:(-10,5)
  bar:2007 at: 121 fontsize:S text: 121 shift:(-10,5)
  bar:2012 at: 134 fontsize:S text: 134 shift:(-10,5)

TextData=
  fontsize:S pos:(20,20)
  text:



## Melestradurezh

Restr:


 

.

## Tud
## Gevelliñ
## Liammoù diavaez
## Levrlennadur
## Notennoù ha daveoù
Gorron

**Gorron** a zo ur gumun eus departamant ar Mayenne, e Bro-C'hall. Pennlec'h kanton Gorron eo.

Bourc'hGorronMayenneBro-C'hall.jpg

* Ar vourc'h.
## Istor
### 
### [[Dispac'h Gall]]
* 1795-1797 : taget e voe Gorron meur a wech gant ar Chouaned.
### 
### 
## Monumantoù ha traoù heverk

Restr:Gorron en Mayenne.jpg|An iliz hag ar vourc'h. 

* Iliz katolik *Sant Varzhin*, 1868-1874. 
* Feunteun *Passage des Prés*.
* An ti-kêr.
* Chapel *Notre-Dame-du-Bignon*.
* Chapel *Sant Steven*.
* Peulvan *La Roche*, rummet.
## Dezougen

Danvel 231 - GORRON - Passage du Tramway dans la Vallée.JPG|Un tren en draoñienne penn-kentañan  kantved. 

* Adalek 1901 betek 1947 e tremene trenioù al linenn hent-houarn etre Laval ha Mayenne.
## Douaroniezh
## Emdroadur ar boblañs 1962-2012

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize = width:350 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:3000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo

BarData=
  bar:1962 text:1962
  bar:1968 text:1968
  bar:1975 text:1975
  bar:1982 text:1982
  bar:1990 text:1990
  bar:1999 text:1999
  bar:2007 text:2007
  bar:2012 text:2012
PlotData=
  color:barra width:30 align:left

  bar:1962 from:0 till: 2321
  bar:1968 from:0 till: 2400
  bar:1975 from:0 till: 2511
  bar:1982 from:0 till: 2825
  bar:1990 from:0 till: 2837
  bar:1999 from:0 till: 2893
  bar:2007 from:0 till: 2744
  bar:2012 from:0 till: 2712

PlotData=

  bar:1962 at: 2321 fontsize:S text: 2321 shift:(-8,5)
  bar:1968 at: 2400 fontsize:S text: 2400 shift:(-10,5)
  bar:1975 at: 2511 fontsize:S text: 2511 shift:(-10,5)
  bar:1982 at: 2825 fontsize:S text: 2825 shift:(-10,5)
  bar:1990 at: 2837 fontsize:S text: 2837 shift:(-10,5)
  bar:1999 at: 2893 fontsize:S text: 2893 shift:(-10,5)
  bar:2007 at: 2744 fontsize:S text: 2744 shift:(-10,5)
  bar:2012 at: 2712 fontsize:S text: 2712 shift:(-10,5)

TextData=
  fontsize:S pos:(20,20)
  text:



## Melestradurezh

Restr:Gorron mairie.jpg|Ar maerdi.


## Tud
## Gevelliñ
## Liammoù diavaez
## Levrlennadur
## Notennoù ha daveoù
Naüja

**Naüja** zo ur gumun eus departamant Pireneoù-ar-Reter, e bro Cerdanya, e Katalonia an Norzh.

## Poblañs

## Notennoù ha daveennoù