Embannadurioù Gwalarn

Ul labour embann evit ma vo lakaet e gwerzh al levrioù a oa ezhomm d'ar vrezhonegerien a voe graet gant Roparz Hemon e penn ar gelaouenn *[[Gwalarn (kelaouenn)|Gwalarn]]* ha warni e vez roet rolloù ar pezhioù e gwerzh dindan an talbenn **Embannadurioù Gwalarn** (Les Éditions de Gwalarn, war al levr gallek nemetañ embannet e 1928). Un obererezh embann fonnus ha liesseurt a voe sevenet etre 1926 ha 1940, daoust ma oa diaes dastum arc'hant.

## Politikerezh embann
E 1990, Youenn Olier a skrivas traoù bet displeget araozañ meur a wezh (ha rakkemennet er Manifest gallek kentañ ha diwezhañ Gwalarn e 1925) :
 "Un tonkad hag un oberenn", *Imbourc'h*, niv. 247, 1990, p. 2.

E 1928, ec'h embannas *Embannadurioù Gwalarn* (Les Éditions de Gwalarn, pa voe savet al levr e galleg) an displegadennoù-se : "Adal he niverenn gentañ e implijas *Gwalarn* ar reizhskrivadur unvan ha simpl reoliet gant Vallée. Rediet e voe an holl genlabourerien ober gantañ. Azgwelet e voe an holl dornskridoù da  geñver ar reizhskrivadur ha ne voe ket aotreet diforc'h ebet. Skridoù brezhonek dispaket gant *Gwalarn* a zo ken strizh o doare-skrivañ ha re c'hallek". Pelloc'h e pouez war gudenn ar geriaoueg  oberour al levr (Roparz Hemon, e-unan, a c'heller krediñ) hag e tispleg m'eo bet heuliet labourioù Frañsez Vallée ha René Le Roux dre zegas forzh nevezc'herioù simpl-tre en ardremez d'ar werin, d'ar skolidi peurgetket."

## Levrioù a zeur hollek
Kentañ levr embannet e dibenn ar bloaz 1926 e voe *[[Ar Roc'h Toull]]*, ur romant berr savet gant Jakez Kerrien, ur beleg anavezet mat gant Roparz Hemon, p'o doa graet o c'hoñje asambles e 1920. Ouzhpenn-se e oa Kerrien ur mignon tost da Youenn Drezen, merour Gwalarn, hag eñ o labourat er c'h*Courrier du Finistère*, e-kichen ar voullerezh, (Moullerezh ar C'hastell), a veze moullet *Gwalarn* enni ivez.

# Jakez Kerrien, *Ar Roc'h toull*, 1926, (Levraoueg Gwalarn. 1). Romant.
# John Millington Synge, *War varc'h d'ar mor*, 1926, 89 p.AZgwelet e voe an holl dorns
# Roparz Hemon, *An Aotrou Bimbochet e Breiz*, 1927. Romant.
# Aesc'hulos, *Prometheüs ereet ; Ar Bersed*, troet e brezoneg gant Youenn Drezen ; kentskrid gant Roparz Hemon ; skeudennaouet gant Jorj Robin ha Reun Kreston, 1928, 138 p. (Levraoueg Gwalarn. 6). C'hoariva gresianek kozh.
# Thomas Cornelius Murray, *Nevez-amzer*, 1927, 40 p. (Levraoueg Gwalarn. 10). Titl orin : *Spring*.
#*Tonkadur bugale Tuireann*, danevell iwerzonek addispleget gant Roparz Hemon, 1927, 46 p. (Levraoueg Gwalarn. 3). Lennegezh iwerzhonek.
# Roparz Hemon, *An aotrou Bimbochet e Breiz*, 102 p. (Levraoueg Gwalarn. 4). Romant berr.
# *Deiziadur broadel breiz*, Skeudenn gant Reun Kreston, 1928, 8 p.
# *L'instruction du peuple breton par le breton*, Éditions de Gwalarn, 1928, 35 p., Imprimerie commerciale et administrative,  17 straed Algésiras, Brest.
# Aogust Brizeug *Telenn Arvor ; Furnez Breiz*, peurreizet hag embannet gant Roparz Hemon, 1929, 73 p. Barzhoniezh vrezhonek.
# Alexandr Aleksandrovitch Blok, *Ar plac'h dianv : pez-c'hoari e tri arvest *, lakaet e brezoneg gant Roparz Hemon, 1929, 39 p. C'hoariva rusianek.
# Giovanni Boccaccio, *Ar marvailher italiat, pemp kontadenn tennet eus [[Il Decameron|an Dekamerone]]*, troet gant Alan Brenn, 1930
# *Marvailhou ar Vretoned*, dastumet gant Roparz Hemon, 1930, 148 p. (Levraoueg Gwalarn). Kontadennoù.
# *Enklask diwar-benn stad ar brezoneg e 1928 = Esploro pri la situacio de la bretona linguo en 1928*, 1930, 47 p. Kartennoù. (Levraoueg keltiek etrevroadel. 1). Brezhoneg-esperanteg. 
# Roparz Hemon, *Eur Breizad oc'h adkavout Breiz*, 1931, 265 p. Teskad pennadoù.
# Roparz Hemon, *Un dro e [[Kembre]]*, 1931
# François Le Tonturier Donroë, *Eur Breizad er C'hanada e dibenn an XIXvet kantved hag e derou an XXvet : pennadou dibabet diwar e lizerou*, lakaet e brezoneg gant Abherve (Frañsez Vallée), 1933, 138 p. Brezhoneg-galleg. Danevell-veaj er C'hanada.
# Roparz Hemon, "Kleier eured". E-barzh *Gwalarn*, niv. 72, 1934, 72 p. 11 danevell. Lec'h moullañ : Moulerez M. Violet 17 ru Algesiras, Brest.
# Meven Mordiern, "Prederiadennou diwar-benn ar Yezou hag ar brezoneg". E-barzh *Gwalarn*, niv. 76-78-82-84-86, 1935.
# Yann Ezel, *Rimadellou ar gloud*, skeudennet gant H. Kerhor, 1935, 88 p.
# *Marvailhou ar Vretoned*, dastumet gant Roparz Hemon. Eil Mouladur, 1941, 117 p. Kontadennoù.

## Levrioù ar vugale
# Gerrit Theodoor Rotman *Priñsezig an dour*, troet diwar an izelvroeg, 1927. Titl orin : *Prinsesje Sterremuur*. Kontadenn skeudennet e bannoù-treset. Adembannet gant TES
# Gerrit Theodoor Rotman, *Priñsezig en deur*, saùet ha skedennet get G. Th. Rotman ; troeit get Y. Drezen ha R. Hemon ; lakeit de Loeiz Herrieu é brehoneg Guéned[, 1928 (Levraoueg Gwalarn. 7). Titl orin : *Prinsesje Sterremuur*. Kontadenn skeudennet e bannoù-treset.
# Beatrix Potter, *Per ar C'honikl*, savet e saozneg, gant Beatrix Potter, lakaet e brezoneg gant Youenn Drezen, 1928, 31 p. (Levraoueg Gwalarn. 11)
# Hans Christian Andersen, *Plac'hig vihan ar mor*, troet gant Roparz Hemon, skeudennaouet gant Loik, 1928, 52 p. Kontadenn danek.
# Gerrit Theodoor Rotman, *Nijadenn an Aotrou Skañvig*, skeudennaouet gant G. T. Rotman, troet diwar an izelvroeg gant Youenn Drezen ha Roparz Hemon, 1929, 128 p. (Levraoueg Gwalarn). Titl orin : *De luchtreis van de Pegasus* 
# Marc'harid Gourlaouen, *Levr al loened*, skeudennaouet gant Jakez Riou, 1929, 32 p. (Levraoueg Gwalarn).
# G. Dewi (Frañsez Kervella), *An naered hag o flemm*, 1927, 8 p.
# Roparz Hemon, *Ar roue Lir*, lakaet e brezoneg gant Roparz Hemon (diwar William Shakespeare), 1927, 8 p.
# Gabriel Morvan , *Eur burzud graet gant ar mabig Jezuz *, 1927, 8 p.

## Levrioù deskiñ
# *Geriadur gallek-ha-brezonek a gorfadurez*, 1927, 37 p. (Levraoueg Gwalarn. 8)
# Roparz Hemon, *Geriadurig-dourn brezhonek-gallek = Petit dictionnaire pratique breton français français*, 1928, 382 p. (Levraoueg Gwalarn. 9). Da vezañ lennet e Levraoueg niverel an IDBE
# Roparz Hemon, *Yezadur berr ar brezhoneg = Précis de grammaire bretonne*, 1928, 39 p. (Ar skol vrezonek Rummad 1, Kaier 1). Divyezhek.
# Roparz Hemon, *Distagadur ar brezhoneg = La prononciation du breton*, 1928, 32 p. (Ar skol vrezonek Rummad 1, Kaier 2). Divyezhek. Lec'h ar moullañ, Imprimerie commerciale et administrative,  17 straed Algésiras, Brest.
# *Ar Simbol : Arnodenn ar simbol skol dre lizer "Gwalarn"*, 1928, 16 p.
# Roparz Hemon, *Reizskrivadur ar brezhoneg = L'orthographe bretonne*, 1929, 30 p. (Ar skol vrezonek Rummad 1, Kaier 3). Divyezhek.
# Meven Mordiern, *Istor ar Bed'. 1*, 1929, 143 p. (Levraoueg Gwalarn, 14).
# Meven Mordiern, *Istor ar Bed'. 2 : Amzeriou kosa ar ragistorvez*, 1930, 148 p. (Levraoueg Gwalarn).
# Roparz Hemon, *Geriadurig [[esperanteg]]-brezoneg = Esperanto-bretona vortareto*, 1930, 31 p. (Levraoueg keltiek etrevroadel. 2). Geriadur.
# Roparz Hemon, *Cours élémentaire de breton. 1*, 1930, 54 p. Dornlevr.
# Roparz Hemon, *Cours élémentaire de breton. 2*, 1932, 186 p. Dornlevr.
# C. L. Kerjean (Célestin Lainé), *Mentoniez*, 16 p. 1934. Skiantoù.
# Roparz Hemon, *Alc'houez ar brezoneg eeun = Les Mots du breton usuel classés d'après le sens, 1936, 84 p. Geriadur.
# Roparz Hemon, *Grammaire bretonne : [suivie de la prononciation]*, embannadur "Yezadur ar brezoneg* adwelet ha reizhet, 1941, 100 p. 
# Roparz Hemon, *Dictionnaire de poche français-breton*, 1941, 175 p.

## Levrioù embannet e heuliadenn w''Gwalarn''
# Abeozen, "Pevar marvailh". E-barzh *Gwalarn*, niv. 28, 1931.
# "Owen ha Lunet". E-barzh *Gwalarn*, niv. 30, 1931.
# "Diarmuid ha Grainne". E-barzh *Gwalarn*, niv. 32, 1931.
# Tanguy Malemanche, "Ar Baganiz". E-barzh *Gwalarn*, niv. 34-35, Gwengolo-Here 1931, p. p. 5-122. Moulerez kenwerzel Breiz, Roazon. C'hoariva brezhonek.
# Christopher Marlowe "Fostus, an doktor daonet", troet gant Roparz Hemon. E-barzh *Gwalarn*, niv. 67, 1934. C'hoariva saoznek.
# Adalbert de Chamisso , "An den a gollas e skeud", troet diwar an alamaneg gant Roparz Hemon. E-barzh *Gwalarn*, niv. 73, Kerzu 1934. Titl orin : *Peter Schlemilhs Wundersame Geschichte*. Kontadenn Alamagn.
# D. K. Kongar (Frañsez Kervella), "Dirak hent al Levenez", 64 p. E-barzh *Gwalarn*, niv. 74, Genver 1935.
#  "Rimadellou ar gloud. 1", 64 p. E-barzh *Gwalarn*, niv. 75, C'hwevrer 1935.
# Meven Mordiern, "Prederiadennou diwar-benn ar yezou hag ar brezoneg. 1", 118 p. Kartennoù. E-barzh *Gwalarn*, niv. 76, Meurzh 1935. 
# Roparz Hemon, "Santez Dahud", 64 p. E-barzh *Gwalarn*, Niv. 77, Ebrel 1935 
# "Sindbad ar martolod", azasaet gant Roparz Hemon ; skeudennoù gant Zavier V. Haas, 112 p. E-barzh *Gwalarn*, Niv. 77, Ebrel 1935. Kontadenn.

## Liesskrivadurioù Gwalarn
#  Roparz Hemon, *Teñzor ar gwenedeg*, 1935, 32 p. Liesskrivet.

## [[Sterenn (kelaouenn)|Sterenn]] ha [[Skridoù Breizh]]

## Pennadoù nes
* Embann brezhoneg
* Gwalarn
* Embannadurioù Al Liamm

## Levrlennadurezh
* *L'instruction du peuple breton par le breton et l'œuvre de Gwalarn*, Brest, Éditions de Gwalarn, 1928, 35 p. Da vezañ lennet war Levraoueg niverel an IDBE
* Disanv (Roparz Hemon war a greder), « Gwalarn, revue littéraire mensuelle en langue bretonne ». E-barzh *Arvor*, niv. 44 ha 45, 2 ha 9 Du 1941.
* Per Denez, « Gwalarn ». E-barzh *Al Liamm*, niv. 50, 1950
* Pierrette Kermoal, "Eus Gwarizi vras Emer da vMari Vorgan". E-barzh *Peder*, Kaier 91, 1967. Da vezañ lennet war an IDBE..
* Yann-Ber Piriou, « Gwalarn ». E-barzh *Le Peuple Breton*, niv. 53-58, 1968.
* Youenn Olier, "Istor al lennegezh vrezhonek abaoe 1900 : Skol Walarn". E-barzh Imbourc'h, 192 pajenn, 1974-1975. Liesskrivet.
* Vefa de Bellaing, « L'influence de Gwalarn ». E-barzh *Dalc'homp Soñj*, niv. 24, 1988.
**Gwalarn, histoire d'un mouvement littéraire*, katalog diskouezadeg, Bibliothèque municipale de Brest, 1989.
* Ronan Huon, "Histoire de Gwalarn", 1989
* Youenn Olier, "Istor al lennegezh vrezhonek abaoe 1900. Skol Walarn. Un tonkadur hag un oberenn. 3". E-barzh Imbourc'h, Niv. 247, 31 Gouere 1990, 222 p. Liesskrivet.
*  W. Calin, *The Modern Novel in breton and the quest for a european litteratur*, 1997
* Pierrette Kermoal, *Un ene tan*, Preder, 2002, 238 p. .
* Frañsez Favereau, Heuliad studiadennoù diwar-benn *Gwalarn* hag an oberourien liammet outi. E-barzh *Lennegezh ar brezhoneg en XXvet kantved : Breiz Atao hag ar re all el lennegezh, 1919-1944*, *Skol Vreizh*, 2003, p. p. 238-513. 
* Gwendal Denez & Erwan Hupel, « An Attempt to renew Breton Literature ». E-barzh *Proceedings of the Harvard Celtic Colloquium*, 2009, Levrenn 29, p. p. 70-80.
* Erwan Hupel, *Gwalarn, Histoire d'un mouvement littéraire en Bretagne*, Roazhon, 2010, 416 pajenn. Tezenn doktorelezh dindan karg Gwendal Denez soutenet dirak Skol-veur Roazhon 2.
* *E koun Youenn Drezen*, Embannadurioù Al Lanv, 2022.
* Tristan Loarer, « Gwalarn (1925-1944), premier souffle d’une littérature nationale ». E-barzh *La littérature de langue bretonne des origines à nos jours*, Gourin, Embann ar Menezioù Du, 2024, p. p. 198-202. 9782494693111

## Notennoù ha daveennoù