Karantoer (kumun gozh)

** Karantoer ** a oa ur gumun e Breizh e kanton Gwern-Porc'hoed e departamant ar Mor-Bihan. 
## Douaroniezh
## Anv
* Erwan Vallerie ː **Carantoer**, 826; **Karantoer**, 864; **Carantor**, XIvet, 1171, 1178; **Carantoer**, 1286; **Karantoer**, 1387; **Karantoir**, 1430; **Karantoir**, 1441; **Kerentoer**, 1516; **Carantouër**, 1573
;Gerdarzh
* JB Ogée (1780), heuliet gant Marteville & Varin (1843) ː *kêr an doerien*.
* Dauzat & Rostaing (1963-1978) ː *kêr an doerien*.
* Jean-Yves Le Moing (2007) ː mann da welout gant an doerien ; kammamzeriek eo ǃ Gwelloc'h eo klask ur stumm *caranto-duron* = kreñvlec'h un den anvet *Carantos*.
## Ardamezioù
*Rannet; ouzh 1, en geot e di en aour, digor ha goulaouet en gul, ur skeul toer ivez en gul war an doenn, heuliet gant un tour difoupant; ouzh 2, en sabel e dour en aour digor ha mogeriet en sabel, o vont d'ar strad e-barzh ur mor en glazur kommek en argant ouzh beg; ur gammell en argant, skedet en aour, balirant war al lodennadur; e gab en erminoù karget gant ur groaz pavek en gul.*
Aozer ː J.P. Fernandez. ː An ti evit an toer; an tour, ar gammell, hag ar sked evit sant Marcoul, hag en devoa diouganet lonkadur tour kastell La Ballue.
## Istor
### [[Dispac'h Gall]]
* Melestradurezh: krouet e voe ar gumun e 1790. Gant al lezenn eus an 23 a viz Eost 1790 e voe lakaet da bennlec'h kanton Karantoer; e distrig Roc'h-an-Argoed e oa; d'an 28 a viz Ebrel 1792 e voe staget kumun An Templ ouzh kumun Karantoer; miret ha brasaet e voe kanton Karantoer e 1801 gant al lezenn eus an *8 pluviôse an IX* (28 a viz Genver 1801), dezhi an titl *loi portant réduction du nombre de justices de paix*; lakaet e voe Katantoer en arondisamant Gwened bet krouet e 1800.
* Dekred eus ar 26 a viz Du 1790 war al le ret: embannet e voe bout mennet da nac'h al le ouzh ar Roue, ar vro hag al lezennoù gant ar person-dean, Le Cerff e anv, ha pemp kure, Penhoux, Michel, Briand, Boucicaud ha Bouchet.
### 
* E 1837 e voe lakaet Gazilieg da bennlec'h kanton Karantoer, adanvet kanton Gazilieg neuze; krouet e voe kumun Kelenneg d'an 2 a viz Mae 1863 ha kumun Ar Chapel-Wagelin d'ar 17 a viz Genver 1874 diwar lodennoù eus kumun Karantoer.
### 
#### [[Brezel-bed kentañ]]
* Mervel a reas 172 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 5,06 % eus he foblañs e 1911. 
#### [[Eil brezel-bed]]
* D'an 23 a viz Gwenholon 1943 e kouezhas ur c'harr-nij *P-47* eus aerlu SUA (*[[United States Army Air Forces]]*) e Karantoer; lazhet e voe e nijour.
* Dieubet e voe Karantoer d'an 3 a viz Eost 1944 gant ar "Combat Command B" eus ar 4 Rannlu Hobregonet eus tirlu SUA;
* Mervel a reas 14 den eus ar gumun abalamour d'ar brezel. 
### 
* D'ar 1 a viz Genver 2017 e voe bodet kumunioù Karantoer ha Kelenneg d'ober kumun nevez Karantoer.

## Brezhoneg
 16,3 % eus anvioù-lecʼh ar gumun gozh a zo brezhonek.

## Monumantoù ha traoù heverk
* Monumant ar re varv.
* Iliz katolik *Sant Markoul*.

## Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

## Melestradurezh

## Tud
### Ardamezeg ar familhoù

* ar vreudeur Guillemot, krouerien Ubisoft.
## Pennadoù kar
* An Templ,
* Karantoer, kumun nevez,
* Kelenneg.
## Levrlennadur
* Michel Froger & Michel Pressensé : *Armorial des communes du Morbihan*. 1999
*A. Marteville & P. Varin, warlec'hien Ogée : *Dictionnaire historique et géographique de la province de Bretagne, dédié à la Nation bretonne.* Molliex. Rennes. 1843. Editions Régionales de l'Ouest. Mayenne. 1993
*Jean-Yves Le Moing : *Noms de lieux de Bretagne*. Christine Bonneton Editeur. 2007
*J.B. Ogée : *Dictionnaire historique et géographique de la province de Bretagne, dédié à la Nation bretonne*. 1780
*Pol Potier de Courcy : *Nobiliaire et armorial de Bretagne*. Adembannadur Editions des Régionalismes. Cressé. 2011/2014
*Erwan Vallerie : *Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus.* An Here. 1995
## Liammoù diavaez
*Karantoer war lec'hienn Geobreizh
## Notennoù ha daveoù