open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Terre

**Terre** zo un anv-lec'h italianek ha hini meur a gumun.

#### 
*Terre d'Adige
*Terre del Reno
*Terre Roveresche

**Terre** zo ivez un anv-lec'h gallek ha hini meur a dra.
**Terre*, anv gallek ar blanedenn Douar.
**Terre Adélie*, pe an  Douar Adélie, en Antarktika, e-dalc'h Bro-C'hall.
**Terre de Feu*, anv gallek Douar an Tan.
**Terre-Neuve*,  anv Douar-Nevez.

## Pennadoù kar
*Terra
Landi

**Landi** zo un anv-tiegezh italianek.

## Tud
*Neroccio dei Landi (1447 - 1500), livour ha kizeller italian e Siena.
*Olga Landi, akordeoñserez

## Lec'hioù
* *Landi*, a vez lavaret alies eus Landivizio, e Breizh
* Caselle Landi, kumun italian e Proviñs Lodi, e Lombardia.
San Piero

**San Piero** zo anv div  gumun en Italia ha hini meur a ranngumun.

## Kumunioù
*Scarperia e San Piero, e Toskana
*San Piero Patti, e Sikilia

## Ranngumunioù
*San Piero a Sieve, ur gumun gwechall, hiziv ur *[[frazione]]* eus Scarperia e San Piero e Meurgêr Firenze
*San Piero a Ponti, e Meugêr Firenze, rannet etre div gumun : Campi Bisenzio ha Signa
*San Piero in Bagno, pennlec'h kumun Bagno di Romagna e proviñs Forlì
*San Piero in Campo', 'frazione'' e Campo nell'Elba e proviñs Livorno

## Pennad kar
*San Pietro
Eodez

**Eodez** zo un anv-bihan brezhonek implijet gant meur a den :

* Ar santez Eodez Tremazan, c'hoar sant Tangi
* Anv-pluenn ar skrivagnerez vrezhonek Odeta Chevillottez
Odeta Chevillottez

**Odette Chevillotte** (Brest,  – Brelez, ) a oa ur skrivagnerez vrezhonek. **Eodez** e oa hec'h anv-pluenn, diazezet war hec'h anv brezhonekaet **Odeta Chevillottez**.

## Buhez
Odette Chevillotte a oa merc'h da Julien Chevillote (1863-1933) hag a oa noter ha da Valentine Mevel (1871-1930). He zud a oa perc'henn war domanioù Kerwazdoue e Plougonvelen ha war Maner Kergroadez e Brelez. Bouzar e oa Odette abaoe he yaouankiz, ne zimezas ket hag e chomas gant he zud ha war o lerc'h e Maner Kergroadez, ma varvas e 1971. C'hwec'h bugel a oa er familh, tri faotr ha teir flac'h, c'hoar Olier Chevillotte hag Emmanuel Chevillotte e oa.

## Oberennoù
* *Eñvorennoù deus ar brezel all, Nedeleg 1916*, pennad, Arvor niv. 157, p. 3, 23 a viz Genver 1944 ''Lenn enlinenn'' ;
* *Galv ar ouenn*, romant, skrivet tro 1942-1943. Embannet gant Imbourc'h, 2018  ;
* *Bretonez ha Parizian*, pennad, Arvor niv. 158, p. 2, 30 a viz Genver 1944 ''Lenn enlinenn'' ;
* *Miromp gwiskamantoù Breizh', pennad, Breiz Atao niv. 75, p. 4, 17 a viz Du 1929 [https://bibliotheque.idbe.bzh/data/cle_116/Breiz_Atao_1929.pdf *Lenn enlinenn''] ;

## Liamm diavaez
* Odette Chevillotte war Geneanet.org

## Notennoù ha daveennoù
Emgann Hingston Down

**Emgann Hingston Down** a c'hoarvezas  e 838, e Hingston Down, e Kernev-Veur etre un armead Kerneveuriz ha  Vikinged en un tu, hag un armead Saozon, pe * West Saxons*, kaset gant Ecgberht, roue Wessex. 

Trec'h e voe ar Saozon. hervez an Anglo-Saxon Chronicle, a rae  *West Welsh* eus tud Kernev-Veur.
Albiano

**Albiano** zo un anv-lec'h italianek ha hini meur a gumun.

## Kumunioù
* **[[Albiano (Trentino-Alto Adige)|Albiano]]** – e  proviñs Trento
* **[[Albiano d'Ivrea]]** – e Meugêr Torino

### Ranngumunioù
* **[[Albiano (Minucciano)|Albiano]]** - e Minucciano e  proviñs Lucca
* **[[Albiano (Montemurlo)|Albiano]]** – e Montemurlo e proviñs Prato
* **[[Albiano Magra]]** – en  Aulla e  proviñs Massa.
Carpineto

**Carpineto** zo un anv-lec'h italianek e div vro.

#### 
*Carpineto (Korsika)

#### 
;Kumunioù
*Carpineto della Nora e Proviñs Pescara, e rannvro Abruzzo
*Carpineto Romano, e Meurgêr Roma
*Carpineto Sinello, e proviñs Chieti
;Ranngumunioù pe *[[Frazione|frazioni]]* 
*Carpineto, e Fisciano e proviñs Salerno
*Carpineto, e Rivello e proviñs Potenza
*Carpineto, en Albisola Superiore e proviñs Savona
*Carpineto, e Sovicille e proviñs Siena
Monteroni

**Monteroni** zo anv italianek meur a gumun.

* Monteroni d'Arbia, e proviñs Siena, 
* Monteroni di Lecce, e proviñs Lecce.

Hag ivez
* Monteroni (Ladispoli), kêr etrusk.
Santa Crotz (Roergue)

**Santa Crotz** zo ur gumun er Roergue, e Gwienna (Okitania), e departamant an Aveyron, er rannvro Okitania, er Stad C'hall. 
## Douaroniezh
## Dezougen
## Istor
### 
### [[Dispac'h gall]]
* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Vilanòva, e Distrig Vilafranca hag e  departamant Avairon. Lakaet e voe en  Arondisamant Vilafranca pa voe krouet e 1800.
### 
* E 1830 e voe staget kumunioù Marin ha Cénac ouzh kumun Santa Crotz.
### 
#### [[Brezel-bed kentañ]]
* Mervel a reas 63 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumantoù ar re varv, eleze 6,51  % eus he foblañs e 1911.
## Monumantoù ha traoù heverk

Château de Cénac.png

* Kastell Cénac.

Château de Saint-Bel, Aveyron (3084449504).jpg

* Kastell Saint-Bel.

Church of Sainte-Croix Aveyron 01.jpg
Intérieur de l'église de Sainte-Croix, Aveyron.jpg

* Iliz katolik *ar Groaz Santel* e bourc'h Santa Crotz, luc’hskeudennoù.
* Iliz katolik *Santez Vadalen* e kêriadenn Cénac, luc’hskeudennoù.
* Iliz katolik *Sant Pêr* e kêriadenn Marin, luc’hskeudennoù.
* Monumant ar re varv (1914-1918) er blasenn e bourc'h Santa Crotz, luc’hskeudennoù. 
* Monumant ar re varv (1914-1918) e kêriadenn Marin, luc’hskeudenn.
## Armerzh
## Dezougen
## Emdroadur ar boblañs
## Melestradurezh
## Tud
## Gevelliñ
## Liammoù diavaez
## Dave ha notennoù
Saujac

** Saujac** zo ur gumun er Roergue, e Gwienna (Okitania), e departamant an Aveyron, er rannvro Okitania, er Stad C'hall. 
## Douaroniezh

View of Lot River from Saut de la Mounine 04.jpg

* War lez al Lot emañ Saujac.
## Dezougen
## Istor
### 
### [[Dispac'h gall]]
* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Montsalés, e Distrig Vilafranca hag e  departamant Avairon. Lakaet e voe en  Arondisamant Vilafranca pa voe krouet e 1800. Lakaet e voe e Kanton Vilanòva e 1801.

### 
* Staget e voe kumunioù Saujac, Estrabols ha Sainte-Girbelle ouzh kumun Salvagnac-Cajarc e 1830.
* Adsavet e voe e 1850 gant tiriad kumun gozh Estrabols staget outi.
### 
#### [[Brezel-bed kentañ]]
* Mervel a reas c’hwezek gwaz ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, eleze 3,17  % eus he foblañs e 1911.
#### [[Eil brezel-bed]]
* Mervel a reas tri den ag ar gumun hervez monumant ar re varv.
#### Trevadennoù
##### [[Maroko]]
* Mervel a reas ur milour eus ar gumun  d’ar 7 a viz Here 1956  hervez monumant ar re varv.
## Monumantoù ha traoù heverk

Dolmen d'Estrabols.jpg

* Liac’hven Estrabols.

Church in Saujac 01.jpg

* Iliz katolik *Sant Yann-Vadezour*.
* Monumant ar re varv, luc’hskeudennoù. 
## Armerzh
## Dezougen
## Emdroadur ar boblañs
## Melestradurezh
## Tud
## Gevelliñ
## Liammoù diavaez
## Dave ha notennoù
Sant'Eufemia

**Sant'Eufemia** zo un anv-lec'h italianek ha hini meur a gumun.

## Kumunioù
* Sant'Eufemia a Maiella, e proviñs Pescara
* Sant'Eufemia d'Aspromonte, e  proviñs Reggio Calabria

## Ranngumunioù
* Sant'Eufemia Lamezia, bet kumun, hiziv e Lamezia Terme, e proviñs Catanzaro 
* Sant'Eufemia, *[[rione]]*, bet *[[frazione]]*, e Tricase e proviñs Lecce
* Sant'Eufemia della Fonte, e  Brescia
* Sant'Eufemia, *frazione* e Borgoricco e proviñs Padova

## Lec'hioù all
* Golfo di Sant'Eufemia, e Calabria, etre Nocera Terinese e proviñs  Catanzaro ha Zambrone e proviñs Vibo Valentia
* Piana di Sant'Eufemia, e Calabria.

## Pennad kar
* Santa Eufemia, anv spagnolek.
Pescosansonesco

**Pescosansonesco** zo ur gumun italian e Proviñs Pescara  e rannvro Abruzzo. Ur 460 a dud zo enni o chom.

Un iliz zo d'ar gwenvidig Nunzio Sulprizio (1817 Pescosansonesco Vecchio - 1836) en dije graet ur burzhud e Napoli.
Villa Poma

**Villa Poma** a oa ur gumun italian,  e proviñs Mantova,  betek 2017. Ur ranngumun eo hiziv.

## Istor
*Mulo* e oa an anv a-raok ma voe staget ouzh Rouantelezh Italia hag adanvet *Villa Poma*.

Goude ur vouezhiadeg d'an  e voe unanet Villa Poma gant div gumun all, Pieve di Coriano ha Revere, da stummañ unan nevez, ha honnezh a voe anvet Borgo Mantovano, dre ur vouezhiadeg ma c'halled dibab etre meur a anv. Ar  eo deiziad ganedigezh ofisiel kumun Borgo Mantovano, 5 289 a dud o vevañ enni e 2022.

## Notennoù
Saint-Aignan-sur-Roë

**Saint-Aignan-sur-Roë** a zo ur gumun eus Anjev e departamant Mezven. 903 a dud a zo o chom enni.

## Notennoù ha daveoù
Roudour (stummadur)

Un embregerezh kelenn brezhoneg eo **Roudour**, dezhañ statud ur gevelouri. Ar stummadur dibaouez eo e obererezh pennañ evit ma vo posubl pleustriñ war ar micherioù e brezhoneg. Krouet e voe en Uhelgoad, d'ar 6 a viz Meurzh 1995, gant Herve Kerrain, Mich Beyer, Lan Tangi ha Yann-Fulup Dupuy. Kresket eo ken ez eus meur a lec'h obererezh gantañ e Breizh-Izel.

## Istor
Kroget e oa da sevel devezhioù kelenn e Ti ar Stêr, en Uhelgoad, dindan statud ar c'hevelourioù a zo rouez-tre war dachenn an deskadurezh. E 2001 ez eas Sedrig Laur da gevelour hag e 2008 ez eas da verour. Krouet e oa bet e 2019 ul leurenn bellstummañ, Ambroug he anv, ha ganti e vez implijet teknikoù nevez azazaet d'an deskarded a-bell.

## Aozadur
P'eo Roudour un embregerezh e furm ar gevelouri perzhiañ emañ en e benn ur merour dilennet pep bloaz gant an emvod-meur.

## Titouroù lezennel
E 2022 e treuzkasas d'al lez-varn kenwerzh en doa graet 539 933 € a gengreadur. Staliet eo ar sez sokial er 6 plasenn Gwirioù ar Mabden, e Karaez.

## Liamm diavaez
* Lec'hienn internet

## Pennadoù nes
* Kevredad kevelouri perzhiañ
* Mervent
* Skol an Emsav
* Stumdi
* Stummadur dibaouez

## Daveennoù
Aubinh

**Aubinh**  a zo ur gumun er Roergue, e Gwienna (Okitania), e departamant an Aveyron, er rannvro Okitania, er Stad C'hall. 
## Douaroniezh
## Dezougen

Dalmas_-_AUBIN_-_La_Gare.jpg

* An ti-gar, bet savet e 1858, war al linenn Capdenac Rodés.
## Istor
### 
### [[Dispac'h gall]]
* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe da benn Kanton Aubinh , e Distrig Vilafranca hag e  departamant Avairon. Lakaet e voe en  Arondisamant  Vilafranca de Roergue pa voe krouet e 1800.
### 
* E 1833 e voe krouet kumun Decazeville,  staget e voe outi kumun Sant Michèu ha lodennoù eus  kumunioù Flanhac, Firmin, Livinhac hag Aubinh.

Mémorial aux fusillés, Bureau de la Régie d'Aubin. Le Gua. 2010.JPG

* E 1869 e voe lazhet manifesterien gant an tirlu gall.

### 
#### [[Brezel-bed kentañ]]
* Mervel a reas 300 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, eleze 3,13% eus he foblañs e 1911.
#### [[Eil brezel-bed]]
* Mervel a reas 33 den ag ar gumun hervez monumant ar re varv.
#### Trevadennoù
##### [[Brezel Indez-Sina]]
* Mervel a reas ur milour eus ar gumun en ospital Vientiane el Laos d’ar 14 a viz Gwengolo 1954 hervez monumant ar re varv.
##### [[Brezel Aljeria]]
* Mervel a reas pemp milour eus ar gumun hervez monumant ar re varv.
## Monumantoù ha traoù heverk

Square tower of ancient fort in Aubin.jpg

* Tour ar c’hreñvlec'h kozh.

Church of Notre-Dame du Gua in Aubin 02.jpg

* Iliz katolik *Intron-Varia ar Gua*, luc’hskeudennoù.

Saint Amans du Fort church in Aubin 04.jpg

* Iliz katolik *Saint Amans du Fort*, luc’hskeudennoù.

12013 AUBIN 4.jpg

* Iliz katolik *Intron-Varia ar Mengleuzioù*, luc’hskeudennoù.

Chapelle du Pouzet 02.jpg

* Chapel Le Pouzet, luc’hskeudennoù.
* Monumant ar re varv e Leurgêr Monteils e bourc'h Aubinh, luc’hskeudennoù ha kartennoù-post. Dioueliet e voe d’an 19 a viz Du 1922.
* Monumant ar re varv e kêriadenn Combes, luc’hskeudennoù.

Mining museum in Aubin.jpg

* Mirdi ar mengleuzioù glaou.
## Armerzh

Ancien bureau direction Compagnie Aubin-2015 Flickr.jpg
Retenue d'eau et plateau des forges Aubin-2015 Flickr.jpg
Vestiges des forges d'Aubin-2015 Flickr.jpg

* Tennet e veze glaou eus an douar.
## Emdroadur ar boblañs
## Melestradurezh
## Tud
## Gevelliñ
## Liammoù diavaez
## Dave ha notennoù
Ouette

Ar **Ouette** zo ur stêr e Bro-C'hall, en departamant Mayenne, 35,5&nbsp;km hed dezhi, hag a dremen dre Entrammes a-raok en em deurel er stêr Mezven.

## Notennoù
San Chirico Raparo

**San Chirico Raparo ** zo ur gumun en Italia, en proviñs Potenza, en rannvro Basilicata, e-kichen ar Menez Raparo. 946 a dud a oa enni o chom e 2021. 

## Istor

Div vartezeadenn a vez graet diwar-benn orin ar gumun:
*dont a rafe  San Chirico Raparo eus kêr *Polisandra* (en gresianeg Πολυξάνδρα), en kêriadenn Noceto.
*pe eus abati Sant'Angelo al Monte Raparo. Dont a ra an anv eus hini San Quirico Iconio (en gresianeg Bizantion Άγιος Κύρικος Ικονίου), enoret gant menec'h ar reter, goude ma  oa bet merzheriet en amzer an impalaer Diocletianus.
Koad Roazhon

**Koadeg domani Roazhon**, pe **Koad Roazhon** ent-berr, a zo ur goadeg hag en em astenn war 3 025 hektar e kumun Liverieg dreist-holl, e Bro-Roazhon hag en Il-ha-Gwilen. Koadeg domani vrasañ Breizh eo.

Meret e vez gant Ofis Broadel ar C'hoadoù.

## Istor
En em astenn a rae ar c'hoad betek Condate (Roazhon hiziv-an-deiz) e marevezh an Impalaeriezh roman met difraostet eo bet evit un darn e-pad ar Grennamzer.

## Notennoù ha daveoù
Marthe Marie Tesson

**Marthe Marie Tesson**, ganet d'an 22 a viz Genver 1892 en Havr-Nevez hag aet d'an anaon d'an 23 a viz Du 1971 en 20 arondisamant Pariz, a oa ur vicherourez hag ur rezistantez c'hall. Dilennet e voe e kuzul-kêr Bobigny e 1925.

## Buhezskrid
Kinnig a reas ar Strollad komunour gall un nebeud maouezed war e listennoù da-geñver dilennadegoù-kêr 1925, ha dilennet e voe Marthe Tesson da eil eilmaerez e kuzul-kêr Bobigny pa ne c'halle ket ar maouezed na mouezhiañ na bezañ dilennet e Frañs a-raok 1944. Chom a reas eilmaerez betek miz Du 1925 daoust ma oa bet arsavet he c'hargoù gant ar prefeti e-pad miz adalek ar 15 a viz Even 1925 hag e-pad tri miz adalek an 11 a viz Gouere 1925. Marthe Tesson ha Marie Chaix, dilennet e kuzul-kêr Saint-Denis, o devoa goulennet ur rekour d'ar c'huzul-Stad gall met nac'het e voe d'an 29 a viz Genver 1926, ha dilezel he c'harg a eure Marthe Tesson.

Stourm a reas e Front national ar Rezistañs c'hall e-pad an Eil Brezel-bed.

## Koun
Hec'h anv zo bet roet d'ur skol e Bobigny.

## Pennadoù kar
* Augustine Variot
* Joséphine Pencalet
* Marguerite Chapon
* Marie Chaix
Roudour (disheñvelout)

Ar ger**roudour** a c'hell bezañ meur a dra :
 
* Roudour pe roudouz : lec'h ma c'haller treuziñ ur stêr war droad hep ur ardivink pe ur savenn.

* Ar Roudour: meur a lec'hanv e Breizh. Sellit ouzh Roudour (lec'hanv)

* Ar Roudour : anv Pol sevenadurel Sant-Martin-war-ar-Maez diwar al lec'hanv nes

* Roudour: kevelouri kelenn brezhoneg

Kavet e vez al lec'hanv el liester ivez : *Ar Roudouroù* (anv karter stad-kêr Gwengamp)
Menez Raparo

Ar **Menez Raparo** (*Monte Raparo* en italianeg) zo ur menez 1 764 metr a sav e proviñs Potenza, e Basilicata. War e lezoù emañ kumun San Chirico Raparo.


Monte Raparo (in primo piano, San Chirico Raparo).jpg|Ar Menez Raparo, gant San Chirico Raparo en dalenn gentañ
Potenza

**Potenza** zo anv meur a lec'h en Italia :
*Potenza, kêr ha pennlec'h ur broviñs heñvelanvet, e  rannvro Basilicata ;
*Proviñs Potenza, unan eus div broviñs ar rannvro Basilicata, ha kêr Potenza he fennlec'h ;
*Potenza Picena, e proviñs Macerata, er Marche.
Viggianello

**Viggianello** zo un anv-lec'h italianek e div vro. 

* Viggianello (Italia)
* Viggianello (Korsika), pe Vighjaneddu
A Column of Fire

***A Column of Fire*** zo ur romant istorel gant ar skrivagner kembreat Ken Follett en 2017. An trede eus un heuliad eo, goude  *[[Pillars of the Earth]]* e 1989, ha *[[World Without End]]* e 2007.
Loar (disheñvelout)

Pennad pennañ : **[[Loar]]** adplanedenn a dro tro-dro d'an Douar

Furmoù gwenedek : *loer* (ar stankañ, met e kaver *luer* e-barzh Gwillom Livr el Labourer, 1849).

Evit ar c'horfoù-egor damheñvel ouzh kenveajour an Douar :
* *loar*, loarenn

## Deveradurioù
* loarell Evit ar c'horfoù oabl alvezel poulzet en egor evit mont war un amestez tro-dro d'an Douar pe d'ur blanedenn all pe d'an Heol
* Adanv :*loarel*
* Klokaenn spisañ : *-loar*

### [[Arvez]]ioù al Loar
* loargann - *loar gann* - *kann loar*
* loargresk / *kreskenn loar* / *kresk-loar* - *loar-gornek* - *loar-brim* / *prim-loar*  
* *loar leun*
* *loar nevez* 
* *kuzh-loar*
* *sav-loar*
* *loar vras*

### E-keñver al Loar
* *[[fallaenn loar]]* (pa vez an Douar etre an Heol hag al Loar)
* *loar-heol*
* *[[loariad]]* / *loarad* (gw.) pe *miz-loar*  a zo tost da 30 devezh
* *sklaer-loar*

### Levezon fall al Loar war spered an dud
* *loaradiñ*
* *loaraer*/*loeraour*
* *loaratour*
* *loariadek*
* *[[loariadenn]]*

## Traezennoù ardamezouriezh
* *loar* 
* *kreskenn* (e stumm ul loargresk)

## Diseurt
* *gwastell-loar*
* *loeratour* gant ster ar steredour
* *[[loar-vor]]*, pesk, *Mola mola* e anv skiantel

## Troioù-lavar
* Kaer evel al loar
* Koant evel al loar
* Sklaer evel al loar
* Splann evel al loar
* Sevel kestell/kastelloù el loar
San Severino

**San Severino** zo anv meur a lec'h :

* San Severino Lucano, e proviñs Potenza, 
* San Severino Marche, e proviñs Macerata,
* Mercato San Severino,  e proviñs Salerno.
San Gervasio

**San Gervasio** zo un anv-lec'h e meur a vro.
#### 
;Kumunioù
* Capriate San Gervasio, e proviñs Bergamo, e rannvro Lombardia,
* San Gervasio Bresciano e proviñs Brescia, e Lombardia,
* Palazzo San Gervasio, e proviñs Potenza, e Basilicata.
;Ranngumunioù
*San Gervasio sull'Adda, *[[frazione]]* e Capriate San Gervasio, e proviñs Bergamo,
*San Gervasio e Carlino e proviñs Udine,
*San Gervasio e Castellalto e proviñs Teramo, en Abruzzo,
*San Gervasio, e Palaia e proviñs Pisa, e Toskana.
## Katalonia
*San Gervasio de Cassolas, kumun staget ouzh Barcelona en 1897.
#### 
*San Gervasio, lec'hienn henoniel vaya e Cozumel
## Pennadoù all
*Gervasio
*São Gervásio, anv portugalek.
*Saint-Gervais, anv gallek.
Castelluccio

**Castelluccio** zo un anv-lec'h italianek.
* Castelluccio Cosentino, ''frazione e kumun Sicignano degli Alburni, e proviñs Salerno
* Castelluccio dei Sauri, kumun e proviñs Foggia
* Castelluccio di Noto, lec'hienn henoniel e Noto, e Kevuniad kumunel frank Siracusa
* Castelluccio Inferiore, kumun e proviñs Potenza
* Castelluccio Superiore, kumun e proviñs Potenza
* Castelluccio Valmaggiore, kumun e proviñs Foggia

## Pennad kar
*Castellucchio
Anne Etchegoyen

**Anne Etchegoyen** (*Ane Etxegoien* en euskareg), ganet e 1980 e Donapaleu e Nafarroa Beherea, zo ur ganerez euskarek. Kanañ a ra ivez e galleg, e spagnoleg hag e gaskoneg.

Meur a bladenn he deus graet, pe hec'h-unan pe gant lazoù gwazed.

## Liammoù diavaez
*  ''France Bleu'', 20 C'hwevrer 2023
Blood Lad

**Blood Lad** (ブラッドラッド, Buraddo Raddo) zo ur manga japanat skrivet ha treset gant Yuuki Kodama hag embannet evel heuliad en Young Ace. 

Heuliet e vez istor Staz, ur suner-gwad o vevañ e bed an euzhviled. Un otaku eo dedennet mat gant ar bed gwirion ha dreist-holl sevenadur bro Japan. Kejañ a ra gant Fuyumi Yanagi, ul liseadez eus Japan erruet dre gwallzarvoud en ifern. Siwazh evitañ, nebeut amzer goude-se eo hi lazhet gant ur blantenn kigdebrerez ha troet eo d'un tasmant. Staz a dou e raio pep tra evit rentañ dezhi he stumm wirion. Un dresadenn-bev a zo bet embannet ha skignet er skinwel etre Gouhere ha Gwengolo 2013.

## Liammoù diavaez
*  Lec'hienn ofisiel
Atella

**Atella** zo un anv-lec'h italianek.

## Kumunioù
* Atella, e proviñs Potenza
* Atella di Napoli, kumun gozh e proviñs Napoli
* Orta di Atella, e proviñs Caserta

## Lec'hioù all
* Atella, kêr henroman e Campania.
Livinhac

**Livinhac**  a zo ur gumun er Roergue, e Gwienna (Okitania), e departamant an Aveyron, er rannvro Okitania, er Stad C'hall. 
## Douaroniezh
## Dezougen
## Istor
### 
### [[Dispac'h gall]]
* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Flanhac, e Distrig Aubinh hag e  departamant Avairon. Lakaet e voe en Arondisamant Vilafranca pa voe krouet e 1800. Lakaet e voe e Kanton Aubinh e 1801.
### 
* E 1833 e voe krouet kumun Decazeville,  staget e voe outi kumun Sant Michèu ha lodennoù eus  kumunioù Flanhac, Firmin, Livinhac hag  Aubinh.
### 
#### [[Brezel-bed kentañ]]
* Mervel a reas 52 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumantoù ar re varv, eleze 3,80  % eus he foblañs e 1911.
#### [[Eil brezel-bed]]
* Mervel a reas pevar den ag ar gumun hervez monumant ar re varv.
## Monumantoù ha traoù heverk

Saint Adrian church in Livinhac-le-Haut 07.jpg|Iliz katolik bourc'h Livinhac.

* Iliz katolik *Sant Adrian* e bourc’h Livinhac, luc’hskeudennoù.

LIVINHAC LE HAUT BOUILLAC LA ROQUE (2).jpg|Iliz katolik La Roque-Bouillac.

* Iliz katolik *Sant Pêr* e La Roque-Bouillac, luc’hskeudenn.
* Monumant ar re varv e-tal an iliz katolik, luc’hskeudennoù.
## Armerzh
## Dezougen
## Emdroadur ar boblañs
## Melestradurezh
## Tud
## Gevelliñ
## Liammoù diavaez
## Dave ha notennoù
Alkool

**Alkool** a gaver e danvezioù struzhel, pe ez-naturel, pe ez-alvezel.
* Ar pennad Alkool (kimiezh) a bled gant e genaoz kimiek.
* Ar pennad Died alkoolek a bled gant an evajoù alkoolek.

## Pennad-kar
* Alkoolegezh
Sarmoun ar vesventi

**Sarmoun ar vesventi, rimet evit instruction ar Vretonet** zo ur varzhoneg vrezhonek disin embannet e 1839 e Montroulez. 

:Sarmoun etre farçz ha devri,
:Composet var ar Vesventi
:Gant an autrou *Heb e Hano*,
:Eus a barres c’hui zivino ?

## Liammoù diavaez
* Ar skrid
Caperucita roja

***Caperucita roja*** ("Kabellig Ruz") zo ur varzhoneg spagnolek gant Gabriela Mistral (1889-1957) diwar  ar gontadenn Kabellig Ruz.

## Liammoù diavaez
*Ar varzhoneg

## Pennad kar
**[[Caperucita y Roja]]*, film spagnolek sevenet gant Aitor Goirocelaya ha Luis Revenga e 1977.
La vida es un sueño

**La vida es un sueño** zo ur bolero spagnolek gant ar sonaozer kuban Arsenio Rodríguez Scull, bet kanet gant kanerien e-leizh : Benny Moré, Charlie Figueroa, Pedro Infante ...

Arabat droukveskañ evel-just gant ar pezh-c'hoari La vida es sueño, savet en 1635 gant Pedro Calderón de la Barca, unan eus skrivagnerien veur ar .
Bonreizh ar Bloaz XII

Gant **Bonreizh ar Bloaz XII**, votet d'an 18 a viz Mae 1804 e Bro-C'hall, e voe savet an Impalaeriezh c'hall.
Lucania

**Lucania** zo ur rannvro istorel en Italia an Henamzer. Klotañ a ra gant bro ar bobl Lucani a gomze ur yezh oskek hag a zeuas di da chom war-dro ar V kantved kent JK.
Lug

**Lug** a c'hell bezañ :

## ''Lug'' (anv boutin)
** Fred
** Hinouriezh : ur stad dibar an amzer. Deveradenn : *Lugenn* 

## ''Lug'' (anv divoutin)

* *Lug*, doue ar vitologiezh iwerzhonek, sell ouzh Lug (doue)

* *Lug*, anv gallekaet Lukaz, avielour lidet er relijion kristen, sell ouzh Lukas (avielour)

* *Lug*, raganv roet gant feizhidi ar relijion kristen e koun an avielour Lukaz/Lug hag aet da vezañ boutin ha diverk

## Lec'hanvioù

*''Lug'', kumun e Rheinland-Pfalz ;

*''Lug'', kêriadenn e kumun Bugojno, e Kevredad Bosnia-ha-Herzegovina;
*''Lug'', kêriadenn e kumun Derventa, e Republik serb Bosnia ;
*''Lug'', kêriadenn e kumun Jablanica, e Bosnia-ha-Herzegovina;
*''Lug'', kêriadenn e kumun Kiseljak, e Kevredad  Bosnia-ha-Herzegovina;
*''Lug'', kêriadenn e kumun Prozor-Rama, e Kevredad  Bosnia-ha-Herzegovina;
*''Lug'', kêriadenn e kumun Tomislavgrad, e Bosnia-ha-Herzegovina;
*''Lug'', kêriadenn e kumun Trebinje;

*''Lug'', kêriadenn e kumun Bilje;

*Lug'',* kêriadenn e kumun [[Bajina Bašta]] ;
*[[Lug (Beočin)|*Lug*]], kêriadenn e kumun [[Beočin]], e proviñs emren [[Voïvodina]], 
*[[Llugë (Lipjan)|Llugë]]/[[Lug (Lipljan)|*Lug*]], kêriadenn e kumun [[Lipjan]]/[[Lipljan]], [[Kosovo]]
*[[Llugë (Podujevë)|Llugë]]/[[Lug (Podujevo)|*Lug*]], kêriadenn e kumun [[Podujevë]]/[[Podujevo]], Kosovo


== Gweskanv ==
* ***Linux Users Group***,  [[Strollad implijerien Linux]]

== Traoù all ==
* Ti-embann gall, *Lug*, [[bannoù-treset]] 
* [[Yon-Lug]] (anv-marilh *Constant Jacquet*) (1864-1921), sonaozer et [[kanour fent]] gall
* Ar *laird's lug'', pezh kuzh e kastelloù Bro-Skos.
Pobloù ar Ragistor en Italia

**Pobloù ar Ragistor en Italia** eo ar pobloù a veve en Italia en Oadvezh an Houarn, a-raok  kresk Henroma.

An holl bobloù-se ne oa ket kar o yezhoù. Yezhoù indezeuropek e oa ar pep muiañ anezho, met darn ne oant ket italian, evel ar re a gomze gresianeg. Darn eus ar pobloù italian ne gomzent ket yezhoù indezeuropek.

## Pobloù
;Ragindezeuroeek o yezh
Darn eus ar pobloù-se a zo enskrivadurioù en o yezh, re all a anavezer lec'hanvioù en o yezh.
::Etrusked, Ligured, Euganei, Reted, Camuni, Sicani, Sarded (anezho Iolei, Balari - marteze indezeuropeek o yezhoù  - ha  Corsi).
;Indoeuropek o yezh
A loro volta differenziati per :
::Appartenenza alla famiglia italica (delle popolazioni latino-falische e osco-umbre si hanno abbondanti informazioni riguardo alla lingua e alla religione):
:::Latini (compresi i Falisci), Capenati, Siculi, Ausoni-Aurunci, Campani, Opici, Enotri, Itali (suddivisi in Morgeti, Siculi), Elimi, Sabini, Piceni, Umbri, Sanniti (Carricini, Pentri, Caudini e Irpini), Osci, Lucani (tra i quali gli Ursentini), Bruzi, Sabelli adriatici (Marsi, Peligni, Marrucini, Frentani, Pretuzi, Vestini), Apuli, Sabelli tirrenici (Ernici, Equi, Volsci).
::Altra affiliazione :
:::Gli Iapigi (di probabile origine illirica e suddivisi in Dauni, Peucezi e Messapi), i Veneti, i Rutuli (di origine ignota), i Celti (Boi, Cenomani, Senoni, Orobi, Leponti, Carni, ecc.), i coloni Greci della Magna Grecia e delle altre colonie greche in Italia (Italioti, Sicelioti).

Central Italian Ancient Peoples.jpg| Pobloù kreiz Italia (aod kornôk)
Etruscan civilization italian map.png| An Etrusked etre an VIIIvet hag ar VIvet kantved kent JK.
Gallia cisalpina.jpg|Pobloù Gallia Cisalpina etre an IVvet hag an IIIvet  kantved kent JK.
Illyrian Tribes (Italiano).svg|Pobloù illiriche Puglia hag ar  Balkanoù.
Osco diffusione.gif|Le popolazioni di Italici di lingua osca nel V sec a.C.
Magna Grecia 280aC.jpg|Magna Grecia e  280 a.C. circa
Antichipopolisicilia.png|Le popolazioni della Sicilia intorno al decimo secolo a.C.
Colonie greche d'italia e sicilia.jpg|Le colonie greche d'Italia meridionale e Sicilia.
Etnie Nuragiche.jpg|Pobloù Korsika ha Sardigna in età torreana e nuragica.

## Notennoù
Cransac

**Cransac**  a zo ur gumun er Roergue, e Gwienna (Okitania), e departamant an Aveyron, er rannvro Okitania, er Stad C'hall. 
## Douaroniezh

Enne river in Cransac, France.jpg

* War lez ar stêr Enne emañ ar gumun.
## Dezougen

Train station in Cransac (6).jpg

* An ti-gar, war al linenn hent-houarn Capdenac Rodés.
## Istor
### 
### [[Dispac'h gall]]
* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Aubinh, e Distrig Aubinh hag e  departamant Avairon. Lakaet e voe en Arondisamant  Vilafranca de Roergue pa voe krouet e 1800.
### 
#### [[Brezel-bed kentañ]]
* Mervel a reas 198 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumantoù ar re varv, eleze 2,98  % eus he foblañs e 1911.
#### [[Eil brezel-bed]]
* Mervel a reas ugent den ag ar gumun hervez monumant ar re varv. Daouzek anezhe a germeras perzh er Rezistañs.
#### Brezelioù didrevadennañ
##### [[Brezel Indez-Sina]]
* Lazhet e voe tri milour eus ar gumun hervez monumant ar re varv.
##### [[Brezel Aljeria]]
* Mervel a reas ur milour eus ar gumun d’an 3 a viz Even 1960 e Benamarkouider hervez monumant ar re varv.
## Monumantoù ha traoù heverk

Saint Julian Church in Cransac 02.jpg|An iliz katolik.

* Iliz katolik *Sant Sulian*, luc’hskeudennoù.
* Monumant ar re varv, luc’hskeudennoù ha kartenn-bost. Dioueliet e voe d’an 1 a viz Du 1934.
* Monumant ar re varv en iliz katolik luc’hskeudennoù.
## Armerzh

Cransac (Aveyron) Mine du Parc - Aceries de France - Une entree de mine au Parc.jpg
Cransac - Decauville des Aciéries de France.jpg

* Mengleuz glaou, serret e 1963.

Thermes de Cransac (15).jpg

* Kibelldi.
## Emdroadur ar boblañs
## Melestradurezh
## Tud
## Gevelliñ
## Liammoù diavaez
## Dave ha notennoù
Manon Deniau

Ur gazetennerez vrezhonek eo **Manon Deniau**. Goude bezañ labouret pell diouzh Breizh he deus kavet tu da labourat evit ar mediaoù brezhonek e Penn-ar-Bed, goude desket brezhoneg ganti.

## Buhez
Studiet he doa al lizhiri e Skol-veur Roazhon 2, a-raok mont da studierez e Ensavadur Skiantoù politikel Roazhon, ma echuas gant ur master kelaouennerezh.

## Obererezh micherel
Pa oa o chom e Dulenn e skrivas pennadoù paeet diouzh an oeñsad evit Médiapart, Ouest-France, Le Monde diplomatique, La Vie, Reporterre, pe c'hoazh Kaizen. Pa zeuas da Vreizh en-dro e kavas labour er sizhunieg Le Poher e-pad un nebeud mizioù, a-raok ober he soñj deskiñ brezhoneg ken e c'hellfe ober he micher er yezh-se en ur heuliañ kentelioù amzer leun gant Roudour.

Kroget e oa da labourat er c'hazenneterezh brezhonek e miz Gwengolo 2022-2023, war hanter etre Ya! ha Radio Chrétienne Francophone Finistère. E-barzh he fennadoù evit Ya! e tegas dour d'al linenn-stur nevez deuet e 2022 en ur reiñ pouez d'ar stourmoù sokial, d'ar stourmoù benelour hag ekologel ha da re ar vinorelezh jener ivez.

Kengrouerez ar media Splann eo ivez Manon Deniau.

## Pennadoù skrivet ganti (roll diglok)
* *[[Rozenn Milin]], ur simbol a esperañs*, Ya !, niv. 922, 7 a viz C'hwevrer 2023.
* *Liammañ an dud dre ar sevenadurioù hengounel*, Ya !, 26 a viz Gouere 2023.

## Notennoù ha daveennoù
Firmin (Avairon)

**Firmin**  a zo ur gumun er Roergue, e Gwienna (Okitania), e departamant an Aveyron, er rannvro Okitania, er Stad C'hall. 
## Douaroniezh
## Dezougen

Firmy, pres Decazeville - L'arrivee de train.jpg

* Un tren oc’h erruout.
## Istor
### 
### [[Dispac'h gall]]
* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Aubinh, e Distrig Aubinh hag e  departamant Avairon. Lakaet e voe en Arondisamant  Vilafranca de Roergue pa voe krouet e 1800.
### 
* E 1833 e voe krouet kumun Decazeville, staget e voe outi kumun Sant Michèu ha lodennoù eus  kumunioù Flanhac, Firmin, Livinhac hag Aubinh.
### 
#### [[Brezel-bed kentañ]]
* Mervel a reas 86 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumantoù ar re varv, eleze 3,34  % eus he foblañs e 1911.
#### [[Eil brezel-bed]]
* Mervel a reas pevar den ag ar gumun hervez monumant ar re varv.
#### Brezelioù didrevadennañ
##### [[Brezel Indez-Sina]]
* Mervel a reas ur milour eus ar gumun  d’an 9 a viz C'hwevrer 1954 en ospital Nam Dinh en Tonkin er Viêtnam hervez monumant ar re varv.
## Monumantoù ha traoù heverk

Church in Firmi 02.jpg

* Iliz katolik *Sant Sarnin*, luc’hskeudennoù.

Church in La Bessenoits 01.jpg

* Iliz katolik  *Saint Blaise ha Saint Amans* e La Bessenoits, luc’hskeudennoù.
* Monumant ar re varv, luc’hskeudennoù.
## Armerzh

La premiere decouverte de Firmy vers 1898 - Collection par M. Daudiberliere - Réimprimé par Pierre Vernet - La 'Decouverte' de Decazeville - Une mine a ciel ouvert.jpg

* Mengleuz glaou.
## Dezougen
## Emdroadur ar boblañs
## Melestradurezh
## Tud
## Gevelliñ
## Liammoù diavaez
## Dave ha notennoù
Vivièrs (Roergue)

**Vivièrs** zo ur gumun er Roergue, e Gwienna (Okitania), e departamant an Aveyron, er rannvro Okitania, er Stad C'hall. 
## Douaroniezh
## Dezougen
## Istor
### 
### [[Dispac'h gall]]
* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Aubinh, e Distrig Vilafranca hag e departamant Avairon. Lakaet e voe en Arondisamant Vilafranca pa voe krouet e 1800.
### 
* E 1833 e voe staget kumun Boisse-Penchot ouzh kumun Vivièrs.
* E 1875 e voe krouet kumun Boisse-Penchot en-dro.
### 
#### [[Brezel-bed kentañ]]
* Mervel a reas 84 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumantoù ar re varv, eleze 2,52  % eus he foblañs e 1911.
#### [[Eil brezel-bed]]
* Mervel a reas pevarzek den ag ar gumun hervez monumant ar re varv. Lazhet e voe dek ezel eus ar Rezistañs hag ur plac’h yaouank pa voe un emgann gant an Alamaned er gumun d’an 10 a viz Eost 1944.
#### Melestradurezh
* E 1974 e voe staget kumun Los Aures ouzh kumun Vivièrs, distaget e voe e 1978.
#### Brezelioù didrevadennañ
##### [[Brezel Aljeria]]
* Mervel a reas tri milour eus ar gumun hervez monumant ar re varv.
## Monumantoù ha traoù heverk

Eglise de Viviez.JPG|An iliz katolik.

* Iliz katolik *Sant Varzhin*, luc’hskeudennoù.
* Monumant ar re varv, luc’hskeudennoù ha kartenn-bost. 
## Armerzh
## Emdroadur ar boblañs
## Melestradurezh
## Tud
## Gevelliñ
## Liammoù diavaez
## Dave ha notennoù
Saverezh

Ar **saverezh** pe *adeiladerezh* a zo an heuliad araezoù hag a zo da lakaat en-dro evit sevel savadurioù, danframmoù (danadeiladoù), aveadurioù greantel hag evit ober war-dro betek ma ne vo ket mui anezho.

Kregiñ a ra, peurvuiañ, gant sevel ur steuñv, termeniñ an arc'hantaouiñ hag an tres, kenstrollañ an dafaroù ken e ya an dra da vezañ prest da vezañ implijet. Ouzhpenn-se e enlaka ar saverezh ar ratreadur hag an trezalc'herezh, hag al labourioù evit brasaat, gwellaat, digreskaat ha pep labour evit an dismantradur hag adaoz an dafaroù.

E meur a Stad e tegas ar saverezh ul lodenn a-bouez eus o froduadur gros diabarzh (PGD). An dispignoù graet e 2012 er bed a-bezh a dostae 4 zrilion a zollaroù, met 13 trilion $ e 2022 (13% eus ar PGD bedel).

Uhel a-walc'h eo ar feur mervel dre ar gwallzarvoudoù a c'hoavez e-kerzh al labourioù, da skouer e save da 20% eus an holl marvioù er greanterezh stadunanat e 2O19.

## Istor

## Notennoù
Bema (Lombardia)

** Bema ** zo ur gumun eus Italia, e proviñs Sondrio e Lombardia. War an uhel emañ, er Parco delle Orobie Valtellinesi. 116 a dud zo enni o chom.
Sant'Arcangelo

**Sant'Arcangelo** zo anv meur a gumun italian.

#### 
*Sant'Arcangelo (Potenza), e proviñs Potenza
*Sant'Arcangelo Trimonte, e proviñs Benevento 
*Santarcangelo di Romagna, e proviñs  Rimini

Hag anv ur ranngumun: 
**Sant'Arcangelo*, e Magione e proviñs Perugia
Ashes of Creation

***Ashes of Creation*** ("Ludu ar Grouidigezh") zo ur c'hoari video liesc'hoarier (MMORPG) sevenet ha da vezañ embannet gant Intrepid Studios. Embannet e oa bet keloù e 2016 ha deuet e oa a-benn ar skipailh da gas da benn ur c'hampagn war Kickstarter o tizhout ar pal rastella $750 000 dindan 12 eurvezh ; tremen $3 million a oa bet rastellet en holl. Kavet e vez er c'hoari ul lodenn tisaverezh, kefridioù, deskadurezh micherioù hag all.
## Diorroadur
Embannet eo bet er stumm Alpha d'an 11 a viz Kerzu 2025. Ar burutelladennoù a zo bet fall, ar servijeroù a zo bet bout hag ar c'hoari a zo goullo hervez ar c'hoarierien.

## Liammoù diavaez
* Lec'hienn ofisiel
Montescudo-Monte Colombo

**Montescudo-Monte Colombo** zo ur gumun en Italia, e Proviñs Rimini ha rannvro Emilia-Romagna. 

## Notennoù
Le Poher

KaraezPoherHebdo.jpg|Sez ar gazetenn.

**Le Poher** zo ur sizhunieg vreizhat c'hallek, diazezet e Karaez.
Boissa e Panchòt

**Boissa e Panchòt** zo ur gumun er Roergue (Okitania), e departamant an Aveyron, er rannvro Okitania, er Stad C'hall. 
## Douaroniezh

Penchot, usine hydraulique sur le Lot alimentant Decazeville, 4 juin 1898 (3084449494).jpg|Ar greizenn dre zour.

* War lez ar stêr Lot  emañ ar gumun.
## Dezougen

Gare_de_Penchot_phot_Labouche_années_1900.jpg

* Ar porzh-houarn er bloavezhioù 1900.
## Istor
### 
### [[Dispac'h gall]]
* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Aubinh , e Distrig Aubinh hag e departamant Avairon. Lakaet e voe en  Arondisamant  Vilafranca pa voe krouet e 1800.
### 
* Lakaet e voe e Kanton Decazeville e 1881.
### 
#### [[Brezel-bed kentañ]]
* Mervel a reas 42 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumantoù ar re varv, eleze 3,91  % eus he foblañs e 1911.
#### [[Eil brezel-bed]]
* Mervel a reas pevar den ag ar gumun hervez monumant ar re varv. 
## Monumantoù ha traoù heverk

St Joseph church in Boisse-Penchot 01.jpg|An iliz katolik.

* Iliz katolik *Sant Jozeb*, luc’hskeudennoù.
* Monumant ar re varv, luc’hskeudennoù. 
## Armerzh
## Emdroadur ar boblañs
## Melestradurezh
## Tud
## Gevelliñ
## Liammoù diavaez
## Dave ha notennoù
Skiant-faltazi milourel

**Skiant-faltazi milourel** a vez graet eus un is-rann eus ar skiant-faltazi met gant ur sell milourel ha gant teknologiezhoù liammet ouzh tachenn ar brezel. Dre vras an tudennoù pennañ a zo izili nerzhioù soudardel, skiantourien teknologiezhoù an armañ; ar re-se a zo tapet e darvoudoù feuls en egor pe war planedennoù all. Ar skiant-faltazi milourel a vez adkavet en kalz mediaoù evel al lennegezh, comics, filmoù, stiradoù skinwel ha c'hoarioù video.

Ar stourmoù a zo kontet dre ar munud, gant an enebourien (alies reoù maez-egorel), kadoniezhoù brezel hag armoù implijet, roll an nerzhioù soudardel, hag ar fed heuliañ hiniennoù engouestlet en nerzhioù-se a ro diazez an istorioù skiant-faltazi milourel. 

Alies e vez kemmesket lodennoù gwirion eus istor dremenet pe a-vremañ ar blanedenn Zouar, gant broioù eskemmet gant planedennoù pe galaksiennoù gant doareennoù dammheñvel. Da skouer er stirad skinwel , darn lodennoù ar stirad a grog gant un dezrevell eus istor Stadoù-Unanet Amerika (Kentañ Brezel-bed, Eil Brezel-bed).
Rapone

**Rapone** zo ur gumun en Italia e proviñs Potenza hag e rannvro Basilicata. War an uhel emañ (838 m  a-us da live ar mor), war lez ar stêr Ofanto, en ur gorread a  29 km2.
Torrejón

**Torrejón** zo un anv-lec'h spagnolek.

## Kumunioù
Meur a   gumun zo en anv-se e Spagn:
* teir zo e kumuniezh Madrid: 
**Torrejón de Ardoz
**Torrejón de la Calzada
**Torrejón de Velasco

*unan zo e proviñs Guadalajara, e Kastilha-La Mancha:
**Torrejón del Rey.
*div e Proviñs Cáceres, e Kumuniezh Emren Extremadura
** Torrejón el Rubio  
** Torrejoncillo

## Pennadoù kar
*Torre
*Torres
Sent Partèm

**Sent Partèm**  a zo ur gumun er Roergue, e Gwienna (Okitania), e departamant an Aveyron, er rannvro Okitania, er Stad C'hall. 
## Douaroniezh
## Dezougen
## Istor
### 
### [[Dispac'h gall]]
* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Flanhac, e Distrig Aubinh hag e departamant Avairon. Lakaet e voe en Arondisamant Vilafranca pa voe krouet e 1800. Lakaet e voe e Kanton Aubinh e 1801.
### 
* E 1833 e voe staget kumun Agrès ouzh kumun Sent Partèm.
* Lakaet e voe e Kanton La Sala e 1881.
### 
#### [[Brezel-bed kentañ]]
* Mervel a reas 60 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumantoù ar re varv, eleze 6,43  % eus he foblañs e 1911
#### [[Eil brezel-bed]]
* Mervel a reas pemp den ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumantoù ar re varv,.
#### Brezelioù didrevadennañ
##### [[Brezel Aljeria]]
* Mervel a reas un archer mobil eus ar gumun d’ar 7 a viz Mae 1955 hervez monumant ar re varv.
## Monumantoù ha traoù heverk

Saint-Parthem's church.jpg

*Iliz katolik *Sent Partèm*, luc’hskeudennoù.
*Iliz katolik *Sant Sarnin* e Port d’Agrès, luc’hskeudennoù.
* Monumant ar re varv e Sent Partèm, luc’hskeudennoù.
* Monumant ar re varv e Port d’Agrès, luc’hskeudennoù.
* Plakenn ar re varv (1914-1918) en iliz katolik Sent Partèm.
* Plakenn ar re varv en iliz katolik e Port d’Agrès.== Armerzh ==
## Emdroadur ar boblañs
## Melestradurezh
## Tud
## Gevelliñ
## Liammoù diavaez
## Dave ha notennoù
Capdenac (Avairon)

**Capdenac** a zo ur gumun er Roergue, e Gwienna (Okitania), e departamant an Aveyron, er rannvro Okitania, er Stad C'hall. 
## Douaroniezh
* E Capdenac e kember an Òlt hag an Dièja.

## Dezougen

Gare de Capdenac.jpg|Ar porzh-houarn.
BV de Capdenac (2) par Cramos.jpg|An ti-gar.

* War al linenn hent-houarn Briva la Galharda Toloza-Matabiau dre Capdenac emañ Vilafranca.
## Istor
### 
### [[Dispac'h gall]]
* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Asprièiras, e Distrig Aubinh hag e departamant Avairon. Lakaet e voe en Arondisamant  Vilafranca pa voe krouet e 1800.
### 
* E 1834 e voe staget kumun Livinhac-le-Bas ouzh kumun Capdenac.
* E 1891 e teuas Capdenac da vout penn-kanton e-lec'h Asprièiras.
### 
#### [[Brezel-bed kentañ]]
* Mervel a reas 93 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumantoù ar re varv, eleze 2,14  % eus he foblañs e 1911.
#### [[Eil brezel-bed]]
* Mervel a reas c’hwezek den ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv,.
#### Brezelioù didrevadennañ
##### [[Brezel Indez-Sina]]
* Lazhet e voe un aspirant eus ar gumun d’an 11 a viz Ebrel 1946 e Nape el Laos hervez monumant ar re varv.

## Monumantoù ha traoù heverk

Façade sud du château de Saint-Julien d'Empare.JPG|Ar c'hastell.

* Kastell  Saint-Julien d'Empare.

Église de Saint-Julien-d'Empare (Capdenac-Gare, 12) - 01.jpg|Iliz katolik *Sant Sulian*.

* Iliz katolik *Sant Sulian*, luc’hskeudennoù.

Notre-dame-des-voyageurs.jpg|Iliz katolik *Intron-Varia ar Veajourion*.

* Iliz katolik *Intron-Varia ar Veajourion*, luc’hskeudennoù.
* Iliz katolik *Intron-Varia* e Livinhac-le-Bas, luc’hskeudennoù.
* Chapel ar Gouvent e Massip, luc’hskeudennoù.
* Monumant ar re varv, luc’hskeudennoù ha kartenn-bost. Dioueliet e voe d’an 2 a viz Ebrel 1922
.
## Armerzh
## Emdroadur ar boblañs
## Melestradurezh
## Tud
## Gevelliñ
## Liammoù diavaez
## Dave ha notennoù
Mondina

Ur **mondina** (**mondine** el liester), (eus ar verb italianek *mondare*, naetaat) zo ur vicherourez vareadek (adalek dibenn Ebrel betek deroù Mezheven) e rizegi plaenenn ar Po e dibenn an  hag e hanterenn gentañ an .
Valverde

**Valverde** zo un anv-lec'h italianek ha spagnolek, hag un anv-lec'h.

#### 
* Valverde (Sikilia)

#### 
;Kumunioù

;Ranngumunioù

## Tud
* Alejandro Valverde, marc'hhouarner spagnol
Balaguièr d'Òlt

**Balaguièr d'Òlt** a zo ur gumun er Roergue, e Gwienna (Okitania), e departamant an Aveyron, er rannvro Okitania, er Stad C'hall. 
## Douaroniezh
### Poblañs
* 180 a dud a oa o chom e kumun Balaguièr d'Òlt e 2020.
### Kumunioù amezek




## Dezougen
## Istor
### 
### [[Dispac'h gall]]
* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Vilanòva da gentañ, e Distrig Vilafranca hag e departamant Avairon. Lakaet e voe en Arondisamant  Vilafranca pa voe krouet e 1800. Lakaet e voe e Kanton Asprièiras e 1801.

### 
*  E 1834 e voe staget kumunioù Balaguièr d'Òlt ha Vernet-le-Bas ouzh kumun  Foissac.
* E 1839 e voe krouet kumun Balaguièr d'Òlt en-dro ha staget e voe Vernet-le-Bas outi.
### 
#### [[Brezel 1870-1871]]
* Mervel a reas tri den ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv.
#### [[Brezel-bed kentañ]]
* Mervel a reas pevarzek den ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumantoù ar re varv, eleze 4,43  % eus he foblañs e 1911.
## Monumantoù ha traoù heverk
*Iliz katolik *Sant Varzhin* e bourc'h Balaguièr d'Òlt, luc’hskeudennoù.
* Iliz katolik *Sant Fulup* e Vernet-le-Bas, luc’hskeudennoù.
* Monumant ar re varv , luc’hskeudennoù.
## Armerzh
## Emdroadur ar boblañs
## Melestradurezh
## Tud
## Gevelliñ
## Liammoù diavaez
## Dave ha notennoù
San Martín de Valdeiglesias

**San Martín de Valdeiglesias** zo ur gumun e Spagn, hag unan eus ar 179 kumun a zo e kumuniezh Madrid.
Colmenar

**Colmenar** zo un anv spagnolek hag a dalv kement ha gwenaneg, deuet da vezañ anv-lec'h hag anv meur a gumun e Spagn.

## Kumunioù ha lec'hioù all
### [[Andalouzia]]
* Colmenar, e proviñs Málaga.
** *El Colmenar*, pedanía (kêriadenn) e Castellar de la Frontera, e proviñs Cádiz.

### [[Castilla y León]]
* Colmenar de Montemayor, e proviñs Salamanca.
** *Colmenares de Ojeda*, pedanía e Dehesa de Montejo, e proviñs Palencia.

### [[Castilla-La Mancha]]
**Colmenar de la Sierra*, pedanía e El Cardoso de la Sierra, e proviñs Guadalajara.

### [[Kumuniezh Madrid]]
;Kumunioù:
* Colmenar Viejo
* Colmenar de Oreja
* Colmenar del Arroyo

## Notennoù
Valdeolmos-Alalpardo

**Valdeolmos-Alalpardo** zo ur gumun e Spagn, hag unan eus ar 179 kumun a zo e kumuniezh Madrid. 
4396 a dud zo enni o chom. 
Bodañ a ra teir c'hêriadenn  : Valdeolmos, Alalpardo , Miraval.
Bolhac (Avairon)

**Bolhac** a zo ur gumun er Roergue, e Gwienna (Okitania), e departamant an Aveyron, er rannvro Okitania, er Stad C'hall. 
## Douaroniezh
* War lez al Lot emañ Bolhac.
## Dezougen

Gare de St-Martin de Bouillac n°794 années1900.jpg
Gare_St-Martine-de-Bouillac_édit_Thomas_années_1900.jpg

* Ar porzh-houarn, bet serret e 2006.
## Istor
### 
### [[Dispac'h gall]]
* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Asprièiras , e Distrig Aubinh hag e  departamant Avairon. Lakaet e voe en Arondisamant  Vilafranca pa voe krouet e 1800.
### 
* E 1834 e voe staget kumun Saint-Martin-de-Bouillac ouzh kumun Bolhac.
### 
#### [[Brezel-bed kentañ]]
* Mervel a reas seitek den ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumantoù ar re varv, eleze 3,67  % eus he foblañs e 1911.
## Monumantoù ha traoù heverk

Château de Bouillac (Aveyron).jpg|Ar c'hastell.

* Ar c'hastell.

Eglise St Martin de Bouillac.jpg|Iliz katolik *Sant Varzhin*.

* Iliz katolik *Sant Varzhin* e bourc’h Bolhac, luc’hskeudennoù.
* Iliz katolik *Sant Varzhin* e Sant-Varzhin Bolhac, luc’hskeudennoù.
* Monumant ar re varv , luc’hskeudennoù.
## Armerzh
## Emdroadur ar boblañs
## Melestradurezh
## Tud
## Gevelliñ
## Pennad kar
* Saint-Martin-de-Bouillac.
## Liammoù diavaez
## Dave ha notennoù
Jesús Manuel Estrada

**Jesús Manuel Estrada** (6 Kerzu 1963 -11 Du 2003) a oa ur c'haner-sonaozer brudet eus Kolombia, hag unan eus kanerien veur an doare *[[vallenato]].*

## E bladennoù
**Arco Iris**

* 1988 - *De fiesta por Colombia*

**Los Parranderos**

* 1990 - *Directo al corazón*
* 1990 - *Mil frases*
* 1991 - *La verdad del cuento*

**Los Diablitos**

* 1992 - *Cómo los dioses*
* 1993 - *Sorpresa caribe*
* 1994 - *Tocándo el cielo*

**La Unión Perfecta**

* 1995 - *Nos tomamos el mundo*

**Sagitario**

* 1997 - *Sagitario*
* 1998 - *Fantástico*
* 1999 - *Con el alma en las manos*
* 2000 - *Piel sin alma*
* 2002 - *Con más fuerza*

**Victor Rey Reyes**

* 2003 - *Quédate conmigo* (EP)
* 2004 - *Un gran cantor*

## Liammoù diavaez
* http://www.youtube.com/watch?v=5L9itEadUCE
* http://www.youtube.com/watch?v=Lw29Hcd7VtM
San Martín del Tesorillo

**San Martín del Tesorillo**  zo ur gumun eus Proviñs Cádiz en Andalouzia, krouet e 2018. A-raok-se e oa stag ouzh Jimena de la Frontera.
Guillermo Buitrago

**Guillermo de Jesús Buitrago Henríquez** (1añ Ebrel 1920 – 19 Ebrel 1949) a oa ur c'haner-sonaozer brudet eus Kolombia, hag unan eus kanerien veur an doare *[[vallenato]]*.

Kanet e vez e oberennoù gant tud evel Rafael Escalona, Emiliano Zuleta Baquero, Julio Bovea, Abel Antonio Villa, Alejandro Durán, Luis Enrique Martinez.

## Liammoù diavaez
*  Buhezskrid Guillermo Buitrago
*  Listenn e bladennoù
*  Fichenn en ''Otraparte''
Belgorod

**Belgorod** (rusianeg: Белгород, ukraineg: Білгород) zo ur gêr, kreizenn velestradurel Oblast Belgorod, e Rusia, lec'hiet e-kichen ar Stêr Seversky Donets, war-dro 40 kilometr diouzh harzoù Ukraina. Ar boblañs a zo 339 978 (hervez sifroù 2021).

## Istor
### XXvet kantved
Ar galloud soviedel en doa savet kêr d'ar 26 a viz Here (8 a viz Du) 1917. D'an 10 a viz Ebrel 1918, unvezioù al Lu impalaeriel Alaman o devoa aloubet kêr. Goude ma voe echuet sinadur Skrid-emglev Brest-Litovsk d'an 9 a viz C'hwevrer 1918 al linenn harz a dremene norzh kêr. Belgorod a oa deuet da vezañ ul lodenn eus ar Republik nevez embannet Republik Poblel Ukrania (C'hwevrer betek Mae 1918) ar Stad ukrainat renet gant Hetman Pavlo Skoropadskyi.
### XXIvet kantved
Meur a dagadenn pe obererezh brezel a zo bet e Belgorod aboae lañs Aloubadeg Ukraina gant Rusia e 2022, Belgorod a oa deuet da vezañ ur greizenn poellerezh lu rusian. D'ar 1añ a viz Ebrel 2022 daou Mi-24 ukrainan o devoa taget kêr ha tennet war ur mirva dour-tan. Plantet a oe bet tan ennañ.

D'an 20 a viz Ebrel 2023, ur c'harr-nij Rusian Su-34 en doa bet laosket ur vombezenn da gouezhañ war kêr. Ur c'hrater 20 metrad a oa bet ha gloazet a oa bet daou zen. D'an 22 a viz Ebrel, tro 3000 anneziad a oa bet digêriadeget pa oa bet kavet ur vombezenn didarzh. Chomet eo dianavezet ma oa bet ur vombezenn eus ar memes nijerez.
Mil Mi-24

Ar **Mil Mi-24** (rusianeg: Миль Ми-24; kod NATO : **Hind**) zo ur viñsaskell-dagañ ponner, gant un dezougen soudarded izel (betek eizh den). Savet eo gant an embregerezh sevel biñsaskelloù Mil eus Moskov. Degemeret e oa bet an Mi-24 e servij aerlu an Unvaniezh Soviedel e 1972. Implijet eo ar viñsaskell gant 58 bro dre ar bed.

Evit an NATO, an doareoù biñsaskelloù evit an ezporzhañ, Mi-25 hag Mi-35, zo "Hind D" hag "Hind E". An nijerien soviedel a rae eus an Mi-24 an "tank nij" (rusianeg : летающий танк, romanekadur : *letayushchiy tank*), un anv hag a voe implijet e-kerzh an Eil Brezel-bed evit an nijerez vrezel soviedel da dagañ an douar Il-2 Shturmovik. Lesanvioù all nann ofisiel zo, evel "Galina" (pe "Galya"), "Krokodil" (rusianeg : Крокодил, romanekadur: *Krokodil*), adal an touell livadur, "gwerenn evit evañ" (rusianeg : Стакан, romanekadur : *Stakan*), dre ar gwerennoù a veze kavet a-raok dirak er viñsaskell doareoù Mi-24.

## Istor
### [[Aloubadeg Ukraina gant Rusia e 2022]] - bremañ
D'ar 1añ a viz Ebrel 2022 e Belgorod, daou viñsaskell Mi-24 ukrainat o devoa taget kêr ha tennet war ur mirva dour-tan. Plantet e vo tan ennañ.