Bouar

**Bouar** a zo ur gêr e Republik Kreizafrika, pennlec'h prefeti Nana-Mambéré hag unan eus ar pevar isprefeti. Liammet eo istor ar gêr ouzh bonn kozh an arme c'hall eno (6vet rejimant troadegiezh trevadennel).

## Douaroniezh
War torosad greunitek Yadé emañ Bouar, en ouzhpenn 1000 m a uhelder, ha tost eo ouzh an harzoù gant Kameroun. Emañ war-hed 452 km er gwalarn d'ar gêr-benn Bangui. Emañ mammenn ar stêr Lobaye, un adstêr d'an Oubangui, e-kichen ar gêr.

## Istor
### Prantad trevadennel

Goude an emglev etre Alamagn ha Bro-C'hall d'ar 4 a viz C'hwevrer 1894 e ya Bouar e-barzh trevadenn c'hall Kongo. D'ar 4 az viz Du 1911 eo roet da Kamerun alaman, emañ neuze e-barzh rannvro Neukamerun. Staliet ez eus ur post milourel pouezus eno e 1912. E deroù ar Brezel-bed kentañ, e 1914, eo adkemeret Bouar gant ar C'hallaoued, ha lakaet e-barzh Afrika ar C'heheder C'hall.

Etre 1928 ha 1932 eo kreñvaet an nerzhioù milourel gall eno abalamour da emsavadeg an henvroidi a-enep al labour dre heg, e-pad brezel Kongo-wara. Lazhet eo penn arouezel ar stourm d'an 11 a viz Kerzu, Karinou e anv, pareour, profed ha sorser. Lazhet eo e Nahing, war-hed 50 km er gevred da v-Bouar e traoñienn an Nana. Unan eus balioù ar gêr a zoug e anv.

### Eus an dizalc'hidigezh (1960) d'an deiz a hiziv
Gant Republik Kreizafrika dizalc'h e voe lakaet Bouar da bennlec'h prefeti Bouar-Baboua d'an 23 a viz Genver 1961, rannet e daou isprefeti Baboua ha Bouar. An prefeti-mañ a gemeras an anv Nana-Mambéré e 1964.

E miz Even 1981, da-heul taol-brezel Barracuda kroget e 1979 e voe staliet an EFAO (*Eléments Français d’Assistance Opérationnelle*) e Bouar, betek miz Gwengolo 1997. Unan eus bonnoù milourel Bro-C'hall lesanvet «Camps Leclerc» e oa.

C'hoarvezout a ra Emgann Bouar ha lazhadeg Bouar d'ar 26 a viz Here 2013 e-pad Trede brezel diabarzh Keizafrika.

## Melestradurezh
Ur post milourel pad a zo e Bouar rak ul lec'h strategel eo, war an hent etre Kameroun ha Bangui. 

## Kevredigezh
### Mediaioù

* Radio Maïgaro, skingomz kumuniel krouet e 1995.
* Radio Siriri, skingomz katolik eskobti Bouar.
* Radio Ndeke Luka, skignañ a ra ur program broadel.

### Lec'hioù azeuliñ
Un iliz luterian a zo, unan all avielour badezour, unan all katolik. Moskeenoù a zo ivez.

## Ekonomiezh
Ur greizenn arz a zo, krouet e 2007. Stummet he deus ur mil den yaouank bennak. Kas a reont war ar marc'hadoù broadel hag is-rannvroel produioù evit gounit o zamm bara.

Ar gounid legumaj eo obererezh pennañ kêriadenn Maïgaro.
Chou bombé de Bouar.JPG|Eost "chou bombé"
Décorticage haricot.JPG|Diglorañ ar fav


## Glad
Er rannvro ez eus meurvein e kêriadenn Narèmè. War ar renk int bet lakaet e 2006 evit bezañ rummet e glad bedel an UNESCO. En em ledañ a ra an aspadennoù war ur gorread a 7500 km2.

Bouar (29146905101).jpg|Dremmvro
Bouar Megaliths stamp.jpg|Meurvein Bouar (1967)
Musée des Ancêtres de Bouar (29146626411).jpg|Mirdi an Tadoù Kozh
Objets de Centrafrique (29146593491).jpg|Traezoù hengounel
Armes d'apparat de Centrafrique (28937031920).jpg|Armoù pompad
Masque de Centrafrique (28604315953).jpg|Maskenn greizafrikan


## Tud
* Pierre Hautefeuille, e Bouar e 1938, a ya e-barzh ar Frañs dieub, Kompagnon an Dieubidigezh eo
* Robert de Roux, e penn isdivizion Bouar e 1939, a ya e-barzh ar Frañs dieub ivez, kompagnon an Dieubidigezh eo ivez.
* Marcel Faure a zo e penn izdivision Bouar e 1939 ha 1940, lakaat a ra Oubangui-Chari da vont e-barzh ar Frañs dieub.
* Marcel Bigeard  a oa komandant ar 6 RIAOM etre miz Gouere 1960 ha miz Genver 1963, e Bouar.

## Notennoù ha daveoù