Gruffudd ap Llywelyn

**Gruffudd ap Llywelyn** (war-dro 1007 &ndash; 5 a viz Eost 1063) a oa roue e meur a rouantelezh e Kembre adalek 1055 betek e varv, ken e teuas a-benn d'o unvaniñ. *[[Roue ar Vrezhoned]]* a vez graet anezhañ en Annaloù Ulaid hag e Brut y Tywysogion.

Mab henañ Llywelyn ap Seisyll e oa Gruffudd, ha mab-bihan da Varedudd ab Owain. E dad a oa bet o ren e Rouantelezh Gwynedd hag e Rouantelezh Powys. E-touez e hendadoù e oa Rhodri Mawr, Hywel Dda hag Anarawd ap Rhodri eus Gwynedd. Daoust da se ne oa ket eus skourr rouaned Gwynedd, diskennidi Idwal Foel. 

## Roue Gwynedd ha Powys 1039-1055
Lazhet e voe Iago ap Idwal ap Meurig en un irienn e 1039, tec'hel a rankas e vab Cynan ap Iago, pevar bloaz bennak dezhañ, da Iwerzhon. Gruffudd a oa deuet da vout Powys a hastas neuze lakaat e grabanoù war Rouantelezh Gwynedd. Trec'h e voe war arme Saozon Mercia e Rhyd y Groes, e-kichen Y Trallwng, lazhañ a reas o fennbrezelour Edwin, a oa breur da Leofric, kont Mercia. 
Neuze e aloubas Deheubarth e 1043, ha faezhañ ar roue Hywel ab Edwin en Emgann Pencader. Goude e skrapas e wreg digant Hywel. Moarvat e oa deuet a-benn da gas Hywel kuit eus ar vro rak gouzout a reer e teuas Hywel en-dro e 1044 gant ur morlu danat en aber ar stêr Tywi. Trec'het e voe Hywel avat ha lazhet en un emgann tal-ouzh-tal gant Gruffudd. 
Adkollet e voe Deheubarth e 1047 avat.
Gruffydd ap Rhydderch eus Rouantelezh Gwent a gasas Gruffydd ap Llywelyn kuit eus Deheubarth e 1047 hag a voe anvet roue Deheubarth e-unan, goude da uhelidi Ystrad Tywi arsailhañ ha lazhañ 140 eus koskor Gruffydd ap Llywelyn. Derc'hel penn a reas ouzh meur a argadeg a-berzh Gruffydd ap Llywelyn er bloavezhioù goude. 
Gruffydd ap Llywelyn a gasas ivez meur a argadeg en tu all d'an harzoù gant Bro-Saoz evel e 1052, pa argadas Herefordshire ha pa drec'has un armead Normaned ha Saozon unanet, nepell diouzh Leominster.

Emglev a reas gant Mercia ha lakaat kêr saoz Hereford en arigrap e 1055. Er bloaz-se en-eeun ec'h adkemeras Deheubarth, e tisklerias bezañ mestr war Gwent ha Morgannwg, ha ne voe ket enebet gant ar Saozon. E lez a stalias e Rhuddlan, a oa e dalc'h Mercia betek-henn, hag aloubiñ a reas Cheshire. 
Gallout a reas Gruffydd ober emglev gant ar roue saoz Edward ar C'hofesour, met n'hallas ket mirout ouzh arsailhadennoù Harold Godwinsson, a voe roue Bro-Saoz war e lerc'h. Ne oa Harold nemet baron Wessex c'hoazh. Lazhet e voe gant e soudarded, kaset e voe e benn da Harold, ha rannet Kembre etre e ofiserien.
Hervez Brut Wlster eo gant Cynan ap Iago, tad Gruffudd ap Cynan, e oa bet lazhet.

## Roue Kembre 1055-1063
E 1055 e voe trec'h Gruffydd ap Llywelyn war e enebour Gruffydd ap Rhydderch hag ec'h adkemeras Deheubarth. 

## Barzh
Hervez Llyfr Dydd y Farn, e oa ur barzh anvet Berddig e lez Gruffudd ap Llywelyn e kastell Rhuddlan.

## Dimeziñ ha bugale
Dimezet e oa Gruffydd da Edith Mercia (Ealdgȳð), merc'h da Ælfgār, ha bugale o doe:
* Maredudd ap Gruffydd (marvet e 1069)
* Idwal ap Gruffydd (marvet e 1069)
* Nesta verch Gruffydd, a zimezas da Osbern FitzRichard eus Richard's Castle

## Goude e varv
Goude marv Gruffydd e timezas Harold d'e intañvez Ealdgyth, a adintañvezas tri bloaz goude. Rannet e voe ar rouantelezh adarre.
Emglev a voe etre Bleddyn ap Cynfyn hag e vreur Rhiwallon ha Harold ha kemer a rejont Gwynedd ha Powys. Neuze, pa voe lazhet Harold en Emgann Hastings e 1066, en em gavas an Normaned dirak ur vro vrezhon enni meur a rouantelezh e-lec'h unan hepken. Gruffudd en doa daou vab a en em gannas e 1069 ouzh Bleddyn ha Rhiwallon en emgann Mechain evit klask adkemer rouantelezh o zad. Trec'het e voent, an eil a voe lazhet en emgann hag egile goude. 

## War e lerc'h
Abaoe pemp kantved e oa Kembreiz o komz o yezh, o vevañ gant o sevenadur hag ar memes relijion, ha dindan ar memes lezennoù war vetek nebeut. Petra bennak ma oa deuet rouaned zo a-benn da unvaniñ meur a rouantelezh (betek an tri-c'hard a-wechoù) eo eñ an hini kentañ a unvanas Kembre evel m'hec'h anavezer hiziv. Pa varvas e voe rannet e impalaeriezh en isrouantelezhioù ha ret e vo gortoz kant vloaz bennak hag amzervezh Llywelyn Fawr evit unvaniñ Kembre adarre.

## Levrlennadur
*John Edward Lloyd (1911) *A history of Wales from the earliest times to the Edwardian conquest* (Longmans, Green & Co.)
*Remfry, P.M., *Annales Cambriae. A Translation of Harleian 3859; PRO E.164/1; Cottonian Domitian, A 1; Exeter Cathedral Library MS. 3514 and MS Exchequer DB Neath, PRO E* (ISBN 1-899376-81-X)
*John Davies *A history of Wales* (Penguin Books) ISBN 0-14-014581-8
**Ancestral Roots of Certain American Colonists Who Came to America Before 1700* by Frederick Lewis Weis, Lines: 176-2, 176A-4, 177-1

## Pennad kar
*Roue ar Vrezhoned

## Notennoù


|-

|-

|-

|-

|-