Karantez

Ar **garantez** eo ar joa, al levenez, ar santimant tener, pe griz, pe direizh a-wechoù, a vager ouzh ur boud pe un dra. E gwirionez e ro ur skalfad bras a drivliadoù, don ha grizias atav. C'hoari a ra ur roll dreist-par e psikologiezh an dud. Ar relijionoù en deus embannet petra a oa ar garantez hervezo ivez. 

Un tem a vez kavet alies el lennegezh hag er filmoù eo.

Ar garantez hag he zrivliadoù a zo liesseurt e gwirionez. Mont a reont eus an angerzh hag ar garantez romantel betek nester tener karantez e gerent hag ar garantez platonek, en ur dremen dre zeoliezh speredel ar garantez relijiel. 

Ur vertuz eo ivez ar garantez.

## Kalon : talvoudekaer hag arouez
Ar galon eo organ ar garantez el lennegezh, hervez ar gredenn gozh. He arouez a zo deuet da vezñ hini ar garantez hiziv an deiz. Ur vertuz eus ar garantez lez eo ivez.


Skeudenn:Emblem-favorites.svg|Ar galon eo skeudennadur ar garantez peurliesañ
File:"Please Accept This Heart of Mine, Ten Thousand Joys It Will Be to Greet You My Loving Valentine.".jpg|(Mirdi Istor Missouri - SUA)
File:Val16 (4147655490).jpg|
File:Vintage Valentine 02.JPG
File:Antique Valentine 1909 01.jpg


## Er sonerezh
*Cantiga de amor* e Portuguese ha Galizeg, da lavarout eo *kanaouenn karantez*, zo ur seurt sonaozadur lennegel eus ar Grennamzer, awenet gant komzoù okitanek ha henc'hallek. Peurliesañ e vez an den o touellañ ar vaouez, o klemm e vez kriz outañ, daoust d'e garantez ha d'e lealded. A-wechoù emañ o vont kuit pe o tont en-dro hepken, pe emañ pell diouzhi, hag e tispleg e glac'har.

Ar garantez hep respont zo ur garantez ha n'eo ket adtapet, un tu hepken. Dre vras ​​eo diheñvel hepken. Brudet eo an tem-mañ e sonerezh ar Grennamzer. Difennet eo an dismegañsoù hag an daveoù reizhel digor war ar stil ganaouenn-mañ.

An droienn karantez lez, pe, en okitaneg, *fin'amor*, a denne er Grennamzer d'an doare ma kare ur marc'heg (ideal) un itron a renk uhel gant doujañs hag onestiz, o kas d'an emdreuz, en un darempred ma oa dic'houest da dizhout an danvez c'hoant da gentañ ha ma ne c'halle ket ar *joï* (*levenez*, *plijadur*) padout a-hed an amzer. Testeniekaet eo ar garantez lez da gentañ-penn gant ur bern lennegezh, ar roudoù kentañ anezho a gaver e barzhoniezh *[[Troubadour|troubadours]]* rannvroioù okitanek Rouantelezh Bro-C'hall ( Dugelezh Akitania , Kontelezh Toloza , Limousin ).

En em ledañ a reas ar mennozh-se dre Europa a-bezh, o tont war wel el lennegezh alamanek (Minnesänger), italianeg (meuliñ a rae Dante oberennoù zo), saoznek, kastilhaneg ha portugalek. Lezel a reas ur roud padus war oberennoù ar varzhed er prantadoù war-lerc'h.

Ar varzhez Marie de France a oa e-touez ar skrivagnerien a dermenas ar *fin'amor*, ar garantez kourtes. E teir eus daouzek kontadenn Marie de France e arouez an evn ar varzhez o kanañ ar garantez lez : *Yonec*, ur sparfell voan ; *Eliduc*, un alarc'h ; *Laustic*, un eostig.


File:Codex Manesse Der von Kürenberg.jpg
File:Kraft von Toggenburg.jpg
File:Codex Manesse 046v Jakob von Warte.jpg
File:Codex Manesse Folio 164v Leuthold von Seven.jpg
File:Codex Manesse Johann von Ringgenberg.jpg


## Karantez e bed al lennegezh : koubladoù brudet
Hengoun Istorioù karantez reuzeudik a zeu eus an Henamzer. Unan anezho eo *[[Pyramos ha Thisbe]]*, eus Metamorfozoù gant Ovidius, a gaver heñvelrevidi ouzh istor Shakespeare : *[[Romeo and Juliet (pezh-c'hoari)|Romeo ha Julieta]]*. Kerent an amourouzien a zispriz an eil egile, ha Pyramus pe Romeo a gred dre gaou eo marv e garedig Thisbe pe Julieta.
* Kupidon ha Psyc'he
* Tristan hag Izold
* Heloiza hag Abalard
* Paul ha Virginie


P. Leroy, - Romeo und Julia.jpg|Romeo ha Julieta (P. Leroy, 1880)
Frank Bernard Dicksee - Romeo and Juliet, 1884.jpg|Romeo ha Julieta, taolenn gant Frank Dicksee (1884).
AntonioCanova PsycheRevivedByCupidsKiss.JPG|*Psic'he ha Kupidon*, Antonio Canova
Lawrence Alma-Tadema - Ask Me No More.jpg|Diwar ar varzhoneg *The Princess*, gant Alfred Lord Tennyson (Lawrence Alma-Tadema, 1906)


## Karantez ha revelezh : ur c'houblad nevez

Er bed kornôgel hag er sevenadur europat e vez liammet ar garantez ouzh ar revelezh, dreist-holl abaoe ar bloavezhioù 1960. E-kerzh eil hanterenn an XXvet kantved e voe treuzfurmet an darempredoù sokial gant ar c'hemmoù kevredigezhel. Ensavadur an dimeziñ a oa bet un dra ret evit ezteurel ar revelezh. Digresk an dimeziñ ensavadurel adalek ar bloavezhioù 1970 a lakaas ar pratikoù reizhel da vezañ un elfenn greiz en emsavidigezh, hag an eskemm reizhel etre ar c'houbladoù a zeuas da vezañ un darvoud diazez evit an darempred pe ar c'houblad. Adalek ar bloavezhioù 1970 e teuas ar revelezh da vezañ diazez ha nerzh ar vuhez pried.

## Gwelet ivez
* An hini a garan (kanaouenn)
* Feiz (karantez an nesa)

## Skeudennoù

File:A baby is being taken care of by a nun. Etching by Alberto M Wellcome V0038869.jpg|Alberto Maso Gilli, 1871
Skeudenn:A girl and her dog.jpg|Plac'hig gant he c'hi


## Daveoù