Araogenn

Un doare rannig yezhadurel eo an **araogenn** a dalvez da ziskouez natur al liamm etre ur renadenn (peurliesañ un rannfrazenn anv hag un elfenn all er rannfrazenn pe er frazenn. Alies a-walc'h e tenn al liamm-se pe d'al lec'h ma vez kavet ar renadenn pe c'hoazh d'ar prantad pa voe graet, da skouer:

(Araogennoù e druz ; rannfrazennoù araogennek e italek)

* ***War''' ar gador'' emañ ar c'hazh.
* Bez' oan o c'hortoz ***a-hed** an deiz''.
* Ne vefont ket achu ***a-raok*' dilun*.
* O komz ***gantañ*** e oamp.
* Aet e oa d'en em goach ***a-drek** an nor**''

== Araogennoù eeun ha kevrennek ==

E meur a [[yezh]], ar [[brezhoneg]] en o zouez (s.o. [[araogennoù brezhonek]]), e kaver daou doare araogennoù:

*[[Araogenn eeun|araogennoù eeun]], skrivet en ur [[ger]]
**evel **a, da, e, ouzh, war**

*[[Araogenn gevrennek|araogennoù kevrennek]], savet diwar araogennoù eeun mui un elfenn all: 
**heuliet gant un [[anv-kadarn]] peurvuiañ, evel ''a-gichen, e-kichen, e-ti, eus-kichen, war-dro''
**heuliet gant ur [[verb]] a-wechoùigoù: ''da-gaout, war-gaout''
**heuliet gant un araogenn all a-wechoùigoù: ''da-vet, war-vetek''.

== Rannfrazennoù araogennek ==

[[Rannfrazenn araogennek|Rannfrazenn araogennek]] (saoz. ''prepositional phrase'') an hini a vez graet eus ar stroll araogenn ha [[renadenn]]. Bez e c'hell bezañ implijet seurt [[Rannfrazenn|rannfrazennoù]] araogennek-se evit spishaat [[rannfrazenn anv|rannfrazennoù anv]] pe [[rannfrazenn verb|rannfrazennoù verb]] evel pa vije [[anv-gwan|anvioù-gwan]] pe [[Adverb|adverboù]] anezhe, da skouer er frazenn ''aet e oa ar plac'h en he c'hoazez war ar gador'' e talvez ar [[rannfrazenn araogennek]] ''war ar gador'' da spisaat ar verb ''mont en koazez''.

Brudet eo ar yezhoù keltiek evit displegañ araogennoù evel pa vijent verboù, ds.:

:''gant'' > ''gantañ'' (''gant'' + dibenn o verkañ an trede gour unander gourel)
:''e(n)'' > ''enne'' (''e(n)'' + dibenn o verkañ an trede gour liester)
:''diouzh'' > ''diouti'' (''diouzh'' + + dibenn o verkañ an trede gour unander benel)

== Lerc'hennoù ==

Yezhoù zo, evel ar [[japaneg]] da skouer, a laka ar rannoùigoù liammañ a seurt-se goude o renadenn e-lec'h o lakaat dirazañ. **lerc'hennoù*' ha n'eo ket *araogennoù* a vez graet eus ar rannoùigoù-se neuze.

Setu un nebeud skouerioù tennet eus yezhoù a ra gant lerc'hennoù:

*[[sinaeg]]: *zhu&#333;zi shàng* ("taol war" = *war an taol*), *w&#363;zi l&#464;* (*kambr e* = *er gambr*) 
*[[izelvroeg]]: *het huis in* ("an ti e" = *en ti*)
*[[finneg]]: *talon edessä* ("an ti dirak* = *dirak an ti"), *talon takana* ("an ti a-dreñv* = *a-dreñv an ti")
*[[alamaneg]]: *dir gegenüber* ("te a-dal* = *a-dal dit"); *ihm zufolge* ("eñ hervez* = *hervezañ*), *die Straße entlang* ("ar straed a-hed" = *a-hed ar straed*))
*hindeg: *kamre m&#7869;* ("kambr e* = *er gambr*)
*[[hungareg]]: *kutya nélkül* ("ki hep* == *hep ki*)
*japaneg: *doko ni* ("pelec'h e" = *e pelec'h*), *doko e* ("pelec'h da" = *da belec'h*))
*koreaneg: *Hanguk e* ("Korea da* = *da Gorea*)
*[[turkeg]]: *evin önünde* ("an ti dirak* = *dirak an ti*), *evin arkas&#305;nda* ("an ti a-drek* = *a-drek d'an ti*)

Techet e vez ar yezhoù a ra gant lerc'hennoù d'ober ivez gant an urzh *rener-renadenn-verb'' (SOV). Yezhoù all avat a c'hell ober gant an urzh-se hep ober dre ret gant goudeennoù, da skouer al latin. Techet e vez ar yezhoù a ra gant goudeennoù da lakaat an anvioù-gwan dirak an anv-kadarn spishaet gante.

## Gwelit ivez:
* Rannfrazenn araogennek
* Kenverb
* Lerc'henn
* Adstagenn
* Araogennoù brezhonek