John Cale

**John Cale** a zo ur soner, ur sonaozour hag ur produour sonerezh bet ganet d'an 9 a viz Meurzh 1942 e Crynant (Bro-Gembre). A bep seurt sonerezh en deus bet sonet, ha kenlabouret en deus gant ur bern tud disheñvel. Brudet eo ivez evit bezañ sonet er strollad rock anvet The Velvet Underground.

## E vuhez

Yezh-vamm John Cale eo ar c'hembraeg. Mengleuzier e oa e dad, ha skolaerez e vamm. Pa oa yaouank e tiskouezas e oa barrek war ar seniñ. Kaset e voe neuze da Goldsmith College Londrez evit deskiñ seniñ violoñs, gitar ha piano.
E 1963 e tapas yalc'had Leonard Bernstein ha neuze e voe gouest da vont da skol-sonerezh Eastman e Tanglewood (Massachusetts). Eno e teskas ar sevel tonioù. C'hwec'h miz war-lerc'h en em stalias e New York, hag eno e kejas gant John Cage. Asambles e kemerjont perzh e sonadeg Vexations (Erik Satie), ur sonadeg arnodiñ a bad 18 eurvezh.
Kejañ a reas ivez gant Tony Conrad, Aaron Copland ha La Monte Young hag asambles e rejont war-dro an Dream syndicate (Theater of Eternal Music). Er memes koulz e krogas ivez da vezañ dedennet gant ar sonerezh rock, hag e kejas gant Lou Reed.

## John Cale ha The Velvet Underground

John Cale ha Lou Reed a savas The Velvet Underground e 1965. D'ar mare-se e oa anvet ar strollad The Primitives, ha ganto e oa Conrad (Dream Syndicate) ha Walter De Maria, ur c'hizeller hag a oa ivez soner binvioù-tos. De Maria ha Conrad a yeas kuit buan a-walc'h. A-drugarez d'e stummadur war ar sonerezh klasel modern e tegasas Cale ur bern elfennoù da sonerezh The Velvet Underground. Asambles gant Lou Reed e labouras war div bladenn gentañ ar strollad. War an div bladenn e kanas, hag e sonas touchennaoueg ha violoñs. Met dizemglev a savas buan etre eñ ha Lou Reed, ha Cale a guitaas The Velvet Underground e 1968.

## E-unan

E 1970 e krogas da seniñ e-unan hag e teuas er-maez e bladenn gentañ, anvet Vintage Violence. E 1971 e savas ur bladenn sonerezh randonus anvet Church of Anthrax, asambles gant ar sonaozour amerikan Terry Riley. Ar memes seurt sonerezh a reas war ur bladenn all anvet Academy in Peril. E 1972, e sonas asambles gant Nico ha Lou Reed er Bataclan (Pariz). E 1973 e lakaas embann Paris 1919, hag a zo gwelet evel unan eus pennoberennoù ar bloavezhioù 1970.
Distreiñ a reas da Londrez, hag e sinas ur gevrat gant an ti-embann Island Records. Kenlabourat a reas gant Nico (pladenn : June 1, 1974 ) pe c'hoazh Brian Eno (pladenn : Fear). 

Ouzhpenn lakaat embann pladennoù e produas arzourien liesseurt evel Squeeze, Patti Smith, Sham 69, The Stooges ha The Modern Lovers. 

Da-geñver un diskouezadeg gouestlet da Andy Warhol e sonas e Fondation Cartier (Pariz) e 1990. E 1993 e troas gant The Velvet Underground adstrollet, ennañ Cale, Lou Reed, Maureen (Moe) Tucker ha Sterling Morrison. Ur bladenn live a voe embannet da heul an droiad, : Live MCMXCIII he zitl.

E 1999 e sonas e Kerdiz da-geñver krouidigezh bodadeg vroadel Bro-Gembre.
E vuhez a gont en ul levr kenskrivet Victor Bockis, hag anvet What's Welsh for zen?.

## Pladennoù gant The Velvet Underground
 
* 1967 : The Velvet Underground and Nico
* 1968 : White Light/White Heat
* 1985 : VU 
* 1986 : Another View 
* 1993 : Live MCMXCIII
* 1995 : Peel Slowly and See, The Velvet Underground 
* 2003 : The Very Best of the Velvet Underground 

## E bladennoù (e-unan)

* 1970 : Vintage Violence
* 1972 : The Academy in Peril (Reprise)
* 1973 : Paris 1919
* 1974 : Fear
* 1975 : Slow Dazzle
* 1975 : Helen of Troy
* 1977 : Guts 
* 1979 : Sabotage / Live (live)
* 1981 : Honi Soit
* 1982 : Music for a New Society
* 1983 : Caribbean Sunset 
* 1984 : John Cale Comes Alive (live)
* 1985 : Artificial Intelligence
* 1989 : Words for the Dying
* 1991 : Even Cowgirls Get the Blues (live)
* 1991 : Paris s'éveille
* 1992 : Fragments of a rainy season (live)
* 1993 : 23 Solo Pieces pour La Naissance de L'Amour 
* 1994 : N'oublie pas que tu vas mourir 
* 1994 : Seducing Down the Door 
* 1995 : Antartida 
* 1996 : Walking on Locusts
* 1997 : Eat / Kiss : Music for the Films of Andy Warhol 
* 1998 : Somewhere in the City 
* 1999 : The Unknown 
* 1999 : Le Vent de la nuit 
* 1999 : Close watch : An Introduction to John Cale 
* 2003 : HoboSapiens
* 2005 : Process
* 2005 : BlackAcetate
* 2007 : Circus Live
* 2012 : Shifty Adventures in Nookie Wood
* 2016 : M:FANS
* 2023 : Mercy

## Kenlabour gant sonerien all

* 1967 : Chelsea Girl, Nico : Kenbroduour, sonaozour
* 1969 : The Marble Index, Nico : produour, soner ha kenaozer
* 1969 : The Stooges, Iggy Pop & The Stooges : produour
* 1971 : Church of Anthrax, Terry Riley : produour, soner ha kenaozer 
* 1971 : Desertshore, Nico : produour, soner ha sonaozour
* 1974 : June 1, 1974 (live), Kevin Ayers, Brian Eno et Nico
* 1974 : The End, Nico : produour, soner ha kempenner
* 1975 : Horses, Patti Smith : produour
* 1978 : Re Bop, Marie et les garçons : produour
* 1981 : Drama of Exile, Nico : produour, kempenner ha soner
* 1990 : Songs for Drella, Lou Reed (enor da Andy Warhol) : kaner, soner ha sonaozour
* 1990 : Wrong Way Up, Brian Eno : kempenner, soner ha sonaozour 
* 1991 : Louise Féron, Louise Féron : produour
* 1994 : Last Day on Earth, Bob Neuwirth : produour, kaner, soner ha sonaozour 
* 1995 : The Rapture, Siouxsie and the Banshees : produour
* 1996 : In Paradisu, Les nouvelles polyphonies Corses : produour
* 1996 : Nostalgia, Ivan Kral : sonaozour
* 2002 : Positions, Trash Palace : kaner, soner ha sonaozour

## Liamm diavaez

Lec'hienn ofisiel