Lanniliz

**Lanniliz** (distaget ) a zo ur gumun eus Bro-Leon e departamant Penn-ar-Bed, e gwalarn Breizh. Penn kanton e oa betek 2015.

## Douaroniezh
War aod Mor Breizh emañ Lanniliz, etre daou aber: an Aber Benniged er mervent hag an Aber-Ac'h er biz.

## Anv
* Bernard Tanguy (1990) :  **Lanna ecclesie**, v. 1330; **Lanna**, 1335;  **eccl. de Plebedenarii alias de Lanna ecclesie**, 1344; **Ploudiner  Lannilis**, 1371;  **Plebedyner hodie Lannilis**, 1374; **Lannylis**, 1467
* Erwan Vallerie (1995) : **Lanna ecclesie**, c. 1330; **Ploudiner Lannilis**, 1371; **Plebedyner hodie Lannilis**, 1374; **Lanylis**, 1516; **Len-ilis**, 1630

## Ardamezioù
*En glazur, e deir vailhenn en aour*

## Istor
### [[Dispac'h Gall]]
* Dekred eus ar 26 a viz Du 1790 war al le ret: e penn-kentañ 1791 e voe nac'het al le ouzh ar Roue, ar vro hag al lezennoù gant ar person, Joseph Le Duc e anv, ha daou gure, Jacques-Marie Floc'h hag Yves Bergot.
###### 
#### [[Brezel-bed kentañ]]
* Mervel a reas 132 waz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 3,66% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911.
#### [[Eil brezel-bed]]
* Mervel a reas 42 zen ag ar gumun abalamour d'ar brezel.
* Un nijerez alaman Junkers Ju 88 A-1 (Marilhet WNr 7140) a gouezhas e Kerouarz d'an 11 a viz Du 1940.
* Un nijerez Me 109 E-7 (marilhet WNr 6507 ) « 1 gwenn » eus an aerlu alaman (*[[Luftwaffe (1933-1945)|Luftwaffe]]*) a gouezhas er gumun d'ar 24 a viz Gouhere 1941, mervel ar reas an nijour, douaret eo e Plouzeniel.
#### Brezelioù didrevadennañ
##### [[Brezel Indez-Sina]]
* Mervel a reas eizh milour eus ar gumun er Viêtnam.
##### [[Brezel Aljeria]]
* Mervel a reas ur milour eus ar gumun d’an 29 a viz Here 1960.
## Monumantoù ha traoù heverk
* Maner Kerouarz
* Maner Kerbabu
* Maner Kerdrel
* Maner ar Roual
* Maner Kerozven
* Maner ar Bergod
### Bezioù ar C'hommonwealth e bered ar gumun

Karrnijourion e oant holl. Marvet int e 1941, e-pad an Eil Brezel-bed. Pevar anezhe a varvas d'ar 15 a viz C'hwevrer 1941 pa gouezhas o c'harr-nij (*[[Bristol Beaufort|Beaufort]]* marilhet *W6493* ha kodet *MW-G*) e kumun Sant-Pabu, an tri all a voe lazhet d'ar 1añ a viz Ebrel 1941 pa gouezhas o c'harr-nij (*[[Handley Page Hampden|Hampden]]* marilhet * X3129* ha kodet *KX-?*) e kumun ar Vourc'h-Wenn.

## Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

## Melestradurezh

## Brezhoneg
### Ar Brezoneg er Skol
* 1934-1936: ar c'huzul-kêr a savas a-du gant ar mennad skignet gant al luskad Ar Brezoneg er Skol (ABES) evit kelennadurezh ar brezhoneg er skol.
### Ya d'ar brezhoneg
* D’ar 27 a viz Mezheven 2008 e oa bet votet ar garta Ya d'ar brezhoneg gant kuzul-kêr ar gumun.
### Deskadurezh
* Klasoù divyezhek a zo eno abaoe 1995, er skolioù publik ha prevez. 
* E distro-skol 2024 e oa enskrivet 187 skoliad er c'hlasoù divyezhek (32,4 % eus skolidi ar gumun evit a sell ouzh ar c'hentañ derez).

## Tud
### Tud bet ganet eno
*Glaoda Mari al Lae (1745-1791).
*Augustin Morvan (1819-1897), medisin ha politiker.
*Goulven Mazéas, stourmer kevredelour breizhat (d'ar 15 a viz Meurzh 1895).
### Tud hag o deus bevet eno
*Mona Ozouf (ganet Sohier), a dremenas un darn eus he bugaleaj eno.
### Ardamezeg ar familhoù

## Gevelliñ
*Lapoutroie (Roen-Uhel)

## Liammoù diavaez

* Lanniliz war lec'hienn Geobreizh
* Ti an Douristed

## Levrlennadur

## Notennoù ha daveoù