Hilion

**Hilion** (skrivet *Hillion* e galleg) a zo ur gumun eus eus kanton Tregaeg, e departamant Aodoù-an-Arvor, e norzh Breizh.
## Douaroniezh
Bras eo eo ar gumun-se (gorread: tost da 2 500 ha peogwir ez eus div barrez en unan: Hilion ha Sant-Reunan.
*Teir stêr: an Evron, ar C'haler hag an hini vrasañ, ar Gouesan
*Ur stank: er Pontoù-Nevez
Hir eo an aod ivez: 12&nbsp;km, peogwir eo Hilion ur c'hourenez (kelc'het gant "mirlec'h naturel Bae Sant-Brieg", an hini vrasañ e Breizh).
*Tevennoù Bon Abri (180 spesad struzh, 36 spesad laboused hag 7 spesad divelfenneged)
*Ur porzh bihan: E «Saint-Guimond»
*Teir zraezhenn: Traezhennoù «Bon Abri», «Lermot» hag ar Gerveur (La Grandville).
## Armerzh
* Meskl Hilion: 10 % eus kenderc'h Bro-Frañs war tost da 100&nbsp;km peulioù (sevel meskl).
## Anv
* Erwan Vallerie ː **Aula Helyoni**, XIIvet; **Hillion**, 1219; **Hyllion**, 1216; **Hylion**, **Hilion**, 1224; **Hillion**, 1287; **Hylion**, 1330; **Hillion**, 1516
## Ardamezioù
*En gul, e sourin en argant karget gant teir brizhenn erminig en sabel ouzh red ar sourin*
Diforc'h ardamezioù Roland de Hilion (1278)
Kuzul ar Gumun ː 29 Ebrel 1989
## Istor
### Orinoù
*Istor Hilion 'zo teñval met un dra a zo sur: ar Romaned hag ar C'halianed a oa staliet eno (kavet e oa bet roudoù porzh kozh, tiez-annez, ur templ, un hent eus ar Romaned...).
*Betek ma'c'h erruas ar Vrezhoned e oa kazi didud an dachenn. Riwal, roue Domnonea a oa staliet e Hilion. Kastell Riwal e oa ar c'hastell kentañ e Hilion lec'hiet e Leshilion («Licellion», skrivet ivez «Lissilion»).
### 
* Krouet e voe parrez katolik Sant-Reunan e 1870 diwar goust parrez Hilion.
### 
#### [[Brezel-bed kentañ]]
* Mervel a reas 80 gwaz ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lavaret eo 3,45 % ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911; daou anezhe a varvas e Belgia d’an 22 a viz Eost 1914, unan e Sambreville, serjant-major e oa en 118vet Rujumant Troadegiezh hag egile e Maissin, soudard e oa er 118vet Rujumant Troadegiezh.
#### [[Eil Brezel-bed]]
* D'ar 21 a viz Ebrel 1944 e kouezhas un nijerez *F-5B* (marilhet 42-67367) eus aerlu ar Stadoù-Unanet en Hilion; tapet e voe an nijour d'an Alamaned.
* Mervel a reas daouzek den ag ar gumun abalamour d'ar brezel.
#### Brezelioù didrevadennañ
##### [[Norzh-Afrika]]
* Mervel a reas meur a vilour ag ar gumun.
## Brezhoneg
* 20,5 % eus anvioù-lecʼh ar gumun a zo brezhonek.

## Monumantoù ha traoù heverk

Monumantd'arrevarvBourc'hSant-RonanHilionBreizh.JPG|Monumant ar re varv, 1920-1922.
IlizSantRonanHilion.JPG|Iliz katolik *Sant Ronan*, 1872-1875.

* Maen-hir «Carquitté».
* Hent ar Romaned er Pontoù-Nevez.
* Villa *Granville* hag an annezadenn *Hôtellerie* (ma voe dizoloet moneiz keltiek, aspadennoù Romaned hag ivez un arched graet e plom gant an endalc'h () eus amzer ar C'halianed-ha-Romaned. 
* Iliz katolik *Sant Yann-Vadezour* (-)
* Maner «Licantois» (), maner ar werjeoù ( K.).
* Kouldri «Clos-Guéguen« (), hag ivez kouldrioù Kerbihan ha Bonabry.
* Kalvar Bonabry ().
* Chapel Sant-Laorañs ha Sant-Maour (hag ar feuteun Sant-Maour e-kichen), Chapel Sant-Erwan ha Sant-Matulin ar gwernoù, chapel Sant-Loup ha Sant-Jili e Bonabry.
* Kroaz Meheut (kroaz kozh Sourdrais) ha kroaz Terterien (1832) savet el lec'h ma oa ur chapel gozh.
* Kastell Bonabry, Kastell ar Gwernoù ha dreist-holl kastell "Gwenngoad".
* Iliz katolik *Sant Reunan* ().
* Trenbont ar Pontoù Nevez savet war ar Gouesan gant Louis Harel de la Noë (1913).
* Tredanva dre dour ha stankell Pont-Rolant (1935).
* Monumant ar re varv e-tal iliz katolik *Sant Yann-Vadezour* er vourc'h, luc’hskeudenn. Dioueliet e voe d’an 3 a viz Ebrel 1921.
* Monumant ar re varv e-tal iliz katolik *Sant Reunan*, luc’hskeudenn ha kartenn-bost.

## Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

## Emdroadur ar boblañs abaoe 1793


Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey  value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.7,0.9,0.7)
ImageSize  = width:800 height:350
PlotArea   = left:50 bottom:30 top:30 right:50
DateFormat = x.y
Period =from:0 till:4200
TimeAxis   = orientation:vertical
AlignBars  = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo
BarData=
  bar:1791
  bar:1792
  bar:1793
  bar:1794
  bar:1795
  bar:1796
  bar:1797
  bar:1798
  bar:1799
  bar:1800 text:1800
  bar:1801
  bar:1802
  bar:1803
  bar:1804
  bar:1805
  bar:1806
  bar:1807
  bar:1808
  bar:1809
  bar:1810
  bar:1811
  bar:1812
  bar:1813
  bar:1814
  bar:1815
  bar:1816
  bar:1817
  bar:1818
  bar:1819
  bar:1820 text:1820
  bar:1821
  bar:1822
  bar:1823
  bar:1824
  bar:1825
  bar:1826
  bar:1827
  bar:1828
  bar:1829
  bar:1830 
  bar:1831
  bar:1832
  bar:1833
  bar:1834
  bar:1835
  bar:1836
  bar:1837
  bar:1838
  bar:1839
  bar:1840 text:1840
  bar:1841
  bar:1842
  bar:1843
  bar:1844
  bar:1845
  bar:1846
  bar:1847
  bar:1848
  bar:1849
  bar:1850 
  bar:1851
  bar:1852
  bar:1853
  bar:1854
  bar:1855
  bar:1856
  bar:1857
  bar:1858
  bar:1859
  bar:1860 text:1860
  bar:1861
  bar:1862
  bar:1863
  bar:1864
  bar:1865
  bar:1866
  bar:1867
  bar:1868
  bar:1869
  bar:1870 
  bar:1871
  bar:1872
  bar:1873
  bar:1874
  bar:1875
  bar:1876
  bar:1877
  bar:1878
  bar:1879
  bar:1880 text:1880
  bar:1881
  bar:1882
  bar:1883
  bar:1884
  bar:1885
  bar:1886
  bar:1887
  bar:1888
  bar:1889
  bar:1890 
  bar:1891
  bar:1892
  bar:1893
  bar:1894
  bar:1895
  bar:1896
  bar:1897
  bar:1898
  bar:1899
  bar:1900 text:1900
  bar:1901
  bar:1902
  bar:1903
  bar:1904
  bar:1905
  bar:1906
  bar:1907
  bar:1908
  bar:1909
  bar:1910
  bar:1911
  bar:1912
  bar:1913
  bar:1914
  bar:1915
  bar:1916
  bar:1917
  bar:1918
  bar:1919
  bar:1920 text:1920
  bar:1921
  bar:1922
  bar:1923
  bar:1924
  bar:1925
  bar:1926
  bar:1927
  bar:1928
  bar:1929
  bar:1930 
  bar:1931
  bar:1932
  bar:1933
  bar:1934
  bar:1935
  bar:1936
  bar:1937
  bar:1938
  bar:1939
  bar:1940 text:1940
  bar:1941
  bar:1942
  bar:1943
  bar:1944
  bar:1945
  bar:1946
  bar:1947
  bar:1948
  bar:1949
  bar:1950 
  bar:1951
  bar:1952
  bar:1953
  bar:1954
  bar:1955
  bar:1956
  bar:1957
  bar:1958
  bar:1959
  bar:1960 text:1960
  bar:1961
  bar:1962
  bar:1963
  bar:1964
  bar:1965
  bar:1966
  bar:1967
  bar:1968
  bar:1969
  bar:1970 
  bar:1971
  bar:1972
  bar:1973
  bar:1974
  bar:1975
  bar:1976
  bar:1977
  bar:1978
  bar:1979
  bar:1980 text:1980
  bar:1981
  bar:1982
  bar:1983
  bar:1984
  bar:1985
  bar:1986
  bar:1987
  bar:1988
  bar:1989
  bar:1990 
  bar:1991
  bar:1992
  bar:1993
  bar:1994
  bar:1995
  bar:1996
  bar:1997
  bar:1998
  bar:1999
  bar:2000 text:2000
  bar:2001
  bar:2002
  bar:2003
  bar:2004
  bar:2005
  bar:2006
  bar:2007
  bar:2008
  bar:2009
  bar:2010
  bar:2011
  bar:2012 
  bar:2013 text:2013
PlotData=
 color:barra width:10 align:left 
  bar:1793 from:0 till:1773
  bar:1800 from:0 till:1627
  bar:1806 from:0 till:1857
  bar:1821 from:0 till:2430
  bar:1831 from:0 till:2518
  bar:1836 from:0 till:2527
  bar:1841 from:0 till:2700
  bar:1846 from:0 till:2873
  bar:1851 from:0 till:2748
  bar:1856 from:0 till:2708
  bar:1861 from:0 till:2710
  bar:1866 from:0 till:2649
  bar:1872 from:0 till:2553
  bar:1876 from:0 till:2638
  bar:1881 from:0 till:2648
  bar:1886 from:0 till:2666
  bar:1891 from:0 till:2644
  bar:1896 from:0 till:2723
  bar:1901 from:0 till:2589
  bar:1906 from:0 till:2473
  bar:1911 from:0 till:2317
  bar:1921 from:0 till:2029
  bar:1926 from:0 till:1971
  bar:1931 from:0 till:1953
  bar:1936 from:0 till:1950
  bar:1946 from:0 till:1957
  bar:1954 from:0 till:2006
  bar:1962 from:0 till:2122
  bar:1968 from:0 till:2235
  bar:1975 from:0 till:2858
  bar:1982 from:0 till:3232
  bar:1990 from:0 till:3591
  bar:1999 from:0 till:3786
  bar:2006 from:0 till:4001
  bar:2012 from:0 till:4049
  bar:2013 from:0 till:4066
TextData=
  fontsize:S pos:(50,10)
  text:source Cassini et INSEE



## Melestradurezh
## Tud
### Tud marvet eno
* 1925 : Georges Palante, prederour.
### Tud liammet ouzh Hilion
* Sant Ronan.
* Patrice Carteron, melldroader, en deus bevet eno.
### Ardamezeg ar familhoù

## Liammoù etrebroadel
### Gevelliñ

## Liammoù diavaez

*  Hilion war lec'hienn Geobreizh
* Hilion infos
* Glad Hilion war lec'hienn dielloù an departamant
* mirlec'h naturel Bae Sant-Brieg
* Ti ar Bae / Maison de la Baie

## Levrlennadur
* Michel Froger & Michel Pressensé : *Armorial des communes des Côtes-d'Armor & Ille-et-Vilaine*. 2008 Michèle Gaillard : *Topographie chrétienne des cités de la Gaule, des origines au milieu du VIIIè siècle. XIV. Province ecclésiastique de Reims (Belgica Secunda)*. De Boccard. 2006
* Pol Potier de Courcy : *Nobiliaire et armorial de Bretagne*. Adembannadur Editions des Régionalismes. Cressé. 2011/2014
* Bernard Tanguy : *Dictionnaire des noms de communes, trèves et paroisses des Côtes d'Armor*. Chasse-Marée. ArMen. 1992
* Erwan Vallerie : *Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus.* An Here. 1995

## Notennoù ha daveoù