Paul Dukas

**Paul Abraham Dukas**, ganet d'an 1 a viz Gouere 1865 e Pariz ha marvet d'ar 17 a viz Mae 1935 e Pariz ivez, a oa ur sonaozour gall.

Un nebeud eus e oberennoù zo bet embannet hepken, dre ma taole kement raktres na gave ket peurlipet a-walc'h. Brudet eo dreist-holl evit e varzhoneg sinfoniek *L'apprenti sorcier*, daoust ma aozas oberennoù meur all evel an opera *Ariane et Barbe-Bleue*, ar sinfonienn *Symphonie en ut majeur*, ar sonadenn *Sonate en mi bémol mineur* evit ar piano, hag ur varrez anvet *La Péri*. Ouzhpenn aozañ sonerezh e oa ur sonvarnour, hag ur c'helenner koulz e Skol sonerezh Pariz (*Conservatoire national supérieur de musique et de danse*) hag e Skol normal sonerezh Pariz.

## Buhez
Eil mab ur familh yuzev e oa Paul Dukas. E dad, Jules Jacob Dukas, a oa ur banker ; ur bianoourez e oa e vamm, Eugénie, a varvas en ur wilioudiñ pa oa Paul en e bemp bloaz.

Deskiñ seniñ ar piano evel e vamm a eure Paul, ha d'e 14 vloaz e krogas da aozañ sonerezh. Goude e studi el likez Turgot e 1881, pa oa 16 vloaz, ec'h eas da Skol sonerezh Pariz, ma teskas ar piano, ar glotadouriezh hag ar sonaozañ. E-touez e gamaladed edo Claude Debussy. E-keit-se ec'h aozas Paul Dukas *Goetz de Berlichingen* (1883) ha *Le Roi Lear* (1883). Dianket e oa bet skrid ar pezh diwezhañ-se, hogen adkavet e voe er bloavezhioù 1990 ha sonet e voe e 1995 evit ar wech kentañ.

D'e ganadenn *Velléda* e voe deroet an eil Priz Roma e 1888, pa oa 23 bloaz ar sonaozour, a voe ken dipitet ma kuitaas Skol sonerezh Pariz bloaz war-lerc'h. Goude e servij soudard ec'h eas da sonvarnour ha da sonaozour a vicher.

Adalek 1892 neuze e skrivas pennadoù skridvarnouriezh e meur a gelaouenn arbennik, hag er memes bloaz e voe sonet e oberenn vicherel gentañ, *Polyeucte*, awenet gant pezh-c'hoari Pierre Corneille ha levezonet gant sonerezh Richard Wagner.

Berzh a reas *L'apprenti sorcier* e 1897, ken e voe klevet choazh 43 bloaz diwezhatoc'h er film ''Fantasia'' gant Walt Disney e 1940.

E 1907 e voe c'hoariet e opera *Ariane et Barbe-Bleue*. Daoust d'ar berzh e voe darbet dezhañ distruj dornskrid e varrez *La Péri*, a voe c'hoariet memestra e 1912. Kalz skridoù a voe distrujet gantañ evel-se.

E 1915, Suzanne Pereyra a zeuas war-benn hent dezhañ ; bloaz war-lerc'h e voe an eured. E 1919 e voe ganet o merc'h Adrienne. Tri bloaz goude e prenas ar c'houblad un ti e Royan (Charente-Maritime).

E miz Kerzu 1927, hag eñ oadet a 62 vloaz, e voe anvet Paul Dukas da gelenner e Skol sonerezh Paris.

Un annez d'ar c'houblad a oa c'hoazh e Paris ; eno e varvas ar sonaozour d'ar 17 a viz Mae 1935, oadet a 69 bloaz. 

## Enorioù
Niverus eo ar skolioù sonerezh a zo bet anvet en enor da Baul Dukas, en o zouez ar Skol Paul-Dukas e Paris.

## Oberennoù
;Laz-seniñ
**Polyeucte, Dukas|Polyeucte*, 1891
**Goetz de Berlichingen, Dukas|Goetz de Berlichingen*, 1883 
**Le Roi Lear*, 1883
**Symphonie en ut majeur de Dukas|Symphonie en ut majeur*, 1895–1896
**[[L'Apprenti sorcier]]*, 1897
;Sonerezh kambr
**Villanelle, Dukas|Villanelle*, evit korn ha piano, 1906
;Piano
**La plainte, au loin, du faune...*, 1920
**Prélude élégiaque*, war anv Haydn, 1909
**Sonate en mi bémol mineur de Dukas|Sonate en mi bémol mineur*, 1901
**Variations, interlude et finale sur un thème de Rameau*, c. 1899–1902
;Kan
**Sonnet de Ronsard*, 1924
**Vocalise*, pour voix et piano
**Hymne au soleil*
**Sémélé et Velléda*
;Sonerezh koroll
**La Péri*, 1911
;Opera
**Ariane et Barbe-Bleue*, 1907

## Levrlennadur
*  Dominique Missika, *Thérèse, Le grand amour caché de Léon Blum*, Paris, Alma, 2016, 
## Liammoù diavaez
*  ''Museum of Music History''
## Notennoù ha daveoù