Suresnes

**Suresnes** () zo ur gumun c'hall e departamant Hauts-de-Seine e rannvro Île-de-France, war glann gleiz ar stêr Seine, 10 km diouzh kreiz Pariz. E-kichen 130 kumun all emañ e Métropole du Grand Paris abaoe krouidigezh an ensavadur e 2016.

## Lec'hanvadurezh
*Soresnæ* e oa anv latin kêr er Grennamzer, eus *Surisna*, an doueez c'halian hag a ziwalle unan eus stivelloù ar Mont Valérien, *Syrenæ* diwezhatoc'h.
*Surisnas* eo an anv gallek kentañ.

## [[Ardamezouriezh|Ardamezioù]]

## Douaroniezh
Emañ Suresnes war uhelennoù (etre 29 m ha 162 m) glann dehoù ar stêr Seine, e-tal Koadeg Boulogne hag a zo war ar ribl all e 16 arondisamant Paris.
El liveoù izelañ ez eus gouezelennoù pri eus an trede hoalad, mein-Champagn enno ; a-us dezho ez eus ur plateiz razek hag a c'hronn penn uhelañ Suresnes, ar Mont Valérien, anezhañ ur bank mein-Champagn ha n'eo ket bet krignet gant an amzer.
Annezet penn-da-benn eo kêr Suresnes ha hini Paris eo he hin.

## Istor
Unan eus domanioù ar roue Charles III e oa an tiriad betek m'er roas e 918 da Robert, kont Paris hag abad Saint-Germain-des-Prés. Tamm-ha-tamm e voe savet ha kresket kêriadenn Suresnes, a veve diwar ar gwiniegi hag ar pesketaerezh er stêr.

E miz Ebrel 1593 e voe dalc'het enno ar breutadegoù etre ar roue Henri IV hag ar gatoliked evit terriñ ar brezel a renent enep ar brotestanted.

En  e voe savet ur c'halvar war ar Mont Valérien, ma teuas pirc'hirinded. Dizale e voe digoret tavarnioù evit bodañ ha boueta ar feizidi. Uhelidi Paris a lakaas sevel melloù tiez ha liorzhoù. Da vare an Dispac'h gall e kollas abati Saint-Germain-des-Prés he beli war ar Mont-Valérien.

Er bloaz 1830 e voe berzet ar birc'hirinded. E 1839 e voe boulc'het savadur ur pont dreist ar stêr ; pa voe echuet e 1842 e voe fiziet merañ ar gwirioù-treizh en ur poster evit ur badelezh a 77 vloaz, met distrujet e voe ar pont e-kerzh Brezel 1870-1871.
E 1840-1846 e voe savet ur c'hreñvelc'h milourel war ar Mont-Valérien, a gollas neuze e dalvoudegezh relijiel.
Ur pont nevez a voe savet e Suresnes er bloaz 1874. E dibenn ar c'hantved e voe staliet labouradegoù a-hed ar stêr, tra ma kendalc'he ar sevel tiez war ar rozioù.

Mui-ouzh-mui a labourerien a voe e kêr e deroù an , p'en em stalias labouradegoù kirri-tan, nijerezioù ha gwispid.
Pa darzhas ar Brezel-bed kentañ e 1914 e troas Suresnes da unan eus al lec'hioù pennañ ma veze fardet obuzioù.
E 1919 e voe dilennet Henri Sellier, un ezel eus an SFIO, da vaer. Er bloavezhioù 1920 ha 1930 e lakaas sevel keoded-liorzh Suresnes hag an annezioù izelfeurm (AIF) kentañ, a anvas "annezioù marc'had-mat" (*Habitations à bon marché*, "HBM" ; *Habitations à Loyer Modéré*, HLM, hiziv), ul lise e 1929 hag ar «&nbsp;Skol dindan an amzer&nbsp;» *(École de plein air)* evit ar vugale dorzhellek e 1934-35. E 1938 e voe boulc'het ur pont nevez evit erlerc'hañ ouzh hini 1846.
E dalc'h an nazied e voe kreñvlec'h ar Mont-Valérien e-kerzh an Eil Brezel-bed ; eno e voe fuzuilhet tremen mil gouestlad hag izili eus ar Rezistañs. Ur c'hounlec'h eo hiziv evit enoriñ gouzañvidi ar brezel, ouzhpenn bout annezet gant servijoù al lu c'hall bepred.
E 1950 e voe echuet ar pont nevez. Nebeut-ha-nebeut e serras al labouradegoù, lodennaouegoù tiez a voe savet en o lec'h, ha savadurioù arnevez evit sezioù embregerezhioù meur.

## Poblañs
Abaoe 1793 e vez renablet poblañs Suresnes, 1&nbsp;470 a dud enni er bloaz-se. E 2015 e oa 48&nbsp;565 a dud o chom e kêr, ur c'hresk a 3,94% e-keñver 2010.

;Emdroadur ar boblañs, 1793-2014
•&nbsp;Mammennoù : Cassini (1793-2006) hag INSEE (2006-2015)

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize  = width:800 height:300
PlotArea   = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period     = from:0 till:50000
TimeAxis   = orientation:vertical
AlignBars  = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:10000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:2000 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo

BarData= 
  bar:1793 text:1793
  bar:1800
  bar:1806
  bar:1821 text:1821
  bar:1831
  bar:1836
  bar:1841 text:1841
  bar:1846
  bar:1851
  bar:1856
  bar:1861 text:1861
  bar:1866
  bar:1872
  bar:1876
  bar:1881 text:1881
  bar:1886
  bar:1891
  bar:1896
  bar:1901 text:1901
  bar:1906
  bar:1911
  bar:1921 text:1921
  bar:1926
  bar:1931
  bar:1936
  bar:1946 text:1946
  bar:1954
  bar:1962 text:1962
  bar:1968
  bar:1975
  bar:1982 text:1982
  bar:1990
  bar:1999 text:1999
  bar:2006 
  bar:2010 
  bar:2015 text:2015
PlotData=
  color:barra width:14 align:left
  bar:1793 from:0 till: 1470
  bar:1800 from:0 till: 1385
  bar:1806 from:0 till: 1427
  bar:1821 from:0 till: 1322
  bar:1831 from:0 till: 1441
  bar:1836 from:0 till: 1765
  bar:1841 from:0 till: 1953
  bar:1846 from:0 till: 2159
  bar:1851 from:0 till: 2032
  bar:1856 from:0 till: 3216
  bar:1861 from:0 till: 4546
  bar:1866 from:0 till: 4515
  bar:1872 from:0 till: 6477
  bar:1876 from:0 till: 6149
  bar:1881 from:0 till: 7011
  bar:1886 from:0 till: 7683
  bar:1891 from:0 till: 8404
  bar:1896 from:0 till: 9057
  bar:1901 from:0 till: 11225
  bar:1906 from:0 till: 13660
  bar:1911 from:0 till: 16248
  bar:1921 from:0 till: 19117
  bar:1926 from:0 till: 22209
  bar:1931 from:0 till: 27065
  bar:1936 from:0 till: 32018
  bar:1946 from:0 till: 32182
  bar:1954 from:0 till: 37149
  bar:1962 from:0 till: 39100
  bar:1968 from:0 till: 40616
  bar:1975 from:0 till: 37737
  bar:1982 from:0 till: 35187
  bar:1990 from:0 till: 35998
  bar:1999 from:0 till: 39706
  bar:2006 from:0 till: 44200
  bar:2010 from:0 till: 46723
  bar:2015 from:0 till: 48565
  


## Skeudennaoueg

Vigne municipale de Suresnes 9.jpg|Gwinieg Kêr Suresnes
2011-10-15 Forteresse du Mont-Valerien de Suresnes.jpg|Ar c'hreñvlec'h
2011 Cite-jardin suresnes Garden city movement.jpg|Ar geoded-liorzh e 2011
Vue Pont de Suresnes.jpg|Ar pont dreist ar Seine


## Gevelliñ
Gevellet eo Suresnes gant : 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Etre 1905 ha 1914 e voe krouet un emglev gevelliñ kentañ etre Suresnes ha Puteaux gant kêr saoz Keighley, a-drugarez da wreg ar maer, Alphonse Huillard, a oa a orin saoz. Ouzhpenn ar weladennoù etrezo hag an eskemmoù profoù e voe skeudennaouet ar vignoniezh etre an teir c'hêr e-pad dour-beuz ar Saena e 1910, ha goude-se e voe dastumet arc'hant gant Keighley evit adsevel savadurioù distrujet ha sikour an dud dilabour.

## Tud vrudet
* Claude Chappe (1763-1805), ijinadenner an arouezva
* Jean-Christophe Averty (1928-2017), lusker skingomz ha skinwel
* Pierre Bellemare (1929-2018), lusker skinwel, produer ha skrivagner
* Hubert Auriol (1952-2021), bleiner redek marc'h-tan ha karr
* Gérard de Suresnes (1961-2005), lusker skingomz
* Pascal Obispo (1965), oberour, sonaozer ha kaner
* Maureen Dor (1970), aktourez, kanerez ha luskerez skinwel belgiat
* Jacques Weber (1949), aktour, fiilmaozer ha leurenner
* Jo-Wilfried Tsonga (1985), c'hoarier tennis

## Levrlennadur
* CROSNIER, Étienne (rener) : *Histoire de Suresnes*, Éditions Suresnes Information, 1989 
* SERON, Octave : *Suresnes d'autrefois et d'aujourd'hui*, Lorisse, 2004 
* SORDES, René : *Histoire de Suresnes : Des origines à 1945*, Suresnes Sordes René, 1965 • Amazon
* Société historique de Suresnes : *La belle histoire des rues de Suresnes*, Société historique de Suresnes, 2013 

## Liammoù diavaez

*  Listenn maered Suresnes abaoe 1787
*  Ti an Touristelezh
*  Monumantoù istorel e Suresnes

## Daveoù ha notennoù