Goprsoudard

Ur **goprsoudard** zo ur soudard paeet evit brezeliñ pe en em gannañ en un arme ha n'eo ket hini e vro. Paeet e vez gant arc'hant pe ur gounid all bennak (douaroù, profoù, ur c'heodedourelezh).

## Istor
### En Henamzer
Ar faraon Ramses II a implije goprsoudarded evit e vrezelioù.

### Er Grennamzer hag en Azginivelezh

Er Grennamzer e oa kalz soudarded gopret gant ar briñsed evit brezelekaat evito. Gérard d'Athée a oa ur goprsoudard gall eus an  hag a oa e servij roue Bro-Saoz e Bro-Gembre ha Bro-Normandi. Graet e oa da *High Sheriff* gant ar roue saoz evit e drugarekaat.

E-pad Emgann an Alre, d'an 29 a viz Gwengolo 1364, e oa meur a vagad meur bep tu.

Er  e oa Beltram Gwesklin goprsoudard evit roue Bro-C'hall Charlez V. Eñ hag e vagad en em ganne evit gwizien pe gevredidi ar roue gall (Aovergn, Kastilha...) pe a-enep gwizien roue Bro-Saoz (Gwienna, Normandi...), hag e Breizh zoken, e vro orin. Graet e oa da gonestabl Bro-C'hall gant ar roue gall ha roet e oa dezhañ douaroù hag arc'hant. Charlez V a c'hopre soudarded all evel ar c'hembreat Owain Lawgoch da vrezeliñ a-enep ar Saozon e Normandi, Kastilha pe c'hoazh Poatev.

Da vare an Azginivelezh e oa condottieri o vrezeliñ evit rouantelezhioù Italia, evel Giovanni dalle Bande Nere ha John Hawkwood. Ar c'hoprsoudarded suis a oa brudet ivez.

### En amzer a-vremañ
#### en
Da vare ar brezel yen e klaske ar stadoù brasaat o c'hrog war ar broioù all, hep digeriñ brezel avat. Ar c'hopradouriezh a oa talvoudus evit emellout e aferioù diabarzh ar vro. N'eo ket bet anavezet gant Kenemglevioù Geneva ar c'hoprsoudarded evel soudarded reizhwiriek a dle bezañ gwarezet hervez lezennoù etrebroadel ar brezel.

Kalz goprsoudarded a zo bet en Afrika, ha dreist pep tra e Republik Demokratel Kongo, er Reter-Nesañ hag en Amerika ar Su. Brudet eo ar goprsoudard gall Bob Denard hag e vandennad da vezañ bet oberiant e kalz broioù bet trevadennoù Bro-C'hall alies : ar Gomorez, Aod-an-Olifant, korn-bro ar Biafra, Benin hag all.

Goprsoudard Afrika ar Su a zo brudet evit bezañ strolladoù stourm dammheñvel diouzh reoù armeoù ofisiel (dafar, kadoniezhoù...).

#### en
 Ar c'hoprsoudarded a vremañ a vez gopret alies dre kevredigezhioù milourel prevez. At stadunanat Academi, bet anvet Blackwater araok, zo e-touez ar re brudetañ, ar strollad Wagner rusian ivez.

En holl brezelioù e vez implijet goprsoudarded, evel e Brezel Libia 2011, Brezel "diabarzh" Siria... Evit taolioù-Stad ivez : d'an 3 ha 4 a viz Mae 2020 e Venezuela e klask ur strollad tud armet, anezho Venezuelaiz divroet ha goprsoudarded stadunanat dilestrañ war aod La Guaira da ziskar renad Nicolás Maduro. Harzet int gant arme Venezuela avat.

## Er sevenadur hag er sport
Dre astenn-ster hiziv e reer goprsoudarded eus sportourien zo hag a c'hoari evit ur vro pe ur c'hlub evit arc'hant.

Penn ar goprsoudard a gaver e kalz romantoù, filmoù ha c'hoarioù video.
;Levrioù 
* *Les Mercenaires* (titl kentañ *« Du sang sur les collines »*), *Les Chimères noires*, *Les Centurions au Katanga* gant Jean Lartéguy (bloavezhioù 1960) 
* *[[The Dogs of War]]* (1974) gant Frederick Forsyth
* *[[The Black Company]]*, heuliad romantoù dark fantasy gant Glen Cook
* *Par le fer* gant Mercedes Lackey
* *[[Berserk (manga)]]* gant Kentaro Miura
;Filmoù
* *[[Ar seizh samourai]]* gant Akira Kurosawa, 1954
* *[[The Magnificent Seven]]*, azasaat an hini kent gant John Sturges, 1960
* *[[El mercenario]]* gant Sergio Corbucci, 1968
* *[[Dark of the Sun]]* gant Jack Cardiff, 1968 (goprsoudarded e Kongo)
* *[[The Wild Geese]]* gant Andrew V. McLaglen, 1978
* *[[Flesh and Blood]]*, gant Paul Verhoeven, 1985
* *[[Il mestiere delle armi]]* gant Ermanno Olmi, 2002 (un istor en Italia e deroù ar XVIvet kantved)
* *[[The Expendables]]* gant Sylvester Stallone, 2010
* *[[Mister Bob]]* gant Thomas Vincent, 2011, un telefilm diwar-benn Bob Denard
* *[[Elysium (film)|Elysium]]* gant Neill Blomkamp, 2013, ur film skiant-faltazi stadunanat
* *[[Mercenaire (film)|Mercenaire]]*, gant Sacha Wolff, 2016, diwar-benn ar sport
;C'hoarioù video
* *[[Battlefield: Bad Company]]* war Xbox 360 et PS3
* an heuliad *[[Resident Evil]]*, war an holl letrinoù
* *[[Far Cry 2]]* : Xbox 360, PS3, PC
;Kanaouennoù ha barzhonegoù
* *Le Mercenaire*, cheñchet e *Le Volontaire*, kan hengounel an arme gall,
* *Le Loup de guerre*, kanaouenn gant Jean-Pax Méfret,
* *Les Reîtres, chanson barbare*, barzhoneg gant Victor Hugo e *[[La Légende des siècles]]*,
* *Les Mercenaires*, kanaouenn gant Jean Ferrat.

## Gwelet ivez
* Kourserezh
## Notennooù ha daveennoù