Nisa

: **''Nisa**, un anv all roet d'ar rouanez Pylia, e mojennoù Hellaz kozh.*

*'Nisa** ([[okitaneg]]: ''Niça''; [[galleg]] ''Nice'', [[italianeg]]: ''Nizza'') a zo hiriv penn-kêr departamant [[Alpoù-an-Arvor]], er [[Frañs]].
== Douaroniezh ==

Emañ kêr Nisa war ribl ar [[Mor Kreizdouarel]], e pleg mor an Aelez (''baie des Anges''), torgennoù en-dro dezhi, sko ouzh menezioù ar [[Mercantour]], bevennet gant traoñienn ar stêr [[Var]] er c'hornôg ha gant ar menez Boron (''Mont-Boron'') er reter.

Div stêr a red dre gêr (nemet d'an hañv, pa'z eont da hesk): 
* ar ''Paillon'' er reter (34 km), 
* ar ''Magnan'' er c'hornôg, kalz berroc'h. 

Un toulladig torgennoù a sav o fenn a-us d'ar gêr, menegomp div anezhe: 
* hini ''Cimiez'' gant dismantroù eus an [[Henamzer]];
* hini ar c'hastell, etre ar gêr gozh hag ar porzh. 

An eil kêr c'hall eo evit a sell an douristelezh, gant an eil aerborzh gall evit a sell niver ar veajerien: tost da 10 000 000 e 2005.

== Anv ==
=== Stummoù skrivet ===
A. Nisa
* **Nikaia** (Polybos, XXXIII, 4, 7; Strabon, IV, 1, 5; 9)
* **Nicaea** (Ptolemaois, III, I, 2; Plinus, ''Hist. Nat.'' III, 47)
* **Nicea** (Gregor a Dours)
* **Niccia** (Sened-Iliz 585)

B. Cimiez
* **Cemelennum** (Ptolemaios, III, 1, 39)
* **oppido Vedantiorum civitatis Cemenelio** (Plinus, ''Hist. Nat.'' III, 47)
* **Cemenelum, Cimela** (''Passio Pontii'')

=== Gerdarzhioù ===
* **Nikaia**
* **Cemelennum*'

== Ardamezioù ==
== Istor ==

=== Henamzer ===
Ur stal-werzh gresian sujet da [[Massalia|Vassalia]] e oa Nisa. Chom e reas staget ouzh Massalia goude houmañ e oa bet bet aloubet gant ar Romaned e [[-49|49 kent J.-K.]]. Staget eo bet goude, war dro fin , ouzh rannvro *Alpes Maritimae*. Porzh Nisa e oa anvet *plagia* = traezhenn, gant *It. Ant.* ha [[dizanv Ravenna]]. Cimiez e oa un *oppidum* eus al Ligured. Da vare [[Aogust (impalaer)]], Cimiez a voe savet da bennlec'h ar vro evit an arme roman. Diwezhatoc'h, e oa savet da gêrbenn ar rannvro *Alpes Maritimae*.

===  ===
[[Kontelezh Nisa]] a oa bet staget ouzh Bro-C'hall e [[1860]]
==Dibunnadeg ar bleunioù==
<gallery>
Restr:Bataille de fleurs. 2020-02-22 14-43-52.jpg
Restr:Bataille de fleurs. 2020-02-22 14-47-17.jpg
Restr:Bataille de fleurs. 2020-02-22 14-50-16.jpg
Restr:Bataille de fleurs. 2020-02-22 14-53-48.jpg
Restr:Bataille de fleurs. 2020-02-22 14-56-44.jpg
Restr:Bataille de fleurs. 2020-02-22 15-00-53.jpg
Restr:Bataille de fleurs. 2020-02-22 15-18-29.jpg
Restr:Bataille de fleurs. 2020-02-22 15-23-33.jpg
Restr:Bataille de fleurs. 2020-02-22 15-15-01.jpg
</gallery>

== Monumantoù ha traoù heverk ==
== Emdroadur ar boblañs ==
== Melestradurezh ==
== Tud vrudet liammet ouzh Nisa ==
Ganet e Nisa :
* [[Giuseppe Garibaldi]], brogarour italian, ganet e Nisa ([[Rouantelezh Sardinia]]) e [[1807]],
* [[Jean-Marie Gustave Le Clézio]], skrivagner breizhat ha morisat, prix Nobel al lennegezh e 2008
* [[Christian Estrosi]], maer, ganet e[[1955]],
* [[Eric Ciotti]], kannad, ganet e [[1965]].

Marvet e Nisa :
* [[Ben Vautier|Ben]] (1935-2024), arzour ar gweled bet o chom e-pad pell e Nisa.

== Gevellet eo Nisa gant ==
*  [[Cuneo]], [[Italia]]
*  [[Dinedin]] ([[Bro-Skos]]). 
*  [[Gdańsk]], [[Polonia]]
*  [[Hangzhou]], [[Republik Pobl Sina]]
*  [[Laval (Kebek)|Laval]], [[Kebek]]
*  [[Louisiana]] (Stad), [[Stadoù Unanet]]
*  [[Nürnberg]], [[Alamagn]]
*  [[Papeete]], [[Polinezia c'hall|Polinezia]]
*  [[Sant Petersbourg]], [[Rusia]]
*  [[Szeged]], [[Hungaria]]
*  [[Thessaloniki]], [[Gres]]
*  [[Yalta]], [[Krimea]]
== Gwelet ivez ==
== Liammoù diavaez ==

*    [http://mtcn.free.fr Sonerezh ha korolloù hengounel eus bro Nisa]
== Levrlennadur ==

* Yvette Duval ː *Topographie chrétienne des cités de la Gaule, des origines au milieu du VIIIè siècle. II. Provinces ecclésiastiques d'Aix et d'Embrum (Narbonensis Secunda et Alpes Maritimae)''. De Boccard. 1986

## Daveoù ha notennoù