Berne

**Berne** (ne vez skrivet *Berné* nemet e galleg) zo ur gumun eus Breizh, e kanton Gourin e departamant ar Mor-Bihan.
## Douaroniezh

801 Scorff Pêcherie de Coscodo.jpg|Ar Skorf etre Berne hag An Ignel.

* War lez ar Skorf emañ Berne.
## Dezougen
* War al linenn hent-houarn Pondi Mêlann edo  Berne.

## Anv
### Stummoù skrivet
* Dauzat & Rostaing ː **Berrené**, 1387
* Erwan Vallerie : *"***Berrené***, 1319;* **Berené***, 1332;* **Berrené***, 1360;* **Berrené***, 1387;* **Beronne***, 1516;* **Berevez***, 1553"*
* Hervé Abalain : "**Berrene** *en 1387, <* **Bernac / Brennac** dre metatezenn
* Daniel Delattre : "**Berrenne'','' Beprene** *au XVè*"

### Gerdarzh
* Dauzat et Rostaing ː anv den galian ha roman *Brennius* (eus galianeg *Brennus*) ha lostger *-acum".*
* Emb. Flohic : e c'hellfe dont eus *bern*,
* Hervé Abalain : marteze domani *Brennos / Brennus*; marteze *<nowiki/>'bre'<nowiki/>* ha *<nowiki/>'nec'h*' , dre ma Berne en em gav war un uhel. Derc'hel sonj ivez hag e oa ar barrez dindan anv Brevin, arc'heskob Canterbury

## Ardamezioù
## Istor
### [[Henamzer]]
* An hent roman eus Vorgium (Karaez bremañ) da v-Blabia (Porzh-Loeiz bremañ) a dreuze ar Skorf e Pontuler e Berne; e Ziñseg, war lez an hent, e oa bet savet ur c'hamp gant ar Romaned.
### [[Dispac'h Gall]]
* Melestradurezh: krouet e voe ar gumun e 1790. Gant al lezenn eus an 23 a viz Eost 1790 e voe lakaet da bennlec'h kanton Berne gant teir c'humun ennañ: An Ignol, Berne ha Sant-Karadeg-Tregonvael; e Bann ar Faoued e oa; dilamet e voe kanton Berne e 1801 ha lakaet Berne e Kanton ar Faoued bet miret ha brasaet ivez gant al lezenn eus an *8 pluviôse an IX* (28 a viz Genver 1801), dezhi an titl *loi portant réduction du nombre de justices de paix*; lakaet e voe Berne en Arondisamant Pondi e 1800.
### kantved
#### [[Brezel-bed kentañ]]
* * Mervel a reas 78 gwaz hervez marilhoù ar gumun, 83 hervez monumant Santez-Anna-Wened hag hervez monumant ar re varv (eleze 4,09 % ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911) eus ar gumun a gollas o buhez abalamour d'ar brezel.
#### [[Eil Brezel-bed]]
##### '''Repuidi-brezel'''
* D'an 1 a viz Even 1940 e oa 192 repuad e Berne; 12 anezhe n'oant ket distroet d'ar gêr c'hoazh d'ar 1añ a viz Gwenholon 1940.
##### '''1944'''
* Miz Even: un den ag ar Rezistañs a voe lazhet gant an Alamaned e Kergaer;
* Miz Gouere: d'ar 6, 16 den ag ar Rezistañs a voe fuzuilhet e Landordu; d'an 18, tri ezel arall ag ar Rezistañs a zo bet fuzuilhet e Kernevez-Ziñzeg.
##### Tud marvet
* Mervel a reas 21 den abalamour d'ar brezel.
#### Brezelioù didrevadennañ
* Daou waz a varvas e Brezel Indez-Sina ha pevar e Brezel Aljeria.

## Monumantoù ha traoù heverk

Château de Pontcallec.JPG|Maner Pontkalleg.
Berné église paroissiale.JPG|An iliz katolik.

* Maner Pontkalleg
* Iliz katolik *Sant Breven*.
* Chapel *Sant Albaod*.
* Chapel *ar Galon Sakr*.
* Monumant ar re varv er vered, luc’hskeudenn. Dioueliet e voe d’an 3 a viz Even 1926.
* Plakenn ar re varv (1914-1918) en iliz katolik, luc’hskeudenn.

## Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

## Melestradurezh

Berné mairie.JPG|Ar maerdi.

## Tud
* Paul Ihuel (2 a viz Du 1903 e Pondi-22 a viz Here 1974 e Pariz, Bro-C'hall), maer ar gumun, kuzulier Kanton ar Faoued (1945-1974), kannad ar Mor-Bihan e 1936-1940 hag e 1945-1974, kadoriad kuzul-departamant ar Mor-Bihan, Is-sekretour-stad ha Sekretour-stad al Labour-Douar.

### Ardamezeg ar familhoù

## Gevelliñ
## Liammoù diavaez
*Berne war lec'hienn Geobreizh
## Levrlennadur
* Centre généalogique et historique du Poher. *Kaier ar Poher*. n° 66. Miz Here 2019
* Job Jaffre : *Seigneurs et Seigneuries du Kemenet-Héboé*, Éditions Dalc'homp Soñj, 1986
* Pol Potier de Courcy : *Nobiliaire et armorial de Bretagne*. Adembannadur Editions des Régionalismes. Cressé. 2011/2014
* Bernard Tanguy : *Dictionnaire des noms de communes, trèves et paroisses du Finistère*. Chasse-Marée. ArMen. 1990

## Daveoù ha notennoù