Yiannis Ritsos

Ur barzh gresianek e oa **Yiannis Ritsos** (gresianeg: Γιάννης Ρίτσος; treuzksrivet ivez: Yannis, Giannis pe Giannhs), bet ganet e Monemvasia d'ar 1añ a viz Mae 1909 hag aet da anaon en Aten d'an 11 a viz Kerzu 1990.

Renket e vez e-touez ar pevar barzh gwellañ eus Gres an  a-gevret gant Kostis Palamas, Giorgos Seferis hag Odysseus Elytis.

Skrivañ a reas ouzhpenn ugent dastumadenn barzhoniezh, nav romant, pevar fezh-c'hoari ha skridoù all, hag e meur a yezh eo bet troet e oberennoù.
  
Nav gwezh e oa bet kinniget e anv, en aner, evit Priz Nobel al lennegezh ha pa'c'h eas gantañ Priz Lenin ar Peoc'h e 1977 e tisklêrias e oa hennezh pouezusoc'h dezhañ evit ar Priz Nobel.

Ezelañ a reas ouzh Strollad Komunour Gres da geñver diwezh ar bloavezhioù 1920 hag abalamour d'e gredennoù politikel e oa bet bac'het e "kampoù an addeskiñ broadel" goude fin Brezel Diabarzh Gres (1946-1949).

Difennet e oa bet e varzhoniezh gwezh ha gwezh all e Gres abalamour d'an danvezioù eus an tu-kleiz a gontas drezi.

E 1975 e oa bet roet un doktorelezh a-enor dezhañ gant Skol-Veur Aristoteles e Thessaloniki.

## Oberennoù

### Barzhonegoù
* *Traktor* ("Τρακτέρ") - 1934
* *Piramidennoù* ("Πυραμίδες") - 1935
* *Bezskrivadur* ("Επιτάφιος") - 1936: skrivet e enor un den lazhet en ur vanifestadeg
* *Kanaouenn ma c'hoar* ("Το τραγούδι της αδελφής μου") - 1937 
* *Simfonienn an nevez-amzer* ("Εαρινή συμφωνία") - 1938
* *Ergerzh ar meurvor* ("Το εμβατήριο του ωκεανού") - 1940
* *Mazourka kozh gant lusk ar glav* ("Παλιά μαζούρκα σε ρυθμό βροχής) - 1943
* *Prouenn* ("Δοκιμασία") - 1943
* *Hon c'hamalad* ("Ο σύντροφός μας") - (1945): diwar-benn Nikos Zac'hariadis
* *Ardremezioù ar bed* ("Γειτονιές του κόσμου") - 1949
* *Vijel* ("Αγρύπνια") - 1954
* *[[Gwener|Gwerelaouenn]]* ("Πρωινό άστρο")- 1955
* **'Sonatenn dindan an heol-loar'' ("Σονάτα του Σεληνόφωτος") - [[1956]]
* ''Danevelladur'' ("Χρονικό")- [[1957]]
* ''Deizioù maen'' ("Πέτρινος χρόνος")- [[1957]]
* ''Kimiadenn'' ("Αποχαιρετισμός")- [[1957]]
* ''Picher'' ("Υδρία") - [[1957]]
* ''Sklaerder ar goañv'' ("Χειμερινή διαύγεια") - [[1957]]
* ''Ardremezioù ar bed'' ("Οι γειτονιές του κόσμου") - [[1957]]
* ''Framamdur ar gwez'' ("Η αρχιτεκτονική των δέντρων") - [[1958]]
* ''Pa degouezh an estren'' ("Οταν έρχεται ο ξένος") - [[1958]]

Ανυπόταχτη πολιτεία (1958)

* ''Ar maouezed kozh hag ar mor'' ("Οι γερόντισσες κ' η θάλασσα") - [[1959]]
* ''Ar prenestr'' ("Το παράθυρο") - [[1960]]
* ''Ar pont'' ("Η γέφυρα") - [[1960]]
* ''Ar Sant Du'' ("Ο Μαύρος Αγιος") - [[1961]]
* ''An ti marv'' ("Το νεκρό σπίτι") - [[1962]]
* ''Dindan skeudenn ar menez** ("Κάτω απ' τον ίσκιο του βουνού") - 1962
* *Gwezenn an toul--bac'h hag ar maouezed* ("Το δέντρο της φυλακής και οι γυναίκες") - 1963
* *C'hoarioù an neñv hag an dour* ("Παιχνίδια τ'ουρανού και του νερού") - 1964
* *[[Filoctetes]]* ("Φιλοκτήτης") - 1965
* *Hellazegezh* ("Ρωμιοσύνη") - 1966
* *[[Orestes]]* ("Ορέστης") - 1966
* *Ostrava* ("Όστραβα") - 1967
* *Mein, adlavaroù ha kaeloì* ("Πέτρες, Επαναλήψεις, Κιγκλίδωμα") - 1972
* *Helena* ("Η Ελένη") - 1972
* *Jestroù* ("Χειρονομίες") - 1972
* *Pevare ment* ("Τέταρτη διάσταση") - 1972
* *Distro [[Ifigeneia]]* ("Η επιστροφή της Ιφιγένειας") - 1972
* *[[Ismene]]* ("Ισμήνη") - 1972
* *[[C'hrisothemis]]* ("Χρυσόθεμις") - 1972
* *[[Garganta]]* ("Γκραγκάντα") - 1973
* *Trepas ha diri* ("Διάδρομος και σκάλα") - 1973
* *Septiria ha Dafniforia* ("Σεπτήρια και Δαφνηφόρια") - 1973
* *Pod o vogediñ* ("Καπνισμένο τσουκάλι") - 1974
* *Distruj Milos* ("Ο αφανισμός της Μήλος") - 1974
* *Meulgan ha keinvan evit [[Kiprenez]]* ("Υμνος και θρήνος για την Κύπρο") - 1974
* *Kloc'hdi* ("Κωδωνοστάσιο") - 1974
* *Paperioù* ("Χάρτινα") - 1974
* *Ar voger e-barzh ar melezour* ("Ο τοίχος μέσα στον καθρέφτη") - 1974
* *Mestrez ar gwinegi* ("Η Κυρά των Αμπελιών") - 1975

Η τελευταία προ Ανθρώπου Εκατονταετία (1975)

Τα επικαιρικά (1975)

* *Deizlevr an harlu* ("Ημερολόγιο εξορίας") - 1975

Μαντατοφόρες (1975)

* *Ti ar porzhier* ("Θυρωρείο") - 1976
* *An ergerzhadeg* ("Το μακρινό") - 1977
* *Ar mozhol-dor* ("Το ρόπτρο")
* *Skritur Dall* ("Γραφή Τυφλού")
* *An erotikoù* ("Τα ερωτικά")

Ανταποκρίσεις (1987)

### Romantoù
* *Arisotos an aketus* ("Αρίοστος ο Προσεχτικός") - 1982
* *Iskisat traoù* ("Τι παράξενα πράματα") - 1983
* *Gant an taol-ilin* ("Με το σκούντημα του αγκώνα") - 1984
* *Evel-se emañ marteze* ("Ισως να'ναι κι ετσι") - 1985
* *An hini kozh hag ar sarpant-nij* ("Ο γέροντας με τους χαρταιτούς") - 1985
* *N'eo ket nemet evidout* ("Οχι μονάχα για σένα") - 1985
* *Siellet gant ur mousc'hoarzh* ("Σφραγισμένα μ'ενα χαμόγελο") - 1986
* *War digresk a ra ar goulennoù* ("Λιγοστεύουν οι ερωτήσεις") - 1986
* *Aristis a nac'h dont da vezañ Sant* ("Ο Αρίοστος αρνείται να γίνει Αγιος") - 1986

### C'hoariva
* *Ur vaouez war vord ar mor* ("Μια γυναίκα πλάι στη θάλασσα") - 1942
* *Du-hont eus skeud ar siprezennoù* ("Πέρα απ'τον ίσκιο των κυπαρισσιών") - 1947
* *Bizhier ar re dall* ("Τα ραβδιά των τυφλών") - 1959
* *Ar c'hrec'h gant ar feuntenn* ("Ο λόφος με το συντριβάνι")

### Dastumadennoù
* *Barzhonegoù - Levrenn 1* ("Ποιήματα - Α τόμος") - 1961
* *Barzhonegoù - Levrenn 2* ("Ποιήματα - Β τόμος") - 1961
* *12 brazhoneg evit [[Kavafi]]* ("12 ποιήματα για τον Καβάφη") - 1963
* *Testenioù - Rumm 1* ("Μαρτυρίες - Σειρά 1η") - 1963
* *Barzhonegoù - Levrenn 3* ("Ποιήματα - Γ τόμος") - 1964
* *Testenioù - Rumm 2* ("Μαρτυρίες - Σειρά 2η") - 1966
* *Tric'hwec'h kanouennig evit ar mammvro vihan* ("Δεκαοχτώ λιανοτράγουδα της πικρής πατρίδας") - 1973
* *Barzhonegoù - Levrenn 4* ("Ποιήματα - Δ τόμος") - 1975

### Beajoù
* *Sonjoù eus an [[Unaniezh Soviedel]]* ("Εντυπώσεις απο τη Σοβιετική Ενωση") - 1956
* *Teirzaolenn itianek* ("Ιταλικό τρίπτυχο") - 1982

### Troidigezhioù
* Aleksander Blok: *An daouzek* ("Οι δώδεκα") - 1957
* *Dastumadenn barzhed roumaniek* ("Ανθολογία Ρουμανικής ποίησης") - 1961
* Jozef Atila: *Barzhonegoù* ("Ποιήματα") - 1963
* Vladimir Mayakovsky: *Barzhonegoù* ("Ποιήματα") - 1964
* Dora Gabe: *Me, ma mamm hag ar bed* ("Εγώ, η μητέρα μου και ο κόσμος") - 1965
* Ilya Ehremburg: *Ar wezenn* ("Το δέντρο") - 1966)
* Nazım Hikmet: *Barzhonegoù* ("Ποιήματα") - 1966
* Νικόλας Γκιλλιέν: *Ar zoo bras* ("Ο μεγάλος ζωολογικός κήπος") - 1966
* *Dastumadenn barzhed tchekek ha skovakek* ("Ανθολογία Τσέχων και Σλοβάκων ποιητών") - 1966
* A. Tolstoy: Η γκρινιάρα κατσίκα (1976)
* Fereydoun Faryad: Ονειρα με χαρταετούς και περιστέρια (1988)
* Hô Chi Minh: *Deizlevr an toull-bac'h* ("Ημερολόγιο της φυλακής")

## Liammoù diavaez
* Barzhonegoù troet e saozneg
* ''Sonatenn dindan an heol-loar'' - testenn e gresianeg mui an droidigezh e saozneg