Jean Bruller

**Jean Bruller** *alias* **Vercors** a zo ganet e Pariz d'ar 26 a viz C'hwevrer e 1902 ha marvet d’an 10 a viz Even 1991. Arzour gall, skeudennaouer, engraver ha skrivagner (*Le Silence de la Mer* e 1942) e oa, Jean Bruller eus e anv ofisiel, met adalek 1941 e-pad an eil brezel bed e kemeras Bruller an anv-pluenn *Vercors*, evit ar rezistañs.

## Bugaleaj
E dad Louis Bruller a oa levrdiour, a orin yuzev eus bro Hungaria, hag e vamm, skolaerez c’hall, anvet Ernestine Bourbon. Adalek ganedigezh ar paotrig e paouezas an tad da labourat. E 1909 e voe skoliataet Jean er skol Alzasian e Pariz betek 1920, ar bloavezh ma tremenas diplom ar vachelouriezh.

## Buhez un tresour
Diouzhtu goude bezañ tapet e vachelouriezh e krogas Bruller da ober studioù ijinour ha tisavour, met laoskel a reas se buan tre a-gostez evit dont da vezañ tresour fent. Adalek penn-kentañ e brantad micherel e teuas Jean da vezañ brudet en e zanvez. Tresañ a rae evit un nebeud kazetennoù, hag e 1923 e teuas Jean Bruller da vezañ rener ha skrivagner pennañ ar gazetenn *[[L'Ingénu]]* bet krouet gantañ, met ne badas ket pell, paouez a reas ar gazetenn-se da vezañ embannet e 1924 abalamour ma kuitaas Jean ar vro evit mont da Dunis da ober e goñje.

Deuet en-dro da Bariz e 1926 e teuas Bruller a-benn da astenn e rouedad gant arzourien vrudet betek kreiz ar bloavezhioù 1930. Tapout a reas neuze muioc'h a blas er bed-se.

Deraouiñ a reas buan tre da gemer perzh el luskad sokialour ha paouez a reas penn-da-benn da vezañ peocʼhelour goude emglev München e 1938. Kaset e voe neuze da su Bro-C'hall e-pad an « drôle de guerre » e-lec'h ma teuas da vezañ un amunuzer bihan. Tamm-ha-tamm e krogas da skrivañ un tammig bemnoz diwar-benn e vugaleaj.

## An Eil Brezel-bed
E 1941 ez eas an aotrou Jean Bruller diwar wel ha ganet e voe Vercors, ul lesanv dibabet evit kemer perzh er rezistañs, dibabet en enor d’ar menez a oa e-tal-kichen Mours-Saint-Eusèbe, al lec'h ma oa bet kaset evel soudard e 1938. Er memes bloavezh ez eas tre er rouedad « Intelligence Service » met diskaret e voe buan-tre. Degemeret e voe neuze er rezistañs boutin a-enep an Nazied a-drugarez da b/Pierre de Lescure. Gantañ ivez e savas un ti-embann kuzh anvet «Éditions de Minuit». A-hed ar brezel e voe Vercors un den empleget er rezistañs, kas a reas kemennadennoù kuzhut pouezus da holl rouedad ar rezistañs.

Er gazetenn guzh-se e embannas ivez e zanevell gentañ : « *[[Le Silence de la Mer]]* ». Goude berzh e embannadenn gentañ e kendalc'has da embann levrioù a bep seurt dindan e lesanv hag a-drugarez d’e di-embann. Memes gant diaesterioù goude fin ar brezel e chomas rener e di-embann betek 1949. 

Ouzhpenn se, pa voe echu ar brezel e tivizas Jean Bruller mirout an anv Vercors... Ne chomas Jean Bruller nemet en e vuhez prevez.

## Buhez ur skrivagner
Adalek penn kentañ ar brezel e krogas Vercors da skrivañ testennoù ha da c'houde levrioù. Met goude ar brezel eo e krogas da vezañ brudet evit e skridoù dreist-holl ! Kenderc'hel a reas neuze da skrivañ ha da embann danevelloù er gazetenn ha da sevel gwir levrioù e stumm romantoù. Kenderc'hel a reas da gaout darempredoù pouezus gant tud anavezet evel Louis Aragon, hag en deus lakaet Vercors da brezidant eus ar « Conseil national économique ».

Tremen a ra neuze e vuhez goude ar brezel evel skrivagner, skrivañ a ra ur bern levrioù pe danevelloù da skouer.

## Levrioù
* *Les Animaux dénaturés*, Albin Michel, 1952.
* *Colères*, Albin Michel, 1956.
* *Sylva*, Grasset, 1961.
* *Quota ou les Pléthoriens* avec Paul Silva-Coronel, Stock, 1966.
* *Le Radeau de la Méduse*, Presses de la Cité, 1969.
* *Sillages*, Presses de la Cité, 1972.
* *Comme un frère*, Plon, 1973.
* *Tendre naufrage*, Plon, 1974.
* *Les Chevaux du temps*, Tchou, 1977.
* *Le tigre d'Anvers*, Plon, 1986.
* *Le Grenier d'Armor*, Michalon, 1997 (posthume).

## Danevelloù
* **Le silence de la mer:**
** *Le Silence de la mer*, 1942.
** *La Marche à l'étoile*, 1943.
** *Ce jour-là*, 1943.
** *Le Songe*, 1943.
** *L'Impuissance*, juillet 1944.
** *Le Cheval et la Mort*, 1944.
** *L'Imprimerie de Verdun*, 1945.
* *Les Armes de la nuit*, 1946.
* *Les Yeux et la Lumière*, Albin Michel, 1948.
* *La Puissance du jour*, Albin Michel, 1951.
* *Sur ce rivage*, I - III, Albin Michel, 1958-1960.
* *Clémentine*, 1959.
* *Sept sentiers du désert*, Presses de la Cité, 1972.
* *Le Piège à loup*, 1979.

## Mammennoù
*  Biografiezh Jean Bruller, Universalis 2024
*  Notennig Jean Bruller alias Vercors digant Nathalie Gilbert 2016
*  Oberennoù Vercors, Larousse 2008