Timbroù Republik Demokratel Kongo

D’an 30 a viz Even 1960 e teuas Kongo Velgia da vezañ dizalc'h dindan anv **Republik Kongo**. Dre ma oa bet dibabet an termen-se ez ofisiel gant Kongo Frañs e voe divizet ouzhpennañ « Demokratel » en anv ar vro d’ar 1añ a viz Eost 1964.

Trubuilhet e voe bloavezhioù kentañ ar stad nevez : taolioù feuls etre ar re zu hag ar re wenn, emsavadeg an arme a-enep ar Stad, rannvroioù Katanga ha Su Kasaï oc’h embann o frankiz… Galvet e voe nerzhioù an A.B.U. (an « Tokarnoù glas ») evit dispartiañ ar strolladoù feuls ha sioulaat ar vro.

Ur rummad 10 timbr a ziskoueze kartenn ar vro hag ar gerioù INDEPENDANCE CONGO 30 JUIN 1960 a voe embannet buan-tre. An talvoudoù-gwerzh a save eus 20 c (santim) da 20 F (Lur), pep timbr o vezañ gant ul liv disheñvel.

Da c’houde avat e voe dreistmoullet timbroù kozh Kongo Velgia gant ar ger CONGO hepmuiken : ar rummadoù bokedoù, loened gouez, gouel Nedeleg, poellgor ar c’henlabour teknikel… 

E miz Genver 1961 e teuas er-maez an timbroù kentañ gant ar meneg REPUBLIQUE DU CONGO : tresadenn ur bagad tud o hejañ ar banniel broadel hag an alc'hwez **4 janvier 1959-1961**. Derc’hel a rae da soñj en emsavadeg a c’hoarvezas e 1959 pa voet miret ouzh ar strollad politikel ABAKO da aozañ un emvod foran, hag a voe moustret gant ar galloud trevadennel.

Enoret e voe gant an timbroù embannet e 1962 ar Prezidant Joseph Kasa-Vubu ha Dag Hammarskjöld, anezhañ pennsekretour Aozadur ar Broadoù Unanet en doa graet e seizh gwellañ evit difenn frankiz ar C’hongo a-enep ar c’hoprsoudarded estren.

Gouestlet e voe un toullad timbroù da zifennoù kaozioù bras : ar stourm a-enep an naonegezh, ar Groaz-Ruz, difenn al laboused (rummad 14 timbr e 1963), sikour Kumuniezh Europa…

1963 e voe ivez bloavezh fin an disrannerezh e Katanga hag e Su Kasai. Un heuliad timbroù RECONCILIATION NATIONALE a lidas an Emglev Broadel adkavet…
Adalek 1964 e veze embannet timbroù gant ar meneg *République Démocratique du Congo* evit mirout ouzh an dud da vezañ faziet gant re ar vro bet Kongo Frañs gwechall.

## Timbroù India – Kefridi an A.B.U.

E-touez soudarded an A.B.U. degaset da Republik Kongo e 1962 e oa ur strollad indianed a implije o soudarded timbroù-post indian dreistmoullet e saozneg evit paeañ o lizhiri : "UN FORCE (INDIA). CONGO". C'hwec'h timbr a voe embannet en holl.

## Taol-stad Mobutu Sese Seko
D'ar 25 a viz Du 1965 e voe aozet un taol-stad gant penn-bras an arme, Mobutu Sese Seko e anv, ha distroadet ar prezidant Kasa-Vubu.
En em ziskouez a reas ar renad nevez dre embann meur a dimbr da veuliñ an arme (“L’armée au service du pays” e 1965), ar Marichal Mobutu e-unan (“Et maintenant…le Congo au travail” e 1966), deiz-ha-bloaz ar renad nevez…  Lidet e voe e 1968 *Bloavezh Etrebroadel Gwirioù Mab-Den* gant embann ur rummad timbroù…

## Timbroù Zaïr

Adanvet e voe **Zair** ar vro bet anavezet dindan anv Republik Demokratel Kongo etre ar 27 a viz Here 1971 hag ar 17 a viz Mae 1997. Klotañ a ra gant renad ar Marichal Mobutu Sese Seko a dapas ar galloud dre un taol-stad hag a varvas en harlu e 1997.

Unan eus palioù an diktatour a oa treiñ kein ouzh an amzer dremenet, ha kement-se a dalveze krouiñ ur moneiz nevez, ar Zair. Ne viras ket an diviz-se ouzh c'hwezadur ar prizioù hag adalek 1990 e rankas ar velestradurezh dreistmoullañ timbroù dezho un talvoud-gwerzh a save betek 10 million a zairoù !

An embann timbroù e Zair a oa un obererezh greantel (1 350 timbr etre 1971 ha 1991), danvez an timbroù o plediñ gant an temoù a blije da dimbrawourien ar bed a-bezh : kib melldroad (Spagn 1982), C’hoarioù Olimpek (Los Angeles e 1984, Atlanta e 1996), loened gouez ar vro (an okapi, stlejviled), mein prizius, plantennoù… Poltred Mobutu ha perzh ar renad nevez a veze danvez kalzig timbroù ivez.

Kavet e vez temoù sirius pe troet war vuhez ar vro koulskoude : ur rummad timbroù da vrudañ ar c’houlzad a-enep ar SIDA (1989), krogad boks etre Muhammad Ali ha George Foreman (1974), maskloù ha delwennoù (1977), 100vet deiz-ha-bloaz kavadenn bazhilli Koch (1990)…

An div veaj a reas Yann-Baol II da Zair e 1981 hag e 1985 e voe pennabeg embann timbroù-post gant poltred ar Pab.

## Trede Republik
Gant an emsavedeg a oa Laurent-Désiré Kabila en he fenn e rankas Mobuto kuitaat ar galloud (hag ar vro) e 1997. 

Savet e voe Trede Republik Kongo hag adanvet ar vro Republik Demokratel Kongo evel a-raok.

E 1998 e teuas er-maez an timbroù nevez kentañ. Dibab a reas ar velestradurezh nevez fiziañ al labour a denne d’an dimbrawouriezh en embregerezh I.G.P.C., n’eo ket  souezh neuze e voe embannet rummadoù timbroù pell o danvez diouzh buhez an dud ha sevenadur ar vro : ar briñsez Diana, lennegezh Sina, loened a bep seurt, listri Europa, an dud o deus taper ar Priz Nobel (2002)…

## Pennadoù kar
*Timbroù Kongo Velgia
*Timbroù Su Kasai
*Timbroù Katanga