Geriadurouriezh ar brezhoneg

Skiant ha poell arbennik a zo rekis evit sevel ur geriadur ha se eo skiant ar *geriadurouriezh*. Sevel geriadurioù gant brezhoneg enno a zo un dra gozh p'eo bet skrivet an hini kentañ e 1464 (Ar C'hatolicon eo), met e-pad kantvedoù a-heul, n'eus ket bet bet nemet geriaouegoù, bras a-wezhioù, hep preder yezhoniel, hep skouerioù ha hep urzhaz e-barzh ar pennadigoù. **Geriadurouriezh ar brezhoneg** a zo aet war wel e 1888 pa savas Emil Ernod, an *Dictionnaire étymologique du breton moyen*, moarvat.

## Mankoù geriadurouriezh ar brezhoneg
Meur a c'heriadur brezhoneg-galleg pe galleg-brezhoneg a zo nesoc'h o stumm da hini ur c'heriaoueg pa n'int nemet rolladoù lizherennek gerioù dizispleg lakaet tal-ouzh-tal, gant meneg o reizh a-wechoù. *Gerva* ha *geriadurig* a reer ivez eus hevelep kendastumadoù gerioù.
Koulskoude, war renk ar geriadurioù e c'heller lakaat ar re a zegas un nebeud resisadurioù : ar reizh ha furm pennañ ar pennger (anv-kadarn, anv-gwan, verb, hag all). Rouesoc'h e kaver geriadurioù brezhonek gant skouerioù ha troiennoù.
Ma 'z eo gwir ez eus bet  araokadurioù e poell ar sevel geriadurioù a-raok geriadurioù An Here (an hini kentañ embannet e 1995), ar skipailhioù-labour hag ar c'huzulioù skiantel o doe labouret en ur sellout spis ouzh labourioù graet evit sevel ar geriadurioù gallek gwellañ (Larousse, Le Robert…).

## Ar geriadurioù hollvrezhonek
* Kreizenn Imbourc'h Sturyezhouriezh S.A.D.E.D. : *Dafar 63*, Preder, 1963.
* Kreizenn Imbourc'h Sturyezhouriezh S.A.D.E.D. : *Dafar 64*, Preder, 1964.
* Kreizenn Imbourc'h Sturyezhouriezh : *Stagadenn d'an Dafar evit ar Geriadur Broadel*, Preder, 1971.
*Roparz Hemon, *Geriadur broadel*, liesskrivet, chomet diechu, eus al lizherenn L betek T. Hemañ eo bet an taol-esae kentañ da sevel ur geriadur unyezhek. Gant an oberenn-mañ ez eus bet kroget da ziazezañ ar reolennoù geriaduriñ rekis evit sevel an oberenn dispac'hel-se evit ur yezh. An hentenn a voe heuliet gant skipailh ti-embann An Here diwezhatoc'h, er bloavezhioù 1990.
**[[Geriadur brezhoneg]]*, An Here, 1995. Dek mil pennger gant skouerioù ha troiennoù, skeudennaouet gant Jean-Yves André. Un oberenn istorel eo, a laka ar Vretoned da vezañ gouest da zisplegañ gerioù o yezh dre an diabarzh hep bezañ rediet da dremen dre hanterouriezh ur yezh all. Un oberenn-stroll eo, bet savet gant tud a-vicher, ha gant reolennoù-micher ar geriaduriñ.
* Alan Heusaff, *Geriaoueg Sant-Ivi (Kernev-Izel)*, Lesneven, Hor Yezh, 1996. Brezhoneg rannyezh Sant-Ivi e Kerne-Izel.
**[[Geriadur brezhoneg An Here]]*, An Here, 2001. Ugent mil pennger zo e-barzh, gant skouerioù ha troiennoù. Daougementet eo niver ar pennadoù en adembannadur eta, hep skeudennoù geriadur 1995 avat, abalamour d'ar c'houst.

## Ar geriadurioù divyezhek diazezet war ar galleg
### -
*Ar c’hentañ geriadur brezhonek eo Catholicon Jehan Lagadeuc, bet savet e 1464 ha moullet e 1499. Ar c’hentañ geriadur galleg eo ivez. Ennañ e kaver gerioù brezhoneg gant o zroidigezh e galleg hag e latin. Evit ar gloer e oa bet skridaozet.
**[[Le Sacré Collège de Jésus]]* (1659), ennañ ur geriadur savet gant an Tad Juluan Maner, ur Breizhuhelad anezhañ.
**Dictionnaire breton-françois du diocèse de Vannes* (1723) gant ar Gall Pierre de Châlons. Un *Dictionnaire françois-breton du diocèze de Vannes* zo diwar e zorn ivez, chomet diembann avat.
**Dictionnaire françois-celtique ou françois-breton* (1732) gant an Tad Gregor Rostren. Ul levezon vras en deus bet al labour-se war heuliad ar c’heriadurouriezh vrezhonek.
**Dictionnaire françois-breton ou françois-celtique du dialecte de Vannes* (1746) gant Cillard de Kerampoul.
**Dictionnaire de la langue bretonne* (1752), gant ar Gall Loeiz ar Pelleter.

###### 
*Yann-Frañsez ar Gonideg a savas meur a labour, en o zouez geriadurioù e 1821, 1847 ha 1850). Bras eo bet e levezon. Gant e c’heriadurioù eo bet diazezet doare-skrivañ ar brezhoneg, petra bennak ma’z eus bet kalz adkempennadurioù abaoe, ha gantañ ivez ez eo deuet an doug da binvidikaat ha da c’hlanaat ar yezh. Boulc'het e oa bet an hent dija gant an tad Gregor Rostren, ha gant Loeiz ar Pelleter muioc’h c’hoazh, n’eo ket kement-se dre ijinañ gerioù met dre lakaat war-wel gerioù rannyezhel nebeut anavezet.
**Dictionnaire breton-français de Le Gonidec, 1850.

*Gant Amable-Emmanuel Troude hag e genlabourer Gabriel Milin eo bet kendalc'het oberenn Ar Gonideg, un oberenn diazezet ivez war rannyezh Leon a veze komzet tro-dro dezho e Brest, met graet o deus enklaskoù rekis war ar furmoù hag ar gerioù all a veze kavet e lec'hioù all.
** *Dictionnaire français et celto-breton*, Brest : Vve J.-B. Lefournier, 1842, XXV-594 p.
** *Nouveau dictionnaire pratique français-breton, du dialecte de Léon avec les acceptations diverses dans les dialectes de Vannes, Tréguier et Cornouailles et la prononciation quand elle peut paraître douteuse*, Brest : Lefournier, 1869, XXXII-940 p.
** *Nouveau dictionnaire pratique breton-français, du dialecte de Léon avec les acceptations diverses dans les dialectes de Vannes, Tréguier et Cornouailles et la prononciation quand elle peut paraître douteuse*, Brest : Lefournier, 1876, XXIV-823 p.

###### 
* 1904 : *Dictionnaire breton-français du dialecte de Vannes*, Émile Ernault
* 1919 : Vocabulaire français-breton de Le Gonidec, azasaet ha kresket gant Frañsez Vallée.
*1921 : *[[Vocabulaire breton-français et français-breton du dialecte de Vannes]]‎;* 
*1927 : Geriadurig brezoneg-galleg,* Emile Ernault. Adembannet gant [[Emgleo Breiz]] - [[Brud Nevez]] e [[1984]]. 
*[[1928]] : [[Roparz Hemon]],* Dictionnaire breton-français ha Dictionnaire français breton *. 
:Meur a embannadur zo bet gant an ti-embann [[Al Liamm]] hag e rener [[Ronan Huon]] goude an [[Eil Brezel-bed]], betek deroù ar XXIañ kantved. Kresket int bet war-dro [[1980]] gant skoazell [[Kreizenn vroadel al Lennegezh]] dindan an titloù *Nouveau dictionnaire breton-français* ha *Nouveau dictionnaire français-breton*.
:E [[2002]] e kenembannas Al Liamm hag An Here an *Dictionnaire Breton/Français-Français-breton An Here-Al Liamm* dindan anvioù Roparz Hemon ha Ronan Huon.
:Ur pouez bras en deus bet ar geriadur-se evit diorroadur ar brezhoneg en e stumm [[peurunvan]] pa'z eus bet gwerzhet dekmiliadoù anezhañ d'an deraouidi e-pad hanter-kant vloaz. Ar si a zo enno eo an diouer a skouerioù, ha bezañ chomet alies hep merkañ an [[araogenn]] ret evit displegañ ar verboù.
*[[1931]] : *Grand dictionnaire français-breton* gant Frañsez Vallée, gant skoazell René Le Roux ([[Meven Mordiern]]) hag Émile Ernault. Diazezet eo ivez al labour war ur rouedad ditourerien. Ur pezh mell labour eo, pinvidik-meurbet. Daou bal zo bet d'ar geriadur : renabliñ holl binvidigezhioù ar brezhoneg dre ur bern troiennoù ha stummoù lec'hel, ha bastañ da ezhommoù e amzer dre ginnig gerioù nevez.
*[[1986]] : *Dictionnaire breton breton-français/français-breton*, Garnier. Embannet dindan renerezh [[Pêr-Jakez Heliaz]] hag Emgleo Breiz, gant skoazell Kreizenn vroadel al Lennegezh. Skrivet e brezhoneg ha diazezet war bennaennoù Emgleo Breiz end-eeun : brezhoneg gant nebeut a [[nevezc'her]]ioù ha gant meur a droadell pa vez tro. Ne gav ket da Bêr-Jakez Heliaz en e rakskrid ez eus geriadurioù e gwerzh en e vare padal e veneg "geriaouegi" (re Roparz Hemon ha [[Visant Seite]] moarvat) re dreut ar [[keusteurenn|geusteurenn]] enno.
:Ha gwir eo e oa diouer bras eus geriadurioù gant troioù-lavar. Dre vras ec'h adkemer ar geriadur-mañ geriaoueg bihan Roparz Hemon, klokaet gant troioù-lavar [[Jules Gros]]. Ne gaver ket ennañ nemeur geriaoueg ar vuhez a-vremañ. Savet eo e [[skolveurieg]]. Adembannet eo bet e [[2009]] gant Emgleo Breiz gant un titl all, *Ar Geriadur*, ha dindan anv [[Andreo ar Merser]].
* [[1983]] : [[René Le Gléau]] *Dictionnaire classique français-breton*, dek levrenn, etre 1983 ha [[1994]], 4 064 fajenn, embannet gant Al Liamm. Diazezet eo dreist-holl war an danvez skrivet en  kantved hag e penn-kentañ an . Perzh pennañ ha talvoudusañ al labour-mañ eo ar skouerioù niverus a ro, hag ivez an notennoù yezh evit lod penngerioù.
*[[Frañsez Favereau]], *Dictionnaire du breton contemporain/Geriadur ar brezhoneg a-vremañ*, [[Skol Vreizh]], [[1992]] (adtennet teir gwech). Klokoc'h eget hini Garnier, pa endalc'h nevezc'herioù koulz ha troioù-lavar poblel pennaouet en testennoù ha dre selaou tud [[Poc'hêr]]. Skrivet eo ar penngerioù en doare-skrivañ [[etrerannyezhel]] heuliet gant dibennoù ar peurunvan hag ar [[skolveurieg]].
:E [[1999]] e voe embannet un doare skañvaet ha ne zispake nemet penngerioù e peurunvan. Degasadenn vras geriadur Frañsez Favereau eo bet kinnig skouerioù tennet eus ar yezh komzet, ul live yezh a oa chomet alies er-maez eus ar geriadurioù brezhonek betek neuze war-bouez geriadur bras Frañsez Vallée. Ar si a zo ennañ eo e zoare-kinnig luziet : doareoù-skrivañ bodet, diouer a urzhaz er pennadoù, ha bezañ dispartiet ar skouerioù diouzh o zroidigezh. Klasket ez eus bet renabliñ ennañ kement troienn pe c'herienn desteniekaet, met n'eus ket bet klasket bastañ da holl ezhommoù ar vuhez-vremañ evel m'o doa klasket ober Roparz Hemon pe Frañsez Vallée.
======
*[[Martial Ménard]]: *Dictionnaire français-breton* ([[2012]]), embannet gant Palantines e [[Kemper]]. Tost da 50&nbsp;000 pennger zo ennañ, gant troioù-lavar a-leizh.

==Ar geriadurioù divyezhek diazezet war yezhoù all==
===Deskiñ brezhoneg===
Goude bezañ savet ar binvioù divyezhek galleg-brezhoneg azas a rae diouer d'ar Vretoned gallekaet evit adperc'hennañ o yezh ez eus kroget lod [[emsav]]erien da vont war-du yezhoù all evit brudañ o yezh hag ar stourmoù stag outi.

[[Roparz Hemon]] eo bet an den kentañ en deus komprenet pegen pouezus e oa d'ar Vretoned en em zigeriñ war ar bed ha pegen ret e oa mont er-maez eus tachenn ar galleg evit enskrivañ ar brezhoneg e-touez yezhoù all ar bed. C'hoant en doa Roparz Hemon da gomz d'ar bed a-bezh ha setu perak, daoust dezhañ bezañ kelenner war ar [[saozneg]], e tibabas labourat war dachenn an [[esperanteg]] : e [[1930]] e teuas er-maez gantañ ar geriadurig esperanteg-brezhoneg kentañ.

War-lerc'h an oberenn gentañ-se ha troc'h an Eil Brezel-bed e voe ret gortoz ar [[bloavezhioù 1960]] hag [[Arzel Even]] evit adwelet oberennoù a-seurt-se. Goude-se eo aet al lusk war gresk e-pad ar [[bloavezhioù 1970]] ([[Raymond Delaporte|Remon ar Porzh]]) hag ar [[bloavezhioù 1980]]. An difraosterien war an dachenn-mañ eo bet Remon ar Porzh hag Arzel Even, Bretoned divroet anezho o-daou. Ar soñj a oa brudañ ar brezhoneg en diavaez ha lakaat ar pobloù tostañ dimp e-tailh da zeskiñ hor yezh. Setu perak eo bet ar saozneg hag ar [[yezhoù keltiek]] ar yezhoù kentañ eur en em droet war-du enno, dreist-holl ar [[kembraeg|c'hembraeg]] evit studierien ar gevrenn geltiek e skol-veur [[Aberystwyth]]), hag an [[iwerzhoneg]]. Kendalc'het ez eus bet gant al lusk-se ha, gras da ezhommoù deuet diwar diorroadur ar skolioù divyezhek e-pad ar [[bloavezhioù 1990]], ez eo bet ledanaet da ziv yezh [[europa]]t all, an [[alamaneg]] da gentañ hag ar [[spagnoleg]] goude.

Yezhoù all evel an [[nederlandeg]] hag an [[italianeg]] a heulias e deroù ar [[bloavezhioù 2000]] gant ganedigezh an ti-embann [[Yoran Embanner]]. An holl c'heriadurioù-se avat, war-bouez an hini spagnolek, zo bet savet evel binvioù evit diavaezidi da zeskiñ brezhoneg. N'int ket binvioù graet evit brezhonegerien da zeskiñ yezhoù all.

===Deskiñ dre ar brezhoneg===
Roparz Hemon en doa atizet kenlabourerien [[Gwalarn (kelaouenn)|Gwalarn]] da sevel geriadurioù evit deskiñ war-eeun ar yezhoù keltiek all. Diazezet e vijent bet da gentañ war geriadurig R. Hemon, *Ar brezhoneg eeun*. Evel se e vije bet ur geriadur bihan er c'hwec'h yezh keltiek. Kroget e oa [[Loeiz Andouard]] neuze, a-douez tud all, da skrivañ ur geriadur iwerzhoneg-brezhoneg a voe embannet kalz diwezhatoc'h : *Geriadur iwerzhoneg-brezhoneg gant lavarennoù*, [[Mouladurioù Hor Yezh]], [[1987]].

E [[1991]] avat, gant geriadur kembraeg ar C'hembread [[Rhisiart Hincks]] hag e [[1996]] gant geriadur spagnoleg [[Fulup Jakez]] e oa deuet ur c'hemm war an doare da sellet ouzh ar geriadurioù divyezhek brezhoneg-yezh estren. Evit ar wech kentañ e teue ar brezhoneg da vezañ ur benveg evit deskiñ yezhoù all, rak brezhonek eo an displegadurioù er geriadurioù-se. Klotañ a ra al lusk nevez ha yac'h-mañ gant ur c'henarroud nevez e [[Breizh]] m'emañ ar skolioù divyezhek o tiorren, ma'z eus ur bern [[skol]]idi ha kelennerien eil derez – [[Diwan]], stadel ha prevez – o deus ezhomm eus hevelep binvioù. D'ar mare-se ivez tamm-pe-damm e voe bodet skipailh geriadurourien a-vicher An Here evit sevel an eil embannadur eus ar geriadur hollvrezhonek. Ar brezhoneg zo ur yezh da zeskiñ, met ivez ur benveg azas da dapout [[gouiziegezh]] war danvezioù a bep seurt.

E [[2004]], da heul un emglev etre Yoran Embanner hag [[Ofis ar Brezhoneg]], e voe divizet kenderc'hel gant an hent-mañ hag e [[2005]] e teuas er-maez geriadurioù bihan evit deskiñ [[portugaleg]] ha kembraeg. Raktreset e voe daou c'heriadurig nevez evit [[2006]], unan evit ar [[rusianeg]] hag egile evit ar [[katalaneg|c'hatalaneg]].<br>
Un toullad geriadurioùigoù all zo bet embannet abaoe.
===Roll ar geriadurioù divyezhek, brezhoneg-yezh estren===
;Yezhoù keltiek
* [[Yvan Guehennec]] & [[Mikael Keraotred]], *Geriadur kevredin ar yezhoù predenek* (brezhoneg, [[kerneveureg]], kembraeg, saozneg), [[Imbourc'h]], 2002, 156 p.
;Iwerzhoneg
* Loeiz Andouard & [[Éamon Ó Ciosáin]], *Geriadur-iwerzhoneg-brezhoneg (gant lavarennou) / Foclóir Gaeilge-Briotáinis (le samplaí)* <small>[<nowiki/>[[:ga:Foclóir Gaeilge–Briotáinis Andouard ⁊ Uí Chiosáin|ga]]]</small>, [[Mouladurioù Hor Yezh]]
;Kembraeg
* Arzel Even, *Geiriadur bach Llydaweg-Cymraeg*, [[Aberytwyth]], [[1960]].
* Rhisiart Hincks, *Geriadurig kembraeg-brezhoneg*, [[Ober]], [[1981]].
* [[Rita Williams]], *Geriadur brezhoneg-kembraeg*, Mouladurioù Hor Yezh, [[1984]]
* Rita Williams, *Geiriadur Cymraeg-Llydaweg, Geriadur kembraeg-brezhoneg*, Canolfan Astudiaethau Cymreig a Cheltaidd. [[1990]]? (hep deiziad met e [[1994]] da ziwezhañ)
*Rhisiart Hincks, *Geriadur kembraeg-brezhoneg, Geiriadur Cymraeg-Lyydaweg*, Mouladurioù Hor Yezh, [[1991]]
*Rhisiart Hincks, *Geriadurig brezhoneg-kembraeg, Geiriadur Bach Cymraeg-Llydaweg*, Yoran Embanner-Ofis ar Brezhoneg, [[2005]].
;[[Kerneveureg]]
*[[Tim Saunders]], *Geriadur arnevez kernaouek-brezhonek*, Imbourc'h, [[1990]].
===[[Yezhoù germanek]]===
;Alamaneg
* [[Gérard Cornillet]], *Geriadur brezhoneg-alamaneg*, Emb. Hor Yezh, Lesneven, [[1993]], 441 p., I.S.S.N. 0769-0088
* Gérard Cornillet, *Geriadur brezhoneg-alamaneg hag alamaneg-brezhoneg, Bretonisch-deutsches und deutsch-bretonisches Wörterbuch*, skoazellet gant [[Jakez Konan]], Mouladurioù Hor Yezh, Lesneven, 2005, 1190 p., I.S.B.N. 2-86863-121-5
* [[Gwenn Oster]], *Geriadurig brezhoneg-alamaneg, Wörterbüchlein Deutsch-Bretonisch*, Yoran Embanner, 2003.
;Nederlandeg
*[[Jan Deloof]], *Geriadurig brezhoneg-nederlandeg, Woordenboekje Nederlands-Bretons*, Yoran Embanner, 2004.
;Saozneg
*[[Raymond Delaporte]], *Elementary Breton-English Dictionary*, Cork University Press, [[1979]]
*Raymond Delaporte, *Elementary English-Breton Dictionary*, Mouladurioù Hor Yezh, [[1990]]
*Raymond Delaporte, *Geriadur brezhoneg-saozneg gant skouerioù, Breton-English Dictionary with examples*, Mouladurioù Hor Yezh, Rann gentañ A-B [[1986]], Eil rann Ch-C'h-D, [[1989]], Trede rann E-F-G, [[1993]].
* [[David ar Rouz]], *Geriadurig brezhoneg-saozneg, Mini-Dictionnary English-Breton*, Yoran Embanner, 2003.
===[[Yezhoù romanek]]===
;Italianeg
*[[Job Le Rudulier]], *Geriadurig brezhoneg-italianeg, Mini-Dizionario Italiano-Bretone*, [[Yoran Embanner]], 2004.
;Katalaneg
* *Geriadurig brezhoneg-katalaneg*, Yoran Embanner-Ofis ar Brezhoneg, [[2008]].
;Portugaleg
*[[Fulup Travers]], *Geriadurig brezhoneg-portugaleg, Minidiccionário Português-Bretão*, Yoran Embanner-Ofis ar Brezhoneg, 2005.
;Spagnoleg (kastilhaneg)
*Fulub Jakez, *Diccionario Básico Español-Bretón, Geriadur diazez brezhoneg-spagnoleg*, [[Skol-Uhel ar Vro]], [[1996]].
*Fulup Jakez & [[Dora Vargas]], *Geriadurig Brezhoneg-Spagnoleg, Minidiccionario Español-Bretón*, Yoran Embanner-Ofis ar Brezhoneg, 2004.

===[[Yezhoù slavek]]===
;Rusianeg
*[[Anna Mouradova]], *Geriadurig brezhoneg-rusianeg*, Yoran Embanner-Ofis ar Brezhoneg.
===[[Yezh kalvezadel|Yezhoù kalvezadel]]===
;Esperanteg
* [[Roparz Hemon]], *Geriadurig esperantek-brezonek*, [[1930]]
* [[Erwan ar Menga]], *Geriadur esperantek-brezhonek, Geriadur brezhonek-esperantek*, [[Hor Yezh]], niv. 118, [[1978]]

==Geriadurioù brezhoneg lec’hel==
*[[Amable-Emmanuel Troude]], *Nouveau dictionnaire pratique français-breton du dialecte de Léon*, [[1869]] ha *Nouveau dictionnaire pratique breton-français du dialecte de Léon*, [[1876]].
Un diskibl eo bet da Yann-Frañsez ar Gonideg, ha digor eo un tamm d’ar rannyezhoù all ; kavet e vo meur a stumm rannyezhel, met gant penngerioù disheñvel, evel *a-wechieu*, *a-wecho*, *a-wechou*, *a-walc’h* hag *a-walac’h*...
*[[Émile Ernault]] : *Dictionnaire breton-français du dialecte de Vannes*, [[1904]], klokaet gant [[Pierre Le Goff]], *Supplément au dictionnaire breton-français du dialecte de Vannes* [[1919]].
*Émile Ernault, *Supplément inédit à son dictionnaire vannetais*, Skol, 2008, embannet gant Gwennole ar Menn, 2 levrenn.
*[[Alan Heusaff]], *Geriaoueg Sant-Ivi (Kernev-Izel)*, [[Hor Yezh]], [[1996]]. E brezhoneg.
*[[Pêr Denez]], *Geriadur brezhoneg Douarnenez, Dictionnaire du breton parlé à Douarnenez*, Mouladurioù Hor Yezh, peder levrenn deuet er-maez [[1980]], [[1981]], [[1984]] ha [[1985]]. Rannet dre zanvez, skouerioù, troidigezhioù e galleg.
*[[Turiaw ar Menteg]], *Dastumad gerioù a rannyezhoù ar gevred - Dictionnaire de vannetais breton-français*, Hiziv An Deiz, 2007.
*Yann Riou, *Gast, alatô ! Petit lexique du breton parlé à Lampaul, ) Plouarzel et à Trézien*, [[Emgleo Breiz]], 2008
*[[Bernard Chapalain]], *Geriadur ar brezhoneg komzet, Dictionnaire du breton parlé*, [[An Alarc'h Embannadurioù]], [[2010]], danvez dastumet e Goueloù, Treger-Uhel ha Kernev-Uhel.
*[[Ronan ar C'hoadig]], *Brezhoneg Goueloù*,[[An Alarc'h Embannadurioù]], 2010
*[[Jean Le Dû]], *Le trégorrois à Plougrescant*, 2 levrenn brezhoneg-galleg ha galleg-brezhoneg, [[Emgleo Breiz]], 2012
*Christian Fagon ha Yann Riou, *Trésors du breton de l'île de Sein*, [[An Alarc'h Embannadurioù]], 2015.
* [[Yves Mathelier]], *Le breton parlé dans le pays guérandais*, [[Yoran Embanner]], 2017

==Ar geriadurioù arbennik==
;Yezh ha [[yezhoniezh]]
*[[Roparz Hemon]], *Geriadur istorel ar brezhoneg*, 45 rann (niverennet 1-36 gant niverennoù *bis*), [[Preder]], eil embannadur [[1979]]-[[1998]]. Ur pezh mell labour n'haller ket diouerout evit studi ar yezh. Roet e vez an daveennoù koshañ evit ar penngerioù, gant skouerioù ; displegadurioù gallek.
*[[Jules Gros]], *Dictionnaire français-breton des expressions figurées*, [[Emgleo Breiz]], [[1993]], 2 levrenn.
N’eo ket bet savet gant Jules Gros war-eeun, met aozet diwar an troidigezhioù kavet en e levrioù. Gant-se eo un tammig souezhus ar c’hlask e-barzh pa n’eo ket empentet evel ur geriadur.
* [[Émile Ernault]], *Dictionnaire des dictons et proverbes bretons, édité et annoté par Gwennole Le Menn, préface de Lukian Kergoat*, 2 levrenn, [[Skol (ti-embann)|Skol]], 2000, ISBN 2-911647-12-2
;[[Etimologiezh|Gerdarzhadurezh]]
*[[Émile Ernault]] *Dictionnaire étymologique du breton moyen*, [[1888]], diwar-benn ar [[krennvrezhoneg|c’hrennvrezhoneg]].
*[[Victor Henry]] *Lexique étymologique des termes les plus usuels du breton moderne*, [[1900]]
*[[Christian-Joseph Guyonvarc'h|Christian-J. Guyonvarc’h]] *Dictionnaire étymologique du breton ancien, moyen et moderne*, 6 levrenn embannet etre [[1973]] ha [[1975]] (gerioù etre *A* hag *amleal* hepken)
*[[Albert Deshayes]] *Dictionnaire étymologique du breton*, Chasse-Marée [[2003]], 762 bajenn.
Al levr bras-mañ eo an hini nemetañ a gaver war ar marc’had. Luziet a-walc’h eo ar c’hlask e-barzh, rak dre c’her-diazez eo renket an traoù: “diskrognal” a vo kavet dindan “grogn” da skouer ; gwan a-walc’h eo an danvez, hervez an arbennigourien.
;Tachennoù resis, termenoniezh, gerioù nevez
*Martial Ménard, *Alc'hwez bras ar baradoz vihan, geriahudur ar brezhoneg*, An Here, 1995, diwar-benn an darempredoù korf revel.
*Loeiz Andouard, *Brezhoneg ar mor*, Mouladurioù Hor Yezh, 1983. Geriadur galleg-brezhoneg diwar-benn an traoù a vor.
*[[Per Pondaven]], *Geriadur an Arvor*, An Alarc'h Embannadurioù, 2009.
*[[Marcel Maudire]], *Mor ha bagoù - Mer et bateaux - Sea and boats*, An Alarc'h, 2016
* [[Marcel Maudire|Marsel Modir]], *Geriaoueg teiryezhek an ti : Brezhoneg-Galleg-Saozneg e 38 dodenn*, Aber, 2020.
*[[Pêrig Herbert]] ha [[Pêr Even|Jil Ewan]], *Geriadur bihan ar sonerezh*, Hor Yezh, 1985, brezhoneg ha galleg.
*[[Guy Étienne]], *Geriadur ar Bredelfennerezh* e peder yezh : galleg, alamaneg, saozneg, brezhoneg, Preder, 1983.
*Guy Étienne, *Geriadur ar Stlenneg* e teir yezh : galleg, saozneg, brezhoneg, Preder, 1995.
*Guy Étienne, *Geriadur ar Gorfadurezh*, e teir yezh : galleg, latin, brezhoneg [[Preder]], 1999.
*Guy Étienne, *Geriadur ar Vezekniezh* - Rann 1-Rann 9, galleg-saozneg-brezhoneg, Preder, 2007-2015.
*Guy Étienne ha Yann-Baol an Noalleg, *Geriadur ar Vezekniezh* - Rann 10-Rann 13, galleg-saozneg-brezhoneg, Preder, 2017-2022.
*[[Pascal Le Moal]] ha [[Guy Étienne]], *Geriadur ar mediaoù* e teir yezh : galleg, saozneg, brezhoneg, Preder, 2000.
*[[Yann-Baol an Noalleg]], *Geriadur an Armezh, ar C'henwerzh hag an Arc'hant* e div yezh : galleg, brezhoneg, Preder, 1995.
*Yann-Baol an Noalleg, *Geriadur ar Jedoniezh* brezhoneg-galleg, galleg-brezhoneg, Preder, 2003.
*Yann-Baol an Noalleg, *Geriadur ar Fizik* brezhoneg-galleg, galleg-brezhoneg, Preder, 2006.
*Yann-Baol an Noalleg, *Geriadur ar Gimiezh* brezhoneg-galleg, galleg-brezhoneg, Preder, 2008.
*Chantal ha Yann-Baol an Noalleg, *Geriadur ar Geginouriezh* brezhoneg-galleg, Preder, 2011.
*[[Gab Cherel]] ha [[Alan E. ar Berr]] *Geriadur ar Verdeadurezh* e div yezh : galleg, brezhoneg, Preder, 2004.
*[[Youenn Olier]] a embannas daou c'heriadur pe gerentoc'h geriaouegoù e [[Imbourc'h (kelaouenn)|Imbourc'h]] e 1980 (brezhoneg-galleg 406 p.) hag e 1983 (galleg-brezhoneg 242 p.), diwar fichennoù Dafar "[[Kis-Saded]]"-Preder ha gerioù arnevez all goveliet gantañ ha skrivagnerion all ar gelaouenn-se.
*Jil Ewan, [[Marc'h-Kleur]] ha [[Youenn Olier]] a gempennas evit ar gelaouenn Imbourc'h e 1996 daou c'heriadur war ar yezh arnevez : unan galleg-brezhoneg a 324 fajennad a gloka dek levrenn *geriadur René Le Gléau* ; da notiñ ivez ur pennad gant Youenn Olier e dibenn ar geriadur-se diwar-benn arver ar gerioù arnevez e-keñver ar gerioù klasel. Al lodenn brezhoneg-galleg a 346 pajennad a zeuas er-maez er bloaz 2000.
**Dictionnaire breton des sciences et des techniques*, [[Internet|en-linenn]] gant [http://www.brezhoneg21.com/geriadurGB.php Kreizenn ar Geriaouiñ].
:El lec'hienn-se e kaver ur *geriadur ar skiantoù rik* dezhañ ul lodenn "galleg-brezhoneg" hag un eil "brezhoneg-galleg" a zo bet savet gant *Rann ar skiantoù rik*, unan eus an div lodenn eus [[Kreizenn Ar Geriaouiñ]]. Troiennoù zo dispaket evit resisaat ster lod penngerioù.
:Un astenn d'ar geriaouegoù bet embannet lerc'h ouzh lerc'h : [[matematik]] (1989, 1992, 1995), [[fizik]]‑[[kimiezh]] (1989, adembannet e 1994), skiantoù an natur (1989, 1991, 1995), [[urzhiataerezh|kompoderezh]] (1991), an [[arz|arzoù kaer]] (1992). Fardet e voent gant ar gevredigezh Kreizenn ar Geriaouiñ krouet e [[1985]] diwar youl [[Diwan Breizh]]), a-benn prientiñ ha pourchas ar binvioù [[termenoniezh|termenoniel]] ha [[pedagogiezh|pedagogel]] ret evit digeriñ skolaj kentañ Diwan er bloavezh 1988 e Brest, hag ivez evit diorren an hentennoù kelennadurezh divyezhek gallek-brezhonek.
Savet e oa bet dek bodad labour evit plediñ gant an danvezioù skol pennañ : matematik, fizik-kimiezh, skiantoù an natur, kompoderezh, brezhoneg, galleg, saozneg, istor-douaroniezh-armerzh, arzoù, sportoù. War ar bajenn degemer emañ roll ar genobererien.

===A bep seurt===
*[[B. de Rohan-Chabot]], *Geriadur Klotennoù*, Imbourc'h, 1983, 204 f. ; ar gerioù a zo renket, evel er geriadurioù klotennoù gallek, hervez ar [[silabenn]]où dibenn-ger. 
*[[Mark Kerrain]], *Teurel blaz war ar yezh*, [[Sav-Heol]]. Geriaoueg an troioù-lavar. Diazezet eo al levrig war an troioù-lavar gallek ha troet int e brezhoneg.

== Liammoù diavaez ==
*[http://www.brezhoneg21.com Kreizenn Ar Geriaouiñ] (1985), krouet diwar youl Diwan
*[https://web.archive.org/web/20070205150359/http://www.catholicon.net/bzh_skritur_reizh/degemer.htm Catholicon Jehan Lagadeuc]
*[http://dico.troude.free.fr/ Geriadur Troude]
*[https://web.archive.org/web/20060220053556/http://www.geriadur.com/ Geriadur ar gevredad *Stur*]
*[https://web.archive.org/web/20170605034239/http://www.arkaevraz.net/dicobzh/ Geriadur F. Favereau]
*[http://www.preder.net/r/geriadur/geriadur.php Geriadurioù *Preder*]
*[http://www.lexilogos.com/breton_langue_dictionnaires.htm *Lexilogos*]
*[http://www.editions-label-ln.com/?cat=6 *Éditions LABEL LN''] : levrioù gallek diwar-benn ar brezhoneg
*Geriadur brezhoneg-galleg Dictionnaire breton-français gant Gérard Cornillet

## Notennoù