Santez-Anna-Wened

Ur gumun eus Breizh e kanton an Alre eo **Santez-Anna-Wened** e departamant ar Mor-Bihan. Brudet eo evit ar birc'hirinded a sach dek miliadoù a dud bep bloaz evit lidoù en enor da santez Anna, patronez Vreizh hervez ar gatoliked.
## Douaroniezh
## Brezhoneg
* Klasoù divyezhek a zo eno abaoe 1994. 
* E distro-skol 2024 e oa 28 skoliad enskrivet er c'hlasoù divyezhek (8 % eus skolidi ar gumun evit a sell ouzh ar c'hentañ derez).

Santez-Anna-GwenedPanell-hentmont-tre.jpg|Panell-hent mont-tre er vourc'h.
L'entrée du college ste anne a ste anne d'auray - panoramio.jpg|klas divyezhek er skolaj Santez Anna
Santez-Anna-Gwenedprivezioù.jpg|Privezioù gant menegoù brezhonek oute.


## Istor
### 


Santez-Anna-GwenedDelwennIwanNikolazig.jpg|Delwenn Iwan Nikolazig a-us unan ouzh dorioù-dal penniliz Santez-Anna-Gwened. 
124 Joseph-Félix Bouchor Pèlerinage à Sainte-Anne-d'Auray.jpg|Lec'h perc'hirinded ur pardon, abaoe ar 17vet kantvet (Taolenn gant Joseph-Félix Bouchor)

* E-barzh parrez Plunered e oa douaroù ar gumun e penn ar  hag en ur geriadenn anvet Ker-Anna e veve ur c'houer, Iwan Nikolazig. Hemañ ne oa ket eus ar re baour pa oa perc'henn war un nebeud parkoù. E 1623 en doa lavaret bout gwelet ur vaouez o kas bannoù lufrus hag o delc'her ur piled-koar. Hervezañ, d'ar 25vet a viz Gouere 1624 e teu dezhañ ar vaouez evit e lavaret : *N'ho peus ket aon, me zo Ann, mamm Mari ! Lavarit d'ho [[person]] ez eus bet,er park ar Bossennoù, ur chapel dindan ma anv, an hini gentañ er vro. Nav c'hant pevar warn'ugent ha c'hwec'h miz'zo ha Fell a ra din ma vo adsavet...* Ne oe ket kendrec'het ar person betek an deiz e 1625 ma va konduet gant ur piled-koar ur strollad tud betek al lec'h m'eo bet kavet un delwenn gozh Santez Anna graet e prenn. Goude ur prosez e oe kendrec'het eskop Gwened hag e oe savet ur chapel e 1628. Fiziet e oe meradur kef ar pirc'hirinded d'ar Garmezidi a savjont ur manati bras.
Er bloaz-mañ e embannas Anna a Aostria, rouanez Bro-C'hall e gouestle ganedigezh ur mab da santez Anna, he maeronez. Berzh bras en deus graet ar pirc'hirinded hag e oe savet ur renabl, "al Levr aour" evit enrollañ ar burzhudoù dindan kontroll an Iliz.

### 
#### [[Brezel-bed kentañ]]
* Goude ar brezel e voe savet ur monumant ma voe skrivet, a-hervez, anvioù an holl Vretoned, eus ar pemp departamant, lazhet er brezel. N'eus nemet 8 106 anv hepken e gwirionez, gant un nebeud anezhe bet marvet e brezelioù all.
#### [[Eil Brezel-bed]]

Santez-Anna-GwenedPlakennstraedAbadAllanic.jpg|Plakenn straed "Abad Allanic", bet fuzuilhet e 1944.

* Staliet e voe ul *lazaret* (ospital) gant al lu alaman er "Maison Sainte-Marie".
* 4 ha 5 a viz Eost 1944: d'ar Gwener 4, diouzh an noz, e c'houlenn ur c'homandant "FFI" kodianañ Alamaned al *lazaret*; ar veleion Joseph Le Barh ha Louis Allanic a ro e lizher d' an Alamaned; tennoù e-pad an noz. Tro 3 eur beure e teu ur steudad-kirri alaman evit dilezel al *lazaret*; diouzh beure e teu ur steudad-kirri arall evit kastizañ tud ar gêriadenn: ugent anezhe a zo serret hag an daou veleg katolik a zo fuzuilhet ha tri annezad all a zo lazhet gant an Alamaned.
#### Darvoudoù all
* Krouet e voe ar gumun d'an 23 a viz C'hwevrer 1950 diwar ul lodenn eus tiriad kumun Plunered.

Santez-Anna-GwenedPeulvanigpirc'hinajYann-BaolII.jpg|Peulvanig pirc'hinaj Yann-Baol II.

* D'an 20 a viz Gwenholon 1996 e teuas ar Pab Yann-Baol II da Santez-Anna.

## Monumantoù ha traoù heverk

Santez-Anna-Gwenedarvourc'h.jpg|Ar vourc'h.
Santez-Anna-GwenedMonumantKontChambord.jpg|Monumant Kont Chambord (Herri V Bro-C'hall).
Santez-Anna-GwenedChapel.jpg|Ar chapel. 

* Monumant Kont Chambord (Herri V Bro-C'hall).
* Ur chapel e keriadenn Kêr-Anna.
* Kastell ar C'henven.
* Ti-memor Breizh.
* Mirdi koarelloù.
* Ti Iwan Nikolazig.
### Sanktual katolik

SantezAnnaGwenedPenniliz.jpg|Ar benniliz katolik.
Santez-Anna-GwenedMonumantarvartoloded.jpg|Monumant ar vartoloded.
Santez-Anna-GwenedMonumantarsoudardedvreizhat.jpg|Monumant ar soudarded vreizhat marvet e-pad ar Brezel-bed kentañ.
Santez-Anna-GwenedMonumantarsoudardedvreizhatLodenn.jpg|Monumant ar soudarded vreizhat. 


Santez-Anna-GwenedScalasancta.jpg|Ar Scala sancta. 
Santez-Anna-GwenedDelwennSantezAnnahaMari.jpg|Delwenn Santez Anna ha Mari ha Feunteun ar burzhudoù.

* Penn-iliz katolik *Santez Anna* (1862-1866).
* Monumant ar vartoloded.
* Monumant ar soudarded vreizhat marvet e-pad ar Brezel-bed kentañ.
* Savadurioù ar manati kozh gant ur c'hloastr.
* Scala sancta.
* Delwenn Santez Anna ha Mari.
* Feunteun ar burzhudoù.
### Beredoù-meur milourel

DelwennursoudardbreizhateusLuBreizheSantez-Anna-Gwened.JPG|Delwenn ur soudard breizhat eus Lu Breizh. 

* Karnel soudarded Lu Breizh (Brezel 1870-1871).

Santez-Anna-GwenedBered-veurmilourelbelgiatPeulvanig.jpg|Bered-veur belgiat, peulvanig.
Santez-Anna-GwenedBered-veurmilourelbelgiat.jpg|Ul lodenn eus ar vered-veur milourel belgiat.

* Bered-veur milourel belgiat eus ar Brezel-bed kentañ.

Santez-Anna-GwenedBered-veurmilourelgall02.jpg|Ul lodenn eus ar vered, gant bezioù soudarded an trevadennoù gall (en tu dehou).
Santez-Anna-GwenedBered-veurmilourelgall01.jpg|Ul lodenn ‎all eus ar vered.
Santez-Anna-GwenedBezursoudardaljerian.JPG|Bez ur soudard aljerian.
Santez-Anna-GwenedBezurmicheroursinat.JPG|Bez ur micherour sinaat. 

* Bered-veur milourel gall eus ar Brezel-bed kentañ.
* Bezioù soudarded rusian, 1917-1919.
## Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

## Melestradurezh
## Post

Santez-Anna-GwenedTi-post.jpg|An ti-post a-vremañ. 

* Digoret e voe ur burev-dasparzhañ d'ar 1 a viz Genver 1867 ha roet an niverenn "4780" dezhañ.
## Tud
*Iwan Nikolazig.
### Tud marvet eno
* 1930 : Yann Vadezour Olieroù.
## Gevelliñ
*
## Liammoù diavaez

* Santez-Anna-Wened war lec'hienn Geobreizh

## Dave ha notennoù