Astured

An **Astured** (αστυρων e henc'hresianeg, gant Strabon; *astures* en latin) a oa Kelted ha rak-Kelted (Keltibered) eus gwalarn ledenez Spagn, e Hispania Tarraconensis da vare an impalaeriezh roman.

Daou rumm, a lavared, a oa anezho : an Astured treuzvenez a veze graet eus re an arvor, an Astured Aogustan eus re an argoad.

Mengleuzioù niverus a oa en o bro, ma tennent aour. Brudet e oa o c'hezeg (anvet *asturked*). troet e oa an dud gant ar brezel. 
Hervez Isidoro Sevilla e teue o anv eus ar stêr Asturia, a vefe pe an Órbigo e León, pe an Esla.

E -25 e voent trec'het gant Augustus, e-kerzh ar brezelioù kantabr, war lez ar stêr Astura.

## Bro an Astured
En o zachennad edo an douaroù zo aet d'ober Asturiez a hiriv, proviñs León, er c'hornôg d'ar stêr Esla, ha hanternoz proviñs Zamora en hanternoz d'ar stêr Duero ha kornôg an Esla, hag ivez, e Galiza, reter proviñs Lugo ha proviñs Ourense hag un darn eus distrig Bragança, e Trás-os-Montes e Portugal, pezh zo bet anvet Asturia.

## Meuriadoù ha kêrioù
Hervez Plinius e oant 240.000 rannet entre 22 veuriad, met n'eus bet miret nemet 12 eus an anvioù-se : *Lanciatis, Brigaecinis, Bedunensis, Orniacis, Lungonis, Saelinis, Superatis, Amacis, Tiburis, Egurris pe Gigurri, Paesicis ha Zoelais*.

o c'hêrioù e oa *Lancia* (Villasabariego – León), *Asturica* (Astorga – León), *Mons Medullius* (Las Medulas? – León), *Bergidum* (Cacabelos, e-kichen Villafranca del Bierzo – León), *Bedunia* (Castro de Cebrones – León), *Aliga* (Alixa? – León), *Curunda* (Castro de Avelãs, Trás-os-Montes), *Lucus Asturum* (Lugo de Llanera – Asturias), *Brigaetium* (Benavente – Zamora), ha *Nemetobriga* (A Pobra de Trives – Ourense), a oa ur greizenn relijiel.

## Relijion
An darn vrasañ evel al Lugones, a azeule an doue Lugh, ha doueed all evel Taranis ha Belenos.

## Hêrezh

Chomet eo o anv en hini Rouantelezh Asturias hag en hini kêr Astorga.

## Levrlennadur
;
*Almagro-Gorbea, Martín, *Les Celtes dans la péninsule Ibérique*, in *Les Celtes*, Éditions Stock, Paris (1997) ISBN 2-234-04844-3
*Kruta, Venceslas, *Les Celtes, Histoire et Dictionnaire: Des origines à la Romanization et au Christinisme*, Èditions Robert Laffont, Paris (2000) ISBN 2-7028-6261-6;

;

;
*Alvarado, Alberto Lorrio J., *Los Celtíberos*, Editorial Complutense, Alicante (1997) ISBN 84-7908-335-2
*Duque, Ángel Montenegro *et alli*, *Historia de España 2 – colonizaciones y formacion de los pueblos prerromanos*, Editorial Gredos, Madrid (1989) ISBN 84-249-1013-3
*Motoza, Francisco Burillo, *Los Celtíberos&nbsp;– Etnias y Estados*, Crítica, Grijalbo Mondadori, S.A., Barcelona (1998, 2007) ISBN 84-7423-891-9
*Berrocal-Rangel, Luis & Gardes, Philippe, *Entre celtas e íberos*, Fundación Casa de Velázquez, Madrid (2001)
*González Echegaray, J., *Las Guerras Cántabras*, Fundación Marcelino Botín, Santander (1999) 
*Martino, Eutimio, Roma contra Cantabros y Astures – Nueva lectura de las fuentes, Breviarios de la Calle del Pez n. º 33, Diputación provincial de León/Editorial Eal Terrae, Santander (1982) ISBN 84-87081-93-2
*Motoza, Francisco Burillo, Los Celtíberos – Etnias y Estados, Crítica, Grijalbo Mondadori, S.A., Barcelona (1998, 2007) 
*Jiménez, Ana Bernardo (dirección), Astures – pueblos y culturas en la frontera del Imperio Romano, Asociación Astures, Gran Enciclopedia Asturiana, Gijón (1995) ISBN 84-7286-339-5, 84-7286-342-5

## Notennoù

## Liammoù diavaez
*  Los Astures - euskalnet