လိုꩻပေႏသီးတာႏ

**"လိုꩻပေႏသီးတာႏ လိုႏသေနာႏ"**
### လိုꩻပေႏသီး ဖေႏကစွို့ꩻစွဉ်ႏ သွဉ်သင်ဖေႏသွော့
ဝင်ꩻမဉ်ႏယွူးတရေႏလွဉ်နောဝ်ꩻ ဒေါ့ꩻချာချာဖေႏကဒါႏ၊ ကအီႏအွဉ်ႏနယ်ဒါႏ အထွာအကုဲင် ဇာတ်ခြောင်လယိုနောဝ်ꩻ ပွိုင်းဝွို့တွမ်ႏ သွိုန်ႏသꩻစွဉ်ႏခရာႏ အခြောင်ꩻဖုံႏ အောဝ်ႏပါသော့ꩻနောဝ်ꩻသွူႏ သက်နေင်ႏဆီရပ် ခွန်လာရောင်ႏတွမ်ႏ သက်နွတ်ꩻနေင်ႏရပ် အဖူးမူႏ နင်ꩻမူႏလေꩻသီးနောဝ်ꩻ အောဝ်ႏထွာသွဉ်လိတ်သား အရွယ်ႏဖုံႏသွူ။ ဝွေꩻသီးတဖူးဝေးနောဝ်ꩻ အောဝ်ႏမာꩻလွူꩻခွုမ်ဆိုးညီꩻဝင်ꩻသေႏသေႏတဲင် ယလဲင်ႏလဲင်ႏတဲ့ ခွုမ်ဆိုးညီꩻဒျာႏ တူႏတူႏတေ့ꩻတေ့ꩻ၊ ယလဲင်ႏလဲင်ႏတဲ့ ခြောဝ်သန်စွော့ꩻစွော့ꩻဒါႏ အငေါဝ်းဖုံႏသွူ။
အတွင်ꩻယိုနောဝ်ꩻ ဝွေꩻသီးအောဝ်ႏနပ်တွက်လို့ဝင်ꩻ အမတ်ဖုံႏ၊ တဖြာꩻတွမ်ႏတဖြာꩻ ယွူးချာငါလို့ဝင်ꩻ၊ လဲဉ်သော့ꩻရော်ꩻအမတ်ဖုံႏ ရိုꩻနောဝ်ꩻသွူ။ ကခံႏဗာႏ အယွူးသားတဲ့ ရိုꩻဒျာႏဝွေꩻတလဲဉ်ဗာႏတောဝ်း၊ ဝွေꩻတလဲဉ်ဗာႏတောဝ်ႏအခရာႏယိုတဲ့ အောဝ်ႏဒေါ့ꩻသျင်ꩻနယ်ဒျာႏသွူ။
### ထွားပွုံႏနယ်ꩻတဗာႏ
ကထွာအဖါ ခွန်ထွန်းနောဝ်ꩻ နွို့လွဉ်သွူ လိုꩻပေႏဝင်ꩻနီ ကအောဝ်ႏခွုမ်ဆိုးညီꩻဝင်ꩻ လမ်းဟောင်းကိုတွော့ꩻ ထူႏခန်းဒျာႏ အရွဉ်တောင်ပဲင်း အီႏသော့ꩻလွေꩻတောင်းပွိုကို၊ ခါးလားကသော့ꩻအတောင်းပွိုကိုနောဝ်ꩻ တွက်ထွားစံꩻက အရွဉ်တောင်ပဲင်းကိုသွူ။ ခွန်ထွန်း တွက်ထွားရွဉ်ထွိုင်ႏထွူနောဝ်ꩻ အလွိုးတရေꩻတောဝ်းဒွုမ်၊ အမဲ့ငါတနျာႏတဲက်ꩻလွဉ်စွဉ်ႏနောဝ်ꩻသွူ။
ခွန်လာရောင်ႏနောဝ်ꩻ ထွားထွူအဖါလွိုးတွော့ꩻ ရိတ်ခေႏလꩻခန်း အဖါသꩻလျားထာꩻအကျောင်ꩻတဲင် ရီခန်းအဖါ-
"ဖါဟွေး- နီဖါထွာမုဲင်ꩻဟောင်း"နုဲင်းနောဝ်ꩻသွူ။ "နီဖါတောင်ပဲင်းကိုယို ရွဉ်တသောင်ꩻကို ထိုꩻမားထိုꩻနီရေင်၊ ပါꩻမုဲင်ꩻထူႏဟောင်း"အဖါခွန်ထွန်းနောဝ်ꩻ ထိန်ꩻခါꩻသွူအသꩻတွော့ꩻ ရီလွေꩻခန်း အပိုဖုံႏနုဲင်းနောဝ်ꩻသွူ။
"ခွေသေတောဝ်းဖါ၊ ခွေထူႏဗာႏတောဝ်း"ခွန်လာရောင်ႏနောဝ်ꩻ လောဝ်းချာခန်းအဖါနုဲင်းနောဝ်ꩻသွူ။ ခွန်ထွန်းနောဝ်ꩻ တွမ်ႏသꩻထာꩻထင်းတကင်ꩻတောဝ်းတဲင် ထွားလွေꩻ ခွန်လာရောင်ႏတလဲင်ႏ၊ ထွားလွေꩻ နင်ꩻမူႏလေꩻတလဲင်ႏထွူတွော့ꩻ ထာꩻမုဲင်ꩻမုဲင်ꩻလဲ့ တဒေါ့ꩻတောဝ်း၊ အုံပွေါးထွားဗော့ꩻနုဲင်းနောဝ်ꩻသွူ။ "မဟာ နီဗေင်ႏထာꩻခိန်ႏ တခွန်ꩻနွို့ထူႏဒျာႏယင်ဖါ" နင်ꩻမူႏလေꩻနောဝ်ꩻ ထွားတဲ့ တထွားတောဝ်းအဖါလွိုးတွော့ꩻ ဖြောင်းတဲ့ဒေါ့ꩻ အောဝ်ႏခွုမ်ဆိုးပါဒျာႏထာꩻသွူ။
"မွေးတောဝ်း တခွန်ꩻထူႏထိုꩻမဟာ တမွေးတောဝ်း၊ စထိုꩻမားဗော့ꩻယိုဟွဉ်ႏလွုမ်ꩻ၊ ဖါအောဝ်ႏလူးထီကျာꩻ ရွဉ်နီရေင် ထိုꩻမားထိုꩻသနဲ့၊ ပါꩻမုဲင်ꩻထူႏလဲ့ ဒေါ့ꩻနယ်စွဉ်ႏစွဉ်ႏဟုဲင်း"ခွန်ထွန်းနောဝ်ꩻ ရိုꩻဖေႏခန်းအပိုဖုံႏ နုဲင်းနောဝ်ꩻသွူ။ ခွန်လာရောင်ႏသီးတဖူးဝေးနောဝ်ꩻ အဖါကရီယို နုဲင်းဒျာႏတသေတောဝ်းတဲင် တအွဉ်ႏတောဝ်းအရေꩻ၊ အောဝ်ႏခွုမ်ဆိုးစွူစွူဒျာႏထာꩻသွူ။ နောဝ်ꩻတွော့ꩻ အဖါခွန်ထွန်းနောဝ်ꩻ အီႏမာꩻဗာႏနုဲင်းမုဲင်ꩻကရိုꩻယို အောဝ်ႏစဉ်ꩻစာꩻ ယူႏလွေꩻအသꩻကိုနောဝ်ꩻသွူ။
ဖတ်လိတ်သားတဲ့ သေထွꩻဗာႏ အခေႏအနေႏနုဲင်းယိုတဲင် အီႏမာꩻဗာႏနုဲင်းမုဲင်ꩻကရိုꩻနောဝ်ꩻ အလွိုးအောဝ်ႏယူႏကိုဒျာႏနေနေသွူ။ ရွဉ်နီရေင်ကိစ္စယို ခွန်ထွန်းအီႏချꩻသꩻဗာႏနုဲင်းမုဲင်ꩻကရိုꩻနောဝ်ꩻ ဖတ်လိတ်သားယူႏခံႏနုဲင်းနုဲင်းနွောင်ꩻဒျာႏ၊ ခွန်လာရောင်ႏသီးတဖူးဝေး ထူႏတဖြာꩻတပဲက်တွော့ꩻ အွဉ်ႏသေသူႏတူႏတေ့ꩻထိုꩻနုဲင်းနောဝ်ꩻလဲ့ ထွာနွောင်ꩻဒျာႏသွူ။ မွေးတောဝ်းလဲ့ ခွန်လာရောင်ႏထူႏတေ့ꩻထိုꩻ နီရေင်လွုမ်းတွော့ꩻ နင်ꩻမူႏလေꩻ သေတောဝ်းတမုဲင်ꩻမုဲင်ꩻနုဲင်းနောဝ်ꩻလဲ့ ထွာနွောင်ꩻဒျာႏသွူ။ မွေးတောဝ်းလဲ့ ဝွေꩻစုဲင်ႏဒျာႏတွော့ꩻ ယူႏလꩻချာတောဝ်းနုဲင်းနောဝ်ꩻလဲ့ ထွာနွောင်ꩻဒျာႏသွူ။
ဖတ်လိတ်သားဖုံႏကာ ထင်းပါꩻမုဲင်ꩻဟောင်း၊ ခွန်ထွန်းအနေႏ မာꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻအီႏလꩻဟောင်း၊ မဉ်ႏမော့ꩻလွဉ်ပျဿနာႏနုဲင်းယိုနောဝ်ꩻ မွိုးဖါဖုံႏ ကဲဉ်းအာအာနောဝ်ꩻ "ခွန်လာရောင်ႏသီးတဖူးဝေး တဖြာꩻတောဝ်းလဲ့တဖြာꩻ ထူႏတခွန်ꩻထွူတွော့ꩻ မွိုးဖါတသေတောဝ်းခိန်ႏ အလွိုးအီႏလွေꩻဖြေꩻအံႏထာꩻ"ယူႏလွနုဲင်းနောဝ်ꩻ ကဲဉ်းအာအာသွူ။ ယဟန်ႏသားတဲ့ အုံလိုꩻပေႏဖဲ့ꩻ ရဲးကမ်းခါꩻလဲ့ အောဝ်ႏဒါႏ၊ အဖါခွန်ထွန်းစုဲင်ႏဒျာႏတွော့ꩻ တောင်ꩻချာတောဝ်းဒျာႏမကောင်း၊ အွဉ်ႏတရွို့ꩻမာႏဒျာႏ တထွောင်းထွောင်းမကောင်း၊ အမွိုးနင်ꩻဗိုလာႏ ထူႏစုဲင်ႏဒျာႏမကောင်း သေထွꩻတောဝ်းသွူ။
ခွန်လာရောင်ႏသီးတဖူးဝေး ကအောဝ်ႏမာꩻလွူꩻခွုမ်ပဆိုးညီꩻဝင်ꩻတွင်ꩻ တဖြာꩻတွမ်ႏတဖြာꩻ ယွူးလွေꩻလွဝင်ꩻနုဲင်းယိုနောဝ်ꩻ ကအီႏယွူးဗာႏ အထူႏတခွန်ꩻနောဝ်ꩻ ယပ်ꩻခုဲင်ႏတန်ဒျာႏသွူ။ ပွိုင်းဝွို့တွမ်ႏလိုꩻပေႏသီး သွိုန်ႏသꩻစွဉ်ႏခရာႏယိုနောဝ်ꩻ တပီဗွိုန်တောဝ်းလိုꩻတန်သီး အခန်ꩻတွိုင်ꩻအောဝ်ႏနောဝ်ꩻသွူ။ လိုꩻပေႏသက်လꩻ (၇-၈)နေင်ႏရပ် ကထူႏဒါႏဝင်ꩻတခြိုꩻနောဝ်ꩻ သꩻမဲဉ်ထူႏတခွန်ꩻတွော့ꩻ ထူႏမွေးတောဝ်း၊ မဲဉ်လꩻတွော့ꩻ ထူႏဒျာႏသွူ။ လိုꩻပေႏသက်အရွယ်ႏ (၇-၈)နေင်ႏရပ်ယိုနောဝ်ꩻ ပွိုင်းဝွို့တွမ်ႏနီတခြိုꩻ ဝင်ꩻတခြိုꩻယို တသေအွဉ်ႏတောဝ်းဒွိုန်းအရေꩻသွူ။ နမ်းတခြိုꩻစွဉ်ႏလဲ့ တသေသိမ်ꩻအွဉ်ႏဟောဝ်တောဝ်းဒွိုန်းသွူ။
ကွပ်နောဝ်ꩻမꩻတဲင် နမ်းတခြိုꩻတဲ့နောဝ်ꩻ၊ ကျောင်ꩻတခြိုꩻတဲ့နောဝ်ꩻ၊ သွꩻတခြိုꩻတဲ့နောဝ်ꩻ၊ ဝွေꩻသီးလမ်းကိုတခြိုꩻတဲ့နောဝ်ꩻ၊ ဝင်ꩻလမ်းကိုတခြိုꩻတဲ့နောဝ်ꩻ လိုꩻပေႏအရွယ်ႏယိုနောဝ်ꩻ ကမဲဉ်လꩻဒါႏယို တရီတောဝ်းအခွင်ꩻတွော့ꩻ ထူႏဒါႏဒျာႏသွူ။ တခြိုꩻယိုနောဝ်ꩻ ပါꩻမုဲင်ꩻအောတ်ႏလိုႏလဲ့ ထူႏအောဝ်ႏလꩻဒျာႏ၊ ထူႏသွုံꩻနွောင်ꩻဒျာႏ သေနာႏခါꩻနုဲင်းနောဝ်ꩻသွူ။
လိုꩻပေႏသက်(၇-၈)နေင်ႏအရွယ်ႏနောဝ်ꩻ မူလတန်ꩻအရန်းတဲင် ကထူႏဒါႏတခြိုꩻဖုံႏနောဝ်ꩻ အွဉ်ႏထွာတခွန်ꩻတလꩻတောဝ်း၊ တခွန်ꩻအရန်း တမွေးတောဝ်းဒွိုန်းသွူ။ သက်ကွတ်ꩻနေင်ႏမာꩻကီ နေင်ႏဆီအရွယ်ႏမဉ်ႏတွိုႏမꩻ လိုꩻပေႏဖုံႏ ကဲဉ်းအာအာနောဝ်ꩻ နီတခြိုꩻ ဝင်ꩻတခြိုꩻ သေနာႏထွူတဲင် နီတခြိုꩻတဲ့ ဝင်ꩻထူႏခွင်ꩻအဲဉ်ထောဝ်း၊ ဝင်ꩻတခြိုꩻတဲ့ နီထူႏခွင်ꩻအဲဉ်ထောဝ်း၊ ထူႏတခွန်ꩻဝင်ꩻတခြိုꩻ လꩻတောဝ်းအကျောင်ꩻယို ကွဲးသေနာႏတွော့ꩻ အရွယ်ႏနုဲင်းယိုမꩻ မဉ်ႏထူႏဝင်ꩻတခြိုꩻနောဝ်ꩻ အွဉ်ႏထွာနွောင်ꩻ တခွန်ꩻအရန်းသွူ။
သက်ရွယ်ႏကွတ်ꩻနေင်ႏ၊ နေင်ႏဆီမာꩻကီမꩻ ဝွေꩻတခြိုꩻမဉ်ႏထိုꩻမားတဲ့ ယွူးဒါႏဝင်ꩻတခွန်ꩻ၊ ထူႏတခွန်ꩻထာꩻယို ဝွေꩻသီးကျွိုက်တောဝ်း၊ လက္ခံႏတောဝ်းသွူ။ ဝွေꩻတခြိုꩻ မဉ်ႏတမွေးတောဝ်း၊ ဝင်ꩻလင်တခြိုꩻယိုလဲ့ ထူႏစံႏတောဝ်း၊ ထူႏခွုမ်တွိုင်ꩻတောဝ်း၊ ထူႏတခွန်ꩻတောဝ်းဒွုမ်နောဝ်ꩻသွူ။ 
### မဲဉ်လꩻဝင်ꩻထာꩻရက်တွော့ꩻ ထူႏတခွန်ꩻထာꩻ
လိုꩻပေႏယဟန်ႏနောဝ်ꩻ အောဝ်ႏခေါ်ဝင်ꩻတဖြာꩻ၊ အုံဗာႏခေါ်ဝင်ꩻတဖြာꩻ၊ လꩻတောဝ်းဝင်ꩻထာꩻရက်၊ ဝင်ꩻဒေါ့ꩻရီဟောဝ်ကြွို့ꩻတောဝ်း၊ မွိုးဖါလဲ့ ဒေါ့ꩻရီဟောဝ်ကြွို့ꩻတောဝ်း၊ အွဉ်ႏရေꩻတောဝ်း၊ ရက်ပဲင်ꩻတောဝ်းသွူ။
လိုꩻပေႏစားယိုနောဝ်ꩻ မွိုးဖါရွဉ်တရိုꩻတောဝ်း၊ ဝင်ꩻလင်ရွဉ်တရိုꩻတောဝ်း ထူႏတခွန်ꩻထွူတဲင် အသွꩻဖေႏကရက်ဝွေꩻ၊ ဖေႏကဒေါ့ꩻရီဟောဝ်ဝွေꩻနောဝ်ꩻ ဖေႏဗဲင်းဒါႏအသွꩻ၊ ဖြေꩻလွူးဒါႏအသွꩻတခိုးဖုံႏ၊ ထာꩻခွုမ်ဆိုးဖုံႏသွူ။ လိုꩻပေႏကထူႏတခွန်ꩻထာꩻနုဲင်းယိုနောဝ်ꩻ ဟဲ့ꩻဗာႏဒျာႏ တခွန်ꩻထာꩻရက်၊ ဟဲ့ꩻဗာႏဒျာႏ တခွန်ꩻမေတ္တာႏ၊ ထာꩻဟွိုန်ဟောဝ်နုဲင်းနောဝ်ꩻသွူ။
မဉ်ႏဖေႏဗဲင်းဝင်ꩻရွဉ်၊ မဉ်ႏလွူးဝင်ꩻတခိုးဖုံႏမꩻ ဝင်ꩻဟွိုန်ဟောဝ်ဝွေꩻ၊ ဝင်ꩻမေတ္တာႏတွိုႏဝွေꩻ၊ ဝင်ꩻဒေါ့ꩻရီအာဝွေꩻ- ယူႏနုဲင်းနောဝ်ꩻတွော့ꩻ ဝွေꩻထူႏတခွန်ꩻဒျာႏသွူ။ လိုꩻပေႏနုဲင်းယိုနောဝ်ꩻ ကွပ်စွဉ်ႏမွိုးဖါ တဖေႏတောဝ်းမေတ္တာႏ၊ မွိုးဖါတဒေါ့ꩻရီအာတောဝ်း၊ တစွော့ꩻဟောဝ်တောဝ်းတဲင် မဲဉ်လꩻမေတ္တာႏ၊ အံႏမထာꩻရက်တွော့ꩻ သꩻပေႏဒါႏ၊ သꩻဆာဒါႏ၊ ထွာဒါႏလိုꩻပေႏမွိုက်၊ ထွာဒါႏလိုꩻပေႏကုဲင်သွူ။ မွိုးဖါယဟန်ႏတွမ်ႏ လိုꩻအသောင်အရင်ꩻယဟန်ႏနောဝ်ꩻ လိုꩻပေႏထာꩻမာႏ အောဝ်ႏတလဲင်ႏငါလဲ့ ခွန်းထွမ်ဟွိုက်ꩻဟက်ꩻစွဉ်ႏ၊ တွယ်ႏစွဉ်ႏတဲင် လိုꩻပေႏသꩻယိန်းဆာဆာဒါႏ၊ ယူႏမာႏဒါႏတွော့ꩻ ယားကုဲင်ထဲင်လိုꩻပေႏ ရိုꩻဗာႏနုဲင်းနောဝ်ꩻသွူ။
လိုꩻယဟန်ႏထာꩻယူႏနောဝ်ꩻ သွဉ်တဲပ်တဲပ်၊ သွဉ်နွောင်ꩻနွောင်ꩻပေႏခါမꩻ-ရိုꩻနဝ်ꩻတဲင် ခွန်းဟွိုက်ꩻလိုꩻနေးလိုꩻပေႏ၊ တွယ်ႏနေးလိုꩻပေႏသွူ။ ခွန်းနေးတွယ်ႏနေးနုဲင်းယိုနောဝ်ꩻ အသွဉ်တထွာတောဝ်း၊ ထွာဒျာႏအယားကုဲင် လိုꩻပေႏသွိုန်ႏသꩻစွဉ်ႏ ငဝ်းငွါစွဉ်ႏနောဝ်ꩻသွူ။ ပွိုးနုဲင်းမုဲင်ꩻနဲတဲင် မဉ်ႏခွန်းဟွိုက်ꩻနေး၊ တွဲႏဖေႏပဲစ်နေးနောဝ်ꩻ လိုꩻပေႏငမ်းစူꩻထာꩻတဲင် တွိုႏဆုဲင်ꩻနောဝ်ꩻ ဒေါ့ꩻစွဉ်ႏဒွုမ်ထာꩻ၊ လဲဉ်ဒါႏထာꩻ၊ ကြဲစ်ဒါႏထာꩻတွော့ꩻ ကျင်ꩻကုဲင်ထိုꩻတငါထဲင်းဒါႏနောဝ်ꩻသွူ။ လိုꩻယဟန်ႏနောဝ်ꩻ မဉ်ႏခွန်းဟွိုက်နေး၊ တွဲႏဖေႏပဲစ်နေးနောဝ်ꩻ လိုꩻပေႏငမ်းထာꩻတဲင် တွိုႏဆုဲင်ꩻနောဝ်ꩻ ဒေါ့ꩻစွဉ်ႏဒွုမ်ထာꩻ၊ လဲဉ်ဒါႏထာꩻ၊ ကြဲစ်ဒါႏထာꩻတွော့ꩻ ကျင်ꩻကုဲင်ထိုꩻတငါထဲင်းနောဝ်ꩻသွူ။

### အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:လမ်းသားခြွဉ်း