open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ဝေင်ꩻအိဉ်းတော်

**ဝေင်ꩻအိဉ်းတော်** (မန်း: အင်း‌တော်မြို့) (အဲင်းကလေတ်: Indaw) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ခိုႏ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်ကွဉ်ႏထင်ꩻ ကတာခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏအိဉ်းတော်ကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဧရာႏဝတီႏခြောင်ဖင်ႏတွို့ꩻ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ အိဉ်းတော်နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မန်ႏတလေꩻ-မစ်စီးနား ရထာꩻတဖူꩻလောင်းသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻကတာ

**ဝေင်ꩻကတာ** (မန်း: ကသာမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Katha) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထင်ꩻ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်တွို့ꩻထင်ꩻ ကတာခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏကတာကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဧရာႏဝတီႏခြောင်ဖင်ႏတွို့ꩻ ခရဲင်ႏဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ခရဲင်ႏ၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ကတာနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ သင်ဖော်ꩻတွူးဝေင်ꩻတဲင် ကာꩻ၊ ရထာꩻတဖူꩻဖုံႏလဲ့ အဝ်ႏ၊ သင်ဖော်ꩻကျောင်ႏကွင်ꩻလဲ့ အဝ်ႏနေနေသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻဗန်းမောက်

**ဝေင်ꩻဗန်းမောက်** (မန်း: ဗန်းမောက်မြို့) (အဲင်းကလေတ်: Banmauk) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ခိုႏ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်ကွဉ်ႏထင်ꩻ ကတာခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏဗန်းမောက်ကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ဗန်းမောက်နဝ်ꩻ ကာꩻတဖူꩻ အဝ်ႏဆွိုက်လွေꩻတောမ်ႏ ဝေင်ꩻပိဉ်လယ်ဗူး ဗꩻဖြွဉ်ပါ ဝေင်ꩻကေားလိဉ်း သွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻထီးဆုဲက်

**ဝေင်ꩻထီးဆုဲက်** (မန်း: ထီးချိုင့်မြို့) (အဲင်းကလေတ်: Htigyaing) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ခိုႏ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်ကွဉ်ႏထင်ꩻ ကတာခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏထီးဆုဲက်ကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဧရာႏဝတီႏခြောင်ဖင်ႏ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻခန်းတီး

**ဝေင်ꩻခန်းတီး** (မန်း: ခန္တီးမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Hkamti) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်တွို့ꩻထင်ꩻ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်ထင်ꩻ ခန်းတီးခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏခန်းတီးကို ကအဝ်ႏဒါႏ ခရဲင်ႏဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ခရဲင်ႏ၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၁၈၉၇ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ခန်းတီးနယ်ႏကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻအဝ်ႏ ၁,၃၃၁ ဖြာꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻပိဉ်လယ်ဗူး

**ဝေင်ꩻပိဉ်လယ်ဗူး** (မန်း: ပင်လယ်ဘူးမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Pinlebu) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ခိုႏ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်ထင်ꩻ ကေားလိဉ်းခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏပိဉ်လယ်ဗူးကို ကအဝ်ႏဒါႏ မူးခြောင်ဖင်ႏ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ကရီးခါ ဗꩻတွိုႏလွဉ် ၂၀၁၉ ဗာႏနဝ်ꩻ ပါသော့ꩻဒျာႏ ကတာခရဲင်ႏကိုသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ကေားလိဉ်းနဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ ဝေင်ꩻထီးဆုဲက်ဖဲ့ꩻတွို့ꩻ မန်ႏတလေꩻ-မစ်စီးနား ရထာꩻတဖူꩻလောင်းသွူ။ ပိဉ်လယ်ဗူးဒေႏသနဝ်ꩻ ဗွူဟူလဲ့ထန်ႏ၊ အငိုꩻတန် စွုန်ꩻသတ္တု(ခဲ)၊ တသာႏဖုံႏလဲ့ထန်ႏ သေင်ႏလဲ့ အဝ်ႏဖြေꩻစာနဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻဝွန်းတို

**ဝေင်ꩻဝွန်းတို** (မန်း: ဝန်းသိုမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Wuntho) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ခိုႏ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်ကွဉ်ႏထင်ꩻ ကေားလိဉ်းခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏဝွန်းတိုကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ကရီးခါ ဗꩻတွိုႏလွဉ် ၂၀၁၉ ဗာႏနဝ်ꩻ ပါသော့ꩻဒျာႏ ကတာခရဲင်ႏကိုသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ကေားလိဉ်းနဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မန်ႏတလေꩻ-မစ်စီးနား ရထာꩻတဖူꩻလောင်းတဲင် မေႏရထာꩻအုံဆွိုးဒါႏ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဖရာꩻဂုဏ်ႏတောႏ

## ဖရာꩻ ဂုဏ်ႏတောႏ ၉ ပါꩻ ပါဠိ
ဣတိပိ သော ဘဂဝါ - 
*အရဟံ
*သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ
*ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နော
*သုဂတော
*လောကဝိဒူ
*အနုတ္တရောပုရိသဒမ္မသာရထိ
*သတ္ထာဒေဝမနုဿာနံ
*ဗုဒ္ဓေါ
*ဘဂဝါ

## ဖရာꩻ ဂုဏ်ႏတောႏ ၉ ပါꩻ ပအိုဝ်ႏ
### အရဟံ
နီဗွေႏဖရာꩻသူꩻနဝ်ꩻ လိုꩻလူႏဗြဟ္မာႏ သတ္တဝါႏခိုမူႏ ကားကလူႏယို ကွပ်ထူႏထွိုက်ယံ အရဟံဂုဏ်ႏ ဘွုံႏတန်သိုမ်ခမ်း ခင်ႏလမ်းဖွစ်ꩻဖဲစ်ꩻ ကျောႏစွစ်ꩻစဲစ်ꩻလဲဉ်းသွူ။

### သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ
နီဗွေႏဖရာꩻသူꩻနဝ်ꩻ ကေားသွဉ်ဖေႏဒါႏ ဆရာႏအဲဉ်ထဝ်း ဗွေႏစဝ်းနမ်းဒျာႏ ယံငါႏစဲင်းစဲ့ ကြောင်းကြဲ့တရာꩻ ကွယ်သေငါꩻမꩻ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ ယံခေါဗွေဂုဏ်ႏ ဘွုံႏတန်သိုမ်ခမ်း ခင်ႏလမ်းဖွစ်ꩻဖဲစ်ꩻ ကျောႏစွစ်ꩻစဲစ်ꩻလဲဉ်းသွူ။

### ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နော
နီဗွေႏဖရာꩻသူꩻနဝ်ꩻ သိုမ်ပါꩻဝိဇ္ဇာႏ ဆီငတ်ꩻဗာႏစရဏ ကွပ်လꩻဗွေအာ ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နော ယံခေါဗွေဂုဏ်ႏ ဘွုံႏတန်သိုမ်ခမ်း ခင်ႏလမ်းဖွစ်ꩻဖဲစ်ꩻ ကျောႏစွစ်ꩻစဲစ်ꩻလဲဉ်းသွူ။

### သုဂတော
နီဗွေႏဖရာꩻသူꩻနဝ်ꩻ ငဝ်းဟဝ်ရိုꩻဒေါ့ꩻ တွိုႏသော့ꩻနိဗ္ဗာန်ႏ ဖထန်ႏဒုက္ခော သုဂတောဂုဏ်ႏ ဘွုံႏတန်သိုမ်ခမ်း ခင်ႏလမ်းဖွစ်ꩻဖဲစ်ꩻ ကျောႏစွစ်ꩻစဲစ်ꩻလဲဉ်းသွူ။

### လောကဝိဒူ
နီဗွေႏဖရာꩻသူꩻနဝ်ꩻ သတ္ထောသ သင်္ခါႏရရိုꩻ လောကသိုမ်ပါꩻ သေငါꩻယံကျ လောကဝိဒူ ဆန်ꩻထူꩻဗွေဂုဏ်ႏ ဘွုံႏတန်သိုမ်ခမ်း ခင်ႏလမ်းဖွစ်ꩻဖဲစ်ꩻ ကျောႏစွစ်ꩻစဲစ်ꩻလဲဉ်းသွူ။

### အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိ
နီဗွေႏဖရာꩻသူꩻနဝ်ꩻ ဆုင်ꩻမꩻသင်ꩻသား ကားသတ္တဝါႏ ဆုင်ꩻမꩻဒါႏခေါ အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိဂုဏ်ႏ ဘွုံႏတန်သိုမ်ခမ်း ခင်ႏလမ်းဖွစ်ꩻဖဲစ်ꩻ ကျောႏစွစ်ꩻစဲစ်ꩻလဲဉ်းသွူ။

### သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံ
နီဗွေႏဖရာꩻသူꩻနဝ်ꩻ လိုꩻလူꩻဗြဟ္မာႏ သတ္တဝါႏသီး ဆရာႏကွပ်ထွာ သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံ ဟဝ်ယံဗွေဂုဏ်ႏ ဘွုံႏတန်သိုမ်ခမ်း ခင်ႏလမ်းဖွစ်ꩻဖဲစ်ꩻ ကျောႏစွစ်ꩻစဲစ်ꩻလဲဉ်းသွူ။

### ဗုဒ္ဓေါ
နီဗွေႏဖရာꩻသူꩻနဝ်ꩻ သစ္စာႏလစ်ꩻပါꩻ မျတ်တရာꩻယို သေငါꩻယံခေါ ဗုဒ္ဓေါဗွေႏဂုဏ်ႏ ဘွုံႏတန်သိုမ်ခမ်း ခင်ႏလမ်းဖွစ်ꩻဖဲစ်ꩻ ကျောႏစွစ်ꩻစဲစ်ꩻလဲဉ်းသွူ။

### ဘဂဝါ
နီဗွေႏဖရာꩻသူꩻနဝ်ꩻ သူပါꩻဂုဏ်ႏတောႏ ဗွေကျောႏငါႏထာꩻ ဘဂဝါဂုဏ်ႏ ဘွုံႏတန်သိုမ်ခမ်း ခင်ႏလမ်းဖွစ်ꩻဖဲစ်ꩻ ကျောႏစွစ်ꩻစဲစ်ꩻလဲဉ်းသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဘာႏသာႏ
ဝေင်ꩻကန့်ဗလူ

**ဝေင်ꩻကန့်ဗလူ** (မန်း: ကန့်ဘလူမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Kanbalu) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထင်ꩻ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်တွို့ꩻထင်ꩻ ကန့်ဗလူခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏကန့်ဗလူကို ကအဝ်ႏဒါႏ ခရဲင်ႏဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ခရဲင်ႏ၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ အဝ်ႏဒျာႏ ဝေင်ꩻသွေဗိုဖဲ့ꩻထင်ꩻ (၄၆)မဲင်ႏရပ် သကုဲင်း-မစ်စီးနား မေႏရထာꩻတဖူꩻလောင်းသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻကေားလိဉ်း

**ဝေင်ꩻကေားလိဉ်း** (မန်း: ကောလင်းမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Kawlin) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ခိုႏ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်တွို့ꩻထင်ꩻ ကေားလိဉ်းခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏကေားလိဉ်းကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဧရာႏဝတီႏခြောင်ဖင်ႏတွို့ꩻ ခရဲင်ႏတသာ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ကရီးခါ ဗꩻတွိုႏလွဉ် ၂၀၁၉ ဗာႏနဝ်ꩻ ပါသော့ꩻဒျာႏ ကတာခရဲင်ႏကိုသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ကေားလိဉ်းနဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ ဝေင်ꩻထီးဆုဲက်ဖဲ့ꩻတွို့ꩻ မန်ႏတလေꩻ-မစ်စီးနား ရထာꩻတဖူꩻလောင်းသွူ။ ကေားလိဉ်းဒေႏသနဝ်ꩻ ဗွူဟူလဲ့ထန်ႏ၊ အငိုꩻတန် သေင်ႏတမလန်း၊ သေင်ႏမုဲင်းသက်ꩻ တောမ်ႏ ခံꩻဖုံႏလဲ့ ထန်ႏတဲင် မျန်မာခမ်းကို အတန်သွတ်ꩻ ဒွိုႏခံꩻစက်ယုင်းလဲ့ အဝ်ႏနဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻစျုန်းလ

**ဝေင်ꩻစျုန်းလ** (မန်း: ကျွန်းလှမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Kyunhla) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်ထာႏဝ စျုန်းလခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏစျုန်းလကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻမော်လုဲက်

**ဝေင်ꩻမော်လုဲက်** (မန်း: မော်လိုက်မြို့) (အဲင်းကလေတ်: Mawlaik) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်တွို့ꩻ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်တွို့ꩻသွတ်ꩻ မော်လုဲက်ခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏမော်လုဲက်ကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဆဉ်းတွိခြောင်ဖြယ်ထျꩻ သင်ဖော်ꩻတွူး ခရဲင်ႏဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ခရဲင်ႏ၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ မော်လုဲက်ကရိုꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ ဖြဝ်ꩻငဝ်းကိုလွဉ်တဲင် အဓိပ္ပာယ်ႏနဝ်ꩻ "ပသီႏအောင်" ပသီႏထန်ႏဒါႏခင်ႏလမ်း နုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻဖောင်းပိဉ်

**ဝေင်ꩻဖောင်းပိဉ်** (မန်း: ဖောင်းပြင်မြို့) (အဲင်းကလေတ်: Paungbyin) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်တွို့ꩻ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်တွို့ꩻ မော်လုဲက်ခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏဖောင်းပိဉ်ကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဆဉ်းတွိခြောင်ထျꩻ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၁၉၅၃ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၁,၃၀၇ ဖြာꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻမုံယွာ

**ဝေင်ꩻမုံယွာ** (မန်း: မုံရွာမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Monywa) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်နဝ် မုံယွာခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏမုံယွာကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဆဉ်းတွိခြောင်ဖင်ႏကွဉ်ႏ ခရဲင်ႏဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ခရဲင်ႏ၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ဝေင်ꩻထျꩻနဝ်ꩻ သင်ဖော်ꩻတွူးအဝ်ႏတဲင် သင်ဖော်ꩻဖုံႏလဲ့ အဝ်ႏနွို့ထန်ႏအုံနဝ်ꩻသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၂၀၁၄ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၂၀၇,၄၈၉ ဖြာꩻသွူ။ အဝ်ႏဒျာႏ မန်ႏတလေꩻ-ကလေး ကာꩻတဖူꩻတန်လောင်းတဲင် မုံယွာနဝ်ꩻ မျန်မာခမ်းကို လွိုင်ႏကွုန်ꩻထင်ႏထိုဒါႏ ဝေင်ꩻဖုံႏအကို အဝ်ႏပါသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။

## လမ်းငင်း၊ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်း
* လမ်းငင်း။ ၃၀၃၀၃ 
* လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်း။ ၁၈၀ ၉၅၀ 

ဝေင်ꩻမုံယွာ လိုꩻဖြာꩻထင်ႏထိုလွဉ်ပုင်ႏ-

* ၁၉၈၉ ဗာႏ - ၁၀၆,၈၄၃ ( မွူးကွို့ꩻနာꩻစာႏရင်ꩻအလꩻ...)
* ၁၉၉၃ ဗာႏ - ၁၃၈,၅၇၆ ( အရမ်ꩻ...)
* ၂၀၀၉ ဗာႏ - ၂၀၂,၉၈၃ ( နပ်ဗျာႏချက်အလꩻ...)
* ၂၀၁၄ ဗာႏ - ၂၀၇ ၄၈၉ ( မွူးကွို့ꩻနာꩻစာႏရင်ꩻအလꩻ...)

## ထင်ႏသျာꩻဒျာႏခမ်းလမ်းဖုံႏ

* ဗောဓိတရေင်

* မိုးညှင်းသမ္ဗုဒ္ဓေ

* ကျောက္ကာ ရွှေဂူနီ
* အလောင်ꩻတောႏ ကဿပ 
* ဖိုးဝင်းတောင်(ဖိုလ်ဝင်တောင်)
* တွင်းတောင်

## ပညာႏရေꩻ

မုံယွာဝေင်ꩻကိုကအဝ်ႏဒါႏ တက္ကသိုလ်ႏတောမ်ႏ ကေားလေက်ဖုံႏနဝ်ꩻ-
# မုံယွာတက္ကသိုလ်ႏ
# မုံယွာစီꩻပွာꩻရေꩻတက္ကသိုလ်ႏ
# အနယ်ꩻပညာႏတက္ကသိုလ်ႏ(မုံယွာ)
# ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ်ႏ(မုံယွာ)
# မုံယွာပညာႏရေꩻကေားလေက်
# သူနာပြုသွဉ်တန်ꩻကျောင်ꩻ (မုံယွာ)

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻအယာတော်

**ဝေင်ꩻအယာတော်** (မန်း: အရာတော်မြို့) (အဲင်းကလေတ်: Ayadaw) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်နဝ် မုံယွာခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏအယာတော်ကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၁၉၅၃ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၂,၄၄၄ ဖြာꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻဆျောင်းဦး

**ဝေင်ꩻဆျောင်းဦး** (မန်း: ချောင်းဦးမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Chaung-U) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်နဝ် မုံယွာခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏဆျောင်းဦးကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ခွန်မန်း စျန်သစ်တား၊ အလောင်းသီတူ၊ မင်ꩻတုန်ꩻခွန်ဖုံႏ အဝ်ႏအုံခိုႏသော့ꩻဖို တယ်ႏဆို့ꩻဖိုဒါႏ ဝေင်ꩻစခါခင်ႏလမ်းဒျာႏသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၁၉၅၃ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၆,၄၄၂ ဖြာꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻသကုဲင်း

**ဝေင်ꩻသကုဲင်း** (မန်း: စစ်ကိုင်းမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Monywa) နဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် ဝေင်ꩻတန်တဲင် အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်ကွဉ်ႏနဝ် သကုဲင်းခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏသကုဲင်းကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဧရာႏဝတီႏခြောင်ဖင်ႏဝေင်ꩻတန်တဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ အဝ်ႏဒျာႏ ဝေင်ꩻမန်ႏတလေꩻဖဲ့ꩻတွို့ꩻနဝ် (၁၂)မဲင်ႏကို ဧရာႏဝတီႏခြောင် အဝ်ႏခါႏခါꩻနဝ်ꩻသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ တွိုင်ꩻဒေႏသတန်၊ ခရဲင်ႏ၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ သကုဲင်းနဝ်ꩻ ရိုထွာကီ တွိုင်ꩻဒေႏသတန်ဝေင်ꩻတန်လဲ့ တွိုႏခရိစ်နေင်ႏ ၂၀၀၀ ဗာႏနဝ်ꩻ တွိုင်ꩻဒေႏသတန် အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏယို ခြုဲင်းပြောင်ꩻလွေꩻထိုꩻလဲဉ်း ဝေင်ꩻမုံယွာနဝ်ꩻသွူ။ ဝေင်ꩻထျꩻနဝ်ꩻ သင်ဖော်ꩻတွူးအဝ်ႏတဲင် သင်ဖော်ꩻဖုံႏလဲ့ အဝ်ႏနွို့ထန်ႏအုံနဝ်ꩻသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၂၀၁၄ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၂၇၉,၁၄၆ ဖြာꩻသွူ။ သကုဲင်းယို ဇေယျာပူရ (တဝ်းလဲ့) ဇေယျာရွှေမြေ နုဲင်းနဝ်ꩻလဲ့ အဝ်ႏဟဲ့ꩻလွ့သွူ။ ဝေင်ꩻသကုဲင်းယိုခါကအဝ်ႏဒါႏ ခင်ႏလမ်းယို ခွန်ဟော်ခံꩻ အသင်္ခယာ စောယွန်း စိုးနဝ်ꩻ အဝ်ႏတယ်ႏဆို့ꩻလွေꩻဗာႏ ဇေယျာပူရ(ဝေင်ꩻအောင်ႏ) အမိဉ်ꩻကဟဲ့ꩻဒါႏဝေင်ꩻယို အွိုးသက္ကရာဇ်နေင်ႏ ၆၇၇ ဗာႏကာႏသွူ။

သကုဲင်းကောင်ရွေꩻလောင်းနဝ်ꩻ ဖရာꩻ၊ စေႏတီႏ၊ ကျောင်ꩻကန်ႏဖုံႏ အဝ်ႏဗူႏအဝ်ႏစုဒါႏ ခင်ႏလမ်းတထွောင်းဒျာႏတဲင် ထွာအီ ဝေင်ꩻသကုဲင်း ဂုဏ်ႏကျက်သရေႏဟဝ်နဝ်ꩻသွူ။ ယိုꩻယာႏထာꩻမာꩻကထွာဒါႏ ဖွိုင်ꩻဟံႏ၊ ဖွိုင်ꩻရွဉ်၊ ဖွိုင်ꩻတောင်ꩻ ထာꩻမာꩻဖုံႏလဲ့ အဝ်ႏမာꩻ၊ သာႏသနာႏရေꩻထာꩻမာꩻဖုံႏလဲ့ အဝ်ႏမာꩻနဝ်ꩻသွူ။ စက်မုစူမုထာꩻမာꩻလဲ့ အဝ်ႏလွိုင်ႏကွုန်ꩻဒျာႏနေနေသွူ။ ဒေႏသထန်ႏ အဒီႏအရာႏ ဟန်ႏသဉ်ဟန်ႏလာႏဖုံႏလဲ့ အဝ်ႏဟဝ်ဒျာႏပုင်ႏမဲဉ်ႏသွူ။ ပတီꩻလုံးချို ထာꩻမာꩻလဲ့ အဝ်ႏခွုမ်မာꩻနေနေသွူ။ ဝေင်ꩻသကုဲင်းနဝ်ꩻ မန်းလိုꩻမျိုꩻတကာႏတဝ်း ခယ်ႏဖြဝ်ꩻ၊ မူသလဉ်၊ ဟေင်ဒူ၊ အူရီယာ စတဲင် လိုꩻမျိုꩻပေါင်ꩻစွုမ်ႏ အဝ်ႏအုံညီꩻရဝ်းဝင်ꩻသွူ။

## ပညာႏရေꩻ
ဝေင်ꩻသကုဲင်းကို ကအဝ်ႏဒါႏ တက္ကသိုလ်ႏတောမ်ႏ ကေားလေက်ဖုံႏနဝ်ꩻ -

## ထင်ႏသျာꩻမိဉ်ꩻတန်ခင်ႏလမ်းဖုံႏ

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻမိဉ်းမူ

**ဝေင်ꩻမိဉ်းမူ** (မန်း: မင်းမူမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Myinmu) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်ကွဉ်ႏနဝ် သကုဲင်းခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏမိဉ်းမူကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဧရာႏဝတီႏခြောင်ထျꩻ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၁၉၅၆ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၈,၃၈ဝ ဖြာꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻမျောင်

**ဝေင်ꩻမျောင်** (မန်း: မြောင်မြို့) (အဲင်းကလေတ်: Myaung) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်နဝ်သွတ်ꩻ သကုဲင်းခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏမျောင်ကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဧရာႏဝတီႏခြောင်ထျꩻ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၂၀၁၄ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၇,၇၉၅ ဖြာꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ခင်မျိုးချစ်

**ခင်မျိုးချစ်** (မန်း: ခင်မျိုးချစ်) **ခိဉ်မျိူးဆိစ်** နဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ မန်းတဲမ်းလိတ်ဆရာႏ၊ သတင်ꩻထောက်၊ အယ်ဒီတာ တဖြာꩻသွူ၊ ပတ်သက်တွမ်ႏ သုတ၊ ရသ လိတ် အမျိုꩻစာꩻပေါင်ꩻစွုမ်ႏဖုံႏယိုနဝ်ꩻ လိတ်မန်းနေးလွုမ်ꩻတကာႏတေဝ်ႏ တဲမ်းလွေꩻပါနေႏကတွမ်း အေင်ႏကလေပ်နေးဖုံႏသွူ၊ ကိုလိုနီခေတ် အခိန်ႏတွင်ꩻတောႏလန်းထန်ႏက အစိုႏရတဲင် တယ်ႏစလွေꩻ နေင်ႏ၁၉၃၂ ဗာႏယို နွို့ꩻစလွေꩻခန်း လိတ်တဲမ်း ဆရာႏလောကကိုသွူ၊ ဆာ ဝေါလ်တာစကော့တ် ကဗျာနဝ်ꩻ ဝွေꩻမူႏတဲမ်းပြန်ႏထန်ႏတဲင် ပသာလွေꩻ ရန်ႏတကုင်ႏတက္ကသိုလ်ႏ မဂ္ဂဇင်းကိုတွော့ꩻ တယ်ႏစစွဉ်ႏအွိုးနဝ်ꩻခါ မဲဉ်ꩻဟဲ့ꩻဖန်တွင်ႏတငါလွေꩻခန်းဒျာႏ "ခင်မျိုးချစ်" နဲင်းနဝ်ꩻသွူ။

မန်းခမ်းကို အအောဝ်ႏဒါႏ မန်းတဲမ်ႏလိတ်ဆရာမူႏဖုံႏ အကိုဝွေꩻမူႏယိုထွာ မိဉ်ꩻကျော်ႏ လိတ်တဲမ်ႏဆရာႏ တဖြာꩻနေနေသွူ၊ ပေႏပေႏခါနဝ်ꩻ ကွပ်ပွိုးစွဉ်ႏထာꩻယူႏ ထာꩻတွေꩻယိုအာငါႏတဲင် ကုဲင်းဖတ်မွေးလိတ်သွူ၊ အရွယ်ႏထွိုင်ႏတွိုးတဲင် သေတောႏလန်ႏချာဒါႏစွဉ်ႏ ကိုလိုနီသွူ၊ အခိန်ႏနဝ်ꩻခါ ကထွာဒါႏမွိုးဖါဖုံႏယို ပတ်သက်တွမ်ႏ ဝွေꩻတဲမ်ႏလိတ်ဖုံႏယိုနဝ်ꩻ သဘော်ꩻ တလꩻတေဝ်ႏနေနေသွူ၊ သဖော်ꩻလတောဝ်းခန်းစွဉ်ႏလဲ့ꩻ ကွပ်ပွိုးစွဉ်ႏစေႏတနာႏ ဝါႏသနာႏတွော့ꩻ လိတ်အုပ်ပေါင်းပနဲးအာ တဲမ်းထေထန်ႏခါꩻဗာႏလဲဉ်းသွူ၊ ဘာႏသာႏရေꩻဖဲ့နဝ်ꩻ သံသယယို ထွိုင်ႏအာတဲင် ဘာႏသာႏရေꩻဖဲ့ꩻဆဲင်ႏရာꩻနဝ်ꩻ အာႏပေႏခန်းစွဉ်ႏရိုꩻကီလဲ့ ထွိုင်ႏတွိုႏအဆုဲင်ꩻသွတ်လဲ့ꩻ ယွုမ်းအံႏယင်းဒျာႏ ဗုဒ္ဓဘာႏသာႏသွူ။

လုပ်သားပြည်သူ့နေ့စဉ် သတင်ꩻစာႏ၊ ဂါႏဒီယန်အေင်ကလေတ် သတင်ꩻစာႏ တွိုက်ထာꩻမာꩻခွင်ꩻကို အောဝ်ႏထွာလွေꩻ အယ်ဒီတာ တာႏဝွန်ႏဖုံးသွူ၊ ကထွာဒျာႏလမ်ႏသာႏ ဦးခင်မောင်လတ် ယိုနဝ်ꩻ တွမ်ႏ ခင်မျိုးချစ်ယို အောဝ်ႏဗွောင်သွဉ်ဖေႏ အေင်ကလေတ် သွဉ်တန်ꩻဖုံႏသွူ။ ဝတ္ထုဒွောင်ႏ /ဆွာ ဆောင်းပါး၊ သရော်စာ၊ နိင်ငံရေႏစာပေ စစွဉ်ႏ လေတ်မျိုꩻပေါင်ꩻစွုမ်ႏဖုံႏယို တဲမ်ႏထေထန်ႏသေꩻခါလဲ့ အာတန်သွူ။ ကိုလိုနီခေတ် လွစ်တခြင်ရေꩻတွိုက်ꩻပွယ်ꩻ၊ ဆုဲင်ꩻနဝ်ꩻ လွိုဆန်အာႏဏာႏသျင်ႏ တောမ်ႏ အဝ်ႏရုဲင်ꩻတသွိုးကိုပါ ဒီမိုကရေသီအရေꩻ နဝ်ꩻသွူ။

## ဖဝပေႏခါ
ခင်မျိုးချစ်ယို ဝေင်ꩻသကုဲင်း ဦးတော် တောမ်ႏ ဒေါ်သန်းတင်သီး ပိုမူႏရင်ꩻ လွူးဖွာꩻလင်ꩻဒျာႏ ၁၉၁၅ နေင်ႏ မေလာ ၁ နီꩻ အခိန်ႏကိုနဝ်ꩻသွူ၊ တဖူးဝေး အောဝ်ႏညီꩻဝင်ꩻ ဝင်ꩻငတ်အကို ခင်မျိုးချစ် ယို ထွာဒျာႏအတန်သွတ်ꩻသွူ၊ ပေႏခါနဝ်ꩻ မိဉ်ꩻဒျာႏ (မခင်မြ ) နုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။

အမွိုးဖဲ့ꩻ မွိုးဖြားဖါဖြားသီးနဝ်ꩻအုံဒျာႏ စကဲင်းဖဲ့ꩻသွူ၊ အဖါ ဖဲ့ꩻ ဖြာဖြားနဝ်ꩻထွာဒျာႏ လုံးဆွော့ꩻ မှတ်တန်ꩻ တာႏဝန်ႏ စာႏရေꩻ ဦဖေ အောဝ်ႏအုံဒျာႏ မန်းတလေꩻကိုသွူ၊ ပေႏပေႏခိန်ႏတွင်ꩻခါကာႏ ကွပ်ထာꩻစိတ်ကူအောဝ်ႏအာငါႏတဲင် ငေါဝ်ႏခြုဲင်း၊ ဒဏ္ဍရီႏ ဖုံႏယို သꩻဝင်ႏစာꩻမွေးစွဉ်ႏနဝ်ꩻသွူ။ ငေါဝ်ႏဒေါ့ꩻခြုဲင်း အနယ်ꩻဖုံးယို ဝွေꩻမူႏကဒါႏလွဉ်ဗာႏနဝ်ꩻ လလွဉ်အမွီႏ အွိုးမွိုးဖြား ဖါဖြားသီးထျꩻ ရိုꩻဗာႏနဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ မွိုးဖြားနဝ်ꩻ ကုဲင်းခြုဲင်းနယ်ဖေႏ ဥစ္စာႏစောင်ꩻ ငေါဝ်းခြုဲင်းဖုံးတဲင် ခင်မျိုးချစ်နဝ်ꩻ ကုဲင်းနားမွေးစွဉ်ႏသွူ။ ဖါဖဲ့ꩻ အဖါဖြာႏနဝ်ꩻကွပ်ပွိုးထွာ ဟော်နန်ꩻကို ပညာႏသျင်ႏ တဖြာꩻတဲင် ခင်မျိုးချစ်နဝ်ꩻ သွီးကိုသꩻကိုယို သꩻဝင်ꩻစာꩻလွဉ်မွေးစွဉ်ႏ မန်းသမဲင်းတဲင် မွိုးဖြားဖါဖြားသီး သွင်ꩻသွော့ꩻသေꩻခါꩻ ဖေႏသေꩻခါꩻမွေးစွဉ်ႏသွူ၊ ခင်မျိုးချစ်နဝ်ꩻ ပေါႏအဖါဖြားလွေꩻမာꩻထာႏမာꩻ သုတေသန ဆဲင်ႏရာꩻဖုံးနဝ်ꩻ ဟဲ့ꩻလွေꩻလွꩻသွꩻတဲင် ခြုဲင်းနယ်ပါခန်း ပဂံႏ အနော်ရထာခွန် ရာႏဇာႏဝင်ႏဖုံးတဲင် ခင်မျိုးချစ် နဝ်ꩻတယ်ႏစွဉ်ႏပေႏပေႏခါကာႏ သနာႏမတ်တောင်ꩻခါလဲဉ်းအွိုးနဝ်ꩻခါကာႏသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မျန်မာလိုꩻခွိုꩻဖုံႏ နမ်းခြောင်ꩻခရာႏ
ပခုက္ကူခရဲင်ႏ

**ပခုက္ကူခရဲင်ႏ** () () ယိုနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ မကွေးတွိုင်ꩻဒေႏသတန်အကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ခရဲင်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ခရဲင်ႏရွုမ်ꩻအဝ်ႏသော့ꩻဒါႏခင်ႏလမ်းဝေင်ꩻနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ ဝေင်ꩻပခုက္ကူ ကိုသွူ။

## ဝေင ်ꩻနယ်ႏတောမ်ႏဝေင်ꩻဖုံႏ

ပခုက္ကူခရဲင်ႏကို ကပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏ တောမ်ႏ ဝေင်ꩻဖုံႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏလနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻသွူ-
*ဝေင်ꩻနယ်ႏပခုက္ကူ
**ဝေင်ꩻပခုက္ကူ
**ဝေင်ꩻကံမ
**ဝေင်ꩻမိစ်ဆေ
*ဝေင်ꩻနယ်ႏသေက်ဖျူ
**ဝေင်ꩻသေက်ဖျူ
*ဝေင်ꩻနယ်ႏပေါက်
**ဝေင်ꩻပေါက်
*ဝေင်ꩻနယ်ႏမျင်
**ဝေင်ꩻမျင်
*ဝေင်ꩻနယ်ႏယေသစျို
**ဝေင်ꩻယေသစျို

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မကွေးတွိုင်ꩻကိုခရဲင်ႏဖုံႏ
ဝေင်ꩻသွေဗို

**ဝေင်ꩻသွေဗို** (မန်း: ရွှေဘိုမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Shwebo) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်နဝ် သွေဗိုခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏသွေဗိုကို ကအဝ်ႏဒါႏ ခွန်ဟော်ခံꩻဝေင်ꩻလီꩻတောမ်ႏ ခရဲင်ႏဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ သွေဗိုနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ ခွန်ဟော်ခံꩻမန်း အဆုဲင်ꩻသွတ်ꩻအဆက် ကုန်းဘောင်စိုး ကတယ်ႏစဒါႏ ဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ခရဲင်ႏ၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၂၀၁၄ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၆၉,၀၃၆ ဖြာꩻသွူ။ အဝ်ႏဒျာႏ မန်ႏတလေꩻ-ကလေး ကာꩻတဖူꩻတန်လောင်းတဲင် မုံယွာနဝ်ꩻ မျန်မာခမ်းကို လွိုင်ႏကွုန်ꩻထင်ႏထိုဒါႏ ဝေင်ꩻဖုံႏအကို အဝ်ႏပါသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
တရာꩻဂုဏ်ႏတောႏ

**တရာꩻ ဂုဏ်ႏတောႏ ၆-ပါꩻ ပါဠိ** –
*သွာက္ခာတော ဘဂဝတာ ဓမ္မော
*သန္ဒိဋ္ဌိကော
*အကာလိကော
*ဧဟိပဿိကော
*ဩပနေယျိကော
*ပစ္စတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗော ဝိညူဟိ။

## တရာꩻ ဂုဏ်ႏတောႏ ၆-ပါꩻ ပအိုဝ်ႏ
### သွာက္ခာတော ဘဂဝတာ ဓမ္မော
နီဗွေႏဖရာꩻနဝ်ꩻ ထီႏလို့သေငါꩻ တရာꩻဟဝ်ဒါႏ မေတ္တာႏအွဉ်ႏငါ တန်အာဂရုဏာႏ စွိုင်ဒါႏဟဝ်မꩻ ယံလꩻမွေးမုဲင်း ဟော်ꩻခြုဲင်းသေကျ သွာက္ခာတော ဘဂဝတာ ဓမ္မော ဂုဏ်ႏသွူ။

### သန္ဒိဋ္ဌိကော
နီဗွေႏဖရာꩻနဝ်ꩻ တရာꩻဖုံႏယို ဗွိုန်ထိုနမ်းဒျာႏ သေနာႏနမ်းရင်ꩻ ဟွုန်လင်ꩻဝင်ꩻငဝ်း မွေးတဝ်းလာꩻလာꩻ ဖရာꩻထီႏမော့ꩻ နမ်းဒေါ့ꩻဟော်ꩻဒျာႏ သေႏချာႏယံကျ သန္ဒိဋ္ဌိကော ဓမ္မဂုဏ်ႏသွူ။

### အကာလိကော
နီဗွေႏဖရာꩻနဝ်ꩻ တရာꩻဖုံႏယို ယံထိုဟဝ်ငါႏ ထွာဗာႏကျင်ꩻဟုဲင်း မူႏခိုကျင်ꩻနာႏ ခိန်ႏခါႏညထို အကျိုꩻနန်ꩻဖေႏ ဓမ္မေႏယိုနဝ်ꩻ နုဲင်းနဝ်ꩻမွေးတဝ်း လꩻစဝ်းအကျိုꩻ ဖေႏရိုꩻမွိုင်ငါႏ ထီႏဗာႏသေကျ အကာလိကော ဓမ္မဂုဏ်ႏသွူ။

### ဧဟိပဿိကော
နီဗွေႏဖရာꩻနဝ်ꩻ တရာꩻဖုံႏယို ယံထိုဟဝ်ငါႏ ထွာဗာႏကျင်ꩻဟုဲင်း လွဉ်လုဲင်းအာဖြာꩻ စွုမ်ႏပါꩻဖစ်ဗွုန်ႏ အာဟွုန်ႏသတ္တဝါႏ ယံငါႏသေကျ ဧဟိပဿိကော ဓမ္မဂုဏ်ႏသွူ။

### ဩပနေယျိကော
နီဗွေႏဖရာꩻနဝ်ꩻ တရာꩻတောႏယို ဗိုန်ထိုဗွေဒျာႏ သတ္တဝါႏခိုမူႏ ငိမ်ꩻရျူႏယံလꩻ နမ်းသꩻကိုကီ ဟဝ်အီပါငါႏ ဒင်ႏဗာႏစွုမ်ႏဖြာꩻ နဝ်ꩻရာꩻချမ်ꩻသာႏ ယံငါႏဟဝ်ကျ ဩပနေယျိကော ဓမ္မဂုဏ်ႏသွူ။

### ပစ္စတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗော ဝိညူဟိ
နီဗွေႏဖရာꩻနဝ်ꩻ တရာꩻမျတ်ယို ဗိုန်ထိုဟော်ꩻခါꩻ နီနာꩻသတ္တဝါႏ လွောက်ꩻနာႏဟဝ်ကျ ပစ္စတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗော ဓမ္မဂုဏ်ႏသွူ။

ဂုဏ်ႏတောႏသူစွိုး အွီႏနွိုးတရာꩻ စွုမ်ႏဖြာꩻမိဉ်ႏနာႏ စုံဗာႏရောင်းခွꩻ အွဉ်ႏသꩻဓိဋ္ဌာန်ႏ ယွုမ်းအံႏယွုံႏကေႏ ရိုႏသေႏဝုဲင်ႏထင်ႏ မဂ်ဉာဏ်ႏဖိုလ်ႏသꩻ ယံကလꩻဗွေႏဩ။

## အာႏကွိုꩻ


ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဘာႏသာႏ
ဝေင်ꩻဝွဲ့လဲတ်

**ဝေင်ꩻဝွဲ့လဲတ်** (မန်း: ဝက်လက်မြို့) (အဲင်းကလေတ်: Wetlet) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်နဝ် သွေဗိုခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏဝွဲ့လဲတ်ကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၂၀၁၄ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၁၀,၈၁၄ ဖြာꩻသွူ။ အဝ်ႏဒျာႏ ဝေင်ꩻသွေဗိုဖဲ့ꩻနဝ် (၁၇)မဲင်ႏရပ် သကုဲင်း–မစ်စီးနား ရထာꩻတဖူꩻလောင်းသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻခိဉ်ဦး

**ဝေင်ꩻခိဉ်ဦး** (မန်း: ခင်ဦးမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Khin-U) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်နဝ် သွေဗိုခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏခိဉ်ဦးကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ အဝ်ႏဒျာႏ ဝေင်ꩻသွေဗိုဖဲ့ꩻထင်ꩻ (၁၄)မဲင်ႏရပ် သကုဲင်း–မစ်စီးနား ရထာꩻတဖူꩻလောင်း ဘူတာကအဝ်ႏဒါႏ ဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻယေဦး

**ဝေင်ꩻယေဦး** (မန်း: ရေဦးမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Ye-U) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်နဝ် ယေဦးခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏယေဦးကို ကအဝ်ႏဒါႏ ခရဲင်ႏတသာ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ကရီးခါနဝ်ꩻ ပါသော့ꩻဒျာႏ သွေဗိုခရဲင်ႏကိုသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ယေဦးနဝ်ꩻ အဝ်ႏတယ်ႏဒျာႏ ပျူစိုးကာႏ ဗꩻတွိုႏ ပဂံႏစိုး၊ ကုန်းဘောင်၊ အင်းဝစိုးဖုံႏ အဝ်ႏထွန်ꩻကာꩻဒျာႏတဲင် ထွာဒျာႏ ခွန်မန်း ကုန်းဘောင်ခွန်ဆက်(၇)ဆက်ခွန် ကထွာဒါႏ ခွန်ဘကြီးတော် နန်ꩻမူႏတန် နန်းမတော်မယ်နု ဇာႏတိဒျာႏသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၁၉၆၄ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၆၈၆၅ ဖြာꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻတမူး

**ဝေင်ꩻတမူး** (မန်း: တမူးမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Tamu) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်တွို့ꩻသွတ်ꩻ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်တွို့ꩻသွတ်ꩻ တမူးခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတမူးကို ကအဝ်ႏဒါႏ အေင်ဒိယခမ်းထီ ခမ်းခဝ်ကွဉ်ႏ အာသံမဏိပူရနယ်ႏကူထျꩻ မျန်မာ-အေင်ဒိယ ခမ်းကူဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ခရဲင်ႏ၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ တောမ်ႏအေင်ဒိယခမ်းကူနဝ်ꩻ အဝ်ႏခါႏဒျာႏ တမဲင်ႏရပ်လွုမ်ꩻတဲင် ဖြေꩻစာကူꩻကား နွို့ထန်ႏကွန်ႏ စီꩻပွာꩻရေꩻဖုံႏ မျန်မာခမ်းထီတာႏ အရေꩻတန်ဒါႏ ခမ်းကူဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၂၀၁၂ ဗာႏကို အေင်ဒိယခမ်း ခမ်းထန်ႏရေꩻဝွန်ႏတန်တောမ်ႏ မျန်မာခမ်း တယ်ႏဆို့ꩻခွုမ်မာꩻရေꩻဝွန်ႏတန်သီး မော့ꩻခွဲးဝင်ꩻ ဝေင်ꩻဒေလီကိုကျာꩻ အဝ်ႏဒေါ့ꩻရီလွေꩻပါ အီႏဗွောင်လွေꩻ အေင်ဒိယ-မျန်မာ-ထုဲင်ꩻ(မဲးသောက်) တဖူꩻရဲဉ်ႏတန်ခရာႏနဝ်ꩻသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၂၀၁၄ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၄၃,၇၃၇ ဖြာꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻခမ်းပတ်

**ဝေင်ꩻခမ်းပတ်** (မန်း: ခမ်းပါတ်မြို့) (အဲင်းကလေတ်: Khampat) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်တွို့ꩻသွတ်ꩻ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်တွို့ꩻသွတ်ꩻ တမူးခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတမူးကို ကပါဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏဖြယ်အရန်း ကအဝ်ႏဒါႏ မျန်မာ-အေင်ဒိယ ခမ်းကူထျꩻ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ တောမ်ႏအေင်ဒိယခမ်းကူနဝ်ꩻ အဝ်ႏခါႏဒျာႏ တမဲင်ႏရပ်လွုမ်ꩻတဲင် ဖြေꩻစာကူꩻကား နွို့ထန်ႏကွန်ႏ စီꩻပွာꩻရေꩻဖုံႏ မျန်မာခမ်းထီတာႏ အရေꩻတန်ဒါႏ ခမ်းကူဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၂၀၁၄ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၁၄,၅၅၉ ဖြာꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻမျို့တိစ်၊ တမူးခရဲင်ႏ

**ဝေင်ꩻမျို့တိစ်** (မန်း: မြို့သစ်မြို့) (အဲင်းကလေတ်: Myothit) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်တွို့ꩻသွတ်ꩻ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်တွို့ꩻ တမူးခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတမူးကို ကပါဒါႏ မျန်မာ-အေင်ဒိယ ခမ်းကူထျꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏဖြယ်အရန်း ကအဝ်ႏဒါႏ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၂၀၁၄ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၁,၆၄၂ ဖြာꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
သင်ႏဃာႏဂုဏ်ႏတောႏ

## သင်ႏဃာႏဂုဏ်ႏတောႏ ပါဠိ
*သုပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ 
*ဥဇုပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊
*ဉာယပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ 
*သာမီစိပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊
*ယဒိဒံ စတ္တာရိ ပုရိသယုဂါနိ အဋ္ဌ ပုရိသပုဂ္ဂလာ ဧသ ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊
*အာဟုနေယျော၊
*ပါဟုနေယျော၊
*ဒက္ခိဏေယျော၊
*အဉ္ဇလိကရဏီယျော၊
*အနုတ္တရံ ပုညက္ခေတ္တံ လောကဿ။

## သင်ႏဃာႏဂုဏ်ႏတောႏ(၉)ပါꩻ ပအိုဝ်ႏ
***သုပ္ပဋိပန္နောဂုဏ်ႏ** - ဖရာꩻတပဲ့ꩻ ကဟဲ့ꩻဖန်ဒါႏ သင်ႏဃာႏရဟန်ꩻ ကံကျင်ꩻဟဝ်ငါႏ သိက္ခာႏတရာꩻ ဟဲ့ꩻခါꩻရိုꩻလွ သုပ္ပဋိပန္နော သင်ႏဃာႏဂုဏ်ႏသွူ။

***ဥဇုပ္ပဋိပန္နောဂုဏ်ႏ** - ဖရာꩻတပဲ့ꩻ ကဟဲ့ꩻဖန်ဒါႏ သင်ႏဃာႏရဟန်ꩻ ကံကျင်ꩻစွဉ်ႏငါႏ သိက္ခာႏစွို့ꩻရာꩻ ဟဲ့ꩻခါꩻရိုꩻလွ ဥဇုပ္ပဋိပန္နော သင်ႏဃာႏဂုဏ်ႏသွူ။

***ဉာယပ္ပဋိပန္နောဂုဏ်ႏ** - ဖရာꩻဗုဒ္ဓ သာဝကဟွေး ကျင်ꩻမွေးဓိဋ္ဌာန်ႏ နိဗ္ဗာန်ႏတရာꩻ ဟဲ့ꩻခါꩻရိုꩻလွ ဉာယပ္ပဋိပန္နော သင်ႏဃာႏဂုဏ်ႏသွူ။

***သာမီစိပ္ပဋိပန္နောဂုဏ်ႏ** - ဖရာꩻတပဲ့ꩻ ကဟဲ့ꩻဖန်ဒါႏ သင်ႏဃာႏဖုံႏယို မူႏခိုရိုႏသေႏ ယွုံႏကေႏဟဝ်ထွိုက် ကျင်ꩻလွိုက်တရာꩻ နီနာꩻဟဲ့ꩻလွ သာမီစိပ္ပဋိပန္နော သင်ႏဃာႏဂုဏ်ႏသွူ။

***အာဟုနေယျောဂုဏ်ႏ** - ဖရာꩻတပဲ့ꩻ ကဟဲ့ꩻဖန်ဒါႏ သင်ႏဃာႏဖုံႏယို မူႏခိုအမျာꩻ အဝ်ႏညာꩻထူႏလွဉ် ထိုမ်ႏရွဉ်ဥစ္စာႏ လူႏတာႏစီႏမံႏ လူႏခံႏထွိုက်ရာꩻ ဟဲ့ꩻခါꩻရိုꩻလွ အာဟုနေယျေ သင်ႏဃာႏဂုဏ်ႏသွူ။

***ပါဟုနေယျောဂုဏ်ႏ** - ဖရာꩻဗုဒ္ဓ သာဝကသင်ႏဃာႏ ထဉ်ႏတာႏအွဉ်ႏခါꩻ နဝ်ꩻရာꩻပစ္စေꩻ မဉ်ႏလွေꩻလူႏဟဝ် ရပ်ခံႏတောႏမူႏ ခံႏထူႏထွိုက်မွေး ရိုꩻစွေးဟဲ့ꩻလွ ပါဟုနေယျေ သင်ႏဃာႏဂုဏ်ႏသွူ။

***ဒက္ခိဏေယျောဂုဏ်ႏ** - ဖရာꩻဗုဒ္ဓ သာဝကယို မျတ်လွိုဟဝ်ငါႏ လူႏခရာႏယို ဗိုန်ထိုတပဲ့ꩻ ကဟဲ့ꩻသင်ႏဃာႏ မျတ်ငါႏထာꩻလူႏ ခံႏထူႏထွိုက်မꩻ ဟဲ့ꩻလꩻရိုꩻလွ ဒက္ခိဏေယျော သင်ႏဃာႏဂုဏ်ႏသွူ။

***အဉ္ဇလိကရဏီယျောဂုဏ်ႏ** - ဖရာꩻဗုဒ္ဓ သာဝကနဝ်ꩻရာꩻ နီနာꩻမူႏခို စူယိုလီးဆီ ကတောင်ကီအွဉ်ႏဆွိုက် ဝုဲင်ႏထွိုက်ဟဝ်လွ အဉ္ဇလိကရဏီယျော သင်ႏဃာႏဂုဏ်ႏသွူ။

***အနုတ္တရံ ပုညက္ခေတ္တံ လောကဿ ဂုဏ်ႏ** - မူႏခိုနီနာꩻ ဆို့ꩻခါꩻရုဲင်တာႏ ဟံႏယာႏထွာအီ အခြွီကုသိုလ်ႏ ထွာပိုႏဟဝ်ရာꩻ ဟဲ့ꩻခါꩻထွိုက်ယံ အနုတ္တရံ ပုညက္ခေတ္တံ လောကဿ သင်ႏဃာႏဂုဏ်ႏသွူ။

ဂုဏ်ႏတောႏကွတ်ꩻစွိုး စွူဖြွိုးဗွေငါႏ သင်ႏဃာႏဂုဏ်ႏမျတ် ရေႏမတ်ဝုဲင်ႏဗာႏ ဟတ္ထာႏလီးဆီ ကတောင်ကီဒင်ႏခြွဉ်း သွဉ်းသီးရိုႏသေႏ ယွုံႏကေႏဝုဲင်ႏငါ ဝေင်ꩻထာနိဗ္ဗာန်ႏ မန်ႏမန်ႏယံလꩻ ဗွေႏစဝ်းဩ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဘာႏသာႏ
ငဝ်းပသာမေတ္တာႏ

# သွဉ်းသီးနမ်းခါ ကိုႏစောင်ꩻပါ ယံကင်ꩻရောႏဂါႏ ရန်ႏယံခွါႏ နမ်းသꩻချံꩻသာႏ ယံအဝ်ႏဩ။
# ကေꩻဇူꩻတန်အာ မွိုးတောမ်ႏဖါ ယံကင်ꩻရောႏဂါႏ ရန်ႏယံခွါႏ နမ်းသꩻချံꩻသာႏ ယံအဝ်ႏဩ။
# သွဉ်သင်ဖေႏဒါႏ ကားဆရာႏ ယံကင်ꩻရောႏဂါႏ ရန်ႏယံခွါႏ နမ်းသꩻချံꩻသာႏ ယံအဝ်ႏဩ။
# ဖူးဝေးဗော့ꩻညာꩻ စွုမ်ႏဖြာꩻဖြာꩻ ယံကင်ꩻရောႏဂါႏ ရန်ႏယံခွါႏ နမ်းသꩻချံꩻသာႏ ယံအဝ်ႏဩ။
# မိတ်ဆွေႏဟဝ်ဒါႏ သွꩻသဟာႏ ယံကင်ꩻရောႏဂါႏ ရန်ႏယံခွါႏ နမ်းသꩻချံꩻသာႏ ယံအဝ်ႏဩ။
# နီရပ်ဒုံကို လိုꩻပေါင်ꩻယို ယံကင်ꩻရောႏဂါႏ ရန်ႏယံခွါႏ နမ်းသꩻချံꩻသာႏ ယံအဝ်ႏဩ။
# နီကျောင်ꩻကန်ႏကို သင်ႏဃာႏယို ယံကင်ꩻရောႏဂါႏ ရန်ႏယံခွါႏ နမ်းသꩻချံꩻသာႏ ယံအဝ်ႏဩ။
# လိုꩻလူꩻဗြဟ္မာႏ သတ္တဝါႏ ယံကင်ꩻရောႏဂါႏ ရန်ႏယံခွါႏ နမ်းသꩻချံꩻသာႏ ယံအဝ်ႏဩ။
# ကားကအဝ်ႏဒါႏ သတ္တဝါႏ ယံကင်ꩻရောႏဂါႏ ရန်ႏယံခွါႏ နမ်းသꩻချံꩻသာႏ ယံအဝ်ႏဩ။

## ငဝ်းပသာမေတ္တာႏအကျိုꩻ (၁၀)စွိုး
*ဗေင်ႏထွိုင်ႏသုခံ တနမ်ကိုမ်းဒျာႏ လိုꩻပဲင်ꩻလူꩻရက် နိတ်စက်လွစ်ညာꩻ သꩻစွူလွိုးဗန် ဗေင်ႏမင်းယံဒျာႏ သီချံꩻသာႏ တွိုႏဗာႏသင်ဗြဟ္မာႏ။
*ဟာရဝ်ꩻစွုမ်ႏနီꩻ သွီႏထီꩻမေတ္တာႏ တန်ပေႏအလောင်း ယိုကောင်းစွုမ်ႏဖြာꩻ ပသာပို့သ လို့လသတ္တဝါႏ ဆီတဗာႏ မေတ္တာႏအကျိုꩻတန်ထွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဘာႏသာႏ
ဝေင်ꩻယိဉ်းမာပိဉ်

**ဝေင်ꩻယိဉ်းမာပိဉ်** (မန်း: ယင်းမာပင်မြို့) (အဲင်းကလေတ်: Yinmabin) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်နဝ် ယိဉ်းမာပိဉ်ရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏယိဉ်းမာပိဉ်ကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဆဉ်းတွိခြောင်ထျꩻ ခရဲင်ႏဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ခရဲင်ႏ၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻဒီပဲးယိဉ်း

**ဝေင်ꩻဒီပဲးယိဉ်း** (မန်း: ဒီပဲယင်းမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Tabayin/ Depeyin) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်နဝ် ယေဦးခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏဒီပဲးယိဉ်းကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ကရီးခါနဝ်ꩻ ပါသော့ꩻဒျာႏ သွေဗိုခရဲင်ႏကိုသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၂၀၁၄ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၄,၃၀၈ ဖြာꩻသွူ။

## တဖူꩻသွုပ်ဆွိုက်ရေꩻ
ဒီပဲးယိဉ်းနဝ်ꩻ ကာꩻတဖူꩻတန် အဝ်ႏဆွိုက်ခါꩻတောမ်ႏ ဝေင်ꩻမုံယွာ၊ ဝေင်ꩻဗုတလိဉ်၊ ဝေင်ꩻယေဦး၊ ဝေင်ꩻခိဉ်ဦးဖုံႏသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻတန့်သယ်

**ဝေင်ꩻတန့်သယ်** (မန်း: တန့်ဆည်မြို့) (အဲင်းကလေတ်: Taze) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်နဝ် ယေဦးခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတန့်သယ်ကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ထွာဒျာႏ အမတ်တန်ဦးပေါ်ဦး ဇာႏတိသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၂၀၁၉ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၁၄,၉၁၁ ဖြာꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
သီလီကွန်

**သီလီကွန်** ယို ထွာ သင်္ကေႏတ Si တွမ်ႏ အဲတ်တမ်အမုဲင် ၁၄ ကိုကအောဝ်ႏဒါႏ ဓာတုဗေဒ ဒြတ်စင်တဗာႏ။ ဝွေꩻယို ထွာ လုံး သုဲင်ꩻ အဆှော့ꩻ ခြုမ်ႏ အရောင်ႏတမှောတ် ကအောဝ်ႏဒါႏ သတ္တုဖဲ့ꩻ ထာꩻဖဲန်တစား၊ ထွာ ဝတ္ထုထာꩻခြိုꩻ အုံခြှောန်းအာႏ အောဝ်ႏ လစ်ꩻဖြုံႏ (tetravalent metalloid) တွမ်ႏယင်း တျာႏစပ်ꩻဒါႏ တခူးတခေါဝ် (semiconductor) သှူ။ အထဲ့ရော့ꩻ ထာꩻရွောင်ကိုနောဝ်ꩻ ပါ အဗူႏ ၁၄ ကို၊ ဝွေꩻဆကီနောဝ်ꩻ ကာဗွန်အောဝ်ႏ၊ ဝွေꩻဆလနောဝ်ꩻ ဇျာမေနီယမ်၊ ပသီဗွာ၊ စှိုန်ꩻ ယင်း ဖလာရိုဗီယမ် အောဝ်ႏ။ တွမ်ႏဒြတ်စင်လောင်းလင် မာꩻဓာတ် ပေါႏအဲန်တောဝ်းသှူ။

## ထူႏတောမ်

ကဏ္ဍ:ဓာတုဗေဒ
ဝေင်ꩻပလဲး

**ဝေင်ꩻပလဲး** (မန်း: ပုလဲမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Pale) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်နဝ် ယိဉ်းမာပိဉ်ရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏပလဲးကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဆဉ်းတွိခြောင်ဖဲ့ꩻတွို့ꩻ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ဝေင်ꩻပလဲးနဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ ဝေင်ꩻယိဉ်းမာပိဉ်ဖဲ့ꩻနဝ် (၁၁)မဲင်ႏကိုသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻကနီ

**ဝေင်ꩻကနီ** (မန်း: ကနီမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Kani) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်နဝ် ယိဉ်းမာပိဉ်ရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏကနီကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဆဉ်းတွိခြောင်ထျꩻ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၁၉၅၁ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၂၆ဝဝ ဖြာꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻသားလိဉ်းစီး

**ဝေင်ꩻသားလိဉ်းစီး** (မန်း: ဆားလင်းကြီးမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Salingyi) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်နဝ် ယိဉ်းမာပိဉ်ရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏသားလိဉ်းစီးကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဆဉ်းတွိခြောင်ဖင်ႏ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၂၀၁၄ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၅,၅၅၃ ဖြာꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻကျောက်မျောင်း

**ဝေင်ꩻကျောက်မျောင်း** (မန်း: ကျောက်မြောင်းမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Kyaukmyaung) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်နဝ် သွေဗိုခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏသွေဗိုကို ကပါဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏဖြယ်အရန်း ကအဝ်ႏဒါႏ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၂၀၁၄ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၁၀,၇၀၃ ဖြာꩻသွူ။ အဝ်ႏဒျာႏ ဝေင်ꩻသွေဗိုဖဲ့ꩻကွဉ်ႏ (၁၇)မဲင်ႏရပ်ကိုတောမ်ႏ ဝေင်ꩻမန်ႏတလေꩻဖဲ့ꩻထင်ꩻ (၄၆)မဲင်ႏရပ်ကိုတဲင် အဝ်ႏဒျာႏ ဧရာႏဝတီႏခြောင်ဖင်ႏတွို့ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻသုဲင်ပိဉ်

**ဝေင်ꩻသုဲင်ပိဉ်** (မန်း: စိုင်ပြင်မြို့) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်နဝ် ယေဦးခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏဒီပဲးယိဉ်းကို ကပါဒါႏ ဝေင်ꩻတသာတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻအိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ သုဲင်ပိဉ်ယို အဝ်ႏဒုံအရန်း ဒင်ႏထိုလွေꩻ ဝေင်ꩻအရန်းနဝ်ꩻ တယ်ႏစဒျာႏ ၂၀၁၈ ဗာႏသွူ။ ဝေင်ꩻသုဲင်ပိဉ်နဝ်ꩻ လွောင်ႏဗူႏလွေꩻလဲဉ်း တောမ်ႏရပ်ကွက် (၅)ကွက်တဲင် လမ်းငင်းအဝ်ႏ ၂၅၀၀ ရပ်သွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻသွန်မရာ

**ဝေင်ꩻသွန်မရာ** (မန်း: ဆွမ္မရာမြို့) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်တွို့ꩻထင်ꩻ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်တွို့ꩻ နာဂနမ်းပဲင်ႏအိုပ်ချုတ်ခွင်ꩻလꩻဒေႏသ ဝေင်ꩻနယ်ႏလေဆီးကို ကပါဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏဖြယ်အရန်း ကအဝ်ႏဒါႏ ခမ်းကူထျꩻ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၂၀၁၄ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၁,၄၈၄ ဖြာꩻသွူ။ 

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻလေဆီး

**ဝေင်ꩻလေဆီး** (မန်း: လေရှီးမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Leshi) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်တွို့ꩻထင်ꩻ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်တွို့ꩻ နာဂနမ်းပဲင်ႏအိုပ်ချုတ်ခွင်ꩻလꩻဒေႏသ ဝေင်ꩻနယ်ႏလေဆီးကို ကအဝ်ႏဒါႏ ခမ်းကူထျꩻ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၂၀၁၄ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၁,၇၀၅ ဖြာꩻသွူ။ ကာꩻတဖူꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏဆွိုက်လွေꩻတောမ်ႏ ဝေင်ꩻဟိုမ်းမလိဉ်း ဒုံထံမသီဖဲ့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ လေဆီး နဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ ကသဲးငဝ်းငွါတဲင် အဓိပ္ပာယ်ႏလꩻ "ဟံႏဗဲ့ꩻဟံႏအာႏ သဲင်လို့ထိုꩻ" နဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻလဟယ်

**ဝေင်ꩻလဟယ်** (မန်း: လဟယ်မြို့) (အဲင်းကလေတ်: Lahe) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်တွို့ꩻထင်ꩻ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်တွို့ꩻ နာဂနမ်းပဲင်ႏအိုပ်ချုတ်ခွင်ꩻလꩻဒေႏသ ဝေင်ꩻနယ်ႏလဟယ်ကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၂၀၁၄ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၃,၁၄၁ ဖြာꩻသွူ။ 

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဈာန်ႏ

**ဈာန်ႏ** ကရိုꩻနဝ်ꩻ ကောပ်ပွိုးယူႏဒါႏ အာႏရုံႏ၊ ထွားဗော့ꩻဒါႏအာႏရုံႏနဝ်ꩻတဲ့သင်၊ ကောပ်ပွိုးရဲးပေ့ꩻခါꩻ အကုသိုလ်ႏ၊ မာꩻခိုးကျောမ်ꩻထိုꩻဒါႏ နီဝရဏတရာႏဖိုင်ႏနဝ်ꩻတဲ့သင် ဟဲ့ꩻဗာႏ "ဈာန်ႏ"နဝ်ꩻသွူ။ နီဝရဏတရာꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏ - မဲန်ခံႏစာꩻဒါႏ ကာမဂုဏ်ႏအာႏရုံႏသူပါꩻ၊ ဗျာပါဒနီဝရဏ - သꩻလျားဒါႏထာꩻ(ဒေါသထန်ႏ)၊ ထိနမိဒ္ဓနီဝရဏ - မဲ့ခေင် တခေင်ꩻထာꩻ, အုံထာꩻတငွေါဉ်ႏငဲ့၊ ဥဒ္ဒစ္စကုက္ကစ္စနီဝရဏ - သꩻလွင်ꩻ, ထာꩻခိုးလျားမုꩻ၊ ဝိစိကိစ္ဆာနီဝရဏ - သꩻထွာနီလီး(သꩻသံသယထွာ)၊ အဝိဇ္ဇာနီဝရဏ - တသေထီႏတဝ်း အပဲစ် ယိုသူပါꩻသွူ။

"ဈာန်ႏ" ယို ၁။ ရူပဈာန်ႏ၊ ၂။ အရူပဈာန်ႏ ဖြယ်ထန်ႏလွောဉ် ယိုနီပါꩻသွူ။

### ဥပက္ကိလေသတရာꩻ ၁၀-ပါꩻ
ကပွာꩻမျာꩻအာထုတ်ဒါႏ ဝိပဿနာႏတရာꩻ ယောဂီပုဂ္ဂိုလ်ႏနဝ်ꩻ မိဉ်ႏတွိုႏလွေꩻ ဥဒယ ဝယဉာဏ်ႏမိဉ်(ဖြား)ခိင်ႏနဝ်ꩻ မဂ်တုဖိုလ်တုတရာꩻပေါႏလွောဉ် ထီႏလွောဉ်ဒါႏ သꩻအလောင်းယိုနဝ်ꩻသွူ။
# ဩဘာသ - ထီႏထီႏ နိတ်သက်ခရာႏ ဝိပဿနာႏထာꩻလေရောင်ႏ အာႏရုံႏတစွိုးစွိုးယို ထင်းမာႏဒါႏ "မဂ်"၊
# ဉာဏ - ထီႏသွူ စဲင်းစဲင်းစဲ့စဲ့ ဉာဏ်ႏကထီႏဒါႏရုပ်နာမ်ဓမ္မ အထွာအကုဲယိုတဲင် ထင်းမာႏဒါႏ "မဂ်"၊
# ပီတိ - နိတ်သက်ခရာႏပီတိငတ်ꩻမျိုꩻ ပေါႏထင်ႏပေါႏထင်ႏလွောဉ်တဲင် ထင်းမာႏဒါႏ "မဂ်"၊
# ပဿဒ္ဓိ - အိုင်လင်ꩻတနီꩻလူမ်းလူမ်းလဲ့ (၁) အုံဗာႏနမ်းသꩻငိမ်ꩻငိမ်ꩻခွꩻခွꩻ၊ (၂) ထွူႏထွူႏထာႏထာႏတငွို့ꩻတငကင်ꩻထွူ အုံဗာႏဖွီဖွီသွောင်သွောင်၊ (၃) ခြုက်ခြက်ကျံꩻထံꩻ လွောတ်ကင်ꩻထိုꩻတဲင် အုံဗာႏဟဝ်ဟဝ်၊ (၄) ဟွီဟဲင် ဆွောဉ်းဆန်းမုꩻကင်ꩻထွူ အုံဗာႏကြောင်းကြောင်းသျင်ꩻသျင်ꩻ၊ (၅) အုံဗာႏတဲးတဲးဝါးဝါး၊ (၆) အာႏရုံႏတပါꩻ သꩻလွေꩻညာꩻတဝ်းတဲင် အုံဗာႏပကတိစွို့ꩻစွို့ꩻစွဉ်ႏစွဉ်ႏ၊ နုဲးနဝ်ꩻဖိုင်ႏတဲင် ယံကယ်ꩻ ချံꩻသာႏကယ်ꩻဒျာႏ သိကျာꩻ, ဗျဟ္မာႏလူꩻသီးချံꩻသာႏ သုခယို ထင်းမာႏဒါႏ "မဂ်"၊
# သုခ - နမ်းတဗာႏလူမ်း ကရွူဒါႏချံꩻသာႏယို ထငါးမာႏဒါႏ "မဂ်"၊
# အဓိမောက္ခ -  ကိလေသာကင်ꩻညာꩻ ယူမ်းအံႏကေႏညိုႏမွေးမုဲးငါႏ ဘုရာꩻ တရာꩻ သံဃာႏအလောင်းတဲင် ထီႏ သဒ္ဓါႏယို ထင်းမာႏဒါႏ "မဂ်"၊
# ပဂ္ဂဟ - ကျိုꩻစာꩻထွားမတ်တဝ်းဒူမ် ဝိပဿနာႏတရာꩻအလောင်း ဝွေꩻသဘောꩻတောမ်ႏဝွေꩻသဘောꩻ မာꩻလွေꩻဒျာႏဟဝ်ဟဝ်တဲင် ထီႏ"သမ္မာဝါယမမဂ္ဂင်ႏ"ယို ထင်းမာႏဒါႏ "မဂ်"၊
# ဥပဋ္ဌာန - ကထွာတောမ်ႏဝိပဿနာႏ ကခွေါင်ခံႏဒါႏ တအွဉ်ႏဖေင်ꩻတဝ်ႏ သတိသညာႏ ရုပ်နာမ်ႏသီးတဲင်ထီႏ"သွင်ꩻသꩻ ယူႏလꩻမုꩻ"ယို ထင်းမာႏဒါႏ "မဂ်"၊
# ဥပေက္ခာ - တမာꩻတဝ်းဒူမ်အစွဲးအကမ်း ရုပ်နာမ်ႏဓမ္မသင်္ခါရသီးအလောင်းနုဲးကလဲဉ်းတဲင် ထွားလွိုထိုꩻသင်္ခါရအလောင်းထွူ ထီႏအာႏကတလာဒါႏ ဥပေက္ခာ ဉာဏ်ႏယို ထင်းမာႏဒါႏ"မဂ်"၊
# နိကန္တိ - ကပွာꩻမျာꩻအာႏထွုတ်ဒါႏ ဝိပဿနာႏတရာꩻသားယောဂီႏနဝ်ꩻကအွဉ်ႏနယ်ခါꩻလဲဉ်းဒါႏ နိတ်သက်တခြဲ့ꩻခရာႏ ဩဘာသစတဲင် တောမ်ႏ ကထွာသွို ပေါႏလွောဉ်ဒါႏ ဝိပဿနာဓမ္မအလောင်းယို ကအဝ်ႏအုံစွူထိုꩻ တဏှာႏယို တပယ်ႏနွောင်ꩻထိုꩻတဝ်းတဲင် ထင်းမာႏဒါႏ "မဂ်" နုဲးယိုဖုံႏသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဘာႏသာႏ
ဒုံပုံꩻချို့ꩻထီ

**ဒုံပုံꩻချို့ꩻထီ** (မန်း: ဆတ်သေရွာ) **ဒုံချို့ꩻထီ**နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ  ဖြဝ်ꩻခမ်းနယ်ႏအခဝ်နဝ် တောင်ႏကီꩻခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏရောက်ꩻစောက်ꩻ အွိုင်ႏဟံႏဖြေင်းကို ကအဝ်ႏပါဒါႏ ဒုံတဒုံဒျာႏသွူ။ ချို့ꩻထီနဝ်ꩻ ရပ်ကွက်အဝ်ႏ(၁၂)ကွက် လမ်းငင်းအဝ်ႏ တရေင်လွိုရပ် ထွာဒျာႏ ပအိုဝ်ႏဒုံတဒုံဒျာႏ နဝ်ꩻသွူ။ ဒုံကအဝ်ႏဒါႏ ခင်ႏလမ်းကိုဒ်နဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ ၂၀၂၀၂၀ သွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၂၀၁၄ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ အွိုင်ႏဟံႏဖြေင်းကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၃၆,၉၁၈ ဖြာꩻသွူ။  

ဒုံပုံꩻချို့ꩻထီ ဒေႏသခံႏ မွိုးဖြားဖါဖြားသီး ကတဲႏစချို့ꩻထီဒုံနဝ်ꩻ ထွာကွို့ꩻထာꩻလိုပ်ꩻတုံး သိုမ်းဗူႏပေႏနဝ်ꩻသွူ။ တွိုႏဆုဲင်ꩻပင်လောင်ꩻခမ်း ပအိုဝ်ႏဖုံႏပြောင်ꩻခြုဲင်းအာလွဉ်တဲင် မဟာႏသက္ကရာဇ် ၁၃၁၄ ဗာႏနေင်ႏ၊ ဒဲဉ်ကံလာဗွေနီꩻ၊ မွူးနီꩻအင်္ဂါႏ အဝ်ႏသိုမ်းစုအရန်းပြောင်ꩻလွေꩻဒုံအရန်း တဲႏထောင်ႏလွေꩻ **ဒုံပုံ့ꩻချို့ꩻထီ**နဝ်ꩻသွူ။ နေင်ႏ ၁၃၃၆ ဗာႏနဝ်ꩻ တယ်ႏလူႏလွေꩻစ ကောင်ရွဉ် စေႏတီႏတန်နဝ်ꩻသွူ။ နေင်ႏ ၁၃၃၇ ဗာꩻ ဝါႏခေါင်ႏလာဆန်ꩻကို တယ်ႏလူႏလွေꩻစ ဖရာꩻကိုးနဝင်းစေႏတီႏတန်နဝ်ꩻသွူ။ အစဖရာꩻကိုးနဝင်းစေႏတီႏ ထပ်မံႏ(၃)လဲင်ႏထွူတဲင် ယိုခါ ထွာ"ခမ်းကိုခွꩻစေတီႏ" (ပြည်တော်အေး) နဝ်ꩻသွူ။ နေင်ႏ ၁၃၄၅ ဗာႏ ဒဲဉ်သီႏလာဗွေနီꩻ မွူးနီꩻသောကျာႏနဝ်ꩻ တယ်ႏဆို့ꩻလွေꩻ ချို့ꩻထီဗွေႏဗွန်ကျောင်ꩻတန်နဝ်ꩻသွူ။

ချို့ꩻထီဒုံသားအမျာꩻယို ကောပ်ပွိုး အွဉ်ႏဖေင်ꩻတဝ်း ဖရာꩻ၊ တရာꩻ၊ သင်္ဃာႏ ရတနာႏတဲင် ဆဲꩻကပ်ပါ ဗွေႏသံႏဃာႏ တဲႏလူႏသေꩻခါꩻဗာႏပါ ကျောင်ꩻတန် နာႏခံဗာႏပါ သံႏဃာႏသီးဩဝါဒတွော့ꩻ လိန်ႏမာႏအီလွဉ်ရပ်ဒုံကို ကအွဉ်ႏထွော့ꩻဒါႏ စီꩻကန်ꩻချက်ဖုံႏ ဘာႏသာႏရေꩻ၊ လိုꩻမုꩻရေꩻ၊ ပညာႏရေꩻ၊ အွုပ်ချုပ်ရေꩻ စတဲင်.. လွောက်နာႏလို့ဝင်ꩻဖုံႏမꩻ လေလုဲင်းထွန်ꩻကာꩻလွဉ်ဗာႏနဝ်ꩻသွူ။ “ချို့ꩻထီပြွူႏဖြိုလွိုင်ႏကွုန်ꩻမုꩻ” အနေႏ ချို့ꩻထီ/ဟံႏဖြေင်းဒေႏသကို အာႏကွိုꩻချာတောမ်ႏနမ်းအာႏတဲင် အဝ်ႏတဲႏခါꩻပါ ဆေꩻချို့ꩻထီ/ဟံႏဖြေင်းအဝ်ႏသွူ။ ခမ်းသားအမျာꩻ စီꩻပွါꩻရေꩻအတာႏနဝ်ꩻ ကိဉ်းအာ ထွာဒျာႏဆို့ꩻရုဲင်ရေꩻနဝ်ꩻသွူ။ ဆို့ꩻရုဲင်ရေꩻအကို အဓိကဆို့ꩻလွေꩻ ပြောင်ႏနဝ်ꩻသွူ။ ဆို့ꩻရုဲင်ရေꩻအလင်ဖုံႏနဝ်ꩻ - ဗေခြောင်၊ ပဲလော်၊ ဗွူ၊ ကဝ်ႏလာ စတဲင်အဝ်ႏဆို့ꩻရုဲင်ပါသွူ။ ဖက်ꩻခေါ်၊ ကုလာပဲ၊ အေင်၊ ဗေဟမ်ႏ ဖုံႏလဲ့ အဝ်ႏလိုပ်ꩻမာꩻပါသားတဲ့အဝ်ႏနေနေသွူ။

## ကဟဲ့ꩻဖန်ဗာႏ ပုံꩻချို့ꩻထီ အခရာႏ
ချို့ꩻထီဒေႏသအရပ်နဝ်ꩻ ထီစွုမ်းထီထန်ႏတသေႏ ထွာဒျာႏပုံꩻ တောမ်ႏ တနွိုင်တန်ကို ထွာချို့ꩻဖုံႏ ခင်ႏလမ်းအုံကွူႏအနေးတဲင် ဟဲ့ꩻစပ်လွေꩻ "ပုံꩻချို့ꩻထီ" နဝ်ꩻသွူ။ အမဲန်ႏနဝ်ꩻအဝ်ႏဟဲ့ꩻဖို "ချို့ꩻသီ" နေးနဝ်ꩻသွူ။ ချို့ꩻသီနဝ်ꩻ "ခ"တောမ်ႏ"သ"ယို ရန်ႏဖက် ”ကိုးနဝိင်း” ဗွေတဝ်းတဲင် ပေႏတင်ႏနယ်ꩻအလꩻ ဟဲ့ꩻဖန်လွေꩻယင်း "ပုံꩻချို့ꩻထီဒုံ" နုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:ဝေင်ꩻနယ်ႏရောက်စောက်ꩻကိုဒုံဖုံႏ
ဝေင်ꩻမိဉ်းကွန်း

**ဝေင်ꩻမိဉ်းကွန်း** (မန်း: မင်းကွန်းမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Mingun) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်ကွဉ်ႏနဝ် သကုဲင်းခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏသကုဲင်းကို ကပါဒါႏ ဧရာႏဝတီႏခြောင်ဖင်ႏ ခွန်ဟော်ꩻခံꩻမန်းစိုး ဝေင်ꩻလီꩻစခါတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ အဝ်ႏဒျာႏ ဝေင်ꩻမန်ႏတလေꩻဖဲ့ꩻခိုႏ (၁၁)ကီလိုမီတာကို ဧရာႏဝတီႏခြောင်ဖင်ႏတွို့ꩻ နဝ်ꩻသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻအိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ဝေင်ꩻထျꩻနဝ်ꩻ သင်ဖော်ꩻတွူးအဝ်ႏတဲင် သင်ဖော်ꩻဖုံႏလဲ့ အဝ်ႏနွို့ထန်ႏအုံနဝ်ꩻသွူ။ မင်းကွန်းနဝ်ꩻ ဖရာꩻစေႏတီႏစခါဖုံႏ၊ ဟိန်ႏတန်ဖုံႏ စတဲင် မိဉ်ꩻတန်ကျောႏခင်ႏလမ်းဖုံႏ အဝ်ႏအာတန်သွူ။


Mingun-Myanmar-02-Port.jpg
Mingun-Myanmar-07-Taxi waiting.jpg
Mingun-Myanmar-06-Main Avenue.jpg
Mingun-Bell-Myanmar-01-Tazaung.jpg
Mingun-Bell-Myanmar-04-Woodcarving.jpg
Mingun-Pagoda-Myanmar-03-Stairs.jpg
Hsinbyume-Mingun-Myanmar-02.jpg


## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻမော်လူး

**ဝေင်ꩻမော်လူး** (မန်း: မော်လူးမြို့) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ခိုႏ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်ကွဉ်ႏထင်ꩻ ကတာခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏအိဉ်းတော်ကို ကပါဒါႏ ဝေင်ꩻပေႏတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻအိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ မော်လူးနဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ သွေဗို-မစ်စီးနား တဖူꩻလောင်းသွူ။ မော်လူးယို အဝ်ႏဒုံအရန်း ဒင်ႏထိုလွေꩻဝေင်ꩻအရန်းနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ ၂၀၁၈ ဗာႏသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻသွေပီအေး

**ဝေင်ꩻသွေပီအေး** (မန်း: ရွှေပြည်အေးမြို့) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်တွို့ꩻ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်တွို့ꩻ ဟိုမ်းမလိဉ်းခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏဟိုမ်းမလိဉ်းကို ကပါဒါႏ အေင်ဒိယ-မျန်မာ ခမ်းကူထျꩻ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻအိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ အဝ်ႏဒျာႏ ဆဉ်းတွိခြောင်ဖင်ႏတွို့ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဖော့သဖောရတ်သ်

**ဖော့သဖောရတ်သ်**ယို ထွာ အဲတ်တမ်အမုဲင် ၁၅ တွမ်ႏ သင်္ကေႏတ **P** ကအောဝ်ႏဒါႏ ဓာတုဗေဒဒြတ်စင်တဗာႏ။ အောဝ်ႏ အဗွာ တွမ်ႏ အတနျာႏ နီးစား။ ကွဲႏတှော့ꩻ မာꩻဒါႏယိုꩻငါႏဓာတ်တဲင် ကမ္ဘာႏဟမ်ႏလောင်းကို ဖော့သဖောရတ်သ်ခြေင်ခြေင်ယို မော့ꩻဖိုတောဝ်းသှူ။ ကမ္ဘာႏဟမ်ႏ သယံဇာတ ၁ ကီလိုဂရမ်ကိုယို ဖော့သဖောရတ်သ် အောဝ်ႏပါငီꩻ ၁ ဂရမ် (နုဲင်း တောင်ꩻတနျာႏနောဝ်ꩻ အောဝ်ႏပါ ၀.၀၆ ဂရမ်)။ ဓာတ်သတ္တုနေးနောဝ်ꩻ ဖော့သဖောရတ်သ်ယို ထီႏအီလꩻ ဖော့သဖိတ်သှူ။ မန်းနေး ကဟဲ့ꩻဒါႏ မီးစုန်းဓာတ်(တဲမ်း ဖော့စဖောရပ်) ယို ထွာ ထာꩻခြှောန်းဒါႏယိုꩻ သတ္တုတမွေးတောဝ်း ဒြတ်စင်တဗာႏသှူ။ အလဲန်းငီꩻ နုဲက်ထရိုစဲန် အဗူႏကို။ ထာꩻသꩻသားကို ထွာ အောဝ်ႏပါတသေႏသေႏ ဒြတ်စင်၊ သဘာဝကို မော့ꩻနှောင်ꩻအစားစားသှူ။ ဖော့သဖောရတ်သ် ကထေလꩻဒါႏ ဖꩻဓာတ်ခင်ႏလမ်း (မန်း-ဓာတ်ခွဲခန်း) ကိုစားနောဝ်ꩻ အတောင်ႏလေဒါႏ ထာꩻခေ့ꩻကို။ ဖော့သဖောရတ်သ်တွမ်ႏ တလီꩻ မဉ်ႏဗာႏတလူႏဝင်ꩻနောဝ်ꩻ ထွာ အစှူႏတန် သီအီဒါႏသှူ။ ထာꩻတေက်ꩻနျꩻအာႏသန်သန်ဆလကို ကအုံခြှော့နှောင်ꩻဒါႏ ဖော့သဖောရတ်သ် အရောင်ႏဖြေင်းနောဝ်ꩻ ပီ ဂရပ်ဖုဲက်၊ တျာႏစပ်ꩻအီတဲ့လꩻသှူ။

### ထူႏတောမ်

ကဏ္ဍ:ဓာတုဗေဒ
ဝေင်ꩻပန်သောင်

**ဝေင်ꩻပန်သောင်** (မန်း: ပန်ဆောင်မြို့) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်တွို့ꩻထင်ꩻ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်တွို့ꩻထင်ꩻ နာဂနမ်းပဲင်ႏအိုပ်ချုတ်ခွင်ꩻလꩻဒေႏသ ဝေင်ꩻနယ်ႏနန်းယွန်းကို ကပါဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏဖြယ်အရန်း ကအဝ်ႏဒါႏ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻနန်းယွန်း

**ဝေင်ꩻနန်းယွန်း** (မန်း: နန်းယွန်းမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Nanyun) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်တွို့ꩻထင်ꩻ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်တွို့ꩻထင်ꩻ နာဂနမ်းပဲင်ႏအိုပ်ချုတ်ခွင်ꩻလꩻဒေႏသ ဝေင်ꩻနယ်ႏနန်းယွန်းကို ကအဝ်ႏဒါႏ အေင်ဒိယ-မျန်မာ ခမ်းကူထျꩻ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻ အိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၂၀၁၄ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၂,၄၄၄ ဖြာꩻသွူ။ 

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻနဗား

**ဝေင်ꩻနဗား** (မန်း: နဘားမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Na Bar) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ခိုႏ သကုဲင်းတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်ကွဉ်ႏထင်ꩻ ကတာခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏအိဉ်းတော်ကို ကပါဒါႏ ဧရာႏဝတီႏခြောင်ဖင်ႏတွို့ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏဖြယ်အရန်း ကအဝ်ႏဒါႏ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻအိုပ်ချုတ်ရေꩻရွုမ်ꩻဖုံႏ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ နဗားနဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မန်ႏတလေꩻ-ထီးဆုဲက်-အိဉ်းတော်-မစ်စီးနား ကာꩻတဖူꩻတန်လောင်း တောမ်ႏ အိဉ်းတော်-ကတာ-မော်လူး တဖူꩻဆွုမ်ႏထျꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:သကုဲင်းတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ကန်ꩻ

အဉ်းကလစ်ဆျ်နေး ကဟဲ့ꩻဒါႏ sulphur, အမေရိကန်ႏ အဉ်းကလစ်ဆျ် ကဟဲ့ꩻ sulfur ယို ပအိုဝ်ႏငေါဝ်းကိုနောဝ်ꩻ ထွာ **ကန်ꩻ** သွူ။ ဝွေꩻယို ထွာ အအောဝ်ႏလွိုင်ႏ၊ ဗေလဲန်သီ အောဝ်ႏစုမ်ႏ (multivalent) ယင်း ထာꩻသတ္တုတမွေးတောဝ်းသွူ။ ခင်ႏလမ်းရိုႏရိုႏကိုနောဝ်ꩻ ကန်ꩻအဲတ်တမ်ဖုံႏ မာꩻမောလီဇျူး ၈ ဖြုံႏတဗူႏ သံသရာ နေးတွမ်ႏ ဓာတုဗေဒ ဖောမျူလာ ထာစူꩻ S<sub>8</sub> သွူ။ ကန်ꩻယို ထွာ အရောင်ႏတသီး၊ အခန်ꩻအလျားကိုနောဝ်ꩻ ထွာ ထာꩻခြုံးသားသွူ။ ကန်ꩻယို စကျဝဠာႏကို ထွာ ဒသမ အအာသွတ်ꩻ ဒြတ်စင်၊ ကမ္ဘာႏဟမ်ႏလောင်းနောဝ်ꩻ ထွာ ပဉ္စမ အအာသွတ်ꩻသွူ။

### ထူႏတောမ်
ကဏ္ဍ:ဓာတုဗေဒ
ဝေင်ꩻဥက္ကံ

**ဝေင်ꩻဥက္ကံ** (မန်း: ဥက္ကံမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Okekan) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ၊ ရန်ႏတကွုန်ႏတွိုင်ꩻဒေႏသတန် တုဲက်စီးခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတုဲက်စီးကို ကပါဒါႏ ရန်ႏတကုင်ႏ-ပဂိုꩻတွိုင်ꩻ နယ်ႏကူထျꩻ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ အဝ်ႏဒျာႏ ရန်ႏတကုင်ႏတွိုင်ꩻ အခဝ်ထင်ꩻသွတ်ꩻ ဝေင်ꩻတန်ရန်ႏတကုင်ႏ ဖဲ့ꩻတွို့ꩻထင်ꩻ ရန်ႏတကုင်ႏ-ပီ ကာꩻတဖူꩻတန်လောင်းသွူ။

## အာႏကွိုꩻ


ကဏ္ဍ:ရန်ႏတကုင်ႏတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻအဖျောက်

**ဝေင်ꩻအဖျောက်** (မန်း: အဖျောက်မြို့) (အဲင်းကလေတ်: Ahpyauk) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ၊ ရန်ႏတကွုန်ႏတွိုင်ꩻဒေႏသတန် တုဲက်စီးခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတုဲက်စီးကို ကပါဒါႏ ဧရာႏဝတီႏခြောင်ထျꩻ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ အဝ်ႏဒျာႏ ရန်ႏတကုင်ႏတွိုင်ꩻ အခဝ်တွို့ꩻထင်ꩻသွတ်ꩻ ဝေင်ꩻတန်ရန်ႏတကုင်ႏ ဖဲ့ꩻတွို့ꩻထင်ꩻ ရန်ႏတကုင်ႏ-ဧရာႏဝတီႏတွိုင်ꩻ နယ်ႏကူထျꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ


ကဏ္ဍ:ရန်ႏတကုင်ႏတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻတန်လိဉ်

**ဝေင်ꩻတန်လိဉ်** (မန်း: သန်လျင်မြို့) (အဲင်းကလေတ်: Thanlyin) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ၊ ရန်ႏတကွုန်ႏတွိုင်ꩻဒေႏသတန် တန်လိဉ်ခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတန်လိဉ်ကို ကအဝ်ႏဒါႏ ပဂိုꩻခြောင်ထျꩻ ခရဲင်ႏတသာ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ တန်လိဉ်နဝ်ꩻ မျန်မာခမ်းထီတာႏ ထွာဒျာႏ အရေꩻတန် သင်ဖော်ꩻတွူး(ဆိပ်ကမ်း)ဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ကရီးခါနဝ်ꩻ အဝ်ပါသော့ꩻဒျာႏ ရန်ႏတကုင်ႏခဝ်နဝ်ခရဲင်ႏကို တယ်ႏစ ၂၀၂၂ ဗာႏ လာဧပီ(၃၀)နီꩻနဝ်ꩻ လွောင်ႏဗူႏလွေꩻထဲင်းယင်း ခရဲင်ႏတသာဖုံႏတဲင် တန်လိဉ်လဲ့ ထွာလွေꩻ ခရဲင်ႏအရန်းကိုနဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ


ကဏ္ဍ:ရန်ႏတကုင်ႏတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻစျောက်တန်း

**ဝေင်ꩻစျောက်တန်း** (မန်း: ကျောက်တန်းမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Kyauktan) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ဒေါမ် ရန်ႏတကွုန်ႏတွိုင်ꩻဒေႏသတန် တန်လိဉ်ခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏစျောက်တန်းကို ကအဝ်ႏဒါႏ မော်ဝွန်းခြောင်ထျꩻ  ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻစျောက်တန်းယို တောမ်ႏပင်ႏလယ်ႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏခါႏဒျာႏ (၁၂)မဲင်ႏရပ်လွုမ်ꩻတဲင် ကာꩻတဖူꩻ၊ ထီတဖူꩻ နီဗာႏလွုမ်း အဝ်ႏသုင်ꩻအီလꩻနဝ်ꩻသွူ။ စျောက်တန်းထျꩻ မိဉ်ꩻတန်ထင်ႏသျာꩻဒါႏ ကျိုက်မော်ဝွန်းဖရာꩻထီကဲဉ်လဲ့ အဝ်ႏသွူ။

## အာႏကွိုꩻ


ကဏ္ဍ:ရန်ႏတကုင်ႏတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻခယန်း

**ဝေင်ꩻခယန်း** (မန်း: ခရမ်းမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Khayan) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ဒေါမ် ရန်ႏတကွုန်ႏတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်ကွဉ်ႏနဝ် တန်လိဉ်ခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏခယန်းကို ကအဝ်ႏဒါႏ မော်ဝွန်းခြောင်ထျꩻ  ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၁၉၅၃ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၁ဝ,၉ဝ၆ ဖြာꩻသွူ။ ။

## အာႏကွိုꩻ


ကဏ္ဍ:ရန်ႏတကုင်ႏတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဝေင်ꩻတုံးခွ

**ဝေင်ꩻတုံးခွ** (မန်း: သုံးခွမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Thanlyin) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ဒေါမ် ရန်ႏတကွုန်ႏတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်ကွဉ်ႏနဝ် တန်လိဉ်ခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတုံးခွကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ အဝ်ႏဒျာႏ မော်ဝွန်းခြောင်၊ ဥက္ကံခြောင် တောမ်ႏ နိယောခြောင် ခြောင်သိုမ်လီးခြောင်ဆွုမ်ႏထျꩻတဲင် နဝ်ꩻမꩻ ဖန်ဟဲ့ꩻလွေꩻ "တုံးခွ"(သိုမ်လီး) နဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ


ကဏ္ဍ:ရန်ႏတကုင်ႏတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ
ဒုံဖရာꩻဟံႏဖြေင်း

**ဒုံဖရာꩻဟံႏဖြေင်း** (မန်း: မြေမဲရွာ) **ဒုံဟံႏဖြေင်း**နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ  ဖြဝ်ꩻခမ်းနယ်ႏအခဝ်နဝ် တောင်ႏကီꩻခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏရောက်ꩻစောက်ꩻ အွိုင်ႏဟံႏဖြေင်းကို ကအဝ်ႏပါဒါႏ ဒုံတဒုံဒျာႏသွူ။ ဟံႏဖြေင်းနဝ်ꩻ ရပ်ကွက်အဝ်ႏ(၄)ကွက် ထွာဒျာႏ ပအိုဝ်ႏဒုံတဒုံ နဝ်ꩻသွူ။ ဒုံကအဝ်ႏဒါႏ ခင်ႏလမ်းကိုဒ်နဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ ၂၀၂၀၂၁ သွူ။ ခရိစ်နေင်ႏ ၂၀၁၄ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻ အွိုင်ႏဟံႏဖြေင်းကိုနဝ်ꩻ လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းအဝ်ႏ ၃၆,၉၁၈ ဖြာꩻသွူ။  အွိုးစခါဒုံဆꩻကွဉ်ႏ ဖရာꩻစေႏတီႏလီꩻစခါ အဝ်ႏတဆူႏတဲင် မဟာႏသက္ကရာဇ် ၁၃၁၃ ဗာႏ၊ ဒဲဉ်သီႏဆန်ꩻ၄နီꩻ၊ မွူးနီꩻအင်္ဂါႏနဝ်ꩻ ဖရာꩻစေႏတီႏလီꩻယို အွဉ်ႏလွေꩻအထျꩻတွော့ꩻ ဒုံမိဉ်ꩻနဝ်ꩻဟဲ့ꩻဖန်သေꩻခါꩻ ဒုံဖရာꩻဟံႏဖြေင်း နုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။

ချို့ꩻထီ/ဟံႏဖြေင်းဒေႏသကို အာႏကွိုꩻချာတောမ်ႏနမ်းအာႏတဲင် အဝ်ႏတဲႏခါꩻပါ ဆေꩻချို့ꩻထီ/ဟံႏဖြေင်းအဝ်ႏသွူ။ ခမ်းသားအမျာꩻ စီꩻပွါꩻရေꩻအတာႏနဝ်ꩻ ကိဉ်းအာ ထွာဒျာႏဆို့ꩻရုဲင်ရေꩻနဝ်ꩻသွူ။ ဆို့ꩻရုဲင်ရေꩻအကို အဓိကဆို့ꩻလွေꩻ ပြောင်ႏနဝ်ꩻသွူ။ ဆို့ꩻရုဲင်ရေꩻအလင်ဖုံႏနဝ်ꩻ -ဗေခြောင်၊ ပဲလော်၊ ဗွူ၊ ကဝ်ႏလာ စတဲင်အဝ်ႏဆို့ꩻရုဲင်ပါသွူ။ ဖက်ꩻခေါ်၊ ကုလာပဲ၊ အေင်၊ ဗေဟမ်ႏ ဖုံႏလဲ့ အဝ်ႏလိုပ်ꩻမာꩻပါသားတဲ့အဝ်ႏနေနေသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:ဝေင်ꩻနယ်ႏရောက်စောက်ꩻကိုဒုံဖုံႏ
နောင်တောင်ꩻ ဗုဒ္ဓကောလိပ်

**နောင်တောင်ꩻဗုဒ္ဓကေားလေက်** ယိုအောဝ်ႏလွေꩻဒျာႏ ပအိုဝ်ႏနမ်းပဲင်ႏအိုပ်ချုတ်ခွင်ꩻလꩻဒေႏသကို ဝေင်ꩻဟိုပုံꩻဆကွဉ်ႏထင်ꩻ ထမ်းဖရာꩻပေါက် ကောင်ပူႏပေႏလောင်းနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ 

ဗွေႏဗွန် ရာဇိန္ဒသီရိ ကျောင်ꩻနောင်တောင်ꩻအွဉ်ငါ ပါတွမ်ႏ ဟိုပုံꩻဝေင်ꩻနယ်ႏ ဆရာႏတကာႏ ဗွေႏသံဃာႏ ပုဂ္ဂိုလ်ႏတန်သီႏ တယ်ႏစလွေꩻ ၁၃၇၂ ဗာႏ ဒဲဉ်ကံလာလောင်း ၈ နီꩻ  (၂၉/၁/၂၁၀ ) မွူးနီꩻ ဗုဒ္ဓဟူꩻနီꩻ  ဝေင်ꩻနယ်ႏ ပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻစွစ်ꩻလီတာႏ ဥက္ကဋ္ဌ ရန်ႏကင်ꩻကျောင်ꩻ ဗွေႏဆရာႏတောႏ ဘဒ္ဒန္တ ပဏ္ဍိတ မဟာႏထေရ်ႏ တွမ်ႏ ဟိုပုံꩻဝေင်ꩻနယ်ႏ သံႏဃာႏနာယက ဥက္ကဋ္ဌ တုံခမ်ꩻကျောင်ꩻဆရာႏတောႏ ဗွေႏဗွန်အာလောက သီးထျꩻ ဆန္ဒခံႏထူႏဩဝါဒ ထွူတဲင် ဖြေꩻစလွေꩻခန်းဟံႏ တယ်ႏအီကျောင်ꩻ ဗုဒ္ဓကေားလေက် အတွက်တာႏနဝ်ꩻသွူ။ ၁၃၇၆ −နေင်ႏ တင်ꩻကျွစ်လာဆန်ꩻ ၇ နီꩻ (၃၀.၉. ၂၀၁၄ မွူးနီꩻ အင်္ဂါႏ မွူးယာခိုး နားရီႏ ၁၂ အခိန်ႏတိတိနဝ်ꩻ ချꩻပန္နက်အွတ်ꩻရွီးသွူ၊ ၁၃၇၇ နေင်ႏ ဒုတိယဝါႏဆိုႏဆန်ꩻ ၂ နီꩻ (၁၈.၇.၂၀၁၅ ) မွူးနီꩻ စနေႏ မွူးရောဝ်ꩻခိုႏ (၈.၃၀) အခိန်ႏနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏ ပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻစွစ်ꩻလီတာႏ ဥက္ကဋ္ဌ ရန်ႏကင်ꩻကျောင်ꩻ ဗွေႏဆရာႏတောႏ ဘဒ္ဒန္တ ပဏ္ဍိတ မဟာႏထေရ်ႏ ဟိုပုံꩻဝေင်ꩻနယ်ႏ သံဃာႏ နာယက ဥက္ကဋ္ဌ တုံခမ်ꩻကျောင်ꩻဆရာႏတောႏ ဗွေႏဗွန်အာလောက သီးတွမ်ႏ ဟိုပုံꩻဝေင်ꩻ ကျောင်ꩻနင်းပုဂ္ဂိုလ်ႏသီးဖုံႏ ကျွꩻလွဉ်ဖေႏအာႏခန်း ကျောင်ꩻတသာထင်ႏပွယ်ꩻနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။

## ရေႏရွယ်ႏချက် တွမ်ႏ ထာꩻမာꩻ
နီပအိုဝ်ႏဒေႏသကို သာႏသနာႏဖေႏကလေထဲင်းထဲင်းယင်းထွူတဲင် ပရိယတ္တိ ကဖြေႏထွူလဲဉ်းဗွေႏရဟန်ꩻသီႏ တွမ်ႏ တထွူတောဝ်ႏဒွိုင်း ထန်ႏတရတ်ထိုꩻဒါႏ ဗွေႏသီႏဖုံႏယို ဖေႏကတွမ်ႏထွာကုဲင်မွော့ အပျင်ႏတဲင် လောကီꩻ လောကုတ် ၂ ဘာႏသာႏ ကဝါႏသနာႏဒါႏ ဗွေႏပုဂ္ဂိုလ်ႏသီး ခင်ႏလမ်ႏသွဉ်ထူႏအီ ဖေႏကထွာသွော့ꩻ ခင်ႏလမ်ႏလဲ့ဖေႏကထွာနုဲင်းနဝ်ꩻလဲ့မွေးမွေးသွူ။

နောင်တောင်ꩻဗုဒ္ဓကေားလိပ်ဖေႏကထွာနွောင်ꩻရေꩻအတာႏ လွယ်တင်း ဗွေႏဆရာႏတောႏ ဘဒ္ဒန္တနိမ္မလ၊ ဗွေႏအာလောက −ပင်လဲမ်ꩻ ( M.A ) သီးရိလင်္ကာႏ ဗွေႏပညာဓဇ− အွံအား  ( M.A ) သီရိလင်္ကာႏ ) ဗွေႏသူရိယ နောင်တောင်ꩻ အွဉ်ငါထူႏတာႏဝွန်ႏဖေႏတဲင် တယ်ႏစဗွောင်လွေꩻခန်း နောင်တောင်ꩻ ဗုဒ္ဓကေားလိတ် နုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ ၁၃၇၇ /၂၀၁၅ ဗွောင်စနေင်ႏတွင်ꩻ ဗွေႏရဟန်ꩻ သံဃာႏသီႏအောဝ်ႏအပါꩻပေါင်ꩻ  ၃၀ ပါꩻ သွူ။  

**ဟံႏအလူႏတကာႏ **
ကျောင်ꩻနောင်တောင်ꩻ ဗုဒ္ဓကောလိပ် ဟံႏယာႏအလူႏတကာႏနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ ဝေင်ꩻရန်ႏတကုန်းကို ကအောဝ်ႏအုံဒါႏ ပါရမီစွမ်ႏအင် ကုမ္ပဏီႏ သီး မိသားစု လူႏညီꩻဟံႏကွင်ꩻ ၄ ကွင်ꩻ ၊ ဟိုပုံꩻဝေင်ꩻကို ကအောဝ်ႏအုံဒါႏ ဖြားခွန်ကျော်အုံး +ဒေါ်နန်ႏခမ်ꩻရွဉ် သီး တလမ်းလွုမ်း လူႏညီꩻဟံႏကွက် ၂ ကွက်၊ တောင်ႏကီꩻဝေင်ꩻကို ကအောဝ်ႏအုံဒါႏ ဗိုလ်မူးခွန်မြတ် သီး မိသားစု ဟံႏကွက် ၁ ကွက် ၊ ဟိုပုံꩻဝေင် စီႏမံႏကိန်ꩻ ရွုမ်ꩻသာႏ ကထွာဒါႏ ဦခင်မောင်ဌေး +ဒေါ်နန်းခိုင်ဆင့် သီး မိသားစု ၁ ကွက် ၊ ဟိုပုံꩻ စီမံႏကိန်ꩻကို ကအောဝ်းအုံဒါႏ တပ်ကြပ်ကြီး  ကိုရီစိုး မိသားစု ဟံႏတကွက် ၊ ဗိုလ်မှုးချုပ် အောင်သူဉီး = ဗိုလ်ကြီးသူဇာအေး  (ငြိမ်း) သီး ဟံႏတကွက် ၊ တောင်ကြီး မင်္ဂလာဦးရပ်ကွက်နေ ဦးစံလှ+ ဒေါ်နန်းဗဲ့သီး ရွဉ် အသိန်း ၁၀ ဟိုပုံꩻမြို့ဉီးရပ်ကွက်တသာ ကိုအောဝ်ႏအုံဒါႏ  ဖြားခွန်ကျော်အုန်း + မွိုးခံꩻရွဉ် ဖြားခွန်လှကျော် + နင်ႏမွိုးဟွမ် နင်ႏမွိုးနု  ဖြာခွန်ထွက်ဘ + နင်ႏချစ်စိန် ဖြးခွန်မောင်သိန်း + နင်ႏမွိုးမောက် ၊ ကျောက်တန်ꩻဒုံကို ကအောဝ်ႏအုံဒါႏ ဖြားခွန်မောင်ဟိန်း ၊ ဟိုပုံဝေင်ꩻကို ကအောဝ်ႏအုံဒါႏ ကိုမောင် + မနောင်ႏငယ် သီးစုပေါင်ꩻ လူႏညီး ဟံႏကွက် ၆ ပါတွမ်ꩻ နွတ်မွူးနီꩻသာꩻသား လူႏ ညီꩻဟံႏကွက် ၃၀ သေထွꩻလွဉ်ꩻဗာနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ 

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:ကေားလေက်
ဝိပဿနာႏ

## ဝိပဿနာႏဉာဏ်ႏ အလုဲးပါꩻဆီ
နဝ်ꩻထွူ နေးတောမ်ႏ ပစ္စယပရိဂ္ဂဟဉာဏ်ႏတဲင် သိမ်ꩻထူႏဗာႏ နာမ်ႏရုပ်အကျောင်ꩻသွူ။ ပစ္စယပရိဂ္ဂဟဉာဏ်ႏ-ကရိုꩻနဝ်ꩻ "နာမ်ႏရုပ်ကထွာဗာႏနဝ်ꩻ ကောပ်ပွိုးအကျောင်ꩻထမုဲꩻ"စဲင်းစဲင်းစဲ့စဲ့ သေနွောင်ꩻထီႏနွောင်ꩻ သိမ်ꩻထူႏနွောင်ꩻ နာမ်ႏရုပ်အကျောင်ꩻ ဉာဏ်ႏနဝ်ꩻစားနဝ်ꩻ ဟဲ့ꩻ"ပစ္စယပရိဂ္ဂဟဉာဏ်ႏ"နဝ်ꩻသွူ။ ယူႏဆင်ႏချင်ႏအွောဉ်ႏထွော့ꩻ အကျောင်ꩻတောမ်ႏ နာမ်ႏရုပ်နုဲးယိုတဲင် ထွားမတ်ဟဝ်ဟဝ် နာမ်ႏရုပ်သီးသဘောꩻခြေင်ခြေင် အထွာအကုဲ အလိုႏအတွိုင်ꩻ တမာꩻနွောင်ꩻတဝ်း အနိစ္စလက္ခဏာႏ၊ ဒုက္ခလက္ခဏာႏ၊ အနတ္တလက္ခဏာႏသီးယိုထွူ ယူႏဆင်ႏချင်ႏ ပဲင်ႏချာꩻဗာႏသွူ။

တနယ်ꩻနဝ်ꩻ ဝိပဿနာႏဉာဏ်ႏ အလုဲး အဝ်ႏပါꩻဆီသွူ။ ဆီပါꩻ-ကရိုꩻနဝ်ꩻ
*၁။ သမ္မသနဉာဏ် = တပေါႏထင်ႏသျာꩻတဝ်းဖေႏကပေါႏထင်ႏသျာꩻ ဉာဏ်ႏ သုင်ꩻသပ်ဆင်ႏချင်ႏ လက္ခဏာရေꩻသိုမ်ပါꩻ၊
*၂။ ဥဒယဗ္ဗယဉာဏ်ႏ = ဉာဏ်ႏထီႏ လက္ခဏာရေꩻ အထွာအကုဲဖုံႏ(ဖိုင်ႏ)၊ 
*၃။ ဘင်္ဂဉာဏ်ႏ = ဉာဏ်ႏထီႏ စဲင်းစဲ့လက္ခဏာရေꩻ အထွာအကုဲ၊
*၄။ ဘယဉာဏ် = ကောပ်ပွိုးထီႏဗာႏ အကုဲဖုံႏ(ဖိုင်ႏ)တဲင် ဉာဏ်ႏငမ်း သင်္ခါရတရာꩻသီးအလောင်း၊
*၅။ အာဒီနဝဉာဏ်ႏ = ဉာဏ်ႏထီႏတဝ်းအဟဝ်၊ထီႏဒျာႏ ဘေꩻ အပဲစ်ခြေင်ခြေင်၊ 
*၆။ နိဗ္ဗိဒါဉာဏ်ႏ = ဉာဏ်ႏဗွိုႏအန်ꩻထိုꩻ(သင်္ခါရ)၊
*၇။ မုဉ္စိတုကမျတာဉာဏ်ႏ = ဉာဏ်ႏမဲန်လွောစ်ထန်ႏ အဝ်ႏ ဘဝခွိုင်းကားလို့စင် စတဲင်ဖိုင်ႏ၊
* ၈။ ပဋိသင်္ခါဉာဏ်ႏ = လွောစ်ထန်ႏထိုꩻတာႏ  ဉာဏ်ႏဆင်ႏချင်ႏထဲင်းယင်း လက္ခဏာႏရေꩻတလဲင်ႏ၊ 
*၉။ သင်္ခါရုပေက္ခာဉာဏ်ႏ = ဉာဏ်ႏထွားလွိုထိုꩻ သင်္ခါရတရာꩻဖုံႏ၊ 
*၁ဝ။ အနုလောမဉာဏ်ႏ = ဉာဏ်ႏလွောက်ꩻ ဝိပဿနာႏဉာဏ်ႏအရီးဖုံႏတောမ်ႏ အဆုဲꩻမဂ်ဉာဏ်ႏဖိုင်ႏ ယိုဆီပါꩻသွူ။
ဝိပဿနာႏဉာဏ်ႏနုဲးယို ဆီပါꩻ ထွာမိဉ်ႏထွူ အာႏရုံႏပျုရီးရီးနိဗ္ဗာန်ႏတဲင် ယားကုဲထိုꩻဒါႏ ပုထုဇဉ်ႏခွိုꩻနွယ်ႏထွူ မာꩻထွာဖေႏဒါႏ အရိယာႏခွိုꩻနွယ်ႏတဲင် ဂေါတြဘုဉာဏ်ႏ ပေါႏထွာလွောဉ်သွူ။ နဝ်ꩻထွူ ထီႏသေဖြွောဉ်လေားကီႏတဲင် တောမ်ႏမဂ်ဉာဏ်ႏဖိုလ်ႏဉာဏ်ႏဖုံႏ တွိုႏလွေꩻထိုꩻ လေားကုတ္တရာႏကိုနဝ်ꩻသွူ။ ဝိပဿနာႏဉာဏ်ႏလွဉ်အနယ်ꩻဆီပါꩻယိုနဝ်ꩻ  ဉာဏ်ႏထာꩻထီႏ တထင်သန်တဝ်းဒွိုန်းနဝ်ꩻမꩻ နေင်ႏလာညဆွာꩻ အာႏထွုတ်နွောင်ꩻနေကမꩻ အီႏထွာလွဉ် ပုဂ္ဂိုလ်ႏလꩻမဂ်ꩻဖိုလ်ႏသားနဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဘာႏသာႏ
ကိလေႏသာႏ

ကိလေႏသာႏ-ကရိုꩻနဝ်ꩻ လောႏဘ၊ ဒေါသစတဲင်ဖိုင်ႏနဝ်ꩻ မာꩻတဗော့ꩻလဲ့ꩻဒါႏသꩻနဝ်ꩻမꩻ ဟဲ့ꩻ"ကိလေႏသာႏ"နဝ်ꩻသွူ။ 
ကိလေသာႏအအဲန်ႏနဝ်ꩻ-
# လောဘ၊ 
# ဒေါသ၊ 
# မောဟ၊ 
# မာန၊ 
# ဒိဋ္ဌိ၊ 
# ဝိစိကိစ္ဆာ၊ 
# ထိနမိဒ္ဓ၊ 
# ဥဒ္ဓစ္စ၊ 
# အဟိရိက၊ 
# အနောတ္တပ္ပ ယိုဆီပါꩻသွူ။
(ကိလေသာႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏပါꩻဆီ၊ အပျာꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏ တရေင်ငတ်ꩻရျာꩻသွူ။)

ကိလေသာႏ အလုဲး (၁၅ဝဝ) ကရိုꩻနဝ်ꩻ "နာမ်ႏ တေပညံႏ၊ ရုပ်နိပ္ဖန်ႏ၊ လက္ခဏံႏရုပ်လိစ်ꩻပါꩻ။ သန္တာန်ႏနီဗာႏ၊ မိဉ်ႏမျောက်ဒါႏ၊ အဝ်ႏဒျာႏ ရျာꩻငတ်ꩻဆီပါꩻ။ ဆီကိလေသာႏ၊ မျောက်ယင်းဒါႏ၊ အဝ်ႏဒျာႏ ရေင်ငတ်ꩻရျာꩻ" ကရိုꩻဒါႏ ဆောင်ႏအိုမ်ငဝ်းယိုအလꩻ (နာမ်ႏ-ကရိုꩻနဝ်ꩻ စိတ်) စိတ် တပါꩻ၊ စေတသိက် ငတ်ꩻဆီနီပါꩻ-ခြွောဉ်းဝင်ꩻ ထွာနာမ်ႏ ငတ်ꩻဆီသိုမ်ပါꩻသွူ။ နိပ္ဖန်ႏ-ကရိုꩻနဝ်ꩻ နိပ္ဖန္နရုပ် တဆီသွောတ်ꩻပါꩻသွူ။ လက္ခဏံႏရုပ်လိစ်ꩻ-ကရိုꩻနဝ်ꩻ လက္ခဏရုပ်လိစ်ꩻပါꩻသွူ။ (၁+၅၂+၁၈+၄=၇၅) ခြွောဉ်းဝင်ꩻ အဝ်ႏ နုတ်ꩻဆီငတ်ꩻပါꩻယို အွောဉ်ႏတီႏထွူ မျောက်တောမ်ႏ သန္တာန်ႏနီဗာႏ-ကိုꩻဒါႏ အဇ္ဈတ္တသန္တာန်ႏ၊ ဗဟိဒ္ဓသန္တာန်ႏယိုနီဗာႏတဲင် ထွာအဝ်ႏ တရျာꩻငတ်ꩻဆီပါꩻသွူ။ တရျာꩻငတ်ꩻဆီပါꩻယို မျောက်ထဲင်းယင်းတောမ်ႏ ကိလေသာႏ ပါꩻဆီနဝ်ꩻ ထွာလွောဉ်စွောဉ်ႏ ကိလေႏသာႏ အလုဲး တရေင်ငတ်ꩻရျာꩻနဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဘာႏသာႏ
ငေါဝ်းဝွေႏကုသိုလ်ႏ

နီသွဉ်းသီးကာပြု ကောင်းမုကုသိုလ်ႏ အကျိုႏယိုနောဝ်ꩻ ဝွေႏတွိုႏမွိုးဖါ ဆရာႏသမာꩻ အမျာꩻဖူးဝေး ဆွေႏမျိုꩻသဟာ သတ္တဝါႏဖုံႏပေါင်ꩻ ကိုႏစောင်ꩻတနံꩻ ပေးတန်လူꩻလိုꩻ ငါႏရုဲင်ꩻပြိတ္တာႏ အင်္ဂါႏဘဝဂ် ကြောင်းကဲ့ဝွေႏလို့ သာႏဓုလꩻတွာပငါပရာꩻသွူနော ဗွေႏသီးဩ။

## အာႏကွိုꩻ

#REDIRECT ငဝ်းဝွေႏဖန်းကုသိုလ်ႏ
ဝေင်ꩻတွန်တေး

**ဝေင်ꩻတွန်တေး** (မန်း: တွံတေးမြို့) (အဲင်းကလေတ်: Thanlyin) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ ရန်ႏတကွုန်ႏတွိုင်ꩻဒေႏသတန် တွန်တေးခရဲင်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတွန်တေးကို ကအဝ်ႏဒါႏ ပဂိုꩻခြောင်ထျꩻ ခရဲင်ႏတသာ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻနဝ်ꩻ လွောင်ႏဗူႏခါꩻတောမ်ႏ ရပ်ကွက်(၈)ကွက်သွူ။ တန်လိဉ်နဝ်ꩻ မျန်မာခမ်းထီတာႏ ထွာဒျာႏ အရေꩻတန် သင်ဖော်ꩻတွူး(ဆိပ်ကမ်း)ဝေင်ꩻဒျာႏသွူ။ ကရီးခါနဝ်ꩻ အဝ်ပါသော့ꩻဒျာႏ ရန်ႏတကုင်ႏခဝ်နဝ်ခရဲင်ႏကို တယ်ႏစ ၂၀၂၂ ဗာႏ လာဧပီ(၃၀)နီꩻနဝ်ꩻ လွောင်ႏဗူႏလွေꩻထဲင်းယင်း ခရဲင်ႏတသာဖုံႏတဲင် တန်လိဉ်လဲ့ ထွာလွေꩻ ခရဲင်ႏအရန်းကိုနဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ


ကဏ္ဍ:ရန်ႏတကုင်ႏတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻဖုံႏ