ဂြိုဟ်ႏတု

**ဂြိုဟ်ႏတု** () ကရိုꩻနောဝ်ꩻ ထွာဒျာႏထာꩻရာꩻဝတ္ထုတဗာႏတဲင် ကမ္ဘာႏလောင်းကီကအဝ်ႏဒါႏ ဂြိုဟ်ႏတဖူꩻလေပ်ခူခြောင်ꩻနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻ အဝ်ႏလေပ်တပန်ႏလွေꩻသွူ။ နီလိုꩻသီးကဖန်ဆင်ꩻထွင်ႏခါꩻဒါႏ အဗွိုန်နုဲင်းဂြိုဟ်ႏတုဖုံႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏနေနေတဲင်တွော့ꩻ အဝ်ႏလွိုႏလွိုႏကာႏသဘာႏဝ ကထွာလွဉ်ကပေါႏလွဉ်ဒါႏ ဂြိုဟ်ႏတုဖုံႏနောဝ်ꩻလဲ့ အဝ်ႏအာတန်ဒျာႏသွူ။ လာနောဝ်ꩻလဲ့ ထွာဒျာႏသဘာႏဝဂြိုဟ်ႏတုတဗာႏဒျာႏနေနေတဲင် ကမ္ဘာႏယိုဝွေꩻကအဝ်ႏလေပ်ခူဒါႏ တဖူꩻခြောင်ꩻနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻ ချာႏခူလေပ်တပန်ႏလွေꩻဒျာႏသွူ။ နီလိုꩻသီးကဖန်ဆင်ꩻထွင်ႏခါꩻဒါႏ ဂြိုဟ်ႏတုဖုံႏနဝ်ꩻလဲ့ ဝွေꩻသီးနမ်းပဲင်ႏ ဂြိုဟ်ႏဖုံႏကလေပ်ဒါႏတဖူꩻခြောင်ꩻအတွိုင်ꩻ အဝ်ႏချာႏခူလေပ်လွေꩻနေနေသွူ။ နီလိုꩻသီးကမာꩻခါꩻဒါႏ ဂြိုဟ်ႏတုကိဉ်းအာအာနောဝ်ꩻ ဂြိုဟ်ႏကအဝ်ႏလေပ်ခူတဖူꩻယို အဝ်ႏဒျာႏအဖွိုႏဖဲ့ꩻ လေပ်ခူလွေꩻထွူမꩻ ဂြိုဟ်ႏတုလင်ဖုံႏသူꩻအမွိုင်နုံꩻနဝ်ꩻ တွမ်ႏကမ္ဘာႏယိုကအဝ်ႏလေပ်ခူဒါႏအမွိုင်နုံꩻနဝ်ꩻစားနေနေ အဝ်ႏတပန်ႏလေပ်ခူလွေꩻသွူ။ ကောပ်နဝ်ꩻမꩻ အဝ်ႏဟံႏတလင်ꩻလောင်းယို ထွားထင်ႏကီ ဂြိုဟ်ႏတုဖုံႏသူꩻနောဝ်ꩻ အထွာထိုꩻ အုံစွူစွူဗော့ထာꩻ ရုဲင်ꩻသီႏသွိုးချာငါတဝ်းထာꩻဖုံႏသွူ။

ကအဝ်ႏလေပ်ခူဒါႏကမ္ဘာႏခြောင်ꩻနဝ်ꩻအလောင်းဖေႏကတွိုႏအီအတာႏ ဂြိုဟ်ႏတုယိုနောဝ်ꩻအဝ်ႏဗာႏကမ္ဘာႏအကြဲင်ႏမော့ထွူတဲင် အဗော့ꩻတွမ်ႏအညာꩻအဝ်ႏဟံႏတလင်ꩻယို အကွာႏလို့ဝင်ꩻနောဝ်ꩻ ခြွဉ်းနေးကီလိုမီတာတဲ့ အဝ်ႏစွဉ်ႏ ၃၅,၇၈၉ကီလိုမီတာ(ခြောန်းမဲင်ႏတဲ့ ၂၂၂၃၆မဲင်ႏ)အကွာႏနဝ်ꩻစားသွူ။ ကမ္ဘာႏကအဝ်ႏလေပ်ခူဒါႏတဖူꩻအဖွိုႏဖဲ့ꩻယို ကအဝ်ႏဒါႏဂြိုဟ်ႏတာဖုံႏနောဝ်ꩻ အဝ်ႏအွိုးကမ္ဘာႏဟံႏတလင်ꩻလောင်းဆꩻကီယိုအဆေ့ꩻသွတ်ꩻ အဝ်ႏဗာႏတရေင်ရပ်သွူ။ ဂြိုဟ်ႏတုနဝ်ꩻဖုံႏအမွိုင်လွဉ်ꩻငါႏတဲင် ကအဝ်ႏတခေင်ႏဒါႏဂြိုဟ်ႏဖုံႏကလေပ်တဖူꩻခြောင်ꩻနဝ်ꩻအလောင်း အဝ်ႏသော့အဝ်ႏအုံသွူ။

ဂြိုဟ်ႏတုတဖြုံႏယို နေးတွမ်ႏခြိတွာ(ပျမ်းမျ)နေးတဲင် အဝ်ႏလွေꩻဗာႏ ၁၄ ပေါင်ရပ်(၆ ဒဿမ ၅ ကီလိုဂရမ်) နဝ်ꩻစားမꩻ တောႏဒင်ႏထူႏလွေꩻနွောင်ꩻအီ ကဲင်မရာတဖြုံႏ(တားလဲ့ )ကွန်ပျူတာတဖြုံႏနဝ်ꩻသွူ။ နီလိုꩻသီးကမာꩻခါꩻဒါႏ တွမ်ႏစက်ခြွိုင်းခြိုꩻဖုံႏကပါသော့ꩻဒါႏ ဂြိုဟ်ႏတုဖုံႏနောဝ်ꩻ အဝ်ႏထေင်းထမ်ႏမာꩻလွေꩻ ထာꩻမာꩻဖုံႏနောဝ်ꩻတဲ့ တဲက်ထွာကူႏညီႏအီ ခမ်းတလီꩻဝသအခေႏနေႏဖုံႏ၊အာႏကာႏသခွင်ႏအကို တွယ်ႏထူႏနွောင်ꩻဓာတ်ပွုံႏဖုံႏ၊ထီႏရွုတ်ဟွိုန်တွမ်ႏအငဝ်းဆဲင်ႏရာꩻ လွဲႏပြောင်ꩻဖေႏဒါႏပျꩻအဗာႏ(အချက်)လဲင်းဖုံႏ၊တယ်လီဖုန်းအနွို့တွမ်ႏအထန်ႏတဖူꩻခြောင်ꩻယို ပသာချာငါဖေႏဒျာႏနီလိုꩻသီးအတာႏဖုံႏ၊လိုမ်းဗိဉ်ႏရေꩻတာႏလဲ့နဝ်ꩻ၊အာႏကာႏသအကို ထောင်ထွားရေꩻတွမ်ႏသဘာႏဝအသောင်အရင်ꩻဆဲင်ႏရာꩻဖုံႏယိုနဝ်ꩻလဲ့ ခွုမ်ထူႏထိန်ꩻတီဟဝ်ဖေႏပါစစွဉ်ႏ ထာꩻမာꩻနုဲင်းဆꩻကီဖုံႏယို ကျိုꩻဆောင်ႏထေင်းထမ်ႏမာꩻဖေႏသွူ။

နီလိုꩻသီးကမာꩻထွင်ႏခါꩻဒါႏ အရီးသွတ်ꩻသွတ်ꩻဂြိုဟ်ႏတုအမဉ်ꩻနောဝ်ꩻ ထွာဒျာႏစပွန်းနစ်သွူ။ ဂြိုဟ်ႏတုဖုံႏယိုအဓိကရေႏရွယ်ႏချက် အတန်စားတဲ့အဝ်ႏ(၆) ဗာႏတဲင် နဝ်ꩻ(၆)ဗာႏနောဝ်ꩻ ပသာထင်ႏအွဉ်ႏစွꩻခါꩻဖေႏဒျာႏသွူ။ ဝွေꩻသီးကရေႏရွယ်ႏလွေꩻနောဝ်ꩻ နုဲင်းဆꩻလꩻယိုဖုံႏသွူ။

# ထောင်ထွားရေꩻမာꩻလွေꩻနေးတွမ်ႏ ထဲ့သိပ္ပံအနယ်ꩻနေးစားသွူ။
# အဝ်ႏအွိုးဟံႏတလင်ꩻလောင်းယို     အုံပွေါးထောင်ထွားဆွုမ်ႏနေးသွူ။
# ထောင်ထွားလွေꩻနေးယင်းတွမ်ႏ ခမ်းတလီꩻဝသအခေႏအနေႏဖုံႏသွူ။
# ဆွုပ်ဖြွောန်ရေꩻဆဲင်ႏရာꩻဖုံႏ။
# တလီꩻမို့ꩻလောင်းခြောင်ꩻတဲ့နဝ်ꩻ၊ လွေꩻသဲင်ꩻနေးတွမ်ႏထီဖြောင်ခြောင်ꩻဖုံႏတွမ်ႏ
# စဲ့ꩻရေꩻဖဲ့ꩻဆဲင်ႏရာꩻ အတာႏဖုံႏနောဝ်ꩻသွူ။

အရီးသွတ်ကထွာဒါႏ ဆိုဗီယက်ခမ်းပေါင်ꩻစုနောဝ်ꩻ နေးတွမ်ႏဝွေꩻသီး Old Number Seven ဒုံးကွင်ႏတဲင် အဝ်ႏဘိုင်ကိုနောဗ့်အာႏကာႏသစခန်ꩻနဝ်ꩻမꩻ စပွန်းနစ်-၁ အမဉ်ꩻကအဝ်ႏဒါႏဂြိုဟ်ႏတုယို နေင်ႏ ၁၉၇၅-ဗာႏ၊ အောက်တိုဘာလာ ၁၄ နီꩻနောဝ်ꩻ ဝွေꩻသီးတရျာႏအွဉ်ႏစွꩻဂြိုဟ်ႏတုသွူ။ ဂြိုဟ်ႏတုနောဝ်ꩻတဖြုံႏပေႏနောဝ်ꩻ အပေႏလွဉ်ꩻငါႏနုဲင်းမုဲင်ꩻစားနဲးတဲင် အရွယ်ႏပမာႏဏအဗွိုန်နုဲင်းကွို့ꩻ ဘတ်စကဲက်ဘောလုံးပေႏလွုမ်ꩻသွူ။ ကွဲတဲင်တွော့ꩻ ဂြိုဟ်ႏတုပေႏနောဝ်ꩻတဖြုံႏတဲးတဲ့ ထွာဒျာႏနီလိုꩻသီး ဖန်ဆင်ꩻထွင်ႏမာꩻခါꩻ အရီးသွတ်ꩻသွတ်ꩻ ပထမဂြိုဟ်ႏတုတဖြုံႏသွူ။

အောဝ်ႏနောဝ်ꩻထွူမꩻ အမေႏရိကန်ႏခမ်းပေါင်ꩻစွုမ်ႏနောဝ်ꩻ နေင်ႏ ၁၉၅၈-ဗာႏ၊ ဖေဖော်ဝါရီလာ ၁၃ နီꩻအတွင်ꩻပေႏနောဝ်ꩻ Explrer-1 အမဉ်ꩻကပါဒါႏဂြိုဟ်ႏတုယို တွမ်ႏဂျူပီတာစီအမဉ်ꩻအဝ်ႏဒါႏဒုံးကွင်ႏနောဝ်ꩻ အဝ်ႏကိတ်ကာနေဗယ်အာႏကာႏသစခန်ꩻနဝ်ꩻမꩻ အွဉ်ႏစွꩻတရျာႏထင်ႏဆုဲင်ꩻကယ်ꩻ ဆိုဗီယက်ခမ်းပေါင်ꩻစွုမ်ႏနဝ်ꩻသွူ။ တွိုႏလွေꩻယင်း နေင်ႏ ၁၉၆၁-ဗာႏ၊ ဧပြီလာ ၁၂ နီꩻနောဝ်ꩻ ဆိုဗီယက်ခမ်းပေါင်ꩻစွုမ်ႏကတရျာႏအွဉ်ႏစွꩻဒါႏ ဗော့စတော့-၁ အာႏကာႏသကာꩻကွင်ႏယို ဆိုဗီယက်အာႏကာႏသကွင်ႏသားကေားကထွာဒါႏ ယူရီဂါဂါယဉ် ပါတွမ်ႏကေားကထင်ႏလွဉ်ꩻဝွေꩻဆꩻချာသားဖုံႏနောဝ်ꩻ အာႏကာႏသခွင်ႏအကို ဝွေꩻသီးတွိုႏရီးရီးသွတ်ꩻဝင်ꩻနောဝ်ꩻသွူ။ ပျင်ႏသိတ်ခမ်းထီနောဝ်ꩻတဲ့ ထွာဒျာႏတတိယအလဲင်ႏ တရျာႏစွꩻထင်ႏနွောင်ꩻဂြိုဟ်ႏတု အွိုးအာႏကာႏသခွင်ႏကိုသွူ။ နေင်ႏ ၁၉၆၅-ဗာႏ၊နိုဝင်ဘာလာ ၂၆ နီꩻနောဝ်ꩻ အမဉ်ꩻကထွာဒါႏ Asterix-1ဂြိုဟ်ႏတုယို တွမ်ႏအမဉ်ꩻကလꩻဒါႏ Diamantဒုံးကွင်ႏအာႏကာႏသအကို အဝ်ႏအယ်ဂျီးရီးယားနဝ်ꩻမꩻ တရျာႏစွꩻထင်ႏလွေꩻယင်းသွူ။

ဂျပန်ခမ်းနောဝ်ꩻကယ်ႏယင် အမဉ်ꩻကလꩻဒါႏ Ohsumiဂြိုဟ်ႏတုယို တွမ်ႏLambda 4s-5ဒုံးကွင်ႏနဝ်ꩻတွော့ꩻ အဝ်ႏအွိုးကာဂိုဆီးမားအာႏကာႏသစခန်ꩻနဝ်ꩻတဲင် နေင်ႏ ၁၉၇၀-နေင်ႏဗွေ၊ဖေဖော်ဝါရီလာ ၁၁ နီꩻနောဝ်ꩻ ဝွေꩻသီးခမ်းယိုအွဉ်ႏစွꩻတရျာႏထင်ႏနုဲင်းနုဲင်းသွူ။ အဗွိုန်ပီနုဲင်းနဝ်ꩻနေနေ ခယ်ႏသမ္မတခမ်းထီသားနဝ်ꩻယင် နေင်ႏ ၁၉၇၀-နေင်ႏဗွေ၊ဧပြီလာ ၂၄ နီꩻနောဝ်ꩻ အမဉ်ꩻကအဝ်ႏဒါႏ Mao-1ဂြိုဟ်ႏတုယို တွမ်ႏအမဉ်ꩻကထွာဒါႏ March-1ဒုံးကွင်ႏယိုနဝ်ꩻ အဝ်ႏမွန်ဂိုးလီးယားအကိုနဝ်ꩻတွော့ꩻ အွဉ်ႏစွꩻတရျာႏထင်ႏနေနေသွူ။ အောဝ်ႏကုဲင်ယင်းဗိတိန်ခမ်းနောဝ်ꩻ နေင်ႏ ၁၉၇၁-ဗာႏ၊အောက်တိုဘာလာ ၂၈ နီꩻနောဝ်ꩻ Black Kinght-1ဂြိုဟ်ႏတုတွမ်ႏ Black Arrow အမဉ်ꩻကပါဒါႏဒုံးကွင်ႏယို အဝ်ႏဩစတြေးလျဒုံးကွင်ႏတရျာႏစွꩻထင်ꩻစခန်ꩻနဝ်ꩻတဲင် အွဉ်ႏစွꩻတရျာႏထင်ႏသွူ။
 

အီးယူ(ဥရောပ သမဂ္ဂ)နောဝ်ꩻ နေင်ႏ ၁၉၇၉-ဗာႏ၊လာဒီဇင်ဘာ ၂၄ နီꩻအကို CATဂြိုဟ်ႏတုယို တွမ်ႏအမဉ်ꩻကပါဒါႏArianeဒုံးကွင်ႏနောဝ်ꩻ အဝ်ႏပျင်ႏသိတ်ဂီယာအာႏကာႏသစခန်ꩻနဝ်ꩻမꩻ အွဉ်ႏစွꩻတရျာႏထင်ႏနဝ်ꩻသွူ။ နုဲင်းဟန်ႏသနီꩻနောဝ်ꩻ ဥရောပအာႏကာႏသအေဂျင်စီယိုတွမ်ႏဥရောပအစွိုꩻနွို့ခမ်းသားအတာႏ အဝ်ႏအွဉ်ႏစွꩻတရျာႏဖေႏဂြိုဟ်ႏတုဖုံႏနဝ်ꩻသွူ။ အိန္ဒိယခမ်းနောဝ်ꩻ နေင်ႏ ၁၉၈၀-ဗာႏဗွေ၊ဇူလိုင်လာ ၁၈ နီꩻအဟဲ့ꩻဒါႏ Rohini-1ဂြိုဟ်ႏတုယို တွမ်ႏSatellite Launch Vehiclဒုံးကွင်ႏယိုတဲင် အောဝ်ႏဆာရီဟာရီတာကြွန်ꩻနဝ်ꩻမꩻ အွဉ်ႏစွꩻတရျာႏထင်ႏသွူ။ အစ္စရေးခမ်းနောဝ်ꩻတဲ့ နေင်ႏ ၁၉၈၈-ဗာႏ၊စက်တင်ဘာလာ ၁၉ နီꩻနောဝ်ꩻ အမဉ်ꩻကအဝ်ႏဒါႏ Horizon -1ဂြိုဟ်ႏတုယို တွမ်ႏShavitဒုံးကွင်ႏနဝ်ꩻတဲင် အဝ်ႏသဲကန္တာရအကိုသူꩻ ကွဲးအွဉ်ႏစွꩻတရျာႏလွေꩻ အရိုꩻနဝ်ꩻစားသွူ။ အီရတ်ခမ်းနဝ်ꩻကယ်ႏ နေင်ႏ ၁၉၈၉-ဗာႏ၊ဒီဇင်ဘာလာ ၅ နီꩻနောဝ်ꩻ Rocket-3rd stageဂြိုဟ်ႏတုယိုလဲ့ ဝွေꩻသီးအွဉ်ႏစွꩻတရျာႏနုဲင်းနုဲင်းသွူ။ အီရန်ခမ်းနောဝ်ꩻ ခမ်းလင်ဖုံႏကအွဉ်ႏစွꩻတရျာႏဒါႏဂြိုဟ်ႏတုဖုံႏယို ဝွေꩻသီးခမ်းဖေႏကထွာအွဉ်ႏစွꩻတရျာႏနွောင်ꩻ (၁၁ )လဲင်ႏအကို အွဉ်ႏစွꩻတရျာႏနွောင်ꩻခမ်းထီဖေႏကထွာနောဝ်ꩻ ကျိုꩻစာꩻသောင်းသာလွေꩻရောင်တဲင် ကွပ်ပွိုးဒျာႏအခရာႏအစွိုးစွိုးအမျိုꩻမျိုꩻတဲင်တွော့ꩻ တအွဉ်ႏစွꩻတရျာႏနွောင်ꩻတယ်ꩻတဝ်းသွူ။ ကွဲတွော့ꩻ နေင်ႏ ၂၀၀၉-ဗာႏ၊ဖေဖော်ဝါရီလာ ၂ နီꩻနောဝ်ꩻ ကရိုꩻဒါႏ Omidဂြိုဟ်ႏတုယို အဝ်ႏဆမ်နန်အရပ်နဝ်ꩻကိုတဲင် အွဉ်ႏစွꩻတရျာႏထင်ႏယင်းသွူ။ ကရီးခါဆိုဗီယက်ခမ်းပေါင်ꩻစွုမ်ႏအကို ကပါနွို့သော့ꩻဒါႏ ယူကရေင်းခမ်းတွမ်ႏ ရသျားခမ်းယိုနောဝ်ꩻ တွိုႏလွေꩻနေင်ႏ ၁၉၉၁-၁၉၉၂ဗာႏခိန်ႏဝွေꩻသီးခမ်းပဲင်ႏဂြိုဟ်ႏတုခေါခေါဖုံႏနဝ်ꩻလဲ့ အွဉ်ႏစွꩻတရျာႏခေါလွေꩻသွူ။ အခိန်ႏနုဲင်းယိုခါနောဝ်ꩻ ခမ်းထီနဝ်ꩻစားဖုံႏ ဝွေꩻသီးခမ်းပဲင်ႏဂြိုဟ်ႏတုယိုဝွေꩻသီးခမ်းကိုအတာႏတဲ့နဝ်ꩻ၊ခမ်းထီလောင်ႏလင်တွက်တာႏတဲ့နဝ်ꩻ အဝ်ႏအွဉ်ႏစွꩻတရျာႏဖေႏပါဒျာႏနေနေသွူ။

နုဲင်းယိုခါ အာႏကာႏသအကိုသူꩻ စုခြွဉ်းဂြိုဟ်ႏတုအဖြုံႏပေါင်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏလဲဉ်း (၁)သောင်ႏ လွိုလွိုကရိုꩻနောဝ်ꩻ နာသာမတ်တန်ꩻကိုအလꩻ သေထွꩻဗာႏနဝ်ꩻစားသွူ။ ကမ္ဘာႏကိုယိုကအဝ်ႏဒါႏ နီလိုꩻသီးကအွဉ်ႏစွꩻရျာႏထင်ႏဒါႏဂြိုဟ်ႏတု အွိုးအာႏကာႏသအကိုသူꩻနောဝ်ꩻ တယ်ႏစစရီးဆိုဗီယက်ခမ်းပေါင်ꩻစွုမ်ႏယိုတဲင် နေင်ႏ ၁၉၅၇-ဗာႏ၊အောက်တိုဘာလာ ၄ နီꩻအကို တယ်ႏအမော့တွမ်ႏ Sputnik -1ဂြိုဟ်ႏတုယိုတဲင် တွိုႏလွေꩻအနေင်ႏ ၂၀၀၇-ဗာႏနောဝ်ꩻ လꩻလဲဉ်းအနေင်ႏပေါင်ꩻ (၅၀)လွိုနဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်နဝ်ꩻမ ဥရောပအာႏကာႏသအေဂျင်စီသီးအစွိုꩻဖုံႏနောဝ်ꩻ မုဲင်တောင်ꩻလအမတ်အနေႏတဲင် အွဉ်ႏစွꩻတရျာႏနယ်ဖေႏဂြိုဟ်ႏတုအဖြုံႏ (၅၀)နောဝ်ꩻသွူ။

ကဟဲ့ꩻဖန်ဒါႏ Nanosatဂြိုဟ်ႏတုနောဝ်ꩻ ထွာဒျာႏဂြိုဟ်ႏတုပေႏဖုံႏဒျာႏသွူ။ဂြိုဟ်ႏတုပေႏဖုံႏနဝ်ꩻ အယာႏခိဉ်ႏအဝ်ႏ ၂ဒဿမ ၂ပေါင်လွုမ်ꩻသွူ။ကွပ်အပေႏလွဉ်ꩻငါႏတဲင်တွော့ꩻ ကျိုꩻဆောင်ႏခွုမ်စံႏမာꩻလွေꩻထာꩻမာꩻအစွိုးစွိုးဖုံႏ တမာꩻနွောင်ꩻတဝ်းသွူ။အာႏကာႏသတခွင်ႏလောင်းအွိုးအကိုသူꩻ ပဟာဟာကအဝ်ႏလွေꩻရောင်ချာငါဒါႏ ဂြိုဟ်ႏတုအဖြုံႏပေါင်ꩻ (၁)သောင်ꩻလွိုလွို ရိုꩻကီအဝ်ႏအာနဝ်ꩻစားလဲ့ အစဲစ်အမဲန်ႏကမာꩻနွောင်ꩻထာꩻမာꩻတဲ့နဝ်ꩻ၊ကသွုံꩻနွောင်ꩻလꩻအီအတာႏတဲ့နဝ်ꩻ အဝ်ႏပေႏကွို့ꩻအရျာꩻဂဏန်ꩻနေးလွုမ်ꩻသွူ။

ကပြွူႏဖြွိုထင်ႏထိုဒါႏ ခမ်းထီဖုံႏကိဉ်းအာအာနောဝ်ꩻ ဝွေꩻသီးပဲင်ႏဂြိုဟ်ႏတုဖုံႏယို အွဉ်ႏစွꩻတရျာႏရောင်လွေꩻတဲင် ကအဝ်ႏပြွူႏဖြွိုကျာꩻအမော့အစကထွာဒါႏ ခမ်းထီယဟန်ႏဖုံႏနောဝ်ꩻဖုံႏလဲ့ ဝွေꩻသီးဂြိုဟ်ႏတုဖုံႏယို အဝ်ႏအွဉ်ႏစွꩻတရျာႏရောင်နေနေသွူ။ အဗွိုန်နဝ်ꩻစား ဝွေꩻသီးကအွဉ်ႏစွꩻတရျာႏနွောင်ꩻလွဉ် ဂြိုဟ်ႏတုဖုံႏယို လꩻလွဉ်အကျိုꩻတရာꩻဖုံႏနောဝ်ꩻ ခမ်းထီဖုံႏကိုကထွာဒါႏ စဲ့ꩻရေꩻဖုံႏ၊ဆွုပ်သွယ်ႏရေꩻဖုံႏ၊ရာႏသီႏဥတုအပြောင်ꩻအလုဲင်ႏဆဲင်ႏရာꩻ ခတ်ကယ်ꩻခမ်းတလီꩻဝသသတင်ꩻဖုံႏ စစွဉ်ႏကဏ္ဍအလွောက်ꩻ ဂြိုဟ်ႏတုဖုံႏကျိုꩻဆောင်ႏခွုမ်မာꩻလွေꩻဖေႏနုဲင်းနဝ်ꩻစားတဲင်တွော့ꩻ အခွုမ်မာꩻလွေꩻဖေႏနုဲင်းမုဲင်ꩻကရိုꩻနောဝ်ꩻ ကမ္ဘာႏဟံႏလောင်းကအဝ်ႏဒါႏဂြိုဟ်ႏတုစခန်ꩻယို အွောန်ႏဖွို့ဆွုက်သွယ်ႏထင်ႏဖေႏတွမ်ႏဂြိုဟ်ႏတုကအဝ်ႏဒါႏအွိုးအာႏကာႏသကိုသူꩻသွူ။

## အုံနောင်