ခွုမ်မာꩻလိတ်ပအိုဝ်ႏသား

**"ခွုမ်မာꩻလိတ်ပအိုဝ်ႏသားစွုမ်ꩻစွိုꩻ အောဝ်ႏလိုႏအောဝ်ႏ"**
လိုꩻမျိုꩻတမျိုꩻနောဝ်ꩻ လိတ်လုဲင်ꩻအောဝ်ႏဗာႏ တမျိုꩻလွုမ်ꩻတဲင် နီပအိုဝ်ႏလိုꩻမျိုꩻ နုဲင်းယိုခါနောဝ်ꩻ လိတ်လုဲင်ꩻအောဝ်ႏဒျာႏ ခွိုင်းမုဲင်ꩻမျိုꩻမျိုꩻ၊ ခွိုင်းမုဲင်ꩻစားစား၊ ပိုလီꩻဆꩻချာ ဟော်ꩻထွားလွဉ်ꩻ လဲင်ꩻတသေနာႏထွꩻတောဝ်းနောဝ်ꩻသွူ။ နီပအိုဝ်ႏလိုꩻမျိုꩻယို "ပျူ"လိုꩻမျိုꩻမွေးမဲဉ်ႏဒျာႏကရိုꩻနောဝ်ꩻ သမဲင်ꩻပညာႏသျင်ႏဖုံႏ အောဝ်ႏလက္ခံႏလွဉ်လဲဉ်း ၄၀% ရျာꩻခေါင်ꩻနောဝ်ꩻမꩻ ပအိုဝ်ႏလိတ်နောဝ်ꩻ အောဝ်ႏလိုႏဗွိုန်ပီအာအာဖေႏ "ပျူ"လိတ်ဖုံႏ၊ လိတ်ကာရန်ထင်ႏလင်ꩻလဲ့ အောဝ်ႏလိုႏတလောႏသော့ꩻအာအာ"ပျူ"လိတ်ရန်းဖုံႏနောဝ်ꩻသွူ။

ပွိုင်းလဲင်ႏခါ ဝင်ꩻငမ်းနီလိုꩻမျိုꩻထင်ႏထိုတသွောင်းတဲင် ဝင်ꩻပေ့ꩻမဲ့ ပေ့ꩻနားလွုမ်ꩻတကာႏတောဝ်း နီသမဲင်ꩻအောဝ်ႏမုဲင်ꩻကိုလဲ့ ဝင်ꩻယား၊ ဝင်ꩻအွဉ်ႏသေသူႏ၊ ဝင်ꩻအွဉ်ႏထိုꩻမားလို့ထိုꩻတွော့ꩻ ဝင်ꩻချာႏတဗန်ႏထိုꩻ လိုꩻသမဲင်ꩻမဲဉ်ႏနောဝ်ꩻမꩻ "ပျူ"လိုꩻမျိုꩻနောဝ်ꩻ ပအိုဝ်ႏလိုꩻမျိုꩻစဲစ်စဲစ်ဒျာႏလဲ့ ဝင်ꩻအွဉ်ႏထွာတော "ပျူ"နောဝ်ꩻ ထွာလွဉ်"မန်း"၊ ထွာလွဉ်"မဲင်ꩻ"နုဲင်းနောဝ်ꩻဖုံႏနောဝ်ꩻမꩻ မန်းမဲင်ꩻဖုံႏသူꩻ ထူႏသော့ꩻလꩻထိုꩻလို့ဒျာႏ အခွင်ꩻအရေꩻနောဝ်ꩻသွူ။ တွိုႏနီပအိုဝ်ႏလိုꩻမျိုꩻနောဝ်ꩻ "ပျူ"လိုꩻမျိုꩻဒျာႏရင်ꩻရင်ꩻလဲ့ အခွင်ꩻအရေꩻ တလꩻဗာႏခေါ်တောဝ်းဝင်ꩻ နုဲင်းယိုနောဝ်ꩻ ပွိုးစွဉ်ႏတရက်လူႏလုဲင်ႏတောဝ်းဝင်ꩻခေါ်ခေါ်၊ တရက်ချာတောဝ်း ခမ်းထီဟံႏနယ်ႏခေါ်ခေါ်၊ တရက်ချာတောဝ်း လိတ်လုဲင်ꩻခေါ်ခေါ်တဲင် လိုꩻမျိုꩻအာခြေင်ဗော့ꩻထာꩻ နုဲင်းဖီးထူꩻတွော့ꩻ အခွင်ꩻအရေꩻသုမ်ꩻထိုꩻလို့ဒျာႏနောဝ်ꩻသွူ။

သေငါꩻချာလူႏလုဲင်ႏတောဝ်းလို့ဝင်ꩻနောဝ်ꩻ နုဲင်းမုဲင်ꩻ- အတန်သားထွားလင်ꩻ အပေႏလဲ့ ရော့ꩻအံႏဆျာႏလꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻ အံႏဆျာႏ၊ ရော့ꩻအံႏနွောင်ꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻအံႏနွောင်ꩻ၊ ရွဉ်သားထီႏလိုꩻခြောတဲ့ ရော့ꩻတိတ်ꩻနျꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻတိတ်ꩻနျꩻ၊ မောင်ꩻစွဉ်ႏ လိုꩻခြောအဖဲင်ႏမာႏလုမ်ꩻတွော့ꩻ နေးရွဉ်အာႏ အွဉ်ႏထွာတရာꩻနွောင်ꩻ-စတဲင်နုဲင်းနောဝ်ꩻဖုံႏ၊ ရော့ꩻရာꩻအံႏနွောင်ꩻ တေက်ꩻနျꩻလူႏလုဲင်ႏချာငါဗော့ꩻဝင်ꩻ၊ "ယိုနောဝ်ꩻ နီပအိုဝ်ႏချင်ꩻချင်ꩻမွော့ဟွေး"နုဲင်းနောဝ်ꩻငါတဲ့ တသေငါꩻချာတောဝ်းဝင်ꩻ၊ တွမ်ႏရွဉ်ခံꩻနယ်ꩻဖုံႏတဲ့ ပါသော့ꩻအာတန်နောဝ်ꩻသွူ။ ထွားစံꩻဗော့ꩻ ပစ္စက္ခမဲ့ဆꩻလယိုခါ နီပအိုဝ်ႏလမ်းပါႏ ဒုံဆောင်ႏထိုꩻမားလွေꩻလဲဉ်းခွိုင်းမုဲင်ꩻ၊ ပအိုဝ်ႏလိုꩻမျိုꩻ ဝင်ꩻမျောႏစုဲင်လွေꩻလဲဉ်းခွိုင်းမုဲင်ꩻ၊ စခါလꩻချာ ဒေႏသဟံႏနယ်ႏ၊ ခမ်းထီရွီးခိုႏ စဖြောက်ꩻတဲက်ꩻလွဉ်ဖျင်ယင်းလဲ့ အွဉ်ဝင်ꩻစာအံႏဖျင်လဲဉ်းဝင်ꩻ ခွိုင်းမုဲင်ꩻမုဲင်ꩻ၊ ယိုဖုံႏနောဝ်ꩻ ပအိုဝ်ႏထွုံꩻစံႏစခါဒျာႏရင်ꩻဟောင်း။

ရက်ချာတောဝ်းလိတ်လုဲင်ꩻဖုံႏနောဝ်ꩻ နုဲင်းမုဲင်ꩻ- နီပအိုဝ်ႏလိတ်နောဝ်ꩻ လဲင်ꩻအွဉ်ႏနေးဗာႏစွဉ်ႏ ပထမခေတ်မူ၊ ဒုတိယခေတ်မူ၊ တတိယခေတ်မူ-စတဲင်နုဲင်းနောဝ်ꩻဖုံႏသွူ၊ မဉ်ခေတ်မုဲင်ꩻခေတ်တွော့ꩻ နီလိတ်ယို ဗွိုန်ပီတွိုင်ꩻတွိုင်ꩻဗာႏဒျာႏ "ပျူ"လိတ်မူနုဲင်းပွိုင်းလဲင်ႏခါနောဝ်ꩻ လꩻတောဝ်းဟောင်း၊ ဆုဲင်ꩻချာလဲ့ စတုတ္ထခေတ်မူ၊ ပဉ္စမခေတ်မူနုဲင်းနောဝ်ꩻလဲ့ အီႏအောဝ်ႏထဲင်းယင်းဟောင်း-။ ရာဇကုမာရ်ကျောက်စာ လိတ်လုံးဝေင်ꩻပုဂံႏနောဝ်ꩻ အောဝ်ႏတဲမ်းနယ်တွမ်ႏ လစ်ꩻဘာႏသာႏနုဲင်းလယိုသွူ။
*ၐ ပါဠိဘာသာ
*ၐ ပျူဘာာသာ
*ၐ မန်းဘာသာ
*ၐ မဲင်ꩻဘာသာ
နီပအိုဝ်ႏနောဝ်ꩻ ပွိုးစွဉ်ႏခွုမ်မာꩻဖေႏ လိတ်မူသားစွုမ်ႏစွိုꩻ (စာပေလုပ်သားအဖွဲ့)အဲဉ်ထောဝ်းတဲင် လိတ်ဖုံႏ ပꩻပြုဲင်လီလီလာလာ၊ ထွာလွဉ်ထိုꩻဗာႏ ခွေတမူ၊ နာꩻတစား၊ နုဲင်းယိုမꩻမဲဉ်ႏ၊ နုဲင်းယိုမဲဉ်ႏတောဝ်း၊ ခမ်းကောင်မူမꩻယံ၊ ခမ်းဒွမ်မူယံတောဝ်း-စတဲင် နီအချင်ꩻချင်ꩻ သွီႏကွယ်ꩻလွဉ်ဝင်ꩻဖုံႏ၊ နီပအိုဝ်ႏလိတ်မော့ꩻလွဉ် (HIV)ရောႏဂါႏ ညဆွာꩻဗာႏနုဲင်းယိုသွူ။

ကွပ်ပွိုး "စာပေလုပ်သားအဖွဲ့"အဲဉ်ထောဝ်းတဲင်  တဲမ်းလိတ်ဆရာႏဖုံႏ မဉ်တဲမ်းနုဲင်းမုဲင်ꩻတဲမ်း၊ အယ်ဒီတာသားလဲ့ မဉ်ဖျင်နုဲင်းမုဲင်ꩻတဲ့ဖျင်၊ ဟော်ꩻထွားသားလဲ့ မဉ်ဟော်ꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻဟော်ꩻ၊ လိုꩻပေႏဆေꩻလဖုံႏလဲ့ မဉ်သွဉ်နုဲင်းမုဲင်ꩻသွဉ်လေႏကြွို့ꩻဒျာႏတွော့ꩻ အတဉ်ႏခွေါင်တဗာႏ တခုဲင်ႏအောဝ်ႏတီႏတောဝ်းနောဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်ပွိုးနီပအိုဝ်ႏလိတ် အတီႏတဗာႏ ထွာလွဉ်တောဝ်းတဲင် ဆုဲင်ꩻချာသမဲင်ꩻပညာႏသျင်ꩻဖုံႏ မဉ်ႏထောင်ထွားလွဉ်ꩻယင်း သမဲင်ꩻဖုံႏလဲ့ အီႏမော့ꩻလွဉ်ဗာႏယင်း အယပ်ꩻအခုဲင်ႏအာတန်တွော့ꩻ မဉ်ႏတွိုႏနောဝ်ꩻကို ပအိုဝ်ႏပို အခွင်ꩻအရေꩻ အီႏထဲ့သုမ်ꩻထိုꩻဖျင်ယင်းဒါႏနောဝ်ꩻသွူ။
ဥပမာႏ- နီပအိုဝ်ႏ လိတ်-လိက်-လေက်၊ တွမ်ႏ-တောမ်ႏ၊ ဗွိုန်-ဗွုန်-ဗုန်၊ ဖြုံႏ-ဖြိုင်ႏ၊ မဉ်ႏထီႏလွဉ်စိန်ႏစွော့ꩻဒါႏ ငေါဝ်းတငွါ လီတ်သွံဖြုံႏနုဲင်းယိုနောဝ်ꩻ အီႏမာꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻဆွုံꩻဖျတ်၊ လိတ်နောဝ်ꩻ မန်းဒျာႏ၊ လိက်နောဝ်ꩻမဲင်ꩻဒျာႏ၊ လေက်မꩻပအိုဝ်ႏ၊ ဆုဲင်ꩻဆုဲင်ꩻ သမဲင်ꩻပညာႏသျင်ႏဖုံႏ မဉ်ႏဆုံꩻဖျတ်ငါမွိုင်ထာꩻနောဝ်ꩻ ယိုခါ ကအောဝ်ႏတဲမ်းဒါႏလိတ်သား၊ လိက်သားဖုံႏနောဝ်ꩻ ထွာထိုꩻလို့စွဉ်ႏ ဝင်ꩻသမဲင်ꩻနောဝ်ꩻမꩻ ပအိုဝ်ႏတာႏ ထဲ့သုမ်ꩻထိုꩻယင်းဒါႏနောဝ်ꩻသွူ။

ယူႏငါကိုဖေႏဒါႏဒါႏ အတာႏဆွာꩻဆွာꩻကိုတဲင် အမာႏအတရွို့ꩻ ဖေႏကအောဝ်ႏမွိုန်းဒွုမ်၊ ခွေတာႏနာꩻတာႏယူႏမွိုန်းတွော့ꩻ ယူႏသွော့ခွိုꩻတာႏ တစွိုးငါတဲင် လိုꩻသေဒါႏ ပညာႏတန်သား ကားကအောဝ်ႏဖုံႏ အောဝ်ႏလိုႏထုမ်ႏငါႏလဲဉ်းအနယ်ꩻဟောဝ်နောဝ်ꩻသွူ။ ခွုမ်မာꩻလိတ်ပအိုဝ်ႏသားစွုမ်ꩻစွိုꩻ အောဝ်ႏအတွိုင်ꩻ ထုမ်ႏထောင်ထွားလွဉ်ꩻ လိတ်ပအိုဝ်ႏသမဲင်ꩻသားစွုမ်ꩻစွိုꩻလဲ့ တဉ်ႏတဉ်ႏခွေါင်ခွေါင် အောဝ်ႏလိုႏအောဝ်ႏနောဝ်ꩻသွူ၊ ပအိုဝ်ႏလိုꩻဒါႏပညာႏသား (ပအိုဝ်းစာပေပညာရှင်အဖွဲ့)နုဲင်းနောဝ်ꩻလဲ့ အောဝ်ႏထွိုက်အောဝ်ႏသင်ꩻငါႏနောဝ်ꩻသွူ။ ထွားထွားဒျာႏ ကအောဝ်ႏခွုမ်မာꩻဖေႏ နီပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻဖဲ့ꩻဆဲင်ႏရာꩻ နုဲင်းယိုခါနောဝ်ꩻ တရုဲင်ရုဲင်ထင်ထင် အောဝ်ႏဒျာႏဗွေႏသံႏဃာႏသီးလွုမ်ꩻ၊ နီလိုꩻလမ်းဖဲ့ꩻနောဝ်ꩻ အာႏပေႏငါႏနေကဒွိုန်း၊ ထွားဒျာႏလိတ်ယေန်ႏသားလဲ့ သꩻအီႏဝါႏသနာႏငါႏ ပအိုဝ်ႏလိတ်၊ တဲမ်း၊ ဟော်ꩻပအိုဝ်ႏလိတ်လဲ့ အီႏလဲပ်ငါႏ၊ ပအိုဝ်ႏလိတ်မဲဉ်ႏမာႏ အီႏဆုံꩻဖျတ်ဖေႏနွောင်ꩻငါႏ လိုꩻဒါႏလိုꩻသေတဲတဲဝါးဝါး ယံယံယဲ့ꩻယဲ့ꩻနောဝ်ꩻ အောဝ်ႏဆေ့ꩻနေကဒွိုန်း၊ ထွာနီလိတ်လုဲင်ꩻလိုꩻတန် မဉ်ႏတဒါႏတောဝ်း နီလိတ်နောဝ်ꩻ အီႏမာꩻပွုံႏသော့ꩻမုဲင်ꩻအွဉ်နောဝ်ꩻသွူ။

ကျောင်ꩻကိုဒုံကိုကအွဉ်ဒါႏ၊ ကဆို့ꩻဒါႏ လိတ်ထွားတွိုက်ဖုံႏလဲ့ လိုꩻပွေါးသားနောဝ်ꩻ အီႏဒင်ႏဖေႏ၊ အွဉ်ႏဖေႏလိုꩻသꩻပါ လိတ်ပအိုဝ်ႏခွုမ်မာꩻသား၊ လိုꩻစွယ်ꩻဟော်ꩻ၊ ထွား၊ တဲမ်းလိတ်ပအိုဝ်ႏသား၊ လိုꩻကုဲင်းထုမ်ႏရွမ် လိတ်ပအိုဝ်ႏစောင်ႏသား၊ ထောင်လွူꩻပအိုဝ်ႏသမဲင်ꩻသား နုဲင်းနောဝ်ꩻဖုံႏနောဝ်ꩻ အောဝ်ႏငါႏတောဝ်း၊ ထွားဒင်ႏဗော့ꩻတောဒျာႏ လိုꩻထာꩻမာꩻအောဝ်ႏတောဝ်းသား လိုꩻလွꩻဖုံႏနောဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်စွဉ်ႏ လိုꩻခွုမ်မာꩻဖေႏ လိတ်ပအိုဝ်ႏသားစွုမ်ꩻစွိုꩻ အဲဉ်ထောဝ်းတဲင် နီပအိုဝ်ႏလိတ်သေသင်ꩻဖုံႏ၊ လိတ်ဖွူꩻပပ်ꩻဖုံႏ မဉ်ႏထန်ႏအာနောဝ်ꩻ ကောတုတ်ꩻလီစာဖေႏသား အဲဉ်ထောဝ်းတွော့ꩻ အရင်ꩻသုမ်ꩻထိုꩻလို့ဗာႏနောဝ်ꩻသွူ။ ကောတုတ်ꩻလီဖေႏသား ထွိုင်ႏဆေ့ꩻနောဝ်ꩻ နီလိတ်လုဲင်ꩻစွစ်ꩻလီဒါႏတောဝ်းနောဝ်ꩻသွူ၊ လိတ်လုဲင်ꩻမဉ်ႏစွစ်ꩻလီတောဝ်းလဲ့ လိုꩻဒါႏချာ နီလိတ်သားဆေ့ꩻတဲင် လိုꩻဆꩻချာသား သꩻပါရောင်လွတောဝ်း နီလိတ်တွော့ꩻ သေထွꩻဗာႏတောဝ်း နီသမဲင်ꩻအဟောဝ်အကုဲင်ဖုံႏသွူ။
မဉ်ႏသေတောဝ်း နီသမဲင်ꩻလဲ့ သေရက်ချာတောဝ်း နီလိုꩻမျိုꩻ၊ မဉ်ႏရက်ချာတောာဝ်း နီလိုꩻမျိုꩻလဲ့ နီလိုꩻမျိုꩻထိုꩻမားဒါႏနောဝ်ꩻသွူ။ နမ်းသꩻနီပါꩻ ယံချံꩻသာႏဒျာႏသွော့ဝင်ꩻ ပငါပရာꩻနော။
## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:ပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻ