open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ကျောက်သယ်ခရဲင်ႏ

**ကျောက်သယ်ခရဲင်ႏ** () () ယိုနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန်အကို ကအဝ်ႏပါဒါႏ ခရဲင်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ခရဲင်ႏရွုမ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒါႏခင်ႏလမ်းဝေင်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ ဝေင်ꩻကျောက်သယ် ကိုသွူ။

## ဝေင်ꩻနယ်ႏတောမ်ႏဝေင်ꩻဖုံႏ

ကျောက်သယ်ခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏ တောမ်ႏ ဝေင်ꩻဖုံႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏလ့နဝ်ꩻအတွိုင်ꩻသွူ-
*ဝေင်ꩻနယ်ႏကျောက်သယ်
**ဝေင်ꩻကျောက်သယ်
*ဝေင်ꩻနယ်ႏမိစ်တား
**ဝေင်ꩻမိစ်တား
*ဝေင်ꩻနယ်ႏသိဉ်းကုဲင်
**ဝေင်ꩻသိဉ်းကုဲင်
**ဝေင်ꩻကူမဲး

ကရီးခါ ကျောက်သယ်ခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဒါးအူးယို တွိုႏ ၂၀၂၂ ဗာႏ ဧပီလာ ၃၀ နီꩻနဝ်ꩻ ဖထန်ႏထိုꩻသွူ မကွေးခရဲင်ႏတဲင် လွောင်ႏဗူႏလွေꩻတသာယင်းလဲဉ်း တဒါးအူးခရဲင်ႏ အနေႏနဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုခရဲင်ႏဖုံႏ
ခရိစ်သမတ်

**ခရိစ်သမတ်** မွေးတဝ်းလဲ့ **ပွယ်ꩻတန်ခရိစ်သမတ်နီꩻ** () ကရိုꩻနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ ယေသျုခရိစ်တောႏ ကလွူးဖွာꩻဒါႏ မွူးနီꩻယို နွို့ခရိယာန်ႏဘာႏသာႏသီး ထူႏဂုဏ်ႏလွေꩻဒါႏ အထိန်ꩻအမုဲင် မွူးနီꩻထူꩻမွူးနီꩻမျတ်ဒျာႏသွူ။ ခရိစ်သမတ်ပွယ်ꩻယို စိုး(ခေတ်)လဲင်ႏခါနဝ်ꩻ အဝ်ႏရဲဉ်ꩻမာꩻလွေꩻဒျာႏ ဒီသိဉ်ဗာလာ ၂၅ နီꩻသွူ။ အနီꩻယိုနဝ်ꩻ ပွိုင်းလဲင်ႏကရီးခါ ခလားခရိစ်တောႏ တပေါႏတဝ်းဒွိုန်းခိန်ႏကာႏ ထာꩻခွꩻလာရာႏသီႏ အဝ်ႏညာꩻတောမ်ႏမွူး ထွာအညာꩻသွတ်ꩻအခိန်ႏဒျာႏတဲင် အဝ်ႏရဲဉ်ꩻမာꩻလွေꩻလွ့ အဒိုနစ်၊ ဒီယွန်နီဆပ် စတဲင် လူꩻတန်သီး ပွယ်ꩻလွူးဖွာꩻမွူးနီꩻ အနေႏနဝ်ꩻသွူ။ ပွိုးစွောန်ႏ ကရဲဉ်ꩻမာꩻလွေꩻဒါႏ ပွယ်ꩻတန်ခရိစ်သမတ်မွူးနီꩻနဝ်ꩻ တယ်ႏ ခရိစ်တောႏ ကသီမားထိုꩻထွူ အနေင်ႏ ၃၀၀ အကို ခရိစ်ယာန်ႏသီးအချင်ꩻချင်ꩻ သꩻသꩻဖော်ꩻ အဝ်ႏထွာက တဗွိုန်တဝ်းဝင်ꩻ နွိုင်းကဝင်ꩻဖုံႏသွူ။ အရီးသွတ်ꩻ ပွယ်ꩻတန်ခရိစ်သမတ်နဝ်ꩻ ရဲဉ်ꩻမာꩻလွေꩻဒျာႏ မတ်လာသွူ။ ဆုဲင်ꩻနဝ်ꩻ မာꩻလွေꩻလုဲင်ႏ အေပီလာ နဝ်ꩻသွူ။ အဝ်ႏနဝ်ꩻထွူ အဝ်ႏမာꩻလွေꩻဖိုဒွိုန်းက ဇန်နဝါရီလာ အကိုသွူ။ တွိုႏ အေဒီ နေင်ႏ ၃၀၀ ဗွေကိုမꩻ ကွဲးအွောန်ႏထွော့ မာႏလွေꩻနွောင်ꩻ ပွယ်ꩻတန်နီꩻအတီႏ ဒီသိဉ်ဗာလာ ၂၅ နီꩻနဝ်ꩻသွူ။ တယ်ႏစနဝ်ꩻမာꩻငါမꩻ ပွယ်ꩻတန်ခရိစ်သမတ်ယို ကွဲးရဲဉ်ꩻမာꩻလွေꩻလွ့ ဒီသိဉ်ဗာလာ အကိုနဝ်ꩻသွူ။

ခရိစ်သမတ်နီꩻယို အဝ်ႏရဲဉ်ꩻမာꩻလွေꩻ ကမ္ဘာႏစွောစ်ꩻစဲစ်ꩻလဲ့ ဘာႏသာႏရေꩻအလꩻနဝ်ꩻ ထွာခရိစ်ယာန်ႏဘာႏသာႏသီးပွယ်ꩻ၊ ယဟန်ႏလဲ့ အဝ်ႏရဲဉ်ꩻမာꩻလွေꩻ ယေန်ႏငဲးယိုꩻယာႏပွယ်ꩻအနေႏ၊ ခရိစ်ယာန်ႏဘာႏသာႏ တမွေးတဝ်းသားလဲ့ အဝ်ႏရဲဉ်ꩻမာꩻလွေꩻရိုꩻရိုꩻစားအဝ်ႏတဲင် ခမ်းထီတန်ကဲဉ်းအာနဝ်ꩻလဲ့ အနီꩻယို အဝ်ႏအွောန်ႏထွော့လွေꩻဖေႏ မွူးနီꩻအုံပဆားနီꩻ နဝ်ꩻသွူ။ ပွယ်ꩻတန်ခရိစ်သမတ်နီꩻနဝ်ꩻ ခရိစ်ယာန်ႏသီး အဝ်ႏပသာဖေႏလွ့ဝင်ꩻ လက်ဆောင်ႏတခြိုꩻဖုံႏ ကဖိဉ်းကမွိုတ်ဒါႏ မိတ်ဆွေႏသွꩻဖက်ဖုံႏ၊ ဖူးဝေးမွိုးဖာသီးဖုံႏ ထျꩻနဝ်ꩻသွူ။ ဓလေ့ယိုစားနဝ်ႏ အဝ်ႏတယ်ႏစဒျာႏ ရောမစိုးပွိုင်းလဲင်ႏခါကာႏသွူ။ ဗိတေင်တောမ်ႏ အမေႏရိကန်ႏခမ်းခြွဉ်းဗူႏ ကို ကအဝ်ႏဒါႏ လိုꩻပေႏသီးနဝ်ꩻ ခရိစ်သမတ်အကျိုႏဟာ ဗွေႏသန်တာကလော့ ဖေႏကလွောန်သော့ꩻဖေႏနွောင်ꩻ တခြိုꩻလက်ဆောင်ႏတာႏ အဝ်ႏအွောန်ႏဟွဲးပယ်လွ့ ခင်ႏဆိုပ်ꩻဆွာꩻဖုံႏသွူ။ လိုꩻပေႏ ပိဉ်တိစ်ခမ်းသားသီးနဝ်ꩻ ဖေႏကထူႏဆွုမ်ႏလꩻ တခြိုꩻလက်ဆောင်ႏဖုံႏတာႏ အဝ်ႏအွောန်ႏဒင်ႏခါꩻလွ့ ခင်ႏဖာႏသေင်ႏဖုံႏ အွိုးမေႏဖာႏလောင်းသွူ။ လိုꩻပေႏ နော်ဝေးခမ်းသားနဝ်ꩻတဲ့ ပျောႏပျောႏသွင်ႏသွင်ႏ မွန်းမွန်းသွိုꩻသွိုꩻ အဝ်ႏထိုမ်ႏထွားလွ့ဒျာႏ ထာႏခွုမ်ဆိုးခရာႏ တခြိုꩻလက်ဆောင်ႏဖုံႏ အွိုးလမ်းကိုလမ်းထန်ႏ နဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

## လိဉ့်အထန်ႏ
* ပွိုးစွောန်ႏ ခရိစ်သမတ်ပွယ်ꩻခရာႏ ခရိစ်ယာန်ႏလိတ်ကျမ်ꩻစောင်ႏနဝ်ꩻ အရိုꩻနုဲင်းယို။

ကဏ္ဍ:ခရိစ်သမတ်
ပအိုဝ်ႏမူႏမွိုးသီးငဝ်းပစိုႏ

*(၁)
အွူႏယာင်ႏယာင်ႏ
အွူႏယာင်ႏယာင်ႏ
(သွီႏယာႏဆား
ဗွာလွားလွား---
မွိုး(ဖါ)သွိုန်ႏထီ
ဗွာဗွာစီ---
မွူးလဲ့ပြေ့ꩻ---
ခေ့ꩻခေ့ꩻသွူ---
လာမဲင်းပေႏ---ဗိန်ႏ
ဗိန်ႏ----ဗိန်ႏ
ဗိန်ႏခန်းနော်-----)
(အွူႏယာင်ႏယာင်ႏ----)၂

### (၂)
တဲႏလုဲင်ႏလုဲင်ႏ---
တုဲင်ႏ(ဗုဲင်ႏ)ဗုမ်းဗုမ်း---
ထုမ်းသေဗွာ
မဲ့ငါတကီႏ
ဝါႏရန်ႏဒီႏ----
တီႏရီႏရီႏ---
တီႏရီႏရီႏ----။
### (၃)
တလီꩻမာꩻ
တခါꩻဗွောင်
တရွောင်ထို့
တနို့ဟူႏ
စာင်းခမ်ꩻပိုမူႏဖဲဉ်ႏထာꩻ---
ပုꩻ-ပုꩻ-ပုꩻ-----။
### (၄)
စူမွူး----
စူနုံ----
စူစုံ----
စူစဲႏ----
စူနဲႏ---စဲ့---စဲ့---စဲ့ ။
### (၅)
ဗွန်းငေါဝ်း
ခမ်းကူးကူး---
လူးတနေ
ထေတဝါတ်ꩻ
ပတ်ꩻတမူ"ဖုတ်"
အီးတီꩻအီတွဲး
ရဟွဲးရဟန်ꩻ
ကီႏရီးကီႏရန်ꩻ
"ဗျောက်"။
### (၆)
ကီးဟယ်ဟယ်
ပါꩻဖြားဒုံဒွမ်ဆေႏသိုႏ
ပါꩻဖြားဒုံခိုႏဒုံႏမောင်း
ပါꩻဖြားကောင်လောင်းကာင်းထီꩻ
ပါꩻဖြားဒုံလီꩻဒုံႏထုံ
သျာင်ႏလုံအူမေႏ
သျင်ႏပေႏဒွိုႏဒဲဉ်
ဒွိုႏဒဲဉ်တမုဲင်ꩻ
ဒွိုႏမောက်ꩻအွန်
စောဝ်းဗွန်လွေꩻမုဲင်ꩻကို
လွေꩻမန်းခမ်း
ငမ်းတမုဲင်ꩻ
ငမ်း"ကီႏဟယ်"
ကီႏဟယ်ဟယ်
ကီႏဟယ်ဟယ်။
### (၇)
တဖျူႏရာႏတာက်ꩻ
အွီႏနေမာက်ꩻ
သော့ꩻရော်ꩻဗေသိန်
အွီႏနေနိန်
ဗေယွဉ်ꩻသွံဖြုံႏ
ထီသွံအုံႏ
ညိမ်ႏ----ညိမ်ႏ---ညိမ်ႏ---
ညမ်း---ညမ်း---ညမ်း---။
### (၈)
ကီးရစ်ꩻပေႏဖြိန်ꩻ
ကောင်ခါႏ
စောက်အာႏပေႏ
ဖြိန်ꩻကောင်ဒိန်(ဒေင်)
ပါꩻမူႏပေႏတလိန်(လေင်)ဒုံႏသဲင်ꩻ
ထုံနဂါꩻ---။

### အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:ပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻ
ဝေင်ꩻနယ်ႏကျောက်သယ်

**ဝေင်ꩻနယ်ႏကျောက်သယ်** (မန်း: ကျောက်ဆည်မြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Kyaukse Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် ကျောက်သယ်ခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏရွုမ်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒျာႏ ဝေင်ꩻကျောက်သယ်ကိုသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
တဒါးအူးခရဲင်ႏ

**တဒါးအူးခရဲင်ႏ** () () ယိုနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန်အကို ကအဝ်ႏပါဒါႏ ခရဲင်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ခရဲင်ႏရွုမ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒါႏခင်ႏလမ်းဝေင်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ ဝေင်ꩻတဒါးအူး ကိုသွူ။

## ဝေင်ꩻနယ်ႏတောမ်ႏဝေင်ꩻဖုံႏ

တဒါးအူးခရဲင်ႏကို ကပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏ တောမ်ႏ ဝေင်ꩻဖုံႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏလနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻသွူ-
*ဝေင်ꩻနယ်ႏတဒါးအူး
**ဝေင်ꩻတဒါးအူး
*ဝေင်ꩻနယ်ႏငန်းသွန်
**ဝေင်ꩻငန်းသွန်

ကရီးခါ ကျောက်သယ်ခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဒါးအူး တောမ်ႏ မိဉ်းဆျန်းခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏငန်းသွန်ယို တွိုႏ ၂၀၂၂ ဗာႏ ဧပီလာ ၃၀ နီꩻနဝ်ꩻ ဖထန်ႏထိုꩻသွူ ခရဲင်ႏနဝ်ꩻဖုံႏတဲင် လွောင်ႏဗူႏတသာလွေꩻယင်း တဒါးအူးခရဲင်ႏ နဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုခရဲင်ႏဖုံႏ
ဝေင်ꩻနယ်ႏတဒါးအူး

**ဝေင်ꩻနယ်ႏတဒါးအူး** (မန်း: တံတားဦးမြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Tada-U Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် တဒါးအူးခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏရွုမ်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒျာႏ ဝေင်ꩻတဒါးအူးကိုသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
ဝေင်ꩻနယ်ႏငန်းသွန်

**ဝေင်ꩻနယ်ႏငန်းသွန်** (မန်း: ငါန်းဇွန်မြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Ngazun Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် တဒါးအူးခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏရွုမ်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒျာႏ ဝေင်ꩻငန်းသွန်ကိုသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
ဝေင်ꩻနယ်ႏအမရပူရ

**ဝေင်ꩻနယ်ႏအမရပူရ** (မန်း: အမရပူရမြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Amarapura Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အမရပူရခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏရွုမ်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒျာႏ ဝေင်ꩻအမရပူရကိုသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏအမရပူရယို ကရီးခါနဝ်ꩻ ပါသော့ꩻဖို မန်ႏတလေꩻခရဲင်ႏကိုသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
ဝေင်ꩻနယ်ႏပတေင်စီး

**ဝေင်ꩻနယ်ႏပတေင်စီး** (မန်း: ပုသိမ်ကြီးမြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Patheingyi Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အောင်မေတာသန်ခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏရွုမ်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒျာႏ ဝေင်ꩻပတေင်စီးကိုသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏပတေင်စီးယို ကရီးခါနဝ်ꩻ ပါသော့ꩻဒျာႏ မန်ႏတလေꩻခရဲင်ႏကိုသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
ဝေင်ꩻနယ်ႏအောင်မေတာသန်

**ဝေင်ꩻနယ်ႏအောင်မေတာသန်** (မန်း: အောင်မြေသာစံမြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Aungmyethazan Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် ဝေင်ꩻတန်မန်ႏတလေꩻ အခဝ်ထင်ꩻကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဖြုံႏဒျာႏတဲင် ခရဲင်ႏ၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏ ရွုမ်ꩻဖုံႏလဲ့ အဝ်ႏသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ဖဲ့ꩻတွို့ꩻနဝ်ꩻ ဧရာႏဝတီႏခြောင်တောမ်ႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏပတေင်စီး၊ ဖဲ့ꩻထင်ꩻတောမ်ႏဖဲ့ꩻကွဉ်ႏဖဲ့ꩻနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏပတေင်စီး၊ ဖဲ့ꩻနဝ်ဖဲ့ꩻနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏဆျန်းအေးတာသန် ဖုံႏ အဝ်ႏခူရောင်ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ဝေင်ꩻမန်ႏတလေꩻအကို မိဉ်ꩻတန်ထင်ႏသျာꩻခင်ႏလမ်း ကထွာဒါႏ မန်ႏတလေꩻကောင် တောမ်ႏ မန်ႏတလေꩻဟော်နန်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻ အောင်မေတာသန်ဝေင်ꩻနယ်ႏကိုသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
အောင်မေတာသန်ခရဲင်ႏ

**အောင်မေတာသန်ခရဲင်ႏ** () () ယိုနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် ဝေင်ꩻတန်မန်ႏတလေꩻ အကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ခရဲင်ႏတသာတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ အောင်မေတာသန်ခရဲင်ႏယိုနဝ်ꩻ ၂၀၂၂ ဗာႏကို ကလွောင်ႏဗူႏလွေꩻသမ်းဒါႏ ခရဲင်ႏတသာဖုံႏအကို ထွာအဝ်ႏပါခရဲင်ႏတဖြုံႏနဝ်ꩻသွူ။

## ဝေင်ꩻနယ်ႏတောမ်ႏဝေင်ꩻဖုံႏ

အောင်မေတာသန်ခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏ တောမ်ႏ ဝေင်ꩻဖုံႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏလ့နဝ်ꩻအတွိုင်ꩻသွူ-
*ဝေင်ꩻနယ်ႏအောင်မေတာသန်(ပါသော့ꩻဝေင်ꩻတန်မန်ႏတလေꩻ အကွို့ꩻအခဝ်အနေႏကို)
*ဝေင်ꩻနယ်ႏပတေင်စီး
**ဝေင်ꩻပတေင်စီး
*ဝေင်ꩻနယ်ႏမတ်တယာ
**ဝေင်ꩻမတ်တယာ

## သမဲင်ꩻ
ခရိစ်နေင်ႏ ၂၀၂၂ ဗာႏ လာဧပီ (၃၀)နီꩻနဝ်ꩻ လွောင်ႏဗူႏလွေꩻသမ်းယင်း ခရဲင်ႏတသာဖုံႏသွူ။ မန်ႏတလေꩻခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏအောင်မေတာသန်၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏပတေင်စီး၊ ပိဉ်ဦးလွီခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏမတ်တယာ ဖုံႏယို ဖထန်ႏထိုꩻသွူ ခရဲင်ႏနဝ်ꩻဖုံႏအကိုတဲင် လွောင်ႏဗူႏတသာလွေꩻယင်း အောင်မေတာသန်ခရဲင်ႏ နဝ်ꩻသွူ။ ခရဲင်ႏတသာယိုနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻတန်မန်ႏတလေꩻ ဟံႏနယ်ႏဝေင်ꩻကိုလဲ့ အဝ်ႏပါသော့ꩻ တခူးတခဝ်နဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုခရဲင်ႏဖုံႏ
အမရပူရခရဲင်ႏ

**အမရပူရခရဲင်ႏ** () () ယိုနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် ဝေင်ꩻတန်မန်ႏတလေꩻ အကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ခရဲင်ႏတသာတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ အမရပူရခရဲင်ႏယိုနဝ်ꩻ လွောင်ႏဗူႏလွေꩻဒျာႏ ၂၀၂၂ ဗာႏ ထွာတခရဲင်ႏတသာတဗာႏနဝ်ꩻသွူ။ ခရဲင်ႏရွုမ်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒျာႏ ဝေင်ꩻအမရပူရ ကိုသွူ။

## ကပါဒါႏဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ

အမရပူရခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏ တောမ်ႏ ဝေင်ꩻဖုံႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏလ့နဝ်ꩻအတွိုင်ꩻသွူ-
*ဝေင်ꩻနယ်ႏအမရပူရ
**ဝေင်ꩻအမရပူရ
**ဝေင်ꩻမိစ်တား

## သမဲင်ꩻ
ခရိစ်နေင်ႏ ၂၀၂၂ ဗာႏ လာဧပီ (၃၀)နီꩻနဝ်ꩻ လွောင်ႏဗူႏလွေꩻသမ်းယင်း ခရဲင်ႏတသာဖုံႏသွူ။ မန်ႏတလေꩻခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏအောင်မေတာသန်၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏအမရပူရယို ဖထန်ႏထိုꩻသွူ မန်ႏတလေꩻခရဲင်ႏအကိုတဲင် လွောင်ႏဗူႏတသာလွေꩻယင်း အမရပူရခရဲင်ႏ နဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုခရဲင်ႏဖုံႏ
ဝေင်ꩻနယ်ႏပိဉ်အူးလွီင်

**ဝေင်ꩻနယ်ႏပိဉ်အူးလွီင်** (မန်း: ပြင်ဦးလွင်မြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Myittha Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် ပိဉ်အူးလွီင်ခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏရွုမ်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒျာႏ ဝေင်ꩻပိဉ်အူးလွီင်ကိုသွူ။

## အာႏကွိုꩻ
နီကယ်

**နီကယ်** (အဉ်းဂလစ်ဆျ်- Nickel) ယို ထွာ သတ္တုရောင်ႏဗွာ ဆှော့ꩻ၊ ထှို့ꩻထွာအီ ထာꩻဖြွီꩻဒါႏ၊ လဲင်းအီထာꩻဒါႏသှူ။ ဝွေꩻယို ထွာ ပသီႏသတ္တုခှိုꩻကိုတဗာႏ၊ အရောင်ႏက ဗေက်မွေး။ ထာꩻလျားတွမ်ႏ တျာႏ တွီကာႏအီဒါႏဖြှီးဖြောဝ်း။ နီကယ်ယို အမာꩻဒါႏ ဒြတ်ခြောန်းရုင်ႏရေင် အာဗာႏတန်။ နီကယ် ကဉ်းအာအာနောဝ်ꩻ အောဝ်ႏ အရောင်ႏတသောမ်ႏ တောဝ်းလဲ့ အရောင်ႏတသဉ်သှူ။ နီကယ်ယို အခြီယှိုးယွဒါႏ အဲက်သစ် အာႏပနဲန်ႏကို၊ ကွဲးတှော့ꩻ နုဲက်ထရစ် အဲက်သစ်ကိုနောဝ်ꩻ အမာꩻဓာတ် ဗွန်ပီ ပသီႏ။ နီကယ်ယာႏဟောဝ်နောဝ်ꩻ အစုပ်ꩻထူႏခါꩻဒါႏ ဟုဲက်ဒရိုစဲန် ဝွေꩻနမ်းလောင်း။ နီကယ်ယို အဓိက မာꩻအီအာ ကမာꩻ သတ္တုခြှောန်း (alloy) ကို။ နီကယ်သတ္တုခြောန်းဖုံႏယို ဖဖြယ်ꩻနှောင်ꩻ ဆှော့ꩻတဉ်ႏအာႏ၊ ထှို့ꩻငင်ႏအာႏ၊ ရဲးကမ်းထာꩻတှိုတ်ပှေါတ်အားဖုံႏရာလောင်းသှူ။

## မာꩻအီ
ကမ္ဘာႏဟမ်ႏ အခေါဝ်တှို့ꩻသား ကမာꩻအီ နီကယ် ၆၅% နောဝ်ꩻ မာꩻအီ ပသီႏမဏိတာႏ၊ ပါငီꩻဆေ့ꩻအာနောဝ်ꩻ ထွာဒါႏ ပဉ်စားစားသှူ။ မာꩻအီအာနောဝ်ꩻ အဓိက ထွာ ခရိုမီယမ် ၂၈% တွမ်ႏ နီကယ် ၈% ကခြောန်းခါꩻဒါႏ ပသီႏမဏိ နောဝ်ꩻသှူ။ နီကယ်လို့လို့ကို ၁၁% ရပ်နောဝ်ꩻ မာꩻအီသတ္တုခြောန်းတဲဝါး။ နီကယ် ၂၃% နောဝ်ꩻ မာꩻအီ ဘဲတ္ထရီ သော့ꩻချာအအာႏလꩻဖုံႏ၊ ထာꩻခြိုꩻမာꩻငီꩻဓာတ် (အဉ်းဂလစ်ဆျ်- Catalysis) ဖုံႏ၊ ထေမာꩻ ဓာတ်ထာꩻခြိုꩻလောင်းလင် တွမ်ႏ ထာꩻခြိုꩻ တောင်ꩻတနျာႏ ကြူခါꩻဖုံႏ၊ ပလိတ်တပျာႏဖုံႏ နောဝ်ꩻသှူ။ နီကယ်ယို အဓိက မာꩻအီနှောင်ꩻ မေႏဝုဲင်ယာဖြွီꩻဖုံႏ။ နီကယ်ယို အလျားဗာႏသန်ပသာႏလဲ့ ရဲးခါꩻနှောင်ꩻ ထာꩻတှိုတ်ပှေါတ် အမ်ႏကုဲင်ထိုꩻထာꩻဖုံႏသှူ။ နောဝ်ꩻမꩻ ဝွေꩻယို မာꩻအီဝင်ꩻ ဓာတ်တအှို တာဘုဲင်ဖုံႏ တွမ်ႏ ရော့ကဲတ် အဲန်စဉ် (rocket engine) ကိုဖုံႏ။ 
မိုနယ် သတ္တုခြောန်း(Monel =70% Ni + 30% Cu) ယို ဆော့ꩻတဉ်ႏထှူမကာႏ ရဲးကမ်းနှောင်ꩻပါနေးက ထီဆုမ် တနှိုင် ပင်ႏလယ်ႏထီ တှိုတ်အမ်ႏကုဲင်ထာꩻ။ ထာꩻနောဝ်ꩻနဝ်ꩻ မာꩻအီဝင်ꩻ ဖြီ၊ သင်္ဘောꩻသီး ထာꩻဝေတ်ꩻ ပန်ကာကြဲင်ႏဖုံႏ၊ မာꩻထီ အွꩻဒါႏ စက်ခင်ႏလမ်းကို စက်ခြိုင်း ပန်ကာကြဲင်ႏဖုံႏ နောဝ်ꩻသှူ။

## ကမော့ꩻလꩻဒါႏ အထျꩻအသောင်

ကမ္ဘာႏဟမ်ႏ အကိုသွတ်ꩻတထှိုင်ကို ကအောဝ်ႏဒါႏ လုံးထီလျားဖုံႏအကိုနောဝ်ꩻ နီကယ် အောဝ်ႏပါသော့ꩻ ၁၀%။ နောဝ်ꩻမꩻ နီကယ်ကဉ်းအာအာယို ထေထန်ႏလꩻတောဝ်းသှူ။ ဝင်ꩻရမ်ꩻခါꩻ နီကယ် တန်ခြောန်း ၈ ဘီလီယံ (tons) ကိုရပ် အောဝ်ႏခြီသော့ꩻ လုံးထီလျား နောဝ်ꩻစားကိုသှူ။ အော်ဂဲန်းနေက် ထာꩻခြိုꩻဖုံႏယို စုပ်ꩻထူႏခါꩻဒါႏ သတ္တုဖုံႏရာ။ နောဝ်ꩻမꩻ ဘူမိမေႏသွာႏ (မန်း- ကျောက်မီးသွေး) တွမ်ႏ ဘူမိထီသေင် (မန်း- ရေနံ) ဖုံႏကိုယို သတ္တုပမာဏ အောဝ်ႏပါအာအေားတန်။ ဟမ်ႏဗဲ့ꩻကို နီကယ်နောဝ်ꩻ အောဝ်ႏပါ ၀.၂ PPM (Part Per Million) သှူ။ ဟမ်ႏဗော့ꩻ တွမ်ႏ ဟမ်ႏသုဲင်ꩻယာႏ ယဟန်ႏကိုနောဝ်ꩻ အောဝ်ႏပါဒါႏ ၄၅၀ PPM ။ ပါငီꩻ ပျမ်းမျနေး ဟမ်ႏဗဲ့ꩻကို ၂၀ PPM သှူ။ ဗာႏခူꩻ ယဟန်ႏကိုနောဝ်ꩻ မော့ꩻ နီကယ်၊ ဗာႏခူꩻနောဝ်ꩻစားကို နီကယ်ယို ထွာ အဲန်တောင်းထှူတောဝ်း အဲန်သုဲင်းဖုံႏ (မန်း- မရှိမဖြစ် အင်ဇိုင်းများ) သှူ။ နေင်းသဲင်ကိုယိုကဲႏကဲႏ နီကယ် ပမာဏအောဝ်ႏပါ ၇.၆ mg/kg သှူ။ နီကယ် တွမ်ႏ ဆာလဖာ မဉ်ႏခြောန်းဝင်ꩻနောဝ်ꩻ ထွာ နီကယ် ကလဲန့်သ် Nickel glance= NiAsS) သတ္တုသှူ။ ပသီႏ ကထေခါꩻလဲန်း နီကယ် ကဉ်းအာအာနောဝ်ꩻ ဟဲ့ꩻဝင်ꩻ အုဲင်းရွန်း နီကယ် သာလ်ဖုဲက်။ နီကယ်ယို မော့ꩻလꩻ ရတ်ဆျား၊ ဩသတေးလျ၊ နယူးကလီဒိုးနီး ယား၊ ဇျူးဘား၊ ကနေဒါ တွမ်ႏ အာဖရိကခမ်းနောဝ်ကို။ တနေင်ႏနေင်ႏ ထေထန်ႏလꩻ နီကယ် တန် ၅၀၀ လှို။ မဉ်ႏထေ ပီနုဲင်းနောဝ်ꩻနောဝ်ꩻ အီးထေလꩻအီယင်း အနေင်ႏ ၅၀ ကိုရပ် အောဝ်ႏရမ်ꩻခါꩻဝင်ꩻ နုဲင်းနောဝ်ꩻသှူ။

## ထူႏတောမ်

ကဏ္ဍ:ဓာတုဗေဒ
ငေါဝ်ႏပင်ꩻဟော်ꩻတရာꩻ

ဩဗွေႏဩစဝ်ႏ ထေရ်ႏမဟာႏ၊ သွဉ်းသီးတကာႏ ဝုဲင်ႏလျှောက်လောဝ်း၊ ဆရာႏဗွေႏစေဝ်းယံဟော်ꩻကျာꩻ၊ ဓမ္မဘိဓမ္မာႏ၊ သွဉ်ႏသီးတကာႏအီႏန​ေးထူႏ၊ တကာႏခိုမူႏ အီႏနာႏခံႏ ၊ သာႏဓုသွံဆင်ႏ ခံႏသီႏလꩻ၊ ပါတွမ်ႏဒါႏန အလူႏကျိုꩻ၊ မွန်းမွန်းသွိုꩻသွိုꩻ မဲဉ်နာႏငါႏ၊ ဗွေႏစောဝ်ႏဆရာႏ မထေရ်ဩ။
တောင်ꩻတနျာႏ

**တောင်ꩻတနျာႏ** (အဉ်းကလစ်ဆျ်- Copper, လဲတ်တဉ်- Cuprum) ယို ထွာ အဲတ်တမ် အမုဲင် ၂၉ တွမ်ႏ သင်္ကေႏတ **Cu** ကအောဝ်ႏဒါႏ ဒြတ်စင်တစ်ဗာႏသွူ။ တောင်ꩻတနျာႏယို ထွာ အရောင်ႏတနျာႏ အုမ်ႏ၊ အနမ်းခြုံးအောဝ်ႏ။ တောင်ꩻတနျာႏ ဝင်ꩻကမာꩻစင်သေꩻခါꩻနောဝ်ꩻ ထွာ သတ္တုပနဲန်ႏ၊ ထွို့ꩻထွာ တဖြွီꩻတဲ့ယိုꩻ၊ အလျား တွမ်ႏ တျာႏ တွီကာႏအီတဲ့ ယမ်သွူ။ တောင်ꩻတနျာႏယို မာꩻအီဝင်ꩻ တျာႏမေႏဖြွီꩻဖုံႏ၊ ထာꩻခြိုꩻတယ်ႏမာꩻအီထာꩻဖုံႏ၊ သတ္တုခြွောန်းဖုံႏသွူ။

လိုꩻကမာꩻအီလွောန်ဒါႏ တောင်ꩻတနျာႏယို ညဆွာꩻလဲန်း အနေင်ႏပဉ်ရေင်ရေင်။ ရေားမစိုးခါ တောင်ꩻတနျာႏယို အဓိက ဟူႏလꩻဗော့ꩻ သုဲက်ပရတ်သ် ဒေသကို။ တောင်ꩻတနျာႏယို ဝွေꩻသီးဟဲ့ꩻ **သတ္တု အောဝ်ႏ သုဲက်ပရတ်သ် လွောန်** Cyprum ။ ဆုဲင်ꩻနောဝ်ꩻ အောဝ်ႏ Cyprum ဟဲ့ꩻထွာတေားဝင်ꩻ Cuprum နောဝ်ꩻတန်သွူ။

တောင်ꩻတနျာႏယို အရောင်ႏတနျာႏ တွမ်ႏ အရောင်ႏတသီး ခꩻ တမို့မို့တဲင် အစုပ်ꩻထူႏ ကထီႏနွောင်ꩻဒါႏ ရောင်ႏရဲန်ႏလောင်းလင်ဖုံႏ။ တောင်ꩻတနျာႏယို အပနဲန်ႏထဲင်း ပသီႏ(iron) အဆွော့ꩻထဲင်း သဉ့်ခ် (zinc) သွူ။ တောင်ꩻတနျာႏယို အလဲန်းငီꩻ ရွောန်(silver) ၊ ခမ်ꩻ(gold) အွိုး ဒြတ်စင် အထဲ့ရော့ꩻထာꩻရှောင် အဗူႏ **IB** ကို။ တောင်ꩻတနျာႏယို ဓာတုဗေဒ သတ္တိရွန်ꩻထာꩻ ဆေ့ꩻ၊ တလီꩻ ပအီမ်ကိုနောဝ်ꩻ အရော်တမွောတ်ဒါႏ။ နောဝ်ꩻစားနောဝ်ꩻ ပါဟဲ့ꩻ ဖြို့သဉ် ဗွို့ꩻ တောင်ꩻ (မန်း- ကြေးညှိတက်ခြင်း၊ အဉ်းဂလစ်ဆျ်- patina) နောဝ်ꩻသွူ။


## မာꩻအီ

တောင်ꩻတနျာႏ (copper) ယို မာꩻအီ တျာႏမေႏခြှိုင်းဖဲ့ꩻကို ၆၀% ၊ တယ်ႏဆို့ꩻ မာꩻထာꩻဖုံႏကိုနုဲင်း သꩻအီထာꩻ ယင်း မာꩻစှိုင်ꩻအီထီပြောင်ႏဖုံႏကို ၂၀%၊ မာꩻအီသတ္တုခြောန်းကို ၅% သှူ။ အဓိကကထွာဒါႏ တောင်ꩻတနျာႏသတ္တုခြှောန်းနောဝ်ꩻ ထွာ တောင်ꩻတညိုႏ၊ တောင်ꩻတသီး (copper-zinc alloy) ဖုံႏ၊ တောင်ꩻတနျာႏ တွမ်ႏ ပသီႏဗွာ (tin ယင်း သဉ့် (မန်း-သွပ် ၊ အဉ်းဂလစ်ဆျ်- zinc) ကကြူခါꩻဒါႏ သတ္တု(copper-tin-zinc သတ္တုခြှောန်းယို မာꩻအီတနတ် တွမ်ႏ တနတ်ရာႏ)၊ တောင်ꩻတနျာႏ တွမ်ႏ နီကယ် သတ္တုခြှောန်း (Copper-nickel သတ္တုခြှောန်းယို မာꩻအီ ရှောန်**(ရွဉ်)**ဗီႏ တွမ်ႏ တံႏဆိတ်နျꩻ)။ တောင်ꩻတနျာႏယို တျာႏမေႏ ဝုဲင်ယာဖြွီꩻအတာႏ ထွာ အယမ်သွတ်ꩻ။ ထွာမုဲင်ꩻတဲ့ ထွာ ကောပ်အှောန်ႏသျအီ ဝုဲင်ယာမေႏဖြွီꩻဟောဝ်၊ ကောပ်ပှိုးတျာႏတွီအာႏဟောဝ် နောဝ်ꩻမꩻသှူ။

## ကမော့ꩻလꩻဒါႏ သဘာဝကို
တောင်ꩻတနျာႏယို မော့ꩻစှောတ်စဲတ်ꩻလꩻ သဘာဝကို။ ပါကနုဲင်ႏကုဲင်ထိုꩻ တောင်ꩻတနျာႏကပါဒါႏ ထာꩻခြိုꩻယဖုံႏနောဝ်ꩻ အောဝ်ႏတေင်ဗူႏ ဟမ်ႏဗော့ꩻဖုံႏကိုတဲင် မာꩻသူႏအဲ့ꩻအီဒါႏ ထီခြောင် အထျအသောင်ဖုံႏ။ မေႏခိုႏအမ်ႏထိုꩻ မေႏဆာႏထီ (မန်း- လောင်စာဆီ) တှော့ꩻ တောင်ꩻတနျာႏယို လဲန်းလွေꩻထိုꩻ တလီꩻခြာကို။ ခါးလား ခမ်းကလော့လင်ꩻခါ တောင်ꩻတနျာႏယို အောဝ်ႏညမားလꩻ တလီꩻခြာကိုသှူ။ ခမ်းကထှိုင်ႏလော့နောဝ်ꩻလဲင်ႏ အထဲ့လင်ꩻ ဟမ်ႏလောင်း။ သဲင်ꩻထှူတွမ်ႏ ဟမ်ႏကိုကအောဝ်ႏဒါႏ တောင်ꩻတနျာႏယို အာထဲင်း တောင်ꩻတနျာႏ ကအောဝ်ႏဒါႏ တလီꩻခြာကိုနောဝ်ꩻတဲရိုꩻ။ တောင်ꩻတနျာႏယို သဘာဝဒျာႏတဲ့နောဝ်ꩻ၊ ကောပ် လိုꩻသီးပယောဂတဲ့နောဝ်ꩻ မော့ꩻနှောင်ꩻ အထျꩻအသောင်ကို။ ကမ္ဘာႏဟမ်ႏလောင်းယို တနေင်ႏနေင်ႏ အောဝ်ႏထေဟူႏတောင်ꩻတနျာႏ အယာႏခေန်ႏ တန်(ton) ခြှောန်း ၁၂ သန်း။ ရ ဟူႏလꩻဒါႏ ဟမ်ႏကိုနောဝ်ꩻ အောဝ်ႏ တန်ခြှောန်း ၃၀၀။ ထာꩻယိုနောဝ်ꩻ လောင်းလှိုး အီးလို့ထိုꩻဒါႏ ၂၅ နေင်ႏကို။ မာꩻအီဟောဝ်ချာ တောင်ꩻတနျာႏယဖုံႏ တနေင်ႏ ၂ သန်းရပ်။ တောင်ꩻတနျာႏ ပမာဏ ၈၀% နောဝ်ꩻ မော့ꩻ ဆီလီ၊ အဉ်ဒိုနီးဆျား၊ အမေရိကန်၊ ဩသတေးလျ၊ တွမ်ႏ ကနေဒါခမ်းကို။ ကထွာအဓိက သတ္တုထာꩻခြာနောဝ်ꩻ ထွာ ကော့ပါး အုဲင်းယွန်း သာလဖုဲက်ဒ် (chalcopyrite- CuFeS2) သှူ။

## ထူႏတောမ်

ကဏ္ဍ:ဓာတုဗေဒ
ခန္ဓသုတ္တပရိတ္တပါဠိနိဿယ

"ခန္ဓသုတ္တပရိတ္တပါဠိနိဿယ"
၁။ သဗ္ဗာသီဝိသ ဇာတီနံ၊ ဒိဗ္ဗမန္တာ ဂဒံ ဝိယ။
ယံ နာသေတိ ဝိသံ ဃောရံ၊ သေသဉ္စာပိ ပရိဿယံ။
သဗ္ဗာ-ခွုင်းကား၊ အာသီဝိသံ-အစွူႏကသန်ဒါႏ၊ ဇာတီနံ-ရူးလိတ်ꩻမျိုꩻသီးဖုံႏ၊ ဃောရံ-ကသန္ဒာႏ၊ ဝိသံ-အစွူႏယို၊ ဒိဗ္ဗမန္တာဂဒံဝိယ-ဗိုန်ပီနုဲင်းလူꩻဂါႏထာႏအတွိုင်ꩻ၊ ယံ-ဝင်ꩻကြိုꩻခန္ဓသုတ်ပရိတ်ယို၊ နာသေတိ-မာꩻထိုꩻမာႏနွောင်ꩻသွူ၊ သေသဉ္စာပိ-ကအဝ်ႏကုဲင်ထဲင်း၊ ပရိဿယံ-ဘေꩻရန်ႏအလင်ဖုံႏလဲ့။
၂။ အာဏာခေတ္တမှိ သဗ္ဗတ္ထ၊ သဗ္ဗဒါ သဗ္ဗပါဏိနံ။
သဗ္ဗသောပိ နိဝါရေတိ၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။
သဗ္ဗတ္ထ-ကားတဲင်၊ အာဏာခေတ္တမှိ-အာႏဏာႏခေတ်ကတွိုႏ စက္ကဝဠာႏကုဋေႏ တသဲန်အကို၊ သဗ္ဗပါဏိနံ-ကားသတ္တဝါႏသီး၊ သဗ္ဗသောပိ-အရန်းကားကအဝ်ႏယိုတဲ့၊ နိဝါရေတိ-အဝ်ႏရဲးဖေႏ၊ သဗ္ဗဒါ-တသေႏသေႏ၊ တံပရိတ္တံ-ဝွေꩻခန္ဓသုတ်ပရိတ်ယို၊ ဟေ-အေားဗွေႏသီးဖုံႏ၊ ဘဏာမ-နီအီႏရွောတ်နယ်သွူ။
၃။ ဝိရူပက္ခေဟိ မေ မေတ္တံ၊ မေတ္တံ ဧရာပထေဟိ မေ။
ဆဗျာပုတ္တေဟိ မေ မေတ္တံ၊ မေတ္တံ ကဏှာဂေါတမကေဟိ စ။
ဝိရူပက္ခေဟိ-အဝ်ႏဝိရူပက္ခနဂါꩻခွန်၊ မေတ္တံမေ-ဖေႏကရက်လွောန်သွော့ခွေ၊ ဧရာပထေဟိ-အဝ်ႏဧရာပထနဂါꩻခွန်၊ မေတ္တံမေ-ဖေႏကရက်လွောန်သွော့ခွေ၊ ဆဗျာပုတ္တေဟိ-အဝ်ႏဆျာပုတ္တနဂါꩻခွန်၊ မေတ္တံမေ-ဖေႏကရက်လွောန်သွော့ခွေ၊ ကဏှာဂေါတမကေဟိစ-အဝ်ႏကဏှာဂေါတမနဂါꩻခွန်လဲ့၊ မေတ္တံမေ-ဖေႏကရက်လွောန်သွော့ခွေ။
၄။ အပါဒကေဟိ မေတ မေတ္တံ၊ မေတ္တံ ဒွိပါဒကေဟိ မေ။
စတုပ္ပါဒေဟိ မေ မေတ္တံ၊ မေတ္တံ ဗဟုပ္ပါဒေဟိ မေ။
အပါဒကေဟိ-အဝ်ႏအခင်ႏအဲန္ထဝ်းသတ္တဝါႏ၊ မေတ္တံမေ-ဖေႏကရက်လွောန်သွော့ခွေ၊ ဒွိပါဒကေဟိ-အဝ်ႏအခင်ႏနီပင်သတ္တဝါႏ၊ မေတ္တံမေ-ဖေႏကရက်လွောန်သွော့ခွေ၊ စတုပ္ပါဒေဟိ-အဝ်ႏအခင်ႏလိတ်ꩻပင်သတ္တဝါႏ၊ မေတ္တံမေ-ဖေႏကရက်လွောန်သွော့ခွေ၊ ဗဟုပ္ပါဒေဟိ-အဝ်ႏအခင်ႏအာပင်သတ္တဝါႏ၊ မေတ္တံမေ-ဖေႏကရက်လွောန်သွော့ခွေ။
၅။ မာ မံ အပါဒကော ဟိံသိ၊ မာ မံ ဟိံသိ ဒွိပါဒကော။
မာ မံ စတုပ္ပါဒေါ ဟိံသိ၊ မာ မံ ဟိံသိ ဗဟုပ္ပါဒေါ။
အပါဒကော-အဝ်ႏခင်ႏအဲန္ထဝ်းသတ္တဝါႏ၊ မာဟိံသိမံ-ဖေႏကနိစ္စက်မွုန်န္တဝ်းခွေ၊ ဒွိပါဒကော-အဝ်ႏအခင်ႏနီပင်သတ္တဝါႏဖုံႏ၊ မာဟိံသိမံ-ဖေႏကနိစ္စက်မွုန်န္တဝ်းခွေ၊ စတုပ္ပဒေါ-အဝ်ႏအခင်ႏလိတ်ꩻပင်သတ္တဝါႏဖုံႏ၊ မာဟိံသိမံ-ဖေႏကနိစ္စက်မွုန်န္တဝ်းခွေ၊ ဗဟုပ္ပါဒေါ-အဝ်ႏအခင်ႏအာပင်သတ္တဝါႏဖုံႏ၊ မာဟိံသိမံ-ဖေႏကနိစ္စက်မွုန်န္တဝ်းခွေ။
၆။ သဗ္ဗေ သတ္တာ သဗ္ဗေ ပါဏာ၊ သဗ္ဗေ ဘူတာ စ ကေဝလာ။
သဗ္ဗေ ဘဒြာနိ ပဿန္တု၊ မာ ကိဉ္စိ ပါပမာဂမာ။
သဗ္ဗေ သတ္တာ-ခွုင်းအတ္တအဝ်ႏသား၊ သဗ္ဗေ ပါဏာ-ခွုင်းထာꩻသာအဝ်ႏသား၊ သဗ္ဗေ ဘူတာ-ခွုင်းဘူတရုပ်လိတ်ꩻပါꩻအဝ်ႏသား၊ ကေဝလာ-လို့လို့စင်စင်၊ သဗ္ဗေ ဘဒြာနိ-ခွုင်းထာꩻထီႏဟဝ်ယို၊ ပဿန္တု-ဖေႏကထီႏသွော့၊ မာအာဂမာ-ဖေႏကတွိုႏဗာႏမွုန္တဝ်း၊ ကိဉ္စိပါပံ-ထာꩻတကုဲင်တမျိုꩻမျိုꩻ။
၇။ အပ္ပမာဏော ဗုဒ္ဓေါ၊ အပ္ပမာဏော ဓမ္မော။
အပ္ပမာဏော သံဃော၊ ပဏာဝန္တာနိ သရီသပါဏိ။
အဟိဝိစ္ဆိကာ သတပဒီ၊ ဥဏှနာဘီ သရဘူ မူသိကာ။
ဗုဒ္ဓေါ-ဘုရာꩻနဝ်ꩻ၊ အပ္ပမာဏော-တီးတဲက်အီခရာႏ ကိလေႏသာႏအဲန္ထဝ်း၊ ဓမ္မော-တရာꩻနဝ်ꩻ၊ အပ္ပမာဏော-တီးတဲက်အီခရာႏ ကိလေႏသာႏအဲန္ထဝ်း၊ သံဃော-သင်္ဃာႏနဝ်ꩻ၊ အပ္ပမာဏော-တီးတဲက်အီခရာႏ ကိလေႏသာႏအဲန္ထဝ်း၊ သရီသပါဏိ-သမ်ꩻသွူႏသာႏဖုံႏ၊ အဟိ-ရူး၊ ဝိစ္ဆိက-ဆွေႏမောင်းခေါင်ꩻ၊ သတပဒီ-တဗင်စောဝယ်ꩻ၊ ဥဏှနာဘီ-ကောင်းကဝ် (ယောင်ကင်း)၊ သရဘူ-တောက်တဲ့၊ မူသိကာ-ယူႏဖုံႏနဝ်ꩻ၊ ပမာဏဝန္တာနိ-တဲက်အီခရာႏ ကိလေႏသာႏအဝ်ႏ။
၈။ ကတာ မေ ရက္ခာ ကတံ မေ ပရိတ္တံ၊ ပဋိက္ကမန္တု ဘူတာနိ။
သောဟံ နမော ဘဂဝတော၊ နမော သတ္တန္နံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓါနံ။
မေကတာ-ခွေမာꩻလဲန်း၊ ရက္ခာ-အပွေါး၊ မေကတံ-ခွေမာꩻလဲန်း၊ ပရိတ္တံ-ပရိတ်တဖွေါင်ꩻ၊ ဘူတာနိ-သတ္တဝါႏကုဲင်ဖုံႏနဝ်ꩻ၊ ပဋိက္ကမန္တု-ထိုꩻညာꩻလို့ဟုဲင်း၊ သောဘဂဝတော-ဗွေႏဘုရာꩻယို၊ အဟံနမော-ခွေဝုဲင်ႏဒျာႏ၊ သတ္တန္နံသမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓါနံ-ဘုရာꩻနွုတ်ꩻဆူႏယို၊ နမော-နီသွောန်းဝုဲင်ႏဒျာႏ။ ခန္ဓသုတ္တပရိတ္တံ-ခန္ဓသုတ်ပရိတ်နဝ်ꩻ၊ နိဋ္ဌိတံ-ထွူတွိုႏယို။

### အာႏကွိုꩻ


ကဏ္ဍ:ပရိတ်တန်
မောရသုတ္တပရိတ္တပါဠိနိဿယ

"မောရသုတ္တပရိတ္တပါဠိနိဿယ"
*၁။ ပူရေန္တံ ဗောဓိသမ္ဘာရေ၊ နိဗ္ဗတ္တံ မောရယောနိယံ။
ယေနသံ ဝိဟိတာရက္ခံ၊ မဟာသတ္တံ ဝနေစရာ။
ပူရေန္တံ-ကအဝ်ႏထိုမ်ႏနေ၊ ဗောဓိသမ္ဘာရေ-သဗ္ဗညုတဉဏ်ႏခြွိုင်းအယမ်တွင်္ခါ၊ နိဗ္ဗတ္တံ-တွိုႏထွာဗာႏဖို၊ မောရယောနိယံ-ဝါးတောင်ꩻဘဝသွူ၊ ယေန-တောမ်ႏမောရပရိတ္တဲင်၊ သံဝိဟိတာရက္ခံ-ကပွိုင်ဆင်ခါꩻ ထာꩻပွေါးကအဝ်ႏဒါႏ၊ မဟာသတ္တံ-ဘုရာꩻလောင်ꩻယို၊ ဝနေစရာ-လယ်ႏကျင်ꩻတခြာ မူꩻသွိုꩻသီးဖုံႏ။
*၂။ စိရဿံ ဝါယမန္တာပိ၊ နေဝ သက္ခိံသု ဂဏှိတုံ။
ဗြဟ္မမန္တန္တိ အက္ခာတံ၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။
စိရဿံ-အနေင်ႏနွုတ်ꩻရျာꩻ မူꩻသွိုꩻဝင်ꩻနွုတ်ꩻ ညသွတ်ꩻလꩻစွောန်ႏ၊ ဝါယမန္တာပိ-ကျမ်ႏဆောမ်ꩻခန်းလဲ့၊ ဂဏှိတုံ-အီႏဆောမ်ꩻလꩻဗာႏ၊ နေဝသက္ခိံသု-တဒါႏယာႏတဝ်း၊ ဗြဟ္မမန္တမ္ပိ-ဂါႏထာꩻယမ်ရိုꩻတဲင်၊ အက္ခာတံ-ဘုရာꩻကရိုꩻဒါႏ၊ တံပရိတ္တံ-ဝွေꩻမောရသုတ်ပရိတ်ယို၊ ဟေ-အေားဗွေႏသီးဖုံႏ၊ ဘဏာမ-နီရွောတ်လွတောမ်ဟောင်း။
*၃။ ဥဒေတယံ စက္ခုမာ၊ ဧကရာဇာ ဟရိဿဝဏ္ဏော။
ပထဝိပ္ပဘာသော တံ တံ၊ နမဿာမိ ဟရိဿဝဏ္ဏံ။
ပထဝိပ္ပဘာသံ တယာဇ္ဇဂုတ္တာ၊ ဝိဟရေမု ဒိဝသံ။
စက္ခုမာ-ကဖေႏဒါႏလိုꩻမဲ့၊ ဧကရာဇာ-ထွာခွန်တပါꩻ၊ ဟရိဿဝဏ္ဏော-အရောင်္ခမ်ꩻကအဝ်ႏဒါႏ၊ ပထဝိပ္ပဘာသော-ကလေဖေႏဒါႏနီဟမ်ႏ၊ အယံ-မွူးယို၊ ဥဒေတိ-ထန်ႏလွောန်သွူ၊ တံဟရိဿဝဏ္ဏံ-မွူးအရောင်္ခမ်ꩻ၊ ပထဝိပ္ပဘာသံ-မွူးမာꩻလေဟမ်ႏ၊ တံ-အစိုန္နဝ်ꩻ၊ နမဿာမိ-ခွေဝုဲင်ႏဒျာႏ၊ တယာ-ဗွေႏခွန်မွူးနဝ်ꩻ၊ အဇ္ဇ-ဟန်ႏနီꩻ၊ ဒိဝသံ-တနီꩻတာႏ၊ ဝိဟရေမု-ခွေအီႏအိုင်္ကွူႏ၊ ဂုတ္တာ-နီဗွေႏဟေ့ꩻ။
*၄။ ယေ ဗြာဟ္မဏာ ဝေဒဂူ၊ သဗ္ဗဓမ္မေ တေ မေ နမော။
တေ စ မံ ပါလယန္တု၊ နမတ္ထု ဗုဒ္ဓါနံ နမတ္ထု ဗောဓိယာ။
နမော ဝိမုတ္တာနံ နမော ဝိမုတ္တိယာ၊ ဣမံ သော ပရိတ္တံ ကတွာ မောရော စရတိ ဧသနာ။
ယေဗြာဟ္မဏာ-ထာꩻကုဲင်ပယ်ႏညာꩻ ဗွေႏဘုရာꩻသီးနဝ်ꩻ၊ ဝေဒဂူ-တွိုႏသေလꩻလဲန်း၊ သဗ္ဗဓမ္မေ-တရာꩻကားကအဝ်ႏအကိုဖုံႏသွူ၊ တေမေ-နဝ်ꩻခွေ၊ နမော-ဝုဲင်ႏဒျာႏ၊ တေစ-ဗွေႏသီးလဲ့၊ ပါလယန္တုမံ-ကိုးမ္ဖေႏသွော့ခွေ၊ ဗုဒ္ဓါနံ-ဘုရာꩻသီးလောင်း၊ အတ္ထု-ဖေႏကထွာသွော့၊ နမော-နီသွောန်းဝုဲင်ႏ၊ ဗောဓိယာ-အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ႏ သဗ္ဗညုတဉာဏ်ႏအလောင်း၊ အတ္ထု-ဖေႏကထွာသွော့၊ နမော-နီသွောန်းဝုဲင်ႏ၊ နမောဝိမုတ္တာနံ-ဝုဲင်ႏလိုꩻလွောတ်လဲန်းကိလေႏသာႏ၊ နမောဝိမုတ္တိယာ-ဝုဲင်ႏအရဟတ္တဖလဉာဏ်ႏ သဗ္ဗညုတဉာဏ်ႏ၊ သောမောရော-ဝွေꩻဝါးတောင်ꩻနဝ်ꩻ၊ ကတွာ-မာꩻထွူ၊ ဣမံပရိတ္တံ-တဖွောင်ꩻနုဲင်းယိုထွူမꩻ၊ စရတိ-ကွဲးလွေꩻ၊ ဧသနာ-ထိုမ်ႏအမ်ႏအဆာႏ။
*၅။ အပေတယံ စက္ခုမာ၊ ဧကရာဇာ ဟရိဿဝဏ္ဏော။
ပထဝိပ္ပဘာသော တံ တံ၊ နမဿာမိ ဟရိဿဝဏ္ဏံ။
ပထဝိပ္ပဘာသံ တယာဇ္ဇဂုတ္တာ၊ ဝိဟရေမု ရတ္တိံ။
စက္ခုမာ-ကဖေႏဒါႏလိုꩻမဲ့၊ ဧကရာဇာ-ထွာခွန်တပါꩻ၊ ဟရိဿဝဏ္ဏော-အရောင်္ခမ်ꩻကအဝ်ႏဒါႏ၊ ပထဝိပ္ပဘာသော-ကလေဖေႏဒါႏနီဟမ်ႏ၊ အယံ-မွူးယို၊ အပေတိ-ပ္လေ့ꩻထိုꩻသွူ၊ တံဟရိဿဝဏ္ဏံ-မွူးအရောင်္ခမ်ꩻ၊ ပထဝိပ္ပဘာသံ-မွူးမာꩻလေဟမ်ႏ၊ တံ-အစိုန္နဝ်ꩻ၊ နမဿာမိ-ခွေဝုဲင်ႏဒျာႏ၊ တယာ-ဗွေႏခွန်မွူးနဝ်ꩻ၊ အဇ္ဇ-ဟန္နာꩻ၊ ရတ္တိံ-တဟာတာႏ၊ ဝိဟရေမု-ခွေအီႏအိုင်္ကွူႏ၊ ဂုတ္တာ-နီဗွေႏဟေ့ꩻ။
*၆။ ယေ ဗြာဟ္မဏာ ဝေဒဂူ၊ သဗ္ဗဓမ္မေ တေ မေ နမော။
တေ စ မံ ပါလယန္တု၊ နမတ္ထု ဗုဒ္ဓါနံ နမတ္ထု ဗောဓိယာ။
နမော ဝိမုတ္တာနံ နမော ဝိမုတ္တိယာ၊ ဣမံ သော ပရိတ္တံ ကတွာ မောရောဝါသ မကပ္ပယိ။
ယေဗြာဟ္မဏာ-ထာꩻကုဲင်ပယ်ႏညာꩻ ဗွေႏဘုရာꩻသီးနဝ်ꩻ၊ ဝေဒဂူ-တွိုႏသေလꩻလဲန်း၊ သဗ္ဗဓမ္မေ-တရာꩻကားကအဝ်ႏအကိုဖုံႏသွူ၊ တေမေ-နဝ်ꩻခွေ၊ နမော-ဝုဲင်ႏဒျာႏ၊ တေစ-ဗွေႏသီးလဲ့၊ ပါလယန္တုမံ-ကိုးမ္ဖေႏသွော့ခွေ၊ ဗုဒ္ဓါနံ-ဘုရာꩻသီးလောင်း၊ အတ္ထု-ဖေႏကထွာသွော့၊ နမော-နီသွောန်းဝုဲင်ႏ၊ ဗောဓိယာ-အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ႏ သဗ္ဗညုတဉာဏ်ႏအလောင်း၊ အတ္ထု-ဖေႏကထွာသွော့၊ နမော-နီသွောန်းဝုဲင်ႏ၊ နမောဝိမုတ္တာနံ-ဝုဲင်ႏလိုꩻလွောတ်လဲန်းကိလေႏသာႏ၊ နမောဝိမုတ္တိယာ-ဝုဲင်ႏအရဟတ္တဖလဉာဏ်ႏ သဗ္ဗညုတဉာဏ်ႏ၊ သောမောရော-ဝွေꩻဝါးတောင်ꩻနဝ်ꩻ၊ ကတွာ-မာꩻခါꩻကဒွို့၊ ဣမံပရိတ္တံ-တဖွောင်ꩻနုဲင်းယိုသွူ၊ အကပ္ပယိ-မာꩻနုဲင်းနဝ်ꩻထွူမꩻ၊ ဝါသံ-ကွဲးဗေင်ႏထာꩻသွူ။
မောရသုတ္တပရိတ္တံ-မောရသုတ်ပရိတ်နဝ်ꩻ၊ နိဋ္ဌိတံ-ထွူတွိုႏယို။

### အာႏကွိုꩻ


ကဏ္ဍ:ပရိတ်တန်
ငေါဝ်ႏပင်ꩻဘုရာꩻ လာ−တင်ꩻကျွစ်ဗွေ

ဩကာသ၊ဩကာသ၊ဩကာသ၊ ဗွန်ထိုစီနစေဝ်ႏဘုရာꩻ၊ ရောင်ႏတောႏသူပါꩻတင်ႏလေလင်း၊ စွစ်ထီတိုꩻခမ်ႏ ကယ်ꩻမွုးလာ၊ ဘွုံꩻထူꩻဘဂဝါမန်ႏကင်ꩻစော့ꩻ၊ လိုꩻလူꩻချွစ်သော့ꩻ ပသာဗာႏ၊ ဝွေႏနေယျသတ္တဝါႏ အနန္တ၊ ယိုခါကာလ သွဉ်းတကာႏ၊ ခိန်ႏတွိုႏအခါႏတင်ꩻကျွစ်လာ၊ တဆီလစ်ဟာ သွဉ်းဖစ်ပင်ꩻ၊ ယံဖေႏကြွꩻလင်ꩻသွဉ်းပင်ꩻလေဝ်း၊ ယာစိတောငေါဝ်း သွဉ်းတောင်ꩻပြန်ႏ ဟူဖောင်ႏကေဝ်ႏတလင်ႏ ခွုမ်ယွော့ꩻဖင်ꩻ၊  ခွေ−ဗွေႏသွဉ်းပင်ꩻ ယံကြွကာ၊ အာႏရုံႏလေဗွာ ဆꩻကွဉ်ႏရောင်ႏ၊ မွူးမင်လေတောင်ႏ အာႏရုံႏဖျော်၊ ကျောင်ꩻတောႏအကို ဝိဟာႏဖူꩻ၊ အဆောင်ဆေင်ႏစုꩻ ရာႏဇာႏမတ်၊ လစ်ဖဲ့ꩻလယ်ႏပတ် ကွပ်ခူကဝ်ႏ၊ ထထီႏမွူးအေဝ်ႏ တောင်းလုဲင်စော့ꩻ၊ စွုမ်ႏစီးပါသွော့ꩻ ကဝ်ႏမျိုꩻအာ၊ တနျာႏလေဗွာ ကေဝ်ႏလူႏဒွူႏ၊ ကပ်ထံတွမ်ႏသူႏ ဗွူမွူးဆုံꩻ၊ သဉ်ယေ့ꩻလာႏလုံꩻ တန်ꩻကူပါ၊ အမျိုꩻကအာ လဲင်ႏစွုမ်ႏစီႏ၊အရာႏအဒီႏ အစီဖျောင်၊ အဆုံꩻအလွမ် အွဉ်ႏဟွဲးပါ၊ ထွူယေဝ်တဲင်ခါ ယိုတလဲင်ႏ၊ သိခဲင်နီဗွေႏ စဝ်ႏဗွန်တန်၊ ခွေဗွေႏကိုႏယံ ဝုဲင်ႏရိုႏသေႏ၊ ကန္တော့ꩻ ဝနွေႏ ဂါရဝ၊ ယိုခါကာလꩻသွဉ်းလေဝ်းပင်ꩻ ၊ ယံဖေႏကြွꩻလင်ꩻ သွဉ်းပူႏဇော်ႏ ၊ ဒဲဉ်ဗွာသွမ်ꩻတောႏ ပိဏပတ်၊ ခဲးဖွယ်ꩻ ဘောဇန အာႏလုံႏပေါင်ꩻ၊ ပူႏဇော်ႏ ကပ်လောင်ꩻ ဥဒ္ဒိဿ၊ သွဉ်းဗွေႏရေႏမတ် စေဝ်ႏဘုရာꩻ၊ လျောက်လဝ်းပင်ꩻခါꩻ ဗွေႏစေဝ်ႏဩ။

## အာႏကွိုꩻ
ဝေင်ꩻနယ်ႏမလုဲင်

**ဝေင်ꩻနယ်ႏမလုဲင်** (မန်း: မလှိုင်မြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Mahlaing Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် မဲ့ထီလင်ꩻခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏရွုမ်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒျာႏ ဝေင်ꩻမလုဲင်ကိုသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
ဝေင်ꩻနယ်ႏမဲ့ထီလင်ꩻ

**ဝေင်ꩻနယ်ႏမဲ့ထီလင်ꩻ** (မန်း: မိတ္ထီလာမြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Meiktila Township) ဝေင်ꩻနယ်ႏမေက်ထီလာႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် မဲ့ထီလင်ꩻခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏရွုမ်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒျာႏ ဝေင်ꩻမဲ့ထီလင်ꩻကိုသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
ဝေင်ꩻနယ်ႏတာသီ

**ဝေင်ꩻနယ်ႏတာသီ** (မန်း: သာစည်မြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Thazi Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် မဲ့ထီလင်ꩻခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏရွုမ်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒျာႏ ဝေင်ꩻတာသီကိုသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
ဝေင်ꩻနယ်ႏဝမ်းတွီင်း

**ဝေင်ꩻနယ်ႏဝမ်းတွီင်း** (မန်း: ဝမ်းတွင်းမြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Wundwin Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် မဲ့ထီလင်ꩻခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏရွုမ်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒျာႏ ဝေင်ꩻဝမ်းတွီင်းကိုသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
အာကာသ တယ်လီသကိုက်

**အာကာသ တယ်လီသကိုက်** () ထောင်လွူꩻထွားအာကာသထာꩻခြေင်တာႏ ကရိုꩻနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ အထန်ႏဖဲ့ꩻ ထာꩻခြေင်အာကာသကို ကအဝ်ႏဒပ်ꩻထင်ႏခါꩻဒါႏ တယ်လီသကိုက်(မန်ႏပြောင်ႏထွားညာꩻအီထာꩻ) တမျိုꩻဒျာႏတဲင် ထောင်လွူꩻထွားအီဒျာႏ ဂျိုလ်ႏအညာꩻအလင်ဖုံႏ၊ ဂလဲတ်သီဖုံႏတောမ်ႏ နက္ခတ္တဗေဒဆဲင်ႏရာꩻ ထာꩻရာꩻဝတ္ထုဖုံႏသွူ။ အာကာသထာꩻခြေင် တယ်လီသကိုက်ဖုံႏနဝ်ꩻ တယ်လီသကိုက်ဟံႏလောင်းဖဲ့ꩻ ကမော့ꩻဒါႏ အယပ်ꩻခုဲင်ႏပျသာႏနာႏဖုံႏယို ကဲဉ်းအာ ဝွေꩻတမော့ꩻကြို့ꩻတဝ်း ဝွေႏလဲ့ꩻနွောင်ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ဥပမာႏ- ထာꩻလေရောင်ႏ တမိုꩻဝွေႏထိုꩻ၊ တျာႏမေႏသံလဲက်(လျှပ်စစ်သံလိုက်) နွို့ယားထိုꩻ စတဲင်ဖုံႏယို မော့ꩻဗာႏတဝ်းနဝ်ꩻသွူ။ ထွူတကာႏတဝ်း ခရမ်းလွန်ရောင်ခြည် ကြိမ်နှုန်းဖုံႏ၊ အေက်ရေး(X-ray) တောမ်ႏ ဂါမာရောင်ခြည်ဖုံႏနဝ်ꩻ ကမ္ဘာႏတလီꩻနမ်း အဝ်ႏရဲးပေ့ꩻခါꩻဒျာႏတဲင် လွူꩻထွားလꩻဒျာႏ ကမ္ဘာႏအထန်ႏဖဲ့ꩻ အာကာသထာꩻခြေင်ကိုနဝ်ꩻသွူ။ အာကာသ တယ်လီသကိုက်ယိုနဝ်ꩻ Lyman Spitzer ဖေႏကျံႏဉာဏ်ႏဒင်ႏနယ်စခါꩻဒျာႏ ခရိစ်နေင်ႏ ၁၉၄၆ ဗာႏတဲင် အရီးသွတ်ꩻ ကခွုမ်မာꩻထူႏသုင်ꩻဒါႏ အာကာသ တယ်လီသကိုက်နဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ အမေႏရိကန်ႏသီး Orbiting Astronomical Observatory နဝ်ꩻသွူ။ ထောင်လွူꩻထွားအီ ကမ္ဘာႏဟံႏ ရာႏသီးဥတုတာႏ ကခိဉ်ႏထေ့လွေꩻဒါႏ ကမ္ဘာႏဟံႏထျꩻ အာကာသတယ်လီသကိုက် ယဟန်ႏလဲ့ အဝ်ႏနေနေသွူ။

## အာႏကွိုꩻ
မဟာပုရိသလက္ခဏာႏ(၃၂)ပါꩻ

"မဟာပုရိသလက္ခဏာႏတန်(၃၂)ပါꩻ"
*၁။ သုပ္ပတိဋ္ဌိပါဒ-ခင်ႏယာꩻတွောင်း
*၂။ စက္ကပူရိတပါဒ-ခင်ႏယာႏကိုလက္ခဏာႏ(၁၀၈)ပါ
*၃။ အာယာတပဏှိက-ခင်ႏဒွိုႏတဝွုန်ꩻဆွာꩻ
*၄။ ဒီဃင်္ဂုလိက-စူခင်ႏလီးတရျော်
*၅။ မုဒုတလုဏဟတ္ထပါဒ-စူယာꩻခင်ႏယာꩻပွို့ꩻ
*၆။ ဇာလကဟတ္ထပါဒ-အနာတသွုန်ဝင်ꩻ
*၇။ ဥဿင်္ခပါဒ-ခင်ႏမဲ့ထင်ႏ
*၈။ ဧဏီဇင်္ဃ-ခင်ႏဖုံႏယာႏအဝ်ႏခူ
*၉။ ဒီဃဟတ္ထ-အုံထွိုင်ႏစမ်ႏလင်ꩻခင်ႏလေင်းထွꩻ
*၁၀။ ကောသောဟိတဝတ္ထဂုယှ-ဒီႏပီလောမ်
*၁၁။ သုဝဏ္ဏဝဏ္ဏ-ယာႏစေင်ႏရောင်ႏခမ်ꩻ
*၁၂။ သုခုမစ္ဆဝီ-ယာႏချောꩻဆား
*၁၃။ ဧကေကလောမ-ဆွောန်ႏတအောင်တလီး
*၁၄။ ဥဒ္ဓဂ္ဂလောမ-ဆွောန်ႏနာတဝဲတ်ꩻထွေကီ
*၁၅။ ဗြဟ္မုဇုဂတ-နမ်းစွောန်ႏ
*၁၆။ သတ္ထုဿဒ-စူခိုႏခင်ႏခိုႏပြေင်ငွေါန်ꩻယာႏဗွေ
*၁၇။ သီဟပုဗ္ဗဒ္ဓကာယ-ဗလဟဝ်
*၁၈။ စိတန္တရံသ-ပြေင်နမ်ႏခါႏယာႏဗွေ
*၁၉။ နိဂြောဓပရိမဏ္ဍလ-စူခြဲမ်လိတ်ꩻသောင်ꩻမဲန်ႏ
*၂၀။ သမဝဋ္ဋက္ခန္ဓ-ပြေင်ငွေါန်ꩻတဝုန်ꩻ
*၂၁။ ရသဂ္ဂသဂ္ဂီ-အာႏရုင်ႏဖြွီꩻဟဝ်
*၂၂။ သီဟဟနု-ကာႏပွေါင်ဗွေ
*၂၃။ စတ္တာလီသသမဒန္တ-တငါလိစ္ဆီ
*၂၄။ သမဒန္တ-တငါငီႏ
*၂၅။ အဝိရဋ္ဌဒန္တ-တငါဆိပ်
*၂၆။ သုက္ကဒါဌ-တငါဗွာအစွယ်ႏပါ
*၂၇။ ပဟုတဇိဝှ-ဖြေꩻဖါးဗွိုဆွာꩻ
*၂၈။ ဗြဟ္မဿရ-ငဝ်းဗိုန်ဗြဟ္မာႏ
*၂၉။ အဘိနီလနေတ္တ-မဲ့သိန်
*၃၀။ ဂေါပခုမ-မဲ့တရေꩻဗိုန်ဖိုးပေႏလွူးစ
*၃၁။ ဥဏ္ဏဇာတ-ဆွောန်ႏမွန်အဝ်ႏမဲ့ကူႏခါႏ
*၃၂။ ဥဏှီသသီသ-ကတောင်ကိုင်အဝ်ႏ။ အဝ်ႏမဟာဒါနသုတ်ကိုထေ။

### အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဘာႏသာႏ
လက္ခဏာႏပေႏ(၈၀)

"လက္ခဏာႏပေႏ(၈၀)"
၁။ စိတင်္ဂုလီ-စူနုံခင်ႏနုံခါႏပိတ်ꩻ
၂။ အနုပုဗ္ဗင်္ဂုလီ-စူခင်ႏနုံရျော်
၃။ ဝဋ္ဋင်္ဂုလီ-စူခင်ႏနုံတဒူ
၄။ တမ္ဗနခ-စူခင်ႏမီႏတနျာႏ
၅။ တုင်္ဂနခ-စူခင်ႏမီႏဆွာꩻ
၆။ သိနိဒ္ဓနခ-စူခင်ႏမီႏချောꩻ
၇။ နိဂ္ဂုဋ္ဌဂေါပ္ဖက-ခင်ႏမဲ့တရေꩻ
၈။ သမပါဒ-ခင်ႏယာꩻတွောင်း
၉။ ဝဇသမနကမ-လွေꩻထာꩻဗိုန်ဆင်ဆဒ္ဒန်
၁၀။ သီဟသမာနကမ-လွေꩻထာꩻယေန်ႏဗိုန်ကေသရီ
၁၁။ ဟံသသမာနကမ-လွေꩻထာꩻဗိုန်ဟင်္သာႏ
၁၂။ ဥသဘသမာနကမ-လွေꩻထာꩻဗိုန်ဖိုးဥသဘ
၁၃။ ဒက္ခဏဝဋ္ဋက္ကမ-ပင်ထွေဒဲင်ရီး
၁၄။ သမန္တစာရုဇာဏုမဏ္ဍလ-ခင်ႏလေင်းတဒွီႏ
၁၅။ ပရိပုဏ္ဏပုရိသဗျဉ္ဇန-စောမ္မျတ်
၁၆။ အဆိဒ္ဒနာဘိ-ပဒေဝွိုင်ꩻအဝ်ႏ
၁၇။ ဂမ္ဘီရနာဘိ-ပဒေယော့
၁၈။ ဒက္ခိဏဝဋ္ဋနာဘိ-ပဒေခွေါန်လေပ်ထွေ
၁၉။ ဣဘကရသဒိသ ဥရူသူဇ-စူဗောင်ကီႏဗောင်ဗိုန်ဆင်စူ
၂၀။ သုဝိဘတ္တဂတ္တ-နမ်းကီလဖွိုႏထိုမဲန်ႏ
၂၁။ အနုပုဗ္ဗဂတ္တ-နမ်းချောꩻပြေ
၂၂။ ပရိမဋ္ဌဂတ္တ-စေႏထွေကီလလုင်ꩻပတ်ငီႏ
၂၃။ ဩဏတုဏ္ဏတသဗ္ဗဂတ္တ-ပူႏအျော့ꩻမဲန်ႏငီႏ
၂၄။ အလီနဂတ္တ-ယာႏရီႏရူႏတဝ်း
၂၅။ တိလကာဒိရဟိတဂတ္တ-ဆိတ်ꩻမွန်းမုဲင့်ꩻထေအဲန္ထဝ်း
၂၆။ အနုပုဗ္ဗရုစိဂတ္တ-ဖုဲင်ႏထွား
၂၇။ ဝိသုဒ္ဓဂတ္တ-နမ်းကြောင်း
၂၈။ သုခုမာလဂတ္တ-နမ်းပနဲန်ႏ
၂၉။ သမ္မဂတ္တ-မဲ့ခွꩻ
၃၀။ ဥဇ္ဇလိတဂတ္တ-နမ်းရောင်ႏတင်္ခလုက်လိက်
၃၁။ ဝိမလဂတ္တ-နမ်းတခြီႏတသိုꩻအဗဲ့ꩻဗွို့ꩻတဝ်း
၃၂။ ကောမလဂတ္တ-အဝ်ႏဆားတသေႏ
၃၃။ သိနိဒ္ဓဂတ္တ-ချော်ꩻပြေ
၃၄။ သုဂန္ဓဂတ္တ-လွီးဟဝ်
၃၅။ ကောဋိသဟဿဗလဓာရဏ-အာႏတတွာစဲ့ꩻပိုႏတသဲန်
၃၆။ သုဝဏ္ဏတုင်္ဂနာသ-နေ့ꩻဖူကောင်ꩻစျူ
၃၇။ ရတ္တဒွိဇမံသ-ပြူတနျာႏ
၃၈။ သုဒ္ဓဒန္တ-တငါကြောင်း
၃၉။ သိနိဒ္ဓဒန္တ-တငါငီႏ
၄၀။ ဝိသုဒ္ဓန္ဒြိယ-ဣန္ဒြေႏကြောင်း
၄၁။ သုဝဋ္ဋဒါဌ-စွယ်ႏတဒူ
၄၂။ တိက္ခဂ္ဂဒါဌ-စွယ်ႏနာစျူ
၄၃။ ရတ္တောဋ္ဌ-ဖြောင်းဗီႏတနျာႏ
၄၄။ အာယတဝဒန-ဖြောင်းအွိုင်ꩻလုဲင်း
၄၅။ သုဂန္ဓမုခ-ဖြောင်းလွီးဟောမ်
၄၆။ ဂမ္ဘီရပါဏိလေခ-စူလုဲင်ꩻစဲင်း
၄၇။ ဥဇုလေခ-စူလုဲင်ꩻစွောန်ႏ
၄၈။ အာယတလေခ-စူလုဲင်ꩻဆွာꩻ
၄၉။ သုရုစိရသဏ္ဌာနလေခ-စူလုဲင်ꩻတရေꩻ
၅၀။ ပရိမဏ္ဍလကာယဇုတိက-နမ်းရောင်ႏတင်ႏ အဝ်ႏရမ်ꩻခူတကြဲမ်
၅၁။ ပရိပုဏ္ဏကပေါလ-ဗုဲင်ႏတဗူး
၅၂။ ရုစိယအာယတဝိသာလနေတ္တ-မဲ့ရောင်ႏအဝ်ႏငဝ်ꩻမျိုꩻ
၅၃။ ပဉ္စပသာဒနေတ္တ-မဲ့ခူꩻသောမ်ႏတသီးဗွာတနျာႏဖြေင်း
၅၄။ ကုဉ္စိတဂ္ဂဘမုက-မဲ့ကူႏမဲ့ခူꩻဆွောန်ႏတဝတ်
၅၅။ မုဒုတလုဏရတ္တဇိဝှ-ဖြေꩻတနျာႏ
၅၆။ အာယတစာရုကဏ္ဏ-နားလာႏဖါးဆွာꩻ
၅၇။ နိဂ္ဂဏိသိရ-ကတူးတဒွီႏ
၅၈။ နိဂုဠှသိရ-ဗိုမ်းစွောန်ႏတဝ်း
၅၉။ ဆတ္တသန္နိတစာရုသီသ-ကတူႏသောင်ရောင်ႏ ဗိုန်ပါꩻကင်းထီꩻ
၆၀။ သုဂန္ဓမုဒ္ဓ-ကတူႏလွီးဟောမ်
၆၁။ အာယတပုထုလနလာဋ-ကတောင်ခဲန်းဗိုန်ခမ္ပျာꩻ
၆၂။ သုသဏ္ဌာနဘမုက-မဲ့ကူႏတကောင်ႏ
၆၃။ အနုလောမဘမုက-မဲ့ကူႏနာစျူ ဗိုန်လာဆန်ꩻသိုမ်ဟာ
၆၄။ အာယတမဟန္တဘမုက-မဲ့ခူꩻဝွိုင်လုဲင်းဆွာꩻ
၆၅။ သဏှလောမဘမုက-မဲ့ကူꩻဆွောန်ꩻချော်ꩻ
၆၆။ သမလောမ-ဆွောန်ႏတအောင်တလီး
၆၇။ ကောမလလောမ-နမ်းဆွောန်ႏချော်ꩻ
၆၈။ ဘိဒဉ္စနလောမ-ဆွောန်ႏသိန်
၆၉။ ဒက္ခိဏဝဋ္ဋလောမ-ဆွောန်ႏလေပ်ထွေ အနာတဝဲတ်ꩻကီ
၇၀။ သိနိဒ္ဓလောမ-ဆွောန်ႏတကေꩻတဝ်း
၇၁။ သုနိလကေသ-ကလူꩻရောင်ႏဖြေင်းခေါင်ꩻဒေ့ꩻ
၇၂။ ဒက္ခိဏဝဋ္ဋ-ကဝီးလေပ်ထွေ
၇၃။ သုသဏ္ဌနကေသ-ကလူꩻဒေါ့ꩻငီႏ
၇၄။ သိနိဒ္ဓကေသ-ကလူꩻတကေꩻတဝ်း
၇၅။ သဏှကေသ-ကလူꩻချောꩻ
၇၆။ အလုလိတကေသ-ကလူꩻတရေင်တဝ်း
၇၇။ ကောမလကေသ-ကလူꩻရောင်ႏစိုႏ
၇၈။ သမသုဂန္ဓကေသ-ကလူꩻလွီးဟောမ်နုဲင်းကဝ်ႏ
၇၉။ သုခုမအဿာသပဿာသ-ထာꩻသာယေန်ဗွီႏ
၈၀။ ကေတုမာလာရတနဝိစိတ္တ-ကတူႏဝီးဗိုန်ကထိုမ်း ကေတုမာလာပုင်ႏအဝ်ႏ။
### အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဘာႏသာႏ
ပအိုဝ်ႏနေင်ႏတသာ

"ပအိုဝ်ႏနေင်ႏတသာ ခြီခြောဝ်ငဝ်းငွါ"
ခွိုꩻမွူးနီꩻယို၊ မူႏခိုအာဖုံႏ၊ ဖျော်ငါလွဉ်လဲန်း၊ ပွဲꩻခင်ကို။
စွိုးခွိုꩻအတန်၊ လိုꩻရုဲင်းယံနဝ်ꩻ၊ ဒေါ့ꩻသန်ဟော်ꩻဖေႏ၊ ငဝ်းနုဲင်းယို။
စွိုးခွိုꩻတွက်တာႏ၊ ယံချံꩻသာႏနဝ်ꩻ၊ အာႏသိုမ်အာႏပေါင်ꩻ၊ မာꩻမꩻထွာ။
၁။ "ပညာႏ""တခြိုꩻ"၊ အဲန်ထဝ်းလိုꩻနဝ်ꩻ၊ တသိုꩻအာႏရဲင်ꩻ ထေလွဟုဲင်း။
၂။ ဒါႏပညာႏသား၊ လိုꩻတဲးဝါးတဲ့၊ ယူႏထွားထွꩻဗွို့ꩻ၊ အွဉ်စွို့ꩻစွို့ꩻဟုဲင်း။
၃။ စွိုးခွိုꩻအကျိုꩻ၊ ယံထွာယိုꩻနဝ်ꩻ၊ လိုꩻရွဉ်သားတဲ့၊ ထေရွဉ်ဟုဲင်း။
စွိုးခွိုꩻတွက်တာႏ၊ အာႏသိုမ်အာႏ၊ ပေါင်ꩻဗာႏဖြွမ်းနေဟောင်း (ဖြွမ်းဒျာႏ၊ ဖြွမ်းဒျာႏ)
ဖြွမ်းထွူမာꩻဗာႏ၊ စွိုးခွိုꩻတာႏ (ခံႏမာꩻဒျာႏ၊ ခံႏမာꩻဒျာႏ)
နီကမာꩻဒါႏ၊ စွိုးခွိုꩻတာႏ (ခံႏအောင်ႏဗာႏ၊ ခံႏအောင်ႏဗာႏ)
### အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:
နောင်ယွေး ပညာႏရေꩻ လိတ်သွဉ်ကျောင်ꩻ

alt=အနယ်ႏပညာႏ ယံသေနာႏ |thumb|နောင်ယွေႏပညာႏရေꩻ လိတ်သွဉ်ကျောင်ꩻ
**နောင်ယွေးပညာႏရေꩻ သွဉ်လိတ်ကျောင်ꩻ**ယို အောဝ်ႏလွေꩻဒျာႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတောင်ႏကီꩻအခဝ်နဝ် ဝေင်ꩻနယ်ႏဖြယ်ကျောက်တလွုံꩻတန် အွိုင်ႏနောင်ကာꩻ နောင်ယွေးရပ်ကို နဝ်ꩻသွူ၊ အောဝ်ႏတောင်ႏကီꩻမဉ်ႏလင်ꩻနဝ်ꩻ၊ အောဝ်ႏ ၁၅ မဲင်ႏရပ်နဝ်ꩻသွူ၊ ရပ်ရာႏအောဝ်ႏရာꩻ အရပ်နဝ်ꩻ နောင်ကာꩻဒုံတန်ဆလꩻကွဉ်ႏ ၂ မဲင်ႏတဖူꩻရပ်သွူ။ မဉ်ႏအောဝ်ႏကျောက်တလွုံꩻထင်ႏနဝ်ꩻ ၊ပေါးတွိုႏသွူ အိန်ကျောင်းနောင်ကာꩻ ဆလꩻနဝ်ꩻ ညောင်ႏမွူးရဲဉ်ႏ အတွိုင်ꩻ လꩻလွဉ်စွိုꩻကွဉ်ႏဗွော့ꩻနဝ်ꩻလဲ့ တွိုႏလင်ႏစွဉ်ႏ ရပ်နောင်ယွေးသွူ၊ နောင်ယွေးပညာႏရေꩻ လိတ်သွဉ်ကျောင်ꩻယိုနဝ်ꩻ ဗွေႏပညာလောက (ပအိုဝ်ႏတရာꩻဟော်ꩻယံ) တွမ်ႏ ဗွေႏစင်ꩻအဂ္ဂဓမ္မ ဝွေꩻဗွေႏသီး နီပါꩻယို အွဉ်ငါတဲင် တယ်ႏထောင်ႏစ လွေꩻ ၁၃၈၀ နေင်ႏကိုသွူ၊ ကတယ်ႏထောင်ႏစလွေꩻနေင်ႏနဝ်ꩻ သွဉ်ဖေႏ လိုꩻယွဲးပေႏ ကျောင်ꩻသားသီး အခေႏခံႏ အိန်ႏကလေပ် နဝ်ꩻလွုမ်ꩻသွူ ၊  တွိုႏလွေꩻခန်း နေင်ႏထာႏဝကိုနဝ်ꩻ ဖော်ႏထန်ႏပါထဲင်းယင်း ကွန်ပျုတာ သွဉ်တန်ꩻနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ၊ ဝါႏတွင်ꩻသွံလာအကို သွဉ်ဖေႏပါတွမ်ႏ ပါဋိစ္စသမုပ္ပါတ်တရာꩻအုံ စတွမ်ႏ နုဲင်းယိုဖုံႏသွူ၊ 

**ပရိယတ္တိပညာႏရေꩻ** 

နောင်ယွေးပညာႏရေꩻ သွဉ်လိတ်ကျောင်ꩻယိုခါ အောဝ်ႏဗွောင်သွဉ်ပါထဲင်းယင်းလဲဉ်းသွူ၊ တယ်ႏကဗွောင်စ ကျောင်ꩻကို ဗွေႏရဟန်ꩻအေဝ်ႏကွိုင်ꩻဟွိုင်ႏသေႏသေႏသွူ၊ ပရိယတ္တိပညာႏရေꩻ လိတ်သွဉ်ကထိကဖုံႏနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ 

ဗွေႏကေသာရ၊ ဗွေႏမုနိန္ဒ၊ ဗွေႏအာစာရ၊ ဗ​ွေႏနာရိန္ဒ၊ ဗွေပညာလောက ၊ ဗွေႏ ပညာဘောဂ၊ ဗွေႏထေရာဝံသ၊ ဗွေႏဂန္ဂမာ၊ ဗွေႏစန္ဂာဝံသ ၊ ဗွေႏတေဇောဘာသ၊ သီႏဖုံႏသွူ၊   ပရိယတ္တိ လိတ်သွဉ်ဖုံႏတဲင် ယိုခါအောဝ်ႏနွို့ꩻဖြေႏလွေꩻ ကျောက်တလွုံꩻ လိတ်စေဌာန တွမ်ႏ ဟိုပုံꩻဗွေႏသံဃာႏသီးအွဉ်ငါ လိတ်စေပွယ်ꩻယို စွုမ်ႏနေင်ႏအောဝ်ႏနွို့ꩻဖြေႏလွေꩻနဝ်ꩻသွူ။ နေင်ႏ ၁၃၈၅ ဗာႏနိန်ႏ ကျောင်ꩻနောင်ယွေးကို ဝါႏဆိုႏသံဃာႏစာရင်ꩻ နဝ်ꩻ ဗွေႏရဟန်ꩻ အောဝ်ႏအပါꩻပေါင်ꩻ ၃၄ ပါꩻ။ ဗွေꩻသျင်ႏ ၄၇ ပါꩻသွူ၊ နောင်ယွေႏပညာႏရေꩻ လိတ်သွဉ်ကျောင်ꩻယို စွုမ်ႏလာ အောဝ်ႏဗွောင်သွဉ်ဖေႏ လောကီပညာႏ အင်္ဂလိပ်တွမ်ႏ ကွန်ပျုတာ သွဉ်တန်ꩻနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။

**လောကီပညာႏရေꩻ** 

နောင်ယွေးပညာႏရေꩻ လိတ်သွဉ်ကျောင်ꩻကိုယို လောကုတ် တွမ်ႏလောဂီꩻ ထီꩻဝီꩻဗွန်ပီငါႏ ကရိုꩻဒါႏငေါဝ်ႏယို အတွိုင်ꩻ လောကုတ်ပညာꩻလွုမ်ꩻတကာꩻတ​ောဝ်း လောဂီပညာႏလဲ အေဝ်ႏသွဉ်ဖေႏနဝ်ꩻသွူ၊  လောဂီꩻပညာႏဖုံႏနဝ်ꩻ အောဝ်ႏသွဉ်ဖေႏ အိန်ႏကလေတ်တွမ်ႏ ကွန်ပျုတာ ဂျပန်ဘာသာႏဖုံႏနဝ်ꩻသွူ၊

## အင်းရေႏချက်
ခေတ်ပညာႏရေꩻ ဖေႏကတွမ်ႏထဲ့ꩻလဲဉ်းဆုဲင်ꩻဗာႏမွုန်းတောဝ်း ၊  လိုꩻတွိုင်ꩻစွုမ်ႏဖြာꩻ ဖေႏကဒါႏဗာႏပညာႏ၊ ထာꩻသေတရာꩻဖေႏကအောဝ်ႏသွော့ မွိုး/ဖါ စွိုးခွိုꩻအလောင်း ၊  အကျင်ꩻစာႏရဲက် ဖေႏကဟောဝ်သွော့ ၊ နေႏတွမ်ႏ အနယ်ꩻပညာႏတဲင် စီꩻပွါꩻရေꩻယို ဖေႏကမာꩻနွောင်သွော့ အဝ်ႏနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ 
thumb|ပညာႏရေꩻ ကရိုꩻနဝ်ꩻလိုꩻသီး အသွီႏဖြွီꩻ

**နောင်ယွေးရပ်တွမ်ႏ လိုꩻအဖြာꩻပေါင်ꩻ** 

နောင်ယွေႏရပ်ကို လမ်ႏဗာႏပေါင်ႏ အေဝ်ႏ ၁၇၀ ယိုခါစာႏရင်အလꩻသွူ၊ လိုꩻစာႏရင်ꩻအလꩻ အေဝ်ꩻအဖြာꩻပေါင်ꩻ ၇၅၄ ဖြာာꩻသွူ၊ အသက် ၁၈ မာꩻကီꩻနဝ်ꩻအေဝ်ႏအဖြာꩻပေါင်ꩻ ၅၂၉ ဖြာꩻသွူ၊ သက် ၁၈ မာꩻလꩻနဝ်ꩻအေဝ်ႏ ၂၂၅ ဖြာꩻသွူ၊  လွေꩻအေဝ်ႏထိုꩻဝင်ꩻခမ်ႏသာႏနဝ်ꩻအေဝ်ႏ ၁၄၆ ဖြာꩻသွူ၊

## အာႏကွိုꩻ
မဲ့ထီလင်ꩻခရဲင်ႏ

**မဲ့ထီလင်ꩻခရဲင်ႏ** () () ယိုနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန်အကို ကအဝ်ႏပါဒါႏ ခရဲင်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ခရဲင်ႏရွုမ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒါႏခင်ႏလမ်းဝေင်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ ဝေင်ꩻမဲ့ထီလင်ꩻ ကိုသွူ။

## ဝေင်ꩻနယ်ႏတောမ်ႏဝေင်ꩻဖုံႏ

မဲ့ထီလင်ꩻခရဲင်ႏကို ကပါဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတောမ်ႏ ဝေင်ꩻဖုံႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏလယိုအတွိုင်ꩻသွူ-
*ဝေင်ꩻနယ်ႏမဲ့ထီလင်ꩻ
** ဝေင်ꩻမဲ့ထီလင်ꩻ
*ဝေင်ꩻနယ်ႏမလုဲင်
**ဝေင်ꩻမလုဲင်
*ဝေင်ꩻနယ်ႏတာသီ
**ဝေင်ꩻတာသီ
*ဝေင်ꩻနယ်ႏဝမ်းတွီင်း
**ဝေင်ꩻဝမ်းတွီင်း

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုခရဲင်ႏဖုံႏ
ဝေင်ꩻနယ်ႏနာထိုးစီး

**ဝေင်ꩻနယ်ႏနာထိုးစီး** (မန်း: နွားထိုးကြီးမြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Natogyi Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် မိဉ်းဆျန်ခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏရွုမ်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒျာႏ ဝေင်ꩻနာထိုးစီးကိုသွူ။

## ဝေင်ꩻနယ်ႏကိုကပါဒါႏ ဝေင်ꩻဖုံႏ
* ဝေင်ꩻနာထိုးစီး

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
ဝေင်ꩻနယ်ႏတောင်တာ

**ဝေင်ꩻနယ်ႏတောင်တာ** (မန်း: တောင်သာမြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Taungtha Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် မိဉ်းဆျန်ခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏရွုမ်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒျာႏ ဝေင်ꩻတောင်တာကိုသွူ။

## ဝေင်ꩻနယ်ႏကိုကပါဒါႏ ဝေင်ꩻဖုံႏ
* ဝေင်ꩻတောင်တာ

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
မိဉ်းဆျန်ခရဲင်ႏ

**မိဉ်းဆျန်ခရဲင်ႏ** () () ယိုနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန်အကို ကအဝ်ႏပါဒါႏ ခရဲင်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ခရဲင်ႏရွုမ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒါႏခင်ႏလမ်းဝေင်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ ဝေင်ꩻမိဉ်းဆျန် ကိုသွူ။

## ဝေင်ꩻနယ်ႏတောမ်ႏဝေင်ꩻဖုံႏ

မိဉ်းဆျန်ခရဲင်ႏကို ကပါဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတောမ်ႏ ဝေင်ꩻဖုံႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏလယိုအတွိုင်ꩻသွူ-
*ဝေင်ꩻနယ်ႏမိဉ်းဆျန်
**ဝေင်ꩻမိဉ်းဆျန်
**ဝေင်ꩻသီမီးခုံ
*ဝေင်ꩻနယ်ႏနာထိုးစီး
**ဝေင်ꩻနာထိုးစီး
*ဝေင်ꩻနယ်ႏတောင်တာ
**ဝေင်ꩻတောင်တာ

မိဉ်းဆျန်ခရဲင်ႏကို ကရီးခါ ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏကျောက်ပန်းတောင်းယို တွိုႏ ၂၀၁၄ ဗာႏ ဇန်နဝါရီလာ ၁၅ နီꩻနဝ်ꩻ လွောင်ႏဗူႏသော့ꩻလွေꩻလုဲင်ႏ ညောင်ဦးခရဲင်ႏကိုသွူ။တွိုႏ ၂၀၂၂ ဗာႏ ဧပီလာ(၃၀)နီꩻနဝ်ꩻ ဖꩻထန်ႏထိုꩻသွူ ဝေင်ꩻနယ်ႏငန်းသွန်တဲင် ထဲမ်သော့ꩻလွေꩻလုဲင်ႏ တဒါးအူးခရဲင်ႏကိုသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုခရဲင်ႏဖုံႏ
ဝေင်ꩻနယ်ႏမိဉ်းဆျန်

**ဝေင်ꩻနယ်ႏမိဉ်းဆျန်** (မန်း: မြင်းခြံမြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Myingyan Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် မိဉ်းဆျန်ခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏရွုမ်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒျာႏ ဝေင်ꩻမိဉ်းဆျန်ကိုသွူ။

## ဝေင်ꩻနယ်ႏကိုကပါဒါႏ ဝေင်ꩻဖုံႏ
* ဝေင်ꩻမိဉ်းဆျန်
* ဝေင်ꩻသီမီးခုံ

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
ပိဉ်အူးလွီင်ခရဲင်ႏ

**ပိဉ်အူးလွီင်ခရဲင်ႏ** () () ယိုနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန်အကို ကအဝ်ႏပါဒါႏ ခရဲင်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ခရဲင်ႏရွုမ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒါႏခင်ႏလမ်းဝေင်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ ဝေင်ꩻပိဉ်အူးလွီင် ကိုသွူ။

## ဝေင်ꩻနယ်ႏ တောမ်ႏ ဝေင်ꩻဖုံႏ

မဲ့ထီလင်ꩻခရဲင်ႏကို ကပါဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတောမ်ႏ ဝေင်ꩻဖုံႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏလယိုအတွိုင်ꩻသွူ-

*ဝေင်ꩻနယ်ႏပိဉ်အူးလွီင်
**ဝေင်ꩻပိဉ်အူးလွီင်

တယ်ႏ ၂၀၂၂ ဗာႏ လာဧပီ (၃၀)နီꩻနဝ်ꩻ လွောင်ႏဗူႏတသာလွေꩻထဲင်းယင်း ခရဲင်ႏတသာဖုံႏတဲင် ကရီးခါ ပိဉ်အူးလွီင်ခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏမတ်တယာနဝ်ꩻ ထဲမ်သော့ꩻလွေꩻလုဲင်ႏ အောင်မေတာသန်ခရဲင်ႏတသာကို၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏတပေက်စိဉ်း၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏမိုးကုတ်၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏသိဉ်းကူးဖုံႏနဝ်ꩻ လွောင်ႏဗူႏသော့ꩻလွေꩻလုဲင်ႏ တပေက်စိဉ်းခရဲင်ႏတသာကို နဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုခရဲင်ႏဖုံႏ
ဝေင်ꩻနယ်ႏညောင်ဦး

**ဝေင်ꩻနယ်ႏညောင်ဦး** (မန်း: ညောင်ဦးမြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Nyaung-U Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် ညောင်ဦးခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏရွုမ်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒျာႏ ဝေင်ꩻညောင်ဦးကိုသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏညောင်ဦးကိုနဝ်ꩻ ပဂံႏဒေႏသ၊ ဝေင်ꩻညောင်ဦးတောမ်ႏ ဝေင်ꩻငတယောက်ဖုံႏ အဝ်ႏပါသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
ဝေင်ꩻနယ်ႏတပေက်စိဉ်း

**ဝေင်ꩻနယ်ႏတပေက်စိဉ်း** (မန်း: သပိတ်ကျင်းမြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Thabeikkyin Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်ထင်ꩻသွတ်ꩻ တပေက်စိဉ်းခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏရွုမ်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒျာႏ ဝေင်ꩻတပေက်စိဉ်းကိုသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏတပေက်စိဉ်းကိုနဝ်ꩻ သမဲင်ꩻအကို အရေꩻတန်ခင်ႏလမ်းကထွာဒါႏ ဝေင်ꩻစခါတွူးကောင်ꩻဒေႏသ တောမ်ႏ ဝေင်ꩻတပေက်စိဉ်းဖုံႏ အဝ်ႏပါသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
ဝေင်ꩻနယ်ႏမိုးကုတ်

**ဝေင်ꩻနယ်ႏမိုးကုတ်** (မန်း: မိုးကုတ်မြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Mogok Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်ထင်ꩻ တပေက်စိဉ်းခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏရွုမ်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒျာႏ ဝေင်ꩻမိုးကုတ်ကိုသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏမိုးကုတ်နဝ်ꩻ လုံးကောင်တခြာဖုံႏ အဝ်ႏလွိုင်ႏအာငါႏတဲင် ပတ်တမျာꩻ၊ နီလာ၊ ခံꩻ စတဲင် လုံးဟဝ်ရတနာႏဖုံႏ အဝ်ႏထန်ႏဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
ဝေင်ꩻနယ်ႏသိဉ်းကူး

**ဝေင်ꩻနယ်ႏသိဉ်းကူး** (မန်း: စဉ့်ကူးမြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Singu Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် အခဝ်ထင်ꩻ တပေက်စိဉ်းခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏရွုမ်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒျာႏ ဝေင်ꩻသိဉ်းကူးကိုသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏအအဲဉ်ႏအလုဲင်းနဝ်ꩻ အဝ်ႏစတုရန်းမဲင်ႏ ၈၀၀ ရပ်တဲင် လုံးဆျာဗဲ့ꩻကောင်လဲ့ အဝ်ႏနဝ်ꩻသွူ။ ခူႏထူႏသွူ လုံးဆျာဗဲ့ꩻတဲင် အဝ်ႏမာꩻတယ်ႏလူႏပူႏဇောႏလွေꩻ ဖရာꩻရုထုတောႏဖုံႏ၊ လိတ်လုံႏဗီႏဖုံႏ နဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
ဝေင်ꩻနယ်ႏစျောက်ပဒေါင်း

**ဝေင်ꩻနယ်ႏစျောက်ပဒေါင်း** (မန်း: ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Kyaukpadaung Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် ညောင်ဦးခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏရွုမ်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒျာႏ ဝေင်ꩻစျောက်ပဒေါင်းကိုသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏစျောက်ပဒေါင်းကိုနဝ်ꩻ ပုပ္ပါးဒေႏသ ပုပ္ပါးကောင်၊ မေႏကောင် တောမ်ႏ ဝေင်ꩻစျောက်ပဒေါင်းဖုံႏ အဝ်ႏပါသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။

ဖဲ့ꩻတွို့ꩻနဝ်ꩻ မကွေးတွိုင်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏချောက်၊ ဧရာႏဝတီႏခြောင်၊ ဖဲ့ꩻထင်ꩻနဝ်ꩻ ပဂံႏ-ညောင်ဦးနယ်ႏ၊ ဖဲ့ꩻကွဉ်ႏနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏမလုဲင်၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏမဲ့ထီလင်ꩻ၊ ဖဲ့ꩻနဝ်နဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏနတ်မောက်၊ ဖဲ့ꩻတွို့ꩻနဝ်နဝ်ꩻ ယေနံဆျောင်း၊ မကွေးနယ်ႏဖုံႏ အဝ်ႏခူခါꩻနဝ်ꩻသွူ။ တောမ်ႏဝေင်ꩻမိဉ်းဆျန်နဝ်ꩻ ဗော့ꩻညာꩻအဝ်ႏ ၅၈ မဲင်ႏသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏဧရိယာႏအအဲဉ်ႏအလုဲင်ႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏစတုရန်းမဲင်ႏ ၇၅၈ မဲင်ႏရပ်တဲင် လိုꩻဖြာꩻခြွဉ်းနဝ်ꩻ ၂၀၁၄ ဗာႏ စာႏရင်ꩻအလꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏ ၂၆၁,၈၀၀ ဖြာꩻနဝ်ꩻသွူ။  ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ ဗုဒ္ဓဘာႏသာႏ မန်းလိုꩻမျိုꩻအဝ်ႏအုံသော့ꩻအာသွတ်ꩻနဝ်ꩻသွူ။

ကဲဉ်းအာနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ သွို့ꩻခြံထာꩻလိုပ်ꩻသားဒျာႏကဲဉ်းအာတဲင် ဝေင်ꩻနယ်ႏယိုနဝ်ꩻ တောင်းလျက်ꩻ(တောင်းလုဲင်)၊ ဗေဟံႏ၊ ထေင်၊ နမ်းမန်ꩻ၊ ဗာႏ၊ မောင်းကြဲင်ႏ၊ ဩဇာႏရာႏ၊ နဂါꩻမောက်ရာႏ တောမ်ႏ တနက်ခါꩻ မွန်းဖုံႏ ထန်ႏအာဒါႏ အရပ်ဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻနဝ်ꩻအဝ်ႏလွေꩻ တဖူꩻဆွုမ်ႏကိုတဲင် ကာꩻတဖူꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏဆွိုက်တောမ်ႏ မန်ႏတလေꩻ-ရန်တကုင်ႏဖုံႏ၊ မဲ့ထီလင်ꩻ-ဖြဝ်ꩻခမ်းဖုံႏ၊ ပဂံႏ-ညောင်ဦးဖုံႏ၊ မကွေး-ဆျောက်ဖုံႏတဲင် ကွုန်ꩻဟွိုင်ꩻလွဉ်ဒါႏ ဝေင်ꩻတဝေင်ꩻဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။

## မိဉ်ꩻတန်ထင်ႏသျာꩻဒါႏခင်ႏလမ်းဖုံႏ
thumb|alt=Mountain Poppa|ပုပ္ပါးကောင်ပေႏ တောင်ကလပ်
မိဉ်ꩻတန်တင်ႏသျာꩻဒါႏ ဖရာႏစေႏတီႏဖုံႏနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ ဖရာꩻမြရွေဂူ တောမ်ႏ ဖရာꩻရွေတောင်ဦး၊ ဖရာꩻမြို့ဦး ဖုံႏဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻဖဲ့ꩻကွဉ်ႏထင်ꩻ (၈)မဲင်ႏရပ်ကို ကအဝ်ႏဒါႏ ပုပ္ပါးကောင်ယိုလဲ့ မိဉ်ꩻတန်တင်ႏသျာꩻထွူတကာႏတဝ်း အထိုအဝ်ႏ ပေ ၄၉၈၁ ပေတဲင် တဖူꩻထင်ႏလယ်ႏကောင်စခန်ႏဖုံႏတဲ့အဝ်ႏနဝ်ꩻသွူ။ ပုပ္ပါးကောင်ယိုနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ မေႏကောင်(မီးတောင်)တဖြုံႏနဝ်ꩻသွူ။ မုန့်ပြားသလက်(တခိုးတပျာႏ)လဲ့ စျောက်ပဒေါင်းကိုနဝ်ꩻ တခိုႏမိဉ်ꩻတန်တမျိုꩻဒျာႏသွူ။ စျောက်ပဒေါင်း တောင်းလျက်ꩻတောမ်ႏ နွေႏကျော်ဖုံႏလဲ့ မိဉ်ꩻတန်နေနေသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
ဝေင်ꩻနယ်ႏပျော်ဘွယ်

**ဝေင်ꩻနယ်ႏပျော်ဘွယ်** (မန်း: ပျော်ဘွယ်မြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Pyawbwe Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် ယမဲးတိဉ်းခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏရွုမ်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒျာႏ ဝေင်ꩻပျော်ဘွယ်ကိုသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
သန်းဆွေ (ပိုလ်ႏတန်)

**ဦးသန်းရွေ**' (**တန်းသွေ**)နဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ ထွာလွေꩻမန်းခမ်း ခမ်းထီအတန်အကယ်ႏ တယ်ႏနေင်ႏ ၁၉၉၂ ဗာႏ ဗꩻတွိုႏလွေꩻ ၂၀၁၁ ဗာႏအကို နုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ အခိန်ႏနဝ်ꩻ ဝွေꩻယို ထူႏလွေꩻအာႏဏာႏ မန်းခမ်းဝွန်ႏတန် ရဲးကမ်းကာႏကွယ်ႏရေꩻ  တွမ်ႏ ခမ်းခြွဉ်းဗူႏ တဉ်ႏခြွော့ရေꩻ တွမ်ႏလွိုင်ႏကွုန်ꩻရေꩻအစွိုꩻ (ပြည်ထောင်စု ကြံ့ခိုင်ရေး နှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးအသင်း)ဥက္ကဋ္ဌ စတွမ်ႏ အရေꩻတန်သွတ်ꩻ   အာႏဏာႏယို ဝွေꩻထူႏလို့လွေꩻနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ ဝွေꩻနဝ်ꩻ တွိုႏ ၂၀၁၁ ဗာႏ မတ်လာကို တရာႏဝင်ႏ အုံပဆားလွေꩻခန်းဒျာႏ ခမ်းထီတန်အတန်အကယ်ႏ ထာꩻမာꩻအရာႏနဝ်ꩻသွူ။

## ဖဝပေႏခါ
ဦးသန်းရွေနဝ်ꩻ လွူးဖွာꩻဒျာႏ ၁၉၃၃ ဗာႏနေင်ႏ ဖေဖော်ဝါရီလာ ၂ နီꩻ ကျာႏသပတေꩻနီꩻ မွူးရဝ်ꩻခိုႏအခိန်ႏ လွူႏဖွာꩻလင်ꩻ ကျောက်သယ်ဝေင်ꩻနယ်ႏ ၊ အင်ႏမဒုံ အဖာ ဦးလေးမြင့်၊ အမွိုး ဒေါ်စိမ်ႏရင် သီး လွူးဖွာꩻလင်ꩻနဝ်ꩻသွူ။ သန်းရွေယို ထင်ႏစကျောင်ꩻ ကျောက်သယ်ဝေင်ꩻကိုနဝ်ꩻသွူ၊ တယ်ႏစꩻ ခရစ်နေင်ႏ ၁၉၅၁ ဗာႏ၊ အသက် ၁၈ နေင်ႏအကို ၊သွဉ်တွိုႏဗႏလွေꩻခန်း အတန်ꩻ ၁၀ ဆီသွူ၊  အောင်ႏတအောင်ႏတဝ်းနဝ်ꩻ သေထွꩻလꩻလို့တဝ်းသွူ၊ တွိုႏနဝ်ꩻတွော့ꩻ တယ်ႏစလွေꩻ နေင်ႏ ၁၉၅၂ အကို နွို့ခွုမ်မာꩻလွေꩻခန်း ထာꩻမာꩻ မိတ်ထီလာႏ လိတ်တွိုက်(စာတိုက်) စာႏရေꩻ တဖြာꩻအနေႏသွူ၊ ခရစ်နေင်ႏ ၁၉၅၃ အကိုဖေႏနေးကထွာ တပ်မတောႏတန် တဲင် နွို့ဖြေႏလွေꩻခန်ႏ  တပ်မတော်ႏ လေ့ကျင့်ရေꩻကျောင်ꩻ  OTS အပတ်စဲဉ်ႏ (၉) တဲင် ခံႏလွေꩻဗာႏခန်းဝင်ꩻလွိုက်ရွေꩻ ဒုဗိုလ်း ခင်ႏလမ်ႏကိုနဝ်ꩻသွူ၊  ပိုးတန် သန်းရွေကိုႏပဲင်ႏအမုဲင်နဝ်ꩻ ထွာလွေꩻ ၆၇၁၀ အမုဲင် (၁) ခြေလျှင်တပ်ရင်း (ထောင်ခင်း စဲ့စွိုꩻကို ထဲ့လွေꩻခန်ႏထာꩻမာꩻနဝ်ꩻသွူ။ 

## စဲ့ꩻရေꩻထာꩻမာꩻ တာႏဝွန်ႏ
၁၉၅၂ နေင်ႏကို ထင်ႏခန်း ပိုလ်ႏတန်ထွာပိုလ်ႏလောင်ꩻသွဉ်တန်ꩻ အမုဲင် ၉ ထွူတဲင် နွို့ꩻမာꩻလွေꩻခန်ႏထာꩻမာꩻ နေင်ႏ ၁၉၅၃ ဗာႏ  ဇူလုဲင်လာ (၁)နီꩻ အမုဲင် (၁) ခြေလျှင်တပ်ရင်းကို နဝ်ꩻသွူ၊ နေင်ႏ ၁၉၅၅ နေင်ႏကို ဇူလုဲင်လာ (၁၁) နီꩻ လꩻလွေꩻ ပိုလ်ႏတန်အရာႏ ၊ (၁၉၅၇၀ ) ဖေဖော်ဝါရီလာ (၂၁ )နီꩻနဝ်ꩻ လက်ခံႏထူႏလွေꩻခန်း ပိုလ်ႏတန်အရာႏတဲင်  ထွာလꩻလွေꩻခန်း တပ်ဖြယ်ကဲႏတဲင် ခွုမ်စံႏတငါငါလွေꩻခန်း ပိုလ်ႏတန်ထာꩻမာꩻ နဝ်ꩻသွူ။ 

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မျန်မာလိုꩻခွိုꩻဖုံႏ နမ်းခြောင်ꩻခရာႏ
ဝေင်ꩻနယ်ႏမဟာအောင်မေ

**ဝေင်ꩻနယ်ႏမဟာအောင်မေ** (မန်း: မဟာအောင်မြေမြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Mahaaungmye Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် ဝေင်ꩻတန်မန်ႏတလေꩻ ဝေင်ꩻကဲဉ်အခဝ်နဝ်ကိုတဲင် လိုꩻကအဝ်ႏအုံသော့ꩻအာမွေးဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဖြုံႏဒျာႏတဲင် ခရဲင်ႏ၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏ ရွုမ်ꩻဖုံႏလဲ့ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ဖဲ့ꩻတွို့ꩻနဝ်ꩻ ဧရာႏဝတီႏခြောင်၊ ဖဲ့ꩻထင်ꩻနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏဆျန်းအေးတာသန်၊ ဖဲ့ꩻနဝ်ဖဲ့ꩻနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏဆျန်းမျတာသီ ဖုံႏ အဝ်ႏခူရောင်ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ဝေင်ꩻမန်ႏတလေꩻအကို မိဉ်ꩻတန်ထင်ႏသျာꩻခင်ႏလမ်း ကထွာဒါႏ မန်ႏတလေꩻတက္ကသိုလ်ႏလဲ့ အဝ်ႏသော့ꩻ မဟာအောင်မေဝေင်ꩻနယ်ႏကိုသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
ဝေင်ꩻနယ်ႏဆျန်းအေးတာသန်

**ဝေင်ꩻနယ်ႏဆျန်းအေးတာသန်** (မန်း: ချမ်းအေးသာစံမြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Chanayetharzan Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် ဝေင်ꩻတန်မန်ႏတလေꩻ ဝေင်ꩻကဲဉ်ကိုတဲင် ဝေင်ꩻနယ်ႏ ရွုမ်ꩻဖုံႏလဲ့ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ဖဲ့ꩻတွို့ꩻနဝ်ꩻ ဧရာႏဝတီႏခြောင်၊ ဖဲ့ꩻကွဉ်ႏဖဲ့ꩻနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏပတေင်စီး၊ ဖဲ့ꩻထင်ꩻနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏအောင်မေတာသန်၊ ဖဲ့ꩻနဝ်ဖဲ့ꩻနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏမဟာအောင်မေ ဖုံႏ အဝ်ႏခူရောင်ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏဆျန်းအေးတာသန်နဝ်ꩻ ဝေင်ꩻတန်မန်ႏတလေꩻကို စီꩻပွာꩻရေꩻတာႏ ထွာအချက်ချကျဟံႏနယ်ႏဒျာႏတဲင် ဝေင်ꩻကို အဓိက ဆေꩻဈေးချိုတော် တောမ်ႏ ဟိုတယ်အလင်ဖုံႏလဲ့ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
ဝေင်ꩻနယ်ႏပီစီးတခွန်

**ဝေင်ꩻနယ်ႏပီစီးတခွန်** (မန်း: ပြည်ကြီးတံခွန်မြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Pyigyitagon Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် ဝေင်ꩻတန်မန်ႏတလေꩻ အခဝ်နဝ်ကိုတဲင် ဝေင်ꩻနယ်ႏ ရွုမ်ꩻဖုံႏလဲ့ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏပီစီတခွန်ကိုနဝ်ꩻ မန်ႏတလေꩻစက်မုဇုန်လဲ့ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
ဝေင်ꩻနယ်ႏဆျန်းမျတာသီ

**ဝေင်ꩻနယ်ႏဆျန်းမျတာသီ** (မန်း: ချမ်းမြသာစည်မြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Chanmyathazi Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် ဝေင်ꩻတန်မန်ႏတလေꩻ အခဝ်နဝ်ကိုတဲင် ဝေင်ꩻနယ်ႏ ရွုမ်ꩻဖုံႏလဲ့ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ဖဲ့ꩻတွို့ꩻနဝ်ꩻ ဧရာႏဝတီႏခြောင်၊ ဖဲ့ꩻထင်ꩻနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏမဟာအောင်မေ၊ ဖဲ့ꩻနဝ်ဖဲ့ꩻနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏပီစီးတခွန် ဖုံႏ အဝ်ႏခူရောင်ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏဆျန်းမျတာသီနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻတန်မန်ႏတလေꩻကို မိဉ်ꩻတန်တင်ႏသျာꩻဒါႏ ဖရာꩻတန်မဟာမျတ်မုနိလဲ့ အဝ်ႏသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
ဝေင်ꩻနယ်ႏယမဲးတိဉ်း

**ဝေင်ꩻနယ်ႏယမဲးတိဉ်း** (မန်း: ရမည်းသင်းမြို့နယ်) (အဲင်းကလေတ်: Yamethin Township) နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မျန်မာခမ်းထီ အခဝ်ထာႏဝ မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻဒေႏသတန် ယမဲးတိဉ်းခရဲင်ႏကို ကအဝ်ႏပါသော့ꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏတဖြုံႏဒျာႏသွူ။ ဝေင်ꩻနယ်ႏရွုမ်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏသော့ꩻဒျာႏ ဝေင်ꩻယမဲးတိဉ်းကိုသွူ။

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:မန်ႏတလေꩻတွိုင်ꩻကိုဝေင်ꩻနယ်ႏဖုံႏ
အတွယ်ꩻ(၅) သွဉ်ခန်ꩻ(၁)

သွုံꩻအာ - က ခ င စ ဆ ည တ ထ ဒ န ပ ဖ ဗ မ ယ ရ လ ဝ သ ဟ(အဖြုံႏ ၂၀-ယိုသွူ။)
လိတ်မွူးအတွယ်ꩻ(၅)၊ သွဉ်ခန်ꩻ(၁)၊ ဖတ်လွူꩻခန်ꩻအမုဲင်(၁)
အုံလိန်ႏလိန်ႏမာႏမာႏထာꩻနေား
ဗွေႏဗွန်ထီသိမ်ႏ
လွေꩻယုန်ꩻဗွူ ယုန်ꩻဗေဟံႏ
လုပ်ꩻမွေးထာꩻသား ခြွေကဲဉ်းအာ။
ဆို့ꩻအာအာ သေင်ႏမုဲင်းသက်ꩻလုဲင်း
ထမ်ႏထာꩻလူႏ ကျူႏလေပ်ဘုရာꩻ
သꩻဗိုန်ပီဝင်ꩻ ပအိုဝ်ႏချင်ꩻ
ပအိုဝ်ႏလိတ်စောင်ႏ ထွားမူႏမောင်ႏ။
လိတ်မွူးအတွယ်ꩻ(၅)၊ သွဉ်ခန်ꩻ(၁)၊ ဖတ်လွူꩻခန်ꩻအမုဲင်(၂)
စိတ်သွော့ပတီꩻ ပနီꩻနီꩻ
ဆွဉ်းစိမ်ꩻယာဗွာ သီတငါ
ဟိုႏပꩻလုံးသူꩻ မာꩻတဖူꩻ
သျင်ႏလောင်ꩻထုမ်းသေ သွံရျာꩻဗွေ။
ပအိုဝ်ႏပိုမူႏ လေင်းဒါႏလူႏ
ကေပ်ꩻရွဉ်လူႏထာꩻ နာႏတရာꩻ
ခမ်းသားချင်ꩻချင်ꩻ မိုတ်လို့ဝင်ꩻ
ပွယ်ꩻသွဉ်တန်ꩻအောင်ႏ ပျောႏမူႏမောင်ႏ။

သွုံꩻအာ - က ခ ပ ဖ ဗ မ လ သ (ယို ၈-ဖြုံႏသွူ။)
လိတ်မွူးအတွယ်ꩻ(၅)၊ သွဉ်ခန်ꩻ(၂)၊ ဖတ်လွူꩻခန်ꩻအမုဲင်(၁)
အုံပျင်ႏလွꩻဗုဲင် ယားကုဲင်အချိန်ႏ
နေးတွမ်ႏမေတ္တာႏ အုပ်ချုပ်
ချောက်ကုဲင်ဒါႏဝင်ꩻ ဟောဝ်တဝ်းရင်ꩻ။
လိတ်မွူးအတွယ်ꩻ(၅)၊ သွဉ်ခန်ꩻ(၂)၊ ဖတ်လွူꩻခန်ꩻအမုဲင်(၂)
အချိန်ႏနားရီႏ ရိုႏသေႏညီႏ
ဝင်ꩻထီႏနာꩻနီ လွစ်သွင်ꩻဖွီ
အုပ်ချုပ်ရေꩻတာႏ လိုႏလိုꩻဒါႏ
အမာႏလွစ်ကင်ꩻ ရက်သညင်ꩻ
ခွန်နင်ꩻသီးယို ထင်ႏကျောင်ꩻကို
မူႏခိုဓိဋ္ဌာန်ႏ ဆုꩻနိဗ္ဗာန်ႏ။

သွုံꩻအာ - က ခ ပ ဖ (ယို ၄-ဖြုံႏသွူ။)
လိတ်မွူးအတွယ်ꩻ(၅)၊ သွဉ်ခန်ꩻ(၃)၊ ဖတ်လွူꩻခန်ꩻ(၁)
လိုꩻပြိန်ꩻသားခြာ ဒေါ့ꩻဗာႏအာ
ပြာꩻတဒွီခါ အိန်ခြိမ်ꩻပါ
ဖီးအွာဖုံႏညီႏ ထွာဖြုန်ႏဒီႏ
ထျခြုမ်ႏဗေသေင် အံႏခြေင်ခြေင်
လမ်းသောင်လမ်းထျꩻ သဲ့ꩻကြေင်းမꩻ
နမ်းယင်လမ်းယင် သျင်ꩻကြောင်းစင်။
လိုꩻပြိန်ꩻဝင်ꩻလဲဉ် လွူးထဲင်းဒဲဉ်
ဖက်ꩻခေါ်ကြိပ်ꩻတန် ထိုအခန်
လွေꩻပြုတ်ꩻနွေႏဒီႏ လိုꩻစွိုꩻညီႏ
သေင်ႏပင်ခြုမ်ႏငါႏ လင်ꩻထဲ့ဒါႏ။
ဇာတ်ခြေင်ႏလောင်းငါ လိုꩻစွိုꩻအာ
ခွမ်ꩻလာꩻဖြေင်းယို နီရက်လွို
ခူႏသဲင်ꩻထီခြောင် နီဒုံသောင်
မွူးခေ့ꩻမꩻကျောင်ႏ ဝါႏအွတ်ခြောင်ႏ။
### အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:လိတ်လုဲင်ꩻ
လိတ်မွူးအတွယ်ꩻ(၆)

သွုံꩻအာ -  က ခ င စ ဆ တ ထ ဒ န ပ ဖ ဗ မ ယ ရ လ ဝ သ ဟ (အဖြုံႏ ၁၉-ယိုသွူ။)

လိတ်မွူးအတွယ်ꩻ(၆)၊ သွဉ်ခန်ꩻ(၁)၊ ဖတ်လွူꩻခန်ꩻ(၁)

လယ်ႏလွုက်ꩻထာꩻ ဝင်ꩻယွူးဒါႏလိုꩻ

ယွုတ်ပင်ႏထို ပညာႏရေꩻ

ကွိုက်ꩻလိုꩻမွိုက် ထွာလိုꩻယွုတ်

ကျိုႏဆွုမ်ႏဒျာႏ ခွန်တွမ်ႏနင်ꩻ

မော့ꩻခွဲးခွိုန်ꩻချာ ပအိုဝ်ႏအာ

လောင်ႏလွိုးပယွိုမ်း ဝင်ꩻရက်အာ

မေတ္တာႏတဖွေါင်ꩻ အဟဝ်သွတ်ꩻ။

ခွုင်းကားလိုꩻကျောင်ꩻ သင်္ဃာႏပေါင်ꩻ

ဖြေꩻစာကျင်ႏလယ်ႏ ထွာကွုန်ႏသယ်ႏ

ထေင်းဒဲဉ်အွုပ်ꩻခံꩻ ဖူးမူႏနံꩻ

ဗွူဟူဗေဟံႏ အဝ်ႏပွုမ်ႏပံႏ

အွꩻအံႏလွိုင်ႏအာ နန်းတဝ်းခြာ

နေင်ႏဟာပွယ်ꩻကွိုန်ꩻ ယူႏလꩻခွိုန်ꩻ

နင်ႏဝွိုန်ꩻစေႏတနာႏ စွိုမ်းဟဝ်ငါႏ

သꩻရာႏတဉ်ႏခွေါင် တရာꩻဗွောင်။

သွုံꩻအာ - က ခ ပ ဖ ဗ သ (ယို ၆-ဖြုံႏသွူ။)

လိတ်မွူးအတွယ်ꩻ(၆)၊ သွဉ်ခန်ꩻ(၂)၊ ဖတ်လွူꩻခန်ꩻ(၁)

မာꩻသျွုတ်မွိုန်းထာꩻလုဲင်း

စုဲင်ႏဖျုန်ꩻတမွိုꩻမွိုန်းရွဉ်ဟုဲင်း

ခွေကျွိုက်သꩻဟောဝ်ငါႏ။

လိတ်မွူးအတွယ်ꩻ(၆)၊ သွဉ်ခန်ꩻ(၂)၊ ဖတ်လွူꩻခန်ꩻ(၂)

လိုꩻသျွုတ်တဖြာꩻ ပါꩻဆွမ်ꩻခါꩻ

တချွုန်ဖျွုန်ꩻရွဉ် ကေန်ꩻခြေားလွဉ်

ကျွိုက်သꩻလွိုက်လꩻ ဖက်ꩻခေါ်ဆꩻ။

သွုံꩻအာ - က ခ ပ ဖ (ယို ၄-ဖြုံႏသွူ။)

လိတ်မွူးအတွယ်ꩻ(၆)၊ သွဉ်ခန်ꩻ(၃)၊ ဖတ်လွူꩻခန်ꩻ(၁)

ပါꩻဒုံႏဂီတာ သင်ႏခြွုင်ꩻခြွုင်ꩻ

ပါꩻပေႏတဖြွုန်းထာꩻ

ယားမွိုန်းဖြွုမ် တဲစ်ꩻဒါႏလိုꩻ

ခမ်းပြွိုင်းဟောဝ်ငါႏ

စက်ခြွုတ်ဗွူနောဝ်ꩻ လို့ကားမုဲင်ꩻ

ဖြွုမ်ဖူႏ ဖြွိုမ်ဖူႏ ဟဲ့ꩻနီမျိုꩻ

အုံဖြွောင်ႏဖြွောင်ႏထာꩻ ထုမ်ႏတရာꩻ။

လိတ်မွူးအတွယ်ꩻ(၆)၊ သွဉ်ခန်ꩻ(၃)၊ ဖတ်လွူꩻခန်ꩻ(၂)

တိန်ႏတန်တဗွုင်ꩻ သင်ႏခြွုင်ꩻခြွုင်ꩻ

ထာꩻခြွုတ်ခြက်ခါႏ လွေꩻယပ်ꩻငါႏ

ကြွုမ်ဒီႏကြွုမ်ဆုံꩻ စာဟိုပုံꩻ

ခြွိုင်သုဲင်ꩻထွားလွိုက် မာꩻလမ်းတွိုက်။

ခြွူႏခြွိုန်တွောင်းမꩻ ယဲက်ထွားလꩻ

ပါꩻဖဲ့ꩻဖြွိုမ်းဆုံꩻ နွို့ဗာႏပုံꩻ

ယာလျားချိန်ႏခါႏ ခြွောင်ꩻသေင်ႏလာႏ

လွောင်ႏဗူႏထွာအာႏ စွိုးခွိုꩻတာႏ။

ပေႏတန်မူႏခို မတ်သွော့ယို

(၁) လိတ်ပအိုဝ်ႏယို - မူႏခိုသွုံꩻတာႏ

ထေရ်ႏတန်ဗွန်ဖြား - ထီႏထွားထိုဆွာꩻ

ယံတဲမ်းထေထန်ႏ - တောင်ꩻပြန်ႏခါꩻဗာႏ

သုနန္ဒ - ထေရထီသိမ်ႏထွာ။

(၂) တရေင်(ရိန်)သွံရျာꩻ - လွိုခါꩻကွတ်ꩻဗာႏ

ဒဲဉ်ရုတ်ꩻဗွေနေား - ကူꩻကေားတောင်ꩻခါꩻ

တဲမ်းတသာဖေႏ - နင်ꩻနွေႏနီꩻဒျာႏ

ထွူဖြီႏစီႏ - ကထီႏဟွိုန်ဟောဝ်အာ။

(၃) တရေင်(ရိန်)သွံအီ - သွံဆီကွတ်ꩻဗာႏ

နောင်ယာသုဲင်ꩻရပ် - ပွယ်ꩻမျတ်နောဝ်ꩻရာꩻ

တကာႏဆန္ဒ - ဗွိုန်လွသင်္ဃာႏ

နီလိတ်တာႏ - အွဉ်ႏဒျာႏအထွူထွာ။

(၄) တရေင်(ရိန်)သွံရျာꩻလစ်ꩻဆီ - သွဉ်ကီယံသာႏ

နီလိတ်ပအိုဝ်ႏ - ကလိုႏဖန်ခါꩻ

အမဉ်ꩻနာႏမ - စစရာႏရာႏ

သင်္ဃာႏဗွေႏ - မာꩻဖေႏသွဉ်သွုပ်ငါ။

### အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:လိတ်လုဲင်ꩻ