ဗွေႏဗွန်

**"ဗွေႏဗွန်"**
### ဇာတ်ကိုကပါသော့ꩻဒါႏလိုꩻဖုံႏ
၁။ ဗွေႏဗွန် (သက်တောႏလစ်ꩻဆီရပ်)
၂။ တကျောႏ (ဒဲဉ်သွမ်ꩻပသာသား)
၃။ ဗွေႏသျင်ႏနီပါꩻ
၄။ စင်ꩻဖါသော်ꩻ (ဖြားဒုံ၊ သက်လစ်ꩻဆီရပ်)
၅။ တမွစ် (လိုꩻပေႏသက်သွံနေင်ႏရပ်)
၆။ တပျာꩻ (ယာသား၊ သက်သုမ်ဆီရပ်)
### ဇာတ်ခြေင်ႏပွုံႏ
ဇာတ်ခြေင်ႏနဝ်ꩻ ဗွိုန်ဗာႏဗွေႏဗွန်ကျောင်ꩻတကျောင်ꩻ၊ ဗွေႏဗွန်ခင်ႏလံးအုံတပန်ꩻလောင်း၊ ဗွေႏဗွန်ခင်ႏလံးထျꩻနဝ်ꩻ မွဉ်သုမ်စဲင်ႏ၊ ပြူးအဲပ်ꩻ၊ ယာထူတွိုက်၊ ဆွေႏအင်ႏဖုံႏအဝ်ႏဗာႏ။
### အခန်ꩻ(၁)
မွူးရဝ်ꩻခိုႏ ခိန်ႏပသာဒဲဉ်သွမ်ꩻ-
သဲစ်ကထွို့ꩻကီဖုဲင်ကင်းလဲ့ ဗွေႏဗွန်နဝ်ꩻ အဝ်ႏအုံသော့ꩻဗာႏ ခင်ႏလံးအုံ တပန်ꩻလောင်း၊ ယိုအတွင်ꩻ တကျောႏ အဝ်ႏဇာတ်ခြေင်ႏဖဲ့ꩻစေႏ နွို့လွဉ်၊ လွဉ်အုံလင်ꩻဝုဲင်ႏဗာႏ ဗွေႏဗွန်သွံလဲင်ႏ။
**ဗွေႏဗွန်။ ။** လိုႏထာꩻမုဲင်ꩻတကာႏ ။
**တကျောႏ။ ။** ပသာဒျာႏဒဲဉ်သွမ်ꩻဩ ။
**ဗွန်။ ။** အော်-- ဟန်ႏရဝ်ꩻ သီဒဲဉ်သွမ်ꩻလဲ့ꩻ မွေးဟနော်ꩻ၊ မာꩻထင်ႏဟန်ႏအိုမုဲင်ꩻဟွောန်ႏ ။
**ကျောႏ။ ။** အုမ်းထင်ႏဟန်ႏလွူးဩ ။
**ဗွန်။ ။** နံးမန်ꩻနွုမ်ꩻတဝ်းယင် ။
**ကျောႏ။ ။** (ပယွုမ်းပါ ဒေါ့ꩻပါ) နွုမ်ꩻတူႏတူႏတန်ႏတန်ႏသနယ် ဗွေႏ၊ နံးမန်ꩻကကားက၊ တပလဲင်ꩻ ကွတ်ꩻစွဲးနဝ်ꩻဩ ။
(ထေလိတ်ဆဲင်ꩻထုံꩻကိုတဲင် ကပ်ဗွေႏဗွန်)
**ဗွန်။ ။** (ထူႏလိတ် ဗွောင်ဟော်ꩻထွား၊ ဟော်ꩻထင်ႏထွူနဝ်ꩻ ငေါက်ꩻခန်းမုနိ သုမ်လဲင်ႏ)
**ကျောႏ။ ။** လိတ်ထာꩻမုဲင်ꩻဗွေႏ၊ ပါꩻမုဲင်ꩻဖေႏ ။
**ဗွန်။ ။** ဗွေႏသျင်ႏ အဝ်ႏတောင်ႏကီꩻ ကွီသဲင်ꩻ ဝတ္ထုတဲ့ယို ။
**ကျောႏ။ ။** မွော့ကွီသဲင်ꩻတဝ်း အတကာႏထျꩻ၊ ကွီတောဒျာႏ နီဗွေႏအီး ။
**ဗွန်။ ။** န၀်ꩻတန်သနယ်၊ အောဝ်ႏဖေႏကျင်ꩻတွော့ꩻ ကွီသဲင်ꩻခွေခါႏခါႏ၊ ကွီသဲင်ꩻ အတကာႏခါႏခါႏ ။
**ကျောႏ။ ။** ပါꩻမုဲင်ꩻပိုဩ ။
**ဗွန်။ ။** တမူꩻဒုံခိုႏပို သျင်ႏလှထွန်းနဝ်၊ ဗွေႏသျင်ႏယို အဉာဏ်ႏသမ်းဟောဝ်မွော့၊ လိတ်တဲ့ တနေင်ႏတတန်ꩻယို အဝ်ႏအောင်ႏဒျာႏ ။
**ကျောႏ။ ။** အော်--အော်--- ဗွေႏသျင်ႏနဝ်ꩻနဝ်ꩻ အလွိုးသမ်းလိန်ႏမာႏ၊ တွိုႏအဖါနောဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ ယာအေႏ၊ သညင်ꩻတေားစွဉ်ႏ အတကာႏမ ။
**ဗွန်။ ။** အွူတန်နဝ်၊ ယူႏဒျာႏအဖါနဝ်ꩻ လိုႏဖေႏတောဝ်း၊ ယူႏဒျာႏလိုꩻပေႏနာႏငဝ်းလဲ့ သမ်းသညင်ꩻ ။
(ယိုအတွင်ꩻ ဗွေႏသျင်ႏတပါꩻ အဝ်ႏဇာတ်ခြေင်ႏဖဲ့ꩻထွေနွို့လွဉ်၊ အုံလင်ꩻကန်းတော့ꩻ ဗွေႏဗွန် သုမ်လဲင်ႏထွူတဲင်ရီ)
**သျင်ႏ။ ။** ခွေသွဉ်း သဲင်ꩻလံးဩ ။
**ဗွန်။ ။** သဲင်ꩻမာꩻထာꩻမုဲင်ꩻ၊ အီႏသွုံꩻသွူသွမ်ꩻနဝ် ။
**သျင်ႏ။ ။** ခွေသွဉ်းဖူးထင်ႏဟဲ့ꩻ၊ သဲင်ꩻသွုံꩻသွမ်ꩻလံးတဲ့ဩ၊ ခွေသွဉ်းတကာႏ အဝ်ႏဝင်ꩻသဲင်ꩻ ဖြေꩻသဲင်ꩻဟန်ႏအိုအွီႏတဲ့ဩ ။
**ဗွန်။ ။** (ငဝ်းစွပ်ꩻအနေႏ ပယွုမ်းပါ ဒေါ့ꩻပါ) နဝ်ꩻက ခွေလဲ့ သဲင်ꩻလွဉ်ဗာႏနာꩻမတဝ် ။
**သျင်ႏ။ ။** သေတဝ်းဩ ။
**ဗွန်။ ။** သေတဝ်းနဲ့ရိုꩻ၊ (အုံယေန်ပသာႏ) သဲင်ꩻဟုဲင်းလꩻဒျာႏ ။
**သျင်ႏ။ ။** (သꩻရေꩻငါႏတဲင် သေကန်းတော့ꩻဒွုမ် ဗွေႏဗွန်၊ ထွိုင်ႏသဲင်ꩻဗော့ꩻနုဲင်းနဝ်ꩻ။)
**ဗွန်။ ။** (သာတန်ထာꩻတဲင်ဒေါ့ꩻ) ဟွူ- မာꩻဝင်ꩻဗွေႏဗွန်ယို တယိုꩻတောဝ်း၊ တွိုႏအပိုနဝ်ꩻ မဲဉ်ဖေႏအံႏအွီႏတဲင် ဟဲ့ꩻသဲင်ꩻနေးလံး၊ တွိုႏအဆရာႏနဝ်ꩻ ပြူး'မောက်ꩻမူးပေႏငါလဲ့ သေဖြေꩻကပ်တဝ်း ။
**ကျောႏ။ ။** အွဉ်ႏဗာႏသꩻတန်တန်၊ သꩻဆွာꩻဆွာꩻသနဲ့ဗွေႏ၊ ဗုဲင်ဘုရာꩻဖြို့ꩻ ဒို့ꩻဘုရာꩻပီ ဖြဲ့ꩻပါႏရမီႏက ။
**ဗွန်။ ။** နုဲင်းနဝ်ꩻသွူ တကာႏ၊ မာꩻဒါႏကဲနုဲင်းမုဲင်ꩻ၊ တွိုႏထာꩻတသေတဝ်းက ။
**ကျောႏ။ ။** ခွေသွဉ်းလဲ့ သဲင်ꩻဒွိုန်းဩ ။
(ကန်းတော့ꩻသွံလဲင်ႏထွူတဲင် ထန်ႏလွေꩻခန်း ဇာတ်ခြေင်ႏဖဲ့ꩻထွေ)
(ချꩻလင်ꩻဗာႏဖါကင်းယွယွ)
### အခန်ꩻ(၂)
မွူးယာခိုႏ နားရီႏ ၁၂-ခွယ်ꩻရပ်
သဲစ်ကထွို့ꩻကီဖါကင်းလဲ့ ဗွေႏဗွန်အဝ်ႏကိန်ꩻယာဗာႏထာꩻ တပန်ꩻလောင်း ခင်ႏလမ်းအုံကို၊ ယိုအတွင်ꩻ ဗွေႏသျင်ႏတပါꩻ အဝ်ႏဇာတ်ခြေင်ႏဖဲ့ꩻစေႏနွို့လွဉ်၊ ငွိုးလွဉ်ဗာႏထာꩻ၊ လွဉ်အုံထွိုင်ႏတနွောင်း တပန်ꩻထျꩻ။
**ဗွန်။ ။** (ဗွောင်မဲ့ငါတဲင်စွော့ꩻ) မာꩻထာꩻမုဲင်ꩻငွိုးထာꩻနောဝ်၊ ဗေင်ႏငါထာꩻငါလဲ့ ဗေင်ႏဗာႏဟဝ်တဝ်း သီယိုဟ ။
**သျင်ႏ။ ။** (ငွိုးပါ ဒေါ့ꩻပါ) ဟွူး- ဟွူး- ဟွူး ဟွူး- သျင်ႏမောင်ႏမာꩻခွေသွဉ်းဩ ။
**ဗွန်။ ။** အမာꩻနာꩻစွိုးမုဲင်ꩻ ။
**သျင်ႏ။ ။** တျက်ꩻခွေသွဉ်းကတူႏဩ၊ ဟွူး-ဟွူး-ဟွူး ဟွူး-ဟွူး ။
**ဗွန်။ ။** (သွꩻတဆွာꩻတဝ်းပွုံႏတဲင်) တေ့ꩻ- ငွိုးပုဲင်ꩻဒွုမ်၊ မွူးဟာဝုဲင်ႏဘုရာꩻထွူမဲ့ꩻ တွယ်ႏဖေႏနာꩻ ။
**သျင်ႏ။ ။** (တေ့ꩻထွူတဲင် ထန်ႏလွေꩻခန်း ဇာတ်ခြေင်ႏဖဲ့ꩻစေႏ)
**ဗွန်။ ။** ဟွူ- ဗေင်ႏငါထာꩻလဲ့ ဗေင်ႏဗာႏဟဝ်တောဝ်းကနေား (ကုတ်မုနိ ကိန်ꩻချာယင်း)
(အဝ်ႏတဆင်ႏ စင်ꩻဖါသော်ꩻ အဝ်ႏဇာတ်ခြေင်ႏဖဲ့ꩻထွေနွို့လွဉ် အုံလဲင်ꩻဝုဲင်ႏသွံလဲင်ႏထွူတဲင်)
**သော်ꩻ။ ။** ဗွေႏဗွန်ကိန်ꩻယာထာꩻဟောင်း ။
**ဗွန်။ ။** (ဟွိုန်တဝ်း)
**သော်ꩻ။ ။** ကိန်ꩻယာထာꩻနဲ့ဗွေႏ ။
**ဗွန်။ ။** သျီ--- (ဗွောင်မဲ့ငါတဲင်ထွား) နာꩻဒျာႏနဲ့ဟွောန်ႏ ။
**သော်ꩻ။ ။** အေား- ခွေသွဉ်းဒျာႏ၊ နီဗွေႏအွဉ်ႏလူႏခံႏ ရွဉ်တောင်ႏတာႏနောဝ်ꩻ လꩻဗွေတဝ်းဩ။
**ဗွန်။ ။** လꩻခွိုင်းမုဲင်ꩻအီ လိုႏအာတန်နဲ့ ။
**သော်ꩻ။ ။** လꩻတသောင်ႏဒျာႏ၊ လိုႏနေနီရေင်ဩ၊ နီဗွေႏအွဉ်ႏလူႏခံႏ တသောင်ꩻနီရေင်ကရိုဩ ။
**ဗွန်။ ။** အွူ (အုံယေန်ပသာႏ) ဗော့ꩻလိုႏနေနီရေင်က အီႏမာꩻစွိုးမုဲင်ꩻတန်နဝ်၊ နာꩻလူႏခံႏစွစ်ꩻတဝ်းယင် ။
**သော်ꩻ။ ။** စွစ်ꩻဒျာႏဩ၊ ယလံးလံးနဝ်ꩻ ထင်ႏထဲင်းနီလဲင်ႏ၊ အလွိုးတလꩻတဝ်းဒွုမ်ဗာႏဩ ။
**ဗွန်။ ။** ဗော့ꩻနဝ်ꩻ နီရေင်နဝ်ꩻ အလွိုးခွေစဲက်ဗာႏကနဝ်ꩻ၊ တယဝ်းဝွေꩻ ဝင်ꩻကမာꩻနေးကသွိုးပွယ်ꩻ ။
**သော်ꩻ။ ။** တောင်ꩻပြန်ႏစံꩻ၊ မီႏလꩻလဲ့လꩻ၊ မီႏလꩻတဝ်းလဲ့ စဲက်ဖေႏယို့ꩻ၊ တွိုႏဆုဲင်ꩻ မီႏကေပ်ꩻယင်းရွဉ်အလင်မဲ့ꩻ ချင်ႏကေပ်ꩻပိုႏပါယင်းလဲ့ လꩻဒျာႏဩ ။
(ထေပဲက်ဆန်တဲင် ကပ်ဗာႏဗွေႏဗွန်)
**ဗွန်။ ။** (ထူႏလက်ခံႏရွဉ်ထွူတဲင်) ထာꩻဆုဲင်ꩻနဝ်ꩻ တွက်တလꩻတဝ်း တကာႏ၊ မီႏလꩻလဲ့ ဟောဝ်မို့မို့၊ မီႏတလꩻတောဝ်းလဲ့ ခွေလူႏဒျာႏ ။
**သော်ꩻ။ ။** ဖေႏကလꩻနောဝ်ꩻ မဲ့ꩻခွေသွဉ်းကျိုꩻစာꩻဒျာႏဗွေႏ၊ (အုံယေန်ပသာႏ) ရွဉ်တောင်ႏတာႏ အမျိုꩻမုဲင်ꩻဗွေႏ ။
**ဗွန်။ ။** သွံစွိုး တကာႏ၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻ ရွဉ်တောင်ႏတာႏ၊ ဗဟိုႏလိတ်လုဲင်ꩻ ရွဉ်တောင်ႏတာႏ၊ ပိဋကတ်ဗိမာန်ႏ ကျောက်လွုံꩻတာႏ ။
**သော်ꩻ။ ။** အော် - အော် (အုံယေန်ပသာႏ) ဟန်ႏနေင်ႏနဝ်ꩻ ထာꩻကားငါႏကဗွေႏ၊ ရွဉ်ခြောလွနာႏ၊ ယလံးလံးနဝ်ꩻ နံးမန်ꩻငါလဲ့ အံႏဗာႏတဝ်းကဩ ။
**ဗွန်။ ။** မွေး တကာႏ၊ အခေတ်ထွာက မာꩻဒါႏကီနုဲင်းမုဲင်ꩻ၊ မီႏရိုꩻ ခွန်တဟောဝ်တဝ်းလဲ့ သမ်းခတ်ꩻခွန်နားက၊ ရိုꩻဗော့ꩻ နမ်းဟဝ်တဝ်းနဝ်ꩻ ထွူယိုꩻ ။
**သော်ꩻ။ ။** နီသွဉ်းသီး လိုꩻထံꩻယို တွမ်ႏသေင်ႏလာႏနဝ်ꩻ ဗွိုန်ဝင်ꩻကဗွေႏ၊ အဝ်ႏစွဉ်ႏထာꩻဆူႏ ကဆော့ꩻလွဉ်းလွဉ်း (အုံယေန်ပသာႏ) ခွေသွဉ်းသဲင်ꩻကဩ ။
**ဗွန်။ ။** အွူ - ဟဝ်ငါႏတကာႏ၊ ကားနဲ့ꩻ တကာႏအွဉ်ႏရေꩻဖေႏ ။
**သော်ꩻ။ ။** (ကန်းတော့ꩻသွံလဲင်ႏထွူ ထန်ႏလွေꩻခန်း ဇာတ်ခြေင်ႏအထွေဖဲ့ꩻ)။
(အွဉ်ႏလင်ꩻဖါကင်းယွယွ)
### အခန်ꩻ(၃)
မွူးယာခိုႏ (၃)နားရီႏရပ်။
သဲစ်ကထွို့ꩻကီဖါကင်းလဲ့ ဗွေႏဗွန်အဝ်ႏအုံဗာႏ တပန်ꩻလောင်း ခင်ႏလမ်းအုံကို၊ အဝ်ႏယာဗာႏပြူး၊ ယိုအတွင်ꩻ တမွစ် အဝ်ႏဇာတ်ခြေင်ႏဖဲ့ꩻစေႏနွို့လွဉ်၊ လွဉ်အုံတနွောင်းဗာႏ ဗွေႏဗွန်ဆꩻငါ။
**မွစ်။ ။** ဖေႏဗဲင်း နာꩻထထီႏမွိုင် ။
**ဗွန်။ ။** (ငပယွုမ်းထာꩻတဲင်) တထီႏအဲဉ်ထဝ်း ။
**မွစ်။ ။** အ၀်ႏ ။
**ဗွန်။ ။** ပါꩻမုဲင်ꩻရိုꩻအဝ်ႏ ။
**မွစ်။ ။** ဝင်ꩻရိုꩻ ။
**ဗွန်။ ။** ဝင်ꩻနဝ်ꩻ ပါꩻမုဲင်ꩻ ။
**မွစ်။ ။** ဝင်ꩻ ။
**ဗွန်။ ။** နာꩻနဝ်ꩻ ပါꩻမုဲင်ꩻပို ။
**မွစ်။ ။** နီမွိုးပို ။
**ဗွန်။ ။** သီမွိုးနဝ်ꩻ မဉ်ꩻစွိုးမုဲင်ꩻ ။
**မွစ်။ ။** မဉ်ꩻနီမွိုး ။
**ဗွန်။ ။** သီဖါက မဉ်ꩻစွိုးမုဲင်ꩻ ။
**မွစ်။ ။** မဉ်ꩻနာꩻ ။
**ဗွန်။ ။** (စင်းရိုꩻဒွုမ်တဲင် ထူႏတခိုးထုတ် မွဉ်ထျꩻ ဖေႏခန်းတမွစ်) ယော့ꩻ - ထထီႏအဲဉ်ထဝ်းက၊ ထူႏဗော့ꩻ တခိုးယိုဟုဲင်း ။
**မွစ်။ ။** (တွမ်ႏစူနီပင် ထူႏတခိုးထုတ် ဗွေႏဗွန်စူကို၊ ဗွေႏဗွန်အွဉ်ႏစွꩻတဝ်းတဲင် ငင်ႏနွိုင်ႏနေးဗာႏ၊ ဗွေႏဗွန်အွဉ်ႏစွꩻဗာႏ)။
**ဗွန်။ ။** ဆုဲင်ꩻကွီပုဲင်ႏဒွုမ်နေား ။
**မွစ်။ ။** အွူ-ဩ (သꩻရောင်းသꩻရေꩻတဲင် နဲစ်ဖင်းထန်ႏဗာႏ ဇာတ်ခြေင်ႏအစေႏဖဲ့ꩻ)
(ယိုအတွင်ꩻ တပျာꩻအဝ်ႏဇာတ်ခြေင်ႏ အထွေဖဲ့ꩻနွို့လွဉ်၊ စူကိုနဝ်ꩻ ခွုမ်ပါဗာႏတွမ်ႏ နꩻမွူး၊ တွိုႏဗွေႏဗွန်ဆꩻငါနဝ်ꩻ အွဉ်ႏလင်ꩻနꩻမွူး၊ ဝုဲင်ႏဝတ္တရာꩻကေႏဗော့ꩻထာꩻ)
**ဗွန်။ ။** တွမ်ႏနꩻမွူး အီႏမာꩻမုဲင်ꩻနဝ် ။
**ပျာꩻ။ ။** ကွီဗဲင်း နီဗွေႏဝါႏဩ ။
**ဗွန်။ ။** ဖြေꩻနေးမွိုင်၊ ကွီဗဲင်းနေးခန်းနဝ် ။
**ပျာꩻ။ ။** ရွဉ်အဲဉ်ထဝ်းကဗွေႏ ။
**ဗွန်။ ။** လွꩻက၊ မော့ꩻအွိုးမုဲင်ꩻရွဉ်အဝ်ႏ၊ ဝင်ꩻကလုပ်ꩻ၊ ဝင်ꩻကမာꩻ၊ အုံဗော့ꩻလမ်း ပနီꩻနီꩻက ။
**ပျာꩻ။ ။** အဝ်ႏလုပ်ꩻဒျာႏအီဗွေႏ၊ နီဗွေႏတထီႏလွဉ်ꩻတဝ်းက ။
**ဗွန်။ ။** လုပ်ꩻက ရွဉ်မွော့ခြောအီ ။
**ပျာꩻ။ ။** ခြောနေနေသနယ်ဗွေႏ၊ ဖေႏဒျာႏကရိုဗွေႏ နီလီးလွုမ်ꩻ ။
**ဗွန်။ ။** မာꩻအီထာꩻမုဲင်ꩻ၊ ကွီဗဲင်းဝါႏထာꩻမုဲင်ꩻတွော့ꩻ နုဲင်းစွဉ်ႏစွန်က ။
**ပျာꩻ။ ။** ဒါအီ ပနာအော်၊ တွာပနာဖြင်းထိုꩻအော် ။
**ဗွန်။ ။** တလီးငါမွိုင် ။
**ပျာꩻ။ ။** နီလီးမꩻဗွေႏ လင်ꩻဖဲ့ꩻသွူဩ ။
(ဝုဲင်ႏပရီႏပရာႏထွူတဲင် ထန်ႏလွေꩻဇာတ်ခြေင်ႏဖဲ့ꩻစေႏ)
**ဗွန်။ ။** (ထွားလွဉ်ꩻတပျာꩻတဲင်) ယာသားမွ၊ ယာသားကေန်ꩻ ။
(အွဉ်ႏလင်ꩻဗာႏ ဖုဲင်ကင်းယွယွ)
(ထွူလဲဉ်းသွူ)
### အာႏကွိုꩻ