ခွန်ကုဝေ(မုဲင်းကောင်)

**ခွန်ကုဝေ** (နေင်ႏ ၁၉၅၁ − ၂၀၂၁ ) နဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ ပအိုဝ်ႏစွိုးခွိုꩻ တဲမ်းလိတ်ဆရာႏတန်၊ ရွမ်ဖြုဲင်ꩻ တွမ်ႏ ကဗျာ လွိုက်ရွေꩻရေꩻအယ်ဒီတာချုတ်၊ ပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻသုတေသနသား ပညာႏသျင်ႏ တဖြာꩻဒျာႏသွူ။

## ဘဝပေႏခါအအဲဉ်ႏ
**ခွန်ကုဝေ** ယို လွူးဖွာꩻဒျာႏ သက္ကရာဇ်နေင်ႏ ၁၃၁၂ ဗာႏ၊ ဒဲဉ်စေင်လောင်း (၈)နီꩻ၊ (၁၉၅၁၊ လာ ဇန်နဝါရီ၊ ၁ နီꩻ) မွူးနီꩻတနင်္လာႏ၊ မွူႏပင်ꩻ(၃)နားရီႏတဲင် မွိုးဖါမဉ်ꩻနဝ်ꩻ စင်ꩻဖါအိန္တပေႏ၊ စင်ꩻမွိုးခံꩻ ဒျာႏသွူ။  ပဒေဖြွီꩻထဲ့ဒါႏ ဇာႏတိနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻနယ်ႏဟိုပုံꩻ၊ အွိုင်ႏနောင်လဲင်မူဖွိုက်၊ ဒုံပင်ကလာꩻကိုသွူ။ တဖူးဝေးအဝ်ႏ ၁၀ ဖြာꩻတဲင် ထွာဒျာႏ အတန်သွတ်ꩻပိုခိုနဝ်ꩻသွူ။ ခွန်ကုဝေယို သွဉ်စပညာႏနဝ်ꩻ သက်လ(၉)နေင်ႏအကိုတဲင် သွဉ်ထူႏပညာႏ ခင်ႏခမ်းဝေင်ꩻဖုံႏနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ၊ ဝေင်ꩻမန်ႏတလေꩻ၊ ရန်ႏကုန်ႏ၊ ဝေင်ꩻပခုက္ကူ ကိုဖုံႏနဝ်ꩻသွူ။ ပထမအရီးသွတ်ꩻ တဲမ်ႏသော့ꩻရီး လိတ်စောင်ႏနဝ်ꩻ နေင်ႏ ၁၃၃၄ ဗာႏ ရန်ႏတကုင်ႏတက္ကသိုလ်ႏ၊ ပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻတွမ်ႏယေန်ႏငဲးရေꩻအစွိုꩻကထေꩻဒါႏ 'ပအိုဝ်ႏယေန်ႏကေႏမုꩻမဂ္ဂဇင်ႏ' ကိုယို တဲမ်ႏသော့ꩻဒျာႏ ရွမ်ဖြုဲင်ꩻတပုဒ် ပအိုဝ်ႏနေးနဝ်ꩻသွူ။

## ဘဝတဖူꩻစဲဉ်ႏအအဲဉ်ႏ
**ခွန်ကုဝေ(မုဲင်းကောင်)** ယိုနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ ပအိုဝ်ႏလိတ်စောင်ႏ ဒဲဉ်သီႏလက်ဆောင်ႏ အယ်ဒီတာ ဆရာႏတဲမ်းလိတ် တဖြာꩻဒျာႏသွူ။ မဉ်ꩻရင်ꩻနဝ်ꩻ ခွန်တချုံ ဒျာႏသွူ။ ဇာႏတိရပ်ရာႏနဝ်ꩻ ဖြဝ်ꩻခမ်းနယ်ႏ၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏဟိုပုံꩻ၊ အွိုင်ႏနောင်လဲင်မူဖွိုက်၊ ဒုံပင်ကလာꩻကိုတဲင် စင်ꩻဖါအိန္တပေႏ ၊ စင်ꩻမွိုးခံꩻ သီး ပို(၁၂)ဖြာꩻအကို ထွာအတန်သွတ်ꩻဒျာႏသွူ။ လွူးဖွာꩻမွူးနီꩻနဝ်ꩻ နေင်ႏ ၁၃၁၂ ဗာႏ၊ ဒဲဉ်စေင်လောင်း (၈)နီꩻ၊ (၁၉၅၁၊ လာ ဇန်နဝါရီ၊ ၁ နီꩻ) မွူးနီꩻတနင်္လာႏ၊ မွူႏပင်ꩻ(၃)နားရီႏ အခိန်းနဝ်ꩻသွူ။ ခွန်ကုဝေယို သွဉ်စပညာႏနဝ်ꩻ သက်လ(၉)နေင်ႏအကိုတဲင် သွဉ်သော့ꩻဗာႏပညာႏကျောင်ꩻဖုံႏနဝ်ꩻ ကျောင်ꩻလဲင်းခါႏ(ပါခဲတ်) ကိုနဝ်ꩻ (၃)နေင်ႏ၊ တောင်ႏကီꩻကျောင်ꩻတန်ကိုနဝ်ꩻ (၈) နေင်ႏ၊ ဝေင်ꩻမန္တလေꩻ၊ မဟာနန္ဒိသေနာရာမတွိုက် တွမ်ႏ ဘုရာꩻတန်တွိုက်၊ ဦးခအုဌ်ကျောင်ꩻနဝ်ꩻ (၃)နေင်ႏညီꩻ ၊ ဝေင်ꩻပခုက္ကူ၊ မဟာဝိဇယာရာမ(ခကွဉ်ႏတွိုက်)နဝ်ꩻ (၅) နေင်ႏသွူ။ ထွာလိုꩻကျောင်ꩻခါနဝ်ꩻ ရန်ႏကုန်ႏ မဟာစည်သာသနရိပ်သာကိုနဝ်ꩻ အုံအာႏထုတ်သော့ꩻဗာႏ တရာꩻ ၄−လာ(တဝါႏ)၊ ဝေင်ꩻဟိုပုံꩻ ကျောင်ꩻဇောတိကာရာမလိတ်သွဉ်တွိုက်ကိုနဝ်ꩻ အုံချꩻသော့ꩻဗာႏလိတ် အနေင်ႏ (၁၀)သွူ။
ဆရာႏယို ဝွေꩻဇာႏတိရပ်ရာႏကိုယိုလဲ့ အောဝ်ႏကျိုꩻစာꩻဖေႏငါႏမရေႏမရာႏသွူ။ ဇာႏတိရပ် ကျောင်ꩻလဲင်းခါႏ(ပါခဲတ်)ကိုနဝ်ꩻ အုံဗွောင်ဖေႏ ခမ်းသားမူလတန်ꩻကျောင်ꩻ (၇)နေင်ႏ တလဲင်ႏ၊ အုံမာꩻဖေႏ သွဉ်လိတ်ကျောင်ꩻ၊ တရွပ်၊ ကုဋီႏ၊ ထီအုံႏ၊ မေႏထီ၊ တဖူꩻ၊ တထာ −စတဲင် ရပ်ရာႏလွိုင်ႏကွုန်ꩻသာႏယာႏရေꩻထာꩻမာꩻနဝ်ꩻ တနေင်ႏတလဲင်ႏ၊ (၉)နေင်ႏတလဲင်ႏသွူ။ 
ခွန်ကုဝေနဝ်ꩻပွိုင်ႏဝွို့တွမ်ႏ လောကီꩻပညာႏနဝ်ꩻ ပေႏခါအုံရပ်ကိုတွင်ꩻ ထင်ႏဗာႏခမ်းသာမူလတန်ꩻကျောင်ꩻ (၃) နေင်ႏ၊ အောင်ႏလꩻဒုတိယတန်ꩻသွူ။ ဂဏန်ꩻသင်္ချာႏတွမ်ႏ အခေႏခံꩻလိတ်အင်ႏဂလိတ်နဝ်ꩻ အောဝ်ႏအုံဝေင်ꩻမန္တလေꩻတွင်ꩻ ထင်ႏဗာႏဖိုနေႏကျူရှဉ်လွုမ်ꩻသွူ။ အောဝ်ႏမန္တလေꩻတွင်ꩻနဝ်ꩻ စက်ဆꩻပညာႏ၊ ခမ်းထီတွို့ꩻတသီႏထိုႏပညာႏ၊ သိမ်ဖြူတသီႏဖေင်ꩻတောꩻပညာႏ ဖုံႏယိုလဲ့ ထင်ႏဗာႏဖိုသွဉ်တန်သွူ။ လောကုတ္တရာႏပညာႏနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻညောင်ႏရွီႏ၊ ဝိနယာဒိနုဂ္ဂဟလိတ်ဖြေႏပြန်ႏပွယ်ꩻနဝ်ꩻ ပထမရန်း၊ ဒုတိယရန်း၊ ပဉ္စမရန်း နဝ်ꩻ အောင်ႏလွေꩻအဖြေႏအပြန်ႏ၊ တတိယရန်း၊ စတုတ္ထရန်းနဝ်ꩻ အောင်ႏလွေꩻအဖြေႏခြေင်ခြေင်သွူ။ စတုတ္ထရန်ႏ အဖြေႏတွမ်ႏ ပဉ္စမရန်ႏဖြေႏပြန်ႏနီမျိုꩻနဝ်ꩻ လꩻလွေꩻအောင်ႏစဲဉ်ႏအမုဲင်ꩻ(၁)သွူ။ နဲင်ႏငန်ႏတောႏ အစိုႏရလိတ်ဖြေႏပွယ်ꩻနဝ်ꩻ အောင်ႏလွေꩻ ငယ်၊ လတ်၊ ကြီး  တန်ꩻထွူတဲင် ချꩻလိတ်တန်ꩻနဝ်ꩻ အောင်ႏလွေꩻပါရာဇိကဏ်ႏတကျမ်ꩻလွုမ်ꩻသွူ။ 

နေင်ႏ ၁၃၄၃ ဗာႏ ပွယ်ꩻတန်မွူးနီꩻခွိုꩻပအိုဝ်ႏ အထိန်ꩻအမတ်အနေႏ အွဉ်တယ်ႏကောႏထေလွေꩻ ဒဲဉ်သီႏလက်ဆောင်ႏလိတ်စောင်ႏတဲင် ဗꩻတွိုႏစွဉ်ႏ(နေင်ႏ ၁၃၈၁ဗာႏ)ယို အဝ်ႏမာꩻထူႏတာႏဝွန်ႏလွေꩻဖေႏ 'ဒဲဉ်သီႏလက်ဆောင်ႏ' လိတ်စောင်ႏ ရွမ်ဖြုဲꩻ တွမ်ႏ ကဗျာ လွိုက်ရွေꩻရေꩻအယ်ဒီတာချုတ် သွူ။
ခွန်ကုဝေနဝ်ꩻ ခေတ်ယိုခါ ဒဲဉ်သီႏလက်ဆောင်ႏ စတဲင်လိတ်ပအိုဝ်ႏစောင်ႏကို တဲမ်းသော့ꩻဗာႏအာ ဝတ္ထု၊ ရွမ်ဖြုဲꩻ၊ ပျꩻဇာတ်၊ လိတ်စော့ꩻလာႏ၊ ကဗျာဖုံႏလွုမ်ꩻ တကာႏတဝ်း ပွိုင်ႏလဲင်ႏ မန်းဘာႏသာႏ 'သင့်ဘဝမဂ္ဂဇင်းကိုနဝ်ꩻလဲ့ ဝတ္ထု၊ ကဗျာ၊ ငဝ်းတယွို့ဖုံႏယို အဝ်ႏတဲမ်းသော့ꩻဗာႏဖိုအာတန်သွူ။ 'တရာꩻဟော်ꩻပါခဲတ်'ယိုလဲ့ တဲမ်းထန်ႏဖေႏထွူတဲင် တွယ်ႏနျꩻခါꩻလဲဉ်း(၃)လဲင်ႏသွူ။ 
ကွပ်အကျောင်ꩻအမျိုꩻမျိုꩻတဲင် နေင်ႏ ၁၃၆၉ − ဗာႏ ၊ ဒဲဉ်သံလာနဝ်ꩻ အဝ်ႏလိုꩻကျောင်ꩻ ရဟန်ꩻဘဝ ထွက်သဲင်ꩻဗာႏခန်း လိုꩻလမ်းဘဝသွူ။ နဝ်ꩻထွူတဲင် အဝ်ႏအုံလွေꩻဒျာႏ ဝေင်ꩻဟိုပုံꩻ၊ မြို့ဉီးကွက်သစ်ရပ် အခဝ်ထင်ꩻ (ကျောင်ꩻနောင်တောင်ꩻဆꩻငါ)ကိုတဲင် နေင်ႏ ၁၃၈၃ ဗာႏ၊ တင်ꩻကျွစ်လာလောင်း ၁၂ နီꩻ၊ မွူးနီꩻ တနင်္လာႏ၊ (နေင်ႏ ၂၀၂၁-လာနိုဝေင်ဗာ − ၁ နီꩻ) ကိုယို ကံႏလို့ထိုꩻလဲဉ်းမွူရဝ်ꩻခိုႏ (၄)နားရီႏခိန်ႏနဝ်ꩻသွူ။

## ကတဲမ်းခါꩻဒါႏ ကဗျာ၊ ဝတ္ထု၊ ရွမ်ဖြုဲင်ꩻ ဖုံႏ
 

## အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:ပအိုဝ်ႏလိုꩻမျိုꩻဖုံႏ နမ်းခြောင်ꩻခရာႏ