တသီႏဓာတ်နယ်ꩻ

တောင်ႏကီꩻဝိန်ꩻနယ်ႏ အခေါဝ်နောဝ်
ပင်တွန်ႏဒုံ
ဆရာႏအစဲဉ်ႏအဆက်သီး ကခွုမ်လွဉ်
ပအိုဝ်ႏဘာႏသာႏ
တယ်ႏအသက် အံႏတွမ်ႏ(၈)ဗာႏ
ထွားအကျွင်ꩻ ခေႏအံႏတသီႏပုံႏ
တသီႏဓာတ်နယ်ꩻပေႏကျမ်ꩻ
၁၃၄၉-ဗာႏ၊ နျꩻထန်ႏ တတိယလဲင်ႏ
အုပ်ပေါင်ꩻ (၂၀၀၀)
အကျောင်ꩻနိဒါန်း
တသီႏဓာတ်နယ်ꩻပေႏကျမ်ꩻ (ပအိုဝ်ႏဓာတ်နယ်ꩻလိတ်စောင်ႏ)ယိုနောဝ်ꩻ ရစွဉ်ႏညလဲဉ်း လိုꩻစွဲဉ်ႏ ညလဲဉ်း လိုꩻခိုင်းမုဲꩻစိုးစိုး ခိုင်းမုဲꩻဆက်ဆက်ဒျာႏရင်ꩻသွူ၊ ကညကီနှဲးနောဝ်ꩻရိုꩻကီလဲ့ ကအီႏတွဲႏနျꩻ ခါꩻနေး လိတ်ကျမ်ꩻ စောင်ႏပေႏ သေႏသေႏချာႏချာႏခါꩻနောဝ်ꩻ တအဲဉ်ထောဝ်းဒိုန်းသွူ။ အောဝ်ႏဗော့ꩻ ဒျာႏ လိုꩻတဖြာꩻတွမ်ႏတဖြာꩻ တဲမ်းကူꩻတောလို့ဝါင်ꩻထျꩻဖုံႏရွံꩻသွူ။ မီႏ အောဝ်ႏစွူစွူဗော့ꩻနှဲးယိုနောဝ်ꩻ လိတ်စာမူလဲ့ ကွဲးကုဲကုဲထိုꩻ တပီဒွံဝါင်ꩻသွူ။ ဓာတ်နယ်ꩻယို ကထွန်ꩻကာꩻ ကကျောႏလွဉ်မွေးထာꩻ နောဝ်ꩻရာꩻ “ဆရာႏဂန္ဓမာႏအိတ်”စိုးခါ အလှိုကယ်ꩻလဲဉ်းဝင်ꩻသွူ။ “ဆရာႏဂန္ဓမာႏအိတ်”ယိုနောဝ်ꩻ တသီႏကျမ်ꩻလောင်ႏလင်ဖုံႏ ဝွေꩻတခွုမ်ကြွို့ꩻတောဝ်း၊ အောဝ်ႏခွုမ်သေႏသေႏဗော့ꩻဒျာႏ ဓာတ်နယ်ꩻ ယိုရွံꩻသွူ၊ ဝွေꩻကခွုမ်လွဉ် ဓာတ်နယ်ꩻယိုနောဝ်ꩻ တယ်ႏဝွေꩻကမာꩻစနမ်းဆရာႏကာႏတဲင် သွတ်ꩻစိုး ထံꩻစွဲဉ်ႏ၊ ပေါႏနိန်ႏပေါင်ꩻသွံဆီလစ်ꩻနေင်ႏနောဝ်ꩻ လꩻလဲဉ်းဒျာႏရင်ꩻသွူ၊ ငမ်းငါႏထာꩻနယ်ꩻဆꩻ လိတ်စာႏ မူႏကုဲထိုꩻ၊ မဲ့ꩻအထိုꩻအမားလီလာဒျာႏလဲ့တရောဝ်း၊ လိုꩻအမျာꩻဖုံႏ ခြွိုင်ႏသန်ꩻရေꩻအတွက်တာႏ ထွာအီ ထာꩻအာႏကွိုꩻ ထူႏမိုင်အံႏမိုင်လꩻ အငိုꩻအခꩻလဲ့ တပေါႏလို့ဗာႏအာတောဝ်း၊ ရွဉ်ခွို့ထန်ႏထိုꩻ တဖူꩻယိုလဲ့ ပေ့ꩻရဲးကာႏကွယ်ႏဖေႏနွောင်ꩻအီ အီႏဖြေꩻဆောင်ႏခါꩻဗာႏသွူ၊ ဓာတ်နယ်ꩻယိုနဝ်ꩻ အမီႏထွိုက်အံႏ ထွိုက်စိုꩻ ကေားသားလိုꩻဖုံႏလဲ့ မီႏမာꩻနမ်းဆရာႏခါ ဓာတ်ကျောႏတဖြာꩻ ဧကန်ႏမုချ ထွာနွောင်ꩻဒျာႏ ရင်ꩻသွူ၊ ထီႏငါႏအကျိုꩻနုဲင်းယိုလဲ့တမျိုꩻ၊ ဓာတ်နယ်ꩻယို ယမ်ကထွာလꩻခန်းတွဲႏနျꩻ ခါꩻနေးလိတ်စက် သေႏသေႏချာႏချာႏ သꩻရေႏရွယ်ႏခါꩻအဝ်ႏနုဲင်းယိုလဲ့ တစွိုး ကွပ်ပွိုးအကျောင်ꩻအဝ်ႏနုဲင်းနဝ်ꩻဖုံႏနဝ်ꩻမꩻ တဲင်ခါ တွဲႏနျꩻယဲက်ထန်ႏဖေႏဗာႏ ခွုင်းကားရောႏဂါႏ ထာꩻဆာꩻအမျိုꩻမျိုꩻဖုံႏယို ကမာꩻဟဝ်ထိုꩻမား နွောင်ꩻအီဒါႏ ပအိုဝ်ႏဓာတ်နယ်ꩻ အမဉ်ꩻဟဲ့ꩻဖန် လိတ်စောင်ႏပေႏယိုသွူ။
တွက်နဲꩻ-
မူလတဲႏ နီနမ်းအသက်ထွူတဲင် နေးတွမ်ႏ(၈)ဗာႏအံႏနော၊ အဝ်ႏနဝ်ꩻထွူမꩻ အီႏအံႏဗာႏဓာတ် ဆာႏအမျိုꩻမျိုꩻ အီႏအံႏမာႏဆာႏနဝ်ꩻ ခြောႏအီအမျိုꩻ မျိုꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ မီႏကျွင်ꩻတဗာႏလဲ့ ထွားသွော့က ကျွင်ꩻတဗာႏကို၊ မီႏကျွင်ꩻနီဗာႏလဲ့ ထွားသွော့ နီဗာႏကိုစတဲင်စားယို ထွားငါလွေꩻ အကျွင်ꩻကိုနဝ်ꩻနော။
ကျွင်ꩻတဗာႏ အမ်ႏဒါႏကထွာသီႏနဝ်ꩻရာꩻ - ကတူႏမီႏဆာ တဟွိုမီႏဗာႏ အံႏဗာႏအိန်ဖို့ꩻ၊ အံႏတောင်းလုဲင်၊ အံႏတောင်းလျက်ꩻ၊ မီႏတဟေထာꩻ- အံႏဗေငိုး၊ ဟို့ꩻမီႏထိုꩻ အံႏတလာꩻရာႏ၊ မောက်ꩻ ကောက်ꩻရာႏ၊ တဖျူႏရာႏ၊ အံႏဖို့ꩻတွမ်ႏဟံႏငမ် တွမ်ႏတသာႏ၊ မီႏဆာခြေ့ထာꩻထင်ႏနဝ်ꩻ ဒွိုႏမေ့တလင်း ထီ အံႏဒဲဉ်ဆော့ငိုး၊ သော့ꩻတွမ်ႏနားမန်ꩻ၊ မီႏဆော့ဆာနဝ်ꩻ အံႏခါႏရာႏတွမ်ႏ မက်ဖိစ်ပွမ်း၊ မီႏယော့ꩻဖော်ꩻ နဝ်ꩻ အဝ်ႏဒွိုႏကဝ်ႏဆျာသွဲႏ၊ လူးတလီꩻပွီႏဗွာထီ၊ မီႏထွာလိုꩻမူႏမီႏယတ်နဝ်ꩻ အံႏခုံꩻဟဲ့ꩻရာႏ တွမ်ႏဟန်ႏ နွန်းသီး၊ အံႏဒွိုႏဒဲဉ် တွမ်ႏဗွူအဲန်တွမ်ႏတနေထီ၊ တောင်းလုဲင်တောင်းလျက်ꩻဖဲန် တောင်းလျက်ꩻထန်ꩻ အေင် မေ့တလင်း ဒွိုႏအထီအွꩻနော၊ မီႏမော့ꩻနာႏယေန်ꩻနာႏ ကုဲနဝ်ꩻ အံႏဒွိုႏဖိုးကတူႏဖြို့ꩻ ဖိုးခင်ႏခြွူဖူး ဒွိုႏရော်ꩻတွမ်ႏခုံꩻဟဲ့ꩻ အကဲင်အ ဆာနဝ်ꩻ သူႏတွမ်ႏနမန်ꩻနေား၊ မီႏထွာဗာႏကွင်နဝ်ꩻ အံႏတဲင်ပူႏရာႏ မောက် ကြင်ꩻရာႏမဉ်ꩻနောဖူးဖူး၊ မီႏသီးမူꩻမဲ့ဝေ့ꩻနဝ်ꩻ အံႏတောင်းလုဲင်ဖြေင်း၊ မီႏဆာ တူႏလာႏမျင်ꩻတ ရွိုက်နဝ်ꩻ ဖျောႏအံႏမောက်ꩻစောက်ꩻရာႏတွမ်ႏ တသာႏနွိုး မီႏအဲဉ်ထဝ်း တလာꩻရာႏနေင်းသဲင် တွမ်ႏမေ့ ဖွန်ႏ တသာနေင်းသဲင် အွꩻကုဲးင်း မဲ့ꩻဟဝ်ဒျာႏနော။
အကျွင်ꩻတဗာႏ အံႏတဒါႏတဝ်းနဝ်ꩻရာꩻ - တဒွီရာႏ၊ ခေါင်ꩻပေႏ၊ ညဝ်ႏ ဟဲင်း၊ ဗွဉ်၊ သဲစ်ꩻ၊ ဆျာဒီႏ၊ ဆျာယာႏ၊ ဖက်ꩻစီꩻ၊ ဖက်ꩻခေါ်၊ ဖက်ꩻဟား၊ ဟန်ႏသွီ၊ ခြုံႏဗား၊ တမာႏ၊ ကဲက်ခါးရာႏ၊ လွံꩻပွံꩻ၊ လွံꩻခြိန်၊ ဒွန်း၊ ဖက်ꩻလွန်ꩻ၊ ဖိင်ꩻ ဖင်ꩻ၊ ထံသိုန်ႏဖုံႏယို သီအီဒါႏနော၊ ကြွုမ်ဒီႏ၊ နွေႏဒီႏ၊ ဗာႏသိန်ႏ၊ ဗာႏခြောင်ႏ၊ ဗေသိန်ဖြုံႏ၊ အခါႏမျိုꩻ အတမူꩻမျိုꩻ အခွꩻမျိုꩻဖုံႏယို အံႏဒါႏတောဝ်းနော။
အံႏမာႏဆာႏ ဖြောႏချာအီနောဝ်ꩻရာꩻ- မဉ်ႏအံႏမာႏထပေႏနောဝ်ꩻ အံႏ ယင်းနိန်းသဲင်တွမ်ႏတလာꩻ ရာႏ၊ မေ့ဖွန်ႏ၊ မျဉ်ႏအံႏမှာႏအခါႏမျိုꩻနောဝ်ꩻ အံႏယင်းအိန်တွမ်ႏတောင်းလျက်ꩻ၊ မျဉ်ႏအံႏမှာႏ အခွꩻနောဝ်ꩻ အံႏယင်းချဲဉ်ႏ ထောင်းတွမ်ႏမောက်ꩻဖါး၊ သော့ꩻပါနမ်းမန်ꩻတသျဉ်နော။
+ + + + +
ကျွင်ꩻ (၂)ဗာႏ
အံႏဒါႏကထွာတသီႏနောဝ်ꩻရာꩻ - ကတူႏမျဉ်ႏဆာနောဝ်ꩻ အံႏတောင်းလုဲ၊ တဟှိုမျဉ်ႏဗာႏနောဝ်ꩻ ဖို့ꩻအံႏအိန်တမ်ႏတောင်းလျက်ꩻ၊ မျဉ်ႏတဟေထာꩻနောဝ်ꩻ အံႏဟန်ႏနွန်းခူꩻငိုးနံငိုး၊ ကထောင်ꩻမျဉ်ႏပသꩻ နောဝ်ꩻ အံႏမေ့ဖို့ꩻ၊ ဟို့ꩻမျဉ်ႏဆာခြေ့ ဆာထင်ႏနောဝ်ꩻ ဒှိုႏအွꩻမေ့တလင်းထီ၊ ဟို့ꩻဗွေဟို့ꩻအွောင်ႏ နောဝ်ꩻ အံႏအိန်တွမ်ႏတသာႏ အံႏကုဲးကုဲးနော။ ဖြောင်းမျဉ်ႏကုဲနောဝ်ꩻ အံႏဒဲဉ်ဆော့ငိုး အံႏဒဲဉ်တွမ်ႏတောင်း လျက်ꩻ အွꩻလွဉ်ꩻနိန်းငိုးထီ၊ မျဉ်ႏထွာဆော့ ခိုးလျားနောဝ်ꩻ အံႏမျောႏငိုစီႏ၊ အံႏဖြွုမ်ပေႏ တဝတ်ꩻပေႏ၊ တနေထီ၊ တဝတ်ꩻထီ၊ အံႏဒဲဉ်ဗွူအဲဉ် ခေါဝ်းပုတ်ꩻ ယာဂု တခိုးခွေႏ သွီႏယာႏတသာတဲ့ယို၊ မီႏထွာလိုꩻ ယော့ꩻနောဝ်ꩻ အံႏတဲင်လုဲင်ꩻ၊ အံႏဒှိုႏကောဝ်ႏဆျာသွဲး လူးသွီႏ ဆျာႏတွမ်ႏအောင်ႏလျာဖေ့ꩻ၊ လူးဟန်ႏ သိန်ႏ၊ ကောဝ်ႏပယ်ꩻဒီႏ၊ စောက်အာႏ တဒွီမွူး၊ လူးတလီꩻပွီဗွာ၊ လူးတဒွတ်ꩻဆꩻ၊ ယို့တွေတွမ်ႏမုဲးတလုံꩻ၊ လူး ပြောင်ႏသီꩻတွမ်ႏတစိန်ႏလာႏ၊ ပါႏဆျာႏတနျာႏရွီး ဟောဝ်ဗာႏနော။ မျဉ်ႏထွာနာႏကုဲင် မဟိန်ႏ နောဝ်ꩻ အံႏတဲင်လုဲꩻမျဉ်ဖူးဖူး၊ အံႏဩဇာႏရာႏမျဉ် အံႏကွို့ꩻကွိုꩻနော၊ လေ့ထွန်တွမ်ႏနံးမန်ꩻ နွတ်ခြီခြီတဲင် သူႏကုဲးကုဲးနော၊ အံႏဒွိုႏ ဖိုးကတူႏဖြို့ꩻ အံႏအခင်ႏခြွꩻ ဒှိုႏရော်ꩻတွမ်ႏခုံꩻဟဲ့ꩻ အံႏကုဲးကုဲးနော။
အကျွင်ꩻ(၂)ဗာႏ အံႏတဒါႏတောဝ်းနောဝ်ꩻရာꩻ- ထော့ꩻယာႏ ရှာယာႏ မိန်ꩻမန်ꩻ ခြုံႏဗား ခြုံႏဆျာႏ ကြွုမ် ဖက်ꩻခေါ် ထဖိန်ႏ ထဝေါဝ်ꩻ ထပေါက်ꩻ ထပစူး ခေါင်ꩻ ကဲက်ခါး ဖက်ꩻဟား ဖက်ꩻစီꩻ လွံပွံꩻ ဒွန်း ဖက်ꩻလွန်ႏ ဗေသွီႏ ဗေယွဉ်ꩻဖြုံႏ ဗာႏသိန်ႏ ဗာႏခြောင်ႏ ဗင်ႏဆျာႏ ဗင်ႏစဲး သွန်ꩻဖြုံႏ သွန်ꩻငို သွန်ꩻ ယုဲ သွန်ꩻနံ ကမ်းထံ သူႏ နွေႏ သဲစ်ꩻ ဗွဉ် ခုံꩻပြာꩻ မောက်ကြင်ꩻ တခေါ့ꩻ ဖိန်ꩻ ဖင်ꩻတွမ်ႏဒေါဝ် အံႏဒါႏတောဝ်းနော။ အခါႏမျိုꩻ အတမူꩻမျိုꩻ တဒွီ တဲင်ပူႏ မောက်ꩻမွန်ႏ မောက်ꩻစင်း မောင်ꩻကြဲင်ႏ သင်ႏဖော်ꩻ ဗာႏထိုပုံ မောက်ꩻနွယ်ႏ မောက်ꩻကီကာႏ ထတိုႏဖုံႏယိုနောဝ်ꩻ အံႏဒါႏတောဝ်းနော။
ကျွင်ꩻ(၂)ဗာႏ မီႏအံႏမှာႏဆာႏဖြေႏချာအီနောဝ်ꩻရာꩻ- မျဉ်ႏအံႏမှာႏအခါႏ မျိုꩻနောဝ်ꩻ အံႏယင်းအိန် တောင်းလုဲ၊ မျဉ်ႏအံႏမှာႏ အတမူꩻမျိုꩻနောဝ်ꩻ အံႏယင်းဒဲဉ်ဆော့တွမ်ႏတောင်းလျက်ꩻ၊ မျဉ်ႏအံႏမှာႏ အခွꩻမျိုꩻနောဝ်ꩻ အံႏယင်း အိန်ပြာꩻတွံႏဖက်ꩻဗိုႏဒီႏယိုနောဝ်ꩻ တသီႏမှာႏဆာႏနော။
+ + + + +
ကျွင်ꩻ (၃)ဗာႏ
၁။	အကျွင်ꩻ(၃)ဗာႏ အံႏဒါႏကထွာတသီႏနောဝ်ꩻရာꩻ- ရောႏဂါႏဝေႏဒနာႏ ထာꩻဆာသꩻကို မျဉ်ႏတဟောဝ်တောဝ်း ကတူႏရမ်းဆာဆာ ထာꩻတမူꩻရမ်းတန်တန်နောဝ်ꩻ အံႏရီးရီးတောင်းလုဲဖို့ꩻ၊ နောဝ်ꩻထွူ မှꩻ အံႏတသဉ်နေးတဲ့ဒါႏ၊ အံႏအိန်တွမ်ႏတောင်းလျက်ꩻ အံႏပြာꩻဖက်ꩻဗိုႏဒီႏ၊ မျဉ်ႏတဟေထာꩻနောဝ်ꩻ အံႏဒဲဉ်ဆော့ငိုးတွမ်ႏလမန်ꩻ၊ အံႏဖို့ꩻမေ့ဒီႏတွမ်ႏတသာႏ အွုပ်ဗꩻဗꩻတသိုꩻ၊ တသိုꩻမီႏတထန်ႏတောဝ်း ဒှိုႏအွꩻမေ့တလင်းထီ၊ ထာꩻဆော့မျဉ်ႏပေါႏ အောဝ်ႏတွမ်ႏအခွꩻအလျားနောဝ်ꩻ ဖေႏအံႏတောင်းလုဲ၊ မျဉ်ႏတအဲဉ်ထောဝ်း ထောင်းဖေႏခေါဝ်းပုတ်ꩻ အံႏကွို့ꩻကွို့ꩻနော၊ ဗွူအဲဉ်မီႏအဲဉ်ထောဝ်း ဖေႏအံႏ ခါႏရာႏ တဖြုံႏ မက်ဖစ်ပွမ်းသွံဖြုံႏ အံႏသွံရောဝ်ꩻနော၊ မျဉ်ႏထဲ့တောဝ်း မျောႏငိုစီႏ၊ မျဉ်ႏတဟောဝ်တောဝ်း ဒွိုႏဖေႏဖြွုမ်ပေႏ၊ တဝတ်ꩻပေႏ သော့ꩻပါမိုန်း ဖက်ꩻခေါ် ဖေႏအံႏသွော့နော၊ မျဉ်ႏထွာလိုꩻယော့ꩻနောဝ်ꩻ ဒွိုႏဟန်ႏသိန်ႏ အွဉ်ႏလူး၊ ဓာတ်မီႏတလွေꩻတောဝ်းနောဝ်ꩻ ကြူးဖေႏတစိန်ႏစော့ꩻဆားတွမ်ႏ ချဲဉ်ႏကျော် လမန်ꩻဖက်ꩻဗိုႏတသာႏ ဖေႏအံႏသွံတာႏငါ၊ အံႏတန်တန်နော၊ ခါးလားကထိုꩻ မီႏတအွောင်ႏနောဝ်ꩻ အံႏချဲဉ်ႏအောက်ꩻကလာအော် တွမ်ႏမောက်ꩻဖါး အံႏအိန်တွမ်ႏတသာႏ၊ နားယဉ်ꩻမီႏအောဝ်ႏနောဝ်ꩻ အံႏဩဇာႏ၊ အချိန်ႏမီႏအဲဉ်ထောဝ်း အံႏဟန်ႏနွန်းတသီးတွမ်ႏတသာႏ၊ အံႏဗုတ်ꩻဖွန်ႏကြူး၊ အံႏဟန်ႏထိုင်း ကြူး၊ အံႏနွေႏခုံꩻဆျာႏသွတ်ꩻတွမ်ႏ တောင်းလျက်ꩻနော။
၂။	အကျွင်ꩻ(၃)ဗာႏ အံႏတဒါႏတောဝ်းနောဝ်ꩻရာꩻ- အံႏတဒါႏတောဝ်းလာꩻလာꩻ ဖိန်ꩻတွမ်ႏသင်း ဘော်ꩻ၊ ထထီႏ၊ တခေါ့ꩻ၊ မောက်ꩻကြင်ꩻ၊ ထော့ꩻယာႏ၊ ဒေါဝ်၊ တဟောဝ်အံႏတောဝ်းနော၊ မိန်ꩻမန်ꩻ၊ တဒွီရာႏ၊ မောင်ꩻကြဲင်ႏ၊ တဲင်ပူႏ၊ ဗေသွီႏ၊ နွေႏ၊ သူႏ၊ ကမ်းထံ၊ ပနားယာႏ၊ ဗာႏသိန်ႏ၊ ဗာႏခြောင်ႏ၊ ဗာႏခဲႏ၊ ခေါင်ꩻ၊ ညောႏဟဲင်း၊ ကဲက်ခါး၊ ခြုံႏဗား၊ ခြုံႏဆျာႏ၊ တလာꩻရာႏ၊ တဖျူႏရာႏ၊ ဟန်ႏဟုန်၊ ဖက်ꩻဝါး၊ ထဖိန်ႏ၊ ထဝေါဝ်ꩻ၊ ထပစူး၊ ထကြဲင်ႏဖုံႏစားယို တ ဟောဝ်အံႏတောဝ်းနော။
၃။	ကျွင်ꩻ(၃)ဗာႏ မီႏအံႏမှာႏဆာႏဖြေႏချာအီနောဝ်ꩻရာꩻ- မျဉ်ႏအံႏမာႏ ထော့ꩻယာႏ အံႏယင်းဟန်ႏ ထိုင်းကြူး၊ မျဉ်ႏအံႏမှာႏထသိန်ထတိုႏ အံႏယင်းနိန်းသဲင်၊ စောက်ကဆျာႏဖွန်ႏတွမ်ႏမေ့၊ မျဉ်ႏအံႏမှာႏ တဒွီတဲင်ပူႏ သင်ႏဖော်ꩻ အံႏယင်းချဲဉ်ႏကျော် ဟန်ႏလွူးသိန်ကျော်၊ မျဉ်ႏအံႏမှာႏဖက်ꩻခေါ်တွမ်ႏခြုံႏ အံႏယင်းတောင်းလုဲ၊ မျဉ်ႏအံႏမှာႏ ထာꩻခါႏမျိုꩻနောဝ်ꩻ အံႏယင်း အိန်ပြာꩻ၊ မျဉ်ႏလူးမှာႏထီ အံႏယင်း ဖက်ꩻဗိုႏဒီႏပြာꩻ၊ မျဉ်ႏအံႏမှာႏဗင်ႏဆျာႏ အံႏယင်းချဲဉ်ႏထောင်းတွမ်ႏနံးမန်ꩻတသဉ် တွမ်ႏမောက်ꩻဖါးနောဝ်ꩻနော။
+ + + + +
ကျွင်ꩻ (၄)ဗာႏ
၁။	အကျွင်ꩻ(၄)ဗာႏ အံႏဒါႏကထွာတသီႏနောဝ်ꩻရာꩻ- ကတူႏမျဉ်ႏဆာ တဟှိုမျဉ်ႏဗာႏနောဝ်ꩻ အံႏ အိန်ပြာꩻ၊ အံႏချဲဉ်ႏထောင်း၊ အံႏမောက်ꩻဖါးတွမ်ႏနံးမန်ꩻတသဉ်၊ မီႏတဟေထာꩻနောဝ်ꩻ အံႏဖက်ꩻဗိုႏဒီႏ ပြာꩻ၊ ဓာတ်မီႏတလွေꩻတောဝ်း သော့ꩻပါအိန်၊ ဟို့ꩻမီႏဆာခြေ့ ဆရာႏမျဉ်ႏဖေႏအံႏ တသီႏဖြိန်းနောဝ်ꩻ တွမ်ႏအံႏပုဲႏ၊ အံႏဒျာႏကြွုမ်ရွီးတသဉ်တွမ်ႏတသာႏ၊ ဟို့ꩻမီႏထိုꩻနောဝ်ꩻ ဆရာႏမီႏဖေႏဖိန်ꩻဖင်ꩻခါႏ တွမ်ႏအံႏ မိုန်း၊ အံႏဗော့ꩻဟံႏငမ်တွမ်ႏမေ့ တွမ်ႏဟန်ႏခါႏ၊ မီႏဆော့ထာꩻနောဝ်ꩻ တသီႏကလာꩻ တွမ်ႏမျောႏမိုန်း၊ အံႏဗော့ꩻတဲင်လုဲꩻရာႏမျဉ်ဖူးဖူးနော၊ မီႏတတဲ့ꩻတောဝ်းလဲ့ အံႏဖြွုမ်ပေႏ၊ တဝတ်ꩻပေႏ၊ မီႏအဲဉ်ထောဝ်း အံႏခေါဝ်းပုတ်ꩻ ယာဂု အံႏခါႏရာႏတွမ်ႏမက်ဖစ်ပွမ်းနော၊ မီႏထွာလိုꩻယော့ꩻနောဝ်ꩻ မောက်ꩻခင်ႏကပါဒါႏ တသီႏဂယို တွမ်ႏအံႏမိုန်း၊ အံႏဒျာႏတစိန်ႏစော့ꩻဆားသွတ်ꩻကြူး ဟန်ႏထိုင်းကြူး ကောဝ်ႏဆျာသွဲးကြူး ပြောင်ꩻသီꩻလာႏသွတ်ꩻကြူး အံႏကြွုမ်တွမ်ႏတဒွီဆျာႏပြာꩻ အံႏဟန်ႏနွန်းကြိုႏဒွိုႏ သော့ꩻတွမ်ႏဟန်ႏခါႏ အံႏဟန်ႏလွူးကြူး လူးဒျာႏဟန်ႏခါႏသိန်ႏ တွမ်ႏအောင်ႏလျာဖေ့ꩻ ကောဝ်ႏပယ်ꩻဒီႏ စောက်ꩻအာႏတဒွီရွီး ထီ၊ မဲ့မျဉ်ႏဆာနောဝ်ꩻ အံႏတဗွာဒွန်း၊ မွူးဟာခိုႏ ဖြောင်းမျဉ်ႏဆာနောဝ်ꩻ အံႏဟန်ႏထိုင်း စမုန်စပါးကဝ်ႏ ဒီႏ တတဲမ်ႏ သွံစွိုးအံႏရော်ꩻဝင်ꩻနော၊ အံႏဖက်ꩻလွန်ႏ ဟန်ႏဖွေါင်ꩻခါႏရာႏ သင်ႏဖော်ꩻ ထောင်းသော့ꩻရော်ꩻ တပေါက်ꩻသိန် တေဟထာꩻတဲ့ꩻနောယို၊ ငင်းဒိန်မျဉ်ႏဆာနောတ်ꩻ အံႏတောင်းတင်မွံꩻ မုဲးတရီႏကောဝ်ႏ မျင်ꩻသရိုက်တူႏလာႏနောဝ်ꩻ အံႏအောင်ႏလျာဆား မဲ့ꩻဟောဝ်ဒျာႏနော။
၂။	အံႏတဒါႏတောဝ်းနောဝ်ꩻရာꩻ- မိန်ꩻမန်ꩻ စံးဖက်ꩻယွိ ဗင်ႏဆျာႏ ခေါင်ꩻဆျာႏ ထထီႏရာႏ မောင်ꩻ ကြဲင်ႏရာႏ တခေါ့ꩻရာႏ ဗောင် တဲင်ပူႏ တဒွတ်ꩻ ဒေါဝ် ဖိန်ꩻ တလာꩻရာႏ တဖျူႏရာႏ မောက်ꩻစင်းရာႏ မောက်ꩻကီးကာႏရာႏ ဖက်ꩻဒွိုႏ ဟန်ႏဟုန် ဖက်ꩻဝါး မောက်ꩻနွယ်ႏ အုတ်သစ် ဗာႏထိုပုံ ဆျာဒီႏ ဆျာယာႏ ထော့ꩻယာႏ စဉ်ႏနမ်းဖူꩻ ခုံꩻရာႏ ခုံꩻပြာꩻ ခြုံႏဆျာႏ ခြုံႏဖက်ꩻဟီး ဗာႏရာႏ ဗာႏသိန်ႏ ဗာႏခြောင်ႏ နွေႏခဲႏဒီႏ နွေႏဒီႏသွတ်ꩻ နိန်းတသဉ် သွန်ꩻဖြုံႏ သွန်ꩻနံ သွန်ꩻငိုဖုံႏစားယို အံႏဒါႏတောဝ်း ရိုင်ꩻဗာႏနော။
+ + + + +
အကျွင်ꩻ (၅)ဗာႏ
၁။	အံႏဒါႏကထွာတသီႏနောဝ်ꩻရာꩻ- အံႏလꩻထာꩻခွꩻမျိုꩻ အံႏပြာꩻဖက်ꩻဗိုႏဒီႏ တွမ်ႏနံးမန်ꩻတသဉ် သော့ꩻပါမောက်ꩻဖါးထီ၊ ဟို့ꩻမျဉ်ႏဆာခြေ့နောဝ်ꩻ အံႏကြွုမ်ဒီႏတသဉ်တွမ်ႏတသာႏ၊ မျဉ်ႏဆာသဲႏထင်ႏ ဓာတ်မီႏတလွေꩻတောဝ်းနောဝ်ꩻ သော့ꩻပါချဲဉ်ႏတသာႏတွမ်ႏနံးမန်ꩻ တွမ်ႏနံကြူးနော၊ ဟို့ꩻမျဉ်ႏထိုꩻ နောဝ်ꩻ အံႏဟံႏငမ် မေ့ ခါႏရာႏ မောက်ꩻဖါးထီ ဟောဝ်ဒျာႏနော၊ ဟို့ꩻမီႏတပိတ်တောဝ်းနောဝ်ꩻ လူး စောဝ်းထီ အံႏတဒွီပြာꩻ၊ ဖက်ꩻဗိုႏဒီႏပြာꩻ၊ ထာꩻဆာခိုးလျားနောဝ်ꩻ အံႏစောက်ꩻသွီရာႏတဲ့ဒါႏ၊ အွꩻမောက်ꩻဖါးထီ သော့ꩻတွံတသာႏတဲ့ဟောဝ်၊ အံႏကုဲးကုဲးနော၊ အံႏခြုံႏဗားကြူး ကေပြာႏကြူး ဖက်ꩻပွုမ်းကြူး ဗုတ်ꩻကြူးဖုံႏစားယို ဟို့ꩻဗွေဟို့ꩻအွောင်ႏတဲ့ဟောဝ်နော။ တသိုꩻမီႏတထန်ႏတောဝ်းနောဝ်ꩻ အွꩻမောက်ꩻ အွန်အီ အွꩻဒျာႏမွူးဟာခိုႏနော၊ ထာꩻဆော့ မီႏတထဲ့တောဝ်းနောဝ်ꩻ အံႏဖို့ꩻမောက်ꩻကီကာႏရာႏမျဉ် အုပ် ကုဲးကုဲးတသိုꩻနော၊ အံႏဟန်ႏထိုင်းကြူး ဖက်ꩻလဲ့ ဒွန်းတဗွာ ဖက်ꩻလွန်ႏကြူး ဟန်ႏဖွောင်ꩻကြူးဖုံႏယို စီꩻလꩻဒျာႏနော၊ မီႏထွာလိုꩻယော့ꩻနောဝ်ꩻ အံႏပြောင်ꩻသီꩻစော့ꩻဆား တစိန်ႏစော့ꩻဆား ကဲးတောက်လာႏ ဆား အောင်ႏလျာ မုဲးတရီႏ ဖက်ꩻဟား ဟန်ႏသွေ တွမ်ႏဖက်ꩻခေါ် ထဆျာႏ ဗာႏသိန်ႏ ဗာႏခြောင်ႏ မွန်ႏပေႏစော့ꩻ ဗွဉ်ဒွိုႏ သဲစ်ꩻဒွိုႏဖုံႏယိုနော။
၂။	အံႏတဒါႏတောဝ်းနောဝ်ꩻရာꩻ- စဉ်ႏ ထ ဗင်ႏဆျာႏ ဗင်ႏရောင်း ဗင်ႏစဲး မိန်ꩻမန်ꩻ တနေထီ တဝတ်ꩻ ထီ တဲင်ပူႏ တခေါ့ꩻရာႏ မောက်ꩻကြင်ꩻရာႏ မောက်ꩻစင်းရာာႏ တောင်းလုဲ တောင်းလျက်ꩻ ဒဲဉ်ဗွူအဲဉ် ခေါဝ်းပုတ်ꩻ ယာဂု ခေါဝ်းတုမ်းကွေး ဟန်ႏလွူးဆျာႏ ဟန်ႏလွူးကြူး နံငိုး တခိုးငိုး ဒဲဉ်ဆော့ငိုး ဖက်ꩻဟုန်ဖက်ꩻခါး တဒွတ်ꩻရာႏ ဗေသွီႏ ဗေယွဉ်ꩻ တလာꩻရာႏ တယံရာႏ မောက်ꩻကောက်ꩻရာႏ ခေါဝ်းခဲႏ ပြောင်ႏငဲး ယို့ကတူႏရာႏ စံႏဖြီရာႏ စံႏပြင်ꩻရာႏ ဆူႏမှန်ႏရာႏ တွန်းဟုန်ꩻရာႏ ပေါင်ႏဖျူႏရာႏ (ဗင်ႏဆျူႏ) နိန်းတသဉ် ရင်ႏရာႏ တဝီးရာႏ မောက်ꩻဝန်ရာႏဖုံႏစားယို အံႏဒါႏတောဝ်းနော။
+ + + + +
အကျွင်ꩻ (၆)ဗာႏ
၁။	အကျွင်ꩻ(၆)ဗာႏ အံႏဒါႏကထွာတသီႏနောဝ်ꩻရာꩻ- ဖေႏအံႏရီးရီး မောက်ꩻဖါးတွမ်ႏ တသာႏဆွံဆွံ အံႏကုဲးကုဲးနော၊ ကတူႏမျဉ်ႏဆာနောဝ်ꩻ တခတ်ချင်ꩻ ထိုꩻမားဒျာႏနော၊ ဟို့ꩻမျဉ်ႏဆာ မျဉ်ႏထိုꩻနောဝ်ꩻ သော့ꩻပါဟန်ႏခါႏ တသာႏ ဟောဝ်ဒျာႏနော၊ ထာꩻဆော့ꩻခွꩻလျား မဉ်ႏအောဝ်ႏနောဝ်ꩻ အံႏတဒွီရာႏတ သဉ် အုပ်လွဉ်ꩻတသိုꩻနော၊ တသိုꩻမျဉ်ႏတထန်ႏတောဝ်း အံႏမောက်ꩻကီးကာႏရာႏမျဉ် နွေႏခဲႏဒီႏလဲ့ ဟောဝ် အုပ်ထန်ႏတသိုꩻ အံႏပြာꩻဖက်ꩻဗိုႏဒီႏတွမ်ႏ မောက်ꩻဖါးထီ တွမ်ႏတသာႏနော၊ သꩻမျဉ်ႏတဟောဝ် တောဝ်းငါႏ အံႏပြာꩻတဒွီရာႏ သော့ꩻတွမ်ႏကြွုမ်ဒီႏတသဉ် အံႏစောဝ်းစောဝ်း သင်ႏဖော်ꩻရာႏမျဉ်ဖူးဖူးတဲ့ ဟောဝ်၊ အွꩻမောက်ꩻအွန်ထီ မွူးဟာခိုႏတဲ့ဒါႏ၊ ထာꩻဆာထိုꩻမားဒျာႏနော။ လူးစောဝ်းစောဝ်းထီ အံႏပြာꩻ စောက်သွီဆျာႏတဲ့ လꩻဒျာႏနော၊ ဟို့ꩻမျဉ်ႏတကဲစ်ꩻနောဝ်ꩻ အံႏဗွဉ်ဒွိုႏ ဟန်ႏသွေဒွိုႏ မျဉ်ႏထွာလိုꩻယော့ꩻ လိုꩻဖော်ꩻနောဝ်ꩻလဲ့ အံႏဒှိုႏဗွဉ် တွမ်ႏဟန်ႏသွေ နီစွိုးယိုနောဝ်ꩻ အံႏကုဲးကုဲး အံႏလူႏလုဲႏဝင်ꩻနော၊ အံႏဒှိုႏ သဲစ်ꩻ ဖက်ꩻဟား ကဲက်ခါးရာႏ ပြောင်ꩻသီꩻစော့ꩻ မုဲးတရီႏ ကဲတောက် အောင်ႏလျာ၊ ကျဲဉ်တင်းမွံꩻ သိန်ႏ ချာႏမေးကောင်ႏစားယိုဖုံႏလဲ့ အယော့ꩻမျဉ်ႏအောဝ်ႏထိုꩻမားဒျာႏနော၊ ကတူႏမျဉ်ႏဆာ ထာꩻတမူꩻမျဉ်ႏ တန်နောဝ်ꩻ အံႏကုဲးကုဲး မောက်ꩻဖါးတွမ်ႏတသာႏဆွံဆွံနောဝ်ꩻနော၊ မဲ့မျဉ်ႏဆာနောဝ်ꩻ အံႏဆျာဒီႏသွတ်ꩻ အံႏတဗွာဒွန်း မွူးဟာခိုႏနော၊ ဖြောင်းမျဉ်ႏဆာနောဝ်ꩻ အွꩻဖျောႏထီ မွူးဟာခိုႏ၊ လိုꩻမူႏမီႏယပ်နောဝ်ꩻ အံႏစောဝ်းစောဝ်း ကဲက်ခါးရာႏ အံႏသွန်ꩻတောက်ꩻ၊ လိုꩻသꩻမျဉ်ႏဆာနောဝ်ꩻ အံႏတစိန်ႏလာႏကြူး၊ အဆာႏမီႏတအဲဉ်ထောဝ်း ခြွူအွꩻ အလာႏဖြားတွမ်ႏတသာႏ ထိုꩻမားဒျာႏနော။
၂။	အကျွင်ꩻ(၆)ဗာႏ အံႏတဒါႏတောဝ်းနောဝ်ꩻရာꩻ- ထဒီႏဆျာႏ ထသိန် ဗေသိန်ဖြုံႏ ဟန်ႏလွူးဆျာႏ ပန္တကူႏဖိုးယာႏ ဒဲဉ်ဗွူအဲဉ် ခေါဝ်းပုတ်ꩻ နံ ဗေဟံႏ တခိုးငိုး ခေါဝ်းပေါင်ꩻကျော် ယာဂ တနေထီ တဲင်ပူႏ ဩဇာႏရာႏ ခေါက်ခဲႏ မောင်းတီ တောင်းလုဲထီ တောင်လုဲလီး တဲင်လုဲꩻရာႏ ဟန်ႏလွူးသိန်းကျော် ဖိုး နဲဉ်းထီ နိန်းထီနွိုး ထဖိန်ႏအောင်ꩻ ထဝေါဝ်ꩻအောင်ꩻ ဖြွုမ်ပေႏ တဝတ်ꩻပေႏဖုံႏစားယို အံႏဒါႏတောဝ်း ရိုင်ꩻဗာႏနော။
၃။	အကျွင်ꩻ(၆)ဗာႏ မီႏအံႏမှာႏ ဖြေႏချာအီနောဝ်ꩻရာꩻ- မျဉ်ႏအံႏမှာႏဗွူအဲဉ် အံႏယင်းမောက်ꩻဖါးတွမ်ႏ ဟန်ႏခါႏတသာႏ၊ မျဉ်ႏအံႏမှာႏထပေႏ ထသိန်နောဝ်ꩻ အံႏယင်း ကဲက်ခါးရာႏ မုဲးတရီႏ တမာႏတွမ်ႏအခါႏ မျိုꩻ ဖြောႏချာအီနော၊ မျဉ်ႏအံႏမှာႏ ထဆျာႏ ထဒီႏဆျာႏ ဗေသိန်ဖြုံႏနောဝ်ꩻ အံႏယင်းဖက်ꩻဟား ဟန်ႏသွေ ဗွဉ် ကဲးတောက် ပြောင်ႏသီꩻစော့ꩻ အရာႏဖုံႏနော၊ မျဉ်ႏအံႏမှာႏတဲင်ပူႏနောဝ်ꩻ အံႏယင်းထထီႏ နံႏသာႏ သင်ႏဖော်ꩻရာႏမျဉ်နော၊ မျဉ်ႏအံႏမှာႏ တနေထီနောဝ်ꩻ အံႏယင်းဟံႏတွော့ꩻ မဲ့ꩻအဟောဝ်ဒျာႏ နော။
+ + + + + + +
အကျွင်ꩻ (၇)ဗာႏ
၁။	အကျွင်ꩻ(၇)ဗာႏ အံႏဒါႏကထွာတသီႏနောဝ်ꩻရာꩻ- ကတူႏမျဉ်ႏဆာနောဝ်ꩻ အံႏမောက်ꩻဖါးတွမ်ႏ တသာႏဆွံဆွံ၊ မျဉ်ႏတဟောဝ်တောဝ်း သော့ꩻပါချဲဉ်ႏကလာအော်၊ တဟှိုမျဉ်ႏဗာႏနောဝ်ꩻ အံႏသင်ႏ ဖော်ꩻရာႏမျဉ်ဖူးဖူး မွူးရောဝ်ꩻခိုႏ၊ အံႏစောက်ꩻသွီပြာꩻ၊ ဟို့ꩻမျဉ်ႏထိုꩻနောဝ်ꩻ အံႏမောက်ꩻဖါးတွမ်ႏတသာႏ ဟန်ႏခါႏ ဟံႏငမ်၊ ဟို့ꩻမျဉ်ႏတကဲစ်ꩻ အံႏဗွဉ်ဒှိုႏ ဖက်ꩻဟား ဒှိုႏ၊ ထာꩻဆော့ꩻခွꩻလျားမျဉ်ႏအောဝ်ႏနောဝ်ꩻ အံႏ တဒွီႏပြာꩻ၊ အွꩻမောက်ꩻအွန်ထီ မွူးဟာခိုႏ၊ အွုပ်တသိုꩻ လူးစောဝ်းထီ အံႏစောဝ်းသင်ႏဖော်ꩻရာႏ၊ မောက်ꩻကီးကာႏရာႏ၊ တဲင်ပူႏရာႏ၊ မောက်ꩻကြင်ꩻပွို့ꩻမျဉ်၊ မျဉ်ႏထွာလိုꩻယော့ꩻနောဝ်ꩻ အံႏဗာႏသိန်ႏ ခုံꩻ ခြုံႏဗား ခြုံႏဆျာႏ မွဉ်ꩻစော့ꩻဆား၊ ဓာတ်မျဉ်ႏပနဲဉ်ႏ အံႏသွတ်ꩻ ကဲးတောက်၊ ကဲက်ခါးရာႏ၊ တဖျူႏရာႏ၊ ဓာတ်မျဉ်ႏဆွော့ꩻငါႏ အံႏစောဝ်း သင်ႏဖော်ꩻရာႏ၊ အွꩻဖျောႏထီ၊ မျဉ်ႏထွာနာႏယဉ်ꩻ အံႏဟန်ႏသွေ ဖက်ꩻဟားဒှိုႏ၊ တလာꩻရာႏထောင်း၊ မျဉ်ႏထွာလိုꩻဆာနောဝ်ꩻ အံႏတခေါ့ꩻရာႏမျဉ်ဖူးဖူး၊ အံႏကြူးပါ စောက်ꩻအာႏတဒွီစော့ꩻတဲ့ဟောဝ်၊ ပြောင်ႏသီꩻ မုဲးတရီႏအခါႏတမျိုꩻ၊ အတမူꩻမျိုꩻ၊ အဆျာႏမျိုꩻ အံႏဒါႏ ဒျာႏနော။
၂။	အကျွင်ꩻ(၇)ဗာႏ အံႏတဒါႏတောဝ်းနောဝ်ꩻရာꩻ- အငိုးအငေါဝ် ခေါဝ်းပုတ်ꩻ ဗွူအဲဉ် ထဒီႏဆျာႏ ထ ဆျာႏ၊ ထဖိန်ႏအောင်ꩻ၊ ထဝေါဝ်ꩻအောင်ꩻ၊ ပန္တကူꩻဖိုးယာႏ၊ စဉ်ႏဆျာႏ၊ ဟန်ႏလွူးဆျာႏ၊ ဟန်ႏလွူးသိန်၊ ဗေင်သိန်ဖြုံႏ၊ ဗင်ႏရောင်းကြူး၊ ထိန်နံ ဗေသွီႏ ဟန်ႏလွူးကြူး ထသိန်အောက်ꩻဖုံႏစားယို အံႏဒါႏ တောဝ်း ရိုင်ꩻဗာႏနော။
၃။	အကျွင်ꩻ(၇)ဗာႏ မီႏအံႏမှာႏဆာႏ ဖြေႏချာအီနောဝ်ꩻရာꩻ- မျဉ်ႏအံႏမှာႏ ခေါဝ်းပုတ်ꩻ အံႏယင်း မောက်ꩻဖါးတွမ်ႏ ဟန်ႏခါႏတသာႏ၊ မျဉ်ႏအံႏမှာႏ တခိုးနောဝ်ꩻ အံႏယင်းတလာꩻရာႏ၊ မောက်ꩻကောက်ꩻ ရာႏ၊ တဖျူႏရာႏနော၊ မျဉ်ႏအံႏမှာႏ စဉ်ႏနောဝ်ꩻ အံႏယင်းတမာႏလာႏ မုဲးတရီႏလာႏ တစိန်ႏစော့ꩻဆား အံႏ ဟန်ႏခါႏတွမ်ႏမောက်ꩻဖါးနော၊ မာထသိန်ပီးယိုႏ၊ မျဉ်ႏအံႏမှာႏတနေထီနောဝ်ꩻ အံႏယင်းဟံႏတွော့ꩻ၊ မျဉ်ႏ အံႏမှာႏ ထာꩻငိုးထာꩻဖို့ꩻနောဝ်ꩻ အံႏယင်းနိန်းတသဉ်တွမ်ႏ ဖက်ꩻခေါ်ဒီႏ၊ မျဉ်ႏအံႏမှာႏ တသီႏလျားနောဝ်ꩻ အံႏယင်းဗွဉ်ဒှိုႏ မဲ့ꩻဟောဝ်ဒျာႏနော။
+ + + + + + +
အကျွင်ꩻ သုည (အကျွင်ꩻလွစ်)
၁။	အံႏဒါႏကထွာတသီႏနောဝ်ꩻရာꩻ- မောက်ꩻဖါးရာႏတွမ်ႏတသာႏဆွံဆွံ အံႏကုဲးကုဲးနော၊ ကတူႏဆာ တဟှိုဗာႏနောဝ်ꩻ ဟောဝ်ဒျာႏ၊ ဟို့ꩻမျဉ်ႏဆာ သော့ꩻပါဟန်ႏခါႏ၊ ထာꩻဆော့မျဉ်ႏအောဝ်ႏနောဝ်ꩻ အံႏတဲင် ပူႏရာႏ၊ မောက်ꩻကြင်ꩻရာႏမျဉ်၊ တခေါ့ꩻရာႏမျဉ်၊ ဟို့ꩻမျဉ်ႏပနဲဉ်ႏနောဝ်ꩻ လူးစောဝ်းထီ ထိုꩻမားဒျာႏ၊ မျဉ်ႏ ထွာလိုꩻသဲႏထင်ႏနောဝ်ꩻ အံႏပြာꩻဖက်ꩻခေါ်ဒီႏတသဉ်တွမ်ႏ နံးမန်ꩻ မောက်ꩻဖါးနော၊ မဲ့မျဉ်ႏဆာနောဝ်ꩻ အံႏဆျာဒီႏသွတ်ꩻ၊ မျဉ်ႏထွာလိုꩻယော့ꩻနောဝ်ꩻ အံႏဗွဉ်ဒှိုႏ၊ သဲစ်ꩻဒှိုႏ၊ ခြုံႏဗားကြူး၊ ဖက်ꩻဟား တစိန်ႏလာႏ ဆားကြူး၊ စောက်ꩻအာႏတဒွီစော့ꩻကြူး၊ မွူးရောဝ်ꩻခိုႏစောဝ်း အံႏသင်ႏဖော်ꩻရာႏမျဉ်၊ တခေါ့ꩻလာႏကြူး၊ စောက်ꩻသွီပြာꩻ၊ သွယ်ꩻရော်ꩻတွမ်ႏဗောင်၊ စိမ်ႏတွမ်ႏတသာႏ၊ သော့ꩻပါကမ်းထံတဲ့ဟောဝ်၊ မောက်ꩻဝန် မောက်ꩻအိုႏ၊ မောက်ꩻကြင်ꩻ မောက်ꩻစင်း မောက်ꩻကီးကာႏဖုံႏစားယိုလဲ့ အံႏလꩻဒျာႏနော။
၂။	မီႏအံႏမှာႏဆာႏ ဖြေႏချာအီနောဝ်ꩻရာꩻ- မီႏအံႏမှာႏဗွူအဲဉ် အံႏယင်းဟန်ႏခါႏ၊ မောက်ꩻဖါးရာႏ၊ မျဉ်ႏ အံႏမှာႏစဉ်ႏ အံႏယင်းမောက်ꩻဖါးတွမ်ႏဟန်ႏခါႏ၊ သော့ꩻတသာႏဆွံဆွံ၊ တလာꩻရာႏထောင်း၊ တဖျူႏရာႏ ထောင်း၊ မျဉ်ႏအံႏမှာႏ ထသိန်ထဆျာႏနောဝ်ꩻ အံႏယင်း ကဲက်ခါးရာႏထောင်း၊ မျဉ်ႏအံႏမှာႏ တနေထီတ သီႏအာႏနောဝ်ꩻ အံႏယင်းဖက်ꩻဟားဒှိုႏ၊ မောက်ꩻကြင်ꩻရာႏမျဉ်၊ မျဉ်ႏအံႏမှာႏယာဂုနောဝ်ꩻ အံႏယင်းမုဲးတ ရီႏ၊ တမာႏ၊ မျဉ်ႏအံႏမှာႏ ဗေသိန်ဖြုံႏနောဝ်ꩻ အံႏယင်းတစိန်ႏစော့ꩻကြူး ဟောဝ်ချာဒျာႏနော။
ငေါဝ်းထွန်ႏ
	စင်ꩻသောဘိတ ဇာႏတိရပ်၊ ကျောက်လုံꩻတန် ပူႏယွေး၊ ကတွဲႏနျꩻထန်ႏဖေႏဒါႏ ပအိုဝ်ႏဓာတ် နယ်ꩻလိတ်စောင်ႏကိုယို မီႏထီႏအမှာႏ အထဲ့လဲ့ခါ ယံဖျင်သော့ꩻ ထဲမ်ပါဒျာႏသွော့ဝင်ꩻနော၊ ယံဖေႏက တွဲႏနျꩻနွောင်ꩻထဲင်းယင်း နီပအိုဝ်ႏ လိတ်အုပ်ဖုံႏအတွက်နောဝ်ꩻ ကထွာဒါႏ ပုဂ္ဂိုလ်ႏအမျာꩻသီးဖုံႏခါ မီႏ ဟော်ꩻဖတ်ထွားဖေႏအာႏ ဖြေꩻလွဝင်ꩻ လိတ်ပအိုဝ်ႏဖုံႏ ပငါပရာꩻနောဝ်ꩻမှꩻ အီႏတွဲႏနျꩻဖေႏနွောင်ꩻ တိုꩻ တက်ထင်ႏထိုနွောင်ꩻနောဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်ပွိုး အချေႏနေႏ အောဝ်ႏနုဲင်းနောဝ်ꩻမှꩻတဲင် အွဉ်ႏသꩻစေႏတနာႏ ဟောဝ်ဟောဝ် ဟော်ꩻဖတ်ထွားဖေႏအာႏ ဖြေꩻလွဗဲင်းဝင်ꩻ ဖြာꩻတစောင်ႏစီႏ ပငါပရာꩻ၊ ပင်ႏထိုနီပအိုဝ်ႏ လိတ်လုဲꩻ ယဉ်ႏငဲးဖဲ့ꩻလဲ့မွေးမွေး၊ နီနမ်းတာႏ ဗဟုသုတလဲ့လꩻပါ၊ ဓာတ်နယ်ꩻလိတ်စောင်ႏယိုနောဝ်ꩻ 
ခြိုင်ႏသန်ꩻရေꩻတာႏ တလမ်းတစောင်ႏစီႏ ဟောဝ်အွဉ်ႏခါꩻငါႏသွူ။ ကွပ်ပွိုးပီးနောဝ်ꩻမှꩻ ယံကထူႏနေးလွ ဝင်ꩻပငါပရာꩻအကျောင်ꩻ တဲက်တွန်ꩻနိုꩻဆောႏ မေတ္တာႏရပ်ခံႏဗာႏ ဖူးဝေးမိတ်ဆွေႏ လိတ်ဟော်ꩻထွား သား အမျာꩻသီးဖုံႏနောဝ်ꩻထွူနောဟွေး။
ကျမ်ꩻထွူနိဂုံး
ခိုင်းကားရောႏဂါႏအမျိုꩻမျိုꩻ ကဟောဝ်ထိုꩻမားနိုင်ꩻအီဒါႏ ခြိုင်ႏသန်ꩻရေꩻတာႏ လိုꩻအမျာꩻအာႏ ကွိုꩻစွုမ်ႏဖြာꩻ ထာꩻနယ်ꩻဆꩻ၊ ဟဲ့ꩻဖန်နာႏ(မ) အမဉ်ꩻခေါ၊ ပအိုဝ်ႏဓာတ်နယ်ꩻ တဲ့နောလောင်ꩻ၊ ယံဖေႏက တောင်ꩻ တွဲႏနျꩻထန်ႏ၊ ယိုခါအောင်ႏမျင်ႏ ထွူလꩻသွူ၊ နင်းဟွူမူႏခို လိုꩻအမျာꩻ၊ စွုမ်ႏဖြီးစွုမ်ႏဖြာꩻ ပေႏ တွမ်ႏတန်၊ ပန်ကင်ꩻဝီႏဝါး မူႏတွမ်ႏမောင်ႏ၊ ဖြေꩻနေးထူႏဆောင်ႏ ဖေႏအာႏဝင်ꩻ၊ သီတာႏသီရင်ꩻ အတွက် ဒျာႏ၊ ထာꩻဆာရောႏဂါႏ မီႏတိုက်နမ်း၊ လွစ်လောႏပါꩻလမ်း လွစ်အွမ်ႏဝင်ꩻ၊ ထွားဗော့ꩻဓာတ်ကျမ်ꩻ အံႏဗာႏမိုင်၊ လို့ဗာႏတောဝ်းရွဉ် ကသက်သာႏ၊ ဆေ့ရေးငါႏပုဲႏ လိတ်စောင်ႏငိုꩻ၊ စွုမ်ႏဖြာꩻမူႏခို ဖြာꩻတ စောင်ႏ၊ ယံဖြေꩻဆောင်ႏလွ ခန်းဝင်ꩻနော၊ တင်ꩻလုဲကူႏကေား သီးယာဟွေး။
လိတ်စောင်ႏယို ကောကဖေႏအာႏ၊ ဖြေꩻဆောင်ႏနေးငါႏ လိုꩻအမျာꩻ၊ နမ်းသꩻနီပါꩻ ယံချမ်ꩻသာႏ၊ လိုႏတိုင်ꩻလꩻဗာႏ တတိုင်ꩻထွာ၊ ဓာတ်နယ်ꩻကို ကပါအတိုင်ꩻ၊ မီႏထွူအံႏလွဉ်ꩻ ထွူတဲင်စော၊ ခတ်ချင်ꩻ ဟောဝ်နော စွုမ်ႏဖြာꩻဖြာꩻ၊ ငေါဝ်းခေါမင်္ဂလာႏ ဆုတောင်ꩻလင်ꩻ၊ ယိုပေႏတခန်ꩻ ဟဲ့ꩻနိဂုံး၊ ကမ္ပတ်ဖုံး အွဉ်ႏသွတ်ꩻလင်ꩻ၊
### အာႏကွိုꩻ

ကဏ္ဍ:ပေႏတင်ႏ