Jiarah

**Jiarah** ialah salah sabuting praktik umat Islam nang baisi arti nang bamural panting banar. Inya marupakan parjalanan ka tampat suci, nang dapat mambawa transfurmasi saurang, imbah ngitu pajiarah babulik ka kahidupan kasaharian bubuhannya. Saurang pajiarah nang diambil matan basa Arab, nang artinya pangunjung atawa palawat ngitu ialah saurang pangalana nang datang matan jauh lagi dalam parjalanan ka tampat suci. Ngini jua marupakan parjalanan fisik atawa kawa disambat bajalan batis ka tampat nang baisi arti panting dalam agama Islam saurang.

Salah sabuting matan jiarah adalah umrah atawa haji di ari husus nang wahini di Saudi Arabia, sawagai kewajiban gasan bubuhan Muslim di sabarataan balahan dunia.

## Jiarah [[Kubur]]
Jiarah kubur marupakan salah sabuting praktik nang rancak digawi basinghaja gasan umat Islam wan bakunjang ka kubur gasan mandu'aakan urang nang hudah maninggal, wan hukumnya wahini yaitu sunah wan mubah.

Jiarah kubur ngini urang-urang kabanyakan gasan mandapatakan palajaran hidup matan kahidupan bubuhannya bahari. Ngini nang dijiarahi rancak bubuhan wali, ulama, kulawarga, kakawalan, wan urang-urang Islam nang hudah maninggal supaya dalam kubur bubuhannya mandapati rahmat, taupik, wan karidhaan matan-Nya, Tuhan nang Mahapancipta sabarataan.

Jiarah kubur jua maingatakan manusia akan mati kaina. Mula'i jiarah ngini sawat dilarang Nabi Muhammad saw. karana umat Islam bahari imannya lamah. Imbah akidah wan kaimanan umat Islam jadi kuat, lalu jiarah kubur dibulihakan Nabi Muhammad saw. Nang kada dibulihakan gasan jiarah ngini adalah manjiarahi kubur nang dianggap karamat ujar urang bahari nang kuburannya masih kada bujur, jua gasan bubuhan bibinian nang katuju bakuciak wan batatangisan balabih di kuburan.

Pas jiarah ngini, ada adab baik nang digawi ulih umat Islam:

# Baucap salam lawan bubuhan panghuni kubur.
# Mandu'aakan bubuhan panghuni kubur.

### 1. Baucap salam lawan bubuhan panghuni kubur
Baucap salam marupakan adab panambaian pas masuk kuburan. Salah sabuting hadits matan Abu Umar matan Ibnu Abbas manjalasakan, salam nang diucap saurang Mukmin lawan Mukmin lain nang hudah dikubur akan dibalas jua. Balasan akan dibarii ulih panghuni kubur nang Mukmin jaka bubuhannya kanal banar salawas hidupnya. Hadits lain jua tagal *dha'if* matan Baihaqi wan Ad-Dailami manjalasakan, salam akan dibalas jua ulih panghuni kubur gasan bubuhannya nang kada kanal banar salawas hidupnya.

### 2. Mandu'aakan bubuhan panghuni kubur
Mandua'akan panghuni kubur marupakan salah sabuting adab nang bagus salawas bajiarah kubur. Sabuting hadits matan Aisyah ra. nang pariwayatnya Imam Muslim manjalasakan sabuting du'a nang dijadii sawagai salam gasan panghuni kubur. Du'a ngini dinambaiakan lawan du'a kasalamatan lawan panghuni kubur gasan kaum Mukmin wan Muslim. Lalu imbahnya lawan badu'a lawan Allah gasan mangasihi urang-urang bahari banar wan urang-urang imbahnya matan bubuhan Muslim. Danul imbahnya du'a baisi parnyataan tarait nusia akan manyusul bubuhan panghuni kubur karana kahandak Allah.

Hikmah nang bajiarah kubur ngini ada 5:

# Maingatakan kamatian wan kahidupan di akhirat kaina;
# Pangapunan dusa-dusa nang ada;
# Maminta ampun gasan mayat sawagai panghuni kubur;
# Manyadarakan manusia sawagai mahluk nang lamah lawan Tuhannya;
# Baugah saurang matan cinta balabih lawan dunia.

## [[Umrah]]/[[Haji]]
Gasan umat Islam pas manggawi umrah atawa haji, ada babarapa tampat nang harus didatangiakan wan kada bulih dilalui haja. Musti didatangiakan karana mangandung nilai sajarah panting di dalamnya atawa akan mendapatakan pahala labihan, nang kaya Jabal Nur, Guwa Hira. Ada tampat-tampat jiarah nang musti dibalalahiakan bubuhan umrah wan haji, nang musti dikanal ulih bubuhannya pas sampai di Makkah wan Madinah handak manggawi ibadah haji atawa umrah.

## Jujuhutan