open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Рамсэс II

**Рамсэ́с II Вялі́кі** — фараон Старажытнага Эгіпту, які кіраваў прыблізна ў 1289—1222 гадох да н. э., з XIX дынастыі эгіпецкіх фараонаў. Сын Сэты I і царыцы Туі. Ён часьцяком разглядаецца як найвялікшы, самы вядомы й магутны фараон эгіпецкай імпэрыі. Ягоныя пераемнікі, а пазьней эгіпцяне звалі яго «вялікі продак». Рамсэс II правёў некалькі вайсковых экспэдыцыяў у Леванце, а таксама аднавіў эгіпецкую ўладу над Ханаанам. Ён таксама ўзначальваў экспэдыцыі на поўдзень, у Нубію. Яму пераважна прысвойваўся ганаровы тытул А-нахту, гэта значыць «Пераможца». Помнікі і папірусы нярэдка называюць яго і народнай мянушкай *Сэсу*.

Ва ўзросьце чатырнаццаці гадоў, Рамсэс быў прызначаны прынцам-рэгентам свайго бацькі Сэты I. Быў пахаваны ў магільніцы ў Даліне цароў, аднак ягонае цела было пазьней перавезена ў каралеўскі пахавальны комплекс Дэйр эль-Бахры, дзе было знойдзена ў 1881 годзе, і ў цяперашні час экспануецца ў Каірскім музэі. На пачатку свайго кіраваньня Рамсэс быў засяроджаны на будаўніцтве гарадоў, храмаў і помнікаў.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Мірная дамова паміж Рамсэсам II і хецкім царом Хатусілі III
* Мат’ё М. Э. Каранацыя Рамсэса II

Катэгорыя:Памерлі ў 1213 годзе да н. э.

Катэгорыя:Старажытнаэгіпецкія муміі
Волскі

**Волскі** () — места абласнога падпарадкаваньня ў Валгаградзкай вобласьці Расеі. Насельніцтва 308,5 тыс. чалавек (2006). Заснаваны ў 1951 годзе. Адзін з найбуйнейшых прамысловых гарадоў у Ніжнім Паволжы.

Горад разьмешчаны на левым беразе ракі Волгі, за 20 км на паўночны ўсход ад цэнтру Валгаграду.

Асноўныя прадпрыемствы: Волская ГЭС, півавараны завод, трубны завод, заводы хімвалакна, гумаватэхнічных вырабаў, падшыпнікавы, абразіўны, асбэставых тэхнічных вырабаў, металаканструкцыяў, электрабытавой тэхнікі і інш.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Федеральная служба государственной статистики (Росстат), Оценки численности постоянного населения

Катэгорыя:Гарады Валгаградзкай вобласьці
Рэнца Піяна

**Рэнца Піяна** (; нарадзіўся 14 верасьня 1937 году, Генуя, Каралеўства Італія) — італьянскі архітэктар, які разам з Рычардам Роджэрзам стварыў стыль хай-тэк. Цэнтральны твор — Цэнтар Жоржа Пампіду ў Парыжы (1971—1977). На працягу шматлікіх гадоў супрацоўнічаў з інжынэрам Пітэрам Райсам. У 1980-я гады распрацоўваў маштабныя праекты рэканструкцыі прамысловых зонаў Парыжу, Міляну й Турыну. 

Спраектаваў Культурны цэнтар імя Жан-Мары Тжыбаў у Нумэа (Новая Каледонія). Узначальваў праектаваньне міжнароднага аэрапорту Кансай у Осацы (1994) і гіганцкага Музычнага парку ў Рыме (2002), у 1997 годзе пабудаваў будынак для амстэрдамскага музэю NEMO. У 1995 годзе быў ганараваны Імпэратарскай прэміі, праз тры гады — Прытцкераўскай прэміі.

## Галерэя

NEMO (Amsterdam).jpg|Музэй NEMO, Амстэрдам (1995—1997)
Aurora Place 3.jpg|Хмарачос Aurora Place у Сыднэі (2000)
Ny-times-tower.jpg|Штаб-кватэра «Нью-Ёрк Таймз» (2005)
Berlin - debis-Haus 3.jpg|Бэрлін
Sony Center Berlin.jpg|Бэрлін
Debis-Haus.Berlin.view from Marlene-Dietrich-Platz.jpg|Бэрлін
Bürohochhaus Renzo Piano.jpg|Бэрлін
Debis-Haus.Berlin.jpg|Бэрлін
P und C Weltstadthaus Koeln.jpg|Кёльн
Baustelle in Koeln.jpg|Кёльн
Paul-klee-zentrum-ansicht-zoom.jpg|Бэрн


## Вонкавыя спасылкі

* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Італьянскія архітэктары
Катэгорыя:Ляўрэаты Прытцкераўскай прэміі
Катэгорыя:Ляўрэаты Імпэратарскай прэміі Японіі
Катэгорыя:Ляўрэаты прэміі Кіёта
Катэгорыя:Ляўрэаты прэміі Эразма
Тынтарэта

**Якопа Рабусьці** (), больш вядомы як **Тынтарэта** (; 1518 ці 1519 — 31 траўня 1594) — жывапісец вэнэцыянскай школы позьняга Рэнэсансу.

## Біяграфія
Мастак нарадзіўся ў Вэнэцыі, па розных крыніцах (паміж канцом верасьня й пачаткам кастрычніка 1518 году — згодна з «Documentazione sull'uomo e l'artista»), у 1519 альбо 1518 годзе. Сваю мянушку Тынтарэта ён атрымаў паводле прафэсіі бацькі, былога фарбавальшчыка (). Вельмі рана выявіўшы незвычайную здольнасьць да жывапісу, ён паступіў у вучні да Тыцыяну й пад ягоным кіраўніцтвам рабіў вельмі хуткія посьпехі, што гэты майстар, як кажа паданьне, не захацеў трымаць яго даўжэй у сябе, прадбачачы ў ім небясьпечнага для сябе суперніка. Пасьля выхаду са школы Тыцыяна, Тынтарэта працягваў спалучаць у сваіх творах тыцыянаўскія бляск і сілу фарбаў з дасканаласьцю малюнка, якім, на ягоную думку, ніхто не валодаў у такой ступені, як Мікелянджэлё. Ён нават напісаў у бачным месцы на сьцяне ў сябе ў майстэрні дэвіз свайго мастацтва:

## Літаратура
* Тынтарэта // БЭ ў 18 тамах., Т.16. Мн., 2003, С.75-76

## Вонкавыя спасылкі

* Працы на Web Gallery of Art

Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1518 годзе
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Вэнэцыі
Катэгорыя:Памерлі ў Вэнэцыі
Катэгорыя:Італьянскія мастакі і мастачкі
Катэгорыя:Вэнэцыянскія мастакі і мастачкі
Катэгорыя:Мастакі Адраджэньня
Паолё Вэранэзэ

**Па́олё Вэранэзэ** (), пры нараджэньні **Па́олё Кальля́ры** (, 1528 - 19 красавіка 1588) — адзін з выбітных жывапісцаў вэнэцыянскай школы, празваны Вэранэзэ паводле месца нараджэньня, сын скульптара Габрыеля Кальляры, вучань Антоніё Бадыле.

У сваіх юнацкіх творах («Мадонна», рэштках фрэсак з Каза Кантарыні, фрэсках вілы Саранца й вілы Фанцола) ён праявіў характэрныя асаблівасьці вэронскай школы зь ейным пяшчотным калярытам, але разам з тым і паказаў свабоду стварэньня мастацкіх вобразаў, якой ён быў абавязаны ўплыву Рафаэлеўскай школы. Дзякуючы хуткай славе пра ягоны талент ён ва ўзросьце 27—28 гадоў быў прызваны ў Вэнэцыю для ўпрыгожваньня рызьніцы царквы Сьвятога Сэбастыяна. Мастак выканаў ускладзеную на яго задачу, што да 1570 яму стала даводзілася вяртацца да працы для гэтай царквы, а за сваёй сьмерцю ўтрымаў гонар быць пахаваным у гэтым храме. Ягоныя працы ў царкве Сьвятога Сэбастыяна адрозьніваюцца лёгкасьцю малюнку й далікатным, цёплым калярытам, уласьцівым вэронскай школе:

* Каранаваньне Найсьвяцейшай Дзевы
* Эсьфір перад Артаксэрксам (Ксэркс I)
* Каранаваньне Эсьфір і трыюмф Мардахэя
* Алтарны абраз Багародзіцы
* Фрэскі, якія паказваюць жыцьцё й пакуты Сьвятога Сэбастыяна
* Хрыстос у Сымона Фарысэя

## Знакамітыя працы
* Шлюб у Кане Галілейскай — каля 1562 году.
* Баль у доме Левія — 1573 год.

## Літаратура
* Паала Веранезе // БЭ ў 18 тамах. Т.4, Мн., 1997, С.94-95

## Вонкавыя спасылкі
* Працы Вэранэзэ ў Web Gallery of Art
* Біяграфія ў Catholic Encyclopedia

Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1528 годзе
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Вэроне
Катэгорыя:Памерлі ў Вэнэцыі
Катэгорыя:Італьянскія мастакі і мастачкі
Катэгорыя:Вэнэцыянскія мастакі
Паўль Клеэ

**Паўль Клеэ** (; 18 сьнежня 1879, Мюнхэнбухзээ-бай-Бэрн, Швайцарыя — 29 чэрвеня 1940, Муральта, Швайцарыя) — нямецкі й швайцарскі мастак, графік, тэарэтык мастацтва, адна з найбуйнейшых фігураў эўрапейскага авангарду. Пражыў больш за палову жыцьця ў Швайцарыі.

## Крыніцы

## Літаратура
* Wilhelm Hausenstein. Kairuan oder eine Geschichte vom Maler Klee und von der Kunst dieses Zeitalters. München, 1921
* Klee F. Paul Klee, his life and work in documents. New York: G. Braziller, 1962
* Kagan A. Paul Klee/art & music. Ithaca: Cornell UP, 1983
* Franciscono M. Paul Klee: his work and thought. Chicago: University of Chicago Press, 1991
* Ferrier J.L. Paul Klee. Paris: Terrail,1999
* Paul Klee: Leben und Werk/ Jürgen Glaesemer (Hrsg.). Stuttgart: Hatje Cantz, 2001.
* Anger J. Paul Klee and the decorative in modern art. Cambridge; New York: Cambridge UP, 2004
* Porter Aichele K. Paul Klee, poet/painter. Rochester: Camden House, 2006

## Вонкавыя спасылкі

* Сайт Цэнтру Клеэ ў Бэрне
* Працы ў музэях сьвету
* Біяграфія, працы online
* Паўль Клеэ: Віртуальная галерэя

Катэгорыя:Нямецкія мастакі і мастачкі
Катэгорыя:Швайцарскія мастакі і мастачкі
Катэгорыя:Выпускнікі Штутгарцкай вышэйшай школы музыкі і тэатру
Tales from the Twilight World

***Tales from the Twilight World*** () — трэці студыйны альбом нямецкага гурту Blind Guardian, выдадзены ў 1990. Музыка крыху адыходзіць ад сьпід-мэталу, які гурт выконваў на папярэдніх двух альбомах, у бок больш мэлядычнае і «эпічнае» музыкі, што дасягаецца выкарыстаньнем хору і нэаклясычных музычных уплываў.

## Сьпіс дарожак
Уся музыка напісаная Андрэ Ольбрыхам і Гансі Кюршам, калі не пазначана іншае. Тэксты напісаныя Кюршам.

Заўвага: «Run for the Night (Live)» прадстаўленая на японскім доўгаграючым выданьні і на ўсіх CD-выданьнях. Яна была запісаная ў Браўншвайгу ў 1989.

## Склад
;Blind Guardian
* Гансі Кюрш&nbsp;— сьпеў, бас
* Андрэ Ольбрых&nbsp;— гітара, бэк-вакал
* Маркус Зыпэн&nbsp;— рытм-гітара, бэк-вакал
* Томас «Томэн» Штаўх&nbsp;— ударныя

;Запрошаныя музыкі
* Кай Гансэн (Iron Savior, Helloween, Gamma Ray) — бэк-вакал, сьпеў у «Lost in the Twilight Hall» і гітарнае сола ў «The Last Candle».
* Піт Зыльк (Iron Savior, Savage Circus) — бэк-вакал і эфэкты
* Матыяс Візнэр — эфэкты і клявішныя
* Рольф Кёлер, «Гакі» Гакман і Кальле Трап — бэк-вакал

;Вытворчасьць
* Кальле Трап — прадусаваньне, мікшаваньне і запіс
* Піт Зыльк — другі інжынэр
* Чарлі Рын — выканаўчы прадусар
* Андрэас Маршал — дызайн і ідэя вокладкі
* Бафа/Чарлі Рын — малюнкі

## Тэматычныя адсылкі

* «Traveler in Time» заснаваны на «Дзюне» Фрэнка Гэрбэрта
* «Welcome to Dying» заснаваны на «Плывучым цмоку» Пітэра Страўба
* «Lord of the Rings» заснаваны на «Ўладары Пярсьцёнкаў» Дж. Р. Р. Толкіна
* «Goodbye My Friend» натхнёны фільмам «Іншаплянэцянін»
* «Lost in the Twilight Hall» — аповед пра час, праведзены чараўніком Гэндальфам Шэрым «паміж сьветамі» пасьля перамогі над балрагам Морыі, перад сваім уцелаўленьнем у Гэндальфа Белага.
* «Tommyknockers» і «Altair 4» заснаваныя на «Томінокерах» Стывэна Кінга
* «The Last Candle» апісвае мясьціны і падзеі сусьвету «Dragonlance» Маргарэт Вайс і Трэйсі Гікман, асабліва з трылёгіяў «Хронікі» і «Легенды».

Катэгорыя:Альбомы Blind Guardian
Страдна

**Стра́дна** — вёска ў Дрысенскім раёне Віцебскай вобласьці. Уваходзіць у склад Асьвейскага сельсавету. За 3 км на паўднёвы захад ад вёскі бярэ пачатак рака Балгач.

## Гісторыя
10 кастрычніка 2013 году разам зь іншымі населенымі пунктамі ліквідаванага Чапаеўскага сельсавету перададзеная ў склад Асьвейскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 9 чалавек
* 1999 год — 13 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Асьвейскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Дрысенскага раёну
Зволе (футбольны клюб)

«**Зволе**» () — нідэрляндзкі футбольны клюб з гораду Зволе. Заснаваны ў 1910 годзе. Уладальнік Кубка Нідэрляндаў (2014) і Супэркубка Нідэрляндаў (2014).

## Гісторыя
Футбольны клюб «ПЭК Зволе» быў закладзены 12 чэрвеня 1910 году як аб’яднаньне клюбаў «Прынс Гэндрык» і «Эндэ Дэсэспэрээрт Німэр». Прафэсійны статус клюб набыў 23 лютага 1955 году. ПЭК быў адным з трох самых папулярных клюбаў гораду поруч з ЗАК і «Звольсхэ Бойз». Цікава, што ЗАК быў клюбам, які падаваў інтарэсы мясцовай эліты, клюб «Звольсхэ Бойз» быў прадстаўніком рабочай клясы, а заўзятарамі ПЭКу звычайна былі людзі сярэдняе клясы. Матчы клюбаў паміж сабой былі прынцыповымі, а асабліва зацятымі былі гульні паміж ПЭК і «Звольсхэ Бойз». Гэта было зьвязана ня толькі з тым, што стадыёны абодвух клюбаў месьціліся побач, але і з тым, што дружыны часта перасякаліся паміж сабой у спаборніцтвах. Не зважаючы на супрацьстаяньне, ПЭК і «Звольсхэ Бойз» ў 1969 годзе аб’ядналіся.

У 1977 годзе «Зволе» дакрочыў да фіналу Кубка Нідэрляндаў, але ў дадатковым часе саступіў «Твэнтэ». У тым жа годзе клюбу не хапіў толькі адзін пункт, каб прасунуцца ў Эрэдывізію. Ужо праз год паводле вынікаў сэзону 1977—1978 гадоў «Зволе» ўпершыню ў гісторыі трапіў у Эрэдывізію. Зволеўцы адразу ж фінішавалі на восьмым радку ў турнірнай табліцы на доўгія годы ўсталяваўшы асабісты рэкорд. Наступным разам гэтага ж месца клюб дасугнуў толькі ў сэзоне 2014—2015 гадоў. У той час у складзе клюбу быў цэлы шэраг таленавітых гульцоў, сярод якім асабліва вылучаўся Рынус Ісраэль. У хуткім часе фінансавы стан клюбу пагоршыўся, і, маючы мільённыя пазыкі ў гульдэнах, клюб фактычна быў на мяжы банкруцтва. У 1982 годзе кантроль над клюбам атрымаў Мартэн Эйбрынк, які сплаціў усе пазыкі і перабудаваў клюб. Акрамя таго, на клюбны стадыён быў перабудаваны, а да складу клюба былі запрошаныя легендарныя гульцы, як то Піт Схрэйвэрс, Джоні Рэп і Кеэс ван Коотэн. Клюб адужэў, але на вельмі непрацяглы час. Знакамітыя гульцы сышлі з клюбу, а «Зволе» апусьціўся ў Ээрстэ дывізію. Стан клюбу пагаршаўся і ў 1990 годзе ён ня здолеў унікнуць банкруцтва. Пасьля рэарганізацыі і запрашэньня талентаў, як то Яап Стам, Бэрт Контэрман, Ёган Гансма і Гэнры ван дэр Вэхт, справы пайшлі ўгору. У сэзоне 1992—1993 гадоў «Зволе» ня здолеў прасунуцца ў Эрэдывізію, але ў кубку спыніўся на стадыі чвэрцьфіналу, саступіўшы «Фэеноорду» толькі ў сэрыі пэнальці.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Зволе
Арвэн

**А́рвэн Ундаміе́ль** () — пэрсанаж легендарыюму Дж. Р. Р. Толкіна. Фігуруе ў рамане «Ўладар Пярсьцёнкаў». Арвэн — паўэльфійка, якая жыла ў Трэцюю эпоху.

## Жыцьцяпіс
Арвэн была малодшым дзіцем Эльранда і Келебрыян. Мела двух старэйшых братоў-блізьнятаў Эладана і Эльрахіра. Імя *Ар-вэн* азначае «шляхетная панна». Як самая прыгожая з высокіх эльфаў апошняга пакаленьня ў Міжзем’і, мела мянушку «Вечарніца».

У дваццацігадовым узросьце Арвэн у Долым Яры ўпершыню ўбачылася з Арагорнам, дзе той жыў пад Эльрандавай абаронай. Арвэн, якой на той час было 2700 гадоў, вярнулася ў бацькоўскую хату ад сваёй бабулі Галадрыель з Лорыйну. Арагорн закахаўся ў Арвэн зь першага позірку. Прыкладна праз 30 гадоў яны ізноў сустрэліся ў Лорыйне. Арвэн адказала Арагорну ўзаемнасьцю, і яны заручыліся на кургане Керын Амрат.

Па Вайне пярсьцёнка Арагорн быў абвешчаны каралём Арнару і Гондару і ажаніўся ў Мінас Тырыце з Арвэн. У астатнім яна рэдка зьяўляецца ва «Ўладары пярсьцёнкаў», аднак служыць натхненьнем для Арагорна.

У «Гісторыі пра Арагорна і Арвэн» паведамляецца, што ў шлюбе яны мелі сына Эльдарыёна і прынамсі дзьвюх дачок. У 121 року Чацьвертай эпохі, праз год пасьля Арагорнавай сьмерці, Арвэн аддала сваю душу на Керын Амраце ва ўзросьце 2901 год.

## Вонкавыя спасылкі
* IMDb
* Tolkien Gateway

Катэгорыя:Пэрсанажы «Ўладара Пярсьцёнкаў»
Катэгорыя:Паўэльфы Міжзем’я
Катэгорыя:Выдуманыя каралевы
Роган

**Роган** () — паводле легендарыюму Толкіна каралеўства людзей, якое месьціцца ў Міжзем’і на поўнач ад Гондару, на паўночны-захад ад Мордару. Краіна населена людзьмі-рагірым, якія добра вядомыя дзякуючы сваімі моцнымі коньнікамі. Згодна з «Уладаром Пярсьцёнкаў» традыцыі краіны грунтуюцца на англа-саксонскіх традыцыях. Сталіцай краіны зьяўляецца горад Эдорас, дзе месьціцца Мэдусэльд, залаты палац валадароў Роганскай Украіны. На Роган у часы Вайны за Пярсьцёнак абрушылася асноўная частка нападаў з боку Ізенградку, каралём у гэты час быў Тэядэн.

## Вонкавыя спасылкі
* Роган у энцыкляпэдыі Арды 
* [Роган](http://tolkiengateway.net/wiki/Rohan_(Middle-earth)) на Tolkien Gateway 

Катэгорыя:Мясьціны Міжзем’я
Катэгорыя:Каралеўствы Міжзем’я
Блэкджэк

**Блэкджэ́к** () — папулярная азартная картачная гульня. Блэкджэк адносіцца да банкаўскіх гульняў, гэта значыць да такіх, дзе гульцы змагаюцца не паміж сабой, а кожны зь іх гуляе супраць банку. Блэкджэк ёсьць адной зь нямногіх гульняў у казіно, дзе вынік гульні залежыць ня толькі ад выпадку, але й ад здольнасьцяў і ўменьняў гульца.

У блэкджэк, разам з покерам, гуляюць практычна ўва ўсіх казіно як рэальных, гэтак і віртуальных, то бок у інтэрнэт. У блэкджэк кожны гулец гуляе з дылерам (круп’е) адзін на адзін, незалежна ад таго, колькі гульцоў сядзяць зь ім за сталом, на вынік гульні для гульца ніяк не ўплываюць карты ягонага суседа па стале. Мэтай гульні ёсьць набраць пунктаў больш, чым круп’е, але ня больш за 21.

## Вонкавыя спасылкі
* Блэкджэк на Open Directory Project

Катэгорыя:Картачныя гульні
Катэгорыя:Азартныя гульні
Battalions of Fear

***Battalions of Fear*** () — дэбютны альбом нямецкага гурту Blind Guardian, выдадзены ў 1990. Музыка альбому — чыстая сьпід-мэталёвая на мяжы з трэш-мэталам.

## Сьпіс дарожак
Уся музыка напісаная Андрэ Ольбрыхам і Гансі Кюршам, калі не пазначана іншае. Тэксты напісаныя Кюршам.

Заўвага: «Gandalf’s Rebirth» прадстаўленая на ўсіх выданьнях, акрамя LP.

## Склад
;Blind Guardian
* Гансі Кюрш&nbsp;— сьпеў, бас
* Андрэ Ольбрых&nbsp;— гітара, бэк-вакал
* Маркус Зыпэн&nbsp;— рытм-гітара, бэк-вакал
* Томас «Томэн» Штаўх&nbsp;— ударныя

;Запрошаныя музыкі
* Ганс-Пэтэр Фрэй — ударныя на «Gandalf’s Rebirth»
* Крыштаф Тайсэн — рытм-гітара на «Gandalf’s Rebirth»
* Рольф Кёлер — бэк-вакал
* Міхаэль Фос — бэк-вакал

;Вытворчасьць
* Кальле Трап — прадусаваньне, мікшаваньне і запіс, акрамя «Gandalf’s Rebirth», спрадусаванага Ольбрыхам/Кюршам і зьведзенага Гольгерам Шрайбэрам
* van Waay Design — малюнак вокладкі

## Тэматычныя адсылкі
* Песьні «Majesty» і «Run For the Night», а таксама загалоўкі інструмэнталак «By the Gates of Moria» і «Gandalf’s Rebirth» заснаваныя на «Ўладары Пярсьцёнкаў» Дж. Р. Р. Толкіна.
* Урыўкі з «By the Gates of Moria» узятыя з Сымфоніі №9 «З Новага сьвету» Антаніна Дворжака.
* «Majesty» пачынаецца вэрсіяй для шарманкі вальса Ёгана Штраўса II «На блакітным Дунаі».
* «Guardian of the Blind» заснаваны на рамане «Яно» Стывэна Кінга.
* «The Martyr» пра пакуты Хрыста.
* «Battalions of Fear» мае на ўвазе Стратэгічную абарончую ініцыятыву амэрыканскага прэзыдэнта Рональда Рэйгана.
* «Wizard’s Crown» пра Алістэра Кроўлі. Пачаткова песьня на дэма-стужцы 1985 року называлася «Halloween», калі гурт яшчэ меў назву «Lucifer’s Heritage».
* «Brian» — пра фільм Жыцьцё Браяна за Монці Пайтанам.

Катэгорыя:Альбомы Blind Guardian
Катэгорыя:Дэбютныя альбомы
Дубы

Назву **Дубы** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Дубы — вёска ў Дрысенскім раёне Віцебскай вобласьці
* Дубы — вёска ў Крупскім раёне Менскай вобласьці
Насавая сьлізь

**Насавая сьлізь** (муканазальны сакрэт,  соплі) — сьлізь, якая выдзяляецца ў носе. Пры прастудзе, алергіі або пры астуджэньні (замярзаньні) носа выдзяленьне сьлізі павялічваецца. Залішняе выдзяленьне муканазальнага сакрэту называецца катарам (насмаркам). Пры багатым катары муканазальны сакрэт сьцякае па задняй сьценцы насаглоткі.

Насавая сьлізь прадуцыруецца залозамі сьлізістай абалонкі поласьці носа, служыць для ўвільгатненьня ўдыхаемага паветра і зьліпаньня удыхаемага пылу; таксама сьлізь валодае антысэптычнымі ўласьцівасьцямі.

Пры залішнім вылучэньні муканазальнага сакрэту патрабуецца ачыстка носа пасродкам фарсіраванага выдыху праз яго (высмарківаньня), часам — прымяненьне лекавых сродкаў (антыкангестанты, антыгістамінныя прэпараты і інш).

Катэгорыя:Біялягічныя вадкасьці
Сьлізь
Катэгорыя:Выдзяленьні
Таўрыель

**Таўрые́ль** () — пэрсанаж экранізацыі аповесьці Дж.Р.Р. Толкіна «Хобіт», сфільмаванае рэжысэрам Пітэрам Джэксанам. У кнізе Толкіна гэты пэрсанаж адсутнічае, а ў Джэксана ўпершыню зьяўляецца ў другім фільме трылёгіі, «Пустка Смога». Таўрыель — лясны эльф, кіраўніца варты ў Ліхалесьсі. Ейную ролю выконвае артыстка Эванджэлін Лілі.

## У фільме
Аддзел лясных эльфаў на чале зь Ляголасам і Таўрыель дапамагаюць Більба і трынаццаці гномам уратавацца ад гіганцкіх павукоў, што напалі на іх у Ліхалесьсі. Таўрыель у прыватнасьці ўратоўвае Кілі, і пазьней, калі гномы трапляюць у вязьніцу караля эльфаў, Таўрыель і Кілі фліртуюць. Утвараецца своеасаблівы любоўны трыкутнік, бо Ляголас таксама захапляецца ёю, аднак ягоны бацька, Трандуіл, рашуча супраць сувязі свайго сына са звычайнай эльфійкай.

Пазьней Таўрыель яшчэ раз ратуе Кілі, калі на іх нападае ватага оркаў. У гэтай сутычцы Кілі паранены оркавай стралой, і на допыце Таўрыель даведваецца ад схопленага орка, што Кілі паволі сканае ад моргульскае зброі. Яна выпраўляецца на яго пошукі, і Ляголас спрабуе яе адгаварыць. Аднак Таўрыель адмаўляецца, кажучы, што эльфы — частка Міжзем’я, і гэтая вайна закране й іх. Пасьля гэтага Ляголас вырашае рушыць разам зь ёй.

Таўрыель знаходзіць параненага Кілі, ягонага брата Філі, а таксама Бофура й Оіна ў Эсгароце акурат у момант, калі туды набягаюць оркі. Супольнымі намаганьнямі гномаў, эльфаў і Барда нападнікі адкінутыя, і Таўрыель выратоўвае Кілінава жыцьцё трэцім разам, прымяніўшы сваё веданьне лекавых зёлак.

## Вонкавыя спасылкі
* IMDb
* Tolkien gateway 

Катэгорыя:Выдуманыя лучнікі
Катэгорыя:Хобіт (кінатрылёгія)
Катэгорыя:Эльфы Міжзем’я
Хрышчановічы

**Хрышчано́вічы** — вёска ў Івацэвіцкім раёне Берасьцейскай вобласьці. Уваходзіць у склад Квасевіцкага сельсавету. За 6,2 км ад вёскі бярэ пачатак рака Бронная.

## Насельніцтва
* 2010 год — 11 чалавек
* 1999 год — 32 чалавекі

## Крыніцы

Катэгорыя:Квасевіцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Івацэвіцкага раёну
Валынь Луцак

«**Валы́нь**» () — украінскі футбольны клюб з гораду Луцку. Заснаваны ў 1960 годзе.

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Луцак
Катэгорыя:1960 год ва Ўкраіне
Катэгорыя:Футбольныя клюбы, заснаваныя ў 1960 годзе
Сымфанічны аркестар

**Сымфані́чны арке́стар** — вялікі калектыў інструмэнталістаў для выкананьня акадэмічнай музыкі пераважна заходнеэўрапэйскай традыцыі. Склаўся (колькасьць удзельнікаў, склад інструмэнтаў) у эпоху раньняй венскай клясыкі ў сувязі з зьяўленьнем новага буйнога жанру — клясычнай сымфоніі (адсюль спэцыфічная назва). Пазьней «сымфанічнай» стала называцца наогул ўся музыка для дадзенага інструмэнтальнага складу — у тым ліку і створаная кампазытарамі сусьветных нацыянальных школ.

## Буйныя сымфанічныя аркестры
* Венскі сымфанічны аркестар
* Мэрыдзкі дзяржаўны сымфанічны аркестар

## Літаратура
* 
* 

Катэгорыя:Клясычная музыка
Антон Брукнэр

**Анто́н Бру́кнэр** (; , Ансфэльдэн, Верхняя Аўстрыя — , Вена) — аўстрыйскі кампазытар, арганіст і музычны пэдагог, вядомы ў першую чаргу сваімі сымфоніямі, мэсамі і матэтамі.

Выкладаў у Венскім ўнівэрсытэце музыкі і выканальніцкага мастацтва.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:Аўстрыйскія кампазытары
Дзед Мароз

**Дзед Мароз** — пэрсанаж славянскай міталёгіі, увасабленьне зімовых маразоў, каваль, які скоўвае ваду.

Напачатку быў злым і жорсткім паганскім божышчам. У савецкія часы (з 1930-х гг.) створаны новы вобраз Дзеда Мароза: ён прыходзіць да дзяцей пад Новы год і прыносіць падарункі.

На Беларусі фальклёрным зімовым пэрсанажам блізкім да Дзеда Мароза зьяўляецца Зюзя.

## Рэзыдэнцыя Дзеда Мароза на Беларусі

З 25 сьнежня 2003 на тэрыторыі Нацыянальнага парку «Белавеская пушча» пачала працаваць рэзыдэнцыя Дзеда Мароза. Яна складаецца непасрэдна з маёнтку Дзеда Мароза, доміка Сьнягуркі, музэю Дзеда Мароза, ветрака, чароўнага калодзежа, скульптурных кампазыцыяў з дрэва — «Дванаццаць месяцаў», «Беласьнежка і сем гномаў». На тэрыторыі рэзыдэнцыі расьце вялікая 120-гадовая яліна (вышыня 40 мэтраў). На першым паверсе ёсьць заля з разным драўляным тронам для прыёмаў. На другім паверсе — спальня зь печкай і шырокім драўляным ложкам зь сямю падушкамі. На стварэньне ўсіх атрыбутаў маёнтку пайшло больш за 200 кубічных мэтраў дубу і сасны, для ілюмінацыі выкарыстоўваецца 40 тысячаў лямпачак.

Рэзыдэнцыя Дзеда Мароза працуе круглы год з 9.00 да 23.00 гадзін без выхадных дзён. Летам гасьцей разам зь Дзедам Марозам сустракае Лясная Фея. Паштоўку можна адправіць на адрас: 225063, Берасьцейская вобл., Камянецкі р-н, п/а Каменюкі.

## Глядзіце таксама
* Дзед-Барадзед
* Зюзя
* Санта-Кляўс
* Сьвяты Мікалай

## Вонкавыя спасылкі
* Новы Год сьпяшаецца ў госьці
* Геральдыка Дзеда Мароза

Катэгорыя:Мітычныя істоты
Катэгорыя:Зімовыя фальклёрныя пэрсанажы
Пярэдадне Новага году

**Пярэ́дадне Но́вага го́ду** — апошні дзень году паводле грыгарыянскага календара наконадні Новага году.

У сучаснай традыцыі зьяўляецца асобным ад Новага году сьвятам, падчас якога пачынаюцца ўрачыстасьці па сустрэчы наступнага году. У шматлікіх культурах у сьвяткаваньні выкарыстоўваюцца фаервэркі й іншая піратэхніка. У Беларусі лічыцца працоўным днём, аднак да надыходу самога Новага году сьвяткуецца Шчодры вечар зь сямейнымі застольлямі.

## Галерэя

2008TaipeiCityNewYearCountdownParty Firework Taipei101.jpg|Тайбэй
OperaSydney-Fuegos2006-342289398.jpg|Сыднэй
NYE melb 2008.jpg|Мэльбурн


Катэгорыя:Сьнежаньскія сьвяты
Катэгорыя:Новы год
Катэгорыя:Штогадовыя падзеі
Заточча

Назву **Заточча** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Заточча — вёска ў Дарагічынскім раёне Берасьцейскай вобласьці
* Заточча — вёска ў Дрысенскім раёне Віцебскай вобласьці
Свольна (неадназначнасьць)

Назву **Свольна** маюць:

* Свольна — рака ў Пскоўскай вобласьці Расеі і Віцебскай вобласьці Беларусі, правы прыток ракі Дрыса, басэйн Дзьвіны
* Свольна — вёска ў Бялькоўшчынскім сельсавеце Дрысенскага раёну Віцебскай вобласьці
* Свольна — вёска ў Валынецкім сельсавеце Дрысенскага раёну Віцебскай вобласьці
Санта-Кляўс

**Са́нта-Кля́ўс** (), **Сьвяты́ Ні́калас**, у позьняй паўночнаамэрыканскай традыцыі — калядны дзед, які дорыць падарункі амэрыканскім дзецям на Каляды. Імя амэрыканскага Санта-Кляуса ўяўляе сабой скажэньне галандскай транскрыпцыі імя Сьв. Мікалая, дзень памяці якога адзначаецца 6 сьнежня. Радзімай Санта-Клауса лічыцца Ляпляндыя.

## Спадарожнікі Санта-Кляуса

У розных традыцыях Санта-Кляус зьяўляецца ў суправаджэньні іншых пэрсанажаў, добрых або злых. Так, у фальклёры альпійскага рэгіёна спадарожнікам і адначасова антыподам Св. Мікалая зьяўляецца калматы і рагаты Крампус, які карае непаслухмяных дзяцей і палохае іх.

## Вонкавыя спасылкі
* Як сьвяты Мікалай Санта Кляўсам стаў
* Трансфармацыя: ад Сьвятога Мікалая да Санта Кляўса. Гісторыя вобраза Санты ў малюнакх, рус.
* Згадваньне амэрыканскай радыёстанцыі «Голас Амэрыкі» пра тое, што пурытане не сьвяткавалі Ражство

Катэгорыя:Зімовыя фальклёрныя пэрсанажы
Бітва пад Косава (неадназначнасьць)

**Бітва пад Косава**:
* Бітва на Косавым полі (1072)
* Бітва на Косавым полі (1169)
* Бітва на Косавым полі (1370)
* Бітва на Косавым полі (1389)
* Бітва на Косавым полі (1402)
* Бітва на Косавым полі (1448)
* Бітва на Косавым полі (1689)
* Бітва на Косавым полі (1831)
* Косаўская апэрацыя (1915)
* Косаўская апэрацыя (1944)
* Косаўская вайна
Грыбава Слабада

**Гры́бава Слабада́** — вёска ў Качэрыцкім раёне Магілёўскай вобласьці. Уваходзіць у склад Баравіцкага сельсавету. За 2,5 км на паўночны захад ад вёскі бярэ пачатак рака Дунайка.

## Гісторыя
23 сьнежня 2009 году разам зь іншымі населенымі пунктамі ліквідаванага Грыбавецкага сельсавету вёска перададзеная ў склад Баравіцкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 45 чалавек
* 1999 год — 94 чалавекі

## Крыніцы

Катэгорыя:Баравіцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Качэрыцкага раёну
Белавусы

Назву **Белавусы** маюць:

## Населеныя пункты
* Белавусы — вёска ў Дрысенскім раёне Віцебскай вобласьці Беларусі
* Белавусы — вёска ў Сакольскім павеце Падляскага ваяводзтва Польшчы
Сасноўцы

Назву **Сасноўцы** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Віцебская вобласьць:
** Сасноўцы — вёска ў Дрысенскім раёне
** Сасноўцы — вёска ў Шаркоўшчынскім раёне

* Менская вобласьць:
** Сасноўцы — вёска ў Валожынскім раёне

## Глядзіце таксама
* Саснова
* Сасновец
* Сасновае
* Сасновая
* Сасновік
* Сасновіца
* Сасновіцы
* Сасновічы
* Сасновы
* Сасноў
* Сасноўка
* Сасноўскае
* Сасноўская
* Сасноўскі
* Сасноўшчына
* Сосны
Рыбафлявін

**Рыбафляві́н**, **вітамін B<sub>2</sub>** — водарастваральны вітамін групы Б, **C<sub>17</sub>H<sub>20</sub>N<sub>4</sub>O<sub>6</sub>**. Будова была вызначана ў 1935 годзе шляхам хімічнага сынтэзу незалежна П. Карэрам і Р. Ё. Кунам.

Крышталічнае рэчыва жоўта-аранжавага колеру. Тэмпэратура плаўленьня — 282 °С. Слаба раствараецца ў вадзе і этанолі, не раствараецца ў ацэтоне, бэнзолі і хляраформе. Разбураецца пад узьдзеяньнем сьвятла.

## Біялягічная роля
Рыбафлявін удзельнічае ў абмене рэчываў шляхам пераўтварэньня ў флявінавыя кафэрмэнты, забясьпечваючыя актыўнасьць важнейшых акісьляльна-аднаўленчых фэрмэнтаў, рэгулюючых працэсы бялковага, тлушчавага і вугляводнага абмену. Таксама неабходны для актыўнасьці іншых вітамінаў.

Недахоп рыбафлявіну ў арганізьме выклікае агульную слабасьць, затрымку росту, малакроўе, запаленьне скуры, парушэньні зроку і інш.

## Крыніцы рыбафлявіну
Рыбафлявін не сынтэзуецца ў арганізьме чалавека і жывёлаў і павінен паступаць разам з ежай. У найбольшай колькасьці ўтрымліваецца ў печані, нырках, яйках, малочных прадуктах, дражджах, грэчцы і інш. У такіх харчовых прадуктах, як рыс, мучныя вырабы, большасьць садавіны і гародніны, рыбафлявін утрымліваецца ў нязначнай колькасьці.

У прамысловых умовах рыбафлявін атрымліваюць хімічным сынтэзам 3,4-дымэтыль-ананіліну і рыбозы або мікрабіялягічным сынтэзам (напрыклад, з выкарыстаньнем грыба *[[Eremothecium ashbyi]]*).

## Крыніцы

## Літаратура
* *Семяненя І. М.* Рыбафлявін // 

## Вонкавыя спасылкі
* РИБОФЛАВИН // Энцыкляпэдыя Кругасьвет 
* Рибофлавин // 
* Артыкул на сайце ХиМиК.ру 

Катэгорыя:Вітаміны групы Б
Катэгорыя:Харчовыя дабаўкі
Оскар Дуартэ

**Оскар Дуартэ Гайтан** (;  3 чэрвеня 1989 году, Масая, Нікарагуа) — костарыканскі футбаліст, цэнтральны абаронца клюбу «Сапрыса» і нацыянальнай зборнай Коста-Рыкі. Нарадзіўся ў Нікарагуа.

## Кар’ера
### Клюбная
Дуартэ паспачаў сваю прафэсійную кар’еру ў 2008 годзе ў складзе клюбу «Сапрыса». У сэзоне 2009—2010 гадоў разам з клюбам стаў чэмпіёнам Коста-Рыкі, атрымаўшы перамогу ў фазе Кляўсура. У сярэдзіне 2010 году быў аддадзены ў арэнду ў клюб «Пунтарэнас», але ўжо на пачатку 2011 году вярнуўся ў «Сапрысу». З 2013 году зьяўляецца гульцом бэльгійскага клюбу «Бруге».

### Міжнародная
У нацыянальнай зборнай Коста-Рыкі дэбютаваў 17 лістапада 2010 году ў таварыскім матчы супраць зборнай Ямайкі, які скончыўся зь лікам 0:0.

## Дасягненьні
**«Сапрыса»**
* Чэмпіён Коста-Рыкі: 2008 (К)

**«Бруге»**:
* Чэмпіён Бэльгіі: 2016
* Уладальнік Кубка Бэльгіі: 2015

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Статыстыка на National Football Teams

Катэгорыя:Костарыканскія футбалісты
Каломба (сэрыял)

«**Каломба**» — амэрыканскі тэлесэрыял, які здымаўся ў пэрыяды з 1968 па 1978 гады, а таксама ў 1989—2003 гады. Галоўную ролю лейтэнанта Каломба, дэтэктыва аддзелу лос-анджэлескай паліцыі, згуляў Пітэр Фальк. Аўтарам сцэнару зьяўляюцца Ўільям Лінк і Рычард Левінсан. Сюжэт сэрыялу часьцяком мае перавернуты фармат дэтэктыва, то бок амаль кожны эпізод пачынаецца са зьдзяйсьненьня злачынства й паказу злачынцаў. Потым сюжэт у асноўным круціцца вакол таго, як злачынец, асоба якая ўжо вядомая гледачам, нарэшце, будзе выкрыты й арыштаваны.

Галоўным пэрсанажам зьяўляецца прыязны, шматслоўны, растрапаны, але вельмі пільны паліцыянт-вышукнік італьянскага паходжаньня ў старым балёневым плашчы й цыгарай у зубах, які кантактуе з забойцамі, амаль адразу здагадваецца на асобу забойцы, але зьбірае доказы перш чым іх выкрыць. Першапачаткова забойцы мірна ставяцца да лейтэнанта, прыдумваючы адказы на ягоныя пытаньні, але зь цягам часу Каломба ўсё больш раздражняе іх сваімі пытаньнямі. Нягледзячы на ​​ягоную несамавітую зьнешнасьць і ўяўную разгубленасьць, Каломба пранікліва вырашае ўсе справы й забясьпечвае ўсе зьвесткі, неабходныя для прад’яўленьня абвінавачваньня. Ягоная ўвага на дэталі й нястомны вылучаны падыход, хоць відавочны для гледача, часьцяком становіцца ясным для забойцы толькі ў канцы сюжэтнай лініі.

Сэрыі ўсіх фільмаў, як правіла, маюць даўжыню ад 73 да 100 хвілінаў. Тэлесэрыял трансьляваўся больш чым на 80 тэлеканалах, якія ахопліваюць 44 краіны. У 1997 годзе эпізод «Забойства па кнізе» заняў 16 месца з 100 найвялікшых эпізодаў усіх часоў паводле вэрсіі часопісу TV Guide. У 1999 годзе гэты ж часопіс зьмясьціў лейтэнанта Каломба на 7 радок свайго сьпісу 50 найвялікшых тэлевізійных пэрсанажаў усіх часоў. У 2013 годзе Гільдыя пісьменьнікаў ЗША ўключыла сэрыял у свой сьпіс найлепшых сэрыялаў, паставіўшы яго на 57 радок.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

* Каломба на Internet Movie Database
* Сайт Пітэра Фалька
* Каломба ў энцыкляпэдыі тэлевізіі

Катэгорыя:Тэлесэрыялы ЗША
Катэгорыя:Тэлесэрыялы каналу NBC
Катэгорыя:Тэлесэрыялы каналу ABC
Кінакамэра

**Кінака́мэра** — оптыка-мэханічная прылада для здымак руху выявы на кінастужку (кіназдымкі), якая перасоўваецца скачкамі, звычайна з дапамогай грэйфэрнага мэханізму, з хуткасьцю (часьцей за ўсё) 24 кадры за сэкунду. Забясьпечваецца анамарфотнымі насадкамі, сьвятлафільтрамі, маскамі ды ўказальнікамі мэтражу стужкі. Для здымкі выкарыстоўваецца кінастужка шырынёй 70 мілімэтраў (шырокафарматныя фільмы), 35 мм (звычайныя і шырокаэкранныя праз анамарфотную оптыку), 16,2×8 і 8 мм (аматарская здымка).

## Прызначэньне
* Агульная (для нямой здымкі ў павільёнах і на натуры)
* Прэцызійная (для камбінаванай і мультыплікацыйнай кіназдымкі, дзе патрабуецца высокая дакладнасьць сумяшчэньня відарысаў)
* Ручная (для летапісна-дакумэнтальнай кіназдымкі ды здымкі навукова-папулярных і навучальных фільмаў)
* Сынхронная (для кіназдымкі адначасна з гуказапісам на адмысловую стужку)
* Хуткасная (для здымкі гульнявых спабораў і хуткай вытворчасьці).

## Глядзіце таксама
* Відэакамэра
* Лічбавы фотаапарат
* Бытавая тэхніка

## Крыніцы

Катэгорыя:Кінавытворчасьць
Катэгорыя:Электрабытавая тэхніка
Катэгорыя:Побытавая электроніка
Кіно 4D

**Кіно 4D** - гутарковы тэрмін для Кіна трохмернага (3D), у якой глядач атрымлівае не толькі відэамалюнак, і гук, але і рух.

Тое ж выява адлюстроўваецца ў традыцыйным стылі, а трохмерны эфэкт дасягаецца за кошт выкарыстаньня адпаведныя акуляры з палярызацыйныя фільтры, якія выклікаюць адчуваньне глыбіні (трэцяе вымярэньне).

Катэгорыя:Кіно
Кадар

**Ка́дар** — адзін з многіх фатаграфічных малюнкаў ў кінафільме (у мультфільме — адзін з малюнкаў). вядома адна сэкунда кінафільму зьмяшчае 24 кадры (у танным мультфільме — 12 кадры). У звычайных фільмах кадры робяцца кінакамэраю ў пасьлядоўным парадку, але ў мультфільмах і сцэнах з спэцэфэктамі яны могуць вырабляцца па адным.

Кадры часьцей захоўваюцца на кінастужцы шырынёй 35 мм, у якой памер аднаго кадру складае 22 на 16 мм. У лічбавым відэа захоўваецца ня сам кадар, а толькі яго адрозненьне ад папярэдняга кадру. Для рэалізацыі такога падыходу выкарыстоўваецца адзін з альгарытмаў сьціску дадзеных. Сьціск відэаматэрыялу значна скарачае аб'ём памяці, неабходны для яго захоўваньня. Так, напрыклад, альгарытм сьціску ў папулярным стандарце MPEG-2 забясьпечвае эканомію памяці ў 15-30 раз.

## Глядзіце таксама
* Тыпы кадраў
* Нямое кіно

Катэгорыя:Відэа
Катэгорыя:Кінавытворчасьць
Прыгоды Тома Бамбадыла

**«Прыго́ды То́ма Бамбады́ла»** ()&nbsp;— зборнік вершаў Джона Р.&nbsp;Р.&nbsp;Толкіна, упершыню выдадзены ў 1962 року. Кніга зьмяшчае 16 вершаў, прысьвечаных казачным істотам і падзеям сьвету Міжзем’я. Два вершы сустракаюцца таксама ва «Ўладары пярсьцёнкаў». Тому Бамбадылу, вядомаму з «Зьвязу Пярсьцёнка», прысьвечаныя толькі два першыя вершы. Аўтарства асобных вершаў прыпісваецца хобітам зь Міжзем’я Більба Торбінсу ды Сэмвайзу Гэйхаду, што запісалі іх на асобных аркушах папері ці на старонках Пунсовай кнігі.

## Сюжэт
Вершы пра Тома Бамбадыла адлюстроўваюць яго сустрэчу на шпацыры з рознымі ляснымі істотами, якія здаюцца не зусім прыязнымі, аднак ён усіх іх закалыхвае. Так яму трапляюцца маладая вадзяніца Злата, якая скідае яго ў ваду, а потым дастае ягоны капялюх; Стары Лазьняк, які хапае соннага Тома; і сям’я барсукоў, што бяруць Бамбадыла ў палон. Дома на яго нападае злы дух з могільніка, вядомы па «Зьвязу Пярсьцёнка». Наступнага дня Том жэніцца са Златаю, а на вясельлі гуляе разам з барсукамі. Увосені Том адплывае на чоўне ў Шыр. Дарогаю ён сустракае (зноў ня вельмі зычлівых) зімародка, на пяро якога ён зьмяніў лебядзінае пяро ў капелюшы; выдру; старую лебедзь; і хобітаў на беразе, якія сьмяюцца зь яго. На ноч ён спыняецца ў свайго знаёмага хобіта Відлюдніка і ягонай сям’і, а зранку зьнікае. Усе жывёлы, якіх ён спаткаў, адвозяць ягоны човен назад, аднак забываюць вёслы на граніцы Шыру.

## Зьмест

# Прыгоды Тома Бамбадыла ()
# Прагулянка Бамбадыла на чоўне ()
# Прыгоды вандроўнага рыцара ()
# Прынцэса Мі ()
# Як Месячны дзед засядзеўся ()
# Як Месячны дзед паквапіўся ()
# Каменны троль ()
# Берагавік Пэры ()
# Мары ()
# Аліфант ()
# Фастытакалон ()
# Кот ()
# Нарачоная-цень ()
# Скарб ()
# Звон мора ()
# Апошні карабель ()

## Вонкавыя спасылкі
* Прыгоды Тома Бамбадыла 

Катэгорыя:Кнігі пра Міжзем’е
Катэгорыя:Кнігі 1962 году
Катэгорыя:Фэнтэзійная паэзія
Этэль Мэрман

**Этэль Мэрман** (; 16 студзеня 1908, Нью-Ёрк, ЗША — 15 лютага 1984, Нью-Ёрк, ЗША) — амэрыканская акторка й сьпявачка, адна з самых знакамітых брадўэйскіх выканаўцаў XX стагодзьдзя.

## Біяграфія
Этэль Агнэс Цымэрман нарадзілася ў раёне Асторыя ў Нью-Ёрку 16 студзеня 1908 году ў сям’і бухгальтара Эдварда Цымэрмана й ягонай жонкі Агнэс Гарднэр, якая была школьнай настаўніцай. Сваю кар’еру яна пачала ў якасьці сьпявачкі ў вадэвілях і да канца 1930-х гадоў, дзякуючы свайму магутнаму мэцца-сапрана, стала вядучай выканаўцай у брадўэйскіх м’юзыклах. Ейны кінадэбют адбыўся ў 1930 годзе й у наступныя гады яна зьявілася ў шматлікіх музычных фільмах і камэдыях, сярод якіх найбольш вядомымі сталі «Не апранаючыся» (1934), «Рэгтайм Бэнд Аляксандра» (1938), «Назавіце мяне мадам» (1953), «Гэта ня справа!» (1954), «Гэты вар’яцкі, вар’яцкі, вар’яцкі, вар’яцкі сьвет» (1963) і «Аэраплян!» (1980). За свой унёсак у кінэматограф Мэрман была ўганараваная зоркай на галіўудзкай алея славы.

Сярод брадўэйскіх пастановак найбольш вядомымі зь ейным удзелам сталіся «Назавіце мяне мадам» у 1951 годзе, за ролю ў якім яна атрымала прэмію «Тоні», і «Цыганка» ў 1959 годзе, дзе Этэль згуляла маці гераіні Джыпсі Розы Лі. Этэль працягвала шмат выступаць на Брадўэі да 1970 году, калі вырашыла пакінуць на зусім тэатральную сцэну. Ейнай апошняй роляй стала Долі Леві ў м’юзыклі «Вітаю, Долі!», які першапачаткова быў напісаны спэцыяльна для яе.

Мэрман чатыры разы была замужам. Разам з другім мужам, Робэртам Левітам, яны мелі двух дзяцей. Ейным апошнім мужам быў актор Эрнэст Боргнайн, зь якіх яна абралася шлюбам у 1964 годзе й разьвялася празь месяц. У красавіку 1983 году ў Этэль была дыягнаставана гліяблястома й неўзабаве ёй была праведзена апэрацыя па выдаленьні пухліны. Але празь некалькі месяцаў у яе пачаліся мэтастазы і 15 лютага 1984 году яна памерла.

## Узнагароды
* Тоні (1951) — «Найлепшая акторка ў м’юзыклі» («Назавіце мяне мадам»)
* Залаты Глёбус (1954) — «Найлепшая акторка ў музычным фільме або камэдыі» («Назавіце мяне мадам»)

## Відэагалерэя

Time on My Hands (1932).webm|thumbtime=270|start=270|end=448|*Time on My Hands* (1932)


## Вонкавыя спасылкі

* 
* Этэль Мэрман на сайце Find a Grave

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Нью-Ёрку
Катэгорыя:Акторкі ЗША
Катэгорыя:Сьпявачкі ЗША
Катэгорыя:Ляўрэаты прэміі «Тоні»
Катэгорыя:Галівудзкая алея славы
Катэгорыя:Памерлі ў Нью-Ёрку
Бэн Стылер

**Бэнджамін «Бэн» Эдвард Стылер** (; 30 лістапада 1965, Нью-Ёрк, ЗША) — амэрыканскі актор і кінарэжысэр.

## Біяграфія
Бэн Стылер нарадзіўся 30 лістапада 1965 году ў Нью-Ёрку ў сям’і актораў. Дэбютаваў на вялікім экране ў 1987 годзе ў фільме Стывэна Сьпілбэрга *«[[Імпэрыя сонца (фільм)|Імпэрыя сонца]]»*. Сярод ягоных найбольш папулярных фільмаў значацца *«[[Знаёмства з бацькамі]]»*, *«[[Узорны самец]]»*, *«[[А вось і Полі]]»*, *«[[Знаёмства з Факерамі]]»*, *«[[Ноч у музэі]]»* і «Таемнае жыцьцё Ўолтэра Міці».

## Выбраная фільмаграфія

## Крыніцы

Катэгорыя:Акторы ЗША
Воцат

**Во́цат** — прадукт са значным утрыманьнем воцатнай кісьляй, традыцыйна атрымліваецца ў выніку мікрабіялягічнага сынтэзу з дапамогай воцатнакіслых бактэрыяў з харчовай сьпіртаўтрымальнай сыравіны. Спэцыя, вядомая з глыбокай старажытнасьці. Бескаляровая або слаба афарбаваная празрыстая вадкасьць з рэзка-кісьлям смакам і спэцыфічным водарам. Воцат дзеліцца на натуральны й сынтэтычны.
Сенькава

Назву **Сенькава** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Віцебская вобласьць:
** Сенькава — вёска ў Віцебскім раёне
** Сенькава — вёска ў Дрысенскім раёне

* Магілёўская вобласьць:
** Сенькава — вёска ў Горацкім раёне
** Сенькава — вёска ў Княжыцкім сельсавеце Магілёўскага раёну
** Сенькава — пасёлак у Палыкавіцкім сельсавеце Магілёўскага раёну

## Глядзіце таксама
* Сенькавічы
* Сенькаў
* Сенькаўцы
* Сенькаўшчына
* Сенькішкі
* Сянькова
* Сянькоўшчына
Сенькава (Горацкі раён)

**Се́нькава** — вёска ў Горацкім раёне Магілёўскай вобласьці. Уваходзіць у склад Рэкцянскага сельсавету. За 4,8 км на захад ад вёскі бярэ пачатак рака Вераб’ёўка.

## Насельніцтва
* 2010 год — 345 чалавек
* 1999 год — 466 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Рэкцянскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Горацкага раёну
Кайсэры Эрджыеспор

«**Кайсэры Эрджыеспор**» () — былы турэцкі футбольны клюб з гораду Кайсэры. Заснаваны ў 1966 годзе. Фіналіст Кубка Турэччыны (2007).

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Кайсэры
Казакова

Назву **Казакова** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Берасьцейская вобласьць:
** Казакова — адна з назваў вёскі Хомны (Пружанскі раён)

* Віцебская вобласьць:
** Казакова — вёска ў Віцебскім раёне
** Казакова — вёска ў Дрысенскім раёне
** Казакова — вёска ў Мёрскім раёне

* Магілёўская вобласьць:
** Казакова — вёска ў Бабруйскім раёне
Пахлава

**Пахлава́**, або **баклава́** () — папулярны кандытарскі выраб з слоенага цеста з арэхамі ў сыропе, шырока распаўсюджанае ў кухнях усходніх народаў, найперш у турэцкай, азэрбайджанскай, арабскай, крымска-татарскай. Гатуюць пахлаву таксама баўгары і грэкі.

## Мінуўшчына
Паводле гісторыка Нуры Джанлы, першыя згадкі пра слодыч датаваныя XV стагодзьдзем: «Традыцыя гатаваць тонкае цеста для пахлавы прыйшла ад асырыйцаў. У кулінарнай кнізе музэю асманскіх султанаў у палацы Тапкапы захаваўся запіс часоў султана Фаціха, згодна зь якім першая „паклава“ была прыгатаваная ў палацы ў жніўні 1453 году. Запэўніваюць, што султан настолькі ўпадабаў вынаходніцтва повара, што загадаў увечніць ягоны рэцэпт. З тае пары пахлаву гатуюць на кожнае сьвята».

Паводле іншай вэрсіі, пахлаву прыдумалі на паўвостраве Малая Азія ў VIII стагодзьдзі да н. э. Грэцкія мараплаўцы і гандляры неўзабаве рассмакавалі вабнасьці баклавы. Яна так пацяшала іхні густ, што яны прывезьлі ейны рэцэпт у Атэны. Асноўны ўнёсак грэкаў ва ўдасканаленьне гэтага слодычу заключаўся ў стварэньні цеста, якое дазволіла раскатваць яго да таўшчыні ліста, у адрозьненьне ад грубага і хлебападобнага цеста анаталійцаў.

## Прыгатаваньне
Пахлава — шматслойны дэсэрт, які вырабляюць зь лістоў цеста таўшчынёю з паперу, якія прамазваюць маслам і выкладаюць слаямі ў прастакутны посуд для выпяканьня ці скручваюць у цыліндрыкі. Меленыя і дробна парубаныя грэцкія арэхі ці фісташкі выкладаюць між слаямі цеста, якія да гэтай пары выпякаюцца і набрыняюць росчынай цукру і соку лімона са спэцыямі і ружовай вадой.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Рэцэпт пахлавы

Катэгорыя:Азэрбайджанская кухня
Катэгорыя:Альбанская кухня
Катэгорыя:Армянская кухня
Катэгорыя:Балканская кухня
Катэгорыя:Басьнійская кухня
Катэгорыя:Баўгарская кухня
Катэгорыя:Усходняя кухня
Катэгорыя:Грэцкая кухня
Катэгорыя:Эгіпецкая кухня
Катэгорыя:Габрэйская кухня
Катэгорыя:Ірацкая кухня
Катэгорыя:Лібанская кухня
Катэгорыя:Паўночнамакедонская кухня
Катэгорыя:Палестынская кухня
Катэгорыя:Іранская кухня
Катэгорыя:Румынская кухня
Катэгорыя:Сэрбская кухня
Катэгорыя:Сырыйская кухня
Катэгорыя:Турэцкая кухня
Катэгорыя:Узбэцкая кухня
Катэгорыя:Чарнагорская кухня
Катэгорыя:Мучныя кандытарскія вырабы
Катэгорыя:Наўруз
Горныя лыжы на зімовых Алімпійскіх гульнях 2014 году

**Спаборніцтвы па [[гарналыжны спорт|гарналыжным спорце]] на [[Зімовыя Алімпійскія гульні 2014 году|зімовых Алімпійскіх гульнях 2014 году]]** праходзілі з 9 па 22 лютага. Спаборніцтвы адбываліся ў гарналыжным цэнтры «Роза Хутар» каля Краснай Паляны. Былі разыграныя 10 камплектаў мэдалёў.

## Узнагароды

## Вонкавыя спасылкі

* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Зімовыя Алімпійскія гульні 2014 году
2014
Хвала

**Хвала́, хвальба́, пахвала́** — выказваньне станоўчага меркаваньня датычна асобы, прадмету або ідэі, публічна ці прыватна. Звычайна пахвалу атрымліваюць за пэўныя дасягненьні ці заслугі. Антонімам слову *хвальба* ёсьць крытыка — выказваньне выключна *нэгатыўнага* меркаваньня.

Большасьці людзей пахвальба надае ўпэўненасьці і падвышае самаацэнку.

У рэлігіях пахвала часта выкарыстоўваецца для ўсхваленьня Бога.

Катэгорыя:Рэлігійныя паводзіны і практыка
Катэгорыя:Псыхалягічная ўстаноўка
Катэгорыя:Пазытыўная псыхалёгія
Катэгорыя:Сацыяльная псыхалёгія
Чэмпіянат Эўропы па гандболе сярод мужчынаў

**Чэмпіяна́т Эўро́пы па гандбо́ле сяро́д мужчы́наў** — афіцыйнае спаборніцтва мужчынскіх нацыянальных гандбольных зборных Эўропы, якое ладзіцца кожныя два гады. Акрамя вызначэньня чэмпіёна Эўропы, турнір адначасна выступае ў якасьці адборачнага спаборніцтва на чэмпіянат сьвету. Лідэрам па колькасьці тытулаў чэмпіёна Эўропы зьяўляецца Швэцыя, якая перамагала чатыры разы, а Гішпанія пяць разоў даходзіла да фіналу.

## Мінуўшчына
У 1946 годзе восем эўрапейскіх краінаў заснавалі Міжнародную гандбольную фэдэрацыю, і з тае пары эўрапейцы нязьменна станавіліся чэмпіёнамі сьвету. У 1991 годзе была створаная Эўрапейская гандбольная фэдэрацыя. З 1995 году было вырашана ладзіць чэмпіянат сьвету раз у два гады замест чатырох, і ЭГФ запачаткавала сваё ўласнае спаборніцтва, якое адначасна стала адборачным турнірам на сусьветнае першынство.

## Статыстыка

### Колькасьць мэдалёў

#### Найлепшыя бамбардзіры

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйная бачына ЭГФ


Катэгорыя:Зьявіліся ў 1994 годзе
Агенцтва нацыянальнай бясьпекі

**Агенцтва нацыянальнай бясьпекі** () — выведвальная арганізацыя ЗША. Афіцыйна створаная 4 лістапада 1952 году, лічыцца найбуйнейшым дзяржаўным агенцтвам па зборы разьведвальнай інфармацыі.

Адказвае за збор і аналіз замежных камунікацыяў, іхніх каардынатаў, кірункаў, а таксама выконвае высокаспэцыялізаваныя задачы па атрыманьні інфармацыі на падставе аналізу камунікацыйнага трафіку замежных краін, што ў сваю чаргу ўключае істотныя аб’ёмы крыптааналізу. Адказвае таксама за абарону дзяржаўных камунікацыйных каналаў ад дзеяньняў аналягічных службаў іншых дзяржаваў па ўсім сьвеце.

З прычыны сваёй асаблівай сакрэтнасьці абрэвіятуру «NSA» часам жартаўліва расшыфроўвалі «No such Agency» — «Агенцтва, якога няма» або «Never Say Anything» («ніколі нічога не кажы»). Самая таямнічая амэрыканская спэцслужба вырашае задачы атрыманьня інфармацыі тэхнічным шляхам, адказвае за ўсе віды электроннай выведкі, задачы абароны зьвестак і крыптаграфіі.

## Літаратура
* 
* 
* 

## Вонкавыя спасылкі

* Афіцыйная бачына
* Архіў дакумэнтаў

Катэгорыя:Спэцслужбы ЗША
Катэгорыя:Арганізацыі, заснаваныя ў 1952 годзе
Катэгорыя:Лістапад 1952 году
Катэгорыя:1952 год у ЗША
Ісмэна

**Ісмэна** () — у старажытнагрэцкай міталёгіі бэатыйская гераіня, якая лічылася заснавальніцай адной з бэатыйскіх абшчын.

У розных варыянтах паданьняў пра Эдыпа Ісмэна зьяўляецца яго дачкой то ад Якасты, то ад Эўрыганэі. У Сафокла («Эдып у Калоне») Ісмэна ў Атыцы далучаецца да свайго бацькі, які вандруе з Антыгонай.

Паводле Ёна Хіёскага, Ісмэна і Антыгона спалены ў храме Геры Ляадамантам (сынам Этэокла).

Паэт Мімнэрм пісаў, што Ісмэна была ў любоўнай сувязі зь нейкім Феаклімэнам і была па намове Атэны забіта Тыдэем падчас спатканьня зь ім, каля крыніцы, якая таксама стала звацца Ісмэна.

Гераіня трагедыі Эсхіла «Сямёра супраць Тываў», трагедыяў Сафокла «Эдып у Калоне» і «Антыгона».

У гонар Ісмэны названы астэроід (190) Ісмэна, адкрыты ў 1878 годзе. 

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:Старажытнагрэцкая міталёгія
АНБ

* Агенцтва нацыянальнай бясьпекі — выведвальная арганізацыя ЗША;
* Акадэмія навук Беларусі — назва Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі ў 1991—1997 гадох;
* Акадэмія нацыянальнай бясьпекі Беларусі — вышэйшая навучальная ўстанова Беларусі.
Хобіт (неадназначнасьць)

**Хо́біт** можа азначаць:

* Хобіты — істоты з фэнтэзійнага сьвету Міжзем’я
* Хобіт — фэнтэзійнае апавяданьне Дж. Р. Р. Толкіна

## Экранізацыі
* Хобіт — анімацыйны фільм 1977 року
* Хобіт — кінатрылёгія рэжысэра Пітэра Джэксана

## Гульні
* «Хобіт» — кампутарная гульня 1982 року
* «Хобіт» — кампутарная гульня 2003 року

## Глядзіце таксама
* Хобат
Пантракікос Каматыні

«**Пантракікос**» () — грэцкі футбольны клюб з гораду Каматыні. Заснаваны ў 1963 годзе.

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Каматыні
Сьцяг Пружанаў

**Сьцяг го́раду [[Пружаны|Пружа́ны]]** зацьверджаны пастановай Пружанскага раённага Савету дэпутатаў у 2004 року.

## Апісаньне
Сьцяг Пружанаў уяўляе сабой прастакутнае палотнішча з суадносінамі бакоў 1:2, якое складаецца зь дзьвюх аднолькавых па велічыні палосак: верхняй — блакітнага і ніжняй — белага колераў. Па цэнтры сьцягу — выява гербу гораду Пружаны.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Апісаньне сьцягу // Раённыя будні

Катэгорыя:Пружаны
Пружаны