Іван Пташнікаў

**Іван Мікалаевіч Пташнікаў** (; в. Задрозьдзе, Лагойскі раён, Менская вобласьць — , Менск) — беларускі празаік. Ляўрэат дзяржаўнай прэміі Якуба Коласа за аповесьць «Найдорф» (1978). Заслужаны работнік культуры Беларусі (1983).

## Біяграфія
Нарадзіўся ў сялянскай сям’і. Скончыў тры клясы Задрозьдзенскай пачатковай школы. Пасьля вайны скончыў Крайскую сямігодку, Плешчаніцкую беларускую сярэднюю школу (1951). Працаваў у рэдакцыі плешчаніцкай раённай газэты «Ленінец», настаўнікам Лонваўскай пачатковай школы. У 1957 скончыў аддзяленьне журналістыкі філялягічнага факультэта БДУ.

Рэдактар мастацкай літаратуры ў Дзяржаўным выдавецтве БССР (1957—1958), рэдактар аддзела прозы часопіса «Маладосьць» (1958—1962), з 1962 — рэдактар аддзела прозы часопіса «Полымя». Член Саюза пісьменьнікаў БССР (з 1959).

Узнагароджаны ордэнам «Знак Пашаны», мэдалямі, Ганаровымі граматамі Вярхоўнага Савета БССР.

## Творчасьць
Дэбютаваў у 1952 вершам «На полі родным». Першы празаічны твор — аповесьць «Чачык» апублікаваў у 1957 (часопіс «Полымя»). Аўтар зборнікаў аповесьцей і апавяданьняў «Зерне падае не на камень» (1959) і «Сьцяпан Жыхар са Сьцешыц» (1966), аповесьцей «Лонва» (1965, 1982), «Тартак» (1968, паводле сцэнара аўтара пастаўлены ў 1973 г. аднайменны тэлефільм), «Найдорф» (1976), раманаў «Чакай у далёкіх Грынях» (1962), «Мсьціжы» (1972), «Алімпіяда» (1985, пастаўлены аднайменны тэлеспэктакль, 1989). У 1980 выйшлі Выбраныя творы ў 2 тамах, у 1990—1992 — збору твораў у 4 тамах.
[міні|зьлева|[Іван Пташнікаў (злева стаіць) з рэжысэрам Віктарам Карпілавым (справа стаіць) і артысткаю Маяй Булгакавай (сядзіць) у час здымкаў карціны "Тартак". СССР, БССР, Менск, 1974 год.]]
Многія творы пісьменьніка перакладзены на замежныя мовы. Па аповесьці «Тартак» на беларускім тэлебачаньні ў 1974 пастаўлены аднайменны тэлефільм (сцэнар аўтара), а ў 1989 па раману «Алімпіяда» — аднайменны тэлеспэктакль.

Творчая прыхільнасьць І. Пташнікава-празаіка — вясковая тэматыка, веданьне паўсядзённага побыту, звычаяў, псыхалёгіі вяскоўцаў, здольнасьць аўтара грунтоўна і ўсебакова паказаць дыялектыку характараў, праўду рэальных абставін. У яго апавяданьнях («Алёшка», «Алені», «Бежанка»), аповесьці «Лонва» ўпершыню пачала праяўляцца асаблівая ўвага да ўнутранага стану чалавека, загучаў матыў вайны ў лёсах людзей. Тэма вайны займае ў творчасьці пісьменьніка значнае месца. Трагедыі спаленых разам зь людзьмі вёсак, такіх, як Дальва (аповесьць «Тартак», 1968), барацьба партызан і жыхароў акупаванай Беларусі супраць акупантаў (аповесьць «Найдорф», 1976), антываенны пафас многіх апавяданьняў сьведчыць пра тое, што вайна ў І. Пташнікава свая, перажытая ў дзяцінстве.

## Творы
* 1957 — аповед "Чачык"
* 1959 — аповед "Не па дарозе"
* 1959 — зборнік аповедаў "Зерне падае не на камень"
* 1960 — раман "Чакай у далёкіх Грынях"
* 1964 — аповед "Лонва"
* 1966 — зборнік аповедаў "Сьцяпан Жыхар зь Сьцешыц" ("Алёшка", "Алені", "Уцякачка", "Агні" і інш.)
* 1967 — аповед "Тартак"
* 1970 — раман "Мсьціжы"
* 1975 — аповед "Найдорф"
* 1983 — аповед "Эфка"
* 1984 — раман "Алімпіяда" ("Воблакі шасцідзясятых")
* 1987 — аповед "Львы"
* 1988 — аповед "Арчыбал"
* 1996 — эскіз "Ірга каласістая"
* 1997 — аповед "Францужанкі"
* 1998 — аповед "Тры пуды жыта"
* 1999 — аповед "Пагоня"
* 2001 — "Ненапісаная аповесьць"
* 2004 — аповед "Аськепак зоркі"

## Выявы
Маюцца наступныя выявы Івана Пташнікава:

Сэмінар творчых работнікаў БССР воз Нарач 1972 год.jpg|На сэмінары творчых работнікаў. Зьлева направа: Уладзімер Юрэвіч, Васіль Вітка, Іван Пташнікаў, Барыс Сачанка, Ніл Гілевіч, Пётар Машэраў, Анатоль Багатыроў, воз. Нарач. 1972 год.
Іван Пташнікаў зь родзічамі Саласпілс 1976 год.jpg|Іван Пташнікаў (зьлева) з жонкаю Валянцінаю, сынам Аляксандрам і дачкою Тацьцянаю ў час наведваньня мэмарыяльнага ансамблю Саласьпілс. СССР, Латвійская ССР. 1976 год.

## Літаратура
* Пташнікаў Іван // Беларускія пісьменнікі: Біябібліягр. слоўн. У 6 т. Т. 5. Пестрак — Сяўрук / Б 43 Ін-т літ. імя Я. Купалы АН Беларусі; Беларус. Энцыкл.; Нацыянальны навукова-асветны цэнтр імя Ф. Скарыны. Пад рэд. А. В. Мальдзіса; Рэдкал.: І. Э. Багдановіч і інш. — Мн.: БелЭн, 1995. — С. 75—76. — 480 с ISBN 5-85700-168-4
* Пташнікаў Іван / 
* Тартак / Пташнікаў І. — Мн.:, Мастацкая літаратура, 2000.

## Вонкавыя спасылкі
* Іван Пташнікаў на Беларускай Палічцы

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Лагойскім раёне
Катэгорыя:Беларускія літаратары
Катэгорыя:Выпускнікі Беларускага дзяржаўнага ўнівэрсытэту
Катэгорыя:Узнагароджаныя Ганаровай граматай Вярхоўнага Савету БССР
Катэгорыя:Заслужаныя работнікі культуры БССР
Катэгорыя:Ляўрэаты Дзяржаўнай прэміі БССР