open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Помнік праваслаўным жыхарам Беласточчыны, забітым у 1939—1956 гадох

**По́мнік правасла́ўным жыхара́м Беласто́ччыны, забі́тым у 1939—1956 гадо́х** — узьведзены на прыватна фундаваныя сродкі помнік, прысьвечаны памяці 5000 праваслаўных Беласточчыны, якія загінулі ў II сусьветнай вайне і паваенных рэпрэсіях.

## Мінуўшчына
Помнік быў адкрыты ў 2012 року ля праваслаўнай царквы Сьвятога Духа ў Беластоку — найбуйнейшага праваслаўнага храму ў Польшчы. На помніку дзьвюхмоўны надпіс па-польску і царкоўнаславянску: «Праваслаўным ахвярам II сусьветнай вайны, мучанікам за веру і нацыянальнасьць у 1939—1956 роках. Сьвятым зямлі Падляскай». У помнік умураваны камень за сьпісам вёсак, уціхаміраных у 1946 року «выклятымі жаўнерамі» : Канцавізна, Папоўка, Патока, Райск, Сыпні, Шпакі, Волька Выганоўская, Заляшаны і Зані.

## Глядзіце таксама
* Масавае забойства беларусаў ва ўсходняй Польшчы ў 1946 годзе

## Крыніцы

Катэгорыя:Помнікі Польшчы

Катэгорыя:Беларуска-польскія стасункі
Катэгорыя:Капліцы Польшчы
Жукойні Жалядзкія

**Жуко́йні Жаля́дзкія**  (таксама — *Жуко́йні Жэ́лядзкія*, *Жуко́йні Жаля́цкія*) — вёска ў Беларусі, каля ракі Струны. Уваходзяць у склад Міхалішкаўскага сельсавету Астравецкага раёну Гарадзенскай вобласьці.

## Гісторыя
Да 26 лютага 2013 году ўваходзіла ў склад ліквідаванага Спондаўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 1999 год — 68 чалавек
* 2009 год — 36 чалавек

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Падарожжа з Жыгамонтам. Жукойні Жалядзкія

Катэгорыя:Міхалішкаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Астравецкага раёну
Кубак Люксэмбургу па футболе

**Кубак Люксэмбургу па футболе** () — штогадовы кубак Люксэмбургу, які праходзіць у фармаце алімпійскай сыстэмы. Першы розыгрыш быў праведзены ў 1921 годзе. Найбольш пасьпяховы клюб — «Рэд Бойз Дыфэрданж», які выйграваў спаборніцтва 15 разоў.

## Пераможцы
* Рэд Бойз Дыфэрданж — 15 разоў
* Жэнэс — 13
* Уніён — 10
* Спора, Ф91 Дудэлянж — 8
* Авэнір — 7
* Дыфэрданж 03 — 6
* Прагрэс — 5
* Стад Дудэлянж, Грэвэнмахэр — 4
* Фоля Эш — 3
* Румэлянж, Альянс, Расінг — 2
* Арыс Банэвуа, Этцэла, Пэтанж, Нацыяналь Шыфлянж, Дудэлянж, Кэр’енг, Расінг Клюб, Тэтанж, Сўіфт — 1

Катэгорыя:Люксэмбурскі футбол
Люксэмбург
Цуругі

— японскае слова, што азначае прамы двусечны меч (часам з магутным навершам). Па форме падобны на *цуруґі-но-тачы* (прамы аднабаковы меч). Лічыцца, што адбыўся ад кітайскага цьзяня, але перайначаны японцамі.

Ужываўся як баявы ў VII—IX стагодзьдзях, да зьяўленьня аднабаковых выгнутых мячоў *[[тачы]],* пазьней — у цырыманіяльных і рэліґійных мэтах.

Адной з трох сьвятых рэліквіяў сынтаізму ёсьць меч Кусанагі-но цуругі. Таксама вядомы іншы меч з міталёґіі сынтаізму — Тацука-но-Цуругі.

## Глядзіце таксама
* Цзянь
Томас Партэй

**Томас Тэе Партэй** (;  13 чэрвеня 1993 году) — ганскі футбаліст, паўабронца гішпанскага клюбу «Вільярэалу» і нацыянальнай зборнай Ганы.

## Дасягненьні
**«Атлетыка»**:
* Чэмпіён Гішпаніі: 2021
* Пераможца Лігі Эўропы: 2018
* Уладальнік Супэркубка Эўропы: 2018

**«Арсэнал»**:
* Уладальнік Супэркубка Ангельшчыны: 2023

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 

Катэгорыя:Ганскія футбалісты
Добрае (Магілёўская вобласьць)

**До́брае** — вёска ў Амсьціслаўскім раёне Магілёўскай вобласьці Беларусі. Уваходзіць у склад Мушынскага сельсавету.

## Гісторыя
Згадваецца ў 1647 як вёска ў складзе маёнтку Лапацін у Мсьціслаўскім ваяводзтве ВКЛ.

## Насельніцтва
* 2010 год — 44 чалавекі
* 1999 год — 104 чалавекі

## Крыніцы

Катэгорыя:Мушынскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Амсьціслаўскага раёну
Табора

**Табо́ра** — рака ў Дубровенскім раёне і Аршанскім раёне Беларусі, левы прыток ракі Дняпра. Даўжыня 6,8 км, у межах Дубровенскага раёну 5,3 км.

## Агульныя зьвесткі
Пачынаецца за 3 км на поўдзень ад вёскі Сьвіракі. У ваколіцах вёскі Сьвіракі штучная дамба ўтварае невялікае вадасховішча. Вусьце Таборы знаходзіцца за 2 км на ўсход ад вёскі Гацькаўшчына ва ўрочышчы Лугаўцы.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 364

## Вонкавыя спасылкі
* Дубровенскі раён. Карта-схэма.

Катэгорыя:Прытокі Дняпра
Катэгорыя:Рэкі Дубровенскага раёну
Катэгорыя:Рэкі Аршанскага раёну
Есавул

**Есаву́л** ці **асавул** — пасада і обэр-афіцэрскі чын у Казачых вайсках у 1775—1917 гадах VIII—IX клясаў.

Першапачаткова — найменьне памочніка военачальніка (казацкага атама), яго намесьнік. У XIX стагодзьдзі есавул камандаваў казачай сотняй (ротай) і таму супастаўляць з чынам ротмістара ці капітана.

## Крыніцы

Катэгорыя:Вайсковыя званьні Расейскай імпэрыі
Канцы

Назву **Канцы** маюць:

* Канцы — вёска ў Асіповіцкім раёне Магілёўскай вобласьці
* Канцы — вёска ў Крычаўскім раёне Магілёўскай вобласьці
Прагрэсіўна-лібэральная партыя (Баўгарыя)

**Прагрэсіўная лібэральная партыя** (, скарочана — **ПЛП**) — колішняя палітычная партыя ў Баўгарыі.

## Гісторыя
Аснову будучай Прагрэсіўна-лібэральнай партыі склала ўмеранае крылом Лібэральнай партыі на чале з Драганам Цанкавым, які ў 1883 годзе сфармаваў кааліцыйны ўрад з прадстаўнікамі Кансэрватыўнай партыі. Кааліцыя пагадзілася зьмяніць Тырнаўскую канстытуцыю. Напружанасьць у адносінах паміж двума фракцыямі ў партыі ўзрастала і ўрэшце ў 1884 годзе прыхільнікі Цанкава канчаткова аддзяліліся ад Лібэральнай партыі. Пазьней ад яе адшчапілася таксама Народная лібэральная партыя і Партыя радаславістаў. Цанкавісцкая партыя была прарасейскай у сваёй арыентацыі.

На парлямэнцкіх выбарах 1894 году чальцам партыі ўдалося атрымаць восем са 167 месцаў, і гэту ж самую колькасьць яна захавала на выбарах 1899 годзе. У 1899 годзе да Цанкавісцкай партыі далучылася група на чале з Канстанцінам Велічкавым, якая пакінула Народную партыю. Напрыканцы таго ж году быў зьменены назоў на *Прагрэсіўна-лібэральная партыя*. У 1901 годзе ПЛП стала найбуйнейшай партыяй, атрымаўшы 40 са 164 месцаў у парлямэнце. Яна заставалася самай уплывовай партыяй і пасьля выбараў 1902 году, пакінуўшы за сабой 89 месцаў, але потым пацярпела разгромную паразу — засталося толькі 6 дэпутатаў.

На выбарах 1908 году партыі ўдалося атрымаць толькі тры месцы. На выбарах 1911 году ў Канстытуцыйны сход Баўгарыі ПЛП перамагла ў саюзе з Народнай партыяй і прайшла зь ёй адзіным выбарчым сьпісам, атрымаўшы 342 з 410 месцаў. Палітычны альянс працягнуў сваё дзеяньне на парлямэнцкіх выбарах у тым жа годзе і атрымаў 190 з 213 месцаў, зь якіх ПЛП дасталася 91. У 1911 годзе памёр Драган Цанкоў і лідэрам партыі стаў Стаян Данеў, які займаў пасаду прэм’ер-міністра Баўгарыі трохі больш за месяц летам 1913 году.

На лістападаўскіх выбарах 1913 году партыя атрымала толькі адно месца, хоць у наступным годзе атрымала яшчэ адно. У 1919 годзе ПЛП атрымала восем месцаў, якія і захавала да наступнага году.

Пазьней у 1920 годзе партыя аб’ядналася з Народнай партыяй і сфармавала Аб’яднаную народна-прагрэсіўную партыю. У 1923 годзе яна ўвайшла ў Дэмакратычны саюз.

## Крыніцы

Катэгорыя:Палітычныя партыі Баўгарыі
Катэгорыя:Зьявіліся ў 1884 годзе
Катэгорыя:Зьніклі ў 1920 годзе
Дайсё

**Дайсё** (, *дайсё:*, літ. «вялікі-малы») — пара мячоў самурая, што складаецца з *дайто* (доўгага мяча) і *сёто* (кароткага мяча). Даўжыня *дайто* — больш 60,6 см, даўжыня *сёто* — 30,3-60,6 см. Таксама ў якасьці *сёто* мог выкарыстоўвацца кінжал-танто, даўжыня клінка якога не перасягала 30,3 см. Гэтак часта дзеялі, калі ў ролі доўгага мяча выступаў *тачы*.

Дайсё ўжывалася выключна самурайскаю клясаю. Дайсё было найважным складнікам касьцюма самурая, яго саслоўным пасьведчаньнем. Ваяры ставіліся да сваёй зброі адпаведным чынам — беражліва сачылі за яго станам, трымалі каля сябе нават падчас сну. Іншыя сацыяльныя клясы маглі выкарыстоўваць для нашэньня толькі вакідзасі або танто.

Самурайскі этыкет патрабаваў здымаць доўгі меч пры ўваходзе ў хату (як правіла, ён пакідаўся ў слугі альбо на адмысловай падстаўцы), кароткі меч самураі заўсёды насілі пры сабе і выкарыстоўвалі ў якасьці асабістае зброі.

## Дайто й сёто. Гістарычная даведка
Да XIV ст. *катанаю* зваўся доўгі кінжал або кароткі меч, што закаркаваны за пояс. У гэты час катана выконвала ролю *сёто*, а ў якасьці *дайто* выкарыстоўваўся меч тачы.

У XIV—XV ст. *катанаю* пачаў звацца доўгі меч (адпаведна, *катана* пачала выконваць функцыю 'дайто*). У якасьці *сёто* зь ім стаў выкарыстоўвацца кароткі меч [[вакідзасі]].

Такім чынам, *дайто* й *сёто* зьяўляюцца клясамі мячоў, але ня назваю пэўнае зброі. Гэтая акалічнасьць стала чыньнікам няслушнага ўжываньня дадзеных тэрмінаў. Напрыклад, у эўрапейскай літаратуры *катанаю* *'памылкова*' клічыцца толькі доўгі меч (*дайто*).

Звычайна ў баі ўжываўся толькі адзін зь мячоў дайсё. Бой дзьвума мячамі адначасова ставіўся да экзатычнае тэхніцы *Рёто'' (両刀術), што была часткаю школы Тэнсін Сёдэн Каторы Сінто-ру. Падобная тэхніка зьяўляецца таксама часткаю школы Нітэн Іці-ру (), якую стварыў Міямота Мусасі.

## Цікавыя факты
* Паводле леґенды первы самурайскі меч (выгнутае формы) выкавалі Амакуні й ягоны сын Амакура.
* Звычайны каваль за сваё жыцьцё ў сярэднім выкоўваў каля сотні мячоў.
* Нягледзячы на тое, што большая частка кавалёў ставілася да саслоўя рамесьнікаў, ім дазвалялася для працэсу каваньня мячоў апранаць вопратку прыдворнае арыстакратыі — куґэ.
* Некаторыя кавалі належалі да вышэйшых саслоўяў, найбольш вядомы з ьіх Імпэратар Го-тоба, які ўласнаручна выкаваў некалькі мячоў.
* Знакамітыя кавалі атрымлівалі тытулы, часам — прыдворныя званьні.
* У Нямеччыне двухручны меч часта насіўся ў пары з кароткім мячом, што клічаўся кацбальгер.

## Глядзіце таксама
* Тэхналёгія вырабу японскіх клінкоў
* Вакідзасі
* Айкучы
* Катана
* Кусунгобу
* Тантодзюцу
* Ру (школа)
* Кэндзюцу
* Танто
* Тачы
* Цуругі
* Одачы
* Японскі меч

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Японскі самурайскі меч
* Гісторыя й тэхналёґія выраьбу японскіх клінкоў
Жэтон

**Жэтон** (англ. *token*, лат. *tessera*, ням. *marke*, фр. *jeton*; таксама паводле Ластоўскага — *пазнамок*) — манэтападобны кавалак мэталу, які шырока выкарыстоўваўся ў Беларусі, асабліва з 1920-х гадоў у якасьці нагрудных знакаў (спартыўныя, ганаровыя, службовыя). Жэтоны выкарыстоўваліся ў шатнях грамадзкіх і культурных установаў, у парках адпачынку (жэтоны «Белатракцыёна»). Пэўны час у Беларусі былі ва ўжытку жэтоны для таксафонаў. І дагэтуль у мэтро выкарыстоўваюцца адмысловыя плястмасавыя жэтоны. У стасунках паміж людзьмі таксама замяняюць грашовыя сродкі, калі апошнімі карыстацца нязручна.

## Гісторыя
Жэтоны выкарыстоўваліся яшчэ ў старажытнасці, напрыклад як ордэр на атрыманьне ахвяраваньняў у выглядзе тавараў або грошай ці як пропуск на сход. У Сярэднявеччы іх часта выкарыстоўвалі цэхі ці духавенства замест дробязі або квіткоў. 

Першыя сучасныя жэтоны пачалі чаканіцца ангельскімі гандлярамі ў Ангельшчыне і брытанскіх калёніях ў XVII стагодзьдзі. Як правіла, жэтоны вырабляліся са сьпіжу або бронзы, рэдка — з срэбра або золата. Лік разнавіднасьцяў жэтонаў велізарны, толькі ў XVII стагодзьдзі іх было выпушчана каля 16 000. Да канца XVIII стагодзьдзя існавалі тры групы жэтонаў:

* гандлёвыя (токены) — выкарыстоўваліся ў якасьці грошай;
* памятныя (прадстаўнічыя ці прапагандысцкія жэтоны) — фактычна мэдалі і нагрудныя знакі;
* спэкулятыўныя — прызначаліся для калекцыянэраў, як рэдкія разнавіднасьці жэтонаў. Зьяўляліся падробкамі.

Забарона выкарыстаньня жэтонаў у якасьці токенаў не змагло перашкодзіць іх выкарыстаньню, так як да XIX стагодзьдзя ў звароце бракавала манэтаў дробных наміналаў. У 1818 годзе выкарыстаньне гандлёвых жэтонаў было забаронена ў Ангельшчыне, у 1873 годзе — у калёніях.

Існавалі таксама жэтоны, якія давалі правы на: атрыманьне абеду; атрыманьне хлеба; атрыманьне піва; атрыманьне торфу; атрыманьня дроваў; платы за працу; права праходу або праезду, у тым ліку праз гарадзкую браму i масты.

У цяперашні час існуюць жэтоны, якія даюць правы на: зьніжку; пазбаўленьня ад рэклямы; атрыманьне дапамогі ў спажывецкай каапэрацыi; гуляньне на кампутарах у гульнявых дамах; праезд у мэтро.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:Манэты
Дупніца

**Дупніца** () — горад на захадзе Баўгарыі, у Кюстэндыльскай вобласьці. Разьмешчаны ля падножжа горнага масіву Рыла, за 50 км на поўдзень ад Сафіі. Насельніцтва 35 255 чалавек (2016 год).

## Гісторыя
У сярэднявеччы горад быў вядомы пад назвамі Табініца, Дупла і Дарбініца.

Непадалёк ад Дупніцы 14 чэрвеня 987 году адбылася бітва паміж войскамі баўгарскіх князёў Аарона і Самуіла, у якой перамог Самуіл, а Аарон быў забіты.

У гонар свайго ўраджэнца Станке Дзімітрава ў 1948 годзе горад быў пераназваны ў *Станке Дзімітраў*, але пасьля дэмакратычных зьменаў яму была вернута былая назва — Дупніца.

У сьнежні 2010 году паводка затапіла значную частку гораду.

## Славутасьці
* Мячэт часоў Асманскай імпэрыі (цяпер *Дом мастацтваў*)
* Царква Сьвятога Георгія
* Царква Сьвятога Мікалая
* Рыльскі манастыр (непадалёк ад Дупніцы)

## Асобы
* Станке Дзімітраў — баўгарскі антыфашыст
* Сьвятаслаў Малінаў — баўгарскі палітык, дэпутат Эўрапарлямэнту 
* Марыё Кірэў — баўгарскі футбаліст

## Гарады-сябры
* Бранск, Расея
* Лючэра, Італія
* Нагасакі, Японія

## Глядзіце таксама
* Дубніца

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
Растоўская АЭС

**Растоўская атамная электрастанцыя** — () — комплекс атамных электрастанцыяў, разьмешчаны за 16 км ад гораду Валгадонску на Цымлянскім вадасховішчы. Электрычная магутнасьць трох дзеючых энэргаблёкаў складае 3,1 ГВт. Усе рэактары (тры дзеючых і адзін якое ўводзіць у эксплюатацыю) — ВВЭР-1000.

З 2001 па 2010 гады станцыя насіла назву «Валгадонскай АЭС», з пускам другога энэргаблёку станцыя была зноў пераназваная ў «Растоўскую АЭС».

6 сьнежня 2017 году пачаты фізычны пуск чацьвёртага энэргаблёку, з наступным вывадам на мінімальна кантраляваны ўзровень магутнасьці, што адбылося 29 сьнежня. 1 лютага 2018 году генэратар турбіны чацьвёртага энэргаблёка быў сынхранізаваны зь сеткай. Старт праграме паэтапнага набору магутнасьці даў у рэжыме відэаканфэрэнцыі прэзыдэнт Расеі Ўладзімер Пуцін.

У 2017 годзе Растоўская атамная станцыя ў пяты раз была прызнана лепшай па культуры бясьпекі. Да гэтага гэта адбывалася ў 2005, 2008, 2010, 2014 гадах.

## Крыніцы

Катэгорыя:Атамныя электрастанцыі Расеі
Прудчынская

**Прудчы́нская** — рака ў Аршанскім раёне Віцебскай вобласьці Беларусі, правы прыток ракі Чорнай 

## Агульныя зьвесткі
Пачынаецца за 1 км на паўночны ўсход ад вёскі Стайкі. Вусьце ракі Прудчынскай знаходзіцца ў межах вёскі Клюкаўка. Даўжыня 6,5 км.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 298

Катэгорыя:Басэйн Дняпра
Катэгорыя:Рэкі Аршанскага раёну
Цымлянскае вадасховішча

**Цымлянскае вадасховішча** — вадасховішча, утворана грэбляй Цымлянскай ГЭС на рацэ Дон на тэрыторыі Растоўскай і Валгаградзкай абласьцей Расеі.

Утворана стварэньнем грэблі каля сучаснага гораду Цымлянску ў 1952 годзе. (Будаўніцтва пачалося ў 1948 годзе)). Поўнае запаўненьне вадасховішча адбылося ў 1953 годзе. Пасьля стварэньня вадасховішча гадавы сьцёк Дону паменшыўся з 29 да 18 кубічных кілямэтраў.

Запаўненьне адбывалася ў 1952-55 гадах. Плошча 2700 км², аб’ём 23,9 км³, даўжыня 260 км, найбольшая шырыня 38 км, сярэдняя глыбіня 8,8 м. На месцы вусьцевых вучасткаў асноўных прытокаў Дону — рэкі Цымлы, Чыра і іншых — утварыліся залівы шырынёй да 5 км і даўжынёй 15-30 км. Створана як складовая частка Волга-Данскога воднага шляху і ажыцьцяўляе шматгадовае рэгуляваньне сьцёку.

## Крыніцы

Катэгорыя:Вадасховішчы Расеі
Нагамакі

**Наґамакі** ( — «доўгая абгортка») — японская халодная зброя, што складаецца з дравянае дзяржальні зь вялікім вастрыём. Была папулярная ў XII—XIV стагодзьдзях. Была падобная на соўню, наґінату або ґлефу, але адрозьнівалася тым, што даўжыня дзяржальні і вастрыя былі прыкладна роўныя, што дазваляе яе клясыфікаваць, як меч. Гэтаю зброяю наносіліся, пераважна, сякучыя ўдары, але яна магла ўжывацца і ў якасьці дзіды. Выкарыстоўвалася ў пяхоце. Наґамакі варта трымаць дзьвума рукамі, прычым падчас бою становішча рук не зьмяняецца. Правая рука разьмешчаная бліжэй да вастрыя. У барацьбе з кавалерыяю ўдары часта наносіліся па нагах каней.

## Гісторыя
Гэтая зброя ўжывалася ў пэрыяды Камакура (1192—1333), Намбоку-цё (1334—1392) і ў пэрыяд Мураматы (1392—1573) дасягнула найбольшае распаўсюджанасьці. Таксама яго выкарыстоўваў Ода Набунага .

## Прылада
Наґамакі — зброя, што выраблялася ў розных маштабах. Звычайна поўная даўжыня складала 180—210 см, вастрыё — да 90—120 см. Лязо мелася толькі з аднаго баку клінка. Дзяржальня наґамакі апрацоўвалася шнурамі ў перахрышчанай манэры, накшталт дзяржальні катаны. У наґамакі дастаткова вялікі рычаг, гэта дазваляе вельмі зручна працаваць з гэтаю зброяю, у паядынку можна трымаць суперніка на неабходнай адлегласьці. У баю супернік хутчэй стамляецца пры намерах дастаць уладальніка гэтае зброі.

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Вонкавыя спасылкі

* Richard Stein Article on the Nagamaki
* Swordforum Article on the Nagamaki
Гістарычны музэй (Боцеўград)

**Гістарычны музэй у Боцеўградзе** () — гістарычны музэй у баўгарскім горадзе Боцеўград. Знаходзіцца ў цэнтры гораду, на Саранскім пляцы, у рэканструяваным будынку колішняй Судовай палаты. Пачаў сваю дзейнасьць у 1937 годзе.

## Гісторыя
Музэйная справа ў грамадзе Боцеўград мае глыбокія карані і багатыя традыцыі. Першымі, хто займаўся вывучэньнем гістарычнага мінулага гораду, былі сьвятар Георгі Папдзімітраў зь сяла Скравена й настаўнік Георгі Папіванаў з Трудаўца.

Пра неабходнасьць будоўлі памяшканьня для музэйнай калекцыі ў Боцеўградзе (у той час *Арханіе*) упершыню было сказана ў газэце «Арханійскія навіны» (нумар 1 ад 10 студзеня 1927 году). Першая калекцыя была адкрытая ў 1937 годзе, дзякуючы дырэктару Боцеўградзкай гімназіі Асэну Стэфанаву.

У 1950 годзе пашыраную калекцыю перанесьлі ў будынак Народнага чыталішча «Хрыста Боцеў 1884», дзе ёй доўгі час займаўся мясцовы краязнаўца Ташка Нінаў. Праз два гады калекцыі надалі статус Дзяржаўнага музэю, якому перадалі будынак былога гатэлю-кавярні «Брысталь». 24 траўня 1959 году ў прыстасаваным будынку быў урачыста адкрыты Народны музэй, а ў 1970 годзе — ягоная другая экспазыцыя. У 1977 годзе, у сувязі з рэканструкцыяй гораду, будынак зьнясьлі, а музэй, без экспазыцыяў, перанесьлі ў фондасховішча на Баўгарскім бульвары, 8.

У 1985 годзе адбылася першая выстава мастацкага фонду музэю. У 1988 годзе музэю быў перададзены будынак у цэнтры гораду — насупраць Гадзіньнікавай вежы. Там музэйная экспазыцыя й мастацкая галерэя знаходзіліся да 2010 году, калі быў рэканструяваны будынак Судовай палаты.

## Дзейнасьць
Гістарычны музэй Боцеўграду мае разьвітую экспазыцыйную дзейнасьць. Заля «Архаінец» абсталявана неабходнай тэхнікай для паказу прэзэнтацыяў, выставаў, канцэртаў, публічных чытаньняў. У якасьці культурна-навуковай установы музэй праводзіць навукова-дасьледчую, асьветна-выхавальніцкую і папулярызатарскую дзейнасьць.

## Аддзелы
Фонды музэю захоўваюць больш за 15 тысячаў адзінак, у тым ліку, дакумэнты, арыгінальныя фатаграфіі, зброю, геральдычныя, нумізматычныя ды культурныя каштоўнасьці, мастацкія творы, разьмеркаваныя ў трох аддзелах і адной філіі:

* Археалягічны аддзел
* Аддзел гісторыі баўгарскіх земляў XV — XX стагодзьдзяў
* Аддзел гісторыі й мастацтва ХХ ст.
* Філія — колішняя вучэльня ў сяле Бажэніца (грамада Боцеўград)

## Галерэя

 Файл:Botevgrad History museum Stamen Panchev belongings.jpg | 
 Файл:Botevgrad History museum Chavdar Bus Factory showcase.jpg | 
 Файл:Botevgrad History museum silver earring 14 century (1).jpg | 
 Файл:DSCN5528 AAA.jpg |
 Файл:DSCN5518 BBB.jpg | 


## Вонкавыя спасылкі
* Гісторыя гістарычнага музэю Боцеўграду 

Катэгорыя:Сто нацыянальных турыстычных аб'ектаў Баўгарыі
Катэгорыя:Гістарычныя музэі
Катэгорыя:Музэі Баўгарыі
Катэгорыя:Боцеўград
Заволінка

**Заво́лінка** — рака ў Дубровенскім і Аршанскім раёнах Віцебскай вобласьці Беларусі, левы прыток ракі Выдрыцы. Даўжыня 9,5 км, у межах Дубровенскага раёну — 3 км.

## Агульныя зьвесткі
Пачынаецца за 1,6 км на поўдзень ад вёскі Шабаны. Вусьце Заволінкі знаходзіцца за 2 км на ўсход ад мястэчка Арэхаўску. Рэчышча каналізаванае на працягу 9 км ад вусьця.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 169

Катэгорыя:Басэйн Дняпра
Катэгорыя:Рэкі Дубровенскага раёну
Катэгорыя:Рэкі Аршанскага раёну
Урачаскі манастыр

**Урачаскі манастыр Сарака Сьвятых мучанікаў** () — дзейны манастыр Баўгарскай Праваслаўнай царквы. Уваходзіць у склад Лоўчанскае эпархіі. Знаходзіцца на захадзе Баўгарыі, за 5 км на захад ад сяла Ўрачаш, за 10 км ад Боцеўграду.

## Гісторыя
Урачаскі манастыр быў заснаваны ў XIII стагодзьдзі, пасьля бітвы пад Клакотніцай, калі цар Іван Асэн II перамог эпірскага кіраўніка Тэадора Комніна. Бітва адбылася ў дзень, калі сьвяткуецца памяць Сарака Сьвятых мучанікаў, і ў знак падзякі цар-пераможца ў іх гонар пабудаваў шмат цэркваў і манастыроў. Пры стварэньні манастыр быў мужчынскім, браты-манахі старанна перапісвалі і распаўсюджвалі літургічныя кнігі. У XVII стагодзьдзі пры манастыры дзейнічала царкоўная школа. У XV і ў XVIII стагодзьдзях манастыр быў спалены і заставаўся ў заняпадзе да 1890 году. У 1891 годзе боцеўградзкі майстар Вуна Маркаў пабудаваў на старым падмурку невялічкую царкву. У манастыры адрадзілася манастырскае жыцьцё: спачатку ў ім жылі манахі-мужчыны, а з 1937 году ён становіцца жаночым, на чале зь ігуменяй маці Касыянай. У наш час дзейнічае.

## Архітэктура
Манастыр уяўляе сабой комплекс з царквы, жылых ды гаспадарчых будынкаў. Манастырская царква — аднанэфавая, аднаапсыдная, бяскупальная, з унутраным і вонкавым прытворам, над якім узвышаецца званіца. У адным з жылых будынкаў пазьней была пабудавана капліца ў гонар Сьвятога Клімэнта Ахрыдзкага. У непасрэднай блізкасьці ад манастыру, на правым беразе рэчкі, ёсьць манастырская мінэральная крыніца. Над манастыром узвышаецца востры пік, на якім знаходзяцца рэшткі фартэцыі Градзіштэ (Чэшкаўград).

У наш час манастыр абвешчаны помнікам культуры.

## Вонкавыя спасылкі
* '''Врачешки манастир''' – bulgariamonasteries.com

Катэгорыя:Манастыры Баўгарыі
Катэгорыя:Боцеўград
Глухая

**Глуха́я** — рака ў Сеньненскім раёне і Аршанскім раёне Віцебскай вобласьці Беларусі. Басэйн Дзьвіны. Даўжыня 5 км, у межах Аршанскага раёну 4,5 км.

## Агульныя зьвесткі
Пачынаецца з паўднёвага берага возера Ардышэва. Вусьце знаходзіцца на поўдні возера Дзевіна ў вёсцы Дзевіна. Рэчышча каналізаванае на працягу 4,8 км ад вытоку.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 128

Катэгорыя:Басэйн Дзьвіны
Катэгорыя:Рэкі Сеньненскага раёну
Катэгорыя:Рэкі Аршанскага раёну
Бяскідзкі тунэль

**Бяскі́дзкі тунэ́ль**&nbsp;— другі паводле працягласьці чыгуначны тунэль ва Ўкраіне. Разьмешчаны ва Ўкраінскіх Карпатах, на Бяскідзкім перавале. Уваходзіць у сыстэму 5-га Панэўрапейскага транспартнага калідору і Львоўскай чыгункі.

Аднакаляінавы тунэль пабудаваны ў 1886 року. У 2018 адкрыты новы, дзвьвюхкаляінавы тунэль, дзякуючы чаму прапускная здольнасьць павялічылася з 47 да 100 параў цягнікоў за содні, а хуткасьць праходу тунэлю — з 15—40 да 60—70 км/г.

## Апісаньне
Бяскідзкі чыгуначны тунэль знаходзіцца паміж станцыямі Бяскід (Львоўская вобласьць) і станцыяй Скатарскае (Закарпацкая вобласьць). Уваходзіць у 5-ы панэўрапейскі транспартны калідор (Італія — Славенія — Вугоршчына — Славаччына — Украіна). Праходзіць пад галоўным карпацкім водападзельным хрыбтом.

Тунэль электрыфікаваны пастаянным токам. Агульная даўжыня новага тунэлю — 1822 м, шырыня — 10,5 м, вышыня — 8,5 м. Праходзіць на глыбіні 180 мэтраў ад паверхні Бяскідзкага хрыбта. Прапускная здольнасьць — 100 параў цягнікоў у содні (стары тунэль — 47).

## Мінуўшчына
Першы аднакаляінавы тунэль пабудаваны ў 1886 року, за аўстрыйскім часам. Ад паравозаў тунэль хутка запаўняўся парай, дымам і куродымам, што задавала багата невыгодаў як чыгуначнікам, так і пасажырам.

У часе Львоўска-Сандамірскай апэрацыі Другой сусьветнай вайны тунэль пры адступленьні падарвалі інжынэрна-сапёрныя аддзелы 1-й вугорскай арміі. Аднак ён быў хутка адноўлены і з 1946 року ўзнавіў работу.

З 2007 року пачалося праектаваньне новага тунэлю, паколькі прапускная здольнасьць старога была нездавальняльнай. Будаўніцтва пачалося ў 2013 року. Новы тунэль прайшоў за 30 мэтраў на поўдзень ад старога, пры гэтым апошні зьвязаны з новым трыма пераходамі. Урачыстае адкрыцьцё адбылося 24 траўня 2018.

## Глядзіце таксама
* Лутугінскі тунэль

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Бяскідзкі тунэль: галоўная грузавая галіна ў Эўропу
* Відэа Бяскідзкага тунэлю з вышыні

Катэгорыя:Чыгуначныя тунэлі
Катэгорыя:Тунэлі ва Ўкраіне
Катэгорыя:Львоўская чыгунка
Катэгорыя:Зьявіліся ў 1886 годзе
Сьцяг Каменскага

**Сьця́г Каме́нскага**&nbsp;— адзін з афіцыйных сымбаляў места Каменскага Днепрапятроўскае вобласьці, зацьверджаны 25 сьнежня 1998 року рашэньнем Днепрадзяржынскае мескае рады.

## Апісаньне сьцяга
Сьцяг уяўляе сабою квадратную палатніну, што падзеленая па вэртыкалі на дзьве роўныя паласы малінавага і залатога колераў. Малінавы колер паказвае на гістарычнае мінулае места, паўтарае колер сьцяга Кадацкае паланкі, у якую ўваходзілі вёскі Раманковае, Каменскае й Трытузнае, нашчадкам якіх ёсьць сучаснае места Каменскае. Золата ёсьць сымбалем багацьця, дабрабыту і шчодрасьці.

## Урачыстая харугва

Урачыстая харугва ўяўляе сабою спалучэньне сьцяга места з выяваю герба, які разьмешчаны ў цэнтры сьцяга.

## Глядзіце таксама
* Герб Каменскага

## Вонкавыя спасылкі
* Украінская геральдыка

Катэгорыя:Каменскае
Катэгорыя:Сьцягі Ўкраіны
Фінал Лігі чэмпіёнаў УЭФА 2018 году

**Фінальны матч [[Ліга чэмпіёнаў УЭФА 2017—2018 гадоў|Лігі чэмпіёнаў УЭФА 2018 году]]** праходзіў у Кіеве на стадыёне «Алімпійскі», дзе сустракаліся клюбы «Рэал» з Мадрыду і «Лівэрпул». Гэта быў 63-і фінал у гісторыі Кубка чэмпіёнаў і 26-ы як фінал Лігі чэмпіёнаў УЭФА.

## Матч

## Вонкавыя спасылкі
* Фінал Лігі чэмпіёнаў УЭФА 2018 году

Катэгорыя:Фіналы Лігі чэмпіёнаў
Катэгорыя:2018 год у футболе
Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Грэцыі

**Адміністрацыйны падзел Грэцыі** — сучасны падзел Грэцыі, сфармаваны па праграме Калікратыса і дзейнічае з 1 студзеня 2011 году. Паводле гэтага падзелу Грэцыя адміністрацыйна складаецца з 7 дэцэнтралізаваных адміністрацыяў, 13 пэрыфэрыяў і 325 муніцыпалітэтаў. Пэрыфэрыі і муніцыпалітэты маюць поўнае самакіраваньне. Аўтаномная манаская дзяржава Сьвятой Гары вызваляецца ад гэтых рэформаў і захоўвае свае інстытуты паводле «Статутнай хартыі сьвятой гары Атонскай» 1924 году.

* Атыка
* Заходняя Грэцыя
* Заходняя Македонія
* Іянічныя астравы
* Крыт
* Паўднёвыя Эгейскія астравы
* Паўночныя Эгейскія астравы
* Пэляпанэс
* Тэсалія
* Усходняя Македонія і Тракія
* Цэнтральная Грэцыя
* Цэнтральная Македонія
* Эпір

Ніжэйшай формай арганізацыі мясцовага самакіраваньня зьяўляецца муніцыпалітэт. Мэр і гарадзкая рада выбіраюцца на пяць гадоў усеагульным галасаваньнем. Муніцыпалітэты падзелены на аддзелы, а яны, ў сваю чаргу, на грамады. Апошнія маюць уласныя рады.

Арганізацыяй мясцовага самакіраваньня другога ўзроўню зьяўляецца пэрыфэрыя, якая адпавядае вялікай геаграфічнай вобласьці. Пэрыфэрыярх і рада выбіраюцца на пяць гадоў усеагульным галасаваньнем. Пэрыфэрыі падзелены на аддзелы, якія як правіла супадаюць з номамі. Аддзелы кіруюцца ўласнымі віцэ-пэрыфэрыярхамі, якіх выбіраюць разам з пэрыфэрыярхам.

Дэцэнтралізаваныя адміністрацыі не зьяўляюцца органамі самакіраваньня, а служаць мэтам дэцэнтралізацыі кіраваньня краінай. Складаюцца з 1—3 пэрыфэрыяў і кіруюцца генэральным сакратаром, які прызначаецца ўрадам Грэцыі і прымае ўсе рашэньні, а таксама радай, у якую ўваходзяць усе пэрыфэрыярхі і прадстаўнікі муніцыпалітэтаў і якая выконвае дарадчую ролю.

## Крыніцы
Лішкі

**Лі́шкі** — вёска ў Бераставіцкім раёне Гарадзенскай вобласьці Беларусі. Уваходзіць у склад Канюхоўскага сельсавету.

## Гісторыя
У 1662 г. згадваецца ў складзе Гарадзенскага павету ВКЛ.

## Насельніцтва
* 1999 год — 152 чалавекі
* 2010 год — 139 чалавек

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Падарожжа з Жыгамонтам. Лішкі

Катэгорыя:Канюхоўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Бераставіцкага раёну
Віскліна

**Ві́скліна** — вёска ў Амсьціслаўскім раёне Магілёўскай вобласьці Беларусі. Уваходзіць у склад Ракшынскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 5 чалавек
* 1999 год — 10 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Ракшынскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Амсьціслаўскага раёну
Арцём Дылеўскі

**Арцём Дылеўскі** ( 20 лютага 1997 году) — беларускі футбаліст, абаронца «Астраўцу».

## Кар’ера
### Клюбная
Выхаванец футбольнага клюбу «Менск», у 2013 годзе пачаў выступаць за клюбны дубль. У 2016 годзе пачаў прыцягвацца да асноўнай каманды, аднак гэтак і не згуляў за яе. У сэзоне 2017 году не выступаў. Да сэзону 2018 году рыхтаваўся з асноўнай камандай «Менску». Дэбютаваў у Найвышэйшай лізе 20 траўня 2018 году ў матчы супраць магілёўскага «Дняпра» (0:0), правёўшы на полі ўсе 90 хвілінаў.

У сакавіку 2019 году стаў гульцом бабруйскай «Белшыны», якой дапамог прабіцца ў Найвышэйшую лігу, быў асноўным абаронцам каманды. Сэзон 2020 году пачынаў у дублі бабруйчанаў, а ў красавіку быў аддадзены ў арэнду ў «Ліду», дзе замацаваўся ў складзе. У лістападзе 2020 году вярнуўся з арэнды ў «Белшыну». У студзені 2021 году трэнаваўся зь «Менскам», а ў лютым зноў далучыўся да «Белшыны» і неўзабаве падпісаў новы кантракт. Паводле вынікаў сэзону 2021 году дапамог бабруйскай камандзе вярнуцца ў Найвышэйшую лігу. У сакавіку 2022 году перайшоў у казаскі «Кайсар». У камандзе быў гульцом ратацыі, паводле вынікаў сэзону 2022 году дапамог ёй вярнуцца ў Прэм’ер-лігу.

У студзені 2023 году трэнаваўся з бабруйскай «Белшынай», а ў лютым стаў гульцом «Смаргоні». У чэрвені 2023 году паводле пагадненьня бакоў пакінуў смаргонскі клюб. У ліпені 2023 году далучыўся да «Маладэчна-2018». У студзені 2024 году падоўжыў пагадненьне з клюбам, зрабіўшы тое самае праз год. На пачатку жніўня 2025 году стаў футбалістам «Астраўцу».

### Міжнародная
У кастрычніку 2013 года ў складзе зборнай Беларусі (да 17 гадоў) браў удзел у адборачным раўндзе чэмпіянату Эўропы, дзе выйшаў на поле ў адным матчы.

## Статыстыка

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Статыстыка «ПБ-Инфо»

Катэгорыя:Беларускія футбалісты
Ручэй

Назву **Ручэй** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Магілёўская вобласьць:
** Ручэй — вёска ў Асіпавіцкім раёне
** Ручэй — вёска ў Касьцюковіцкім раёне

## Глядзіце таксама
* Ручай (неадназначнасьць)
Нумар 31328

**Нумар 31328** () — аўтабіяграфічны раман грэцкага пісьменьніка Іліяса Вэнэзіса, выдадзены ў 1924 годзе. У рамане прадстаўлены перажываньні Вэнэзіса, які ў гады грэка-турэцкай вайны трапіў у турэцкі палон і перажыў "марш сьмерці», праведзены ўглыб Анатолі.

## Перадгісторыя
Падчас генацыду грэкаў, які туркі зладзілі падчас Першай сусьветнай вайны сям’я Вэнэзіса зьбегла з Айвалыку на востраў Лесбас, каб выратавацца ад перасьледу. У Малую Азію яна вярнулася пасьля таго, як ў 1919 годзе грэцкія войскі ўзялі Сьмірну. 29 жніўня 1922 году 18-гадовага Вэнэзіса туркі ўзялі ў палон пасьля таго, як Айвалык, Смірна і бліжэйшыя тэрыторыі былі адбітыя турэцкімі войскамі. Ён быў адпраўлены ў турэцкі працоўны батальён разам з многімі прадстаўнікамі мужчынскага насельніцтва, углыб Анатолі. Большасьць з палонных загінулі падчас дарогі: хтосьці быў забіты турэцкімі канваірамі, хтосьці не перанёс хвароб і голаду. З 3 тысячаў палонных выжыла толькі 23 чалавекі.

Праз 14 месяцаў Вэнэзіс быў вызвалены і вярнуўся на Лесбас, дзе сустрэўся з выдаўцом штотыднёвай газэты «Кампай» (*Звон*) Страцісам Мірывілісам. Той пераканаў Вэнэзіса напісаць у газэце аповед пра тое, што перажыў пісьменьнік падчас знаходжаньня ў турэцкім палоне.У 1924 году тэкст рамана быў апублікаваны ў газэце, а ў 1931 годзе выйшаў асобнай кнігай у пашыраным варыянце.  Нікас Кундурас экранізаваў раман у 1978 годзе, зьняўшы фільм «1922» (таксама вядомы як «Зважай 1922»). Фільм быў забаронены да паказу ў Грэцыі да 1982 году з-за пратэстаў Міністэрства замежных спраў Турэчччыны, якія лічылі, што фільм можа нашкодзіць грэка-турэцкім адносінам.

## Сюжэт
Дзеяньне рамана пачынаецца ў Айдзіні, у першыя дні акупацыі мястэчка турэцкімі войскамі. У турэцкія працоўныя батальёны, званыя «Амэлія табуру», гоняць усё мужчынскае насельніцтва. Сярод палонных ёсьць і зусім зьбялелыя людзі, і ў літаральным сэнсе чырвоныя ад крыві і сьлядоў зьбіцьця, якія вымушаныя ісьці пад гарачым пякучым сонцам па пяску. Апавядальнік паказвае жыцьцё ўдзельнікаў маршу сьмерці вачыма аднаго з такіх вязьняў, які апісвае і жудасныя сцэны расправы над палоннымі: кагосьці зьбіваюць да сьмерці, кагосьці кідаюць паміраць, а каго-то гвалтуюць. У прыватнасьці, у 18-м разьдзеле раману Вэнэзіс апісвае, як групу палонных прымусілі закопваць парэшткі дзясяткаў тысячаў грэцкіх хрысьціян са Сьмірны (Ізьмір) і Магнэзіі (Маніса), якія сталі ахвярамі генацыду з боку туркаў.

Нейкія спадзевы на чалавечае стаўленьне паміж арыштаванымі людзьмі паступова згасаюць, нягледзячы на адчайныя спробы вязьняў дапамагаць адзін аднаму. У рэшце рэшт яны становяцца практычна абыякавымі да лёсу таварышаў па няшчасьці. Назва рамана 31328 адпавядае асабістаму нумару палоннага, які быў прысвоены Іляясу Вэнэзісу.

## Крыніцы

Катэгорыя:Грэцкая літаратура
Катэгорыя:Кнігі 1924 году
Люкас Васкес

**Люкас Васкес Іглесіяс** (;  1 ліпеня 1991 году) — гішпанскі футбаліст, нападнік нямецкага клюбу «Баер» і нацыянальнай зборнай Гішпаніі.

## Дасягненьні
* Чэмпіён Гішпаніі: 2017, 2020, 2022, 2024
* Уладальнік Кубка Гішпаніі: 2023
* Уладальнік Супэркубка Гішпаніі: 2017, 2020, 2022
* Пераможца Лігі чэмпіёнаў: 2016, 2017, 2018, 2022, 2024
* Уладальнік Супэркубка УЭФА: 2016, 2017, 2024
* Пераможца клюбнага чэмпіянату сьвету: 2016, 2017, 2018

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 

Катэгорыя:Гішпанскія футбалісты
Краіна (тэлеперадача)

**«Краіна»** — тэлечасопіс падзеяў ва ўсіх 6 абласьцях Беларусі, які з кастрычніка 2015 году выпускае  (АТН) Белтэлерадыёкампаніі. 

Улучае штотыднёвы агляд навінаў і ўласныя рэпартажы ад абласных карэспандэнтаў АТН. Перадачу прапанаваў зрабіць тагачасны старшыня Белтэлерадыёкампаніі Генадзь Давыдзька. Тагачасны кіраўнік АТН Іван Эйсмант стварыў тэлеперадачу. Прадусарам выступіў Марат Маркаў. Тэлечасопіс выходзіць штосуботу а 15:15 на тэлеканале «Беларусь 1». Тэлеперадачу вядзе Павал Лазовік.

## Мінуўшчына
26 верасьня 2015 году Агенцтва тэленавінаў Белтэлерадыёкампаніі разьмясьціла першыя навіны для будучай штотыднёй перадачы «Краіна» ў Сеціве. 5 кастрычніка 2015 году тэлечасопіс упершыню выйшаў на тэлеканале «Беларусь 1».

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 

Катэгорыя:Тэлеперадачы на беларускай мове
Катэгорыя:Тэлеперадачы Беларусі
Катэгорыя:Зьявіліся ў 2015 годзе
Катэгорыя:Тэлевізійныя праграмы
Катэгорыя:Беларускае тэлебачаньне
Дзьмітры Прышчэпа

**Дзьмітры Прышчэпа** ( 21 чэрвеня 2001 году) — беларускі футбаліст, абаронца расейскага «Ўралу».

## Кар’ера
### Клюбная
Выхаванец футбольнага клюбу «Менск». У 2017 годзе пачаў выступаць за дубль. У пачатку 2018 году пачаў прыцягвацца таксама да асноўнай каманды. Дэбютаваў у Найвышэйшай лізе 20 траўня 2018 году ў матчы супраць магілёўскага «Дняпра» (0:0), выйшаўшы на замену ў канцы сустрэчы.

У сэзоне 2019 году, дзякуючы траўмам асноўных абаронцаў сталічнага клюбу, пачаў часьцей атрымліваць месца ў галоўнай камандзе менчукоў. У ліпені 2019 году стала вядома аб цікавасьці да маладога абаронцы з боку расейскага «Зэніту». У жніўні 2019 году перайшоў у «Зэніт» на правах арэнды з правам выкупу. У пецярбурскай камандзе выступаў за моладзевы склад, прыцягваўся да гульняў Юнацкай лігі УЭФА. У студзені 2020 году стала вядома, што расейскі клюб ня будзе падаўжаць арэнду, і абаронца вярнуўся ў «Менск». У сэзоне 2020 году быў гульцом стартавага складу мяшчанаў.

У студзені 2021 году, пакінуўшы «Менск», выправіўся на прагляд у расейскія «Крылы Саветаў» і ў лютым падпісаў кантракт з клюбам. Зьяўляўся на полі зрэдку, звычайна застаючыся на лаўцы запасных, таксама выступаў за другую каманду самарскага клюбу ў ПФЛ. Паводле вынікаў сэзону 2020—2021 гадоў «Крылы Саветаў» прасунуліся ў Прэм’ер-лігу, пасьля чаго абаронца страціў месца ў асноўнай камандзе, толькі эпізадычна трапляў на лаўку запасных.

У студзені 2022 году выправіўся на турэцкі збор з расейскім «Велесам», які ў лютым аформіў арэнду футбаліста. У студзені 2023 году на правах арэнды перайшоў у валгаградзкі «Ротар». У чэрвені 2023 году падпісаў з гэтым клюбам паўнавартасны кантракт. У сэзоне 2024—2025 гадоў быў гульцом асноўнага складу расейскай каманды, якая прабілася і спаборнічала ў Першай лізе. Улетку 2025 году зьявілася інфармацыя, што абаронца можа скласьці ўгоду з «Уралам» тэрмінам на тры гады. На пачатку ліпеня гулец падпісаў кантракт зь екацярынбурскім клюбам.

### Міжнародная
У кастрычніку 2017 году ў складзе зборнай Беларусі (да 17 гадоў) брыў удзел у адборачным раўндзе чэмпіянату Эўропы, дзе згуляў ва ўсіх трох матчах. У кастрычніку 2019 году выступаў за зборную Беларусі (да 19 гадоў) у кваліфікацыйным раўндзе чэмпіянату Эўропы. 4 верасьня 2020 году дэбютаваў у зборнай Беларусі (да 21 году), калі выйшаў у пачатковым складзе ў адборачным матчы чэмпіянату Эўропы супраць зборнай Нідэрляндаў (0:7), аднак ужо на 7-й хвіліня быў выдалены.

## Статыстыка

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Статыстыка «ПБ-Инфо»

Катэгорыя:Беларускія футбалісты
Катэгорыя:Футбалісты клюбу «Менск»
Катэгорыя:Футбалісты клюбу «Крылы Саветаў» Самара
Катэгорыя:Футбалісты клюбу «Велес» Масква
Катэгорыя:Футбалісты клюбу «Ротар» Валгаград
Аркадзь Бабчанка

**Аркадзь Аркадзьевіч Бабчанка** ( 18 сакавіка 1977, Масква) — расейскі пісьменьнік, журналіст, вайсковы карэспандэнт, выдавец.

## Жыцьцяпіс
У 1995 годзе прызваны ў армію, служыў на Паўночным Каўказе ў войсках сувязі, прымаў удзел у Першай расейска-чачэнскай вайне. Звольнены ў запас у 1997 годзе.

Скончыў юрыдычны факультэт Сучаснага гуманітарнага ўнівэрсытэту з дыплёмам бакалаўра юрыспрудэнцыі па міжнародным праве.

Пасьля пачатку другой чачэнскай вайны падпісаў кантракт з узброенымі сіламі Расейскай Фэдэрацыі і прымаў удзел у баявых дзеяньнях. Служыў сувязістам, пасьля ў мотастралковых войсках, пасьля камандзірам разьліку ў гранатамётным узводзе.

У 2000 годзе звольнены ў запас у званьні гвардыі старшыны.

У тым самым годзе заняўся журналістыкай. Быў карэспандэнтам «Новай газэты», пазьней — ваенным карэспандэнтам падчас вайны ў Паўднёвай Асэтыі ў 2008 годзе.

У сакавіку 2012 году супраць Бабчанкі была ўзбуджаная крымінальная справа па артыкуле 212 Крымінальнага кодэксу Расейскай Фэдэрацыі (заклікі да масавых беспарадкаў) у сувязі з публікацыяй запісу аб магчымай тактыцы мітынгоўцаў «за сумленныя выбары».

Выдавец часопіса «Искусство войны».

У 2017 годзе Бабчанка пакінуў Расею. У сьнежні 2016 году ён адмовіўся выказваць спачуваньні родным і блізкім загінулых пры крушэньні самалёта Ту-154 Міністэрства абароны Расеі над Чорным морам. Ён патлумачыў гэта тым, што ахвяры авіякатастрофы, якія накіроўваліся ў Сырыю, як выказаўся журналіст, «сьпявалі і скакалі ў падтрымку» расейскіх уладаў. Пасьля гэтага калумніст «Комсомольской правды» Анатоль Жыхароў заклікаў узбудзіць крымінальную справу ў дачыненьні да Бабчанкі, а дэпутат Дзярждумы Расеі Віталь Мілонаў прыгразіў журналісту пазбаўленьнем грамадзянства.

Жыў у Празе. У ліпені 2017 году жыў у Ізраілі, са жніўня 2017 па травень 2018 году ў Кіеве.

З кастрычніка 2017 па травень 2018 году вёў праграму «Prime: Бабченко» на крымскататарскам тэлеканале ATR.

## Інсцэнаваньне забойства

29 траўня 2018 году знаёмыя і сваякі паведамілі, што пры ўваходзе ў яго кіеўскую кватэру ў Дняпроўскай раёне невядомыя выпусьцілі яму ў сьпіну некалькі куль, у той час як жонка Бабчанкі была ў ваннай. Сам Бабчанка нібыта памёр у машыне хуткай дапамогі па дарозе ў бальніцу. 30 траўня, выступаючы на ​​прэс-канфэрэнцыі, кіраўнік СБУ Васіль Грыцак заявіў аб тым, што Бабчанка жывы; па словах Грыцака, даведаўшыся пра падрыхтоўку забойства, супрацоўнікі СБУ арыштавалі меркаванага забойцу, а само забойства інсцэніравалі, каб выйсьці на таго, хто замаўляў злачынства. І кілер і арганізатар — украінскія грамадзяне, якіх па словах СБУ завэрбавалі расейскія спэцслужбы. Сам Бабчанка таксама выступіў на гэтай прэс-канфэрэнцыі. Пазьней зьявіліся ролікі, затрыманьня арганізатара і відэа перадачы грошай.

## Асабістае жыцьцё
Жанаты, мае дачку.

## Цытаты

## Бібліяграфія
* Алхан-Юрт. — Яуза, 2006. — 478 с. — .
* Война. — Альпина нон-фикшн, 2015. — 351 с. — .

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:Расейскія журналісты
Катэгорыя:Ваенныя карэспандэнты
Катэгорыя:Удзельнікі Эўрамайдану
Катэгорыя:Удзельнікі Першай чачэнскай вайны
Катэгорыя:Удзельнікі Другой расейска-чачэнскай вайны
Тэо Эрнандэс

**Тэо Бэрнар Франсуа Эрнандэс** (;  6 кастрычніка 1997 году) — францускі футбаліст, абаронца саудаўскага клюбу «Аль-Гіляль». Ягоны старэйшы брат Люкас таксама зьяўляецца футбалістам.

## Дасягненьні
**«Рэал»**:
* Уладальнік Супэркубка Гішпаніі: 2017
* Пераможца Лігі чэмпіёнаў: 2018
* Уладальнік Супэркубка УЭФА: 2017
* Пераможца клюбнага чэмпіянату сьвету: 2017

**«Мілян»**:
* Чэмпіён Італіі: 2022
* Уладальнік Супэркубка Італіі: 2024

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 
* 
* 

Катэгорыя:Францускія футбалісты
Натаміцын

**Натаміцы́н** — процігрыбковы прэпарат (антымікотык). Прымяняецца дзеля лекаваньня і прафіляктыкі неінвазыўнага кандыдозу кішачніку, інфэкцыяў скуры і сьлізьневых абалонак, выкліканых кандыдай ці іншымі адчувальнымі дражджавымі, дражджападобнымі грыбамі ці дэрматафітамі (балянапастыты, атамікозы).

Таксама выкарыстоўваецца ў якасьці кансэрванту ў харчовай прамысловасьці як харчовы дадатак E235.

Усмоктваньня натаміцыну са скуры і сьлізьневых абалонак (улучна са сьлізьневымі абалонкамі страўнікава-кішачнага тракту) не адбываецца, таму ён не ўжываецца дзеля лекаваньня сыстэмнага кандыдозу.

## Гісторыя
Натаміцын быў адкрыты ў 1955 годзе й адобраны для мэдычнага прымяненьня ў Злучаных Штатах ў 1978 годзе.

## Крыніцы

Катэгорыя:Харчовыя дабаўкі
Катэгорыя:Процігрыбковыя прэпараты
Чорная (неадназначнасьць)

Назву **Чорная** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Гарадзенская вобласьць:
** Чорная — хутар у Карэліцкім раёне

## Рэкі
### [[Беларусь]]
* Віцебская вобласьць:
** Чорная — рака ў Аршанскім раёне, упадае ў возера Арэхаўскае
** Чорная — рака ў Докшыцкім раёне, левы прыток ракі Бярэзіны

* Гарадзенская вобласьць
** Чорная — рака ў Карэліцкім і Наваградзкім раёнах, правы прыток ракі Нёману
** Чорная — рака ў Наваградзкім раёне, левы прыток ракі Нёману

* Магілёўская вобласьць
** Чорная — рака ў Амсьціслаўскім раёне, правы прыток ракі Віхры

* Менская вобласьць
** Чорная — рака ў Вялейскім раёне, левы прыток ракі Вузьлянкі
** Чорная — рака ў Маладэчанскім раёне, левы прыток ракі Вушы

## Глядзіце таксама
* Чорнае
* Чорнае возера
Мілейкава (Магілёўская вобласьць)

**Міле́йкава** — вёска ў Беларусі, на рацэ Княгіні. Уваходзіць у склад Падсолтаўскага сельсавету Амсьціслаўскага раёну Магілёўскай вобласьці.

## Назва

Міліка або Мілека (Milike, Mielecke) — імя германскага паходжаньня. Адпаведнасьць літоўскіх імёнаў на -ейка (-іка) германскім імёнам з суфіксам -к- (Вілейка — Wilico, Мінейка — Minnico, Радзейка — Radecke < Radacho і г. д.) сьцьвердзіў францускі лінгвіст-германіст Раймонд Шмітляйн, які на падставе шматгадовых дасьледаваньняў прыйшоў да высноваў пра германскае паходжаньне літоўскіх уласных імёнаў.

## Насельніцтва
* 1910 год — 380 чалавек
* 1999 год — 312 чалавек
* 2010 год — 260 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Падсолтаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Амсьціслаўскага раёну
Асьлянка

**Асьля́нка** () — вёска ў Амсьціслаўскім раёне Магілёўскай вобласьці Беларусі. Уваходзіць у склад Сапрынавіцкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 59 чалавек
* 1999 год — 118 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Сапрынавіцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Амсьціслаўскага раёну
Урал (рака)

**Урал** (да 1775 году — *Яік*; , ) — рака ў Башкартастане, Чалябінскай і Арэнбурскай абласьцях Расеі і Заходне-Казахстанскай і Атыраўскай абласьцях Казахстану.

Даўжыня 2428 км. Вадазбор 231 тыс. км². Сярэднегадавы расход вады ў вусьці 0,225 тыс. м³/сек.

Пачынаецца на схілах хрыбта Уралтаў, да гораду Орску цячэ ўздоўж усходніх схілаў Паўднёвага Ўралу ў вузкай даліне. Ніжэй гораду Верхнеўральск набывае рысы раўніннай ракі. Ніжэй гораду Магнітагорск цячэ сярод скалістых берагоў, шмат перакатаў. Ад гораду Уральск даліна шырокая, шмат прытокаў, старыц і азёраў. Упадае ў Касьпійскае мора ніжэй гораду Атыраў, у вусьці падзяляецца на 2 рукавы: Яіцкі і Залаты (суднаходны).

Галоўныя прытокі: Ор, Ілек (зьлева), Сакмара (справа).

Ледастаў у вярхоўях з пачатку лістапада да пачатку красавіка, у сярэднім і ніжнім цячэньні з канца лістапада да канца сакавіка. Сярэдні гадавы расход вады каля сяла Кушум 322 м³/с, ніжэй памяншаецца (каля гораду Атыраў 225 м³/с). Каля 80% сьцёку прыпадае на веснавы павадак, у час якога рака разьліваецца больш чым на 10 км, у дэльце на некалькі дзясяткаў кілямэтраў. Выкарыстоўваецца для арашэньня ў сярэднім і ніжнім цячэньні.

Вадасховішчы: Верхнеўральскае, Магнітагорскае, Ірыклінскае.

Суднаходства ад гораду Ўральск. На Ўрале — гарады Верхнеўральск, Магнітагорск, Орск, Наватроіцк, Арэнбург (Расея), Уральск, Атыраў (Казахстан)

## Літаратура
* Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 16: Трыпалі — Хвіліна / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн.: БелЭн, 2003. — 576 с.: іл. ISBN 985-11-0263-6 (т. 16), ISBN 985-11-0035-8.

Катэгорыя:Рэкі Башкартастану
Катэгорыя:Рэкі Расеі
Катэгорыя:Рэкі Чалябінскай вобласьці
Катэгорыя:Рэкі Арэнбургскай вобласьці
Катэгорыя:Рэкі Казахстану
Сырдар’я

**Сырдар’я́** (, , , , *Якса́ртэс*) — рака ў Азіі. Даўжыня 3019 км. Плошча дэльты 100 тыс. км².

Вадазбор 211 тыс. км². Сярэднегадавы расход вады ў вусьці 0,446 тыс. м³/сек. З ракой Нарын злучаецца Вялікім Фэрганскім каналам.

## Літаратура
* 

## Крыніцы

Катэгорыя:Рэкі Азіі
Катэгорыя:Рэкі Казахстану
Катэгорыя:Рэкі Кыргыстану
Катэгорыя:Рэкі Ўзбэкістану
Катэгорыя:Рэкі Таджыкістану
Казахстанскі тэнгэ

**Казахста́нскі тэнгэ** () (м. р. нескл.) — нацыянальная валюта Казахстану. На купюрах і манэтах прынятае абазначэньне проста *тэнгэ* ().

У лістападзе 2006 году Нацыянальны банк Казахстану правёў конкурс на малюнак сымбалю тэнгэ. З 30 тысячаў прадстаўленых на конкурс малюнкаў 29 сакавіка 2007 быў зацьверджаны новы знак тэнгэ, аўтары якога, Вадзім Давідзенка і Санжар Амерханаў, атрымалі прэмію ў адзін мільён тэнгэ.

## Банкноты
На дадзены момант на тэрыторыі Казахстана знаходзяцца ў абароце грашовыя знакі вартасьцю:

* 200 тэнгэ 
* 500 тэнгэ 
* 1000 тэнгэ 
* 2000 тэнгэ 
* 5000 тэнгэ 
* 10000 тэнгэ
* 20000 тэнгэ

Тэнгэ
Катэгорыя:Азіяцкія валюты
Паплавы

Назву **Паплавы** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Магілёўская вобласьць:
** Паплавы — вёска ў Асіпавіцкім раёне
** Паплавы — вёска ў Клічаўскім раёне

* Менская вобласьць:
** Паплавы — вёска ў Бярэзінскім раёне

## Падвойныя назвы
* Лукомскія Паплавы

## Глядзіце таксама
* Паплавец
* Паплаўцы
* Паплаўшчына