open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Запольскі сельсавет (Віцебскі раён)

**Запо́льскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Віцебскага раёну Віцебскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Запольле.

## Прырода
На поўначы Запольскага сельсавету месьціўся Запольскі заказьнік плошчай звыш 7 кв.км.

## Гісторыя
20 жніўня 1924 году створаны ў складзе Сураскага раёну Віцебскай акругі (да 26 ліпеня 1930 году, з 20 лютага 1938 году — Віцебскай вобласьці). 20 студзеня 1960 году раён скасаваны, сельсавет далучаны да Віцебскага раёну.

24 лістапада 2011 году ліквідаваная вёска Марковічы.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 году — 15

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 336
*  С. 448
*  С. 88


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Віцебскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Ульскі пасялковы савет

**У́льскі пасялко́вы савет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Бешанковіцкага раёну Віцебскай вобласьці. Цэнтрам савету быў гарадзкі пасёлак Ула (цяпер пасёлак).

## Гісторыя
20 жніўня 1924 году створаны Ўльскі сельсавет у складзе Ўльскага раёну Полацкай акругі (да 26 ліпеня 1930 году) з цэнтрам у вёсцы Ўла. 8 ліпеня 1931 году раён скасаваны, сельсавет далучаны да Бешанковіцкага раёну. З 27 верасьня 1938 году адміністрацыйны цэнтар сельсавету знаходзіцца ў мястэчку Ўла. 9 верасьня 1946 году сельсавет перададзены адноўленаму Ўльскаму раёну Віцебскай вобласьці. Сельсавет рэарганізаваны ў пасялковы савет.

8 красавіка 2004 году пасялковы савет скасаваны, населеныя пункты перададзены Ўльскаму сельсавету.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 24
*  С. 581

Катэгорыя:Былыя пасялковыя саветы Бешанковіцкага раёну
Катэгорыя:Пасялковыя саветы, скасаваныя ў 2004 годзе
Навасёлкі (Бачэйкаўскі сельсавет)

**Навасёлкі** — вёска ў Бешанковіцкім раёне Віцебскай вобласьці. Навасёлкі ўваходзяць у склад Бачэйкаўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 22 чалавекі
* 1999 год — 58 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Бешанковіцкага раёну
Катэгорыя:Бачэйкаўскі сельсавет
Краснасельскі сельсавет (Ваўкавыскі раён)

**Краснасе́льскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Ваўкавыскага раёну Гарадзенскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — мястэчка Краснасельскі.

## Гісторыя
12 кастрычніка 1940 году створаны ў складзе Ваўкавыскага раёну Беластоцкай (з 20 верасьня 1944 году — Гарадзенскай) вобласьці БССР. Цэнтар — вёска Краснае Сяло. 30 красавіка 1958 году вёска Краснае Сяло пераўтвораная ў працоўны пасёлак Краснасельскі. 7 чэрвеня 1958 году Краснасельскі сельсавет скасаваны, населеныя пункты перададзеныя ў падпарадкаваньне наваствораных Краснасельскага і Роскага пасялковых саветаў.

18 кастрычніка 2013 году пасялковы савет ператвораны ў сельсавет, а ў яго склад з Ваўкавыскага сельсавету перададзеныя пасёлак Юбілейны і вёскі Грыцкі, Калядзічы, Кукуці, Кутнікі, Маісеевічы і Няверавічы.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 году — 9

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 278
*  С. 174
*  С. 122


Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы, скасаваныя ў 1958 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 2013 годзе
889

## Падзеі
* Уладзімер Баўгарскі стаў царом Баўгарыі
* Мараўскі князь Святаплюк І, заваяваў тэрыторыю лужыцкіх сэрбаў
* Дональд ІІ Шатляндзкі стаў каралём Шатляндыі
* Баграт Мампалі стаў рэгентам Грузіі

## Нараджэньні
* 

## Сьмерці
* Аль-Дзінавары, курдзкі гісторык і матэматык
* Сумбат І Мампалі, цар Грузіі

## Вонкавыя спасылкі
Сяргей Рогач

**Сяргей Лазаравіч Рогач** (1891 — не раней за 1927) — беларускі дзеяч. Удзельнік Слуцкага Збройнага чыну.

Пад час Слуцкага паўстаньня камандаваў 2-й кампаніяй (ротай) Першага Слуцкага палка ў чыне падпаручніка.

Пасьля паўстаньня ў сакавіку 1921 году прыбыў з жаўнерамі ў Дарагускі лягер інтэрнаваных (Холмская губэрня).

З-за ўзмоцненай агітацыі супраць выбараў у Віленскі Сойм ў ночы з 19 на 20 студзеня 1922 году арыштаваны польскімі ўладамі ў ліку 33 беларускіх і летувіскіх актывістаў. Знаходзіўся ў вязьніцы. Дзякуючы ціску Летувы ў лютым 1922 году перададзены летувіскаму боку. Пасьля выдаленьня зь Вільні спачатку жыў у Летуве. У 1923 годзе навучаўся ў Празе на агранамічным факультэце Вышэйшай тэхнічнай школы.

У 1927 годзе зьехаў у СССР. Далейшы лёс невядомы.

Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1891 годзе
Катэгорыя:Удзельнікі Слуцкага паўстаньня
Катэгорыя:Першы Слуцкі полк
Анібалева

**Аніба́лева** () — вёска ў Аршанскім раёне Віцебскай вобласьці. Знаходзіцца за 5 кілямэтраў на поўнач ад Воршы і за 2 кілямэтры на ўсход ад аўтамагістралі Санкт-Пецярбург — Адэса (у межах Беларусі — магістраль ). Анібалева ўваходзіць у склад Андрэеўшчынскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 22 чалавекі
* 1999 год — 40 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Андрэеўшчынскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Аршанскага раёну
Юзэф Доўбар-Мусьніцкі

**Юзэф Доўбар-Мусьніцкі** (; 25 кастрычніка 1867, Гарбаў каля Сандамеру — 26 кастрычніка 1937, Баторава каля Познані) — польскі вайсковы дзяяч, генэрал-лейтэнат расейскага войска, генэрал броні, кіраўнік паўстаньня велікапольскага.

## Біяграфія
Удзельнік Першай сусьветнай вайны на баку расейскага войска. У 1917—1918 гадах арганізатар і камандуючы Першага Польскага корпусу ў Расеі. Са сваім корпусам вёў актыўныя баявыя дзеяньні на тэрыторыі Беларусі супраць бальшавікоў. У той самы час праводзіў рэпрэсіі супраць мясцовага сялянства.

Ягоная дачка, Яніна Левандоўская, была забітая ў Катыні.

## Творы
* «Мае успаміны» (Познань, 1936)

## Вонкавыя спасылкі
* Зьміцер Кісель. «Вайна генерала Доўбар-Мусьніцкага»
* Дар’юш Тарасюк. Палякі на Магілеўшчыне ў гады І Сусьветнай вайны
* Алесь Смалярчук. Палякі Меншчыны і беларускі нацыянальны рух. 1916—1918

Катэгорыя:Нарадзіліся 26 кастрычніка
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1867 годзе
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Сьвентакшыскім ваяводзтве
Катэгорыя:Польскія вайскоўцы
Катэгорыя:Польскія генэралы
Катэгорыя:Удзельнікі Велікапольскага паўстаньня (1918—1919)
Катэгорыя:Удзельнікі польска-савецкай вайны
Катэгорыя:Памерлі 26 кастрычніка
Катэгорыя:Памерлі ў 1937 годзе
Катэгорыя:Памерлі ў Велікапольскім ваяводзтве
Кабылякі (Віцебская вобласьць)

**Кабылякі́** або **Кабыля́кі** (з 1964 року — *Прыдняпро́ўе*) — вёска ў Аршанскім раёне Віцебскай вобласьці. Знаходзіцца за 2 кілямэтры на паўночны ўсход ад Воршы. Месьціцца на правым беразе Дняпра. Кабылякі ўваходзяць у склад Андрэеўшчынскага сельсавету.

## Гісторыя
Згадваецца ў 1647 годзе як фальварак Кабылякі ў Аршанскім павеце ВКЛ.

## Насельніцтва
* 1999 год — 75 чалавек
* 2010 год — 57 чалавек

## Заўвагі

## Крыніцы

Катэгорыя:Андрэеўшчынскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Аршанскага раёну
Андрэеўшчына (Аршанскі раён)

**Андрэ́еўшчына** — вёска ў Аршанскім раёне Віцебскай вобласьці. Знаходзіцца ля самай паўночнай мяжы Воршы. Празь вёску праходзіць аўтамагістраль Санкт-Пецярбург—Адэса (у межах Беларусі — магістраль ). Зьяўляецца цэнтрам Андрэеўшчынскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 713 чалавек
* 1999 год — 3364 чалавекі

## Крыніцы

Катэгорыя:Андрэеўшчынскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Аршанскага раёну
Урочышча

**Уро́чышча** — у фізычнай геаграфіі, адна з марфалягічных частак геаграфічнага ляндшафту, спалучаная сыстэма фацыяў, аб’яднаных агульнай скіраванасьцю фізыка-геаграфічных працэсаў і прымеркаваных да адной мэзаформы рэльефу на аднастайным субстраце.

У міталёгіі старажытных славянаў — мясьціна, зазвычай у пушчанскіх нетрах, зьвязаная з культам таго ці іншага боства, дзе адбываліся нарады, сходы, суды. Часта ўспрымалася як месца-сядзіба злых духаў. У сучасным разуменьні — пустынная адлюдная мясьціна.

У шырокім сэнсе ўрочышчам зьяўляецца любая частка мясцовасьці, дзялянка мясцовасьці, адрозная ад астатніх дзялянак навакольля. Напрыклад, гэта можа быць лясны масіў сярод поля, балота і г.д., а таксама дзялянка мясцовасьці, якая зьяўляецца натуральнай мяжой паміж чым-небудзь. Часам урочышчам завуць адасобленыя невялікія населеныя пункты, якія нейкім чынам вылучаюцца з навакольля.

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 


Катэгорыя:Тыпы населеных пунктаў
Катэгорыя:Міталёгія
Матырына (Лепельскі раён)

**Маты́рына** — вёска ў Лепельскім раёне Віцебскай вобласьці. Матырына ўваходзяць у склад Баброўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 284 чалавекі
* 1999 год — 385 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Баброўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Лепельскага раёну
Пышнянскі сельсавет

**Пышня́нскі сельсаве́т** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лепельскага раёну Віцебскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Пышна.

## Гісторыя
27 чэрвеня 2008 году ліквідаваная вёска Каменка.

10 кастрычніка 2013 году сельсавет ліквідаваны, усе населеныя пункты — Антонаўка, Асьсё, Вялікія Пышнагоры, Забалацьце, Забор’е, Закаліўе, Запольле, Зароўе, Зьвязда, Клеўзы, Крыўкі, Крыўцы, Малыя Пышнагоры, Навасёлкі, Навіны, Поплаўкі, Пунішча, Пышна, Савін Дуб, Саламахі, Слабодка, Студзёнка, Убярцы — перададзеныя ў склад Стайскага сельсавету.

## Крыніцы

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Лепельскага раёну
Навасёлкі (Стайскі сельсавет)

**Навасёлкі** — вёска ў Лепельскім раёне Віцебскай вобласьці. Навасёлкі ўваходзяць у склад Стайскага сельсавету.

## Гісторыя
10 кастрычніка 2013 году вёска, разам зь іншымі населенымі пунктамі ліквідаванага Пышнянскага сельсавету, перададзеная ў склад Стайскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 8 чалавек
* 1999 год — 17 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Лепельскага раёну
Катэгорыя:Стайскі сельсавет
Навасёлкі (Курапольскі сельсавет)

**Навасёлкі** — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласьці, на правым бразе ракі Дзісна. Навасёлкі ўваходзяць у склад Курапольскага сельсавету.

## Гісторыя
Да 18 сьнежня 2009 году вёска ўваходзіла ў склад Белькаўскага сельсавету.

## Насельніцтва

* 1931 год — 97 чалавек
* 1921 год — 105 чалавек

## Крыніцы

## Літаратура
* 

Катэгорыя:Курапольскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пастаўскага раёну
Навасёлкі (Дунілавіцкі сельсавет)

**Навасёлкі** — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласьці. Навасёлкі ўваходзяць у склад Дунілавіцкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 10 чалавек
* 1999 год — 21 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Дунілавіцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пастаўскага раёну
Навасёлкі (Навасёлкаўскі сельсавет, Пастаўскі раён)

**Навасёлкі** — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласьці, цэнтар Навасёлкаўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 736 чалавек
* 1999 год — 891 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Навасёлкаўскі сельсавет (Пастаўскі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Пастаўскага раёну
Навасёлкі 2 (Віцебская вобласьць)

**Навасёлкі 2** — вёска ў Беларусі, каля азёраў Лодасяў і Малых Швакштаў. Уваходзяць у склад Лынтупскага сельсавету Пастаўскага раёну Віцебскай вобласьці.

## Насельніцтва
* 1999 год — 157 чалавек
* 2010 год — 95 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Лынтупскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пастаўскага раёну
Лынтупскі пасялковы савет

**Лы́нтупскі пасялко́вы савет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пастаўскага раёну Віцебскай вобласьці. Цэнтрам савету быў гарадзкі пасёлак Лынтупы.

## Гісторыя
12 кастрычніка 1940 году створаны Лынтупскі сельсавет у складзе Сьвянцянскага раёну Вялейскай вобласьці з цэнтрам у вёсцы Лынтупы. 25 лістапада 1940 году раён скасаваны, сельсавет далучаны да Пастаўскага раёну. Сельсавет рэарганізаваны ў пасялковы савет.

8 красавіка 2004 году пасялковы савет скасаваны, населеныя пункты перададзены Лынтупскаму сельсавету (62), акрамя гарадзкога пасёлку Лынтупы.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 430

Катэгорыя:Былыя пасялковыя саветы Пастаўскага раёну
Катэгорыя:Пасялковыя саветы, скасаваныя ў 2004 годзе
Навасёлкі (Малюшыцкі сельсавет)

**Навасёлкі** — вёска ў Карэліцкім раёне Гарадзенскай вобласьці. Навасёлкі ўваходзяць у склад Малюшыцкага сельсавету.

## Гісторыя
28 сьнежня 2007 году вёска перададзеная з раённага падпарадкаваньня ў Малюшыцкі сельсавет.

## Насельніцтва
* 2010 год — 27 чалавек
* 1999 год — 47 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Малюшыцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Карэліцкага раёну
Навасёлкі (Багушэўскі сельсавет)

**Навасёлкі** — вёска ў Сеньненскім раёне Віцебскай вобласьці. Навасёлкі ўваходзяць у склад Багушэўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 18 чалавек
* 1999 год — 40 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Сеньненскага раёну
Катэгорыя:Багушэўскі сельсавет
Багушэўскі сельсавет

**Багушэ́ўскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Сеньненскага раёну Віцебскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — мястэчка Багушэўск.

## Гісторыя
20 жніўня 1924 году створаны ў складзе Багушэўскага раёну Віцебскай акругі (да 26 ліпеня 1930 году, з 20 лютага 1938 году — Віцебскай вобласьці). 8 ліпеня 1931 году раён скасаваны, сельсавет далучаны да Аршанскага раёну. 12 лютага 1935 году сельсавет перададзены ў склад адноўленага Багушэўскага раёну.

У верасьні 1938 году сельсавет скасаваны. Сельсавет адноўлены ў складзе Сеньненскага раёну.

28 чэрвеня 2013 году ліквідаваная вёска Цясы.

8 жніўня 2013 году мястэчка Багушэўск і Багушэўскі сельсавет аб’яднаныя ў адну адміністрацыйна-тэрытарыяльную адзінку з цэнтрам у Багушэўску.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 277


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Сеньненскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Багушэўскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Валосаўскі сельсавет

**Вало́саўскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Талачынскага раёну Віцебскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Валосава.


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Талачынскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Навасёлкі (Талачынскі раён)

**Навасёлкі** — вёска ў Талачынскім раёне Віцебскай вобласьці. Навасёлкі ўваходзяць у склад Валосаўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 24 чалавекі
* 1999 год — 39 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Валосаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Талачынскага раёну
Ходцаўскі сельсавет

**Хо́дцаўскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Сеньненскага раёну Віцебскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Ходцы.

## Гісторыя
20 жніўня 1924 году створаны Паўлавіцкі сельсавет у складзе Сеньненскага раёну Віцебскай акругі (да 26 ліпеня 1930 году, з 20 лютага 1938 году — Віцебскай вобласьці). 29 кастрычніка 1924 году сельсавет перайменаваны ў Ходцаўскі.

8 красавіка 2004 году да сельсавету далучаны 5 сельскіх населеных пунктаў Багданаўскага сельсавету ў межах былога калгасу імя Гастэлы.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 — 16

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 290
*  С. 86


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Сеньненскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Пасёлак

**Пасёлак** — тып буйнога шматвулічнага пасяленьня квартальнага тыпу ў сельскай мясцовасьці. Таксама вылучаюць пасёлкі гарадзкога тыпу. Адпаведна, у статыстычных падліках насельніцтва пасёлкаў улучаецца ў склад сельскага насельніцтва, а пасёлкаў гарадзкога тыпу — у склад гарадзкога насельніцтва.

Згодна з сучаснай афіцыйнай клясыфікацыяй РБ «пасёлкі» маюць аднолькавае азначэньне з традыцыйнымі вёскамі: «*населеныя пункты, у якіх створаная адпаведная вытворчая і сацыяльная інфраструктура, не аднесеныя да [[аграгарадок|аграгарадкоў]]*».

## Назва
Паводле Этымалягічнага слоўніка беларускай мовы НАН Беларусі слова «пасёлак» зьяўляецца нядаўнім запазычаньнем з расейскага *посёлок*.

## Гісторыя
Сфармаваўся ў сярэдзіне — другой палове ХХ ст. як вынік рэалізацыі праграмы ўзбуйненьня і рэканструкцыі «пэрспэктыўных» паселішчаў. Забудова пасёлкаў вялася паводле тыповага, радзей індывідуальнага праекту (генэральнага пляну). У паселішчы вылучаліся наступныя функцыянальныя зоны: 
* адміністрацыйная (адміністрацыя, пошта, ашчадная каса);
* гандлёвая (комплекс прадуктовых і прамтаварных крамаў);
* службаў побыту (пункты КБА, лазьня, пральня);
* культурна-адукацыйная (школа, дзіцячы садок, клюб, бібліятэка);
* жылая (галоўны масіў забудовы);
* вытворчая (фэрмы, мэханічныя майстэрні, перапрацоўчыя прадпрыемствы і г.д.).

Прадугледжвалася добраўпарадкаваньне вуліцаў, пракладка інжынэрных сетак (электрычнасьць, сувязь, вадаправод, каналізацыя), камфартабэльная жылая забудова. Жылы масіў забудоўваўся блёчнымі двух- чатырохпавярховымі будынкамі зь невялікімі прысядзібнымі дзялянкамі і мінімумам гаспадарчых пабудоваў. У падобныя паселішча назіраўся прыток працаздольнага насельніцтва, што вяло да заняпаду навакольных (г. зв. «непэрспэктыўных») вёсак.

Да канца 1980-х у сыстэме сельскага расьсяленьня Беларусі акрэсьліліся значныя зоны, структуру якіх утварала даволі шчыльная сетка пасёлкаў: Бабруйск — Магілёў — Доўск; Слуцак — Салігорск; навакольле Менску, Віцебску, Гомлю. Найбольш разьвітая структура пасёлкаў склалася на лініі Бабруйск — Магілёў.

## Глядзіце таксама
* Вёска
* Сяло
* Мястэчка

## Крыніцы

## Літаратура
*
Навасёлкі (Ушацкі раён)

**Навасёлкі** — вёска ва Ўшацкім раёне Віцебскай вобласьці. Навасёлкі ўваходзяць у склад Вяркудзкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 14 чалавек
* 1999 год — 26 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Ўшацкага раёну
Катэгорыя:Вяркудзкі сельсавет
Ушацкі сельсавет

**Уша́цкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Ўшацкага раёну Віцебскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — мястэчка Ўшачы (не ўваходзіць у склад савету).

## Гісторыя
20 жніўня 1924 году створаны Ўшацкі сельсавет, які 24 верасьня 1926 году перайменаваны ў Востраў-Сарочынскі (цэнтар перанесены зь мястэчка Ўшачы ў вёску Востраў-Сарочынскі, а пасьля 1944 году ў вёску Сарочына), у складзе Ўшацкага раёну Полацкай (да 26 ліпеня 1930 году, з 21 чэрвеня 1935 году — Лепельскай) акругі, з 20 лютага 1938 году — Віцебскай (з 20 верасьня 1944 году да 8 студзеня 1954 году — Полацкай) вобласьці. 16 ліпеня 1954 году сельсавет перайменаваны ў Лутаўскі ў складзе Ўшацкага (з 25 сьнежня 1962 году — Лепельскага, з 30 ліпеня 1966 году — Ушацкага) раёну Віцебскай вобласьці. 22 сьнежня 1981 году цэнтар перанесены зь вёскі Лутава ў вёску Лутава Сяльцо.

8 красавіка 2004 году Лутаўскі сельсавет перайменаваны ва Ўшацкі з цэнтрам у мястэчку Ўшачы. У склад сельсавету былі ўключаны 26 сельскіх населеных пунктаў Лутаўскага сельсавету, 4 сельскія населеныя пункты скасаванага Селішчанскага сельсавету ў межах сельскагаспадарчага вытворчага каапэратыву «Матырана-Агра» і вёска Градзянец Сарочынскага сельсавету.

19 жніўня 2011 году ліквідаваная вёска Пралетарый, якая ўвайшла ў склад мястэчка Ўшачы.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 19
*  С. 203, 314, 360
*  С. 105, 211
*  С. 79—80, 164


Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 2004 годзе
Кубліцкі сельсавет

**Ку́бліцкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Ўшацкага раёну Віцебскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Кублічы.

## Гісторыя
20 жніўня 1924 году створаны ў складзе Ўшацкага раёну Полацкай акругі (да 26 ліпеня 1930 году, з чэрвеня 1935 году — Лепельскай, з 15 студзеня 1938 году — Віцебскай вобласьці, з 20 верасьня 1944 году — Полацкай, з 8 студзеня 1954 году — Віцебскай). 25 сьнежня 1962 году раён скасаваны. 30 ліпеня 1966 году сельсавет перададзены адноўленаму Ўшацкаму раёну.

8 красавіка 2004 году ў склад сельсавету ўключаны 11 сельскіх населеных пунктаў скасаванага Селішчанскага сельсавету ў межах сельскагаспадарчага вытворчага каапэратыву «Агра-Селішча».

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 — 26

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 19
*  С. 239


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Ушацкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Станіслаў Рагоўскі

**Станіслаў Рагоўскі** (7 траўня 1911 — 6 верасьня 1978, Баранавічы) — каталіцкі сьвятар у Баранавічах.

## Біяграфія
Пасьля Другой сусьветнай вайны працаваў пры баранавіцкай капліцы (Касьцёл Маці Божай Каралевы Польшчы) да 1950 году (калі яе перадалі пад гімнастычную школу, пасьля склад, а потым разабралі на дровы).

Замяніў арыштаванага ксяндза Яна Барысюка на пасадзе пробашча і дэкана пры касьцёле Ўзвышэньня Сьвятога крыжа.

З 1949 году і да сьмерці — адзіны каталіцкі пробашч у Баранавічах. Пахаваны на старых каталіцкіх могілках.

## Літаратура
* Віктар Астрога. «Баранавіцкія касьцёлы» // «Наша вера» 2/1999

Катэгорыя:Нарадзіліся 17 траўня
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1911 годзе
Катэгорыя:Каталіцкія сьвятары на Беларусі
Катэгорыя:Памерлі 6 верасьня
Катэгорыя:Памерлі ў 1978 годзе
Катэгорыя:Памерлі ў Баранавічах
Карнэль Пялікша

**Карнэль Ігнатавіч Пялікша** (*Пелікша*) (1823 в.Сталавічы — 12 ліпеня (12 сакавіка?) 1872) — адзін з кіраўнікоў паўстаньня 1863-1864 гадоў.

## Біяграфія
Навучаўся ў Слуцку, пасьля ў дваранскім унівэрсытэце ў Вільні. Меў маёнтак ў Горках каля Менску, дзе захоўваў багатую бібліятэку. Заснаваў тамака школу і шпіталь.

Пад час паўстаньня зь вясны да восені 1863 — цывільны начальнік Менскага ваяводзтва. Са згоды Кастуся Каліноўскага пасьля зьёхаў за мяжу. Царскімі ўладамі завочна прысуджаны да сьмерці. Маёнтак і ўласнасьць канфіскаваная. 

Жыў у Францыі, Італіі, Румыніі, Галіцыі. 

У 1872 падараваў музэю князёў Любамірскіх у Львове габэлен Карэліцкай мануфактуры 18 стагодзьдзя «*Бітва пад Славечна*», якая цяпер захоўваецца ў гістарычным музэі Львова.

Лічыцца, што яго вобраз скарыстаў Крашэўскі ў сваёй аповесьці «Дзівакі» 1853.

## Ушанаваньне памяці

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1823 годзе
Катэгорыя:Паўстанцы 1863—1864 гадоў
Катэгорыя:Беларускія палітыкі
Катэгорыя:Памерлі 12 ліпеня
Катэгорыя:Памерлі ў 1872 годзе
Антон Брадоўскі

**Анто́н Рафаі́лавіч Брадо́ўскі** (20 кастрычніка 1859 — 17 сакавіка 1928) — беларускі й расейскі нумізмат.

## Жыцьцяпіс

Антон Брадоўскі нарадзіўся ў засьценку Пятрунішках, які знаходзіўся каля мястэка Езяросаў (зараз у Летуве) у небагатай мяшчанскай сям’і. Дзякуючы сваёй настойлівасьці й імкненьню да ведаў ён змог самастойна вывучыць самыя розныя дысцыпліны, у тым ліку нумізматыку і сфрагістыкі. У 1906 годзе ў двух пакоях сваёй кватэры ў Вільні ён адкрыў прыватны музэй. У гады Першай сусьветнай вайны Брадоўскі эвакуяваўся ў Віцебск. Адгукаючыся на заклік Віцебскага губэрнскага аддзелу народнай адукацыі паспрыяць «справе народнай асьветы», Брадоўскі прапанаваў заснаваць у Віцебску музэй і пагадзіўся перадаць для яго свае калекцыі (каля 4,5 тысячаў манэтаў і мэдалёў, а таксама 6000 мастацкіх вырабаў). Прапанова была прынятая, і ў лістападзе 1918 году Антон Брадоўскі быў прызначаны загадчыкам Віцебскага губэрнскага музэю, а ў сакавіку 1919 году ў прэсе зьявілася паведамленьне, што музэй адкрыты для наведвальнікаў. У 1924 годзе музэй пераехаў у будынак гарадзкой ратушы і атрымаў статус Віцебскага аддзяленьня Беларускага дзяржаўнага музэю, у якім Брадоўскі заняў пасаду навуковага супрацоўніка. Нягледзячы на ​​ўсе пэрыпэтыі наступнага часу, большая частка прадметаў, якія сабраў А. Брадоўскі, захаваліся ў фондах ВАКМ.

## Крыніцы

Катэгорыя:Беларускія нумізматы
Катэгорыя:Расейскія нумізматы
Катэгорыя:Асобы Віцебску
Мікалай Уладзіслаў Пшазьдзецкі

**Мікалай Уладзіслаў Пшазьдзецкі** (1620 — ) — з роду Пшазьдзецкіх гербу Рох ІІІ вайсковы і палітычны дзеяч ВКЛ. Маршалак Трыбуналу ВКЛ ў 1683 годзе.

Сын Пятра Паўла Пшазьдзецкага. Удзельнічаў у Трынаццацігадовай вайне.

Стольнік упіцкі ў 1658—1666 гадох, стольнік ашмянскі ў 1666—1667 гадох, харужы ашмянскі ў 1667—1670 гадох. Падваявода віленскі ў 1668—1669 гадох. Маршалак ашмянскі з 1670 году. Кашталян наваградзкі з 1677 году.

Пасол на сэймы 1665—1676 гадоў, маршалак Трыбуналу ВКЛ у 1683 годзе.

Мікалай Уладзіслаў

Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1620 годзе
Катэгорыя:Асобы Ашмянаў
Катэгорыя:Кашталяны наваградзкія
Катэгорыя:Дэпутаты Трыбуналу Вялікага Княства Літоўскага
Катэгорыя:Удзельнікі вайны Расеі з Рэччу Паспалітай 1654—1667 гадоў
Барыс Маісееў

**Барыс Міхайлавіч Маісееў** (4 сакавіка 1954, Магілёў — 27 верасьня 2022) — савецкі й расейскі поп-сьпявак, артыст эстрады, танцоўшчык, харэограф, заслужаны артыст Расеі.

## Жыцьцяпіс
Барыс Майсееў нарадзіўся 1954 году ў Магілёве, у жаночай папраўчай калёніі. Ягоная маці, Геня Барысаўна Майсеева, адбывала там пакараньне па палітычным артыкуле.

Пасьля заканчэньня школы будучы сьпявак зьехаў у Менск, дзе паступіў у харэаграфічную вучэльню. Вучыўся ў балярыны Ніны Младзінскай, затым працаваў у Харкаўскім тэатры опэры і балета. У 1974 здымаўся ў фільме «Ясь і Яніна» кінастудыі «Беларусьфільм».

Са сьпявачкай Алесяй выканаў песьню «Салавей сьпявае» па-беларуску.

Майсееў быў адным з першых адкрытых сьпявакоў-геяў у Расеі. Па словах Майсеева, ён «ніколі не хаваў сваёй арыентацыі і ў мінулым часта за гэта атрымліваў». Але пазьней — у нулявыя — сьпявак стаў адмаўляць сваё дачыненьне да ЛГБТ-супольнасьці.

У 2002 годзе Майсееў перанёс інсульт, пасьля якога ў яго перасталі рухацца левая рука і верхняя губа, была парушана гаворка. Мікраінсульт у 2015 годзе пагоршыў стан здароўя артыста. У апошнія гады ён не зьяўляўся на публіцы і вёў адасоблены лад жыцьця.

## Дыскаграфія

**CD**
* 1996 — Дитя порока
* 1998 — Праздник! Праздник!
* 1999 — Просто Щелкунчик
* 2000 — По секрету…
* 2000 — Лебедь
* 2001 — Потанцуем?! (Мега-Хиты-Ремиксы)
* 2002 — Чужой
* 2004 — Любимый человек
* 2006 — Ангел
* 2007 — Птичка. Живой звук
* 2012 — Пастор. Лучший из мужчин

**DVD**
* 2005 — Борис Моисеев. Просто щелкунчик
* 2005 — Борис Моисеев и его леди: 5 лет спустя
* 2005 — Борис Моисеев. Шоу продолжается
* 2005 — Борис Моисеев. Лебедь
* 2005 — Борис Моисеев. Королевство любви
* 2005 — Навеки Ваш… Борис Моисеев
* 2009 — Леди и Джентльмены
* 2009 — Десерт

## Крыніцы

## Літаратура
* Моисеев, Б. М. Птичка : Живой звук / Борис Моисеев. — М. : АСТ : Астрель, 2007. — 344 с — ISBN 978-5-17-044690-2.

## Вонкавыя спасылкі
* 

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Магілёве
Катэгорыя:Украінскія тэлевядучыя
Тураўскі пасялковы савет

**Ту́раўскі пасялко́вы савет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Жыткавіцкага раёну Гомельскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — мястэчка Тураў (цяпер места).

## Гісторыя
Згодна з указам Прэзыдыюму Вярхоўнага Савету БССР ад 27 верасьня 1938 году, мястэчка Тураў атрымала афіцыйны статус пасёлку гарадзкога тыпу. У сувязі з гэтым местачковы савет быў рэарганізаваны ў пасялковы савет у складзе Тураўскага (з 17 красавіка 1962 году — Жыткавіцкага) раёну Палескай (з 8 студзеня 1954 году — Гомельскай) вобласьці.

3 жніўня 2004 году Савет Міністраў Рэспублікі Беларусь надаў Тураву статус гораду. З гэтага часу Тураўскі пасялковы савет рэарганізаваны ў Тураўскі гарадзкі.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1986 году — 2

## Крыніцы

## Літаратура
* 
*  С. 513—518

Катэгорыя:Былыя пасялковыя саветы Жыткавіцкага раёну
Катэгорыя:Пасялковыя саветы, створаныя ў 1938 годзе
Катэгорыя:Пасялковыя саветы, скасаваныя ў 2004 годзе
Леанід Мандэльштам

**Леані́д Іса́кавіч Мандэльшта́м** (, Магілёў — 27 лістапада 1944, Масква) — савецкі фізык, акадэмік АН СССР (з 1929).

Пахаваны ў Маскве на Новадзявочых могілках.

## Крыніцы

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Магілёве
Катэгорыя:Правадзейныя сябры АН СССР
888

## Падзеі
* 

## Нараджэньні
* Враціслаўс І Багемскі

## Сьмерці
* Карл Тлусты, кароль Францыі
Навасёлкі (Чашніцкі раён)

**Навасёлкі** — вёска ў Чашніцкім раёне Віцебскай вобласьці. Навасёлкі ўваходзяць у склад Альшанскага сельсавету.

## Гісторыя
Да 8 красавіка 2004 году вёска ўваходзіла ў склад Пачаевіцкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 12 чалавек
* 1999 год — 16 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Альшанскі сельсавет (Чашніцкі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Чашніцкага раёну
Пачаевіцкі сельсавет

**Пачае́віцкі сельсаве́т** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Чашніцкага раёну Віцебскай вобласьці. Цэнтрам савету была вёска Пачаевічы.

## Гісторыя
20 жніўня 1924 году створаны ў складзе Чашніцкага раёну Віцебскай акругі (з 21 чэрвеня 1935 году — Лепельскай, з 20 лютага 1938 году — Віцебскай вобласьці). 25 сьнежня 1962 году раён скасаваны, сельсавет далучаны да Бешанковіцкага раёну. 6 студзеня 1965 году сельсавет перададзены адноўленаму Чашніцкага раёну.

Сельсавет быў скасаваны 8 красавіка 2004 году. Сельскія населеныя пункты перададзеныя Альшанскаму (12 населеных пунктаў у межах аддзяленьня «Пачаевічы» камунальнага  ўнітарнага сельскагаспадарчага прадпрыемства «Чашніцкае»), Новазаранскаму (9 населеных пунктаў у межах камунальнага ўнітарнага сельскагаспадарчага прадпрыемства «Свабода») і Празямлянскаму (вёскі Доўжыца і Руць) сельсаветам.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 году — 15

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 166
*  С. 75

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Чашніцкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы, скасаваныя ў 2004 годзе
Акцябарскі пасялковы савет

**Акця́барскі пасялко́вы саве́т** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Чашніцкага раёну Віцебскай вобласьці. Адміністрацыйным цэнтрам савету быў працоўны пасёлак Акцябарскі (цяпер пасёлак).

## Гісторыя
Пасялковы савет быў скасаваны 8 красавіка 2004 году. Населеныя пункты перададзены Альшанскаму (пасёлак Акцябарскі і вёска Міцькаўцы) і Іванскаму (4 населеныя пункты ў межах сельскагаспадарчага вытворчага каапэратыву «Вядрэнскі») сельсаветам.

## Крыніцы
 

Катэгорыя:Былыя пасялковыя саветы Чашніцкага раёну
Катэгорыя:Пасялковыя саветы, скасаваныя ў 2004 годзе
Віталь Булыга

**Віталь Мікалаевіч Булыга** ( 12 студзеня 1980 году, Магілёў) — беларускі футбаліст, нападнік. У 2003—2008 гадах выступаў за нацыянальную зборную Беларусі.

## Кар’ера
### Клюбная
У 1997—2002 гадах выступаў у магілёўскім «Дняпро-Трансмаш». У 2009 годзе быў футбалістам барысаўскага БАТЭ. З 2002 году гуляў у чэмпіянаце Расіі за клюбы Прэм’ер-лігі і Першай лігі. Спачатку бараніў колеры «Крылаў Саветаў». За «Ўралан» і «Амкар» гуляў на правах арэнды. У 2006 годзе падпісаў кантракт з «Тамю». 27 студзеня 2008 году перайшоў у «Луч-Энэргію».

У жніўні 2011 году на правах свабоднага агента перайшоў у расейскі клюб «Газавік» з Арэнбургу, які выступаў у Першынстве Футбольнай нацыянальнай лігі Расеі (другі дывізіён чэмпіянату Расеі). У канцы ліпеня 2012 году перайшоў у бабруйскую «Белшыну», дзе быў адным зь лідэрам каманды. У сакавіку 2013 году падпісаў кантракт з «Дняпро», вярнуўшыся ў родны клюб пасьля дзесяцігадовага перапынку. Стаў капітанам каманды, выступаў на пазыцыі атакуючага паўабаронцы. У чэрвені 2013 году атрымаў траўму і выбыў да верасьня, а пасьля вярнуўся ў асноўны склад. Выратаваў «Дняпро» ад вылету ў Першую лігу, аформіўшы дубль у стыкавым матчы супраць «Гарадзеі». У студзені 2014 году пакінуў каманду. У сэзоне 2014 году заставаўся бяз клюбу, у якасьці аматара выступаў за «Хімвалакно» ў чэмпіянаце Магілёва.

У лютым 2015 году падпісаў кантракт з клюбам «Сахалін». У ліпені 2015 году падпісаў кантракт зь менскім «Дынама». У складзе дынамаўцаў пераважна выходзіў на замену. Па заканчэньні кантракта ў сьнежні 2015 году пакінуў «Дынама». У студзені 2016 году перайшоў у бабруйскую «Белшыну», стаўшы капітанам каманды. У 14 матчах чэмпіянату правёў 6 галоў. У ліпені 2016 году разьвітаўся з бабруйскім клюбам. У ліпені 2017 году згуляў за «Тамбоў» у таварыскім матчы супраць «Крумкачоў», аднак пасьля гэтага пацьвердзіў аб завяршэньні гульнёвай кар’еры.

У красавіку 2024 году быў заяўлены ў якасьці футбаліста за «Воршу» ў Першай лізе, аднак ужо ў траўні быў адзаяўлены, гэтак і не згуляўшы за каманду.

### Міжнародная
У складзе моладзевай зборнай Беларусі ў 2000—2001 гадах правёў 12 матчаў, забіў 6 галоў. У 2008 годзе зьмяніў грамадзянства зь беларускага на расейскае, працягваючы гуляць за зборную Беларусі.

## Як функцыянэр
Увосень 2017 году разам зь іншым футбалістам зборнай Беларусі Дзянісам Коўбам адкрыў дзіцячую школу ў Менску. З студзеня 2018 году займаў пасаду начальніка каманды ў менскім «Дынама», а ў красавіку быў прызначаны спартовым дырэктарам. На гэтай пасадзе займаўся сэлекцыяй. У пачатку 2019 году падбіраў гульцоў, займаўся пошукамі новага галоўнага трэнэра, якім у выніку стаў Раман Піліпчук. У чэрвені 2019 году пакінуў «Дынама». З кастрычніка 2019 году да пачатку 2021 году працаваў памочнікам галоўнага трэнэра «Тамбова», а ўлетку 2021 году кароткі час быў трэнэрам краснадарскай «Кубані».

## Статыстыка

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Статыстыка «ПБ-Инфо»

Катэгорыя:Беларускія футбалісты
Чарэйскі сельсавет

**Чарэ́йскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Чашніцкага раёну Віцебскай вобласьці. Цэнтрам савету была вёска Чарэя.

## Гісторыя
20 жніўня 1924 году створаны ў складзе Чарэйскаму раёну Барысаўскай акругі (з 9 чэрвеня 1927 году да 26 ліпеня 1930 году — Аршанскай). 8 ліпеня 1931 году раён скасаваны, сельсавет далучаны да Чашніцкага раёну. 25 сьнежня 1962 году раён скасаваны, сельсавет далучаны да Бешанковіцкаму раёну. 6 студзеня 1965 году сельсавет перададзены ў склад адноўленага Чашніцкага раёну.

8 красавіка 2004 году сельсавет скасаваны, населеныя пункты перададзены Лукомальскаму сельсавету (7).

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 году — 12

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 152, 166
*  С. 75

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Чашніцкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы, скасаваныя ў 2004 годзе
Латыгаліцкі сельсавет

**Латы́галіцкі сельсавет**, **Латыго́ліцкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Чашніцкага раёну Віцебскай вобласьці. Цэнтрам савету была вёска Латыгалічы.

## Гісторыя
20 жніўня 1924 году створаны ў складзе Халопеніцкага раёну Барысаўскай акругі (з 9 чэрвеня 1927 году — Менскай). 8 ліпеня 1931 году раён скасаваны, сельсавет далучаны да Лепельскага раёну. 12 лютага 1935 году сельсавет перададзены адноўленаму Халопеніцкаму раёну.

16 ліпеня 1954 году сельсавет скасаваны, населеныя пункты перададзены Красналуцкаму сельсавету.

16 жніўня 1965 году адноўлены ў складзе Чашніцкага раёну Віцебскай вобласьці.

8 красавіка 2004 году сельсавет скасаваны, населеныя пункты перададзены Красналуцкаму сельсавету (7).

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 — 10

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 352
*  С. 58, 166
*  С. 148

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Халопеніцкага раёну
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Чашніцкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы, скасаваныя ў 2004 годзе
Барздоўка

**Барздо́ўка** — вёска ў Беларусі, на правым беразе ракі Крапівенкі. Цэнтар сельсавету Аршанскага раёну Віцебскай вобласьці. Знаходзіцца за 16 кілямэтраў на паўднёвы ўсход ад Воршы, за 500 мэтраў на паўднёвы захад ад аўтамабільнай дарогі Крычаў — Ворша — Лепель () і за 1 кілямэтар на паўночны захад ад мяжы Аршанскага і Шклоўскага раёнаў.

## Гісторыя
У 1663 г. згадваецца ў складзе Аршанскага павету ВКЛ.

## Насельніцтва
* 1999 год — 290 чалавек
* 2010 год — 221 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Барздоўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Аршанскага раёну
Бабічы (Аршанскі раён)

**Бабічы́** — вёска ў Беларусі, на правым беразе ракі Дзеравіжу. Уваходзяць у склад Барздоўскага сельсавету Аршанскага раёну Віцебскай вобласьці. Знаходзяцца за 13 кілямэтраў на паўднёвы ўсход ад Воршы; каля паўднёва-заходняй мяжы вёскі праходзіць аўтамабільная дарога Крычаў — Ворша — Лепель ().

## Насельніцтва
* 1999 год — 8 чалавек
* 2010 год — 5 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Барздоўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Аршанскага раёну
Баяры (Аршанскі раён)

**Бая́ры** — вёска ў Беларусі, каля ракі Крапівенкі. Уваходзяць у склад Барздоўскага сельсавету Аршанскага раёну Віцебскай вобласьці. Знаходзяцца за 16 кілямэтраў на паўднёвы ўсход ад Воршы, пры самай мяжы Аршанскага і Дубровенскага раёнаў.

## Насельніцтва
* 1999 год — 56 чалавек
* 2010 год — 27 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Барздоўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Аршанскага раёну
Малі (вёска)

**Ма́лі** — вёска ў Астравецкім раёне Гарадзенскай вобласьці. Малі ўваходзяць у склад Гудагайскага сельсавету.

## Гісторыя
У 1867—1870 гадах у маёнтку Малі жыў навуковец Язэп Гашкевіч. З 12 студзеня 2008 году да 26 лютага 2013 году — цэнтар Астравецкага сельсавету. 26 лютага 2013 году вёска перададзеная зь ліквідаванага Астравецкага ў склад Гудагайскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2014 год — 500 чалавек
* 2010 год — 539 чалавек
* 1999 год — 493 чалавекі

## Ураджэнцы
* Вітаўт Руднік — беларускі журналіст і грамадзкі дзеяч.

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Астравецкага раёну
Катэгорыя:Гудагайскі сельсавет
Малі (неадназначнасьць)

Назву **Малі** маюць:

* Малі — краіна ў Заходняй Афрыцы
* Малі (вёска) — вёска ў Астравецкім раёне Гарадзенскай вобласьці.
887

## Падзеі
* Карл Тлусты быў пазбаўлены трону Імпэрыі Каралінгаў

## Нараджэньні
* 

## Сьмерці
*
Бразьдзечына

**Бразьдзе́чына** — вёска ў Беларусі, на рацэ Дзеравіжу. Уваходзіць у склад Барздоўскага сельсавету Аршанскага раёну Віцебскай вобласьці. Знаходзіцца за 13 кілямэтраў на паўднёвы ўсход ад Воршы і за 1,5 кілямэтру на паўночны ўсход ад аўтамабільнай дарогі Крычаў — Ворша — Лепель ().

## Насельніцтва
* 1999 год — 176 чалавек
* 2010 год — 137 чалавек

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Бразьдзечына на Radzima.org

Катэгорыя:Барздоўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Аршанскага раёну
Будзішча (Аршанскі раён)

**Бу́дзішча** — вёска ў Беларусі, каля вытокаў ракі Дзеравіжу. Уваходзіць у склад Барздоўскага сельсавету Аршанскага раёну Віцебскай вобласьці. Знаходзіцца за 11 кілямэтраў на паўднёвы ўсход ад Воршы, за 3 кілямэтры на паўднёвы захад ад аўтамабільнай дарогі Крычаў — Ворша — Лепель () і за 1 кілямэтар на паўночны ўсход ад чыгуначнай лініі Ворша — Крычаў.

## Насельніцтва
* 1999 год — 39 чалавек
* 2010 год — 16 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Барздоўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Аршанскага раёну
Гараны (Аршанскі раён)

**Гара́ны** — вёска ў Беларусі, на правым беразе ракі Крапівенкі. Уваходзяць у склад Барздоўскага сельсавету Аршанскага раёну Віцебскай вобласьці. Знаходзяцца за 15 кілямэтраў на паўднёвы ўсход ад Воршы і за 2 кілямэтры на паўночны ўсход ад аўтамабільнай дарогі Крычаў — Ворша — Лепель ().

## Гісторыя
У 1782 годзе ў складзе маёнтку Александрыі Капыскага павету, уладаньне С. Р. Зорыча. 10 двароў, 47 мужч., 46 жанч. сялян. 

## Насельніцтва
* 1999 год — 40 чалавек
* 2010 год — 19 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Барздоўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Аршанскага раёну
Лынтупскі сельсавет

**Лы́нтупскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пастаўскага раёну Віцебскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — мястэчка Лынтупы (не ўваходзіць у склад савету).

## Гісторыя
12 кастрычніка 1940 году створаны ў складзе Сьвянцянскага раёну Вялейскай вобласьці з цэнтрам у вёсцы Лынтупы. 25 лістапада 1940 году раён скасаваны, сельсавет далучаны да Пастаўскага раёну.

Сельсавет рэарганізаваны ў пасялковы савет.

Створаны 8 красавіка 2004 году. Лынтупскаму сельсавету былі перададзеныя 62 вёскі скасаванага Лынтупскага пасялковага савету, 16 вёсак скасаванага Палескага сельсавету і 19 вёсак Камайскага сельсавету (у межах сельскагаспадарчага вытворчага каапэратыву «Блакітныя азёры»).

20 чэрвеня 2008 году ліквідаваныя вёскі Выгары, Гроцкаўшчына, Кабыльнішкі, Стукаўшчына, Чырвоны Ручай і хутар Нарушышкі. 16 сакавіка 2010 году ліквідаваная вёска Лаўцы. 27 сакавіка 2013 году ліквідаваная вёска Куцішкі.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 — 25

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 430
*  С. 267
*  С. 184

## Вонкавыя спасылкі
* Пасялковы і сельсаветы Пастаўскага раёну


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Пастаўскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1940 годзе
Выклік (фільм, 2008)

**«Вы́клік»** () — фільм рэжысэра Эдварда Цьвіка. Фільм распавядае пра савецка-жыдоўскую партызанку на Заходняй Беларусі за часамі Другой сусьветнай вайны. Зьняты паводле кнігі Нэхамы Тэк «*Defiance: The Bielski Partisans*».

## Сюжэт
Распавядае пра братоў Бельскіх. Тыя пасьля забойства нацыстамі іх сям’і ствараюць у Налібоцкай пушчы партызанскі атрад, каб дапамагаць жыдам. На працягу фільму атрад павячлічваецца, мацнее, пераносіць нядолю вайны, будуе свае няпростыя адносіны зь мясцовымі жыхарамі й савецкімі партызанамі…

У фільме мясцовая паліцыя прадстаўлена выключна беларускаю, тысячны савецкі партызанскі атрад сьпявае, ідучы па лесе, «Купалінку» (дзякуючы настойваньню аднаго са студэнтаў ЭГУ «Купалінка» замяніла плянаваны раней «Черный ворон»).

## Акторы
* Дэніэл Крэйг — *Туві Бельскі*
* Ліў Шрайбэр — *Александр (Зус) Бельскі*
* Джэймі Бэл — *Азаель (Ізраель) Бельскі*
* Джордж Макай — *Арон Бельскі*
* Алан Кардунэр — *Шамон*
* Марк Фэўерштэйн — *Мальбін*
* Мія Васікоўска — *Хая*
* Равіль Ісянаў — *Віктар Панчэнка, камандзір партызанскага атряду «Октябрь»*
* Яцэк Коман — *Канстанцін «Косьцік» Казлоўскі*

## Здымкі
Здымкі адбываліся ў Летуве ў 2008 годзе. У масоўцы беларускіх партызанаў гралі студэнты ЭГУ.

## Ацэнкі
Фільм зроблены ў тыпова галівудзкім выданьні — мала сапраўдных гістарычных фактаў, але больш прыдуманых сцэнарыстам. З зоркамі-акторамі.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт фільму
* Завершаны здымкі фільму пра габрэйскіх партызанаў у Налібоцкай пушчы «Наша Ніва»

Катэгорыя:Фільмы ЗША
Катэгорыя:Фільмы пра Другую сусьветную вайну
Катэгорыя:Гістарычныя фільмы
Катэгорыя:Драматычныя фільмы
Катэгорыя:Фільмы Эдварда Цьвіка
Катэгорыя:Фільмы 2008 году
Катэгорыя:Фільмы ЗША 2008 году
Катэгорыя:Фільмы пра Галакост
Яраслаў Рыбакоў

**Яраслаў Уладзімеравіч Рыбакоў** (нарадзіўся 22 лістапада 1980, Магілёў) — расейскі легкаатлет, які выступае ў скачках у вышыню. Бронзавы прызэр Летніх Алімпійскіх гульняў 2008 году ў Пэкіне.

Трэніруецца ў свайго бацькі Ўладзімера Юр’евіча Рыбакова.

Катэгорыя:Расейскія спартоўцы
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1980 годзе
Катэгорыя:Нарадзіліся 22 лістапада
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Магілёве
Арэхаўскі пасялковы савет

**Арэ́хаўскі пасялко́вы савет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Аршанскага раёну Віцебскай вобласьці. Цэнтрам савету быў гарадзкі пасёлак Арэхаўск.

## Гісторыя
Пасялковы савет быў скасаваны 8 красавіка 2004 году. Вёска Брухава перададзеная Арэхаўскаму сельсавету.

## Крыніцы

Катэгорыя:Былыя пасялковыя саветы Аршанскага раёну
Катэгорыя:Пасялковыя саветы, скасаваныя ў 2004 годзе
Іванскі сельсавет

**Іва́нскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Чашніцкага раёну Віцебскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Іванск.

## Гісторыя
20 жніўня 1924 году створаны ў складзе Чашніцкага раёну Віцебскай акругі (з 21 чэрвеня 1935 году — Лепельскай, з 20 лютага 1938 году — Віцебскай вобласьці). 25 сьнежня 1962 году раён скасаваны, сельсавет далучаны да Бешанковіцкаму раёну. 6 студзеня 1965 году сельсавет перададзены адноўленаму Чашніцкага раёну.

8 красавіка 2004 году ў склад сельсавету былі ўключаныя вёскі ў межах сельскагаспадарчага вытворчага каапэратыву «Вядрэнскі» — Баяры, Вялікая Вядрэнь, Малая Вядрэнь і Харакова скасаванага Акцябарскага пасялковага савету.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 — 15

## Крыніцы
 

## Літаратура
*  С. 166
*  С. 75


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Чашніцкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Новазаранскі сельсавет

**Новазара́нскі сельсавет** (таксама — *Навазо́рскі сельсавет*) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Чашніцкага раёну Віцебскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Новая Зара.

## Гісторыя
8 красавіка 2004 году ў склад сельсавету былі ўключаныя 9 сельскіх населеных пунктаў скасаванага Пачаевіцкага сельсавету ў межах камунальнага ўнітарнага сельскагаспадарчага прадпрыемствы «Свабода».

## Крыніцы
 


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Чашніцкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Палескі сельсавет (Пастаўскі раён)

**Пале́скі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пастаўскага раёну Віцебскай вобласьці. Цэнтрам савету была вёска Палесьсе.

## Гісторыя
12 кастрычніка 1940 году створаны ў складзе Гадуцішкаўскага раёну Вялейскай вобласьці. 25 лістапада 1940 году раён скасаваны, сельсавет далучаны да Пастаўскага раёну.

Сельсавет быў скасаваны 8 красавіка 2004 году. Усе населеныя пункты перададзены Лынтупскаму сельсавету (16).

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 году — 21

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 448
*  С. 430
*  С. 184

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Пастаўскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы, скасаваныя ў 2004 годзе
Ульскі сельсавет

**У́льскі сельсаве́т** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Бешанковіцкага раёну Віцебскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — пасёлак Ула.

## Гісторыя
20 жніўня 1924 году створаны ў складзе Ўльскага раёну Полацкай акругі (да 26 ліпеня 1930 году) з цэнтрам у вёсцы Ўла. 8 ліпеня 1931 году раён скасаваны, сельсавет далучаны да Бешанковіцкага раёну. З 27 верасьня 1938 году адміністрацыйны цэнтар сельсавету знаходзіцца ў мястэчку Ўла. 9 верасьня 1946 году сельсавет перададзены адноўленаму Ўльскаму раёну Віцебскай вобласьці. Сельсавет рэарганізаваны ў пасялковы савет.

Адноўлены 8 красавіка 2004 году. Ульскаму сельсавету былі перададзеныя ўсе вёскі скасаванага Ўльскага пасялковага савету і скасаванага Сокараўскага сельсавету.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 году — 14

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 24
*  С. 581
*  С. 90


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Бешанковіцкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Негарэлае

**Негарэ́лае** — пасёлак у Беларусі, на рацэ Ператуці. Уваходзіць у склад Негарэльскага сельсавету Койданаўскага раёну Менскай вобласьці. Насельніцтва на 2009 год — 982 чалавекі. Знаходзіцца за 10 км на паўднёвы захад ад Койданава, за 48 км ад Менску. Чыгуначная станцыя на лініі Менск — Баранавічы; аўтамабільныя дарогі на Менск, Койданаў, Баранавічы, Узду, Стоўпцы.

## Гісторыя
### Вялікае княства Літоўскае
Упершыню Негарэлае ўпамінаецца ў ХVI стагодзьдзі як перасадкавая і паштовая станцыя на конным гасьцінцы Менск — Наваградак, у Менскім павеце. У 1588 годзе Негарэлае ўвайшло ў склад Койданаўскага графства Радзівілаў. На 1620 год у вёсцы быў 41 двор.

### Пад уладай Расейскай імпэрыі
У выніку другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793 год) Негарэлае апынулася ў складзе Расейскай імпэрыі, у Койданаўскай воласьці. На 1794 год у маёнтку было 272 двары, 3 вінакурні, 2 млыны.

Па здушэньні вызвольнага паўстаньня ў 1831 годзе расейскія ўлады адабралі Негарэлае ў Радзівілаў. Маёнтак перайшоў да Ю. Абрамовіча, у 1879 годзе — да Эмэрыка Чапскага. У лістападзе 1871 годзе празь Негарэлае прайшла Маскоўска-Берасьцейская чыгунка, адкрылася чыгуначная станцыя. З 1908 годзе ў вёсцы працавала расейская народная вучэльня.

### Найноўшы час
25 сакавіка 1918 году згодна з Трэцяй Устаўной граматай Негарэлае абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 году ў адпаведнасьці з пастановай І зьезду КП(б) Беларусі яно ўвайшло ў склад Беларускай ССР. У 1921—1939 гадох Негарэлае выконвала ролю савецкай пагранічнай станцыі з заставай і мытняй. 17 ліпеня 1924 году вёска ўвайшла ў склад Койданаўскага раёну. 23 сакавіка 1932 году Негарэлае стала цэнтрам сельсавету Койданаўскага раёну, 27 верасьня 1938 году — атрымала афіцыйны статус пасёлку гарадзкога тыпу. У Другую сусьветную вайну з 28 чэрвеня 1941 да 6 ліпеня 1944 мястэчка знаходзілася пад нямецкай акупацыяй.

30 кастрычніка 2009 году Негарэлае перадалі зь ліквідаванага Негарэльскага пасялковага савету ў Негарэльскі сельсавет, а статус населенага пункту панізілі зь мястэчка да пасёлку.

## Насельніцтва
### Дэмаграфія

* **XX стагодзьдзе**: 1998 год — 1,3 тыс. чал.; 1999 год — 1114 чалавек
* **XXI стагодзьдзе**: 2006 год — 1 тыс. чал.; 2009 год — 982 чалавекі (перапіс)

### Адукацыя
У Негарэлым працуюць сярэдняя і музычная школы.

### Культура
Дзеюць бібліятэка і кінатэатар.

## Эканоміка
Завод з вырабу вульляў.

## Турыстычная інфармацыя
### Інфраструктура
З 1988 году дзее музэй гісторыі станцыі Негарэлае.

### Славутасьці
* Гістарычная забудова (ХІХ ст.; фрагмэнты)
* Чыгуначная станцыя (1871)

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 
* Niehorele //  S. 76.

Катэгорыя:Негарэльскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Койданаўскага раёну
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XVI стагодзьдзі
Дзямідавіцкі сельсавет

Назву **Дзямі́давіцкі [[сельсавет]]** маюць:

* Дзямідавіцкі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Касьцюковіцкага раёну Магілёўскай вобласьці
* Дзямідавіцкі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Койданаўскага раёну Менскай вобласьці