Арнольд Памазан

**Арно́льд Кандра́тавіч Памаза́н** ( 1939, Камсамольск-на-Амуры, Хабараўскі край, цяпер Далёкаўсходняя фэдэральная акруга, Расея) — беларускі актор.

Выконваў камэдыйныя і вострахарактарныя ролі ў Купалаўскім тэатры, у тым ліку Адольфа Быкоўскага ў «Паўлінцы» Янкі Купалы звыш 30 гадоў, Чарнавуса ў «Хто сьмяецца апошнім» Кандрата Крапівы і Андрэя Буслая ў «Парозе» Аляксея Дударава. Народны артыст Беларусі (1999). У 2001 годзе сыграў у кінакамэдыі «Сьвежына з салютам». Ляўрэат тэатральнай прэміі «Крыштальная Паўлінка» (2007) і кавалер ордэну Францішка Скарыны (2020).

## Жыцьцяпіс
Нарадзіўся ў работніцкай сям’і на Далёкім Усходзе Расейскай СФСР. Пасьля вайны сям’я пераехала ва Ўкраінскую ССР для адновы разбуранай гаспадаркі ў Судовай Вішні (Львоўская вобласьць). Арнольд Памазан займаўся ў драматычным гуртку мясцовай школы, пасьля якой паступіў у Львоўскую тэхнічную вучэльню. Затым некалькі гадоў працаваў памагатым машыніста паравоза. Паступіў у акторскую студыю пры Львоўскім дзяржаўным тэатры імя Марыі Занькавецкай.

У 1962 годзе паступіў на тэатральны факультэт Беларускага тэатральна-мастацкага інстытуту, які скончыў у 1967 годзе па спэцыяльнасьці «акторскае мастацтва драматычнага тэатру і кіно», якой вучыўся на курсе заслужанага артыста Рыгора Качаткова. Сярод 30 студэнтаў у групе поўны курс скончылі 11 выпускнікоў. У 1967 годзе ўладкаваўся акторам у Купалаўскі тэатар, куды яго ўзяў галоўны рэжысэр Барыс Эрын, які выпускаў Памазана зь Беларускага тэатральна-мастацкага інстытуту. Дэбютаваў у камэдыі Мальера «Мяшчанін у дваранстве». У Купалаўскім тэатры найбольш плённа працаваў з рэжысэрам Яўгенам Радамысьленскім, а таксама зь Мікалаем Пінігіным. У 1980 годзе атрымаў ганаровую годнасьць заслужанага артыста Беларусі. У 1995 годзе адбыўся тысячны выхад на сцэну Купалаўскага тэатру ў вобразе жаніха-франта Адольфа Быкоўскага ў «Паўлінцы».

27 сакавіка 2007 году атрымаў беларускую тэатральную прэмію «Крыштальная Паўлінка», якую прысуджаў Беларускі саюз тэатральных дзеячоў. На той час 32 гады запар выконваў ролю пана Быкоўскага ў «Паўлінцы». Пры гэтым зьмянілася 8 акторак, якія гралі ролю Паўлінкі. Арнольд Памазан працягваў граць ролю Быкоўскага да 70-гадовага юбілею ў 2009 годзе. У сьнежні 2019 году на прапанову Памазана Міністэрства культуры Беларусі надало «Паўлінцы» статус нематэрыяльнай гісторыка-культурнай каштоўнасьці Беларусі. 4 чэрвеня 2020 году атрымаў ордэн Францішка Скарыны.

## Ролі
Мастацтву Арнольда Памазана ўласьцівыя жыцьцёвая дакладнасьць вобразаў, вонкавая завершанасьць малюнка, мяккі гумар, плястычнасьць і музычнасьць. У беларускай драматургіі стварыў разнаплянавыя ролі:
* «Паўлінка» Янкі Купалы — Адольф Быкоўскі
* «Тутэйшыя» Янкі Купалы — Растрага
* «Ідылія» Вінцэнта Дунін-Марцінкевіча — Лейзер
* «Пінская шляхта» Вінцэнта Дунін-Марцінкевіча
* «Хто сьмяецца апошнім» Кандрата Крапівы — Чарнавус
* «Пагарэльцы» Андрэя Макаёнка — Гарык
* «Напісанае застаецца» Алеся Петрашкевіча — Адвернік
* «Ажаніцца - не журыцца» Вацлава Іваноўскага — Міхалка Багдалевіч
* «Плач перапёлкі» Івана Чыгрынава — Падзерын
* «Госьці» Івана Чыгрынава — Косьця
* «Звон - не малітва» Івана Чыгрынава — Дружыньнік
* «Парог» Аляксея Дударава — Андрэй Буслай
* «Вежа» Аляксея Дударава — Кузьма
* «Князь Вітаўт» Аляксея Дударава — Першы селянін
* «Страсьці па Аўдзею» Уладзімера Бутрамеева — Сёмка
* «Сымон-музыка» Якуба Коласа — дзед Даніла

Граў ролі ў іншых п’есах:
* «Навальніца» Аляксандра Астроўскага — Кудраш
* «Лес» Аляксандра Астроўскага — Бадаеў
* «Даходнае месца» Аляксандра Астроўскага — Дасужаў
* «Рэвізор» Мікалая Гогаля — купец Абдулін
* «На дне» Максіма Горкага — Алёшка
* «Бура» Ўільяма Шэксьпіра — Калібан
* «Сон у летнюю ноч» Ўільяма Шэксьпіра — Эгей
* «Нежанаты мнагажэнец» Мальера — доктар
* «Жанчына з мора» Гэнрыка Ібсэна — незнаёмец
* «Безыменная зорка» Міхаіла Сэбасьцьяна — Удра
* «Аптымістычная трагедыя» Ўсевалада Вішнеўскага — верхавод папаўненьня анархістаў
* «Пунсовая кветачка» Леаніда Браўсевіча і Ірыны Карнавухавай — Баба Яга

Зьняўся ў беларускім кіно і тэлефільмах:
* «Іван Макаравіч» (1968)
* «Я, Францыск Скарына» (1969)
* «Хроніка ночы» (1972) — сьцюард
* «Чорная бяроза» (1977)
* «Нас выбраў час» (1979) — Ігнат
* «Трэцяга ня дадзена» (1980)
* «Вазьму твой боль» (1981) — Дрымака
* «Імяніны» (1982)
* «Чужая бацькаўшчына» (1982)
* «Пушча» (1987)
* «Птушкам крылы ня ў цяжкасьць» (1989)
* «Інтэрпал» (1992)
* «Клетка малпы» (1994) — Гардзей
* «Эпілёг» (1994) — мастак
* «Момант ісьціны»
* «Мая справа цялячая» (1997)
* «Хам»
* «Залаты рэйс»
* «Легенда Белай вежы»
* «Сьвежына з салютам» (2001)
* «Паміж жыцьцём і сьмерцю» (2002)
* «Вам – заданьне» (2004)

Граў ролі ў аўдыёспэктаклях на Беларускім радыё:
* «Хатынская аповесьць» (1974) паводле аповесьці Алеся Адамовіча
* «Рыкша-прывід» (1998) паводле апавяданьня Рэд’ярда Кіплінга
* «Ігнатаў рубеж» (2006) паводле п’есы Васіля Ткачова
* «Адгукніся, браце!» (2012) паводле п’есы Георгія Марчука
* «Пісьмы, вернутыя зь небыцьця…» (2016) Алены Атраховіч
* «Злачынства і пакараньне на берагах Сьвіслачы» (2017) паводле п’есы Ягора Конева

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 

Катэгорыя:Савецкія акторы
Катэгорыя:Беларускія акторы
Катэгорыя:Акторы XXI стагодзьдзя