Індура

**Інду́ра** — вёска ў Беларусі, на рацэ Індуры. Цэнтар сельсавету Гарадзенскім раёне Гарадзенскай вобласьці. Насельніцтва на 2010 год — 1360 чалавек. Знаходзіцца за 25 км на поўдзень ад Горадні, на аўтамабільнай дарозе Горадня — Вялікая Бераставіца.

Індура — даўняе мястэчка гістарычнай Гарадзеншчыны (частка Троччыны). Да нашага часу тут захаваўся касьцёл Найсьвяцейшай Тройцы ў стылі клясыцызму, помнік архітэктуры XIX ст.

## Гісторыя
### Вялікае Княства Літоўскае
Упершыню Індура ўпамінаецца ў пачатку XVI стагодзьдзя як двор маршалка Яна Давойнавіча, які ў 1522 годзе фундаваў тут драўляны касьцёл Найсьвяцейшай Тройцы, папярэдне ў 1525 годзе заснаваўшы мястэчка.

Згодна з адміністрацыйна-тэрытарыяльнай рэформай 1565—1566 гадоў Індура ўвайшла ў склад Гарадзенскага павету Троцкага ваяводзтва. У 2-й палове XVI—XVII стагодзьдзях маёнткам валодалі Кішкі, Радзівілы, Пацы, Валовічы, Ісайкоўскія, Млечкі, у XVIII ст. — Агінскія, Салагубы, Масальскія.

У Вялікую Паўночную вайну (1700—1721) у баі каля Індуры швэдзкі генэрал Мэерфэльд атрымаў перамогу над расейска-саксонскім войскам. У 1720 годзе ў мястэчку ў часе кірмашу зьбіраўся дзеля раскладкі падаткаў Літоўскі Ваад. У 1770—1780 гадох тут жыў знакаміты цадзік Хайкель (Хаім) Індурскі, да якога зьязджаліся хасіды з усіх канцоў Вялікага Княства Літоўскага.

### Пад уладай Расейскай імпэрыі
У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай (1795 год) Індура апынулася ў складзе Расейскай імпэрыі, дзе стала цэнтрам воласьці Гарадзенскага павету. Мястэчка знаходзілася ў валоданьні Бжастоўскіх, Казлоўскіх.

На 1833 год у Індуры працавала 8 крамаў. Паводле вынікаў перапісу 1897 году, у мястэчку было 314 двароў, дзеялі касьцёл, царква, сынагога і 4 юдэйскія малітоўныя дамы, працавалі прыходзкая вучэльня, пошта, фэльчарскі пункт, бровар, 2 вінакурні, 16 майстэрняў, вапнавы завод і 8 корчмаў, праводзіліся таргі ў нядзелі.

За часамі Першай сусьветнай вайны ў 1915 годзе Індуру занялі войскі Нямецкай імпэрыі.

 
Indurskaja synagoga. Індурская сынагога (XIX).jpg|Сынагога
Indura, Vaŭkavyskaja. Індура, Ваўкавыская (1882).jpg|Вуліца Ваўкавыская. Лазьня, 1882 г.
Indura, Synagogalny. Індура, Сынагогальны (1886).jpg|Малітоўная школа, 1886 г.


### Найноўшы час
25 сакавіка 1918 году згодна з Трэцяй Устаўной граматай Індура абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 году ў адпаведнасьці з пастановай І зьезду КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР. Паводле Рыскай мірнай дамовы 1921 году Індура апынулася ў складзе міжваенннай Польскай Рэспублікі, дзе стала цэнтрам сельскай і мескай гмінаў Гарадзенскага павету Беластоцкага ваяводзтва. 4 і 6 сьнежня 1932 году ў мястэчку адбыліся дэманстрацыі сялянаў (каля 300 чал.) супраць падатковай палітыкі ўраду, у падтрымку выступленьняў сялянаў в. Баранава.

У 1939 годзе Індура ўвайшла ў БССР, дзе 1 траўня 1940 году атрымала афіцыйны статус пасёлку гарадзкога тыпу і стала цэнтрам сельсавету. У Другую сусьветную вайну з чэрвеня 1941 да 21 ліпеня 1944 году мястэчка знаходзілася пад акупацыяй Трэцяга Райху. 29 сьнежня 1949 году статус паселішча панізілі да вёскі.

На 1995 год у Індуры было 562 двары, на 1997 год — 552. У 2007 годзе вёска атрымала афіцыйны статус «аграгарадку».

 
Indurskaja synagoga. Індурская сынагога (1901-39).jpg|Сынагога, да 1939 г.
Indura, Aginski. Індура, Агінскі (1940).jpg|Палац, 1940 г.
Indura, Vaŭkavyskaja, Trajecki. Індура, Ваўкавыская, Траецкі (K. Kazanski, 1940).jpg|Каля касьцёла. К. Казанскі, 1940 г.
Indura. Індура (K. Kazanski, 1940).jpg|Малацьба. К. Казанскі, 


## Насельніцтва
### Дэмаграфія
* **XIX стагодзьдзе**: 1830 год — 559 муж., зь іх шляхты 3, духоўнага стану 1, мяшчанаў-юдэяў 496, мяшчанаў-хрысьціянаў і сялянаў 55, жабракоў 4; 1878 год — 2426 чал., у тым ліку 2200 юдэяў; 1897 год — 2681 чал.
* **XX стагодзьдзе**: 1971 год — 1549 чал.; 1995 год — 1288 чал.; 1997 год — 1574 чал.; 1999 год — 1525 чал.
* **XXI стагодзьдзе**: 2010 год — 1360 чал.

### Інфраструктура
У Індуры працуюць сярэдняя і музычная школы, дашкольная ўстанова, лякарня, дом культуры, бібліятэка, пошта.

## Забудова
### Вуліцы і пляцы

З урбананімічнай спадчыны Індуры да нашага часу гістарычную назву захавала вуліца Гарадзенская. У тэлефонным даведніку 1939 году ўпамінаецца Аляксандраўская вуліца.

## Турыстычная інфармацыя

### Славутасьці
На паўночна-заходняй ускраіне Індуры знаходзіцца гарадзішча XI—XIII стагодзьдзяў

* Касьцёл Найсьвяцейшай Тройцы (1815)
* Могілкі: старыя каталіцкія; юдэйскія
* Сынагога (1885)
* Сядзіба (XIX ст.)
* Царква Аляксандра Неўскага (1881; мураўёўка)

## Галерэя
 
Індура. Касцёл. Косніца.jpg|Касьцёл. Косьніца
2023.05.12 Saint Alexander Nevsky Orthodox Church Indura Hrodna Grodno Region.jpg|Царква Аляксандра Неўскага
Індура. Сінагога (01).jpg|Сынагога
Індура. (02).jpg|Вуліца мястэчка


## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 
* 
* 

## Вонкавыя спасылкі
* Індура, Radzima.org