Сяргей Падсасонны

**Сяргей Аляксандравіч Падсасонны** (нарадзіўся ў 1981 годзе) – беларускі філёляг, псыхоляг, журналіст і грамадзкі дзяяч, ЛГБТ-актывіст, з 2008 жыве ў Польшчы; галоўны рэдактар інфармацыйнага блёку телебачаньня «Белсат» і вядучы праграмы *Студыя «Белсат»*; доктар гуманітарных навук (адпаведнасьць беларускай ступені кандыдата навук).

## Біяграфія
### Дзейнасьць у Беларусі
Нарадзіўся ў 1981 годзе, вучыўся ў вясковай школе. Скончыў філялягічны факультэт Гомельскага дзяржаўнага ўнівэрсытэту імя Францішка Скарыны, асьпірантуру гэтага ж факультэту і псыхалягічны факультэт ГДУ. Працаваў настаўнікам расейскай, беларускай мовы і літаратуры. У 2004—2007 гг. быў выкладчыкам расейскай філялёгіі ў ГПУ. У 2006 годзе падрыхтаваў кандыдацкую працу па расейскай філялёгіі на тэму граху ў творчасьці Фёдара Дастаеўскага, але не абараніў яе на ГПУ. Прычынай, на яго погляд, была адмова кіраўніцтва ВНУ ў выніку палітычнага ціску. Хутка выдаў сваю працу ў форме расейскамоўнай кнігі «Грэх паводле Дастаеўскага». Скончыў школу журналістыкі, арганізаваную ў Баранавічах варшаўскім Эўрапейскім цэнтрам культуры і камунікацыі, быў сябрам Беларускай асацыяцыі журналістаў.

Сяргей Падсасонны ніколі не хаваў сваёй гамасексуальнай арыентацыі. Выдаваў адзін зь першых часопісаў ЛГБТ у Беларусі «Кожнаму сваё» (тры выданьні ў 2003 годзе). Беларуская вайсковая камісія скіравала яго на прымусовае псыхіятрычнае лячэньне з мэтай «вылечыць яго ад гомасэксуальнасьці». Яго «лечылі», паводле яго словаў, з дапамогай вітаміна C. Дзейнічаў у моладзевых пазаўрадавых арганізацыях. У 2007 годзе выпадкова патрапіў на кастынг у беларускамоўнае тэлебачаньне Белсат, якое вяшчае з Польшчы. Пачаў супрацоўнічаць са станцыяй і з моманту яе адкрыцьця ў 2007 рыхтаваў для яе матэрыялы, між іншым рэпартаж пра выпадкі накіраваньня геяў у Беларусі ў псыхіятрычныя лякарні і дасыланьне інфармацыі пра іх «транссэксуальнасьць» у месцы іх працы. Матэрыял абапіраўся на асабістым досьведзе. У лістападзе 2007 году Сяргей Падсасонны быў сілай забраны з кватэры працоўнікамі КДБ і правезены на допыт, у часе якога яго дапытвалі наконт сувязі зь Белсатам. У студзені працоўнікі органаў бясьпекі зрабілі вобшук у яго кватэры, забраўшы відэакамэру і дыскі. Падсасонны быў звольнены з працы ва ўнівэрсытэце і дысцыплінарна выдалены з інтэрнату. Пачалося расьсьледаваньне ў справе наяўнасьці ў яго забароненай літаратуры, у сувязі з чым цягам трох дзён працоўнікі КДБ вывозілі яго кнігі. Паводле ягоных словаў, адзін з працоўнікаў КДБ чапаў яго за адзеньне і лаяўся матам.

### Дзейнасьць у Польшчы

Хутка пасьля пачатку расьсьледаваньня Сяргей Пасдасонны, з-за страху перад арыштам, з дапамогай сяброў зьбег зь Беларусі ў Польшчу. Два гады жыў на кватэры польскага дзеяча ЛГБТ Лукаша Палуцкага. Працягваў працу ў Белсаце, рыхтаваў рэпартажы, між іншым пра стаўленьне беларускай арміі да геяў. Вёў шкаленьні карэспандэнтаў, якія працавалі ў Беларусі. Два гады веў праграму «Аб'ектыў». Пазьней стаў галоўным рэдактарам інфармацыйнага блёку і вядоўцам у праграме «Студыя Белсат». Друкуе ў польскіх часопісах, зьяўляецца аўтарам шматлікіх навуковых артыкулаў. Акрамя журналістыкі займаецца таксама літаратуразнаўствам. Яму здараецца «сакрэтна» наведваць сваю краіну. Пасьля чатырох гадоў жыцьця ў Польшчы наноў здаў іспыты па расейскай філялёгіі і наноў напісаў доктарскую (адпавядае беларускай кандыдацкай) працу. 13 сакавіка 2012 году атрымаў ступень доктара гуманітарных навук на факультэце стасаванай лінгвістыкі Варшаўскага ўнівэрсытэту. Тэма яго дакторскай дысэртацыі: «Матыў граху ў раманах Ф. М. Дастаеўскага». Яго навуковым апекунам была праф. др габ. Людміла Луцэвіч.

Сяргей Падсасонны — беларускі пасол Міжнароднай асацыяцыі лесьбіянак і геяў для культуры (на бежанстве ў Польшчы). Уваходзіў у склад Арганізацыйнага камітэту Параду роўнасьці ў Варшаве ў 2013 годзе. Адказваў у ім за кантакты з Усходняй Эўропай і за расейскамоўную вэрсію сайту Параду.

## Погляды і ацэнкі

Паводле меркаваньня Сяргея Падсасоннага, мужчыны, прысуджаныя да сьмяротнага пакараньня ў сувязі са справай замаху ў менскім мэтро ў 2011 годзе — Дзьмітры Канавалаў і Ўладзіслаў Кавалёў, — не былі віннымі, а Аляксандар Лукашэнка *страціў на выкананьні прысуду*.

Паводле Лукаша Палуцкага, пазыцыя Сяргея Падсасоннага пасярод беларускіх журналістаў параўнальная з пазыцыяй агульнавядомай і паважанай у Польшчы журналісткі Манікі Алейнік у польскіх СМІ. З гэтай прычыны пасярод варшаўскіх знаёмых ён атрымаў мянушку *беларускай Манікі Алейнік*. З другога боку, у гомельскім інтэрнет-партале «Гомелбест. Новости Гомеля» быў выкладзены артыкул, у якім у моцна абразьлівай форме быў зроблены намёк, што Падсасонны быў прыняты на працу ў телебачаньні з-за таго, што *крытэрам адбору прэтэндэнтаў на пасады на «Белсаце» зьяўляецца наяўнасьць нетрадыцыйнай сэксуальнай арыентацыі й іншых анамальных сэксуальных «гаджэтаў»*.

## Крыніцы

Катэгорыя:Актывісты ЛГБТ-руху ў Беларусі
Катэгорыя:Беларускія журналісты
Катэгорыя:Беларусы ў Польшчы