Касьцёл Унебаўзяцьця Найсьвяцейшай Панны Марыі (Зьдзецел)

**Касьцёл Унебаўзяцьця Найсьвяцейшай Панны Марыі** — помнік архітэктуры XVII—XVIII стагодзьдзяў у Зьдзецеле. Знаходзіцца ў цэнтры места, пасярод гістарычнага Рынку. Дзее. Твор архітэктуры віленскага барока. Аб’ект Дзяржаўнага сьпісу гістарычна-культурных каштоўнасьцяў Беларусі.

## Гісторыя
### Вялікае Княства Літоўскае

Мураваны касьцёл у Зьдзецеле фундаваў ў 1624 годзе ўладальнік мястэчка Леў Сапега. У 1646 годзе скончылася будаваньне касьцёла з фундацыі Казімера Льва Сапегі. 

У 1743 годзе будынак моцна пацярпеў ад пажару. У 1743—1751 гадох з фундацыі Мікалая Фаўстына Радзівіла вялося аднаўленьне касьцёла пад кіраўніцтвам архітэктара Аляксандра Асікевіча.

### Пад уладай Расейскай імпэрыі
Па трэцім падзеле Рэчы Паспалітай (1795 год), калі Зьдзецел апынуўся ў складзе Расейскай імпэрыі, касьцёл працягваў дзеяць. У 1882 годзе па пажары на будынку замянілі дах. У 1900 годзе вакол касьцёла паставілі мур з 4-слуповай брамай і кутнімі 4-граннымі вежамі пад барокавымі чарапічнымі дахамі «з заломам». Уздоўж правай сьцяны агароджы цягнуліся гандлёвыя рады.

### Найноўшы час
За савецкім часам касьцёл працягваў дзеяць.

## Архітэктура
### Вонкавы выгляд
Помнік архітэктуры раньняга барока (з рысамі рэнэсансу) і віленскага барока.

Ад пачатку збудаваны ў стылі раньняга барока, складаўся з 1-нэфавай залі-каталікону з далучаным да яго прэзьбітэрыюмам з паўкруглай апсыдай і двума закрысьціямі з бакоў. Сьцены каталікона ўмацоўваюць контрфорсы, у чым можна бачыць праявы гатычнай традыцыі сакральнага дойлідзтва, характэрныя рысы раньняга барока Вялікага Княства Літоўскага.

У сярэдзіне XVIII ст. касьцёл перабудавалі ў стылі віленскага барока: з боку ўваходу ўзьвялі дзьве стромкія вежы, што надало галоўнаму фасаду надзвычайную ўзьнёсласьць.

### Інтэр'ер
У інтэр’еры сьцены падзяляюцца шырокімі пілястрамі. Алтарная частка аддзяляецца ад залі высокім аркавым прасьветам. Цыліндрычнае з распалубкамі скляпеньне нэфу пераходзіць над апсыдай у крыжовае. Хоры, на якія вядуць вітыя ўсходы, аддзяляюцца парапэтам складанай канфігурацыі. На хорах месьціцца арган, аздоблены накладной пазалочанай разьбой.

## Галерэя
### Гістарычныя здымкі

Ździecieł, Rynak, Uniebaŭziaćcia. Зьдзецел, Рынак, Унебаўзяцьця (1900).jpg|каля 1900 г.
Ździecieł, Rynak. Зьдзецел, Рынак (1916).jpg|1916 г.
Ździecieł, Ździeciełka. Зьдзецел, Зьдзецелка (1916).jpg|З боку палаца Радзівілаў, 1916 г.
Ździecieł, Navahradzkaja. Зьдзецел, Наваградзкая (1916).jpg|З боку вуліцы Наваградзкай, 1916 г.


Ździecieł, Rynak, Uniebaŭziaćcia. Зьдзецел, Рынак, Унебаўзяцьця (J. Kłos, 1925).jpg|Ю. Клос, 1956 г.
Ździecieł, Rynak, Uniebaŭziaćcia. Зьдзецел, Рынак, Унебаўзяцьця (J. Bułhak, 1926).jpg|Я. Булгак, 1926 г.
Ździecieł, Rynak. Зьдзецел, Рынак (Lajbovič, 1930).jpg|1930 г.
Ździecieł, Zamkavaja. Зьдзецел, Замкавая (Lajbovič, 1919-39).jpg|З боку вуліцы Замкавай, да 1939 г.


### Сучасныя здымкі

Дятлово костёл 5.jpg|Агульны выгляд
Дятлово костёл 1.jpg|Галоўны фасад
Дятлово костёл 4.jpg|Бакавы фасад
Дзятлава, касьцёл Унебаўзяцьця Найсьвяцейшай Панны Марыі, галоўны ўваход.jpg|Галоўны ўваход


Дзятлава, касьцёл Унебаўзяцьця Найсьвяцейшай Панны Марыі, аздабленьне апсіды.jpg|Аздоба апсыды
Дзятлава, касьцёл Унебаўзяцьця Найсьвяцейшай Панны Марыі, закладная дошка.jpg|Закладная дошка
Дзятлава, касьцёл Унебаўзяцьця Найсьвяцейшай Панны Марыі, скульптура Госпада Іісуса Хрыста.jpg|Скульптура Езуса
Дзятлава, касьцёл Унебаўзяцьця Найсьвяцейшай Панны Марыі, скульптура Маці Божай.jpg|Скульптура Панны Марыі


## Заўвагі

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 
* 

## Вонкавыя спасылкі

* Касьцёл Унебаўзяцьця Найсьвяцейшай Панны Марыі ў Зьдзецеле, Radzima.org

Зьдзецел
Зьдзецел
Зьдзецел
Зьдзецел
Катэгорыя:Зьдзецел