Дэсантна-штурмавыя войскі Ўкраіны

**Дэса́нтна-штурмавы́я во́йскі Ўзбро́еных сі́лаў Украі́ны** (, *ДШВ УСУ*) — асобны род войскаў у складзе Ўзброеных сілаў Украіны, які прызначаны для вэртыкальнага ахопу суперніка ды дзеяў у ягоным тыле, да складу якога ўваходзяць паветранадэсантныя, аэрамабільныя ды штурмавыя часткі. Да 2012 року мелі назву **Аэрамабільныя войскі** (*АэМВ*), у 2012—2017 роках — **Высокамабільныя дэсантныя войскі** (*ВДВ*). Да 2015 року род дэсантных войскаў уваходзіў да складу Сухапутных войскаў.

Дэсантна-штурмавыя войскі здольныя дзеяць як паветраны дэсант ды прызначаныя для выкананьня баявых заданьняў у тактычным ды апэратыўным тыле ворага, якія немагчыма выканаць іншымі сіламі ды сродкамі. Войскі мэтанакіравана рыхтуюцца для актыўных баявых дзеяў у тыле суперніка, а таксама дзеяў у хадзе вядзеньня ахоўных, контрнаступальных, адмысловых, антытэрарыстычных ды міратворчых апэрацыяў.

Дэсантна-штурмавыя войскі месьцяцца ў сталай баявой гатовасьці і ё наймабільнейшым родам войскаў, які здольны выконваць хоць якое заданьне ў розных умовах.

## Дактрына ўжываньня
Асноўнымі заданьнямі ДШВ вызначаныя:

* парушэньне кіраваньня войскамі й працы тылу суперніка;
* прадухіленьне плянамернага ўжываньня рэзэрваў супернікам;
* змаганьне з паветранымі дэсантамі ды ґрупаваньнямі суперніка, што зламалася;
* заняцьце й утрыманьне важных аб’ектаў і рубяжоў з мэтаю забесьпячэньня бесьперашкоднага й своечасовага апэратыўнага разгортваньня ўласных войскаў ды сілаў у пэўных апэрацыйных зонах, раёнах.

Апрача асноўных заданьняў ДШВ могуць прыймаць удзел у змаганьні з пазапраўнымі фармаваньнямі, міжнародных апэрацыях па патрыманьні міру й бясьпекі, мерах па ахове жыцьця й здароўя грамадзянаў ды аб’ектаў дзяржаўнае ўласнасьці за мяжамі Ўкраіны ды выконваць іншыя заданьні, вызначаныя законамі Ўкраіны.

## Гісторыя
Род дэсантных войскаў Узброеных сілаў Украіны быў створаны пасьля абвяшчэньня незалежнасьці Ўкраіны на ґрунце часткаў і злучэньняў паветранадэсантных войскаў СССР, якія месьціліся на тэрыторыі краіны на момант распаду СССР. Злучэньні ды часткі ўваходзілі да складу Ўзброеных Сілаў Украіны паступова, у пэрыяд з 1 студзеня 1992 року да пачатку лета 1993 року.

1999 року Прэзыдэнтам Украіны была зацьверджаная дата Дня аэрамабільных войскаў — 2 жніўня.

27 ліпеня 2012 было падпісанае распараджэньне пра прысваеньне аэрамабільным войскам УС Украіны назвы «Высокамабільныя дэсантныя войскі», такім чынам была аднаўленая радавая абрэвіятура «ВДВ».

У 2015 годзе аэрамабільныя брыґады Высокамабільных дэсантных войскаў былі ўзмоцненыя танкавымі падразьдзеламі, такім чынам ператварыўшы іх у дэсантна-штурмавыя. Кожная зь пяці брыґадаў мела атрымаць па танкавай роце. Для ўзмацненьня ВДВ былі абраныя танкі Т-80, што дзякуючы ґазатурбіннаму рухавіку мелі перавагу ў хуткасьці ды манэўранасьці ў параўнаньні з Т-64.

У траўні 2017 року канцэрн Укроборонпром падрыхтаваў чарговую партыю танкаў Т-80, якія прайшлі капітальны рэмонт, для перадачы дэсантным войскам.

У чэрвені 2017 року былі праведзеныя першыя ад аднаўленьня незалежнасьці вайсковыя вучэньні з стрэльбамі рэактыўнае артылерыі непасрэдна з паромаў на вадзе: падразьдзелы 95-е брыґады фарсавалі Дняпро.

Напрыканцы кастрычніка 2017 року Камандаваньне ВДВ паведаміла пра сьцьвярджэньне рэбрэндынґу ды новае даты прафэсійнага сьвята. Назва зьмененая на: **Дэсантна-штурмавыя войскі**, прафэсійнае сьвята: наваствораныя Дэсантна-штурмавыя войскі адзначацьмуць 21 лістапада, у **Дзень архістратыґа Міхаіла**.

21 лістапада 2017 року была праведзеная ўрачыстая цырымонія на Міхайлаўскай плошчы ў Кіеве падчас якое Прэзыдэнт Украіны й вайсковае камандаваньне падалі новую сымболіку:
* была праведзеная цырымонія замены блакітнага бэрэта на бэрэты колеру марун разам з новым бэрэтным знакам
* Паданы штандар камандоўца дэсантна-штурмавых войскаў
* Паданы сьцяг роду войскаў
* Усталяваны тэкст клятвы дэсантніка

## Структура
### 1990
* 98-я ґвардзейская паветранадэсантная дывізія (Камандаваньне ПДВ).
* 224-ы навучальны цэнтар паветранадэсантных войскаў (м. Хыраў. Камандаваньне ПДВ).
* 40-я асобная дэсантна-штурмавая брыґада АдВА (м. Мікалаеў. Камандаваньне м. Адэса), зь ліпеня 1990 року — паветранадэсантная (Камандаваньне ПДВ, м. Масква).
* 23-я асобная дэсантна-штурмавая брыґада КВО (м. Крамянчук. Камандаваньне м. Кіеў), зь ліпеня 1990 року — паветранадэсантная (Камандаваньне ПДВ, м. Масква).
* У кожнай арміі АдВА, КВА, ПрыкВА — асобны дэсантна-штурмавы батальён.
* 908-ы асобны дэсантна-штурмавы батальён, Ганчароўскае (1 ґв. А)

### 1993
Станам на 1 чэрвеня 1993 року ґрупаваньне паветранадэсантных войскаў на тэрыторыі Ўкраіны існавала ў складзе:
* 98-я ґвардзейская паветранадэсантная дывізія была падзеленая напалову між Украінаю ды Расеяю, таму з траўня 1993 року перафармаваная ў 1-ю аэрамабільную дывізію, што мела ў сваім складзе: 25-ю паветранадэсантную брыґаду (217 ґв. пдп), 45-ю аэрамабільную брыґаду (новае фармаваньне на ґрунце ), 91-ы артылерыйскі полк, 28-ы навучальны батальён (новае фармаваньне), комплект часткаў ды падразьдзелаў забесьпячэньня дывізіі. Пункт сталае дысьлякацыі — м.Балград ды мястэчка Вясёлы Кут Арцыскага раёну Адэскае вобласьці.
* 23-я асобная аэрамабільная брыґада (да 1990 року — , да лета 1992 року — ) 1 ліпеня 1995 року была перададзеная да складу Памежных войскаў Украіны ды атрымала назву 23-і асобны аэрамабільны памежны атрад адмысловага прызначэньня. У 1997 годзе перададзеная да складу СБУ і рэфармаваная ў адмыспадразьдзел. Пункт сталае дысьлякацыі — м. Крамянчук Палтаўскае вобласьці.
* 224-ы навучальны цэнтар паветранадэсантных войскаў, зь верасьня 1993 року — 39-я асобная аэрамабільная брыґада (пазьнейша перафармаваная ў 80-ы асобны аэрамабільны полк), м. Хыраў, Львоўская вобласьць, з 2003 року перадысьлякаваны да м. Львоў.
* 40-я асобная паветранадэсантная брыґада (да 1990 року — ), потым — 40-я асобная аэрамабільная брыґада. Пазьнейша перафармаваная ў 79-ы асобны аэрамабільны полк, з чэрвеня 2007 року разгорнуты ў брыґаду. Пункт сталае дысьлякацыі месьціцца ў м. Мікалаеў.
* 95-ы навучальны цэнтар аэрамабільных войскаў, зь лета 1995 року перафармаваны ў  95-ю асобную аэрамабільную брыґаду. Частка сфармаваная на ґрунце кадравых злучэньняў 8-е танкавае арміі. Пункт сталае дысьлякацыі — м. Жытомір.

### 2001
У 2001 годзе аэрамабільныя войскі складаліся з:

### 2008
*  25-я асобная паветранадэсантная брыґада
*  79-я асобная аэрамабільная брыґада
*  80-ы асобны аэрамабільны полк
*  95-я асобная аэрамабільная брыґада
*  28-ы асобны навучальны батальён (169-ы НЦ)

### 2019
&nbsp;Камандаваньне Дэсантна-штурмавых войскаў А3771, м. Жытомір

## Навучальныя ўстановы
* Факультэт дэсантна-штурмавых войскаў Адэскае вайсковае акадэміі

## Камандаваньне

;Камандоўцы
* (1992—1993) в.а. палкоўнік Віктар Савечко
* (1993—1998) ґенэрал-майор Віталь Раеўскі
* (1998—2005) палкоўнік Іван Якубец
* (2006—2012) палкоўнік Сяргей Лісавы
* (2012—2014)&nbsp;палкоўнік Аляксандар Швец
* (на 06.2014) в.а. палкоўнік Юры Галушкін
* (на 01.2015) в.а. палкоўнік Уладзімер Іваноў
* (03.2015—08.2019) ґенэрал-лейтэнант Міхайла Забродзкі
* (з 08.2019) ґенэрал-лейтэнант Яўген Майсюк

;Начальнікі штабу
* (2015—2016) ґенэрал-маёр Ігар Лунёў
* (з 2016) ґенэрал-маёр Андрэй Кавальчук

;Першыя намесьнікі
* (2016—2018) ґенэрал-маёр Юры Содаль
* (2018—2019) ґенэрал-маёр Яўген Майсюк
* (з 08.2019) палкоўнік Аляксей Шандар

;Начальнікі кіраваньня баявое падрыхтоўкі
* (2016) палкоўнік Уладзімер Іваноў

;Начальнікі паветранадэсантнае службы
* (2016) палкоўнік Юры Галушкін

;Начальнікі кіраваньня ракетных войскаў ды артылерыі
* палкоўнік Сяргей Артамошчанка

;Намесьнікі па матэрыяльна-тэхнічным забесьпячэньні
* (2016) палкоўнік Паўло Шчэрбань

;Начальнікі аддзелу па працы з асабістым складам
* (2016) палкоўнік Станіслаў Паўлушэнка

## Традыцыі
### Прафэсійнае сьвята

З 2017 року наваствораныя Дэсантна-штурмавыя войскі адзначаюць сваё прафэсійнае сьвята 21 лістапада, у Дзень архістратыґа Міхаіла — вярхоўнага камандоўцы Божага войска ў бітве супраць нячыстых сілаў. Сьвята ўсталяванае ва Ўкраіне загадам Прэзыдэнта Ўкраіны «Пра Дзень Дэсантна-штурмавых войскаў Узброеных Сілаў Украіны» ад 21 лістапада 2017 р. № 380/2017.

У папярэднія рокі, у 1999—2017, Дзень паветрана-дэсантных войскаў адзначаўся штороку 2 жніўня. Сьвята было ўсталяванае ва Ўкраіне загадам Прэзыдэнта Ўкраіны «Пра Дзень аэрамабільных войскаў» ад 2 жніўня 1999 р. № 937/99. На падставе загаду Прэзыдэнта Ўкраіны ад 27 ліпеня 2012 року № 457 «Пра Дзень высокамабільных дэсантных войскаў» была зьмененая ягоная назва, адпаведна да зьмены назвы роду войскаў.

### Мянушка
Адна зь мянушкаў украінскіх дэсантнікаў — яноты. Гэта знайшло адлюстраваньне ў сувенірнай прадукцыі дэсантных войскаў, ілюстрацыях. Янотамі назваў дэсантнікаў і прэзыдэнт Украіны ў верасьні 2018.

## Глядзіце таксама
* Паветранадэсантныя фармаваньні краінаў сьвету
* Паветранадэсантнае падрыхтаваньне
* Абсталяваньне Дэсантна-штурмавых войскаў Украіны
* Рэйд 95-й брыгады

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 
* УКАЗ ПРЕЗИДЕНТА УКРАЇНИ №&nbsp;379/2017
* *Горох Е. А.,* Символика аэромобильных войск, войск специального назначения и морской пехоты Украины. (часть1) // *state.army.vseovdv*, кастрычнік 2004
* Проведені заходи реформування дозволили суттєво покращити стан Збройних Сил
* Десантники Чернігова стали однією родиною
* Змагання на кращий танковий взвод ВДВ ЗС України
* Особливості нового однострою Високомобільних десантних військ Збройних Сил України
* Маруновий берет&nbsp;— наша гордість
* Нашивки аэромобильных войск и спецназа Украины // 2007
* 
* 
* *Александр Петровский,* Аэромобильные войска Украины: в идеале и на практике. Выпуск №&nbsp;76 (архів) // *desant.com.ua*, 14 серпня 2006
* 


Катэгорыя:Роды войскаў Украіны
Катэгорыя:Паветранадэсантныя войскі