open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Раготна

**Раго́тна** — вёска ў Беларусі, каля ракі Лядзінкі. Уваходзіць у склад Дварэцкага сельсавету Зьдзецельскага раёну Гарадзенскай вобласьці. Насельніцтва на 2010 год — 408 чалавек. Знаходзіцца за 16 км на паўднёвы ўсход ад Зьдзецелу; за 16 км ад чыгуначнай станцыі Наваельня, на аўтамабільнай дарозе Наваельня — Казлоўшчына.

Раготна — даўняе мястэчка гістарычнай Слонімшчыны (частка Наваградчыны). Да нашага часу тут захаваліся збудаваныя ў стылі клясыцызму касьцёл Сьвятых Анёлаў-Ахоўнікаў і сядзіба Валовічаў, помнікі архітэктуры XIX стагодзьдзя.

## Гісторыя
### Вялікае Княства Літоўскае
Упершыню Раготна ўпамінаецца ў XVІІІ стагодзьдзі. У гэты час яно ўваходзіла ў склад Слонімскага павету Наваградзкага ваяводзтва.

### Пад уладай Расейскай імпэрыі
У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай (1795 год) Раготна апынулася ў складзе Расейскай імпэрыі, у Слонімскім павеце Гарадзенскай губэрні. У 1840 годзе тут збудавалі мураваны касьцёл. Паводле інвэнтару 1843 году, мястэчка знаходзілася ў валоданьні Шукевічаў, пазьней перайшло да Валовічаў. Па здушэньні нацыянальна-вызвольнага паўстаньня (1863—1864) у 1866 годзе расейскія ўлады гвалтоўна перарабілі тутэйшы касьцёл пад царкву Ўрадавага сыноду Расейскай імпэрыі (Маскоўскай царквы).

За часамі Першай сусьветнай вайны ў 1915 годзе Раготна занялі войскі Нямецкай імпэрыі.


Rahotna. Раготна (E. Walter, 20.11.1915).jpg|Панарама, 20.11.1915 г.
Rahotna. Раготна (E. Walter, 13.11.1915).jpg|Нямецкі абоз, 13.11.1915 г.
Rahotna. Раготна (E. Walter, 25.10.1915).jpg|25.10.1915 г.
Rahotna. Раготна (E. Walter, 2.11.1915).jpg|2.11.1915 г.


### Найноўшы час
25 сакавіка 1918 году згодна з Трэцяй Устаўной граматай Раготна абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 году ў адпаведнасьці з пастановай І зьезду КП(б) Беларусі яно ўвайшла ў склад Беларускай ССР. Згодна з Рыскай мірнай дамовай 1921 году Раготна апынулася ў складзе міжваеннай Польскай Рэспублікі, дзе стала цэнтрам гміны Слонімскага павету Наваградзкага ваяводзтва. У гэты час будынак касьцёла вярнулі каталікам.

У 1939 годзе Раготна ўвайшла ў БССР, дзе ў 1940 годзе стала цэнтрам сельсавету. Статус паселішча панізілі да вёскі. На 2001 год тут было 216 двароў. 28 жніўня 2013 году ў зьвязку зь ліквідацыяй Раготнаўскага сельсавету вёску перадалі ў склад Дварэцкага сельсавету.


Rahotna. Раготна (1915).jpg|Касьцёл па маскоўскай перабудове, 1915 г.
Rahotna, Vałovič. Раготна, Валовіч (1915).jpg|Сядзіба Валовічаў, 1915 г.
Rahotna, Pratasievič. Раготна, Пратасевіч (1921-39).jpg|Дом Вацлава Пратасевіча, да 1939 г.


## Насельніцтва
### Дэмаграфія
* **XX стагодзьдзе**: 1999 год — 550 чал.
* **XX стагодзьдзе**: 2001 год — 510 чал.; 2010 год — 408 чал.

## Інфраструктура
У Раготне працуюць сярэдняя школа, амбуляторыя, дом культуры, бібліятэка, пошта.

## Турыстычная інфармацыя
### Славутасьці
* Касьцёл Сьвятых Анёлаў-Ахоўнікаў (1840)
* Могілкі старыя каталіцкія
* Сядзіба Валовічаў (XIX ст.)

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 
* 

## Вонкавыя спасылкі
* Раготна, Radzima.org
* Падарожжа дылетанта. Раготна

Катэгорыя:Раготна
Выгалавічы

**Вы́галавічы** — вёска ў Мядзельскім раёне Менскай вобласьці, уваходзіць у склад Княгінінскага сельсавету.

## Гісторыя
* 1868 год — існавалі вёска і засьценак у Княгінінскай воласьці Вялейскага павету Віленскай губэрні. Вёска налічвала 28 двароў і 223 жыхароў, засьценак — 1 двор і 29 жыхароў.
* 1897 год — у вёсцы пражывалі 515 жыхароў.
* З 1886 году ў вёсцы працавала школа граматы, дзе ў 1896/97 навучальным годзе навучаліся 20 хлопчыкаў. 
* 1904 год — на месцы сучаснай існавалі дзьве вёскі: Выгалавічы 1-я і Выгалавічы 2-я. Першая зь іх налічвала 538 жыхароў, другая — 45 жыхароў. 
* 1921 год — вёска знаходзіцца ў складзе гміны Крывічы Вялейскага павету Віленскага ваяводзтва. У складзе вёскі знаходзіліся 121 двор і 648 жыхароў.
* З 12 кастрычніка 1940 году вёска знаходзіцца ў складзе Княгініскага сельсавету Крывіцкага раёну Вялейскай вобласьці (з 20 верасьня 1944 году — Маладэчанскай). 
* 1949 год — з 43 вясковых гаспадарак створаны калгас імя Сталіна.
* З 1957 году вёска знаходзіцца ў складзе саўгасу «Крывічы» з цэнтрам у вёсцы Княгінін.
* 20 студзеня 1960 году вёска ўвайшла ў склад Менскай вобласьці.
* 1960 год — насельніцтва вёскі складала 676 жыхароў.
* З 25 сьнежня 1962 году вёска знаходзіцца ў складзе Мядзельскага раёну.
* З 17 лютага 1971 году вёска зьяўляецца цэнтрам птушкафабрыкі «Зара камунізму».

## Насельніцтва
* 2010 год — 339 жыхароў
* 1999 год — 440 жыхароў
* 1 студзеня 1997 году — 199 двароў, 445 жыхароў

## Інфраструктура
У вёсцы разьмяшчаецца птушкафабрыка, тэхнічныя майстэрні, аддзяленьне сувязі, Дом культуры, бібліятэка, базавая школа, фэльчарска-акушэрскі пункт, 2 крамы.

## Ушанаваньне памяці
На ўшанаваньне памяці 25 землякоў, якія загінулі ў баях зь нямецкімі захопнікамі ў Вялікую Айчынную вайну ў цэнтры вёскі каля клюбу ў 1975 годзе была ўсталяваная стэла.

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 

Катэгорыя:Княгінінскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мядзельскага раёну
Вытраскі

**Вы́траскі** — вёска ў Мядзельскім раёне Менскай вобласьці, уваходзіць у склад Княгінінскага сельсавету.

## Гісторыя
* 1847 год — зьяўлялася вёскай маёнтку Янушова Вялейскага павету Віленскай губэрні і была ўладаньнем памешчыка В. Корсака. Вёска налічвала 2 двары і 21 жыхара.
* З 1889 году ў вёсцы працавала школа граматы, дзе ў 1896/97 навучальным годзе навучаліся 10 хлопчыкаў. 
* 1904 год — на месцы сучаснай існавалі тры вёскі ў Крывіцкай воласьці Вялейскага павету: Вытраскі 1-я, Вытраскі 2-я і Вытраскі 3-я. Першая зь іх налічвала 98 жыхароў, другая — 97 жыхароў, трэцяя — 71 жыхара адпаведна. 
* 1921 год — вёска знаходзіцца ў складзе гміны Крывічы Вялейскага павету Віленскага ваяводзтва. У складзе вёскі знаходзіліся 56 двароў і 332 жыхары.
* З 12 кастрычніка 1940 году вёска знаходзіцца ў складзе Восаўскага сельсавету Крывіцкага раёну Вялейскай вобласьці (з 20 верасьня 1944 году — Маладэчанскай). 
* 1940 год — створана калгас імя Сталіна. Пасьля сканчэньня Вялікай Айчыннай вайны калгас быў адноўлены.
* 17 ліпеня 1954 году — вёска ўвайшла ў склад Княгінінскага сельсавету.
* З 1964 году вёска знаходзіцца ў складзе саўгасу «Восаўскі» з цэнтрам у вёсцы Восава.
* 20 студзеня 1960 году вёска ўвайшла ў склад Менскай вобласьці.
* 1960 год — насельніцтва вёскі складала 274 жыхары.
* З 25 сьнежня 1962 году вёска знаходзіцца ў складзе Мядзельскага раёну.
* З 4 верасьня 1991 вёска знаходзіцца ў складзе кагласу «Восаўскі».

## Насельніцтва
* 2010 год — 55 жыхароў
* 1999 год — 92 жыхары
* 1 студзеня 1997 году — 51 двор, 106 жыхароў

## Інфраструктура
у вёсцы разьмяшчаюцца крама, бібліятэка, жывёлагадоўчая фэрма.

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 

Катэгорыя:Княгінінскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мядзельскага раёну
850-я

**850-я**

Стагодзьдзі: VIII стагодзьдзе - IX стагодзьдзе - X стагодзьдзе

Дзесяцігодзьдзі: 
800-я
810-я
820-я
830-я
840-я
**850-я**
860-я
870-я
880-я
890-я
900-я


Гады: 
850, 851, 852, 853, 854, 855, 856, 857, 858, 859

----

## Асноўныя падзеі
* 

## Вонкавыя спасылкі
Дуглас Гэйг

**Дуглас Гэйг** (; 19 чэрвеня 1861, Эдынбург — 29 студзеня 1928, Лёндан) — ангельскі вайсковы дзеяч, фэльдмаршал (1917), граф і віконт (1919).

Нарадзіўся ў сям’і вытворцаў вядомай маркі віскі. Атрымаў адукацыю ў каледжы ў Брыстале, пасьля ў Оксфардзе. Скончыў вайсковую акадэмію ў Сандгэрсьце.

Вайсковую службу распачаў у 7-м яго Каралеўкага вялікасьці гусарскім палку ў 1886 годзе ў Індыі. Удзельнік брытанскай выправы  1898 да Судану супраць мадзіхістаў. У 1899-1902 браў удзел у Другой англа-бурскай вайне.

У 1903 атрымаў палкоўніка і быў накіравана ў Індыю, на пасаду інспэктара кавалерыі і начальніка штабу англа-індускай арміі. У 1906 ў званьні генэрал-маёра, адкліканы ў Ангельшчыну. Кіруе падрыхтоўкай і навучаньнем войска.

Падчас I сусьветнай вайны, камандуючы Першым Брытанскім экспэдыцыйным корпусам ў Францыі. У сьнежні 1915 галоўнакамандуючы Брытанскім Экспэдыцыйным войскам у Францыі. Удзельнік Бітвы на Соме 1916 і Бітвы пад Пашэндэйлем ў 1917.

Пад час вайны не лічыўся з жыцьцямі жаўнераў каб дасягнуць пастаўленых мэтаў, з-за гэтага Антанта трымала вялікія людзкія страты. У 1919 узнагароджаны шляхецкімі тытулямі.

## Крыніцы

Катэгорыя:Удзельнікі Першай сусьветнай вайны
Катэгорыя:Брытанскія генэралы
Катэгорыя:Брытанскія маршалы
Англа-бурскія войны

**А́нгла-бу́рскія во́йны** (ці проста *бурскія войны*) — разумеюць два вайсковых канфлікты на поўдні Афрыкі (землі сучаснай ПАР) між Брытанскай імпэрыяй і рознымі бурскімі рэспублікамі:
* Першая англа-бурская вайна (1880—1881)
* Другая англа-бурская вайна (1899—1902); звычайна менавіта гэтая вайна маецца на ўвазе.

Катэгорыя:Англа-бурскія войны
Тэмза

**Тэмза** () — рака на поўдні Вялікабрытаніі.

Катэгорыя:Рэкі Вялікабрытаніі
Оксфардзкі ўнівэрсытэт

**О́ксфардзкі ўнівэрсытэ́т** () — найстарэйшы ангельскамоўны ўнівэрсытэт у сьвеце, а таксама першы ўнівэрсытэт у Вялікабрытаніі. Заснаваны ў 1096 годзе, месьціцца ў горадзе Оксфард, графства Оксфардшыр.

Унівэрсытэт складаецца з факультэтаў і 39 каледжаў, а таксама 5 так званых інтэрнатаў — закрытых навучальных установаў, якія ня маюць статусу каледжу і належаць рэлігійным ордэнам.

## Крыніцы


Катэгорыя:Брытанскія ўнівэрсытэты
Бітва пад Халенам

**Бітва пад Халенам** (вядомая таксама як *Бітва срэбраных шоламаў*) (12 жніўня 1914) — адбылася на бэльгійскім фронце. 

Скончылася тактычнай перамогай бэльгійскай над нямецкай арміяй. Перамога аднак ня мела стратэгічнага значэньня і не перашкодзіла немцам апанаваць Бэльгію. 

У ёй адбылася адна з апошніх атакаў кавалерыі на Заходнім фронце. Пасьля гэтай бітвы стала відавочна немагчымасьць прарваць найноўшую лінію фронта кавалерыйскай атакаю.

Хален, 1914
Таркачы

**Таркачы́** — вёска ў Зьдзецельскім раёне Гарадзенскай вобласьці. Таркачы ўваходзяць у склад Данілавіцкага сельсавету.

## Гісторыя
Да 13 ліпеня 2007 году цэнтар Таркачоўскага сельсавету. 13 ліпеня 2007 году разам зь іншымі населенымі пунктамі ліквідаванага Таркачоўскага сельсавету Таркачы былі перададзеныя ў Данілавіцкі сельсавет.

## Насельніцтва
* 2010 год — 285 чалавек
* 1999 год — 374 чалавекі

## Крыніцы

Катэгорыя:Данілавіцкі сельсавет (Зьдзецельскі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Зьдзецельскага раёну
Тамарынд

**Тамарынд індыйскі** (), **індыйскі фінік** — расьліна сямейства бабовых (*Fabaceae*), адзіны прадстаўнік роду *Тамарынд*. Гэта трапічнае дрэва, радзімай якога зьяўляецца ўсходняя Афрыка, у тым ліку сухія ліставыя лясы Мадагаскару. У дзікім выглядзе ён расьце ў Судане, але ў цяперашні час расьліна распаўсюджаная на тэрыторыі большасьці трапічных краінаў Азіі, а таксама ў Лацінскай Амэрыцы і на Карыбах.

## Апісаньне

Дрэва можа дасягаць 20 мэтраў у вышыню і застаецца вечназялёным у рэгіёнах без сухіх сэзонаў. Драўніна складаецца са шчыльнай цёмна-чырвонай сэрцавіны і мяккай жаўтаватай забалоні. Лісьце складанае, складаецца з 10-40 тонкіх лісьцікаў. Кветкі сабраныя у суквецьці. Плод — карычневы струкападобны боб, які складаецца зь мяккай пульпы і мноства шчыльных сямян. Насеньне можа надразацца дзеля паскарэньня прарастаньня.

## Назвы тамарында на розных мовах
Тамарынд таксама называюць **індыйскім фінікам**, гэта пераклад з арабскае تمر هندي *tamr hindī*. У Малайзіі яго называюць *асам* на малайскай мове і *сьві боэй* на дыялекце хокіен. У Інданэзіі ён таксама называецца *асем* (ці *асам*) *Jawa* (азначае *яванскі асам*) на інданэзійскай мове. На Філіпінах яго называюць «*сампалок*». У Індыі ён называецца *імлі* (на гіндзі), *тэтул* — *tẽtul* (па-бянгальску), *сіямбала* — *siyambala* (сінгальская мова), *чынтачэту* — *Chintachettu* (дрэва) і *чынтапанду* — *Chintapandu* (плады) на (тэлугу), а па-тамільску і на малаяламе — *пулі* (*puli*). На мове канада — *хунасе* (*hunase*). Па-малагасійску — *ваамадзіла* (*voamadilo*). Адпаведны віетнамскі тэрмін — *ме*. У Тайляндзе яго называюць *ма-хкам*.

## Ужываньне тамарында
Мякаць плада прыдатная да ежы і папулярная. Яна ўжываецца ў якасьці закрасы як у азіяцкай, так і ў лацінаамэрыканскай кухнях. Таксама зьяўляецца важным інгрэдыентам папулярных у Вялікабрытаніі Вустэрскага соўсу і гароднінавага соўсу HP (*HP sauce*). Мякаць зялёнай садавіны вельмі кіслая на смак і ўжываецца ў прыгатаваньні вострых страваў. Сьпелыя плады больш салодкія і могуць ужывацца для прыгатаваньня дэсэртаў, напояў, закусак.

Мякаць, лісьце і кара ўжываюцца таксама і ў медыцыне. Да прыкладу, на Філіпінах лісьце традыцыйна выкарыстоўваецца для прыгатаваньня травяное гарбаты, якая здымае ліхаманку пры малярыі. Дзякуючы сваім гаючым уласьцівасьцям тамарынд ужываецца ў Аюрведзе для лекаваньня захворваньняў апарату траўленьня.

## Вонкавыя спасылкі
* Dassanayake, M. D. & Fosberg, F. R. (Eds.). (1991). *A Revised Handbook to the Flora of Ceylon*. Washington, D. C.: Smithsonian Institution.
* Hooker, Joseph Dalton. (1879). *The Flora of British India*, Vol II. London: L. Reeve & Co.
* Fruits of Warm Climates: Tamarind
* Plant Cultures: History and botany of tamarind
* California Rare Fruit Growers: Tamarind Fruit Facts
* Refusal Actions by FDA as Recorded in OASIS

Катэгорыя:Бабовыя
Катэгорыя:Спэцыі
Катэгорыя:Віды, апісаныя ў 1753 годзе
Катэгорыя:Лекавыя расьліны
Катэгорыя:Кіслая садавіна
Катэгорыя:Трапічная садавіна
Катэгорыя:Ядомыя зернебабовыя
Катэгорыя:Недраўляная лясная прадукцыя
Рава-Руская

**Ра́ва-Ру́ская** (,  — горад у Львоўскай вобласьці Ўкраіны. Уваходзіць у склад Жоўкаўскага раёну.

Катэгорыя:Гарады Львоўскай вобласьці
Катэгорыя:Населеныя пункты Жоўкаўскага раёну
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XV стагодзьдзі
Анатоль Ахрамчук

**Анато́ль Мікала́евіч Ахрамчу́к** — беларускі палітык і дыплямат.

Быў старшынём Дзяржаўнага камітэту па антыманапольнай палітыцы. 3 сьнежня 1994 году быў прызначаны першым намесьнікам Міністра па антыманапольнай палітыцы. З 12 сьнежня 1997 году да 5 лістапада 1999 году быў намесьнікам Міністра прадпрымальніцтва і інвэстыцыяў Рэспублікі Беларусь.

29 кастрычніка 1999 году прызначаны Надзвычайным і Паўнамоцным Амбасадарам Рэспублікі Беларусь ў Паўднёва-Афрыканскай Рэспубліцы, быў першым беларускім амбасадарам у гэтай краіне. 9 верасьня 2002 году стаў дадаткова амбасадарам у Анголе па сумяшчальніцтве.

6 студзеня 1999 году ўзнагароджаны Ганаровай граматай Савету Міністраў.

## Крыніцы

Катэгорыя:Кіраўнікі дзяржаўных камітэтаў Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Намесьнікі міністраў Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Узнагароджаныя Ганаровай граматай Савету Міністраў Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Амбасадары Беларусі ў Анголе
Катэгорыя:Амбасадары Беларусі ў Паўднёва-Афрыканскай Рэспубліцы
857

## Падзеі
*

## Нараджэньні
* Чо Чы-вонг, карэйскі філёзаў і паэт

## Сьмерці
* Зірыяб, арабскі паэт і музыка
Малюнак

**Малю́нак** – выява выкананая на плоскай паверхні з дапамогай графічных матэрыялаў. 

Матэрыяламі, якія выкарыстоўваюцца для стварэньня малюнка могуць зьяўляцца любыя матэрыялы, якія застаўляе графічны сьлед на плоскай паверхні. Самымі папулярнымі матэрыяламі зьяўляюцца аловак, вугаль, туш, чарніла, крэйда і г.д. 

Тэхніка малюнка, звычайна, мае назву ў залежнасьці ад матэрыялу, які выкарыстоўваецца ў стварэньні малюнка. 

Малюнак можа выконвацца як самастойна, так і для дапамогі ў стварэньні жывапісных, графічных, скульптурных працаў ці архітэктурных праектаў. Малюнкі, якія выкарыстоўваюцца для стварэньня вялікіх мастацкіх працаў, могуць мець уласную мастацкую каштоўнасьць. 

Малюнак выкарыстоўваецца ў якасьці тэхнічнай базы для стварэньня буйных мастацкіх працаў, з-за чаго вывучаецца мастакамі, скульптарамі і архітэктарамі (існуе нават адукацыйны курс «акадэмічнага малюнка»). Малюнкі ствараюцца мастакамі пад час вывучэньня натуры, пад час пошуку кампазыцыйных рашэньняў графічных, жывапісных і скульптурных твораў (эскізы), пад час разьметкі карціны (падрыхтоўчы малюнак для жывапісу). 

Малюнак, як самастойны твор, утварае ў эўрапейскім мастацтве асобны від графікі. 

Катэгорыя:Жывапіс
Ліцьвіна

**Ліцьвіна** — шматзначны тэрмін.

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Ліцьвіна — хутары ў Барысаўскім раёне Менскай вобласьці

### Глядзіце таксама
*Літва
*Населеныя пункты, якія маюць аснову «Ліцьвін»/«Літвін»
*Літвінкі
*Ліцьвінава
*Ліцьвінаў
*Ліцьвінаўка
*Ліцьвінкава
*Ліцьвінавічы
*Ліцьвіны

## Прозьвішчы
**Ліцьвіна** — жаночая форма беларускага прозьвішча Ліцьвін.

### Вядомыя носьбіты
* Анастасія Ліцьвіна — расейская журналістка
* Жанна Літвіна — першая старшыня грамадзкага аб’яднаньня «Беларуская асацыяцыя журналістаў» (БАЖ)

## Падвойныя назвы
* Блёк Літвіна

## Глядзіце таксама
*Літвак
*Ліцьвін
*Літвінаў
*Літвіненка
*Літвінка
*Літвіновіч
*Літвіноўскі
*Літвінскі
*Літвінчук
*Літвінюк

Катэгорыя:Беларускія прозьвішчы
Рэмус фон Войрш

**Рэ́мус фон Войрш** (; 4 лютага 1847, маёнтак Пілчыцы, цяпер частка Ўроцлава — 6 жніўня 1920, тамсама) — прускі афіцэр пяхоты, каралеўскі генэрал-фэльдмаршал (1917). Доктар Honoris causa Ўроцлаўскага ўнівэрсытэту.

## Біяграфія
Паходзіў са шляхецкай прускай радзіны.

Па сканчэньні сярэдняй школы пайшоў у войска. 5 красавіка 1866 году трапіў да 1-га гвардэйскага пяхотнага палка. У тым самым годзе атрымаў чын лейтэнанта на сямітыднёвай вайне з Аўстрыяй. Удзельнічаў у француска-прускай вайне (1870—1871), пасьля служыў у Генэральным штабе (1878—1879 і 1882—1889). У 1896 — палкоўнік Гвардзейскага фузілернага палка. Праз год атрымаў чын генэрала. У 1901 годзе камандуючы 12-й Дывізіі. У 1903—1904 гадах камандзір VI Корпусу ва Ўроцлаве, у 1905 — генэрал пяхоты. У 1911 годзе пасьля 45 гадоў службы быў звольнены з войска.

У сувязі з пачаткам І Сусьветнай вайны 2 жніўня 1914 году прызначаны камандзірам Сылескага ляндвэрнага корпусу (*Landwehrkorps Woyrsch*, пазьней *Armeeabteilung Woyrsch*; 2 ляндвэрныя дывізіі і 72 гарматы), што дзейнічаў на Ўсходнім фронце пад аўстра-вугорскай камандаю. Яго мэтаю было захаваньне Сылезыі ад нападу расейскага войска.

25 кастрычніка 1914 году ўзнагароджаны ордэнам Pour le Merite.

У 1915 годзе адзначыўся пад час апэрацыі пад Равай-Рускай, забесьпечваючы адыход аўстрыйскага войска. 23 ліпеня 1915 атрымаў дубовыя галінкі да ордэна Pour le Merite.

Корпус пераназваны ў 1916 на Армейскую групоўку «Войрш» (*Heeresgruppe Woyrsch*). Атрымаў шмат перамогаў, напрыклад пад Торунем.

У 1916 пад час Скробава-Гарадзішчанскай апэрацыі пад Баранавічамі стрымаў наступ расейскіх войскаў, чым ня даў разьвіць посьпех Брусілаўскага прарыву.

У 1917 за Скробава-Гарадзішчанскую апэрацыю атрымаў чын генэрал-фэльдмаршала. Групоўка была дэмабілізаваная ў сьнежні 1917 году, пасьля кастрычніцкага перавароту. Войрш быў звольнены з войска на ўласную просьбу.

У падмурку аднаго з дамоў в. Лінова Пружанскага раёна Берасьцейскай вобласьці знойдзены камень з надпісам Woyrsch Stem 1916. Хутчэй за ўсё гэты камень мае дачыненьне да генэрал-фэльдмаршала Рэмуса фон Войрша. Магчыма, гэты камень пастаўлены ў гонар нейкай ваеннай апэрацыі на тэрыторыі в. Лінова або прыезду генэрал-фэльдмаршала ў 1916 годзе. Пытаньне, адкуль і якім чынам гэты камень трапіў у падмурак дома, застаецца адкрытым.

## Глядзіце таксама
* Скробава-Гарадзішчанская апэрацыя

Катэгорыя:Удзельнікі Першай сусьветнай вайны
Катэгорыя:Нямецкія генэрал-фэльдмаршалы
Катэгорыя:Кавалеры ордэна Pour le Mérite
Катэгорыя:Асобы Баранавічаў
Катэгорыя:Асобы Ўроцлава
Вальцавы станок (мынца)

**Вальцавы станок для біцьця манэт** () станок для вырабу манэт. 

Упершыню выкарыстаны прыкладна ў 1550 на цірольскай мынцы ў горадзе Гальле. Ён складаўся з 2 валоў, замацаваных адно з адным зубчатымі коламі гэдак, каб пры пракручваньні валы краналіся адзін аднаго заўсёды аднолькавымі месцамі. На валы былі нанесены ў залежнасьці ад памераў – ад 4 да 19 выяваў аверсу і рэверсу манэты. Пад час прапусканьня між імі бляхі выява адбівалася на ёй. Пасьля вальцаваньня манэты выціналіся. 

Вельмі часта, сераднявечныя манэты вырабленыя пры дапамозе вальцаваньня маюць незначныя выгнутасьці (зрэдчас нават падобныя да літары *S*) ці незаўсёды правільныя круглы від выявы, бо рэзчыку даводзілася выразаць выявы штэмпляў на валу косаавальным. 

У 17 стагодзьдзі вальцавы станок быў мадэрназаваны. Замест таго каб выразаць выявы штэмпля на вальцах іх сталі рабіць зьменнымі. Штэмпель знаходзіўся на адмысловым шыпу, які ўстаўляўся ў вал. Пры зьнішэньні штэмпля цяпер не даводзілася мяняць вал цалкам, а толькі замяняліся самі штэмлі.

Катэгорыя:Нумізматыка
Жыткавіцкая воласьць

**Жы́ткавіцкі воласьць** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Мазырскага павету Беларускай ССР. Адміністрацыйны цэнтар — мястэчка Жыткавічы.

## Гісторыя
У 1795 годзе створана ў складзе Давыд-Гарадоцкага (з 23 сьнежня 1796 году — Мазырскага) павету Менскай губэрні Расейскай імпэрыі. Потым у складзе Мазырскага павету Менскай (з 29 жніўня 1919 году да 10 жніўня 1920 году — Гомельскай) губэрні РСФСР (з 1 студзеня 1919 году — Беларускай ССР), з 10 жніўня 1920 году да 17 ліпеня 1924 году — Мазырскага павету Менскай губэрні (да 18 сакавіка 1921 году).

Жыткавіцкая воласьць у пачатку 1920-х гадоў — прыкладна 40 на 40 вёрст, 170 населеных пунктаў, 17 тысяч жыхароў. Воласьць складалася з 20 сельскіх саветаў. Да раянаваньня Жыткавіцкая воласьць займала 1500 кв. вёрст. Пасьля арганізацыі раёну ў ліпені 1924 году з далучэньнем часткі Дзякавіцкай воласьці, некалькіх населеных пунктаў Тураўскай і Ляскавіцкай валасьцей плошча яго дасягнула 2500 кв. вёрст. У воласьці налічвалася 18 004 чалавекі, у раёне — 25 608. Двароў — 4436, населеных пунктаў разам з хутарамі — 277. Асноўная маса насельніцтва — беларусы, 25 % выпадае на іншыя нацыі.

17 ліпеня 1924 году воласьць рэарганізаваная ў Жыткавіцкі раён.

## Крыніцы

## Літаратура
* 
*  С. 478

Катэгорыя:Воласьці Мазырскага павету
Катэгорыя:Воласьці Беларускай ССР
Катэгорыя:Воласьці, створаныя ў 1795 годзе
Катэгорыя:Воласьці, скасаваныя ў 1924 годзе
Збляны (Зэльвенскі раён)

**Збля́ны** — вёска ў Зэльвенскім раёне Гарадзенскай вобласьці. Збляны ўваходзяць у склад Каралінскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 24 чалавекі
* 1999 год — 50 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Зэльвенскага раёну
Катэгорыя:Каралінскі сельсавет
Каралін (Гарадзенская вобласьць)

**Каралі́н** — вёска ў Зэльвенскім раёне Гарадзенскай вобласьці, цэнтар Каралінскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 273 чалавекі
* 1999 год — 329 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Зэльвенскага раёну
Катэгорыя:Каралінскі сельсавет
Каралін

Назву **Каралі́н** маюць:

## Населеныя пункты

### [[Беларусь]]
* Берасьцейская вобласьць:
** Каралін — вёска ў Дарагічынскім раёне
** Каралін — вёска ў Камянецкім раёне
** Каралін — пасёлак у Пружанскім раёне, былое прадмесьце Пружанаў
** Каралін — колішняя назва Таўмачава (Столінскі раён)
** Каралін — вёска ў Янаўскім раёне

* Гарадзенская вобласьць:
** Каралін — вёска ў Зэльвенскім раёне

* Гомельская вобласьць:
** Каралін — пасёлак у Гомельскім раёне
** Каралін — адселены пасёлак у Хвойніцкім раёне

## Іншае
* Каралін — прадмесьце Пінску

## Глядзіце таксама
* Караліна
* Каралінка
* Караліно
* Каралінова
* Караліны
* Караліны (Швэцыя)
Рыгор Кісель

**Рыгор Леанідавіч Кісель** (нар. 23 жніўня 1955 году ў Здудзічах у Шацілавіцкага раёна Гомельскай вобласьці) — беларускі журналіст і дыплямат.

Скончыў факультэт журналістыкі Беларускага дзяржаўнага ўнівэрсытэту (1979).

Да вучобы ў ВНУ працаваў падсобным рабочым, маляром, калгасьнікам калгасу імя М. І. Калініна Шацілавіцкага раёну, пасьля — карэспандэнтам, уласным карэспандэнтам, загадчыкам аддзела рэдакцыі абласной газэты «Магілёўская праўда» (1979—1987), кансультантам Магілёўскага абкама КПБ (1987—1990), рэдактарам абласной газэты «Магілёўскія ведамасьці» (1990—1994).

5 жніўня 1994 году прызначаны кіраўніком навастворанай Нацыянальнай дзяржаўнай тэлерадыёкампаніі Рэспублікі Беларусь.

21 ліпеня 2000 году быў вызвалены ад пасады старшыні Белтэлерадыёкампаніі й прызначаны Надзвычайным і Паўнамоцным Амбасадарам Рэспублікі Беларусь у Румыніі, адстаўлены быў 11 сакавіка 2002 году.

У 2002 годзе быў прызначаны старшынём праўленьня закрытага акцыянэрнага таварыства «Другі нацыянальны тэлеканал». Быў на гэтай пасадзе да 2017 году.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* КИСЕЛЬ Григорий Леонидович, Кто есть кто в Республике Беларусь 

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Шацілавіцкім раёне
Катэгорыя:Выпускнікі Беларускага дзяржаўнага ўнівэрсытэту
Катэгорыя:Беларускія журналісты
Катэгорыя:Амбасадары Беларусі ў Румыніі
Катэгорыя:Супрацоўнікі Нацыянальнай дзяржаўнай тэлерадыёкампаніі Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Агульнанацыянальнае тэлебачаньне
Збляны

Назву **Збляны** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Гарадзенская вобласьць:
** Збляны — вёска ў Зэльвенскім раёне 
** Збляны — вёска ў Лідзкім раёне 
** Хутар Збляны — вёска ў Лідзкім раёне
Станіслаў Агурцоў

**Станіслаў Сяргеевіч Агурцоў** — беларускі палітык і дыплямат.

Нядоўга быў намесьнікам міністра замежных справаў Рэспублікі Беларусь — прызначаны на гэтую пасаду быў 14 сакавіка 1994 году. Але ўжо 29 верасьня 1994 году прызначаны Надзвычайным і Паўнамоцным Амбасадарам Рэспублікі Беларусь у Швайцарскай Канфэдэрацыі і Пастаянным прадстаўнікам Рэспублікі Беларусь пры міжнародных арганізацыях у Жэнэве. Вызвалены з гэтай пасады быў 9 ліпеня 1998 году.

13 сакавіка 1998 году ўзнагароджаны Ганаровай граматай Савету Міністраў.

## Крыніцы

Катэгорыя:Намесьнікі міністра замежных справаў Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Амбасадары Рэспублікі Беларусь у Швайцарскай Канфэдэрацыі
Катэгорыя:Узнагароджаныя Ганаровай граматай Савету Міністраў Рэспублікі Беларусь
Збляны (Лідзкі раён)

**Збля́ны** — вёска ў Лідзкім раёне Гарадзенскай вобласьці, на правым беразе ракі Нёману. Збляны ўваходзяць у склад Беліцкага сельсавету. Знаходзіцца за 35 км на поўдзень ад гораду Ліды і за 6 км на паўднёвы захад ад вёскі Беліцы, злучана зь імі шашою.

Вёска Збляны вядома як традыцыйны цэнтар ручнога ткацтва.

## Паходжаньне назвы
Назвы з канчаткам «-ны» характэрныя для гэтай мясцовасьці. У Лідзкім раёне 20 вёсак з канчаткам на «-ны»: Бакуны, Гурыны, Дзеўчуны, Дубчаны, Жырмуны, Зарачаны, Вялікія і Малыя Канюшаны, Лазяны, Мастаўляны, Мігуны, Мейлуны, Наркуны, Парачаны, Пецюны, Сіманы, Шаўдзіны, Эйтуны, Янаўляны і Збляны. Шмат такіх вёсак на Ашмяншчыне (Гальшаны, Жупраны, Баруны).

У нізіне каля вёскі была некалі дрыгва, якую тутэйшыя называлі «зыб». Верагодна ад гэтага і пайшла назва мястэчка — Збляны. Жыхарка вёскі Клаўдзія Лазарчук пра паходжаньне назвы згадвае: «Збаны рабілі — уся акруга езьдзіла купляць. А яшчэ пры маёй памяці сталі паліваць фарбамі. І сталі „збаны ляныя“ — выйшла Збляны».

## Гісторыя
У XV стагодзьдзі Збляны ўпершыню згадваюцца ў гістарычных крыніцах.

## Насельніцтва
* 2010 год — 68 жыхароў
* 2004 год — 118 жыхароў, 68 двароў
* 1999 год — 139 жыхароў

## Помнікі
* Пакроўская царква (пач. ХХ ст.)
* Стаянкі каменнага веку ў ваколіцах вёскі на беразе Нёмана
* Селішча І тыс. н. э. на беразе Нёмана

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

* Радыё Свабода, Віталь Сямашка, Збляны
* 
* Падарожжа з Жыгамонтам. Збляны
*  

Катэгорыя:Беліцкі сельсавет (Лідзкі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Лідзкага раёну
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XV стагодзьдзі
Восава

Назву **Во́сава** маюць:

## Населеныя пункты

### [[Беларусь]]
* Віцебская вобласьць:
** Восава — вёска ў Глыбоцкім раёне
** Восава — вёска ў Докшыцкім раёне
** Восава — вёска ў Чашніцкім раёне

* Гарадзенская вобласьць:
** Восава — вёска ў Вярэнаўскім раёне
** Восава — вёска ў Лідзкім раёне
** Восава — вёска ў Наваградзкім раёне

* Гомельская вобласьць:
** Восава (нежыл.) — пасёлак у Веткаўскім раёне

* Магілёўская вобласьць:
** Восава — вёска ў Асіпавіцкім раёне
** Восава — пасёлак у Варатынскім сельсавеце Бабруйскага раёну
** Восава — вёска ў Гарбацэвіцкім сельсавеце Бабруйскага раёну

* Менская вобласьць:
** Восава — вёска ў Глівінскім сельсавеце Барысаўскага раёну
** Восава — хутар, цяпер не існуе; знаходзіўся за тры кілямэтры на паўночны захад ад вёскі Забашавічы (Забашавіцкі сельсавет, Барысаўскі раён)
** Восава — вёска ў Маісееўшчынскім сельсавеце Барысаўскага раёну
** Восава — вёска, цяпер не існуе; знаходзілася за паўтара кілямэтру на паўднёвы ўсход ад вёскі Хрост (Маісееўшчынскі сельсавет, Барысаўскі раён)
** Восава — вёска, цяпер не існуе; знаходзілася за два кілямэтры на поўнач ад вёскі Хаўхоліца (Хаўхоліцкі сельсавет, Барысаўскі раён)
** Восава — вёска ў Бярэзінскім сельсавеце Бярэзінскага раёну
** Восава — вёска ў Капланецкім сельсавеце Бярэзінскага раёну
** Восава — вёска ў Калодзескім сельсавеце Ігуменскага раёну
** Восава — вёска ў Лядзкім сельсавеце Ігуменскага раёну
** Восава — вёска ў Бобрскім сельсавеце Крупскага раёну
** Восава — вёска ў Хацюхоўскім сельсавеце Крупскага раёну
** Восава — вёска ў Менскім раёне
** Восава — вёска ў Мядзельскім раёне
** Восава — вёска ў Пухавіцкім раёне
** Восава — вёска ў Салігорскім раёне
** Восава — вёска ў Пліскім сельсавеце Смалявіцкага раёну
** Восава — вёска ў Жодзінскім сельсавеце Смалявіцкага раёну
** Восава — вёска ў Стаўпецкім раёне

## Падвойныя назвы
* Вялікае Восава

## Глядзіце таксама
* Асавая
* Асавец
* Асавок
* Асавы
* Асавыя
* Асаўляны
* Асаўніца
* Асаўцы
* Воса
* Восаў
Лаўрынавічы

Назву **Лаўрынавічы** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* У Берасьцейскай вобласьці:
** Лаўрынавічы — вёска ў Баранавіцкім раёне

* У Гарадзенскай вобласьці:
** Лаўрынавічы — вёска ў Лідзкім раёне
** Лаўрынавічы — вёска ў Сьвіслацкім раёне
Сідараўцы

Назву **Сідараўцы** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Сідараўцы — вёска ў Лідзкім раёне Гарадзенскай вобласьці
* Сідараўцы — вёска ў Валожынскім раёне Менскай вобласьці
Восава (Лідзкі раён)

**Во́сава** — вёска ў Лідзкім раёне Гарадзенскай вобласьці. Восава ўваходзіць у склад Беліцкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 31 чалавек
* 2002 год — 55 чалавек
* 1999 год — 71 чалавек

## Асобы
* Уладзіслаў Котвіч (1872—1944) — філёляг-усходазнавец

## Крыніцы

Катэгорыя:Беліцкі сельсавет (Лідзкі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Лідзкага раёну
Грушаўнік

**Грушаўні́к** — вёска ў Лідзкім раёне Гарадзенскай вобласьці. Грушаўнік уваходзіць у склад Беліцкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 6 жыхароў
* 2004 год — 5 двароў, 8 жыхароў
* 1999 год — 14 жыхароў

## Крыніцы

Катэгорыя:Беліцкі сельсавет (Лідзкі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Лідзкага раёну
Яманты

**Я́манты** — вёска ў Беларусі, каля вытоку ракі Тосінкі. Уваходзяць у склад Беліцкага сельсавету Лідзкага раёну Гарадзенскай вобласьці.

## Назва

Паводле францускага лінгвіста-германіста Раймонда Шмітляйна, які на падставе шматгадовых дасьледаваньняў прыйшоў да высноваў пра германскае паходжаньне літоўскіх уласных імёнаў, імя Ямант адпавядае германскаму імю Amund. Таксама адзначаліся паўночнагерманскае імя Jomund і германскае імя Emund.

## Насельніцтва
* 1999 год — 74 чалавекі
* 2004 год — 56 чалавек, 35 двароў
* 2010 год — 36 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Беліцкі сельсавет (Лідзкі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Лідзкага раёну
Красная

Назву **Красная** маюць:

* Красная — рака ў Магілёўскай вобласьці, прыток ракі Пціч, басэйн Дняпра
* Красная — вёска ў Лідзкім раёне Гарадзенскай вобласьці
* Красная — вёска ў Галавічпольскім сельсавеце Шчучынскага раёну Гарадзенскай вобласьці
* Красная — вёска ў Лядзкім сельсавеце Шчучынскага раёну Гарадзенскай вобласьці
Пацукі (вёска)

**Пацукі́** — вёска ў Лідзкім раёне Гарадзенскай вобласьці. Пацукі ўваходзяць у склад Беліцкага сельсавету.

## Гісторыя
У 1662 г. згадваецца ў складзе Лідзкага павету ВКЛ.

## Насельніцтва
* 1999 год — 15 чалавек
* 2010 год — 11 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Беліцкі сельсавет (Лідзкі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Лідзкага раёну
Восаўскі сельсавет (Бабруйскі раён)

**Во́саўскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Бабруйскага раёну Магілёўскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Восава.

## Гісторыя
17 ліпеня 1924 году ўтвораны Першы Бабруйскі раён, у склад якога ўвайшоў Восаўскі сельсавет.

23 сьнежня 2011 году ліквідаваныя населеныя пункты Віктараўка і Яленаўка.

20 лістапада 2013 году сельсавет ліквідаваны, вёскі Баркі, Глуша, Дойнічава, Забудзькі, Навасёлкі, Пакроўка, Слабада перададзеныя ў склад Глушанскага сельсавету; вёскі Бабоўе, Банёўка, Баранавічы 1, Баранавічы 3, Восава, Зарэчча, Міхайлаўшчына, Прагрэс, Старынкі, Ясень-Каменка перададзеныя ў склад Гарбацэвіцкага сельсавету.

## Крыніцы

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Бабруйскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы, скасаваныя ў 2013 годзе
Пятрэвічы (Зэльвенскі раён)

**Пятрэ́вічы** — вёска ў Зэльвенскім раёне Гарадзенскай вобласьці. Пятрэвічы ўваходзяць у склад Каралінскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 41 чалавек
* 1999 год — 82 чалавекі

## Крыніцы

Катэгорыя:Каралінскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Зэльвенскага раёну
Пянюга

**Пяню́га** — вёска ў Зэльвенскім раёне Гарадзенскай вобласьці. Пянюга ўваходзіць у склад Каралінскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 4 чалавекі
* 1999 год — 97 чалавек

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

* 

Катэгорыя:Каралінскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Зэльвенскага раёну
Росьцевічы

**Ро́сьцевічы** — вёска ў Беларусі, каля ракі Зальвянкі. Уваходзяць у склад Каралінскага сельсавету Зэльвенскага раёну Гарадзенскай вобласьці. 

## Назва

Руст, пазьней Рост (Rust, Rost) — імя германскага паходжаньня.

## Насельніцтва
* 1905 год — 347 чалавек
* 1999 год — 122 чалавекі
* 2010 год — 59 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Каралінскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Зэльвенскага раёну
Алег Ермаловіч

**Але́г Вячасла́вавіч Ермало́віч** ( 13 ліпеня 1955 году ў Берасьцейскай вобласьці) — беларускі дыплямат.

3 верасьня 1999 году быў прызначаны Надзвычайным і Паўнамоцным Амбасадарам Рэспублікі Беларусь у Швэцыіі, 1 сакавіка 2000 году стаў таксама амбасадарам у Даніі і Нарвэгіі па сумяшчальніцтве. З гэтых пасадаў быў адстаўлены 26 ліпеня 2004 году.

14 жніўня 2008 году быў прызначаны амбасадарам у Сырыйскай Арабскай Рэспубліцы.

4 лютага 2011 году прызначаны амбасадарам у Ярданскім Хашыміцкім Каралеўстве і Лібанскай Рэспубліцы па сумяшчальніцтве.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* ''Посольство Республики Беларусь в Сирийской Арабской Республике — Посол Беларуси в Сирии'' (<small>па стане на 20 красавіка 2009 году</small>) 

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Берасьцейскай вобласьці
Катэгорыя:Выпускнікі Менскага дзяржаўнага лінгвістычнага ўнівэрсытэту
Катэгорыя:Амбасадары Беларусі ў Даніі
Катэгорыя:Амбасадары Беларусі ў Лібане
Катэгорыя:Амбасадары Беларусі ў Нарвэгіі
Катэгорыя:Амбасадары Беларусі ў Сырыі
Катэгорыя:Амбасадары Беларусі ў Швэцыі
Катэгорыя:Амбасадары Беларусі ў Ярданіі
Андрэй Грынкевіч

**Андрэ́й Міха́йлавіч Грынке́віч** (нар. 4 чэрвеня 1960 году ў Бэрліне) — беларускі дыплямат.

У 1995—2004 гадах працаваў у Міністэрстве замежных справаў Рэспублікі Беларусь. 26 кастрычніка 2004 году быў прызначаны Надзвычайным і Паўнамоцным Амбасадарам Рэспублікі Беларусь у Швэцыіі, а таксама амбасадарам у Даніі і Нарвэгіі па сумяшчальніцтве. Быў адстаўлены з гэтых пасад у жніўні 2012 году.

З 25 кастрычніка 2016 году — Надзвычайны і Паўнамоцны Амбасадар Рэспублікі Беларусь у Румыніі. Займаў гэтую пасаду да 7 ліпеня 2022 году.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 
* ''Посольство Республики Беларусь в Королевстве Швеция — Посол Беларуси'' (<small>па стане на 20 красавіка 2009 году</small>) 

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Бэрліне
Катэгорыя:Амбасадары Беларусі ў Даніі
Катэгорыя:Амбасадары Беларусі ў Нарвэгіі
Катэгорыя:Амбасадары Беларусі ў Швэцыі
Катэгорыя:Выпускнікі Беларускага дзяржаўнага ўнівэрсытэту інфарматыкі і радыёэлектронікі
Катэгорыя:Выпускнікі Беларускага дзяржаўнага эканамічнага ўнівэрсытэту
Катэгорыя:Амбасадары Беларусі ў Румыніі
Чэрневічы (Гарадзенская вобласьць)

**Чэ́рневічы** — вёска ў Івейскім раёне Гарадзенскай вобласьці. Чэрневічы ўваходзяць у склад Лелюкінскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 1999 год — 52 чалавекі
* 2010 год — 18 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Лелюкінскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Івейскага раёну
Лелюкі

**Лелюкі** — вёска ў Івейскім раёне Гарадзенскай вобласьці, цэнтар Лелюкінскага сельсавету.

## Крыніцы
* 

Катэгорыя:Лелюкінскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Івейскага раёну
Грынкевіч

**Грынке́віч** — беларускае прозьвішча.

## Вядомыя носьбіты
* Алексус Грынкевіч — амэрыканскі вайскавод беларускага паходжаньня
* Андрэй Грынкевіч — беларускі дыплямат
* Станіслаў Грынкевіч (1902—1945) — беларускі грамадзкі й палітычны дзеяч
* Тамаш Грыневіч (Грынкевіч) (1815—1863) — удзельнік Паўстаньня 1863—1864 гадоў, камандзір паўстанцкага атраду.
* Францішак Грынкевіч (1884—1933) — беларускі каталіцкі дзеяч.

Катэгорыя:Беларускія прозьвішчы
Анатоль Мардовіч

**Анатоль Аляксандравіч Мардовіч** (нар. 8 сакавіка 1934 году ў пас. Чырвоны Сьцяг, цяпер — пас. Чарніцкі Смалявіцкага раёну) — беларускі дыплямат, кандыдат эканамічных навук (1964).

## Біяграфія
У 1957 годзе скончыў Беларускі дзяржаўны інстытут народнай гаспадаркі імя В. У. Куйбышава. Ад 1968 да 1974 году міжнародны службоўца ў Сакратарыяце ААН. Ад 1983 да 1991 старшыня аддзелу міжнародных арганізацыяў ды сябра Калегіі Міністэрства замежных справаў. 27 студзеня 1993 году быў прызначаны Надзвычайным і Паўнамоцным Амбасадарам Рэспублікі Беларусь у Швайцарскай Канфэдэрацыі. Быў адстаўлены з гэтай пасады 29 верасьня 1994 году.

## Крыніцы

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Смалявіцкім раёне
Катэгорыя:Выпускнікі Беларускага дзяржаўнага эканамічнага ўнівэрсытэту‎
Катэгорыя:Кандыдаты эканамічных навук
Катэгорыя:Амбасадары Рэспублікі Беларусь у Швайцарскай Канфэдэрацыі
Уладзімер Лабуноў

**Уладзі́мер Архі́павіч Лабуно́ў** ( 16 сакавіка 1939 году ў Воршы) — беларускі навуковец і дыплямат.

28 лютага 1994 году назначаны Пастаянным прадстаўнікам Рэспублікі Беларусь пры Камісіі Эўрапейскіх супольнасьцяў. 26 красавіка таго ж году прызначаны таксама Надзвычайным і Паўнамоцным Амбасадарам Рэспублікі Беларусь у Бэльгіі. 13 ліпеня 1994 году стаў дадаткова амбасадарам у Люксэмбургу па сумяшчальніцтве. 20 красавіка 1995 году быў прызначаны амбасадарам у Нідэрляндах па сумяшчальніцтве. 23 сакавіка 1998 году быў прызначаны яшчэ і Пастаянным прадстаўнікам Рэспублікі Беларусь пры Арганізацыі Паўночнаатлянтычнай дамовы.

11 жніўня 2000 году быў адстаўлены з пасады амбасадара ў Нідэрляндах, а 3 траўня 2001 году — з усіх іншых пасад амбасадараў.

15 сакавіка 1999 году ўзнагароджаны Ганаровай граматай Савету Міністраў.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Лабунов Владимир, slounik.org 

Катэгорыя:Нарадзіліся 16 сакавіка
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1939 годзе
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Воршы
Катэгорыя:Беларускія навукоўцы
Катэгорыя:Амбасадары Беларусі ў Бэльгіі
Катэгорыя:Амбасадары Беларусі ў Нідэрляндах
Катэгорыя:Амбасадары Беларусі ў Люксэмбургу
Катэгорыя:Пастаянныя прадстаўнікі Беларусі ў Арганізацыі Паўночнаатлянтычнай дамовы
Катэгорыя:Узнагароджаныя Ганаровай граматай Савету Міністраў Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Выпускнікі Беларускага нацыянальнага тэхнічнага ўнівэрсытэту
Катэгорыя:Дактары тэхнічных навук
Катэгорыя:Акадэмікі Акадэміі навук БССР
Brawn GP

**Brawn GP Ltd.** — каманда Формулы-1, якая была заснаваная ў 2009 годзе. Зьяўлялася правапераемніцай каманды Honda. Упершыню прыняла ўдзел у Формуле-1 29 сакавіка 2009 году (на Гран-Пры Аўстраліі), дзе яе пілёты занялі першае і другое месцы.

Каманда выкарыстоўвала свае шасі і трансьмісію, якія распрацоўвала яшчэ з 2008 году. Рухавікі пастаўляюцца кампаніяй Mercedes-Benz.

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Каманды Формулы-1
Катэгорыя:Зьявіліся ў 2009 годзе
Катэгорыя:Зьніклі ў 2009 годзе
Катэгорыя:Мэрсэдэс-Бэнц у Формуле-1
Праспэкт Перамогі (станцыя мэтро, Казань)

**Праспэкт Перамогі** (, ) — станцыя Казанскага мэтрапалітэну, разьмешчаная на Цэнтральнай лініі. Адкрытая 29 сьнежня 2008 году.

Катэгорыя:Казанскі мэтрапалітэн
Старая Беліца

Назву **Старая Беліца** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Віцебская вобласьць:
** Старая Беліца — вёска ў Сеньненскім раёне 

* Гомельская вобласьць:
** Старая Беліца — вёска ў Гомельскім раёне
** Старая Беліца — вёска ў Шацілавіцкім раёне

* Магілёўская вобласьць:
** Старая Беліца — вёска ў Чэрыкаўскім раёне

### [[Расея]]
* Старая Беліца — вёска ў Курскай вобласьці

## Іншае
* Старая Беліца — урочышча ў Шацілавіцкім раёне Гомельскай вобласьці

## Глядзіце таксама
* Беліца
* Малая Беліца
* Новая Беліца
Рэчкі (Беліцкі сельсавет)

**Рэ́чкі** — вёска ў Сеньненскім раёне Віцебскай вобласьці. Рэчкі ўваходзяць у склад Беліцкага сельсавету.

## Крыніцы

Катэгорыя:Беліцкі сельсавет (Сеньненскі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Сеньненскага раёну
Рэчкі (неадназначнасьць)

Назву **Рэ́чкі** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Берасьцейская вобласьць:
** Рэчкі — вёска ў Івацэвіцкім раёне

* Віцебская вобласьць:
** Рэчкі — вёска ў Лёзьненскім раёне
** Рэчкі — вёска ў Багушэўскім сельсавеце Сеньненскага раёну 
** Рэчкі — вёска ў Беліцкім сельсавеце Сеньненскага раёну 
** Рэчкі — вёска ў Талачынскім раёне
** Рэчкі — вёска ў Шаркоўшчынскім раёне

* Гомельская вобласьць:
** Рэчкі (нежыл.) — вёска ў Веткаўскім раёне

* Магілёўская вобласьць:
** Рэчкі 1 — вёска ў Магілёўскім раёне
** Рэчкі 2 — вёска ў Магілёўскім раёне

* Менская вобласьць:
** Рэчкі — былая вёска ў Барысаўскім раёне
** Рэчкі — вёска ў Даўгінаўскім сельсавеце Вялейскага раёну 
** Рэчкі — вёска ў Крывасельскім сельсавеце Вялейскага раёну
** Рэчкі — вёска ў Ігуменскім раёне
** Рэчкі — вёска ў Койданаўскім раёне

### [[Расея]]
* Пскоўская вобласьць:
** Рэчкі — вёска

* Маскоўская вобласьць:
** Рэчкі — вёска ў Каломенскім раёне

## Глядзіце таксама
* Рэчка
* Рэчыца
* Рэчыцы
Ізяслаў

Назву **Ізясла́ў** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Украіна]]
* Ізяслаў — горад у Хмяльніцкай вобласьці

## Прозьвішчы
* Ізяслаў Уладзімеравіч
Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны (2012)

**Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны 2012 году** () — адбыліся 28 кастрычніка 2012 году, на якіх быў абраны склад Вярхоўнай Рад Ўкраіны 7-га скліканьня. Выбары адбыліся паводле зьмяшанай выбарчай сыстэмы. У прапарцыйнай частцы пераадолелі пяціадсоткавы бар’ер пяць партыяў: Партыя Рэгіёнаў, УА «Бацькаўшчына», УДАР, КПУ, УА «Свабода».

## Выбарчая сістэма
Выбары адбыліся паводле зьмяшанай выбарчай сыстэмы. Палову (225 дэпутатаў) ад канстытуцыйнага складу Вярхоўнай Рады (450) выбарцы абіралі ў адмамандатных (мажарытарных) акругах. Перамагаў той кандыдат, які атрымаў болей галасоў выбарцаў, чым астатнія. Другая палова мандатаў разьмяркоўвалася паміж партыямі, за сьпісы якіх прагаласавала звыш 5% выбарцаў. Мандаты разьмяркоўваліся прапарцыйна да атрыманых партыямі адсоткаў.

## Партыі, якія зарэгістраваныя на выбарах па прапарцыйнай сыстэме

Усяго Цэнтральная Выбарчая Камісія Ўкраіны зарэгістравала 22 сьпісы партыяў, адна партыя (Украінская плятформа «Сабор») зьнялася з выбараў.

* *Палітычная партыя [[Украінская плятформа «Сабор»]] (адмовілася ад удзелу ў выбарах па сьпісу 15.10.2012)*
* Сацыялістычная Партыя Ўкраіны
* Камуністычная партыя Ўкраіны
* партыя Палітычнае аб’яднаньне «Родная Айчына»
* Партыя «Расейскі блёк»
* Партыя Натальлі Каралевскай «Украіна — Наперад!»
* Палітычная партыя Усеўкраінскае аб'яднаньне «Грамада»
* Палітычная партыя Украінская Нацыянальная Асамблея
* Лібэральная партыя Украіны
* Палітычная партыя «Новая палітыка»
* Палітычная партыя Усеўкраінскае аб'яднаньне «Свабода»
* Украінськая партыя «Зялёная плянэта»
* Партыя пэнсыянэраў Украіны
* Палітычная партыя «Наша Украіна»
* Палітычная партыя «Зялёныя»
* Партыя Зялёних Украіны
* Палітычная партыя «УДАР» (Украінскі Дэмакратычны Альянс за Рэформы) Віталя Клічко" 
* Палітычная партыя «Украіна будучыні»
* Палітычная партыя Усеўкраінскае аб'яднаньне «Бацькаўшчына»
* Партыя рэгіёнаў 
* Палітычная партыя «Народна-працоўны звяз Украіны»
* Радыкальная Партыя Алега Ляшко

## Перадвыбарная кампанія
Паводле Закону, перадвыбарная кампанія распачалася за 90 дзён да дня выбараў.

## Вынікі
### Прапарцыйная частка выбараў

### Выбары ў аднамандатных акругах

### Агульныя вынікі

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Інфармацыйны сэрвіс Цэнтральнай выбарчай камісіі Ўкраіны па выбарах ў Вярхоўную Раду Ўкраіны 2012
* Агляд асноўных партыяў на выбарах
* Рэйтынгі ад Кіеўскага міжнароднага інстытуту сацыялёгіі наконт выбараў 2012

Катэгорыя:Парлямэнцкія выбары ва Ўкраіне
Вільчашы

**Вільчашы́** — вёска ў Івейскім раёне Гарадзенскай вобласьці. Вільчашы ўваходзяць у склад Лелюкінскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 59 чалавек
* 1999 год — 71 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Лелюкінскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Івейскага раёну
Юркавічы

Назву **Ю́ркавічы** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Гомельская вобласьць:
** Юркавічы — вёска ў Веткаўскім раёне

* Менская вобласьць:
** Юркавічы — вёска ў Койданаўскім раёне
** Юркавічы — вёска ў Лагойскім раёне

## Падвойныя назвы
* Старыя Юркавічы

## Глядзіце таксама
* Юркава
* Юркаўка
* Юркаўляны
* Юркаўшчына
* Юрковічы
* Юркоўшчына
Стойлы

**Сто́йлы** — вёска ў Пружанскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Стойлы ўваходзяць у склад Шчарчоўскага сельсавету.

## Геаграфія
Стойлы знаходзяцца за 33 км на паўднёвы захад ад Пружанаў, 40 км ад чыгуначнай станцыі Аранчыцы на лініі Баранавічы — Берасьце.

Рака Левая Лясная.

## Мінуўшчына
За расейскім часам — у Старуноўскай воласьці Пружанскага павету Гарадзенскай губэрні.

За польскім часам — у гміне Гарадзечна Пружанскага павету Палескага ваяводзтва.

Зь верасьня 1939 року ў складзе БССР, з 15 студзеня 1940 у Шарашоўскім, з 17 сьнежня 1956 у Пружанскім раёнах Берасьцейскай вобласьці.

Некалі ў вёсцы працаваў вадзяны млын на рацэ Левая Лясная, мясцовыя жыхары гандлявалі рыбай. У 1950-я падчас мэліярацыйных працаў рэчышча ракі было адведзенае ўбок, і яна абязводзела. Пасьля таго, як перастаў існаваць калгас, пачала занепадаць уся вёска.

## Насельніцтва
* XIX стагодзьдзе: 1897 год — 204 жыхары, 31 двор
* XX стагодзьдзе: пачатак стагодзьдзя — 126 жыхароў; 1921 год — 92 жыхары, 28 двароў; 1959 год — 119 жыхароў (перапіс); 1970 год — 62 жыхары; 1999 год — 11 жыхароў
* XXI стагодзьдзе: 2003 год — 12 жыхароў, 8 гаспадарак; 2005 год — 7 жыхароў, 7 двароў; 2010 год — 1 жыхар; 2012 год — 1 чалавек, 1 двор

Апошні жыхар Мікалай Тарасюк памер 14 студзеня 2015 року.

## Транспарт
Аўтамабільная дарога  Брады — Стойлы.

## Турыстычная інфармацыя
* Музэй «Успаміны Бацькаўшчыны» ў хаце народнага майстра Беларусі Мікалая Тарасюка.

## Асобы
* Мікалай Тарасюк, народны майстар Беларусі

## Крыніцы

## Літаратура
* 

## Вонкавыя спасылкі

* Прагноз надвор’я ў Стойлах

Катэгорыя:Шчарчоўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пружанскага раёну
Шчарбы (Берасьцейская вобласьць)

**Шчарбы́** (таксама — *Шчэ́рбы*) — вёска ў Пружанскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Шчарбы ўваходзяць у склад Шчарчоўскага сельсавету.

## Геаграфія
Шчарбы знаходзяцца за 36 км на паўднёвы захад ад Пружанаў, 19 км ад чыгуначнай станцыі Тэўлі на лініі Баранавічы — Берасьце. Рэчка Левая Лясная.

## Мінуўшчына
За расейскім часам — у Гарадзечанскай воласьці Пружанскага павету Гарадзенскай губэрні. Паводле перапісу 1897 року 383 жыхары, 46 двароў. На пачатку XX стагодзьдзя 406 жыхароў.

За польскім часам — у гміне Гарадзечна Пружанскага павету Палескага ваяводзтва. У 1921 року 548 жыхароў, 139 двароў.

Зь верасьня 1939 року ў складзе БССР, з 15 студзеня 1940 у складзе Пружанскага раёну Берасьцейскай вобласьці.

## Насельніцтва
* XX стагодзьдзе: 1959 год — 283 жыхары (перапіс); 1970 год — 291 жыхар; 1999 год — 80 жыхароў
* XXI стагодзьдзе: 2003 год — 69 жыхароў, 45 гаспадарак; 2005 год — 58 жыхароў, 40 двароў; 2010 год — 40 жыхароў

## Транспарт
Аўтамабільная дарога  Шчарбы — Аляксандраўка.

## Крыніцы

## Літаратура
* 

Катэгорыя:Шчарчоўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пружанскага раёну
Шчарбы

Назву **Шчарбы** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Шчарбы — вёска ў Пружанскім раёне Берасьцейскай вобласьці
* Шчарбы — вёска ў Глыбоцкім раёне Віцебскай вобласьці

## Глядзіце таксама
* Шчарбавічы
* Шчарбакі
* Шчарбакоўка
* Шчарбачы
* Шчарбёнкі
* Шчарбіны
* Шчарбіцкія
* Шчарбовічы
Тарасы

**Тарасы́** — вёска ў Пружанскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Тарасы ўваходзяць у склад Шчарчоўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 3 чалавекі
* 1999 год — 7 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Шчарчоўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пружанскага раёну