Школа імя Якуба Коласа (Мікалаеўшчына)

**Мікала́еўшчынская сярэ́дняя шко́ла імя́ Яку́ба Ко́ласа** — сярэдняя навучальная ўстанова ў вёсцы Мікалаеўшчыне Стаўпецкага раёну Менскай вобласьці.

Будынак школы пабудаваны ў 1940—1948 гадах пры падтрымцы Народнага паэта Беларусі Якуба Коласа.

## Гісторыя
Школа была заснавана ў 1866 годзе як народнае вучылішча пры Мікалаеўскай царкве, заняткі ў якім праводзіліся толькі ўзімку. Падчас знаходжаньня мястэчка ў складзе Польшчы адукацыя адбывалася на польскай мове. Пасьля далучэньня Заходняй Беларусі да БССР, у Мікалаеўшчыне была адчынена сямігодка, у якой працавалі больш за 10 настаўнікаў, палова зь якіх была ўраджэнцамі гэтых мясьцінаў. Школу наведвалі ня толькі дзеці, але і дарослыя.

У 1940 годзе ў Мікалаеўшчыне адбыўся вялікі пажар, які зьнішчыў большую частку мястэчка, у тым ліку і школу. У пачатку 1940 году пачалася адбудова школы на новым месцы, якая прыпынілася з-за пачатку вайны. Шмат увагі ўзьвядзеньню школы ўдзяліў ураджэнец гэтых мясьцін Якуб Колас. У лісьце свайму сябру, першаму дырэктару гэтай навучальнай установы Ігнату Міцкевічу ён пісаў: «*Як толькі прыеду на Беларусь, займуся мікалаеўшчынскімі справамі. Школу трэба паставіць, зрабіць яе на зайздрасьць людзям*». Намаганьні паэта, які хадайнічаў, каб, напрыклад, выдзелілі для будаўніцтва лес, апраўдаліся: 1 кастрычніка 1948 году ў новым двухпавярховым будынку з калёнамі пачаліся заняткі.. У будынку знаходзіліся 11 вучэбных клясаў, спартовая зала, бібліятэка, фізічны і хімічны кабінэты і іншыя памяшканьні. Школа адной зь першых у Беларусі ў 1967—1968 навучальным годзе ўзяла курс на паглыбленае вывучэньне беларускай мовы і літаратуры. У 1960-я гады будынак навучальнай установы быў капітальна адрамантаваны, печкавае ацяпленьне заменена на цэнтральнае, адчынена сталовая і інтэрнат. З 1964 году ў школе працуе літаратурны кружок для пачынаючых паэтаў «Маладыя каласкі»..

#### Этнаграфічна-літаратурны музэй
У 1963 годзе была адчынена школьная філія музэю Якуба Коласа, якую штогод наведвала каля 3-5 тысячаў экскурсантаў. У 2006 годзе быў заснаваны этнаграфічна-літаратурны музэй «Спадчынны куток», які адчыняў Міхась Міцкевіч, сын Коласа. Музэй налічвае 172 прадметы ў асноўным фондзе і 105 — у дадатковым. Маюцца тры экспазыцыі: «Мой родны кут…» — месцы, зьвязаныя з жыцьцём Якуба Коласа, Мікалаеўшчына — калыска паэта і яго землякоў, Мікалаеўшчына літаратурная.. Адзін з галоўных аб’ектаў музэю — партрэт Коласа 1963 году аўтарства мастака Ўладзімера Стальмашонка, а таксама альбом зь вёскі Пінкавічы Пінскага раёну, дзе выкладаў у свой час пісьменьнік, у якім ёсьць успаміны тагачасных вучняў настаўніка.

## Навучэнцы
* Канстанцін Міцкевіч (Якуб Колас) — адзін з заснавальнікаў сучаснай беларускай літаратуры, Народны паэт Беларусі
* Міхась Міцкевіч (Антось Галіна) — беларускі грамадзка-культурны, сьвецкі і рэлігійны дзяяч
* Язэп Лёсік — беларускі нацыянальны дзяяч, пісьменьнік, старшыня Рады Беларускай Народнай Рэспублікі
* Мікалай Маляўка — беларускі паэт і перакладчык
* Уладзімер Мархель — беларускі літаратуразнаўца і паэт
* Сымон Белы — беларускі пісьменьнік, заслужаны настаўнк БССР
* Міхась Белы — беларускі грамадзка-палітычны дзяяч, які выступаў супраць палітыкі русыфікацыі Беларусі
* Лявон Белы — беларускі публіцыст, які выступаў супраць палітыкі русыфікацыі Беларусі
* Алесь Рыбак — беларускі пісьменьнік
* Алесь Сянкевіч — беларускі грамадзкі і палітычны дзяяч, навуковец, публіцыст
* Павал Дземідовіч — дасьледнік беларускай этнаграфіі і фальклёру
* Алесь Камароўскі — беларускі пісьменьнік
* Яўген Хвалей — беларускі паэт, крытык, публіцыст
* Іван Ксяневіч — прафэсар, ляўрэат Дзяржаўнай прэміі СССР за трактар МТЗ-80

## Крыніцы

Катэгорыя:Мікалаеўшчына