Сакольнік Томаш

«**Сако́льнік То́маш**» або «**Каро́ль со́калаў**» (, , , , , ) — мастацкі фільм рэжысэра Вацлава Ворлічка 2000 року, сьфільмаваны паводле аднайменнага раману . Сумесная вытворчасьць Славаччыны, Чэхіі, Польшчы, Вугоршчыны, Нямеччыны і Францыі.

## Сюжэт
XVI стагодзьдзе. Чатырнаццацігадовы Томаш () жыве разам з бацькам (), дзедам Мэтодам (Андрэй Мойжыш) і сястрычкаю Агатаю (Люцыя Баратава) на ўлоньні прыроды. Бацька, падконны князя Баладора () з суседняга замку, апякуецца ягоным табуном. Хлопчык з маленства мешкае ў гарах, ведае кожны іхні куточак і мае надзвычайную здольнасьць разумець мову зьвяроў і птушак.

Пасьля таго як бацьку, княскага падконнага, загрызьлі ваўкі, Томаш зь дзедам ідуць у Баладораў замак, каб папрасіць лапік зямлі. Томаш упершыню сутыкаецца зь несправядлівасьцю і гвалтам. Баладораў сакольнік Івэр (Іржы Лангмаер) ашуквае і б’е старога Мэтода, які выклікае ягоны гнеў толькі за тое, што паважае ранейшага сакольніка, таямнічага і ганарлівага Вагана. Той зь іх, хто здолее спаймаць каралеўскага сокала з залатым мэдалём, які кружляе недзе над лясамі, стане найвялікшым і найгалоўным сакольнікам у краі.

Томаш у замку вызваляе княскага служку Вінка (), пакаранага дваццацьцю ўдарамі плецьцю за разьбіты жбан. Скарыстаўшыся нагодай, Томаш сядае на каня, які вязе лячэбную гразь для Баладора і, здолеўшы яго зацугляць, пасьпяхова выпрошвае ў князя зямельны надзел. У замку акурат у гэты час вялікае ўзрушэньне: малодшая Баладорава дачка Фарміна (Клара Яндава) сьвяткуе сваё шаснаццацігодзьдзе і неўзабаве мае ўзяць шлюб з ваяводзічам Вострыкам (Яраслаў Жваста), сынам валадара суседняй дзяржавы. Баладор прагне, каб Фарміна выйшла за сапраўднага мужчыну, бо муж старэйшай дачкі Сафіі () служыць хіба прадметам кпінаў свайго цесьця.

Фарміне падабаецца свой нарачоны, аднак яна зьбянтэжаная ягонай сарамлівасьцю. Таму, калі Томаш выпадкова трапляе на іхнія заручыны, яна з ахвотаю згаджаецца патанчыць зь ім разам. Томаш закахаўся ў Баладораву дачку, зь якой яны аднаго ўзросту, аднак тая ўспрымае яго толькі як сябра.

Аднаго дня Томаш ратуе рудога Вінка, на якога Івэр са сваімі памагатымі нацкавалі любімага сабаку Баладора — Перуна. Томаш, паразмаўляўшы зь Перуном, пераўтварае яго з грознага вартаўніка ў гульлівае шчанё. За гэта яму пагражае суворае пакараньне, і Томаш уцякае, калі ў іхні стан прыходзяць служкі Баладора. Дарога прыводзіць яго да хаціны былога сакольніка Вагана (), які страціў сваю пасаду праз інтрыгі Івэра. Томаш уважліва сачыў за каралеўскім сокалам і з часам здолеў «угаварыць» яго на прыручэньне, ведаючы, што за гэтага сокала Баладор вярнуў бы Вагану ягоную пасаду. Ваган, адкрыўшы здольнасьці хлопчыка, разумее, што той стане годным пераемнікам на пасадзе княскага сакольніка.

Падступны Івэр, які сам марыць заняць месца першага сакольніка, пляце інтрыгі супраць свайго суперніка. Калі Вострык зь сям’ёй едзе ў замак Баладора на вясельле, Івэр выкрадае яго і, зламаўшы таму нагу, кідае ў пячэры пасярод лесу на скананьне. Пасьля, прывезшы падроблены доказ, паведамляе князю Баладору, што Ваган з Томашам забілі Вострыка, і тых кідаюць у вязьніцу. Вясельле Фарміны пад пагрозай, а абвінавачаных вырашаюць павесіць.

Аднак Томаш здолеў уцячы зь вязьніцы і з дапамогаю прыручанага Караля сокалаў адшукаць Вострыка. Яны вяртаюцца ў замак у той момант, калі шыбеніца ўжо падрыхтаваная. Баладор выбачаецца за агавор сакольніка, а Івэра і судзьдзю высылае з краю.

## Акторы
* Браньё Голічак — *Томаш*
* Юрай Кукура — *князь Баладор*
* Клара Яндава — *Фарміна*
* Вальдэмар Каўнацкі — *Ваган*
* Іржы Лангмаер — *Івэр*
*  — *Данат*
*  — *Катарына*
* Яраслаў Жваста — *Вострык*
* Агнешка Вагнэр — *Сафія*
*  — *Густаў*
* Андрэй Мойжыш — *Мэтод*
* Любамір Касьцельны — *Вінка*
* Людавіт Цытэль — *Зубар*
* Люцыя Баратава — *Агата, сястра Томаша*
* Уладзімер Едляўскі — *бацька Томаша*
* Эрык Пецяўскі — *Штэфан*
*  — *Цэдрык*
*  — *агучваньне*

## Узнагароды
* 2-і прыз дарослага журы на  (Вацлаў Ворлічак)
* Ганаровае згадваньне на Котбускім кінафэстывалі маладога ўсходнеэўрапейскага кіно (Вацлаў Ворлічак)

## Месцы здымак
Здымкі замку Баладора адбываліся ў месцы  і часткова ў Ораўскім замку. Прыродныя сцэны таксама здымаліся на Ораве ў ваколіцах , ,  і .

Каліба, у якой Томаш з бацькам хаваліся, пасьвячы коні, знаходзіцца ля вёскі . Халупа, дзе мешкаў сакольнік Ваган, была на час здымкаў пастаўленая на лузе ў  ля .

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Чэха-Славацкая фільматэка
* 
* Онлайнавая база польскіх фільмаў
* Славацкая фільмавая база

Катэгорыя:Фільмы 2000 году
Катэгорыя:Экранізацыі кніг
Катэгорыя:Фільмы Вацлава Ворлічка
Катэгорыя:Польскія сямейныя фільмы
Катэгорыя:Польскія фантастычныя фільмы
Катэгорыя:Славацкія сямейныя фільмы
Катэгорыя:Славацкія фантастычныя фільмы
Катэгорыя:Чэскія сямейныя фільмы
Катэгорыя:Чэскія фантастычныя фільмы
Катэгорыя:Вугорскія сямейныя фільмы
Катэгорыя:Вугорскія фантастычныя фільмы
Катэгорыя:Нямецкія сямейныя фільмы
Катэгорыя:Нямецкія фантастычныя фільмы
Катэгорыя:Францускія сямейныя фільмы
Катэгорыя:Францускія фантастычныя фільмы