Шанталь Муф

**Шантáль Муф** (*па-француску*: Chantal Mouffe; 17 чэрвеня 1943, Шарлеруа, Бэльгія) - бэльгійская філёзафка, палітычная мысьлярка, прафэсарка палітычнай навукі.
## Жыцьцяпіс
Шанталь Муф навучалася ў Лёвэне, Парыжы і Эсэксе, працавала ў шматлікіх унівэрсытэтах па ўсім свеце, у Эўропе, а таксама ў ЗША, Канадзе і Лацінскай Амэрыцы. Яна таксама была прафэсаркай-кансультанткай у Гарвардзе, Корнеле, Прынстане, а таксама ў CNRS (Парыж).

У пэрыяд 1989-1995 зьяўлялася дырэктаркай праграмы ў Міжнародным філязофскім калежы ў Парыжы. У цяперашні час яна зьяўляецца прафэсаркай катэдры палітычных навук і міжнародных адносінаў Вэстмінстэрскага ўнівэрсытэту ў Злучаным Каралеўстве, дзе ўзначальвае Цэнтар дасьледаваньня дэмакратыі.

Жыве і працуе ў Злучаным Каралеўстве.
## Палітычная думка
Шанталь Муф - выдатная крытыца дэлібэратыўнай дэмакратыі (асабліва падыходаў Дж. Роўлза і Ю. Габэрмаса), яна таксама вядомая тым, што крытычна выкарыстоўвае працу Карла Шміта, галоўным чынам панятак «палітычнае», прапаноўваючы радыкалізацыю сучаснай дэмакратыі - тое, што яна называе «аганістычны плюралізм». Таксама яна вельмі цікавіцца радыкальным патэнцыялам мастацкіх практык.

Дэбютавала ў 1985 годзе з эсэ «Гегемонія і сацыялістычная стратэгія», якое напісала разам з мужам Эрнэстам Лаклаў (1935-2014), аргентынскім філёзафам і палітычным мысьляром. Аўтары паспрабавалі перарабіць сацыялісцкі праект, прапанаваўшы выйсьце, у якім апынуліся аданачасова камунісцкая лявіца і сацыял-дэмакратыя. Аўтары стаяць на пазыцыі постмарксізму і антыэсэнцыялізму. Шанталь Муф прызнала, што марксісцкія схемы аналізу больш неэфэктыўныя для аналізу новых грамадзкіх рухаў 1960-х (рух фэміністак, фэміністаў, гомасэксуалаў, мурынаў і пад.). Шанталь Муф і Эрнэст Лаклаў імкнуліся выпрацаваць тэорыю, якая б не арыентавалася выключна на эканамічную эксплёатацыю і клясавыя адносіны. Такім парадкам, праца прапанавала крытыку эсэнцыялізму, абапіраючыся на структуралісцкія і постструктуралісцкія падыходы (у вэрсіі такіх аўтараў, як Ж. Дэрыда, Ж. Лякан і М. Фуко), а таксама на канцэпт гегемоніі, прапанаваны А. Грамшы.

Існым мадэлям дэмакратыі Шанталь Муф супрацьпастаўляе ідэю і праект «радыкальнай і плюральнай дэмакратыі», якая вядзе да «радыкалізацыі сучаснай дэмакратычнай традыцыі» шляхам «пашырэньня і паглыбленьня дэмакратычнай рэвалюцыі». У цэнтры гэтай тэорыі месьціцца ідэя, што палітыка, а таксама дэмакратыя, неаддзельныя ад канфліктнага вымярэньня, якое лічыцца немагчымым ліквідаваць ніводным «рацыянальным працэсам перамоваў». То бок канфлікт у дэмакратыі - гэта не нэгатыўны элемэнт, а неабходны і важны рухавік разьвіцьця дэмакратыі. 

Апошнім часам дасьледніца да ўсяго займаецца аналізам розных формаў папулізму, у прыватнасьці левага папулізму. 

## Бібліяграфія
***Публікацыі па-ангельску:***

● Gramsci and Marxist Theory. Londres – Boston: Routledge / Kegan Paul, 1979.

● Hegemony and Socialist Strategy: Towards a Radical Democratic Politics. coécrit avec Ernesto Laclau, Londres – New York: Verso, 1985.

● Dimensions of Radical Democracy: Pluralism, Citizenship, Community. Londres – New York: Verso, 1992.

● The Return of the Political. Londres – New York: Verso, 1993.

● Deconstruction and Pragmatism. Londres – New York: Routledge, 1996.

● The Challenge of Carl Schmitt. Londres – New York: Verso, 1999.

● The Democratic Paradox. Londres – New York: Verso, 2000.

● The legacy of Wittgenstein: Pragmatism or Deconstruction. Francfort – New York: Peter Lang, 2001.

● On the Political. Abingdon – New York: Routledge, 2005.

● Agonistics: thinking the world politically. London: Verso, 2013, Chantal Mouffe et Íñigo Errejón, Podemos: In the name of the people., Lawrence and Wishart, 2016, 160 p. 

● Chantal Mouffe, Artistic Strategies in Politics and Political Strategies in Art. Tom Bieling (Ed.), 2019, Design (&) Activism: Perspectives on Design as Activism and Activism as Design, Milano: Mimesis, p. 53–57.

**''Публікацыі па-француску'':**

● Le politique et ses enjeux. Pour une démocratie plurielle. Paris: La Découverte/MAUSS, 1994.

● Quelle citoyenneté pour quelle démocratie? conférence-débat avec l'Association Démosthène, Éd. Démosthène, 1997
Hégémonie et stratégie socialiste: Vers une démocratie radicale [«Hegemony and Socialist Strategy: Towards a Radical Democratic Politics»], Besançon, Les Solitaires Intempestifs, 2009, 336 p. (ISBN 978-2-84681-245-0) 

● Agonistique: Penser politiquement le monde [«Agonistics: thinking the world politically»], Paris, Beaux-Arts de Paris éditions, 2014, 164 p. (ISBN 978-2-84056-440-9)

● Le paradoxe démocratique [«The Democratic Paradox»] , Paris, Beaux-Arts de Paris éditions, 2016, 152 p. (ISBN 978-2-84056-486-7) 

● L'illusion du consensus [«On the Political»], Paris, Albin Michel, 2016, 170 p. (ISBN 978-2-226-31493-2) 

● Chantal Mouffe et Iñigo Errejon, Construire un peuple, pour une radicalisation de la démocratie, Paris, Les éditions du Cerf, 2017, 256 p. (ISBN 978-2-204-12154-5)

● Chantal Mouffe, Pour un populisme de gauche, Paris, Albin Michel, 2018, 144 p. (ISBN 978-2-226-43529-3)

● Chantal Mouffe (trad. de l'anglais), La Révolution démocratique verte, Paris, Albin Michel, 2023, 116 p. ().

## Крыніцы

Катэгорыя:Нарадзіліся 17 чэрвеня
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1943 годзе
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Бэльгіі
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Шарлеруа
Катэгорыя:Бэльгійскія навукоўцы
Катэгорыя:Палітолягі
Катэгорыя:Філёзафы XX стагодзьдзя
Катэгорыя:Тэарэтыкі дэмакратыі
Катэгорыя:Філёзафы XXІ стагодзьдзя
Катэгорыя:Філёзафы XXI стагодзьдзя
Катэгорыя:Асобы Бэльгіі