Эрык Дальбэрг

Граф **Э́рык Да́льбэрг** (; 10 кастрычніка 1625, Стакгольм, Швэцыя — 16 студзеня 1703, там сама) — швэдзкі вайсковы інжынэр і мастак-баталіст.

## Біяграфія
Нарадзіўся ў Стакгольме. Навучаўся ў парафіяльных лютэранскіх школах, рана асірацеў. З 11-гадовага веку ў бугальтарскай школе ў Гамбургу. З 16 гадоў на службе ў адміністрацыі швэдзкага Заходняга Памор’я, у 20 гадоў атрымаў афіцэрскае званьне. З 1648 году ў Франкфурце-на-Майне, кантраляваў спагнаньне з Імпэрыі вялікай кантрыбуцыі паводле ўмоваў Вэстфальскага міру. Тут вывучаў матэматыку, архітэктуру, малюнак і фартыфікацыйнае майстэрства, замежныя мовы.

З 9 ліпеня 1656 па 13 ліпеня 1657 году ў дзейнай арміі на тэрыторыі Рэчы Паспалітай. Фактычна займаў пасаду генэральнага кватармайстра. Браў удзел у будаўніцтве фартыфікацыйных збудаваньняў на Заходнім Бугу, у тым ліку пры аблозе Берасьця ў часе другой Паўночнай вайны.

У часе Сконскай вайны браў удзел у аблозе Капэнгагену і Кронбаргу. наладзіў пераправы празь Вялікі ды Малы Бэльт, што дапамагло швэдзкаму войску атрымаць стратэгічную перавагу.

Дальбэрг удала ваяваў і зарэкамэндаваў сябе добрым грамадзянскім адміністратарам, да канца жыцьця пасьпеў атрымаць званьне генэрала артылерыі (1676), баронскую годнасьць, а вяршыняй яго разнастайнай дзейнасьці была пасада губэрнатара швэдзкіх Інфлянтаў (паўночнай Латвіі і Эстоніі). Удзельнічаў у Вялікай Паўночнай вайне.

Сышоў у адстаўку ў 1702 року ў званьні фэльдмаршала. Памёр у Стакгольме.

## Дзейнасьць
Стварыў некалькі дзясяткаў гравюр, якія падрабязна асьвятляюць дзеяньні швэдзкай арміі пад час Першай Паўночнай вайны, у тым ліку: прарыў швэдамі акружэньня злучаных польска-літоўскіх войскаў на чале з Стэфанам Чарнецкім, Ежы Любамірскім і Паўлам Янам Сапегам пад Сандомірам 4 красавіка 1656 году; бітву пад Філіпавам (22 кастрычніка 1656 году), у якой войскі швэдзкага фэльдмаршала Густава Ота Стэнбока і брандэнбурскага генэрала Георга Фрыдрыха фон Вальдэка разьбілі 12-тысячнае войска Вялікага Княства Літоўскага на чале зь Вінцэнтам Гасеўскім. Выява аблогі Берасьця 21 траўня (11 траўня па старым стылі) 1657 году — самая каштоўная графічная крыніца па гісторыі гораду дарасейскіх часоў. Перанесеныя на медзь, гравюры Дальбэрга набылі шырокую вядомасьць у Эўропе дзякуючы твору нямецкага гісторыка Самуэля Пуфэндорфа (1632—1694) *De rebus a Carlo Gustavo gestis* (выдавецтва Крыстафа Рыгеля, Нюрнбэрг, 1696), у якім былі выкарыстаныя як ілюстрацыі.

Аўтар дыярыюшу, які зьмяшчае ў тым ліку падрабязныя зьвесткі пра аблогу і захоп Берасьця 19—23 траўня 1657 году.

## Крыніцы

## Літаратура
* Алесь Белы // 
* Erik Dahlberghs Dagbok (1625—1699). Upsala—Stockholm, 1912.
* Heyduk B. Dahlbergh w Polsce. Dziennik i ryciny szwedzkie z dziejów «Potopu». 1656—1657. Wrocław etc., 1971.
* Невядомыя эпізоды «невядомай вайны». Ваенныя дзеянні Швецыі супраць ВКЛ у 1656—1657 гг. вачыма Эрыка Дальберга // Спадчына, № 3, 1999.

## Вонкавыя спасылкі
* Арыгінальны артыкул
* Алесь Белы. Невядомыя эпізоды «невядомай вайны». Ваенныя дзеянні Швецыі супраць ВКЛ у 1656—1657 гг. вачыма Эрыка Дальберга.

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Стакгольме
Катэгорыя:Удзельнікі Вялікай Паўночнай вайны
Катэгорыя:Швэдзкія вайскоўцы
Катэгорыя:Швэдзкія інжынэры
Катэгорыя:Швэдзкія мастакі і мастачкі
Катэгорыя:Памерлі ў Стакгольме
Катэгорыя:Швэдзкія картографы
Катэгорыя:Швэдзкія фэльдмаршалы
Катэгорыя:Швэдзкія графы
Катэгорыя:Швэдзкія генэрал-губэрнатары
Катэгорыя:Ваенныя інжынэры