Полацка-Віцебская даўніна

**«По́лацка-Ві́цебская даўніна́»** () ― пэрыядычны зборнік навуковых працаў, гістарычных артыкулаў і архіўных дакумэнтаў, выдаваўся Віцебскай навуковай архіўнай камісіяй у 1909—1916 гадох у Віцебску.

## Гісторыя
Да 1910 року зборнік меў назву «*Труды Витебской учёной архивной комиссии*».

Выйшла 4 выпускі:

* Труды Витебской ученой архивной комиссии за 1909/1910 год. — Витебск: Типография Насл. М. Б. Неймана, 1910. — Т. I. — 250 с.
* Полоцко-Витебская Старина. Издание Витебской ученой архивной комиссии. — Витебск: Типография Насл. М. Б. Неймана, 1911. — Т. I. — 186 с.
* Полоцко-Витебская Старина. Издание Витебской ученой архивной комиссии. — Витебск: Типография Насл. М. Б. Неймана, 1912. — Т. II. — 307 с.
* Полоцко-Витебская Старина. Издание Витебской ученой архивной комиссии. — Витебск: Типография Насл. М. Б. Неймана, 1916. — Т. III. — 339 с.

## Зьмест
Сярод працаў і артыкулаў найбольш значныя: «*Полацкі князь [[Усяслаў Чарадзей|Усяслаў]] і ягоны час*» () выкладчыка Віцебскага настаўніцкага інстытуту Д. С. Леанардава, «*Казаньні [[Ісьляндзкія сагі|ісьляндзкіх]], або скандынаўскіх, сагаў пра [[Полацак]], [[Сьпіс полацкіх князёў|князёў полацкіх]] і раку [[Дзьвіна|Дзьвіну]]*» (), «*Рысунак м. [[Віцебск|Віцебску]] 1664 году*» (), «*Малюнкі [[Фартэцыя|фартэцыяў]], пабудаваных на загад [[Цары маскоўскія|цара]] [[Іван Жахлівы|Івана Жахлівага]] пасьля заваяваньня Полацку ў 1563 г.*» (), «*Гістарычны нарыс Віцебскае Беларусі*» (), «*Спосабы заворкі зямлі й засеву хлябоў у Беларусі й у [[Вялікае Княства Літоўскае|Вялікім княстве Літоўскім]] напрыканцы 16 і ў пачатку 17 стст.*» ()  (па А. Гваніні) А. П. Сапунава, «*Помнікі царкоўнае даўніны Полацка-Віцебскага краю й іх захаваньне*» () віцебскага лекара і краязнаўцы П. М. Красавіцкага, «*[[Езуіты]] ва ўсходняй частцы Беларусі з 1579 па 1772 г.*» () І. Я. Мітрашэнка, «*Мястэчка [[Бешанковічы]]*» () І. С. Рабініна

У зборніках зьмяшчаліся матэрыялы пра Грунвальдзкую бітву, пра гістарычны камень ваяводы Воўчага Хваста з гарадзішча Масковічаў, пра Полацкі кадэцкі корпус, Успаміны пілігрымаў пра Сьвята-Эўрасіньеўскія дні у траўні 1910 року, успаміны ўдзельнікаў франка-расейскай вайны 1812 року на тэрыторыі Беларусі (паўкоўнака Карпава, маркіза дэ Пастарэ), дакумэнты пра вайну 1812 на Віцебшчыне, справаздачы пра працы Віцебскай навуковай архіўнай камісіі і інш.

Артыкулы ў 3-м выпуску зборніка ― князя А. М. Дандукава-Корсакава «*Старажытны помнік „Воўчага хваста“ ў краіне [[Радзімічы|радзімічаў]]*» () і Г. Ванкеля «*Эратычны валун зь [[Фінікійская пісьмовасьць|фінікійскім надписам]], знойдзены каля[[Смаленск|Смаленску]] ў [[Расея|Расеі]]*» () ― да цяперашняга часу зьяўляюцца прадметам спрэчкі між архіёлягаў і філёлагаў. Трактаваньні навукоўцамі надпісаў на Пнявіскім камні вельмі разнастайны.

## Літаратура

* *Шумейка М. Ф.* «По́лацка-Віцебская даўніна́» // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 12: Палікрат — Праметэй (белор.) / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн.: БелЭн, 2001. — С. 454. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0198-2.
* *Пивовар Н.* Исследователи Полоцко-Витебской старины XVI-1944. ― Витебск, 2006.
* *Улащик Н. Н.* Очерки по археографии и источниковедению истории Белоруссии феодального периода. ― М., 1973.
* *Улащик Н. Н.* Введение в изучение белорусско-литовского летописания. — М., 1985.
* *Шумейко М. Ф.* История белорусской археографии / Археография: курс лекций. — Мн.: БГУ, 2005.
* Актуальныя праблемы крыніцазнаўства айчыннай гісторыі. Матэрыялы міжнародной навукова-практычнай канферэнцый, прысвечанай 450-годдзю віцебскага гарадскога права і 100-годдзю выдания першай кнігі зборніка «Полоцко-Витебская старина». Вицебск, 6-7 кастрычніка 2011. ― Вицебск: УА «ВДУ імя П. М. Машэрава», 2011.

## Вонкавыя спасылкі

* Полоцко-Витебская старина
Катэгорыя:Археаграфія ў Беларусі
Катэгорыя:Крыніцы па гісторыі Вялікага Княства Літоўскага
Катэгорыя:Гісторыя Полацку
Катэгорыя:Гісторыя Віцебску
Катэгорыя:Кнігі 1909 году