Мікулін

**Мікулін** () — вёска ў Расеі, на беразе возера Галабаю. Уваходзіць у склад Перавалоцкага сельскага пасяленьня Руднянскага раёну Смаленскай вобласьці. Насельніцтва на 2007 год — 127 чалавек. Знаходзіцца за 7 км на поўнач ад Рудні, за 6 км ад беларуска-расейскай граніцы; за 5 км ад аўтамабільнай дарогі Рудня — Парэчча.

Мікулін або Мікуліна Гарадзішча — даўняе мястэчка гістарычнай Віцебшчыны, старажытны замак Вялікага Княства Літоўскага, на этнічнай тэрыторыі беларусаў. Да нашага часу тут захаваўся былы касьцёл Сьвятога Антонія, помнік архітэктуры XVIII ст., часткова зруйнаваны ў выніку маскоўскай перабудовы.

## Гісторыя
### Вялікае Княства Літоўскае

Упершыню Мікулін ўпамінаецца ў Сьпісе рускіх гарадоў далёкіх і блізкіх (канец XIV ст.) як «літоўскі» замак. Ён уваходзіў у Віцебскі павет Віцебскага ваяводзтва Вялікага Княства Літоўскага. У XVI ст. Мікулін быў цэнтрам воласьці ў валоданьні князёў Лукомскіх.

Пазьней Мікулін значыцца як мястэчка, уладаньне князёў Агінскіх. У 1720 годзе Мар’ян Агінскі фундаваў тут касьцёл Сьвятога Антонія, пры які пачаў дзеяць кляштар бэрнардынаў.

### Пад уладай Расейскай імпэрыі
У выніку першага падзелу Рэчы Паспалітай (1772 год) Мікулін апынуўся ў складзе Расейскай імпэрыі, у Аршанскім павеце Магілёўскай губэрні. Па здушэньні нацыянальна-вызвольнага паўстаньня (1863—1864) 27 траўня 1866 году расейскія ўлады гвалтоўна перарабілі тутэйшы касьцёл пад царкву Маскоўскага патрыярхату.

На мяжы XIX—XX стагодзьдзяў у Мікуліне было 73 двары, дзеялі царква і 3 юдэйскія малітоўныя школы, працавала расейская народная вучэльня (з 1875 году).

### Найноўшы час
25 сакавіка 1918 году згодна з Трэцяй Устаўной граматай Мікулін абвяшчаўся часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 году згодна з пастановай І зьезду КП(б) Беларусі ён увайшоў у склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала мястэчка разам зь іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. У 1924 годзе Мікулін не вярнулі БССР. Статус паселішча панізілі да вёскі.


Mikulin, Bernardynski. Мікулін, Бэрнардынскі (1941-42).jpg|Былы касьцёл па маскоўскай перабудове, 1941—1942 гг.
Mikulin, Bernardynski. Мікулін, Бэрнардынскі (1941-43).jpg|Былы касьцёл, 
Mikulin, Bernardynski. Мікулін, Бэрнардынскі (1941-43) (2).jpg|Каля касьцёла, 
Mikulin, Bernardynski. Мікулін, Бэрнардынскі (1941-43) (3).jpg|Каля касьцёла, 


## Насельніцтва
### Дэмаграфія
* **XIX стагодзьдзе**: 1897 год — 1527 чал., у тым ліку 1171 юдэй
* **XX стагодзьдзе**: 1910 год — 1043 чал.; 1998 год — 159 чал.; 1999 год — 155 чал.
* **XXI стагодзьдзе**: 2007 год — 127 чал.

### Інфраструктура
У Мікуліне працуюць пачатковая школа і амбуляторыя.

## Турыстычная інфармацыя
### Славутасьці
У ваколіцах Мікуліна 2 гарадзішчы, селішча, курганная група.

* Касьцёл Сьвятога Антонія (XVIII ст.; цяпер царква Сьвятой Тройцы Маскоўскага патрыярхату)

### Страчаная спадчына
* Кляштар бэрнардынаў (1720)

## Асобы
* Канстанцін Касмачоў (1911—1992) — беларускі мастак

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 
* Иванов Ю. Г., Агинская Е. Н., Иванова О. Ю., Халхатов Р. А. Страницы истории Смоленщины. — Смоленск, 2007.
* Смоленская область: Энциклопедия в 2 т. / Редкол.: Г. С. Меркин (отв. ред.) и др. Т. 2: А—Я. — Смоленск: СПГУ, 2003. — 624 с.

## Вонкавыя спасылкі
* 

Катэгорыя:Населеныя пункты Руднянскага раёну