Параф’янава

**Параф’я́нава** — вёска ў Беларусі, на рацэ Галядзе. Цэнтар сельсавету Докшыцкага раёну Віцебскай вобласьці. Знаходзіцца за 10 км ад Докшыцаў, за 2 км ад чыгуначнай станцыі Параф’янаў (лінія Маладэчна — Полацак); на аўтамабільнай дарозе Мядзел — Докшыцы.

Параф’янава — даўняе мястэчка гістарычнай Ашмяншчыны (частка Віленшчыны).

## Назва
Існуюць тры варыянты напісаньня тапоніму: *Парфенава*, *Параф’янава* () і *Параф’янаў* (). Форму *Парфенава* дагэтуль ужываюць мясцовыя жыхары, таксама яе выкарыстаў пісьменьнік Кастусь Акула ў рамане «Гараватка». Аднак абедзьве назвы (*Парфенава* і *Параф’янава*) лічацца традыцыйнымі. З гэтый прычыны існуе два тлумачэньні паходжаньня тапоніму: ад слова «парафія» альбо ад імя Парфен.

## Гісторыя

### Вялікае Княства Літоўскае

Першы пісьмовы ўпамін пра Параф’янава датуецца 1435 годам. У 1559 годзе маёнтак налічваў 66,5 сох і 17 земляў (надзелаў бедных сялянаў, якія ня мелі цяглавой жывёлы).

Згодна з адміністрацыйна-тэрытарыяльнай рэформай 1565—1566 гадоў Параф’янава ўвайшло ў склад Ашмянскага павету Віленскага ваяводзтва. У 1630 годзе тут узьвялі драўляны касьцёл.

### Пад уладай Расейскай імпэрыі
У выніку другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793 год) Параф’янава апынулася ў складзе Расейскай імпэрыі, у Вялейскім павеце Менскай, пазьней Віленскай губэрні. 18 жніўня 1795 году расейскія ўлады канфіскавалі маёнтак у Віленскай архідыяцэзіі, як і большасьць іншых уладаньняў Каталіцкай царквы. У розныя часы Параф’янавам валодалі Пшазьдзецкія, Тышкевічы, Слатвінскіх. Каля 1880 году тут збудавалі бровар. У 1902—1906 гадох за 2 км ад мястэчка праклалі Балагоўска-Сядлецкую чыгунку.

За часамі Першай сусьветнай вайны ў лютым 1918 году Параф'янава занялі войскі Нямецкай імпэрыі.

### Найноўшы час
25 сакавіка 1918 году згодна з Трэцяй Устаўной граматай Параф’янава абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 году ў адпаведнасьці з пастановай І зьезду КП(б) Беларусі яно ўвайшло ў склад Беларускай ССР. Згодна з Рыскай мірнай дамовай 1921 году Параф’янава апынулася ў складзе міжваеннай Польскай Рэспублікі, дзе стала цэнтрам гміны Дунілавіцкага павету Наваградзкага, з 1922 году Віленскага ваяводзтва.

У 1939 годзе Параф’янава ўвайшло ў БССР, дзе 12 кастрычніка 1940 году стала цэнтрам сельсавету. Статус паселішча панізілі да вёскі. На 2000 год тут было 486 двароў. У 2000-я гады Параф’янава атрымала афіцыйны статус «аграгарадку».


Parafjanava, Maci Božaj. Параф’янава, Маці Божай (1900).jpg|Будоўля касьцёла, каля 1900 г.
Parafjanava, Čyhunačnaja. Параф’янава, Чыгуначная (1907).jpg|Чыгуначная станцыя, 1907 г.  
Parafjanava. Параф’янава (1900-14).jpg|Чыгуначная станцыя, да 1915 г.
Parafjanava, Maci Božaj. Параф’янава, Маці Божай (1941).jpg|Касьцёл, 1941 г.


## Насельніцтва

### Дэмаграфія
* **XIX стагодзьдзе**: 1886 год — 45 чал. (24 муж. і 21 жан.)
* **XX стагодзьдзе**: 1921 год — 453 чал.; 1999 год — 1181 чал.; 2000 год — 1236 чал.
* **XXI стагодзьдзе**: 2010 год — 1040 чал.

### Інфраструктура
У Параф’янаве працуюць сярэдняя школа, лякарня, бібліятэка, дом культуры, пошта.

## Забудова

### Вуліцы і пляцы
У тэлефонным даведніку 1939 году ўпамінаецца Прамысловая вуліца.

## Турыстычная інфармацыя

### Славутасьці
* Бровар (1880)
* Касьцёл Найсьвяцейшай Панны Марыі (1904)
* Сьвіран (1930-я)

### Страчаная спадчына
* Касьцёл Найсьвяцейшай Панны Марыі (1630)

## Галерэя

Parafjanava, kaścioł (3.06.2008).jpg|Касьцёл
Parafjanava. Параф’янава (2008).jpg|Касьцёл з боку апсыды
Parafjanava. Параф’янава (06.2008).jpg|Сьвіран
Parafjanava, novy kaścioł (3.06.2008).jpg|Новы касьцёл каля станцыі


## Асобы
* Мечыслаў Бабровіч (1891—1915) — беларускі крытык, публіцыст і празаік
* Юры Гіль (1942—2008) — беларускі грамадскі дзяяч; пахаваны ў Параф’янаве

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 
* 

## Вонкавыя спасылкі
* 
* Януковіч Ю. Жыватворнае веры крыніца, Звязда, 12 лістапада 2014 г.