Леанід Шварцман

**Леанід Аронавіч Шварцман** (, Менск — ) — савецкі і расейскі рэжысэр-мультыплікатар і мастак мультыплікацыйнага кіно. Працаваў пераважна з рэжысэрамі Львом Атаманавым, Раманам Качанавым, Іванам Уфімцавым, Іванам Аксенчуком. Народны мастак Расейскай Фэдэрацыі (2002). Ляўрэат Прэміі Прэзыдэнта Расейскай Фэдэрацыі (2017).

Зрабіў вялікі ўклад у разьвіцьцё савецкай і расейскай анімацыі. Фільмы, над якімі працаваў мастак, складаюць аснову залатой калекцыі: «Пуньсовенькая кветачка», «Залатая антылёпа», «Сьнежная каралева», «Рукавічка», «Кракадзіл Гена», «Чабурашка», «Шапакляк», сэрыі фільмаў «38 папугаяў» і «Кацяня па імі Гаў».

## Жыцьцяпіс
Нарадзіўся ў Менску ў сям’і бугальтара Арона Нахманавіча Шварцмана, ураджэнца Вільні, і хатняй гаспадыні Рахіль Саламонаўны Шварцман, якая было родам зь Менску. У сям’і гаварылі на ідышы. Акрамя Леаніда, у Шварцманаў былі таксама сын Навум і дачка Эта. Бацька Леаніда Аранавіча памёр ў 1934 годзе, яго зьбіла машына. Падлеткам пераехаў у Ленінград, дзе ўжо пасялілася яго старэйшая сястра. Маці Леаніда Арановіч (ён перавёз яе туды перад Вялікай Айчыннай вайной) загінула ў 1942 годзе падчас блякады Ленінграду.

Сам Леанід у час Вялікай Айчыннай вайны Шварцман працаваў токарам на Кіраўскім заводзе ў Ленінградзе, а зь лістапада 1941 году, калі завод эвакуявалі — на танкавым заводзе ў Чэлябінску.

У 1945 годзе прыехаў у Маскву, паступіў ва Ўсерасейскі дзяржаўны інстытут кінэматаграфіі імя С. А. Герасімава (УДІК).

З 1948 году працаваў на кінастудыі «Саюзмультфільм», у 1951 годзе скончыў УДІК з дыплёмам мастака-пастаноўшчыка мультфільмаў, у тым жа годзе працаваў як мастак-пастаноўшчык у суаўтарстве з Аляксандрам Вінакуравым, з 1963 году пачаў працаваць самастойна, а з 1975 — як рэжысэр.

У якасьці мастака-пастаноўшчыка Шварцман працаваў над мультфільмамі «Аленькая кветачка», «Залатая антылёпа», «Сьнежная каралева», «Кацяня па імені Гаў», «Дзядзька Сьцёпа — міліцыянэр», «Рукавіца», чатырма мультфільмамі пра Кракадзіла Гену і «38 папугаяў». Многія з гэтых карцін былі адзначаны прызамі міжнародных фэстываляў.

Шварцман стварыў аблічча аднаго з самых вядомых пэрсанажаў савецкай анімацыі — Чабурашкі. Ён таксама вядомы як ілюстратар дзіцячых кніг і клясычных літаратурных твораў.

## Узнагароды
* ордэн Аляксандра Неўскага
* Мэдаль «За абарону Ленінграду»,
* Заслужаны мастак РСФСР (1981),
* Народны мастак Расейскай Фэдэрацыі (2002).
* прыз «За ўклад у прафэсію»
* ляўрэат прэміі «Галівуд — дзецям» Дзіцячага фонду Одры Хэпбёрн.

## Крыніцы

## Літаратура
* Абрамова Н. Н. Классик по имени Лёля в стране Мультипликации. — М.: Ключ-С, 2010. — 164 с. — 1000 экз. — ISBN 978-5-93136-132-1.

## Вонкавыя спасылкі

* Шварцман Леонид (Израиль) Аронович — Аниматор.ру
* Выставка «Шварцман, который нарисовал Чебурашку» 15.04.2011
* Шварцман, который нарисовал Чебурашку. Первая полномасштабная ретроспективная выставка Народного художника РФ Леонида Ароновича Шварцмана, приуроченная к его 90-летнему юбилею
* Вождь кукольного пролетариата
* 38 попугаев и ещё одно крылышко Лариса Малюкова «Новая газета» 30.06.2003
* Интервью с Леонидом Шварцманом Капков С. «ГАЗЕТА» 11.07.2004
* Как я нарисовал Чебурашку  Олег Матвеев «Мослента.ру» 12.05.2015
* Maya Balakirsky Katz, «Tropical Russian Bears: Jews and Soviet Animation during the Cold War» Images: A Journal of Jewish Art and Visual Culture 8 (2015): 1-25.
* Леонид Шварцман: «Авторство Чебурашки я доказать не смог»

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Менску
Катэгорыя:Выпускнікі Ўсерасейскага дзяржаўнага інстытуту кінэматаграфіі
Катэгорыя:Савецкія мультыплікатары
Катэгорыя:Расейскія мультыплікатары
Катэгорыя:Стогадовыя жыхары