open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Марка Шчэпавіч

**Ма́рка Шчэ́павіч** (;  23 траўня 1991 году, Бялград, Югаславія) — сэрбскі футбольны нападнік клюбу «Тэлеоптык».

## Кар’ера
### Клюбная
Прафэсійную кар’еру Марка Шчэпавіч пачаў у 2010 року, падпісаўшы кантракт з «Партызанам». 2 верасьня 2013 ён перайшоў у «Алімпіякос» за 3,5 мільёну эўра. 22 лютага 2014 Шчэпавіч зьдзейсьніў свой першы хет-трык у выязной гульні з «ОФІ Крыт».

20 жніўня 2014 року Марка быў аддадзены ў арэнду ў клюб «Мальёрка» другога гішпанскага дывізіёну. 25 лютага 2015 року далучыўся да складу расейскага «Цераку» паводле арэнднай дамовы.

### Міжнародная
12 кастрычніка 2012 Шчэпавіч дэбютаваў за зборную Сэрбіі ў адборачным матчы ЧС-2014 з Бэльгіяй.

## Дасягненьні
**«Партызан»**:
* Чэмпіён Сэрбіі: 2011, 2012, 2013

**«Алімпіякос»**:
* Чэмпіён Грэцыі: 2014

**«Амонія»**:
* Чэмпіён Кіпру: 2021
* Уладальнік Кубка Кіпру: 2022
* Уладальнік Супэркубка Кіпру: 2021

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 
* Профіль на SrbijaFudbal
* Профіль на Soccerbase
* Профіль на Soccerway
* Профіль на Transfermarkt

Катэгорыя:Сэрбскія футбалісты
Наел Томпсан

**На́ел Джо́зэф Ізра́эл То́мпсан** (;  3 верасьня 1993 году, Дэрбі) — ангельскі футбольны паўабаронца клюбу «Тонтан Таўн».

## Кар’ера
Наел Томпсан займаўся ў моладзевай сыстэме клюбу «Торкі», і ў выніку атрымаў прапанову кантракту перад сэзонам 2012—2013. Ягоны дэбют за дарослы клюб адбыўся 14 жніўня 2012 у матчы Кубка Футбольнай Лігі супраць «Лэстэр Сіці», дзе ён замяніў на 63-й хвіліне Крэйга Істана. У сваім дэбютным матчы чэмпіянату з «Рочдэйлам» ён быў прызнаны найлепшым гульцом.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 
* 
* 
* Профіль на Football Database
* Профіль на Soccerbase

Катэгорыя:Ангельскія футбалісты
Сьпіс гарадоў Люксэмбургу

**Сьпіс [[горад|гарадоў]] [[Люксэмбург]]у паводле колькасьці насельніцтва** па стане на 1 студзеня 2014. У Люксэмбургу 12 камунаў маюць статус гораду.

## Сьпіс

## Вонкавыя спасылкі
* City Population
Энсхэдэ

**Энсхэдэ** (, ) — горад на ўсходзе Нідэрляндаў, у правінцыі Авэрэйсэл, на граніцы зь Нямеччынай, у гістарычным рэгіёне Твэнтэ. Насельніцтва на 31 траўня 2018 году 157 907 чалавек — найбуйнейшы горад Авэрэйсэлу.

## Вонкавыя спасылкі

* City Population

Катэгорыя:Гарады Нідэрляндаў
Міжнародны дзяржаўны экалягічны інстытут імя А. Дз. Сахарава

**Міжнаро́дны дзяржа́ўны экалягі́чны інстыту́т імя [[Андрэй Сахараў|А. Дз. Са́харава]]** (скарочана *МДЭІ імя А. Дз. Сахарава*) — навучальная ўстанова Беларусі, знаходзіцца ў Менску. Заснаваны ў 1992 годзе. У верасьні 2015 году аб’яднаны з БДУ.

## Крыніцы

Катэгорыя:Беларускі дзяржаўны ўнівэрсытэт
Катэгорыя:Зьявіліся ў 1992 годзе
Амэрсфоорт

**Амэрсфоорт** () — горад у цэнтры Нідэрляндаў, у правінцыі Ўтрэхт. Насельніцтва 155 614 чалавек (на 31 траўня 2018 году). Важны транспартны вузел.

## Гісторыя
Паселішчы на тэрыторыі сучаснага Амэрсфоорту існавалі яшчэ каля 1000 году да н.э. Назва Амэрсфоорт ўпершыню сустракаецца ў XI стагодзьдзі. У 1259 годзе біскуп Гэндрык ван Віандэн надаў Амэрсфоорту гарадзкія прывілеі і ён становіцца важным гандлёвым цэнтрам на шляху з Галяндыі ў ганзэйскія гарады, а таксама цэнтрам вытворчасьці тэкстылю. Росквіт гораду прыйшоўся на XVIII стагодзьдзе, дзякуючы гандлю тытунём. У 1941-1945 гадох у Амэрсфоорце існаваў фашыстоўскі канцэнтрацыйны лягер.

## Славутасьці
* Вежа царквы Найсьвяцейшай Панны Марыі () — найвышэйшая царкоўная вежа ў Нідэрляндах (сама царква была зьнішчана выбухам у 1787 годзе, але вежа ацалела).
* Стары горад, у якім знаходзяцца, у т.л.:
** Царква Сьвятога Юрыя ()
** Брама Кампэрбінэнпоорт
** Копэльпоорт — падвойная сярэднявечная брама
* Культурны цэнтар Eemhuis
* Заапарк

## Галерэя

Onze_lieve_vrouwentoren.jpg|Вежа царквы Найсьвяцейшай Панны Марыі
Koppelpoort_Amersfoort_2008.jpg|Брама Копэльпоорт
Amersfoort,_de_Kamperbinnenpoort_foto1_2012-05-27_14.42.JPG|Брама Кампэрбінэнпоорт
20140513Eemhuis43rx.JPG|Культурны цэнтар Eemhuis


## Вонкавыя спасылкі
* City Population

Катэгорыя:Гарады Нідэрляндаў
Заанстад

**Заанстад** () — грамада на захадзе Нідэрляндаў, у правінцыі Паўночная Галяндыя. Насельніцтва на 2018 год — 155 141 чалавек.

## Вонкавыя спасылкі

* City Population

Катэгорыя:Грамады Нідэрляндаў
Намюр

**Намюр** (, ) — горад у цэнтры Бэльгіі.

## Вонкавыя спасылкі
* Population per municipality on 1 January 2013

Катэгорыя:Гарады Бэльгіі
Аальст

**А́альст** ( ,  ) — места й камуна ў Бэльгіі, у правінцыі Ўсходняя Фляндрыя. Камуна Аальст складаецца з уласна места й мястэчак Бардэгем, Эрэмбадэгем, Гейзегем, Хердэрсем, Хофстадэ, Мелдэрт, Морсел, Ніўверкеркен-Аальст. Разьмешчаны на рацэ Дандар.

## Гісторыя
Упершыню Аальст згадваецца ў дакумэнтах IX стагодзьдзя як загарадная сядзіба абацтва Лоб. У сярэднія вякі ён меў вялікае стратэгічнае значэньне, знаходзячыся на пераправе праз Дандар і на дарозе Бруге — Кёльн. У XI стагодзьдзі места перайшло ад Брабанту да Фляндарскага графства. У сярэдзіне XII стагодзьдзя пачалося будаўніцтва ратушы, самай старой у Бэльгіі. Хоць у 1360 г. места моцна пацярпела ад пажару, неўзабаве яно быў адноўленае й пачало багацець дзякуючы разьвіцьцю ткацтва. У пэрыяд Нідэрляндзкай рэвалюцыі места моцна пацярпела. У ходзе Дэвалюцыйнай вайны Аальст быў узяты францускімі войскамі пад камандаваньнем маршала Цюрэна ў 1667 годзе й заставаўся пад францускай акупацыяй да 1706 году. Францускія ўлады садзейнічалі разьвіцьцю ткацкай прамысловасьці. Прамысловая рэвалюцыя, якая пачалася ў XIX стагодзьдзі, выклікала ў Аалсьце шмат праблем і зрабіла яго адным з цэнтраў рабочага руху ў краіне. Герб Аальсту зьмяшчае колеры гэтага пэрыяду: белы й чырвоны.

## Эканоміка
Асновай эканомікі Аальсту зьяўляецца вытворчасьць тэкстылю й машын для ягонае вытворчасьці, а таксама вырошчваньне хмеля й піваварства.

## Месты-сябры

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 
* 
* 
* 

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт места
* Насельніцтва камунаў паводле стану на 1 студзеня 2020

Катэгорыя:Гарады Бэльгіі
Катэгорыя:Грамады Ўсходняй Фляндрыі
Оостэндэ

**Оостэндэ** (, ) — горад на поўначы Бэльгіі.

## Вонкавыя спасылкі
* Насельніцтва паводле грамадаў на 1 студзеня 2013

Катэгорыя:Гарады Бэльгіі
Аляксандар Авечкін

*Аляксандар Авечкін — беларускі расейскамоўны пісьменьнік
*Аляксандар Авечкін — расейскі хакеіст
Уладзімер Агіевіч

**Уладзі́мер Агіе́віч** (29 верасьня 1910, вёска Пухавічы, Мазырскі павет, Менская губэрня, Расейская імпэрыя — 2 кастрычніка 1952) — беларускі літаратар, крытык, паэт, перакладчык.

## Біяграфія
Нарадзіўся 29 верасьня 1910 году ў вёсцы Пухавічы Мазырскага павету Менскай губэрні (цяпер — Жыткавіцкі раён, Гомельская вобласьць) ў сялянскай сям’і. У 1929—1933 гадох працаваў настаўнікам у сельскай школе. У 1937 годзе скончыў літаратурны інстытут Магілёўскага пэдагагічнага інстытуту. З 1937 па 1939 год працаваў выкладчыкам Слуцкага пэдагагічнага вучылішча. З 1937 па 1941 год вучыўся ў асьпірантуры пры Акадэміі навук БССР. Некаторы час выкладаў гісторыю беларускай літаратуры ў розных ВНУ Менску. Удзельнічаў у нямецка-савецкай вайне, быў паранены. З 1943 па 1946 год працаваў вучоным сакратаром аддзяленьня грамадзкіх навук АН БССР. Працаваў выкладчыкам беларускай літаратуры ў Менскім пэдагагічным інстытуце імя М. Горкага, літаратурным кансультантам у Саюзе пісьменьнікаў БССР, рэдактарам аддзелу часопісу «Беларусь». Сябра Саюзу пісьменьнікаў СССР з 1946 году.

Памёр 2 кастрычніка 1952 году.

## Творчасьць
Дэбютаваў вершамі ў 1928 годзе. Як крытык пачаў выступаць у 1941 годзе. Вылучаюцца яго артыкулы пра творчасьць Янкі Купалы і Якуба Коласа, пра пасьляваенную беларускую паэзію. Склаў падручнікі (разам зь І. Кудраўцовым): «Кніга для чытання ў 2 класе школ рабочай і сельскай моладзі» (1952). Найлепшыя крытычныя працы сабраныя ў кнізе «Літаратура і жыццё» (1954).

Пераклаў на беларускую мову аповесьць М. Прыляжаевай «З табой таварышы» (1950).

## Крыніцы

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Мазырскім павеце Менскай губэрні
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Жыткавіцкім раёне
Катэгорыя:Сябры Саюзу пісьменьнікаў СССР
Катэгорыя:Беларускія літаратуразнаўцы
Катэгорыя:Беларускія паэты
Катэгорыя:Беларускія перакладчыкі
Катэгорыя:Удзельнікі нямецка-савецкай вайны
Катэгорыя:Перакладчыкі на беларускую мову
Чэмпіянат Эўропы па гандболе сярод мужчынаў 2016 году

**[[Чэмпіянат Эўропы па гандболе сярод мужчынаў]] 2016 году** — дванаццатае эўрапейскае спаборніцтва гандбольных зборных, якое праводзілася ў Польшчы з 15 па 31 студзеня 2016 году. Месца правядзеньня было абранае на кангрэсе Эўрапейскай гандбольнай фэдэрацыі 23 чэрвеня 2012 году ў Манака (іншымі прэтэндэнтамі былі Нарвэгія ды Харватыя). На карысьць Польшчы было пададзена 58% галасоў.

У турніры прымалі ўдзел 16 зборных. Зборная Польшчы трапіла на чэмпіянат без адбору як гаспадар спаборніцтваў. Чэмпіёнамі Эўропы ў другі раз стала зборная Нямеччыны, срэбнымі і бронзавымі прызэрамі сталі зборныя Гішпаніі і Харватыі адпаведна.

Краіна-пераможца забясьпечыла сабе ўдзел у Алімпіядзе-2016 і Чэмпіянаце сьвету-2017. Срэбны і бронзавы прызэры атрымалі аўтаматычную кваліфікацыю на ЧС-2017 і ўдзел у заключным этапе кваліфікацыі на АГ-2016.

## Пляцоўкі




## Кваліфікацыя

### Кваліфікаваныя зборныя

## Судзьдзі
23 кастрычніка 2013 году ў Вене былі абраныя 12 судзейскіх параў.

## Лёсаваньне
Лёсаваньне адбылося 18 чэрвеня 2015.

## Групавая стадыя
На групавым этапе каманды падзеленыя на чатыры групы па чатыры каманды. Па тры найлепшыя каманды з кожнай групы выходзяць у асноўны раўнд.

*Час усіх матчаў беларускі ([[Беларускі час|UTC+3]]).*

Пры аднолькавай колькасьці набраных пунктаў месцы разьмяркоўваюцца паводле:
# выніку асабістай сустрэчы;
# розьніцы мячоў у асабістай сустрэчы;
# колькасьці забітых галоў у асабістай сустрэчы;
# агульнай розьніцы мячоў;
# агульнай колькасьці забітых галоў;
# лёсаваньня.

### Група A

----

----

### Група B

----

----

### Група C

----

----

### Група D

----

----

## Асноўны раўнд
Захоўваюцца вынікі матчаў папярэдняга раўнду з камандамі, якія таксама выйшлі з групы.

### Група I

----

----

----

### Група II

----

----

----

## Плэй-оф

### Паўфіналы

----

### За 7-е месца

### За 5-е месца

### За 3-е месца

### Фінал

## Статыстыка

### Выніковая табліца



### Зборная ўсіх зорак
Склад зборнай усіх зорак быў абвешчаны 31 студзеня 2016 року.

### Сумленная гульня

### Іншыя ўзнагароды
Акрамя каманды ўсіх зорак, 31 студзеня былі ўручаныя й іншыя ўзнагароды.

### Бамбардзіры

Крыніца: handball.sportsresult.com

### Брамнікі

Крыніца: handball.sportsresults.com

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

* Афіцыйная бачына 
* Бачына ЭГФ 

2016
Катэгорыя:2016 год у гандболе
Катэгорыя:Міжнародныя спартовыя спаборніцтвы ў Польшчы
Катэгорыя:Польскі гандбол
Ляўкова

Назву **Ляўкова** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Ляўкова — вёска ў Талачынскім раёне Віцебскай вобласьці
* Ляўкова — вёска ў Вялейскім раёне Менскай вобласьці

## Падвойныя назвы
* Новае Ляўкова
* Старое Ляўкова

## Глядзіце таксама
* Леўкавец
* Леўкавічы
* Ляўкі
* Ляўко
* Ляўковіч
* Ляўковічы
* Ляўкоў
* Ляўкоўка
* Ляўкоўкі
* Ляўкоўшчына
Алімпік Данецк

«**Алімпік**» () — украінскі футбольны клюб з гораду Данецку. Заснаваны ў 2001 годзе.

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Данецк‎
Катэгорыя:Зьявіліся ў 2001 годзе
Мускрон

**Мускро́н** (, ) — горад на захадзе Бэльгіі.

## Вонкавыя спасылкі

* Population per municipality on 1 January 2013
Вэрвіе

**Вэрвіе́** () — горад на ўсходзе Бэльгіі.

## Вонкавыя спасылкі
* Population per municipality on 1 January 2013

Катэгорыя:Гарады Бэльгіі
Эш-сюр-Альзэт

**Эш-сюр-Альзэт** (, , ) — горад-камуна на поўдні Люксэмбургу.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

* City Population

Катэгорыя:Гарады Люксэмбургу
Сьпіс гарадоў Мальты

**Сьпіс [[горад|гарадоў]] [[Мальта|Мальты]] паводле колькасьці насельніцтва**. У сьпіс уключаныя гарады з насельніцтвам ня менш за 10 000 чалавек па стане на 31 сакавіка 2013 году. Колькасьць насельніцтва прыводзіцца адносна названага гораду без уліку пасяленьняў, якія складаюць яго прыгарады.

## Сьпіс

## Вонкавыя спасылкі
* Population 31-3-13
Эхтэрнах

**Эхтэрнах** () — горад-камуна на ўсходзе Люксэмбургу.

## Вонкавыя спасылкі
* Мескае насельніцтва

Катэгорыя:Гарады Люксэмбургу
Сан-Паўль-іль-Багар

**Сан-Паўль-іль-Багар** (па-мальтыйску: San Pawl il-Baħar) — горад Мальты, востраў Мальта.

## Вонкавыя спасылкі
* Population 31-3-13

Катэгорыя:Гарады Мальты
Моста

**Моста** (па-мальтыйску: Mosta, Il-Mosta) — горад Мальты, востраў Мальта.

## Вонкавыя спасылкі
* Population 31-3-13

Катэгорыя:Гарады Мальты
Сьліма

**Сьліма** () — горад Мальты, востраў Мальта.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Population 31-3-13
Аляксандар Авечкін (літаратар)

**Алякса́ндар Аляксе́евіч Аве́чкін** (22 чэрвеня 1913, г. Чудава, Наўгародзкая губэрня, Расейская імпэрыя — 7 лістапада 1980) — беларускі расейскамоўны літаратар, журналіст.

## Біяграфія
Нарадзіўся 22 чэрвеня 1913 году ў г. Чудава Наўгародзкай губэрні ў сям’і служачага. У 1929—1931 гадох працаваў рабочым на мясцовай запалкавай фабрыцы. У 1931—1936 гадох служыў у Чырвонай Арміі, быў інструктарам чудаўскага аэраклюбу. У час нямецка-савецкай вайны быў лётчыкам, камандзірам эскадрыльлі.

У 1949 годзе скончыў Рэспубліканскую партыйную школу пры цэнтральным камітэце Камуністычнае партыі Беларусі. У 1960 годзе скончыў аддзяленьне журналістыкі Вышэйшай партыйнай школы пры ЦК КПСС. У 1955—1959 гадох працаваў загадчыкам аддзелу культуры берасьцейскай абласной газэты «Заря». У 1959—1961 гадох рэдагаваў газэту «Красноярский пилот». У 1963—1976 гадох быў старшым рэдактарам берасьцейскай абласной студыі тэлебачаньня. Сябра Саюзу пісьменьнікаў СССР з 1958 году. Памёр 7 лістапада 1980 году.

## Творчасьць
Літаратурную дзейнасьць пачаў у 1949 годзе. Пісаў на расейскай мове. Аўтар аповесьцяў для дзяцей «Соломка» (1951), «Ошибка «Дикого зубра» (Краснаярск, 1960), "У Дивных гор (1965), «Происшествия в конце каникул» (1982), зборнікаў прозы «Подвиг сигналиста» (1958), «Рассказы» (Краснаярск, 1961), «Особое задание» (1979).

## Узнагароды
Узнагароджаны двума ордэнамі Чырвонага Сьцяга, ордэнамі Чырвонай Зоркі, Айчыннай вайны I ступені, «Знак Пашаны» і мэдалямі.

## Крыніцы

Катэгорыя:Нарадзіліся 22 чэрвеня
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1913 годзе
Катэгорыя:Памерлі 7 лістапада
Катэгорыя:Памерлі ў 1980 годзе
Катэгорыя:Удзельнікі нямецка-савецкай вайны
Катэгорыя:Сябры Саюзу пісьменьнікаў СССР
Валянціна Аколава

**Валянці́на Ако́лава** (25 ліпеня 1954, в. Мазуршчына, Салігорскі раён, Менская вобласьць — 24 сьнежня 2013, Менск) — беларуская паэтка, перакладчыца.

## Біяграфія
Нарадзілася 25 ліпеня 1954 году ў в. Мазуршчына (Салігорскі раён, Менская вобласьць) у сялянскай сям’і. Бацька — Валянцін Ёсіфавіч, удзельнічаў у Вялікай Айчыннай вайне, працаваў у калгасе «Праўда» Салігорскога раёну. Маці — Марыя Ермалаеўна, настаўніца. Сёстры Алена і Людміла таксама працавалі настаўніцамі.

У 1969 годзе Валянціна скончыла няпоўную сярэднюю школу ў вёсцы Мазуршчына, дзе нарадзілася.

Скончыла Полацкую музычна-пэдагагічную вучэльню імя Ф. Скарыны. У 1973—1977 гг. працавала настаўніцай у Ветрынскай школе-інтэрнаце Полацкага раёну. У 1977 годзе працавала мэтадыстам наваполацкага Палацу культуры нафтавікоў. У 1977—1978 гг. была карэспандэнтам шматтыражнай газэты «Знамя новостройки» трэста №16 «Нафтабуд». У 1979—1980 гг. працавала ў рэдакцыі радыёвяшчаньня Наваполацкага вытворчага аб’яднаньня «Палімір». У 1980 годзе скончыла завочнае аддзяленьне філялягічнага факультэту БДУ. У 1981—1986 гг. працавала ў выдавецтве «Юнацтва». У 1987—1988 гг. была літкансультантам газэты «Знамя юности». Член СП СССР з 1986 году.

Памерла 24 сьнежня 2013 году.

## Творчасьць
Валянціна Аколава пачала пісаць вершы яшчэ ў васьмігадовым узросьце. Паэтычны талент атрымала ад маці. У 1968 годзе ў салігорскай газэце «Шахцёр» надрукавала свае першыя вершы. Выпусьціла некалькі зборнікаў паэзіі («За тым лугам зеляненькім» (1987), «Вяртанне ў заўтра» (1990), «Я люблю сваю Белую Русь» (1990)). Аўтар паэмы-п’есы «Палачанка Інгрэна, альбо Вяртанне Скарыны» (1990). Некаторыя яе вершы пакладзеныя на музыку. Перакладала з расейскай, украінскай і славацкай моваў. Пераклала на беларускую мову зборнік вершаў М. Цьвятаевай.

## Крыніцы

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Салігорскім раёне
Катэгорыя:Беларускія паэткі
Катэгорыя:Беларускія перакладчыцы
Катэгорыя:Перакладчыкі з украінскай мовы
Катэгорыя:Сябры Саюзу пісьменьнікаў Беларусі
Катэгорыя:Выпускнікі Беларускага дзяржаўнага ўнівэрсытэту
Антон Алешка

**Анто́н Але́шка** (1 лютага 1913, в. Балотчыцы, Слуцкі раён, Менская вобласьць — 13 верасьня 1971) — беларускі пісьменьнік.

## Біяграфія
Нарадзіўся 1 лютага 1913 году ў вёсцы Балотчыцы (Слуцкі раён, Менская вобласьць) у сялянскай сям’і. У 1931 годзе скончыў двухгадовыя пэдагагічныя курсы пры Слуцкім пэдагагічным тэхнікуме. Да 1935 году працаваў настаўнікам у мястэчку Лапічы Асіпавіцкага раёну. У 1941 годзе скончыў Ваенна-мэдыцынскую акадэмію імя С. М. Кірава. Удзельнічаў у нямецка-савецкай вайне, спачатку на Заходнім фронце, потым на 3-м Беларускім. Пасьля вайны служыў ваенным урачом у ваенна-паветраных сілах. Дэмабілізаваўся ў 1963 годзе. Жыў у Менску. Чалец СП СССР з 1951 году. Памёр 13 верасьня 1971 году.

## Творчасьць
Першыя апавяданьні былі надрукаваныя ў 1932 годзе. У 1938—1939 гг. часопіс «Полымя» зьмясьціў некалькі апавяданьняў і аповесьць «Маладосць». Выйшлі кнігі аповесьцяў і апавяданьняў «Раніца» (1949), «Іх першых вітае сонца» (1957), «Пяць сутак» (1959), «Над намі мільён вышыні» (1965), раман «Дарогі без слядоў» (1969), «Неба на замку» (выбранае, 1974, 1984).

## Узнагароды
Узнагароджаны ордэнамі Чырвонага Сьцяга, Айчыннай вайны II ступені, двума ордэнамі Чырвонай Зоркі, «Знак Пашаны» і мэдалямі.

## Крыніцы

Катэгорыя:Памерлі 13 верасьня
Катэгорыя:Памерлі ў 1971 годзе
Катэгорыя:Нарадзіліся 1 лютага
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1913 годзе
Катэгорыя:Сябры Саюзу пісьменьнікаў СССР
Катэгорыя:Удзельнікі нямецка-савецкай вайны
Катэгорыя:Беларускія літаратары
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Слуцкім раёне
Катэгорыя:Беларускамоўныя пісьменьнікі
Сьпіс гарадоў Ліхтэнштайну

**Сьпіс [[горад|гарадоў]]-муніцыпалітэтоў [[Ліхтэнштайн]]у паводле колькасьці насельніцтва** па стане на 31 сьнежня 2013 году.

## Сьпіс

## Вонкавыя спасылкі
* City Population 31-12-2013
Сьпіс гарадоў Латвіі

**Сьпіс [[горад|гарадоў]] [[Латвія|Латвіі]] паводле колькасьці насельніцтва**. У сьпіс уключаныя гарады з насельніцтвам ня менш за 10 000 чалавек па стане на 1 сакавіка 2011. Колькасьць насельніцтва прыводзіцца адносна названага гораду без уліку пасяленьняў, якія складаюць яго прыгарады.

## Сьпіс

## Вонкавыя спасылкі
* City Population
Мікола Аляхновіч (літаратурны крытык)

**Міко́ла Аляхно́віч** (21 красавіка 1903, горад Барысаў, Менская вобласьць — 9 красавіка 1959) — беларускі літаратурны крытык.

## Біяграфія
Нарадзіўся 21 красавіка 1903 году ў горадзе Барысаў у сям’і служачага. У 1920 годзе скончыў 8 клясаў Барысаўскай мужчынскай гімназіі. У 1921—1924 гг. вучыўся на мэдыцынскім факультэце. У 1930 годзе скончыў літаратурна-лінгвістычнае аддзяленьне пэдагагічнага факультэту БДУ. У 1925—1930 гг. працаваў настаўнікам. У 1925—1927 гг. кіраваў Барысаўскай філіяй «Маладняка». У 1930—1932 гг. быў асьпірантам Інстытуту літаратуры і мастацтва АН БССР, а ў 1932—1934 гг. працаваў там навуковым супрацоўнікам. У гэты ж час працаваў выкладчыкам Менскага вышэйшага пэдінстытуту.

## Рэпрэсіі
У 1936 годзе быў рэпрэсаваны. Адбываў ссылку на Калыме з 1938 па 1942. На пасяленьні ў Іркуцкай і Карагандзінскай абласьцях працаваў урачом. У 1957 годзе быў рэабілітаваны, жыў у Ленінградзе. Памёр 9 красавіка 1959 году.

## Творчасьць
Друкавацца пачаў у 1919 годзе, як крытык выступаў з 1926 году. Аўтар артыкулаў і рэцэнзій пра творчасьць А. Александровіча, М. Багдановіча, М. Зарэцкага, Я. Коласа, Р. Мурашкі, П. Труса, Я. Скрыгана, А. Пушкіна, М. Горкага і інш. 

## Бібліяграфія
* 
* 
* 

## Крыніцы

## Літаратура
* 

Катэгорыя:Беларускія літаратуразнаўцы
Катэгорыя:Выпускнікі Беларускага дзяржаўнага ўнівэрсытэту
AeroMobil

**AeroMobil** — славацкі прататып лётаючага аўтамабілю, распрацаваны браціслаўскай кампаніяй AeroMobil s.r.o. і ўпершыню выпрабаваны ў 2013 року.

Прататып выглядае як аўтамабіль, які можа трансфармавацца ў лётаючую судзіну. У 2014 анансаваны новы варыянт пад назваю *вэрсія 3.0*.

## Характарыстыкі
* зьмяшчальнасьць — 1 чалавек
* даўжыня — 6 м
* шырыня — 1,6 м (8,2 м з раскрытымі крыламі)
* уласная вага — 450 кг
* рухавік — 4-цыліндравы апазытны з паветраным ахаладжэньнем Rotax 912 магутнасьцю 100 к. с.
* максымальная хуткасьць = 160 км/г (наземная) / 200 км/г (у паветры)
* хуткасьць звальваньня — 60 км/г
* дыстанцыя — 500 км (наземная) / 700 км (у паветры)
* спажываньне — 7,5 л/100 км (наземнае) / 15 л/1 г (у паветры)

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

* Афіцыйная бачына
* Відэа на YouTube

Катэгорыя:Лётаючыя аўтамабілі
Катэгорыя:Экспэрымэнтальныя транспартныя сродкі
Варна

**Варна** () — горад на ўсходзе Баўгарыі.

## Вонкавыя спасылкі
* Мескае насельніцтва

Катэгорыя:Гарады Баўгарыі
Грацыяна Пэле

**Грацыя́на Пэле́** (;  15 ліпеня 1985 году, Сан-Чэзарыё-дзі-Леччэ, Італія) — колішні італьянскі футбаліст, нападнік. Былы гулец нацыянальнай зборнай Італіі.

## Кар’ера
### Клюбная
Клюбную кар’еру гулец пачаў у клюбе «Леччэ», дзе праходзілі юнацкія крокі футбаліста. 11 студзеня 2004 году Грацыяна дэбютаваў у Сэрыі А у матчы супраць «Балёньні», дзе каманда Пэле атрымала хатнюю паразу зь лікам 1:2. Наступныя некалькі гадоў маладога гульца праходзілі ў арэндах па італьянскіх клюбах у ніжэйшых дывізіёнах.

У ліпені 2007 году Пэле перайшоў у нідэрляндзкі АЗ, дзе аднак загуляць ня здолеў, у першы сэзон за 27 гульняў забіўшы толькі 3 мячы. У 2011 годзе гулец прыяднаўся да «Пармы», а ў 2012 годзе быў аддаздены ў арэнду «Сампдорыі», якая на той момант выступала ў Сэрыі Б.

Сэзон 2012—2013 гадоў гулец зноўку пачаў у Нідэрляндах, на гэты раз абараняючы колеры «Фэеноорду». Грацыяна стаў першым італьянцам у складзе гэтага ратэрдамскага клюбу. Ужо ў першых 10 гульняў нападнік адзначыўся 11 разоў, у наступным не працягваўчы забіваць. Разам з 27 галамі ў Эрэдывізіі Пэле стаўся лепшым бамбардзірам гэтага спаборніцтва. Гэтак жа цудоўна італьянскі гулец працягваў гуляць і ў наступны сэзон.

12 ліпеня 2014 году стала вядома пра пераход гульца ў ангельскі «Саўтгэмптан», які выклаў за нападніка 8 млн фунтаў. Дэбют прыпаў на матч супраць «Лівэрпулу» (1:2), які прайшоў 17 жніўня.

### Міжнародная
Дзякуючы выдатнай гульні футбаліста за «Саўтгэмптан», ён атрымаў выклік у нацыянальную зборную Італіі 4 кастрычніка 2014 году. 13 кастрычніка Пэле адгуляў за зборную матч супраць зборнай Мальты, дзе забіў адзін гол у гульні.

## Дасягненьні
**АЗ**:
* Чэмпіён Нідэрляндаў: 2009
* Уладальнік Супэркубка Нідэрляндаў: 2009

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
* Статыстыка на Soccerbase

Катэгорыя:Італьянскія футбалісты
Эксэльсіёр Ратэрдам

«**Эксэльсіёр**» () — нідэрляндзкі футбольны клюб з гораду Ратэрдаму. Заснаваны ў 1902 годзе. Хатні стадыён «Эксэльсіёру» вядомы як Ваўдэстэйн мае ўмяшчальнасьць каля 4500 гледачоў, што робіць яго адным з самых меленькіх сярод стадыёнаў клюбаў прафэсійнага футболу ў Нідэрляндах.

## Гісторыя

«Эксэльсіёр» быў афіцыйна створаны 23 ліпеня 1902 году. Фундатарамі клюбу былі блізкія сябры з ратэрдамскага раёну Кралінген. Пасьля фактычнага стварэньня клюбу муніцыпалітэт афіцыйна даў дазвол на выкарыстаньне зямлі ў якасьці гульнявой пляцоўкі. Паколькі футбол на пачатку XX стагодзьдзі яшчэ быў элітарным відам спорту, «Эксэльсіёр» стаў адным зь першых клюбаў, сфармаваным рабочым клясам ў Нідэрляндах. Першым гучным посьпехам клюбу было прасоўваньне ў фінал Кубка Нідэрляндаў у сэзоне 1929—1930 гадоў, але там яны саступілі землякам з «Фэеноорду». Толькі ў сэзоне 1945—1946 гадоў ратэрдамцы дасягнуліся да найвышэйшай лігі, але адразу не далі рады, вярнуўшыся ў ніжэйшыя лігі. У сярэдзіне 1950-х гадоў да таго як футбол у краіне стаў прафэсійным, «Эксэльсіёр» стаў адным зь вядучых клюбаў. Менавіта кіраўніцтва ратэрдаскага клюбу спрычынілася да ўладкаваньня прафэсійнага статусу футболу. Старшыня «Эксэльсіёру» Гэнк Зон поруч з старшынямі «Фэеноорду», «Спарты» і АДО здолелі пераканаць Каралеўскі нідэрляндзкі футбольны зьвяз у неабходнасьці пераходу на прафэсійныя рэйкі.

З прычыны таго, што «Эксэльсіёр» ёсьць адным з самых невялікіх прафэсійных клюбаў у Нідэрляндах, ён заўсёды мусіць шукаць інавацыйныя і творчыя падыходы, каб выжыць. У 1958 годзе ратэрдамскі клюб стаў першым нідэрляндзкім клюбам, чые трыбуны былі накрытыя дахам. Пазьней у 1974 годзе «Эксэльсіёр» таксама быў першым нідэрляндзкім клюбам, які разьмесьціў рэкляму на сваіх кашулях. У абыход да існых правілаў клюб наклаў вялікую літару «А» на кашулю. Як меркавалася гэта было спасылкай на тое, што ў такіх кашулях гуляе першая каманда, але насамрэч гэта была схаваная рэкляма кампаніі Akai. Фэдэрацыя пастанавіла ўвесьці забарону на гэтыя кашулі, таму клюб быў вымушаны пачакаць да 1982 году, калі рэкляма была дазволеная. Кампанія Akai упрыгожвала клюбныя кашулі ажно да сэзону 1999–2000 гадоў.

У 2002 годзе, у год, калі клюбу афіцыйна сьвяткаваў стогодзьдзе, «Эксэльсіёр» вярнуўся ў Эрэдывізію. Клюбу выпала чакаць больш за 20 гадоў да гэтае падзеі, але затрымацца ў элітным дывізіёне не атрымалася. У гэты час з 1997 па 2005 гады «Эксэльсіёр» меў партнэрства з «Фэеноордам», які часта выпазычаў суседзям гульцоў. У сэзоне 2005—2006 гадоў ратэрдамцы зноў прасунуліся ў Эрэдывізію, але ня вытрымаў канкурэнцыі, апусьціўшыся ў Ээрстэ дывізію праз два гады.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Ратэрдам‎
Кромўэл

**«Кромўэл»** — ангельская гісторыка-біяграфічная кінадрама 1970 году аб удзеле Олівэра Кромўэла ў грамадзянскай вайне ў Ангельшчыне 1642—1651 гадоў. 15 красавіка 1971 г.  (Бэвэрлі Гілз, акруга Лос-Анджэлес, штат Каліфорнія, ЗША) узнагародзіла  залатой статуэткай «Оскар» за найлепшы дызайн касьцюмаў у фільме 1970 году. 3 жніўня Рычард Гарыз атрымаў узнагароду 7-га  (СССР) за выкананьне галоўнай ролі. У 2013 г. «Мовакіно», даччыны праект «Кінаконга», выпусьціў фільм у беларускім перакладзе на DVD з агучваньнем акторамі Ўладзімерам Глотавым, Паўлам Харланчуком і Ганнай Хітрык. 17 кастрычніка ў менскай галерэі «Цэх» адбылася беларускамоўная прэм’ера фільму.

## Ролі і іх выканаўцы
* Олівэр Кромўэл, сябар Палаты абшчынаў — Рычард Гарыз
* Карл І, кароль — Алек Гінэс
* Эдвард Мантэгю, князь манчэстэрскі — Робэрт Мотлі
* Генрыета Марыя, каралева — Дораці Т'ютын
* Джон Картэр, сябар Палаты абшчынаў — Фрэнк Фінлі
* Рупэрт, князь рэйнскі — Тымаці Дальтон
* Томас Ўэнтўарт, князь страфардзкі — Патрык Ўаймарк
* Г’ю Пітэрз, капэлян  — Патрык Мэгі
* Эдвард Гайд, князь кларэнданскі — Найджэл Сток
* Робэрт Дэўро, князь эсэцкі — Чарлз Грэй
* Гэнры Айртан, сябар Палаты абшчынаў — Майкл Джэйстан.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 

Катэгорыя:Фільмы 1970 году
Катэгорыя:Брытанскія фільмы
Катэгорыя:Драматычныя фільмы
Катэгорыя:Біяграфічныя фільмы
Катэгорыя:Гістарычныя фільмы
Натан Томпсан

**Натан Майкл Томпсан** (;  9 лістапада 1990 году, Чэстэр) — ангельскі футбольны правы абаронца, гулец клюбу «Мілтан-Кінз Донз». Мае брата Луіса Томпсана, таксама футбаліста.

## Кар’ера
Натан пачаў футбольную кар’еру ў «Сўіндане», стаўшы прафэсіяналам у красавіку 2009 году. Дэбют за дарослы клюб адбыўся 5 кастрычніка 2010 году ў матчы супраць «Торкі Юнайтэд», у якім ён выйшаў на замену. 2 лістапада 2010 року Натан Томпсан згуляў свой першы матч у чэмпіянаце, правёўшы на полі ўсе 90 хвілінаў.

20 красавіка 2013 году Томпсан быў названы гульцом году ў «Сўіндан Таўне» паводле апытаньня заўзятараў клюбу, у наступным сэзоне паўторна атрымаў гэтую ўзнагароду.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Profile at the official Swindon Town website
* Профіль на Football Database
* Профіль на Soccerbase
* Профіль на Soccerway
* Профіль на Transfermarkt

Катэгорыя:Ангельцы афрыканскага паходжаньня
Катэгорыя:Ангельскія футбалісты
Пуські

Назву **Пуські** маюць:

* Пуські — вёска ў Талачынскім раёне Віцебскай вобласьці
* Пуські — вёска ў Чашніцкім раёне Віцебскай вобласьці
Томпсан

**Томпсан** — прозьвішча. Вядомыя носьбіты:

* Наел Томпсан ( 1993) — ангельскі футбаліст
* Натан Томпсан ( 1990) — ангельскі футбаліст
Мікалай Аляксееў

**Мікала́й Аляксе́еў** (17 сьнежня 1898, г. Пецярбург, Расея — 12 жніўня 1985) — беларускі расейскамоўны пісьменьнік.

## Біяграфія
Нарадзіўся 17 сьнежня 1898 году ў Пецярбургу ў сям’і дворніка. Рана стаў сіратой. Працаваў электраманцёрам у тэхнічных канторах Пецярбургу, на трыкатажнай фабрыцы «Керстэн» і Абухаўскім заводзе. У жніўні 1915 году быў прызваны ў войска. Быў паранены на Заходнім фронце. Удзельнічаў у Лютаўскай рэвалюцыі і кастрычніцкім перавароце і грамадзянскай вайне. У 1918—1958 гг. у Савецкай Арміі прайшоў шлях ад радавога байца да генэрал-маёра. У 1935 годзе скончыў Акадэмічныя курсы вышэйшага каманднага саставу пры Ваенна-інжынэрнай акадэміі. Удзельнічаў у баях на Хасане. У час нямецка-савецкай вайны быў начальнікам аддзелу кадраў Заходняга і 3-га Беларускага франтоў. У 1958 годзе быў звольнены ў запас з пасады начальніка Далёкаўсходняга сувораўскага вучылішча. Пераехаў у Менск. Чалец СП СССР з 1947 году. Памёр 12 жніўня 1985 году.

## Творчасьць
Пісаў на расейскай мове. Пачаў друкавацца з 1939 году. Аўтар раманаў «Яков Железнов» (Масква, 1946), «Испытание» (Курск, 1957), «По зову сердца» (1974), аповесьцяў «Вот так-то, Николай!» (зборнік «Люди высокого долга», 1964), «Сухарь» (1971), дакумэнтальнай кнігі «Навстречу Победе» (Масква, 1970) і дакумэнтальнай аповесьці «Осколком оборванная жизнь» (Масква, 1978). Аўтар п’есы «Сестра Варвара» (пастаўлена ў 1960).

## Узнагароды
Узнагароджаны двума ордэнамі Леніна, пяцьцю ордэнамі Чырвонага Сьцяга, ордэнамі Кутузава II ступені, Айчыннай вайны I і II ступеняў, «Знак Пашаны». крыжам Грунвальда III класа і мэдалямі. Заслужаны работнік культуры БССР (1980).

## Крыніцы

Катэгорыя:Сябры Саюзу пісьменьнікаў СССР
Катэгорыя:Удзельнікі нямецка-савецкай вайны
Сэрафім Андраюк

**Сэрафі́м Андраю́к** (10 сакавіка 1933, в. Градалі, Беластоцкае ваяводзтва, Польшча — 4 красавіка 2022) — беларускі крытык, літаратуразнаўца.

## Біяграфія
Нарадзіўся 10 сакавіка 1933 у вёсцы Градалі (Польшча) у сялянскай сям’і. У 1945 годзе разам з бацькамі пераехаў у вёску Бербашы (Карэліцкі раён, Гарадзенская вобласьць). У 1957 годзе скончыў аддзяленьне беларускай мовы і літаратуры БДУ. Працаваў выкладчыкам у Крываносаўскай сярэдняй школе Старадароскага раёну Менскай вобласьці. У 1965 годзе скончыў асьпірантуру пры Інстытуце літаратуры імя Янкі Купалы АН БССР. У 1966—1981 гг. працаваў навуковым супрацоўнікам гэтага інстытуту. З 1981 году працаваў галоўным рэдактарам выдавецтва «Мастацкая літаратура». Кандыдат філялягічных навук. Сябра СП СССР з 1972 году.

## Творчасьць
З 1964 году выступаў у друку як крытык і літаратуразнаўца. Выдаў манаграфіі «Жыццё. Літаратура. Героі» (1973), «Традыцыі і сучаснасць» (1981), зборнікі крытычных артыкулаў «Вывяраючы жыццём» (1976), «Жыць чалавекам» (1983), нарыс творчасьці І. Пташнікава «Чалавек на зямлі» (1988). Адзін з аўтараў «Истории белорусской советской литературы» (1977).

Ляўрэат Літаратурнай прэміі СП БССР імя І. Мележа 1984 году за кнігу «Жыць чалавекам».

## Крыніцы

Катэгорыя:Беларускія літаратуразнаўцы
Стара-Загора

**Стара-Загора** () — горад у цэнтры Баўгарыі.

## Вонкавыя спасылкі

* City Population

Катэгорыя:Гарады Баўгарыі
Русэ

**Русэ** () — горад на поўначы Баўгарыі. Горад разьмешчаны на рацэ Дунаі.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Мескае насельніцтва

Катэгорыя:Гарады-порты Баўгарыі
Катэгорыя:Населеныя пункты Русэнскай вобласьці
Катэгорыя:Археалягічныя аб’екты ў Баўгарыі
Катэгорыя:Баўгарска-румынскія пагранічныя пераходы
Катэгорыя:Гарады на Дунаі
Катэгорыя:Жыдоўскія грамады
Добрыч

**Добрыч** () — горад на ўсходзе Баўгарыі.

## Вядомыя ўраджэнцы
* Кадрыя Нурмамбэт — румынская сьпявачка.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

* City Population

Катэгорыя:Гарады Баўгарыі
Хаскава

**Хаскава** () — горад на поўдні Баўгарыі.

## Вонкавыя спасылкі
* Мескае насельніцтва

Катэгорыя:Гарады Баўгарыі
Пазарджык

**Па́зарджык** () — горад на захадзе Баўгарыі.

## Вонкавыя спасылкі
* Мескае насельніцтва

Катэгорыя:Гарады Баўгарыі
Вялікае Тырнава

**Вялікае Тырнава** () — горад на поўначы Баўгарыі.

## Гісторыя

Узгорак быў заселеным яшчэ ў III тыс. да н. э. У V—VII стагодзьдзях н. э. тут знаходзіўся найбуйнейшы горад Бізантыйскай імпэрыі ў правінцыі Ніжняя Мёзія — Зікідэва.

У IX стагодзьдзі на гэтым месцы ўзьнікла старажытнабаўгарскае паселішча, якое хутка разраслося. Будаўніцтва крапасных муроў, якая захаваліся да нашых дзён, было распачата ў XII стагодзьдзі. Крэпасьць была названа Царавец.

У 1185 годзе пасьля абвяшчэньня Тырнава сталіцай Другога Баўгарскага царства Царавец ператварыўся ў яго галоўную апору. Больш за дзьвесьце гадоў у гэтым горадзе віравала палітычнае, эканамічнае і культурнае жыцьцё, што ператварыла яго ў адзін з найбуйнейшых цэнтраў на паўднёвым усходзе Эўропе, а крэпасьць — у найбольш важную для Баўгарыі. Сярод валадароў, якія кіравалі дзяржавай з Цараўца, імёны такіх цароў Асеня І, Пятра IV, Калаяна, Івана Асеня II, Івана Аляксандра, Івана Шышмана.

У 1393 годзе асманскія войскі ўзялі крэпасьць у асаду. Пад ціскам пераўзыходзячых сілаў праціўніка крэпасьць, нягледзячы на гераічнае супраціў яе абаронцаў на працягу трох месяцаў, был ўзятая. Падзеньне Цараўцу адзначыла канец Баўгарыі як незалежнай дзяржавы на мапе тагачаснай Эўропы, былая царская рэзыдэнцыя за часы асманскага валадарства прыйшла ў заняпад.

У 1930 годзе была распачата рэстаўрацыя крэпасьці Царавец, якая скончылася ў 1981 годзе, калі адзначалася 1300-годзьдзе прызнаньня Бізантыяй баўгарскай дзяржавы.

## Вонкавыя спасылкі

* City Population
Ураца

**Ураца** () — горад на захадзе Баўгарыі.

## Вонкавыя спасылкі
* Менскае насельніцтва

Катэгорыя:Гарады Баўгарыі
Асэнаўград

**Асэнаўград** (, да 1934 году — **Станімака**) — горад на поўдні Баўгарыі, у Плоўдзіўскай вобласьці. Разьмешчаны за 19 км на поўдзень ад Плоўдзіва і за 165 км ад Сафіі. Зьяўляецца другім паводле велічыні горадам у вобласьці і адміністрацыйным цэнтрам грамады Асэнаўграду. Асэнаўград — найбуйнейшы ў Баўгарыі горад, які не зьяўляецца абласным цэнтрам, а таксама найбуйнейшы горад Радопаў.

Над горадам знаходзяцца разваліны фартэцыі, якая была ўмацавана Іванам Асэнем II і пераўтворана ў важны фарпост у абароне паўднёвых граніцаў Другога Баўгарскага царства.

Горад вядомы сваімі шматлікімі цэрквамі, манастырамі і капліцамі, і яго часта называюць «Маленькі Ерусалім». Таксама вядомы як «Горад вясельных сукенак» з-за вялікай колькасьці атэлье і крамаў адзеньня і аксэсуараў для вясельля.

## Геаграфія

Асэнаўград знаходзіцца ў паўднёвай частцы Плоўдзіўскай вобласьці. Горад разьмешчаны ў даліне ракі Чэпеларскай пры пераходзе ад Радопаў да Верхнетракійскай нізіны. Такім чынам грамада Асэнаўграду злучае цэнтральную Баўгарыю, цэнтральныя Радопы і паўночна-ўсходнюю Грэцыю. Празь яе тэрыторыю праходзіць адзін з найважнейшых транспартных калідораў у Грэцыю: Плоўдзіў — Смолян — Ксанты.

## Эканоміка
Цэнтар вінаробства і тытуняводзтва. У горадзе разьвіта машынабудаваньне, хімічная прамысловасьць. Каля Асэнаўграду сьвінцова-цынкавы завод і ГЭС.

## Славутасьці

* Каля гораду руіны Асэнавай фартэцыі (XI—XIII стагодзьдзі) з царквой XII ст.
* Бачкоўскі манастыр (XI—XIX стагодзьдзі, з размалёўкай XII—XIX стагодзьдзяў)
* Царква  (XIV стагодзьдзе)

## Гарады-сябры
* Кілкіс, Грэцыя
* Наўса, Грэцыя
* Прылеп, Паўночная Македонія
* Стары Аскол, Расея
* Пэргам, Турэччына

## Вонкавыя спасылкі

* City Population

Катэгорыя:Гарады Баўгарыі
Сьпіс гарадоў Босьніі і Герцагавіны

**Сьпіс [[горад|гарадоў]] [[Босьнія і Герцагавіна|Босьніі і Герцагавіны]] паводле колькасьці насельніцтва**. У сьпіс уключаныя гарады з насельніцтвам ня менш за 20 000 чалавек па стане на 1 кастрычніка 2013. Колькасьць насельніцтва прыводзіцца адносна названага гораду без уліку пасяленьняў, якія складаюць яго прыгарады.

## Сьпіс

## Вонкавыя спасылкі
* City Population
Мускрон (футбольны клюб)

«**Мускрон**» () — колішні бэльгійскі футбольны клюб з гораду Мускрону. Заснаваны ў 1921 годзе.

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Мускрон‎
Баня Лука

**Баня Лука** (, ) — горад на поўначы Босьніі і Герцагавіны ў Сэрбскай Рэспубліцы.

Насельніцтва — 184,3 тыс. чалавек (2018, другі горад Босьніі і Герцагавіны паводле колькасьці насельніцтва). Разьмешчаны на рацэ Врбас. Назва мае сэнс «бані сьвятога Лукі». Ад XVI стагодзьдзя ў складзе Асманскай імпэрыі. У 1583 годзе пабудаваная мячэт Фэрхад-паша. Цэнтар вытворчасьці вырабаў са скуры, меху, срэбра і золата. У 1737 годзе адбылася бітва паміж Аўстрыяй ды Асманскай імпэрыяй за крэпасьць Баня-Лука. У 1878 перайшоў у склад Аўстра-Вугорскай імпэрыі. Стаў хутка разьвівацца — пабудаваныя дарогі, адчыніліся прадпрыемствы. Быў галоўным горадам аднайменнай акругі. У 1885 годзе налічвалася 11357 жыхароў. У 1926 годзе заснаваны футбольны клюб Борац Баня-Лука, трохразовы чэмпіён Босьніі і Герцагавіны. У 1930 годзе адчыненыя Нацыянальны музэй Рэспублікі Сэрбскай і Нацыянальны тэатар, у 1932 годзе — культурны цэнтар «Банскі Двор». У 1937 годзе пабудаваны Гарадзкі стадыён. У 1950 годзе адчынены пэдагагічны інстытут. У 1950 годзе ўтвораны гандбольны клюб Борац Баня Лука, уладальнік Кубка эўрапэйскіх чэмпіёнаў (1976). У 1962 годзе заснаваны электратэхнічны інстытут. У 1975 годзе адчынены Баня-Луцкі ўнівэрсытэт.

## Гаспадарка
На 2021 год дзейнічала «Банялуцкая біржа».
Зараз пераважаюць прадпрыемствы табачных вырабаў, піва, кансэрваў з садавіны ды гародніны. Прадпрыемства па вытворчасьці паперы санітарна-гігіенічнага прызначэньня SHP Celex. Разьвіты турызм — у 2018 годзе 85 тыс. чалавек. Чыгуначная станцыя, аэрапорт.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Мескае насельніцтва Босьніі і Герцагавіны
Габрава

**Габрава** () — горад у цэнтры Баўгарыі, паблізу геаграфічнага цэнтру краіны. Адміністрацыйны цэнтар Габраўскай вобласьці і найбуйнейшы населены пункт абшчыны Габрава. Разьмешчаны на паўночным схіле хрыбта Стара Планіна, ля Шыпкінскага перавалу, на абодвух берагах ракі Янтры. Насельніцтва гораду на 2013 год — 57 тыс. чалавек.

## Гісторыя
Габрава стаў набіраць эканамічнае значэньне ў эпоху Другога баўгарскага царства (1187—1393), сталіцай якога было разьмешчанае непадалёк Вэліка-Тырнава.

У эпоху асманскага ўварваньня на тэрыторыю Балканскага паўвострава колькасьць жыхароў Габрава рэзка павялічваецца дзякуючы струменю перасяленцаў з былой сталіцы і іншых захопленых фартэцыяў. У 1860 годзе Габрава атрымлівае статус гораду.

У Габрава ёсьць некалькі помнікаў расейскім жаўнерам і афіцэрам, якія ваявалі пры Абароне Шыпкі і памерлі ў горадзе ад ран і хваробаў.

Пасьля вызваленьня Баўгарыі (1878) Габрава разьвіваўся як прамысловы цэнтар і нават атрымаў мянушку «баўгарскі Манчэстэр». Цяпер у горадзе разьвіты лёгкая прамысловасьць і машынабудаваньне.

У 1900 годзе ў Габраве нарадзіўся Пётар Стэфанаў Русеў — бацька першай жанчыны-прэзыдэнта Бразыліі Дзілмы Русэф.

## Насельніцтва
Ніжэй прадстаўлена дынаміка колькасьці насельніцтва гораду:

## Гарады-сябры
* Шэкі, Азэрбайджан
* Магілёў, Беларусь (з 1988 г., падоўжаны ў 2000 г.)
* Аальст, Бэльгія
* Панявеж, Летува
* Мітвайда, Нямеччына
* Куманава, Паўночная Македонія
* Новы Сонч, Польшча
* Мыцішчы, Расея
* Прэшаў, Славаччына
* Чарнігаў, Украіна
* Сісак, Харватыя
* Тун, Швайцарыя

## Ураджэнцы і жыхары
* Васіл Еўстаціеў Апрылаў, баўгарскі грамадзка-палітычны дзяяч

## Дадатковыя зьвесткі
* Габрава вядома як «Сталіца гумару» Баўгарыі

* У Магілёве ў гонар Габрава названая вуліца, а таксама адна з рэстарацыяў у самым цэнтры гораду.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Мескае насельніцтва

Катэгорыя:Гарады Баўгарыі
Трэбіне

**Трэбіне** () — горад на поўдні Босьніі і Герцагавіны.

У горадзе сваю галаўную сядзібу мае «Электраэнэргетыка Сэрбскай Рэспублікі», заснаваная ў 1992 годзе.

## Вонкавыя спасылкі
* Мескае насельніцтва

Катэгорыя:Гарады Босьніі і Герцагавіны
Біхач

**Біхач** () — горад на поўначы Босьніі і Герцагавіны.

## Вонкавыя спасылкі

* City Population

Катэгорыя:Гарады Босьніі і Герцагавіны
Славонскі-Брод

**Славонскі-Брод** () — горад на ўсходзе Харватыі.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* City Population

Катэгорыя:Гарады Харватыі
Катэгорыя:Падзеленыя гарады
Карлавац

**Ка́рлавац** () — горад на поўначы Харватыі.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Менскае насельніцтва
Пула (Харватыя)

**Пула** () — горад на поўначы Харватыі, ўзбярэжжі Адрыятыкі.

## Вонкавыя спасылкі
* City Population

Катэгорыя:Гарады Харватыі
Вараждзін

**Вараждзін** () — горад на поўначы Харватыі.

## Вонкавыя спасылкі
* City Population

Катэгорыя:Гарады Харватыі
Вінкаўцы (Харватыя)

**Вінкоўцы** () — горад на ўсходзе Харватыі.

## Вонкавыя спасылкі
* Мескае насельніцтва
Абольцы (неадназначнасьць)

Назву **Абольцы** маюць:

* Абольцы — колішняе мястэчка, цяпер вёска ў Талачынскім раёне Віцебскай вобласьці
* Абольцы — вёска ў Жлобінскім раёне Гомельскай вобласьці
Ваўкавічы

Назву **Ваўкавічы** маюць:

* Ваўкавічы — вёска ў Талачынскім раёне Віцебскай вобласьці
* Ваўкавічы — вёска ў Шчучынскім раёне Гарадзенскай вобласьці
* Ваўкавічы — вёска ў Чавускім раёне Магілёўскай вобласьці

## Глядзіце таксама
* Ваўковічы
* Воўкавічы
Сьпіс гарадоў Чэхіі

**Сьпіс [[горад|гарадоў]] [[Чэхія|Чэхіі]] паводле колькасьці насельніцтва**. У сьпіс уключаныя гарады з насельніцтвам ня менш за 50 000 чалавек па стане на 1 студзеня 2014. Колькасьць насельніцтва прыводзіцца адносна названага гораду без уліку пасяленьняў, якія складаюць яго прыгарады.

## Сьпіс

## Вонкавыя спасылкі
* City Population
Брытанія найперш

«**Брыта́нія найпе́рш**» () — скрайне правая нацыяналістычная палітычная партыя і рух, створаныя ў 2011 былымі сябрамі Брытанскай нацыянальнай партыі. Кампаніі «Брытаніі найперш» скіраваныя пераважна супраць масавай іміграцыі й ісламізацыі Вялікабрытаніі і за захаваньне традыцыйнай брытанскай культуры. Групоўка натхняецца ляялізмам Ольстэру і мае хуліганскае крыло пад назовам «Першыя абарончыя сілы Брытаніі». Яно прыцягнула ўвагу сваімі акцыямі прамога дзеяньня, такімі як пратэсты перад дамамі ісламістаў, так званымі «хрысьціянскімі патрулямі» і «наездамі» на брытанскія мячэты. Партыя была заснаваная Джымам Доўсанам, дзеячом руху супраць абортаў, зьвязанага зь ляялісцкімі сілавікамі.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйная бачына
* 
* 

Катэгорыя:Ультраправыя партыі
Катэгорыя:Эўраскептычныя партыі
Катэгорыя:Зьявіліся ў 2011 годзе
Катэгорыя:Брытанскі нацыяналізм
Катэгорыя:Антыісламісцкія партыі Эўропы
Катэгорыя:Кент
Дракула (фільм, 1920)

«**Дракула**» — нямы фільм жахаў. Першая ў сьвеце экранізацыя аднайменнага раману Брэма Стокера.

Доўгі час існавалі толькі згадкі пра фільм у архівах Дзяржфільмафонду і прыватнай перапісцы дзеячаў кінаіндустрыі пачатку XX ст., якія толькі сьведчылі пра існаваньне некалі фільму пад назвай «Дракула», які быў зьняты ў 1920 годзе ў Крыме на Ялцінскай кінастудыі, на тэрыторыі, якая знаходзілася тады пад кантролем белай арміі.

У расейскім друку пра фільм упершыню згадана ў перакладной кнізе Дж. Гордана Мэлтана «Энцыкляпэдыя вампіраў». Аўтар адзначае, што экранізацыя не была ўзгоднена з нашчадкамі Стокера і па сутнасьці зьяўлялася «пірацкай». Таксама фільм згадвае ў асабістым лісьце кіназнаўца і захавальнік Дзяржфільмафонду Георгі Авенарыюс.

## Крыніцы

## Заўвагі

Катэгорыя:Экранізацыі Дракулы
Канстанцін Паклонскі

**Канстанці́н Пакло́нскі** (???, Магілёў, Вялікае Княства Літоўскае —  1662 г., ???) — беларускі шляхціч, удзельнік падзеяў Крывавага Патопу, кіраўнік беларускага казацкага палка.

## Біяграфія і дзейнасьць
Канстанцін Паклонскі паходзіў родам з Берасьцейскага ваяводзтва ВКЛ, зь Пінскага павету, з праваслаўнай шляхецкай сям’і і гербу Сьлепаворан. Радавое прозьвішча фігуруе таксама ў форме Водзгір-Паклонскі. На думку Генадзя Сагановіча, падвойнае імя К. Паклонскага сьведчыла аб каталіцкім веравызнаньні. Выступаў як абаронца праваслаўя. Меў моцныя сувязі з Іванам Залатарэнкам і Багданам Хмяльніцкім.
5 чэрвеня 1654 году перайшоў на маскоўскі бок да войскаў цара Аляксея Міхайлавіча. Падкрэсьліваў неабходнасьць апоры на мясцовы элемэнт. Значным посьпехам К. Паклонскага стала схіленьне 16 жніўня 1654 году да капітуляцыі жыхароў мястэчка Чавусы. З 12 верасьня 1654 году пачаў карыстацца тытулам «полковник белоруский». Пастаянна набываў сабе новых прыхільнікаў у змаганьні з войскамі Рэчы Паспалітай. Утварыў жыдоўскі пагром у Магілёве. На мяжы верасьня й кастрычніка 1654 году схіліў Крычаў да капітуляцыі. Неўзабаве ў сьнежні 1654 году адносіны паміж Паклонскім, украінскімі казакамі і Аляксеем Міхайлавічам вельмі пагоршыліся. Іван Залатарэнка ў накіраваным лісьце К. Паклонскаму абвінавачваў яго ва ўхіленьні ад сустрэчы й заклікаў здацца Запароскаму войску, К. Паклонскі ж накіраваў гэты ліст цару Аляксею Міхайлавічу. Займаўся забойствам маскоўскіх стральцоў і салдатаў, што «государевых стрельцов и солдатов в уезде и в городе на карауле по воротам бьют, и от их бою многие лежат при смерти».

Вясной 1655 году вярнуўся на бок Януша Радзівіла пад ягонае камандаваньне . Заклікаючы да сябе былых казакаў, якія раней былі пад ягоным кіраўніцтвам, Паклонскі адзначаў:

.

Згодна з А. Латышонкам, К. Паклонскі зьяўляецца ўнікальнай постацьцю ў беларускай гісторыі, ягоная дзейнасьць можа разглядацца як першая праявай «нацыянальнай ідэі» на беларускіх землях у сярэднявеччы.

## Глядзіце таксама

* Крывавы патоп
* Іван Залатарэнка
* Багдан Хмяльніцкі
* Аляксей Міхайлавіч
* Януш Радзівіл

## Крыніцы

Катэгорыя:Вайна Расеі з Рэччу Паспалітай 1654—1667 гадоў
Катэгорыя:Вайскоўцы Рэчы Паспалітай
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Магілёве
Мэрсін Ідманюрду

«**Мэрсін Ідманюрду**» () — былы турэцкі футбольны клюб з гораду Мэрсіну. Заснаваны ў 1925 годзе і расфармаваны ў 2019 годзе.

## Вонкавыя спасылкі

* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Мэрсін
Ceilidh Ceol

«**Ceilidh Ceol**» (чытаецца як [Ке́йлі Кёл]) — беларускі гурт, які грае ірляндзкую традыцыйную музыку. У рэпэртуары гурту традыцыйныя сэты танцавальнай ірляндзкай музыкі, аўтарскія танцавальныя творы і папулярныя старыя ірляндзкія песьні перакладзеныя на беларускую мову. Заснаваны ў 2005 годзе Алесем Чумаковым і Алесяй Чумаковай. Назва напісана гэльскай ірляндзкай моваю і перакладаецца як «музыка кейлі». Як тлумачаць музыкі гурту, «кейлі» — гэта прыблізна тое ж, што нашыя вячоркі.

## Дыскаграфія

### Альбомы
* *[[Сыны старадаўняй Літвы]]* (2013) — ірляндзкія гістарычныя песьні па-беларуску.

### Супольныя праекты
* *[[Medieval — Музыка сярэднявечных фэстаў]]* (2009) — зборка з удзелам, акрамя Ceilidh Ceol, гуртоў: Artes Liberalis, Musica Radicum, Lituus, Рокаш і інш.

## Удзельнікі
* Алесь Чумакоў: вакал, гітара, мандаліна
* Алеся Чумакова: акардэон
* Вера Гулюкіна: скрыпка, альт
* Павал Саракалетаў: флейта, вістл, банджо

### Былыя ўдзельнікі
* Яўген Барышнікаў: бойран, дарабук (да 2013 году)
* Юрась Баркун: флейта, вістл (да 2014 году)

## Дадатковыя зьвесткі
Назва гурту сугучна з назвай «Келіх кола» — назва праекту Алеся Чумакова, у якім гучаць беларускія народныя танцы.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйная хатняя старонка
* Старонка гурту «Ў кантакце»

Катэгорыя:Беларускія музычныя гурты
Катэгорыя:Зьявіліся ў 2005 годзе
Пратэсты ў Буркіна-Фасо (2014)

**Пратэсты ў Буркіна-Фасо** — шэраг дэманстрацыяў і сутычак у некалькіх местах Буркіна-Фасо ў кастрычніку 2014 року. Яны пачаліся ў адказ на спробы зьмяненьня канстытуцыі з мэтай даць магчымасьць прэзыдэнту Блезу Кампаорэ вылучацца ізноў пасьля свайго 27-гадовага знаходжаньня на пасадзе. Пасьля забурэньняў 30 кастрычніка, калі адбылося ўмяшаньне былога міністра абароны Куамэ Люжэ і падпал парлямэнту ды іншых урадавых будынкаў, а таксама штаб-кватэры кіроўнай партыі Кангрэс за дэмакратыю і прагрэс, Кампаорэ распусьціў урад і ўвёў надзвычайны стан, але неўзабаве ўцёк у Бераг Слановай косткі пры падтрымцы прэзыдэнта Алясана Ўатара.

Генэрал Анарэ Траорэ абвясьціў пра тое, што да датэрміновых прэзыдэнцкіх выбараў краінай будзе кіраваць часовы ўрад. Пасьля яшчэ аднаго дню пратэстаў Кампаорэ, які сьпярша адмаўляўся сыходзіць з пасады, 31 кастрычніка адмовіўся ад прэзыдэнцкай пасады, якую часова заняў Траорэ. Аднак войска падтрымала прэтэнзіі на пасаду в. а. прэзыдэнта палкоўніка Ісаака Зыды. Пратэстоўцы, якія нязгодныя з рашэньнем вайскоўцаў, працягваюць пратэсты.

5 лістапада палітычныя сілы краіны вялі перамовы па пытаньні абраньня кіраўніка краіны на часы пераходнага пэрыяду, на наступны дзень падпалкоўнік Ісаак Зыда выступіў супраць патрабаваньня Афрыканскага хаўрусу аб перадачы ўлады грамадзянскаму ўраду цягам двух тыдняў, што было растлумачана Зыдам неабходнасьцю забесьпячэньня стабільнасьці ў краіне і падрыхтоўкі да выбараў у наступным годзе. Патрабаваньне Афрыканскага хаўрусу было высунутае ў панядзелак, 3 лістапада. Разам з тым, рашэньне вайсковых колаў аб атрыманьні ўлады выклікала новыя пратэсты і пагрозы замежных санкцыяў.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Падзеі з Уагадугу ў фатаздымках

Катэгорыя:Выступленьні ў 2014 годзе
Катэгорыя:2014 год у Буркіна-Фасо
Катэгорыя:Уагадугу
Катэгорыя:Палітыка Буркіна-Фасо