open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Альвара Арбэлёа

**Альва́ра Арбэлёа Ко́ка** (;  17 студзеня 1983 году, Саляманка, Гішпанія) — былы гішпанскі футбаліст, абаронца нацыянальнай зборнай Гішпаніі. Чэмпіён сьвету й Эўропы ў складзе зборнай Гішпаніі. Гуляе пераважна на пазыцыі правага абаронцы, аднак можа гуляць у якасьці цэнтральнага абаронцы. Сёньня займае пасаду галоўнага трэнэра клюбу «Рэал».

## Кар’ера

### Раньнія гады
Альвара быў падпісаны мадрыдзкім «Рэалам» у зусім юным узросьце й пачаў выступаць за юнацкую каманду клюбу, якую ў той час трэніраваў Рафаэль Бэнітэс. Зь цягам часу ён стаў сталым гульцом рэзэрвовай каманды й двойчы згуляў за асноўны склад, аднак так і ня здолеў там замацавацца. 24 ліпеня 2006 году Арбэлёа перайшоў у «Дэпартыва», матываваўшы гэты трансфэр жаданьнем рэгулярна гуляць.

### «Лівэрпул»
Неўзабаве ён прыцягнуў увагу «Лівэрпула», і 31 студзеня 2007 году перайшоў у гэты ангельскі клюб. Сума ўгоды склала 2,5 мільёну фунтаў, прычым 50% зь іх атрымаў «Рэал». Ягоны дэбют у «Лівэрпулі» адбыўся 10 лютага ў матчы супраць «Ньюкаслу», які скончыўся паразай ягонай каманды. Альвара ў гэтай сустрэчы выйшаў на замену Джэрмэйну Пэнанту. Аднак паўнавартасным ягоным дэбютам варта лічыць матч супраць «Барсэлёны» на Камп Ноў, які адбыўся 21 лютага ў рамках 1/8 розыгрышу Лігі чэмпіёнаў. Арбелёа выйшаў на гэтую гульню ў стартавым складзе на пазыцыю левага абаронцы. Ягонай прамой задачай было зачыніць у гаспадароў Ліянэля Мэсі.

7 красавіка 2007 году Арбелёа забіў свой ​​першы гол за «Лівэрпул», стаўшы тым самым першым за 14 з паловай гадоў гульцом «Лівэрпула», якія носяць футболку з другім нумарам, які вызначыўся ў афіцыйным матчы, і першым за такі ж тэрмін другім нумарам, які забіў гол у Прэм’ер-Лізе. Перад сэзонам 2007—2008 гадоў Альвара зьмяніў нумар «2» на нумар «17», які вызваліўся пасьля сыходу з каманды Крэйга Бэламі.

### Вяртаньне ў «Рэал»
29 ліпеня 2009 году было абвешчана, што «Рэал» і «Лівэрпул» дасягнулі пагадненьня аб перадачы Арбелёа ў гішпанскі клюб. Сума трансфэру склала 5 млн фунтаў стэрлінгаў.

### Зборная
27 сакавіка 2008 году адбыўся дэбют Альвара у нацыянальнай зборнай Гішпаніі. На 73-й хвіліне таварыскага матчу супраць італьянцаў Арбелёа выйшаў на замену Сэрхіё Рамасу.

## Дасягненьні

### Клюбныя
**Рэал Мадрыд**
* Чэмпіён Гішпаніі: 2012
* Уладальнік Кубка Гішпаніі: 2011, 2014
* Уладальнік Супэркубка Гішпаніі: 2011, 2014
* Пераможца Лігі чэмпіёнаў: 2014, 2016
* Уладальнік Супэркубка УЭФА: 2014
* Пераможца клюбнага чэмпіянату сьвету: 2014

### Міжнародныя
**Гішпанія**
* Чэмпіён Эўропы: 2008, 2012
* Чэмпіён сьвету: 2010
* Бронзавы прызэр Кубка Канфэдэрыцыяў: 2009

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Профіль на афіцыйным сайце Рэал Мадрыд
* Профіль на сайце transfermarkt.co.uk

Катэгорыя:Гішпанскія футбалісты
Іньяцыё Абатэ

**Іньяцыё Абатэ** (;  12 лістапада 1986 году, Сант-Агата-дэ-Гоці, Італія) — італьянскі футбаліст, абаронца. У 2011—2015 гадох выступаў за нацыянальную зборную Італіі. Гуляў на пазыцыі правага абаронцы, сын былога футбаліста, брамніка, Бэньяміна Абатэ.

## Кар’ера
### Клюбная
Абатэ зьяўляецца выхаванцам «Міляну», але пачаў сваю кар’еру ў клюбе Сэрыі С1 «Напалі», у які быў аддадзены ў арэнду. Затым Абатэ зьмяніў некалькі камандаў, як то «Сампдорыя», у якой не правёў ні адной гульні, «П’ячэнца» й «Модэна». У 2007 годзе частку правоў на футбаліста выкупіў «Эмпалі», у якім, па ўмовах дамовы, Абатэ правёў сэзон.

23 ліпеня 2008 году Абатэ быў прададзены ў клюб «Тарына», за частку правоў на футбаліста (іншая частка засталася ў «Эмпалі») турынскі клюб заплаціў 2 млн эўра. 15 кастрычніка 2008 году Абатэ ў матчы супраць «Аталянты» атрымаў траўму шчыкалаткі, якая вывела яго з гульні на 2 месяцы. 7 сьнежня гулец вярнуўся на поле. У 2009 годзе вярнуўся ў «Мілан». У сэзоне 2009—2010 гадоў пад кіраўніцтвам Леанарда Абатэ, першапачаткова выходзіў на замену на месца правага паўабаронцы, аднак зь цягам часу зрушыўся ў абарону. У наступным сэзоне, з прыходам Масыміліяна Алегры, Абатэ замацаваўся ў якасьці асноўнага правага абаронцы «Міляну», згуляўшы ў 37 матчах.

### Міжнародная
Абатэ выступаў за моладзевыя зборныя Італіі зборныя ўсіх узростаў, удзельнічаў у Алімпіядзе ў Пэкіне. 11 лістапада 2011 году дэбютаваў за зборную Італіі ў госьцевым таварыскім матчы супраць зборнай Польшчы. Гульня скончылася зь лікам 2:0 на карысьць італьянцаў.

## Дасягненьні
**«Мілян»**:
* Чэмпіён Італіі: 2011
* Уладальнік Супэркубка Італіі: 2011, 2016

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Профіль на афіцыйным сайце «Міляну»
* Статыстыка на ESPN Soccernet

Катэгорыя:Італьянскія футбалісты
Катэгорыя:Італьянскія футбалісты і футбалісткі на Алімпійскіх гульнях
Катэгорыя:Футбалісты і футбалісткі на летніх Алімпійскіх гульнях 2008 году
Катэгорыя:Футбалісты і футбалісткі на летніх Алімпійскіх гульнях 2012 году
Катэгорыя:Прызэры летніх Алімпійскіх гульняў 2012 году
Аляксандар Мартыновіч

**Аляксандар Мартыновіч** (нарадзіўся 26 жніўня 1987 году) — беларускі футбаліст, выступае на пазыцыі абаронцы за казаскі клюб «Кайрат». Раней прыцягваўся да матчаў нацыянальнай зборнай Беларусі. За час выступаў у «Краснадары» Мартыновіч доўгія гады быў капітанам дружыны, гэтак і капітанам зборнай у апошні час.

## Кар’ера
Пачынаў гуляць у футбол у Рэспубліканскай дзяржаўнай вучэльні алімпійскай рэзэрвы. У сэзоне 2003 году гуляў за каманду РВАР у Другой лізе. З 2004 году абараняў колеры дублюючага складу менскага «Дынама». У 2006 годзе дэбютаваў у першай камандзе дынамаўцаў, а на наступны год ужо трывала замацаваўся ў асноўным складзе.

У ліпені 2010 году склаў працоўную дамову з расейскім клюбам «Краснадар», дзе таксама быў гульцом асноўнага складу. У сэзоне 2011—2012 гадоў «Краснадар» атрымаў месца ў расейскай Прэм’ер-лізе, дзе Аляксандар застаўся асноўным цэнтральным абаронцам каманды. У 2013 годзе быў празначаны таксама капітанам «Краснадару». У сэзоне 2014—2015 гадоў, аднак, пачаў радзей зьяўляцца на полі.

У сьнежні 2014 году падоўжыў кантракт з «Краснадарам» да лета 2018 году. У чэрвені 2015 году быў аддадзены ў арэнду «Уралу» на адзін год. У складзе «Уралу» выступаў пад кіраўніцтвам беларускіх спэцыялістаў — спачатку Віктара Ганчарэнкі, потым Вадзіма Скрыпчанкі — і здолеў замацавацца ў першай адзінаццатцы. У траўні 2016 году па заканчэньні тэрміну арэнды вярнуўся ў «Краснадар». У 2018 годзе зноў стаў капітанам каманды.

У траўні 2022 году было абвешчана, што абаронца пакіне «Краснадар» па заканчэньні сэзону. У чэрвені 2022 году ў якасьці свабоднага агента падпісаў двухгадовы кантракт з казанскім «Рубінам». У чэрвені 2024 году «Рубін» і Мартыновіч спынілі супрацу, а празь некаторы час абаронца далучыўся да казаскага «Кайрату».

### Міжнародная
Выступаў у складзе моладзевай зборнай Беларусі на моладзевым чэмпіянаце Эўропы 2009 у Швэцыі. Дэбютаваў у нацыянальнай зборнай Беларусі 18 лістапада 2009 году ў таварыскім матчы супраць зборнай Чарнагорыі. Хутка стаў асноўным гульцом зборнай. 17 лістапада 2010 году адзначыўся дублем у браму зборнай Аману ў таварыскім матчы. У сакавіку 2015 году быў прызначаны капітанам зборнай Беларусі.

## Дасягненьні
**«Дынама» Менск**:
* Срэбраны прызэр чэмпіянату Беларусі: 2006, 2008, 2009

**«Кайрат»**:
* Чэмпіён Казахстану: 2024, 2025
* Уладальнік Супэркубка Казахстану: 2025

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Статыстыка на сайце РФПЛ
* Профіль на сайце «Краснадару»

Катэгорыя:Беларускія футбалісты
Катэгорыя:Футбалісты зборнай Беларусі
Катэгорыя:Футбалісты клюбу «Дынама» Менск
Катэгорыя:Футбалісты клюбу «Краснадар»
Катэгорыя:Футбалісты клюбу «Ўрал» Екацярынбург
Катэгорыя:Футбалісты клюбу «Рубін» Казань
Борці

Назву **Борці** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Гарадзенская вобласьць:
** Борці — вёска ў Ашмянскім раёне
** Борці — хутар у Вярэнаўскім раёне
** Борці — вёска ў Шчучынскім раёне
Міхась Пянкрат

**Міхась Міхайлавіч Пянкрат** (, в. Карпілаўка, Ігуменскі раён, Менская вобласьць) — беларускі паэт, празаік.

## Біяграфія
Нарадзіўся ў сялянскай сям’і. Бацькі з 1935 працавалі ў калгасе. У 1937 скончыў Хутарскую сямігодку і паступіў у Сьмілавіцкі сельскагаспадарчы тэхнікум, дзе атрымаў спэцыяльнасьць агранома. Увосень 1939 пайшоў служыць у Чырвоную Армію, удзельнічаў у савецка-фінляндзкай вайне (1939—1940), быў цяжка паранены, лячыўся ў шпіталі, у санаторыі г. Есентукі, быў камісаваны. У 1940—1941 працаваў у рэдакцыі рудзенскай раённай газэты «Бальшавіцкі сьцяг». З пачаткам нямецка-савецкай вайны да 1942 знаходзіўся ў вёсцы Ведрыца Ігуменскага раёну. У 1942 быў сувязным партызанскай брыгады «Красное знамя», якая дзейнічала на Меншчыне. З 1943 перайшоў у брыгаду, ваяваў да злучэньня з часьцямі Чырвонай Арміі. У 1945 пераехаў у Менск і працаваў у рэдакцыях рэспубліканскіх газэт «Сталинская молодежь» (1945—1947), «Савецкі селянін» («Колхозная правда», «Сельская газета», 1947—1956), у часопісе «Вожык» (1959—1979). Сябры Саюза пісьменьнікаў БССР з 1951.

Узнагароджаны ордэнам Айчыннай вайны 2-й ступені, мэдалямі.

## Творчасьць
Першы верш «Песьня калгасьніцы» апублікаваны ў 1937 у газэце «Чырвоная зьмена». Многія яго вершы друкаваліся ў газэтах «Літаратура і мастацтва», «Піянер Беларусі», «Комсомольская правда», часопісах «Полымя», «Смена», «Крокодил».

Першая кніга — зборнік вершаў «Салаўіны бераг» (1956). Аўтар зборнікаў сатырычных апавяданьняў і гумарэсак «Палын і кветкі» (1958), «Не з таго канца» (1959), «Аўтарытэт на колах» (1968), апавяданьняў і аповесьцей «Шчасьце маё» (1962), «Ведрыцкія напевы» (1965), «Любоў у квадраце» (1969), «Прынцыповы пасаг» (апавяданьні, вершы і гумарэскі, 1978), «Спатканьні і ростані» (выбранае, 1978), «Не астудзі сваё сэрца» (1989). Напісаў кнігі нарысаў «Простыя людзі» (1957), «Чэрвень» (1977), кніжкі апавяданьняў для дзяцей «Два Пецькі» (1973), «Двое ў лодцы» (1983).

На словы М. Пянкрата П. Ахрыменка і З. Паўлоўскі напісалі песьні. Паасобныя творы пісьменьніка перакладзеныя на расейскую, украінскую, азэрбайджанскую, грузінскую, летувіскую, таджыцкую, узбэцкую, эстонскую мовы.

## Літаратура
* Пянкрат Міхась // Беларускія пісьменнікі: Біябібліягр. слоўн. У 6 т. Т. 5. Пестрак — Сяўрук / Б 43 Ін-т літ. імя Я. Купалы АН Беларусі; Беларус. Энцыкл.; Нацыянальны навукова-асветны цэнтр імя Ф. Скарыны. Пад рэд. А. В. Мальдзіса; Рэдкал.: І. Э. Багдановіч і інш. — Мн.: БелЭн, 1995. — С. 104—105. — 480 с ISBN 5-85700-168-4
* Пянкрат Міхась / 

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Ігуменскім раёне
Катэгорыя:Партызаны нямецка-савецкай вайны
Катэгорыя:Беларускія паэты і паэткі
Катэгорыя:Беларускія літаратары
Катэгорыя:Сябры Саюзу пісьменьнікаў БССР
Зачэпічы

Назву **Зачэпічы** маюць:

* Зачэпічы — вёска ў Дзятлаўскім раёне Гарадзенскай вобласьці
* Зачэпічы — вёска ў Шчучынскім раёне Гарадзенскай вобласьці
Каменскі сельсавет (Івянецкі раён)

**Ка́менскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Івянецкага раёну Маладэчанскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Камень.

## Гісторыя
12 кастрычніка 1940 году створаны ў складзе Івянецкага раёну Баранавіцкай вобласьці.

27 сакавіка 1959 году сельсавет скасаваны, населеныя пункты перададзеныя новастворанаму  Зарэчанскаму сельсавету.

## Літаратура
*  С. 470
*  С. 432
*  С. 164

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Івянецкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы, скасаваныя ў 1959 годзе
Руднянскі сельсавет (Івянецкі раён)

**Рудня́нскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Івянецкага раёну Маладэчанскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Рудня Пільнянская.

## Гісторыя
12 кастрычніка 1940 году створаны ў складзе Івянецкага раёну Баранавіцкай вобласьці (з 8 студзеня 1954 году — Маладэчанскай вобласьці, з 20 студзеня 1960 году — Менскай вобласьці). 16 ліпеня 1954 году сельсавет скасаваны.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 470

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Івянецкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы, скасаваныя ў 1954 годзе
Шэйн Лонг

**Шэйн Па́трык Лонг** (;  22 студзеня 1987 году, Гортнагу, Ірляндыя) — ірляндзкі футбаліст, нападнік. За час гульнявой кар’еры абараняў колеры нацыянальнай зборнай Ірляндыі.

## Кар’ера
### Клюбная
У дзяцінстве быў таленавітым гэрлерам, і ў складзе каманды «Тыпэрэры GAA» удзельнічаў у двух паўфіналах моладзевага чэмпіянату Ірляндыі па гэрлінгу.

Лонг быў заўважаны футбольным трэнэрам «Корк Сіці» Пэтам Доланам, і, з 1 ліпеня 2004 году Шэйн пачаў трэніравацца ў дублюючым складзе каманды. У асноўны склад трапіў да пачатку сэзона 2005 году, у сувязі з тым, што месца зрушанага з пасады Долана заняў Дэм’ен Рычардсан. Новы трэнэр заўважыў талент маладога нападніка й дазволіў яму дэбютаваць у чэмпіянаце Ірляндыі ў сакавіку 2005 году. У «Рэдынгу» Лонг выступаў з 2005 году. Першая ягоная гульня за ангельскі клюб адбылася 17 красавіка 2006 году ў хатнім матчы са «Сток Сіці» (3:1). У жніўні 2011 году Лонг падпісаў кантракт на 3 гады з клюбам «Ўэст Бромўіч Альбіён», дзе выступаў у кашулі з нумарам 9. Дэбютаваў за «драздоў» 14 жніўня 2011 году ў матчы супраць «Манчэстэр Юнайтэд», дзе адразу ж забіў гол. 17 студзеня 2014 году Лонг падпісаў кантракт з клюбам «Гал Сіці» на тры з паловай гады, сума кантракту не была аб’яўлена. Дэбютаваў за новы клюб 28 студзеня ў матчы з «Крыстал Пэлас», дзе гульцы «Галу» трывалі паразу зь лікам 1:0. У сваім наступным матчы супраць «Тотэнгэму» 1 лютага Шэйн адкрыў лік гульні, якая скончылася ўнічыю 1:1.

Сэзон 2014—2015 гадоў пачаў разам з «Галам Сіці» ў матчах Лігі Эўропы, аднак 14 жніўня 2014 году было аб’яўлена пра пераход гульца ў табар «Саўтгэмптану», зь якім Шэйн падпісаў 4-гадовы кантракт. Лічыцца, што гулец павінен замяніць Рыкі Ламбэрта, які ў летку таго ж году далучыўся да складу «Лівэрпула».

### Міжнародная
Пачаўшы гуляць за «Рэдынг» у Ангельшчыне ў сэзоне 2005—2006 гадоў прыняў першы ўдзел у міжнародных матчах, патрапіўшы ў заяўку моладзевай зборнай Ірляндыі. З-за траўмаў ягонага таварышча па «Рэдынгу» Кевіна Дойла й гульца «Сандэрлэнду» Стывэна Эліёта, Лонг атрымаў шанец выступіць у складзе асноўнай зборнай. Дэбют адбыўся 7 лютага 2007 году ў матчы супраць зборнай Сан-Марына (2:1).

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Профіль на афіцыйным сайце «Рэдынгу»
* 
* 
* 

Катэгорыя:Ірляндзкія футбалісты
Дзяніс Гармаш

**Дзяні́с Га́рмаш** (;  19 красавіка 1990 году, Мелавое, Украінская ССР) — колішні украінскі футбаліст, паўабаронца. Таксама былы гулец нацыянальнай зборнай Украіны.

## Кар’ера
### Раньнія гады
Нарадзіўся непадалёк ад Луганску ў пасёлку Мелавое, што на самай мяжы з Расеяй. Футболу вучыўся ў Луганскім вучылішчы фізычнай культуры. Тры гады гуляў за дзіцячую каманду 1990 году нараджэньня. У 2005 годзе ў ДЮФЛУ выступаў за «Алімпік» з Данецку. Пасьля адной з гульняў дзіцяча-юнацкага чэмпіянату яго запрасіў Аляксандар Петракоў у кіеўскае РУВФК, туды ён перайшоў у 2006 годзе.

### «Дынама» Кіеў
У РУВФК яго заўважылі трэнэры кіеўскага «Дынама». 8 ліпеня 2007 году ў Нікопалі завяршыўся турнір дзіцяча-юнацкай лігі сярод камандаў вышэйшага дывізіёна, укамплектаваных гульцамі 1990 году нараджэньня. Аднаго зь лідэраў «Дынама-2» выхаванцы РУВФК выбілі з барацьбы ў чвэрцьфінале. Забіў вырашальны мяч ўжо футбаліст «​​Дынама-3», тады яшчэ выступаў за інтэрнат, Дзяніс Гармаш, які пасьля заканчэньня спаборніцтваў быў названы лепшым гульцом турніру.

10 красавіка 2007 году Дзяніс дэбютаваў у «Дынама-3» у матчы супраць каманды «Еднасьць» Пліска (1:2). Першы матч за «Дынама» правёў у таварыскім матчы на ​​80-годзьдзе клюбу супраць італьянскага «Міляну» (2:2), ён выйшаў на 59 хвіліне замест Айлы Юсуфа. Пасьля матчу прэзыдэнт «Міляну», Адрыяна Галіяні адзначыў ягоную гульню.

У афіцыйным матчы за «Дынама» Гармаш дэбютаваў 31 кастрычніка 2007 году ў кубкавым матчы супраць сімфэропальскага «ІграСэрвіса» (4:1).

## Міжнародная кар’ера
Выступаў за юнацкія зборныя Ўкраіны розных узростаў. 17 лістапада 2007 году дэбютаваў у моладзевай зборнай Украіны ў матчы супраць зборнай Ліхтэнштайну (5:0), у тым матчы Гармаш атрымаў жоўтую картку. За нацыянальную зборную Ўкраіны дэбютаваў 7 кастрычніка 2011 году ў таварыскім матчы супраць зборнай Баўгарыі (3:0). Выйшаў на матч у стартавым складзе й адыграў увесь першы тайм, але ў перапынку быў заменены.

## Дасягненьні
**«Дынама»**:
* Чэмпіён Украіны: 2015, 2016, 2021
* Уладальнік Кубка Ўкраіны: 2014, 2015, 2020, 2021
* Уладальнік Супэркубка Ўкраіны: 2009, 2011, 2016, 2018, 2019, 2020

## Асабістае жыцьцё
Ягоны бацька працуе настаўнікам фізычнае культуры, а маці зьяўляецца хатняй гаспадыняй, таксама ў яго ёсьць малодшая сястра.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Профіль на афіцыйным сайце «Дынама» Кіеў
* Статыстыка на сайце ФФУ

Катэгорыя:Украінскія футбалісты
Тарас Міхалік

**Тара́с Міха́лік** (;  28 кастрычніка 1983 году, Любяшоў, Валынская вобласьць, УССР) — былы ўкраінскі футбаліст, цэнтральны абаронца. Былы гулец нацыянальнай зборнай Украіны.

## Біяграфія
### Клюбная
Міхалік зьяўляецца выхаванцам валынскага футболу. Выступаў за каманду Луцкага інстытуту фізкультуры, у якой у 17 гадоў быў заўважаны сэлекцыянэрам кіеўскага ЦСКА, зь якім неўзабаве падпісаў свой ​​першы прафэсійны кантракт. У вайсковым клюбе, выступаў у першай лізе, Міхалік гуляў на пазыцыі правага паўабаронцы. У 2005 годзе перайшоў ува ужгарадзкае «Закарпацьце», добра паказаў сябе ў матчах вышэйшай лігі й атрымаў запрашэньне ў кіеўскае «Дынама», зь якім узімку 2006 году падпісаў пяцігадовы кантракт. Пачынаючы з сэзону 2006—2007 гадоў зьяўляўся асноўным апорным паўабаронцам «Дынама».

18 чэрвеня 2013 году стала вядома што Тарас падпісаў кантракт з маскоўскім «Лякаматывам» тэрмінам на тры гады.

### Міжнародная
У зборнай Украіны дэбютаваў 15 жніўня 2006 году ў матчы супраць зборнай Азэрбайджану. З тых часоў рэгулярна выклікаецца на матчы нацыянальнай зборнай.

## Дасягненьні
**«Дынама»**
* Чэмпіён Украіны: 2007, 2009
* Уладальнік Кубка Ўкраіны: 2006, 2007
* Уладальнік Супэркубка Ўкраіны: 2006, 2007
* Уладальнік Кубка Першага каналу: 2008

**«Лякаматыў»**:
* Чэмпіён Расеі: 2018
* Уладальнік Кубка Расеі: 2015, 2017, 2019

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Профіль на афіцыйным сайце «Дынама» Кіеў

Катэгорыя:Украінскія футбалісты
Праўжалы

**Праўжа́лы** — вёска ў Валожынскім раёне Менскай вобласьці. Праўжалы ўваходзяць у склад Івянецкага сельсавету.

## Гісторыя
За часам Другой сусьветнай вайны савецкія партызаны забілі ў вёсцы 14 асобаў.

## Насельніцтва
* 2010 год — 48 чалавек
* 1999 год — 105 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Івянецкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Валожынскага раёну
Яйцавы зуб

**Яйцавы зуб** — пярэдні зуб на адной з перадчэлюстных косткаў, наяўны ў зародкаў яшчаркаў і зьмеяў.

Яйцавы зуб служыць для прабіваньня яйцавых абалонкаў і шкарлупіны пры вылупленьні. У геконаў ён парны; у жывародзячых звычайна рэдукаваны.

Таксама тэрмін *яйцавы зуб* (*яйцавы грудок*) ужываецца для пазначэньня трывалага завостранага рагавога грудка на пярэднім канцы сківіцы ў зародкаў некаторых паўзуноў (чарапахі, кракадзілы), а таксама птушкаў. Ён часова разьвіваецца на верхняй сківіцы ці на канцы верхняй часткі дзюбы — наддзюбы і таксама неабходзен для прабіваньня яечнай шкарлупіны. Пасьля вылупленьня адпадае.

Катэгорыя:Анатомія жывёлаў
Аляксандар Кучар

**Аляксандар Кучар** (; нарадзіўся 22 кастрычніка 1982 году, Кіеў, УССР) — былы украінскі футбаліст, абаронца. Выступаў за нацыянальную зборную Ўкраіны.

## Біяграфія
Раней выступаў за клюбы харкаўскія «Арсэнал» і «Мэталіст», данецкі «Мэталюрг» і ерэванскі «Бананц». У 2006—2017 гадах гулец данецкага клюбу «Шахтар». Выхаванец ДЮСШ «Атлет» (Кіеў).

## Міжнародная кар’ера
У зборнай Украіны дэбютаваў 15 жніўня 2006 году ў таварыскім матчы супраць зборнай Азэрбайджану.

## Дасягненьні
**«Шахтар»**:
* Чэмпіён Украіны: 2008, 2010, 2011, 2012, 2013, 2014, 2017
* Уладальнік Кубка Ўкраіны: 2008, 2011, 2012, 2013, 2016, 2017
* Уладальнік Супэркубка Ўкраіны: 2008, 2010, 2012, 2013, 2014, 2015
* Уладальнік Кубка УЭФА: 2009

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
* Профіль на афіцыйным сайце «Шахтару»

Катэгорыя:Украінскія футбалісты
Кім Чэльстрэм

**Кім Чэльстрэм** (;  24 жніўня 1982 году, Сандвікен, Швэцыя) — швэдзкі футбаліст, паўабаронца і нацыянальнай зборнай Швэцыі. Кім зьяўляўся цэнтральным паўабаронцам, які мог згуляць на левым флянзе паўабароны, а таксама патэнцыяльна мог быць глыбокім плэймэйкерам. Чэльстрэм таксама вядомы сваімі добрымі ўдарамі левай нагой.

## Кар’ера
### Раньнія гады
Пачаў займацца футболам у клюбе «Партыле», які месьціцца ў прадмесьці Гётэборгу.

### Далейшыя выступы
Першым прафэсійным клюбам Чэльстрэма быў «Гэкен», але вядомасьць у Швэцыі ён атрымаў ужо гуляючы за «Юргордэн», зь якім стаў чэмпіёнам краіны ў 2002 і 2003 гадох, а таксама двойчы забіў галы за клюб у розыгрышу Кубку УЭФА ў брамы клюбаў «Шэмрак Ровэрз» й «Капэнгаген».

Узімку 2004 года за 1,7 млн эўра перайшоў у склад францускага клюбу «Рэн», у якім гуляў разам з партнэрам па зборнай краіны Андрэасам Ісаксанам. У траўні 2006 году падпісаў кантракт зь «Ліёнам». У гэтым клюбе ён двойчы станавіўся чэмпіёнам Францыі, а для клюбу гэтыя тытулы сталі шостым і сёмым запар.

28 ліпеня 2012 года паміж «Спартаком» і францускім «Ліёнам» была дасягнутая дамоўленасьць пра трансфэр футбаліста ў маскоўскі клюб. 30 ліпеня Кім пасьпяхова прайшоў мэдабсьледаваньне. 1 жніўня 2012 году футбаліст падпісаў кантракт з клюбам.

## Міжнародная кар’ера
Кім Чэльстрэм згуляў першы матч за зборную 1 лютага 2001 году супраць зборнай Фінляндыі. Удзельнічаў у фінальных турнірах Эўра-2004 і Эўра-2008, чэмпіянаце сьвету 2006 году. Забіў некалькі важных галоў у адборачным турніры да чэмпіянату Эўропы 2008 году, у тым ліку прыгожы гол у браму зборнай Ісьляндыі ўдарам з 45 мэтраў.

## Дасягненьні
**«Юргордэн»:**
* Чэмпіён Швэцыі: 2002, 2003
* Уладальнік Кубка Швэцыі: 2002

**«Алімпік» Ліён:**
* Чэмпіён Францыі: 2007, 2008
* Уладальнік Кубка Францыі: 2012
* Уладальнік Супэркубка Францыі: 2006, 2007

**«Арсэнал»:**
* Уладальнік Кубка Ангельшчыны: 2014

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Профіль на афіцыйным сайце «Алімпіка» Ліён
* Профіль на сайце футбольнай асацыяцыі Швэцыі

Катэгорыя:Швэдзкія футбалісты
Расмус Эльм

**Расмус Крыстафэр Эльм** (;  17 сакавіка 1988 году, Кальмар, Швэцыя) — швэдзкі футбаліст, паўабаронца нацыянальнай зборнай Швэцыі.

## Кар’ера
### «Кальмар»
Раньнія гады сваёй кар’еры Эльм правёў у малазначных швэдзкіх клюбах, якія выступалі ў ніжэйшых дывізіёнах краіны. Ягоным першым сур’ёзным клюбам стаў «Кальмар», куды швэдзкі футбаліст прыйшоў у студзені 2005 года. Ён выступаў за гэты клюб да жніўня 2009 году. За гэты час паўабаронца правёў 96 гульняў у Альсвэнскане й забіў 17 галоў. У 2007 годзе Эльм дапамог камандзе заняць 2 месца ў чэмпіянаце, перамагчы ў нацыянальным кубку й стаць фіналістам Супэркубка. У сэзоне 2008 году ён разам з камандай стаў пераможцам чэмпіянату Швэцыі, упершыню ў гісторыі клюбу «Кальмар», гуляў у фінале Кубка й Супэркубка краіны.

### АЗ
Дзякуючы сваёй удалай гульні ў «Кальмары», швэдзкі футбаліст прыцягнуў увагу клюбу АЗ зь Нідэрляндаў. 27 жніўня 2009 году Расмус падпісаў з гэтым клюбам чатырохгадовы кантракт. Дэбют паўабаронцы ў чэмпіянаце Нідэрляндаў адбыўся 12 верасьня 2009 году ў сустрэчы супраць «АДО Дэн Гааг». У сваім першым сэзоне за АЗ Эльм правёў 23 матчы й забіў 3 галы. У наступным сэзоне 2010—2011 гадоў ён удзельнічаў у 28 гульнях чэмпіянату й адзначыўся 5 галамі.

### ЦСКА
У канцы 2011 году зьявілася інфармацыя, што ў паслугах швэдзкага футбаліста зацікаўлены маскоўскі ЦСКА. Аднак Расмус прыняў рашэньне застацца ў ранейшым клюбе. У ліпені 2012 году паведамлялася аб аднаўленьні перамоваў з нагоды пераходу Эльма ў склад чырвона-сініх. 25 ліпеня стала вядома, што клюб з Расеі дамовіўся з АЗ аб куплі паўабаронцы, сума трансфэру меркавана склала больш за 6 млн эўра. 30 ліпеня футбаліст падпісаў з ЦСКА трохгадовы кантракт.

## Міжнародная кар’ера
У жніўні 2007 году адбыўся дэбют Эльма ў моладзевай зборнай Швэцыі, гулец выйшаў на замену ў матчы з аднагодкамі з Ўэйлзу. Да гэтага ён выступаў у юнацкай зборнай сваёй краіны. У 2009 годзе Расмус прыняў удзел у моладзевым чэмпіянаце Эўропы па футболе, дзе ягоная каманда ў паўфінале прайграла ангельцам у сэрыі пасьляматчавых пэнальці. У тым жа годзе трэнэр галоўнай зборнай краіны Лярс Лягербэк уключыў паўабаронцу ў склад каманды на таварыскія гульні. Ён дэбютаваў за зборную ў студзені 2009 году, а 11 лютага забіў свой ​​першы гол у сустрэчы супраць зборнай Аўстрыі.

## Дасягненьні
**«Кальмар»**:
* Чэмпіён Швэцыі: 2008
* Уладальнік Кубка Швэцыі: 2007
* Уладальнік Супэркубка Швэцыі: 2009

**ЦСКА**:
* Чэмпіён Расеі: 2013, 2014
* Уладальнік Кубка Расеі: 2013
* Уладальнік Супэркубка Расеі: 2013, 2014

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Профіль на афіцыйным сайце АЗ Алькмаар
* Профіль на афіцыйным сайце «Кальмару»

Катэгорыя:Швэдзкія футбалісты
Дарыё Срна

**Дарыё Срна** (;  1 траўня 1982 году, Меткавіч, СФРЮ) — былы харвацкі футбаліст, выступаў у складзе нацыянальнай зборнай Харватыі. Заслужаны майстар спорту Ўкраіны (2009).

## Кар’ера
### «Хайдук»
Пасьля заканчэньня акадэміі Дарыё апынуўся ў спліцкім «Хайдуке», колеры якога ў той час абаранялі Мілан Рапаіч, Іван Лека, Матэ Біліч, Сьціпэ Плецікоша. Калі Дарыё ў 17 гадоў выступаў за юніёрскую каманду, яго падключылі да асновы. «Хайдук» гуляў з загрэбскім «Дынама» ў фінале Кубка Харватыі, тады «Хайдук» атрымаў паразу зь лікам 1:3. Гэта быў першы матч Дарыё, ён выйшаў на поле на 65-й хвіліне й атрымаў чырвоную картку за тое, што ўдарыў суперніка ў твар. Праз два гады ў 19 гадоў стаў чэмпіёнам Харватыі.

### «Шахтар»
Мог перайсьці ў «Шальке-04», дортмундзкую «Барусію», «Рому», «Кайзэрсьляўтэрн» і кіеўскае «Дынама». Аднак «Шахтар» быў найбольш пэўны й прапанаваў найлепшыя ўмовы кантракту. Таксама некалькі чалавек з былой Югаславіі зьехалі ва Ўкраіну, і Дарыё прыняў прапанову з Данецка.

Харвацкі легіянэр дэбютаваў у «Шахтары» 12 ліпеня 2003 году ў матчы супраць запароскага «Мэталюргу». Бэрнд Шустэр на 76-й хвіліне паядынку выпусьціў Срна на замену замест бразыльца Брандана. Гэты матч завяршыўся буйной перамогай «аранжава-чорных» зь лікам 3:0. Першы матч за «Шахтар» у эўракубках згуляў у першым раўндзе Кубка УЭФА 24 жніўня 2003 году супраць бухарэсцкага «Дынама Бухарэст».

Пасьля сканчэньня кар’еры гульца працуе асыстэнтам галоўнага трэнэра Луіша Каштру ў данецкім «Шахтары».

## Міжнародныя выступы
У зборнай Харватыі дэбютаваў у лістападзе 2002 году ў таварыскім матчы супраць зборнай Румыніі.

## Дасягненьні
**Хайдук**
* Чэмпіён Харватыі: 2001
* Уладальнік Кубка Харватыі: 2003

**Шахтар**
* Чэмпіён Украіны (9): 2005, 2006, 2008, 2010, 2011, 2012, 2013, 2014, 2017
* Уладальнік Кубка Ўкраіны (7): 2004, 2008, 2011, 2012, 2013, 2016, 2017
* Уладальнік Супэркубка Ўкраіны (8): 2005, 2008, 2010, 2012, 2013, 2014, 2015, 2017
* Уладальнік Кубка УЭФА: 2009

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Профіль на афіцыйным сайце «Шахтару» Данецк
* Профіль на сайце FIFA
* Профіль на сайце sports.ru

Катэгорыя:Харвацкія футбалісты
Катэгорыя:Заслужаныя майстры спорту Ўкраіны
Яўген Селязьнёў

**Яўген Селязьнёў** (;  20 ліпеня 1985 году, Макееўка, УССР) — колішні ўкраінскі футбаліст, нападнік. Мае на сваім рахунку выступы ў складзе нацыянальнай зборнай Украіны.

## Кар’ера
### Клюбная
У чэрвені 2008 году, вярнуўшыся з арэнды ў кіеўскім «Арсэнале», Яўген падпісаў новы кантракт з «Шахтарам» да 2013 году, але, адыграўшы за данецкі клюб толькі адзін сэзон, 24 ліпеня 2009 году падпісаў трохгадовае пагадненьне з «Дняпром». Сума трансфэру склала 4,5 мільёну эўра. 21 чэрвеня 2011 году стала вядома што нападнік вяртаецца ў Данецк.

У сэзонах 2010—2011 і 2011—2012 гадоў станавіўся найлепшым бамбардзірам чэмпіянату Ўкраіны, апошні з каторых сумесна з Майконам.

### Міжнародная
У складзе нацыянальнай зборнай Украіны дэбютаваў 24 траўня 2008 году ў таварыскім матчы супраць зборнай Нідэрляндаў. Свой першы гол за зборную забіў у таварыскай гульні супраць зборнай Нарвэгіі 19 лістапада 2008 году з пэнальці.

## Дасягненьні
**«Шахтар»**:
* Чэмпіён Украіны: 2012
* Уладальнік Кубка Ўкраіны: 2012
* Уладальнік Супэркубка Ўкраіны: 2008, 2012
* Уладальнік Кубка УЭФА: 2009

**«Акхісар Бэледыеспор»**:
* Уладальнік Кубка Турэччыны: 2018
* Уладальнік Супэркубка Турэччыны: 2018

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Профіль на афіцыйным сайце «Дняпра»
* Профіль на сайце FIFA
* Статыстыка на сайце ФФУ

Катэгорыя:Украінскія футбалісты
Таўкачоўшчына

Назву **Таўкачоўшчына** маюць:

* Таўкачоўшчына — вёска ў Койданаўскім раёне Менскай вобласьці
* Таўкачоўшчына — вёска ў Стаўпецкім раёне Менскай вобласьці
Таўкачоўшчынскі сельсавет

**Таўкачо́ўшчынскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Івянецкага раёну Маладэчанскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Таўкачоўшчына.

## Гісторыя
12 кастрычніка 1940 году створаны ў складзе Івянецкага раёну Баранавіцкай вобласьці (з 8 студзеня 1954 году — Маладэчанскай вобласьці, з 20 студзеня 1960 году — Менскай вобласьці).

27 сакавіка 1959 году сельсавет скасаваны, населеныя пункты перададзеныя Волменскаму і часткова Хатаўскому сельсавету.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 470

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Івянецкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы, скасаваныя ў 1959 годзе
Антоніё Дзі Натале

**Антоніё Дзі Натале** (; нарадзіўся 13 кастрычніка 1977 году, Нэапаль, Італія) — італьянскі футбаліст, нападнік нацыянальнай зборнай Італіі. Унівэрсальны нападнік, які можа згуляць на любым месцы на лініі нападзеньня. Ён адрозьніваецца сваім дрыблінгам, хуткасьцю й здольнасьцю забіваць і ствараць галявыя моманты.

## Кар’ера
### Клюбная
Дзі Натале зьяўляецца выхаванцам футбольнай школы «Эмпалі». Доўга гуляў у арэндзе ў іншых клюбах, пакуль ня здолеў замацавацца ў аснове. За 8 гадоў забіў за клюб 49 мячоў. У 2004 годзе «Эмпалі» вылецеў з Сэрыі А й Дзі Натале перайшоў ува «Ўдынэзэ», а таксама пачаў гуляць за зборную Італіі. Неўзабаве Антоніё стаў капітанам клюбу. 5 лютага 2011 году ў хатнім матчы супраць «Сампдорыі» Антоніё забіў свой ​​100-ы мяч за «Ўдынэзэ» ў матчах Сэрыі А, калі на 40-й хвіліне атрымаў пас на выхад ад Алексіса Санчэса, адарваўся ад апекі Масыма Вольты й Стэфана Люкіні й прасунуў мяч у процілеглы ад Джанлюка Курчы кут.

У сэзоне 2010—2011 гадоў Дзі Натале стаў найлепшым бамбардзірам італьянскага першынства, забіўшы 28 галоў у 36 гульнях, з паказчыкам 0,78 голу за гульню. Гэта быў трэці адсотак паводле такога паказчыку ў Эўропе, пасьля паказчыкаў Крыштыяну Раналду й Ліянэля Мэсі.

### Міжнародная
У зборнай Італіі дэбютаваў у 2002 годзе ў матчы супраць каманды Турэччыны. На Эўра-2008 Дзі Натале запомніўся нерэалізаваным пэнальці ў чвэрцьфінале супраць гішпанцаў.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Профіль на сайце sports.ru
* Фатаздымкі Дзі Натале

Катэгорыя:Італьянскія футбалісты
Машэрава гара

**Машэ́рава гара́** — мэмарыяльны знак пры адцінку дарогі  Лукомер — Малеч, названы ў гонар першага сакратара ЦК КП(б)Б Пятра Машэрава.

Паводле вэрсіі мясцовых жыхароў, знак усталяваны ў гонар партызанскіх аддзелаў пад агульным даводзтвам Машэрава яшчэ да яго прызначэньня на пасаду кіраўніка ЦК. Паводле ж зьвестак аднае з раённых газэтаў, на гэтым полі прызямліўся шрубалёт Машэрава падчас ягонага візыту ў мясцовыя калгасы.

## Вонкавыя спасылкі
* 

Катэгорыя:Геаграфія Бярозаўскага раёну
Катэгорыя:Помнікі Беларусі
Катэгорыя:Збудаваньні Бярозаўскага раёну
Станюшкаўскі сельсавет

**Станю́шкаўскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Івянецкага раёну Маладэчанскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Станюшкі.

## Гісторыя
16 ліпеня 1954 году створаны ў складзе Івянецкага раёну Маладэчанскай вобласьці.

27 сакавіка 1959 году сельсавет скасаваны, населеныя пункты перададзены Зарэчанскаму сельсавету.

## Літаратура
*  С. 519

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Івянецкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1954 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы, скасаваныя ў 1959 годзе
Ушанскі сельсавет

Назву **Уша́нскі [[сельсавет]]** маюць:

* Ушанскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Карэліцкага раёну Гарадзенскай вобласьці
* Ушанскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Бярэзінскага раёну Менскай вобласьці
* Ушанскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Маладэчанскага раёну Менскай вобласьці
Сьпіс гісторыка-культурных каштоўнасьцяў Узьдзенскага раёну

Ва Ўзьдзенскім раёне знаходзяцца 8 аб’ектаў, якія ўключаныя ў Дзяржаўны сьпіс гісторыка-культурных каштоўнасьцяў Рэспублікі Беларусь, зь іх: 3 — помнікі археалёгіі, 5 — помнікі архітэктуры.

## Помнікі археалёгіі

|}

## Помнікі архітэктуры

|}

## Вонкавыя спасылкі

Узьдзеншчына
Гісторыка-культурныя каштоўнасьці
Сьпіс гісторыка-культурных каштоўнасьцяў Ігуменскага раёну

У Ігуменскім раёне знаходзяцца 22 аб’екты, якія ўключаныя ў Дзяржаўны сьпіс гісторыка-культурных каштоўнасьцяў Рэспублікі Беларусь, зь іх: 12 — помнікі археалёгіі, 1 — помнік архітэктуры, 9 — помнікі гісторыі.

## Помнікі археалёгіі

|}

## Помнік архітэктуры

|}

## Помнікі гісторыі

|}

## Вонкавыя спасылкі

Ігуменскі раён
Гісторыка-культурныя каштоўнасьці
81-561

**Вагон мэтро 81-561 «Рытор»** — экспэрымэнтальны вагон мэтрапалітэну.

## Гісторыя
Вагон мэтро тыпу 81-561 «Рытор» выпушчаны вагонабудаўнічым заводам імя Егорова у Санкт-Пецярбургу ў 1993 годзе. Асаблівасьцю гэтага вагона была наяўнасьць рэастатна-тырыстарна-імпульснага рэґуляваньня цягавых электрарухавікоў.

Вагон прызначаўся вылучна для выпрабаваньняў электроннага абсталяваньня, таму для яго выраба быў узяты кузаў са сьпісанага Пецярбургскім мэтрапалітэнам электровагона тыпу Ем № 3748. Пераабсталяваны вагон атрымаў бартавы нумар 11342 і завадское пазначэньне 81-561 «Рытор».

## Апісаньне
Электровагон быў выраблены ў прамежкавым выкананьні: у яго адсутнічала кабіна машыніста, для таго, каб мелася магчымасьць счапляць «Рытор» з вагонамі мэтро тыпаў 81-717/714 і іх мадыфікацыяў.

Пасажырскі салён быў абабіты дэкаратыўным плястыкам, салён быў абсталяваны люмінэсцэнтным асьвятленьнем і новымі плястыкавымі сядушкамі, аналяґічнымі ўсталяваным у дасьледчым асынхронным цягніку з мэтравагонаў 81-550/551/552. Знадворку «Рытор» практычна нічым не адрозьніваўся ад мэтровагона тыпу 81-541, бо меў стандартную для дадзеных вагонаў афарбоўку.

## Выкарыстаньне
На працягу некалькіх гадоў «Рытор» праходзіў выпрабаваньні ў электрадэпо «Маскоўскае», але пасьля быў закінуты і ў 2003 годзе перададзены на завод імя Егорова. У 2005 годзе быў пераабсталяваны ў кантактна-акумулятарны электравоз для Казанскага мэтрапалітэуа і атрымаў бартавы нумар 10297.

## Вонкавыя спасылкі
* Інфармацыя пра вагон на сайце «Мэтровагонаў»

Катэгорыя:Вагоны мэтро
Цыганка Аза

***Цыга́нка А́за*** () — мастацкі фільм рэжысэра Артура Твардыевіча, сфільмаваны ў 1926 на студыі «Дыяна-фільм» (Познань) па матывах раману Юзэфа Ігнацыя Крашэўскага «Хата за вёскай».

## Сюжэт

Цыганскі табар разьбіў абоз ля маёнтку Ставіска. Цыганка Аза трапляе ў ласку да ўласьніка гэтых земляў, пана Адама. Гэтым самым яна руйнуе пляны і бурыць сетку інтрыг, якімі спрабуюць аплесьці Адама даглядчык ягонага маёнтку і гувэрнантка ягонае сястры. Аднак Аза адчувае сябе ў залатой клетцы ніякавата і ў рэшце рэшт вяртаецца ў табар. Там яна сустракае свой сапраўдны аб’ект захапленьня, маладога цыгана Тумрыя. Аднак той закахаўся ў дзяўчыну зь вёскі, прыгажуню Матруню. Цыгане разам з Азай зьяжджаюць, а Тумры вырашае пабрацца з каханай шлюбам.

Жыхары вёскі паўстаюць супраць маладых, якіх цяпер чакаюць штодзённыя выпрабаваньні. Жывучы ў бядзе, яны ўсё ж здолелі ўласнымі сіламі збудаваць на ўскрайку сьціплую хатку, у іх нараджаецца дзіця. Раззлаваны на ўласную дачку бацька Матруны падпальвае хату, зьнішчыўшы ўсё майно маладых. Тым часам Аза, якая ня можа забыць Тумрыя, угаворвае табар вярнуцца да вёскі. Цыган Тумры — прыгнечаны багажом няшчасьцяў — разрываецца між каханьнем да жонкі і жаданьнем да Азы, між вольным жыцьцём у табары і існаваньнем у вёсцы, дзе яго ўважаюць за ворага. Спрабуе скончыць жыцьцё самагубствам, а пасьля пакідае жонку і выпраўляецца з цыганамі. Убачыўшы гэта, Матруна падае мёртвай.

## Вонкавыя спасылкі
* ''Cyganka Aza'', filmpolski.pl.

Катэгорыя:Польскія фільмы бяз гуку
Катэгорыя:Польскія чорна-белыя фільмы
Катэгорыя:Фільмы 1926 году
Катэгорыя:Польскія мэлядраматычныя фільмы
Катэгорыя:Фільмы паводле твораў Юзэфа Ігнацыя Крашэўскага
81-7036/7037

**Вагоны сэрыі 81-7036/7037** распрацаваныя напачатку XXI стагодзьдзя на ААТ «Крукаўскі вагонабудаўнічы завод» (г. Крамянчук, Палтаўская вобласьць, Украіна).

## Гісторыя стварэньня

Напачатку 2000-х гадоў было паднятае пытаньне пра распрацоўку больш сучаснага і тэхнічна дасканалага мэтрацягніка, чым тыя, ужо якія эксплюатаваліся ў Кіеўскім мэтрапалітэне вагоны сэрыі 81-717/714. У выніку ў 2000 г. быў створаны электрацягнік «Славуціч», але яго сэрыйная вытворчасьць наладжана не была і Кіеўскі мэтрапалітэн працягваў закупы састарэлых вагонаў з рэастатна-кантактнаю сыстэмаю кіраваньня.

Другая спроба была выраблена ў 2010 годзе на Крукаўскім вагонабудаўнічым заводзе, дзе быў пабудаваны экспэрымэнтальны 3-вагонны цягнік з асынхронным цягавым прывадам і транзыстарнай сыстэмаю кіраваньня. Склад прыбыў у Кіеў, у лістападзе 2010 году, для ўдзелу ў выставе прысьвечанае юбілею. Выстава праходзіла ў ТЧ-3. Пасьля канчатка - цягнік сышоў зваротна на завод-вытворца. У сьнежні 2010 году цягнік вярнуўся ў ТЧ-3 дзе знаходзіцца дагэтуль.

## Вонкавыя спасылкі
* Кіеўскаму мэтрапалітэну падораць сучасны цягнік

Катэгорыя:Вагоны мэтро
81-7021/7022

**Вагоны сэрыі 81-7021/7022** распрацаваныя напачатку XXI стагодзьдзя на ААТ «Крукаўскі вагонабудаўнічы завод» (г. Крамянчук, Палтаўская вобласьць, Украіна).

## Гісторыя стварэньня
У канцы 1990-х гадоў было паднятае пытаньне аб распрацоўцы мэтрацягніка арыгінальнае канструкцыі адмыслова для патрэбаў Кіеўскага мэтрапалітэну. У выніку ў 2000 годзе быў створаны электрацягнік «Славуціч», але яго сэрыйная вытворчасьць наладжаная не была і Кіеўскі мэтрапалітэн працягваў закупы вагонаў сэрыі 81-717/714 расейскай вытворчасьці.

У 2003 годзе на Крукаўскім вагонабудаўнічым заводзе пачаліся працы па стварэньні першага мэтрацягніка ўкраінскай вытворчасьці. У 2005 годзе былі спраектаваныя кузавы для новых вагонаў.

Першыя два вагоны былі прадэманстраваныя грамадзкасьці ў Дзень незалежнасьці Ўкраіны 24 жніўня 2005 году на адкрыцьці станцыі мэтро «Барыспальская». 26 студзеня 2006 году пяцівагонны цягнік паступіў на выпрабаваньні ў электрадэпо «Дарніца». 17 чэрвеня 2006 году дасьледчы цягнік пасьля дапрацоўкаў на заводзе быў ізноў перададзены ў электрадэпо «Абалонь» для наступных выпрабаваньняў . 

Нарэшце, у чэрвені 2008 году сэрыйная вытворчасьць вагонаў сэрыі 81-7021/7022 была ўхваленая. 20 студзеня 2009 году першы цягнік упершыню паехаў з пасажырамі, а ў 2010 годзе былі пабудаваныя яшчэ пяць цягнікоў дадзенае сэрыі №21003-21012,№22004-22018, якія паступілі ў ТЧ-3 Кіеўскага мэтрапалітэна.

Галаўныя вагоны дасьледчага цягніка атрымалі пазначэньне 81-7021 і бартавыя нумары 21001-21002, прамежкавыя — 81-7022 і 22001-22003 адпаведна.

Цягнік мае абцякальную форму, у ім таксама прысутнічае нядрэнная шумаізаляцыя. Некаторыя часткі закуплены ў Расеі. Наступныя цягнікі складаюцца з украінскіх часткаў. У іх павялічана пасажыраёмістасьць на 15%.

У наш час усе цягнікі гэтага тыпу эксплюатуюцца на Сырэцка-Пячэрскай (зялёнай) лініі кіеўскага мэтрапалітэну.

## Вонкавыя спасылкі
* ААТ «Крукаўскі вагонабудаўнічы завод» пачаў распрацоўку вагонаў для мэтрапалітэнаў
* Канцэрн «Крукаўскі вагонзавод» пачаў вытворчасьць новых вагонаў для мэтро
* Дасьледчыя электровагоны тыпаў 81-7021/7022
* Фатаграфіі мэтравагонаў 81-7021/7022 у віртуальнай фотагалерэі МЭТРО (~40 фота)

## Крыніцы

Катэгорыя:Вагоны мэтро
Андрэ Масэна

**Андрэ Масэна́**,(; , Ніцца — ) — вайскавод францускіх рэспубліканскіх войнаў, а затым імпэрыі Напалеона I, маршал Францыі (1804 год).

## Жыцьцяпіс

У 1775 годзе ўступіў радавым у францускую пяхоту; але бо афіцэрскі чын даваўся тады адным дваранам, то Масэна, праслужыўшы 14 гадоў, выйшаў у адстаўку ў чыне прапаршчыка () — у самым высокім чыне, які мог атрымаць не дваранін.

Пасьля рэвалюцыі, уступіў у францускае войска, у 1792 годзе ўжо камандаваў батальёнам, а ў 1793 годзе быў дывізіённым ґенэралам.

У італьянскай кампаніі 1796 году набыў славу выбітнага вайскавода. У 1798 годзе ён быў пасланы ў Рым для выпатрабаваньня задавальненьня за забойства францускага пасланца. Тут у Масэна паўсталі буйныя спрэчкі з падпарадкаванымі, з нагоды рабаўніцтва камісарыяцкіх службоўцаў войска, якім ён, відаць, заступаўся. У 1799 годзе ён атрымаў камандаваньне войскамі ў Швайцарыі і ў бітве пад Цюрыхам разьбіў расейска-аўстрыйскае войска пад камандаваньнем ґенэрала Рымскага-Карсакова. 19-20 верасьня 1799 году патрываў паразу у бою з расейскімі войскамі якімі камандаваў Суворава, у Мутэнтале і Клентале (Швайцарыя). Там ён ледзь было не патрапіў у палон і цудам выратаваўся, пакінуўшы ў руках расейскага ўнтар-афіцэра Махотына абрывак свайго вышыванага золатам ґенэральскага мундзіра. У 1800 годзе ўславіўся абаронаю Генуі.

Пры ўтварэньні Першай імпэрыі ён атрымаў званьне маршала.

Падчас паходу 1805 году камандаваў войскамі ў Італіі і быў пабіты эрцгерцагам Карлам пры Кальд'ера, але потым заняў Венэцыю, Карынтыю і Штырыю; пасьля Прэсбурскага міру заняў Нэапалітанскае каралеўства.

У паходзе 1806—1807 камандаваў правым крылом войска; па заключэньні Тыльзыцкага міру, атрымаў тытул герцага Рывалі, а ў 1809 годзе, за выбітныя паслугі ў ў бітве пры Аспэрне — тытул князя Эслінгенскага. "Хто не бачыў як дзёрся Масэна пры Аспэрне, той нічога не бачыў," — казаў пасьля Напалеон.

У 1810 годзе Масэна быў прызначаны галоўнакамандуючым францускім войскам у Партугаліі; недахоп харча прымусіў яго да адступу. З гэтага часу баявая дзейнасьць Масэна спыняецца; у палітычных падзеях ён таксама не гуляе ніякае ролі.

Калі Напалеон у 1815 годзе другасна адмовіўся ад пасаду, часавы ўрад даручыў Масэна камандаваньне парыскаю нацыянальнаю ґвардыяю; па занятку сталіцы саюзнымі войскамі ён выдаліўся адтуль і нагадаў пра сябе толькі падчас працэсу маршала Нея, даказваючы некампэтэнтнасьць вайсковага трыбуналу.

## Вонкавыя спасылкі
* ''Захараў С.'' «Маршалы Напалеона. Масэна»
* Зотов А.В. Забыты Мора, Спб., ЗНАК, 2009

Катэгорыя:Маршалы Напалеона I
Улёф Мэльбэрг

**Э́рык У́лёф Мэ́льбэрг** (;  3 верасьня 1977 году, Скагэрсьвік, камуна Гульспонг, Швэцыя) — былы швэдзкі футбаліст, абаронца нацыянальнай зборнай Швэцыі.

## Кар’ера
### Клюбная
Мэльбэрг пачынаў гуляць у мясцовай камандзе «Гульспонг», адкуль быў запрошаны ў клюб вышэйшага дывізіёну «Дэгерфорс». Пасьля вылету «Дэгерфорсу» з вышэйшага дывізіёну Мэльбэрг перайшоў у АІК. За ўпэўненай гульнёй у швэдзкай лізе рушыла ўсьлед запрашэньне ў гішпанскую Ля Лігу, у клюб «Расінг» Сантандэр, дзе ён адразу стаў асноўным гульцом.

Мэльбэргам цікавіліся «Барсэлёна» й «Валенсія», аднак ён аддаў перавагу перайсьці ў «Астан Вілу». У бірмінггэмскім клюбе ён стаў капітанам каманды й быў ім на працягу 3 гадоў. У сэзоне 2002—2003 гадоў адыграў без заменаў усе 38 матчаў «Астан Вілы» ў Прэм’ер-лізе. У апошнім сэзоне ён быў пераведзены са звыклай пазыцыі цэнтральнага абаронцы на правы флянг.

У студзені 2008 году падпісаў папярэдні 3-гадовы кантракт зь «Ювэнтусам». У турынскі клюб Мэльбэрг перайшоў пасьля сэзону 2007—2008 гадоў паводле правіла Босмана. У складзе «Ювэнтусу» ўпершыню выступіў у Лізе чэмпіёнаў, гуляў у матчах групавога этапу й 1/8 фіналу гэтага турніру.

У чэрвені 2009 году перайшоў у «Алімпіякос», кантракт зь якім разьлічаны на 3 гады, сума трансфэру склала 2,5 млн эўра.

### Міжнародная
Мэльбэрг удзельнічаў ува многіх чэмпіянатах сьвету й Эўропы ў складзе зборнай Швэцыі.

## Дасягненьні
**АІК**
* Чэмпіён Швэцыі: 1998

**«Алімпіякос» Пірэй**
* Чэмпіён Грэцыі (3): 2009, 2011, 2012
* Уладальнік Кубка Грэцыі: 2012

## Асабістае жыцьцё
У Уляфа й ягонай сяброўцы Караліны Кіль ёсьць два дзіця, дачка Сага (нар. 2002) й сын Ён (нар. 2006). У 2013 годзе пара афіцыйна склала шлюб.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Профіль на афіцыйным сайце «Ювэнтусу»
* Профіль на сайце National Football Teams

Катэгорыя:Швэдзкія футбалісты
Іван Ургант

**Іван Ургант** (нарадзіўся 16 красавіка 1978 году, Ленінград, СССР) — расейскі актор, тэлевядоўца, музыка, шоўмэн.

## Жыцьцяпіс
Нарадзіўся ў сям’і актораў Андрэя Урганта і Валерыі Кісялёвай (7 красавіка 1951 — 1 лютага 2015). Унук актораў Ніны Ургант і Льва Міліндэра. Маладая сям’я праіснавала нядоўга, усяго каля году пасьля нараджэньня Івана, аднак менавіта ад іх Івану па спадчыне перадалася характэрная зьнешнасьць і схільнасьць да працы на сцэне, будучае жаданьне стаць артыстам. Пасьля разводу бацькоў пражываў з маці і айчымам — ленінградзкім акторам Дзьмітрыем Ладыгіным (нар. 1955). Выданьне «МК в Питере» ў артыкуле пра бацьку Івана Урганта напісала пра эстонскае паходжаньне прозьвішча *Урганта*, такую ж інфармацыю апублікавала і газэта «Аргументы и факты».

Вучыўся ў ленінградзкай ДМШ № 18, у Гімназіі пры ДРМ. Скончыў Санкт-Пецярбурскую акадэмію тэатральнага мастацтва. Яшчэ падчас навучаньня ў акадэміі Ургант разам з Алісай Фрэйндліх у ДАВДТ імя Г. Таўстаногава сыграў у спэктаклі «Макбэт», у якім ён атрымаў ролю стражніка №12.

Пасьля атрыманьня акторскай адукацыі Іван ня стаў займацца тэатрам як асноўнай прафэсіяй. У першую чаргу маладому чалавеку прыйшлося зарабляць грошы, таму спачатку ён працаваў афіцыянтам, бармэнам, а затым і вядучым начных шоў у клюбах пад псэўданімам Жан-Мішэль. У 1999 годзе Урганту ўдалося атрымаць працу на пецярбурскіх радыёстанцыях. Акрамя гэтага, ён выступаў і на тэлебачаньні, быў вядучым праграмы «Пецярбурскі кур’ер» на Пятым канале. У далейшым яго чакаў пераезд у Маскву і працяг кар’еры на радыё — спачатку на «Расейскім радыё», а затым на «Хіт-ФМ». Празь нейкі час Іван зьявіўся і на маскоўскім тэлебачаньні — на канале MTV. З гэтага моманту папулярнасьць не пакідала Івана Урганта.

Іван зьяўляеўся тэлевядучым на праграмах «Смак», «Пражэктарпэрысхілтан», «Вялікая розьніца», «Вячэрні Ургант» на Першым канале.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

* Фільмаграфія Івана Урганта

Катэгорыя:Расейскія музыкі
Катэгорыя:Расейскія комікі
Катэгорыя:Расейскія тэлевядоўцы
Аскемен

**Аскеме́н**, **Вусьць-Каменагорск** (, ) — горад у Казахстане, адміністрацыйны цэнтар Усходне-Казахстанскае вобласьці.

## Крыніцы

Катэгорыя:Гарады Ўсходне-Казахстанскай вобласьці
Турэйск (Гарадзенская вобласьць)

**Турэ́йск**, **Туры́йск**, **Турск** — вёска ў Шчучынскім раёне Гарадзенскай вобласьці, на правым беразе ракі Нёман. Турэйск уваходзіць у склад Орлеўскага сельсавету.

## Гісторыя
Устаноўлена, што Турыйск заснаваны ў канцы XI — пачатку XII стагодзьдзя як невялікая крэпасьць на славяна-літоўскім памежжы. Менавіта тут, знаходзіўся першы на Лідчыне горад. Гэта паселішча цалкам адпавядала ўсім крытэрыям сярэднявечнага горада і ў летапісах мела назву Турыйск (ад невялічкай рачулкі Тур’я, якая працякае побач і ўпадае ў Нёман). Дакладна вядома месцазнаходжанне летапіснага горада, яго гарадзішча знаходзіцца на трох узвышшах на ўсходняй ускраіне сучаснай вёскі, на правым беразе ракі Нёман. У 1960—1962 гадах на ўзвышшах праходзілі археалагічныя раскопкі пад кіраўніцтвам К. Г. Кавальска. Зараз гэтыя мясьціны адныя з самых маляўнічых месцаў Панямоньня.

Зь летапісаў вядома, што у 1252—1253 гг. князь Даніла Галіцкі прыходзіць з вайной на панёманскія гарады, якія былі пад уладай Міндоўга. Так, разам з Наваградкам, Ваўкавыскам, Слонімам на старонкі пісьмовых крыніц трапляе і Турыйск. Вынікам паходу 1253 г. стаў мірны дагавор 1254 г., па якому Панямоньне перадавалася сыну Данілы — князю Раману. На пачатку 50-х гг. ХІІІ ст. сын Міндоўга, верагодна Войшалк, *«воева около Тоурьска»*. Падчас сутыкненьня ў 1276 г. Льва Данілавіча і Ўладзімера Васількавіча з Трайдзенем і Сярпуціем *«Володимер же противу тому, послав взяв у него Тоуриск на реце Немне, и сёла около нега поима»*.

У 1765 г. вёска знаходзілася ў складзе Панямонскага вайтоўства Барцянскага староства і мела 24 дымы. У 1829 г. вёска належала Яснавяльможных паноў Макрэцкіх.

## Інфармацыя для турыстаў
* Царква сьвятога Мікалая пабудавана ў 1875 г. на месцы папярэдняга ўніяцкага храма які ў першыню ўзгадываецца ў 1630 г.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 544

## Вонкавыя спасылкі
* Вёска Турэйск на Radzima.org

Катэгорыя:Орлеўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Шчучынскага раёну
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XIII стагодзьдзі
Турск

Назву **Турск** маюць:

* Турск — вёска ў Шчучынскім раёне Гарадзенскай вобласьці
* Турск — вёска ў Рагачоўскім раёне Гомельскай вобласьці
Турэйск

Назву **Турэ́йск** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Гарадзенская вобласьць:
** Турэйск — вёска ў Шчучынскім раёне 

* Магілёўская вобласьць:
** Турэйск — вёска ў Краснапольскім раёне