Сымбаль беларускага рубля

**Сы́мбаль белару́скага рубля́**, таксама **знак белару́скага рубля́**  — друкарскі сымбаль, дыграф лацінскіх літар  і . Выкарыстоўваецца галоўным чынам для прадстаўленьня нацыянальнае валюты Рэспублікі Беларусь — рубля.

## Напісаньне
Сымбаль «Br» уяўляе сабой дыграф загалоўнай лацінскай літары «B» і маленькай лацінскай літары «r». Утвораны ад назвы грашовай адзінкі Беларусі: **B** — Беларускі (лацінка: *Biełaruski*) і **r** — рубель (лацінка: *rubiel*).

## Гісторыя
Да 2005 году выкарыстоўваліся сымбалі:
* BYB (25. 05. 1992 — 01. 01. 2000).
Пасьля 2005 году нараўне з «Br» выкарыстоўваюцца:
* BYR (01. 01. 2000 — 01. 07. 2016);
* BYN (з 01. 07. 2016).

Да 2005 году для кароткага абазначэньня беларускага рубля выкарыстоўваліся традыцыйныя для слова «рубель» скарачэньні — **р.** і **руб.** У траўні 2005 году ўправа Нацыянальнага банка зацьвердзіла новы сымбаль нацыянальнае валюты — .
«Управай Нацыянальнага банка Рэспублікі Беларусь зацьверджаны графічны знак нацыянальнай грашовай адзінкі — беларускага рубля.

Ягоная ідэя заключалася ў стварэньні ўласнага абазначэньня нацыянальнай валюты Беларусі, арыгінальнага, вядомага й запамінальнага знака, які можна было б лёгка выкарыстоўваць як пры кампутарным наборы, так і пры напісаньні тэксту ад рукі.

Графічны знак беларускага рубля ўяўляе сабой у выглядзе двух літар лацінскага альфабэту „Br“, дзе **В** — беларускі, **r** — рубель.

Нацыянальны банк рэкамэндаваў банкам, нябанкаўскім крэдытна-фінансавым арганізацыям Рэспублікі Беларусь, іншым юрыдычным і фізычным асобам выкарыстоўваць дадзены графічны знак у якасьці ўказаньня на афіцыйную грашовую адзінку — беларускі рубель (як перад, так і пасьля наміналу (вартасьці) беларускага рубля) — пры вытворчасьці, разьмяшчэньні й распаўсюджваньні рэклямы на рынках тавараў, работ і паслуг, інфармацыйных, даведачных матэрыялаў, а таксама ў іншых мэтах».

*— Цытата артыкула (прэс-рэлізу) Нацыянальнага банка Рэспублікі Беларусь ад 11 траўня 2005 году*.

Сымбаль «Br» актыўна выкарыстоўваецца на сайтах самога Нацыянальнага банка рэспублікі, а таксама шэрага беларускіх камэрцыйных банкаў. У дзелавым абароце па-ранейшаму часьцей сустракаюцца традыцыйныя скарачэньні **р.** і **руб.**

Прыз за стварэньне сымбаля «Br» атрымалі тры аўтары — усе яны даслалі на конкурс гэты варыянт. За графічны знак для беларускага рубля Аляксандру Гудашнікава з Полацку, Сяргею Разьніку зь Менску й Аляксандру Седарцову з Гомля належыць па 50 базавых велічынь, а дакладней, па 1 мільёну 275 тысячы Br, альбо 590$.

## Іншыя варыянты
На конкурс даслалі каля 5 тысяч варыянтаў графічнага знака беларускага рубля. Прыходзілі сымбалі:
* якія сымбалізавалі бусла;
* зь літарай  — як зь літарай, якая выкарыстоўваецца толькі ў беларускай мове;
* абрэвіятура *«Да»* — у якой «Д» азначае «грошы» (), а літара «А» — «Беларускую эканоміку, якая актыўна разьвіваецца» ().

Як растлумачылі ва ўправе інфармацыі Нацыянальнага банка, каля 70% варыянтаў, дасланых на конкурс, абыгрывалі літары Б і Р.

## Крытыка рэалізацыі
З часу ўвядзеньня «Br» прайшло шмат гадоў, а гэты графічны знак так і не ўвайшоў у паўсядзённае жыцьцё. Яго не выкарыстоўваюць ані ў крамах, ані ў рэкляме, ані нават у саміх банках.

Не было праведзена аніякіх мерапрыемстваў для пераходу да новага знаку, *«…у Нацбанку гавораць пра своеасаблівы трэнд у гэтай сфэры, не зьвязаны з запатрабаванасьцю…»*:
«Вядомыя графічныя сымбалі гістарычна замацаваліся за асноўнымі сусьветнымі валютамі — далярам, фунтам і енай. Пры ўводзе ў абарачэньне эўра таксама быў створаны спэцыяльны знак, які адразу атрымаў шырокае распаўсюджваньне. Стварэньне сымбаляў „маладых“ нацыянальных валют стала своеасаблівай модай на постсавецкай прасторы, аднак у большасьці выпадкаў гэтыя ініцыятывы не былі падтрыманы насельніцтвам і бізнэс-супольнасьцю»

Законаў аб увядзеньні сымбаля ў абавязковае ўкараненьне не было, пры тым Нацыянальны банк не лічыць мэтазгодным прыняцьце такіх мер:
«У сувязі з рэкамэндацыйным характарам выкарыстаньня графічнага знака Br Нацыянальны банк не лічыць мэтазгодным прыняцьце адміністрацыйных, а тым больш заканадаўчых мер па ягоным абавязковым укараненьні. Таму далейшае выкарыстаньне й (або) невыкарыстаньне субʼектамі гаспадараньня й фізычнымі асобамі зацьверджанай выявы графічнага знака беларускага рубля носіць добраахвотны характар».

## Цікавыя факты
* Да моманту прыняцьця рашэньня аб зацьвярджэньні графічнага знака беларускага рубля такі ж сымбаль  ужо выкарыстоўваўся для абазначэньня *[[Этыёпія|этыёпскага]] быра*.

## Заўвагі

## Крыніцы

Катэгорыя:Грошы Беларусі
Катэгорыя:Сымбалі валют