Гарнізонная царква Сьвятога Мікалая (Берасьце)

**Гарнізонная саборная царква Сьвятога Мікалая** — помнік гісторыі другой паловы XIX стагодзьдзя (мураўёўка) у Берасьці. Знаходзіцца на тэрыторыі Берасьцейскай крэпасьці, на месцы зруйнавага расейскімі ўладамі комплексу кляштару аўгустынаў з касьцёлам Найсьвяцейшай Тройцы. Дзее. Твор архітэктуры расейскай эклектыкі. Аб’ект Дзяржаўнага сьпісу гістарычна-культурных каштоўнасьцяў Беларусі.

## Гісторыя
Мураваную царкву Ўрадавага сыноду Расейскай імпэрыі (Маскоўскай царквы) дзеля расейскага вайсковага гарнізону ў Берасьці заклалі ў 1851 годзе. Будаваньне скончылі да канца 1850-х гадоў, але царква з прычыны сваёй вышыні не падыйшла да стратэгічных мэтаў крэпасьці, таму ў сярэдзіне 1860-х гадоў яе разабралі. У 1872 годзе царкву перабудавалі, але яе давялося таксама разабраць, бо з прычыны цяжару скляпеньняў, будынак даў расколіны ў многіх месцах.

У ліпені 1874 году паводле праекту акадэміка Расейскай акадэміі мастацтваў Д. Грыма пачалося будаваньне чарговай гарнізоннай царквы. Будаваньне вёў вайсковы інжынэр капітан Л. Іваноў. Храм будаваўся на сродкі, вылучаныя вайскова-інжынэрным ведамствам Расейскай імпэрыі. 21 жніўня 1877 году царкву ўрачыста асьвяцілі.

У 1919 годзе ўлады міжваеннай Польскай Рэспублікі перадалі будынак гарнізоннай царквы рыма-каталікам. У 1928 годзе ў выніку перабудовы царкве надалі рысы зьнішчанага касьцёла аўгустынаў.

З 1939 году былая царква выкарыстоўвалася як гарнізонны клюб. У 1972 годзе будынак закансэрвавалі і ўлучылі ў мэмарыяльны комплекс «Берасьцейская крэпасьць-герой». У 1992 годзе будынак царквы перадалі Беларускаму экзархату Маскоўскага патрыярхату і надалі яму першасны выгляд на 1879 год.

## Архітэктура
Прыклад расейска-бізантыйскага кірунку эклектычнай царкоўнай архітэктуры Расейскай імпэрыі. 3-нэфавая базыліка, прыступкавая кампазыцыя якой перакрываецца цыліндрычнымі дахамі-бочкамі, з прычыны разьмяшчэньне на тэрыторыі фартыфікацыі атрымала прысадзісты характар. Складаецца з прастакутнага ў пляне асноўнага аб’ёму, завершанага магутным, але нізкім паўсфэрычным купалам на 16-гранным барабане, і аб’ёму, да якога падоўжнай восьсю далучаецца паўкруглая апсыда. Галоўны фасад мае выгляд паўкруглай аркі: першы ярус вылучаецца аркавым уваходным парталам, другі — 5-пралётнай аркатурай, над якой разьмяшчаюцца гадзіньнік-куранты. Аналягічны разьвязак атрымалі тарцы бакавых прыдзелаў. Гарызантальную разьвітасьць архітэктурнай кампазыцыі падкрэсьліваюць 3- і 5-часткавыя разьмежаваныя калёнамі аконныя праёмы бакавых фасадаў. Вуглы дэкаруюцца калёнамі ў 3 ярусы. Дэкор масіўных аб’ёмаў узбагачаюць закамары, аркатура, крыжы-нішы, зубчастыя фрызы, карнізы на сухарыках ды іншае.

Усярэдзіне нэфы разьмяжоўваюцца магутнымі аркадамі, перакрываюцца цыліндрычнымі скляпеньнямі.

## Галерэя

### Гістарычная графіка

Bieraście, Garnizonnaja. Берасьце, Гарнізонная (A. Shtaubert, 1836).jpg|Праект першай гарнізоннай царквы, 1836 г.
Bieraście, Garnizonnaja. Берасьце, Гарнізонная (A. Shtaubert, 1836) (2).jpg|Праект першай гарнізоннай царквы, 1836 г.
Bieraście, Garnizonnaja. Берасьце, Гарнізонная (D. Grimm, 1876).jpg|Праект Д. Грыма, 1876 г.
Bieraście, Rynak, Garnizonnaja. Берасьце, Рынак, Гарнізонная (1897).jpg|1897 г.


### Гістарычныя здымкі

Bieraście, Rynak, Garnizonnaja. Берасьце, Рынак, Гарнізонная (H. Vogel, 1915).jpg|1915 г.
Bieraście, Rynak, Garnizonnaja. Берасьце, Рынак, Гарнізонная (1915-18).jpg|1915—1918 гг.
Bieraście, Rynak, Garnizonnaja. Берасьце, Рынак, Гарнізонная (1915-18) (2).jpg|1915—1918 гг.
Bieraście, Rynak, Garnizonnaja. Берасьце, Рынак, Гарнізонная (1915-18) (3).jpg|1915—1918 гг.


Bieraście, Rynak, Garnizonnaja. Берасьце, Рынак, Гарнізонная (1916).jpg|1916 г.
Bieraście, Rynak, Garnizonnaja. Берасьце, Рынак, Гарнізонная (30.11.1917).jpg|30 лістапада 1917 г.
Bieraście, Rynak, Garnizonnaja. Берасьце, Рынак, Гарнізонная (12.1917).jpg|сьнежань 1917 г.
Bieraście, Rynak, Garnizonnaja. Берасьце, Рынак, Гарнізонная (1924).jpg|1924 г.


Bieraście, Rynak, Garnizonnaja. Берасьце, Рынак, Гарнізонная (6.01.1927).jpg|6 студзеня 1927 г.
Bieraście, Rynak, Garnizonnaja. Берасьце, Рынак, Гарнізонная (1928) (2).jpg|1928 г.
Bieraście, Rynak, Garnizonnaja. Берасьце, Рынак, Гарнізонная (1928-39).jpg|1928—1939 гг.
Bieraście, Rynak, Garnizonnaja. Берасьце, Рынак, Гарнізонная (1928-39) (2).jpg|1928—1939 гг.


Bieraście, Garnizonnaja. Берасьце, Гарнізонная (1928-39) (2).jpg|1928—1939 гг.
Bieraście, Rynak, Garnizonnaja. Берасьце, Рынак, Гарнізонная (M. Hobert, 1930).jpg|1930 г.
Bieraście, Rynak, Garnizonnaja. Берасьце, Рынак, Гарнізонная (1936).jpg|1936 г.
Bieraście, Rynak, Garnizonnaja. Берасьце, Рынак, Гарнізонная (1937).jpg|1937 г.


### Сучасныя здымкі

Церковь св. Николая.jpg|Агульны выгляд
Brest Fortress Fortress Church Of Saint Nicholas (250521629).jpeg|З боку апсыды
Interior of Church of St. Nikolai - Brest Fortress - Brest - Belarus (26813503304).jpg|Інтэр'ер
Брэсцкая крэпасць у чэрвені 2020. Інтэр'ер царквы (05).jpg|Амбон


## Крыніцы

## Літаратура
* 

## Вонкавыя спасылкі

* 

Катэгорыя:Хрысьціянскія храмы Берасьця