open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Дыпляматычныя прадстаўніцтвы краінаў у Рэспубліцы Беларусь

Рэспубліка Беларусь мае дыпляматычныя стасункі з большасьцю краінаў сьвету. Ніжэй прыведзеныя дыпляматычныя прадстаўніцтвы, якія ёсьць у Беларусі.

## Амбасады

## Кансуляты

## Ганаровыя консулы

## Гандлёвыя прадстаўніцтвы

## Амбасады, акрэдытаваныя ў Рэспубліцы Беларусь па сумяшчальніцтве

## Амбасадары
* Зэеў Бэн Ар’е (Ізраіль, 2004—2009)
* Фэрэнц Контра (Вугоршчына, з 2008 году)

## Глядзіце таксама
* Дыпляматычныя прадстаўніцтвы Беларусі

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйныя інфармацыя на сайце МЗС 

Катэгорыя:Сьпісы:Беларусь
Мэтал (музыка)

**Мэта́л**, **мэ́тал** () — жанр рок-музыкі, што зьявіўся ў канцы 1960-х — пачатку 1970-х гадоў, збольшага ў Вялікабрытаніі й ЗША.

«Бацькоўскімі» жанрамі сталіся блюз-рок і псыхадэлічны рок. Адметнымі рысамі новага жанру ёсьць «цяжкія» рыфы электрагітараў (гук часта скажаецца эфэктам *дысторшн*), працяглымі гітарнымі сола й агульным агрэсіўным рытмам. 
*Мэтал* мае шмат паджанраў, ад адносна «лёгкіх» (традыцыйны гэві-мэтал) да экстрымальных (дэз-мэтал, блэк-мэтал).

## Гісторыя
Гэві-мэтал гуртамі «першай хвалі» лічаць Led Zeppelin, Black Sabbath, Deep Purple.

У сярэдзіне 1970-х гурт Judas Priest паспрыяў разьвіцьцю жанру, пазбавіўшы *мэтал* ягонага блюзавага складніку; Motörhead прыўнесьлі ў яго элемэнты панк-року й падвысілі агульную хуткасьць кампазыцыяў.

Напрыканцы 1970-х жанр стаўся вельмі папулярным у сьвеце й ягоных шматлікіх прыхільнікаў пачалі называць *«мэталгэды»* ці *«headbangers»*.

У 1980-я гады зьявіўся паджанр, вядомы як глэм-мэтал. Ён атрымаў вялікую камэрцыйную папулярнасьць. У гэтыя ж часы  ў музычным «падпольлі» зьявіліся больш агрэсіўныя й «жорсткія» паджанры: трэш-мэтал (набыў папулярнасьць дзякуючы гурту Metallica), дэз-мэтал, блэк-мэтал (яшчэ доўга заставаліся «падпольнымі» жанрамі).

Зь сярэдзіны 1990-х камэрцыйную папулярнасьць набывае паджанр ню-мэтал, які сумяшчае ў сабе элемэнты *мэталу* з фанкам і гіп-гопам. Зьяўляецца гэтаксама й мэталкор, што сумяшчае мэтал з гардкорным панкам.

## Этымалёгія назову
Існуе некалькі варыянтаў ўзьнікненьня назвы «*гэві-мэтал*».

* Словы *«Heavy metal thunder»* ёсьць у песьні «Born to Be Wild» гурта Steppenwolf
* У прафэсійным жаргоне артылерыстаў ёсьць тэрмін *«гэві-мэтал»*, што азначае гучную кананаду. Верагодна, *музычны жанр* атрымаў гэткую мянушку за сваю рытмічнасьць й агрэсіўнасьць.
* Упершыню гэты назоў у дачыненьні да музычнага жанру быў ужыты крытыкам Майкам Саўндэрсам 12 лістапада 1970 году ў часопісе Rolling Stone. У артыкуле ішла гаворка пра альбом брытанскага гурту Humble Pie *Safe As Yesterday Is*.

## Вонкавыя спасылкі

* Encyclopaedia Metallum: The Metal Archives — англамоўная Інтэрнэт-энцыкляпэдыя мэталу.
Навіны (неадназначнасьць)

Назву **Наві́ны** маюць:

* Навіны — інфармацыйныя паведамленьні на тэлебачаньні, радыё, у прэсе
* «Навіны» — беларуская грамадзка-палітычная газэта

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Віцебская вобласьць:
** Навіны — вёска ў Лепельскім сельсавеце Лепельскага раёну
** Навіны — вёска ў Стайскім сельсавеце Лепельскага раёну

* Гарадзенская вобласьць:
** Навіны — вёска ў Наваградзкім раёне 

* Менская вобласьць:
** Навіны — вёска ў Валожынскім раёне 

## Глядзіце таксама
* Вольныя навіны
Стэфан Чарнецкі

**Стэфан Чарнецкі** (каля 1599, Чарнца — 16 лютага 1665, Сакалоўцы) — вайсковы дзяч Рэчы Паспалітай. Польскі нацыянальны герой. Ягонае імя згадваецца ў гімніе Польшчы.

Абозны вялікі каронны і кіеўскі кашталян ад 1652, стараста ковельскі з 1655, рускі ваявода з 1657, стараста тыкацінскі з 1659. З 1664 — кіеўскі ваявода, з 1665 — палявы гэтман каронны.

З маладосьці на вайсковай службе. Удзельнік швэдзкай кампаніі 1626-1629, Смаленскай вайне 1633-1634, у бітвах з казакамі і татарамі, польска-расейскай вайне 1654-1667.

У 1648-1649 знаходзіўся ў казацкім палоне. Вызначыўся ў вайне са швэдамі, стварыў адмысловую тактыку барацьбы зь імі.

З 1656 выведзены з падпарадкаваньня гетманам і дзейнічаў са сваёй дывізіяй самастойна. Пасьля вызваленьня Польшчы ад швэдаў Чарнецкі быў накіраваны ў ВКЛ. Пасьпяхова ваяваў тут у 1660-1661 супраць расейскага акупацыйнага войска. Адзначыўся бліскучай перамогай у бітве пад Палонкай 1660.

## Біяграфія
### Паходжаньне

Пра маладыя гады Чарнецкага вядома ня шмат. Дасюль ня пэўны нават год яго народзінаў, бо адпаведных дакумэнтаў не захавалася. Найчасьцей прыпісваюць 1599 год, але мажліва, што гэта і іншы амаль да 1604. Нарадзіўся ў маёнтку Чарнцы каля Улашчова. Паходзіў зь сярэднязаможнага шляхецкага роду гербу Ладзьдзя. Бацька Крыштаф Чарнецкі, стараста хэнцінскі і стараста жывецкі меў ад жонкі Крысьціны Жэшоўскай дзесяць сыноў, але ня меў сродкаў дзеля забесьпячэньня ўсіх маёмасьцю ці кар’ерай. Таму чацьвёра яго сыноў (і Стэфан таксама) трапілі да вайсковай службы (да лісоўчыкаў).

### Навука і пачаткі вайсковай кар'еры

Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1599 годзе
Катэгорыя:Удзельнікі вайны Расеі з Рэччу Паспалітай 1654—1667 гадоў
Катэгорыя:Памерлі 16 лютага
Катэгорыя:Памерлі ў 1665 годзе
Уладзіслаў Дзягілевіч

**Уладзісла́ў Дзягіле́віч** (31 кастрычніка 1675, Літва — 13 студзеня 1714, Амсьціслаў) — рымска-каталіцкі дзяяч, архітэктар. Прадстаўнік архітэктуры барока.

10 ліпеня 1691 у Вільні ўступіў у Ордэн езуітаў. Навучаўся ў Полацкім езуіцкім калеіюме ў 1695—1698, езуіцкім паслушніцкім доме ў Вільні ў 1701—1704. Працаваў у Бабруйску ў 1699—1700, у Воршы ў 1704—1705 і 1707—1709, у Нясьвіжы ў 1705—1706, у Амсьціславе ў 1706—1707 і ў Жодзішках. У 1710—1714 супэрыёр, архітэктар і прэфэкт будоўлі ў Амсьціславе. У 1707 тут паводле ягонага праекту пабудаваны драўляны езуіцкі касьцёл, у 1711 — званіца й гаспадарчыя пабудовы, адбудаваны спалены місіянэрскі дом.

Катэгорыя:Езуіты
Катэгорыя:Беларускія архітэктары
1018

## Падзеі
* Баўгарыя стала часткай Бізантыйскай імпэрыі
* Баляслаў І Польскі, узяў Кіеў
* Кнуд Вялікі стаў каралём Даніі

## Нараджэньні
* Міхал Псел, грэцкі гістрык і філёзаў 

## Сьмерці
* Гаральд ІІ, Дацкі

## Вонкавыя спасылкі
Габрыель Лянкевіч

**Габрые́ль Лянке́віч** (; 15 сакавіка 1722, каля Полацку — 10 лістапада 1798, Полацак ці Рым) — рымска-каталіцкі дзяяч, пэдагог, архітэктар.

## Біяграфія
З шляхецкага роду Лянкевічаў. Ад 1745 году сябар Ордэну езуітаў. У 1747—1748 гадах прэфэкт будаўніцтва касьцёлу Пятра й Паўла ў Бабруйску. У 1748—1751 гадах вывучаў філязофію на Беларусі, у 1752—1754 гадах матэматыку, астраномію й архітэктуру ў Віленскай акадэміі, у 1754—1758 гадах тэалёгію ў Варшаве. У 1757 годзе высьвечаны на ксяндза. У 1762—1765 гадах навучаўся ў Рымскім езуіцкім калегіюме. У 1765—1768 гадах выкладаў філязофію й матэматыку ў Нясьвіжы, у 1768—1773 гадах — архітэктуру ў Полацку, тамсама прэфэкт будоўлі.

Пасьля выданьня ў 1773 годзе папскае булы пра скасаваньне ордэну разам з Станіславам Чарневічам дамогся захаваньня дзейнасьці езуітаў у межах Расейскае імпэрыі й адкрыцьця ў 1780 годзе ў Полацку навіцыяту. У 1782—1786 гадах рэктар полацкага калегіюму.

З 8 кастрычніка 1785 году да 10 лістапада 1798 году генэральны вікарый (выканаўца абавязкаў генэрала) ордэну езуітаў. 12 сакавіка 1785 году, неўзабаве перад сваім абраньнем, даведаўся, што папа Піюс VI дазволіў дзейнасьць ордэну ў Расеі. Спрычыніўся да рэарганізацыі ордэну. На пачатак ягонага кіраваньня Беларуская правінцыя налічвала 172 езуіты (95 сьвятароў, 23 студэнты, 48 братоў, 6 навіцыяў). Было 6 калегіюмаў з цэнтрам у Полацку. Заахвочваў былых сябраў Ордэну да вяртаньня, папулярызоўваў яго сярод моладзі ў Заходняй Эўропе. У 1787 годзе адчыніў пры полацкім калегіюме друкарню. У 1793 годзе князь Пармы ў Італіі папрасіў у яго накіраваць колькіх братоў у княства. Ператварыў Полацак у культурна-навуковы цэнтар з багатай бібліятэкай, лябараторыяй, музэем натуральных навукаў. Аўтар шэрагу архітэктурных праектаў.

## Крыніцы

## Літаратура

Катэгорыя:Нарадзіліся 15 сакавіка
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1722 годзе
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Полацкім раёне
Катэгорыя:Беларускія архітэктары
Катэгорыя:Езуіты
Катэгорыя:Генэралы ордэну езуітаў
Катэгорыя:Памерлі 10 лістапада
Катэгорыя:Памерлі ў 1798 годзе
Секретные исследования

**Аналитическая газета «Секретные исследования»** () — навукова-папулярнае выданьне аб непазнаным, таямніцах гісторыі і загадках Сьветабудовы. Дырэктар — Андрэй Ладыжэнка, галоўны рэдактар — Вадзім Дзеружынскі.

Газэта выходзіць 2 разы ў месяц і распаўсюджваецца як у кіёсках «Белсаюздруку», так і ў прыватных распаўсюднікаў, а таксама па падпісцы.

## Тэматыка
У газэце публікуюцца аналітычныя матэрыялы па гісторыі, заалёгіі, антрапалёгіі, біялёгіі, пра паранармальныя зьявы. На падставе матэрыялаў па гісторыю Беларусі ў 2009 годзе выйшла ў сьвет кніга «Тайны белорусской истории» (), у 2012 годзе — «Забытая Беларусь». Сьвет пабачылі яшчэ некалькі кнігаў па розных тэматыках.

Матэрыялы з газэты публікаваліся ў «Спадчыне», «Народнай Воле».

## Дадатковыя зьвесткі
З 2009 году газэта «Секретные исследования» пачала ўжываць замест словаў «белорус», «белорусская» і «белорусский» — «беларус», «беларуская» і «беларуский» адпаведна.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйная старонка
* BelSmi, Аналитическая газета «Секретные исследования»

Катэгорыя:Беларускія газэты
Катэгорыя:Зьявіліся ў 2001 годзе
Міхал Карыцкі

**Мі́хал Кары́цкі** (4 верасьня 1714, в. Дзітрыкі, Лідзкі павет (цяпер Лідзкі раён) — 10 сакавіка 1781, Менск) — рымска-каталіцкі дзеяч, паэт-лацініст, пэдагог, філёзаф. Брат Караля Флярыяна Карыцкага.

## Жыцьцяпіс
Пачатковую адукацыю атрымаў у Бабруйску, затым навучаўся ў Віленскай езуіцкай акадэміі на факультэце філязофіі і тэалёгіі. З 1730 сябар ордэна езуітаў. Пасьля заканчэньня быў пакінуты ў акадэміі, дзе выкладаў граматыку, паэтыку і рыторыку. Атрымаў ступень доктара філязофіі; быў рэктарам Нясьвіскага калегіюму езуітаў, чытаў лекцыі ў калегіюмах і школах Менску, Слуцку, Пінску, Бабруйску. Падзяляў ідэі Асьветніцтва; імкнуўся палепшыць сыстэму адукацыі, надаць ёй больш сьвецкі характар. Ягоным вучнем быў паэт Адам Нарушэвіч. У 1770—1773 працаваў у Бабруйску дырэктарам бібліятэкі ў езуіцкім калегіюме. Пасьля скасаваньня ў 1773 Папам рымскім ордэна езуітаў Карыцкі быў прызначаны Адукацыйнай камісіяй рэктарам Менскае ваяводзкае школы. Забарона Ордэна вельмі ўразіла М. Карыцкага, як і тое, што расейская імпэратрыца Кацярына ІІ дала выгнаным з амаль усяго сьвету прытулак у Полацку, ягоная прыхільнасьць да Расеі вылілася ў шматлікіх вершах, што склалі аснову пасьмяротнага зборніку «Песьні» (1817).

Міхал Карыцкі — пачынальнік клясыцызму як творчае мэтоды, ягоная паэзія паўплывала на лацінамоўную паэзію Польшчы і ВКЛ эпохі Асьветніцтва. Пісаў вершы, казкі, элегіі, пасланьні, пародыі лацінскай мовай. Большасьць твораў прысьвечаная тагачасным грамадзкім і культурным дзеячам, мясцовым падзеям. Найбольш вядомая сярод іх — эпічная паэма «Птушыны сойм». Пры жыцьці выдаў 25 вершаў, у тым ліку «Аўстрыйскі Марс» (1756), «Дыфірамб» (1757), «Песьня» (1781). Аўтар элегіяў «Да Касакоўскага» і «Да брата Караля», прыродаапісальнай оды «Да Зімы». Некаторыя вершы былі апублікаваныя ў зборніку Даніэля Яноцкага «*Musarum Sarmaticarum specimina nova*» (1771). Праз 36 гадоў пасьля сьмерці, у Полацкай езуіцкай акадэміі, быў выдадзены зборнік твораў М. Карыцкага пад назвай «Песьні» («*Carmina М. Korycki*», на лац., Полацк, 1817).

## Літаратура

* Анталогія беларускай паэзіі. Т.1. Мн., 1993. С. 125—126.
* Суднік С. Лідскія юбіляры 2004 года // Лідскі летапісец. № 27-28, 2004.

## Вонкавыя спасылкі
* Карыцкі М. Да аднаго паэта // Анталогія беларускай паэзіі / перакл. на бел. Алесь Жлутка. Т.1. Мн., 1993. С. 125—126.

Катэгорыя:Нарадзіліся 4 верасьня
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1714 годзе
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Лідзкім раёне
Катэгорыя:Езуіты
Катэгорыя:Беларускія літаратары
Катэгорыя:Беларускія паэты
Катэгорыя:Памерлі 10 сакавіка
Катэгорыя:Памерлі ў 1781 годзе
Катэгорыя:Памерлі ў Менску
Тамаш Жаброўскі

**Тамаш Жаброўскі** (, каля Наваградку — ) — рымска-каталіцкі дзяяч, матэматык, архітэктар. Магістар філязофіі й вольных навук.

## Біяграфія
Азначаўся як ліцьвін-русін () з паходжаньня. Навучаўся ў Наваградзкім езуіцкім калегіюме, потым на філязофскім (1735—1738 гады) і тэалягічным (1740—1744 гады) факультэтах Віленскага ўнівэрсытэту. 

У 1732 годзе ўступіў у Ордэн езуітаў, у 1743 годзе высьвечаны на ксяндза. У 1745—1746 гадох прафэсар рыторкі й паэтыкі ў Ілукшце (Курляндыя), у 1746 годзе прэфэкт будаваньня ў Бабруйску, у 1746—1748 гадох прафэсар філязофіі й прэфэкт бурсы ў Крожах, у 1748—1750 гадох міністар і прэфэкт будаваньня ў Вільні. У 1750—1752 гадох вывучаў матэматыку, астраномію й архітэктуру ў Празе й Вене. У часе навучаньня ў Праскім унівэрсытэце слухаў лекцыі прафэсара I. Стэплінга, заснавальніка і кіраўніка Праскай астранамічнай абсэрваторыі.

Па вяртаньні ў 1752 годзе стаў прафэсарам Віленскай акадэміі, стварыў у ёй кабінэты (факультэты) матэматыкі й экспэрымэнтальнае фізыкі. Кіраваў катэдрай, выкладаў усе навукі матэматычнага цыклу, зь ягонай ініцыятывы ўнівэрсытэцкі курс матэматыкі пашырыўся да вышэйшай, займаўся ўдасканаленьнем вадзяных млыноў і ветракоў.

З фундацыі Альжбеты з Агінскіх Пузыны збудаваў у Вільні астранамічную абсэрваторыю, для якой выпісаў з Ангельшчыны патрэбнае абсталяваньне. Будынак абсэрваторыі, як адзначалі сучасьнікі, сваім абсталяваньнем і архітэктурай не саступаў падобным збудаваньням Эўропы.

Зрабіў спробу вызначыць геаграфічныя каардынаты Вільні. Як архітэктар распрацаваў пляны шматлікіх касьцёлаў і палацаў. Кіраваў будаваньнем касьцёла ў Ілукшце, перабудовай касьцёла езуітаў у Бабруйску, віленскіх касьцёлаў Сьвятога Ігната й Сьвятых Янаў і будаваньнем астранамічнае абсэрваторыі ў Вільні. Аўтар праекту касьцёла бэнэдыктынак у Крожах і езуіцкага калегіюму ў Жодзішках.

## Крыніцы

## Літаратура
* 

Катэгорыя:Нарадзіліся 25 лістапада
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1714 годзе
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Наваградзкім раёне
Катэгорыя:Езуіты
Катэгорыя:Беларускія архітэктары
Катэгорыя:Беларускія астраномы
Катэгорыя:Памерлі 18 сакавіка
Катэгорыя:Памерлі ў 1758 годзе
Missä miehet ratsastaa

«**Missä miehet ratsastaa**» () — першы сынгл з альбома *[[Myrskyntuoja]]* фінскай гэві/паўэр-мэтал гурта Teräsbetoni. Сынгл стаў даступны з 25 лютага праз інтэрнэт і з 27 лютага на CD. У яго ўвайшлі дзьве вэрсіі песьні, а таксама бонус-трэк «Kaukaiset tulet», які не ўвайшоў у альбом.

Зь песьняй «Missä miehet ratsastaa» гурт прадстаўляў Фінляндыю на конкурсе песьні «Эўрабачаньне-2008». Песьня заняла 22 месца з 35 баламі ў фінале, а ў першым паўфінале конкурсу — 8 месца з 79 баламі. Словы і музыку для песьні напісаў вакаліст гурта Ярко Ахола і гэта першая (з 1998 году) песьня на фінскай мове, выкананая на «Эўрабачаньні».

## Сьпіс кампазыцыяў
# «Missä miehet ratsastaa» (Euroviisuversio) — 3:00 («Дзе скачуць мужчыны» (вэрсія для «Эўрабачаньня»))
# «Missä miehet ratsastaa» (Albumiversio) — 3:54 («Дзе скачуць мужчыны» (альбомная вэрсія))
# «Kaukaiset tulet» — 3:33 («Агонь удалечы»)

## Выканаўцы
* Ярко Ахола — вакал, бас-гітара
* Арто Ярвінэн — гітара
* Вільё Рантанэн — гітара
* Яры Куоканэн — ударныя

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
* Сынгл «Missä miehet ratsastaa» на Last.fm

Катэгорыя:Альбомы паўэр-мэталу
Катэгорыя:Альбомы гэві-мэталу
Мечыслаў Карловіч

**Мечыслаў Карловіч** (11 сьнежня 1876, Вішнева, Сьвянцянскі павет, Віленская губэрня — 8 лютага 1909, горы Татры) — кампазытар і дырыгент. Вядомасьць атрымаў дзякуючы сваім песьням і сымфанічным кампазыцыям. Творчасьць адносяць да плыні позьняга рамантызму. Аматар Татраў, фатограф і публіцыст.

## Біяграфія
Нарадзіўся ў Вішневе (цяпер у Смаргонскім раёне Гарадзенскай вобласьці). Вішнева ў той час належала яго бацькам. Быў сынам Ірэны Сулістроўскай і Яна Аляксандра Карловіча, выбітнага этноляга і мовазнаўцы. Шэсьць гадоў ад нараджэньня пражыў на радзіме. У 1882 Карловічы прадалі маёнтак і пераехалі спачатку ў Гайдэльбэрг, потым у Прагу і Дрэздэн, а ў 1887 пасяліліся ў Варшаве.
Мечыслаў зь дзяцінства выхоўваўся ў музычнай атмасфэры, з шасьці гадоў навучаўся ігры на скрыпцы. Падчас побыту ў Празе і Дрэздэне пазнаёміўся з сымфанічнай музыкай і опэрай. У Варшаве ён працягваў навучацца музыцы, а таксама паступіў у Варшаўскі ўнівэрсытэт (натуральныя навукі), а потым вывучаў філязофію ў Бэрліне. Ужо падчас навучаньня пачаў пісаць музыку. Таксама займаўся музычнай публіцыстыкай і напісаньнем нарысаў па альпінізму. Па вяртаньні ў Варшаву ў 1901 закончыў унівэрсытэт. У 1903 у рамках Варшаўскага музычнага таварыства заснаваў скрыпкавы аркестар. Апошнія гады жыцьця правёў у мястэчку Закапанэ. Сымфанічная паэма Карловіча пад назвай «Літоўская рапсодыя» цалкам заснаваная на матэрыяле беларускіх народных сьпеваў. Мэлёдыя беларускай жалобнай песьні таксама была скарыстана ім у сымфанічнай паэме «Адвечныя песьні».
Трагічна загінуў у Татрах падчас раптоўнага сыходу лавіны. Пахаваны на Павянзкоўскіх могілках ў Варшаве.

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 

## Вонкавыя спасылкі
* А. Мальдис. «Отец симфонизма» 
* І. Шумская. Партрэта забытага генія 

Катэгорыя:Беларускія дырыгенты
Катэгорыя:Беларускія кампазытары
Ян Карловіч

**Ян Аляксандар Людвік Карловіч** (28 траўня 1836, в. Субартовічы, Троцкі павет, Віленская губэрня — 14 чэрвеня 1903, Варшава) — лінгвіст, этнограф, фальклярыст, музыказнаўца. Уладальнік маёнтка ў Вішневе. Сабраў і апублікаваў некалькі соцень беларускіх паданьняў, казак, песень. Супрацоўнічаў зь Міхалам Федароўскім, аўтарам шматтомнай працы «Люд беларускі». Сябраваў з Францішкам Багушэвічам.

Сын, Мечыслаў Карловіч, стаў знакамітым кампазытарам.

## Працы
* *O Żydzie wiecznym tułaczu* (1873)
* *O języku litewskim* (1875)
* *Piękna meluzyna i królewna Wanda* (1876)
* *Słoworód ludowy* (1878)
* *Przyczynek do zbioru przysłów, piosenek, ucinków i przypowieści od nazw rodowych i miejscowych* (1879)
* *Przysłowia od nazwisk* (1879)
* *O imieniu Polaków i Polski* (1881)
* *Die Mythen, Sagen und Legenden der Zamaiten* (1883, 2 tomy)
* *Chata polska* (1884)
* *Systematyka pieśni ludu polskiego* (1885)
* *Słownik wyrazów obcego a mniej jasnego pochodzenia* (1894—1905, 3 zeszyty; 1898 nagroda Akademii Umiejętności w Krakowie)
* *Słownik gwar polskich* (1900—1911, 6 tomów)
* *Lud. Rys ludoznawstwa polskiego* (1903)

### Працы Яна Карловіча, даступныя онлайн
* *[https://web.archive.org/web/20090503133620/http://www.pbi.edu.pl/site.php?s=MmZhMTMxYmQwOTY4&tyt=S%C5%82ownik+gwar+polskich&aut=&x=0&y=0 Słownik gwar polskich]*, T. 1-6, Kraków 1900—1911
* *[http://ebuw.uw.edu.pl/dlibra/publication?id=254 Słownik języka polskiego]*, red. Jan Karłowicz, Adam Kryński, Władysław Niedźwiedzki, T. 1-8, Warszawa 1900—1927
* *[https://web.archive.org/web/20111118053537/http://www.pbi.edu.pl/book_reader.php?p=30222&s=1 Chata polska]*, Warszawa 1884
* *[https://web.archive.org/web/20110912150645/http://www.pbi.edu.pl/book_reader.php?p=33635&s=1 Podania i bajki ludowe zebrane na Litwie]*, Kraków 1887
* *[https://web.archive.org/web/20111118052129/http://www.pbi.edu.pl/book_reader.php?p=33631&s=1 Imiona własne polskich miejsc i ludzi od zatrudnień]*, Warszawa 1887
* *[https://web.archive.org/web/20111118052658/http://www.pbi.edu.pl/book_reader.php?p=30224&s=1 Gwara kszubska]*, Warszawa 1898

## Крыніцы

## Літаратура
* Ліцьвінка Васіль. Ян Карловіч;
* Беларуская энцыклапедыя. Т. 8. — Мн., 1999.
* Wiella Encyklopedia Powszechna. T. 5. — Warszawa, 1965. — C. 474.
* Podania i bajki ludowe, zebrane na Litwie / staraniem Jana Karłowicza. ― Kraków, 1887. (13И//460(026))

Катэгорыя:Нарадзіліся 28 траўня
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1836 годзе
Катэгорыя:Беларускія мовазнаўцы
Катэгорыя:Беларускія музыказнаўцы
Катэгорыя:Беларускія фальклярысты
Катэгорыя:Беларускія этнографы
Катэгорыя:Памерлі 14 чэрвеня
Катэгорыя:Памерлі ў 1903 годзе
Катэгорыя:Памерлі ў Варшаве
Заслужаны майстар спорту Рэспублікі Беларусь

**Заслужаны майстар спорту Рэспублікі Беларусь** — ганаровае званьне, якое прысвойваецца спартоўцам, у тым ліку спартоўцам-інвалідам, за дасягненьне высокіх вынікаў на Алімпійскіх, Паралімпійскіх і Сусьветных гульнях, чэмпіянатах, першынствах і Кубках сьвету і Эўропы.

## Вонкавыя спасылкі
* Почётные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Беларускія спартовыя званьні
Беларусь
Заслужаны трэнэр Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны трэнер Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны трэнер Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца:
 
* высокакваліфікаваным трэнерам-выкладчыкам па спорце, у тым ліку якія працуюць са спартоўцамі-інвалідамі ня меней чатырох гадоў, — за пасьпяховую вучэбна-трэніравальную і выхаваўчую працу па падрыхтоўцы выбітных спартоўцаў і каманд;
* трэнерам нацыянальных (зборных) каманд Рэспублікі Беларусь, якія маюць стаж працы з гэтымі камандамі ня меней чатырох гадоў, — за непасрэдную падрыхтоўку і пасьпяховы выступ гэтых каманд на Алімпійскіх гульнях, чэмпіянатах, першынствах і Кубках міру і Эўропы;
* першым трэнерам спартоўцаў, якія дасягнулі выдатных посьпехаў на Алімпійскіх гульнях, чэмпіянатах, першынствах і Кубках сьвету і Эўропы, якія працуюць з гэтымі спартоўцамі ня меней двух гадоў, пачынаючы з вучэбна-трэніравальнага этапу;
* трэнерам спартовых школ і арганізацыяў, якія раней прымалі непасрэдны ўдзел у падрыхтоўцы перададзеных у вышэйшае зьвяно спартоўцаў, пры ўмове працы зь імі ня меней чатырох гадоў.

## Вонкавыя спасылкі
* Почётные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны працаўнік фізычнай культуры і спорту Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны працаўнік фізычнай культуры і спорту Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны працаўнік фізычнай культуры і спорту Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца арганізатарам фізкультурнага руху, навукоўцам, працаўнікам калектываў фізычнай культуры, фізкультурных арганізацыяў, устаноў адукацыі, навукова-дасьледчых інстытутаў, якія працуюць у сфэры фізычнага выхаваньня і спорту пятнаццаць і больш гадоў, за заслугі ў разьвіцьці фізычнай культуры і спорту, у арганізацыйна-мэтадычнай, вучэбна-трэніравальнай, выхаваўчай, інжынэрна-тэхнічнай, навукова-пэдагагічнай і гаспадарчай дзейнасьці, удасканаленьні сыстэм фізычнага выхаваньня насельніцтва, масавага спорту, спорту вышэйшых дасягненьняў.

## Вонкавыя спасылкі
* Почётные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны геоляг Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны геоляг Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны геоляг Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца высокапрафэсійным інжынэрна-тэхнічным, навуковым працаўнікам, а таксама іншым працаўнікам геалягічных, геафізычных, гідрагеалягічных, тапографа-геадэзічных службаў і навукова-дасьледчых геалягічных арганізацый, якія працуюць па спэцыяльнасьці дзесяць і больш гадоў, за вялікія заслугі ў сфэры геалёгіі і выведкі нетраў, значны ўнёсак у стварэньне і пашырэньне мінэральна-сыравіннай базы Рэспублікі Беларусь, распрацоўку і ўкараненьне ў геолягавыведную вытворчасьць перадавых тэхналёгій.

## Вонкавыя спасылкі
* Почётные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Геалёгія Беларусі
Заслужаны выратавальнік Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны выратавальнік Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны выратавальнік Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца асобам шараговага і кіраўнічага складу органаў і падраздзяленьняў па надзвычайных сытуацыях, працаўнікам аварыйна-выратавальных службаў, якія знаходзяцца на службе ў органах і падраздзяленьнях па надзвычайных сытуацыях пятнаццаць і больш гадоў у каляндарным вылічэньні, альбо якія працуюць у аварыйна-выратавальных службах пятнаццаць і больш гадоў у каляндарным вылічэньні, за заслугі ў прадухіленьні і ліквідацыі надзвычайных сытуацый прыроднага і тэхнагеннага характару, высокія вынікі, дасягнутыя ў прафэсійнай падрыхтоўцы, распрацоўку і засваеньне новых узораў аварыйна-выратавальнай тэхнікі, сродкаў і спосабаў абароны ад надзвычайных сытуацый, за самаадданыя дзеяньні, зьвязаныя з выкананьнем службовых абавязкаў, актыўны ўдзел у падрыхтоўцы і выхаваньні кадраў.

## Вонкавыя спасылкі
* Почётные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны мытнік Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны мытнік Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны мытнік Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца службовым асобам мытных органаў, якія знаходзяцца на службе ў мытных органах пятнаццаць і больш гадоў у каляндарным вылічэньні, за дасягнутыя высокія вынікі ў службовай дзейнасьці, умелую арганізацыю мытнай службы, выдатнае выкананьне апэратыўных і іншых заданьняў, за заслугі ў справе ўмацаваньня супрацоўніцтва паміж мытнай службай Рэспублікі Беларусь і мытнымі службамі замежных дзяржаў.

## Вонкавыя спасылкі
* Почётные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны памежнік Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны памежнік Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны памежнік Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца вайскоўцам, якія знаходзяцца на службе ў памежных войсках пятнаццаць і больш гадоў у каляндарным вылічэньні, за бездакорнае нясеньне службы па ахове дзяржаўнай мяжы, умелую арганізацыю памежнай службы, высокія паказчыкі ў апэратыўна-службовай, навукова-тэхнічнай дзейнасьці, умацаваньне памежнага супрацоўніцтва, за самаадданыя дзеяньні, зьвязаныя з выкананьнем службовых абавязкаў, актыўны ўдзел у падрыхтоўцы і выхаваньні вайскоўцаў кадраў.

## Вонкавыя спасылкі
* Почётные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Дзеружынскі

**Дзеружы́нскі** — прозьвішча.

## Носьбіты
* Авяр’ян Дзеружынскі — беларускі паэт, працуе пераважна ў галіне дзіцячай літаратуры
* Вадзім Дзеружынскі — беларускі мовазнавец, галоўны рэдактар газэты «Секретные исследования»
* Францішак Дзеружынскі — беларускі й амэрыканскі рэлігійны дзеяч
Пятро Сідаровіч

**Пятро Платонавіч Сідаровіч** (1906, в. Каты, Бабруйскі павет, Менская губэрня, цяпер Бабруйскі раён, Магілёўская вобласьць — 19 лютага 1938, Магілёў, турма НКВД) — ахвяра сталінскіх рэпрэсіяў на Беларусі, настаўнік.

Сын Платона й Алены Сідаровічаў. Меў малодшага брата Паўла (1908—1941), які быў спалены немцамі жыўцом у Бабруйскай фартэцыі. Працаваў настаўнікам у Клімавічах Магілёўскае вобласьці. Арыштаваны ў 1937 годзе. Асуджаны 5 студзеня 1938 за «дывэрсійную дзейнасьць» да вышэйшае меры пакараньня. Расстраляны. Рэабілітаваны 16 студзеня 1989 калегіяй Вярхоўнага Суду БССР. Асабовая справа С. № 9771 захоўваецца ў архіве УКДБ Магілёўскае вобласьці.

## Крыніцы
* Сідаровіч Пётр Платонавіч

Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1906 годзе
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Бабруйскім раёне
Катэгорыя:Рэпрэсаваныя ў БССР
Катэгорыя:Беларускія пэдагогі
Катэгорыя:Беларускія настаўнікі
Катэгорыя:Расстраляныя беларускія пэдагогі
Катэгорыя:Памерлі 19 лютага
Катэгорыя:Памерлі ў 1938 годзе
Катэгорыя:Памерлі ў Магілёве
Заслужаны працаўнік органаў унутраных справаў Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны працаўнік органаў унутраных справаў Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны працаўнік органаў унутраных справаў Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца асобам кіруючага і шараговага складу органаў унутраных справаў, якія знаходзяцца на службе ў органах унутраных справаў пятнаццаць і больш гадоў у каляндарным вылічэньні, за заслугі ва ўмацаваньні аховы грамадзкага парадку, абароне дзяржаўнай уласнасьці, высокія вынікі, дасягнутыя ў прафэсійнай падрыхтоўцы, распрацоўцы і ажыцьцяўленьні мер па паніжэньні узроўню злачыннасьці, за самаадданыя дзеяньні, зьвязаныя з выкананьнем службовых абавязкаў.

## Вонкавыя спасылкі
* Почётные звания Республики Беларусь // Афіцыйны інтэрнэт-партал Прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны працаўнік органаў пракуратуры Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны працаўнік органаў пракуратуры Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны працаўнік органаў пракуратуры Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца пракурорскім працаўнікам, якія знаходзяцца на службе ў органах пракуратуры пятнаццаць і больш гадоў у каляндарным вылічэньні, за заслугі ў справе забесьпячэньня і ўмацаваньні законнасьці і правапарадку, абароны правоў і свабодаў грамадзян, а таксама законных інтарэсаў грамадзтва і дзяржавы, дасягнутыя пэўныя вынікі ў барацьбе са злачыннасьцю і выяўленыя пры гэтым ініцыятыву і настойлівасьць.

## Вонкавыя спасылкі
* Почётные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны супрацоўнік органаў дзяржаўнай бясьпекі Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны супрацоўнік органаў дзяржаўнай бясьпекі Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны супрацоўнік органаў дзяржаўнай бясьпекі Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца вайскоўцам, якія знаходзяцца на службе ў органах дзяржаўнай бясьпекі пятнаццаць і больш гадоў у каляндарным вылічэньні, за дасягнутыя пэўныя вынікі ў апэратыўна-службовай дзейнасьці, выдатнае выкананьне апэратыўных і іншых заданьняў і выяўленыя пры гэтым ініцыятыву і настойлівасьць, за заслугі ў справе ўмацаваньня супрацоўніцтва паміж службай бясьпекі Рэспублікі Беларусь і службамі бясьпекі замежных дзяржаў.

## Вонкавыя спасылкі
* Почётные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнет-партал прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны пілёт Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны пілёт Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны пілёт Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца пілётам першае клясы, якія маюць стаж працы ў грамадзянскай авіяцыі пятнаццаць і больш гадоў, за заслугі ў засваеньні сучаснай авіяцыйнай тэхнікі, ужываньне найболей дасканалых мэтадаў самалётаваджэньня, высокія паказчыкі ў выхаваньні і навучаньні лётных кадраў, шматгадовую безаварыйную лётную працу і выбітныя дасягненьні ва ўжываньні авіяцыі ў народнай гаспадарцы рэспублікі.

## Вонкавыя спасылкі
* Почетные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнет-партал Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Авіяцыя Беларусі
Заслужаны працаўнік транспарту Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны працаўнік транспарту Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны працаўнік транспарту Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца высокапрафэсійным працаўнікам чыгуначнага, паветранага, воднага, аўтамабільнага, трубаправоднага і іншых відаў транспарту, якія працуюць у сфэры транспарту пятнаццаць і больш гадоў, за заслугі ў падвышэньні эфэктыўнасьці вытворчасьці і паляпшэньні выкарыстаньня транспартных сродкаў, паніжэньні сабекошту перавозак, падвышэньні якасьці транспартных паслуг, эканоміі матэрыяльных і паліўных рэсурсаў, забесьпячэньні бясьпекі руху, аховы навакольнага асяродзьдзя.

## Вонкавыя спасылкі
* Почетные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны мэталюрг Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны мэталюрг Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны мэталюрг Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца высокапрафэсійным працаўнікам розных галін эканомікі, якія працуюць у сфэры мэталюргіі пятнаццаць і больш гадоў, і зрабілі значны ўнёсак у разьвіцьцё мэталюргічнай галіны, удасканаленьне тэхналёгіі і арганізацыі вытворчасьці мэталюргічнай прадукцыі, за дасягненьне высокіх паказчыкаў якасьці прадукцыі, падвышэньне прадуктыўнасьці працы і эфэктыўнасьці вытворчасьці.

## Вонкавыя спасылкі
* Почётные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны працаўнік сфэры абслугоўваньня Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны працаўнік сфэры абслугоўваньня Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны працаўнік сфэры абслугоўваньня Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца высокапрафэсійным працаўнікам арганізацыяў, якія працуюць у розных сфэрах абслугоўваньня насельніцтва пятнаццаць і больш гадоў, за заслугі ў аказаньні насельніцтву гандлёвых, бытавых, жыльлёвых, камунальных і іншых паслуг, у распрацоўцы і ўкараненьні новых відаў паслуг, формаў і мэтадаў абслугоўваньня, у арганізацыі ўстойлівага і якаснага функцыянаваньня камунальнай гаспадаркі, сыстэм водавычышчэньня і водазабесьпячэньня, службы апалу, асьвятленьні і захаваньні жыльлёвага фонду, у пашырэньні і ўмацаваньні матэрыяльна-тэхнічнай базы арганізацыяў, падвышэньні ўзроўню падрыхтоўкі кадраў.

## Вонкавыя спасылкі
* Почетные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны энэргетык Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны энэргетык Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны энэргетык Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца высокапрафэсійным працаўнікам розных галін эканомікі, якія працуюць у сфэры энэргетыкі пятнаццаць і больш гадоў, і зрабілі значны ўнёсак у разьвіцьцё і ўдасканаленьне тэхнікі, тэхналёгіі і арганізацыі вытворчасьці, перадачы і спажываньні энэргіі, дасягненьне высокіх паказчыкаў надзейнасьці, бесьперабойнасьці і эфэктыўнасьці працы энэргетычных установак.

## Вонкавыя спасылкі
* Почетные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны спэцыяліст Узброеных Сілаў Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны спэцыяліст Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны адмысловец Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца вайскоўцам, зьмешчаным на воінскай службе пятнаццаць і больш гадоў у каляндарным вылічэньні, за заслугі ва ўмацаваньні абараназдольнасьці краіны, высокія вынікі, дасягнутыя ў баявой падрыхтоўцы, засваеньні, эксплюатацыі, абслугоўваньні ўзбраеньня і ваеннай тэхнікі, выхаваньні вайсковых кадраў.

## Вонкавыя спасылкі
* Почетные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны юрыст Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны юрыст Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны юрыст Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца высокапрафэсійным юрыстам, якія бездакорна працуюць у дзяржаўных органах, адвакатуры, установах адукацыі, навукова-дасьледчых і іншых арганізацыях па спэцыяльнасьці пятнаццаць і больш гадоў і маюць вялікія заслугі ў забесьпячэньні захаваньня законнасьці і ўмацаваньні правапарадку, абароне правоў і законных інтарэсаў грамадзян, фармаваньні прававой дзяржавы, разьвіцьці юрыдычных навук, падрыхтоўцы заканадаўчых і іншых нарматыўных прававых актаў Рэспублікі Беларусь.

## Вонкавыя спасылкі
* Почетные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнет-партал Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Права Беларусі
Заслужаны эканаміст Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны эканаміст Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны эканаміст Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца высокапрафэсійным эканамістам і фінансавым працаўнікам дзяржаўных органаў і іншых арганізацый, якія працуюць па спэцыяльнасьці пятнаццаць і больш гадоў, за заслугі ў сфэры эканомікі і фінансаў, у разьвіцьці эканамічнай навукі, падрыхтоўцы кадраў.

## Вонкавыя спасылкі
* Почетные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнет-партал Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Беларускія эканамісты
Заслужаны сувязіст Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны сувязіст Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны сувязіст Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца высокапрафэсійным працаўнікам сувязі, якія працуюць у сфэры сувязі пятнаццаць і больш гадоў, за заслугі ў разьвіцьці і ўдасканаленьні сродкаў сувязі, паляпшэньні абслугоўваньня насельніцтва, арганізацый, распрацоўцы і ўкараненьні прынцыпова новай высокаэфэктыўнай тэхнікі і тэхналёгіі.

## Вонкавыя спасылкі
* Почётные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал Прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны архітэктар Рэспублікі Беларусь

**«Заслу́жаны архітэ́ктар Рэспу́блікі Белару́сь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны архітэктар Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца высокапрафэсійным архітэктарам, якія працуюць у сфэры архітэктуры пятнаццаць і больш гадоў, за заслугі ў разьвіцьці архітэктуры, распрацоўцы праектаў і стварэньні архітэктурных комплексаў, будынкаў, рэстаўрацыі помнікаў культуры, падрыхтоўцы архітэктурных кадраў.

## Вонкавыя спасылкі
* Почётные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал Прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны лесавод Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны лесавод Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны лесавод Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца высокапрафэсійным спэцыялістам лясгасаў, арганізацыяў лесаўладкаваньня і іншых арганізацыяў лясной гаспадаркі, працаўнікам прыродаахоўных органаў і арганізацыяў, якія працуюць па спэцыяльнасьці пятнаццаць і больш гадоў, за заслугі ў разьвіцьці лясной гаспадаркі, зьберажэньні і павелічэньні лясных багацьцяў, захаваньні расьліннага і жывёлы сьвету, рашэньні складаных экалягічных праблем.

## Вонкавыя спасылкі
* Почётные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал Прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны будаўнік Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны будаўнік Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны будаўнік Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца высокапрафэсійным працаўнікам будаўніцтва і будаўнічай індустрыі, якія працуюць у будаўнічых, навукова-дасьледчых, праектных, праектна-вышукальніцкіх, мантажных і іншых арганізацыях пятнаццаць і больш гадоў, за заслугі ў вытворчай дзейнасьці, распрацоўцы і ўкараненьні прагрэсіўных праектаў і тэхналёгій, перадавога досьведу арганізацыі, мэханізацыі і аўтаматызацыі працы, дасягненьне высокай эфэктыўнасьці вытворчасьці і якасьці будаўніча-мантажных прац.

## Вонкавыя спасылкі
* Почетные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны працаўнік сельскай гаспадаркі Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны працаўнік сельскай гаспадаркі Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны працаўнік сельскай гаспадаркі Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца высокапрафэсійным працаўнікам сельскай гаспадаркі, у тым ліку працаўнікам сялянскіх (фэрмерскіх) гаспадарак, дзяржаўных органаў, навукова-дасьледчых і іншых арганізацый, у тым ліку арганізацый, абслугоўваючых сельскую гаспадарку, якія працуюць у сфэры сельскай гаспадаркі пятнаццаць і больш гадоў, за заслугі ў павелічэньні вытворчасьці і рэалізацыі сельскагаспадарчай прадукцыі, забесьпячэньні пасьпяховага функцыянаваньня сельскагаспадарчых прадпрыемстваў.

## Вонкавыя спасылкі
* Почётные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал Прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Сельская гаспадарка Беларусі
Заслужаны працаўнік прамысловасьці Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны працаўнік прамысловасьці Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны працаўнік прамысловасьці Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца высокапрафэсійным працоўным, майстрам, інжынэрна-тэхнічным працаўнікам арганізацыяў, у тым ліку навукова-дасьледчых, праектна-канструктарскіх, розных галін вытворчасьці, працаўнікам органаў кіраваньня вытворчасьцю, якія працуюць у прамысловасьці пятнаццаць і больш гадоў, і якія зрабілі значны ўнёсак ва ўдасканаленьне тэхнікі, тэхналёгіі і арганізацыі вытворчасьці, дасягненьне высокіх паказчыкаў якасьці прадукцыі, падвышэньне прадуктыўнасьці працы і эфэктыўнасьці вытворчасьці.

## Вонкавыя спасылкі
* Почётные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал Прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Прамысловасьць Беларусі
Заслужаны лекар Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны лекар Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны лекар Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца высокапрафэсійным лекарам, якія працуюць па спэцыяльнасьці пятнаццаць і больш гадоў, за заслугі ў ахове здароўя насельніцтва, арганізацыі і аказаньні лячэбна-прафіляктычнай дапамогі з выкарыстаньнем у працы сучасных дасягненьняў мэдыцынскай навукі і тэхнікі.

## Вонкавыя спасылкі
* Почётные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал Прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны працаўнік адукацыі Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны працаўнік адукацыі Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны працаўнік адукацыі Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца высокапрафэсійным навукова-пэдагагічным і іншым працаўнікам устаноў адукацыі, органаў кіраваньня сыстэм адукацыі, якія працуюць па спэцыяльнасьці пятнаццаць і больш гадоў, за заслугі ў пэдагагічнай і выхаваўчай працы, арганізацыі вучэбна-вытворчага працэсу, яго навукова-мэтадычным забесьпячэньні.

## Вонкавыя спасылкі
* Почётные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал Прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны рацыяналізатар Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны рацыяналізатар Рэспублікі Беларусь»**- ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны рацыяналізатар Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца аўтарам рацыяналізатарскіх прапаноў, укараненьне якіх зрабіла значны ўнёсак ва ўдасканаленьне вытворчасьці, падвышэньне прадуктыўнасьці працы, паляпшэньне якасьці прадукцыі, умоў працы і тэхнікі бясьпекі, забесьпячэньне навукова-дасьледчага і вучэбнага працэсу, якія вядуць шматгадовую рацыяналізатарскую дзейнасьць.

## Вонкавыя спасылкі
* Почётные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал Прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны вынаходнік Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны вынаходнік Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны вынаходнік Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца аўтарам укаранёных у вытворчасьць вынаходзтваў, якія зрабілі істотны ўнёсак у тэхнічны прагрэс і мелі важнае дзяржаўнае значэньне, а таксама за шматгадовую вынаходніцкую дзейнасьць.

## Вонкавыя спасылкі
* Почетные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал Прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны дзяяч навукі Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны дзяяч навукі Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны дзяяч навукі Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца выбітным навукоўцам, якія маюць навуковую ступень доктара навук, за заслугі ў распрацоўцы прыярытэтных кірункаў навукі і тэхнікі, стварэньні навуковых школ, выхаваньні і падрыхтоўцы навуковых кадраў.

## Вонкавыя спасылкі
* Почётные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал Прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны працаўнік сацыяльнай абароны Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны працаўнік сацыяльнай абароны Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны працаўнік сацыяльнай абароны Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца высокапрафэсійным працаўнікам арганізацый сыстэм сацыяльнай абароны насельніцтва, якія працуюць у гэтай сфэры пятнаццаць і больш гадоў, за заслугі ў арганізацыі сацыяльнай дапамогі грамадзянам, іх пэнсійнага забесьпячэньня, ва ўкараненьні розных формаў і відаў дабрачыннасьці, у разьвіцьці навуковых дасьледаваньняў па найважнейшых кірунках сацыяльнай абароны насельніцтва.

## Вонкавыя спасылкі
* Почётные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал Прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны працаўнік аховы здароўя Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны працаўнік аховы здароўя Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны працаўнік аховы здароўя Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца лекарам, навуковым супрацоўнікам, сярэдняму і малодшаму мэдыцынскаму пэрсанал, правізарам, фармацэўтам, інжынэрна-тэхнічным працаўнікам, абслуговаму пэрсаналу лячэбна-прафіляктычных, санітарна-прафіляктычных, санаторна-курортных, аптэчных устаноў, органаў аховы здароўя, навукова-дасьледчых, дасьледчых, мэдыцынскіх і фармацэўтычных інстытутаў і іншых арганізацый незалежна ад ведамаснай падпарадкаванасьці, якія працуюць у сфэры аховы здароўя пятнаццаць і больш гадоў, за заслугі ў ахове здароўя насельніцтва, падвышэньні якасьці мэдыцынскай дапамогі і лекавага забесьпячэньня.

## Вонкавыя спасылкі
* Почётные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал Прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны дзяяч культуры Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны дзяяч культуры Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны дзяяч культуры Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца высокакваліфікаваным працаўнікам устаноў культуры, паліграфіі, друку, радыё і тэлебачаньня, іншых арганізацыяў, у тым ліку дзяржаўных органаў, якія ажыцьцяўляюць кіраваньне і рэгуляваньне ў сфэры культуры, а таксама пісьменьнікам, паэтам, удзельнікам самадзейнай творчасьці, якія працуюць у сфэры культуры пятнаццаць і больш гадоў, за заслугі ў разьвіцьці культуры.

## Вонкавыя спасылкі
* Почетные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал Прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь
Народны мастак Беларусі

**«Народны мастак Беларусі»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Народны мастак Беларусі» прысвойваецца не раней чым праз пяць гадоў пасьля прысваеньня ганаровага званьня «Заслужаны дзеяч мастацтваў Рэспублікі Беларусь» найвялікшым мастакам, якія стварылі выбітныя творы жывапісу, скульптуры, графікі, манумэнтальнага, дэкаратыўна-прыкладнага, тэатральнага, кіна- і тэлемастацтва, якія зрабілі значны ўнёсак у айчынную культуру і атрымалі шырокае грамадзкае прызнаньне.

## Вонкавыя спасылкі
* 

Катэгорыя:Ганаровыя званьні Рэспублікі Беларусь
Заслужаны дзяяч мастацтваў Рэспублікі Беларусь

**«Заслужаны дзяяч мастацтваў Рэспублікі Беларусь»** — ганаровае званьне.

Ганаровае званьне «Заслужаны дзяяч мастацтваў Рэспублікі Беларусь» прысвойваецца высокапрафэсійным рэжысэрам, балетмайстрам, дырыжорам, хормайстрам, кампазытарам, драматургам, мастакам, архітэктарам, дызайнэрам, мастацтвазнаўцам і іншым дзеячам мастацтваў, якія працуюць у сфэры мастацтва пятнаццаць і больш гадоў і зрабілі значны ўнёсак у разьвіцьцё культуры і мастацтва, за вялікія заслугі ў выхаваньні і падрыхтоўцы творчых кадраў, стварэньні навуковых прац.

## Вонкавыя спасылкі
* Почетные звания Республики Беларусь. Афіцыйны інтэрнэт-партал Прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь