Чарлз Букоўскі

**Чарлз Букоўскі**, сапр.: **Гэнрых Карл Букоўскі** (; , Андэрнах, Нямеччына — ) — амэрыканскі паэт і празаік.

## Біяграфія

Нарадзіўся ў сям’і амэрыканскага вайскоўца польскага паходжаньня Гэнрыха Букоўскі і немкі Катарыны Фэт. У 1922 годзе сям’я з маленькім Гэнры, як пазьней на амэрыканскі манер пачалі яго называць бацькі, пераязджае ў ЗША і з 1926 году пасяляецца ў Лос-Анджэлесе, дзе Букоўскі пражыве амаль усё жыцьцё.

Пасьля заканчэньня сярэдняй школы Букоўскі год правучыўся ў гарадзкім каледжы Лос-Анджэлеса на факультэце ангельскай мовы і журналістыкі, спадзеючыся стаць пісьменьнікам. У 1941 годзе Чарлз сыходзіць з дому, пасьля таго, як бацька, прачытаўшы яго апавяданmні, літаральна выкідвае рэчы сына на двор.

Першае апавяданьне Букоўскі было надрукаванае ў 1944, наступнае — праз два гады. Але Букоўскі расчароўваецца ў пісьменьніцкай дзейнасьці і амаль дзесяць гадоў нічога не піша. У 1955 Букоўскі трапляе ў клініку з дыягназам крываточная язва, прычына якой — празьмернае ўжываньне алькаголю. Яго выратоўваюць ад сьмерці, але забараняюць піць. Забарону Букоўскі ігнаруе.

Пасьля выпіскі з клінікі ён зноў пачынае пісаць, у асноўным вершы. Яго першы паэтычны зборнік «Кветка, кулак і пажадлівае выцьцё», накладам 200 асобнікаў, пабачыў сьвет у 1960 годзе, затым «Вершы на доўгую дыстанцыю для гульцоў, што прайграліся» — у 1962 годзе. Першы зборнік апавяданьняў «Усе сракі ў свеце і мая» зьявіўся ў 1966 годзе.

Асноўныя паэтычныя зборнікі Букоўскі, якія зацікавілі яго крытыкаў і чытачоў, былі надрукаваныя ў выдавецтве Loujon Press. У пачатку 1960-х Loujon Press таксама выдаваў літаратурны часопіс The Outsider, дзе друкаваліся творы Джэка Кэруака, Алена Гінзбэрга, Генры Мілера, Уільяма Бэраўза і іншых. У першым нумары часопіса зьяўляецца падборка вершаў і Чарлза Букоўскі. У 1966 па выніках апытаньня часопіса «Бук» прызнаны «Аўтсайдарам года».

З 1967 году Букоўскі вядзе калёнку «Нататкі старога распусьніка» (Notes of A Dirty Old Man) у газэце Open Air, а затым у Los Angeles Free Press. Гэтыя тэксты былі выдадзеныя асобнай кнігай у 1969 годзе.
У 1960–1970-х Чарлз Букоўскі робіцца надзвычай папулярным, асабліва ў Эўропе. Гэтым посьпехам ён у вялікай ступені абавязаны свайму прыхільніку і выдаўцу Джону Марціну, які ў 1969 годзе прапануе выплочваць пісьменьніку 100 даляраў штомесяц, каб той мог увесь час прысьвячаць творчасьці. Букоўскі пагаджаецца і кідае працу на пошце. Менш чым празь месяц пасьля звальненьня ён піша свой першы раман «Пошта», які пабачыў сьвет у выдавецтве Марціна Black Sparrow Press.

Усе раманы Чарлза Букоўскі ў многім аўтабіяграфічныя. Яго альтэр эга, Гэнры Чынаскі, — алкаголік, валацуга і бабнік, які жыве сярод злачынцаў і адкідаў грамадзтва, але часам трапляе з дапамогай жанчынаў і ў высокія колы. Упершыню Чынаскі зьяўляецца ў аповесьці «Прызнаньні чалавека, звар’яцелага настолькі, каб жыць са зьвярамі», потым у раманах: вышэйзгаданая «Пошта», «Фактотум», «Жанчыны», «Хлеб з вяндлінай».

Апошні зборнік вершаў, які выходзіць пры жыцьці паэта, —«Вершы апошняй ночы на Зямлі».

Чарлз Букоўскі памёр 9 сакавіка 1994 году ад лейкеміі, у хуткім часе пасьля таго, як скончыў свой апошні раман «Макулатура». Цырымонію пахаваньня ажыцьцявілі будысцкія манахі. На яго магільнай пліце напісана «Не спрабуй» (Don’t try).

## Творы

### '''Паэзія'''
* Кветка, кулак і пажадлівае выцьцё (*Flower, Fist and Bestial Wail*), 1960
* Вершы на доўгую дыстанцыю для гульцоў, што прайграліся (*Longshot Poems for Broke Players*), 1962
* Вершы апошняй ночы на Зямлі (*The Last Night of the Earth Poems*)

### '''Проза'''
**Зборнікі апавяданьняў**
* Усе сракі ў сьвеце і мая (*All Assholes In The World And Mine*), 1966
* Найпрыгажэйшая жанчына ў горадзе (*The Most Beautiful Woman in Town*), 1978

**Раманы**
* Пошта (*Post Office*), 1971
* Фактотум (*Factotum*), 1975
* Жанчыны (*Women*), 1978
* Хлеб зь вяндлінай (*Ham on Rye*), 1982

## Беларускія пераклады
Творы Ч. Букоўскі на беларускую пераклалі Н. Бінкевіч, Н. Гвозьдзева, Г. Комар, І. Кулікоў, Ю. Цімафеева, М. Шчур, А. Явар.
* *Чарльз Букоўскі*. Сьвятло, і паветра, і месца, і час / Укл. і перакл. з англ. Ю. Цімафэева, Н. Бінкевіч, Г. Комар. — Мн.: Харвест, 2017.

## Крыніцы

## Літаратура
* Букоўскі, Чарлз (Bukowski, Charles) // Часопіс «ПрайдзіСвет»: Асоба: Аўтары — Эл.рэсурс prajdzisvet.org
* 
* 
* 

## Вонкавыя спасылкі
* «Чытво». Пачатак рамана
* Апавяданьне «Самая прыгожая жанчына ў горадзе» па-беларуску
* «Ты, тваё піва і твая крутасць». Апавяданьне
* Дзьве падборкі вершаў па-беларуску
* З усёй адкрытасьцю: інтэрв’ю з Чарлзам Букоўскі
* Чарлз Букоўскі ў перакладзе Макса Шчура

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Райнлянд-Пфальцы
Катэгорыя:Літаратары і літаратаркі ЗША
Катэгорыя:Паэты ЗША