open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Быстрыцкі сельсавет

Назву **Бы́стрыцкі [[сельсавет]]** маюць:

* Быстрыцкі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Астравецкага раёну Гарадзенскай вобласьці
* Быстрыцкі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Капыльскага раёну Менскай вобласьці
Аляксей Трасьцінецкі

**Аляксе́й Трасьціне́цкі** (, Менск) — беларускі баскетбаліст клюбу «Горадня-93». Гуляе на пазыцыі лёгкага форварда. Абараняў колеры зборнай Беларусі па баскетболе. Чатыры разы браў удзел у «матчы зорак Беларусі», двойчы ўшаноўваўся ў іх званьня Найкаштоўнейшага гульца.

## Жыцьцяпіс
Выхаванец менскай школы баскетболу. Першы трэнэр — Міхаіл Фэйман.

Выступаў за беларускія баскетбольныя клюбы зь Менску РШВСМ, «Віталюр», «Менск-2006»/«Цмокі-Менск». У 2014 годзе падпісаў кантракт з расейскім клюбам «Разань», дзе адыграў два сэзоны. У 2016 годзе вярнуўся ў «Цмокі-Менск». У 2023 годзе далучыўся да клюбу «Горадня-93».

Выступаў за юніёрскую зборную Беларусі (U-18) у 2003—2004 гады ды моладзевую зборную Беларусі (U-20) у 2005—2006 гады. З 2008 году — гулец нацыянальнай зборнай Беларусі.

## Сям’я
Жонка — Ірына. Сын — Раман (2009 г.н.).

## Дасягненьні
* **[[Чэмпіянат Беларусі па баскетболе|Чэмпіён Беларусі]]**:
** 2005, 2006, 2007, 2008, 2009, 2010, 2011, 2012, 2013, 2014,
** 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023

* **Срэбраны прызэр чэмпіянату Беларусі**:
** 2024

* **Бронзавы прызэр чэмпіянату Беларусі**:
** 2004

* **Уладальнік [[Кубак Беларусі па баскетболе сярод мужчынаў|Кубка Беларусі]]**:
** 2005, 2006, 2009, 2010, 2011, 2012, 2013, 2016, 2017, 2018
** 2019, 2020, 2021, 2022

## Крыніцы

Катэгорыя:Беларускія баскетбалісты
Быстрыцкі сельсавет (Астравецкі раён)

**Бы́стрыцкі сельсаве́т** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Астравецкага раёну Гарадзенскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Быстрыца.

## Гісторыя
12 кастрычніка 1940 году створаны ў складзе Астравецкага (з 25 сьнежня 1962 году — Ашмянскага, з 6 студзеня 1965 году — Астравецкага) раёну Вялейскай вобласьці (з 20 верасьня 1944 году — Маладэчанскай, з 20 студзеня 1960 году — Гарадзенскай) вобласьці.

17 студзеня 1969 году сельсавет перайменаваны ў Трокеніцкі.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 году — 91

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 54, 179

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Астравецкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы, скасаваныя ў 1969 годзе
Зямцы

Назву **Зямцы** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Віцебская вобласьць:
** Зямцы — вёска ў Лепельскім раёне
** Зямцы — вёска ў Шаркоўшчынскім раёне
** Зямцы — вёска ў Шумілінскім раёне

* Магілёўская вобласьць:
** Зямцы — вёска ў Дрыбінскім раёне
** Зямцы — вёска ў Шклоўскім раёне
Жаўлачоўка

**Жаўлачо́ўка** — вёска ў Горацкім раёне Магілёўскай вобласьці Беларусі. Уваходзіць у склад Ленінскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 11 чалавек
* 1999 год — 47 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Ленінскі сельсавет (Горацкі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Горацкага раёну
Ветрынскі сельсавет

Назву **Ве́трынскі [[сельсавет]]** маюць:

* Ветрынскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Ветрынскага раёну Віцебскай вобласьці
* Ветрынскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Полацкага раёну Віцебскай вобласьці
* Ветрынскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Брэйтаўскага раёну Яраслаўскай вобласьці
Пётар Антоні Твардоўскі

**Пётар Анто́ні Твардо́ўскі** (XVIII—XIX стагодзьдзі) — генэрал-маёр, камандуючы кавалерыяй у Другой дывізіі літоўскіх войскаў у 1793 годзе, камэндант-брыгадзір 1-й брыгады народнай кавалерыі войскаў Вялікага Княства Літоўскага і 2-й брыгады народнай кавалерыі войскаў Вялікага Княства Літоўскага ў 1790 годзе.

Удзельнік вайны Расеі з Рэччу Паспалітай 1792 году. Падчас Таргавіцкай канфэдэрацыі заставаўся на службе. Адведаў Станіслава Аўгуста Панятоўскага на высылцы ў Гародні.

Каля 1780 году набыў вёску Велясьніца, дзе будуе радавы маёнтак, адзін з самых вялікіх на Піншчыне.

## Крыніцы

## Літаратура
* Mariusz Machynia, Valdas Rakutis, Czesław Srzednicki, Oficerowie wojska Wielkiego Księstwa Litewskiego. Spisy, Kraków 1999
* Henryk P. Kosk, Generalicja polska t. II, Pruszków 2001

Пётар Антоні
Катэгорыя:Удзельнікі вайны Расеі з Рэччу Паспалітай 1792 году
Катэгорыя:Брыгадзіры Рэчы Паспалітай
Катэгорыя:Генэралы Рэчы Паспалітай
Ганна Канапацкая

**Га́нна Анато́леўна Канапа́цкая** (нар. , Менск) — беларуская палітычная дзяячка, прадпрымальніца. Дэпутатка Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 6-га скліканьня.

## Жыцьцяпіс
Скончыла менскую школу № 55, пазьней юрыдычны факультэт Беларускага дзяржаўнага ўнівэрсытэту. Дырэктар ТАА «Грынрэй», якое аказвае юрыдычныя паслугі.

Сябра Аб’яднанай грамадзянскай партыі. На парлямэнцкіх выбарах 2016 г. абраная дэпутатам Палаты прадстаўнікоў па Кастрычніцкай выбарчай акрузе гораду Менску.

## Асабістае жыцьцё
Гадуе двух дзяцей.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 

Катэгорыя:Сябры Аб’яднанай грамадзянскай партыі
Катэгорыя:Выпускнікі Беларускага дзяржаўнага ўнівэрсытэту
Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 6-га скліканьня
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Менску
Катэгорыя:Беларускія палітыкі
Катэгорыя:Кандыдаты ў прэзыдэнты Рэспублікі Беларусі (2020)
Ветрынскі сельсавет (Ветрынскі раён)

**Ве́трынскі сельсаве́т** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Ветрынскага раёну Віцебскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — мястэчка Ветрына.

## Гісторыя
20 жніўня 1924 году створаны ў складзе Ветрынскага (з 8 ліпеня 1931 году — Полацкага, з 12 лютага 1935 году — Ветрынскага) раёну Полацкай (да 26 ліпеня 1930 году, з 21 чэрвеня 1935 году — Полацкай) акругі, з 20 лютага 1938 году — Віцебскай (з 20 верасьня 1944 году да 8 студзеня 1954 году — Полацкай) вобласьці.

21 студзеня 1958 году Ветрына атрымала афіцыйны статус пасёлку гарадзкога тыпу. У сувязі з гэтым сельсавет рэарганізаваны ў пасялковы савет.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 году — 33

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 257
*  С. 538
*  С. 90

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Ветрынскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы, скасаваныя ў 1958 годзе
Новы Двор (Пінскі раён)

**Но́вы Двор** (таксама — *Но́вы Двур*) — вёска ў Пінскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Цэнтар Навадворскага сельсавету. На ўсход ад вёскі знаходзіцца вадасховішча Пагост.

## Гісторыя
Першая згадка ў 1504 годзе, як уласнасьць баярскіх і шляхецкіх родаў, у тым ліку сям’і Анцушковіч (галоўная рэзыдэнцыя — Жабчыцы). У першай палове XVI стагодзьдзя вёска пераходзіць Шчэпам. Пазьней спадкаемцам Навадворскага надзелу Анцушковічаў робіцца Валадковіч.

У XVII—XIX стагодзьдзях у вёсцы знаходзіцца Ўсьпенскі мужчынскі манастыр, вядомы цудатворнай іконай Божай Маці. Заснавальнік манастыра — Рыгор Мартынавіч Валадковіч. З 1743 году манастыр знаходзіцца ў падпарадкаваньні Пінскага Богаяўленскага манастыра, зачыняецца ў 1817 годзе. Частка архіву перавозіцца ў Пінск. У 1862 годзе пабудаваны новы храм, таксама пазьней зьнішчаны.

У XIX стагодзьдзе дзяржаўная вёска, якая налічвае 190 жыхароў. У 1940—1959 годах уваходзіць у склад Чухавіцкага сельсавету Лагішынскага раёну. 8 сакавіка 1960 году станавіцца цэнтрам аднайменнага сельскага Савету. У 1962 годзе Навадворскі сельсавет уключаны ў склад Пінскага раёну.

## Насельніцтва
* 1998 год — 1050 жыхароў, 390 двароў
* 1999 год — 1034 жыхары
* 2009 год — 892 жыхары

## Інфармацыя для турыстаў
* Сьвята-Ўсьпенская царква (1992)

### Страчаная спадчына
* Навадворскі Ўсьпенскі манастыр (1648—1817)

## Крыніцы


Катэгорыя:Навадворскі сельсавет (Пінскі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XVI стагодзьдзі
Бастычы

**Ба́стычы** — вёска ў Пінскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Уваходзіць у склад Мерчыцкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 23 жыхары
* 1999 год — 56 жыхароў

## Крыніцы

Катэгорыя:Мерчыцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пінскага раёну
Навадворскі Ўсьпенскі манастыр

**Навадворскі Ўсьпенскі манастыр** — мужчынскі манастыр, які існаваў у 1648 — 1817 гг. у в. Новы Двор (цяпер у Пінскім раёне Берасьцейскай вобласьці).

## Гісторыя
Заснавальнік Рыгор Мартынавіч Валадковіч, які адпісаў яму 2 часткі свайго маёнтку Новы Двор і падначаліў Грозаўскаму манастыру. У сярэдзіне XVIII стагодзьдзя — ўніяцкі. У 1743 годзе вернуты праваслаўным і прыпісаны да Пінскага Богаяўленскага манастыра.

Будынкі былі драўляныя і не зьберагліся. У манастыры знаходзіўся цудатворны абраз Маці Божай, намаляваны, паводле легенды, у XIII стагодзьдзі кіеўскім мітрапалітам Пятром. У XIX стагодзьдзі абраз перавезены ў Суражыцкі манастыр Чарнігаўскай эпархіі.

Катэгорыя:Сакральныя збудаваньні Пінскага раёну
Катэгорыя:Колішнія манастыры Беларусі
Катэгорыя:Праваслаўныя манастыры Беларусі
Катэгорыя:Зьявіліся ў 1648 годзе
Катэгорыя:Зьніклі ў 1817 годзе
Катэгорыя:Новы Двор (Пінскі раён)
Агіда

**Агі́да** — эмацыйная рэакцыя на тое, што лічыцца абразьлівым, агідным, непрыемным або непрымальным. Агіда можа ўзьнікнуць з пачуцьцём густу, нюху, дотыку або бачаньня. Музычна адчувальныя людзі могуць адчуваць агіду нават да какафоніі негарманічных гукаў. Дасьледаваньні паказваюцца на наяўнасьць сувязі паміж агідай і трывожнымі разладамі, як то арахнафобіяй, страхам забруджваньня, які зьвязаны з абсэсыўна-кампульсіўным разладам.

Агіда зьяўляецца адной з асноўных эмоцыяў паводле тэорыі Робэрта Платчыка і была шырока вывучаная Полам Розынам. Агіда выклікае характэрны выраз твару і адносіцца да шасьці ўнівэрсальных выразаў твару паводле тэорыі Пола Экмана. У адрозьненьне ад эмоцыяў страху, гневу і смутку агіда прыводзіць да памяншэньня частасьці сардэчных скарачэньняў.

Пры сярэдняй ступені агіды адбываецца адчыненьне роту з адцягваньнем уніз ягоных кутоў і выдачай дыхнічнага гуку або харканьне з адначасовым уздрыгваньнем і адштурхваньнем ад непрыемнага прадмету. Пры слабых ступенях агіды выяўляецца адцягваньне ўніз кутоў роту, зморшчаньне носу, і, часам, насавое выдыханьне, каб выдаліць непрыемны паху з носу. На гэтай міміцы грунтуецца ня толькі выраз творы пры агідзе да харчовых прадуктаў, але і праява ўсякай іншай агіды, як то агіда ў працэсе размовы, да маральных уласьцівасьцяў чалавека ды іншых тыпаў.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

* Шкаля агіды. The University Of Virginia.
* Анатомія агіды. Channel 4.

Катэгорыя:Эмоцыі
Гулідаўка

**Гулі́даўка** — вёска ў Горацкім раёне Магілёўскай вобласьці Беларусі. Уваходзіць у склад Аўсянкаўскага сельсавету.

## Гісторыя
Згадваецца ў 1643 як вёска ў Басейскім войтаўстве Шклоўскай воласьці ў Аршанскім павеце ВКЛ.

## Насельніцтва
* 2010 год — 38 чалавек
* 1999 год — 69 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Аўсянкаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Горацкага раёну
Чухава

**Чу́хава** — вёска ў Пінскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Уваходзіць у склад Навадворскага сельсавету. На поўдзень ад вёскі знаходзіцца вадасховішча Пагост.

## Гісторыя
У XVII стагодзьдзі ўласнасьць Стэткевічаў, пазьней — вотчына Нелюбовічаў, уладальнікаў суседняга маёнтку Плянта-Мураваная. У канцы XIX стагодзьдзя ў вёсцы пражывала 245 сялянаў, існавалі народнае вучэльня (настаўнік К. Макоўскі), могілкавая царква.

На могілках у пэрыяд савецка-польскай вайны 1919—1920 гадоў ёсьць пахаваньні жаўнераў.

## Насельніцтва
* 1998 год — 1278 жыхароў, 458 двароў
* 1999 год — 1269 жыхароў
* 2009 год — 1002 жыхары

## Асобы
* Аляксей Ненадавец — беларускі літаратуразнавец. Доктар філялягічных навук (1995).

## Інфармацыя для турыстаў
* Праваслаўная капліца
* Помнік землякам загінуўшым у Другой сусьветнай вайне

## Крыніцы

Катэгорыя:Навадворскі сельсавет (Пінскі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Пінскага раёну
Яськаўшчына

Назву **Яськаўшчына** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Віцебская вобласьць:
** Яськаўшчына — вёска ў Лёзьненскім раёне
** Яськаўшчына — вёска ў Талачынскім раёне

* Магілёўская вобласьць:
** Яськаўшчына — вёска ў Дрыбінскім раёне
Сташаны

**Сташа́ны** (таксама — *Сташаны́*) — вёска ў Пінскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Уваходзіць у склад Навадворскага сельсавету.

## Гісторыя
Першыя згадкі ў 1220 годзе (ці 1160 г.) зьвязаныя зь бітвай войскаў князёў літоўскіх і ўладзімера-валынскіх, якая адбылася ва ўрочышчы Пабоішча, што знаходзіцца ў ваколіцах вёскі. У XV стагодзьдзі — ва ўласнасьці князёў Завішаў. У 1688 годзе пераходзіць пінскім езуітам, якіх пазьней зьмяняе род Корсакаў.

Падчас Першай сусьветнай вайны ў вёсцы разьмяшчаецца адзін з палявых штабоў расейскай арміі і вайсковы шпіталь, сядзібны дом быў разбураны.

Апошнім уладальнікам маёнтку быў Жыгімонт Корсак.

## Насельніцтва
* 1999 год — 409 жыхароў
* 2009 год — 273 жыхары

## Інфармацыя для турыстаў
* Сядзібна-паркавы ансамбль Корсакаў XIX стагодзьдзя
* 5 чэрвеня 1965 году на вясковых могілках усталяваны першы на тэрыторыі СССР помнік загінулым жаўнерам Першай сусьветнай вайны
* Пратэстанцкая царква (пасьля 1990 году)
* Царква сьвятога Мікалая (пасьля 1990 году)
* Драўляная капліца на могілках

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 

Катэгорыя:Навадворскі сельсавет (Пінскі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Пінскага раёну
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XIII стагодзьдзі
Наша гісторыя

**Наша гісторыя** — беларускі гістарычны навукова-папулярны ілюстраваны часопіс. Выдаецца адзін раз на месяц. Галоўны рэдактар Андрэй Дынько.

Першы нумар часопіса выйшаў 17 жніўня 2018 году. Выдаўцом яго выступіла рэдакцыя інтэрнэт-праталу «Наша Ніва». Першы наклад у 2000 асобнікаў быў раскуплены за некалькі дзён, таму было выдадзена два дадатковых наклады, агульнай колькасьцю 5000 асобнікаў. Наклад на студзень 2019 — 7000 асобнікаў.

Сярод рубрык першага нумару часопіса: Адкуль наш род, Біяграфія, Палітыка, Рэч Паспалітая, Вайсковая слава, СССР, Народы Беларусі, Пра-сьвет, Турыстычныя кірункі, Наша страва, Кухонныя гісторыі, Простыя рэчы, Гаспадарка, Анекдоты, Комікс. Аўтарамі артыкулаў выступілі: Вячаслаў Насевіч, Сяргей Палехаў, Вольга Бабкова, Дзяніс Лісейчыкаў, Алесь Казакоў, Сяргей Токць, Зьміцер Дрозд, Уладзіслаў Іваноў, Сяргей Богдан, Варвара Кухарэнка, Алесь Белы, Андрэй Кіштымаў.

У сакавіку 2021 году ў аднабаковым парадку «Белсаюздрук» спыніў распаўсюд часопіса «Нашае Нівы», «﻿Белкніга», даччыная сетка крамаў Міністэрства інфармацыі Рэспублікі Беларусь, таксама адмовілася яго прадаваць, у красавіку гэтак жа зрабіла «Акадэмкніга», якая належыць Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі, таксама стала вядома, што «Белпошта» скасуе дамову зь ягоным выдаўцом зь ліпеня 2021 году.

8 ліпеня 2021 году разам зь іншымі журналістамі «Нашай Нівы» быў арыштаваны Андрэй Дынько нібыта за арганізацыю пратэстаў. 12 ліпеня 2021 году сумеснай заяваю дзесяці арганізацыяў, у тым ліку «Вясны», Беларускай асацыяцыі журналістаў, Беларускага Хэльсынскага камітэту, Беларускага ПЕН-цэнтру, галоўны рэдактар быў прызнаны палітычным вязьнем.

## Крыніцы

Катэгорыя:Беларускія часопісы
Катэгорыя:Часопісы на беларускай мове
Катэгорыя:Зьявіліся ў 2018 годзе
Катэгорыя:2018 год у Беларусі
Катэгорыя:Навукова-папулярныя часопісы
Катэгорыя:Гістарычныя часопісы
Катэгорыя:Цэнзура ў Беларусі
IV тысячагодзьдзе да н. э.

**IV тысячаго́дзьдзе да н. э.** — часавы прамежак з 4000 па 3001 год да нашай эры, падчас якога распачаўся Бронзавы век і зьявілася пісьменнасьць.

Узьніклі і пачалі разьвівацца гарады-дзяржавы Шумэру і Эгіпецкае царства. Па Эўразіі пачало распаўсюджвацца земляробства. На працягу тысячагодзьдзя колькасьць насельніцтва падвоілася прыкладна з 7 да 14 млн чалавек.
II тысячагодзьдзе да н. э.

**ІІ тысячаго́дзьдзе да н. э.** — прамежак часу ад 1 студзеня 2000 да н.э. да 31 сьнежня 1001 да н.э., які вядомы пераходам ад сярэдняга да позьняга бронзавага веку. Дамінаваньне Сярэдняга царства ў Эгіпце і Бабілёніі ў першай палове тысячагодзьдзя зьмянілася зьяўленьнем новага культурнага і палітычнага ачагу ў Грэцыі і ўзвышэньнем Хецкай імпэрыі. Вынайдзены альфабэт. Канец тысячагодзьдзя — адкрыцьцё жалеза і кавальскай тэхналёгіі ў Анатоліі і на Каўказе і пераход да жалезнага веку.

*
I тысячагодзьдзе да н. э.

**І тысячаго́дзьдзе да н. э.** — прамежак часу ад 1 студзеня 1000 да н. э. да 31 сьнежня 1 да н. э., пэрыяд Жалезнага веку і пасьлядоўнай зьмены панаваньня імпэрыяў.

Нэа-Асырыйскую імпэрыю зьмянілі Ахэменіды. У Грэцыі клясычная антычнасьць пачалася з калянізацыі Вялікай Грэцыі і дасягнула росквіту ў элінізьме. Пад канец тысячагодзьдзя пачалося ўзвышэньне Рымскай імпэрыі. У Паўднёвай Азіі вэдычная цывілізацыя дала пачатак Імпэрыі Маўр’яў. Кельты расьсяліліся па ўсёй Цэнтральнай Эўропе. У Цэнтральнай Амэрыцы зьяўляецца цывілізацыя мая. У грэка-рымскай Эўропе, Індыі і Кітаі пачынаецца росквіт літаратуры.

## Вынаходніцтва
* Шырокі распаўсюд жалеза.
* Адкрыты Закон Архімэда.
* Разьвіцьцё гэаметрыі.
* Даказана Тэарэма Пітагора.
* Эратасфен даказаў, што Зямля мае сфэрычную форму, і вымераў яе дыямэтар.
* Фінікійцы распаўсюджваюць літарны альфабэт у Міжземнамор’і.
* Створана шмат рэлігійных і філязофскіх школ.

Катэгорыя:Усе храналягічныя сьпісы
‎
Ботава

**Бо́тава** — вёска ў Беларусі, каля вадасховішча Пагосту. Уваходзіць у склад Навадворскага сельсавету Пінскага раёну Берасьцейскай вобласьці. 

## Назва

Бота або Бута (Boto, Buto) — імя германскага паходжаньня.

## Гісторыя
У XVII стагодзьдзі ўласнасьць Стэткевічаў. У XVIII ст. пераходзіць у валоданьне князёў Друцкіх-Любецкіх. У 1795 годзе пры капліцы Сьв. Мікалая далучаны да праваслаўя 240 мужчын і 197 жанчын. У канцы XIX стагодзьдзя на могілках пабудавана Георгіеўская царква, якая не захавалася.

У сакавіку 1944 году нацысты спалілі 40 двароў, забілі 2 жыхароў.

У 1989 годзе ў вёсцы збудавалі Георгіеўскую царкву.

## Насельніцтва
* 1909 год — 1012 чалавек
* 1999 год — 469 чалавек
* 2009 год — 259 чалавек

## Славутасьці
* Археалягічныя помнікі:
** Стаянка эпохі нэаліту 4—3 тысячагодзьдзя да н. э.
** Стаянка эпохі нэаліту і бронзавага веку

## Асобы
* Мікалай Шпакоўскі (1940—2001) — навуковец у галіне хірургіі і геранталёгіі, доктар мэдыцынскіх навук, сябра Расейскай акадэміі мэдыцынскіх навук, чалец-карэспандэнт Міжнароднай акадэміі геранталёгіі

## Крыніцы

Катэгорыя:Навадворскі сельсавет (Пінскі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Пінскага раёну
Катэгорыя:Вёскі, спаленыя падчас Другой сусьветнай вайны
Краснапольскі раён (Полацкая акруга)

**Краснапольскі раён** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Полацкай акругі Беларускай ССР. Існаваў у 1925—1927 гадах. Плошча 1265 км², насельніцтва 22 319 чал., 438 населеных пунктаў (1925). Адміністрацыйны цэнтар — вёска Краснапольле.

3 ліпеня 1925 году Дрэтунскі раён перайменаваны ў Краснапольскі ў складзе Полацкай акругі. Падзяляўся на 11 сельсаветаў: Алёсаўскі, Арлейскі, Васілёўскі, Дрэтунскі, Круцікаўскі, Маласітнянскі, Паповалуцкі, Старадворскі, Тродавіцкі, Чырвонаборскі, Шнітаўскі.

4 жніўня 1927 году раён скасаваны, сельсаветы перададзеныя ў склад Полацкага (Алёсаўскі, Арлейскі, Васілёўскі, Дрэтунскі, Маласітнянскі) і Расонскага (Круцікаўскі, Паповалуцкі, Старадворскі, Тродавіцкі, Чырвонаборскі, Шнітаўскі) раёнаў.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 48

Катэгорыя:Раёны Беларускай ССР
Катэгорыя:Раёны, створаныя ў 1925 годзе
Катэгорыя:Раёны, скасаваныя ў 1927 годзе
Прылепаўка (Магілёўская вобласьць)

**Прыле́паўка** — вёска ў Дрыбінскім раёне Магілёўскай вобласьці Беларусі. Уваходзіць у склад Расьненскага сельсавету.

## Гісторыя

### Вялікае Княства Літоўскае
Згадваецца ў 1756 годзе як слабада Прыліпаўка ў складзе вялікакняскага маёнтку Расна ў Амсьціслаўскім ваяводзтве ВКЛ.

## Насельніцтва
* 2010 год — 1 чалавек
* 1999 год — 3 чалавекі

## Крыніцы

Катэгорыя:Расьненскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Дрыбінскага раёну
Парахонск

**Парахо́нск** — вёска ў Пінскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Цэнтар Парахонскага сельсавету.

## Гісторыя
У XV—XVII стагодзьдзя зьяўляецца ўласнасьцю князёў Жыжэмскіх, спадкаемцамі якіх былі Радзівілы. У XVIII стагодзьдзі маёнтак набывае князь Францішак Друцкі-Любецкі, якому таксама належалі сядзібы ў Пагост-Загародзку і Луніне. Пазьней маёнтак належыў Гераніму, затым Эдўіну Цэзарыю, пазьней (да першай сусьветнай вайны) — Францішку.

У чэрвені 1943 году фашысты спалілі 126 гаспадарак, забілі 9 чалавек.

## Насельніцтва
* 2009 год — 1852 жыхары
* 1999 год — 2175 жыхароў
* 1990 год — 2219 жыхароў, 717 двароў

## Інфармацыя для турыстаў
* Сьвята-Раства-Багародзіцкая царква (1888) — 
* Пратэстанцкі храм

## Крыніцы

Катэгорыя:Парахонскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пінскага раёну
Катэгорыя:Вёскі, спаленыя падчас Другой сусьветнай вайны
Барэйкі

Назву **Барэйкі** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Віцебская вобласьць:
** Барэйкі — вёска ў Дрысенскім раёне
** Барэйкі — вёска ў Пастаўскім раёне

* Магілёўская вобласьць:
** Барэйкі — вёска ў Касьцюковіцкім раёне
Інстытут тэхнічнай акустыкі

**Інстытут тэхнічнай акустыкі** — установа Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі, заснаваная ў верасьні 1975 году ў якасьці Віцебскага аддзяленьня Інстытуту фізыкі цьвёрдага цела і паўправаднікоў (ІФЦЦП).

На 2018 год Інстытут уваходзіў у склад Аддзяленьня фізыка-тэхнічных навук НАН Беларусі. Пры ІТА працавалі асьпірантура і дактарантура з наборам на 3 спэцыяльнасьці: 1) фізыка кандэнсаванага стану, 2) тэхналёгіі і абсталяваньне мэханічнай і фізыка-тэхнічнай апрацоўкі, 3) апрацоўка мэталаў ціскам. Інстытут аказваў наступныя паслугі: 1) дасьледаваньне ўзьдзеяньня канцэнтраванага патоку энэргіі на кандэнсаванае асяродзьдзе і фізычны працэс, у тым ліку тэрмапругкага фазавага ператварэньня; 2) распрацоўку ўльтрагукавага і мэдычнага абсталяваньня; 3) аднаўленьне дэталяў газадынамічным напыленьнем, 4) электрафізычныя вымярэньні; 5) ўсталяваньне прыладаў аховы і пажарнай бясьпекі; 6) выпуск стаматалягічных вырабаў (дыскі і стопкі з каштоўных мэталаў, артадантычныя дугі), мэдычнага дроту з каштоўных мэталаў і нанясеньне ахоўна-дэкаратыўных пакрыцьцяў. У ІТА налічвалася:
* 3 лябараторыі — 1) фізыкі мэталаў, 2) нелінейных матэрыялаў, 3) пэрспэктыўных матэрыялаў і тэхналёгіяў (сумесна зь Віцебскім дзяржаўным тэхналягічным унівэрсытэтам);
* 3 аддзелы — 1) інавацыйнага рэгіянальнага разьвіцьця, 2) маркетынгу і міжнародных сувязяў, 3) электрафізычных вымярэньняў.

## Мінуўшчына
25 верасьня 1975 году Прэзыдыюм Акадэміі навук БССР зацьвердзіў Пастанову № 140 аб заснаваньні Віцебскага аддзяленьня Інстытуту фізыкі цьвёрдага цела і паўправаднікоў (ІФЦЦП). У 1994 годзе Віцебскае аддзяленьне ІФЦЦП пераўтварылі ў Інстытут тэхнічнай акустыкі (ІТА). У 1995 годзе ў ІТА зьявілася асьпірантура. На 1998 год у Інстытуце дасьледавалі ўзьдзеяньне канцэнтраваных патокаў энэргіі (ультрагуку, лазэрнага выпрамяненьня і высокачастотнага поля) на кандэнсаванае асяродзьдзе. У ІТА распрацавалі тэорыю сынтэзу функцыянальна-градыентных і інтэлектуальных матэрыялаў у ультрагукавым полі (кампазыцыйныя матэрыялы з эфэктам памяці формы і псэўдапругкасьці, матэрыялы для мэдыцыны, радыётэхнікі і ядзернай энэргетыкі). Таксама сынтэзавалі пераўскітныя матэрыялы, што не вырабіць пры звычайнай цеплавой апрацоўцы. Дасьледавалі кінэтыку сьпяканьня парашкоў 3-кампанэнтных сыстэмаў пад узьдзеяньнем лазэрнага выпрамяненьня. Распрацавалі выбарачнае лазэрнае сьпяканьне для стварэньня вырабаў складанай прасторавай формы. Дасьледавалі фізычнае ўзаемадзеяньне патокаў атамаў, малекулаў і іёнаў з паверхняй цьвёрдых целаў для стварэньня іённа-плязьменным спосабам дэкаратыўна-ахоўных пакрыцьцяў з вугляроду, палімэраў і гідраскілфасфатаў мэталаў.

### Кіраўнікі
* Уладзімер Клубовіч (1975—2002)
*  (з 2002 году)

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 
** Навуковая рада
** Манаграфіі

Катэгорыя:Інстытуты Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі
Катэгорыя:Арганізацыі Віцебску
Катэгорыя:Акустыка
Катэгорыя:Зьявіліся ў 1975 годзе
Асьніца

**Асьні́ца** (таксама — *Во́сьніца*) — вёска ў Пінскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Уваходзіць у склад Парахонскага сельсавету. На поўнач ад вёскі праходзіць аўтастрада . Чыгуначная станцыя Парахонск на лініі Берасьце — Лунінец.

## Гісторыя
У XVII ст. кароль Ян III Сабескі ўрочышчам Асьніца ўзнагародзіў за ваенную заслугу ротмістра Мірона Літаіновіча, прадстаўніка мясцовай шляхты. З часам тут узьнікла паселішча. Да Вялікай Айчыннай вайны знаходзіўся хутар, працавалі млын і лесапільны завод.  

## Насельніцтва
* 2009 год — 52 жыхары
* 1999 год — 75 жыхароў
* 1998 год — 76 жыхароў, 49 двароў

## Крыніцы

Катэгорыя:Парахонскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пінскага раёну
Астравічы

**Астраві́чы** (таксама — *Астро́вічы*) — вёска ў Пінскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Уваходзіць у склад Парахонскага сельсавету.

## Гісторыя
Даўняя ўласнасьць князёў Жыжэмскіх, пазьней — Радзівілаў і Друцкіх-Любецкіх. У 1559 годзе Астравічы згадваюцца ў судовай справе па парушэньні межаў зямельных уладаньняў паміж шляхцічамі Гараглядамі з Вылаз і Філіпам Жыжэмскім, уладальнікам Парахонску і Астравічаў.

У 1880-я гады фальваркам распараджаліся Асмалоўскія. У 1894 годзе на могілках пабудавана царква Арханёлу Міхаіла (не захавалася).
 
## Насельніцтва
* 2009 год — 80 жыхароў
* 1999 год — 142 жыхары
* 1998 год — 88 двароў, 160 жыхароў

## Крыніцы

Катэгорыя:Парахонскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пінскага раёну
Васілёва

Назву **Васілёва** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Віцебская вобласьць:
** Васілёва — хутар у Браслаўскім раёне
** Васілёва — былая вёска ў Арлейскім сельсавеце Полацкага раёну
** Васілёва — былая вёска ў Гаранскім сельсавеце Полацкага раёну
** Васілёва — адна з назваў вёскі Васілева (Шаркоўшчынскі раён)

### [[Расея]]

## Глядзіце таксама
* Васілева
* Васілевічы
* Васілеўшчына
* Васілёў
* Васілёўка
* Васілёўскае
* Васілёўская
* Васілёўскі
* Васілёўшчына
* Васілінкі
* Васіліны
* Васілішкі
* Васільева
* Васільевы
* Васільеў
* Васільеўка
* Васільеўскае
* Васільеўскі
* Васількава
* Васількі
* Васількішкі
* Васількова
* Васількоў
* Васількоўка
* Васільпольле
* Васільчыцы
* Новавасільеўск
Забор’е (Дрыбінскі раён)

**Забо́р’е** — вёска ў Дрыбінскім раёне Магілёўскай вобласьці Беларусі. Уваходзіць у склад Чэрнеўскага сельсавету.

## Гісторыя
Згадваецца ў 1674 годзе як вёска ў Аршанскім павеце Вялікага Княства Літоўскага.

## Насельніцтва
* 1999 год — 59 чалавек
* 2010 год — 39 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Чэрнеўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Дрыбінскага раёну
Віктар Назаранка

**Віктар Уладзімеравіч Назаранка** (, в. Аляксандраўка Калінкавіцкі раён, Гомельская вобласьць) — беларускі дзяржаўны дзеяч, старшыня Дзяржаўнага камітэту па стандартызацыі з 2012 па 2018 гады.

## Жыцьцяпіс
У 1981 годзе скончыў Гомельскі дзяржаўны тэхнічны ўнівэрсытэт, у 1999 годзе — Акадэмію кіраваньня пры прэзыдэнце Рэспублікі Беларусь.

З 1983 па 1986 год працаваў старшым майстрам, намесьнікам начальніка цэха Гомельскага завода ліцьця і нармалей, з 1986 па 1990 год — прадстаўніком, старшым прадстаўніком Дзяржпрыёмкі на ВА «Гомсельмаш».

З 1990 году — намесьнік генэральнага дырэктара па якасьці — начальнік АТК, намесьнік галоўнага інжынэра па сэртыфікацыі ВА «Гомсельмаш».

У 1998—2006 гадах займаў пасаду намесьніка дырэктара Навукова-вытворчага рэспубліканскага ўнітарнага прадпрыемства «Беларускі дзяржаўны інстытут стандартызацыі і сэртыфікацыі».

З 2006 году быў першым намесьнікам старшыні Дзяржаўнага камітэту па стандартызацыі.

21 лютага 2012 году прызначаны старшынём Дзяржаўнага камітэта па стандартызацыі.

16 кастрычніка 2015 году пастановай Савету Міністраў № 870 у складзе Ўраду склаў свае паўнамоцтвы перад нававыбраным Прэзыдэнтам Рэспублікі Беларусь., а 17 сьнежня 2015 году ўказам прэзыдэнта № 500 зноў зацьверджаны на пасадзе старшыні камітэту

7 верасьня 2018 году вызвалены ад пасады старшыні камітэту па стандартызацыі ў сувязі зь пераходам на іншую працу.

Кандыдат эканамічных навук.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 

Катэгорыя:Старшыні Дзяржаўнага камітэту па стандартызацыі Рэспублікі Беларусі
Катэгорыя:Выпускнікі Акадэміі кіраваньня пры прэзыдэнце Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Выпускнікі ГДТУ імя П. В. Сухога
Вішні

Назву **Вішні** маюць:

* Вішні — вёска ў Лёзьненскім раёне Віцебскай вобласьці
* Вішні — вёска ў Касьцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласьці
Назаранка

**Назаранка** — прозьвішча.

## Носьбіты
* Алег Назаранка, беларускі графік
* Аляксандар Назаранка, расейскі гісторык
* Віктар Назаранка, беларускі дзяржаўны дзеяч, старшыня Дзяржаўнага камітэту па стандартызацыі
* Мікалай Назаранка, беларускі жывапісец
* Павал Назаранка, беларускі футбаліст
* Пётар Назаранка, беларускі жывапісец
* Сяргей Назаранка, украінскі футбаліст
*Юры Назаранка, беларускі вайсковец
Вылазы (Берасьцейская вобласьць)

**Вы́лазы** — вёска ў Пінскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Уваходзіць у склад Парахонскага сельсавету. За 0,5 км на поўдзень ад вёскі знаходзіцца возера Выласкае.

## Гісторыя
Першая згадка ў 1554 годзе, зьяўлялася даўняй уласнасьцю польскага караля Жыгімонта I. Пасьля пераходзіць да каралевы Боны. Засялялася шляхецкімі сем’ямі Гараглядаў, Колбаў, Літвіновічаў, Палхоўскіх, Шаламіцкіх, Валковічаў, Явашэй. Найчасьцей сустракаецца прозьвішча Гарагляд. У 1572 годзе зямлю купляе Рыгор Шаламіцкі.

Пасьля другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793) у складзе Расейскай імпэрыі, вёска ўваходзіла ў склад Пінскага павету.

У 1787 годзе пабудавана драўляная царква Раства Багародзіцы (захавалася).

Згодна з Рыскай мірнай дамовай (1921) вёска ўвайшла ў склад міжваеннай Польшчы. З 1939 году ў складзе БССР.

## Насельніцтва
* 2009 год — 54 жыхары
* 1999 год — 73 жыхары

## Славутасьці
* Сьвята-Раства-Багародзіцкая царква (1787) — 

Файл:Vylazy church.jpg
Файл:Vylazy camp.jpg


## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:Парахонскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пінскага раёну
Маладзельчыцы

**Маладзе́льчыцы** — вёска ў Пінскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Уваходзіць у склад Парахонскага сельсавету. На поўдні вёскі цячэ рака Прыпяць.

## Насельніцтва
* 2010 год — 122 чалавекі
* 1999 год — 195 чалавек

## Асобы
* Мікалай Чачун (1967—1987) — шэраговец Савецкай арміі. Загінуў у Аўганістане. Пахаваны ў в. Маладзельчыцы. Пасьмяротна ўзнагароджаны ордэнам Чырвонай Зоркі.

## Крыніцы

Катэгорыя:Парахонскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пінскага раёну
Труды

Назву **Труды́** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Віцебская вобласьць:
** Труды — былая вёска ў Ветрынскім раёне
** Труды — вёска ў Мёрскім раёне
** Труды — вёска ў Полацкім раёне

## Глядзіце таксама
* Труд
* Трудавая
* Трудавік
* Трудавы
Дзямідаўскі раён

Назву **Дзямі́даўскі раён** маюць:

## Адміністрацыйна-тэрытарыяльныя адзінкі
### [[Расея]]
* Дзямідаўскі раён — раён у Смаленскай вобласьці

### [[Украіна]]
* Дзямідаўскі раён — раён у Ровенскай вобласьці

## Глядзіце таксама
* Дзямідаўскае гарадзкое паселішча
* Дзямідаўская воласьць
* Дзямідаўская сельская рада
* Дзямідаўскі павет
Бабінкі

**Ба́бінкі** — вёска ў Дрыбінскім раёне Магілёўскай вобласьці Беларусі. Уваходзіць у склад Расьненскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 1 чалавек
* 1999 год — 4 чалавекі

## Крыніцы

Катэгорыя:Расьненскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Дрыбінскага раёну
Байструк

**Байструк** (ж.р. бастра) — пазашлюбнае дзіця.

Становішча байструка ёсьць наступствам грамадзкага адхіленьня. Іншыя назвы: банкарт, букарт, бязбацькавіч і крапіўнік. Паводле звычаёвага права і хрысьціянскага кананічнага права, байструкі маюць абмежаваныя грамадзкія правы. Адсутнасьць догляду з боку прынамсі аднаго з бацькоў выклікае пашыранасьць жабрацтва сярод байструкоў. Могуць атрымаць правы на догляд і спадчыну ад бацькоў ў выпадку ўсынаўленьня (удачарэньня). Сярод байструкоў мае большае пашырэньне алькагалізм і нарказалежнасьць, самагубствы і раньняя плоцевая чыннасьць з пазашлюбнай цяжарнасьцю, нізкія вынікі ў навучаньні.

## Беларусь
Згодна са Статутамі Вялікага Княства Літоўскага 1529, 1566 і 1588 гадоў байструкі належалі да стану нявольных сялянаў. У гарадах служылі нагляднікамі, прыбіральнікамі сьмецьця і гною, катамі і санітарамі ў шпіталях. Таксама складалі карныя і адмысловыя атрады ў войску. У сувязі з адсутнасьцю прызнаньня з боку прынамсі аднаго з бацькоў байструкі часта прыбягалі да жабрацтва і разбою. Атрымлівалі поўныя правы ў выпадку ўсынаўленьня (удачарэньня) або за заслугі перад дзяржавай.

За 2005—2013 гады доля байструкоў сярод народжаных зьнізілася з 24 да 16 %. Паводле зьвестак Нацыянальнага статыстычнага камітэту Рэспублікі Беларусь, на жнівень 2018 году ў Беларусі налічвалася каля 300 000 байструкоў, якія складалі 1/6 дзяцей у краіне. Згодна са зьвесткамі Дасьледчага цэнтру Інстытуту прыватызацыі і мэнэджмэнту кожны 5-ы байструк знаходзіўся ў стане галечы, што ўдвая перавышала паказьнік для дзяцей у поўных сем’ях. Таксама байструкі складалі большасьць вязьняў адзінай дзіцячай турмы ў Беларусі, што месьцілася ў Бабруйску (Магілёўская вобласьць).

## Крыніцы

Катэгорыя:Сацыяльны статус
Катэгорыя:Генэалягічная тэрміналёгія
Катэгорыя:Сваяцкія адносіны
Катэгорыя:Сямейнае права
Катэгорыя:Кананічнае права
Катэгорыя:Сацыяльныя праблемы
Катэгорыя:Гісторыя права
Катэгорыя:Дзеці
Катэгорыя:Геральдыка
Парэцкі раён

Назву **Парэ́цкі раён** маюць:

## Адміністрацыйна-тэрытарыяльныя адзінкі
### [[БССР]]
* Парэцкі раён — былы раён у Беластоцкай вобласьці

### [[Расея]]
* Парэцкі раён — раён у Смаленскай вобласьці

## Глядзіце таксама
* Парэцкая воласьць
* Парэцкі павет
* Парэцкі сельсавет
Русінскі альфабэт

**Русі́нскі альфабэ́т** (учасна **русі́нская абэцэ́да**) — альфабэт русінскае мовы. У чатырох варыянтах русінскае мовы альфабэт ня ёсьць аднолькавым і адрозьніваецца колькасьцю й шэрагам літараў.

Русінскі альфабэт ґрунтуецца на грамадзянцы, спрошчаным варыянце кірыліцы й звычайна мае 36 літараў ці менш. 
Лемкаўскі альфабэт адрозьніваецца ад прэшаўскага тым, што ня мае літараў *[[Ё]]* ды *[[Ї]]*. У ваяводзінскім альфабэце няма *[[Ё]]*, *[[І]]*, *[[Ы]]* ды *[[Ъ]]*; *[[И]]* ужываецца перад *[[Ї]]*.
Адзінага кадыфікаванага падкарпацкага варыянту няма. Альфабэт новых падручнікаў для русінскіх народных школ указваецца ў падручніку Надзеі Пячоры *Русинськый язык*. Адрозьніваецца ад прэшаўскага альфабэту шэрагам літараў (мяккі й цьвёрды знакі стаяць перад *[[Ю]]* й *[[Я]]*). Апроч таго ў ім ужываюцца літары *[[Î]]* ды *[[Ô]]*, што за частку альфабэту не ўлічваюцца. Для запісу агубленага галоснага пярэдняга шэрагу (МФА [y]) звычайна ісьняць літару *[[Ӱ]]*.

## Ѣ
Да 1945 року ў русінскім альфабэце існавалася літара кірыліцы Ѣ (яць), якая цяпер ужываецца толькі ў царкоўнаславянскім альфабэце.

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Русінская мова
Катэгорыя:Альфабэты
Пушкова

Назву **Пушкова** маюць:

* Пушкова — вёска ў Баронькаўскім сельсавеце Касьцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласьці
* Пушкова — вёска ў Пралетарскім сельсавеце Касьцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласьці
Сьмёргасторта

**Сьмёргасторта** (, даслоўна ) — страва швэдзкай кухні, якая ўяўляе сабой шматслаёвы бутэрброд, які нагадвае торт. Складаецца з змазаных маслам лустаў хлебу, накладзеных адна на адну, між якімі кладзецца разнастайнае начыньне (яйкі, шынка, ракі, вэнджаны ласось і г.д.). Лусты хлеба таксама могуць чаргавацца (луста белага— луста чорнага). Звонку торт змазваецца плаўленым сырам, маянэзам, або сьмятанай, апасьля чаго ўпрыгожваецца кавалкамі гародніны й садавіны (гуркоў, памідораў, лімонаў і г.д.), а таксама крэвэткамі, ракамі, кавалкамі вяндліны, яйкамі і да т.п.

Сацыяльны сэнс стравы ў тым, што кожны госьць бярэ па кавалку торту, як і лусту хлебу, што ўзмацняе суполнасьць. Страву падаюць халоднай і яна замяняе гарачую. Да яе могуць падаваць каву, гарбату, піва, віно, мінэральную ваду, безалькагольныя напоі. Вырабляецца як у хатніх умовах, так і прафэсыйнымі кандытарамі. Па форме сьмёргасторта можа быць круглай, квадратнай, або прастакутнай. Бутэрбродны торт бярэ пачатак ад традыцыйных швэдзкіх бутэрбродаў адкрытага тыпу. 

Сьмёргасторта вельмі папулярна на сямейных сьвятах, а таксама на Нацыянальны дзень Швэцыі, аднак не прысутнічае на стале падчас рэлігійных сьвятаў (Божае Нараджэньне, Вялікдзень).

## Галерэя

Файл:Smorgatarta.JPG|
Файл:CrayfishSandwichLoaf.jpg|
Файл:Smörgåstårta3.JPG
Файл:Smörgåstårta med köttbullar..jpg


## Крыніцы

Катэгорыя:Ежа
Катэгорыя:Швэдзкая кухня
Селішча (Пінскі раён)

**Се́лішча** — вёска ў Пінскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Уваходзіць у склад Парахонскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 239 чалавек
* 1999 год — 336 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Парахонскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пінскага раёну
Белавежа (культурнае таварыства)

**Беларускае культурнае таварыства «Белавежа»** *ў [[Аргентына|Аргентыне]]*. Існавала ў 1939—1949 гг.

Аб’ядноўвала каля 400 беларусаў-эмігрантаў (1942 г.). Пры таварыстве дзейнічалі жаночая і маладзёжная сэкцыі, драматычны гурток, бібліятэка-чытальня (больш за 1000 тамоў). У траўні 1939 г. увайшло ў Фэдэрацыю беларускіх арганізацый у Аргентыне і разам зь ёй у 1941 г. далучылася да Славянскага саюзу Аргентыны — аб’яднаньня прасавецкай, пракамуністычнай арыентацыі.

З 1945 г. называлася Беларускае таварыства Я. Коласа. Дзейнасьць таварыства забаронена пасьля асуджэньня аргентынскімі ўладамі Славянскага саюзу як антыдзяржаўнай арганізацыі.

## Крыніцы

## Літаратура
* Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 2: Аршыца — Беларусцы / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 1996. — Т. 2. — 480 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0061-7 (т. 2).

Катэгорыя:Беларускія арганізацыі Аргентыны
Беларускі вызвольны рух у Аўстраліі

**Белару́скі вызво́льны рух у Аўстра́ліі** (*Беларускі вызвольны фронт у Аўстраліі*) заснаваны на арганізацыйным сходзе ў Мэльбурне ў 1952 годзе. У складзе налічвалася больш як 30 вайскоўцаў. Найбольш дзейсны аддзел існаваў у Мэльбурне. Галоўнай мэтай меў аб’яднаньне беларускіх вайскоўцаў для актыўнай грамадзкай дзейнасьці.

У 1955 годзе (згодна з палітычнымі падзеямі ў беларускай паваеннай эміграцыі) замест Руху створаны Беларускі вызвольны фронт з тымі ж задачамі дзейнасьці. Фронт скіроўваў сваю дзейнасьць на аб’яднаньне беларускіх вайскоўцаў, рэпрэзэнтацыю Беларусі на міжнародных антыкамуністычных канфэрэнцыях. БВФ у Аўстраліі зьяўляецца сябрам Фэдэральнай рады беларускіх арганізацый у Аўстраліі.

Дзейнасьць аддзелу БВФ Мэльбурну ішла супольна зь Беларускім аб’яднаньнем у Вікторыі, у шэрагах якога было шмат былых вайскоўцаў. Таксама пад апекай аддзелу дзейнічала беларуская спартовая дружына «Зубар» (спачатку футбольная, потым валейбольная).

## Кіраўнікі Краёвага штабу
* капітан Антон Булаўскі.
* Сяргей Розмысл (1955—1969)
* Алесь Алехнік (1969—1982)
* Уладзімер Шнэк (1982—1986)
* Міхась Шнэк (1986—1992)
* Алег Шнэк (1992—2005)

## Крыніцы

## Літаратура
* [Б. а.] Кароткія весткі з усякага сьвету. Аўстралія // Незалежная Беларусь. — 1952. — № 6. — С.
* Гардзіенка, Н. Беларусы ў Аўстраліі: да гісторыі дыяспары / Натальля Гардзіенка; Прадмова І. Сурвіллы. — Мн.: Беларускі кнігазбор, 2004. — 468 с, [4] арк. — (Бібліятэка Бацькаўшчыны, Кніга 3). — С. 445—446. — .

Катэгорыя:Беларускія арганізацыі Аўстраліі
Катэгорыя:Мэльбурн
Уладзімер Шнэк

**Уладзімер Шнэк** (, Менск — , Мэльбурн, Аўстралія; Псэўданімы: *Случанскі*) — беларускі пісьменьнік, дзеяч беларускай эміграцыі.

Сын Сьцяпана Шнэка. Вучыўся ў Менскай афіцэрскай школе Беларускай краёвай абароны. Летам 1944 году пакінуў Беларусь. Па капітуляцыі Нямеччыны жыў у лягерах для перамешчаных асобаў, займаўся скаўтынгам. У 1950 годзе выехаў у Аўстралію, жыў у Мэльбурне.

Прыхільнік Беларускай цэнтральнай рады. З 1956 году старшыня аддзелу Беларускага аб'яднаньня ў штаце Вікторыя. Скончыў мастацкую школу ў Мэльбурне (1961). З 1982 году начальнік краёвага штабу БКА, палкоўнік у структуры гэтай арганізацыі. З 1986 году намесьнік начальніка галоўнага штабу Беларускага вызвольнага фронту. Быў удзельнікам Першага зьезду беларусаў сьвету.

Выдаваў часопіс «На варце» і гумарыстычны дадатак да яго «Ёрш». У 1958 годзе выдаў гістарычны раман «Драбы», за свае грошы апублікаваў паэму Лявона Случаніна «Рагнеда». Падрыхтаваў і выдаў альбом «Беларуская Краёвая Абарона» (1984).

## Крыніцы

## Літаратура
* Юрэвіч Л. Літаратурны рух на эміграцыі / Лявон Юрэвіч; Рэд. А. Гардзіенка. — Мн.: [Беларускі Гістарычны Агляд], 2002. — 242,[1] с.: іл. — (Бібліятэка часопіса «Беларускі Гістарычны Агляд». Серыя «Досьледы»; [Вып. 10]). — ISBN 978-5272-10-9

## Вонкавыя спасылкі
* Творы У. Случанскага (Шнэка) на Беларускай Палічцы

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Менску
Катэгорыя:Сябры Беларускай цэнтральнай рады
Катэгорыя:Беларусы ў Нямеччыне
Катэгорыя:Беларусы ў Аўстраліі
Катэгорыя:Памерлі ў Мэльбурне
Катэгорыя:Курсанты афіцэрскіх курсаў Беларускай краёвай абароны
Грыцук

**Грыцук** — прозьвішча, пашыранае сярод беларусаў, палякаў і ўкраінцаў.

* Аляксей Грыцук (1910-1976) — беларускі грамадзкі дзеяч на эміграцыі, старшыня Згуртаваньня беларусаў Канады
* Васіль Грыцук (нар. 1987) — украінскі футбаліст, паўабаронца клюбу «Александрыя».
* Іван Грыцук (нар. 1932) — беларускі дзяржаўны дзеяч, былы міністар сувязі Беларусі.
* Натальля Грыицук (больш вядомая як *Гламурына*; нар. 1988) — польская стылістка і модная блогерша, якая стварае модныя стылізацыі.
Аляксей Грыцук

**Аляксей Грыцук** (, в. Міхноўка, Бельскі павет, Гарадзенская губэрня — ) — беларускі грамадзкі дзеяч, гісторык, літаратуразнавец, настаўнік, старшыня Згуртаваньня беларусаў Канады.

## Біяграфія
Скончыў Сьвіслацкую настаўніцкую сэмінарыю, у 1938 г. гістарычны факультэт Варшаўскага ўнівэрсытэту. Пад час пачатку Другой сусьветнай вайны (1939) трапіў у палон, адкуль уцёк на радзіму. Пад час нямецкай акупацыі сябра Беларускага камітэту ў Беластоку, у чэрвені 1942 г. прызначаны інспэктарам беларускіх школ Беластоцкай акругі, апрацоўваў школьныя падручнікі.

Зь лета 1944 г. на эміграцыі ў Нямеччыне, тры гады правёў у аўстрыйскім Зальцбургу, дзе разам з Уладзімерам Дудзіцкім, Міколам Ганьком, Алесем Салаўём арганізаваў беларускі камітэт. Рэдагаваў часопіс «Зь беларускага жыцьця».

У студзені 1948 г. выехаў у Канаду, пасяліўся ў Таронта, дзе браў актыўны ўдзел у жыцьці беларускай грамады. Узначальваў Згуртаваньне беларусаў Канады, быў адным з актывістаў парафіі сьв. Кірылы Тураўскага, старшынём Сэктару Рады БНР. Абараніў доктарскую дысэртацыю па творчасьці Багдановіча.

Памёр у 1976 г., пахаваны на могілках у Кінгстане.

## Крыніцы

## Літаратура
* Юры Туронак. Беларуская кніга пад нямецкім кантролем (1939—1944). Менск, 2002.
* Грыцук Вольга. Мы стваралі сваю Беларусь: жыцьцё і дзейнасьць Аляксея Грыцука. Мінск: Медысонт, 2007. — 256 с. (Бібліятэка Бацькаўшчыны: кн. 13.).

Катэгорыя:Беларускія грамадзкія дзеячы і дзяячкі
Катэгорыя:Беларускія гісторыкі
Катэгорыя:Беларускія літаратуразнаўцы
Катэгорыя:Беларускія пэдагогі
Катэгорыя:Выпускнікі Варшаўскага ўнівэрсытэту
Катэгорыя:Асобы Беластоку
Катэгорыя:Беларусы ў Канадзе
Катэгорыя:Беларусы ў Нямеччыне
Катэгорыя:Памерлі ў Канадзе
Катэгорыя:Асьветныя афіцэры Беларускай краёвай абароны
Іван Грыцук

**Іва́н Міха́йлавіч Грыцу́к** (нар. , в. Мацьвеевічы, Жабінкаўскі раён, Берасьцейская вобласьць) — беларускі дзяржаўны дзеяч, былы міністар сувязі Беларусі (1980—1994).

## Жыцьцяпіс
Скончыў Усесаюзны завочны электратэхнічны інстытут сувязі (1979). Заслужаны сувязіст БССР (1976).

Працоўную дзейнасьць пачаў ў 1950 годзе пасьля заканчэньня Берасьцейскай рамеснай вучэльні сувязі. Працаваў начальнікам раённых вузлоў сувязі Гарадзенскай вобласьці, кіраўніком Гарадзенскага абласнога вытворча-тэхнічнага кіраваньня сувязі.

З 1976 году — першы намесьнік міністра сувязі БССР.

Са студзеня 1980 па верасень 1994 году — Міністар сувязі і інфарматыкі Беларусі.

## Вонкавыя спасылкі
* Старонка на сайце Міністэрства сувязі і інфарматызацыі
* «Шлях да поспеху». Веснік сувязі

## Крыніцы

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Жабінкаўскім раёне
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савету БССР 11-га скліканьня
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савету БССР 10-га скліканьня
Катэгорыя:Міністры сувязі БССР
Катэгорыя:Заслужаныя сувязісты БССР
Basshunter

**Basshunter** (сапраўднае імя *Ю́нас Э́рык А́льтбэрг*, ; 22 сьнежня 1984 г., Гальмстад, Швэцыя) — швэдзкі сьпявак, музычны прадусар і дыджэй.

## Дыскаграфія
### Студыйныя альбомы
* *[[The Bassmachine]]* (2004)
* *[[LOL (^^,)|LOL <(^^,)>]]* (2006)
* *[[Now You're Gone – The Album]]* (2008)
* *[[Bass Generation]]* (2009)
* *[[Calling Time]]* (2013)

### Самотнікі
* *[[The Old Shit]]* (2006)
* *[[The Early Bedroom Sessions]]* (2012)

### Сынглы
* «The Big Show» (2004)
* «Welcome to Rainbow» (2006)
* «Boten Anna» (2006)
* «Vi sitter i Ventrilo och spelar DotA» (2006)
* «Jingle Bells» (2006)
* «Vifta med händerna» (2006)
* «Now You're Gone» (2007)
* «Please Don't Go» (2008)
* «All I Ever Wanted» (2008)
* «Angel in the Night» (2008)
* «Russia Privjet (Hardlanger Remix)» (2008)
* «I Miss You» (2008)
* «Walk on Water» (2009)
* «Al final» (2009)
* «Every Morning» (2009)
* «I Promised Myself» (2009)
* «Saturday» (2010)
* «Fest i hela huset» (2011)
* «Northern Light» (2012)
* «Dream on the Dancefloor» (2012)
* «Crash & Burn» (2013)
* «Calling Time» (2013)
* «"Elinor» (2013)
* «Masterpiece» (2018)
* «Home» (2019)
* «Angels Ain't Listening» (2020)
* «Life Speaks to Me» (2021)
* «End the Lies» (& Alien Cut) (2022)
* «Ingen kan slå (Boten Anna)» (Victor Leksell) (2023)

### Рэміксы
* Verka Serduchka — «Dancing Lasha Tumbai» (2007)
* Alex C. feat. Y–ass — «Du hast den schönsten Arsch der Welt» (2007)
* Loituma — «Ieva's Polka (Ievan Polkka)» (2007)
* Dr. Bombay — «Calcutta 2008» (2007)
* Alina — «When You Leave (Numa Numa)» (2008)
* Basshunter — «Crash & Burn» (2013)
* Arash feat. T-Pain — «Sex Love Rock n Roll (SLR)» (2014)

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт 

Катэгорыя:Швэдзкія сьпевакі і сьпявачкі
Катэгорыя:Швэдзкія музычныя прадусары
Катэгорыя:Дыджэі электра музыкі
Вішавічы

**Вішаві́чы** (таксама — *Вышаві́чы*) — вёска ў Пінскім раёне Берасьцейскай вобласьці, на левым беразе ракі Піны. Вішавічы ўваходзяць у склад Пінкавіцкага сельсавету. Празь вёску праходзіць аўтастрада .

## Насельніцтва
* 2009 год — 942 жыхары
* 1999 год — 1069 жыхароў

## Крыніцы

Катэгорыя:Пінкавіцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пінскага раёну
Плешчыцы (Берасьцейская вобласьць)

**Пле́шчыцы** (таксама — *Плі́шчычы*) — вёска, цэнтар Плешчыцкага сельсавету Пінскага раёну Берасьцейскай вобласьці. За 2 км на захад ад вёскі працякае рака Прыпяць. Празь вёску праходзіць аўтастрада .

## Насельніцтва
* 2009 год — 941 жыхар
* 1999 год — 900 жыхароў

## Славутасьці
* Праваслаўная царква Сьв. Міхаіла Архангела
* Капліца (1810)

## Асобы
* Васіль Саковіч — беларускі дыплямат

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

* Плешчыцы на radzima.org

Катэгорыя:Плешчыцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пінскага раёну
Вялікія Дворцы

**Вялі́кія Дво́рцы** — вёска, уваходзіць у скоад Плешчыцкага сельсавету Пінскага раёну Берасьцейскай вобласьці.

## Гісторыя
Першы пісьмовы ўспамін пра Вялікія Дворцы датуецца 1554 годам, але, як гавораць жыхары, яны ўзьніклі ў 1508 годзе, прыблізна ў гэты час ужо налічвалася сямнаццаць двароў. Сьведкамі зьяўленьня вёскі ў XVІ стагодзьдзі служаць межавыя камяні, знойдзеныя пры мэліярацыі на балоце.

Напярэдадні Другой сусьветнай вайны ў вёсцы налічвалася 139 двароў, але ў ліпені 1944 году немцы зьнішчылі 138 зь іх.

## Насельніцтва
* 2016 год — 39 жыхароў
* 2009 год — 82 жыхары
* 1999 год — 112 жыхароў

## Асобы
* Вольга Жук (нар. 1948) — фізыёляг. Кандыдат біялягічных навук (1989). Сябра Беларускага фізыялягічнага таварыства (1975).

## Крыніцы

Катэгорыя:Плешчыцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пінскага раёну
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XVI стагодзьдзі
Катэгорыя:Вёскі, спаленыя падчас Другой сусьветнай вайны
Малыя Дворцы

**Малы́я Дво́рцы** — вёска, уваходзіць у склад Плешчыцкага сельсавету Пінскага раёну Берасьцейскай вобласьці.

## Гісторыя
За часам міжваеннай Польшчы населены пункт, тады пад назвай Dworce Małe, належаў да гміны Лемяшэвічы, якая ўваходзіла ў склад Пінскага павету. Паводле вынікаў дзяржаўнага статыстычнага сьпісу (ад 1921 году), у вёсцы былі 35 хатнія будынкі, у якіх жыла 186 асобаў: 83 мужчынаў, 103 жанчыны; 186 праваслаўных; 162 беларусы ды 24 тутэйшых. 

29 ліпеня ў 1959 годзе падчас пажару з 53 дамоў згарэла 10, бо ў вёсцы была адна студня.

## Насельніцтва
* 2016 год — 6 жыхароў
* 2009 год — 12 жыхары
* 1999 год — 27 жыхароў
* 1921 год — 186 жыхароў

## Крыніцы

Катэгорыя:Плешчыцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пінскага раёну
Лосічы

**Ло́січы** (таксама — *Ло́сычы*) — вёска, уваходзіць у склад Плешчыцкага сельсавету Пінскага раёну Берасьцейскай вобласьці.

## Насельніцтва
* 2009 год — 381 жыхары
* 1999 год — 483 жыхары

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:Плешчыцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пінскага раёну
Рылаўшчына

Назву **Рылаўшчына** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Рылаўшчына — вёска ў Амсьціслаўскім раёне Магілёўскай вобласьці
* Рылаўшчына — былая вёска ў Менскім раёне Менскай вобласьці

## Глядзіце таксама
* Рылавічы
Малыя Дзіковічы

**Малы́я Дзіко́вічы** — вёска, уваходзіць у склад Плешчыцкага сельсавету Пінскага раёну Берасьцейскай вобласьці. На захад ад вёскі працякае рака Прыпяць.

## Насельніцтва
* 2009 год — 10 жыхароў
* 1999 год — 23 жыхары

## Крыніцы

Катэгорыя:Плешчыцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пінскага раёну