Дэлістаў

**Дэлістаў** (з 1930-х гадоў **Зялёны Гай**) — былы пасёлак у Хвойніцкім раёне Гомельскай вобласьці. Уваходзіў у склад Навасёлкаўскага сельсавету.

## Гісторыя
Ці не ўпершыню фальварак Дэлістаў згаданы ў рэвізіі 1811 году, у сьпісе неаселай шляхты, якая знаходзілася на службе ў Хвойніцкім маёнтку абывацеля Караля Прозара, былога абознага літоўскага і кавалера. Тутэйшым эканомам названы 38-гадовы Людвік Аллінгер. Надалей з інвэнтара маёнтку Юзафоў 1844 году, які належаў Юзафу, сыну Караля, Прозару, вядома, што да фальварку Дэлістаў была прыпісаная вёска Навасёлкі з 68 сялянскімі дварамі.

У «Списках населённых мест Минской губернии по уездам, приходам, еврейским обществам со сведениями об их расположении и народонаселении [Дело]: 1857 г.» засьведчана, што 5 жыхароў мужчынскага і 7 жаночага полу з фальварку Дэлістаў былі парафіянамі Астраглядаўскага касьцёлу Ўнебаўзяцьця Найсьвяцейшай Панны Марыі.

На 1886 год у сядзібе Дэлістаў, што за 12 вёрст ад валаснога цэнтру Хвойнікі, працавалі вінакурня і вятрак. У лістападзе 1887 году апошні з нашчадкаў абознага К. Прозара ў рэгіёне Канстанцін прадаў абцяжараны даўгамі маёнтак Хвойнікі-Дэлістаў расейскім купцам з Арлоўскай губэрні, карачаўскаму Міхаілу Пятровічу Аўраамаву і трубчэўскаму Гаўрылу Сямёнавічу Курындзіну за 580 000 рублёў серабром. З атрыманай сумы аддаў даўгі Маскоўскаму зямельнаму банку па маёнтку Хвойнікі 221 027 рублёў 6 капеек, па маёнтку Дэлістаў — 54 121 рубель 69 капеек. 

На 1909 год у Хвойніцкай воласьці Рэчыцкага павету Менскай губэрні названы аднадворны хутар Дэлістаў з 28 жыхарамі.

З кастрычніка 1914 году апальнікам і пасыльным у канторы маёнтку Дэлістаў працаваў 13-гадовы Мікалай Селіваноўскі. У лістападзе 1917 — канцы 1919 году ён быў канторшчыкам саўгасу Дэлістаў.

9 лютага 1918 году, яшчэ да падпісаньня Берасьцейскага міру з бальшавіцкай Расеяй (3 сакавіка), Нямеччына перадала паўднёвую частку Беларусі Украінскай Народнай Рэспубліцы. У адказ на гэта, 9 сакавіка Другой Устаўной граматай тэрыторыя абвешчана часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. Дэлістаў, аднак, у складзе Хвойніцкай воласьці апынуў ў часова створанай 15 чэрвеня Палескай губэрні з цэнтрам у Рэчыцы, з кастрычніка — у Мазыры. З 18 траўня тут дзейнічала «варта Украінскай Дзяржавы» гэтмана Паўла Скарападзкага.

1 студзеня 1919, згодна з пастановай І зьезду КП(б) Беларусі, Рэчыцкі павет увайшоў у склад Сацыялістычнай Савецкай Рэспублікі Беларусі, але 16 студзеня разам зь іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі быў далучаны да РСФСР.

Пасьля другога ўзбуйненьня БССР з 8 сьнежня 1926 году Дэлістаў — у складзе Навасёлкаўскага сельсавету Хвойніцкага раёну Рэчыцкай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 году — у Гомельскай акрузе. Недзе ў пачатку 1930-х гадоў пасёлак быў перайменаваны ў Зялёны Гай. З 20 лютага 1938 году — у складзе Палескай вобласьці з цэнтрам у Мазыры.

Напярэдадні Вялікай Айчыннай вайны ў пасёлку Зялёны Гай налічвалася 25 двароў, а ў іх — 121 жыхар. У чэрвені 1943 году баявая група  В. Шымана ў ходзе буйной апэрацыі супраць партызанаў цалкам спаліла паселішча і загубіла жыцьці 102 чалавек. Пасьля трагедыі Зялёны Гай так ніколі і не адрадзіўся.

## Заўвагі

## Крыніцы

Катэгорыя:Судкоўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Хвойніцкага раёну