Фаніпаль

**Фа́ніпаль** — места ў Беларусі, каля ракі Вязенскай. Уваходзіць у склад Койданаўскага раёну Менскай вобласьці. Насельніцтва на 2018 год — 16 444 чалавекі. Знаходзіцца за 15 км на паўночны ўсход ад Койданава і МКАД, за 22 км ад Менску, каля аўтамабільнай дарогі Берасьце — Ворша; чыгуначная станцыя на лініі Менск — Баранавічы.

## Назва
На думку географа Вадзіма Жучкевіча, у аснове тапоніму Фаніпаль жаночае імя Фаня (Фэонія або Яўхімія) у спалучэньні з фармантам -поль (поле). Таксама існуе легенда, што паселішча атрымала сваю назву ў гонар дачок мясцовага зямяніна — Фані і Полі.

## Гісторыя
Першы пісьмовы ўпамін пра Фаніпаль як фальварак зямянаў Энэльфэльта і Багдашэўскага датуецца 1856 годам. У 1871 годзе тут адкрыўся чыгуначны прыпынак Чэчын, які пазьней ператварылі ў станцыю Токараўскую (Токараўку), названую ў гонар менскага губэрнатара Токарава — заснавальніка Маскоўска-Берасьцейскай чыгункі. 9 жніўня 1876 году чыгуначная станцыя пачала называцца Фаніпаль.

25 сакавіка 1918 году згодна з Трэцяй Устаўной граматай Фаніпаль абвяшчаўся часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 году ў адпаведнасьці з пастановай І зьезду КП(б) Беларусі ён увайшоў у склад Беларускай ССР.

У 1965 годзе ў Фаніпале пабудавалі першы завод — гэта адзіны ў Беларусі завод жалезабэтонных маставых канструкцыяў. 29 красавіка 1984 году Фаніпаль атрымаў афіцыйны статус пасёлку гарадзкога тыпу, а 22 чэрвеня 1999 году — статус гораду раённага падпаракаваньня. 20 лістапада 2006 году афіцыйна зацьвердзілі герб места.

## Насельніцтва
### Дэмаграфія
* **XX стагодзьдзе**: 2000 год — 13,2 тыс. чал.
* **XXI стагодзьдзе**: 2002 год — 11,6 тыс. чал.; 2006 год — 12,1 тыс. чал.; 2009 год — 12 718 чал. (перапіс); 2010 год — 12,7 тыс. чал.; 2015 год — 14 223 чал.; 2016 год — 15 198 чал.; 2017 год — 15 922 чал.; 2018 год — 16 444 чал.

### Рэлігія
У Фаніпалі дзейнічаюць царква (з 2005 году), каталіцкая капліца (з 2006 году вядзецца будаваньне касьцёла), царква хрысьціянаў веры эвангельскай «Благадаць».

### Адукацыя
На 2011 год у гімназіі і сярэдняй школе Фаніпалю навучаліся 1400 вучняў у звычайных, профільных, гімназічных і ліцэйскіх клясах. У месьце ёсьць 4 дашкольныя ўстановы, якія наведваюць каля 500 дзяцей, а таксама музычная школа, дзе 218 дзяцей навучаюцца па спэцыяльнасьцях: фартэпіяна, баян, акардэон, цымбалы, скрыпка, віялянчэль, кляса духавых інструмэнтаў.

### Культура
Жыхары места могуць карыстацца бібліятэкай зь вялікім фондам кніжак, які рэгулярна папаўняецца. У цяперашні час яе паслугамі карыстаюцца 2115 чытачоў, зь іх 895 — навучэнцы.

## Адміністрацыйны падзел
Фаніпаль падзяляецца на 5 мікрараёнаў: Моладзевы, Паўночны, Цэнтральны, Заводзкі і Паўднёвы.

## Эканоміка
На 2011 год працаўладкаваньне ў Фаніпалі мелі 7800 чалавек, частка якіх з сталіцы. З 7,2 тыс. працоўных жыхароў большасьць (звыш 60%) у асноўным працавала ў сталіцы.

Прадпрыемствы: рамонтна-мэханічныя, жалезабэтонных канструкцыяў. 

## Транспарт
Аўтамабільныя шляхі злучаюць Фаніпаль зь Менскам і Койданавам. За 17 км знаходзіцца Менская кальцавая аўтамабільная дарога. Таксама ў месьце ёсьць чыгуначная станцыя, што стаіць на электрыфікаванай лініі Беларускай чыгункі паміж Берасьцем і Менскам.

## Войска
На 2023 год у Фаніпалі месьціўся штаб 15-й зэнітнай ракетнай брыгады.

## Галерэя

Fanipal.jpg|Чыгуначная станцыя
Fanipol Executive Committee of the City Soviet of People's Deputies.jpg|Адміністрацыя места
Yakuba Kolasa Street.JPG|Вуліца Якуба Коласа
Фаніпаль. Царква (01).jpg|Царква


## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 

## Вонкавыя спасылкі

* Фаніпаль OnLine — Інфармацыйны сайт Фаніпалю

Катэгорыя:Населеныя пункты Койданаўскага раёну
Катэгорыя:Гарады Менскай вобласьці
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XIX стагодзьдзі