open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Аторскі сельсавет

**Ато́рскі сельсаве́т** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Чачэрскага раёну Гомельскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Отар.

## Гісторыя
26 красавіка 1919 году створаны ў складзе Чачэрскай воласьці Гомельскага павету Гомельскай губэрні РСФСР; з 8 сьнежня 1926 году ў складзе Чачэрскага раёну Гомельскай акругі (да 26 ліпеня 1930 году, з 20 лютага 1938 году — Гомельскай вобласьці) БССР.

16 ліпеня 1954 году сельсавет перайменаваны ў Захарпольскі.

11 чэрвеня 2009 году цэнтар сельсавету перанесены з Чачэрску ў вёску Отар. 1 сьнежня 2009 году Чачэрскі сельсавет перайменаваны ў Аторскі.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 году — 9

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 501


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Чачэрскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1919 годзе
Артукоўскі сельсавет

**Артуко́ўскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Рэчыцкага раёну Гомельскай вобласьці. Цэнтар савету — вёска Артукі.

## Гісторыя
26 верасьня 2006 году сельсавет ліквідаваны рашэньнем Гомельскага абласнога Савету дэпутатаў, усе населеныя пункты — Артукі, Барбары, Вазьнясенск, Вятхінь, Краснапольле, Кружок, Ляхавец, Надзьвін, Пракісель, Рэлькі, Церабееўка — перададзеныя ў склад Холмецкага сельсавету.

## Крыніцы

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Рэчыцкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, скасаваныя ў 2006 годзе
Кружок

**Кружо́к** — пасёлак у Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласьці. Кружок уваходзіць у склад Холмецкага сельсавету.

## Гісторыя
26 верасьня 2006 году перададзены зь ліквідаванага Артукоўскага ў Холмецкі сельсавет.

## Насельніцтва
* 1999 год — 5 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Рэчыцкага раёну
Катэгорыя:Холмецкі сельсавет
Краснапольле (неадназначнасьць)

Назву **Краснапо́льле** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Віцебская вобласьць:
** Краснапольле — вёска ў Расонскім раёне

* Гомельская вобласьць:
** Краснапольле — вёска ў Рэчыцкім раёне 

* Магілёўская вобласьць:
** Краснапольле — мястэчка, адміністрацыйны цэнтар Краснапольскага раёну
** Краснапольле — вёска ў Быхаўскім раёне
** Краснапольле — вёска ў Круглянскім раёне
** Краснапольле — вёска ў Крычаўскім раёне
** Краснапольле — вёска ў Магілёўскім раёне

* Менская вобласьць:
** Краснапольле — вёска ў Бярэзінскім раёне

### [[Украіна]]
* Краснапольле — мястэчка, адміністрацыйны цэнтар Краснапольскага раёну Сумской вобласьці

## Глядзіце таксама
* Краснапольцы
Салтаноўскі сельсавет

**Салтано́ўскі сельсаве́т** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Рэчыцкага раёну Гомельскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Салтаноў.

## Гісторыя
Рашэньнем Гомельскай абласной рады дэпутатаў ад 19 чэрвеня 2008 году Дземяхоўскі сельсавет перайменаваны ў Салтаноўскі.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 359, 360
*  С. 182


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Рэчыцкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 2008 годзе
Дземяхі (Гомельская вобласьць)

**Дземяхі́** — вёска ў Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласьці, уваходзіць у склад Салтаноўскага сельсавету.

## Гісторыя

### Вялікае Княства Літоўскае і Рэч Паспалітая

10 лістапада 1509 году сяльцо Дземяховічы у Рэчыцкай воласьці прывілеем караля Жыгімонта Старога аддадзена на вечнасьць дзяку Грыцку Алексеевічу.

Згодна з тарыфам падымнага Рэчыцкага павету 1775 году, з 78 дымоў маёнтку Дземяхі пана Юзафа Солтана, судзьдзі земскага рэчыцкага, выплачвалася 390 злотых. У самых Дземяхах Козіх тады было 40 дымоў.

### Пад уладай Расейскай імпэрыі

Пасьля другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793) Дземяхі — у межах Рэчыцкай акругі Чарнігаўскага намесьніцтва (губэрні), з 1796 году ў складзе тэрытарыяльна ўпарадкаванага Рэчыцкага павету Маларасейскай, а з 29 жніўня 1797 году Менскай губэрні Расейскай імпэрыі. У «Камеральном описании… Речицкой округи», датаваным 29 студзеня 1796 году, засьведчана, што «*фольварок Солтанов с деревнею Руднею, село Демехи, деревни Лазеровка, слобода Красна, Каперовка с фольварком, Буды, Кози*» належалі рэчыцкім маршалкавічам Вінцэнцію і Францішку Солтанам.

У парэформавы пэрыяд Дземяхі адміністрацыйна належалі да Ровенска-Слабодзкай воласьці.

На 1909 год у сяле Дземяхі налічвалася 106 двароў з 634 жыхарамі, у 1-м двары пры аднайменным разьезьдзе Палескай чыгункі жыло 49 чалавек.

### Найноўшы час

9 лютага 1918 году, яшчэ да падпісаньня Берасьцейскага міру з бальшавіцкай Расеяй (3 сакавіка), Нямеччына перадала паўднёвую частку Беларусі Украінскай Народнай Рэспубліцы. У адказ на гэта, 9 сакавіка Другой Устаўной граматай тэрыторыя абвешчана часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. Дземяхі, аднак, у складзе Ровенскаслабодзкай воласьці апынуліся ў часова створанай 15 чэрвеня Палескай губэрні з цэнтрам у Рэчыцы, з кастрычніка — у Мазыры. Ад 18 траўня тут дзейнічала «варта Украінскай Дзяржавы» гэтмана Паўла Скарападзкага.

1 студзеня 1919 году, згодна з пастановай І зьезду КП(б) Беларусі, Рэчыцкі павет увайшоў у склад Сацыялістычнай Савецкай Рэспублікі Беларусі, але 16 студзеня разам зь іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі быў далучаны да РСФСР.

Да 22 студзеня 2008 году зьяўлялася цэнтрам сельсавету. 22 студзеня 2008 году цэнтар сельсавету перанесены ў вёску Салтанова.

## Насельніцтва
* 2010 год — 291 чалавек
* 1999 год — 349 чалавек

## Славутыя землякі
* Валянціна Коўтун (1946—2011) — беларуская літаратарка

## Заўвагі

## Крыніцы

Катэгорыя:Салтаноўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Рэчыцкага раёну
Козьзе

**Ко́зьзе** — вёска ў Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласьці. Козьзе ўваходзіць у склад Салтаноўскага сельсавету. На рацэ Ведрычу.

## Гісторыя
У 1811 годзе ва ўладаньні Солтанаў. У вёсцы пабудаваны храм Нараджэньня Найсьвяцейшай Багародзіцы.

## Насельніцтва
* 2010 год — 372 чалавекі
* 1999 год — 525 чалавек

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* У Рэчыцкім раёне вернікі сталі на абарону сьвятара

Катэгорыя:Населеныя пункты Рэчыцкага раёну
Катэгорыя:Салтаноўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XIX стагодзьдзі
Крапіўня

**Крапіўня**:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Крапіўня — вёска ў Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласьці
* Крапіўня — вёска ў Касьцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласьці
* Крапіўня — вёска ў Бярэзінскім раёне Менскай вобласьці

## Рэкі
* Крапіўня (Зыбіна) — рака ў Буда-Кашалёўскім і Рэчыцкім раёнах Гомельскай вобласьці
Дзюрдзеў

**Дзю́рдзеў** (з 1935 году — *Камсамо́льск*) — вёска ў Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласьці. Уваходзіць у склад і зьяўляецца цэнтрам Дзюрдзеўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 469 чалавек
* 2004 год — 596 чалавек
* 1999 год — 621 чалавек

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 340—341

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:Дзюрдзеўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Рэчыцкага раёну
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XIX стагодзьдзі
Гагалі

**Гагалі́** — пасёлак у Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласьці. Гагалі ўваходзяць у склад Дзюрдзеўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 7 чалавек
* 1999 год — 6 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Дзюрдзеўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Рэчыцкага раёну
Крапіўня (Гомельская вобласьць)

**Крапі́ўня** — вёска ў Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласьці. Крапіўня ўваходзіць у склад Дзюрдзеўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 6 чалавек
* 1999 год — 19 чалавек

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:Дзюрдзеўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Рэчыцкага раёну
Глыбаўскі сельсавет (Рэчыцкі раён)

**Глы́баўскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Рэчыцкага раёну Гомельскай вобласьці. Цэнтар савету — вёска Глыбаў.


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Рэчыцкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Глыбаў (Гомельская вобласьць)

**Глы́баў** — вёска ў Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласьці, цэнтар Глыбаўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 150 чалавек
* 1999 год — 199 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Рэчыцкага раёну
Катэгорыя:Глыбаўскі сельсавет
Берагавая Слабада

**Берагава́я Слабада́** — вёска ў Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласьці. Берагавая Слабада ўваходзіць у склад Глыбаўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 70 чалавек
* 1999 год — 119 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Рэчыцкага раёну
Катэгорыя:Глыбаўскі сельсавет
Борхаў (Азершчынскі сельсавет)

**Бо́рхаў** — вёска ў Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласьці. Борхаў уваходзіць у склад Азершчынскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 1 чалавек
* 1999 год — 5 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Рэчыцкага раёну
Катэгорыя:Азершчынскі сельсавет
873

## Падзеі
* 

## Нараджэньні
* 

## Сьмерці
* Абу адь-Кіндзі, арабскі науковец
* Хунайн ібн-Ішак, арабскі фізык

## Вонкавыя спасылкі
871

## Падзеі
* даны ўварваліся ва Ўэсэкс
* Сватаплюк І Мараўскі стаў каралём Вялікай Маравіі

## Нараджэньні
* 

## Сьмерці
* 23 красавіка — кароль Этэльрэд Ўэсэкскі

## Вонкавыя спасылкі
870

## Падзеі
* быў заснаваны Праскі замак
* ангельскае войска заваявала Усходнюю Ангельшчыну зруйнаваную данамі
* Мальта была заваявана арабамі

## Нараджэньні
* Аль-Фарабі, арабскі філёзаў і навуковец

## Сьмерці
* Аль-Кіндзі, арабскі філёзаў

## Вонкавыя спасылкі
Глыбаў

Назву **Глы́баў** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Глыбаў — вёска ў Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласьці
* Глыбаў — вёска ў Краснапольскім раёне Магілёўскай вобласьці

## Глядзіце таксама
* Глыбаўка
* Глыбачаны 
* Глыбачка
* Глыбачкі
* Глыбокавічы
* Глыбокае
* Глыбокая
* Глыбокі
* Глыбокаўская
* Глыбокаўскі
* Глыбоцкае
* Глыбочыца
Борхаў

Назву **Бо́рхаў** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* У Гомельскай вобласьці:
** Борхаў — вёска ў Рагачоўскім раёне 
** Борхаў — вёска ў Азершчынскім сельсавеце Рэчыцкага раёну 
** Борхаў — вёска ў Баршчоўскім сельсавеце Рэчыцкага раёну
Падалесьсе

Назву **Падалесьсе** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Берасьцейская вобласьць:
** Падалесьсе — вёска ў Кобрынскім раёне
** Падалесьсе — вёска ў Пружанскім раёне

* Гомельская вобласьць:
** Падалесьсе — вёска ў Рэчыцкім раёне

## Глядзіце таксама
* Верхалесьсе
* Вярхлесьсе
* Даўгалесьсе
* Залесьсе
* Межылесьсе
* Міжлесьсе
* Навалесьсе
* Новазалесьсе
* Падлесьсе
* Палесьсе
* Пералесьсе
* Прылесьсе
* Улесьсе
* Цемналесьсе
Дубраўскі сельсавет (Добрускі раён)

**Ду́браўскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Добрускага раёну Гомельскай вобласьці. Цэнтар савету — вёска Дубраўка.

## Гісторыя
1 сьнежня 2009 году сельсавет ліквідаваны рашэньнем Гомельскага абласнога Савету дэпутатаў, усе населеныя пункты — Дзімітраўка, Дубраўка, Красная Буда, Лук’янаўка — перададзеныя ў склад Усохабудзкага сельсавету.

## Крыніцы

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Добрускага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, скасаваныя ў 2009 годзе
Дубраўскі сельсавет (Ушацкі раён)

**Ду́браўскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Ўшацкага раёну Віцебскай вобласьці. Цэнтрам сельсавету была вёска Дубраўка.

## Гісторыя
17 сьнежня 1956 году Ўльскі раён скасаваны, сельсавет далучаны да Ўшацкага раёну.

8 красавіка 2004 году сельсавет скасаваны, населеныя пункты перададзены Вяркудзкаму сельсавету.

## Населеныя пункты
* 8 красавіка 2004 году — 21

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 19

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Ўшацкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, скасаваныя ў 2004 годзе
Дубраўскі сельсавет (Пухавіцкі раён)

**Ду́браўскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пухавіцкага раёну Менскай вобласьці. Цэнтар савету — вёска Дубраўка.

## Гісторыя
Утвораны 20 жніўня 1924 года як **Сінчанскі сельсавет** у складзе Пухавіцкага раёну Менскай акругі БССР. Цэнтар — вёска Сінча. Пасьля скасаваньня акруговай сыстэмы 26 ліпеня 1930 году ў Пухавіцкім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Менскай вобласьці.

5 траўня 1962 году да сельсавету далучана частка скасаванага Варашылаўскага сельсавету (8 населеных пунктаў: Апляўніца, Быцень, Вомельна, Востраў, Клятное, Любячка, Мельніца і Палёк).

23 сьнежня 1965 году цэнатр сельсавету перанесены ў вёску Вомельна. 15 чэрвеня 1972 года сельсавет перайменаваны ў **Амяльнянскі сельсавет**. 23 ліпеня 1984 году цэнтар сельсавету перанесены ў вёску Дубраўка, сельсавет перайменаваны ў Дубраўскі.

## Насельніцтва
Насельніцтва сельсавету паводле перапісу 2009 году — 2024 чалавекі, зь іх 92,6% — беларусы, 5,7% — расейцы, 0,9% — украінцы.

## Крыніцы


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Пухавіцкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Дубраўскі сельсавет

Назву **Ду́браўскі [[сельсавет]]** маюць:

* Дубраўскі сельсавет — ранейшая назва Зубрэвіцкага сельсавету (Аршанскі раён, Віцебская вобласьць)
* Дубраўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Ўшацкага раёну Віцебскай вобласьці
* Дубраўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Шчучынскага раёну Гарадзенскай вобласьці
* Дубраўскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Добрускага раёну Гомельскай вобласьці
* Дубраўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Відзаўскага раёну Маладэчанскай вобласьці
* Дубраўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Маладэчанскага раёну Менскай вобласьці
* Дубраўскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пухавіцкага раёну Менскай вобласьці

## Глядзіце таксама
* Дуброўскі сельсавет
Бабінічы

Назву **Ба́бінічы** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Віцебская вобласьць:
** Бабінічы — вёска ў Аршанскім раёне
** Бабінічы — вёска ў Віцебскім раёне
Бабічы (Менская вобласьць)

**Бабічы́** — вёска ў Клецкім раёне Менскай вобласьці. Бабічы ўваходзяць у склад Галынкаўскага сельсавету.

## Гісторыя
28 траўня 2013 году вёска перададзеная зь ліквідаванага Тучанскага ў Галынкаўскі сельсавет.

## Насельніцтва
* 2010 год — 120 чалавек
* 1999 год — 194 чалавекі

## Інфармацыя для турыстаў
* Сьвята-Ўсьпенская царква (1863)
* Капліца

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Бабічы на Radzima.org

Катэгорыя:Галынкаўскі сельсавет (Клецкі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Клецкага раёну
Тучанскі сельсавет

**Ту́чанскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Клецкага раёну Менскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Туча.

## Гісторыя
12 кастрычніка 1940 году створаны Межнаслабодзкі сельсавет у складзе Клецкага раёну Баранавіцкай вобласьці (з 8 студзеня 1954 году — Менскай вобласьці). 25 сьнежня 1962 году раён скасаваны, сельсавет далучаны да Нясьвіскага раёну. 26 лютага 1966 году сельсавет перайменаваны ў Тучанскі. 30 ліпеня 1966 году сельсавет перададзены адноўленаму Клецкаму раёну.

21 студзеня 2004 году вёскі Стралкава і Янавічы перададзеныя ў склад Красназьвёздаўскага сельсавету.

28 сьнежня 2007 году ліквідаваная вёска Навінкі; вёска Панач-Мураванка далучаная да вёскі Дунайчыцы.

28 траўня 2013 году сельсавет ліквідаваны, вёскі Бабічы, Карацак, Межная Слабада перададзеныя ў склад Галынкаўскага сельсавету; вёскі Дунайчыцы, Масьцілавічы, Рудкі, Трацьцякі, Туча — у склад Кухчыцкага сельсавету.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 196
*  С. 298, 319

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Клецкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1966 годзе
Межная Слабада

**Ме́жная Слабада́** — вёска ў Клецкім раёне Менскай вобласьці. Межная Слабада ўваходзіць у склад Галынкаўскага сельсавету.

## Гісторыя
28 траўня 2013 году вёска перададзеная зь ліквідаванага Тучанскага ў Галынкаўскі сельсавет.

## Насельніцтва
* 2010 год — 152 чалавекі
* 1999 год — 234 чалавекі

## Выхадцы
* Леанід Гуляка — упаўнаважаны па справах рэлігіяў і нацыянальнасьцяў (з 2005 г.), былы міністар культуры Беларусі (2000—2005)

## Крыніцы

Катэгорыя:Галынкаўскі сельсавет (Клецкі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Клецкага раёну
Навінкі (Клецкі раён)

**Наві́нкі** — былая вёска ў Клецкім раёне Менскай вобласьці. Навінкі ўваходзілі ў склад Тучанскага сельсавету.

## Гісторыя
28 сьнежня 2007 году вёска ліквідаваная рашэньнем Клецкага раённага Савету дэпутатаў.

## Насельніцтва
* 1999 год — 4 чалавекі

## Крыніцы

Катэгорыя:Колішнія населеныя пункты Клецкага раёну
Стасеўка (Магілёўская вобласьць)

**Ста́сеўка** — вёска ў Бабруйскім раёне Магілёўскай вобласьці. Стасеўка ўваходзіць у склад Вішнёўскага сельсавету.

## Гісторыя
У 1844 годзе вёска, 25 двароў, 213 жыхароў, у складзе памешчыцкага маёнтку Каралеўская Слабада Бабруйскага павету Менскай губэрні. У 1909 годзе налічвалася 909 жыхароў, 110 гаспадарак. У 1913 годзе адчыненая земская школа. У 1930 годзе арганізаваны калгас «На варце», меліся кузьня ды млын. У 1986 годзе цэнтар калгасу імя Фрунзэ. Ёсьць майстэрні па рамонце сельскагаспадарчай тэхнікі, цэх па вырабе кошыкаў ды мётлаў, лесапільня, сярэдняя школа, фельчарска-акушэрскі пункт, бібліятэка, аддзяленьне сувязі, ветучастак, 2 крамы. Дом культуры, АТС, КБО. 

Каля ўсходняй ускраіны вёскі знаходзіцца Стасеўскае радовішча пяскоў (пэрспэктыўныя запасы 27,3 млн м³).

## Насельніцтва
* 2010 год — 254 жыхары
* 2007 год — 338 жыхароў, 157 двароў
* 1999 год — 387 жыхароў

## Пляніроўка
Пляніроўка вёскі квартальная: дзьве галоўныя вуліцы арыентаваныя шыротна, уздоўж ракі, забудаваны двухбакова пераважна драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу.

## Славутасьці
* Познамэзалітычная стаянка дняпроўска-дзьвінскай культуры за 750 мэтраў на захад ад вёскі, на 2-й надпоплаўнай тэрасе правага берага ракі Бярэзіна. 

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 
*  

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:Населеныя пункты Бабруйскага раёну
Катэгорыя:Вішнёўскі сельсавет
Кабылічы (Магілёўская вобласьць)

**Кабы́лічы** (з 1937 — *Вішнёўка*) — вёска ў Бабруйскім раёне Магілёўскай вобласьці, цэнтар Вішнёўскага сельсавету.

## Гісторыя
У 1560 годзе сяло ў Бабруйскай воласьці Менскага ваяводзтва, уласнасьць казны. Паводле інвэнтару Бабруйскага староства 1639 году 26 двароў, 71 жыхароў мужчынскага полу. Меліся млын і рудня. Пасьля другога падзелу Рэчы Паспалітай у складзе Расейскай імпэрыі. У 1847 годзе ў складзе маёнтку Брожа Бабруйскага павету Менскай губэрні.

## Насельніцтва
* 1999 год — 460 жыхароў
* 2007 год — 392 жыхары, 165 двароў
* 2010 год — 358 жыхароў

## Асобы
* Вадзім Болбас — выпускнік Вішнёўскай няпоўнай сярэдняй школы 1956 году, літаратар, сябра Саюзу беларускіх пісьменьнікаў.

## Заўвагі

## Крыніцы

Катэгорыя:Вішнёўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Бабруйскага раёну
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XVI стагодзьдзі
Глебава Рудня

**Гле́бава Ру́дня** — вёска ў Беларусі, на рацэ Брожцы. Уваходзіць у склад Вішнёўскага сельсавету Бабруйскага раёну Магілёўскай вобласьці.

## Назва

Глеб — усходнеславянская форма германскага (паўночнагерманскага) імя Gudleifr (Guðleifr).

## Гісторыя
У 1789 годзе вёска, 7 двароў, 41 жыхар, існаваў млын, жалезная вытворчасьць. Была ва ўласнасьці дзяржаўнага скарбу. У складзе Бабруйскага староства Бабруйскага павету Менскага ваяводзтва.

У выніку другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793 год) апынулася ў складзе Расейскай імпэрыі. У 1847 годзе ўваходзіла ў склад маёнтку Брожа Бабруйскага павету Менскай губэрні.

У 1920 годзе адчыненая школа. У 1986 годзе ўваходзіла ў склад птушкафабрыкі «Бабруйская». Дзеяла лясьніцтва.

## Насельніцтва
* 2010 год — 60 жыхароў
* 2007 год — 46 жыхароў, 27 двароў
* 1999 год — 44 жыхары

## Эканоміка
За 1 км на паўднёвы ўсход ад вёскі знаходзіцца Глебава-руднянскае радовішча пяску (пэрспэктыўныя запасы 43,2 млн м³).

## Крыніцы

Катэгорыя:Вішнёўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Бабруйскага раёну
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XVIII стагодзьдзі
Казакова (Магілёўская вобласьць)

**Казако́ва** — вёска ў Бабруйскім раёне Магілёўскай вобласьці. Казакова ўваходзіць у склад Вішнёўскага сельсавету.

## Гісторыя
Заснаваная напачатку 1920-х. У 1924 годзе дарожная старожка, 1 двор, 4 жыхары.

## Насельніцтва
* 2010 год — 49 чалавек
* 2007 год — 22 двары, 38 чалавек
* 1999 год — 35 чалавек

## Ураджэнцы
* Вадзім Болбас — літаратар, сябра Саюзу беларускіх пісьменьнікаў.

## Крыніцы

Катэгорыя:Вішнёўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Бабруйскага раёну
Продзьвіна

**Про́дзьвіна** — вёска ў Бабруйскім раёне Магілёўскай вобласьці. Продзьвіна ўваходзіць у склад Вішнёўскага сельсавету.

## Гісторыя
Назва вёскі паходзіць ад рэчкі Prodzivin (Крыштап Радзівіл: «Карта ВКЛ 1603—1613 гадоў, Амстэрдам») (Продвин, Продвинка, Продзьвінка). Рэчка мае сучасную назву Брожка (Brozek, 1859 г.). Вёска мяняла назвы: Bokich (1859) (Бокихъ). Назва Bokich паходзіць ад  шляхецкага роду Bokij (Bokiej), якія атрымалі землі па арэнднаму праву  ад Тадэвуша  Жэлігоўскага, старасты Бабруйскага (1790г.), ды пасяліліся ў засьценку Ляскі. (Гэрбоўнік беларускай шляхты т.2, стар 92)   Утварала два шляхецкія засьценкі: Бокіх ды Продзьвін.

## Насельніцтва
* 2010 год — 24 жыхары
* 2007 год — 13 жыхароў, 9 двароў
* 1999 год — 19 жыхароў

## Ураджэнцы
* Людвіг Асецкі (1929—2005) — беларускі мастак, графік, заслужаны дзяяч мастацтваў Беларусі. Пахаваны на Продзьвінскіх могілках.
* І.І.Бокія — беларускі мастак

Катэгорыя:Вішнёўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Бабруйскага раёну
Красны Брод

**Кра́сны Брод** — чыгуначная станцыя на лініі Бабруйск — Рабкор у Вішнёўскім сельсавеце Бабруйскім раёне Магілёўскай вобласьці.

## Гісторыя
Вядомая з пачатку XX стагодзьдзя. У 1916 годзе разьезд на чыгунцы, 1 двор, 8 жыхароў. У Броскай воласьці Бабруйскага павету Менскай губэрні.

## Насельніцтва
* 2010 год — 4 жыхары
* 2007 год — 3 жыхары, 2 двары
* 1999 год — 3 жыхары

## Крыніцы

Катэгорыя:Вішнёўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Бабруйскага раёну
Падалесьсе (Пружанскі раён)

**Падале́сьсе** — вёска ў Пружанскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Падалесьсе ўваходзіць у склад Шчарчоўскага сельсавету. Знаходзіцца за 34 км на паўднёвы захад ад Пружанаў, 19 км ад чыгуначнай станцыі Тэўлі на лініі Баранавічы — Берасьце. Насельніцтва на 2005 год — 3 жыхары, 3 двары.

## Мінуўшчына
За расейскім часам — асада ў Старуноўскай воласьці Пружанскага павету Гарадзенскай губэрні. Паводле перапісу 1897 року 33 жыхары, 5 двароў. На пачатку XX стагодзьдзя сядзіба, 39 жыхароў.

За міжваеннай Польшчай — калёнія ў складзе гміны Гарадзечна Пружанскага павету Палескага ваяводзтва. У 1921 року 10 жыхароў, 5 двароў.

Зь верасьня 1939 року ў складзе БССР, з 15 студзеня 1940 вёска ў складзе Шарашоўскага, а з 17 сьнежня 1956 Пружанскага раёнаў Берасьцейскай вобласьці.

## Насельніцтва
* XX стагодзьдзе: 1959 год — 55 жыхароў (перапіс); 1970 год — 50 жыхароў; 1999 год — 5 жыхароў
* XXI стагодзьдзе: 2005 год — 3 жыхары, 3 двары

## Транспарт
Аўтамабільная дарога  Шчарбы — Аляксандраўка.

## Крыніцы

## Літаратура
* 

Катэгорыя:Населеныя пункты Пружанскага раёну
Катэгорыя:Шчарчоўскі сельсавет
Шчарчоўскі сельсавет

**Шчарчо́ўскі сельсаве́т** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пружанскага раёну Берасьцейскай вобласьці. Цэнтар савету — вёска Шчарчова. Насельніцтва — 830 чалавек (2013).

## Гісторыя
12 кастрычніка 1940 году створаны ў складзе Шарашоўскага раёну Берасьцейскай вобласьці. 17 сьнежня 1956 году раён скасаваны, сельсавет далучаны да Пружанскага раёну.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 году — 10

## Крыніцы

## Літаратура
* 
*  С. 576
*  С. 197
*  С. 546
*  С. 69


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1940 годзе
Чабахі

**Чабахі**:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* У Берасьцейскай вобласьці:
** Чабахі — вёска ў Камянецкім раёне  
** Чабахі — вёска ў Пружанскім раёне
Шчарчова

**Шчарчо́ва** — вёска ў Пружанскім раёне Берасьцейскай вобласьці, цэнтар Шчарчоўскага сельсавету. Знаходзіцца за 30 км на паўднёвы захад ад Пружанаў, 16 км ад чыгуначнай станцыі Тэўлі на лініі Баранавічы — Берасьце.

## Мінуўшчына
У 1563 року належала да Кобрынскай эканоміі ВКЛ, разам зь вёскай Кобцева складала Шчарчоўскае войтаўства.

За расейскім часам — у Гарадзечанскай воласьці Пружанскага павету Гарадзенскай губэрні. У 1886 — 513 жыхароў, 50 двароў, піцейны і вінакурны заводы. Паводле перапісу 1897 року 686 жыхароў, 102 двары, вятрак, хлебазапасны магазін. На пачатку XX стагодзьдзя 536 жыхароў.

За польскім часам — у гміне Гарадзечна Пружанскага павету Палескага ваяводзтва. У 1921 року 548 жыхароў, 139 двароў.

Зь верасьня 1939 року ў складзе БССР, з 15 студзеня 1940 у складзе Шарашоўскага раёну Берасьцейскай вобласьці, з 12 кастрычніка 1940 цэнтар сельсавету. З 17 сьнежня 1956 у складзе Пружанскага раёну Берасьцейскай вобласьці.

## Насельніцтва
* XX стагодзьдзе: 1970 год — 291 жыхар; 1999 год — 644 жыхары
* XXI стагодзьдзе: 2003 год — 486 жыхароў, 165 гаспадарак; 2005 год — 464 жыхары, 163 двары; 2010 год — 419 жыхароў

## Інфраструктура
Аддзяленьне сувязі, крама, фэльчарска-акушэрскі пункт, сярэдняя школа-сад, комплексны прыёмны пункт бытавога абслугоўваньня насельніцтва, рамонтна-мэханічныя майстэрні.

## Транспарт
Аўтамабільныя дарогі  Шчарчова — Шарашоў і  Шчарчова — Хіцёўшчына — Крыніца.

## Турыстычная інфармацыя
* Братэрская магіла (1941—1944)

## Крыніцы і заўвагі

## Літаратура
* 

## Вонкавыя спасылкі
* Прагноз надвор’я ў Шчарчове
* Беларуска-кітайскі вясковы дэтэктыў // Натальля Грыгор’ева, Deutsche Welle, 02.04.2010

Катэгорыя:Шчарчоўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пружанскага раёну
Аляксандраўка (Берасьцейская вобласьць)

**Алякса́ндраўка** — вёска ў Пружанскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Аляксандраўка ўваходзіць у склад Шчарчоўскага сельсавету. Знаходзіцца за 35 км на паўднёвы захад ад Пружанаў, 18 км ад чыгуначнай станцыі Тэўлі на лініі Баранавічы — Берасьце. Насельніцтва на 2012 год — 22 жыхары, 13 двароў.

## Этымалёгія назвы
Паводле пружанскай гісторыка і краязнаўцы Веры Церахавай, назва вёскі паходзіць ад імя Аляксандар, які меў на гэтым месцы ва ўладаньні двор.

## Мінуўшчына
За расейскім часам — у Старуноўскай воласьці (паводле іншых зьвестак — у Гарадзечанскай) Пружанскага павету Гарадзенскай губэрні, 452 дзесяціны разам з асадамі Кавалеўшчына і Падалесьсе. На пачатку XX стагодзьдзя 161 жыхар.

За міжваеннай Польшчай — у гміне Гарадзечна Пружанскага павету Палескага ваяводзтва. У 1921 року 103 жыхары, 25 двароў.

Зь верасьня 1939 року ў складзе БССР, з 15 студзеня 1940 у складзе Пружанскага раёну Берасьцейскай вобласьці. У 1942 року нацысты спалілі вёску; моладзь вывезеная на прымусовыя працы ў Нямеччыну, астатнія жыхары пераселеныя ў Паддубна.

Па вайне вёска адноўленая.

## Насельніцтва
* XX стагодзьдзе: пачатак стагодзьдзя — 161 жыхар; 1921 год — 103 жыхары, 25 двароў; 1959 год — 153 жыхары (перапіс); 1970 год — 123 жыхары; 1999 год — 40 жыхароў
* XXI стагодзьдзе: 2003 год — 33 жыхары, 17 двароў; 2005 год — 33 жыхароў, 18 двароў; 2010 год — 20 жыхароў; 2012 год — 22 жыхары, 13 двароў

## Транспарт
Аўтадарога  Шчарбы — Аляксандраўка.

## Крыніцы

## Літаратура
* 

Катэгорыя:Шчарчоўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пружанскага раёну
Блажкі (Берасьцейская вобласьць)

**Блажкі́** — вёска ў Пружанскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Блажкі ўваходзяць у склад Шчарчоўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 5 чалавек
* 1999 год — 9 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Шчарчоўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пружанскага раёну
Вішня (Берасьцейская вобласьць)

**Ві́шня** — вёска ў Пружанскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Вішня ўваходзіць у склад Шчарчоўскага сельсавету. Знаходзіцца за 32 км на паўднёвы захад ад Пружанаў, 42 км ад чыгуначнай станцыі Аранчыцы на лініі Баранавічы — Берасьце.

## Мінуўшчына
За расейскім часам — у Старуноўскай воласьці Пружанскага павету Гарадзенскай губэрні. Паводле перапісу 1897 року 41 жыхар, 5 двароў. На пачатку XX стагодзьдзя 58 жыхароў.

За польскім часам — у гміне Гарадзечна Пружанскага павету Палескага ваяводзтва. У 1921 року 150 жыхароў, 25 двароў.

Зь верасьня 1939 року ў складзе БССР, з 15 студзеня 1940 у складзе Шарашоўскага, з 17 сьнежня 1956 Пружанскага раёну Берасьцейскай вобласьці.

## Насельніцтва
* XX стагодзьдзе: 1970 год — 70 жыхароў (перапіс); 1999 год — 14 жыхароў
* XXI стагодзьдзе: 2003 год — 7 жыхароў, 6 гаспадарак; 2005 год — 7 жыхароў, 5 двароў; 2010 год — 9 жыхароў

## Транспарт
Аўтамабільная дарога  Шчарчова — Хіцёўшчына — Крыніца.

## Крыніцы

## Літаратура
* 

## Вонкавыя спасылкі
* Прагноз надвор’я ў Вішні

Катэгорыя:Шчарчоўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пружанскага раёну
Зосін Вялікі

**Зо́сін Вялі́кі** — вёска ў Пружанскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Зосін Вялікі ўваходзіць у склад Шчарчоўскага сельсавету. Знаходзіцца за 29 км на паўднёвы захад ад Пружанаў, 44 км ад чыгуначнай станцыі Аранчыцы на лініі Баранавічы — Берасьце.

## Мінуўшчына
За расейскім часам — у Гарадзечанскай воласьці Пружанскага павету Гарадзенскай губэрні, 501 дзесяціна. Паводле перапісу 1897 року 227 жыхароў, 32 двары. На пачатку XX стагодзьдзя 243 жыхары.

За польскім часам — у гміне Гарадзечна Пружанскага павету Палескага ваяводзтва. У 1921 року 134 жыхары, 41 двор.

Зь верасьня 1939 року ў складзе БССР, з 15 студзеня 1940 у Шарашоўскім, з 17 сьнежня 1956 у Пружанскім раёнах Берасьцейскай вобласьці.

## Насельніцтва
* XX стагодзьдзе: 1959 год — 191 жыхар (перапіс); 1970 год — 143 жыхары; 1999 год — 46 жыхароў
* XXI стагодзьдзе: 2003 год — 40 жыхароў, 18 гаспадарак; 2005 год — 33 жыхары, 15 двароў; 2010 год — 12 жыхароў

## Транспарт
Аўтамабільная дарога  Шчарбы — Аляксандраўка.

## Крыніцы

## Літаратура
* 

Катэгорыя:Шчарчоўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пружанскага раёну
Галасяціна

**Галася́ціна** — вёска ў Пружанскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Галасяціна ўваходзіць у склад Шчарчоўскага сельсавету. Знаходзіцца за 35 км на паўднёвы захад ад Пружанаў, 18 км ад чыгуначнай станцыі Тэўлі на лініі Баранавічы — Берасьце.

## Мінуўшчына
За расейскім часам — у Старуноўскай воласьці Пружанскага павету Гарадзенскай губэрні, 457 дзесяцін. Паводле перапісу 1897 року 241 жыхар, 35 двароў, кузьня. На пачатку XX стагодзьдзя 258 жыхароў.

За польскім часам — у гміне Гарадзечна Пружанскага павету Палескага ваяводзтва. У 1921 року 140 жыхароў, 19 двароў.

Зь верасьня 1939 року ў складзе БССР, з 15 студзеня 1940 у складзе Шарашоўскага, з 17 сьнежня 1956 Пружанскага раёну Берасьцейскай вобласьці. Паводле перапісу 1970 — 152 жыхары; у 2003 — 146 жыхароў, 54 гаспадаркі, цэнтар калгасу імя Кірава.

## Насельніцтва
* 1999 год — 163 жыхары
* 2005 год — 132 жыхары, 49 двароў
* 2010 год — 118 жыхароў

## Інфраструктура
Крама, аддзяленьне сувязі, аграсядзіба «Ў Белавескай пушчы».

Рамонтна-мэханічныя майстэрні.

## Транспарт
Аўтамабільная дарога  Шчарчова — Хіцёўшчына — Крыніца.

## Крыніцы

## Літаратура
* 

## Вонкавыя спасылкі
* Надвор’е ў Галасяціне

Катэгорыя:Шчарчоўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пружанскага раёну
Казакі (Берасьцейская вобласьць)

**Казакі́** — вёска ў Пружанскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Казакі ўваходзяць у склад Шчарчоўскага сельсавету. Знаходзяцца за 29 км на паўднёвы захад ад Пружанаў, 31 км ад чыгуначнай станцыі Жабінка на лініі Баранавічы — Берасьце. Насельніцтва на 2013 год — 5 жыхароў, 3 двары.

## Мінуўшчына
За расейскім часам — у Гарадзечанскай воласьці Пружанскага павету Гарадзенскай губэрні, 66 дзесяцін. Паводле перапісу 1897 року 67 жыхароў, 8 двароў. У пачатку XX стагодзьдзя 79 жыхароў.

За польскім часам — у гміне Гарадзечна Пружанскага павету Палескага ваяводзтва. У 1921 року 109 жыхароў, 18 двароў.

Зь верасьня 1939 року ў складзе БССР, з 15 студзеня 1940 у складзе Пружанскага раёну Берасьцейскай вобласьці.

## Насельніцтва
* XX стагодзьдзе: 1970 год — 64 жыхары (перапіс); 1999 год — 12 жыхароў
* XXI стагодзьдзе: 2003 год — 8 жыхароў, 5 гаспадарак; 2005 год — 8 жыхароў, 5 гаспадарак; 2010 год — 6 жыхароў; 2013 год — 5 жыхароў, 3 двары

## Крыніцы

## Літаратура
* 

Катэгорыя:Шчарчоўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пружанскага раёну
Вяжное

**Вяжно́е** (таксама — *Ве́жнае*) — хутар у Пружанскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Вяжное ўваходзіць у склад Шчарчоўскага сельсавету. Знаходзіцца за 32 км на паўночны захад ад Пружанаў, 40 км ад чыгуначнай станцыі Аранчыцы на лініі Баранавічы — Берасьце.

## Геаграфія
Знаходзіцца за 5 км на поўнач ад шашы , між вёскамі Блажкі, Гурыны і Дымнікі.

Паўз хутар працякае рэчка Кубанька.

## Мінуўшчына
За расейскім часам — пагост у Гарадзечанскай воласьці Пружанскага павету Гарадзенскай губэрні. Тут існавалі народная вучэльня, праваслаўная царква, вятрак, піцейны дом.

За польскім часам — у гміне Гарадзечна Пружанскага павету Палескага ваяводзтва.

Зь верасьня 1939 року ў складзе БССР. З 12 кастрычніка 1940 — у Шарашоўскім, з 17 сьнежня 1956 — у Пружанскім раёнах Берасьцейскай вобласьці.

## Насельніцтва

* XIX стагодзьдзе: 1897 год — 14 жыхароў, 2 двары (перапіс)
* XX стагодзьдзе: пачатак стагодзьдзя — 50 жыхароў; 1978 год — 4 дамы, 7 жыхароў
* XXI стагодзьдзе: 2003 год — 85 жыхароў, 40 двароў; 2009 год — 1 чалавек.

У другой палове 2000-х быў збудаваны праваслаўны жаночы скіт. З 2008 тут шторок ладзяцца моладзевыя сэмінары Берасьцейскае япархіі.

## Транспарт
Каля вёскі праходзіць аб’езная дарога вакол Белавескай пушчы.

## Турыстычная інфармацыя
* Царква Сьвятога Мікалая (1771) — гісторыка-культурная каштоўнасьць Рэспублікі Беларусь
* Крыніца з купельлю (адміністрацыйна належыць да Камянецкага раёну).

## Крыніцы

## Літаратура
* 

## Вонкавыя спасылкі
* 
*  

Катэгорыя:Шчарчоўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пружанскага раёну
Золачаўскі раён

**Золачаўскі раён** () — адміністрацыйная адзінка на ўсходзе Львоўскай вобласьці Ўкраіны. Адміністрацыйны цэнтар — места Золачаў. Насельніцтва на 2020 год — 162 040 чалавекі.

## Геаграфія
Раён размешчаны на паўночым усходзе Львоўскай вобласьці.

## Гісторыя
Золачаўскі раён утвораны 17 ліпеня 2020 году ў рамках заканчэньня рэформы дэцэнтралізацыі.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Золачаўскі раён 

Катэгорыя:Золачаўскі раён
Катэгорыя:Раёны, створаныя ў 2020 годзе
Катэгорыя:Раёны Львоўскай вобласьці
Казакі (Сеньненскі раён)

**Казакі́** — вёска ў Сеньненскім раёне Віцебскай вобласьці. Казакі ўваходзяць у склад Багушэўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 14 чалавек
* 1999 год — 10 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Багушэўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Сеньненскага раёну
Двукосьсе

**Двуко́сьсе** — парны пунктуацыйны знак, знак прыпынку, які выкарыстоўваецца для вылучэньня простай мовы, цытатаў, назваў літаратурных твораў, газэтаў, часопісаў, арганізацыяў, а таксама асобных словаў, калі яны ўключаюцца ў тэкст не з сваім звычайным сэнсам, выкарыстоўваюцца ў іранічным сэнсе, прапануюцца ўпершыню, альбо, наадварот, як састарэлыя і да т. п.

## Двукосьсе ў беларускай мове

Цяпер у беларускай мове, як у прыватным выкарыстаньні, так і ў сродках масавай інфармацыі, не існуе адзінага агульнапрынятага вырыянту двукосься, хаця традыцыйна ў беларускіх друкарнях выкарыстоўваліся 2 віды двукосьсяў: **«**вуглавое двукосьсе**»** (ялінкі) і звычайнае альбо **„**нямецкае двукосьсе**“**.

### Ужываньне двукосьсяў у старых выданьнях

## Віды двукосьсяў

### Клявіятура
Набор ASCII, як і большасьць раскладак клявіятуры, мае толькі прамыя адзіночныя (** ' **- 0x27) і падвойныя (**"** — 0x22) двукосьсі, якія і ўжываліся ў беларускіх тэкстах цягам доўгага часу. Але з пашырэньнем Unicode рэкамэндуецца ўжываць двукосьсі беларускай тыпаграфікі: **«**вуглавыя**»** (U+00AB і U+00BB) ды **„**звычайныя**“** (U+201E і U+201C).

## Віды двукосьсяў у мовах сьвету

## Заўвагі

## Крыніцы

Катэгорыя:Знакі прыпынку беларускай мовы
Катэгорыя:Друкарскія знакі
Катэгорыя:Выдзяляльныя (парныя) знакі прыпынку
Паспалітае рушэньне

**Паспалі́тае рушэ́ньне** — усеагульная мабілізацыя, агульная выправа ў Вялікім Княстве Літоўскім. Ахоплівала ўсіх гаспадароў зямлі. Памер вайсковай павіннасьці вызначала велічыня зямельнага надзелу. Ухвалу (пастанову) аб скліканьні рушэньня мог прыняць толькі Вальны сойм.

## Гісторыя

Вялікі князь Ягайла ў сваёй (лацінскай) грамаце ад 20 лютага 1387 году засьведчыў беспасярэднюю повязь тагачаснай назвы паспалітага рушэньня ў мове народу Літвы — ліцьвінаў — зь дзяржаўным гербам Пагоняй:

Паводле беларускага гісторыка і археоляга Міхася Ткачова, старажытная ваенная традыцыя народнай пагоні была найважнейшай функцыяй арганізацыі жыцьця і побыту ўсходнеславянскіх плямёнаў, калі кожны чалавек быў у адказе за жыцьцё супляменьніка. У выпадку раптоўнага нападу супраціўніка і захопу ў палон суродзічаў кожны мужчына, які меў права насіць зброю, мусіў пехатою або конна кідацца ў пагоню за ворагам, каб адбіць палон. Ва ўмовах ваеннай дэмакратыі традыцыя народнай пагоні выконвалася безумоўна і захоўвалася стагодзьдзямі і ў эпоху Русі, і ў часы Вялікага Княства Літоўскага. 

У XVI—XVII стагодзьдзях асноўную частку паспалітага рушэньня складала шляхта.


Horadnia, Pahonia. Горадня, Пагоня (XVII).jpg|Гарадзенскі павет, XVII ст.
Słonim, Pahonia. Слонім, Пагоня (1747).jpg|Слонімскі павет, 1747 г.
Troki, Pahonia. Трокі, Пагоня (XVI).jpg|Троцкі павет, XVI ст.


## Глядзіце таксама
* Харугва (вайсковая адзінка)

## Крыніцы

## Літаратура
* 

## Вонкавыя спасылкі
* У Пераходным кабінэце Беларусі заявілі аб стварэньні «Паспалітага Рушэньня». Што гэта такое і як будзе дзейнічаць, Радыё Свабода, 30 верасьня 2022 г.

Катэгорыя:Войска Вялікага Княства Літоўскага
Катэгорыя:Права Вялікага Княства Літоўскага
Катэгорыя:Рушэньні
Староства (Вялікае Княства Літоўскае)

**Староства** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная і гаспадарчая адзінка ў Вялікім Княстве Літоўскім у XVI—XVIII стагодзьдзях, якую вялікі князь (кароль) даваў на часовае карыстаньне фэўдалам за службу.

З 1562 року ўладальнікі старостваў уносілі ў дзяржаўны скарб на ўтрыманьне войска г.зв. кварту — 1/4 частку чыстага даходу.

Пэрыядычна праводзіліся люстрацыі (рэвізіі) старостваў.

## Клясыфікацыя
* *Гродавае староства* — дзяржаўнае ўладаньне вакол сядзібы гродавага старосты, якое знаходзілася ў ягоным кіраваньні і прызначалася на ягонае ўтрыманьне.
* *Нягродавае староства* — дзяржаўнае ўладаньне, якое здавалася ў арэнду і не было зьвязанае з выкананьнем абавязкаў гродавага старосты.

## Крыніцы

## Літаратура
* 

Катэгорыя:Права Вялікага Княства Літоўскага
Гродзкі суд

__БЯЗЬ_ЗЬМЕСТУ__

**Гродзкі суд** — павятовы суд для шляхты, мяшчанаў і сялянаў у Вялікім Княстве Літоўскім. Першапачаткова знаходзіўся ў замку (горадзе, гродзе), адкуль і пайшла назва. Рэглямэнт працы суду быў улучаны ў розныя разьдзелы Статуту Вялікага Княства Літоўскага 1588 року.

Дзейнічаў у двух складах — вышэйшым і ніжэйшым. У вышэйшы гродзкі суд уваходзіў ваявода або староста, або дзяржаўца і прадстаўнікі мясцовых фэадалаў, наяўнасьць якіх згодна са Статутам 1529 року была абавязковай. Вышэйшы гродзкі суд выконваў функцыі суду другой (г.зн. апэляцыйнай) інстанцыі ў адносінах да ніжэйшага складу гэтага суду. Ніжэйшы гродзкі суд склікаўся ў выпадку адсутнасьці вышэйшых службовых асобаў і зьдзяйсьняўся калегіяй, у якую ўваходзілі падваявода або падстароста, а таксама замкавы судзьдзя і пісар, якія прызначаліся ваяводам або старостам зь ліку асобаў са шляхты мясцовага паходжаньня, знаёмых з правам. Улучэньне ў склад ніжэйшага гродзкага суду прафэсійнага юрыста-судзьдзі сьведчыць пра значнае разьвіцьцё судовай сыстэмы і пачатковым этапе аддзяленьня суду ад адміністрацыі. Упершыню пра прафэсійных судзьдзяў было запісана ў грамаце Ягайлы ад 20 лютага 1387 року.

Галоўным судзьдзём звычайна быў ваявода, староста або дзяржаўца. Калі галоўны судзьдзя адсутнічаў, яго замяняў падстароста. Судзьдзі абавязаныя былі ведаць старабеларускую мову.

Першапачаткова ў замкавым судзе разглядаліся амаль усе мясцовыя справы, але пазьней, са зьяўленьнем іншых судоў (земскага і інш.), у кампэтэнцыі гродзкага засталіся толькі «гарачыя справы» — аб нападах на дамы шляхты, забойствах, цяжкіх і менш цяжкіх цялесных пашкоджаньнях, падпалах, разбоях, згвалтаваньнях, атручваньнях, а таксама грамадзянскія справы аб вяртаньні зьбеглых прыгонных сялянаў і чэлядзі нявольнай. Асноўнай задачай гродзкага суду было ажыцьцяўленьне правасудзьдзя адносна асобаў, злоўленых «зь ліцом» (г.зн. на месцы ўчынку), а таксама затрыманых на працягу 24 гадзінаў пасьля зьдзяйсьненьня злачынства. Гродзкі суд таксама сьведчыў грамадзянска-праўныя дамовы, забясьпечваў судовыя доказы і г. д.

Калі злачынец-шляхціц пасьпяваў на працягу 24 гадзінаў схавацца ў сваім домаўладаньні, яго належала выклікаць адмысловай позвай у суд на чарговае судовае пасяджэньне, але не пазьней чым праз 4 тыдні. Калі тэрмін быў прапушчаны, зацікаўлены бок мог зьвярнуцца ў земскі суд.

Зь цягам часу ўсе судовыя справы пачалі рэгістравацца ў адмысловых судовых кнігах, якія закон абавязваў дбайна захоўваць. Пры кожным гродзкім судзе паводле Статуту 1588 року патрабавалася наяўнасьць належнага, добра ўмацаванага судовага двару, а таксама вязьніцы і ката.

## Глядзіце таксама
* Трыбунал Вялікага Княства Літоўскага
* Гаспадарскі суд
* Земскі суд
* Падкаморскі суд
* Копны суд

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 
* 

## Вонкавыя спасылкі
* З гісторыі эканамічнага правасуддзя Беларусі на Вышэйшы гаспадарчы суд Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Суды Вялікага Княства Літоўскага
860-я

**860-я**

Стагодзьдзі: VIII стагодзьдзе - IX стагодзьдзе - X стагодзьдзе

Дзесяцігодзьдзі: 
810-я
820-я
830-я
840-я
850-я
**860-я**
870-я
880-я
890-я
900-я
910-я


Гады: 
860, 861, 862, 863, 864, 865, 866, 867, 868, 869

----

## Асноўныя падзеі
* князям Рурыкам быў заснаваны Ноўгарад

## Вонкавыя спасылкі
Маршал Ван Олстайн

**Маршал Ван Олстайн** (), нарадзіўся ў Калюмбусе, штат Агаё — прафэсар Бостанскага Ўнівэрсытэту () й дасьледнік у Масачусэцкім Інстытуце Тэхналёгій (). Спэцыялізуецца на эканоміцы інфармацыі.

Ван Олстайн вырас у Паўночнай Караліне (ЗША), ступень бакаляўра атрымаў у Ельскім Унівэрсытэце (), магістра й PhD у галіне інфармацыйных сыстэмаў — у Масачусэцкім Інстытуце Тэхналёгій.

Зрабіў істотны ўнёсак у вывучэньне рынкаў інфармацыі. Разам з сваімі студэнтамі Тэдам Лоўдэрам ды Рыкам Ўошам першым давёў, што ўжываньне прынцыпу інфармацыйнае асымэтрыі да апрацоўкі спаму тэарэтычна можа быць болей карысным для спажыўца, чым дасканалы фільтар (гл. таксама «эканоміку ўвагі»). Разам з прафэсарам Джэфры Паркерам правёў грунтоўныя дасьледаваньні фэномэну «двухбаковых сетак», праяве аднаго зь сеткавых эфэктаў, дзе патлумачыў, якім чынам кампаніі могуць аддаваць інфармацыю задарма (прадаваць па нулявым кошце) і пры гэтым заставацца ў выйгрышы. Субсыдаванае цэнаўтварэньне ды эфэкт дзьвюхбаковых сетак могуць спрычыніцца да алігапалізацыі рынку, або падзелу яго між малой колькасьцю гульцоў. Зараз гэты эфэкт бярэцца да ўвагі фірмамі — пры распрацоўцы карпаратыўных стратэгіяў, ды антыманапольнымі ўправамі — пры прапрацоўцы адпаведнага заканадаўства.

Сумесна з Эрыка Брынёлфсанам у эсэ «Сеціўныя суполкі: глябальнае паселішча ці віртуальныя Балканы?» апісаў працэс уплыву сыцыяльных мэдыяў на падзел людзей у інтэрнэце паводле розных прыкметаў.

Ляўрэат некалькіх узнагародаў за навуковыя працы, у тым ліку ўзнагароды Нацыянальнае Навуковае Фундацыі ЗША. Публікуецца ў такіх часопісах, як Science, Management Science ды Harvard Business Review.

## Вонкавыя спасылкі

## Вонкавыя спасылкі
*  Хатняя старонка Ван Олстайна
*  Артыкулы

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Агаё
Катэгорыя:Навукоўцы ЗША
Сакольскі павет

**Сако́льскі паве́т** () — земскі павет ў Падляскім ваяводзтве Польшчы, створаны ў 1999 годзе пад час адміністрацыйнай рэформы.

Сядзіба — горад Саколка.

Сакольскі павет займае абшар 2 054,42 км², на 30 чэрвеня 2005 у ім пражывала 73 027 чалавек.

## Вядомыя асобы
* Язэп Варонка (1891—1952) — беларускі палітычны дзяяч. Старшыня ўраду й міністар унутраных і замежных справаў БНР.
*Янка Геніюш (1902, мяст.  Крынкі — 1979) — беларускі грамадзкі дзяяч, ахвяра палітычных рэпрэсій, муж паэткі Ларысы Геніюш.
*Мікола Чарнецкі (1899, в. Малыя Азяраны — 1944) — беларускі публіцыст, пэдагог, палітычны дзеяч
Казакі (Шчучынскі раён)

**Казакі́** — вёска ў Шчучынскім раёне Гарадзенскай вобласьці. Казакі ўваходзяць у склад Навадворскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 12 чалавек
* 1999 год — 22 чалавекі

## Крыніцы

Катэгорыя:Навадворскі сельсавет (Шчучынскі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Шчучынскага раёну
Дуброва Гарадзенская

**Дубро́ва Гарадзе́нская** (з 1961 году — *Дуброва Беластоцкая*; ) — места ў Польшчы, на рацэ Крапіўне. Цэнтар меска-сельскай гміны Сакольскага павету Падляскага ваяводзтва. Насельніцтва на 2017 год — 5632 чалавекі.

Дуброва — даўняе магдэбурскае места гістарычнай Гарадзеншчыны (частка Троччыны), на беларускай этнічнай тэрыторыі.

## Гісторыя

### Вялікае Княства Літоўскае
У XVII ст. Дуброва атрымала статус места, які пазьней страціла (адноўлены ў 1775 годзе).

### Пад уладай Прусіі і Расейскай імпэрыі
У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай (1795 год) Дуброва апынулася ў складзе Прусіі, у Беластоцкім дэпартамэнце. У 1807 годзе згодна з Тыльзіцкай мірнай дамовай паміж Расеяй і Францыяй, места апынулася ў Беластоцкай вобласьці Расейскай імпэрыі. 30 траўня 1868 году зьявіўся праект мескага гербу: *у блакітным полі срэбная котвіга, перасечаная залатым хвалістым пасам*.

За часамі Першай сусьветнай вайны ў 1915 годзе Дуброву Гарадзенскую занялі войскі Нямецкай імпэрыі.

### Найноўшы час
25 сакавіка 1918 году згодна з Трэцяй Устаўной граматай Дуброва абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 году ў адпаведнасьці з пастановай І зьезду КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР. Згодна з Рыскай мірнай дамовай 1921 году Дуброва апынулася ў складзе міжваеннай Польскай Рэспублікі, у Беластоцкім ваяводзтве. 

З пачаткам Другой сусьветнай вайны 15 верасьня 1939 году Дуброву акупавалі войскі Трэцяга Райху, але праз тыдзень места перадалі СССР згодна з пактам Молатава-Рыбэнтропа. У лістападзе 1939 году Дуброва ўвайшла ў склад БССР, дзе ў 1940 годзе стала цэнтрам раёну Беластоцкай вобласьці. З 27 чэрвеня 1941 да 20 верасьня 1944 году места зноў знаходзілася пад нямецкай акупацыяй. 16 жніўня 1945 году ўлады СССР перадалі Дуброву Польскай Народнай Рэспубліцы.

10 сакавіка 1961 годзе польскія ўлады перайменавалі Дуброву Гарадзенскую ў Дуброву Беластоцкую.

## Насельніцтва
### Дэмаграфія
* **XIX стагодзьдзе**: 1880 год — 1438 чал. (685 муж. і 753 жан.), зь іх 264 каталікі, 13 праваслаўных, 1132 юдэі і 29 мусульманаў
* **XXI стагодзьдзе**: 2017 год — 5632 чал.

## Турыстычная інфармацыя
### Славутасьці
* Дуб — помнік прыроды
* Капліца могілкавая Сьвятога Міхала (1826)
* Касьцёл Сьвятога Станіслава (1897—1902)
* Млын ветраны (1924)

### Страчаная спадчына
* Царква (XVIII ст.)

## Галерэя

Dab bial oak.jpg|Дуб
Podlaskie - Dąbrowa Białostocka - Dąbrowa Białostocka - Kopernika - Cmentarz - Kaplica św. Michała 20110918 01.JPG|Капліца
Dąbrowa Białostocka - Church 01.jpg|Касьцёл
Podlaskie - Dąbrowa Białostocka - Dąbrowa Białostocka - Armii Krajowej - Watrak 20110918 02.JPG|Млын


## Асобы
* Люцыян Хвецька (1889—1944) — беларускі каталіцкі сьвятар

## Месты-сябры

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 

## Вонкавыя спасылкі
* 


Катэгорыя:Гарады Падляскага ваяводзтва
Катэгорыя:Населеныя пункты БССР, якія страцілі статус райцэнтру
Юры Храптовіч

**Ю́ры Храпто́віч** (1586, в. Вішнева Ашмянскага павету — 1650) — дзяржаўны дзяяч Вялікага Княства Літоўскага. Кашталян смаленскі (1639—1643) і жамойцкі (1643—1645), ваявода парнаўскі (1645—1646) і наваградзкі (з 1646).

Валодаў маёнткамі Ліпск у Гарадзенскім павеце, Вішневам, Валанавам, Гайцюнішкамі, Даўбуцішкамі, Гедэйшышкамі ў Ашмянскім павеце, Глыбокім, Мацкішкамі і Гарнастаішкамі ў Лідзкім павеце, меў камяніцы ў Вільні і Горадні.

## Біяграфія
Прадстаўнік шляхецкага роду Храптовічаў гербу «Адравонж», сын Адама і Ганны з Камаеўскіх.

Браў удзел у вайне са Швэцыяй (1600—1611). У 1609 годзе ўдзельнічаў у здабыцьці Парнавы. На чале ўласнай коннай харугвы браў удзел у вайне Рэчы Паспалітай з Маскоўскай дзяржавай (1609—1618).

Па вяртаньні з войнаў займаўся гаспадаркай. Набываў прылеглыя да Вішнева маёнткі. У 1617 купіў фальварак Бярэзіна, у 1624 — вёску Ганчары. Збудаваў касьцёл у Вішневе, фундаваў касьцёл і кляштар дамініканаў у Лукішках каля Вільні.

У шлюбе з Сузаннай Нохарт (1611) меў сыноў Багдана, Адама, Юрыя, Яна і тры дачкі.

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* Grzegorz Ryżewski. Ród Chreptowiczów herbu Odrowąż. — Kraków: Avalon, 2006. ISBN 978-83-60448-22-9.

Юры
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1586 годзе
Катэгорыя:Асобы Вялікага Княства Літоўскага
Катэгорыя:Кашталяны смаленскія
Катэгорыя:Жмудзкія кашталяны
Катэгорыя:Памерлі ў 1650 годзе
Нямойтаўскі сельсавет

**Нямо́йтаўскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Сеньненскага раёну Віцебскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Нямойта.

## Гісторыя
20 жніўня 1924 году створаны ў складзе Сеньненскага раёну Віцебскай акругі (да 26 ліпеня 1930 году, з 20 лютага 1938 году — Віцебскай вобласьці).

8 красавіка 2004 году да сельсавету далучаны 22 вёскі скасаванага Расьненскага сельсавету.

30 чэрвеня 2016 году ліквідаваная вёска Кузьміно.

6 красавіка 2017 году пасёлкі Дружба і Труд перададзеныя з раённага падпарадкаваньня ў склад Нямойтаўскага сельсавету.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 году — 20

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 290
*  С. 86


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Сеньненскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе