Касьцёл Сьвятога Антонія Падуанскага і кляштар францішканаў (Наваградак)

**Касьцёл Сьвято́га Анто́нія Падуа́нскага і кля́штар францішка́наў** — помнік архітэктуры XVIII стагодзьдзя ў Наваградку. Знаходзіцца на гістарычнай Францішканскай вуліцы. У другой палове XIX ст. улады Расейскай імпэрыі гвалтоўна перарабілі касьцёл пад царкву Маскоўскага патрыярхату. Твор архітэктуры барока, мастацкае аблічча якога пацярпела ў выніку надбудовы купалоў-цыбулінаў. Аб’ект Дзяржаўнага сьпісу гістарычна-культурных каштоўнасьцяў Беларусі.

Комплекс складаецца з касьцёла і кляштарнага корпуса. У наш час у будынку касьцёла дзее **катэдральны сабор Сьвятога Мікалая** Беларускага экзархату Маскоўскага патрыярхату, кляштарны корпус выкарыстоўваецца пад жытло.

## Гісторыя
### Вялікае Княства Літоўскае

Кляштар ордэна францішканаў існаваў у Наваградку ўжо ў 1323 годзе, што вынікае зь ліста вялікага князя Гедзіміна да Папы Рымскага. Будаваньне драўлянага касьцёла датуецца 1434 годам. 

Мураваныя касьцёл і кляштар збудавалі ў 1780 годзе (паводле некаторых зьвестак, у 1714 годзе). Фундатарам будаваньня быў падстолі наваградзкі Тамаш Вайніловіч.

### Пад уладай Расейскай імпэрыі
Па трэцім падзеле Рэчы Паспалітай (1795 год), калі Наваградак апынуўся ў складзе Расейскай імпэрыі, касьцёл і кляштар працягвалі дзеяць. Па здушэньні вызвольнага паўстаньня (1830—1831) расейскія ўлады ліквідавалі кляштар, а ў 1846 годзе гвалтоўна перарабілі касьцёл пад царкву Ўрадавага сыноду Расейскай імпэрыі (Маскоўскай царквы). У 1852 годзе касьцёл перабудавалі ў маскоўскім стылі.

### Найноўшы час
За савецкім часам царква працягвала дзеяць у будынку касьцёла.

## Архітэктура
Помнік архітэктуры барока. Касьцёл — 3-нэфавая базыліка з 5-граннай алтарнай апсыдай. Галоўны фасад падзяляецца разьвітым антаблемэнтам на тры ярусы, сьцены цэнтральнага нэфа — пілястрамі. Бакавыя фасады праразаюцца высокімі аконнымі праёмамі, разьмешчанымі на двух узроўнях. Трэці ярус — невысокая вежа-званіца з купалком на 8-гранным барабане. Вокны галоўнага фасаду (з паўцыркульным і аркавым завяршэньнем) аздабляюцца вітражамі. 

Бакавыя нэфы перакрываюцца крыжовымі скляпеньнямі, цэнтральны — цыліндрычнымі з распалубкамі. У тоўшчы сьцяны галоўнага фасаду двое вітых усходаў, якія вядуць на званіцу. 

Кляштарны корпус — 2-павярховы Г-падобны ў пляне будынак. Галоўны фасад (з уваходам у цэнтры) рытмічна падзяляецца прастакутнымі вокнамі. На паўднёвым тарцовым фасадзе вонкавыя мураваныя сходы, агароджаныя падпорнай сьцяной і ўмацаваныя масіўным контрфорсам. Плян калідорны. Перакрываецца ў асноўным крыжовымі скляпеньнямі.

## Галерэя
### Гістарычная графіка

Navahradak, Rynak-Franciškanskaja. Наваградак, Рынак-Францішканская (L. R., 1916).jpg|1916 г.
Navahradak, Rynak-Franciškanskaja. Наваградак, Рынак-Францішканская (L. R., 1916) (2).jpg|1916 г.
Navahradak, Rynak-Franciškanskaja. Наваградак, Рынак-Францішканская (L. R., 1916) (3).jpg|1916 г.
Navahradak, Rynak-Franciškanskaja. Наваградак, Рынак-Францішканская (L. R., 1916) (4).jpg|1916 г.


### Гістарычныя здымкі

Navahradak, Rynak-Franciškanskaja. Наваградак, Рынак-Францішканская (1900).jpg|1900 г.
Navahradak, Antavilskaja. Наваградак, Антавільская (1910).jpg|1910 г.
Navahradak, Franciškanskaja. Наваградак, Францішканская (1914).jpg|1914 г.
Navahradak, Antavilskaja. Наваградак, Антавільская (1915-18).jpg|1915—1918 гг.


Navahradak, Franciškanski. Наваградак, Францішканскі (1915-18).jpg|1915—1918 гг.
Navahradak, Rynak-Franciškanskaja. Наваградак, Рынак-Францішканская (1916).jpg|1916 г.
Navahradak, Rynak-Franciškanskaja. Наваградак, Рынак-Францішканская (1918).jpg|1918 г.
Navahradak, Franciškanski. Наваградак, Францішканскі (J. Bułhak, 1920).jpg|Я. Булгак, 1920 г.


Navahradak, Rynak-Franciškanskaja. Наваградак, Рынак-Францішканская (1930-39) (2).jpg|1930-я гг.
Navahradak, Franciškanski. Наваградак, Францішканскі (J. Bułhak, 1930-39).jpg|Я. Булгак, 1930-я гг.
Navahradak, Franciškanski. Наваградак, Францішканскі (1901-39).jpg|да 1939 г.
Navahradak, Rynak-Franciškanskaja. Наваградак, Рынак-Францішканская (1941-44).jpg|1941—1944 гг.


### Сучасныя здымкі

Г. Наваградак - Мікалаеўская царква DSC07920.JPG|Агульны выгляд
Навагрудак. Царква Св. Мікалая.jpg|Галоўны фасад касьцёла
Навагрудак. Царква з боку плошчы.jpg|З боку гістарычнага Рынку
Навагрудак. Помнік Елісею Лаўрышаўскаму.jpg|Кляштарны корпус


## Заўвагі

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 

## Вонкавыя спасылкі

* 

Катэгорыя:Касьцёлы Наваградку
Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Наваградку
Катэгорыя:Катэдральныя саборы Беларусі
Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Наваградзкай і Слонімскай япархіі
Катэгорыя:Храмы пад тытулам сьвятога Мікалая
Катэгорыя:Барочныя збудаваньні Беларусі
Катэгорыя:Псэўдарускія збудаваньні Беларусі
Наваградак
Катэгорыя:Колішнія касьцёлы Беларусі