Познань

**По́знань** ці **Пазна́нь** (, пры нагодзе ўжываецца назва **Стольнае места Познань**) — адзін з найстарэйшых і найбуйнейшых польскіх гарадоў, разьмешчаны над ракой Вартай; сталіца Велікапольшчы і Велікапольскага ваяводзтва. Пятае па колькасьці насельніцтва места ў Польшчы. Урадавы орган — Рада места Познані.

## Апісаньне гораду
Познань — гэта дынамічны гаспадарчы, акадэмічны, навуковы і культурніцкі асяродак. Дзякуючы выбітным эканамічным вынікам, імпэтнай гаспадарцы, і пастаянным Міжнародным Кірмашам у Познані горад гэты часта называюць гаспадарчай сталіцай Польшчы па інвэстыцыйнай прывабнасьці толькі нязначна саступаючы нашмат большай Варшаве. Познань ёсьць таксама вялікім цэнтрам прамысловасьці.

У Познані дзейнічае дзевяць дзяржаўных, вышэйшых школаў і колькінаццаць прыватных, адукуючых некалькі дзясяткаў тысяч студэнтаў. Яны працягваюць традыцыю такіх установаў як Акадэмія Любранскага, Езуіцкі Калегіюм ці Познанскі ўнівэрсытэт. У горадзе таксама дзейнічаюць шматлікія дасьледніцкія ўстановы. Усё гэта робіць Познань адным з галоўных польскіх акадэмічных асяродкаў.

Горад называюць таксама «музыкальнай сталіцай Польшчы» дзякуючы славутым хлапчуковым і мужчынскім хорам, арганізаваным кожныя 5 гадоў скрыпічным і лютнавым конкурсам імя Генрыка Веняўскага, а таксама дзякуючы дзейнасьці камэральнага аркестра пад дырэкцыяй Агнешкі Дучмаль, опэры і Польскага Тэатра Танцу.

Познань гэта важны камунікацыйны вузел, роўна дарожны як і чыгуначны. Праз места прабягаюць краёвая шаша: аўтастрада A2, (E30) Бэрлін — Познань — Варшава — Менск — Масква
* DK 5 (E261) Сьвеце — Быдгашч — Познань — Уроцлаў
* DK 11 Калабжэг — Кашалін — Познань — Остраў — Кэмпна — Люблінец — Бытам

* DK 92 (альтэрнатыўная да A2) Балевіцка — Пневы — Познань — Вжэсьня — Слупца — Конін.
У горадзе месьціцца таксама міжнароднае лётнішча Лавіца. У самім Познані кладзецца вялікі націск на разьвіцьцё публічнай камунікацыі.

Познань — гэта горад на правах павету. Падзелены на 5 дзяльніц, якія ня маюць адміністрацыйнай самастойнасьці, але якія маюць частку гмінных устаноў (Старэ Мяста, Новэ Мяста, Ежыцэ, Грунвальд, Вільда). У кожную дзяльніцу ўваходзіць некалькі дзясяткаў самаўрадавых раёнаў, аднак яны не пакрываюць усёй плошчы места, а іхныя самаўрады спаўняюць адно дапаможную функцыю. Места таксама цесна зьвязана з атачаючымі яго гмінамі, якія разам утвараюць Познанскую аглямэрацыю. Цяперачы заўважаецца пераезд жыхароў з самога Познаня ў акалічныя мясцовасьці. Па за моцнымі эканамічнымі і камунікацыйнымі сувязямі аглямэрацыю сутварае таксама супольная інфраструктура н. п. вадацягнік.

## Гаспадарка
Каля горада прабягае аўтастрада A2, міжнародны шлях Бэрлін — Варшава — Менск — Масква.

Разьвітая электрамашынная прамысловасьць (мэталёвы, машынны, транспартных сродкаў, электронны і электратэхнічны), спажыўны, хімічны, адзежавы. Другі пасьля Варшавы асяродак банкаў і найбуйнейшы ў краіне кірмашны цэнтар.

## Геаграфічныя каардынаты
* Даўжыня ў кілямэтрах:
** найшырэйшая (NW — SE) — 26 км
** найменшая (NE — SE) — 10,6 км

## Вышэйшыя ўстановы
Дзяржаўныя вышэйшыя ўстановы:
* Унівэрсытэт імя Адама Міцкевіча
* Мэдычная Акадэмія імя Кароля Марцінкоўскага ў Познані
* Сельскагаспадарчая Акадэмія ў Познані
* Эканамічная Акадэмія ў Познані
* Акадэмія фізычнага выхаваньня ў Познані
* Акадэмія Мастацтваў у Познані
* Музычная Акадэмія ў Познані
* Познанская Палітэхніка
* Заходні Інстытут імя Зыгмунта Вайцяхоўскага

## Культура
З 2003 году дзейнічае Беларускі культурна-асьветніцкі цэнтар у Познані. Арганізацыя гэтая аб’ядноўвае выхадцаў зь Беларусі і прыхільнікаў беларушчыны. БКАЦ рэгулярна ладзіць культурніцкія мерапрыемствы на якіх прэзэнтуе беларускую спадчыну і сучасныя здабыткі беларускае культуры.

## Гарады-сябры
* Нотынгэмшыр, Ангельшчына
* Пазуэла-дэ-Аляркон, Гішпанія
* Таледа, ЗША
* Чыкага, ЗША
* Шэньчжэнь, Кітай
* Асэн, Нідэрлянды
* Гановэр, Нямеччына
* Нэблус, Палестына
* Харкаў, Украіна
* Ювэскюлэ, Фінляндыя
* Рэн, Францыя
* Брно, Чэхія

## Турызм

### Славутасьці
* Стары горад
* Пляц Стары Рынак
* Ратуша (на Старым Рынку)
* Камяніцы (на Старым Рынку)
* Каралеўскі замак
* Кайзэраўскі замак
* Катэдральны Сабор

## Асобы
**Жыхары**
* Уладыслаў Негалеўскі (1819—1885) — польскі праўнік, лібэральны палітык, удзельнік паўстаньня 1863—1864 гадоў

## Заўвагі

## Вонкавыя спасылкі
* Poznan
* Гарадзкі Інфарматар
* Сэрвіс Пазнаняк
* Віртуальная Познань
* Наша Места — інфармацыі, навіны
* Інтэрактыўны Познань
* Познань 4U
* Гарадзкая камунікацыйная кампанія ў Познані
* Познанскія асяродкі спорту і адпачынку
* Найбольшы маратонны бег у Польшчы
* Дыяграма познанскіх хмарачосаў