Леў Клейнбарт

**Леў Навумавіч Клейнбарт** (часам *Лейб Навумавіч (Нахманавіч, Максімавіч*); , Капыль, Менская вобласьць, Расейская імпэрыя — 20 лістапада 1950, Ленінград, СССР) — расейскі і беларускі публіцыст, крытык, журналіст, літаратар. Дасьледчык асноўных тэндэнцый і кірункаў беларускага літаратурнага руху. Першы біёграф Янкі Купалы і адзін зь першых дасьледчыкаў яго творчасьці. Рэдактар часопіса «Темы жизни».

## Жыцьцёвы і творчы шлях
Нарадзіўся ў сям’і ўрача. Навучаўся ў Пецярбурскім унівэрсытэце спачатку на фізыка-матэматычным факультэце, потым — на юрыдычным факультэце. У 1901 годзе выключаны з унівэрсытэту за ўдзел у студэнцкім і рэвалюцыйным руху. Неаднаразова арыштоўваўся (першы раз у 1899 годзе) і сядзеў у турме.

З 1902 году выступаў у друку з артыкуламі аб народнай асьвеце. Друкаваўся ў часопісах «Вестник Европы», «Вестник знания», «Современный мир», «Новая жизнь», «Современник» і інш. Дасьледаваў падпольныя выданьні капыльскай арганізацыі «Самаразьвіцьцё і самаадукацыя», разглядаў раньнюю творчасьць А. Гурло, Ц. Гартнага, пісаў пра творчасьць Ф. Чарнышэвіча, Ф. Шантыра і інш. У кнізе «Маладая Беларусь. Нарыс сучаснае беларускае літаратуры 1905—1928 гг.» вызначыў заканамернасьці і спэцыфіку разьвіцьця беларускае літаратуры, ахарактарызаваў асноўныя тэндэнцыі і кірункі беларускага літаратурнага руху 1920-х гадоў, дасьледваў творчасьць А. Александровіча, А. Бабарэкі, А. Дудара, Ул. Дубоўкі, К. Чорнага і інш. Пакінуў успаміны аб рэвалюцыйных падзеях у родным Капылі.

Клейнбарт з увагай ставіўся да творчай моладзі. Яму ў свой час накіраваў рукапіс сваей першай кнігі паэзіі «Радуніца» С. Ясенін. У 1920-я гады кіраваў літаратурнымі студыямі ленінградзкага Пралеткульта, займаўся дасьледчыцкай дзейнасьцю. Вывучаў гісторыю пралетарскай культуры, народную публіцыстыку, гісторыю беларускае літаратуры.

## Клейнбарт і Янка Купала
З Купалам пазнаёміўся ў Пецярбургу вясною 1910 году праз Ц. Гартнага. Сустракаўся і перапісваўся з Купалам на працягу многіх гадоў.

Аўтар рукапісных успамінаў пра Купалу «Сустрэчы». Зрабіў неацэнны ўнёсак у навуковае вывучэньне біяграфіі Купалы, распачаты перапіскай з паэтам. Ліст Янкі Купалы да Клейнбарта 1910 году стаў першай вядомай аўтабіяграфіяй паэта. Аўтар першага манаграфічнага разьдзела пра Купалу ў кнізе «Маладая Беларусь. Нарыс сучаснае беларускае літаратуры 1905—1928 гг.», прадмовы да «Зборніка вершаў» Купалы на расейскай мове (1930). Аўтар першай манаграфіі пра Янку Купалу «Янка Купала. Вопыт характарыстыкі літаратурнай і біяграфічнай» (1929—1934).

Адным зь першых пры дасьледаваньні творчасьці Купалы выкарыстоўваў прынцыпы навуковага сацыялягізму і крытэры мастацкасьці як мэтаду ўласна эстэтычнага. Бачыў у асобе Купалы цэнтральную фігуру беларускага нацыянальна-вызваленчага руху. Вызначаў творчы мэтад Купалы як рамантычны рэалізм, які зусім не ўпускаў з поля зроку рэчаіснасьці, быў рамантызмам пазытыўнае школы, сацыяльным і нацыянальным рамантызмам. Лічыў Купалу глыбока народным і арганічна нацыянальным паэтам. У асобе Клейнбарта Купала меў аднаго са сваіх самых значных біёграфаў і дасьледчыкаў—інтэрпрэтатараў.

## Творы
* «В тюрьме и ссылке» (1906)
* «О партиях и партийности» (1906)
* «Русский империализм в Азии» (1906)
* «Безработица и движение безработных» (1907)
* «Очерки рабочей интеллигенции» (т. 1—2, 1923—1924)
* «Очерки народной литературы» (1924)
* «Русский читатель-рабочий» (1924)
* «Молодая Белоруссия» (1928)

## Крыніцы

## Літаратура
* 

## Вонкавыя спасылкі
* Леў Клейнбарт / Капыльская бібліятэка
* Лев Клейнборт / Институт русской литературы Российской академии наук
* Лев Клейнборт / Российская еврейская энциклопедия

Катэгорыя:Расейскія літаратары
Катэгорыя:Расейскія эсэісты
Катэгорыя:Расейскія літаратурныя крытыкі
Катэгорыя:Купалазнаўцы