Т-72

**Т-72 «Урал»** — асноўны баявы танк вытворчасьці СССР. Самы масавы асноўны баявы танк другога пакаленьня. Прыняты на ўзбраеньне ва Ўзброеных сілах СССР з 1973 году. Т-72 распрацаваны і вырабляўся Уралвагонзаводам у Ніжнім Тагіле. Галоўны канструктар машыны — В. Н. Венедыктаў. «Урал» знаходзіцца на ўзбраеньні краінаў СНД, экспартаваўся ў краіны Варшаўскай дамовы, Фінляндыю, Індыю, Іран, Ірак, Сырыю. Мадыфікацыі Т-72 выпускаліся па ліцэнзіі ў Югаславіі (M84), Польшчы (PT-91), Чэхаславаччыны і Індыі якія, у сваю чаргу, таксама іх экспартавалі.

## Гісторыя стварэньня й вытворчасьці

Распрацоўка Т-72 пачалася ў 1967 годзе. Падчас далейшае працы, у 1968—1969 гадах, былі праведзены параўнальныя выпрабаваньні танкаў Т-64А з рухавіком У-45 і эжэкцыённаю сыстэмаю астуджэньня (распрацоўка канструктарскага бюро ў Харкаве) і ўзораў з рухавіком У-45, аўтаматам зараджаньня гарматы на 22 стрэлы й вэнтылятарнаю сыстэмаю астуджэньня (распрацоўка канструктарскага бюро ў Ніжнім Тагіле). Апошнія паказалі больш высокія вынікі. У лістападзе 1969 году на гэтыя машыны сталі ўсталёўваць рухавікі У-46 магутнасьцю 573 квт (780 л.с.) і хадавую частку новае канструкцыі. Вырабленаму з паказанымі зменамі ўзору быў прысвоены індэкс «аб’ект 172М». 7 жніўня 1973 г. сумеснай пастановаю ЦК КПСС і Рады Міністраў СССР № 554—172 на ўзбраеньне Войска быў прыняты танк Т-72. Вырабляўся ў СССР у пэрыяд з 1974 па 1992 гады. Усяго выпушчана каля 30 000 танкаў.

## Апэратары

### Сучасныя
*  Расея:
** Сухапутныя войскі Расеі — 650 Т-72Б і Т-72БА, 1350 Т-72Б3, у тым ліку ўзору 2016 году, 7000 Т-72, Т-72А, Т-72Б на захоўванні, паводле стану на 2020 год
** Берагавыя войскі ВМФ Расеі — 50 Т-72Б і 150 Т-72Б3
*  Абхазія — каля 40 Т-72, паводле стану на 2008 год
*  Азэрбайджан— 244 Т-72, паводле стану на 2016 год. З іх 48 Т-72АГ.
*  Альжыр — 325 Т-72, паводле стану на 2016 год. З іх 88 Т-72АГ.
*  Ангола — 50 Т-72, паводле стану на 2010 год
*  Армэнія — 101 Т-72, паводле стану на 2017 год
*  Беларусь — 1446 Т-72, паводле стану на 2012 год
*  Баўгарыя — 80 Т-72, паводле стану на 2016 год
*  Вугоршчына — 30 Т-72, паводле стану на 2010 год
*  Вэнэсуэла — 92 адзінкі Т-72М1М замоўлены ў 2009 годзе. Пастаўкі павінны былі завяршыцца ў 2011 годзе 
*  Віетнам — пастаўка партыі з 150 Т-72М1 вядзецца Польшчай з 2005 году
*  Грузія — 100 Т-72, паводле стану на 2016 год
*  Індыя — 2418 Т-72М1, паводле стану на 2020 год
*  Ірак — 168 Т-72, паводле стану на 2016 год
*  Іран — 480 Т-72, паводле стану на 2010 год
*  Емэн— 60 Т-72, паводле стану на 2010 год. Зь іх 32 Т-72АГ.
*  Казахстан — 980 Т-72, паводле стану на 2010 год
*  Кенія — 110 Т-72АГ, паводле стану на 2010 год
*  Кыргыстан — 200 Т-72БА, паводле стану на 2016 год
*  Конга — 100 адзінак Т-72М1 пастаўлены з Украіны у 2010 годзе
*  Лібан — 31 адзінка Т-72М1 замоўлена ў 2010 годзе, пастаўкі мелі быць скончаны ў 2011 годзе
*  Лібія — 200 Т-72, яшчэ 115 на захоўванні, паводле стану на 2010 год
*  Паўночная Македонія — 31 Т-72АГ, паводле стану на 2010 год
*  Марока — 40 Т-72, паводле стану на 2010 год
*  М’янма — 50 Т-72, паводле стану на 2010 год. Зь іх 14 Т-72АГ.
*  Нікарагуа — 50 мадэрнізаваных Т-72Б1.
*  Польшча — 586 Т-72, паводле стану на 2010 год
*  Сэрбія — 13 Т-72, паводле стану на 2010 год
*  Сырыя — каля 1500—1700 Т-72 і Т-72М, паводле стану на 2010 год
*  Славаччына — 30 Т-72М, паводле стану на 2016 год
*  Судан — 70 адзінак Т-72М1 паводле стану на 2016 год.
*  Сьера-Леонэ — 2 адзінкі Т-72 пастаўлены з Украіны праз Польшчу у 1995 годзе
*  Таджыкістан — 30 Т-72, паводле стану на 2010 год
*  Туркмэністан — 650 Т-72, паводле стану на 2016 год
*  Уганда — 10 Т-72, паводле стану на 2010 год
*  Узбэкістан — 70 Т-72, паводле стану на 2010 год
*  Украіна — 100 Т-72АВ/Б1 і 530 Т-72, паводле стану на 2020 год
*  Харватыя — 3 Т-72М, паводле стану на 2010 год
*  Чэхія — 30 T-72CZ і 93 Т-72 на захаваньні, паводле стану на 2016 год
*  Этыёпія — 211 Т-72Е1 паводле стану на 2016 год
* Паўднёвая Асэтыя — 75 Т-72, паводле стану на 2008 год

### Былыя
* НДР — 551 адзінка Т-72Б чэхаславацкай і польскай вытворчасці пастаўлены з СССР у пэрыяд з 1979 па 1989 гады, перайшлі да ФРН
* Румынія — 30 адзінак Т-72 пастаўлены з СССР у 1979 годзе. Зьняты з узбраеньня.
* Сэрбія і Чарнагорыя — 390 адзінак Т-72М1 выраблены па ліцэнзіі (большасьць у мадыфікацыі М84) у пэрыяд з 1981 па 1990 год.
* Фінляндыя — 70 адзінак пастаўлены з СССР у пэрыяд з 1985 па 1990 гады, зьняты з узбраеньня
* Чэхаславаччына — 815 адзінак Т-72Б выраблены па ліцэнзіі ў пэрыяд з 1977 па 1991 гады, перайшлі да Чэхіі і Славаччыны пасьля распаду дзяржавы

## Галерэя

Файл:T72 Parola Finland 1.jpg|
Файл:T72 Georgia.jpg|
Файл:New iraqi army tank.jpg|
Файл:109875276 ba38176827 o.jpg|
Файл:T-72A_tank_on_parade.jpg|
Файл:T-72 Fahrschulpanzer im Gelaende.jpg|


## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 
* 
* 

## Вонкавыя спасылкі
* Да пытаньня пра жывучасьць Т-72Б
* Фатаграфіі Т-72А (Музэй у г. Аксай, Растоўскае вобл.)
* http://warfront.ucoz.ru/publ/2-1-0-6
* Чалябінскі трактарны завод: Рухавік У-46-6

Катэгорыя:Асноўныя баявыя танкі
Катэгорыя:Танкі СССР