open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Страха

**Страха́** — назва даха ў традыцыйным беларускім дойлідзтве, або пахілага даха ў цэлым.

## Канструкцыя
* **Закот** ці страха закотам (*у покат*, *на лемягах*, *на гадунах*) — распаўсюджана ў асноўным у гаспадарчых пабудовах, як і страха на стаяках. Найчасьцей сустракаецца на Віцебшчыне і Магілёўшчыне. Галоўны недахоп закота ў тым, што асноўны цяжар страхі падае на бакавыя шчыты збудаваньня.

* **На стаяках** (*на козлах*, *на дзядках*, *на чапёлках*, *на крыжах*, *на сошках*) — канструкцыя выкарыстоўвалася ў асноўным у гаспадарчых збудаваньнях, але раней, магчыма, будавалася і ў жылых. На папярочную бэльку ставіліся невялікія цурбаны з разьвілкаю, на якую клалася тоўстая жэрдка (коневае бервяно, пераводзіна, правіліна, пажыліна, доўжнік, кладзь). На яе чапляліся пры дапамозе крука доўгія жэрдкі (ключы, кручча), а пазьней зьбітыя крыж-накрыж жэрдкі. Канструкцыя распаўсюджана даволі спарадычна.

* **На сохах** — сохі ставіліся ў адзін рад уздоўж вільчыка.

* **Кроквы**. Страха на кроквах — пачала пераважаць з ХІХ ст, хаця вядома даўно. Паводле мацаваньня крокваў стрэхі падзяляюцца на віды:

** Кроквы мацуюцца непасрэдна ў верхні вянок зруба, уздоўж страхі прыбіваюцца з кожнага боку па 10—12 жэрдак (латаў).

** Кроквы ўпускаюцца ў верхні вянок і бервяно ўнутры зруба. Канструкцыя называлася — «на пакраквяніку», зьяўляецца рэліктам закота.

** Кроквы мацуюцца ў падоўжаныя бэлькі, вынесеныя за сьценныя выступы бэлек, на якіх трымаецца столь. Канструкцыя верагодна прыйшла зь Нямеччыны.

** Кроквы мацуюцца ў папярочныя бэлькі. Набыла распаўсюджаньне ў сярэдзіне ХХ ст.

## Форма
Паводле формы выдзяляюць наступныя віды стрэхаў:
* двусхільныя, старажытная
* чатырохсхільныя, кампактна ў Гомельскай вобласьці.
* трохсхільныя, пераходная ад чатырох- да двухсхільных.
* страха з усечаным зьнізу франтонам (*з прычолкам*).
* страха з усечаным зьверху франтонам (*з вальмай*, *з залобкам*, *з лабяком*, *з начолкам*, *ламаны дах*), магчыма пазычана ў немцаў.

## Матэрыял пакрыцьця
Найбольш распаўсюджаным матэрыялам для пакрыцьця стрэхаў была салома. Мелі месца два спосабы пакрыцьця: уверх і ўніз коласам. Першы спосаб быў больш надзейны, хаця на яго ішло ўдвая больш саломы, чым у выпадку пакрыцьця коласам уніз. Таксама вядомы стрэхі крытыя дрэвам (дошкай, дранкай, драньню, гонтам), бляхай, чарапіцай, чаротам і інш.

## Літаратура
* Сабаленка, Э. Р., Гуркоў, У. С., Іваноў, У. М., Супрун, Дз. Д. Беларускае народнае жыллё. Мн., 1973

Катэгорыя:Архітэктурныя элемэнты
Катэгорыя:Драўляная архітэктура
Катэгорыя:Беларускае народнае дойлідзтва
Закот

**Зако́т** — своеасаблівая канструкцыя страхі ў выглядзе драўлянага скляпеньня бяз столі.

На Беларусі *закот* вядомы са старадаўніх часоў і быў распаўсюджаны да пачатку ХХ ст.

## Глядзіце таксама
* Страха

## Літаратура
* Сергачоў, С. *Інтэр’ер жылля*//Помнікі гісторыі і культуры Беларусі — 4/1984
* Сабаленка, Э. Р., Гуркоў, У. С., Іваноў, У. М., Супрун, Дз. Д. Беларускае народнае жыллё. Мн., 1973

Катэгорыя:Драўляная архітэктура
Катэгорыя:Беларускае народнае дойлідзтва
Nokia 8800

**Nokia 8800** — іміджавы мабільны тэлефон, які прыйшоў на зьмену Nokia 8910i. Вырабляецца па ODM-кантракце карпарацыяй BenQ. Корпус зроблены зь нержавеючай сталі, а ахоўнае шкло экрана з устойлівага да драпінаў матэрыялу. Існуюць таксама мадыфікацыі — Nokia 8800 Sirocco Gold і Nokia 8800 Sirocco Edition, а таксама Nokia 8800 Royal Edition.

Nokia 8800 Royal Edition пераліваецца 1160 дыямэнтамі, разьмешчанымі на гранях тэлефона, у той час як пярэдняя і задняя паверхні пакрытыя плацінавымі пласьцінкамі. Плянуецца прадаць усяго 50 мадэляў. Аб кошце кампанія не паведамляе.

## Тэхнічныя характарыстыкі

## Nokia 8800 Sirocco Gold і Nokia 8800 Sirocco Edition
Nokia 8800 Sirocco Gold і Nokia 8800 Sirocco Edition адрозьніваюцца ад Nokia 8800 палепшанай фотакамэрай (разрозьненьне 2 Мп замест 0,5 Мп), аб’ёмам энэрганезалежнай памяці (128 Мб замест 64 Мб), а таксама больш трывалай батарэяй.

## Nokia 8800 Arte
Існуе таксама прэміюм-варыянт тэлефонта — Nokia 8800 Arte.

Мадыфікацыі тэлефона:
* Nokia 8800 Sapphire Arte — адрозьніваецца ад 8800 Arte толькі наяўнасьцю сапфіравай цэнтральнай клявішай
* Nokia 8800 Carbon Arte — адрозьніваецца ад 8800 Arte і 8800 Sapphire Arte большым аб’ёмам энэрганезалежнай памяці, 4 Гб у адрозьненьне ад 1 Гб, і лепшай якасьцю відэа
* Nokia 8800 Gold Arte — адрозьніваецца ад 8800 Carbon Arte наяўнасьцю рассоўнага мэханізма, дэталямі зь нержавеючай сталі і аздабленьнем з 18-каратнага золата і скуры, а таксама прысутнічае эксклюзіўнае гукавое афармленьне.

Адмысловае пакрыцьцё абараняе ад адбіткаў пальцаў, памяншае забруджваньне мэталу і шкла. Падтрымлівае функцыю Tap-for-time — уладальніку досыць пастукаць пальцам два разы па дысплеі для таго, каб на ім зьявіліся гадзіньнікі. Мэханізм выключэньня гуку Turn-to-mute — таксама фірмовая рыса ўсіх прыладаў сэрыі. Ён дазваляе адключыць гук уваходнага выкліку проста перавярнуўшы тэлефон дысплеем уніз.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Агляд Nokia 8800 Sapphire Arte: важкі твор мастацтва
* 
* Апісаньне на сайце onliner.by

Катэгорыя:Мабільныя тэлефоны Nokia
Nokia 8801

**Nokia 8801** — трохдыяпазонны мабільны тэлефон фірмы Nokia.



## Падобныя мадэлі
* Nokia 8800
* Nokia 7370
* Nokia 6270
* Sony-Ericsson W900i
* Pantech PG-3600

## Вонкавыя спасылкі
* Апісаньне на сайце Nokia

Катэгорыя:Мабільныя тэлефоны Nokia
Nokia 8910i

**Nokia 8910i** — абнаўленьне мадэлі Nokia 8910. Асноўнае адрозьненьне ў каляровым экране, падтрымцы Java, а таксама толькі адным колеры корпуса.



## Падобныя мадэлі
* Nokia 8850
* Nokia 8800
* Samsung D500
* Pantech PG 3000
* LG G5500
* eNOL E400S
* LG A7150

## Вонкавыя спасылкі
* Апісаньне на сайце Nokia
* Апісаньне на сайце onliner.by

Катэгорыя:Мабільныя тэлефоны Nokia
Гарадзенская архітэктурная школа

**Гарадзенская архітэктурная школа** — адна з найбольш вядомых і адметных дойлідзкіх школаў на Беларусі і на тэрыторыі Старажытнай Русі ў ХІІ ст.

Асноўнымі прыкметамі гарадзенскай школы ў адрозьненьне ад полацкай, віцебскай і іншых распаўсюджаных на тэрыторыі Русі архітэктурных школы былі: аздабленьне вонкавых фасадаў устаўкамі паліраваных камянёў рознага адценьня і кампазыцый з рознакаляровых маёлікавых плітак.

З дойлідаў школы вядомы толькі Пётр Міланег.

## Помнікі
* Горадня, Барысаглебская царква
* Горадня, Прачысьценская царква
* Горадня, Ніжняя царква
* Горадня, мураваны церам на Старым замку
* Ваўкавыск, рэшткі недабудаванага храма

Катэгорыя:Старажытнаруская архітэктура Беларусі
Прачысьценская саборная царква (Горадня)

**Прачысьценская саборная царква** ў Горадні — помнік гарадзенскай архітэктурнай школы ХІІ ст.

## Гісторыя
* ХІІ ст. — будаўніцтва мураванага храма.
* XV ст. — аднаўленчыя працы.
* XVIII ст. — на месцы зруйнаванай царквы збудавана царква Раства Багародзіцы і кляштар базылянак.

## Архітэктура
Храм быў узьведзены на раней абжытым пагорку ў ХІІ ст. Гэта быў простакутны па форме будынак шырынёю 12,7 мэтру. Унутраныя скляпеньні абапііраліся на 6 слупоў-пілонаў, зь якіх слупы сярэдняй і заходняй пары былі больш магутныя і несьлі на сабе купал. Падобна як іншыя помнікі гарадзенскай школы храм быў выцягнуты па восі ўсход-захад, што дазваляе казаць аб яго базылікальнай структуры, пры чым падкупальная прастора, якая заўважалася вышэй, была зьмешчана на захад. Усе тры апсіды храма былі прамыя, што вылучае яго з шэрагу падобных помнікаў. Мелася тры ўваходы-парталы: галоўны і два бакавыя.

Царква была збудавана з плінфы змацаванай рошчынай з вапны і цёртай цэглы ў тэхніцы парадовай муроўкі. Звонку мур быў упрыгожаны ўстаўкамі з шліфаваных камянёў і маёлікавай пліткі. Знутры ў сьцены былі ўмураваныя галасьнікі, падлога вумуравана з паліваных плітак зялёнага, жоўтага і карычневага колераў. Першапачаткова царква была накрыта сьвінцовымі лістамі.

У XV ст. царква была абкладзена вялікапамернай цэглай-пальчаткай і накрыта дахоўкай «бабровы хвост»

## Літаратура
* Чарняўскі, І.М., Жаровіна, Г.П. Нечаканае адкрыцьцё // Помнікі гісторыі і культуры Беларусі — 4/1982

Катэгорыя:Зьнішчаныя збудаваньні Горадні
Горадня
Горадня
Nokia 8850

**Nokia 8850** — двухдыяпазонны мабільны тэлефон фірмы Nokia.



## Падобныя мадэлі
* Nokia 6210
* Nokia 8910
* Samsung SGH-A400
* Philips Xenium 9@9
* Nokia 6150

## Вонкавыя спасылкі
* 
* Апісаньне на сайце onliner.by

Катэгорыя:Мабільныя тэлефоны Nokia
Nokia 8910

**Nokia 8910** — іміджавы апарат фірмы, які прыйшоў на зьмену Nokia 8850.

У Nokia 8910, упершыню ў сэрыйнай вытворчасьці, корпус выкананы з тытану. Да гэтага кампанія Ericsson паказала магчымасьць ужывання тытану пры вырабе карпусоў для тэлефонаў выпусьціўшы Ericsson R320 Titan партыяй у 50 штук. Існуе інфармацыя, што на самай справе корпус выкананы з алюмінія, а інфармацыя аб тытане толькі ўдалы рэклямны ход.

Абноўленая мадэль завецца Nokia 8910i.

## Падобныя мадэлі
* Nokia 8800
* Samsung D500
* Nokia 6310
* LG G5500
* Nokia 6210

## Вонкавыя спасылкі
* Апісаньне на сайце Nokia
* Апісаньне на сайце onliner.by

Катэгорыя:Мабільныя тэлефоны Nokia
Nokia 9210 Communicator

**Nokia 9210 Communicator** — заснавальнік бізнэс-лінейкі 9ххх кампаніі Nokia. Камунікатар выпушчаны ў 2002 годзе.

## Характарыстыкі
* Стандарты: GSM 850/900/1800/1900;
* Экран:  4096 колераў, 640x200 піксэляў
* Вонкавы экран: TFT, 4096 колераў, 240х320 піксэляў
* Бесправадныя інтэрфэйсы: iR-DA
* Правадное падлучэньне: 
* Фота/Відэакамэра: адсутнічае
* Мультымэдыя: MP3-плэер
* Памяць: 8 Mб убудаванай дынамічна разьмеркавальнай памяці;
* Працэсар: 120 МГц
* Слоты пашырэньня: MMC
* Апэрацыйная сыстэма: Symbian 7
* Батарэя: Здымны літый-іённы акумулятар ёмістасьцю 1300 мАг
* Час працы пры гутарцы: 4 г
* Час аўтаномнай працы: 400 г

Катэгорыя:Мабільныя тэлефоны Nokia
Nokia 9300i

**Nokia 9300і** — разьвіцьцё бізнэс-лінейкі 9ххх кампаніі Nokia, і абнаўленьне камунікатара Nokia 9300. Камунікатар выпушчаны ў 2006 годзе.

## Тэхнічныя характарыстыкі

## Вонкавыя спасылкі
* Апісаньне на сайце Nokia
* Апісаньне на сайце onliner.by

Катэгорыя:Мабільныя тэлефоны Nokia
Катэгорыя:Смартфоны
Nokia E50

**Nokia E50** — чатырохдыяпазонны смартфон бізнэс-лінейкі E фірмы Nokia. Існуе дзьве мадыфікацыі — **Nokia E50-1** і **Nokia E50-2**, у першай вэрсіі ўбудаваная фота- і відэакамэра, у апошняй яна адсутнічае.

## Падобныя мадэлі

## Вонкавыя спасылкі
* Апісаньне Nokia E50-1 і Nokia E50-2 на сайце onliner.by

Катэгорыя:Мабільныя тэлефоны Nokia
Катэгорыя:Смартфоны
Nokia E51

**Nokia E51-1** — смартфон кампаніі Nokia ставіцца да бізнэсу-сэрыі і ўяўляе сабой функцыянальную прыладу для дзелавых людзей, дзякуючы шырокаму набору бесправадных кантролераў і OS Symbian.

Існуе мадыфікацыя апарата без фотакамэры - **Nokia E51-2 cf** (camera-free).


## Характарыстыкі

## Вонкавыя спасылкі
* Апісаньне Nokia E51-1 і Nokia E51-2 на сайце onliner.by
* Аб'ектыўны агляд Nokia E51 - "Кемлівы рыцар"
* Агляд смартфона Nokia E51: блішчалы працаўнік
* Nokia E51 — стыльны і прадукцыйны
* Дзелавы смартфон Nokia E51
* Nokia E51 — апісаньне тэлефона
* Агляд GSM/UMTS-смартфона Nokia E51
* Агляд на сайце Smape.com

Катэгорыя:Мабільныя тэлефоны Nokia
Катэгорыя:Смартфоны
Nokia E60

**Nokia E60** — чатырохдыяпазонны смартфон фірмы Nokia.



## Падобныя мадэлі
* Nokia E61
* Motorola MPx100
* Qtek 8010
* i-Mate Smartphone
* Nokia 6620

## Вонкавыя спасылкі
* Апісаньне на сайце Nokia
* Апісаньне на сайце onliner.by

Катэгорыя:Мабільныя тэлефоны Nokia
Катэгорыя:Смартфоны
Nokia E71

**Nokia E71** — чатырохдыяпазонны смартфон фірмы Nokia.

## Вонкавыя спасылкі
* Апісаньне на сайце onliner.by

Катэгорыя:Мабільныя тэлефоны Nokia
Катэгорыя:Смартфоны
Nokia E90 Communicator

**Nokia E90** — бізнэс-камунікатар кампаніі Nokia, выпушчаны ў 2007 годзе. Зьяўляецца флагманам прадуктовай лінейкі кампаніі (у прыватнасьці - сэрыі карпаратыўных прылад) у 2007 і 2008 гг.

## Вонкавыя спасылкі
* Апісаньне на сайце onliner.by

Катэгорыя:Мабільныя тэлефоны Nokia
Катэгорыя:Смартфоны
Традыцыйны бірманскі каляндар

**Традыцыйны бірманскі каляндар** — месяцова-сонечны каляндар, заснаваны адначасова на фазах Месяца і вярчэньні сонца. У кожным месяцы бірманскага календара праводзіцца вялікі фэстываль, які зазвычай паходзіць ад звычаяў Бірманскага будызму. Нягледзячы на ягоную рэлігійную і культурную значнасьць, традыцыйны каляндар у значнай ступені выйшаў з ужытку, асабліва ў вялікіх гарадзскіх тэрыторыях, і саступіў сваё месца Грэгарыянскаму календару. Шматлікія газэты працагваюць выкарыстоўваць традыцыйныя назвы месяцаў, але гэта адбываецца выключна ў цэрыманіяльнай форме.

Бірманскі каляндар складаецца з дванаццаці месяцаў:

# Таґу (တန်ခူး)
# Касан (ကဆုန်)
# Наён (နယုန်)
# Ўаса (ဝါဆို)
# Ваґанґ (ဝါခေါင်)
# Таўталін (တော်သလင်း)
# Тадынґют (သီတင်းကျွတ်)
# Тазаўнґмон (တန်ဆောင်မုန်း)
# Натдаў (နတ်တော်)
# Пяда (ပြာသို)
# Табодў (တပို့တွဲ)
# Табаўнґ (တပေါင်း)

## Глядзіце таксама
* Будысцкі каляндар

Катэгорыя:Бірманская культура
Катэгорыя:Каляндар
Nokia E70

**Nokia E70** — чатырохдыяпазонны смартфон фірмы Nokia. Анансаваны ў 2005 годзе.



## Падобныя мадэлі
* Samsung SGH-D720
* Nokia 6282
* Nokia N91
* Motorola MPx100
* Nokia 6620

## Вонкавыя спасылкі
* Nokia E70 - Full phone specifications
* Апісаньне на сайце onliner.by

Катэгорыя:Мабільныя тэлефоны Nokia
Катэгорыя:Смартфоны
Катэгорыя:Зьявіліся ў 2006 годзе
Nokia 9300

**Nokia 9300** — трохдыяпазонны смартфон фірмы Nokia.

## Тэхнічныя характарыстыкі

## Крыніцы

Катэгорыя:Мабільныя тэлефоны Nokia
Катэгорыя:Смартфоны
Катэгорыя:Зьявіліся ў 2005 годзе
1125

## Падзеі
* Латар Саксонскі стаў імпэратарам Сьвяшчэннай Рымскай імпэрыі пасьля сьмерці Генры V
* Бітва пры Азазы — крыжакі перамагді туркаў-сэльджукаў
* Магнус Моцны стаў уладаром Швэцыі

## Нараджэньні
* 

## Сьмерці
* 24 студзеня — Давід IV, кароль Грузіі
* 12 красавіка — Уладыслаў І Багемскі
* 19 траўня — Уладзімер Манамах, князь Кіева
* 23 траўня — Генры V, імпэратар Сьвяшчэннай рымскай імпэрыі

## Вонкавыя спасылкі
1122

## Падзеі
* 

## Нараджэньні
* Элеанора Аквітанская, каралева Францыі і Англіі
* Фрыдрых І, імпэратар Сьвяшчэннай Рымскай імпэрыі

## Сьмерці
* марграф Атакар ІІ Шрырыйскі 

## Вонкавыя спасылкі
1121

## Падзеі
* кароль Грузіі, Давід Будаўнік з 55 000 войскам перамог 200 000 ісьлямскае войска каля Дзітгуры ва ўсходняй Грузіі

## Нараджэньні
* 

## Сьмерці
* Гіём дэ Шампо, францускі філёзаў

## Вонкавыя спасылкі
1120

## Падзеі
* 16 студзеня — консул Наблуса абвясьціў аб стварэньні Іерусалімскага каралеўства
* 

## Нараджэньні
* 28 літсапада — Мануіл І Комнін, бізантыйскі імпэратар
* Іавета Бітанская, дачка Болдвіна ІІ Іерусалімскага
* Люі VII Францускі

## Сьмерці
* 

## Вонкавыя спасылкі
Nokia 1011

**Nokia 1011** быў першым сэрыйным GSM тэлефонам. Тэрмін запуску — 10 лістапада 1992 году.

Чорны тэлефон мае парамэтры 195×60×45 мм і валодае манахромным дысплеем і антэнай, якая высоўваецца. Памяці хапае на 99 тэлефонных нумароў. Тэлефон эксплюатуюцца ў 900 МГц.

Nokia 1011 працягваў вырабляцца да 1994 году, да зьяўленьня новай мадэлі-пераемніка Nokia 2100.

## Глядзіце таксама
* Nokia

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:Мабільныя тэлефоны Nokia
Nokia 5200

**Nokia 5200** — мабільны тэлефон ад кампаніі Nokia.



## Падобныя мадэлі

## Вонкавыя спасылкі
* Апісаньне на сайце onliner.by

Катэгорыя:Мабільныя тэлефоны Nokia
1120-я

**1120-я**

Стагодзьдзі: XI стагодзьдзе - XII стагодзьдзе - XIІІ стагодзьдзе

Дзесяцігодзьдзі: 
1070-я
1080-я
1090-я
1100-я
1110-я
**1120-я**
1130-я
1140-я
1150-я
1160-я
1170-я


Гады: 
1120, 1121, 1122, 1123, 1124, 1125, 1126, 1127, 1128, 1129

----

## Асноўныя падзеі
* Кітай першым у сьвеце выпусьціў папяровыя грошы

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:1120-я
1126

## Падзеі
* Альфонса VІІ быў каранаваны каралём Кастыліі і Леону

## Нараджэньні
* 

## Сьмерці
*
Атрыбуцыя помніка

**Атрыбу́цыя по́мніка** — вызначэньне неад’емных якасьцяў помніка. Неабходнасьць навуковай атрыбуцыі помніка вынікае зь яе важнасьці ў ацэнцы значэньня аб’екта і магчымасьці яго разгляду як помніка.

У выпадку помнікаў архітэктуры для поўнай навуковай мастацтвазнаўчай атрыбуцыі патрэбна выўленьне наступных характарыстык:
*уласная назва
*месцазнаходжаньне
*матэрыял
*даты пабудовы і перабудоваў
*імя заказчыка і дойліда
*акрэсьленьне помніка паводле прынятай у навуцы архітэктурнай тыпалёгіі і мастацкіх стыляў.

## Глядзіце таксама
* Сусьветная спадчына ЮНЭСКО

## Літаратура
* Габрусь, Тамара. *Навуковая атрыбуцыя помнікаў сакральнага дойлідства Беларусі* // Каштоўнасці мінуўшчыны 5. Мінск, 2001

Катэгорыя:Ахова помнікаў
Nokia 1110i

**Nokia 1110i** — двухдыяпазонны мабільны тэлефон фірмы Nokia (GSM 900 і GSM 1800). Спрошчаная мадэль з манахромным экранам. Быў створаны простым, надзейным ды танным (першапачатковы кошт складаў каля 45 Эўра). Прызначаўся для людзей, якія ніколі раней не карысталіся мабільнымі тэлефонамі. У тэлефоне былі запісаныя тры гульні.

## Тэхнічныя характарыстыкі

## Глядзіце таксама
* Nokia
* Nokia 1110
* Nokia 1112

## Крыніцы

Катэгорыя:Мабільныя тэлефоны Nokia
Катэгорыя:Зьявіліся ў 2006 годзе
Nokia 1112

**Nokia 1112** — двухдыяпазонны мабільны тэлефон фірмы Nokia. Спрошчаная мадэль з манахромным экранам.

## Тэхнічныя характарыстыкі

## Глядзіце таксама
* Nokia

## Вонкавыя спасылкі

* Апісаньне на сайце onliner.by

Катэгорыя:Мабільныя тэлефоны Nokia
Кітайскі каляндар

**Кіта́йскі калянда́р** — месяцова-сонечны каляндар, заснаваны адначасова на фазах Месяца і вярчэньні сонца і аб’ядноўвае ў сабе элемэнты як месячнага, так і сонечнага календароў. У Кітаі ў шырокі ўжытак увайшоў Грэгарыянскі каляндар, але месяцовы каляндар, як і раней, выкарыстоўваецца для вызначэньня датаў традыцыйных сьвятаў, як, напрыклад, «Сьвята вясны» («*Аджэ*»), «Сьвята сярэдзіны восені» ды іншых.

Таксама месяцовы каляндар выкарыстоўваюць астролягі, напрыклад, для вызначэньня найспрыяльнейшых дзён для вясельляў альбо для адчыненьня ўстановаў. Фазы Месяца вызначаюцца з дапамогай месяцовага календара, разьбітага на месяцы згодня зь месяцовым цыклем.

У Кітаі месяцовы каляндар атрымаў назву «сельскагаспадарчы» (農曆 nónglì), а грыгарыянскі каляндар называецца «звычайным» (公曆 gōnglì), «заходнім» (西曆 xīlì) альбо «сонечным» (日曆 rìlì). Пасьля ўвядзеньня грэгарыянскага календара яго таксама называлі «новым», а месяцовы каляндар — адпаведна — старым.

## Варыянты
Іншыя падобныя календары альбо цалкам ідэнтычныя кітайскаму (напрыклад, карэйскі), альбо падобныя да кітайскага, але маюць пэўныя адрозьненьні (у віетнамскім календары — Трус у задыякальным цыклі заменены на Ката; у тыбэцкім календары — зьмененыя некалькі задыякальных назваў жывёлаў; у японскім календары — зьменены прынцып падзяленьня, з-за чаго зьяўляюцца адрозьненьні ў гадох зь іншымі календарамі).

Элемэнты кітайскага (кітайска-ўйгурскага) календара дзякуючы мангольскім захопам зрабіліся таксама здабыткам ісламскіх народаў. Назвы жывёлаў, перакладзеныя з мангольскай мовы на турэцкую, выкарыстоўваліся для вядзеньня храналягічных запісаў, чыноўніцкіх і гістарычнах дакумэнтаў на тэрыторыях, дзе былі пашыраныя пэрсыдзкая і турэцкая мовы ад Малой Азіі да Індыі, пачынаючы зь сярэднявечча і на найноўшага часу. У Іране месяцовы каляндар заставаўся ў побыце сялян і зьбіральнікаў падаткаў да часу забароны на ягонае выкарыстаньне ў 1925 годзе.

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:Каляндар
Катэгорыя:Кітай
Копцкі каляндар

**Ко́пцкі калянда́р**, таксама вядомы пад назвай **Александрыйскі каляндар**, выкарыстоўваецца Копцкай праваслаўнай царквой. Гэта каляндар заснаваны на старажытным Эгіпецкім календары.

Каб пазьбегнуць ссоўваньня каляндарных датаў па сэзонах у 238 годзе да н. э. цар Эгіпту Пталямей III Эвэргет паспрабаваў правесьці рэформу старажытнага календара, якая заключалася ў дадаваньні шостага эпагамэнальнага дня кожныя чатыры гады. Аднак, гэтая рэформа не была прынятая эгіпецкімі жрацамі і насельніцтвам, і ўвядзеньне новага календара было адкладзенае да 25 году да н. э., калі эгіпецкі каляндар быў рэфармаваны рымскім імпэратарам Актавіянам Аўгустам, які захаваў сынхранізацыю эгіпецкага календара з новаўведзеным юліянскім календаром. Новы каляндар атрымаў назву копцкага. Ягоныя гады і месяцы супадаюць з гадамі і месяцамі этыёпскага календара, але маюць розныя нумары і назвы.

## Копцкі год
Копцкі год — гэта палепшаны грамадзянскі год старажытнага эгіпецкага календара, які захаваў ягоны падзел на тры сэзоны па чатыры месяцы кожны. Тры сэзоны згадваюцца ў спэцыяльных малітвах копцкай літургіі. Гэты каляндар ужываецца дагэтуль ва ўсім Эгіпце фэрмэрамі для вызначэньня часу сельскагаспадарчых работаў. Копцкі каляндарны год складаецца з 13 месяцаў: 12 месяцаў па 30 дзён і дадатковы месяц зь 5 ці 6 дзён, у залежнасьці ад таго, высакосны год альбо просты. Год пачынаецца 29 жніўня па Юліянскім календары, альбо 30 жніўня, калі наступны год — высакосны. Высакосны год у копцкім календары вызначаецца па тых жа правілах, што і ў Юліянскім календары, такім чынам шасьцідзённы 13-ы месяц заўсёды папярэднічае юліянскаму высакоснаму году.

На першы дзень копцкага году прыходзіцца сьвята «Neyrouz». Ягонае сьвяткаваньне трапляе на першы дзень месяца тота — першы месяц копцкага календара, які з 1901 да 2098 гадоў трапляе на 11 верасьня грыгарыянскага календара альбо на 12 верасьня, калі наступны год — высакосны. Эра ў копцкім календары пачанаецца з 284 году — году, калі да ўлады прыйшоў імпэратар Дыяклетыян, чыё кіраваньне адзначалася глябальнымі рэформамі ў рымскай дзяржаве, а таксама перасьледам хрысьціянаў. Адсюль паходзіць і назва эпохі календара:  — ад Дыяклетыяна, альбо  — ад пакутнікаў (A.M.). Абрэвіятура A.M. таксама часта выкарыстоўваецца ў габрэйскім календары — ; абрэвіятура A.D. трывала замацавалася ў хрысьціянскай царкве як  і ў дачыненьні Дыяклетыяна не выкарыстоўваецца.

Для таго, каб вылічыць нумар копцкага календара неабходна адняць зь ліку юліянскіх гадоў 283, калі гэты год зьяўляецца высакосным, альбо 284 у астатніх выпадках.

## Копцкія месяцы
Назвы месяцаў у копцкім календары:

## Глядзіце таксама
* Эгіпецкі каляндар
* Этыёпскі каляндар

Катэгорыя:Каляндар
Катэгорыя:Старажытны Эгіпет
Nokia 7070 Prism

**Nokia 7070 Prism** — двухдыяпазонны мабільны тэлефон фірмы Nokia. Анансаваны ў красавіку 2008 году, выпушчаны ў продаж у жніўні 2008 году.



## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Апісаньне на сайце onliner.by

Катэгорыя:Мабільныя тэлефоны Nokia
Катэгорыя:Зьявіліся ў 2008 годзе
Nokia 7250

**Nokia 7250** — трохдыяпазонны мабільны тэлефон фірмы Nokia.

## Падобныя мадэлі
* Nokia 6610i
* Nokia 6220
* Nokia 6610
* Nokia 3200
* Sagem myX5-2

## Вонкавыя спасылкі
* Апісаньне на сайце Nokia
* Апісаньне на сайце onliner.by

Катэгорыя:Мабільныя тэлефоны Nokia
Альбанскі лек

**Альбанскі лек** () – афіцыйная валюта Альбаніі. Код валюты згодна са стандартам ISO 4217 – ALL. Адзін лек дзеліцца на 100 кіндарак, але ў штодзённым жыцьці не ўжываюцца манэты вартасьцю ніжэй 5 лекаў.

## Гісторыя
Назва валюты паходзіць ад імя альбанскага князя ХV стагодзьдзя Леке Дукаджыні. Валюта была ўведзена ў абарачэньне ў 1926 годзе і да 1947 году ўжывалася паралельна з альбанскім франкам. Падзялялася на 10 *кіндарак лек* (франк на 10 *кіндарак ар*) і адносілася да франка па курсе 0,2 франка. У гады італьянскай акупацыі з 1939 году 1 лек быў роўны 1 італьянскай ліры. Валютная рэформа 1947 году ўвяла новы лек. У 1965 годзе быў уведзены чарговы новы лек, акі мяняў старыя па курсе 10:1. Былі ўведзены ў абарачэньне манэты 5, 10, 20 і 50 кіндарак, 1 лек і банкноты: 1, 3, 5, 10, 25, 50 і 100 лек. У 1991 годзе была праведзена чарговая валютная рэформа.

## Наш час
Зараз ўжываюцца банкноты вартасьцю 100, 200, 500, 1000, 2000 і 5000 лек і манэты 1, 5, 10, 20, 50 і 100 лек. Так сама ўжываюцца розныя сэрыі банкнотаў з аднолькавым наміналам.

## Вонкавыя спасылкі
* Банкноты Албании  

Катэгорыя:Валюты
Катэгорыя:Эканоміка Альбаніі
1110-я

**1110-я**

Стагодзьдзі: XI стагодзьдзе - XII стагодзьдзе - XIІІ стагодзьдзе

Дзесяцігодзьдзі: 
1060-я
1070-я
1080-я
1090-я
1100-я
**1110-я**
1120-я
1130-я
1140-я
1150-я
1160-я


Гады: 
1110, 1111, 1112, 1113, 1114, 1115, 1116, 1117, 1118, 1119

----

## Асноўныя падзеі
* П'ер Абэляр адчыніў сваю школу ў Парыжы
* у Іерусаліме ўсталяваны Ордэн Тампліераў
1115

## Падзеі
* 

## Нараджэньні
*

## Сьмерці
* Т’еры ІІ, герцаг Лярэйна
* кароль Оляф Магнусан

## Вонкавыя спасылкі
1114

## Падзеі
* ўварваньне полаўцаў на тэрыторыю Бізантыйскай імпэрыі

## Нараджэньні
* Бхаскара, індыйскі матэматык

## Сьмерці
* Нестар, славянскі гісторык і летапісец
Кастусь Козак

**Кастусь Козак** (1925? — 12 верасьня 2008) — беларускі вязень ГУЛАГу, адзін з кіраўнікоў паўстаньня палітычных вязьняў у СССР.

## Біяграфія
Кастусь Козак, ураджэнец вёскі Германавічы Шаркоўшчынскага раёну, пражыў няпростыя 83 гады. У 25-гадовым узросьце «за нацыяналізм» быў сасланы у Нарыльскі выпраўленчы лягер: «ворагам народу» ён быў прызнаны за тое, што з 1942 да 1944 году выкладаў беларускую мову ў школах акупаванай Шаркоўшчыны.

Потым разам з батальёнам Арміі Краёвай спадар Козак перайшоў у Польшчу, дзе трапіў ў Дальвіцкую школу абвэру, якая рыхтавала дывэрсантаў для барацьбы з партызанамі. У мястэчку Чырвона Лодзь, так і ня браўшы ўдзелу ў баявых дзеяньнях, сустрэў заканчэньне вайны.

У 1949 яго затрымала польская выведка, і паводле судовага абвінавачаньня яму давялося зьведаць усе нягоды лягернага жыцьця: год адпакутаваў у сыбірскіх перасыльных турмах ды шэсьць з паловай – на працы ў вугальных шахтах ды медна-нікелевых рудніках Нарыльшчыны.

Быў адным з кіраўнікоў найбольшага — на 70 тысяч удзельнікаў — паўстаньня палітычных зьняволеных у Нарыльскім лягеры, пасьля якога пачаўся масавы перагляд справаў асуджаных па сумнавядомым 58 артыкуле. З агульнага ліку паўстанцаў 5 тысяч былі беларусы, якія праз гады зьняволеньня нарэшце змаглі павяртацца на радзіму.

Кастусь Козак таксама вярнуўся ў Шаркоўшчыну. Згадваць пра сваё мінулае ён не любіў, але колькі разоў распавядаў слухачам «Свабоды» пра лягерныя гады і дзяліўся меркаваньнямі пра будучыню. Да апошніх дзён сябраваў з шаркоўшчынскімі актывістамі дэмакратычнага руху.

## Вонкавыя спасылкі
* У Шаркоўшчыне памёр Кастусь Козак Радыё «Свабода», 13 верасьня 2008

Катэгорыя:Асобы Віцебскай вобласьці
Катэгорыя:Нарадзіліся ў XX стагодзьдзі
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Шаркоўшчынскім раёне
Катэгорыя:Рэпрэсаваныя ў БССР
Катэгорыя:Памерлі ў 2008 годзе
Катэгорыя:Памерлі 12 верасьня
1113

## Падзеі
* П'ер Абэляр адчыніў сваю школу ў Парыжы

## Нараджэньні
* Стэфан Неман'я, сэрбскі уладар

## Сьмерці
* 16 красавіка — Сьвятаполк ІІ, кіеўскі князь
1112

## Падзеі
* Альфонса І стаў графам Партугаліі

## Нараджэньні
* 

## Сьмерці
* цар Грузіі Георгі ІІ
* Генры Бургунскі, граф Партугаліі

## Вонкавыя спасылкі
1111

## Падзеі
* Генры V, стаў імпэратарам Сьвяшчэннай Рымскай імпэрыі

## Нараджэньні
* Андрэй Багалюбскі, князь Уладзімера-Суздальскі

## Сьмерці
*
1110

## Падзеі
* Бэйрут і Сідон заваяваныя крыжакамі

## Нараджэньні
* Эўфрасіньня Полацкая, беларуская сьвятая і полацкая князёўна

## Сьмерці
*
Nokia 7210

**Nokia 7210** — трохдыяпазонны мабільны тэлефон фірмы Nokia. 



## Падобныя мадэлі

## Вонкавыя спасылкі
* Апісаньне на сайце onliner.by

Катэгорыя:Мабільныя тэлефоны Nokia
Альбэрт Офэнбэрг

**Альбэрт Генрыхавіч Офэнбэрг** (1831 — ?) — расейскі вайсковы й дзяржаўны дзяяч, генэрал-маёр (1880). З баронскага роду Офэнбэргаў.

Выхоўваўся ў Імпэратарскай вучэльні правазнаўства, скончыў курс Мікалаеўскае акадэміі Генэральнага штабу па 2-м разрадзе. Уступіў у грамадзянскую службу службоўцам Урадаўнічага Сэната ў чыне губэрнскага сакратара 13 ліпеня 1852. Ваенную службу пачаў з красавіка 1854 у званьні ўнтэр-афіцэра ў 5-м гусарскім Александрыйскім палку яго імпэратарскае высокасьці вялікага князя Мікалая Мікалаевіча-старэйшага. Удзельнік Крымскае вайны 1853—1856 на Балканскім паўвостраве і задушэньня паўстаньня 1863—1864. Прызначаны флігель-ад’ютантам да Яго Імпэратарскай Вялікасьці ў 1871, прызначаны камандзірам 2-га дывізіёну ў сьнежні 1873.

29 траўня 1874 прызначаны выконваючым абавязкі вайсковага губэрнатара Амурскае вобласьці і камандуючым войскамі з пакіданьнем у званьні флігель-ад’ютанта. У яго кіраваньне зачынілася вядомая на ўвесь Далёкі Ўсход Вестманская вэтэрынарная школа. Была адчыненая мужчынская прагімназія. Пры ім у 1876 праводзіўся агляд войска баронам Фрыдэрыксам. Насельніцтва перажыло паводку і спадарожнае спусташэньне гаспадарак. Упершыню была праведзеная мабілізацыя двух пешых батальёнаў у сувязі з расейска-турэцкай вайной і іх перадысьлякацыя ў Прымор'е. Іншымі найболей значнымі падзеямі сталі рэформа войска паводле Пастановы 1879 і складаньне з насельніцтва 250 тысячаў рублёў абавязку скарбу, але ягоны ўдзел у гэтым быў мінімальным. Прызначаны за адрозьненьне ў службе ў генэрал-маёры з звальненьнем, паводле яго прашэньня, ад займанае пасады і залічэньнем у вайсковую кавалерыю ў 1880.

З 1881 прыкамандзіраваны да войскаў Віленскае вайсковае акругі. Па звальненьні жыў у Санкт-Пецярбургу і да пачатку XX ст. быў апякуном устаноў адукацыі Благавешчанска.

Кавалер ордэнаў Сьв. Уладзімера 3-й і 4-й ст. зь мячамі і бантам, Сьв. Станіслава 2-й ст. з імпэратарскай каронай і 3-й ст., знака адрозьненьня Вайсковага ордэна Сьв. Георгія N96646. Меў мэдалі ў памяць вайны 1853—1856 гг. і «За ўтаймаваньне польскага мецяжу».

## Вонкавыя спасылкі
* Оффенберг фон Альберт Генрихович

Альбэрт
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1831 годзе
Катэгорыя:Удзельнікі Крымскай вайны (расейскі бок)
Катэгорыя:Удзельнікі задушэньня паўстаньня 1863—1864 гадоў
Катэгорыя:Генэралы Расейскай Імпэрыі
Катэгорыя:Вайсковыя губэрнатары Амурскай вобласьці
Каляндар Багаі

**Каляндар Багаі** — каляндар, які выкарыстоўвае вера Багаі. Быў уведзены Бабам, папярэднікам Бахавулы і вядомы зараз як каляндар Бадзі альбо каляндар Багаі. Паводле гэтага календара дзень — гэта пэрыяд часу паміж двума пасьлядоўнымі заходамі сонца. У Баяне Баб зрабіў месяц Ала месяцам Посту. Ён пазначыў, што дзень Наўруза сьведчыць пра сканчэньне гэтага пэрыяду, і абвесьціў Наўруз Божым Днём. Бахавула зацьвердзіў каляндар Бадзі, у якім Наўруз пазначаны як сьвята.

Наўруз — першы дзень новага году. Ён прыпадае на веснавое роўнадзеньне ў паўночным паўшар’і, якое звычайна адбываецца 21 сакавіка. Бахавула тлумачыць, што гэтае сьвята мусіць адзначацца ў той дзень, калі сонца пераходзіць у сузор’е Аўна, нават калі гэта адбываецца ўсяго за хвіліну да заходу сонца. Такім чынам, Наўруз можа прыпасьці на 20, 21 альбо 22 сакавіка, у залежнасьці ад надыходу роўнадзеньня.

Права ўдакладняць шматлікія зь ягоных запаветаў Бахавула перадаў Сусьветнаму Дому справядлівасьці. Сярод іх — і пэўныя пытаньні, якія тычацца календара Багаі. Захавальнік Веры Багаі казаў, што для ўвядзеньня міжнароднага закону пра час сьвяткаваньня Наўруза неабходна вызначыць месца на зямной паверхні, якое б зьяўлялася эталонам для вызначэньня моманту надыходу веснавога роўнадзеньня. Ён таксама зазначыў, што выбраць такое месца даручана Сусьветнаму Дому Справядлівасьці.

Каляндар Бадзі заснаваны на сонечным годзе ў 365 дзён, 5 гадзінаў і 50 дадатковых хвілінаў. Год складаецца зь 19 месяцаў па 19 дзён кожны (такім чынам усяго — 361 дзень) з дадаваньнем чатырох (у высакосны год — пяці) дзён. Баб ня вызначыў дакладнага месца гэтых устаўных дзён у новым календары. У Кітаб-і-Агдам гэтае пытаньне разьвязваецца шляхам замацаваньня за гэтай «рэштай» дзён пастаяннага каляндарнага месца непасрэдна перад месяцам Ала, пэрыядам Посту.

Тыдзень Багаі складаецца зь сямі дзён, выходны — пятніца. Вылучаюцца таксама дзевятнаццацігадовыя цыклі, у якіх кожны год мае сваю назву. Пэрыяд у 361 год (19×19 дзён) называецца Кул-і Шай (па-арабску — «усё існае»).

## Месяцы багаі

## Сьвятыя Дні Багаі

## Тыдзень Багаі

## Вāх̣ід і Кул-і Шай’
У календары Багаі таксама існуюць 19-гадовыя цыклі, якія называюцца «Вāх̣ід», і 361-гадовыя (19×19) цыклі, якія называюцца Кул-і Шай’ (літаральна — «усё існае»). Дзявяты Вāх̣ід першага Кул-і Шай’ пачаўся ў 1996 годзе. Другі Кул-і Шай’ пачнецца 21 сакавіка 2205 году. Годазьлічэньне вядзецца ад 1844 году.

Назвы гадоў у Вāх̣ідах:

Катэгорыя:Каляндар
Катэгорыя:Вера Багаі
Імпэратары Сьвятой Рымскай імпэрыі

**Сьвяты Рымскі Імпэратар** (па-нямецку: Römischer *Kaiser ці Römisch-Deutscher Kaiser*, лаціна: *Romanorum Imperator*), быў выбарным манархам, які гаспадарыў, часта намінальна, над дробнымі дзяржаўнымі ўтварэньнямі на абшарах Цэнтральнай Эўропы з 962 да 1806 году.

Першым імпэратарам стаў Атон I Вялікі, які быў каранаваны **Рымскім імпэратарам** Папам Янам XII 2 лютага 962 году. У далейшым тытул быў зьменены на **Нямецка-Рымскі імпэратар**. Імпэратары былі каранаваныя Папам Рымскім па сваім абраньні Імпэрскімі Электарамі таксама вядомымі як **Курфюрсты**. З 16 стагодзьдзя, аднак, традыцыя была перарваная. Апошняя папская каранацыя ў Рыме адбылася ў 1530 годзе пры ўзьвядзеньні на пасад Карла V. З адрачэньнем Франца II ў 1806 годзе пад час Напалеонаўскіх войнаў **Імпэрыя** спыніла сваё існаваньне, а зь ёй і тытул **Імпэратара**.

## Аттонская (Саксонская) дынастыя

* Атон I Вялікі (962—973)
* Атон II Руды (973—983)
* Атон III (996—1002)
* Гэнрых II Сьвяты (1014—1024), (нумараваны як спадкаемца Генрыха I, які быў нямецкім каралём у 919—936 гг., але ня меў тытула імпэратара)

## Сальская (Франкская) дынастыя

* Конрад II (1027—1039), (нумараваны як спадкаемца Конрада I, які быў нямецкім каралём у 911—918 гг., але ня меў тытула імпэратара)
* Гэнрых III Чорны (1046—1056)
* Гэнрых IV (1084—1105)
* Гэнрых V (1111—1125)

## Дынастыя Супленбургераў

* Лётар II (1133—1137)

## Дынастыя Штаўфэнаў (Гогэнштаўфэнаў)

* Фрыдрых I Барбароса (1155—1190)
* Гэнрых VI (1197—1197)

## Дынастыя Вэльфаў

* Атон IV (1209—1215)

## Дынастыя Штаўфэнаў (Гогэнштаўфэнаў)

* Фрыдрых II (1211—1250)

## Дынастыя Люксэмбургаў

* Гэнрых VII (1312—1313)

## Дынастыя Віттэльсбахаў

* Людовік IV Баварскі (1328—1347)

## Дынастыя Люксэмбургаў

* Карл IV (1355—1378)
* Жыгімонт (1433—1437)

## Дынастыя Габсбургаў

* Фрэдэрык III (1452—1493)
* Максыміліян I Габсбург (1508—1519)
* Карл V (1519—1530)
* Фэрдынанд I (1558—1564)
* Максыміліян II (1564—1576)
* Рудольф II Габсбург (1576—1612), (нумараваны як спадкаемца Рудольфа I, які быў каралём Нямеччыны ў 1273—1291 гг., але ня меў тытула імпэратара)
* Матыяс (1612—1619)
* Фэрдынанд II (1619—1637)
* Фэрдынанд III (1637—1657)
* Леапольд I (1658—1705)
* Ёзэф I Габсбург (1705—1711)
* Карл VI (1711—1740)

## Дынастыя Віттэльсбахаў

* Карл VII Альбэрт (1742—1745)

## Дынастыя Габсбургаў-Лятарынгскіх

* Франц I Стэфан (1745—1765)
* Ёзэф II (1765—1790)
* Леапольд II (1790—1792)
* Франц II (1792—1806)

## Вонкавыя спасылкі
Ізабэла Партугальская

**Інфанта Ізабэла Партугальская** (; 24 кастрычніка 1503, Лісабон — 1 траўня 1539, Таледа) — была дачкой караля Партугаліі Мануэла I ды Марыі Арагонскай. У сваім шлюбе з імпэратарам Карлам V яна была імпэратрыцай Сьвятой Рымскай Імпэрыі ды каралевай-консартам Кастыліі ды Арагону.

Амаль адразу па ўзыходжаньні Яна III, брата Ізабэлы, на каралеўскі пасад Партугаліі ў 1521 годзе, пачаліся перамовы паміж партугальскім ды гішпанскім каралеўскімі дварамі, мэтай якіх быў шлюб паміж **Ізабэлай** і Карлам, які адначасова спалучаў троны Сьвятой Рымскай Імпэрыі і каралеўств Кастыліі ды Арагона.

У выніку Ізабэла і Карл завочна пабраліся шлюбам у 1525 годзе. Пасьля цэрымоніі Інфанта накіравалася ў Гішпанію, дзе яна пабралася сапраўдным шлюбам з Карлам у Сэвільлі 10 сакавіка 1526 году. Нягледзячы на тое, што іх вясельле сталася вынікам палітычных манэўраў, іхні саюз спраўдзіўся як саюз каханьня. Нататкі сьветкаў распавядаюць, што «калі яны (Карл ды Ізабэла) разам, яны не заўважаюць нікога, нават калі навокал шмат людзей — яны сьмяюцца і размаўляюць, і нішто ня можа іх патурбаваць».

Ізабэла таксама спрадзілася як вельмі кампэтэнтны консарт. Яна была рэгентам Гішпаніі падчас адсутнасьці свайго мужа ў 1529—1532 гг. і 1535—1539 гг. Яна была ўслаўлёная сычасьнікамі за сваю прыгажосьць і розум.

Ізабэла памерла заўчасна ў 1539 годзе пасьля родаў. У гэты час імпэратар быў у ад'езьдзе. Яе заўчасная сьмерць зрабіла на яго вялікі ўплыў - ён ніколі ізноў не ажаніўся і апранаўся ў чорнае ўсё сваё астатняе жыцьцё.

## Дзеці
* Філіп II (21 траўня 1527 — 13 верасьня 1598)
* Марыя (21 чэрвеня 1528 — 26 лютага 1603) — з 1548 жонка імпэратара Максыміліяна II.
* Фердынанд (1530)
* Хуана (26 чэрвеня 1537 — 7 верасьня 1573) — з 1552 жонка Жуана Мануэля, інфанта Партугаліі
* Хуан (20 красавіка 1539 — 20 красавіка 1539)

Катэгорыя:Нарадзіліся 24 кастрычніка
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1503 годзе
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Лісабоне
Катэгорыя:Авіская дынастыя
Катэгорыя:Габсбургі
Катэгорыя:Жонкі манархаў Гішпаніі
Катэгорыя:Памерлі 1 траўня
Катэгорыя:Памерлі ў 1539 годзе
Катэгорыя:Памерлі ў Таледа
Кунцэвічы гербу Лебедзь

Катэгорыя:}}
**Кунцэвічы гербу Лебедзь** — шляхецкі род гербу Лебедзь. Заснавальнік роду — Якуб Кунцэвіч (?-1523). Спачатку прадстаўнікі роду жылі ў ВКЛ, пасьля частка зь іх перасялілася на Валынь.

## Радавод
??
# Якуб Кунцэвіч, ж. — 1) Зоф’я Богдан з Алексін і Мігорас на Валыні; 2) Ганна Сапега (?-1544), д. Багдана Сапегі
## Матыс, эйшыцкі баярын у 1558, ж. — Зоф’я Мікалаеўна Бакалар
### Ян (?-1594), падкаморы навагародзкі 1581, лясьнічы мерацкі, аранскі, пралайскі, ж. — Барбара Янаўна Аўсянік
#### Самуль (?-1643), пісар земскі 1618, судзьдзя земскі лідзкі 1635, ж. — 1614 Ганна Палубінская, д. Аляксандра Палубінская
##### Яўстах (?-1682), ж. — Марыяна Ваяводзкая
###### Казімер, ж. — Схалястыка Булгак
####### Юзаф, ротмістар навагародзкі 1766
######## Стафан (1746-?), уладар маёнткаў Саваротва, Кунцэвічы, ж. — Ганна, д. Ежага Галімскага
######### Францішка (1785-?), м. — Якуб Незабытоўскі
## Міхал, ж. — княжна ?? Курбская
### Мацей, уладар маёнтку Ганушышкі ў 1590
#### Якуб Тэадор Кунцэвіч
# Мацько Кунцэвіч, у 1494 будучы на службе ў троцкага ваяводы атрымаў 8 служылых людзей, цівун троцкі 1511-1529, намесьнік волканіцкі й лепунскі ў 1524-1529

Кунца Сакаловіч
# Каспар Кунцовіч, уладар маёнтку Макраны, маршалак барысаўскі, намесьнік барысаўскі 1523-1533
## Мікалай Кунца, ж. — 1) Палонія Янаўна, 2) Марына Сангушка, д. Васіля Сангушкі

Кміта Кунцэвіч Саковіч, у 1522-1525 намесьнік віленскі, пазьней дзяржаўца вількамірскі

Іван, намесьнік юрборскі 1536-1548, мытнік ковенскі ў 1540

Федар, харужы горадзенскі 1578

Гаўрыла, радны магістрату Ўладзімера-Валынскага, ж. — Марына
# Ян (у манасьцьве Язафат) (1580-1623), уніяцкі архіяпіскап полацкі

## Крыніцы
*Вацлаў Пануцэвіч. Сьвяты Язафат. — Полацак: «Сафія», 2000

## Вонкавыя спасылкі
*Кунцэвічы гербу Лебедзь
*
Катэгорыя:Генэалёгія
Катэгорыя:Беларускія шляхецкія роды
Катэгорыя:Украінскія шляхецкія роды
Якуб Кунцэвіч

**Якуб Кунцэвіч** (?—1523) — дзяржаўны дзеяч ВКЛ. З шляхецкага роду Кунцэвічаў. Намесьнік волканіцкі й лепунскі 1504—1523, канюшы дворны літоўскі й троцкі (1511—1523), лясьнічы гарадзенскі, староста васіліскі.

## Літаратура
* Вацлаў Пануцэвіч. Сьвяты Язафат. — Полацак: «Сафія», 2000

Катэгорыя:Дзяржаўныя дзеячы Вялікага Княства Літоўскага
Катэгорыя:Канюшыя вялікія літоўскія
Катэгорыя:Кунцэвічы гербу Лебедзь
Міжнароднае агенцтва атамнай энэргіі

**Міжнаро́днае аге́нцтва а́тамнай энэ́ргіі** (*МАҐАТЭ*) () — арганізацыя, якая займаецца разьвіцьцём міжнароднага супрацоўніцтва ў галіне мірнага выкарыстоўваньня атамнай энэргіі. Штаб-кватэра агенцтва знаходзіцца ў Вене (Аўстрыя), дадаткова існуе два рэгіянальныя бюро ў Таронта (Канада) і ў Токіё (Японія), а таксама лябараторыі ў Сэбэрсдорфе і Вене (Аўстрыя), Манака і Трыесьце (Італія).

## Гісторыя
МАҐАТЭ была заснавана як асобная арганізацыя 29 ліпеня 1957 году згодна з рашэньнем ААН ад 3 сьнежня 1955 году, а яе першым кіраўніком стаў Стэрлінг Коўл (ЗША). Статут МАҐАТЭ быў зацьверджаны на канфэрэнцыі ў Нью-Ёрку 23 кастрычніка 1956 году. Ад 1997 да 2009 году генэральным дырэктарам агенцтва быў Махамад аль-Барадэі (Эгіпет), які ў 2005 годзе атрымаў для МАҐАТЭ Нобэлеўскую прэмію міру.

## Арганізацыйная структура
МАҐАТЭ уваходзіць у склад ААН, але не знаходзіцца пад яе непасрэдным кантролем, яе даклады прадстаўляюцца на разгляд Генэральнай Асамблеі ААН, а таксама Радзе Бясьпекі. Будова і функцыі МАҐАТЭ апісаны ў статуце агенцтва. Агенцтва складаецца з трох частак: *Сакратарыят*, *Рада Кіраўнікоў*, *Генэральная Канфэрэнцыя*.

## Сфэра дзейнасьці
МАҐАТЭ арганізоўвае міжнародныя навуковыя форумы для абмеркаваньня пытаньняў разьвіцьця ядзернай энэргетыкі, накіроўвае ў розныя краіны сваіх спэцыялістаў для дапамогі ў дасьледчай працы, аказвае пасьрэдніцкія паслугі пры перадачы ядзернага абсталяваньня і матэрыялаў, назірае за тым, каб дапамога, якая прадстаўляецца агенцтвам не выкарыстоўвалася ў вайсковых мэтах. Значная ўвага ў дзейнасьці МАҐАТЭ ўдзяляецца пытаньням забесьпячэньня бясьпекі ядзернай энэргетыкі.

## Не распаўсюджваньне ядзернай зброі
Важнай мэтай дзейнасьці МАҐАТЭ зьяўляецца прадухіленьне распаўсюджваньня ядзернай зброі. Згодна з «Дамовай пра нераспаўсюджаньне ядзернай зброі», МАҐАТЭ кантралюе выкананьне абавязкаў яе ўдзельнікаў. Кантроль МАҐАТЭ мае мэту не дапусьціць у краінах, якія не валодаюць ядзернай зброяй, выкарыстоўваць ядзерную энэргетыку для стварэньне ядзернай зброі. Удзельнікі дамовы, якія не валодаюць ядзернай зброяй, павінны заключыць з агенцтвам пагадненьне, якое дазволіць кантроль МАҐАТЭ у адносінах да ўсіх відаў іх атамнай дзейнасьці.

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт агенцтва


Катэгорыя:Ляўрэаты Нобэлеўскай прэміі міру
Катэгорыя:Арганізацыі, заснаваныя ў 1957 годзе
Савецкая

Назву **Саве́цкая** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Віцебская вобласьць:
** Савецкая — вёска ў Гарадоцкім раёне
** Савецкая — вёска ў Сеньненскім раёне

* Магілёўская вобласьць:
** Савецкая — вёска ў Бялыніцкім раёне

## Іншае
* Савецкая — савецкая антарктычная станцыя
* Савецкая — падлёднае возера ў Антарктыдзе
* Савецкая — гара, найвышэйшы пункт выспы Ўрангеля
* Савецкая — назва станцыяў мэтро
* Савецкая — мноства вуліц у гарадах былога СССР

## Глядзіце таксама
* Савецкі
Савецкая (станцыя мэтро)

«**Савецкая**» — станцыя мэтро ў:

* Харкаве
* Самары
* Маскве (наогул закансэрвавана, але не адчыненая)

## Глядзіце таксама
* Станцыі-цёзкі мэтро
Вуліца Савецкая

**Савецкая**, **Савецкі** (**[[вуліца]]**, **[[праспэкт]]**, **[[завулак]]**) — распаўсюджаная назва вуліц на тэрыторыі былога СССР. У 1990-я гады ў некаторых гарадах і пасёлках Савецкім вуліцам вернутыя гістарычныя найменьні (калі былі).

## Вуліцы
### [[Беларусь]]
* Вуліца Савецкая (Альшаны) (Столінскі раён)
* Вуліца Савецкая (Ашмяны)
* Вуліца Савецкая (Бабруйск)
* Вуліца Савецкая (Баранавічы)
* Вуліца Савецкая (Берасьце)
* Вуліца Савецкая (Быхаў)
* Вуліца Савецкая (Бяроза)
* Вуліца Савецкая (Бярэзань)
* Вуліца Савецкая (Валожын)
* Вуліца Савецкая (Васілевічы)
* Вуліца Савецкая (Ваўкавыск)
* Вуліца Савецкая (Верасьніца)
* Вуліца Савецкая (Ветка)
* Вуліца Савецкая (Віцебск)
* Вуліца Савецкая (Глыбокае)
* Вуліца Савецкая (Горкі)
* Вуліца Савецкая (Гомель)
* Вуліца Савецкая (Горадня)
* Вуліца Савецкая (Докшыцы)
* Вуліца Савецкая (Дрыса)
* Вуліца Савецкая (Жлобін)
* Вуліца Савецкая (Жодзін)
* Вуліца Савецкая (Жыткавічы)
* Вуліца Савецкая (Заслаўль)
* Вуліца Савецкая (Зьдзецел)
* Вуліца Савецкая (Ігумен)
* Вуліца Савецкая (Каленкавічы)
* Вуліца Савецкая (Капыль)
* Вуліца Савецкая (Клецк)
* Вуліца Савецкая (Клімавічы)
* Вуліца Савецкая (Клічаў)
* Вуліца Савецкая (Кобрынь)
* Вуліца Савецкая (Койданаў)
* Вуліца Савецкая (Крычаў)
* Вуліца Савецкая (Лагойск)
* Вуліца Савецкая (Лельчыцы)
* Вуліца Савецкая (Лепель)
* Вуліца Савецкая (Ліда)
* Вуліца Савецкая (Ляхавічы)
* Вуліца Савецкая (Мазыр)
* Вуліца Савецкая (Маларыта)
* Вуліца Савецкая (Масты)
* Вуліца Савецкая (Менск)
* Вуліца Савецкая (Нароўля)
* Вуліца Савецкая (Паставы)
* Вуліца Савецкая (Пружаны)
* Вуліца Савецкая (Рамель)
* Вуліца Савецкая (Рэчыца)
* Вуліца Савецкая (Слонім)
* Вуліца Савецкая (Смалявічы)
* Вуліца Савецкая (Смаргонь)
* Вуліца Савецкая (Старына) (Столінскі раён)
* Вуліца Савецкая (Столін)
* Вуліца Савецкая (Сьвіслач)
* Вуліца Савецкая (Узда)
* Вуліца Савецкая (Хвойнікі)
* Вуліца Савецкая (Чачэрск)
* Вуліца Савецкая (Чашнікі)
* Вуліца Савецкая (Шацілавічы)
* Вуліца Савецкая (Шчучын)

### [[Расея]]
* Вуліца Савецкая (Арэнбург)
* Вуліца Савецкая (Усяволжск)
* Вуліца Савецкая (Дзьмітраў)
* Вуліца Савецкая (Ліпецк)
* У 1918—1922, Савецкай звалася вуліца Вялікая Палянка ў Маскве
* Савецкія вуліцы ў Санкт-Пецярбургу, з 1-й па 10-ю
* Вуліца Савецкая (Саратаў)
* Вуліца Савецкая (Сочы)
* Вуліца Савецкая (Цьвер)
* Вуліца Савецкая (Мурманск)
* Вуліца Савецкая — назва Саборнай вуліцы Гатчыны з 1922 па 1997 год

### [[Украіна]]
* Вуліца Савецкая (Мікалаеў)

## Завулкі
### [[Беларусь]]
* Савецкі завулак (Жыткавічы)
* Савецкі завулак (Столін)

## Праспэкты
Савецкі

**Саве́цкі** — шматзначны тэрмін:

* Савецкі — той, які адносіцца да СССР, напрыклад: Савецкі Зьвяз, савецкі грамадзянін, ці ў болей шырокім сэнсе савецкі народ, савецкі спорт, савецкі экран, савецкая музыка, савецкая гаспадарка і інш.

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Савецкі — пасёлак у Баранавіцкім раёне Берасьцейскай вобласьці
* Савецкі — пасёлак у Жлобінскім раёне Гомельскай вобласьці

### [[Расея]]
* Савецкі — пасёлак у Ейскім раёне Краснадарскага краю
* Савецкі — горад у Ханты-Мансійскай аўтаномнай акрузе
* Савецкі — пасёлак, раённы цэнтар у рэспубліцы Марый Эл
* Савецкі — пасёлак у гарадзкой акрузе Варкута ў рэспубліцы Комі
* Савецкі — пасёлак у Выбарскім раёне Ленінградзкай вобласьці

### [[Украіна]]
* Савецкі — пасёлак, цэнтар раёну Аўтаномнай Рэспублікі Крым

## Іншае
* Савецкі — завулак у Жыткавічах (Гомельская вобласьць)

## Глядзіце таксама
* Савецкая
Сьветлы

**Сьве́тлы**:

* Сьветлы — адценьне яркасьці альбо тону колеру

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Берасьцейская вобласьць:
** Сьветлы — пасёлак у Баранавіцкім раёне 

* Віцебская вобласьць:
** Сьветлы — пасёлак у Віцебскім раёне

* Гомельская вобласьць:
** Сьветлы — пасёлак у Буда-Кашалёўскім раёне
** Сьветлы — пасёлак у Добрускім раёне

* Менская вобласьць:
** Сьветлы Шлях — пасёлак у Менскім раёне
** Сьветлы Бор — пасёлак у Пухавіцкім раёне

### [[Расея]]
* Сьветлы — горад у Калінінградзкай вобласьці 
* Сьветлы — пасёлак у Дзіўнаморскай сельскай акрузе Гелянджыку ў Краснадарскім краі 
* Сьветлы — пасёлак у Мурманскай вобласьці 
* Сьветлы — пасёлак-ЗАТО ў Саратаўскай вобласьці 
* Сьветлы — пасёлак у складзе г. Томска
* Сьветлы — пасёлак гарадзкога тыпу ў Якутыі
* Сьветлы — пасёлак у Ялізаўскім раёне Камчацкага краю
* Сьветлы — пасёлак у Пластоўскім раёне Чалябінскай вобласьці

## Глядзіце таксама
* Сьветлыя
Ізабэла Партугальская (неадназначнасьць)

**Ізабэла Партугальская** — імя, якое можа ставіцца да некалькіх прадстаўніцаў эўрапейскай манархіі.

## Імпэратрыцы
* *[[Ізабэла Партугальская]]* — каралева Гішпаніі, жонка імпэратара Карла V Габсбурга, маці караля Філіпа II.

## Каралевы Партугаліі
* * [[Сьвятая Ізабэла Партугальская]]*, (1271-1336) — дачка Пэдра III Арагонскага, жонка Дыніша Партугальскага
* * [[Ізабэла Каімбрская]]* (1432-1455) — дачка Пэдру, герцага Каімбры, 1-я жонка Афонсу V Партугальскага.
* *[[Ізабэла Астурыйская]]* (1470–1498) — дачка Ізабэлы Кастыльскай і Фэрдынанда Арагонскага, 1-я жонка Мануэля I Партугальскага

## Прынцэсы і інфанты Партугаліі
* *Інфанта Ізабэла Партугальская* (1324-1326) — дачка караля Афонсу IV, сканала ў дзяцінстве
* Інфанта *[[Ізабэль Бургундзкая|Ізабэла Бургундзкая]],* герцагіня (1397-1471) — дачка Жуана I, жонка Філіпа III Добрага, герцага Бургундыі
* Імпэратрыца *[[Ізабэла Партугальская]]* — дачка Мануэля I Партугальскага, жонка імпэратара Карла V Габсбурга
* Інфанта *Ізабэла Партугальская* (1529) — дачка Жуана III, сканала ў маленстве 
* *[[Ізабэла Клара Яўгенія, інфанта Гішпанская]]* (1566–1633) — дачка Філіпа II, караля Гішпаніі і Партугаліі
* Інфанта *Ізабэль Луіза, прынцэса Бэйры* (1668-1690) — дачка Пэдру II.
* Інфанта *[[Ізабэла Марыя Партугальская]]* (1801-1876) — дачка Жуана VI
* Інфанта *Ізабэль, сеньёра дэ Пэнэла*(каля 1292 - да 1367), унучка караля Дыніша Партугальскага, дачка Альфонсу, сеньёра дэ Порталегры, жонка інфанта Хуана, сеньёра Біскайі.
* *Ізабэла Браганца* (1402-1465) — дачка Альфонсу, герцага Браганца, жонка свайго дзядзькі інфанта Жуана Партугальскага
* *[[Ізабэла Партугальская, каралева Кастыліі]]* (1428–каля 1496) — дачка інфанта Жуана Партугальскага, каралева Кастыліі, 2-я жонка Хуана II Кастыльскага, маці Ізабэлы Кастыльскай
* *Ізабэла дэ Візэу, герцагіня Браганца* (1459-1521) — дачка інфанта Фэрнанда, герцага Візэу, жонка Фэрнанда II, герцага Браганца.
* Інфанта *Ізабэль Браганца, герцагіня Гімарайнш* (1512-1576) — дачка Жайме, герцага Браганца, жонка інфанта Дуартэ, герцага Гімарайнш, маці інфанты Кацярыны, герцагіні Браганца і бабка Рануча, герцага Пармскага — прэтэндэнтаў на партугальскі трон.
* *Ізабэль Марыя Эмілія Партугальская* (1648-1717) — прапраўнучка Антоніа Крата, прэтэндэнта на партугальскі пасад. Жыла ў выгнаньні ў Галяндыі, замужам за баронам Адрыянам ван Гендтам.
* *[[Ізабэль, прынцэса Бразыліі]]* (1846–1921) — дачка Пэдру II Браганца, імпэратара Бразыліі
Nokia 2600 classic

**Nokia 2600 classic** — двухдыяпазонны мабільны тэлефон фірмы Nokia.

## Тэхнічныя характарыстыкі

## Вонкавыя спасылкі
* Апісанне на сайце Nokia
* Апісаньне на сайце onliner.by

Катэгорыя:Мабільныя тэлефоны Nokia