75-ы грэнадэрскі полк СС (1-ы беларускі)

**75-ы грэнадэрскі полк войскаў СС (1-ы беларускі)** () — фармаваньне войскаў СС, складзенае зь беларусаў. Адзінае канчаткова сфармаванае падразьдзяленьне 30-й грэнадэрскай дывізіі СС (1-й беларускай). У беларускай эміграцыйнай літаратуры таксама вядомы як **1-ы беларускі нацыянальны полк** або **1-ы беларускі полк**.

## Назва
Беларуская брыгада СС складалася толькі зь 1-га беларускага грэнадэрскага палку ().

10 лютага 1945 году полк брыгады атрымаў новую назву — 86-ы грэнадэрскі полк СС (1-ы беларускі) ().

9 сакавіка у сувязі зь пераводам брыгады ў дывізію полк зьмяніў назву на 75-ы грэнадэрскі полк СС (). Гэта было выклікана тым, што 86-ы полк ужо існаваў у  32-й танкава-грэнадэрскай дывізіі СС «30-га студзеня».

## Шлях палку

На базе 75-га палку былой 30-й дывізіі (2-й расейскай) ствараўся 3-і батальён, а з 76-га палку — 1-ы і 2-і батальёны палку. У кожным батальёне знаходзілася пэўная колькасьць немцаў, якія выконвалі ролю інструктараў

25-27 сакавіка Астроўскі наведаў дывізію і прыняў удзел ва ўрачыстасьцях на гонар гадавіны абвяшчэньня БНР. У межах сьвяткаваньня адбыўся парад падразьдзяленьняў дывізіі.

3 красавіка Кушаль прыехаў у дывізію і адзначаў, што ішло раззбраеньне беларусаў, а побач з кожным батальёнам стаяў нямецкі атрад зь 50 узброеных чалавек.

25 красавіка 1945 году 3-і батальён палка прыбыў у мястэчка Айзэнштайндорф (Чэхія), дзе 28 красавіка ўсе батальёны былі сабраныя, а на чале палку неафіцыйна стаў Францішак Кушаль.

30 красавіка дывізія ў складзе гэтага палку здалася 5-й арміі ЗША разам з дывізіяй Мальцава ў Цьвізелі.

## Склад
У склад палку ўваходзілі:

* Штаб;
* Штабная рота;
* 1-ы фюзілерскі батальён;
* 2-і й 3-і грэнадэрскі батальён.

## Камандны склад

### Нямецкі камандны склад

* 1-ы батальён — гаўптштурмфюрэр або штурмбанфюрэр Альбэрт Лёфлер.
* 2-і батальён — штурмбанфюрэр Райнгольд Ніпель.
* 3-і батальён - гаўптштурмфюрэр Райнгольд Бэўсэль.

### Беларускі камандны склад

# Штаб палку
#* Камандовец палку — штурмбанфюрэр Франц Гэнінтфэльд (зь 1 сакавіка 1945 г. — штурмбанфюрэр Ганс Остэррэйх).
#* Ад’ютанты — обэрштурмфюрэр Хведар Данілюк, обэрштурмфюрэр Якуб Бабіч.
#* Штабная рота — обэрштурмфюрэр Янка Юзафовіч.
#* Намесьнік камандоўца па гаспадарчых справах — штурмбанфюрэр Вінцэнт Паплаўскі.
#* Ахвіцэр вайсковай падрыхтоўкі — обэрштурмфюрэр Аляксей Грыцук.
# 1-ы фюзілерскі батальён
#* Камандовец — штурмбанфюрэар Сьцяпан Шнэк, штурмбанфюрэр Антон Сокал-Кутылоўскі.
#* 1-я рота — гаўптштурмфюрэр Янка Яфімчык.
#* 2-я рота — обэрштурмфюрэр Юры Кушніровіч.
#* 3-я рота — обэрштурмфюрэр Міхась Сасіновіч.
#* 1-я супрацьтанкавая рота — обэрштурмфюрэр Сымон Раманчук.
#* Гаспадарчы зьвяз — унтэрштурмфюрэр Уладзімер Касьпяровіч.
# 2-і грэнадэрскі батальён
#* Камандовец — штурмбанфюрар Пятро Касацкі, гаўптштурмфюраэр Зьміцер Чайкоўскі.
#* 4-я рота — обэрштурмфюрэр Яўген Трусаў.
#* 5-я рота — обэрштурмфюрэр Уладзімер Дудка.
#* 6-я рота — унтэрштурмфюрэр Мікалай Атрахімовіч.
#* 2-я супрацьтанкавая рота — унтэрштурмфюрэр Канстанцін Акінчыц.
#* Гаспадарчы зьвяз — унтэрштурмфюрэр Сяргей Рашкін.
# 3-і грэнадэрскі батальён
#* Камандовец — гаўптштурмфюрэр Юры Сабіла, гаўптштурмфюрэр Туміла.
#* 7-я рота — оберштурмфюрэр Лявон Сурнік.
#* 8-я рота — оберштурмфюрэр Пятро Яўстаф’еў.
#* 9-я рота — унтэрштурмфюрэр Анатоль Ражко.
#* 3-я супрацьтанкавая рота — обэрштурмфюрэр Янка Чысьцік.
#* Гаспадарчы зьвяз — обэрштурмфюрэр Аляксандар Малаўкс.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

* 

Катэгорыя:30-я грэнадэрская дывізія СС
Катэгорыя:Вайсковыя фармаваньні, створаныя ў 1945 годзе
Катэгорыя:Зьніклі ў 1945 годзе
Катэгорыя:Войскі СС