open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Гарадок (Пухавіцкі раён)

**Гарадо́к** — вёска ў Пухавіцкім раёне Менскай вобласьці. Гарадок уваходзіць у склад Навасёлкаўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 9 чалавек
* 1999 год — 12 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Пухавіцкага раёну
Катэгорыя:Навасёлкаўскі сельсавет (Пухавіцкі раён)
Гарадок (Узьдзенскі раён)

**Гарадо́к** — вёска ва Ўзьдзенскім раёне Менскай вобласьці. Гарадок уваходзіць у склад Слабадзкога сельсавету.

## Гісторыя
28 траўня 2013 году вёска перададзеная зь ліквідаванага Камянкоўскага ў склад навастворанага Слабадзкога сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 227 чалавек
* 1999 год — 302 чалавекі

## Крыніцы

Катэгорыя:Слабадзкі сельсавет (Узьдзенскі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Узьдзенскага раёну
Гарадок (Ігуменскі раён)

**Гарадо́к** — вёска ў Ігуменскім раёне Менскай вобласьці. Гарадок уваходзіць у склад Лядзкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 3 чалавекі
* 1999 год — 9 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Ігуменскага раёну
Катэгорыя:Лядзкі сельсавет (Ігуменскі раён)
Гарадок (Касьцюковіцкі раён)

**Гарадо́к** — вёска ў Касьцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласьці. Гарадок уваходзіць у склад Дзямідавіцкага сельсавету.

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Касьцюковіцкага раёну
Катэгорыя:Дзямідавіцкі сельсавет (Касьцюковіцкі раён)
Каміля Скалімоўская

**Камі́ля Скалімо́ўская** (; 4 лістапада 1982, Варшава — 18 лютага 2009, Партугалія) — польская кідальніца молата.

Была чэмпіёнкай Алімпійскіх гульняў у Сыднэі (2000), здабытчыцай срэбранага (2002) і бронзавага мэдалёў чэмпіянату Эўропы (2006). 2 разы была рэкардсмэнкай сьвету сярод юніёраў (2000, 2001), 12 разы рэкардсмэнкай Польшчы, 7 разоў чэмпіёнкай Польшчы. Была самай малодшай у гісторыі польскай мэдалісткай Алімпійскіх гульняў (менш за 18 гадоў), чэмпіёнкай і рэкардсмэнкай Польшчы (13 гадоў, 229 дні).

З 2004 году працавала ў паліцыі, мела званьне сяржанта.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

* Kamila Skolimowska nie żyje 
* На старонцы Польскага Алімпійскага Камітэту 

Катэгорыя:Нарадзіліся 4 лістапада
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1982 годзе
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Варшаве
Катэгорыя:Польскія лёгкаатлеты і лёгкаатлеткі
Катэгорыя:Польскія алімпійскія мэдалісты
Катэгорыя:Лёгкаатлеты і лёгкаатлеткі на летніх Алімпійскіх гульнях 2000 году
Катэгорыя:Лёгкаатлеты і лёгкаатлеткі на летніх Алімпійскіх гульнях 2004 году
Катэгорыя:Лёгкаатлеты і лёгкаатлеткі на летніх Алімпійскіх гульнях 2008 году
Катэгорыя:Польскія паліцыянты
Катэгорыя:Памерлі 18 лютага
Катэгорыя:Памерлі ў 2009 годзе
Катэгорыя:Памерлі ў Партугаліі
Дзямідавіцкі сельсавет (Касьцюковіцкі раён)

**Дзямі́давіцкі сельсаве́т** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Касьцюковіцкага раёну Магілёўскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Дзямідавічы. Насельніцтва на 2010 год — 1550 чалавек.

## Гісторыя
17 ліпеня 1924 году ўтвораны Касьцюковіцкі раён у складзе Калінінскай акругі. 20 жніўня 1924 году раён падзелены на 16 сельсаветаў, адным зь іх зьяўляўся Дзямідавіцкі сельсавет.

У 1931 годзе сельсавет перайменаваны ў Тупічынскі, з адміністрацыйным цэнтрам у вёсцы Тупічына. У далейшым сельсавету вярнулі ранейшую назву.

## Крыніцы


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Касьцюковіцкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Гарадок (Клімавіцкі раён)

**Гарадо́к** — былая вёска ў Клімавіцкім раёне Магілёўскай вобласьці. Гарадок уваходзіў у склад Лабжанскага сельсавету.

## Гісторыя
29 сакавіка 2006 году вёска ліквідаваная.

## Насельніцтва
* 1999 год — 6 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Колішнія населеныя пункты Клімавіцкага раёну
Лабжанскі сельсавет

**Лабжа́нскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Клімавіцкага раёну Магілёўскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Лобжа.


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Клімавіцкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Гарадок (Заводзкаслабодзкі сельсавет)

**Гарадо́к** — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласьці. Гарадок уваходзіць у склад Заводзкаслабодзкага сельсавету.

## Гісторыя
У XIX — пачатку ХХ стагодзьдзя — маёнтак памешчыкаў Аношкаў. Першы ўладальнiк — ксёндз, канонiк луцкi i магiлёўскi, прафэсар, рэктар Варшаўскай духоўнай сэмiнарыi Ян сын Амброзiя Аношка-Яцына (1765 — 1 кастрычніка 1848), ураджэнец вёскi Паплаўшчына. Пахаваны на могiлках вёскi Паплаўшчына.

22 верасьня 1863 году ў фальварку Гарадку нарадзiлася Марыя Мацьвееўна Аношка, другая жонка заснавальнiка беларускага тэатру Iгната Буйнiцкага. Шлюб адбыўся 17 лютага 1900 году ў Быхаўскiм рымска-каталiцкiм касьцёле.

## Насельніцтва
* 1999 год — 7 чалавек

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Гарадок. Фатаздымкi
* Rozwój. 1911-10-14 № 235
* Jan Onoszko bibliografia
* Игнат Буйницкий, биография

Катэгорыя:Заводзкаслабодзкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёну
Заводзкаслабодзкі сельсавет

**Заво́дзкаслабо́́дзкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Магілёўскага раёну Магілёўскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Завадзкая Слабада. Насельніцтва 1218 чал. (2009).

## Крыніцы


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Магілёўскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Гарадок (Буйніцкі сельсавет)

**Гарадо́к** — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласьці. Гарадок уваходзіць у склад Буйніцкага сельсавету.

## Гісторыя
17 ліпеня 2006 году сельсавет, у які ўваходзіць вёска, перайменаваны зь Цішоўскага ў Буйніцкі.

## Насельніцтва
* 2010 год — 146 чалавек
* 1999 год — 154 чалавекі

## Крыніцы

Катэгорыя:Буйніцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёну
Гарадок (Гарадзецкі сельсавет)

**Гарадо́к** — вёска ў Шклоўскім раёне Магілёўскай вобласьці. Гарадок уваходзіць у склад Гарадзецкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 9 чалавек
* 1999 год — 16 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Шклоўскага раёну
Катэгорыя:Гарадзецкі сельсавет (Шклоўскі раён)
Гарадок (Александрыйскі сельсавет)

**Гарадо́к** — вёска ў Шклоўскім раёне Магілёўскай вобласьці. Гарадок уваходзіць у склад Александрыйскага сельсавету.

## Гісторыя
20 лістапада 2013 году вёска перададзеныя зь ліквідаванага Старасельскага ў склад Александрыйскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 1 чалавек
* 1999 год — 18 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Александрыйскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Шклоўскага раёну
Новы Гарадок

**Но́вы Гарадо́к** — вёска ў Качэрыцкім раёне Магілёўскай вобласьці. Новы Гарадок уваходзіць у склад Баравіцкага сельсавету.

## Крыніцы

Катэгорыя:Баравіцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Качэрыцкага раёну
Ліпск (Ганцавіцкі раён)

**Ліпск** — вёска ў Ганцавіцкім раёне Берасьцейскай вобласьці. Ліпск уваходзіць у склад Малькавіцкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 244 чалавекі
* 1999 год — 326 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Ганцавіцкага раёну
Катэгорыя:Малькавіцкі сельсавет
Малькавіцкі сельсавет (Ганцавіцкі раён)

**Ма́лькавіцкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Ганцавіцкага раёну Берасьцейскай вобласьці. Цэнтар савету —
вёска Малькавічы.

## Гісторыя
12 кастрычніка 1940 году створаны Малькавіцкі сельсавет у складзе Ганцавіцкага раёну Пінскай вобласьці.

## Літаратура
*  С. 219


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Ганцавіцкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1940 годзе
Адрыжынскі сельсавет

**Адры́жынскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Янаўскага раёну Берасьцейскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Адрыжын.

## Гісторыя
12 кастрычніка 1940 году створаны ў складзе Янаўскага раёну Пінскай вобласьці.

## Літаратура
*  С. 359


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Янаўскага раёну (Берасьцейская вобласьць)
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1940 годзе
Дамінік Сямашка

**Дамінік Сямашка** (16 жніўня 1878, Вільня, Расейская імпэрыя — 27 лістапада 1932, Коўна, Летува) — беларускі й летувіскі грамадзка-палітычны дзяяч.

## Дзейнасьць
У 1898—1901 гадах сябар замежнага зьвязу польскіх сацыялістаў у Парыжы, Львове й Цюрыху. У Парыжы быў сябрам студэнцкае арганізацыі «Сувязь». Пазьней выступаў за аднаўленьне Вялікага Княства Літоўскага ў межах на 1772 год са значнай аўтаноміяй для беларусаў. Быў зьвязаны зь віленскімі масонскімі ложамі «Літва» (ад 1911) і «Беларусь» (ад 1914). У сьнежні 1915 году ўвайшоў у склад Часовае Рады Канфэдэрацыі Вялікага Княства Літоўскага, у якой разам зь беларусамі дзейнічалі жыды й летувісы. Канфэдэрацыя выдала Ўнівэрсал, які абвяшчаў аднаўленьне гістарычнае Літвы. Быў аўтарам праекту стварэньня народнага ўнівэрсытэту імя Адама Міцкевіча.

Уваходзіў у Віленскую беларускую раду. 25 сакавіка 1918 году ў Менску ўдзельнічаў у пасяджэньні Рады Беларускае Народнае Рэспублікі, якая абвесьціла незалежнасьць БНР. У красавіку 1918 году прадстаўляў Віленскую беларускую раду ў перамовах зь Летувіскай Тарыбай, у выніку якіх беларусы дамагліся наяўнасьці 1/4 беларускіх месцаў у летувіскіх палітычных органах, Беласток і Бельск-Падляскі адышлі да Летувы, а беларускія землі атрымлівалі аўтаномію ў Летувіскай дзяржаве.

27 лістапада 1918 году разам зь іншымі пяцьцю беларускімі дзеячамі ўвайшоў у склад Тарыбы (у красавіку 1919 іх ужо было 9). Прадстаўляў Летуву на Парыскай мірнай канфэрэнцыі ў лютым 1919, выступаў за далучэньне да Летувы Віленшчыны й Гарадзеншчыны. У 1920 — лютым 1922 — міністар беларускіх справаў Летувы. Як «прадстаўнік беларускага насельніцтва Віленскай і Гарадзенскай губэрняў» браў удзел у перамовах Летувы з РСФСР у чэрвені — ліпені 1920, падчас якіх выступаў за Вялікую Летуву й дамагаўся ад Расеі перадачы ёй этнічна беларускіх земляў.

Пасьля сканчэньня палітычнае кар’еры працаваў у Летуве пажарнікам.

## Літаратура
* Уладзімер Міхнюк // 

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Вільні
Катэгорыя:масоны на Беларусі
Катэгорыя:Дыпляматы БНР
Катэгорыя:Палітыкі БНР
Катэгорыя:Міністры беларускіх справаў Летувы
Катэгорыя:Беларусы ў Летуве
Катэгорыя:Памерлі ў Коўне
Ліпск (Віцебская вобласьць)

**Ліпск** — вёска ў Докшыцкім раёне Віцебскай вобласьці. Ліпск уваходзіць у склад Бярэзінскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 53 чалавекі
* 1999 год — 71 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Докшыцкага раёну
Катэгорыя:Бярэзінскі сельсавет (Докшыцкі раён)
Ліпск (Магілёўская вобласьць)

**Ліпск** — вёска ў Круглянскім раёне Магілёўскай вобласьці. Ліпск уваходзіць у склад Цяцерынскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 41 чалавек
* 1999 год — 79 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Круглянскага раёну
Катэгорыя:Цяцерынскі сельсавет
Цяцерынскі сельсавет

**Цяце́рынскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Круглянскага раёну Магілёўскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Цяцерын. Насельніцтва на 2009 год — 1871 чалавек.

## Гісторыя

20 жніўня 1924 году створаны ў складзе Круглянскага раёну Аршанскай акругі (да 26 ліпеня 1930 году, з 20 лютага 1938 году — Магілёўскай вобласьці). 8 ліпеня 1931 году раён скасаваны, сельсавет далучаны да Бялыніцкага раёну. 12 лютага 1935 году сельсавет перададзены ў склад адноўленага Круглянскага раёну. 16 верасьня 1959 году раён скасаваны, сельсавет далучаны да Бялыніцкага раёну Магілёўскай вобласьці. 30 ліпеня 1966 году сельсавет перададзены ў склад адноўленага Круглянскага раёну.

21 сьнежня 2011 году ў склад сельсавету перададзеныя ўсе населеныя пункты — Аўсішча, Беларусь, Боўсевічы, Бялаўка, Ваўкаўшчына, Гоенка, Залосьсе, Зарэчча, Казёл, Конанавічы, Кунцы, Падар, Сіманавічы, Смагілаўка, Шапялевічы — ліквідаванага Шапялевіцкага сельсавету.

27 верасьня 2012 году вёска Зарэчча, якая ўваходзіла ў склад Цяцерынскага сельсавету, перайменаваная ў Зарэчча 1, а вёска, якая ўваходзіла ў склад Шапялевіцкага сельсавету, у Зарэчча 2.

12 сакавіка 2013 году ліквідаваная вёска Казёл.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 году — 26
* 1 студзеня 2009 году — 24

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 22, 23, 92-93, 105, 117, 118, 196.
*  С. 263
*  С. 163

## Вонкавыя спасылкі
* Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Круглянскага раёну


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Круглянскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Ліпск (Менская вобласьць)

**Ліпск** — вёска ў Пухавіцкім раёне Менскай вобласьці. Ліпск уваходзіць у склад Навасёлкаўскага сельсавету.

## Гісторыя
29 чэрвеня 2006 году перададзеныя зь ліквідаванага Гарэлецкага сельсавету ў склад Навасёлкаўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 39 чалавек
* 1999 год — 60 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Навасёлкаўскі сельсавет (Пухавіцкі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Пухавіцкага раёну
Гарэлецкі сельсавет

**Гарэ́лецкі сельсаве́т** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пухавіцкага раёну Менскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Гарэлец.

## Гісторыя
28 жніўня 1924 году створаны ў складзе Шацкага раёну Менскай акругі. 4 жніўня 1927 году раён скасаваны, сельсавет далучаны да Пухавіцкага раёну. 12 лютага 1935 году сельсавет далучаны да навастворанага Рудзенскага раёну. 12 сакавіка 1935 году сельсавет далучаны да Пухавіцкага раёну.

На 1 студзеня 1947 году адміністрацыйным цэнтрам быў пасёлак імя Янкі Купалы.

29 чэрвеня 2006 году сельсавет скасаваны, усе населеныя пункты — Гарэлец, Кабылічы, Ліпнікі, Ліпск,  Пясчанка, Ржышча, Янка Купала — перададзеныя ў склад Навасёлкаўскага сельсавету.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 году — 9

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 126
*  С. 203
*  С. 144

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Пухавіцкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы, скасаваныя ў 2006 годзе
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Шацкага раёну
Філатаўскі сельсавет

**Філа́таўскі сельсавет** (да 2011 году — **Рубе́скі сельсавет**) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Круглянскага раёну Магілёўскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Філатава. Насельніцтва 1730 чал. (2010).

## Гісторыя
21 сьнежня 2011 году ў склад сельсавету перададзеныя ўсе населеныя пункты — Бярозка, Вугляны, Дарожкавічы, Дудакі, Жукава, Каўрыжына, Круча, Любішча, Малыя Вугляны, Малыя Каскевічы, Мікулінка, Новае Палесьсе, Паграбішча, Стаі, Старое Палесьсе, Татарка, Янава — ліквідаванага Кручанскага сельсавету.

21 сьнежня 2011 году Рубескі сельсавет перайменаваны ў Філатаўскі.

21 студзеня 2023 году была скасаваная вёска Татарка

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 2009 году — 15

## Крыніцы


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Круглянскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Круглая

**Кру́глая** — вёска ў Валожынскім раёне Менскай вобласьці. Круглая ўваходзіць у склад Вішнеўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 16 чалавек
* 1999 год — 35 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Валожынскага раёну
Катэгорыя:Вішнеўскі сельсавет (Валожынскі раён)
Круглае (неадназначнасьць)

Назву **Кру́глае** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Берасьцейская вобласьць:
** Круглае — вёска ў Бярозаўскім раёне
** Круглае — вёска ў Пінскім раёне
** Круглае — вёска ў Пружанскім раёне

* Магілёўская вобласьць:
** Круглае — вёска ў Клімавіцкім раёне
** Круглае — гарадзкі пасёлак, цэнтар Круглянскага раёну

* Менская вобласьць:
** Круглае — вёска ў Барысаўскім раёне
** Круглае — вёска ў Слуцкім раёне

### [[Польшча]]
* Круглае — вёска ў Бельскім павеце Падляскага ваяводзтва

### [[Расея]]
* Круглае — вёска ў Валагодзкай вобласьці

## Глядзіце таксама
* Кругі 
* Круглава 
* Круглае Поле
* Круглаўка 
* Круглая 
* Круглікі 
* Кругліца 
* Круглы
Круглае (Пінскі раён)

**Кру́глае** — вёска ў Пінскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Круглае ўваходзіць у склад Загародзкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 14 чалавек
* 1999 год — 49 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Пінскага раёну
Катэгорыя:Загародзкі сельсавет
Круглае (Пружанскі раён)

**Кру́глае** — вёска ў Пружанскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Круглае ўваходзіць у склад Лінаўскага сельсавету.

## Мінуўшчына
За расейскім часам — у Носкаўскай воласьці Пружанскага павету Гарадзенскай губэрні.

За польскім часам — сьпярша ў гміне Носкі, а з 1926 року ў гміне Руднікі Пружанскага павету Палескага ваяводзтва.

## Турыстычная інфармацыя
* Прачысьценская царква (1834) — адзіны помнік стылю ампір на Пружаншчыне. Амаль цалкам зруйнаваная пасьля Другой сусьветнай вайны
* Званіца Прачысьценскай царквы

### Страчаная спадчына
* Сядзіба Крашэўскіх «Стары Куплін»

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
*  

Катэгорыя:Населеныя пункты Пружанскага раёну
Катэгорыя:Лінаўскі сельсавет
Лінаўскі сельсавет

**Лі́наўскі сельсаве́т** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пружанскага раёну Берасьцейскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Лінава.

## Гісторыя
12 кастрычніка 1940 году створаны ў складзе Пружанскага раёну Берасьцейскай вобласьці.

16 ліпеня 1954 году сельсавету перададзены населеныя пункты скасаванага Ткачоўскага сельсавету.

12 жніўня 1957 году сельсавету перададзены населеныя пункты скасаванага Бакунскага сельсавету.

У 1990 годзе сельсавету перададзены населеныя пункты скасаванага Смалянскага сельсавету.

18 лістапада 2005 году рашэньнем Берасьцейскага абласнога савету дэпутатаў №190 у склад сельсавету ўлучаныя населеныя пункты Араб’і, Бакуны, Вінец, Занявічы, Кутнявічы, Концыкі, Мікалаевічы, Обеч, Рапяхі, Ткачы з расфармаванага Бакунскага сельсавету.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 году — 5

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 576
*  С. 517
*  С. 67


Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1940 годзе
Мокраўскі сельсавет (Пружанскі раён)

**Мо́краўскі сельсаве́т** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пружанскага раёну Берасьцейскай вобласьці. Цэнтар — вёска Мокрае

## Гісторыя
У 1962 годзе створаны ў складзе Пружанскага раёну Берасьцейскай вобласьці.

## Літаратура
*  С. 521


Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1962 годзе
Краснасельскі

**Краснасе́льскі** — мястэчка ў Беларусі, на рацэ Росі. Цэнтар сельсавету Ваўкавыскага раёну Гарадзенскай вобласьці. Насельніцтва на 2018 год — 6636 чалавек. Знаходзіцца за 15 км на поўнач ад места Ваўкавыск, за 4 км ад чыгуначнай станцыі Рось (лінія Ваўкавыск — Масты).

## Гісторыя
### Вялікае Княства Літоўскае
Першы пісьмовы ўпамін пра *Краснае Сяло* датуецца 1569 годам, калі яно было цэнтрам воласьці маёнтку Росі Ваўкавыскага павету Наваградзкага ваяводзтва. 

У розныя часы маёнтак знаходзіўся ў валоданьні Хадкевічаў, Глябовічаў, Сапегаў, Браніцкіх, Патоцкіх. На 1761 год тут было 50 двароў.

### Пад уладай Расейскай імпэрыі
У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай (1795 год) Краснае Сяло апынулася ў складзе Расейскай імпэрыі, у Роскай воласьці Ваўкавыскага павету Гарадзенскай губэрні. На 1883 год у вёсцы было 68 двароў.

Паводле вынікаў перапісу 1897 году, у Красным Сяле было 48 двароў, працавала крама. У 1914 годзе тут увялі ў эксплюатацыю цэмэнтавы завод таварыства «Валынь». У Першую сусьветную вайну ў 1915 годзе Краснае Сяло занялі нямецкія войскі.

### Найноўшы час
25 сакавіка 1918 году згодна з Трэцяй Устаўной граматай Краснае Сяло абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 году ў адпаведнасьці з пастановай І зьезду КП(б) Беларусі яно ўвайшла ў склад Беларускай ССР. Згодна з Рыскай мірнай дамовай 1921 году вёска апынулася ў складзе міжваеннай Польскай Рэспублікі, у гміне Росі Ваўкавыскага павету Наваградзкага ваяводзтва.

У 1939 годзе Краснае Сяло ўвайшло ў БССР, дзе ў 1940 годзе стала цэнтрам сельсавету Ваўкавыскага раёну. У Другую сусьветную вайну з чэрвеня 1941 да ліпеня 1944 году вёска знаходзілася пад нямецкай акупацыяй.

30 красавіка 1958 году Краснае Сяло атрымала афіцыйны статус працоўнага пасёлку і сучасную назву. З 15 студзеня 1963 году пасёлак перадалі ў абласное (прамысловае) падпарадкаваньне, з 27 студзеня 1965 году — зноў раённае. 24 чэрвеня 1968 году Краснасельскі атрымаў афіцыйны статус пасёлку гарадзкога тыпу.

## Насельніцтва
### Дэмаграфія
* **XX стагодзьдзе**: 1997 год — 7,5 тыс. чал.
* **XXI стагодзьдзе**: 2006 год — 7,3 тыс. чал.; 2008 год — 7,3 тыс. чал.; 2009 год — 6885 чал.; 2016 год — 6744 чал.; 2017 год — 6683 чал.; 2018 год — 6636 чал.

### Інфраструктура
У мястэчку працуюць сярэдняя і базавая школы, 4 дашкольныя ўстановы, лякарня, 2 бібліятэкі, 2 дамы культуры.

## Эканоміка
Прадпрыемствы будаўнічых матэрыялаў.
* ААТ «Краснасельскбудматэрыялы»

## Турыстычная інфармацыя
За 0,5 км на паўднёвы захад ад мястэчка разьмяшчаецца ўнікальны помнік археалёгіі — Краснасельскі археалягічны комплекс.

## Асобы
* Вячка Целеш (нар. 1938) — беларускі мастак у Латвіі

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 

## Вонкавыя спасылкі
* CHRONOGRAPH (Летапісец) мястэчка Краснасельскі

Катэгорыя:Краснасельскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Ваўкавыскага раёну
Катэгорыя:Мястэчкі Гарадзенскай вобласьці
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XVI стагодзьдзі
Тышкавічы

**Ты́шкавічы** — вёска ў Янаўскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Уваходзіць ў склад Мотальскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 1251 чалавек
* 1999 год — 1522 чалавекі

## Крыніцы

Катэгорыя:Мотальскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Янаўскага раёну (Берасьцейская вобласьць)
Круглае (Клімавіцкі раён)

**Кру́глае** — вёска ў Клімавіцкім раёне Магілёўскай вобласьці, за 4 км на поўнач ад Клімавічаў. Уваходзіць у склад Гусаркаўскага сельсавету.

## Гісторыя
23 сьнежня 2009 году перададзеная з падпарадкаваньня Клімавіцкага раённага выканаўчага камітэту ў склад Гусаркаўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 29 чалавек
* 1999 год — 35 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Гусаркаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Клімавіцкага раёну
Трыліскі

**Трылі́скі** — вёска ў Янаўскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Уваходзіць у склад Ляскавіцкага сельсавету.

## Гісторыя
26 чэрвеня 2013 году вёска перададзеная зь ліквідаванага Дружылавіцкага ў склад Ляскавіцкага сельсавету.

## Насельніцтва
* XX стагодзьдзе: 1940 год — 920 жыхароў, 141 двор; 1997 год — 209 жыхароў, 117 двароў; 1999 год — 199 жыхароў
* XXI стагодзьдзе: 2009 год — 115 жыхароў

## Інфармацыя для турыстаў
Помнікі на могілках сем’яў Гетманчукоў і Еўтухоў, расстраляных у 1943 годзе за сувязь з партызанамі.

## Выхадцы
Радзіма беларускіх навукоўцаў І. Блізьнюка, А. Валенцюка, В. Лагодзіча, М. Стальмашука.

## Крыніцы

Катэгорыя:Ляскавіцкі сельсавет (Янаўскі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Янаўскага раёну (Берасьцейская вобласьць)
Круглае (Барысаўскі раён)

**Кру́глае** — вёска ў Барысаўскім раёне Менскай вобласьці. Круглае ўваходзіць у склад Неманіцкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 7 чалавек
* 1999 год — 14 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Барысаўскага раёну
Катэгорыя:Неманіцкі сельсавет
Неманіцкі сельсавет

**Немані́цкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Барысаўскага раёну Менскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Неманіца.

## Гісторыя
20 жніўня 1924 году створаны ў складзе Барысаўскага раёну Барысаўскай акругі (з 9 чэрвеня 1927 году да 26 ліпеня 1930 году — Менскай, з 15 студзеня 1938 году — Менскай вобласьці).

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 — 17

## Колішнія населеныя пункты
У склад сельсавету ўваходзілі населеныя пункты Баярка, Будка (чыгуначная), Зялёны Лужок, Трасьнік, Цялюкі, Цімашонак. Вёскі Жарсьцьвянка, Ляды і пасёлак Першамайскі цяпер уваходзяць у склад вёскі Стайкі.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 165
*  С. 137


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Барысаўскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Круглае (Слуцкі раён)

**Кру́глае** — вёска ў Слуцкім раёне Менскай вобласьці. Круглае ўваходзіць у склад Сораскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 9 чалавек
* 1999 год — 17 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Слуцкага раёну
Катэгорыя:Сораскі сельсавет
Амговіцкі сельсавет

**Амго́віцкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Слуцкага раёну Менскай вобласьці. Цэнтар — вёска Амговічы.

## Гісторыя
20 жніўня 1924 году створаны ў складзе Слуцкага раёну Слуцкай акругі.

30 кастрычніка 2009 году сельсавет скасаваны, усе населеныя пункты — Амговічы, Аступішча, Гутніца, Дворышча, Каліта, Краснае, Кучына, Ляхава, Новы Гуткоў, Падлошыца, Падстарэва, Паўлаўка, Рубеж, Стары Гуткоў, Старэва, Сьліўка, Тарасаўка, Хінолаўка, Хорашава, Ціхань, Чырвоная Старонка — перададзены Сораскаму сельсавету.

## Глядзіце таксама
* Амговіцкі заказьнік

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 352

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Слуцкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы, скасаваныя ў 2009 годзе
Беліцкі сельсавет (Слуцкі раён)

**Бе́ліцкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Слуцкага раёну Менскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Белічы.

## Гісторыя
20 жніўня 1924 году створаны Беліцкі сельсавет у складзе Слуцкага раёну Слуцкай акругі. З 9 чэрвеня 1927 году ў складзе Бабруйскай акругі. Пасьля скасаваньня акруговай сыстэмы 26 ліпеня 1930 году ў Слуцкім раёне БССР. З 21 чэрвеня 1935 году ў Слуцкім раёне Слуцкай акругі. Пасьля ўвядзеньня абласнога падзелу 20 лютага 1938 году ў Слуцкім раёне Менскай вобласьці. З 20 верасьня 1944 году па 8 студзеня 1954 году ў складзе Бабруйскай вобласьці.

28 траўня 2013 году ў склад сельсавету перададзеныя населеныя пункты Акцябар, Еўлічы, Машчыцы, Цалевічы ліквідаванага Акцябарскага сельсавету.

Паводле перапісу 2009 году насельніцтва сельсавету (7 населеных пунктаў) — 1686 чалавек, зь іх 93,4% — беларусы, 4,5% — расейцы.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 352
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Слуцкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Круглае Поле

**Кру́глае По́ле** — хутар у Івейскім раёне Гарадзенскай вобласьці. Круглае Поле ўваходзіць у склад Ліпнішкаўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 6 чалавек
* 1999 год — 7 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Івейскага раёну
Катэгорыя:Ліпнішкаўскі сельсавет
Ліпнішкаўскі сельсавет

**Лі́пнішкаўскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Івейскага раёну Гарадзенскай вобласьці. Цэнтар — вёска Ліпнішкі.

## Гісторыя
5 верасьня 2013 году населены пункт Гаўя атрымаў статус вёскі.

## Крыніцы


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Івейскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Дворышча

Назву **Дво́рышча** маюць:

* Дворышча — тып паселішча

## Азёры

### [[Беларусь]]
* Віцебская вобласьць:
** Дворышча — возера ў Віцебскім раёне
** Дворышча — возера ў Мёрскім раёне

* Гомельская вобласьць:
** Дворышча — возера ў Каленкавіцкім раёне
** Дворышча — возера ў Каленкавіцкім раёне

## Населеныя пункты

### [[Беларусь]]
* Берасьцейская вобласьць:
** Дворышча — вёска ў Маларыцкім раёне

* Віцебская вобласьць:
** Дворышча — вёска ў Глыбоцкім раёне
** Дворышча — вёска ў Лепельскім раёне
** Дворышча — вёска ў Перабродзкім сельсавеце Мёрскага раёну
** Дворышча — вёска ў Туркоўскім сельсавеце Мёрскага раёну
** Дворышча — былы хутар у Язьненскім сельсавеце Мёрскага раёну
** Дворышча — вёска ў Расонскім раёне
** Дворышча — вёска ў Чашніцкім раёне
** Дворышча — вёска ў Каўлякоўскім сельсавеце Шумілінскага раёну
** Дворышча — вёска ў Сіроцінскім сельсавеце Шумілінскага раёну

* Гарадзенская вобласьць:
** Дворышча — вёска ў Ашмянскім раёне
** Дворышча — вёска ў Лідзкім раёне

* Гомельская вобласьць:
** Дворышча — вёска ў Жлобінскім раёне
** Дворышча — адселеная вёска ў Нараўлянскім раёне
** Дворышча — вёска ў Хвойніцкім раёне

* Магілёўская вобласьць:
** Дворышча — вёска ў Асіпавіцкім раёне
** Дворышча — вёска ў Бабруйскім раёне

* Менская вобласьць:
** Дворышча — вёска ў Валожынскім раёне
** Дворышча — вёска ў Койданаўскім раёне
** Дворышча — вёска ў Крупскім раёне
** Дворышча — вёска ў Любанскім раёне
** Дворышча — пасёлак у Любанскім раёне
** Дворышча — вёска ў Менскім раёне
** Дворышча — вёска ў Слуцкім раёне

### [[Расея]]

#### [[Смаленская вобласьць]]
* Дворышча — вёска, Парэцкі раён
* Дворышча — вёска, Руднянскі раён
* Дворышча — вёска, Угранскі раён

### [[Украіна]]
* Дворышча (Жытомірская вобласьць)
* Дворышча (Тэрнопальская вобласьць)

## Рэкі

### [[Беларусь]]
* Менская вобласьць:
** Дворышча — рака ў Барысаўскім раёне
** Дворышча — рака ў Валожынскім раёне

## Урочышчы

### [[Беларусь]]
* Берасьцейская вобласьць:
** Дворышча — урочышча ў Маларыцкім раёне
** Дворышча — урочышча ў Столінскім раёне

* Гомельская вобласьць:
** Дворышча — урочышча ў Нараўлянскім раёне
** Дворышча — урочышча ў Петрыкаўскім раёне
** Дворышча — урочышча ў Петрыкаўскім раёне

## Іншае
* Дворышча — былая вёска, цяпер частка Менску

## Падвойныя назвы
* Азаркі-Дворышча
* Вялікае Дворышча
* Пагранічнае Дворышча

## Глядзіце таксама
* Дварышча
* Двор
* Дворышчы
Дворышча (тып паселішча)

**Дворышча**, **двор**, **аднадворак** — тып аднадворнага паселішча на беларускіх землях у IX—XVI стагодзьдзях.

Сваю распаўсюджанасьць аднадворны тып паселішча набыў у IX—ХІ стагодзьдзях у выніку распаду тэратарыяльных абшчынаў — селішчаў. Яго існаваньню спрыяла форма фэадальнай павіннасьці (падворная, падушная), а таксама ляндшафт: балоцістыя палескія нізіны, перасечаны марэнавы рэльеф Паазер’я і г. д. На сярэдзіну XVI стагодзьдзя, паводле зьвестак інвэнтароў, дворышча зьяўлялася найбольш адметным тыпам паселішча для Палесься. Масавае скарачэньне колькасьці дворышчаў адбылося падчас правядзеньня валочнай рэформы. Частка іх трансфармалася ў шматдворныя вёскі, зьбярогшы назву як відавы тапонім Дворышча, Стары Двор, Новы Двор і г. д.

## Крыніцы

## Літаратура
* 

Катэгорыя:Тыпы населеных пунктаў
Прадмесьце

**Прадмесьце** — 1) паселішча, разьмешчанае непадалёку ад места (гораду), але за яго межамі. 2) ускраіна места, далёкая ад цэнтру.

## Глядзіце таксама
* Пасад

## Літаратура
* Тлумачальны слоўнік беларускай мовы / А. Я. Баханькоў, І. М. Гайдукевіч, П. П. Шуба. — 1-е выд., перапрац. і дап. — Мн: Нар. асвета, 1990. — 396 с ISBN 5-341-00259-8.
Навасёлкі (Зэльвенскі раён)

**Навасёлкі** — вёска ў Зэльвенскім раёне Гарадзенскай вобласьці. Навасёлкі ўваходзяць у склад Каралінскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 6 чалавек
* 1999 год — 15 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Зэльвенскага раёну
Катэгорыя:Каралінскі сельсавет
Каралінскі сельсавет (Зэльвенскі раён)

**Каралі́нскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Зэльвенскага раёну Гарадзенскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Каралін.

## Гісторыя
Утвораны 12 кастрычніка 1940 году ў складзе Зэльвенскага раёну Баранавіцкай вобласьці БССР. З 20 верасьня 1944 году ў складзе Гарадзенскай вобласьці. 16 ліпеня 1954 году да сельсавету далучана тэрыторыя скасаванага Межырэцкага сельсавету. З 17 красавіка 1962 году ў складзе Ваўкавыскага раёну, з 6 студзеня 1965 году ў складзе Слонімскага раёну, з 30 ліпеня 1966 году ў складзе адноўленага Зэльвенскага раёну.

18 красавіка 2017 году ў склад сельсавету перададзеныя ўсе населеныя пункты — Дзергілі, Задвор’е, Калінаўка, Клепачы, Крэсла, Межырэч, Мештавічы, Пузікі, Талалайкі, Тулава, Шэйкі, Янаўшчына — ліквідаванага Тулаўскага сельсавету.

Насельніцтва сельсавету паводле перапісу 2009 году (16 населеных пунктаў) — 1040 чалавек, зь іх 82,1% — беларусы, 13,2% — палякі, 3,0 % — расейцы.

## Крыніцы


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Зэльвенскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Навасёлкі (Веткаўскі раён)

**Навасёлкі** — вёска ў Веткаўскім раёне Гомельскай вобласьці. Навасёлкі ўваходзяць у склад Шарсьцінскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2009 год — 481 чалавек
* 1999 год — 584 чалавекі

## Гісторыя
На тэрыторыі вяўленыя гарадзішчы бронзавага веку і часоў Кіеўскай Русі.

Па пісьмовых крыніцах вядома з 16ст. як сяленне ў Рэчыцкім павеце Міскага ваяводства ВКЛ. Паводле інвентару 1640г. ўласнасць казны, 5 дымоў, 5 валоў і 5 коней. У 1752г. ўпамінаецца ў актах Гал.Літоўскага трыбуналу.

У складзе Расейскай Імперыі пасля 1га падзелу Рэчы Паспалітай. з 1804г. дзейнічала Петра-Паўлаўская царква. Паводле перапісу 1897г. сяло і фальварк у Веткаўскай воласці Гомельскага павету Магілёўскай губерніі.

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Веткаўскага раёну
Катэгорыя:Шарсьцінскі сельсавет
Шарсьцінскі сельсавет

**Шарсьцінскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Веткаўскага раёну Гомельскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Шарсьцін.


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Веткаўскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Валокі Полацкія

**Валокі Полацкія** — гістарычная мясцовасьць ў цэнтры Менску, разьмешчаная на правым беразе ракі Сьвіслачы пры ўзгорку Высокага Места.

## Назва
Урбанонім «Валокі Полацкія» мае зьвязак з гандлем. У старажытнасьці полацкія купцы маглі сюды цягнуць волакам ладзьдзі з таварам, бо Сьвіслач не заўсёды была паўнаводнай. Таксама існуе меркваньне, што арыгінальная назва вуліцы — «Валоская», што значыць італьянская.

## Гісторыя

Валокі пачалі забудоўвацца прыкладна ў пачатку XVII ст. Тут утварылася вуліца Валоцкая, якая злучала мясцовасьць з Высокім Рынкам, да Нізкага Рынку ішла траса вуліцы Зыбіцкай. Да пачатку XVIII ст. уся тэрыторыя паміж вуліцай Зыбіцкай і берагам ракі была заселенай. Тут утварыліся вуліцы, якія праз масты і грэблі злучалі вуліцу Зыбіцкую з Траецкім прадмесьцем на левым беразе Сьвіслачы

Паводле матэрыялаў рукапісных судовых актавых кніг менскага гродзкага суду за 1600—1640 рокі на Валоках Полацкіх жылі месьцічы Кузьма Пішчалка, жонка пінскага падстолія Рыгора Тарлецкага Алена Бачанка і Фёдар Заляцелы — відаць, той самы, пра якога ўпамінае Ўладзіслаў Сыракомля («Менск», 1857). Тут жа набыла дом у Якуба Раманскага і Багданы Кішчанкі ваяводзіная вэндэнская Соф’я Служчына. Гасподу для віленскага купца здаваў у сваім доме Ісак Багушэвіч Шышка.

У XIX стагодзьдзі на Валоцкай вуліцы жылі кампазытар Станіслаў Манюшка і мастак Валенці Ваньковіч (абодва будынкі захаваліся).

У 1866 року ўлады Расейскай імпэрыі з мэтай маскалізацыі Вялікага Княства Літоўскага перайменавалі Валоцкую вуліцу ў Хрышчэнскую, а Зыбіцкую — у Балотную (з 1882 року — Гандлёвая). За савецкім часам гістарычнай Валоцкай вуліцы надалі афіцыйную назву Інтэрнацыянальнай. 17 сакавіка 2010 року менскія ўлады вярнулі вуліцы Зыбіцкай гістарычную назву.

## Галерэя
### Гістарычныя здымкі

Miensk, Vałoki Połackija. Менск, Валокі Полацкія (1870-79).jpg|1870 р.
Miensk, Vałockaja. Менск, Валоцкая (1901-18) (2).jpg|да 1918 р.
Miensk, Vałockaja. Менск, Валоцкая (1901-18).jpg|да 1918 р.
Miensk, Vałockaja-Vańkovič. Менск, Валоцкая-Ваньковіч (1916).jpg|1916 р.
Miensk, Vałoki Połackija. Менск, Валокі Полацкія (1918).jpg|1918 р.
Miensk, Vałockaja, Vańkovič. Менск, Валоцкая, Ваньковіч (1927).jpg|1927 р.
Miensk, Vałockaja. Менск, Валоцкая (1927).jpg|1927 р.
Miensk, Vałockaja-Vysoki Rynak. Менск, Валоцкая-Высокі Рынак (09.1941).jpg|1941 р. (унізе)


### Сучасныя здымкі

InterVul2.jpg|Агульны выгляд
Замалёўкі Мінска. 34.jpg|Сядзіба Ваньковічаў
Замалёўкі Мінска 59.jpg|Сядзіба, флігель
International street.JPG|На гістарычнай Валоцкай


## Крыніцы

## Літаратура
* Бабкова В. Стары Менск // «Наша Ніва» №16, 2001.
* 
* Сацукевіч І. Тапанімія вуліцы і плошчаў Менска ў ХІХ — пачатку ХХ стст. // «Беларускі калегіюм», 4 чэрвеня 2008.

Катэгорыя:Гістарычныя раёны Менску
Навасёлкі (Каленкавіцкі раён)

**Навасёлкі** — вёска ў Каленкавіцкім раёне Гомельскай вобласьці. Навасёлкі ўваходзяць у склад Капліцкага сельсавету.

## Гісторыя
Найранейшая згадка пра паселішча ўтрымліваецца ў лісьце 1514 году караля Жыгімонта Старога пісару Федку Міхайлавічу Сьвятошу на трыманьне Навасёлак у Мазырскім павеце, выслужаных яго пляменьнікам, нябожчыкам Іванам Булатавым, вінным дзядзьку нейкую суму грошай. Надалей тое сяло Іпскай нядзелі Мазырскай воласьці названа ў апісаньні Мазырскага замку 1552 года. У гэтай крыніцы сказана, што яшчэ гадоў 15, можа і болей, назад Навасёлкі з 25 чалавекамі аддадзеныя князю Уладзімеру (Пуціўльскаму), а на той час было ў трыманьні княгіні, жонкі нябожчыка. Жыхары Навасёлак «*перестали тягнути и города рубити за пана Нарбута*», у староства якога складалася апісаньне.

## Насельніцтва
* 1999 год — 316 чалавек
* 2010 год — 179 чалавек

## Заўвагі

## Крыніцы

Катэгорыя:Капліцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Каленкавіцкага раёну
Капліцкі сельсавет

**Ка́пліцкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Каленкавіцкага раёну Гомельскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Каплічы.


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Каленкавіцкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Навасёлкі (Кармянскі раён)

**Навасёлкі** — вёска ў Кармянскім раёне Гомельскай вобласьці. Навасёлкі ўваходзяць у склад Барсукоўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 30 чалавек
* 1999 год — 57 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Кармянскага раёну
Катэгорыя:Барсукоўскі сельсавет
Навасёлкі (Навасёлкаўскі сельсавет, Петрыкаўскі раён)

**Навасёлкі** — вёска ў Петрыкаўскім раёне Гомельскай вобласьці, за 22 км на паўночны захад ад Капаткевічаў, за 50 км на поўнач ад Петрыкава. Навасёлкі ўваходзяць у склад і зьяўляюцца цэнтрам Навасёлкаўскага сельсавету.

## Гісторыя
Найраней Навасёлкі згаданыя ў апісаньні Мазырскага замку 1552 года. Належалі да Скавішынскай нядзелі Бчыцкай воласьці Кіеўскага ваяводзтва Вялікага Княства Літоўскага. Побач зь імі названыя таксама сёлы Піліпавічы, Ванюжычы, Камаровічы, Бобрык, Грабаў, Хваставічы, якія ўсе разам мелі 71-го жыхара. *Дани з нихъ меду 10 кадей, серебра за бобры и за куницы 5 коп грошей, тивунщины  и приставки 20 безменовъ, выкоту 30 грошей, писчого 20 грошей, овса 2 ведеръ, сыровъ 5, масла безменъ, пшона 2 безмены, з 2 куровъ грошъ, за 2 хлебы грошъ, за 2 вощины полтора гроша: – 10 кадь, 3 камени, 2 безмены, 5 копъ и полъ 4 гроша.*

## Насельніцтва
* 1999 год — 1413 чалавек
* 2010 год — 999 чалавек

## Заўвагі

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Прагноз надвор’я ў в. Навасёлкі

Катэгорыя:Навасёлкаўскі сельсавет (Петрыкаўскі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Петрыкаўскага раёну
Навасёлкі (Петрыкаўскі сельсавет)

**Навасёлкі** — вёска ў Петрыкаўскім раёне Гомельскай вобласьці. Навасёлкі ўваходзяць у склад Петрыкаўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 1999 год — 81 чалавек
* 2010 год — 48 чалавек

## Выхадцы
* Алесь Дудар — беларускі паэт, крытык, перакладнік
* Дзед Талаш — удзельнік партызанскага руху, прататып героя аповесці Якуба Коласа «Дрыгва».

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Петрыкаўскага раёну
Катэгорыя:Петрыкаўскі сельсавет
Петрыкаўскі сельсавет

**Пе́трыкаўскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Петрыкаўскага раёну Гомельскай вобласьці. Цэнтар савету — горад Петрыкаў.


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Петрыкаўскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Кабала

**Кабала** (з іўрыту — «атрыманьне») — вучэньне духоўнага самавыпраўленьня. Першым кабалістам зьяўляецца Аўраам, прадаўжальнікамі і захавальнікамі — габрэйскі народ. Стваральнікам новай кабалістычнай мэтодыкі быў вялікі кабаліст Рашбі (II ст. н. э., поўнае імя рабі Шымон Бар Ёхай), аўтар вядомай кабалістычнай кнігі «Зогар», у якой пры дапамозе так званай «мовы галін» ён апісаў увесь шлях выпраўленьня чалавечага эгаізму і дасягненьня еднасьці з Творцам. Наступнае разьвіцьцё і карэкціроўку гэтая мэтодыка атрымала толькі ў XVI стагодзьдзі. Кабалістам, які стварыў новы мэтад зразуменьня вышняга сьвету для свайго пакаленьня, быў АР"І (поўнае імя Іцхак Лурыя Ашкеназі 1534—1572). Апошнім дасьледнікам, які зрабіў кабалістычныя веды прымальнымі для нашага пакаленьня, быў Егуда Ашлаг (1884—1954), вядомы пад імём Бааль Сулям па назове свайго камэнтара «Сулям» (*Perush Ha-Sulam*) да «Кнігі Зогар». Бааль Сулям лічыцца заснавальнікам сучаснай навукі кабала, бо зьяўляецца стваральнікам новага падыходу да прац АР"І, ён распрацаваў мэтодыку зразуменьня вонкавага, духоўнага сьвету, якая адпавядае тыпу душ, які зыходзяць ў наш сьвет сёньня. Сучасным прадаўжальнікам зьяўляецца Міжнародная Акадэмія Кабалы пад кіраўніцтвам навукоўца-кабаліста, ураджэнца горада Віцебску, доктара філязофіі М. Лайтмана.

## Вонкавыя спасылкі

* Міжнародная Акадэмія Кабалы

Катэгорыя:Містыцызм
Катэгорыя:Юдаізм
Навасёлкі (Рагачоўскі раён)

**Навасёлкі** — вёска ў Рагачоўскім раёне Гомельскай вобласьці. Навасёлкі ўваходзяць у склад Ціхініцкага сельсавету.

## Гісторыя
У 1704 годзе згадваецца як вёска ў складзе маёнтку Ціхінічы ў Рэчыцкім павеце ВКЛ.

## Насельніцтва
* 2010 год — 157 чалавек
* 1999 год — 197 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Рагачоўскага раёну
Катэгорыя:Ціхініцкі сельсавет
Навасёлкі (Краснапольскі раён)

**Навасёлкі** — пасёлак у Краснапольскім раёне Магілёўскай вобласьці. Навасёлкі ўваходзяць у склад Сідараўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 15 чалавек
* 1999 год — 27 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Краснапольскага раёну
Катэгорыя:Сідараўскі сельсавет
Навасёлкі (Вяйнянскі сельсавет)

**Навасёлкі** — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласьці. Навасёлкі ўваходзяць у склад Вяйнянскага сельсавету.

## Гісторыя
Згадваецца ў 1611 годзе як вёска ў складзе Вяйнянскага войтаўства Магілёўскай воласьці ў Аршанскім павеце ВКЛ.

## Насельніцтва
* 2010 год — 483 чалавекі
* 1999 год — 514 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Вяйнянскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёну
Вяйнянскі сельсавет

**Вяйня́нскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Магілёўскага раёну Магілёўскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Вейна. Насельніцтва на 2009 год — 4889 чалавек.

## Крыніцы


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Магілёўскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Навасёлкі (Вендараскі сельсавет)

**Навасёлкі** — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласьці. Навасёлкі ўваходзяць у склад Вендараскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 45 чалавек
* 1999 год — 77 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёну
Катэгорыя:Вендараскі сельсавет
Вендараскі сельсавет

**Ве́ндараскі сельсаве́т** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Магілёўскага раёну Магілёўскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — аграгарадок Вендараж. Насельніцтва 1825 чал. (2009).

## Гісторыя
20 жніўня 1924 году Магілёўскі раён падзелены на 19 сельсаветаў, адным зь іх быў Вендараскі сельсавет.

## Крыніцы


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Магілёўскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Хаткі

**Хаткі**:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* У Гомельскай вобласьці:
** Хаткі — вёска ў Лоеўскім раёне 
** Хаткі — вёска ў Нараўлянскім раёне 

* Хаткі — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласьці
Навасёлкі 1 (Магілёўская вобласьць)

**Навасёлкі 1** — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласьці. Навасёлкі 1 уваходзяць у склад Пашкаўскага сельсавету.

## Гісторыя
У 1675 згадваецца як вёска Навасёлкі ў складзе Княжыцкай воласьці ў Аршанскім павеце ВКЛ.

## Насельніцтва
* 2010 год — 12 чалавек
* 1999 год — 21 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Пашкаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёну
Навасёлкі (Астравецкі раён)

**Навасёлкі** — вёска ў Астравецкім раёне Гарадзенскай вобласьці. Навасёлкі ўваходзяць у склад Гервяцкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 25 чалавек
* 1999 год — 52 чалавекі

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Астравецкага раёну
Катэгорыя:Гервяцкі сельсавет
Астравецкі дэканат

**Астравецкі дэканат** – дэканат Гарадзенскай дыяцэзіі Рымска-каталіцкага касьцёлу Беларусі. 

## Структура

## Цэнтар

Катэгорыя:Гарадзенскі раён
Катэгорыя:Дэканаты Гарадзенскай дыяцэзіі
Буса (вёска)

**Бу́са** — вёска ў Янаўскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Буса ўваходзіць у склад Моладаўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 154 чалавекі
* 1999 год — 275 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Моладаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Янаўскага раёну (Берасьцейская вобласьць)
Моладава (Берасьцейская вобласьць)

**Мо́ладава** — вёска ў Янаўскім раёне Берасьцейскай вобласьці, цэнтар Моладаўскага сельсавету.

## Гісторыя
11 сакавіка 2011 году ўказам прэзыдэнта «Об учреждении официальных геральдических символов административно-территориальных и территориальных единиц Брестской области» зацьверджаныя герб і сьцяг вёскі.

## Насельніцтва
* 2010 год — 799 чалавек
* 1999 год — 927 чалавек

## Турыстычная інфармацыя
### Славутасьці
* Капліца-пахавальня Скірмунтаў
* Царква Ўшэсьця Гасподняга

### Страчаная спадчына
* Палацава-паркавы комплекс Скірмунтаў

## Вядомыя асобы

* Пётар Брыгадзін (1949 - 2021) - гісторык, міністap адукацыі

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

* в. Моладава на Radzima.org
* Хто ўратуе цэркаўку? Як Агінскі, Война, Орда, Хадыка, Сакалоў і Лукашэнка адзначыліся ў лёсе закінутай царквы ў Моладаве. Сайт Радыё Свабода, 19.07.2017.

Катэгорыя:Моладаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Янаўскага раёну (Берасьцейская вобласьць)
Дружылавічы

**Дружы́лавічы** — вёска ў Янаўскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Уваходзіць у склад Ляскавіцкага сельсавету.

## Гісторыя
Да 26 чэрвеня 2013 году — цэнтар Дружылавіцкага сельсавету. 26 чэрвеня 2013 году вёска перададзеная зь ліквідаванага Дружылавіцкага ў склад Ляскавіцкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 501 чалавек
* 1999 год — 656 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Ляскавіцкі сельсавет (Янаўскі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Янаўскага раёну (Берасьцейская вобласьць)
Польская марка

**По́льская ма́рка** (*marka polska*) — валюта Польскай Рэспублікі ў 1918—1924 гадох.

У 1924 саступіла месца злотаму.

Катэгорыя:Польская Рэспубліка (1918—1939)
Катэгорыя:Гістарычныя валюты
Катэгорыя:Марка
Міхал Валіцкі

**Міхал Валіцкі** (сапр. **Міхал Міцкевіч**; 1746, Наваградзкі павет — 1828, Вільня) — авантурыст, філянтроп Рэчы Паспалітай.

Будучы прафэсійным гульцом у карты, зарабіў вялізныя грошы, на якія купіў прозьвішча Валіцкі (права належаць да роду), а ў 1787 годзе — пасаду падстолія кароннага ў С. Солтыка. Апроч таго, набыў у Італіі тытул графа.

## Біяграфія

З дробнага шляхецкага роду Міцкевічаў. Навучаўся ў Менскім езуіцкім калегіюме, працягваў адукацыю ў Магілёве. Працаваў віцэ-рэгентам у судох Менску.

Праз схільнасьць да авантураў і прыгодаў пакінуў працу і пераехаў у Кракаў. Здабыў дасканаласьць у картах і гульні ў більярд. Падтрыманы апекай Францішка Сапегі, выехаў у Вену. Пазьней накіраваўся ў Парыж, дзе набыў грунтоўныя веды ў розных навуках, шмат увагі аддаваў самаадукацыі.

Дзеля далучэньня да двара караля Францыі Людовіка XVI набыў у Італіі тытул графа. Неўзабаве з дапамогай сваёй каханкі княгіні Паліньяк стаў фаварытам каралевы Марыі Антуанэты.

Па вяртаньні ў Рэч Паспалітую атрымаў пацьверджаньне графскага тытулу ад караля і вялікага князя Станіслава Аўгуста Панятоўскага. Сьпярша жыў у Варшаве, пазьней пераехаеў у Пецярбург, дзе ладзіў шыкоўныя прыёмы.

У 1793 годзе набыў палац віцэ-адміністратара ў Горадні, пазьней перабраўся ў фальварак Азёры Гарадзенскага павету. Стварыў там узорную гаспадарку, заснаваў суконную і папяровую мануфактуры.

Падараваў значную частку сваёй калекцыі каштоўных камянёў Віленскаму ўнівэрсытэту. Фундаваў навучаньне ў ім сваякоў Міцкевічаў і Валіцкіх.

## Партрэт
Паводле апошніх дасьледаваньняў, у Нацыянальным летувіскім музэі захоўваецца копія партрэта Міхала Валіцкага аўтарства Марціна Янушэвіча з арыгінальнага твору пэндзля Дж. Б. Грасі. Традыцыйна лічылася, што на гэтым партрэце выяўлены Яўхім Храптовіч.

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* Рублевская Л. Фантастический граф // Советская Белоруссия. № 189 (23089), 8 кастрычніка 2008 г.

Катэгорыя:Авантурысты
Шарашэўскі сельсавет

**Шарашэ́ўскі сельсавет** (да 2015 году — *Шарашо́ўскі пасялко́вы саве́т*) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пружанскага раёну Берасьцейскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — мястэчка Шарашоў.

## Гісторыя
29 траўня 2015 году пасялковы савет ператвораны ў сельсавет.

## Крыніцы


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Хаткі (Лоеўскі раён)

**Ха́ткі** — вёска ў Лоеўскім раёне Гомельскай вобласьці. Хаткі ўваходзяць у склад Малінаўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 11 чалавек
* 1999 год — 19 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Малінаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Лоеўскага раёну
Хаткі (Магілёўская вобласьць)

**Ха́ткі** — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласьці. Хаткі ўваходзяць у склад Пашкаўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 97 чалавек
* 1999 год — 93 чалавекі

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёну
Катэгорыя:Пашкаўскі сельсавет
Сідаравічы (Гомельская вобласьць)

**Сі́даравічы** — вёска ў Чачэрскім раёне Гомельскай вобласьці, на правым беразе ракі Покаці, за 6 км на поўнач ад шашы . Сідаравічы ўваходзяць у склад Палескага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 287 чалавек
* 1999 год — 382 чалавекі

## Крыніцы

Катэгорыя:Палескі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Чачэрскага раёну