Электрамабіль

**Электрамабі́ль** ( +  — бурштын + рухомы) — аўтамабіль, што прыводзіцца ў рух электрарухавіком зь сілкаваньнем ад акумулятара і супэркандэнсатара.
Вызначаецца бясшумнасьцю, бяздымнасьцю, простасьцю кіраваньня і высокай рухомасьцю. У 1837 г. шатляндзкі хімік Робэрт Дэвідсан (1804—1894) пабудаваў першы такі самаход. Выдатак зарада акумулятара павялічваецца, калі частка электрычнасьці ідзе на абагрэў самахода ўзімку. Пагатоў генэратар можа аднавіць частку зарада за кошт кручэньня колаў.

## Мінуўшчына

На 2004 г. сэрыйны выраб электрамабіляў ажыцьцяўляўся ў Ангельшчыне, ЗША і Расеі. Хуткасьць руху дасягала 90 км/гадзіна. 4 кастрычніка 2008 г. на  ў Парыжы (Францыя) паказалі першы ў сьвеце *спартовы* электрамабіль , які разганяўся да 290 км/гадз., зараджаўся за 3 гадзіны і каштаваў 297 тыс. эўра. 2 красавіка 2010 г. на Міжнароднай аўтавыставе ў Нью-Ёрку (ЗША) японскі аўтавытворца «Нісан» (Ёкагама) паказаў электрамабіль , які каштаваў $35 тыс. і стаўся найбольш прадаваным у сьвеце электракарам цягам наступных 5 гадоў. У пачатку чэрвеня 2010 г. на *закрытым* палігоне ў Японіі электрамабіль  праехаў рэкордныя 997 км на адным зарадзе акумулятара магутнасьцю 74 кіляват-гадзіна зь сярэдняй хуткасьцю 50 км/гадзіна. 24 жніўня 2010 г. у штаце Юта (ЗША) электрамабіль  усталяваў новы сусьветны рэкорд сярэдняй хуткасьці на сушы — 495 км/гадзіна.

На пачатак 2014 г. найбольшы ў сьвеце прабег у 480 км на адным зарадзе акумулятара меў электрамабіль , што разганяўся да 100 км/гадз. за 5,4 сэкунды, меў найбольшую хуткасьць 200 км/гадз. і каштаваў $110 тысячаў. На кастрычнік 2014 г. амэрыканскае прадпрыемства «Тэсла-рухавікі» (Пала-Альта, акруга сьвятой Клары, штат Каліфорнія) прапаноўвала хуткасную зарадку акумулятара на 80% за 40 хвілінаў. У 2015 г. продаж электрамабіляў у сьвеце вырас на 50% параўнальна з 2014 годам. Найбольш прадалі ў Кітаі (каля 150 тыс.) і ЗША (каля 100 тыс.). У 28 краінах Эўрапейскага Зьвязу збылі 120 тыс. электрамабіляў.

У 2024 годзе ў сьвеце вырабілі каля 17 млн электрамабіляў, што склала амаль 20 % вытворчасьці легкавікоў.

## Беларусь
16 жніўня 2013 г. сетка АЗС «А-100» прадставіла першы ў Беларусі электрамабіль  на сваёй запраўцы ў вёсцы Баравая (Менскі раён). У 2014 г. выдаткі на 100 км язды складалі 12 тыс. беларускіх рублёў ($1,17), з улікам абагрэва ўзімку выдаткі на 100 км вырасталі на 25% да 15 тыс. рублёў ($1,46). 9 кастрычніка 2014 г. АЗС «А-100» у в. Баравая (Менскі раён) займела першую ў Беларусі хуткасную зарадную станцыю магутнасьцю 50 кіляват, што дазваляла зарадзіць электрамабіль за 30 хвілінаў.

На кастрычнік 2015 г. Менскі аўтамабільны завод (МАЗ) распрацаваў электробус на 20 км ходу. Зарадка мела ажыцьцяўляцца ў дэпо і на разваротных кольцах. Першых 10 пробных электробусаў МАЗ паставіў для выкарыстаньня ў якасьці грамадзкага транспарту ў Менску. 11 лютага 2016 г. у Менску па вул. Харужай адчынілі першую электразапраўку *айчыннай* вытворчасьці, што стала 4-й электразапраўкай у сталіцы. Працягласьць хуткаснай зарадкі электрамабіля склала 2 гадзіны. Зарадка ад хатняй разэткі займала 6 гадзінаў. Тым часам, сярод сталічных таксі зьявілася 5 першых электрамабіляў, што патрабавалі ўдвая ніжэйшых выдаткаў за самаходы з рухавіком унутранага згараньня. У пачатку красавіка 2016 г. МАЗ прадаў каля 100 удасканаленых электробусаў у Расею. На 1 траўня 2016 г. у Беларусі налічвалася каля 100 электрамабіляў. Кіроўцы пераважна ставілі самаходы зараджацца на ноч ад хатняй разэткі з напругай 220 вольт. Цана такой хатняй начной зарадкі на 170 км прабегу складала каля 20 тыс. беларускіх рублёў ($1,04). Пры АЗС працавалі 10 электразаправак хуткай зарадкі, дзе працягласьць запраўкі складала да 2 гадзінаў. Цана ўстаноўкі хуткай электразарадкі на АЗС складала 20 тысячаў эўра.

За 2021 год лік электрамабіляў падвоіўся і да чэрвеня 2022 году перавысіў 10 000. У 2024 годзе продажы электрамабіляў вырасьлі ў 2,7 разу да 14 200 самаходаў. У выніку лік электрамабіляў на зарадную станцыю вырас з 8,8 да 16,8. На красавік 2025 году ў Беларусі налічвалася 28 500 электрамабіляў, зь якіх 5300 улічылі за 1-ы квартал году.  На іх прыпадала каля 1400 зарадных станцыяў.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 
* 


Катэгорыя:Зьявіліся ў 1837 годзе
Катэгорыя:Электрычны транспарт
Катэгорыя:Аўтамабілі
Катэгорыя:Аўтамабільны транспарт