Гайнрых Бёль

**Гайнрых Бёль** () (21 сьнежня 1917, Кёльн — 16 ліпеня 1985, Кройцаў-Лянгенбройх) — нямецкі пісьменьнік і перакладчык, ляўрэат Нобэлеўскай прэміі ў галіне літаратуры (1972).

На беларускую мову творы Бёля перакладалі Лявон Баршчэўскі, Уладзімер Папковіч, Лілія Дарашкевіч, Уладзіслаў Струміла, Алена Талапіла і іншыя.

## Біяграфія
Гайнрых Бёль нарадзіўся ў Кёльне. Быў шостым дзіцём у сям’і і трэцім сынам свайго бацькі (маці Гайнрыха, Марыя, была другой жонкай Віктара Бёля). У 1924—1928 гадох наведваў каталіцкую школу, пасьля перайшоў у дзяржаўную гуманітарную гімназію імя кайзэра Вільгельма. У 1937 годзе Гайнрых пачаў працаваць у кніжнай краме ў Боне — у гэты час ён упершыню паспрабаваў сябе ў якасьці пісьменьніка. Улетку 1939 году паступіў у Кёльнскі ўнівэрсытэт на факультэт германістыкі і клясычнай філялёгіі, аднак у хуткім часе вымушаны быў пачаць службу ў Вэрмахце. У красавіку 1945 году трапіў у палон да амэрыканцаў, але быў вызвалены ўжо ў верасьні. У 1942 годзе ў часе франтавога адпачынку ажаніўся з Аньне Мары Чэх. Яго першы сын Крыстоф не пражыў і году пасьля свайго нараджэньня ў 1945. Сыны Раймунд, Рэнэ і Вінцэнт нарадзіліся ў 1947, 1948 і 1950 гг.

Пасьля вайны Бёль працягваў пісаць, паралельна працуючы ў розных месцах. Ён таксама працягнуў навучаньне ў Кёльнскім унівэрсытэце. У гэты час сям’я жыла ў асноўным на заработак жонкі. Першыя апавяданьні Гайнрыха Бёля былі надрукаваныя ў 1947 годзе. З 1970 да 1972 гг. Бёль узначальваў нямецкі ПЭН-цэнтар, а з 1971 да 1974 гг. быў прэзыдэнтам міжнароднага ПЭН-цэнтру. У 1972 годзе Гайнрых Бёль стаў ляўрэатам Нобэлеўскай прэміі ў галіне літаратуры.

Памёр 16 ліпеня 1985 году.

## Творы

* *Kreuz ohne Liebe*, напісаны ў 1946—1947 гг; апублікаваны ў 2002 г.
* *Aus der «Vorzeit»*. 1947
* *Die Botschaft*. 1947
* *So ein Rummel*. 1948
* *Das Vermächtnis*, напісаны ў 1948—1949 гг.; апублікаваны ў 1981 г.
* *Der Zug war pünktlich*. 1949
* *Wanderer, kommst du nach Spa…*. 1950
* *Die schwarzen Schafe*. 1951
* *Nicht nur zur Weihnachtszeit*. 1951
* *Wo warst du, Adam?*. 1951
* *Nicht nur zur Weihnachtszeit*. 1951
* *Der Engel schwieg*, напісаны ў 1949—1951 гг.; надрукаваны ў 1992 г.
* *Die Waage der Baleks*. 1952
* *Und sagte kein einziges Wort*. 1953
* *Haus ohne Hüter*. 1954, беларускі пераклад Ліліі Дарашкевіч, 1996
* *Das Brot der frühen Jahre*. 1955
* *Zum Tee bei Dr. Borsig*. 1955
* *Wie in schlechten Romanen*. 1956
* *Irisches Tagebuch*. 1957
* *Die Spurlosen*. 1957
* *Doktor Murkes gesammeltes Schweigen und andere Satiren*. 1958
* *Billard um halb zehn*. *(Більярд а палове дзясятай)* 1959, беларускі пераклад Лявона Баршчэўскага, 1993
* *Ein Schluck Erde*. 1962
* *Ansichten eines Clowns*. 1963
* *Entfernung von der Truppe*. 1964
* *Ende einer Dienstfahrt*. 1966
* *Gruppenbild mit Dame*. 1971
* *Die verlorene Ehre der Katharina Blum*. 1974
* *Berichte zur Gesinnungslage der Nation*. 1975
* *Fürsorgliche Belagerung*. 1979
* *Was soll aus dem Jungen bloß werden?*. 1981
* *Vermintes Gelände*. 1982
* *Die Verwundung*. Раньнія аповяды; апублікаваныя ў 1983 г.
* *Bild-Bonn-Boenisch*. 1984
* *Frauen vor Flusslandschaft*. 1985
* *Der blasse Hund*. Раньнія аповяды; апублікаваныя ў 1995 г.

## Беларускія пераклады
* 
* 
* 

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйная старонка, прысьвечаная Генрыху Бёлю
* Апавяданьне «Рызыка пісьменства» у перакладзе Алеся Пяткевіча (па-беларуску)
* Апавяданьне «Мой сумны твар» у перакладзе Алеся Пяткевіча (па-беларуску)
* Апавяданьне «Мой сумны твар» у перакладзе Раісы Крывальцэвіч (па-беларуску)
* Творы на «Беларускай Палічцы»

Катэгорыя:Нарадзіліся 21 сьнежня
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1917 годзе
Катэгорыя:Нямецкія літаратары
Катэгорыя:Ляўрэаты Нобэлеўскай прэміі ў галіне літаратуры
Катэгорыя:Памерлі 16 ліпеня
Катэгорыя:Памерлі ў 1985 годзе