ISO 3166-3

**[[ISO]] 3166-3** — частка стандарту ISO 3166, якая вядзе пералік коды ўжо не існуючых дзяржаваў (з прычынаў аб’яднаньня, падзелу, зьмена назвы і да т. п.). Упершыню апублікаваная ў 1999 годзе.

Калі пасьля 1974 году краіны
* далучыліся да іншых (напрыклад, НДР да ФРН),
* распаліся (напрыклад, Чэхаславаччына),
* зьмянілі сваю назву (напрыклад, Верхняя Вольта),
то іх скарачэньні выкрасьляюцца з ISO 3166-1 і з даданьнем дзьвюх дадатковых літар заносяцца ў ISO 3166-3. Пры гэтым першыя дзьве літары ўяўляюць стары код па ISO 3166-1, і дзьве апошнія — новы код з ISO 3166-1. Калі адназначнай пасьлядоўнасьці не існуе, то апошнія літары будуць HH. Для Сэрбіі і Чарнагорыі, у якой было скарачэньне CS, у 2006 г. вызначылі скарачэньне CSXX замест CSHH, каб ня блытаць з кодам CSHH для былой Чэхаславаччыны.

Прыклады:
* НДР (DD) была ўключаная ў ФРН (DE), гэтым скончылася яе існаваньне. Таму паводле ISO 3166-3 скарачэньнем для НДР служыць DDDE.
* Чэхаславаччына (CS) распалася на Чэхію (CZ) і Славаччыну (SK). Таму код былой краіны па ISO 3166-3 — CSHH.
* Верхняя Вольта (HV) пераназвалася ў Буркіна-Фасо (BF). Паводле ISO 3166-3 код для Верхняй Вольты — HVBF.

## Састарэлыя коды ISO 3166-1 alpha-2
Наступны сьпіс утрымлівае састарэлыя дзьвюхлітарныя коды паводле ISO 3166. Шматлікія з гэтых скарачэньняў былі замененыя перад зьяўленьнем Domain Name System, таму яны ніколі не выкарыстоўваліся як TLD. Для кожнага коду дадзены год замены.

Нескарыстаныя коды могуць быць ізноў выдадзеныя пасьля заканчэньня 5 гадоў (напрыклад, AI, CS, GE і SK).

*AIDJ — 1977 Францускія тэрыторыі афараў і ісаў
*: заменена на DJ для Джыбуці, Ангільі аддадзенае скарачэньне AI
* BQAQ — 1979 Брытанская антарктычная тэрыторыя
*: уключана ў AQ Антарктыда
* BUMM — 1989 Бірма
*: заменена на MM для М'янма
* CSHH — 1993 Чэхаславаччына
*: заменена на CZ для Чэхія і SK — Славаччына
* CSXX — 2006 Сэрбія і Чарнагорыя
*: заменена на RS для Сэрбія і ME — Чарнагорыя
* CTKI — 1984 Кантон і Эндэрбэры
*: уключана ў KI Кірыбаці
* DDDE — 1990 DDR
*: заменена на DE Нямеччына
* DYBJ — 1977 Дагамэя
*: заменена на BJ Бэнін
* FQHH — 1979 Францускія Паўднёвыя і Антарктычныя тэрыторыі
*: уключана ў AQ Антарктыда і TF (Францускія Паўднёвыя тэрыторыі)
* FXFR — 1997 Мэтраполія Францыі
*: уключана ў FR (Францыя)

* HVBF — 1984 Верхняя Вольта
*: заменена на BF для Буркіна-Фасо

* SUHH — 1992 Савецкі Саюз
*: заменена на AM Армэнія, AZ Азэрбайджан, BY Беларусь, EE Эстонія, GE Грузія, KG Кыргыстан, KZ Казахстан, LT Летува, LV Латвія, MD Малдова, RU Расея, TJ Таджыкістан, TM Туркмэністан, UA Украіна і UZ Узбэкістан (BY і UA ужо існавалі), код SU дагэтуль выкарыстоўваецца як дамэн верхняга ўзроўню

* VDVN — 1977 Дэмакрытычная Рэспубліка Віетнам
*: заменена на VN Віетнам

* YUCS — 2003 Югаславія
*: заменена на CS для Сэрбія і Чарнагорыя
* ZRCD — 1997 Заір
*: заменена на CD для Дэмакратычная Рэспубліка Конга

## Абнаўленьні
Пасьля першай публікацыі стандарту рушыла ўсьлед 5 дадаткаў/зьмен:
# ISO 3166-3 Newsletter I-1 — ад 2002-11-15
# ISO 3166-3 Newsletter I-2 — ад 2002-11-22
# ISO 3166-3 Newsletter I-3 — ад 2003-07-23
# ISO 3166-3 Newsletter I-4 — ад 2006-09-26
# ISO 3166-3 Newsletter I-5 — ад 2006-12-01

## Глядзіце таксама
* ISO 3166-1
* ISO 3166-2

## Крыніцы

3