open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Сюлкі

**Сю́лкі** — вёска ў Камянецкім раёне Берасьцейскай вобласьці, уваходзіць у Войскі сельсавет. Сюлкі месьцяцца на правым беразе ракі Крывуля, за 1,5&nbsp;км на паўднёвы ўсход ад аўтадарогі Высокае&nbsp;—&nbsp;Кобрынь (), за 11&nbsp;км на захад ад Камянцу, за 48&nbsp;км на поўнач ад Берасьця, за 23&nbsp;км на ўсход ад чыгуначнай станцыі Высока-Літоўск на лініі Берасьце&nbsp;—&nbsp;Беласток. У вёсцы 27 жыхароў (2010).

## Гісторыя
* сярэдзіна XIX стагодзьдзя: сяло ў Берасьцейскім павеце Гарадзенскай губэрні Расейскай імпэрыі.
* 1857: паводле 10-й рэвізіі ў сяле 74 рэвіскія душы, у складзе маёнтку Яленка, уласнасьць Магільніцкага.
* з 1860-х: у Войскай воласьці таго ж павету і губэрні Расейскай імпэрыі.
* 1885: 11 двароў, 100 жыхароў, праваслаўная царква, школа.
* 1897: паводле перапісу ў сяле 18 двароў, 116 жыхароў, народная вучэльня, царква, кузьня.
* 1905: у сяле 192 жыхары, побач аднайменны маёнтак, у якім 5 жыхароў.
* 1921: у выніку Польска-савецкай вайны па Рыскай мірнай дамове ў складзе Польшчы.
* 1923: у Войскай гміне Берасьцейскага павету Палескага ваяводзтва, 8 двароў, 89 жыхароў.
* 1928: у Ратайчыцкай гміне таго ж павету і ваяводзтва.
* 1939: у выніку Пакту Молатава-Рыбэнтропа ў складзе Берасьцейскай вобласьці БССР.
* 1940: у складзе Мікалаеўскага сельсавету Камянецкага раёну Берасьцейскай вобласьці, у вёсцы 28 двароў, 124 жыхары.
* 1941—1945: у 2-ю сусьветную вайну на франтах загінулі 4 вяскоўцы.
* 1948: у пачатковай школе 42 вучні.
* 1954: у Ратайчыцкім сельсавеце.
* 1960: 129 жыхароў.
* 1964: у Камянецкім сельсавеце.
* 1970: 105 жыхароў, у калгасе імя Леніна.
* 1986: у Войскім сельсавеце.

## Насельніцтва
* 2010 год — 27 жыхароў
* 2005 год — 29 жыхароў, 20 двароў
* 1999 год — 37 жыхароў

## Страчаная спадчына
Каля заходняй мяжы вёскі, у месцы, дзе рака Крывуля ўтварае сажалку, месьцілася колішняя сядзіба роду Пашкевічаў. Да цяперашняга часу захаваліся рэшткі пэйзажнага парку. Паркавая кампазыцыя будавалася адносна невялікага аднапавярховага палаца, разьмешчанага ў цэнтры сядзібы.

Пасьля прыходу савецкай улады ў 1939 годзе ў палацы быў адкрыты дзіцячы дом. Пасьля вайны ў 1944 годзе палац быў разабраны і перавезены ў Камянец на гаспадарчыя патрэбы. З гаспадарчых пабудоваў маёнтку засталіся паўзруйнаваны будынак стайні, рэшткі скляпоў.

Таксама захаваліся рэшткі царквы Покрыва Прасьвятой Багародзіцы ў паўднёва-заходняй частцы вёскі, на двары якой ёсьць некалькі пахаваньняў з надмагільнымі мураванымі помнікамі, у тым ліку помнік маршалку Магільніцкаму. Там жа захаваліся рэшткі капліцы-пахавальні тайнага стацкага саветніка, генэрал-лейтэнанта, князя Пятра Пятровіча Троіцкага, першага дырэктара Белавескай пушчы.

## Інфраструктура
У складзе калектыўнага сялянскага аб’яднаньня «Колас».

## Крыніцы

## Літаратура
*  С.&nbsp;89.

## Вонкавыя спасылкі

* в. Сюлкі на Radzima.org
* Е. Трибулева. Старый конь борозды не портит // Вечерний Брест, № 34, 28 красавіка 2006

Катэгорыя:Войскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Камянецкага раёну
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XIX стагодзьдзі
Лускалы

**Лу́скалы** () — вёска ў Камянецкім раёне Берасьцейскай вобласьці, за 100&nbsp;м ад правага берагу ракі Крывуля, за 1,5&nbsp;км на поўдзень ад аўтадарогі Высокае&nbsp;—&nbsp;Кобрынь (), за 16&nbsp;км на захад ад Камянцу, за 52&nbsp;км на поўнач ад Берасьця, за 20&nbsp;км на ўсход ад чыгуначнай станцыі Высока-Літоўск на лініі Берасьце&nbsp;—&nbsp;Беласток. Уваходзіць у Войскі сельсавет.

## Гісторыя
* 1833: паводле 8-й рэвізіі ў вёсцы 80 рэвіскіх душ.
* 1845: паводле інвэнтару вёска ў складзе маёнтку Бучамля.
* канец XIX ст.: вёска ў Войскай воласьці Берасьцейскага павету Гарадзенскай губэрні Расейскай імпэрыі.
* 1890: Лускалыўская сельская грамада мела 217 дзесяцінаў зямельных угодзьдзяў.
* 1897: паводле перапісу ў вёсцы 22 двары, 158 жыхароў, хлебазапасная крама, ветраны млын, 2 кузьні.
* 1905: 245 жыхароў.
* 1921: у выніку Польска-савецкай вайны ў складзе Польшчы.
* 1923: у Войскай гміне Берасьцейскага павету Палескага ваяводзтва, 12 жылых і 4 нежылыя двары, 79 жыхароў.
* 1928: у Ратайчыцкай гміне таго ж павету і ваяводзтва міжваеннай Польшчы.
* 1939: у выніку Пакту Молатава-Рыбентропа у складзе Берасьцейскай вобласьці БССР.
* 1940: у складзе Войскага сельсавету Камянецкага раёну Берасьцейскай вобласьці, у вёсцы 32 двары, 162 жыхары.
* 1949: арганізаваны калгас «Чырвоная Зорка».
* 1950: 28 гаспадарак, 117 жыхароў.
* 1954: у Агародніцкім сельсавеце.
* 1964: зноў у Войскім сельсавеце.
* 1970: 91 жыхар, у калгасе «Беларусь».

## Насельніцтва
* 2010 год — 13 жыхароў
* 2005 год — 17 жыхароў, 11 двароў
* 1999 год — 22 жыхары

## Інфраструктура
У складзе калектыўнага сялянскага аб’яднаньня «Колас».

## Крыніцы

## Літаратура
*  С.&nbsp;59.

Катэгорыя:Войскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Камянецкага раёну
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XIX стагодзьдзі
Сьвішчова

**Сьвішчо́ва** () — вёска ў Камянецкім раёне Берасьцейскай вобласьці, за 15&nbsp;км на захад ад Камянцу, за 50&nbsp;км на поўнач ад Берасьця, за 24&nbsp;км на ўсход ад чыгуначнай станцыі Высока-Літоўск на лініі Берасьце&nbsp;—&nbsp;Беласток. Уваходзіць у Войскі сельсавет.

## Гісторыя
* сярэдзіна XIX ст.: вёска адносілася да маёнтку Сьвішчова, уласнасьць Грынявецкага.
* 1857: паводле 10-й рэвізіі ў вёсцы 143 рэвіскія душы.
* 1860: у Ратайчыцкай воласьці Берасьцейскага павету Гарадзенскай губэрні Расейскай імпэрыі.
* 1890: Сьвішчоўская сельская грамада мела 205 дзесяцінаў зямельных угодзьдзяў.
* 1897: паводле перапісу ў вёсцы 27 двароў, 179 жыхароў, хлебазапасная крама, ветраны млын, кузьня.
* 1905: 164 жыхары.
* 1921: вёска і фальварак у Ратайчыцкай гміне Берасьцейскага павету Палескага ваяводзтва міжваеннай Польшчы.
* 1923: у вёсцы 26 двароў, 129 жыхароў; у фальварку 5 двароў, 27 жыхароў.
* 1939: у складзе Берасьцейскай вобласьці БССР.
* 1940: вёска ў Ратайчыцкім сельсавеце Камянецкага раёну Берасьцейскай вобласьці, 39 двароў, 228 жыхароў.
* 1948: у пачатковай школе 89 вучняў.
* 1949: у вёсцы арганізаваны калгас імя Молатава (аб’ядноўваў 18 гаспадарак).
* 1950: 53 двары, 210 жыхароў, цэнтар калгасу імя Калініна.
* 1964: у Войскім сельсавеце.

## Насельніцтва
* 2010 год — 234 жыхары
* 2005 год — 283 жыхары, 104 двары
* 1999 год — 284 жыхары

## Турыстычныя зьвесткі
У навакольлі вёскі захаваўся курганны могільнік дрыгавічоў XI—XII&nbsp;стст. (каля 20 насыпаў вышынёй 0,2—1,6&nbsp;м).

## Інфраструктура
Працуе сярэдняя школа, дзіцячы сад, аддзяленьне сувязі, бібліятэка, крама. У складзе калектыўнага сялянскага аб’яднаньня «Колас».

## Крыніцы

## Літаратура
*  С.&nbsp;83.

Катэгорыя:Войскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Камянецкага раёну
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XIX стагодзьдзі
Ідыш

**І́дыш** (саманазва: ייִדיש, трансьл. *yidish*; אידיש, трансьл. *idish*; літаральна — «габрэйская») — мова ў складзе верхненямецкіх дыялектаў заходнегерманскае групы германскае галіны індаэўрапейскае сям’і моваў, на якой у пачатку XX стагодзьдзя гаварыла каля 11 млн габрэяў па ўсім сьвеце. Назоў *ідыш* літаральна азначае «габрэйская [мова]» (гістарычна таксама — *тайч*, *ідыш-тайч*, ад *тайч* (з ідышу ייִדיש־דײַטש) *ідыш-тайч* — «габрэйская нямецкая», альбо паводле іншай вэрсіі — «тлумачэньне», у сувязі з традыцыяй вуснага тлумачэньня габрэйскіх тэкстаў пры іх вывучэньні).

Ідыш паўстаў у Цэнтральнай і Ўсходняй Эўропе паміж IX і XII стагодзьдзямі на аснове сярэдненямецкіх дыялектаў у складзе верхненямецкіх (70—75%) з шырокімі запазычаньнямі з старажытнагабрэйскай і арамэйскай (каля 15%), а таксама з раманскіх і славянскіх моваў (у дыялектах дасягае 20%). Сплаў моваў спарадзіў арыгінальную граматыку, якая дазваляе камбінацыю словаў германскага кораню з сынтаксічнымі элемэнтамі сэміцкіх і славянскіх моваў. Незважаючы на агульны істотны ўплыў славянскага й сэміцкага паходжаньня, увогуле ў генэтычным дачыненьні ідыш прадстаўляе сабою адну з германскіх моваў. Унутры германскае галіны ідыш уваходзіць у склад заходнегерманскае групы, унутры якой, у сваю чаргу, уваходзіць у склад сярэдненямецкіх гаворак верхненямецкіх дыялектаў. Апошнія традыцыйна лічацца дыялектамі нямецкае мовы, але ідыш з сацыялінгвістычных прычынаў лічыцца самастойнай мовай.

Дагэтуль ідышам карыстаюцца збольшага ашкенаскія габрэі.

На ідышы ў савецкі час існавала падзяленьне на два правапісы. Каменем сутыкненьня зьяўляліся словы са старажытнагабрэйскімі каранямі. Першы, традыцыйны правапіс, загадвае пісаць такія словы згодна зь біблейнымі крыніцамі, а другі, савецкі, не прызнаваў традыцыйных і рэлігійных уплываў, і патрабаваў пісаць старажытнагабрэйскія словы, як пішуцца ў ідышы іншыя словы, што маюць нямецкае або славянскае паходжаньне. Гэты другі правапіс, можа быць, больш прагматычны, але ж разам з тым адарваны ад габрэйскай традыцыі.

## Літаратура на ідышы
Да найбольш вядомых пісьменьнікаў на мове ідыш належаць: Шолам-Алейхэм, Іцхак Лейба Перац, Шалом Аш, Ісаак Башэвіс Сынгер, Мардэхай Гебіртыг і Абрагам Суцкевер.

## Гісторыя
У 1920-я гады ідыш быў адной з афіцыйных моваў Беларускай Савецкай Сацыялістычнай Рэспублікі. Некаторы час лёзунг «Пралетары ўсіх краін, злучайцеся!» быў напісаны на гербе БССР на ідышы, нараўне зь беларускай, польскай і расейскай мовамі. Падобны надпіс прысутнічаў таксама на іншых тагачасных праектах гербу. Дыялекты ідышу Беларусі адносяцца да той жа дыялектнай групы, што й гаворкі навакольных тэрыторыяў былога ВКЛ.

## Крыніцы

## Літаратура
* Замойскі А. Транты, цымес, цуцык // Наша гісторыя, №2, 2018, с. 66 - 69. ISBN 2617-2305.

## Вонкавыя спасылкі

*
Бучамля 1

**Бу́чамля&nbsp;1** () — вёска ў Камянецкім раёне Берасьцейскай вобласьці, на левым беразе ракі Плесы, за 13&nbsp;км на захад ад Камянцу, за 48&nbsp;км на поўнач ад Берасьця, за 26&nbsp;км на ўсход ад чыгуначнай станцыі Высока-Літоўск на лініі Берасьце&nbsp;—&nbsp;Беласток. Уваходзіць у Войскі сельсавет.

## Гісторыя
* сярэдзіна XIX стагодзьдзя: фальварак і вёска ў Ратайчыцкай воласьці Берасьцейскага павету Гарадзенскай губэрні Расейскай імпэрыі.
* 1833: паводле 8-й рэвізіі фальварак маёнтку Трасьцяніца, уладаньне графоў Патоцкіх (пазьней як спадчына па жаночай лініі перайшоў Мастоўскім, потым Муханавым), побач з фальваркам аднайменная вёска, 18 двароў, 119 рэвіскіх душ.
* 1857: паводле 10-й рэвізіі вёска маёнтку Трасьцяніца ва ўладаньні баронаў Марэнгэймаў, 137 рэвіскіх душ.
* 1897: паводле перапісу вёска Бучамля-Сухаволя, 27 двароў, 192 жыхары. Побач зь вёскай карчма і сядзіба пры ёй.
* 1921: вёска Бучамля 1 у складзе Ратайчыцкай гміны Берасьцейскага павету Палескага ваяводзтва міжваеннай Польшчы.
* 1923: 13 гаспадарак, 71 жыхар.
* 1939: у складзе Берасьцейскай вобласьці БССР.
* 1940: вёска Бучамля-Сухавольле 1 у Ратайчыцкім сельсавеце Камянецкага раёну Берасьцейскай вобласьці, 26 двароў, 182 жыхары.
* 1959: вёска Бучамля 1, 164 жыхары.
* 1970: 308 жыхароў.
* 1986: у Войскім сельсавеце.

## Насельніцтва
* 2010 год — 39 жыхароў
* 2005 год — 68 жыхароў, 26 двароў
* 1999 год — 81 жыхар

## Інфраструктура
У складзе калектыўнага сялянскага аб’яднаньня «Колас».

## Крыніцы

## Літаратура
*  С.&nbsp;21.

Катэгорыя:Войскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Камянецкага раёну
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XIX стагодзьдзі
Бучамля 3

**Бу́чамля&nbsp;3** () — вёска ў Камянецкім раёне Берасьцейскай вобласьці, на правым беразе ракі Плесы, за 15&nbsp;км на захад ад Камянцу, за 50&nbsp;км на поўнач ад Берасьця, за 24&nbsp;км на ўсход ад чыгуначнай станцыі Высока-Літоўск на лініі Берасьце&nbsp;—&nbsp;Беласток. Уваходзіць у Войскі сельсавет.

## Гісторыя
* ?: маёнтак Бучамля ўпершыню ўзгадваецца ў апісаньнях пушчаў ВКЛ.
* 1567: з маёнтку Бучамля Р.&nbsp;Каліховіч і княгіня Масальская выстаўлялі ў войска коней.
* сярэдзіна XIX стагодзьдзя: у складзе Ратайчыцкай воласьці Берасьцейскага павету Гарадзенскай губэрні Расейскай імпэрыі.
* 1833: паводле 8-й рэвізіі маёнтак памешчыка Івана Быльчынскага (яму ж маёнтак належаў і ў 1845 годзе), у яго склад уваходзіў аднайменны фальварак, хутар Салаўца, вёска Лускалы, налічвалася 13 цяглавых гаспадарак, 80 рэвіскіх душ, 215 дзесяцінаў памешчыцкай і 238 дзесяцінаў сялянскай зямлі, дзейнічалі карчма, ветраны млын, вінакурня. Побач знаходзіліся фальварак і вёска Бучамля маёнтку Трасьцяніца ва ўладаньні Патоцкіх.
* 1857: паводле 10-й рэвізіі вёска, казённае ўладаньне, 197 рэвіскіх душ.
* 1897: паводле перапісу вёска Бучамля-Казённая, 39 двароў, 287 жыхароў, хлебазапасная крама, млын.
* 1921: вёска Бучамля 3 у складзе Ратайчыцкай гміны Берасьцейскага павету Палескага ваяводзтва міжваеннай Польшчы.
* 1923: 8 двароў, 94 жыхары.
* 1939: у складзе Берасьцейскай вобласьці БССР.
* 1940: вёска Бучамля ў Ратайчыцкім сельсавеце Камянецкага раёну Берасьцейскай вобласьці, 52 двары, 275 жыхароў.
* 1945: дзейнічаў дзіцячы дом, працавала пачатковая школа.
* 1948: у пачатковай школе 106 вучняў.
* 1950: вяскоўцы арганізавалі калгас імя Суворава.
* 1959: паводле перапісу вёска Бучамля 3, 364 жыхары, у дзіцячым доме 46 выхаванцаў.
* 1970: 286 жыхароў.
* 1986: у Войскім сельсавеце.

## Насельніцтва
* 2010 год — 116 жыхароў
* 2005 год — 114 жыхароў, 68 двароў
* 1999 год — 146 жыхароў

## Інфраструктура
У складзе калектыўнага сялянскага аб’яднаньня «Колас».

## Крыніцы

## Літаратура
*  С.&nbsp;21—22.

Катэгорыя:Войскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Камянецкага раёну
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XVI стагодзьдзі
Задвараны (Камянецкі раён)

**Задвара́ны** () — вёска ў Камянецкім раёне Берасьцейскай вобласьці, за 800&nbsp;м на поўнач ад левага берагу ракі Крывуля, за 12&nbsp;км на захад ад Камянцу, за 49&nbsp;км на поўнач ад Берасьця, за 19&nbsp;км на ўсход ад чыгуначнай станцыі Высока-Літоўск на лініі Берасьце&nbsp;—&nbsp;Беласток, каля паўднёва-ўсходняй мяжы вёскі праходзіць аўтадарога Высокае&nbsp;—&nbsp;Кобрынь (). Уваходзіць у Войскі сельсавет.

## Гісторыя
* сярэдзіна XIX ст.: вёска ў Войскай воласьці Берасьцейскага павету Гарадзенскай губэрні Расейскай імпэрыі. Адносілася да маёнтку Яленка, уласнасьць Магільніцкага.
* 1857: паводле 10-й рэвізіі ў вёсцы 105 рэвіскіх душ.
* 1897: у складзе Селяхоўскай сельскай грамады, 20 двароў, 116 жыхароў, 3 ветраныя млыны, кузьня.
* 1905: 155 жыхароў.
* 1921: у выніку Польска-савецкай вайны ў складзе Польшчы.
* 1923: у Войскай гміне Берасьцейскага павету Палескага ваяводзтва, 3 двары, 24 жыхары.
* 1928: у Ратайчыцкай гміне таго ж павету і ваяводзтва.
* 1939: у выніку Пакту Молатава-Рыбентропа у складзе Берасьцейскай вобласьці БССР.
* 1940: у складзе Войскага сельсавету Камянецкага раёну Берасьцейскай вобласьці, у вёсцы 15 двароў, 81 жыхар.
* 1941—1945: у Другую сусьветную вайну на франтах загінулі 3 жыхары вёскі.
* 1954: у Агародніцкім сельсавеце.
* 1960: 63 жыхары.
* 1964: зноў у Войскім сельсавеце.
* 1970: 56 жыхароў, у калгасе «Беларусь».

## Насельніцтва
* 2010 год — 12 жыхароў
* 2005 год — 20 жыхароў, 9 двароў
* 1999 год — 24 жыхары

## Інфраструктура
У складзе калектыўнага сялянскага аб’яднаньня «Колас».

## Крыніцы

## Літаратура
*  С.&nbsp;47.

Катэгорыя:Войскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Камянецкага раёну
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XIX стагодзьдзі
1255

## Падзеі
* Заснаваны Кёнігсбэрг у Прусіі

## Нараджэньні
* Дуча ды Буанінсэнья, італьянскі жывапісец

## Сьмерці
*
Паскім

**Паскі́м** (וֹסְקִים, літаральна «якія выносяць рашэньні», адзіны лік — *пасе́к*) — тэрмін, што пазначае навукоўцаў, якія прысьвяцілі сябе рашэньню практычных праблем Галахі, у адрозьненьне ад мэфаршым (літаральна «тлумачальнікі», «камэнтатары»), што займаліся яе тэарэтычным вывучэньнем і тлумачэньнем.

У сярэднія стагодзьдзі *паскім*  звалі, асабліва ў Нямеччыне, духоўных лідэраў суполак: разьдзелаў іешыў, рабінаў, старшыняў рэлігійных судоў (Бэт-дын) і наогул талмудысцкіх навукоўцаў, паколькі іх пастановы насілі характар *псака* — практычнага рашэньня з нагоды актуальнай галахічный праблемы. Пастанова *пасе́ка* была абавязковай толькі для тых, хто прымаў яго аўтарытэт, бо пасе́к усталёўваў халаху ў адпаведнасьці зь мясцовай традыцыяй і для чальцоў сваёй суполкі. Посек карыстаўся аўтарытэтам за сваю выбітную кампэтэнцыю ў рабіністычнай літаратуры і за тое, што ён вучыўся ў мясцовых навукоўцаў і працягваў іх традыцыі. Зь цягам часу, калі ва ўжываньне ўвайшлі зборы і паказальнікі, якія рабілі лягчэйшым пошук рэлевантных крыніц для вынясеньня галахічнага псака, а асабліва — з шырокім распаўсюджваньнем «Шулхан арух» Ёсефа Кара ў другой палове 16 ст., адбылося прынцыповая зьмена ў дзейнасьці паскім. З гэтага часу пасе́к больш не займаецца тэарэтычным выкладам праблемы; яго аўтарытэт зараз ў асноўным не на глыбіні і аб’ёме тэарэтычных ведаў, а на практычным досьведзе, на прызнаньні сучасьнікамі-навукоўцамі і на харызматычнасьці яго характару. Да паскім нярэдка зьвяртаюцца па пытаньнях, мала або наогул не асьветленым у «Шулхан арух».

Катэгорыя:Габрэі
Катэгорыя:Ізраіль
Шулхан арух

**Шулхан арух** (שֻׁלְחָן עָרוּךְ, літаральна «накрыты стол») — кодэкс асноўных палажэньняў Вуснага Закону ў юдаізьме, створаны Ёсефам бен Эфраімам Кара, які падвёў рысу пад кадыфікацыйнай дзейнасьцю галахічных аўтарытэтаў многіх пакаленьняў. Шулхан арух — асноўнае практычнае кіраўніцтва Галахі.

Катэгорыя:Юдаізм
Завадзькавічы

**Зава́дзькавічы** () — вёска ў Камянецкім раёне Берасьцейскай вобласьці, уваходзіць у Войскі сельсавет.

Завадзькавічы месьцяцца за 600&nbsp;м на поўнач ад аўтадарогі Высокае&nbsp;—&nbsp;Кобрынь (), за 3&nbsp;км на паўночны захад ад Камянцу, за 42&nbsp;км на поўнач ад Берасьця, за 27&nbsp;км на ўсход ад чыгуначнай станцыі Высока-Літоўск на лініі Берасьце&nbsp;—&nbsp;Беласток.

## Гісторыя
* сярэдзіна XIX ст.: вёска ў Камянец-Літоўскай воласьці Берасьцейскага павету Гарадзенскай губэрні Расейскай імпэрыі, у складзе маёнтку Пруска, уласнасьць Багуслаўскага.
* 1857: паводле 10-й рэвізіі 60 рэвіскіх душ.
* 1897: паводле перапісу ў складзе Завадзькавіцкай сельскай грамады, 9 двароў, 72 жыхары, хлебазапасная крама.
* 1921: у выніку Польска-савецкай вайны па Рыскай мірнай дамове ў складзе Польшчы, у Камянец-Літоўскай гміне Берасьцейскага павету Палескага ваяводзтва.
* 1923: 8 гаспадарак, 48 жыхароў.
* 1939: у выніку Пакту Молатава-Рыбэнтропа ў складзе Берасьцейскай вобласьці БССР.
* 1940: у Мікалаеўскім сельсавеце Камянецкага раёну Берасьцейскай вобласьці, у вёсцы 9 двароў, 74 жыхары.
* 1941—1945: у 2-ю сусьветную вайну на фронце загінуў 1 жыхар вёскі.
* 1954: у Ратайчыцкім сельсавеце.
* 1960: 35 жыхароў.
* 1964: у Камянецкім сельсавеце.
* 1970: 27 жыхароў, у калгасе імя Леніна.
* 1986: у Войскім сельсавеце.

## Насельніцтва
* 2010 год — 2 жыхары
* 2005 год — 3 жыхары, 3 двары
* 1999 год — 6 жыхароў

## Інфраструктура
У складзе калектыўнага сялянскага аб’яднаньня «Колас».

## Крыніцы

## Літаратура
*  С.&nbsp;46.

Катэгорыя:Войскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Камянецкага раёну
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XIX стагодзьдзі
Кашчэнікі

**Кашчэ́нікі** — вёска ў Камянецкім раёне Берасьцейскай вобласьці, за 1&nbsp;км ад левага берагу ракі Тачыя, за 19&nbsp;км на захад ад Камянцу, за 55&nbsp;км на поўнач ад Берасьця, за 13&nbsp;км на ўсход ад чыгуначнай станцыі Высока-Літоўск на лініі Берасьце&nbsp;—&nbsp;Беласток. Празь вёску праходзіць аўтадарога Высокае&nbsp;—&nbsp;Кобрынь (). Уваходзіць у Войскі сельсавет.

## Гісторыя
* сярэдзіна XIX ст.: вёска ў Войскай воласьці Берасьцейскага павету Гарадзенскай губэрні Расейскай імпэрыі, адносілася да маёнтку Перкавічы, уласнасьць Насаржэўскіх.
* 1857: паводле 10-й рэвізіі ў вёсцы 188 рэвіскіх душ.
* 1897: паводле перапісу ў вёсцы 70 двароў, 353 жыхары, перасоўная школа граматы, хлебазапасная крама, 2 ветраныя млыны, кузьня.
* 1905: 381 жыхар.
* 1921: у Войскай гміне Берасьцейскага павету Палескага ваяводзтва міжваеннай Польшчы.
* 1923: у вёсцы 29 двароў, 112 жыхароў.
* 1928: у Ратайчыцкай гміне таго ж павету і ваяводзтва міжваеннай Польшчы.
* 1939: у складзе Берасьцейскай вобласьці БССР.
* 1940: у Войскім сельсавеце Камянецкага раёну Берасьцейскай вобласьці, у вёсцы 62 двары, 267 жыхароў.
* 1948: у пачатковай школе 35 вучняў.
* 1950: дзейнічаў калгас імя Горкага (аб’ядноўваў 47 гаспадарак, 106 жыхароў).
* 1954: у Агародніцкім сельсавеце.
* 1960: у вёсцы 171 жыхар.
* 1964: зноў у Войскім сельсавеце.
* 1970: 120 жыхароў, уваходзіла ў калгас «Беларусь».

## Насельніцтва
* 2010 год — 27 жыхароў
* 2005 год — 35 жыхароў, 17 двароў
* 1999 год — 35 жыхароў

## Інфраструктура
У складзе калектыўнага сялянскага аб’яднаньня «Колас».

## Крыніцы

## Літаратура
*  С.&nbsp;54.

Катэгорыя:Белавескі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Камянецкага раёну
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XIX стагодзьдзі
Шастакова (Берасьцейская вобласьць)

**Шастако́ва** — вёска ў Камянецкім раёне Берасьцейскай вобласьці, на правым беразе ракі Тачыя, за 19&nbsp;км на захад ад Камянцу, за 53&nbsp;км на поўнач ад Берасьця, за 19&nbsp;км на ўсход ад чыгуначнай станцыі Высока-Літоўск на лініі Берасьце&nbsp;—&nbsp;Беласток. Уваходзіць у Ратайчыцкі сельсавет.

## Гісторыя
* 1577: сяло Шастакоў Камянецкай воласьці Берасьцейскага павету ВКЛ.
* 1-я палова XIX ст.: вёска і аднайменны маёнтак у Берасьцейскі павеце Гарадзенскай губэрні Расейскай імпэрыі, уласнасьць памешчыкаў Гафмайстараў.
* 1850: А.П.&nbsp;Гафмайстар адкрыў у Шастакове школу для сялянаў.
* 1857: паводле 10-й рэвізіі ў вёсцы 271 рэвіская душа.
* 2-я палова XIX ст.: вёска і маёнтак у Ратайчыцкай воласьці Берасьцейскага павету Гарадзенскай губэрні.
* 1885: у вёсцы 32 двары, 543 жыхары, карчма, піцейны дом.
* 1890: землі ў маёнтку Шастакова належалі Івану Жытаву (каля 250 дзесяцінаў) і Сямёну Сьцялецкаму (532 дзесяціны); Шастакоўскай сельскай грамадзе належала 370 дзесяцінаў зямельных угодзьдзяў.
* 1897: паводле перапісу ў Шастакове 70 двароў, 422 жыхары, хлебазапасная крама, 3 ветраныя млыны, 2 кузні, карчма.
* 1905: 438 жыхароў.
* 1921: вёска і фальварак у Ратайчыцкай гміне Берасьцейскага павету Палескага ваяводзтва міжваеннай Польшчы.
* 1923: у вёсцы 36 двароў, 200 жыхароў; у фальварку 5 двароў, 83 жыхары.
* 1939: у складзе Берасьцейскай вобласьці БССР.
* 1940: вёска і хутар у Ратайчыцкім сельсавеце Камянецкага раёну Берасьцейскай вобласьці, у вёсцы 92 двары, 500 жыхароў, на хутары 19 двароў, 102 жыхары.
* 1948: у пачатковай школе 71 вучань.
* 1949: у вёсцы арганізаваны калгас «Чырвоны партызан» (у 1950 годзе аб’ядноўваў 56 гаспадарак, 228 жыхароў).
* 1960: у вёсцы 247 жыхароў.
* 1964: у Войскім сельсавеце.
* 1970: 174 жыхары, у калгасе імя Калініна
* 2008: у Ратайчыцкім сельсавеце

## Насельніцтва
* 2010 год — 40 жыхароў
* 2005 год — 58 жыхароў, 29 двароў
* 1999 год — 79 жыхароў

## Інфраструктура
Працуе крама. У складзе калектыўнага сялянскага аб’яднаньня «Колас».

## Турыстычныя зьвесткі
За 2,5&nbsp;км на паўночны ўсход ад вёскі захаваўся курганны могільнік дрыгавічоў XI—XIII&nbsp;стагодзьдзяў (каля 20 насыпаў абкладзеных каменьнем).

## Страчаная спадчына
* Царква
* Фальварак

## Вядомыя выхадцы
У маёнтку Шастакова 4 студзеня 1826 году нарадзіўся Рамуальд Траўгут, адзін з кіраўнікоў паўстаньня 1863—1864 гадоў.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С.&nbsp;98.

## Вонкавыя спасылкі
* Шастакова, Radzima.org

Катэгорыя:Ратайчыцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Камянецкага раёну
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XVI стагодзьдзі
Царкоўнікі

**Царко́ўнікі** (з 1964 году — **Зарача́ны**) — вёска ў Камянецкім раёне Берасьцейскай вобласьці, на правым беразе ракі Тачыі, за 18&nbsp;км на захад ад Камянцу, за 53&nbsp;км на поўнач ад Берасьця, за 21&nbsp;км на ўсход ад чыгуначнай станцыі Высока-Літоўск на лініі Берасьце&nbsp;—&nbsp;Беласток. Уваходзіць у Ратайчыцкі сельсавет.

## Гісторыя
* сярэдзіна XIX ст.: сяло ў Берасьцейскім павеце Гарадзенскай губэрні Расейскай імпэрыі, у складзе маёнтку Камянец-Літоўскі, уласнасьць ротмістру Антона Насаржэўскага.
* 2-я палова XIX ст.: у Ратайчыцкай воласьці таго ж павету, дзяржаўная ўласнасьць.
* 1885: праваслаўная царква, школа.
* 1890: мелася каля 450 дзесяцінаў зямельных угодзьдзяў, 47 дзесяцінаў належалі царкве.
* 1897: паводле перапісу ў сяле царква, народнае вучылішча, хлебазапасная крама, ветраны млын, кузьня.
* 1921: вёска ў складзе Ратайчыцкай гміны Берасьцейскага павету Палескага ваяводзтва міжваеннай Польшчы.
* 1939: у складзе Берасьцейскай вобласьці БССР.
* 1940: вёска ў Ратайчыцкім сельсавеце Камянецкага раёну Берасьцейскай вобласьці.
* 1960: уваходзіла ў калгас імя Калініна.
* 1964: у Войскім сельсавеце.

## Насельніцтва
* XIX стагодзьдзе: 1857 год — 29 двароў, 184 рэвіскія душы; 1885 год — 30 двароў, 225 жыхароў; 1897 год — 45 двароў, 291 жыхар
* XX стагодзьдзе: 1923 год — 6 двароў, 46 жыхароў; 1940 год — 57 двароў, 358 жыхароў; 1960 год — 190 жыхароў; 1999 год — 48 жыхароў
* XXI стагодзьдзе: 2005 год — 47 жыхароў, 24 двары; 2010 год — 36 жыхароў

## Інфраструктура
У складзе калектыўнага сялянскага аб’яднаньня «Колас».

## Крыніцы

## Літаратура
*  С.&nbsp;48.

Катэгорыя:Ратайчыцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Камянецкага раёну
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XIX стагодзьдзі
Горы (неадназначнасьць)

Назву **Го́ры** маюць:

* Горы — геалягічная структура

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Берасьцейская вобласьць:
** Горы — вёска ў Камянецкім раёне
** Горы — вёска ў Маларыцкім раёне

* Віцебская вобласьць:
** Горы — былая вёска ў Лёзьненскім раёне
** Горы — вёска ў Расонскім раёне
** Горы — вёска ў Сеньненскім раёне
** Горы 1 — вёска ва Ўшацкім раёне
** Горы 2 — вёска ва Ўшацкім раёне
** Горы — вёска ў Чашніцкім раёне

* Магілёўская вобласьць:
** Горы — вёска ў Горацкім раёне
** Горы — вёска ў Краснапольскім раёне

* Менская вобласьць:
** Горы — вёска ў Менскім раёне

### [[Грузія]]
* Горы — горад у Грузіі, цэнтар краю Шыда Картлі

## Падвойныя назвы
* Сухія Горы

## Глядзіце таксама
* Гара 
* Горка
* Горкі
Турынскі сельсавет

**Ту́рынскі сельсаве́т** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пухавіцкага раёну Менскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Турын.

## Гісторыя
У 1917 годзе створаны ў складзе Пухавіцкай воласьці Ігуменскага (з 18 верасьня 1923 году — Чэрвеньскага) павету Менскай губэрні РСФСР (з 1 студзеня 1919 году — Беларускай ССР), з 20 жніўня 1924 году — Пухавіцкага раёну Менскай акругі (17 ліпеня 1924 году — 26 ліпеня 1930 году), з 20 лютага 1938 году — Менскай вобласьці.

28 траўня 2013 году ў склад сельсавету перададзеныя ўсе населеныя пункты — Ананічы, Баські, Дубраўка, Капскія, Крамяні, Падбярэжжа, Сітнікі, Слабада, Стары Двор, Хочын — ліквідаванага Ананіцкага сельсавету.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 году — 24

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 9


Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1917 годзе
Даян

**Дая́н** (דַּיָן) — судзьдзя. 

Слова «даян» сустракаецца ўсяго двойчы ў іўрыцкім тэксьце Бібліі (I Сам. 24:16; Пс. 68:6) у дачыненні да Бога як да Вярхоўнага судзьдзі і аднойчы ў арамейскай частцы кнігі Эзры (7:25), дзе суседнічае як сінонім са словам шафэт, якім звычайна на біблейскім іўрыце і пазначаецца судзьдзя (таксама правіцель; гл. Судзьдзяў Ізраілевых кніга). Арамейскі пераклад Бібліі (Таргум) і Талмуд карыстаюцца выключна тэрмінам «*даян*». Сёньня *даянам* завуць чальца рэлігійнага суду (у адрозьненьне ад старшыні, якога называюць *ав бэт-дын* або *рош бэт-дын*). 

У герархіі супольных пасад у габрэяў Эўропы *даян* займаў меней важнае месца, чым рабін. Толькі ў Вялікабрытаніі *даян* як чалец рэлігійнага суду пры галоўным рабіне краіны карыстаецца большай пашанай, чым рабін радавой суполкі. У горскіх габрэяў *даян* — больш высокае званьне, чым рабі (рабін). 

У дзяржаве Ізраіль *даян* — гэта чалец рабінскага суду, а *шафэт* — судзьдзя ўсіх астатніх дзяржаўных або грамадзкіх судоў (гл. таксама Бэт-дын).

Катэгорыя:Рэлігійнае права
Катэгорыя:Юдаізм
Катэгорыя:Ізраіль
Боркі

Назву **Бо́ркі** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Берасьцейская вобласьць:
** Боркі — вёска ў Бярозаўскім раёне
** Боркі — вёска ў Ганцавіцкім раёне 
** Боркі — вёска ў Івацэвіцкім раёне 
** Боркі — вёска ў Кобрынскім раёне 
** Боркі — вёска ў Лунінецкім раёне
** Боркі — вёска ў Маларыцкім раёне
** Боркі — вёска ў Загародзкім сельсавеце Пінскага раёну 
** Боркі — вёска ў Ласіцкім сельсавеце Пінскага раёну 
** Боркі — вёска ў Пружанскім раёне

* Гарадзенская вобласьць:
** Боркі — вёска ў Зьдзецельскім раёне 
** Боркі — вёска ў Мастоўскім раёне 

* Гомельская вобласьць:
** Боркі — вёска ў Жыткавіцкім раёне 
** Боркі — вёска ў Петрыкаўскім раёне 

* Магілёўская вобласьць:
** Боркі — вёска ў Качэрыцкім раёне
** Боркі — вёска ў Хоцімскім раёне

* Менская вобласьць:
** Боркі — вёска ў Мётчанскім сельсавеце Барысаўскага раёну
** Боркі — вёска ў Прыгарадным сельсавеце Барысаўскага раёну
** Боркі — вёска ў Вясейскім сельсавеце Слуцкага раёну
** Боркі — вёска ў Грэскім сельсавеце Слуцкага раёну
** Боркі — вёска ў Старадароскім раёне
** Боркі — вёска ва Ўзьдзенскім раёне

### [[Польшча]]
* Падляскае ваяводзтва:
** Боркі — вёска ў Беластоцкім павеце
** Боркі — асада ў Гайнаўскім павеце

### [[Расея]]
* Боркі — вёска ў Белгародзкай вобласьці
* Боркі — вёска ў Кіраўскай вобласьці
* Боркі — вёска ў Краснаярскім краі
* Боркі — вёска ў Курскай вобласьці
* Боркі — вёска ў Наўгародзкім раёне Наўгародзкай вобласьці

* Ленінградзкая вобласьць:
** Боркі — вёска ў Баксітагорскім раёне
** Боркі — пасёлак у Выбарскім раёне

* Ліпецкая вобласьць:
** Боркі — вёска ў Задонскім раёне
** Боркі — сяло ў Цярбунскім раёне

* Боркі — вёска ў Разанскай вобласьці
* Боркі — вёска ў Омскай вобласьці
* Боркі — вёска ў Саратаўскай вобласьці
* Боркі — вёска ў Смаленскай вобласьці
* Боркі — вёска ў Цьвярскай вобласьці
* Боркі — вёска ў Томскай вобласьці
* Боркі — вёска ў Цюменскай вобласьці

### [[Украіна]]
* Боркі — станцыя Курска-Харкава-Азоўскай чыгункі ў Харкаўскай вобласьці, месца крушэньня Імпэратарскага цягніка Аляксандра III

## Падвойныя назвы
* Алкужынскія Боркі
* Варвара-Боркі
* Гміна Боркі
* Гміна Альшэва-Боркі
* Кершынскія Боркі
* Лавецкія Боркі
* Траецкія Боркі
* Слемскія Боркі
* Устрынь-Боркі

## Глядзіце таксама
* Баравая
* Баравое
* Баравуха
* Баравыя
* Бараўляны
* Бараўская
* Баркі
* Бор
* Борак
* Уборкі
Боркі (Бярозаўскі раён)

**Бо́ркі** — вёска ў Беларусі, каля вытоку ракі Шамятоўкі. Уваходзяць у склад Сігневіцкага сельсавету Бярозаўскага раёну Берасьцейскай вобласьці.

## Гісторыя
З 1940 году да 2013 году Боркі ўваходзілі ў склад Боркаўскага сельсавету (да 1954 году — Пешкаўскі) Бярозаўскага раёну. Да 17 верасьня 2013 году — цэнтар Боркаўскага сельсавету. 17 верасьня 2013 году вёску перадалі зь ліквідаванага Боркаўскага ў склад Сігневіцкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 1999 год — 315 чалавек
* 2010 год — 300 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Сігневіцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Бярозаўскага раёну
Кашалёва (Берасьцейская вобласьць)

**Кашалёва** — вёска ў Беларусі, каля каналу Вінцу. Уваходзіць у склад Сігневіцкага сельсавету Бярозаўскага раёну Берасьцейскай вобласьці.

## Гісторыя
З 1940 да 2013 году Кашалёва ўваходзіла ў склад Пешкаўскага сельсавету (у 1954 годзе перайменаваны ў Боркаўскі) Бярозаўскага раёну. 17 верасьня 2013 году вёску перадалі зь ліквідаванага Боркаўскага ў склад Сігневіцкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 1999 год — 82 чалавекі
* 2010 год — 56 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Сігневіцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Бярозаўскага раёну
Боркаўскі сельсавет

**Бо́ркаўскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Бярозаўскага раёну Берасьцейскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Боркі.

## Гісторыя
12 кастрычніка 1940 году створаны Пешкаўскі сельсавет у складзе Бярозаўскага раёну Берасьцейскай вобласьці.

16 ліпеня 1954 году сельсавет перайменаваны ў Боркаўскі.

17 верасьня 2013 году сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя зь вёскамі Боркі, Вялікія Лясковічы, Кашалёва, Малыя Лясковічы, Міхалкі, Пешкі і Чарнякава перададзеная ў склад Сігневіцкага сельсавету.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 194

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Бярозаўскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1954 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы, скасаваныя ў 2013 годзе
Ўільям Гогарт

**Ўільям Гогарт** (; 10 лістапада 1697, Лёндан — 26 кастрычніка 1764, Лёндан) — ангельскі мастак, ілюстратар, гравёр і тэарэтык мастацтва.

## Творчасьць
* Сэрыя «Кар’ера прастытуткі» (1731)
* Сэрыя «Кар’ера мантача» (1735)
* Сэрыя «Модны шлюб» (1743—1745)
* Сэрыя «Лянота і руплівасьць» (1747—1748)
* «Сямейства Ўоластан» (1730)
* «Капітан Карэма» (1740)
* «Місіс Солтэр» (1741—1744)
* «Дзяўчына з крыветкамі».

## Крыніцы

Катэгорыя:Брытанскія мастакі
Франсуа Бушэ

**Франсуа́ Бушэ́** (; 29 верасьня 1703 — 30 траўня 1770) — францускі мастак.

## Творчасьць
Манумэнтальна-дэкаратыўныя работы ў інтэр’ерах палацаў Вэрсалю і Шуазі, гатэля «Субіз» (1738), Нацыянальнай бібліятэкі (1743—1746), палаца Марлі і Стакгольмскага палаца (1747).

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Парыжы
Катэгорыя:Францускія мастакі і мастачкі
Катэгорыя:Памерлі ў Парыжы
Жан Анарэ Фраганар

**Жан Анарэ́ Фрагана́р** (па-француску: *Jean-Honoré Fragonard*) (5 красавіка 1732 – 22 жніўня 1806) — францускі мастак.

## Творы
* «Арэлі» («Шчасьлівая выпадковасьць гушканьня на арэлях») (1767-1768)
* «Жаданае імгненьне»
* «Пацалунак употай» (1780-я)
## Вонкавыя спасылкі

Фраганар, Жан Анарэ
Беларускае слова (1926)

**«Беларускае слова»** — заходнебеларуская грамадзка-палітычная і літаратурная газэта палянафільскае і антыкамуністычнае арыентацыі, друкаваны орган Часовае беларускае рады, а затым Беларускае нацыянальнае рады. Фінансавалася польскай дзяржавай і выходзіла з 3 лютага 1926 году па 9 сакавіка 1928 году замест газэты «Грамадзкі Голас». Рэдактарам газэты быў Тодар Вернікоўскі. Газэта выступала за культурна-нацыянальную аўтаномію беларусаў у Польшчы, беларусізацыю праваслаўнай царквы, далучэньне Савецкай Беларусі да Заходняй. Крытыкавала Антона Луцкевіча як «нямецка-бальшавіцкага агента», асуджала выезд Францішка Аляхновіча ў СССР. Зьмяшчала літаратуразнаўчыя нарысы Язэпа Сьвятазара (Макара Краўцова) пра творчасьць Уладзімера Жылкі, Ядвігіна Ш., Канстанцыі Буйло, Алаізы Пашкевіч (Цёткі), Максіма Багдановіча. Акрамя гэтага, друкаваліся таксама літаратурныя творы Язэпа Сьвятазара, Ядвігіна Ш., Максіма Багдановіча, Баляслава Друцкага-Падбярэскага.

## Вонкавыя спасылкі
* «Беларускае слова» (1926—1928) // Бібліятэка Акадэміі навук Літвы імя Урублеўскіх ()
* «Беларускае слова» 1-ы выпуск, 3 лютага 1926 году.

Катэгорыя:Беларускія газэты
Катэгорыя:Газэты на беларускай мове
Катэгорыя:Зьявіліся ў 1926 годзе
Катэгорыя:Газэты Заходняй Беларусі
Катэгорыя:Гісторыя Беларусі (1918—1939)
Ракако

**Ракако́** ( ад *rocaille* — ракавіны, ракайль) — стыль у заходнеэўрапейскім мастацтве XVIII стагодзьдзя. Узьнік у Францыі ў пэрыяд крызісу абсалютызму. Эстэтычная сьвядомасьць культуры гэтага пэрыяду акрэсьліваецца мастацкім густам чалавека, супярэчлівасьцю імкненьняў — ведаў і ўцехаў, як асноўных фактараў фармаваньня густу. Пачуцьцёвы бок жыцьця адлюстроўваецца ў своеасаблівай мастацкай мове паўтону, нюансаў, адценьняў.
Стыль вызначаецца пышнасьцю, складанай кампазыцыяй, фрывольнай інтымнасьцю сюжэтаў, крохкай прыгажосьцю дэкаратыўных формаў і сьветлых лёккіх фарбаў.

## Прадстаўнікі стылю
* Антуан Вато (1684—1721)
* Франсуа Бушэ (1703—1770)
* Жан Анарэ Фраганар (1732—1806)
* Ўільям Гогарт (1697—1794).
Беларускія ведамасьці (газэта)

«**Белару́скія ве́дамасьці**» — віленская беларуская газэта, якая выходзіла ад 14 верасьня 1921 да 15 студзеня 1922 гадоў. Выдавалася замест газэты «Наша думка», забароненай уладамі Сярэдняе Літвы. Рэдактарам-выдаўцом быў Максім Гарэцкі. Зачыненая напярэдадні выбараў у Віленскі сойм за публікацыі, скіраваныя супраць далучэньня Віленшчыны да Польшчы. Гарэцкі быў зьняволены ў Лукіскай турме, потым дэпартаваны зь Вільні. Усяго выйшла 19 нумароў. Друкаваліся матэрыялы пра эканамічнае і палітычнае жыцьцё ў Сярэдняй Літве і Заходняй Беларусі, этнаграфічныя, фальклёрныя матэрыялы. Адным з рэдакатараў газэты ў 1921 годзе быў Леапольд Родзевіч. Аўтары — Усевалад Ігнатоўскі, Міхаіл Кахановіч, Аркадзь Смоліч, Макар Краўцоў, Францішак Умястоўскі (пад псэўданімам «Дзядзька Пранук»), Ігнат Канчэўскі, Ільдэфонс Бобіч (псэўданім «Пётра Просты»). У газэце ўпершыню публікаваўся беларускі пісьменьнік Аляксандар Ружанцоў.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 
*  
* «Белару́скія ве́дамасьці» (1921—1922) //  Бібліятэка Акадэміі навук Літвы імя Урублеўскіх  (

Катэгорыя:Беларускія газэты
Катэгорыя:Зьявіліся ў 1921 годзе
Катэгорыя:Газэты Заходняй Беларусі
1252

## Падзеі
* Першая згадка ў летапісах пра Ваўкавыск

## Нараджэньні
*

## Сьмерці
* 29 чэрвеня — Абэль (кароль Даніі), кароль Даніі

## Вонкавыя спасылкі
Нацыянальны парк Каркавада

**Нацыянальны парк Каркавада** (*Corcovado*) знаходзіцца ў заходняй частцы паўвострава Оса Коста-Рыкі. Нацыянальным паркам аб’яўлены ў 1975 годзе, плошча парка складае 41,788 гектараў.

Катэгорыя:Нацыянальныя паркі
Катэгорыя:Коста-Рыка
Восаўскі сельсавет (Кобрынскі раён)

**Во́саўскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Кобрынскага раёну Берасьцейскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Воса.

## Гісторыя
8 жніўня 1959 году да Маларыцкага раёну далучаны Восаўскі сельсавет скасаванага Дзівінскага раёну. 25 сьнежня 1962 году да Кобрынскага раёну далучаны Восаўскі сельсавет Маларыцкага раёну.

26 чэрвеня 2013 году сельсавет ліквідаваны, усе населеныя пункты — Барысаўка, Воса, Клятышча, Пералесьсе — перададзеныя ў склад Дзівінскага сельсавету.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 105, 323

## Вонкавыя спасылкі
* Восаўскі сельсавет, мапа

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Кобрынскага раёну
ATR-42

**Aerospatiale ATR 42** — меншая зь дзьвюх мадэляў турбапрапэлернага рэгіянальнага транспартнага самалёта вытворчага кансорцыюма *Avions de Transport Régional*. Большая мадэль — ATR 72 — зьяўляецца падоўжаным варыянтам ATR 42.

## Тэхнічная характарыстыка

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:Грамадзянскія самалёты
Simca

**Simca** (**Die Société Industrielle de Mécanique et Carosserie Automobile**, SIMCA) — былая француская кампанія па вытворчасьці легкавых аўтамабіляў. SIMCA была заснавана ў 1934 годзе Анры Тэадорам Пігоццы, вырабляла па ліцэнзіі пачынаючы з 1935 году аўтамабілі Fiat у францускім горадзе Нантэр, спачатку мадэль *Fiat 500 Topolino*, якая распаўсюджвалася ў Францыі пад маркай SIMCA 5, потым пасьля 1950 году іншыя мадэлі: *Simca Huit* і *Simca Six*. У абмен на ліцэнзіі Fiat атрымліваў працэнтную долю ад прыбыткаў прадпрыемства Simca.

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:Аўтамабілі паводле марак
Катэгорыя:Аўтамабілебудаўнічыя кампаніі Францыі
1235

## Падзеі
* 15 жніўня — На паседжаньні скліканага імпэратарам Фрыдрыхам II Райхстага вырашана ўтварыць Майнскі зямельны мір

## Нараджэньні
*

## Сьмерці
* 

## Вонкавыя спасылкі
Хмарачос

**Хмарачо́с**, **небася́г** () — вельмі высокі будынак. Даволі часта пры наданьні будынку статусу хмарачосу ўлічваецца яго форма і вонкавы выгляд.

## Гісторыя
Упершыню словам *хмарачос* сталі называць будынкі ў Нью-Ёрку напрыканцы XIX стагодзьдзя. Раней будынкі, вышэйшыя за 6 паверхаў, будаваліся рэдка — такой лічыцца максымальная дазволеная вышыня пад’ёму па лесьвіцы. Да таго ж, водныя помпы не дазвалялі падымаць ваду на вышыню, большую за 15 мэтраў.

Нягледзячы на гэткія цяжкасьці, першыя высокія будынкі пачалі зьяўляцца ўжо ў XVII стагодзьдзі.

Першым небасягам прынята лічыць будынак дзесяціпавярховы Home Insurance Building, пабудаваны ў Чыкага ў 1884—1885 гадох, над якім у 1891 годзе былі надбудаваныя яшчэ два паверхі. У 1890 годзе ў Нью-Ёрку быў пабудаваны яшчэ адзін «небасяг» — дваццаціпавярховы New York World Building. Ніводны з гэтых будынкаў, калі б быў пабудаваны сёньня, ня мог бы прэтэндаваць называцца небасягам. Аднак для тых часоў такія вышыні былі даволі значнымі; да таго ж у чыкаскім небасягу ўпершыню была выкарыстаная новая тэхналёгія: будынак абапіраўся не на сьцены, а на спэцыяльны мэталічны каркас, да якога былі прымацаваныя ўсе астатнія элемэнты будынку, улучаючы і сьцены. Гэтая тэхналёгія выкарыстоўваецца і сёньня пры пабудове сучасных небасягаў.

## Глядзіце таксама
* Skyscrapercity.com — форум пра хмарачосы, у тым ліку і пра беларускія праекты
Ацэтальдэгід

**Ацэтальдэгід** — арганічнае спалучэньне класы альдэгідаў. Хімічная формула — CH3CHO. Ацэтальдэгід зьяўляецца высокарэактыўнай лёгкаўзгаральнай вадкасьцю з моцным фруктовым пахам. Тэмпература плаўленьня -123.5&nbsp;°C, тэмпэратура кіпеньня 21&nbsp;°C. Ацэтальдэгід утвараецца натуральным чынам у сьпелых фруктах, каве і сьвежым хлебе. Ацэтальдэгіды таксама ўтвараюцца расьлінамі, што зьяўляецца часкай іх нармальнага мэтабалізму.

У пячонцы фермент алкаголь-дэгідрагеназа ператварае этанол у ацэтальдэгід, які затым ператвараецца ў небясьпечную воцатавую кіслату ацэтальдэгідам дэгідрагеназа. Ацэтальдэгід мае значна большую таксічнасьць чым этанол і вызывае ў арганізьме абстынэнтны сындром.

Тры малекулы ацэтальдэгіда могуць утвараць цыклічны паральдэгід.

Атрымаць ацэтальдэгід можна з дапамогай рэакцыі Кучарава альбо рэакцыі Цішчанка.

Катэгорыя:Альдэгіды
Хведар Нюнька

**Хве́дар Ню́нька** (, Алешавічы, гміна Каменка — , Вільня) — беларускі грамадзка-культурны дзяяч у Летуве. Старшыня Таварыства беларускай культуры ў Летуве (1989—2014).

## Жыцьцяпіс
Нарадзіўся 6 красавіка 1928 году ў вёсцы Алешавічы ў гміне Каменка ў Заходняй Беларусі, што тады ўваходзіла ў склад Польшчы (цяпер Мастоўскі раён, Гарадзенская вобласьць, Беларусь). Ля вёскі пахавалі дзеда, якога Хведар наведваў да 12 гадоў. Быў другім пасьля сястры дзіцём у беднай сялянскай сям’і (2,5 гектару зямлі). Атрымаўшы ў Мастах зямлю і лес ад мясцовага землеўладальніка, ягоны бацька Якуб збудаваў там дом з крамай тканіны і харчаваньня. У 1936 годзе празь перашкоды мясцовага фабрыканта сям’я пераехала на кватэру ў Шчучын, дзе бацька наладзіў гуртовы збыт сшыткаў у школы.

З прыходам немцаў у 1941 годзе бацька наняў Хведару настаўніка нямецкай мовы, што пазьней уратавала яго бацьку ад расстрэлу. Калі на бацьку зрабілі данос аб вывешваньні чырвонага сьцяга, Хведар патлумачыў па-нямецку ў камэндатуры, што той парваў польскі сьцяг з прыходам Чырвонай арміі ў 1939 годзе. У 1943 годзе сям’я пераехала ў Вільню, у якой Х. Нюнька ў 1948 годзе скончыў расейскую гімназію імя Чарняхоўскага (цяпер Дом ураду). У 1953 годзе скончыў лясны факультэт Летувіскай сельскагаспадарчай акадэміі. Атрымаў разьмеркаваньне ў Дзяржплян, аднак уладкаваўся на тры гады паводле спэцыяльнасьці інжынэрам да 1959 году. Цягам 35 гадоў да 1992 году працаваў галоўным адмыслоўцам па каштарысах у праектных будаўнічых інстытутах Вільні.

З 1980-х гадоў вёў актыўную грамадзка-культурную працу па адраджэньні беларускасьці ў Летуве. Ад ўтварэньня 4 лютага 1989 году да 29 верасьня 2014 году — старшыня Таварыства беларускай культуры ў Летуве. Спрыяў дзейнасьці Віленскай беларускай сярэдняй школы імя Ф. Скарыны, называньню імёнамі славутых беларусаў некаторых вуліцаў Вільні, усталяваньню шматлікіх беларускіх помнікаў і мэмарыяльных дошак, а таксама захаваньню месца забойства Кастуся Каліноўскага на Лукіскім пляцы. Пад кіраўніцтвам Хведара Нюнькі Таварыства беларускае культуры правяло пяць Канфэрэнцый беларусаў Балтыі.

Сузаснавальнік і сябра Вялікай Рады ЗБС “Бацькаўшчына“

З 1997 году — сябра прэзыдыюму Рады БНР.

У 2014 годзе на паседжаньні Рады ТБК Хведару Ньнюку быў выказаны недавер і прыпынена яго старшынства ў ТБК. 17 студзеня 2015 году Агульны сход ТБК выключыў Хведара Нюньку з шэрагаў Таварыства беларускай культуры ў Летуве.

## Крыніцы

## Літаратура
* 

Катэгорыя:Беларусы ў Летуве
Катэгорыя:Сябры Рады БНР
Залескі сельсавет (Кобрынскі раён)

**Зале́скі сельсаве́т** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Кобрынскага раёну Берасьцейскай вобласьці. Цэнтар савету — вёска Залесьсе.

## Вонкавыя спасылкі
* Залескі сельсавет, мапа


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Кобрынскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Аніскавіцкі сельсавет

**Ані́скавіцкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Кобрынскага раёну Берасьцейскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Аніскавічы.

## Гісторыя
8 жніўня 1959 году да Кобрынскага раёну далучаны Аніскавіцкі сельсавет скасаванага Антопальскага раёну.

11 траўня 2012 году сельсавет ліквідаваны, усе населеныя пункты — Аніскавічы, Выгада, Вялічкавічы, Добрае, Дубіны, Жукі, Забалацьце, Залескі, Мелянкова, Соўплі, Старадубцы, Чалішчавічы — перададзеныя ў склад Гарадзецкага сельсавету.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 105

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Кобрынскага раёну
.il

**.il** — нацыянальны дамэн верхняга ўзроўню для Ізраілю.

## Дамэны другога ўзроўню
* ac.il — Інстытуты
* co.il — Камэрцыйныя арганізацыі
* org.il — Некамэрцыйныя арганізацыі
* net.il — Інтэрнэт-правайдэры Ізраілю
* k12.il — Школы і дзіцячыя сады
* gov.il — Урад і ўрадавая сыстэма
* muni.il — Муніцыпальны ўрад
* idf.il — Войска абароны Ізраілю

## Вонкавыя спасылкі
* Зьвесткі whois для дамэну .il на сайце IANA

il
Катэгорыя:Ізраіль
Дрэс-код

**Дрэс-код** (па-ангельску: *dress code*, літаральна – «вопраткавы кодэкс») – 1) усталяваныя ў той ці іншай супольнасьці правілы апрананьня, якія вызначаюць канкрэтны набор вопраткі ўдзельніка гэтай супольнасьці ў агавораных сытуацыях (напрыклад, прэзыдэнцкі баль, карпаратыўная вечарынка і інш.); 2) сыстэма пэўных знакаў, спалучэньняў колеру і формаў у вопратцы, якія маніфэстуюць аб сацыяльнай і (ці) прафэсійнай прыналежнасьці чалавека, а таксама аб карпаратыўнай супольнасьці, да якой ён належыць.
.gb

**.gb** — нацыянальны дамэн верхняга ўзроўню для Вялікабрытаніі. Першапачаткова вылучаны ў адпаведнасьці зь літарным кодам Вялікабрытаніі (па ISO-3166-1) быў пасьля заменены на .uk.

## Вонкавыя спасылкі
* Зьвесткі whois для дамэну .gb на сайце IANA

gb
Мельнікі (Жабінкаўскі раён)

**Ме́льнікі** () — хутар у Жабінкаўскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Мельнікі ўваходзяць у склад Азяцкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 4 чалавекі
* 1999 год — 5 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Жабінкаўскага раёну
Катэгорыя:Азяцкі сельсавет
Азяты

**Азя́ты** () — вёска ў Жабінкаўскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Азяты ўваходзяць у склад і зьяўляюцца цэнтрам Азяцкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 591 чалавек
* 1999 год — 608 чалавек

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:Населеныя пункты Жабінкаўскага раёну
Катэгорыя:Азяцкі сельсавет
Бараны (Жабінкаўскі раён)

**Бараны́** () — вёска ў Жабінкаўскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Бараны ўваходзяць у склад Азяцкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 33 чалавекі
* 1999 год — 53 чалавекі

## Крыніцы

Катэгорыя:Азяцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Жабінкаўскага раёну
Сычова (Берасьцейская вобласьць)

**Сычо́ва** () — вёска ў Жабінкаўскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Сычова ўваходзіць у склад Азяцкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 57 чалавек
* 1999 год — 102 чалавекі

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Жабінкаўскага раёну
Катэгорыя:Азяцкі сельсавет
Старое Сяло (Жабінкаўскі раён)

**Старо́е Сяло́** — вёска ў Жабінкаўскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Старое Сяло ўваходзіць у склад Азяцкага сельсавету.

## Гісторыя
У дакумэнтах Старое Сяло сустракаецца зь сярэдзіны XVI ст. Верагодны час заснаваньня — XV ст. Згодна рэвізіі 1566 г., вёска зьяўлялася цэнтрам Старасельскага войтаўства Палескай воласьці Берасьцейскага староства. У 1866 годзе вёска стала цэнтрам аднайменнага сялянскага таварыства Азяцкай воласьці.

## Насельніцтва
* 19 стагодзьдзе: 1816 — 52 чалавекі; 1857 — 90 двароў, 326 чалавек; 1866 — 547 сялян; 1897 — 137 двароў, 921 чалавек
* 20 стагодзьдзе: 1914 — 183 двары, 1059 жыхароў (найбольшая колькасьць насельніцтва за ўсю гісторыю); 1935 — 892 чалавекі; 1999 — 244 двары, 535 чалавек
* 21 стагодзьдзе: 2010 — 473 чалавекі

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Старое Сяло на Radzima.org

Катэгорыя:Азяцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Жабінкаўскага раёну
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XVI стагодзьдзі