Лістапад (кінафэстываль)

**Кінафэстыва́ль «Лістапа́д»** — штогадовы міжнародны кінафэстываль, які праходзіць у Менску ў лістападзе паводле пастановы Савету Міністраў Рэспублікі Беларусь.

## Заснавальнікі й арганізатары
* Міністэрства культуры Беларусі
* Менскі гарадзкі выканаўчы камітэт
* Беларускі саюз кінэматаграфістаў
* Нацыянальная кінастудыя «Беларусьфільм»
* Белтэлерадыёкампанія
* РУП «Беларускі відэацэнтар»

Пры садзейніцтве:
* Міністэрства замежных справаў Рэспублікі Беларусь
* Парлямэнцкага Сходу Саюза Беларусі й Расеі
* Пастаяннага камітэта Саюзнай дзяржавы

## Мэты
* падтрымка ігравога кіно, фармаваньне яго высокага сацыяльна-культурнага статусу
* захаваньне адзінага кінэматаграфічнай прасторы Расеі, краінаў СНД і Балтыі, далёкага замежжа
* разьвіцьцё творчых кантактаў, абмен досьведам і ідэямі паміж кінэматаграфістамі Рэспублікі Беларусь і замежных краінаў
* аказаньне садзейніцтва творчай моладзі ў сфэры кінэматаграфіі
* прадстаўленьне беларускім кінагледачам лепшых кінастужак вытворчасьці апошніх двух гадоў, адзначаных на міжнародных фэстывалях, якія атрымалі высокую адзнаку кінэматаграфістаў і гледачоў
* ўмацаваньне культурных сувязяў паміж Рэспублікай Беларусь і замежнымі краінамі, а таксама творчых сувязяў паміж кінэматаграфістамі краінаў-удзельніц кінафоруму
* папулярызацыя дасягненьняў нацыянальных кінэматаграфіяў

## Гісторыя
Першапачаткова «Лістапад» прадугледжваўся як кінафорум краінаў СНД і Балтыі. Адбіраліся, як правіла, карціны, якія па тых альбо іншых прычынах не траплялі ў шырокі пракат, але яны ілюстравалі культуру той ці іншай краіны. Менавіта ў такой якасьці ён упершыню паўстаў перад грамадзкасьцю ў лістападзе 1994 году.
Цягам часу кінафэстываль пашыраўся, заваяваў аўтарытэт, і ў 2003-м годзе афіцыйна набыў статус міжнароднага. Тады ў Менск прывезьлі карціны з Расеі, Польшчы, ЗША, Ірана, Сэрбіі, Баўгарыі, Чэхіі, Кітая, Японіі.

У 2010 фэстываль паўстаў перад гледачамі ў абноўленым фармаце. Ягоную праграму склалі:
* асноўны конкурс гульнявога кіно (12 фільмаў)
* конкурс маладога кіно (9 дэбютных фільмаў рэжысэраў з усяго сьвету, у тым ліку ўпершыню зь Індыі, Пэру, Вэнэсуэлы, Гішпаніі, Уругвая
* конкурсны паказ негульнявых фільмаў (20 карцін)
* конкурс маладога негульнявога кіно (12 карцін)

У асноўным конкурсе гульнявога кіно была прадстаўлена кінастужка беларускага рэжысэра Андрэя Кудзіненкі «Масакра». Адметнай асаблівасьцю XVII ММКФ «Лістапад» зьяўлялася тое, што яго пераможца вызначыла прафэсійнае журы, а не гледачы, як гэта было ў папярэднія гады. Арганізатары фэстывалю аргумэнтавалі гэта новаўвядзеньне тым, што гледачы ня могуць паглядзець усе конкурсныя фільмы, у лепшым выпадку яны пазнаёмяцца з 30% кінастужак, а гэта ўжо неаб’ектыўна. Прафэсійнае журы, перш чым прыняць рашэньне, абавязкова глядзіць ўсе кінастужкі.

## Дырэкцыя
* Генадзь Давыдзька — старшыня фэстывалю
* Анжэліка Крашэўская — дырэктар фэстывалю
* Ірына Дзям’янава — дырэктар праграмы дакумэнтальнага кіно
* Ігар Сукманаў — дырэктар праграмы гульнявога кіно
* Ксенія Даніна — праграмны дырэктар фэстывалю дзіцячага й юнацкага кіно «Лістападзік»

## Пераможцы
### «Золата Лістапада»
Галоўная ўзнагарода кінафэстывалю называецца «Золата Лістапада».

### 2010 год
* «Прагульшчыкі» Ляван Кагуашвілі (Грузія) — лепшая мастацкая стужка
* «Днюка» Андрэй Куціла й Аляксандар Налівайка (Беларусь-Польшча) — лепшая дакумэнтальная карціна паводле меркаваньня кінакрытыкаў і кінаведаў
* «Днюка» Андрэй Куціла й Аляксандар Налівайка (Беларусь-Польшча) — спэцпрэмія Беларускага саюза кінэматаграфістаў
* «Выкрадальнік сьвятла» Актан Арым Кубат (Кыргыстан) — адмысловы прыз выканаўчага камітэта СНД «Кіно бязь межаў»
* «Прыстанак» Раланд Барашвілі (Грузія) — асобны прыз МДТРК «Мір» «Мова кіно — мова паразуменьня»
* «У выпадку разгермэтызацыі» Сара Мун Хау (Бэльгія) — спэцпрэмія ад Беларускага саюза кінэматаграфістаў
* «Заварвай гарбату» Вольга Кароткая (Расея-Вялікабрытанія) — спэцпрэмія ад Беларускага саюза кінэматаграфістаў
* «Брат» Марсэль Раскіна (Вэнэсуэла) — спэцыяльны прыз ад «Белтэлекаму»

## Лістападзік
«Лістападзік» ёсьць конкурсам фільмаў для дзяцей і падлеткаў, што ладзіцца ў рамках фэсту «Лістапад». На 2019 год у ім удзельнічалі поўнамэтражныя анімацыйныя і гульнявыя фільмы, створаныя за 2 папярэднія гады. Фільмы прымалі ў выглядзе лічбавага кіно і на кінастужцы 35 мм. Міжнароднае журы налічвала 3 чалавекі, якія прысуджалі 4 узнагароды: «Залаты Лістападзік» за лепшы фільм, адмысловая ўзнагарода журы, лепшая дзіцячая роля і лепшая роля дарослага актора.

У 2013 годзе галоўныя ўзнагароды атрымалі: за лепшы фільм для дзяцей — «Клара і мядзьвежыя таямніцы» (Швайцарыя), рэжысэр Тобіяс Інайхен; за лепшы фільм для юнацтва — «Не чакай пахвал» (Кітай), рэжысэр Ян Цзінь; «Залаты Лістападзік» глядацкіх сымпатыяў — «Кіндэрвілейскі прывід» (Беларусь), рэжысэр Алена Турава.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйная бачына

Катэгорыя:Беларускія кінафэстывалі
Катэгорыя:Культура Менску
Катэгорыя:Зьявіліся ў 1994 годзе