Зводны электронны каталёг бібліятэк Беларусі

**Зво́дны электро́нны каталё́г бібліятэ́к Белару́сі** (ЗЭК) — каталёг 4-х рэспубліканскіх бібліятэк Беларусі, створаны ў 2015 годзе.

Яго складаюць: 1) Нацыянальная бібліятэка Беларусі, 2) Цэнтральная навуковая бібліятэка імя Якуба Коласа, 4) Рэспубліканская навукова-тэхнічная бібліятэка, 4) Прэзыдэнцкая бібліятэка Рэспублікі Беларусь. Каталёг улучае бібліяграфію на кнігі, дысэртацыі і іх аўтарэфэраты, выяўленчыя дакумэнты, мапы, нотныя выданьні, стандарты, гуказапісы і відэазапісы, пэрыёдыку. Утрымлівае зьвесткі пра месца, шыфр захоўваньня і магчымасьць аддаленага заказу дакумэнта. Заказ даступны зарэгістраваным чытачам бібліятэк.

## Пошук
* *Базавы*. Адказ на пошук абмяжоўваўся 10 000 бібліяграфічных апісаньняў. Дзейнічала 4 спосабы пошуку: 1) З пачатку поля — пошукавы тэкст усякаецца справа аўтаматычна, усярэдзіне тэксту для ўсячэньня выкарыстоўваўся сымбаль пытальніка « ? », пры ўводзе тэксту дапускаліся знакі прыпынку і дужкі ды прапускаліся двайныя дзьвюхкосьсі, у прадметных рубрыках прапускаўся знак працяжніка « – » між падрубрыкамі; 2) Фраза — складаецца з падзеленых прабеламі словаў, прапускаюцца знакі прыпынку, усе словы маюць сустракацца запар; 3) Усе словы — кожнае ўведзенае слова мае сустракацца, хоць і ў адвольным парадку; 4) Любое са словаў — хаця б адно слова мае сустракацца.
* *Пашыраны*. Не адчувальны да вялікіх і малых літараў. Таксама выкарыстоўвае 4 спосабы пошуку.
* *Па слоўніках*. Не адчувальны да вялікіх і малых літараў. Дапускае ўвод імя па бацьку і ініцыялаў. Дзейнічае 4 базавых спосабаў пошуку, а таксама: Па альфабэце пачынаючы з — прадугледжвае пачатковую частку пошукавага тэксту, на пачатку і ўсярэдзіне тэксту сымбаль усячэньня « ? » не дапускаецца.
* *Па рубрыках ДРНТІ*. Выкарыстоўвае Дзяржаўны рубрыкатар навукова-тэхнічнай інфармацыі (ДРНТІ), што дазваляе адбор праз прагляд паняткаў. Зьмяшчае 3 узроўні паняткаў па галінах ведаў. Першы ўзровень улучае разьдзелы, якім прысвоены 2-лічбавы код. Другі і трэці ўзроўні належаць падразьдзелам, якія маюць складовыя лічбавыя коды. Спачатку выконваецца прагляд і пошук паняткаў рубрыкатара. Затым ажыцьцяўляецца пераход па спасылцы на зьвязаныя з абраным паняткам дакумэнты. Разьдзелы першага ўзроўню месьцяцца ў левым акне і зьяўляюцца спасылкамі для пераходу на падразьдзелы 2-га ўзроўню, якія адлюстроўваюцца ў правым акне. Разьдзелы 2-га ўзроўню маюць кнопкі са знакамі « + » і « - » для адкрыцьця і закрыцьця разьдзелаў 3-га ўзроўню. Шукаць паняткі магчыма па кодах і назвах праз пошукавае вакно з радыё-кнопкамі. Код і назву заносяць ў гэтае вакно і націскаюць кнопку «Пошук». Тады ў правым акне зьяўляецца сьпіс разьдзелаў і падразьдзелаў, адпаведных запыту.
* *У новых паступленьнях*. Дазваляе адбор за названы пэрыяд паводле віду дакумэнта, мовы і тэматыкі. Пэрыяд магчыма задаваць: гнутка — з пачатковай па канчатковую дату цягам апошніх 90 дзён; жорстка — за апошнія дзень, 1, 2 і 3 тыдні, 1, 2 і 3 месяцы.

### Прафэсійны
* *Па нумарах і індэксах*. У пошукавае поле заносіцца стандартны або службовы нумар ці клясыфікацыйны індэкс. Выбіраецца адпаведны від нумара або індэкса і націскаецца кнопка «Пачаць пошук».
* *Булеўскі*. Пошукавы выраз складаецца з коду індэксу, рэляцыйнага апэратара « = » і пошукавага тэрміну. Калі тэрмін зьмяшчае некалькі словаў, то заключаецца ў дзьвюхкосьсі. Пры пошуку па індэксе, што зьмяшчае даты, можна выкарыстоўваць апэратары больш « > » і менш « = » і « <= ». Код індэксу задае поле для пошуку. Індэксы бываюць стандартнымі па ўсім значэньні поля і тэкставымі па асобных словах. Коды тэкставых індэксаў пачынаюцца з лацінскай літары « w ». Пры пошуку па стандартным індэксе задаецца поўнае значэньне або правае ўсячэньне з дапамогай знака пытальніка « ? ». У тэкставым індэксе пошукавы тэрмін можа ўтрымліваць некалькі словаў праз: 1) прабел для пошука выраза, 2) знак « & » для ўсіх словаў, 3) знак « | » для ўсялякага са словаў. Пошукавыя выразы можна злучаць з дапамогай булеўскіх апэратараў « AND » (і), « OR » (або), « NOT » (не) і круглых дужак.

### Адмысловы
* *Нотны*. Выкарыстоўвае да 2 вобласьцяў пошуку, злучаных лягічнымі апэрацыямі І, АБО і НЕ. Не адчувальны да вялікіх і малых літараў. Магчымы асобны і ўдакладняльны пошук па жанры і форме музычнага твору, спосабу выкладаньня нотаў і сродках выкананьня. Дазваляецца пошук па некалькіх уласьцівасьцях празь лягічны апэратар І між імі.
* *Відэа*. Магчымы адбор віду відэа з выпадальнага сьпісу ў якасьці ўдакладняльнага і асобнага пошуку.
* *Музыка*. Пошук магчымы па аўтары, загалоўку, даце выданьня, нумары гуказапісу, Міжнародным стандартным кодзе запісу (МСКЗ) і Міжнародным стандартным музычным нумары. Дадаткова задаюцца жанр і форма музычнага твору, сродкі выкананьня, інструмэнты і галасы.
* *Гуказапісы*. Дадатковы пошук па відзе літаратуры.
* *Картаграфічны*. Па аўтары, загалоўку і даце выданьня.
* *Выявы*. Дадатковы пошук па прызначэньні, відзе матэрыялу і тэхніцы друку.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 
** Пошук па слоўніках
** Рубрыкатар ДРНТІ
** Пошук у новых паступленьнях
** Прафэсійны пошук
** Пошук па спэцыяльных відах дакумэнтаў

Катэгорыя:Бібліятэчная каталёгізацыя
Катэгорыя:Беларускія вэб-сайты
Катэгорыя:Базы зьвестак у Інтэрнэце
Катэгорыя:Клясыфікатары
Катэгорыя:Выдавецкая справа
Катэгорыя:Зьявіліся ў 2015 годзе