Беларуская сетка тэлекамунікацыяў

**«Беларуская сетка тэлекамунікацыяў»** — прадпрыемства сотавай сувязі Беларусі, заснаванае ў лістападзе 2004 году.

На 2022 год «БеСТ» меў сотавую сетку «Лайф» з ахопам 94 % земляў Беларусі, на якіх пражывала звыш 99 % насельніцтва Беларусі. Сетка сувязі 4-га пакаленьня налічвала звыш 630 000 абанэнтаў. Па ўсё краіне працавала звыш 11 500 базавых станцыяў, зь якіх звыш 4000 належалі да 4-га пакаленьня сотавай сувязі. Гандлёвая сетка налічвала 9 уласных крамаў і 112 кропак продажу, а таксама звыш 160 дылерскіх шапікаў у 120 гарадах Беларусі. Сім-карткі «Лайф» прадавалі ў 1200 шапікаў па ўсёй Беларусі.

## Гісторыя
Кампанія была зарэгістраваная 5 лістапада 2004 году, 24 сакавіка 2005 атрымала ліцэнзію на падаваньне паслуг сувязі стандарту GSM. Заснавальнікам ЗАТ зьяўляюцца Навукова-дасьледчае рэспубліканскае ўнітарнае прадпрыемства «НДІ Сродкаў Аўтаматызацыі» (УП «НДІ СА») і Рэспубліканскае ўнітарнае прадпрыемства «Белтэлекам» (РУП «Белтэлекам») зь дзелямі ў статутным фондзе 75 % і 25 % адпаведна. Абодва заснавальнікі — дзяржаўнай формы ўласнасьці. У ліпені 2005 г. БеСТ вызвалілі ад мясцовых падаткаў пры разбудове сеткі сувязі. У верасьні пачалася і ў 2008 г. скончылася ўстаноўка абсталяваньня «Алкатэль» (Парыж, Францыя), вырабленага ў Кітаі (Шанхай). У лістападзе зьявіўся сайт прадпрыемства зь беларускай вэрсіяй. 21 сьнежня пачалося падлучэньне абанэнтаў.

У ліпені 2006 г. БеСТ пазычыў у Кітаі 234 млн $ на разбудову сеткі (50 млн $ у кітайскага ўраду, 184 млн $ у Экспартна-імпартнага банку Кітая). 20 ліпеня сетка пашырылася на Горадню, 3 жніўня — на Віцебск, 17 жніўня — на Магілёў, 31 жніўня — на Берасьце, 15 верасьня — на Гомель. На 14 лістапада сетка пакрывала прастору пражываньня 35% насельніцтва Беларусі. На 16 лістапада БеСТ падпісаў пагадненьні з «МТС» і «А1» пра супольнае выкарыстаньне вежаў сувязі з 2007 году.

У лістападзе 2007 году кампанія правяла рэбрэндынг, зьмяніўшы лягатып і ўсталяваўшы дэвіз «Свой сярод сваіх».

18 студзеня 2008 г. зьявілася магчымасьць аплаты паслугаў сувязі БеСТ у банкаматах Беларусбанка. Турэцкая тэлекамунікацыйная кампанія Turkcell падпісала дамову аб набыцьці 80% акцыяў ЗАТ «БеСТ» 29 ліпеня 2008 году. Дамова куплі-продажы акцый падпісаны паміж Дзяржаўным камітэтам па маёмасьці Беларусі як прадаўцом, «Белтэл Тэлекамунікасьён Хізмэтлеры А. Ш.» у якасьці пакупніка і «Турксэл Ілетышым Хізмэтлеры А. Ш.» як гаранта. Дзель акцыяў кампаніі «БеСТ» набытая ў Дзяржкаммаёмасьці Беларусі (заснавальнікі кампаніі бязвыплатна перадалі яму права кіраваньня акцыямі) за $500 млн. у 3 этапы: 26 жніўня прадпрыемства сотавай сувязі «Турксэл» (Стамбул, Турцыя) пералічыла 300 млн $ за атрыманыя 80% акцыяў, 31 сьнежня 2009 і 2010 гадоў выплаціла яшчэ па 100 млн $. Дадатковы плацёж у памеры $100 млн будзўзьведзены пасьля атрыманьня гадавога дадатнага прыбытку кампаніяй «БеСТ». Па завяршэньні ўгоды на пакінутыя 20% акцый БеСТ пачне дзейнічаць пяцігадовая забарона продажу. Такім чынам, кожнага абанэнта «БеСТа» турэцкая кампанія ацаніла ў $3947,4, а ўсю кампанію — у 468,75 паказчыкаў выручкі за мінулы год. З улікам абавязку «БеСТа», які, прыкладна складае каля $200 млн, фундатары з Турцыі ацанілі кожнага беларускага абанэнта прыкладна ў $5000, гэта беспрэцэдэнтны і рэкордны кошт на прасторы СНД. 3 сьнежня 2008 г. БеСТ зьмяніў гандлёвы знак на «Жыцьцё:)» ().

9 траўня 2009 г. галасавое мэню сеткі стала падавацца й па-беларуску. 23 ліпеня Дзяржаўная камісія па радыёчастотах пры Савеце бясьпекі Рэспублікі Беларусь вылучыла ЗАТ «БеСТ» радыёчастотны спэктар для эксплюатацыі радыёэлектронных сродкаў сеткі сотавай рухомай электрасувязі трэцяга пакаленьня тэхналёгіі UMTS. 2 лістапада адбыўся запуск сотавай сеткі 3-га пакаленьня.

7 сьнежня 2010 г. БеСТ атрымаў прызнаньне ў якасьці найбуйнейшай у краіне сотавай сеткі 3-га пакаленьня.

У сакавіку 2011 г. БеСТ праводзіў беларускамоўную рэклямную кампанію. На 27 кастрычніка 2011 г. укладаньні БеСТ склалі 1 млрд $.

10 сьнежня 2022 году Дзяржаўны камітэт па маёмасьці Беларусі заключыў новае інвэстыцыйнае пагадненьне з «Турксэлам», які абавязаўся ўкласьці ў інфраструктуру «БеСТ» 100 млн даляраў цягам 2022—2032 гадоў. Пры гэтым астатнія 20 % паёў «БеСТ» перадалі «Турксэлу» за 1165,66 даляраў. Цягам 10-годзьдзя «Турксэл» меў выплаціць яшчэ 100 млн $ у выглядзе штогадовых адлічэньняў памерам прынамсі 50 % ад чыстага прыбытку. На час пагадненьня абанэнцкая база «БеСТ» складала 1,5 млн карыстальнікаў. Асноўным пайшчыкам «Турксэла»  ад 2020 году быў Фонд народнага дабрабыту Турэччыны.

## Статыстыка
Па стане на 1 лютага 2009 году сетка ахапляе 76,1% тэрыторыі краіны, на якой пражывае каля 98,8% гарадзкога насельніцтва. Сетка абслугоўваецца 726 сайтамі. Апэратар абслугоўвае 231 тыс. абанэнтаў. Тэрытарыяльна абанэнцкая база апэратара разьмяркоўваецца наступным чынам:
* 30% — Менск і Менская вобласьць
* 17% — Берасьцейская вобласьць
* 14% — Гомельская вобласьць
* 14,5% — Гарадзенская вобласьць
* 14,5% — Магілёўская вобласьць
* 10% — Віцебская вобласьць

Апэратар life:) па выніках паўгодзьдзя 2009 году паказаў страты (мінусовае значэньне EBITDA) у памеры 14,56 млн даляраў пры выручцы на ўзроўні 3,59 млн даляраў. Па выніках другога квартала 2009 году паказчык EBITDA (прыбытак да выліку адсоткаў, падаткаў, амартызацыі і зносу) у life:) склаўся адмоўным у памеры 8,197 млн дол. супраць 6,369 млн даляраў трыма месяцамі раней. Выручка павялічылася больш за ўдвая да 2,554 млн дол., выдаткі засталіся фактычна на ранейшым узроўні — 2,79 млн дол. Абанэнцкая база life:) вырасла за квартал на 200 тыс. абанэнтаў і склала па стане на 1 ліпеня 600 тыс. кантрактаў.

## Крытыка

Гісторыя з мабільным апэратарам БеСТ выйшла вельмі павучальнай. Апынулася, што дзяржава ня ў стане стварыць прадпрыемства, якое б эфэктыўна працавала нават у такой пэрспэктыўнай сфэры, як мабільная сувязь. Таму, прамучыўшыся чатыры гады, беларускія ўлады прадалі БеСТ туркам.

Насуперак надзеям улад ніякай канкурэнцыі А1 і МТС новы апэратар скласьці ня змог. Да лістапада 2006 году на рахунку БеСТа было ўсяго-то каля 13 тысячаў абанэнтаў. Ды і наступныя тэмпы разьвіцьця не ўражвалі.

23 студзеня 2008 г. у Горадні пагаршалася якасьць сувязі праз адключэньне перадавальніка ў выніку нясплаты арэнды за разьмяшчэньне антэны. А 7 лютага 2008 году намесьнік міністра сувязі і інфарматызацыі Ларыса Лабковіч заявіла, што ў працы БеСТа складаецца крытычная сытуацыя як з выкананьнем паказчыкаў па паслугах сувязі, так і зь іх фінансавым станам. Яна адзначыла, што гадавое заданьне па платных паслугах насельніцтву апэратар выканаў толькі на 13 адсоткаў.

«Беларускі дзяржапэратар БеСТ працуе стабільна і выконвае ўсе становішчы аб ліцэнзіі. Пад той аб'ём рынка, які яны плянуюць ахапіць, іншы фундатар не патрэбен», — заявіў у мінулым красавіку міністар сувязі і інфарматызацыі Беларусі Мікалай Панцялей. 27 чэрвеня Панцялей заявіў «Interfax», што перамовы аб продажы БеСТа на сёньняшні дзень не вядуцца. Але мінула ледзь больш месяца і высьвятлілася, што кантрольны пакет беларускага дзяржапэратара стаў уласнасьцю турэцкай кампаніі.

Па афіцыйнай інфармацыі Turkcell заплаціў за 80% акцый БеСТ 500 мільёнаў даляраў. Зараз будучае трэцяга апэратара выглядае куды цікавейшым. Спажыўцы таксама павінны выйграць ад абвастрэньня канкурэнцыі на беларускім рынку мабільнай сувязі. Толькі ўсё гэта магло здарыцца значна раней, калі бы ліцэнзію трэцяга апэратара першапачаткова падалі прыватнай кампаніі.

9 красавіка 2009 г. сотавы апэратар «А1» выявіў рассылку сваім абанэнтам некалькіх тысячаў спам-паведамленьняў аб тарыфэ «Сусьветны» сеткі «Лайф» і да 2-ой паловы 10-га дня красавіка блакаваў зыходныя кароткія паведамленьні ад «Лайф». Пры канцы 2009 году і ў 1-ай палове 2010-га прадпрыемства ладзіла продаж 3G-мадэмаў у мясцовасьцях, дзе іх выкарыстаньне было немажлівым праз адсутнасьць 3G-сувязі.

У траўні — чэрвені 2011 г. «Лайф» блакаваў сваім абанэнтам доступ да сайтаў Хартыя’97, Беларускі партызан і prokopovi.ch.

## Нумары абанэнтаў
* +375 **25** xxx xx xx

У сувязі з уводам у Рэспубліцы Беларусь паслугі па міграцыі нумароў нумары абанэнтаў могуць прымаць значэньні:
* +375 **29** xxx xx xx
* +375 **33** xxx xx xx
* +375 **44** xxx xx xx

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт life:)
*

Катэгорыя:Апэратары мабільнай сувязі Беларусі
Катэгорыя:Зьявіліся ў 2004 годзе