open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Бітва на Марне (1918)

**Бітва на Марне** (*2-я Бітва на Марне*) (15 ліпеня — 6 жніўня 1918) — вялікая бітва між нямецкімі й англа-францускімі войскамі на рацэ Марна пад час Першай Сусьветнай вайны, якая скончылася паразай немцаў. Апошні наступ немцаў пад час вайны. Бітва прайграная немцамі пасьля контрнаступу французаў.

Пасьля няўдалага вясеньняга наступу Эрых Людэндорф (начальнік штабу нямецкага войска) меркаваў, што атака праз Фляндрыю дазволіць нанесьці значныя страты Брытанскаму экспэдыцыйнаму корпусу, які на той момант зьяўляўся найбольш магутнай сілай Антанты на заходнім фронце. Дзеля выцягваньня саюзьнікаў з Бэльгіі, Людэндорф плянаваў вялікую атаку ў райне Марны, якая б адцягнула ўвагу.

Бітва пачалася 15 ліпеня, калі 23 нямецкія дывізіі 1-й і 3-й арміі пад кіраўніцам Фрыца фон Бялова і Карла фон Айнэма напалі на 4-ю францускую армію пад кіраўніцтвам Гэнры Горанда на ўсход ад Рэймса. У гэты самы час 17 дывізіяў 7-й нямецкай арміі пры падтрымцы 8-й атакавалі 6-ю францускую армію на захад Рэймса. Людэндорф спадзяваўся падзяліць сілы французаў.

На дапамогу французам прыйшлі амэрыканскія войскі (85 тысячаў чалавек) і Брытанскі экспэдыцыйны корпус. Нямецкая атака на ўсход ад Рэймсу была спынена ў той самы дзень, але на захадзе нямецкае войска зламіла супраціў 6-й францускай арміі й прасунулася на 15 км. Наступ на гэтым адцінку быў спынены 17 ліпеня аб’яднанымі намаганьнямі Францыі, Вялікабрытаніі, ЗША і Італіі.

Пасьля прыпыненьня нямецкага наступу Фэрдынанд Фош (які камандываў аб’яднанымі сіламі саюзьнікаў) загадаў контрнаступаць. 18 ліпеня, 24 францускія дывізіі пры падтрымцы саюзьнікаў (у тым ліку 8 дывізіяў ЗША і 350 танкаў) атакавалі выступ, які стварыўся на лініі фронту. Контратака была пасьпяховаю: 10-я і 6-я арміі прасунуліся на 8 км, у гэты час як 5-я і 9-я арміі атакавалі немцаў на захадзе. 20 ліпеня нямецкае камандаваньне загадала адыходзіць. Немцы вярнуліся на зыходныя пазыцыі, што займалі да вясеньняга наступу. Да 6 жніўня контратака саюзьнікаў сьціхла, бо немцы замацаваліся на старых пазыцыях.

Гэтая бітва пацягнула за сабою адмову ад пляну наступа на Фляндрыю і сталася першаю перамогаю са стадзённага наступу Антанты, які скончыў вайну.

## Глядзіце таксама
* Бітва на Марне (1914)

Марна, 1918
Катэгорыя:Падзеі 15 ліпеня
Катэгорыя:Вялікабрытанія ў Першай сусьветнай вайне
Стэфан Хвін

міні|Стэфан Хвін з жонкаю Крысьцінаю на міжнарожным кніжным кірмашы, Варшава, 21 траўня 2006
**Стэфан Хвін** (пс. *Макс Ларс*; ; 11 красавіка 1949, Гданьск) – польскі празаік, эсэіст, літаратуры крытык, выкладчык Гданьскага Ўнівэрсытэту. 

Творы перакладаліся на дзясяткі моваў.
## Творы
### Кнігі
* *Кароткая гісторыя аднаго жарту* - 1991
* *Ганэман* – 1995
* *Эстэр* – 1999
* *Залаты пэлікан* – 2003
* *Жонка прэзыдэнта* – 2005
* *Даліна радасьці* – 2006
### Зборнікі эсэ
* *Рамантычная прастора ўяўленьня* - 1988
* *Літатарура і здрада* – 1993

## Пераклады на беларускую мову
* *Кароткая гісторыя аднаго жарту* (пер. Марыя Мартысевіч) // 20 польскіх апавяданьняў, Менск, 2007, выдавецтва Логвінава

## Узнагароды
* Ляўрэат узнагароды фундацыі імя Касьцельскіх
* Ляўрэат узнагароды польскага ПЭН-цэнтру
* Ляўрэат узнагароды імя А. Грыфіюса
* Ляўрэат узнагароды Фонду Культуры

## Крыніцы

Катэгорыя:Нарадзіліся 11 красавіка
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1949 годзе
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Гданьску
Катэгорыя:Польскія літаратары
Брыгада Кавалерыі Баранавічы

**Брыгада Кавалерыі Баранавічы** () - вялікая адзінка кавалерыі Войска Польскага ІІ Польскай Рэспублікі.

Паўстала ў выніку рэарганізацыі адзінак кавалерыі ў 30-х гадах 20 стагодзьдзя на базе адзелаў з 9 Самастойнай Брыгады Кавалерыі. 1 красавіка 1937 пераіменавана ў Брыгада Кавалерыі Наваградак. Штаб брыгады знаходзіўся ў Баранавічах. 

## Камандзіры
* ген. брыг. Станіслаў Гжмот-Скотніцкі

## Склад брыгады
* 25 Полк Уланаў
* 26 Полк Уланаў
* 27 Полк Уланаў
* 3 Полк Стральцоў Конных
* 9 Дывізыён Артылерыі Коннай
* швадрон піянэраў "Баранавічы"


Выява:3psk.jpg|3 полк стральцоў конных


Катэгорыя:Войска ў Баранавічах
Катэгорыя:Брыгады кавалерыі Польскай Рэспублікі (1918—1939)
Брухава

**Бру́хава** () — вёска ў Аршанскім раёне Віцебскай вобласьці. Знаходзіцца за 18 км на паўночны ўсход ад Воршы і за 4 км на ўсход ад міжнароднай аўтамагістралі Санкт-Пецярбург — Адэса (у межах Беларусі — магістраль ). Празь вёску праходзіць рэспубліканская аўтадарога Лёзна — Арэхаўск (). Брухава ўваходзіць у склад Арэхаўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 427 чалавек
* 1999 год — 537 чалавек
* 1857 год — 114 чалавек . 

## Крыніцы

Катэгорыя:Арэхаўскі сельсавет (Аршанскі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Аршанскага раёну
Верацея

Назву **Верацея** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Віцебская вобласьць:
** Верацея — вёска ў Аршанскім раёне 

* Менская вобласьць:
** Верацея — вёска, зараз не існуе, знаходзілася на тэрыторыі сучаснага Барысаўскага раёну

### [[Расея]]

## Рэкі
### [[Беларусь]]
* Верацея — рака ў Чашніцкім і Бешанковіцкім раёнах Віцебскай вобласьці.

## Глядзіце таксама
* Верацеі 
* Верацейка
26 Полк Уланаў Вялікапольскіх

**26 Полк Уланаў Вялікапольскіх ім. гетмана Вялікага Літоўскага Яна Караля Хадкевіча** () (26 п.у.)) — адзінка кавалерыі Войска Польскага ІІ РП.

Быў арганізаваны як 215 Добрахвотніцкі Маршавы Полк Вялікапольскай у Познані ў ліпені 1920.

## Баявыя дзеяньні
Першы бой адбыўся 16 жніўня 1920 над ракою Дврэнца. Полк здабыў Бродніцы і ўвайшоў ва Ўсходнюю Прусыю. 23 верасьня 1920 накіраваны на беларускі фронт. Пасьля баёў ў раёны Шчары і Міру атрымаў заданьне вярнуцца на раку Нёман.

У 1939 пад час Другой Сусьветнай вайны полк прымаў удзел у баях пад Цэгловэм. 27 верасьня гэн. Уладыслаў Андэрс выдаў загад пра расфармаваньне Брыгады, у склад якой уваходзіў полк. Частка жаўнераў было інтэрнавана Чырвонай арміяй, а нямецкая купка падалася да Вугоршчыны (таксама камандзір палка палкоўнік Людвік Швэйтзер з двума афіцэрамі й трыма ўланамі).

Полк быў наноў створаны пад час вайны ў межах Арміі Краёвай і прымаў удзел у Акцыі «Бура».

Полк славіўся «прускай» дысцыплінай.

## Камандзіры палка
* палкоўнік Рышард Гешкоўскі-Вольф-Плоттэгг (1924)
* палкоўнік дыплямаваны Раман Абрахам (1928—1929)
* палкоўнік дыплямаваны Тадэвуш Махальскі (1932)
* палкоўнік Людвік Швэйтзер (1939)

### Афіцэры палка
* ротмістр Януш Бакшчанін
* ротмістр Жыгмунт Млот-Пржэпалкоўскі

## Сьвята і колеры палка
Сьвята палку адзначалася 18 жніўня — у гадавіну бою пад Бродніцай у 1920, калі ў баях з бальшавіцкім корпусам Гай-Хана здабылі 3 штандары.

Полк адзначаўся прапорчыкам у бела-ружовым колеры з блакітнай жылкай ды ружовай абводкай вакол рагатывак.

## Літаратура
* Riedl Karo. Zarys historji wojennej 26-go pułku ułanów wielkopolskich. — Варшава, 1929. — 25 s.

Катэгорыя:Войска ў Баранавічах
Катэгорыя:Палкі кавалерыі Польскай Рэспублікі (1918—1939)
Кашалёва

Назву **Кашалёва** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Берасьцейская вобласьць:
** Кашалёва — вёска ў Бярозаўскім раёне

* Віцебская вобласьць:
** Кашалёва — вёска ў Віцебскім раёне

* Гомельская вобласьць:
** Кашалёва — вёска ў Буда-Кашалёўскім раёне

### [[Расея]]
* Кашалёва () — вёска ў Вацкім раёне Ніжагародзкай вобласьці
* Кошалева () — вёска ў Невелькім раёне Пскоўскай вобласьці
* Кошалева — вёска ў Вяземскім раёне Смаленскай вобласьці
* Кошалева — вёска ў Духаўшчынскім раёне Смаленскай вобласьці
* Кошалева — вёска ў Красьнянскім раёне Смаленскай вобласьці
* Кошалева — вёска ў Пачынкаўскім раёне Смаленскай вобласьці
* Кошалева — вёска ў Смаленскім раёне Смаленскай вобласьці
* Кошалева — вёска ў Канакоўскім раёне Цьвярской вобласьці
* Кошалева — вёска ў Рыбінскім раёне Яраслаўскай вобласьці

### [[Украіна]]
* Кашалёва () — сяло ў Хусцкім раёне Закарпацкай вобласьці

## Глядзіце таксама
* Буда-Кашалёва
* Кошалева — вёска ў складзе Тэльмінскага сельсавету Берасьцейскага раёну Берасьцейскай вобласьці
* Кашалева — вёска, цэнтар Кашалеўскага сельсавету ў Наваградзкім раёне Гарадзенскай вобласьці
Уваравіцкі пасялковы савет

**Ува́равіцкі пасялковы савет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Буда-Кашалёўскага раёну Гомельскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — мястэчка Ўваравічы.

## Гісторыя
8 сьнежня 1926 году створаны Ўваравіцкі сельсавет у складзе Ўваравіцкага раёну Гомельскай акругі (да 26 ліпеня 1930 году), з 20 лютага 1938 году — Гомельскай вобласьці.

27 верасьня 1938 году Ўваравічам нададзены статус гарадзкога пасёлку. У сувязі з гэтым Уваравіцкі сельсавет скасаваны, населеныя пункты перададзеныя навастворанаму Ўваравіцкаму пасялковаму савету ў складзе Ўваравіцкага (з 17 красавіка 1962 году — Буда-Кашалёўскага) раёну Гомельскай вобласьці.

12 лістапада 2013 году пасялковы савет рэарганізаваны ў сельсавет.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1968 году — 1
* 1 студзеня 1974 году — 1
* 1 студзеня 1981 году — 8
* 1 студзеня 1986 году — 8

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 358
*  С. 67
*  С. 162

Катэгорыя:Былыя пасялковыя саветы Буда-Кашалёўскага раёну
Катэгорыя:Пасялковыя саветы, створаныя ў 1938 годзе
Катэгорыя:Пасялковыя саветы, скасаваныя ў 2013 годзе
Кашалёўскі сельсавет

**Кашалёўскі сельсаве́т** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Буда-Кашалёўскага раёну Гомельскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Кашалёва.

## Крыніцы


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Буда-Кашалёўскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Чабатовіцкі сельсавет

**Чабатовіцкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Буда-Кашалёўскага раёну Гомельскай вобласьці. Цэнтар савету — вёска Чабатовічы.

Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Буда-Кашалёўскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Зялёная

Назву **Зялёная** маюць:

## Вуліцы
### [[Беларусь]]
* Зялёная — вуліца ў Альшанах (Столінскі раён)
* Зялёная — вуліца ў Верасьніцы (Жыткавіцкі раён)
* Зялёная — вуліца ў Любавічах (Жыткавіцкі раён)
* Зялёная — вуліца ў Жыткавічах (Гомельская вобласьць)

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Берасьцейская вобласьць:
** Зялёная — вёска ў Баранавіцкім раёне

* Віцебская вобласьць:
** Зялёная Рошча — вёска ў Расонскім раёне
** Зялёная — вёска ў Талачынскім раёне

* Гарадзенская вобласьць:
** Зялёная Дубрава — вёска ў Ашмянскім раёне
** Зялёная — вёска ў Гарадзенскім раёне
** Зялёная Рошча — вёска ў Зэльвенскім раёне

* Гомельская вобласьць:
** Зялёная — вёска ў Буда-Кашалёўскім раёне
** Зялёная Дуброва — вёска ў Буда-Кашалёўскім раёне
** Зялёная Хвоя — вёска ў Веткаўскім раёне
** Зялёная Рунь — вёска ў Рагачоўскім раёне
** Зялёная Паляна — вёска ў Чачэрскім раёне

* Магілёўская вобласьць:
** Зялёная Рошча — вёска ў Качэрыцкім раёне
** Зялёная Дуброва — вёска ў Круглянскім раёне
** Зялёная Слабада — вёска ў Магілёўскім раёне
** Зялёная Рошча — вёска ў Прапойскім раёне
** Зялёная Рошча — вёска ў Чавускім раёне

* Менская вобласьць:
** Зялёная Дуброва — вёска ў Барысаўскім раёне
** Зялёная — савецкая назва вёскі Дуравічаў (Вялейскі раён)
** Зялёная — вёска ў Менскім раёне
** Зялёная Дуброва — вёска ў Старадароскім раёне

### [[Польшча]]
* Любускае ваяводзтва:
** Зялёная Гара — горад і гарадзкая гміна

* Падляскае ваяводзтва:
** Зялёная — вёска ў гміне Гарадок Беластоцкага павету  
** Зялёная — вёска ў гміне Супрасьль Беластоцкага павету

## Прозьвішчы
### Асобы
* Кацярына Зялёная — народная артыстка РСФСР

## Іншае
* Зялёная — рака

## Глядзіце таксама
* Зялёна Гура 
* Зялёная мяжа 
* Зялёны
Дуравіцкі сельсавет

**Дуравіцкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Буда-Кашалёўскага раёну Гомельскай вобласьці. Цэнтар савету — вёска Дуравічы.

## Гісторыя
1 сьнежня 2009 году сельсавет ліквідаваны рашэньнем Гомельскага абласнога Савету дэпутатаў, усе населеныя пункты — Балдуі, Броды, Бурлак, Дубавіца, Дуравічы, Залунеўе, Леніна, Мачулішча — перададзеныя ў склад Акцябарскага сельсавету.

## Крыніцы

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Буда-Кашалёўскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, скасаваныя ў 2009 годзе
Гародзішча

**Гаро́дзішча** — пасёлак у Буда-Кашалёўскім раёне Гомельскай вобласьці. Гародзішча ўваходзіць у склад Кашалёўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 24 чалавекі
* 1999 год — 60 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Буда-Кашалёўскага раёну
Катэгорыя:Кашалёўскі сельсавет
Урэцкі пасялковы савет

**Урэ́цкі пасялковы савет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Любанскага раёну Менскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — мястэчка Урэчча.

## Гісторыя
27 верасьня 1938 году мястэчка Ўрэчча атрымала афіцыйны статус пасёлку гарадзкога тыпу. У сувязі з гэтым 23 чэрвеня 1940 году гарадзкі пасёлак Урэчча выдзелены з складу Ўрэцкага сельсавету, які быў перайменаваны ў Тэльманаўскі зь пераносам цэнтра ў вёску Паўстынь. Пасялковы савет уваходзіў у склад Слуцкага (з 25 сьнежня 1962 году — Любанскага) раёну Менскай (з 20 верасьня 1944 году да 8 студзеня 1954 году — Бабруйскай) вобласьці.

29 траўня 1969 году створаны Паўстынскі сельсавет, у склад якога ўвайшлі некаторыя населеныя пункты з Урэцкага пасялковага савету.

29 верасьня 2006 году пасялковы савет ператвораны ў сельсавет.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1974 году — 2
* 1 студзеня 1986 году — 2

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 202—204
*  С. 389
*  С. 163

Катэгорыя:Былыя пасялковыя саветы Любанскага раёну
Катэгорыя:Пасялковыя саветы, створаныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Пасялковыя саветы, скасаваныя ў 2006 годзе
Целяханскі пасялковы савет

**Целяха́нскі пасялко́вы савет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Івацэвіцкага раёну Берасьцейскай вобласьці. Цэнтар савету — мястэчка Целяханы.

## Гісторыя
25 сьнежня 1956 году Целяханы атрымалі афіцыйны статус пасёлку гарадзкога тыпу. У сувязі з гэтым Целяханскі сельсавет рэарганізаваны ў пасялковы савет у складзе Целяханскага (з 8 жніўня 1959 году — Лагішынскага, з 25 сьнежня 1962 году — Пінскага, з 6 студзеня 1965 году — Івацэвіцкага) раёну Берасьцейскай вобласьці.

26 чэрвеня 2013 году пасялковы савет рэарганізаваны ў сельсавет.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1986 году — 3

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 512

Катэгорыя:Былыя пасялковыя саветы Івацэвіцкага раёну
Катэгорыя:Пасялковыя саветы, створаныя ў 1956 годзе
Катэгорыя:Пасялковыя саветы, скасаваныя ў 2013 годзе
Тальскі сельсавет

**Та́льскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Любанскага раёну Менскай вобласьці. Цэнтар савету — вёска Таль.

## Гісторыя
20 жніўня 1924 году створаны Тальскі сельсавет у складзе Любанскага раёну Слуцкай акругі. Цэнтар — вёска Таль. З 9 чэрвеня 1927 году ў складзе Бабруйскай акругі. Пасьля скасаваньня акруговай сыстэмы 26 ліпеня 1930 году ў Любанскім раёне БССР. З 21 чэрвеня 1935 году ў Любанскім раёне Слуцкай акругі. Пасьля ўвядзеньня абласнога падзелу 20 лютага 1938 году ў Любанскім раёне Менскай вобласьці, з 20 верасьня 1944 году — Бабруйскай вобласьці, з 8 студзеня 1954 году — Менскай вобласьці. 16 ліпеня 1954 году сельсавет скасаваны, тэрыторыя ўвайшла ў склад новаўтворанага Любанскага сельсавету, які 10 красавіка 1969 году перайменаваны ў Тальскі сельсавет.

## Насельніцтва
Паводле перапісу 2009 году насельніцтва сельсавету — 1888 чалавек, зь іх 97,1% — беларусы.

## Літаратура
* 


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Любанскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Сібірская мова

**Сібірская мова** (Сиби́рской го́вор) — праект штучнай мовы, якая ствараецца на грунце ўсходнеславянскіх дыялектаў Сібіры, у асноўным старажыльскіх гаворак XIX стагодзьдзя, з удзелам цюрцкіх і арабскіх запазычаньняў. Распрацоўка і кадыфікацыя мовы пачалася ў 2005 годзе. Яшчэ ў 1873 годзе ў Расеі ў выданьні «Известия Сибирского отделения Российского газетного общества (РГО)» былі надрукаваныя дасьледаваньні П. А. Равінскага пад назвай «Зацемкі і слоўнік сібірскай гаворкі» («Замечания и словарь сибирского наречия»). Пра сібірскую старажыльскую гаворку зазначаецца наступнае: «Сібірская гаворка паходзіць з паўночна-расейскай, але два стагодзьдзі адлучанасьці, зусім іншыя натуральныя ўмовы жыцьця і іншыя гістарычныя акалічнасьці далі ёй арыгінальны кірунак. Гаворка Ўсходняй Сібіры мае асаблівую фанэтыку, шмат своеасаблівых граматычных формаў. Слоўнік налічвае больш як 3000 чыста мясцовых словаў, якія невядомыя ў агульнай расейскай мове».

## Фанэтыка
Фанэтыка мовы будуецца па нормах паўночнай усходнеславянскай гаворкі: г выбухное, оканьне, еканьне, шыпячыя заўсёды цьвёрдыя. У адрозьненьне ад расейскай мовы, з-за нязьменнай цьвёрдасьці шыпячых у сібірскім альфабэце адсутнічае літара Щ (як у беларускай). Адпаведны гук чытаецца як падвойнае **ш** (як у беларускім слове «узвышша» (бел. яшчэ &rarr; сыб. ишшо).

«О», якой папярэднічае памякчэньне, страціла сувязь зь «Е», таму ў альфабэце няма літары «Ё», заместа якой пішуцца спалучэньні «йо», «ьо».

Адсутнічае і літара «Э» з-за абавязковага даданьня «ёта» перад «е» (бел. Эвэрэст — сыб. Еверес).

Распаўсюджаныя пратэтычныя зычныя (бел. акно — сыб. вокно), і выкідваньне зычных у месцах іх скапленьня (бел. бязгучнасьць — сыб. беззычнось)

## Граматыка і лексыка
Граматыка сібірскай мовы падобная на расейскую і беларускую, але са значнымі асаблівасьцямі ў скланеньні і спражэньні, у асноўным выкліканымі г. зв. сьцяжэньнямі, г.зн. выпадзеньнем «ёта» ў канчатках (рас. знает — сыб. знат, рас. красная — сыб. красна, і г. д.).

Граматыка ўтрымлівае таксама некаторыя архаічныя формы, напрыклад, клічны склон (які ёсьць і ў беларускай мове), а таксама наватворы, напрыклад, постпазытыўны артыкль.

Лексыка сібірскай мовы збольшага ўсходнеславянская, большасьць расейскіх лацінізмаў, грэцызмаў і падобных эўрапейскіх запазычаньняў замененыя на калькі ці араба-цюрцкія словы.

## Сучаснасьць
Сучасны збор правілаў і папулярызацыя гэтай мовы ў Інтэрнэце прыпісваецца чалавеку, які вядомы пад мянушкай samir74 у ЖЖ. Асноўным Інтэрнэт-рэсурсам па распрацоўцы, вывучэньні і каардынацыі дзеяньняў аматараў гэтай гаворкі зьяўляецца пляцоўка «Вольгота».

## Вонкавыя спасылкі
* Сибирска Вольгота
* Праект аматараў сібірскай мовы і Сібіры

Катэгорыя:Штучныя мовы
Цімкавіцкі сельсавет

**Ці́мкавіцкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Капыльскага раёну Менскай вобласьці. Цэнтар савету — вёска Цімкавічы.

## Гісторыя
20 жніўня 1924 году створаны ў складзе Капыльскага раёну Слуцкай акругі з цэнтрам у мястэчку Цімкавічы. 24 верасьня 1926 году сельсавет скасаваны, населеныя пункты перададзены Прускаму сельсавету. 27 верасьня 1938 году сельсавет адноўлены.

16 ліпеня 1954 году сельсавету перададзены населеныя пункты скасаванага Прускага сельсавету.

28 траўня 2013 году ў склад сельсавету перададзеныя ўсе населеныя пункты — вёскі Браткава, Дзягцяныя, Заракаўцы, Комсічы, Навасёлкі, Пузаў, пасёлкі Арэхаўка, Каралінка, Славінка — ліквідаванага Браткаўскага сельсавету; а таксама ўсе населеныя пункты — вёскі Багушы, Богараўшчына, Вялікая Раёўка, Вялікія Прусы, Калодзезнае, Канатопы, Кукавічы, Куцаўшчына, Малыя Прусы, Наруці, Руднае, Савічы, Сьцяпуры, пасёлкі Калоўка, Раёк — ліквідаванага Вялікараёўскага сельсавету.

## Паселішчы
На 1 студзеня 2009 году — 6 вёсак. 

## Насельніцтва
На 1 студзеня 2009 году ў сельсавеце налічвалася 917 гаспадарак, 1884 жыхары (у тым ліку ва ўзросьце: маладзей за працаздольны — 314; працаздольным — 1046; старэй за працаздольны — 524).

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 105
*  С. 236, 237


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Капыльскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Калініна

Назву **Калініна** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Гомельская вобласьць:
** Калініна — пасёлак у Гусявіцкім сельсавеце Буда-Кашалёўскага раёну
** Калініна — вёска ва Ўзоўскім сельсавеце Буда-Кашалёўскага раёну
** Калініна — пасёлак у Пакалюбіцкім сельсавеце Гомельскага раёну
** Калініна — пасёлак у Цярэшкавіцкім сельсавеце Гомельскага раёну
** Калініна (да 1948 — Сівакі) — вёска ў Лельчыцкім раёне
** Калініна — пасёлак у Чачэрскім раёне

* Магілёўская вобласьць:
** Калініна — вёска ў Бабруйскім раёне
** Калініна — пасёлак у Навабыхаўскім сельсавеце Быхаўскага раёну
** Калініна — пасёлак у Ніжнятошчыцкім сельсавеце Быхаўскага раёну
** Калініна — пасёлак у Бялыніцкім раёне
** Калініна (нежыл.) — вёска ў Краснапольскім раёне
** Калініна — вёска ў Крычаўскім раёне

* Менская вобласьць:
** Калініна — пасёлак у Бярэзінскім раёне
** Калініна — пасёлак у Капыльскім раёне
** Калініна — вёска ў Койданаўскім раёне
** Калініна (да 1960-х — Ігнатычы) — вёска ў Менскім раёне
** Калініна — вёска ў Пухавіцкім раёне

## Іншае
* Калініна — вуліца ў Жыткавічах (Гомельская вобласьць)
* Калініна — завулак у Жыткавічах (Гомельская вобласьць)

## Глядзіце таксама
* Калінін 
* Калінінск 
* Калінінскі
Ліпнікі

Назву **Лі́пнікі** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Берасьцейская вобласьць:
** Ліпнікі — вёска ў Дарагічынскім раёне 
** Ліпнікі — вёска ў Кобрынскім раёне 
** Ліпнікі — вёска ў Пінскім раёне 

* Віцебская вобласьць:
** Ліпнікі — вёска ў Докшыцкім раёне
** Ліпнікі — вёска ў Пастаўскім раёне 
** Ліпнікі — вёска ў Шумілінскім раёне 

* Гарадзенская вобласьць:
** Ліпнікі — вёска ў Шчучынскім раёне 

* Гомельская вобласьць:
** Ліпнікі — былы хутар у Жыткавіцкім раёне 
** Ліпнікі — вёска ў Шацілавіцкім раёне

* Менская вобласьць:
** Ліпнікі — вёска, цяпер не існуе; знаходзілася на захад ад Зэмбіна (Зэмбінскі сельсавет, Барысаўскі раён)
** Ліпнікі — вёска ў Лошніцкім сельсавеце Барысаўскага раёну
** Ліпнікі — пасёлак у Капыльскім раёне 
** Ліпнікі — вёска ў Навасёлкаўскім сельсавеце Пухавіцкага раёну
** Ліпнікі — вёска ў Пухавіцкім сельсавеце Пухавіцкага раёну
** Ліпнікі — пасёлак у Салігорскім раёне 
** Ліпнікі — вёска ў Слуцкім раёне 
** Ліпнікі — вёска ў Смалявіцкім раёне

## Падвойныя назвы
Гэтак жа маецца некалькі складовых назваў з часткамі «Ліпнік» ці «Ліпнікі».
* Вялікія Ліпнікі
* Малыя Ліпнікі

## Глядзіце таксама
* Ліпа
* Ліпава
* Ліпавая
* Ліпавец
* Ліпавіца
* Ліпакі
* Ліпанты
* Ліпаў
* Ліпаўка
* Ліпаўкі
* Ліпаўцы
* Ліпаціна
* Ліпка
* Ліпкі
* Ліплюны
* Ліплянск
* Ліпляны
* Ліпна 
* Ліпні 
* Ліпнік 
* Ліпніца 
* Ліпнішкі
* Ліпня 
* Ліпнякі 
* Ліпнянск 
* Ліпск
Семежаўскі сельсавет

**Се́межаўскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Капыльскага раёну Менскай вобласьці. Цэнтар савету — вёска Семежаў.

## Гісторыя
20 жніўня 1924 году створаны ў складзе Чырвонаслабодзкага раёну Слуцкай акругі. З 9 чэрвеня 1927 году ў складзе Бабруйскай акругі. Пасьля скасаваньня акруговай сыстэмы 26 ліпеня 1930 году ў Чырвонаслабодзкім раёне БССР. З 1935 году ў Чырвонаслабодзкім раёне Слуцкай акругі. Пасьля ўвядзеньня абласнога дзяленьня 20 лютага 1938 году ў Чырвонаслабодзкім раёне Менскай вобласьці

Зь 20 верасьня 1944 году ў складзе Бабруйскай вобласьці, з 8 студзеня 1954 году ў Менскай вобласьці. 16 ліпеня 1954 году сельсавету перададзены населеныя пункты скасаванага Макранскага сельсавету. 8 жніўня 1959 году раён скасаваны, сельсавет далучаны да Капыльскага раёну.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 — 2
* 1 студзеня 2009 — 5: 2 пасёлкі і 3 вёскі

## Насельніцтва
Па стане на 1 студзеня 2009 году ў сельсавеце налічвалася 812 гаспадарак, 1640 жыхароў (у тым ліку ва ўзросьце: маладзей за працаздольны — 279; працаздольным — 749; старэй за працаздольны — 612).

## Літаратура
*  С. 105
*  С. 175
*  С. 221
*  С. 44


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Капыльскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Слабада-Кучынскі сельсавет

**Слабада́-Кучы́нскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Капыльскага раёну Менскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Слабада-Кучынка.

## Гісторыя
20 жніўня 1924 году створаны ў складзе Капыльскага раёну Слуцкай акругі. З 9 чэрвеня 1927 году ў складзе Менскай акругі. Пасьля скасаваньня акруговай сыстэмы 26 ліпеня 1930 году ў Капыльскім раёне БССР. З 21 чэрвеня 1935 году ў складзе Слуцкай акругі. Пасьля ўвядзеньня абласнога падзелу 20 лютага 1938 году ў Капыльскім раёне Менскай вобласьці. З 20 верасьня 1944 году па 8 студзеня 1954 году ў складзе Бабруйскай вобласьці.

16 ліпеня 1954]году сельсавету перададзены населеныя пункты скасаваных Старыцкага, 24 траўня 1960 году — Пукаўскага, 8 чэрвеня 1963 году — Пясочанскага сельсаветаў.

З 8 чэрвеня 2016 году ў склад сельсавету ўваходзіць пасёлак Андросаўшчына, які раней уваходзіў у склад Капыльскага сельсавету. Таксама са складу сельсавету былі выключаныя вёскі Вялешына-1, Калінаўка 2, Лугавая, Пясочнае (аграгарадок), Шамы, пасёлкі Ганчароўка і Малінаўка, далучаныя да Бабаўнянскага сельсавету.

## Паселішчы
На 1 студзеня 2009 — 26 населеных пунктаў: 5 пасёлкаў і 21 вёска. 

## Насельніцтва
Па стане на 1 студзеня 2009 году ў сельсавеце налічвалася 1309 гаспадарак, 3014 жыхароў (у тым ліку ва ўзросьце: маладзей за працаздольны — 526; працаздольным — 1535; старэй за працаздольны — 953).

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 105
*  С. 210, 223


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Капыльскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Ваяводы наваградзкія

**Ваяво́да нава́градзкі** — мясцовы ўраднік у Наваградзкім ваяводзтве Вялікага Княства Літоўскага, намесьнік караля і вялікага князя.

Па Люблінскай уніі (1569) засядаў у Сэнаце Рэчы Паспалітай. Ваяводзкі мундзір складаўся з пунсовага кунтуша і чорнага жупана.

Старостамі або намесьнікамі наваградзкімі былі:

* Пётар Мантыгердавіч (1431—1452)
* Марцін Гаштольд (1464—1471)
* Войцех Манівід (1471—1475)
* Міхал Мантоўтавіч (1483—1484)
* Солтан Аляксандравіч (1486—1488)
* Мікалай Радзівіл «Стары» (1488—1490)
* Юры Пац (1492—1496)
* Ян Забярэзінскі (1496—1498)
* Іван Храптовіч (1498—1500)
* князь Сямён Гальшанскі (1500—1502)
* Пётар Глябовіч (1502)

* Альбэрт Гаштольд (1503—1506)

За ўвесь час свайго існаваньня Наваградзкае ваяводзтва мела 30 ваяводаў:
* князь Іван Глінскі (1506—1508)
* Альбэрт Гаштольд (1508—1509)
* Ян Забярэзінскі (1509—1530)
* Станіслаў Гаштольд (1530—1542)
* Рыгор Осьцік (1542—1544)
* Аляксандар Хадкевіч (1544—1549)
*  — (1549—1551)
* Аляксандар Палубінскі (1551)

* Іван Гарнастай (1551—1558)
* Павал Сапега (1558—1579)
* князь Мікалай Радзівіл (1579—1589)
* Фёдар Тышкевіч (1590—1618)
* Мікалай Сапега (1618—1638)
* Аляксандар Слушка (1638—1642)
* князь Жыгімонт Караль Радзівіл (1642)
* Тамаш Сапега (1643—1646)
* Юры Храптовіч (1646—1650)
* Мікалай Крыштап Халецкі (1650—1653)
* Пётар Казімер Вяжэвіч (1653—1658)

* Крыштап Валадковіч (1658—1670)
* Ян Керсноўскі (1670)
* Дзьмітры Палубінскі (1671—1679)
* ?
* Багуслаў Аляксандар Уніхоўскі (1689)
* Стэфан Тызэнгаўз (1689—1709)
* князь Ян Мікалай Радзівіл (1709—1729)
* князь Мікалай Фаўстын Радзівіл (1729—1746)
* князь Юры Радзівіл (1746—1754)
* Юзэф Аляксандар Ябланоўскі (1755—1773)
* Юзэф Несялоўскі (1773)

## Глядзіце таксама
* Кашталяны наваградзкія

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 
* Wolff J. Senatorowie i dignitarze Wielkiego Księstwa Litewskiego, 1386—1795. — Kraków, 1885.
Чыжэвічы

**Чыжэвічы**:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Чыжэвічы — вёска ў Берасьцейскім раёне Берасьцейскай вобласьці

* У Менскай вобласьці:
** Чыжэвічы — вёска ў Вялейскім раёне
** Чыжэвічы — пасёлак у Капыльскім раёне
** Чыжэвічы — вёска ў Салігорскім раёне
Чыжэвічы (Вялейскі раён)

**Чыжэ́вічы** — вёска ў Вялейскім раёне Менскай вобласьці. Чыжэвічы ўваходзяць у склад Крывасельскага сельсавету. 

## Гісторыя
З 1793 году пасьля другога падзелу Рэчы Паспалітай Чыжэвічы, як і ўся Вялейшчына, уваходзіла ў склад Расейскай імпэрыі, быў утвораны Вялейскі павет у складзе спачатку Менскай губэрні, а з 1843 году — Віленскай губэрні. Уваходзіла ў склад Вялейскага павету Расейскай імпэрыі. У міжваенны час знаходзілася ў складзе Вялейскага павету Віленскага ваяводзтва Польскай Рэспублікі, у гміне Куранец.

## Насельніцтва
* 2010 год — 101 чалавек
* 1999 год — 157 чалавек
* 1931 год — 209 жыхароў, 58 двароў.
* 1921 год — 283 жыхары, 54 двары.

## Крыніцы

## Літаратура
* 

Катэгорыя:Населеныя пункты Вялейскага раёну
Катэгорыя:Крывасельскі сельсавет
Чыжэвіцкі сельсавет

**Чыжэ́віцкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Салігорскага раёну Менскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Чыжэвічы.

## Гісторыя
28 жніўня 1924 году створаны ў складзе Старобінскага раёну Слуцкай акругі. 25 сьнежня 1962 году раён скасаваны, сельсавет далучаны да Любанскага раёну. 6 студзеня 1965 году сельсавет далучаны да Салігорскага раёну.

30 кастрычніка 2009 году сельсавету перададзены населеныя пункты Залесьсе, Застарыньне, Кутнева, Мяцявічы, Пагост 1, Пагост 2, Сяльцо скасаванага Пагосцкага сельсавету і населеныя пункты Бранчыцы, Глядкі, Куляшы і Шабунькі скасаванага Чапялёўскага сельсавету.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 году — 5

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 213, 411
*  С. 50


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Салігорскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Жабін

Назву **Жабін** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Жабін — вёска ў Пружанскім раёне Берасьцейскай вобласьці
* Жабін — вёска ў Кармянскім раёне Гомельскай вобласьці
* Жабін — пасёлак у Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласьці
* Жабін — вёска ў Салігорскім раёне Менскай вобласьці
Чыжэвічы (Капыльскі раён)

**Чыжэ́вічы** — пасёлак у Капыльскім раёне Менскай вобласьці. Чыжэвічы ўваходзяць у склад Доктаравіцкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 1999 год — 103 жыхары
* Па стане на 1 студзеня 2008 году ў пасёлку налічвалася 42 гаспадаркі, 83 жыхароў (у тым ліку ва ўзросьце: маладзей за працаздольны — 5; працаздольным — 45; старэй за працаздольны — 33)
* На 1 студзеня 2009 году — 42 гаспадаркі, 80 жыхароў (у тым ліку ва ўзросьце: маладзей за працаздольны — 4; працаздольным — 45; старэй за працаздольны — 31)
* 2010 год — 55 жыхароў

## Выбітныя асобы
* Міхаліна Даманская — польская пісьменьніца, навэлістка, грамадзкая дзяячка.

## Крыніцы

Катэгорыя:Населеныя пункты Капыльскага раёну
Катэгорыя:Доктаравіцкі сельсавет
Чыжэвічы (Салігорскі раён)

**Чыжэ́вічы** — вёска ў Салігорскім раёне Менскай вобласьці, цэнтар Чыжэвіцкага сельсавету.

## Насельніцтва
* XX стагодзьдзе: 1930 год — 1500 чал., 300 двароў; 1999 год — 384 чалавекі
* XXI стагодзьдзе: 2010 год — 250 чалавек; 2016 год — 360 чалавек, 434 двары

## Забудова
У вёсцы маецца 12 вулiц i 2 завулкi.

## Транспарт
За 10 км на захад ад Чыжэвічаў праходзіць аўтамабільная дарога  (Менск — Мікашэвічы).

## Турыстычная інфармацыя
### Славутасьці
* Свята-Пакроўская царква (1795–1808) — помнік драўлянага дойлідзтва, уваходзіць у лік самых старажытных драўляных храмаў на тэрыторыі Беларусі.
* Сьвідравая вышка, зь якой 9 ліпеня 1949 року сьвідраўнікі брыгады А. І. Несьцерава Паўднёва-Беларускай геолягавыведнай партыі вынялі з глыбіні 349,5 мэтру калійную соль.
* Стэла памяці загінулым шахцёрам.

## Дадатковыя зьвесткі
* Недалёка ад Чыжэвічаў была Тамілава Гара, якая цяпер, пахаваная пад тэрыконамі. У пачатку ХХ стагодзьдзя сярод мясцовых жыхароў хадзiлi гісторыі пра невядомага француза, стомленага ад вайны і спачыўшага на вяршыні гэтай гары, а таксама пра швэда, які закапаў на гары тры бочкі з золатам, і ня простыя бочкі, а на залатых колцах. Як вядома, залатая бочка на колцах у сусветнай міталёгіі лічыцца сымбалем Сонца. Таму, верагодна, што тут некалі спраўлялі культ гэтага сьвяціла.
* Вёсцы Чыжэвічы прысьвечаны аднайменны верш Анатоля Крывіцкага.

## Крыніцы

## Літаратура
* 

Катэгорыя:Населеныя пункты Салігорскага раёну
Катэгорыя:Чыжэвіцкі сельсавет
Вызьненскі пасялковы савет

**Вы́зьненскі пасялко́вы савет** (афіцыйная назва — *Чырво́наслабадзкі́ пасялко́вы савет*) — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Салігорскага раёну Менскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — мястэчка Вызна (Чырвоная Слабада).

## Гісторыя
27 верасьня 1938 году мястэчка Вызна пераўтворана ў гарадзкі пасёлак. У сувязі з гэтым местачковы савет рэарганізаваны ў пасялковы савет у складзе Вызьненскага (з 8 жніўня 1959 году — Старобінскага, з 25 сьнежня 1962 году — Любанскага, з 6 студзеня 1965 году — Салігорскага) раёну Менскай (з 20 верасьня 1944 году — Бабруйскай, з 8 студзеня 1954 году — Менскай) вобласьці.

25 красавіка 2006 году ў склад пасялковага савету перададзеныя ўсе населеныя пункты — Белае Балота, Вішнёўка, Вялікая Альшанка, Гарохаўцы, Дошнава, Дубраўка, Жываглодавічы, Камсамольскі, Малая Альшанка, Навінкі, Падазернае,  Язьвіны — ліквідаванага Першамайскага сельсавету.

18 сьнежня 2009 году пасялковы савет рэарганізаваны ў сельсавет.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1986 году — 7

## Заўвагі

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 288—290
*  С. 175

Катэгорыя:Былыя пасялковыя саветы Салігорскага раёну
Катэгорыя:Пасялковыя саветы, створаныя ў 1938 годзе
Катэгорыя:Пасялковыя саветы, скасаваныя ў 2009 годзе
Дубава

**Дубава**:

* Дубава — вёска ў Баранавіцкім раёне Берасьцейскай вобласьці.
* Дубава — вёска ў Салігорскім раёне Менскай вобласьці.
Дубава (Менская вобласьць)

**Ду́бава** — вёска ў Салігорскім раёне Менскай вобласьці. Дубава ўваходзіць у склад Вызьненскага сельсавету.

## Гісторыя
30 кастрычніка 2009 году Вызьненскі пасялковы савет, у склад якога ўваходзіла вёска, ператвораны ў сельсавет.

## Насельніцтва
* 2010 год — 71 чалавек
* 1999 год — 99 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Вызьненскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Салігорскага раёну
Рожанскі сельсавет

**Ро́жанскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Салігорскага раёну Менскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Вялікі Рожан.

## Гісторыя
6 студзеня 1965 году сельсавет выключаны са складу Любанскага раёну і ўключаны ў склад Салігорскага раёну.

29 студзеня 2010 году сельсавет ліквідаваны, усе населеныя пункты — Баравая, Вялікі Рожан, Добрая Лука, Новы Рожан — перададзеныя ў склад Чырвонаслабодзкага сельсавету.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 213

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Салігорскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, скасаваныя ў 2009 годзе
Баравая

**Барава́я** — шматзначны тэрмін.

## Населеныя пункты
**Барава́я** (, ) — распаўсюджаная назва населеных пунктаў.

### [[Беларусь]]
* Баравая — вёска ў Янаўскім раёне Берасьцейскай вобласьці
* Баравая — вёска ў Лёзьненскім раёне Віцебскай вобласьці
* Баравая — вёска ў Жыткавіцкім раёне Гомельскай вобласьці

* Магілёўская вобласьць:
** Баравая — вёска ў Бабруйскім раёне
** Баравая — вёска ў Касьцюковіцкім раёне
** Баравая — вёска ў Краснапольскім раёне

* Менская вобласьць:
** Баравая — вёска ў Менскім раёне
** Баравая — вёска ў Пухавіцкім раёне
** Баравая — вёска ў Салігорскім раёне
** Баравая — вёска ў Слуцкім раёне

### [[Расея]]
* Баравая — вёска ў Яраслаўскім раёне Яраслаўскай вобласьці.

### [[Украіна]]
* Баравая — пасёлак гарадзкога тыпу ў Фастаўскім раёне Кіеўскай вобласьці

* Харкаўская вобласьць:
** Баравая — пасёлак гарадзкога тыпу ў Бароўскім раёне
** Баравая — сяло ў Зьміеўскім раёне

## Рэкі
* Баравая — рака ва Ўкраіне, левы прыток Северскага Данца.
* Баравая — рака ў Ніжагародзкай вобласьці, левы прыток Шуды.

## Горы
* Баравая — гара ў горадзе Валбжых (Польшча).

## Іншае
* Баравая (плятформа)
* Баравая вуліца (Санкт-Пецярбург)
* Баравая (станцыя мэтро)

## Глядзіце таксама
* Баравое
* Баравуха
* Баравыя
* Бараўляны
* Бараўская
* Баровая
* Бор
* Боркі
879

## Падзеі
* 

## Нараджэньні
* Вольга Кіеўская

## Сьмерці
* 10 красавіка — Люі Стамэрэр, кароль Заходніх Франкаў
* Рурык, новагародзкі князь
Парыж (неадназначнасьць)

Назву **Пары́ж** маюць:

## Населеныя пункты
* Парыж — сталіца і самы буйны горад Францыі. 
* Парыж — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласьці Беларусі.
* Парыж — сяло ў Нагайбацкім раёне Чалябінскай вобласьці, названае ў памяць знаходжаньня казакоў як пераможцаў у сталіцы Францыі ў 1814 г. пасьля разгрому напалеонаўскіх войскаў.
* Парыж — пасёлак у Кігінскім раёне Башкартастану
* Парыж — горад у ЗША, штат Тэхас.

## Рэкі
* Парыж — рака ў Славаччыне, прыток Грона

## Фільмы
* «Парыж, Тэхас» — фільм Віма Вэндэрса.
* Парыж — фільм Сэдрыка Клапіша, зьняты ў 2008 годзе. 

## Paris
* Пэрыс Хілтан ()
* Paris — музычны альбом Пэрыс Хілтан

## Глядзіце таксама
* Парыж, я кахаю цябе
Баравая (Берасьцейская вобласьць)

**Барава́я** — вёска ў Янаўскім раёне Берасьцейскай вобласьці. Баравая ўваходзіць у склад Ляскавіцкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 32 чалавекі
* 1999 год — 57 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Ляскавіцкі сельсавет (Янаўскі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Янаўскага раёну (Берасьцейская вобласьць)
Ляскавіцкі сельсавет

Назву **Ля́скавіцкі [[сельсавет]]** маюць:

* Ляскавіцкі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Янаўскага раёну Берасьцейскай вобласьці
* Ляскавіцкі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Петрыкаўскага раёну Гомельскай вобласьці
* Ляскавіцкі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Рудабельскага раёну Гомельскай вобласьці
Дарашэвічы

**Дарашэ́вічы** — вёска ў Петрыкаўскім раёне Гомельскай вобласьці. Дарашэвічы ўваходзяць у склад Ляскавіцкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 1999 год — 183 чалавек
* 2010 год — 123 чалавекі

## Крыніцы

## Літаратура
* 

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:Ляскавіцкі сельсавет (Петрыкаўскі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Петрыкаўскага раёну
Ляскавічы

Назву **Ля́скавічы** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Берасьцейская вобласьць:
** Ляскавічы — вёска ў Янаўскім раёне

* Гомельская вобласьць:
** Ляскавічы — вёска ў Петрыкаўскім раёне
** Ляскавічы — вёска ў Рудабельскім раёне

## Глядзіце таксама
* Лескавічы
* Ляскова
* Лясковічы
* Ляскоўка
Ляскавічы (Петрыкаўскі раён)

**Ля́скавічы** — вёска ў Петрыкаўскім раёне Гомельскай вобласьці, цэнтар Ляскавіцкага сельсавету.

## Гісторыя
У 1662 г. згадваецца ў складзе Мазырскага павету ВКЛ.

## Насельніцтва
* 1999 год — 771 чалавек
* 2010 год — 788 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Ляскавіцкі сельсавет (Петрыкаўскі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Петрыкаўскага раёну
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XVII стагодзьдзі
Лясковічы

**Ляско́вічы** — вёска ў Бярэзінскім раёне Менскай вобласьці. Лясковічы ўваходзяць у склад Дзьмітравіцкага сельсавету.

## Гісторыя
Вядома з XVIII стагодзьдзя. У 1795 годзе сяло ў Ігуменскім павеце Менскай губэрні. У 1800 годзе 301 жыхар, 41 двор. Паводле інвэнтароў 1845 году ва ўласнасьці графіні Ваньковіч. У 1885 годзе ўваходзіла ў склад Пагосцкай воласьці, адчынілася перасоўная школа граматы. У 1897 цэнтар Лясковіцкага сельскага таварыства, налічвалася 60 двароў, 478 жыхароў, мелася царква на могілках, заезны дом. Непадалёк ад вёскі знаходзілася сядзіба пры рацэ Фажэнка. Ад 6 кастрычніка 1919 году да 10 жніўня 1920 году ўваходзіла ў склад Магілёўскага павету Гомельскай губэрні РСФСР, потым — у склад Ігуменскага павету БССР. У 1920 годзе адчыненая чатырохадовая школа. Ад 20 жніўня 1924 году ўваходзіла ў склад Дзьмітравіцкага сельсавету Бярэзінскага раёну Барысаўскай акругі. У 1926 годзе налічвалася 128 двароў, 747 жыхароў. У 1930 годзе створаны калгас «Пралетарскі». Ад 20 лютага 1938 у складзе Магілёўскай вобласьці. Ад 20 верасьня 1944 году ў складзе Менскай вобласьці.

## Насельніцтва
* 1960 год — 573 жыхары
* 1999 год — 178 жыхароў  
* 2003 год — 61 жыхар
* 2008 год — 140 жыхароў, 69 двароў
* 2010 год — 105 жыхароў

## Крыніцы

Катэгорыя:Дзьмітравіцкі сельсавет (Бярэзінскі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Бярэзінскага раёну
Ляскавіцкі сельсавет (Петрыкаўскі раён)

**Ля́скавіцкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Петрыкаўскага раёну Гомельскай вобласьці. 

Цэнтар савету — вёска Ляскавічы.


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Петрыкаўскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Лескавічы

**Ле́скавічы** — вёска ў Шумілінскім раёне Віцебскай вобласьці. Лескавічы ўваходзяць у склад Сьветласельскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 207 чалавек
* 1999 год — 268 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Сьветласельскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Шумілінскага раёну
Сьветласельскі сельсавет

**Сьветласе́льскі сельсаве́т** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Шумілінскага раёну Віцебскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Сьветласельская.

## Гісторыя
8 красавіка 2004 году ў склад сельсавету былі ўключаныя 11 сельскіх населеных пунктаў скасаванага Язьвінскага сельсавету і выключаныя зь яго складу сельскія населеныя пункты ў межах сельскагаспадарчага вытворчага каапэратыва «Будавесьць» (уключаны ў Дабейскі сельсавет).

## Крыніцы


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Шумілінскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Дзьмітравіцкі сельсавет (Бярэзінскі раён)

**Дзьмі́травіцкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Бярэзінскага раёну Менскай вобласьці. Цэнтар савету — вёска Дзьмітравічы.

## Гісторыя
20 жніўня 1924 году створаны ў складзе Бярэзінскага раёну Барысаўскай акругі. 25 сьнежня 1962 году раён скасаваны, сельсавет далучаны да Ігуменскага раёну. 6 студзеня 1965 году сельсавет перададзены адноўленаму Бярэзінскага раёну.

28 траўня 2013 году ў склад сельсавету перададзеныя населеныя пункты Альшанец, Барсукі, Высокая Гара, Вяшэўка, Глінішча, Дзевяніца, Журоўка, Замасточча, Карма, Медзенка, Селішча, Старыя Гумны, Стаўпы, Тылькаўка, Харчычы, Ялоўка, якія ўваходзілі ў склад Пагосцкага сельсавету.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 году — 9

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 175 


Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Дзьмітравіцкі сельсавет

Назву **Дзьмі́травіцкі [[сельсавет]]** маюць:

* Дзьмітравіцкі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Камянецкага раёну Берасьцейскай вобласьці 
* Дзьмітравіцкі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Бярэзінскага раёну Менскай вобласьці
Дзьмітравіцкі сельсавет (Камянецкі раён)

**Дзьмі́травіцкі сельсавет** (афіцыйная назва — *Дзьмітро́віцкі сельсавет*) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Камянецкага раёну Берасьцейскай вобласьці. Цэнтар савету — вёска Дзьмітравічы.

На поўначы тэрыторыя сельсавету выходзіць да Белавескай пушчы.

## Гісторыя
12 кастрычніка 1940 году створаны Дзьмітравіцкі сельсавет у складзе Камянецкага раёну Берасьцейскай вобласьці.

24 верасьня 1998 году вёскі Вілы,  Селішча Вялікае,  Селішча Малое,  Мшанкі,
Гарошкаўка 1, якія раней належалі да Дзьмітравіцкага сельсавету,  перададзеныя ў склад Камянюцкага сельсавету.

## Насельніцтва
Улучае ў сябе 29 населеных пунктаў з агульнай колькасьцю насельніцтва на 2010 год — 2034 жыхары. Найбуйнейшыя вёскі&nbsp;— Дзьмітравічы (588 жыхароў) і Хадасы (516), у якіх пражывае больш за палову насельніцтва ўсяго сельсавету. Больш за палову астатніх вёсак маюць насельніцтва менш за 30 жыхароў, а Абрамава знаходзіцца на мяжы зьнікненьня (3 жыхары).

## Транспартныя сувязі
Праз тэрыторыю сельсавету праходзяць аўтадарогі рэспубліканскага значэньня «Абход тэрыторыі нацыянальнага парку „Белавеская пушча“» () і Берасьце&nbsp;—&nbsp;Камянец&nbsp;—&nbsp;Каменюкі ().

## Азёры і рэкі
Каля вёскі Ўнучкі маецца возера Смуга. Па поўначы тэрыторыі сельсавету працякае канал Хваянаўскі роў, які ўпадае ў раку Белую.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 7


Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1940 годзе
Дзьмітравічы (Берасьцейская вобласьць)

**Дзьмі́травічы** (афіцыйная назва — *Дзьмітро́вічы*) — вёска ў Камянецкім раёне Берасьцейскай вобласьці, цэнтар Дзьмітравіцкага сельсавету.

Дзьмітравічы месьцяцца за 12&nbsp;км на паўночны захад ад Камянцу, за 49&nbsp;км на поўнач ад Берасьця, за 37 км ад чыгуначнай станцыі Жабінка (лінія Баранавічы — Берасьце).

## Гісторыя
* канец XVI ст.: вёска ў Берасьцейскім павеце і ваяводзтве ВКЛ, дзяржаўная ўласнасьць.
* 1786: пабудавана драўляная царква Перамяненьня Гасподняга.
* 1795: у выніку 3-га падзелу Рэчы Паспалітай у складзе Расейскай імпэрыі.
* 1-я палова XIX ст.: сяло ў Берасьцейскім павеце Гарадзенскай губэрні. Адносілася да фальварку Ямна маёнтку Дамброва.
* 1847: паводле інвэнтару ўладаньне абшарнікаў Сівераў і Бахмецьевай, у сяле 311 наяўных сялянскіх душ, 344 дзесяціны ворыўнай, 28 дзесяцінаў сядзібнай зямлі.
* 1860-я: у Дзьмітравіцкай воласьці тых жа павету і губэрні.
* 1885: сяло, 42 двары, 399 жыхароў, валасное ўпраўленьне, праваслаўная царква, школа, за 1 вярсту ў сядзібе Ямна віназавод.
* 1897: паводле перапісу 74 двары, 498 жыхароў, народнае вучылішча, хлебазапасная крама, карчма. Пры сяле знаходзілася сядзіба Андрэя Жуковіча, 1 двор, 3 жыхары.
* 1905: 560 жыхароў, у народным вучылішчы 97 навучэнцаў.
* 1921: у выніку польска-савецкай вайны па Рыскай мірнай дамове ў складзе Польшчы, сяло, цэнтар Дзьмітравіцкай гміны Берасьцейскага павету Палескага ваяводзтва.
* 1923: 89 двароў, 402 жыхары.
* 1939: у выніку пакту Молатава — Рыбэнтропа ў складзе Берасьцейскай вобласьці БССР.
* 1940: вёска, цэнтар Дзьмітравіцкага сельсавету Камянецкага раёну Берасьцейскай вобласьці, 121 двор, 614 жыхароў, 7-гадовая школа, бэтонны завод, маслазавод, пошта. У склад сельсавету ўваходзілі 16 паселішчаў (648 двароў, 3542 жыхары).
* 1941—1945: цягам Другой сусьветнай вайны на франтах загінулі і зьніклі бязь вестак 25 жыхароў вёскі.
* 1950: цэнтар узбуйненага калгасу імя Дзімітрава.
* 1959: на землях калгасу створаны саўгас «Белавескі».
* 1960: у вёсцы 372 жыхары.
* 1964: цэнтар саўгасу імя Дзімітрава (у 1991 годзе рэарганізаваны ў калгас).
* 1964: 616 жыхароў.

## Насельніцтва
* 2010 год — 588 чалавек
* 1999 год — 618 чалавек

## Транспартныя сувязі
Празь вёску праходзіць аўтадарога рэспубліканскага значэньня Берасьце&nbsp;—&nbsp;Камянец&nbsp;—&nbsp;Каменюкі ().

## Інфраструктура
Цэнтар ААТ «Камянецкая пушча».

## Заўвагі

## Крыніцы

## Літаратура
*  С.&nbsp;43—44.

## Вонкавыя спасылкі
* 
* 

Катэгорыя:Дзьмітравіцкі сельсавет (Камянецкі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Камянецкага раёну
Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XVI стагодзьдзі
Дзьмітравічы

Назву **Дзьмі́травічы** маюць:

## Населеныя пункты

### [[Беларусь]]
* Дзьмітравічы — вёска ў Камянецкім раёне Берасьцейскай вобласьці
* Дзьмітравічы — вёска ў Бярэзінскім раёне Менскай вобласьці

### [[Украіна]]
* Львоўская вобласьць:
** Дзьмітравічы — вёска ў Мастыскім раёне
** Дзьмітравічы — вёска ў Пустамытаўскім раёне

## Глядзіце таксама
* Дзьмітрава
* Дзьмітраў
* Дзьмітраўка
Мокрыца

**Мо́крыца** — вёска ў Мядзельскім раёне Менскай вобласьці. Уваходзіць у склад Занарацкага сельсавету.

## Гісторыя
* 1766 год — на месцы вёскі знаходзілася сяло маёнтку Мокрыца Ашмянскага павету Віленскага ваяводзтва.
* 1868 год — зьяўлялася маёнткам і вёскай Сьвянцянскага павету Віленскай губэрні, налічвала 191 жыхара.
* У 1885 годзе ў маёнтку працавала вінакурня.
* 1904 год — вёска і маёнтак знаходзілася ў складзе Занарачанскай воласьці Сьвянцянскага павету. У вёсцы пражывалі 243 жыхары, разьмяшчалася царкоўнапрыходзкая школа, дзе ў 1896/97 навучальным годзе навучаліся 11 хлопчыкаў. У маёнтку пражывалі 27 жыхароў. 
* 1908 год — вёска налічвае 45 двароў, насельніцтва складае 201 жыхара.
* З 18 па 28 сакавіка 1916 году падчас Першай сусьветнай вайны ў раёне вёскі праходзілі баі Нарачанскай апэрацыі.
* 12 кастрычніка 1940 году вёска ўвайшла ў склад Занарацкага сельсавету Мядзельскага раёну Вялейскай вобласьці (з 20 верасьня 1944 году — Маладэчанскай). У 1940 вёска налічвала 52 двары і 217 жыхароў.
* У верасьні 1943 году падчас Вялікай Айчыннай вайны нямецка-фашысцкія захопнікі цалкам спалілі вёску (52 двары) і забілі 3 жыхароў. Пасьля вайны вёска была адноўленая.
* 1948 год — створаны калгас «Герой».
* 20 студзеня 1960 году вёска ўвайшла ў склад Менскай вобласьці.
* У 1960 годзе насельніцтва вёскі складала 200 жыхароў.
* З 1973 году вёска знаходзіцца ў складзе калгасу «Шлях да камунізму» з цэнтрам у вёсцы Занарач.

## Насельніцтва
* 2010 год — 62 жыхары
* 30 лістапада 2007 году — 74 жыхары.
* 1999 год — 86 жыхароў
* 1 студзеня 1997 году — 45 двароў і 94 жыхароў

## Інфраструктура
У вёсцы разьмяшчаюцца крама і жывёлагадоўчая фэрма.

## Крыніцы

## Літаратура
* 

Катэгорыя:Населеныя пункты Мядзельскага раёну
Катэгорыя:Занарацкі сельсавет
Дзьмітравічы (Менская вобласьць)

**Дзьмі́травічы** — вёска ў Бярэзінскім раёне Менскай вобласьці. Цэнтар Дзьмітравіцкага сельсавету. Знаходзіцца за 22 км ад Бярэзані. Уздоўж вёскі працякае рака Брусята.

## Гісторыя
У 1765 годзе пабудаваная Сьвята-Ільлінская царква. Далучана да Расейскай імпэрыі пасьля Другога падзелу Рэчы Паспалітай. Уключана ў склад Барысаўскага староства. У 1906 годзе зьявілася школа. У 1927 годзе адчынены першы ў раёне мэдычны пункт. У гэтым самым годзе пачало працаваць радыё. У 1928 годзе ў памяшканьні царквы адчынены клюб. У 1930 адчынены шпіталь. Падчас Вялікай айчыннай вайны вёска тройчы гарэла. У 1973 годзе пракладзены водаправод.

## Насельніцтва
* 2010 год — 425 жыхароў
* 2008 год — 430 жыхароў, 176 двароў
* 2003 год — 467 жыхароў
* 1999 год — 482 жыхары

## Крыніцы

Катэгорыя:Дзьмітравіцкі сельсавет (Бярэзінскі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Бярэзінскага раёну