Пагосьцішча

**Паго́сьцішча** — вёска ў Лёзьненскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Крынкаўскага сельсавету. Знаходзіцца за 5 км на паўноч ад чыгуначнай станцыі Выдрэя (лінія Віцебск — Лёзна  — Смаленск). Рака Выдрэя пачынаецца за 2 км на паўднёвы захад ад вёскі.

## Гісторыя
### Вялікае Княства Літоўскае
Пагосьцішча ў складзе Віцебскага павету Віцебскага ваяводзтва Вялікага Княства Літоўскага. Першае ўпамінаньне 1450 год — маёнтак Пагосьцішча. У XVIII стагодзьдзі маёнтак Пагосьцішча ў валоданьні Рэвутаў.

### Пад уладай Расейскай імпэрыі
У выніку першага падзелу Рэчы Паспалітай 28 траўня 1772 году  Пагосьцішча апынулася ў складзе Расейскай імпэрыі, у Віцебскім павеце Магілёўскай губэрні. З 22 сакавіка 1777 па 10 студзеня 1778 году ў складзе Бабінавіцкага павету Магілёўскай губэрні (Магілёўскае намесьніцтва — 10 студзеня 1778 — 12 сьнежня 1796). З 12 сьнежня 1796 па 27 лютага 1802 году ў Віцебскім павеце Беларускай губэрні. З 27 лютага 1802 па 23 лютага 1840 году ў складзе Бабінавіцкага павету Магілёўскай губэрні. Пасьля скасаваньня Бабінавіцкага павету ў 1840 годзе Пагосьцішча — цэнтар Пагошчанскай воласьці Аршанскага павету Магілёўскай губэрні.

У 1862 годзе: валасны старшыня — селянін Сьцяпан  Мікіціч і валасны пісар — губэрнскі сакратар Іван Адамавіч Ізьбіцкі. Уласьнік маёнтка Пагосьцішча паручнік у адстаўцы, міравы пасярэднік Аршанскага павету Антон Дэмбінскі-Пёры ((, )).

7 траўня (25 красавіка) 1863 году пад Пагосьцішчам некалькі дзясяткаў паўстанцаў атрада Ігната Будзіловіча былі атакаваныя жаўнерамі Магілёўскага палка і ўзброенай сялянскай варты пад кіраўніцтвам падпалкоўніка Савіцкага. З паўстанцаў шасьцёра забіта, тры паранены і дваццаць аднаго затрымалі. Тры жаўнеры атрымалі раненьні, адзін зь іх сьмяротнае, і два селяніны забітыя. Маёнтак Пагосьцішча Пагошчанскай воласьці Аршанскага павету канфіскаваны  ў дзяржаўны скарб Расеі.

Юлія Дзьмітрыеўна Кажэўнікава, жонка калескага саветніка ў 1877 годзе набыла маёнтак Пагосьцішча — 869 дзесяцін зямлі.

У 1910 годзе пагосьцішчанскія сяляне валодалі 85 дзесяцінамі зямлі. Маёнтку Пагосьцішча, уласнасьць 1-га сялянскага Пагосьцішчанскага таварыства, належала 265 дзесяцін зямлі. Існавала школа.

## Насельніцтва
* XIX стагодзьдзе: 1857 год — 45 чалавек ; 1886 год — 55 чалавек  
* XX стагодзьдзе: 1910 год — сяло Пагосьцішча: 7 хат, 23 мужчыны і 24 жанчыны; маёнтак Пагосьцішча: 15 хат, 39 мужчын і 40 жанчын; 1999 год — 95 жыхароў
* XXI стагодзьдзе: 2010 год — 71 жыхар

## Славутасьці
* Крыж памяці паўстанцаў 1863—1864 гадоў усталяваны ў 2005 годзе.
* Стэла пастаўленая ў 1977 годзе ў памяць бою партызан «Брыгады Аляксея» пад кіраўніцтвам А. Ф. Данукалава зь нямецкім гарнізонам 26 жніўня 1942 году.
* Абэліск пастаўлены ў 1964 годзе на брацкіх вайсковых могілках, дзе пахаваны 1498 воінаў загінуўшых пад час баёў 1943—1944 гадоў пры вызваленьні вёскі.
* Помнікі-абэліскі на магілах: камісара зямельнага аддзела Высачанскай воласьці Пятра Насьледнікава (1896—1918 гады), падпалкоўніка Ўладзімера Зелянкова і партызана з «Брыгады Аляксея» Івана Міхайлава.

## Страчаная спадчына
* Царква Ўзьвіжаньня Сьвятога Крыжа. У XVIII стагодзьдзі парафія Беларускай грэка-каталіцкай царквы (БГКЦ).

## Асобы
* Уладзімер Лісіцын (13 красавіка 1944 — 12 ліпеня 1973), беларускі паэт

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* . 
* 
* . 
* . 
* .

## Вонкавыя спасылкі
* Пагосьцішча. Глобус Беларусі

Катэгорыя:Крынкаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Лёзьненскага раёну