Інстытут фізыялёгіі

**Інстытут фізыялёгіі** (, ) — дасьледчая ўстанова Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі, створаная ў 1940 годзе ў якасьці Інстытуту тэарэтычнай і клінічнай мэдыцыны.

На 2018 год Інстытут знаходзіўся ў складзе Аддзяленьня мэдычных навук НАНБ. Інстытут фізыялёгіі ажыцьцяўляў набор у асьпірантуру па 4 спэцыяльнасьцях: 1) фізыялёгія, 2) біяхімія, 3) паталягічная фізыялёгія, 4) аднаўленчая мэдыцына, спартовая мэдыцына, лекавая фізкультура, курорталёгія і фізыятэрапія. У дактарантуру набіралі па 2 спэцыяльнасьцях: 1) фізыялёгія, 2) паталягічная фізыялёгія. Інстытут ажыцьцяўляў: 1) распрацоўку і выпрабаваньне фізыятэрапэўтычнага абсталяваньня, 2) досьледы ў галіне функцыянальных асаблівасьцяў біялягічна актыўных дадаткаў і харчовых вырабаў, 3) дасьледаваньне значэньня будовы і хімічнага стану вузаў у парушэньнях сардэчна-ссудзіннай сыстэмы; 4) ацэнку курортаўтваральных чыньнікаў і абгрунтаваньне магутнасьці і напрамку здраўніцы, 5) біяхімічнае дасьледаваньне крыві і імунітэту ў лябараторыі.

## Будова
На 2018 год Інстытут фізыялёгіі ўлучаў цэнтар электроннай і сьветлавой мікраскапіі і 6 лябараторыяў: 1) мадуляцыі функцыяў арганізма, 2) вузавых тэхналёгіяў, 3) нэўрафізыялёгіі, 4) навукова-тэхнічнага суправаджэньня, 5) фізыялёгіі харчаваньня і спорту, 6) шматпрофільную дыягнастычную.

## Мінуўшчына

У 1940 годзе Акадэмія навук БССР утварыла Інстытут тэарэтычнай і клінічнай мэдыцыны, які ў 1947 годзе перайменавалі ў Інстытут тэарэтычнай мэдыцыны. У 1953 годзе яго пераўтварылі ў Інстытут фізыялёгіі і стварылі асьпірантуру. Асноўнымі кірункамі дасьледаваньняў былі: цэнтральныя і пэрыфэрыйныя спосабы тэрмарэгуляцыі, тэмпэратурная ўстойлівасьць арганізма; прызначэньне афэрэнтных сыстэмаў твару і іх сувязі з нэрвовымі асяродкамі; спосабы і будова жыцьцяздольнасьці арганізмаў у залежнасьці ад фізыка-хімічных чыньнікаў асяродзьдзя. У выніку ў Інстытуце распрацавалі ўзор нэўроннай сеткі (дзейнасьці нэрвовых асяродкаў) на аснове растарможваньня нэўронаў. Таксама вывучылі хваравітыя станы пры парушэньні спалучэньні тэрмарэгуляцыі і абмену складаных ліпідаў у арганізьме. Дасьледнікі Інстытуту выявілі ахоўныя ўласьцівасьці чыньніка росту нэрваў і эпідэрмісу пры цеплавым і акісьляльным стрэсе, узьдзеяньні іянізавальнай радыяцыі. У Інстытуце працавалі акадэмікі , ,  і , а таксама сябар-карэспандэнт .

На 1998 год у Інстытуце фізыялёгіі дзейнічала 5 лябараторыяў: 1) фізыялёгіі функцыянальных сыстэмаў, 2) рэгуляратных бялкоў і пэптыдаў, 3) фізыялёгіі афэрэнтных сыстэмаў, 4) дастасоўнай фізыялёгіі, 5) фізыялёгіі ствала галаўнага мозгу. Таксама працавала 3 групы: 1) функцыянальнай нэўрамарфалёгіі, 2) экстракардыяльных мэханізмаў рэгуляцыі кровазвароту, 3) эколяга-фізыялягічных праблемаў. На 1998 год у Інстытуце працавалі акадэмікі ,  і , сябры-карэспандэнты  і , 9 дактароў навук.

### Кіраўнікі
*  (1953—1984)
*  (1984—2005)
*  (люты 2005 — жнівень 2010)
*  (2010 — 13 чэрвеня 2018)
*  (з 2018 году)

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 
** Манаграфіі і артыкулы
** Часопіс «Навіны мэдыка-біялягічных навук»
** Бягучыя цэны лябараторыі

Катэгорыя:Інстытуты Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі
Катэгорыя:Першамайскі раён (Менск)
Катэгорыя:Фізыялёгія
Катэгорыя:Зьявіліся ў 1940 годзе