Гімн Францыі

**Марсэльеза** ( — «марсэльская», «марсэлька») — самая знакамітая песьня Вялікай францускай рэвалюцыі, сталая спачатку гімнам рэвалюцыянэраў, а затым і ўсёй краіны. Першапачаткова Марсэльеза звалася «Ваенны марш Рэйнскага войска». Марш быў напісаны ўвечар 25 красавіка 1792 году ваенным інжынэрам Клодам Жозэфам Ружэ дэ Лілем, празь некалькі дзён пасьля аб’явы рэвалюцыйнай Францыяй вайны «каралю Багеміі і Вугоршчыны».

24 лістапада 1793 году Канвэнт выбірае Марсэльезу ў якасьці дзяржаўнага гімну Францыі. Марсэльеза перажыла розныя рэжымы і няміласьць.

Пасьля падзей 1848 году, калі рэвалюцыйная хваля пракацілася па ўсёй Эўропе, Марсэльеза становіцца песьняй барацьбітоў за волю на ўсім сьвеце: у Італіі, Польшчы, Вугоршчыне. Яна гучыць на палях бітваў і падчас Парыскай Камуны ў 1871 годзе. Апошні раз была забароненая рэжымам Вішы падчас Другой сусьветнай вайны (з 1940 па 1944 гімнам Францыі была песьня «Маршал, мы тут!»), але ў 1944 зноў аб’яўляецца гімнам Францыі.

Расейскі тэкст на гэтую музыку пад назвай «Працоўная Марсэльеза», якая не зьяўляецца перакладам з францускага, напісаны П. Л. Лаўровым у 1875 г. «Працоўная Марсэльеза» на працягу некаторага часу пасьля Лютаўскай рэвалюцыі 1917 году выкарыстоўвалася ў якасьці гімну Расеі, нараўне з Інтэрнацыяналам.

## Тэкст песьні на мове арыгінала
**La Marseillaise**
 
 Allons enfants de la Patrie,
 le jour de gloire est arrivé
 Contre nous de la tyrannie
 L'étendard sanglant est levé.
 L'etendard sanglant est levé:
 Entendez-vous dans nos campagnes
 Mugir ces féroces soldats?
 Qui viennent jusque dans vos bras
 Egorger vos fils et vos compagnes.
  
 Refrain:
   Aux armes citoyens,
   Formez vos bataillons.
   Marchons! Marchons!
   Qu'un sang impur
   Abreuve nos sillons!
  
 Que veut cette horde d'esclaves
 De traîtres, de rois conjurés?
 Pour qui ces ignobles entraves
 Ces fers dès longtemps preparés
 Ces fers dès longtemps preparés
 Français, pour nous, ah quel outrage,
 Quel transport il doit exciter!
 C'est nous qu'on ose méditer
 De rendre à l'antique esclavage.
 
   Refrain
 
 Quoi! Des cohortes étrangères
 Feraient la loi dans nos foyers?
 Quoi! Ces phalanges mercenaires
 Terrasseraient nos fiers guerriers.
 Terrasseraient nos fiers guerriers.
 Grand Dieu! Par des mains enchaînées
 Nos fronts, sous le joug, se ploieraient?
 De vils despotes deviendraient
 Les maîtres de nos destinées?
 
   Refrain
 
 Tremblez tyrans, et vous perfides
 L'opprobre de tous les partis.
 Tremblez, vos projets parricides
 Vont enfin recevoir leur prix!
 Vont enfin recevoir leur prix!
 Tout est soldat pour vous combattre.
 S'ils tombent nos jeunes héros,
 La terre en produit de nouveaux
 Contre vous, tous prêts à se battre
 
   Refrain
 
 Français en guerriers magnanimes
 Portez ou retenez vos coups.
 Epargnez ces tristes victimes
 A regrets s'armant contre nous!
 A regrets s'armant contre nous!
 Mais ce despote sanguinaire
 Mais les complices de Bouille
 Tous les tigres qui sans pitié
 Dechirent le sein de leur mère!
 
   Refrain
 
 Amour Sacré de la Patrie
 Conduis, soutiens nos braves vengeurs.
 Liberté, Liberté chérie
 Combats avec tes défenseurs
 Combats avec tes défenseurs
 Sous nos drapeaux, que la victoire
 Accoure a tes mâles accents
 Que tes ennemis expirants
 Voient ton triomphe et nous, notre gloire.
 
   Refrain
 
 ("Couplet des enfants")
 Nous entrerons dans la carrière
 Quand nos aînés n'y seront plus
 Nous y trouverons leur poussière
 Et la trace de leur vertus!
 Et la trace de leur vertus!
 Bien moins jaloux de leur survivre
 Que de partager leur cercueil.
 Nous aurons le sublime orgueil
 De les venger ou de les suivre.
 
   Refrain

## Пераклады на іншыя мовы

### Пераклад на нямецкую мову
На нямецкую мову Марсэльеза была перакладзеная Шэлінгам.

### Пераклад на расейскую мову
Пасьля «Марсэльеза» перакладалася на расейскую мову Мікалаем Гумілёвым, У.Ладыжэнскім і іншымі.

## Вонкавыя спасылкі
* Музыка гімна (бяз слоў)
* Расейская вэрсія "Марсэльезы" і мэлёдыі

## Зацемкі

## Глядзіце таксама
* Сымбалі Францускай Рэспублікі

Францыя
Катэгорыя:Песьні Францускай рэвалюцыі
Катэгорыя:Дзяржаўныя сымбалі Францыі