Журналіст

**Журналі́ст** — асоба, якая зьбірае, рэдагуе і стварае інфармацыйныя паведамленьні і матэрыялы для сродка масавай інфармацыі паводле дамовы.

Яму могуць дапамагаць тэлеапэратар альбо фатограф, якіх таксама лічаць журналістамі. Выступае пасярэднікам паміж грамадзкімі інстытутамі і грамадзтвам, ажыцьцяўляе сувязь паміж імі празь інфармацыйны канал (тэлебачаньне, радыё, інтэрнэт, друкаваныя СМІ).

## Віды
Журналістаў падзяляюць па відах: рэпартэры, аглядальнікі, камэнтатары, вядоўцы праграм і іншыя.

## Абавязкі
Паводле 34-га артыкула Закону Беларусі «Аб сродках масавай інфармацыі» 2008 году, «журналіст СМІ абавязаны:
# паважаць правы, свабоды і законныя зацікаўленасьці фізычных асобаў, правы і законныя зацікаўленасьці юрыдычных асобаў;
# правяраць пэўнасьць атрыманых ім зьвестак;
# падаваць для распаўсюду дакладную інфармацыю;
# пазначаць на жаданьне асобаў, якія падаюць інфармацыю, іх аўтарства;
# захоўваць канфідэнцыйнасьць інфармацыі і крыніцы яе атрыманьня»;
# «атрымліваць згоду на распаўсюд у СМІ зьвестак пра асабістае жыцьцё фізычнай асобы ад яе самой або яе законнага прадстаўніка»;
# «атрымліваць згоду фізычных асобаў на правядзеньне гука- і відэазапісу, кіна- і фотаздымкаў, за выняткам іх правядзеньня ў адчыненых для масавага наведваньня месцах і на масавых мерапрыемствах»;
# «адмовіцца ад дадзенага яму заснавальнікам, галоўным рэдактарам СМІ заданьня, калі яно або яго выкананьне зьвязаныя з парушэньнем заканадаўства»;
# «паказваць на патрабаваньне службовае пасьведчаньне».

## Правы
Паводле 34-га артыкула Закону Беларусі «Аб сродках масавай інфармацыі» 2008 году, «журналіст СМІ мае права:
# зьбіраць, запытваць і атрымліваць інфармацыю зь дзяржаўных органаў, ад палітычных партыяў, іншых грамадзкіх аб’яднаньняў, іншых юрыдычных асобаў, а таксама захоўваць і распаўсюджваць інфармацыю»;
# прысутнічаць «у раёнах узброеных канфліктаў або надзвычайных сытуацыяў, на масавых мерапрыемствах, у месцах іншых важных для грамадзтва падзеяў і перадаваць адтуль інфармацыю;
# выконваць пры наяўнасьці акрэдытацыі або паводле ўзгадненьня зь фізычнымі або юрыдычнымі асобамі ў дачыненьні гэтых асобаў запісы, у тым ліку з выкарыстаньнем сродкаў гукавізуальнай тэхнікі, кіна- і фотаздымкаў»;
# «зьвяртацца да адмыслоўцаў пры праверцы фактаў і абставінаў у сувязі з інфармацыйнымі паведамленьнямі і матэрыяламі, якія паступілі;
# выказваць сваё асабістае меркаваньне наконт інфармацыйных паведамленьняў і матэрыялаў, прызначаных для распаўсюду, за сваім подпісам;
# распаўсюджваць падрыхтаваныя ім інфармацыйныя паведамленьні і матэрыялы за сваім подпісам, пад псэўданімам або бяз подпісу, абумоўліваць у выпадку патрэбы захаваньне таямніцы аўтарства».

## Прафэсійная рызыка
Праца журналіста непрадказальная, нельга прадбачыць, што адбудзецца ў наступную хвіліну. Таксама вартая ўвагі высокая асабістая рызыка журналістаў па розных прычынах: войны, палітычныя фактары, крымінал і г. д. Топ-20 краін, небясьпечных для занятку журналістыкай:

* 1. Ірак: 127
* 2. Альжыр: 60
* 3. Расея: 47
* 4. Калюмбія: 40
* 5. Філіпіны: 32
* 6. Індыя: 22
* 7. Самалі: 22
* 8. Босьнія і Герцагавіна: 19
* 9. Турэччына: 19
* 10. Пакістан: 19
* 11. Аўганістан: 17
* 12. Руанда: 16
* 13. Сьера-Леонэ: 16
* 14. Таджыкістан: 16
* 15. Бразылія: 15
* 16. Шры-Ланка: 14
* 17. Мэксыка: 14
* 18. Банглядэш: 12
* 19. Ангола: 8
* 20. Югаславія: 8

## Глядзіце таксама
* Дзелавы журналіст

## Крыніцы


Катэгорыя:Вольныя прафэсіі