Касьцёл Сьвятога Мікалая і кляштар дамініканаў (Княжыцы)

**Касьцёл Сьвятога Мікалая і кляштар дамініканаў** — помнік архітэктуры XVIII стагодзьдзя ў Княжыцах. Знаходзіцца ў цэнтры колішняга мястэчка, на гістарычным Рынку. Твор архітэктуры віленскага барока. Аб’ект Дзяржаўнага сьпісу гістарычна-культурных каштоўнасьцяў Беларусі.

Комплекс Княжыцкага дамініканскага кляштару складаўся з касьцёла і кляштарнага корпуса. У другой палове XIX ст. улады Расейскай імпэрыі гвалтоўна перарабілі касьцёл пад царкву Маскоўскага патрыярхату і зруйнавалі кляштарны корпус. З савецкіх часоў касьцёл знаходзіцца ў занядбаным стане.

## Гісторыя

### Вялікае Княства Літоўскае
У 1681 годзе тагачасны ўладальнік Княжыцаў харунжы надворны Канстантын Уладзіслаў Пац заснаваў у мястэчку драўляны кляштар дамініканаў і перадаў манахам 18 тысячаў злотых. 

Дзякуючы шчодрым ахвяраваньням наступнікаў (Крыштап Пац, выдаткаваў 15 тыс. злотых у 1724 годзе, Антоні Пац — 2 тыс. у 1750 годзе, Андрэй і Соф’я Крукоўскія — таксама 2 тысячы) па 1750 годзе пачалося будаваньне мураванага касьцёла.

### Пад уладай Расейскай імпэрыі
Па першым падзеле Рэчы Паспалітай (1772 год), калі Княжыцы апынуліся ў складзе Расейскай імпэрыі, кляштар працягваў дзеяць. У 1780 годзе магілёўскі арцыбіскуп Станіслаў Богуш-Сестранцэвіч асьвяціў новазбудаваны касьцёл у гонар Сьвятога Антонія Падуанскага. У 1791 годзе скончылася будаваньне кляштарнага корпуса.

Па здушэньні вызвольнага паўстаньня (1830—1831) у 1832 годзе расейскія ўлады ліквідавалі кляштар. З пачаткам нацыянальна-вызвольнага паўстаньня ў 1863 годзе яны зачынілі касьцёла, а ў 1865 годзе — гвалтоўна перарабілі яго пад царкву Аляксандра Неўскага Ўрадавага сыноду Расейскай імпэрыі (Маскоўскай царквы). Над касьцёлам надбудавалі купал-цыбуліну, тры такія ж купалы паставілі над галоўным фасадам. У гэты ж час зруйнавалі будынак кляштару.

### Найноўшы час
У 1930-я гады савецкія ўлады зачынілі царкву. За часамі Другой сусьветнай вайны царква зноў пачала дзеяць. У 1965 годзе яе зноў зачынілі. 

У 1990-я гады касьцёл улучылі ў Сьпіс гістарычна-культурнай спадчыны Беларусі пад шыфрам 512Г000493, другая катэгорыя. З савецкіх часоў знаходзіцца ў занядбаным стане. Дах паўразбураны. Можна вольна пранікнуць усярэдзіну касьцёла, а таксама ў лёхі.

## Архітэктура
Помнік архітэктуры віленскага барока. Аб'ёмна-прасторавая кампазыцыя касьцёла складаецца з прастакутнага ў пляне асноўнага аб'ёма зь невялікім трансэптам у цэнтры і квадратнай апсыды, накрытых 2-схільнымі дахамі. Нізкія рознавялікія прыбудовы каля алтарнай часткі не парушаюць агульнай будовы. Галоўны фасад падзяляецца магутнымі карнізамі, пілястрамі і лучковымі нішамі. 3-часткавая з выцягнутымі прапорцыямі кампазыцыя галоўнага фасаду завяршаецца чацьверыкавымі вежамі з купаламі-банямі. Уваходны партал вылучаецца нізкім рызалітам з трыкутным завяршэньнем і насычанай архітэктурнай плястыкай. Бакавыя фасады аздабляюцца магутнай аркатурай на вышыню будынка і здвоенымі пілястрамі ў прасьценках паміж лучковымі аконнымі праёмамі.

Унутраная прастора перакрываецца цыліндрычнымі скляпеньнямі з распалубкамі і падпружнымі аркамі. Інтэр'ер упрыгожвае алтар у выглядзе калянадаў з стылізаванымі карынфскімі капітэлямі і выгнутымі антаблемэнтамі. Над уваходам разьмяшчаюцца хоры.

## Галерэя
### Гістарычныя здымкі

Kniažycy, Daminikanski. Княжыцы, Дамініканскі (1913).jpg|1913 г.
Kniažycy, Daminikanski. Княжыцы, Дамініканскі (A. Viner, 1939).jpg|А. Вінэр, 1939 г.
Kniažycy, Daminikanski. Княжыцы, Дамініканскі (A. Viner, 1939) (2).jpg|А. Вінэр, 1939 г.
Kniažycy, Daminikanski. Княжыцы, Дамініканскі (A. Viner, 1939) (3).jpg|А. Вінэр, 1939 г.


Kniažycy, Daminikanski. Княжыцы, Дамініканскі (A. Viner, 1939) (4).jpg|А. Вінэр, 1939 г.
Kniažycy, Daminikanski. Княжыцы, Дамініканскі (1941).jpg|1941 г.
Kniažycy. Княжыцы (1941).jpg|Касьцёл, 1941 г.
Kniažycy. Княжыцы (1941) (2).jpg|1941 г. 


Kniažycy, Daminikanski. Княжыцы, Дамініканскі (1941-44).jpg|1941—1944 г.
Kniažycy, Daminikanski. Княжыцы, Дамініканскі (1941-44) (2).jpg|1941—1944 г.
Kniažycy, Daminikanski. Княжыцы, Дамініканскі (1941-49).jpg|1940-я гг.
Kniažycy, Daminikanski. Княжыцы, Дамініканскі (1941-49) (2).jpg|1940-я гг.


### Сучасныя здымкі

Касьцёл_Сьв._Мікалая,_выглыд_з_боку.jpg|Агульны выгляд
Касьцёл Сьв. Мікалая, стены внутри сегодня-2.jpg|Алтарная частка
Касьцёл Сьв. Мікалая,стены внутри сегодня.jpg|Уваход і хоры
Касьцёл Сьв. Мікалая, след какой-то старинной печати на стене.jpg|Геадэзічны знак на сьцяне касьцёла


## Заўвагі

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 

## Вонкавыя спасылкі

* 

Княжыцы
Катэгорыя:Касьцёлы Беларусі
Катэгорыя:Збудаваньні віленскага барока Беларусі
Катэгорыя:Барочныя збудаваньні ВКЛ
Катэгорыя:Барочныя збудаваньні Беларусі
Княжыцы