Козел-Паклеўскія

**Козел-Паклеўскія** (, , ) — шляхецкі род гербу «Козел», вядомы перадусім паўстанцамі й буйнымі прамыслоўцамі.

## Паходжаньне роду
Ёсьць некалькі вэрсыяў паходжаньня роду Козел-Паклеўскіх. Паводле адной вэрсіі, магчымым пачынальнікам роду лічыцца баярын Савіч Козел са Смаленшчыны, які атрымаў маёнтак Паклева ў Ашмянскім павеце. Паводле другой вэрсыі паходжаньня, Козел-Паклеўскія паходзілі з Падняпроўя. У 1415 г. узгадваецца магчымы заснавальнік роду, які быў пасланьнікам князя Вітаўта у Польшчы на Вісьліцэ. У 1504 г. узгадываліся браты Ян і Мікалай Козелы. З гэтага можна меркаваць, што род Козел-Паклеўскіх больш старажытнага паходжаньня. Паводле іншай вэрсыі, выкладзенай у расейскіх гербоўніках, магчымым пачынальнікам роду лічыцца баярын Пётар Казлоў, які 30 красавіка 1564 г. разам з князем Андрэем Курбскім падчас Іфлянцкай вайны перайшоў на бок бок Вялікага Княства Літоўскага. Вялікі князь Жыгімонт II падараваў Пятру Казлову маёнтак Паклева ў Ашмянскім павеце й шляхецкі тытул.

Першы дакладна вядомы прадстаўнік роду Козелаў, падстароста ашмянскі ў 1604 і 1606 г., які валодаў таксама Бакштамі і Сьвятлянамі, меў трох сыноў: Фабіяна, Габріэля, Філёна. Фабіян Козел-Паклеўскі быў каралеўскі сакратаром, набыў ў 1618 г. маёнтак Сьвіркі ў Сьвянцянскім павеце. Фабіян пакінуў маёнткі сыну Казімеру Козел-Паклеўскаму, які меў трох сыноў Яна, Юрыя (Ежы), Міхала і Фабіяна Станіслава. Фабіян Станіслаў Козел-Паклеўскі, стараста й войт дзісьненскі ў 1691 г., пакінуў трох сыноў: , староста дзісьненскі, Юзэф і Тадэвуш.

У сярэдзіне XVIII ст. Ян Козел-Паклеўскі, удалальнік маёнтку Антаколь (Антакальніс) каля Вількаміру ўзяў шлюб з Ганнай Дусяцкай, у іх было некалькі дачок і сыноў. Вядомыя Юзэф Калясанты Козел-Паклеўскі, Караль Козел-Паклеўскі, Амброжы Козел-Паклеўскі, Ігнат Козел-Паклеўскі, Якуб Козел-Паклеўскі, Крыштаф Козел-Паклеўскі, Бэрнард Козел-Паклеўскі, Раман Козел-Паклеўскі.

## Радавыя маёнткі
На тэрыторыі Беларусі Козел-Паклеўскія мелі маёнткі Сэрвач Вялікі, Гнязьдзілава, Княгінін, у Мядзелу, Новы Пагост, Красны бераг, Быкаўшчына. На тэрыторыі сучаснай Летувы род месьціўся ў Аўкштоце, дзе валодаў маёнткамі ,  і .

## Прадстаўнікі роду
**Вялейская галіна Козел-Паклеўскіх**
: Юзэф Калясанты Козел-Паклеўскі (1760 ці 1770-?)  — маршалак шляхты Вялейскага павету, уладальнік маёнтку Сэрвач Вялікі.

:: Ян Напалеон Козел-Паклеўскі (1810—?) — наступны ўладальнік маёнтку Сэрвач Вялікі, пабудаваў у вёсцы Вялікая Сэрвач драўляны касьцёл.

::: Ян Козел-Паклеўскі (1837—1896) — палкоўнік войск польскіх падчас Студзеньскага паўстаньня, кіраўнік 3-га корпусу паўстанцкіх войск (1863—1864), камэндант Варшавы. Сябра Літоўскага Правінцыйнага камітэту.
:::: Юзэф Козел-Паклеўскі (1876—1911) — ваенны аташэ Расеі ў Вялікабрытаніі, ваенна-марскі афіцэр, які ўдзельнічаў у абароне Порт-Артура ў часы расейска-японскай вайны.

::: Вінцэнт Козел-Паклеўскі (1837—1863) — удзельнік паўстаньня 1863—1864 гадоў і яго кіраўнік на тэрыторыі Вялейскага павету.
::: Міхал Козел-Паклеўскі (1840—1863) — удзельнік паўстаньня 1863—1864 гадоў.
::: Зянон Козел-Паклеўскі (1843—1878) — удзельнік паўстаньня 1863—1864 гадоў.

::: Юзэф Козел-Паклеўскі (1845—1915) — удзельнік паўстаньня 1863—1864 гадоў, прамысловец, мэцэнат.
:::: Юзэф Козел-Паклеўскі (1886—1967) — уладальнік маёнтка Вялікая Сэрвач
:::: Вінцэнт Козел-Паклеўскі (1889—1940) — капітан войск панцэрных міжваеннай Польшчы, ахвяра Катынскага расстрэлу.
:::: Тадэвуш Козел-Паклеўскі (1890—1942) — уладальнік маёнтку Кастыкі, у 1942 расстраляны немцамі за ўдзел у канспірацыі Арміі Краёвай.
:::::  (1932—1915) — польскі археоляг, прафэсар Інстытуту археалёгіі і этналёгіі Польскай акадэміі навук.

:: Каятан Козел-Паклеўскі (1805—?) — уладальнік маёнтку Княгінін, быў судзьдзем.
::: Яўстах-Бэнэдыкт Козел-Паклеўскі (1842-?) — удзельнік паўстаньня 1863—1864 гадоў.

**Вількамірская галіна Козел-Паклеўскіх**
: Караль Козел-Паклеўскі (1790-?)  — ўладальнік маёнтку Антаколь.

: Амброжы Козел-Паклеўскі (1790—1863)  — прэзыдэнт Вількаміру, ўладальнік маёнтку Дзекшнэ.
:: Павал Тэадор Козел-Паклеўскі (1802—1871) — удзельнік паўстаньня 1863—1864 гадоў
::: Уладзіслаў Францішак Ксавэры Козел-Паклеўскі (1833—1860) — ўладальнік маёнтку Дзекшнэ.
::: Павал Амброжы Козел-Паклеўскі (1839—1902) — ўладальнік маёнткаў Мнішкаў і Радоня ў Каралеўстве Польскім.
::::  (1883—1934) — уладальнік маёнткаў Мнішкаў і Радоня ў Польшчы.
:::::  (1814—2006) — польскі юрыст і доктар права.

: Бэрнард Козел-Паклеўскі (1790-?)  — ўладальнік маёнтку Лойць.
:: Станіслаў Козел-Паклеўскі (1820-?) — палкоўнік расейскага войска.
:::  (1866—1921) — генерал Войска Польскага.

**Полацкая галіна Козел-Паклеўскіх**
: Томаш Козел-Паклеўскі (1780-?) — ландвойт полацкі.
:: Альфонс Козел-Паклеўскі (1809—1890) — прамысловец, мэцэнат.
::: Вінцэнт Козел-Паклеўскі (1853—1929) — прамысловец, мэцэнат.
:::: Альфонс-Аляксандар Козел-Паклеўскі (1891—1962) — прамысловец, мэцэнат, дыплямат.

Іншыя вядомыя прадстаўнікі роду Козел-Паклеўскіх:
* Аўгуст Козел-Паклеўскі — паўстанец 1863—1864 гг., трапіў у расейскі палон у баі пад вёскай Уладыкі 28 траўня 1863 г.
*  (1866—1934) — палкоўнік Войска Польскага.
*  (1937—2019) — польскі гісторык, аўтар кнігі Polskie życie artystyczne w międzywojennym Wilnie.

## Літаратура
* Adam Boniecki, Artur Reiski Herbarz polski. T. 12: Korty — Krzemieniewscy, skład główny Gebethner i Wolff, Warszawa, 1908. S. 72-77.