Сялец (Бярозаўскі раён)

**Сяле́ц** — вёска ў Беларусі, на рацэ Башце пры яе ўтоку ў Ясельду. Цэнтар сельсавету Бярозаўскага раёну Берасьцейскай вобласьці. Насельніцтва на 2010 год — 861 чалавек. Знаходзіцца за 12 км ад места і чыгуначнай станцыі Бярозы.

Сялец — даўняе мястэчка гістарычнай Берасьцейшчыны.

## Гісторыя
### Вялікае Княства Літоўскае
Першы пісьмовы ўпамін пра Сялец датуецца 1397 годам. З 1471 году тут дзеяў касьцёл.

Згодна з адміністрацыйна-тэрытарыяльнай рэформай 1565—1566 гадоў Сялец увайшоў у склад Берасьцейскага павету Берасьцейскага ваяводзтва.

### Пад уладай Расейскай імпэрыі
У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай (1795 год) Сялец апынуўся ў складзе Расейскай імпэрыі, у Пружанскім павеце. На 1878 год у Сяльцы існавалі валасная ўправа, царква, каталіцкая капліца, юдэйскі малітоўны дом, школа, лякарня. У 1910—1913 гадох у рыма-каталіцкай парафіі ў Сяльцы служыў беларускі каталіцкі сьвятар Францішак Рамейка, які выступаў за шырокае ўжываньне беларускай мовы ў рэлігійным жыцьці беларусаў-католікаў.

За часамі Першай сусьветнай вайны ў 1915 годзе Сялец занялі войскі Нямецкай імпэрыі.

### Найноўшы час
25 сакавіка 1918 году згодна з Трэцяй Устаўной граматай Сялец абвяшчаўся часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 году ў адпаведнасьці з пастановай І зьезду КП(б) Беларусі ён увайшоў у склад Беларускай ССР. Згодна з Рыскай мірнай дамовай 1921 году Сялец апынуўся ў складзе міжваеннай Польскай Рэспублікі, дзе стаў цэнтрам гміны Пружанскага павету Палескага ваяводзтва.

У 1939 годзе Сялец увайшоў у склад БССР, дзе 12 кастрычніка 1940 году стаў цэнтрам сельсавету. Статус паселішча панізілі да вёскі. На 2002 год у вёсцы было 397 двароў. У 2000-я гады Сялец атрымаў афіцыйны статус «аграгарадку».


Sialec. Сялец (1918).jpg|Вуліца, 1918 г.
Sialec, Pračyścienskaja. Сялец, Прачысьценская (1935).jpg|Царква-мураўёўка, 1935 г.
Sialec. Сялец (1935).jpg|Вуліца, 1935 г.
Sialeckaja synagoga. Сялецкая сынагога (1921-39).jpg|Сынагога, да 1939 г.


## Насельніцтва
### Дэмаграфія
* **XIX стагодзьдзе**: 1830 год — 468 муж., зь іх шляхты 2, духоўнага стану 2, мяшчанаў-юдэяў 176, мяшчанаў-хрысьціянаў і сялянаў 286, жабракоў 2; 1878 год — 2306 чал. (1126 муж. і 1180 жан.), у тым ліку 932 юдэі
* **XX стагодзьдзе**: 1921 год — 997 чал.; 1999 год — 1030 чал.
* **XXI стагодзьдзе**: 2002 год — 1023 чал.; 2010 год — 861 чал.

### Інфраструктура
У Сяльцы працуюць сярэдняя школа, лякарня, амбуляторыя, дом культуры, бібліятэка, пошта.

## Турыстычная інфармацыя

### Славутасьці
* Касьцёл Сьвятога Аляксея (1912)
* Царква Прачыстай Багародзіцы (1865—1870; мураўёўка)
* Могілкі старыя каталіцкія: капліца Сьвятога Лаўрына

### Страчаная спадчына
* Царква

## Асобы
* Алесь Разанаў (1947–2021) — паэт, ляўрэат Купалаўскай прэміі (1990)
* Эліяху бэн Шлома Залман (Віленскі гаон) (1725—1797) — рабін, кабаліст і грамадзкі дзяяч

## Дадатковыя зьвесткі
* Зь мястэчка Сяльцу паходзяць продкі Ўладзімера Высоцкага

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* Пейган М. Аспекты рэлігійнага жыцця сяла Сялец // Гістарычная брама. № 1 (5), 1998.
* Пейган М. Што ў імені тваім… // Маяк. № 45, 1997.
* Пейган М. Хто нас вучыў, хто нас лячыў… // Маяк. № 62, 1997.
* 
* 

## Вонкавыя спасылкі
* 
* Падарожжа Дылетанта. Сялец