open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Мухарэм Байрамі

**Мухарэм Байрамі** (;  29 лістапада 1985 году, Скоп’е, СФРЮ) — былы македонскі футбаліст. Вядомы сваім моцным ударам. Гуляе на пазыцыі апорнага паўабаронцы, аднак можа згуляць і вылучанага паўабаронцу, які дзейнічае пад нападнікамі. Акрамя македонскай валодае ангельскай, альбанскай, летувіскай і расейскай мовамі.

## Кар’ера
Распачаў сваю кар’еру ў клюбе «Слога Югамагнат», але пасьля вылету клюбу зь першага дывізіёну айчыннага чэмпіянату, Мухарэм далучыўся да іншага македонскага клюбу — «Влазрымі». У новым клюбе гулец раскрыўся, і, дзякуючы выдатнай другой палове сэзону, быў заўважаны летувіскімі сэлекцыянэрамі. У 2006 годзе Байрамі стаў гульцом клюбу «Коўна». У Летуве працаваў разам з такімі беларускімі спэцыялістамі, як Малафееў і Зыгмантовіч, аднак зачапіцца за асноўны склад клюбу ня здолеў, згуляўшы за каманду толькі пяць матчаў за два гады. Правёўшы яшчэ некаторы час у Летуве ў клюбе «Шылакарчма», вярнуўся на радзіму, дзе гуляў за «Рэнову».

### «Гомель»
9 студзеня 2013 году году падпісаў кантракт зь беларусім клюбам «Гомель», які заўважыў гульца падчас кваліфікацыйных матчаў Лігі Эўропы 2011—2012 гадоў, дзе «Рэнова» мела супрацьстаяньне з гомельскім калектывам. Да пераходу ў беларускі клюб гульцом цікавіліся клюбы з Харватыі, Сэрбіі й Македоніі, аднак гулец выказаў жаданьне гуляць у беларускім першынстве. У пачатку чэрвеня 2013 году кантракт з «Гомелем» быў скасаваны па ўзаемнай згодзе. За час знаходжаньня ў клюбе Байрамі прыняў удзел толькі ў адной афіцыйнай гульні. У жніўні 2013 году падпісаў кантракі з македонскім клюбам «Шкендыя».

## Асабістае жыцьцё
Жанаты й мае дваіх сыноў.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Профіль на сайце «Гомелю»
* Профіль на сайце transfermarkt.de
* Профіль на сайце MacedonianFootball.com

Катэгорыя:Паўночнамакедонскія футбалісты
Ян XXI

**Ян XXI** (), сьвецкае імя **Пэдру Жуліян** (; паміж 1210 і 1220, Лісабон — 20 траўня 1277, Вітэрба) — папа рымскі з 8 верасьня 1276 году па 20 траўня 1277 году. Адзіны папа партугальскага паходжаньня.

Пасьля абраньня яго папам, Ян паставіў сваёй задачай падрыхтаваць крыжовы паход. Лічачы галоўнай перашкодай для гэтага спрэчку паміж Альфонсам Кастыльскім і Філіпам III аб спадчыне ў Кастыліі, Ян, робячы ўсё для спыненьня канфлікту, адправіў у Парыж легатаў з самымі шырокімі паўнамоцтвамі. Аднак, нягледзячы на прадпрымаемыя намаганьні спрэчка зацягнулася, між тым папа быў сьмяротна паранены ўпалым дахам новага дому.

Ян славіўся сваёй вучонасьцю, і нават лічыўся чараўніком, да прыняцьця духоўнага сану. Ён напісаў камэнтар на творы Арыстотэлю й Тамаша Аквінскага й шмат іншых трактатаў.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Ян XXI на Catholic Encyclopedia.
Эльфійскі сьпеў

**Elfen Lied** (( эльфійская песьня) — фантастычныя анімэ і манґа аб новай расе надзеленых звышнатуральнымі здольнасцямі мутантаў. Манґа была завершана ў 2005 годзе і складаецца з 12 тамоў. Анімэ-серыял быў створаны досыць маладой анімэ-студыяй ARMS.

## Сюжэт

Усе сюжэтныя лініі твору можна згрупаваць у дзьве цесна пераплеценыя асноўныя часткі, якія вельмі адрозьніваюцца стылістычна. Яны адбываюцца адначасова і амаль побач, што зьяўляецца яркім мастацкім прыёмам твору. Таксама пазьней зьяўляецца трэцяя рэтраспэктыўная лінія — падзеі, якія адбываліся з галоўнымі героямі ў дзяцінстве. Анімэ і манґа распавядаюць пра мутантаў-гуманоідаў — дыклёніусаў. Дыклёніус — мутант з дадатковымі нябачнымі рукамі — вэктарамі.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт анімэ
* Асабісты сайт аўтара манґі

Катэгорыя:Містычныя анімэ і манга
Катэгорыя:Навукова-фантастычныя анімэ і манга
Катэгорыя:Анімэ і манга ў жанры трылер
Іван Тукеркес

**Іва́н Ада́мавіч Туке́ркес** (1882, Вільня — ?) — рэдактар і выдавец газэты «Наша доля».

Пасьля выхаду першага нумару «Нашай долі» паліцыя абвінаваціла рэдактара паводле арт. 129 Крымінальнага ўлажэньня, які пагражаў самым суровым пакараньнем у выдавецкай сфэры. Але тады Віленская судовая палата не зацьвердзіла гэтую пастанову, адмовіла ў закрыцьці газэты і скасавала накладзены на наклад арышт. Пасьля выхаду 4-га нумару ў рэдакцыі адбыўся раскол, частка аўтараў перайшла ў новую газэту «Наша ніва», што значна аслабіла літаратурны аддзел «Нашай долі». Затым (скарыстаўшыся знаходжаньнем Тукеркеса за мяжою) «нашаніўцы» дачасна абвясьцілі спыненьне выхаду газэты «Наша доля». Пасьля тэрміновага вяртаньня Іван Тукеркес даў у газэце «Северо-западный голос» абвяржэньне і назваў папярэднюю інфармацыю «хлусьлівымі чуткамі». Паміж І. Тукеркесам і «Нашай нівай» разгарнулася вострая палеміка. Адначасова на «Нашу долю» абрынуліся рэпрэсіі ўладаў. Паводле ацэнкі Віленскага ахоўнага аддзелу, спачатку «Наша ніва» была больш памяркоўная, чым «Наша доля». Усяго выйшла 6 нумароў «Нашай долі», зь якіх 4 былі канфіскаваны. 11 студзеня 1907 паводле судовага рашэньня газэту закрылі, а рэдактара асудзілі да году турэмнага зьняволеньня ў крэпасьці, «з забаронай прымаць на сябе званьне рэдактара ці выдаўца якога-небудзь пэрыядычнага выданьня на працягу трох гадоў». І. Тукеркес падаў касацыйную скаргу ў Сэнат, а ягоная маці ўнесла заклад у суме 100 руб. 4-ы аддзел крымінальнага касацыйнага дэпартамэнту ўрадавага Сэната 23 сакавіка 1907 адхіліў скаргу, і тады падсудны ўцёк у Парыж, а заклад пайшоў «на ўладкаваньне месцаў зьняволеньня». У 1936 року Тукеркес зьвяртаўся ў Віленскі архіў з просьбай выслаць яму копіі судовай справы і прысуду. Далейшы лёс Тукеркеса невядомы.

## Літаратура
* 
** Шлюбскі А. Новыя матэрыялы да гісторыі «Нашай долі» // Полымя. 1927. № 3;
** Александровіч С. Расказваюць архівы // Александровіч С. Гісторыя і сучаснасць. Мн., 1968;
** Біч М. У змаганні за лепшую долю // Полымя. 1966. № 8.

Катэгорыя:Беларускія выдаўцы
Катэгорыя:Беларускія журналісты
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1882 годзе
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Вільні
Мэталюрг Скоп’е

«**Мэталюрг**» () — паўночнамакедонскі футбольны клюб з гораду Скоп’я. Заснаваны ў 1964 годзе. Уладальнік Кубка Паўночнай Македоніі (2011).

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Спорт у Скоп’і
Камарын (неадназначнасьць)

Назву **Камарын** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Камарын — мястэчка ў Брагінскім раёне Гомельскай вобласьці
* Камарын — вёска ў Асіпавіцкім раёне Магілёўскай вобласьці

## Глядзіце таксама
* Камарнікі
* Камарова
* Камаровіч
* Камаровічы
* Камароў
* Камароўка
* Камароўшчына
* Камары
* Камарына
* Камарышкі
Гміна Дабжынева Дужэ

**Гміна Дабжынева-Дужэ** ()&nbsp;— вясковая гміна ва ўсходняй Польшчы, у складзе Беластоцкага павету Падляскага ваяводзтва.

Станам на 31 сьнежня 2011 у гміне пражывалі 8565 асобаў.

## Крыніцы і заўвагі
Мост на Дрыне

«**Мост на Дрыне**» () — раман югаслаўскага пісьменьніка Іва Андрыча. Быў напісаны, калі аўтар жыў у Бялградзе, у час Другой сусьветнай вайны, і ўпершыню апублікаваны ў 1945 годзе. У 1961 за стварэньне рамана аўтар быў уганараваны Нобэлеўскай прэміяй у галіне літаратуры.

## Зьмест рамана
Цэнтральны вобраз рамана, які стаў тытульным для ўсяго твора — мост праз раку Дрына ў горадзе Вішаград (цяпер зьяўляецца часткай Рэспублікі Сэрбскай, Босьнія і Герцагавіна). У 1571 годзе мост быў узьведзены на сродкі Мехмед-пашы Сокалавіча.

Раман апісвае гістарычны пэрыяд, які ахоплівае амаль чатыры стагодзьдзі — пачынаючы з часу росквіту Асманскай імпэрыі, калі тэрыторыя гораду ўваходзіла ў яе склад, і да пачатку XX стагодзьдзя, калі ў 1914 годзе адбылося Сараеўскае забойства, якое сталася нагодай для пачатку Першай сусьветнай вайны.

У рамане аўтар ня толькі апісвае рэальныя падзеі гісторыі рэгіёна, ня толькі даставерна адлюстроўвае побыт і традыцыі апрычонай многанацыянальнай супольнасьці, якая склалася на тэрыторыі Вішаграда і ўсяго Балканскага паўвострава, але і дадае ў апавяданьне легенды і паданьні, казкі і міты гэтага ўнікальнага асяродзьдзя.

## Крыніцы

## Літаратура
* Андрыч І. Мост на Дрыне. Пракляты двор: Раман, апавяданні. З сербскахарв./ прадм. І. Чароты. — Мн.: Маст. літ., 1993. — 591 с.

Катэгорыя:Сэрбская літаратура
Катэгорыя:Харвацкая літаратура
Явароўка (Польшча)

**Яваро́ўка** () — вёска ў Беластоцкім павеце Падляскага ваяводзтва Польшчы, у складзе гміны Дабжынева Дужэ. Знаходзіцца за 3 км ад сядзібы гміны Дабжынева Дужэ і за 16 км ад цэнтру павету Беластоку. Насельніцтва — 120 жыхароў (2006).

## Мінуўшчына
Да Люблінскай уніі вёска ўваходзіла ў склад Вялікага Княства Літоўскага.

У 1564 року Жыгімонт Аўгуст надаў нашчадкам баярына Грыня «кут Бельскай пушчы, званы Явароўка».

За расейскім часам — у Абрубніцкай воласьці Беластоцкай вобласьці; вёска 532 дзесяціны, асада 87 дзесяцін.

У 1863 року шляхцічы 27 двароў зь Явароўкі ўзялі ўдзел у Студзеньскім паўстаньні, у тым ліку хавалі паўстанцаў, перавозілі іх з Царства Польскага ў Гарадзенскую губэрню і назад.  казакі за гэта спалілі вёску, а жыхароў выслалі ў Туркестан.

Празь некалькі рокаў Явароўка была адбудаваная і заселеная рускім насельніцтвам. З палякаў засталося толькі тры сям’і, якія ня бралі ўдзел у паўстаньні.

За часам Польскай Рэспублікі (1918—1939) — у  Беластоцкага павету Беластоцкага ваяводзтва.

У 1975—1998 роках мясцовасьць належала да Беластоцкага ваяводзтва.

## Турыстычная інфармацыя
* Драўляны крыж, пастаўлены па высяленьні вёскі ў 1863 року. Захаваўся да цяперашняга часу
* Абэліск у памяць пацыфікацыі вёскі расейскім войскам

## Крыніцы і заўвагі

Катэгорыя:Гміна Дабжынева-Дужэ
Катэгорыя:Вёскі Падляскага ваяводзтва
Белыя (паўстаньне 1863—1864 гадоў)

**Белыя** () — палітычны лягер лібэральных землеўласьнікаў, буржуазіі і інтэлігенцыі ў Царстве Польскім. Утварыўся ў 1858 годзе, калі расейскі цар Аляксандар II даў дазвол на ўтварэньне Сельскагаспадарчага таварыства ў Варшаве, якое пад кіраўніцтвам Анджэя Замойскага імкнулася да ўсеагульнага скасаваньня паншчыны й замены яе на чынш альбо вызваленьне прыгонных сялянаў. Вакол таварыства сканцэнтраваліся землеўласьнікі і прамыслоўцы, якія дамагаліся ад цара вяртаньня Польскаму Царству палітычнай аўтаноміі, уласнай адміністрацыі і польскага войска, а таксама далучэньня зямель, якія былі забраныя ў Царства — хацелі гэта вярнуць без узьняцьця ў недалёкай будучыні ўзброенага паўстаньня. Белыя не хацелі змагацца ў сувязі з чаканымі рэпрэсіямі польскага народу. Барацьбу за незалежнасьць зьвязвалі з дыпляматычнай інтэрвэнцыяй эўрапейскіх дзяржаваў.

Іхныя палітычныя погляды былі супрацьпастаўлены паўстаньніцкім памкненьням чырвоных, але накіраваныя таксама й супраць пасяленчай палітыкі Аляксандра Веляпольскага.

Найважнейшымі дзеячамі белых былі:

* Леапольд Кронэнбэрг
* Анджэй Артур Замойскі
* Караль Рупрэхт
* Эдвард Юргенс
* Караль Маеўскі
* Мар’ян Лангевіч
Ліса, мядзьведзь і мужык

**«Ліса, мядзьведзь і мужык»** — беларускі цацачны мультфільм, выпушчаны ў 1982 годзе на кінастудыі Беларусьфільм.

## Сюжэт
Мультфільм па матывах беларускіх народных казак пра мядзьведзя, хітрую лісу і працавітага мужыка.

## Здымачная група
* Віктар Доўнар — рэжысэр-пастаноўшчык
* Натальля Лось — аўтар сцэнару
* Міхаіл Комаў — апэратар-пастаноўшчык
* Натальля Лось — мастак-пастаноўшчык
* Віктар Доўнар — мультыплікатар
* Наталля Лось — лялькі і дэкарацыі
* А. Клепіна — лялькі і дэкарацыі 
* Н. Шэлет — лялькі і дэкарацыі
* А. Сігалава — музычнае афармленьне
* Павел Кармунін — агучваньне роляў
* Тамара Мужэнка — агучваньне роляў
* Валянцін Белахвосцік — агучваньне роляў
* Уладзімер Усціменка — гукаапэратар
* С. Аксёнава — мантаж
* А. Лось — выкананьне песьні
* ​​​​Алег Белавусаў — рэдактар
* Леанарда Зубенка — дырэктар

## Прызы і прэміі
* Дыплём «За гумар у раскрыцьці нацыянальнага характару» на Усесаюзным кінафэстывалі ў Кішынёве.

## Вонкавыя спасылкі
* Мультфільм «Ліса, мядзьведзь і мужык» на сайце baradzed.net

Катэгорыя:Беларускія мультфільмы
Катэгорыя:Фільмы 1982 году
Катэгорыя:Мультфільмы пра лісаў
Катэгорыя:Мультфільмы пра мядзьведзяў
Уладзіслаў Віктар Акінчыц

**Уладзісла́ў Ві́ктар Акі́нчыц** (1 кастрычніка 1829, Заблудаўская парафія — 31 жніўня 1891, Малмыж, Пермская губэрня, Расейская імпэрыя) — лекар, паўстанец 1863 року. Брат Людвіка Акінчыца.

## Жыцьцяпіс
Сын Тадэвуша Акінчыца, брата паўстанцаў 1831 року Фэлікса і Людвіка.

Уладзіслаў Акінчыц за ўдзел у паўстаньні 1863 року быў высланы ў Малмыж на Ўрале. У хуткім часе вярнуўся на радзіму ў Сялец Пружанскага павету, дзе каля 1870 року ажаніўся. Тут сама ў 1873 у іхняй сям’і нарадзіўся сын, вядомы польскі інжынэр-тэхноляг Тадэвуш Мар’ян Акінчыц.

Тым ня меней, месцам сьмерці Ўладзіслава Акінчыца пазначаны Малмыж, а пахаваны ён у Пярмі на Ўрале.

## Крыніцы і заўвагі

Катэгорыя:Паўстанцы 1863—1864 гадоў
Катэгорыя:Рэпрэсаваныя ў Расейскай імпэрыі
Катэгорыя:Высланыя ў Сібір
Катэгорыя:Польскія мэдыкі

Катэгорыя:Памерлі ў Кіраўскай вобласьці
Катэгорыя:Пахаваныя ў Пярмі
Пра рыцара, што нікога не баяўся

**«Пра рыцара, што нікога не баяўся»** — беларускі мультфільм, выпушчаны ў 1991 годзе на кінастудыі Беларусьфільм.

## Сюжэт
Мультфільм распавядае пра прыгоды адважнага рыцара i ягонага вернага слугi, якiя ня ведалі страху. Не баяліся яны анi чорта, анi якіх iншых нячысьцікаў. Толькі напрыканцы вандроўкі іх чакае самае жахлівае — жонка рыцара, якая чакае на парозе дый незадаволеная тым, што рыцар дома не начаваў.

## Здымачная група
* Алена Турава — рэжысэр-пастаноўшчык, аўтар сцэнару
* Юры Мільтнэр — апэратар-пастаноўшчык
* К. Гардзееў — мастак-пастаноўшчык
* Уладзімер Шаўчэнка — аніматар
* Алена Суслава — аніматар
* Алена Драбышэўская — аніматар
* Анжаліка Арленка — мастак
* Ганна Жуковіна — мастак
* Вольга Чыкіна — мастак
* Вольга Шахловіч — мастак
* Алена Малкіна — мастак
* В. Немава — мастак
* В. Разанцава — мастак
* Алена Туманава — мастак
* І. Плюто — мастак
* Н. Маскаленка — мастак
* Н. Басанец — мастак
* Д. Пятроўская — мастак
* К. Лук'янчыкава — мастак
* В. Манковіч — мастак
* Уладзімер Січкар — агучваньне роляў
* Юры Казючыц — агучваньне роляў
* Аляксандар Кашпераў — агучваньне роляў
* Алег Елісеенкаў — кампазытар
* Песьня у выкананьні ансамбля Песьняры
* С. Аксёнава — мантаж
* Віктар Морс — гукаапэратар
* І. Зрубовіч — асістэнт рэжысэра
* ​​​​Дзьмітры Якутовіч — рэдактар
* Леанарда Зубенка — дырэктар

## Вонкавыя спасылкі
* Мультфільм «Пра рыцара, што нікога не баяўся» на сайце baradzed.net
* Мультфільм «Пра рыцара, што нікога не баяўся» на сайце animator.ru

Катэгорыя:Беларускія мультфільмы
Катэгорыя:Фільмы 1991 году
Адольф Гугель

**Адо́льф Само́йлавіч Гу́гель** (3 ліпеня 1915, Вена — 1 ліпеня 1999) — савецкі мастак. Заслужаны дзяяч мастацтваў Беларусі.

## Жыцьцяпіс
Нарадзіўся ў сям’і рабочага. Да 1924 року выхоўваўся ў дзіцячым доме, дзе навучыўся маляваць. У 1936—1940 навучаўся ў Віцебскай народнай мастацкай вучэльні ў выкладчыкаў Івана Ахрэмчыка, Льва Лейтмана.

Па сканчэньні вучэльні працаваў ва Ўправе па справах мастацтваў БССР. З пачаткам нямецка-савецкай вайны на фронце, пасьля перанесенай хваробы адпраўлены ў Кемерава. Працаваў начальнікам будаўнічае калёны, памочнікам начальніка будаўніча-мантажнае часткі Галоўбоепрыпасбуду СССР. Стаў адным з арганізатараў Кемераўскага аддзяленьня Саюзу мастакоў РСФСР.

Па вайне пераехаў у Менск. Сябра БСМ з 1946 року.

Жонка — мастачка Раіса Кудрэвіч (1919—2000).

## Творчасьць
Удзельнік мастацкіх выставаў з 1943.

Працаваў у станкавым жывапісе ў жанрах пэйзажу, партрэту, натурморту. Творы захоўваюцца ў Нацыянальным мастацкім музэі Беларусі, фондах Беларускага саюзу мастакоў, музэі сучаснага выяўленчага мастацтва (Менск), Магілеўскім абласным мастацкім музэі імя Паўла Масьленікава.

## Літаратура
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Беларускія мастакі і мастачкі
Катэгорыя:Заслужаныя дзеячы мастацтваў Беларусі
Катэгорыя:Сябры Саюзу мастакоў БССР
Чаго на сьвеце не здараецца

**«Чаго на сьвеце не здараецца»** — беларускі мультфільм, выпушчаны ў 1997 годзе на кінастудыі Беларусьфільм.

## Сюжэт
Мультфільм распавядае пра шырока вядомую па беларускіх казках ды фальклоры гісторыю пра ўладальніка незвычайнага таленту складаньня розных дзівосных небыліцаў.

## Здымачная група
* Аляксандар Ленкін — рэжысэр-пастаноўшчык
* Аляксандар Ленкін — аўтар сцэнару
* Юры Мільтнэр — апэратар-пастаноўшчык
* Тацьцяна Жыткоўская — мастак-пастаноўшчык
* Андрэй Ледзянёў — кампазытар
* Сяргей Чупроў — гукаапэратар
* Дзьмітры Якутовіч — рэдактар 
* Ю. Казакова — дырэктар 

## Вонкавыя спасылкі
* Мультфільм «Чаго на сьвеце не здараецца» на сайце baradzed.net
* Мультфільм «Чаго на сьвеце не здараецца» на сайце animator.ru

Катэгорыя:Беларускія мультфільмы
Катэгорыя:Фільмы 1997 году
Ігнат Здановіч

**Ігна́т Алякса́ндравіч Здано́віч** (, Вільня, Расейская імпэрыя — , Вільня, Расейская імпэрыя) — адзін з кіраўнікоў паўстаньня 1863—1864, публіцыст.

## Жыцьцяпіс
Сын Аляксандра Здановіча, шляхціч Віленскай губэрні. Скончыў Віленскую гімназію. У 1858—1862 вучыўся ў Пецярбурскім унівэрсытэце, які скончыў са званьнем кандыдата матэматыкі, пасьля працягнуў навучаньне ў Бэрлінскім унівэрсытэце. Зьбіраў успаміны і зьвесткі пра філяматаў і філярэтаў, у 1860 у Парыжы выдаў брашуру «Ўспамін пра філяматаў і філярэтаў». У лютым 1863 вярнуўся ў Вільню, далучыўся да паўстанцкай арганізацыі; быў яе касірам. Са жніўня 1863 року паўстанцкі начальнік Вільні. Арыштаваны царскімі ўладамі 26 верасьня 1863. Публічна павешаны 21 сьнежня 1863 року на Лукіскай плошчы ў Вільні.

## Бібліяграфія
* 

## Літаратура
* 
** 
** 
** 
** , t. 9.

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Вільні
Катэгорыя:Паўстанцы 1863—1864 гадоў
Катэгорыя:Выпускнікі Санкт-Пецярбурскага дзяржаўнага ўнівэрсытэту
Катэгорыя:Выпускнікі Бэрлінскага ўнівэрсытэту
Катэгорыя:Польскія публіцысты
Катэгорыя:Рэпрэсаваныя ў Расейскай імпэрыі
Катэгорыя:Павешаныя
Катэгорыя:Памерлі ў Вільні
Здановіч

**Здано́віч** — беларускае прозьвішча. Вядомыя носьбіты:

* Аляксандар Здановіч (1805—1868) — польскі гісторык, мэмуарыст
* Гаўрыла Здановіч (1900—1984) — савецкі вайсковы дзяяч, Герой Савецкага Саюзу
* Іван Усьцінавіч Здановіч (1864—1915) — беларускі лекар, грамадзкі дзяяч
* Іван Юльянавіч Здановіч (* 1926) — беларускі настаўнік, краязнаўца
* Ігнат Здановіч (1841—1864) — беларускі і польскі публіцыст, адзін з кіраўнікоў паўстаньня 1863—1864
* Людвік Здановіч (1813—1897) — каталіцкі біскуп
* Ніна Здановіч (* 1959) — беларускі археоляг, гісторык
* Уладзімер Здановіч (* 1959) — беларускі настаўнік, дэпутат ПП НС РБ
* Язэп Здановіч (1898 — ?) — савецкі музыказнаўца-фальклярыст

## Глядзіце таксама
* Здановічы
* Ждановіч

## Крыніцы

Катэгорыя:Беларускія прозьвішчы
Аляксандар Здановіч

**Алякса́ндар Здано́віч** (26 лютага 1805, засьценак Белькавічы Ігуменскага павету Менскай губэрні, цяпер у Пухавіцкім раёне Менскай вобласьці — 29 траўня 1868, Вільня) — беларускі і польскі гісторык, мовазнаўца, пэдагог. Бацька Ігната Здановіча.

## Жыцьцяпіс
Нарадзіўся ў засьценку Белькавічы Ігуменскага павету ў небагатай шляхецкай сям’і. Вучыўся ў Антопальскай парафіяльнай школе, пасьля ў базыльянскай школе пры Дабравешчанскім манастыры ў Лядах. Па сканчэньні (1825) два гады настаўнічаў прыватна, пасьля паступіў у Віленскі ўнівэрсытэт, які скончыў са званьнем кандыдата філязофіі (1831).

Выкладаў лацінскую мову і гісторыю, пасьля ўзначальваў катэдру агульнай гісторыі ў Віленскім шляхецкім інстытуце (1834—1863). Чытаў прыватныя лекцыі, а таксама выкладаў расейскую гісторыю ў Віленскай духоўнай сэмінарыі, каталіцкай сэмінарыі, у рэдакцыі газэты «Віленскі весьнік».

## Дзейнасьць
Маючы багаты досьвед выкладаньня розных прадметаў, падрыхтаваў падручнікі і навучальныя дапаможнікі: «Храналягічна-гістарычны нарыс сучасных дзяржаваў ад V стагодзьдзя да нашых дзён» (Вільня, 1844), «Нарыс польскай гісторыі для дзяцей» (Вільня, 1857), «Усеагульная гісторыя для школьнай моладзі» (Вільня, 1861). Пераклаў з расейскай на польскую мову падручнікі «Гісторыя сярэдніх вякоў» (Вільня, 1845), «Гісторыя Новага часу» (Вільня, 1846). Таксама падрыхтаваў і выдаў падручнікі па францускай мове, браў удзел у стварэньні слоўніку польскай мовы.

Быў сябрам Віленскай археалягічнай камісіі, уваходзіў у склад рэдакцыі газэты «Kurier Wileński». У 1863 у сувязі з удзелам у паўстаньні сына затрымліваўся і падвяргаўся допытам. 3-е выданьне ягонай кнігі «Нарыс польскай гісторыі для дзяцей», якая мела вялікі ўплыў на грамадзкую думку, было канфіскаванае і зьнішчанае.

## Бібліяграфія
* 

## Літаратура
* 

Катэгорыя:Польскія гісторыкі
Катэгорыя:Польскія мовазнаўцы
Катэгорыя:Польскія настаўнікі
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Пухавіцкім раёне
Катэгорыя:Памерлі ў Вільні
Таморы Бэрат

«**Таморы**» () — альбанскі футбольны клюб з гораду Бэрату. Заснаваны ў 1923 годзе.

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Бэрат
Акінчыц

**Акі́нчыц** — беларускае і польскае прозьвішча. Вядомыя носьбіты:

* Аляксандар Акінчыц (1839—1886) — мэдык, мэмуарыст, паўстанец 1863 року
* Людвік Станіслаў Фадзей Акінчыц (1835—1903) — лекар, паўстанец 1863 року
* Уладзіслаў Віктар Акінчыц (1829—1891) — лекар, паўстанец 1863 року
* Фабіян Акінчыц (1886—1943) — беларускі грамадзкі дзяяч, старшыня Беларускай нацыянал-сацыялістычнай партыі
* Фэлікс Акінчыц (1798? — пасьля 1863) — паўстанец 1831 і 1863 рокаў
* Чэслаў Акінчыц (* 1955) — летувіскі юрыст, дзяяч польскай нацыянальнай меншасьці
* Юзэф Тэадор Акінчыц (1879—1954) — францускі хірург, сын Аляксандра Акінчыца

Катэгорыя:Беларускія прозьвішчы
Якуб Гейштар

**Яку́б Казі́мер Станісла́ў Ге́йштар** (, маёнтак Мядэкшы Ковенскага павету, цяпер Кейданскі раён Летувы — ) — удзельнік паўстаньня 1863—1864 гадоў на Літве (Беларусі) й Летуве, лібэральны публіцыст.

## Біяграфія
Скончыў Віленскі дваранскі інстытут, вучыўся на юрыдычным факультэце Пецярбурскага ўнівэрсытэту. У якасьці чальца Ковенскага губэрнскага камітэту ўдзельнічаў у выпрацоўцы ўмоваў сялянскай рэформы, у 1859 годзе напісаў і выдаў за мяжой свой першы публіцыстычны твор — «Голас шляхціца да сваіх сабратаў пра сялянскую свабоду й уласнасьць». Па палітычных перакананьнях падтрымліваў групоўку «белых», быў адным з кіраўнікоў «белае» партыі на беларуска-літоўскіх землях. Узначальваў «Аддзел кіраўніцтва правінцыямі Літвы», утвораны пасьля сумнавядомага перавароту ў паўстанцкай арганізацыі.

Выступаў супраць Каліноўскага й іншых рэвалюцыйных дэмакратаў, якія намагаліся павярнуць паўстаньне на шлях аграрнай рэвалюцыі. Арыштаваны ў ліпені 1863 г. Сьпярша высланы ва Ўфу, але затым вернуты для дадатковага сьледзтва й сасланы на 12 гадоў катаргі ў Сыбір. У 1872 г. вярнуўся на радзіму. Сьпярша жыў у Сувалках, пазьней у Варшаве, дзе ў 1882 годзе заклаў антыкварную кнігарню. Пакінуў пасьля сябе ўспаміны — каштоўную крыніцу па гісторыі паўстаньня 1863—1864 гадоў.

## «Успаміны» Гейштара
«*Pamiętniki z lat 1857—1865*» зьяўляюцца каштоўнай крыніцай па вывучэньні гісторыі паўстаньня 1863—1864 гг. Над «Успамінамі» Гейштар пачаў працаваць яшчэ ў ссылцы, але галоўная праца была зробленая ў 1873—1874 гг. у Варшаве. Канчаткова завершаныя толькі пад канец жыцьця.

Мэмуары напісаныя ў двух тамах. Першы том зьмяшчае 420 старонак, другі — 382. Тамы аснашчаныя шматлікімі ілюстрацыямі ўдзельнікаў паўстаньня й тых, хто меў да яго дачыненьне. Гейштар падае абшырныя бібліяграфіі й іншыя карысныя дадаткі. Пры выданьні (у віленскай сэрыі «Бібліятэка мемуараў») успаміны былі забясьпечаны зьмястоўнымі прадмовай і камэнтарамі. «Успаміны» зьяўляюцца, па сутнасьці, унікальным біяграфічным слоўнікам удзельнікаў паўстаньня. Гісторык Тадэвуш Корзан напісаў спэцыяльна для гэтага выданьня свае нататкі «З асабістых кантактаў».

## Літаратура
* 
* Gieysztor, J. Pamiętniki Jakóba Gieysztora z lat 1857—1865 : w 2 t. / J. Gieysztor; przedmowa i przypisy prof. T. Korzona. — Wilno : Nakładem Tow. Udz. «Kurjer Litewski», 1913. — T. 1. — 422 s.
* Gieysztor, J. Pamiętniki Jakóba Gieysztora z lat 1857—1865 : w 2 t. / J. Gieysztor; przedmowa i przypisy prof. T. Korzona. — Wilno : Nakładem Tow. Udz. «Kurjer Litewski», 1913. — T. 2. — 384 s.

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:Паўстанцы 1863—1864 гадоў
Катэгорыя:Высланыя ў Сібір
Катэгорыя:Пахаваныя ў Варшаве
Станіслаў Бжуска

**Станіслаў Бжуска** (; 30 сьнежня 1832, Дакудаў — 25 траўня 1865, Саколаў-Падляскі) — польскі каталіцкі сьвятар, генэрал і капэлян часоў паўстаньня 1863—1864 гадоў.

## Біяграфія
Станіслаў быў сынам шляхціча Марсэля Бжускі, які паходзіў са старажытнай мазавецка-падляскай шляхецкай сям’і. Пасьля заканчэньня школы ў сямнаццаць гадоў ён паступіў у Кіеўскі ўнівэрсытэт, які пакінуў пасьля трох гадоў навучаньня, каб заняць месца выкладчыка ў сэмінарыі ў Янаве Падляскім. 10 сакавіка 1861 году быў арыштаваны за патрыятычную пропаведзь, год правёў за кратамі. З пачаткам Студзеньскага паўстаньня быў ​​правадыром паўстанцаў у Лукаўскім павеце. Быў узьведзены ў генэралы.

Быў арыштаваны 29 красавіка 1865 году й прысуджаны да сьмяротнага пакараньня праз павешаньне. Пакараньне сьмерцю адбылося на Сакалоўскім рынку 23 траўня 1865 году.

Пасьмяротна ўзнагароджаны Ордэнам Белага арла (2008).

## Літаратура
* Ks. Stanisław Brzoska (biogram) w: Goniec Wielkopolski Nr 123 z 20.05.1895

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Станіслаў Бжуска. Энцыкляпэдыя Onet.WIEM 

Катэгорыя:Польскія генэралы
Катэгорыя:Польскія каталіцкія сьвятары
Катэгорыя:Афіцэры-паўстанцы 1863—1864 гадоў
Катэгорыя:Узнагароджаныя ордэнам Белага арла
Катэгорыя:Павешаныя
Ветразі (сузор’е)

**Ве́тразі** () — сузор’е ў паўднёвай частцы зорнага неба, якое першапачаткова было часткай большага, цяпер скасаванага, сузор’я Карабель Арго. Цяпер Карабель Арго на небе прадстаўлены Ветразямі, побач з Кілем і Кармою.

## Гісторыя
Карабель Арго, вельмі буйнае сузор’е на тагачасным небе, быў падзелены ў 1752 годзе францускім астраномам Нікаля Люі дэ Лякайлем на тры часткі: Кіль, Ветразі і Карму. Аднак Лякайль не пераразьмеркаваў зоркі паводле абазначэньняў Баера наноў: ён проста пакінуў старыя абазначэньні. Такім чынам, Кіль атрымаў зоркі α, β і ε старога сузор’я, Ветразі — γ і δ, а Карма — ζ і г. д.

Сузор’е Ветразі асобна не нясе міталягічных асацыяцыяў, таму міталёгію гэтай часткі неба можна чэрпаць толькі з гісторыі Карабля Арго.

## Адметнасьці
### Зоркі
Найярчэйшай зоркай Ветразёў зьяўляецца γ Ветразяў — звышгігант з зорнай велічынёй 1,75. Зорка насамрэч зьяўляецца пяцікратнай зорнай сыстэмай, галоўны кампанэнт якой вядомы як найярчэйшая зорка Вольфа — Рае на небе. γ Ветразяў мае ўласную назву *Рэгар*.

κ Ветразяў (Маркеб) — падвойная зорка з зорнай велічынёй 2,48, якая знаходзіцца прыкладна ў  ад Зямлі.

### Несапраўдны Крыж
У гэтым сэктары неба вядомы астэрызм пад назовам **Несапраўдны Крыж**, утвораны з зорак δ—κ Ветразяў і ι—ε Кіля. Сваёй назвай ён абавязаны таму факту, што мараплаўцы часам блытаюць яго з Паўднёвым Крыжом, што прыводзіць да памылак у астранавігацыі.

### Аб’екты глыбокага космасу
У сузор’і Ветразяў увагу астраномаў прыцягвае плянэтарная туманнасьць NGC 3132 (пад мянушкай «Туманнасьць васьмі выбухаў»). Акрамя ў яе ў сузор’і знаходзяцца яшчэ 32 плянэтарныя туманнасьці.

Цікаўным зьяўляецца Звышновая Ветразяў — туманнасьць, што зьявілася па выбуху звышновай, які можна было назіраць зь Зямлі каля  таму. Усярэдзіне рэштак звышновай знаходзіцца пульсар — першы, які ўдалося знайсьці аптычным шляхам.

## Крыніцы


Катэгорыя:Сузор’і
Катэгорыя:Астэрызмы
Катэгорыя:Паўднёвыя сузор’і
Вуліца Каліноўскага (Горадня)

**Вуліца Каліноўскага** — вуліца ў паўночна-заходняй частцы частцы Горадні.

Названая ў гонар Кастуся Каліноўскага (1838—1864) — рэвалюцыянэра-дэмакрата, аднаго з кіраўнікоў нацыянальна-вызвольнага паўстаньня 1863—1864 гадоў.

## Апісаньне
Пачынаецца ад вуліцы М. Горкага, сканчваецца на скрыжаваньні з вуліцай Болдзіна, упіраючыся ў лясны масіў Пышкі. Перасякаецца з вуліцамі Друскеніцкая, Серафімовіча, Чырвоная, Веры Харужай, Нагіна.

## Цікавыя аб'екты
* гасьцініца «Беларусь»
* спартовая база «Нёман»

## Літаратура

Катэгорыя:Вуліцы Горадні
Катэгорыя:Аб’екты, названыя ў гонар Кастуся Каліноўскага
Вуліца Каліноўскага (Пружаны)

**Ву́ліца Каліно́ўскага** — вуліца ў цэнтральнай частцы места Пружаны. Названая ў гонар Кастуся Каліноўскага (1838—1864) — аднаго з кіраўнікоў нацыянальна-вызвольнага паўстаньня 1863—1864 гадоў.

## Апісаньне
Вуліца бярэ пачатак ад вуліцы Кобрынскай і сканчаецца на перасячэньні з вуліцай Горка. Перасякае вуліцы Простую, Ціхана Барана і завулак Каліноўскага.

## Гістарычныя назвы
* Вуліца  (за польскім часам)
* Завулак Бярозавы (; пад нямецкай акупацыяй)

## Крыніцы

## Заўвагі

Каліноўскага
Катэгорыя:Аб’екты, названыя ў гонар Кастуся Каліноўскага
Вуліца Каліноўскага

**Вуліца Каліноўскага** ёсьць у:

* Беластоку
* Горадні
* Менску
* Пружанах
Міхаіл Дзяркач

**Міхаіл Дзяркач** (; чэрвень 1882, Лубны, Расейская імпэрыя — 5 верасьня 1963, Лос-Анджэлес, ЗША) — адмністратыўны палкоўнік войска Ўкраінскай Народнай Рэспублікі.

## Біяграфія

Нарадзіўся ў г. Лубны на Палтаўшчыне.

У 1918 годзе служыў у Асобнай Запароскай дывізіі Арміі УНР і Арміі Ўкраінскай дзяржавы.

У 1920 г. — службовец і гістарыёграф 3-й Жалезнай дывізіі.

У 1921—1923 гг. быў выдаўцом лягернай газеты «Жалезны Стралец» () і літаратурнага часопіса «Вясёлка» ().

У 1924—1944 гадах знаходзіўся ў эміграцыі ў Польшчы, у г. Катавіцы, займаўся актыўнай грамадскай дзейнасьцю.

З 1950 г. жыў у эміграцыі ў ЗША.

Памёр у г. Лос-Анджэлес, пахаваны на могілках у Галівудзе.

## Літаратура
* Вісті братства колишніх вояків 1-ї Української дивізії Української Національної Армії. — Мюнхен — 1963. — Ч. 111. — С. 111; 
* Вісті Комбатанта. — Нью- Йорк. — 1964. — Ч. 1 

Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1882 годзе
Катэгорыя:Украінскія вайскоўцы
Катэгорыя:Памерлі ў Лос-Анджэлесе
Катэгорыя:Пахаваныя ў ЗША
Кастусь Каліноўскі сярод паўстанцаў 1863 году (карціна)

«**Кастусь Каліноўскі сярод паўстанцаў 1863 году**» — карціна Пётры Сергіевіча, напісаная ў 1936 годзе.

## Апісаньне
Карціна паказвае сустрэчу Кастуся Каліноўскага, аднаго з кіраўнікоў нацыянальна-вызвольнага паўстаньня 1863—1864 гадоў, з паўстанцамі. Сустрэча праходзіць на лясным узьлеску. К. Каліноўскі стаіць у цэнтры, ля вогнішча, яго атачаюць верныя паплечнікі. Вакол К. Каліноўскага стаяць прадстаўнікі беларускай шляхты, былыя вайскоўцы, але большасьць тых, хто сабраўся на сустрэчу — сяляне і касінеры, узброеныя сякерамі і вэртыкальна насажанымі на шасты косамі.

## Гісторыя
Пётра Сергіевіч, чые сьветапогляды фармаваліся пад уплывам нацыянальна-вызвольнага руху Заходняй Беларусі, у 1930-х гадах стварае партрэт К. Каліноўскага, робіць некалькі эскізаў, а ў 1936 годзе — першы варыянт тэматычнай карціны «Кастусь Каліноўскі сярод паўстанцаў».

Слонімская мастачка Алена Бялецкая ў часы нямецкай акупацыі ў 1943 годзе да 80-годзьдзя з пачатку паўстаньня напісала на заказ дырэктара Слонімскага музэю І. Стаброўскага партрэт К. Каліноўскага і зрабіла копію з карціны П. Сергіевіча «Кастусь Каліноўскі сярод паўстанцаў». Гэтая карціна заняла пачэснае месца ў адной з заляў музэю, але хутка абудзіла ў немцаў непрыемныя асацыяцыі і яны загадалі зьнішчыць яе, а мастачка была пасаджана ў турму. Партрэт Каліноўскага і іншыя карціны захаваў І. Стаброўскі, яны і па сёньняшні дзень знаходзяцца ў музэі г. Слоніму.

У 1948 годзе Пётра Сергіевіч стварае другі варыянт жывапіснай карціны «Кастусь Каліноўскі сярод паўстанцаў 1863 году», у 1965 — трэці, які знаходзіцца ў Мастацкім музэі Летувы.

Па сёньняшні дзень карціна Пётры Сергіевіча «Кастусь Каліноўскі сярод паўстанцаў 1863 году» зьяўляецца адной з самых яркіх мастацкіх работ, якая вобразна раскрыла веліч К. Каліноўскага і гістарычную значнасьць паўстаньня 1863 году.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Пётра Сергіевіч. Кастусь Каліноўскі сярод паўстанцаў 1863 году

Катэгорыя:Карціны Пётры Сергіевіча
Катэгорыя:Паўстаньне 1863—1864 гадоў
Катэгорыя:Карціны 1936 году
Карціна
V Літоўскі корпус

**V літоўскі корпус** — заплянаваны корпус паўстанцкіх сіл у пэрыяд нацыянальна-вызваленчага паўстаньня 1863—1864 рокаў, аднак з-за недахопу пэрсаналу й абмежаваных фанансавых сродкаў інсургенты ня здолелі сфармаваць яго ў рэшце рэшт. Корпус павінен быў быць пазьней пад камандаваньнем палкоўніка Баляслава Ябланоўскага-Длускага.

## Фармаваньне
Галоўнай мэтай па захопу ўлады паводле Рамуальда Траўгута было пераўтварэньне партызанскіх атрадаў у сапраўдныя ўзброеныя сілы. Дэкрэт ад 15 сьнежня 1863 году мусіў быў пачаць фармаваньне рэгулярных фармаваньняў аж да ўзроўню корпусу. Акрамя таго, дэкрэт абмяжоўваў самадзейнасьць існуючых ужо фармаваньняў і забараняў іх самавольнае стварэньне і роспуск.

Катэгорыя:Паўстаньне 1863—1864 гадоў
Фэлікс Ражанскі

**Фэ́лікс Ража́нскі** (? — пасьля 1903) — беларускі паэт, мэмуарыст, удзельнік паўстаньня 1863—1864 гадоў.

## Біяграфія
Працаваў каморнікам. У 1861 годзе увайшоў у Гарадзенскую рэвалюцыйную арганізацыю Кастуся Каліноўскага. Удзельнічаў у выданьні й распаўсюджваньні газэты «Мужыцкая праўда», вёў агітацыю сярод сялянаў.

У 1863 годзе, падчас Паўстаньня Кастуся Каліноўскага, далучыўся да паўстанцкіх атрадаў В. Урублеўскага. Быў афіцэрам спачатку Ваўкавыскага, а потым Бэльскага аддзелу інсургентаў, удзельнічаў у 11 баях на тэрыторыі Беласточчыны, Гарадзеншчыны і Ваўкавышчыны, у Белавескай, Сьвіслацкай, Сакольскай і Бужанскай пушчах, а пасьля паразы кампаніі выехаў у Галіцыю, дзе неўзабаве ажаніўся і стаў землеўладальнікам. Пасяліўся ў Кракаве, праз давераную асобу ён прыслаў адтуль некалькі сваіх фотаздымкаў для сяброў і знаёмых 

Памёр пасля 1903 году.

## Творчасьць
Аўтар паўстанцкіх песень на беларускай мове «Гэй-га разам, хлопцы…», «Ах ты, мая чарнаброва…» (апублікаваная ў 1865 годзе былым паўстанцам І. Арамовічам) ды іншых, успамінаў «3 Гарадзенскага ваяводзтва» (1903), якія зьяўляюцца каштоўнай крыніцай па гісторыі рэвалюцыйнага руху 1860-х гадоў на Гарадзеншчыне, утрымліваюць важныя факты зь біяграфіі К. Каліноўскага.

## Крыніцы

## Літаратура
* Aramowicz I. Marzenia: Pamiętnik o ruchu partyzanckim w województwie Grodzieńskiem w 1863 i 1864 r. Bendlikon, 1865. S. 21-23;
* Гарадзенскія арганізацыя // Каліноўскі К. За нашую вольнасць: Творы, дак. , 1999.

Катэгорыя:Паўстанцы 1863—1864 гадоў
Катэгорыя:Нарадзіліся ў XIX стагодзьдзі
Катэгорыя:Памерлі ў XX стагодзьдзі
Катэгорыя:Беларускія паэты і паэткі
Катэгорыя:Беларускія паэты-песеньнікі
Мікалай Бранфілаў

**Мікала́й Бранфі́лаў** ( 16 сьнежня 1977 году, Менск, БССР) — беларускі футбаліст і футбольны трэнэр. Зь лютага 2022 году ўваходзіць у трэнэрскі штаб клюбу «Энэргетык-БДУ».

## Кар’ера
### Клюбная
Футболам пачаў займацца ў восем гадоў у менскім клюбе «Зьмена», за які выступаў у чэмпіянаце Беларусі па футболе. З 2003 па 2004 гады гуляў у складзе іншага менскага клюбу — «Тарпэда-МАЗ», стаўшы гульцом асноўнага складу каманды й капітанам клюбу. Пасьля пасьпяховых сэзонаў у «Тарпэда» быў заўважаны польскімі сэлекцыянэрамі й быў запрошаны ў Польшчу, дзе гуляў за розныя польскія футбольныя клюбы. У 2006 годзе вярнуўся ў Беларусь і да пачатку 2010 году знаходзіўся ў структуры розных айчынных клюбаў, ня здолеўшы, аднак, вытрымаць канкурэнцыі ні ў водным зь іх.

У сьнежні 2009 году падпісаў кантракт з бабруйскай «Белшынай». У студзені 2013 году стала вядома, што Мікалай перайшоў у склад наваполацкага «Нафтану». У верасьні 2013 году завяршыў кар’еру.

### Міжнародная
Дэбют за нацыянальную зборную Беларусі адбыўся 19 лютага 2004 году ў матчы Кубка кіпрскай футбольнай асацыяцыі супраць зборнай Румыніі (0:2). Усяго Бранфілаў правёў за зборную 2 матчы.

## Трэнэрская праца
Па заканчэньні прафэсійнай кар’еры некаторы час выступаў на аматарскім узроўні, а ў пачатку 2014 году прыняў прапанову ачоліць менскае «Тарпэда». Вывеў сталічны клюб у Першую лігу паводле вынікаў сэзону 2015 году. У пачатку 2016 году стала вядома, што Бранфілаў пакінуў пасаду галоўнага трэнэра аўтазаводцаў.

У 2016 годзе працаваў галоўным трэнэрам клюбу «Клецак», які прывёў да трэцяга месца ў Другой лізе 2016 году, аднак каманда адмовілася пераходзіць у Першую лігу. У сакавіку 2017 году быў прызначаны галоўным трэнэрам «Асіпавічаў», але ўжо ў красавіку пакінуў каманду і перайшоў у трэнэрскі штаб клюбу «Энэргетык-БДУ». У студзені 2019 году прызначаны галоўным трэнэрам мікашэвіцкага «Граніту». Пакінуў «Граніт» у чэрвені 2019 году. У кастрычніку 2020 года ачоліў «Воршу». Пакінуў пасаду галоўнага трэнэра ў верасьні 2021 году.

## Дасягненьні
* Бронзавы прызэр чэмпіянату Беларусі: 2007

## Асабістае жыцьцё
Жанаты, мае дачку й двух сыноў. Зьяўляючыся дзейным гульцом Мікалай атрымаў трэнэрскі дыплём катэгорыі «В».

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Статыстыка «ПБ-Инфо»

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Менску
Катэгорыя:Беларускія футбалісты
Катэгорыя:Беларускія футбольныя трэнэры
Этцэла Этэльбрук

«**Этцэла**» () — люксэмбурскі футбольны клюб з гораду Этэльбруку. Заснаваны ў 1917 годзе. Уладальнік Кубка Люксэмбургу (2001).

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Этэльбрук
Краі

Назву **Краі** маюць:

* Краі — вёска ў Івацэвіцкім раёне Берасьцейскай вобласьці
* Краі — вёска ў Асіповіцкім раёне Магілёўскай вобласьці
Głos z Litwy

**«Głos z Litwy»** () — падпольная газэта пэрыяду паўстаньня 1863—1864 гг. Выходзіла  —  ва Ўсходняй Прусіі (Кёнігсбэрг, на нумарах у якасьці месца выданьня пазначалася Вільня) на польскай мове пад рэдакцыяй П. Джавецкага. Выйшла 5 нумароў. Зьяўлялася неафіцыйным органам віленскага паўстанцкага цэнтру, які выдзеліў сродкі на яе выданьне.

У газэце друкаваліся (бяз подпісу) карэспандэнцыя зь Вільні, Менску, Дзісеншчыны й інш. мясьцінаў, публіцыстычныя артыкулы з ацэнкай бягучага моманту й міжнароднага становішча, зьвесткі пра баявыя дзеяньні паўстанцаў, дакумэнты, якія выкрывалі палітыку царскіх уладаў. Ініцыятарам газэты быў Кастусь Каліноўскі, у зборы матэрыялаў і кіраўніцтве газэтай прымаў удзел прадстаўнік Каліноўскага за мяжой Уладзіслаў Малахоўскі. Выхад 1-га нумара Каліноўскі вітаў у «Лістах з-пад шыбеніцы», 1-я частка якіх зьяўляецца непасрэдным зваротам у рэдакцыю: «І да нашага кутка даляцела ваша Газэтка, і мы яе з увагай прачыталі, вельмі яна ўсім спадабалася, бо праўда напісана. Прыймеце для таго нашу падзяку, а пісьмо аддрукуйце…». Зь невядомых прычынаў пісьмо не было зьмешчанае (апублікаванае ў 1867 г.), але, магчыма, у газэце зьмешчаныя іншыя матэрыялы Каліноўскага, несумненны яго ўплыў на ідэйны зьмест газэты. У карэспандэнцыі зь Вільні ад 7 (19) сакавіка 1864 выказаная любімая ідэя Каліноўскага пра права на самастойнае разьвіцьцё ўсіх народаў былой Рэчы Паспалітай і адпаведным раўнапраўным статусе нацыянальных моваў гэтага рэгіёну: «… мы хочам, каб кожная мова разьвівалася паводле ўласнай жыцьцяздольнасьці — і летувіская, і беларуская, і маларуская, і польская».

## Літаратура
* Маляўка, М.А. Каму адрасавана «Пісьмо з-пад шыбеніцы» К.Каліноўскага? // Исследования по общественным и гуманитарным наукам: Тез. докладов на конференции по итогам научной работы на 1968—1969 учебные года. — Гомель, 1969.

Катэгорыя:Беларускія газэты
Катэгорыя:Газэты на польскай мове
Катэгорыя:Паўстаньне 1863—1864 гадоў
Катэгорыя:Зьявіліся ў 1864 годзе
Катэгорыя:Зьніклі ў 1864 годзе
Каралёў Мост (былая вёска)

**Каралё́ў Мост** — вёска, якая існавала ў Белавескай пушчы да 1950-х рокаў. Знаходзілася за некалькі кілямэтраў на паўднёвы захад ад в. Камянюкі (сёньня ў Камянецкім раёне Берасьцейскай вобласьці). У гонар вёскі названае аднайменнае лясьніцтва.

У часы паўстаньня 1863—1864 гадоў  1863 каля вёскі адбылася сутычка паўстанцаў з расейскімі войскамі.

Катэгорыя:Колішнія населеныя пункты Беларусі
Катэгорыя:Белавеская пушча
## Крыніцы і заўвагі
Каралёў Мост (неадназначнасьць)

**Каралёў Мост**:

* Каралёў Мост — вёска ў Беластоцкім павеце Падляскага ваяводзтва Польшчы
* Каралёў Мост — былая вёска на тэрыторыі сучаснага Камянецкага раёну Берасьцейскай вобласьці Беларусі
Вецер у вербах (неадназначнасьць)

**«[[Вецер у вербах]]»** () — клясыка дзіцячай літаратуры, раман Кенэта Грэма 1908 року. Іншыя значэньні:

## Экранізацыі
* «Прыгоды Іхабода і містэра Рапухі» (1949) — кароткамэтражны фільм вытворчасьці Disney
* «Вецер у вербах (1983)» — фільм вытворчасьці анімацыйнае кампаніі Cosgrove Hall
* «Вецер у вербах» — тэлесэрыял Cosgrove Hall
* «Вецер у вербах (1987)» — анімацыйная адаптацыя вытворчасьці Rankin/Bass
* «Вецер у вербах (1988)» — анімацыйны фільм для тэлебачаньня вытворчасьці Burbank Films Australia
* «» — японскі анімэ-сэрыял
* «Вецер у вербах (1996)» — фільм рэжысэра Тэры Джонса, аднаго з удзельнікаў суполкі «Монці Пайтан»
* «Вецер у вербах (2006)» — фільм BBC і CBC

## У музыцы
* «The Wind in the Willows» — фолк-рокавы гурт
* «Вецер у вербах» — песьня Алана Бэла. Выконваецца шматлікімі выканаўцамі, у тым ліку «Blackmore’s Night».

## Іншае
* Дзікая выправа містэра Рапухі — атракцыён на аснове фільму «Прыгоды Іхабода і містэра Рапухі»

## Глядзіце таксама
* Piper at the Gates of Dawn
Дудар ля Варотаў досьвітку

**«Дуда́р ля Варо́таў до́сьвітку»** () — назва сёмага разьдзелу кнігі «Вецер у вербах».

* «Дудар ля Варотаў досьвітку» — песьня Вана Морысана, упершыню выдадзеная на альбоме «The Healing Game»
* «The Piper at the Gates of Dawn» — дэбютны альбом Pink Floyd
* «Дудар ля Варотаў досьвітку» — кароткае апавяданьне Джона Мідэлтана Мэры-малодшага
Blackmore’s Night

**«Blackmore’s Night»** — брытанска-амэрыканскі традыцыйны фолькавы дуэт, які ўтварыўся ў 1997 року. Складаецца з Рычы Блэкмара (акустычная і электрычная гітара) і Кэндыс Найт (сьпеў, тэксты, мультыінструмэнталістка). Назва гурту складзеная зь іхніх прозьвішчаў.

Музычнай асновай гурту зьяўляецца Музыка эпохі Рэнэсансу. На дадзены момант маюць сем студыйных альбомаў, апошні зь якіх, «Autumn Sky», быў выдадзены ў 2010 року.

## Мінуўшчына

Кэндыс Найт была фанаткаю «Rainbow» і ўпершыню спаткала Рычы Блэкмара ў 1989 року, спрабуючы ўзяць у яго аўтограф, калі той працаваў на нью-ёрскай радыёстанцыі. У 1991 року яны вырашаюць жыць разам.

Высьветлілася, што акрамя ўсяго яны маюць аднолькавае захапленьне рэнэсанснай музыкай. На выдадзеным у 1995 року альбоме «Stranger in Us All» абноўленага гурту «Rainbow» Кэндыс Найт упершыню паспрабавала сябе ў якасьці аўтаркі песьняў і бэк-вакалісткі. У 1997 паўстае супольны праект Блэкмара і Найт, названы паводле іхніх прозьвішчаў.

Іхні дэбютны альбом «Shadow of the Moon» зазнаў посьпех. На пазьнейшых альбомах, асабліва «Fires at Midnight», значныя партыі былі аддадзеныя рокаваму стылю, а Кэндыс Найт паступова засвойвала ўсё новыя і новыя рэнэсансавыя інструмэнты.

5 кастрычніка 2008 року Найт і Блэкмар нарэшце ажаніліся. Кэндыс стала чацьвёртай жонкаю Блэкмара. Маюць дачку Отэмн Эсмэрэльду (* 2010) і сына Роры Дартаньяна (* 2012).

## Дыскаграфія

### Альбомы
* «Shadow of the Moon» (1997)
* «Under a Violet Moon» (1999)
* «Fires at Midnight» (2001)
* «Ghost of a Rose» (2003)
* «The Village Lanterne» (2006)
* «Winter Carols» (2006)
* «Secret Voyage» (2008)
* «Autumn Sky» (2010)

### Канцэртныя запісы
* «Past Times with Good Company» (2003)
* «Paris Moon» (2007)

## Складанкі
* «Beyond the Sunset: The Romantic Collection» (2004)

### Відэа
* «Shadow Of The Moon» (1997)
* «Shadow Of The Moon Live In Germany» (1998)
* «Under A Violet Moon Tour Live In Germany» (2000)
* «Castles and Dreams» (2005)
* «Paris Moon» (2007)
* «A Knight in York» (2012)

### Самотнікі
* «Shadow of The Moon» (1997)
* «No Second Chance» (1997)
* «Wish you Were Here» (1997)
* «All Because Of You» (2001)
* «The Times They Are A Changin'» (2001)
* «Home Again» (2002)
* «Way To Mandalay» (2003)
* «All Because Of You (Remixes)» (2004)
* «Christmas Eve» (2004)
* «Christmas Eve (2 трэкі)» (2004)
* «I`ll Be There (Just Call My Name)» (2005)
* «Olde Mill Inn» (2005)
* «Olde Mill Inn (нямецкая вэрсія)» (2006)
* «Streets Of London» (2006)
* «Hark the Herald Angels Sing» (2006)
* «Can't Help Falling In Love» (2008)

### Бутлэгі
* «Blackmore's Kingdom» (1998). Альбом выдадзены невядомай купкай музыкаў. У ім зьмешчаныя песьні як «Blackmore’s Night», так і гітарыста Стыва Тыльстана, аднак музыкі «Blackmore’s Night» ня маюць да гэтага альбому ніякага дачыненьня

## Крыніцы і заўвагі

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйная бачына
* Афіцыйная бачына Кэндыс Найт

Катэгорыя:Музычныя гурты, якія зьявіліся ў 1997 годзе
Катэгорыя:Фолк-рок гурты
Катэгорыя:Музычныя гурты ЗША
Дзяржаўная калегія БНР

**Дзяржаўная калегія** — орган выканаўчае ўлады Беларускай Народнай Рэспублікі. Утвораная пасьля працяглага ўрадавага крызісу зь сябраў Прэзыдыюму Рады БНР і ўраду. Дзейнічала з 11 кастрычніка 1922 да 20 красавіка 1923 году ў Коўне. У склад калегіі ўваходзілі Самуіл Жытлоўскі, Лявон Заяц, Пётра Крачэўскі (старшыня), Вацлаў Ластоўскі, Аляксандар Цьвікевіч.

Крызіс быў выкліканы тым, што 3 траўня 1922 году Старшыня ўраду БНР Ластоўскі і міністар замежных справаў уручылі старшыні Генуэскай канфэрэнцыі 1922 ноту, у якой прызналі права Летувіскай рэспублікі на Вільню. Гэтая нота супярэчыла афіцыйнай пазыцыі Рады і большасьці сябраў ураду БНР. 30 траўня 1922 году на паседжаньні Рады міністраў БНР была прынятая рэзалюцыя, паводле якой урад меў імкнуцца да дасягненьня незалежнасьці Беларусі ў яе этнаграфічных межах. Вацлаў Ластоўскі і Аляксандар Цьвікевіч, апынуўшыся ў меншасьці, падалі ў адстаўку. Яны плянавалі склікаць у Дзьвінску нацыянальную нараду з мэтаю дамагчыся на ёй падтрымкі сваёй пазыцыі. Такая нарада магла раскалоць беларускую палітычную эміграцыю, прыняць пастановы, супярэчныя рэзалюцыі пра дзяржаўнае будаўніцтва, якую ў 1921 годзе зацьвердзіла Беларуская палітычная канфэрэнцыя ў Празе. У прыватнасьці, Ластоўскі мог пайсьці на стварэньне альтэрнатыўных органаў улады БНР. Старшыня Рады Крачэўскі зрабіў усё ад яго залежнае, каб нарады ў Дзьвінску не адбылося. 11 кастрычніка 1922 году была ўтвораная Дзяржаўная калегія, аднак супярэчнасьці між дзеячамі БНР засталіся. 20 красавіка 1923 году Ластоўскі выйшаў з калегіі. Распачалася чарговая ўрадавая крыза.

## Літаратура
* Сідарэвіч, А. Дзяржаўная калегія //  — С. 243

Катэгорыя:Органы дзяржаўнай улады БНР
Катэгорыя:Зьявіліся ў 1922 годзе
Катэгорыя:Зьніклі ў 1923 годзе
Катэгорыя:Гісторыя Коўна
Брант

**Брант** — прозьвішча. Вядомыя носьбіты:

* Вілі Брант (1913—1992) — нямецкі палітык
* Георг Брант (1694—1768) — швэдзкі хімік
* Ёган Фрыдрых фон Брант (1802—1879) — нямецкі натураліст, заоляг і лекар
* Казімер Брант — шляхціч, уласьнік маёнтку Зэльзін на Пружаншчыне
* Крыс Брант (* 1984) — паўночнаірляндзкі футбаліст
* Лэсьлі Эн Брант — новазэляндзкая акторка
* Станіслаў Брант — паўстанец 1863—1864 рокаў, сын Казімера
* Сэбастыян Брант (1458—1521) — нямецкі сатырык
* Уладыслаў Брант (1838—1912) — польскі афіцэр, паўстанец 1863—1864 рокаў
* Юзэф Брант (1841—1915) — польскі мастак-баталіст

## Глядзіце таксама
* Бранд
Балімэна Юнайтэд

«**Балімэна Юнайтэд**» () — паўночнаірляндзкі футбольны клюб з гораду Балімэны. Заснаваны ў 1934 годзе. Шасьціразовы ўладальнік Кубка Паўночнай Ірляндыі.

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Балімэна
Катэгорыя:Зьявіліся ў 1934 годзе
Ганна Шаркунова

**Ганна Шаркунова** — беларуская поп-сьпявачка.

У 2007 годзе скончыла Беларускі пэдагагічны ўнівэрсытэт ім. М.Танка (музычнае мастацтва і сацыяльная пэдагогіка).

У 2005 годзе прыняла ўдзел у музычным праекце "Зорны дыліжанс" (СТБ). У 2006 — перамога ў туры конкурса "Песьня года" (АНТ) па выніках лета (дэбют, 4 месца). У паўфінале нацыянальнага адбору на конкурс Эўрабачаньне 2008 набрала 991 бал і заняла 7-е месца.

### Дыскаграфія
* Сердце красавицы

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Пінску
Катэгорыя:Беларускія музыкі
Катэгорыя:Беларускія сьпявачкі
Урад БНР (неадназначнасьць)

**[[Урад Беларускай Народнай Рэспублікі]]**:

* Народны сакратарыят БНР
* Рада народных міністраў БНР
* Дзяржаўная калегія БНР

## Глядзіце таксама
* Сьпіс урадаў БНР
Мітэнвальд

**Мі́тэнвальд** () — нямецкае мястэчка ў Баварыі недалёка ад аўстрыйскай граніцы. Месьціцца ў даліне ракі Ізар на поўначы Альпаў.

## Лягер для перамешчаных асобаў

Пасьля Другой сусьветнай вайны ў 1946—1951 гг. у мястэчку знаходзіўся лягер для перамешчаных асобаў. Лягер ДП месьціўся над невялікім возерам Лютэнзэе (Lüttensee) у двухпавярховых казармавых будынках. Пераважалі там расейцы, але меліся ўкраінцы і беларусы.

У лягеры ў 1947 годзе былі заснаваны беларускі садок і пачатковая школа. Выдаваўся часопіс беларускай моладзі «Вясна».

Дзяцей у садку было 13, у тым ліку 5 хлапцоў і 8 дзяўчат у веку ад 3-х да 6-ці гадоў. Праграма навучаньня: вершы, казкі, песьні, рухомыя гульні, малюнкі, вырэзваньне з паперы розных фігураў і арнамэнтаў, ляпленьне з плястыліны. Настаўніцаю ў садку была сп-ня Ганна Стома. У пачатковай беларускай школе працавала 4 клясы, дзе ў 1947—1948 навучалася 20 дзяцей, а ў 1948—1949 — 24 дзіцёнкі. Настаўнікамі ў школе працавалі сп. Анатолі Валюшка, Сымон Шаўцоў. Вучні старэйшых клясаў належалі да Беларускага скаўтынгу.

Дачыненьні расейскай адміністрацыі лягеру да беларускае школы былі нэгатыўныя, а часамі нават і варожыя. Увосені 1949 году ДП-лягер у Мітэнвальдзе быў зьліквідаваны, а разам зь ліквідацыяй яго перасталі існаваць школьныя ўстановы й арганізацыя беларускіх скаўтаў.

У 1948 годзе побач з горадам у Альпах беларусы паставілі помнік у гонар слуцкіх паўстанцаў.

## Заўвагі

= Крыніцы ==

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Гарады Баварыі
Катэгорыя:Лягеры для перамешчаных асобаў
Катэгорыя:Беларусы ў Нямеччыне