open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Міралем П’яніч

**Міралем П’яніч** (;  4 красавіка 1990 году, Тузла, СФР Югаславія) — басьнійскі футбаліст, паўабаронца нацыянальнай зборнай Босьніі і Герцагавіны. Гуляе часьцяком у якасьці атакавалага паўабаронцы, вядомы як плэймэйкер зь вялізнымі тэхнічнымі здольнасьцямі.

## Кар’ера
### Клюбная
Выхаванец юнацкіх камандаў люксэмбурскага «Шыфлянжу» й францускага «Мэцу». У дарослым футболе дэбютаваў у 2007 годзе выступамі за каманду клюбу «Мэц», у якой правёў адзін сэзон, прыняўшы ўдзел у 32 матчах чэмпіянату. Большасьць часу, праведзенага ў складзе клюбу быў асноўным гульцом каманды.

Сваёй гульнёй за «Мэц» прыцягнуў увагу прадстаўнікоў трэнэрскага штабу ліёнскага «Алімпіку», у склад якога далучыўся ў 2008 годзе. Згуляў за каманду зь Ліёну наступныя тры сэзоны сваёй гульнявой кар’еры. Гуляючы ў складзе ліёнцаў таксама ў асноўным выходзіў на поле ў асноўным складзе каманды. Да табару «Ромы» далучыўся ў 2011 годзе.

### Міжнародная
У 2006 годзе дэбютаваў у складзе юнацкай зборнай Люксэмбургу. Аднак пазьней вырашыў гуляць за каманду свай радзімы. Пасьля атрыманьня басьнійскага пашпарту ў пачатку 2008 году, Міралем дэбютаваў у складзе зборнай Босьніі і Герцагавіны 20 жніўня 2008 году ў гульні супраць зборнай Баўгарыі, якая скончылася перамогай баўгараў зь лікам 2:1.

## Дасягненьні
**«Ювэнтус»**:
* Чэмпіён Італіі: 2017, 2018, 2019, 2020
* Уладальнік Кубка Італіі: 2017, 2018
* Уладальнік Супэркубка Італіі: 2018

**«Барсэлёна»**:
* Уладальнік Кубка Гішпаніі: 2021

**«Бэшыкташ»**:
* Уладальнік Супэркубка Турэччыны: 2021

**ЦСКА**:
* Уладальнік Кубка Расеі: 2025

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Профіль на афіцыйным сайце ФК «Алімпік»
* Статыстыка на Soccernet

Катэгорыя:Басьнійскія футбалісты
Дацкая Вэст-Індыя

**Дацкая Вэст-Індыя** () — былая калёнія Даніі на Карыбах, у якую ўваходзілі астравы Санта-Крус, Сэнт-Джон, Сэнт-Томас, а таксама некаторыя суседнія невялікія астраўкі. Сучасная тэрыторыя Амэрыканскія Віргінскія астравы.

## Гісторыя
У 1666 годзе экспэдыцыя, падрыхтаваная капэнгагенскімі купцамі, высадзілася на незаселеным у той час востраве Сэнт-Томас, а ў 1672 годзе Дацкая Вэст-Індзкая кампанія заснавала тут калёнію. Востраў Сэнт-Джон быў захоплены датчанамі ў 1684 годзе і калянізаваны ў 1718 годзе. У 1733 годзе кампанія набыла ў Францускай Вэст-Індзкай кампаніі востраў Санта-Крус. У 1754 годзе астравы былі прададзены Дацкаму каралеўству, стаўшы калёніяй Даніі.

Падчас Напалеонаўскіх войнаў астравы былі акупаваныя Вялікабрытаніяй спачатку з сакавіка 1801 па 27 сакавіка 1802 году, затым са сьнежня 1807 да 20 лістапада 1815 года, калі яны былі вернутыя Даніі.

Да 1904 года ў Дацкай Вэст-Індыі не было ўласнай валюты, у якасьці плацёжных сродкаў выкарыстоўваліся гішпанскі даляр і даляр ЗША. У 1904 годзе Дацкі Вэст-Індыйскі Нацыянальны банк увёў у абарот нацыянальную валюту — вэст-індскі далер, які эмітаваўся у адпаведнасьці з нормамі Лацінскага валютнага зьвязу.

Пасьля пачатку Першай сусьветнай вайны, калі ўзьнікла рэальная пагроза акупацыі астравоў нямецкімі войскамі і ўсталяваньня тым самым кантролю над усходнім уваходам у Панамскі канал, 17 студзеня 1917 году Данія прадала свае ўладаньні ў складзе Віргінскіх астравоў Злучаным Штатам Амэрыкі за 25 мільёнаў даляраў. 31 сакавіка таго ж году ўсе фармальнасьці былі завершаны, тэрыторыя стала амэрыканскай.

Да 1954 году Амэрыканскімі Віргінскімі астравамі кіравала Міністэрства ўнутраных справаў ЗША. Губэрнатар і парлямэнт абіраліся мясцовымі жыхарамі. У 1927 годзе віргінцы атрымалі грамадзянства ЗША. З 1973 году жыхары астравоў маюць прадстаўніка ў Кангрэсе ЗША (бяз права голасу), але ня ўдзельнічаюць у прэзыдэнцкіх выбарах. На астравах дзейнічаюць практычна тыя ж фэдэральныя законы, што й на тэрыторыі ЗША.

## Вонкавыя спасылкі
* World Statesman

Катэгорыя:Былыя калёніі Даніі
Катэгорыя:Гісторыя Даніі
Катэгорыя:Гісторыя ЗША
Катэгорыя:Гісторыя Вэст-Індыі
Гамэапатыя

**Гамэапатыя** — сыстэма лячэньня мізэрна малымі дозамі індывідуальна падабранаых лекаў. Была прапанавана ў канцы XVIII стагодзьдзя нямецкім лекарам Крыстыянам Ганэманам, які сьцьвярджаў, што хваробы можна лячыць маленькімі дозамі тых рэчываў, якія ў вялікіх дозах выклікаюць сымптомы, падобныя да прыкметаў дадзенай хваробы (прынцып лячэньня падобным). Гамэапатыя разглядае падыход да хваробы як да індывідуальнай рэакцыі хворага на пашкаджальны фактар, што залежыць ад спадчынна-канстытуцыйных асаблівасьцей арганізму. Як мэтад лячэньня гамэапатыя прызнана ў многіх краінах сьвету; выкарыстоўваецца таксама ў вэтэрынарнай практыцы. На Беларусі вядзецца гамэапатычны прыём у санаторыях.

Гамэапатыя ўзьнікла й атрымала пашырэньне ў Нямеччыне, потым у іншых эўрапейскіх краінах. Узьнікла ў пэрыяд, калі ў мэдыцыне канкурыравалі супярэчлівыя тэорыі, шырока выкарыстоўваліся кровапусканьні, клізмы, ірвотныя й слабільныя сродкі, якія зьнясільвалі арганізм хворага. У параўнаньні зь недахопамі лячэбнай мэдыцыны гамэапатыя згуляла пазытыўную ролю. Але ад самага пачатку свайго існаваньня яна выклікала крытыку прадстаўнікоў афіцыйнай мэдыцыны. Асноўным аб’ектам крытыкі былі вельмі нізкія канцэнтрацыі рэчываў, калі ў рошчынах знаходзіцца менш адной малекулы актыўнага рэчыва. Пазьней было даказана, што біялягічная актыўнасьць рэчываў можа захоўвацца й у канцэнтрацыях, адпаведных гамэапатычным. Разьвіцьцём клясычнай гамэапатыі стала тэорыя гаматаксыкалёгіі, распрацаваная нямецкім лекарам Гансам-Гайнрыхам Рэкевэгам у 1950-я гады, якая аб’яднала гамэапатыю й навуковую мэдыцыну.

## Літаратура
* 


Катэгорыя:Нетрадыцыйная мэдыцына
Катэгорыя:Мэдыцына
У пошуках страчанага часу

**«У пошуках страчанага часу»** () — квазі-аўтабіяграфічны раман у сямі тамах Марсэля Пруста, які лічыцца крытыкамі й навукоўцамі як шэдэўр сусьветнай літаратуры. Твор зьяўляецца ягонай найбольш вядомай працай. У сьвядомасьці чытачоў раман зьвязаны ў першую чаргу з матывамі ўспамінаў, прычыненых выпадковымі вонкавымі стымуламі, як то да прыкладу густ магдаленкі, замочанай у гарбаце.

Раман пачаў фармавацца ў 1909 годзе. Пруст працягваў працаваць на ім да сваёй сьмерці ад хваробы ўвосень 1922 году. Марсэль стварыў структуру твору на раньняй стадыі, але нават пасьля гэтага калі скончыў сваю працу, ён працягваў дадаваць новы матэрыял і рэдагаваць адзін том за іншым перад публікацыяй. Апошнія тры зь сямі тамоў утрымліваюць хібы і фрагмэнтарныя альбо нешліфаваныя пераходы, выданьне гэтых частак было пад кантролем марсэлевага брата Рабэра. Твор быў апублікаваны ў Францыі паміж 1913 і 1927 гадамі.

## Структура
Раман складаецца зь сямі частак:
* «На Сванавы бок» (, 1913)
* «Пад шатамі дзяўчат-кветак» (, 1919)
* «Германтавы бок» (, 1921—1922)
* «Садом і Гамора» (, 1921—1922)
* «Палоньніца» (, 1923)
* «Альбэртына зьнікае» (, 1925)
* «Знойдзены час» (, 1927)

## Глядзіце таксама
* Сьпіс 100 кнігаў стагодзьдзя паводле вэрсіі Le Monde

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

* À la recherche du temps perdu. Тэкст францускай мовай
* У пошуках страчанага часу. У апрацоўцы Гаралда Пінтэра і Ды Трэвіс. ARCHE

Катэгорыя:Навэлы
Катэгорыя:Працы Марсэля Пруста
Катэгорыя:Француская літаратура
Глісная хвароба

**Глі́сная хваро́ба** (гельмінто́з;  — «гліст») — заражэньне чалавека, жывёлаў і расьлінаў глістамі (монагінэі, нэматоды, скрэбні, трэматоды і цэстоды), якія пашкоджваюць галаўны мозаг, лёгкія, косьці, кроў, ныркі, печань, скуру, страўнікава-кішачны тракт і цягліцы праз вылучэньне атрутных рэчываў і паглынаньне вітамінаў, мікраэлемэнтаў і харчовых рэчываў. Уяўляе сьмяротную пагрозу пры трапляньні глістоў у вочы і мозаг (пячоначны смактун).

## Папярэджаньне
Прадухіленьню заражэньня спрыяюць стараннае мыцьцё гародніны і садавіны, варэньне і смажаньне мяса без пакіданьня крыві, варэньне і саленьне рыбы, кіпячэньне вады. Перад ежай, пасьля працы зь зямлёй, наведваньня прыбіральні і дотыку да сабакаў і катоў варта мыць рукі цёплай вадой з мылам. У салаты, супы і мясныя стравы карысна дадаваць сьвежы часнык і цыбулю. Глістагоннымі ўласьцівасьцямі валодаюць таксама гранат (сок), грэцкія арэхі, морква і морквавы сок, лясныя суніцы.

## Прыкметы
Заражэньне суправаджаецца павышэньнем тэмпэратуры, гіпатаніяй, зьніжэньнем жвавасьці і працаздольнасьці, агульная слабасьцю і раздражняльнасьцю, болем у суставах і цягліцах, сьвербам скуры і сыпам, ацёчнасьцю тканак. Агульнымі прыкметамі хваробы ёсьць затрымка росту і разьвіцьця. У чалавека адзначаецца схудненьне і зьніжэньне інтэлекту. У жывёлаў — зьніжэньне прадукцыйнасьці, дрэнны апэтыт і парушэньне каардынацыі рухаў.

## Віды
У чалавека вядома звыш 300 відаў глісных укараненьняў трох групаў:
* *бія*гельмінтозам заражаюцца пры ўжываньні ежы жывёльнага паходжаньня праз разьвіцьцё глістоў у целе прамежкавага гаспадара;
* *геа*гельмінтозам — пры парушэньні асабістай гігіены праз глістоў, што разьвіваюцца ў глебе;
* *кантактная* глісная хвароба перадаецца ад хворага пры хуткім высьпяваньні яйцаў глістоў.

## Беларусь
У Беларусі ў чалавека найбольшае пашырэньне маюць наступныя віды хваробы: анкіламстамітоз, апістархоз, аскарыдоз, дыфэлябатрыёз, трыхацэфалёз, трыхінэлёз, фасцыялёз і энтэрабіёз. У расьлінаў — бульбяная нэматода. У жывёлаў — аскарыдоз, гімэнлепідыдоз, дыкрацэліёз, дыктыякаўлёз, макракантарынхоз, маніезіёз, парамфістаматыдоз, странгілідоз, трыхацэфалёз і фасцыялёз. Сажалкавай рыбагадоўлі шкодзяць батрыяцэфалёз, гіраляктылёз, дактылягіроз, дыплястаматоз, лігулёз і філямэтроз.

## Глядзіце таксама
* Цэркарыёз

## Крыніцы

Катэгорыя:Санітарыя
Катэгорыя:Глісныя захворваньні
Катэгорыя:Кішачныя інфэкцыйныя захворваньні
Катэгорыя:Харчовыя атручаньні
Катэгорыя:Ascaridida
Катэгорыя:Разлады, якія дыягнастуюцца аналізам калу
Катэгорыя:Болі ў жываце
Тобі Альдэрвэйрэльд

**Тобіяс «Тобі» Альбэртын Маўрыц Альдэрвэйрэльд** (;  2 сакавіка 1989 году, Антвэрпэн, Бэльгія) — бэльгійскі футбаліст, абаронца. Колішні гулец нацыянальнай зборнай Бэльгіі. Часьцяком гуляў цэнтральнага абаронцу, але здольны згуляць на правым флянзе абароны.

## Клюбная кар’ера
### «Аякс»
Альдэрвэйрэльд запісаўся ў моладзевую акадэмію «Аяксу» ў жніўні 2004 году, перйшоўшы туды з «Жэрміналю». 22 лютага 2007 году Тобі падпісаў свой ​​першы прафэсійны кантракт з клюбам да 30 чэрвеня 2010 году. У сэзоне 2008—2009 гадоў быў пераведзены ў галоўную каманду, але дэбютаваў толькі 18 студзеня ў пераможнай гульні супраць клюбу НЭК (4:2). 26 лютага ён дэбютаваў у Кубку УЭФА ў гульні супраць італьянскай «Фіярэнтыны», якая скончылася ўнічыю зь лікам 1:1. Падчас сэзону 2009—2010 гадоў Альдэрвэйрэльд атрымаў трывалае месца ў асноўным складзе клюбу, дзе гуляў у цэнтры абароны разам са сваім земляком Янам Вэртонгенам.

### «Атлетыка»
31 жніўня 2013 году далучыўся да мадрыдзкага «Атлетыка», які заплаціў за бэльгійца суму ў памеры 7 млн эўра. З новым клюбам кантракт у Тобі разьлічаны на 4 гады. На астатнім адрэзку чэмпіянату Тобі згуляў 12 матчаў і стаў пераможцам Ля Лігі. 11 траўня ён забіў адзін гол за клюб, зраўняўшы лік у хатнім матчы супраць «Малягі», у перадапошнім туры, гарантуючы клюбу магчымасьць працягнуць барацьбу за тытул. Альдэрвэйрэльд згуляў апошнія сем хвілінаў і дадатковы час у фінале Лігі чэмпіёнаў 2014 году, зьявіўшыся на полі замест Філіпэ Луіса, аднак каманды была зьбіта мадрыдзкім «Рэалам».

1 верасьня 2014 году быў аддадзены ў арэнду ў ангельскі «Саўтгэмптан».

## Міжнародная кар’ера
Выступаў за юнайцкія й моладзевыя зборныя краіны. Дэбютаваў у складзе нацыянальнай зборнай Бэльгіі ў 2009 годзе матчам супраць зборнай Чэхіі.

## Дасягненьні
**«Аякс»**:
* Чэмпіён Нідэрляндаў: 2011, 2012, 2013
* Уладальнік Кубка Нідэрляндаў: 2010
* Уладальнік Супэркубка Нідэрляндаў: 2013

**«Атлетыка»**:
* Чэмпіён Гішпаніі: 2014

**«Аль-Дугаіль»**:
* Уладальнік Кубка эміра Катару: 2022

**«Антвэрпэн»**:
* Чэмпіён Бэльгіі: 2023
* Уладальнік Кубка Бэльгіі: 2023
* Уладальнік Супэркубка Бэльгіі: 2023

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Профіль на афіцыйным сайце ФК «Атлетыка»
* Статыстыка на сайце Belgian FA
* 
* 
* 

Катэгорыя:Бэльгійскія футбалісты
Зборная Коста-Рыкі па футболе

**Збо́рная Ко́ста-Ры́кі па футбо́ле** — прадстаўляе Коста-Рыку на міжнародных футбольных турнірах і ў таварыскіх матчах. Арганізацыяй, якая ажыцьцяўляе кантроль і кіраваньне зборнай, зьяўляецца Коста-рыканская фэдэрацыя футболу. Зборная ўваходзіць у такія арганізацыі, як ФІФА і КОНКАКАФ. Зборная зьяўляецца трэцяй самай тытуляванай камандай у сваім рэгіёне пасьля зборнай Мэксыкі і зборнай ЗША. Каманда зьяўляецца самай пасьпяховай камандай у Цэнтральнай Амэрыцы, маючы на сваім рахунку пяць выступаў на чэмпіянатах сьвету, у тым ліку выхад ў 1/4 фіналу на турніры ў Бразыліі ў 2014 годзе.

Некалькі разоў зборная была запрошана да ўдзелу ў Кубку Амэрыкі, дзе максымум дасягала чвэрцьфіналаў.

## Вонкавыя спасылкі

* Афіцыйны сайт Коста-рыканскай фэдэрацыі футболу
Давальны склон

**Дава́льны склон**, **датыў** (, ) — адзін з ускосных склонаў, у мовах сьвету звычайна выказвае якое-небудзь дзеяньне, накіраванае да прадмета (алятыў) і вытворныя ад яго (напрыклад, перадача прамога аб’екту ўскосна, адкуль і пайшла назва склону; «дзеяньне на карысьць каго-небудзь» — так званы dativus ethicus).

## У беларускай мове
У беларускай мове давальны склон адпавядае на пытаньні «Каму?», «Чаму?».

### Прыклады скланеньня

#### Назоўнік

##### Мужчынскі род

##### Ніякі род

##### Жаночы род

## Спасылкі

Катэгорыя:Склоны
Вінавальны склон

**Вінава́льны склон**, або **акузатыў** (, ) — склон, якім у мовах намінатыўна-акузатыўнага ладу пазначаецца аб’ект дзеяньня (прамы дадатак): бел. чытаю кніг**у**, лац. libr**um** lego. У мовах эргатыўнага ладу вінавальнага склону няма, а ў функцыі аб’екту выступае абсалют (у іншай трактоўцы — назоўны склон).

Катэгорыя:Склоны
Творны склон

**Тво́рны склон**, званы таксама **інструмэнтатыў**, **інструмэнталіс** (), (не зусім дакладна) аблятыў — склон, якім у шэрагу моваў пазначаецца прылада, інструмэнт, якім агенс ўзьдзейнічае на іншыя аб’екты або робіць пэўнае дзеяньне. Часам творны склон можа выказваць ролю агенсу ў пасіўных канструкцыях. Слова ў творным склоне адказвае на пытаньне *кім*/*чым?*

Катэгорыя:Склоны
Месны склон

**Ме́сны склон** (**прэпазыты́ў**) — склон у беларускай і шэрагу іншых славянскіх моваў, адказвае на пытаньні: «Аб кім? Аб чым? У кім? У чым? На кім? На чым? Пры кім? Пры чым?». Па паходжаньні беларускі месны склон узыходзіць да індаэўрапейскага мясцовага склону (лякатыву).

## Крыніцы

Катэгорыя:Склоны
Назоўны склон

**Назо́ўны склон** () — адзін з базавых склонаў у мовах намінатыўнага ладу; звычайна гэты склон кадуе агенс, у сынтаксічных тэрмінах часта зьяўляецца дзейнікам.

Катэгорыя:Склоны
Родны склон

**Ро́дны склон**, **генітыў** () — адзін з ускосных склонаў, у мовах сьвету звычайна выказвае прыналежныя адносіны, а таксама мае цэлы шэраг іншых функцыяў. Гэтым ён адрозьніваецца ад прыналежнага склону (пасэсіву), які выказвае толькі прыналежнасьць. Тэрмін «родны» ўзыходзіць да старажытнагрэцкае традыцыі, дзе пры дапамозе яго паказвалася імя бацькі (аднаго з бацькоў): «(сын) такога».
 
Родны склон у славянскіх і балцкіх мовах зьявіўся ў выніку зьліцьця індаэўрапейскага генітыву і індаэўрапейскага аблятыву, і захоўвае як канчатак, так і функцыі апошняга, ужываючы ў значэньні зыходнага пункту руху з прыстаўкамі *з*, *ад*, *с*.

Катэгорыя:Склоны
Леон (неадназначнасьць)

**Леон** () мае шматлікія сэнсы.

## Імёны
* **[[Леон (імя)|Леон]]** — мужчынскае імя

### Вядомыя носьбіты
* Лоен Батысты Альбэрці — італьянскі навуковец і пісьменьнік
* Леон Бакст (1866—1924) — расейскі мастак
* Леон Арбэлі — расейскі й армянскі фізыёляг
* Леон Скот Кенэдзі — пэрсанаж сусьвету відэагульняў *[[Resident Evil]]*
* Леон I (князь Абазгіі) (736—767) — адзінацаты князь Абазгіі
* Леон II (767—811) — першы цар незалежнага Абхаскага царства
* Леон Дэгрэль (1906—1994) — бэльгійскі вайскоўца й ультраправы палітык

## Вобласьці
* Каралеўства Леон — каралеўства, якое існавала на тэрыторыі сучаснай Гішпаніі
* Леон (правінцыя) — правінцыя на паўночным захадзе Гішпаніі
* Леон (дэпартамэнт) — дэпартамэнт на захадзе Нікарагуа
* Леон (акруга) — акруга ў ЗША.
* Леон (гістарычная вобласьць) — гістарычная вобласьць у Гішпаніі, зараз частка аўтаномнай супольнасьці Кастылія і Леон.

## Гарады
* Леон (Мэксыка) — буйны горад і муніцыпалітэт у Мэксыцы, насельніцтва складае 1,3 млн жыхароў
* Леон (Нікарагуа) — горад у Нікарагуа, насельніцтва складае 145 тысяч жыхароў
* Леон (Гішпанія) — горад у Гішпані, насельніцтва складае 134 тысяч жыхароў
* Леон (Ляндзі) — камуна ў Францыі, департамент Ляндзі, насельніцтва 1 665 чалавек
* Леон (Аёва) — горад у штаце Аёва, ЗША
* Леон (Заходняя Вірджынія) — горад у штаце Заходняя Вірджынія, ЗША
* Леон (Нью-Ёрк) — горад у штаце Нью-Ёрк, ЗША
* Леон (Аклагома) — горад у штаце Аклагома, ЗША
* Леон (Флорыда) — горад у штаце Флорыда, ЗША

## Іншае
* Леон (футбольный клюб) — прафэсійны футбольны клюб з гораду Леон у Мэксыцы
* Леон (стадыён) — хатні стадыён клюбу «Леон»
* Леон (фільм) — фільм Люка Бэсона.
* Леон (эсьмінец) — грэцкі эсьмінец.
* SEAT León — аўтамабіль вытворцы SEAT.
Леон (Нікарагуа)

**Леон** () — горад у Нікарагуа, які месьціцца ў дэпартамэнце Леон. Зьяўляецца другім паводле колькасьці насельніцтва горадам у краіне.

## Гісторыя
Горад быў заснаваны ў 1524 годзе канкістадорам Франсыскам Эрнандэсам дэ Кордавам прыкладна за 20 міляў на ўсход ад сучаснага места. Горад быў пакінуты ў 1610 годзе паводле невядомых прычынаў. Руіны закінутага гораду вядомыя як «Леон-Віеха» і былі раскапаныя толькі ў 1960 годзе. У 2000 годзе, Леон-Віеха быў абвешчаны аб’ектам Сусьветнай спадчыны ЮНЭСКО. Калі Нікарагуа выйшла са Злучаных правінцыяў Цэнтральнай Амэрыкі ў 1839 годзе Леон стаў сталіцай новай дзяржавы. У 1858 годзе сталіца была перанесена ў Манагуа.

## Гарады-сябры
* Гамбург, Нямеччына
* Оксфард, Вялікабрытанія
* Гэтысбург, Пэнсыльванія, ЗША
* Нью-Гэйвэн, Канэктыкут, ЗША
* Утрэхт, Нідэрлянды
* Люнд, Швэцыя
* Алікантэ, Гішпанія
* Джэйнзвіл, Вісконсін, ЗША
* Леон, Мэксыка

Катэгорыя:Гарады Нікарагуа
Гонар

**Гонар** (ад лац. *honor*) — станоўча афарбаваная эмоцыя, што адлюстроўвае станоўчую самаацэнку — наяўнасьць самапавагі, пачуцьця ўласнай вартасьці, уласнай каштоўнасьці. Гонар — грамадзка-маральная годнасьць, тое, што выклікае ўсеагульную павагу.

## Глядзіце таксама
*Эфэкт Данінга-Кругера

## Крыніцы

Катэгорыя:Эмоцыі
Катэгорыя:Мараль
Аўд-Гэвэрлі Лёвэн

«**Аўд-Гэвэрлі**» () — бэльгійскі футбольны клюб з гораду Лёвэну (правінцыя Флямандзкі Брабант). Заснаваны ў 2002 годзе.

## Гісторыя
«Аўд-Гэвэрлі» быў заснаваны ў 1957 годзе. Да 1996 году каманда гуляла ў правінцыйных лігах, а ў сэзоне 1999—2000 гадоў дружына здабыла перамогу ў чацьвертым дывізіёне чэмпіянату Бэльгіі і ўзвысілася да трэцяга дывізіёну. У той жа час «Аўд-Гэвэрлі» аб’яднаўся з клюбам «Лёвэн», які быў закладзены ў 1905 годзе і нават браў удзел у 30 розыгрышах другога дывізіёну і нават адзін сэзон у найвышэйшым дывізіёне ў 1949—1950 гадах. Да 2002 году аб’яднаны клюб быў у дрэнным фінансавым стане і звычайна пераходзіў паміж трэцім і чацьвертым дывізіёнамі.

У 2002 годзе кіраўніцтва Лёвэну пастанавіла аб’яднаць клюб зь яшчэ адным мясцовым клюбам — «Дарынг». Гэты клюб быў закладзены ў 1922 годзе і некалькі сэзонаў у сваёй гісторыі спаборнічаў у другім дывізіёне. У час з 1958 па 1964 гады «Дарынг» быў вядучым клюбам Лёвэну і акругі, але ў 1979 годзе каманда страціла сілу і трапіла ў правінцыйныя лігі, дзе і заставалася да аб’яднаньня.

Па аб’яднаньні клюб у сваім дывізіёне спыніўся на другім месьце пасьля «Цюбізу». У турніры прасоўваньня лёвэнцы зьведалі паразу ў фінале турніру прасоўваньня ад «Ээндрахту». У сэзоне 2003—2004 гадоў «Аўд-Гэвэрлі» заняў трэці радок, а праз год яны зноў былі другімі, але гэтым разам здабылі перамогу ў турніру прасоўваньня. Дзякуючы такому посьпеху клюб прасунуўся да другога дывізіёну, дзе цягам двух сэзонаў займаў вернхюю частку ў турнірнай табліцы. У сэзоне 2007—2008 гадоў лёвэнцы фінішавалі на 3 месцы, зарабіўшы 61 пункт. Гэта дало мажлівасьць клюбу ўзяць удзел у плэй-оф, але «Аўд-Гэвэрлі» трывалі паразы ад «Цюбізу», «Антвэрпэну» і «Лёмэль Юнайтэд». Посьпеху выпала чакаць яшчэ некалькі сэзонаў, і, нарэшце, здабыў перамогу ў лізе і прасунуўся да найвышэйшага дывізіёну.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Лёвэн
Хэрэс-дэ-ля-Франтэра

**Хэрэс-дэ-ля-Франтэра** () — горад на поўдні Гішпаніі, які месьціцца ў аўтаномнай супольнасьці Андалюзія. Знаходзіцца паміж горамі й Атлянтычным акіянам.

## Гісторыя
Места вядома з даўніх часоў. Пазьней Хэрэс быў рымскім горадам, пад назвай Аста Рэгія (). Пасьля падзеньня Заходняй Рымскай імпэрыі, ён знаходзіўся пад уладай вандалаў і вэстготаў, пакуль ня быў заваяваны арабамі ў 711 годзе. У XII і XIII стагодзьдзях горад значна пашырыўся, таксама была пабудаваная абарончая сыстэма гораду.

У 1231 годзе ў навакольлях гораду адбылася бітва пры Хэрэсе, дзе хрысьціянскія войскі пад камандаваньнем Альвара Пэрэса дэ Кастра, вайскавода Кастыліі і Леона, разьбілі войскі эміра Ібн Худа, нягледзячы на колькасную перавагу апошніх. Горад быў заваяваны Кастыліяй у 1264 годзе. Адкрыцьцё Амэрыкі й заваёва Гранады, у 1492 годзе, зрабіла Хэрэс адным з самых квітнеючых гарадоў Андалюзіі дзякуючы гандлю й ягонай блізкасьці да партоў Сэвільлі й Кадысу.

## Клімат
Хэрэс-дэ-ля-Франтэра й астатняя сталічная вобласьць Кадысу мае субтрапічны-міжземнаморскі клімат з акіянічным уплывам, характарызуецца вельмі мяккай і вільготнай зімой і доўгім цёплым гарачым і сухім летам.

## Гарады-сябры
* Ляс-Пальмас, Гішпанія
* Сэвільля, Гішпанія
* Эль-Паса, Тэхас, ЗША
* Арль, Францыя
* Кіёсу, Японія

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
* Хэрэс-дэ-ля-Франтэра на Open Directory Project

Катэгорыя:Гарады Гішпаніі
Хіхон

**Хіхон** (, ) — буйны прамысловы горад у Гішпаніі, які месьціцца ў аўтаномнай супольнасьці Астурыя. Раньнія сярэднявечныя тэксты перадавалі горад як Хіхія.

## Гісторыя
Людзі сяліліся ў раёне Хіхону з самых старажытных часоў. Раньнесярэдневечныя тэксты згадваюць горад пад назвай Хіхія (*Gigia*). Гэта быў важны правінцыйны рымскі горад. Назва першапачаткова ўжывалася да невялікага паўвостраву.

Пэрыяд канцу панаваньня рымлянаў і прыходу мусульманаў згадваецца даволі сьціпла. Хоць барбарскія нашэсьці фактычны не пакінулі сьлядоў, мяркуецца, што тэрыторыя была кантраляваная ўладзе караля вэстготаў Сысэбута ў VII стагодзьдзі. У гэтыя часы ў рэгіён маглі прыйсьці першыя праявы хрысьціянскага набажэнства.

Хіхон быў сталіцай бэрбэрскага дамэніёну пад камандаваньнем Мунмуса, які ўсталяваў сваю рэзыдэнцыю тут, а таксама трымаў войска. Мусульманскае дамінаваньне доўжылася прыкладна з 713 па 718 або 722 гады. Пасьля перамогі ў бітве пры Кавадонзе астурыйскага войска, на чале з Пэлаё, які потым у неўзабаве стане каралём каралеўства Астурыя, мусульмане з гэтых земляў былі адрынуты.

## Славутасьці
* Музэй дуды
* Гандлёвая пешаходная вуліца Карыда
* Палац Рэвільяхіхеда
* Музэй Хавэльянаса
* Музэй сучаснага мастацтва Бархоля

## Гарады-сябры
* Смара, Заходняя Сахара
* Альбукерке, Нью-Мэксыка, ЗША
* Гавана, Куба
* Пуэрта-Вальярта, Мэксыка
* Новарасейск, Расея
* Ньёр, Францыя

## Вонкавыя спасылкі

* Сайт муніцыпальных уладаў
* Афіцыйны турыстычны сайт

Катэгорыя:Гарады Гішпаніі
Фуэнлябрада

**Фуэнлябрада** () — горад у Гішпаніі, які месьціцца ў аўтаномнай супольнасьці Мадрыд, за 22,5 кілямэтру ад сталіцы краіны.

## Гісторыя
Першыя згадкі пра Фуэнлябраду зьявіліся праз 200 гадоў пасьля ягонага заснаваньня дзякуючы амбіцыйнаму праекту Філіпа II, паводле якога ўсе гарады, пасёлкі й вёскі павінны былі запоўніць анкету, дзе меліся пытаньні пра гісторыю, геаграфію, эканоміку, дэмаграфію паселішча.

## Транспарт
Фуэнлябрада мае добрыя сувязі з Мадрыдам, Мосталесам, Хэтафэ, Алькарконам і Леганэсам, дзякуючы мадрыдзкаму мэтро, якое праходзіць праз горад.

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Гарады Гішпаніі
Эльчэ

**Эльчэ** () — горад на паўднёвым усходзе Гішпаніі, месьціцца ў аўтаномнай супольнасьці Валенсія, у правінцыі Алікантэ. Паводле зьвестак перапісу 2008 году Эльчэ мае насельніцтва ў 228,3 тысячы жыхароў, займаючы, такім чынам, трэці радок самых густанаселеных местаў супольнасьці пасьля Валенсіі й Алікантэ, а таксама ўваходзіць у сьпіс 20 найбуйнейшых гішпанскіх гарадоў.

Частка муніцыпалітэту зьяўляецца прыбярэжнай, але галоўная частка гораду месьціцца на адлегласьці каля 11 км ад Міжземнага мора. Невялікі ручай называецца Віналёпа працякае праз горад, падзяляючы яго на дзьве часткі.

## Гісторыя
Ля Алькудыя знаходзіцца за 10 км ад месца разьмяшчэньня сучаснага гораду й зьяўляецца непасрэдным папярэднікам Эльчэ. Гэтае ранейшае места было заселена грэкамі, а затым занятая картагенянамі й рымлянамі. Грэцкія каляністы стварылі тут сваю калёнію, назваўшы яе Гэліке каля 600 году да н. э. Рымляне называлі горад Ілісі () і надалі яму статус калёніі, пасьля кароткага бізантыйскага валадарства, готы занялі горад і ўсталявалі ў ім біскупскі пасад.

Эльчэ страціў сваё значэньне ў пэрыяд маўрытанскай акупацыі. Арагонскі кароль Хаймэ II узяў горад у XIII стагодзьдзі падчас Рэканкісты. Горад рос на працягу XVIII стагодзьдзя й стаў гуляць больш важную ролю ў XIX стагодзьдзі з прыходам сюды чыгункі й буму прамысловага разьвіцьця.

## Спорт
У горадзе маецца футбольны клюб «Эльчэ».

## Гарады-сябры
*  Аран, Альжыр (1939)
*  Касукабэ, Японія (2010)
*  Тулюза, Францыя (1981)

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Гарадзкая панарама
* Музэі Эльчэ

Катэгорыя:Гарады Гішпаніі
Хэтафэ

**Хэтафэ** () — горад у цэнтральнай частцы Гішпаніі, месьціцца на поўдні аўтаномнай супольнасьці Мадрыд, за 13 кілямэтраў ад гішпанскай сталіцы. Заступнікам гораду лічыцца Маці Божая дэ лёс Анхелес.

## Гісторыя
Прысутнасьць людзей у гэтым рэгіёне ўзыходзіць да ніжняга палеаліту. Панаваньне рымлянаў у вобласьці Хэтафэ пачалося з II стагодзьдзя да н. э. Гэты раён быў пасьля захоплены шэрагам германскіх плямёнаў, такіх як свэвы, вандалы й вэстготы, а таксама аланы, якія маюць індаэўрапейскае паходжаньне.

У VIII стагодзьдзі Хэтафэ быў захоплены маўрамі. У 1085 годзе кароль Альфонса VI адаваяваў вёску. У 1326 годзе жыхары вёскі пераехалі бліжэй да каралеўскай дарогі, якая злучае Мадрыд і Таледа, у выніку стварыўшы новы горад, Хэтафэ. У тым жа стагодзьдзі ў горадзе быў пабудаваны манастыр Ля-Магдалена, які аднак быў зьнішчаны празь некалькі стагодзьдзяў.

У пэрыяд з 1808 па 1812 гады Хэтафэ быў акупаваны напалеонаўскімі войскамі.

## Геаграфія
Хэтафэ знаходзіцца ў паўднёвай зоне аўтаномнай супольнасьці Мадрыд, на паўднёвым-захадзе Эўропы на Пірэнэйскім паўвостраве.

## Гарады-сябры
* Даіра, Заходняя Сахара
* Гуанабакоа, Куба
* Хэтафэ, Філіпіны

## Вонкавыя спасылкі

* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Гарады Гішпаніі
Уэльва

**Уэльва** () — горад на поўдні Гішпаніі, які месьціцца ў аўтаномнай супольнасьці Андалюзія. Горад зьяўляецца цэнтрам правінцыі Ўэльва. Места разьмешчана ўздоўж узьбярэжжа Кадыскага заліва, у месцы зьліцьця рэкаў Адыель і Тынта.

## Гісторыя
Горад быў уключаны ў склад рымскай правінцыі Бэтыка. Арабы панавалі ў гэтым месцы з 712 па 1250 гады. У 1755 годзе горад зьведаў пакуту ад Лісабонскага землятрусу. 4 лютага 1888 году гішпанская армія адкрылі агонь па дэманстрантах на плошчы Рыё Тынта. Падчас Другой сусьветнай вайны, горад быў цэнтрам шпіёнскай дзейнасьці ў сувязі з разьмяшчэньнем у горадзе вялікай брытанскай і нямецкай абшчынаў.

## Спорт
Мясцовы футбольны клюб «Рэкрэатыва» зьяўляецца найстарэйшым у Гішпаніі. Ён быў заснаваны ў 1889 годзе працаўнікамі Rio Tinto Group, брытанскай горназдабыўчай кампаніі.

## Гарады-сябры
* Д’ёр, Вугоршчына
* Кадыс, Гішпанія
* Г’юстан, ЗША
* Нью-Арлеан, ЗША
* Віганэльля, Італія
* Генуя, Італія
* Танжэр, Марока
* Фару, Партугалія
* Плаешць, Румынія

## Вонкавыя спасылкі

* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Гарады Гішпаніі
Тэраса (горад)

**Тэраса** () — горад у Гішпаніі, які месьціцца ў аўтаномнай супольнасьці Каталёнія. Знаходзіцца за 20 км ад Барсэлёны.

## Гісторыя
Парэшткі, якія былі знойдзеныя падчас археалягічных дасьледваньняў паказваюць, што месца, дзе цяпер месьціцца Тэраса было заселена з дагістарычных часоў.

Тэраса ўзьнік як рымскі горад Эгара (), які быў заснаваны ў часы панаваньня імпэратара Вэспасіяна (69—79). Біскупства было заснавана ў гэтым месцы прыкладна ў 450 годзе, правінцыйная рада была створана ў 615 годзе. Сабор працягваў існаваць да 718 году, пакуль горад ня быў захоплены мусульманамі.

У XIX стагодзьдзі горад гуляў важную ролю падчас прамысловай рэвалюцыі. Горад спэцыялізаваўся на вырабе ваўняных тканінаў.

## Транспарт
Тэраса зьвязана з барсэлёнскім портам і аэрапортам праз шашу й чыгунку.

## Культура
Многія музыкі й акторы пражываюць ў Тэрасе з-за вялікай колькасьці музычных школаў і доўгай аматарскай тэатральнай традыцыі.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Гарады Гішпаніі
Таледа

**Тале́да** () — горад у цэнтры Гішпаніі, зьяўляецца цэнтрам аўтаномнай супольнасьці Кастылія-Ля-Манча. Знаходзіцца за 70 кілямэтраў на поўдзень ад Мадрыду. Горад быў унесены ў сьпіс Сусьветнай спадчыны ЮНЭСКО ў 1986 годзе за сваю шырокую культурную й манумэнтальную спадчыну й гістарычнага суіснаваньня хрысьціянскай, мусульманскай і габрэйскай культураў.

## Гісторыя
Першыя сталыя паселішчы на тэрыторыі гораду былі крэпасьцямі, узьведзенымі ў эпоху кельтаібэрыйцаў. У 192 годзе да н. э. рымляне заснавалі тут фарпост Талетум (). Дзякуючы знаходжаньню жалезнай руды блізу гораду, Таледа ператварыўся ў значны пасёлак, які біў уласныя манэты. Раскопкі шыкоўных вілаў таго часу сьведчаць аб глыбокай раманізацыі паселішча, які меў свой аквэдук, да сёньняшняга дня цалкам разбураны.

Пасьля першых нападаў барбараў былі ўмацаваныя антычныя сьцены. У 411 годзе горад кароткачасова захапілі аланы. У 418 годзе ён перайшоў да вэстготаў і заставаўся іхнай сталіцай да 711 ​​году. За гэты час Таледа зрабіўся цэнтрам каталіцкага арцыбіскупства. У Сярэднявеччы Таледзкія арцыбіскупы мелі ўласнае войска й прымалі ўдзел у Рэканкісьце й у іншых вайсковых апэрацыях гішпанскіх каралёў.

Маўры заваявалі сталіцу дзяржавы вэстготаў у 712 годзе. Росквіт Таледа пад імем Талайтола прыйшоўся на час іхнага панаваньня. Альфонс VI заваяваў горад 25 траўня 1085 году. Таледа стаў адной з рэзыдэнцыяў каралёў Кастыліі й заставаўся ёю да 1561 году, пакуль Філіп II не перанёс сваю рэзыдэнцыю на 71 км у Мадрыд, які ляжыць як раз пасяродку Пірэнэйскага паўвострава й прыкладна на аднолькавай адлегласьці ад усіх партоў. Аднак Таледа застаўся рэлігійным цэнтрам.

## Жыхары
Эль Грэка жыў у Таледа з 1577 году да сваёй сьмерці ў 1614 годзе і стварыў тут шматлікія шэдэўры, у тым ліку «Пахаваньне графа Оргаса» ў царкве Санта-Томэ.

## Гарады-сябры
* Вэліка-Тырнава, Баўгарыя
* Корпус-Крысьці, Тэхас, ЗША
* Таледа, Агаё, ЗША
* Сафэд, Ізраіль
* Гавана, Куба
* Гуанахуата, Мэксыка
* Аахэн, Нямеччына
* Дамаск, Сырыя
* Ажэн, Францыя
* Нара, Японія

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

* Афіцыйны сайт
* Легенды Таледа

Катэгорыя:Гарады Гішпаніі
Сэговія

**Сэговія** () — горад у Гішпаніі, які месьціцца ў аўтаномнай супольнасьці Кастылія і Леон. Адміністрацыйны цэнтар аднайменнай правінцыі.

## Гісторыя
Першапачаткова ў Сэговіі жылі кельцкія плямёны, зь цягам часу горад апынуўся пад уладай рымлянаў. Падчас рымскага пэрыяду паселішча належала аднаму са шматлікіх сучасных лацінскіх манастыроў. Лічыцца, што горад быў закінуты пасьля ўварваньня маўраў у Гішпанію. Пасьля заваёвы Таледа Альфонса VI Сэговія пачала засяляцца хрысьціянамі з паўночнай часткі паўвострава й з-за Пірэнэяў.

Сэговія ляжала на гандлёвых шляхах, што зрабіла яго важным цэнтрам гандлю тэкстылем. У канцы Сярэднявечча места перажывала свой залаты век, у горадзе павялічылася колькасьць габрэйскага насельніцтва. Характэрна, што Ізабэла I была абвешчана каралевай Кастыліі ў царкве Сан-Мігель-дэ-Сэговія 13 сьнежня 1474 году.

## Славутасьці
* Позьнегатычны сабор, закладзены ў 1525 годзе паводле загаду Карла V;
* знакаміты рымскі аквэдук даўжынёй у 728 м і вышынёй у 28 м, які ўзвышаецца над горадам і ягонымі навакольлямі;
* Алькасар у Сэговіі — адна з самых грандыёзных рэзыдэнцыяў гішпанскіх кіраўнікоў.
* Царква Ля-Вэра-Крус была адной з рэзыдэнцый ордэна тампліераў з 1208 году да ягонай ліквідацыі.
* манастыр Санта-Крус-ля-Рэал
* манастыр Эль-Параль
* Музэй Сэговіі
* Музэй Сучаснага Мастацтва Эстэбана Вісэнтэ
* Музэй Саляага
* Дом-музэй Антоніё Мачада

## Гарады-сябры
* Эдынбург, Вялікабрытанія
* Мэрысвіл, ЗША
* Тускон, ЗША
* Сэул, Паўднёвая Карэя
* Тур, Францыя

## Вонкавыя спасылкі

* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Гарады Гішпаніі
Санта-Крус-дэ-Тэнэрыфэ

**Санта-Крус-дэ-Тэнэрыфэ** () — горад у Гішпаніі, які месьціцца на Канарскіх астравах і ўваходзіць у аднайменную аўтаномную супольнасьць. Разам горадам Ляс-Пальмас зьяўляецца сталіцай супольнасьці. Горад зьяўляецца самым буйным Тэнэрыфэ, адным з астравоў архіпэляга. Разьмешчаны каля 210 кілямэтраў ад паўночна-заходняга ўзьбярэжжа Афрыкі ў Атлянтычным акіяне.

## Гісторыя
Сваю назву горад атрымаў ад срэбнага Сьвятога Крыжа канкістадораў, які Алёнса Фэрнандэс дэ Люга паставіў пасьля высадкі на ўзьбярэжжы ў 1494 годзе, цяпер гэты крыж захоўваецца ў нацыянальным музэі Тэнэрыфэ. На працягу XVI стагодзьдзя гэтая былая рыбацкая вёсачка стала важным портам у закрытай гавані Ля-Лягуна. У 1723 году горад стаўся адміністрацыйным цэнтрам Тэнэрыфэ, а ў 1833—1927 гадох места было сталіцай усяго архіпэлягу. На Тэнэрыфэ неаднаразова нападалі ангельцы і датчане, але беспасьпяхова. У 1797 годзе захапіць порт паспрабаваў адмірал Нэльсан, але пацярпеў паразу. Да Санта-Крус сталіцай выспы была найблізкая Ля-Лягуна.

Гішпанцы пабудавалі на ўзьбярэжжы мноства крэпасьцяў для абароны сваіх уладаньняў, але нішто не спыняла піратаў, якія натхняліся ангельскімі й францускімі ўладамі, яны часьцяком нападалі на Тэнэрыфэ. Гэтак у 1657 годзе ангельскі адмірал Робэрт Блэйк здолеў нават захапіць горад, аднак зусім на кароткі час, неўзабаве ён быў адкінуты артылерыяй. Гэтая, і яшчэ дзьве сур’ёзныя перамогі, здабытыя над ангельцамі. 6 лістапада 1706 году генэрал Джон Джэнінгс атакаваў порт, але быў адкінуты, а ў 1797 годзе быў пераможаны генэрал Нэльсан. Гэтыя падзеі атрымалі адлюстраваньне ў гербе Тэнэрыфэ, на ім акрамя Крыжа заваяваньня, намаляваныя тры леапарды, якія ўвасабляюць гэтыя тры перамогі, над Блэйкам, Джэнкінгсам і Нэлсанам.

## Эканоміка
Эканоміка Санта-Крус-дэ-Тэнэрыфэ абапіраецца ў асноўным на сфэру паслугаў. Гандаль, турызм, імпарт-экспарт, марскі порт і наяўнасьць буйных палітычных і фінансавых інстытутаў гарантуюць моцнае эканамічнае разьвіцьцё гораду.

## Гарадыя-сябры
* Санта-Крус-дэ-ля-Сьера, Балівія
* Рыё-дэ-Жанэйра, Бразылія
* Каракас, Вэнэсуэла
* Гватэмала, Гватэмала
* Аранда-дэ-Дуэра, Гішпанія
* Кадыс, Гішпанія
* Сан-Антоніё, ЗША
* Санта-Крус, Каліфорнія, ЗША
* Санта-Крус-дэль-Нортэ, Куба
* Ніцца, Францыя

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
* Фатаздымкі гораду

Катэгорыя:Гарады Гішпаніі
Сан-Крыстабаль-дэ-ля-Лягуна

**Сан-Крыстабаль-дэ-ля-Лягуна** () — горад у Гішпаніі, які месьціцца ў аўтаномнай супольнасьці Канарскія астравы на поўначы вострава Тэнэрыфэ. Горад зьяўляецца трэцім паводле колькасьці насельніцтва ў сваёй супльнасьці. Разам з Санта-Крус-дэ-Тэнэрыфэ зьвязаны трамваем. Гістарычны цэнтар гораду занесены ў сьпіс Сусьветнай спадчыны ЮНЭСКО ў 1999 годзе.

## Гісторыя
У 1494 годзе ў гэтым месцы прайшла Бітва пры Агуэры. Горад быў заснаваны паміж 1496 і 1497 гадамі Алёнсам Фэрнандэсам дэ Люгам і быў сталіцай вострава пасьля сканчэньня заваёвы выспаў. Прыбярэжная тэрыторыя неклькі разоў падвяргалася нападам піратаў. Унівэрсытэт Ля-Лягуны быў заснаваны ў 1701 годзе.

Скарачэньне колькасьці насельніцтва й эканомікі ў XVIII стагодзьдзі прывяло да таго, што сталіца была перанесена ў Санта-Крус-дэ-Тэнэрыфэ ў 1723 годзе. Санта-Крус з тых часоў зьяўляецца сталіцай вострава Тэнэрыфэ. Паўночны аэрапорт Тэнэрыфэ быў адкрыты ў 1930-х гадох, сёньня ён пашыраецца за кошт павелічэньня выкарыстаньня малабюджэтнымі авіякампаніямі.

Гістарычны цэнтар быў унесены ў сьпіс Сусьветнай спадчыны ЮНЭСКО 2 сьнежня 1999 году. Некалькі вуліцаў гістарычнага значэньня былі зачыненыя да аўтамабільных перавозак.

## Адукацыя
У горадзе разьмяшчаецца буйны Ўнівэрсытэт Ля-Лагуны.

## Гарады-сябры
* Сальта, Аргентына
* Сан-Паўлу, Бразылія
* Ляс-Пальмас, Гішпанія
* Тэльдэ, Гішпанія
* Маямі, ЗША
* Картахэна-дэ-Індыяс, Калюмбія
* Балер, Філіпіны

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
Сабадэль

**Сабадэль** () — горад у Гішпаніі, які месьціцца ў аўтаномнай супольнасьці Каталёнія. Знаходзіцца ў 20 км на поўнач ад Барсэлёны.

## Гісторыя
У рымскія часы места было маленькай вёскай. У Сярэднявеччы Сабадэль пашырыўся й стаў мястэчкам. У XIX стагодзьдзі ў Сабадэлі спачатку адчынілі чыгуначную станцыю ў 1856 годзе, а ў 1877 годзе мястэчка атрымала статус гораду. Згодна зь перапісам насельніцтва 1897 году ў горадзе налічвалася 23 044 жыхары.

Сабадэль падчас прамысловай рэвалюцыі ў Каталёніі меў значную колькасьць тэкстыльных фабрык, разам са сваім галоўным канкурэнтам на рынку воўны Тэрасай.

## Геаграфія
Месьціцца за 20 кілямэтраў ад Барсэлёны.

## Спорт
Падчас Алімпійскіх гульняў 1992 году ў Барсэлёне, Сабадэль быў адным з гарадоў, дзе прыходзілі футбольныя спаборніцтвы.

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Гарады Гішпаніі
Пальма (горад)

**Пальма-дэ-Мальёрка** () — горад у Гішпаніі, які месьціцца ў аўтаномнай супольнасьці Балеарскія астравы на востраве Мальёрка. Зьяўляецца сталіцай супольнасьці й самым населеным горадам астравоў.

## Гісторыя
Заснаваньне гораду ставіцца да рымскай заваёвы Балеарскіх астравоў. У 123 годзе да н. э. Квінт Цэцыліюс Мэтэл, які пазьней атрымаў мянушку Балеарскі, абвінаваціў жыхароў астравоў ў дапамозе піратам і заваяваў архіпэляг. Ён жа заклаў Пальму. Горад быў перавалачным портам і ў адміністрацыйным дачыненьні ўваходзіў у правінцыю Тараконская Гішпанія.

З 902 году горад знаходзіўся пад уладай арабаў. 31 сьнежня 1229 году горад быў узяты войскамі арагонскага караля Хаймэ Заваёўніка. У 1231—1349 гадох Пальма ўваходзіла ў склад зьвязанага з Арагонам каралеўства Мальёрка, сталіцай быў разьмешчаны на кантынэнце горад Пэрпіньян.

У XVI стагодзьдзі Пальма неаднаразова падвяргалася налётам міжземнаморскіх піратаў, што адмоўна адбілася на разьвіцьці гандлю. Новы ўздым назіраўся пасьля таго, як у XVIII стагодзьдзі былі зьнятыя абмежаваньні на гандаль з амэрыканскімі калёніямі. У 1833 годзе Пальма стала цэнтрам правінцыі Балеарскія астравы.

## Славутасьці
Турыстычны бум 1960-х гадоў ператварыў Мальёрку ў адзін з самых разьвітых міжземнаморскіх цэнтраў турызму. Чальцы гішпанскай каралеўскай сям’і праводзяць канікулы ў Марывэнцкам палацы, які месьціцца недалёка ад Пальмы.

## Гарады-сябры
* Нэапаль, Італія
* Гафса, Туніс

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Гарады Гішпаніі
Мосталес

**Мосталес** () — горад у цэнтральнай частцы Гішпаніі, які месьціцца ў аўтаномнай супольнасьці Мадрыд. Горад зьяўляецца другім паводле велічыніі ў сваёй аўтаномнай супольнасьці й знаходзіцца за 18 км ад Мадрыду. Мосталес быў на працягу доўгага часу толькі невялікай вёскай, але хутка пачаў пашырацца ў ХХ стагодзьдзі. Зьяўляецца прадмесьцем Мадрыду, не зважаючы на тое, што мае прамысловыя зоны.

## Гісторыя
Мосталес здабыў вядомасьць 2 траўня 1808 году, хоць і быў на той час невялікай вёскай. У гэты дзень старшыня вёскі Андрэс Тарэхон абвесьціў вайну Францыі, калі за некалькі гадзінаў да гэтага пачалося [Мадрыдзкае паўстаньне], якое паклала пачатак вайне на Пірэнэйскім паўвостраве.

Жыхарка Мосталесу, [Мануэла Малясаньня, сталася папулярнай гераіняй паўстаньня ў той дзень — станцыя мэтро й некаторыя сярэдняй школы ў Мосталесе й у навакольлях Мадрыду былі названыя ў ейны гонар.

## Транспарт
Мосталес зьвязаны зь іншымі прадмесьцямі і цэнтрам Мадрыду лініяй мэтро, лініяй прыгарадных цягнікоў, мясцовымі й рэгіянальнымі аўтобуснымі маршрутамі й некалькімі буйнымі аўтастрадамі й платнымі дарогамі.

## Ураджэнцы
* Ікер Касыльяс, футбольны брамнік
* Рубэн дэ ля Рэд, футбольны гулец
* Рауль Арэвалё, актор

## Вонкавыя спасылкі

* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Гарады Гішпаніі
Мурсія

**Мурсія** () — горад на паўднёвым усходзе Гішпаніі, сталіца й самы буйны горад аўтаномнай супольнасьці Мурсія, сёмы паводле колькасьці населініцтва горад у краіне. Мурсія разьмешчана на рацэ Сэгуры, на паўднёвым усходзе Пірэнэйскага паўвострава, мае мяккі клімат з гарачым летам, мяккай зімой, адносна малой колькасьцю ападкаў. Мурсія была заснавана эмірам Кордавы Абд ар-Рахманам II у 825 годзе й сёньня шырока вядома як курортны й унівэрсытэцкі горад.

## Гісторыя
Горад на месцы, дзе цяпер разьмешчана Мурсія, быў заснаваны кордаўскім эмірам Абд ар-Рахманам II у 825 годзе. Паводле пляніроўнікі горад меў шырокую сетку арашальных каналаў з Сэгуры, наяўнасьць якой прывяла да пашырэньня аграрнага сэктару. У XII стагодзьдзі географ аль-Ідрысі апісаў Мурсію як густанаселены й добра ўмацаваны горад. Пасьля распаду халіфату ў 1031 годзе Мурсія трапіла ў рукі кіраўнікоў, якія панавалі ў Альмэрыі, Таледа й Сэвільлі. Пасьля распаду Альмаравідзкай дзяржавы Мухамад ібн Марданіш зрабіў горад сталіцай незалежнага каралеўства. У гэты пэрыяд Мурсія сталася квітнеючым горадам, знакамітым керамічнымі вырабамі, якія экспартаваліся ў Італію. Таксама ў Мурсіі разьвіваліся шоўкавае й папяровая вытворчасьці, першая ў Эўропе. Багаслоў Ібн Арабі й паэт Ібн аль-Джынан былі народжаныя ў Мурсіі ў гэты пэрыяд.

У 1172 годзе Мурсія трапіла ва ўладу Альмахадаў і з 1223 па 1243 гады была сталіцай незалежнага каралеўства. Паводле Алькараскай дамове 1243 году Альфонса X прызначыў Мурсію пратэктаратам, атрымаўшы выхад у Міжземнае мора. Мурсія ў сваю чаргу атрымала абарону ад Гранады й Арагону. Аднак горад быў хутка захоплены хрысьціянамі, якія жадалі ўладкавацца ў месцы, дзе новая хрысьціянская культура здолела бы выцесьніць мусульманаў. Гэтак паўстала каралеўства Мурсія. З гэтае прычыны ў 1264—1266 гадох у горадзе ўспыхнула паўстаньне. У 1296 годзе кароль Арагону Хаймэ II захапіў горад і ў 1304 годзе Мурсія канчаткова ўвайшла ў склад Кастыльскай кароны.

## Славутасьці
Галоўнай славутасьцю гораду зьяўляецца Мурсійскі сабор, які спалучае ў сабе мноства архітэктурных стыляў. Асноўная пабудова належыць да 1394—1465 гадоў і выканана ў стылі гішпанскай готыкі. Званіца была пабудавана ў тры этапы. Ніжнія два ўзроўні былі пабудаваныя ў сярэдзіне XVI стагодзьдзя ў стылі Рэнэсанс, трэці ўяўляе сабой зьмешваньне барока, ракако й нэаклясыцызму. Галоўны фасад, выкананы ў XVIII стагодзьдзі й зьяўляецца шэдэўрам гішпанскага барока.

## Гарады-сябры
* Леччэ, Італія
* Ірапуата, Мэксыка
* Лодзь, Польшча
* Мурсія, Філіпіны
* Грас, Францыя

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны турыстычны сайт гораду

Катэгорыя:Гарады Гішпаніі
Маляга

**Маляга** () — горад і муніцыпалітэт у Гішпаніі, адміністрацыйны цэнтар правінцыі Маляга, месьціцца ў аўтаномнай супольнасьці Андалюзія. Маючы на 2010 год насельніцтва ў памеры 568 507 чалавек, Маляга зьяўляецца другім паводле велічыньні горадам у Андалюзіі й шостым паводле гэтага паказчыку ў краіне. Самы паўднёвы буйны горад у Эўропе, знаходзіцца на ўзьбярэжжы Коста-дэль-Соль ля Міжземнага мора, прыкладна за 100 км на ўсход ад Гібральтарскага праліву і каля 130 км на поўнач ад Афрыкі.

Горад зьяўляецца важным культурным цэнтрам і мае досыць багатую мастацкую спадчыну. Сусьветна вядомы мастак і скульптар Паблё Пікаса й актор Антоніё Бандэрас нарадзіліся ў Малязе.

## Гісторыя
Маляга была заснавана фінікійцамі ў VIII стагодзьдзі да н. э. пад назвай Маляка. У пэрыяд рымскага панаваньня з 206 году да н. э. горад зьяўляўся важным портам, маючы назоў Флявія Малясытана. У 402 годзе Маляга была заваяваная вэстготамі. У 711 годзе Маляга апынулася пад кантролем арабаў, якія ўварваліся на паўвостраў з Паўночнай Афрыкі. Пры арабскім панаваньні горад стаў значным эканамічным цэнтрам. З XI стагодзьдзя места было цэнтар эмірату. 19 жніўня 1487 году Маляга была адваяваная кастыльскімі войскамі й далучана да Кастыліі. У 1501 і ў 1568—1570 гады Маляга была адным з цэнтраў паўстаньняў марыскаў.

Падчас Гішпанскай рэвалюцыі 1868—1874 гадоў, у ліпені 1873 году, у Малязе адбывалася кантанальнае паўстаньне бакуністаў. Падчас Грамадзянскай вайны 1936—1939 гадоў Маляга была базай рэспубліканскага флёту да захопу ў лютым 1937 году войскамі Франка пры падтрымцы Італіі. Сярод вядомых ураджэнцаў Малягі — мастак і скульптар Паблё Пікаса, у гонар якога названы аэрапорт, і актор кіно Антоніё Бандэрас.

У 1960-х гадох, нягледзячы на жорсткі франкісцкі рэжым, Маляга перажывала эканамічны бум, зьвязаны з рэзкім павелічэньнем патоку турыстаў, сярод якіх больш за ўсё было немцаў і ангельцаў. Менавіта ў гэты час становіцца папулярным гішпанскі курорт Коста-дэль-Соль і на гэтыя гады прыпадае рост прамысловасьці й самога гораду. Акрамя таго, росквіт Малягі падтрымліваўся працоўнымі мігрантамі з Цэнтральнай і Ўсходняй Эўропы, якія забясьпечвалі наяўнасьць дастатковай колькасьці працоўнай сілы для прагрэсу ва ўсіх сфэрах.

## Гарады-сябры
* Мэлільля, Гішпанія
* эль-Аюн, Заходняя Сахара
* Галвэнстан, Тэхас, ЗША
* Мобіл, Алабама, ЗША
* Папаян, Калюмбія
* Тыр, Лібан
* Сакатэкас, Мэксыка
* Пасаў, Нямеччына
* Фару, Партугалія
* Маніла, Філіпіны

## Асобы
* Паблё Пікаса — гішпанскі мастак
* Анхэля Эсьпіноса Руіс — беларускамоўная паэтка

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
Ляс-Пальмас

**Ляс-Па́льмас** () — горад у Гішпаніі, які месьціцца ў аўтаномнай супольнасьці Канарскія астравы й разам з горадам Тэнэрыфэ, зьяўляецца сталіцай гэтай супольнасьці. Амаль палова (45,9 %) насельніцтва на вострава Гран-Канарыя, на якім месьціцца горад, і 18,35 % ад усіх жыхароў астравоў жывуць у гэтым горадзе. Ляс-Пальмас зьяўляецца найбуйнейшым горадам Эўрапейскага Зьвязу, які ляжаць па-за межамі эўрапейскага кантынэнту. Ён разьмешчаны ў паўночна-ўсходняй частцы гішпанскага вострава Гран-Канарыі, прыкладна за 150 кілямэтраў ад узьбярэжжа паўночна-заходняй Афрыкі ў Атлянтычным акіяне.

## Гісторыя
Горад быў заснаваны 24 чэрвеня 1478 году Хуанам Рэхонам і войскамі Кастыліі пасьля перамогі над гуанчамі, карэнным насельніцтвам Канарскіх астравоў. У 1492 годзе Хрыстафор Калюмб зрабіў прыпынак у Ляс-Пальмасе перад сваім першым плаваньнем у Амэрыку. На зваротным шляху ў Гішпанію ён таксама спыняўся ў горадзе. Сёньня ў ягоны гонар названы музэй у гарадзкім квартале Вэгета.

У 1595 годзе, на востраў было некалькі нападаў з боку ангельскіх карсараў, як то Джона Гоўкінса і Фрэнсіса Дрэйка. Аднак Ляс-Пальмас ня быў узяты. Горад выстаяў і пад націскам галяндзкага мараплаўцы П’ера ван дэр Доеса ў 1599 годзе. 28 чэрвеня 1599 году здарылася вырашальная бітва паміж галяндзкімі й гішпанскімі войскамі, пасьля якой Галяндыя была вымушаная раз і назаўжды забыцца пра прэтэнзіі на Канарскія астравы. У гонар гэтай перамогі быў пабудаваны Сабор Канарскіх астравоў (), прысьвечаны Сьвятой Ганьне, заступніцы гораду.

## Клімат
Ляс-Пальмас мае субтрапічны клімат, зь мяккай і цёплай тэмпэратурай на працягу ўсяго году. Паводле дасьледаваньня, праведзенага Томасам Ўітмарам, аўтарам працаў па кліматалёгіі Сыракускага ўнівэрсытэту ў ЗША, Ляс-Пальмас карыстаецца «найлепшы кліматам у сьвеце».

Халоднае Канарскае цячэньне астуджае горад, пры гэтым адначасова зьніжаючы колькасьць ападкаў, у выніку чаго за год выпадае крыху больш за 100 мм ападкаў. Міжсэзонныя ваганьні дзякуючы ўплыву Азорскага антыцыклёну невялікія.

## Гарады-сябры
*  Гарачыка, Гішпанія
*  Сан-Антоніё, ЗША
*  Каракас, Вэнэсуэла
*  Альтаграсія-дэ-Арытука, Вэнэсуэла
*  Нуадыбу, Маўрытанія
*  Рабат, Марока
*  Прая, Каба-Вэрдэ

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
Лягроньнё

**Лягроньнё** () — горад на поўначы Гішпаніі на рацэ Эбра. Месьціцца ў аўтаномнай супольнасьці Рыёха, адміністрацыйным цэнтрам якой і зьяўляецца. Колькасьць насельніцтва на 2012 год складала амаль 153,5 тысячаў чалавек. Горад зьяўляецца цэнтрам гандлю віна Рыёха, якім славіцца ўсё навакольле.

## Гісторыя
Лягроньнё зьяўляецца старым паселішчам. Спачатку ён быў мястэчкам, якое кантралявалі рымляне, а затым — кельты. Зь X стагодзьдзя Лягроньнё аспрэчвалася паміж каралямі Навары й Кастыліі, але ў канчатковым выпадку быў далучаны да Кастыліі. Альфонса VI Кастыльскі прадаставіў Лягроньнё ў 1095 годзе Хартыю правоў, якая служыла ў якасьці мадэлі для іншых гішпанскіх гарадоў. У 1609 і 1610 гадоў горад быў галоўнай рэзыдэнцыяй басконскага пагразьдзяленьня гішпанскай інквізыцыі.

## Эканоміка
Лягроньнё зьяўляецца гандлёвым і фінансавым цэнтрам супольнасьці Рыёха. Ейная эканоміка ў значнай ступені залежыць ад гандлю віном.

## Гарады-сябры
*  Дармштат, Нямеччына
*  Брэшыя, Італія
*  Данфэрмлін, Вялікабрытанія
*  Дакс-і-Лібурн, Францыя

## Вонкавыя спасылкі

* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Гарады Гішпаніі