Рамэо і Джульета: сцэна ў грабніцы

«**Рамэо і Джульета: сцэна ў грабніцы**» — карціна ангельскага мастака Джозэфа Райта, напісаная ў 1790 годзе, якая выстаўлялася ў 1790 і 1791 годзе, на выставе ў Дэрбі ў 1839 гг. у Інстытуце Мэханікі, і цяпер выстаўленая ў Музэі і мастацкай галерэі Дэрбі. Карціна люструе сцэну з драмы «Рамэо і Джульета» Шэксьпіра, у якой Джульета, якая ўкленчыла ля цела Рамэо, чуе нечыя крокі і паварочвае да сябе кінжал, каб скончыць жыцьцё самагубствам.

Памеры карціны — 180 на 240 см. Акрамя карціны, музэй Дэрбі выстаўляе эскіз Райта, у якім існуюць зьмены ў малюнках саркафагу і правай нішы, зробленая спроба павялічыць памер малюнку асьветленай сьцяны. Прыцягвае вока гераічная постаць Джульеты, а постаць Рамэо перагукаецца з карцінай Мікелянджэлё «Тытыюс». У карціне выкарыстаныя сьветлавыя эфэкты (спалучэньне цемры і асвятленьня свечкамі), чым асабліва славіўся Райт.

Задумка карціны прыйшла Райту ў сьнежні 1776 году, калі ён прапанаваў вобраз «Джульета прачынаецца ў грабніцы». Замова на карціну была зробленая брытанскім выдаўцом Альдэрманом Джонам Бойдэлам (*Alderman John Boydell*) для яго «шэксьпіраўскай галерэі» (першай часткі праекту, накіраванага на заахвочваньне брытанскай школы жывапісу, якая складалася ў выпуску ілюстраванага збору п'есаў Шэксьпіра). Аднак работа спрычыніла паміж імі сур'ёзную сварку. Райт даведаўся, што Бойдэл падзяляў мастакоў на дзьве клясы, і аднёс Райта да другой. Яму павінны былі заплаціць 300 фунтаў, у той час як іншыя мастакі атрымлівалі прыбытак, што вылічаўся тысячамі. Пратэст Райта быў зьвязаны нават ня столькі з фактам страты прыбытку, колькі з стратай рэпутацыі.

Бойдэл быў непахісны, і хоць карціна была гатовая ў тэрмін, у галерэю былі ўключаныя іншыя карціны Райта — «Бура» (цяпер згубленая) і больш сьціплая сцэна непагадзі на карціне «Зімовая казка». «Рамэо і Джульета», якая цяпер лічыцца лепшай з трох яго карцінаў у галерэі, засталася ў Райта. Магчыма, існавалі і іншыя рознагалосьсі, чыньнікам якіх стала стварэньне Джэймзам Норткатам для Бойдэла карціны памерам 9 на 11 футаў на тую ж саму сцэну Рамэо і Джульеты каля магілы. Гэтая карціна была надзвычай станоўча прынятая наведвальнікамі галерэі.

Карціна Райта выстаўлялася ў Каралеўскай Акадэміі ў 1790 годзе, але ён ня быў задаволены, бо паводле яго словаў яна былі кепска прадстаўленыя ў сувязі з позьняй дастаўкай. Райт лічыў сябе абражаным з боку Каралеўскай акадэміі мастацтваў і быў усьцешаны выставіць пяць карцінаў у Таварыстве мастакоў Вялікабрытаніі. Карціна была выстаўленая ў Таварыстве і ў наступным годзе, яна была перапрацаваная, але яе па-ранейшаму не атрымалася прадаць. Вядома, што карціна была ўключаная ў выставу ў Інстытуце мэханікі Дэрбі, і яна бачная на карціне Сам'юэла Рэйнэра. Шматлікія з выстаўляных ў Рэйнэра карцінаў былі з калекцыі Джозэфа Страта. Шматлікія экспанаты калекцыі Рэйнэра ўвайшлі ў раньні збор Музэю Дэрбі.

Карціна выстаўлялася пасьля сьмерці Райта ў 1801 і 1810 гадах на продаж, але не знайшла пакупніка. У выніку яна была набытая ў душапрыказчыкаў Райта і знаходзілася ў сям'і Окс з 1883 году, пакуль не была набытая для Музэю Дэрбі за 33250 фунтаў стэрлінгаў у 1981 годзе.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:Карціны Джозэфа Райта
Катэгорыя:Зьявіліся ў 1790 годзе
Катэгорыя:Музэй і мастацкая галерэя Дэрбі