open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Індэпэнд’ентэ дэль Вальле Сангалькі

«**Індэпэнд’ентэ дэль Вальле**» () — эквадорскі футбольны клюб з Сангалькі прадмесьця Кіта. Заснаваны ў 1958 годзе, а свае хатнія матчы ладзіць на стадыёне Гуаякільскага банку, вядомага таксама як стадыён Індэпэнд’ентэ дэль Вальле. Арэна, якая мае змяшчальнасьць у  гледачоў, была пабудаваная ў 2021 годзе. У 2013 годзе клюб скончыў чэмпіянат у кроку ад чэмпіёнства, а ўласна чэмпіёнам стаў у 2021 годзе. Пасьпяхова «Індэпэнд’ентэ дэль Вальле» выступае ў клюбных спаборніцтвах пад эгідай КОНМЭБОЛ. У 2016 годзе каманда дасягнула фіналу Кубка Лібэртадорэс, выбіўшы з турніру аргентынскія гранды «Рывэр Плэйт» і «Боку Хуніёрс», але саступіла калюмбійскаму «Атлетыка Насьяналь». У 2019 годзе эквадорцы здабылі Паўднёваамэрыканскі кубак, паўтарыўшы посьпех праз тры гады пасьля перамогі над бразыльскім «Сан-Паўлу». Клюб таксама вядомы, як кузьня талентаў. Сярод вядомых выхаванцаў клюбу вылучаюцца Джэфэрсан Мантэра, Артура Міна, Крыстыян Рамірэс, Майсэс Кайсэда і П’ера Інкап’е.

## Дасягненьні
* **[[Чэмпіянат Эквадору па футболе|Чэмпіён Эквадору]] (2):** 
** 2021, 2025

* **Уладальнік [[Кубак Эквадору па футболе|Кубка Эквадору]] (1):** 
** 2022

* **Уладальнік [[Супэркубак Эквадору па футболе|Супэркубка Эквадору]] (1):** 
** 2023

* **Уладальнік [[Паўднёваамэрыканскі кубак|Паўднёваамэрыканскага кубка]] (2):** 
** 2019, 2022

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Сангалькі
Барсэлёна Гуаякіль

«**Барсэлёна**» () — эквадорскі футбольны клюб з Гуаякіля. Выступае ў эквадорскім найвышэйшым дывізіёне Сэрыі А і ёсьць адзіным клюбам Эквадору, які ніколі не выступаў дывізіёнам ніжэй у Сэрыі Б. «Барсэлёна» — самая пасьпяховая і папулярная футбольная каманда ў краіне, але ў Кубку Лібэртадорэс клюб ніколі не здабываў галоўны тытул, спыняючыся толькі ў фінале. Клюб быў закладзены 1 траўня 1925 году Эўтыміё Пэрэсам, гішпанскім імігрантам, які назваў клюб у гонар свайго роднага гораду Барсэлёны. Свае хатнія матчы дружына ладзіць на стадыёне Манумэнталь Ісыдра Рамэра Карба, найвялікшым у Эквадоры. Асноўным супернікам клюбу ёсьць яшчэ адна гуаякільская каманда «Эмэлек», матчы паміж супернікамі лічацца найважнейшым дэрбі ў Эквадоры. У дадатак да футболу клюб мае сэкцыі па баскетболе, боўлінзе, боксе, плаваньні, валейболе, бэйсболе, лёгкай атлетыцы і тэнісе.

## Дасягненьні
* **[[Чэмпіянат Эквадору па футболе|Чэмпіён Эквадору]] (16):** 
** 1960, 1963, 1966, 1970, 1971, 1980, 1981, 1985, 1987, 1989,
** 1991, 1995, 1997, 2012, 2016, 2020

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Гуаякіль
Купалінка (прадпрыемства)

**«Купалінка»** — дзяржаўнае трыкатажнае прадпрыемства Беларусі, заснаванае ў 1969 году ў якасьці «Салігорскага трыкатажнага камбінату» (Менская вобласьць).

На 2023 год вырабляла трыкатажную бялізну і адзеньне для дарослых і дзяцей. Гандлёвая сетка налічвала 14 уласных фірмовых крамаў, зь іх 4 у Менску, 2 у Маладэчне і па адной у кожным з 5 абласных цэнтраў Беларусі, а таксама ў Рэчыцы і Салігорску. Уласная інтэрнэт-крама дастаўляла тавары па ўсёй Беларусі «Белпоштай» і кур'ерам, а таксама ва ўласныя крамы. Сярод іншага, для мужчынаў выпускалі нагавіцы і шорты, джэмпэры і футболкі, кальсоны і саколкі, піжамы і майткі. Для жанчынаў прапаноўвалі спадніцы і жакеты, халаты і тунікі, панталёны і начнушкі, сарафаны і іншыя сукенкі, курткі і камбінэзоны, кардыганы і легінсы, а таксама капры. Сярод аксэсуараў наладзілі вытворчасьць сумак і павязак, мэдычных масак і галаўных убораў.

## Мінуўшчына
У 1969 годзе ў Салігорску пабудавалі 1-ю чаргу фабрыкі бялізнавага трыкатажу. У 1970 годзе дабудавалі 3-ю чаргу фабрыкі. У 1989 годзе ўзьвялі дадатковы вытворчы корпус. У 1990 годзе прадпрыемства перайменавалі ў «Салігорскі трыкатажны камбінат». У 1992 годзе яго пераўтварылі ў арэнднае прадпрыемства «Купалінка». У 1997 годзе яно стала адкрытым акцыйным таварыствам. На 2001 год пераважна выраблялі трыкатажную бялізну і адзеньне для дзяцей, жанчынаў і мужчынаў.

За 2021 год адгрузілі 1,292 млн трыкатажных вырабаў, зь іх палову паставілі на ўнутраны рынак Беларусі, у тым ліку звыш 1/3 у Менскую вобласьць і Менск.

### Кіраўнікі
* Мікалай Яфімчык (2003 — 28 сакавіка 2014)
* Тацьцяна Ярота (на 2021 год і надалей)

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 

Катэгорыя:Прамысловыя прадпрыемствы Беларусі
Катэгорыя:Салігорск
Катэгорыя:Эканоміка Гомельскай вобласьці
Катэгорыя:Лёгкая прамысловасьць
Катэгорыя:Зьявіліся ў 1969 годзе
Белая (прыток Супрасьлі)

**Белая** — рака на Беласточчыне, левая прытока Супрасьлі. Напрамак плыні — паўночна-заходні. Сярэдні спад русла ракі складае 2.1%.

## Геаграфія
Рака бярэ пачатак край Пратасаў на вышыні каля 168 мэтраў над узроўнем мора, упадае ў Супрасьлю на вышыні 115 м над узроўнем мора каля Фастаў. У яе басэйне разьмешчана Беластоцкая аглямэрацыя, а сама рака працякае міма Беластока і прымае большую частку дажджавой вады з горада і ачышчаных прамысловых і бытавых сьцёкавых вод.

## Забруджваньне
Рака мае раўнамерна разьвітую гідраграфічную сетку. Згодна з дасьледаваньнем Белай, праведзеным Ваяводзкай інспэкцыяй аховы навакольнага асяродзьдзя ў 2003 годзе, уся рака адносіцца да III кляса з пункту гледжаньня фізычнага і хімічнага забруджваньня і мае неклясыфікаванае бактэрыялягічнае забруджваньне.

## Гістарычнае значаньне
З 1528 году, калі маёнткі дайлідзкія былі прададзеныя, на кароткім участку рака была мяжою паміж беластоцкімі і заблудаўскімі маёнткамі, тым самым разьдзяляючы Падляскае і Троцкае ваяводзтвы. З 1569 году гэта была мяжа Вялікага Княства Літоўскага і Кароны.

## Крыніцы

Катэгорыя:Рэкі Польшчы
Катэгорыя:Басэйн Нарава
Катэгорыя:Геаграфія Падляскага ваяводзтва
Патрыкей Давыдавіч

**Патрыкей Давыдавіч** (? — па 1365) — дзяржаўны дзяяч Вялікага Княства Літоўскага, староста гарадзенскі (1326—1365), князь старадубскі (па 1365).

## Імя
Варыянты імя князя ў гістарычных крыніцах: *за великого князя Олькгерта и за Коръята и за Патрыкия* (1352 год), *Patricius filius David Ruthenus* (16 кастрычніка 1336 году), *Kynstud, Algart et rex Paterky vulgariter de Karten* (21 студзеня 1356 году), *duces et boyaros nostros videlicet super Patryky, Woyszwilt et Aykszy, Olizar et Waskonem Kerdejewicz* (13 жніўня 1358 году), *Kynstud, Patirky et Algard* (1361 год), *rex dictus Patrike* (1364 год), *Kynstud, Algart, Paterky de Garten et rex Alexander)* (14 лютага 1365 году), *Князя Патрикия Давидовича Стародубскаго, приемшаго ангельский образ* (Любецкі сынодзік).

## Біяграфія
Зь літоўскага княскага роду, сын старосты гарадзенскага Давыда. Відаць, па сьмерці бацькі (1326 год) стаў старостам гарадзенскім.

Упершыню ўпамінаецца ў хроніцы Яна Длугаша, калі 16 кастрычніка 1336 году разам з Альгердам, Кейстутам ды іншымі напаў на Мазовію. У 1358 году разам з Войшвілам, Айкшам, Алізарам і Васькам Кірдзеевічам браў удзел у вызначэньня граніцы з Мазовіяй. У 1365 годзе на загад Кейстута мусіў перавесьціся з Горадні ў іншае княства. Каля 1372—1375 гадоў ачоліў Старадубскае княства.

У шлюбе з Аленай меў сына Аляксандра і Фёдара.

## Мова і культура

У лацінскім акце разьмежаваньня, выдадзеным у Горадні 13 жніўня 1358 годзе князямі Кейстутам, Патрыкеем і Войшвілтам і баярамі Айкшам, Алізарам і Васком Кірдзеевічамі, ужываюцца трансьлітараваныя ў лаціну «*гутарковыя*» назвы памежных пунктаў «*Каменны брод*» (*in vulgari a Kamyoni brod*) і «*вусьце вялікай стругі*» (*uscze welikey strugi*). Гэта адпавядае многім іншым тагачасным лацінскім граматам літоўскіх князёў і баяраў, дзе з азначэньнем «народны» («гутарковы») падаваліся менавіта беларускія словы.

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* Лицкевич О. В. Поручительство литовско-русской знати за нобиля Братошу Койлутовича (1387—1394 гг.) // Беларуская даўніна. Вып. 1, 2014. С. 29—58.
* Келембет С. Князі стародубські та рильські: середина XIV — початок XV століть // Сіверянський літопис. № 2, 2015. С. 12—26.

Катэгорыя:Літоўскія князі
Рымавід

**Рымавід** (? — па 1413) — літоўскі баярын. На Гарадзельскай уніі атрымаў герб «Ляліва». Пачынальнік родаў Забярэзінскіх і Аляхновічаў.

## Імя

Рыма (Rimo) і Від (Wid) — імёны германскага паходжаньня. Іменная аснова -рым- (імёны ліцьвінаў Рымель, Рыман, Рымунд; германскія імёны Riemel, Rimann, Rimund) паходзіць ад гоцкага rimis 'спакой, стрыманасьць, непарухлівасьць', а аснова -від- (імёны ліцьвінаў Відмунд, Мельвід, Торвід; германскія імёны Widmund, Melvid, Torvid) — ад гоцкага wida 'повязь, злучэньне, моцнасьць' або ад гоцкага і германскага widus 'дрэва'. Такім парадкам, імя Рымавід азначае «непарушная моцнасьць».

Варыянты імя ў гістарычных крыніцах: *cum Johanne Rymowydowicz*; *Johannes Rimouidouicz*, *Johannem Rymowidowicz* (*Johannes Rymowydowicz*; 2 кастрычніка 1413 году).

## Біяграфія
Зь літоўскага баярскага роду. Відаць, быў у сваяцтве з Манівідам, Гедыгольдам і Вяжам.

Меў сыноў Юрыя і Алехну.

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 

Катэгорыя:Забярэзінскія
Катэгорыя:Баяры літоўскія
Рымавід (неадназначнасьць)

* Рымавід (? — па 1413) — літоўскі баярын, пачынальнік родаў Забярэзінскіх і Аляхновічаў
* Рымавід Ягінтавіч — староста берасьцейскі ў 1459 годзе
Салата (возера)

**Салата́** (Салацкае возера) — возера на Віленшчыне.

Возера няправільнай формы, даўжыня з паўночнага ўсходу на паўднёвы захад складае 0,62 км, шырыня да 0,52 км.

## Крыніцы

Катэгорыя:Азёры Летувы
Катэгорыя:Віленскі павет (Летува)
Акмяна (возера)

**Акмяна** — возера на Троччыне, уваходзіць у групу Троцкіх азёраў. Возера мае ледавіковае паходжаньне.

## Крыніцы

Катэгорыя:Азёры Летувы
Катэгорыя:Віленскі павет (Летува)
Судзівой

**Судзівой** (*Жадзівой*) — мужчынскае імя і вытворнае ад яго прозьвішча **Судвой**.

## Паходжаньне

Судзівой — імя славянскага паходжаньня, якое ўтварылася ад праславянскага *sǫditi 'судзіць' і *vojь 'ваяр'.

Варыянты імя ў гістарычных крыніцах: *domini Stanislai Szadzywoiewicz* (16 ліпеня 1502 году).

## Носьбіты
* Судзівой зь Яроціна (1249/1250—1305/1306) — дзяржаўны дзяяч Каралеўства Польскага, ваявода познанскі
* Судзівой Чарнкоўскі (? — па 1352) — дзяржаўны дзяяч Каралеўства Польскага, кашталян накельскі
* Судзівой Палука (? — па 1405) — дзяржаўны дзяяч Каралеўства Польскага, ваявода каліскі
* Судзівой Астрарог (? — 1441) — дзяржаўны і вайсковы дзяяч Каралеўства Польскага і Вялікага Княства Літоўскага, ваявода познанскі, браў удзел у выправе вялікага князя літоўскага Вітаўта (бітве на Ворскле)
* Судзівой Валімонтавіч (? — каля 1460) — дзяржаўны дзяяч Вялікага Княства Літоўскага, намесьнік смаленскі і ковенскі, канцлер вялікі літоўскі, кашталян віленскі
* Судзівой Главач Ляжэнскі (? — 1466) — дзяржаўны і вайсковы дзяяч Каралеўства Польскага і Вялікага Княства Літоўскага, рыцар вялікага князя літоўскага Вітаўта, ваявода серадзкі
* Судзівой з Хехла (? — 1476) — польскі гісторык і гуманіст, адзін зь інфарматараў Яна Длугаша
* Судзівой Тэнчынскі (? — 1479) — дзяржаўны дзяяч Каралеўства Польскага, сакратар каралеўскі, рэктар Кракаўскай акадэміі
* Судзівой Чарнкоўскі (? — 1499/1500) — дзяржаўны дзяяч Каралеўства Польскага, ваявода познанскі і каліскі, кашталян гнезьненскі і сантоцкі
* Судзівой Чарнкоўскі (? — 1532/1534) — дзяржаўны дзяяч Каралеўства Польскага, кашталян прэменцкі
* Судзівой Драгічанскі (? — 1532/1534) — дзяржаўны дзяяч Каралеўства Польскага, кашталян любачаўскі
* Мацьвей і Кузьма Судзівоевічы (*Matwiey a Kuzma Sudziewoiewiczy*) — жыхары Гарадзенскага павету, якія ўпамінаюцца ў 1558 годзе

Судвоі (Sudwoj) — літоўскія шляхецкія роды зь Віленскага, Лідзкага і Ашмянскага паветаў.

Судвоі (Sudwoj) гербу Пагоня — літоўскі шляхецкі род з Троцкага павету.

Судзіваевіч (Sudiwojewicz) — прозьвішча, зафіксаванае ў XIX стагодзьдзі ў ваколіцах Сувалкаў.

У 1525 годзе ўпаміналася пустаўшчына Судзівоеўшчына (*Судивоевщина*) каля Опсы.

На гістарычнай Троччыне існуе вёска Судвоі. Назву Судвоішкі маюць вёскі на гістарычных Ковеншчыне і Троччыне.

## Крыніцы

Катэгорыя:Мужчынскія імёны
Дабрагост

* Дабрагост з Дзвонава ( 1319/1321) — дзяржаўны дзяяч Каралеўства Польскага, ваявода познанскі
* Дабрагост з Новага Двара (1355—1401/1402) — рэлігійны дзяяч Каралеўства Польскага, біскуп познанскі і арцыбіскуп гнезьненскі
* Дабрагост Астрарог ( 1478/1479) — дзяржаўны дзяяч Каралеўства Польскага, кашталян гнезьненскі і каменскі
* Пётар Дабрагост Нарбутавіч ( па 1511) — дзяржаўны дзяяч Вялікага Княства Літоўскага, староста дарсуніскі
* Нямер Дабрагоставіч — сьведка з ваколіцаў Біржаў, які ўпамінаецца ў 1522 годзе
* Ян Дабрагост Красінскі (1636—1717) — дзяржаўны дзяяч Каралеўства Польскага, рэфэрэндар каронны і ваявода плоцкі

## Крыніцы
Скрыль

**Скрыль** — вёска ў Пухавіцкім раёне Менскай вобласьці Беларусі. Уваходзіць у склад Навасёлкаўскага сельсавету.

## Гісторыя
Паводле перапісу 1897 году вёска ў Цітвянскай воласьці Ігуменскага павету Менскай губэрні. У пачатку 20 ст. згадваецца маёнтак Скрыль.

У Першую сусьветную вайну ў лютым — сьнежні 1918 году была пад акупацыяй войскаў кайзэраўскай Нямеччыне.

25 сакавіка 1918 году згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвешчана часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. З 1 студзеня 1919 году ў адпаведнасьці з пастановай І з’езду КП(б) Беларусі вёска ўвайшла ў склад БССР.

У жніўні 1919 — ліпені 1920 вёска знаходзілася пад польскай уладай.

У 1920 г. адкрыта народнае вучылішча, якое пасьля пераўтворана ў працоўную школу 1-ай ступені, 35 вучняў (1922). У 1933 г. быў створаны калгас"Расьсвет камуны", працавала кузьня.

З чэрвеня 1941 году да 4 ліпеня 1944 году вёска была пад нямецкай акупацыяй. У траўні 1944 году вёска была спалена.

## Насельніцтва
* 1897 год — 88 двароў, 647 жыхароў
* Пачатак ХХ ст. — 83 двары, 502 жыхары. Маёнтак — 1 гаспадарка, 9 жыхароў
* 2002 год — 39 двароў, 74 жыхары
* 2009 год — 43 чалавекі
* 2019 год — 26 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Навасёлкаўскі сельсавет (Пухавіцкі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Пухавіцкага раёну
Катэгорыя:Вёскі, спаленыя падчас Другой сусьветнай вайны
Сенажаткі (Пухавіцкі раён)

**Сенажа́ткі** — былая вёска ў Пухавіцкім раёне Менскай вобласьці Беларусі. Уваходзіла у склад Навасёлкаўскага сельсавету.

З 2017 году у складзе Мар’інай Горкі.

## Насельніцтва
* 2002 год — 24 двары, 60 жыхароў.
* 2009 год — 83 чалавекі

## Крыніцы

Катэгорыя:Навасёлкаўскі сельсавет (Пухавіцкі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Пухавіцкага раёну
Валадар

**Валада́р**, **Валта́р** (*Вальтар*) — мужчынскае імя і вытворнае ад яго прозьвішча **Ва́льтар**.

## Паходжаньне

Валдар, Валтар або Валдэр, пазьней Вальтэр (Waldhar, Valdarr, Waldar, Valdar, Waltar, Walder, Walter) і Ерывалд (Erivald) — імёны германскага паходжаньня. Іменная аснова -валд- (-алд, -олт) (імёны ліцьвінаў Геральт, Левалт, Рамвольт; германскія імёны Gerwald, Lewolt, Romuald) паходзіць ад гоцкага і германскага waldan 'валодаць, гаспадарыць' або wulþus 'слава, мажнасьць', а аснова -гер- (-ер-) (імёны ліцьвінаў Герман, Гунтэр, Кіндэр; германскія імёны Herman, Gunter, Kinder) — ад гоцкага harjis, германскага heri 'войска, загон' або гоцкага hairus, германскага heru 'меч'.

Гісторык Павал Урбан у сваёй кнізе «Старажытныя ліцьвіны» зьвяртае ўвагу на тое, што германскі тэрмін wald (-old) адпавядае праславянскаму *voldъ — корань для 'валадарыць, панаваць'. Такім парадкам, адным з значэньняў імя Валадар магло быць «Абдораны ўладай», а яго германскіх адпаведнікам выступае імя Waltari.

Этымалягічны слоўнік старапольскіх асабовых імёнаў, выдадзены Польскай акадэміяй навук, адзначае гістарычнае бытаваньне ў Польшчы германскага імя Walter (Welter, Waltyr).

У 1634 годзе ў Каралявецкім унівэрсытэце навучаўся *Johannes Waltherus, Dantiscanus Borussus*, у 1636 годзе — *Theodorus Wolderus, Regiomontanus Borussus*, у 1650 годзе — *Christophorus Wolderus, Regiomontanus Prussus*.

Варыянты імя ў гістарычных крыніцах: *Валътыроу* (1120—1130-я гады); *miasto [[Вярзбалаў|Nowawolia]]… Lvkas Walter… Lvkasa Waltera… Livkas Walter… Łvkas Walter… Lvkass Walter* (12 кастрычніка 1561 году); *Christophorus Walterus, Litvanus Melkeimensis… Henricus Walterus, Litvanus Melkeimensis* (1630 год); *od pana Kazimierza Wałtara* (1675—1677 гады); *panów Jana i Anny z [[Конарт|Konartow]] Walterów obywatelow [[Коўна|kowieńskich]] małząkow* (XVIII ст.); *tudzież Jana i Marianny Walterów, małżonków* (29 кастрычніка 1764 году); *Parafia [[Коўна|kowieńska]]… Waltaryszki* (1784 год); *Walterowna* (1825 год); *Walter Dominik* (3 лістапада 1846 году); *Валтаровною* (9 студзеня 1896 году).

## Носьбіты
* Вальтар ( 546) — кароль лянгабардаў
* Вальдар (700-я) — легендарны кароль Даніі
* Валадар Расьціславіч (да 1069—1124) — князь перамышальскі
* Валадар Глебавіч (1090-я — па 1167/1177) — князь менскі і полацкі
* Антон Францавіч Вальтэр — селянін з ваколіцаў Расенаў, які меў у валоданьні зямлю на 1889 год
* Віктар Вальтар (1902—1931) — беларускі літаратар

Вальтэры (Walter) гербу Левальт — літоўскі шляхецкі род зь Вільні.

Вальтэры — парафіяне касьцёла ў Пустыні (каля Дрысы) на 1849 год і ў Росіцы на 1861 год.

Вальтэры (Walter) гербу Вежынкова — літоўскі шляхецкі род з ваколіцаў Кобрыню

Вальдэровічы (Walderowicz) гербу Лешчыц — шляхецкі род Рэчы Паспалітай.

На 1906 год існавала вёска Вальтэры ў Рэжыцкім павеце, а таксама вёска Валтрава (Валтрова) у Себескім павеце Віцебскай губэрні.

## Глядзіце таксама
* Валд
* Геры

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 

Катэгорыя:Мужчынскія імёны
Глеб Рагвалодавіч

**Глеб Рагвалодавіч** — князь друцкі ў XII стагодзьдзі. Сын Рагвалода-Васіля.

## Імя

Глеб — усходнеславянская форма германскага (паўночнагерманскага) імя Gudleifr (Guðleifr). Іменная аснова -гуд- (-год-, -гут-) (імёны ліцьвінаў Готарт, Гудман, Саўгут; германскія імёны Gotard, Gutmann, Savegotus) паходзіць ад гоцкага guþs 'Бог', gôþs 'добры, старанны, пабожны' або *guts 'гот', а аснова -леб- (-лейб-, -лейф-) (імя ліцьвінаў Улеб; германскае імя Uleifr) — ад гоцкага laiba 'заставацца', стараісьляндзкага leifr 'нашчадак'. Такім парадкам, імя Глеб азначае 'адданы пад Боскую абарону' або 'нашчадак Бога'.

## Біяграфія
Упамінаецца ў Іпацьеўскім летапісе пад 1180 годам, калі ў зьвязе з смаленскім князем Давыдам Расьціславічам чыніў супраціў злучаным сілам палачанаў, чарнігаўцаў і наўгародцаў у іх выправе на Друцак, але беспасьпяхова, таму мусіў быў пакінуць Друцак.

## Крыніцы

## Літаратура
* 

Катэгорыя:Рагвалодавічы
Хасэ Люіс Гая

**Хасэ Люіс Гая Пэньня** (;  25 траўня 1995 году) — гішпанскі футбаліст, абаронца і капітан клюбу «Валенсія» і нацыянальнай зборнай Гішпаніі. Разам са зборнай браў удзел у міжнародных спаборніцтвах найвышэйшага ўзроўню.

## Кар’ера
### Клюбная

Выхаванец «Валенсіі», дзе ад пачатку займаў пазыцыю нападніку і нават аднойчы забіў 60 галоў за год, калі выступаў у клюбнай акадэміі. Апасьля перакваліфікаваўся ў левага абаронцу. Мае выступы ў складзе рэзэрвовай каманды, разам зь якой дэбютаваў яшчэ ў веку 16 гадоў у матчы супраць «Андоры». У галоўнай дружыне клюбу дэбютаваў 30 кастрычніка 2012 году ў кубкавым матчы супраць «Льягастэры». Правёў усе 90 хвілін у асноўным складзе, а ягоны клюб здабыў перамогу зь лікам 2:0. У сьнежні 2013 году выйшаў у складзе валенсійцаў на матча Лігі Эўропы супраць расейскага «Кубані». Дэбют у Ля Лізе прыпаў на 27 красавіка 2014 году адразу супраць гішпанскага чэмпіёну — «Атлетыка». Пад кіраўніцтвам трэнэра Нуну Эшпірыту Санту з сэзону 2014—2015 гадоў стаў гульцом асноўнага складу. У траўні 2015 году працягнуў працоўны кантракт ажно да 2020 году.

У траўні 2018 году Гая зноўку пагадзіўся на абнаўленьні працоўнага пагадненьня, якое цяпер было да 2023 году. Выкупная сума гульца павысілася да 100 млн эўра. У кастрычніку таго ж году, дзякуючы пільнай гульні дапамог клюбу захаваць браму ад нападаў «Манчэстэр Юнайтэду», чым быў дададзены ESPN FC да каманды зорак тыдня ў Лізе чэмпіёнаў. Гулец асыставаў Кевіну Гамэйро ў фінале Кубка Гішпаніі 2019 году, калі «Валенсія» здабыла тытул, перагуляўшы «Барсэлёну» зь лікам 2:1. У сакавіку 2020 году падхапіў каранавірус. У адсутнасьць Дані Парэха быў абраны капітанам клюбу, а апасьля стаў стала выконваць гэтую ролю. У 2022 году быў блізкі да здабыцьця чарговага Кубку Гішпаніі, але валенсійцы атрымалі паразу ў сэрыі пэнальці. Уласны штрафны ўдар у тым матчы Гая рэалізаваў. 19 кастрычніка 2022 году склаў новую ўгоду з клюбам тэрмінам да 2027 году.

### Міжнародная
Пачаў прыцягвацца яшчэ да матчаў юнацкіх зборных Гішпаніі. У траўні 2015 году быў выкліканы да нацыянальнай зборнай Гішпаніі на матчы супраць зборных Коста-Рыкі і Беларусі, але дэбюту не адбылося. Свой першы матч у складзе пірэнэйцаў згуляў 11 верасьня 2018 году у розыгрышу Лігі нацыяў. Супернікам стала зборнай Харватыі, якая была ўшчэнт перагуляная зь лікам 6:0. У 2021 годзе быў улучаны да складу зборнай на чэмпіянат Эўропы 2020 году. Паспрыяў перамозе зборнай Гішпаніі ў паўфінале супраць зборнай Харватыі. Быў улучаны да складу зборнай на чэмпіянат сьвету 2022 годзу, але праз траўму на трэнаваньні ў Катары быў выкрасьлены з складу.

## Дасягненьні
**«Валенсія»**:
* Уладальнік Кубка Гішпаніі: 2019

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 
* 
* 

Катэгорыя:Гішпанскія футбалісты
Саму Кастыльеха

**Самуэль Кастыльеха Асуага** (;  18 студзеня 1995 году) — гішпанскі футбаліст, ўінгер малазійскага клюбу «Джахор Дарул Такзім». Нарадзіўся ў Барсэлёне, дзе працаваў нейкі час ягоны бацька, але сям’я хутка пераехала ў Андалюзію. Кастыльеха выхоўваўся ў «Малязе», дзе дэбютаваў, але хутка разам з аднаклюбнікам Саму Гарсіяй перайшоў у склад «Вільярэалу». Улетку 2018 году паводле пагадненьня далучыўся да «Міляну», у той час як у адваротным кірунку выправіўся Карляс Бака. У 2021 годзе італьянцы мелі жаданьне прадаць гульца, але з пакупнікамі яны ня здолелі дамовіцца. У выніку Кастыльеха правёў сэзон 2021—2022 гадоў у «Міляне», які стаў чэмпіёнам, але на пляцоўцы амаль не зьяўляўся. У заяўку ў Лігу чэмпіёнаў ён нават не патрапіў. 12 ліпеня 2022 году вярнуўся ў Гішпанію, склаўшы трохгадовую ўгоду з «Валенсіяй».

## Дасягненьні
**«Мілян»**:
* Чэмпіён Італіі: 2022

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 
* 
* 

Катэгорыя:Гішпанскія футбалісты
Браіс Мэндэс

**Браіс Мэндэс Партэля** (;  7 студзеня 1997 году) — гішпанскі футбаліст, атакуючы паўабаронца клюбу «Рэал Сасьедад», а таксама нацыянальнай зборнай Гішпаніі.

## Кар’ера
Мэндэс паходзіць з Галісіі, дзе і пачаў займацца футболам, але яшчэ падлеткам пераехаў у акадэмію «Вільярэалу». У 2012 годзе павярнуўся ў родны рэгіён, дзе навучаўся ў акадэміі «Сэльты». Па сканчэньні акадэміі выступаў за рэзэрвовую каманду клюбу. Улетку 2016 году быў закліканы да перадсэзоннага збору, але дэбютаваў за асноўную дружыну клюбу 21 верасьня 2017 году, выйшаўшы ў асноўным складзе «Сэльты» ў матчы супраць «Хэтафэ». Сустрэча скончылася ўнічыю 0:0. Першы гол у Ля Лізе здабыў 31 сакавіка 2018 году, ураўнаважыўшы лік у матчы супраць басконскага «Атлетыка» (1:1). У ліпені 2020 году падоўжыў кантракт да 2024 году, але ў 2022 годзе далучыўся да складу «Рэал Сасьедаду». У дэбютным матчы Лігі Эўропы 8 верасьня 2022 году супраць «Манчэстэр Юнайтэд» адначыўся голам.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 
* 
* 

Катэгорыя:Гішпанскія футбалісты
Тамара Цулукідзэ

**Тама́ра Цулукíдзэ** (; 19 сьнежня 1903, Тыфліс, Расейская імпэрыя — 9 лютага 1991, Менск, Беларусь) — беларуская і грузінская празаіца, драматургіня, тэатральная крытыца, перакладніца. Заслужаная артыстка Грузінскай ССР (1934). 

## Жыцьцяпіс

Нарадзілася ў сям’і настаўніка. У 1924 г. скончыла Тбіліскі дзяржаўны тэатральны інстытут і была прынятая ў трупу Акадэмічнага тэатру імя Шата Руставелі. Як «жонка ворага народу» (ейны муж, вядомы рэжысэр Сандро Ахметэлі, быў расстраляны), з 1937 па 1946 г. знаходзілася ў турмах, лягерах, на лесапавале, на земляных працах, працавала санітаркай, мэдсястрой у Краснаярскім краі. У Сыктыўкары (Комі АССР) арганізавала тэатар лялек. У 1946 г. была вызваленая, а праз два гады пераехала ў Курск, дзе працавала рэжысэркай абласнога тэатру лялек. Тут паўторна была арыштаваная па ранейшай справе і высланая ў Краснаярскі край, дзе пазнаёмілася з рэпрэсаваным пісьменьнікам Алесем Пальчэўскім (у 1948—1955 гг. жыў у Краснаярскім краі), стала ягонай жонкай. Рэабілітаваная ў 1956 г. Зноў працавала ў тэатры імя Шата Руставэлі. З 1958 г. жыла ў Менску.

У 1991 годзе памерла ў Менску. Прах Тамары Цулукідзэ быў перапахаваны ў Тбілісі.

## Творчасьць

Літаратурную працу пачала з рэцэнзіяў і артыкулаў пра тэатар у 1933 г. у грузінскай і савецкай пэрыёдыцы. З 1959 г. выступала ў беларускім друку. Пісала на беларускай, грузінскай і расейскай мовах. Выдала кнігі для дзяцей «Театр кукол в школе» (1957), «Когда поднимается занавес» (1963), «К детям пришел вожатый» (1967), зборнікі пазнавальных нарысаў «Голубой факел» (1965, 2-е дапоўненае выданне ў 1970), аднаактовых п’есаў — «Твое честное слово» (1973).

У Тбілісі выйшла кніга мэмуараў «Всего одна жизнь» (1983) і напісаны па-грузінску зборнік апавяданьняў «Вяртаньне» (1989).

Пераклала з грузінскай мовы на беларускую раман Ц. Данжашвілі «На Алазані» (з А. Пальчэўскім, 1959), асобныя творы іншых празаікаў.

## Творы
* Театр кукол в школе, 1957
* Когда поднимается занавес, 1963
* Голубой факел, 1965
* К детям пришел вожатый, 1967
* Твое честное слово, 1973
* Всего одна жизнь, 1983
* Памяць // Маладосць. 1985. № 1.
* Вяртанне (па-грузінску), 1989.

## Крыніцы

Катэгорыя:Грузінскія літаратаркі
Катэгорыя:Беларускія літаратаркі
Катэгорыя:Беларускія драматургі
Катэгорыя:Беларускія перакладчыцы
Катэгорыя:Беларускія крытыкі
Катэгорыя:Вязьні ГУЛагу
Эўрапейская праўда

**«Эўрапейская праўда»** (ЭП; ) — сеціўнае выданьне Ўкраіны, прысьвечаныя Эўропе, НАТО і рэформам ва Ўкраіне. Сайт «Эўрапейскай праўды» запрацаваў на пачатку чэрвеня 2014 году. Выданьне створана журналістамі й кіруецца Сяргеем Сідарэнкам і Юрыем Панчанкам.

## Гісторыя
Ідэя заснаваньня «Эўрапейскай праўды» належыць журналістам Сяргею Сідарэнку й Юрыю Панчанку, якія засталіся без працы пасьля закрыцьця ґазэты «Коммерсантъ-Украина».

«Эўрапейскую праўду» часта памылкова лічаць падразьдзяленьнем «Украінскай праўды», хоць праект зьяўляецца незалежным выданьнем зь юрыдычна асобнай рэдакцыяй і зьвязаны з «Украінскай праўдай» дамовай аб партнэрстве й абмене кантэнтам. Аднак рэдактары прытрымліваюцца агульных прынцыпаў і часта супрацоўнічаюць пры падрыхтоўцы матэрыялаў.

Зьмена ўласьніка «Украінскай праўды» ў 2021 годзе не зьмяніла адносіны паміж выданьнямі.

Сайт быў запушчаны ў пачатку чэрвеня 2014 году.

21 студзеня 2022 году выданьне афіцыйна запусьціла англамоўную вэрсыю.

**Рэдакцыйныя прынцыпы:**

·        Адказнасьць за дакладнасьць інфармацыі, якая распаўсюджваецца выданьнем.

·        Прызнаньне памылак.

·        Павага да разнастайнасьці думак.

·        СЬМІ ў сваёй працы кіруецца грамадзкай цікавасьцю.

·        ЭП паважае прыватнае жыцьцё.

·        Пры неабходнасьці журналісты гарантуюць ананімнасьць крыніцы інфармацыі.

·        Выданьне стаіць на абароне правоў чалавека.

·        Эўрапейская праўда шануе й абараняе сваю незалежнасьць.

## Фінансаваньне
Фінансаваньне праекта ажыцьцяўляецца пераважна за кошт падтрымкі міжнародных донараў пры ўмове іх неўмяшаньня ў рэдакцыйную палітыку. Фінансавую падтрымку Эўрапейская праўда аказвалі Эўрапейскі фонд дэмакратыі, Міжнародны фонд Адраджэньня, Рада Эўропы, NATO Publіc Dіplomacy Dіvіsіon (PDD), Эўразьвяз, МЗС Чэхіі, Natіonal Endowment for Democracy і г.д.

3 2018 ключавым донарам праекта зьяўляецца Нацыянальны фонд дэмакратыі (NED), які фінансуецца зь бюджэту Кангрэса ЗША.

Па словах рэдактара «Эўрапейскай праўды» Сяргея Сідарэнкі, «ЕП» зьяўляецца непрыбытковай арганізацыяй (рэдакцыя юрыдычна зарэгістраваная як Грамадзкая арганізацыя).

## Ацэнка
Паводле апытаньня 103 экспэртаў у 2021 годзе, анляйн-выданьне найбольш якасна асьвятляла пытаньні зьнешняй палітыкі сярод украінскіх мэдыя.

У сьнежні 2021 году Сяргей Сідарэнка перамог у Нацыянальнай прэміі «Высокія стандарты журналістыкі — 2021» у катэгорыі «За пастаянны, якасны медыйны праект/прадукт».

## Крыніцы


## Вонкавыя спасылкі

* 
* 
Катэгорыя:Украінскія інтэрнэт-СМІ
Катэгорыя:Украінскія арганізацыі
Катэгорыя:Зьявіліся ў 2014 годзе
Барыс

**Барыс** — мужчынскае імя.

## Паходжаньне
Барыс — усходнеславянскае імя, якое звычайна разглядаюць як кароткую форму імя Барыслаў, утворанага ад асноваў «бароцца» (змагацца) і «слава».

Мовазнаўца  прыводзіць іншыя прыклады падобных скаротаў: Багут ад Багуслаў, Вадзім ад Вадзімір, Яраш ад Яраслаў.

Сустракаюцца таксама іншыя вэрсіі паходжаньня імя Барыс: ад «барацьбы» з даданьнем грэцкага суфіксу -іс; ад імя баўгарскага водцы Багарыса, ахрышчанага ў 864 годзе; ад фракійскага прыметніка boris / buris 'мужны, вялікі'.

## Носьбіты
* Барыс Уладзімеравіч (990-я — 1015) — князь растоўскі, Сьвяты
* Рагвалод-Барыс Усяславіч (1040-я — 1128) — князь полацкі, заснавальнік места Барысава
* Барыс Юр’евіч (1120-х—1159) — князь белгародзкі, тураўскі і кідэкшанскі
* Барыс Давыдавіч (1130-я — 1186) — князь полацкі
* Барыс — ліцьвін, які ўпамінаецца поруч зь Вітаўтам у 1394 годзе
* Барыс Гінтаўтавіч — літоўскі баярын
* Барыс Гадуноў (1552—1605) — гаспадар Маскоўскай дзяржавы
* Барыс Кіт (1910—2018) — беларускі і амэрыканскі навуковец

## Глядзіце таксама
* Барысаў

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 

Катэгорыя:Мужчынскія імёны
Tesaŭrus

**«Tesaŭrus»** (***Тэза́ўрус***) — беларускі хрысьціянскі рок-гурт.

## Мінуўшчына
Гурт пад назвай «Армагедон» () стварыў у 1997 року вакаліст, гітарыст, аўтар тэкстаў і кампазытар Мікола Пташнікаў. Першы выступ адбыўся ў менскім ДК «Сукно».

На прапанову Віктара Козела гурт выканаў першую беларускую песьню на верш Рыгора Барадуліна «Ерусалім», на прэм’еры якой прысутнічаў сам аўтар, а таксама бард Алесь Камоцкі. Пачаткам прафэсійнага росту гурту стала знаёмства з музычным журналістам Вітаўтам Мартыненкам, пасьля якога «Армагедон» перайшоў на беларускую мову, а затым пераклаў і свае ранейшыя песьні. Акрамя таго, Вітаўт Мартыненка таксама пісаў для гурту тэксты. З 2002 року гурт загучаў на радыё і ў прэсе. 8 чэрвеня 2003 року «Армагедон» зьмяніў назву на «Тэзаўрус».

У 2004 року гурт выпусьціў свой першы альбом «Аднова тэзаўруса», запісаны ў баранавіцкай студыі Parochia records, што належыць каталіцкай парафіі Фатымскай Божай Маці. Адбыліся выступы на фэстах у Польшчы.

У 2005 року адбылася зьмена складу. Новымі ўдзельнікамі сталі:
* Канстанцін Пялых (ударныя)
* Андрэй Шапяцюк (бас)
* Барыс Ідэльчык (клявішныя)
Замест лідэр-вакаліста Віктара Козела выконваць песьні стаў заснавальнік гурту Мікола Пташнікаў.

У 2006 року Tesaŭrus на месяц зьмяняў назву на U-turn. Творчасьць гурту стала ангельскамоўнай.

Удзельнічаў у фэстах «Магутны Божа» (2003, Магілёў), «Басовішча» (2002—2005, Польшча), «BelCreation» (2002, Баранавічы; 2004, Гомель), «Song of Songs» (2003, Торунь, Польшча), «Генэралы айчыннага року» (2004), «Рок-кола» (2005, Полацак), «Славянскі базар» (2012, Віцебск). У 2014 узяў удзел у адборачным туры на конкурс «Эўравізія-2015» зь песьняй «Lubykraj.by» ().

З 2016 гурт дзейнасьці не вядзе.

## Удзельнікі
* Мікола Пташнікаў — заснавальнік, гітара, вакал
* Іван Спаскаў (прыкладна 1997—1999) — рытм-гітара, бэк-вакал
* Валеры Коргін (прыкладна 1997—1999) — бас-гітара, бэк-вакал
* Максім Клімаў (прыкладна 1997—1999) — клявішныя, вакал, бэк-вакал
* Ільля Кірчук (прыкладна 1997—1999) — ударныя, бэк-вакал
* Антон Шырынскі (прыкладна 1997—1999) — вакал
* Станіслаў Анішчанка (прыкладна 1997—1999) — віялянчэль, бэк-вакал
* Віктар Козел (2000—2006) — вакал
* Арцём Крышчановіч (прыкладна 1999—2005) — клявішныя, скрыпка
* Павал Сучынскі (2000—2005) — бас
* Аляксандар Валошчык (2001—2005) — барабаны
* Зьміцер Гошка (2001—2004) — гітара
* Зьміцер Лаўкет (2011) — гітара
* Арцём Кандраценка (2011) — бас-гітара
* Цімох Паўловіч (2011) — ударныя
* Галіна Дораш (2011—?) — вакал
* Сяргей Габец (2011—?) — бас
* Андрэй Анісімаў (2011—?) — гітарыст, бэк-вакал
* Андрэй Аўлачынскі (2012—?) — клявішныя
* Ганна Пятровіч (2013—?) — скрыпка
* Андрэй Багачоў (2014—?) — сола-гітара

## Дыскаграфія
* «Аднова тэзаўруса» (2004)

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Канал Міколы Пташнікава на YouTube
* Канал Міколы Пташнікава (стары) на YouTube
* 
* Tesaurus у В Контакте

Катэгорыя:Беларускія рок-гурты
Катэгорыя:Хрысьціянскія музычныя гурты
Аян Сансэт

**Ая́н Сансэт** (;  25 красавіка 2000 году) — гішпанскі футбаліст басконскага паходжаньня, атакуючы паўабаронца клюбу «Атлетык» і нацыянальнай зборнай Гішпаніі. Сансэт гадаваўся ў акадэміі «Асасуны», але ў 2015 годзе далучыўся да «Атлетыка» зь Більбао. За галоўную дружыну клюбу дэбютаваў 16 жніўня 2019 году, калі на другую палову сустрэчы супраць «Барсэлёны» зьявіўся на пляцоўцы замест Оскара дэ Маркаса. Недзе праз год адзначыўся першым голам у Ля Лізе. 3 студзеня 2022 году зарабіў хет-трык у матчы супраць «Асасуны» (3:1). Праз год і месяц 3 лютага 2023 году Сансэт тройчы пацэліў мяч у браму «Кадысу» ў чарговым матчы Ля Лігі.

## Дасягненьні
**«Атлетык»**:
* Уладальнік Кубка Гішпаніі: 2024

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 
* 
* 

Катэгорыя:Гішпанскія футбалісты
Касьпі Актаў

«**Ка́сьпі**» () — казаскі футбольны клюб з Актаў, які праводзіць хатнія матчы на стадыёне Жас-Канат. Назва клюбу паходзіць ад Касьпійскага мора, на беразе якога і месьціцца горад Актаў. Найлепшым у гісторыі клюбу быў 1996 год, калі ў казаскім першынстве каманда заняла 4 месца і дасягнула паўфіналу Кубка Казахстану. З 2001 году «Касьпі» пазбавіўся месца ў элітным дывізіёне. Прасоўваньня ў Прэм’ер-лігу прыйшлося чакаць да 2019 году.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
Мактаарал Атакент

«**Мактаарал**» () — казаскі футбольны клюб з Атакенту.

## Гісторыя
Клюб быў створаны ў 2012 годзе і пачаў свае выступы ў Другой лізе. Клюб хутка прасунуўся ў Першую лігу, дзе правёў шмат часу перш чым атрымаць магчымасьць выйсьці ў Прэм’ер-лігу, дэбютаваўшы ў эліце ў сэзоне 2022 году. У першым сэзоне захаваў сваё месца. Асабліва ўдала ў 2022 годзе клюб праводзіў хатнія матчы, прагуляўшы дома толькі 4 гульні «Астане», «Кайрату», «Шахтару» і «Таразу». У 2024 годзе клюб ня здолеў знайсьці сродкі на заяўку ў Прэм’ер-лігу і быў вымушаны зьняцца з спаборніцтва. 

Катэгорыя:Атакент
Даўят

**Даўят** (? — па 1219)  — літоўскі князь.

## Імя

Даўят або Давята (Dowyatt, Daviato) — імя германскага паходжаньня. Іменная аснова -даў(г)- (імёны ліцьвінаў Даўгерд, Даўгер, Даўмонт; германскія імёны Daugaard, Dauharjis, Damondus) паходзіць ад гоцкага daug 'годна', бургундзкага daugjis 'здольны, годны', а аснова -ют- (-ят-) (імёны ліцьвінаў Ютэль, Вілят, Карыят; германскія імёны Jutilo, Wiliatus, Cariatto) — ад гоцкага iuþa, старагерманскага joþ 'дзіцё, народзінец, нашчадак'. Такім парадкам, імя Даўят азначае «здольны нашчадак».

Адпаведнасьць імя Даўят германскаму імю Dowyatt сьцьвердзіў францускі лінгвіст-германіст Раймонд Шмітляйн, які на падставе шматгадовых дасьледаваньняў прыйшоў да высноваў пра германскае паходжаньне літоўскіх уласных імёнаў.

Варыянты імя князя ў гістарычных крыніцах: *Давъѧтъ* (умова 1219 году)

## Біяграфія
Зь літоўскага княскага роду, меў малодшага брата Вілгайлу. Упамінаецца ў канцы 1219 або пачатку 1220 году як другі зь пяці літоўскіх старэйшых князёў, якія разам зь іншымі 16 князямі — жамойцкімі, Рушкавічамі, Булевічамі, дзяволцкімі — склалі мір з галiцка-валынскiмi князямi Данілам і Васількам Раманавічамі:

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 

Катэгорыя:Літоўскія князі
Арланда Сіці

«**Арла́нда Сі́ці**» () — футбольны клюб з ЗША, які базуецца ў флорыдзкім горадзе Арланда. Клюб выступае ў лізе МЛС, які аб’ядноўвае клюбы ЗША і Канады. Далучыўся да лігі ў 2015 годзе, стаўшы 21 клюбам. Колішні клюб, на грунце якога быў створаны «Арланда Сіці», раней браў удзел у Аб’яднанай футбольнай лізе. Клюб стаў першым прадстаўніком Флорыды за доўгі час. Апошнімі ўдзельнікамі з гэтага штату ў розыгрышы МЛС былі Маямі Ф’южн і Тампа Бэй М’ютыні, якія былі расфармаваныя ў 2001 годзе. Свае хатнія матчы каманда ладзіць на ўласным стадыёне Эксплорыя ў цэнтры Арланда.

## Дасягненьні
* **Уладальнікі [[Адкрыты кубак ЗША па футболе|Кубка ЗША]] (1)**: 
** 2022

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Футбольныя клюбы ЗША
Катэгорыя:Арланда
Вілгайла

**Вілгайла** (? — па 1219)  — літоўскі князь.

## Імя

Віла (Wilo) і Гайла (Gailo) — імёны германскага паходжаньня. Іменная аснова -віл- (імёны ліцьвінаў Вільбут, Вільгейда, Мунтвіл; германскія імёны Willebut, Williheid, Muntwil) паходзіць ад гоцкага wilja 'воля', а аснова -гайл- (-гал-, -гел-) (імёны ліцьвінаў Відзігайла, Інгела, Монтгайла; германскія імёны Widigail, Ingeila, Montigel) — ад гоцкага і бургундзкага gails 'жвавы, свавольны, ганарысты'. Такім парадкам, імя Вілгайла азначае «жвавая воля». Адзначалася старажытнае германскае імя Wilgils (Wil-gils).

Варыянты імя князя ў гістарычных крыніцах: *Виликаилъ* (умова 1219 году)

## Біяграфія
Зь літоўскага княскага роду, меў старэйшага брата Даўята. Упамінаецца ў канцы 1219 або пачатку 1220 году як пяты зь пяці літоўскіх старэйшых князёў, якія разам зь іншымі 16 князямі — жамойцкімі, Рушкавічамі, Булевічамі, дзяволцкімі — склалі мір з галiцка-валынскiмi князямi Данілам і Васількам Раманавічамі:

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 

Катэгорыя:Літоўскія князі
Даўят (неадназначнасьць)

* Даўят (? — па 1219) — літоўскі князь
* Даўят — літоўскі баярын, брат Контаўта

## Глядзіце таксама
* Даўяты Вялікія
* Даўяты Малыя
Умова 1219 году

**[[Дамова|Умова]] 1219 году** — мірнае пагадненьне, складзенае паміж літоўскімі князямі і Галіцка-Валынскім княствам у канцы 1219 або пачатку 1220 году.

## Гісторыя
У Галіцка-Валынскім (Іпацьеўскім) летапісе пад 6723 годам «ад стварэньня сьвету» (дата памылковая) прыводзіцца пералік князёў, якія падпісалі мірную ўмову:

У перакліку фігуруюць пяць групаў князёў — уладальнікаў асобных, але ўжо не раўнапраўных этнапалітычных аб’яднаньняў. Пяць князёў зь першай групы называюцца «літоўскімі», прытым парадак пераліку дазваляе меркаваць пра сваяцтва паміж імі. Ачольвае яго Жывінбуд, які азначаецца «старэйшым», пасьля яго пералічваюцца дзьве пары братоў: Даўят зь Вілгайлам і Даўспрунг зь Міндоўгам. Другую групу ўтвараюць два князі, названыя «жамойцкімі» (Гердзівіл і Вікінт), гэта сьведчыць пра палітычную залежнасьць гэтых князёў ад Жывінбуда і яго суродзічаў. Трэцюю групу ўтвараюць шэсьць князёў, названых Рушкавічамі: Кінтыбут, Ванібут, Бутавіт, Віжэік з сынам Вішліем, Кіценій, а таксама Плікосава. Яны належалі да іншага роду, які таксама падпарадкоўваўся роду Жывінбуда. Чацьвертая група князёў, таксама роднасных паміж сабой, выступае пад імем Булевічаў. Зь іх называецца Вішымут, пасьля імя якога складальнік летапісу зрабіў прыпіску пра больш позьнія падзеі — забойства Міндоўгам Вішымута і яго братоў. Трэба меркаваць, што браты Вішымута таксама былі ўдзельнікамі ўмовы. Апошнюю групу ўтвараюць чатыры князі, якія супольна валодалі Дзяволтвай, і таксама, напэўна, былі суродзічамі: Юдзькі, Пукеік, Бікшы, Лікіік.

Беспасярэднім вынікам умовы стаў напад літоўскіх князёў на польскія княствы, зь якімі варагавалі галіцка-валынскія князі Даніла і Васілька Раманавічы і іх маці Ганна.

## Ацэнкі
Гісторык Павал Урбан зьвяртае ўвагу на тое, што няма поўнай пэўнасьці ў праўдзівасьці характару гэтай умовы, як і ў дакладнасьці пералічаных «літоўскіх» князёў, бо запіс у летапісе зрабілі задняй датай, пра што сьведчыць паведамленьне пра пазьнейшае забойства Міндоўгам некаторых зь пералічаных князёў. Разам з тым, гэтае летапіснае паведамленьне засьведчыла славянізацыю тагачасных ліцьвінаў (славянскія прозьвішчы Рушкавічы, Булевічы).

Менскі дасьледнік Алёхна Дайліда, які адзначае імавернасьць повязі ліцьвінаў з палабскімі люцічамі, аднак больш імаверным лічыць іх германскае паходжаньне, таксама зьвяртае ўвагу на сьведчаньне славянізацыі ліцьвінаў, зазначаючы пры тым, што пералічаныя ва ўмове імёны літоўскіх князёў ёсьць яўна ўсходнегерманскімі.

## Глядзіце таксама
* Руска-бізантыйская ўмова 911 году
* Свалегед
* Даўгерд
* Дывірыкс

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 
* Урбан П. Пра нацыянальны характар Вялікага Княства Літоўскага й гістарычны тэрмін «Літва» // Запісы. № 3 (9), 1964. С. 35—90.

Катэгорыя:Міжнародныя пагадненьні Вялікага Княства Літоўскага
Катэгорыя:Міжнародныя пагадненьні XIII стагодзьдзя
Катэгорыя:Падзеі 1219 году
Віталь Жукоўскі

**Віта́ль Леані́давіч Жуко́ўскі** ( 17 траўня 1984 году, Міханавічы, Менская вобласьць) — беларускі трэнэр і колішні футбаліст. Доўгі час працаваў галоўным трэнэрам «Іслачы», зь якой прайшоў шлях ад аматарскай дружыны да клюбу Найвышэйшай лігі.

## Кар’ера
Гульнявая кар’ера Жукоўская скончылася ў канцы 2002 году сур’ёзнай траўмай, атрыманай падчас гульні за рэзэрвовую дружыну барысаўскага БАТЭ. Правёўшы некалькі гадоў па-за межамі футболу, у 2010 годзе ён далучыўся да «Іслачы», якая на той час была аматарскай камандай і брала ўдзел у розыгрышах чэмпіянату Менскай вобласьці. Атрымаўшы падрымку заснавальніка і ўладальніка «Іслачы» Ўладзімера Пінчука, Жукоўскі пачаў будаваць прафэсійны клюб. У выніку ў 2016 годзе «Іслач» узьнялася да Найвышэйшай лігі. Жукоўскі на той час лічыўся маладзейшым трэнэрам чэмпіянату. У 2019 годзе атрымаў трэнэрскую катэгорыю УЭФА Про. У элітным дывізіёне адмыловец паляпшаў вынікі каманды, якая ў сэзоне 2019 году заняла 5 месца, а ў 2020 годзе дайшла да фіналу Кубка Беларусі. У сьнежні 2020 году быў запрошаны ў барысаўскі БАТЭ, але праз год быў звольнены з пасады. Празь некаторы час ачоліў казаскую каманду «Атыраў». У студзені 2025 году прызначаны галоўным трэнэрам казаскага «Турану». У чэрвені 2025 году сышоў з пасады, а клюб таксама пакінулі беларускія асыстэнты Павал Плют і Андрэй Місюк. Зь імі «Туран» набраў 11 пунктаў у 13 турах чэмпіянату Казахстану. Пасьля гэтага трэнэр вярнуўся ў «Атыраў», які займаў апошні радок табліцы.

## Дасягненьні
* **Уладальнік [[Кубак Беларусі па футболе|Кубка Беларусі]] (1)**:
** 2021

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 
* 
* 

Катэгорыя:Беларускія футбалісты
Катэгорыя:Беларускія футбольныя трэнэры
Гетаўт (неадназначнасьць)

* Гетаўт (? — па 1413) — літоўскі баярын
* Гетаўт Каленікавіч (у праваслаўі Андрэй; да 1474 — па 1528) — полацкі баярын, сын кіеўскага баярына Каленіка Каленікавіча, унук Каленіка Мішкавіча
Фэдэрыка Баскірота

**Фэдэры́ка Баскіро́та** (;  20 верасьня 1996 году) — італьянскі футбаліст, абаронца клюбу «Крэманэзэ».

## Кар’ера
Дэбютаваў у прафэсійным футболе ў 2016 годзе ў складзе клюбу «Фарлі» ў Сэрыі С. Супернікамі ў той дзень былі футбалісты «Вэнэцыі». Доўгі час належыў клюбу «Крэманэзэ», але ўвесь час знаходзіўся ў арэндах у розных італьянскіх клюбаў ніжэйшых дывізіёнаў. У 2019 годзе стаў футбалістам «Вітэрбэзэ». Кар’ера пайшла ўгору калі ў ліпені 2021 году Баскірота далучыўся да шэрагаў «Асколі», якая на той час гуляла ў Сэрыі Б. Абаронца адразу стаў гульцом асноўнага складу, а клюб заняў 6 радок, атрымаўшы права выступу ў плэй-оф за выхад у Сэрыю А. «Асколі» трывала паразу ад «Бэнэвэнта» і страціла шанец на падвышэньне. Тым ня менш, Баскірота запрыкмецілі і запрасілі ў «Леччэ». Кантракт быў складзены 12 ліпеня 2022 году. 13 жніўня 2022 году дэбютаваў у Сэрыі А ў хатнім матчы супраць «Інтэрнацыянале», калі «Леччэ» атрымаў паразу зь лікам 1:2. Першы гол у найвышэйшым дывізіёне здабыў 9 лістапада, распачаўшы лік галоў уласнага клюбу ў матчы супраць «Аталянты» (2:1).

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 
* 
* 

Катэгорыя:Італьянскія футбалісты
Іскандэр

* «Іскандэр» — ракетны комплекс;
* Фазіль Іскандэр (1929—2016) — абхаскі пісьменьнік.
Гетаўт Каленікавіч

**Гетаўт Каленікавіч** (да 1474 — па 1528) — літоўскі баярын.

Меў маёнткі ў Полацкім ваяводзтве.

## Імя

Кеталд або Гетальд (Ketold, Getoldus) — імя германскага паходжаньня. Іменная аснова -гед- (-гад-, -гід-) (імёны ліцьвінаў Гедзень, Гедвін, Гедмонт; германскія імёны Gedenus, Gedovin, Gadamundus) паходзіць ад старагерманскага gidd- 'пыхлівы, ганарысты', ісьляндзкага geð 'нораў, тэмпэрамэнт' або гоцкага gadiliggs 'сваяк, родзіч', а аснова -валд- (-алд, -олт) (імёны ліцьвінаў Геральт, Левалт, Рамвольт; германскія імёны Gerwald, Lewolt, Romuald) — ад гоцкага і германскага waldan 'валодаць, гаспадарыць' або wulþus 'слава, мажнасьць'.

Варыянты імя ў гістарычных крыніцах: *Кгетовътъ Калениковичъ* (12 кастрычніка 1488 году), *Кгетовть Калениковичъ* (24 траўня 1497 году), *Кгетовт Каленикович* (5 ліпеня 1513 году), *Кгетовтъ Калѣникович* (26 кастрычніка 1514 году), *Кгетовт Колениковичъ* (13 студзеня 1517 году), *Кгетовътъ* (1528 год).

## Біяграфія
Сын кіеўскага баярына Каленіка Каленікавіча, унук Каленіка Мішкавіча. Меў братоў Дзебра, Акушку, Тышку і сястру (магчыма, Яўхімію).

Упершыню ўпамінаецца пад 1488 годам разам з братам Акушкам, калі атрымаў ад вялікага князя Казімера 8 коп з кіеўскага мыта. У траўні 1496 году набыў сёлы Пятроўскае на Вязыні і Сухадолы. У 1514 годзе атрымаў чатыры чалавекі і дзьве «зямлі пустоўскія» ў Браслаўскім павеце. У 1517 годзе абмяняўся маёнткамі з ваяводам падляскім Іванам Сапегам: атрымаў Чуракі, Беразую, Васілевічы, Рукшанічы, Лыскава ў Полацкім ваяводзтве, а таксама двор у Полацкім замку. На Попіс 1528 году як полацкі баярын ставіў з сваіх маёнткаў 9 «коней».

Меў сыноў Томку, Аляксандра і Мацьвея, дачок Марыю і Данімітру.

## Глядзіце таксама
* Бутрым Якубавіч Неміровіч
* Жыгімонт Індрыхавіч
* Румбольд Валімонтавіч

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* Статкевіч-Чагабанаў А. Геталты і Тышкевічы з роду Каленікавічаў герба «Ляліва» // Роднае слова. № 7, 2011. С. 81—84.

Катэгорыя:Баяры літоўскія
Каленік Мішкавіч

**Каленік Мішкавіч** (? — да 20 жніўня 1450) — літоўскі баярын, заснавальнік места Бярдычава.

Меў уладаньні ў Кіеўскай зямлі, на Валыні, Падольлі і Севершчыне.

## Імя

Каленік — імя грэцкага паходжаньня, таксама можа разглядацца як форма славянскага імя Калінег.

Варыянты імя ў гістарычных крыніцах: *пан Каленик Мишкович* (17 кастрычніка 1437 году).

## Біяграфія
Меркавана паходзіў зь літоўскага баярскага роду. У 1434 годзе атрымаў у намесьніцтва ад Сьвідрыгайлы Зьвянігарад на Падольлі і Пуціўль на Севершчыне. 17 кастрычніка 1437 году паводле прывілею, выдадзенага ў Кіеве, атрымаў ад Сьвідрыгайлы шматлікімі маёнткамі ў Кіеўскай зямлі і на тэрыторыі памежнай з імі Валыні, у тым ліку сёлы ў Жытомірскім і Оўруцкім паветах, а таксам маёнтак Чарталесы. Найбольшае значэньне мелі землі, названыя Слабодзішчам пад Жытомірам, дзе ў першай палове XVI ст. збудавалі замак, а потым заснавалі места Бяр­дычаў, якое пазьней стала сталіцай Бярдычаўскага графства.

Меў сыноў Сеньку, Федзьку, Дашку, Івашку і Каленіка, сын апошняга — Тышка — стаў пачынальнікам роду Тышкевічаў.

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* Статкевіч-Чагабанаў А. Геталты і Тышкевічы з роду Каленікавічаў герба «Ляліва» // Роднае слова. № 7, 2011. С. 81—84.

Катэгорыя:Баяры літоўскія
Каленік

**Каленік** (**Калінік**), **Каліна** — мужчынскае імя.

## Паходжаньне
Каленік — імя грэцкага паходжаньня, якое тлумачыцца ад kalli 'прыгожы' і nikao 'перамагаць' (Kallinikos 'які атрымлівае слаўныя перамогі' — эпітэт Зэўса).

Таксама можа разглядацца як форма славянскага імя *Калінег*.

## Носьбіты
* Каленік (III ст.), Сьвяты мучанік
* Каленік I (пам. 705), патрыярх канстантынопальскі, Сьвяты
* Каленік Мішкавіч (? — да 1450) — літоўскі баярын, заснавальнік места Бярдычава
* Каленік Каленікавіч — сын Каленіка Мішкавіча, бацька Тышкі (пачынальніка роду Тышкевічаў) і Гетаўта
* Каленік II (1630—1702), патрыярх канстантынопальскі
* Каленік III (пам. 1726), патрыярх канстантынопальскі
* Каленік IV (1713—1791), патрыярх канстантынопальскі
* Каленік V (пам. 1809), патрыярх канстантынопальскі

## Глядзіце таксама
* Каленікі
* Каленкавічы

## Крыніцы

## Літаратура
* 

Катэгорыя:Мужчынскія імёны