Касьцёл Унебаўзяцьця Найсьвяцейшай Панны Марыі і кляштар кармэлітаў (Глыбокае)

**Касьцёл Унебаўзяцьця Найсьвяцейшай Панны Марыі і кляштар кармэлітаў** — помнік архітэктуры XVII—XVIII стагодзьдзяў у Глыбокім. Знаходзіцца на гістарычным Рынку, на паўночным беразе возера Вялікага; побач праходзіла Кармэліцкая вуліца. У другой палове XIX ст. улады Расейскай імпэрыі зруйнавалі два карпусы кляштару і перабудавалі касьцёл пад царкву Маскоўскага патрыярхату. Твор архітэктуры сармацкага і віленскага барока. Аб’ект Дзяржаўнага сьпісу гістарычна-культурных каштоўнасьцяў Беларусі.

Комплекс складаўся з касьцёла, трох кляштарных карпусоў, капліцы Сьвятога Крыжа і мура з 3-аркавай 2-яруснай брамай.
У наш час у будынку касьцёла дзее **сабор Раства Багародзіцы** Беларускага экзархату Маскоўскага патрыярхату, кляштарны корпус знаходзіцца ў занядбаным стане.

## Гісторыя
### Вялікае Княства Літоўскае
У 1639—1654 гадох з фундацыі ваяводы амсьціслаўскага і старосты дзісенскага Язэпа Корсака ў Глыбокім збудавалі касьцёл Унебаўзяцьця Найсьвяцейшай Панны Марыі і кляштар кармэлітаў. Язэп Корсак пакінуў у спадчыну ўсе свае глыбоцкія землі кармэлітам, і кляштар стаў адным з самых багатых і вялікіх у краіне. У 1727 годзе ў кляштар перавялі зь Вільні кананічны навіцыят.

У 1735 годзе галоўны фасад касьцёла перабудавалі ў стылі віленскага барока паводле праекту архітэктара Ю. Фантаны.

### Пад уладай Расейскай імпэрыі

Па другім падзеле Рэчы Паспалітай (1793 год), калі Глыбокае апынулася ў складзе Расейскай імпэрыі, касьцёл і кляштар працягвалі дзеяць. На 1830 год пры кляштары існавалі канвікт (пансіён) для навучэнцаў, музычная капэла, бібліятэка (2621 том, 1655 гравюраў, збор плянаў і мапаў), шпіталь і аптэка.

Па здушэньні вызвольнага паўстаньня ў 1862 годзе расейскія ўлады ліквідавалі кляштар і гвалтоўна адабралі будынкі ў каталікоў. У 1872—1878 гадох касьцёл перабудавалі пад царкву Ўрадавага сыноду Расейскай імпэрыі (Маскоўскай царквы). У 1892 годзе расейскія ўлады зруйнавалі два крылы кляштарнага корпуса.

### Найноўшы час
За часамі Другой сусьветнай вайны ў 1944 годзе згарэў драўляны барабан (надбудаваны ў 1872—1878 гадох) і верхнія ярусы вежаў колішняга касьцёла.

## Архітэктура
### Касьцёл

Касьцёл — 3-нэфавая 4-вежавая базыліка з прастакутнай апсыдай, вылучанай бакавымі закрысьціямі. Аб’ёмна-прасторавая кампазыцыя сьвятыні мае 2-ярусны перапад нэфаў з вылучэньнем крылаў трансэпта. Вэртыкальны дынамічны рух 4-ярусных вежаў на галоўным фасадзе ўзмацняецца вузкімі і высокімі аркавымі праёмамі, шматлікімі падзеламі. Паміж вежамі ўзвышаецца фігурны ступеньчаты франтон. Ніжні ярус фасаду вылучаецца ў цэнтры багата дэкараваным уваходным парталам з драўлянымі разнымі дзьвярамі і бакавымі нішамі-эксэдрамі.

У інтэр’еры нэфы перакрываюцца цыліндрычнымі скляпеньнямі з распалубкамі. У 1863 годзе расейскія ўлады паставілі іканастас. Мастацкую каштоўнасьць мае перавезены з царквы вёскі Сарокаў абраз «Маці Божая з дзіцем» (1738). У крыпце захавалася надмагільле Я. Корсака.

### Кляштар
Кляштарны корпус — 3-павярховы прастакутны ў пляне будынак, які далучаецца да паўночна-заходняга боку апсыды касьцёла.

## Галерэя
### Гістарычная графіка

Hłybokaje, Kahalnaje. Глыбокае, Кагальнае (1869).jpg|У панараме места, 1869 г.
Hłybokaje, Połackaja, Karmelicki. Глыбокае, Полацкая, Кармэліцкі (1896).jpg|1896 г.
Hłybokaje, Karmelickaja. Глыбокае, Кармэліцкая (J. Drazdovič, 1925).jpg|Я. Драздовіч, 1925 г.
Hłybokaje, Połackaja, Karmelicki. Глыбокае, Полацкая, Кармэліцкі (J. Drazdovič, 1925).jpg|Я. Драздовіч, 1925 г.


Hłybokaje, Rynak, Karmelicki. Глыбокае, Рынак, Кармэліцкі (J. Drazdovič, 1925).jpg|Я. Драздовіч, 1925 г.
Hłybokaje, Karmelicki. Глыбокае, Кармэліцкі (J. Drazdovič, 1925).jpg|Я. Драздовіч, 1925 г.
Hłybokaje, Karmelickaja. Глыбокае, Кармэліцкая (J. Drazdovič, 1926).jpg|Я. Драздовіч, 1926 г.
Hłybokaje. Глыбокае (10.04.1944).jpg|10 красавіка 1941 г.


### Гістарычныя здымкі

Hłybokaje, Karmelickaja. Глыбокае, Кармэліцкая (1892).jpg|каля 1892 г.
Hłybokaje, Rynak, Karmelicki. Глыбокае, Рынак, Кармэліцкі (1900).jpg|каля 1900 г.
Hłybokaje. Глыбокае (H. Vinča, 1903) (2).jpg|Г. Вінча, 1903 г.
Hłybokaje, Rynak, Karmelicki. Глыбокае, Рынак, Кармэліцкі (1918).jpg|1918 г.


Hłybokaje, Biarozaŭka. Глыбокае, Бярозаўка (1928).jpg|1928 г.
Hłybokaje, Karmelicki. Глыбокае, Кармэліцкі (1929).jpg|Інтэр’ер колішняга касьцёла, 1929 г.
Hłybokaje, Karmelickaja. Глыбокае, Кармэліцкая (J. Dulevič, 1929).jpg|Ю. Дулевіч, 1929 г.
Hłybokaje, Karmelickaja. Глыбокае, Кармэліцкая (J. Dulevič, 1928).jpg|Ю. Дулевіч, 1920-я гг.


Hłybokaje, Karmelicki. Глыбокае, Кармэліцкі (1920-29).jpg|1920-я гг.
Hłybokaje, Karmelickaja. Глыбокае, Кармэліцкая (1930).jpg|1930 г.
Hłybokaje, Karmelickaja, Kaplica. Глыбокае, Кармэліцкая, Капліца (J. Kłos, 1929).jpg|Капліца Сьвятога Крыжа. , 1929 г.
Hłybokaje, Połackaja, Karmelicki. Глыбокае, Полацкая, Кармэліцкі (1920-29).jpg|1920-я гг.


Hłybokaje, Rynak, Karmelicki. Глыбокае, Рынак, Кармэліцкі (J. Kłos, 1930).jpg|Ю. Клос, 1930 г.
Hłybokaje, Rynak, Karmelicki. Глыбокае, Рынак, Кармэліцкі (1930).jpg|каля 1930 г.
Hłybokaje, Karmelickaja. Глыбокае, Кармэліцкая (1933).jpg|1933 г.
Hłybokaje, Karmelickaja. Глыбокае, Кармэліцкая (J. Bułhak, 1934).jpg|Я. Булгак, 1934 гг.


Hłybokaje, Rynak, Karmelicki. Глыбокае, Рынак, Кармэліцкі (1935) (3).jpg|1935 г.
Hłybokaje, Karmelickaja. Глыбокае, Кармэліцкая (1935).jpg|1935 г.
Hłybokaje, Rynak-Połackaja. Глыбокае, Рынак-Полацкая (1935) (3).jpg|1935 г.
Hłybokaje, Karmelicki. Глыбокае, Кармэліцкі (L. Račycki, 1935).jpg|Л. Рачыцкі, 1935 г.


### Сучасныя здымкі

Глыбоцкія замалёўкі. Царква на плошчы (02).jpg|Колішні касьцёл з боку гістарычнага Рынку
ГЛЫБОКАЕ. Царква Раства Багародзiцы (1639-1654 гг.).jpg|З боку гістарычнай Полацкай вуліцы
Глыбокае. Царква (03).jpg|Галоўны фасад
3. Глубокое. Собор Рождества Пресвятой Богородицы. Вид со двора..JPG|Сармацкі фасад


Глыбоцкія замалёўкі. Царква на плошчы (01).jpg|Бакавы фасад
Комплекс кляштара кармэлітаў Глыбокае 2.JPG|Інтэр’ер
Архикафедральный собор Рождества Богородицы.jpg|Брама
Carmelite Monastery in Hłybokaje.jpg|Кляштарны корпус


## Заўвагі

## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 

## Вонкавыя спасылкі

* Касьцёл Унебаўзяцьця Найсьвяцейшай Панны Марыі і кляштар кармэлітаў у Глыбокім, Radzima.org

Глыбокае
Катэгорыя:Глыбокае