open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Даля Грыбаўскайце

**Даля́ Ґрыбаўска́йце** (;  1 сакавіка 1956 году ў Вільні) — летувіская эканамістка, дыпляматка і палітык, міністарка фінансаў Летувы у 2001—2004 гадох, камісарка камітэту па бюджэце і фінансавым праграмаваньні Эўрапейскага Зьвязу ў 2004—2009 гадох. Перамагла на выбарах прэзыдэнта Летувы 17 траўня 2009 году. Першая жанчына на пасадзе прэзыдэнта Летувы.

## Біяграфія
У 1983 годзе Даля Грыбаўскайце скончыла эканамічны факультэт Ленінградзкага ўнівэрсытэту, а ў 1988 годзе атрымала ступень кандыдата эканамічных навук у Акадэміі грамадзкіх навук у Маскве. У 1991 годзе Грыбаўскайце скончыла курс у рамках спэцыяльнай праграмы для кіраўнічых кадраў «*School of Foreign Service*» Джорджтаўнскага ўнівэрсытэту ў Вашынгтоне (акруга Калюмбія).

У 1990—1991 гадох кіравала навуковым аддзелам Эканамічнага інстытуту, а ў 1991 годзе праграмным дырэктарам ва ўрадзе Летувіскай Рэспублікі. З 1991 да 1993 году выконвала функцыі кіраўніцы эўрапейскага дэпартамэнту Міністэрства міжнародных эканамічных сувязей. З 1993 году была дырэктаркай эканамічнага дэпартамэнта ў Міністэрстве замежных справаў, адначасова кіравала Камітэтам атрыманьня дапамогі РНАRЕ і G-24, а таксама займалася стварэньнем дамовы аб вольным гандлі з Эўрапейскім Зьвязам.

У 1994—1995 гадах была надзвычайнай амбасадаркай і паўнамочнай міністаркай падчас прадстаўніцтва Летувы ў Эўрапейскім Зьвязе і прадстаўніцай Каардынатара дзяржаўнай дапамогі ў Брусэлі. З 1996 году Грыбаўскайце выконвала абавязкі паўнамоцнай амбасадаркі ў пасольстве Летувы ў ЗША. У 1999—2000 гадах займала пасаду віцэ-міністаркі фінансаў і займалася перамовамі Летувы зь Міжнародным валютным фондам і Сусьветным банкам. У 2000—2001 гадах — віцэ-міністарка замежных справаў і намесьніца кіраўніка летувіскай дэлегацыі якая вяла перамовы аб уваходзе Летувы ў Эўразьвяз.

У пачатку ліпеня 2001 году Грыбаўскайце заняла пасаду міністаркі фінансаў у толькі што ўтвораным урадзе Альгірдаса Бразаўскаса. 1 траўня 2004 году, у дзень уваходу Летувы ў Эўрапейскі Зьвяз, яна была запрошаная ў склад Эўрапейскай камісіі як камісарка адказная за адукацыю і культуру (разам зь Вівіян Рэдзінг). Ва ўтворанай 22 лістапада 2004 году камісіі пад кіраўніцтвам Жазэ Барозу, яна адказвала за праграмаваньне фінансаў і бюджэт.

У 2009 годзе Грыбаўскайце прыняла ўдзел у выбарах прэзыдэнта Летувы. 26 лютага яна афіцыйна абвясьціла аб удзеле ў выбарах як незалежны кандыдат. Яе кандыдатуру падтрымалі дзьве ўрадавыя кааліцыі: Зьвяз Бацькаўшчыны і Лібэральны Рух.

Па выніках галасаваньня, якое адбылося 17 траўня 2009 году, Даля Грыбаўскайце атрымала 69,09% галасоў.

Даля Грыбаўскайце, акрамя летувіскае, валодае ангельскай, польскай, расейскай і францускай мовамі.

## Крыніцы

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Вільні
Катэгорыя:Прэзыдэнты Летувы
Катэгорыя:Міністры фінансаў Летувы
Катэгорыя:Дзейныя кіраўнікі дзяржаваў
Катэгорыя:Летувіскія дыпляматы
Катэгорыя:Летувіскія эканамісты
Катэгорыя:Кавалеры ордэна Вітаўта Вялікага
Катэгорыя:Кандыдаты эканамічных навук
Катэгорыя:Жанчыны-кіраўніцы дзяржаваў і ўрадаў
Другі падзел Рэчы Паспалітай

**II падзе́л Рэ́чы Паспалі́тай** (1793) — другі з трох падзелаў, пасьля якіх Рэч Паспалітая зьнікла з мапы Эўропы.

Скарыстаўшыся капітуляцыяй Станіслава Аўгуста Панятоўскага у вайне з Расеяй і пераходам улады ў дзяржаве да таргавічанаў, 25 кастрычніка 1792 кароль прускі Фрыдрых Вільгельм II запатрабаваў уключэньня Вялікае Польшчы ў склад свайго каралеўства пад пагрозаю выхаду з антыфранцускай кааліцыі.

23 студзеня 1793 Кацярына II і Фрыдрых Вільгельм II падпісалі трактат пра падзел, паводле якога да Прусіі адышлі землі, населеныя этнічнымі палякамі: Данцыг, Торунь, Вялікая Польшча, Куявія і Мазовія, за выняткам Мазавецкага ваяводзтва. Расея атрымала літоўскія землі да лініі Дзьвінск — Пінск — Збруч, усходнюю частку Палесься, украінскія вобласьці Падольле і Валынь.

Уночы з 23 на 24 верасьня 1793 року гэтае рашэньне было праведзенае праз сабраны канфэдэратамі сойм у гарадзенскім замку.

У другім падзеле, у адрозьненьне ад двух астатніх, ня брала ўдзелу Аўстрыйская імпэрыя, занятая вайной з рэвалюцыйнай Францыяй.

## Глядзіце таксама
* Вайна Расеі з Рэччу Паспалітай 1792 году
* Таргавіцкая канфэдэрацыя
* Нямы сойм

Катэгорыя:Падзелы Рэчы Паспалітай
Катэгорыя:Міжнародныя пагадненьні Прусіі
Катэгорыя:Міжнародныя пагадненьні Расейскай імпэрыі
Катэгорыя:Падзеі 1793 году
Першы падзел Рэчы Паспалітай

**I падзе́л Рэ́чы Паспалі́тай** (1772) — першы з трох падзелаў, пасьля якіх Рэч Паспалітая зьнікла з палітычнай мапы Эўропы.

Эўропе пагражаў новы шырокамаштабны канфлікт з прычыны таго, што Аўстрыя, занепакоеная посьпехамі Расеі ў вайне з Турэччынай, была гатовая да ўзброенага выступу ў абаронку Турэччыны. Прусія была зьвязаная з дваром Кацярыны II саюзам, які ўцягнуў бы ў канфрантацыю і яе.

Значна паслабіла пазыцыі караля Станіслава Панятоўскага й чатырохгадовая Барская канфэдэрацыя, які перастаў быць моцным гарантам расейскага пратэктарату над Рэччу Паспалітай.

Тры дзяржавы правялі шырокую кампанію дэзінфармацыі, каб падрыхтаваць да падзелу грамадзкую думку эўрапейцаў. Іхняе жаданьне падзелу грунтавалася на прэтэнзій на «гістарычныя» землі ў складзе Рэчы Паспалітае.

18 верасьня 1772 року Расея, Аўстрыя і Прусія паставілі Рэч Паспалітай перад фактам падзелу, патрабуючы скліканьня сойму для ўхваленьня цэсіі. Падпісаньне дагавору з умовамі падзелу адбылося 5 жніўня 1772 року. 30 верасьня 1773 гэтае рашэньне ратыфікаваў скліканы ў Варшаве Падзельны сойм. Супраць выказаліся толькі тры паслы на Сойм: Тадэвуш Рэйтан, Самуэль Корсак ды Станіслаў Багушэвіч.

* **Аўстрыя** атрымала ўсю паўднёвую Польшчу да Збручу са Львовам, але бяз Кракава (83 тыс. км² з 2,65 млн мяшканцаў).
* **Прусія** анэксавала Вармію й Гданьскае Памор’е, але бяз Гданьску й Торуні (36 тыс. км² з 580 тыс. мяшканцаў).
* **Расея** заняла Інфлянты і ўсходнія ўскраіны Рэчы Паспалітае за Дняпром, Друцяй і Дзьвіною (92 тыс. км² з 1,3 млн мяшканцаў).

## Памяць
19 верасьня 2022 году міністар замежных справаў Расеі Сяргей Лаўроў перадаў беларускаму амбасадару ў Расеі Зьмітру Крутому копіі дакумэнтаў пра 1-ы падзел Рэчы Паспалітай, якія захоўваў Архіў вонкавай палітыкі Расейскай імпэрыі. Сярод перададзеных копіяў былі: аўстрыйска-расейская і пруска-расейская Канвэнцыі аб 1-м падзеле Рэчы Паспалітай, Варшаўская надзвычайная мірная дамова аб далучэньні да Расеі некаторых земляў, запіскі сябра Калегіі замежных справаў Расеі Аляксандра Безбародкі да расейскай імпэратрыцы Кацярыны II зь яе рэзалюцыяй.

## Крыніцы

## Літаратура
*   
* Tadeusz Cegielski, Łukasz Kądziela, *Rozbiory Polski 1772—1793-1795*, Warszawa 1990.
* Władysław Konopczyński, *Dzieje Polski nowożytnej*, t. 2, Warszawa 1986.
* Tomasz Paluszyński, *Czy Rosja uczestniczyła w pierwszym rozbiorze Polski, czyli co zaborcy zabrali Polsce w trzech rozbiorach. Nowe określenie obszarów rozbiorowych Polski w kontekście analizy przynależności i tożsamości państwowej Księstw Inflanckiego i Kurlandzkiego, prawnopaństwowego stosunku Polski i Litwy oraz podmiotowości Rzeczypospolitej*, Poznań 2008.
* S. Salmonowicz, *Fryderyk Wielki*, Wrocław 2006.
* Maria Wawrykowa, *Dzieje Niemiec 1648—1789*, Warszawa 1976.

## Вонкавыя спасылкі
* Польска-аўстрыйскія дагаворы, датычныя I падзелу РП

Катэгорыя:Падзелы Рэчы Паспалітай
Катэгорыя:Міжнародныя пагадненьні Аўстрыі
Катэгорыя:Міжнародныя пагадненьні Прусіі
Катэгорыя:Міжнародныя пагадненьні Расейскай імпэрыі
Катэгорыя:Падзеі 1772 году
Трэці падзел Рэчы Паспалітай

**Трэці падзел Рэчы Паспалітай** 1795 году — апошні з падзелаў Рэчы Паспалітай, па якім канфэдэрацыя Каралеўства Польскага і Вялікага Княства Літоўскага спыніла сваё існаваньне — як і самі гэтыя дзяржавы.

## Гісторыя
Яшчэ ў часе паўстаньня Тадэвуша Касьцюшкі, 11 ліпеня 1794 году прускі пасол у Пецярбургу Леапольд Гайнрых фон Гольц пісаў у сваёй дэпэшы, што «*ўся Расея дамагаецца падзяліць Польшчу і сьцерці яе назву*».

Меней чым праз год па здушэньні паўстаньня, 24 кастрычніка 1795 году, манархі Расеі, Прусіі і Аўстрыі, узгаднілі ўзаемны трактат, паводле якога правялі трэці падзел Рэчы Паспалітай. 24 лістапада 1795 году яны пагадзіліся ўрэгуляваць спрэчныя пытанні, у тым ліку датычна даўгоў караля і вялікага князя Станіслава Аўгуста Панятоўскага, які 25 лістапада 1795 году зрокся стальцу.

Трэці падзел стаў вынікам у тым ліку ўнутранага крызісу і экспансіўных дзеяньняў суседніх дзяржаваў. Аднак беспасярэдняй прычынай сталі паразы паўстаньня і войнаў супраць Расеі і Прусіі.

У выніку падзелу Расейская імпэрыя атрымала найбольшыя тэрыторыі — 120 тыс. км², а менавіта: Валынскае, Наваградзкае, Віленскае, часткі Берасьцейскага, Гарадзенскага, Троцкага ваяводзтваў і Жамойці зь местамі Берасьцем, Наваградкам, Горадняй, Вільняй, Коўнам. Па ўсіх трох падзелах яна атрымала каля 60% ад усёй тэрыторыі Рэчы Паспалітай.

Прусія атрымала большую частку Мазавецкага ваяводзтва (разам зь местам Варшавай), часткі Падляскага, Гарадзенскага, Троцкага ваяводзтваў і Жамойці, агулам 48 тыс. км².

Аўстрыйская імпэрыя атрымала Кракаўскае, Сандамірскае, Люблінскае, часткі Мазавецкага, Берасьцейскага і Падляшскага ваяводзтваў, агулам 47 тыс. км².

## Крыніцы

## Літаратура
* Davies N. God’s Playground: A History of Poland. Revised Edition ed. — Oxford: Clarendon Press, 2005.
* Robert L. The Third Partition of Poland // The Slavonic Review. Mar. 1925. S. 481—498.
* Cegielski T., Кąziela Ł. Rozbiory Polski 1772—1793—1795. — Warszawa, 1990.
* Lord R. H. Drugi rozbiór Polski. — Warszawa, 1984.
* Rolle J. A. Opowiadania historyczne. Stanisław August w Grodnie. — Lwów, 1887.
* Wójcik Z. Historia dyplomacji polskiej. T. 2; Polski Instytut Spraw Międzynarodowych. — Warszawa: Państwowe Wydaw. Naukowe, 1982.
* Zamojski A. Ostatni król Polski. — Warszawa, 1994.

Катэгорыя:Падзелы Рэчы Паспалітай
Катэгорыя:Міжнародныя пагадненьні Аўстрыі
Катэгорыя:Міжнародныя пагадненьні Прусіі
Катэгорыя:Міжнародныя пагадненьні Расейскай імпэрыі
Катэгорыя:Падзеі 1795 году
792

## Падзеі
* Ірына стала імпэратрыцай Бізантыйскай імпэрыі

## Нараджэньні
* 

## Сьмерці
* 

## Вонкавыя спасылкі
793

## Падзеі
* адбыўся першы значны набег вікінгаў на землі Ангельшчыны

## Нараджэньні
* 

## Сьмерці
*
Плоцк

**Плоцк** () — горад у Мазавецкім ваяводзтве Польшчы. Сядзіба Плоцкага павету, гістарычная сталіца Мазовіі.

## Гаспадарка
На 2021 год у горадзе месьцілася галаўная сядзіба Польскага нафтаканцэрну «Орлен» і яго нафтаперапрацоўчы завод, заснаваны ў 1965 годзе.

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйная бачына.
Расея (неадназначнасьць)

Назву **Расе́я** маюць:

## Арганізацыі
* «Расея» — агульнарасейская тэлевізійная кампанія
* «Расея» — расейская дзяржаўная авіякампанія
* «Расея» — шакалядная фабрыка
* «Расея» — расейская страхавая кампанія
* «Расея» — акцыянэрны банк (ААТ)
* «Расея» — дзяржаўная цэнтральная канцэртная заля (ДЦКЗ)

## Будынкі
* «Расея» — зьнесеная гасьцініца ў Маскве.
* «Расея» — гасьцініца ў Санкт-Пецярбургу.
* «Вежа Расея» — плянаваны хмарачос у Маскве.
* «Расея» — кінаканцэртная заля ў Калінінградзе.
* «Расея» — кінатэатар у Махачкале.

## Дзяржавы
* Расейская імпэрыя
* Расейская рэспубліка
* Расейская Савецкая Фэдэратыўная Сацыялістычная Рэспубліка
* Расейская Фэдэрацыя

## Транспарт
* Расея (ледакол) — атамны ледакол.
* Расея (цеплаход) — савецкі круізны пасажырскі цеплаход.
* Расея (авіякампанія) — авіякампанія (гл. таксама ГУАП Пулкава).
* Расея (цягнік) — цягнік № 2 / 1 паведамленьнем Масква — Уладзівасток.
* Расея (аўтамагістраль) — аўтамабільная дарога фэдэральнага значэньня М10 (Масква — Пецярбург).
* Расея (крэйсэр) — крэйсэр.

## Іншае
* Расея — дэпутацкая група ў Дзяржаўнай думе Расеі першага скліканьня.
* Расея — малая плянэта (232 Russia).
* «Расея» — песьня Ігара Талькава.
* Расея — урочышча ў Жыткавіцкім раёне Гомельскай вобласьці.

## Глядзіце таксама
* Іншая Расея
* Новая Расея (часопіс)
Казелец (возера)

**Казе́лец** (мясцовае вымаўленьне — *Казе́ляц*) — возера ў басэйне ракі Прыпяці. Вакол возера разьмешчаная вёска Верасьніца.

## Этымалёгія
Звычайна Казельцам называюць прырэчнае і наогул нізкае лугавое месца, дзе расьце атрутны казялец.

## Фаўна
У возеры водзяцца карась, плоткі, уюны.

## Экалёгія
Возера моцна забруджанае ў сувязі з актыўнай дзейнасьцю чалавека — празьмернае выкарыстаньне вады для арашэньня прысядзібных участкаў; на берагах возера будуюцца адрыны, адыходы зь якіх прама зьліваюцца ў возера.

## Крыніцы

Катэгорыя:Азёры басэйну Прыпяці
Катэгорыя:Азёры Жыткавіцкага раёну
Конкурс песьні Эўрабачаньне-1958

**Конкурс песьні «Эўрабачаньне-1958»** стаў 3-м конкурсам песьні Эўрабачаньне. Ён прайшоў 12 сакавіка 1958 году ў Хілвэрсюме (Нідэрлянды), у студыі «Аўра». Набыло моц правіла, паводле якога конкурс праходзіць у краіне, якая перамагла ў папярэднім годзе. Удзел у конкурсе прыняло 10 краін, аднак, Вялікабрытанія гэтым разам не прыняла ўдзел у ім. Адзіным пачаткоўцам стала Швэцыя, а выйграла конкурс Францыя, якую прадстаўляў Андрэ Клавё зь песьняй «Dors mon amour». Як і ў 1956 годзе, на конкурсе не было выканана ніводнай песьні на ангельскай мове.

Пераможца першага конкурсу Ліз Асія ўдзельнічала ў «Эўрабачаньні» ў трэці раз, заняўшы другое месца. Леташняе пераможца Коры Брокен, таксама ўдзельнічаючы ў трэці раз, заняла 9-е месца.

Прадстаўнік Італіі Дамэніка Мадуньё, які выступаў са сталай затым знакамітай песьняй «Nel blu dipinto di blu» («Volare»), быў змушаны выканаць свой нумар двойчы, бо падчас яго першага выступу на сцэне ў некаторых краінах паўсталі праблемы з прыёмам тэлесыгналу.

## Вынікі

## Вонкавыя спасылкі

* www.esctoday.com
* Афіцыйны сайт Эўрабачаньня 

Катэгорыя:Конкурс песьні Эўрабачаньне паводле гадоў
Катэгорыя:1958 год у музыцы
Конкурс песьні Эўрабачаньне-1959

**Конкурс песьні «Эўрабачаньне-1959»** стаў 4-м конкурсам песьні Эўрабачаньне. Ён прайшоў 11 сакавіка 1959 году ў Палацы фэстаў гораду Каны (Францыя). Люксэмбург адмовіўся ад удзелу ў конкурсе, Вялікабрытанія вярнулася, і дэбютавала Манака, тым самым, лік удзельнікаў дасягнуў адзінаццаці. Нідэрлянды выйгралі ў другі раз зь песьняй «Een beetje» ў выкананьні Тэдзі Шольтэна, а Вілі ван Хэмэрт стаў першым кампазытарам, песьні якога двойчы перамаглі на конкурсе.

Пачынальна з гэтага конкурсу, прафэсійным кампазытарам было забаронена ўваходзіць у склад нацыянальнага журы.

## Вынікі

## Вонкавыя спасылкі
* www.esctoday.com
* Афіцыйны сайт Эўрабачаньня 

Катэгорыя:Конкурс песьні Эўрабачаньне паводле гадоў
Катэгорыя:1959 год у музыцы
Конкурс песьні Эўрабачаньне-1960

**Конкурс песьні «Эўрабачаньне-1960»** стаў 5-м конкурсам песьні Эўрабачаньне. Ён прайшоў 20 сакавіка 1960 году ў Каралеўскай фэставай залі Лёндану. Нідэрлянды адмовіліся праводзіць конкурс, і яго арганізацыя была даверана Вялікабрытаніі. Колькасьць краін-удзельніц узрасла да 13: вярнуўся Люксэмбург, а Нарвэгія далучылася да конкурсу. Фінляндыя вырашыла дэманстраваць фінал у прамым этэры. У сыстэму галасаваньня былі занесены новыя зьмены: сябрам журы было дазволена слухаць, але не глядзець генэральную рэпэтыцыю кожнай песьні перад самім конкурсам. Перамагла песьня «Tom Pillibi», выкананая Жаклін Баер з Францыі. На 7 ачкоў адстаў ад яе вядомы брытанскі выканаўца Браян Джонсан, які заняў другое месца. Упершыню ў гісторыі конкурсу яго галоўны прыз уручыла леташняе пераможца Тэдзі Шольтэн.

## Вынікі

## Вонкавыя спасылкі
* www.esctoday.com
* Афіцыйны сайт Эўрабачаньня 

Катэгорыя:Конкурс песьні Эўрабачаньне паводле гадоў
Катэгорыя:1960 год у музыцы
Павал Каруза

**Павал Язэпавіч Каруза** (25 лютага 1906, в. Ваўкалатка, Дзісенскі павет, Віленская губэрня — 20 лютага 1988, Вільня) — беларускі фальклярыст, этнамузыколяг, кампазытар, грамадзка-палітычны дзяяч.

## Жыцьцяпіс
Паводле некаторых зьвестак род Карузаў перасяліўся ў Беларусь з Італіі.

У 1924 годзе Павал скончыў школу ў Браславе, у 1928 Віленскую кансэрваторыю па клясе тэорыі й кампазыцыі. У 1924—1926 вольны слухач Віленскага ўнівэрсытэту.

З 1925 удзельнік грамадзка-палітычнага і культурнага жыцьця ў Заходняе Беларусі. У 1927 старшыня ЦК Беларускае хрысьціянска-дэмакратычнае партыі (БХД) і галоўны рэдактар пэрыядычнага органу БХД газэты «Biełaruskaja krynica». Як рэдактар газэты неаднаразова прыцягваўся польскай адміністрацыяй да судовае адказнасьці. Пад уплывам фальклярыста і кампазытара Антона Грыневіча пачаў зьбіраць беларускі мелас, апрацоўкі якога плённа выкарыстоўваў у выканаўчай практыцы як харавод хору Беларускага інстытуту гаспадаркі і культуры. У 1928 ад БХД і Беларускага сялянскага саюзу абраны выбаршчыкамі Сьвянцянскага павету ў сойм Польшчы. Пасьля разгону сойму Юзэфам Пілсудзкім летам 1930 — беспрацоўны. У 1934 праз абяцаньні надрукаваць яго аўтарскія творы і фальклёрныя зборы падманным шляхам вывезены цераз Гдыню ў Менск. Арыштаваны і сасланы на Салаўкі.

Вярнуўся ў Беларусь у 1947 пасьля 13-гадовага зьняволеньня. У 1947—1948 працаваў у Доме творчасьці ў Маладэчне. У 1949 паўторна арыштаваны і высланы ў Нарыльск. Вызвалены ў 1955, рэабілітаваны ў 1957. Вярнуўся ў Вільню.

## Дзейнасьць
Працаваў як харавод і кампазытар у Дзяржаўным ансамблі польскае песьні й танцу Летувіскае ССР. Супрацоўнічаў з фальклярыстамі ІМЭФ АН БССР, друкаваўся ў часопісе «Мастацтва Беларусі», газэце «ЛіМ».

Падрыхтаваў да выданьня музычныя запісы беларускага фальклёру Антона Грыневіча. Напісаў «Камэрную сымфонію», пабудаваную на беларускім меласе, песьні на тэксты Янкі Купалы, Якуба Коласа, Ніла Гілевіча, Ларысы Геніюш, Максіма Багдановіча і іншых беларускіх паэтаў.

## Публікацыі
* Барыс, С. В. Вясельныя песні / Сымон Барыс, Павел Каруза. — Мінск : Зміцер Колас, 2022. — 227 с. : іл., фат., нотныя іл. ; 21 см.

## Аб ім
* Луцкевіч, Лявон. Павал Каруза // Беларус Віленшчыны. №16. (У зьмесьце газеты "Эхо Литвы", 1994, 18 лютага, №33. С. 4.)

* Барыс, С. На вёску – па песні : [успаміны аб удзеле ў навуковых экспедыцыях па збіранні беларускага фальклору ў пачатку 1970-х гг. і выданні кнігі "Вясельныя песні" (2022) у суаўтарстве з Паўлам Карузам]  // Краязнаўчая газета. — 2023. — Сак. (№ 10). — С. 10.

## Вонкавыя спасылкі
* КАРУЗА Павел
* Павел Іосіфавіч Каруза
* Павал Каруза
* Архіў Паўла Карузы ў Віленскам беларускам музэі імя Івана Луцкевіча

Катэгорыя:Нарадзіліся 25 лютага
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1906 годзе
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Вялейскім раёне
Катэгорыя:Беларускія кампазытары
Катэгорыя:Беларускія фальклярысты
Катэгорыя:Сябры Беларускай хрысьціянскай дэмакратыі (Польшча)
Катэгорыя:Заходняя Беларусь
Катэгорыя:Беларускія парлямэнтарыі Польскай Рэспублікі (1918—1939)
Катэгорыя:Рэпрэсаваныя ў БССР
Катэгорыя:Беларусы ў Летуве
Катэгорыя:Памерлі 20 лютага
Катэгорыя:Памерлі ў 1988 годзе
Катэгорыя:Памерлі ў Вільні
Конкурс песьні Эўрабачаньне-1961

**Конкурс песьні «Эўрабачаньне-1961»** стаў 6-м конкурсам песьні Эўрабачаньне. Ён прайшоў 18 сакавіка 1961 году ў Палацы фэстаў гораду Канны (Францыя). Упершыню конкурс быў праведзены ў суботні вечар, паклаўшы пачатак традыцыі, які захоўваецца і ў наш час. У конкурс уліліся яшчэ 3 краіны, а лік удзельнікаў павялічыўся да 16. Перамог Люксэмбург зь песьняй «Nous les amoureux», выкананай Жанам-Клёдам Паскалем. Вялікабрытанія трэці раз запар заняла другое месца. Нямецкі выканаўца зьдзівіў усіх, выканаўшы частку сваёй песьні на нямецкай мове, а частку — на францускай.

## Вынікі

## Вонкавыя спасылкі
* www.esctoday.com
* Афіцыйны сайт Эўрабачаньня 

Катэгорыя:Конкурс песьні Эўрабачаньне паводле гадоў
Катэгорыя:1961 год у музыцы
Конкурс песьні Эўрабачаньне-1962

**Конкурс песьні «Эўрабачаньне-1962»** стаў 7-м конкурсам песьні «Эўрабачаньне». Ён прайшоў 18 сакавіка 1962 году ў Люксэмбургу (Люксэмбург) у Вялікай залі RTL. Песьня «Un premier amour», выкананая фрацужэнкай Ізабэль Абрэ набрала 26 ачкоў і заняла першае месца ў конкурсе. Шматлікія крытыкі зьлічылі конкурс 1962 году найболей аднастайным і сумным.

## Зьмены ў правілах
Час на выкананьне песьні быў скарочаны да 3-х хвілін, і была прадстаўлена новая сыстэма галасаваньня, якая дазваляла нацыянальнаму журы галасаваць за 3 лепшыя песьні. Кожны сябар журы мог разьмеркаваць 6 ачкоў: 3 — лепшай песьні, 2 — другой і 1 — трэцяй. Песьня з найбольшай колькасьцю ачкоў атрымлівала 3 ачкі, з другім вынікам — 2 ачкі, з трэцім — адно ачко: гэта лічылася канчатковым голасам і аб’яўлялася як частка «Галасы Эўрапейскага журы».

## Вынікі

## Вонкавыя спасылкі
* www.esctoday.com
* Афіцыйны сайт Эўрабачаньня 

Катэгорыя:Конкурс песьні Эўрабачаньне паводле гадоў
Катэгорыя:1962 год у музыцы
Васіль Саковіч

**Васі́ль Андрэ́евіч Сако́віч** ( у 1949 годзе ў Плішчыцах у Берасьцейскай вобласьці) — беларускі дзяржаўны дзяяч, дыплямат.

Дэпутат Вярхоўнага Савету Рэспублікі Беларусь 12-га і 13-га скліканьняў, дэпутат Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 1-га скліканьня.

З 24 красавіка 1992 году да 19 сьнежня 1996 году быў старшынём Кантрольнай палаты Рэспублікі Беларусь.

3 верасьня 1999 году быў прызначаны Надзвычайным і Паўнамоцным Амбасадарам Рэспублікі Беларусь у Рэспубліцы Малдова. Адстаўлены з гэтай пасады быў 4 чэрвеня 2009 году.

12 лютага 1999 году ўзнагароджаны Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, а 3 красавіка 2006 году — Ганаровай граматай Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* ''Посольство Республики Беларусь в Республике Молдова'' (<small>па стане на 19 траўня 2009 году</small>) 

Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1949 годзе
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Берасьцейскай вобласьці
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савету Рэспублікі Беларусь 12-га скліканьня
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савету Рэспублікі Беларусь 13-га скліканьня
Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 1-га скліканьня
Катэгорыя:Супрацоўнікі Кантрольнай палаты Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Амбасадары Беларусі ў Малдове
Катэгорыя:Узнагароджаныя Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Узнагароджаныя Ганаровай граматай Савету Міністраў Рэспублікі Беларусь
Саковіч

**Сако́віч** — беларускае прозьвішча.

## Вядомыя носьбіты
* Адам Саковіч — ваявода смаленскі
* Аляксандар Саковіч — беларускі пратэстанцкі дзяяч, пастар поўнаэвангельскай царквы «Слова веры»
* Аляксандра Саковіч — беларуская пісьменьніца
* Васіль Саковіч — беларускі дзяржаўны дзяяч, дыплямат
* Павал Саковіч — беларускі літаратар
* Фабіян Саковіч — паэт, пэдагог
* Юльян Саковіч — беларускі грамадзкі і палітычны дзяяч

## Глядзіце таксама
* Санковіч

Катэгорыя:Беларускія прозьвішчы
Конкурс песьні Эўрабачаньне-1963

**Конкурс песьні «Эўрабачаньне-1963»** стаў 8-м конкурсам песьні Эўрабачаньне. Ён прайшоў 23 сакавіка 1963 году ў Лёндане (Вялікабрытанія) у новым тэлецэнтры BBC у Шэпардс-Буш. Як і Нідэрлянды ў 1960 годзе, Францыя адмовілася арганізоўваць конкурс 1963 году ў сябе на радзіме і зноў на дапамогу прыйшла Вялікабрытанія. Упершыню прадусарам конкурсу зьяўлялася жанчына. Трансьляцыя праводзілася адначасова зь дзьвюх розных студыяў.

Пераможцам стала Данія зь песьняй «Dansevise», выкананай Грэтай і Юргенам Інгманамі. Нідэрлянды ўпершыню ў гісторыі конкурсу другі год запар не атрымалі ніводнага ачка.

Падчас конкурсу адбыўся інцыдэнт, які складаўся ў тым, што Нарвэгія не пасьпела своечасова падлічыць галасы сваіх сяброў журы і абвясьціла няправільныя папярэднія вынікі. Апублікаваныя пазьней выніковыя дадзеныя значна адрозьніваліся ад першапачаткова абвешчаных, і менавіта яны сталі вырашальнымі пры вызначэньні пераможца.

## Зьмены ў правілах
Лік сяброў нацыянальных журы быў павялічаны да дваццаці, а колькасьць ачкоў, які прысуджаюцца кожным сябрам, — з 3-х да 5-ці, што дазволіла галасаваць за 5 лепшых песень.

## Вынікі

## Вонкавыя спасылкі
* www.esctoday.com
* Афіцыйны сайт Эўрабачаньня 

Катэгорыя:Конкурс песьні Эўрабачаньне паводле гадоў
Катэгорыя:1963 год у музыцы
780-я

**780-я**

Стагодзьдзі: VII стагодзьдзе - VIII стагодзьдзе - IX стагодзьдзе

Дзесяцігодзьдзі: 
730-я
740-я
750-я
760-я
770-я
**780-я**
790-я
800-я
810-я
820-я
830-я


Гады: 
780, 781, 782, 783, 784, 785, 786, 787, 788, 789

----

## Асноўныя падзеі
* 

## Вонкавыя спасылкі
789

## Падзеі
* Каўстанцін Пікцкі стаў каралём піктаў

## Нараджэньні
* Зірыяб арабскі паэіт і музыка

## Сьмерці
*
788

## Падзеі
* Бэрмуда I Астурыянскі стаў каралём Астурыі

## Нараджэньні
* 

## Сьмерці
* 

## Вонкавыя спасылкі
Пралетарскі сельсавет (Гарадоцкі раён)

**Пралета́рскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Гарадоцкага раёну Віцебскай вобласьці. Адміністрацыйным цэнтрам савету была вёска Пралетарск.

## Гісторыя
9 кастрычніка 1929 году Іванаўскі сельсавет перайменаваны ў Пралетарскі.

Станам на 1 студзеня 1947 году адміністрацыйны цэнтар сельсавету знаходзіўся ў вёсцы Іванаўка.

25 сьнежня 1962 году сельсавету перададзены 20 населеных пунктаў Казьянскага сельсавету скасаванага Шумілінскага раёну.

18 сакавіка 1963 году сельсавету перададзены астатнія населеныя пункты скасаванага Казьянскага сельсавету.

30 ліпеня 1966 году 32 населеныя пункты былога Казьянскага сельсавету перададзены ў склад адноўленага Шумілінскага раёну.

Сельсавет скасаваны, населеныя пункты перададзены Даўгапольскага сельсавету.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 году — 21
* 1 студзеня 1999 году — 12

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 480

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Гарадоцкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1929 годзе
Палац спорту (станцыя мэтро)

**Палац спорту** () — станцыя Кіеўскага мэтрапалітэну, разьмешчаная на Сырэцка-Пячэрскай лініі. Адкрытая 31 сьнежня 1989 году.

## Глядзіце таксама
* Сьпіс станцыяў Кіеўскага мэтрапалітэну

## Вонкавыя спасылкі
* Зьвесткі на афіцыйным сайце Кіеўскага мэтрапалітэну
* Старонка станцыі на неафіцыйным сайце Кіеўскага мэтрапалітэну
* [Палац Спорту (станція метро) на ВЕК](https://web.archive.org/web/20071020064918/http://wek.kiev.ua/wiki/index.php/%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%86_%D0%A1%D0%BF%D0%BE%D1%80%D1%82%D1%83_(%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D1%96%D1%8F_%D0%BC%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE))

Катэгорыя:Сырэцка-Пячэрская лінія Кіеўскага мэтрапалітэну
Катэгорыя:Станцыі Кіеўскага мэтрапалітэну
Краснасельцы

**Краснасе́льцы** — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласьці, на захад ад Браслава, на паўночным беразе возера Дрывяты, пры скрыжаваньні гістарычных гасьцінцаў — Віленскага і Рыскага, на шашах  і . Краснасельцы ўваходзяць у склад Мяжанскага сельсавету.

## Гісторыя
Да 8 красавіка 2004 году вёска ўваходзіла ў склад Зарацкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2010 год — 135 жыхароў
* 1999 год — 84 жыхары
* 1909 год — 280 жыхароў

## Вядомыя выхадцы
Існуе вэрсія, што заснавальнікамі славутай галівудзкай кінакампаніі «Warner Brothers» зьяўляюцца чацьвёра з 12 дзяцей Бэні Ворана, шаўца зь мястэчка Краснасельцы — Гары, Джэк, Сэм і Альбэрт Ўорнэры. Па адной з вэрсіяў Бэні Ворана пакінуў мястэчка ў канцы ХІХ стагодзьдзя і выехаў у Амэрыку. Вораны сталі амэрыканскімі грамадзянамі Ўорнэрамі, дабіліся сусьветнай славы і зарабілі мільённы набытак.

## Крыніцы

Катэгорыя:Мяжанскі сельсавет (Браслаўскі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Браслаўскага раёну
Вузьлянскі сельсавет

**Вузьля́нскі сельсавет**, **Узьля́нскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пухавіцкага раёну Менскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Вузьляны.

## Гісторыя
28 жніўня 1924 году створаны ў складзе Самахвалавіцкага раёну Менскай акругі. 18 студзеня 1931 году раён скасаваны, сельсавет далучаны да Пухавіцкага раёну. 12 лютага 1935 году сельсавет далучаны да навастворанага Рудзенскага раёну. 6 ліпеня 1935 году раён перайменаваны ў Сьмілавіцкі, які з 11 лютага 1938 году атрымаў ранейшую назву. 8 красавіка 1957 году сельсавет перайменаваны ў Навапольскі, пазьней ізноў адноўлены.

28 траўня 2013 году Вузьлянскі сельсавет скасаваны, вёскі Азярычын, Будзёнаўка, Вераб’ёўка, Ленінскі, Махоўка, Таварскія, Шалягі, Кухараўка перайшлі ў склад Навапольскага сельсавету, вёскі Баравая Слабада, Вузьляны, Вушанка, Берчукі, Едліна, Залесьсе, Навасады, Пяскі, Пагуляйка, Падбор’е перайшлі ў склад Пярэжырскага сельсавету.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 126, 217

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Пухавіцкага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы, скасаваныя ў 2013 годзе
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Самахвалавіцкага раёну
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Сьмілавіцкага раёну
Ільлянскі сельсавет

**І́льлянскі сельсавет** (таксама *І́льянскі сельсавет*) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Вялейскага раёну Менскай вобласьці. Адміністрацыйны цэнтар — вёска Ільля.

## Гісторыя
12 кастрычніка 1940 году створаны ў складзе Ільлянскага раёну Вялейскай вобласьці. 20 ліпеня 1957 году раён скасаваны, сельсавет далучаны да Вялейскага раёну.

6 верасьня 1957 году сельсавету перададзены населеныя пункты скасаванага Суднікоўскага сельсавету.

28 траўня 2013 году ў склад сельсавету перададзеныя ўсе населеныя пункты — вёскі Адамоўшчына, Акцябарская, Альковічы, Аўсянікі, Забалацьце, Зацемень, Каранёва, Крайскія Пасекі, Маразы, Мацькаўскія Пасекі, Мацькаўцы, Пабядзіцель, Ракшыцы, Рушчыцы, Сачыўкі, Скарада, Стайкі, Старынкі, Хадасы, Харкі, Юнцавічы і хутар Крынічына — ліквідаванага Альковіцкага сельсавету.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1947 году — 22

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 481
*  С. 178


Катэгорыя:Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Вялейскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1940 годзе
Будзішча

Назву **Бу́дзішча** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Віцебская вобласьць:
** Будзішча — вёска ў Аршанскім раёне 
** Будзішча — вёска ў Лепельскім раёне 
** Будзішча — вёска ў Сеньненскім раёне 
** Будзішча — вёска ў Чашніцкім раёне 
** Будзішча — вёска ў Шумілінскім раёне 

* Гарадзенская вобласьць:
** Будзішча — хутар у Івейскім раёне 

* Гомельская вобласьць:
** Будзішча-Стаўбунскае — вёска ў Веткаўскім раёне 
** Будзішча — вёска ў Гомельскім раёне 
** Будзішча — пасёлак у Лоеўскім раёне 
** Будзішча — вёска ў Чачэрскім раёне 

* Магілёўская вобласьць:
** Будзішча — пасёлак у Быхаўскім раёне
** Будзішча (нежыл.) — вёска ў Клімавіцкім раёне
** Будзішча — вёска ў Магілёўскім раёне

* Менская вобласьць:
** Будзішча — вёска ў Вялейскім раёне

## Глядзіце таксама
* Будзішкі
Баўбасаўскі сельсавет

**Баўба́саўскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Аршанскага раёну Віцебскай вобласьці. Цэнтрам сельсавету была вёска Баўбасаў (цяпер гарадзкі пасёлак).

## Гісторыя
26 кастрычніка 1996 году створаны сельсавет з цэнтрам ў вёсцы Баўбасаў. 15 чэрвеня 2000 году Баўбасаў атрымаў статус гарадзкога пасёлку. У сувязі з гэтым сельсавет рэарганізаваны ў пасялковы савет. 22 студзеня 2001 году г.п. Баўбасаў і вёска Барсукі перададзеныя ў адміністрацыйнае падпарадкаваньне Аршанскага гарадзкога савету. 3 студзеня 2017 году вёска Барсукі ўвайшла ў межы г.п. Баўбасаў.

## Населеныя пункты
* 1 студзеня 1999 году — 2 населеныя пункты: вёскі Баўбасаў і Барсукі.

## Крыніцы

## Літаратура
*  С. 90—91

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Аршанскага раёну
Катэгорыя:Сельсаветы, створаныя ў 1996 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы, скасаваныя ў 2000 годзе
Марыя Матусевіч

**Марыя Матусевіч** (;  6 траўня 1943, Гарадзенскі павет) — летувіская настаўніца, грамадзкая дзяячка.

## Біяграфія
У 1978 скончыла Вышэйшы пэдагагічны інстытут у Шаўлях па спэцыяльнасьці пачатковая адукацыя. У 1995—1997 адна з 11 радных Вільні ад сьпісу Выбарчае акцыі палякаў Летувы (ВАПЛ). Пасьля некалькі разоў няўдала балятавалася ад ВАПЛ на мясцовых выбарах. У 2008 ад ВАПЛ няўдала ўдзельнічала ў парлямэнцкіх выбарах у Летуве (за нумарам 5). Актыўна ўдзельнічае ў жыцьці беларускае дыяспары. Працуе ў ясьлях і пачатковай школе «Bildukas».

## Вонкавыя спасылкі
* 

Катэгорыя:Нарадзіліся 6 траўня
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1943 годзе
Катэгорыя:Беларусы ў Летуве
Катэгорыя:Выбарчая акцыя палякаў Летувы
Катэгорыя:Радныя Вільні
Катэгорыя:Летувіскія грамадзкія дзеячы
Катэгорыя:Летувіскія пэдагогі
Конкурс песьні Эўрабачаньне-1964

**Конкурс песьні «Эўрабачаньне-1964»** стаў 9-м конкурсам песьні Эўрабачаньне. Ён прайшоў 21 сакавіка 1964 году ў Капэнгагене, сталіцы Даніі, у канцэртнай залі «Тыволі». Швэцыя не змагла прыняць удзел у конкурсе з-за страйку артыстаў, але лік яго ўдзельнікаў застаўся роўным 16, бо да іх ліку далучылася Партугалія. Італія абагнала сваіх супернікаў зь песьняй «Non ho l'étà», выкананай 16-гадовай Джыльёлай Чынквэці, якая атрымала 60% ад магчымага максымуму пунктаў, што застаецца рэкорднай сумай да цяперашняга часу. Упершыню адну з краін прадстаўляў выканаўца неэўрапейскага паходжаньня (галяндка Анэка Гронлах мела інданэзійскія карані).

## Зьмены ў правілах
Ізноў была зьменена сыстэма галасаваньня, лік сяброў журы ў кожнай краіне быў зноў скарочаны да 10 чалавек, якія разьмяркоўвалі 9 ачкоў. Песьня з найбольшай колькасьцю галасоў атрымлівала ад дадзенай краіны 5 ачкоў, з другім вынікам — 3 ачкі, і трэцяя — 1 ачко. У выпадку калі б адна песьня атрымала ўсе галасы, гэта песьня атрымлівала б 9 ачкоў, а калі толькі 2 песьні атрымлівалі галасы, першай уручалася 6 ачкоў, а другой — 3. Калі 3 і больш песьні атрымлівалі галасы, то першай давалася 5 ачкоў, другой — 3 і трэцяй — 1 ачко.

## Скандал
Падчас конкурсу на сцэну выскачыў чалавек з плякатам «Байкот Франку і Салазару», які пратэставаў супраць удзелу ў канцэртнай праграме прадстаўнікоў Гішпаніі і Партугаліі, дзе кіравалі дадзеныя дыктатары.

## Вынікі

## Вонкавыя спасылкі

* www.esctoday.com
* Афіцыйны сайт Эўрабачаньня 

Катэгорыя:Конкурс песьні Эўрабачаньне паводле гадоў
Катэгорыя:1964 год у музыцы
Конкурс песьні Эўрабачаньне-1965

**Конкурс песьні «Эўрабачаньне-1965»** стаў 10-м конкурсам песьні Эўрабачаньне. Ён прайшоў 20 сакавіка 1965 году ў Нэапалі (Італія) у Канцэртнай залі RAI. Швэцыя вярнуліся, а Ірляндыя далучылася да конкурсу, што павялічыла лік удзельнікаў да 18-ці. Савецкі Саюз і іншыя ўсходнеэўрапейскія краіны трансьлявалі конкурс, што адкрыла новыя гарызонты для шоў, аўдыторыя якога склала больш за 150 млн чалавек. Перамагла француская зорка Франс Галь, якая ў конкурсе прадстаўляла Люксэмбург і выканала песьню «Poupée de cire, Poupée de son», напісаную Сэржам Генсбурам.

Швэдзкі выканаўца прадставіў песьню на ангельскай мове, у сувязі з чым былі занесены зьмены ў правілы, якія абавязваюць з наступнага конкурсу ўдзельнікаў выконваць песьню толькі на дзяржаўнай мове сваёй краіны.

## Вынікі

## Вонкавыя спасылкі
* www.esctoday.com
* Афіцыйны сайт Эўрабачаньня 

Катэгорыя:Конкурс песьні Эўрабачаньне паводле гадоў
Катэгорыя:1965 год у музыцы
Конкурс песьні Эўрабачаньне-1966

**Конкурс песьні «Эўрабачаньне-1966»** стаў 11-м конкурсам песьні Эўрабачаньне. Ён прайшоў 5 сакавіка 1966 году ў горадзе Люксэмбург (Люксэмбург), у Вялікай залі RTL. Адзінай значнай зьменай стала правіла пра мову выкананьня. Правіла абвяшчала, што песьня абраная канкурсантам павінна быць выканана толькі на дзяржаўнай мове краіны-выканаўца. У гэтым годзе нуль ачкоў атрымалі Манака і Італія. Гран-Пры сышоў у Аўстрыю, зь песьняй «Merci chérie», выкананай Уда Юргенсам, які прымаў ўдзел у 3-і раз. Такім чынам, у конкурсе ўпершыню перамагла песьня, выкананая на нямецкай мове.

Гішпанію прадстаўляў сьпявак Рафаэль (7-е месца), які пазьней праславіўся. Упершыню ў гісторыі конкурсу выступаў цемнаскуры выканаўца (галяндка Мілі Скот).

Вядомы італьянскі сьпявак Дамэніка Мадуньё, незадаволены гульнёй аркестру, пакінуў сцэну.

## Вынікі

## Вонкавыя спасылкі
* www.esctoday.com
* Афіцыйны сайт Эўрабачаньня 

Катэгорыя:Конкурс песьні Эўрабачаньне паводле гадоў
Катэгорыя:1966 год у музыцы
Конкурс песьні Эўрабачаньне-1967

**Конкурс песьні «Эўрабачаньне-1967»** стаў 12-м конкурсам песьні Эўрабачаньне. Ён прайшоў 8 красавіка 1967 году ў горадзе Вена (Аўстрыя) у бальнай залі палацу Хофбург. Данія вырашыла не прымаць удзелу ў конкурсе, скараціўшы лік удзельнікаў да 17. Сыстэма галасаваньня вярнулася да варыянту 1957 году, калі 10 сяброў журы, якія прадстаўляюць сваю краіну, галасавалі за самую ўпадабаную песьню. Упершыню перамагла Вялікабрытанія зь песьняй «Puppet on a String», выкананай Сэндзі Шоў. Рафаэль ізноў прадстаўляў Гішпанію, заняўшы 6-е месца. Швайцарыя набрала нуль ачкоў. Упершыню тэлекамэры паказвалі ўдзельнікаў конкурсу за кулісамі.

Падчас конкурсу вядучая абвясьціла Вялікабрытанію пераможцам да таго, як былі падлічаны галасы ўсіх сяброў журы, аднак, па канчатку падліку перамога так і засталася за ангельскай сьпявачкай.

## Вынікі

## Вонкавыя спасылкі
* www.esctoday.com
* Афіцыйны сайт Эўрабачаньня 

Катэгорыя:Конкурс песьні Эўрабачаньне паводле гадоў
Катэгорыя:1967 год у музыцы
Янікова

**Яніко́ва** () — горад у Куяўска-Паморскім ваяводзтве, Інаўроцлаўскім павеце. Сядзіба гарадзка-вясковай гміны Янікова.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйная старонка

Катэгорыя:Гарады Куяўска-Паморскага ваяводзтва
Сяргей Канановіч

**Сяргей Канановіч** ( 29 лютага 1972; Менск, цяпер Беларусь) — беларускі музыка, гітарыст.

## Біяграфія
Музыкай пачаў займацца з школьных часоў, але музычнай адукацыі ня мае. Скончыў геаграфічны факультэт БДУ (1995), але па спэцыяльнасьці «географ» ніколі не працаваў, бо вырашыў зьвязаць жыцьцё з музыкай.

Першы гурт — «Jar Jabber» (1994). Разам з Уладам Плюшчавым ды Зьмітром Харытановічам заснаваў гурт Hasta La Fillsta, у якім граў на гітары. У складзе гурта Hasta La Fillsta скарыў фэстываль «Басовішча» (1997). Браў удзел у некалькіх беларускіх гуртах — гітарыстам праектаў «Крамбамбуля» (2001—2010) і Zet, адзін з аўтараў музыкі, сьпявак, гітарыст і бас-гітарыст гурта Pomidor/OFF. Граў таксама з гуртамі «Палац», žygimont VAZA, Зьмітром Вайцюшкевічам, N.R.M.. Удзельнічаў у стварэньні альбома «Патас/Попс/Прапаганда» гурту . Удзельнічаў у запісе альбома Змітра Вайцюшкевіча і WZ-Orkiestra «Ваячак», граў на электрагітары. У 2016 годзе прымаў удзел у запісе песьні «Дзякуй Б-гу» Пінхаса Цынмана і напісаў аранжыроўкі для альбома Пінхаса Цынмана «Усё будзе гут» у стылі рэгі.

З усіх музычных кірункаў сам аддае перавагу стонэру ды гранджу.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Менску
Катэгорыя:Выпускнікі Беларускага дзяржаўнага ўнівэрсытэту
Катэгорыя:Беларускія музыкі
Катэгорыя:Беларускія гітарысты
Катэгорыя:Крамбамбуля
Катэгорыя:Pomidor/OFF
Катэгорыя:Zet
Катэгорыя:Беларускія кампазытары
Краўчанка

**Кра́ўчанка** — беларускае прозьвішча.

## Вядомыя носьбіты
* Пятро Краўчанка — беларускі палітык і дыплямат
* Сяргей Краўчанка — заслужаны артыст Рэспублікі Беларусь
* Сяргей Краўчанка — беларускі рок-музыка
* Сяргей Краўчанка — украінскі футбаліст, гулец клюбу «Дняпро» (Дніпро).
* Тацяна Краўчанка — дэпутат Савету Рэспублікі Нацыянальнага Сходу Рэспублікі Беларусь 3-га скліканьня
Барсукі

Назву **Барсукі́** маюць:

## Населеныя пункты
### [[Беларусь]]
* Віцебская вобласьць:
** Барсукі — былая вёска ў Баўбасаўскім сельсавеце Аршанскага раёну
** Барсукі — вёска ў Высокаўскім сельсавеце Аршанскага раёну
** Барсукі — вёска ў Браслаўскім раёне
** Барсукі — вёска ў Глыбоцкім раёне
** Барсукі — вёска ў Докшыцкім раёне
** Барсукі — вёска ў Боркавіцкім сельсавеце Дрысенскага раёну
** Барсукі — былая вёска ў Бялькоўшчынскі сельсавеце Дрысенскага раёну
** Барсукі — вёска ў Валынецкім сельсавеце Дрысенскага раёну
** Барсукі — вёска ў Шайтараўскім сельсавеце Дрысенскага раёну
** Барсукі — вёска ў Дубровенскім раёне
** Барсукі — вёска ў Лепельскім раёне
** Барсукі — вёска ў Лёзьненскім раёне
** Барсукі — вёска ў Мікалаёўскім сельсавеце Мёрскага раёну
** Барсукі — вёска ва Ўзьмёнскім сельсавеце Мёрскага раёну
** Барсукі 2 — вёска ва Ўзьмёнскім сельсавеце Мёрскага раёну
** Барсукі — вёска ў Чашніцкім раёне
** Барсукі — вёска ў Шаркоўшчынскім раёне
** Барсукі — вёска ў Шумілінскім раёне

* Гарадзенская вобласьць:
** Барсукі — хутар у Івейскім раёне

* Гомельская вобласьць:
** Барсукі — вёска ў Кармянскім раёне
** Барсукі — вёска ў Рагачоўскім раёне
** Барсукі — пасёлак у Чачэрскім раёне

* Магілёўская вобласьць:
** Барсукі — вёска ў Бабруйскім раёне
** Барсукі — вёска ў Баркулабаўскім сельсавеце Быхаўскага раёну
** Барсукі — былая вёска ў Чарнаборскім сельсавеце Быхаўскага раёну
** Барсукі — вёска ў Ямніцкім сельсавеце Быхаўскага раёну
** Барсукі — вёска ў Запольскім сельсавеце Бялыніцкага раёну
** Барсукі — вёска ў Лебядзянкаўскім сельсавеце Бялыніцкага раёну
** Барсукі — вёска ў Горацкім раёне
** Барсукі — вёска ў Добасьненскім сельсавеце Качэрыцкага раёну
** Барсукі — вёска ў Паўлавіцкім сельсавеце Качэрыцкага раёну
** Барсукі — вёска ў Клімавіцкім раёне
** Барсукі — вёска ў Магілёўскім раёне
** Барсукі — вёска ў Шклоўскім раёне

* Менская вобласьць:
** Барсукі — вёска, цяпер не існуе; знаходзілася за кілямэтар на паўднёвы захад ад вёскі Белае (Зачысцкі сельсавет, Барысаўскі раён)
** Барсукі — вёска ў Маісееўшчынскім сельсавеце Барысаўскага раёну
** Барсукі — вёска ў Бярэзінскім раёне
** Барсукі — вёска ў Ільлянскім сельсавеце Вялейскага раёну
** Барсукі — вёска ў Хаценчыцкім сельсавеце Вялейскага раёну
** Барсукі — вёска ў Лядзкім сельсавеце Ігуменскага раёну
** Барсукі — вёска ў Руднянскім сельсавеце Ігуменскага раёну
** Барсукі — вёска ў Крупскім раёне
** Барсукі — вёска ў Лагойскім раёне
** Барсукі — вёска ў Менскім раёне
** Барсукі — вёска ў Смалявіцкім раёне

## Глядзіце таксама
* Барсук
* Барсукова
* Барсучына
Конкурс песьні Эўрабачаньне-1968

**Конкурс песьні «Эўрабачаньне-1968»** стаў 13-м конкурсам песьні Эўрабачаньне. Ён прайшоў 6 красавіка 1968 году ў горадзе Лёндан (Вялікабрытанія), у Альбэрт-холе. Вялікабрытанія ўпершыню прымала конкурс пасьля перамогі ў папярэднім годзе. Гішпанія выйграла з розьніцай у адно ачко зь песьняй «La, la, la…», выкананай Масыель, а сьпявак Кліф Рычард зь песьняй «Congratulations», заняў другое месца, прадстаўляючы Вялікабрытанію, трэцяй стала Ізабэль Абрэ зь песьняй «La Source», якая прадстаўляла Францыю. Упершыню ў гісторыі тэлекампаніі сямі краін паказвалі конкурс у каляровым малюнку. Аўстрыю на гэтым конкурсе прадстаўляў знакаміты чэхаславацкі сьпявак Карэл Гот.

Напачатку траўня 2008 году па гішпанскім тэлебачаньні быў паказаны дакумэнтальны фільм, у якім гаварылася, што дыктатар Гішпаніі Франка падкупіў некаторых судзьдзяў, што дапамагло гішпанскай сьпявачцы абыйсьці Кліфа Рычарда. Аднак цяперашні дырэктар конкурсу Б'ерн Эрыксэн заявіў, што ня мае намеру праводзіць расьсьледаваньне пра падзеі саракагадовай даўнасьці. Сам Рычард выступіў з абвінавачваньнямі конкурсу «Эўрабачаньне» ў прадажнасьці.

З 1968 году конкурс песьні «Эўрабачаньне» пачаў трансьлявацца ў колеры.

## Вынікі

## Вонкавыя спасылкі
* www.esctoday.com
* Афіцыйны сайт Эўрабачаньня 

Катэгорыя:Конкурс песьні Эўрабачаньне паводле гадоў
Катэгорыя:1968 год у музыцы
Конкурс песьні Эўрабачаньне-1969

**Конкурс песьні «Эўрабачаньне-1969»** стаў 14-м конкурсам песьні Эўрабачаньне. Ён прайшоў 29 сакавіка 1969 году ў горадзе Мадрыд (Гішпанія) на сцэне Каралеўскага опэрнага тэатру. Адзіны раз у гісторыі адразу чатыры песьні атрымалі званьне пераможцы конкурсу: Францыя зь песьняй «Un Jour, Un Enfant» выкананай Фрыдай Бакара, Нідэрлянды з «De troubadour», выкананай Лэні Кюр, Гішпанія з «Vivo cantando», выкананай Саломэ (Марыяй Розай Марка) і Вялікабрытанія з «Boom bang a bang», выкананай Лулу. Гэты конкурс таксама быў адзначаны іншымі важнымі падзеямі: Сальвадор Далі стварыў рэклямны праспэкт для конкурсу, а Манака было прадстаўлена 12-летнім хлопчыкам, які заняў 6-е месца.

Аўстрыя адмовілася ад удзелу ў конкурсе, які праходзіў у краіне, у якой кіравала ваенная дыктатура Франсіска Франка. Сярод дэбютантаў конкурсу мог апынуцца Ліхтэнштайн, дзе ўпершыню быў праведзены нацыянальны адбор, аднак па прычыне адсутнасьці ў краіне мясцовай тэлекампаніі яму было адмоўлена ва ўдзеле.

## Вынікі

## Вонкавыя спасылкі
* www.esctoday.com
* Афіцыйны сайт Эўрабачаньня 

Катэгорыя:Конкурс песьні Эўрабачаньне паводле гадоў
Катэгорыя:1969 год у музыцы
Конкурс песьні Эўрабачаньне-1970

**Конкурс песьні «Эўрабачаньне-1970»** стаў 15-м конкурсам песьні Эўрабачаньне. Ён прайшоў 21 сакавіка 1970 году ў горадзе Амстэрдам (Нідэрлянды), у кангрэс-цэнтры RAI. Фінляндыя, Нарвэгія, Швэцыя і Партугалія вырашылі ня ўдзельнічаць у конкурсе з-за нязгоды зь дзейснай сыстэмай галасаваньня, у выніку чаго лік удзельнікаў скараціўся да 12. Бо летась было чатыры пераможцы, была праведзена лёсаваньне, якое вызначыла, якой з краін прыйдзецца праводзіць наступны конкурс. Лёсаваньне выйгралі Нідэрлянды. Афармленьне конкурсу пазьней было прызнана эталёнам сцэнічнага дызайну. Выступу прадстаўніка кожнай з краін упершыню папярэднічала тэлепаштоўка.

Былі занесены зьмены ў правілы, для таго каб прадухіліць магчымасьць таго, што пераможцамі конкурсу стануць некалькі песень. У адпаведнасьць зь імі, калі выканаўцы атрымліваюць аднолькавую колькасьць ачкоў, яны павінны былі паўторна выканаць песьню і ўсё журы, акрамя прадстаўнікоў краін, якія ўдзельнічалі ў перасьпеўцы, ізноў вызначалі пераможца. У выпадку паўторнай нічыёй, Гран-Пры будзе ўручаны абедзьвюм краінам.

Выканаўца Дана, якая прадстаўляла Ірляндыю, выйграла Гран-Пры зь песьняй «All Kinds of Everything», апярэдзіўшы на 6 балаў прадстаўніка Вялікабрытаніі Мэры Хопкіна, які заняў 2-е месца зь песняй «Knock, knock (Who’s there?)» Будучая гішпанская зорка Хуліё Іглесіяс заняў 4-е месца.

## Вынікі

## Вонкавыя спасылкі
* www.esctoday.com
* Афіцыйны сайт Эўрабачаньня 

Катэгорыя:Конкурс песьні Эўрабачаньне паводле гадоў
Катэгорыя:1970 год у музыцы
Алег Янкоўскі

**Алег Іванавіч Янкоўскі** (23 лютага 1944, Жэзказган, Казаская ССР, СССР — 20 траўня 2009, Масква, Расея) — савецкі, расейскі актор тэатру і кіно, рэжысэр. Народны артыст СССР (1991), ляўрэат Дзяржаўнай прэміі Расейскай Фэдэрацыі (1996, 2002).

## Жыцьцяпіс
Бацька Алега Янкоўскага паходзіў з польскай шляхты, штабс-капітан, які быў паранены пад час Першай сусьветнай вайны. У 1930-я быў арыштаваны ва Ўкраіне, пасьля выпушчаны, потым ў 1937 годзе ізноў на нейкі час арыштаваны. На ВАВ ня трапіў па стане здароўя. Працаваў на будоўлі ў Ленінабадзе і Джэзказгане, дзе і нарадзіўся Алег.

Пасьля вайны ў 1951 годзе сям’я пераехала ў Саратаў, дзе ў 1953 бацька і памёр. Старэйшы брат Алега — Расьцілаў у 1957 пераехаў у Менск, куды праз год забраў і малодшага брата. Расьціслаў працаваў акторам і граў у мясцовым драмтэатры. У Менску Алег дэбютаваў на сцэне тэатру ў эпізадычнай ролі. Каб скончыць школу празь нейкі час Алег зьехаў ізноў у Саратаў.

Алег зьбіраўся паступаць у мэдычны інстытут. Выпадкова трапіў у Саратаўскі тэатральны ўнівэрсытэт, прыём студэнтаў быў тамака ўжо скончаны. Але зайшоў спытацца пра ўмовы прыёму да дырэктара. Той толькі спытаўся прозьвішча хлопца і пачуўшы «Янкоўскі» адказаў, каб прыходзіў у верасьні на лекцыі. Як высьветлілася пасьля брат Алега Мікалай Янкоўскі таемна ад сям’і падаў дакумэнты туды і з посьпехам прайшоў. Гэтак Алег паступіў у ВНУ і ў 1965 годзе яе скончыў. У той самы год пачаў выступаць у Саратаўскім драмтэатры.

У кіно Янкоўскага пачалі здымаць выпадкова. Саратаўскі тэатар знаходзіўся ў Львове. Тамака Ўладзімер Басаў пачынаў здымкі фільму «Шчыт і Меч» і шукаў аладзёнае з «арыйскім» выглядам на галоўную ролю Гэнрыха Шварцкофа. Аднойчы пад час абеду ў кавярні Янкоўскі трапіў на вочы Басава і той запрасіў яго ў свой фільм. Потым былі карціны «Служылі два таварышы», «Я, Францыск Скарына…» (галоўная роля), «Гоншчыкі». Пад час апошняга фільму ён спадабаўся Яўгену Лявонаву. У 1972 Лявонаў перайшоў на «Ленкам» і распавёў тамака пра маладога артыста. У 1973 годзе на запрашэньне Марка Захарава Янкоўскі пераходзіць у маскоўскі тэатар імя Ленінскага камсамолу.

У 1991 годзе атрымаў званьне Народны артыст СССР — апошнім з мужчынаў, хто атрымаў такое званьне.

З 1993 — Прэзыдэнт Адкрытага Расейскага кінафэстывалю ў Сочы (МКФ «Кінатаўр»).

Быў жанаты. Жонка — акторка, заслужаная артыстка Расеі Людміла Зорына. Пабраліся на другім курсе тэатральнай вучэльні. Сын Філіп Янкоўскі — актор і рэжысэр.

Напачатку 2009 у Янкоўскага выявілі рак падстраўнікавай залозы познай стадыі. 20 траўня 2009 году ён памёр у адной з маскоўскіх клінік. Пахаваны 22 траўня ў Маскве на Новадзявочых могілках.

## Вонкавыя спасылкі

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Джэзказгане
Катэгорыя:Савецкія акторы
Катэгорыя:Расейскія акторы
Катэгорыя:Савецкія рэжысэры
Катэгорыя:Расейскія рэжысэры
Катэгорыя:Памерлі ў Маскве
Катэгорыя:Пахаваныя на Новадзявочых могілках