АБ-БА

**Абьяднаньне ў карысьць дзяцей і моладзі, якія вывучаюць беларускую мову «АБ-БА»** (коратка «**АБ-БА**», ) — грамада ў Польшчы, якая была заснаваная ў 2006 годзе ў месьце Беласток.

## Назва
Назва ўправы мае адрозьненьне ад правапісу:

Назва грамады паходзіць ад скароту словазлучэньня **АБ**'яднаньне **БА**цькоў.

## Стварэньне і дзейнасьць
Аб’яднаньне ў карысьць дзяцей і моладзі, якія вывучаюць беларускую мову «АБ-БА» было створанае ў 2006 годзе. Яго задачы — дапамога мэтадычная, навуковая, грашовая і рэчавая дзецям і маладым, якія вучацца беларускае мовы. Дапамагаюць і бацькам і настаўнікам вучняў.

«АБ-БА» было заснаванае ў 1995 годзе. Гэта была грамада маладых бацькоў, якія  раней дзейнічалі ў Беларускім аб'яднаньні студэнтаў. Грамада хацела стварыць у месьце Беласток суполку для сваіх дзяцей у дзіцячых садках. У той час ніхто не вучыў беларускае мовы ў дашкольных установах Беластоку. 1 верасьня 1995 году пачалі дзейнічаць два аддзелы ў самаўрадавым перашкольлі нумар 14 у Беластоку.

У 1997 годзе дзяцей зь дзіцячага садку перавялі ў школу нумар 4 на вуліцы Частахоўскае. Дырэктар школы Зьбігнеў Клімовіч згадзіўся ўтварыць клясу для вучобы беларускае мовы. Бацькі знайшлі настаўніцу, якая б вучыла беларускую мову. Ёй стала Аліна Ваўранюк. У верасьні 1997 году сямёра дзяцей пачалі вучыцца ў школе нумар 4. Настаўніца Аліна Ваўранюк з 1997 году пачала весьці дзіцячы тэатар пад назваю «Забава ў тэатры». З 2004 году з бацькамі праводзіць летнікі пад назваю «Тут нарадзіўся», якія доўжацца адзін тыдзень. 

З 2003 году пачалі дзеці вучыцца ў Публічнай гімназіі нумар 7, а з 2007 году міжшкольная вучоба ў 3-ім Агульнавучэбным ліцэі.

У 2006 годзе было заснаваная юрыдычная асоба **Аб’яднаньне ў карысьць дзяцей і моладзі, якія вывучаюць беларускую мову «АБ-БА»**. Членамі грамады сталі бацькі дзяцей, якія вучыліся беларускае мовы і асобы, якія прыхільна адносіліся да распаўсюджаньня беларускае мовы ў Польшчы.

У 1995 годзе было 30 дзяцей, якія вучыліся беларускае мовы. У 2015 годзе дзяцей у дзіцячым садкубыло каля 100 асоб. У 2023 годзе іх было каля 250 асоб.

У 2014 годзе зьнялі і выдалі дакумэнтальнае дзіва «Гавораць беларусы Падляшша». У 2020 годзп адзначылі 25-годзьдзе дзейнасьці грамады.

У верасьні 2024 году ўпершыню ў Беластоку не набралі ні аднаго дзіцяці ў пачатковыя школы, каб яны пачалі вучыць беларускую мову.

## Управа
«АБ-БА» мае сваю ўправу. Старшыня грамады выбіраецца на некаторы час. Ён мае свайго намесьніка. Існуе пасада скарбніка, аднаго члена і сакратара. Управа знаходзіца ў краіне Польшча, места Беласток, вул. Чэнстахоўская, д. 6а. Гэта дом пачатковае школы 4.

Асабовы склад управы:

Управа з 2022 гадоў:
* Тамаш Герасімюк — старшыня 
* Ілона Карпюк — намесьнік старшыні 
* Уршуля Іванюк — скарбнік
* Пётра Мулярчык — сакратар 
* Ганна Мацеюк — член управы

Управа ў 2018 — 2022 гадах:
* Уршуля Іванюк — старшыня 
* Кацярына Паўлоўская — намесьнік старшыні 
* Моніка Федарчук — скарбнік
* Юлія Косьціна — сакратар 
* Марыя Здрайкоўская — член управы

Управа ў 2014 — 2018 гадах:
* Кацярына Паўлоўсая — старшыня 
* Аліна Ваўранюк — намесьнік старшыні 
* Анэля Скаўронская — скарбнік
* Уршуля Іванюк— сакратар 
* Барбара Пякарская — член управы

Управа ў 2010 — 2014 гадах:
* Барбара Пякарская — старшыня 
* Аліна Ваўранюк — намесьнік старшыні 
* Тамара Карнілюк — скарбнік
* Анэля Скаўронская — сакратар 
* Марк Кулакоўскі — член управы

Управа ў 2006 — 2010 гадах:
* Барбара Пякарская — старшыня 
* Марк Кулакоўскі — намесьнік старшыні 
* Аліна Ваўранюк — скарбнік
* Хрысьціна Андраюк-Вапа — сакратар 
* Ірына Сегень — член управы

## Задачы
Грамада заявіла пра наступныя задачы свае дзейнасьці:
# падтрыманьне нацыянальнае тоеснасьці вучняў
# адукацыйна-асьветніцкая дзейнасьць 
# арганізацыя вучням адпачынку
# арганізацыя заняткаў па-за школай
# выдавецкая дзейнасьць
# дзейнасьць у карысьць беларускай нацыянальнае меншасьці ў Польшчы і польска-беларускае інтэгрыцыі.

Грамада вучыць дзяцей беларускае мове ў месьце Беласток:
# пачатковая школа 4 імя Сібіракоў (вул. Чэнстахоўсая, 6а)
# самаўрадавае прадшкольле 14 зь беларускае і польскае мовах навучаньня (вул. Пілсудзкага, д. 20/4)

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Пра нас, пра АБ-БА
* Управа АБ-БА
* Узьнікненьне АБ-БА
* АБ-БА на Хвэйсбуку
* “25 Аб-Ба-аркестар”. Веліч і ўзьнёсласьць беларускага року
* Лагер, варштаты, настольныя гульні — і ўсё па-беларуску.
* Лагер, варштаты, настольныя гульні — і ўсё па-беларуску. Як у Беластоку бацькі аб’ядналіся, каб іх дзеці ведалі сваю мову і традыцыі
* Аб’яднанне АБ-БА падвяло вынікі мастацкай самадзейнасці
* AБ-БA запрашае на беларускія майстар-класы ў Студзіводы
* Аб’яднанне „АБ-БА” зладзіла ў Беластоку сямейную вечарыну
* Агульны сход АБ-БА: рашэнні на карысць беларускай адукацыі - ЗБС "Бацькаўшчына"

Катэгорыя:Зьявіліся ў 1995 годзе
Катэгорыя:Арганізацыі, заснаваныя ў 2006 годзе
Катэгорыя:Беларускія арганізацыі Польшчы
Катэгорыя:Беларусы ў Польшчы
Катэгорыя:Беларускамоўная адукацыя Польшчы
Катэгорыя:Польскія арганізацыі
Катэгорыя:Польскія таварыствы
Катэгорыя:Арганізацыі Беластоку