Рэфлюксная хвароба

**Рэфлюксная хвароба** ( — вяртаньне) — закідваньне страўнікавага зьмесьціва ў стрававод і ротавую поласьць, што раздражняе сьлізьніцу стрававода.

Узьнікае з прычыны парушэньня замыканьня ніжняй страваводнай сьціскальніцы пасьля праходу харчовай кашыцы па страваводзе ў страўнік. Тады кіслае зьмесьціва страўніка замест руху ўніз у кішачнік можа наадварот патрапіць уверх у стрававод. Асяродзьдзе страваводу ёсьць слабакіслым (або нэўтральным), таму апёк паступова выклікае запаленьне страваводу. Ускладненьне хваробы выклікае ацёк, эрозію і язву з крывацёкамі. Часам шматслойны плоскі эпітэлій стрававода перараджаецца ў кішачны цыліндрычны эпітэлій (стрававод Барэта), што ёсьць перадракам. Хвароба найчасьцей даходзіць да раку стрававода ў краінах Азіі, дзе ўжываюць празьмерна гарачую ежу і мае пашырэньне рассмоктваньне насваю. Іншым ускладненьнем бывае хранічны бранхіт і бранхіяльная астма, бо стрававод злучаецца з гартаньню, трахеяй і дыхнікамі. Такая пагроза існуе, калі кіслае зьмесьціва страўніка з бактэрыямі падымаецца да ротавай поласьці, якое тады закідваецца праз трахею ў дыхнікі.

У 1925 годзе ўпершыню апісалі праявы хваробы, якую ў 1935 годзе амэрыканскі гастраэнтэроляг Ашэр Ўінкэльстайн назваў рэфлюкснай.

## Папярэджаньне
Прадухіленьню хваробы спрыяе прыём ежы 4-5 разоў на дзень дробнымі порцыямі. Пасьля сталаваньня варта рабіць прагулку працягласьцю 20-40 хвілінаў. Карысна пазьбягаць прыёму ежы лежачы. Таксама варта ўнікаць вострай, вэнджанай і салёнай ежы, бо тая ёсьць сакагоннай і выклікае ўтварэньне вялікай колькасьці салянай кісьлі. Адначасна карысна адмовіцца ад спажываньня вырабаў, якія пашыраюць, аслабляюць і расслабляюць ніжнюю страваводную сьціскальніцу. У прыватнасьці варта адмовіцца ад тытунепаленьня праз разбуральнае ўзьдзеяньне нікатыну і іншых прадуктаў тытунёвага дыму на стрававод. У сувязі з падобнай шкодай карысна пазьбягаць усялякіх алькагольных напояў. Таксама варта выключыць каву праз наяўнасьць кафэіну. Урэшце карысным ёсьць сон з прыўзьнятай галавой.

## Чыньнікі
Узьнікненьню хваробы спрыяе пасьпешлівы прыём ежы, атлусьценьне, маларухомы лад жыцьця, злоўжваньне алькаголем, паленьне і малакроўе.

## Праявы
Хвароба выяўляецца празь пякотку і смыленьне ў грудзях. Таксама адзначаецца боль у языку і дзяснах, прыступ спазмы ў дыхніках. Суправаджаецца кіслай адрыжкай і кіслым прысмакам у роце.

## Дыягназ
Для вывучэньня закідаў страўнікавай сакрэцыі ў стрававод зонд з капсуламі апускаюць праз нос у стрававод і страўнік, дзе вымяраюць частасьць і шчыльнасьць закідаў. Для ўнутранага агляду страваводнай сьціскальніцы і пашкоджаньня (запаленьня, ацёка і язвы) стрававода выкарыстоўваюць эндаскоп.

## Лячэньне
Цягам 6-8 месяцаў ажыцьцяўляецца прыём процігістамінных лекаў для адновы напругі ніжняй страваводнай сьціскальніцы і процікіслотных лекаў для зьмяншэньня кіслотнасьці ў страваводзе праз нэўтралізаваньне сакрэцыі салянай кісьлі. Пры ўскладненьні напругу ніжняй страваводнай сьціскальніцы павышаюць шляхам плястычнай апэрацыі (фундаплікацыя).

## Беларусь
На 2014 год каля 20% дарослага насельніцтва Беларусі цярпела ад рэфлюкснай хваробы.

## Крыніцы

Катэгорыя:Захворваньні страўнікава-кішачнага тракту
Катэгорыя:Чалавечыя захворваньні і разлады
Катэгорыя:Гастраэнтэралёгія
Катэгорыя:Страўнік