Гомельскі палацава-паркавы ансамбль

**Палацава-паркавы ансамбль Румянцавых і Паскевічаў** — помнік архітэктуры і садова-паркавага мастацтва другой паловы XVIII — сярэдзіны XIX ст. у Гомлі. Знаходзіцца ў цэнтры места, працягнуўся на 800 м ўздоўж высокага правага берага ракі Сажа. Твор архітэктуры клясыцызму. Аб’ект Дзяржаўнага сьпісу гістарычна-культурных каштоўнасьцяў Беларусі.

Гомельскі палацава-паркавы ансамбль складаецца з палаца, парку, саборнай царквы і капліцы-пахавальні Паскевічаў. Этапы яго фармаваньня адлюстроўваюць эвалюцыю архітэктуры Беларусі канца XVIII — XIX стагодзьдзяў. На тэрыторыі ансамблю знаходзіцца гарадзішча старажытнага і сярэднявечнага Гомля X—XVIII стагодзьдзяў.

## Палац

Палац — кампазыцыйны цэнтар ансамблю. Галоўны корпус будаваўся ў 1777—1796 гадох. У 1800—1805 гадох каля аго збудавалі два службовыя флігелі. У 1837—1851 гадох праводзілася рэканструкцыя палаца, у выніку якой галоўны корпус і флігелі злучыліся галерэямі. Помнік архітэктуры клясыцызму.

## Парк

Парк — найбольш захаваны ў Беларусі пэйзажны парк з элемэнтамі рамантызму. Мае плошчу 25 га. У парку налічваецца больш за 9 тысячаў дрэваў мясцовых і экзатычных пародаў (кедр сыбірскі, лістоўніца японская, хвоя чорная, конскі каштан звычайны, піхта бальзамічная, туя заходняя, дуб звычайны пірамідальны, хвою вэймутава ды іншыя). Элемэнты рамантызму — стаў «Лебядзінае возера» ў яры Гамеюку, вялікі і малы гроты, Верхні і Ніжні масты ды іншае.

У канцы XVIII ст. перад палацам заклалі парадны партэр, які займаў ўсю цэнтральную частку парку і разам з прылеглымі тэрыторыямі меў пэўныя элемэнты рэгулярнасьці. Перад арыентаваным на раку фасадам палаца знаходзіўся курданэр з падстрыжаным кустоўем і газонам. Астатнія пасадкі каля палаца мелі ляндшафтавую арганізацыю. За Гамеюком знаходзіўся пладовы сад з багатай аранжарэяй («Зімовы сад»). З 1834 году ў паркавых кампазыцыях значна ўзмацніўся рамантычны кірунак. На тэрасе каля вежы паставілі помнік Юзэфу Панятоўскаму, абапал якога — дзьве трафэйныя гарматы расейска-турэцкай вайны на мураваных пастамэнтах, на пляцоўцы курданэра — помнік князю Паскевічу. Апроч таго, дэкаратыўныя мармуровыя скульптуры аздаблялі парк перад фасадам палаца і на галоўных алеях.

У пачатку XX ст. пад краявідную вежу (маяк) пераабсталявалі комін былога цукровага заводу.

## Саборная царква

Саборная царква — помнік архітэктуры клясыцызму. Яе збудавалі на поўнач ад палаца ў 1809—1824 гадох паводле праекту архітэктара Джона Кларка.

## Капліца-пахавальня Паскевічаў

Капліца-пахавальня Паскевічаў — прыклад маскоўска-яраслаўскага кірунку эклектычнай царкоўнай архітэктуры Расейскай імпэрыі. Яе збудавалі ў 1870—1889 гадох каля саборнай царквы паводле праекту архітэктара Яўгена Чарвінскага. Тут спачылі 8 прадстаўнікоў роду Паскевічаў.

## Галерэя
### Гістарычная графіка

Homiel, Rumiancaŭ-Paskievič. Гомель, Румянцаў-Паскевіч (A. Idźkoŭski, 1834-40).jpg|А. Ідзькоўскі, 1834—1840 гг.
Homiel, Rumiancaŭ-Paskievič. Гомель, Румянцаў-Паскевіч (M. Zaleski, 1843-46).jpg|М. Залескі, 1843—1846 гг.
Homiel, Rumiancaŭ-Paskievič. Гомель, Румянцаў-Паскевіч (N. Orda, 1877).jpg|Н. Орда, 1877 г.
Homiel, Sož. Гомель, Сож (W. Zeising, 04.1918).jpg|красавік 1918 г.


### Гістарычныя здымкі

Homiel, Sož, Rumiancaŭ-Paskievič. Гомель, Сож, Румянцаў-Паскевіч (1890-99).jpg|1890-я гг.
Homiel, Sož, Rumiancaŭ-Paskievič. Гомель, Сож, Румянцаў-Паскевіч (1903) (1).jpg|1903 г.
Homiel, Sož, Rumiancaŭ-Paskievič. Гомель, Сож, Румянцаў-Паскевіч (1903) (6).jpg|1903 г.
Homiel, Sož, Rumiancaŭ-Paskievič. Гомель, Сож, Румянцаў-Паскевіч (1909).jpg|1909 г.


Homiel, Sož, Rumiancaŭ-Paskievič. Гомель, Сож, Румянцаў-Паскевіч (1915).jpg|1915 г.
Homiel, Sož, Rumiancaŭ-Paskievič. Гомель, Сож, Румянцаў-Паскевіч (1901-17).jpg|1917 г.
Homiel, Rynak-Kaścielny. Гомель, Рынак-Касьцельны (1918).jpg|1918 г.
Homiel, Sož, Rumiancaŭ-Paskievič. Гомель, Сож, Румянцаў-Паскевіч (1918).jpg|1918 г.


Homielski zamak. Гомельскі замак (1918).jpg|1918 г.
Homielski zamak. Гомельскі замак (1918) (2).jpg|1918 г.
Homiel, Sož, Rumiancaŭ-Paskievič. Гомель, Сож, Румянцаў-Паскевіч (1929).jpg|1929 г.
Homiel, Sož, Rumiancaŭ-Paskievič. Гомель, Сож, Румянцаў-Паскевіч (23.08.1941).jpg|23 жніўня 1941 г.


### Сучасныя здымкі

Палацава-паркавы комплекс ў Гомелі. Фасад палаца.jpg|Палац
Будынак «Зімовы сад» зь вежай.JPG|Зімовы сад зь вежай сярод парку
Гомельскі палацава-паркавы комплекс. Бакавы фасад сабора.jpg|Саборная царква
Гомель. Капліца-пахавальня.jpg|Капліца-пахавальня Паскевічаў


## Крыніцы

## Літаратура
* 

## Вонкавыя спасылкі

* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Паркі Беларусі
Палацава-паркавы ансамбль