open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ульф Крыстэрсан

**Ульф Я́льмар Кры́стэрсан** (;  29 сьнежня 1963 году) — швэдзкі палітык, які займае пасаду прэм’ер-міністра Швэцыі з кастрычніка 2022 году. Ёсьць лідэрам Умеранай кааліцыйнай партыі з кастрычніка 2017 году і сябрам рыксдагу ад акругі Сёдэрманлянд. Раней займаў пасаду міністра сацыяльных справаў з 2010 па 2014 гады і быў старшынём Умеранай моладзевай лігі з 1988 па 1992 гады.

11 сьнежня 2014 году палітык быў прызначаны міністрам фінансаў у ценевы кабінэт ад Умеранай кааліцыйнай партыі і працаваў прэсавым сакратаром эканамічнай палітыкі. 1 кастрычніка 2017 году Крыстэрсан быў абраны лідэрам Умеранай кааліцыйнай партыі пасьля таго, як Анна Чынбэрг Батра сышла з гэтае пасады. Пад ягоным кіраўніцтвам партыя склала кааліцыю з Швэдзкімі дэмакратамі, а да канца 2021 году ўтварыла зь імі і некалькімі іншымі партыямі правага кірунку неафіцыйны правы хаўрус. На швэдзкіх усеагульных выбарах 2022 году гэты блёк здабыў большасьць у рыксдагу, што прывяло да абараньня Крыстэрсана прэм’ер-міністрам 17 кастрычніка.

## Крыніцы

Катэгорыя:Швэдзкія палітыкі
Санта-Марыя (Рыю-Грандзі-ду-Сул)

**Са́нта-Мары́я** () — горад у Бразыліі, які месьціцца ў штаце Рыю-Грандзі-ду-Сул. Паводле зьвестак на 2020 год насельніцтва гораду складала каля 284 тысяч чалавек. Часта Санта-Марыю называюць «сэрцам Рью-Грандзі», бо горад месьціцца наўпрост у геаграфічным цэнтры штату.

## Гісторыя
Тэрыторыю сучаснага гораду насялялі індзейнцы. З прыбыцьцём гішпанскіх і партагульскіх каляністаў рэгіён стаў фактычна памежным паміж партугальскімі і гішпанскімі ўладаньнямі. Граніца паміж тэрыторыямі была ўсталяваная ў 1797 годзе. Праз гэта колькасьць канфліктаў паменшыла. Недзе ў гэты час быў закладзены лягер на месцы сучаснага гораду. У 1828 годзе быў створаны 28-й батальён наймітаў, які складаўся зь немцаў і ваяваў на баку бразыльцаў у аргентынска-бразыльскай вайне. Па вайне многія нямецкія вайскоўцы вырашылі асталявацца ў лягеры. У 1857 годзе Санта-Марыя атрымала статус гораду. На сёньня у месце захоўваецца вайсковая прысутнасьць праз геаграфічнае становішча, то бок тут месьціцца вайскова-паветранная база арміі Бразыліі.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
Віяман

**Віяма́н** () — горад у Бразыліі, які месьціцца ў штаце Рыю-Грандзі-ду-Сул. Паводле зьвестак на 2020 год насельніцтва гораду складала каля 256 тысяч чалавек. Горад ёсьць прадмесьцем Порту-Алегры.

## Гісторыя
У XVIII стагодзьдзі рэгіён сучаснага штату Рыю-Грандзі-ду-Сул меў гандлёвы шлях паміж гарадамі Саракаба і Калонія-ду-Сакрамэнту. У гэтым месцы розныя каляністы будавалі маёнткі і займаліся жывёлагадоўляй. З гішпанскім уварваньнем 1766 году паўстала неабходна ўсталяваць урадавы цэнтар капітанства ў рэгіёне. Віяман быў абраны месцам, дзе знаходзілася рэзыдэнцыя губэрнатара да 1773 году. Пасьля гэтага фактычная сталіца капітанства, якое потым стане штатам, была перанесена ў Порту-дус-Кашаяс, вядомым сёньня як Порту-Алегры.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
Нову-Амбургу

**Но́ву-Амбу́ргу** () — горад у Бразыліі, які месьціцца ў штаце Рыю-Грандзі-ду-Сул. Паводле зьвестак на 2020 год насельніцтва гораду складала каля 247 тысяч чалавек. Уваходзіць у сталічны рэгіён Порту-Алегры.

## Гісторыя
Першымі жыхарамі паселішча, якое ў наступным стаўся горадам Нову-Амбургу, былі партугальскія каляністы. Яны зьявіліся тут у XVIII стагодзьдзі. Але статус вёскі быў атрыманы толькі з прыбыцьцём нямецкіх каляністаў у 1824 годзе. У той час Нову-Амбургу ўваходзіў у склад Сан-Леаполду. Немцы стварылі квітнеючую сельскагаспадарчую калёнію і, у рэшце рэшт, забясьпечвалі асноўнымі гарады краіны таго часу ежай. Поруч зь сельскай гаспадаркай разьвіцьцё атрымалі рямёствы, то бок вёска заўсёды была даволі самадастатковай. Нову-Амбургу быў вылучаны з складу Сан-Леаполду 5 красавіка 1927 году, і неўзабаве далучыўся да шматлікіх іншых местаў Бразыліі, якія пачалі індустрыялізацыю.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
Алварада

**Алвара́да** () — горад у Бразыліі, які месьціцца ў штаце Рыю-Грандзі-ду-Сул. Паводле зьвестак на 2020 год насельніцтва гораду складала каля 211 тысяч чалавек. Ёсьць прадмесьцем Порту-Алегры. Эканоміка грунтуецца ў асноўным на гандлі і прамысловасьці, а пераважная большасьць насельніцтва працуе ў Порту-Алегры.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
Сан-Леаполду

**Сан-Леапо́лду** () — горад у Бразыліі, які месьціцца ў штаце Рыю-Грандзі-ду-Сул. Паводле зьвестак на 2020 год насельніцтва гораду складала каля 239 тысяч чалавек.

## Гісторыя
Паселішча было створанае 25 ліпеня 1824 году нямецкімі каляністамі. Сан-Леаполду лічыцца калыскай нямецкай культуры ў Бразыліі, бо гэта, як можна лічыць, першы афіцыйны горад запраектаваны бразыльскім губэрнатарам менавіта дзеля засяленьня нямецкіх мігрантаў. Горад быў названы ў гонар жонкі імпэратара Пэдру I Леапальдыны, якая паходзіла з аўстрыйскіх Габсбургаў. За часам вайны Фарапус горад быў фактычна падзелены на два бакі. Гэтак група раялістаў, якіх ачольваў Даніель Гілебранд, змагалася супраць групы рэвалюцыянэраў на чале з Гэрманам фон Залішам.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
Фаршмак

**Фаршма́к** — страва зь сечанага мяса ці селядца, якую запякаюць з бульбай, сьмятанай, цыбуляй і перцам. Адносіцца да заедак. У прускай і швэдзкай кухнях фаршмак — гарачая заедка. Фаршмак зь селядцу адносяць да клясычнай габрэйскай кухні. У ім няма мяса, аднак у рэцэпт, акрамя селядца, уваходзяць яйкі, яблык, цыбуля, белы хлеб.

У габрэйскай кухні страва стала нацыянальнай, хоць першапачаткова яна была запазычаная з усходнепрускай кухні, дзе так называлася заедка з смажанага селядца. У прускай і швэдзкай традыцыях фаршмак ставіцца на стол гарачым. У габрэйскай кухні фаршмак трансфармаваўся ў халодную заедку з молатага селядца.

Дзеля прыгатаваньня фаршмака гістарычна выкарыстоўвалі селядзец самай нізкай якасьці, гэтак званы «іржавы селядзец». Калі фаршмак падаваўся за малочнай трапезай, селядзец дазвалялася вымочваць у малацэ.

## Крыніцы

Катэгорыя:Заедкі
Катэгорыя:Габрэйская кухня
Рыю-Грандзі

**Ры́ю-Гра́ндзі** () — горад у Бразыліі, які месьціцца ў штаце Рыю-Грандзі-ду-Сул. Паводле зьвестак на 2020 год насельніцтва гораду складала каля 212 тысяч чалавек. Места было сталіцай штату з 1835 па 1845 гады. Тут месьціцца галоўным порт штату і адзін з найважнейшых партоў у Бразыліі.

## Гісторыя
Гісторыя Рыю-Грандзі ўзыходзіць да часоў калянізацыю рэгіёну партугальцамі. Ваколіцы сучаснага гораду вывучалі партугальскія маракі, ачоленыя Мартымам Афонсу дэ Соўзам, які шукаў умацаваныя месцы ўздоўж паўднёвага бразыльскага ўзьбярэжжа дзеля абароны ад францускіх карсараў. У 1669 годзе партугальцы стварылі калёнію ніжэй па паўднёваамэрыканскай берагавой лініі ўздоўж Рыё-дэ-ля-Пляты, якую назвалі Калонія-ду-Сакрамэнту. Паселішча ж сучаснага гораду зьявілся ў 1737 годзе, калі партугальцы пабудавалі тут умацаваны порт. Першымі каляністамі былі жыхары Азорскіх астравоў і Мадэйры. У 1763 годзе вёска была занята гішпанскім. Але, у выніку, Партугалія здолела павярнуць сабе вёску ў 1776 годзе, дзякуючы генэралу Рафаэлу Пінту Бандэйры. Аднак, калі гішпанскія войскі захапілі былі фартэцыю, многія партугальцы ўцяклі ў Віяман. За часам вайны Фарапус вёска стала горадам і атрымала статус цэнтра капітанства, але па вайне цэнтрам зноўку стаў Порту-Алегры.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
Прымаставая плошча (Мазыр)

**Прымаставая плошча** — плошча ў Мазыры, знаходзіцца ў цэнтры места каля масту (так званы *[[Стары мост (Мазыр)|Стары мост]]*) цераз раку Прыпяць.

Катэгорыя:Мазыр
Катэгорыя:Пляцы Беларусі
Паплавы (Вільня)

**Паплавы** (жмудз. *Paupys*) — гістарычная мясцовасьць і раён у Вільні, разьмешчаны ў Старым горадзе, каля ракі Вільні.

Катэгорыя:Раёны Вільні
Рыбакі (Вільня)

**Рыбакі**, альбо **Рыбацкае прадмесьце** (жмудз. *Žvejai, Žvejų priemiestis*) — гістарычная мясцовасьць у Вільні, разьмешчаная за Вяльлёй.

## Гісторыя
Пачатак засяленьня Рыбакоў адносіцца да XIV стагодзьдзя, калі на правым беразе Вяльлі, насупраць Старога Места, была заснаваная рыбацкая сяліба.

Паселішча Рыбакі ў XVI стагоддзі слынулася адзіным у Літве (Беларусі) шклозаводам і самымі вялікімі жыдоўскімі могілкамі, якія дзейнічалі з 1592 па 1830 год. У 1563 годзе Рыбакі былі злучаны зь Вільняй мастом, які знаходзіўся каля сучаснага моста Міндоўга.

У цяперашні час назва Рыбакі ня выкарыстоўваецца для абазначэньня адміністрацыйнага раёна горада, а напамінам аб былым раёне зьяўляецца вуліца Рыбакі (жмудз. *Žvejų gatvė*), якая цягнецца ўздоўж берага ракі Вяльля.

Катэгорыя:Раёны Вільні
Новы мост (Мазыр)

**Новы мост** — адзін з двух аўтамабільных мастоў цераз раку Прыпяць у горадзе Мазыр Гомельскай вобласьці. Па трасе праходзіць аўтамабільная дарога рэспубліканскага значэньня **Р31**, якая йдзе ў абыход горада. Мост пачынаецца ад скрыжаваньня з вуліцамі Гогаля (Мазыр) і Якуба Коласа (Навікі). Мае даўжыню 945,1 мэтраў, што робіць яго найдаўжэйшым мостам у Беларусі. Мост са сталежалезабэтоннымі пралётнымі пабудовамі ўзьведзены ў 1984—1991 гадах Мастабудам.

Катэгорыя:Зьявіліся ў 1991 годзе
Катэгорыя:1991 год у Беларусі
Катэгорыя:Збудаваньні Мазыру
Катэгорыя:Масты паводле альфабэту
Пасу-Фунду

**Па́су-Фу́нду** () — горад у Бразыліі, які месьціцца ў штаце Рыю-Грандзі-ду-Сул. Паводле зьвестак на 2020 год насельніцтва гораду складала каля 205 тысяч чалавек. Места перш за ўсё вядомае дзякуючы постаці сьпевака, кампазытара і кінэматаграфіста Тэйшэйрыньні.

## Гісторыя
Паселішча было закладзенае ў 1827 годзе капітанам Мануэлам Жузэ дас Нэвэсам. У 1835 годзе тут была ўзьведзеная капліца, дзе сёньня стаіць царква. 26 лістапада 1847 годзе была ўтвораная парафія. Вайна Фарапус амаль ня зьнішчыла вёску, бо ейнае насельцнітва скарацілася з 419 жыхароў да 60. 

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
Княгінька

**Княгінька** — рака ў горадзе Заслаўе. Выцякае ў вёсцы Шубнікі, пасьля чаго ўцякае ў галоўны канал Вялейска-Менскай воднай сыстэмы. Даўжыня каля 6 кілямэтраў.
Абраз Маці Божай Зарваніцкай

**Абраз Божай Маці Зарваніцкай** — сьвятыня ў вёсцы Зарваніца, датуецца сярэдзінай XVII ст., па легендзе паходзіць з XIII стагодзьдзя. Вядомы абраз ва Украіне і за яе межамі.

## Апісаньне
Абраз уяўляе сабою вобраз Багародзіцы, якая трымае на левай руцэ малога Езуса; распасьцёртыя правыя рукі абедзьвюх фігур паднятыя для прывітаньня і благаславеньня; погляд Божай Маці спакойны, засяроджаны.

## Гісторыя

Паводле паданьня, пасьля спусташэньня татарскімі ордамі Кіеву адзін манах, ратуючыся ўцёкамі навалы, трапіў у невядомыя месцы над ракой Стрыпа. Знураны, у малітве прасіў Багародзіцу, каб ўзяла яго пад сваю апеку. Супакоены малітвай, заснуў. У сьне яму зьявіліся Дзева Марыя і два Анёлы з белымі лілеямі ў руках. Манах упаў перад Багародзіцай на калені, а яна ўсьміхнулася, дакранулася да яго Амафорам. Манах прачнуўся ў чароўнай даліне, ахутанай густым лесам. Уражаны прыгажосьцю мясцовасьці, убачыў над крыніцай абраз Прасьвятой Багародзіцы з Езусам на руках, які сьвяціўся. Манах застаўся там. Пасьля пабудаваў капліцу, куды зьмясьціў абраз; пасьля тут узьвялі царкву з кляштар ам.

Сяло паўстала ля гэтага сьвятога месца, назвалі Зарваніца. Паводле паданьня, абраз не раз спыняў варожыя напады, а вада з крыніцы ацаляла калек і хворых.

## Каранацыя
Намаганьнямі сьвятара (ЎГКЦ) у Зарваніцы бацькі Парфірыя Мандзічэўскага (дэпутата да Галіцкага сэйму) у 1867 годзе адбылася Урачыстая каранацыя абразу. Папа Рымскі Піюс IX надаў ёй адпустовае значэньне. У 1921 годзе мастак Пётар Халодны рэстаўраваў яе і зрабіў копію.

Пасьля 2-й сусьветнай вайны мясцовыя жыхары П.&nbsp;Дзяркач і Ю.&nbsp;Манастырская хавалі абраз, а ў 1988 годзе перадалі яе ў Зарваніцкі храма Найсьвяцейшай Тройцы. З таго часу ў Зарваніцы адбываюцца шматлюдныя пілігрымкі.

У кастрычніку 2017 году на плошчы Сьвятога Пятра у Ватыкане Папа Францішак падчас імшы блаславіў кароны, былі пачэпляныя на прывезеную з Зарваніцы копію абразу.

## Крыніцы

## Літаратура
* *Квич Л.&nbsp;М.* З Історії Марійського духовного центру Зарваниця // Наукові записки.&nbsp;— Візуальні мистецтва.&nbsp;— 2011.&nbsp;— Випуск 5.&nbsp;— С. 176—181.
* Шподарунок Н. Божої Матері Зарваницької Ікона // Тернопільський енциклопедичний словник : у 4 т. / редкол.: Г. Яворський та ін. — Тернопіль : Видавничо-поліграфічний комбінат «Збруч», 2004. — Т. 1 : А — Й. — С. 154—155. — ISBN 966-528-197-6.

Катэгорыя:Іканаграфія Багародзіцы
Катэгорыя:Абразы Ўкраіны
Варшаўскае прадмесьце

**Варшаўскае прадмесьце** (па-польску: *Przedmieście Warszawskie*) — прадмесьце ў гістарычнай частцы Кракава, разьмешчанае ўздоўж Варшаўскага Тракту (сёньня мае назву *al. 29 Listopada*). 

## Славутасьці

* Рэдытавы форт «Варшаўская Люнэта»
*Ракавіцкія могілкі

## Выявы

Катэгорыя:Кракаў
Унаі Сымон

**Уна́і Сымо́н** (;  11 чэрвеня 1997 году) — гішпанскі футбаліст, брамнік клюбу «Атлетык» зь Більбао і нацыянальнай зборнай Гішпаніі.

## Кар’ера

### Клюбная
Сымон далучыўся да акадэміі басконскага «Атлетыка» ў 2011 годзе. Дэбютаваў за другую дружыну клюбу ў сэзоне 2014—2015 гадоў. Там жа правёў яшчэ некалькі гадоў, здабыўшы месца ў асноўным складзе. 2 чэрвеня 2017 году Сымона запрасіў у галоўную каманду тагачасны трэнэр «Атлетыка» Хасэ Анхэль Сыганда на перадсэзонны збор, аднак брамнік працягваў выступаў за другую дружыну. 13 ліпеня 2018 году Сымон працягнуў свой кантракт да 2023 году. 15 жніўня 2018 году, пасьля сыходу з клюбу Кепы Арысабалягі і траўмы Яга Эрэрына, Сымон быў выкліканы да асноўнай каманды. Спачатку гулец праводзіў матчы на лаўцы запасных, але потым перастаў зьяўляцца нават у заяўцы на матчы. Тым ня менш, 20 жніўня 2018 году брамнік зьявіўся ў пачатковым складзе клюбу ў гульне супраць «Леганэсу». Футбаліст працягнуў выходзіць у старце ў шэрагу наступных матчаў. 15 верасьня ён абараняў браму ў матчы супраць «Рэалу», які скончыўся ўнічыю 1:1. Брамнік некалькі разоў выратоўваў уласную браму ў шэрагу ключовых эпізодах, чым заслугаваў сабе абраньне найлепшым гульцом матчу. У кастрычніку Эрэрын павярнуўся ў склад, і маладзён страціў месца ў складзе. На сэзон 2019—2020 гадоў Сымон абраў сабе кашулю з нумар 1 і адразу пачаў у старце. У матчы супраць «Барсэлёны» брамнік захаваў браму ад галоў. Увесь сэзон футбаліст заставаўся галоўным брамнікам, прапусьціўшы толькі два матчы з-за хваробы. У жніўні 2020 году Сымон склаў новы кантракт з клюбам тэрмінам да 2025 году.

### Міжнародная
Сымон яшчэ юнаком прыцягваўся да выступаў за нацыяльную зборную Гішпаніі розных узростаў. 20 жніўня 2020 году брамніка выклікалі да складу нацыянальнай зборнай Гішпаніі на матчы Лігі нацыяў. 11 лістапада 2020 году Сымон дэбютаваў у матчы супраць зборнай Нідэрляндаў. Гулец далучыўся да складу зборнай, каб узяць удзел у чэмпіянаце Эўропы 2020 году, які ладзіўся ў 2021 годзе. Сымон стаўся першым нумарам каманды, правёўшы ўсе матчы ў браме зборнай. У матчы 1/8 фіналу супраць зборнай Харватыі брамнік учыніў сур’ёзную памылку, выправіўшы мяч у сваю браму, але гэта не перашкодзіла Гішпаніі прасунуцца далей, дзе ў матчы 1/4 фіналу Сымон ужо стаў зоркай матчу.

## Дасягненьні
**«Алетык»**:
* Уладальнік Кубка Гішпаніі: 2024
* Уладальнік Супэркубка Гішпаніі: 2021

**Гішпанія**:
* Чэмпіён Эўропы: 2024
* Срэбны прызэр Алімпійскіх гульняў: 2020

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 
* 
* 

Катэгорыя:Гішпанскія футбалісты
Катэгорыя:Гішпанскія футбалісты і футбалісткі на Алімпійскіх гульнях
Катэгорыя:Футбалісты і футбалісткі на летніх Алімпійскіх гульнях 2020 году
Катэгорыя:Прызэры летніх Алімпійскіх гульняў 2020 году
Стары мост (Мазыр)

**Стары мост** — адзін з двух аўтамабільных мастоў цераз раку Прыпяць у горадзе Мазыр Гомельскай вобласьці. Злучае Прымаставую плошчу і вуліцу Рыжкова з вуліцай Іваненкі, якая пераходзіць у аўтамабільную дарогу рэспубліканскага значэньня **Р131** на Каленкавічы. Зьяўляецца адзінай аўтамабільнай сувязьзю раёнаў Пхоў, Зарэчны і Баравікі з цэнтрам горада.

## Гісторыя
Уведзены ў эксплюатацыю ў 1958 годзе. Даўжыня моста складае 924 мэтра, што робіць яго адным з найдаўжэйшых у Беларусі. У 2003 годзе была праведзена рэканструкцыя. Было заменена пакрыцьцё, зроблены новыя ходнікі, пастаўлены мэталічныя бар’ерныя агароджы, апоры асьвятленьня і іншае. З 27 красавіка па 11 чэрвеня 2012 года мост быў закрыты на рамонт.

## Гл. таксама

* Новы мост (Мазыр)

Катэгорыя:Масты паводле альфабэту
Катэгорыя:Зьявіліся ў 1958 годзе
Катэгорыя:Збудаваньні Мазыру
Сапукая-ду-Сул

**Сапука́я-ду-Сул** () — горад у Бразыліі, які месьціцца ў штаце Рыю-Грандзі-ду-Сул. Паводле зьвестак на 2020 год насельніцтва гораду складала каля 141 тысячы чалавек.

## Гісторыя
Паселішча было закладзенае ў 1737 годзе партугальцам Антонію дэ Соўзам Фэрнанду, які зьявіўся тут з Калоніі-ду-Сакрамэнту. Асноўным заняткам першых жыхароў была жывёлагадоўля. З пашырэньнем вёскі, яна пачала забясьпечваць мясам ня толькі сабе, але і Порту-Алегры. Праз адносную блізкасьць да сталіцы штату ў пачатку XX стагодзьдзі горад быў злучаны з Порту-Алегры чыгункай. У 1940 годзе ў месьце пачалася індустрыялізацыя.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
Бажэ

**Бажэ́** () — горад у Бразыліі, які месьціцца ў штаце Рыю-Грандзі-ду-Сул. Паводле зьвестак на 2020 год насельніцтва гораду складала каля 121 тысячы чалавек.

## Гісторыя
Горад быў заснаваны ў 1811 годзе, як вайсковы форт, і атрымаў статус гораду ў 1859 годзе. У 1820 годзе тут была пабудаваная царква. Праз тое, што Бажэ месьціцца на найбліжэйшым шляху з Мантэвідэо і Порту-Алегры, горад заўсёды меў вялікую стратэгічную значнасьць, у тым ліку вайсковую. У 1827 годзе места было захопленае ўругвайскім генэралам Лявальехам. З сканчэньнем вайны Ўругвай здабыў незалежнасьць, але мястэчка захавалася за бразыльскім урадам. За часам вайны Фарапус ля места адбылася бітва паміж рэспубліканцамі і імпэрыялістамі. Чыгуначная станцыя ў Бажэ зьявілася ў 1884 годзе.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
Кашуэйрыньня (Рыю-Грандзі-ду-Сул)

**Кашуэйры́ньня** () — горад у Бразыліі, які месьціцца ў штаце Рыю-Грандзі-ду-Сул. Паводле зьвестак на 2020 год насельніцтва гораду складала каля 131 тысячы чалавек. Адно з прадмесьцяў Порту-Алегры, якое атачаюць Граватаі, Алварада і Каноас.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
Кашуэйрыньня

Назву **Кашуэйрыньня** маюць наступныя геаграфічныя пункты Бразыліі:

* Кашуэйрыньня — горад у штаце Пэрнамбуку
* Кашуэйрыньня — горад у штаце Рыю-Грандзі-ду-Сул
* Кашуэйрыньня — рака ў Бразыліі
Ўэстан Макені

**Ўэ́стан Маќені** (;  28 жніўня 1998 году) — амэрыканскі футбаліст, паўабаронца італьянскага клюбу «Ювэнтус» і нацыянальнай зборнай ЗША. Макені ёсьць сапраўдным унівэрсальным гульцом, бо здольны згуляць у некалькіх пазыцыях у паўабароне, а таксама можна выкарыстоўвацца ў якасьці абарончага паўабаронцы. Футбаліст, прайшоўшы моладзевую акадэмію нямецкага «Шальке-04», далучыўся да асноўнай каманды клюбу ў траўні 2017 году. Ужо ў сэзоне 2017—2018 гадоў паўабаронца сапраўды зарэкамендаваў сябе. Пасьля трох сэзонаў Макені перабраўся да табару чэмпіёна Італіі «Ювэнтуса» спачатку на правох арэнды. У сакавіку 2021 году турынскі клюб склаў з футбалістам ужо сталую дамову на працу. Трансфэр каштаваў італьянцам каля 18,5 млн эўра.

Макені абараняў колеры ЗША на міжнародным узроўні як на моладзевым, гэтак і на старэйшым узроўнях. Дэбют у нацыянальнай зборнай ЗША адбыўся ў 2017 годзе. Разам з нацыяналкай паўабаронца здабыў Залаты кубак КОНКАКАФ 2019 году.

## Дасягненьні
**«Ювэнтус»**:
* Уладальнік Кубка Італіі: 2021, 2024
* Уладальнік Супэркубка Італіі: 2020

**ЗША**:
* Уладальнік Залатога кубка КОНКАКАФ: 2019

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 
* 
* 

Катэгорыя:Футбалісты ЗША
Уругуаяна

**Уругуая́на** () — горад у Бразыліі, які месьціцца ў штаце Рыю-Грандзі-ду-Сул. Паводле зьвестак на 2020 год насельніцтва гораду складала каля 127 тысяч чалавек. Горад месьціцца на беразе ракі Ўругваю, а на супрацьлеглым беразе стаіць аргентынскі горад Паса-дэ-лёс-Лібрэс. Гарады злучаныя паміж сабой аўтамабільна-чыгуначным мостам.

## Гісторыя
Рэгіён традыцыйна быў заселены індзейскімі плямёнамі. Першымі эўрапейцамі, якія тут зьявіліся, былі езуіты. У далейшым рэгіён быў агалошаны часткай партугальскае кароны. У пачатку XIX стагодзьдзя, у 30 кілямэтрах ад сучаснай Ўругуаяны, меўся вайсковы лягер, а таксама шэраг маёнткаў. У 1840 годзе вёска была зьнішчаная паводкай. У 1843 годзе пасселішча было адноўленае. Горад быў самым глыбокім пунктам Бразыліі, да якога падыйшлі парагвайцы падчас Парагвайскай вайны. Парагвайцы захапілі горад без супраціву. Бразыльскі кантроль быў адноўлены пасьля шасьцітыднёвай аблогі.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
Давід Дыёп

**Давід Дыёп** (;  24 лютага 1966 году, Парыж, Францыя) — францускі пісьменьнік і акадэмік, спэцыяліст па літаратуры XVIII стагодзьдзя. Узнагароджаны Ганкураўскай прэміяй ліцэістаў у 2018 годзе і Міжнароднай Букераўскай прэміяй у 2021 годзе за раман *«Уначы ўся кроў — чорная»*.

## Біяграфія
Нарадзіўся ў сям’і францужанкі і сэнэгальца. Зь пяцігадовага веку жыў у Дакары, правёўшы большую частку дзяцінства ў Сэнэгале. Пасьля сканчэньня сярэдняй школы, у 18 гадоў вярнуўся навучацца ў Францыю. Дыёп атрымаў доктарскую ступень у ўнівэрсытэце Сарбоны за дасьледаваньні францускай літаратуры XVIII стагодзьдзя.

У кастрычніку 2021 году выйшла кніга Давіда Дыёпа *«Брама беззваротнага падарожжа»* ().

## Крыніцы

Катэгорыя:Францускія літаратары
Крыстына Тырэн

**Герда Эма Крыстына Тырэн** (;  25 кастрычніка 1886 году, Стакгольм, Швэцыя — 5 сьнежня 1951 году, Пэнінгбю, Швэцыя) — швэдзкая мастачка.

## Біяграфія
Нарадзілася 25 кастрычніка 1886 годв ў Стакгольме ў сям’і швэдскіх мастакоў Югана і Герды Тырэн. Скончыла Каралеўскую акадэмію вольных мастацтваў у Стакгольме. Пісала партрэты, нацюрморты і пэйзажы высакагор’яў поўначы Швэцыі. Работы мастачкі знаходзяцца ў Нацыянальным музэі ў Стакгольме і ў музэі Эстэрсунда. Сканала 5 сьнежня 1951 году ў сямейным доме ў фальварку ў Пэнінгбю і пахавана побач з маці, бацькам, братам і сёстрамі.

## Крыніцы

Катэгорыя:Швэдзкія мастакі і мастачкі
Грыневічы

**Грыневічы** — вёска ў Лагойскім раёне Менскай вобласьці Беларусі. Уваходзіць у склад Крайскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2009 год — 47 чалавек

## Асобы
* Пётар Бахараў (1920—1986) — герой Савецкага Саюзу

## Славутасьці

### Страчаная спадчына

* Капліца Таразевічаў

## Крыніцы

Катэгорыя:Крайскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Лагойскага раёну
Гапонава

**Гапо́нава** — вёска ў Лагойскім раёне Менскай вобласьці Беларусі. Уваходзіць у склад Крайскага сельсавету.

## Гісторыя
### У складзе Расейскай імпэрыі
У другой палове XIX стагодзьдзя фальварак, прыватная ўласнасьць у Крайскай воласьці Барысаўскага павету Мінскай губэрні.

У пачатку XX стагодзьдзя фальварак, 46 жыхароў, уваходзіў у Гапонаўскую сельскую грамаду, якой належалі 175 дзесяцін зямлі.

### Найноўшы час
25 сакавіка 1918 году згодна з Трэцяй Ўстаўной граматай Гапонава абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. З 1 студзеня 1919 году ў адпаведнасьці з пастановай І з’езду КП(б) Беларусі вёска ўвайшла ў склад Савецкай Беларусі.

З 20 жніўня 1924 году вёска ў Крайскім сельсавеце Плешчаніцкага раёна Барысаўскай, з 9 чэрвеня 1927 году Менскай акругі, з 20 лютага 1938 года Менскай вобласьці. У 1926 годзе 10 двароў, 65 жыхароў. У 1929 годзе на базе фальварка арганізаваны калгас «Прамень сацыялізму», працавала кузьня. У 1941 годзе 17 двароў, 61 жыхар.

У Другую сусьветную вайну гітлераўцы зьнішчылі 17 двароў, загубілі 2 жыхароў, 20 вяскоўцаў вывезьлі ў Нямеччыну, адзін жыхар загінуў на фронце.

З 25 сьнежня 1962 году ў Лагойскім раёне. Вёска ў калгасе імя Будзённага (цэнтар — Крайск).

## Насельніцтва
* 1969 год — 8 двароў, 34 жы­хары
* 2002 год — 3 двары, 5 жыхароў
* 2009 год — 4 чалавекі

## Крыніцы

Катэгорыя:Крайскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Лагойскага раёну
Людзьвінова (Менская вобласьць)

**Людзьвіно́ва** (таксама *Людвіно́ва*) — вёска ў Беларусі, у міжрэччы Дзьвінасы і  Крайшчанкі. Уваходзіць у склад Крайскага сельсавету Лагойскага раёну Менскай вобласьці.

## Назва

Людвін або Лютвін (Liuduin, Liutwin) — імя германскага паходжаньня.

## Насельніцтва
* 2009 год — 9 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Крайскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Лагойскага раёну
Гуаіба

**Гуаі́ба** () — горад у Бразыліі, які месьціцца ў штаце Рыю-Грандзі-ду-Сул. Паводле зьвестак на 2020 год насельніцтва гораду складала каля 98 тысяч чалавек.

## Гісторыя
Археалягічныя зьвесткі паказваюць, што тут здавён жылі індзейцы племяні гуарані. Першымі эўрапейскімі каляністамі былі партугальцы, але фактычна тэрыторыя сучаснага гораду месьцілася на прыграніччы паміж Партугаліяй і Гішпаніі. У 1776 годзе пасьля пераканаўчай перамогі Партугаліі, яны замацаваліся на тэрыторыі. У сярэдзіне XIX стагодзьдзя ў рэгіёне пачалася вайна Фарапус, паўстаньне ў Рыю-Грандзі-ду-Сул супраць імпэрскіх сілаў.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
Ад’ютант

**Ад’ютант** ( з , род. п. *adjūtantis* «які дапамагае») — раней вайсковы чын (у некаторых арміях таксама прапаршчык, а на флёце — мічман), пазьней — пасада обэр-афіцэра, які знаходзіўся пры вайскаводзе або пры штабе таго ці іншага фармаваньні (пачынаючы з дывізіённага ўзроўня і ажно да корпусу, арміі, фронту) дзеля выкананьня службовых даручэньняў або дзеля выкананьня штабной працы.

## Литература
* Australian Army Protocol Manual 1999. Defence Publishing Service DPS: 31568/99.

Катэгорыя:Вайскоўцы
Гаішча (Лагойскі раён)

**Гаі́шча** (таксама *Га́ішча (за Га́ішчам)*) — вёска ў Лагойскім раёне Менскай вобласьці Беларусі. Уваходзіць у склад Лагойскага сельсавету.

Да 30 кастрычніка 2009 году вёска ўваходзіла ў склад Знаменкаўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2009 год — 30 чалавек
* 2019 год — 35 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Лагойскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Лагойскага раёну
Бэнту-Гансалвэс

**Бэ́нту-Ганса́лвэс** () — горад у Бразыліі, які месьціцца ў штаце Рыю-Грандзі-ду-Сул. Паводле зьвестак на 2020 год насельніцтва гораду складала каля 121 тысячы чалавек. Горад славіцца вырабам віна і мае мянушку «сталіцы віна Бразыліі». 

## Гісторыя
У 1875 годзе бразыльскі ўрад вырашыў стварыць у штаце чатыры новыя населеныя пункты, якія пераважна засялілі італьянскія імігранты. Адным з такіх паселішчаў была вёска Дона-Ізабэл. Першыя жыхары населенага пункту паходзілі з італьянскай правінцыі Трэнта. У наступныя дзесяцігодзьдзі колькасьць засяленцаў павялічылася за кошт новых каляністаў, гэтым разам з рэгіёнаў Вэнэта, Трэнтына і Лямбардыі. У 1890 годзе вёска атрымала статус гораду, а назва зьмянілася на Бэнту-Гансалвэс. Чыгуначная станцыя была пабудаваная ў 1919 годзе, а пазьней, з прыбыцьцём мігрантаў зь іншых краінаў Эўропы, пачалася індустрыялізацыя места.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
Чарняхоўскі

**Чарняхоўскі** — прозвішча і тапонім.

## Прозвішча
* Аляксандар Чарняхоўскі (1869—1939) — украінскі нэйрагістоляг, пэдагог.
* Іван Чарняхоўскі (1907—1945) — савецкі вайсковец, генэрал арміі, двойчы Герой Савецкага Саюза (1943, 1944).

## Населеныя пункты
* Чарняхоўскі — пасёлак у Лагойскім раёне Менскай вобласьці.

## Гл. таксама
* Чарняхоўскі раён — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў Калінінградзкай вобласьці Расеі.
Эрэшым

**Эрэшы́м** () — горад у Бразыліі, які месьціцца ў штаце Рыю-Грандзі-ду-Сул. Паводле зьвестак на 2020 год насельніцтва гораду складала каля 107 тысяч чалавек.

## Гісторыя
Горад быў заснаваны толькі ў XX стагодзьдзі. А першымі жыхарамі былі палякі, італьянцы і немцы. Паселішча адносіцца да тыпу плянаваных гарадоў. Архітэктары Эрэшыму былі натхнёныя канцэпцыямі разьвіцьця Вашынгтону і Парыжу. Эканоміка места першапачаткова базавалася на сельскай гаспадарцы, і нават нейкі час Эрэшым меў мянушку «сталіца пшаніцы».

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
Сантана-ду-Ліўрамэнту

**Санта́на-ду-Ліўрамэ́нту** () — горад у Бразыліі, які месьціцца ў штаце Рыю-Грандзі-ду-Сул. Паводле зьвестак на 2020 год насельніцтва гораду складала каля 76 тысяч чалавек. Горад месьціцца на самае мяжы з Уругваем і фактычна стварае з уругвайскім горадам Рывэра міжнародны горад.

## Гісторыя
Здавён на месьце сучаснага гораду жылі індзейцы. Першымі эўрапейцамі ў рэгіёне былі гішпанскія езуіты. У XIX стагодзьдзі тут зьявіліся партугальскія і італьянскія каляністы. У 1810 годзе праз палітычную нестабільнасьць, якая прывяла да здабыцьця незалежнасьці гішпанскіх калёніяў у рэгіёне. Гэта справакавала жаданьне партугальцаў пашырыць сваю імпэрыю і захапіць прывабныя землі зь мерным кліматам. Войскі, ачоленыя Д’ёгу дэ Соўзам, графам Рыю-Парду, заклалі цяперашні горад Сантана-ду-Ліўрамэнту. Яны пабудавалі тут капліцу. У 1912 годзе ў горадзе быў адкрыты першы ў Бразыліі чыгуначны вакзал зь міжнародным злучэньнем, такім чынам, Сантана-ду-Ліўрамэнта і Рывэрай атрымалі злучэньне з Рыю-дэ-Жанэйру, Сан-Паўлу, Мантэвідэо і Буэнас-Айрэсам.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
Сяліцкі

**Сялі́цкі** — прозьвішча.

Вядомыя носьбіты:
* Антоні Сяліцкі (пам. 1814) — полацкі пасол 4-гадовага Сойму Рэчы Паспалітай;
* Юзэф Сяліцкі (пам. 1791) — рэгент канцылярыі Вялікага Княства Літоўскага.
Соевая падліва

**Соевая падліва** — падліва з соевых бабоў, фэрмэнтаваных пад уплывам грыбкоў роду аспэргіл.

Найчасьцей выкарыстоўваюць рысавы аспэргіл. Для павольнага фэрмэнтаваньня выкарыстоўваюць 5 складнікаў: соевыя бабы і ваду, марскую соль і закваску, а таксама пшаніцу.

## Прыгатаваньне
Соевыя бабы прамываюць. Параварачны кацёл напаўняюць вадой. Соевыя бабы загружаюць у кацёл, які накрываюць. Затым соевыя бабы вараць 4 гадзіны. Тым часам, смажаць пшаніцу, якую пасьля здрабняюць. Гатовыя соевыя бабы дастаюць з катла і раскладваюць на падносы. Пасьля астуджэньня да +33 °C соевыя бабы зьмешваюць са смажанай пшаніцай і закваскай. Атрыманую сумесь перамяшчаюць у цёплае памяшканьне. Тым часам, марскую соль зьмешваюць з вадой у бочцы. Затым у бочку дадаюць сумесь соевых бабоў, пшаніцы і закваскі. Бочку закрываюць на год для фэрмэнтаваньня. Затым прэсам з соевай сумесі выціскаюць соевую падліву, якая зьмяшчае багата солі.

У сучаснай прамысловай вытворчасьці соевы бялок гідралізуюць кісьляй цягам 3-х дзён.

## Крыніцы

Катэгорыя:Соўсы
Катэгорыя:Запраўкі
Катэгорыя:Фэрмэнтаваная ежа
Катэгорыя:Усходнеазіяцкая кухня
Катэгорыя:Кітайскія вынаходніцтвы
Катэгорыя:Дынастыя Хань
Соевы алей

**Соевы алей** — сьветла-жоўты паўвысыхальны, тлусты алей зь зярнятаў соі.

Атрымліваюць прасаваньнем і экстрагаваньнем арганічным рашчынальнікам. Мае шчыльнасьць 924—934 кг/кубамэтар пры +15 °C. Тэмпэратура застываньня ад -8 да -18 °C. Выкарыстоўваюць у харчаваньні і вытворчасьці маргарыну і мыла, а таксама пакосту і алькіднай смалы, алейнага лаку і мыйных сродкаў. Пабочным вырабам вытворчасьці соевага алею ёсьць соевы шрот (жмых), які зьмяшчае багата бялку і служыць кормам для жывёлы, птушкі і рыбы. У шроце таксама застаецца шмат абалоніны і вапня, калю і бэта-каратыну, магну і фосфару.

## Склад
У соевым алеі ёсьць такія тлустыя кісьлі, як: лінолевая (амэга-6) — 51 %, алеінавая (амэга-9) — 23 %, альфа-лінолевая (амэга-3) — 7 %, а таксама насычаныя тлустыя кісьлі — 16 %.

## У харчаваньні
Рафінаваны соевы алей выкарыстоўваюць у якасьці заправы для першых і другіх страваў, а таксама заедак. Мае прыемны смак бяз паху. Нерафінаваны соевы алей дадаюць у салату. Зьмяшчае багата лецытыну. Тэрмін захоўваньня падаўжаюць за кошт гідратацыі. Соевы алей халоднага водціску захоўвае найбольш карысных рэчываў. Пры смажаньні вылучае ракатворныя рэчывы, таму выкарыстоўваецца безь цеплавой апрацоўкі.

## Вытворчасьць
Да 2000 году да нараджэньня Хрыстова згадваецца вытворчасьць соевага алею ў Кітаі. У 2019 годзе найбольшымі вытворцамі былі: ЗША — 16 млн тонаў, Бразылія і Кітай — па 11,3 млн тонаў, Аргентына — 8 млн тонаў, Індыя — 1,4 млн тонаў, Мэксыка — 0,9 млн тонаў, Парагвай, Расея і Эгіпет — па 0,7 млн тонаў і Нідэрлянды — 0,6 млн тонаў.

## Крыніцы

Катэгорыя:Харчовыя алеі
Катэгорыя:Кітайскія вынаходніцтвы
Міса

**Міса** — густая паста, вырабленая шляхам закісаньня соевых бабоў з дапамогай цьвільных грыбоў віду рысавы аспэргіл.

Спачатку вараныя соевыя бабы зьмешваюць з грыбком рысавага аспэргілу. Пры гэтым, дадаюць рыс і салёную ваду. Атрыманую сумесь пакідаюць закісаць ад 2-х месяцаў да 2-х гадоў. Вылучаюць 3 віды стравы паводле дадатку:
* *Белая*. Дадаецца белы рыс. Мае параўнальна кароткі час закісаньня. Валодае мяккім смакам.
* *Жоўтая* (карычневая). Дадаюць пшаніцу або ячмень. Мае найбольш выразны смак.
* *Чырвоная*. Гатуюць з уласна соевых бабоў. Бродзіць найдаўжэй. Мае найбольш салёны смак.


Файл:Miso 003.jpg|Чырвоная міса (2022 год)


## Крыніцы

Катэгорыя:Запраўкі
Катэгорыя:Намазкі
Катэгорыя:Фэрмэнтаваная ежа
Катэгорыя:Японская кухня
Ліст 42-х

**«Ліст сарака двух»** — адкрыты зварот расейскіх пісьменьнікаў да суграмадзянаў з патрабаваньнямі да ўраду і прэзыдэнта Расеі Барыса Ельцына, абнародаваны ў газэце «Известия» 5 кастрычніка 1993 году.

Сярод аўтараў звароту былі Юры Давыдаў і Рыма Казакова, Анатоль Прыстаўкін і Леў Разгон, а таксама Марыэта Чудакова, якіх папярэдне 15 верасьня запрашалі на сустрэчу зь Ельцыным. Пісьменьнікі ўхвалілі расстрэл Белага дома 3—4 кастрычніка Расейскай арміяй, які прадухіліў грамадзянскую вайну. Таксама яны заклікалі забараніць усе віды камуністычных аб'яднаньняў за заклікі да гвалту, прыпыніць да судовага разбору выпуск 4-х газэтаў і тэлепраграмы «600 сэкундаў», якія распальвалі нянавісьць, і прызнаць незаконнымі Вярхоўны Савет Расеі і ўтвораны ім Канстытуцыйны суд Расеі.

Сярод падпісантаў ліста таксама былі акадэмік Дзьмітры Ліхачоў і паэт Булат Акуджава, пісьменьнікі Рыгор Бакланаў і Даніл Гранін. Урэшце, ліст падпісалі народны пісьменьнік Беларусі Васіль Быкаў і беларускі пісьменьнік Алесь Адамовіч.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Тэкст ліста

Катэгорыя:Адкрытыя лісты
Катэгорыя:Зьявіліся ў 1993 годзе
Пархава

**Па́рхава** — вёска ў Лагойскім раёне Менскай вобласьці Беларусі. Уваходзіць у склад Лагойскага сельсавету.

Да 30 кастрычніка 2009 году вёска ўваходзіла ў склад Знаменкаўскага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2009 год — 58 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Лагойскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Лагойскага раёну
Мантасар Тальбі

**Мантаса́р Тальбі́** (;  26 траўня 1998 году) — туніскі футбаліст, абаронца францускага клюбу «Ляр’ен» і нацыянальнай зборнай Тунісу.

## Кар’ера
Тальбі нарадзіўся ў Парыжы, дзе і пачаў займацца футболам у акадэмію клюбу «Парыж». Пазьней сям’я пераехала ў Туніс, дзе гулец працягнуў сваю футбольную навуку ў клюбе «Эспэранс». Праўшоўшы выхаваньне праз усе ўзроўні клюбу, Тальбі, нарэшце, дэбютаваў за галоўную дружыну 2 красавіка 2017 году ў матчы туніскага першынства супраць клюбу «Сфаксьен» (0:0). 20 чэрвеня 2018 году тунісец далучыўся да табару турэцкага клюбу «Рызэспор». 9 жніўня 2021 году абаронца склаў пагадненьне з расейскім клюбам «Рубін». 18 ліпеня 2022 году Тальблі падпісаў 5-гадовы кантракт з францускім «Ляр’енам».

## Дасягненьні
**«Эспэранс»**:
* Чэмпіён Тунісу: 2017, 2018
* Уладальнік Арабскага кубка чэмпіёнаў: 2017

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 
* 
* 

Катэгорыя:Туніскія футбалісты
Катэгорыя:Францускія футбалісты
Пэрвіс Эступіньян

**Пэрвіс Хасуэ Эступіньян Тэнорыё** (;  21 студзеня 1998 году) — эквадорскі футбаліст, левы абаронца італьянскага клюбу «Мілян» і нацыянальнай зборнай Эквадору.

## Кар’ера
### Клюбная
Не зважаючы на тое, што гулец паходзіць з гораду Эсьміральдас, ён у 2011 годзе далучыўся да акадэміі сталічнага клюбу ЛДУ. Дэбютаваў у складзе клюбу 1 лютага 2015 году ў матчы эквадорскага першынства супраць «Эль-Насьяналю», зьявіўшыся на пляцоўцы ў другой палове гульні. Клюб атрымаў перамогу ў тым хатнім матчы зь лікам 1:0. Футбаліст адразу замацаваўся ў складзе клюбу, і нават дэбютаваў у Паўднёваамэрыканскім кубку, згуляўшы супраць вэнэсуэльскай «Саморы» і аргентынскага «Рывэр Плэйту». У наступным годзе абаронца дэбютаваў у Кубку Лібэртадорэс.

29 ліпеня 2016 году гулец далучыўся да ангельскага «Ўотфарду», аднак згуляць за клюб ён гэтак і ня здолеў. Увесь час футбаліст знаходзіўся ў арэндах у шэрагу гішпанскіх клюбаў, як то «Гранада», «Альмэрыя», «Мальёрка» і «Асасуна». Першы свой матч у Ля-Лізе Эступіньян правёў 5 красавіка 2017 году ў нічыйнай сустрэчы супраць «Дэпартыва». Менавіта з «Асасунай» гулец прыцягнуў да сябе ўвагу, бо клюб выступаў у найвышэйшым дывізіёне, а эквадорац меў месца ў асноўным складзе. У выніку, 16 верасьня 2020 году правы на гульца былі набытыя гішпанскім «Вільярэалам». Як паведамлялася, кошт гульца склаў 15 мільёнаў фунтаў стэрлінгаў.

16 жніўня 2022 году Эступіньян падпісаў пяцігадовы кантракт з клюбам Прэм’ер-лігі «Брайтанам энд Гоўв Альбіёнам». Ужо праз чатыры дні гулец упершыню апрануў кашулю каманды, замяніўшы на 63-й хвіліне матчу супраць «Ўэст Гэму Юнайтэд» Адама Лалану. 27 жніўня гулец выйшаў у пачатковым складзе на матч супраць «Лідс Юнайтэду» (1:0) і не дазволіў супернікам пацэліць мяч у браму брайтанцаў.

### Міжнародная
13 кастрычніка 2019 году Эступіньян дэбютаваў у складзе нацыянальнай зборнай Эквадору ў таварыскім матчы супраць зборнай Аргентыны. Эквадорцы атрымалі зьнішчальную паразу зь лікам 6:1. На Кубку Амэрыкі 2021 году абаронца быў адным з ключовых футбалістаў зборнай, правёўшы ўсе 5 матчаў зборнай. У матчы супраць зборнай Пэру Эступіньян учыніў галявую перадачу. У дадатак, абаронца быў улучаны ў сымбалічную зборную турніру.

## Дасягненьні
**«Вільярэал»**:
* Пераможца Лігі Эўропы: 2021

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 
* 
* 

Катэгорыя:Эквадорскія футбалісты
Джэксан Ірвін

**Джэ́ксан І́рвін** (;  7 сакавіка 1993 году) — аўстралійскі футбаліст, паўабаронца і капітан нямецкага клюбу «Санкт-Паўлі» і нацыянальнай зборнай Аўстраліі. Да гэтага аўстраліец пераважна гуляў на Брытанскіх астравах, абараняючы колеры «Сэлтыка», «Кілмарнока», «Рос Каўнці», «Бэртан Альбіёну», «Гал Сіці» і «Гібэрніяна». Мог выступаць у складзе зборнай Шатляндыі, за юнацкую зборную якой правёў шэраг матчаў, але ў выніку прыняў прапанову з боку фэдэрацыі сваёй радзімы.

## Дасягненьні
**«Рос Каўнці»**:
* Уладальнік Кубка шатляндзкай лігі: 2016

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 
* 
* 

Катэгорыя:Аўстралійскія футбалісты
П’ера Інкап’е

**П’е́ра Марты́н Інкап’е́ Рэ́йна** (;  9 студзеня 2002 году) — эквадорскі футбаліст, цэнтральны абаронца ангельскага клюбу «Арсэнал» (у арэндзе зь нямецкага клюбу «Баер») і нацыянальнай зборнай Эквадору.

## Кар’ера
Займаўся футболам у родным Эквадоры. Дэбютаваў за клюб «Індэпэнд’ентэ дэль Вальле» ў жніўні 2019 году ў матчы эквадорскага першынства супраць «Мушук Руны». Футбаліст амаль не зьяўляўся ў складзе асноўнай дружыны клюбу, але разам з моладзевай камандай здабыў Кубак Лібэртадорэс сярод юнакоў. Гэтым ён прыцягнуў да сябе ўвагу. У жніўні 2020 году перайшоў у склад аргентынскага клюбу «Тальерэс», які сплаціў 1 млн даляраў ЗША за 50% правоў за гульца. Праз год, у жніўні 2021 году, Інкап’е далучыўся да нямецкага «Баера». 16 жніўня эквадорац выйшаў у складзе ў матчы Лігі Эўропы супраць «Фэрэнцварашу». Немцы перагулялі вугорцаў зь лікам 2:1. Першы гол у прафэсійнай кар’еры адбыўся таксама ў матчы Лігі Эўропы супраць «Сэлтыку».

## Дасягненьні
**«Баер»**:
* Чэмпіён Нямеччыны: 2024
* Уладальнік Кубка Нямеччыны: 2024
* Уладальнік Супэркубка Нямеччыны: 2024

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 
* 
* 

Катэгорыя:Эквадорскія футбалісты
Соевае малако

**Соевае малако** — напой з эмульсіі соевага алею і бялку ў вадзе.

Падчас прыгатаваньня соевыя бабы звыш 3-х гадзінаў размочваюць і здрабняюць у вадзе. Соевую масу адціскаюць з вадкасьці, якую кіпяцяць цягам 20 хвілінаў. З соевага малака робяць соевы ёгурт і кактэйлі, а таксама соевы тварог (тофу), які зьмяшчае багата бялку і ня мае выразнага паху і смаку. Першапачаткова соевае малако было наадварот пабочным вырабам вытворчасьці соевага тварагу і называлася соевым булёнам.

## Крыніцы

Катэгорыя:Безалькагольныя напоі
Катэгорыя:Кітайскія напоі
Катэгорыя:Зьявіліся ў 1360-я гады
Аркадыюш Мілік

**Арка́дыюш Мі́лік** (;  28 лютага 1994 году) — польскі футбаліст, нападнік італьянскага клюбу «Ювэнтус» і нацыянальнай зборнай Польшчы. Гулец здольны згуляць як чыстага форварда, гэтак і ўінгера. Вылучаецца хуткасьцю і добрай гульнёй зь мячом.

## Кар’ера
Мілік пачаў сваю кар’еру ў моладзевай дружыне катавіцкага «Розвую». У 2011 годзе гулец склаў гадавы кантракт з забжаўскім «Гурнікам», а ўжо ў 2012 годзе перайшоў у нямецкі «Баер», за час выступаў у якім гуляў у арэндзе ў «Аўгсбургу» і «Аяксе». У 2015—2016 гадах «Аякс» падпісаў чатырохгадовы кантракт, стаўшы паўнацэнным гульцом амстэрдамцаў. Нідэрляндцы выдаткавалі на набыцьцё нападніка 2,8 мільёна эўра. Гуляючы за «Аякс», Мілік стаў адным з галоўных бамбардзірам Эрэдывізіі. 1 жніўня 2016 году паляк далучыўся да італьянскага клюбу «Напалі» за 35 мільёнаў эўра, удала замяніўшы Гансалё Ігуаіна. 21 студзеня 2021 году далучыўся да францускага клюбу «Алімпік» ў арэнду, які пазьней выкупіў гульца. У сэзоне 2022—2023 гадоў Мілік на правах арэнды перайшоў да табару італьянскага «Ювэнтуса».

## Дасягненьні
**«Напалі»**:
* Уладальнік Кубка Італіі: 2020

**«Ювэнтус»**:
* Уладальнік Кубка Італіі: 2024

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 
* 
* 

Катэгорыя:Польскія футбалісты
Церхавічы

**Це́рхавічы** — вёска ў Лагойскім раёне Менскай вобласьці Беларусі. Уваходзіць у склад Лагойскага сельсавету.

## Гісторыя
Згадваецца ў 1703 годзе як вёска Церахавічы ў Менскім ваяводзтве ВКЛ.

## Насельніцтва
* 2009 год — 31 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Лагойскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Лагойскага раёну
Атрубак (Менская вобласьць)

**Атру́бак** — вёска ў Лагойскім раёне Менскай вобласьці Беларусі. Уваходзіць у склад Плешчаніцкага сельсавету.

## Насельніцтва
* 2009 год — 25 чалавек
* 2019 год — 18 чалавек

## Крыніцы

Катэгорыя:Плешчаніцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Лагойскага раёну
Кашуэйра-ду-Сул

**Кашуэ́йра-ду-Сул** () — горад у Бразыліі, які месьціцца ў штаце Рыю-Грандзі-ду-Сул. Паводле зьвестак на 2020 год насельніцтва гораду складала каля 82 тысяч чалавек.

## Гісторыя
Па прыбыцьці ў рэгіён эўрапейцаў, рэгіён быў спрэчнай тэрыторыяй паміж партугальцамі і гішпанцамі. Паселішча зьявілася на гэтым месцы ў 1750 годзе, калі яе пачалі засяляць партугальцы. Асноўным заняткам засяленцаў была жывёлагадоўля. У 1769 годзе была пабудаваная капліца Сьвятога Мікалая. У 1857 годзе сюды прыбылі першыя нямецкія каляністы, якія займаліся сельскай гаспадаркай, вырошчваючы ў асноўным рыс. Пасьля зьявіліся таксама імігранты з Італіі.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
Алегрэці

**Алегрэ́ці** () — горад у Бразыліі, які месьціцца ў штаце Рыю-Грандзі-ду-Сул. Паводле зьвестак на 2020 год насельніцтва гораду складала каля 73 тысяч чалавек.

## Гісторыя
Алегрэці быў закладзены ў 1816 годзе, а муніцыпалітэтам стаў у 1857 годзе. Места ёсьць родным горадам лідэра абаліцыянізму ў Бразыліі Франкліна Гомэса Соўту, а таксама палітыка, дыплямата і дзяржаўнага дзеяча Асвалду Араньні. Таксама адсюль паходзіць бразыльскі паэт Марыю Кінтана. 20 верасьня штогод у горадзе месьціцца парад, дзе бяруць удзел вершнікі ў традыцыйных касьцюмах.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
Эстэю

**Эстэ́ю** () — горад у Бразыліі, які месьціцца ў штаце Рыю-Грандзі-ду-Сул. Паводле зьвестак на 2020 год насельніцтва гораду складала каля 83 тысяч чалавек. Лічыцца прадмесьцем Порту-Алегры. Месьціцца на поўнач ад Каноаса і на поўдзень ад Сапукаі-ду-Сул. У месьце ладзіцца сельскагаспадарчы кірмаш, вядомы на ўсю Паўднёвую Амэрыку.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* Афіцыйны сайт
Nazareth

**Nazareth** () — шатляндзкі рок-гурт, створаны ў 1968 годзе музыкамі гуртуц The Shadettes у горадзе Данфэрмлін. У арыгінальны склад ўвайшлі: сьпявак Дэн Макафэрці, гітарыст Мэні Чарлтан, басіст Піт Эгнью і барабаншчык Дэрел Сьвіт.

## Дыскаграфія
* 1971 — Nazareth
* 1972 — Exercises
* 1973 — RazAmaNaz
* 1973 — Loud ’n’ Proud
* 1974 — Rampant
* 1975 — Hair of the Dog
* 1975 — Greatest Hits
* 1976 — Close Enough for Rock ’n’ Roll
* 1976 — Hot Tracks (зборнік)
* 1976 — Play ’n’ the Game
* 1977 — Expect No Mercy
* 1979 — No Mean City
* 1980 — Malice In Wonderland
* 1981 — The Fool Circle
* 1981 — Snaz (концерт)
* 1982 — 2XS
* 1983 — Sound Elixir
* 1984 — The Catch
* 1986 — Cinema
* 1989 — Snakes ’n’ Ladders
* 1990 — BBC Radio 1 Live in Concert (канцэрт; запіс 1972 году)
* 1991 — No Jive
* 1994 — Move Me
* 1998 — Boogaloo
* 1998 — Live At The Beeb (канцэрт)
* 2002 — Homecoming (канцэрт; запіс 2001 году)
* 2003 — Alive and Kicking (канцэртны альбом)
* 2008 — The Newz
* 2011 — Big Dogz
* 2014 — Rock ‘n’ Roll Telephone
* 2018 — Tattooed on My Brain
* 2022 — Surviving the Law

## Крыніцы

Катэгорыя:Брытанскія рок-гурты
Катэгорыя:Зьявіліся ў 1968 годзе
Катэгорыя:Брытанскія гард-рок-гурты
Дэн Макафэрці

**Дэн Макафэрці** (, поўнае імя **Ўільям Дэніэл Макафэрці** (), 14 кастрычніка 1946, Данфэрмлін — 8 лістапада 2022) — шатляндзкі рок-сьпявак і аўтар песень. Заснавальнік і лідар рок-гурту Nazareth.

## Жыцьцяпіс
Ужо ў юным узросьце ён іграў на дудзе. У 1965 годзе далучыўся да гурту Shadettes, які пасьля прыходу гітарыста Мэні Чарлтану ў 1968 годзе зьмяніла назву на Nazareth.

У 1975 годзе на хвалі папулярнасьці Nazareth ў ЗША ён запісвае сольны альбом, які атрымаў назву Dan McCafferty. Прадусарам альбому быў Роджэр Гловэр — бас гітарыст гурту Deep Purple.

Напрыканцы 1970-х — пачатку 1980-х гадоў ён часова жыў на востраве Мэн і Ірландыі ў якасьці «падатковага ўцекача», пасьля падвышэньня падаткаў, устаноўленых лейбарысцкім урадам. Адкуль ён дасылаў грошы сваёй сям’і ў Данфэрмлін.

У 1987 годзе выйшаў яго другі сольны альбом Into The Ring.

У жніўні 2013 году пакінуў склад Nazareth па стане здароўя (эмфізэма лёгкіх), але ўсё ж змог запісаць разам з гуртам альбом Rock 'n' Roll Telephone. Як заявіў ён сам з гэтай нагоды: «пайсьці ў студыю і прасьпяваць — гэта не тое ж самае, што даваць канцэрты. Я заўсёды магу запісаць яшчэ адзін альбом, але кожны раз выходзіць на сцэну, праводзіць там па 1 гадзіне 45 хвілін і браць з людзей грошы за тое, што яны прыйшлі на мяне паглядзець, — гэтага я не магу».

21 чэрвеня 2019 года выпусьціў новае музычнае відэа пад назвай Tell Me. 18 кастрычніка 2019 года выпусціў трэці сольны альбом Last Testament..

Быў жанаты і меў дваіх дзяцей. Памёр 8 лістапада 2022 года на 77-м годзе жыцьця.

## Дыскаграфія

### Сольная
* *Dan McCafferty* (1975)
* *Into the Ring* (1987)
* *Last Testament* (2019)

### Сынглы
* «Out of Time» (1975) # 41 UK
* «Watcha Gonna Do About It» (1975)
* «Stay With Me Baby» (1978)
* «The Honky Tonk Downstairs» (1978)
* «Starry Eyes» (1987)

## Вонкавыя спасылкі
* 
* 

## Крыніцы

Катэгорыя:Брытанскія сьпевакі
Драздовіч

**Драздо́віч** — беларускае прозьвішча. Вядомыя носьбіты:

* Вікенці Драздовіч (1911—1942) — беларускі партызан, Герой Савецкага Саюзу
* Войцех Драздовіч ( 1954) — польскі каталіцкі сьвятар
* Уладзімер Драздовіч ( 1964) — беларускі радыёляг
* Язэп Драздовіч (1888—1954) — беларускі маляр, графік, скульптар
* Эміль Драздовіч ( 1986) — польскі футбаліст

## Глядзіце таксама
* Драздовічы
Сяргей Стасевіч

**Сяргей Стасевіч** (нар. у 1978 г.) — беларускі грэка-каталіцкі сьвятар, настаяцель і ініцыятар будаўніцтва Царквы Сьвятога Кірылы Тураўскага і ўсіх сьвятых заступнікаў беларускага народу ў Лёндане, дзяяч беларускай дыяспары ў Вялікай Брытаніі.

## Біяграфія

Нарадзіўся ў Івацэвічах.

Скончыў філясофскі факультэт БДУ (1999), Папскі ўнівэрсытэт сьвятога Тамаша Аквінскага (Рым, 2004), Гітруп-Коледж (Лёнданскі ўнівэрсытэт, 2009). Магістар кананічнага права.

Працаваў у рэдакцыі газэты «Каталіцкія навіны» і выдавецтве Pro Christo. Рэдактар малітоўніка «Госпаду памолімся» (Менск, 2002).

У 2006 г. высьвячаны на грэка-каталіцкага сьвятара ў Лондане.

Узначаліў беларускую грэка-каталіцкую грамаду ў Лёндане пасьля сьмерці айца Аляксандра Надсана.

У 2015-2016 гг. ініцыяваў і ажыцьцявіў будаўніцтва Царквы Сьвятога Кірылы Тураўскага і ўсіх сьвятых заступнікаў беларускага народу ў Лёндане.

У 2018 годзе ўзнагароджаны Мэдалём да стагодзьдзя БНР.

## Вонкавыя спасылкі
* «А зарабляю я ў шпіталях як капелан». Інтэрв’ю з айцом Сяргеем Стасевічам — беларускім сьвятаром у Лондане — Царква (газэта), 22.07.2022
* Высьвячаны імаверны пераемнік айца Надсана — Наша Ніва, 18.05.2006

## Зноскі


Катэгорыя:Беларусы ў Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Івацэвіцкім раёне
Катэгорыя:Беларускія каталіцкія сьвятары ўсходняга абраду
Катэгорыя:Выпускнікі Беларускага дзяржаўнага ўнівэрсытэту
Катэгорыя:Узнагароджаныя Мэдалём да стагодзьдзя БНР
Юркавіцкі сельсавет

Назву **Ю́ркавіцкі [[сельсавет]]** маюць:

* Юркавіцкі сельсавет — колішняя адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Веткаўскага раёну Гомельскай акругі
* Юркавіцкі сельсавет — колішняя адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лагойскага раёну Мінскай вобласьці