Фіна-вугорскія мовы

**Фі́на-вугорскія мовы** — група роднасных моваў у складзе ўральскае моўнае сям'і, якія традыцыйна зьяўляюцца нацыянальнымі мовамі фіна-вугорскіх народаў.

Фіна-вугорскія разам з самадыйскімі мовамі (састарэлая назва — *самае́дзкія*, пераклад з састарэлага расейскамоўнага тэрміну «*самоѣдскіе языки*») складаюць уральскую моўную сям'ю, якая ў сваю чаргу ўваходзіць у гіпатэтычную надсям'ю настратычных моваў, празь якую фіна-вугорскія мовы меркавана могуць быць зьвязанымі зь індаэўрапейскімі мовамі. Тэрмін «фіна-вугорскія мовы» часам можа ўжывацца як сынонім тэрміну «ўральскія мовы».

## Клясыфікацыя
Звычайна фіна-вугорскія мовы пераважна ўлучаюць ва ўральскую моўную сям'ю. Уральскую моўную сям'ю, у якую ў сваю чаргу ўваходзяць фіна-вугорскія мовы, часам далучаюць да ўральска-юкагірскае моўнае сям'і, а празь яе — у настратычную макрасям'ю, празь якую фіна-вугорскія мовы злучаюцца з алтайскімі, дравідыйскімі, індаэўрапейскімі, картвэльскімі, эскімоска-аляуцкімі ды  мовамі. Між тым, дадзеная гіпотэза ў нашыя часы зьяўляецца выключна меркаванай.

Таксама існуюць гіпотэзы, паводле якіх фіна-вугорскія мовы (пры пасярэдніцтве ўральскіх моваў) уваходзяць у склад эўраазіяцкіх, урала-сыбірскіх, эскімоска-ўральскіх, інда-ўральскіх ці ўральска-алтайскіх моваў.

Існуе гіпотэза падгрупы фіна-волскіх моваў у складзе фіна-вугорскіх моваў, мэтай якой зьяўляецца абагульненьне ў межах адной падгрупы марыйскіх, мардоўскіх, а часам фінскіх (прыбалтыйска-фінскіх) ды саамскіх моваў фіна-вугорскае моўнае сям'і. Гэтая гіпотэза была выказаная Setälä у 1890 годзе. Марыйскія і мардоўскія мовы таксама аб'ядноўваюць у асобную Волскую групу. Аднак часьцей за ўсё існаваньне гэтае падгрупы ў складзе фіна-вугорскіх моваў аспрэчваецца, а таму часьцей за ўсё ідзе гаворка пра непасрэднае разьмяшчэньне мардоўскіх, марыйскіх, прыбалтыйска-фінскіх ды саамскіх моваў у складзе фіна-вугорскае моўнае сям'і.

Унутры ўральскіх моваў клясыфікацыя фіна-вугорскіх моваў выступае наступным чынам. Моўныя падгрупы, якія зьяўляюцца гіпатэтычнымі ці спрэчнымі, вылучаныя *курсівам*.

* Фіна-вугорскія мовы
** Фіна-пермскія мовы
*** Пермскія мовы
**** Комі-зыранская мова
**** Комі-пярмяцкая мова
**** Комі-язьвінская мова
**** Удмурцкая мова
*** *[[Фіна-волскія мовы]]*
**** Мардоўскія мовы
***** Макшанская мова
***** Эрзянская мова
**** Марыйскія мовы
***** Марыйская (луговамарыйская) мова
***** Горнамарыйская мова
**** *[[Фіна-саамскія мовы]]*
***** Саамскія мовы
****** Заходнесаамскія мовы
******* Луле-саамская мова
******* Паўднёвасаамская мова
******* Паўночнасаамская мова
******* Пітэ-саамская мова
******* Уме-саамская мова
****** Усходнесаамскія мовы
******* Акала-саамская мова
******* Інары-саамская мова
******* Кайнуў-саамская мова
******* Кемі-саамская мова
******* Кільдзінская саамская мова
******* Скольцкая саамская мова
******* Церская саамская мова
***** Прыбалтыйска-фінскія мовы
****** Фінская мова
******* Квэнская мова
******* Мэянкіелі
****** Эстонская мова
******* Паўднёваэстонская мова
******** Выруская мова
******** Сэту
****** Іжорская мова
****** Водзкая мова
****** Вэпская мова
****** Карэльская мова
******* Лівікаўская карэльская мова
******* Людзікаўская карэльская мова
******* Цьвярскі карэльскі дыялект
****** Ліўская мова
** Вугорскія мовы
*** Вугорская мова
*** *[[Обска-вугорскія мовы]]*
**** Хантыйская мова
**** Мансійская мова

Найбольш распаўсюджанай мовай зьяўляецца вугорская, носьбітаў якой налічваецца ад да 14,5 млн чалавек.

## Заўвагі

## Крыніцы


Катэгорыя:Мовы Эўропы
Катэгорыя:Мовы Расеі