2022

Арганізацыя Аб’яднаных Нацыяў абвясьціла 2022 Міжнародны годам аматарскай рыбалоўлі і воднай культуры, а яшчэ Міжнародным годам шкла.

## Падзеі

* 1 студзеня — у грамадзкі набытак у ЗША пяройдуць усе гуказапісы, апублікаваныя да 1923 року, а таксама ўсе кнігі, фільмы ды іншыя творы, апублікаваныя ў 1926 року.
* 30 студзеня — парлямэнцкія выбары ў Партугаліі
* 4 — 20 лютага — Зімовыя Алімпійскія гульні ў Пэкіне
* 10 лютага — пачаліся вучэньні «Саюзная рашучасьць-2022» у Беларусі
* 24 лютага — пачатак расейскага ўварваньня ва Ўкраіну
* 9 сакавіка — прэзыдэнцкія выбары ў Паўднёвай Карэі
* 3 красавіка — парлямэнцкія выбары ў Сэрбіі
* 10 красавіка — прэзыдэнцкія выбары ў Францыі
* 9 траўня — парлямэнцкія выбары ў Філіпінах
* 29 траўня — прэзыдэнцкія выбары ў Калюмбіі
* 6 — 31 ліпеня — жаночы чэмпіянат Эўропы па футболе ў Ангельшчыне
* 10 верасьня — Узброеныя сілы Ўкраіны вызвалілі Ізюм
* 11 верасьня — парлямэнцкія выбары ў Швэцыі
* 16 верасьня — Шанхайская арганізацыя супрацы пачала працэдуру прыёму Беларусі ў сябры
* 19 верасьня — Латвія, Летува, Польшча і Эстонія закрылі ўезд для грамадзянаў Расеі
* 1 кастрычніка — Украінскія войскі вызвалілі Ліман
* 2 кастрычніка:
** парлямэнцкія выбары ў Бразыліі
** Больш за 170 чалавек загінулі ў цісканіне пасьля футбольнага матчу на востраве Ява
* 3 кастрычніка: 
** Дзяржаўная Дума Расеі ратыфікавала дакумэнты аб анэксіі тэрыторый Украіны
** Нобэлеўскую прэмію ў мэдыцыне і фізыялёгіі прысудзілі швэдзкаму навукоўцу Свантэ Пяэба за вывучэньне генэтычных асноў эвалюцыі чалавека
* 4 кастрычніка — Нобэлеўскую прэмію ў фізыцы за 2022 годзе прысудзілі французу Алену Аспэ, амэрыканцу Джону Клаўзэру і аўстрыйцу Антону Цайлінгеру
* 4 кастрычніка — Памёр беларускі паралімпійскі чэмпіён Аляксандар Трыпуць
* 5 кастрычніка — Пуцін падпісаў законы аб анэксіі абласьцей на ўсходзе і поўдні Ўкраіны, за якія ідуць баі
* 6 кастрычніка — Нобэлеўскую прэмію па літаратуры атрымала францужанка Ані Эрно
* 7 кастрычніка — Нобэлеўскую прэмію міру прысудзілі Алесю Бяляцкаму, расейскаму «Мэмарыялу» і ўкраінскаму «Цэнтру грамадзянскіх свабодаў»
* 8 кастрычніка — Адбыўся выбух на Крымскім мосьце
* 18 кастрычніка:
** Сусьветны банк перастаў абслугоўваць усе крэдыты Беларусі
** Памерла былая шматгадовая кіраўніца Згуртаваньня беларусаў Вялікай Брытаніі Алена Міхалюк
* 19 кастрычніка:
** Прэміяй Сахарава ўзнагародзілі ўкраінскі народ і Зяленскага
** Пуцін увёў ваеннае становішча на анэксаваных украінскіх тэрыторыях
* 20 кастрычніка:
** Ліз Трас заявіла пра адстаўку з пасады прэм’ер-міністра Вялікай Брытаніі
** Рада Эўразьвязу зацьвердзіла санкцыі ў дачыненьні да Ірану за пастаўку дронаў у Расею
* 23 кастрычніка — Аднаўленьне царквы Покрыва Багародзіцы XVII стагодзьдзя ў Магілёве
* 24 кастрычніка:
** У раёне «Паўночнага патоку» зафіксавалі сэйсьмічную актыўнасьць
** Ад авіяўдару па канцэрце ў М’янме загінулі больш за 60 чалавек
* 26 кастрычніка — Беларусь выйшла з пагадненьня з Польшчай аб прызнаньні раўназначнасьці вышэйшай адукацыі і навуковых ступеняў
* 27 кастрычніка — У Кіеве зьявілася вуліца Кастуся Каліноўскага
* 4 лістапада — «Беларуская нацыянальная біятэхналягічная карпарацыя» запусьціла заводы 4-х амінакісьляў ў Пухавіцкім раёне
* 8 лістапада — парлямэнцкія выбары ў ЗША
* 9 лістапада — 1-ы энэргаблёк Беларускай АЭС запусьцілі пасьля 6,5 месяцаў прастою
* 11 лістапада — Узброеныя сілы Ўкраіны вызвалілі Херсон
* 15 лістапада — Падчас падзеньня ракеты на тэрыторыю Польшчы было забіта два чалавекі
* 16 лістапада:
** Міжнародны паралімпійскі камітэт прыпыніў удзел Беларусі і Расеі ў арганізацыі
** NASA запусьціла да Месяца касьмічны карабель Orion
* 21 лістапада:
** 18 сьнежня — чэмпіянат сьвету па футболе ў Катары
** Землятрус у Інданэзіі: больш за 160 загінулых і сотні параненых
** Парлямэнцкая асамблея NATO прызнала Расею дзяржавай-тэрарысткай і заклікала да трыбуналу
* 22 лістапада — ЦВК Казахстана: Такаеў перамог на выбарах прэзыдэнта
* 3 сьнежня — Эўразьвяз ухваліў столь цэнаў на расейскую нафту ў памеры $60
* 5 сьнежня:
** У Манголіі пачаліся антыкарупцыйныя пратэсты
** У Расеі адбыліся выбухі на двух аэрадромах: у Саратаўскай і Разанскай абласьцях
* 6 сьнежня — У Латвіі анулявалі ліцэнзію расейскага тэлеканалу «Дождь»

## Нараджэньні

## Сьмерці

* 3 студзеня — Адам Мальдзіс, беларускі літаратуразнавец, крытык, публіцыст
* 5 студзеня — Аляксандар Федаровіч, беларускі футбаліст і трэнэр, брамнік
* 6 студзеня — Сыдні Пуат’е, першы амэрыканскі цёмнаскуры актор, які атрымаў «Оскар»
* 19 студзеня — Анатоль Малафееў, першы сакратар ЦК Кампартыі Беларусі
* 30 студзеня — Леанід Кураўлёў, савецкі і расейскі актор
* 15 лютага — Павал Жук, выдавец беларускага незалежнага друку
* 14 сакавіка — Мікола Гіль, беларускі пісьменьнік, журналіст, перакладчык
* 14 красавіка — Лявон Шыманец, дзеяч беларускай дыяспары ў Францыі, сябра Рады БНР
* 21 красавіка — Анатоль Вярцінскі, беларускі паэт, драматург, публіцыст, крытык, перакладчык
* 3 траўня — Станіслаў Шушкевіч, беларускі палітык
* 6 чэрвеня — Мікола Аляхновіч, беларускі літаратар, лінгвіст, кандыдат філялягічных навук
* 8 чэрвеня — Серж Мінскевіч, беларускі паэт і перакладчык
* 11 чэрвеня — Мікалай Дудчанка, харэограф, рэжысэр, сцэнарыст, пэдагог, заслужаны дзеяч мастацтваў Беларусі
* 13 чэрвеня — Алег Судлянкоў, беларускі бібліяфіл, калекцыянэр графікі, кніжных знакаў
* 18 чэрвеня — Яраслаў Клімуць, беларускі літаратуразнаўца
* 23 чэрвеня — Юры Шатуноў, савецкі і расейскі сьпявак, саліст групы «Ласкавы май»
* 1 ліпеня — Сьцепаніда Сьцепанюк, легендарная беларуская ткачыха, народны майстар Беларусі
* 2 ліпеня — Леанід Шварцман, савецкі і расейскі рэжысэр-мультыплікатар і мастак мультыплікацыйнага кіно
* 9 жніўня — Мікалай Сьлюнькоў, савецкі партыйны дзея
* 11 жніўня — Анатоль Федарук, беларускі навуковец, біёляг
* 30 жніўня — Міхаіл Гарбачоў, савецкі палітык, прэзыдэнт СССР
* 27 верасьня — Барыс Маісееў, расейскі сьпявак
* 16 кастрычніка — Алена Міхалюк, беларускі грамадзкі дзеяч у Вялікабрытаніі
* 7 лістапада — Міхась Тычына, беларускі літаратуразнаўца, пісьменьнік. Доктар філялягічных навук
* 8 лістапада — Дэн Макафэрці, шатляндзкі рок-сьпявак лідар рок-гурту Nazareth
* 14 лістапада — Ян Чыквін, беларускі паэт, гісторык беларускае й расейскае літаратуры, перакладнік, доктар гуманітарных навукаў, прафэсар, грамадзкі дзяяч
* 26 лістапада — Уладзімер Макей, беларускі дзяржаўны дзяяч, дыплямат, Міністар замежных справаў
* 29 лістапада — Фама Варанецкі, беларускі актор, пэдагог, заслужаны артыст Беларусі
* 3 сьнежня — Вітаўт Кіпель, беларуска-амэрыканскі грамадзкі дзяяч і публіцыст
* 16 сьнежня — Алег Гулак, беларускі юрыст, грамадзкі дзяяч і праваабаронца. Старшыня Беларускага Хэльсынскага камітэту
* 19 сьнежня — Алесь Родзін, беларускі мастак-авангардыст
* 29 сьнежня — Пэле, бразыльскі футбаліст
* 31 сьнежня — Бэнэдыкт XVI, 265-ы рымскі папа