Царква Ўзьвіжаньня Сьвятога Крыжа (Жыровічы)

**Царква Ўзьвіжаньня Сьвятога Крыжа** — помнік архітэктуры XVIII стагодзьдзя ў Жыровічах. Знаходзіцца ва ўсходняй частцы комплексу Прачысьценскага манастыра, на ўзвышшы. Пры пабудове была ў юрысдыкцыі Сьвятога Пасаду, цяпер — у валоданьні Маскоўскага патрыярхату. Твор архітэктуры віленскага барока. Аб’ект Дзяржаўнага сьпісу гістарычна-культурных каштоўнасьцяў Беларусі.

## Гісторыя
### Вялікае Княства Літоўскае
Мураваную Крыжаўзьвіжанскую царкву Жыровіцкага манастыра збудавалі ў 1769 годзе як сымбаль Галготы.

### Пад уладай Расейскай імпэрыі
Па трэцім падзеле Рэчы Паспалітай (1795 год), калі Жыровічы апынуліся ў складзе Расейскай імпэрыі, царква працягвала дзеяць як уніяцкая. Па гвалтоўнай ліквідацыі Грэцка-Каталіцкай (Уніяцкай) царквы ў 1839 годзе расейскія ўлады адабралі будынак царквы ў Сьвятога Пасаду і перадалі ў валоданьне Ўрадавага сыноду Расейскай імпэрыі (Маскоўскай царквы).

### Найноўшы час
За савецкім часам царква, як і манастыр, не зачынялася.

## Архітэктура
Помнік архітэктуры віленскага барока. Гэта 1-зальная базыліка, з званіцай над уваходам, без вылучэньня апсыды ў самастойны аб’ём. Галоўны паўночна-заходні фасад вызначаецца стройнасьцю і лёгкасьцю 3-яруснай кампазыцыі. Плаўны пераход ярусаў забясьпечваецца бакавымі валютамі. Трэці ярус — 4-гранная вежачка зь фігурным купалам-баняй. Падобная меншага памеру вежачка ўпрыгожвае алтарную частку.

Унутры царква перакрываецца цыліндрычным скляпеньнем на распалубках і асьвятляецца бакавымі лучковымі вежачкамі. Над уваходам на 3-пралётнай лучковай аркадзе хоры з плаўна хвалістай лініяй парапэта. Шматпрыступкавыя (28 прыступак) аднамаршавыя сходы займаюць палову будынка. Раней яны мелі ілюзорны працяг на пэрспэктыўнай фрэскавай сюжэтнай размалёўцы алтарнай сьцяны, што пашырала прастору інтэр’еру.

## Галерэя
### Гістарычная графіка

Žyrovičy. Жыровічы (N. Orda, 14.03.1865).jpg|Н. Орда, 14 сакавіка 1865 г.
Žyrovičy, Sabornaja, Uźvižanskaja-Bohajaŭlenskaja. Жыровічы, Саборная, Узьвіжанская-Богаяўленская (N. Orda, 8.09.1876).jpg|Н. Орда, 8 верасьня 1876 г.
Žyrovičy. Жыровічы (A. Kühlewein, 1879).jpg|1879 г. 
Žyrovičy. Жыровічы (1890).jpg|1890 г.


### Гістарычныя здымкі

Žyrovičy. Жыровічы (1870-99).jpg|XIX ст.
Žyrovičy, Vichna. Жыровічы, Віхна (1916).jpg|1916 г.
Žyrovičy, Bazylanski, Bohajaŭlenskaja-Ŭźvižanskaja. Жыровічы, Базылянскі, Богаяўленская-Ўзьвіжанская (1915-18).jpg|1915—1918 гг.
Žyrovičy, Bazylanski, Uźvižanskaja. Жыровічы, Базылянскі, Узьвіжанская (1910-30).jpg|1910—1930 гг.


Žyrovičy, Bazylanski, Uźvižanskaja. Жыровічы, Базылянскі, Узьвіжанская (A. Visłocki, 1923).jpg|А. Віслоцкі, 1923 г.
Žyrovičy, Bazylanski, Uźvižanskaja. Жыровічы, Базылянскі, Узьвіжанская (Zdanovič, 1927).jpg|1927 г.
Žyrovičy. Жыровічы (1929).jpg|1929 г.
Žyrovičy, Bazylanski, Bohajaŭlenskaja-Ŭźvižanskaja. Жыровічы, Базылянскі, Богаяўленская-Ўзьвіжанская (1941).jpg|1941 г.


### Сучасныя здымкі

Жыровічы, Богаяўленская і Крыжаўзьдзьвіжанская цэрквы 3.jpg|Агульны выгляд
Жыровічы, Крыжаўзьдзьвіжанская царква 2.jpg|Галоўны фасад
Жыровічы, Крыжаўзьдзьвіжанская царква 4.jpg|З боку апсыды
Жыровічы, Крыжаўзьдзьвіжанская царква 3.jpg|Фрагмэнт


## Крыніцы

## Літаратура
* 
* 

## Вонкавыя спасылкі

* 

Жыровічы
Жыровічы
Катэгорыя:Жыровіцкі манастыр