Якаўлевічы (вёска)

**Я́каўлевічы** — вёска ў Аршанскім раёне Віцебскай вобласьці, знаходзіцца за 18 кілямэтраў на поўдзень ад Воршы. Месьціцца на берагах ракі Лешча. Вёска Якаўлевічы ўваходзіць у Зубаўскі сельсавет.

## Гісторыя
### Вялікае Княства Літоўскае
Першае ўпамінаньне 1556 год у складзе маёнтку Талачын Аршанскага павету Віцебскага ваяводзтва 
Вялікага Княства Літоўскага, уласнасьць нашчадкаў князя Талачынскага.  
У 1624 Якаўлевіцкая воласьць ва ўласнасьці ў Льва Сапегі.
У 18 стагодзьдзі згадываюцца сяло, вёска, маёнтак Якаўлевічы. Сялом Якаўлевічы валодалі Радзівілы, маёнтак Копысь, а вёскай — Агінскія, маёнтак Якаўлевічы. 

### Пад уладай Расейскай імпэрыі
У выніку першага падзелу Рэчы Паспалітай 22.07.1773 году Якаўлевічы ў Аршанскай правінцыі Магілёўскай губэрні. 
З 22.03.1777 па 31.12.1796 год у Копыскім павеце Магілёўскай губэрні (Магілёўскае наместніцтва з 10.01.1778 па 31.12.1796).  
З 01.12.1796 па 27.02.1802. Аршанскі павет Беларускай губерні. З 27 лютага 1802 г. Магілёўская губэрня, Копыскі павет, Маслакоўская воласьць.  
26 сьнежня 1861 году мястэчка Горкі перавялі ў стан павятовага гораду і ўтварылі з частак Аршанскага, Магілёўскага і скасаванага Копыскага паветаў Горацкі павет. Якаўлевічы апынулася ў складзе Маслакоўскай воласьці Горацкага павету.

У 1818 годзе Кацярына Паздзеева () атрымала ў спадчыну Якаўлевічы і Чурылава  — 211 дзесяцін зямлі.
У 1828 годзе Аляксандра Ковшарава () ўдава надворнага саветніка атрымала ў спадчыну маёнтак Якаўлевічы  — 861 дзесяціна зямлі.

На пачатку XX стагодзьдзя згадываюцца сяло, вёска, маёнтак і фальварак. Першаму сялянскаму таварыству належала ў сяле Якаўлевічы 468 дзесяціны,
другому сялянскаму таварыству належала ў вёсцы Якаўлевічы 243 дзесяціны і ў вёсцы Крывушча 47 дзесяцін зямлі. 
В. В. Корф валодаў у маёнаку Якаўлевічы 1786 дзесяцінамі і фальварку 865 дзесяцінамі.

Дзейнічала суконная фабрыка ў 1914 — 15 і ў 1925 — 28 гадах. Вырабляла армейскае сукно і коўдры з воўны..

З 1935 году Якаўлевічы — пасёлак. У 1938 году пераўтвораны ў вёску. Побач  знаходзілася вёска Крывушча. У 1979 годзе сяло Якаўлевічы, вёску Якаўлевічы і вёску Крывушча аб'ядналі.
 
10 кастрычніка 2013 году разам зь іншымі населенымі пунктамі ліквідаванага Якаўлевіцкага сельсавету перададзены ў склад Зубаўскага сельсавету.

## Насельніцтва
XXI стагодзьдзе
* 2009 год — 354 чалавекі.
* 2003 год — 180 двароў, 432 чалавекі.

XX стагодзьдзе
* 1998 год — 201 двор, 498 чалавек.
* 1910 год — сяло: 84 двара, 260 мужчын, 256 жанчын; вёска: 35 двароў, 145 мужчын, 134 жанчыны; маёнтак: 4 двара, 7 мужчын, 11 жанчын; фальварак: 2 двары, 2 мужчын, 4 жанчыны; вёска Крывушча: 8 двароў 31 мужчына, 33 жанчыны.

XIX стагодзьдзе
* 1857 год — сяло 336 чалавек, вёска 164 чалавекі. 

## Інфраструктура
Сярэдняя школа і школа-сад, бібліятэка, дом культуры, аптэка, пошта.

## Славутасьці
* Сядзібна-паркавы комплекс XIX ст. 
Сядзіба пабудаваная на левым беразе ракі Лешчы каля мосту і на пачатку XX ст. складалася з чатырох пабудоў. Захаваліся рэшткі прысядзібнага парку —  ліпа, дуб і хвоя.
* Вайсковыя могілкі часоў другой Сусьветнай вайны. Каля шашы пахаваны 23 воіны. У 1965 годзе пастаўлены абеліск.
* Абеліск на магіле Івана Петрачэнкі пастаўлены ў 1970 годзе на вясковых могілках.

## Страчаная спадчына
* Царква Сьвятога Спаса (XVII — XVIII ст.) Сьвятар Грыгор Мікалаевіч Рудніцкі. Пры царкве дзейнічала аднакласная школа. Настаўнік — Пётар Навіцкі.

## Вабітныя асобы
* Уладзімер Мяжэвіч (*23.05.1907 — †01.07.1982 Менск) — беларускі пісьменьнік. 
* Іван Сяржантаў (*1919 — †1943) — Герой Савецкага Саюзу.
* Уладзімер Барысенка (*05.01.1949) —  беларускі журналіст, празаік, паэт. 

## Заўвагі

## Крыніцы

## Літаратура
* 
*  С. 520.
* 
* . 
 

## Вонкавыя спасылкі
*   

Катэгорыя:Зубаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Аршанскага раёну