Гарадок (Беластоцкі павет)

**Гарадо́к** () — вёска ў Польшчы, на рацэ Супрасьлі. Цэнтар сельскай гміны Беластоцкага павету Падляскага ваяводзтва. Насельніцтва на 2011 год — 2599 чалавек. Знаходзіцца за 33 км на ўсход ад Беластоку.

Гарадок — даўняе мястэчка гістарычнай Гарадзеншчыны (частка Троччыны), старажытны замак Вялікага Княства Літоўскага, на этнічнай тэрыторыі беларусаў. Да нашага часу тут захавалася царква Покрыва Багародзіцы, помнік традыцыйнай беларускай драўлянай архітэктуры XIX ст.

## Гісторыя

### Вялікае Княства Літоўскае
Гарадок узьнік у XV ст. як замак Вялікага Княства Літоўскага, у Гарадзенскім павеце Троцкага ваяводзтва. Першы пісьмовы ўпамін пра Гарадок датуецца 1498 годам, калі Аляксандар Хадкевіч фундаваў тут манастыр. У 1500 годзе гэты манастыр перанесьлі вышэй плыньню ракі ў Супрасьлю.

У сярэдзіне XVI ст. Гарадок стаў мястэчкам. У XVII—XVIII стагодзьдзях мястэчка знаходзілася ў валоданьні Пацаў, Сапегаў, Радзівілаў.

### Пад уладай Расейскай імпэрыі

У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай (1795 год) Гарадок апынуўся ў складзе Прусіі, у Беластоцкім дэпартамэнце. У 1807 годзе згодна з Тыльзіцкай мірнай дамовай паміж Расеяй і Францыяй, мястэчка апынулася ў Беластоцкім павеце Беластоцкай вобласьці Расейскай імпэрыі. У 1897 годзе афіцыйны статус Гарадку панізілі да вёскі.

За часамі Першай сусьветнай вайны ў 1915 годзе Гарадок занялі войскі Нямецкай імпэрыі.

### Найноўшы час
25 сакавіка 1918 году згодна з Трэцяй Устаўной граматай Гарадок абвяшчаўся часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 году ў адпаведнасьці з пастановай І зьезду КП(б) Беларусі ён увайшоў у склад Беларускай ССР. Згодна з Рыскай мірнай дамовай 1921 году Гарадок апынуўся ў складзе міжваеннай Польскай Рэспублікі, у Беластоцкім ваяводзтве.

З пачаткам Другой сусьветнай вайны 15 верасьня 1939 году Гарадок акупавалі войскі Трэцяга Райху, але праз тыдзень вёску перадалі СССР згодна з пактам Молатава-Рыбэнтропа. У лістападзе 1939 году Гарадок увайшоў у склад БССР, у Беластоцкую вобласьць. З чэрвеня 1941 да верасьня 1944 году вёска зноў знаходзілася пад нямецкай акупацыяй. 16 жніўня 1945 году ўлады СССР перадалі Гарадок Польскай Народнай Рэспубліцы.

## Насельніцтва

### Дэмаграфія
* **XIX стагодзьдзе**: 1878 год — 1793 чал.;
* **XXI стагодзьдзе**: 2011 год — 2599 чал.

### Культура
* Гарадоцкі цэнтар культуры (Gródecki Ośrodek Kultury)
* Таварыства сяброў Гарадоцкай зямлі (Towarzystwo Przyjaciół Ziemi Gródeckiej)

### Мас-мэдыя
* Газэта «Wiadomości Gródeckie — Haradockija Nawiny»

## Турыстычная інфармацыя

### Інфраструктура
У Гарадку ладзіцца штогадовы фэст беларускай альтэрнатыўнай і рок-музыкі Басовішча. Іншыя культурныя падзеі: «Сяброўская бяседа», «Спатканьні абрадавых калектываў» («Spotkania zespołów obrzędowych»), «Дні Гарадку» («Dni Gródka»).

### Славутасьці
* Замкавая гара
* Касьцёл Найсьвяцейшага сэрцы Езуса (1933—1936)
* Могілкі: праваслаўныя, юдэйскія
* Царква могілкавая Покрыва Багародзіцы (1862; драўляны зруб)
* Царква Раства Багародзіцы (1946—1947)

### Страчаная спадчына
* Сынагогі
* Царква Раства Багародзіцы (1788)

## Галерэя

Cerkiew Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Gródku 2020.jpg|Царква Раства Багародзіцы
Kaplica Opieki Matki Bożej w Gródku 2020.jpg|Царква могілкавая
Gródek kościół rzymsko katolicki.JPG|Касьцёл
Gródek powiat białostocki 2021a.jpg|Гістарычны будынак


## Асобы
* Мікола Дзямідаў (1888—1967) — беларускі пэдагог, вайсковец

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
* 

Катэгорыя:Гміна Гарадок
Катэгорыя:Населеныя пункты Падляскага ваяводзтва